Eva Siewert

D**'Eva Siewert**, gebuer den 11. Februar 1907 zu Breslau (haut: Wroclaw a Polen), a gestuerwe virum 3. Dezember 1994 zu Berlin, war eng däitsch Journalistin, Schrëftstellerin, Radiosspeakerin an Operesängerin. Si huet haaptsächlech zu Berlin gewunnt a geschafft, an och eng 6 Joer laang zu Lëtzebuerg.

## Liewen
D'Eva Siewert war d'Duechter vun der Musekerkoppel Hans (1872–1941) a Frida Siewert (geb. Michels, 1880–1953). Si ass zu Berlin opgewuess, an huet vun 1923 u Musek studéiert: fir d'éischt bei hirer Mamm, bei där se no der Scheedung vun hiren Elteren als Kand gewunnt huet, dono op der *Staatliche Hochschule für Musik* zu Berlin. Si huet do ë.&nbsp;a. fir Sopranistin studéiert, an huet 1928 eng weider Ausbildung zu Oldenburg gemaach. Wéinst enger Asthma-Erkrankung huet si awer hir Karriär als Sängerin missen ofbriechen.

Vun 1929 un huet si virun allem als Journalistin geschafft. 1930 ass si fir 1 Joer op Teheran gereest, wou si fir eng däitsch Ex- an Importfirma geschafft huet. Duerno huet si an Däitschland um Radio Konferenzen iwwer hir Reese gehalen. Doropshi krut si vu Radio Lëtzebuerg eng Plaz als Chefredaktesch a Chefspeakerin vun de Programmen an däitscher, franséischer an englescher Sprooch. Si huet do vum 1. Juli 1932 bis den 31. Mäerz 1938 geschafft an derzou bäigedroen, de Radiosprogramm auszebauen: Si huet méi spéit geschriwwen, datt se vum Opbau vum Placken- an Dokumentarchiv, iwwer den Oflaf vu Programm, de Kontakt mat den Noriichtenagencen, Iwwersetzungen, dem Schreiwe vu *Causerien* a Konferenztexter bis hin zu den Usoen an dräi Sproochen do eng breetgefächert Aarbecht geleescht hätt. Well se vun 1933 un och Noriichten aus Däitschland bruecht huet, déi net der offizieller Nazi-Propaganda entsprach hunn, ass se do geschwënn opgefall, an an de Verdacht geroden *"Feindverbindung"* ze hunn. Dozou hunn och Rapporte bäigedroen, mat deenen den Dirigent Henri Pensis d'Eva Siewert 1936 beim däitsche Geheimdéngscht heemlech ugeschwäerzt huet.

1938 ass d'Angscht virun engem neie Krich méi grouss ginn, an d'Eva Siewert huet decidéiert, léiwer op Teheran zeréckzegoen. Ma wéi si op Berlin gefuer ass, fir e Visa unzefroen, huet se wéinst hirer journalistescher Aarbecht vu virdru kee kritt. Se huet och net méi dierfen ausreesen: well si den *[[Nürnberger Gesetzer]]* no *"Halbjüdin"* war (hir Mamm war Jiddin), huet se och net méi als Journalistin dierfe schaffen an huet sech ewell missen als Sekretärin an Iwwersetzerin duerchschloen. Dobäi huet si warscheinlech och hir Frëndin Alice Carlé (1902–1943) kennegeléiert.

Am Mee 1941 gouf si eng éischt Kéier verhaft a koum a "Schutzhaft", well se onvirsiichtegerweis enger Frëndin Antinazi-Witzer, déi se héieren hat, geschéckt hat, déi bei enger Perquisitioun fonnt goufen. Am September 1942 gouf si op en Neits wéinst *"[[Wehrkraftzersetzung]]"* zu enger Prisongsstrof vun 9 Méint verurteelt, well se op der Aarbecht e puer Witzer a Bemierkunge géint de Regimm gemaach huet. D'Zwangsaarbecht am Prisong hunn hir gesondheetlech schwéier Schied ugedoen. Ma si hat och dramatesch Konsequenze fir hir Frëndin Alice Carlé: déi war Jiddin, an huet sech alt ëmmer nees bei der Eva Siewert doheem verstoppt. Well dat ewell net méi goung, ass si de 27. August 1943, zesumme mat hirer Schwëster Charlotte Carlé (1901–1943) vun der Gestapo verhaft an an d'KZ Auschwitz-Birkenau verschleeft ginn, wou se allen zwou ëmbruecht goufen

Nom Krich konnt d'Eva Siewert net méi un hire beruffleche Succès vu virun 1938 uknëppen. Si krut 1948 de Status als "Affer vum Faschismus" unerkannt, an och eng kleng staatlech Hëllef fir hir gesondheetlech Behënnerungen duerch hir Zäit am Prisong. Hir kleng Rent huet si duerch fräi journalistesch Aarbechte fir ë.&nbsp;a. *[[Die Weltbühne]]*, *Der Sozialdemokrat*, *[[Der Spiegel]]*, den *Telegraf* an *Die Andere Zeitung* opgebessert.

Vun der Mëtt vun den 1950er Joren un ass net méi vill iwwer si bekannt. Si huet weider a bescheidene Verhältnisser zu Berlin gewunnt, an ass do den 3. Dezember 1994 dout an hirer Wunneng fonnt ginn.. Si gouf um Kierfecht *Steglitzer Bergstraße* begruewen.

## Literatur
* Wolfert, Raimund; Dimmig, Oranna; Schoppmann, Claudia (Hrsg.) (2025): *'Damals wurde uns klar, dass Bleiben Lebensgefahr bedeutete'. Eva Siewert und Alice Carlé, eine Liebe während der Shoah.* (Schriften der Gedenkstätte Deutscher Widerstand, Reihe B, 14). Berlin: Lukas Verlag.

## Um Spaweck