open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Embeth Davidtz

D**'Embeth Jean Davidtz**, gebuer den 11. August 1965 zu Lafayette am Bundesstaat Indiana, ass eng US-amerikanesch-südafrikanesch Theater- a Filmschauspillerin. Si huet hir Carrière a Filmer 1989 ugefaangen.

D'Schauspillerin gouf mat der Roll als *Helen Hirsch* am Film *[[Schindler's List]]* (1993) bekannt.

1993 huet d'Davidtz de Fangoria Chainsaw Award gewonnen (Nominatioun: *Best Supporting Actress*).

## Filmographie (Auswiel)

* 1992: *[[Army of Darkness (Film)|Army of Darkness]]*
* 1993: *[[Schindler's List]]*
* 1995: *[[Murder in the First]]*
* 1996: *[[Matilda (Film 1996)|Matilda]]*
* 1998: *[[Fallen (Film 1998)|Fallen]]*
* 1998: *[[The Gingerbread Man (Film)|The Gingerbread Man]]*
* 1999: *[[Mansfield Park (Film 1999)|Mansfield Park]]*
* 1999: *[[Bicentennial Man (Film)|Bicentennial Man]]*
* 2001: *[[Bridget Jones's Diary (Film)|Bridget Jones's Diary]]*
* 2001: *[[The Hole (Film 2001)|The Hole]]*
* 2001: *[[Thir13en Ghosts]]*
* 2002: *[[The Emperor's Club]]*
* 2007: *[[Fracture (Film 2007)|Fracture]]*
* 2008: *[[Winged Creatures (Film)|Winged Creatures]]*
* 2011: *[[The Girl with the Dragon Tattoo (Film)|The Girl with the Dragon Tattoo]]*
* 2012: *[[The Amazing Spider-Man (Film 2012)|The Amazing Spider-Man]]*
* 2013: *[[Europa Report]]*
* 2013: *[[Paranoia (Film 2013)|Paranoia]]*
* 2014: *[[The Amazing Spider-Man 2]]*

## Um Spaweck
Jacoby

**Jacoby** (latiniséiert Genitivform vum Virnumm Jacob) ass e Familljennumm.

Zu Lëtzebuerg hunn am Joer 1880 303 Persoune sou geheescht, 1930 waren et der 494 an 1981 hirer 522.

Leit mat sou engem Familljennumm sinn ë.&nbsp;a.:
* Bob Jacoby (* 1994), lëtzebuergeschen Handballspiller;
* Georg Jacoby (1882-1964), däitsche Filmregisseur;
* Jean Jacoby (1891-1936), lëtzebuergesche Moler an Olympionik;
* Lex Jacoby (1930-2015), lëtzebuergesche Schrëftsteller;
* Lotty Jacoby (1940-2021), lëtzebuegresch Uerdensfra ann Auteurin;
* Marcel Jacoby, lëtzebuergeschen Handballspiller;
* Maria Jacoby (geb. Kasteleiner; 1900-1990), däitsch/lëtzebuergesch Molerin an Olympionickin;
* Marie-Jeanne Jacoby (*1942), lëtzebuergesch Léierin a Schrëftstellerin;
* Max Jacoby (1919-2009), däitsche Fotograf;
* Max Jacoby (1977), lëtzebuergesche Regisseur;
* Nathalie Jacoby (1969), lëtzebuergesch Literaturwëssenschaftlerin;
* Nicolas Jacoby (1878-1960), lëtzebuergesche Politiker;
* Roland Jacoby (1952), lëtzebuergesche Sportsschéisser-

## Kuckt och
* Jacobi, Jacobs, Jakobs
Ottawa

**Ottawa** ass d'Haaptstad vu Kanada. Si läit an der Provënz Ontario, am Territoire vun der National Capital Region.

D'Stad huet 934.243 Awunner (Stand: 2016) an huet eng Fläch vun 2790&nbsp;km².

Ottawa gouf de 26. September 1826 als *[[Bytown]]* gegrënnt.

## Um Spaweck
Auch

**Auch** ass eng franséisch Uertschaft a Gemeng, an d'Prefektur vum Departement Gers an der Regioun Occitanie. Et huet an déi 21.000 Awunner an ass de Sëtz vun engem Äerzbistum.

Auch läit um Floss Gers. Ee vun de Jakobsweeër, d'Via Tolosana, geet duerch Auch.

Et ass den historeschen Zentrum vun der Kulturregioun Gascogne, a war vum Spéitmëttelalter bis zu der Franséischer Revolutioun Sëtz vun den Häre vun Armagnac, déi d'Muecht hu misse mat den Äerzbëscheef deelen.

## Kuckeswäertes
* d'spéitgotesch Kathedral Sainte-Marie aus dem 15. bis 17. Jh mat enger bemierkenswäerter Uergel;
* d'Tour d'Armagnac, e Prisongstuerm aus dem 14. Jh.;
* d'monumental Trap vum Floss erop bei d'Kathedral.

## Galerie

(Auch) West facade of Cathédrale Sainte-Marie d'Auch.jpg|d'Kathedral Sainte-Marie
(Auch) Le quartier 'Au Capucins' vu du haut de l'escalier monumental.jpg |Vue iwwer d'Trap erof op de Gers an op d'Ënnerstad
Auch - Hotel de ville 2016-07 --1.jpg|d'Märei
(Auch) Maison Fedel vue de la façade rue Dessoles.jpg|d'Maison Fedel (15. Jh.)


## Literatur

## Um Spaweck

* Stad Auch
Harriot (Exoplanéit)

Den **Harriot** (**55 Cancri f**) ass en Exoplanéit, deen d'Komponent A vum Duebelstäresystem Copernicus ëmkreest. Hien ass de véierte Planéit vum System a gouf als leschten entdeckt. Wéinst senger héijer Mass handelt et sech warscheinlech ëm e Gasplanéit.

## Entdeckung
Den Nowäis vum Harriot berout wéi bei allen anere vum 55 Cancri-System op Miessunge mat der Radialvitess vum Zentralstär. Den Jack Wisdom hat no der Analys vun der Radialvitess d'Existenz vum Planéit schonn am Joer 2005 ugeholl an hat dat am Abrëll um Treffe vun der American Astronomical Society matgedeelt. D'Publikatioun an enger wëssenschaftlecher Fachzäitschrëft koum eréischt annerhalleft Joer méi spéit. D'Berechnunge mam Unhuele vum fënnefte Planéit mat enger Bunn op der grousser eideler Plaz tëscht den dräi enke Planéite Janssen, Galileo a Brahe an deem méi wäitem Planéit Lipperhey hunn een am Ganze stabille Planéitesystem mat klengen Exzentrizitéite vun alle Planéiten erméiglecht, wéi et no den allgemeng akzeptéierten Theorië vun der Planéitegenesis plausibel ass.

## Bunneegenschaften
De Planéit kreest ëm säi Stär op enger Distanz vun zirka 0,781 AE mat enger Exzentrizitéit vun 0,2. Seng Bunn ass net méi wäit wéi d'Venus vun der Sonn. Een Ëmlaf dauert 260 Deeg.

## Physikalesch Eegenschaften

Den Harriot huet eng Mindestmass vun zirka 45,78 Äerdmasse respektiv 0,144 Jupitermassen. Hien ass also op d'mannst ongeféier hallef sou schwéier wéi de Saturn. Iwwer säi Radius, déi cheemesch Zesummesetzung an d'Uewerflächtemperature kann am Ament nëmme spekuléiert ginn. Héchstwarscheinlech ass et e Gasplanéit ouni fest Uewerfläch.

## Numm
Wéi all Exoplanéite gouf den Harriot am Ufank mam offiziellen Numm vum Stär an engem klenge Buschtaf, entspriechend der Reiefolleg vun der Entdeckung, bezeechent. No engem ëffentlech ausgeschriwwenem Concours vun der I.A.U. krut de Planéit de 15. Dezember 2015 den Numm vum engleschen Astronom Thomas Harriot.

## Kuckt och

* Lëscht vun Exoplanéiten

## Um Spaweck
* Notiz bei Planeten.ch

* Debra A. Fischer, Geoffrey W. Marcy, R. Paul Butler, et al.: *Five Planets Orbiting 55 Cancri.* The Astrophysical Journal, 675 (2008), S.&nbsp;790-801.
Mathias Schergen

De **Mathias Schergen**, och nach bekannt als **de Kraizermathes**, gebuer den 2. November 1777 zu Nidderaanwen, a gestuerwen den 8. Februar 1853 zu Guedber, war e lëtzebuergesche Steemetzer.

Hie war de Papp vum Karl Schergen (1826-1906) vu Guedber deen 12 Kierchen zu Lëtzebuerg gebaut huet.
Gers

**Gers** ass:
* e Floss a Süwestfrankräich; kuckt: Gers (Floss);
* e franséischt Departement, dat dono genannt gouf; kuckt Departement Gers
Lipperhey (Exoplanéit)

De **Lipperhey** (Flamsteed-Bezeechnung 55 Cancri d) ass en Exoplanéit, deen d'Komponent Copernicus A vum Duebelstäresystem Copernicus ëmkreest. Wéinst senger héijer Mass gëtt ugeholl, datt et sech ëm e Gasplanéiten handelt. Hien ass de fënnefte a baussenzegte vun de bekannte Planéiten aus sengem System.

## Entdeckung
Entdeckt gouf den Exoplanéit mat der Radialvitessmethod. De Lipperhey gouf zesumme mam Planéit Brahe vum Geoffrey Marcy an R. Paul Butler als zweeten an drëtte Planéit vum System am Joer 2002 entdeckt. Zu deem Zäitpunkt gouf de Copernicus schonn zanter 12 Joer observéiert.

## Bunneegenschaften

De Planéit kreest ëm säi Stär op enger Distanz vun zirka 5,77 A. E.. Well ufanks vun engem System mat dräi, spéider véier masseräich Planéite geschwat gouf, hat sech eng héichgradeg exzentresch Bunn fir de Lipperhey erginn. Um Modell mat fënnef Planéiten, wéi et am Ament ugeholl gëtt, ass d'Exzentrizitéit mat 0,025 éischter kleng a seng Bunn bal kreesfërmeg. D'Ëmlafzäit gëtt mat 5218 Äerddeeg (méi wéi 14 Joer) gerechent. Säin Orbit ass bal d'selwecht wéi dee vum Jupiter.

## Physikalesch Eegenschaften
De Lipperhey huet eng Mass vun op d'mannst 1219 Äerdmasse respektiv 3,835 Jupitermassen. Miessunge mam Hubble-Weltraumteleskop loossen eng Ëmlafbunnschréi vun 53° unhuelen, deemno géif d'Mass op 4,8 Jupitermassen uklammen. De Radius vum Lipperhey ass warscheinlech eppes manner grouss wéi dee vum Jupiter.

Verléisslech Daten fir d'Zesummesetzung, Gréisst an Temperatur gëtt et net, entspriechend Spekulatioune berouen op Modellrechnungen. De Lipperhey ass mat grousser Warscheinlechkeet e Gasplanéit, deen haaptsächlech aus flüchtegen Elementer wéi Waasserstoff an Helium bestoen dierft. Wéinst der grousser Mass kéint déi aus bannenzege Prozesser wéi Gaskontraktioun, Hëtzt entstoen, déi de Planéit opwiermen, datt hie mat wäisse Wolleken aus Waasser bedeckt ass.

## Numm
Wéi all Exoplanéite gouf de Lipperhey am Ufank mam offiziellen Numm vum Stär an engem klenge Buschtaf, entspriechend der Reiefolleg vun der Entdeckung, bezeechent. No engem ëffentlech ausgeschriwwenem Concours vun der I. A. U. krut hien de 15. Dezember 2015 den Numm vum hollännesche Brëllemaacher Hans Lippershey, dem Erfinder vum Teleskop.

## Kuckt och

* Lëscht vun Exoplanéiten

## Um Spaweck
* de Planéit bei Planeten.ch

* Debra A. Fischer et al.: *Five Planets Orbiting 55 Cancri.* (2008) The Astrophysical Journal, 675: 790-801. 
* Geoffrey Marcy et al.: *A Planet at 5 AU around 55 Cancri.* (2002) The Astrophysical Journal, 581: 1375-1388.
Alphaville, une étrange aventure de Lemmy Caution

** Alphaville, une étrange aventure de Lemmy Caution** ass e franséisch-italieenesche Film vum Jean-Luc Godard aus dem Joer 1965.

## Ëm wat geet et am Film?
De berüümte Geheimagent Lemmy Caution gëtt op Alphaville geschéckt fir do de verschwonnenen Henri Dickson erëmzefannen…

## Auszeechnungen
* 1965: Internationale Filmfestival vu Berlin - Gëllene Bier

## Um Spaweck
* De Film op der IMDb
* De Film op Filmzentrale.de
Gers (Floss)

De **Gers** ass e Floss a Südwest-Frankräich. En entsprèngt um Plateau de Lannemezan, um Fouss vun de Pyrenäen, am Departement Hautes-Pyrénées a leeft dann an nërdlech Richtung. No 176&nbsp;km leeft e bei Layrac, südëstlech vun Agen, vu lénks an d'Garonne.

D'Departement Gers gouf no him genannt.

## Uertschaften um Floss
* Monléon-Magnoac
* Masseube
* Auch
* Fleurance
* Lectoure
* Astaffort
* Layrac

## Um Spaweck
Virginia Capers

D****Eliza* Virginia Capers*', gebuer den 22. September 1925 zu Sumter am Bundesstaat South Carolina, a gestuerwen de 6. Mee 2004 zu Los Angeles am Bundesstaat Kalifornien, war eng US-amerikanesch Theater- a Filmschauspillerin.

Si huet hir Carrière als Broadway-Theaterschauspillerin am Joer 1957 an als Filmschauspillerin 1961 ugefaangen.

D'Schauspillerin gouf mat Rollen a Filmer *[[Lady Sings the Blues (Film)|Lady Sings the Blues]]* (1972, als *Mama Holliday*) a *[[Ferris Bueller's Day Off]]* (1986, als *Nurse Sparrow*), an och mat Rollen an de Broadway-Theatere bekannt.

1974 huet si den Tony Award als bescht Schauspillerin mat der Roll als *Lena Younger* am Musical *[[Raisin (Musical)|Raisin]]* gewonnen. Fir hir Roll am Film *[[Big Jake]]* gouf si 1971 och fir en Image Award nominéiert (*Outstanding Actress in a Motion Picture*).

## Filmographie (Auswiel)

* 1970: *[[The Great White Hope (Film)|The Great White Hope]]*
* 1971: *[[Support Your Local Gunfighter]]*
* 1971: *[[Big Jake]]*
* 1972: *[[Lady Sings the Blues (Film)|Lady Sings the Blues]]*
* 1973: *[[The World's Greatest Athlete]]*
* 1979-81: *[[Quincy, M.E.]]* (Tëleesserie, 3 Episoden)
* 1982: *[[The Toy (Film 1982)|The Toy]]*
* 1984: *[[Teachers (Film)|Teachers]]*
* 1986: *[[Ferris Bueller's Day Off]]*
* 1986: *[[Howard the Duck (Film)|Howard the Duck]]*
* 1990-95: *[[The Fresh Prince of Bel-Air]]* (Tëleesserie, 6 Episoden)
* 1993: *[[What's Love Got to Do with It (Film)|What's Love Got to Do with It]]*
* 1993: *[[Beethoven's 2nd]]*

## Um Spaweck
Ottawa (Homonymie)

De Begrëff **Ottawa** bezeechent:
* d'Haapstad vu Kanada: Ottawa,
* eng US-amerikanesch Stad am Bundesstaat Illinois: Ottawa (Illinois),
* eng US-amerikanesch Stad am Bundesstaat Kansas: Ottawa (Kansas),
* en US-amerikanescht gemengefräit Gebitt am Bundesstaat Minnesota: Ottawa (Minnesota),
* en US-amerikanescht Duerf am Bundesstaat Ohio: Ottawa (Ohio),
* eng US-amerikanesch Uertschaft am Bundesstaat Wisconsin: Ottawa (Wisconsin),
* en ivorescht Duerf a fréier Gemeng an der Regioun Nawa: Ottawa (Côte d'Ivoire),
* e Quartier an der südafrikanescher Stad Durban: Ottawa (Durban).
Giro d'Italia 2017

De **Giro d'Italia 2017** ass déi 100. Editioun vum Giro d'Italia. Den Depart war de 5. Mee zu Alghero an d'Arrivée war den 28. Mee zu Mailand.

## Etappen

## Generalklassement

## Um Spaweck
Strade Bianche 2017

Déi **eeleft Editioun vun de [[Strade Bianche]]** gouf de 4. Mäerz 2017 gefuer. Se stoung um Kalenner vun der UCI World Tour 2017 an der Kategorie 1.UWT.

## Parcours
Eelef *Wäiss Weeër* stoungen 2017 um Programm:

## Ekippen
Monléon-Magnoac

**Monléon-Magnoac** ass eng franséisch Uertschaft a Gemeng, am Departement Hautes-Pyrénées an der Regioun Occitanie.

Monléon-Magnoac läit um Floss Gers. 
## Geschicht
Ëm 1515 huet e jonkt Meedchen, d*'Anglèze de Sagasan* vu *Mont Léon*, behaapt, d'Muttergottes hätt him den Optrag ginn, eng Kapell bei enger Quell ze bauen. D'Kapell gouf gebaut an no an no huet sech doraus eng Ubiedungs- a Pilgerplaz entwéckelt, déi haut als Notre-Dame-de-Garaison nach als Schoul a Kolléisch wéiderfunktionéiert.

## Um Spaweck
Strade Bianche 2016

Déi **10. Editioun vun de [[Strade Bianche]]** gouf de 5. Mäerz 2016 gefuer. Se Stoung um Kalenner vun der UCI Europe Tour 2016 an der Kategorie 1.HC. Et war och déi drëtt Kompetitioun vun der Coupe d'Italie am Vëlossport 2016.

D'Course gouf am Sprint vum Schwäizer Fabian Cancellara gewonnen.

## Parcours
Néng *Wàiss Weeër* stoungen um Programm 2016:
La figlia di Frankenstein

** La figlia di Frankenstein** ass en italieenesche Film vum Mel Welles aus dem Joer 1971.
## Ëm wat geet et am Film?
Den Dr. Frankenstein kritt Hëllef duerch seng Duechter Tania bei sengen Experimenter…
## Um Spaweck
La vergine di Norimberga

** La vergine di Norimberga** ass en italieenesche Film vum Antonio Margheriti aus dem Joer 1963.
## Ëm wat geet et am Film?
De Max Hunter a seng Fra Mary kommen zeréck an Däitschland a wunnen am Schlass vum Max senger Famill. D'Mary mécht am Schlass grujeleg Entdeckungen…
## Soss
Den Antonio Margheriti huet de Film ënner dem Pseudonym Anthony Dawson gedréint.
## Um Spaweck
Lectoure

**Lectoure** ass eng franséisch Thermenuertschaft a Gemeng, an der natierlecher Géigend Lomagne am Departement Gers an der Regioun Occitanie.

Lectoure läit um Floss Gers an op der Via Podiensis. 
 
Bis d'Franséisch Revolutioun war Lectoure de Sëtz vum Bistum Lectoure.

## Nopeschgemengen

## Um Spaweck
Giovanni Prinzi

De Barong **Giovanni Prinzi** war en italieeneschen Adelegen a Vizekonsul vun Trapani (Kinnekräich Sizilien).

Um Ufank vum 19. Joerhonnert war hien de Propritär vun de Salzweieren *Salina di Calaci* an der haiteger Gemeng Trapani op Sizilien.
CloudSat

De **CloudSat** ass en Äerdobservatiounssatellit vun der NASA fir d'Erfuerschung vun den Aflëss vu Wolleken an Aerosolen op d'Wieder an d'Loftqualitéit op der Äerd. De Satellit gehéiert zum Fuerschungsprogramm Earth Observing System (EOS), deen eng Rei Ëmweltsatellitten aschléisst.

## Missioun
De CloudSat schafft an enger 700&nbsp;km héijer, sonnesynchroner Ëmlafbunn a flitt mam Satellit CALIPSO an dräi weideren Ëmweltsatellitten (Aura, Aqua a PARASOL) a Formatioun. Déi fënnef Satellitte maachen zesummen den A-Train. Well de CALIPSO an de CloudSat als déi béid lescht Satellitte gestart goufen, hu si missen an d'Formatioun eragesat ginn. Dofir war d'Startfënster op engem Dag nëmmen eng Sekonn laang op. En Zäitverloscht konnt also net toleréiert ginn.

De CloudSat hätt, nodeem de Start schonn e puermol verréckelt gouf, den 21. Abrëll 2006 zesumme mam CALIPSO u Bord vun enger Delta-II-Drorakéit gestart solle ginn. Wéinst technesche Problemer mat der Kommunikatioun tëscht dem CALIPSO an der Buedemstatioun a Frankräich gouf de Countdown awer manner wéi eng Minutt virun der Zündung gestoppt. Weider Startversich hu misse wéinst dem Wieder oder aneren technesche Problemer ofgesot ginn.

Den 28. Abrëll 2006 um 12:02 MESZ goufen d'Satellitte schliisslech beim siwente Versuch gestart. 97 Minutte méi spéit gouf de CloudSat ofgetrennt an am Orbit ausgesat.

Ufank Juni 2006 goufe vun der NASA éischt Testbiller publizéiert. Si waren, obwuel si nach als Testbiller gegollt hunn, scho vill besser wéi all aner Profilbiller vu Wolleken.

De 4. Juli 2007 huet de CloudSat missen eng Bunnkorrektur maachen, fir dem iranesche Satellit Sinah-1 auszewäichen. De 7. Juli gouf mat enger weiderer Bunnkorrektur nees déi al Formatioun hiergestallt.

De 17. Abrëll 2011 hat de Satellit e Batterieproblem, sou datt de CloudSat keng Date sende konnt an nëmme nach am Sonneliicht gesteiert konnt ginn. Fir de Satellit Aqua net ze behënneren, huet de CloudSat missen aus dem A-Train erausgeholl ginn. Den 3. November konnt de CloudSat an den Daylight-Only-Operations-Zoustand (DO-Op) versat ginn, an deem hie voll funktiounsfäeg ass, soulaang hien am Sonneliicht ass. De 15. Mee 2012 huet de CloudSat nees seng Positioun am A-Train ageholl.
 
D'Missioun war am Ufank fir 22 Méint virgesinn, obwuel de CloudSat genuch Dreifstoff fir iwwer dräi Joer u Bord hat.

## Cloud Profiling Radar
De Cloud Profiling Radar (CPR) ass dat eenzegt wëssenschaftlecht Instrument u Bord vum CloudSat. De Radar schafft mat enger Frequenz vu 94&nbsp;GHz a moosst d'Energie, déi vun de Wolleken zeréckgeworf gëtt an Ofhängegkeet vun hirer Distanz. Doraus kënne Réckschlëss op d'Zesummesetzung vun de Wolleke gezu ginn, z.&nbsp;B. ob Waasser oder Äis, dra sinn. Den CPR ass ongeféier 1000-mol méi empfindlech wéi de Radar vun engem normale Wiedersatellit a ka sou och ganz déck Wolleke mat staarke Reen- a Schnéifäll duerchdréngen an detailléiert analyséieren.

## Kuckt och

## Um Spaweck
*  Ball Aerospace - Entwéckler vu CloudSat
*  CloudSat- Websäit vun der Colorado State University
*  CloudSat-Websäit vun der NASA
*  NASA: CloudSat-CALIPSO Launch Press Kit (PDF)
Strade Bianche 2015

Déi **9. Editioun vun de [[Strade Bianche]]** gouf de 7. Mäerz 2015 gefuer a stoung um Kalenner vun der UCI Europe Tour 2015 an der Kategorie 1.HC.

D'Course gouf vum Tchesch Zdeněk Štybar gewonnen.

### Parcours
10 *Wäiss Weeër* stoungen um Programm vun 2015:
Rossiter-McLaughlin-Effet

De **Rossiter-McLaughlin Effet** ass e spektrokepesche Phenomeen, genannt no den Astronome Richard Alfred Rossiter an Dean Benjamin McLaughlin, mat Hëllef vun deem d'Existenz vun engem Duebelstäresystem oder engem Exoplanéit nogewise ka ginn.

De Grondgedanken dobäi ass, datt bei engem Stär, deem säin Equator vun der Äerd aus ka gesi ginn an Doppler-Effete nogewise kënne ginn. D'Säit vum Equator, déi sech op den Observateur zoubeweegt, weist eng Bloverrécklung, déi aner eng Routverrécklung. Bei enger Bedeckung vum Stär duerch en noe Begleeder verännert sech ofwiesselend d'Intensitéit vum blo- a routverréckelten Deel. Dat erméiglecht eng Berechnung vun der Ëmlafzäit, vun der Bunnschréi a vun der Gréisst vum Begleeder.

## Kuckt och

## Um Spaweck

*  Yasuhiro Ohta, Atsushi Taruya & Yasushi Suto: *[http://arxiv.org/abs/astro-ph/0410499 The Rossiter-McLaughlin Effect and Analytic Radial Velocity Curves for Transiting Extrasolar Planetary Systems];* ApJ, v. 622, part 1 (2005), pp.&nbsp;1118–1135
*  Y.Suto, Y.Ohta & A.Taruya: The Rossiter-McLaughlin effect of transiting extrasolar planetary systems (PDF-Datei; 422&nbsp;kB) Theorie an Date vum HD209458 - Script fir *IAU 9th Asian-Pacif Regional Meeting 2005*
Zbigniew Brzezinski

Den **Zbigniew Kazimierz Brzeziński**, gebuer den 28. Mäerz 1928 zu Warschau, a gestuerwen de 26. Mee 2017 zu Falls Church, Virginia, war e polnesch-US-amerikanesche Politikwëssenschaftler.

HIe war vun 1966 bis 1968 Conseiller vum Lyndon B. Johnson a vun 1977 bis 1981 den Nationale Sécherheetsberoder vum US-President Jimmy Carter. Hie war Professer fir US-amerikanesch Aussepolitik op der Johns Hopkins University zu Washington, D.C., Conseiller am *Center for Strategic and International Studies* (CSIS) zu Washington, an Auteur vun enger ganzer Rëtsch vu politeschen Analysen, z.&nbsp;B. iwwer den Totalitarismus.
 
Hie stoung der Theorie vum Unilateralismus no, d.&nbsp;h. datt nom Zesummebroch vun der Sowjetunioun d'USA 
als eenzeg Weltmuecht iwwreg wieren, a sech deementspriechend ze behuelen hätten, datt dat esou bleift.

## Wierker
* *Between two ages: America´s Role in the Technetronic Era.* The Viking Press, New York 1970, ISBN 0-14-004314-4.
* *Power and Principle: Memoirs of the National Security Adviser 1977–1981.* Farrar, New York 1983.
* *The Grand Failure: The Birth and Death of Communism in the Twentieth Century.* Ch. Scribner, New York 1989, ISBN 0-684-19034-6 (deutsch: *Das gescheiterte Experiment: Der Untergang des kommunistischen Systems.* Ueberreuter-Sachbuch, Wien 1989, ISBN 3-8000-3320-8).
* *Out of Control: Global Turmoil on the Eve of the 21st Century.* Charles Scribner’s Sons, New York 1993, ISBN 0-684-19630-1.
* *The Grand Chessboard: American Primacy and Its Geostrategic Imperatives*. Basic Books, New York 1997, ISBN 0-465-02725-3 
* *The Choice: Global Domination or Global Leadership.* Basic Books, New York 2004, ISBN 0-465-00801-1.
* *Strategic Vision: America and the Crisis of Global Power.* Basic Books, New York 2012, ISBN 978-0-465-02954-9.

## Literatur
* Sabine Feiner: *Weltordnung durch US-Leadership?: Die Konzeption Zbigniew K. Brzezińskis.* Westdeutscher Verlag, Wiesbaden 2000, ISBN 3-531-13521-X.
* Hauke Ritz: ''Warum der Westen Russland braucht – Die erstaunliche Wandlung des Zbigniew Brzeziński.'' In: *Blätter für deutsche und internationale Politik.* 07/2012, S. 89–98.
* Charles Gati (Hrsg.): *Zbig: The Strategy and Statecraft of Zbigniew Brzeziński.* Johns Hopkins University Press, 2013, ISBN 978-1-4214-0976-4.
* Andrzej Lubowski: *Zbig: The Man Who Cracked the Kremlin.* OpenRoad Distribution, New York 2013, ISBN 978-1-4804-6130-7.

## Um Spaweck
Paris-Camembert 2002

Déi **63. Editioun vu [[Paris-Camembert]]** gouf den 2. Abrëll 2002 gefuer. Et war déi sechst Kompetitioun vun der Coupe de France 2002.

## Generalklassement
Paris-Camembert 2001

Déi **62. Editioun vu [[Paris-Camembert]]** gouf de 17. Abrëll 2001 gefuer. Et war déi sechst Kompetitioun vun der Coupe de France 2001.

## Generalklassement
Larry the Cable Guy

De **Larry the Cable Guy**, gebuer de 17. Februar 1963 zu Pawnee City am Bundesstaat Nebraska als **Daniel Lawrence "Dan" Whitney**, ass en US-amerikanesche Stand-up-Komiker, Countrymuseker a -sänger, Schauspiller, Synchronspriecher a Moderateur. An der Roll vum Larry spillt hien e stereotypesche Redneck mat engem spezifesche "südlechen" Accent. De Larry war Member vun der Kaméidistrupp Blue Collar Comedy Tour.

2007 huet hien de Visual Effects Society Award fir d'Vertounung vum Zeechentrickfilm *[[Cars (Zeechentrickfilm)|Cars]]* (2006) gewonnen.

## Wierker

### Filmographie (Auswiel)
* 2006: *[[Larry the Cable Guy: Health Inspector]]*
* 2007: *[[Delta Farce]]*
* 2008: *[[Witless Protection]]*
* 2013: *[[A Madea Christmas (Film)|A Madea Christmas]]*

### Discographie
* 1995: *Law and Disorder*
* 1997: *Salutations and Flatulations*
* 2001: *Lord, I Apologize*
* 2004: *A Very Larry Christmas*
* 2005: *The Right To Bare Arms*
* 2007: *Morning Constitutions*
* 2009: *Tailgate Party*

## Um Spaweck
* Offiziell Websäit 

__NOTOC__
Paris-Camembert 2003

Déi **64. Editioun vu [[Paris-Camembert]]** gouf den 22. Abrëll 2003 gefuer. Et war déi sechst Kompetitioun vun der Coupe de France 2003.

## Generalklassement
Heimweh nach St. Pauli

** Heimweh nach St. Pauli** ass en däitsche Film vum Werner Jacobs aus dem Joer 1963 nom Musical mam selwechten Numm vum Gustav Kampendonk a Lotar Olias. 
## Ëm wat geet et am Film?
Den däitschen Hein Steinemann huet an Amerika ënner dem Numm Jimmy Jones eng grouss Karriär als Popsänger gemaach. Hie vermësst awer do seng Heemecht Hamburg…

## Um Spaweck
* De Film op Filmportal.de
Cal (Film 1984)

**Cal** ass e brittesche Film vum Pat O'Connor aus dem Joer 1984 no engem Roman vum Bernard MacLaverty.
## Ëm wat geet et am Film?
De Cal ass e jonke nordiresche Katholik deen un Operatioune vun der IRA deelgeholl huet. Hie verléift sech an d'Fra vun engem Polizist deen duerch d'IRA ëm d'Liewe koum…

## Um Spaweck
* De Film op der IMDb
Freddy und das Lied der Prärie

** Freddy und das Lied der Prärie** ass en däitsch-jugoslawesche Film vum Sobey Martin aus dem Joer 1964. 
## Ëm wat geet et am Film?
De mysteriéise Black Bill zitt als Sänger iwwer Land an hëlleft den Onschëllegen zu hirem Recht…

## Um Spaweck
* De Film op Filmportal.de
The Horse Soldiers

**The Horse Soldiers** ass en US-amerikanesche Film vum John Ford aus dem Joer 1959 no engem Roman vum Harold Sinclair.

## Ëm wat geet et am Film?
De Film erzielt eng Episod aus dem Sezessiounskrich

## Um Spaweck
*  De Film op dvdclassic
Paris-Camembert 1999

Déi **60. Editioun vu [[Paris-Camembert]]** gouf de 6. Abrëll 1999 gefuer. Et war déi sechst Kompetitioun vun der Coupe de France 1999.

## Generalklassement
Jared Ward (Schauspiller)

Den **Jared Ward**, gebuer de 4. August 1977 am Arlington County am Bundesstaat Virginia, ass en US-amerikanesche Filmschauspiller. Hien huet seng Carrière a Filmer 2002 ugefaangen.

Hie gouf mat der Roll als *Yousef Turani* an der Televisiounsserie *[[Homeland (Televisiounsserie)|Homeland]]* bekannt.

2014 huet de Ward den American Movie Award fir d'Roll am Kuerzfilm *Check Please* gewonnen.

## Filmographie (Auswiel)

* 2006: *[[10th & Wolf]]*
* 2006: *[[Splinter (Film 2006)|Splinter]]*
* 2011: *[[Hollywoo]]*
* 2012: *[[Wrong (Film 2012)|Wrong]]*
* 2013: *[[Homeland (Televisiounsserie)|Homeland]]* (Tëleesserie, 2 Episoden)
* 2014: *[[Réalité (Film 2014)|Réalité]]*
* 2014-16: *[[Hit the Floor (Televisiounsserie)|Hit the Floor]]* (Tëleesserie, 9 Episoden)
* 2017: *[[Bosch (Televisiounsserie)|Bosch]]* (Tëleesserie, 5 Episoden)
* 2017-18: *[[The Fosters (Televisiounsserie 2013)|The Fosters]]* (Tëleesserie, 10 Episoden)

## Um Spaweck
Mireille Delannoy

D**'Mireille Delannoy**, gebuer als **Mireille Le Bihan** den 2. Januar 1938, ass eng fréier franséisch Televisiounspresentatrice a Speakerin. An de Joren 1955–64 huet si als Presentatrice bei Télé Luxembourg a vun 1964 un bei der monegassescher Télé Monte-Carlo geschafft.

D'Delannoy gouf als Moderatorin vum Eurovision Song Contest 1962 zu Lëtzebuerg bekannt.
Melania Trump

D**'Melania Trump**, gebuer de 26. Abrëll 1970 zu Novo Mesto a Slowenien als **Melanija Knavs**, och heiansdo als **Melania Knauss** ernimmt, ass e fréiere sloweenesch-US-amerikanesche Mannequin.

2005 huet si de Geschäftsmann Donald Trump bestuet. Vum 20. Januar 2017, wéi deen de 45. President vun den USA gouf, bis den 20. Januar 2021 war si d'First Lady vun den USA. Nodeems den Donald Trump 2024 erëm gewielt gouf, ass si zanter dem 20. Januar 2025 nees First Lady.

## Um Spaweck
Paris-Camembert 1998

Déi **59. Editioun vu [[Paris-Camembert]]** gouf de 14. Abrëll 1998 gefuer. Et war déi sechst Kompetitioun vun der Coupe de France 1998.

## Generalklassement
Paris-Camembert 1997

Déi **58. Editioun vu [[Paris-Camembert]]** gouf den 1. Abrëll 1997 gefuer. Et war déi sechst Kompetitioun vun der Coupe de France 1997.

## Generalklassement
Arnaud Jouan

Den **Arnaud Jouan**, gebuer 1993 zu Saint-Jean-de-Braye a Frankräich, ass e monegassesche Filmschauspiller an Dréibuchauteur. Hien huet seng Karriär a Filmer an den 2010er Joren ugefaangen.

De Schauspiller gouf mat Haaptrollen am Film *[[Incompatibles]]* (2013) an am Kuerzfilm *Are You Happy* (2016) bekannt.

Hien ass de Fils vum Thierry Jouan, fréieren Offizéier vun der DGSE.

## Filmographie (Auswiel)
* 2013: *[[Incompatibles]]*
* 2016: *Are You Happy* (Kuerzfilm)
* 2018: *[[Bonne pomme]]*

## Um Spaweck

* Offiziell Websäit
Gregg Allman

De **Gregory** ("**Gregg**") Lenoir **Allman**, gebuer den 8. Dezember 1947 zu Nashville, am Tennessee, a gestuerwen de 27. Mee 2017 zu Savannah, an Georgia, war en US-amerikanesche Rockmuseker, Sänger a Lidderauteur.

Hie gouf virun allem als Sänger vun der Allman Brothers Band bekannt, déi e mat sengem Brudder Duane gegrënnt hat.

Do dernieft huet hien awer och eng Solocarrière gemaach.

An den 1970er Jore war hie mat der Sängerin Cher bestuet.

## Discographie
* 1973: *Laid Back*
* 1974: *Gregg Allman Tour*
* 1977: *Playin'up a Storm*
* 1977: *Allman & Woman – Two the Hard Way* (miat der Cher)
* 1987: *I'm no Angel*
* 1988: *Just before the Bullets Fly*
* 1989: *Greatest Hits*
* 1997: *Searching for Simplicity*
* 1997: *One More Try: An Anthology*
* 2001: *The Gregg Allman Tour remastered*
* 2002: *No Stranger to the Dark*
* 2002: *20th Century Masters: The Millennium Collection*
* 2011: *Low Country Blues*
* 2014: *All My Friends: Celebrating The Songs & Voice Of Gregg Allman* (Doppel-CD/DVD-Set)
* 2015: *Live: Back To Macon, GA* (Doppel-CD/DVD-Set)

Fir aner Placken, kuckt Allman Brothers.

## Literatur
* Gregg Allman (mit Alan Light), *My Cross to Bear* (Autobiographie), New York: William Morrow 2012, ISBN 978-0-06-211203-3

## Um Spaweck
* Dem Gregg Allman seng Websäit
Virginia Raggi

D**'Virginia Elena Raggi**, gebuer den 18. Juli 1978 zu Roum, ass eng italieenesch Politikerin. Zanter 2016 ass si déi 65. Buergermeeschtesch vu Roum. Si ass déi jéngst Buergermeeschtesch an der Geschicht vu Roum, an déi éischt Fra op där Plaz.

## Um Spaweck
Paris-Camembert 1996

Déi **57. Editioun vu [[Paris-Camembert]]** gouf den 9. Abrëll 1996 gefuer. Et war déi sechst Kompetitioun vun der Coupe de France 1996.

## Generalklassement
Jessica Gower

D**'Jessica "Jess" Gower**, gebuer 1977 zu Melbourne am Bundesstaat Victoria, ass eng australesch Filmschauspillerin. Si huet hir Carrière 1999 ugefaangen.

D'Schauspillerin gouf mat der Roll an der Tëleesserie *[[The Secret Life of Us]]* (2001), an och mat der Roll als *Vampirin Chase* an der Tëleesserie **' (2006) bekannt.

Fir hir Roll an der Televisiounsserie ''[[The Secret Life of Us]]'' gouf d'Gower 2002 fir e [[Logie Awards|Logie Award]] nominéiert.

Zanter 2004 ass si mam Cascadeur a Schauspiller [[Puven Pather]] bestuet.

== Filmographie (Auswiel) ==
* 1999: ''[[Neighbours]]'' (Tëleesserie, 2 Episoden)
* 2001: ''[[The Secret Life of Us]]'' (Tëleesserie, 15 Episoden)
* 2002: ''[[Blurred (Film)|Blurred]]''
* 2006: **' (Tëleesserie, all Episoden)
* 2017: *[[Dick's Clinic]]*
## Um Spaweck
Paris-Camembert 1995

Déi **56. Editioun vu [[Paris-Camembert]]** gouf den 18. Abrëll 1995 gefuer. Et war déi sechst Kompetitioun vun der Coupe de France 1995.

## Generalklassement
Paris-Camembert 1994

Déi **55. Editioun vu [[Paris-Camembert]]** gouf de 5. Abrëll 1994 gefuer. Et war déi sechst Kompetitioun vun der Coupe de France 1994.

## Generalklassement
Paris-Camembert 1993

Déi **54. Editioun vu [[Paris-Camembert]]** gouf den 13. Abrëll 1993 gefuer. Et war déi sechst Kompetitioun vun der Coupe de France 1993.

## Generalklassement
Elias Toufexis

Den **Elias Toufexis**, gebuer de 27. Oktober 1975 zu Montréal an der Provënz Québec als **Illya George Toufexis**, ass e kanadesche Computerspillsynchronspriecher a Filmschauspiller vu griichescher Ofstamung. Hien huet seng Karriär a Filmer 2004 ugefaangen.

Den Toufexis gouf als Synchronspriecher a Motion-Capture-Duersteller an de Videospiller *[[Far Cry 3]]*, *[[Deus Ex (Videospillserie)|Deus Ex]]* an anerer bekannt.

2013 gouf de Schauspiller fir en ACTRA Award nominéiert (*Outstanding Performance in a Video Game*).

## Filmographie (Auswiel)
* 2004: *[[Decoys (Film)|Decoys]]*
* 2004-10: *[[Smallville]]* (Tëleesserie, 3 Episoden)
* 2010: *[[Eureka (US-amerikanesch Televisiounsserie)|Eureka]]* (Tëleesserie, 3 Episoden)
* 2012: *[[Rookie Blue]]* (Tëleesserie, 2 Episoden)
* 2012: *[[Alphas]]* (Tëleesserie, 4 Episoden)
* 2012: *[[Imaginaerum (Film)|Imaginaerum]]*
* 2013: *[[Louis Cyr (Film)|Louis Cyr]]*
* 2014-16: *[[Bitten (Televisiounsserie)|Bitten]]* (Tëleesserie, 5 Episoden)
* 2015: *[[Len and Company]]*
* 2016-17: *[[The Expanse (Televisiounsserie)|The Expanse]]* (Tëleesserie, 9 Episoden)
* 2017: *[[Shadowhunters]]* (Tëleesserie, 3 Episoden)

## Um Spaweck
* Offiziell Websäit
Neos Marmaras

**Neos Marmaras** (op Griichesch: Νέος Μαρμαράς) ass eng Stad an der Gemeng Sithonia an der Regioun Zentralmakedonien a Griicheland.

D'Stad huet 3.352 Awunner (Stand: 2011).

Neos Marmaras gouf 1922 vu pontesch-griichesche Flüchtlinge gegrënnt. Si gouf als lokal Touristendestinatioun bekannt.

## Um Spaweck
Paris-Camembert 1992

Déi **53. Editioun vu [[Paris-Camembert]]** gouf den 21. Abrëll 1992 gefuer. Et war déi fënneft Kompetitioun vun der Coupe de France 1992.

## Generalklassement
St Stephen's Green

**St Stephen's Green** (Iresch: *Faiche Stiabhna*) ass en 9 Hektar groussen ëffentleche Park am Zentrum vun der irescher Haaptstad Dublin.

En ass véiereckeg, mat ronderëm de Stroosse St Stephen's Green North, St Stephen's Green South, St Stephen's Green East and St Stephen's Green West.

Déi haiteg Form vum Park gouf vum William Sheppard entworf; an e goung de 27 Juli 1880 fir de Public op. E läit nieft enger vun de gréissten Akafsstroosse vun Dublin, der Grafton Street, an dem Stephen's Green Shopping Centre.

D'Parzelle ronderëm de Park, deen deemools eng Gemeinschaftsweed war, goufe vu 1663 u bebaut. 1664 koum eng Mauer ronderëm. Um Enn vum 18. Joerhonnert hat d'Plaz sech zu enger besserer Wunngéigend entwéckelt. Just nach wéineg Haiser aus där Zäit sinn erhalen, déi meescht Gebaier sinn am moderne Stil gebaut. Bis 1877 war de Park just fir Leit aus der Noperschaft zougänglech, dono gouf e fir de Public opgemaach, an e krut seng haiteg Form.

## Um Spaweck
Grand Prix de Fourmies 2016

Déi **84. Editioun vum [[Grand Prix de Fourmies]]** gouf de 4. September 2016 gefuer. Sestoung um Kalenner vum UCI Europe Tour 2016 an der Kategorie 1.HC. an et War déi 13. Kompetitioun vun der Coupe de France 2016.
Tro Bro Leon 2017

Déi **34. Editioun vum [[Tro Bro Leon]]** gouf de 17. Abrëll 2017 gefuer.

Se stoung um Kalenner vum UCI Europe Tour 2017 an der Kategorie 1.1. an et war déi sechst Kompetitioun vun der Coupe de France am Vëlossport 2017.
Naturschutzgebitt Bettenduerf-Schofsbësch

D**'Naturschutzgebitt Bettenduerf-Schofsbësch** ass en Naturschutzgebitt zu Lëtzebuerg, an der Gemeng Bettenduerf, dat duerch e groussherzoglecht Reglement vum 14. Dezember 2016 geschafe gouf.

Et handelt esech ëm eng fréier Steekaul, op enger Fläch vun 23,9 Hektar, am Schofsbësch, an engem Hank nërdlech vum *Gemengebësch*, südwestlech vun der Uertschaft Bettenduerf, déi aner Säit vun der Sauer.

Dat fréier Gebai vum Steebroch gouf an en *Naturhaus* reamenagéiert.

## Kuckt och
* Lëscht vu Lëtzebuerger Naturschutzgebidder
Grand Prix La Marseillaise 2017

Déi **38. Editioun vum [[Grand Prix d'Ouverture La Marseillaise|Grand Prix La Marseillaise]]** gouf den 29. Januar 2017 gefuer.

Se stoung um Kalenner vun der UCI Europe Tour 2017 an der Kategorie 1.1. an et war déi éischt Kompetitioun vun der Coupe de France am Vëlossport 2017.

D'Course gouf an engem Sprint vun néng Coureure vum Fransous Arthur Vichot gewonnen.
Uman (Homonymie)

**Uman** ass:
* eng ukrainesch Stad am Oblast Tscherkassy: Uman,
* e Bierg am Peru: Uman (Bierg),
* eng Insel am Inselstaat Mikronesien: Uman (Insel),
* eng Gemeng am mikronesesche Bundesstaat Chuuk: Uman (Chuuk),
* e klenge Floss a Schweden,
* Persounen:
** Aljaksandr Uman, méi bekannt als Schura Bi-2 (* 1970), e wäissrussesch-russesche Gittarist vun der Museksgrupp Bi-2.
** Martin A. Uman (* 1936), en US-amerikanesche Geophysiker.
** Naomi Uman, eng US-amerikanesch Regisseurin a Feminismus-Aktivistin.
** Reşit Uman (* 1948), en tierkeschen Diplomat.
** Tecun Uman (1500–1524), e Chef am haitege Guatemala, de Rebelleleader vun de K'iche' géint d'spuenesch Kolonialisten.
Ponte Vecchio

De **Ponte Vecchio** ("Al Bréck") ass déi eelst Bréck iwwer den Arno an der italieenescher Stad Florenz. Et ass och eng vun den eelste Segmentboubrécken op der Welt.

Schonn zu der Zäit vun den Etrusker gouf et op där Plaz eng Bréck. Wéi 1333 eng hëlze Bréck duerch en Héichwaasser zerstéiert gi war, gouf bannent zwielef Joer déi haiteg Bréck aus Steng opgeriicht. Zanter 1345 gëtt et laanscht déi ganz zwou Säite vun der Bréck kleng Butteker, déi hir Entrée op der Bréck hunn, an no hannenaus eng Zort Balkon, deen iwwer d'Bréck eraushänkt. Just an der Mëtt ass d'Vue op den Arno fräi; do steet eng Büst vum Benvenuto Cellini.

Ënner dem Cosimo I. de Medici gouf 1565 vum Giorgio Vasari e Passage iwwer de Geschäfter gebaut, de sougenannte Vasarikorridor, deen de Palazzo Vecchio mam Palazzo Pitti verbënnt.

Ursprénglech waren op der Bréck virun allem Gierwer a Metzler, déi d'Waasser vum Floss gebraucht hunn, fir hir Hait ze wäschen, resp. als Egout. 1565 goufe se duerch en Dekreet vum Cosimo I. mat Goldschmatten ersat. Nach haut sinn a ville Butteker op der Bréck Bijoutieren.

## Literatur
*Flanigan, Theresa: *The Ponte Vecchio and the Art of Urban Planning in Late Medieval Florence*, Gesta 47 (2008): 1-15.
* Dora Liscia Bemporad (Hrsg.): *Un ponte dalle botteghe d'oro. Le botteghe degli orafi sul Ponte Vecchio. Quattro secoli di storia.* Montemayor, Florenz 1993.

## Um Spaweck
Arno (Floss)

Den **Arno**, (an der Antiquitéit **Arnus** genannt), ass e Floss an Italien an der nërdlecher Toskana.

En ass 241&nbsp;Kilometer laang an huet seng Originn um Monte Falterona an den Apenninen, tëscht de Gemenge Londa a Stia, duerch den Zesummefloss vun de Baache *Capo d'Arno*, *Arninio* an *Arnaccio*. E leeft vun Osten no Westen duerch d'Provënz Arezzo, d'Metropolitanstad Florenz an d'Provënz Pisa, fir da bei Marina di Pisa an d'Ligurescht Mier ze mënden.

Säi Baseng huet iwwer 8200&nbsp;km², an den Debit ass an der Moyenne 100&nbsp;m³/s.

## Nieweflëss
* vu lénks: Ambra, Elsa, Egola, Era, Greve, Pesa, Staggia;
* vu riets: Ciuffenna, Bisenzio, Mugnone, Ombrone Pistoiese, Sieve, Usciana

## Stied um Arno
Florenz, Arezzo, Empoli, Pisa, Scandicci.

## Biller

Arno_Mouth_Italy_aerial_view.jpg|Mëndung an d'Ligurischet Mier
Florence bridges.jpg|D'Arno-Brécken zu Florenz
Italy - Pisa - Ponte di Mezzo.jpg|De *Ponte di Mezzo* zu Pisa


## Literatur
* Giorgio Battini: *Il fiume racconta. Viaggio nella Toscana dei fiumi*, Bonechi Editrice, Florenz 1993, ISBN 88-7009-941-5, S. 253–278
* B. Gumiero et al.: *The Italian Rivers.* In: Klement Tockner et al. (Hrsg.): *Rivers of Europe.* Academic Press, Heidelberg u.a. 2009, ISBN 0-12-369449-3, S. 467–497

## Um Spaweck
Jan Anteunis

De **Jan Anteunis**, gebuer den 29. Mäerz 1896 zu Gent a och do gestuerwen den 1. Januar 1973, war e belsche Sculpteur a Moler.

## Säi Wierk
* *Nixe,* eng Skulptur aus Steen um *Seedijk* zu De Haan.

## Um Spaweck
* Biographie vum Jan Anteunis http://st-john.be/past-exhibitions/jan-anteunis-1896-1973
* Skulpture vum Jan Anteunis op askART http://www.askart.com/artist_keywords/Jan_Anteunis/11012358/Jan_Anteunis.aspx
Spionage

**Spionage** nennt een d'Sammele vun Informatiounen, déi geheim oder vertraulech sinn, an et dofir vun deem, vu wou se hier sinn, net gewollt ass, datt s'an aner Hänn kommen. Spionage ka vun enger Eenzelpersoun, oder awer vun enger Organisatioun bedriwwe ginn, meeschtens am Déngscht vun engem Land oder enger Firma. D'Spionage geschitt par Definitioun heemlech, well s'an de meeschte Fäll illegal a strofbar ass.

An de meeschte Fäll geet et bei Staatsspionage drëm fir politesch, wirtschaftlech oder militäresch Informatiounen iwwer de Géigner oder Feind ze kréien, déi engem nëtzlech kënne sinn; bei Wirtschaftspionage geet et drëm fir u konfidentiellt Wëssen iwwer betriibswirtschaftlech, strateegesch oder technesch Informatioune vu Firmen ze kommen.

Mat déi efficasst Aart a Weis fir u Geheimwëssen ze kommen, ass duerch Infiltratioun, d.&nbsp;h. d'Aschleise vun engem Spioun an déi Organisatioun, déi ausspionéiert soll ginn. Eng aner Méiglechkeet besteet doran, eng Persoun, déi fir de 'Géigner' schafft, 'ëmzedréien' a se sou derzou ze kréien, Informatioune virunzeginn. Infiltratioun gëtt haut och ëmmer méi op elektroneschem Wee gesicht, andeems duerch Hacke vun Informatikssystemer probéiert gëtt, Informatiounen ze kréien.

A Krisenzäite kënne Spiounen och agesat gi fir bestëmmt strateegesch Saachen ze klauen oder ze sabotéieren. Konter-Spionage besteet dora fir Spionageugrëffer z'erkennen an ze neutraliséieren, oder mat weiderleede vu Falschinformatiounen irelevant ze maachen.

Bal all Land huet streng Gesetzer géint Spionage, mä de Virdeel, deen een doduerch kann hunn, ass grouss genuch datt et de Risiko wäert ass.

Staatssevicer déi sech mat Spionage befasse gi Spëtzeldéngscht oder *Service de renseignement* ofgekierzt och einfach *Renseignement* genannt. Bekannt Spëtzeldéngschter sinn den däitsche Bundesnachrichtendienst, den israeelesche Mossad, de russesche KGB, den engleschen MI 6 an den amerikaneschen CIA.

Bekannt Spioune sinn ënner anerem de Pietro Guerrini, d'Mata Hari (1876 - 1917), d'Elisabeth Schragmüller (1888 - 1940), den Thomas E. Lawrence (1888 - 1935), de Fritz Kolbe (1900 - 1971), de Juan Pujol Garcia (1912 - 1988), de Julius Rosenberg (1918 - 1953), de Rudolf Iwanowitsch Abel (1903 - 1971), den Elijahu (Eli) Cohen (1924 - 1965), de Günter Guillaume (1927 - 1995) an d'Anna Chapman (*1982).
Ornithologie

**Ornithologie** (vum Algr. ὄρνῑθ- *órnῑth-*, "Vugel", ua λόγος *lógos* "Begrëff") ass déi Branche vun der Zoologie, déi sech mat de Vigel (Aves) befaasst –&nbsp;der mat ronn 10.000 Aarten mat déi gréisste Klass vu Wierbeldéieren. 

Dozou gehéieren ë.&nbsp;a. d'Erfuersche vun der Physiologie, der Taxonomie, der Ekologie an dem Komportement (inklusiv dem Ruff an dem Zuchverhale) vun de Vigel. D'Gesicht vun der wëssenschaftlecher Ornithologie steet zanter dem 20. Joerhonnert an enker Relatioun mam Vulleschutz, respektiv dem Naturschutz allgemeng. 

An der Ornithologie gëtt et nieft forméierte Wëssenschaftler dacks och Amateurornithologen, déi wichteg Informatiounen zum Versteesdemech vun der Biologie an dem Behuele vun eenzelen Aarten, Aartgruppen oder Regionalfaune liwweren. 

## Um Spaweck
Uman

**Uman** (op Ukrainesch: Умань, op Jiddesch: אומאן, op Polnesch: Humań) ass eng Stad am Oblast Tscherkassy an der Ukrain. Se ass de Verwaltungszentrum vum Rajon Uman.

D'Stad huet  an eng Fläch vun zirka 41&nbsp;km².

Uman gouf am Joer 1616 als en Deel vu Polen-Litaue fir d'éischt ernimmt. Historesch war d'Stad eng vun den Haaptsiidlunge vu Judden an der haiteger Ukrain.

## Um Spaweck
Coupe de France am Vëlossport 2011

Déi 20. Editioun vun der **[[Coupe de France am Vëlossport]]** huet den 30. Januar 2011 mam Grand Prix d'Ouverture La Marseillaise ugefaangen a goung den 2. Oktober mam Tour de Vendée op en Enn. Dat Joer koumen zwou nei Courssen derbäi an zwar d'Flèche d'Émeraude an d'Boucles de l'Aulne.

## Punkteverdeelung
### Individuell

D'Klassement gëtt duerch d'Additioun vun de Punkten opgestallt. D'Coureuren ënner 25 Joer fuere fir d'Klassement vum beschte Jonken.

### Ekippeklassement
D'Ekippeklassement fir all Ekipp gëtt duerch d'Additioun vun de Plaze vun den dräi beschte Coureuren an der Ekipp zesummegerechent. D'Ekipp mat dem niddregsten Total kritt dann 12 Punkten, déi zweet kritt der néng, déi drëtt aacht an da sou weider bis déi néngt déi nach zwéi Punkte kritt. Nëmmen déi franséisch Ekippe komme fir d'Ekippeklassement a Fro. 

## Resultater
Ilja Efimowitsch Repin

Den **Ilja Jefimowitsch Repin** (Russesch: Илья́ Ефи́мович Ре́пин), gebuer de  zu Tschugujiw, am Gouvernement Charkow, a gestuerwen den 29. September 1930 zu Kuokkala, dunn a Finnland, haut Repino am Oblast Leningrad, war e russesche Moler.

Hie gëllt als de bedeitendste Vertrieder vum russesche Realismus.

## Wierk
Bekannt si seng Biller, an deenen en d'Liewe vum ukraineschen an dem russesch Vollek moolt a sozial Mëssstänn uprangert (kuckt z.&nbsp;B. säi wuel bekanntst Bild *Hallefer op der Wolga*). Do dernieft huet hien historesch Evenementer an Zeen gesat a Portraite vu bekannte Leit gemoolt (z.&nbsp;B. dem Michail Glinka, dem Modest Mussorgski, dem Dimitri Mendelejew oder dem Iwan Turgenew).

Hie war spéiderhin e Virbild fir de sowjetesche sozialistesche Realismus, deen awer net un d'Maîtrise vum Repin erukoum.

### Biller (Auswiel)

Fichier:REPIN Ivan Terrible&Ivan.jpg|*Den [[Iwan de Schrecklechen]]*, 1870–1873, Tretjakow-Galerie
Fichier:Ilia Efimovich Repin (1844-1930) - Volga Boatmen (1870-1873).jpg|*[[Hallefen|Hallefer]] op der [[Wolga]]* , 1870–1873, Russesche Musée
Fichier:Ilya_Repin_-_Sadko_-_Google_Art_Project.jpg|*Sadko am Kinnekräich ënner Waasser*, 1876, Russesche Musée
Fichier:Bridge in Abramtsevo by Repin.jpg|*Summerlandschaft − D'Vera Repina op enger Bréck zu Abramzewo*, 1879, Puschkin-Musée
Fichier:Ilja Jefimowitsch Repin - Reply of the Zaporozhian Cossacks - Yorck.jpg|*D'Kosake vu Saporojje schreiwen dem tierkische Sultan e Bréif*, 1880–1891, Russesche Musée
Fichier:Medeleeff by repin.jpg|*Den [[Dmitri Iwanowitsch Mendelejew]]*, 1885, Tretjakow-Galerie
Fichier:Илья Репин - Какой простор.jpg|*Wat fir eng Fräiheet!*, 1903, Russesche Musée
Fichier:Modest Músorgski, por Iliá Repin.jpg|*De [[Modest Mussorgsky]]*, 1881, Tretjakow-Galerie
Fichier:Jew on a Prayer by Repin.jpg|*E Judd am Gaang ze bieden*, 1875, Tretjakow-Galerie
Fichier:Ilya Repin Unexpected visitors.jpg|*Onerwaart Erëmkommen*, 1884–1888, Tretjakow-Galerie
Fichier:Pushkin derzhavin.jpg|*Den [[Alexander Sergejewitsch Puschkin]] dréit dem [[Gawriil Romanowitsch Derschawin]] säi Gedicht vir*, 1911, Puschkin-Musée


## Soss
Den Asteroid (2468) Repin gouf 1988 no him genannt.

## Literatur
* Maria Karpenko, Elena Kirillina (Hrsg.): *Ilja Repin, Malerei, Graphik.* Brücken-Verlag, Düsseldorf u. a. 1985, ISBN 3-87106-150-6.
* Angelika Wesenberg, Nicole Hartje, Anne-Marie Werner (Hrsg.): *Auf der Suche nach Russland. Der Maler Ilja Repin.* Nicolai, Berlin 2003, ISBN 3-89479-092-X.

## Um Spaweck
Thierry Faber

Den **Thierry Faber**, gebuer den 22. Juni 1974 zu Lëtzebuerg, ass e lëtzebuergesche Filmediteur, Zeenarist a Realisateur. Hien huet seng Karriär 1999 ugefaangen.

Hien huet vun 1993 bis 1997 zu Stroossbuerg op der U.S.H.S. Geschicht studéiert. Vun 1997 bis 2000 war hien zu Louvain-la-Neuve op der Filmschoul I.A.D.

Zanterhier huet hien dacks als Filmediteur ("Cutter") geschafft; 2003 an 2007 krut de Faber dofir de Lëtzebuerger Filmpräis fir déi bescht technesch Kontributioun. 2015 huet hien de Kuerzfilm *[[À quoi bon?]]* realiséiert.

Hien ass de Créateur, (Co-)Zeenarist a Showrunner vun der TV-Serie *[[Capitani]]*. Virdrun huet hien un den Dréibicher vun de Sitcome *[[Weemseesdet]]* a *[[Comeback (Sitcom)|Comeback]]* a vum Film *[[De Superjhemp retörns]]* matgeschafft.
Konstantinos Mitsotakis

De **Konstantinos Mitsotakis** (gr.: Κωνσταντίνος Μητσοτάκης, gebuer den 18. Oktober 1918 zu Chania, op Kreta, a gestuerwen den 29. Mee 2017 zu Athen, war e griichesche Politiker. Hie war vum Abrëll 1990 bis den Oktober 1993 griichesche Ministerpresident.

Virdru war hien zanter den 1950er Jore politesch aktiv a war ë.&nbsp;a. Wirtschafts-, Infrastruktur- an Ausseminister. Hie war den Neveu vum Eleftherios Venizelos a war bis an d'1960er Jore Member vum Georgios Papandreou senger *Enosis Kendrou* ("Zentrumsunion"). An den 1970er Jore gouf e Member vum Konstantinos Karamanlis senger Nea Dimokratia, vun där en 1984 President gouf.

2004 huet e sech aus der aktiver Politik zeréckgezunn.

Seng Duechter, d'Dora Bakogianni, war vun 2006 bis 2009 Ausseministesch.

## Um Spaweck
Captain Blood

** Captain Blood** ass en US-amerikanesche Film vum Michael Curtiz aus dem Joer 1935.

## Ëm wat geet et am Film?
Den ireschen Dokter Peter Blood gëtt op Jamaika deportéiert an do als Sklav verkaaft. Bei enger Attack vu spueneschen Zaldoten op Port-Royal geléngt et dem Blood mat Hëllef vun anere Sklaven e spuenescht Schëff ze klauen. Duerno ass hien als Pirat Captain Blood um Mier ënnerwee…

## Um Spaweck
* De Film op dvdclassic
Coup de tête (Film 1979)

** Coup de tête** ass e franséische Film vum Jean-Jacques Annaud aus dem Joer 1979.

## Ëm wat geet et am Film?
An der klenger Stad Trincamp dréint sech alles ëm de Foussball, sou versicht och de François Perrin deen an der Reservekipp spillt, alles fir eng Plaz an der éischter Ekipp ze kréien…

## Um Spaweck
* De Film op der IMDb
Stad

Eng **Stad** ass eng grouss, zentralistesch an ofgegrenzt Siidlung mat enger komplizéierter Sozialstruktur, déi normalerweis ouni Landwirtschaftsaktivitéit funktionéiert. Ongeféier 49&nbsp;% vun der Weltbevëlkerung liewen a Stied (Stand: 2004–07).

D'Wëssenschaft déi sech mat der Fuerschung vun de Stied ofgëtt ass d'Urbanistik.

Am Joer 2016 ware ronn 90,7&nbsp;% Lëtzebuerger Stadbierger. Zwielef Gemengen zu Lëtzebuerg hunn den Titel *Stad*.

## Kuckt och
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied