open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Star Trek: Insurrection

**Star Trek: Insurrection** ass den ningte Star Trek-Kinofilm an den drëtten, deen op der Fernseeserie *[[Star Trek: The Next Generation]]* baséiert.

Wéi och am Virgängerfilm *[[Star Trek: First Contact]]* huet den Jonathan Frakes, Duersteller vum *[[William T. Riker]]*, Regie gefouert.

## Ëm wat geet et am Film?
D'Team vun der USS Enterprise NCC-1701-E kënnt engem Komplott op d'Spuer, deen e klengt Vollek vu sengem Planéit verschleefe soll, fir datt d'Vollek vun de *Son'a* d'Virdeeler vum Planéit fir sech benotze kann. E Starfleet-Admirol ass och un dësem Komplott bedeelegt, allerdéngs géint d'Wësse vun der Federatioun.

Well dës geheim Missioun géint d'Éischt Direktiv vun der Federatioun verstéisst, ass et der Crew vun der Enterprise hir Aufgab, hei anzegreifen an dëse Komplott opzedecken.

## Kuckt och
* Star Trek

## Um Spaweck
* IMDb
* Memory Alpha
Léandre Schrobiltgen

De **Léandre Schrobiltgen** ass eng Figur aus dem Lëtzebuerger Comic *[[Superjhemp]]*.

Hien ass Polizist a schafft zesumme mam Kommissär Harespel. 

De Schrobiltgen ass an Joffer Lamesch verknallt, déi awer guer net an hien. No 20 Joer Déngscht ass hien nach ëmmer Inspekter (zweetniddregste Grad an der Inspekteschkarriär) a schafft am Schiet vum Harespel, deen einfach net a Pensioun wëll goen. De Schrobiltgen an de Superjhemp hu sech géigesäiteg schon dacks gehollef a sinn dofir meeschtens zesummen an all Band ze gesinn. 

Hie fält op mat sengen domme Witzen, iwwer déi hie meeschten nëmme selwer laacht, a mat deenen hien dem Superjhemp och alt mol op de *[[Kachkéis]]* geet. Hien ass doriwwer eraus faarweblann wat net ëmmer kammoud ass, besonnesch fir iwwer eng Kräizung ze goen. Hie sammelt Pompjeesautoen déi dann natierlech och gréng sinn.

Hien huet ëmmer e grénge Kostüm un an ass stolz op seng fënnef rout Hoer, vun deenen hie jiddwerengem en Numm ginn huet an zwar *Déifdi, Dousy, Bikki, Mick an Titsch*, sou wéi d'Nimm vun de Museker vun der bekannter englescher Band aus de 60er Joren.

## Kuckt och
Kommissär Harespel

De **Kommissär Apollon Harespel** ass eng Lëtzebuerger Comicfigur déi an all Album aus der Serie Superjhemp, déi vum Lucien Czuga geschriwwen a vum Roger Leiner gezeechent gouf, virkënnt. Hien ass de Virgesetzte vum Inspekter Léandre Schrobiltgen.

## Beschreiwung
### Perséinlechkeet
Seng Devise ass "d'Aarbecht hält jonk" an dowéinst schafft en nach, obwuel e scho laang an der Pensioun misst sinn.

### Privat Liewen
A senger Fräizäit sammelt en Timberen a këmmert sech ëm säi Gaart. Hie leet ganz vill Wäert op seng Fra, obwuel hie si nach ni gesinn huet.

## Originn
De Kommissär ass inspiréiert vum *Commissaire Sigismond Bourdon* aus der BD Ric Hochet, dee sou wéi hien, e karéierte Paltong huet an eng Päif fëmmt.

## Kuckt och
Léonie Lamesch

D**'Léonie Lamesch** oder **Joffer Lamesch** genannt, ass eng Lëtzebuerger Comicfigur aus der Serie Superjhemp, déi vum Lucien Czuga geschriwwen a vum Roger Leiner gezeechent gouf.

D'Joffer Lamesch ass d'Sekretärin vum Charel Kuddel beim *Ministère fir Ongeléiste Problemer*, *[[Service]] vun den hoffnungslose Fäll*.

D'Léonie ass zu *All Zéng* am Réiserbann op d'Welt komm. Si ass an de Meedercherslycée um *Lompebierg* gaangen a war duerno an der *Ecole Petitjean* fir Sekretariat ze léieren. Se gouf du Sekretärin beim Charel Kuddel. Si trëtt meeschtens op mat engem Koup Dossieren ënner dem Aarm. Am Band Aktioun Réiserbunny ass si plakeg duerch de Réiserbann gelaf, an ass vun do un dem Inspekter Schrobiltgen säi Fantassem. De Superjhemp huet hir en ettlechmol d'Liewe gerett, awer si huet ni erausfonnt datt hien de Charel Kuddel ass.

Si deet sech gär flott un, geet vill an de Kino a wa se soss näischt ze dinn huet geet se an de *Gerénge Wald* joggen.

## Trivia
Et gouf eng Sekretärin déi an enger Staatsverwaltung geschafft huet an do als *Joffer Lamesch* bekannt war. Déi hat gemengt sech an deem Personnage erëmzëerkennen. Si huet sech beleidegt gefillt an hat dofir d'Auteure vum Superjhemp op d'Geriicht geholl. Wéi se schliisslech agesinn huet datt se sech domat nëmme géif lächerlech maachen huet se hir Plainte zeréckgezunn.
## Kuckt och
Bernie

De **Bernie**, en Hond (Scotch-Terrier), ass eng Lëtzebuerger Comicfigur aus der Serie Superjhemp, déi vum Lucien Czuga geschriwwen a vum Roger Leiner gezeechent gouf.

Et ass am Ufank (bis 3. Band) dem schottesche Superheld Supermac säin Hond, an drénkt wéi dee gär Whisky. Zum Schluss vum drëtten Album kritt de Superjhemp e geschenkt. 

## Kuckt och
Fox

* eng Figur aus der Comicserie Superjhemp Fox
* eng Persoun Fernand Fox

D'selwecht ausgeschwat awer anescht geschriwwen:

* De Fochs oder Fuuss ee Mamendéier 
* Ee Päerd mat engem routbronge Pelz kuckt: Pelzfaarwe vun de Päerd
Il nome della rosa

**Il nome della rosa** ass e Buch vum italieenesche Schrëftsteller Umberto Eco, dat 1980 erauskoum. Souwuel an Italien, wéi och an de Länner, wou an de Joren dono Iwwersetzungen erauskoumen (*Der Name der Rose*, *Le nom de la rose*, *The Name of the Rose*) hat et e grousse Succès.

Et ass inhaltlech eng Zort historesche Kriminalroman, deen 1327 an enger italieenescher Benediktinerabtei spillt, wou et zu mysteriéisen Doudesfäll kënnt. Doriwwer eraus ass et eng lieweg Beschreiwung vum spéide Mëttelalter mat senge politeschen, sozialen a reliéise Konflikter. Ausserdeem si verschidde Passagen éischter e philospopheschen Essay, an et gëtt, bis hin zu den Nimm, Uspillungen op d'20. Joerhonnert (a besonnesch op Italien an den 1970er Joren).

De Roman gouf 1986 vum Jean-Jacques Annaud ënner dem Titel *[[Der Name der Rose]]* (mam Sean Connery als Brudder William vu Baskerville) verfilmt.

## Wourëms geet et am Buch?
...
Christian Slater

De **Christian Slater**, eigentlech *Christian Michael Leonard Hawkins*, gebuer den 18. August 1969 zu New York, USA, ass en US-amerikanesche Schauspiller.

## Filmographie (Auswiel)
* *Bobby* (2006)
* *[[Alone in the Dark]]* (2005)
* **' ([[2004]])
* ''[[Windtalkers]]'' ([[2002]])
* ''[[Cletis Tout]]'' ([[2001]])
* ''[[3000 Miles to Graceland]]'' (2001)
* ''[[The Contender]]'' ([[2000]])
* ''[[Hard Rain]]'' ([[1998]])
* ''[[Very Bad Things]]'' (1998)
* ''[[Austin Powers: International Man Of Mystery]]'' ([[1997]])
* ''[[Bed of Roses]]'' ([[1996]])
* ''[[Broken Arrow]]'' (1996)
* ''[[Murder in the First]]'' ([[1995]])
* ''[[Interview with the Vampire (Film)|Interview with the Vampire]]'' ([[1994]])
* ''[[Jimmy Hollywood]]'' (1994)
* ''[[True Romance]]'' ([[1993]])
* ''[[Untamed Heart]]'' (1993)
* **' (1992)
* *[[Kuffs]]* (1992)
* *[[Robin Hood Prince of Thieves]]* (1991)
* **' (1991)
* ''[[Tales from the Darkside: The Movie]]'' ([[1990]])
* ''[[Young Guns II]]'' (1990)
* ''[[Pump Up the Volume]]'' (1990)
* ''[[Heathers]]'' ([[1989]])
* ''[[Gleaming the Cube]]'' (1989)
* ''[[The Wizard]]'' (1989)
* ''[[Beyond the Stars]]'' (1989)
* **' (1988)
* *[[Der Name der Rose]]* (1986)
* *[[The Legend of Billie Jean]]* (1985)

## Um Spaweck
Interview with the Vampire

**Interview with the Vampire** ass:

* Interview with the Vampire (Buch): e Buch vum Anne Rice.
* Interview with the Vampire (Film): e Film vum Neil Jordan mam Tom Cruise a Brad Pitt an den Haaptrollen.
656

## Evenementer

## Konscht a Kultur

## Wëssenschaft an Technik

## Gebuer

## Gestuerwen
* Sigebert III., franséische Monarch.
657

## Evenementer

## Konscht a Kultur

## Wëssenschaft an Technik

## Gebuer

## Gestuerwen
* Clovis II., Merowengerkinnek
## Um Spaweck
658

## Evenementer

## Konscht a Kultur

## Wëssenschaft an Technik

## Gebuer
* : Hl. Willibrord am Northumberland an England.

## Gestuerwen
670

## Evenementer

## Konscht a Kultur

## Wëssenschaft an Technik

## Gebuer
* Tariq ibn Ziyad, moslemesche Generol.

## Gestuerwen

## Um Spaweck
683

## Evenementer

## Konscht & Kultur

## Wëssenschaft & Technik

## Gebuer
* Yi Xing, chineeseschen Astronom, Mathematiker, Ingenieur a buddhistesche Mënch

## Gestuerwen

## Um Spaweck
Lëscht vun de Superjhempfiguren

Dës **Lëscht vun de Superjhempfiguren** ass en Deel vun de .

## A
* *Abbé Guttdann*, Kolleeg vum *Abbé Heeschent* a vum *Filip von Filoux*, (Band 8)
* *Abbé Heeschent*, Beroder vum *Jottzéjott*, (Band 8 a 15)
* *Adames Norb*, seet Saache viraus, (Band 13)

## B
* *[[Bernie]]*, dem *Supermac* säin Hond, (bal an all Band)
* Bopa Jhéiss, Jeeër de laang a *Frika* gelieft huet, Bop vum *Charel Kuddel*, (Band 7 an 21)

## C
## D
* Dora N'Gina, dem *Bopa Jhéiss* seng Fra, (Band 7 an 8)

## E
## F
* Filip von Filoux, Béisen deen ëmmer erëmkënnt an ënner anerem probéiert fir op de Luxusbuerger Troun ze kommen, (Band 2,6, 8 an 10) 
* Fox, antropomorphe Fuuss de schwätze kann, (Band 12 a 15)

## G
## H
* Kommissär Harespel, Policekommissär deen Timbere sammelt an net wëll a Pensioun goen (present an all Band)

## I
## J
* Jhemp, de Bëbee vum Chin-Chin a Klengherzog Luc 
* Jessica Jaguar, Géignerin vum Superjhemp, (Band 13, 14, 18 an 22)
* Jottzéjott, Avant-Premier vu Luxusbuerg

## K
**Kämpft-Arennt Nancy*, Luxusbuerger Sportlerin an Depitéiert, gëtt am Band 3 bei engem Schwammconcours um Stau vum Schrobiltgen ëm Längte geklappt.
**[[Camille Krécher]]*, onbeléiften Aarbechtskolleg vum Charel Kuddel, (bal an all Band)
**[[Charel Kuddel]]*, dem Superjhemp säin Tarnpersonnage, (an all Band)
**[[Léonie Kuddel|Léonie Kuddel-Fleck]]*, dem Charel seng Fra, (an all Band)
**Sandra Kuddel*, hiert Meedchen
**Steve Kuddel*, ee vun hire Bouwen
**Metti Kuddel*, den anere Bouf deen am Band Déck Mënz fir de Prënz ganz staark gëtt, well en eng Pëll giess huet déi de *Bopa Jhéiss* aus *Tralie* matbruecht hat.

## L
* Léonie Lamesch oder och nach *Joffer Lamesch* (present an all Band).
* K. Loor-Rosen, Chef vum Charel Kuddel (bal an all Band)

## M
**Kaballet Monsterrat*, voluminös spönesch Cantatrice, (Band 5)

## N
## O
## P
* Prënz Luc

## Q
## R
## S
* Léandre Schrobiltgen, Polizist an Adjoint vum Kommissär Harespel (present an all Band)
* Superjhemp alias *Charel Kuddel*

## T
**Tintin Toninger*, Kach am Restaurant Hellebur (Regierungskantinn), (Band 14)
**Tréischterin vun de Bedriipsten*, Patréinesch vum Luxusbuerger Land, hir Statu steet an der Kierch an der *Hënneschgaass*. All Joer gëtt en Trëppeltour vu 14 Deeg organiséiert fir bei si ze kommen, den Tour heescht *Rocktav*, (Band 11, 13 an 18)

## U
## V
## W
## X
## Y
## Z
698

## Evenementer
* D'Irmina vun Oeren schenkt dem Willibrord en Terrain zu Iechternach, wourop hien e Klouschter baue léisst.

## Konscht & Kultur

## Wëssenschaft & Technik

## Gebuer

## Gestuerwen
802

## Evenementer

* Den Egbert vu Wessex gëtt Kinnek vun England.

## Konscht & Kultur

## Wëssenschaft & Technik

## Gebuer

## Gestuerwen

## Um Spaweck
701

## Evenementer

## Konscht a Kultur
* Der aler Geschichtschronik *Shoku Nihongi* no, huet de japanesche Keeser Monmu am Joer 701 op sengem Haff e Fändel mat enger Duerstellung vun der Sonn gebraucht. Dat ass déi éischt Opzeechnung vum Gebrauch vun engem Fändel mat Sonnemotiv am haitege Japan.

## Wëssenschaft an Technik

## Gebuer

## Gestuerwen

## Um Spaweck
823

## Evenementer
* Ouschteren: De Lothaire I. gëtt vum Poopst Paschalis I. zum Keeser gekréint.

## Konscht a Kultur

## Wëssenschaft an Technik

## Gebuer

## Gestuerwen
Nidderkäerjeng

**Nidderkäerjeng** ass den Haaptuert vun der Gemeng Käerjeng, am Kanton Capellen. Et war bis Enn 2011 den Haaptuert vun der fréierer Gemeng Nidderkäerjeng.
## Geographie
Nidderkäerjeng läit am Südweste vu Lëtzebuerg. 
D'Kuer, eng vun deene wéinege lëtzebuergesche Baachen déi zum Meusebaseng gehéiert, fléisst durch Nidderkäerjeng. No beim Rond-Point vun der Biff fléisst d'Mierbaach an d'Kuer.

## Geschicht
An der Zäit vum franséische Regime d.&nbsp;h. vum Directoire bis zum Enn vum Premier Empire war Käerjeng Haaptuert vun engem franséische Kanton am Département des Forêts.

D'Geschicht vun der Uertschaft ass enk mat der Geschicht vun der Lëtzebuerger Stolindustrie verwuerzelt. Grad wéi déi aner Gemengen an Uertschaften aus dem Süden huet och Nidderkäerjeng d'Rezessioun am Stolsekteur ze spire kritt, net zulescht wëll vill Awunner op der Schmelz hiert Brout verdéngt hunn.

No dëser Kris huet Nidderkäerjeng sech op industriellem Plang weiderentwéckelt an eng Rei grouss Betriber wéi d'General Motors, d'Luxguard oder nach d'TDK hu sech do néiergelooss.

Am Ufank vum Zweete Weltkrich koum et zu Käerjeng zu Reiwereien tëscht der Wehrmacht a franséischen Truppen. Dobäi hunn den 10. Mee 1940 néng Spahisen aus dem Generol P. Jouffrault senger 1. Spahis-Brigade hiert d'Liewe gelooss. Eng Plack op engem Stee bei der Parkplaz vun der Käerjenger Gare erënnert dorun.

Den 9. August 2019 ass en Tornado duerch Nidderkäerjeng gezunn, dee vill Schued ugeriicht huet.
## Perséinlechkeete vun Nidderkäerjeng
Ee vun de bekanntsten Nidderkäerjenger war de Sculpteur Claus Cito deen zu Lëtzebuerg haaptsächlech wéinst der Gëlle Fra bekannt ass.

## Kuckeswäertes
* Brasserie Nationale (*Bofferding* a *Battin*)
* D'Nidderkäerjenger Kierch an d'Plaz vis-à-vis, op där déi al Kierch stoung

## Kuckt och
* Handball Käerjeng
* UN Käerjéng 97
* Gare Nidderkäerjeng-Suessem

## Um Spaweck
Beefort

**Beefort** ass eng lëtzebuergesch Uertschaft an Haaptuert vun der Gemeng mat dem selwechten Numm.
## Geographie
Beefort ass en Deel vun der Klenger Lëtzebuerger Schwäiz. D'Uertschaft läit op enger Héicht vu 409&nbsp;m (NG-L) op engem Plateau vun där Géigend.

## [[Lëscht vun de Monuments classés|Nationalmonumenter]]
* D'Klaischen-Kapell Beefort. (Sektioun B, Kosselt, Arrêté ministériel vum 31. Juli 1968)
* D'Buerg an d'Schlass. (Sektioun B, Beefort, Regierungsbeschloss vum 16. September 1988)
* D'Kapell mat Plaz. (Sektioun C, Beefort, Regierungsbeschloss vum 16. September 1988)
* E Gebai op N°3, rue du Bois. (Sektioun C, Beefort, Regierungsbeschloss vum 13. Mäerz 2009)
* Déi Deeler vun der Regioun *Hallerbaach* déi um Territoire vun der Gemeng leien. (Sektioun C, Beefort, Arrêté ministériel vum 6. Januar 1938)
## Bekannt Beeforter
* Michel Eiffes (1780-1845), Ënneroffizéier an der Napoleonescher Arméi a spéidere Buergermeeschter vu Beefort.
* Joseph-Germain Strock, lëtzebuergesche Moler, gebuer zu Beefort.

## Kuckt och
* Kierch Beefort

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Gemeng Beefort
* Syvicol
* D'Gare zu Beefort um www.rail.lu
Bech

**Bech** ass eng lëtzebuergesch Uertschaft an Haaptuert vun der Gemeng mat dem selwechten Numm.

Bech läit südlech vun der Nationalstrooss 11, tëscht der Schanz an Hierber, op enger Héicht vun ca. 300 m (NG-L).

## Geschicht
D'Uertschaft Bech gouf eng éischt Kéier als *Becche* 862 als Besëtz vum Klouschter Iechternach ernimmt. Iwwer *Beche* huet sech den Numm zu "Bech" entwéckelt. 1095 war Bech, zesumme mat Ernzen, Lauterbuer Bollendorf, Steenem an Irrel, ee vun de wichtegste Klouschterhäff vum Klouschter Iechternach.

Tëscht dem 11. an dem 15. Joerhonnert hat d'Häre vu Bech hir Residenz am Duerf. Am 16. Joerhonnert hat de Mayer vum Klouschter déi weltlech Herrschaft do. 1473 goufen 8 Stéit gezielt, 1526 waren et der 10, 1537 just nach 4, an nom Drëssegjärege Krich der nëmme méi 3 Stéit, déi all an der Ënneschtgaass gewunnt hunn, dobäi koumen nach e puer verspreet am Bësch oder um Grasserbierg. 1815 war d'Zuel vun de Stéit op 34 eropgaangen. De Kär vum Duerf ëm d*Ënnescht*- an d*Ieweschtgaass* huet an der 2. Hallschent vum 19. Joerhonnert ugefaangen, sech auszebreeden: de *Faubourg* an d*'Neidierfche* si bebaut ginn. Ëm 1900 goufen déi éischt Haiser an der *Beierwiss* gebaut, an a vun den 1960er Joren u koum *Äässe* mat bäi, an d'Duerf ass laanscht seng Borde gewuess.

## Kuckeswäertes
* Déi fréier Becher Gare (haut eng Mikrobrauerei), de Buffet vis-à-vis, den Tunnel an eng Bréck vun der fréierer Eisebunnsstreck Lëtzebuerg - Iechternach, déi all op der Lëscht vun de klasséierte Monumenter agedroe sinn;
* De Geieschknapp bei Bech, eng vun de wéinege Wakelter- Dréchewisen am Land mat iwwer 500 Déieren-a Planzenaarten.

Fichier:Ancienne gare de Bech 01.jpg|fréier Gare
Fichier:Gebai op 1, Becher Gare 01.jpg|fréiere Buffet
Fichier:Tunnel du Charly.JPG|Tunnel vun der fréierer Eisebunn
Fichier:Pont du Charly.JPG|Bréck


## Literatur
*Josy Heintz: "Bech im Wandel der Zeiten." in: *Lëtzebuerger Sonndesblat* 15/1982, S.3.

## Kuckt och
* De Jokesbierg am Oste vu Bech: fréier eng Etapp um Jakobswee
* Gehaanskierch vu Bech

## Um Spaweck

* D'Gare zu Bech
Bartreng

**Bartreng** ass eng lëtzebuergesch Uertschaft an den Haaptuert vun der Gemeng mat dem selwechten Numm.

## Geographie
Iwwer den Tossebierg leeft d'Nationalstrooss N6 déi op hirer ganzer Längt zu der Voie de la Liberté gehéiert.

Duerch Bartreng leeft vu Westen no Osten d'Péitruss.

## Geschicht
Batreng läit beim Kiem vun Orolauneum (Arel) op Augusta Treverorum (Tréier), um Tossebierg war e Relais fir d'Päerd. An der Uertschaft, um Flouer *Bei de Rouden Zillen* a *Buermiicht*, si Reschter vun enger gallo-réimescher Villa. Dës gehéiert zanter 1987 zum *Inventaire supplémentaire* vun de klasséierte Monumenter.

Den Numm "Bartreng", respektiv "Bertrange" huet eng fränkesch Originn, an heescht souvill wéi "dem Bert(ho) säint". Uechter d'Joerhonnerte variéiert en tëscht *Bertharingen, Bertrig, Birtring, Berthinga, Bertringen* fir dann zum haitege Bartreng, respektiv Bertrange oder Bartringen, ze ginn.

Aus der Zäit vum Mëttelalter ass net vill vu Bartreng gewosst. 1548 huet de Gouverneur Pierre Ernest de Mansfeld d'Herrschaft Batreng kaaft, 1562 gouf s'un d'Madeleine de Schauwenburg viruverkaaft. An an der Neizäit, bis zum Enn vum Spueneschen Ierffollegkrich, waren d'Duerf an d'Buerg vu Bartreng, well se no bei der Festung Lëtzebuerg louchen, bei Belagerunge vun dëser, ëmmer nees duerch d'Arméien, déi do hire Camp haten, geplëmmt ginn. Besonnesch am Drëssegjärege Krich ass d'Bevëlkerung, wéi a villen aneren Dierfer doruechter, duerch Hongersnéit, Pescht a Brigange staark erofgaangen.

Am 19. Joerhonnert war Bartreng e Bauerenduerf mat ronn 200 Haiser, an eppes méi wéi 1.000 Awunner. Eng jett sinn der vun an Amerika ausgewandert. Eréischt an der zweeter Hallschecht vum 20. Joerhonnert huet sech d'Situatioun grondleeënd geännert. Ewell huet Bartreng dervu profitéiert, no bei der Stad ze sinn, an d'Awunnerzuel, déi 1945 nach bei ronn 1.300 louch, ass rasant an d'Luucht gaangen: 1973 gouf d'3.000er-Marque iwwerschratt, 1981 déi vu 4.000, 1996 déi vu 5.000, 2005 déi vu 6.000 an ëm 2013/14 déi vu 7.000.

## Kuckeswäertes
* D'Kierch
* Bemierkenswäert Lannenallee um Gréiwelsser Haff
* D'Schlass Schauwebuerg 
* D'Schlass De Colnet d'Huart


Bertrange centre.jpg|Am Zentrum
Fichier:Kirche_Bertrange_01.jpg|Kierch
Fichier:Schauwenburg_Castle2.JPG|d'Schlass Schauwebuerg
Fichier:Wasserturm Bartringen 01.jpg|De Waassertuerm vu Bartreng
Fichier:BartrHin.JPG|Zu Bartreng


## Kuckt och
* Gare Bartreng-Stroossen

## Um Spaweck
Beetebuerg

**Beetebuerg** ass eng lëtzebuergesch Uertschaft am Süde vum Land, um rietsen Uwänner vun der Uelzecht, an den Haaptuert vun der Gemeng mat dem selwechten Numm.

## Geographie
Beetebuerg läit am Uelzechtdall do wou d'Diddelengerbaach an d'Uelzecht leeft.

D'Nopeschuertschafte vu Beetebuerg sinn:

* Fenneng 
* Hunchereng 
* Obeler 
* Diddeleng 
* Helleng
* Peppeng
* Léiweng
* Leideleng

### Verkéier
#### Eisebunn
D'Gare vu Beetebuerg gehéiert zur CFL-Linn 6 a läit op der internationaler Streck Lëtzebuerg-Dijon.

D'Rangéiergare mat 28 Sënnergleiser gouf an den 1980er Jore gebaut a krut ee Container-Terminal derbäi. Doduerch ass Beetebuerg zu engem wichtege Glidd am internationale Wuerentransport op der Nord-Süd-Achs ginn.

#### Stroossen an Autobunnen
Beetebuerg hänkt um Stroossennetz iwwer d'Dräikantonstrooss an d'N31 an och iwwer den CR132 an den CR163.

Laanscht Beetebuerg mat dräi Uschlëss ginn d'Autobunn A13, an d'Autobunn A3.

Zu der Beetebuerger Mobilitéit gehéieren d'RGTR-Linnen 194, 200, 304, 305 an 307 an de Flexibus vun der Gemeng Beetebuerg deen ee gratis an der Gemeng Beetebuerg benotze kann.

## Geschicht

...

Zanter dem spéide 16. Joerhonnert hat d'Famill de Zievel aus der Äifel grouss Lännereien zu Beetebuerg. An de 1730er Joren huet se d'Beetebuerger Schlass, spéiderhin Clollarts Schlass genannt, baue gelooss.

...

An der Phas vun de Virbereedunge vum Debarquement hunn den 11. Mee 1944 35 amerikanesch B17-Fligeren um 19h38 d'Stellwierk an d'Gleisanlage vun der Beetebuerger Gare bombardéiert, mam Zil, den däitsche Raviltaillement fir d'Westfront ofzeschneiden. Déi meescht Bomme sinn awer derlaanscht gefall, et gouf 27 Doudeger ze bekloen, 40 Haiser goufen zerstéiert an 183 beschiedegt.

## Kuckeswäertes

* Kierch Beetebuerg
* Collart Schlass 
* Märchepark Beetebuerg

## Natur an Ëmwelt
*De Projet Naturbëschreservat Naturbësch - Beetebuerger Bësch

## Kino zu Beetebuerg
*Le Paris

## Radio zu Beetebuerg
*Radio Locale Réiserbann-Betebuerg

## Kuckt och

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Gemeng Beetebuerg
* Websäit vum Parc merveilleux zu Beetebuerg
Bettenduerf

**Bettenduerf** ass eng lëtzebuergesch Uertschaft am Kanton Dikrech an de Chef-lieu vun der Gemeng mam selwechten Numm.

## Geographie
Bettenduerf läit un der Sauer am Kanton Dikrech.

## Geschicht
Tëscht 1862 an 1964 gouf et op der Wallenduerfer Bréck eng Gare op der Eisebunnsstreck Ettelbréck-Waasserbëlleg (*Sauerstreck*).

## Kuckeswäertes
* 64 Kilometer Trëppelweeër.
* D'Schlass Bettenduerf; gouf 2007 op der Lëscht vun de klasséierte Monumenter als *Nationalmonument* klasséiert.

Chateau Bettendorf.jpg|Bettenduerfer Schlass
War Monument Bettendorf.JPG|Krichsmonument
Bettendorf Wegekreuz.jpg|Weekräiz
Bettendorf Bridge over Sûre 2017.jpg|D'Sauerbréck am Juni 2017


## Kuckt och
* Kierch Bettenduerf
* Bettenduerfer Millen

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Gemeng Bettenduerf
* Syvicol
* Säit vum Club des Jeunes Bettenduerf
* Websäit vum Aikido Club Bettendorf
* Websäit vun der Bettenduerfer Musek
* Websäit vum Parverband Dikrech
* Websäit vum Indiaca-Club vu Bettenduerf
Biissen

**Biissen** ass eng Uertschaft am Zentrum vu Lëtzebuerg an Haaptuert vun der Gemeng mat dem selwechten Numm am Kanton Miersch.

## Hydrographie
D'Uertschaft läit am Atertdall, an um Territoire vun der Uertschaft hunn d'Bussbaach an d'Helmeschbaach hir Quell.

## Geschicht
Am Joer 960 ass d'Existenz vu Biissen ënner dem Numm "Bisiceromarkun" attestéiert ginn duerch en Dokument an deem d'Par Biissen als baussent der Par vu Miersch bezeechent gëtt. Dofir huet d'Par 1960 hir dausendjäreg Existenz gefeiert.

## Bevëlkerung

## Bekannt Leit vu Biissen
* Maximilian Cajetan de Bertrand, Industriellen
* Fränz Dasbourg, Moler
* Carlo Hommel, Doumorganist
* Jean-Baptiste Kremer, Jesuitt, Professer op der "Marquette University" zu Milwaukee
* Charles-Frédéric Mersch, Staatsrot
* Aloyse Raths, Resistenzler
* Michel Stoffel, Moler

## Kuckeswäertes

* Um Wobierg: d'Rochuskapell, d'Kräizstatioun an déi zwéi bemierkenswäert Käschtebeem virun der Kapell;
* Uergel an der Parkierch vu Biissen, gebaut 1891 vun de Bridder Müller vu Reifferscheid, zanter Dezember 2001 op der Lëscht vun de klasséierte Monumenter;
* Beckius-Fresken am Chouer vun der Parkierch vu Biissen, zanter September 1987 op der Lëscht vun de Monuments classés;
* déi fréier Gare Biissen, zanter 2012 e klasséiert Monument;
* d'Biisser Millen;
* d'Graf vum Monseigneur Jacques Mangers um Biisser Kierfecht

## Literatur
* Victor Kalmes (ënner der Mataarbecht vum Jos Schummer an dem Arnold Weber), *Bissen seit eh und je*. Band 1 (2001) (525 S.) an 2 (2002) (567 S.). Erausgi vun der Gemengeverwaltung Biissen. Sankt-Paulus Dréckerei, Lëtzebuerg.

## Kuckt och
* 

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Gemeng Biissen
Béiwen-Atert

**Béiwen-Atert** ass eng lëtzebuergesch Uertschaft am Kanton Miersch an den Haaptuert vun der Gemeng Helperknapp. Bis Enn 2017 war et de Chef-lieu vun der Gemeng Béiwen-Atert, déi op den 1. Januar 2018 mat der Gemeng Tënten fusionéiert huet.
 
## Geographie
Béiwen läit op der Atert.

### Kuckeswäertes
* Den Helperknapp mat der Hellege Willibrord-Kapell a Quell
* Dem Joseph Hackin (1886-1941) säi Gebuertshaus

### Gebuer zu Béiwen
*Joseph Hackin, franséischen Archeolog mat lëtzebuergeschen Originnen

## Kuckt och
* Kierch Béiwen-Atert

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Gemeng Béiwen-Atert
Bous

**Bous** ass eng Uertschaft am Kanton Réimech an der Gemeng Bous-Waldbriedemes. Virun der Fusioun mat der Gemeng Waldbriedemes, den 1. September 2023, war et den Haaptuert vun der Gemeng Bous. No der Fusioun ass et den Haaptuert vun där neier Gemeng bliwwen, bis dat neit Gemengenhaus zu Waldbriedemes fäerdeg gebaut ass.

## Kuckeswäertes
* Am Bousser Bësch:
**e bemierkenswäerte Bam: d'Kéionnereech
**Kräiz beim fréiere Ronnebeemchen
* Kierchepad Bous-Ierpeldeng

## Kuckt och
* Kierch vu Bous

## Um Spaweck
Gemeng Biermereng

D**'Gemeng Biermereng** war bis Enn 2011 eng lëtzebuergesch Gemeng am Kanton Réimech. Si huet du mat de Gemenge Schengen a Welleschten, zu der vergréisserter Gemeng Schengen fusionéiert.

## Uertschaften a Lieu-diten an der fréierer Gemeng
* Biermereng
* Elveng (*fr: Elvange*)
* Éimereng (*fr: Emerange*)
* Froumillen
* Weidemillen

## Geschicht
Biermereng gouf fir d'éischt Kéier 842 als *Boinbringas* an engem Dokument vum Keeser Lothar ernimmt. Elweng gouf 739 fir d'éischt *Aigevingen* genannt. Éimereng gouf 907 fir d'éischt *Ombringas* genannt.

Tëscht 1659 an 1769 war Biermereng ënner franséischer Herrschaft, zesummen ë.&nbsp;a. mat Munneref, Duelem a Bous, am Géigesaz zum Rescht vum Land, wat als Herzogtum Lëtzebuerg (ofwiesselnd ënner spuenescher, franséischer an éisträichescher Herrschaft) existéiert huet.

### Wopen
-->
|}
### Fusioun 2012
De 27. Januar 2010 haten d'Gemengeréit vu Schengen, Biermereng a Welleschten zougestëmmt, eng Prozedur an d'Weeër ze leeden, fir hir Gemengen ze fusionéieren. Den 10. Oktober 2010 hunn an engem Referenden dozou d'Majoritéit vun de Leit an deene betraffene Gemengen enger Fusioun 2012 zougestëmmt.

### Buergermeeschteren
* 1843 - 1847: M. Klein
* 1847 - 1849: P. Kons
* 1849 - 1849: P. Thomé
* 1849 - 1854: Fr. Kons 
* 1854 - 1861: J. Hansen
* 1861 - 1867: J. Rodius
* 1867 - 1873: Fr. Klein
* 1873 - 1885: J. Gloden
* 1885 - 1888: N. Wiltzius
* 1888 - 1902: L. Kons
* 1902 - 1908: N. Thomé
* 1908 - 1915: J. Wiltzius
* 1915 - 1920: Julien Ernst
* 1920 - [≥ 1934]: Pierre Diederich
* ...
* 1946 - 1970: Joseph Kayser
* 1970 - 1975: Jules Bravy
* 1976 - 1997: Will Bertrand
* ...
* 2005 - 2011: Ben Homan

## Kuckt och
* D'Maus Ketti

## Um Spaweck

* Websäit vun der Gemeng Boermereng
* Syvicol
Konsdref

**Konsdref** ass eng lëtzebuergesch Uertschaft an Haaptuert vun der Gemeng Konsdref.
## Geographie
Konsdref läit op zirka 350 m, am Oste vum Lëtzebuerger Land, am Kanton Iechternach, am Zentrum vun der Klenger Lëtzebuerger Schwäiz. 
## Geschicht
Prehistoresch a réimesch Entdeckunge loossen drop schléissen, datt Konsdref an engem ale Siidlungsgebitt läit. Konsdref gëtt a verschiddenen Dokumenter aus dem éischte Joerdausend schonn ernimmt: 816 als "Cunolphi Villa", 953 als "Conolfi Villa". Am Mëttelalter fanne mer d'Bezeechung "Consturf". D'Uertschaft huet zum eelste Besëtz vun der Tréierer Abtei Oeren gehéiert an ass bis zur Franséischer Revolutioun Zentrum vun der Oerener Grondherrschaft an dëser Géigend. D'Existenz vun enger Parkierch zu Konsdref ass eréischt 1229 nozeweisen, mä Historiker datéieren den Ursprong vun der Par Konsdref ëm d'Joer 700.

## Kuckeswäertes

Kuckeswäert ass ënner anerem d'Kierch aus dem 18. Joerhonnert mat hirem goteschen Tuerm aus dem 12./13. Joerhonnert an dem Altor mat der Baartelméis-Statu. Den Tuerm ass als Nationaalt Monument klasséiert.

Iwwer der Agankspaart vum Konsdrëffer Kierfecht ass e gossent Gitter aus den 1920er Jore mat der Opschrëft « Aujourd'hui nous - demain vous » drop. De François Theis deen d'Portal geschaaft huet, wollt domat un déi schwéier Schicksalsschléi vu senger Famill erënneren. Nodeems 1903 an 1910 schonn zwee Kanner vun der Koppel Theis-Meyers gestuerwe waren (August a Peter Theis), sinn am Joer 1919 och nach fënnef vun hire Kanner un der Spuenescher Gripp gestuerwen: d'Ketty (4. Mäerz), d'Angelika an de Wilhelm (12. Mäerz), de Michel an den Nicolas (13. Mäerz)

Konsdref läit an der Klenger Lëtzebuerger Schwäiz, a bitt eng ganz Rei vu schéine Promenaden duerch d'Bëscher, mat villen Aussiichtspunkte mat Vue op de Sauerdall an de Mëllerdall. D'Géigend zeechent sech besonnesch duerch aussergewéinlech Fielsformatiounen aus, laanscht déi d'Spadséierweeër féieren (z.&nbsp;B. d'"Kuelscheier", d'"Goldfralay" an d'"Eilebuerg").

## Bekannt Konsdrëffer
*Jean Goedert
*Mathias Ruden

## Kuckt och
* Kleng Lëtzebuerger Schwäiz

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Gemeng Konsdref
* D'Gare vu Konsdref um www.rail.lu
Konstem

**Konstem** ass eng Uertschaft an der Gemeng Parc Housen am Kanton Klierf.

Bis Enn 2011 war si den Haaptuert vun der fréierer Gemeng Konstem, déi du mat de Gemenge Houschent an Housen zu der Gemeng Parc Housen fusionéiert huet.

Am Mäerz 2024 hu Fuerscher aus dem Naturmusée an engem Steebroch 400 Milliounen al Iwwerreschter vun engem Séiskorpioun entdeckt, dee wuel méi wéi 2 m laang war.

## Entwécklung vum Numm
:790: Conzthum 
:795: Conztoim 
:804: Cuontestum 
:1473: Conzton 
:1501: Koinstein 
:1525: Koinstom 
:1528: Konstom 
:1531: Konstomp 
:1616: Cuntzthumb 
:1631: Constumb 
:1656: Constum 
:1766: Consthumb 
:1795: Consthum

## Kuckt och
* Naturpark Our
* Kierch Konstem
* D'Gemeng ass Member vun Islek ohne Grenzen EWIV

## Literatur
* Edmond Faber, 2013: *Wissenswertes aus der Pfarrei Consthum-Holzthum*, Impr. Saint-Paul, 424 S.
* Corneille Wilmes, 1984: *Geschichte von Consthum-Holzthum* a "Consthum, Sapeurs-pompiers: 75e anniversaire. Luxembourg", S. 28-192

## Um Spaweck

* Websäit vun der Gemeng Parc Housen
Conter

**Conter** ass eng Uertschaft am Kanton Lëtzebuerg an Haaptuert vun der Gemeng Conter.

## Geographie
Conter läit no Süden an Osten um Bord vun den Däller vun der Schleedbaach an der Sir.

## Geschicht
D'Uertschaft Conter ass op der Plaz vun enger grousser Axialhaff-Villa aus der Réimerzäit entstanen.

.

879/880 oder 903/904 gouf et eng éischt Kéier als *locus Contrein* an enger Schenkung ernimmt. Am 14. Joerhonnert gouf et schrëftlech als *Guntrein* festgehalen.

D'Parkierch ass zanter 1128 dokumentéiert. 1782 ass de Blëtz dran ageschloen a s'ass verbrannt. 1788 war se nees nei opgebaut.

Zanter dem 19. Joerhonert ass Conter den Haaptuert vun der Gemeng Conter.

### Pilgerreesen op Conter
Conter war laang Zäit en Zil vu ville Wallfaarten. Zu Conter gouf déi helleg Walburga ugebiet fir "béis Aen" ze heelen oder eppes géint de "béise Bléck" z'ënnerhuelen. Den Oflaf vun deene Pelerinage beschreift de lëtzebuergeschen Dialektdichter Jakob Diedenhoven 1830 op eng ironesch Manéier a sengem *Bittgang no Conter*:

:*Zoo aalen Zeiten*
:*Vun alle Seiten,*
:*Zur Walburga,*
:*Der heel'ger Fra*
:*Gongen d'from Kreschten*
:*Den Aelter reschten*
:*Mat enger Kierz,*
:*Engem selv'ren Hierz*

:*Hier Aa'n ze g'nieren*
:*Ville' mam Schmieren*
:*Hoid se d'Gnood gin*
:* 'Rem ze gesin.<br>*

An der drëtter Stroph schénge se schonn all geheelt ze sinn:

:*Hei an der Scheier,*
:*D'Marre mam Freier,*
:*D'Ketche ma'm Franz*
:*Sti'schon am Danz*
...
:*He'r we se sangen,*
:*Kuck we se sprangen,*
:*Daat weist de Kne,*
:*Daat eppes me.*

## Kuckeswäertes
* D'Conter Kierch
* D'Straussefarm "An Nommesch"

## Kuckt och
* Gallo-réimesch Villa zu Conter

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Gemeng Conter
* Syvicol
* Festival de la Bande dessinée zu Conter
Dippech

**Dippech** ass eng lëtzebuergesch Uertschaft, am Kanton Capellen an Haapuert vun der Gemeng mat dem selwechten Numm 
## Geographie
Den héchste Punkt vun der Uertschaft ass mat 383 Meter *Op den Affen* beim Waasserbaseng, an den déifsten am *Dippecherbierg* op der N5, op der Grenz mat der Gemeng Bartreng op 306 Meter.

## Geschichtleches
An der Ausfaart vun Dippech an Direktioun Schuller, stoung fréier, ongeféier op der Plaz, wou haut de Rond-point vun der Lonkecher an der Dräikantonstrooss ass, eng Wandmillen. Ëm 1770 war et awer schonn eng Ruin.

## Veräiner
* Tennis Club Dippech
* Dippecher Dachsen, Scouten a Guiden
* Kabarä PEPpERONI

## Kuckt och
* Kierch Dippech

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Gemeng Dippech
Eschweiler (Wolz)

**Eschweiler**, lokal **Eeschwëller**, ass eng lëtzebuergesch Uertschaft an der Gemeng Wolz. Bis Enn 2014 war et den Haaptuert vun der fréierer Gemeng Eschweiler, ier déi mat der Gemeng Wolz fusionéiert huet.

## Kuckeswäertes
* D'Kierch vun Eschweiler

## Kuckt och
* George Mergenthaler, en amerikaneschen Zaldot deen 1944 beim Café Halte gefall ass

## Um Spaweck
Ell

* Ell: eng Uertschaft zu Lëtzebuerg am Kanton Réiden;
* duerno genannt,d'Gemeng Ell;
* Ell: eng Uertschaft an der hollännescher Provënz Limburg
Ëlwen

**Ëlwen** ass eng Uertschaft am Norde vu Lëtzebuerg an Haaptuert vun der Gemeng mat dem selwechten Numm

## Nopeschuertschaften
* Bënzelt
* Biwesch
* Drénkelt
* Kierchen
* Weiler

Duerch Ëlwen leeft d'Wolz.

## Geschicht

Ëlwen huet bis den 28. Dezember 1908 zu der fréierer Gemeng Kierchen gehéiert.

## Kulturelles
* Ciné Orion bei der Gare zu Ëlwen
* Tony-Bourg-Bibliothéik am Adameshaus

## Kuckeswäertes
* Fiichtgebitt Cornelysmillen
* Kierch Ëlwen vu 1640, déi dem Ëlwener Franziskanerklouschter gehéiert huet, an déi mat der Uergel dran op der Lëscht vun de klasséierte Monumenter als *Nationalmonument* klasséiert gouf.

## Kuckt och
* Eisebunnsstreck Ëlwen-Wilwerdang
* Gare Ëlwen
* Sentier des Passeurs
* Naturpark Our

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Gemeng Ëlwen
* WEbsäit vun der Ëlwener Musek 
* Websäit mat vill Informatiounen iwwer Ëlwen
Walfer

**Walfer** ass eng lëtzebuergesch Uertschaft am Kanton Lëtzebuerg an Haaptuert vun der Gemeng Walfer.

## Geographie
D'Walfer läit am Uelzecht-Dall, dee vun do un no Norden ëmmer méi breet gëtt. Am Weste fanne mer eng Wiselandschaft déi lues a lues verbaut ginn ass, an am Oste stéisst Walfer un d'Häng vun de Bëscher déi op de Koppe leien, wéi de *Walferbierg*, de *Quantebierg*, d**Fréin'' an d**Heedchen*.

D'[[Naturschutzgebitt Sonnebierg]] läit um Westhank vum Ausleefer vum *Walferbierg''.

## Verkéier

Walfer ass haaptsächlech un de Verkéier ugeschloss iwwer d'Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Ëlwen (Nordstreck) an d'Nationalstrooss 7, déi allebéid vun Norden no Süde matzen duerch Walfer ginn an Duerf praktesch zesumme mat der Uelzecht a véier deelen.

Aner Weeër, déi op Walfer féieren, sinn den CR181 dee vu Walfer op d'Biergerkräiz geet, den CR233 vun Dummeldeng op Walfer an den CR123 vu Steesel op Walfer.

## Walfer oder Wallefer? - Den Numm a seng Varianten
Den Numm huet an der Vergaangenheet vill Varianten erlieft. Esou gëtt d’Uertschaft op den historesche Ferraris Kaarten als Valferdingen betitelt. Et kéint sech also em d’Dingen (de Besëtztum vun enger Persoun) gehandelt hunn, déi Valfer geheescht huet. 

Am Laf vun der Zäit goufen et Streidereien doriwwer wéi den Numm op Lëtzebuergesch sollt geschriwwe ginn. Nach 1982 huet de Syndicat d'’Initiative et du Tourisme de Walferdange, dee virdru Wallefer Verschéinerungsveräi geheescht huet, ee Buch zur Plaz genannt Doudeg Fra erausginn. D’Buch vum Georges Faber hat den Titel „Doudeg Fra Wallefer“. An och an Zeitungsartikelen an offizielle Matdeelungen aus dëser Zäit fënnt sech meeschtens d'Variant Wallefer amplaz vu Walfer. Offiziell gëllt den Numm Walfer zanter dem Sproochegesetz vun 1984. D’Variant Wallefer bleift awer bis haut ënner Alagesiessenen als geleefeg erhalen.

## Kuckeswäertes

## Kuckt och

* Seismologesche Laboratoire zu Walfer
* Walfer Bicherdeeg
* Gare Walfer
* Elterstrachen - Op der Tonn - Foussgängerbréck zu Walfer

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Gemeng Walfer
* Syvicol
* BBC Résidence Walfer
* Rugby Club Walfer
* Ferraris Kaart mat der Bezeechnung Valferdingen
* Buch Doudeg Fra Wallefer
Iermsdref

**Iermsdref** ass eng lëtzebuergesch Uertschaft an der Ärenzdallgemeng. Bis Enn 2011 war et den Haaptuert vun der fréierer Gemeng Iermsdref.

## Geographie
Iermsdref läit um rietsen Uwänner vun der Wäisser Iernz.

Um Flouer vun Iermsdref entsprangen zwou Baachen, déi lénks Nieweflëss vun der Wäisser Iernz sinn. Dem Waasserlaf no gekuckt sinn dat:

* d'Deifebaach
* d'Ruebisbaach

Op der *Neimillen* leeft dann nach d'Brücherbaach dran, an an der Keiwelbaach op der Grenz mat Bettenduerf leeft d'Keiwelbaach dran.

Iermsdref ass un de Verkéier ugeschloss iwwer d'Chemin reprisen CR356 an CR358.

## Kuckt och
* Kierch Iermsdref

## Um Spaweck
Fëschbech (Miersch)

**Fëschbech** ass eng lëtzebuergesch Uertschaft am Kanton Miersch an Haaptuert vun der Gemeng mat dem selwechten Numm.

D'Uertschaft Fëschbech läit an engem klengen Dall, op enger Héicht vu ronn 300 Meter. D'Koppe ronderëm, déi all iwwer 350 Meter héich sinn, sinn all mat Bëscher bewuess.

Duerch d'Uertschaft leeft d'Wisebaach, eng Niewebaach vun der wäisser Iernz.

## Geschichtleches
D'Origine vun der Uertschaft **Fëschbech**, an alen Dokumenter och *Visbach*, *Vischebach*, *Vixebach*, *Viscebag* geschriwwen, ginn de Geschichtsfuerscher no, bis an d'Réimerzäit zeréck. No de Réimer hu sech am 5. Joerhonnert Frankestämm ugesidelt.

## Prominent Awunner
Nom Doud vun der Joséphine-Charlotte 2005 an dem Grand-Duc Jean 2019, wunnen den Ierfgroussherzog Guillaume an d'Ierfgroussherzogin Stéphanie mat hirem Bouf Charel zu Fëschbech am Schlass.

## Biller

Fischbach (Mersch), 10 Rue Grande-Duchesse Charlotte.jpg
Fischbach (Mersch), 6 Rue Grande-Duchesse Charlotte.jpg
Fischbach (Mersch), 2 Rue du Moulin.jpg


## Literatur
* Brosius, L., L. Karier & R. Miny, 2014. *100 Joer Pompjeeën an d'Gemeng Fëschbech.* 294 S. Dréckerei Faber, Miersch. ISBN 978-99959-0-051-9. (Fëschbech: S. 151-190).

## Kuckt och
* Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen
* Kierch Fëschbech
* Schlass Fëschbech

## Um Spaweck

* Websäit vun der Gemeng Fëschbech (Miersch)
* Syvicol
* Iwwer d'Fëschbecher Schmelz
Fluessweiler

**Fluessweiler** ass eng Uertschaft zu Lëtzebuerg am Kanton Gréiwemaacher a Chef-lieu vun der Gemeng Fluessweiler. Zur Uertschaft gehéiert och Buchholz, resp. de Buchholzer Haff.

## Geschicht
Beim Bau vun der Autobunn A1 gouf e fréikeltescht Graf aus dem 4.-3. Jh. v. Chr. entdeckt. Ausgegruewe gouf och e Kierfecht mat enger Längt vun 350 m aus der Eisenzäit. Aus der Réimerzäit staamt den Tumulus bei der Tonn.

Den Numm Fluessweiler besteet zanter 1783. Virdru fënnt een och d'Nimm *Wilre, Flaiswiler, Vlaisswilre, Flasswilre, Flazweiler*. Den Numm Fluess kënnt dohier, weel do Fluess ugebaut gouf.

Den éischte Paschtouer gouf 1360 ernimmt.

D'Par Fluessweiler ënnerstoung der Abtei Iechternach a war géint 768 ënner dem Numm *Wilre* verflicht bei der Iechternacher Sprangpressessioun matzemaachen. Bis 1858 huet Menster och zur Par Fluesweiler gehéiert.

Fluessweiler a Menster hu sech laang ëm de Widdebierg gestridden. An engem Prozess vum 5. Juni 1616 ass de Bësch um Widdebierg tëschent den Uertschaften opgedeelt ginn.

Zanter 1845 gouf et eng Schoul am Duerf an zanter 1868 och eng Schoul fir Meedercher. Zanter 1972 ginn d'Kanner op Dräibuer an d'Grondschoul.

## Kuckt och
* Kierch Fluessweiler
* Siwe Schmäerzewee "an der Breechkaul bei der Décker Eech"
* Naturschutzgebitt Kelsbaach

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Gemeng Fluessweiler
* Syvicol
Fréiseng

**Fréiseng** ass den Haaptuert vun der Gemeng Fréiseng.

## Verkéiersubannung

D'Kräizung wou sech déi zwou Nationalstroossen N3 an N13 kräizen ass d'zentral Plaz vun der Uertschaft.

Ausserdeem ass Fréiseng duerch e Verdeelerkrees un d'Autobunn A13 (Saarautobunn) ugebonnen.

## Geschicht

## Verschiddenes
Fréiseng ass ënner anerem och bekannt duerch de Restaurant vun der Lea Linster.

Laanscht d'N3 Richtung Grenz mat Frankräich sinn eng ganz Rei Bensinnsstatiounen. D'Ursaach dofir ass den Tanktourismus.

## Kuckeswäertes
* D'Parkierch gouf 2003 op der Lëscht vun de klasséierte Monumenter als *Nationalmonument* klasséiert.

## Jumelagen
* Zanter 2004: Saint-Julien-de-Coppel 

## Kuckt och
* Monument aux morts Fréiseng
*

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Gemeng Fréiseng
Garnech

**Garnech**, ass eng lëtzebuergesch Uertschaft, an den Haaptuert vun der Gemeng mat dem selwechten Numm.

D'Uertschaft Garnech läit op der Mamer.

## Bekannt Garnecher Leit
* Elsy Jacobs, Vëlossportlerin (Weltmeeschter)
* Claudine Schaul, Tennisspillerin

## Medien
* *[[D'Meedche vu Garnech]]*, e Kuerzfilm vum Gast Rollinger iwwer säi Besuch beim Arno Schmidt zu Bergfeld bei Celle.

## Literatur
* Arno Schmidt, *[[Abend mit Goldrand]]* (1975): eng vun den Haaptpersounen aus dem Buch, d'Ann' Ev', ass vu Garnech.
* A. Delvaux, J. Ewen, J. Lux, J. Malget,S. Pohs: "Fanfare Garnech 1919-1994, Festlechkeeten zum 75. Jubiläum"

## Kuckt och
* Kierch vu Garnech

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Gemeng Garnech
* Websäit vun der Garnecher Musek
Géisdref

**Géisdref** ass eng lëtzebuergesch Uertschaft am Éislek an Haaptuert vun der Gemeng mat dem selwechten Numm

## Geographie
Géisdref läit am Kanton Wolz um südlechen Deel vun enger Éisleker Kopp, mat den Nopeschuertschafte Boukels an Dol. Am Westen ass den Dall vun der Schlirbech, an am Süden dee vun der Sauer.

De Waassertuerm zu Dol versuergt Géisdref mat Drénkwaasser.

## Geschicht
Den Numm *Goesdorf* leet sech vu *Gießdorf* of. Géisdref war fréier en Industriestanduert, dee vum Antimonvirkomme gelieft huet. Éischt Gruewunge solle schonn an der Réimerzäit gemaach gi sinn. Eng éischt Konzessioun ass 1354 ausgestallt ginn.

## Kuckeswäertes
* Al Géisdrëffer Antimongrouf
* Kierch Géisdref

## Manifestatiounen
* Dat traditionellt Minnefest ass eng vun de wichtegste Manifestatioune vum Duerf.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* Websäit vun der Gemeng Géisdref
Groussbus

**Groussbus** (lokal: **Bus**) ass eng lëtzebuergesch Uertschaft am Kanton Réiden an den Haaptuert vun der Gemeng Groussbus-Wal.

## Geographie
Groussbus läit op enger Héicht vu 470 m.

Duerch d'Uertschaft leeft d'Waark, déi zu Gréiwels entspréngt.

Duerch Groussbus lafen d'Nationalstrooss 12 an d'N21.

## Geschicht
*Bous* oder *Buhs* ass dat keltescht Wuert fir Mëllechkummer.

1989 huet een zu Groussbus um Flouer *Heidebierg* e Won aus der Zäit vun 1000 v. Chr. fonnt. E beleet datt d'Kelten op dëser Plaz eng Siidlung haten an als Véiziichter gelieft hunn.

Am nämmlechte Streech fënnt een Zillen an Eeserech aus der Zäit vun de Réimer.

Am 11. Joerhonnert steet zu Groussbus eng Kierch. Vun 1089 un ass d'Duerf eng eege Par.

Iwwer d'Joerhonnerten huet d'Populatioun vum Duerf deels staark ënner Kricher a Krankheete gelidden. 

Tëscht 1640 a 1650 léisst de Peter Jolliot e Schlass bauen, dat 1966/67 ofgerappt gëtt.

Nodeems 1712 de Blëtz an déi al Kierch aschléit, gëtt 1719 déi haiteg Kierch gebaut. 1849 gëtt de Kierchtuerm nees vum Blëtz getraff an dat Joer drop, 1850, gëtt den neien Tuerm opgeriicht.

Virum 1. September 2023 huet Groussbus zu der Gemeng Groussbus gehéiert, där hire Chef-Lieu et war. Dës huet du mat der Gemeng Wal zu der Gemeng Groussbus-Wal fusionéiert.

## Kuckt och
* Kierch Groussbus

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Gemeng Groussbus
* Websäit vun der Scoutsgrupp St. Max. Kolbe vu Groussbus
Hiefenech

**Hiefenech** ass eng lëtzebuergesche Uertschaft am Kanton Miersch. Se ass den Haaptuert vun der Gemeng Hiefenech.

## Geschicht

## Geographie
## Literatur
Schumacher, Jos., *Heffingen und [[Reuland]] - Chronik der Gemeinde Heffingen von den Anfängen bis 1815*; Lëtzebuerg (Sankt Paulus Dréckerei), 1985.
## Kuckt och
* Kierch Hiefenech

## Um Spaweck

* Syvicol
* Websäit vum "Basket Ball Club Union Sportive Hiefenech"
* Websäit vun der "Par Hiefenech-Reiland"
Heischent

**Heischent** ass eng lëtzebuergesch Uertschaft am Norde vum Land an der Gemeng Esch-Sauer (Kanton Wolz). Bis Enn 2011 war se den Haaptuert vun der fréierer Gemeng Heischent, déi du mat Esch-Sauer fusionéiert huet.
## Geographie

## Geschicht
## Kuckt och
* Kierch vun Heischent
* Naturpark Uewersauer

## Um Spaweck
Hengescht

**Hengescht** (lokal: **Hengischt** oder **Héinischt**) ass eng Uertschaft an der Gemeng Klierf. Bis de 5. Dezember 2011 war Hengescht den Haaptuert vun der Gemeng Hengescht, déi du mat Klierf fusionéiert huet.

## Kuckeswäertes
*US-Monument 6th Armored Division

## Kuckt och

* Naturpark Our
* Quirinuskierch vun Hengescht

## Um Spaweck

* Syvicol

## Fotoen

Fichier:Hengescht.jpg|De Waassertuerm vun Hengescht
Fichier:Hengescht_Centre_culturel.jpg| De Centre Culturel vun Hengescht
Fichier:US-Monument_Hengescht.JPG| D'Monument zu Éiere vun der 6th US Armored Division
Hesper

**Hesper** ass eng lëtzebuergesch Uertschaft an den Haaptuert vun der Gemeng Hesper am Kanton Lëtzebuerg.

## Geographie
Hesper läit um nërdlechen Enn vum Uelzechtdall, just do wou de Floss ufänkt an e schmuelen Dall gequëtscht ze ginn, deen déi eng Säit vum Plateau vum Houwald an déi aner Säit vum *Holleschbierg* a vum *Bloebierg* gebilt gëtt.

Zu Hesper leeft vun der lénkser Säit d'Drosbech an d'Uelzecht

Duerch Hesper leeft d'Nationalstrooss N3, déi op hirer ganzer Längt zu der Voie de la Liberté gehéiert. Fir d'Uertschaft vum Duerchgangsverkéier z'entlaaschten, gëtt eng Ëmgeeungsstrooss geplangt, déi südlech vun Alzeng an engem grousse Bou no Westen dréint an dann um Houwald op déi nei N3 stousse soll.

## Geschicht
Hesper war zur Zäit vum Premier Empire e Kantonalhaaptuert am Département des Forêts.

Vum 20. Februar 1882 bis den 22. Mee 1955 war Hesper iwwer eng Schmuelspuerbunn, de "Jangli", deen d'Streck Lëtzebuerg-Réimech gefuer ass, ugebonnen.

## Kuckeswäertes

* De Park bei der Gemeng zu Hesper
** Sprangbuer vum Manon Bertrand
* D'Buerg Hesper, zanter dem 26. Juli 1990 als *Inventaire supplémentaire* op der Lëscht vun de klasséierte Monumenter ageschriwwen;
* D'Skulptur *La Nageuse* vum Lucien Wercollier am Hall vum Gemengenhaus;
* De Stadion vum FC Blo-Wäiss Izeg Stade Albert-Kongs;
* Den Holleschbierg mam Sportzenter a mam Stade Alphonse-Theis;
* De Kéibur mat sengen zwou bemierkenswäerte Buchen;

## Veräiner
* De Klima- an Ëmweltveräi vun Hesper, KlimaWelt
* De Foussballveräi vun Hesper, den FC Swift Hesper
* De Foussballveräi vun Izeg, den FC Blo-Wäiss Izeg
* Société de Tir aux Armes Sportives de Hesperange

## Kuckt och
* Kierch vun Hesper

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Gemeng Hesper
* Websäit vun de Geschichtsfrënn vun der Gemeng Hesper a.s.b.l.

## Galerie

Fichier:J-P-Schmit_ruines-du-chateau-de-hesperange.png|D'Ruine vun der Hesper Buerg. Zeechnung vum Jean-Pierre Schmit an Nicolas Liez
Fichier:ChateauHesper.jpg|D'Hesper Buerg. Foto vum Charles Bernhoeft
Houschent

**Houschent** ass eng Uertschaft an der Gemeng Parc Housen am Kanton Klierf. Bis Enn 2011 war si den Haaptuert vun der fréierer Gemeng Houschent (Kanton Dikrech), déi du mat de Gemenge Konstem an Housen zu der Gemeng Parc Housen fusionéiert huet.

## Geographie

## Geschicht

## Kuckeswäertes
* Parkierch vun Houschent

## Kuckt och
* Naturpark Our

## Literatur
* Bosseler, Nicolas: *Hoscheid auf der Strass: Entwicklungsgeschichte einer Gemeinde durch eine vielhundertjährige Epoche*, Gemeng Houschent 1978

## Um Spaweck

* Websäit vun der Gemeng
Housen

**Housen**, *Husen* fir d'Leit vun do, ass eng lëtzebuergesch Uertschaft am Kanton Klierf an Haaptuert vun der Gemeng Parc Housen.

Bis Enn 2011 war si Haaptuert vun der fréierer Gemeng Housen, déi du mat de Gemenge Konstem an Houschent zu der Gemeng Parc Housen fusionéiert huet.

## Geographie

## Geschicht

* D'Äispist vun Housen ass den 19. Dezember 1971 ageweit ginn. Si war en Deel vum Wëldpark Housen. D'Äispist ass zesumme mam Wëldpark 1984 zougemaach ginn.

## Kuckeswäertes
*Den RTL Sendemast vun Housen ass mat 300&nbsp;m dat héchst Bauwierk vu Lëtzebuerg.
*D'Kapell Housen
*D'Kierch Housen

## Kuckt och
* Naturpark Our

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Gemeng Housen
* Websäit vum "Centre d'Internvention" vun Housen
* Syvicol