open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Echium wildpretii

**Echium wildpretii** ass eng Planzenaart an der Gattung *[[Echium]]* bannent der Famill vun de Boraginaceae. Si ass endeemesch op Teneriffa a La Palma.

Den Epithète vun der Aart éiert de Schwäizer Gäertner a Botaniker Hermann Wildpret.

D*'Echium wildpretii* ass eng méijäreg (hapaxanth) Planz, déi bis zu dräi Meter héich wuesse kann. Charakteristesch ass d'Grondrosett, déi bis zu engem Meter Duerchmiesser erreeche kann. Hir Blieder ginn eng 30&nbsp;×&nbsp;2&nbsp;cm grouss, an hunn op den zwou Säite mëll Buuschten. Hir Infloreszenz, déi aus der Mëtt vun der Rosett erauswiisst, ass schmuel a keegelfërmeg, an dicht mat ongezielte Bléie besat. Jee no Ënneraart ass d'Faarf vun de Bléie rout oder rosa; ier se verbléien, gi se bloelzeg. D'Bléie si breet an triichterfërmeg, a ginn tëschent 10 a 14&nbsp;mm laang. D'Aart ass vu Juni bis August an der Bléi. D'Friichte si kleng Nëssercher.

## Systematik
Et gëtt zwou Ënneraarten:
* *Echium wildpretii* H.Pearson ex Hook.f. subsp. *wildpretii*: rout Bléien, wiisst op Teneriffa;
* *Echium wildpretii* subsp. *trichosiphon* (Svent.) Bramwell: rosa Bléien; wiisst op La Palma.

## Literatur
* Miguel Ángel Cabrera Pérez: *Die einheimische Flora der Kanarischen Inseln.* Everest, León 1999, ISBN 84-241-3550-4.

## Um Spaweck

* Echium wildpretii als Gëftplanz
Circus of Horrors

** Circus of Horrors** ass e britteschen Horrorfilm vum Sidney Hayers aus dem Joer 1960.

## Ëm wat geet et am Film?
E Chirurg gëtt vun der Police gesicht wëll hie Verbriecher nei Gesichter mécht. Nodeems hien d'Meedche vun engem Zirkusdirekter operéiert huet, daucht hie mat deem senger Hëllef mat enger falscher Identitéit am Zirkus ënner…

## Um Spaweck
Spectre (Film 2015)

**Spectre** ass e brittesch-US-amerikaneschen James-Bond-Film vum Sam Mendes aus dem Joer 2015 no de Personnagë vum Ian Fleming.

## Ëm wat geet et am Film?
Den James Bond (Daniel Craig) versicht mat Hëllef vun der Madeleine Swann (Léa Seydoux) de Franz Oberhauser alias Ernst Stavro Blofeld (Christoph Waltz) ze liquidéieren…

## Um Spaweck
Le monocle noir

** Le monocle noir** ass e franséische Film vum Georges Lautner aus dem Joer 1961 nom Roman mam selwechten Numm vum Colonel Rémy. 
## Ëm wat geet et am Film?
Am Schlass vum Marquis de Villemaur treffe sech Naziunhänger déi dem Drëtte Räich nokräischen. Den Théobald Dromard ass awer do fir hir Dreem ze zerstéieren.
## Soss
De Film gouf am Schlass vu Josselin zu Josselin an der Bretagne gedréint.

*Le monocle noir* ass viru *[[L'œil du Monocle]]* a viru *[[Le Monocle rit jaune]]* den déischte Film aus der *Monocle* Trilogie.

## Um Spaweck
* De Film op dvdclassik
Juscelino Kubitschek

De **Juscelino Kubitschek de Oliveira**, gebuer den 12. September 1902 zu Diamantina, am Minas Gerais, a gestuerwen den 22. August 1976 bei Resende am Bundesstaat Rio de Janeiro, war e brasilianesche Politiker. Hie war vun 1956 bis 1961 Staatspresident vu Brasilien.

Hien hat fir Dokter studéiert an no sengem Studium huet hien zu Paräis, Wien, Berlin an a Brasilie geschafft. 1933 bis 1937, wéi de Getúlio Dornelles Vargas sech un d'Muecht geputscht huet, war hien Deputéierten am Federale Parlament. 1939 gouf e Buergermeeschter vu Belo Horizonte, der Haaptstad vu Minas Gerais. Vun 1946 bis 1950 war hien op en Neits Deputéierten an dono bis 1955 Gouverneur vu Minas Gerais.

Säi gréisste Projet wärend senger Amtszäit als President war d'Grënnung vu Brasília, der neier Haaptstad. Si gouf den 21. Abrëll 1960 ageweit.

No engem Militärputsch 1964 ass de Kubitschek an Europa an an d'USA an den Exil gaangen. 1967 goung en hannescht a Brasilien, wou en awer politesch keen Afloss méi hat.

Hien ass den 22.&nbsp;August 1976 bei engem Autosaccident ëm d'Liewe komm. 2013 koum eng Spezialkommissioun zu der Konklusioun, datt et keen Accident, mä d'Resultat vun engem Komplott gewiescht soll sinn.

No him genannt goufen d'Juscelino-Kubitschek-Bréck an de Fluchhafe vu Brasília, e Kraaftwierk beim Barrage vun Irapé souwéi de Memorial JK zu Brasilia, dat vum Oscar Niemeyer entworf gouf.

Am Januar 1956 war hien op Staatsbesuch zu Lëtzebuerg.

## Um Spaweck
Banff-Nationalpark

De **Banff-Nationalpark** (*Banff National Park*) ass en Nationalpark an de Rocky Mountains, an der kanadescher Provënz Alberta, eng 120&nbsp;km westlech vu Calgary.

E gouf 1885 gegrënnt an ass domat den eelste vun de kanadeschen Nationalparken. Zënter 1985 steet en och, mat anere kanadesche Parken an de Rocky Mountains, op der Unesco-Lëscht vun de Weltierwen.

De Park ass 6.641&nbsp;km² grouss a besteet virun allem aus Biergerlandschaft, an där et en ettlech Gletscheren, Äisfelder a Séien, souwéi groussflächesch Nolebeem-Bëscher an Alpelandschafte gëtt. E geet no Norden hi virun an de Jasper-Nationalpark, am Weste grenzt en un de Yoho-Nationalpark, an un de Kootenay-Nationalpark, an am Süden un eng Rëtsch Provënzial-Parken.

Déi eenzeg gréisser Uertschaft am Park ass Banff, wou och den Informatiounszentrum ass. Och bekannt ass Lake Louise, 54&nbsp;km westlech vun do um Séi mam selwechten Numm, mam bekannten Hotel Château Lake Louise.

De Park ass un d'Canadian Pacific Eisebunnsstreck ugeschloss, an och den Transcanadian Highway geet derduerch.

Et kommen all Joers Millioune vu Visiteuren an de Park (1990 waren et der 5 Mio), sou datt et net ëmmer einfach ass, d'Auswierkungen dovun op de fragilen Ekosystem an der Gitt ze halen.

## Kuckeswäertes
* de Bow River – de Floss, deen derduerch leeft
* de Sulphur Mountain – den 2.285 Meter héije Bierg uewent Banff
* de Johnston Canyon - eng Schlucht
* de Johnson Lake - e klenge Biergséi
* de Lake Louise – e berüümte Biergséi
* de Chateau Lake Louise – e grousse Luxushotel beim Séi
* de Moraine Lake e Biergséi mat Vue op déi Zéng Sommeten
* de Peyto Lake – en turquoisse Biergséi
* de Peyto-Gletscher
* de Mistaya Canyon - eng schmuel an déif Schlucht
* de Icefields Parkway – en 231 Kilometer laangen Highway vu Banff op Jasper matzen duerch d'Rocky Mountains

## Um Spaweck

* Banff National Park, op Parks Canada
Pierrot le fou

** Pierrot le fou** ass e franséisch-italieenesche Film vum Jean-Luc Godard aus dem Joer 1965.

## Ëm wat geet et am Film?
De Ferdinand Griffon leeft bei sengem Schwéierpapp vun enger Party fort. Doheem ukomm gesäit hien dat de Babysitter bei senge Kanner eng al Frëndin vun him ass. Mat hir verléisst hie säin Haus an déi zwee maache sech op eng Rees déi an enger Katastroph endegt.

## Um Spaweck
* De Film op der IMDb
* Kritik vum R. Ebert
* De Film op dvdclassic
Around the World in 80 Days (Film 1956)

** Around the World in 80 Days** ass en US-amerikanesche Film vum Michael Anderson aus dem Joer 1956 nom Buch *Le tour du monde en quatre-vingts jours* vum Jules Verne. 
## Ëm wat geet et am Film?
De Phileas Fogg, en englesche Gentleman, wett mat de Membere vu sengem Club dat hien den Tour ëm d'Welt an 80 Deeg kéint maachen…

## Auszeechnungen
1957 krut de Film 5 Oscaren: 
* Beschte Film
* Bescht adaptéiert Dréibuch
* Bescht Photographie
* Beschte Filmschnëtt
* Bescht Musek

## Um Spaweck
* De Film op der IMDb
Les malheurs d'Alfred

** Les malheurs d'Alfred** ass e franséische Film vum Pierre Richard aus dem Joer 1972.

## Ëm wat geet et am Film?
Den Alfred, en Architekt dee bei näischt Chance huet an deem seng grouss Léift hie verléisst fir an d'Klouschter ze goen, sprengt vun enger Bréck an d'Waasser fir sech ëmzebréngen. Am Waasser fält hien nieft eng Televisounspresentatrice déi och wéinst enger enttäuschter Léift an d'Waasser gaangen ass. Déi zwee kënnen awer vu Passante gerett ginn. De Pech verfollegt se weider bis den Alfred enges Daags duerch Zoufall bei engem TV-Spill matmécht…
## Um Spaweck
* De Film op der IMDb
* De Film op dvdfr
Jean-Nicolas Klensch (Buergermeeschter)

De **Jean-Nicolas Klensch**, war e lëtzebuergesche Bauer a Politiker vu Gaasperech.

De Jean-Nicolas Klensch gouf den 18. Juni 1892 Buergermeeschter vun der Gemeng Hollerech. Den 30. Dezember 1896 krut hien eng weider Nominatioun als Buergermeeschter vun Hollerech an ass dat bis zu senger Demissioun den 22. Oktober 1901 bliwwen.

D'Bushalt „Klensch“ an der Gaasperecher Strooss zu Gaasperech erënnert haut nach un den *Haff Klensch* deen do louch.
## Um Spaweck
Chronik aus Hollerich=Bonneweg, Bahnhofviertel und Umgegend.. In: Luxemburger Bürger=Zeitung., 13. Jg., nº 43 (20.04.1911), p.&nbsp;2.
[Digitised by the National Library of Luxembourg, https://persist.lu/ark:70795/sqzk2k/pages/2/articles/DTL43]
Land of the Pharaohs

**Land of the Pharaohs** ass en US-amerikanesche Film vum Howard Hawks aus dem Joer 1955

## Ëm wat geet et am Film?
De Film erzielt de Bau vum Pharao Khufu sengem Graf, dat déi gréisst Pyramid vun der d'Welt soll ginn.

## Um Spaweck
* De Film op dvdclassic
Le signe du lion

** Le signe du lion** ass e franséische Film vum Éric Rohmer aus dem Joer. 
## Ëm wat geet et am Film?
De Pierre Wesselrin, en amerikanesche Museker lieft zu Paräis. Hie léisst sech et gutt goe well hien op eng deck Ierfschaft waart. Dat war awer eng falsch Hoffnung

## Soss
De Film gouf 1959 gedréint, d'Première an de Kinoe war eréischt 1962.

## Um Spaweck
* De Film op der IMDb
Tirez sur le pianiste

** Tirez sur le pianiste** ass e franséische Film vum François Truffaut aus dem Joer 1962 nom Roman *Down There* vum David Goodis. 
## Ëm wat geet et am Film?
E Barpianist geréit duerch säi Brudder a Schwieregkeete mat Gangster…
## Um Spaweck
* De Film op dvdclassik
* De Film op Filmzentrale
Ferdinand Kuhn (Deputéierten)

De **Ferdinand Kuhn**, gebuer de 16. September 1899 zu Rued, a gestuerwen den 22. Oktober 1947, war e lëtzebuergeschen Eisebunner, Gewerkschaftler a Politiker.

1934 gouf de Ferdinand Kuhn an de Gemengerot vun der Gemeng Hesper gewielt. Den 12. August 1938 gouf hien als Buergermeeschter vun Hesper nominéiert. 1941 gouf hie vum däitschen Okkupant ofgesat.

Vun 1937 bis 1940 war hien als Deputéierten an der Chamber. Den 12. Mäerz 1945 gouf de Ferdinand Kuhn als Member vun der Assemblée consultative nominéiert.

Um Houwald gouf d*'Rue Ferdinand Kuhn* no him benannt.
Martin Marietta

D**'Martin Marietta Corporation** war en US-amerikanesche Mëschkonzern, deen haaptsächlech am Raumfaart- a Rëschtungssektor aktiv war a vun 1961 bis 1995 bestoung.

## Firmegeschicht
D'Martin Marietta Corporation entstoung 1961 duerch d'Fusioun vun der Loftfaart- a Rëschtungsentreprise Glenn L. Martin Company mam Baustoffkonzern American-Marietta Corporation (Faarwen, Baumaterial). D'Firma war a verschiddene Sparte mat verschiddene Duechterfirmen (z.&nbsp;B. Martin Marietta Materials, Martin Marietta Aluminum) aktiv an huet ënner anerem Fliger a Fligerdeeler, Zement an aner Material, Dreifwierker an Aggregater, Elektronik a cheemesch Produkter produzéiert. D'Firma huet vum Weltraumconcours tëscht den USA an der Sowjetunioun profitéiert. D'Glenn L. Martin Company hat schonn Erfarung mam Bau vu ballistesche Rakéite a Marschfluchkierper gesammelt (*[[Matador (Marschfluchkierper)|Matador]]*, *[[Martin Mace|Mace]]*, Viking-Rakéit, Vanguard-Projet). Zu de bekanntste Produkter vum Konzern zielen d'Titan-Interkontinental, d'Titan-Drorakéit an d'Pershing-Mëttelstreckerakéit, déi nach an den 1950er Jore vu Martin entwéckelt gouf.

1982 hat e feindlechen Akaf duerch d'Bendix Corporation gedreet. Fir dat ze verhënneren huet Martin Marietta alles wat net zu de Kärgeschäftsberäicher gezielt huet, verkaf. Martin Marietta hat dës Schluecht iwwerstanen a blouf eng eegestänneg Entreprise, Bendix dogéint gouf vun der Allied Corporation iwwerholl. 1993 huet d'Firma d'Loftfaartspart vu General Electric souwéi d'Raumfaartdepartement vun General Dynamics iwwerholl. 1995 koum d'Fusioun mat der Lockheed Corporation zu Lockheed Martin an de Kaf vun der Dravo Corporation (Aggregater). 1996 huet sech Lockheed Martin vun der Spart Martin Marietta Materials getrennt, aus där eng eegestänneg Firma entstoung, déi dann nees am Joer 1997 vun der American Aggregates Corporation kaf gouf.
 
### Entwécklungen (Auswiel)
* Martin-Marietta X-23 a X-24, experimentell Fluchkierper fir den Neesantrëtt an d'Äerdatmosphär ze testen
* Titan-Drorakéit (ë.&nbsp;a. benotzt fir de Gemini-Programm)
* Komponente vum Space Shuttle (ë.&nbsp;a. den Haapttank)
* Lander vun de Marssonden Viking 1 an 2
* MGM-31-Pershing-Mëttelstreckerakéit
* LGM-118A-Peacekeeper- an MGM-134-Midgetman-ICBM
* Mk 41 Vertical Launching System
* AGM-12-Bullpup- an d'AGM-79-Blue-Eye-Loft-Buedem-Rakéiten
* AGM-62-Walleye-ferngesteiert Bomm
* FGM-148-Javelin-Panzerofwierrakéit
* ADATS-Fliger- a Panzerofwiersystem

## Um Spaweck
* Homepage of Martin-Marietta Materials
* Funding Universe: Lockheed Martin Corporation 
* Martin Marietta Company Profile
* Martin Marietta on Maryland Aviation Museum
Ferdinand Kuhn

Mat **Ferdinand Kuhn** kënne follgend Persoune gemengt sinn:
* Ferdinand Kuhn, lëtzebuergesche Gewerkschaftler a Politiker.
* Ferdinand Kuhn, amerikanesche Reporter an diplomatesche Korrespondent vun The Washington Post
* Ferdinand Albert Friedrich Kuhn, däitschen Ingenieur an Éierebierger vun der Stad Mainz
* Ferdinand E. Kuhn, amerikanesche Schonghändler an ee vun den Haaptleit am Ufank vun de Kolumbusritter an de Südstaaten.
Michel Fohl

Et gëtt verschidde Persounen déi **Michel Fohl** heeschen:
* Michel Fohl (1813-1886), lëtzebuergesche Buergermeeschter an Deputéierten.
* Michel Fohl (1851-1912), lëtzebuergeschen Affekot an Deputéierten.
Friedrich Wilhelm Murnau

De **Friedrich Wilhelm Murnau**, och **F. W. Murnau**, gebuer den 28. Dezember 1888 als *Friedrich Wilhelm Plumpe* zu Bielefeld, a gestuerwen den 11. Mäerz 1931 zu Santa Barbara, a Kalifornien, war en däitsche Filmregisseur.

Hie gëllt als ee vun de bedeitendsten däitsche Regiseuren aus der Zäit vum Stommfilm. Seng Filmer si vum Expressionismus beaflosst, an hiet huet eng deemools revolutionär Kamera- a Montageaarbecht agesat, déi dem Medium Film nei Méiglechkeeten opgemaach huet.

Zu senge bekanntste Wierker zielen *[[Nosferatu - Eine Symphonie des Grauens]]* (1922), deen um Bram Stoker sengem *[[Dracula]]* baséiert, *[[Der letzte Mann (1924)|Der letzte Mann]]* (1924) a*[[Faust - eine deutsche Volkssage]]* (1926).

1926 ass hien op Hollywood emigréiert, wou e fir de Fox Studio dräi Filmer gedréint huet: *Sunrise* (1927), *4 Devils* (1928) a *City Girl* (1930).

Hien ass un de Suitë vun engem Autosaccident gestuerwen.

Vu sengen 21 Filmer sinn der haut 8 déi als verluer gëllen.

De Film *[[Shadow of the Vampire]]*, dee bal ganz zu Lëtzebuerg gedréint gi war, verzielt, wéi bei den Dréiaarbechten zu *Nosferatu* den Haaptactuer Max Schreck seng Roll erschreckend realistesch spillt. De Murnau gëtt do vum John Malkovich gespillt.

## Filmographie

* 1917: *[[Teufelsmädel]]* - verluer gaangen
* 1919: *Der Knabe in Blau* - verluer gaangen
* 1920: *Satanas* - Fragment
* 1920: *Der Bucklige und die Tänzerin* - verluer gaangen
* 1920: *[[Der Januskopf]]* - verschollen
* 1920: *[[Abend - Nacht - Morgen]]* - verluer gaangen
* 1920: *[[Der Gang in die Nacht]]*
* 1921: *[[Marizza, genannt die Schmugglermadonna]]* - Fragment
* 1921: *[[Schloß Vogelöd (1921)|Schloß Vogelöd]]*
* 1921: *[[Sehnsucht (1921)|Sehnsucht]]* - verluer gaangen
* 1922: *[[Der brennende Acker]]*
* 1922: *[[Nosferatu - Eine Symphonie des Grauens]]*
* 1922: *[[Phantom (1922)|Phantom]]*
* 1923: *[[Die Austreibung]]* - verluer gaangen
* 1924: *[[Die Finanzen des Großherzogs (1924)|Die Finanzen des Großherzogs]]*
* 1924: *[[Der letzte Mann (1924)|Der letzte Mann]]*
* 1926: *[[Tartüff (Film)|Tartüff]]*
* 1926: *[[Faust - eine deutsche Volkssage]]*
* 1927: *[[Sunrise - A Song of Two Humans]]*
* 1928: *[[4 Devils]]* - verluer gaangen
* 1930: *[[City Girl]]*
* 1931: *[[Tabu (1931)|Tabu]]*

## Literatur
* Lotte H. Eisner: *Murnau.* Kommunales Kino, Frankfurt 1979.
* Klaus Kreimeier (Red.): *Friedrich Wilhelm Murnau 1888-1988.* Bielefelder Verlag, Bielefeld 1988, ISBN 3-87073-034-X, (*Katalog zur Ausstellung 1988/89*).
* Fred Gehler & Ullrich Kasten: *Friedrich Wilhelm Murnau.* Henschel, Berlin 1990, ISBN 3-362-00373-7.
* Maik Bozza & Michael Herrmann (Hg.): *Schattenbilder - Lichtgestalten. Das Kino von Fritz Lang und F.W. Murnau.* Filmstudien, Bielefeld 2009.

## Um Spaweck

* Portal Murnau op filmmuseum-berlin.de
* D'Friedrich Wilhelm Murnau-Stiftung op murnau-stiftung.de
* Simon Broll: "Regie-Legende Murnau - Verfluchtes Genie." einestages.spiegel.de, 20. Dezember 2013
NGC 784

Den **NGC 784** ass eng Balkespiralgalaxie vum Typ SBd. Si läit am Stärebild Triangulum. D'Galaxie huet eng Wénkelgréisst vu 6,6'&nbsp;×&nbsp;1,5' an eng visuell Magnitude vu +11,5&nbsp;mag.

D'Galaxie gouf den 20. September 1865 vum Heinrich Louis d'Arrest entdeckt.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* SIMBAD Query
* SEDS
* http://aladin.u-strasbg.fr/java/alapre.pl?NGC784
* https://web.archive.org/web/20160310085950/http://skyview.gsfc.nasa.gov/current/cgi/runquery.pl?Interface=quick&VCOORD=NGC784&SURVEY=Digitized+Sky+Survey
* NGC/IC Projet
*  ''NGC 784'' an der NASA Extragalactic Database
Place Émile-Hamilius

D**'Place Émile Hamilius** ass eng Plaz an der Uewerstad vun der Stad Lëtzebuerg; se läit an der Verlängerung vun der Rue de la Poste, tëscht der Aldringerstrooss an dem Boulevard Royal.

Nodeems d'Aldringerschoul déi bis 1974 do stoung ofgerappt gi war, gouf d'Plaz als Busgare („den Aldringer“ genannt) ugeluecht an den  12. September 1977 a Betrib geholl., Bis Enn Mee 2015 war si - nieft der *[[Place de la Gare (Stad Lëtzebuerg)|Gare Centrale]]* - en Haaptverkéierspunkt vun de Stater Bussen.

Tëscht 2017 an 2020 gouf d'Plaz, am Kader vun der Realisatioun vum Immobilieprojet Royal-Hamilius, an eng Plaz fir Foussgänger ëmgebaut.

D'Plaz krut hiren Numm als Undenken un de fréiere Buergermeeschter Émile Hamilius.

## Biller

Fichier:Hôtel des Postes Luxembourg 01.jpg|D'Hamilius-Plaz virum fréiere Postgebai, virun den Ëmbauaarbechten.
Fichier:Uewerstad, Lëtzebuerg, Luxembourg - panoramio (43).jpg|D'Busgare (Mäerz 2012)
Fichier:Luxembourg, galerie marchande Aldringen (1).jpg|Den ënnerierdesche Passage, kuerz ier en zerguttst zougemaach gouf
Fichier:Baustelle Luxembourg Centre Aldringen 01.jpg|Schantjen op der Place Émile-Hamilius (Januar 2016).
Fichier:Place Hamilius 2024.jpg|D'Place Émile-Hamilius (Oktober 2024)


## Kuckt och
*Centre Émile-Hamilius
* **
* Hamilius (Tramshalt)

## Um Spaweck
Tom Cruise

Den **Tom Cruise**, gebuer den 3. Juli 1962 als **Thomas Cruise Mapother IV** zu Syracuse am Staat New York, ass en US-amerikanesche Schauspiller a Filmproduzent.

## Filmographie
### als Schauspiller
* 1981: Endless Love
* 1981: Taps
* 1983: The Outsiders
* 1983: Losin' It
* 1983: Risky Business
* 1983: All the Right Moves
* 1985: Legend
* 1986: Top Gun
* 1986: The Color of Money
* 1988: Cocktail
* 1988: Young Guns
* 1988: Rain Man
* 1989: Born on the Fourth of July
* 1990: Days of Thunder
* 1992: Far and Away
* 1992: A Few Good Men
* 1993: The Firm
* 1994: Interview with the Vampire: The Vampire Chronicles
* 1996: 
* 1996: Jerry Maguire
* 1999: Eyes Wide Shut
* 1999: Magnolia
* 2000: 
* 2001: Vanilla Sky
* 2002: Austin Powers in Goldmember (Cameooptrëtt)
* 2002: Minority Report
* 2003: The Last Samurai
* 2004: Collateral
* 2005: War of the Worlds
* 2006: 
* 2007: Lions for Lambs
* 2008: Tropic Thunder
* 2008: Valkyrie
* 2010: Knight and Day
* 2011: 
* 2012: Rock of Ages
* 2012: Jack Reacher
* 2013: Oblivion
* 2014: Edge of Tomorrow
* 2015: 
* 2016: Jack Reacher: Never Go Back
* 2017: The Mummy
* 2017: American Made
* 2018: 
* 2022: Top Gun: Maverick
* 2023: 
* 2025: 

### als Produzent
* 1996: 
* 1998: Without Limits
* 2000: 
* 2001: The Others
* 2001: Vanilla Sky
* 2002: Narc
* 2003: Shattered Glass
* 2003: The Last Samurai
* 2004: Suspect Zero
* 2005: Elizabethtown
* 2006: 
* 2006: Ask the Dust
* 2008: Valkyrie
* 2010: Knight and Day
* 2011: 
* 2012: Jack Reacher
* 2015: 
* 2016: Jack Reacher: Never Go Back
* 2018: 
* 2022: Top Gun: Maverick
* 2023: 
* 2025: 

## Um Spaweck
Une femme est une femme

** Une femme est une femme** ass e franséisch-italieenesche Film vum Jean-Luc Godard aus dem Joer 1961.

## Ëm wat geet et am Film?
D'Angela hätt gär e Kand. Säi Frënd den Emile fënnt dat awer net sou wichteg. Hat mécht Drock op den Emile andeems et seet et géif sech a Kand vum Emile sengem Frënd dem Alfred maache loossen…

## Um Spaweck
* Kritik vum R. Ebert
* De Film op DVDBeaver
La croix des vivants

** La croix des vivants** ass e franséisch-belsche Film vum Ivan Govar aus dem Joer 1962 . 
## Ëm wat geet et am Film?
De Yan souz onschëlleg am Prisong. No senger Entloossung aus dem Prisong geet hien zeréck a säin Heemechtsduerf. Hei gëtt hien éischter schlecht opgeholl

## Um Spaweck
Jusqu'au bout du monde (Film 1963)

** Jusqu'au bout du monde** ass e franséisch-italieenesche Film vum François Villiers aus dem Joer 1963 no engem Roman vum Elio Vittorini. 
## Ëm wat geet et am Film?
## Um Spaweck
* De Film op der IMDb
Michel Fohl (1851)

De **Michel Fohl**, gebuer den 28. Dezember 1851 zu Éinen, a gestuerwen de 26. Oktober 1912 an der Stad Lëtzebuerg, war e lëtzebuergeschen Affekot a Politiker.

Hie gouf am Juli 1881 als Vertrieder vum Kanton Gréiwemaacher als Deputéierten an d'Chamber gewielt.

Hien ass de Jong vum Michel Fohl (1813).
Michel Fohl (1813)

De **Michel Fohl**, gebuer de 7. Dezember 1813 zu Éinen, an och do gestuerwen den 9. Mäerz 1886, war e lëtzebuergesche Politiker.

Hie war Member vun der Ständeversammlung aus dem Kanton Gréiwemaacher an ass 1867 vun där Fonctioun zeréckgetrueden. Vun 1862 bis 1863 war hie Buergermeeschter vun der Gemeng Wuermer.

Hien ass de Papp vum Michel Fohl (1851).
NGC 788

Den **NGC 788** ass eng Spiralgalaxie vum Typ S0-a a läit am Stärebild Cetus. D'Galaxie huet eng Wénkelgréisst vun 1,9'&nbsp;×&nbsp;1,4' an eng visuell Magnitude vu +12,1&nbsp;mag.

Si gouf den 10. September 1785 vum Wilhelm Herschel entdeckt.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* SEDS
* http://aladin.u-strasbg.fr/java/alapre.pl?NGC788
* https://web.archive.org/web/20160310011052/http://skyview.gsfc.nasa.gov/current/cgi/runquery.pl?Interface=quick&VCOORD=NGC788&SURVEY=Digitized+Sky+Survey
* Artikel a Biller vum NGC 788 op wikisky.org
* NGC/IC Projet
*  ''NGC 788'' an der NASA Extragalactic Database
NGC 799

Den **NGC 799** ass eng Balkespiralgalaxie vum Hubble-Typ (R)SB(s)a am Stärebild Cetus um südleche Stärenhimmel. Si bilt zesumme mam NGC 800 eng Galaxiëkoppel. D'Galaxie läit ronn 275 Millioune Liichtjoer vun eisem Sonnesystem ewech an huet en Duerchmiesser vun ongeféier 130.000 Liichtjoer.

Den Objet gouf den 9. Oktober 1885 vum Lewis A. Swift mat engem 16-Zoll-Reflekter entdeckt.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* SEDS
* http://aladin.u-strasbg.fr/java/alapre.pl?NGC799
* https://web.archive.org/web/20160310010705/http://skyview.gsfc.nasa.gov/current/cgi/runquery.pl?Interface=quick&VCOORD=NGC799&SURVEY=Digitized+Sky+Survey
* SIMBAD Query
* Artikel a Biller vum NGC 799 op wikisky.org
* NGC/IC Projet
*  ''NGC 799'' an der NASA Extragalactic Database
NGC 833

Den **NGC 833** ass eng Spiralgalaxie vum Typ (Sa/P) am Stärebild Cetus.

D'Galaxie gouf den 28. November 1785 vum Wilhelm Herschel entdeckt.

Den NGC 833 bilt zesumme mat de Galaxien NGC 835, NGC 838 an NGC 839 eng Galaxiëgrupp, déi als Hickson Compact Group 16 am Arp 318 katalogiséiert ass.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* SEDS
* http://aladin.u-strasbg.fr/java/alapre.pl?NGC833
* https://web.archive.org/web/20160310085849/http://skyview.gsfc.nasa.gov/current/cgi/runquery.pl?Interface=quick&VCOORD=NGC833&SURVEY=Digitized+Sky+Survey
* SIMBAD Query
* Artikel a Biller vum NGC 833 op wikisky.org
* NGC/IC Projet
*  ''NGC 833'' an der NASA Extragalactic Database
Juha Sipilä

De **Juha Petri Sipilä**, gebuer de 25. Abrëll 1961 zu Veteli, ass e finnesche Politiker (Zentrumspartei). Hie war vum 29. Mee 2015 bis Mee 2019 Ministerpresident vu Finnland.

Hien ass Ingenieur an Entreprener a gouf bei de Parlamentswalen 2011 fir d'éischt an d'Finnescht Parlament gewielt, wouropshin hie Vize-Fraktiounspresident vun der Zentrumspartei gouf. Am Juni 2012 gouf hien zum President vu senger Partei gewielt.

No der Parlamentswal am Abrëll 2015, bei där d'Zentrumspartei déi meeschte Stëmme krut, gouf de Sipilä Formateur vun enger neier Regierung aus Zentrum, Sammlungspartei an de *Stack-Finnen*, déi den 29. Mee 2015 vum President Sauli Niinistö offiziell ernannt gouf.

De Sipilä ass zënter 1981 mat der Minna-Maaria Sipilä bestuet, si hu 5 Kanner.

## Um Spaweck

* Perséinlech Websäit
Zwei Girls vom roten Stern

** Zwei Girls vom roten Stern** ass en däitsch-franséische Film vum Sammy Drechsel aus dem Joer 1966.

## Ëm wat geet et am Film?
D'Olga Nikolaijewnaan (Lilli Palmer) an d'Anja Petrovna (Pascale Petit) sollen eng Konferenz derzou benotzen fir eng nei US-amerikanesch Geheimwaff z'entféieren. Et leeft alles anescht wéi geplangt…

## Um Spaweck
Rue de la Toison-d'Or (Homonymie)

Eng *Rue de la Toison-d'Or* gëtt et a follgenden Uertschaften:
* Rue de la Toison-d'Or zu Agde
* Rue de la Toison-d'Or zu Chagny
* Rue de la Toison-d'Or zu Chevigny-Saint-Sauveur 
* Rue de la Toison-d'Or zu Coudekerque-Branche 
* Rue de la Toison-d'Or zu Dijon 
* Rue de la Toison-d'Or zu Garons
* Rue de la Toison-d'Or zu Lëtzebuerg 
* Rue de la Toison-d'Or zu Québec 
* Rue de la Toison-d'Or zu Thairé-le-Fagnoux an der Gemeng Saint-Jean-de-Liversay
* Rue de la Toison-d'Or zu Villeneuve-d'Ascq
La chasse à l'homme

** La chasse à l'homme** ass e franséisch-italieenesche Film vum Édouard Molinaro aus dem Joer 1964 no engem Roman vum Elio Vittorini. 
## Ëm wat geet et am Film?
Den Antoine Monteil wëll sech mam Gisèle bestueden. De Julien Brenot versicht mat alle Mëttelen hien z'iwwerriede sech net ze bestueden...

## Um Spaweck
* De Film op der IMDb
La ronde (Film 1964)

** La ronde** ass e franséisch-italieenesche Film vum Roger Vadim aus dem Joer 1964 nom Theaterstéck *Der Reigen* vum Arthur Schnitzler.

## Ëm wat geet et am Film?
Eng Prostituéiert begéint en Zaldot , den Zaldot geet mat engem Déngschtmeedche schlofen, dat erëm mam Jong vu sengem Patron, a sou dréint alles sech weider bis erëm zum Schluss en Offizéier bei der Prostituéierter lant…

## Um Spaweck
* De Film op der IMDb
NGC 841

Den **NGC 841** ass eng Balkespiralgalaxie vum Hubble-Typ (R')SAB(s)ab am Stärebild Andromeda. Si ass ronn 210 Millioune Liichtjoer vun eisem Sonnesystem ewech an huet en Duerchmiesser vun zirka 110.000 Liichtjoer.

D'Galaxie gouf am Joer 1883 vum Astronom Édouard Jean-Marie Stephan entdeckt.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* SEDS
* http://aladin.u-strasbg.fr/java/alapre.pl?NGC841
* https://web.archive.org/web/20160310090205/http://skyview.gsfc.nasa.gov/current/cgi/runquery.pl?Interface=quick&VCOORD=NGC841&SURVEY=Digitized+Sky+Survey
* SIMBAD Query
* Artikel a Biller vum NGC 841 op wikisky.org
* NGC/IC Projet
*  ''NGC 841'' an der NASA Extragalactic Database
Charles Goodyear

Den **Charles Nelson Goodyear**, gebuer den 29. Dezember 1800 zu New Haven, am Connecticut, a gestuerwen den 1. Juli 1860 zu New York, war en US-amerikanesche Cheemiker, Erfinder an Amateurfuerscher.

Hien huet de Procédé vun der Vulkanisatioun vum Kautschuk an d'Industrie agefouert a sou d'Basis fir déi haiteg Kautschukindustrie geschaf. Hien ass den Erfinder vum Gummi, deen entsteet, wann ee Kautschuk mat Schwiewel erhëtzt.

Och de Kondom aus Gummi (an deen ëmgangssproochlech och sou genannt gëtt) gouf 1855 vum Goodyear entwéckelt an dono industriell produzéiert.

Den Charles Goodyear hat wéineg Succès als Geschäftsmann. Trotz senge Patenter, déi besonnesch fir d'Autosindustrie herno wichteg sollte ginn, hat hie bis zu sengem Doud kee Su an der Täsch a war souguer e puermol zu Prisongsstrofe verurteelt ginn, well e seng Scholden net erëmbezuele konnt.

## Ausbléck
38 Joer nom Charles Goodyear sengem Doud hunn de Frank an den Charles Seiberling eng Pneuefabréck gegrënnt, déi se, zu Éiere vum Charles Goodyear, Goodyear Tire & Rubber Company genannt hunn.

## Kuckt och
Goodyear
* Lëscht vu Cheemiker

## Um Spaweck
*US-Patent Nummer 3633, mat deem de Goodyear d'Gummiproduktioun patentéiere gelooss huet.
Goodyear

Mat **Goodyear** ka gemengt sinn:

* Goodyear Tire & Rubber Company, en US-amerikanesche Pneueproduzent;
** Goodyear Operations SA, déi Lëtzebuerger Filial zu Colmer-Bierg
* Goodyear (Autosmark), eng brittesch Autosmark (1924);
* Goodyear (Arizona), eng Uertschaft an den USA.

**Goodyear** ass de Familljennumm vun:
* Charles Goodyear (1800–1860), US-amerikaneschen Erfinder vun der Vulkanisatioun;
* Charles Goodyear (Politiker) (1804–1876), en US-amerikanesche Jurist a Politiker;
* Francis Richard David Goodyear (1936–1987), e brittesche Philolog;
* Scott Goodyear (* 1959), e kanadeschen Autoscoureur
Loutrenger Plateau

De **Loutrenger Plateau** ass den Numm vum ëstlechen Deel vum Paräisser Baseng (*bassin parisien*).

E grenzt am Osten un d'Vogesen am Westen un d'Ardennen an un de Karst-Relief vun der Champagne. De Loutrenger Plateau gëtt modeléiert (grosso-modo a Süd-Nord-Richtung) vun den Däller vun der Musel, vun der Meuse a vun de Koppe vun der Argonne.
NGC 197

Den **NGC 197** ass eng lënsefërmeg Galaxie am Stärebild Cetus. D'Galaxie läit zirka 180 Millioune Liichtjoer vun eiser Äerd ewech.

D'Galaxie NGC 197 gouf de 16. Oktober 1863 vum däitschen Astronom Albert Marth entdeckt.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* NOAO
* SEDS
* http://aladin.u-strasbg.fr/java/alapre.pl?NGC197
* https://web.archive.org/web/20160310025413/http://skyview.gsfc.nasa.gov/current/cgi/runquery.pl?Interface=quick&VCOORD=NGC197&SURVEY=Digitized+Sky+Survey
* SIMBAD Query
* Artikel a Biller vum NGC 197op wikisky.org
* NGC/IC Projet
*  ''NGC 197'' an der NASA Extragalactic Database
NGC 201

Den **NGC 201** ass eng Balkespiralgalaxie am Stärebild Cetus. Si läit ongeféier 180 Millioune Liichtjoer vun eis ewech. Zesumme mat dräi Nopeschgalaxië bilt den NGC 201 eng kompakt Grupp, déi HCG 7 heescht. HCG steet fir *[[Hickson Compact Group]]*. Dat sinn Usammlunge vun helle Galaxien, déi isoléiert leien. Et gëtt ugeholl, datt d'Galaxië vun der Grupp HCG 7 sech méi no kommen a schliisslech matenee verschmëlzen. Simulatiounen hu gewisen, datt déi Galaxien no enger Milliard vu Joren eng riseg Galaxie wäerte ginn.

Den NGC&nbsp;201 gouf den 28. Dezember 1790 vum däitsch-britteschen Astronom Friedrich Wilhelm Herschel entdeckt.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* NOAO
* SEDS
* http://aladin.u-strasbg.fr/java/alapre.pl?NGC201
* https://web.archive.org/web/20160310085853/http://skyview.gsfc.nasa.gov/current/cgi/runquery.pl?Interface=quick&VCOORD=NGC201&SURVEY=Digitized+Sky+Survey
* SIMBAD Query
* Artikel a Biller vum NGC 201 op wikisky.org
* NGC/IC Projet
*  ''NGC 201'' an der NASA Extragalactic Database
NGC 206

Den **NGC 206** ass eng ganz grouss Stärenassociatioun an eiser Nopeschgalaxie, dem Andromedaniwwel. Si ass ongeféier 2,5 Millioune Liichtjoer vun eiser Äerd ewech.

Den NGC&nbsp;206 gouf de 17. Oktober 1786 vum däitsch-britteschen Astronom Friedrich Wilhelm Herschel entdeckt.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* NOAO
* SEDS
* http://aladin.u-strasbg.fr/java/alapre.pl?NGC206
* https://web.archive.org/web/20221204125453/https://skyview.gsfc.nasa.gov/current/cgi/runquery.pl?Interface=quick&VCOORD=NGC206&SURVEY=Digitized+Sky+Survey
* SIMBAD Query
* Artikel a Biller vum NGC 206 op wikisky.org
* NGC/IC Projet
*  ''NGC 206'' an der NASA Extragalactic Database
Plankton

**Plankton** (altgr. πλαγκτόν „Wat hin an hier geet“) ginn Organisme genannt, déi am Waasser liewen an do vun der Stréimung virudgesriwwe ginn. Déi Organismen, déi och géint d'Stréimung schwamme kënnen, ginn Nekton genannt.

De Plankton am Séisswaasser gëtt Limnoplankton, deen am Mierwaasser Haliplankton genannt.

Jee no Gréisst kann ee Plankton a Pikoplankton (ënner 4&nbsp;µm) an Nanoplankton (4&nbsp;µm bis 40&nbsp;µm) andeelen.

Weider gëtt ennërscheet tëscht:
* Bakterioplankton (bakterielle Plankton): z.&nbsp;B. Kokken s Stäbercher (Bacillus, Escherichia, Vibrionen)
* Phytoplankton (planzleche Plankton): Algen-Gattunge wéi Bacillariophyta, Chlorophyceae, Dinoflagellata, etc.
* Zooplankton (Déieren-Plankton): verschidde Protozoen (Acantharia, Foraminiferen), Rotatorien, (Chaetognatha, Polychaeta, Fëschaarten, vill Kriibsdéieren an hir Larven (dorënner Krill), verschidden Insektelarven, Echinodermata-Larven (ë.&nbsp;a. Séistären), Muschellarven, Tunicaten an hir Laren, asw.

All Plankton-Organismen, déi keng Photosynthes maachen, ma sech vun aneren Organismen ernieren, ginn zum Zooplankton gezielt. Dobäi gëtt tëscht herbivoren a carnivoren Aarten ënnerscheet, je nodeems, ob se sech direkt vum Phytoplankton ernieren oder vun anerem Zooplankton.

Zooplankton ass eng essenziell Narungsquell fir Fësch a vill aner Liewewiesen am Mier.

Déi riiseg Bartenwale wéi de Blowal oder de Finnwal erniere sech exklusiv dovun, andeems se d'Mierwaasser filteren. Och de Walhai, den Atlanteschen Hierk, d'Sardinn, d'Moule oder de Flamingo liewe vun Zooplankton.

 == Literatur ==
* Jörg Ott: *Meereskunde.* Zweite Auflage. UTB, Stuttgart 1996, ISBN 3-8252-1450-8.
* *Ökologie.* dtv-Atlas 1998
* Christian Sardet: *Plankton: Wonders of the Drifting World.* The University of Chicago Press, 2015. ISBN 978-0-226-18871-3 (Print); ISBN 978-0-226-26534-6 (eBook)

## Um Spaweck

* IDW-Pressemitteilung 150 Jahre Planktonforschung (1996)
Audencia Business School

D**'Audencia Business School** ass eng European Business School mat Campussen zu Paräis, Nantes a Peking. Si gouf 1900 gegrënnt. 2015 gouf d'Audencia Business School am Ranking vun der Financial Times ënner déi 63 bescht Welt Business Schools gewielt. D'Audencia huet och e PhD-Programm an eng Rei vu Master-Programmer a spezifesche Managementsgebidder wéi Marketing, Finanzen oder Direction d'Entreprise. D'Programmer vun der Audencia sinn op internationalem Niveau dräifach accreditéiert; vun der AMBA, der EQUIS an der AACSB. Méi wéi 30.000 Anciene vun der Schoul sinn an der Politik an an der Business-Welt aktiv.

## Um Spaweck
* Offiziell Internetsäit
Mata Hari, agent H21

** Mata Hari, agent H21** ass e franséisch-italieenesche Film vum Jean-Louis Richard.

## Ëm wat geet et am Film?
De Film erzielt d'Geschicht vun der Mata Hari déi am Éischte Weltkrich Spiounin fir Däitschland war an déi vun engem franséische Militärgeriicht zum Doud verurteelt an zu Vincennes higeriicht gouf.

## Um Spaweck
L'âge ingrat (Film 1964)

**L'âge ingrat** ass e franséisch Film vum Gilles Grangier. 
## Ëm wat geet et am Film?
D'Marie (Marie Dubois) an den Antoine (Franck Fernandel) wëlle sech bestueden. Hir Pappe gerode sech an d'Hoer a schwätze kee Wuert méi mateneen…

## Um Spaweck
* De Film op der IMDb
Les fêtes galantes

** Les fêtes galantes** ass e franséisch-rumänesche Film vum René Clair aus dem Joer 1965.

## Ëm wat geet et am Film?
D'Festung vum Prënz vu Beaulieu gëtt vum Marschall vun Allenberg belagert. Well de Jong vum Beaulieu sech an d'Meedche vum Allenberg verléift huet, versichen déi zwee de Krich op en Enn ze bréngen…

## Um Spaweck
Rond-point Robert-Schuman

De **Rond-point Robert-Schuman** ass eng ronn Plaz um Lampertsbierg an der Stad Lëtzebuerg op där fënnef Stroossen zesumme kommen:
*am Nordwesten, d'Avenue Pasteur
*am Norden, d'Rue des Glacis
*am Osten, de Boulevard Robert Schuman
*am Süden, d'Neipuertsgaass
*am Westen, de Boulevard de la Foire.
D'Nationalstrooss 51 verleeft a West-Ost-Richtung als Ënnerféierung ënnert dem Rond-Point Schuman erduerch a verbënnt de Boulevard de la Foire mam Boulevard Robert Schuman.

Pläng, fir sou eng Ënnerféierung aus zweemol enger Spuer ënnert dem Rond-Point erduerch unzeleeën, fir de Verkéier vum Kierchbierg Richtung Areler an Escher Strooss (an ëmgedréint) méi flësseg ze maachen, goufen 1986 bekannt gemaach. Gläichzäiteg sollt uewendrop eng Rëtsch vu Sailen am Krees opgestalt ginn, déi zum Deel uewendrop matenee verbonne waren. Den Tunnel gouf an de Joren dono gebaut; d'Sailen awer, well s'an de Lieserbréifsäite vun den Dageszeitunge staark kritiséiert goufen, net.

Och wann d'Plaz „Rond-Point“ an hirem Numm huet, sou ass keng *[[Intersection à sens giratoire obligatoire]]*, wéi dat fir e *Kreesverkéier* am lëtzebuergesche Code de la route virgesinn ass.

D'Plaz gouf 1963 nom Robert Schuman benannt; de Schuman war e franséische Politiker a Matgrënner vun der CECA deen 1886 a Clausen gebuer gouf.

## Gebaier
Dat eenzegt Gebai (Hausnummer 1) um Rond-Point Schuman ass de Groussen Theater vun der Stad.

## Biller



## Kuckt
* Aner Rond-pointen an der Stad Lëtzebuerg
** Rond-point Robert-Schaffner, den Iergäertchen
** Rond-point Serra um Kierchbierg

## Um Spaweck
Paul Bleser (Geolog)

De **Paul Marie Bleser**, gebuer de 15. Dezember 1905 zu Beetebuerg, a gestuerwen de 27. Juni 1991 zu Orselina, bei Locarno an der Schwäiz, war e lëtzebuergesche Geolog.

De Paul Bleser huet zu Zürich Geologie studéiert an do och säin Doktorat gemaach. Seng Thees mam Titel *“Geologische Studien am Westende der Hohen Tauern östlich der Brennerlinie”* ass 1934 publizéiert ginn.

Wéi de Michel Lucius am Abrëll 1935 ugefaangen huet, un enger neier geologescher Kaart vu Lëtzebuerg ze schaffen, huet de Paul Bleser wärend néng Méint beim Levé gehollef. Well awer deemools keng Aussiicht op eng geséchert Plaz als Geolog zu Lëtzebuerg war, huet de Bleser d'Land verlooss an en Engagement bei der *Koninklijke Nederlandsche Petroleum Maatschappij* dem hollänneschen Departement vun der Royal Dutch Shell, ugeholl a sech zu Den Haag niddergelooss.

Am Opdrag vun der Shell huet hien dono geologesch Prospektiounen a Kolumbien gemaach a sech och am Panama an am Ecuador ëmgekuckt.

Den 1. Oktober 1946 huet de Paul Bleser d'Schwäizerin Warda Bircher zu Orselina bestuet. Si war och Geologin an hat wéi de Paul Bleser zu Zürich Geologie studéiert an hire Studium mat engem Doktorat ofgeschloss. Si huet hire Mann op senge geologesche Prospektiounsreese begleet (Nei-Guinea, Java, Nigeria, Kanada, Kambodja) an d'Fossilie vun de Buerkäre bestëmmt.

## Publikatioun

* *Geologische Studien am Westende der Hohen Tauern, östlich der Brennerlinie.* Archives de l'Institut grand-ducal de Luxembourg, Section des sciences naturelles, physiques et mathématiques N.S.13 (1934), S. 1-89, 5 Tafelen.

## Literatur

* Massard, J.A., 2015. *L'unique bulletin mensuel de la [[Société des naturalistes luxembourgeois]] (SNL) publié en 1940 et la numérisation des publications de la SNL par la [[Lëtzebuerger Nationalbibliothéik|Bibliothèque nationale de Luxembourg]].* Publié en ligne le 26 décembre 2015. [Paul Bleser: S. 4-5]
Emile Molling

De **Pierre** genannt **Emile Molling**, gebuer den 19. November 1889 zu Blaaschent, a gestuerwen den 21. Mäerz 1971 zu Glen Cove, New York, war e lëtzebuergesche Schoulmeeschter an Ornitholog.

Den Emile Molling huet d'Normalschoul gemaach. Dono war hie Schoulmeeschter zu Dellen (1912/1913), zu Beeler (vum Schouljoer 1913/14 un), a vum Schouljoer 1928/29 un zu Beetebuerg, bis zu senger Pensioun am Joer 1950.

De Molling huet sech vun 1929 am Beetebuerger Mandolinneveräin (Cercle des mandolinistes) engagéiert, wou hie Course fir d'Instrument ze léiere ginn huet a kuerz duerno Dirigent vum Orchester gouf. Et heescht, de Molling hätt dem Baryton Fernand Koenig d'Basiswësse fir Gei ze spille bäibruecht.

1934 war den Emile Molling war Grënnungsmember vum Beetebuerger Vulleschutzveräin, der lokaler Sektioun vun der Ligue luxembourgeoise pour la protection des oiseaux (haut natur&ëmwelt). Hie war de President vum Veräi vun 1934 bis 1962.

De Molling, dee sech nieft de Vullen och nach mat Botanik ofginn huet, huet gär an der Natur fotograféiert, a munch vu senge Fotoe sinn am “Regulus”, dem Bulletin vun der Vulleschutzliga, publizéiert ginn.

De Molling war Éieremember vun der Société des naturalistes luxembourgeois.

## Literatur

* L.L.E.P.O., 1971 (Vorstand der Regionalgruppe Bettemburg). *Emil Molling †*. Regulus, Bd. 10, Nr. 11-12, September-Dezember 1971, S. 348-349.
* Massard, J.A., 2015. *L'unique bulletin mensuel de la [[Société des naturalistes luxembourgeois]] (SNL) publié en 1940 et la numérisation des publications de la SNL par la [[Lëtzebuerger Nationalbibliothéik|Bibliothèque nationale de Luxembourg]].* Publié en ligne le 26 décembre 2015.
*Massard, J.A., 2016. ''L'unique bulletin mensuel de la Société des naturalistes luxembourgeois (SNL) publié en 1940 et la numérisation des publications de la SNL et de la Société de botanique par la Bibliothèque nationale de Luxembourg, avec des remarques biographiques sur le professeur Joseph Bisdorff, le géologue Paul Bleser et l'ornithologue Émile Molling.'' Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 118: 3-25.
* Massard, J.A., 2017. *Émile Molling (1889-1971), instituteur à Bettembourg, ornithologue et amateur de botanique*. In: Beetebuerg am Laf vun der Zäit, VI. Geschichtsfrënn aus der Gemeng Beetebuerg, Beetebuerg, S. 56-63.
Boulevard Robert-Schuman (Stad Lëtzebuerg)

De **Boulevard Robert Schuman** ass eng Strooss um Lampertsbierg an der Stad Lëtzebuerg. Se verbënnt de Rond-Point Robert-Schuman mat der Rouder Bréck.

De Boulevard Robert Schuman ass en Deel vun der Nationalstrooss 51.

D'Strooss gouf 1963 nom Robert Schuman benannt; de Schuman war e franséische Politiker a Matgrënner vun der CECA deen 1886 a Clausen gebuer gouf.

## Gebaier

## Biller

NewAGG300 Emile Weber.JPG|Um Boulevard Robert Schuman, am Hannergrond de Groussen Theater
Luxembourg, Monument Robert-Schuman (3).JPG|D'Robert-Schuman Monument
Luxembourg, Bd Robert Schuman (2).jpg|De Boulevard Robert-Schuman a Richtung Lampertsbierg gekuckt (2016).


## Kuckt och
*Robert-Schuman Monument

## Um Spaweck
Rue de Chiny (Märel)

D**'Rue de Chiny** war bis 2013 eng Strooss am Quartier Märel vun der Stad Lëtzebuerg. Se louch tëscht der Rue Béatrix de Bourbon an der Rue Guillaume de Machault an huet d'Rue Charles Quint mam Boulevard Marcel Cahen verbonnen.

Westlech vun der Rue de Chiny war de Foussballsterrain vun der Luxlait an ëstlech dovun d'Place Joseph Thorn, op där eng Parkplaz war. Duerch den Neibau an d'Vergréisserung vun der Place Joseph Thorn ass dës Strooss awer verschwonnen.

D'Strooss war no der belscher Stad Chiny benannt, déi am Mëttelalter Zentrum vun enger Grofschaft mam selwechten Numm war an déi 1364 un den Herzog Wenzel I. vu Lëtzebuerg verkaf gouf.

## Biller

## Kuckt och
Déi nei Rue de Chiny am Garer Quartier vun der Stad.

## Um Spaweck

* Déi fréier Rue de Chiny op geoportail.lu, der offizieller Plattform fir geographesch Donnéeën a Servicer vun der Administration du cadastre et de la topographie.
Rue de Halanzy (Hollerech)

D**'Rue de Halanzy** war bis uganks vun den 1980er Joren eng Strooss am Quartier Hollerech vun der Stad Lëtzebuerg. Se goung am Gaasperecherbierg, ënnerzeg vun der Eisebunnsbréck, als Sakgaass a Richtung Oste fort bis bei Fabrécksgebaier vu Paul Wurth S.A..

Duerch de Bau vum Gebai vun den *Assurances Sociales* ass dës Strooss verschwonnen.

D'Strooss hat den Numm vun der haiteger belscher Uertschaft Hueldang (fr: Halanzy), déi iwwer Joerhonnerten a bis 1839 zum Groussherzogtum Lëtzebuerg gehéiert huet.

Ënner der däitscher Besatzung (1940 - 1944) huet d'Strooss *Holdingerstraße* geheescht, als däitsch Iwwersetzung vun *Halanzy*.

## Biller

## Kuckt och
*Déi „nei“ Rue de Halanzy zu Beggen

## Um Spaweck
*D'Lag vun der fréierer Rue de Halanzy op geoportail.lu, der offizieller Plattform fir geographesch Donnéeën a Servicer vun der Administration du cadastre et de la topographie.
Geneviève Casile

D**'Geneviève Casile**, gebuer als *Geneviève Vanneufville* de 15. August 1937 zu Boulogne-Billancourt, ass eng franséisch Schauspillerin.

D'Geneviève Casile huet an hirer Schauspillercarrière haaptsächlech Theater gespillt. Dernieft war si awer och an e puer Kinosfilmer ze gesinn.

## Filmographie
### Kino
* 1962: *[[Les sept péchés capitaux (Film 1962)|Les sept péchés capitaux]]* - Episod: *L'Envie* - Regie: Édouard Molinaro - Haaptacteuren: Dany Saval, Claude Brasseur
* 1963: *Les bijoux* - Regie: Carlo Rim - (Kuerzfilm)
* 1965: *[[Les fêtes galantes]]* - Regie: René Clair - Haaptacteuren: Jean-Pierre Cassel, Marie Dubois 
* 1966: *[[Surcouf, l'eroe dei sette mari]]* - Regie: Sergio Bergonzelli, Roy Rowland - Haaptacteuren: Gérard Barray, Antonella Lualdi 
* 1966: *[[Il grande colpo di Surcouf]]* - Regie: Sergio Bergonzelli, Roy Rowland - Haaptacteuren: Gérard Barray, Antonella Lualdi 
* 1990: *[[Lacenaire]]* - Regie: Francis Girod - Haaptacteuren: Daniel Auteuil, Jean Poiret
* 1995: *[[Une femme française]]* - Regie: Régis Wargnier - Haaptacteuren: Emmanuelle Béart, Daniel Auteuil
* 2004: *[[Le promeneur du Champ-de-Mars]]* - Regie: Robert Guédiguian - Haaptacteuren: Michel Bouquet 
* 2005: *[[Avril (Film)|Avril]]* - Regie: Gérald Hustache-Mathieu - Haaptacteuren: Sophie Quinton, Miou-Miou 
* 2006: *Déluge*, - Regie: Antoine Barraud - (Kuerzfilm) 
* 2008: *[[À l'est de moi]]* - Regie: Bojena Horackova 
* 2009: *[[Divorces]]* - Regie: Valérie Guignabodet - Haaptacteuren: François-Xavier Demaison, Brigitte Catillon 
* 2009: *[[Partir]]* - Regie: Catherine Corsini - Haaptacteuren: Kristin Scott Thomas, Sergi López
* 2012: *[[Comme un chef]]* - Regie: Daniel Cohen - Haaptacteuren: Jean Reno 
* 2014: *[[La mante religieuse (Film 2014)|La mante religieuse]]* - Regie: Natalie Saracco 
* 2015: *[[Voyage en Chine]]* - Regie: Zoltan Mayer - Haaptacteuren: Yolande Moreau, André Wilms

## Um Spaweck
Le dix-septième ciel

** Le dix-septième ciel** ass e franséische Film vum Serge Korber aus dem Joer 1966.

## Ëm wat geet et am Film?
De Film erzielt eng sentimental Liebesgeschicht.
## Um Spaweck
* De Film op der IMDb
Rue de Halanzy

D**'Rue de Halanzy** ass eng Strooss zu Beggen an der Stad Lëtzebuerg. Se geet vun der Beggenerstrooss no Weste fort verbënnt dës mat der Rue de Marche.

Bis uganks vun den 1980er Joren huet den Odonym zu enger Sakgaass zu Hollerech gehéiert.

D'Strooss huet den Numm vun der haiteger belscher Uertschaft Hueldang (fr: Halanzy), déi iwwer Joerhonnerten a bis 1839 zum Groussherzogtum Lëtzebuerg gehéiert huet.

## Biller

## Kuckt och
*Déi fréier Rue de Halanzy zu Hollerech

## Um Spaweck

*D'Rue de Halanzy op geoportail.lu, der offizieller Plattform fir geographesch Donnéeën a Servicer vun der Administration du cadastre et de la topographie.
Ierzewee

Den **Ierzewee ** ass eng Strooss, déi vun der Rue de Hamm zu Hamm an der Stad Lëtzebuerg bis an d'Rue de Pulvermühl am Nopeschquartier Polvermillen verleeft.

Am Ierzewee leien nëmmen dräi Haiser (Nummeren 1, 3 a 5) op der Hämmersäit.

Den Ursprong vum Stroossennumm ass drop zeréckzeféieren, datt op der Héicht bei Hamm fréier Bounäerz (och nach *Bounen*'ierz**') fonnt gouf. D'Äerz gouf vun do aus laanscht d'Uelzecht bis an d'Al Dummeldenger Schmelz bruecht fir do geschmollt ze ginn.

D'Indikatioun „Mine de Fer“ op der Ferrariskaart vu 1778 oder de Flouernumm *Ierzkaulen* weisen drop hin, datt Äerz an der Ëmgéigend vun Hamm fonnt gouf.

## Biller

Luxembourg, Ierzewee (1).JPG|D'Haiser am Ierzewee
Luxembourg, Ierzewee (5).JPG|Vun der Hammerstrooss aus gekuckt


## Um Spaweck
James Cameron

Den **James Francis Cameron**, gebuer de 16. August 1954 zu Kapuskasing am Ontario, ass e kanadesche Filmregisseur, Filmproduzent an Dréibuchauteur.

## Filmographie
### Kino
#### als Regisseur
* 1981: *[[Piranha Part Two: The Spawning]]*
* 1984: *[[The Terminator]]*
* 1986: *[[Aliens]]*
* 1989: *[[The Abyss]]*
* 1991: *[[Terminator 2: Judgment Day]]*
* 1994: *[[True Lies]]*
* 1997: *[[Titanic (Film 1997)|Titanic]]*
* 2002: **'
* 2003: ''[[Ghosts of the Abyss]]''
* 2005: ''[[Aliens of the Deep]]''
* 2009: ''[[Avatar (Film 2009)|Avatar]]''
* 2022: **'
* 2025: **

## Um Spaweck
Natalie Cole

D**'Natalie Maria Cole**, gebuer de 6. Februar 1950 zu Los Angeles, an och do den 31. Dezember 2015 gestuerwen, war eng US-amerikanesch Sängerin, Songwriterin a Schauspillerin.

Si war d'Duechter vum Jazzsänger Nat King Cole an der Marie Ellington. An hirer Karriär vun iwwer 40 Joer huet si eleng an den USA 13,5 Milliounen Albume verkaaft an huet domat zu den erfollegräichste Sängerinnen an den Genren R&B, Soul an Jazz gehéiert.

HIre gréisste Succès hat si mat *Unforgettable* (1991) engem nodréiglech zesummegesaten Duett mat hirem Papp, deen dunn schonn dout war. Hitten hat si och mat *This Will Be* (1975), *I’ve Got Love on My Mind* (1977), *Our Love* (1978), *Someone That I Used to Love* (1980), *Jump Start* an *I Live for Your Love* (1987), *Pink Cadillac* (1988) oder *Miss You Like Crazy* (1989).

Si krut am Ganzen néng Grammyen.

An hiren Autobiographien *Angel on My Shoulder* (2000) an *Love Brought Me Back - A Journey of Loss and Gain* (2010) huet si hir schwéier Drogenofhängegkeet ëffentlech gemaach. D'Suiten dovun - Hepatite C an eng Nierenerkränkt - hunn dozou bäigedroen, datt si mat 65 Joer gestuerwen ass.

## Um Spaweck

* Offiziell Homepage