open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Slowakesch Euromënzen

Déi national Säite vun de **[[Slowakei|slowakeschen]] [[Euromënzen]]**:

D'slowakesch Euromënze koumen den 1. Januar 2009 an Ëmlaf.

Op de 'roude' Mënze gesäit een de Bierg Kriváñ, op de 'giele' Mënzen d'Buerg vu Bratislava, op der 1-Euro-Mënz an op der 2-Euro-Mënz de Wope vun der Slowakei.


Fichier:1+2+5 Cent, Slovakia.jpeg|1 Cent
Fichier:1+2+5 Cent, Slovakia.jpeg|2 Cent
Fichier:1+2+5 Cent, Slovakia.jpeg|5 Cent
Fichier:10+20+50 Cent, Slovakia.jpeg|10 Cent
Fichier:10+20+50 Cent, Slovakia.jpeg|20 Cent
Fichier:10+20+50 Cent, Slovakia.jpeg|50 Cent
Fichier:1 Euro, Slovakia.jpeg|1 Euro
Fichier:2 Euro, Slovakia.jpeg|2 Euro
Fichier:Edge.slovakia.s01.jpg|Gravure laanscht de Bord (2€)


## Um Spaweck
Marco Serafini

De **Marco Serafini**, gebuer de 15. Mäerz 1956 zu Lëtzebuerg, ass e lëtzebuergesche Film- an Televisiounsregisseur.

No der Première huet de Serafini als Filmkritiker bei verschiddenen Zeitungen a Fachzäitschrëfte geschafft, a vun 1975 bis 1979 un der Hochschule für Fernsehen und Film zu München studéiert. Wärend dem Studium huet hien als Script, Produktiounsmeeschter a Produktiounsdirekter geschafft.

Spéider huet hie sech als Regisseur vun iwwer 150 Fernseefilmer en Numm gemaach, besonnesch bei de Serië *Schwarz Rot Gold, Anderland, Jolly Joker, Familie Heinz Becker, Im Namen des Gesetzes, Inseln unter dem Wind, Die Küstenwache, Ein Fall fir Schwarz, Die Brüder, Barbara Wood*, *Kommissar Rex* a *Polizeiruf 110*.

2017 huet hien de Kinosfilm Toy Gun mam Anthony LaPaglia, dem Federico Castelluccio, dem Julian Sands, dem John Hannah an der Hana Sofia Lopes gedréint.

Donieft huet hien Industriefilmer an eng Hellewull Reklammsspotte gedréint.

De Serafini lieft mat senger Fra, der Dréibuchauteurin Susanne Hertel, zu München-Schwabing an zu Bracciano.

## Um Spaweck
* De Marco Serafini am Regie Guide
Strooss vum Fridden

D**'Strooss vum Fridden** ass e kënschtlereschen an humanistesche Projet, dee vum däitsch-jiddesche Moler, Sculpteur, Humanist a Pazifist Otto Freundlich (*1887 †1943) a vu senger Liewenspartnerin Jeanne Kosnick-Kloss ausgoung.

Si hunn an den zwanzeger Jore vum 20. Joerhonnert d'Iddi vun zwou Skulpturestroosse lancéiert, an engems och zu Éiere vum Paul Cézanne a vum Vincent van Gogh. Eng Strooss sollt an nord-südlecher Richtung lafen ("voie de la fraternité humaine"), déi zweet a west-ëstlecher Richtung ("voie de la solidarité humaine en souvenir de la libération").

Zu Auvers-sur-Oise (Île-de-France), um Schnëttpunkt vu béide Stroosse, sollt en héijen Tuerm opgestallt ginn, de "Liichttuerm vum Fridden an de siwe Kënscht".

## D'Strooss vum Fridden zu Lëtzebuerg
Zu Lëtzebuerg gëtt et 6 Plaze wou dës Iddi ëmgesat gouf (d'Nummeren entspriechen der Kaart):
# **[[Skulpturewee zu Bilschdref|Skulpturewee]] zu [[Bilschdref]]** - 1995-1996
# Bauschelt, beim Kierfecht: "**7up for Peace**", Skulptur vun der Marie-Josée Kerschen, Eechenholz, Héicht 1,46 - 2,41 m, 2007
# Eschduerf / Esch-Sauer: "**Square forest at the crossroad**", Skulptur vum Tomasz Domanski, Douglasholz, Fläch 5 × 5 m, Héicht 4 m, 2007
# **[[Skulpturewee zu Lëlz|Skulpturewee]] zu [[Lëlz]]** - 1999
# Wolz, Jardin de Wiltz: "**Sculpture-Fontaine**", Skulptur vum Pit Nicolas, Stol, 3,0 × 2,0 × 2,5 m, 2007
# Wolz, an der "Kaul": "**Spirituelle Reise / Weg zur Heilung und zum Frieden**", Skulptur vun der Edmée Marth, 3 stole Skulpture vun (1,5 × 2,7 × 0,5 m), 2006

D'Nummeren 2, 3, 5 a 6 si véier nei Skulpturen am Kader vum Kulturjoer 2007.



## Fotoalbum

Bild:Skultpurewee Bilschdref 08 Lindow Uli.jpg|(1) "Eine Art Tisch mit verschiedenen Oberflächenstrukturen"
Bild:MJK Friddensstrooss Bauschelt.jpg|(2) "7up for Peace"
Bild:Square_forest_at_the_crossroad_01.jpg|(3) "Square forest at the crossroad"
Bild:Square_forest_at_the_crossroad.jpg|(3) "Square forest at the crossroad"
Bild:Skulpturewee Lelz 03 Kalle Ton.jpg|(4) "Zeit und Landschaft"
Bild:Jardin de Wiltz 01.jpg|(5) Jardin de Wiltz
Bild:Sculpture_Fontaine_Pit_Nicolas_Wolz.jpg|(5) "Sculpture-Fontaine"
Bild:Spirituelle_Reise.jpg|(6) "Spirituelle Reise / Weg zur Heilung und zum Frieden"


## Um Spaweck
* www.strasse-des-friedens.net 
* Auvers-sur-Oise
Haffbibliothéik

Eng **Haffbibliothéik** ass eng Bibliothéik, déi direkt mat enger fürstlecher Residenz zesummenhänkt.

Fir d'éischt gouf eng Haffbibliothéik fir de Karel de Groussen nogewisen.

An Däitschland si se zanter dem 16. Joerhonnert verbreet (se gi Schlass- oder Fürstebibliothéike genannt). Um Ufank vum 19. Joerhonnert hunn d'Haffbibliothéiken duerch d'Sekularisatioun (Räichsdeputatiounshaaptschloss 1803) bedeitend Bestandsgewënner gemaach, besonnesch u mëttelalterlechen Handschrëften an Inkunabelen, well hinnen déi meescht Klouschter- an Doumbibliothéiken zougefouert goufen.

No dem Éischte Weltkrich goufe vill däitsch Haffbibliothéiken a Staats- oder Landesbibliothéiken ëmgewandelt. Eenzel Haffbibliothéike wéi déi Fürstlech Fürstenbergesch Haffbibliothéik Donaueschingen blouwen a Privatbesëtz.

Bedeitend fréier Haffbibliothéike sinn zu München (fréier Haffbibliothéik vun den Herzogen a Kinneke vu Bayern, elo Bayeresch Staatsbibliothéik), Stuttgart (fréier Haffbibliothéik vun den Herzogen a Kinneke vu Württemberg, elo an der Württembergescher Landesbibliothéik, Berlin (fréier Haffbibliothéik vun de preisesche Kinneken, elo Staatsbibliothéik zu Berlin) a Wien (fréier Haffbibliothéik vum Keeser vun Éisträich, elo Éisträichesch Nationalbibliothéik).

Och de Lëtzebuerger Groussherzog ënnerhält eng Haffbibliothéik.
Bert Theis

De **Bert Theis**, gebuer den 9. Februar 1952 an der Stad Lëtzebuerg, a gestuerwen de 14. September 2016 zu Hiefenech, war e lëtzebuergesche Konschtschafenden.

1995, bei der XLVI. Biennale vu Venedeg huet hie mat *Potemkin Lock* e lëtzebuergesche Pavillon tëscht déi offiziell Pavillone vun der Belsch an Holland gesat.

De Bert Theis huet zu Lëtzebuerg an zu Mailand geschafft. Am Haaptberuff war hie Schoulmeeschter.

## Wierker (Auswiel)
* Installatioun *[[Stirner Prothese]]* (2000) am Park Edmond Klein
**Warburg Spirale* (2002) zu Stroossbuerg
*Installatioun *The true artist never tells the truth* (2003), am Nationalmusée fir Geschicht a Konscht an der Stad Lëtzebuerg
* *European Pentagon Safe & Sorry Pavilion* (2005) zu Bréissel, duerno (2007), place de l'Europe um Kierchbierg
* Installatioun *Drifters* (2006), am Musée d'art moderne grand-duc Jean an der Stad Lëtzebuerg
* *Le Troisième Système* (2007) am Park vum Domaine départemental de Chamarande
* *2551913* (2013) am Park Butte-du-Chapeau-Rouge zu Paräis.

## Ausstellungen (Auswiel)

* 1995: *46. Biennale* vu Venedeg
*1999: *Erna Hecey Gallery* zu Lëtzebuerg
*1997: *Skulptur Projekte [[Münster]]* 
*2002: *4. Biennale* vu Gwangju
*2003: *Erna Hecey Gallery* zu Lëtzebuerg
*2007: *10. Biennale* vun Istanbul
*2007: *Agglomérations* am *Musée d'art moderne et contemporain (NAMCO)* zu Genf
* 2008: *Platforms and Aggregations* an der *Galerie Erna Hécey* zu Bréissel
*2008: *Federico Bianchi Contemporary Art Gallery* zu Lecco
*2009: *Centro Pecci* zu Prato
*2011: *Federico Bianchi Contemporary Art Gallery* zu Mailand 
*2013: *Erna Hecey Gallery* zu Lëtzebuerg
*2015: *Parco Arte Vivente* zu Turin

## Film
* Paul Kieffer (Realisateur): *Bert Theis* an der Serie *[[Portraits d'artistes]]*

## Literatur
* Conrad, D., 2016. *Konzepte statt Markttaugliches. Mit dem Tod von Bert Theis verliert Luxemburg einer seiner wichtigsten zeitgenössischen Künstler.* Luxemburger Wort vum 17./18. September 2016, S.21

## Um Spaweck
* Websäit vum Isola Art Center  

* Wierker vum Bert Theis am Mudam   
*Arcipelago Bert Theis
Lëtzebuerger Haffbibliothéik

D**'Lëtzebuerger Haffbibliothéik** ass d'Haffbibliothéik vum Groussherzog.

Si geet zeréck op d'Herzoge vun Nassau-Weilburg, besonnesch de spéidere Groussherzog Adolphe, dee seng Sammlung mat op Lëtzebuerg bruecht huet. Se bestoung ursprénglech aus Bicher iwwer d'Nassauer Dynastie, mä och iwwer Päerd, Musek, Hebraica a Konscht. An de leschte Joerzéngten huet d'Sammlung sech op Luxemburgensia spezialiséiert.

Si ass am Schlass Bierg, dem Wunnsëtz vum Groussherzog, ënnerbruecht a besteet aus ronn 45.000 Bicher. Si ass domat déi sechstgréisst Bibliothéik am Land. D'Lëtzebuerger Haffbibliothéik ass net ëffentlech zougänglech. 2000 goufen eng éischt Kéier Wierker mat Dedicacen aus dëser Bibliothéik am Groussherzogleche Palais ausgestallt. 2003 war eng Ausstellung vun enger Handschrëft iwwer Egypten an der Lëtzebuerger Nationalbibliothéik ze gesinn.

Zanter Jore gëtt dru geschafft, d'Bestänn vun der Lëtzebuerger Haffbibliothéik ze katalogiséieren.

## Um Spaweck
* ''Durch das Schlüsselloch der Hofbibliothek'' land.lu/archive.org
Skulpturewee zu Bilschdref

De **Skulpturewee zu Bilschdref** mat aacht Skulpturen ass an de Joren 1995 an 1996 zu Bilschdref entstanen.

Am Kader vum Kulturjoer 1995 ass zu Bilsdref e Skulptursymposium mat véier Konschtschafenden ënner der artistischer Leedung vum lëtzebuergesche Keramiker Pit Nicolas organiséiert ginn. 1996 ass de Symposium mat véier anere Konschtschafenden virugeféiert ginn.

1995 hu matgemaach:
# Florence Fréson (B) - "**Öffnung zum Symposium**" - Schifer vun der Warche (B)
# Bertrand Ney (L) - "**Parallelität zum Kirchturm von Boulaide**" - Granitsteen aus dem Fichtelgebirge (D)
# Paul Schneider (D) - "**Mond- und Sonnenstein**" - Granit aus Südschweden
# Anne-Marie Klenes (B) - "**Schieferzaun am Waldsaum**" - Schifer vu Maartel (L)

1996 hu matgemaach:

Eileen Mc Donagh (IRL) - "**Wasserstein**" - Granitsteen aus Afrika
Uli Gsell (D) - "**Ergründet Innenraum des Steins**" - Lavabasalt aus der Eifel (D)
Thomas Link (D) - "**Klangsäulen**" - Basalt
Ulrich Lindow (D) - "**Eine Art Tisch mit verschiedenen Oberflächenstrukturen**" - Schifer


De Skulpturewee zu Bilschdref ass méi spéit an de Projet Strooss vum Fridden integréiert ginn.

## Fotoalbum

Bild:Skulpturewee Bilschdref 01 Florence Freson.jpg|(1) "Öffnung zum Symposium"
Bild:Skulpturewee Bilschdref 02 Bertrand Ney.jpg|(2) "Parallelität zum Kirchturm von Boulaide"
Bild:Skulpturewee Bilschdref 03 Paul Schneider.jpg|(3) "Mond- und Sonnenstein"
Bild:Skulpturewee Bilschdref 04 Anne-Marie Klenes.jpg|(4) "Schieferzaun am Waldsaum"
Bild:Skulpturewee Bilschdref 05 Eileen Mac Donagh.jpg|(5) "Wasserstein"
Bild:Skulpturewee Bilschdref 06 Uli Gsell.jpg|(6) "Ergründet Innenraum des Steins"
Bild:Skulpturewee Bilschdref 07 Thomas Link.jpg|(7) "Klangsäulen"
Bild:Skultpurewee Bilschdref 08 Lindow Uli.jpg|(8) "Eine Art Tisch mit verschiedenen Oberflächenstrukturen"


## Kuckt och
* Skulpturewee zu Lëlz
Skulpturewee zu Lëlz

De **Skulpturewee zu Lëlz** mat sechs Skulpturen ass 1999 zu Lëlz entstanen.

Ënner dem lëtzebuergesche Sculpteur Bertrand Ney, dee fir d'Konzept zoustänneg war, ass 1999 zu Lëlz e Skulptursymposium organiséiert ginn. Nieft dem Bertrand Ney hu fënnef aner Sculpteure beim Symposium matgemaach. 
 
Et hu matgemaach:
# Georg Ahrens (D) - "**Engel vom See**" - Steen aus Rahlingen (D)
# Jaak Hillen (B) - "**Sonnen-Skulpturen (5 Teile)**" - Sandsteen mat Eisen
# Ton Kalle (NL) - "**Zeit und Landschaft**" - Granit aus Andalusien, 300 x 300 x 220&nbsp;cm
# Bertrand Ney (L) - "**Jakobsleiter**" - Granit aus Ostdäitschland
# Sybille van Halem (GB) - "**3 Skulpturen: Entstehung der Welt - Skulptur mit Blumen-Bienenkorb**" - Muschelkallek aus Lëtzebuerg
# Kyriakos Rokos (GR) - "**2 Skulpturen: Freie Inspiration**" - Muschelkallek aus Lëtzebuerg

De Skulpturewee zu Lëlz ass an de Projet Strooss vum Fridden (op Däitsch: *europäische Skulpturenstraße des Friedens*) integréiert ginn.

## Fotoalbum

Bild:Skulpturewee Lelz 01 Ahrens Georg.jpg|(1) "Engel vom See"
Bild:Skulpturewee Lelz 02 Hillen Jaak.jpg|(2) "Sonnen-Skulpturen (5 Teile)"
Bild:Skulpturewee Lelz 03 Kalle Ton.jpg|(3) "Zeit und Landschaft"
Bild:Skulpturewee Lelz 04 Ney Bertrand.jpg|(4) "Jakobsleiter"
Bild:Skulpturewee_Lelz_05_Van_Halem_Sybille.jpg|(5) "3 Skulpturen: Entstehung der Welt - Skulptur mit Blumen-Bienenkorb"
Bild:Skulpturewee Lelz 06 Rokos Kyriakos.jpg|(6) "2 Skulpturen: Freie Inspiration"


## Kuckt och
* Skulpturewee zu Bilschdref
Bibliothéikswiesen

D**'Bibliothéikswiesen** ëmfaasst d'Gesamtheet vun der Organisatioun, Struktur, Klassifikatioun, Ausbildung an den Technike vu Bibliothéiken.

D'Wëssenschaft, déi sech theoreetesch mam Bibliothéikswiesen ausernanersetzt, ass d'Bibliothéikswëssenschaft.

## Literatur
* Busse/Ernestus/Plassmann: *Das Bibliothekswesen der Bundesrepublik Deutschland* - 3. Oplo - Harrassowitz, 1999
* Hacker: *Bibliothekarisches Grundwissen* - 7. Oplo - Saur, 2000
* Thun: *[https://web.archive.org/web/20080501123609/http://deposit.ddb.de/ep/netpub/89/96/96/967969689/_data_stat/www.dbi-berlin.de/dbi_pub/einzelpu/thun_ein/thu_01.htm Eine Einführung in das Bibliothekswesen der Bundesrepublik Deutschland]* - Deutsches Bibliotheksinstitut, 1998

## Kuckt och
* Bibliothéikswiesen zu Lëtzebuerg
Warngilet

E **Warngilet** ass e Gilet, oder eng Pellerin, mat Sträifen déi Liicht reflektéieren.

Warngilete si meeschtens vun enger greller Faarf, wéi Neongiel oder Knallorange. Si gi vun Aarbechter, déi op ëffentleche Stroossen hantéiere mussen, wéi z.&nbsp;B. Stroossekierer, Leit, déi um Drecksauto schaffen, oder Bauaarbechter gedroen.
 
Och Vëlosfuerer di sou Gileten un, fir besser gesinn ze ginn, virun allem, wann et bronkeg oder däischter ass.

Vum 1. Juni 2008 u muss zu Lëtzebuerg an all Auto op d'mannst ee Warngilet matgefouert ginn, deen een undoe muss, wann een op Autobunnen eng Pann huet, an aus dem Auto klamme muss. Ausserdeem muss all Foussgänger, deen tëscht Sonnenënnergank a Sonnenopgank oder bei schlechter Siicht op Landstroosse baussent den Uertschaften ënnerwee ass, sou e Warngilet droen.

## Kuckt och
* Gilet

## Um Spaweck
Lawrence Gonzi

De **Lawrence Gonzi**, gebuer den 1. Juli 1953 zu Pietà, ass e malteesesche Politiker.

Hien ass de Leader vun der Nationalist Party (op Malteesesch: *Partit Nazzjonalista*) a gouf den 23. Mäerz 2004 Premierminister. No de Parlamentswalen 2008 gouf hien an dëser Funktioun confirméiert.

1998 gouf de Lawrence Gonzi Minister fir Sozialpolitik an 1999 Vizepremier. 2004 gouf hien da Premierminister a Finanzminister. Ausserdeem krut hien 2008 de Porte-feuille vum Inneministère, vun der Ëmwelt a Landesplanung, vun der Verdeedegung, vun der Nohalteger Entwécklung a vum Tourismus.
Berneau

**Berneau** op Wallounesch ***Biernauw*** ass eng Sektioun vun der belscher Gemeng Dalhem, an der Provënz Léck, a Wallounien.

Bis zur belscher Gemengereform vun 1977 war Berneau eng eegestänneg Gemeng.
## Geographie
Berneau läit am Dall vun der Berwinne op enger Héicht vu 85 Meter. D'Uertschaft ass un de Verkéier ugeschloss iwwer d'Nationalstroossen N608 an N627, an iwwer e Wee deen op Fouron-le-Comte féiert. Duerch d'Uertschaft leeft d'Infrabel-Linn 24, déi do op engem ronn 250 Meter laange Viaduc iwwer den Dall vun der Berwinne féiert.

## Geschichtleches
Berneau ass an der Réimerzäit als Aarbechterduerf entstanen, well do an der Géigend ënner dem Buedem no Bläi gesicht gouf. Alles wat do derbäi aus dem Buedem ausgegruewe gouf, gouf op e Maximum exploitéiert, mat dem Leem goufe keramesch Wuere fabrizéiert, d'Steng goufe fir den Hausbau benotzt a wa se grouss a reegelméisseg genuch waren, goufe Schläifsteng a Muelsténg erausgeha. Déi néideg Liewensmëttel koume vun e puer groussen Häff déi an der Géigend vu Fouron-le-Comte, um Lieu-dit *Le Pireux*, zu Visé um Lieu-dit *La Longue Vue*, an zu Bombaye op der Plaz vun der *Villa Michel* stoungen.

Ongeféier vum 5. Joerhonnert un, huet Berneau zu den *Onze Bans* vun der Collégiale Saint-Servais vu Maastricht gehéeirt, a stoung doduerch ënner der Herrschaft vum däitsche Keeser.

Vun 1081 un gehéiert Berneau dem dem Grof vun Dalhem, a vun 1244 u kënnt Grofschaft an d'Hänn vun de Brabänner, déi sech 1288 och d'Herzogtum Limburg ënner den Nol rappen.

D'Kierch vu Berneau déi engem vun den dräi Äishellegen, dem Hl. Servais geweit ass, gëtt fir d'éischt 1297 ernimmt.

Ëm 1312 heescht d'Uertschaft Berne, duerno Bern a Bernauw, a schliisslech Berneau. D'adleg Famill *de Berneau* déi vun do koum huet am Laf vun der Zäit dem Prenzefürstentum Léck en ettlech Notabilitéite ëm 1337 geliwwert, an ee Member vun der Famill war 1331 Buergermeeschter vu Léck.

1396 huet d'Jeanne vu Brabant d'Herrschschaft Limburg, zu där d'Herzogtum Limburg an déi dräi Länner déi Säit der Meuse, d*'Pays d'Outre-Meuse* gehéiert hunn, dem Philipp dem Kéngen sengem Bouf dem Tun vu Brabant verschriwwen, deen awer eréischt no hirem Doud 1406, an de Genoss dovu koum.

## Kuckeswäertes
*Den Eisebunnsviaduc. 
## Um Spaweck
Pit Nicolas

De **Pierre "Pit" Nicolas**, gebuer de 17. Abrëll 1939 zu Lëtzebuerg, ass e lëtzebuergeschen Aulebäcker a Sculpteur. Vu Beruff war hie vun 1969 bis 1994 Konschtprofesser am Kolléisch an tëscht 1969 an 1999 am Institut supérieur d'études et de recherches pédagogiques zu Walfer.

Vun 1965 bis 1998 hat de Kënschtler en Atelier zu Capellen an zu Bilschdref, vun 1998 un een zu Capellen an um Fridbësch.

De Kënschtler selwer klasséiert säi Konschtstil an de Minimalismus.

Hien ass zanter 1997 Member vun der "Académie Internationale de la Céramique", déi hire Sëtz zu Genf huet.

## Wierker an ëffentlech Sammlungen
* Centre d'art de l'Yonne, zu Auxerre a Frankräich
* Hetjens-Musée zu Düsseldorf
* Musée Ariana zu Genf
* Keramik-Museum Westerwald zu Hoehr-Grenzhausen
* Nationalmusée fir Geschicht a Konscht
* Gebai vum Kulturministère
* Landesregierung vu Rheinland-Pfalz
* Fine Arts Museum zu Taipeh op Taiwan

## Realisatiounen
* De Chouer am Grousse Seminär um Weimeschhaff
* Eng Burskulptur a Bronze beim Centre culturel zu Capellen vun 1992
* De "Mil d'Or", eng Skulptur fir Comicpräis vum Conterner BD-Festival, 1998
* Eng Skulptur aus Eisen am Park vum Thermalbad Munneref
* Eng Burskulptur aus Eisen am Jardin de Wiltz vun 2007

## De Pit Nicolas an d'Éislek

"*Meng Bezéiung zum [[Éislek]] ass villsäiteg:Ech hu mäin Atelier hei, ech verbréngen also e groussen Deel vu mengem Liewen hei uewen. Ech hunn awer och hei uewe Frënn mat deenen ech zesumme sinn an och zesumme schaffen. Net fir d'lescht hunn ech ee staarke Bezuch zu dësem Land, senger Landschaft a senge Leit* (Jacoby & Hoffmann 1995)."


## Distinctiounen
* 1992, Sëlwermedail op der "Triennal of Ceramics" am polnesche Sopot
* 1997, eng "Mention d'honneur" op der "World Triennal Exhibition of Small Ceramics" am kroateschen Zagreb
* 1998, de "Prix de la Biennale" op der "The 4th Cairo International Biennale for Ceramic" zu Kairo
* 2005, eng "Mention d'honneur" op der "7ème Biennale Internationale de la Céramique" zu Manises a Spuenien

## Literatur
* Anonym, 1978. 3 Künstler aus Luxemburg: Jeannot Bewing, Stahlplastiken: Jean Leyder, Aquarelle und Bilder: Pit Nicolas, Keramiken. 51 S. Galerie 66 H.G. Krupp, Hofheim.
* Dumont, Jeanne, 1993. Pit Nicolas: un sculpteur fasciné par l'architecture plastique. In: , Joer 14 N°3: 67-74. Luxembourg.
* Jacoby, Lex & Léopold Hoffmann, 1995. Peintres et sculpteurs de l'Oesling: MCMXCV. Rédaction: Luc Braconnier. Impr. Kremer-Muller, Foetz.
* Vermast, Elisabeth & Pit Nicolas, 1999. Pit Nicolas - dialogue avec l'espace, sculptures en terre. Exposition à la galerie BIL L'Indépendance du 20 janvier au 5 mars 1999. Impr. Schlimé, Bertrange.
* *Pit Nicolas*, Presentatioun vum Lambert Herr, Fotoe vum Guy Wolff. 2008, éditions saint-paul.
* Steffen, Maggie, 2023. *La force créatrice d'un homme enraciné dans la terre. Le sculpteur Pit Nicolas est toujours resté fidèle à son matériau de prédilection, l'argile. Son art est à la fois ancestral et contemporain.* Luxemburger Wort vum 27. Mäerz 2023, S. 44.

## Um Spaweck

*Pit Nicolas Websäit
*De Pit Nicolas op artcn.net
*De Pit Nicolas op der Websäit vu ''mediArt''
Dedicace

Eng **Dedicace** ass e kuerzen Text, deen an enger Publikatioun, am dacksten engem Buch, gewéinlech op der Säit hanner dem Titel steet, an an deem den Auteur enger Persoun seng Verbonnenheet oder seng Dankbarkeet ausdréckt.
## Um Spaweck
Yves Leterme

Den **Yves Camille Désiré Leterme**, gebuer de 6. Oktober 1960 zu Wervik, ass e belsche Politiker vun der Partei CD&V. Hie war Ministerpresident vun der Regioun Flandern a war vum 20. Mäerz bis den 30. Dezember 2008 belsche Ministerpresident vun der Regierung, déi aus de Parlamentswale vum 10. Juni 2007 ervirgoung. De Leterme huet misse wéinst enger Justizaffaire zerécktrieden, an den Herman Van Rompuy gouf Premier. Wéi deen zum éischte permanenten EU-Conseilspresident nominéiert gi war, gouf de Leterme eng zweet Kéier, de 24. November 2009, vum Kinnek Albert II. zum Premierminster ernannt.

Vun de Wale vum Juni 2010 bis zu der Ernennung vun enger neier Regierung, de 5. Dezember 2011, huet hie *faisant fonction* d'Amtsgeschäfter virugefouert. Zanter uganks 2012 huet hien en héije Managementposte bei der OECD.

De Leterme ass bestuet an huet dräi Kanner. Hie wunnt zu Ypern.

## Um Spaweck

* Seng offiziell Säit
Verkéierswarnschëld

E **Verkéierswarnschëld** ass eng vertikal Signalisatioun am Stroosseverkéier, fir op Geforen, Schantercher oder aner méiglech Geforepunkten opmierksam ze maachen.

An Europa, bal iwwerall an Afrika an am groussen Deel vun Asien sinn et bal ëmmer Dräiecke mat der Spëtzt no uewen, mat engem roude Bord a bannendran engem Piktogramm op wäissem (heiansdo gielem) Fong. Déi heefegst aner Form, déi virun allem um amerikanesche Kontinent virkënnt, ass e giele Quadrat, deen op der Spëtzt steet. D'Kaart hei niewendru weist déi geographesch Verdeelung vun de Varianten.

## Zu Lëtzebuerg
Am *Texte coordonné* vum Lëtzebuerger Code de la Route, deen an engem Arrêté grand-ducal vum 23. November 1955 an duerno e puermol geännert gouf, sinn d'Warnschëlter am Kapitel V *Voie publique*, an der Sektioun IV *De la signalisation routière* ënner der Rubrik *I. SIGNAUX D'AVERTISSEMENT DE DANGER* beschriwwen.

### Lëscht vun de Verkéierswarnschëlter

### Technesch Donnéeën
D'Verkéierswarnschëlter sinn Dräiecke, mat enger Spëtzt no uewen. De Bord vum Dräieck ass rout, den Hannergrond ass wäiss an d'Symboler oder d'Opschrëfte si schwaarz. Op de variabele Verkéiersschëlter kënnen d'Symboler oder d'Opschrëfte hell op däischterem Hannergrond sinn, absënns wann et technesch néideg ass oder fir datt ee se besser liese kann.

An den Uertschaften muss d'Säitelängt vun de Verkéierswarnschëlter op d'mannst 600&nbsp;mm laang sinn, baussent den Uertschaften op d'mannst 900&nbsp;mm an op den Autobunnen op d'mannst 1.250&nbsp;mm.

### Opstelle vun de Schëlter
Gemenkerhand ginn d'Schëlter op der rietser Säit an der Fuerrichtung a baussent der Fuerbunn opgeriicht. Am Kader vun enger Schantje kënne verschidde Schëlter op der Fuerbunn selwer opgestallt ginn.

D'Verkéierswarnschëlter ginn am Allgemenge baussent den Uertschafte vun der Bauverwaltung a bannent den Uertschafte vun der jeeweileger Gemengeverwaltung opgestallt. Am Kader vun engem Schantjen, ass deen, deen de Schantjen organiséiert, responsabel fir d'Verkéierswarnschëlter opzestellen.

## Kuckt och

* Verkéiersschëlter aus dem lëtzebuergesche Code de la Route

## Um Spaweck
Warnschëld

E **Warnschëld** ass e Schëld, dat virun enger méiglecher Gefor warne soll. Dat Schëld kann e Piktogramm weisen.

E Warnschëld am Stroosseverkéier gëtt Verkéierswarnschëld genannt.

## Um Spaweck
Stroosseschëld

E **Stroosseschëld** weist den Odonym vun enger Strooss oder engem Wee. Normalerweis hänke Stroosseschëlter um Eck vun engem Haus oder op engem Potto, meeschtens do wou d'Strooss ufänkt oder ophält. Bei groussen Avenuë kann dat Schëld e puermol dolaanscht oder op der Mëttelband stoen, dacks op Pottoen déi speziell dofir virgesi sinn.

Et gëtt keng Virschrëft, wéi se mussen ausgesinn, dofir ännere se vu Gemeng zu Gemeng. D'Stad Lëtzebuerg zum Beispill huet Schëlter mat engem wäissen Hannergrond an donkelbloer Schrëft, mat donkelbloen Dräiecke laanscht d'Ecker. Aner Gemengen hunn aner Faarwen, an zousätzlech z.&nbsp;B. hire Wopen oder Logo um Schëld mat drop.

Am allgemenge Sproochgebrauch gëtt och nach d'Verkéiersschëld dat eng Direktioun fir eng Uertschaft ugëtt *Stroosseschëld* genannt. 
## Um Spaweck
Lännerschëld

E **Lännerschëld** déngt dozou, dem Automobilist unzeginn, datt e vum Territoire vun engem Land op dee vun engem anere kënnt.

Bei de Länner vun der Europäescher Unioun ass dat Schëld blo mat engem Kranz vun 12 gielen (oder gëllene) Stären - sou wéi beim europäesche Fändel - an deem den Numm vum Land steet.

## Um Spaweck
Schëld E, 9aa

D****' ass en Hiwäisschëld aus dem Lëtzebuerger Code de la route dat – op enger Vëlosstreck, déi net laanscht d'Strooss verleeft – de Ufank vun enger Uertschaft oder engem Lieu-dit, deen enger Uertschaft gläichgestallt ass, uweist.

## Originaltext aus dem Code de la route

Artikel 107 – V. Signaux d'indication
« 1.a. Présignaux directionnels sur la voirie normale – 6. Localisation – Le signal E,9aa (…) indique, sur un itinéraire cyclable qui ne longe pas une chaussée, le début d'une agglomération ou d'un lieu-dit assimilé à une agglomération. »


## Kuckt och
* Schëld E, 9a: Ufank vun enger Uertschaft
* Schëlter F, 14a an F, 14b: Ufank / Enn un engem Lieu-dit
* Uertschaftsschëld

## Biller

Méischdref, Vëlospist PC3-002.jpg|fréiere Modell…
Luxembourg road sign E,9aa Consdorf.jpg|neie Modell vum Schëld E, 9aa


## Um Spaweck
Schëld E, 9b

D****' ass en Hiwäisschëld aus dem Lëtzebuerger Code de la route dat d'Enn vun enger Uertschaft oder engem Lieu-dit, deen enger Uertschaft gläichgestallt ass, uweist. Den Numm vun der nächster Uertschaft kann drop ugi ginn.

## Originaltext aus dem Code de la route

Artikel 107 – V. Signaux d'indication
« 1.a. Présignaux directionnels sur la voirie normale – 6. Localisation - Le signal E,9b (…) indique la fin d'une agglomération ou d'un lieu-dit assimilé à une agglomération. Il peut porter l'inscription de la prochaine agglomération ou lieu-dit. »


## Kuckt och
*Schëld E, 9a: Ufank vun enger Uertschaft
*Schëlter F, 14a an F, 14b: Ufank / Enn un engem Lieu-dit
*Uertschaftsschëld

## Biller

File:Luxembourg, road sign E,9b Moutfort (101).jpg
Schëld Biwer-102.jpg
Uertsschëld zu Weiler-la-Tour-101.jpg
Neihaischen CR185-001.jpg
Uertschaftsschëld Wilwerdang, CR336-103.jpg
Schëld exit Bus Richtung Süden.jpg


## Um Spaweck
Schëld E, 9a

D****' ass en Hiwäisschëld aus dem Lëtzebuerger Code de la route dat den Ufank vun enger Uertschaft oder engem Lieu-dit, deen enger Uertschaft gläichgestallt ass, uweist.

## Originaltext aus dem Code de la route

Artikel 107 – V. Signaux d'indication
« 1.a. Présignaux directionnels sur la voirie normale – 6. Localisation - Le signal E,9a (…) indique le début d'une agglomération ou d'un lieudit assimilé à une agglomération. »


## Bemierkungen
* D' gehéiert zu de Schëlter déi 1955 an der éischter Versioun vum Code de la route agefouert goufen; et war deemools ënnert der Nummer 55 vum Artikel 107 definéiert.
* Zanter den 1970er Jore steet um Schëld gemenkerhand de lëtzebuergeschen Numm kursiv ënner dem offiziellen Numm vun der Uertschaft.

## Kuckt och
*Schëld E, 9b: Enn vun enger Uertschaft
*Schëlter F, 14a an F, 14b: Ufank / Enn un engem Lieu-dit
*Uertschaftsschëld

## Biller

Schëld Lasauvage-Zowaasch, CR176A.jpg|D'Schëld E, 9a eleng
Käl.JPG|... zesumme mat der Stroossennummer
Luxembourg road sign F,14a Canach.jpg|... a mat de Vitesslimitatiounen
Grandsen, CR339A-101.jpg
Gilsdorf, panneau de localisation.jpg


## Um Spaweck
Liliane Heidelberger

D**'Liliane Heidelberger**, gebuer als **Liliane Couraudon** den 12. September 1935 zu Châteauroux am franséischen Departement Indre (Regioun Centre), a gestuerwen 2019 zu Lëtzebuerg, war eng franséisch Sculptrice, déi zanter 1957 oder 1958 zu Lëtzebuerg gewunnt huet.

## Wierker
* *Nubia* (1987), eng monumental Skulptur am Park Helfent (bis 2008 am Foyer vum *Centre culturel Atert*) zu Bartreng
* *Les chevaux du vent* (1995), eng monumental Skulptur aus sechs Granitbléck am Parc Réimerwee um Kierchbierg an der Stad Lëtzebuerg
* *La Tour des Sables*, Skulptur am Thermalbad zu Munneref
* *Mascaret* (2003), bronze Skulptur am Park bei der Villa Vauban an der Stad
## Ausstellungen
* *Szene der Jugend* vum 8. bis den 28. August 1975 zu Salzburg

## Literatur
*  Michael Palmer (Text), Michel Medinger (Fotoen): *Liliane Heidelberger*. Prêface de Nick Elam. Editions Saint-Paul, Luxembourg, 1998.

## Film
* Geneviève Mersch (Realisateur): *Liliane Heidelberger* an der Serie Portraits d'artistes, 1998

## Um Spaweck
* D'Liliane Heidelberger op der Websäit vu ''mediArt''
* D'Liliane Heidelberger op der Websäit vum ''Cercle artistique de Luxembourg''
Micky Erpelding

D**'Marie-Micheline** ("**Micky**") **Erpelding**, resp. **Bintz**(-**Erpelding**), gebuer de 14. Dezember 1939 zu Esch-Uelzecht, a gestuerwen den 20. Juli 2000 och do, war eng lëtzebuergesch Radio-Speakerin, Sängerin, Schauspillerin a Politikerin.

D'Micky Erpelding war vun 1960 un 2 Joerzéngte laang Speakerin beim lëtzebuergesche Programm vu Radio Lëtzebuerg. Si huet Theater gespillt, ë.&nbsp;a. am Escher *Liewensfrou* an an de *Lëtzebuerger Revue*. Si huet och e Musical fir Kanner geschriwwen (*All Dag e bëssen*, 1978), a Märercher iwwersat.

Politesch huet si sech zanter 1980 an der LSAP engagéiert, fir déi se vun 1981 bis bal zu hirem Doud am Escher Gemengerot souz. Vum 1. Februar 1989 bis den 31. Dezember 1993 a vum 2. Juni 2000 bis de 15. Juli 2000 war se am Schäfferot.

Si war mam Aly Bintz bestuet, an hat 2 Kanner, Simone Asselborn-Bintz an Brigitte Bintz.

## No der Micky Erpelding benannt
* eng Strooss *rue Micky Bintz-Erpelding* zu Esch-Uelzecht am Quartier Wobrécken.()
Chris Baldo

De **Chris Baldo**, Pseudonym vum *Christian Henri Baldauff*, gebuer de 24. Juni 1943 an der Stad Lëtzebuerg, an och do gestuerwen de 24. Januar 1995, war e lëtzebuergesche Museker, Schlagersänger a Komponist.

Scho mat 12 Joer huet hie Gittar gespillt a mat 13 deen éischte *Crochet* gewonnen. Mat 16 Joer huet hie mat sengem Kolleeg Jean Jentgen ënner dem Numm *The Youngsters* seng éischt Single opgeholl mat den zwee Lidder *Walking Alone* a *Pourquoi ?*. Doduerch ass déi däitsch Firma *Polydor* op en opmierksam ginn an en hat d'Geleeënheet, ënner dem Pseudonym Chris Baldo eng Single mat de Lidder *Einsam und allein* an *Allein in einer großen Stadt* bei hinnen opzehuelen. Hien huet awer geschwënn de Label gewiesselt a mat de Firmen *Ariola*, *Decca* a *Vogue* zesummegeschafft.

Wéi zu Lëtzebuerg den Twist opkomm ass, koum de Chris Baldo mat sengem Gittaren-Orchester *Chiens Méchants* sou gutt un, datt souguer e Fan-Club gegrënnt ginn ass. Ausser dem Chris Baldo senge Lidder hu se just instrumental Stecker gespillt. Mat dëser Formatioun huet en zwou Singles opgeholl. Méi spéit ass de Grupp no engem Wiessel an der Besetzung a *The Rocking Robins* ëmgedeeft ginn.

1965 hunn awer e puer Membere vum Grupp opgehalen, an de Grupp gouf du vum Chris Baldo ganz opgeléist. En huet dunn nach mat enger däitscher Formatioun *The Penny Saints* probéiert mat Twist Erfolleg ze hunm, mä et huet net geklappt. Hien ass dofir zum Schlager zeréckkomm.

1966 huet en d'Lidder *Chaque jour qui se lève* an *Ich bin nicht schuld an deinen Tränen* opgeholl.
Hien hat um Eurovision Song Contest 1968 zesumme mat der Sophie Garel zu London mat dem Lidd "Nous vivrons d'amour" déi 11. Plaz mat 5 Punkten erreecht.

Aner Succèse vun him waren d'Lidder *Pardon Rosalie* (eng Adaptatioun vun *Tender Years*) an *Eine Urlaubsliebe* (Gewënner vum Grousse Präis vun RTL 1969).

De Chris Baldo war och eng Zäit laang Speaker beim lëtzebuergeschen a beim franséische (*Les Nocturnes*) Radiosprogramm vun RTL.

1982 ass hien déi lescht Kéier beim *Bal des Copains* opgetratt.

1993 huet den Andy Bausch hie fir säi Film *Rockumentary - [[Thés dansants]]* nach eng Kéier virun d'Kamera geholl. Iertemlecherweis ass en dat Joer och fir dout erkläert ginn, wat hien awer duerch de Film konnt widderleeën.

## Literatur
* Haas, Luke: Lëtzebuerger Rocklexikon, 1988, Éditions Phi, ISBN 3-88865-064-X
* Haas, Luke: Lëtzebuerger Rocklexikon II (1987-1994), 1995, Éditions Revue, Noruff S. 175 ISBN 2-919999-03-6

## Kuck och
* Lëscht vu lëtzebuergesche Museker

## Um Spaweck
* Websäit mat dem Text vum Lidd ''Nous vivrons d'Amour''
* De Chris Baldo op rateyourmusic.com
Monique Melsen

D**'Monique Melsen**, gebuer de 24. Februar 1951 zu Ettelbréck, ass eng lëtzebuergesch Sängerin a Kabarettistin.

Der Monique Melsen hir Gesangscarriére huet ugefaangen, nodeem si 1969 de Gesangsconcours *Symphonie 69* zu Ettelbréck gewonnen hat. Am selwechte Joer ass hir éischt Single "*Moonlight/Happy End*" op de Maart komm. 1970 koum schonn déi zweet Single eraus.

Mat der drëtter Single an dem Lidd "*En frappant dans tes mains*" huet si beim *Grand Prix RTL* den éischte Präis vun de Benelux-Länner gewonnen. Duerno si Radiossendungen, Fernseeoptrëtter an eng éischt Auslandstournee nokomm. A Griicheland huet si Lëtzebuerg ënner 39 Konkurrente beim *Festival des trois Olympiades de la Chanson d'Athènes* mam Titel "*La mer mon amie*" vertrueden.

1971 huet si Lëtzebuerg mam Lidd *[[Pomme, pomme, pomme]]* beim Grand Prix Eurovision de la Chanson zu Dublin vertrueden an domat déi 13. Plaz erreecht.

1972 war si op engem Song-Festival a Portugal, an 1973 op engem a Bulgarien. Mat verschiddene Lidder an englescher Sprooch huet si hir international Popularitéit gefestegt. D'Lidd "*Maybe the morning*" gouf vun der BBC gespillt an et koum och an déi däitsch Hitparad.

1972-1974 huet d'Monique Melsen an der internationaler Pop-Grupp *[[Family Tree]]* gesongen, déi vum Ralph Siegel fir Däitschland produzéiert gouf, a wou och d'Donna Summer mat dobäi war. Mat där Grupp zesummen huet si zwou LP-Placken an eng Single opgeholl. Nodeem d'Grupp ausernee gaangen ass, huet si zu Lëtzebuerg ënner der Leedung vun hirem Manager Felix Schmitz d'Rock-Grupp *[[Cool Breeze]]* matgegrënnt.

Mat *Cool Breeze* zesummen huet d'Monique Melsen eng LP an eng Single opgeholl, déi op der MIDEM, dem Musekfestival vu Cannes, virgestallt gi sinn. Den internationalen Erfolleg ass awer ausbliwwen. Am August 1975 ass d'Grupp zerfall. D'Monique Melsen huet sech bestuet a sech an d'Privatliewen zeréckgezunn.

1985 ass si beim *[[Concert fir Afrika]]* opgetrueden an huet um Lidd "*Afrika*" matgesongen. Bei där Geleeënheet ass et dem Felix Schaber gelongen, si fir seng Jazz-Rock-Grupp *[[What Shaw]]* z'engagéieren. 1986 huet si zesumme mat What Shaw eng Single opgeholl. Si huet d'Grupp awer nees verlooss.

An de leschte Joren trëtt si an de Cabaretsprogrammer vu *[[Cabarenert]]* op, wou si virun allem mat hire parodistesche Stëmm-Imitatioune vu Perséinlechkeete wéi der Léa Linster oder der Astrid Lulling Succès huet.

## Literatur
* Haas, Luke: Lëtzebuerger Rocklexikon, 1988, Éditions Phi, ISBN 3-88865-064-X

## Um Spaweck

* Mënschen a Geschichten: Georges Kieffer a Monique Melsen, RTL Play, 15.05.2022
* Monique Melsen, Audio-Reportage, RTL Play, 16.04.2021
* ''Pomme pomme pomme''
* ''Monique Melsen op Rateyourmusic''
Pjotr Iljitsch Tschaikowski

De **Pjotr Iljitsch Tschaikowski** (*Пётр Ильич Чайковский*), gebuer de 7. Mee 1840 zu Wotkinsk, a gestuerwen de 6. November 1893 zu Sankt Péitersbuerg, war e russesche Komponist.

Schonn zu senge Liefzäite ware vill vu senge Wierker international bekannt. Haut ziele se zu de bedeitenste vun der Romantik.

Den Tschaikowski ass schonn am Alter vun 53 Joer gestuerwen, seng Doudesursaach konnt bis haut net eendeiteg gekläert ginn. Et sinn der déi mengen et wier Cholera, anerer mengen en hätt sech selwer mat Arsen vergëft wéinst senger Homosexualitéit. Béid Theorië ginn awer kritiséiert, soudatt eng drëtt éischter d'Faveure vun der Tschaikowski-Fuerschung huet: Urämie als Folleg vun der asiatescher Cholera.

## Wierker (Auswiel)

### Operen
* *De Wojewode* (Воевода), 1867/68
* *D'Undine* (Ундина), 1869, verschollen
* *Den Opritschnik* (Опричник) – Oper a 4 Akten nom Lashetschnikow (1870–1872), Libretto: P. Tschaikowski, éischt Opféirung: St. Péitersbuerg 1874
* *Wakula de Schmadd* op. 14 (Кузнец Вакула) – Oper an 3 Akten nom Gogol (1874), Libretto: J. P. Polonski, éischt Opféirung: St. Péitersbuerg 1876
* *[[Eugen Onegin (Oper)|Eugen Onegin]]* op. 24 (Евгений Онегин) – Oper an 3 Akten nom Puschkin (1877/1878), Libretto: P. Tschaikowski a K. S. Schilowski, éischt Opféirung: Moskau 1879
* *D'Joffer vun Orléans* – Oper a 4 Akten nom Schiller (1878/1879), Libretto: P. Tschaikowski, éischt Opféirung: St. Péitersbuerg 1881
* *[[Mazeppa (Oper)|Mazeppa]]* – Oper an 3 Akten nom Puschkin (1881–1883), Libretto: W. P. Burenin, éischt Opféirung: Moskau 1884
* *[[D'Zauberin]]* ("Tscharodeika") – Oper a 4 Akten nom I. W. Schpashinski (1885–1887), Libretto: I. W. Schpashinski, éischt Opféirung: St. Péitersbuerg 1887
* *[[Pique Dame (Oper)|Pique Dame]]* op. 68 – Oper an 3 Akten nom Puschkin (1890), Libretto: M. a P. Tschaikowski, éischt Opféirung: St. Péitersbuerg 1890
* *[[Jolanthe (Oper)|Jolanthe]]* op. 69 – Oper an engem Akt nom Hertz (1891), Libretto: M. Tschaikowski, éischt Opféirung: St. Péitersbuerg 1892

### Balleten
* *[[Schwaneséi-Ballet|Schwaneséi]]* op. 20 – Ballet a 4 Akten (1875/1876), Libretto: Wladimir P. Begitschew und Wassili Geltzer, éischt Opféirung: Moskau 1877
* *[[Dornrösche-Ballet|Dornröschen]]* op. 66 – Ballet an 3 Akten nom Perrault, Libretto: Iwan Alexandrowitsch Wsewoloschski, éischt Opféirung: St. Péitersbuerg 1890
* *[[Den Nossknacker]]* op. 71 – Ballet an 2 Akten nom E. T. A. Hoffmann, Libretto: M. Petipa, éischt Opféirung: St. Péitersbuerg 1892

## Um Spaweck

* Kuerzbiographie vum Tschaikowski op de Säite vum Boorberg-Verlag
António de Oliveira Salazar

Den **António de Oliveira Salazar**, gebuer den 28. Abrëll 1899 zu Vimeiro/Beira, a gestuerwen de 27. Juli 1970 zu Lissabon, war e portugisesche Politiker a Staatschef.

De Salazar wat tëscht 1932 an 1968 Conseilspresident an huet säi Land no der Doktrin vum *[[Estado Novo]]*, enger autoritär-konservativ-nationalistescher Ideologie, dirigéiert.

## Um Spaweck
Feierläscher

E **Feierläscher** ass en handlecht Gerät vu maximal 20&nbsp;Kilogramm mat deem ee Feier ausmaache kann, wat grad eréischt entstanen ass an nach relativ kleng ass. Et enthält Läschmëttel, dat mat Drock ausgestouss gëtt. Déi gängegst dovu sinn entweeder Läschschaum, Läschpudder, oder CO2.

Feierläscher sinn an der Europäescher Norm EN 3 gereegelt. D'Brandklassen, fir déi e bestëmmte Feierläscher gëeegent ass, stinn a Form vu Piktogrammen op der Etikett déi um Gerät selwer dropgepecht muss sinn.

Vum 1. Juni 2008 u mussen zu Lëtzebuerg all d'Liwwerween, Camionen a Sattelschlepper mat op d'mannst engem Feierläscher ekipéiert sinn.

## Um Spaweck
Appelboom

Den **Appelboom** (och alt *Appèlboom* geschriwwen; ausgeschwat ʌ'pɛlbo:m) ass e bemierkenswäerte Bam an der Sektioun Warsage vun der Belscher Gemeng Dalhem. Et ass eng Wanterlann a si ass ronn 560 Joer al. De Bam steet net wäit vun der Nationale 608 um Wee deen op Saint-Jean-Sart féiert, an enger Grupp Beem, tëscht Eechen an anerem Getraisch verstoppt.

De Bam gouf vun de Patere vun der Abtei Val-Dieu geplanzt, fir d'Grenz tëscht Aubel a Warsage ze markéieren. Et ass bekannt datt an der Zäit vun der franséischer Revolutioun sech do déi jonk Männer, déi sech fräiwëlleg an d'Arméi gemellt hunn, getraff hunn. Den Numm *Appel*boom kënnt no der Iwwerliwwerung dohier, datt d'Leit sech bei Evenementer, wéi z.&nbsp;B. bei der Sakramentspressioun déi op Fouron-Saint-Martin goung, do getraff hunn, wann op der Kopp d'Juegdhar geblose gouf, an deemno en *Appel* gemaach gouf.

De Stamm vum Bam huet en Ëmfang vu 5,40 Meter op Broschthéicht.

Zanter dem 15. Mee 1964 steet de Bam op der Lëscht vum *Patrimoine immobilier classé* an der Gemeng Dalhem.
Canton de Domont

De **Canton de Domont** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Sarcelles, am Departement Val-d'Oise an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Domont 
*Bouffémont 
*Attainville 
*Moisselles
Stroosseverkéier

De **Stroosseverkéier** ass den Transport op Stroosse vu Persounen oder Gidder.

Zur *Infrastruktur* vun dësem Verkéierssystem gehéieren nieft dem Stroossennetz och nach Vëlospisten, Trottoiren, Tankstatiounen a Parkplazen.

D*'Verkéiersmëttel* déi zur Auswiel sti sinn entweeder net motoriséiert (Vëlo, Päerdskutsch, Rullstull, …) oder se si motoriséiert, woubäi een do nach tëscht Individualverkéier (Auto, Liwwerwon, Camion, …) an ëffentlechem Transport (Bus, Trolleybus, Sammeltaxi, …) ënnerscheet. Mä och ouni Verkéiersmëttel kann een als Foussgänger um Stroosseverkéier deelhuelen.

Zu Lëtzebuerg sinn d'Acteure vum Stroosseverkéier op staatlecher Säit ë.&nbsp;a. d'Administratioun vun de Ponts et Chaussées, d'Police, an d'Kontrollstatioun.

## Verkéiersreegelen zu Lëtzebuerg

## Verkéierssécherheet

## Um Spaweck
Fluchdraach

En **Draach** ass e Fluchgerät, dat an der Loft flitt. Et gëtt verschidde Forme vun Draachen, dorënner der mat enger, zwou, dräi oder véier Schnéier.

De klasseschen Draach mat enger Schnouer kennen déi meescht aus der Kandheet, eng sougenannte Wo hält dobäi den Draach am richtege Wénkel zu der Loft. Déi mat zwou Schnéier si sougenannte Lenkdraachen: mat zéien un enger Schnouer kann ee bewierken, datt den Draach an déi Richtung geet. Bei véier Schnéier huet ee jeeweils op all Säit eng Steigschnouer an eng Bremsschnouer. Déi zwou Schnéier si jeeweils un engem Grëff festgemaach, woumat Steiere méi liicht fält. Duerch Bremsschnéier sinn déi Draache besser an der Loft a kënnen och fir nozezéie gebraucht ginn.

## Um Spaweck
Handfeierläscher

En **Handfeierläscher** ass e Feierläscher, deem säi Bruttogewiicht net iwwer zwanzeg kg läit. Zwielef kg dovu sinn d'Läschmëttel selwer.

D'Gebrauchsanweisung vum Apparat muss um Gehais bestänneg ubruecht sinn, d'Beschreiwung selwer muss einfach ausgedréckt a liicht ze verstoe sinn.

## Den Opluedfeierläscher
Opluedfeierläscher bestinn aus engem Läschmëttelbehälter an engem Dreifgasbehälter, an deem meeschtens Kuelendioxid ass. An deem Fall kann den Dreifgasbehälter am Gehais vum Läscher sinn oder eenzel op der Säit ubruecht, wat bei méi grousse Modeller dacks de Fall ass.
Wann den Apparat aktivéiert gëtt, andeems d'Ventil vum Dreifgas opgemaach gëtt, fléisst den Dreifgas an de Läschmëttelbehälter, deen do mat "opgeluede" gëtt. Opluedläscher droen de Buschtaf "H".

## Den Dauerdrockfeierläscher
Bei den Dauerdrockfeierläscher ass d'Läschmëttel an den Dreifgas Stéckstoff zesummen an engem Behälter. Déi Apparate si mat engem "L" gezeechent.

## De Gasfeierläscher
Gasfeierläscher bestinn aus engem Behälter mam Läschmëttel, dat gläichzäiteg Läschmëttel an Dreifgas ass. Déi Apparate si mat engem "K", wéi Kuelendioxid, gezeechent.
Canton de La Chapelle-la-Reine

De **Canton de La Chapelle-la-Reine** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Fontainebleau, Departement Seine-et-Marne an der Île-de-France.

Den Haaptuert ass La Chapelle-la-Reine.

## Gemengen am Kanton
*Achères-la-Forêt 
*Amponville 
*Boissy-aux-Cailles 
*Boulancourt 
*Burcy 
*Buthiers 
*La Chapelle-la-Reine 
*Fromont 
*Guercheville 
*Larchant 
*Nanteau-sur-Essonne 
*Noisy-sur-École 
*Recloses 
*Rumont 
*Tousson 
*Ury 
*le Vaudoué 
*Villiers-sous-Grez
Theodor Storm

Den **Theodor Storm**, gebuer de 14. September 1817 op Husum, a gestuerwen de 4. Juli 1888 zu Hademarschen/Rendsburg, war een däitsche Schrëftsteller.

## Liewen

## Wierk

## Um Spaweck
Dominique-Joseph Hoferlin

Den **Dominique-Joseph Hoferlin**, gebuer de 14. Abrëll 1831 zu Esch-Uelzecht, an och do gestuerwen den 18. August 1906, war e lëtzebuergesche Politiker.

1856 krut hien duerch Naturalisatioun déi lëtzebuergesch Nationalitéit.

Den Dominique-Joseph Hoferlin, vu Beruff Bauer a Cafetier, war vun 1879 bis 1906 Buergermeeschter vun Esch-Uelzecht.

Zu Esch-Uelzecht am Quartier *Uecht* krut eng Strooss dem Politiker säin Numm: *rue Dominique-Joseph Hoferlin*.

## Gielchen
* 

## Kuckt och
* Lëscht vun de Buergermeeschtere vun Esch-Uelzecht
Plotter

E **Plotter** (vun eng. *plot* - zeechnen) ass e Schreif- oder Zeechenapparat, deen op groussflächegen Ënnerlage ka schreiwen oder zeechnen. E Plotter kann, nom Wiessele vum Tëntesprutzschreifkapp an dem Installéiere vun engem Schneidkapp, dee bei modernen Apparaten e Laserschneidkapp ass, gebraucht gi fir aus Folien Zeechnungen, Buschtawen oder aner Vektorgraphikformen erauszeschneiden.

## Um Spaweck
Paul Wiltgen

De **Paul Wiltgen**, gebuer 1982, ass e lëtzebuergesche Batteur an Jazz-Museker, deen zanter 2001 zu New York City lieft.

Hien huet um Escher Conservatoire Batterie geléiert an op der Manhattan School of Music zu New York City studéiert.

Hien trëtt ë.&nbsp;a. am Trio Reis Demuth Wiltgen op.

## Um Spaweck
*www.paulwiltgen.com
Marie-Pierre Trauden-Thill

D**'Marie-Pierre Trauden-Thill**, gebuer de 7. August 1955 an der Stad Lëtzebuerg, ass eng lëtzebuergesch Molerin an Zeechnerin.

Si schafft mat verschidden Technike wéi Acryl op Toile, Pabéier op Metall a Grattage op Pabéier.

1984 krut si de Prix d'encouragement aux jeunes artistes um Salon vum Cercle artistique de Luxembourg.

Si ass d'Duechter vum Moler Marcel Thill.

## Ausstellungen
* 2008
** Am Centre culturel de rencontre Abbaye de Neumünster (Kräizgank vun der Abtei) an der Stad Lëtzebuerg

## Kuckt och
* Lëscht vu lëtzebuergesche Konschtschafenden

## Um Spaweck
* Websäit vun der Marie-Pierre Trauden-Thill
* D'Marie-Pierre Trauden-Thill op der Websäit vum ''Cercle artistique de Luxembourg'' 
* D'Marie-Pierre Trauden-Thill op der Websäit vu ''mediArt''
Jean-Jacques Rousseau

De **Jean-Jacques Rousseau**, gebuer den 28. Juni 1712 zu Genf, a gestuerwen den 2. Juli 1778 zu Ermenonville bei Paräis, war e franséisch-Schwäizer Schrëftsteller, Philosoph, Pedagog, Naturfuerscher a Komponist am Zäitalter vun de Lumières.

Seng politesch Texter hunn eng Rei radikal Revolutionär beaflosst, wéi z.&nbsp;B. de Maximilien de Robespierre, mä seng literaresch Wierker, besonnesch déi autobiographesch, maachen aus him ee "Preromantiker".
 
## Wierker

## Kuckt och
* Lëscht vu Schwäizer Schrëftsteller
## Um Spaweck
Clearstream

D**'Clearstream Banking S.A.** ass eng Depot- a Clearinggesellschaft, déi am Joer 2000 aus der Fusioun vun der "Deutsche Börse Clearing AG" (virdrun "Deutscher Kassenverein AG") an "Cedel International" entstanen ass. Se huet hire Sëtz zu Lëtzebuerg. Si ass haut eng honnertprozenteg Duechter vun der Deutsche Börse AG.

Zu hiren Aufgaben zielen d'Versuerge vu Wäertpabeieren (Custody), d'Ofwécklung vu Wäertpabeiertransaktiounen (Settlement) souwéi Méiwäertdéngschtleeschtungen, wéi d'Verwaltung vun hannerluechte Sécherheeten (Collateral Management) an d'Vermëttlung vu Wäertpabeierprêten zur Erhéijung vun der Settlement-Effizienz.

D'Gesellschaft gouf an der Folleg vun e puer Daewoo-Fabréckschléissungen am Joer 2000 a Loutrengen Géigestand vun zwéin Ënnersuchungsausschëss vun der franséischer Nationalversammlung a vum Europäesche Parlament. An der selwechter Zäit huet de Geschäftsféirer gewiesselt (1990-2001: André Lussi; zanter 2001: André Roelants - virdru bei der Dexia BIL.

Bei Clearstream ginn am Konnenoptrag Wäertpabeieren am Wäert vu 7,3 Billiounen Euro verwalt an all Joer iwwer 60 Milliounen Transaktioune mat engem totalen Transfervolume vun ongeféier 10 Billiounen Euro ofgewéckelt (Stand Enn 2003).

## Literatur
* Loader, David: *Clearing, Settlement and Custody. Operations Management Series*. 2002, ISBN 0-7506-5484-8
* Thiollet, Jean-Pierre, *Beau linge et argent sale* - Fraude fiscale internationale et blanchiment des capitaux, 2002.ISBN 2 914571178
* Weiss, David M.: *Global Securities Processing: The Markets, The Products*. 1997, ISBN 0-13-323965-9

## Um Spaweck
* Websäit vun der Firma
385th Bomb Group-Musée zu Pärel

De **385th Bomb Group-Musée zu Pärel** gouf 1997 vun enger klenger Grupp Leit an hirer Fräizäit op d'Bee gesat an den 21. Juni 1998 zesumme mam 385th Bomb Group-Monument feierlech ageweit.

## Numm
Den Numm huet de Musée vun der *[[385th Bombardment Group]]*. Dat war en Deel vum "93th Combat Wing" vun der 3. Divisioun vun der 8. Air Force, déi aus véier Wings bestanen huet. Ee Wing bestoung aus véier "Groups" an eng "Group" aus véier "Squadrons".
Déi 385th Bomb Group bestoung aus follgende véier "Squadrons": 548th, 549th, 550th a 551th.

## Fligeren
D'Bombere ware B-17-Modeller vun der Firma Boeing, *Flying Fortress* genannt, vun deenen der 12.731 gebaut goufen. Se hate véier Stäremotore vu Curtiss-Wright, déi jee 1.200 PS staark waren.

Am Zweete Weltkrich, den 12. Juli 1944, sinn der zwéin dovun um Wee vu Great Ashfield an England op München, dat se sollte bombardéieren, iwwer Pärel erofgefall. 18 Membere vum Equipage sinn dobäi leiebliwwen.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* Im Fadenkreuz des Bombers op wort.lu den 13. August 2018 an an der Drockversioun am Luxemburger Wort vum 13. August 2018, Säit 11