open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Canton de Condat-sur-Vienne

De **Canton de Condat-sur-Vienne** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Limoges, an der Haute-Vienne an der Regioun Nei-Aquitaine, déi mat engem Dekreet vum 13. Februar 2014 gegrënnt gouf.

## Gemengen am Kanton
* Boisseuil
* Condat-sur-Vienne
* Eyjeaux
* Pierre-Buffière
* Saint-Bonnet-Briance
* Saint-Genest-sur-Roselle
* Saint-Hilaire-Bonneval
* Saint-Jean-Ligoure
* Saint-Maurice-les-Brousses
* Saint-Paul
* Solignac
* Le Vigen
Hugo Metsers

Et gëtt verschidde Persounen déi **Hugo [[Metsers]]** heeschen:
* Hugo Metsers (1902–1978), e belsche Moler.
* Hugo Metsers (* 1943), en hollännesche Schauspiller. Och bekannt als *Hugo Metsers II* an ee vun zwéi Filsse vum Moler Hugo Metsers.
* Hugo Metsers (* 1968), en hollännesche Schauspiller a Regisseur. Och bekannt als *Hugo Metsers III* an e Kandskand vum Moler.
Caligula

De **Gaius Caesar Augustus Germanicus**, gebuer den 31. August 12 zu Antium als **Gaius Iulius Caesar**, a gestuerwen de 24. Januar 41 zu Roum, postum bekannt als **Caligula**, war vu 37 bis 41 réimesche Keeser.

Hie war de Jong vum Germanicus an der Agrippina, an duerch seng Mamm den Urenkel vum Keeser Augustus. Wärend senger Jugendzäit goung et héich ier mat den Intrige vum ambiziéise Prätorianerpräfekt Lucius Aelius Seianus. Säi vollstännegen Titel um Enn vu sengem Liewe war *Gaius Caesar Augustus Germanicus, Pontifex maximus, Tribunicia potestate IV, Consul IV, Imperator, Pater patriae*.

Nom Doud vum Tiberius, de 16. Mäerz 37, gouf de Caligula den 18. Mäerz zum Keeser proklaméiert. Am Ufank war seng Regierungszäit éischter hoffnungsvoll, wann en och perséinlech schwéier Evenementer wéi den Doud vu senger Sëschter, ze verquëssen hat. Dono gouf dem Caligula seng Herrschft ëmmer méi déi vun engem autokratesche Monarch. Hien huet z.&nbsp;B. Dosende vu Senatoren oder héichgestallte Perséinlechkeeten dem Héichverrot ukloen an zum Doud verurteele gelooss. Mat alle Mëttelen huet hie probéiert, de Senat kleng zer halen. Et gëtt Abberzuele vu Skandalgeschichten, déi zanter senger Herrschaft iwwer hie kolportéiert ginn, wéi e seng absolutistesch Muecht missbraucht huet. Him gouf d'Motto *oderint, dum metuant* ("Solle se mech dach haassen, soulaang se mech fäerten") zougeschriwwen. Dobäi koum en extravaganten a protzege Liewensstil, deen en demonstrativ ausgelieft huet.

Seng Gewaltherrschaft koum op en Enn, wéi hie selwer vun der Prätorianergard, ënnert dem Cassius Chaerea, ermuert gouf. Dono koum et zu enger reegelrechter Damnatio memoriae, d.&nbsp;h. méiglechst vill, wat un hien erënnere géif, gouf zerstéiert.

## Literatur
* Anthony A. Barrett: *Caligula. The Corruption of Power.* Batsford, London 1989, ISBN 0-7134-5487-3.
* Arther Ferrill: *Caligula, Emperor of Rome.* Thames & Hudson, London 1991, ISBN 0-500-25112-6.
* Theodor Kissel: *Kaiser zwischen Genie und Wahn. Caligula, Nero und Elagabal.* Artemis & Winkler, Düsseldorf 2006, ISBN 3-538-07233-7.
* Sam Wilkinson: *Caligula.* Routledge, London/New York 2005, ISBN 0-415-34121-3 (Serie *Lancaster pamphlets in ancient history*).
* Aloys Winterling: *Caligula. Eine Biografie.* Beck, München 2003, ISBN 3-406-50206-7; C. H. Beck, München 2012, ISBN 978-3-406-63233-4 (korrigéiert Neieditioun).

## Um Spaweck
Élisabeth Wiener

D**'Élisabeth Wiener**, gebuer den 23. November 1946 zu Paräis, ass eng franséisch Schauspillerin a Sängerin.

Si ass d'Duechter vum Komponist Jean Wiener.

## Filmographie
### Kino
* 1963: *[[Dragées au poivre]]* - Regie: Jacques Baratier - Haaptacteuren: Guy Bedos, Sophie Daumier
* 1964: *[[L'année du bac]]* - Regie: Maurice Delbez, José-André Lacour - Haaptacteuren: Jean Desailly, Simone Valère
* 1964: *[[Behold a Pale Horse]]* - Regie: Fred Zinnemann - Haaptacteuren: Gregory Peck, Anthony Quinn
* 1966: *[[Dafnis kai Hloi '66]]* - Regie: Mika Zacharopoulou - Haaptacteuren: Telis Zotos, Elli Romanou
* 1967: *[[Johnny Banco]]* - Regie: Yves Allégret - Haaptacteuren: Horst Buchholz, Sylva Koscina
* 1968: *[[Mazel Tov ou le Mariage]]* - Regie: Claude Berri - Haaptacteuren: Claude Berri, Grégoire Aslan
* 1968: *[[La prisonnière (Film 1968)|La prisonnière]]* - Regie: Henri-Georges Clouzot - Haaptacteuren: Laurent Terzieff, Bernard Fresson
* 1969: *[[Le corps de Diane]]* - Regie: Jean-Louis Richard - Haaptacteuren: Jeanne Moreau, Charles Denner
* 1970: *[[L'ardoise]]* - Regie: Claude Bernard-Aubert - Haaptacteuren: Salvatore Adamo, Michel Constantin
* 1971: *[[L'araignée d'eau]]* - Regie: Jean-Daniel Verhaeghe - Haaptacteuren: Marc Eyraud, Marie-Ange Dutheil
* 1971: *[[On est toujours trop bon avec les femmes]]* - Regie: Michel Boisrond - Haaptacteuren: Jean-Pierre Marielle, Claude Brosset
* 1971: *[[La caravelle]]* - Regie: René Vautier (Kuerzfilm) 
* 1972: *[[Le moine (Film 1972)|Le moine]]* - Regie: Ado Kyrou - Haaptacteuren: Franco Nero, Nathalie Delon
* 1972: *[[Trop jolies pour être honnêtes]]* - Regie: Richard Balducci - Haaptacteuren: Bernadette Lafont, Jane Birkin
* 1974: *[[El encanto del amor prohibido]]* - Regie: Juan Battle Planas - Haaptacteuren: Sydney Chaplin
* 1974: *[[La jeune fille assassinée]]* - Regie: Roger Vadim - Haaptacteuren: Sirpa Lane, Mathieu Carrière
* 1975: *[[Au long de rivière Fango]]* - Regie: Sotha - Haaptacteuren: Emmanuelle Riva, Rufus
* 1976: *[[Duelle (une quarantaine)]]* - Regie: Jacques Rivette - Haaptacteuren: Juliet Berto, Bulle Ogier
* 1977: *[[Une fille cousue de fil blanc]]* - Regie: Michel Lang - Haaptacteuren: Aude Landry, France Dougnac
* 1977: *[[Al di là del bene e del male]]* - Regie: Liliana Cavani - Haaptacteuren: Dominique Sanda, Erland Josephson
* 1981: *[[Bianco, rosso e Verdone]]* - Regie: Carlo Verdone - Haaptacteuren: Carlo Verdone, Irina Sanpiter 
* 1982: *[[Qu'est-ce qu'on attend pour être heureux!]]* - Regie: Coline Serreau

## Um Spaweck
Provënzen a Südafrika

**[[Südafrika]] ass an néng Provënzen** agedeelt. No den éischte fräie Walen, no der Apartheid, 1994 goufen d'Bantu Homelands (och nach *Bantustan*, op Afrikaans *Bantoestan*) rëm an d'Land agegliddert an déi 4 Provënzen déi zanter 1910 existéiert hunn, goufen opgeléist. Südafrika gouf du ganz nei an néng Provënzen agedeelt. Déi verschidde Provënze sinn an am Ganzen 48 Distrikter an 8 Metropolgemengen agedeelt.

## Provënze vun 1994 un

## Provënze vun 1910 bis 1994

No der Onofhängegkeet vu Groussbritannien 1910 gouf Südafrika a véier Provënze gedeelt:

* Provënz Oranje-Fräistaat (den deemolegen Territoire vum Oranje-Fräistaat)
* Provënz Transvaal (den deemolegen Territoire vun der Transvaal-Republik)
* Kapprovënz (den deemolegen Territoire vun der Kapkolonie)
* Provënz Natal (den deemolegen Territoire vun der Natalkolonie)
NGC 2713

Den **NGC 2713** ass eng Lënsefërmeg Galaxie vum Hubble-Typ SB0/a am Stärebild Hydra südlech vun der Ekliptik. Si ass geschate 169 Millioune Liichtjoer vun der Mëllechstrooss ewech an huet en Duerchmiesser vun zirka 185.000 Liichtjoer. 
Um selwechten Himmelsareal sinn ë.&nbsp;a. d'Galaxien NGC 2716, NGC 2723 an IC 2426.

Den Objet gouf den 3. Mäerz 1864 vum Albert Marth entdeckt.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* SIMBAD Astronomical Database
* Artikel a Biller zu NGC 2713 op wikisky.org
Canton des Coteaux

De **Canton des Coteaux** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Tarbes, am Departement Hautes-Pyrénées an der Regioun Occitanie, déi mat engem Dekreet vum 25. Februar 2014 gegrënnt gouf.

## Gemengen am Kanton

* Antin
* Aries-Espénan
* Aubarède
* Barthe
* Bazordan
* Bernadets-Debat
* Betbèze
* Betpouy
* Bonnefont
* Bouilh-Péreuilh
* Boulin
* Bugard
* Cabanac
* Campuzan
* Castelnau-Magnoac
* Castelvieilh
* Castéra-Lou
* Casterets
* Caubous
* Chelle-Debat
* Cizos
* Collongues
* Coussan
* Devèze
* Dours
* Estampures
* Fontrailles
* Fréchède
* Gaussan
* Gonez
* Guizerix
* Hachan
* Hourc
* Jacque
* Lalanne
* Lalanne-Trie
* Lamarque-Rustaing
* Lansac
* Lapeyre
* Laran
* Larroque
* Laslades
* Lassales
* Lizos
* Louit
* Lubret-Saint-Luc
* Luby-Betmont
* Lustar
* Marquerie
* Marseillan
* Mazerolles
* Monléon-Magnoac
* Monlong
* Mun
* Oléac-Debat
* Organ
* Osmets
* Peyret-Saint-André
* Peyriguère
* Pouy
* Pouyastruc
* Puntous
* Puydarrieux
* Sabalos
* Sadournin
* Sariac-Magnoac
* Sère-Rustaing
* Soréac
* Souyeaux
* Thermes-Magnoac
* Thuy
* Tournous-Darré
* Trie-sur-Baïse
* Vidou
* Vieuzos
* Villembits
* Villemur
Portugisesch Legioun

D**'Portugisesch Legioun** war eng Arméistrupp vun der Grande Armée déi vun 1808 bis 1815 bei alle grousse Feldzich vum Napoléon mat derbäi war.

## Grënnung
Wéi de Generol Junot 1807 de Portugal besat hat, huet den Napoleon den 22. Dezember decidéiert déi ganz portugisesch Arméi opzeléisen, a souvill wéi méiglech vun hiren Zaldoten a Frankräich ze huelen, fir sou wéi hie sot:"*d'en débarrasser le pays*". D'Portugisesch Legioun war geduecht fir all déi Zaldoten um franséischen Territoire ze regruppéieren.

## Regimenter
Et war virgesi fir déi 24 portugisesch Infantrieregiment op 6 ze reduzéieren, an d'Kavalerie sollt vun 12 op 3 Regimenter erofgoen. De 16. Dezember 1808 goufen an engem keeserlechen Dekreet d'Organisatioun an d'Zesummesetzung vun der Portugisescher Legioun festgehalen. Den Text gesouch fir datt sollten dräi Infantrieregimenter, déi sou séier wéi méiglech met zwee weideren an engem Batatailloun *Jeeër zu Fouss* opgestackt sollte ginn. Dobäi koumen dräi Kavalleriesregimenter an eng Schwadroun *Jëeër zu Päerd*. E puer Méint méi spéit den 18. Mee 1808 huet neien Text festgehalen datt et sollte 6 Infantries- an 2 Kanalleriesregimenter sollt ginn. De portugisesche Modell fir d'Artillerie an de Genie sollte bäibehale ginn. De Marquis vun Alorna hat d'Missioun fir déi Aktioun durchzezéien, mä well hie sech aus Zäitmangel net ëm alles selwer konnt bekëmmeren, huet de Junot him Offizéier zougedeelt, déi als Haaptuleies d'Ofsetze vu wichtegen Offizéier haten.

## Kommandanten
*D. Pedro de Almeida, Kommandant
*Gomez Freyre, Generol-Läitnant an zweete Kommandant
*Manuel Inácio Martins, chef vum État-Major 
*José Cárcome Lobo, Kommandant vun der 1. Divisioun, vun 1810 un Kommandant vun der Legioun
*João de Brito Mosinho, Lieutenant-Colonel, Kommandant vun der 2. Divisioun
*Marino Miguel Franzini a Manuel de Castro Pereira de Mesquita, sous-chefs vum État-Major.
## Feldzich
Um Wee fir a Frankräich huet eng Parti vun den Zaldote vum 5. Regiment vun de *Jeeër zu Fouss* bei der Belagerung vu Saragossa matgekricht. Duerno goufen d'Fousstruppen zu Grenobel stationéiert an d'Kavallerie an der Garnisoun vu Gray.

Am Mee 1811 war nees eng Reorganisatioun fälleg an et blouwen dräi Infantriesregimenter (1 zu Toul an 2 zu Grenobel) an ee Kavalleriesregiment Rescht. Se stoungen ënner dem Kommando vum Colonel de Loulé.

## Detail vun de Regimenter
### 1.Infantriesregiment
*1808: Grënnung vum Regiment
*1811: Reorganisatioun
*1813: Opléisung
#### Kommandanten
*1808: Colonel Joachim dAlbuqerque de Saldanha
*1812: Colonel Francisco António Freire Pego
*1813: Colonel François-Louis Triniti

#### Schluechten
*August 1812: Schluecht vu Smolensk
*August 1812: Schluecht vu Walutina
*September 1812: Schluecht vu Borodino (Schluecht op der Moskwa)
*November 1812: Schluecht vu Krasnoi
Loïc Pavant

De **Loïc Pavant**, gebuer 1994 zu Lëtzebuerg, ass e lëtzebuergesche Schauspiller.

Hien hat 2003 säin éischte kléngen Optrëtt virun der Kamera nieft dem Jean Reno am Film *[[Les Rivières pourpres 2: Les Anges de l'apocalypse]]*. Spéider hat hie kleng Rollen a Filmer wéi *[[Perl oder Pica]], [[Les fameux gars]]* a *[[Mammejong]]*.

Eppes méi grouss Rollen hat hien an de Kuerzfilmer *[[Laaf]]* a *[[Gëff eens]]* an de respektive Rolle vum David a vum Ben alias Baba.
NGC 2706

Den **NGC 2706** ass eng Spiralgalaxie vum Hubble-Typ Sbc am Stärebild Hydra südlech vum Himmelsequator. Si ass zirka 66 Mio. Liichtjoer vun der Mëllechstrooss ewech an huet en Duerchmiesser vu ronn 35.000 Lj. 
Am selwechten Himmelsareal sinn ë.&nbsp;a. d'Galaxien NGC 2697, NGC 2698, NGC 2699 an NGC 2709.

Den Objet gouf de 27. Februar 1886 vum Lewis A. Swift entdeckt.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* SIMBAD Astronomical Database
* Artikel a Biller zu NGC 2706 op wikisky.org
NGC 2655

Den **NGC 2655** ass eng lënsefërmeg Galaxie vum Hubble-Typ SB0-a am Stärebild Camelopardalis um nërdleche Stärenhimmel, a läit ronn 65 Mio. Liichtjoer vun eisem Sonnesystem ewech. D'Galaxie huet eng Wénkelausdeenung vu 4′,8&nbsp;×&nbsp;3′,2, eng visuell Magnitude vun 10,1&nbsp;mag a gëtt als Seyfert-2-Galaxie klassifizéiert.

Den Objet gouf de 26. September 1802 vum däitsch-britteschen Astronom Wilhelm Herschel entdeckt.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* SIMBAD Astronomical Database
* Artikel a Biller zu NGC 2655 op wikisky.org
NGC 2654

Den **NGC 2654** ass eng Balkespiralgalaxie am Stärebild Ursa Major. D'Galaxie gouf am Joer 1882 vum Astronom Ernst Wilhelm Leberecht Tempel mat engem 28-cm-Teleskop entdeckt.
## Kuckt och

## Um Spaweck

* SIMBAD Astronomical Database
* Artikel a Biller zu NGC 2654 op wikisky.org
NGC 1681

Den **NGC 1681** ass eng Spiralgalaxie mat groussem H-II-Gebidder vum Hubble-Typ Sb am Stärebild Eridanus um südleche Stärenhimmel. Si ass ronn 119 Millioune Liichtjoer vun der Mëllechstrooss ewech an huet en Duerchmiesser vun zirka 45.000&nbsp;Lj.
Um selwechten Himmelsareal sinn ë.&nbsp;a. d'Galaxien IC 2097, IC 2098, IC 2101 an IC 2102.

Den Objet gouf de 6. Januar 1878 vum Édouard Jean-Marie Stephan um Observatoire de Marseille entdeckt.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* SIMBAD Astronomical Database
* Artikel a Biller zu NGC 1681 op wikisky.org
Trentino-Südtiroul

Den **Trentino-Südtiroul** (ital. **Trentino-Alto Adige**, héichdt. *Trentino-Südtirol*, lad. *Trentin-Südtirol*) ass eng autonom Regioun an Italien a grenzt am Norden un Éisträich, am Osten a Süden u Venetien an am Westen un d'Lombardei.

## Geographie
Trentino-Südtiroul läit an Norditalien an ass bekannt fir d'Bierglandschaft Dolomitten, déi se sech mat Venetien deelt.

D'Haaptstad vun der Regioun ass Trento. Eng weider wichteg Stad ass Bozen, déi gläichzäiteg Haaptstad vun der autonomer Provënz Bozen ass.

### Hydrographie
De gréisste Floss am Trentino-Südtiroul ass d'Etsch.
Fernand Weber

De **Fernand Weber**, gebuer den 23. Januar 1931, a gestuerwen de 24. Januar 2019, war e lëtzebuergesche Politiker (CSV).

De Fernand Weber war fir d'éischt Finanzschäffen a vum 20. Mäerz 1979 un, fir bal zéng Joer laang, Buergermeeschter vun der Gemeng Beetebuerg. Hie goung 1979 mat an d'Chamberwalen, gouf awer net gewielt.
Space Systems/Loral

**Space Systems/Loral** (SSL) ass eng kanadesch/US-amerikanesch Entreprise, déi Satellitten a Raumfaartsystemer fir Regierungsdepartementer an zivil Cliente produzéiert. Zanter 1960 huet d'Entreprise méi wéi 270 Satellitte gebaut. SSL ass eng Duechtergesellschaft vun der kanadescher Elektro-, Loft a Raumfaartentreprise MacDonald Dettwiler and Associates (MDA).

## Geschicht
D'Entreprise gouf 1957 an der San Francisco Bay Area als *Western Development Laboratories (WDL)*, eng Duechtergesellschaft vun der *Philco Corporation*, gegrënnt. Schonn 1960 huet Philco-WDL, fir d'US-Air Force, de Kommunikatiounssatellit Courier 1B gebaut, den éischten aktive Relaissatellit vun der Welt.

D'Entreprise gouf 1961 vum Automobilkonzern Ford iwwerholl an 1966 a *Philco-Ford* ëmgenannt. Am selwechte Joer huet Philco-Ford mam *[[Defense Satellite Communications System#IDSCP|Initial Defence Communication Satellite Program]]* ugefaangen a bis 1968 an deem Program am Ganze 26 Satellitte gebaut.

1971 huet Philco-Ford den éischten NATO-1-Satellit gebaut, deen eng Kommunikatiounsverbindung tëscht dem NATO-Haaptquartéier zu Bréissel, a weidere Zentre vun den NATO-Alliéierte gemaach huet.

An de follgende Joren gouf d'Entreprise méi dacks ëmgenannt (*Aeronutronic Ford* a spéider *Ford Aerospace*), bis d'Raumfaartdepartement vu Ford 1990 un d'Loral Space & Communications verkaf gouf an domat den haitegen Numm *Space Systems/Loral* krut. Tëscht 1994 an 2001 huet *Loral* fënnef geostationär Wiedersatellitte fir d'NASA gebaut an 2000 mat der Ausliwwerung vum éischte Radio-Satellit ugefaangen. 2005 huet d'Entreprise den Thaicom-4-Kommunikatiounssatellit gebaut.

## Clienten
Zu de Cliente gehéieren ë.&nbsp;a.: AsiaSat, DirecTV, EchoStar, Globalstar, Hispasat, Hughes Network Systems, ICO Global Communications, Intelsat, Japan MTSAT, JSC Gascom, Telesat Canada, NASA/NOAA (GOES), Optus, PanAmSat, QuetzSat, SatMex, SES S.A., SES New Skies, Shin Satellite, Sirius Satellite Radio, SpainSat, ViaSat, WildBlue an XM Satellite Radio.

## Kuckt och

## Um Spaweck
* Homepage vu Space System/Loral
* MacDonald & Dettwiler Corporation – offiziell Websäit
NGC 4580

Den **NGC 4580** ass eng Balkespiralgalaxie mat aktivem galaktesche Galaxiëkär vum Hubble-Typ SBa/P am Stärebild Virgo nërdlech vun der Ekliptik. Si läit zirka 43 Millioune Liichtjoer vun der Mëllechstrooss ewech an huet en Duerchmiesser vun ongeféier 25.000 Lj. Ënner der Katalognummer *VCC 1730* ass si als Member vum Virgo-Galaxiëkoup notéiert. 
Am selwechten Himmelsareal sinn ë.&nbsp;a. d'Galaxien NGC 4543 an NGC 4577.

Den Objet gouf den 2. Februar 1786 vum Astronom Wilhelm Herschel mat sengem 18,7&nbsp;Zoll-Spigelteleskop entdeckt.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* SIMBAD Astronomical Database
Lëscht vun de Sessioune vum Conseil vum Vëlkerbond

Dat hei ass d**'Lëscht vun de Sessioune vum Conseil vum [[Vëlkerbond]]**, sou wéi se am *Journal officiel* vum Vëlkerbond verzeechent sinn.

De Conseil vum Vëlkerbond (fr. Conseil de la Société des Nations; eng. Council of the League of Nations) ass mat dem Pakt vum Vëlkerbond vum 28. Juni 1919 geschaf ginn. E war eng vun den dräi Haaptinstitutioune vum Vëlkerbond, zesumme mat der Assemblée an dem Sekretariat. En huet sech aus permanenten a gewielte Memberen zesummegesat an huet de Sekretär vum Vëlkerbond ernannt. De Conseil war fir de Weltfridden zoustänneg. Seng éischt Sessioun war de 16. Januar 1920.
NGC 497

Den **NGC 497** ass eng Balkespiralgalaxie am Stärebild Cetus. Si ass ronn 380 Millioune Liichtjoer vun eisem Sonnesystem ewech an huet en Duerchmiesser vun zirka 220.000 Liichtjoer.

Den NGC&nbsp;497 gouf de 6. November 1882 vum franséischen Astronom Édouard Jean-Marie Stephan entdeckt.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* SIMBAD Query
* SEDS
Tcheng-Loh

Den **Tcheng-Loh** och als **Ch'en Lu** bekannt, gebuer 1878 zu *Min Hisien* an der Provënz Fujian, a gestuerwen den 19. Februar 1939, war e chineesesche Jurist, Professer, Politiker an Diplomat.

Den Tcheng-Loh war vun 1918 bis 1920 Vize-Ausseminister an 1923 war hie chineeseschen Delegéierte beim Vëlkerbond.

## Um Spaweck
Canton de la Haute-Bigorre

De **Canton de la Haute-Bigorre** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Bagnères-de-Bigorre, am Departement Hautes-Pyrénées an der Regioun Occitanie, déi mat engem Dekreet vum 25. Februar 2014 gegrënnt gouf.

## Gemengen am Kanton

* Antist
* Asté
* Astugue
* Bagnères-de-Bigorre
* Beaudéan
* Campan
* Gerde
* Hiis
* Labassère
* Montgaillard
* Neuilh
* Ordizan
* Pouzac
* Trébons
Canton du Moyen-Adour

De **Canton du Moyen-Adour** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Tarbes, am Departement Hautes-Pyrénées an der Regioun Occitanie, déi mat engem Dekreet vum 25. Februar 2014 gegrënnt gouf.

## Gemengen am Kanton

* Allier
* Angos
* Arcizac-Adour
* Barbazan-Debat
* Bernac-Debat
* Bernac-Dessus
* Horgues
* Laloubère
* Momères
* Montignac
* Odos
* Salles-Adour
* Saint-Martin
* Sarrouilles
* Vielle-Adour
Canton de Neste, Aure et Louron

De **Canton de Neste, Aure et Louron** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Bagnères-de-Bigorre, am Departement Hautes-Pyrénées an der Regioun Occitanie, déi mat engem Dekreet vum 25. Februar 2014 gegrënnt gouf.

## Gemengen am Kanton

* Adervielle-Pouchergues
* Ancizan
* Aragnouet
* Ardengost
* Arreau
* Aspin-Aure
* Aulon
* Avajan
* Avezac-Prat-Lahitte
* Azet
* Bareilles
* Barrancoueu
* La Barthe-de-Neste
* Bazus-Aure
* Bazus-Neste
* Beyrède-Jumet-Camous
* Bordères-Louron
* Bourisp
* Cadéac
* Cadeilhan-Trachère
* Camparan
* Capvern
* Cazaux-Debat
* Cazaux-Fréchet-Anéran-Camors
* Ens
* Escala
* Esparros
* Estarvielle
* Estensan
* Fréchet-Aure
* Gazave
* Génos
* Germ
* Gouaux
* Grailhen
* Grézian
* Guchan
* Guchen
* Hèches
* Ilhet
* Izaux
* Jézeau
* Labastide
* Laborde
* Lançon
* Lortet
* Loudenvielle
* Loudervielle
* Mazouau
* Mont
* Montoussé
* Pailhac
* Ris
* Sailhan
* Saint-Arroman
* Saint-Lary-Soulan
* Sarrancolin
* Tramezaïgues
* Vielle-Aure
* Vielle-Louron
* Vignec
Montée Saint-Crépin

De **Crispinusbierg**, offiziell *Montée Saint-Crépin*, ass den Numm vun enger Strooss am Quartier Eech an der Stad Lëtzebuerg. Se huet den Numm vum hellege Crispinus, ee vun de Patréiner vun de Gierwer, Suedler a Schouster.

## Verlaf
De Crispinusbierg huet säin Ufank an der Victor-Ferrant-Strooss, op enger Héicht vun 251&nbsp;m a féiert da parallel mat der Millebaacher-Strooss a Richtung Osten, dréint dann no riets a verleeft parallel mam Eecher Bierg als Sakgaass a Richtung Süden. Beim Haus 9 hält d'Strooss op an et féiert just nach e Fousswee mat Trape bis op den Eck vun der Glacis-Strooss mat der Piffkaul. En anere Wee, dee biergof an den Eecher Bierg féiert ass zanter 2011/12 gespaart well d'Gefor besteet, datt do eng Stëtzmauer zesumme fale kéint.

## Biller

Fichier:Luxembourg, montée St-Crépin, Crispinusbierg (101).jpg|Am Crispinusbierg, a Richtung Norde gekuckt
Fichier:Luxembourg, montée St-Crépin, Crispinusbierg (105).jpg|D'Haus 25 am Crispinusbierg
Fichier:Luxembourg, montée St-Crépin, Crispinusbierg (106).jpg|Schrebergäert am Crispinusbierg
Fichier:Luxembourg, montée St-Crépin, Crispinusbierg (107).jpg|De Wee fir an den Eecher Bierg ass gespaart


## Um Spaweck
Canton du Val d'Adour-Rustan-Madiranais

De **Canton du Val d'Adour-Rustan-Madiranais** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Tarbes, am Departement Hautes-Pyrénées an der Regioun Occitanie, déi mat engem Dekreet vum 25. Februar 2014 gegrënnt gouf.

## Gemengen am Kanton

* Ansost
* Auriébat
* Barbachen
* Bazillac
* Bouilh-Devant
* Buzon
* Castelnau-Rivière-Basse
* Caussade-Rivière
* Escondeaux
* Estirac
* Gensac
* Hagedet
* Hères
* Labatut-Rivière
* Lacassagne
* Lafitole
* Lahitte-Toupière
* Laméac
* Larreule
* Lascazères
* Lescurry
* Liac
* Madiran
* Mansan
* Maubourguet
* Mingot
* Monfaucon
* Moumoulous
* Peyrun
* Rabastens-de-Bigorre
* Saint-Lanne
* Saint-Sever-de-Rustan
* Sarriac-Bigorre
* Sauveterre
* Ségalas
* Sénac
* Sombrun
* Soublecause
* Tostat
* Trouley-Labarthe
* Ugnouas
* Vidouze
* Villefranque
External stowage platform

D**'External stowage platforms** (**ESPs**) sinn dräi Baudeeler vun der Internationaler Raumstatioun. All ESP ass e Container op der baussenzeger Säit vun der Raumstatioun an deem d'Ausrëschtungs- an Ersatzdeeler, sougenannt Orbital Replacement Units (ORUs), ënnerbruecht ginn.

## ESP-1
Déi éischt External stowage platform, ESP-1, gouf mam Space-Shuttle-Fluch STS-102 op d'ISS transportéiert. Den 13. Mäerz 2001 gouf se wärend dem zweete Baussebordasaz (EVA) um baussenzege Mantel vum Destiny-Modul installéiert.

## ESP-2
D'ESP-2 gouf den 3. August 2005 wärend dem drëtte Weltraumausstig vun der Missioun STS-114 un der Quest-Loftschleis montéiert. D'ESP-2 ass méi grouss wéi d'ESP-1 a ka sou méi Ersatzdeeler (ORUs) ophuelen.

Ufanks gouf et och véier Halterunge fir Videokamerae op der ESP-2. Bei Baussebordasätz goufen déi de 7. November 2005 um P1-Element, den 3. August 2006 um S1-Element, de 17. Juni 2007 um S3-Element an den 23. Juli 2007 um P1-Element montéiert.

## ESP-3
D'ESP-3 gouf de 14. August 2007 wärend der Space-Shuttle-Missioun STS-118 installéiert. D'Plattform huet aacht Ophängungen, un deene bis zu siwen ORUs resp. Ausrëschtungsdeeler gelagert kënne ginn. D'Plattform huet Handgrëffer a Fixéierpunkte fir Sécherheetsléngten a Foussraste fir d'Astronauten.

D'ESP-3 gouf anescht wéi déi aner ESPen ouni Weltraumausstig nëmme mat de Roboteräerm vun der ISS a vum Shuttle op der P3-Gitterstruktur montéiert.

Am Ament si follgend ORUen um ESP-3 festgemaach:

* Battery Charge/Discharge Unit (BCDU) – E Luet- an Entluetinstrument fir Akkuen, déi fir eng gläichméisseg Stroumversuergung wärend orbitalen Nuetsphase suergen.
* Nitrogen Tank Assembly (NTA) – En Ersatzstéckstofftank fir ee vun de béiden Tanken, déi op den S1- a P1-Gitterstrukture montéiert sinn. D'NTAe suerge fir e reegelméissegen Drock an den Ammoniaktanken, wann déi den Ammoniak an d'Leitunge vum Killkreeslaf ofginn.
* Pitch Roll Joint (P/R-J) – Eent vun der Canadian Space Agency gebaut Ersatzgelenk fir de Roboteraarm vun der Raumstatioun.

Wärend dem Start vun STS-118 war zudeem en Ersatzgyroskop um ESP-3 befestegt. Dee Gyroskop gouf wärend dem zweete Baussebordasaz un der ISS ugemaach an de feelerhafte Gyroskop op d'ESP-2 montéiert, well de Space Shuttle keng Méiglechkeet méi hat fir de Baudeel op d'Äerd zeréckzebréngen. Am Kader vun enger EVA bei STS-122 gouf en um Integrated Cargo Carrier vun der Raumfär Atlantis festgemaach a mat op d'Äerd transportéiert.

## Um Spaweck
Canton de la Vallée de l'Arros et des Baïses

De **Canton de la Vallée de l'Arros et des Baïses** ass eng franséisch administrativ Andeelung an den Arrondissementer Tarbes a Bagnères-de-Bigorre, am Departement Hautes-Pyrénées an der Regioun Occitanie, déi mat engem Dekreet vum 25. Februar 2014 gegrënnt gouf.

## Gemengen am Kanton

* Argelès-Bagnères
* Arrodets
* Artiguemy
* Asque
* Banios
* Barbazan-Dessus
* Batsère
* Bégole
* Benqué-Molère
* Bernadets-Dessus
* Bettes
* Bonnemazon
* Bonrepos
* Bordes
* Bourg-de-Bigorre
* Bulan
* Burg
* Caharet
* Calavanté
* Castelbajac
* Castéra-Lanusse
* Castillon
* Chelle-Spou
* Cieutat
* Clarac
* Esconnets
* Escots
* Espèche
* Espieilh
* Fréchendets
* Fréchou-Fréchet
* Galan
* Galez
* Goudon
* Gourgue
* Hauban
* Hitte
* Houeydets
* Lanespède
* Lespouey
* Lhez
* Libaros
* Lies
* Lomné
* Luc
* Lutilhous
* Marsas
* Mascaras
* Mauvezin
* Mérilheu
* Montastruc
* Moulédous
* Oléac-Dessus
* Orieux
* Orignac
* Oueilloux
* Ozon
* Péré
* Peyraube
* Poumarous
* Recurt
* Ricaud
* Sabarros
* Sarlabous
* Sentous
* Sinzos
* Tilhouse
* Tournay
* Tournous-Devant
* Uzer
Canton de la Vallée de la Barousse

De **Canton de la Vallée de la Barousse** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Bagnères-de-Bigorre, am Departement Hautes-Pyrénées an der Regioun Occitanie, déi mat engem Dekreet vum 25. Februar 2014 gegrënnt gouf.

## Gemengen am Kanton

* Anères
* Anla
* Antichan
* Arné
* Aventignan
* Aveux
* Bertren
* Bize
* Bizous
* Bramevaque
* Campistrous
* Cantaous
* Cazarilh
* Clarens
* Créchets
* Esbareich
* Ferrère
* Gaudent
* Gembrie
* Générest
* Hautaget
* Ilheu
* Izaourt
* Lagrange
* Lannemezan
* Lombrès
* Loures-Barousse
* Mauléon-Barousse
* Mazères-de-Neste
* Montégut
* Montsérié
* Nestier
* Nistos
* Ourde
* Pinas
* Réjaumont
* Sacoué
* Saint-Laurent-de-Neste
* Saint-Paul
* Sainte-Marie
* Saléchan
* Samuran
* Sarp
* Seich
* Siradan
* Sost
* Tajan
* Thèbe
* Tibiran-Jaunac
* Troubat
* Tuzaguet
* Uglas
Galaktesche Quadrant

E **galaktesche [[Quadrant]]** oder **Quadrant vun der Galaxis** bezeechent ee vun de véier Kreessecteuren als Andeelung vun der Mëllechstrooss.

## Quadranten am galaktesche Koordinatesystem
An der astronomescher Praxis ginn d'galaktesch Quadranten am galaktesche Koordinatesystem mat hëllef vun der Sonn als Pol festgeluecht (aus praktesche Grënn amplaz vum galakteschen Zentrum), well all astronomesch Observatiounen, vu Mënsche bis haut vun der Äerd oder vum Sonnesystem ausginn.

### Ofgrenzung
Quadrante gi mat Ordinalzuele bezeechent, zum Beispill "1.&nbsp;galaktesche Quadrant", "zweete galaktesche Quadrant" oder "drëtte Quadrant vun der Galaxis". Aus dem Norde betruecht, ergi sech déi galaktesch Pole vun 0&nbsp;Grad&nbsp;(°) aus als Stral, dee vun der Sonn aus duerch de galakteschen Zentrum leeft. Dono ginn d'Quadranten nees wéi follegt festgeluecht:
* 1. galaktesche Quadrant&nbsp;– 0° ≤ ℓ ≤ 90°
* 2. galaktesche Quadrant&nbsp;– 90° ≤ ℓ ≤ 180°
* 3. galaktesche Quadrant&nbsp;– 180° ≤ ℓ ≤ 270°
* 4. galaktesche Quadrant&nbsp;– 270° ≤ ℓ ≤ 360° (0°)

### Visualitéit vun de Quadranten

Wéinst der Ausriichtung vun der Äerd a Bezuch op de Rescht vun der Galaxis ass den zweete galaktesche Quadrant an éischter Linn vun der Nordhallefkugel ze gesinn, wärend de véierte meeschtens nëmme vun der südlecher Hemisphär siichtbar ass. Dofir ass d'Andeelung no Quadranten an der Reegel éischter praktesch fir Amateur-Astronomen, allerdéngs sinn doduerch international astronomesch Organisatiounen net un den Äerd-Horizont gebonnen.

Vun der Äerd aus kann een duerch follgend Haaptkonstellatiounen (als graff Orientéierung) d'Grenze vun de Quadranten erkennen:
* No 0° kuckt een, wann een a Richtung vum Stärebild Sagittarius kuckt.
* No 90° kuckt een, wann een a Richtung vum Stärebild Cygnus kuckt.
* No 180° kuckt een, wann een a Richtung vum Stärebild Auriga kuckt.
* No 270° kuckt een, wann een a Richtung vum Stärebild Vela kuckt.

## Um Spaweck
* Milky Way Explorer
Canton de la Vallée des Gaves

De **Canton de la Vallée des Gaves** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Argelès-Gazost, am Departement Hautes-Pyrénées an der Regioun Occitanie, déi mat engem Dekreet vum 25. Februar 2014 gegrënnt gouf.

## Gemengen am Kanton

* Adast
* Agos-Vidalos
* Arbéost
* Arcizans-Avant
* Arcizans-Dessus
* Argelès-Gazost
* Arras-en-Lavedan
* Arrens-Marsous
* Artalens-Souin
* Aucun
* Ayros-Arbouix
* Ayzac-Ost
* Barèges
* Beaucens
* Betpouey
* Boô-Silhen
* Bun
* Cauterets
* Chèze
* Esquièze-Sère
* Estaing
* Esterre
* Ferrières
* Gaillagos
* Gavarnie-Cèdre
* Gez
* Grust
* Lau-Balagnas
* Luz-Saint-Sauveur
* Ouzous
* Pierrefitte-Nestalas
* Préchac
* Saint-Pastous
* Saint-Savin
* Saligos
* Salles
* Sassis
* Sazos
* Sère-en-Lavedan
* Sers
* Sireix
* Soulom
* Uz
* Viella
* Vier-Bordes
* Viey
* Villelongue
* Viscos
Canton de Lourdes-1

De **Canton de Lourdes-1** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Argelès-Gazost, am Departement Hautes-Pyrénées an der Regioun Occitanie, déi mat engem Dekreet vum 25. Februar 2014 gegrënnt gouf.

## Gemengen am Kanton

* en Deel vu Lourdes
* Aspin-en-Lavedan
* Barlest
* Bartrès
* Loubajac
* Omex
* Ossen
* Peyrouse
* Poueyferré
* Saint-Pé-de-Bigorre
* Ségus
* Viger
Canton de Gennevilliers

De **Canton de Gennevilliers** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Nanterre, am Departement Hauts-de-Seine an der Regioun Île-de-France, déi mat engem Dekreet vum 26. Februar 2014 gegrënnt gouf.

## Gemengen am Kanton
* Gennevilliers
* Villeneuve-la-Garenne
Barnard 92

**Barnard 92** a **Barnard 93** sinn zwéin dicht Donkelniwwelen am Stärebild Sagittarius, déi di kleng Sagittariuswollek begrenzen. Den Edward Barnard konnt s'ëm 1915 mat där vun him entwéckelter Laangzäithimmelsfotografie noweisen.

Déi béid Wolleken aus interstellarem Stëbs bilden den nërdleche Rand vun der Stärewollek, déi en Abléck an d'Géigend vum galakteschen Zentrum erlaabt. Si si wiesentlech méi grouss wéi déi meescht ronn 25 Liichtjoer grouss *Flacke* vum interstellare Stëbs.

## Um Spaweck
* Foto vum Barnard 92 an 93 aus dem SEDS-Katalog
Three Billboards Outside Ebbing, Missouri

**Three Billboards Outside Ebbing, Missouri** ass en US-amerikanesch-brittesche Film vum Martin McDonagh aus dem Joer 2017.

## Ëm wat geet et am Film?
D'Mildred Hayes lieft zu Ebbing am Missouri. Hir Duechter gouf ermuert. D'Ënnersichungen iwwer de Muerd vun hirer Duechter si no siwe Méint nach ëmmer ouni Resultat. D'Mildred ass verbattert a si lount an der Entrée vun Ebbing dräi Panneaue mat der Opschrëft *Raped while Dying*, *And still no Arrests* an *How Comme, Chief Willoughby?*…

## Um Spaweck
Kritik vum Film op Rotten Tomatoes
Stärewollek

Als **Stärewollek** ginn an der Astronomie dicht Usammlunge vu Stären am Liichtband vun der Mëllechstrooss bezeechent, déi mat bloussem A nëmmen als Niwwelfleck erschéngen a meeschtens physesch zesummegehéieren. Si kënnen
# aus helle Stäre vun engem noe Spiralaarm vun eiser Mëllechstrooss bestoen oder
# aus enger gréisserer Stäregrupp, déi duerch absorbéierend Donkelwolleken eng visuell kompakt Form kréien oder
# en noe resp. besonnesch groussen Oppene Stärekoup sinn.

Déi bekanntst Beispiller fir déi dräi Aarte vu Stärewolleke sinn um Summerhimmel ze gesinn:
# d'Schëldwollek am Stärebild Scutum – tëscht Aquila (Aadler) a Sagittarius,
# de Mëtteldeel vum Stärebild Cygnus, ier sech d'Mëllechstrooss visuell deelt,
# déi kleng Sagittariuswollek am Stärebild Sagittarius

## Literatur
* Joachim Herrmann, *DTV-Atlas Astronomie*. DTV-Verlag, 15. Oplo
* Albrecht Unsöld, *Der neue Kosmos*. Springer-Verlag, Berlin 2005
* W. Tirion, R. Sinnott: *Sky Atlas 2000.0*, 2nd edition, Blätter 15–22, Cambridge University Press
E Nebula

Den **E Nebula**, och **Barnard's E Nebula** (katalogiséiert als Barnard 142 an 143), ass eng Donkelwollekekoppel am Aquila. Et ass e schaarf ëmrant, donkelt Gebitt, dat sech vun der Mëllechstrooss ofhieft. Déi visuell Gréisst ass zirka 30 Bouminutten, dat ass ongeféier d'Gréisst vun engem Vollmoundduerchmiesser. D'Distanz ass ronn 2000 Liichtjoer.

## Kuckt och
The Shape of Water

**The Shape of Water** ass en US-amerikanesche Film vum Guillermo del Toro aus dem Joer 2017.

## Ëm wat geet et am Film?
D'Elisa. eng jonk stomm Fra, schafft am Occam Aerospace Research Center zu Baltimore als Botzfra. Hei begéint d'Elisa engem Wiesen hallef Mënsch hallef Amphibie dat do an engem risegen Tank agespaart ass. D'Elisa versicht mat dem Wiesen a Kontakt ze kommen…

## Um Spaweck
Kritik vum Film op Rotten Tomatoes
Jean Guillou

De **Jean Victor Arthur Guillou**, gebuer den 18. Abrëll 1930 zu Angers, a gestuerwen de 26. Januar 2019 zu Paräis, war e franséische Komponist, Organist, Pianist a Musekspedagog.

## Um Spaweck
Nationalpark Plitvicer Séien

Den **Nationalpark Plitvicer Séien** [] (Kroatesch: *Nacionalni park Plitvička jezera*), ass dee flächeméisseg gréissten Nationalpark a Kroatien an deen eelsten Nationalpark a Südosteuropa. E gouf 1949 gegrënnt a läit an der hiwwelger Karstregioun an Zentralkroatien, net wäit ewech vun der Grenz mat Bosnien an Herzegowina. En ass 296,85&nbsp;Quadratkilometer grouss.

D'Plitvicer Séie goufen 1979 als eent vun den éischten Naturmonumenter vun der Welt op d'Lëscht vun der UNESCO-Weltnaturierwen opgeholl.

Charakteristesch sinn d'Séien, déi wéi Kaskaden anenee lafen, a vun deenen et der 16 ginn. Ronn eng Millioun Leit besichen all Joers den Nationalpark.

Wéinst ënnerschiddleche klimateschen Aflëss, a wéinst de groussen Héichtenënnerscheeder, gëtt et eng aussergewéinlech diversifizéiert Flora a Fauna, dorënner och eng Rëtsch endeemesch Aarten.

Verschidden Szeenen aus de Karl-May-Verfilmungen aus den 1960er Jore goufe bei de Plitvicer Séie gedréint.

## Biller

Plitvice Lakes System.png|Queeschschnëtt vum Séiesystem
Plitvice lakes.JPG|De grousse Waasserfall
Plitvice Lakes, Galovac Waterfall.JPG|De Galovac-Waasserfall


## Literatur
* Mato Njavro (Red.): *Plitvicer Seen*, Turistička naklada d.o.o., Zagreb 2005, ISBN 953-215-212-1 *(deutsch)*

## Um Spaweck

* Offizielle Website vum Nationalpark 
* UNESCO Weltierwen
Sagittarius-Aarm

De **Carina-Sagittarius-Aarm** (och als **Sagittarius-Aarm** oder **Sagittarius-Carina-Aarm** bekannt) ass e klenge Spiralaarm vun der Mëllechstrooss. De Carina-Sagittarius-Aarm ass ee vun den am däitlechste visuellen Äerm, well sech gigantesch molekular Wolleken a vill jonk Stären an him befannen.

D'Mëllechstrooss ass eng Balkespiralgalaxie. De Carina-Sagittarius-Aarm läit tëscht dem Scutum-Centaurus-Aarm, dee méi no beim Zentrum vun der Galaxie ass. De Perseusaarm ass méi wäit vum Zentrum ewech. - De Carina-Sagittarius-Aarm ass esou genannt ginn, well den Aarm säin Urspronk an der Géigend zum Sagittarius an dem Carina huet.

## Visuell Objeten
Eng Rei vu Messierobjeten a weideren Objeten, déi mat Amateurteleskopen z'erkenne sinn, leien am Sagittarius-Aarm:
* Laguneniwwel
* Wëllintekoup
* Adlerniwwel
* Omeganiwwel
* Messier 18
* Trifidniwwel
* Messier 21
* Messier 24
* Messier 26
* Messier 55
* Carinaniwwel

## Um Spaweck
* https://web.archive.org/web/20191002155909/http://members.fcac.org/~sol/chview/chv5.htm
* Messier Objects in the Milky Way (SEDS)
Canton de Cazouls-lès-Béziers

De **Canton de Cazouls-lès-Béziers** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Béziers, am Hérault, an der Regioun Occitanie, déi mat engem Dekreet vum 26. Februar 2014 gegrënnt gouf.

## Gemengen am Kanton

* Autignac
* Cabrerolles
* Causses-et-Veyran
* Caussiniojouls
* Cazouls-lès-Béziers
* Colombiers
* Faugères
* Fos
* Fouzilhon
* Gabian
* Laurens
* Magalas
* Margon
* Maraussan
* Maureilhan
* Montady
* Montesquieu
* Murviel-lès-Béziers
* Neffiès
* Pailhès
* Pouzolles
* Puimisson
* Roquessels
* Roujan
* Saint-Geniès-de-Fontedit
* Saint-Nazaire-de-Ladarez
* Thézan-lès-Béziers
* Vailhan
Perseusaarm

De **Perseusaarm** ass e Spiralaarm vum Mëllechstroossesystem. Et ass dee nooste baussenzege Spiralaarm vum Orionaarm, an deem d'Sonnesystem läit an ass ongeféier 5000 Liichtjoer méi wäit vum Galaxienzentrum ewech wéi den Orionaarm. De Perseusaarm ass virun allem an der Géigend vum Stärebild Perseus ze gesinn an ass do ongeféier 41.000 Liichtjoer vum Galaxienzentrum ewech.

Am Joer 2005 war et enger internationaler Grupp vu Wëssenschaftlern gelongen, déi mat Ofstand geneeste Distanzbestëmmung fir d'Stäregenesisgebitt W3(OH) am Perseusaarm ze bestëmmen. Si konnten d'Distanz mat Triangulatioun mat Hëllef vum Very Long Baseline Array (VLBA) direkt moossen. Si ass 6357±130 Liichtjoer. D'Miessung baséiert beim VLBA op enger Basislängt vun zirka 8000&nbsp;km bei enger Radiofrequenz vun 12&nbsp;GHz.

## Messier-Objeten
Am Perseusaarm si follgend Messier-Objeten:
* De Krabbniwwel (M1)
* oppene Stärekoup M36
* oppene Stärekoup M37
* oppene Stärekoup M38
* oppene Stärekoup M52
* oppene Stärekoup M103

## Um Spaweck
* Perseus Arm closer than previously thought
* Messier Objeten an der Galaxie (SEDS)
Schëldwollek

D**'Schëldwollek**, oder och **Scutum-Wollek** genannt, ass eng besonnesch hell Plaz am Band vun der Mëllechstrooss. Si gouf nom nom klenge Stärebild Scutum genannt, an et et kann een eréischt am Teleskop hir Eenzelstäre gesinn.

D'Stärewollek ass um Summerhimmel och vu Mëtteleuropa aus gutt z'erkennen. Si läit eppes südlech vum Himmelsequator tëscht de Stärebiller Aquila, Sagittarius an Ophiuchus um Rand vum Sagittarius-Aarm vun der Mëllechstrooss. D'Stärewollek gesäit zimmlech kreesfërmeg aus, huet en Duerchmiesser vun ongeféier 5 Grad an ass mam Messier 11 (Wëllintekoup, M11) ee vun de stäreräichsten Oppene Stärekéip vum Himmel. De Südrand mécht den M 26, e weideren helle Stärekoup.

Eppes méi südlech leien am ugrenzende Stärebild Sagittarius déi kleng an déi Grouss Sagittariuswollek, déi a Richtung vum galakteschen Zentrumdéi absolut hellst Plazen vum Mëllechstroosseband sinn.

## Um Spaweck
* W. Tirion, R. Sinnott: *Sky Atlas 2000.0*, 2nd edition, Blatt 16, Cambridge University Press
* M. Feiler, P. Noack: *Deep Sky Reiseatlas*. Oculum-Verlag, ISBN 978-3-938469-21-7
(526) Jena

Den **(526) Jena** ass en Asteroid vun der Haaptceinture.
Den Objet gouf de 14. Mäerz 1904 vum däitschen Astronom Max Wolf zu Heidelberg entdeckt an no der Stad Jena an Thüringen genannt.

## Kuckt och

* Lëscht vun den Asteroiden
* Haaptasteroidenceinture

## Um Spaweck
* JPL Asteroiden-Datebank: (526) Jena
* AstDyS -Astronomesch Date vum (526) Jena
Paul a Prosper Henry

D'Bridder **Paul-Pierre Henry**, gebuer den 21. August 1848 zu Nanzeg, a gestuerwen de 4. Januar 1905 zu Montrouge, a **Prosper-Mathieu Henry**, gebuer den 10. Dezember 1849 zu Nanzeg, a gestuerwen de 25. Juli 1903 zu Pralognan, ware franséisch Optiker an Astronomen.

Nom Doud vum Jean Chacornac goufen déi béid mam Finissage vun de Stärekaarten beoptragt. Fir sech d'Aarbecht méi liicht ze maachen, hu si d'Fotografie benotzt. Déi noutwenneg Instrumenter, dorënner och déi grouss Objektiver, hu si selwer gebaut. Hinnen ass déi schëtzeg Entwécklung vun der Astrofotografie am 19. Joerhonnert zu verdanken.

Si hunn eng jett Teleskopen an aner astronomesch Instrumenter gebaut. Um Observatoire vu Paräis huet jiddweree vun de Bridder siwen Asteroiden entdeckt (kuckt: Lëscht vun den Asteroiden). Am November 1885 hu si fir d'éischt fotografesch de Reflexiounsniwwel ëm d'Plejaden entdeckt.

Zu Éiere vun de Bridder gouf den 42&nbsp;km grousse Moundkrater Henry Frères genannt, de Marskrater Henry, wéi och den Asteroid (1516) Henry.

## Um Spaweck
* Publikatioun vum P. Henry im Astrophysics Data System
* Noriff op de Prosper Henry am Astrophysics Data System
* Noruff op de Paul Henry am Astrophysics Data System

## Kuckt och
Canton du Crès

De **Canton du Crès** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Montpellier, am Hérault, an der Regioun Occitanie, déi mat engem Dekreet vum 26. Februar 2014 gegrënnt gouf.

## Gemengen am Kanton

* Baillargues
* Beaulieu
* Castries
* Le Crès
* Montaud
* Restinclières
* Saint-Brès
* Saint-Drézéry
* Saint-Geniès-des-Mourgues
* Sussargues
* Vendargues
(145451) Rumina

Den **(145451) Rumina** (virdru provisoresch: **2005 RM<sub>43</sub>**) ass e groussen Transneptuneschen Objet, deen als SDO aklasséiert gëtt. Wéinst senger Gréisst ass den Asteroid en Zwergplanéitekandidat.

## Entdeckung
Den (145451) Rumina gouf den 9. September 2005 vum Astronomenteam Andrew C. Becker, Andrew W. Puckett an Jeremy M. Kubica, um Apache-Point-Observatoire zu Sunspot (New Mexico) entdeckt. D'Entdeckung gouf de 7. August 2009 publizéiert. De Planetoid krut vun der I. A. U. d'Klengplanéite-Nummer *145451*.

No senger Entdeckung war de Rumina op Fotoe vum 17. November 1976 identifizéiert ginn a sou konnt och seng Ëmlafbunn genee berechent ginn. Zanterhier gouf de Planetoid mat verschiddenen Teleskope vun der Äerd aus observéiert. Bis Dezember 2017 gouf et 303 Observatiounen déi iwwer en Zäitraum vun 42 Joer gemaach gi waren.

## Eegenschaften
### Ëmlafbunn
Den (145451) Rumina kreest an 848,28&nbsp;Joer op enger staark elliptescher Ëmlafbunn tëscht 35,08&nbsp;AE an 144,14&nbsp;AE Ofstand zu hirem Zentrum, ëm d'Sonn. D'Bunnexzentrizitéit ass 0,609, d'Bunn steet 28,82° schréi zur Ekliptik. De Perihel gouf fir d'lescht am Joer 2004 duerchlaf, den nächste Perihelduerchlaf dierft also eréischt ëm d'Joer 2853 sinn. Sowuel de Minor Planet Center wéi och de Marc Buie (DES) klassifizéieren den 2005 RM43 als Scattered disk object.

### Gréisst
Aktuell gëtt vun engem Durchmiesser vun zirka 500 bis 600&nbsp;km geschwat, op Basis vun engem Réckstralverméigen vun 9 bis 10&nbsp;% an enger absolutter Hellegkeet vu 4,4&nbsp;m; dat ass allerdéngs wéinst de Schätzungen onsécher. De Mike Brown geet dovun aus, datt den 2005&nbsp;RM43 *warscheinlech* en Zwergplanéit ass; nom Gonzalo Tancredi ass en dat awer nëmme *méiglecherweis*.

Den (145451) Rumina rotéiert a 6&nbsp;Stonnen an 42,6&nbsp;Minutten eemol ëm seng eegen Achs. Doraus ergëtt sech, datt den Asteroid a sengem Asteroidejoer 1.208.100,5 Eegendréiunge („Deeg“) mécht.

## Numm
Den (145451) Rumina gouf den 1. September 2025 no der réimescher Gëttin Rumīna genannt.

## Kuckt och

* Lëscht vun den Asteroiden
* Haaptasteroidenceinture
* Lëscht vun transneptuneschen Objeten
* Lëscht vun Zwergplanéiten

## Um Spaweck
* 2005 RM<sub>43</sub> an Oplëschtung (List Of Transneptunian Objects) vum Minor Planet Center
* 2005 RM<sub>43</sub> an Oplëschtung (Johnston's Archive)
* How many dwarf planets are there in the outer solar system? Aktuell Lëscht vun de gréissten TNO vum Mike Brown
*  Free the dwarf planets! Kolumne vum Mike Brown iwwer d'IAU an d'Zwergplanéiten (23. August 2011)
Canton de Saint-Gély-du-Fesc

De **Canton de Saint-Gély-du-Fesc** ass eng franséisch administrativ Andeelung an den Arrondissementer Montpellier a Lodève, am Hérault, an der Regioun Occitanie, déi mat engem Dekreet vum 26. Februar 2014 gegrënnt gouf.

## Gemengen am Kanton

* Assas
* Buzignargues
* Cazevieille
* Combaillaux
* Guzargues
* Les Matelles
* Murles
* Prades-le-Lez
* Saint-Bauzille-de-Montmel
* Saint-Clément-de-Rivière
* Saint-Gély-du-Fesc
* Saint-Hilaire-de-Beauvoir
* Saint-Jean-de-Cornies
* Saint-Jean-de-Cuculles
* Saint-Mathieu-de-Tréviers
* Saint-Vincent-de-Barbeyrargues
* Sainte-Croix-de-Quintillargues
* Teyran
* Le Triadou
* Vailhauquès
Canton de Fougères-1

De **Canton de Fougères-1** ass eng franséisch administrativ Andeelung an den Arrondissementer Fougères-Vitré a Rennes, am Departement Ille-et-Vilaine an der Regioun Bretagne.

## Gemengen am Kanton

* Billé
* La Chapelle-Saint-Aubert
* Combourtillé
* Dompierre-du-Chemin
* Fougères
* Gosné
* Javené
* Lécousse
* Livré-sur-Changeon
* Mézières-sur-Couesnon
* Parcé
* Romagné
* Saint-Aubin-du-Cormier
* Saint-Christophe-de-Valains
* Saint-Georges-de-Chesné
* Saint-Jean-sur-Couesnon
* Saint-Marc-sur-Couesnon
* Saint-Ouen-des-Alleux
* Saint-Sauveur-des-Landes
* Vendel
Canton de Fougères-2

De **Canton de Fougères-2** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Fougères-Vitré, am Departement Ille-et-Vilaine an der Regioun Bretagne.

## Gemengen am Kanton

* La Bazouge-du-Désert
* Beaucé
* La Chapelle-Janson
* Le Ferré
* Fleurigné
* Fougères-2
* Laignelet
* Landéan
* Le Loroux
* Louvigné-du-Désert
* Luitré
* Mellé
* Monthault
* Parigné
* Poilley
* Saint-Georges-de-Reintembault
* La Selle-en-Luitré
* Villamée
Canton de Melesse

De **Canton de Melesse** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Rennes, am Departement Ille-et-Vilaine an der Regioun Bretagne.

## Gemengen am Kanton

* Clayes
* Gévezé
* Guipel
* Hédé-Bazouges
* Langouet
* Melesse
* La Mézière
* Montreuil-le-Gast
* Parthenay-de-Bretagne
* Saint-Germain-sur-Ille
* Saint-Gilles
* Saint-Gondran
* Saint-Médard-sur-Ille
* Saint-Symphorien
* Vignoc
Canton du Rheu

De **Canton du Rheu** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Rennes, am Departement Ille-et-Vilaine an der Regioun Bretagne.

## Gemengen am Kanton

* Bréal-sous-Montfort
* La Chapelle-Thouarault
* Chavagne
* Cintré
* L'Hermitage
* Mordelles
* Le Rheu
* Le Verger
* Vezin-le-Coquet
Canton de Vitré

De **Canton de Vitré** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Fougères-Vitré, am Departement Ille-et-Vilaine an der Regioun Bretagne.

## Gemengen am Kanton

* Vitré
* Balazé
* Bréal-sous-Vitré
* Champeaux
* La Chapelle-Erbrée
* Châtillon-en-Vendelais
* Cornillé
* Erbrée
* Landavran
* Marpiré
* Mecé
* Mondevert
* Montautour
* Montreuil-des-Landes
* Montreuil-sous-Pérouse
* Pocé-les-Bois
* Princé
* Saint-Aubin-des-Landes
* Saint-Christophe-des-Bois
* Saint-M'Hervé
* Taillis
* Val-d'Izé
Canton de Châteauroux-1

De **Canton de Châteauroux-1** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Châteauroux, am Departement Indre an der Regioun Centre.

## Gemengen am Kanton
* en Deel vu Châteauroux
*Déols
Raoul Albonetti

De **Raoul Albonetti**, gebuer de 16. Januar 1980, ass e lëtzebuergeschen Theater- a Filmschauspiller a Synchronspriecher, Schoulmeeschter a Lokalpolitiker.

Hie war Member vun der Trupp *Lëtzebuerger Theater*.

De Raoul gouf fir d'Synchronisatioun vun de Personnagë *Mr Burns* an *Apu* an der lëtzebuergesch-sproocheger Versioun vu *[[The Simpsons]]* bekannt.
## Filmographie (Auswiel)
* 2010: *[[Perfect Life]]*
* 2015: *[[Die dunkle Seite des Mondes]]*
* 2015: *[[Eng nei Zäit]]*
* 2016: *[[Egon Schiele: Tod und Mädchen]]*
* 2017: *[[Good Vibrations]]*
* 2018: *[[Superjhemp retörns]]*
* 2018: *[[Zëmmer ze verlounen]]*
## Synchronisatioun (Auswiel)
* 2013: *[[The Simpsons]]* 
* 2015: *[[de Pettispirru]]*
* 2016: *[[Ooops! Noah is Gone...|Oops den Noah ass fort]]*
* 2017: *[[Richard de Storch]]*
* 2018: *[[White Fang]]*
* 2018: *[[Meng Kollegen aus dem All]]*
* 2018: *[[Stubby]]* Hans Schroeder
* 2020: *[[Nächst Statioun]]*
* 2020: *[[Mäi Bopa vum Mars]]*
Canton de Monts

De **Canton de Monts** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Tours, am Departement Indre-et-Loire an der Regioun Centre.

## Gemengen am Kanton

* Artannes-sur-Indre
* Esvres
* Montbazon
* Monts
* Pont-de-Ruan
* Saint-Branchs
* Sorigny
* Truyes
* Veigné
* Villeperdue
Canton de Saint-Malo-2

De **Canton de Saint-Malo-2** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Saint-Malo, am Departement Ille-et-Vilaine an der Regioun Bretagne.

## Gemengen am Kanton
* en Deel vu Saint-Malo
* Dinard
* Le Minihic-sur-Rance
* Pleurtuit
* La Richardais
* Saint-Briac-sur-Mer
* Saint-Jouan-des-Guérets
* Saint-Lunaire
Canton d'Échirolles

De **Canton d'Échirolles** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Grenobel am Departement Isère an der Regioun Auvergne-Rhône-Alpes.

## Gemengen am Kanton

* Échirolles
* Bresson
* Eybens