Film noir

De **Film noir** ass e Filmgenre, bei deem d'Haaptfigur meeschtens en desillusionnéierten Detektiv, en Eenzelgänger ass. An dee gëtt duerch eng Femme fatale an eng Situatioun bruecht, aus där en net méi erauskënnt. De Film noir spillt an der Reegel bannent Stied, an däischtere Géigenden.

De Robert Sklar huet en essou definéiert: 
*"De Film noir kennt een erëm u sengem Sënn fir e Mënsch, deen an der Fal ass - gefaangen an engem Netz vu Paranoia an Angscht, e Mënsch, deen net ëmstand ass Schold vun Onschold an echt Identitéit vu falscher z'ënnerscheeden. Die Béis si lackeleg a sympathesch ... . Seng Helde si schwaach a duercherneen. D'Ëmwelt ass däischter an zou, an d'Plazë si gro. Um Enn gëtt dat Béist opgedeckt, awer et bleift onkloer, wat aus dem Gudde gëtt."*

Et fält op, datt de Begrëff, am Géigesaz zum Grujelfilm oder dem Gangsterfilm spéider erfonnt gouf an dann eréischt op d'Filmer iwwerdroe gouf.

## Den Numm
An der Nummer 61 vun der Zäitschrëft *[[L'Écran Français]]* vum 28. August 1946 op der Säit 8 huet de franséische Filmkritiker Nino Frank iwwer en neie Filmgenre geschriwwen. A sengem Artikel *"Un Nouveau genre 'policier': l'aventure criminelle"* ass en op Filmer agaangen, déi am Zweete Weltkrich gedréit goufen, an 1946 nach net an Europa gewise goufen. Hien huet als Éischten den Ausdrock "Film noir" gebraucht an haaptsächlech un dem John Huston säin *[[The Maltese Falcon]]* mam Humphrey Bogart a Peter Lorre geduecht an un *[[This Gun for Hire]]* aus dem Joer 1942 vum Frank Tuttle mat der Veronica Lake no engem Roman vum Graham Greene.

## Wou kënnt de Film noir hier?
D'Quelle ginn zeréck op déi englesch Gothic-Romanen iwwer der Daphne du Maurier hir ongeheier Erzielunge bis op d'Detektivgeschichte vum Dashiell Hammett oder Raymond Chandler, déi bekanntst US-amerikanesch Kriminalschrëftsteller. Den Afloss vun europäesche Filmregisseure wéi Alfred Hitchcock, Anatole Litvak oder Julien Duvivier war ganz kloer. Wann een nach méi wäit hannerzeg geet, kënnt e beim däitschen expressionistesche Film vu virum Krich eraus; wéi de Film *Das Kabinett des Doktor Caligari* vum Rober Wiene vun 1921.

Zum Film noir gi besonnesch Produktioune gezielt, déi tëscht dem Ufank vun de 40er an Enn vun de 50er an den USA gedréint gi sinn. Déi meescht sinn als sougenannte B-Filmer entstanen.

## Typesch Vertrieder vum Film noir
* *[[The Maltese Falcon]]* (Der Malteser Falke) 1941 vum John Huston mam Humphrey Bogart an Peter Lorre
* *[[Double Indemnity]]* (Frau ohne Gewissen) 1944 vum Billy Wilder mam Fred McMurray, der Barbara Stanwyck an dem Edward G. Robinson
* *[[The Big Combo]]* (Geheimring 99) 1955 vum John H. Lewis mam Cornle Wilde an Lee Van Cleef
* *[[Out of the Past]]* (Goldenes Gift) 1947 vum Jacques Tourneur mam Robert Mitchum, Kirk Douglas an Jane Greer
* *[[Nightmare Alley]]* (Der Scharlatan) 1947 vum Edmund Goulding mam Tyrone Power a mat der Coleen Gray
* *[[He Ran all the Way]]* (Steckbrief 7-73) 1951 vum John Berry mam John Garfield a mat der Shelley Winters

## Film noir no Joer

* **1936**
** *[[The Petrified Forest]]*
* **1940**
** *[[Rebecca]]*
** *[[Stranger on the Third Floor]]*
* **1941**
** *[[High Sierra]]*
** *[[The Maltese Falcon]]*
** *[[Suspicion]]*
* **1942**
** *[[The Falcon Takes Over]]*
** *[[The Glass Key]]*
** *[[This Gun for Hire]]*
* **1943**
** *[[Shadow of a Doubt]]*
* **1944**
** *[[Double Indemnity]]*
** *[[Laura (Film 1944)|Laura]]*
** *[[Phantom Lady]]*
** *[[To Have and To Have Not]]*
* **1945**
** *[[Cornered]]*
** *[[Detour]]*
** *[[The House on 92nd Street]]*
** *[[Mildred Pierce]]*
** *[[Murder, My Sweet]]*
** *[[Scarlet Street]]*
** *[[Spellbound (Film 1945)|Spellbound]]*
* **1946**
** *[[The Big Sleep]]*
** *[[The Black Angel]]*
** *[[The Blue Dahlia]]*
** *[[The Dark Corner]]*
** *[[Gilda]]*
** *[[The Killers]]*
** *[[Leave Her to Heaven]]*
** *[[Notorious (Film 1946)|Notorious]]*
** *[[The Postman Always Rings Twice]]*
** *[[So Dark the Night]]*
** *[[Somewhere in the Night]]*
** *[[The Strange Loves of Martha Ivers]]*
** *[[The Stranger (1946 movie)|The Stranger]]*
* **1947**
** *[[Born to Kill]]*
** *[[Brute Force (movie)|Brute Force]]*
** *[[Crossfire]]*
** *[[Dark Passage]]*
** *[[Dead Reckoning (movie)|Dead Reckoning]]*
** *[[A Double Life]]*
** *[[Kiss of Death (1994)|Kiss of Death]]*
** *[[Out of the Past]]*
** *[[Possessed]]*
** *[[Red House]]*
** *[[Ride the Pink Horse]]*
* **1948**
** *[[The Big Clock]]*
** *[[Call Northside 777]]*
** *[[Cry of the City]]*
** *[[Force of Evil]]*
** *[[The Guilty]]*
** *[[Key Largo]]*
** *[[The Lady From Shanghai]]*
** *[[The Naked City]]*
** *[[The Pitfall]]*
** *[[Sorry, Wrong Number]]*
* **1949**
** *[[Criss Cross]]*
** *[[D.O.A. (1950 movie)|D.O.A.]]*
** *[[The Reckless Moment]]*
** *[[The Set-Up]]*
** *[[The Third Man]]*
** *[[White Heat]]*
* **1950**
** *[[The Asphalt Jungle]]*
** *[[Dark City (1950)|Dark City]]*
** *[[In A Lonely Place]]*
** *[[The Killer That Stalked New York]]*
** *[[Night and the City (Film 1950)|Night and the City]]*, vum Jules Dassin
** *[[Sunset Boulevard (1950 movie)|Sunset Boulevard]]*
* **1951**
** *[[The Racket]]*
** *[[Roadblock]]*
** *[[Strangers on a Train]]*
* **1952**
** *[[The Captive City]]*
** *[[Niagara]]*
* **1953**
** *[[The Blue Gardenia]]*
* **1954**
** *[[Human Desire]]*
** *[[Naked Alibi]]*
** *[[Suddenly]]*
* **1955**
** *[[Kiss Me Deadly]]*
* **1956**
** *[[The Wrong Man]]*
* **1958**
** *[[Touch of Evil]]*
** *[[Vertigo (Film 1958)|Vertigo]]*

## Bicher zum Theema
* Alan Silver an James Ursini: *Der Film noir* (Originaltitel: *The Noir Style*) Köln, 2000, Könemann Verlagsgesellschaft
* Barbara Steinbauer-Grötsch: *Die lange Nacht der Schatten. Film noir und Filmexil*, Bertz + Fischer, 2005, ISBN 3-86505-158-8

## Um Spaweck
* D'Heft 61 vum L'Écran Français
* Film Noir op der filmsite.org