open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Perl oder Pica (Film)

***Perl oder Pica*** ass e Film vum lëtzebuergesche Regisseur Pol Cruchten, deen am Summer 2005 gedréint gouf an den 12. Oktober 2006 Avant-Première am Kino *[[Utopolis]]* hat. Et ass eng Verfilmung vum Buch mam selwechten Numm vum Jhemp Hoscheit.

## Ëm wat geet et am Film?
1962: D'Liewe vum Norbi Welscheid, engem 12 Joer ale Bouf vun Esch-Uelzecht, spillt sech tëscht sengem Papp senger Papeterie, der Schoulbänk an der Kierch of. Mä langweileg gëtt et ëm dofir nach laang net: D'Kubakris kënnt iwwer Radio an d'Stuff eran, e Muerd geschitt, an da sinn do déi mysteriéis "P"en, déi säi Papp heiansdo an e Buch schreift, an all déi onausgeschwate Saachen aus der Zäit vum Zweete Weltkrich an iwwer d'Sexualitéit, déi de Jong virwëtzeg maachen, an iwwer déi e gär méi wéisst...

## Dréiplazen

Papeterie Welscheid 2009.JPG|D'Haus an der Escher Origer-Strooss, Set fir d'"Papeterie Welscheid".
Epicerie--Perl-oder-Pica--w.jpg|Epicerie an der Escher Victor-Hugo-Strooss
Esch-Uelzecht (Jousefskierch).jpg|an der a ronderëm d'Escher Jousefskierch
Esch-sur-Alzette école Dellhéicht 2016-08.jpg|Dellhéicht-Schoul
Nature reserve Brucherbierg-Lallengerbierg 2013-08 --1.jpg|Lallengerbierg


## Accueil

De Film gouf vu ronn 17.767 Leit am Kino gesinn.

2003 gouf *Perl oder Pica* mam 3. Lëtzebuerger Filmpräis an der Kategorie "Publikumspräis" ausgezeechent. E war 2007 och déi lëtzebuergesch Propositioune fir eng Oscar-Nominatioun
an der Kategorie "Beschten Internationale Film", gouf awer net nominéiert.

Op der Internet Movie Database hat de Film 2021 e Score vu 6,2 vun am Ganzen 10 Punkten, baséiert op 162 Benotzerbewäertungen.

## Dëst an dat

De Ben Hoscheit, deen den Haaptpersonnage Norbi Welscheid spillt, ass de Jong vum Jhemp Hoscheit. Béid leeë Wäert drop, festzestellen, datt d'éisträichesch Koproduzenten, déi de Choix vun de Schauspiller gemaach hunn, näischt vun dëse Familljerelatioune woussten.

D'DVD koum am Dezember 2007 eraus.

## Literatur
* Jhemp Hoscheit: *Perl oder Pica. Vum Buch zum Film. Eng Chronik 1996-2006. Wéi aus engem lëtzebuergesche Roman e lëtzebuergesche Film gëtt...* GalerieDok 1, Éditions du Centre Culturel de Differdange, 2009, ISSN 2076-8060.

## Kuckt och
* Lëscht vu lëtzebuergesche Filmer

## Um Spaweck
* Ausféierleche Reportage op rtl.lu
* Biller aus dem Film
Naturschutzgebitt Léi

**Léi** ass en Naturschutzgebitt an der Gemeng Bartreng. Tëscht der Gréiwelsser Barrière, der Helfenter Bréck an der Leidelenger Gare läit e Fiichtgebitt, wouvun 2,11 ha mat enger 123,85 ha grousser Pufferzon zanter dem 19. Mäerz 1988 ënner Naturschutz stinn. Un d'Gebitt grenzt d'Naturschutzgebitt Ënneschte Bësch.
Naturschutzgebitt Ënneschte Bësch

Den **Ënneschte Bësch** ass en Naturschutzgebitt an de Gemenge Bartreng a Leideleng. Tëscht der Helfenter Bréck an der Leidelenger Gare läit op der lénkser Säit vum CR163 e 87 ha grousst Bëschgebitt, dat en Deel vum *Ënneschte Bësch* ass, an dat zanter dem 20. September 2005 ënner Naturschutz steet an als Naturbësch klasséiert ass.

Den Naturbësch gouf den 28. Juni 2011 offiziell ageweit.

## Naturléierpad

## Literatur
* Bücking W., M. Wagner & D. Murat, 2008. Resultate der Waldstrukturaufnahme 'Ënneschte Bësch': Naturwaldbericht 2008. *Naturwaldbericht* Bd. 3 (*[[Naturwaldreservate in Luxemburg]]*). Administration des eaux et forêts. 71 p. Pdf
*Murat, D. (Schriftl.) 2011. Zoologische und botanische Untersuchungen 'Enneschte Bësch' 2007-2010. *Naturwaldreservate in Luxemburg* Bd. 8. Naturverwaltung Luxemburg. 296 S. ISBN 978-2-9599675-8-0. Pdf

## Kuckt och
* D'Zäitschrëft: Naturwaldreservate in Luxemburg

## Um Spaweck
* Falblat Ënneschte Bësch
* Le sentier nature et forêt Ënneschte Bësch - Leudelange / Bertrange
Lale Yavaş

D**'Lale Yavaş**, gebuer 1978 zu Zürich, ass eng Schwäizer Schauspillerin mat tierkeschen Originnen.

D'Lale Yavaş ass d'Meedche vun tierkeschen Emigranten a si huet zu Bern op der *[[Hochschule für Musik und Theater]]* studéiert.

2003 krut se als bescht Nowuessschauspillerin vum Tëleesender SAT.1 den *Talent Präis* an der *Schauspiller*-Klass.
Den 18. Mäerz 2005 krut se mam Erhan Emre den Adolf-Grimme-Publikumspräis vun der *[[Marler Gruppe]]* fir den Zweedeeler *Zeit der Wünsche* vum ARD, WDR a BR.

## Filmographie
* 2003: *Imbissness*, en däitschsproochege Schwäizer Film vum Tolga Dilsiz
* 2005: *Zeit der Wünsche*, en Tëleesfilm vum Rolf Schübel iwwer déi éischt tierkesch Emigranten an Däitschland.
* 2005: *Dunkle Wege*, en Tatort-Krimi vun der Christiane Balthasar mat der Maria Furtwängler als Kommissärin *Charlotte Lindholm*.
* 2006: *Tod eines Keilers*, e Schwäizer/däitschen Tëleesfilm vum Urs Egger nom Roman *Der Keiler* vum Felix Mettler.
* 2006: *Der Letzte Zug* vum Joseph Vilsmaier iwwer d'Verschleefe vun enger jiddescher Fra an e Vernichtungslager an der Zäit vun Nazi-Däitschland.
* 2006: *[[Deepfrozen]]* vum Andy Bausch, an deem d'Lale Yavaş e jonkt Meedche spillt, dat an engem verschlofenen Nascht opdaucht, vum Paschtouer als Haushälterin engagéiert gëtt an déi ganz männlech Duerfwelt op d'Kopp gehäit.
* 2008: *[[Tausend Ozeane]]* vum Luki Frieden.

## Um Spaweck
Lëscht vun de Schabloune vun den Nationalfändelen

Dës Lëscht déi fir den Ament nach net komplett ass soll dozou dénge fir méi einfach kleng *Timbere mat dem Fändel an dem Numm vum Land* an eng Säit dranzesetzen. Dir fannt:

* an der éischter Kolonn d'Land mat virdrun dem ISO-Code wéi der en antippe kënnt, 
* an der zweeter Kolonn de Code wann der just e Fändelche wëllt asetzen an 
* an der drëtter Kolonn de Code fir wann der d'Land mat sengem ISO 3166-1 Alpha 3 Code wëllt duerstellen. 

Den *ISO 3166-1 Alpha 3 Code* gouf mat Ausnam vun den USA iwwerall benotzt fir d'Land mat sengem ganzen Numm duerzestellen, a fir de Fändel eleng gouf d'Extensioun **-f** hannendru gehaangen, an d'Extensioun **-C** fir d'Land mam Fändel a mat sengem ISO-Code duerzestellen.

D'Lëscht ass alphabetesch dem Lännernumm no klasséiert.

= A =

= B =

= C =

= D =

= E =

= F =

= G =

= H =

= I =

= J =

= K =

= L =

= M =

= N =

= O =

= P =

= R =

= S =

= T =

= U =

= V =

= W =

= Z =
Deepfrozen

***Deepfrozen*** ass e Film aus dem Joer 2006 vum Lëtzebuerger Regisseur Andy Bausch.

## Ëm wat geet et am Film?
De Ronnie Vandella verkeeft déifgefruerent Iessen an engem klengen Dierfchen op der Musel. Enges Daags daucht dat schéint Zoya am Duerf op a verdréint him, wéi alle Männer, de Kapp. Mä et gëtt geschwë kloer, datt et liewensgeféierlech ass, ze vill wëllen iwwer seng Vergaangenheet erauszefannen, well all déi, déi et probéieren, op eng mysteriéis Manéier stierwen oder verschwannen.

## Kritik

Rolf Breiner, cineman.ch:
*Ein paar Leichen, kauzige Kerle und eine schöne Erscheinung, als wär's ein "Besuch der alten Dame": Aus diesen Zutaten zimmerte Andy Bausch einen Krimi zwischen Liebesfarce und Dorfposse. [...] Doch die luxemburgische Produktion mit Schweizer Beteiligung ist nichts Halbes und nichts Ganzes. Bausch wollte eine schwarze Komödie über Männer, die an Frauen scheitern oder zumindest bei ihnen nicht landen, drehen. Gefühle, die eingefroren und schwerlich aufzutauen sind. Sein Film ist brav und provinziell, er kann das Versprechen nicht einlösen, die Angst der Männer vor Frauen in einer schwarzen Komödie zu verpacken. Der Unterhaltungswert ist ziemlich schwach, das Überraschungsmoment dürftig, und die Dramaturgie unausgegoren.*

Josée Hansen, d'Lëtzebuerger Land:
*[L]e film souffre de trop-plein, du fait que personne ne semble avoir coupé des passages et des personnages parasites dans le scénario (pourquoi le psy doit-il en plus fricoter avec des infirmières ?, cela n'apporte rien au récit ; pourquoi cette élection d'une miss locale, alors que rien ne s'y passe pour faire avancer l'histoire ?). Alors il y a des longueurs, parfois, Deepfrozen semble interminable, le rythme et l'histoire se perdent dans les méandres des actions secondaires et la confusion la plus totale. Élaguer est une vertu.*

Graffiti (Kinoszäitschrëft vum Utopolis an Utopia):
*Ohne Krimi geht der Andy nie ins Bett. Wer Andy Bausch sagt, denkt gleichzeitig an jede Menge schräge Gestalten, viel schwarzen Humor, verkorkste Situationen, wie der Alltag sie schreibt, ein paar unscheinbare Morde und mehrere luxemburgische Schauspieler in tiefgefrorenem Zustand. [[Congé fir e Mord]], einmal ganz anders.*

## Triviales
De Film ass virun allem zu Welleschten gedréint ginn. D'Titellidd gëtt vum Thierry van Werweke a vum Peter Lohmeyer gesongen.

De Film ass op e puer Filmfestivalle gelaf, dorënner op de *Solothurner Filmtage* 2007 an um *Internationales Filmfest Oldenburg* 2007.

## Kuckt och
* Lëscht vu lëtzebuergesche Filmer

## Um Spaweck
* Offiziell Homepage
* De Film um däitsche Fimlportal
Luxus (Museksgrupp)

**Luxus** ass eng Lëtzebuerger Museksgrupp. 

### Museker
* chick'n.MO: *keymaster*
* Chantal Gottschalk: g*esang*
* Bob Sylvester: *cruiseship batteur & bloosinstrumenter*
* Pol Urbany: *guitar*
* Rico Winandy: *percussioun, gesang & mondamonika*
* Sylvain Rock: *guitar*
* Simone Lebrun: *gesang* 
* Paul Kremer: *mandoline, waikiki, 1/2 bass-geien-doppel, banjo*
* Willie Pultz: *guitar*
* Dan Kries: *bass*
* Paul **Lebaer'<nowiki/>'' Lebrun: ''bass''
* [[Jean-Michel Treinen|Mich Treinen]]: ''sax''
* Mel Goulding (UK): ''gesang''
* André Faber: ''sax, flute''
* [[Thierry van Werveke]]: ''gesang beim 'Sunken Sailor', 'Tschikängi' & 'Mam Kapp an d'Mauer**
* Heng Wagner: *bass beim 'Himmelahja*'
* Marcel Wennmacher: *percussioun & gesang*
* Mich Lumpenbuck & Wuul: *growl & gesang*
* Joël Schandeler: *sax*
* Carl Eichman *(Redding/USA): guitar beim 'Ablativus Absolutus' & 'Nitemare*'
* Edgar Kohn: *gesang*
* Iaka: *Hingermee*
* Jos Seil: *guitar beim 'Red Angel*' 
* Berny Z: *gesang beim 'Leo Megadown*'
* Dr. Hellmut Kohl: *gesang beim 'Selig währt am längsten!*'
* Thierry Kinsch: *sologuitar beim 'Wüste Gobbi*'
* Serge Tonnar: *Minister vun der Doudangscht, gesang beim 'Wüste Gobbi*'
* Gobert Roebbels: *gesang beim 'Wüste Gobbi*'
* Menn Olinger: *drums beim 'Leo Megadown*'
* Mossbip: *clarinette um 'megagagga*'
* Wez (UK): *scratching*
* Petra Wernsdorfer: *gesang beim 'Selig währt am längsten!' & 'Höhe 19*'
* Abraham Laboriel *appears through courtesy SPECTRASONICS*

## Discographie
* Suppkultur (1996)
* Megagagga (1999) 
* A Fart In Your General Direction (2004)
* Silent Drug$ (2020)
* Maximum Dosage (2025)

## Videographie
LUXUS fir ze kucken: Esou net

## Kriticken
* Feierkrop
* Stern
* Kritick fir ze kucken
* Kriticken aus dem Netz
* 1. Kritick op Lëtzebuergesch
* 2. Kritick op Lëtzebuergesch

## Um Spaweck
* luxus.lu
Teleskopleederwon mat Kuerf

En **Teleskopleederwon mat Kuerf** oder **TLK**, ass e Pompjeesgefier mat engem Hiefrettungskuerf, deen duerch en Teleskopaarm an d'Luucht ka gehuewe ginn.

## Virdeeler vum Teleskopaarm
*Den Teleskopaarm ass bannen 30 Sekonnen ausgefuer.
*En Inox Waasserrouer ass integréiert. De Pompjee brauch kee Schlauch mat op d'Aarbechtsbün ze schleefen.
*D'Stabilitéit ass méi grouss wéi am Fall enger Leeder, déi keen aneren Halt huet.
*De Kuerf ka vun engem Kommandostull, deen nieft dem Aarmsockel fixéiert ass, vun hanner dem Won op Buedemhéicht (lénks oder riets) oder vun der Bün, dem "Kuerf" gesteiert ginn.
*Den Niveau gëtt duerch elektronesch gesteiert Säitestriewen automatesch ugepasst. Dat bréngt mat sech, wann den Aarm net iwwer déi maximal Nennausluedung geteiert ka ginn.
*D'Gesamtlängt vum Won geetnet iwwer 9 Meter eraus, an en huet hanne keen Iwwerhang. De Won ass also och a méi schmuele Stroossen ze benotzen.
*Mat Ausklappbün léisst sech Feier net nëmme vu vir bekämpfen, mä och vun der Säit.
 
## Technesches
*Den Teleskopaarm huet eng Waasserleeschtung vun 2.300 Liter an der Minutt.
*Op der Bün ka geschafft gi bis op eng Héicht vun 32 Meter mat enger Kuerfbelaaschtung vun 325 Kilo.
 
## Lëtzebuergesch Pompjeescorpsë mat TLK
Zu Lëtzebuerg gëtt et am Ament véier Pompjeescorpsen déi mat engem TLK ekipéiert sinn:
* Pompjeeë Gemeng Dikrech
* Pompjeeë Gemeng Gréiwemaacher, geliwwert am Mäerz 2006
* Pompjeeë Gemeng Mamer, geliwwert am Mee 2006 an ageweit am Juni 2006
* Pompjeeë Gemeng Schëffleng

## De Weltmaart
De Weltmaart gëtt beherrscht vun "Bronto Skylift OY AB", eng finnesch Entreprise mat Filialen a Schweden, an der Schwäiz an an Däitschland, déi zu der "Federal Signal Corporation" gehéiert. Zanter bal 40 Joer gi Bronto Skylifte gebaut.

## Kuckt och
* Pompjeeë Gemeng Mamer
Lesse

**Lesse** ass entweeder:
* e Floss an der Belsch: Lesse (Floss);
* eng franséisch Gemeng an der Moselle: Lesse (Moselle)
Lesse (Floss)

D**'Lesse** ass e Floss, deen duerch d'belsch Ardenne leeft. Hir Quell ass bei Libramont-Chevigny, an der Provënz Lëtzebuerg; si leeft zu Anseremme, an der Gemeng Dinant, an d'Meuse.

Bei Han-sur-Lesse (Gemeng Rochefort), beim *[[Gouffre de Belvaux]]*, leeft d'Less op iwwer engem Kilometer ënner dem Buedem, wou se duerch Erosioun de Grotte-System vun de *[[Grottes de Han]]* geschaf huet.

Verschidde Grotte laanscht d'Lesse si wichteg archeologesch Plazen, dorënner den *Trou de Chaleux*, den *Trou des Nutons* an den *Trou du Frontal* zu Furfooz.

Dierfer laanscht d'Lesse sinn Daverdisse, Han-sur-Lesse, Houyet an Anseremme.

Hir Haaptnieweflëss sinn: d'Wamme, d'Lhomme, d'Almache, d'Wimbe an de Biran.

## Um Spaweck
Fändel vum Afghanistan

De **Fändel vum [[Afghanistan]]** ass wäiss an an der Mëtt mat enger schwaarzer Schahada beschrëft.

## Historesch Fändelen
Virum 20. Joerhonnert hat den Afghanistan e Fändel, dee just schwaarz war. An der Zäit vun der Monarchie hat d'Land eng Rëtsch Fändelen, déi deem vun haut geglach hunn. Nodeems d'Monarchie 1973 gestierzt gouf, krut d'Land en neie Fändel, grad sou wéi 1974 an am Abrëll 1978. Vun Oktober 1978 u stoung d'Land ënner kommunisteschem Regime a krut e Fändel deen deem vun der Sowjetunioun geglach huet. 1980 gouf dësen duerch een, deen horizontal rout, gréng a schwaarz gesträift war, mat lénks uewen dem Wope vun de kommunisteschen Hären, ersat. 1987 goufen déi hirersäits gestierzt, sou datt en neie Wopen an de Fändel gesat gouf.

Tëscht 1992 an 1996 ware Milizen aus Nord-Afghanistan un der Muecht, an de Fändel krut noeneen e puer Varianten an de Faarwe gréng-wäiss-schwaarz gesträift. 1996 koumen d'Taliban un d'Muecht, wou et alt nees verschidde Fändelvariante gouf. 2001 goufen d'Taliban an der Militäroperatioun *[[Afghanistankrich (2001-haut)|Enduring Freedom]]* entmuecht, an den neie Regimm huet am Januar 2004 deen Design vum Fändel festgeluecht.

Bei der Ännerung vun 2013 gouf d'Wope geännert.

Vun 2013 bis 2021 bestoung de Fändel vum Afghanistan aus dräi d'selwecht grousse vertikale Sträifen: lénks schwaarz, an der Mëtt rout a riets gréng. An der Mëtt vum Fändel ass den historesche Wope vum Afghanistan duergestallt: eng Moschee, där hire Mihrab op Mekka weist.

Den Afghanistan ass dat Land, dat am 20. Joerhonnert säi Fändel am dackste gewiesselt huet.

## Kuckt och
* Lëscht vun den Nationalfändelen

## Um Spaweck
Lëscht vun de chrëschtlechen Hellegen/Z

D**'Lëscht vun de chrëschtlechen Hellegen** besteet aus enger alphabetescher Opstellung vu Persounen, déi vun der chrëschtlecher Konfessioun als séileg oder helleg veréiert ginn.

Well dës Lëscht relativ grouss ass, ass se den Ufanksbustawe vun de Séilegen an Hellegen no opgespléckt ginn.

A -- B -- C -- D -- E -- F -- G -- H -- I -- J -- K -- L -- M -- N -- O -- P -- Q -- R -- S -- T -- U -- V -- W -- X -- Y -- **Z**

* Antonius Maria Zaccaria
* Zacharias
* Zacharias
* Zachäus
* Zdislava
* Zefanja
* Zeno
* Zephyrinus
* Michele Pius da Zerbo
* Zita
* Zoë
* Zoërard
* Zosimus
Iechternacher Séi

Den **Iechternacher Séi** ass e kënschtleche Séi, dee südwestlech vun der Stad Iechternach, um Fouss vum Bësch Haard, tëscht de *[[Lieu-dit]]en* Schwaarzuecht a Lëschen, Enn der 1970er Joren ugeluecht gouf.

Déi zoustänneg Autoritéite wollten domat d'Offer u Fräizäitméiglechkeete fir d'Touriste méi grouss maachen. Polemesch ass bis haut, datt d'Lëschenhaus (deemools *Loeschenhaus* geschriwwen), e Barockgebai vu 1676, de 17. Mee 1977 op Uerder vum Buergermeeschter Robert Schaffner ofgerappt gouf, well en net an d'Konzept gepasst huet: Eng "Kannerinsel" ass dofir op där Plaz ugeluecht ginn.

Och d'Iwwerreschter vun der Réimervilla, déi bei de Planéierungsaarbechte fräigeluecht goufen, ware bal d'Affer vum Bagger ginn; hir Zerstéierung konnt awer a leschter Minutt verhënnert ginn.

De 24. Februar 2006 gouf déi nei Iechternacher Jugendherberg
beim Séi offiziell ageweit.

Zanter 2023 ass et wärend der Buedsaison (Mee-September) erlaabt, op ausgewisene Plazen am Séi ze schwammen.
Dangé-Saint-Romain

**Dangé-Saint-Romain** ass eng franséisch Gemeng am Departement Vienne (86) an der Regioun Nei-Aquitaine.

Op enger Héicht vun 61 Meter wunnen op 3.499 Hektar 3.215 Awunner. De Postcode ass 86220.
D'Awunner ginn "Dangéens" genannt.

D'Gemeng läit eng 11&nbsp;km nërdlech vu Châtellerault, an ass un de Verkeéier ugeschloss iwwer 3 Departementalstroossen an zwar D910 (fréier N10), D58 an D22.

Déi zwou Uertschaften an der Gemeng **Dangé** a **Saint-Romain** leie sech vis-à-vis op den Uwännere vun der Vienne. Si ware bis zur Fusioun vun 1971 zwou eegestänneg Gemengen.

Iwwer d'Gare vun Dangé op der Streck Paräis - Bordeaux ass d'Gemeng un d'franséischt Schinnennetz ugeschloss.

## Partnerschafte mat auslänneschen Uertschaften
*Koubri 
*Mamer 

## Um Spaweck
Antonius Maria Zaccaria

Den **Antonius Maria Zaccaria**, gebuer 1502 zu Cremona an Italien, an och do gestuerwen de 5. Juli 1539, war en italieenesche Paschtouer a Physiker.

## Liewen
Den Antonius Maria Zaccaria ass an enger nobeler Famill opgewuess. Hien huet zu Padua Medezin studéiert a sech als Laien an der Verkënnegung engagéiert. E gouf Unterrecht am Katchëssem, huet Virträg gehalen a Seminairen organiséiert. Am Alter vu 26 Joer gouf e Geeschtlechen, woubäi seng Aarbecht sech haaptsächlech un déi geeschteg Elite vun de Stied adresséiert huet, fir dann iwwer si op déi breet Massen anzewierken.

Doraus huet sech vu 1530 un d*Kongregation der Regularkleriker vom hl. Paulus* ( *Clerici regulares S. Pauli decollati*) entwéckelt, d*[[Barnabiten|Paulisten]]*, déi Aufgaben an der Erzéiung vun der Jugend an an der Volleksmissioun iwwerholl hunn. Nodeems se 1533 vum Poopst unerkannt goufen an an d'Klouschter S. Barnaba zu Mailand geplënnert sinn, gouf den Uerden „Barnabiten“ genannt ginn. Hiert Uleies war d'Unhiewe vun der Moral an alle gesellschaftleche Schichten, virun allem och am Klerus. Net laang duerno ass och e Fraenuerde gegrënnt ginn, d'„Engelsschwestern“ ( *Sancti Pauli Sorores Angelicae*), d*'Angeliken*, dee sech virun allem ëm Meedercher gekëmmert huet.

## Veréierung
Den Antonius Maria Zaccaria ass den 3. Januar 1890 vum Poopst Leo XIII. séileg an de 15. Mee 1897 vum selwechte Poopst helleg gesprach ginn. Säin Dag gëtt de 5. Juli gefiert.

## Literatur zum Theema
* Marcello Landi, *La presenza della Summa Theologiae di Tommaso d'Aquino nei primi due Sermoni di Antonio Maria Zaccaria* in *Barnabiti Studi* 20 (2003), pagg. 69-81
* Marcello Landi, *Sant'Antonio Maria Zaccaria. Contesto storico-culturale e presenza della Summa Theologiae di san Tommaso d'Aquino nei suoi primi tre sermoni*, in *Sacra Doctrina. Studi e ricerche* n. 52 (3/2006), pp.&nbsp;46–81

## Kuckt och
* Lëscht vun de chrëschtlechen Hellegen

## Um Spaweck

* Den  am ökumeenesche Lexikon vun den Hellegen
Bicherbus

E **Bicherbus** ass eng mobil Bibliothéik, déi an engem speziell ëmgebauten Autobus installéiert ass, an no engem bestëmmten, am viraus festgeluechten Horaire, eenzel Uertschaften ofdeckt, déi selwer keng Bibliothéik hunn.

## Bicherbus zu Lëtzebuerg
Uganks gouf et zu Lëtzebuerg zwéi Bicherbussen, déi dem Kulturministère ënnerstanen hunn. Se sinn op 16 Tournéeën, an engem Rhythmus vun ongeféier zwou Woche gefuer, an hunn sou 106 Uertschaften am Land ofgedeckt. An engem Bus kënnen ongeféier 4300 Bicher an aner Medie matgeholl ginn, déi aus engem Bestand vun 72.000 Titelen, wouvun en Deel fir Kanner a Jugendlecher sinn, ausgewielt ginn. Bestellunge kënnen och gemaach ginn, awer wéinstens 5 Deeg virum Passage vum Bus an der gewënschter Uertschaft. D'Ausléine vu bis zu 15 Bicher ass gratis, et muss ee sech awer wéi an all Bibliothéik als Benotzer aschreiwe wat mat der Ausstellung vun enger Memberskaart verbonnen ass.

### Geschicht
Deen éischte Bicherbus ass zu Lëtzebuerg 1982 agefouert ginn, nodeem en Test mat engem belsche Bicherbus, tëscht 1978 an 1980, positiv verlaf war. 1989 ass en zweete Bus bäikomm. 1994 gouf d'Zentral vun de Bicherbussen zu Dikrech ageriicht. 2000 sinn déi 2 Bussen ausgefall an hu missen duerch zwou Semi-remorquen ersat ginn.

2004 sinn 104.563 Mol Bicher ausgeléint ginn. 2008 waren et der just nach 86.727. Déi grouss Majoritéit vun den ageschriwwene Lieser (15.543) si Kanner a Jugendlecher (iwwer 12.000). Eppes manner wéi d'Hallschent vun den ageschriwwene Lieser ginn zu den "aktive" Lieser gezielt (6.949).

### D'Bicherbussen haut
Zanter 2010 ginn d'Bicherbusse vun der Nationalbibliothéik betreit. 2014 ware 56.000 Bicher ausgeléint ginn. D'Bicher aus dem Bicherbus sinn 2014 an de Gesamtkatalog vun alle Bibliothéiken integréiert ginn. Mam Neibau vun der Nationalbibliothéik gouf de Standuert vun de Bicherbussen 2019 op de Kierchbierg verluecht.

Am Joer 2021 ass de Bicherbus op 14 wëchentlechen Tournéeën an 81 Lëtzebuerger Uertschafte gefuer.

### Intressantes
Zu Ell fiert de Bicherbus schonn zanter bal engem Joerhonnert.

### Bibliobus
D'Caritas bedreift mat hirem Service *Jeunes & Familles* eng aner mobil Bibliothéik, de „Bibliobus“ deem säin Haaptzil et ass, ë. a. eng pedagogesch Offer unzebidden an d'sproochlech Entwécklung z'ënnerstëtzen.

## Um Spaweck

* De Bicherbus op der Websäit vun der Nationalbibliothéik
* ''Bücherbus ade? - Sachliche Auseinandersetzung mit einer Sonderform des öffentlichen Bibliothekswesens'', Artikel vum Jean-Marie Reding am *[[D'Lëtzebuerger Land|Lëtzebuerger Land]]* (2001)
Kropemann

De **Kropemann** oder **Kropemännchen** ass e Waassergeescht, deen a Weieren a Waasserleef, virun allem awer a Pëtzer haust an d'Kanner mat sengem Krop an d'Waasser zitt. D'Figur vum Kropemann gouf benotzt, fir de Kanner Angscht virun sou geféierleche Plazen ze maachen a se sou dovun ewech ze halen. Dofir d’Warnung u si: *„de Kropemann ass am Pëtz, wann s de dra kucks, dann hëlt en dech!“* oder *„bleif mer ewech vun dem Waasser, do sëtzt de Kropemann dran!“*.

## De Kropemann an der Atert

Hautdesdaags huet de Kropemann säi Schreck verluer. De Kropemann vun der Atert, lieft am Folklor als Symbolfigur vun der Gemeng Réiden op der Atert weider.

## De Kropemann am Gedicht

Wat de Kropemann mecht mat de Kanner, huet sech de Willy Goergen a sengem Gedicht "*De Kropemann*" esou virgestallt (Text an déi haiteg Orthographie iwwerdroen):

:*Am Pëtz do sëtzt de Kropemann.*
:*Wat mécht hien an deem Waasser dran?*
:*E lauert mat der Kropestaang*
:*Bis datt en d'Këndche - jupps - gefaang'.*

:*Wat wëll e mat deem Këndchen man?*
:*E späert et a säi Keller an,*
:*Do ass et däischter, kal an naass.*
:*D'léift Këndche géng 'rëm gär op d'Gaass,*
:*Mee 't kann och jäize, jéim're, klo'n:*
:*t'dëerf nët méi bei séng Mamma go'n.*
:*Duerfir méng hierzeg Zockergrëtz,*
:*bleif schéin ewech vum déiwe Pëtz.*
:*A kuck dach nëmmen nët méi dran,*
:*Soss kënnt deen uerge Kropemann.*
:*E kroopt dech an d'Zéif -*
:*Komm huerteg, méng Spréif!*

## Soss
"Kropemann" ass ee vun deene sëllege Pseudonymer, mat deenen d'Auteure vun der satirescher Wochenzeitung *[[Den Neie Feierkrop]]* hir Artikelen ënnerschreiwen. 2016 koum e Film vum Patrick Ernzer mam Titel *[[Kropemann (Film)|Kropemann]]* an de Kino. *[[Kropemann-Info]]* ass e Périodique vun der Gemeng Réiden op der Atert. 

D'Lëtzebuerger Post huet am Joer 2022 en Europa-Timber mat dem Thema Kropemann erausginn.

## Literatur
*Nehrenhausen, Jean: *De Kropemann, ein Wasserspuk aus abergläubischen Zeiten*. Luxemburger Marienkalender 2001, S. 176-185.
* Nehrenhausen, Jean: *De Kropemann, eine alte Sagengestalt.* In: „De Kropemann“, Informatiounsblat vun der Gemeng Réiden. Redingen-an-der-Attert, 1992, Nr. 11 (Dezember 1992) S. 104-142.

## Um Spaweck
* kropemann.lu E Lëtzebuerger Film ronderëm de Kropemann.
Critérium du Dauphiné

De **Critérium du Dauphiné** bis 2010 **Critérium du Dauphiné libéré** ass eng Etappecourse mam Vëlo déi 1947 vum Georges Cazeneuve an d'Liewe geruff gouf a bis 2010 vun der franséischer Zeitung *[[Le Dauphiné libéré]]* patronéiert an organiséiert gouf.

Well am *Critérium du Dauphiné* schwéier Biergetappen an de franséischen Alpe gefuer ginn, gëtt en och nach *Le petit Tour de France* genannt.

Zanter 2005 gehéiert dës Course zum *[[UCI ProTour]]*.

## Gewënner

## Kuckt och
* Circuit des Six Provinces
## Um Spaweck

* Offiziell Websäit vun der Vëloscourse ''Le Critérium du Dauphiné libéré''
* Resultater vum ''Critérium du Dauphiné libéré'' op der Websäit vu ''Mémoire du Cyclisme''
Shōhei Imamura

De **Shōhei Imamura**, (jap. 今村 昌平 *Imamura Shōhei*), gebuer de 15. September 1926 zu Tokio, an do gestuerwen den 30. Mee 2006, war e japanesche Filmregisseur an Dréibuchauteur.

Um Filmfestival zu Cannes krut de Shōhei Imamura zweemol déi Gëlle Palm
* 1983 fir *[[Narayama bushiko]]*, (D'Ballad vun Narayama)
* 1997 fir *[[Unagi]]*, (Den Éil)

De Shohei Imamura kënnt an enger gutt situéierter Famill op d'Welt. Hien ass den drëtte Bouf vu véier Kanner. Säi Papp ass Dokter an dat huet de Shohei predestinéiert fir de selwechte Wee anzeschloen. Mä et ass éischter den 12 Joer méi ale Brudder, dee sech fir Theater intresséiert an och an enger Trupp spillt, deen Afloss op de Shohei huet.

1945 schreift den Imamura sech op der renomméierter Waseda Universitéit an, a studéiert Literaturwëssenschaften. E Film vum Akira Kurosawa bréngt hien dozou selwer och Regisseur wëllen ze ginn.

1951 kënnt e bei de Filmstudio Shochiku, wou och den Yasujiro Ozu schafft a hie gëtt dem Ozu säin Assistent bei de Filmer *[[Eté précoce]]* (麦秋 Bakushû, 1951), *[[Le goût du riz au thé vert]]* (お茶漬の味, Ochazuke no aji, 1952) a *[[Voyage à Tokyo]]* (東京物語, Tokyo monogatari, 1953).

Déi enk Zesummenaarbecht féiert dozou, datt den Imamura spéider ëmmer erëm mam Ozu verglach gouf. Den Imamura selwer awer war der Meenung, datt den Ozu nëmme géif dat “offiziellt“ Japan mat sengen Traditioune weisen, wärend hien um wierkleche Japan intresséiert wier.

1954 verléisst den Imamura d'Shochiku Studioen a geet bei Nikkatsu wou en 1958 säin éischte Film dréie kann *[[Désirs volés]]*. Nikkatsu war iwwer dës méi radikal an exzentresch Produktioun net wierklech erfreet an huet den Imamura gezwonge méi op reng Ënnerhalung ausgeriichte Filmer ze dréien.
Et sinn dat *[[Devant la gare de Ginza]]*, *[[Désir inassouvi]]* a *[[Mon deuxième frère]]*.

1961 däerf en nees en eegene Projet realiséieren. *[[Cochons et cuirassés]]* iwwer déi amerikanesch Militärbase zu Yokosuka. Nikkatsu war entsat, an déi nächst zwee Joer krut den Imamura keen Optrag.
1963 inzenéiert hien *[[La femme insecte]]* an 1964 *[[Désir meurtrier]]*. Mat dësen dräi Filmer kann den Imamura sech als ee vun de wichtegste Personnagë vun der japanescher Nouvelle Vague etabléieren.

Fir eege Projeten ouni Contraintë kënnen ze realiséieren, grënnt de japanesche Regisseur 1965 seng Produktiounsfirma Imamura Productions. Éischte Film ass dem Akiyuki Nozaka säi Buch Erogotoshi-Tachi (Les pornographes) aus dem Joer 1963 iwwer d'Liewen zu Osaka.

## Komplett Filmographie

## Literatur

QUANDT, James: *Shohei Imamura*, Toronto International Film Festival Group, Toronto, 1997.

## Um Spaweck

* Websäit iwwer den Imamura bei "senses of cinema"
Belval Plaza

**Belval Plaza** ass den Numm vun zwéi Gebaikomplexer um Belval, südlech a westlech vun der Place de l'Académie, net wäit ewech vun der Rockhal.

Ronn 250 Milliounen Euro soll d'Realisatioun kascht hunn. Bauhär war d'Belval Plaza Holding, eng 2005 gegrënnt Joint Venture vu Bouwfonds Financiering Participates (Grupp ABN Amro) an der Immobiliegesellschaft Multiplan. 2006 gouf Bouwfonds un d'Immobilebranche SNS Reaal vun der hollännescher Bank SNS verkaaft. Am Oktober 2009 huet Multiplan ugekënnegt, sech aus dem Projet zeréckzezéien an eng Plainte op Schuedenersaz géintiwwer SNS gemaach, well se hir Ofmaachungen net agehalen hätt. SNS war zanterhier den eenzege Aktionär vun der Belval Plaza Holding. Nodeem SNS Reaal den 1. Februar 2013 verstaatlecht gouf, 
huet Belval Plaza deemno dem hollännesche Staat gehéiert. Am Mäerz 2020 gouf bekannt, datt Firce Capital, zesumme mat aneren Investisseure wéi Savile Capital a Rebus, de Belval Plaza kaaft hätt.

Belval Plaza 1 ëmfaasst op 71.400 m2 91 Appartementer. Méi spéit sollt do en Tuerm mat 12 Stäck an 8.800 m2 Büroe bäikommen, wat  nach ëmmer net de Fall ass. Déi éischt kommerziell Aktivitéite sinn de 25. Oktober 2008 mat engem Saturn ugelaf. Eng Woch méi spéit koumen nach aner Butteker dobäi. Am Plaza 1 ass weiderhin e Multiplex-Kino, den Kinepolis Belval (bis Juni 2013 *CineBelval*, an dono, bis Enn 2016, *Utopolis Belval* genannt), mat am Ganze 1.520 Sëtzer a siwe Säll. D'Appartementer op den ieweschte Stäck sinn am November 2009 hire Proprietären iwwergi ginn.

Am Abrëll/Mee 2011, zwee Joer méi spéit wéi ufanks geplangt, war Belval Plaza 2 fäerdeggestallt, mat op 61.250 m2 Geschäfter (dorënner e Supermarché, dee schonn den 22. September 2010 opgaange war) an Appartementer.

Enn 2024 waren 89 Geschäfter am Belval Plaza ze fannen, wouran ëm déi 570 Leit schaffen.

## Zougang
Belval Plaza ass iwwer Esch-Raemerech an un d'Stroossennetz ugeschloss a steet eng 30 Meter vun der Gare Belval-Université ewech. Dës ass mat enger Passerell iwwer d'Schinnen ewech direkt mam Gebai Nummer 1 verbonnen. Eng weider Passerell verbënnt um Niveau vum 1. Stack de Plaza 1 mam Plaza 2.

## Literatur
* Michèle Sinner: "Immobilienkrimi." in: *d'Lëtzebuerger Land* Nr.4, 25. Januar 2013, S.10.

## Um Spaweck
* Informatiounen iwwer de Projet "Belval-Plaza" op der Websäit vun "Agora"
* Offiziell Säit vum "Belval-Plaza"

## Galerie - Bauphasen

Fichier:BelvalPlaza1&2 2009-04.JPG|Belval Plaza 1 (hannen) an 2 (riets), am Abrëll 2009.
Schockelasbotter

**Schockelasbotter** ass eng bei Zëmmertemperatur viskös Crème, déi haaptsächlech aus Zocker, (Hiesel-)Nëss, Ueleg a Kakao besteet, an déi geduecht ass, op enger Schmier giess ze ginn.

Eng vun de bekanntste Marke vu Schockelasbotter ass *Nutella*, dee *Ferrero* den 20. Abrëll 1964 zu Alba, am Piemont, eng éischt Kéier produzéiert huet. Virdrun hat *Ferrero* mat anere Rezepturen experimentéiert, déi *Giandujot* a *Supercrema* houschen.

*Ferrero* huet mat sengem Schockelasbotter en Ëmsaz vun duerchschnëttlech 640 Milliounen Euro am Joer, dat si 15 Prozent vun hirem ganze Chiffre d'affaires.
Villerupt

**Villerupt** (lb: *Weller*) ass eng franséisch Gemeng am Departement Meurthe-et-Moselle am Arrondissement Briey, an der Regioun Grand Est. Et ass den Haaptuert vum Kanton Villerupt

1999 hunn do 9.822 Awunner, "Villeruptiens a Villeruptiennes" genannt, gelieft.

## Geographie
Villerupt, 6,56&nbsp;km² grouss, läit westlech vun Däitsch-Oth, e puer Kilometer südlech vun Esch-Uelzecht a Bieles.

Wéi dës Stied och, huet Villerupt sech mat der Siderurgie entwéckelt. Wéi et mat där biergof goung, ass och d'Bevëlkerungszuel vu bal 15.000 an den 1960er Joren op manner wéi 10.000 gefall.

Villerupt ass bekannt fir säi Filmfestival, de *[[Festival du film italien de Villerupt]]*, deen zanter dem November 1976 all Joer am Hierscht organiséiert gëtt.
Festival du film italien de Villerupt

De **Festival du film italien de Villerupt** ass e Filmfestival, deen zanter 1976 all Joer zu Villerupt an dräi Säll organiséiert gëtt. An zwéi Säll am Stadhaus an am ale Kino "Rio".

1976 hunn e Grappvoll Filmbegeeschterter d'Iddi gehat, e klenge Festival vum italieenesche Film op d'Been ze sëtzen, wéinst dem Succès, deen deemools déi italieenesch Filmer haten, an och, well zu Villerupt vill Leit wunnen, déi en italieeneschen Hannergrond hunn.

Schonn an deenen éischte Joren hu si et fäerdeg bruecht, Stare vun deemools, wéi den Ugo Tognazzi, op Villerupt z'invitéieren. De Festival huet sech ander Festivalszeen dann och séier en Numm gemaach: 2005 ass e vu bal 42.000 Spectateure besicht ginn.

*1976: Wéinst dem Succès, deen déi Zäit den italieenesche Film a Frankräich hat, huet eng Grupp Cinéphiler aus dem *mjc-centre culturel de villerupt* d'Iddi fir vum 9. bis de 14. November 1976 e *Festival du Film Italien* opzezéien. 18 Filmer goufen an dräi Säll gewisen. An Avant-première gouf dem Bernardo Bertolucci säin *[[Novecento]]* opgefouert, donieft nach anerer aus de fréie 70er Joren, *[[Dramma della geliosa]], [[C'eravamo tanto amati]], [[Mimi metallurgico ferito nell'onore]]* an den *[[La classe operaia va in paradiso]]*. Den eigentleche Succès war dem Franco Brusati säi *[[Pane e cioccolato]]* vun 1973. Et geet ëm en italieeneschen Immigrant, deen an der Schwäiz net gelidde gëtt.
*1977: bal 6.000
*1981: méi wéi 30.000
*1998: 35.000

Zanter 1999 gëtt de Festival organiséiert vum *Pôle de l'Image* vu Villerupt, deen ënner d'Äerm gegraff kritt vun der Gemeng, dem Departement an der Regioun. Och gouf et an de leschte Joren eng verstäerkt Zesummenaarbecht mat Lëtzebuerg, ë.&nbsp;a. mat der Stater Cinemathéik a Kinoen am Süde vum Land, wéi dem Ariston, dem Kinosch, dem Starlight, asw.

## Um Spaweck
* Site vum Festival
Fernand Diederich

De **Fernand Diederich**, genannt "de Bim", gebuer den 2. Januar 1946 zu Ettelbréck, ass e lëtzebuergesche Politiker dee bis den 2. August 2004 Professer am Technesche Lycée zu Ettelbréck war.

1984 ass hie Member an der LSAP ginn.

An der Gemeng Colmer-Bierg war hie vun 1982 bis 1985 Schäffen a vun 1988 bis 1993 Conseiller. Vun 1994 bis 2011 ass hie Buergermeeschter vun där Gemeng.

Den 3. August 2004 gouf de Fernand Diederich Deputéierten an der Chamber. Och 2009 war hie Kandidat bei de Chamberwalen an ass duer nogeréckelt.

## Kuckt och
* Lëscht vun de lëtzebuergesche Politiker
Vulkanäifel

D**'Vulkanäifel** ass eng Géigend an der Äifel, am däitsche Bundesland Rheinland-Pfalz.

Si erstreckt sech vum Laacher Séi an der Landschaft tëscht Andernach a Mayen bis zur Géigend ëm de Kronenburger Séi an der Regioun ëm Manderscheid. Hiren Zentrum ass d'Regioun ëm Daun. D'Landschaft vun der Vulkanäifel ass naturraimlech an d'Westäifel, d'Héichäifel an an d'Ostäifel gegliddert an ass duerch d'Forme vum jonke Vulkanismus: Vulkankrater, mächteg Bimssteen- a Basaltoflagerungen a Maare markéiert.

## Geschicht
Gewalteg Vulkanausbréch hunn an der Äifel virun 13.000 Joer déi jénkst Vulkanlandschaft kreéiert, eng Landschaft aus Feier, Lava an Äschen, an dat haaptsächlech duerch de Laacher-Séi-Ausbroch. 
Nach haut gesäit een eng Onmass u Schlakekeegelen, Maaren, meterdéck Tuff- a Bimswänn an erkaalt Lavastréim. 
An de leschte 500.000 Jore sinn an der Ostäifel nieft den dräi gréissten Ausbrochzentren: Riedener Kessel, Wehrer Kessel a Laacher-Séi, ronn 40 Schlakekeegelen entstanen.

## Um Spaweck
Laacher-Séi-Ausbroch

De **[[Laacher Séi]]-Ausbroch** war e Vulkanausbroch dee virun 13.000 Joer an der Äifel war. 
Et war dee jéngsten Ausbroch vun der Äerdgeschicht a Mëtteleuropa. Deen Inferno huet zwar just e puer Deeg gedauert, huet d'Landschaft awer komplett verännert.

An enger riseger Magmakummer, just e puer Kilometer ënner der Äerduewerfläch, huet sech joerdausendelaang e gas- a mineralräicht Magma gebilt. Dat Magma huet sech virun 13.000 Joer no uewe gedréckt a mat Iwwerschallvitesse goufen Äschen, Bims an anert Gestengs an enger 40 Kilometer héijer Eruptiounssail erausgeschleidert.

Déi schlëmmst Auswierkunge waren déi 600 Grad Celsius gliddeg Glouslawinen an d'Äschen. Si si mat grousse Vitessen iwwer d'Land geschoss an hunn eng moer Moundlandschaft hannerloss. D'Äschen hu sech verfestegt an hu sech duerch de Kontakt mam Waasser zu Tuff entwéckelt.

## Kuckt och
* Vulkanäifel
* Laacher Séi
Naturschutzgebitt Fëlschdrefergronn

**Fëlschdrefergronn** ass en Naturschutzgebitt an de Gemengen Duelem a Fréiseng.

Tëscht Fëlschdref, Uespelt a Lémillen läit e variéiert Gebitt mat typeschen Agrarfläche baachopwäerts vun der Grondbaach an e Bëschgebitt baachofwäerts, wouvu 27 ha zanter dem 25. Mäerz 2005 ënner Naturschutz stinn.
Masaki Kobayashi

De **Masaki Kobayashi**, gebuer de 14. Februar 1916 op Hokkaido, a gestuerwen de 4. Oktober 1996 zu Tokio, war e japanesche Filmregisseur an Dréibuchauteur.

1933 schreift hie sech op der Waseda Universitéit zu Tokio an. Nom Ofschloss vu sengem Studium kënnt e bei de Filmstudio Shochiku. Am Januar 1942 gëtt en dann agezunn an als Zaldot an d'Manschurei geschéckt.

## Filmographie (Realisateur)

## Um Spaweck
Eindhoven Team Time Trial

Den **Eindhoven Team Time Trial** ass eng Vëloscourse a Form vun engem Ekippenzäitfueren. Dës Course gëtt zanter 2005 an Holland gefuer an ass vun do un och um Programm vum *[[UCI ProTour]]*.

2005 huet eng Ekipp aus sechs Leit bestanen. D'Zäit gouf gestoppt wann de véierte Mann vun der Ekipp iwwer d'Ligne d'Arrivée gefuer ass.

2006 konnten aacht Leit an enger Ekipp matfueren. Op déi Manéier gläicht d'Course méi engem Ekippenzäitfueren an de groussen Etappecoursen. D'Ekipp "Discovery Channel" mam Benoît Joachim ass hanner dem Gewënner "Team CSC" op déi zweet Plaz komm.

2007 gi fir déi éischt Kéier och individuell UCI-ProTour-Punkte bei dëser Course verdeelt. An der Ekipp déi sech als éischt klasséiert, kritt jiddweree vun de Memberen 10 Punkten, d'Membere vun deenen nächsten Ekippen am Klassement kréien 9, 8, 7, 6, 5, 4, 3 an 2 Punkten, 1 Punkt kritt all Member vun der Ekipp déi sech als 10 klasséiert. Hir individuell UCI-ProTour-Punkte kréien dës Leit awer nëmme wa se d'Course op en Enn fueren.

## D'Gewënner
* 2005: "Gerolsteiner" mat Markus Fothen, Sven Krauss, Sebastian Lang, Thorsten Schmit, Uwe Peschel a Michael Rich
* 2006: "Team CSC" mat Lars Ytting Bak, Michael Blaudzun, Bobby Julich, Stuart O’Grady, Christian Müller, Brian Vandborg, Jens Voigt an David Zabriskie
* 2007: "Team CSC" mat Michael Blaudzun, Matthew Goss, Bobby Julich, Marcus Ljungqvist, Luke Roberts, Nicki Sørensen, Christian Vande Velde an David Zabriskie

## Um Spaweck
* Websäit vum ''Eindhoven Team Time Trial''
Guyenne

D**'Guyenne** (fréier och **Guienne**) war am Mëttelalter en Herzogtum an en Deel vun der eigentlecher Aquitaine, dee vun den Englänner a Besëtz geholl gi war, (Angevinescht Räich, Eleonore vun der Aquitaine), an no hire Gebittsverloschter am Honnertjärege Krich iwwreg bliwwe war, fir schliisslech nom Enn vum Krich nëmmen nach de Bordelais an den Agenais z'ëmfaassen.

D'grondsätzlech Iwwereneestëmmung tëscht der Guyenne an der Aquitaine geet och aus dem Numm ervir: *Guyenne* ass eng sproochlech Ofwandlung vum réimeschen *Aquitania*.

Den 12. Oktober 1453 gouf d'Gebitt vu Frankräich eruewert. Et gouf als Provënz *Guyenne* zum *[[Domaine royal]]* gezielt, déi am Laf vun der Franséischer Revolutioun duerch d'Schafe vun den Departementer schliisslech opgeléist gouf. Den Territoire vun der Guyenne heescht haut nees Aquitaine.

Den Term *Guyenne* huet haut weeder eng sozial nach eng politesch Realitéit.

## Um Spaweck
* Herzogtum Guyenne Heraldik.
Philippe IV. vu Frankräich

De **Philippe IV. vu Frankräich**, gebuer 1268 zu Fontainebleau, an och do, den 29. November 1314 gestuerwen, war vun 1285 bis 1314 Kinnek vu Frankräich. Well hie sengen Zäitgenossen no nawell flott war, krut en den Numm **Philippe de Schéinen** (*Philippe le Bel*).

Ënner dem Philippe IV. gesäit een, datt den Absolutismus sech a Frankräich lues a lues duerchsetzt. Konkreet gëtt dat am Ëmgang mat de grousse Vasallen, mam Opbau vun enger Muecht, déi sech op d'Legiste stäipt, an der Bekämpfung vum vill ze mächtegen - a räichen - Ritteruerde vun den Templer an am Wëllen, eng quasi national-kathoulesch Kierch (Gallicanismus) a Frankräich ze hunn, ouni zwar mat Roum ze briechen, mee mat méi distanzéierte Relatiounen zum Hellege Stull.

## Literatur zum Theema
* Jean Favier, *Un roi de marbre*, Fayard, Paräis, 2005.
* Jean Favier, *Philippe le Bel*, Fayard, Paräis, 1978.
* Sylvie Le Clech, *Philippe IV le Bel et les derniers Capétiens*, Tallandier, Paräis. 2002.
* Guillaume de Thieulloy, *Le pape et le roi - Anagni (7 septembre 1303)*; Paräis (Gallimard; collection 'Les journées qui ont fait la France'), 2010; 270 Säiten. ISBN 978-2-07-077533-0

## Um Spaweck

* Eng Geschicht vun de Kapetenger
Isabella vun Aragon

*Isabella vun Aragon (Segorbe), Duechter vum Herzog vu Segorbe Henri vun Aragon, bestuet mam Íñigo López de Mendoza (géint 1513).
*Isabella vun Aragon (1247-1271), Kinnigin vu Frankräich, bestuet 1262 mam Philippe III., Kinnek vu Frankräich
*Isabella vun Aragon (1271-1336), bestuet 1282 mam Denis I., Kinnek vu Portugal
*Isabella vun Aragon (1300-1330), bestuet 1315 mam Friedrich I., Herzog vun Éisträich
*Isabella vun Aragon (1470-1498), bestuet 1497 mam Manuel I., Kinnek vu Portugal
*Isabella vun Aragon (1470-1524), Duechter vum Alphonse II. vu Sizilien, bestuet 1489 mam Gian-Galeazzo Sforza, Herzog vu Mailand.
Akira Kurosawa

Den **Akira Kurosawa** (jap. 黒澤 明 Kurosawa Akira), gebuer den 23. Mäerz 1910 zu Omori Tokio, a gestuerwen de 6. September 1998 zu Setagaya, Tokio, war e japanesche Filmregisseur an Dréibuchauteur.

## Filmographie

## Um Spaweck
Pedro Almodóvar

De **Pedro Almodóvar**, gebuer de 24. September 1949 zu Calzada de Calatrava an der spuenescher Provënz Ciudad Real, ass e spueneschen Dréibuchauteur a Filmregisseur.
2006 krut hien um Filmfestival zu Cannes e Präis fir säin Dréibuch fir de Film Volver.

## Filmographie (als Dréibuchauteur a Regisseur)

## Kuckt och
*Lëscht vu Filmregisseuren

## Um Spaweck

* Offiziell Websäit vum Pedro Almodóvar
Provënz Matanzas

**Matanzas** ass eng Provënz am Nordweste vu Kuba a läit tëscht de Provënzen La Habana, Cienfuegos a Villa Clara. D'Haaptstad heescht och Mantanzas.

Mantanzas huet dee gréissten Zockerexporthafe vu Kuba. Ausserdeem ass d'Fësche vu Krabben e wichtegen ekonomesche Facteur.

Am Süde vun der Provënz läit d'Hallefinsel Ciénaga de Zapata, e bedeident ekologescht Fiichtgebitt op Kuba.

## Gebittskierperschaften
# Calimete
# Cárdenas
# Ciénaga de Zapata
# Colón
# Jagüey Grande
# Jovellanos
# Limonar
# Los Arabos
# Martí
# Matanzas
# Pedro Betancourt
# Perico
# Unión de Reyes
# Varadero
Juho Martikainen

De **Juho Martikainen**, gebuer 1974, ass e finnesche Kontrabassist.

Schonn am Alter vun néng Joer huet de Juho Martikainen Kontrabass gespillt. Mat dem Studium huet hien am Kupio Conservatoire ugefaangen a krut an der *Sibelius Akademie* vum Jussi Javas Coursen. Als Freelance-Kënschtler huet hien um Ufank vu senger Karriär beim Philharmoneschen Orchester vun Helsinki, Lahti Symphoneschen Orchester am Orchester vun der Finnescher Nationaloper, am Mahler Kammerorchester an am Finnesche Radiosorchester matgespillt.

De Martikainen ass Grënnungsmember vum Uusinta Kammerorchester. Beim Kontrabassquartett Härkä (*Den Ochs*) ass hien och mat dobäi.

Am Hierscht 1988 ass de Martikainen beim Internationalen Kontrabass Concours zu Edinburgh bis an d'Finall komm.

## Um Spaweck
* Publikatiounen vum Uusinta Kammerorchester
Sandmännchen

De **Sandmännchen** an der Form vun engem Kobold, deen owes de Kanner Sand an d'Ae street, datt se solle midd ginn a séier aschlofen, geet zeréck um däneschen Auteur Hans Christian Andersen säi Märchen *Ole Lukøje* (am Däitschen *Ole Luköie*).

## Dem Andersen säi "Sandmännchen"
Géint der Owend, wann d'Kanner nach beim Dësch sëtzen, kënnt den Ole Lukøje mat zwéi Prabbelien ënner den Äerm op de Strëmp d'Trap erop an e sprëtz de Kanner séiss Mëllech an d'Aen. Doropshi schläicht hie sech hanner si a bléist hinnen duuss an d'Akaul. Dovu kréien d'Kanner e schwéiere Kapp, se ginn an d'Bett bruecht, an do kann de Männchen hinne Geschichten erzielen.

## Den E.T.A. Hoffmann a säi „Sandmann“
Dem E.T.A. Hoffman seng Erzielung *[[Der Sandmann]]* gehéiert zum Auteur sengen *Nachtstücke*. Den Hoffmann huet am November 1815 eng éischt Versioun geschriwwen: eng gedréckten Editioun koum am Summer 1816 eraus. D'Erzielung, déi laang Zäit a Frankräich méi beléift war wéi an Däitschland krut duerch dem Sigmund Freud seng Etüd *[[Das Unheimliche]]* en neien Opschwong an der Zäit vum Expressionismus.

## De „Sandmännchen op der DDR-Tëlee
Well den Deutsche Fernsehfunk (DFF) matkritt hat, datt de westdäitsche Sender Freies Berlin un enger Sandmännche-Sendung géif schaffen, hu se mat alle Mëttele probéiert, fir virun hire westdäitsche Kolleege sou eng Sendung ze produzéieren an ze senden. 
Den 22. September 1959 um fënnef vir siwe kruten d'Kanner an der fréierer DDR fir d'éischt am *Unser Sandmännchen* Gutt Nuecht op der Tëlee gesot.

## De West-Sandmännchen

## Um Spaweck

*  Offiziell Säit
*  De West-Sandmännchen
*  Geschicht vum Sandmännchens
*  Säit iwwer Figuren aus Kannerserië vun der DDR-Tëlee
* "Muzeum Dobranocek" - Sandmann Zimmer
Terry Gilliam

Den **Terence Vance Gilliam**, gebuer den 22. November 1940 zu Medicine Lake, Minnesota, ass e brittesche Filmregisseur, Schauspiller an Animatiounsfilmmécher vun amerikaneschen Originnen. Hie war ee vun de Membere vun der Monty Python Grupp.

No der *High school* huet hie fir d'éischt Physik, duerno Konscht a schlussendlech Politikwëssenschaft studéiert. Hien huet un der Uniszeitung *Fang* matgeschafft a gouf fir ee Joer hire Chefredakter. Hie war deemools staark vum Humor vum *[[Mad (Magazin)|Mad magazine]]* beaflosst, deen deemools vum Harvey Kurtzman erausgi gouf. No der Uni huet de Gilliam kuerz bei enger Publicitéitsagence geschafft, duerno an der Zäitschrëft *[[Help! (Magazin)|Help!]]*.

## Als Zeechner
Den Terry Gilliam huet seng Carrière als Zeechentrickfilm- a Comiczeechner ugefaangen. 
Hien ass an England geplënnert, wou e fir d'Tëleesserie *[[Do Not Adjust Your Set]]* geschafft huet, a wou en déi spéider Monty-Python-Memberen Eric Idle, Terry Jones, a Michael Palin kennegeléiert huet. Hie war dann och bei der Grënnung vum *[[Monty Python's Flying Circus]]* dobäi.

## Als Regisseur
Dem Gilliam säin Intressi huet sech ëmmer méi zum Dréibuchschreiwen an zu der Filmregie hin entwéckelt.

### Filmer ënner senger Regie
* *[[Monty Python and the Holy Grail]]* (zesumme mam Terry Jones) (1975)
* *[[Jabberwocky (film)|Jabberwocky]]* (1977)
* *[[Time Bandits]]* (1981)
* *[[The Crimson Permanent Assurance]]* (1983) — Eng Zort Virfilm zum *[[The Meaning of Life|Monty Python's The Meaning of Life]]*
* *[[Brazil]]* (1985)
* *[[The Adventures of Baron Munchausen]]* (1988)
* *[[The Fisher King (movie)|The Fisher King]]* (1991)
* *[[Twelve Monkeys]]* (1995)
* *[[Fear and Loathing in Las Vegas (Film)|Fear and Loathing in Las Vegas]]* (1998)
* *[[The Brothers Grimm]]* (2005)
* *[[Tideland]]* (2006)
* *The Imaginarium of Doctor Parnassus * (2010)
* *[[The Zero Theorem]]* (2013)
* *[[The Man Who Killed Don Quixote]]* (2018)
Säi Versuch, dem Miguel de Cervantes säin *[[Don Quijote]]* mam Jean Rochefort an der Haaptroll ze verfilmen, ass an d'Filmgeschicht agaangen, well e bal 20 Joer gebraucht huet, fir en ze dréinen an erauszebréngen. Eng Abberzuel vu groussen a klenge Katastrophen bei der Produktioun/Finanzéierung, den Tournagen, der Participatioun vun den Haaptakteuren, asw. hunn d'Realisatioun ëmmer nees ënnerbrach, an de Film konnt eréischt 2018 op dem Filmfestival vu Cannes gewise ginn.

## Soss
2002 huet de Gilliam d'Regie fir eng Rëtsch Reklamme fir Nike gefouert.
Hie war och 2006 Regisseur vun der Theatershow "*Slava's Diabolo*", vum russesche Clown Slava Polunin.

## Bibliographie
* Gilliam, Terry and Christie, Ian (Ed.) (1999). *Gilliam On Gilliam*. Faber & Faber. ISBN 0-571-19190-8
* *From Fringe to Flying Circus* - 'Celebrating a Unique Generation of Comedy 1960-1980' - Roger Wilmut, Eyre Methuen Ltd, 1980.

## Um Spaweck

* Dreams: D'Terry Gilliam Fanzine
* The Terry Gilliam Files
* Artikel iwwer den Terry Gilliam vum Rumsey Taylor