open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Joe Cocker

Den John Robert "**Joe**" **Cocker** OBE, gebuer den 20. Mee 1944 zu Sheffield, England, a gestuerwen den 22. Dezember 2014 zu Crawford am Colorado (USA), war e brittesche Rock/Blues-Sänger. Hie war besonnesch bekannt fir seng Cover-Versioune vu populären Titelen, absënns vun de Beatles, a fir seng wibbeleg Aart a Weis, op Concerten ze sangen.

Bekannt gouf de Cocker mat der Coverversioun vun *With A Little Help From My Friends*, dat 1968 en Nummer-Eent-Hit a Groussbritannien gouf an dat en dat Joer drop mat groussem Succès um Woodstock-Festival gesongen huet, sou wéi an de Joren duerno och ë.&nbsp;a. mat *Delta Lady* (1969), *Cry Me a River* (1970), *You Are so Beautiful* (1974), sou wéi *When The Night Comes*, *N’oubliez jamais*, *Unchain My Heart*, *Up Where We Belong* (am Duett mat der Jennifer Warnes) a *You Can Leave Your Hat On*, alle fënnef vum Album *Sheffield Steel* (1983). Dat leschtgenanntt Stéck krut zousätzleche Succès duerch säi Gebrauch am Film *9 ½ Weeks* (1986).

De Cocker hat och e puer Concerten zu Lëtzebuerg gespillt, sou z.&nbsp;B. den 30. Oktober 2010 an den 10. Abrëll 2013 an der Rockhal. Schonns den 30. Juni 1985 hat hien en Optrëtt um Open-Air-Festival *Rock Esch 85* zu Esch-Uelzecht an den 28. Juli 1998 an der Äispist zu Réimech..

## Galerie

Joe cocker.jpg|Den Joe Cocker zu Dublin (1980)
Joe Cocker.jpg|De Cocker zu Málaga (2007)
Joe Cocker (2010).jpg|De Cocker beim *Bospop Festival* zu Weert an Holland (2010)
Joe Cocker Sochi.JPG|De Cocker zu Sotschi a Russland (2011)
Joe Cocker - Festival du Bout du Monde 2013 - 010.jpg|De Cocker beim *Festival du Bout du Monde* zu Crozon (2013)


## Literatur
* Julian P. Bean: *Joe Cocker. The Authorised Biography*. Virgin Books, London 2003, ISBN 1-85227-043-8. Fir d'éischt als:
* Julian P. Bean: *Joe Cocker. With a Little Help from My Friends. The Authorized Biography*. Omnibus Press, London/New York 1990, ISBN 0-7119-2226-8.
* Petra Zeitz: *Joe Cocker*. Bastei Lübbe, Bergisch Gladbach 1993, ISBN 3-404-61256-6.

## Um Spaweck

* cocker.com, offiziell Homepage
* Joe Cocker im Alter von 70 Jahren gestorben op wort.lu (fir d'lescht gekuckt den 22. Dezember 2014)
Lineament

E **Lineament** ass eng riicht oder liicht gebéit Linnestruktur an enger Landschaft, déi op eng geologesch Struktur sou wéi z.&nbsp;B. eng Fal hiweist.

An der Geologie an a gläichaartege Fächer gëtt de Begrëff Lineament fir déi geometresch Schnëttlinn vun engem regional oder souguer kontinentwäit bedeitende System vun tektonesche Stéierunge mat der Äerduewerfläch gebraucht. Déi Stéierunge kënnen déif an d'Äerdkuuscht erareechen (net dacks bis an den ieweschten Äerdmantel). Geologesch Lineamenter stinn enk mat plackentektonesche Virgäng an Zesummenhank, déi duerchaus och an der wäitster geologescher Vergaangenheet leie kënnen.

Zu der gréisster vun dëse Strukturen op der Äerd zielt den Ostafrikanesche Gruefbroch. Eent vun de bedeitendste Lineamenter an Europa ass d'Mëttelmier-Mjösen-Zon, déi a Gestalt ë.&nbsp;a. vum Rhônedall, dem Oberrheingraben an dem Oslofjord och geomorphologesch zum Ausdrock kënnt.

Lineamenter gesäit ee besonnesch gutt op geologesche Kaarten an hautdesdaags kënne se liicht op Loftbiller an op Satellittefotoe festgestallt ginn.
Narendra Modi

Den **Narendra Damodardas Modi**, gebuer de 17. September 1950 zu Vadnagar, am indesche Bundesstaat Gujarat, ass en indesche Politiker vun der Bharatiya Janata Party (BJP) an zanter dem 26. Mee 2014 Premierminister vun Indien.

Hie war vun 2001 bis 2014 Ministerpresident (*Chief Minister*) vum Bundesstaat Gujarat a gouf, nodeem seng Partei, am Mee 2014 d'Parlamentswale gewonnen huet, Premierminister. Hien ass Member vun der nationalistesch-hinduistescher Rashtriya Swayamsevak Sangh.

## Kuckt och
* Lëscht vun de Premierministere vun Indien

## Um Spaweck
(193) Ambrosia

Den **(193) Ambrosia** ass en Asteroid vun der Haaptceinture a gouf den 28. Februar 1879 vum Jérôme-Eugène Coggia entdeckt.

Den Asteroid gouf nom Plat Ambrosia, e Liewenselixir vun den olympesche Gëtter genannt.

## Kuckt och

* Lëscht vun den Asteroiden
(3430) Bradfield

Den **(3430) Bradfield** ass en Haaptceintureasteroid, deen den 9. Oktober 1980 vun der Carolyn Shoemaker um Palomar-Observatoire entdeckt gouf.

Den Asteroid gouf de 14. Abrëll 1987 nom neiséilänneschen Amateurastronom William Ashley Bradfield genannt. De Bradfield hat vun 1972 bis 2004 am Ganzen 18 Koméiten entdeckt.

## Kuckt och

## Um Spaweck
* (3430) Bradfield im JPL Small-Body Database Browser
(2309) Mr. Spock

Den **(2309) Mr. Spock** ass en Asteroid vun der Haaptasteroidenceinture, a gouf de 16. August 1971 vum James Gibson entdeckt.

## Eegenschaften

De Mr. Spock beweegt sech op enger Distanz vun 2,7523 (Perihel) bis 3,2782 (Aphel) astronomesch Eenheeten a ronn 5,24 Joer ëm d'Sonn. D'Bunn ass 10,975° géint d'Ekliptik gebéit, d'Exzentrizitéit ass 0,0872.

De Mr. Spock huet en Duerchmiesser vu ronn 21 Kilometer a seng Albedo gëtt op 0,1177 geschat.

## Vu wou kënnt den Numm?

Den Asteroid krut säin Numm no der Kaz vum Entdecker, déi hirersäits den Numm no der Star-Trek-Figur “Mr. Spock” genannt war. D'Benennung huet dozou gefouert, datt d'International Astronomesch Unioun, déi d'Nimm vun Himmelskierper autoriséiert, e Passus an hir Reegele fir d'Benennung vun Asteroiden opgeholl huet, datt Hausdéierenimm net méi erwënscht sinn.

## Kuckt och

* Lëscht vun den Asteroiden
Elara (Mound)

Den **Elara** (och Jupiter VII) ass den zweetgréisste vun de baussenzegen oder irreguläre Mounde vum Planéit Jupiter.

## Entdeckung
Den Elara gouf den 2. Januar 1905 vum Astronom Charles Dillon Perrine um Lick-Observatoire zu San Jose a Kalifornien) entdeckt.

De Mound gouf no der Elara, enger Frëndin vum Zeus aus der griichescher Mythologie genannt. Den offiziellen Numm krut de Mound Elara am Joer 1975, virdru gouf en als Jupiter VII bezeechent.

## Bunndonnéeën
Den Elara kreest ronderëm de Jupiter op enger mëttlerer Distanz vun 11.741.000&nbsp;km an 259,64 Deeg. D'Bunn huet eng Exzentrizitéit vun 0,22 an ass mat 26,6° géigeniwwer dem lokale Laplace-Plang, deen ongeféier mat dem Bunnplang vum Jupiter zesummefält, gebéit.
 
Duerch seng Bunneegenschafte gëtt hien der Himalia-Grupp, genannt nom Jupitermound Himalia, zougerechent.

## Physikalesch Donnéeën
Den Elara huet e mëttleren Duerchmiesser vun 86&nbsp;km. Seng Dicht ass mat 2,6 g/cm³ relativ héich, wat drop hiweist, datt hien haaptsächlech aus Silikatgestengs opgebaut ass.
Hien huet eng donkel Uewerfläch mat enger Albedo vun 0,04 op, d.&nbsp;h., nëmme 4 % vum agestraalte Sonneliicht gi reflektéiert. Seng visuell Magnitude ass 16,3m.

## Kuckt och

## Um Spaweck
* ''Harvard College Observatory Bulletin'', No. 178 (27. Februar 1905), p.&nbsp;1 (Entdeckung)
* C. D. Perrine: "The Sixth Satellite of Jupiter", in: ''Publications of the Astronomical Society of the Pacific'', Vol. 17 (1905), No. 101, p.&nbsp;62
* C. D. Perrine: "Orbits of the Sixth and Seventh Satellites of Jupiter", in: ''Astronomische Nachrichten'', Band 169 (1905), Sp. 43-44.
Carme (Mound)

De **Carme** (och Jupiter XI) ass ee vun de baussenzege Mounde vum Planéit Jupiter.

## Entdeckung
De Mound Carme gouf den 30. Juli 1938 vum Astronom Seth Barnes Nicholson um Mount Wilson-Observatoire a Kalifornien entdeckt. Den Nicholson hat de Jupiter tëscht dem 5. Juli an dem 25. August fotograféiert, woubäi de Carme op enger fotografescher Plack ze gesi war, déi den 30. Juli beliicht gouf. D'Entdeckung vum Mound gouf Enn August bekannt ginn.

De Mound gouf no der Carme, enger Frëndin vum Zeus aus der griichescher Mythologie genannt. Säin offiziellen Numm krut hien am Joer 1975, virdru gouf hien einfach als *Jupitermuond XI* bezeechent.

## Bunndonnéeën
De Carme kreest op enger mëtteler Distanz vun 23.404.000&nbsp;km a 734 Deeg, 4 Stonnen an 48 Minutten ëm de Jupiter. D'Bunn huet eng Exzentrizitéit vun 0,2533. Mat enger Schréi vun 164,907° ass d'Bunn retrograd, d.&nbsp;h., de Mound beweegt sech géint d'Rotatiounsrichtung vum Jupiter ëm de Planéit. Duerch déi Bunndonnéeë kann de Carme net beim Jupiter entstane sinn, mä ass warscheinlech en Objet deen agegaange gouf. Allerdéngs ass nach net kloer, wéi dat genee gaangen ass. De Carme gëtt säin Numm enger Grupp vu Mounden, déi sech op änleche Bunnen ëm de Jupiter beweegen. D'Carme-Grupp huet 17 Mounden, woubäi de Carme dee gréisste Member ass.

## Physikalesch Donnéeën
De Carme huet e mëttleren Duerchmiesser vu ronn 46&nbsp;km. Seng Dicht gëtt op 2,6 g/cm³ geschat. Hien ass warscheinlech haaptsächlech aus Silikatgestengs opgebaut. De Carme huet eng donkel Uewerfläch mat enger Albedo vun 0,04. Seng visuell Magnitude ass 17,6m.

## Kuckt och

## Um Spaweck
* Seth B. Nicholson: "Two new Satellites of Jupiter", in: ''Publications of the Astronomical Society of the Pacific'', Vol. 50 (1938), No. 297, p.&nbsp;292–293. (Entdeckung)
Carme-Grupp

D**'Carme-Grupp** ass eng Grupp vu Mounde vum Planéit Jupiter, déi sech op änleche Bunne beweegen.

Déi grouss Hallefachse vun hire Bunne verlafen dobäi tëscht 22,9 an 24,1 Millioune km an hunn (mat enger Ausnam) Exzentrizitéiten tëscht 0,21 an 0,27 souwéi [[Inklinatioun (Astronomie)|Bunnschréien]] tëscht 164,9° a 165,5° géint de lokale Laplace-Plang, dee graff mam Bunnplang vum Jupiter zesummefält, op. D'Mounde beweege sech retrograd ëm de Planéit, dat heescht géint d'Rotatiounsrichtung vum Jupiter.

Déi 17 Membere vun der Grupp sinn (vum Jupiter aus gesinn):

* Herse
* S/2003 J 10
* Pasithee
* Chaldene
* Arche
* Isonoe
* Erinome
* Kale
* Aitne
* Taygete
* S/2003 J 9
* Carme (dee gréisste Mound vun der Grupp)
* S/2003 J 5
* S/2003 J 19
* Kalyke
* Eukelade
* Kallichore

D'International Astronomesch Unioun (IAU) gëtt fir retrograd Mounde vum Jupiter Nimm mat der Endung *e*.
Rajiv Gandhi

De **Rajiv Gandhi** (Hindi: राजीव गाँधी), gebuer den 20. August 1944 zu Bombay, haut Mumbai, a gestuerwen den 21. Mee 1991 zu Sriperumbudur, Tamil Nadu, war en indesche Politiker. Hie war vun 1984 bis 1989 Premierminister vun Indien. Grad wéi seng Mamm Indira Gandhi, déi vun 1966 bis 1977 a vun 1980 bis 1984 Premierministesch war, ass hien duerch en Attentat ëm d'Liewe komm.

De Rajiv Gandhi ass an England um *Imperial College London* an d'Schoul gaangen. Duerno huet hien eng Ausbildung als Pilot gemaach an huet du bei der Indian Airlines geschafft. Wéi säi klenge Brudder Sanjay bei engem Accident gestuerwen ass, ass de Rajiv a senger Plaz politesch aktiv ginn. 1983 gouf e vu senger Mamm zum Generalsekretär vun der Kongresspartei ernannt. Hien huet bannent der Partei eng ganz Rëtsch Reformen, ë.&nbsp;a. fir d'Korruptioun ze bekämpfen, duerchgesat.
 
Nom Attentat op seng Mamm 1984 gouf hien zum Premierminister ernannt, a seng Partei gouf zwéi Méint drop bei de Parlamentswalen, wou se vill Sëtz gewonnen huet (401 vu 506), confirméiert. Hie gouf doropshin och President vun der Kongresspartei.

A senger Amtszäit koum et zu deenen éischte Friddensgespréicher mat Pakistan an engem Versuch, sech mat de Rebellen op Sri Lanka eens ze ginn. Hien huet e liberale Stil duerchgezunn, a war allgemeng am Ausland beléift.

Well e seng Walverspriechen net konnt anhalen, ma och well e beim einfache Vollek schlecht ukomm ass, a wéinst engem Korruptiounsskandal a senger Partei, huet hien d'Walen 1989 verluer. Hie blouf awer Parteipresident an huet eng Zäitchen de Premierminister Chandra Shekhar ënnerstëtzt, deen eng Minoritéitsregierung geleet huet.

Den 21. Mee 1991 gouf hie vun enger Attentäterin, déi sech selwer an d'Luucht gesprengt huet, an déi enger tamilescher Befreiungsfront zougerechent gouf, zesumme mat 16 anere Leit, déi ronderëm stoungen, ëmbruecht.

De Rajiv Gandhi war mat der Sonia Gandhi bestuet, déi sech méi spéit no sengem Doud och politesch engagéiert huet.

De Fluchhafe vun Hyderabad(Andhra Pradesh) gouf 2008 nom Rajiv Gandhi genannt.

Och den héchsten indeschen Nationalpräis fir Sportler dréit säin Numm.

## Um Spaweck
James Gibson

Den **James B. Gibson** ass en US-amerikaneschen Astronom an Asteroidenentdecker.

Tëscht 1971 an 1985 huet hien um Felix-Aguilar-Observatoire an um Palomar-Observatoire am Ganze 26 Asteroiden, entdeckt, véier dovun zesumme mat sengem Kolleeg Carlos Ulrrico Cesco.

Den Asteroid (2542) Gibson gouf no him genannt.

## Literatur
* Lutz D. Schmadel: *Dictionary of Minor Planet Names*. 5th ed. Springer, Berlin 2003, ISBN 3-540-00238-3 (engl.) (http://books.google.com/books?id=KWrB1jPCa8AC bei Google Book Search)
## Kuckt och

•	Lëscht vun den Asteroiden
Herse (Mound)

Den **Herse** (och Jupiter L) ass ee vun de klenge Jupitermounden.

## Entdeckung
Den Herse gouf de 6. Februar 2003 vun Astronome vun der Universitéit vun Hawaii entdeckt. De Mound krut ufanks d'Bezeechnung S/2003 J 17, a gouf offiziell den 9. November 2009 no der Herse genannt, enger Duechter vum Kinnek Kekrops aus der griichescher Mythologie.

## Bunndonnéeën
Den Herse kreest a 714 Deeg, 11 Stonnen a 17 Minutten op enger mëttlerer Distanz vun 22.992.000&nbsp;km ëm de Jupiter. D'Bunn huet eng Exzentrizitéit vun 0,2378. Mat enger Schréi vun 164,917° géint d'Ekliptik ass d'Bunn retrograd, d.&nbsp;h. de Mound beweegt sech géint d'Rotatiounsrichtung vum Jupiter ëm de Planéit.

Wéinst senge Bunneegenschafte gëtt den Herse zu der Carme-Grupp gerechent.

## Physikalesch Donnéeën
Den Herse huet en Duerchmiesser vu ronn 2&nbsp;km. Seng Dicht gëtt op 2,6 g/cm³ geschat. Hie besteet warscheinlech haaptsächlech aus Silikatgestengs. En huet eng ganz donkel Uewerfläch mat enger Albedo vun 0,04, d.&nbsp;h., nëmme 4 % vum agestraalte Sonnenliicht gi reflektéiert.

## Kuckt och

## Um Spaweck
* MPEC 2003-G19: ''S/2003 J 17'' 3. Abrëll 2003 (Entdeckung)
* MPEC 2009-S76: ''S/2003 S 17'' 24. September 2009 (Zeréckentdeckung)
Kierch Pärel

D**'Kierch zu Pärel** ass eng kathoulesch Kierch, déi zur Par Rammerech Saint-Valentin an zu der Gemeng Rammerech gehéiert.

De Patréiner vun der Kierch ass den hellege Lambert, deem säi Fest den 18. September gefeiert gëtt.

D'Kierch steet op der Kräizung vun der *rue de l'Église* mat der *rue de Holtz*, déi alle béid zum CR312 gehéieren.

## Geschicht
Am Joer 1804 gouf di al Kierch, déi um Kierfecht stoung, ofgerappt an eng nei no de Pläng vum Architekt Biwer op der Plaz vun der Hubertuskapell gebaut. 1860 gouf d'Kierch no de Pläng vum Architekt Charles Arendt duerch den Ubau vum Klackentuerm mat zwou Klacken an engem Chouer vergréissert. 1870 koum nach e Kierchestëff dobäi an 1874 gouf de Banneraum am neogothesche Stil fäerdeg gestallt. Eréischt 1924 ass d'Kierch vum Bëschof Pierre Nommesch konsekréiert ginn.

1976 krut d'Kierch véier nei Klacken aus der Äifeler Klackegéisserei Johann Mark. 1978 gouf déi al elektresch Uergel duerch eng nei Päifenuergel vun der Uergelmanufaktur Oberlinger ersat.

Am Joer 1990 sinn nei Kierchefënsteren agebaut ginn déi vum russesche Kënschtler Vassili Gan entworf goufen. Vun deemselwechte Kënschtler gouf och d'Kiercheportal aus Eechenholz entworf.

## Kuckt och
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren
*Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren

## Um Spaweck

* Websäit vum Parverband Rammerech
* D'Fënstere vun der Kierch vu Pärel op der Websäit vun der ''Stiftung Forschungsstelle Glasmalerei des 20. Jh. e.&nbsp;V.'' 
* D'Uergel vun der Kierch op ''Orgues.lu''


Fichier:Kirche Perlé 02.jpg|D'Kierch vu Südweste gesinn
Fichier:Kirche Perlé 03.jpg|Den Agank fir an d'Kierch
Elia Millosevich

Den **Elia Millosevich**, gebuer de 5. September 1848 zu Venedeg, a gestuerwen de 5. Dezember 1919 zu Roum, war en italieeneschen Astronom.

De Millosevich war Professer fir Astronomie am *Istituto Nautico* zu Venedeg a spéider Direkter vum Observatoire *Collegio Romano* zu Roum.

De Millosevich war op d'Observatioun an d'Berechnung vun Koméitebunndonnéeën an Asteroide spezialiséiert. 
Zesumme mam Vincenzo Cerulli hat hien e Stärekatalog opgestallt.

1891 huet hien d'Asteroiden (303) Josephina an (306) Unitas entdeckt.

Zu sengen Éiere gouf den Asteroid (69961) Millosevich genannt.

## Kuckt och

## Um Spaweck
* Publikatione vum E. Millosevich am Astrophysics Data System
* Noruff fir den E. Millosevich am Astrophysics Data System
Wolwener Klaus

D**'Wolwener Klaus** ass e Lieu-dit zu Wolwen an der Gemeng Rammerech.

## Geographie
D'Wolwener Klaus läit um CR311 am ëstlechen Agank vu Wolwen.

## Geschicht
Op der Plaz vun der Kapell stoung fréier d'Parkierch vu Wolwen, un déi eng Klaus ugebaut war a vun där d'Plaz den Numm huet. D'Kierch an d'Klaus goufe 1783 ofgerappt. 1908/09 gouf op de Fëllementer vun der fréierer Kierch eng Kapell gebaut.

## Kuckeswäertes
An der Kapell steet en Altor mat enger Piéta a ronderëm stoungen hëlze Statue vun de 14 Nouthëllefer. Dës Statue sinn haut an der Kierch vu Pärel um Duxallsgelänner festgemaach. An der Kapell sinn haut Porcellainsreliefer vun den Nouthëllefer. Nieft der Kapell stoung nieft anere Beem bis 2014 och eng ural Bich, ëm déi sech eng Legend dréint, déi sougenannt Wolframsbich.

Hanner der Kapell steet e Weekräiz aus Schifer vun 1831.

## Gallerie

Fichier:Banneraum Wolwener Klaus.jpg|Banneraum vun der Wolwener Klaus 2020
Fichier:Wolwener Klaus 2020.jpg|Wolwener Klaus 2020
Fichier:Wolwener Klaus 01.jpg|D'Kapell op der Wolwener Klaus mat der Wolframsbich dernieft
Fichier:Wegkreuz Wolwener Klaus 01.jpg|Weekräiz hannert der Kapell


## Kuckt och

## Um Spaweck

*
Elvinger Hoss Prussen

**Elvinger Hoss Prussen**, gekierzt **EHP**, ass ee vun de bedeitendsten Affekotebüroen zu Lëtzebuerg.

D'Etüd gouf 1964 vum André Elvinger a Jean Hoss gegrënnt. Den 30. September 2016 gouf se als Aktiegesellschaft gegrënnt an den 11. Oktober 2016 am Handelsregëster ageschriwwen.

EHP spillt eng zentral Roll an der Gestioun vu Fongen zu Lëtzebuerg a war och ëmmer enk mat der Lëtzebuerger Politik verknëppt. Zu den drësseg Partner vun der Etüd zielen 2014 och zwéin Deputéiert, de Franz Fayot (LSAP) an de Léon Gloden (CSV).

Elvinger Hoss Prussen huet och Dependancen zu Hong Kong an zu Paräis.

## Um Spaweck
* ehp.lu
Eeërkacher

En **Eeërkacher** ass en elektresche Kichenapparat, dee benotzt gëtt fir Eeër, meeschtens Héngereeër, ze kachen.

Gekacht Eeër mam Eeërkacher ze maachen ass eng Alternative zum Kachen am Dëppe an huet de Virdeel datt een net op d'Zäit muss oppassen, well d'Eeër just eng predefinéiert Zäit laang kachen an den Apparat e Signaltoun ofgëtt wa se fäerdeg sinn.

## Um Spaweck
David J. Tholen

Den **David James Tholen**, gebuer den 31. Juli 1955, ass en US-amerikaneschen Astronom. Hien huet 1984 op der Universitéit vun Arizona promovéiert.

## Iwwersiicht
Hie schafft am *Institute for Astronomy* vun der Universitéit vun Hawaii op de Gebidder Planetologie an Astronomie vum Sonnesystem. Tëscht 1981 an 2006 huet hien am Ganze 37 Asteroiden identifizéiert oder matentdeckt.

1995 hat hien e Bild vum nei entdeckte Koméit Hale-Bopp zu engem Zäitpunkt gemaach, an deem de Koméit sech am Verhältnes zu de Stären am Hannergrond ganz lues beweegt huet. D'Resultat vun den Deelbiller déi mat Rout-, Gréng- a Gielfilteren opgeholl, an zu engem Faarfbild zesummegesat goufen, ass op der Websäit vum Institute for Astronomy publizéiert ginn.

## Auszeechnungen an Entdeckungen
* 1984 huet den Tholen een nach no him genannt Klassifikatiounsschema mat 14 Klasse fir d'Klassifizéierung vun Asteroiden no hire Spektraleegeschafte gemaach.
* 1987 gouf en Asteroid (3255) Tholen wéinst dem Tholen senger Aarbecht iwwer d'Planetologie no him genannt.
* 1990 krut hien den Harold C. Urey Prize in Planetary Science vun der American Astronomical Society.
* 2002, gouf hien als ee vu fënnef Wëssenschaftler, mam "Gene Shoemaker Near Earth Object Grant" ausgezeechent.
* Als wuel wichtegst Entdeckung gëllt d'Matentdeckung vum Asteroid (99942) Apophis (virdru besser bekannt ënner senger virleefeger Bezeechnung 2004 MN4) zesumme mam Roy Tucker an dem Fabrizio Bernardi vun der Universitéit Hawaii. Den Asteroid soll den 13. Abrëll 2029 ganz no bei d'Äerd kommen.

## Kuckt och

## Um Spaweck
* Websäit
Roy Tucker

De **Roy A. Tucker**, gebuer am Joer 1951, zu Jackson (Mississippi) am Mississippi ass en US-amerikaneschen Astronom. Hie gëllt als Entdeckerspezialist vun Asteroiden. Tëscht 1996 an 2006 huet hien 210 Asteroiden identifizéiert a matentdeckt.

Den Tucker ass zu Memphis opgewuess. Zanter 1966 ass hie Member an der *Memphis Astronomical Society*. Säi Master huet hien op der Universitéit vu Kalifornien zu Santa Barbara gemaach. Am Ament schafft hien als Ingenieur am Imaging Technology Laboratory vun der Universitéit Arizona.

## Auszeechnungen an Entdeckungen
* 2002, war hien ee vu fënnef Wëssenschaftler, déi mam "Gene Shoemaker Near Earth Object Grant" ausgezeechent goufen.
* Als wuel wichtegst Entdeckung gëllt d'Matentdeckung vum Asteroid (99942) Apophis (virdru besser bekannt ënner senger virleefeger Bezeechnung 2004 MN4) zesumme mam David J. Tholen an dem Fabrizio Bernardi vun der Universitéit Hawaii. Den Asteroid soll den 13. Abrëll 2029 zimmlech no bei eis Äerd kommen.

## Literatur

* Aguirre, Edwin L. 1999. *Sentinel of the Sky - Armed with a Modest Telescope and CCD Camera, Tucson Amateur Roy A Tucker Joins the Ranks of Professional Astronomers Who Have Discovered Near-Earth Objects. Sky and Telescope*. 97, no. 3: 76.
* CCD Precision Photometry Workshop, Eric R. Craine, Roy A. Tucker, Jeannette V. Barnes. *CCD Precision Photometry Workshop: Proceedings of a Meeting Held at San Diego, California, USA, 6-7, June 1998*. Astronomical Society of the Pacific conference series, v. 189. San Francisco, Calif: Astronomical Society of the Pacific, 1999. ISBN 1-58381-015-3.

## Kuckt och

## Um Spaweck
*  Goodricke-Pigott Observatory
*  Discovering My First Asteroid "Don't count your asteroids till they are numbered" - Roy A. Tucker Eine Erzählung.
Gérard de Nerval

De **Gérard de Nerval** (fir richteg: *Gérard Labrunie*), gebuer den 22. Mee 1808 zu Paräis an och do de 26. Januar 1855 gestuerwen, war e franséische Schrëftsteller. Och wann en an der franséischer Literaturgeschicht net zu den Haaptleit vun der Romantik gezielt gëtt, sou hate seng Texter dach z. D. e groussen Afloss op Schrëftsteller déi no him koumen, wéi de Charles Baudelaire oder d'Surrealisten.

Nieft Gedichter huet hie Reesreportagen an -impressioune publizéiert. Vun 1850 u war hie gesondheetlech schlecht drun an huet, wann ëmmer et goung, geschriwwen, seng Texter iwwerschafft an nei erausbruecht. 1855 huet hie sech d'Liewe geholl. En ass um Kierfecht Père-Lachaise begruewen.

## Wierker
**Œuvres complètes.*. 6 Bänn, Paräis 1867-1877
**Œuvres complètes*. Ed.: A. Marie, J. Marsan, É. Champion, 6 Bänn., Paräis 1926-1932
**Œuvres*. Ed. H. Lemaître, 2 Bänn, Classiques Garnier, Paris 1958
**Voyage en Orient.* 2 Bänn, Paris 1851
**Voyage en Orient.* Edg. M. Jeaumaret, Garnier-Flammarion, Paris 1984
**Les Filles du feu*. Paris 1854
**Les Filles du feu*. Ed. L. Cellier, Garnier-Flammarion, Paris 1972
**La Bohème galante*. Paris 1855
**Le Rêve et la Vie*. Paris 1855
**Aurélia, ou le Rêve et la Vie. Lettres d'amour.* Ed. J. Richer et alii, Paris 1965
**Poésies, suivies de Petits Châteaux de Bohème, Les Nuits d'octobre, Promenades et Souvenirs, La Pandora, Contes et Facéties.* Ed. M. Hafez, Le Livre de Poche, Paris 1964
**Les Chimères*. Hrsg. J. Guillaume, Brüssel 1966
**Pandora*. Hrsg. J. Guillaume, Namur 1968; 1976
**Les Illuminés, ou les Précurseurs du socialisme*, Bibliothèque Marabout, Verviers 1973
**Les Chimères*, Le Livre de Poche, Paris 1984

## Um Spaweck

* Liste des oeuvres de Gérard de Nerval (Online Texter vu sengem Wierk)
NGC 3516

Den **NGC 3516** ass eng Seyfertgalaxie am Ursa Major.  Si gouf am Joer 1785 vum Astronom Wilhelm Herschel mat engem 18,7-Zoll-Teleskop entdeckt.

D'Galaxie huet eng aussergewéinlech zäitlech Hellegkeetsfluktuatioun am Röntgenberäich.
## Kuckt och
(5) Astraea

Den **(5) Astraea** ass en Asteroid vun der Haaptasteroidenceinture. Hie gouf den 8. Dezember 1845 vum Karl Ludwig Hencke entdeckt.

Den Himmelskierper gouf no der Astraea, enger Duechter vum Zeus an der Gerechtegkeetsgëttin, genannt.

Nodeem an de Joren 1801–1807 déi éischt véier Asteroiden (1) Ceres, (2) Pallas, (3) Juno a (4) Vesta entdeckt goufen, hat et ëmmerhinn 38&nbsp;Joer gedauert, bis zur Entdeckung vum fënneften Asteroid. Et war och déi lescht Entdeckung vun engem Asteroid, déi virun der Entdeckung vum Planéit Neptun geschitt war. Well deemools d'Asteroiden nach als vollwäerteg Planéite gezielt goufen, gouf deen am follgende Joer entdeckten Neptun als dräizéngte Planéit gezielt.

Mat der Entdeckung vum (6) Hebe am Joer 1847 hat allerdéngs eng richteg Flut vun Neientdeckunge vun Asteroiden ugefaangen. Dofir gouf op Virschlag vum Alexander von Humboldt am Joer 1851 d'Zuel vun de grousse Planéiten op aacht begrenzt an den neie Begrëff vun *Asteroiden* (och: *Planetoiden* oder *Klengplanéitten*) agefouert.

Den Astraea beweegt sech a 4,1&nbsp;Joer op enger Distanz vun 2,1 (Perihel bis 3,1 (Aphel) astronomeschen Eenheeten ëm eis Sonn. D'Bunn ass 5,4° géint d'Ekliptik gebéit, d'Exzentrizitéit ass 0,19.

Den Astraea huet en Duerchmiesser vun 117&nbsp;km. Den Asteroid huet eng relativ hell, silikaträich Uewerfläch mat enger Albedo vun 0,23. Wärend der Oppositioun erreecht den Astraea eng Hellegkeet vun 11,9&nbsp;mag. Den Asteroid rotéiert a 16,8&nbsp;Stonnen eng Kéier ëm seng eegen Achs.

## Kuckt och

* Lëscht vun den Asteroiden

## Um Spaweck
* JPL Datebank: (5) Astraea
NGC 3590

Den **NGC 3590** ass e galakteschen oppene Stärekoup am Stärebild Carina.  Hie gouf am Joer 1835 vum John Herschel mat engem 18,7-Zoll-Teleskop entdeckt. Den Alter vum Stärekoup gëtt op ronn 30 Millioune Joer geschat. Hien ass nëmme 5,8 Parsec vum Oppene Stärekoup *Hogg&nbsp;12* ewech.
Operatioun Nordwind

D'Operatioun Nordwind war combinéiert mat der Operatioun Bodenplatte eng vun de leschten Offensive vun der Wehrmacht op der Westfront zum Schluss vum Zweete Weltkrich. Se huet sech vum 1. bis de 25. Januar 1945 a Loutrengen an am nërdlechen Elsass ofgespillt, a sollt d'Front an den Ardennen déi blockéiert war, entlaaschten.

Enn Januar konnten déi alliéiert Truppe vun der US-Arméi ënnerstëtzt vu franséischen Unitéiten den däitschen Ugrëff stoppen. Déi schroost Gefechter waren an der Geigend vun Hatten a Rittershoffen am Bas-Rhin. Bei de Panzerschluechten tëscht dem 8. an 20. Januar gouf d'Uertschaft Hatten bal ganz zerstéiert. E Monument um hallwe Wee tëscht hatten a Ritterhoffen erënnert un déi Krichereien.
Mattia De Sciglio

De **Mattia De Sciglio**, gebuer den 20. Oktober 1992 zu Mailand, ass en italieenesche Foussballspiller, deen zanter 2011 fir d'Profimannschaft vum AC Mailand spillt.

Hie kann op der rietser an op der lénkser Ofwiersäit agesat ginn.

## Karriär
### Veräinscarrière
Den De Sciglio huet seng Karriär 2001 am Alter vun 9 Joer zu *Cimiano*, an engem Staddeel vu Mailand ugefaangen. E Joer méi spéit koum hien an d'Jugendekipp.

Säin éischten Asaz fir d'Profien huet hien den 28. September 2011 gehat, wéi hie beim Champions-League-Gruppespill géint Viktoria Pilsen an der 87. Minutt fir den Ignazio Abate agewiesselt gouf. Beim Réckspill war hien dann déi ganz 90 Minutten dran.

### Nationalmannschaft
Den De Sciglio war vu September 2010 bis 2011 Nationalspiller vun der italieenescher U19-Auswiel. A sengen aacht Asätz huet hien ee Gol geschoss. Dësen Treffer war den 3-0 géint Färöer-Inselen den 9. Oktober 2011.

Vun 2011 u war hien an der U20-Nationalmannschaft an huet fënnef Matcher gespillt. Säin Debut fir d'A-Nationalekipp Italien huet hien den 21. Mäerz 2013 am Frëndschaftsspill géint Brasilien ginn.

## Um Spaweck
* Profil op der Websäit vum AC Mailand
* Profil op der Websäit vun der UEFA
Jana Tichá

D**'Jana Tichá**, gebuer 1965, ass eng tschechesch Astronomin.
D'Tichá huet op der Wirtschaftsuniversitéit Prag studéiert an do 1987 graduéiert. Zanter 1992 ass si Direktesch vum Kleť-Observatoire. Jana Tichá ass op d'Entdeckung an Observatioun vun Asteroiden a Koméite spezialiséiert, mat Schwéierpunkt op äerdno Objeten (NEOen) an ass wëssenschaftlech Leederin vum entspriechenden Observatiounprogramm inklusiv de KLENOT-Projet (KLENOT = **Kle**ť Observatory **N**ear Earth and **o**ther unusual Objects Observations **T**eam). Ënner hirer Féierung krut den Observatoire eng grondleeënd Moderniséierung vun der astrometrescher Observatioun vun dësen Objeten duerch Aféierung vun enger CCD-Kamera a moderner Computertechnik. Si schafft zesumme mat hirem Mann Miloš Tichý am Observatoire.

D'Jana Tichá ass Member vun ettlechen internationale Kommiteeën a Kommissioune vum Beräich Astronomie. Beispillsweis féiert si zanter 2003 de Virsëtz vum *Committee on Small Body Nomenclature* (CSBN) vun der Internationaler Astronomeschen Unioun, déi fir d'Préifung vun Nimmvirschléi an d'Benennung vun Asteroiden zoustänneg ass.

Bis Juli 2007 hat si méi wéi 50 Asteroiden entdeckt, vill dovun zesumme mat hirem Mann. Hir selwer ass den Asteroid (5757) Tichá gewidmet. E weideren Asteroid (8307) Peltan gouf no hirem Meederchersnumm genannt. An Tschechien ass d'Astronomin gutt bekannt duerch hir populärwëssenschaftlech Aktivitéiten. Si gehéiert zu den haaptsächlechen Auteure vum tschecheschen Internetdéngscht zum Theemegebitt Asteroiden a Koméiten.

## Kuckt och

## Um Spaweck
*  Mataarbechtersäit v. Jana Tichá am Kleť-Observatoire
*  IAU Committee on Small Body Nomenclature
Gustav Holst

De **Gustav Theodore Holst** (ausgeschwat: [həʊlst]), gebuer den 21. September 1874 zu Cheltenham als *Gustavus Theodore von Holst*, a gestuerwen de 25. Mee 1934 zu London, war en englesche Komponist.

Hien ass virun allem bekannt fir seng Orchestersuite *The Planets* (1914-1916).

Den Holst huet um *Royal College of Music* zu London Kompositioun an Trombonn studéiert, an duerno vun 1898 bis 1903 a verschiddenen Orchesteren als Trombonnist gespillt. Spéider huet hien a verschiddenen Institutiounen als Museksprof geschafft a gouf du musikaleschen Direkter op der St Paul's Meederchersschoul zu Hammersmith.

Tëscht 1919 an 1923 huet den Holst Kompositioun um *Royal College of Music* op der Universitéit Reading enseignéiert. Seng Duechter Imogen Holst (1907−1984) war och Komponistin an Dirigentin.

## Wierker (Auswiel)
*The Planets* ass sécherlech déi bekanntst vum Holst senge Kompositiounen. Et sinn dëst siwe Stécker, déi jee ee vun de Planéite vun eisem Sonnesystem, respektiv déi réimesch Gëtter, no deene se genannt goufen, evokéieren. Besonnesch d'Stéck iwwer de Krichsgott Mars gëtt dacks a gär gespillt an och zitéiert, an eng jett Filmmusek-Komponisten hu sech dru méi wéi just inspiréiert. Och *Jupiter* gouf populär.

### Operen/Bünewierker
* *The Idea* (ca. 1896)
* *Savitri* (1916)
* *The Perfect Fool* (1918–1922/1923)
* *At the Boar's Head* (1924/1925)
* *The Tale of the Wandering Scholar* (1929)

### Vokalwierker
* *Choral Hymns from the Rig Veda* (1908-1912)
* *The Hymn of Jesus* für Chor und Orchester (1917)
* Chor-Ballett *The Golden Goose* (1926)
* Chor-Ballett *The Morning of the Year* (1927)

### Orchesterwierker
* *The Mystic Trumpeter* op. 18 (1904)
* *A Somerset Rhapsody* (1907)
* *Fugal Concerto fir Flütt, Hautbois a Sträichorchester* op. 40/2 (1923)
* *Chorsymphonie op. 41 fir Sopran,Chouer an Orchester* (1923/24)
* * Duebelconcert fir 2 Violinen an Orchester* op. 49 (1929)
* *St. Paul's Suite* (1913, mam *Finale* als Neiarrangement vum 4. Saz vun der *Second Suite in F for Military Band*):
** Jig
** Ostinato
** Intermezzo
** Finale (The Dargason)
* *The Planets* (1914)
** Mars, the Bringer of War
** Venus, the Bringer of Peace
** Mercury, the Winged Messenger
** Jupiter, the Bringer of Jollity
** Saturn, the Bringer of Old Age
** Uranus, the Magician
** Neptune, the Mystic
* *Lyric Movement* (1933)

### Fir Blosorchester/ Military-Band
* *Three Folk Tunes (March on Three Folk Tunes)*, H106A (1905)
* *First Suite in E-flat for Military Band* op. 28/1 (1909)
** Chaconne
** Intermezzo
** March
* *Second Suite in F for Military Band* op. 28/2 (1911)
** March: Morris Dance, Swansea Town, Claudy Banks
** Song Without Words "I'll Love my Love"
** Song of the Blacksmith
** Fantasia on the "Dargason"
* *The Praise of King Olaf for Choir and Military Band* (1910-11)
* *A Moorside Suite* (1928)
** Scherzo
** Nocturne
** March
* *Fugue à la Gigue* (Johann Sebastian Bach (BWV577), arr. Holst) (1928)
* *Hammersmith* Prelude and Scherzo, op. 52 (1930)
** Prelude
** Scherzo.

## Literatur
* Imogen Holst: *Holst.* Faber & Faber, London 1974

## Um Spaweck
NGC 3059

Den **NGC 3059** ass eng Balkespiralgalaxie vum Typ SBbc a läit am Stärebild Carina. D'Galaxie huet eng Wénkelgréisst vun 3,6'&nbsp;×&nbsp;3,2' an eng visuell Magnitude vun 10,8&nbsp;mag.  Si gouf den 23. Mäerz 1835 vum John Herschel entdeckt.

## Kuckt och

## Um Spaweck
* SIMBAD Query
* SEDS
* NASA/IPAC Extragalactic Database
Nigel de Jong

Den **Nigel de Jong**, gebuer den 30. November 1984 zu Amsterdam), ass en hollännesche Foussballspiller, deen am defensive Mëttelfeld agesat gëtt. Zanter August 2012 steet hie beim AC Mailand ënner Vertrag.

Hien ass de Jong vun Jerry de Jong, deen och Profifoussballer war.

## Karriär
Den de Jong, dee seng ganz Jugend bei Ajax Amsterdam gespillt huet, hat säi Profidebut den 19. Oktober 2002 am Match géint AZ Alkmaar. Säin Debut fir di Hollännesch Foussballnationalekipp hat hien den 31. Mäerz 2004 géint Frankräich.

Am Januar 2006 ass de Jong bei den HSV gewiesselt. Den HSV huet fir hien 1,5 Milliounen Euro bezuelt.

No dräi Joer zu Hamburg ass den Nigel de Jong an der Wanterpaus vun der Saison 2008/09 bei den englesche Premier League-Club Manchester City gewiesselt. Mat 19 Milliounen Euro ass den de Jong dee bis elo deierste Spiller, deen den HSV verkaaft huet.

Den 31. August 2012 ass den de Jong fir 5 Milliounen Euro bei den AC Mailand an der Serie A gewiesselt.

## Erfolleger
* 2004 Hollännesche Meeschter
* 2005 Hollännesche Supercup-Gewënner
* 2007 UI-Cup-Gewënner mam Hamburger SV
* 2011 Englesch Coupe mat Manchester City
* 2012 Englesche Meeschter mat Manchester City

## Um Spaweck

* Nigel de Jong Datebank vun Soccerbase
(45) Eugenia

Den **(45) Eugenia** ass en Asteroid vun der Haaptasteroidenceinture.

Den Objet gouf de 27. Juni 1857 vum Hermann Mayer Salomon Goldschmidt entdeckt.

Den Himmelskierper gouf no der Eugénie de Montijo, der Fra vum Napoleon III., genannt.

Mat engem Duerchmiesser vun 215&nbsp;km ass den Eugenia ee vun de gréissten Asteroide vun der Haaptceinture. Hien huet eng donkel, kuelestoffräich Uewerfläch mat enger Albedo vun 0,04. Déi niddreg Dicht vun 1,12 g/cm3 weist drop hin, datt den Himmelskierper e *[[rubble pile]]*, eng labber Usammlung vu Stëbs a Gestengs, kéint sinn.

## Mound
De 6. Oktober 1999 gouf en natierleche Satellit beim Eugenia entdeckt a vum Antoine de Saint-Exupery nom *klenge Prënz* Petit-Prince genannt. Et handelt sech ëm een 13&nbsp;km grousse Kierper, deen den Eugenia op enger Distanz vun 1.184&nbsp;km a 4,766 Deeg ëmkreest. Nom Dactyl war dëst déi zweet Entdeckung vun engem Asteroidemound.

Am Mäerz 2007 gouf d'Entdeckung vun engem zweete Mound bekannt ginn. Den Objet, deen de provisoreschen Numm **S/2004 (45) 1** krut, gouf op Fotoen aus dem Joer 2004 entdeckt.

## Aspekter

## Kuckt och

* Lëscht vun den Asteroiden
* Haaptasteroidenceinture

## Um Spaweck
* JPL Asteroiden-Datebank: (45) Eugenia
Miloš Tichý

De **Miloš Tichý**, gebuer de 17. Dezember 1966, ass en tschecheschen Astronom an Asteroidejeeër. Hie schafft zesumme mat senger Fra Jana Tichá am Kleť-Observatoire, wou hien den Direkter ass. 1994 hat hien an där Funktioun d'Aféierung vun CCD-Kamerae am Observatoire duerchgesat. Am Ganzen huet hien iwwer 150 Asteroiden, dovun 92 zesumme mat senger Fra entdeckt.

Donieft hat hien och de periodesche Koméit 196P/Tichý entdeckt.

Den Asteroid (3337) Miloš gouf no him genannt.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* Miloš Tichý am Kleť-Observatoire
(367789) 2011 AG5

Den **(367789) 2011&nbsp;AG<sub>5</sub>** ass en äerdnoen Asteroid vum Apollotyp. Hie gouf den 8. Januar 2011 am Mount-Lemmon-Observatoire mam Catalina Sky Survey entdeckt. Mat engem geschaten Duerchmiesser vun 140 Meter ass et eng potentiell Gefor fir d'Äerd a gëtt op der Turiner Skala mat der Risikostuf 1 gefouert. Hie wäert den Äerd-Mound-System de 4. Februar 2040 op enger Distanz vu ronn 0,007 AE passéieren. Dat ass eng Distanz vun 1.078.750&nbsp;km.

Am Juni 2012 war hien nieft 2007&nbsp;VK<sub>184</sub> den eenzegen Objet op der Turiner Skala mat engem Risikowäert vun iwwer Null.

Den 21. Dezember 2012 hunn d'Astronome vum Gemini Nord Teleskop um Mauna Kea Entwarnung fir d'Gefor vun engem Aschlag vum äerdnoen Asteroid ginn.

## Kuckt och

* Lëscht vun äerdnoen Asteroiden
## Um Spaweck
* Physikalesch Donnéeën vun (367789) 2011 AG<sub>5</sub> op nasa.gov
Hercules A

**Hercules A** ass eng elliptesch Radiogalaxie, déi 2,1 Milliarde Liichtjoer vun eis ewech am Stärebild Hercules läit.

Op Fotoen am visuelle Spektralberäich gesäit den Hercules A wéi eng typesch elliptesch Galaxie aus. Observatiounen am Radioberäich weisen awer en iwwer eng Millioun Liichtjoer grousse Plasma-Jet. Weider Observatiounen deiten drop hin, datt d'Galaxie, och bekannt als 3C 348, mat ronn 1015 Sonnemassen déi 1.000-fach Mass vun der Mëllechstrooss huet, an datt kiert zentraalt Schwaarzt Lach mat 4 Milliarde Sonnemassen och 1.000-fach Mass vun deem vun der Mëllechstrooss huet a sou eent vun de gréisste bekannten iwwerhaapt ass. Och wann d'Physik hanner den Jets nach net ganz kloer ass, staamt deenen hir Energie méiglecherweis aus dem Matièrestroum op d'schwaarzt Lach zou.

## Kuckt och
Dwayn Holter

Den **Dwayn Holter**, gebuer de 15. Juni 1995, ass e lëtzebuergesche Foussballspiller.

Hien huet de 26. Mee 2014 fir d'éischt fir déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gespillt.
Mike Mathias

De **Mike Mathias**, gebuer den 23. Februar 1968, ass e lëtzebuergeschen Déi gréng-Politiker a Sozio-Ekonomist.

Hie gouf den 28. Abrëll 2014 zum Member vum Staatsrot ernannt, wou en den Albert Hansen ersat huet. Hie gouf de 6. Mee 2014 vereedegt. Den 1. Februar 2019 huet hien demissionéiert a gouf duerch den Yves Wagener ersat.
Helma Sanders-Brahms

D**'Helma Sanders-Brahms**, gebuer den 20. November 1940 zu Emden, Ostfriesland, a gestuerwen de 27. Mee 2014 zu Berlin, war eng däitsch Filmregisseurin, Dréibuchautorin a Filmproduzentin.

## Filmographie (Auswiel)
* 1973: *Die Maschine*, (Dokumnetarfilm)
* 1975: *[[Unter dem Pflaster ist der Strand]]* 
* 1972: *Erdbeben in Chili* (TV)
* 1980: *[[Deutschland, bleiche Mutter]]*, mam Eva Mattes an Ernst Jacobi
* 1981: *Die Berührte*, mam Elisabeth Stepanek
* 1984: *Flügel und Fesseln*, mam Brigitte Fossey an Ivan Desny
* 1987: *Laputa*, mam Sami Frey a Krystyna Janda
* 1992: *Apfelbäume* 
* 1997: *Mein Herz - Niemandem!*, mam Nicolai Albrecht 
* 2008: *Geliebte Clara*, mam Martina Gedeck a Pascal Greggory

## Um Spaweck
V-22 Osprey

De **Bell Boeing V-22 Osprey** ass en US-amerikanesche Militärfliger, dee fir verschidden Zorten Asätz gebraucht ka ginn, well seng Rotore gekippt kënne ginn, sou datt e wéi en Helikopter vertikal starten a lande kann, mä wéi en normale Fliger iwwer laang Strecke mat héijer Vitess fléie kann.

De V-22 gouf vu Bell Helicopter a Boeing Helicopters entwéckelt a gebaut. Den éischte Prototyp ass 1989 geflunn, e gëtt awer eréischt zanter 2007 vun der US-Marinn, an zanter 2009 vun der U.S. Air Force regulär agesat.

Zanterhir koum e bis ewell ë.&nbsp;a. souwuel fir Kampf- wéi och fir Rettungsflich am Irak, Afghanistan, Sudan a Libyen zum Asaz. Bis 2014 goufen eppes iwwer 200 Stéck gebaut an a Betrib geholl.
Stade Municipal de la Ville de Differdange

De **Stade Municipal de la Ville de Differdange** oder just **Stade Municipal** ass e Foussballstadion zu Uewerkuer an der Gemeng Déifferdeng, op deem den FC Déifferdeng 03 trainéiert. Och den CS Uewerkuer spillt reegelméisseg do.

## Geschicht
De Stadion ass tëscht Mee 2011 an August 2012 gebaut ginn. E gehéiert zum *Parc des Sports*, enger Anlag mat verschiddene Sportinfrastrukturen, dorënner zwéin Niewenterrainen an eng Schwämm. Op der Südsäit steet eng iwwerdaacht Tribün mat Sëtzplaze fir 1.800 Leit.

Kuerz no der Aweiung huet den Déifferdenger Buergermeeschter virgeschloen, dee Stadion ze vergréisseren an doraus den Nationalstadion ze maachen, fir de Stater Stade Josy-Barthel ze ersetzen. Dofir hätten zwou weider Tribünen op der Nord- an op der Ostsäit kënne gebaut ginn an d'Kapassitéit domat op 8.200 Sëtzplazen erhéicht ginn. Am Westen ass keng Plaz fir eng weider Tribün well do Gleiser leien. Dat Ganzt hätt 13 Milliounen Euro kascht. Dee Plang gouf awer fale gelooss a fir den neien Nationalstadion gouf en Terrain tëscht der Cloche d'or an der Kockelscheier zeréckbehalen.
Jean sans Peur

De **Jean II. vun der Bourgogne** (och alt *Jean I.*), genannt **Jean Sans Peur** ("Jean ouni Angscht"), Herzog vun der Bourgogne, Grof vu Flandern, vun Artois a vu Charolais, Pfalzgrof vun der Bourgogne, Här vu Mâcon, Chalon an anere Plazen; gebuer den 28. Mee 1371 zu Dijon, a gestuerwen den 10. September 1419 zu Montereau-Fault-Yonne, war e franséische Prënz aus dem Haus Valois, enger Niewebranche (*branche cadette*) vun den direkte Kapetenger déi am 14. Jh. ausgestuerwe waren. 
Hien ass domat virugefuer, wat säi Papp Philippe II. vun der Bourgogne ugefaangen hat, nämlech d'Basis fir e Burgundesche Staat weider auszebauen an ze festegen.

Hie war den eelste Jong vum Philippe II. vun der Bourgogne an der Herzogin a Gräfin Marguerite III. vu Flandern an de Brudder vum Antoine vun der Bourgogne, dem Grof vu Rethel, dunn Herzog vu Brabant a vu Limburg. Zanter 1384 war de Jean Grof vun Nevers (deen Titel huet hie 1404 sengem Brudder Philippe iwwerdroen).

Wéi de Kinnek Sigismund vun Ungarn, deen den Attacke vun den Osmanen ausgesat war, déi aner Länner ëm Hëllef geruff huet, huet de Jean, dee säi Papp ersat huet, de franséische Kontingent ugefouert. 1396 koum et zu der Schluecht vun Nikopolis géint de Sultan Beyazid I., déi déi westlech Arméie verluer hunn, ma wou de Jean säi Bäinumm "Ouni Angscht" krut. Hie gouf allerdéngs och do gefaange geholl, an eréischt nom Ausbezuele vun engem Léisegeld vun 20.000 Gulden nees fräigelooss. 1398 koum hien zeréck a Frankräich.

Nom Doud vu sengem Papp Philippe "dem Kéngen", 1404, huet de Jean d'Bourgogne geierft, an nom Doud vu senger Mamm, ee Joer drop, d'Grofschafte Flandern, Artois a Franche-Comté (= *Freigrafschaft Burgund*).

Fir säi Staat auszebauen, war hien op finanziell Hëllef vum franséische Kinnek ugewisen. De Charles VI. war awer, wéinst psychescher Kränkt, zanter 1392 net méi am Stand, ze regéieren, a sou gouf et e Machtkampf op sengem Haff, wien do d'Soen hätt. Dem Charles säi Brudder Louis vun Orléans huet sech der Finanzhëllef qeeschgestalt, a sou huet de Jean Sans Peur hie 1407 ëmbrénge gelooss. Duerch dëse Muerd koum et zu engem Biergerkrich tëscht den Armagnacs an de Burgunder, déi sech ëm d'Kroun an ëm d'Muecht zerklappt hunn. Den Henry V. vun England huet sech och geschwënn do agemëscht, a sou krut den Honnertjärege Krich neien Opdriff. Mee 1419 war et um Jean Sans Peur, ëmbruecht ze ginn, wéi e versicht hat, sech mat den Armagnacs eens ze ginn an zesumme géint d'Englänner virzegoen.

## Um Spaweck
Abdel Fattah al-Sissi

Den **Abdel Fattah Saeed Hussein Khalil al-Sissi**, (Arabesch: عبد الفتاح سعيد حسين خليل السيسي), gebuer den 19. November 1954 zu Kairo, ass en egyptesche Militär a Politiker. Den 28. Mee 2014 gouf hien zum President vu sengem Land gewielt.

De Sissi huet 1977 op der egyptescher Militärakademie studéiert. Hien huet donp an der Infanterie gedéngt, wou en op den Ëmgang mat Antitankswaffe spezialiséiert war.

2008 gouf de Sissi Commandant vun der Nërdlecher Militärregioun Alexandrien. Duerno gouf en Direkter vum Militäreche Geheim- a Sécherheetsdéngscht. Hie gouf geschwë Member vum Ieweschte Rot vun der Arméi, an am August 2012 gouf e vum President Morsi zum President vun dem Rot ernannt a gouf gläichzäiteg Verdeedegungsminister.

Den 1. Juli 2013 huet d'Arméi dem President Morsi een Ultimatum gesat, fir datt e soll bannent 2 Deeg d'politesch Kris léisen. Den 3. Juli huet se, wéi d'Ultimatum ofgelaf war, de President ofgesat. De President vum Verfassungsgeriicht, den Adly Mansour, gouf Interimspresident. Deen huet am Januar 2014 de Sissi zum héchste Rang vun engem Marschall befërdert.

De 26. Mäerz huet de Sissi seng militäresch Funktiounen néiergeluecht, fir fir d'Presidentewale kënnen ze kandidéieren. Hien huet déi Walen, déi vum 26. bis den 28. Mee 2014 waren, gewonnen. Hier gouf den 8. Juni 2014 vereedegt.

## Um Spaweck
Kapell Weyer

D**'Kapell zu Weyer** ass eng fréier kathoulesch Kapell zu Weyer an der Gemeng Fëschbech.

2019 gouf se entweit.

Si steet matzen an der Uertschaft net wäit vum CR101 a gëtt net méi benotzt.

## Geschicht
Enger Legend no gouf d'Kapell vum Gerard vu Schwarzenberg, dem Besëtzer vu Fëschbech, opriichte gelooss, nodeems seng Schwëster an (oder bei) engem Weier eng Statu vun der Muttergottes fonnt hätt. Warscheinlech stoung virdrun och schonn eng Kapell do. E Wopen an eng Opschrëft leeën no, datt se 1612 vum Gerard vu Schwarzenberg a senger Fra Dorothée vun Naves baue gelooss gouf.

Fréi koum et zu Pressessioune bei d'Muttergottesstatu. Vu 1629 u goufe Wochemassen do gehalen a 1671 gouf op der nërdlecher Säit eng Sakristei ugebaut. Vu 1748 ass en eegene Kaploun attestéiert. Tëscht 1720 an 1726 gouf d'Kapell restauréiert, Fënstere koume bäi a se gouf mat Säitenaltär an Hellegebiller gerëscht. Méi spéit am Joerhonnert gouf den Daach vum Schëff verännert. Am 19. Joerhonnert huet de Bau sech lues a lues verschlechtert.  1904 an 1905 gouf jee ee Chouerpult verkaf, fir kleng Reparaturen ze finanzéieren. Nom Éischte Weltkrich gouf d'Kapell als Lager benotzt. Den Daach war ondicht, an et huet era gereent. Zwou Muttergottesstatuen, eng gotesch an eng aus dem 18. oder 19. Joerhonnert, koumen 1941 an de Staatsmusée. Wärend der Ardennenoffensiv, 1944/45 waren Zaldoten do aquartéiert; si hunn d'Beichtstill, d'Kierchebänken an d'Säitenaltär zu Brennholz verschafft.

Nom Zweete Weltkrich war d'Kapell sou baufälleg datt se bal ofgerappt gi wier. 1960 gouf d'Verwëllef mat engem flaache Plaffong ersat an de Botz op de Mauere gouf ewechgemaach, sou datt d'Molereie vum Ignaz Millim zerstéiert goufen.

2005 gouf se restauréiert.

Zanter 2013 ginn ë.&nbsp;a. eng 40 Weekräizer dra versuergt, déi vu verschiddene Plazen dohi bruecht goufen.

Op enger Pressekonferenz am Juni 2019 hunn d'Administrateure vum Kierchefong bekannt ginn datt d'Kapell entweit gouf.
## Kuckt och
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren
*Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren

## Um Spaweck

* Websäit vum Parverband Miersch op cathol.lu
* Websäit vum Parverband Miersch
Photometeor

**Photometeore** sinn Meteoren, déi um Gebitt vun der Meteorologie an der Atmosphär vun der Äerduewerfläch oder um Himmel observéiert ginn. Anescht wéi Elektrometeoren, Hydrometeoren an Lithometeore stinn si mat der Reflexioun, Refraktioun, Diffraktioun oder Interferenz vum Mound- oder Sonneliicht am Zesummenhank.

## Phenomeener
Zu de Photometeore gehéieren:

## Literatur
* Carsten Kreß und Jürgen Nolting:*Optische Naturerscheinungen*, Heidelberg Optische-Fachveröffentlichung-GmbH 2004, ISBN 3-922269-57-5

## Um Spaweck
*  Photometeorevenementer beim Wieder
Niwwelbou

Den **Niwwelbou** ass en Evenement vun der atmosphärescher Optik a Form vun engem kreesfërmege Bou, dee wäiss liicht. Et handelt sech ëm eng besonnesch Form vum Reebou, déi duerch besonnesch reng Drëpse bedéngt ass.

## Observatioun
En Niwwelbou entsteet, wann d'Sonn op eng Niwwelmauer schéngt an d'Liicht duerch déi op d'mannst 5 Mikrometer grouss Drëpse reflektéiert gëtt. Am Verglach mam Reebou ass d'Band vum Niwwelbou ongeféier duebel sou breet an dat afalend wäisst Liicht gëtt net a verschidde Faarwe gebrach. Den Niwwelbou ass ëmmer vis-à-vis vun der Sonn. Säi Radius huet bis zu 42° an en ass méi kleng wann d'Drëpsen och méi kleng sinn. Wann d'Drëpse méi kleng wéi 5 Mikrometer sinn, da kann den Niwwelbou mat bloussem A net méi gesi ginn.

Heefeg kann den Niwwelbou zesumme mam Brockegespenst an der Glorie observéiert ginn.

## Genesis
D'Bildungsprinzip berout zum enge wéi beim Reebou op der Refraktioun an der Reflexioun vu Liichtstralen an de Waasserdrëpse vum Niwwel. Well d'Drëpse méi kleng wéi 50 Mikrometer sinn, spillen och Diffraktiounseffeten eng Roll. Duerch kleng Drëpsen iwwerlagere sech déi reflektéiert Liichtstrale sou, datt de Bou wäiss ausgesäit.

Wat Drëpse méi kleng sinn, wat den Niwwelbou ëmsou méi liichtschwaach erschéngt. Vu manner wéi 5 Mikrometer un, gëtt d'Liicht sou schwaach, datt een et net méi gesäit.

## Um Spaweck

http://meteoros.de/nebel/nebel.htm