open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Lara Fabian

D**'Lara Fabian**, gebuer den 9. Januar 1970 zu Etterbeek als **Lara Crokaert**, ass eng belsch Sängerin. Säit 1996 huet si och déi kanadesch Nationalitéit. Si huet hir Karriär 1986 ugefaange wéi se de Concours *Tremplin de la musique* vum Festival de Wallonie gewonnen huet.

Si huet Lëtzebuerg beim Eurovision Song Contest 1988 zu Dublin mam Lidd "Croire" vertrueden. Si koum op déi 4. Plaz mat 90 Punkten.
2006 huet si fir d'éischt an hirer Karriär e Concert zu Lëtzebuerg ginn an zwar an der Philharmonie Lëtzebuerg am Kader vun hirer Tournée Un Regard 9

Si séngt an e puer Sproochen (Franséisch, Englesch, Däitsch, Italieenesch, Portugisesch, Spuenesch, Russesch, Hebräesch, Tierkesch) an huet iwwer 20 Milliounen Placke verkaaft.

Si war 2018 an 2019 Coach vun der Sendung La Voix am Québec. 2020 huet si déi Roll dunn och a Frankräich bei The Voice iwwerholl. Zanter 2021 ass se Directrice vun der Star Academie am Québec.

## Discographie
### Studio-Albumen
* 1991: Lara Fabian
* 1994: Carpe Diem
* 1996: Pure
* 1999: Lara Fabian (an englescher Sproch)
* 2001: Nue (incluant J’y crois encore, Immortelle, Aimer déjà, Tu es mon autre et Bambina)
* 2004: A Wonderful Life (album en anglais incluant No big deal)
* 2005: 9
* 2009: Toutes les femmes en moi
* 2009: Every Woman In Me
* 2010: Mademoiselle Zhivago (mat Lidder a 5 Sproochen)
* 2010: Best of
* 2011: Je me souviens
* 2013: Le secret
* 2015: Ma vie dans la tienne
* 2017: Camouflage
* 2019: Papillon
* 2020: Lockdown Sessions

### Live Albumen
* 1998: Lara Fabian Live 98 
* 2002: Live 2002
* 2003: Lara Fabian: Live En Toute Intimité
* 2006: Un Regard 9 / Live
* 2011: Toutes les femmes en moi font leur show

## Um Spaweck

* Websäit
Messier 6

De **Messier 6** (och als **[[New General Catalogue|NGC]] 6405** bezeechent) ass e 4,2&nbsp;mag hellen oppene Stärekoup am Ostdeel vum Stärebild Scorpius, nërdlech vum Stär Lesath. De Stärekoup huet eng visuell Ausdeenung vun 33' an ass ronn 1.600 Liichtjoer vun der Äerd ewech. De Messier 6 war schonn an der Antiquitéit bekannt a gëtt heiansdo och **Päiperlekskoup** genannt. Hien ass a Mëtteleuropa schwéier ze gesinn, awer a südleche Breeten ass et en opfällegen Objet.

## Entdeckung
Den oppene Stärekoup gouf an der Zäit viru 1654 vum italieeneschen Astronom Giovanni Battista Hodierna entdeckt. Et gëtt ugeholl, datt schonn de Claudius Ptolemäus de Messier 6 bei der Observatioun vum Messier 7 gesi konnt hunn. Dat ass awer net sécher. Onofhängeg dovun observéiert 1745 oder 1746 de Schwäizer Jean-Philippe de Chéseaux de Messier 6. Beim Nicolas-Louis de Lacaille krut hien d'Bezeechnung Lac III 12. Hien hat de Stärekoup 1752 um Kap vun der Gudder Hoffnung observéiert. De Charles Messier huet de Stärekoup den 23. Mee 1764 obsevéiert an huet en als Nummer 6 a säi Katalog agedroen.

## Um Spaweck

* M6 bei SEDS
Poupée de cire, poupée de son

**Poupée de cire, poupée de son** ass e Lidd vun der franséischer Sängerin France Gall, komponéiert a getext vum Serge Gainsbourg. Et war déi lëtzebuergesch Bedeelegung am Grand Prix Eurovision Song Contest 1965 zu Neapel, gesongen op Franséisch.

Mat deem Lidd huet Lëtzebuerg fir déi zweet Kéier de Grand-Prix gewonnen.

D'France Gall huet och eng däitsch (*Das war eine schöne Party*), eng italieenesch (*Io sì, tu no*) an eng japanesch Versioun (*Yume Miru Shanson Ningyō*) vum Lidd opgeholl. Et gouf vun anere Kënschtler a villen anere Sproochen adaptéiert, dorënner op Arabesch, Dänesch, Englesch, Estnesch, Finnesch, Hebräesch, Hollännesch, Koreanesch, Portugisesch, Russesch, Schweedesch, Spuenesch, Tschechesch, Ungaresch a Vietnameesesch.

## Kuckt och
* Eurovision Song Contest
* *[[La poupée monte le son]]*

## Um Spaweck

* D'Lidd op You Tube
* Den Text vum Lidd
Lesath (Stär)

De **Lesath** (Leschath, Lesuth) ass den Numm vum Stär υ (Ypsilon Scorpii) am Stärebild Scorpius
De Lesath huet eng visuell Magnitude vu +2,8&nbsp;mag. a gehéiert zu der Spektralklass B3 an ass zirka 519 Liichtjoer ewech. Den arabeschen Numm bedeit „Stéch/Bëss (vun engem gëftegen Déier)“. De Lesath ass e Member vun der Gould Ceinture.

**Koordinaten** (Equinoxe 2000)

*Rektaszensioun 17h 27m 24s
*Deklinatioun -37° 15' 0"
## Kuckt och
Lannenallee Biergem

D**'Lannenallee vu Biergem** ass eng ronn 300 m laang Allee vun eppes iwwer 50 Lannen, déi vum CR164 (*Näerzengerstrooss*) just baussent der Uertschaft Biergem no Süden ofzweigt a bei d'Lameschmille féiert.

Si gouf de 7. Mäerz 1984 op d'Lëscht vum Zousazinventaire vun den nationale Monumenter opgeholl. D'Allée steet awer net op der 'offizieller' Lëscht vun de bemierkenswäerte Beem zu Lëtzebuerg.

## Kuckt och
* Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Monnerech
* Bemierkenswäert Beem zu Lëtzebuerg

## Literatur
* Sinner, J. et al., 2002. *Les arbres remarquables*. Administration des eaux et forêts. Musée national d'histoire naturelle. 255 S. (Cf. d'Lëscht S. 236-247, wou dës Allee feelt).
Un grand amour

**Un grand amour** ass e Lidd vun der belscher Sängerin Solange Berry, komponéiert vum Michel Eric a mat engem Text vum Monique Laniece a Raymond Roche. Et war déi lëtzebuergesch Bedeelegung am Grand Prix Eurovision Song Contest 1958 zu Hilversum, gesongen op Franséisch. Et koum op déi 9. Plaz mat 1 Punkt.

## Kuckt och
* Eurovision Song Contest

## Um Spaweck
* Den Text vum Lidd op The Diggiloo Thrush
Peepstlech Bull

Eng **peepstlech Bull** oder kuerz **Bull** (vum lat.: *bulla*, Sigel) ass d'Bezeechnung fir e Schrëftstéck, dat wichteg Entscheedungen, wéi Rechtsakter, vun engem Poopst verkënnegt.

Den offiziellen Numm ass *litteræ apostolicæ* oder *litteræ apostolicæ sub plumbo*, also "apostoulesche Bréif" vereinfacht iwwersat. Den Numm *Bull* kënnt eigentlech vun der Kapsel, an där dat wichtegt Schrëftstéck war, an déi op zwou Säite versigelt an um Dokument ugestréckt war. Méi spéit gouf dat Schrëftstéck selwer Bull genannt.

Am Ganze goufen et eng ronn 140 där Bullen.

## Kuckt och

* Lëscht vun de peepstleche Bullen 

## Um Spaweck
Papa Pingouin

**Papa Pingouin** ass e Lidd vun der Grupp Sophie & Magaly, komponéiert vum Ralph Siegel a Bernd Meinunger an engem Text vum Pierre Delanoë. Et war déi lëtzebuergesch Bedeelegung am Grand Prix Eurovision Song Contest 1980, gesongen op Franséisch. Et koum op déi 9. Plaz mat 56 Punkten.

D'Lidd war a Frankräich e groussen Erfolleg an ass zirka engmilliounmol verkaaft ginn.

## Um Spaweck
* Den Text vum Lidd op The Diggiloo Thrush
* D'Lidd op You Tube
Sophie & Magaly

**Sophie & Magaly** war eng franséisch Popgrupp, déi aus den Zwillingsschwëstere Sophie a Magaly Gilles bestanen huet.

Si huet Lëtzebuerg 1980 um Eurovision Song Contest zu den Haag vertrueden. Mat dem Lidd "Papa Pingouin" ass si dunn op déi 9. Plaz mat 56 Punkten komm. D'Grupp hat vill Erfolleg mat deem Lidd a Frankräich, mä schonn hir zweet Single ass net méi gutt ukomm.

## Band
* Sophie Gilles
* Magaly Gilles. D'Magaly Gilles ass am Abrëll 1996 un de Follge vun enger HIV-Infektioun gestuerwen.

## Discographie
* *Papa Pingouin* (1980)
* *Arlequin* (1980)
* *Tous les enfants du monde* (1980)
* *Les Nanas de Zorro* (1981)
* *Poupée qui chante, poupée que pleure* (1981)
* *Toi* (1981)
* *Tous les enfants chantent Noël* (1981)

## Um Spaweck
* Discographie
Fomalhaut (Stär)

De **Fomalhaut** (α Piscis Austrini) ass den hellste Stär am Stärebild Piscis Austrinus an den 18. an der Lëscht vun den hellste Stären um Himmel. Den Numm bedeit „Schnëss vum Wal“ (arab.  *fam al-ḥūt*). Aner Nimm sinn: Difda al Auwel, Hastorang an Os Piscis Meridiani.

## Physikalesch Eegenschaften
Fomalhaut ass 25 Liichtjoer vun eis ewech. Hien ass wéi déi eppes méi waarm Vega en Haaptreiestär vun der Spektralklass A. Seng Uewerflächentemperatur läit bei 8500 K. Et gëtt ugeholl, datt d'Fomalhaut ongeféier 100 bis 300 Millioune Joer al ass. Seng Liewenszäit gëtt op ronn eng Milliard Joer geschat.

## Urspronk
Fomalhaut ass e Member vum Castor-Beweegungskoup, zu deem ënner anerem och d'Vega gezielt gëtt. Den nächste Member vun dësem Beweegungskoup ass den TW Piscis Austrini (e verännerleche Stär vum Typ BY&nbsp;Draconis), läit nëmmen zirka 0,85 Liichtjoer vum Fomalhaut ewech an huet eng änlech Eegebeweegung.

Déi béid Stäre schénge schwaach gravitativ gebonnen ze sinn a forme warscheinlech awer keen Duebelstäresystem. Et gëtt ugeholl, datt änlech Beweegungskéip e kollektive Urspronk als Stärekoup vu klenger Dicht haten.

## Stëbsscheif an Exoplanéit

Fomalhaut gëtt vun enger Stëbscheif ëmkreest, déi en Duerchmiesser vun ongeféier 40 Milliarde Kilometer huet. De Gravitatiounszentrum fält net mat dem Stär zesummen, mä ass ongeféier 15 Astronomesch Eenheeten (AE) vum Fomalhaut ewech. Et gëtt dofir e Planéit op enger Distanz vun zirka 7,4 bis 10,5 Milliarde Kilometer ëm de Stär ugeholl.

D'Stëbsscheif weist eng Rankstruktur, vun där ugeholl gouf, datt si duerch d'Schwéierkraftwierkung vun engem Planéit verursaacht gëtt. D'infrarout Ofstralung vun der Scheif konnt schonn an den 1980er Joren duerch den Infrared Astronomical Satellite (IRAS) vun der NASA observéiert ginn. D'Stëbscheif ass banne bei enger Distanz vun ongeféier 133 AE vum Haaptstär schaarf ofgegrenzt an huet selwer eng Breet vu ronn 25&nbsp;AE.

Den Exoplanéit emkreest den Zentralstär an engem mëttleren Ofstand vun ongeféier 115&nbsp;AE banne vum vum bannenzege Stëbsrankbord vun der Exzentrizitéit vun der Ëmlafbunn vun 0,11 schwankt den Ofstand tëscht 102 an 128 AE a läit am Moment bei ongeféier 119&nbsp;AE.

De Moossstaf am Bild lénks ënnen huet eng Längt vun 100&nbsp;AE resp 13". Zum Vergläich: Déi däitlech begrenzte Bouscheif vu Fomalhaut am Bild ganz uewen huet en Duerchmesser vun 130".

## Um Spaweck

* Fotoen an Animatioune vun der Stëbscheif an dem Planéit kombinéiert an engem Video
* Daten zu Fomalhaut
* Méi zum Stär
* www.wissenschaft.de: Forscher vermuten junge Himmelskörper im Ringsystem um den Stern Fomalhaut Planétegenesis ass warscheinlech
* Hubble directly observes planet orbiting Fomalhaut
* SIMBAD-Datenbank zum Stär.
* idw: *[http://idw-online.de/pages/de/news472012 ALMA enthüllt den Aufbau eines nahegelegenen Planetensystems]*
Zirkummeridian

D**'Zirkummeridian-Method** vun der Astronomie a vun der Astrometrie ass eng Method fir d'Bestëmme vun der lokaler Stärenzäit resp. vun der geographescher Längt. Als Nieweprodukt kritt een och déi genee Nord-Süd-Richtung. Et observéiert een dofir e Stär an der selwechter Héicht virun an no sengem Héchststand, also am Südsüdosten an am Südsüdwesten.

Duerch déi béid Zäit- a Wénkelmiessunge kritt een den Ament vum Meridianduerchgank an d'Richtung vum Meridian (Süden). Duerch Vergläiche vun der Duerchgankszäit mat engem Zäitzeechen ass eng geographesch Längtebestëmmung méiglech.

## Virgangsweis
D'Miessung ka mat engem astronomeschen Universalinstrument, engem Theodolit oder (bei manner Genauegkeetsuspréch) mat engem Sextant gemaach ginn. Et waart ee bis de Stär den Horizontalfuedem vum Instrument kräizt, a stoppt an dësem Moment d'Auerzäit. Wann een nieft der Zäitbestëmmung zousätzlech déi genee Südrichtung bestëmme wëll, ass och de jeeweilegen Horizontalwénkel ofzeliesen.

D'Stärenhéicht muss zwar op béide Säite vum Meridian déi selwecht sinn (z.&nbsp;B. andeems d'Teleskop geklemmt bleift), awer hire geneeë Wäert ass net erfuerdert. Gëtt dogéint den Héichtewénkel resp. d'Zenitdistanz op engem geneeën Deelkres ofgelies, ka bei Kenntnes vun der Deklinatioun vum Stär och eng Breedebestëmmung gemaach ginn.

## Kuckt och

* Stärebunn
* Stärenduerchgank
* Method vun de selwechten Héichten
* Astronomesch Standlinn
Feierstengszalot

**Feierstengszalot** ass eng typesch lëtzebuergesch Fleeschzalot aus Rëndfleesch.

## Wat gëtt gebraucht?
* 350g gekacht Rëndfleesch (Paleron oder Macreuse)
* 3 Schalotten
* 2 haartgekacht Eeër
* 1IL lëtzebuergesche Moschter
* 2IL Esseg
* 4IL Olivenueleg
* Kraider (Bratzel, Péiterséileg, Kierwel, Estragon, Kress)
* Salz a Peffer

## Wat gëtt gemaach?
* D'Fleesch botzen (Fett a Seenen ewechhuelen) an et da wierfelen.
* D'Schallotten an d'Kraider gi reng gehaakt.
* Eng Vinaigrette maache mat dem Moschter, dem Esseg an dem Olivenueleg.
* D'Vinaigrette mat de Kraider, Salz a Peffer wierzen an ofschmaachen.
* D'Fleesch an d'Schalotten an d'Vinaigrette ginn, mëschen, an 2 Stonnen am Frigo zéie loossen.
* Virum Zerwéieren d'Eeër a méi oder manner kleng Stécker geschnidden drënnerginn.

## Originelles
Et sinn der och déi reiwen d'Zaloteschossel mat enger Knuewelekszéiw an, anerer huelen nach déi eng oder aner weider Ingredienten dobäi, wéi z.&nbsp;B. 2 Iessläffel Kaperen, 100g Essegkornischongen an Tranchë geschnidden, oder 75ml Schmant.

## Kuckt och
* Lëtzebuergesch Kichespezialitéiten
Danièle Dupré

D**'Danièle Dupré**, gebuer 1938, a gestuerwen 2015, war eng franséisch Sängerin. Si war just an den 1950er Joren aktiv.

Si huet Lëtzebuerg beim Eurovision Song Contest 1957 zu Frankfurt am Main mam Lidd "Amours mortes (Tant de peine)" vertrueden. Si koum op déi 4. Plaz mat 8 Punkten.

D'Dupré hat och d'Experienz als Schauspillerin an enger franséischer Tëleesproduktioun. No der Museks- a Schauspillcarrière huet si a Brasilie gewunnt an als Designerin geschafft.

## Discographie

### Albumen
* *Sarah* (1958)

### Singelen
* *Merci mon Dieu* (1957)
* *Mon vieux marin* (1957)
* *Paris java* (1957)

## Kuckt och
* Eurovision Song Contest
## Um Spaweck
Amours mortes (Tant de peine)

**Amours mortes (Tant de peine)** ass e Lidd vun der franséischer Sängerin Danièle Dupré, komponéiert vum Jean-Pierre Kemmer a getext vum Jacques Taber. Et war déi lëtzebuergesch Bedeelegung am Grand Prix Eurovision Song Contest 1957 zu Frankfurt am Main, gesongen op Franséisch. Et koum op déi 4. Plaz mat 8 Punkten.

## Kuckt och
* Eurovision Song Contest

## Um Spaweck
* Den Text vum Lidd
Swetlana (Virnumm)

**Swetlana** (russ. Светлана, och Svetlana/Zvetlana transkribéiert; ukr. Свїтлана - Svitlana) ass en ostslawesche weibleche Virnumm, deen "déi Hell", "d'Liicht" oder "déi Wäiss" bedeit. Ganz populär ass e virun allem a Russland.

Déi zwou gebräichlechst Diminutivforme vum Virnumm si Sweta a Lana.

## Namensdeeg
* 26. Februar
* 
* 

## Bekannt Swetlanaen
* Svetlana, Sängerin déi fir Lëtzebuerg beim Eurovision Song Contest 1982 deelgeholl huet
* Swetlana Alexandrowna Alexijewitsch (* 1948), wäissrussesch-russesch Schrëftstellerin
* Swetlana Iossifowna Allilujewa (1926–2011), Duechter vum Josef Stalin
* Swetlana Wassiljewna Chorkina (* 1979), russesch Turnerin
* Swetlana Jewgenjewna Feofanowa (* 1980), russesch Liichtathleetin
* Swetlana Geier (1923–2010), russesch-däitsche Literaturiwwersetzerin
* Swetlana Alexandrowna Koltunowa (* 1980), russesch Sängerin déi ënner dem Numm "Sweta" optrëtt
* Swetlana Alexandrowna Kusnezowa (* 1985), russesch Tennisspillerin
* Swetlana Sergejewna Loboda (* 1982), ukrainesch Sängerin
* Swetlana Wladimirowna Medwedewa (* 1965), Fra vum fréiere russesche President Dmitri Medwedew
* Swetlana Jewgenjewna Sawizkaja (* 1948), russesch Kosmonautin
Sweta

De Begrëff **Sweta** respektiv **Sveta** bezeechent:

* eng Diminutivform vun engem weibleche Virnumm: Swetlana (Virnumm),
* de Kënschtlernumm vun enger russescher Sängerin: Swetlana Alexandrowna Koltunowa,
* en Asteroid an der Haaptasteroidenceinture: (4118) Sveta.
Jean-Claude Pascal

De **Jean-Claude Pascal**, gebuer de 24. Oktober 1927 zu Paräis als **Jean-Claude Villeminot**, a gestuerwen de 5. Mee 1992, war e franséische Sänger, Schauspiller a Schrëftsteller.

Hien huet Lëtzebuerg beim Eurovision Song Contest 1961 zu Cannes mam Lidd "Nous les amoureux" vertrueden. Hie koum op déi 1. Plaz mat 31 Punkten.

Hien huet Lëtzebuerg eng zweet Kéier beim Eurovision Song Contest 1981 zu Dublin mam Lidd "C'est peut-être pas l'Amérique" vertrueden. Dës Kéier koum en op déi 11. Plaz mat 41 Punkten.

## Filmographie
* 1949: *Le jugement de Dieu* vum Raymond Bernard
* 1951: *Ils étaient cinq* vum Jack Pinoteau
* 1951: *Quattro rose rosse* vum Nunzio Malassoma
* 1951: *Un grand patron* vum Yves Ciampi
* 1951: *[[Le rideau cramoisi]]* vum Alexandre Astruc (Kuerzfilm)
* 1952: *[[Un caprice de Caroline chérie]]* vum Jean Devaivre
* 1952: *[[Le plus heureux des hommes]]* vum Yves Ciampi
* 1952: *La forêt de l'adieu* vum Ralph Habib
* 1953: *[[Alerte au Sud]]* vum Jean Devaivre
* 1953: *Le chevalier de la nuit* vum Robert Darène
* 1953: *Les enfants de l'amour* vum Léonide Moguy
* 1953: *[[Si Versailles m'était conté]]* vum Sacha Guitry
* 1954: *[[Le grand jeu (Film 1954)|Le grand jeu]]* vum Robert Siodmak
* 1954: *La rage au corps* vum Ralph Habib
* 1954: *I tre ladri* vum Lionello de Felice
* 1955: *[[Le fils de Caroline chérie]]* vum Jean Devaivre
* 1955: *Milord l'Arsouille* vum André Haguet
* 1955: *[[Les mauvaises rencontres]]* vum Alexandre Astruc
* 1956: *[[Le salaire du péché]]* vum Denys de La Patellière
* 1956: *La châtelaine du Liban* vum Richard Pottier
* 1957: *Les lavandières du Portugal* vum Pierre Gaspard-Huit
* 1958: *Le fric* vum Maurice Cloche
* 1958: *Guinguette* vum Jean Delannoy
* 1959: *Pêcheur d'Islande* vum Pierre Schoendoerffer
* 1959: *[[Die schöne Lügnerin]]* vum Axel Von Ambesser
* 1960: *Préméditation* vum André Berthomieu
* 1960: *Les arrivistes* oder *La rabouilleuse* vum Louis Daquin
* 1961: *[[Le rendez-vous (Film 1961)|Le rendez-vous]]* vum Jean Delannoy
* 1961: *La encrucijada* vum Alfonso Balcázar
* 1962: *La salamandre d'or* vum Maurice Regamey
* 1964: *Le faux pas* vum Antoine d'Ormesson
* 1966: *The Opium Connection* vum Terence Young
* 1967: *Las 4 bodas de Marisol* vum Luis Lucia
* 1968: *[[Angélique et le sultan]]* vum Bernard Borderie
* 1970: *Unter den Dächern von St Pauli* vum Alfred Weidenmann

## Um Spaweck

* Biographie op "L'encinémathèque"
Nous les amoureux

**Nous les amoureux** ass e Lidd vum franséische Sänger Jean-Claude Pascal, komponéiert vum Jacques Datin a getext vum Maurice Vidalin. Et war déi lëtzebuergesch Bedeelegung am Grand Prix Eurovision Song Contest 1961, gesongen op Franséisch. Et koum op déi 1. Plaz mat 31 Punkten.

## Kuckt och
* Eurovision Song Contest

## Um Spaweck
* Den Text vum Lidd
* Lidd op Youtube
Cours après le temps

**Cours après le temps** ass e Lidd vun der franséischer Sängerin Svetlana, komponéiert vum Cyril Assous a getext vum Michel Jouveaux. Et war déi lëtzebuergesch Bedeelegung am Grand Prix Eurovision Song Contest 1982 zu Harrogate, gesongen op Franséisch. Et koum op déi 6. Plaz mat 78 Punkten.

## Kuckt och
* Eurovision Song Contest

## Um Spaweck
* Den Text vum Lidd
Sarah Bray

**Sarah Bray**, eigentlech **Monique Wersant**, genannt **Mick Wersant**, gebuer den 9. September 1966, ass eng lëtzebuergesch Sängerin a Komponistin.

Hir éischt musikalesch Aktivitéit war als Trompettistin an der Fanfare vun hirem Heemechtsduerf. 1985 huet si de Patrick Hippert kenne geléiert a si ass doropshin als Lead-Sängerin an d'Grupp Skara Bray opgeholl ginn.

1990 koum mat *New Blue* déi éischt CD zesumme mat Skara Bray eraus.

De Kënschtlernumm Sarah Bray huet d'Monique Wersant fir hiren Optrëtt beim Eurovision Song Contest 1991 zu Roum gebraucht, wou se Lëtzebuerg mam Lidd "Un baiser volé" vertrueden huet. Si koum op déi 14. Plaz mat 29 Punkten.

## Literatur
* Haas, Luke: Lëtzebuerger Rocklexikon II (1987-1994), 1995, Éditions Revue, ISBN 2-919999-03-6
Marque nationale fir Schwéngefleesch

D**' Marque nationale fir Schwéngefleesch ** a Produkter, déi vun deem Fleesch gemaach ginn, ass eng lëtzebuergesch Marque nationale, déi duerch de *Règlement grand-ducal* vum 3. November 2010 agefouert gouf.

Si deckt engersäits d'Fleesch vu Schwäin of, déi bestëmmte Genotyppen a Phenotyppen entspriechen, an déi no festgeluechte Krittäre geziicht, gefiddert, transportéiert, geschluecht, zerluecht a verkaaft goufen. All dës sinn an engem Cahier de charges festgeluecht.

Sou muss z.&nbsp;B. d'Opzillen, d'Schluechten, d'Zerleeën an d'Verschaffe vum Fleesch zu Lëtzebuerg gemaach gi sinn.

Op der anerer Säit bezitt se sech op d'Fleesch- a Charcuteriesprodukter, déi dovu gemaach ginn. Dës sinn ë.&nbsp;a.:
* réi gereezt Ham;
* Schwéngszoossiss;
* gekacht a gereezt Ham;
* Schwéngspâté;
* Mettwurscht;
* More Speck;
* gedréchente Judd.

Och dofir gëtt et e Cahier de charges, dee fir all Produkt definéiert, wat fir Stécker Fleesch verschafft ginn, wat fir Salzer, Gewierzer a soss Zousätz derbäikomme kënnen, wéi se konditionéiert musse ginn, asw.
Messier 12

De **Messier 12** (och *NGC 6218* genannt) ass e +7,68&nbsp;mag helle Kugelstärekoup mat engem Duerchmiesser vu 16,0' am Stärebild Ophiuchus.

De Kugelstärekoup huet bei enger oder en ettleche Passagen duerch d'Mëllechstrooss wéinst de Gezäitekräften ongeféier eng Millioun Stäre verluer, wat ongeféier 4/5 vu senger Mass ausmécht.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* Masseverloscht vun M12
Corinne Hermès

D**'Corinne Hermès**, gebuer de 16. November 1961 zu Lagny-sur-Marne als **Corinne Miller**, ass eng franséisch Sängerin. Si huet hir Karriär 1979 ugefaangen.

Si huet Lëtzebuerg beim Eurovision Song Contest 1983 zu München mam Lidd "Si la vie est cadeau" vertrueden. Si koum op déi éischt Plaz mat 142 Punkten.

## Discographie
### Albumen
* 1980, *36 front populaire*
* 1997, *Ses plus grands succès*
* 2006, *Vraie*
* 2008, *Si la vie est cadeau - 25 ans*

### Singelen
* 1979, *Le blouson gris* (ënner dem Numm Corinne Miller)
* 1979, *La ville où je vis*
* 1983, *Si la vie est cadeau*
* 1983, *Vivre à deux*
* 1984, *Michael*
* 1986, *Ma liberté*
* 1989, *Dessine-moi*
* 1990, *S.O.S. - 1990*
* 1991, *Suffit d'y croire*
* 1993, *L'amour est artiste*
* 2006, *On vit comme on aime*
* 2006, *S'il n'y avait pas les mots*

## Um Spaweck
* Offiziell Websäit
Céline Carzo

D**'Céline Carzo**, gebuer 1972 zu Nice, ass eng franséisch Sängerin, déi hir Karriär 1980 ugefaangen huet.

Si huet Lëtzebuerg beim Eurovision Song Contest 1990 zu Zagreb mam Lidd "Quand je te rêve" vertrueden. Si koum op déi 13. Plaz mat 38 Punkten.

## Kuckt och
* Eurovision Song Contest
Messier 13

De **Messier 13 ** oder **M13** ass en helle Kugelstärekoup am Stärebild Hercules mat der Nummer 13 vum Messier-Katalog. Am New General Catalogue huet en d'Nummer 6205.

Et ass den hellste Kugelstärekoup um Nordhimmel a gouf scho 1714 vum engleschen Astronom Sir Edmond Halley entdeckt. Den M 13 ass ronn 25.100 Liichtjoer vun der Sonn ewech (d'Donneeën variéieren tëscht 23.000 an 26.000 Lj), huet déi 300.000-fach Liichtkraaft vun der Sonn an en Duerchmiesser vun 150 Liichtjoer.

Den M13 huet eng visuell Magnitude vu 5,8&nbsp;mag. Hie ka schonn an engem klengen Teleskop als niwwelege Fleck gesi ginn. Et fënnt een en am Beschten am Fréijoer oder Summer – an der „rietser Véierecksäit“ vum Herkules, tëscht de Stäre η an ξ Her.

Den M13 war d'Zil vum Arecibo-Botschaft-Radiosignal. Dobäi gouf vum Arecibo-Radioteleskop e staarkt Signal fortgeschéckt, fir Kontakt zu enger eventueller ausserierdescher Zivilisatioun opzehuelen. De Kugelstärekoup war ausgewielt ginn, well do vill Stären op relativ enkem Raum versammelt sinn, wat d'Chance, op eng bewunnte Welt ze treffen, erhéije sollt. Wann een awer déi laang Lafzäit vum Signal bedenkt, da misst d'Äntwert vun enger technesch entwéckelter Zivilisatioun fréiestens no ronn 45.600 Joer op der Äerd antreffen.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* Messier 13 aus www.skyimages.de
* M13 opgeholl mat engem semiprofessionellen Amateurteleskop
Skara Bray

**Skara Bray** war eng lëtzebuergesch Rockgrupp, déi 1983 vum Patrick Hippert gegrënnt ginn ass. Se ware bis 1992 aktiv.

D'Band ass no der neolithescher Siidlung "*Skara Brae*" op der Orkney-Haaptinsel virun der schottescher Nordküst benannt.

## Geschicht
Zur Ur-Besetzung hu gehéiert:
* Patrick Hippert (Gittar a Keyboards)
* John Oestreicher (Keyboards)
* Raymond Schmit (Keyboards)
* Rob Hengen (Bass)
* Spéider koum nach de Luc Hensen (Batterie) dobäi.

De John Oestreicher huet d'Grupp schonn no kuerzer Zäit verlooss a gouf ersat duerch de Carlo Schmit.
De Rob Hengen ass och ersat ginn duerch de Ralph Schmit.
Mam Mick Wersant ass eng Passend Sängerin fonnt ginn.

Si hu sech Zäit gelooss mat Optrieden, well eréischt den 30. Mee 1987 war hiren éischte Concert. Virdrun hu se awer nach aner Projete gemaach, z.&nbsp;B. d'Musek fir de lëtzebuergesche Film D'Spillauer.

An der Zäit duerno hate se Optrëtter op Open-Air Festivaller an aner Concerten, hunn awer och Studioaarbecht gemaach, fir 1990 déi éischt CD *New Blue* erauszeginn.

De Bassist Ralph Schmit huet d'Grupp duerno verlooss. Ersat gouf en duerch de Marc Reichling. De Patrick Hippert huet fir den Eurovision Song Contest 1991 e Lidd komponéiert, dat du vum Mick Wersant als Sarah Bray gesonge ginn ass.
Leider sinn et no deem Optrëtt Meenungsverschiddenheete mam Mick Wersant ginn an d'Grupp huet sech vun hirer Sängerin getrennt. Ersatz ass fonnt ginn an der Persoun vum Simone Weis.
1992 huet en Open-Air Concert zu Jonglënster kuerzfristeg ofgesot misse ginn, well den Drummer schwéier verletzt war, wat eng Paus vu 6 Méint mat sech bruecht huet. Duerno huet d'Band awer net méi zesumme fonnt.

## Discographie
* 1990, *New Blue* (CD)

## Literatur
* Haas, Luke: Lëtzebuerger Rocklexikon, 1988, Éditions Phi, ISBN 3-88865-064-X
* Haas, Luke: Lëtzebuerger Rocklexikon II (1987-1994), 1995, Éditions Revue, ISBN 2-919999-03-6
Messier 62

De **Messier 62** (och NGC 6266 genannt) ass e +6,60&nbsp;mag helle Kugelstärekoup mat enger Wénkelausdehnung vu 14,1' am Stärebild Ophiuchus. Den M 62 ass wéinst senger südlecher Positioun bei eis schwiereg z'observéieren.

## Kuckt och
Terra (Satellit)

Den **Terra**, och **EOS-1** oder **EOS-AM1** genannt, ass en Äerdobservatiounssatellit vun der US-amerikanescher Loft- a Raumfaartagentur NASA, deen den 18. Dezember 1999 gestart gouf. En déngt der Fuerschung an Observatioun vun eiser Äerd. Déi geplangt Liewensdauer vum Satellit gouf am Ufank op 6 Joer festgehalen.

Den Terra ass nieft Aqua an Aura eng vun den dräi Haaptmissioune vum Earth Observing System (EOS), engem en ettlech Missiounen ëmfaassenden, laangfristege Fuerschungsprogramm vun der NASA. De Satellit kascht 1,3 Milliarden US Dollar.

## Bunndaten

De Satellit beweegt sech op enger polarer, sonnesynchroner Äerdëmlafbunn (SSO).

Eng Eegenschaft vun där Ëmlafbunn ass, datt de Satellit all Dag zur selwechter Zäit de selwechte Punkt op der Äerd passéiert. Dofir gi sou Äerdëmlafbunnen dacks fir meteorologesch Satellitten an Äerdobservatiounssatellitte gebraucht.

## Instrumenter
U Bord vum Satellit si follgend fënnef Instrumenter:
* **[[ASTER]]** (*Advanced Spaceborne Thermal Emission and Reflection Radiometer*) mécht héichopléisend Biller a 14 Kanäl vum visuelle Liicht bis an d'thermesch Infraroutstralung. D'Opléisung ass ongeféier 15 bis 90 Meter pro Bildpunkt. Doraus kënne Séihéicht, Uewerflächentemperatur, Reflektivitéit an Emissivitéit vum Landdeel ofgeleet ginn. D'Instrument gouf a Japan gebaut.
* **[[Clouds and the Earth's Radiant Energy System|CERES]]** (*Clouds and the Earth's Radiant Energy System*) bestëmmt de ganze Wäermefloss vu bezéiungsweis zu der Äerd a liwwert Informatiounen iwwer d'Beschaafenheet vun de Wolleken. U Bord vun Terra sinn och zwéi CERES-Instrumenter, eent dovun observéiert ëmmer d'Äerd a riichter Richtung, wärend dat anert schwenkbar ass.
* **[[MISR]]** (*Multi-angle Imaging Spectro-Radiometer*) besteet aus 9 Kameraen, woubäi alle 4 Faarfkanäl (blo, gréng, rout, not Infrarout) huet; d'Kameraen observéieren d'Äerd ënner verschidde Wénkelen. D'Instrument ënnersicht d'Streeung vum Sonneliicht, Wolleken, Aerosole an d'Vegetatioun.
* **[[MODIS]]** (*MODerate-resolution Imaging Spectroradiometer*) huet eng relativ kleng Opléisung a schafft mat 36 Kanäl. Et déngt zu der Erkennung groussraimeger Ännerungen an der Biosphär.
* **[[MOPITT]]** (*Measurements of Pollution in the Troposphere*) moosst d'Konzentratioun vun Methan an Kuelestoffmonoxid an der Troposphär mat Gas-Korrelatiouns-Spektroskopie.

Terra hat de 24. Februar 2000 mat den Opzeechnunge vun den Daten ugefaangen.

## Kuckt och

* Lëscht vun onbemannte Raumfaartmissiounen
* Aura
* Aqua
* Earth Observing System
* Blue Marble (Fotoe vun der Äerd)

## Um Spaweck

*  Offizielle Homepage von Terra
*  Überblick zu Terra beim NASA Headquarter
*  Offizielle Homepage des Earth Observing Systems
*  Offizielle Homepage von Earth Science Enterprise
*  Satellittenorbit op Heavens-Above
Jean-Pierre Beicht

De **Jean-Pierre Beicht**, gebuer den 22. Abrëll 1869 an der Stad Lëtzebuerg am Gronn, a gestuerwen den 22. Dezember 1925 zu Stroossbuerg, war e lëtzebuergesche Komponist an Organist.

Hie war vun 1894 bis zu sengem Doud Organist vun der Kathedral an der Stad Lëtzebuerg.

Seng Duechter war d'Anna Madeleine Beicht.

An der Stad Lëtzebuerg gouf eng Strooss no him genannt.

## Kuck och
* Lëscht vu lëtzebuergesche Museker
* Lëscht vu lëtzebuergesche Komponisten

## Um Spaweck

* De Jean-Pierre Beicht am Musikerlexikon
Pällembësch bei Rettel

De **Pällembësch bei Rettel**, op Franséisch **buxaie du Pällembësch**, ass e Griechtebësch mat Dominanz vum Pällem an der Gemeng Rettel a Loutrengen. En ass am Dällche Palmbusch tëscht Malling a Rettel ze fannen, dee vum landwirtschaftlech benotzte Plateau sud-ëstlech vu Rettel a Richtung Westen bis bei d'Musel féiert. D'Baach huet eng déif Griecht an de Kallekplateau gefriess a féiert nëmme Waasser wann et vill reent.

D'Vegetatioun gëtt nieft Bich an Hobich vun Aarte vun de Griechtebëscher dominéiert (ë.&nbsp;a. Aaschtert, Esch) an, do wou de Pällem en dicht Ënnerholz bilt, ass praktesch keng Krautschicht ze fannen.

Ënner anere fënnt een an deem Bësch follgend zwou Flechtenaarten op de Blieder an op den Äscht vum Pällem: *Physcia tenella*, dee praktesch op all Individuum ze fannen ass, an déi extreem seelen *Byssoloma diederichiana*.

Am Pällembësch bei Rettel fënnt een och de Far *[[Phyllitis scolopendrium]]* deen zimmlech seelen a Loutrengen ass. Am Fong vun der Griecht nieft der Baach fënnt een eng aner rar Aart, *[[Lunaria rediviva]]*, déi eng Virléift fir kallekräich Biedem huet.

De Conservatoire des sites lorrains huet e Léierpad duerch dësen Espace naturel remarquable uegeluecht, op Panneaue kritt ee verschidden Erklärungen.

Nom Pällembësch ass zu Rettel eng Strooss genannt ginn: « rue de la forêt de buis ».

## Illustratiounen

Fichier:Buxus-forest-Rettel-Lorraine-France 02.jpg|D'Griecht vum Pällembësch.
Fichier:Physcia-tenella-Buxus-Rettel-Lorraine-France.jpg|D'Flecht *Physcia tenella* op engem Pällemblietchen.


## Bibliographie
* Durin, L., Mullenders W. & C. Vanden Berghen, 1964. Les forêts à Buxus des bassins de la Meuse française et de la Haute-Marne. *Bull. Soc. Roy. Bot. Belgique* 98.
* Parent, G.H., 1980. Les buxaies Mosellanes: (France, G.-D. de Luxembourg, Allemagne occidentale). *Mémoires de la Société royale de botanique de Belgique* 8. 72 pp.
* Vernier, F., 1997. Le buis (*Buxus sempervirens* L.) en Lorraine, plante vraisemblablement introduite par l'homme. *Bulletin des Académies et Société Lorraines des Sciences* 36, n°3. (pdf)
Advanced Composition Explorer

Den **Advanced Composition Explorer**, kuerz **ACE**, ass eng Raumsond vun der NASA, déi de 25. August 1997 gestart gouf. ACE gouf am Kader vum Explorer-Programm realiséiert an dréit dofir och den Numm **Explorer 71**.

## Missioun
ACE steet fir „Advanced Composition Explorer“. Zil vun der 752&nbsp;kg schwéierer Sond ass d'Analys vu solaren, interplanetaren, interstellaren a kosmesche Partikelen op der Grenz vum Äerdschwéierfeld no beim Lagrange-Punkt L1. Si gouf mat enger Delta II 7920-8 gestart an an enger Ëmlafbunn ëm L1 positionéiert, an där si warscheinlech bis ongeféier 2024 schaffe kann. Trotz Stéierunge vun engem Instrument ass d'Sond nach ëmmer aktiv.

## Beschreiwung
Den ACE ass eng Raumsond mat engem aachteckegen Haaptkierper vun 1,6&nbsp;m Duerchmiesser an 1&nbsp;m Héicht. Véier Solarzellepaddele sinn ugebaut: op jiddwer zweeter Säit eent. Zwéi géigeniwwerleiend Paddelen droen ausserdeem un hiren Enner Stief mat Magnéitometeren. D'Solarzellepaddele si mat Silicium-Solarzelle beluecht, déi wéinst der Stralenofschiermung mat Quarz bedeckt sinn. Si sollen um Enn vun der geplangter Liewensdauer vu 5 Joer (2002) nach 440&nbsp;Watt produzéieren; dat si méi wéi d'425&nbsp;Watt, déi ACE maximal verbraucht. Mat ausgefuerene Solarzellepaddelen a Magnéitometer huet den ACE ronn 8,3&nbsp;m Duerchmiesser. En hat e Startgewiicht vu 785&nbsp;kg an 189&nbsp;kg Hydrazin Dreifstoff u Bord. ACE rotéiert wéinst der Spinstabilisatioun mat 5 Ëmdréiunge pro Minutt ëm eng Achs, déi duerch den Zentrum vum Haaptkierper geet. D'Achs ass laanscht d'Linn Äerd-Sonn ausgeriicht. ACE huet zwéi Kommunikatiounssystemer, déi um S-Band schaffen.

## Um Spaweck

*  Advanced Composition Explorer (ACE)
*  Advanced Composition Explorer (ACE) Mission Overview
*  The Advanced Composition Explorer (PDF, 24 Säiten)
## Kuckt och
Alfred Maul (Ingenieur)

Den **Alfred Maul**, gebuer de 27. November 1870 zu Pößneck, a gestuerwen de 27. August 1942 zu Dresden, war en däitschen Ingenieur, deen als ee vun de Pappe vun der Loftopklärung gëllt. De Maul, deeen eng Maschinnefabréck hat, huet schonn ëm 1900 mat klenge Schwaarzpolverrakéiten experimentéiert.

## Virgeschicht
Obwuel schonn eng gewëssen Zäit mat Rakéiten experimentéiert gi war, gouf sech kaum mat dem praktesche Gebrauch vun där Technologie beschäftegt. Et war dann den Alfred Maul, en Industriellen an Ingenieur aus Sachsen, deen d'Iddi verfollegt huet, Fotokameraen u Rakéite festzemaachen, fir op déi Aart a Weis Fotoen aus der Loft maachen ze kënnen. Dobäi gouf hien eventuell vum Ludwig Rahrmann inspiréiert, dee sech 1891 e System patentéiere gelooss hat, mat deem et méiglech sollt sinn, eng fotografesch Apparatur mat enger grousskalibreger Kanoun oder enger Rakéit an de Loftraum ze transportéieren.

## Entwécklung vun der Fotorakéit

1903 huet den Alfred Maul seng Fotorakéit als Patent ugemellt. Sou huet se funktionéiert:
D'Kamera gouf vun enger mat Schwaarzpolver ugedriwwener Rakéit an d'Loft transportéiert. E puer Sekonnen nom Start - zum Zäitpunkt wou d'Rakéit eng Héicht vun ongeféier 600–800&nbsp;m erreecht hat – gouf d'Rakéitespëtzt ofgesprengt an déi un engem Fallschierm ugestréckt Kamera gouf fräigelooss. D'Foto gouf dann duerch en Timer ausgeléist.

Am Joer 1904 ass et dem Maul gelongen, eng Landschaftsfoto aus enger Héicht vu ronn 600 Meter ze maachen.

Vun Ufank un war déi militäresch Benotzung vun der neier Fototechnik am Bléckfeld. Sou war den 22. August 1906 eng geheim Demonstratioun vun der Fotorakéit viru Militärobservateuren um Schéissstand Glauschnitz.

Den Alfred Maul huet seng Fotorakéit stänneg weiderentwéckelt, fir de Gebrauch vun der Rakéit fir militäresch Opklärungszwecker z'erméiglechen. Sou huet hien 1907 domat ugefaangen, gyroskopesch stabiliséiert Rollfilm-Kameraen u senge Rakéite festzemaachen.

1912 hat hie seng Technik sou wäit verbessert, datt säi Modell eng Kamera mat enger 20&nbsp;×&nbsp;25&nbsp;cm grousser Fotoplack an enger Gyroskop-Steierung hat, fir de Fluch ze stabiliséieren a méi schaarf Biller ze maachen. (De selwechte Prinzip vu Gyroskopsteierung gouf et spéider och an der V2 an an anere Rakéitekonstruktiounen.) Dem Maul seng Rakéit hat eng Notzlascht vun 41&nbsp;kg, déi op eng Héicht vu ronn 800 Meter bruecht gouf, fir aus där Héicht Fotoe vun der Ëmgéigend ze maachen.

## Fliger setzt sech duerch
Dem Alfred Maul seng Rakéiten haten awer keng onmëttelbar militäresch Bedeitung, well sech am Beräich vun der Loftopklärung wärend dem Éischte Weltkrich konventionell Fliger duerchgesat hunn. Eng vum Maul gebaut Rakéit steet haut am Däitsche Museum zu München.

## Kuckt och

## Um Spaweck
Monument aux morts du maquis des Manises

De **Monument aux morts du maquis des Manises** ass e Monument an der klenger Ardennestad Revin um hallwe Wee fir op d'Kopp *Malgré-Tout*.

D'Monument, dat aus dem Atelier vum Sculpteur Louis Henri ass, gouf 1948 opgeriicht fir un d'Affer vun 106 Maquisarden aus dem Maquis des Manises z'erënneren, déi do den 13. Juni 1944 vun den SS ëmbruecht gi waren.

D'Monument ass zwielef Meter laang a sechs Meter héich. Et gouf de 27. Juni 1948 a Presenz vum President vun der Republik Vincent Auriol a vum François Mitterrand, déi Zäit Minister vun den *Anciens Combattants*, ageweit.
Global Earth Observing System of Systems

**Global Earth Observation System of Systems** (**GEOSS**) ass eng Initiativ vun der *ad hoc intergovernmental Group on Earth Observations* (ad hoc GEO), fir bei der Äerdobservatioun méi enk zesummenzeschaffen. De Programm gouf 2005 zu Bréissel vu 40 Staate beschloss an huet eng Lafzäit vun 10 Joer.

D'Visioun vu GEOSS ass et, dem Wuel vu Mënsch an Ëmwelt ze déngen. Dozou definéiert de Programm follgend Ziler:
* Erofsetze vu Verloschter bei Katastrophen
* Fuerschung vun den Ëmweltfaktoren, déi schlecht fir d'Gesondheet vum Mënsch sinn
* Verbesserung vum Ëmgang mat der Energie, déi eis zur Dispositioun steet 
* Fuerschung vun der Klimaentwécklung
* Fuerschung vum Waasserkreeslaf a Verbesserung vum Ëmgang mat Waasser
* Verbesserung vun der Wiederobservatioun a -virausso
* Fuerschung a Schutz vun Ekosystemer um Land, laanscht Küsten an an de Mierer
* Observatioun a Schutz vun der biologescher Aartendiversitéit

Dës Ziler well GEOSS duerch verschidden Aktivitéiten erreechen:
* Analys an Definitioun vu kollektive Benotzerufuerderungen
* Gewanne vun Äerdobservatiounsdaten
* Äerdobservatiounsdatebeaarbechtung
* Austausch vun Daten
* Qualitéitskontroll

Beispillsweis sollen oppe Standarde festgeluecht an agehale ginn, wouduerch d'Veraarbechtung, d'Archivéierung an den Austausch vu Satellittefotoe méi einfach gëtt.

Den Ënnerprogramm **Global Geodetic Observing System** (GGOS) befaasst sech mat der héichgeneeër Vermiessung vun der Äerd.

D'Europäesch Kommissioun ergänzt GEOSS duerch déi europäesch Programmer GMES an INSPIRE.

## Kuckt och

## Um Spaweck
* Group on Earth Observations (GEO)
* däitscht GEO Sekretariat
* éisträicht GEO Sekretariat
* Earth Observation Summit (July 2003)
* U.S. Environmental Protection Agency GEOSS WebSite
* EPA Testimony on GEOSS before the Committee on Energy and Commerce Subcommittee on Oversight and Investigations; United States House of Representatives. March 9, 2005 (PDF-Datei; 27 kB)
* NOAA's Global Earth Observations System WebSite
* GEOSS 10-Year Implementation Plan
* Resolution of the Third Earth Observation Summit (As adopted 16 February 2005)
* European Space Agency Earth Observation Portal
* Infusing satellite Data into Environmental Applications
* NASA's Earth Observing System
* Follow-Up: IEOS Public Engagement Workshop
Festival International Echternach

De **Festival International Echternach** oder **Iechternacher Museksfestival** war e Festival vun internationaler Renommée fir klassesch Musek, deen tëschent 1975 an 2017 zu Iechternach ofgehale gouf. Den Iechternacher Musekfestival gouf vum Veräin Luxfestival a.s.b.l. organiséiert. 2019 huet den Echterlive Festival d'Nofolleg vum Iechternacher Museksfestival iwwerholl.

## Geschicht
Den zwéi Lëtzebuerger Museksfrënn Georges Calteux a Jean Kraft koum bei engem Concert an enger Kierch a Spuenien d'Iddi, déi Iechternacher Basilika och fir Concerten ze benotzen.

Doheem ass d'Iddi gutt ukomm an den Iechternacher Musekfestival ass dunn am Joer 1975 gegrënnt ginn. Ënner de Frënn vum Festival ware besonnesch de bekannte Pianist Cyprien Katsaris, deen de Festival als musikalesche Leeder méi wéi 30 Joer markéiert huet an och den Adrien Meisch, dee vun 1985 bis 2007 de President vum Festival war, déi gehollef hunn, de Festival international bekannt ze maachen.

Den 20. November 2007 huet de Georges Santer, deemools Ambassadeur vu Lëtzebuerg zu Paräis, d'Presidenschaft vum Festival iwwerholl. Den Adrien Meisch bleift dem Festival als Éierepresident verbonnen. Am Mäerz 2013 huet de Julien Alex d'Nofolleg vum Georges Santer als President ugetratt.

## Museker
Beim Iechternacher Festival si musikalesch Gréisste wéi Benny Goodman, Yehudi Menuhin, Mstislaw Rostropowitsch, Montserrat Caballé, Anne-Sophie Mutter, Gidon Kremer, Alfred Brendel oder, 2009 z.&nbsp;B., Arcadi Volodos, Christian Zacharias oder George Benson grad sou opgetrueden, wéi och Nowuessmuseker a Präisdréier vu Lëtzebuerg an aus dem Ausland.

Vill musikalesch Wierker haten um Iechternacher Festival hir Uropféierung. Si sinn am Optrag vum Festival entstane fir jonk Komponisten z'ënnerstëtzen.

Vun 2008 bis 2017 war am Kader vum Festival am September och en Deel mat Jazzmusek.

## Wéini a wou
De Festival war all Joer an de Méint Mee, Juni a Juli. Et sinn awer och mol Concerten an anere Méint méiglech.

D'Concerte sinn op dräi Plazen zu Iechternach an aner Plazen am Land verdeelt:
* d'Basilika
* d'Kierch St. Pierre et Paul
* de Kulturzentrum Trifolion (säit 2008)
* d'Philharmonie Lëtzebuerg

## Um Spaweck
* Websäit vum Festival Echterlive
John van Rijswijck

De **John van Rijswijck**, gebuer de 16. Januar 1962, ass e fréiere lëtzebuergesche Foussballspiller a Foussballtrainer.

Tëscht dem 1. Mee 1984 am 20. Mee 1993 huet de John van Rijswijck 43-mol fir déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gespillt.

Vun 2006 bis 2009 war de John van Rijswijck Golkippertrainer beim Swift Hesper.
E-Lake festival

Den **e-Lake festival** ass en Open-air Musekfestival zu Iechternach. En ass all Joer dat zweet Wochenenn am August. De Festival, deen dräi Deeg dauert, gëtt vum Iechternacher Jugendclub (Club des Jeunes Echternach) organiséiert. Well de Festival vu fräiwëllege Jugendleche fir Jugendlecher organiséiert gëtt, ass d'Entrée fräi.

D'Musekrichtunge sinn op déi dräi Deeg opgedeelt. Freides gët Rock a Pop gespillt, samschdes ass Electro, House an Techno um Plang, a sonndes Chill out, Reggae an aktuell Hits.

De Festival huet ongeféier 20.000 Visiteuren all Joer op den dräi Deeg zesummen.

## Geschicht
D'Iddi fir de Festival ass 1983 aus Manktem un Attraktioune speziell fir d'Jugendlech an der Géigend ëm Iechternach entstanen. En ass um Ufer vum Iechternacher Séi an engem natierlechen Amphitheater, den duerch kleng Hiwwelen am Terrain forméiert gëtt.

D'Bezeechnung *e-Lake* ass am Joer 2000 agefouert ginn, virdru si verschidden aner Bezeechnunge wéi *Summerfest um Séi* an *Open Air Party* benotzt ginn.

1983 hat de Festival nëmme 400 Visiteuren; d'Zuel ass am Joer 1990 op 1100 eropgaangen. Am Joer 2009 goufen 20.000 Visiteure gezielt. 2010 hat de Festival schonn um éischten Dag 8000 Visiteuren. Un deem Dag ass die däitsch Grupp Blumentopf opgetrueden. 2011 waren och zirka 20.000 Leit um Festival.

## Um Spaweck
* Website
Lumi

**Lumi** war eng lëtzebuergesch Museksgrupp, déi Indie-Pop gemaach huet. Si hat hire gréisste Succès ëm d'Joren 2010-2012.

## Bandgeschicht

Lumi gouf 2009 vu Schüler vun der Europaschoul gegrënnt. Et goufen e puer Verännerungen an der Besetzung.

2010 an 2011 ass d'Grupp um Food for Your Senses opgetrueden, an donieft um Rock-A-Field (2010) an um Rock um Knuedler (2011). Si hat och en Optrëtt an der Fernseesendung Ben's Club.

Mam Lidd *Cold Storms* konnt sech Lumi 2010 an de lëtzebuergesche Radiocharts placéieren.

Am Januar 2012 hu Lumi hiren Album *Cycles* verëffentlecht, deen zesumme mam Charel Stoltz produzéiert a vum Kim Rosen zu New York gemastert gouf. Den éischten Extrait *Curtains* hat e gewësse Succès.

2013 ass Lumi nach op der Fête de la musique an der Stad Lëtzebuerg opgetrueden.

Duerno war et jorelaang roueg ginn ëm d'Grupp, well d'Memberen am Ausland studéiert oder aner Saache gemaach hunn. 2022 hu sech déi Memberen déi Rescht waren, den Edwin Aldin van Veen, de Jussi Jaatinen an d'Sängerin Christy, sech nees erëm getraff fir eng lescht Kéier neit Material opzehuelen. Am Dezember 2022 huet d'Grupp hir d'Single *Everything Could Have Been* verëffentlecht, fir déi och e Museksvideo gedréint gouf, an domat gläichzäiteg hir Trennung annoncéiert.

## Bedeitung vum Numm
Lumi ass e Wuert dat verschidde Bedeitunge kann hunn:
* Op Finnesch heescht et *Schnéi*
* Op Italieenesch heescht et *Luuchten*
* Op Rumänesch heescht et *Welt*
* Op Malteesesch heescht et *Zitroun*

## Diskografie
### Albumen
* 2012: *Cycles*

### Singelen
* 2010: *Cold Storm*
* 2011: *Curtains*
* 2013: *Run for the Forest*
* 2022: *Everything Could Have Been*

## Um Spaweck
* Lumi op Rate Your Music
* Lumi op Bandcamp
Revin

**Revin** ass eng franséisch Uertschaft a Gemeng am Departement Ardennes an der Regioun Grand Est.

Wéi 2011 de Parc naturel régional des Ardennes entstanen ass, war Revin eng vun de Grënnungsgemengen.
 
## Kuckeswäertes
*Canal de la Meuse mat der Schleis, dem Bassin d'attente an dem Kanaltunnel.
*Monument aux morts du maquis des Manises
*Bréck vu Revin-Orzy
*Staustuf vun Orzy mat Schleis an Nolewier
*Bréck vu Revin-Fumay
*Eisebunnsbréck vu Revin
*Bréck vu Saint-Nicolas
*Spuenescht Haus
*Um Wee fir op de *[[Malgré-Tout]]* d'Aussiichtsplaz *Faligeotte* mat enger Vue op déi dräi Meusemeandere vu Revin.
*D'Pompelspäicherwierk mat sengen zwéi Basengen

* Gare vu Revin
Gare Fumay

D**'Gare vu Fumay** ass eng Gare vun der SNCF zu Fumay, op der Eisebunnsstreck Soissons-Givet, um PK 182.931 tëscht der Gare vu Revin an der Gare vun Haybes.

An der Gare leien zwee Duerchganksgleiser laanscht zwéi Quaien. Iwwer d'Gleiser féiert eng Foussgängerbréck. Vun de fréiere Rangéiergleiser ass net méi vill ze gesinn. Op enger Parti dovun huet e Supermarché sech installéiert.

Eng ronn 400 Meter nërdlech vun der Gare ass den Tunnel vu Fumay.
## D'Gare am Film
D'Gare vu Fumay ass an zwéi Filmer ze gesinn an zwar a *[[Les Patates]]* vum Claude Autant-Lara aus dem Joer 1969, an *[[Le Train]]* vum Pierre Granier-Deferre vun 1973
## Biller

Fichier:Fumay Gare.JPG|Gare vu Fumay 2012
Fichier:Fumay Gare int..JPG|Vue an d'Gare
File:Gare-Fumay-CPancienne.jpg|D'Gare ëm 1900
Äerdobservatioun

Ënner **Äerdobservatioun** versteet een an der Loft- a Raumfaart d'Observatioun vun der Äerduewerfläch an/oder der Äerdatmosphär aus grousser Héicht. D'Observatioun geschitt dobäi och mat technesche Methoden wéi z.&nbsp;B. mat: Radar- oder Infraroutinstrumenter.

D'Observatioun déngt der Fërderung vun Donnéeë respektiv fir d'Geodäsie, der Meteorologie, der Wiederprevisioun, an der Klimafuerschung fir d'Iwwerwaachung vun der Mier- a Loftverschmotzung, zu der Katastrophepreventioun, awer och fir d'Raum- a Landschaftsplanung duerch d'Observatioun vu Flächennotzung, Stroosseverkéier a Kaméidikartéierung. Och Spionagesatellitte sinn Instrumenter fir d'Äerdobservatioun.

En éischten Usaz fir d'technesch Ëmsetzung war d'Äerdobservatiounsrakéit, patentéiert 1903 vum Alfred Maul. Haut ginn awer bal all nëmmen Äerdobservatiounssatellitten agesat an am Beräich vun der Atmosphärefuerschung och Fligeren. E Programm fir d'global Kooperatioun bei der Äerdobservatioun ass d'Global Earth Observing System of Systems, dat 2005 zu Bréissel vu ronn 40 Staate beschloss gouf.

## Kuckt och

## Um Spaweck
* %20-%20Backhaus%20-%20GEOSS%20aus%20Sicht%20der%20Bundesverwaltung%20am%20Beispiel%20des%20BMVBS.pdf Anforderung an die Erdbeobachtung im Rahmen des GEOSS-Programms
* Berichte über Projekte der Erdbeobachtung im Space Science Journal
Bréck vu Fumay (D7)

D**'Bréck vu Fumay** ass eng Stroossebréck iwwer d'Meuse an de franséischen Ardennen. Se verbënnt Fumay um lénksen Uwänner vun der Meuse mat Haybes um rietsen. Iwwer d'Bréck féiert d'Departementale D7.

Déi haiteg Bréck gouf 1966 gebaut an et ass eng Dunnebréck aus einfache Warren-Fachwierkdunnen. Se ass 8 Meter breet a 94 m laang, an et goufe beim Bau 300 Tonne Stol verschafft.

Déi éischt Bréck op der Plaz war eng Hänkbréck mat Ketten déi 1841 opgeriicht gi war. 1886 gouf déi Bréck duerch eng stole Boubréck mam Bou iwwer der Fuerbunn ersat.

Am Ufank vum Zweete Weltkrich war d'Bréck deelweis zerstéiert ginn. Bei de Fléckaarbechte war deemools en Zaldot ëm d'Liewe komm, an dofir gouf se eng Zäit laang *Pont Toussaint* genannt.
Messier 14

De **Messier 14** (och *NGC 6402* genannt) ass e +8,32&nbsp;mag helle Kugelstärekoup mat enger Flächenausdehnung vun 11,0' am Stärebild Ophiuchus.

## Kuckt och
Amour, Amour

**Amour, Amour** ass e Lidd vum belsche Sänger Plastic Bertrand, komponéiert a getext vum Plastic Bertrand an Alec Mansion. Et war déi lëtzebuergesch Bedeelegung am Grand Prix Eurovision Song Contest 1987 zu Bréissel, gesongen op Franséisch. Hie koum op déi 21. Plaz mat 4 Punkten.

## Kuckt och
* Eurovision Song Contest

## Um Spaweck
* Den Text vum Lidd op The Diggiloo Thrush
Un baiser volé

**Un baiser volé** ass e Lidd vun der lëtzebuergescher Sängerin Sarah Bray, komponéiert vum Patrick Hippert a getext vun der Mick Wersant (= Sarah Bray) an der Linda Lecomte. Et war déi lëtzebuergesch Bedeelegung am Grand Prix Eurovision Song Contest 1991 zu Roum, gesongen op Franséisch. Et koum op déi 14. Plaz mat 29 Punkten.

## Kuckt och
* Eurovision Song Contest

## Um Spaweck
* Den Text vum Lidd