European Space Agency

D**'European Space Agency** (**ESA**) ass déi europäesch Weltraumorganisatioun mat Sëtz zu Paräis (Frankräich).

D'ESA gouf den 30. Mee 1975 gegrënnt fir eng besser Koordinéierung vun den europäesche Raumfaartaktivitéiten ze kréien. D'ESA huet 22 Memberstaaten. 2003 ware 1.780 Mataarbechter beschäftegt.

Si ass d'Nofollgerorganisatioun vun ELDO an der ESRO. Wéi déi Organisatiounen ass och d'ESA op den Artikel II vun hirem Satut „ausschliisslech fir friddlech Zwecker“ an der Raumfaart begrenzt.

D'ESA ass zesumme mat der NASA Grënnungsmember vum Consultative Committee for Space Data Systems (CCSDS).

De Jean-Jacques Dordain ass zanter 2003 Generaldirekter vun der ESA.

## Sëtzer

* ESA Haaptquartéier zu Paräis, Frankräich
* ESTEC (European Space Research and Technology Centre) zu Noordwijk, Holland
* ESOC (European Space Operations Centre) zu Darmstadt, Däitschland
* EAC (European Astronaut Centre) zu Köln, Däitschland
* ESRIN (European Space Research Institute) zu Frascati no bei Roum an Italien
* Weltraumgare zu Kourou, Franséisch-Guayana
* Europäesche Weltraumastronomiezentrum (ESAC) zu Villafranca del Castillo, Villanueva de la Cañada, no bei Madrid an Spuenien
* Esrange Basis fir Héichten- a Mikroschwéierkraaftfuerschung bei Kiruna, Schweden

Donieft bedreift d'ESA och nach Büroen an den USA, zu Moskau/Russland, zu Harwell/Groussbritannien, zu Toulouse/Frankräich an an der Belsch.
2010 hunn 1900 Mataarbechter fir d'ESA geschafft.

## Memberstaaten

Zu de Grënnermembere vun 1975 gehéieren:

* Belsch
* Dänemark
* Däitschland
* Frankräich
* Groussbritannien
* Italien
* Holland
* Schweden
* Schwäiz
* Spuenien

Weider Memberstaate sinn:

* Irland (zanter 1980)
* Éisträich (zanter 1986)
* Norwegen (zanter 1986)
* Finnland (zanter 1995)
* Portugal (zanter 2000)
* Griicheland (zanter Mäerz 2005)
* Lëtzebuerg (zanter Dezember 2005)
* Tschechien (zanter 2008)
* Rumänien (zanter 2011)
* Polen (zanter 2012)
* Estland (zanter 2015)
* Ungarn (zanter 2015)

Ausserdeem besti Kooperatiounsverträg mat Kanada an anere Länner.

D'ESA ass net d'Raumfaartbehörd vun der EU. Si ass eng vëlleg eegestänneg Organisatioun, déi awer eng gutt Verbindung mat der EU huet. D'Bezéiunge ginn ënner anerem duerch d*'ESA/European Commission Framework Agreement* gereegelt.

20 vu 22 Membersstaaten déi bei der ESA sinn,  sinn och gläichzäiteg Member vun der Europäescher Unioun. Dat bedeit erëm, datt e puer EU Staaten (2015: 8 vu 28) wéi zum Beispiel Kroatien  net Member bei der ESA sinn.

Momentan bedeelege sech och follgend Länner un enger Kooperatioun mat der ESA:

* Slowenien (zanter 2010)
* Lettland (zanter 2013)
* Litauen (zanter 2014)
* Slowakei (zanter Februar 2015)
* Bulgarien (zanter Abrëll 2015)

## Finanzéierung

D'ESA gëtt iwwer Staatsbudgete vun de Membersstaate finanzéiert. D'Undeeler vun den eenzele Staate riichte sech nom Bruttoinlandsprodukt vum jeeweilege Staat.

De Budget vun der ESA huet am Joer 2005 ongeféier 2,977 Milliarden Euro bedroen. (vgl. NASA: zirka 15 Mrd. Dollar). Fir d'Joer 2006 gëtt mat ongeféier 2,904 Milliarden Euro gerechent. Déi dräi gréisste Geldgiewer si Frankräich (2005: 29,3 %), Däitschland (22,7 %) an Italien (14,2 %) a bréngen zesumme ronn zwéin Drëttel vum ganze Budjet op.
Déi gréisst Ausgabe falen um Gebitt vun den Drorakéiten un, wat en Undeel vun 22 % ausmécht.

## Projeten

D'Drorakéite vun der ESA heeschen Ariane, déi no um Equator zu Kourou (Franséisch-Guyana) gestart ginn. De Rakéitestart an der direkter Ëmgéigend vum Equator bitt prinzipiell Virdeeler géintiwwer anere Startplazen op der Nord- oder Südhallefkugel. Duerch d'Äerdrotatioun huet d'Rakéit do schonn déi op der Äerduewerfläch maximal vermëttelt Grondvitess a brauch net sou vill Dreifstoff, fir op d'Vitess ze kommen déi am Orbit gebraucht gëtt.
Déi neist Generatioun ass d'Ariane 5. Fir kleng Notzlaaschte gëtt d'Drorakéit Vega entwéckelt.
Am Moment entsteet en neien Ofschosskomplex am franséische Guyana. Am Joer 2008 solle vun do och Rakéite vum Typ Sojus-2 starten. Dat gëtt dann deen éischte Start vun enger Sojus-Rakéit, deen net zu Baikonur oder Plesetsk ass.

## Um Spaweck