open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Buster Keaton

De **Buster Keaton**, eigentlech **Joseph Francis Keaton**, gebuer de 4. Oktober 1895 zu Pickway/Kansas, a gestuerwen den 1. Februar 1966 zu Hollywood, war en US-amerikanesche Filmschauspiller a Regisseur.

## Filmer (Auswiel)
** 1924 **
* *[[Sherlock, Jr.]]* 
* *[[The Navigator]]*

** 1925 **

* *[[Go West]]*

** 1927 **
* *[[The General]]* 
* *[[College]]*

** 1928 **
* *[[Steamboat Bill Jr.]]*
* *[[The Cameraman]]*

** 1956 **
* 1956: *[[Around the World in 80 Days (Film 1956)|Around the World in 80 Days]]* - Regie: Michael Anderson - Haaptacteuren: David Niven, Cantinflas
* 1960: *[[The Adventures of Huckleberry Finn (Film 1960)|The Adventures of Huckleberry Finn]]*

An der Gemeng Suessem, zu Bieles, gouf eng Strooss no him genannt.

## Um Spaweck
Canton de Londinières

De **Canton de Londinières** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Dieppe, am Departement Seine-Maritime an der Regioun Normandie.

## Gemengen am Kanton

| Bailleul-Neuville || align="right" | 179 || align="right" | 76660 || align="right" | 76052
|-
| Baillolet || align="right" | 128 || align="right" | 76660 || align="right" | 76053
|-
| Bures-en-Bray || align="right" | 266 || align="right" | 76660 || align="right" | 76148
|-
| Clais || align="right" | 202 || align="right" | 76660 || align="right" | 76175
|-
| Croixdalle || align="right" | 230 || align="right" | 76660 || align="right" | 76202
|-
| Fréauville || align="right" | 141 || align="right" | 76660 || align="right" | 76280
|-
| Fresnoy-Folny || align="right" | 627 || align="right" | 76660 || align="right" | 76286
|-
| Grandcourt || align="right" | 331 || align="right" | 76660 || align="right" | 76320
|-
| **[[Londinières]]** || align="right" | 1&nbsp;158 || align="right" | 76660 || align="right" | 76392
|-
| Osmoy-Saint-Valery || align="right" | 310 || align="right" | 76660 || align="right" | 76487
|-
| Preuseville || align="right" | 147 || align="right" | 76660 || align="right" | 76511
|-
| Puisenval || align="right" | 23 || align="right" | 76660 || align="right" | 76512
|-
| Saint-Pierre-des-Jonquières || align="right" | 126 || align="right" | 76660 || align="right" | 76635
|-
| Sainte-Agathe-d'Aliermont || align="right" | 291 || align="right" | 76660 || align="right" | 76553
|-
| Smermesnil || align="right" | 250 || align="right" | 76660 || align="right" | 76677
|-
| Wanchy-Capval || align="right" | 317 || align="right" | 76660 || align="right" | 76749
|}
Ordre de la Couronne

Den **Ordre de la Couronne** oder **Krounenuerden** ( *Kroonorde)* ass e belsche Verdéngschtuerden deen de 15. Oktober 1897 ënner dem Leopold II. erauskoum.

Den Uerde gouf ursprénglech vergi fir heroesch Doten an exemplaresch Déngschter ze honoréieren, déi am Kongo geleescht goufen. 1908 gouf en als Kolonialuerden an den allgemenge System vun de belschen Uerden, ënnert dem Leopoldsuerden, integréiert.

De Krounenuerden gëtt hautdesdaags vergi fir Servicer ze éieren déi dem belsche Staat entgéintbruecht goufen, absënns an der Fonction publique. E kann awer och bedeitend artistesch, literaresch oder wëssenschaftlech Verdéngschter auszeechnen, gradewéi kommerziell an industriell Interessen oder Servicer, déi an der Belsch oder an Afrika geleescht goufen.

Den Uerde kann och auslännesch Staatsbierger auszeechnen an e gëtt dacks un d'diplomatescht oder d'militärescht Personal vu Länner verginn, déi an der Belsch stationéiert sinn oder der Belsch hëllefen. Am Zweete Weltkrich gouf de Krounenuerden och un alliéiert Zaldote verdeelt, déi gehollef hunn d'Belsch ze befreien.

## Graden
Den Uerden huet fënnef Klassen, zwou Palmen an dräi Medailen:
*  Grand-Croix
*  Grand Officier
*  Commandeur
*  Officier
*  Chevalier
### Palmen
*  Gëlle Palm
*  Sëlwer Palm
### Medailen
*  Gëlle Medail
*  Sëlwer Medail
*  Bronze Medail

## Um Spaweck
Maternité Grande-Duchesse Charlotte

D**'Maternité Grande-Duchesse Charlotte** ass eng Maternité an der Areler Strooss, an der Stad Lëtzebuerg. Dat éischt Gebai gouf den 10. Mäerz 1936 ageweit.

## Geschicht
D'Croix-Rouge luxembourgeoise an hir Vizepresidentin Aline de Saint-Hubert hate sech un den däitschen Architekt Otto Bartning adresséiert fir nom Modell vun der *[[Landhausklinik Berlin|Landhausklinik]]* zu Berlin-Wilmersdorf e Projet fir eng Maternité zu Lëtzebuerg auszeschaffen.

D'Pläng fir d'Maternité an der Stad Lëtzebuerg goufe vum Otto Bartning an Zesummenaarbecht mam Pali Meller entworf a vum lëtzebuergeschen Architekt Hubert Schumacher ausgefouert. D'Maternité ass eent vun de wéinege Gebaier zu Lëtzebuerg am Bauhaus-Stil.

De 4. Mäerz 1936 koum dat éischte Kand do op d'Welt.

1962 ass d'Gebai ëm ee Stack gehéicht ginn.

2015 gouf en neit Gebai direkt nieft dem alen a Betrib geholl, an dat ursprénglecht Gebai stoung vun do un eidel. Am November 2021 hunn Ofrappaarbechten ugefaangen. Do, wou déi al Maternité stoung, kënnt dat neit Gebai vum Centre hospitalier hin. Enn 2028 soll et operationell sinn. Och d'Aktivitéite vun der Eecher Klinik ginn am neie CHL zentraliséiert.

D'Maternité Grande-Duchesse Charlotte gehéiert zum ëffentlechen Etablissement Centre hospitalier de Luxembourg.

## Literatur zum Theema
* Antoine Prum: *Maternité Grande-Duchesse Charlotte* in: *L'architecture moderniste à Luxembourg. Les années 30.* S. 36 - S. 41, Musée d'histoire de la Ville de Luxembourg, 1997, ISBN 2-919878-02-6

## Um Spaweck
* D'''Maternité Grande-Duchesse Charlotte'' op der Websäit vum ''Centre hospitalier de Luxembourg'' 
* ''Loi du 10 décembre 1975 créant un établissement public dénommé Centre hospitalier de Luxembourg, groupant la maternité Grande-Duchesse Charlotte, la clinique pédiatrique fondation Grand-Duc Jean et Grande-Duchesse Joséphine-Charlotte et l'Hôpital municipal'', Gesetz iwwer d'Grënnung vum *Centre hospitalier de Luxembourg* am Mémorial A N° 83 vum 19. Dezember 1975, S. 1794 - S. 1794 
* Evamarie Bange: "Hausgeburt oder Entbindungsklinik? Die Maternité Grande-Duchesse Charlotte." ons stad Nr 100, 2012, S.60.
Otto Bartning

Den **Otto Bartning**, gebuer den 12. Abrëll 1883 zu Karlsruhe, a gestuerwen den 20. Februar 1959 zu Darmstadt, war en däitschen Architekt.

## Wierker
* Landhausklinik zu Berlin-Wilmersdorf, 1930 - 1931 
* Pläng fir d'Maternité Grande-Duchesse Charlotte an der Stad Lëtzebuerg, 1933 - 1936

## Um Spaweck
* Websäit vun der ''Otto Bartning-Arbeitsgemeinschaft Kirchenbau e.&nbsp;V.'' 
* Portrait vum Otto Bartning op ''architekten-portrait.de''
Canton du Kremlin-Bicêtre

De **Canton du Kremlin-Bicêtre** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement L'Haÿ-les-Roses, am Departement Val-de-Marne an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton

| Gentilly || align="right" | 16 118 || align="right" | 94 250 || align="right" | 94 037
|-
| Le Kremlin-Bicêtre || align="right" | 23 724 || align="right" | 94 270 || align="right" | 94 043
|}
Fanfare Izeg

D**'Fanfare Izeg** gouf 1920 zu Izeg gegrënnt an ass eng vun zwou Museken aus der Gemeng Hesper.

Haut besteet de Veräin aus enger Ekipp vun zirka 47 Musikanten, déi ënner der Leedung vun der Lynn Mohr bei ville Manifestatiounen dobäi ass, a mat deenen adequaten Téin fir déi richteg Stëmmung suergt.

All Saison studéiert a présentéiert d'Izeger Musek dräi Programmer: e Chrëschtconcert, e Galaconcert am Fréijoer an e Summerprogramm.

De Repertoire geet duerch all Beräicher vun der Blosmusek.

Nieft dem groussen Orchester spillt d'Strëpp vun der Izeger Musek (Heebléiser) an enger klenger Formatioun bei ville Manifestatiounen am Land der Situatioun ugepasste Lidder.

## Um Spaweck
*Websäit vun der Fanfare Izeg
Canton de Sucy-en-Brie

De **Canton de Sucy-en-Brie** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Créteil, am Departement Val-de-Marne an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton

| Sucy-en-Brie || align="right" | 24 812 || align="right" | 94 370 || align="right" | 94 071
|}
Canton de Villejuif-Est

De **Canton de Villejuif-Est** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement L'Haÿ-les-Roses, am Departement Val-de-Marne an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton

| Villejuif || align="right" | 47 384 || align="right" | 94 800 || align="right" | 94 076
|}
Canton d'Aubergenville

De **Canton d'Aubergenville** ass eng franséisch administrativ Andeelung an den Arrondissementer Mantes-la-Jolie a Rambouillet am Departement Yvelines an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton

* Andelu
* Aubergenville
* Aulnay-sur-Mauldre
* Auteuil
* Autouillet
* Bazemont
* Bazoches-sur-Guyonne
* Béhoust
* Boissy-sans-Avoir
* Bouafle
* Flexanville
* Flins-sur-Seine
* Galluis
* Gambais
* Garancières
* Goupillières
* Grosrouvre
* Herbeville
* Jouars-Pontchartrain
* Marq
* Mareil-le-Guyon
* Mareil-sur-Mauldre
* Maule
* Méré
* Les Mesnuls
* Millemont
* Montainville
* Montfort-l'Amaury
* Neauphle-le-Château
* Neauphle-le-Vieux
* Nézel
* La Queue-les-Yvelines
* Saint-Germain-de-la-Grange
* Saint-Rémy-l'Honoré
* Saulx-Marchais
* Thoiry
* Le Tremblay-sur-Mauldre
* Vicq
* Villiers-le-Mahieu
* Villiers-Saint-Frédéric
Canton de Bonnières-sur-Seine

De **Canton de Bonnières-sur-Seine** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Mantes-la-Jolie, am Departement Yvelines an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton

* Adainville
* Arnouville-lès-Mantes
* Auffreville-Brasseuil
* Bazainville
* Bennecourt
* Blaru
* Boinville-en-Mantois
* Boinvilliers
* Boissets
* Boissy-Mauvoisin
* Bonnières-sur-Seine
* Bourdonné
* Breuil-Bois-Robert
* Bréval
* Chaufour-lès-Bonnières
* Civry-la-Forêt
* Condé-sur-Vesgre
* Courgent
* Cravent
* Dammartin-en-Serve
* Dannemarie
* Favrieux
* Flacourt
* Flins-Neuve-Église
* Fontenay-Mauvoisin
* Freneuse
* Gomecourt
* Goussonville
* Grandchamp
* Gressey
* Guerville
* Hargeville
* La Hauteville
* Houdan
* Jeufosse
* Jouy-Mauvoisin
* Jumeauville
* Limetz-Villez
* Lommoye
* Longnes
* Maulette
* Ménerville
* Méricourt
* Moisson
* Mondreville
* Montchauvet
* Mousseaux-sur-Seine
* Mulcent
* Neauphlette
* Orgerus
* Orvilliers
* Osmoy
* Perdreauville
* Port-Villez
* Prunay-le-Temple
* Richebourg
* Rolleboise
* Rosay
* Saint-Illiers-la-Ville
* Saint-Illiers-le-Bois
* Saint-Martin-des-Champs
* Septeuil
* Soindres
* Tacoignières
* Le Tartre-Gaudran
* Le Tertre-Saint-Denis
* Tilly
* Vert
* La Villeneuve-en-Chevrie
* Villette
Canton de Guerville

De **Canton de Guerville** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Mantes-la-Jolie, am Departement Yvelines an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Andelu 
*Arnouville-les-Mantes 
*Auffreville-Brasseuil 
*Boinville-en-Mantois 
*Boinvilliers 
*Breuil-Bois-Robert 
*Épône
*La Falaise 
*Flacourt 
*Goussonville
*Guerville 
*Hargeville 
*Jumeauville
*Mézières-sur-Seine
*Rosay 
*Soindres 
*Vert 
*Villette
Canton de Houdan

De **Canton de Houdan** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Mantes-la-Jolie, am Departement Yvelines an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Adainville 
*Bazainville
*Boissets 
*Bourdonné 
*Civry-la-Forêt 
*Condé-sur-Vesgre 
*Courgent 
*Dammartin-en-Serve
*Dannemarie 
*Flins-Neuve-Église 
*Gambais 
*Grandchamp 
*Gressey 
*La Hauteville 
*Houdan 
*Longnes 
*Maulette 
*Mondreville 
*Montchauvet 
*Mulcent 
*Orgerus 
*Orvilliers 
*Osmoy 
*Prunay-le-Temple 
*Richebourg 
*Saint-Martin-des-Champs 
*Septeuil 
*Tacoignières 
*Le Tartre-Gaudran 
*Tilly
Canton de Meulan

De **Canton de Meulan** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Mantes-la-Jolie, am Departement Yvelines an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
* Chapet 
* Évecquemont 
* Gaillon-sur-Montcient 
* Hardricourt 
* Meulan 
* Mézy-sur-Seine 
* Les Mureaux 
* Tessancourt-sur-Aubette 
* Vaux-sur-Seine
Portable Document Format

De **Portable Document Format** (**PDF**; lb: *portabelt Dokumenteformat*) ass e plattformiwwergräifend Dateiformat fir d'Duerstellung vun zweedimensionalen Dokumenter, déi onofhängeg vu Software, Hardware oder Betribssystem kënnen op engem Ecran gekuckt oder op enger Imprimante ausgedréckt ginn an dobäi ëmmer d'selwecht ausgesinn. D'Extensioun vum Dateinumm ass **.pdf**.

PDF-Dokumenter ginn entweeder duerch speziell Programmer gelies (z.&nbsp;B. Adobe Reader) oder duerch Plugins an engem Programm duergestallt (z.&nbsp;B. an den Internet-Browseren).

Dëst Format gouf vun der Firma Adobe Systems Incorporated entwéckelt an 1993 mat dem Programm *Acrobat 1* fir d'éischt publizéiert.

PDF war e kommerziellt ("proprietäert"), mais oppen dokumentéiert Dateiformat (PDF Reference Manual). Zanter dem 1. Juli 2008 ass de PDF an der Versioun 1.7 als ISO 32000-1:2008 en oppene Standard.

## Beispiller

Follgend Beispiller goufe mat dem Onlinetool wikitype gemaach.

*  – Den Artikel iwwer d'Bossa nova als PDF (112 Kb).
*  – Den Artikel iwwer de Kaaschtel als PDF (175 Kb) (Problemer bei der Duerstellung vum Fotoalbum).

## Kuckt och
* Lëscht vu Computerbegrëffer

## Um Spaweck

* Lëscht vu PDF-Software op der englescher Wikipedia 
* PDF Reference Manual um Site vun Adobe 

### PDF-Konverter
* wikitype — Konvertéiert Wikipedia-Artikelen → PDF 
* WebPDF — Konvertéiert 100 Formater → PDF
* PDF Online — Konvertéiert PDF → Word
Canton de Limay

De **Canton de Limay** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Mantes-la-Jolie, am Departement Yvelines an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton

*Brueil-en-Vexin 
*Drocourt 
*Épône
*La Falaise
*Follainville-Dennemont 
*Fontenay-Saint-Père 
*Gargenville 
*Guernes 
*Guitrancourt 
*Issou
*Jambville
*Juziers 
*Lainville-en-Vexin
*Limay
*Mézières-sur-Seine
*Montalet-le-Bois 
*Oinville-sur-Montcient 
*Porcheville 
*Sailly 
*Saint-Martin-la-Garenne
Canton de Champigny-sur-Marne-Ouest

De **Canton de Champigny-sur-Marne-Ouest** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Nogent-sur-Marne, am Departement Val-de-Marne an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton

| Champigny-sur-Marne || align="right" | 74 237 || align="right" | 94 500 || align="right" | 94 017
|}
Canton d'Aulnay-sous-Bois-Nord

De **Canton d'Aulnay-sous-Bois-Nord** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Le Raincy, am Departement Seine-Saint-Denis an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton

|-
| Aulnay-sous-Bois || align="right" | 80 021 || align="right" | 93 600 || align="right" | 93 005
|}
Aarmut

Ënner **Aarmut** versteet ee fir d'éischt de Manktem u liewenswichtege Gidder (beispillsweis Iessen, Logement, Kleedung),  am weideren  allgemenge Sënn d'Feele vun deem, wat gebraucht oder vermësst gëtt. Als sozioekonomescht Konzept gëtt den Aarmut als en Zoustand vu staarker sozialer Benodeelegung ugesinn, wat zu enger ongenügender Versuergung mat materielle Gidder a Déngschtleeschtunge féiert.

D'Europäesch Unioun definiert als „**aarm**“ deen, dee manner wéi 60&nbsp;% vum duerchschnëttlechen Akommes vu sengem Heemechtsland zur Verfügung huet. Bei den ekonomeschen Aarmutskonzepter gëtt doriwwer eraus tëscht relativer Aarmut an absolutter Aarmut en Ënnerscheed gemaach.

## Definitiounen

Fest oder absolut Grenze gëtt et keng.
#### Absolut Aarmut
Fir en Iwwerbléck iwwer d'Probleme vun den Entwécklungslänner kënnen ze ginn, huet de fréiere President vun der Weltbank, Robert McNamara, de Begrëff vun der absolutter Aarmut ageféiert. Hien definéiert *absolut Aarmut* als d'Liewen ënner dem ënneschten Niveau dee fir z'existéieren erfuerderlech ass.D'International Development Association (IDA) huet follgend Indikatoren opgestallt, déi déi absolut Aarmut ëmzeechnen:
* Pro-Kapp-Akommes (PKE)  33/1000
* Gebuertentaux > 25/1000

Aus de Statistike vun der Weltbank geet ervir, datt d'Bevëlkerung, déi ënner der Aarmutsgrenz liewe muss, zanter 1990 zeréckgaangen ass:

### Relativ Aarmut
## D'Aarmut zu Lëtzebuerg
Lëtzebuerg figuréiert zwar fir 2006 weltwäit op der éischter Plaz an der Statistik vum Akommes pro Kapp vun der Bevëlkerung (71.400$), gefollegt vun de Vereenegten Arabeschen Emirater (49.700), Norwegen (46.300), Irland (44.500), USA (43.800), Schwäiz (43.800). Dat wëllt awer net heeschen dat et zu Lëtzebuerg keng Aarmut gëtt. D'Caritas beweist de Géigendeel:

Et stellt een also fest, dat 11.2&nbsp;% vun de Stéit, respektiv 12&nbsp;% vun den Eenzelpersounen déi zu Lëtzebuerg wunnen, mat engem Liewensniveau vu 60&nbsp;% ënner der Mediane auskomme mussen.

De Geschichtsmusée vun der Stad Lëtzebuerg huet d'Theema Aarmut zu Lëtzebuerg vun 1850 bis haut an enger besonnescher Ausstellung opgegraff, déi vum Mee 2011 bis Abrëll 2012 gedauert huet.

## Literatur
* Musée d'Histoire de la Ville de Luxembourg, 2011, « Pauvre Luxembourg ? », Dossier didactique am Kader vun der Ausstellung Pauvre Luxembourg? vum 28/05/11 bis 29/04/12.

## Um Spaweck

* Statistik vum Aarmut an der Welt
* Wat seet d'kathoulesch Kierch iwwer den Aarmut zu Lëtzebuerg
* Aarmutsrapport vun der Caritas iwwer Lëtzebuerg
Canton de Chevreuse

De **Canton de Chevreuse** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Rambouillet, am Departement Yvelines an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Cernay-la-Ville 
*Chevreuse 
*Choisel 
*Dampierre-en-Yvelines
*Lévis-Saint-Nom 
*Magny-les-Hameaux
*Le Mesnil-Saint-Denis 
*Milon-la-Chapelle 
*Saint-Forget 
*Saint-Lambert 
*Saint-Rémy-lès-Chevreuse 
*Senlisse 
*Voisins-le-Bretonneux
Kulturinstituter vum Staat

D**'Kulturinstituter vum Staat** bestinn aus verschiddenen Instituter, déi dem fir Kultur zoustännege Minister ënnerstallt sinn.

Et gëtt follgend aacht Kulturinstituter vum Staat:
# Nationalarchiven &ndash; Archives nationales de Luxembourg (ANLux)
# Nationalbibliothéik &ndash; Bibliothèque nationale du Luxembourg (BNL)
# Nationalmusée fir Archeologie, Geschicht a Konscht &ndash; Musée national d'archéologie, d'histoire et d'art (MNAHA)
# Nationalmusée fir Naturgeschicht &ndash; Musée national d'histoire naturelle (MNHN)
# Institut national pour le patrimoine architectural (INPA)
# Centre national de l'audiovisuel (CNA)
# Lëtzebuerger Literaturarchiv – Centre national de littérature (CNL)
# Nationaalt Fuerschungsinstitut fir Archeologie – Institut national de recherches archéologiques (INRA)
Canton de Villiers-sur-Marne

De **Canton de Villiers-sur-Marne** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Nogent-sur-Marne, am Departement Val-de-Marne an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton

| Le Plessis-Trévise || align="right" | 16 656 || align="right" | 94 420 || align="right" | 94 059
|-
| Villiers-sur-Marne || align="right" | 26 632 || align="right" | 94 350 || align="right" | 94 079
|}
Canton du Blanc-Mesnil

De **Canton du Blanc-Mesnil** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Le Raincy, am Departement Seine-Saint-Denis an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton

| Le Blanc-Mesnil || align="right" | 46 936 || align="right" | 93 150 || align="right" | 93 007
|}
Steampunk

De **Steampunk** ass eng gréisstendeels literaresch Gattung, an där eng dystopesch, dacks am viktorianeschen Zäitalter ugesidelt, kontrafaktesch oder virtuell Geschicht beschriwwe gëtt. Steampunk gëtt als eng Variant vun der Science-Fiction bezeechent an zielt allgemeng zur Kategorie vun den Alternativweltgeschichten. Méi nei Steampunkwierker ginn als Antithes zum Cyberpunk betruecht.

An der fiktiver Welt vum Steampunk huet d'Dampkraaft eng grouss Bedeitung, wéi an der richteger Geschicht. Net nëmmen Zich gi mat Dampmaschinne bedriwwen, mä och Computeren, Raumschëffer, Fligeren an aner fantastesch Maschinnen aus Koffer, Messeng oder Holz. Elektrizitéit gëtt dacks dofir benotzt, fir Mënschen ze heelen oder ze veränneren. Allgemeng huet d'Technik déi Méiglechkeeten, déi an der Mëtt vum 20. Joerhonnert vun der Atomkraaft erwaart goufen. An e puer Wierker vum Steampunk funktionéieren och Magie, Satanismus oder Geeschterbeschwierungen.

De Begrëff selwer gouf warscheinlech fir d'éischt vum K. W. Jeter benotzt, wéi hien en Enn vun den 1980er Joren an engem Bréif un de Locus Magazine als Genrebezeechnung virgeschloen huet.

## Um Spaweck
Commission pour le patrimoine culturel

D**'Commission pour le patrimoine culturel** (**COPAC**), iwwersat ***Kommissioun fir d'Kulturierwen***, ass e consultatiivt Organ vun der Lëtzebuerger Regierung dat mam Gesetz vum 25. Februar 2022 an d'Liewe geruff gouf. Si ersetzt déi fréier *Commission des sites et monuments nationaux* déi mam Artikel 7 vum groussherzogleche Reglement vum 9. Mäerz 2002 iwwer d'Zesummesetzung, d'Organisatioun an d'Fonctionnement vun der *Commission pour le patrimoine culturel* ofgeschaaft gouf.

## Organisatioun
D'Kommissioun besteet aus fofzéng Memberen aus dem Beräich vum Kulturierwen. Se gi vum Kulturminister fir eng Period vun dräi Joer ernannt, déi erneiert ka ginn. E Vertrieder vum Minister iwwerhëlt d'Presidence vun der Kommissioun.

#### Presidente vun der Kommissioun

## Geschicht
Mam Gesetz vum 12. August 1927 iwwer d'Erhalen an de Schutz vun den nationale Landschaften a Monumenter ass d*'Commission des sites et des monuments nationaux (COSIMO)* an d'Liewe geruff ginn, mam Zweck fir d'Regierung an alle Froe vum Denkmalschutz ze beroden an hir Moossname virzeschloen, déi am Intressi vum Erhalen a vum Schutz vun den ëffentleche Monumenter sinn.

Dat Gesetz gouf mam Gesetz vum 18. Juli 1983 ersat an d'Kommissioun krut dunn e liicht aneren Numm: *Commission des sites et monuments nationaux*. Mam sougenannten Omnibus-Gesetz vum 3. Mäerz 2017 ass d'Gesetz vun 1983 modifizéiert ginn.

D'Membere vun där Kommissioun goufe vum Kulturminister fir eng Period vun dräi Joer ernannt, d'Zuel vun de Membere war net spezifiéiert. De Kulturminister oder en Delegéierten hat d'Presidence vun der Kommissioun déi sech op d'mannst eemol am Mount getraff huet.

Bannent der Kommissioun gouf et eng méi kleng Koordinatiounsgrupp déi déi sech eemol an der Woch zesummegesat huet fir déi dagdeeglech Affären oder méi kleng Dossieren ze traitéieren.

#### Presidente vun der Kommissioun

## Kuckt och
* Institut national pour le patrimoine architectural
* Centre national de recherche archéologique
Jaga Antony

D**'Jaga Antony**, eigentlech **Jadwiga Antony**, gebuer 1944 zu Lëtzebuerg ass eng Danzpedagogin.

Si huet bei hirer Mamm Stenia Zapalowska zu Lëtzebuerg Ballet geléiert, a goung dunn op London op d'Royal Academy of Dance. Do huet si bei renomméierten Danz-Léierinnen, zum Beispill d'Tamara Karsavina an Irina Baranova, déi héchst Prüfunge mat Erfolleg ofgeluecht a gouf och selwer zur Danzpedagogin ausgebilt. 1965 krut si den Advanced 2 (ARAD) an hiren Teaching Diploma als Licentiate of the Royal Academy of Dance (LRAD).

1978 gouf si Examinatrice fir d'"Grades"-Prüfungen, an 1984 och fir déi méi professionell "Major Examinations".

D'Jaga Antony huet sech awer net just op de Ballet beschränkt: si ass och Member vun der Imperial Society of Teachers of Dancing (ISTD) fir Gesellschafts-Danz a Latäinamerikaneschen Danz. An deem Beräich huet si de Licentiate (LISTD), gradewéi si och am Ballet den Advanced an den Teaching Certificate vun der ISTD huet.

Zu Lëtzebuerg, wou si mam Jean Octave bestuet ass, huet si 1966 d'Danzschoul vun hirer Mamm iwwerholl. D'Stenia Zapalowska hat d'Method vun der Royal Academy of Dance 1961 zu Lëtzebuerg agefouert, an duerch hir Duechter gouf dës Method am Land fest etabléiert. Um Ufank si d'Ballet- an d'Gesellschafts-Danzcourse parallel gelaf, mat groussem Premier Bal am deemolegen Neien Theater (haut Grand théâtre), mä no enger Zäitchen huet d'Jaga Antony sech ëmmer méi op de Ballet spezialiséiert. Hir eelst Duechter, d'Peggy Octave, huet dunn d'Danzschoul an der Stad Lëtzebuerg iwwerholl, an d'Jaga Antony ass mat hirer Ballet-Schoul op den Cents geplënnert. Hir zweet Duechter Sandy Octave hat hir dee Moment am Ballet-, Jazz- a Claquette Beräich gehollef z'enseignéieren. Haut leet hir fréier Schülerin Solveig Ras hir Schoul.

Eng ganz Rei vun hire Schüler enseignéieren haut selwer d'Danzen, zu Lëtzebuerg an am Ausland, oder hunn et als Dänzer an eng Ballet-Kompanie gepackt.

Si ass vill an Europa an och soss an der Welt ënnerwee, fir bei de Schoule vun der Royal Academy of Dance Examen ofzehuelen. Si ass als Gaascht-Léierin am Ausland bekannt a gefrot, gëtt dacks Course bei internationalen Danz-Deeg a "Summer Schools", an dacks komme spéider Léierinnen oder fortgeschratt Schüler bei si, fir virun enger wichteger Prüfung nach de leschte Schlëff ze kréien.
Canton de Sartrouville

De **Canton de Sartrouville** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Saint-Germain-en-Laye, am Departement Yvelines an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
* Sartrouville
* Maisons-Laffitte
* Le Mesnil-le-Roi
Canton d'Aubervilliers-Est

De **Canton d'Aubervilliers-Est** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Saint-Denis, am Departement Seine-Saint-Denis an der Regioun Île-de-France.

Bei der Kantonalreform vun 2014 gouf e mam Canton d'Aubervilliers-Ouest zesummegeluecht fir de Canton d'Aubervilliers ze bilden.
## Gemengen am Kanton

| Aubervilliers || align="right" | 71 600 || align="right" | 93 300 || align="right" | 93 001
|}
Canton de Saint-Ouen

De **Canton de Saint-Ouen** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Saint-Denis, am Departement Seine-Saint-Denis an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton

| Saint-Ouen-sur-Seine|| align="right" | 39 722 || align="right" | 93 400 || align="right" | 93 070
|}
Canton de Saint-Arnoult-en-Yvelines

De **Canton de Saint-Arnoult-en-Yvelines** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Rambouillet, am Departement Yvelines an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Ablis 
*Allainville 
*Boinville-le-Gaillard
*Bonnelles 
*Bullion 
*La Celle-les-Bordes
*Clairefontaine-en-Yvelines 
*Longvilliers 
*Orsonville 
*Paray-Douaville 
*Ponthévrard 
*Prunay-en-Yvelines 
*Rochefort-en-Yvelines 
*Saint-Arnoult-en-Yvelines 
*Saint-Martin-de-Bréthencourt 
*Sainte-Mesme 
*Sonchamp
Canton de Maurepas

De **Canton de Maurepas** ass eng franséisch administrativ Andeelung an den Arrondissementer Rambouillet a Versailles am Departement Yvelines an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton

* Châteaufort
* Chevreuse
* Choisel
* Coignières
* Dampierre-en-Yvelines
* Lévis-Saint-Nom
* Magny-les-Hameaux
* Maurepas
* Le Mesnil-Saint-Denis
* Milon-la-Chapelle
* Saint-Forget
* Saint-Lambert
* Saint-Rémy-lès-Chevreuse
* Senlisse
* Toussus-le-Noble
* Voisins-le-Bretonneux
Canton de Montfort-l'Amaury

De **Canton de Montfort-l'Amaury** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Rambouillet, am Departement Yvelines an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Auteuil 
*Autouillet 
*Bazoches-sur-Guyonne 
*Béhoust 
*Beynes 
*Boissy-sans-Avoir 
*Flexanville 
*Galluis 
*Garancières 
*Goupillières 
*Grosrouvre 
*Jouars-Pontchartrain 
*Marcq 
*Mareil-le-Guyon 
*Méré 
*Les Mesnuls 
*Millemont 
*Montfort-l'Amaury 
*Neauphle-le-Château 
*Neauphle-le-Vieux 
*La Queue-lez-Yvelines 
*Saint-Germain-de-la-Grange 
*Saint-Rémy-l'Honoré 
*Saulx-Marchais 
*Thoiry 
*Le Tremblay-sur-Mauldre 
*Vicq 
*Villiers-le-Mahieu 
*Villiers-Saint-Frédéric
Canton d'Aigues-Mortes

De **Canton d'Aigues-Mortes** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Nîmes, am Departement Gard an der Regioun Occitanie.

## Gemengen am Kanton
* **[[Aigues-Mortes]]**
* Aimargues
* Aubais
* Gallargues-le-Montueux
* Le Cailar
* Le Grau-du-Roi
* Saint-Laurent-d'Aigouze
Canton de Sommières

De **Canton de Sommières** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Nîmes, am Departement Gard an der Regioun Occitanie.

## Gemengen am Kanton
* Aigues-Vives
* Aspères
* Aubais
* Aujargues
* Boissières
* Calvisson
* Congénies
* Fontanès
* Junas
* Langlade
* Lecques
* Nages-et-Solorgues
* Saint-Dionisy
* Saint-Clément
* Salinelles
* **[[Sommières]]** 
* Souvignargues
* Villevieille
Canton de Saint-Mamert-du-Gard

De **Canton de Saint-Mamert-du-Gard** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Nîmes, am Departement Gard an der Regioun Occitanie.

## Gemengen am Kanton
* Caveirac
* Clarensac
* Crespian
* Combas
* Fons-outre-Gardon
* Gajan
* Montagnac
* Montmirat
* Montpezat
* Moulézan
* Parignargues
* Saint-Bauzély
* Saint-Côme-et-Maruéjols
* Saint-Mamert-du-Gard
Canton de Saint-Chaptes

De **Canton de Saint-Chaptes** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Nîmes, am Departement Gard an der Regioun Occitanie.

## Gemengen am Kanton
* Aubussargues
* Baron
* Bourdic
* La Calmette
* Collorgues
* Dions
* Foissac
* Garrigues-Sainte-Eulalie
* Montignargues
* Moussac
* La Rouvière
* Sainte-Anastasie
* Saint-Chaptes
* Saint-Dézéry
* Saint-Geniès-de-Malgoirès
* Sauzet
Canton de Remoulins

De **Canton de Remoulins** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Nîmes, am Departement Gard an der Regioun Occitanie.

## Gemengen am Kanton
* Argilliers
* Castillon-du-Gard
* Collias
* Fournès
* Pouzilhac
* Remoulins
* Saint-Hilaire-d'Ozilhan
* Valliguières
* Vers-Pont-du-Gard
Canton de Pont-Saint-Esprit

De **Canton de Pont-Saint-Esprit** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Nîmes, am Departement Gard an der Regioun Occitanie.

## Gemengen am Kanton
* Aiguèze
* Carsan
* Cornillon
* Le Garn
* Goudargues
* Issirac
* Laval-Saint-Roman
* Montclus
* **[[Pont-Saint-Esprit]]** 
* Saint-Alexandre
* Saint-André-de-Roquepertuis
* Saint-Christol-de-Rodières
* Saint-Julien-de-Peyrolas
* Saint-Laurent-de-Carnols
* Saint-Paulet-de-Caisson
* Salazac
Canton de Marguerittes

De **Canton de Marguerittes** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Nîmes, am Departement Gard an der Regioun Occitanie.

## Gemengen am Kanton
* Bezouce
* Cabrières
* Ledenon
* Manduel
* Marguerittes
* Poulx
* Redessan
* Saint-Gervasy
Canton de Lussan

De **Canton de Lussan** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Nîmes, am Departement Gard an der Regioun Occitanie.

## Gemengen am Kanton
* La Bastide-d'Engras
* Belvézet
* La Bruguière
* Fons-sur-Lussan
* Fontarèches
* Lussan
* Pougnadoresse
* Saint-André-d'Olérargues
* Saint-Laurent-la-Vernède
* Saint-Marcel-de-Careiret
* Vallérargues
* Verfeuil
Canton de Bagnols-sur-Cèze

De **Canton de Bagnols-sur-Cèze** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Nîmes, am Departement Gard an der Regioun Occitanie.

## Gemengen am Kanton
* Bagnols-sur-Cèze
* Cavillargues
* Chusclan
* Codolet
* Connaux
* Gaujac
* Orsan
* Le Pin
* La Roque-sur-Cèze
* Sabran
* Saint-Étienne-des-Sorts
* Saint-Gervais
* Saint-Michel-d'Euzet
* Saint-Nazaire
* Saint-Paul-les-Fonts
* Saint-Pons-la-Calm
* Tresques
* Vénéjan
Canton de Roquemaure

De **Canton de Roquemaure** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Nîmes, am Departement Gard an der Regioun Occitanie.

## Gemengen am Kanton
* Laudun-l'Ardoise
* Lirac
* Montfaucon
* Rocuemaure
* Saint-Geniès-de-Comolas
* Saint-Laurent-des-Arbres
* Saint-Victor-la-Coste
* Sauveterre
* Tavel
Canton de Rhôny-Vidourle

De **Canton de Rhôny-Vidourle** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Nîmes, am Departement Gard an der Regioun Occitanie.

## Gemengen am Kanton
* **[[Aimargues]]**
* Le Cailar
* Codognan
* Gallargues-le-Montueux
* Mus
* Uchaud
* Vergèze
* Vestric-et-Candiac
Canton d'Aramon

De **Canton d'Aramon** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Nîmes, am Departement Gard an der Regioun Occitanie.

## Gemengen am Kanton
* Aramon
* Comps
* Domazan
* Estézargues
* Meynes
* Montfrin
* Saint-Bonnet-du-Gard
* Sernhac
* Théziers
Canton de Viroflay

De **Canton de Viroflay** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Versailles, am Departement Yvelines an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
*Viroflay
Canton du Chesnay

De **Canton du Chesnay** ass eng franséisch administrativ Andeelung an den Arrondissementer Versailles a Saint-Germain-en-Laye am Departement Yvelines an der Regioun Île-de-France.

## Gemengen am Kanton
* Bailly
* Bougival
* La Celle-Saint-Cloud
* Le Chesnay
* Louveciennes
* Rocquencourt
Alain Schaack

Den **Alain Schaack**, gebuer de 17. Februar 1933 zu Esch-Uelzecht, a gestuerwen de 24. August 2002 am Blummendall, war e lëtzebuergeschen Affekot, DP-Politiker a laangjäregen Direktor vun der Assurancegesellschaft *La Bâloise*.

Am Februar 1978 réckelt hien als Deputéierten an d'Chamber no, mä leet säi Mandat awer schonn am Abrëll 1979 aus gesondheetleche Grënn nidder.

Hie war en Enkel vum Historiker a Riichter Charles Schaack.
Der Landwirth

***Der Landwirth***, vum Juli 1905 un ***Der Landwirt***, war eng Lëtzebuerger Zeitung mat liberaler Ausriichtung, déi vum 3. Januar 1877 bis de 15. Mäerz 1941 ufanks zweemol, da véiermol d'Woch erauskom ass. Den Ënnertitel gouf e puermol geännert: Vun *Organ des königlichen Ackerbauvereins des Großherzogthums zugleich Zeitung für die notariellen Anzeigen des Arrondissements Diekirch*, iwwer *Organ des großherzoglichen Ackerbauvereins; Zeitung für Land-, Volks-, Wald- und Hauswirtschaft u. s. w.* zu *Informationsblatt für den Norden des Luxemburger Landes*.

Beim *Landwirth* gouf et vun 1889 bis 1907 eng Bäilag ënnert dem Numm *Illustriertes Unterhaltungs-Blatt*.

D'Zeitung gouf zu Dikrech vun der Dréckerei Schroell publizéiert.

## Geschicht
De Landwirth ass den Nofollger vu follgenden Zeitungen, déi no an no duerch d'Zensur vun der Kierch verschwonne sinn:
* *[[Der Wächter an der Sauer]]*
* *[[Der Volksfreund (1869)|Der Volksfreund]]*
* *[[Bulletin des königlichen Ackerbauvereins des Grossherzogthums]]*

Tëscht 1913 an 1920 gouf et zwou Parallel-Editiounen, eng fir Ettelbréck an eng fir Dikrech.

Den 2. Juli 1926 ass d'National Zeitung vum deemolege Staatsminister Pierre Prüm mat dem "Landwirt" fusionéiert an huet deem seng Nummeéierung iwwerholl.

## Literatur

## Kuckt och
* Paul Schroell
* Lëscht vun Zeitungen an Zäitschrëften zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck
* Der Landwirth - All Nummeren ze liesen op eluxemburgensia.lu
* Fiche op a-z.lu.
Entwécklungsland

En **Entwécklungsland** ass nom allgemenge Sproochgebrauch eng eegestänneg national Communautéit, där hir Bevëlkerung an der Majoritéit als aarm betruecht gëtt an e Liewensstandard huet, deen ënner enger international unerkannter Aarmutsgrenz läit. Wéi e Land als Entwécklungsland ze betruechten ass, hänkt vun den applizéierte Krittären of. De Begrëff gëtt meeschtens am Zesummenhank mat der Entwécklungspolitik gebraucht an ass net ëmmer riguros festgeluecht.
## Lëscht vun den Entwécklungslänner
Follgend Länner ginn als *Emerging and Developing Economies* (Entwécklungslänner) vum Fonds monétaire international a sengem *Economic Outlook Report* (Abrëll 2008) betruecht:

## Allgemenge Sproochgebrauch
### Fundamental Virbemierkungen
Fir de Begrëff „Entwécklungsland“ gëtt et eng Rei vu Synonymen, wéi **Drëtt Welt** oder **Véiert Welt**. Dës Begrëffer sinn - gradewéi „Entwécklungsland“ - zum Deel ëmstridden a gi vu verschiddenen Experte kontestéiert. D'Kritiker vum Begrëff „Entwécklungsland“ soen z.&nbsp;B. datt en eppes ënnerstellt, dat net passéiert: nämlech *Entwécklung*. Ee vun de prominentste Kritiker vun dësem Begrëff ass de schweedeschen Ekonom Gunnar Myrdal.

Net méi gebraucht ginn: „ënnerentwéckelt Länner“ (*underdeveloped countries*), oder „réckstänneg Länner“ (*backward countries*), well se pejorativ sinn.

### International an national Sproochreegelungen
International gëtt et keng eendeiteg Sproochreegelung. Sou gouf zum Beispill opgrond vun enger UN-Vollversammlung am Joer 1971 tëscht Least Developed Countries (LLDC) a Less Developed Countries (LDC) ënnerscheet. Net all UN-Organisatiounen ënnerscheeden awer tëscht dëse béide Gruppen.

### Den Ausdrock Nord-Süd
Den Ausdrock „Nord-Süd“ gëtt ëmmer manner vun den Entwécklungslänner selwer benotzt. 
### Industriestaaten an Net-Industriestaaten
Mat „Industriestaaten“ gëtt versicht, industrialiséiert Staate sproochlech vun den Entwécklungslänner ofzegrenzen, dat zu engem Zäitpunkt wou net méi d'Industrie, mä d'Déngschtleeschtungen déi dreiwend Kraaft vun der wirtschaftlecher Weiderentwécklung sinn.
### De Begrëff Drëtt Welt
De Begrëff „Drëtt Welt“ staamt aus den 1950er Joren an hat dunn e politeschen Nogeschmaach, well en op d'blockfräi Staaten, déi weeder dem kommunisteschen nach dem kapitalistesche Block zougeuerdent konnte ginn, higewisen huet.

## Kuckt och
* Entwécklungshëllef

## Um Spaweck
* Lëscht vun Entwécklungslänner sou wéi d'Weltbank se klasséiert huet
Breedewee (Stad Lëtzebuerg)

De **Breedewee**, mam offiziellen Numm ***rue Large***, ass eng Strooss an der Uewerstad vun der Stad Lëtzebuerg, déi vum Fëschmaart erof a Richtung Gronn féiert.

D'Haiser Nummer 1, 2, 3, 5, 7, 9, 11, 13, 17, 19, 21 an 23 stinn zanter 1961, resp. 1964 op der Lëscht vum ''inventaire supplémentaire'' vun den nationale Monumenter. D'Maison de Cassal, déi an där Strooss ass, ass zanter 1940 als Nationaalt Monument klasséiert.

D'Haus Nr. 9 war fréier de Sëtz vum Friddensgeriicht.

De Breedewee hält beim Haus Nummer 23 op an d'Strooss ännert den Numm baussent der Spuenescher Paart a "Grënnerbierg", *[[Montée du Grund]]*, déi da bis an de Gronn féiert. Déi "gerued" Säit besteet just aus zwee Haiser, d'Nummeren 2 a 4.

## Geschicht

### Häll
Vum Fëschmaart aus fort, gouf den éischten Deel vum Breedewee, gradewéi en Haus an deem Deel, fréier och alt emol *Hell* oder *Häll* genannt. An Dokumenter aus de Joren 1323 an 1356 geet rieds vun engem Gaart *juxta hallam* iwwerdeems d'Haus an engem Akt als *Helle* genannt gouf. Dat Haus war eng Wueren- oder Maarthal vun der Stad a gouf einfach *Hal* genannt. Aus *Hal* ( Halle) gouf dunn *Häll* oder *Hell* ( Hölle). Eng Famill déi am 13. Joerhonnert an deem Haus gewunnt huet, krut den Numm *de Inferno* („aus der Häll“).

### Breedewee
Ënnerzeg vum Bou ass den eigentleche Breedewee, dee schonn a Schrëftstécker aus dem 14. Joerhonnert als *via lata* (= breede Wee) genannt gouf. Vergläicht een de Breedewee z.&nbsp;B. mat der Rue de la Loge, déi just uewendru läit, gesäit een direkt, datt déi méi schmuel ass, wat dann och den Numm vum Breedewee erkläert.

## Biller

Fichier:Bou am Breedewee.JPG|Bou am Breedewee
File:Breedewee (rue Large) Luxembourg City 2019-03 --5.jpg|Haiser Nr. 1-3
Fichier:Luxembourg City Rue 3 Rue Large Detail.jpg|Detail: Entrée vun Nr. 3
Fichier:Maison Cassal rue Large 5 Luxembourg City 2011-08.jpg|Nr. 5: Maison de Cassal.
Fichier:Rue Large odd numbers Luxembourg City 2011-08.jpg|Nr. 7
Fichier:Breedewee 9 2015-07.JPG |D'Gebai vum fréiere Friddensgeriicht op Nr. 9.
Fichier:Breedewee 11 2015-07.jpg|Nr.11
Fichier:Breedewee 13 2015-07.jpg|Nr.13
Fichier:Breedewee 15 2015-07.jpg|Nr.15
Fichier:Breedewee 17-19 2105.07.jpg|Nr.17-19
Fichier:Breedewee 21 2015-07.jpg|Nr.21


## Kuckt och
* Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Lëtzebuerg

## Um Spaweck

* De Breedewee an *Ons Stad* N° 18, 1985, S.27.
Jean-Georges Willmar

De **Jean-Georges**-Othon-Martin-Victorin-Zacharie **Willmar**, gebuer de 5. September 1763 zu Prüm, a gestuerwen den 1. Januar 1831 an der Stad Lëtzebuerg, war e Jurist, a vun 1817-1830 Gouverneur vu Lëtzebuerg.

De Jean-Georges Willmar war Affekot beim *Conseil souverain*. Wéi Lëtzebuerg vun de Franséische Revolutiounstruppen ageholl gouf, gouf de Willmar requisitionnéiert, fir "Agent national" bei der Kommissioun ze ginn, déi d'Land iwwerganksméisseg verwalte soll. Wéi d'Département des Forêts bis gegrënnt war, gouf en zum President vum Stroftribunal ernannt.

Am Abrëll 1800 gouf de Willmar zum Sous-préfet zu Bitburg nominéiert.

1815 gouf hie Provisoresche Gouverneur vum Grand-Duché, an den 29. Mee 1817 zum Gouverneur ernannt. E wichtegen Deel vun där Funktioun bestoung doran, Duerf fir Duerf am Groussherzogtum ofzeklappen, fir op der Plaz ze kucken, op alles an der Rei wier, an e Rapport doriwwer ze maachen. E recurant Theema vun dëse Rapporten ass de schlechten Zoustand vun de Stroossen. Als Gouverneur huet hien och ëmmer méi d'Onzefriddenheet vun de Leit iwwer déi als ze héich an ongerecht empfonnt Steieren, op Den Haag misse viruginn.

No der Belscher Revolutioun blouf hien dem hollännesche Kinnek trei, obwuel de Jean-Baptiste Nothomb him ze verstoe gedoen huet, hie kéint Gouverneur an engem belsche Lëtzebuerg bleiwen, a säi Jong, de Jean-Jacques Willmar, kéint President vum Areler Tribunal ginn. Mä vun Holland koum net vill Versteesdemech oder Entgéintkommen, sou krut de Willmar, de Prënz Wëllem II. Vun Oranien, als Gouverneur vun de südleche Provënzen praktesch "virun d'Nues" gesat.

Den 1. Januar 1831 ass hie stënterlech gestuerwen.

De Jean-Georges Willmar war zweemol bestuet: fir d'éischt mat der Marie-Catherine Graas, déi 1794 gestuerwen ass, a mat där e 5 Kanner hat, wourënner de Jean-Jacques Willmar, duerno mat der Marie-Jeanne Graas, der Sëschter vun der Marie-Catherine, mat där en ee Jong zesummen hat.

An der Stad Lëtzebuerg erënnert eng Strooss un hien.
## Um Spaweck
* Sprunck, Alphonse:"Le Gouverneur Willmar". In: *Biographie nationale du pays de Luxembourg*, Fascicule 10, S.539-637 (Online op der Websäit vun der BNL).
Henri Blackes

Den **Henri Blackes**, gebuer am Joer 1901, a gestuerwen am Joer 1987, war e lëtzebuergesche Geeschtlechen a Geschichtsfuerscher.

## Um Spaweck
Lit. vum Henri Blackes
Rolf Tarrach

De **Rolf Tarrach**, gebuer de 24. Februar 1948 zu Valencia, ass e spuenesche Physiker mat däitschen Originnen.

Hie war vum 1. Januar 2005 bis den 31. Dezember 2014 Rekter vun der Université du Luxembourg. Säin Nofollger ass de Rainer Klump, de Virgänger war de François Tavenas.

Vum 1. Juli 2015 un, ass hie President vun der *European University Association* (EUA), den Daachverband vun iwwer 850 europäeschen Universitéiten aus 47 Staaten dee 17 Millioune Studente vertrëtt. Hie gëtt de Nofollger vun der Portugisin Maria Helena Nazaré.

De Rolf Tarrach war de Spëtzekandidat vu Volt fir d'Europawalen de 26. Mee 2019.

## Gielchen
* Grand-Officier am Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg (Promotioun 2015)
Grégoire Schouppe

De **Grégoire Schouppe**, als "Philipp Ernst Schupp" ëm den 1. Mee 1680 zu Kröv gebuer a gestuerwen den 19. Juli 1751 am Alter vun 71 Joer zu Oochen, war e kathoulesche Geeschtlechen, Benediktinerpater an de 70. Abt vun der Iechternacher Abtei (1728-1751).

De Grégoire Schouppe, dee bis dohi Kellermeeschter (*cellerarius*), d.&nbsp;h. den Ökonom vun der Iechternacher Abtei war, gouf 1728 als Abt gewielt. Dat Amt huet hie bis zu sengem Doud am Joer 1751 ausgeüübt.

Seng Devise war *"Prudentia de coelo"*.

De Grégoire Schouppe ass als "Erbauerabt" an d'Geschicht agaangen. Ënner senger Leedung gouf d'Abtei fundamental ëmgebaut a barockiséiert. D'Aarbechten hate 1727 ënner sengem Virgänger, dem Abt Mathias Hartz, ugefaangen an hu sech bis 1736 higezunn. De Schouppe huet donieft d'Schlass vu Bollenduerf, dat der Abtei gehéiert huet, ëmbaue gelooss (1739), d'Lëschenhaus vergréissert (1748) an e Refugium an der Festung Lëtzebuerg installéiert (1750-1751).

Zu Iechternach ass eng Strooss no him genannt: rue Grégoire Schouppe.

## Literatur

*Brimmeyr, Johann Peter, 1923. *Geschichte der Stadt und der Abtei Echternach.* Bd. 2. Als Manuscript herausgegeben von Dr. Rudolph Brimmeyr und Dr. Heinrich Schintgen, Luxemburg, 259 S. (*70. Abt: Gregorius Schouppe, 1728–1751*: S. 98-104).
*Didier, N., 1931. *Der Abteineubau zu Echternach im 18. Jahrhundert.* Luxemburger Wort 1931-10-19, S. 11. PDF
*Luxemburger Wort, 1944. *Ein tatkräftiger Bauherr in Echternach.* Luxemburger Wort 1944-05-30, S. 4. PDF
*Luxemburger Wort, 1959. *Histoire architecturale de l'Abbaye d'Echternach au XVIIIe siècle.* Luxemburger Wort 1959-12-24, S. 6. PDF
*Obermosel-Zeitung, 1928. Der baulustigste Abt von Echternach. Obermosel-Zeitung 1928-08-20, S. 1, 48. PDF
*Oehms, Karl, 2010. *Benediktiner der kaiserlichen Abtei Echternach in Kröv nach Angaben aus dem Familienbuch Kröv.* Familienkundliche Blätter, Heft 23, Dez. 2010, S. 5-12 (Westdeutsche Gesellschaft für Familienkunde e. V., Köln, Bezirksgruppe Trier). PDF
* Schintgen, Henri, 1921. *Abbas Gregorius der Erbauer: biographische Studie über den neunundsechzigsten [sic] Abt der Abtei Echternach (1728 - 1751).* Luxemburg, 23 S.
*Schmitt, Michel, 1970. *Die Bautätigkeit der Abtei Echternach im 18. Jahrhundert (1728-1793).* Luxembourg, Ministère des Arts et Sciences, 230 S. (Publications nationales du Ministère des Arts et Sciences).
*Sprunck, Alphonse, 1950. Die Wahl des Echternacher Abtes Mathias Hartz im Jahre 1717. Die Warte 1950-05-31, Nr. 22, S. 13. PDF
*Staud, Richard Maria & Reuter, Joseph, 1952. *Die kirchlichen Kunstdenkmäler der Stadt Echternach.* Luxemburg, St.Paulus Druckerei, 224 S. (T'Hémecht, Zeitschrift für Luxemburger Geschichte 1952, 5. Jg., Heft 2 u. 3). PDF.
*Thiel, Jacques, 1951. *L'Abbaye d'Echternach: ses élections abbatiales au XVIIIe siècle.* T'Hémecht 1951, Heft 4, S. 27-42. PDF
Don LaFontaine

Den **Donald** ("**Don**") **LaFontaine**, gebuer den 2. August 1940 zu Duluth, a gestuerwen den 1. September 2008 zu Los Angeles, war en US-amerikanesche Stëmmschauspiller, dee berüümt ass fir eng 5.000 Film-Traileren a méi wéi 350.000 Televisiounsreklammen, Programmhiwieser a Videospiller den Text geschwat ze hunn.

Duerch seng streng a schwéier Stëmm krut hien de Spëtznumm *Thunder Throat*, *The Voice of God* oder einfach *The Voice*. E vill gebrauchte Saz "In a world..." vun him ass praktesch zu engem Cliché ginn.

## Um Spaweck
Timor

**Timor** ass ass eng gedeelt Insel am Timormier vum Indeschen Ozean. Se gehéiert zum Malayseschen Archipel an ass mat 30.459&nbsp;km² déi gréisst an déi ëstlechst vun de Klenge Sundainselen.

Timor huet ongeféier 3,369 Milliounen Awunner.

## Geographie
D'Insel ass 476&nbsp;km laang, awer nëmmen héchstens 102&nbsp;km breet an erstreckt sech a west-ëstlecher Richtung.

Timor läit ronn 1.100&nbsp;km westlech vun der Insel Neuguinea an 600&nbsp;km nërdlech vun Australien

## Politesche Status
D'Insel ass politesch an zwee gedeelt:

### Timor-Leste
Den ëstlechen Deel vun der Insel bilt den onofhängege Staat Timor-Leste (och nach *Osttimor*), zu deem och nach d'Exklave Oe-Cusse Ambeno am westlechen Deel gradewéi déi zwou kleng Inselen Atauro a Jaco gehéieren. Timor-Leste ass 14.609&nbsp;km² grouss an huet ongeféier 1,357 Milliounen Awunner. D'Haaptstad vun Osttimor ass Dili.

### Westtimor (Indonesien)
De westlechen Deel vun der Insel, Westtimor (Indoneesesch:*Timor Barat*) gehéiert, gradewéi all déi aner Gebidder vun de Klenge Sundainselen, zu Indonesien. Westtimor ass en Deel vun der indoneesescher Provënz Nusa Tenggara Timur, huet eng Fläch vu 15.850&nbsp;km²  an 2,012 Milliounen Awunner. D'Haaptstad ass Kupang.

## Um Spaweck