open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
King Kong (Film 1933)

**King Kong** ass en US-amerikanesche Film vum Merian C. Cooper an Ernest B. Schoedsack aus dem Joer 1933 no engem Roman vum Edgar Wallace. 
## Ëm wat geet et am Film?
De Filmregisseur Carl Denham plangt op Skull Island am Urwald e Film ze dréien. Hien huet d'Ann Darrow engagéiert fir d'Haaptroll z'iwwerhuelen. Soubal wéi d'Ann op der Insel ukënnt gëtt et vun engem Risenaf dem Kong entfouert. D'Filmequipe kann d'Ann aus den Hänn vum Kong befreien an den Af fänken.Si huelen de Kong mat op New York fir en do als King Kong, dat aacht Weltwonner, an enger Show ze weisen. Den Af ka sech befreien an no enger Juegd op hien, flücht de Kong mam Ann op den Empire State Building

## Kuckt och
* *[[King Kong (Film 1976)]]* vum John Guillermin
* *[[King Kong (Film 2005)]]* vum Peter Jackson

## Um Spaweck

* De Film op der Websäit vum R. Ebert
* Biller vum Film op DVDBeaver
King Kong (Film 1976)

**King Kong** ass en US-amerikanesche Film vum John Guillermin aus dem Joer 1976.

Et ass e Remake vum Film *[[King Kong (Film 1933)|King Kong]]* aus dem Joer 1933, deen an der Géigewaart (1976) spillt.

## Ëm wat geet et am Film?

E Schëff vun enger Pëtrolsgesellschaft lant op enger verloossener Insel am Südpazifik fir do no Pëtrol ze sichen. Eng Ekipp vum Schëff geet u Land, ënner hinnen och d'Dwan, eng jonk Fra déi si ënnerwee aus engem klenge Boot gerett haten. Op der Insel gëtt d'Dwan vun engem Risenaf, dem Kong, entfouert. D'Schëffsekipp kann d'Dwan befreien an den Af fänken.

Si huelen de Kong mat op New York. Den Af ka sech do befreien a flücht mam Dwan op de World Trade Center.

## Kuckt och
* *[[King Kong (Film 1933)]]* vum Merian C. Cooper an Ernest B. Schoedsack 
* *[[King Kong (Film 2005)]]* vum Peter Jackson

## Um Spaweck
* De Film op Filmzentrale
Har vun Afrika

D**'Har vun Afrika** ass eng Bezeechnung fir d'Regioun am Nordoste vun Afrika tëscht dem Golf vun Aden an dem Indeschen Ozean. Si gëtt vu Somalia an zumindest engem Deel am Oste vun Ethiopien (Ogaden) bedeckt. Eng méi vast Interpretatioun zielt nieft ganz Ethiopien och nach Dschibuti an Eritrea dozou. Direkt op der Spëtzt vum Har läit Puntland, eng autonom Regioun vu Somalia.

Den Term **Somali-Hallefinsel** gëtt heiansdo als Synonym benotzt. Well hir Fläch awer net kloer festgeluecht oder begrenzt ass, gëtt d'Gebitt vun der Somali-Hallefinsel deelweis liicht anescht definéiert wéi dat vum Har vun Afrika. D'Somali-Hallefinsel kann een zum Beispill als déi Fläch am Oste vun der Loftlinn vu Berbera (am Golf vun Aden) op Garacad (beim Indeschen Ozean) definéieren.
Saint-Denis (Mons)

**Saint-Denis**, och nach **Saint-Denis-en-Broqueroie** genannt, ass eng Uertschaft a Gemengesektioun an der belscher Gemeng Mons.

Bis zur Fusioun mat der Gemeng Obourg am Joer 1964 war Saint-Denis eng eegestänneg Gemeng déi aus den Uertschafte *Brisée, Brocqueroie, Bruyères* a *Vignette* bestanen huet. Déi fusionéiert Gemeng Obourg huet dunn den 1. Januar 1972 mat Mons fusionéiert.

## Geschicht
An der Geschicht ass Saint-Denis bekannt wéinst der Schluecht vu 1678 déi sech do de 14. an de 15. August am Dall vum Obrecheuil ofgespillt huet.

D'Abtei Saint-Denis-en-Broqueroie huet laang eng wichteg Roll am deegleche Liewe gespillt, bis se bei der franséischer Revolutioun zougemaach gouf. Duerno war vun 1804 bis 1958 eng Kottengsspënnerei an de Klouschtergebaier. 
## Biller

Image:Abbaye St-Denis-en-Broqueroie JPG3.jpg|D'Abtei Saint-Denis-en-Broqueroie
Image:Saint-Denis (Mons) JPG00.jpg|D'Parkierch
Image:Saint-Denis (Mons) JPG02.jpg|De « Café de la Rampe ».
Image:0 Saint-Denis (Mons) - Étang de l'abbaye 2.JPG|De Milleweier.
USD

D'Ofkierzung USD ka sech op follgend Begrëffer bezéien:
* United States Dollar, national Wärung vun de Vereenegte State vun Amerika
* Universitéit vu South Dakota, eng Universitéit zu Vermillion am South Dakota
* Universitéit vu San Diego, eng Universitéit zu San Diego
* Unabhängige Soziale Demokraten, eng fréier däitsch politesch Partei
Barbara Rush

D**'Barbara Rush**, gebuer de 4. Januar 1927 zu Denver, a gestuerwen den 31. Mäerz 2024, war eng US-amerikanesch Schauspillerin.

Si huet a véier Filmer vum Regisseur Douglas Sirk matgespillt. Si krut och Rollen a Filmer vun anere bekannte Regisseure wéi Nicholas Ray a Martin Ritt.

## Filmographie
#### Kino (Auswiel)
* 1951: *[[When Worlds Collide (Film 1951)|When Worlds Collide]]* - Regie: Rudolph Maté - Acteuren: Richard Derr, Peter Hansen
* 1951: *[[The First Legion]]* - Regie: Douglas Sirk - Acteuren: Charles Boyer
* 1953: *Prince of Pirates* - Regie: Sidney Salkow - Acteuren: John Derek, Carla Balenda
* 1953: *[[It Came from Outer Space]]* - Regie: Jack Arnold - Acteuren: Richard Carlson, Charles Drake
* 1954: *[[Taza, Son of Cochise]]* - Regie: Douglas Sirk - Acteuren: Rock Hudson, Gregg Palmer
* 1954: *[[Magnificent Obsession (Film 1954)|Magnificent Obsession]]* - Regie: Douglas Sirk - Acteuren: Jane Wyman, Rock Hudson
* 1955: *[[Captain Lightfoot]]* - Regie: Douglas Sirk - Acteuren: Rock Hudson, Jeff Morrow
* 1956: *[[Bigger Than Life]]* - Regie: Nicholas Ray - Acteuren: James Mason, Walter Matthau
* 1958: *[[The Young Lions]]* - Regie: Edward Dmytryk - Acteuren: Marlon Brando, Montgomery Clift, Dean Martin, Maximilian Schell
* 1958: *[[Harry Black and the Tiger]]* - Regie: Hugo Fregonese - Acteuren: Stewart Granger, Anthony Steel
* 1959: *[[The Young Philadelphians]]* - Regie: Vincent Sherman - Acteuren: Paul Newman, Alexis Smith
* 1960: *The Bramble Bush* - Regie: Daniel Petrie - Acteuren: Richard Burton, Angie Dickinson
* 1960: *[[Strangers When We Meet]]* - Regie: Richard Quine - Acteuren: Kirk Douglas, Kim Novak
* 1964: *[[Robin and the 7 Hoods]]* - Regie: Gordon Douglas - Acteuren: Frank Sinatra, Dean Martin
* 1967: *[[Hombre]]* - Regie: Martin Ritt - Acteuren: Paul Newman, Diane Cilento
* 1982: *Summer Lovers* - Regie: Randal Kleiser - Acteuren: Peter Gallagher, Daryl Hannah

## Um Spaweck
Villa Leclerc

**Villa Leclerc** oder och nach **Villa Madeleine** ass den Numm vun engem fréiere Wunnhaus um Belair an der Stad Lëtzebuerg. Déi fréier Villa läit op Nummer 54 an der Avenue Gaston-Diderich.

## Historesches
Den Nicolas Leclerc war e Geschäftsmann deen an der rue Mercier am Garer Quartier mat Baumaterial gehandelt huet.

Wéi et uganks vum 20. Joerhonnert zu Lëtzebuerg zu engem Bauboom koum, huet den Nicolas Leclerc 1906 op der westlecher Säit vun der Stad en Terrain vum Jean Bellion gesteet an huet do drop eng Duebelvilla baue gelooss. Iwwerdeems déi eng Hallschent vum Haus verlount gouf, huet d'Famill Leclerc an där anerer Hallschent gewunnt.

De Leclerc hat awer net nëmmen den Terrain fir seng Villa gesteet, ma e ganzt Areal dat hie lotisséieren a verkafe wollt. Hien huet d'Bauplazen an der *Bel-Air-Straße* ugebueden well dat gutt geklongen huet.

D'Gemeng Hollerech ass sech duerch en Tauschhandel mam Leclerc eens ginn an huet doropshinn 1913 d'Waasserleitung vu Märel bis an den *Dauwelterwee* verlängere gelooss.

## Gebai
D'Villa déi vum Nicolas Leclerc gebaut gouf ass nom Éischte Weltkrich duerch Immobiliespekulatiounen e puermol verkaf ginn:
* den 1. Dezember 1918 un de Jean Thomé ∞ Fina Wagener ;
* de 25. September 1919 un de Léopold Hemmer ∞ Anne Peiffer ;
* de 27. August 1924 un de Guillaume Kroll.

De Metallurgist Kroll deen ë.&nbsp;a. en neie Bläi-Aluminiumalliage entwéckelt hat, huet d'Villa dunn an e Laboratoire ëmgebaut an huet do geschafft a gefuerscht, virun allem iwwer den Titan an Alliagen dovun.
Wéinst dem Widderstand vun den Awunner konnt de Kroll keng Géisserei an der Villa installéieren. 
Nodeems en Deel vum Haus wéinst engem Experiment vum Kroll explodéiert war, huet d'Haus renovéiert ginn an et gouf dunn nach e Stack drop gebaut.

1940 ass de Kroll an Amerika ausgewandert. Säi Laboratoire ass 1948 liquidéiert ginn an am Juli huet sech de staatleche Veterinärlaboratoire am techneschen Deel vun der Villa Leclerc néier gelooss iwwerdeems am November de Kadaster aus dem Hotel de Gerden an de Wunndeel vun der Villa geplënnert ass. Déi zwou Verwaltunge si bis haut nach am Gebai dran.

## Literatur
* Henri Kugener, „Zur Geschichte der Villa Leclerc“, an Ons Stad, Nr 98/2011, S. 42-43
* Emil Haag, „Guillaume Kroll (1889-1973) et la Villa Leclerc - Un grand scientifique méconnu au Luxembourg“, an Ons Stad, Nr 98/2011, S. 41

## Um Spaweck

* „Introduction du Cadastre au Luxembourg“ op www.act.public.lu, der Internetsäit vum Kadaster (fir d'lescht gekuckt de 27. Januar 2015)
Waasserleitung

Eng **Waasserleitung** ass en technesche System fir Waasser op Plazen ze transportéieren, op déi et um natierleche Wee net dohinner kéim.

Waasserleitunge goufen a ginn an éischter Linn gebaut fir proppert Drénkwaasser ze liwweren.
Obourg

**Obourg**, ass eng Uertschaft a Gemengesektioun an der belscher Gemeng Mons.

Obourg läit am Dall vun der Haine do wou den Obrecheuil draleeft an um Canal du Centre.
 
Bis zur Fusioun mat Mons den 1. Januar 1972 war Obourg eng eegestänneg Gemeng déi aus de Sektiounen Obourg a Saint-Denis bestanen huet. 

## Um Spaweck
Charles Hard Townes

Den **Charles Hard Townes**, gebuer den 28. Juli 1915 zu Greenville a South Carolina, a gestuerwen de 27. Januar 2015 zu Berkeley a Kalifornien, war en US-amerikanesche Physiker.

1964 huet hien, zesumme mam Nikolai Bassov a mam Aleksandr Prokhorov, de Physik-Nobelpräis kritt fir seng Fuerschungen iwwer de MASER.

## Um Spaweck

*  Fiche op nobelprize.org
Mir wëlle bleiwe wat mir sinn

***Mir wëlle bleiwe wat mir sinn*** ass e Vers aus *[[De Feierwon|dem Feierwon]]* vum Michel Lentz, engem patriotesche Lidd aus dem Joer 1859 dat en Hommage un déi éischt transnational Eisebunn zu Lëtzebuerg ass. Am leschte Refrain heescht et:

:*Kommt hier aus Frankreich, Belgie, Preisen,*
:*Mir können iech ons Hemecht weisen,*
:*Frot dir no alle Seiten hin,*
:*Mir welle bleiwe wat mer sin.*

Spéider gouf en alt als Referenz op d'Ambitioun vum Lëtzebuerger Vollek, eng separat an onofhängeg Entitéit ze bleiwen, besonnesch vun de méi staarken a méi groussen Nopeschlänner Frankräich, Däitschland an der Belsch, mä och vun Holland, ugesinn.

An der Ëffentlechkeet ass de Vers, a jeeweils liicht anere Schreifweisen, ë. a. um Dicks-Lentz-Monument um Square Jan-Palach , um Escher Stadhaus (*Mir wölle bleiwe wat mer sin*, 1935-37 gebaut) an op engem Tiermchen um Fëschmaart (*Mir wölle bleiwe wat mir sin*, an der Tëschekrichszäit do ubruecht) ze gesinn.

A ville Medien an inoffizielle Publikatioune gëtt de Sproch als national Devise vum Groussherzogtum Lëtzebuerg presentéiert. 
Anerersäits gëtt de Sproch och geleeëntlech benotzt, fir gesellschaftskritesch Ausssoen z'ënnerleeën. Sou huet z.&nbsp;B. de Serge Tonnar e Lidd mat deem Titel erausbruecht (um Album *Klasseklon*, 2011), an deem en eng selbstgefälleg, saturéiert Mentalitéit vu bestëmmte Leit kritséiert.

## Biller

Schwéidsbengen, Onofhängegkeetsmonument.jpg|Um Onofhängegkeets-monument zu Schwéidsbeng (Josy Jungblut, 1939).
Luxembourg resists aggressors. Mir wolle bleiwe wat mir sin (We want to remain what we are) - DPLA - 82566066da07815803bba8e80392ca94.jpg|Plakat aus der Zäit vum 2. Weltkrich, fir an den USA op d'Situatioun zu Lëtzebuerg opmierksam ze maachen (Kontext onkloer, warsch. nom Streik vun 1942).
Dicks-Lentz Monument Luxemb City.jpg|Op der Sail vum Stater Dicks-Lentz-Monument.
D300 Märei Esch.JPG|De Saz um Escher Stadhaus.
Escher Tageblatt, 13 Sept 1944, first issue after liberation, page 1 of 2.jpg|Och op der éischter Ausgab vum Escher Tageblatt no der Befreiung stoung d'Devise (13. Sept. 1944). 


## Um Spaweck
*
Thomas Keith Glennan

Den **Thomas Keith Glennan**, gebuer den 8. September 1905 zu Enderlin am North Dakota, USA, a gestuerwen den 11. Abrëll 1995 zu Mitchellville, Maryland, war tëscht August 1958 a Januar 1961 den éischten Administrateur vun der US-Raumfaartagentur NASA.

De Glennan hat säi Studium an der Elektrotechnik an der *Sheffield Scientific School* vun der Yale Universitéit am Joer 1927 ofgeschloss. Hie gouf Direkter vun der * Electrical Research Products Company*, enger Duechterentreprise vun der Western Electric. Spéider gouf hie Studiomanager bei de Paramount Pictures an hat kuerz bei der Vega Airplane Corporation geschafft. 1942 huet hie bei der Krichsfuerschung op der Columbia Universitéit matgeschafft. Fir d'éischt war hien do Administrateur, dann Direkter vun den *[[Naval Undersea Warfare Center|U.S. Navy's Underwater Sound Laboratories]]* zu New London am Connecticut. Vun 1950 bis 1952 war hien an der Atomic Energy Commission. Vun 1970 bis 1973 war hien den Nofollger vum Henry De Wolf Smyth als diplomatesche Vertrieder vun de Vereente Staate bei der Internationaler Atomenergieorganisatioun.

## Kuckt och

## Um Spaweck
*  NASA-Biographie
*  Schrëftlechen Ierwen an tabellaresche Liewenslaf (PDF; 11&nbsp;kB) an der Dwight D. Eisenhower Presidential Library
*  ''T. Keith Glennan, 89, First Chief of Space Agency'', Noruff vum David Binder an der New York Times vum 12. Abrëll 1995
NGC 680

Den **NGC 680** ass eng elliptesch Galaxie a läit am Stärebild Aries. D'Galaxie huet eng Wénkelgréisst vun 1,8′&nbsp;×&nbsp;1,6′ an eng visuell Magnitude vun 11,9&nbsp;mag.

Si gouf de 15.&nbsp;September 1784 vum Friedrich Wilhelm Herschel entdeckt.

No engem Artikel am Fachblad "Monthly Notices of the Royal Astronomical Society" weist si, genee wéi och d'Galaxie NGC 5557 däitlech Spuere vun enger Kollisioun a Verschmëlzung mat jee engem weidere Stäresystem a jéngster Vergaangenheet. Domat wier si amplaz vun de geschate siwe bis zéng Milliarde Joer nëmmen eng bis dräi Milliarde Joer al a géif domat vun der Genesistheorie an Entwécklung vun de Stäresystemer ofwäichen. Mat weideren Observatioune wëllen d'Astronomen elo préifen, ob déi béid Galaxien Eenzelfäll sinn oder ob elliptesch Galaxië generell méi jonk sinn wéi vun der Theorie behaapt.

## Kuckt och

## Um Spaweck
* SEDS
NGC 664

Den **NGC 664** ass eng Spiralgalaxie vum Typ Sb am Stärebild Pisces. D'Galaxie gouf de 24. September 1830 vum John Herschel entdeckt.

## Kuckt och
Hotel de Gerden

Den **Hotel de Gerden**, och nach als "Schengenhaus" bekannt, war fréier en Härenhaus an der Uewerstad vun der Stad Lëtzebuerg. D'Gebai läit op der Plëss d'Arem vis-à-vis vum Cercle; et grenzt am Norden un d'rue de la Poste an am Süden un d'avenue Monterey; am nordëstlechen Eck ass eng kleng Plaz, de square Jan Palach, wou d'Dicks-Lentz-Monument steet.

## Historesches
D'Haus gouf am 18. Joerhonnert fir de Schmelzhär Thomas de Ryaville gebaut. Duerno koum et an de Besëtz vum Baron Guillaume d'Arnould. 1790 ass d'Haus vum François-Willibrord de Gerden kaaft ginn, dee Sekretär vum *Conseil souverain* war.

Wéi 1794 Lëtzebuerg vun de Franséische Revolutiounstruppen ageholl gouf, huet sech den de Gerden mat de Suen déi hie verwalte sollt duerch d'Bascht gemaach. Hien ass strofrechtlech verfollegt ginn a gouf enteegent.

Den Hotel de Gerden ass duerno fir verschidden Zwecker gebraucht ginn: vun 1815 bis 1867 war et d*'Kommandantur*, d'Gebai an deem de Generalkommandant vun der Festung gewunnt huet a vun 1877 un war d'Banque nationale dran, bis déi 1882 Faillite gemaach huet.

Duerno ass d'Gebai vum Staat iwwerholl ginn, dee verschidde Verwaltungen dran installéiert hat: de Staatsrot, de Kadaster, an d'Chambre des comptes.

D'Cour des comptes, als Nofollger vun der Chambre des comptes, ass haut nach am Gebai dran.

## Literatur
* Evy Friedrich, "Die Plëssdarem im Spiegel der Jahrhunderte." (PDF) an: *[[ons stad]]* Nr. 19/1985, S.2-3. 
* René Clesse, "300 Jahre Plëssdarem." (PDF) an: *ons stad* Nr. 37/1991, S.5-11.

## Um Spaweck
NGC 702

Den **NGC 702** ass eng Spiralgalaxie vum Hubble-Typ SB(n)bc pec am Stärebild Cetus. Si läit ronn 495 Millioune Liichtjoer vun eisem Sonnesystem ewech an huet en Duerchmiesser vu ronn 165.000 Lj.

D'Galaxie gouf den 20. September 1784 vum Astronom Wilhelm Herschel entdeckt.

## Kuckt och
The Beast from 20,000 Fathoms

**The Beast from 20,000 Fathoms** ass en US-amerikanesche Film vum Eugène Lourié aus dem Joer 1953 no der Geschicht *The Fog Horn* vum Ray Bradbury. 
## Ëm wat geet et am Film?
Duerch an Atomtest an der Arktis ass en Dinosaurier aus dem Äis befreit ginn.Kuerz drop daucht den Dinosaurier zu New York City op a fänkt un alles futti ze maache wat him am Wee ass…
## Soss
De Schwäizer Schauspiller Paul Hubschmid spillt an dësem US-amerikanesche Film d'Haaptroll ënner dem Numm Paul Christian.

De Ray Harryhausen huet sech ëm d'Animatioun vum Dinosaurier bekëmmert.

De Film hat 250.000 US-Dollar kascht an hat eng Recette vu 5.000.000 US-Dollar.

## Um Spaweck
* De Film op Harryhausen.de
* De Film op BMovies-de
André Biver (Dokter)

Den **André Biver**, gebuer de 14. Mäerz 1794 zu Ettelbréck, a gestuerwen de 6. November 1878 zu Saint-Gobain (Aisne), war e lëtzebuergeschen Dokter.

Den André Biver huet zu Paräis Medezin studéiert, wou hien de 16. Januar 1816 säin Dokteschdiplom krut. Hien huet noeneen zu Ettelbréck, Lauterbuer, Iechternach, Lëtzebuerg (Stad), Malonne (B), Bréissel (B) a Saint-Gobain (F) praktizéiert respektiv gewunnt.

A senger Thees huet den A. Biver sech mam Edward Jenner, sengem Impfstoff géint d'Pouke beschäftegt (1815). Hien huet ë.&nbsp;a. och eng Etüd iwwer den Typhus publizéiert (1840) an e Buch iwwer Puériculture an déi kierperlech an intellektuell Entwécklung vum Kand vun der Gebuert u bis bei déi zweet Dentitioun (*Le livre des mères, anthropologie physiologique de l'enfance*, 1843 http://books.google.lu/books?id=crVEAAAAcAAJ&printsec=frontcover&hl=fr#v=onepage&q&f=false).

Den A. Biver war de Jong vum Mathias Biver an der Petronille Seyler. Seng Fra war d'Justine Gerard (1801-1883). Hie war de Papp vum Hector a vum Ernest Biver.

## De Politiker
Den André Biver war Member vum belsche Congrès national, dee vum November 1830 bis an den August 1831 funktionéiert huet. Bei de Wale vum 3. November 1830 gouf de Biver als Suppléant gewielt; den 20. Juni 1831 gouf hien effektive Member amplaz vum demissionäre Louis Fendius. 1837 gouf hie Member vum (belschen) Provënzialrot vu Lëtzebuerg (mat Sëtz zu Arel) a war vun 1838 bis 1839, wou Lëtzebuerg vun der Belsch getrennt gouf, Member vun der permanenter Deputatioun vun dësem Gremium.

## De Geschäftsmann
Den André Biver war ee vun de Responsabele vun enger belscher Firma, déi 1835 zu Bréissel gegrënnt gi war an an där hirem Opdrag zu Zéisseng vun 1837 bis 1839 no Salz gebuert ginn ass. D'Buerlach koum bis op eng Déift vu 534,85 m, Salz gouf awer keent fonnt.

## Literatur
* Kugener, H., 2005. *Die zivilen und militärischen Ärzte und Apotheker im Großherzogtum Luxemburg. Band 1/3 (A-G).* Luxemburg, Eigenverlag, S. 1-652 (A. Biver: S. 140-144).
* Liez, N., 1886. *Dictionnaire avec des notices biographiques de tous les membres du corps médical luxembourgeois pendant le XIXe siècle.* Luxembourg, 167 S. (Biver, André, fils: S. 10-11).
* Bayaert, C., 1930. *Biographies des membres du Congrès national*, Bréissel, 1930, S. 39.
NGC 684

Den **NGC 684** ass eng Spiralgalaxie vum Hubble-Typ Sb am Stärebild Triangulum.
Si läit ronn 165 Millioune Liichtjoer vun eisem Sonnesystem ewech an huet en Duerchmiesser vu ronn 150.000 Liichtjoer.

D'Galaxie gouf de 26. Oktober 1786 vum Wilhelm Herschel entdeckt
.

## Kuckt och
The War of the Worlds (Film 1953)

**The War of the Worlds** ass en US-amerikanesche Film vum Byron Haskin aus dem Joer 1953 no engem Roman vum H. G. Wells. 
## Ëm wat geet et am Film?
Iwwerall op der Welt lande Raumschëffer vun engem anere Planet. Gläich drop gräife si och alles op der Welt un. Keng vun den neiste Waffe kann eppes géint si ausriichten…

## Um Spaweck
* De Film op DVDclassic
It Came from Outer Space

**It Came from Outer Space** ass en US-amerikanesche Science-Fictionfilm an 3-D vum Jack Arnold aus dem Joer 1953 no enger Geschicht vum Ray Bradbury. 
## Ëm wat geet et am Film?
En UFO muss bei enger klenger US-amerikanescher Stad noutlanden. Den Equipage muss versichen den UFO erëm ze reparéieren…
## Um Spaweck
* Den Trailer vum Film op You Tube 
* De Film op DVHaaptacteurenavant
Creature from the Black Lagoon

** Creature from the Black Lagoon** ass en US-amerikanesche Science-Fictionfilm an 3-D vum Jack Arnold aus dem Joer 1954 no enger Geschicht vum Maurice Zimm. 
## Ëm wat geet et am Film?
Wëssenschaftler fannen am Amazonasgebitt e Wiesen, hallef Mënsch an hallef Fësch...
## Um Spaweck
* De Film op DVDclassic 
* Biller op DVHaaptacteurenbeaver
Tarantula!

**Tarantula!** ass en US-amerikanesche Science-Fictionfilm vum Jack Arnold aus dem Joer 1955. 
## Ëm wat geet et am Film?
Eng Tarantel, déi aus engem wëssenschaftleche Laboratoire entwëscht ass, gëtt ëmmer méi grouss well si mat engem spezielle Mëttel behandelt gi war. Zum Schluss ass si sou riseg datt d'Arméi muss Napalmbommen asetze fir d'Spann ze liquidéieren...

## Um Spaweck
* De Film op Filmzentrale 
* Biller op DVHaaptacteurenbeaver
Hector Biver

Den **Hector Biver**, gebuer den 10. Mee 1823 zu Lauterbuer, a gestuerwen den 9. Mäerz 1908 zu Paräis, war e lëtzebuergeschen Ingenieur.

Den Hector Biver war Direkter vun der Spigelglasfabrik vun der Compagnie de Saint-Gobain vu Saint-Gobain (Aisne) an duerno Generaldirekter vun der Compagnie de St. Gobain mat Sëtz zu Paräis.

Hie war de Fils vum André Biver an de Brudder vum Ernest Biver.

Zu St-Gobain gëtt et eng *rue Hector Biver*.

## Literatur
* Arendt, K., 1972. *Porträt-Galerie hervorragender Persönlichkeiten aus der Geschichte des Luxemburger Landes.* Luxemburg, 514 S. (Ingenieur Hector Biver: S. 404).
* Extrait du bulletin de L'association des anciens élèves de l'école Centrale des Arts et Manufactures, année 1908, p.&nbsp;45 (Biver Hector, promotion 1843 décédé à Paris , le 9 mars 1908). http://centrale-histoire.centraliens.net/etrangers/biver.pdf
* *Nécrologie: M. Hector Biver.* Le Génie Civil. Revue générale des industries françaises et étrangères, N° 134, 21 mars 1908, p.&nbsp;365. http://clio.ish-lyon.cnrs.fr/patrons/AC000007659/AC000007659Doc710.pdf
* Trutt, J.C., 2010-2013. *Les Luxembourgeois et l'École Centrale des Arts et Manufactures de Paris (de 1830 à la période d'après-guerre). Une histoire d'ingénieurs.* Luxembourg 2010, mise à jour 2013. https://web.archive.org/web/20160304115942/http://www.jean-claude-trutt.com/pdf/519b27baba41a.pdf
Linda B. Buck

D**'Linda Diane Brown Buck**, gebuer den 29. Januar 1947 zu Seattle, am Bundesstaat Washington, ass eng US-amerikanesch Neurophysiologin.

2004 huet si zesumme mam Richard Axel fir hir Fuerschungen iwwer de Gerochssystem den Nobelpräis fir Physiologie oder Medizen, d.&nbsp;h. wéi olfaktoresch Reizer opgeholl, interpretéiert a vum Gehier verschafft ginn.

Si ass zënter 2003 Professorin fir Physiologie op der University of Washington zu Seattle. Si ass Member vun der *Basic Sciences Division* vum *[[Fred Hutchinson Cancer Research Center]]* a Professorin fir Physiologie a Biophysik um Howard Hughes Medical Institute. Virdrun hat si eng Professur op der Harvard Medical School.

## Um Spaweck

* http://www.hhmi.org/research/investigators/buck.html
W. C. Fields

Den **W. C. Fields**, gebuer den 29. Januar 1880 zu Philadelphia a Pennsylvania als **William Claude Dukenfield**, a gestuerwen de 25. Dezember 1946 zu Pasadena a Kalifornien, war en US-amerikaneschen Entertainer, Schauspiller, Komiker, Dréibuchauteur a Jongleur.

An de Comédiën, an deenen e gespillt huet, huet hien e misanthropeschen, ma sympatheschen Egoist gespillt. Seng Figuren haten eng Virléift fir Alkohol, hunn awer leidenschaftlech absënns Fraen, Kanner, Hënn a Banquiere gehaasst.

De Fields huet seng Carrière als Entertainer a Vaudeville-Showen ugefaangen a war an den 1930er-Joren e Star vun enger ganzer Rëtsch vu Kaméidisfilmer. Bei villen dovun war hien och den Dréibuchauteur. Hien huet sech dann och e Spaass draus gemaach, méiglechst ausgefalen Nimm fir déi verschidde Personagen z'erfannen, wéi Professor Eustance McGargle, Elmer Prettywillie, Augustus Q. Winterbottom, asw.

Soulaang e gelieft huet, war hien an den USA e ganz beléifte Komiker.

## Filmographie

* 1915: *Pool Sharks*
* 1915: *His Lordship's Dilemma*
* 1924: *Das Heldenmädchen von Trenton* (Janice Meredith)
* 1925: *Sally of the Sawdust* 
* 1925: *That Royle Girl* 
* 1926: *It's the Old Army Game *
* 1926: *So's Your Old Man* 
* 1927: *The Potters* 
* 1927: *Running Wild* 
* 1927: *Two Flaming Youths* 
* 1928: *Tillie's Punctured Romance* 
* 1928: *Fools for Luck* 
* 1930: *The Golf Specialist* 
* 1931: *Her Majesty, Love*
* 1932: *Million Dollar Legs*
* 1932: *If I Had a Million*
* 1932: *The Dentist* 
* 1933: *The Fatal Glass of Beer* 
* 1933: *The Pharmacist*
* 1933: *International House*
* 1933: *The Barber Shop* 
* 1933: *Tillie and Gus*
* 1933: *[[Alice in Wonderland (1933)|Alice in Wonderland]]*
* 1934: *Six of a Kid*
* 1934: *You're Telling Me!* 
* 1934: *The Old Fashioned Way*
* 1934: *Mrs. Wiggs of the Cabbage Patch* 
* 1934: *It's a Gift)*
* 1935: *[[David Copperfield (1935)|David Copperfield]]* 
* 1935: *Mississippi* 
* 1935: *Man on the Flying Trapeze* 
* 1936: *Poppy*
* 1938: *[[The Big Broadcast of 1938]]* 
* 1939: *You Can't Cheat an Honest Man* 
* 1940: *My Little Chickadee*
* 1940: *[[The Bank Dick]]*
* 1941: *[[Never Give a Sucker an Even Break]]*
* 1944: *[[Follow the Boys]]*
* 1944: *Song of the Open Road* 
* 1945: *Sensations of 1945*

## Literatur
* James Curtis: *W. C. Fields. A Biography.* Back Stage Books, New York 2004, ISBN 0-8230-8442-6. 
* Donald Deschner: *The Films of W. C. Fields.* 9. Aufl. Citadel, Secaucas, N.Y. 1979, ISBN 0-8065-0143-X. 
* William K. Everson: *The Art of W. C. Fields.* Bobbs-Merrill, Indianapolis 1967. 
* Ronald J. Fields (Hrsg.): *W. C. Fields by Himself. His intendes biography*. Allen Publ., London 1974, ISBN 0-491-01422-8. 
* Ronald J. Fields: *A Life on Film.* St. Martins, New York 1984, ISBN 0-312-85312-2. 
* Robert Lewis Taylor: *W. C. Fields. His Follies and Fortunes.* Doubleday, Garden City, N.Y. 1949.

## Um Spaweck
Dracula (Film 1958)

** Dracula** ass e brittesche Vampirfilm vum Terence Fisher aus dem Joer 1958 nom Roman vum Bram Stoker. 
## Ëm wat geet et am Film?
Den Jonathan Harker huet eng Plaz am Schlass vum Grof Dracula ugeholl well hien den Dracula aus der Welt schafe wëllt. Säi Plang geet awer schif...
## Um Spaweck
* De Film op DVD Savant
Dracula: Prince of Darkness

** Dracula: Prince of Darkness** ass e brittesche Vampirfilm vum Terence Fisher aus dem Joer 1966. 
## Ëm wat geet et am Film?
Zwou Koppele maachen eng Rees an Transsylvanien. Si verire sech a landen am Schlass vum Grof Dracula…
## Um Spaweck
* Fotoen aus dem Film op DVDBeaver
NGC 750

Den **NGC 750** (**Arp 166**) ass zesumme mam NGC 751 eng Interaktiv Galaxiëkoppel am Stärebild Triangulum. Si läit ronn 100 Millioune Parsec vun eis ewech.

D'Koppel gouf den 12. September 1784 vum Astronom Wilhelm Herschel entdeckt.

## Literatur
* Madejsky, R.: „Morphology and kinematics of the interacting elliptical galaxies NGC&nbsp;750 and NGC&nbsp;751 = Arp&nbsp;166 – Velocity fields of tidally distorted elliptical galaxies“; in: Astronomy and Astrophysics 247 (2), S. 348-356 (1991)
* del Olmo, A.; Perea, J.; Moles, M.: „The dumb-bell galaxy NGC 750/751“; in: Astrophysics and Space Science 170, S. 311-314 (1990)

## Kuckt och
Dracula (Film 1979)

**Dracula** ass en US-amerikanesch-brittesche Vampirfilm vum John Badham aus dem Joer 1979. 
## Ëm wat geet et am Film?
De Grof Dracula verléisst Transsylvanie fir an England ze goen. Hien huet do e Schlass kaaft. Vun do aus dreift elo an England säin Onwiesen…

## Um Spaweck
Ranger 6

D**'Ranger 6** war eng Raumsond vun der US-amerikanescher Raumfaartagentur NASA. Et war déi sechst Sond am Kader vum Ranger-Programm fir d'Erfuerschung vum Äerdmound an déi éischt am Block-III-Design. Well déi Sonde virdrun nëmmen en Deel vun hiren Aarbechte gemaach haten, gouf de Block-II-Design iwwerschafft. Déi wichtegst Ännerunge waren eng verbessert Konstruktioun vun de Solarzellen, d'Montage vun enger Pufferbatterie mat enger Lafzäit vun 9&nbsp;Stonnen souwéi de Verzicht op d'Landekapsel mat seismologeschen Experimenter. D'Ranger 6 war 381&nbsp;Kilogramm schwéier. Wéi déi fréier Missioune sollt si virum Opschlag Biller vun der Mounduewerfläch maachen an op d'Äerd senden.

## Missioun
D'Ranger 6 war den 30. Januar 1964 u Bord vun enger Atlas-Agena-B-Rakéit vum LC-12 vun der Cape Canaveral Air Force Station gestart. Nom Erreeche vun der Parkbunn huet d'Agena-Uewerstuf frësch gezünt an d'Ranger 6 huet Kurs op de Mound geholl. Den 2. Februar 1964, 65,5 Stonnen nom Start war d'Sond um Mound opgeschloen ouni Biller geschéckt ze hunn. Warscheinlech hat e Kuerzschluss am TV-System d'Kameraen zerstéiert.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* NASA:Ranger 6
* Bernd Leitenberger: D'Ranger-Moundsonden
*  Lunar Impact - A History of Project Ranger, Online-Versioun vun engem NASA-Buch
Grand Café (Stad Lëtzebuerg)

De **Grand Café** war eng Wiertschaft op der haiteger Nummer 11 vun der Plëss d'Arem an der Uewerstad vun der Stad Lëtzebuerg. Ënner dem fréieren Numm ass dunn do am Mäerz 2017 eng Brasserie nei op gemaach ginn.

## Historesches
An der Zäit vun der Belle Époque war de Grand Café eng stad- a landbekannt Plaz wou d'Leit sech getraff hunn. Och duerno goung een an de Grand Café fir ze gesinn a gesinn ze ginn.

## Gebai
D'Pläng vum Gebai an d'Skizze vun der bannenzeger Ariichtung goufe vum Charles Mullendorff (1861-1895) gezeechent.

D'Haus huet am 18. Joerhonnert dem Konschtschmadd Pierre Petit gehéiert, deen do ënner anerem de Votivaltor vun der Kathedral oder d'gosse Gelänner vum Refuge Sankt Maximin geschaf huet. Géint Enn vum 19. Joerhonnert ass d'Gebai vun der Famill Léon Schmit-Hildgen an eng Wiertschaft ëmgebaut ginn, déi den 22. Dezember 1894 Ouverture geféiert huet.

De Grand Café war bannendra mat Blummen dekoréiert, Spigelen houngen un de Maueren, Gasluuchten hu vum héije Plaffong erof geliicht. 1956 gouf d'Gebai eng éischt Kéier ëmgebaut. Uganks vun den 1980er Jore gouf et nach eng Kéier ëmgebaut, deemools ass och déi original Keramik-Fassad ewechgeholl ginn. Zanter du bis 2014 war de Restaurant *L'Académie* dran.

D'Gebai gouf tëscht 2015 an 2017 vum Architektebüro *Tetra Kayser Associés* renovéiert an ass am Mäerz 2017 erëm opgaangen.

## Literatur
* René Clesse, 300 Jahre Plëssdarem (PDF) an *ons stad* Nr. 37/1991
* Christian Aschman, Joanna Grodecki, Robert L. Philippart Lëtzebuerg moderne: Liebeserklärung an die Hauptstadt Säit 51, Édition Maison Moderne, 2013, ISBN 978-99959-33-07-4
* Batty Weber, *Abreißkalenderblatt* vum 1. Juli 1921

## Um Spaweck

*Céline Coubray, ''Le Grand Café en Phénix du centre-ville'' op der Websäit www.archiduc.lu (fir d'lescht gekuckt den 30. Januar 2015)
*Lecorsais, D., 2017, Wiedersehen mit dem "Grand Café" op wort.lu den 19. Mäerz 2017
Paul von Hindenburg

De **Paul Ludwig Hans Anton von Beneckendorff und von Hindenburg**, gebuer den 2. Oktober 1847 zu Posen, a gestuerwen den 2. August 1934 am Gut Neudeck an Ostpreisen, war en däitsche Militär (*[[Generolfeldmarschall]]*) a Politiker.

Am Éischte Weltkrich stoung hie vun 1916 bis 1919 un der Spëtzt vun der *[[Oberste Heeresleitung]]* an huet de facto sou op eng quasi diktatoresch Manéier d'Regierungsgewalt ausgeübt.

Den Hindenburg gouf 1925 zum zweete *Reichspresident* vun der Weimarer Republik gewielt, an 1932 erëmgewielt. Den 30. Januar 1933 huet hien den Adolf Hitler zum Reichskanzler ernannt.

Seng Roll gëtt vun der Geschichtsschreiwung ambivalent beuerteelt: Engersäits gouf hien als eng charismatesche Heldefigur aus dem Éischte Weltkrich veréiert a war dee vum Vollek gewielte President vun der Weimarer Republik, anerersäits war hien ee vun den Initiatore vun der sougenannter *[[Dolchstoßlegende]]* (nämlech, datt d'Politik duerch d'Kapitulatioun am Éischte Weltkrich dem Militär 'an de Réck gefall' wier, dat soss gewonnen hätt) a war deejéinegen, deen duerch d'Ernennung vum Hitler zum Reichskanzler mat bäigedroen huet, d'Republik ofzeschafen an der Nazi-Diktatur de Wee ze bereeden.

Nom Hindenburg goufen eng jett Stroossen, Plazen, a soss Saache genannt, notamment d'Loftschëff LZ 129 Hindenburg, dat 1937 zu Lakehurst verongléckt ass.

## Schrëften
* Hindenburg, Paul von: *Aus meinem Leben* Hirzel, Leipzig 1920.
* *Briefe, Reden, Berichte.* Herausgegeben und eingeleitet von Fritz Endres. Langewiesche-Brandt, Ebenhausen 1934.

## Literatur
* Andreas Dorpalen: *Hindenburg in der Geschichte der Weimarer Republik.* Leber, Frankfurt am Main 1966.
* John Wheeler-Bennett: *Der hölzerne Titan. Paul von Hindenburg.* Wunderlich, Tübingen 1969.
* Werner Maser: *Hindenburg. Eine politische Biographie.* Moewig, Rastatt 1989, ISBN 3-8118-1118-5.
* Walter Rauscher: *Hindenburg. Feldmarschall und Reichspräsident.* Ueberreuter, Wien 1997, ISBN 3-8000-3657-6.
* Jesko von Hoegen: *Der Held von Tannenberg. Genese und Funktion des Hindenburg-Mythos (1914–1934.)* Böhlau, Köln 2007, ISBN 978-3-412-17006-6.
* Wolfram Pyta: *Hindenburg. Herrschaft zwischen Hohenzollern und Hitler.* Siedler, München, 2007, ISBN 978-3-88680-865-6.
* Anna von der Goltz: *Hindenburg. Power, Myth, and the Rise of the Nazis.* Oxford University Press, Oxford 2009, ISBN 978-0-19-957032-4 (Oxford Historical Monographs).
## Um Spaweck
La gifle

**La gifle** ass e franséisch-italieenesche Film vum Claude Pinoteau aus dem Joer 1974. 
## Ëm wat geet et am Film?
D'Isabelle (Isabelle Adjani) lieft bei sengem Papp (Lino Ventura) zu Paräis. Dem Isabelle seng Mamm (Annie Girardot) lieft an England. D'Isabelle studéiert Medezin op der Uni a wëll mat sengem Frënd (Francis Perrin) zesumme wunne goen. Säi Papp ass awer dergéint. Wéi hatt du säin Examen net packt kritt et Sträit mat sengem Papp an dee gëtt em eng op de Bak…

## Um Spaweck
* De Film op DVD Classic
Dracula Has Risen from the Grave

**Dracula Has Risen from the Grave** ass e brittesche Vampirfilm vum Freddie Francis aus dem Joer 1968. 
## Ëm wat geet et am Film?
Den Dracula terroriséiert erëm e klengt Duerf an Transsylvanien awer de Monsignore Muller versicht dem Dreiwe vum Dracula en Enn ze maachen…
## Um Spaweck
* De Film op DVDclassic
Deux hommes dans Manhattan

**Deux hommes dans Manhattan** ass e franséische Film vum Jean-Pierre Melville aus dem Joer 1959.
## Ëm wat geet et am Film?
De franséischen UNO-Delegéierten zu New York gëtt vermësst. De Journalist Moreau an de Fotograf Delmas maache sech zu New York op d'Sich no him.Si fannen en dout bei enger vu senge Maîtressen
## Um Spaweck
* De Film op DVD Classic
Les deux orphelines vampires

**Les deux orphelines vampires** ass e franséische Vampirfilm vum Jean Rollin aus dem Joer 1997. 
## Ëm wat geet et am Film?
D'Henriette an d'Louise liewen an engem Heem fir Blanner. Am Dag si si blann, awer Nuets gesi si erëm, an da verwandele si sech a Vampiren a sinn op der Sich no frëschem Blutt…
## Um Spaweck
* De Film op DVD Verdict
The Curse of the Werewolf

**The Curse of the Werewolf** ass e britteschen Horrorfilm vum Terence Fisher aus dem Joer 1961 nom Roman *The Werewolf of Paris* vum Guy Endore. 
## Ëm wat geet et am Film?
Eng jonk stomm Mod gëtt am Prisong vun engem Prisonéier, dee schonn éiweg am Prisong souz, vergewaltegt. D'Mod kann awer aus dem Prisong flüchten. Si erwaart awer e Kand vun deem Prisonéier, stierft awer iwwer der Gebuert vun hirem Jong. De Jong gëtt vu frieme Leit Leo genannt an och vun deene grouss gezillt. Awer et läit a Fluch op dem Jong a Vollmoundnuechte verwandelt hie sech an e Wollef… 
## Um Spaweck
* Fotoen aus dem Film op DVDBeaver
Ranger 7

D**'Ranger 7** war eng Raumsond vun der US-amerikanescher Raumfaartagentur NASA. Et war déi siwent Sond am Kader vum Ranger-Programm fir d'Erfuerschung vum Äerdmound. Grad wéi d'Ranger 6 gouf si am Block-III-Design gebaut. D'Gewiicht war 365&nbsp;Kilogramm. Am Géigesaz zu Ranger 6 gouf et e verbesserte Schutz viru Kuerzschlëss. Wéi déi fréier Missioune sollt si an de leschte Minutte virum Opschlag Biller vun der Mounduewerfläch maachen an op d'Äerd schécken.

## Missioun
D'Ranger 7 gouf den 28. Juli 1964 u Bord vun enger Atlas-Agena-B-Rakéit vum LC-12 vun der Cape Canaveral Air Force Station gestart. Nom Erreeche vun der Parkbunn op 192&nbsp;Kilometer Héicht gouf d'Agena-Uewerstuf gezünt an d'Ranger 7 huet Kurs op de Mound geholl. Den 31. Juli 1964 um 13:08 Auer gouf dann aus enger Héicht vun 2.110&nbsp;Kilometer dat éischt Bild vun der Äerdmounduewerfläch geholl. Am Ganzen hat d'Ranger 7 an de leschte 17&nbsp;Minutte virum Opschlag um Mound 4.305 Biller an enger exzellenter Qualitéit opgeholl. Dat lescht Bild virum Opschlag hat eng Opléisung vun 0,5&nbsp;Meter. D'Ranger 7 war no engem Fluch vun 68 Stonne mat enger Vitess vun 2,62&nbsp;km/s am Mare Nubium opgeschloen.

D'Missioun war en Erfolleg.

## Kuckt och

* Lëscht vun de kënschtlechen Objeten um Äerdmound

## Um Spaweck

* NASA: Ranger 7
* Bernd Leitenberger: D'Ranger-Moundsonden
*  Lunar Impact - A History of Project Ranger, Online-Versioun vun engem NASA-Buch.
Vampire Circus

**Vampire Circus** ass e brittesche Vampirfilm vum Robert Young aus dem Joer 1972. 
## Ëm wat geet et am Film?
Eng komplizéiert Geschicht ëm en Zirkus, deen an e klengt Duerf kënnt, fir Revanche un den Duerfleit ze huelen déi de Grof vum Duerfschlass als Vampir higeriicht haten.

## Um Spaweck
* De Film op DVD Savant
La fiancée de Dracula

**La fiancée de Dracula** ass e franséische Vampirfilm vum Jean Rollin aus dem Joer 2002. 
## Ëm wat geet et am Film?
De Professer a säin Assistent gerode bei hire Recherchen an eng Parallelwelt mat Zauberer, Zwergen a Vampiren.

## Um Spaweck
Arabescht Mier

D**'Arabescht Mier** (op Arabesch: بحر العرب Baḥr al 'Arab; op Farsi:دریای عرب; op Urdu: ‏بحیرہ عرب; op Hindi: अरब सागर) ass en Deel vum Indeschen Ozean tëscht der Arabescher Hallefinsel an dem Har vun Afrika am Westen, dem Pakistan am Norden an Indien am Osten. Am Nordweste ass et iwwer de Golf vum Oman mam Persesche Golf verbonnen an am Südweste verbënnt de Golf vun Aden d'Arabescht Mier mam Roude Mier.

Länner, déi um Arabesche Mier leie sinn d'Malediven, Indien, Pakistan, Oman, Jemen a Somalia. 

De gréisste Floss, deen an d'Arabescht Mier fléisst, ass den Indus.
The Brides of Dracula

** The Brides of Dracula** ass e brittesche Vampirfilm vum Terence Fisher aus dem Joer 1960. 
## Ëm wat geet et am Film?
D'Marianne (Yvonne Monlaur), eng jonk Léierin fiert mat der Kutsch an Transsylvanien op hir nei Plaz an engem Meederchespensionat. De Kutscher léisst si bei enger klenger Pensioun eraus, a wëll net mat hir weiderfueren. An der Pensioun gëtt si gewarnt si soll net op hir nei Plaz goen…

## Um Spaweck
* Biller op DVD Beaver
* De Film op DVDclassic
Golf vun Aden

De **Golf vun Aden** ass e Golf, deen d'Rout Mier mam Arabesche Mier verbënnt. E läit tëscht der Arabescher Hallefinsel an dem Har vun Afrika a gouf no der Stad Aden am Südjemen benannt.

Un de Golf vun Aden grenzen d'Länner Jemen, Dschibuti an den Norde vu Somalia (mat dem de facto onofhängege Somaliland an der autonomer Regioun Puntland).

De Golf bedeckt eng Fläch vu ronn 530.000&nbsp;km² an ass 1480&nbsp;km laang (vun Ost-Nordost bis West-Südwest) a 480&nbsp;km breet (vun Nord-Nordost bis Süd-Südwest).
NGC 752

Den **NGC 752** ass e +5,7 mag hellen oppene Stärekoup mat enger Flächegréisst vu ronn 50' am Stärebild Andromeda. Hien ass ongeféier 1.300 Liichtjoer vun eisem Sonnesystem ewech an huet en Duerchmiesser vu ronn 30 Liichtjoer. Nom Entwécklungszoustand vum Stärekoup gëtt säin Alter op 1,1 bis 1,6 Milliarde Joer geschat.

D'Entdeckung vum NGC 752 ass zeréckzeféieren op den Astronom Wilhelm Herschel am Joer 1786, et ass awer méiglech, datt den Hodierna de Stärekoup schonn am Joer 1654 gesinn hat. Am Koup si ronn 70 Stären.
 
## Kuckt och
Jeliu Jelew

De **Jeliu Mitew Jelew** (op däitsch *Schelju Schelew* geschriwwen), bulgaresch: Желю Митев Желев, gebuer den 3. Mäerz 1935 zu Wesselinowo, a gestuerwen den 30. Januar 2015, war e bulgaresche Philosoph, Politiker a fréieren Dissident.

Hie war vum 1. August 1990 bis zum 22. Januar 1997 President vu Bulgarien an deen éischten demokratesch gewielte President vu sengem Land.

Hie war 1988 Matgrënner vum *Klub fir d'Ënnerstëtzung vun Transparenz an Transformatioun*. 1990 gouf e Leader vun der *Unioun vun den Demokratesche Kräften* (*Sajus na Demokratitschni Sili*, SDS), déi wärend dem Demokratiséierungsprozess vun dervirmoleger Volleksrepublik entstane war.

Wéinst Divergenze mat senger Partei gouf hien 1996 net méi als Kandidat fir seng Nofolleg opgesat, an de Petar Stojanow vun der SDS gouf Kandidat an, nodeems en d'Wale gewonnen hat, säin Nofollger,

De Jelew ass Auteur vun enger Rëtsch Bicher aPublikatiounen; als säi wichtegst Wierk gëllt d'Buch *Faschismus* (*Фашизмът*), dat 1982 erauskoum a kontrovers diskutéiert gouf.

## Um Spaweck
Yves Chauvin

Den **Yves Chauvin**, gebuer den 10. Oktober 1930 zu Menen an der Belsch, a gestuerwen den 28. Januar 2015 zu Tours a Frankräich, war e franséische Cheemiker.

Hien huet 2005, zesumme mam Richard R. Schrock a mam Robert Grubbs den Nobelpräis fir Chimie kritt, fir hir Entdeckung vun der Olefinmetathese, bei där Olefiner (Alkenen) aus aneren Olefine synthetiséiert ginn, an duerno Katalysateren.

Hien huet bal seng ganz wëssenschaftlech Carrière um *Institut français du pétrole* (IFP) zu Rueil-Malmaison verbruecht.

Vun 1996 u war hie Member vun der Académie des sciences.

## Publikatiounen
* A. Martinato, Y. Chauvin und G. Lefebvre: *Kinetic aspects of the "period of adjustment" during polymerization (of propylene) with titanium trichloride-triethylaluminium*. In: *Compt. Rend.* Band 258, Nr. 17, 1964, S. 4271–4273.
* M. Uchino, Y. Chauvin und G. Lefebvre: *Dimerization of propylene by nickel complexes*. In: *Compt. Rend. C*. Band 265, Nr. 2, 1967, S. 103–106.
* J. L. Herisson und Y. Chauvin: *Catalysis of olefin transformations by tungsten complexes. II. Telomerization of cyclic olefins in the presence of acyclic olefins*. In: *Die Makromolekulare Chemie*. Band 141, 1971, S. 161–176. 
* Y. Chauvin, B. Gilbert und I. Guibard: *Catalytic dimerization of alkenes by nickel complexes in organochloroaluminate molten salts*. In: *Chem. Comm.* Band 23, 1990, S. 1715–1716.
* L. Magna, G. P. Niccolai, Y. Chauvin und J.-M. Basset: *The importance of imidazolium substituents in the use of imidazolium based room temperature ionic liquids as solvents for palladium catalyzed telomerization of butadiene with methanol*. In: *Organometallics*. Band 22, Nr. 22, 2003, S. 4418–4425.
## Kuckt och
* Lëscht vu Cheemiker

## Um Spaweck
* Yves Chauvin um Site vun der Académie des Sciences.
Richard von Weizsäcker

De **Richard Karl Freiherr von Weizsäcker**, gebuer de 15. Abrëll 1920 zu Stuttgart, a gestuerwen den 31. Januar 2015 zu Berlin, war en däitsche Politiker (CDU).

Hie war vun 1981 bis 1984 *Regierender Bürgermeister* vu Berlin a vun 1984 bis 1994 de sechste Bundespresident vun der Bundesrepublik Däitschland.

An Erënnerung bliwwen ass seng Ried, den 8. Mee 1985, fir de 40. Anniversaire vum Enn vum Zweete Weltkrich an Europa, deen en den „Dag vun der Befreiung vum mënscheveruechtende System vun der nationalsozialistescher Gewaltherrschaft“ genannt huet.

Am September 1988 war hien op Staatsbesuch zu Lëtzebuerg.

## Gielercher (Auswiel)

### Lëtzebuerg

## Literatur
* Thorsten Hinz: *Der Weizsäcker-Komplex: Eine politische Archäologie.* Edition JF, Berlin 2012, ISBN 978-3-929886-40-5.
* Gunter Hofmann: *Richard von Weizsäcker. Ein deutsches Leben*. C. H. Beck, München 2010, ISBN 978-3-406-59809-8.
* Friedbert Pflüger: *Richard von Weizsäcker – Ein Portrait aus der Nähe.* Droemer Knaur, München 1993, ISBN 3-426-02437-3

## Um Spaweck

* Fiche vum Richard von Weizsäcker op bundespraesident.de
* Seng Ried vum 8. Mee 1985.
* Noriff: spiegel.de, FAZ.net, sueddeutsche.de (Der Bundeskönig, Wie eine Rede die Deutschen befreite), zeit.de, lefigaro.fr
The Kiss of the Vampire

**The Kiss of the Vampire** ass e brittesche Vampirfilm vum Don Sharp aus dem Joer 1963. 
## Ëm wat geet et am Film?
De Gerald (Edward de Souza) a seng jonk Fra sinn op der Hochzäitsrees an Zentraleuropa. Ënnerwee kritt hiren Auto eng Pann. Nobäi fanne si e klengen Hotel an deem si déi eenzeg Gäscht sinn. Owes kréie si eng Invitatioun vum Dr. Ravna (Noel Willman) fir bei hien an d'Schlass iessen ze kommen.
## Um Spaweck
* Biller vum Film op DVD-Beaver
Rasputin: The Mad Monk

**Rasputin: The Mad Monk** ass e brittesche Film vum Don Sharp aus dem Joer 1966. 
## Ëm wat geet et am Film?
De Film erzielt Episoden aus dem Liewe vum Rasputin.

## Um Spaweck
* De Film op DVD Beaver
Nightmare (Film 1964)

** Nightmare** ass e brittesche Film vum Freddie Francis aus dem Joer 1964. 
## Ëm wat geet et am Film?
D'Janet dat als Kand gesinn huet wéi seng Mamm säi Papp ermuert huet, gëtt ëmmer erëm vu Cauchemare geplot…
Twins of Evil

** Twins of Evil** ass e brittesche Vampirfilm vum John Hough aus dem Joer 1971. 
## Ëm wat geet et am Film?
D'Eltere vun den Zwillingsschwëstere Frida a Maria si gestuerwen, duerfir liewen déi zwee bei hirem puritanesche Monni. No bei hirem Duerf lieft de Grof Karstein, deen den Däiwel ubiet. Frida ass faszinéiert vum Grof…

## Um Spaweck
* De Film op DVD Savant
Dracula (Film 1992)

**Dracula** ass en US-amerikanesche Vampirfilm vum Francis Ford Coppola aus dem Joer 1992 nom Roman vum Bram Stoker. 
## Ëm wat geet et am Film?
De Grof Dracula verléisst Transsylvanie fir an England ze goen. Hien huet do e verloossent Klouschter kaaft. Vun do aus dreift hien elo an England säin Onwiesen…

## Um Spaweck
* Kritik vum Roger Ebert
Cry of the Banshee

** Cry of the Banshee** ass e britteschen Horrorfilm vum Gordon Hessler aus dem Joer 1970. 
## Ëm wat geet et am Film?
Am England vum 16. Joerhonnert mécht de Lord Edward Whitman Juegd op heednesch Hexen déi säi Land a seng Famill onsécher maachen. Iwwerall fënnt hien onschëlleg Fraen déi Hexe solle sinn…

## Um Spaweck
Murders in the Rue Morgue (Film 1971)

**Murders in the Rue Morgue** ass e brittesche Film vum Gordon Hessler aus dem Joer 1971 no enger Geschicht vum Edgar Allan Poe. 
## Ëm wat geet et am Film?
An engem Paräisser Theater ginn Acteure vun engem Onbekannten ermuert…

## Um Spaweck
Ranger 8

D**'Ranger 8** war eng Raumsond vun der US-amerikanescher Raumfaartagentur NASA. Si war déi aacht Sond am Kader vum Ranger-Programms fir d'Erfuerschung vum Äerdmound. Si war wéi d'Ranger 6 an d'Ranger 7 am Block-III-Design gebaut ginn. D'Gewiicht vun der Sond war 367&nbsp;Kilogramm. Wéi déi fréier Missioune sollt si an de leschte Minutte virum Opschlag Biller vun der Mounduewerfläch maachen an op d'Äerd schécken.

## Missioun
D'Ranger 8 war de 17. Februar 1965 u Bord vun enger Atlas-Agena-B-Rakéit vum LC-12 vun der Cape Canaveral Air Force Station gestart. Nom Erreeche vun der Parkbunn an 185&nbsp;Kilometer Héicht gouf no 14&nbsp;Minutte d'Agena-Uewerstuf fir 90 Sekonne gezünnt an d'Ranger 8 op eng Bunn zum Mound bruecht. E puer Minutten duerno hat sech d'Sond vun der Uewerstuf getrennt an hat hir Solarpaneelen ausgebreet. Den 20. Februar 1965 hat d'Ranger 8 de Mound erreecht. Um 09:34 Auer UTC gouf aus enger Héicht vun 2510&nbsp;Kilometer iwwer der Mounduewerfläch da éischt Bild gemaach an iwwermëttelt. Dat lescht Bild hat eng Opléisung vun 1,5&nbsp;Meter. D'Sond war mat zirka 2,68&nbsp;km/s no 64-stënnegem Fluch am Mare Tranquillitatis opgeschloen. Am Ganzen hat d'Sond 7137 Biller geknipst.

D'Missioun war en Erfolleg.

## Trivia
Op Biller vun der Sond Lunar Reconnaissance Orbiter, am Joer 2009 ass d'Opschlagplaz ze gesinn.

## Kuckt och

* Lëscht vun de kënschtlechen Objeten um Äerdmound

## Um Spaweck

* NASA: Ranger 8
* Bernd Leitenberger: D'Ranger-Moundsonden
*  Lunar Impact - A History of Project Ranger, Online-Versioun vun engem NASA-Buch