Groussherzoglecht Reglement

E **groussherzoglecht Reglement** oder **Règlement grand-ducal** ass e Reglement dat de Grand-Duc am Kader vu enger deementspriechender Dispositioun aus der Constitutioun hëlt. Am Allgemengen ënnerscheet een tëscht dräi Zorte vu Règlement-grand-ducallen:

# **Exekutiounsreglementer** op Basis vun den Artikele 45 a 46 vun der Verfassung;
# **Attributiounsreglementer** wéi et am Artikel 45(2) virgesinn ass;
# **Habilitatiounsreglementer** op Grond vum Artikel an 48.

## Exekutiounsreglementer
De Grand-Duc huet déi allgemeng Kompetenz fir e Gesetz oder en Traité iwwert Reglementer auszeféieren (ze exekutéieren), ouni datt hien extra dozou ermächtegt misst ginn. E Reglement kann awer ëmmer nëmmen am Kader vun engem Gesetz geholl ginn, dat an der Hierarchie vun den Normen driwwer steet. D'Reglement muss och *néideg* si fir d'Gesetz oder den Traité auszeféieren. Dat ass net de Fall, wann am Gesetz oder am Traité alles kloer ass an et ouni Reglement ausgeféiert ka ginn.

Ausser de Fäll, déi formell mat engem Gesetz musse gereegelt ginn, iwwerléisst d'Legislativ der Exekutiv et dacks fir e Gesetz z'exekutéieren andeems grouss Deeler iwwert Reglementer ze definéiere sinn.

## Attributiounsreglementer
An de Beräicher déi der Constitutioun no duerch e formellt Gesetz musse gereegelt ginn, ass d'reglementaresch Muecht vum Grand-Duc op d'Objektiv an d'Konditioune limitéiert déi him vum Gesetz zougestane ginn. Anescht wéi bei de Exekutiounsreglementer wou de Grand-Duc eng allgemeng Kompetenz huet fir e Gesetz z'exekutéieren, ass et bei den Attributiounsreglementer just bannent engem strikte Kader méiglech.

Am Gesetz muss eng speziell Dispositioun dem Grand-Duc d'reglementaresch Muecht zouweisen (attribuéieren); dat geschitt mat enger Formulatioun wéi z.&nbsp;B.: « … *est défini par règlement grand-ducal* ».

## Habilitatiounsreglementer

D'Habilitatiounsreglementer sinn eng speziell Form vu groussherzogleche Reglementer. D'Basis fir déi kënnen ze huelen, ass entweeder direkt an der Verfassung verankert oder gëtt mat engem Habilitatiounsgesetz geschaf. Eenzeg an eleng de Grand-Duc kann déi Reglementer huelen.

### Reglementer op Basis vun der Constitutioun
An Zäite vun enger internationaler Kris, enger realer Liewensbedroung fir en Deel oder fir déi ganz Bevëlkerung oder wéinst enger akuter Gefor duerch en Ugrëff op d'ëffentleche Sécherheet, kann den Ausnamzoustand ausgeruff gi well déi normal legislativ Prozedur ze schwéierfälleg ass an net mat der néideger Vitess an Effizienz reagéiere kann.

An deem Fall kann d'Regierung zesumme mam Grand-Duc fir all Situatioune Reglementer huelen, ënnert der Konditioun, datt d'Urgence festgestallt gouf, doduerch datt et der Chamber net méiglech ass an den normalen Delaien ze legiferéieren.

Beispill:

* *Règlement grand-ducal du 18 mars 2020 portant introduction d'une série de mesures dans le cadre de la lutte contre le Covid-19*.

### Reglementer op Basis vum Gesetz
D'Habilitatiounsreglementer op gesetzlecher Basis sinn am Artikel 32(2) vun der Verfassung verankert. Ausser de Sujete fir déi e formellt Gesetz néideg ass, kann d'Legislativ dem Grand-Duc eng speziell Ermächtegung gi fir ze reglementéieren, iwwert déi normal Exekutioun vun engem Gesetz oder Traité eraus. De Grand-Duc kritt domat d'Méiglechkeet d'Ausdeenung vum Gesetz méi oder manner grouss ze maachen.

Beispill:

* *Loi du 1er décembre 1978 réglant la procédure administrative non contentieuse* mat deem de Grand-Duc ermächtegt gëtt Gesetzer iwwert e Règlement grand-ducal z'änneren.

## Kuckt och
* Hierarchie vun den Normen
* Legislativ Prozedur

## Literatur
* Besch, Marc. (2026). *Normes et légistique en droit public luxembourgeois*. 2e éd., Windhof: Larcier-Intersentia, ISBN 978-2-49675-020-1

* Quell vum Artikel, wou net anescht uginn: Besch M., an der Literatur