open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Sherman Hemsley

De **Sherman Alexander Hemsley**, gebuer den 1. Februar 1938 zu Philadelphia am Bundesstaat Pennsylvania, a gestuerwen de 24. Juli 2012 zu El Paso am Bundesstaat Texas, war en US-amerikanesche Filmschauspiller a Komiker.

Den Hemsley gouf mat Rollen an den Televisiounsserien *[[All in the Family (Televisiounsserie)|All in the Family]]*, *[[Amen (Televisiounsserie)|Amen]]*, am Film *[[Love at First Bite]]* (1979) an an anere Produktioune bekannt. Hie gouf ausser als Theaterschauspiller mat der Roll als Gitlow am Broadway-Musical *Purlie* (1970) bekannt.

Hie gouf fir e Primetime Emmy (1984), e Golden Globe (1985) a fir e CableACE (1995) nominéiert.

De Sherman Hemsley war och Sänger, en huet den R&B-Album *Dance* (1992) realiséiert.

## Filmographie (Auswiel)
* 1973-78: *[[All in the Family (Televisiounsserie)|All in the Family]]* (Tëleesserie, 15 Episoden)
* 1975-85: *[[The Jeffersons]]* (Tëleesserie, all Episoden)
* 1977-83: *[[The Love Boat]]* (Tëleesserie, 3 Episoden)
* 1979: *[[Love at First Bite]]*
* 1986: *[[Stewardess School]]*
* 1986: *[[Ghost Fever]]*
* 1986-91: *[[Amen (Televisiounsserie)|Amen]]* (Tëleesserie, all Episoden)
* 1992-96: *[[The Fresh Prince of Bel-Air]]* (Tëleesserie, 5 Episoden)
* 1993: *[[Mr. Nanny]]*
* 1994-95: *[[Family Matters (Televisiounsserie)|Family Matters]]* (Tëleesserie, 3 Episoden)
* 1995-98: *[[Sister, Sister (Televisiounsserie)|Sister, Sister]]* (Tëleesserie, 4 Episoden)
* 1998: *[[Senseless (Film 1998)|Senseless]]*
* 2000: *[[Screwed (Film 2000)|Screwed]]*

## Um Spaweck
Jon Lormer

Den **Jon Lormer**, gebuer de 7. Mee 1906 zu Canton am Bundesstaat Ohio, a gestuerwen den 19. Mäerz 1986 zu Burbank am Bundesstaat Kalifornien, war en US-amerikanesche Filmschauspiller. Hien huet seng Filmcarrière 1950 ugefaangen. De Lormer huet och als Theaterpedagog geschafft.

De Schauspiller gouf mat Rollen an Televisiounsserien a -filmer wéi *[[Star Trek: The Original Series|Star Trek]]*, *[[The Twilight Zone]]*, *[[Perry Mason]]*, a *[[Peyton Place (TV series)|Peyton Place]]* bekannt.

## Filmographie (Auswiel)

* 1964: *[[One Man's Way]]*
* 1965: *[[Zebra in the Kitchen]]*
* 1966: *[[A Fine Madness]]*
* 1966: *[[Dimension 5 (Film)|Dimension 5]]*
* 1968: *[[If He Hollers, Let Him Go! (Film)|If He Hollers, Let Him Go!]]*
* 1969: *[[The Learning Tree]]*
* 1970: *[[Getting Straight]]*
* 1971: *[[Doctors' Wives (Film 1971)|Doctors' Wives]]*
* 1975: *[[Rooster Cogburn (Film)|Rooster Cogburn]]*
* 1981: *[[The Boogens]]*
* 1982: *[[Creepshow]]*
* 1987: *Beyond the Next Mountain*

## Um Spaweck
Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren a Kierchefabrécken

Dës Lëscht vun den neie **[[Par|Lëtzebuerger Paren]]** am Äerzbistum Lëtzebuerg, ass en Deel vun de . Et sinn déi Paren déi de 7. Mee 2017 ageriicht goufen, mat hire **[[Kierchefabréck]]en**, déi op Grond vum d'Gesetz vum 13. Februar 2018 ënner dem Kierchefong, ouni legal Perséinlechkeet nei organiséiert goufen. 
## Dekanat Norden

## Dekanat Zentrum

## Dekanat Osten

## Dekanat Lëtzebuerg

## Dekanat Süden-West

## Dekanat Süden-Ost

## Kuckt och
* Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg
Mariclare Costello

D**'Mariclare Costello**, gebuer den 3. Februar 1936 zu Peoria am Bundesstaat Illinois, ass eng US-amerikanesch Theater- a Filmschauspillerin a Pedagogin. Si huet hir Theatercarrière am Joer 1964 a Filmcarrière am Joer 1967 ugefaangen.

D'Costello gouf mat der Roll als *Emily* am Horrorfilm *[[Let's Scare Jessica to Death]]* (1971) bekannt.

Vun 1977 bis 2013 war si mam Schauspiller a Moudefotograf Allan Arbus bestuet.

## Filmographie (Auswiel)
* 1967: *[[The Tiger Makes Out]]*
* 1970: *[[Pound (Film)|Pound]]*
* 1971: *[[Let's Scare Jessica to Death]]*
* 1972-77: *[[The Waltons]]* (Tëleesserie, 15 Episoden)
* 1977-78: *[[The Fitzpatricks]]* (Tëleesserie, 13 Episoden)
* 1980: *[[Ordinary People]]*
* 1983: *[[Nightmares (Film 1983)|Nightmares]]*
* 1984: *[[The Adventures of Buckaroo Banzai Across the 8th Dimension]]*
* 1993: *[[Indecent Proposal]]*

## Um Spaweck
Lucey (Meurthe-et-Moselle)

**Lucey** ass eng franséisch Uertschaft a Gemeng am Departement Meurthe-et-Moselle an der Regioun Grand Est.

D'Uertschaft läit am Parc naturel régional de Lorraine.

## Um Spaweck
Julio Nuín

De **Julio Alberto Nuín** ass e fréiere argentinesche Foussballspiller (Mëttelfeld).

Den Nuín huet fir de CA River Plate (1958–60) an de CA Atlanta (1960–64), an och eemol am Joer 1959 fir déi argentinesch Foussballnationalekipp gespillt.

No senger Spillercarrière war de Julio Nuín Trainer vum CA Ituzaingó Buenos Aires.
Par Äischdall-Helpert Saint-Willibrord

D**'Par Äischdall-Helpert Saint-Willibrord** ass eng vun den 33 kathoulesche Paren, déi de 7. Mee 2017 mat engem Dekreet vum Bistum Lëtzebuerg entstane sinn.

Se gehéiert zum Dekanat Zentrum an ersetzt déi 10 fréier Pare Biissen, Béiwen-Atert, Bruch (Miersch), Bëschdref, Äischen, Gräisch, Habscht, Sëll, Simmer an Tënten.

D'Par läit um Gebitt vun de Gemenge Biissen, Habscht, Helperknapp a Sëll.

De Patréiner vun der Par ass den hellege Willibrord. Niewepatréinesch ass d'Yolanda vu Veianen.

D'Parkierch ass d'Kierch vu Bruch.

## Kuckt och
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck
* Websäit vun der Par Äischdall-Helpert Saint-Willibrord
Frosty Drew Observatory

De **Frosty Drew Observatory** ass en astronomesche Schoulobservatoire an der Géigend vun der Stad Charlestown am US-Bundesstaat Rhode Island. E läit am Ninigret National Wildlife Refuge.

Den Observatoire gouf 1988 opgeriicht an huet säin Numm zu Éiere vum Schrëftsteller an Ëmweltschützer Edwin F. "Frosty" Drew. E gëtt vum *Frosty Drew Memorial Fund* bedriwwen a säin Haaptinstrument ass e 16-Zoll Meade LX200 Schmidt-Cassegrain-Teleskop vun 1999.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* Offiziell Websäit 
* Säit op Clear Dark Sky Chart
Paul Guilfoyle

Et gëtt verschidde Persounen déi **Paul [[Guilfoyle]]** heeschen:
* Paul Guilfoyle (1902–1961), en US-amerikanesche Schauspiller.
* Paul Guilfoyle (* 1949), en US-amerikanesche Schauspiller.
Sissonne (Aisne)

**Sissonne** ass eng franséisch Uertschaft a Gemeng am Departement Aisne an der Regioun Hauts-de-France.

Bei Sissonne gëtt et e groussen Arméiscamp de Camp de Sissonne dee speziell fir d'Ausbildung am Haiserkampf virgesinn ass a wuer och d'Lëtzebuerger Arméi an der Zäit trainéiere goung. Nordëstlech vun der Uertschaft laanscht Departementale 18 läit e britteschen Zaldotekierfecht de Sissonne British Cemetery. 
## Um Spaweck
Romeo + Juliet (Film 1996)

** Romeo + Juliet** ass en US-amerikanesche Film vum Baz Luhrmann aus dem Joer 1996.

## Ëm wat geet et am Film?
De Film, nom Theaterstéck vum William Shakespeare, erzielt déi onglécklech Léift vun der Juliet an dem Romeo.

## Um Spaweck
* De Film op der IMDb
Cléo de 5 à 7

** Cléo de 5 à 7** ass e franséisch-italieenesche Film vun der Agnès Varda aus dem Joer 1962.

## Ëm wat geet et am Film?
D'Cléo waart op d'Diagnos vun hirem Dokter…

## Um Spaweck
* De Film op der IMDb
* De Film op dvdclassic.de
Paul Guilfoyle (Schauspiller 1949)

De **Paul Guilfoyle**, gebuer den 28. Abrëll 1949 zu Boston am Bundesstaat Massachusetts, ass en US-amerikanesche Filmschauspiller. Hien huet seng Filmcarrière am Joer 1975 ugefaangen.

De Guilfoyle gouf mat Rollen an den Televisiounsserië ** (als Kapitän *Jim Brass*) a *[[The Good Fight]]* (als *Henry Rindell*) bekannt.

2005 huet hien de Screen Actors Guild Award gewonnen (Nominatioun: *Outstanding Performance by an Ensemble in a Drama Series*).

## Filmographie (Auswiel)

* 1986: *[[Howard the Duck (Film)|Howard the Duck]]*
* 1987: *[[Beverly Hills Cop 2]]*
* 1987: *[[3 Men and a Baby]]*
* 1987: *[[Wall Street (Film 1987)|Wall Street]]*
* 1988: *[[The Serpent and the Rainbow (Film)|The Serpent and the Rainbow]]*
* 1990: *[[The Local Stigmatic]]*
* 1990: *[[Cadillac Man]]*
* 1991: *[[True Colors (Film 1991)|True Colors]]*
* 1992: *[[Final Analysis]]*
* 1992: *[[Hoffa]]*
* 1993: *[[The Night We Never Met]]*
* 1993: *[[Mother's Boys]]*
* 1993: *[[Naked in New York]]*
* 1993: *[[Mrs. Doubtfire]]*
* 1994: *[[Little Odessa (Film)|Little Odessa]]*
* 1994: *[[Quiz Show (Film)|Quiz Show]]*
* 1996: *[[Manny & Lo]]*
* 1996: *[[Un divan à New York]]*
* 1996: *[[Celtic Pride]]*
* 1996: *[[Heaven's Prisoners]]*
* 1996: *[[Striptease (Film)|Striptease]]*
* 1996: *[[Extreme Measures]]*
* 1996: *[[Night Falls on Manhattan]]*
* 1996: *[[Ransom (Film 1996)|Ransom]]*
* 1997: *[[L.A. Confidential (Film)|L.A. Confidential]]*
* 1997: *[[Air Force One (Film)|Air Force One]]*
* 1997: *[[Amistad (Film)|Amistad]]*
* 1998: *[[Primary Colors (Film)|Primary Colors]]*
* 1999: *[[In Dreams (Film)|In Dreams]]*
* 1999: *[[Entropy (Film)|Entropy]]*
* 1999: *[[Anywhere but Here (Film)|Anywhere but Here]]*
* 1999: *[[Random Hearts]]*
* 2000: *[[Company Man (Film)|Company Man]]*
* 2001: *[[Session 9]]*
* 2004: *[[Tempesta]]*
* 2008: *[[American Violet]]*
* 2015: *[[Spotlight (Film)|Spotlight]]*
* 2016: *[[Pandemic (Film)|Pandemic]]*

## Um Spaweck
Pannes (Meurthe-et-Moselle)

**Pannes** ass eng franséisch Uertschaft a Gemeng am Departement Meurthe-et-Moselle an der Regioun Grand Est.

D'Uertschaft läit am Parc naturel régional de Lorraine.

## Um Spaweck
Prunus

***Prunus*** sinn eng Planzegattung bannent der Famill vun de Rosaceae. An der Systematik ass si déi eenzeg Gattung an der Tribus **Amygdaleae** (Steenuebstplanzen).

An der Gattung *Prunus* gëtt et méi wéi 200 Aarten, wourënner eng jett Zuuchtformen, déi Uebst liwweren, wourënner Kiischten, Aprikosen, Prommen, Quetschen, Réngglotten; Mirabellen, Schléiwen, Mandelen, asw.

## Um Spaweck
Par Atertdall Sainte-Claire

D**'Par Atertdall Sainte-Claire** ass eng vun den 33 kathoulesche Paren, déi de 7. Mee 2017 mat engem Dekreet vum Bistum Lëtzebuerg entstane sinn.

Se gehéiert zum Dekanat Zentrum an ersetzt déi 17 fréier Pare Biekerech, Biebereg, Bëschrued, Kolpech, Ell, Ielwen, Groussbus, Nojem, Nidderpallen, Uewerpallen, Osper, Réiden op der Atert, Randschelt, Rued, Useldeng, Viichten a Wal.

D'Par läit um Gebitt vun de Gemenge Biekerech, Ell, Groussbus-Wal, Préizerdaul, Réiden op der Atert, Useldeng a Viichten .

D'Patréinesch vun der Par ass d'helleg Klara.

D'Parkierch gouf 2017 nach net festgeluecht a soll bannent den nächsten dräi Joer bestëmmt ginn.

## Kuckt och
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck
* Websäit vun der Par Atertdall Sainte-Claire
Provënz Malatya

D**'Provënz Malatya** (Armeenesch: Մալաթիա, Zazaesch *Meletiye*, Kurmandschi "Meletî", Griichesch *Melitene* ass eng tierkesch Provënz an Ostanatolien, genannt no hirer Haaptstad Malatya. Ronderëm leien d'Provënzen Elazığ an Diyarbakır (am Osten), Adıyaman (Süden), Kahramanmaraş (Westen) a Sivas an Erzincan (Norden).

Malatya läit um nordwestleche Bord vun den Taurus-Bierger.

## Geschicht
D'Regioun ass zanter der Jongsteenzäit besidelt. 1750 v. Chr. gouf et Deel vum Räich vun den Hethiter, dono vun den Assyrer, de Meder an de Perser, ier den Alexander de Groussen et an den hellenistesche Muechtberäich bruecht huet. Dono koumen d'Réimer, d'Byzantiner, d'Araber, d'Seldschuken an zanter 1515 d'Osmanen.

Vun 1915 un ass do de Vëlkermuerd un der armeenescher Minoritéit geschitt. Déi, wou iwwerlieft hunn, hunn zu Jerewan de Quartier *Malatya-Sebastia* gerënnt. 1924 gouf dat tierkesch Malatya zu enger tierkescher Provënz.

## Landkreesser
Malatya ass zanter 2012 eng Groussstad (Büyükşehir belediyesi). Zanter 2014 sinn all Landkreesser direkt dem Ieweschte Buergermeeschter vu Malatya ënnerstallt. Déi 13 Landkreesser sinn deemno gläichzâiteg Sektioune vun der Stad.

## Ekonomie
D'Provënz ass dee gréisste Produzent vun Aprikosen op der Welt. D'Friichte kréien do hire Kär erausgeholl a gi gedréchent.

## Um Spaweck
Mass mat dräi Hären

***Mass mat dräi Hären*** ass e Roman op Lëtzebuergesch vum Guy Rewenig, deen 1989 bei den Éditions Phi erauskoum. Et ass dem Rewenig säin drëtte Roman. 1997 gouf e vum Jean Portante, ënnert dem Titel *La Cathédrale en flammes*, op franséisch iwwersat.

## Ëm wat geet et am Roman?
Verzielt gëtt an der Ech-Form, wéi de John Dennewald, e Grafiker aus dem Minett, mat zolitte lénke politeschen Iwwerzeegungen, vun Esch an d'Stad plënnert, a sech do gezwonge gesäit, de soziale wéi finanzielle Contrainten unzepassen, fir seng Konscht kënne weider auszeüben. Do dernieft trennt e sech vum Linda a fänkt eng nei Bezéiung mam Nada un, eng jonk ma net ganz hell Coiffeuse.

## Soss
De Roman ass eng zum Deel iwwerspëtzt Satir op d'Opginn vu jugendlechen Idealer an de Konformismus am spezifesch lëtzebuergesche Mikrokosmos, wéi en nieft dem Personnage vum John besonnesch och an deem vum Pit zum Ausdrock kënnt, e Jugendfrënd vum John, deen als *"Zikkolog"* bei enger Bank schafft. Och porträtéiert en (deels bis bis zum Cliché) déi kollektiv sozial Identifikatiounsmierkmoler a Géigesätz tëscht Stad, Minett an Éislek.

Den Titel ass eng Referenz op de Wonsch vun der Mamm vum John, déi gär fir hire verstuerwene Mann, en einfachen Aarbechter, fir säi Begriefnes eng "Mass mat dräi Hären" (d.&nbsp;h. Paschtéier) an der Stater Kathedral hätt. De franséischen Titel sengersäits bezitt sech op e Feier an der Kathedral, de 5. Abrëll 1985, dat duerch Aarbechten um Daach vun engem vun den zwéi Klackentierm ausgebrach war, woubäi den Daachstull vum Tuerm komplett ofgebrannt an an e Koup gefall ass. Am Roman gëtt dat e bësse wéi eng Katharsis duergestallt, fir vun der Muecht vun der Kierch z'entkommen.

Wéi dacks beim Rewenig gëtt hei och d'Sprooch benotzt, fir sozial Facteuren z'ënnersträichen an ervirzehiewen, sief dat duerch de Minetter-Accent, sief dat duerch e franséisch duerchgesate Banquiers- an Intellektuellelangage, oder et gëtt dermat gespillt, fir implizit de Geck ze maachen (wéi bei der Graphie "Käwwin" fir engem Kand säin Numm).

## Um Spaweck
* Fiche op autorenlexikon.lu.
* Frank Wilhelm: 'La Cathédrale en flammes'." in: *forum* Nr 181, 2015, S. 36-40.

## Literatur
* Guy Rewenig: *Mass mat dräi Hären*. Iechternach: Éditions Phi, 1989. ISBN 3-88865-068-2
* Guy Rewenig: *La Cathédrale en flammes*. Iwwersat vum Jean Portante. Iechternach: Éditions Phi; Montréal: XYZ; Bordeaux: Le Castor Astral, 1997.
Par Beetebuerg–Fréiseng Saint-André

D**'Par Beetebuerg–Fréiseng Saint-André** ass eng vun den 33 kathoulesche Paren, déi de 7. Mee 2017 mat engem Dekreet vum Bistum Lëtzebuerg entstane sinn.

Se gehéiert zum Dekanat Süden-Ost an ersetzt déi 5 fréier Paren Uespelt, Beetebuerg, Fréiseng, Helleng an Hunchereng.

Léiweng, déi fréier Filial vun der Par Beetebuerg, gëtt ofgetrennt.

D'Par läit um Gebitt vun de Gemenge Beetebuerg a Fréiseng.

De Patréiner vun der Par ass den hellegen Andreas.

Zanter dem 1. Juli 2021 ass d'Kierch vu Beetebuerg d'Parkierch.

## Kuckt och
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck
* Websäit vun der Par Beetebuerg–Fréiseng Saint-André
Par Clierf Saint-Benoît

D**'Par Clierf Saint-Benoît** ass eng vun den 33 kathoulesche Paren, déi de 7. Mee 2017 mat engem Dekreet vum Bistum Lëtzebuerg entstane sinn.

Se gehéiert zum Dekanat Norden an ersetzt déi 7 fréier Paren Klierf, Hengescht, Hëpperdang, Léiler, Maarnech, Munzen a Wäicherdang. Buckels an Näidsen, déi fréier Filiale vun der Par Munzen, ginn ofgetrennt.

D'Par läit um Gebitt vun der Gemeng Klierf.

De Patréiner vun der Par ass den hellege Benedikt.

D'Parkierch ass d'Kierch vu Klierf.

## Kuckt och
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck
* Websäit vun der Par Clierf Saint-Benoît op cathol.lu
* Websäit vun der Par Clierf Saint-Benoît
Roundhay Garden Scene

***Roundhay Garden Scene*** (fr: Une scène au jardin de Roundhay) ass e franséisch-brittesche Kuerz-, Stommfilm vum Ingenieur Louis Le Prince. De Genre ass Documentaire.

De Film dauert just ronn 2 Sekonnen an huet 12 Biller pro Sekonn. Seng Opnam war de 14. Oktober 1888 an der Géigend vun der englescher Stad Leeds. Et ass den éischte richtege Film op der Welt.

D'Haaptacteuren, d'Annie "Harriet" Hartley, den Adolphe Le Prince, den Joseph Whitley an d'Sarah Whitley, waren och déi éischt Filmschauspiller op der Welt.

## Ëm wat geet et am Film?

## Kuckt och
* *[[Passage de Vénus]]*, "Film" (experimentell Fotoserie) aus dem Joer 1874,
* *[[Sallie Gardner at a Gallop]]*, "Film" (experimentell Fotoserie) aus dem Joer 1878,
* *[[Man Walking Around a Corner]]*, ee méi experimentelle "Film" vum Louis Le Prince aus dem Joer 1887.
Par Dikrich Le Bon Pasteur

D**'Par Dikrich Le Bon Pasteur** ass eng vun den 33 kathoulesche Paren, déi de 7. Mee 2017 mat engem Dekreet vum Bistum Lëtzebuerg entstane sinn.

Se gehéiert zum Dekanat Zentrum an ersetzt déi 10 fréier Pare Bettenduerf, Buerschent, Dikrech, Ierpeldeng, Gilsdref, Méchela, Méischtref, Reisduerf. Schlënnermanescht a Welschent. D'Uertschaft Dierbech, déi fréier zur Par Buerschent gehéiert huet, gëtt ofgetrennt.

D'Par läit um Gebitt vun de Gemenge Bettenduerf, Buerschent, Dikrech, Ierpeldeng op der Sauer a Reisduerf.

Den Titel vun der Par ass *Le Bon Pasteur*.

D'Parkierch ass d'Laurentiuskierch zu Dikrech.

## Kuckt och
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck
* Websäit vun der Par Dikrich Le Bon Pasteur
Nowobjegokai

**Nowobjegokai** (op Russesch: Новобжегокай, op Adygeesch: БжьыхьакъоякӀ) ass en Duerf (Aul) am Rajon Tachtamukai an der Republik Adygeja a Russland. 
 
Et läit am Stadkrees Enem eng 134&nbsp;km westlech vun der adygeescher Haaptstad Maikop.

D'Duerf huet  Awunner (Stand ).

Nowobjegokai gouf 1881 gegrënnt.
Pierre-Simon Laplace

De **Pierre-Simon**, Marquis de **Laplace**, gebuer den 23. Juli 1749 zu Beaumont-en-Auge an der Normandie, a gestuerwen de 5. Mäerz 1827 zu Paräis, war e franséische Physiker, Mathematiker an Astronom.

Hien huet sech mam Studium vun der Warscheinlechkeetstheorie a vun der theoreetescher Astronomie beschäftegt.

## Um Spaweck
Par Dräilännereck Musel a Ganer Saint-Nicolas

D**'Par Dräilännereck Musel a Ganer Saint-Nicolas** ass eng vun den 33 kathoulesche Paren, déi de 7. Mee 2017 mat engem Dekreet vum Bistum Lëtzebuerg entstane sinn.

Se gehéiert zum Dekanat Osten an ersetzt déi 19 fréier Paren Altwis, Bech-Maacher, Bus, Biermereng, Kanech, Duelem, Elleng, Elveng, Greiweldeng, Lenneng, Munneref, Rëmerschen, Réimech, Schengen, Schwéidsbeng, Stadbriedemes, Trënteng, Waldbriedemes a Welleschten.

D'Par läit um Gebitt vun de Gemenge Bous, Duelem, Lenneng, Munneref, Réimech, Schengen, Stadbriedemes a Waldbriedemes.

De Patréiner vun der Par ass den hellegen Niklos.

Mat engem äerzbëscheeflechen Dekreet vum 11. Juli 2018 gouf bestëmmt datt d'Stiefeskierch vu Réimech vum 1. August 2018 un, d'Parkierch vun der neier Par ass.

## Kuckt och
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck
* Websäit vun der Par Dräilännereck Musel a Ganer Saint-Nicolas
Par Esch-Uelzecht Sainte-Famille

D**'Par Esch-Uelzecht Sainte-Famille** ass eng vun den 33 kathoulesche Paren, déi de 7. Mee 2017 mat engem Dekreet vum Bistum Lëtzebuerg entstane sinn.

Se gehéiert zum Dekanat Süden-West an ersetzt déi 5 fréier Paren Esch Sacré-Coeur, Esch Saint-Henri, Esch Saint-Joseph, Esch-Lalleng an d'Kathoulesch italieenesch Missioun.

D'Par läit um Gebitt vun der Gemeng Esch-Uelzecht.

Den Titel vun der Par ass *La Sainte Famille*.

D'Parkierch gouf 2017 nach net festgeluecht a soll bannent den nächsten dräi Joer bestëmmt ginn.

## Kuckt och
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck
* Websäit vun der Par Esch-Uelzecht Sainte-Famille
Rosières-en-Haye

**Rosières-en-Haye** ass eng franséisch Uertschaft a Gemeng am Departement Meurthe-et-Moselle an der Regioun Grand Est.

D'Uertschaft läit am Parc naturel régional de Lorraine.

## Um Spaweck
Par Ettelbréck Saints-Pierre-et-Paul

D**'Par Ettelbréck Saints-Pierre-et-Paul** ass eng vun den 33 kathoulesche Paren, déi de 7. Mee 2017 mat engem Dekreet vum Bistum Lëtzebuerg entstane sinn.

Se gehéiert zum Dekanat Zentrum an ersetzt déi 5 fréier Pare Colmer-Bierg, Ettelbréck, Uewerfeelen, Uewermäerzeg a Schieren. Méchelbuch, déi fréier Filial vun der Par Uewermäerzeg, gëtt ofgetrennt.

D'Par läit um Gebitt vun de Gemenge Colmer-Bierg, Ettelbréck, Feelen, Mäerzeg a Schieren.

D'Patréiner vun der Par sinn den hellege Péitrus an den hellege Paulus.

D'Parkierch ass d'Kierch vun Ettelbréck.

## Kuckt och
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck
* Websäit vun der Par Ettelbréck Saints-Pierre-et-Paul
Albanesch

**Albanesch** (sq: Shqip / Gjuha shqipe) gehéiert zum albaneschen Aascht vun den indoeuropäesche Sproochen.

D'albanesch Sprooch gëtt vu ronn 5–7 Milliounen Awunner als Mammesprooch geschwat.

Et ass d'offiziell Sprooch an Albanien, am Kosovo an an der Republik Nordmazedonien, an et ass eng Minoritéitesprooch am Montenegro.

## Textbeispill

## Um Spaweck

* Fiche op Ethnologue.com
Der Tod der Maria Malibran

**Der Tod der Maria Malibran** ass en däitsche Film vum Werner Schroeter aus dem Joer 1972. 
## Ëm wat geet et am Film?
De Film erzielt Episoden aus dem Liewe vun der franséischer Mezzosopranistin Maria Malibran (1808-1836) .

## Um Spaweck
Orchesella erpeldingae

***Orchesella erpeldingae*** ass eng Collembolenaart (Sprangschwänz) aus der Famill vun den Entomobryidae, déi zu Lëtzebuerg endeemesch an der Géigend vum Lëtzebuerger Sandstee virkënnt. Si ass am Joer 1968 vum Norbert Stomp als nei Aart beschriwwe ginn unhand vu Material, dat hien 1965 an den Zickzackschlëff (Bäerdref) an an der Dousteschbaach (Mëllerdall) fonnt hat, an 1966 an de Mamerleeën (tëscht Miersch a Schëndels), an de Kauschelterleeën (Rolleng/Miersch) an an den Noumerleeën (Noumer).

Spéider ass d'Aart och nach op e puer anere Plazen aus der Géigend vum Lëtzebuerger Sandsteen nogewise ginn.

Den Numm vun der Aart geet op d'Liliane Erpelding, dem Norbert Stomp seng Fra, zeréck, där hien déi nei Aart dediéiert huet.

## Literatur
*Massard, J.A., 2015. *[https://massard.info/pdf/Massard_2015_5-302_add.pdf La Société des naturalistes luxembourgeois de 1890 à 2015.]* Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 116, S. 5-302.
*Reiffers, J. & A. Arendt, 1995. *Contribution à la connaissance des Collemboles du genre *Orchesella* au Luxembourg (Insecta, Collembola).* Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 96, S. 117-120.http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1995_096_117_120.pdf
* Stomp N., 1968. *Deux nouvelles espèces d*'Orchesella* de la région du « Grès de Luxembourg » (Insecta, Collembola, Entomobryidae).* Archives de l'Institut grand-ducal, section des sciences naturelles, mathématiques et physiques 33 (1967), S. 259-273.
* Stomp N. & W.M. Weiner, 2005. *Some remarkable species of Collembola (Insecta, Apterygota) of the Luxembourg sandstone area.* Travaux scientifiques du Musée national d'histoire naturelle, Ferrantia 44, S. 227-232.https://web.archive.org/web/20141013001743/http://snl.mnhn.lu/symposium/sandstone/ferrantia/p35_Stomp_Weiner.pdf
Boismont (Meurthe-et-Moselle)

**Boismont** ass eng franséisch Uertschaft a Gemeng am Departement Meurthe-et-Moselle an der Regioun Grand Est.

## Um Spaweck
Willow Springs (Film)

**Willow Springs** ass en däitsche Film vum Werner Schroeter aus dem Joer 1973. 
## Ëm wat geet et am Film?
## Um Spaweck
* De Film op der IMDb
Theatre of Blood

** Theatre of Blood** ass e brittesche Film vum Douglas Hickox aus dem Joer 1973.

## Ëm wat geet et am Film?
Zu London ginn Theaterkritiker ermuert. De Verdacht fält op en Theaterschauspiller deen de Präis vun den Theaterkritiker no senger Meenung zu Onrecht net krut…

## Um Spaweck
Protaphorura eichhorni

***Protaphorura eichhorni*** ass eng Collembolenaart (Sprangschwänz) aus der Famill vun den Onychiuridae, déi bis elo nëmme vu Lëtzebuerg bekannt ass an deemno als endeemesch ugesi ka ginn.

Si ass am Joer 1954 vum Schwäizer Collembolespezialist Hermann Gisin (1917-1967) als nei Aart ënner dem Numm *Onychiurus eichhorni* beschriwwe ginn, an zwar unhand vu Material, dat den Alphonse Eichhorn, deem de Gisin den Aartennumm dediéiert huet, zu Stroossen an zu Nidderkäerjeng gesammelt hat. Si gouf spéider an d'Gattung *Protaphorura* klasséiert (am Ufank mam falsch geschriwwenen Aartennumm *eichorni*.

## Literatur

*Gisin, H., 1954. *Description de cinq espèces inédites de Collemboles.* Mitteilungen der Schweizerischen entomologischen Gesellschaft 27, S. 49-52. 
*Massard, J.A., 2015. *[https://massard.info/pdf/Massard_2015_5-302_add.pdf La Société des naturalistes luxembourgeois de 1890 à 2015.]* Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 116, S. 5-302.
*Stomp, N. & W. M. Weiner, 2005. Some remarkable species of Collembola (Insecta, Apterygota) of the Luxembourg sandstone area. Ferrantia 44, S. 227-232.
*Weiner, W.M. & N. Stomp, 1995. ''Redescription of Protaphorura eichhorni (Gisin, 1954) (Collembola, Onychiurinae)''. Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 96, S. 121-126.
Fresnes-en-Woëvre

**Fresnes-en-Woëvre** ass eng franséisch Uertschaft a Gemeng am Departement Meuse an der Regioun Grand Est.

D'Uertschaft läit am Parc naturel régional de Lorraine.

## Um Spaweck
Moon Jae-in

De **Moon Jae-in**, gebuer de 24. Januar 1953 zu Geoje, ass e südkoreanesche Politiker vun der sozialliberaler Minju-Partei a vum 10. Mee 2017 bis 2022 den 12. President vun der Republik Korea.

Hien ass vu Beruff Affekot, spezialiséiert op Mënscherechter, a war e Mataarbechter vum fréiere President Roh Moo-hyun. 2012 war hie Kandidat bei der Presidentschaftswal, déi e géint d'Park Geun-hye verluer hat. Nom Récktrëtt vun der Madamm Park gouf et fréizäiteg Neiwalen.

De Moon setzt sech fir e Rapprochement vu sengem Land mat Nordkorea an.

## Um Spaweck

* Perséinlech Websäit (koreanesch)
Par Hesper–Réiser–Weiler Disciples d'Emmaüs

D**'Par Hesper–Réiser–Weiler Disciples d'Emmaüs** ass eng vun den 33 kathoulesche Paren, déi de 7. Mee 2017 mat engem Dekreet vum Bistum Lëtzebuerg entstane sinn.

Se gehéiert zum Dekanat Süden-Ost an ersetzt déi 9 fréier Paren Alzeng, Béiweng, Fenteng, Hesper, Houwald, Izeg, Réiser, Siren a Weiler zum Tuer.

D'Par läit um Gebitt vun de Gemengen Hesper, Réiser a Weiler zum Tuer.

Den Titel vun der Par ass *Disciples d'Emmaüs*.

Zanter dem 1. Juli 2021 ass d'Kierch vum Houwald d'Parkierch.

## Kuckt och
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck
* Websäit vun der Par Hesper–Réiser–Weiler Disciples d'Emmaüs
Par Iewescht Syr Saint-Esprit

D**'Par Iewescht Syr Saint-Esprit** ass eng vun den 33 kathoulesche Paren, déi de 7. Mee 2017 mat engem Dekreet vum Bistum Lëtzebuerg entstane sinn.

Se gehéiert zum Dekanat Osten an ersetzt déi 7 fréier Pare Conter, Hueschtert, Mutfert, Nidderaanwen, Éiter, Sandweiler a Schëtter.

D'Par läit um Gebitt vun de Gemenge Conter, Nidderaanwen, Sandweiler a Schëtter.

Den Titel vun der Par ass *le Saint-Esprit*.

D'Parkierch gouf 2017 nach net festgeluecht. Zënter dem 1. November 2020 ass d'Kierch vu Schëtter d'Parkierch.

## Kuckt och
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck
* Websäit vun der Par Iewescht Syr Saint-Esprit
Robert Miles

De **Robert Miles** [], fir richteg *Roberto Concina,* gebuer den 3. November 1969 zu Neuchâtel an der Schwäiz, a gestuerwen den 9. Mee 2017 op Ibiza, war e Schwäizer-italieenesche Pop- an Dreamhouse-Museker.

Hien ass virun allem fir seng Debutsingle *[[Children (Lidd vum Robert Miles)|Children]]* (1996) bekannt, déi a ville Länner op déi 1. Plaz vun den Charts koum.

Och *Fable,* *One and One* a *Freedom*, déi dono erauszkoumen, hu sech gutt verkaaft.

## Um Spaweck
* Biographie an Discographie bei EurodanceHits
Villey-Saint-Étienne

**Villey-Saint-Étienne** ass eng franséisch Uertschaft a Gemeng am Departement Meurthe-et-Moselle an der Regioun Grand Est.

## Um Spaweck
Doncourt-aux-Templiers

**Doncourt-aux-Templiers** ass eng franséisch Uertschaft a Gemeng am Departement Meuse an der Regioun Grand Est.

## Um Spaweck
Gerit Kling

D**'Gerit Kling**, gebuer den 21. Abrëll 1965 zu Altenburg, ass eng däitsch Theater- a Filmschauspillerin. Si huet hir Carrière 1972 ugefaangen.

Si gouf mat der Tëleesserie *[[Notruf Hafenkante]]* bekannt.

Hir Schwëster Anja Kling ass och Schauspillerin.

## Filmographie (Auswiel)
* 1989: *[[Zwei schräge Vögel]]*
* 1992: *[[Das war der wilde Osten]]*
* 1997-2001: *[[Die Rettungsflieger]]* (Tëleesserie, 31 Episoden)
* 2000: *[[Zurück auf Los!]]*
* 2005: *[[Barfuss]]*
* 2007-17: *[[Notruf Hafenkante]]* (méi wéi 200 Episoden)
* 2013: *[[Kaiserschmarrn AT]]*

## Um Spaweck

* Offiziell Websäit
B-Movie

**B-Movie** oder **B-Picture** (seelen och *B-Film*) gouf fréier dee bëllegste Film vun engem sougenannten Double Feature (d.h zwéi Filmer am Stéck) genannt. Haut versteet een ënner *B-Movie* meeschtens allgemeng en zweetklassege Film, mat gewéinlech engem niddrege Budget an engem niddrege kënschtlereschen Usproch.

Sou Filmer sinn dacks Horror- resp. Splatter-, Science-Fiction oder Actionfilmer.

Si koumen an der Wirtschaftskris vun den 1930er Joren op, wéi d'Nofro no bëlleger Ënnerhalung grouss war. B-Movie-Studioe waren z.&nbsp;B. Republic Pictures oder Monogram Pictures. Regisseure wéi den Edgar G. Ulmer hu soss näischt wéi B-Movies gedréint a waren drop spezialiséiert, mat engem klenge Budget a wéineg Dréideeg e Film 'an d'Këscht' ze kréien. Net rar gouf dobäi, fir ze spueren, an de Kulisse vu méi grousse Produktione gedréint.

An den 1950er/1960er Jore goufe virun allem de Roger Corman an den Jack Arnold als B-Movie-Regisseure bekannt.

Net wéineg Schauspiller hunn a B-Movien ugefaangen, a sech dann an d'Hollywoodfilmer eropgeschafft, wéi z.&nbsp;B. den Jack Nicholson oder den John Wayne. Ëmgedréint hu fréier Staren, deenen hire Zenit iwwerschratt war, nach a B-Movien en Akommes fonnt (wéi z.&nbsp;B. de Bela Lugosi an de Filmer vum Trashregisseur Ed Wood).

## Kuckt och
* Exploitationsfilm,
* Direct-to-Video,
* Z-Movie.
Soundtrack

De Begrëff **Soundtrack** bezeechent op Englesch wiertlech d'Tounspur vun engem Film. Haut gëtt domat bal nëmmen nach déi Musek genannt, déi an engem konkreete Film oder Computerspill zum Asaz kënnt (vgl. Filmmusek). De Soundtrack vun engem Film oder Spill kann nei komponéiert Musek sinn, oder awer Stécker/Lidder, déi et scho gëtt.

Soundtracke ginn dacks als Plack, Audio-CD oder Audiodatei publizéiert.

D'Ofkiezung **O.S.T.** oder **O.M.P.S.T.** (*Original (Motion Picture) Soundtrack*) bezeechent déi (Versioun vun der) Musek, déi original fir de Film opgeholl gouf, am Ënnerscheed zu enger Neiopnam.
Hiele vu Coreca

D**'Hiele vu Coreca** (op Italieenesch: Grotte di Coreca) sinn zwou Hielen an en archeologescht Gebitt an der Géigend vun der Uertschaft Coreca an der italieenescher Gemeng Amantea. Déi zwou Entréeë leien op enger Héicht vu 25 Meter ongeféier 10 Meter vuneneen ewech an engem géien Hank a sinn dofir schwéier zougänglech.
Herbeuville

**Herbeuville** ass eng franséisch Uertschaft a Gemeng am Departement Meuse an der Regioun Grand Est.

D'Uertschaft läit am Parc naturel régional de Lorraine.

## Um Spaweck
Emmanuel Macron

Den **Emmanuel Jean-Michel Frédéric Macron**, gebuer den 21. Dezember 1977 zu Amiens, ass e franséische Politiker an zanter dem 14. Mee 2017 President vu Frankräich a Co-Prënz vun Andorra.

Hie war vun 2006 bis 2009 Member vum Parti Socialiste (PS). Vum August 2014 bis August 2016 war e Wirtschafts- a Finanzminister an der 2. Regierung vum Manuel Valls, ënnert dem Staatspresident François Hollande (PS). Virdrun hat hien, nodeems en d'École nationale d'administration (ENA) gemaach hat, vun 2005 bis 2007 bei der Inspection générale des finances, an dono bei der Bank Rothschild & Cie. als Investmentbanker geschafft, wou en 2012 *Partner* gouf. Vun 2012 bis 2014 war hie Conseiller vum President Hollande a stellvertriedende Generalsekretär vun der Staatspresidence am Élysée.

2016 huet hien En Marche ! (EM, wéi seng Initialen) gegrënnt, eng Beweegung, déi hir Memberen tëschent de Sozialisten an den Neo-Gaullliste gesicht a fonnt huet, a mat där e mat sozialliberalen a wirtschaftsliberale Positioune fir d'Presidentschaftswalen 2017 kandidéiert huet. Dobäi krut en d'Ënnerstëtzung vu verschiddene *Centristen*, besonnesch vum François Bayrou sengem *Mouvement démocrate* (*MoDem*).

Am éischten Tour 2017 krut e mat 24,01 % déi meescht Stëmmen, an huet och den zweeten Tour géint d'Marine Le Pen, mat 66,1 % zu 33,9 % gewonnen. Hie gouf de 14. Mee 2017 den Nofollger vum François Hollande.

Den Emmanuel Macron ass zanter 2007 mat der 24 Joer méi aler Sproocheprofessesch Brigitte Trogneux bestuet. Hien hat si an engem Atelier vun der Theatergrupp vum Jesuittekolléisch La Providence zu Amiens, an deem hie bis 1994 Schüler war, kennegeléiert.

## Publikatiounen (Auswiel)
* *Révolution*; Paräis (XO Éditions), 2016; 2017 als Täschebuch (256 S.) bei 'Pocket' nei opgeluecht -> ISBN 978-2-26628186-7

## Literatur
* Marc Endeweld, *L'Ambigu Monsieur Macron*; Paräis (Flammarion), 2015.
* François-Xavier Bourmaud, *Emmanuel Macron: le banquier qui voulait être roi*; Paräis (L'Archipel), 2016.
* Nicolas Prissette, *Emmanuel Macron en marche vers l'Élysée*; Paräis (Plon), 2016; 240 Säiten. ISBN 9782259251532.
* Philippe Besson, *Un personnage de roman*; Paräis (Julliard), 2017.
* Anne Fulda, *Emmanuel Macron, un jeune homme si parfait*; Paräis (Plon), 2017. ISBN 978-2259217057.
* Maurice Szafran & Nicolas Domenach, *Le tueur et le poète*; Paräis (Albin Michel), 2018.

## Um Spaweck
* 
* ''Präsidentschaftswahl: Frankreich verliebt sich gerade in diesen Mann.'' Spiegel Online, 22. 4. 2016.
Karatschai-balkaresch

**Karatschai-balkaresch** oder d**'karatschai-balkaresch Sprooch** ( Къарачай-малкъар тил) gehéiert zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sproochen. Et ass déi offiziell Sprooch an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien a gëtt vu ronn 305.500 Leit a Russland als Mammesprooch geschwat.

## Geschicht

## Dialekter
Karatschai-balkaresch huet fënnef Dialekter: 

* de *Karatschai-*Dialekt, bis d'19. Joerhonnert just am ieweschte Kuban, duerno wéinst der Besiidlung a méi groussen Deeler vu Karatschai-Tscherkessien verbreet; et ass den Dialekt vu praktesch alle Karatschaier;
* de *Baksan*-Dialekt, um ieweschte Baksan, am Südweste vu Kabardino-Balkarien;
* den *Tschegem*-Dialekt, méi wäit ëstlech, um ieweschten Tschegem;
* den *Chulam-Besengi*-Dialekt, genannt no zwéin historesche Stämm, allebéid ëstlech vum *Tschegem*-Dialekt, um ieweschten Tscherek-Chulamski;
* de *Malqar*-Dialekt oder *balkareschen* Dialekt, um ieweschten Tscherek-Balkarski am Südoste vu Kabardino-Balkarien.

No de reguläre phoneetesche Lautverrécklungen an der Aussprooch vun den Affrikaten *tsch* an *dsch* gi s'an de Turkologie an zwou Dialektgruppen a fënnef Dialekter klassifizéiert.

## Geographesch Verbreedung





## Schreifweis an Aussprooch
### Alphabet
Am Mëttelalter hunn d'tierksproocheg Vëlker an der Regioun en osttierkeschen Idiom, d'Tschagataesch, als Schrëftsprooch benotzt, dat mam persesch-arabeschen Alphabet geschriwwe gouf. Vum 17. an 18. Joerhonnert u gouf d'Tschagataesch mam Tatareschen ersat, dat och mam arabeschen Alphabet geschriwwe gouf.

Karatschai-balkaresch gouf eréischt 1924 eng onofhängeg Schrëftsprooch, wéi dat arabescht Alphabet mam laténgeschen Alphabet ersat gouf an eng onofhängeg Grammatik a Schreifweis op Basis vum Aserbaidjaneschem agefouert gouf.

Zënter der Aféierung vum obligatoresche Russesch-Unterrecht am Joer 1936 muss Karatschai-balkaresch mat engem geännerte kyrilleschen Alphabet geschriwwe ginn:

### Grammaire

## Literatur
* Chodiyor Doniyorov et Saodat Doniyorova, *Parlons Karatchaï-Balkar*, Paris, Harmattan, 2005
* Heinz F. Wendt (Hrsg.): *Das Fischer-Lexikon.* Band: *Sprachen* (= *[[Fischer Taschenbuch]].* Band 4561). Durchgesehene und korrigierte Neuausgabe. Fischer-Taschenbuch-Verlag, Frankfurt am Main 1987, ISBN 3-596-24561-3.
* Helmut Glück (Hrsg.), unter Mitarbeit von Friederike Schmöe: *Metzler Lexikon Sprache.* 3., neu bearbeitete Auflage. Metzler, Stuttgart/Weimar 2005, ISBN 3-476-02056-8.

## Um Spaweck

* Fiche op Ethnologue.com
Henri Poincaré

De **Jules Henri Poincaré**, gebuer den 29. Abrëll 1854 zu Nanzeg, a gestuerwen de 17. Juli 1912 zu Paräis, war e franséische Mathematiker, theoreetesche Physiker a Philosoph.

Hie gëllt als de Grënner vun der mathematescher Topologie an huet sech mam Studium vun der spezieller Relativitéitstheorie beschäftegt.

## Um Spaweck
François Perle

De **François Perle** vun Arel, gestuerwe 1789, war Affekot a Schäffen, souwéi Drécker an Editeur an der Stad Lëtzebuerg.

Hie war mat der Anne Chevalier bestuet, der Duechter vum André Chevalier, an huet d'Dréckerei Chevalier gefouert. No sengem Doud hu seng Ierwen d'Dréckerei ënner dem Numm Perle virugefouert.

Déi wichtegst Publikatioun war vun ongeféier 1789 bis 1794 d*'[[Gazette de Luxembourg]]*, dono *Mélanges historiques et politiques* an dono *[[Gazette politique et littéraire de Luxembourg]]*. Soss huet d'Firma an der Haaptsaach vun Almanachen a Schoulbicher gelieft.
Journal historique et littéraire

**Journal historique et littéraire** war den Titel vun enger Zäitschrëft, déi vum August 1793 un zu Lëtzebuerg bei den Ierwe vum Buchdrécker André Chevalier (seng Duechter Anna a säin Eedem François Perle) erauskoum. Si war d'direkt Nofollgerin vun der *[[La Clef du cabinet des princes de l'Europe|Clef du cabinet des princes de l'Europe]]*.

Redakter war de Jesuitt François-Xavier de Feller (1735-1802). Hien huet e fanatescht Kampfblat géint d'Opklärung, d'Philosophen an Encylopédisten, géint déi reliéis Reforme vum Jousef II. an d'Franséisch Revolutioun draus gemaach. Vum Juli 1774 u koum d'Zeitung all 14 Deeg eraus. Ma den de Feller krut ëmmer méi Schwieregkeete gemaach, a vum 15. Februar 1788 u stoung op der Zeitung, si kéim "A Maestricht, chez François Cavelier" eraus a géif "à Liège, chez J.F. Bassompierre" verkaf.

Den 1. Juli 1794, wéi déi franséisch Revolutiounstruppe an d'Éisträichesch Nidderlanden amarschéiert sinn, koum déi lescht Nummer eraus.

## Literatur
Par Lëtzebuerg Notre-Dame

D**'Par Lëtzebuerg Notre-Dame** ass eng vun den 33 kathoulesche Paren, déi de 7. Mee 2017 mat engem Dekreet vum Bistum Lëtzebuerg entstane sinn.

Se gehéiert zum Dekanat Lëtzebuerg an ersetzt déi 21 fréier Pare Lëtzebuerg-Beggen, Lëtzebuerg-Belair, Lëtzebuerg-Bouneweg, Lëtzebuerg-Clausen, Lëtzebuerg-Gaasperech, Lëtzebuerg-Hamm, Lëtzebuerg-Hollerech, Lëtzebuerg-Lampertsbierg, Lëtzebuerg-Märel, Lëtzebuerg-Neiduerf, Lëtzebuerg-Notre Dame, Lëtzebuerg-Pafendall, Lëtzebuerg-Rollengergronn, Lëtzebuerg-Sacré Coeur, Lëtzebuerg-Hl. Méchel, Lëtzebuerg-Stadgronn, Lëtzebuerg-Weimeschkierch, Lëtzebuerg-Zéisseng, Lëtzebuerg-Zens, d'Europäesch Par an d'Kathoulesch italieenesch Missioun (Bouneweg).

D'Par läit um Gebitt vun der Stad Lëtzebuerg.

D'Patréinesch vun der Par ass d'Muttergottes, Tréischterin am Leed.

D'Parkierch ass d'Kathedral Notre-Dame vu Lëtzebuerg.

## Kuckt och
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck
* Websäit vun der Par Lëtzebuerg Notre-Dame
Par Mamerdall Saint-Christophe

D**'Par Mamerdall Saint-Christophe** ass eng vun den 33 kathoulesche Paren, déi de 7. Mee 2017 mat engem Dekreet vum Bistum Lëtzebuerg entstane sinn.

Se gehéiert zum Dekanat Lëtzebuerg an ersetzt déi 8 fréier Pare Briddel, Capellen, Holzem, Kielen, Keespelt, Koplescht, Mamer an Nouspelt. Märjendaller Haff, déi fréier Filial vun der Par Keespelt, a Rued, déi fréier Filial vun der Par Nouspelt, ginn ofgetrennt.

D'Par läit um Gebitt vun de Gemenge Kielen, Koplescht, a Mamer.

De Patréiner vun der Par ass den hellege Christopher.

D'Parkierch ass d'Kierch vu Mamer.

## Kuckt och
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck
* Websäit vun der Par Mamerdall Saint-Christophe
Richecourt

Follgend Uertschaften hunn den Numm **Richecourt**:

* Richecourt, eng Gemeng an der Meuse
* Richecourt, eng fréier Gemeng an der Aisne
* Richecourt, eng fréier Gemeng an der Haute-Saône
Montsec (Meuse)

**Montsec** ass eng franséisch Gemeng an der Meuse an der Regioun Grand Est.
## Geographesches
Montsec ass eng 130 Stroossekilometer vun der Stad Lëtzebuerg ewech.
Troyon (Meuse)

**Troyon** ass eng franséisch Gemeng an der Meuse an der Regioun Grand Est.

D'Uertschaft läit am Parc naturel régional de Lorraine.
## Nopeschgemengen
*Tilly-sur-Meuse
*Ambly-sur-Meuse
*Bouquemont
*Génicourt-sur-Meuse
Hymenaphorura arantiana

***Hymenaphorura arantiana*** ass eng Collembolenaart (Sprangschwänz) aus der Famill vun den Onychiuridae, déi bis elo nëmme vu Lëtzebuerg, aus der Mëllerdallgéigend, bekannt ass, an deemno als endeemesch ugesi ka ginn.

Si gouf am Joer 2001 vun der polnescher Zoologin Wanda Maria Weiner a vum lëtzebuergesche Collembolespezialist Norbert Stomp beschriwwen, an zwar unhand vu Material, dat si 1998 no beim Ufer vun der Schwaarzer Iernz an der Géigend vun der Stroossekräizung Chrëschtnech–Beidler a Blummendall–Mëllerdall gesammelt haten. Den Aartennumm geet op den ale laténgeschen Numm vun der Iernz, *Arantia*, zeréck.

## Literatur

* Stomp N. & W.M. Weiner, 2005. ''Some remarkable species of Collembola (Insecta, Apterygota) of the Luxembourg sandstone area.'' Travaux scientifiques du Musée national d'histoire naturelle, Ferrantia 44, S. 227-232.
*Weiner, W.M. & N. Stomp, 2001. ''A new species of Hymenaphorura Bagnall, 1949 (Collembola, Onychiuridae) from Luxembourg.'' Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois101, S. 179-182.
Psychedelic Rock

***Psychedelic Rock*** ("Psychedelesche Rock") ass e Sub-Genre vun der Rockmusek, dee virun allem an der zweeter Hallschecht vun den 1960er Jore populär war.

Den Numm bezitt sech op psychedelesch Substanzen, an deemno op Musek, déi ënnert dem Afloss vu sou Substanzen opgeholl gouf oder eventuell gelauschtert gëtt. Se charakteriséiert sech duerch e repetitive Rhythmus an eng Zort Klangteppech vu Synthesizer an/oder E-Gittar, deen eng Aart Trance-änlech Atmosphär schafe soll.

An den 1970er Jore gouf et e fléissenden Iwwergang an de progressive Rock.
Alpharetta

**Alpharetta** ass eng Stad am Nordweste vum Fulton County am Bundesstaat Georgia an de Vereenegte Staate vun Amerika.

D'Stad huet 63.038 Awunner (Stand: 2014) an eng Fläch vun zirka 71&nbsp;km².

Se gouf am Joer 1858 gegrënnt.

## Um Spaweck
Gondreville (Meurthe-et-Moselle)

**Gondreville** ass eng franséisch Gemeng an der Meurthe-et-Moselle an der Regioun Grand Est.

*Lëscht vun den Uertschafte bei der Musel
Jugendherberg Esch-Uelzecht

D**'Jugendherberg Esch-Uelzecht**, offiziell **Auberge de jeunesse Esch-sur-Alzette**, ass d'Jugendherberg zu Esch-Uelzecht.

Se steet um Boulevard Kennedy, tëscht der Passerell fir op de Gaalgebierg an der Escher Gare.

Si goung den 23. Mee 2017 op. D'Käschte vum Bau, vu ronn 11 Milliounen Euro, goufen tëscht der Stad Esch (5 Milliounen) an dem Staat (6 Milliounen) gedeelt.

## Ekipement
Am Ganze sinn 122 Better iwwer 36 Zëmmere mat Toilett an Dusch a mat 2 bis 5 Better pro Zëmmer verdeelt. D'Gebai ass rullstullgerecht ageriicht, an et gëtt 4 Raim fir Versammlungen an ee fir Konferenzen, déi kënne gelount ginn. Ausserdeem gëtt et eng Cafeteria, e Restaurant, an e Raum fir Vëloen anzespären.

## Kuckt och
* Jugendherbergen zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck
* Websäit vun der
Charmes-la-Côte

**Charmes-la-Côte** ass eng franséisch Uertschaft a Gemeng am Departement Meurthe-et-Moselle an der Regioun Grand Est.
Palau de les Arts Reina Sofía

De **Palau de les Arts Reina Sofía** ass en Operen- a Kulturgebai zu Valencia. Et goung den 8. Oktober 2005 op. De 25. Oktober vun deem Joer gouf et déi éischt Opféierung, d'Oper *[[Fidelio]]* vum Ludwig van Beethoven. Der *Palau de les Arts Reina Sofía* ass en Deel vun der Ciudad de las Artes y de las Ciencias a gouf vum spueneschen Architekt Santiago Calatrava entworf.

## Beschreiwung

D'Gebai fällt duerch seng ongewéinlech geschwonge Bauweis op. De schmulen Daach wëlleft sech a Form vun engem gefaalte Kugelsegmentno baussen. D'Baussemauere hunn och d'Form vu gebéite Linnen. D'Gebai ass op senger héchster Plaz 75 Meter héich, an et si bis zu 14 Stäck dran. Ënnert dem Rez-de-CHaussée si weider dräi Stäck. Mat enger Längt vun 230 m an enger Totalfläch vu 40.000 m² ass et dat gréissten Operenhaus vun Europa.

Am *Palau de les Arts Reina Sofía* sinn am Ganze véier Auditorien:

* Den Haaptsall *Sala Principal* mat Plaz fir 1.412 Leit; hei gi meeschtens Operen opgefouert.
* Das *Auditorio* buewendriwwer huet 1.490 Plazen.
* D*'Aula Magistral* huet Plaz fir 400 Visiteuren a gëtt meeschtens fir Concerte vu Kammermusek gebraucht. 
* De *Martí i Soler Theatre*, ënnert dem Buedem, ass en Theater fir 400 Spectateuren.

## Um Spaweck

* Offizielle Website vum Palau de les Arts Reina Sofía
Par Mëllerdall Saint-Michel

D**'Par Mëllerdall Saint-Michel** ass eng vun den 33 kathoulesche Paren, déi de 7. Mee 2017 mat engem Dekreet vum Bistum Lëtzebuerg entstane sinn.

Se gehéiert zum Dekanat Zentrum an ersetzt déi 10 fréier Pare Chrëschtnech, Kruuchten, Eppelduerf, Hiefenech, Fiels, Miedernach, Meesebuerg, Noumer, Steeën a Waldbëlleg. Angelsbierg, déi fréier Filial vun der Par Meesebuerg gëtt ofgetrennt.

D'Par läit um Gebitt vun de Gemengen Hiefenech, Fiels, Noumer, Ärenzdall a Waldbëlleg.

De Patréiner vun der Par ass den hellege Méchel.

Zanter dem 1. Mäerz 2020 ass d'Kierch an der Fiels d'Parkierch.

## Kuckt och
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck
* Websäit vun der Par Mëllerdall Saint-Michel
Kalaphorura ludzaki

***Kalaphorura ludzaki*** ass eng Collembolenaart (Sprangschwänz) aus der Famill vun den Onychiuridae, déi bis elo nëmme vu Lëtzebuerg bekannt ass an als endeemesch ugesi ka ginn.

Si gouf am Joer 2005 vun der polnescher Zoologin Wanda Maria Weiner an dem lëtzebuergesche Collembolespezialist Norbert Stomp als nei Aart beschriwwen, an zwar unhand vu Material, dat si 1994 zu Baschelt an engem ale Gaart, deen dem Norbert Stomp gehéiert huet, gesammelt haten. D'Aart ass dem Anton Ludzak, engem Pol, deen zënter dem Enn vum Zweete Weltkrich zu Lëtzebuerg gelieft huet an dem Norbert Stomp beim Ënnerhalt vu sengem Gaart gehollef huet, dediéiert.

## Literatur

*Weiner, W.M. & N. Stomp, 2005. [''A new species of Kalaphorura Absolon, 1901 (Collembola, Onychiuridae, Onychiurinae) from Luxembourg.''](https://web.archive.org/web/20060925071312/http://www.isez.pan.krakow.pl/journals/azc_i/pdf/48B(1-2)/08.pdf) Acta zoologica cracoviensia, 48B(1-2): 95-98.
Par Mess-Réibierg Sainte-Famille

D**'Par Mess-Réibierg Sainte-Famille** ass eng vun den 33 kathoulesche Paren, déi de 7. Mee 2017 mat engem Dekreet vum Bistum Lëtzebuerg entstane sinn.

Se gehéiert zum Dekanat Süden-West an ersetzt déi 8 fréier Pare Betteng op der Mess, Dippech, Éileng, Garnech, Koler, Lampech, Reckeng op der Mess a Schuller. D'Uertschaft Grass, déi fréier zur Par Koler gehéiert huet, gëtt ofgetrennt.

D'Par läit um Gebitt vun de Gemengen Dippech, Garnech a Reckeng op der Mess.

Den Titel vun der Par ass *la Sainte Famille*.

D'Parkierch gouf 2017 nach net festgeluecht a soll bannent den nächsten dräi Joer bestëmmt ginn.

## Kuckt och
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren‎
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck
* Websäit vun der Par Mess–Réibierg Sainte-Famille