open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Santiago de Compostela

**Santiago de Compostela** ass eng spuenesch Stad an d'Haaptstad vu Galicien am Nordweste vu Spuenien an der Provënz A Coruña. *Santiago de Compostela* huet ronn 90.000 Awunner an ass an der ganzer Welt als Pilgeruert bekannt, well do, an der Kathedral vum Äerzbistum Santiago de Compostela, d'Graf vum Apostel Jakob ass, wéinst deem all Joer Dausenden an Dausende vu Pilger an Touristen op Santiago de Compostela ginn. D'UNESCO huet Santiago de Compostela 1985 op d'Lëscht vum Weltierwe gesat.

## Kuckeswäertes
* 
* De Jakobswee
* D'Urn mat den Iwwerreschter vum Hellegen Jacobus am Altor vun der Kathedral
* D'Alstad
* *Hostal de los Reyes Catolicos*

## Literatur
* Christoph Kühn: *Die Pilgerfahrt nach Santiago de Compostela. Geschichte, Kunst und Spiritualität.* Leipzig 2005 (peregrinationes - Schriften zur Pilger- und Sakrallandschaft Mitteldeutschlands, Bd. 1), 175 S. mat 20 s/w-Biller. ISBN 3-938442-01-8 *Dës Monographie dréit dem kompletten Charakter vun der "Compostelapilgerfahrt" Rechnung*
* Santiago de Compostela, an: *[[Meyers Konversationslexikon]]*, 4. Opl., 1888-90, Bd. 14, S. 311.

## Kuckt och
* Lëscht vum Weltierwen
## Biller

Escudo de Santiago de Compostela.svg|Wope vu Santiago
Hostal de los Reyes Catolicos.JPG|Hostal de los Reyes Catolicos
Compostela.jpg|D'Seelzéierte mam Wäiraachfaass an der Kathedral


## Um Spaweck
* Offiziell Säit vu Santiago de Compostela
* UNESCO-Websäit mat der Lëscht iwwer d'Weltkulturierfschaft (franséisch
Wien (Homonymie)

D'Wuert **Wien** bezeechent:

* d'Haaptstad vun Éisträich: Wien,
* e Bundesland vun Éisträich: Wien (Bundesland),
* e Floss duerch d'Stad Wien: Wien (Floss),
* e Physiker a Pionéier vun der Thermalradiatioun: Wilhelm Wien,
* e Physiker a Pionéier vun der Héichfrequenztechnik: Max Wien.
Wien (Floss)

D**'Wien** ass e Floss an Éisträich, dee seng Quell am westleche Wienerwald bei Rekawinkel um "Kaiserbrunnberg" huet an ëstlech vum Wiener Stadzentrum an den Donaukanal leeft. Si huet eng Längt vu 34 Kilometer a sammelt d'Waasser vun 230&nbsp;km².

## Um Spaweck
Santiago

Den Numm **Santiago** bezeechent:

* eng Stad a Brasilien: Santiago (Brasilien)
* eng Stad a Panama: Santiago (Panama)
* eng Stad op de Philipinnen: Santiago (Isabela)
* eng Stad an Argentinien: Santiago del Estero
* eng Stad a Kolumbien: Santiago de Cali
* eng Stad zu Kuba: Santiago de Cuba
* eng Stad an der Dominikanescher Republik: Santiago de los Caballeros
* eng Stad am Ecuador: Santiago de Guayaquil
* d'Haaptstad am Chile: Santiago de Chile
* d'Haaptstad vu Galicien a Spuenien: Santiago de Compostela
* eng Insel am Cap Vert: Santiago (Cap Vert)
* eng Provënz an Argentinien: Provënz Santiago del Estero
* eng Provënz an der Dominikanescher Republik: Provënz Santiago
* eng portugisesch Gemeng: Santiago (Arganil)
* eng portugisesch Gemeng: Santiago (Lisboa)
* eng philippinnesch Gemeng: Santiago (Agusan del Norte)
* eng philippinnesch Gemeng: Santiago (Ilocos Sur)
* e Floss: Santiago (Floss)
Motett

**Motett** ass e Begrëff aus der Musek a bezeechent e méistëmmege Gesank, bei deem d'Instrumenter d'Stëmme verstärken oder souguer ersetze kënnen.

## Geschichtleches
Um Enn vum 11. Joerhonnert entstinn déi éischt Motetten a Kléischter an der Aquitaine. Déi limitéireren sech nach op en zweestëmmege Repertoire a stamen aus der Hellege Martial-Schoul. A voller Bléi steet d'Motett géint d'Enn vum 13. an am 14. Joerhonnert.

## Bekannt Beispiller
* Ave verum corpus, vum Mozart
* Spem in alium vum Thomas Tallis 40-stëmmeg !!
Rose Tattoo

**Rose Tattoo** ass eng australesch Rockband (Hard Rock), gefouert vum Angry Anderson an dem Gittarist Peter Wells. Hir gréisst Erfolleger hate si mat "We Can't Be Beaten", "Scarred for Life" a "Bad Boy for Love".

Guns N' Roses an L.A. Guns hu Rose Tattoo-Lidder gecovered.

## Discographie
*2005: *Best of Rose Tattoo* - Kompilatioun
*2002: *Pain*
*2000: *25 To Life* (Live)
*1986: *Beats From A Single Drum*
*1984: *Southern Stars*
*1983: *Scarred For Life*
*1981: *Assault And Battery*
*1978: *Rose Tattoo*

## Um Spaweck
* Offiziell Homepage vun der Grupp
Chamberpresidenten

Dës **Lëscht vun de Chamberpresidente vun 1842 bis haut** ass en Deel vun de .

## Gouverneur vum Grand-Duché a President vun der Assemblée des États

## Chamberpresidenten

E puermol huet en "Doyen d'âge" d'Presidence vun der Chamber fir eng ausseruerdentlech Sëtzung vun engem Dag iwwerholl:
*den 11. Januar 1858 de Mathias Ulrich
*de 6. Juli. 1979 an de 16. Juli. 1984 de Jean-Pierre Urwald.

Déi uerdentlech Sessioun vum 6. Dezember 1944, déi aus enger eenzeger Sëtzung bestanen hat, gouf vum "Doyen d'âge" Nicolas Wirtgen presidéiert.

## Kuckt och
* Chamber
* Lëscht vun de lëtzebuergesche Regierungsmemberen
Bern

**Bern** (de. *Bern*, fr. *Berne*, it. *Berna*, rm. *Berna*) ass eng Stad an eng Gemeng an der Schwäiz. S'ass de Sëtz vum Eedgenëssesche Bundesrot a vun der Bundesversammlung; ouni e spezielle gesetzleche Status ze hunn, erfëllt Bern domat d'Roll vun der Haaptstad vun der Schwäiz. S'ass do dernieft och de Chef-lieu vum Kanton Bern.

D'Stad huet  an ass  grouss; d'Bevëlkerungsdicht läit deemno bei  Awunner / km².

D'Stad gouf tëschent 1160 an 1191 vun den Zähringer gegrënnt. Zënter 1983 gehéiert d'Berner Alstad zum UNESCO-Weltierwen.

Bern ass och de Sëtz vum Weltpostveräin.
## Geographie
Bern läit op enger Héicht vu 542 m. am Mëttelland, op béide Säite vun der Aare, tëscht dem Gurten am Süden an dem Bäntiger am Osten.

## Um Spaweck
* Offiziell Websäit vun der Stad Bern
Lakshmi Mittal

De **Lakshmi Narayan Mittal** (och alt **Lakshmi Niwas Mittal**), gebuer de 15. Juni 1950 zu Sadulpur, am Churu District vu Rajasthan, Indien, ass en indeschen Industriellen. Der *Forbes World's Billionaires List* no ass hien deen 82 räichste Mënsch op der Welt, mat engem Verméige vu geschate 8,9 Milliarden Dollar.

Hien ass de President a PDG vun der Mittal Steel Company NV, dem weltgréisste Stolkonzern.

A Groussbritannien war en 2002 an e politesche Skandal verwéckelt, dee vun der Press *Mittalgate* genannt gouf. Et goung ëm en Don vun 2 Millioune Brittesch Pond un dem Premierminister Tony Blair seng Labour Party, deen an den Zesummenhang bruecht gouf mam Blair sengem Intervenéiere beim rumänesche Premierminister, datt d'Rumäne bei engem Geschäft d'Mittal sollte favoriséieren.

## Triviales
De Lakshmi Mittal wunnt zu Kensington, wou hien 2003 fir 70 Millioune Pond (knapps 110 Milliounen Euro) vum Bernie Ecclestone de Kensington Palace ofkaf hat. D'Hochzäitsfeier vu senger Duechter Vanisha zu Vaux le Vicomte an zu Versailles, déi 5 Deeg gedauert huet, huet hie sech 60 Millioune Pond kaschte gelooss. Säi Jong Aditya ass Direkter vu Mittal Steel.

## Kuckt och
* Mittal Steel Company N.V.

## Um Spaweck
* Artikel am ''Forbes''
Rotenfels

De **Rotenfels** ass zu Bad Münster am Stein-Ebernburg ze fannen. Et ass e Porphyrfielsmassiv dat 202 Meter héich ass. Op dem Fiels huet een eng gutt Vue op d'Emgéigend.

De Rotenfels ass déi géist an héchst Fielswand nërdlech vun den Alpen.
Meteorologie

D**'Meteorologie** ass d'Wëssenschaft vun den atmosphäresche Phenomeener. Si ass en Deelgebitt vun den Atmosphäresche Wëssenschaften a konzentréiert sech op d'Dynamik vun der Äerdatmosphär an dem Wieder dat dobäi entsteet.

## Um Spaweck
Sibiu

**Sibiu** (Däitsch: *Hermannstadt*, Ungaresch *Nagyszeben*) ass eng mëttelalterlech Stad a Rumänien. Sibiu läit an Transsylvanien (Siwebiergen, dt: *Siebenbürgen*) an huet . Et ass d'Haaptstad vum Bezierk (*judet*) mam selwechten Numm.

Sibiu gouf am 12. Joerhonnert vun däitschen Emigrante gegrënnt. Joerhonnertelaang hu si hir Kultur a Sprooch, déi e gewësse Glach mam Lëtzebuergeschen huet, kënnen erhalen. Mä ënner dem Nicolae Ceausescu senger Diktatur, a virun allem direkt no hirem Zesummebroch 1989-90, sinn déi meescht Leit an Däitschland ausgewandert; haut si just nach tëscht 1 an 2 Prozent vun der Bevëlkerung däitschsproocheg, déi aner schwätze Rumänesch, Romanés oder Ungaresch.

Zanter dem September 2004 steet déi historesch Alstad op der UNESCO-Lëscht vum Weltkulturierwen.

2007 war Sibiu zesumme mat der Groussregioun Lëtzebuerg, Europäesch Kulturhaaptstad.

## Kuckt och
* Weltierwen
* Kulturhaaptstad Lëtzebuerg 2007
## Um Spaweck

* Sibiu Online - Offiziell Säit vun der Gemeng
* Sibiu, Capitale Européenne de la Culture, 2007
Jeffery Deaver

Den **Jeffery Deaver**, gebuer de 6. Mee 1950 zu Glen Ellyn am Illinois, ass en US-amerikanesche Schrëftsteller, dee bekannt ass wéinst sengen intelligente psychologesche Thrilleren.

Hie war Affekot an huet ofwiesselnd a Virginia an a Kalifornien gelieft.

Berüümt gouf hien haaptsächlech duerch seng Romaner iwwer de Lincoln Rhyme an duerno iwwer den John Pellam.

Hien huet eng Schwëster, déi méi jonk wéi hien ass a Kannerbicher schreift: Julie Reece Deaver.

Säin éischt Buch huet hien am Alter vun 11 Joer geschriwwen. Et huet am Ganzen aus zwéi Kapitele bestanen. Hien huet Journalismus studéiert an huet fir d'New York Times an de Wallstreet geschriwwen. Duerno huet hien Droit studéiert a laang fir eng grouss Firma geschafft.

1990 huet e sech du ganz un d'Schreiwe ginn.

## Auszeechnungen
* 2001: W.H. Smith Thumping Good Read Award fir d'Buch *The Empty Chair*.
* Hie krut dräimol den Ellery Queen Reader's Award fir déi bescht Kuerzgeschichten.

## Bibliographie
### Romaner
#### Nancy Drew Serie

* 1988: *[[Manhattan is my Beat]]*
* 1990: *[[Death of a Blue Movie Star]]*
* 1991: *[[Hard News]]*

#### John Pellam Serie
*Ënner dem Pseudonym William Jefferies geschriwwen.*

* 1992: *[[Shallow Graves]]*
* 1993: *[[Bloody River Blues]]*
* 2001: *[[Hell´s Kitchen]]*

#### Lincoln Rhyme Serie

* 1997: *[[The Bone Collector]]*
* 1989: *[[The Coffin Dancer]]*
* 2000: *[[The Empty Chair]]*
* 2002: *[[The Stone Monkey]]*
* 2003: *[[The Vanished Man]]*
* 2005: *[[The Twelfth Card]]*
* 2006: *[[The Cold Moon]]* (2006)

#### Aner Bicher

* 1988: *[[Voodoo]]*
* 1988: *[[Always a Thief]]*
* 1992: *[[Mistress of Justice]]*
* 1993: *[[The Lesson of her Death]]*
* 1994: *[[Praying for Sleep]]*
* 1995: *[[Speaking in Tongues]]*
* 1995: *[[A Maiden´s Grave]]*
* 1999: *[[The Devil´s Teardrop]]*
* 2001: *[[The Blue Nowhere]]*
* 2003: *[[Twisted]]*
* 2004: *[[Garden of Beasts]]*

## Filmer
* 1997: gouf d'Buch **A Maiden´s Grave** als **Dead Silence** mam James Garner a mam Marlee Matlin verfilmt.
* 1999: gouf dat éischt Buch aus der Lincoln Rhyme Serie **The Bone Collector** mam Angelina Jolie a mam Denzel Washington verfilmt.
## Um Spaweck
* Dem Jeffery Deaver seng offiziell Websäit (englesch)
Schlass Peterhof

D**'Schlass Peterhof**, oder *Petergof* (ru: Петергоф) war de russeschen Zaren hire Summerpalais. De Palais selwer, säi Park, seng Sprangburen, Kaskaden a Waasserspiller si weltbekannt a ginn als Kennzeeche vun der russescher artistescher Kultur am 18. an 19. Joerhonnert betruecht.

Et war de Péiter de Groussen, deen direkt um Ufank vum 18. Joerhonnert d'Initiativ ergraff huet, fir net wäit vu senger Haaptstad Sankt Péitersbuerg dës aussergewéinlech Summerresidenz mat allem Drëm an Drun ze bauen. Säi Park mat sengen 176 verschiddene Sprangburen, Waasserfäll a Statue weist en aussergewéinleche Räichtum op. Am bekanntste sinn d'Waasserspiller hanner dem Palais, do wou den Zar mam Schëff ugeluecht huet, wann en a seng Summerresidenz koum. De Palais mat senge ville Kollektioune ka besicht ginn. No 1917 huet de russesche Staat de Peterhof iwwerholl a fir d'Erhalung vun dësem Bijou gesuergt.

## Kuckeswäertes
* De *Park*
* Déi grandios **Waasserspiller**
* D*'Kollektiounen am Palais*

## Um Spaweck
* Offiziell Säit vum Peterhof
* Eng aner touristesch Säit mat enger Foto vun de Waasserspiller
Mosteiro dos Jerónimos

De **Mosteiro dos Jerónimos** oder *Hieronymusklouschter*, ass e Gebai zu Lissabon a Portugal dat am *Manuelinik*-Stil gebaut ass. Dat ass déi portugisesch Variant vum spéitgotesche Stil, an deem een och Elementer erëmfënnt, déi op d'Renaissance zeréckzeféiere sinn.

Et ass en 300 m laangt Gebai, bei deem déi räich Dekoratiounen aus Kalleksteen op der Fassad gutt erauskommen. An de Säitefligele sinn haut de Marinemusée an den archeologesche Musée ënnerbruecht. Dëst herrlecht Bauwierk ass vun der UNESCO op d'Lëscht vum Weltierwe gesat ginn. Et läit direkt beim Tuerm vu Belém, deem Tuerm, dee fir Portugal eng symbolesch Bedeitung huet.

## Geschicht
Den 13. Dezember 2007 gouf do den Traité vu Lissabon ënnerschriwwen.
## Literatur

## Kuckt och
* Lëscht vun de Weltierwen (Europa)

## Um Spaweck
Säit vun der UNESCO mat der Lëscht iwwer d'Weltierwen
Red Rabbit

D'Buch **Red Rabbit** vum Tom Clancy ass e Polit-Thriller den am Joer 2002 erauskomm ass.

## Beschreiwung
De Roman ass e vu villen aus der Serie iwwer de fiktiven Held Jack Ryan. D'Buch beschreift d'Geschicht ier e President vun den USA gouf, a wéi en an England als Historiker geschafft huet.

E kritt den Optrag vum engleschen a vum amerikaneschem Geheimdéngscht e russeschen Iwwerleefer ze verhéieren. Dobäi stéisst hien op eng Verschwierung, vu russesche Politfonktionairen, déi de polnesche Poopst Johannes Paul II. ëmbrénge wëllen.

Den Jack Ryan gëtt ëmmer méi an dëse Konflikt eragezunn a muss mat alle Mëttelen dat Attentat verhënneren.

Net nëmmen den Doud vum Poopst steet um Spill, mä déi politesch Stabilitéit vun der ganzer westlecher Welt.

## Ausgaben
* Orginalausgab: G.P.Putnam's Sons, New York, 2002;
* Däitsch Ausgab: Red Rabitt, München 2002; ISBN 3453877500
Uniforme vun der Lëtzebuerger Arméi

Et gëtt eng ganz Rei verschidden **Uniforme vun der [[Lëtzebuerger Arméi]]**:




























## Um Spaweck
* Verglach vun den däitschen a lëtzebuergeschen Déngschtgraden
Holmenkollschanz

D**'Holmenkollschanz** ass eng vun de bekanntste Schischanzen. Si steet zu Holmenkollen an Norwegen, um Bord vun der Haaptstad Oslo.

Schonn 1866 gouf zu Christiania (Oslo) d'Schisprange praktizéiert a Kompetitiounen an där Disziplinn ofgehalen. Well do awer keng Schnéisécherheet garantéiert war, sinn d'Kompetitiounen op den Hiwwel *Holmenkollen* deen nobäi läit, verluecht ginn. Dat éischt Schisprange war do 1892 virun 10.000 Nokuckerten. Zanterhier trefft sech déi international Schielite all Joer zu Holmenkollen, wou Plaz ass fir 50.000 Persounen. D'Weltmeeschterschafte vun 1930, 1952, 1966 an 1982 an d'olympesch Wanterspiller vun 1952 goufen do ofgehalen. Zu Holmenkollen kann een och e Schimusée besichen.
Am Summer ginn um Fouss vun der Schanz op enger Bün am Waasser och Festspiller a Summerconcerten ofgehalen.

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Schischanz Holmenkollen, op engl.
Vigeland-Skulpturepark

De **Vigeland Park** ass een Deel vum *Frogner Park* zu Oslo, der Haaptstad vun Norwegen. Hien huet säin Numm vum bedeitendsten norwegegesche Sculpteur, dem Gustav Vigeland.

Am sougenannte Vigeland-Park (op Norwegesch:*Vigelandparken*) sinn 212 vu senge Sculpturen a Bronze, Granit oder Fer forgé opgestallt, déi kuckeswäert sinn a vu villen Touriste besicht ginn.

D'Skulpture stinn an enger Rei vun 850 Meter Längt, déi a fënnef agedeelt ass:
* d'Haaptentrée
* d'Bréck mat der Kannerspillplaz
* de Sprangbur
* de Monolitheplateau an
* d'Liewensrad

Dem Vigeland säi Wierk ass vum franséische Kënschtler Auguste Rodin beaflosst. Dës Skulpture gehéieren haut der Stad Oslo, déi als Géigeleeschtung fir den Ënnerhalt vum *Viglen* bis zu sengem séilegen Enn opkomm ass. Südlech vum Park läit dem Vigeland säi fréieren Atelier mat Skizzen an Ausstellungsstécker, dee besicht ka ginn.

## Um Spaweck
* Offiziell Websäit
* Säit mat Fotoen vum Vigeland senge Sculpturen
Heinrich II. vu Lëtzebuerg

Den **Heinrich II.**, Grof vu Lëtzebuerg vun 1026-1047, ass och nach bekannt als Heinrich VII., Herzog vu Bayern. Hie gouf zirka 1005 als eelste Bouf vum Grof Friedrich I. vum Muselgau an der Irmintrud vun der Wetterau, Ierfduechter vum Grof Heribert, gebuer. Gestuerwen ass hien de 14. Oktober 1047. Hie läit zu Tréier am Klouschter Sankt Maximin begruewen.

Den Heinrich II. hat keng Kanner an no sengem Doud koum säi Brudder, de Grof Giselbert, op den Troun vu Lëtzebuerg.

## Kuckt och

* Lëscht vun den Herrscher vu Lëtzebuerg

## Um Spaweck

*[Allgemeine Deutsche Biographie Band 11 Säit 461](http://mdz.bib-bvb.de/digbib/lexika/adb/images/adb011/@ebt-link?target=idmatch(entityref,adb0110463))
Côte d'Azur

D**'Côte d'Azur** ass de franséischen Deel vun der Mëttelmier­küst deen am Westen duerch d'Stad Hyères an am Osten duerch d'Grenz mat Italie limitéiert gëtt. D'Côte d'Azur begräift d'Departementer Var, Alpes-Maritimes an den Territoire vu Monaco. De gudde Klima an d'Schéinheet vun der Natur hunn den Tourismus do staark begënschtegt. Nice gëtt als Haaptstad vun der Côte d'Azur betruecht. Vum Fluchhafe vun Nice aus sinn déi vill touristesch staark ausgebaute Stied gutt z'erreechen.

## Touristenuertschaften op der Côte d'Azur (Auswiel)
* Antibes
* Cannes
* Cap d'Antibes
* Hyères
* Juan-les-Pins
* Menton
* Mandelieu
* Monte Carlo
* Nice
* Saint Raphaël
* Saint-Tropez

## Um Spaweck

* Säit vum Fluchhafe vun Nice op frans.
The Sum of All Fears

D'Buch **The Sum of All Fears** vum Tom Clancy ass e Polit-Thriller den am Joer 1991 erauskomm ass.

## Beschreiwung
De Roman ass e vu villen aus der Serie iwwer de fiktiven Held Jack Ryan.
Eng seltsam Entdeckung am Noen Oste léist e Konflikt aus, deen zu enger internationaler Katastroph kéint féieren. En neit Kapitel am Kale Krich huet ugefaangen an den Jack Ryan, e Geheimagent aus den USA, zoustänneg fir Top-Secret-Fäll, muss sech der Saach unhuelen. Hie muss praktesch e Kampf ouni gutt Aussiichte géint d'Zäit féieren an d'Fro stellt sech wie gewënnt: d'Vernonft oder de Vernichtungswahn.

## Verfilmung
Dëse Roman gouf am Joer 2002 ënner dem selwechten Numm *(op Däitsch: Der Anschlag)* verfilmt mat an den Haaptrollen de Ben Affleck als Jake Ryan an de Morgan Freeman.

## Ausgaben
* Orginalausgab: G.P.Putnam's Sons, New York, 1991;
* Däitsch Ausgab: Das Echo aller Furcht, München 1992; ISBN 3-442-45647-9
The Hunt for Red October (Roman)

D'Buch **The Hunt for Red October** vum Tom Clancy ass e Polit-Thriller den am Joer 1984 erauskomm ass. Ganz séier stoung en op de Bestseller-Lëschten a gouf e groussen internationalen Erfolleg.

## Beschreiwung
Et ass den éischte Roman aus der Serie iwwer de fiktiven Held Jack Ryan.

Den Admiral Padorin, ee vun den héchste Politoffizéier an der russescher Marinn, gëtt gewuer, datt den Equipage vum modernste russeschen U-Boot, ausgerëscht mat sëllege Rakéiten an Atomsprengkäpp, mat dem U-Boot wëlles huet an de Westen iwwerzelafen. Hien hetzt seng ganz Krichsflott mat Schëffer an U-Booter hannendrun.

De Marko Ramius, de Kommandant vun der Red October, gëtt allerdéngs vun den Amerikaner ënnerstëtzt, déi sech denke wat hie wëlles huet. Säi Boot kënnt him dobäi zu Hëllef, well et e revolutionären Undriffssystem huet, deen et bal onméiglech mécht fir festzestellen wou d'Boot ass.

An den Déifte vum Mier entwéckelt sech eng spannend Juegd tëscht deenen zwou Supermuechten.

## Verfilmung
Dëse Roman gouf am Joer 1990 ënner dem selwechten Numm *(op Däitsch: Jagd auf Roter Oktober)* verfilmt vum John McTiernan mat an den Haaptrollen den Alec Baldwin als Jack Ryan an de Sean Connery als Captain Marko Ramius.

## Ausgaben
* Orginalausgab: United States Navel Institute Annapolis, Maryland 1984;
* Däitsch Ausgab: Jagd auf Roter Oktober, Bern a München 2001; ISBN 3453189795
Patriot Games (Roman)

D'Buch **Patriot Games** vum Tom Clancy ass e Polit-Thriller, deen am Joer 1987 erauskomm ass an op d'Bestsellerlëschte komm ass.

Et ass deen zweete Roman, nom The Hunt For Red October, aus der Serie iwwer de fiktiven Held Jack Ryan. Chronologesch gesinn ass et awer den éischten aus der Serie.

## Beschreiwung
D'Geschicht iwwer de Jack Ryan steet ganz am Ufank. Hien ass Professer fir Militärgeschicht an ass op enger Rees zu London mat senger Famill. Duerch Zoufall geréit hien an en Terroruschlag vun enger Splittergrupp vun der IRA, déi et op d'Famill vum britteschen Trounfolger ofgesinn huet.
 
Hie verhënnert d'Attentat an erschéisst ee vun de Kidnapper. Den Haaptmann vun hinne kann allerdéngs fortlafen a wëll sech um Ryan a senger Famill rächen.

## Verfilmung
Dëse Roman gouf am Joer 1992 ënner dem selwechten Numm *(op Däitsch: Die Stunde der Patrioten)* vum Phillip Noyce verfilmt mat an den Haaptrollen den Harrison Ford als Jack Ryan an de Sean Bean als ireschen Attentäter Sean Miller.

## Ausgaben
* Däitsch Ausgab: Die Stunde der Patrioten, ISBN 3442098041
Giselbert vu Lëtzebuerg

De **Giselbert vu Lëtzebuerg**, gebuer 1007 um Schlass Salm an der haiteger Uertschaft Vielsalm, a gestuerwen de 14. August 1059, war nom Doud vu sengem Brudder dem Grof Heinrich II. a bis zu sengem eegenen Doud, Grof vu Lëtzebuerg.

De Giselbert war den zweete Bouf vum Grof Friedrich I. vum Muselgau a vun der Irmtrud vun der Wetterau, Duechter vum Heribert vun der Wetterau.

An den éischten Dokumenter déi iwwer de Giselbert fonnt goufen, gëtt hien och nach "Giselbert von Longich" (Lonkech) genannt. An deene Schrëfte gëtt haaptsächlech vum Grof Giselbert senge Raubzich géint d'Äerzstëft Tréier geschwat.

Ëm 1050 gëtt hie Vogt, vun der Abtei Iechternach, an am Summer 1056 gëtt e *Vogt* vun der Tréierer Abtei Sankt Maximäin genannt.

Am leschten Dokument, an deem de Giselbert ernimmt gëtt, ginn 1056 d'Rechter an d'Flichte vun de Vogte vum deemolege Keeser nei definéiert.

## Famill
De Giselbert hat 6 Kanner:
* Konrad I., (1040 - 1086), Grof vu Lëtzebuerg,
* Herrmann I., († 1088), Grof vu Salm a Géigekinnek vun Däitschland,
* eng Duechter, bestuet mam Thierry vun Ammensleben,
* eng Duechter, bestuet mam Kuno, Grof vun Oltingen,
* Adalbero, († 1097 zu Antiocha), Doumhär zu Metz,
* Jutta, bestuet mam Udo vu Limburg.

## No him benannt
Als Undenken un de Giselbert ass zu Hollerech (Stad Lëtzebuerg) eng Strooss no him benannt.
Gustav Vigeland

De **Gustav Vigeland**, gebuer den 11. Abrëll 1869 zu Mandal an der Provënz Vest-Agder an Norwegen, a gestuerwen den 12. Mäerz 1943 zu Oslo, war en norwegesche Sculpteur.

## Kuckt och
* Vigeland-Skulpturepark

## Um Spaweck
* Biographie vum Gustav Vigeland (en.)
Biarritz

**Biarritz** (Baskesch: **Miarritze**) ass eng franséisch Stad an der Regioun Nei-Aquitaine am Departement Pyrénées-Atlantiques. Biarritz ass eng Touristestad, déi staark wéinst senger Schéinheet opgesicht ass.

* Zitater:
** *Je ne sache pas d'endroit plus charmant et plus magnifique que Biarritz…* (Victor Hugo)
** *Wann een tëscht zwou Plagen ze wielen huet, ass eng dovun ëmmer Biarritz*. (Sacha Guitry)

## Um Spaweck

*  Offiziell Säit vun der Stad Biarritz
*  Biarritz For Ever - Ressources & Informations
*  Fotoe vu Biarritz
Mando Diao

**Mando Diao** ass eng schweedesch Rock-Band, déi 1999 gegrënnt gouf. Si besteet aus dem Björn Dixgårt (Gittar, Sänger), dem Gustaf Norén (Gittar, Sänger), dem Carl-Johan Fogelklou (E-Bass), dem Samuel Giers (Batterie) an dem Mats Bjöke (Keyboard).

2002 ass den éischten Album "*Bring ‘Em In*" vu Mando Diao erauskomm. Hir Plackefirma huet dëse just a Schweden erausbruecht. Hiren Duerchbroch koum, wéi en Handydistributeur eent vun hire Lidder fir eng Reklamm benotzt huet. Sou koum et, datt se och international bekannt goufen, an eng zweet CD, "*Hurricane Bar*", erausginn hunn.

Bis ewell hate si 4 Concerten zu Lëtzebuerg:
* Am Oktober 2005 an der Rockhal
* Am Juni 2006 um Rock-A-Field zu Réiser
* Am Juni 2008 um *Rock-A-Field*
* Am November 2009 an der Rockhal

## Um Spaweck
* Offiziell Websäit vun der Grupp
Departement Alpes-Maritimes

D**'Alpes-Maritimes** (**06**) sinn e franséischt Departement an der Regioun Provence-Alpes-Côte d'Azur.

## Kuckt och
*Arrondissementer am Departement Alpes-Maritimes
*Kantonen am Departement Alpes-Maritimes
*Lëscht vun de Gemengen am Departement Alpes-Maritimes

## Um Spaweck
Cannes

**Cannes** ass eng franséisch Stad op der Côte d'Azur. Cannes gehéiert zum Departement Alpes-Maritimes an zur Regioun Provence-Alpes-Côte d'Azur. Et läit 36&nbsp;km vu Nice, 55&nbsp;km vu Monaco a 60&nbsp;km vun der italieenescher Grenz weg. Cannes ass eng Touristestad an ass och wéinst sengem Filmfestival, deen all Joer am Mee do ofgehale gëtt, bekannt.

Croisette zu Cannes.JPG|D'Croisette vu Cannes
Cannesfestival.jpg|Cannes am Festivalskleed


* Festival vu Cannes

## Um Spaweck

* Offiziell Websäit vun der Stad Cannes (fr.)
* Offiziell Säit vum internationalen Filmfestival vu Cannes (fr.)
The Hives

**The Hives** ass eng schweedesch Rock-Band, déi 1993 gegrënnt gouf. Si besteet aus dem "Howlin" Pelle Almqvist (Sänger), dem Nicholaus Arson (Gittar), dem "Vigilante" Carlstroem (Gittar), dem "Dr. Matt Destruction" (Bass) an dem "Chris Dnaderous" (Batterie).

Als Markenzeechen triede si ëmmer a schwaarz a wäiss Paltongen op a behaapte vu sech selwer, datt si déi bescht Rockgrupp op der Welt sinn.

Eng kleng Stad matzen a Schweden am Joer 1993. D'Bandmärche seet, datt fënnef Jongen e Bréif kruten, an deem just eng Plaz an eng Auerzäit stoung. Jiddwereen ass dohigaangen. De Mr. Randy Fitzsimmons huet op si gewaart. Sou soll d'Grupp entstane sinn. Vun do un hu si ugefaangen zesumme Musek ze maachen.

Am Joer 1996 ass hir éischt Single "Oh Lord! When? How?" erauskomm déi zimmlech gutt bei de Leit ukomm ass. D'Band war begeeschtert, datt hire Single sou gutt ukomm ass, sou datt si 1997 hiren éischten Album "Barely Legal" erausbruecht hunn, mat deem si hiren Duerchbroch haten.

No dësem Album huet Band eng Tournée gemaach wou gutt ofgerockt gouf.

Duerno am Joer 2000 huet The Hives säin zweeten Album "Veni Vidi Vicious" erausbruecht, dee sech textlech vun all deenen anere Gruppen an hirem Alter ënnerscheet. No hirer Meenung maachen Texter d'Hallschent vun hire Lidder aus: *"Mat witzege Wierder a Reime kann een e gutt Lidd zu engem groussaartege Lidd maachen"*.

Am Joer 2002 huet The Hives nach een Album "Your Favourite New Band (Parental Advisory)" erausbruecht an no laanger Tour ass dunn am Joer 2004 hiren CD "Tyrannosaurus Hives" erauskomm.

## Um Spaweck

* Offiziell Websäit vun der Grupp
Landkrees Tréier-Saarburg

**[[Tréier]]-[[Saarburg]]** ass e Landkrees am Weste vu Rheinland-Pfalz an Däitschland. Ronderëm leien Lëtzebuerg an d'Kreesser Béibreg-Prüm, Bernkastel-Wittlich, Birkenfeld, St. Wendel an Merzig-Wadern.

## Stied a Gemengen
**[[Verbandsgemeng]]e** mat hire Membergemengen
* **1. [[Verbandsgemeng Hermeskeil]]**: Bescheid - Beuren - Damflos - Geisfeld - Grimburg - Gusenburg - Hermeskeil - Hinzert-Pölert - Naurath - Neuhütten - Rascheid - Reinsfeld - Züsch
* **2. [[Verbandsgemeng Konz]]**: Kanzem - Konz, Stad * - Nëttel - Oberbillig - Onsdorf - Pellingen - Tawern - Temmels - Wasserliesch - Wawern - Wellen - Wiltingen
* **3. [[Verbandsgemeng Ruwer]]**: Bonerath - Farschweiler - Gusterath - Gutweiler - Herl - Hinzenburg - Holzerath - Kasel - Korlingen - Lorscheid - Mertesdorf - Morscheid - Ollmuth - Osburg - Pluwig - Riveris - Schöndorf - Sommerau - Thomm - Waldrach
* **4. [[Verbandsgemeng Saarburg-Kell]]**: Ayl - Baldringen - Fisch - Freudenburg - Greimerath - Heddert - Hentern - IrschIrsch - Kastel-Staadt - Kell am See - Kirf - Lampaden - Mandern - Mannebach - Merzkirchen - Ockfen - Palzem - Paschel - Saarburg - Schillingen - Schoden - Schömerich - Serrig - Taben-Rodt - Trassem - Vierherrenborn - Waldweiler - Wëncher - Zerf
* **5. [[Verbandsgemeng Schweich op der Réimescher Wäistrooss]]**: Bekond - Detzem - Ensch - Fell - Föhren - Kenn - Klüsserath - Köwerich - Leiwen - Longen - Longuich - Mehring - Naurath - Pölich - Riol - Schleich - Schweich -Thörnich
* **6. [[Verbandsgemeng Tréier-Land]]**: Aach - Franzenheim - Hockweiler - Igel - Kordel - Laser - Newel - Ralingen - Trierweiler - Welschbillig - Zemmer

## Um Spaweck
Antibes

** Antibes** ass eng franséisch Uertschaft un der Côte d'Azur. Si gehéiert zur Regioun Provence-Alpes-Côte d'Azur an zum Departement Alpes-Maritimes. Si läit 205&nbsp;km ëstlech vu Marseille, der Haaptstad vun der Regioun, an 23&nbsp;km südwestlech vun Nice, der Haaptstad vum Departement, ewech. 
__TOC__
D'Stad besteet aus zwéin Deeler:
* Antibes selwer, an 
* dem Cap d'Antibes (bekannt fir seng Luxusvillaen)

## Kuckeswäertes
* Cap d'Antibes
* Ee fir d'Provence typesche Maart (Marché provençal)
* Picasso-Musée, direkt beim Mier
* *Musée-Peynet* (De Raymond Peynet ass bekannt ginn duerch seng humoristesch Zeechnungen)
* De Liichttuerm La Garoupe
* De Fort carré
## Fotoalbum

Fichier:D'Kierch vun Antibes.jpg|D'Kierch vun Antibes
Fichier:Fort-carré-antibes-vue-mer.jpg|De Fort carré
Fichier:Picasso3.jpg|Musée Picasso, mat Skulpturen déi op d'Mier kucken


* Juan-les-Pins

## Um Spaweck

*  Offiziell Säit vun Antibes
Cádiz

**Cádiz** ass d'Haaptstad vun der Provënz Cádiz. Si gehéiert zur autonomer Regioun Andalusien am Süde vu Spuenien. 
Cádiz läit op enger Landzong am Süde vu Spuenien an huet 131.813 Awunner (2005). 
D'Bucht vu Cádiz selwer bild e klengen Deel vum *Golf vu Cádiz*. Cádiz huet een ausgesprachenen andalusesche charakter. Palmen an al Gummibeem, déi angeeblech vum Christoph Kolumbus geplanzt gi sinn, drécken dem Stadbild hire Charakter op.

Cádiz ass eng typesch spuenesch Hafestad an zielt zu deenen eelste Stied an Europa.

## Kuckeswäertes
* Kathedral aus dem 18. Joerhonnert
* *Kierch vum hellege Kräiz* (*Iglesia de Santa Cruz*) - al Kathedral
* *Oratorium San Felipe Neri* aus dem 17. Jh. (D'Plaz wou déi éischt Spuenesch Verfassung ausgeschafft gouf) 
* *Déi Helleg Hiel* (La Santa Cuerva) aus dem 18. Jh. (Mat Tableaue vum Goya)
* *D'Kastellen San Sebastian und Santa Catalina*
* *Plaza España*
* *Plaza de Mina*
* *Theater* (teatro Manuel de Falla)
* Verschidde Muséeën

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Stad Cadiz (spuen.)
* Säit vun der Provënz op Däitsch
Gijón

**Gijón** (op Asturesch: Xixón) ass eng Hafen- an Industriestad an der spuenescher Regioun Asturien an zugläich de wirtschaftlechen Zentrum vun dëser Regioun. Um Golf vu Biscaya, ass si ee vun de wichtegsten Häfe vun der spuenescher Nordküst. An der Stad mat 273.931 Awunner (Stand 2005) iwwerweit virun allem d'Schwéierindustrie mat Schmelzen, Werften a Maschinnebau.

## Geographie
Gijón läit am Norde vu Spuenien an der Provënz Asturien an zentral an der autonomer Gemeinschaft Asturien. Bis op Oviedo, der Haaptstad vun Asturien, sinn et 26&nbsp;km a bis op Avilés 25&nbsp;km.

## Kuckeswäertes
De *Palacio de los Valdés*, deen 1590 gebaut gouf, ass kuckeswäert. A senge Kellere goufen Iwwerreschter vu réimeschen Therme fonnt.

## Bekannt Persounen

* José Luis Rubiera, spuenesche Velosportler.
* Santiago Carrillo Solares, spuenesche Politiker a Generalsekretär vun der spuenescher kommunistescher Partei PCE vun 1960 bis 1982.
* Paco Ignacio Taibo II, spuenesche Krimi-Schrëftsteller.
* Luis Enrique Martínez García (Gijón, 1970), Foussballspiller bei Real Sporting, Real Madrid, FC Barcelona an der spuenescher Nationalequipe.

## Kuckt och
* Lëscht vun de spuenesche Groussstied

## Um Spaweck

* Offiziell Homepage
Luc Bonblet

De **Luc Bonblet**, gebuer den 10. Mee 1961 zu Watermael-Boitsfort an der Haaptstadregioun Bréissel, a gestuerwen de 25. Januar 2006 bei engem Autosaccident bei der Burer Millen, war e lëtzebuergesche Politiker.

De Geschäftsmann Luc Bonblet war zanter 1988 Member vum Rousperter Gemengerot. Vun 1988 bis 1993 war en Éischte Schäffen. Zanter 1993 war e Buergermeeschter vun der Gemeng Rouspert. Nodeem hien 1984 op der Lëscht Gremling vun den onofhängege Sozialisten en éierbaart Resultat erreecht hat, gouf hie bei de Chamberwale vun 2004, éischten Ersatzkandidat, als zweeten am Bezierk Osten op der Lëscht vun der LSAP gewielt.

Eng ganz Rëtsch Aarbechte goufe wärend senger Zäit als Buergermeeschter realiséiert, dorënner eng nei Schoul, eng interkommunal Kläranlag, en neit Haus fir d'Pompjeeën zu Uesweller, e Bau fir Kultur- an d'Pompjeeën.
Lëscht vun de Konzentratiounslager

## Fréi Konzentratiounslager 1933-1934

dës Zeil net läsche wgl. (Saut de Ligne)

## Konzentratiounslager vun der Inspektioun vun der KL 1934-1945

dës Zeil net läsche wgl. (Saut de Ligne)

## Jugendkonzentratiounslager

dës Zeil net läsche wgl. (Saut de Ligne)

## Vernichtungslager

dës Zeil net läsche wgl. (Saut de Ligne)

## Duerchgangslager fir Vernichtungslager

dës Zeil net läsche wgl. (Saut de Ligne)

## Anerer: KZ-änlech Lager

dës Zeil net läsche wgl. (Saut de Ligne)

## Um Spaweck

* International Iwwersiicht vun NS-Gedenkstätten an Institutiounen
* Datebank vun den nationalsozialisteschen Haftstätten a Lager vun 1933 - 1945
* Dokumentatiouns- an Informatiounszentrum (DIZ) Emslandlager
Hinzert

**Hinzert** ass eng Uertschaft am Honsréck am Landkrees Tréier-Saarburg a gehéiert mat der Nopeschtuertschaft Pölert zu der Gemeng Hinzert-Pölert an zu der Verbandsgemeng Hermeskeil.

Hinzert läit um Rand vun enger Dällt vum *Osburger Hochwald*. Seng Duerchschnëttshéicht läit bei 490 m. Déi héchst Plaz läit op 522,9 Meter, an déi déifst op 475.

Un de Verkéier ass Hinzert ugeschloss iwwer d'L 148 déi Kontakt huet mat der Bundesstrooss B 52 déi vun Tréier-Ehrang/Quint op Hermeskeil féiert.

Fréier ass och eng Eisebunnslinn laanscht Hinzert gelaf an d'Gare war zu Pölert. D'Gebai an d'Plaz vun der Gare ginn haut vun engem Baumaterialenhändler benotzt.

Zu Hinzert gëtt eng Kapell, déi dem hellege Johannes geweit ass

D'Buergermeeschtesch ass d'Mathilde Müller.

## Geschichtleches
Déi zwee Nopeschdierfer Hinzert a Pölert si sougenannt *[[Rodung]]sdierfer* déi tëscht 900 an 1200 entstane sinn. D'Uertschaft gëtt fir d'éischt schrëftlech an engem äerzbëscheeflechen Dokument vun 1220 ernimmt. An zwee Dokumenter aus dem Joer 1329 gëtt se eng Kéier als Hinsenroth, an déi aner Kéier als Huntzilroth ernimmt.

Géint 1542 heescht se Hunzraitt, 1569 Hunzerath an zwanzeg Joer méi spéit Hüntzerath.

Am Joer 1688 heescht se Hintzrerath wouraus lues a lues Hinzert ginn ass.

Haut ass Hinzert haaptsächlech bekannt well am Zweete Weltkrich do d'SS-Sonderlager Hinzert stoung.

## Nopeschuertschaften
* Pölert
* Beuren
* Farschweiler
* Reinsfeld

## Um Spaweck
Hong Kong

**Hong Kong** (chin. 香港 Xiānggǎng; op Lëtzebuergesch: Hafen dee gutt richt; Kantonesesch: Heunggong) ass eng Verwaltungszon mat Sonnerstatut vun der Volleksrepublik China.

Se läit op der chineesescher Südküst. De Finanz-, Geschäfts- a Kulturzentrum ass *Victoria City*. Déi gréisst Stad um ganze Gebitt ass Kowloon. Den Territoire besteet aus enger Hallefinsel, a méi wéi 200 Insele ronderëm. Fréier war dësen Territoire eng Kolonie vun der brittescher Kroun. En ass den 1. Juli 1997 vertragsgeméiss zeréck u China gefall, a steet haut ënner enger besonnescher chineesescher Verwaltung.

No där vum Deng Xiaoping entwéckelter Doktrin *Ee Land, zwéi Systemer* bleift dat demokratescht maartwirtschaftlecht System vun Hong Kong op d'mannst 50 Joer nieft dem kommunistesche System vun der Volleksrepublik China bestoen, sou datt d'Roll vun Hong Kong als groussen asiatesche Finanzzentrum geséchert bleift. Déi Autonomie erlaabt Hong Kong zwar seng eege Gesetzer, en eegenen Douanestarif a seng eege Wärung ze hunn, wat awer net verhënnert, datt d'Regierung vu Peking heefeg an d'Innepolitik agräift. Sou gëtt z.&nbsp;B. den ieweschte Verwaltungschef vun engem Walgremium gewielt, deem seng Zesummesetzung vun der Volleksrepublik China bestëmmt gëtt.

## Um Spaweck

* GovHK 
* Hong Kong Tourism Board
Fiss

**Fiss** ass eng Gemeng am Bezierk Landeck vum Bundesland Tiroul an Éisträich.

## Nopeschgemengen
Ladis, Serfaus, Ried am Oberinntal, Prutz, Tösens

## Um Spaweck
Hinzert-Pölert

**Hinzert-Pölert** ass eng Gemeng, déi zu der Verbandsgemeng Hermeskeil am Landkrees Tréier-Saarburg gehéiert. Op 4,85&nbsp;km² wunnen 289 Awunner.

Geographesch Donnéeën: 6° 54' 0* ëstlech Längt an 49+ 42' 0* nërdlech Breet.

Déi sechs Sëtz am Gemengerot deele sech zwou Wielercommunautéiten.

Um Territoire vun der Gemeng, bei der Uertschaft Hinzert, war vun 1939 bis 1945 d'SS-Sonderlager Hinzert. Hautdesdaags ass do eng Erënnerungsplaz an en Dokumentatiounszenter.

## Um Spaweck
* Websäit vun Hinzert-Pölert
Kanton Uri

**Uri** (de. *Uri*, fr. *Uri*, it. *Uri*, rm. *Uri*, gsw. *Üüri, Ürnerland*) ass ee vun de 26 Kantonen an der Schwäiz; e gehéiert zur däitscher Schwäiz. De Chef-lieu ass .

De Kanton huet  an ass  grouss; d'Bevëlkerungsdicht läit deemno bei  Awunner / km². D'Amtssprooch ass Däitsch.

## Geographie
De Kanton Uri läit an der Zentralschwäiz tëscht dem Vierwaldstätterséi an dem Gotthard an ass ee vun den dräi Urkantone vun der Eedgenossenschaft. Déi aner zwéi si Schwyz an Unterwalden. Den Uri grenzt un d'Kantone Graubünden (SO), Tessin (S), Wallis (SW), Bern (W), Obwalden (W), Nidwalden (W), Schwyz (N) a Glarus (NO).

### Gemengen
De Kanton besteet aus follgende Gemengen(Stand: 01.01.2024):

## Um Spaweck
Santander

**Santander** ass eng Stad am Norde vu Spuenien. Si ass d'Haaptstad vun der autonomer Regioun Kantabrien.

## Bekannt Leit vu Santander
* Severiano Ballesteros (1957–2011)
* Matilde Camus (* 1919)
* Iván Helguera (* 1975)
* Pedro Munitis (* 1975)
* Eduardo Noriega (* 1973)
* Iván de la Peña (* 1976)

## Um Spaweck

Offiziell Säit vun der Stad Santander op Spuenesch
Indium

**Indium** (Symbol **In**) ass e cheemescht Element mat der Uerdnungszuel 49 am Periodesystem vun den Elementer. Seng relativ Atommass ass 114,818.

## Um Spaweck
Lawrencium

**Lawrencium** (Symbol **Lr**) ass e cheemescht Element mat der Uerdnungszuel 103 am Periodesystem vun den Elementer. Déi relativ Atommass vu sengem stabilsten Isotop ass 262.

## Um Spaweck
Bläi

**Bläi** (fr. *plomb*) (Symbol **Pb**) ass e cheemescht Element mat der Uerdnungszuel 82 am Periodesystem vun den Elementer. Seng relativ Atommass ass 207,2.

## Kuckt och
* Bläiminn vun Allerbuer

## Um Spaweck
Lithium

**Lithium** (Symbol **Li**) ass e cheemescht Element mat der Uerdnungszuel 3 am Periodesystem vun den Elementer.

## Eegenschaften
* Relativ Atommass: 6,941.
* Elektronekconfiguratioun: [He]2s1
* Metall Radius: 1,52 A
* Energie déi néideg ass fir z'ioniséieren: 520,1 kJ/mol
* Schmëlzpunkt: 180,5&nbsp;°C
* Kachpunkt: 1326&nbsp;°C

D'Uerdnungszuel 3 bedeit, datt e Lithiumatom 3 Protonen an 3 Elektronen a sengem Grondzoustand huet

## Roll a Verwendung
E Lithium-Ion (Li+) ass besonnesch kleng an éischter mat engem Magnesium-Ion (Mg 2+) ze vergläiche wéi mat engem Natrium-Ion (Na+). Natierlech huet dëst och Auswierkungen op d'Eegenschafte vum Element an der Chimie déi dann och méi dem Magnesium gläiche wéi dem Natrium. Déi meescht Salzer mat klengen Anione sinn aussergewéinlech stabil, an op der anerer Säit si Salzer mat groussen Anionen onstabil.

E puer Beispiller:
* Lithiumhydrid (LiH) zersetzt sech eréischt bei 900&nbsp;°C
* Natriumhydrid (NaH) zersetzt sech well bei 350&nbsp;°C
* Lithiumnitrid (Li<sub>3</sub>N) gëtt et bei Raumtemperatur an Natriumnitrid (Na<sub>3</sub>N) net.
* Lithiumhydroxid (LiOH) zesetzt sech a Lithiumoxid (Li<sub>2</sub>O) ënner rouder Hëtzt wärend déi aner MOH do schmëlzen.

Als Spuerenelement ass Lithium a Form vu senge Salzer eng heefeg Komponent vu Mineralwaasser.

## Lithiumproduktioun
Haaptsächlech gëtt Li duerch Elektrolys vu Salzer gewonnen.

## Um Spaweck
Quecksëlwer

**Quecksëlwer** (lat. *Hydrargyrum*, fr. *mercure*) (Symbol **Hg**) ass e cheemescht Element mat der Uerdnungszuel 80 am Periodesystem vun den Elementer. Seng relativ Atommass ass 200,59.

De Schmëlzpunkt läit bei –39 Grad Celsius an de Kachpunkt bei 357 Grad.

## Numm
Quecksëlwer bedeit ursprénglech „liewegt Sëlwer“ (Alhéichdäitsch *quecsilbar* zu germanesch kwikw „(quick)lebendig“). De Begrëff *Hydrargyrum* ass zesummegesat aus de griichesche Wierder *hydor* „Waasser“ an *argyros* „Sëlwer“ an dem laténgesche Suffix -*um*. Den Ausdrock ass sou latiniséiert Griichesch a ka mat „flëssegt Sëlwer“ iwwersat ginn.

## Kuckt och
* Azogues, eng Stad an den Anden am Ecuador, wou Quecksëlwer ofgebaut gouf.

## Um Spaweck
Niob

**Niob** oder **Niobium** (Symbol **Nb**) ass e cheemescht Element mat der Uerdnungszuel 41 am Periodesystem vun den Elementer. Seng relativ Atommass ass 92,90638.

## Um Spaweck
Rouen

**Rouen** ass eng franséisch Stad mat 109.425 Awunner (2008) an der Haute-Normandie am Departement Seine-Maritime. Rouen ass d'Haaptstad vun der Regioun Haute-Normandie an zugläich de Sëtz vun der Prefecture vun der Seine-Maritime.
## Kuckeswäertes
* D'Kathedral
* D'Gros Horloge (De Grousse Klackentuerm)
* D'Plaz, wou d'Jeanne d'Arc 1431 verbrannt gouf
* De *Palais d'exposition*

## Muséeën
* De Musée des beaux-arts, de Konschtmusée vu Rouen
* De Musée maritime fluvial et portuaire, Musée iwwer d'Geschicht vum Hafen an d'maritime Navigatioun
* *Musée Jeanne d'Arc*, Offiziell Säit vum Musée

## Schoulen
* NEOMA Business School

## Um Spaweck

* Websäit vun der Stad
* Websäit vun der Uni
## Galerie

Fichier:Le Gros Horloge, Rouen, Normandy.jpg|De grousse Klackentuerm (Gros Horloge)
Fichier:Cathedralefleche2.jpg|D'Kathedral vu Rouen
Fichier:Johannes Bosboom - View of the Paris Quay and the Cathedral at Rouen.JPG|D'Kathedral, wéi se den hollännesche Moler Johannes Bosboom 1839 gesinn huet
Fichier:Bundesarchiv Bild 146-1969-118-88, Rouen, zerstörte Kathedrale.jpg|D'Kathedral, wéi se den 13. Juni 1944 ausgesinn huet
Fichier:Rouen1.jpg|D'Plaz op där d'Jeanne d'Arc verbrannt gouf
Fichier:Rouen5.jpg|Fachwierkhaus hanner der Kathedral (2006)
Fichier:Rouenexpositionhall.jpg|Déi grouss Expositiounshal (2006)
Déi Lénk

**Déi Lénk** ass den Numm vun enger politescher Gruppéierung déi den 30. Januar 1999 gegrënnt gouf. Si definéiere sech selwer als "lénks vun der Sozialdemokratie".

## Geschicht
D'Grënnungsmembere vun déi Lénk hunn ënner anerem aus der Neier Lénk, der Kommunistescher Partei (KPL), der Revolutionär Sozialistescher Partei (RSP), der Sozialistischer Jugend (JSL), der Sozialistescher Aarbechterpartei (LSAP) a verschiddene Gewerkschafte gestaamt. D'Memberschaft war ëmmer individueller Natur, aus dem Grond konnt och keng Partei bei déi Lénk bäitrieden.

Bei de Chamberwale vum 13. Juni 1999 hunn déi Lénk ee Sëtz an der Chamber kritt, a bei de Gemengewalen den 10. Oktober vum selwechte Joer, 2 Sëtz am Escher a jeeweils een am Stater, Déifferdenger a Rëmelenger Gemengerot. Bei enger Neiwal zu Esch, den 30. Abrëll 2000 huet den André Hoffmann vun déi Lénk, déi meescht perséinlech Stëmme vun alle Kandidate kritt. Zu Esch waren déi Lénk bis am Oktober 2005 mat der LSAP an de Gréngen am Schäfferot.

Fir d'Chamberwale vum 13. Juni 2004 huet d'KPL nees mat enger eegener Lëscht kandidéiert. Weeder si nach déi Lénk hu genuch Stëmme fir e Sëtz kritt. Bei de Walen am Juni 2009 huet déi Lénk nees e Sëtz an der Chamber kritt. Den André Hoffmann huet, wéi virdrun ugekënnegt, dëst Mandat 2 Joer laang ausgeüübt an dunn am November 2011 säi Sëtz un de Serge Urbany ofzeginn.

Bei de Chamberwale vum 20. Oktober 2013 konnt d'Partei hir Sëtzzuel verduebelen. Gewielt goufen de Justin Turpel an de Serge Urbany. Bei deene vum 14. Oktober 2018, wéi och deene vum 8. Oktober 2023, huet se 2 Sëtz behalen.

Bei de Wale fir dat Europäescht Parlament hunn *déi Lénk* bis ewell kee Sëtz kritt.

Zanter dem Juli 2003 ginn déi Lénk d'Zeitung *goosch.lu* als Internetzeitung eraus.

## Kuckt och
*Jonk Lénk
*André an d'dissident Stëmmen (Documentaire iwwer den André Hoffmann)

## Um Spaweck

*Websäit vun déi Lénk
*goosch.lu
Rob Roemen

De **Robert** ("**Rob**") **Roemen**, gebuer de 14. September 1945 zu Wolz, a gestuerwen de 25. Dezember 2012 an der Stad Lëtzebuerg, war e lëtzebuergesche Journalist a Politiker.

## Jugend- a Studienzäit
Hien ass zu Bauschelt opgewuess, wou hie sech als jonke Mënsch ganz vill ëm d'Duerfveräiner gekëmmert huet.

Hien hat e puer Joer zu Arel bei de Mariste studéiert, koum dunn awer op de Lampertsbierg an d'Beruffsschoul. Well säi Papp et sou wollt, huet de Rob Roemen ufanks doheem am Betrib als Carrossier geschafft. Hien huet an deem Beruff seng Geselleprüfung gemaach. Nodeem hien nach an d'Course vun der Meeschterprüfung gaange war, huet hie berufflech op säin Hobby, d'Schreiwen, ëmgesuedelt.

## Journalist
Seng éischt Aarbechten als Journalist huet de Rob Roemen bei der Revue gemaach. An de 70er Joren huet en och d'Zäitschrëft vun de Jongliberalen, *"Démocratie 80"*, geleet. Dem deemolege liberale Politiker Gaston Thorn ware seng Artikelen opgefall, dofir huet hien de jonke Schreiwer gebieden, et dach emol am Lëtzebuerger Journal ze versichen, wat dunn och sou geschitt ass.

A senger journalistescher Zäit hat de Rob Roemen et net ëmmer liicht fir sech ze behaapten. Dat huet ee bei verschidde Presseprozesser gesinn, woubäi besonnesch déi jorelaang Ausernanersetzung mat dem fréiere Minister Wolter opgefall ass. Ëm déi Affär war et souguer zu enger Klo beim Europäesche Geriichtshaff fir Mënscherechter zu Stroossbuerg komm, wou de Rob Roemen Recht krut. Als Konsequenz vun dësem Urteel ass et zu Lëtzebuerg zu enger Erneierung vum Presserecht komm.

Hie war 30 Joer laang Journalist am Lëtzebuerger Journal, dovu 25 Joer als Chefredakter.

Hien huet och bei Bicher, Annuairen an aneren Zäitschrëfte matgewierkt.

## Politesch Karriär
No senger Fréipensionéierung am Joer 2005, gouf hien am selwechte Joer Buergermeeschter vun der Gemeng Leideleng, wou hien déi 6 Joer virdru Gemengeconselljee war.

## Wierker
"*Aus Liebe zur Freiheit - 150 Jahre Liberalismus in Luxemburg*", 530 S., Imprimerie Centrale ISBN 2-9599893-0-9 (1995)

## Doud
De Rob Roemen ass op Chrëschtdag de 25. Dezember 2012 verscheet, 8 Deeg nodeem hie gefall war, a sech um Kapp blesséiert hat.

## Éierungen
Am Leidelenger Kulturzentrum "An der Eech" ass de grousse Festsall als *Salle Rob Roemen* no him genannt.

## Literatur
* Luxemburger Wort 2012, Nr. 301 (27. Dezember), S. 4: *Rob Roemen im Alter von 67 Jahren gestorben*

## Um Spaweck
D'Urteel vum Stroossbuerger Geriichtshaff
Borussia Dortmund

D**'Borussia Dortmund** (offiziell *Ballspielverein Borussia 1909 e.&nbsp;V. Dortmund*, dacks ofgekierzt mat *BVB* oder *BVB 09*) ass en däitsche Sportclub vun Dortmund, deen haaptsächlech mat Foussball verbonne gëtt. De Veräin huet donieft awer och eng Abteilung fir Dëschtennis an eng fir Handball. Et ass allerdéngs de Foussball deen all zweete Weekend iwwer 81.000 Fannen an de Stadion zitt.

De Veräi gouf den 19. Dezember 1909 gegrënnt an huet seng grouss Zäiten an den 1990er Joren erlieft. D'traditionell Faarwe vum BVB si giel a schwaarz. Mä och soss spillt d'Traditioun eng ganz grouss Roll zu Dortmund.

## Kader Saison 2024/25

### Gol

1  Gregor Kobel

33  Alexander Meyer

### Ofwier

2  Yan Couto

3  Waldemar Anton

4  Nico Schlotterbeck

5  Rami Bensebaini

24  Thomas Meunier

25  Niklas Süle

26  Julian Ryerson

### Mëttelfeld

7  Giovanni Reyna

8  Felix Nmecha

13  Pascal Groß

19  Julian Brandt

20  Marcel Sabitzer

28  Emre Can 

### Stuerm

9  Sebastian Haller

14  Maximilian Beier

19  Serhou Guirassy

21  Donyell Malen

27  Karim Adeyemi

43  Jamie Bynoe-Gittens

## Um Spaweck

* Offiziell Websäit vum Club