open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Rear Window

**Rear Window** (*"Hënnescht Fënster"*) ass en US-amerikanesche Spillfilm, deen 1954 vum Alfred Hitchcock no engem Dréibuch vum John Michael Hayes, baséiert op der Kuerzgeschicht *It Had to Be Murder* vum Krimi-Auteur Cornell Woolrich, gedréint gouf.

## Ëm wat geet et am Film?
De Fotojournalist L. B. Jefferies („Jeff“) sëtzt no engem Accident mam Been am Gips doheem am Rollstull. Fir d'Zäit ze verdreiwen, kuckt hien den Noperen am Appartementshaus vis-à-vis no. Sou och dem Reesender Thorwald, deen, no engem Sträit mat senger Fra, nuets e puermol an- an ausgeet. Den Dag drop ass näischt méi vun der Fra ze gesinn. Mat Spektiv an Teleobjektiv mécht den Jeff e puer beonrouegend Observatiounen a probéiert, seng Frëndin Lisa a seng Infirmière dovun z'iwwerzeegen, den Thorwald misst seng Fra ëmbruecht hunn…

## [[Cameo]]
Ongeféier an der 25. Minutt gesäit een den Hitchcock, wéi en an der Wunneng vum Komponist eng Auer opzitt.

## Soss
*Rear Window* ass ee vun de fënnef Filmer, déi den Hitchcock fir Paramount gedréint hat. Uganks vun den 1960er Jore sinn d'Auteursrechter un hien zeréckgaangen, an all Kopien hu missen zerstéiert ginn. Sou war de Film iwwer 20 Joer sou gutt wéi néierens ze gesinn, bis 1984, nom Hitchcock sengem Doud, seng Ierwen en nees erausbruecht hunn. D'Stater Cinemathéik war eng vun deene wéinege Plaze, wou et eng Kopie gouf, a wou de Film tëscht 1976 an 1984 ze gesi war.

De lëtzebuergesche Filmmécher Jeff Desom huet 2010 ënner dem Titel *Rear Window Loop* d'Fimszeenen aus dem Haus vu vis-à-vis an enger eenzeger Panorama-Astellung zesummekopéiert an dat an e puer Minutte kondenséiert. Dëse Kuerzfilm gouf mat der *Golden Nica 2012* andem *Vimeo Remix Award 2012* ausgezeechent.

## Literatur
* Bodo Fründt: *Alfred Hitchcock und seine Filme*. Heyne Filmbibliothek, Band Nr. 91, 1986, ISBN 3-453-86091-8
* Robert A. Harris, Michael S. Lasky, Hrsg. Joe Hembus: *Alfred Hitchcock und seine Filme* (OT: *The Films of Alfred Hitchcock*). Citadel-Filmbuch bei Goldmann, München 1976, ISBN 3-442-10201-4
* Susanne Kaut: *Das Fenster zum Hof* in *"Ich sehe was, was du nicht siehst" - Psychoanalytische Filminterpretationen*, Hrsg. von Theo Piegler, Psychosozial-Verlag, Gießen 2010, ISBN 978-3-8379-2034-5; Ss. 43-50
* Eric A. Leuer: *"To See You Is To Love You!" - Zur Rolle des Voyeurismus in Alfred Hitchcocks „Rear Window“*, Grin-Verlag, München 2009, ISBN 978-3-640-24434-8
* Johann N. Schmidt: *Das Fenster zum Hof / Rear Window* in *Filmklassiker - Beschreibungen und Kommentare*, Hrsg. von Thomas Koebner, 5. Auflage, Reclam junior, Stuttgart 2006, ISBN 978-3-15-030033-6; Band 2: 1946 - 1962, Ss. 249-253
* Donald Spoto: *Alfred Hitchcock - Die dunkle Seite des Genies*. Heyne, München 1984, ISBN 3-453-55146-X (dt. Übersetzung von Bodo Fründt)
* John Russel Taylor: *Die Hitchcock-Biographie*, Fischer Cinema 1982, ISBN 3-596-23680-0
* François Truffaut: *Le cinéma selon Hitchcock*, Simon und Schuster, 1984. ISBN 0-671-52601-4
* Cornell Woolrich: *Das Fenster zum Hof und vier weitere Kriminalstories* (OT: *Rear Window*). Diogenes, Zürich 1989, ISBN 3-257-21718-8

## Um Spaweck
Refuge (Klouschter)

Als **Refuge** vun engem Klouschter goufe Gebaier genannt, déi bannent enger Stadmauer louchen, an domat méi geschützt ware wéi d'Kléischter selwer, déi dacks ouni Schutz op der Gewan louchen.

Si sollten de Kléischter d'Méiglechkeet ginn, hir Awunner an hire wäertvollste Besëtz, wann néideg, virun Iwwerfäll a Sécherheet ze bréngen. Gläichzäiteg ware se a Friddenszäiten e *Pied à terre* an de politeschen a wirtschaftlechen Zentren, an hunn och alt eng representativ Roll gespillt.

An der Festung Lëtzebuerg gouf et e puer där Refugen:
* de Refuge Sankt Maximin, vun der Tréierer Abtei Sankt Maximin, wou haut de Staatsministère dran ass;
* de Refuge vun der Abtei Orval, wou haut de Geschichtsmusée vun der Stad Lëtzebuerg dran ass;
* de Refuge vun der Abtei Clairefontaine op der haiteger Clairefontaine-Plaz, deen 1933 ofgerappt gouf;
* de Refuge vum Klouschter Mariendall, op deem senger Plaz haut d'Gebaier vum Centre Guillaume-II stinn;
* de Refuge vun der Abtei Iechternach um Krautmaart, queesch vis-à-vis vum deemolege Stadhaus (haitege Palais);
* den Hôtel de Bourgogne, den eng Zäitche Refuge vun der Abtei Neimënster war.

## Literatur
* Guy Thewes: "Les refuges d'abbayes dans la ville, vestiges du passé." in: *ons stad* Nr. 47/1994, S.13-15.
Victor Milner

De **Victor Milner** (och **Victor Miller**), gebuer de 15. Dezember 1893 zu New York City, a gestuerwen den 29. Oktober 1972 zu Los Angeles, war en US-amerikanesche Kameramann. Hie krut 10 Nominéierunge fir den Academy Award, deen en 1934 fir de Film Cleopatra krut.

De Milner huet scho mat 15 Joer ugefaangen als Assistent an der Filmbranche ze schaffen. 1914 ass hien du Kameramann ginn an huet bei iwwer 130 Filmer matgeschafft. Hie war an den 30er Joren ee vun de beschte Kameramänner.

Hie war Matgrënner vun der American Society of Cinematographers (A.S.C.), a war vun 1937 bis 1939 de President dovun.

## Um Spaweck

*De Victor Milner op der Internet Movie Database
Autobunnsraschtplaz

Eng **Autobunnsraschtplaz** (dacks gekierzt: **Raschtplaz**) ass eng Serie vun Infrastrukturen déi laanscht den Autobunne sinn, fir datt Chaufferen do raschte kënnen. Se si mat Parkplazen ekipéiert, an hu jee nodeem och Picknicksdëscher, Poubellen, Toiletten, eng Spillplaz fir Kanner, Restauranten, eng Bensinnsstatioun, eng Luedstatioun fir elektresch Gefierer, an een oder méi Butteker.

## Situatioun zu Lëtzebuerg
De Lëtzebuerger Code de la route definéiert eng Raschtplaz ( *Aire de service*) als eng Plaz déi um Bord vun enger Autobunn oder enger Strooss fir motoriséiert Gefierer amenagéiert ass, déi fir de Public zougänglech ass a wou ee raschten an / oder tanke kann.

### Originaltext aus dem Code de la route
Artikel 2 – 1.15« Aire de service: aire de repos et/ou de ravitaillement ouverte à la circulation publique et aménagée en bordure d’une autoroute ou d’une route pour véhicules automoteurs. »

### Autobunnsraschtplazen zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck
Roulette

**Roulette** ass e Glécksspill dat a Casinoe gespillt gëtt. Et gëtt zwou Varianten: d'franséisch Roulette an d'amerikanesch Roulette.

D'Spill besteet dodran, datt eng Bëmmelche vun engem Croupier an e Rouletterad gehäit gëtt, en niddregen Zylinder mat 37 Haisercher ronderëm, dee sech an entgéintgesater Richtung dréint. D'Haisercher sinn duerchernee vun 0 bis 36 nummeréiert. De Spiller wett drop, datt d'Bëmmelchen op eng bestëmmt Zuel fält, andeems en um Spillfeld säin Asaz, Chipen oder Stongen, déi e bestëmmte Wäert hunn, op déi Zuel (oder Zuelekombinatiounen) um Spilldësch setzt.

D'Amerikanesch Roulette huet zwee Haisercher mat enger Null (0 an 00), deemno der 38 am Ganzen.

Et gëtt verschidde Méiglechkeeten, säin Asaz ze maachen: Et kann een op eng oder méi eenzel Zuele setzen. Wann déi Zuel oder eng vun deenen Zuele gewënnt da kritt een de Wäert vu sengem Chip 36-mol als Gewënn. Am anere Fall ass den Asaz verluer. Et gëtt och kombinéiert Asazméiglechkeeten, dann ass de Gewënn méi kleng:
Gabriel Auguste Daubrée

De **Gabriel Auguste Daubrée**, gebuer de 25. Juni 1814 zu Metz, a gestuerwen den 29. Mee 1896 zu Paräis, war e franséische Geolog. Hie gëllt als ee vun de Grënner vun der experimenteller Geologie an der Meteoritteforschung.

No sengem Diplom 1834 war hie vun 1838 un Direkter vu Minen am Bas-Rhin an dunn och Professer fir Mineralogie a Geologie op der Universitéit Stroossbuerg a vun 1861 un, Professer fir Geologie am *Muséum national d'histoire naturelle* zu Paräis. Am Joer 1861 gouf hie bei der Académie des sciences zougelooss.

Hien huet den Urspronk vun de Steng erfuerscht, an huet d'Klassifizéierung vu Meteoritte gemaach.

Him zu Éiere krut de Moundkrater Daubrée den Numm. 1880 krut hien d'Wollaston Medail.

Hie war mat der Marie-Laure-Rosalie Trotyanne bestuet, d'Schwëster vum Adlegen Hippolyte Trotyanne.
## Um Spaweck
Wladimir Wladimirowitsch Bortko

De **Wladimir Wladimirowitsch Bortko jun.** (ru: Владимир Владимирович Бортко-мл.), och **Wolodymyr Wolodymyrowytsch Bortko** (uk: Володимир Володимирович Бортко-молодший), gebuer de 7. Mee 1946 zu Moskau, ass e russeschen Dréibuchauteur, Schauspiller, Regisseur a Produzent.

## Säi Liewen
De Bortko hat ufanks Geologie zu Kiew studéiert. Duerno war e beim sowietesche Militär an huet dunn als Elektriker geschafft. 1974 krut de Bortko den Diplom vun der Schauspillerschoul vu Kiew. Duerch de Film Blondinka sa uglom (lb. Eng Blondin um Eck) ass en an der ganzer Sowjetunioun bekannt ginn.

De Bortko ass bestuet an huet ee Bouf.

De Bortko ass an der Kommunistescher Partei Russland, 2011 huet hien op hirem Kongress behapt datt Russland just "Petrol, Gas a Prostituéierter exportéiert".

## Filmer (Auswiel)
* *Komissija po rassledowaniju* (1978, Regie)
* *Moi papa - idealist* (1980, Regie)
* *[[Blondinka sa uglom]]* (1984, Regie)
* *[[Sobachye serdtse]]* ("D'Häerz vum Hond") (1988, Regie)
* *?* (de: *Viel Glück, meine Herren*) (1992, Regie)
* *[[Banditski Peterburg]]* (Serie, 2000, Regie an Dréibuch)
* *Idiot* (Serie, 2003, Dreibuch a Produktioun), Verfilmung vum Roman mam selwechten Numm vum Fjodor Dostojewski.
* *Master and Margarita* (Мастер и Маргарита) (Serie, 2005, Regie a Produktioun), Verfilmung vum Roman vum Michail Bulgakow
* *[[Taras Bulba (Film 2009)|Taras Bulba]]* (2009, Regie an Dréibuch)
* *[[Afghan Breakdown]]* (1990, Regie)

## Gielercher
* *Grand Prix vu Perugia* fir de Film *Sobachye serdtse* (lb. "D'Häerz vum Hond")
## Um Spaweck
*De Wladimir Bortko op der IMDb

## Um Spaweck

## Referenzen
Fändel vum Kosovo

De **Fändel vum Kosovo** gouf den Dag vun der unilateraler Onofhängegkeetserklärung vu Serbien, de 17. Februar 2008, vum Parlament vun der Republik Kosovo adoptéiert. Virdrun war e Concours vun der Ekipp vun de Vereenten Natiounen am Kosovo organiséiert ginn, am deem bal 1000 Entwërf fir den neie Fändel agereecht gi sinn. Den aktuellen Design baséiert sech op den Entworf vum Muhamer Ibrahimi; e weist sechs wäiss Stären an engem Bou iwwer enger gëllener Kaart vum Kosovo op engem bloen Hannergrond. Déi sechs Stäre symboliséieren déi sechs Ethnizitéiten am Kosovo: Albaner, Serben, Tierken, Gorani, Roma (dacks zesumme mat den Ashkali an den Egypter opgezielt) a Bosnier.

Well Serbien dem Kosovo seng Onofhängegkeet net unerkennt huet déi serbesch Regierung Awänn géint d'Benotze vum kosovaresche Fändel op internationalen Treffen.

Well d'Majoritéit vun der kosovarescher Bevëlkerung ethnesch Albaner sinn gëtt och am Kosovo nach dacks de Fändel vun der Republik Albanien benotzt.

## Trivia
De kosovaresche Fändel an de Fändel vun Zypern sinn déi zwéin eenzeg Nationalfändele mat enger Kaart vum Land am Design.
Monument aux morts Bouneweg

D**'Monument aux morts Bouneweg** ass e kombinéiert Monument, dat souwuel un d'Affer vum éischte Weltkrich wéi och un déi vum zweete Weltkrich erënnert. Et steet um Bouneweger Kierfecht an der Kierfechtsstrooss nieft der Morgue.

## D'Monument vum éischte Weltkrich
Et besteet aus enger véierkanteger Sail op engem Sockel, mat 3 stenge Placke mat Opschrëften. Et erënnert un déi 17 zivil Affer vu Loftbombardementer am Abrëll a September 1918 ronderëm d'Gare an der Stad an un déi 13 Legionären aus der Gemeng Hollerech, déi op der Säit vun der Entente gefall sinn.

Text op der Frontplack:
HOLLERICH - BONNEVOIE, A SES MARTYRS ET HEROS DE LA GRANDE GUERRE, 1914 - 1918

Test op der Plack op der lénkser Säit:
LÉGIONNAIRES TOMBÉS + 13 Nimm an 2 Kolonnen an alphabetescher Reiefolleg

Text op der Plack op der rietser Säit:
VICTIMES DES ATTAQUES D'AVIONS + 17 Nimm (5 Fraen a 12 Männer) an 2 Kolonnen an alphabetescher Reiefolleg

D'Monument gouf den 18. Juni 1922 ageweit.

## D'Monument vum zweete Weltkrich
Et besteet aus engem Sarkophag, dee virum Monument vum éischte Weltkrich steet, an deen eng Marberplack dréit mat der Opschrëft "A NOS MORTS, VICTIMES DES DEUX GUERRES, 1914-1918, 1939-1945, LA POPULATION DE BONNEVOIE

Hannert dem Monument vum éischte Weltkrich steet eng liicht boufërmeg gebaut, niddreg Mauer, déi op all Säit vun enger kuerzer Sail begrenzt ass. Op der Mauer si 17 quadratesch, stenge Placken ubruecht mat am Ganzen 175 Nimm vun de Krichsaffer, dorënner och 5 russesch Nimm. Op de Mauerbegrenzunge sinn d'Joreszuelen 1939 (lénks) an 1945 (riets) ubruecht. Op der rietser Begrenzungssail ass ënner der Joreszuel 1945 nodréiglech nach eng schwaarz Marberplack mat 7 russesche Nimm ubruecht.

D'Monument gouf 1957 ageweit.

## Biller

File:Monument aux morts cimetière de Bonnevoie 01.jpg
File:Monument aux morts cimetière de Bonnevoie 03.jpg
File:Monument aux morts cimetière de Bonnevoie 04.jpg
File:Monument aux morts cimetière de Bonnevoie 05.jpg
File:Monument aux morts cimetière de Bonnevoie 06.jpg
Orbital Sciences Corporation

D**'Orbital Sciences Corporation** (ofgekierzt *OSC*, dacks einfach *Orbital* genannt) ass eng Entreprise zu Dulles a Virginia, déi sech op d'Produktioun an de Start vu Satellitte spezialiséiert huet. Si gouf 1982 gegrënnt a beschäftegt ronn 2.700 Leit. D'Orbital Sciences Corporation ass haaptsächlech um Oprëschtungsprojet National Missile Defense vun den USA bedeelegt.

## Entwécklungen
### Drorakéiten
* Minotaur
* Pegasus
* Taurus
* Antares (virdrun Taurus II) an der Entwécklung
* OSP-2 Minotaur IV (eng modifizéiert Versioun vun der Peacekeeper-Interkontinentalrakéit)

### Experimentell Fluchinstrumenter
* X-34 (téléguidéiert Transportfluchinstrument)

### [[National Missile Defense]]
* GMD Boost Vehicle
* Kinetic Energy Interceptors (KEI)
* Ballistic target vehicles
* GQM-163A Coyote
* Testkonditioune fir suborbital Rakéiten

### Satellitten a Raumsonden
* GEO-Satellitten
* LEO-Satellitten
* Dawn-Raumsonde fir d'NASA
* Optus D1

### Diverses
* DART
* X-43
* Orbital Space Plane
* Orion-Raumschëff (an Zesummenaarbecht mat Lockheed Martin)
* Cygnus

## Um Spaweck
*  Offiziell Websäit vun der Entreprise
Agape

**Agape** (gr. ἀγάπη - *agápē*) ass en neitestamentlecht a generell chrëschtlecht Wuert fir déi gëttlech Léift.

Am Alen Testament existéiert zwar och schonn d'Motiv vun der Léift, awer nach net am vollstännege Sënn vun Agape, mä éischter an engem ganz fréie Stadium.

Eréischt am Neien Testament kënnt Agape zu senger richteger Erfëllung als déi rengste Léift vu Gott: Agape ass déi bedingungslos, intressilos, eesäiteg a just op déi aner zentréiert Léift. Si schléisst souguer déi eege Feinden an (cf. dem Jesus seng Wierder um Kräiz: "Här, verzei hinnen, well si wëssen net wat se maachen." 1 Kor 13,1−13 LUT).

De Begrëff vun Agape gouf vu spéidere chrëschtleche Schreiwer méi wäit gefaasst, an och fir déi chrëschtlech Nächsteléift (1 Korinther 13:1–8) an souguer Gott selwer gebraucht ("Gott ass Léift" 1 Johannes 4:8).

Agape steet domat am Géigesaz zur mënschlech-kierperlecher Léift *[[Eros (Philosophie)|Eros]]*, déi ëmmer potentiell sexuell ass. Et sief och gesot datt et sech bei Agape deemno net ëm platonesch Léift handelt, well déi aus dem eroteschen Drang selwer entsteet, an déi Persoun déi en anere gär huet just duerno e philosophesche Wee aschléit a seng Léift vun der sexueller Erfëllung ewech an engem Erkenntnisprozess op e méi ëmfaassenden, allgemengen a méi héichrangege Fokus iwwerdréit.

D'Agape ënnerscheet sech och vun der Frëndschaftsléift, well si weeder d'Bestoe vun enger Frëndschaft viraussetzt nach drop ofziilt, mä aus renger Héichschätzung just deem anere säi Wuel am A huet.
NGC 2937

Den **NGC 2937** ass eng elliptesch Galaxie am Stärebild Hydra.  D'Galaxie gouf am Joer 1864 vum Astronom Albert Marth mat engem 122&nbsp;cm-Teleskop entdeckt.

## Kuckt och
Marjorie Estiano

D**'Marjorie Dias de Oliveira**, gebuer den 8. Mäerz 1982 zu Curitiba, ass eng brasilianesch Filmschauspillerin.

## Filmer
* 2003 - 2005: *Fabiana*/*Natasha Ferreira*
* 2006: *Páginas da Vida*... *Marina Andrade Rangel* 
* 2006: *Sob Nova Direção*... *Nely Li* 
* 2007: *Duas Caras*... *Maria Paula Fonseca do Nascimento*
* 2009: *Caminho das Índias*... *Tônia (Antônia Cavinato)* 
* 2010: *S.O.S. Emergência*... *Flávia Menezes*
* 2011: *Amor em Quatro Atos*... *Letícia*
* 2011: *Cine Conhecimento*... -
* 2011: *A Vida da Gente*... *Manuela Fonseca*
* 2012: *Lado a Lado*... *Laura Assunção*

### Kino
* 2011: *Apneia*... Giovanna
* 2011: *Malu de Bicicleta*... *Sueli*
* 2013: *O Tempo e o Vento*... *Bibiana*
* 2014: *Beatriz*... *Beatriz*

## CD
* 2005: Marjorie Estiano
* 2007: Flores, Amores e Bla, blá, blá
* 2013: TBA

### DVD
* 2005: Marjorie Estiano e Banda ao Vivo

## Um Spaweck

* Marjorie Estiano offiziell Websäit 
* Marjorie Estiano Websäit bei Universal Music
* http://www.youtube.com/user/marjorieoficial/videos?view=0
12 Angry Men (Film 1957)

**12 Angry Men** ass en US-amerikanesche Geriichtsfilm aus dem Joer 1957 deen op um Drama Twelve Angry Men vum Reginald Rose baséiert. 
## Synopsis
E Jugendlechen ass ugeklot säi Papp doutgemaach ze hunn. E kënnt zu New York viru Geriicht a beim Prozess mussen déi zwielef Geschwueren decidéieren ob e schëlleg ass oder net. Eelef stëmme fir schëlleg an ee fir net schëlleg. Well de Beschëllegten d'Doudesstrof riskéiert musse si eng eestëmmeg Äntwert ofginn. Den aachte Geschwuerenen, en Architekt dee riicht well do stoen, setzt all Hiewel a Beweegung fir d'Theorie vun der Uklo an e Koup ze werfen. No an no loosse sech déi aner iwwerzeegen, an änneren hir Decisioun.
Kierch Réimech

D**'Kierch zu Réimech** ass eng kathoulesch Kierch zu Réimech. Et ass d'Parkierch vun der Par Dräilännereck Musel a Ganer Saint-Nicolas.

De Patréiner vun der Kierch ass den hellege Stephanus, deem säi Fest de 26. Dezember gefeiert gëtt (Stiefesdag). De Patréiner vu Réimech ass den hellege Cunibert. Säi Festdag gëtt den 12. November gefeiert. De Patréiner vun der Par ass den hellegen Niklos.

D'Kierch steet op der Kräizung vun der *rue de la Gare* (CR152A) mat der *rue de l'Église* (CR152).

Den 28. Juli 1989 gouf se op der Lëscht vun de klasséierte Monumenter als *nationaalt Monument* agedroen.

## Klacken
Am Klackentuerm hänke 5 Klacken, déi an den Téin H°, d', e', fis' an a' lauden. D'Klacke si vun 1964 a goufe vun der Äifeler Klackegéisserei gegoss a vum Bëschof Lommel geweit.

All Klack huet e Patréiner an domat och en Numm:
* De Bourdon am Toun H° ass der Tréischterin am Leed geweit.
* Déi 2. Klack am Toun d' ass dem hellegen Urbanus geweit.
* Déi 3. Klack am Toun e' ass dem hellege Kunibert geweit.
* Déi 4. Klack am Toun fis' ass der helleger Anna der (Mamm vun der Maria) geweit.
* Déi 5. Klack am Toun a' ass dem hellegen Niklos geweit, dem Patréiner vu Réimech.

## Kuckt och
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren
*Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren
* Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Réimech

## Um Spaweck

* D'Kierch vu Réimech op der Websäit vum Parverband Réimech, Duelem
* Websäit vum Parverband Réimech, Duelem
* D'Fënstere vun der Kierch vu Réimech op der Websäit vun der ''Stiftung Forschungsstelle Glasmalerei des 20. Jh. e.&nbsp;V.'' 
* D'Uergel vun der Kierch op ''Orgues.lu''
Pioneer 6

**Pioneer 6** war eng Raumsond vun der US-amerikanescher Weltraumorganisatioun NASA am Kader vum Pioneer-Programm. Si war déi éischt vun am Ganze véier Pioneer-Sonde fir d'Moosse vun der Sonnenaktivitéit an hirer Auswierkung op den interplanetare Raum. Si sollt, wéi déi dräi nofollgend Sonden, op enger heliozentrescher Ëmlafbunn Miessunge maachen an ënner anerem viru Sonnestierm warnen.

## Opbau
Pioneer 6 hat en zylindresche Kierper mat enger Héicht vun 81&nbsp;Zentimeter an engem Duerchmiesser vun 94&nbsp;Zentimeter. Nieft enger interner Batterie ware fir hir Stroumversuergung 10368 Solarzellen op hirem Mantel gepecht. D'Sond war spinstabiliséiert an hat en ettlech mat Stéckstoff bedriwwen Düsen. Donieft hunn zwou Staangen, déi sech nom interplanetaren Magnéitfeld ausgeriicht hunn, fir déi noutwendeg Stabilitéit gesuergt. Am Ganze waren zéng verschidden Instrumenter u Bord. Dorënner waren e Magnéitometer, en Instrument fir de Sonnewand ze moossen, an en Teleskop fir d'kosmescher Hannergrondstralung ze moossen.

## Missioun
Nom Start gouf d'Pioneer&nbsp;6 an eng heliozentresch Ëmlafbunn tëscht der Äerd an der Venus bruecht. Eng Rotatioun vu 60 Ëmdréiunge pro Minutt ëm d'Längsachs vun der Sond huet fir d'Spinstabiliséierung gesuergt. D'Miessresultater goufen op engem Bandlafwierk tëschegespäichert an dann op d'Buedemstatioun iwwerdroen. Obscho se nëmmen op eng Missiounsdauer vu 6 Méint ausgeluecht war, goufen nach den 29. Juli an de 15. Dezember 1995 Donnéeën ofgeruff. Och de 6. Oktober 1997 goufen Donnéeën empfaangen. Den 8. Dezember 2000, um 35. Joresdag vun der Missioun, konnt nach eng Kéier fir ronn 2&nbsp;Stonnen e Kontakt mat der Sond hiergestallt ginn. Well d'Leeschtung vun de Solarzellen ëmmer méi ofhëlt, gëtt net domat gerechent, mat der Sond nees a Kontakt ze trieden.

## Resultater
D'Missioun war e vollen Erfolleg. Pioneer&nbsp;6 war fir eng Liewensdauer vu ronn 6&nbsp;Méint virgesinn, déi si méi wéi iwwertraff hat. Si hat Donnéeën iwwer Sonnestierm geliwwert, déi vu méi wéi 1.000 Institutiounen a Firmen ausgenotzt goufen.

## Um Spaweck

*  Pioneer 6 bei NASA: Solar System Exploration
*  Beschreiwung vun der Missioun Pioneer 6 am NSSDC
* Bernd Leitenberger: De Pioneer-Programm
Kierch Stadbriedemes

D**'Kierch zu Stadbriedemes** ass eng kathoulesch Kierch, déi zur Par Dräilännereck Musel a Ganer Saint-Nicolas, zum Dekanat Osten an zu der Gemeng Stadbriedemes gehéiert.

De Patréiner vun der Kierch ass den hellegen Thomas, deem säi Fest den 3. Juli gefeiert gëtt. Zweete Patréiner ass den hellege Valentin.

D'Kierch steet an der Dicksstrooss, dem CR149.

## Geschicht
Zanter dem 10. Joerhonnert bis zur franséischer Revolutioun war Stadbriedemes eng Filial vun der Par Réimech an et hat nëmmen eng kleng Kapell, déi dem hellege Valentin geweit war. No der franséischer Revolutioun ass Stadbriedemes dunn am Joer 1804 eng eegestänneg Par ginn.

Well d'Kapell ze kleng war, gouf 1833 decidéiert, méi eng grouss Parkierch ze bauen. D'Pläng fir déi nei Kierch goufe vum Architekt Schaar aus Gréiwemaacher gemaach. Den Tuerm, dee 1754 méi héich gemaach gouf, ass bäibehale ginn gradewéi deen alen Agank mat der Joreszuel 1754. 1834 war de Bau am neoklassesche Stil fäerdeg, ass awer eréischt de 26.6.1947 vum apostoulesche Vikar Théodore Laurent konsekréiert ginn. E Chronogramm iwwer dem Haaptagank ergëtt d'Joreszuel 1834.

1904 goufen dräi Klacke vun der Klackegéisserei Causard vu Colmar am Tuerm opgehaangen, déi an de Schlagtéin La, Sol, Fa lauden. 1921 koum nach eng Kierchenauer an den Tuerm bäi.

## Kuckt och
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren
*Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren

## Um Spaweck

* D'Kierch vu Stadbriedemes op der Websäit vum Parverband Réimech, Duelem
* Websäit vum Parverband Réimech, Duelem
* D'Fënstere vun der Kierch vu Stadbriedemes op der Websäit vun der ''Stiftung Forschungsstelle Glasmalerei des 20. Jh. e.&nbsp;V.'' 
* D'Uergel vun der Kierch op ''Orgues.lu''
Deimos (Mound)

Den **Deimos** (vum griich. Δείμος = „Schreck“, ass nieft dem Phobos ee vun de béiden natierleche Satellitten vum Planéit Mars. Hie gouf nom Deimos, dem Jong a Begleeder vum griichesche Krichsgott Ares (laténgesch Mars), genannt.

Hie gouf am Joer 1877 zesumme mam Phobos vum US-amerikaneschen Astronom Asaph Hall um US Naval Observatory zu Washington D.C. entdeckt.

## Ëmlafbunn

Den Deimos läit méi wäit vum Mars ewech, hie leeft op enger bal exakter Kreesbunn vu 23.459&nbsp;km Radius (entspriechend 20.063&nbsp;km iwwer dem Marsequator) a brauch fir e Marsëmlaf 1&nbsp;Dag, 6&nbsp;Stonnen an 18&nbsp;Minutten. Wéi den Äerdmound huet och den Deimos eng gebonne Rotatioun, dat heescht, hie weist dem Mars ëmmer déi selwecht Säit zou. Seng Ëmlafbunnn ass mat 1,79° liicht géint den Equatorplang vum Mars gebéit.

Wann een um Mars stoe géif, da wier dem Deimos säi visuellen Duerchmiesser duebel sou grouss, wéi wann een d'Venus vun der Äerd aus kucke géif. Den Deimos ass ee vun den donkelsten Himmelskierper am Sonnesystem.

## Eegenschaften

Den Deimos ass de klengste vun de Marsmounden. Hie miesst 15 × 12,2 × 10,4&nbsp;km an huet eng mëttel Dicht vun 1,7&nbsp;g/cm³. Duerch seng onreegelméisseg Form gëtt allgemeng dovun ausgaangen, datt den Deimos genee wéi de Phobos ee vum Mars agefaangenen Asteroid ass.

D'Uewerfläch vum Trabant ass, wéi déi vum Phobos, mat enger Stëbschicht iwwerzunn, dem sougenannte Regolith. Déi Substanz ass och vum Äerdmound bekannt. D'Regolithschicht ass um Deimos méi deck wéi um Phobos, wat zur Folleg huet, datt op him d'Uewerflächekennzeeche manner staark ervirtrieden. Den Deimos huet eng kleng Albedo vun nëmmen 0,07.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* Die 8 Planeten: Deimos (von The Nine Planets)
* NASA Images
Haupeschkierch zu Wëntreng

D**'Haupeschkierch zu Wëntreng** ass eng kathoulesch Kierch, déi zur Par Dräilännereck Musel a Ganer Saint-Nicolas, zum Dekanat Osten an zu der Gemeng Schengen gehéiert.

De Patréiner ass den hellegen Haupert, deem säi Fest den 3. November gefeiert gëtt.

Se steet zentral am Duerf tëscht den zwee Stecker vun der Wäistrooss, dem CR152.

Zur fréierer Par Rëmerschen gehéiert ausser der Filialkierch vu Wëntreng och nach d'Parkierch vu Rëmerschen.

## Geschicht
D'Kierch gouf 1959-60 no Pläng vum Architekt Étienne Galowich gebaut. 1986 gouf se banne vum Architekt Jean Petit renovéiert, woubäi e wichtege Punkt war, dee stengenen Héichaltor vu 1609 aus dem Atelier vum Tréirer Sculpteur Hans Ruprecht Hoffmann ze revaloriséieren, e Wierk an deem sech den Iwwergang vun der Spéitrenaissance zum fréie Barock manifestéiert. Um Altor ass den operstanene Christus mat Kräiz a Weltkugel iwwer dem eidele Graf ze gesinn. Um Hannergrondrelief sinn d'Silhouette vun der Stad Jerusalem a vum Kalvariebierg ze gesinn. D'Wopen um Altoropbau weisen hin op d'Famillen de Musset a von Walderfingen.

An der Kierch stinn nach eng Rei Statuen aus dem Atelier Greeff vun Altwis.

## Kuckt och
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren

## Um Spaweck

* Websäit vum Parverband Schengen-Welleschten
* D'Fënstere vun der Kierch vu Wëntreng op der Websäit vun der ''Stiftung Forschungsstelle Glasmalerei des 20. Jh. e.&nbsp;V.'' 


Fichier:Kirche Wintrange 02.jpg|Bléck vun Norden op d'Kierch
Fichier:Kirche Wintrange 03.jpg|D'Südsäit vun der Kierch mat dem Missiounskräiz
Sergei Wiktorowitsch Lawrow

De **Sergei Wiktorowitsch Lawrow** (*Сергей Викторович Лавров*), gebuer den 21. Mäerz 1950 zu Moskau als Bouf vun engem tifliser Armeenier an enger moskauer Russin, ass e russeschen Diplomat an zanter Mäerz 2004 Ausseminister vun der Russescher Federatioun.

1972 huet de Lawrow säin Ofschloss um MGIMO gemaach a gouf als Diplomat vun der Sowjetunioun an d'Ambassade op Sri Lanka geschéckt.

Vun 1981 bis 1988, an dunn nees vun 1994 bis 2004, war de Lawrow Member vun der stänneger Vertriedung vu sengem Land bei de Vereenten Natiounen zu New York.

De Lawrow schwätzt nieft senger Mammesprooch Russesch nach Englesch, Franséisch a Singhalesesch. Hien ass bestuet an huet eng Duechter mam Numm Katja.

## Um Spaweck

* Kuerzbiographie 
* Kuerzbiographie mat Kommentar 
* Sergei Lawrow, ''Ee kale Krich ass genuch'', Die Welt, 28. Februar 2007 
* Konferenz-Videoopzeechnungen op C-SPAN 
* Communiquée vum russeschen Ausseministère
Kodiak Launch Complex

De **Kodiak Launch Complex** (och **KLC** genannt) ass eng kommerziell Rakéitestartplaz an Alaska. Si steet op der Insel Kodiak am Beräich vun Narrow Cape. De Kodiak Launch Complex gehéiert der Alaska Aerospace Development Corporation an ass fir de Start vu Feststoffrakéite konzipéiert. Bis elo gouf et e puer suborbitale Starte fir militäresch Tester vun der „Ballistic Missile Defense Organisation“ (BMDO) souwéi en orbitale Start vun enger Athena-I-Rakéit an zwéin orbital Starte vun der Minotaur IV. Vun 2001 bis 2008 goufe STARSrakéiten als Zil fir Rakéitenofwiertester vum Kodiak Launch Center gestart.

## Infrastruktur
De Kodiak Launch Complex huet zwéi Startkomplexer (Launch Pads) mat de Bezeechnungen LP-1 an LP-2 souwéi e Kontrollzentrum.

### Kontrollzentrum
De Kontrollzentrum (Launch Control Center) steet an enger Hal an huet déi technesch Ariichtungen, fir de Start ze kontrolléieren, sowéi Ariichtunge fir Wiederobservatioun a 60 Büroplazen.

### Startplazen
#### Launch Pad 1 (LP-1)
Déi éischt Startplaz ass fir de Start vu grousse Feststoffrakéiten op Basis vu Peacekeeper- a Castor-120-Rakéitemotoren. Rakéiten op Basis vu Minuteman-Rakéitemotore kënnen och vun do starten. D'Startplaz besteet aus enger Montagehal fir d'Virbereedung vun de Rakéiten an de Notzlaaschten an dem Startdësch. Bei deem ass en Tuerm (Launch Service Structure) mat schwenkbare Revisiounsbünen. Am zouenen Zoustand ëmschléissen d'Revisiounsbünen d'Rakéit komplett a si sou e Schutz virun Ëmweltaflëss. Fir de Start gi s'an eng Positioun hanner de Starttuerm geschwenkt, soudatt si vum Feierstral an den Drockwelle vum Rakéitestart net beschiedegt ginn. Bis elo gouf et dräi orbital Starte mat Rakéite vun den Typpen Athena I, Minotaur IV HAPS a Minotaur IV+.

#### Launch Pad 2 (LP-2)
Déi zweet Startplaz ass fir de Start vu klenge Rakéiten a besteet aus engem einfache Startdësch an enger beweeglecher Montagehal, déi iwwer de Startdësch gerullt ka ginn. Sou kënnen d'Rakéite wiedergeschützt zesummegebaut an opgeriicht ginn. Eng Revisiounsbün um Startdësch existéiert net. Vun do si suborbital Rakéite vun den Typpen SR-19 M-57A, Castor-4B M-57A, Aries an STARS gestart ginn.

## Startlëscht

## Um Spaweck

*  Alaska Aerospace Development Corporation: Kodiak Launch Complex
*  Encyclopedia Astronautica: Kodiak
*  Arthur C. Waite, Alan T. DeLuna: Kodiak Launch Complex (KLC) -aka- Alaska Orbital Launch Complex (AOLC). History and Lessons. (15&nbsp;Säiten PDF; 2,0&nbsp;MB)
Lilien

D**'Lilien** (*Lilium*) sinn eng Planzegattung aus der Famill vun de Liljeplanzen (*Liliaceae*).

Wéinst hiren apaarte Bléie gi se a ville Kulturen als Dekoratiounsplanzen appreciéiert. Absënns an Asien gi se awer och als Liewensmëttel an als Heelplanze gebraucht.

D'Gattung huet sech vun hirem Urspronk am Himalaya aus op all Kontinenter vun der Nordhallefkugel ausgebreet, mat enger Preferenz fir klimatesch temperéiert Zonen. Haaptverbreedungsgebitt ass China, mä et fënnt ee se och an Nordamerika, Europa, am Kaukasus, Russland, bis hin zu Japan.

Et gëtt eng 110 Aarten, dovu sinn der 21 op der Rouder Lëscht.

Déi heraldesch Lilien, u sech Giel Lëtscheblummen déi mat de Lilie botanesch iwwerhaapt net Famill sinn, sinn d'Symbol vun der kinneklecher Famill a Frankräich.

D'Lilie ass doriwwer eraus e Symbol vun der Jongfra Maria, an e Symbol vun der Rengheet.

## Kuckt och
* Lëscht vu lëtzebuergesche Planzennimm

## Um Spaweck

* GENUS LILIUM, detailräich Websäit zum Theema Lilien
* Europäesch Liljegesellschaft (ELG)
* Royal Horticultural Society Lily Group
* North American Lily Society
Gérard Thill

De **Gérard Thill**, gebuer den 13. Mäerz 1925 zu Brühl, a gestuerwen de 17. November 2025 an der Stad Lëtzebuerg, war e lëtzebuergesche Professer, Archeolog, Historiker, Auteur a fréiere Muséesdirekter.

De Gérard Thill gouf no sengen Universitéitsstudien an der Reussite vun der *Collation des grades* Geschichtsprofesser am Secondaire. Seng Thees (1952) huet sech mat der Opléisung vum Stater Helleg-Geescht-Klouschter ënner dem Joseph II. (18. Jh.) beschäftegt.

1964 huet hien d'Nofolleg vum Josy Meyers als Direkter vum Nationalmusée um Fëschmaart an der Stad iwwerholl. Hien huet d'archeologesch Servicer vergréissert an d'Gruewunge staark gefërdert, besonnesch déi virgeschichtlech (Eisenzäit) an déi gallo-réimesch, wéi zu Giewel, Nouspelt, Steesel, Tëtelbierg, Duelem, asw. Hien huet och d'Bezéiungen zu auslännesche Kolleegen, Spezialisten a Fuerschungsinstituter ausgebaut.

Zanter 1965 ass de Gérard Thill *Membre effectif* vun der *[[Section historique (Institut grand-ducal)|Section des Sciences historiques]]* vum *[[Institut grand-ducal]]*. Im Joer 1979 gouf hien zum *Dr. honoris causa* an der Universitéit vum Saarland ernannt.

1990 ass en a Pensioun gaangen. Zanterhier ass hien *Éierendirekter vum [[Musée national d'histoire et d'art]]*.

## Literatur
* Matthias Paulke, *Prof. Dr. h.c. Gérard Thill - zum 90. Geburtstag*; in: Archaeologia luxemburgensis, 2, 2015; Ss. 8-13.; ISSN 2354-5526.

## Publikatiounen (Iwwerbléck)
* *Vor- und Frühgeschichte Luxemburgs *; Bd. I vum *Handbuch der Luxemburger Geschichte in vier Bänden, für die Klassen des Sekundarunterrichts im Großherzogtum Luxemburg*; Lëtzebuerg (Bourg-Bourger), 1973 (= 1. Oplo); 1977 (= 2. verbessert Oplo).
* *Les époques gallo-romaine et mérovingienne au Musée d'Histoire et d'Art*; Lëtzebuerg, 1972 (2. Oplo).
* *Le couvent du Saint-Esprit*; in: *Hémecht*, 1963; Ss. 169-219.

## Gielercher
* 

## Um Spaweck
* Michel Polfer: "Gérard Thill zum 100. Geburtstag." nationalmusee.lu (Quell: MuseoMag N° II - 2025).
* Museumsdirektor und Archäologie-Pionier Gérard Thill ist tot, wort.lu, 21.11.2025
* Noruff op der Säit vum Institut fir Vor- und Frühgeschichte, Universitéit vum Saarland, 23.11.2025 https://www.uni-saarland.de/lehrstuhl/hornung/aktuell.html
New-Frontiers-Programm

Den **New-Frontiers-Programm** ass ee vun de Programmer vun der NASA fir d'Erfuerschung vum Sonnesystem mat Raumsonden. D'Projete vun dësem Programm ginn an der laangfristeger Erkundungsstrategie vun der NASA (bis zirka 2020) als *medium-class missions* agedeelt a leien tëscht de klengen, einfache méi präiswäerten (300–500 Millioune US$) Missioune vum Discovery-Programm an de groussen, deieren (800–2800 Millioune US$), komplexe *Flagship-Missiounen*.

D'Fuerschungsstrategie fir den New-Frontiers-Programm gouf fir d'éischt – fir d'Raumsond New Horizons ënnerzebréngen – 2002 formuléiert an 2003 gouf den éischte Budget fir dëse NASA-Programm opgestallt. D'Bezeechnung geet zeréck op den John F. Kennedy, deen d'Sich no „neie Grenzen“ 1961 a säi Regierungsprogramm als innepolitescht Motto propagéiert hat.

Den New-Frontiers-Programm representéiert de Wandel vum neie Wee vun der NASA. D'NASA wëll elo méi e grousse Schwéierpunkt op d'Erfuerschung vum Sonnesystem leeën. Et sollen elo méi genee Ënnersich um Gebitt vun der Planetologie gemaach ginn. D'NASA huet déi wëssenschaftlech Associatiounen an den USA an op der ganzer Welt agelueden, sech um Programm ze bedeelegen.

## Missiounen

Déi éischt Sond, déi am Kader vun deem Programm 2006 gestart gouf, ass d'Pluto-Sond New Horizons.

Als zweet Sond gouf d'Juno am August 2011 op de Jupiter gestart.

2008 gouf ugefaange déi drëtt Missioun erauszesichen. Am Dezember 2009 huet d'NASA dräi Finalkandidate bekannt ginn:
* e Venus-Lander, deen d'Atmosphär an eng Buedemprouf ënnersiche soll. Numm: Venus In-Situ Explorer (VISE), an der Tëschenzäit ëmgenannt a Surface and Atmosphere Geochemical Explorer (SAGE).
* OSIRIS-REx (Origins Spectral Interpretation Resource Identification Security Regolith Explorer), eng Sond, déi en Asteroid ënnersichen, op him landen, Gestengssprouwen huelen an op d'Äerd zeréckbrénge soll. Zil ass de (101955) Bennu, en äerdnoen Asteroid, deen am Joer 2170 mat enger Warscheinlechkeet vun 1:1800 d'Äerd trëfft. En zeechent sech duerch eng grouss kuelestoffhalteg Uewerfläch aus, op där méiglecherweis och komplex organesch Molekülle sinn.
* MoonRise, soll Materialprouwen aus dem Südpol-Aitken-Becken vum Äerdmound op d'Äerd zeréckbréngen.

Déi dräi Finaliste kruten ufanks zousätzlech Mëttele fir e Plang am Detail auszeschaffen. Déi drëtt New-Frontiers-Missioun soll da spéitstens 2018 starten.

De 25. Mee 2011 huet d'NASA bekannt ginn, datt se sech fir d'Missioun OSIRIS-REx entscheet hätt.

## Kuckt och

## Um Spaweck
*  NASA: New Frontiers
*  Solar System Strategic Exploration Plans
Hassan Rohani

Den **Hassan Rohani** (och als **Rouhani**, **Rowhani** oder **H. Ruhani** transkribéiert; Persesch حسن روحانی - *Ḥasan Rūḥānī*), gebuer als Hassan Feridon den 12. November 1948 zu Sorkheh, ass en iranesche Politiker a schiittesche Rechtsgeléierten. Hie war vum 3. August 2013 bis den 3. August 2021 de siwente President vun der Islamescher Republik Iran.

De Kleriker Rohani gëllt fir iranesch Verhältnesser als moderat. Hien huet ugekënnegt, eng Biergerrechts-Charta aféieren ze wëllen an anescht wéi säi Virgänger, de Mahmud Ahmadinedschad, d'Zesummenaarbecht mat der Weltgemeinschaft nees ze verbesseren. Am Atomsträit trëtt hien a priori fir e Kompromëss an, fir eng Ophiewung vun den internationale Sanktioune géint säi Land z'erreechen, déi zu enger grousser Wirtschaftskris gefouert hunn.

## Um Spaweck

* Offiziell Websäit vum iranesche Staatspresident 
* ''Dem Iran säin neie President Rohani - Wollef am Schofspelz? Hoffnungsdréier?'', Tagesschau.de, 3. August 2013
Kierch Berbuerg

D**'Kierch zu Berbuerg** ass eng kathoulesch Kierch, déi zur Par Musel a Syr Saint-Jacques, zum Dekanat Osten an zu der Gemeng Manternach gehéiert.

De Patréiner vun der Kierch ass den hellege Lambert, deem säi Fest den 18. September gefeiert gëtt.

Se steet op der Kräizung vun der *Weckerstrooss*, dem CR135, mat der *Duerfstrooss* an dem *Neie Wee*.

## Uergel
An der Kierch steet eng Uergel, déi 1931 vum Georges Haupt gebaut gouf an zanterhier onverännert bliwwen ass(Stand: November 2025).

## Kuckt och
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren
*Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren

## Um Spaweck

* Websäit vum Parverband Maacher, Mäertert, Widdebierg, Wormer
* D'Fënstere vun der Kierch vu Berbuerg op der Websäit vun der ''Stiftung Forschungsstelle Glasmalerei des 20. Jh. e.&nbsp;V.'' 
* D'Uergel vun der Kierch op ''Orgues.lu''


Fichier:Kirche Berbourg 01.jpg|Kierch vu Berbuerg, Südsäit
File:Église Berbourg choeur 2025.jpg|Am Chouer vun der Kierch
Kierch Lelleg

D**'Kierch zu Lelleg** ass eng kathoulesch Kierch, déi zur Par Musel a Syr Saint-Jacques, zum Dekanat Osten an zu der Gemeng Manternach gehéiert.

De Patréiner vun der Kierch ass den hellegen Antonius de Klausener, deem säi Fest de 17. Januar gefeiert gëtt.

Se steet op der Kräizung vun der Haaptstrooss (*Duerfstrooss*), dem CR139, mat dem *Neie Wee* an *Um Scheidbierg*.

## Klacken
Am Kierchtuerm vu Lelleg hänken 2 Klacke mam Schlagtoun b' an as'.

## Kuck och
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren
*Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren

## Um Spaweck

* Websäit vum Parverband Maacher, Mäertert, Widdebierg, Wormer
* D'Fënstere vun der Kierch vu Lelleg op der Websäit vun der ''Stiftung Forschungsstelle Glasmalerei des 20. Jh. e.&nbsp;V.'' 
* D'Uergel vun der Kierch op ''Orgues.lu''


Fichier:Kirche Lellig 03.jpg|Bléck vu Süden op d'Kierch
Fichier:Kirche Lellig 01.jpg|Kierch vu Lelleg, Westsäit
Sokrates

De **Sokrates**, gebuer 470 v. Chr. zu Athen, an och do 399 v. Chr. gestuerwen, war e griichesche Philosoph.

## Kuckt och
* Lëscht vun den algriichesche Philosophen

## Um Spaweck
Juno

Als **Juno** bezeechent een:

* d'Juno (Mythologie), déi héchst Gëttin an der réimescher Mythologie, déi der griichescher Gëttin Hera entsprécht;
* d'Redstone-Rakéit, déi mat zousätzlechen Uewerstufen och „Juno I“ genannt gëtt;
* d'Juno II (Rakéit) déi amplaz vun der Redstone déi eppes méi staark Jupiter (IRBM) als Éischtstuf huet;
* d'Raumsond Juno (Raumsond), déi de Jupiter erfuersche soll;
* (3) Juno, en Asteroid;
* Juno (Schëff), dat eelst aktiivt Passagéierschëff vun der Welt, schwëmmt um Götakanal a Schweden;
* HMS Juno, en ettlech fréier brittesch Krichsschëffer;
* Juno Beach, Operatiounsnumm wärend der Landung vun den Alliéierten am Zweete Weltkrich fir ee vun de fënnef franséische Küstendeeler an der Normandie am Joer 1944;
* Juno Awards, e kanadesche Musekspräis.

**Juno** heeschen och verschidde Stied:
* Juno Beach (Florida), eng Stad an den USA
* Juno (Georgia), eng Stad an den USA
* Juno (Südafrika), eng Stad an der südafrikanescher Provënz Limpopo
Kierch Hierber

D**'Kierch zu Hierber** ass eng kathoulesch Kierch, déi zur Par Regioun Iechternach Saint-Willibrord, zum Dekanat Osten an zu der Gemeng Rouspert-Mompech gehéiert.

De Patréiner vun der Kierch ass den hellege Jakobus, deem säi Fest de 25. Juli gefeiert gëtt.

Se steet zentral am Duerf op der *Haaptstrooss*, dem CR135/139.

Den 23. Abrëll 2019 gouf se als nationaalt Monument klasséiert.

## Kuckt och
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck

* Websäit vum Parverband Ënnersauer
* D'Fënstere vun der Kierch vun Hierber op der Websäit vun der ''Stiftung Forschungsstelle Glasmalerei des 20. Jh. e.&nbsp;V.'' 


Fichier:Kirche Herborn 01.jpg|Kierch vun Hierber, Südsäit
Fichier:Wegkreuz Kirche Herborn 01.jpg|Weekräiz virun der Hierber Kierch
Mirna Viaduc

De **Mirna Viaduc** ass eng Stroossebréck op der kroatescher Autobunn A9 déi iwwer den Dall vun der Mirna féiert.
Mammejong

***Mammejong*** ass e Film vum lëtzebuergesche Regisseur Jacques Molitor.

E koum den 28. Januar 2015 an de Kino.

## Ëm wat geet et am Film?
Nom Doud vum Papp liewen de Philippe - Flëpp genannt - a seng manesch-depressiv Mamm Sophie an enger komescher Zort Symbios. Hir éierlech Léift, déi si fireneen empfannen, verstoppt eng ongesond Bezéiung, déi sech duerch géigesäiteg Ofhängegkeet a Scholdgefiller auszeechent. De Flëpp gëtt nach ëmmer wéi e Kand behandelt, a gläichzäiteg vu senger Mamm verwinnt an enger Drock gesat. Si wëll, datt hie geschwënn de Buttek vu sengem Papp iwwerhëlt, a kämpft géint Immobiliëpromoteuren, déi de Buttek wëllen opkafe fir do en Appartementshaus ze bauen.

Enges Dages trëtt dat mysteriéist Leena an dem Flëpp säi Liewen. All d'Jongen am Duerf interesséiere sech fir hatt, mee d'Sophie gesäit d'Leena als Menace. D'Leena gesäit Saachen am Flëpp, déi hie verdrängt hat. De Flëpp ass naiv, mee emotionell intelligent an erlieft e Fräiheetsgefill, dat hie virdrun net kannt huet. Hie versteet, datt hien, fir dem Leena säin Häerz ze gewannen, sech vu senger Mamm muss ofnuebelen.

## Produktioun
*Mammejong* gouf tëscht dem 26. September an dem 15. November 2013 gedréint. D'Opname bausse goufen zu Simmer an zu Rammerech, déi bannenan am Filmland zu Kielen opgeholl.

## Accueil
2015 sinn 3.017 Leit de Film an de Kino kucke gaangen.

De Film war bei der 7. Editioun vum Lëtzebuerger Filmpräis an der Kategorie "Beschte Spillfilm" nominéiert.

De Film gouf als Lëtzebuerger Bäitrag an der Kategorie "Long-métrage" fir déi drëtt Editioun vun den Trophées francophones du cinéma 2015 zu Abidjan agereecht.

## Kuckt och
* Lëscht vu lëtzebuergesche Filmer

## Um Spaweck
* Den Trailer
Altersheem

En **Altersheem**, neierdéngs och **Seniorenheem** genannt, ass eng kollektiv Residence fir eeler Leit.

## Um Spaweck
Gar

D**Gar** ass de Produit vum Spannen, dat heescht d'Agglutinatioun vun Textilfibere fir e laangen Ensembel ze forméieren.

## Um Spaweck
Por

D**Por** (gr.  *póros* „Ëffnung“, „Lach“) ass eng ganz kleng Ëffnung, huel Plaz oder Verdéiwung.
Fändel vun der Ukrain

De **Fändel vun der [[Ukrain]]** besteet aus zwou horizontale Sträifen an de Faarwe blo a giel.

Zanter 2005 gëtt den 23. August an der Ukrain den *[[Dag vum Fändel vun der Ukrain]]* gefeiert.

## Um Spaweck
Ramasse (Spunnes)

**Ramasse** ass e Spunnes, bei deem Kaarte vum engem ganze Kaartespill op de Buedem gehäit ginn a mussen opgeraf ginn. Dohier kënnt och den Numm "Ramasse", aus dem Franséische "ramasser", fir "oprafen".

## Reegelen
Fir Ramasse ze spille brauch een e Kaartespill, een deen d'Spill kennt an d'Kaarten ausdeelt, an een dee wëll an d'Spill initiéiert ginn, d'Reegelen awer nach net kennt. Deen deen ausdeelt annoncéiert am Ufank vum Spill "Ramasse!" a wërft d'Kaarten d'Luucht. Deen deen initiéiert gëtt, muss d'Kaarten da vum Buedem (oder wou se soss gelant sinn) oprafen.
Anne Grey

D**'Anne Grey**, gebuer de 6. Mäerz 1907 zu Lincoln am Lincolnshire, a gestuerwen den 3. Abrëll 1987 zu Hampshire, war eng englesch Schauspillerin.

## Filmographie (Auswiel)
*1928: *The Warning*, vum Reginald Fogwell
*1929: *The Runaway Princess*, vum Anthony Asquith
*1930: *School for Scandal*, vum Maurice Elvey
*1931: *The Man at Six*, vum Harry Hughes 
*1931: *Guilt*, vum Reginald Fogwell
*1932: *The Faithful Heart*, vum Victor Saville
* 1932: *[[Number Seventeen]]*, vum Alfred Hitchcock
*1933: *She Was Only a Village Maiden*, vum Arthur Maude
*1933: *Just Smith*, vum Tom Walls
*1933: *The House of Trent*, vum Norman Walker
*1934: *The Fire Raisers*, vum Michael Powell
*1935: *Break of Hearts*, vum Philip Moeller mam Katharine Hepburn a Charles Boyer
*1935: *Bonnie Scotland*, vum James W. Horne mam Stan Laurel an Oliver Hardy
*1936: *Too Many Parents*, vum Robert F. McGowan mam Frances Farmer 
*1938: *Chinatown Nights*, vum Toni Frenguelli

## Um Spaweck
Bech (Homonymie)

**Bech** steet fir:
* eng Uertschaft am Kanton Iechternach: Bech;
* duerno genannt, d'Gemeng Bech;
* eng Baach, déi an d'Äich leeft: Bech (Äisch);
* e Familljennumm vun ë.&nbsp;a.:
** dem Charles Bech (1919-2000), war e lëtzebuergeschen Zaldot a Fligerpilot.
** Jean Bech (1926-1968), lëtzebuergesche Politiker;
**Joseph Bech (1887-1975), lëtzebuergesche Politiker, Staatsminister;
**Philippe Bech (1851-1914), lëtzebuergesche Politiker;
* nom Joseph Bech genannt:
** Regierung Bech
**Regierung Bech-Bodson
**Lycée technique Joseph-Bech
**Cercle Joseph-Bech

## Kuckt och
* Bech-Maacher
Ramasse

**Ramasse** ass eng franséisch Gemeng am Departement Ain (01) an der Regioun Auvergne-Rhône-Alpes.

Se läit an der natierlecher Géigend vum Revermont a besteet aus den zwou klengen Uertschaften *Ramasse* a *Ramasse-d'en-Bas*.

## Plazen a Monumenter
*D'Reschter vun der Kierch Saint-Julien-sur-Roche (Historescht Monument, klasséiert den 12. Juli 1945). 
*Grotte de la Tessonière.
*D'Kapell *Notre-Dame-des-Conches*.

## Um Spaweck
Ramasse (Homonymie)

**Ramasse** ass:
* eng franséisch Uertschaft a Gemeng am Departement Ain: Ramasse;
* den Numm vun engem Kaartespill, fir de Spunnes mat engem ze dreiwen: Ramasse (Spunnes).
(1915) Quetzálcoatl

Den **(1915) Quetzálcoatl** ass en Asteroid vum Amortyp. Hie gouf den 9. Mäerz 1953 vum Albert George Wilson am Palomar-Observatoire entdeckt.

Genannt ass den Asteroid nom aztekeschen an toltekesche Gott Quetzalcoatl.
 
## Kuckt och

* Lëscht vun den Asteroiden
NGC 1140

Den **NGC 1140** ass eng Irregulär Galaxie am Stärebild Eridanus.D'Galaxie gouf am Joer 1785 vum Astronom Wilhelm Herschel mat engem 48&nbsp;cm-Teleskop entdeckt.

NGC 1140 GALEX WikiSky.jpg|UV-Foto mam GALEX


## Kuckt och
NGC 6153

Den **NGC 6153** ass e planetareschen Niwwel am Stärebild Scorpius. Den Niwwel gouf am Joer 1883 vum Astronom Ralph Copeland entdeckt.

## Kuckt och
Nova Pilbeam

D**'Nova Pilbeam**, gebuer als *Nova Margery Pilbeam* de 15. November 1919 zu Wimbledon a London, ass eng englesch Schauspillerin, déi vun 1934 bis 1947 a Filmer matgespillt huet.

Bekannt Filmer mat hir sinn *[[The Man Who Knew Too Much (1934)|The Man Who Knew Too Much]]* (1934) vum Alfred Hitchcock*, [[Tudor Rose]]* (1936) vum Robert Stevenson an *[[Young and Innocent]]* och vum Alfred Hitchcock.

## Filmographie
* 1934: *Little Friend*, vum Berthold Viertel 
* 1934: * [[The Man Who Knew Too Much (Film 1934)|The Man Who Knew Too Much]] *, vum Alfred Hitchcock mam Leslie Banks a Peter Lorre
* 1936: * [[Tudor Rose]] *, vum Robert Stevenson mam Cedric Hardwicke an John Mills 
* 1937: * [[Young and Innocent]] *, vum Alfred Hitchcock mam Derrick De Marney 
* 1939: *Cheer Boys Cheer*, vum Walter Forde mam Edmund Gwenn 
* 1940: *Pastor Hall*, vum Roy Boulting 
* 1940: *Spring Meeting*, vum Walter C. Mycroft mam Michael Wilding 
* 1941: *Banana Ridge*, vum Walter C. Mycroft 
* 1941: *Next of Kin*, vum Thorold Dickinson 
* 1943: *Yellow Canary*, vum Herbert Wilcox mam Anna Neagle 
* 1946: *Green Fingers*, vum John Harlow mam Robert Beatty 
* 1946: *This Man is Mine*, vum Marcel Varnel mam Glynis Johns 
* 1947: *The Three Weird Sisters*, vum Daniel Birt 
* 1947: *Counterblast*, vum Paul L. Stein mam Robert Beatty

## Um Spaweck