Gemeng Keel

D****' (fir d'Awunner *Käl*) ass eng vun den  lëtzebuergesche Gemengen. Se läit am Kanton Esch-Uelzecht an de Chef-lieu vun der Gemeng ass d'Uertschaft  vun där se och hiren Numm huet.

## Uertschaften an der Gemeng
* Keel
* Téiteng

## Geographie

D'Gemeng Keel ass am Süde vum Groussherzogtum Lëtzebuerg an engem Dall, dem Keeldall, wat sech no Norde breet mécht an an den Uelzechtdall iwwergeet. Obwuel Rëmeleng (Grenzmaark FL-91 op 49° 26′ 53,7″) déi südlechst Uertschaft ass, läit de südlechste Punkt vum Lëtzebuerger Land an der Gemeng Keel, um Bann vun der Sektioun Téiteng, op der Maark FL-96 (49° 26' 52").

Koordinate vum südlechste Punkt: 

Duerch den Dall leeft vu Süden no Norden d'Keelbaach. De Keeldall ass flankéiert op zwou Säite mat Koppen a klenge Bierger, déi den nërdlechen Deel vun der Cuesta vum Dogger duerstellen.

Op der ëstlecher Säit vu Süden no Norde gekuckt fanne mer hei de Perchesbierg, den Hesselsbierg, den Hérenterbierg, d'Haard, den Duelebierg, de Kalebierg, de Gaalgebierg an als leschten an der Rei de Gehaansbierg. Op der westlecher Säit steet de Millebierg, den Tewesbierg, de Bromeschbierg, nach e Gaalgebierg bei Aedelen, de Brucherbierg an d'Weimeschkëppchen. Do stoung uewen op der Kopp, op 390 m, eng keltesch Siidlung mat Ofwierhiwwelen.

Op an an deene Koppen ass Eisenäerz ausgegruewe ginn, vu Kelten, Réimer a bis an d'lescht Joerhonnert, wat dem Land säi Räichtum bruecht huet.

### Nopeschuertschaften

## Wopen
D'Gemeng Keel huet hire Wopen duerch een Arrêté grand-ducal vum 30. Mee 1975 kritt (*Memorial B vun 1975, Säit 534*).

D'heraldesch Beschreiwung am Originaltext ass:
*D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules*, wat op Lëtzebuergesch heescht, datt op engem gëllene Schëld e schwaarze Gräif mat roude Krallen an enger rouder Zong ass.

D'Gemeng Keel krut de Wopen zwar schonn eng Kéier 1972 zougesprach, awer well do Gesetzer sech iwwerschnidden haten, an eent dat anert ausser Kraaft gesat hat, ass dat net als rechtskräfteg ugesi ginn, soudatt d'Prozedur 1975 nach eng Kéier gemaach gouf.

## Bevëlkerungsentwécklung
Am Joer 1869, an deem d'Eisenindustrie gegrënnt an a Schwong koum, war Keel déi zweetgréisst Gemeng am Minett:
Esch-Uelzecht 2869 Awunner, Keel 2864, Déifferdeng 2238, Diddeleng 1678 a Péiteng 1101 Awunner.

1951 war d'Gemeng Keel déi sechstgréisste Gemeng vum Land. D'Gemengenawunnerzuel war deemools 5750 Séilen, wouvun 3250 Awunner an der Uertschaft Keel waren.

### Entwécklung vun der Awunnerzuel

Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:10000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:2000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:400 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:724
 bar:1871 from:0 till:1949
 bar:1910 from:0 till:4555
 bar:1922 from:0 till:4224
 bar:1935 from:0 till:5415
 bar:1947 from:0 till:5471
 bar:1960 from:0 till:6505
 bar:1970 from:0 till:6691
 bar:1981 from:0 till:6354
 bar:1991 from:0 till:6292
 bar:2001 from:0 till:7050
 bar:2011 from:0 till:7918
 bar:2021 from:0 till:9668

PlotData=
 bar:1821 at: 724 fontsize:S text:724 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 1949 fontsize:S text:1.949 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 4555 fontsize:S text:4.555 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 4224 fontsize:S text:4.224 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 5415 fontsize:S text:5.415 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 5471 fontsize:S text:5.471 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 6505 fontsize:S text:6.505 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 6691 fontsize:S text:6.691 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 6354 fontsize:S text:6.354 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 6292 fontsize:S text:6.292 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 7050 fontsize:S text:7.050 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 7918 fontsize:S text:7.918 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 9668 fontsize:S text:9.668 shift:(-14,5)


## Gemengerot
De Gemengerot vu Keel gëtt nom Proporz-Walsystem gewielt. E setzt sech aus 13 Conseilleren zesummen.

Als Folleg vun de Gemengerotswale vum 8. Oktober 2017 huet de Schäfferot ufanks, wéi och virdrun, op enger LSAP-déi-Gréng-Koalitioun baséiert. Nom Austrëtt vun engem Gemengerotsmember aus der LSAP koum et uganks 2022 zu enger neier Koalitioun vun CSV an DP, déi dësen ënnerstëtzt.
### Zesummesetzung
 

## Buergermeeschteren

## Interkommunal Syndikater
D'Gemeng Keel ass Member vu follgenden interkommunale Syndikater:

* MINETT-KOMPOST
* PRO-SUD
* SES
* SICEC
* SICONA-Sud-Ouest
* SICOSPORT Kayldall
* SIDOR
* SIGI
* STEP
* SYCOSAL
* SYVICOL
* TICE

## Kuckeswäertes an der Gemeng
* Léiffrächen
* Monument national des mineurs
* Kierch Keel

## Literatur
* Jos Dupong: *Kayl in der Geschichte*, Sankt-Paulus-Dréckerei Lëtzebuerg, Éischt Oplo: 1963, Zweet Oplo:1997
* Jules Kauffmann: *Kayl früher und heute*, Dréckerei: éditpress Lëtzebuerg, Oplo 1988
* Jules Kauffmann: *Das Denkmal am "Sperrewee"*, Dréckerei: éditpress Lëtzebuerg, Oplo 1990
* Jules Kauffmann: *Mit der Bannmühle durch die Jahrhunderte*, Dréckerei polyprint s.a., Oplo 1993
* Les Cyclistes Kayl: *Centenaire du Velo-Club "L.C.Kayl"*, Dréckerei polyprint s.a., Oplo 1996
* Jules Kauffmann: *Kayl um Giinzebechel*, Dréckerei polyprint s.a., Oplo 2000
* Marcel Bouschet / Gilbert Maurer: *70 Joer Käler Basket*, Dréckerei St Paul Lëtzebuerg, Oplo 2002

## Kuckt och
* Gare Keel
* Gare Téiteng
* Géisserei a Schlässerei Massard
* Centre culturel "Schungfabrik"

* Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen
* Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Gemeng Keel
* D'Gemeng Keel op der Websäit vum Syvicol
* De Kayldall
* TICE
* Syndicat d'initiative Kayl-Tétange
* Gesetz vum 27. Juni 1891 iwwer d'Kreatioun vun enger neier Gemeng ënner dem Numm Rëmeleng