open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Jardin de Wiltz

De **Jardin de Wiltz** ass e liewegt Konschtwierk aus Terrassen, Steefelder, Waasserflächen, klenge Baachen, Planzen, Hecken a Skulpturen. Den 2,5 ha grousse Gaart läit an der "Rue de la montagne" am Süde vu Wolz an ass all Dag fir jiddwereen op.

De Gaart gëtt vu behënnerten an aarbechtslose Matmënschen, Participanten un temporäre Projeten, Handwierker a Kënschtler entwéckelt a gefleegt.

De Gaart ass eng vun de 6 Lëtzebuerger Statioune vun der Europäescher Strooss vum Fridden, ënner anerem mat dem Konschtwierk "Sculpture-Fontaine" vum lëtzebuergesche Kënschtler Pit Nicolas.

## Geschicht

De Projet Jardin de Wiltz gouf 1983 vu Kënschtler initiéiert, ënner deenen och Lëtzebuerger waren, fir nei Modeller vu kënschtlerescher Aarbecht am ëffentlechen a soziale Raum z'entwéckelen.

1990 gouf de Veräi Coopérations gegrënnt, fir als organisatoresch Plattform fir de Jardin de Wiltz ze déngen. D'Gemeng Wolz huet als Besëtzer vum Terrain d'Gestioun vum Gaart u Coopérations iwwerdroen.

De Projet gëtt aus follgende Quelle finanzéiert:
* Sponsoren
* Gemeng Wolz
* Lëtzebuerger Regierung
* Europäesch Fonge wéi FEDER an FSE

## Medienalbum

Fichier:Jardin_de_Wiltz_02_Panorama.jpg|Panorama
Fichier:Sculpture_Fontaine_Pit_Nicolas_Wolz.jpg|"Sculpture-Fontaine"
Fichier:Iris sibirica Jardin de Wiltz.jpg|Sibiresch Lilien
Fichier:Jardin_de_Wiltz.ogg|Ambiance am Jardin de Wiltz (9" / 2,5 MB)


## Kuckt och
* Strooss vum Fridden

## Um Spaweck

* www.cooperations.lu
Däitschen Zollveräin

Den **Däitschen Zollveräin** war eng Zollunioun, déi duerch d'Zesummegoe vu Staate vum Däitsche Bond, inklusiv Lëtzebuerg vum 8. Februar 1842 un, awer ouni Éisträich, ënner der Leedung vu Preisen zustane koum. Dat ass opgrond vum *Zollvereinigungsvertrag* vum 22. Mäerz 1833 geschitt.

Den Zollveräin, dee vum Kinnekräich Preise gefërdert gouf, fir eng "klengdäitsch" Eenheet (deemno **ouni** de Villvëlkerstaat Éisträich) erbäizeféieren, ass den 1. Januar 1834 a Kraaft getrueden, a Lëtzebuerg ass em 1842 ouni grouss Begeeschterung bäigetrueden. Lëtzebuerg gouf iwwregens an den Entscheedungsorganer ëmmer vu Preise vertrueden.

No der Grënnung vum däitsche Keeserräich 1871 zu Versailles huet den Zollveräin nach just aus zwéin ongläiche Memberstaate bestanen: Däitschland a Lëtzebuerg, woubäi Lëtzebuerg um wirtschaftleche Plang souzesoen nach just eng Provënz vun Däitschland war.

Enn 1918, nom Éischte Weltkrich, ass dat neutraalt Lëtzebuerg, dat véier Joer laang vun Däitschland besat war, offiziell aus deem Veräin erausgaangen an huet, als klengt Land, sech no engem neie Wirtschaftspartner missen ëmkucken, ë.&nbsp;a. fir seng Industrieprodukioun lasszeginn. Obwuel déi meescht Lëtzebuerger sech am duebele Referendum vum 28. September 1919 fir Frankräich ausgesprach haten, koum et nom Refus vun der franséischer Republik zu Verhandlunge mat der Belsch, a schliisslech zur Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun (UEBL - *Union économique belgo-luxembourgeoise*).

## Literatur
* *Actes de colloque « David & Goliath – L'adhésion du Grand-Duché de Luxembourg au Zollverein allemand 1842-1918 »*. Luxembourg, Archives nationales du Luxembourg, 2019 [mat Kontributioune vun Josée Kirps, Alain Bellot, Michel Wurth, Lynn Zoenen, Hans-Werner Hahn, Marco Kreutzmann, Gilles Regener, Nicky Blazejewski, Fanny Robert, Martina Sochin d'Elia, Joseph Schmauch, Herbert Ruland, Max Schmitz, Yves Claude, Thomas Gergen, Stéphanie Kovacs, Robert L. Philippart, Marc Thiel, Charles Barthel].
* Thomas Nipperdey, *Deutsche Geschichte 1800-1866 - Bürgerwelt und starker Staat*; München (Verlag C.H. Beck), 1983. ISBN 978-3-406-09354-8
* Albert Calmes, *Der Zollanschluß des Großherzogtums Luxemburg an Deutschland*; 2 Bänn; Lëtzebuerg (Joseph Beffort), 1919.
* Pierre Pescatore, *La souveraineté nationale et les traités internationaux*; in: *Hémecht* 19 (1967).
* Christian Calmes, *1919 - L'étrange referendum du 28 septembre* (= Bd. XI vun der *Histoire contemporaine du Grand-Duché de Luxembourg*); Lëtzebuerg (Éditions Saint-Paul), 1979. 
* Paul Schmit: ''Le Luxembourg et le Zollverein.'' In: Hémecht, 65. Jg., nº Heft 3 (01.07.2013), p. 315ff.
* Gilbert Trausch, *Du Zollverein à l'Union économique belgo-luxembourgeoise (1914-1922)*; in: *Hémecht* 36 (1984), n° 3, Ss. 343-390.
* Gérard Trausch, *Histoire économique du Grand-Duché de Luxembourg 1815-2015*; Lëtzebuerg (Statec), 2017. ISBN 978-2-87988-134-8
Pärel

Mat **Pärel** ka gemengt sinn:
* eng Bëmmelchen aus Nacker, déi a verschiddene Moluske wiisst: Pärel (Mineral);
* eng Uertschaft an der Gemeng Rammerech: Pärel (Uertschaft);
* déi fréier Gemeng Pärel déi 1978 mat Rammerech fusionéiert huet;
* de lëtzebuergeschen Numm fir déi däitsch Gemeng Perl am Saarland.
Querulanz

**Querulanz** ass eng Perséinlechkeetsstéierung, déi dacks vu Krankheetswäert begleet ass, bei där de "Querulant" ouni positiivt Verhalen géint dat, wat hie fir ongerecht hält, virgeet, ouni Rücksicht op anerer.

E querulantescht Verhale ka mat der Zäit psychopathesch Formen unhuelen.
Jules Schreiner

De **Jules Schreiner**, gebuer den 23. Dezember 1899 zu Bréissel, a gestuerwen de 7. Februar 1985, war e lëtzebuergesche Politiker a Foussballspiller.

Hien ass a fréier Jugend op Lëtzebuerg komm an huet an der Zäit um Éischte Weltkrich als Dréier op Arbed Schëffleng geschafft. Hien huet sech gewerkschaftlech engagéiert a gouf dofir e puermol entlooss. 1928 huet hie sech als Béierdepositaire installéiert.

Hien huet och Foussball gespillt, fir d'éischt an der Jeunesse Esch an duerno an der Fola, hien huet de 17. Abrëll 1927 fir déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gespillt.

Am Zweete Weltkrich war hie Member vun der Resistenz an ass vun den Nazien an d'Konzentratiounslager Buchenwald gestach ginn.

Vun 1934 u gouf hie siwemol hannerenee, bis 1975, op der Lëscht vun de Sozialisten, an den Escher Gemengerot gewielt. Tëscht 1951 an 1965 war hie Schäffen, a vun 1965 bis 1969 Buergermeeschter vun Esch-Uelzecht.

No de Gemengerotswale vun 1969 wollt hien d'Koalitioun mat der CSV viruféieren, mä en Deel vun der LSAP war domat net averstanen. Et koum zu Neiwale mat zwou sozialistesche Lëschten, déi eng ugefouert vum Schreiner, déi aner, déi ee Sëtz méi krut, vum Joseph Brebsom.

De Jules Schreiner war och vun 1951 bis 1954 (wou e fir de Michel Rasquin nogeréckelt ass, dee Minister gouf), a vun 1964 bis 1968 Deputéierten an der Chamber.

## Gielercher
* 

## Kuckt och
* Lëscht vun de Buergermeeschtere vun Esch-Uelzecht
Fairchild K-20 Loftbildfotoapparat

De **Fairchild K-20 Loftbildfotoapparat** ass e Fotoapparat, dee fir militäresch Zwecker vu Fairchild entwéckelt, a vu Folmer Graflex zu Rochester tëscht 1941 an 1945 gebaut gouf.

De K-20 war dee wichtegste Fotoapparat vun der USAF am Zweete Weltkrich.

Den Apparat huet mat Rollfim vu 4x5 " funktionéiert. D'Objektiv hat eng Brennwäit vu 6 3/8 " an eng Blend vu 4,5, déi variabel war. D'Objektiver koume vu Kodak, vun Ilex oder vu Bausch & Lomb.

Et goufen der eng 15.000 fabrizéiert.

## Kuckt och
*Zilkamera AN-N6
Canton de Château-Landon

De **Canton de Château-Landon** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Fontainebleau, Departement Seine-et-Marne an der Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Arville
*Aufferville 
*Beaumont-du-Gâtinais
*Bougligny 
*Bransles 
*Chaintreaux 
*Château-Landon 
*Chenou 
*Gironville 
*Ichy 
*La Madeleine-sur-Loing 
*Maisoncelles-en-Gâtinais 
*Mondreville 
*Obsonville 
*Souppes-sur-Loing
Benito Mussolini

De **Benito Mussolini**, gebuer den 29. Juli 1883 zu Predappio an der Provënz Forlì-Cesena, a gestuerwen den 28. Abrëll 1945 zu Giulino an der Gemeng Mezzegra an der Provënz Como, war en italieenesche Politiker.

Als Kapp vun der faschistescher Beweegung respektiv dem faschistesche Regime an Italien hat en den Titel *Duce del Fascismo* (Führer vum Faschismus), a Kuerzform *Il Duce* (De Führer).

## Um Spaweck
Auxerrois

D'Wuert **Auxerrois** bezeechent:

* eng fréier franséisch Provënz ëm d'Stad Auxerre: Auxerrois (Regioun),
* eng Riefzort: Auxerrois (Riefzort).
Alicante

**Alicante** *([[Valencianesch|val.]]:Alacant)* ass eng Stad a Spuenien an der autonomer Gemeinschaft Valencia. Si ass d'Haaptstad vun der Provënz Alicante.

Alicante ass eng Hafen- an Touristestad a läit un der Costa Blanca. Et ass déi zweetwichtegst Stad a Valencia.

## Kuckt och
* Lëscht vun de spuenesche Groussstied

## Um Spaweck
Costa Blanca

D**'Costa Blanca** ass eng Küst am Oste vu Spuenien an der Provënz Alicante a läit um Mëttelmier. Si geet vun Denia am Norde bis op Pilar de la Horadada am Süden a besteet aus 244&nbsp;km laange Plagen a Buchten.

Aner Uertschaften un der Costa Blanca sinn: Jávea, Calpe, Altea, Benidorm, Villajoyosa, Campello, Alicante, Santa Pola, Orihuela an Torrevieja.

Südlech grenzt d'Costa Blanca un d'Costa Cálida an nërdlech un d'Costa de Valencia.

## Um Spaweck
Informatioune fir Touristen, Fotogallerie, d'Wieder a villes méi...
Auxerrois (Riefzort)

Den **Auxerrois** eigentlech *Pinot Auxerrois* ass eng Wäisswäin-Riefzort, déi haaptsächlech an de Wéngerte vun der Lëtzebuerger an däitscher Musel an am Elsass ugebaut gëtt.

Den Numm staamt warscheinlech aus der franséischer Grofschaft Auxerre, aus där hirer Ëmgéigend se kënnt.

D'Auxerrois-Rief gehéiert zur Grupp vun de Burgunder an ass eng natierlech Kräizung tëscht Pinot a Gouais Blanc (Weisser Heunisch).

D'Verbreedung vun der Riefzort ass mat der Verdreiwung vun den Hugenotten aus Frankräich verbonnen. D'verdriwwe Wënzer hunn d'Rief matgeholl a si an hiren neien Heemechten ugeplanzt.

Et fënnt ee se haut op der lëtzebuergescher Musel an am franséischen Elsass (1.500&nbsp;ha). An Däitschland gëtt si dacks op der saarlännescher Uewermusel an de Wäibaugebidder Nennig, Perl, Oberperl a Sehndorf, souwéi am Palzem (Rheinland-Pfalz) ugeplanzt. An der Pfalz (2004 = 38&nbsp;ha) fanne mer d'Zort ë.&nbsp;a. a Schweigen-Rechtenbach. A Baden gëtt déi Zort haaptsächlech am Kraichgau an am Markgräflerland ugebaut; déi ganz Fläch am Wäibaugebitt huet 2004 am Ganze 56&nbsp;ha ausgemaach.

Déi weltwäit Verbreedung vun der Zort däerft bei ongeféier 2300 Hektar bestackter Rieffläch leien (Stand 1999).

De Wäin aus dëser meefraschtempfindlecher Drauf erënnert u Wäissburgunder, allerdéngs mat wéineg Saier, meescht ënner 7 0/00. D'Uspréch un déi Lag si mëttel bis héich.

A Frankräich si fir d'Produktioun vu Qualitätswäiner d'Klone 56 a 57 zougelooss.

Am südwestfranséischen Ubaugebitt Cahors gëtt och déi rout Riefzort Malbec Auxerrois genannt.

Opgrond vu geneeteschen Analyse vun 322 Riefzorten huet sech erausgestallt, datt d'Zorten Aligoté, Aubin Vert, Auxerrois, Bachet Noir, Beaunoir, Chardonnay, Dameron Franc Noir de la Haute Saône (oder och kuerz Dameron), Gamay Blanc Gloriod, Gamay, Knipperlé, Melon de Bourgogne, Peurion, Romorantin, Roublot und Sacy all aus spontane Kräizungen tëscht Pinot a Gouais Blanc entstane sinn. Well déi geneetesch Differenzen tëscht Pinot blanc, Pinot gris a Pinot noir ganz kleng sinn, läit eng genee Spezifizéierung vum Pinot-Typ nach net vir.

**Synonymmer:** Auxerrois de Laquenexy oder Auxerrois Blanc de Laquenexy, Blanc de Kienzheim, Pinot Auxerrois.

**Ofstamung:** Pinot x Gouais Blanc.

## Lëtzebuerg
Op der Lëtzebuerger Musel gouf 2011 den Auxerrois op enger Fläch vun 185,77 ha ugebaut.

## Literatur
* Galet, Pierre: *Dictionnaire encyclopédique des cépages * Hachette Livre, 1. Oplo 2000 ISBN 2-0123633-18

## Kuckt och
* Wäibau
## Um Spaweck
* Den Auxerrois op der Websäit vun der ''Forschungsanstalt Geisenheim''
Rimmelbaach

D**'Rimmelbaach** ass eng kleng Baach am Éislek an e lénksen Niewefloss vun der Wemperbaach.

Si huet hir Quell um Flouer *Drufebur*, eng 1.600 Meter nordëstlech vun Hëpperdang, op enger Héicht vu ronn 485 Meter. Si leeft vun do aus an engem schmuelen Dall a westlecher Richtung, bis op d'Kléimillen, wou s'an d'Wemperbaach leeft.

Si ass 2.700 Meter laang.
Hämichtbaach (Wemperbaach)

D**'Hämichtbaach** ass eng kleng Baach am Éislek, an e rietsen Niewefloss vun der Wemperbaach.

Si huet hir Quell op enger Héicht vu 455 Meter zu Bënzelt a leeft vun do aus no Südosten, fir no engem Laf vu ronn engem Kilometer op der Héicht vum CR355 an d'Wemperbaach ze lafen.
## Kuckt och
Auxerrois (Regioun)

Den **Auxerrois** ass eng natierlech Géigend a Frankräich ronderëm d'Stad Auxerre, am Departement Yonne an der Regioun Bourgogne-Franche-Comté. Et ass eng historesch Provënz vum fréieren Herzogtum Burgund.

## Bibliographie
* Ambroise CHALLE, *Histoire de l'Auxerrois. Son Territoire, son Diocese, son Comte...*, Societe des Sciences historiques et naturelles de l'Yonne, Auxerre, 1878.
Auxois

Den **Auxois**, op laténgesch *Alesiensis pagus*, ass eng fréier franséisch Grofschaft, déi vun 1082 un zum Herzogtum Burgund gehéiert huet.

Den Auxois war agedeelt an de *Bailliage principal* vu Semur-en-Auxois an d*'Bailliages particuliers* vun Avallon, Arnay-le-Duc a Saulieu.

Den Numm kënnt vun der Uertschaft Alésia, déi zum Territoire gehéiert huet.

Haut setzt den Auxois sech zesummen aus dem Arrondissement Avallon an der Yonne, an dem südlechen Deel vum Arrondissement Montbard an der Côte-d'Or.

## Literatur
*Marie-Nicolas Bouillet an Alexis Chassang Dictionnaire universel d'histoire et de géographie 1878

## Um Spaweck

*Offizell Säit vum Pays Auxois
Ludwig Wittgenstein

De **Ludwig Josef Johann Wittgenstein**, gebuer de 26. Abrëll 1889 zu Wien, a gestuerwen den 29. Abrëll 1951 zu Cambridge, war een éisträichesch-englesche Philosoph.

## Um Spaweck
Costa Dorada

D**'Costa Dorada** *([[Katalounesch|ca]]: Costa Dourada)* ass eng Küst am Nordoste vu Spuenien an der Provënz Tarragona a läit um Mëttelmier. Si geet vu Vilanova i la Geltrú am Norde bis op Alcanar beim Ebrodelta am Süden a besteet aus 216&nbsp;km laang Sandplagen.

Aner Uertschaften op der Costa Dorada sinn: Vilaseca, Salou an Tarragona.

Südlech grenzt d'Costa Dorada un d'Costa del Azahar an nërdlech un d'Costa del Garraf.

Eng vun de gréissten Touristenattraktiounen op der Costa Dorada ass den thematesche Park Port Aventura.

## Um Spaweck
Canton de La Ferté-sous-Jouarre

De **Canton de La Ferté-sous-Jouarre** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Meaux, Departement Seine-et-Marne an der Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Bassevelle
*Bussières
*Chamigny
*Changis-sur-Marne
*Citry
*La Ferté-sous-Jouarre
*Jouarre
*Luzancy
*Méry-sur-Marne
*Nanteuil-sur-Marne
*Pierre-Levée
*Reuil-en-Brie
*Saâcy-sur-Marne
*Saint-Jean-les-Deux-Jumeaux
*Sainte-Aulde
*Sammeron
*Sept-Sorts
*Signy-Signets
*Ussy-sur-Marne
Canton de Meaux-Sud

De **Canton de Meaux-Sud** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Meaux, Departement Seine-et-Marne an der Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Fublaines
*Isles-lès-Villenoy
*Mareuil-lès-Meaux
*Meaux
*Montceaux-lès-Meaux
*Nanteuil-lès-Meaux
*Trilbardou
*Trilport
*Vignely
*Villenoy
Canton de Mitry-Mory

De **Canton de Mitry-Mory** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Meaux, Departement Seine-et-Marne an der Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Charmentray
*Charny
*Compans
*Fresnes-sur-Marne
*Gressy
*Iverny
*Messy
*Mitry-Mory
*Nantouillet
*Le Plessis-aux-Bois
*Précy-sur-Marne
*Saint-Mesmes
*Villeroy
Jean-Paul Sartre

De **Jean-Paul Sartre**, gebuer den 21. Juni 1905 zu Paräis, an do gestuerwen de 15. Abrëll 1980, war e franséische Philosoph, Schrëftsteller an Nobelpräisdréier fir Literatur.

Hie gëllt als Virdenker an Haaptvertrieder vum Existenzialismus an Haaptfigur vun de franséischen Intellektuelle vum 20. Joerhonnert. Zanter sengem 25. Liewensjoer war hie mat der Simone de Beauvoir zesummen.

1964 krut de Sartre den Nobelpräis fir Literatur unerkannt. Hien hat awer schonn Virfeld seng Ofso ugekënnegt, an dës dann an enger Pressekonferenz am Literaturcafé "Café de Flore" am 6. Paräisser Arrondissement och confirméiert. Hie wollt domat onofhängeg bleiwen. Well eng Ofso vum Präis an de Statuten awer net virgesinn ass, gëllt hien trotzdeem als Präisdréier vum Nobelpräis.

## Um Spaweck
Canton de Mormant

De **Canton de Mormant** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Melun, Departement Seine-et-Marne an der Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Andrezel
*Argentières
*Aubepierre-Ozouer-le-Repos 
*Beauvoir
*Bombon
*Bréau 
*Champdeuil
*Champeaux
*La Chapelle-Gauthier 
*Clos-Fontaine
*Courtomer
*Crisenoy 
*Fontenailles
*Fouju
*Grandpuits-Bailly-Carrois
*Guignes
*Mormant 
*Quiers
*Saint-Méry
*Saint-Ouen-en-Brie 
*Verneuil-l'Étang
*Yèbles
Politesch Partei

Eng **politesch Partei** (Lat.: *partes* = Partei, vun *pars, partis* = "Deel", "Richtung", "Roll") ass en Zesummeschloss vu politesch interesséierte Mënschen, déi sech am grousse Ganzen eens sinn, wéi d'Zesummeliewen an der Gesellschaft aktiv soll organiséiert ginn.

An enger parlamentarescher Demokratie gëtt et verschidde Systemer, an deenen d'Parteien agéieren. An engem Zweeparteiesystem sti sech zwou grouss Parteie géigeniwwer, déi d'politesch Landschaft bal komplett dominéieren. Dat ass zum Beispill de Fall an den USA mat der demokratescher Partei an der republikanescher Partei. Am Villparteiesystem gëtt et ganz vill Parteien, wéi am Kamerun, wou am Joer 2015 ganzer 298 Parteien enregistréiert waren. An der westlecher Welt hu vill Länner Méiparteiesystemer, an deem e puer Parteien no de Parlamentswalen an der Lag sinn, sech un enger Regierungskoalitioun ze bedeelegen.

## Kuckt och
* Lëscht vun de politesche Parteien zu Lëtzebuerg
* Lëscht vun de politesche Parteien a Spuenien
Partei

Eng **Partei** (laténgesch: *pars*, *partis* = Deel, Richtung, Roll, besonnesch *partes* = Partei) ka follgend Bedeitungen hunn:

* Politesch Partei, an der Politik
* Partei (Recht), eng vun de Säiten an engem Rechtssträit
* Krichspartei, eng Säit an engem militäresche Konflikt
Läschdecken

Eng **Läschdecken** ass e Feierläschmaterial, dat besonnesch bei Bränn benotzt gëtt, déi eréischt an der Entwécklung sinn.

## Material
Läschdecke ginn aus Glasfisemtissus, aus Woll, déi cheemesch traitéiert gouf, oder aus Nomex produzéiert.  Fréier gouf Asbest dofir gebraucht.

## Den Numm
An der "EN 1869" gëtt d'Decken "Läschdecken" genannt.

## D'Funktioun
D'Feierläschdecken, déi selwer net richteg brenne kann, schneit de Sauerstoff vun deem Material of dat Feier gefaangen huet.

## De Gebrauch
Läschdecke gi gebraucht bei:
*Fettbränn, bei deene Fett duerch Iwwertemperatur a Brand geroden ass. Den typesche Fall ass e Frittendëppen oder e Fondues-Dëppen.
*E Mënsch, deem seng Kleeder a Brand gerode sinn.
Lëscht vun de politesche Parteien zu Lëtzebuerg

Zu **[[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]** sinn dës **[[politesch Partei]]en** aktiv:
*Mat Mandat an der Chamber :
** Alternativ Demokratesch Reformpartei (ADR) (5)
** Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei (CSV) (21)
** déi gréng (4)
** Déi Lénk (2)
** Demokratesch Partei (DP) (14)
** Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei (LSAP) (12)
** Piratepartei Lëtzebuerg (PPLU) (2)
* Ouni Mandat
** Biergerpartei Lëtzebuerg
** Déi Konservativ
** Déi Liberal
** Fokus
** Kommunistesch Partei Lëtzebuerg (KPL)
** Liberté - Fräiheet!
** Partei fir Aarbecht, Rechtsstaat, Trucmachin, Eliteförderung a basisdemokratesch Initiativ (PARTEI)
** Partei fir Integral Demokratie (PID)
** Sozialliberal Partei Lëtzebuerg (SLPL)
** Volt Lëtzebuerg

## Fréier Parteien
* Association luxembourgeoise pour un futur amélioré (1994)
* Baueren- a Mëttelstandspartei (1930er)
* Biergerlëscht (2009)
* D'Biergerpartei (1989)
* De Steierzueler (1999)
* Demokratesch Lëscht (1937)
* Ekologisten fir den Norden (1989)
* Enrôlés de force (1979)
* Firwat net (1989)
* Fortschrëttlech-demokratesch Partei (1930er)
* Fräi Partei Lëtzebuerg (2004)
* Fräi Sozial Alternativ (FSA)
* Fräi Vollekspartei (och *Onofhängeg Vollekspartei*, nom 1. Weltkrich)
* Gauche libérale (1924)
* Gréng Alternativ Allianz (1969)
* Gréng Lëscht Ekologesch Initiativ
* Gréng Liberal Allianz
* GREng National Bewegung
* Groupement fir d'Lëtzebuerger Souveränitéit (1994)
* Lëscht fir de moderéierte Lëtzebuerger - Krëschtlech Volléksdemokraten (1989)
* Lëscht fir den Éislécker an eng regional Politik (1989)
* Lëtzebuerger Bierger Partei (LBP)
* Liberal Partei (1937)
* Liberal Partei (1974, 1979)
* Liberal Liga (1904-1925)
* Ligue communiste révolutionnaire (1970)
* Mouvement indépendant populaire (1964)
* Neutral an onofhängeg Mënschrechterpartei (1994)
* Onofhängeg Lénkspartei (och nach *Kartelllëscht* a *Parti des Indépendants de l'Est*, 1919-?)
* Onofhängeg National Vereenegung (1920er)
* Onofhängeg Nationalpartei (1918-?)
* Partei fir regional a réel Politik (1994)
* Partei vum Drëtten Alter (1999)
* Partei vun de Baueren, dem Mëttelstand an den Aarbechter (1937)
* Partei vun der nationaler Solidaritéit (1968)
* Parti socialiste indépendant
* Radikal Partei (1928-32)
* Radikal-Liberal Partei (1932-1945)
* Radikal-Sozialistesch Partei (1925-1932)
* Republikanesch Partei (1989)
* Revolutionär Sozialistesch Partei (1985)
* Rietspartei (1914)
* Schummer-Partei (1945)
* Solidarité nationale (1959)
* Sozialdemokratesch Partei (1903)
* Sozialdemokratesch Partei (1970)
* Sozial Demokratesch Vollekspartei (SDV)
* Vox Populi - d'Fräiheetspartei (VP)

A Klameren: Grënnungsjoer, resp. Joer, wou déi Partei bei de Chamberwale kandidéiert huet.
Stommfilm

Als **Stommfilm** ginn zanter dem Opkomme vum Tounfilm an den 1920er Jore Kinofilmer ouni synchron Tounspur bezeechent.

De (Stomm-) Film ass um Enn vum 19. Joerhonnert a Westeuropa entstanen. De franséischen Erfinder Louis Le Prince huet de 14. Oktober 1888 den éischte Film vun der Geschicht gedréint. 1926 huet Warner Bros. den éischten, deelweis synchroniséierte Film (Don Juan) realiséiert.

D'Opféierung vu Stommfilmer gouf an der Reegel duerch aner Aktivitéiten ergänzt, sou z.&nbsp;B.:

* Musek: Orchester, Piano respektiv Pianola, Grammophon;
* Stëmm: eng Persoun huet wärend der Opféierung Erklärungen zum Film ginn;
* Texter: Et goufen Texttafele mat Dialogen oder Erklärungen iwwer dat wat geschitt gewisen. Spéider goufen déi Texter an de Film integréiert.

Well de Gros vun der Handlung kloer vun de Biller ofgeleet huet musse ginn, hunn d'Acteure missen hir Gestik betounen, wat hautdesdaags dacks als iwwerdriwwen opgeholl gëtt (de sougenannten "over-acting").

De grousse Virdeel vum Stommfilm war seng Universalitéit, hie konnt iwwerall onofhängeg vun der Sprooch verstane ginn.

Ee vun den eelste lëtzebuergesche Stommfilmer ass "Ein Besuch in der Champagnerfabrik Mercier", 1907 vum Peter Marzen a Wendel Marzen realiséiert.

De Film Panzerkräizer Potemkin (1925) gouf op der Weltausstellung 1958 zu Bréissel zum *Beschte Stommfilm vun allen Zäite* gewielt.

Bekannt Produzente vu Stommfilmer sinn z.&nbsp;B. den Thomas Edison, de Buster Keaton an den Charlie Chaplin.

## Filmbeispiller


Fichier:Roundhay Garden Scene.ogv|*Roundhay Garden Scene*, eelste Film op der Welt, 14.10.1888
Fichier:LePrince_1888_TrafficCrossingLeedsBridge.ogg|*Traffic Crossing Leeds Bridge*, zweeteelste Film op der Welt, spéiden Oktober 1888
Fichier:The Execution of Mary Stuart, 1895.ogv|Reconstitutioun vum Käppe vun der Mary, Queen of Scotts, Edison Studioe, 1895


## Kuckt och
* Film
* Geschicht vum Film
* Lëtzebuergesche Film
* Ancien Cinéma zu Veianen, an deem reegelméisseg Stommfilmer gewise ginn.

## Um Spaweck
Canton de Rebais

De **Canton de Rebais** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Provins, Departement Seine-et-Marne an der Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Bellot
*Boitron
*Chauffry
*Doue
*Hondevilliers
*Montdauphin
*Montenils
*Orly-sur-Morin
*Rebais
*Sablonnières
*Saint-Cyr-sur-Morin
*Saint-Denis-lès-Rebais
*Saint-Germain-sous-Doue
*Saint-Léger
*Saint-Ouen-sur-Morin
*La Trétoire
*Verdelot
*Villeneuve-sur-Bellot
Trauerbuch zu Suessem

D****' ass eng Trauerbuch (*Fagus sylvatica f. pendula*;  Hêtre pleureur,  Hänge-Buche oder Trauer-Buche) déi zu Suessem an der Gemeng mam selwechten Numm steet. Wéinst hirem Alter an och der Plaz wou se steet, gehéiert se zënter 1981 zu de bemierkenswäerte Beem zu Lëtzebuerg gehéiert.
 
## Lokalisatioun
De Bam steet am Park lénks vun der Entrée vum Schlass, nieft der Mauer iwwer dem Waassergruef.
 
## Entwécklung vum Bam
Den Usaz tëscht der Ënnerlag an der Kroun ass op enger Héicht vun 1,60 m z'erkennen. Well dëst och bei der bemierkenswäerter Trauerbuch am Park zu Boufer de Fall ass, kann dëst drop hiweisen, datt béid Beem aus der selwechter Bamschoul koumen (Modert 1962). An deem Fall si béid Beem ronn 170 Joer al(Stand:2023) (de Park zu Boufer gouf em d'Mëtt vum 19. Joerhonnert ugeluecht).

De Stamm vum Suessemer Bam huet iwwer dem Praffschnëtt en décke Burreli ausgebilt, wat drop zeréckzeféieren ass, datt d'Kroun méi séier gewuess ass wéi d'Ënnerlag. D'Äscht vun de Trauerbuchen wuessen am Allgemenge queesch a verdréit a verschidde Richtungen, wat och bei dësem Exemplar de Fall ass.

D'Bamkroun gouf sou zougeschnidden, datt hir Äscht, bis op een, entweeder parallel zur Gruefmauer oder awer a Richtung Park gewuess sinn. Och goufen d'Haaptäscht an de leschte Joerzéngten e puermol staark zeréckgeschnidden.

2008 hat de Bam dräi Haaptäscht, wouvun ee mat enger kuerzer Stäip op der Mauer geséchert gouf. Ee vun de Säitenäscht reecht déif an de Gruef erof, riicht sech dann no uewen, fir sech op d'Mauer opzeleeën, vu wou aus e weider a Richtung Park gewuess ass. Een Niewenaascht ass an de Buedem era gewuess, fir sech duerno erëm no uewen ze riichten; hie bilt sou eng natierlech Stäip fir de Bam.

U = Ëmfang; d = Duerchmiesser; h = Héicht

D'Ofhuele vun der Bamgréisst ass mam Zeréckschneide vun den Haaptäscht z'erklären.
## Kuckt och
*Aner bemierkenswäert Beem beim Schlass zu Suessem:
** Lann nieft dem Schlassgruef
** dräi al Beem am Park: eng Eech, eng Buch an eng Esch.
* Trauerbuch zu Boufer beim Altersheem
* Bemierkenswäert Beem zu Lëtzebuerg

## Biller

Fichier:KeeBild.jpg|Fréijoer ()
Fichier:SuessemTrauerbuch01.jpg|Summer (2008)
Fichier:KeeBild.jpg|Hierscht ()
Fichier:SuessemTrauerbuch02.jpg|Wanter (2008)

 
## Quellen a Literatur
* Murat, D. & M. Feldtrauer-Molitor (Koordinatioun), 2023. *Les arbres remarquables du Grand-Duché de Luxembourg*. Editeuren: Administration de la nature et des forêts (ANF) an natur&ëmwelt asbl. ISBN 978-2-9199474-3-0
* Bartimes, Mett et al. *Les arbres remarquables 2002*. Luxembourg: Administration des eaux et forêts, 2002. Print. ISBN 2-919877-05-4 (cf. S. 76-77, Foto an Text)
* *Arbres remarquables du Grand-Duché de Luxembourg*. Luxembourg: Administration des eaux et forêts, 1981. Print. (cf. S. 64-65, Foto an Text)
* Paul Modert, 1962. *Die Baumriesen des Luxemburger Landes. Erster Teil. Die Eichen, Linden und Buchen*. 32 S. Broschür ouni Numm vum Editeur a vun der Dréckerei. (cf. S. 31, Bild 21).

## Um Spaweck
LUXGSM

**LUXGSM** ass e Mobilfunknetz (GSM 900/1800, UMTS 2000 an LTE 800/1800/2600) zu Lëtzebuerg, dat op d'Post Luxembourg lizenzéiert ass a vun hir bedriwwe gëtt. Nodeem et 2013 ëmbenannt gouf, heescht dëst Mobilfunknetz elo einfach "POST".

D'Konnebetreiung an de Marketing gëtt iwwer d'POST Telecom S.A. (bis 2013 LuxGSM S.A.), eng Aktiegesellschaft mat Sëtz zu Lëtzebuerg, ofgewéckelt. Gegrënnt gouf d'LuxGSM S.A. vun der lëtzebuergescher P&T an där hiren Duechtergesellschaften CMD a Mobilux, déi virdrun allen zwou Déngschtleeschter vun der P&T hirem GSM-Netz waren. Mëttlerweil ass d'Post Luxembourg awer eenzegen Aktionär vun der POST Telecom S.A..

No eegenen Donnéeën huet d'Entreprise ongeféier 200.000 Mobilfunkkonnen a beschäftegt eng 150 Mataarbechter.

## Produkter an Déngschter
Wéi déi meescht Netzbedreiwer bitt LUXGSM/POST souwuel Mobilfunkkontrakter mat festen Abonnementspräisser pro Mount (zum Beispill d'Tarifer Liberty, YOUZ oder BUSINESS) mä och d'PrePaid-Kaart "TipTop" un.

Si bitt awer och eng Handy-Flatrate mam Numm "SCOUBIDO" un, déi ee no sengen eegene Bedierfnesser ganz individuell zesummestelle kann. Dobäi kann een d'Unzuel vun Unitéiten (Telefon/min an SMSe) pro Mount festleeën, säin Internet Datevolume bestëmmen an eng Garantie wielen.

D'Benotze vum Internet/WAP ass och iwwer den Datentransmissiounsstandard GPRS méiglech.

Zanter November 2013 bedreift LUXGSM/POST och en LTE-Netz mam selwechten Numm, dat stänneg weider ausgebaut gëtt (LTE-Advanced) an ewell 96% (Stand Januar 2016) vun der Lëtzebuerger Populatioun ofdeckt. Lëtzebuerg (Stad) an Esch-Uelzecht waren déi éischt Stied wou LTE disponibel war, mëttlerweil huet ee bal iwwerall LTE-Empfang. An de Géigende wou keen LTE zur Verfügung steet, bitt LUXGSM/POST UMTS an EDGE un.

LUXGSM/POST huet mat alle grousse GSM-Bedreiwer Roamingkontrakter ofgeschloss.

## Um Spaweck
* Dokument iwwer d'Attachéierung vun de Mobilfunkfrequenzen, ënner anerem zu Lëtzebuerg.
* Interaktiv Kaart déi alleguer déi lëtzebuergesch Mobilfunk-Basisstatioune vun der POST, Tango an Orange duerstellt.
Canton de Fontainebleau

De **Canton de Fontainebleau** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Fontainebleau, Departement Seine-et-Marne an der Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Avon 
*Bois-le-Roi 
*Fontainebleau 
*Héricy 
*Samois-sur-Seine 
*Samoreau 
*Vulaines-sur-Seine
Robert Rauschenberg

De **Robert Milton Rauschenberg**, gebuer den 22. Oktober 1925 zu Port Arthur (Texas), a gestuerwen den 12. Mee 2008 zu Captiva Island (Florida), war en US-amerikanesche Kënschtler, deen un der Basis vun der US-amerikanescher Pop Art-Beweegung stoung.

## Biographie
De Robert Rauschenberg ass an enger streng chrëschtlecher Famill opgewuess. Mat 18 Joer huet hien an engem Musée seng éischt Kontakter mat der Konscht kritt. Tëscht 1942 an 1945 war hie bei der US-Marinn an huet do seng Zeechentalenter entwéckelt. 1947 ass en op Paräis op d'Académie Julian studéiere gaangen. 1948 bis 1950 war hien an North Carolina um Black Montain College wou de Bauhaus-Spezialist Joseph Albers enseignéiert huet. 1949 bis 1952 huet e bei der *Art Students League of New York* säi Studium ofgeschloss.

Dem Rauschenberg seng Konschtrichtung huet sech an de Joren duerno vum Abstrakten Expressionismus zu der Pop-Art entwéckelt; hien huet Assemblagë gemaach, Biller gemoolt, sculptéiert, fotograféiert a Choreographië geschaf.

## E puer bekannt Wierker
**Odalisk* 1955-1958
**Bed* 1955
**Monogram* 1955-1959
**Riding Bikes* 1998.

## Um Spaweck
* Biographie vum Robert Rauschenberg op der Säit vum New Yorker Guggenheim Musée.
Canton de Crécy-la-Chapelle

De **Canton de Crécy-la-Chapelle** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Meaux, Departement Seine-et-Marne an der Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Bouleurs
*Boutigny
*Condé-Sainte-Libiaire
*Couilly-Pont-aux-Dames
*Coulommes
*Coutevroult
*Crécy-la-Chapelle
*Esbly
*La Haute-Maison
*Montry
*Quincy-Voisins
*Saint-Fiacre
*Saint-Germain-sur-Morin
*Sancy-les-Meaux
*Vaucourtois
*Villemareuil
*Villiers-sur-Morin
*Voulangis
Canton de Brie-Comte-Robert

De **Canton de Brie-Comte-Robert** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Melun, Departement Seine-et-Marne an der Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Brie-Comte-Robert
*Lésigny
*Chevry-Cossigny
*Servon
*Évry-Grégy-sur-Yerres
*Grisy-Suisnes
*Soignolles-en-Brie
*Coubert
*Solers
*Férolles-Attilly
*Limoges-Fourches
*Lissy
Canton de Bray-sur-Seine

De **Canton de Bray-sur-Seine** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Provins, Departement Seine-et-Marne an der Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Baby
*Balloy
*Bazoches-lès-Bray
*Bray-sur-Seine
*Chalmaison
*Everly
*Fontaine-Fourches
*Gouaix
*Gravon
*Grisy-sur-Seine
*Hermé
*Jaulnes
*Montigny-le-Guesdier
*Mousseaux-lès-Bray
*Mouy-sur-Seine
*Noyen-sur-Seine
*Les Ormes-sur-Voulzie
*Passy-sur-Seine
*Saint-Sauveur-lès-Bray
*La Tombe
*Villenauxe-la-Petite
*Villiers-sur-Seine
*Villuis
Canton de La Ferté-Gaucher

De **Canton de la Ferté-Gaucher** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Provins, Departement Seine-et-Marne an der Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*La Ferté-Gaucher
*Jouy-sur-Morin
*Choisy-en-Brie
*Chevru
*Saint-Rémy-la-Vanne
*Saint-Siméon
*Amillis
*Saint-Martin-des-Champs
*Lescherolles
*Meilleray
*Saint-Barthélemy
*Marolles-en-Brie
*La Chapelle-Moutils
*Dagny
*Chartronges
*Montolivet
*Saint-Mars-Vieux-Maisons
*Leudon-en-Brie
Canton de Rozay-en-Brie

De **Canton de Rozay-en-Brie** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Provins, Departement Seine-et-Marne an der Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Bernay-Vilbert
*La Chapelle-Iger
*Les Chapelles-Bourbon 
*Courpalay
*Crèvecœur-en-Brie
*Dammartin-sur-Tigeaux 
*Fontenay-Trésigny
*Hautefeuille
*La Houssaye-en-Brie
*Lumigny-Nesles-Ormeaux
*Marles-en-Brie 
*Mortcerf
*Neufmoutiers-en-Brie
*Pézarches
*Le Plessis-Feu-Aussoux
*Rozay-en-Brie 
*Tigeaux
*Touquin
*Vaudoy-en-Brie 
*Villeneuve-le-Comte
*Villeneuve-Saint-Denis 
*Voinsles
Canton de Villiers-Saint-Georges

De **Canton de Villiers-Saint-Georges** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Provins, Departement Seine-et-Marne an der Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Augers-en-Brie
*Beauchery-Saint-Martin
*Beton-Bazoches
*Cerneux
*Chalautre-la-Grande
*Champcenest
*Courchamp
*Courtacon
*Léchelle
*Louan-Villegruis-Fontaine
*Les Marêts
*Melz-sur-Seine
*Montceaux-lès-Provins
*Rupéreux
*Saint-Martin-du-Boschet
*Sancy-lès-Provins
*Sourdun
*Villiers-Saint-Georges
*Voulton
Canton de Donnemarie-Dontilly

De **Canton de Donnemarie-Dontilly** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Provins, Departement Seine-et-Marne an der Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Cessoy-en-Montois
*Châtenay-sur-Seine
*Coutençon
*Donnemarie-Dontilly
*Égligny
*Gurcy-le-Châtel
*Jutigny
*Lizines
*Luisetaines
*Meigneux
*Mons-en-Montois
*Montigny-Lencoup
*Paroy
*Savins
*Sigy
*Sognolles-en-Montois
*Thénisy
*Villeneuve-les-Bordes
*Vimpelles
Canton de Lagny-sur-Marne

De **Canton de Lagny-sur-Marne** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Torcy, Departement Seine-et-Marne an der Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Gouvernes
*Lagny-sur-Marne
*Pomponne
*Saint-Thibault-des-Vignes
Canton d'Argenteuil-Est

De **Canton d'Argenteuil-Est** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Argenteuil, am Departement Val-d'Oise an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton

| Argenteuil || align="right" | 93 961 || align="right" | 95 100 || align="right" | 95 018
|}
Yves Saint Laurent

Den **Yves Henri Donat Mathieu-Saint-Laurent**, gebuer den 1. August 1936 zu Oran an Algerien, a gestuerwen den 1. Juni 2008 zu Paräis, war e franséische Grand couturier an ee vun de bekanntsten op der Welt.

Hien huet bis 2002 zu Paräis geschafft.

## Um Spaweck
Canton de Marines

De **Canton de Marines** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Pontoise, am Departement Val-d'Oise an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Arronville 
*Le Bellay-en-Vexin 
*Berville
*Bréançon 
*Brignancourt 	
*Chars 
*Cormeilles-en-Vexin 
*Épiais-Rhus 
*Frémécourt 
*Grisy-les-Plâtres 
*Haravilliers 
*Le Heaulme 
***[[Marines (Val-d'Oise)|Marines]]** 
*Menouville 
*Moussy 
*Neuilly-en-Vexin 
*Nucourt 
*Santeuil 
*Theuville
Canton de Magny-en-Vexin

De **Canton de Magny-en-Vexin** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Pontoise, am Departement Val-d'Oise an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Magny-en-Vexin 
*Saint-Gervais 
*Vétheuil 
*Saint-Clair-sur-Epte 
*Bray-et-Lû 
*Aincourt 
*Chaussy 
*La Roche-Guyon 
*Genainville 
*Villers-en-Arthies 
*Vienne-en-Arthies 
*Ambleville 
*Montreuil-sur-Epte 
*Omerville 
*La Chapelle-en-Vexin 
*Wy-dit-Joli-Village 
*Haute-Isle 
*Buhy 
*Hodent 
*Arthies 
*Saint-Cyr-en-Arthies 
*Maudétour-en-Vexin 
*Amenucourt 
*Chérence 
*Banthelu 
*Charmont
Canton de Vigny

De **Canton de Vigny** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Pontoise, am Departement Val-d'Oise an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Ableiges 
*Avernes 
*Cléry-en-Vexin 
*Commeny 
*Condécourt 
*Courcelles-sur-Viosne 
*Frémainville 
*Gadancourt 
*Gouzangrez 
*Guiry-en-Vexin 
*Longuesse 
*Montgeroult 
*Le Perchay 
*Sagy 
*Seraincourt 
*Théméricourt 
*Us 
***[[Vigny (Val-d'Oise)|Vigny]]**
Canton de Gonesse

De **Canton de Gonesse** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Sarcelles, am Departement Val-d'Oise an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Gonesse 
*Le Thillay 
*Roissy-en-France 
*Vémars 
*Villeron 
*Bouqueval 
*Chennevières-lès-Louvres 
*Vaudherland 	
*Épiais-lès-Louvres
Canton de Boulogne-Billancourt-Nord-Ouest

De **Canton de Boulogne-Billancourt-Nord-Ouest** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Boulogne-Billancourt, am Departement Hauts-de-Seine an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton

| Boulogne-Billancourt || align="right" | 106 367 || align="right" | 92 100 || align="right" | 92 012
|}
Anwar as-Sadat

De **Muhammad Anwar as-Sadat**, gebuer de 25. Dezember 1918 zu Tala Monufija a gestuerwen de 6. Oktober 1981 zu Kairo, war en egyptesche Politiker.

Hien huet zu der Grupp vun Offizéier gehéiert déi 1952 de Kinnek Faruk I. vun Egypte gestierzt hunn. Ënner dem Nasser hat hie verschidden héich Regierungsplazen a gouf 1969 Vizepresident a schliisslech nom Doud vum Nasser 1970 deem säin Nofollger.

Hien ass ënner anerem doduerch bekannt ginn, datt hien 1978, zesumme mam Menachem Begin, de Friddensnobelpräis kritt huet, fir hir Efforte am Friddensprozess mat Israel.

## Um Spaweck
Canton d'Asnières-sur-Seine-Sud

De **Canton d'Asnières-sur-Seine-Sud** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Nanterre, am Departement Hauts-de-Seine an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton

| Asnières-sur-Seine || align="right" | 75 837 || align="right" | 92 600 || align="right" | 92 004
|}
Bo Diddley

Den **Ellas Otha Bates McDaniel**, bekannt ënner dem Numm **Bo Diddley**, gebuer den 30. Dezember 1928 zu McComb am Mississippi, a gestuerwen den 2. Juni 2008 zu Archer a Florida, war en US-amerikanesche Rock 'n' Roll-Sänger, Komponist a Gittarist. Hien huet eng wichteg Roll gespillt an der Iwwergankszäit tëscht dem Blues an dem Rock.

Hie war och bekannt wéinst senge véiereckege Gittaren.
## Liewen

## Wierk

## De Bo Diddley lauschteren
* 1960 - Bo Diddley an enger Fernséishow op youtube.com
* 1965 - Bo Diddley am Film "The Big TNT Show" op youtube.com
* 2000 - Bo Diddley mat dem Lidd "Mona" zesumme mat Tom Petty & The Heartbreakers, "Live From The Fillmore" op youtube.com

## Um Spaweck

* Bo Diddley - The Originator
Cité judiciaire

D**'Cité judiciaire** steet um Helleg-Geescht-Plateau an der Stad Lëtzebuerg. An hir sinn eng Partie Justizinstanzen a Justizverwaltungen ënnerbruecht. Architekte waren d'Bridder Rob a Léon Krier.

D'Iddi ass 1991 entstanen, wéi de Regierungsrot de Bauteministère beoptraagt huet, en neie Justizpalais um Helleg-Geescht-Plateau ze plangen. 1993 gouf d'Iddi vun engem Justizpalais fale gelooss zu Gonschte vun enger ganzer Cité aus aacht Gebaier, mat dem Zil, eng besser Integratioun an der Uewerstad z'erreechen.

An de Joren duerno huet en Desaccord tëscht dem Staat an der Stad Lëtzebuerg den Ufank vun de Bauaarbechte schleefe gelooss. Et goung dobäi ë.&nbsp;a. ëm d'Plaz selwer (d'Stad huet eng Zäit laang déi iwwerdeckelt Zuchgleiser zu Bouneweg virgezunn), d'Ausgesinn (en Tuerm, dee virgesi war, gouf aus dem Projet gestrach, d'Fassaden hu missen ugepasst ginn) an e en Impakt op d'Klasséierung vun der Alstad als UNESCO-Weltkulturierwen hunn (d'Unesco huet schliisslech gréng Luucht ginn).

De Grondstee gouf de 7. Oktober 2003 vun den deemolege Regierungsmemberen Erna Hennicot-Schoepges a Luc Frieden geluecht. De Chantier hätt sollen 2006 ofgeschloss ginn, huet awer bis an déi zweet Hallschent vun 2008 gedauert. Am Juli 2008 sinn déi éischt Servicer erageplënnert; de 6. Oktober 2008 gouf d'Cité judiciaire offiziell ageweit.

## Konscht um Bau
Baussen um Gebai vun der Cour supérieure de justice si véier Statuen op Sailen, déi d'Qualitéit "verschimmt", "am Gaang ze lauschteren", "am Gaang, z'ermanen" an "um Qui-vive" duerstellen. Opfälleg sinn och déi véier faarweg Vasen aus Edelstol vum Horst Glaesker, déi déi véier Elementer, d'"Grondprinzippie vun der Welt", symboliséiere sollen.

## Justizinstanzen
Justizinstanzen an der Cité judiciaire:

## Ausbreedung an Ausbaupläng
Zanter Mëtt vun den 2020er Jore gëtt driwwer diskutéiert, datt d'Cité judiciaire net méi grouss genuch ass, an et misst een iwwerleeën, eng nei Cité judiciaire ze bauen, well vun der Plaz hier déi aktuell schwéier vergréissert kéint ginn.

An der Tëschenzäit gi Moossname getraff, Gebaier nobäi, fir Funktioune vun der Justiz, mat bäizehuelen. Sou soll bis 2030 den Ale Kolléisch um Boulevard Roosevelt, wou bis 2018 d'Lëtzebuerger Nationalbibliothéik dra war, ëmgebaut ginn, fir datt Servicer vum Bezierksgeriicht a vum Parquet do era plënnere kéinten. Och dräi nei Geriichtssäll, zwéi fir 50 an ee fir 20 Leit, sollen do amenagéiert ginn.

## Um Spaweck

* D'Cité judiciaire ob der Websäit vun der Lëtzebuerger Regierung
Isabelle Welter

D**'Isabelle Welter**, gebuer den 18. Mee 1967 an der Stad Lëtzebuerg, ass eng lëtzebuergesch Molerin.

Hire Secondaire huet si vun 1979 bis 1986 am Lycée de garçons de Luxembourg um Lampertsbierg gemaach.

Vun 1989 bis 1993 war si op der *Université des sciences humaines* zu Stroossbuerg wou si hir Studie mat enger *Maîtrise* an den *Arts Plastiques* ofgeschloss huet.

## Ausstellungen
* 1993: Perséinlech Ausstellung am Schlass zu Beetebuerg
* 2000: Perséinlech Ausstellung an der *Art Galerie Armand Gaasch* zu Diddeleng

## Kuckt och
* Lëscht vu lëtzebuergesche Konschtschafenden

## Um Spaweck
* D'Isabelle Welter op der Websäit vum ''Cercle artistique de Luxembourg''
Canton de Meudon

De **Canton de Meudon** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Boulogne-Billancourt, am Departement Hauts-de-Seine an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton

| Meudon || align="right" | 43 663 || align="right" | 92 360 || align="right" | 92 048
|-
| Chaville || align="right" | 20 520 || align="right" | 92 370 || align="right" | 92 022
|}
François Fejtö

De **François Fejtö**, op Ungaresch **Fejtő Ferenc**, gebuer den 31. August 1909 zu Nagykanizsa an Ungarn, a gestuerwen den 2. Juni 2008 zu Paräis, war e franséischen Historiker a Journalist mat jiddesch-ungareschen Originnen.

De Ferenc Fejtö ass aus engem Elterenhaus, dat sech gutt gestanen huet. De Papp war Drécker, Bicherhändler an Zeitungsdirekter. 1927 huet de Ferenc ugefaangen, Literatur a Linguistik ze studéieren.

1953 huet de Fejtö eng Demande gemaach, fir déi franséisch Nationalitéit ze kréien.

## Wierker
* *Érzelmes utazás*, 1935, Neioplo Magvető 1989
* *Voyage sentimental*, 2001, Éditions des Syrtes 
* *Heinrich Heine, Biographie*, 1946, Maréchal 
* *1848 dans le monde. Le Printemps des peuples*, 1948, Éditions de Minuit 
* *Histoire des démocraties populaires*, 1952, Le Seuil 1952
* *Un Habsbourg révolutionaire, Joseph II, portrait d'un despote éclairé*, 1954, Plon; Neioplo: 1994, Quai Voltaire
* *La Tragédie hungroise*, 1956, Pierre Horay, 1996
* *Les Juifs et l'antisémitisme dans les pays communistes*, 1960, Plon
* *Dieu et son Juif*, 1960, Grasset; Neioplo: 1997 Pierre Horay 
* *Chine – URSS Tome 1: La Fin d'une hégémonie*, 1964, Plon 
* *Chine – URSS Tome 2: Le Conflit*, 1966, Plon
* *Budapest 1956*, 1966, Julliard 
* *Histoire des démocraties populaires. L'être de Staline, 1945–1952*, 1969, Neioplo: Le Seuil 
* *Histoire des démocraties populaires. Après Staline, 1953–1968*, 1969, Le Seuil
* *L'Héritage de Lénine*, 1973, Casterman
* *Le Coup de Prague 1948*, 1976, Le Seuil
* *La social-démocratie quand même*, 1980, Robert Laffont
* *Requiem pour un empire défunt*, 1988, Balland
* *La Fin des démocraties populaires*, 1992, Le Seuil
*mam Maurizio Serra *Le passager du siècle*, 1999, Hachette Littératures
* *Dieu, l'homme et son diable*, 2005, Buchet Chastel
* *1956, Budapest, l'insurrection: La première révolution anti-totalitaire*, 2006, Paräis

Op Däitsch:
* *Geschichte der Volksdemokratien*, 1972, Styria Verlag, Graz, ; eng erweidert Neieditioun an zwee Bänn: 1988, Eichborn Verlag, an der "Sammlung Historica"
* *Joseph II. Porträt eines aufgeklärten Despoten*, 1987, Matthes & Seitz
* *Judentum und Kommunismus*, 1967, Europa-Verlag 
* *Budapest 1956. Die ungarische Revolution*, 1977, Styria, Graz
* *Requiem für eine Monarchie. Die Zerschlagung Österreich-Ungarns*, 1991, Bundesverlag, Neioplo: 1993 Deuticke
Gilet

E **Gilet** oder **Jilli** ass e Stéck Gezei, dat um ieweschte Kierper gedroe gëtt, an dat de Réck, d'Schëlleren an d'Broscht bedeckt. E geet bis un d'Taille.

E Gilet gëtt vir op- an zougeknäppt an huet keng Äerm. E gëtt meeschtens iwwer anere Kleeder gedroen, wéi z.&nbsp;B. engem Hiem. Dacks huet een iwwer dem Gilet nach e weidert Stéck Gezei un, wéi e Paltong oder eng Jackett.

## Kuckt och
* Warngilet

## Um Spaweck
Mario Diaz Suarez

De **Mario Diaz Suarez**, gebuer 1940 zu Tucumán an Argentinien, ass e Moler deen zanter 1973 ëmmer nees zu Lëtzebuerg ausstellt, ouni awer jee hei gewunnt ze hunn. Hien huet vun 1953 bis 1959 op der *Escuela de Bellas Artes* studéiert, a vun 1960 bis 1965 op der Universtéit Tucuman, wou hien eng Lizenz an Arts plastiques gemaach huet.

Hie war als *Chargé de cours* op der Summerakademie vun 1973 bis 1976 zu Lëtzebuerg, deemools an der Ste Sophie, nieft der Kathedral an der Stad Lëtzebuerg. Hie koum vu Paräis an huet de Serigraphie-Atelier geleet.

Zu Paräis huet hien am Musée d'art moderne an am Grand Palais um *Salon Grands et Jeunes* ausgestallt.

Zu Lëtzebuerg huet hien an der Galerie La Chapelle zu Munneref ausgestallt, am Konschthaus Beim Engel an der Stad Lëtzebuerg, an der WFA Gallery, an der Abtei zu Iechternach, an der Lëtzebuerger Nationalbibliothéik mat der Revue *[[Estuaires]]*, am Europäesche Geriichtshaff, bei *Art à Beaufort*, an der *Galerie SeriArt* zu Gréiwemaacher an am Centre Barblé zu Stroossen.

Hien hat eng laangjäreg Frëndschaft mam Diddelenger Gallerist Armand Gaasch. Deen huet de Kënschtler reegelméisseg a senger Galerie zu Diddeleng ausgestallt a mat him e Katalog erausginn: "Armand Gaasch présente Mario Diaz Suarez" a Kollaboratioun mam Ministère de la Culture zu Lëtzebuerg.

De Mario Diaz Suarez huet säin Atelier zu Tréier.

## Um Spaweck
* Websäit vum Mario Diaz Suarez
Drecksauto

En **Drecksauto** oder **Dreckswon** ass e motoriséiert Gefier, meeschtens e Camion, dee speziell amenagéiert ass, fir Offall doruechter ze sammelen an dohin ze transportéieren, wou e gesënnert, verbrannt oder deponéiert gëtt.

## Um Spaweck
Feierläschtrainingsapparat

E **Feierläschtrainingsapparat** ass eng Ariichtung, fir Bränn ze simuléieren.

Bei kompakte Modelle loosse sech follgend Bränn simuléieren:
* Computermonitor
* Pabeierkuerf
* Elektresche Motor
* Frittendëppen
* Spraydousen

Den Apparat besteet aus engem Brenndësch mat variablelem Opbau an engem Steierpult mat Gasfläsch.
Hollermillen

D**'Hollermillen**, ass e Lieu-dit laanscht dem CR335 an der Gemeng Wäiswampech. E besteet just aus e puer Gebaier déi all zur Mille gehéieren.

D'Hollermille läit am Dall vun der Wemperbaach op enger Héicht vu 428 Meter, eng ronn 200 Meter méi déif, nodeem d'Aarzbich an d'Wemperbaach gelaf ass.

## Kuckt och

## Um Spaweck
Thierry Lutz

Den **Thierry Lutz**, gebuer den 20. Oktober 1963 an der Stad Lëtzebuerg, ass e lëtzebuergeschen Enseignant a Moler.

Hien huet *Arts plastiques* op der USH zu Stroossbuerg studéiert.

1989 krut hien um *Salon* vum Cercle artistique de Luxembourg, zesumme mat der Dany Prum, de Prix d'encouragement aux jeunes artistes.

Den Thierry Lutz schafft als Enseigant fir Konscht am ''Lycée de Garçons'' zu Esch-Uelzecht.

## Um Spaweck

## Kuckt och
* Lëscht vu lëtzebuergesche Konschtschafenden
Joachim van der Vlugt

De **Joachim van der Vlugt**, gebuer den 10. August 1970 an der Stad Lëtzebuerg, ass en 
hollännesche Moler.

Vun 1988 bis 1993 huet hien op der *Académie des Beaux Arts* zu Maastricht studéiert.

Hien ass Matgrënner vum Kënschtlerkollektiv *[[Sixthfloor]]*.

2003 krut hien um *Salon* vum Cercle Artistique de Luxembourg de Prix d'encouragement aux jeunes artistes.

Hien ass den Zwillingsbrudder vum Sculpteur a Miwweldesigner Wouter van der Vlugt.

## Ausstellungen
* 2001
** Perséinlech Ausstellung "A Spiren" zu Stroossen
** Perséinlech Ausstellung am *Espace Paragon* an der Stad Lëtzebuerg