Knuedler

De **Knuedler** ass eng Plaz an der Alstad vun der Stad Lëtzebuerg. Offiziell heescht se "**Place Guillaume II**" nom Wëllem II. vun Holland, Kinnek vun Holland a Groussherzog vu Lëtzebuerg.

Vun 1250 un stoung do e Franziskanerklouschter. D'Kniet un der Kordel, déi Franziskaner droen, huet hinnen am Volleksmond den Numm *Knuedler* ginn, dee méi spéit op d'Klouschter selwer an op d'Plaz, op där d'Klouschter stoung, iwwerdroe gouf. Nodeem d'Klouschter an der Franséischer Revolutioun opgeléist gi war, huet den Napoleon 1804 d'Klouschterareal der Stad Lëtzebuerg iwwerdroen. Doropshi goufen d'Gebaier no an no ofgerappt, an d'Plaz, wéi mer se haut kennen, ugeluecht, an déi am Ufank *Place Napoléon* geheescht huet an 1817 a *Place Guillaume* ëmgedeeft gouf. D'Haaptgebai gouf 1829 ofgerappt, fir Plaz ze maache fir d'Stadhaus vun der Stad Lëtzebuerg. Dëst gouf tëscht 1830 an 1838 am neoklassizistesche Stil no Pläng vum Lécker Architekt Julien Rémont gebaut. Déi bronze Léiwe lénks a riets vun der Haaptentrée goufen 1931 vum Auguste Trémont geschaf.
Op der Plaz steet eng Statu vum Wëllem II. um Päerd, déi 1884 opgeriicht gouf an no Oste kuckt. Zur selwechter Zäit sollt zu Den Haag eng Statu vum Wëllem II opgeriicht ginn. D'Resultat huet awer net sou gefall, dofir gouf d'Statu 1924 op Tilburg geschéckt, an an d'Plaz koum eng Kopie vun där um Knuedler, déi haut nach am *Buitenhof* ze gesinn ass.

Op der Südsäit vun der Plaz, lénks vum Stadhaus, steet e Monument zu Éiere vum Michel Rodange, dat 1932 ageweit gouf.

An den 1970er Jore gouf ënner der Plaz en ënnerierdesche Parking mat 4 Stäck vu jee 3360 m² pro 'Deck' gebaut. Am Januar 2016 gouf ugefaangen de Parking ze restauréieren an ze vergréisseren. Bei déi ursprénglech 483 Parkplaze kommen der nach 268 derbäi. D'technesch Installatioune gi moderniséiert an d'Lifte fir d'Cliente ginn erneiert a vergréissert. D'Aarbechte sollen 2023 fäerdeg sinn.

Um Knuedler gëtt de Stater Wochemaart ofgehalen, a wärend der Oktav den Oktavmäertchen.

Zanter 1991 ass do och all Joer en Open-air-Museksfestival, "Rock um Knuedler" genannt.

## Ausgruewungen 2009/2011
Bei de Buedemaarbechte fir den neie Biergerzenter um Knuedler goufen Enn 2009 Grondmauere fonnt. Doropshi gouf vum Nationalmusée fir Geschicht a Konscht eng archeologesch Gruewung realiséiert, bei där d'Grondmauere vun engem Gebai an och Griewer aus dem Mëttelalter fräigeluecht goufen. D'Gruewung gouf Enn Abrëll 2011 ofgeschloss.

## Erweiderung vum ënnerierdesche Parking
Wéinst der Erweiderung vum ënnerierdesche Parking a Richtung Rue du Fossé goufen am Juli 2018 zwou Platanen um Knuedler aus dem Buedem geholl. Si goufen um Lampertsbierg um Eck Avenue Sax / Rue Nicolas-Liez nei geplanzt.

## Literatur
* Clesse, René, 2000. *Ronderëm de Knuedlergaart.* ons stad 64, S. 2-6. http://www.onsstad.lu/uploads/media/ons_stad_64-2000_2-6.pdf
* Friedrich, Evy, 1979. *Von Häusern und Menschen um den Knuedler.* ons stad 1, S. 12-14. http://www.onsstad.lu/uploads/media/ons_stad_1-1979_12-14.pdf
* Huberty, Christiane, 2008. *Wëllem II. Guillaume II.* In: Kmec, S.; Majerus, B., M. Margue & P. Péporté: *Lieux de mémoire au Luxembourg. Erinnerungsorte in Luxemburg.* 2e édition, Luxembourg, S. 79-84.
* Probst, Jean, 1994. *Les monuments de la ville de Luxembourg: Guillaume II.* ons stad 17, S. 20-21. http://www.onsstad.lu/uploads/media/ons_stad_17-1984_20-21.pdf
* Zenner, Roby, 2009. *"Knuedler": Wilhelm II. grüßt seit 125 Jahren.* Lëtzebuerger Journal, Nr. 252, 31. Dezember 2009, S. 20. http://www.webcitation.org/5mQaf2J4v

## Fotoen

Fichier:Luxembourg pl Guillaume Knuedler vers rue Reine 01.jpg|D'Monument mam Wëllem den II., d*'[[rue de la Reine]]* an en Deel vum Palais
Fichier:Luxemb City Hotel de ville 01.jpg|D'Stadhaus um Knuedler
Fichier:Reiterstandbild-WilhelmII-Luxemburg.jpg|D'Monument vum Wëllem II um Knuedler
Fichier:Luxembourg City monument Guillaume II statue 2011.jpg|Statu vum Wëllem II.
Fichier:LéiwTreSta.JPG|Léiw vum Trémont virum Stadhaus
Fichier:Knuedler1.jpg|Um Knuedler
Fichier:Edmond_de_la_Fontaine_birthhouse_01_Luxembourg.jpg|Gebuertshaus vum Dicks
Fichier:Luxembourg City Square Guillaume II towards Notre-Dame Cathedral April 2011.jpg|De Refugium Mariendalensis vum Knuedler aus gesinn.
Fichier:Luxemb City square Guillaume II passage H de ville.jpg|De *Passage de l'hôtel de ville*, mat der Plack zur Erënnerung un de Jean-Antoine Zinnen.

### Placken um Knuedler

Fichier:Luxembourg place Guillaume II plaque 01.jpg|Op der Plaz vun der fréierer Franziskanerkierch
Fichier:J A Zinnen Plaque Knuedler Luxemb City.jpg|Um *Passage de l'hôtel de ville*
Fichier:Luxembourg City Paul Eyschen Plaque pl Guillaume II.jpg|Um Haus, am Oste vun der Plaz, vum Paul Eyschen (1841-1915)


### Historesch Biller

Fichier:Jean-Auguste Marc Hôtel de Ville de Luxembourg (1837).jpg|De Knuedler mam Stadhaus, 1837; Uelegbild vum Jean-Auguste Marc.
Fichier:ChBernhoeft Le Luxembourg pittoresque 104.jpg|*La Place Guillaume  Wilhelmsplatz*, Foto vum Charles Bernhoeft.


### Ausgruewungen 2009-2011

Fichier:Luxembourg City Knuedler excavation 01.jpg|Hanne riets: d'Stadhaus, lénks: déi fréier Nationalbibliothéik. Uewe lénks am Eck: d'Kannergriewer.
Fichier:Luxembourg City Knuedler excavation 03.jpg|Grafplacke vu 6 Kannergriewer, dovun dräi mat Relieffer.
Fichier:Luxembourg City Knuedler excavation 03a.jpg|Grafplacke mat Relieffe vu Kanner. Um opgeriichte Stee steet: PI (laténgesch fir *Pisces*, Fësch, d'Symbol vum Chrëschtentum) an IHS (griichesch fir Jesus). Lénks: Schanke vun anere Griewer.
Fichier:Luxembourg City Knuedler excavation 04.jpg|Ënne riets am Bild: zwee oppe Griewer. Riets uewen: d'Kannergriewer.


## Um Spaweck

* Claude Faber, Flouernimm - Knuedler op 100komma7.lu de 15. August 2020, gekuckt de 17. August 2020