open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Monument aux morts Iechternach

D**'Iechternacher Monument aux morts**, dat un d'Affer vum Zweete Weltkrich erënnert, steet nieft dem Hihof (*rue du Pont*) um Fouss vun der Parkierch Péitrus a Paulus.

Den Iechternacher Architekt Henri Jegen huet d'Monument entworf. Et dréit als Opschrëft e Chronogramm vum Marcel Heuertz:

:VCI D VI C V VICIMI V CV X

De Chronogramm ergëtt d'Joer 1945. Iwwersat heescht en: "*Operstanen aus senge freeschleche Ruinen, widmet d'Stad dës restauréiert Zitadell hiren Affer.*" Mat der restauréierter Zitadell ass den Hiwwel vun der Parkierch, dee mat sengen imposanten Maueren un eng Festung erënnert, gemengt.

D'Monument ass den 12. Juni 1966 ageweit ginn.

## Literatur
* Société d'Embellissement, 1966. *Echternach. Guide officiel de la Petite Suisse Luxembourgeoise et de la Basse-Sûre.* 17e édition. Société d'Embellissement et de Tourisme d'Echternach (éd.), Luxembourg, Bourg-Bourger, S. 54-55.
Henri Jegen

Den **Henri Jegen**, gebuer am Joer 1933 zu Buerglënster, a gestuerwen am Joer 1999, war e lëtzebuergeschen Architekt.

Nodeem den Henri Jegen vun 1958 bis 1965 Mataarbechter vum Iechternacher Architektebüro Bernard Weber war, huet hie sech als freien Architekt zu Iechternach etabléiert.

Den Henri Jegen war Kommiteesmember vum Iechternacher Verschéinerungsveräin a Matgrënner vun der Asbl *Les Amis du château de Bourglinster* (1982).

D'Iechternacher ''Monument aux morts'' ass vum H. Jegen entworf ginn.

Ee vum Henri Jegen senge Jongen ass de Christian Jegen, deen ënner dem Kënschtlernumm LaKroix als Museker bekannt ass.

## Literatur
* Anonyme, 1999. *Nécrologie: Henri Jegen, architecte.* Le Républicain lorrain (Luxembourg), No 123, 26 mai 1999, S. 3.
* Weiler, T., 1999. *Un grand promoteur de la vie culturelle luxembourgeoise: la mort de Henri Jegen, architecte (1933-1999).* Luxemburger Wort vum 27. Mee 1999, S. 6.
God Neighbor, Sam

**Good Neighbor Sam** ass en US-amerikanesche Film vum David Swift aus dem Joer 1964.

## Ëm wat geet et am Film?
Typeschen Hollywood Kaméidifilm.

## Um Spaweck
David Swift

Den **David Swift**, gebuer de 27. Juli 1919 zu Minneapolis am Minnesota, a gestuerwen den 31. Dezember 2001 zu Santa Monica a Kalifornien, ass en US-amerikanesche Filmregisseur, Schauspiller, Dréibuchauteur a Filmproduzent.

## Filmer
### als Regisseur am Kino
* 1960: *Pollyanna*, mam Hayley Mills a Karl Malden
* 1961: *The Parent Trap*, mam Hayley Mills a Maureen O'Hara
* 1962: *The Interns*, mam Michael Callan a Cliff Robertson
* 1963: *Love Is a Ball*, mam Glenn Ford an Hope Lange
* 1963: *Under the Yum Yum Tree*, mam Jack Lemmon a Carol Lynley
* 1964: *Good Neighbor Sam*, mam Jack Lemmon a Romy Schneider
* 1967: *How to Succeed in Business Without Really Trying*, mam Robert Morse a Michele Lee

## Um Spaweck
Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Schieren

An dëser **Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Schieren** sinn all national Monumenter opgezielt, déi an der lëtzebuergescher Gemeng Schieren ze fanne sinn (Stand: ).

## National Monumenter no Uertschaft
### [[Biertreng]]

|}

### [[Schieren]]

|}

## Quell

## Um Spaweck
Ernst Marischka

Den **Ernst Marischka**, gebuer den 2. Januar 1893 zu Wien, a gestuerwen den 12. Mee 1963 zu Chur, Schwäiz, war en éisträichesche Filmregisseur, Dréibuchauteur a Filmproduzent.

## Filmographie
### als Regisseur
* 1940: *Sieben Jahre Pech* - Haaptacteuren: Hans Moser, Ida Wüst
* 1942: *Sieben Jahre Glück* - Haaptacteuren: Wolf Albach-Retty, Theo Lingen
* 1942: *Dove andiamo, signora?* - Haaptacteuren: Carola Höhn, Claudio Gora
* 1943: *Sette anni di felicità* - Haaptacteuren: Vivi Gioi, Wolf Albach-Retty
* 1943: *Abenteuer im Grandhotel* - Haaptacteuren: Carola Höhn, Maria Andergast
* 1944: *In flagranti* - Haaptacteuren: Ferdinand Marian, Margot Hielscher
* 1949: *Passione secondo S. Matteo* - Haaptacteuren: Elisabeth Schwarzkopf, Elisabeth Höngen
* 1951: *Verklungenes Wien* - Haaptacteuren: Paul Hörbiger, Annie Rosar
* 1951: *Zwei in einem Auto* - Haaptacteuren: Johanna Matz, Wolf Albach-Retty
* 1952: *Saison in Salzburg* - Haaptacteuren: Johanna Matz, Adrian Hoven
* 1952: *Hannerl: Ich tanze mit Dir in den Himmel hinein* - Haaptacteuren: Johanna Matz, Adrian Hoven
* 1953: *Hurra - ein Junge!* - Haaptacteuren: Walter Müller, Theo Lingen
* 1953: * Der Feldherrnhügel* - Haaptacteuren: Hans Holt, Annemarie Düringer
* 1953: * Du bist die Welt für mich* - Haaptacteuren: Annemarie Düringer, Wolfgang Lukschy
* 1954: *[[König der Manege]]* - Haaptacteuren: Rudolf Schock, Germaine Damar
* 1954: *[[Mädchenjahre einer Königin]]* - Haaptacteuren: Romy Schneider, Adrian Hoven
* 1955: *[[Die Deutschmeister]]* - Haaptacteuren: Romy Schneider, Magda Schneider
* 1955: *[[Sissi]]* - Haaptacteuren: Romy Schneider Karlheinz Böhm
* 1956: *[[Opernball (Film 1956)|Opernball]]* - Haaptacteuren: Johannes Heesters, Sonja Ziemann
* 1956: *[[Sissi - Die junge Kaiserin]]* - Haaptacteuren: Romy Schneider, Karlheinz Böhm
* 1957: *Scherben bringen Glück* - Haaptacteuren: Adrian Hoven, Gudula Blau
* 1957: *[[Sissi - Schicksalsjahre einer Kaiserin]]* - Haaptacteuren: Romy Schneider, Karlheinz Böhm
* 1958: *Das Dreimäderlhaus* - Haaptacteuren: Karlheinz Böhm, Rudolf Schock
* 1958: *[[Der veruntreute Himmel]]* - Haaptacteuren: Annie Rosar, Viktor de Kowa
* 1959: *[[Alt Heidelberg (Film 1959)|Alt Heidelberg]]* - Haaptacteuren: Christian Wolff, Sabine Sinjen

## Um Spaweck
Alkalimetall

D**'Alkalimetaller** sinn eng Grupp vun de cheemeschen Elementer. Sechs Elementer sinn Alkalimetaller: Lithium, Natrium, Kalium, Rubidium, Cäsium a Franzium. Obwuel de Waasserstoff am Periodesystem vun den Elementer an der éischter Positioun an der selwechter Haaptgrupp steet, ass et keen Alkalimetall.

Am Periodesystem sti se lénks. Riets vun den Alkimetaller sinn d'Äerdalkalimetaller. 

D'Alkalimetaller si staark reaktiv Metaller, déi scho mat Waasser a Sauerstoff reagéieren an dofir ënner enger Schutzflëssegkeet oder ënner Loftofschloss musse gelagert ginn.

## Physikalesch Eegenschaften

## Um Spaweck
Harald Braun

Den **Harald Braun**, gebuer de 26. Abrëll 1901 zu Berlin, a gestuerwen de 24. September 1960 zu Xanten, war en däitsche Filmregisseur, Filmproduzent an Dréibuchauteur.

## Filmer
### als Regisseur
*1942: *Zwischen Himmel und Erde*, mam Werner Krauss a Gisela Uhlen 
*1942: *Hab mich lieb*, mam Marika Rökk a Viktor Staal 
*1944: *Nora*, mam Luise Ullrich a Viktor Staal
*1944: *Träumerei*, mam Hilde Krahl a Mathias Wieman 
*1945: *Der stumme Gast*, mam René Deltgen a Rudolf Fernau
*1947: *[[Zwischen gestern und morgen]]*, mam Hildegard Knef a Winnie Markus
*1949: *Nachtwache*, mam Luise Ullrich an Hans Nielsen
*1950: *Der fallende Stern*, mam Werner Krauss an Dieter Borsche
*1952: *Herz der Welt*, mam Hilde Krahl an Dieter Borsche
*1952: *Vater braucht eine Frau*, mam Dieter Borsche a Ruth Leuwerik
*1953: *Solange Du da bist*, mam O. W. Fischer a Maria Schell
*1953: *Königliche Hoheit*, mam Dieter Borsche a Ruth Leuwerik
*1954: *Der letzte Sommer*, mam Hardy Krüger a Liselotte Pulver
*1955: *Der letzte Mann*, mam Hans Albers a Romy Schneider 
*1955: *Regine*, mam Johanna Matz an Erik Schumann
*1957: *[[Herrscher ohne Krone]]*, mam O. W. Fischer an Odile Versois
*1957: *[[Der gläserne Turm]]*, mam Peter van Eyck
*1960: *[[Die Botschafterin]]*, mam Nadja Tiller an Hansjörg Felmy

## Um Spaweck
* Filmportal.de
Maison de Raville

D**'Maison de Raville** ass en Haus op Nummer 4 an der Rue de la Reine an der Stad Lëtzebuerg.

## Geschicht
Et gouf ëm 1575 als Häresëtz vum Jacques de Raville, aus der Adelsfamill de Raville, baue gelooss. 1638 koum et an de Besëtz vun den Häre vun Ierwerleng, a 1651 vun der Abtei Orval. D'Abtei huet et an der Mëtt vum 17. Jh. un de Schäffen Hermann Cramer verlount. 1682 goufen d'Häre vu Cassal nei Besëtzer.

1756 gouf et den Nicolas Loutz säint, 1816 dem Alexandre Cary säint, an 1900 dem Eugène Ruppert-Cary säint. 1975 huet d'UCL-Bank et opkaf, an 1998 d'Dresdner Bank Luxembourg.

D'Haus gouf déifgräifend renovéiert, 1980 vun der UCL an 1998 vun der Dresdner Bank Luxembourg.

Dee ganze Komplex, zu deem d'Maison de Raville gehéiert, awer och d'Maison Wiltheim (laanscht d'Waassergaass) an de fréieren "Ancre d'Or", deen op der Plaz vun "De Berwart" stoung, ass vum Staat zesumme mam Institut luxembourgeois de régulation (ILR) kaaft ginn. Vu September 2012 un huet do den ILR säi Sëtz. Weider hunn och nach Servicer vum Parlament a vun der Staatsverwaltung do hir Büroen.

D'Maison de Raville steet zanter dem 25. Juni 1975 op der Lëscht vum Inventaire supplémentaire vun de klasséierte Monumenter.

## Literatur
*André Haagen, Jean-Pierre Koltz, Paul Margue, Raymond Weiller: *Maison de Raville - Ein Zeitdokument. Luxemburger Geschichte um ein Renaissance-Haus*. Luxemburg: Interpublicité, 1990.
*Jean Harpes, *Vieilles demeures nobiliaires et bourgeoises de la ville de Luxembourg,* 1959.

## Kuckt och
* De Raville (Famill)
* Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Lëtzebuerg
## Um Spaweck

## Galerie

Fichier:4 rue de la reine plaque.jpg|Plack op der Fassad
Fichier:4 rue de la reine cour.jpg|Balcon am banneschten Haff
Schlass Wolz

D**'Schlass vu Wolz** ass e Schlass zu Lëtzebuerg, deem seng haiteg Konstruktioun deelweis op d'Joer 1573 zeréckgeet. Et ass ë.&nbsp;a. bekannt, well do all Joer de Wëlzer Festival ofgehale gëtt.

## Geschicht
Am 13. Joerhonnert hunn d'Häre vu Wolz eng Buerg op engem Fielsvirspronk gebaut, an domat och d'Entwécklung vun der Uewerstad vu Wolz (Uewerwolz) an d'Weeër geluecht. 1388 hunn d'Fransouse Wolz ugegraff an d'Buerg ofgebrannt; se gouf awer geschwënn nees opgebaut.

1453 gouf Wolz op en Neits ugegraff, dës Kéier vun den Truppe vum Philippe III. vun der Bourgogne. De sougenannten Hexentuerm ass den eelsten Deel vum Schlass deen haut nach erhalenen ass. Ënner dem Grof Jean VI. vu Wolz gouf 1631 mam Bau vum Schlass am Renaissance-Stil ugefaangen. Duerch den Drëssegjärege Krich goufen d'Aarbechten ënnerbrach, soudatt d'Haaptgebai eréischt géint 1720 fäerdeg gouf. Déi al Kapell war 1722 fäerdeg gebaut, an déi monumental Trap erof an d'Gäert 1727.

1907 hunn d'Schwëstere vun der Doctrine chrétienne vun Nanzeg e dräistäckegt Gebai an de Gäert op der Südsäit opgeriicht.

1951 huet de Lëtzebuerger Staat d'Schlass kaf fir en Altersheem dran anzeriichten. D'Schlass gouf den 1. Juli 2011 op der Lëscht vun de klasséierte Monumenter als *nationaalt Monument* agedroen.

Zanter 2012 bitt eng belsch Privatschoul (*Brookins Business Institute*) am Schlass Coursë fir Hotelmanagement un.

## De Wëlzer Festival
Zanter 1953 gëtt beim Wëlzer Schlass all Joer en internationale Museksfestival organiséiert, dee gewéinlech vun Enn Juni bis Mëtt Juli dauert.

## Muséeën am Schlass
* den Nationale Brauerei- a Gierwereimusée zu Wolz (besteet aus dem *Musée national d'art brassicole*, zanter 1999, an dem *Musée de la Tannerie*), deen d'Geschicht vun der Liederindustrie zu Wolz, vu 1644 bis 1961, explizéiert);
* de Musée iwwer d'Ardennenoffensiv (*Musée de la bataille des Ardennes*).


Fichier:N-Liez vue-du-chateau-de-wiltz.png|Historesch Zeechnung vum Nicolas Liez vum Wolzer Schlass (1834).


## Kuckt och
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Buergen a Schlässer
* Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Wolz
## Um Spaweck
Hammerbrücke

*Brécken:
** Hammerbrücke: En Eisebunnsviaduct an der Sektioun Hauset vun der belscher Gemeng Raeren.
** Hammerbrücke: Eng historesch Bréck an der däitscher Stad Freiberg.
** Hammer Eisebunnsbréck, eng Bréck tëscht Neuss an Düsseldorf
** Hammerbrücke, eng Bréck am Erzgebirge

* Uertschaft:
** Hammerbrücke: eng Uertschaft an der däitscher Gemeng Muldenhammer.

## Kuckt och
* Hammerbréck, eng Bréck tëscht dem Cents an Hamm
Tunnel vu Chaudfontaine

Den **Tunnel vu Chaudfontaine** ass en Eisebunnstunnel an der belscher Gemeng Chaudfontaine. Den Tunnel ass ronn 100 Meter laang an derduerch féiert d'Linn 37.

## Um Spaweck
*Spoorlijn 37 - Paul Kevers - Belgische spoorlijnen
*Ligne 37 - Belrail.be
Tunnel vu Liotte

Den **Tunnel vu Liotte** ass en Eisebunnstunnel zu Rivage, an der belscher Gemeng Sprimont. Den Tunnel huet eng Längt vun 82 Meter a läit eng ronn 300 Meter vun der Gare vu Rivage ewech. Duerch den Tunnel féiert d'Eisebunnsstreck Rivage-Gouvy. Den Tunnel gradewéi d'Gare vu Liotte hunn den Numm vum Uertsdeel *Liotte* um Uwänner vun der Amblève.

Den Tunnel gouf den 20. Januar 1885 an Déngscht geholl. Seng gutt erhalen original Tunnelportaler aus Hasteng si mat déi eelst op der Linn 42.

## Um Spaweck
*L. 42: Rivage - Gouvy grens (Trois-Vierges) - Belgische spoorlijnen (Paul Kevers)
*Ligne 42: Rivage - Gouvy - (L) - Belrail.be
*Modulespoorweg Luik-Luxemburg
Universidad del Bío-Bío

D**'Universitéit Bío-Bío** (spuenesch: *Universidad del Bío-Bío*), kuerz **UBB**, ass eng staatlech Universitéit an der chileenescher Stad Concepción. D'Universitéit gouf am Joer 1947 als *Universidad Técnica del Estado* (UTE) gegrënnt, ënner där hirem Daach all d'technesch Fakultéite vum Land regruppéiert waren. 1980 ass am Kader vun enger landeswäiter Universitéitsreform aus dem Campus d'Universitéit Bío-Bío ginn.

D'Universitéit Bío-Bío koum op der Ranglëscht vun *AméricaEconomía* 2012 op déi 17. Plaz am Chile an an de *QS World University Rankings* 2013 op déi 151. Plaz a Latäinamerika.

2011 waren do 10.000 Studenten ageschriwwen. Rekter ass zënter 2006 den Architekt Héctor Gaete Feres.

## Fakultéiten
* Fakultéit fir Architektur, Bauwiesen an Design (*Facultad de Arquitectura, Construcción y Diseño*)
* Fakultéit fir Wëssenschaften (*Facultad de Ciencias*)
* Fakultéit fir Betribswirtschaft (*Facultad de Ciencias Empresariales*)
* Fakultéit fir Gesondheets- an Ernierungswëssenschaften (*Facultad de Ciencias de la Salud y de los Alimentos*)
* Fakultéit fir Erzéiungs- a Geeschteswëssenschaften (*Facultad de Educación y Humanidades*)
* Fakultéit fir Ingenieurswëssenschaften (*Facultad de Ingeniería*)

## Um Spaweck

*  Offiziell Säit vun der ''Universitéit Bío-Bío''
Pont du Luxembourg

De **Pont du Luxembourg** ass eng duebel Eisebunnsbréck iwwer d'Meuse an der Sektioun Jambes an der Gemeng Namouer.
Iwwer déi westlech Bréck féiert d'Streck Namur-Dinant-Givet an iwwer d'Ostbréck d'Streck Namouer-Lëtzebuerg. 
Et sinn Dunnebrécken aus Fachwierkträgeren. Se hunn dräi Felder déi op zwéi Bëtongspilieren déi an der Meuse stinn opleien.

Am August 2009 gouf bekannt datt d'Brécken déi an engem schlechten Zoustand sinn, géifen ersat ginn. Dobäi géifen déi al Fachwierkträgere veschwannen an eng Bréck fir de RAVeL kéim dobäi. D'Aarbechte sollten am 1 Semester 2010 ofgeschloss sinn.

Donneschdes den 2. Juni 2011 war et dunn sou wäit. Mat engem gigantesche Kran goufen déi dräi Felder vun 195 Tonnen, vum A-Gleis op der Streck vun Dinant aus hirem Leeër gehoff an op Penichë verlueden, fir oftransportéiert ze ginn. Déi nei Deeler mat engem Totalgewiicht vun 900 Tonnen, déi prett denieft louchen, goufen am Laf vun der Woch duerno agesat. Bei de ganzen Aarbechten war d'Schëfffaart op der Meuse just een Dag ënnerbonnen. Enn November 2011, goufen d'Bréckendeeler vum B-Geis ersat.

Déi ganz Aarbechte ginn a véier Tranchen ausgefouert a solle fir 2013 définitiv ofgeschloss sinn.

Am Juni 2012 goufen den zweeten Deel ersat, an e Feld vun där Bréck gouf versuergt an op Schaarbeek op d'Plaz vun der Schaarbeeker Gare bruecht wou den neien Eisebunnsmusée Train World am Gaang ass gebaut ze ginn.
## Geschicht
Der Bréck ass et am Laf vun de Joren net ëmmer gutt ergaangen. Wéi déi meescht Eisebunnsbrécken op strategesche Plazen oder Strecken hat se an den zwéi Weltkricher ze leiden. Am Éischte Weltkrich gouf se vun der eegener Arméi gesprengt, fir ze verhënneren datt déi däitsch Truppe séier konnte weiderkommen. Déi haten d'Bréck allerdéngs séier erëm gefléckt.

Am Zweete Weltkrich gouf se nees am Ufank vum Krich de 15. Mee 1940, vun de Belsch an d'Luucht gejot an erëm vun den däitsche Geniestruppe gefléckt. Den 8. Mee 1944 waren et 18 amerikanesch Marauderen déi d'Bréck bombardéiert hunn. Den Deel op der Streck Namouer-Arel ass an d'Meuse gefall a konnt net méi kuerzfristeg reparéiert ginn. D'Bréck fir op Dinant war no néng Deeg gefléckt. Den 18. August 1944 haten déi Alliéiert d'Bréck erëm am Viséier. Déi Aktioun war awer voll an d'Box gaangen, a vun den 72 Bommen déi aus grousser Héicht aus B-17 Flying Fortress erofgehäit goufen, war keng op d'Bréck gefall, mä de ganzen ënneschten Deel vun Namouer gouf zerstéiert, an et goufen iwwer 300 Doudeger. De 4. September wéi d'Wehrmacht sech zeréckgezunn huet, gouf se alt nees eng Kéier gesprengt, an alt erëm gefléckt. An der Nuecht vum 25. op de 26. Dezember huet dunn en däitsche Fliger se fir d'lescht zerbommt.

## Literatur
* Le pont du Luxembourg, à Namur, dans "Ossature métallique", juillet 1950 v. 15. 
## Um Spaweck
*Wim Deridder - Spoorlijnen in België - Lijn 162
*Paul Kevers - Belgische spoorlijnen - Lijn 162
*Infrabel - Technesch Kaart vum Netz
*De Pont du Luxembourg op Structurae
Espérance Rumelange

**Espérance Rumelange** ass en Handballclub vu Rëmeleng, deen am Joer 1963 gegrënnt gouf.

D'Dammenekipp war eemol Champion de Luxembourg an huet véiermol d'Coupe de Luxembourg mat op Rëmeleng geholl.

D'Härenekipp war eemol Finalist vun der Coupe de Luxembourg a béid Ekippe sinn nodeem se laang an der Nationaldivisioun waren, zanter e puer Joren an der Promotioun ze fannen. Do gouf d'Dammenekipp Champion de Promotion; et goung am Play-Off awer net duer fir an d'Nationaldivisioun, déi haiteg Sales-Lentz League, ze steigen.
## Um Spaweck
* D'Fiche vum Veräin op der Websäit vun der FLH
Tunnel vun Nessonvaux

Den **Tunnel vun Nessonvaux** ass en Eisebunnstunnel zu Nessonvaux, an der Gemeng Trooz. En ass zweegleiseg an huet eng Längt vun 192 Meter. Duerch den Tunnel féiert d'Linn 37 vun der SNCB.

Eng ronn 120 m vum Westportal läit d'Gare vun Nessonvaux.
## Um Spaweck
*Spoorlijn 37 - Paul Kevers - Belgische spoorlijnen
*Ligne 37 - Belrail.be
Gare Nessonvaux

D**'Gare vun Nessovaux** ( Station de Nessonvaux) ass eng Gare vun der SNCB op der Streck Léck-Oochen.

An der Gare leien zwee Gleiser mat zwéi Säitequaien. Fir d'Quaien ze verbanne féiert eng Passerell iwwer d'Gleiser.

D'Gare läit eng 120 Meter westlech vum Tunnel vun Nessonvaux.

## Um Spaweck
Stellwierk

E **Stellwierk** ass eng Sécherheetsanlag bei der Eisebunn déi verschidde Missiounen z'erfëllen huet:
* d**'Iwwerwaachung** vum Zoustand vun de Baudeeler déi fir den Zuch- a Rangéierbetrib noutwendeg sinn (Weichen, Signaler, Streckeblock an evt. Barriären),
* d**'Steierung** vun dëse Baudeeler,
* d**'Ofsécherung** vum Zoustand vun dëse Baudeeler fir ze verhënneren datt iertemlech oder zoufälleg falsch Situatioune kënnen entstoen an doduerch e séchere Betrib vun den Zuch- a Rangéierbeweegungen ze garantéieren.

## Bauformen

Et gëtt véier verschidde Bauforme vu Stellwierker:
* D'mechanescht Stellwierk
* D'elektromechanescht Stellwierk
* D'Relaisstellwierk
* D'elektronescht Stellwierk

### Mechanescht Stellwierk

An engem mechanesche Stellwierk gëtt et keng elektronesch Ënnerstëtzung. D'Signaler an d'Weiche gi manuell an déi richteg Stellung bruecht. Dat geschitt iwwer Hiewele mat Gewiichtstrommelen oder mat Kierpen. Iwwer Drotseeler oder alt mol Staange sinn déi Hiewele mat de jeeweilege Weichen oder Signaler (Stellungsariichtungen) verbonnen. Sou een Drotseel ka bis zu 1&nbsp;km laang sinn. Mechanesch Stellwierker funktionéieren nom Verschlossplangprinzip. D'Signal- an d'Weichenhiewele si mechanesch sou matenee verbonnen, datt de Fuerdéngschtleeder e Signal nëmmen dann a Faartstellung brénge kann, wann all d'Konditioune fir déi gewënscht Fuerstrooss zoutreffen.

Mechanesch Stellwierker kënne wann de Kraaftopwand ze grouss ass, elektresch, pneumatesch oder hydraulesch ënnerstëtzt ginn. Garen déi mat sou Stellwierker ekipéiert goufen, waren z.&nbsp;B. ëm 1910 d'Gare Saint-Jean vu Bordeaux an d'Gare du Nord vu Paräis.

### Elektronescht Stellwierk
An engem elektronesche Stellwierk ginn d'Signaler an d'Weiche mat Hëllef vu Computere gesteiert. Dat kann entweeder reng elektronesch oder mat Relaise geschéien. D'Signaler sinn ausschliisslech Liichtsignaler.
Gare Raeren

D**'Gare vu Raeren** ass eng fréier Grenzgare zu Raeren op der Streck Welkenraedt - Raeren an op der Streck Oochen/Stolberg - Sankt Vith.

D'Gare vu Raeren war ëm 1930 eng relativ grouss Gare. De Gleisplang vun 1927, weist datt déi Zäit 23 Gleiser an der Gare louchen, déi iwwer ronn 40 Weiche matennee verbonne waren, dovun der 20 déi vun den zwee Stellwierker aus gestallt goufen. An engem Stellwierk ass eng mechanesch Anlag vu Siemens & Halske mat Kettenzich an an deem aneren ass eng mechanesch Anlag vu Saxby & Farmer.

2014 gouf déi ganz Gare mat de Stellwierker a Signaler op d'Lëscht vun den Nationale Monumenter agedroen. 

2017 am Summer waren an der Gare d'Kulisse fir d'Dréiaarbechte vum Kannerfilm Liliane Susewind - Ein tierisches Abenteuer (2018) installéiert, dee vun der däitscher Firma *Dreamtool Entertainment* an der belscher *Velvet Films* vu Bréissel gedréint gëtt.
## Um Spaweck
*http://users.pandora.be/pk/lijnen.htm#48
*http://users.pandora.be/pk/lijnen.htm#49
Kierch Lëtzebuerg-Märel

D**'Kierch zu Märel** ass eng kathoulesch Kierch, déi zur Par Lëtzebuerg Notre-Dame, zum Dekanat Lëtzebuerg an zu der Gemeng Lëtzebuerg gehéiert. Responsabele vun der Par ass de Paschtouer Michel Majerus.

De Patréiner vun der Kierch ass den hellege Gangolf deem säi Fest den 11. Mee gefeiert gëtt.

D'Kierch steet op der Kräizung vun der *rue de Merl*, dem CR230, mat der *rue de Saint-Hubert*.

## Geschicht
D'Kierch gouf 1882 no Pläng vum Charles Arendt an 1937 no Pläng vum Joseph Jentgen vergréissert.

Den alen Deel vun der Kierch gouf, zesumme mam Kierchtuerm, den 13. Mäerz 1989 op d'Lëscht vum Inventaire supplémentaire vun de klasséierte Monumenter gesat. Knapps e Joer méi spéit, den 19. Januar 1990, gouf de barocke Mobilier am alen Deel vun der Kierch als ''nationaalt Monument'' klasséiert.

## Klacken
Am Kierchtuerm vu Märel hänken dräi Klacken déi am Toun Do Dièse, Mi a Fa Dièse lauden an déi aus de Joren 1937 an 1938 sinn. Déi dräi Klacke kommen aus der Klackegéisserei Marcel Michiels vun Tournai (Klack 1: Gangolf Cis' 1856 Kg Klack 2: Maria E' 1215 Kg Klack 3: Jousef Fis' 809 Kg).

## D'Uergel

## Biller

Fichier:Église Merl clocher ancien.jpg|Ale Kierchtuerm
Fichier:Église merl mob baroque flash.jpg|Barocken Altor
Fichier:Église merl04.jpg|Entrée laanscht d'Säit
Fichier:Église merl05.jpg|Kruzifix baussen
Fichier:Église merl08.jpg|Ale Grafsteen
Fichier:Église merl10.jpg|Grafsteng
Fichier:Église merl02.jpg|De Kierchtuerm


## Kuckt och
* Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Lëtzebuerg
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren

## Um Spaweck

* Websäit vum Parverband Belair-Märel-Zéisseng
* D'Fënstere vun der Kierch vu Lëtzebuerg-Märel op der Websäit vun der ''Stiftung Forschungsstelle Glasmalerei des 20. Jh. e.&nbsp;V.'' 
* D'Uergel vun der Kierch op ''Orgues.lu''
Biglove.lu

**BigLove.lu** war eng Internet-Plattform, déi et de lëtzebuergesche Singlen erméiglecht huet zesummen a Kontakt ze trieden. Dës sougenannt Dating-Websäit gouf am August 2011 gegrënnt.

Hiert Zil war et eng grouss Zuel vu Memberen aus Lëtzebuerg ze sammelen an deenen eng einfach Léisung ze gi fir mat Jonggesellen a Kontakt ze trieden.

Fir gratis Inscriptioun war e Mindestalter vun 20 Joer gefrot.

De Site huet et dem Member erméiglecht:
* Profiller ze kucken
* Fotoen eropzelueden
* Messagen auszetauschen
* Bei Gewënnspiller matzemaachen

## Um Spaweck
* www.biglove.lu
Helle Thorning-Schmidt

D**'Helle Thorning-Schmidt**, gebuer de 14. Dezember 1966 zu Rødovre, ass eng dänesch Politikerin. Si war vum 3. Oktober 2011 bis den 28. Juni 2015 Premierministesch an Dänemark, an domat déi éischt Fra an där Fonctioun.

Si ass Presidentin vun der dänescher Sozialdemokratescher Partei *Socialdemokraterne*.

Zanter dem 8. Februar 2005 ass si Member vum Dänesche Parlament, dem *Folketing*. Virdru war si 5 Joer laang Deputéiert am Europäesche Parlament. Den 12. Abrëll 2005 gouf si zur Presidentin vun hirer Partei gewielt. Bei de Wale vum November 2007 war d'Walbündnis vun hirer Partei ("roude Block") deem vum "Rietsblock" (Haapt Mann: de Anders Fogh Rasmussen) ënnerleeën, mä bei de Wale vum 15. September 2011 huet de "Roude Block" eng knapps Majoritéit vun de Stëmme kritt, soudatt si Cheffin vun der neier Regierung gouf.

D'Helle Thorning-Schmidt ass mam Stephen Kinnock, dem Jong vum Neil Kinnock, bestuet.

## Um Spaweck
Gare Belval-Lycée

D**'Gare Belval-Lycée** ass eng Gare vun der Lëtzebuerger Eisebunn. Se läit am südleche Wupp an der Sektioun Bieles vun der Gemeng Suessem, op der Bréck déi iwwert den CR168 féiert, ronn 100 m. Loftlinn vun der franséischer Grenz ewech. Se gouf de 16. September 2011, zesumme mam Lycée Bel-Val, opgemaach an den 29. September ageweit. D'Gare gehéiert zu follgende Linne vum CFL-Zuchreseau:

* Lëtzebuerg - Esch-Uelzecht - Rodange
* Ëlwen - Lëtzebuerg - Esch-Uelzecht - Rodange.

D'Gare Belval-Lycée läit tëscht der Gare Belval-Université an där vu Belval-Réideng.

Bei der Gare gëtt et kee Park & Rail-Parking an och keng Bikebox fir säi Vëlo ënnerdaach ze stellen. D'Gare ass op der Halt *Belval (Lycée), Gare routière* un den TICE- an RGTR-Reseau ugebonnen.

Iwwer d*'Rue de l'Usine* kënnt een nërdlech vun der Gare bei eng Foussgängerbréck déi iwwer d'Gleiser vun der Wierksbunn vun *Arcelor-Mittal Esch-Belval* an iwwer d'Avenue du Blues geet, an déi absënns den Uschloss op de Campus vum Lycée Bel-Val assuréiert. D'Baukäschte louche bei 2,5 Milliounen Euro an d'Bauaarbechten hu 14 Méint gedauert. Fir d'Gare goufen 2 Quaie vun 200&nbsp;m Längt gebaut, déi een iwwer eng Trap oder mam Lift béidsäiteg vun der Ënnerféierung vum CR168 aus erreeche kann. Op all Quai ass en Ënnerdaach fir sech géint de Reen ze schützen.
## Zich déi an der Gare halen

#### Aller

#### Retour
Jeeweils an der entgéintgesater Richtung wéi an der Tabell uewendriwwer.
## Kuckt och
* Lëscht vun den CFL-Garen
* CFL-Zuchreseau

## Um Spaweck

* Aktuell Departen an der 
* Praktesch Informatiounen iwwer d'Gare Belval-Lycée op der CFL-Websäit
* D'Gare Belval-Lycée op der Websäit "rail.lu"
David Beckham

De **Sir David Beckham**, gebuer den 2. Mee 1975 zu London, ass e fréieren englesche Foussballspiller.

Hie spillt als Mëttelfeldspiller an ass de Kapitän vum Los Angeles Galaxy. Zanter 1996 huet hien honnertfofzéngmol an der englescher Nationalekipp gespillt, an huet 17 Goler geschoss.

## Veräiner
* 1993–2003:  Manchester United F.C.
* 1995:  Preston North End FC (Geléint)
* 2003–07:  Real Madrid
* 2007–12:  Los Angeles Galaxy
* 2009:  AC Mailand (Geléint)
* 2010:  AC Mailand (Geléint)
* 2013:  Paris Saint-Germain

## Um Spaweck

* D'offiziell Säit vum David Beckham
John Terry

Den **John Terry**, gebuer de 7. Dezember 1980 zu Barking, ass en englesche professionelle Foussballspiller.

Hie spillt normalerweis als Center-Back an ass de Kapitän vum Chelsea F.C. an der Premier League. Vun 2003 bis 2012 huet hien 78-mol fir déi englesch Nationalekipp gespillt, an huet 6 Goler geschoss.

## Veräiner
* 1998–:  Chelsea F.C.
* 2000:  Nottingham Forest FC (Geléint)

## Um Spaweck

*John Terry Spillerprofil
Frank Lampard

De **Frank James Lampard**, gebuer den 20. Juni 1978 zu Romford, ass en englesche professionelle Foussballspiller, deen als Mëttelfeldspiller fir den Chelsea F.C. spillt.

De Frank Lampard huet seng Carrière mam West Ham United FC ugefaangen. Vun 1999 bis 2014 huet hien 109 Matcher fir déi englesch Nationalekipp gespillt, an huet 29 Goler geschoss. Dräimol gouf hien den Chelsea FC Spiller vum Joer.

## Veräiner
* 1995–2001:  West Ham United FC (186 Matcher, 39 Goler)
*1995–1996:  Swansea City FC (Prêt, 9 Matcher, 1 Gol)
*2001–:  Chelsea F.C. (508 Matcher, 182 Goler)

## Um Spaweck

*Frank Lampard Spillerprofil op ChelseaFC.com
Joseph Philippe

**Joseph Philippe** ass den Numm vu follgende Persounen:

* Joseph Philippe, Bëschof vu Lëtzebuerg.
* Joseph Philippe, franséische Politiker.
Ashley Cole

Den **Ashley Cole**, gebuer den 20. Dezember 1980 zu Stepney, London, ass en englesche professionelle Foussballspiller.

Hie spillt als lénkse Back zanter 2006 beim Chelsea FC. Den Ashley Cole huet 91 Matcher fir déi englesch Nationalekipp gespillt, a kee Gol geschoss.

Tëscht 2006 an 2010 war hie mat der Popsängerin Cheryl Cole bestuet.

## Veräiner
*1998 - 2006:  Arsenal FC (228 Matcher, 9 Goler)
*1999 - 2000:  Crystal Palace FC (Prêt, 14 Spiller, 1 Gol)
*2006 - :  Chelsea F.C. (237 Matcher, 6 Goler)

## Um Spaweck

*Ashley Cole Profil op ChelseaFC.com
Henri Greisch

Den **Henri Greisch**, gebuer den 28. November 1802 zu Esch-Sauer, an do gestuerwen den 13. Juli 1884, war e lëtzebuergeschen Händler a Politiker.

## Den Deputéierten
Den Henri Greisch huet als Gierwer, Destillateur an Agronom zu Esch-Sauer gelieft. 1848 gouf hie Member vun der Constituante. Hie war Deputéierte vum Kanton Wolz an de Joren 1848-1854, 1856 an 1857-1866.

Hie war Kandidat fir d'Wale vun 1872, wou hie vu senge Supporteren als onofhängege Kandidat, dee fir den Akerbau antrëtt, duergestallt ginn ass, gouf awer net gewielt.

Den Henri Greisch, deen anti-orangistesch war, ass de *Vugel Greif* aus dem Dicks sengem *[[Vulleparlament am Gréngewald]]* (1848).

Hie war ee vun deenen Deputéierten, déi 1848 Lëtzebuergesch an der Chamber geschwat hunn.

## De Buergermeeschter
Den Henri Greisch war Buergermeeschter vun Esch-Sauer vun 1843-1851, vun 1860-1866 a vun 1879-1883. De Bau vum Stroossentunnel (1850) fir an Esch-Sauer eran a vun der “neier“ Bréck bei Esch-Sauer sinn him ze verdanken.

## De Vertrieder vum Handel
De Greisch war Member vun der Chambre de commerce, wou hien de “commerce en général“ vertrueden huet.

## Gielercher

*
Schläifmillen (Lëtzebuerg)

D**'Schläifmillen** an der fréierer Gemeng Hamm, a bis 1873 ier Hamm eng eegestänneg Gemeng gouf, an der Gemeng Sandweiler, war eng vun de ville Millen, déi ëm d'Stad Lëtzebuerg am Uelzechtdall funktionéiert hunn.

Et war e klenge Betrib, deen Eisen- a Metallgéigestänn geschlaff huet.

Wéi d'Bridder Samson a Quetschlik Godchaux déi am Pafendall hir Wiefstill haten, déi al Hammer Mille kaaft hunn, an do eng Wollwäscherei a Follmillen ageriicht hunn, hu se och d'Schläifmille kaaft, aus där den Haaptsëtz vun der Duchfabréck *Godchaux Frères* gouf.

Déi eelst Dokumenter déi d'Bridder Godchaux mat der Schläifmillen a Verbindung brénge stame vun 1837, wéi et eng Streiderei mam Zivilhospiz wéinst engem Stéck Terrain gouf.

Déi éischt grouss Mechanisatioune koumen 1857 wéi eng Dampmaschinn vun 12 PS a Betrib geholl gouf.

D'Schläifmille war laang net nëmmen de wirtschaftlechen, mä och de politeschen Zentrum vun der Gemeng Hamm. D'Gemengesekretariat war schonn ëmmer do, an 1900 gouf och de Sëtzungssall dohi verluecht. Op der Mille waren d'Infrastrukture geschwë besser wéi an der Gemeng selwer. D'Kanner goungen zwar op Hamm an d'Schoul, awer vun 1888 un huet op der Schläifmillen eng sougenannt *Kleinkinderbewahranstalt* funktionéiert, déi vun der Duchfabréck finanzéiert gouf. D'Schläifmillen hat och laang virun der Gemeng hiren eegene Pompjeeskorps.

D'Duchfabréck huet den 30. Juni 1939 hir Dieren zougemaach.

Duerno gouf d'Secalt vun der Polvermille Proprietär an 1980 krut d'Stad Lëtzebuerg d'Gebaier, déi en Atelier fir Kënschtler dran ageriicht huet. Zanter 1986 gëtt dat fréiert Wolllager vun der *Inter-Actions a.s.b.l.* als Qualifizéierungsatelier an Zesummenaarbecht vun der Stad an dem Familljeministère benotzt.

## Literatur
*Schneider, K; Notrott, J. *Schläifmillen / Schleifmühle Geschichte und Gegenwart der Tuchfabrik Godchaux in Luxemburg*, Imprimerie Centrale 2007 ISBN 978-2959973321

## Biller

Fichier:Luxembourg Hamm Schleifmühle villa.jpg|D*'Direkteschvilla* op der Schläifmillen, 1873 gebaut
Fichier:Alzette at Schläifmillen 2016-04.JPG|Wier an der Uelzecht
Fichier:Schläifmillen 2016-04 --3.JPG|Kënschtleratelieren an engem Gebai


## Kuckt och
*Duchindustrie zu Lëtzebuerg

## Literatur
* Inna Ganschow, 2017, „Schleifmühle - Geschichte eines Imperiums“, am „Wortex - Luxemburger Wort Weekend Magazin“, Nr 29, November 2017, S. 18-21

## Um Spaweck
Cédric Anen

De **Cédric Anen**, gebuer de 7. Abrëll 1978, ass e lëtzebuergesche Fechter.

Op der Fechtweltmeeschterschaft 2003 a Kuba gouf hien de 66. am Fleuret.
## Kuckt och
Jean-Christophe Massinon

De **Jean-Christophe Massinon**, gebuer den 3. Oktober 1962 zu Longeville-lès-Metz, a gestuerwen den 18. September 2011, war e franséische Moler a Sculpteur.

Hien huet zu Nanzeg gelieft a geschafft, war awer dacks zu Lëtzebuerg aktiv, wou hien ë.&nbsp;a. eng Rei vu Projete vum Mudam, an deem zwee vu senge Wierker sinn, begleet huet. Seng lescht Ausstellung zu Lëtzebuerg hat hien am Juni 2010 an der Galerie Miltgen an der Stad.

## Wierker
* *Stardust*, 2009, Lycée technique d'Esch-sur-Alzette "Op Sommet" zu Esch-Uelzecht
* *Fiat Lux*, 2010, Pavillon Belvédère um Gaalgebierg zu Esch-Uelzecht
Juventus Stadium

De **Juventus Stadium** ass de Foussballstadion vu Juventus Turin zu Turin.

E goung den 8. September 2011 op a bitt Plaz fir eng ronn 41.000 Visiteuren.

## Um Spaweck
David James

Den **David Benjamin James**, gebuer den 1. August 1970 zu Welwyn Garden City, ass en englesche professionelle Foussballspiller.

Hien huet seng Carrière beim Watford FC ugefaangen, a spillt momentan als Golkipp beim Bristol City FC am Football League Championship. Tëscht 1997 an 2010 huet den David James 53 Matcher fir déi englesch Nationalekipp gespillt.

## Veräiner
*1988–1992:  Watford FC (89 Matcher, 0 Goler)
*1992–1999:  Liverpool FC (214 Matcher, 0 Goler)
*1999–2001:  Aston Villa FC (67 Spiller, 0 Goler)
*2001–2004:  West Ham United FC (91 Matcher, 0 Goler)
*2004–2006:  Manchester City FC (93 Spiller, 0 Goler)
*2006–2010:  Portsmouth FC (134 Matcher, 0 Goler)
*2010–:  Bristol City FC (50 Spiller, 0 Goler)

## Um Spaweck

*David James Spillerprofil op BBC.co.uk
Charlotte Bettendorf

D**'Charlotte Bettendorf**, gebuer den 1. Mee 1989 zu Uccle, ass eng lëtzebuergesch Reiderin.

2010 gouf si déi 10. op der Jugendeuropameeschterschaft am Sprangreiden.

2010 an 2011 ass si lëtzebuergesche Champion am Sprangreide bei de Senioren.

## Um Spaweck
A Mute Appeal

**A Mute Appeal** ass eng lëtzebuergesch Metalband, déi 2011 vu 5 jonke Museker, déi virdru Member bei *Unspoken Logic* a *Black-out Beauty* waren, gegrënnt gouf.

Déi eenzel Membere vun *A Mute Appeal* hunn ënner anerem a Virbands vu Gruppe wéi *Bullet for my Valentine* (UK), *Converge* (USA), *The Acacia Strain* (USA), an nach villen anere gespillt.

*A Mute Appeal* spillen eng Meschung vun Deathcore ugehaucht mat progressive Riffer, déi sech duerch melancholesch a melodesch Elementer harmonesch ergänzen.
Albert Wildgen

Den **Albert Wildgen**, gebuer den 13. Juni 1953 an der Stad Lëtzebuerg, ass e lëtzebuergesche Jurist.

No sengen Droitsstudien op der *Université de Paris I*, *Panthéon-Sorbonne*, gouf hien den 9. Februar 1977 als Affekot um Barreau zu Lëtzebuerg vereedegt. 1980 huet hien d'Etüd vum fréiere Minister Victor Bodson iwwerholl, aus där *Wildgen, Partners in Law* gouf. 2002 huet hien déi Etüd verlooss.

Hie war vum 11. November 2008 bis den 10. Juni 2020 President vun der *Administration des biens de Son Altesse Royale le Grand-Duc*. Säin Nofollger gouf den Norbert Becker.

Den Albert Wildgen war kuerzzäiteg President vum Verwaltungsrot bei der Cargolux, wou hien Nofollger vum Marc Hoffmann gouf.

Hien ass am Verwaltungsrot vun der BIL a vun der KBL epb an hie war bis Ufank 2016 an deem vu Petrolia Inc.
Franky Gilbertz

De **Franky Gilbertz**, gebuer de 14. Juli 1983 zu Esch-Uelzecht, ass e lëtzebuergesche Gewerkschaftler.

De Franky Gilbertz ass zu Nidderkuer an zu Zolwer opgewuess an huet am Lycée Hubert Clément zu Esch-Uelzecht de Premièresexame gemaach. Zanter 2007 ass hien als Zirkulatiounschef (chef de circulation) bei der CFL.

Zanter November 2009 ass hie President vun der Jugend vum FNCTTFEL-Landesverband; den 12. Juni 2010 ass hie Sekretär vum Secteur Eisebunne vum Landesverband ginn.
Hubert Jaillot

De **Charles Hubert Alexis Jaillot**, gebuer 1632 zu Avignon-lès-Saint-Claude, a gestuerwen den 2. November 1712 zu Paräis, war e franséische Kofferstiecher, Kartograph an Editeur zu Paräis.

Hie war e Schüler vum Nicolas Sanson.

Vun 1689 un huet hien Atlanten op Basis vu Kaarte vum Nicolas Sanson, an Zesummenaarbecht mat deem senge Jonge Guillaume an Adrien Sanson, erausbruecht.

Dorënner waren och en ettlech Kaarte vum Herzogtum Lëtzebuerg
 
### Cercle Jaillot

Zu Lëtzebuerg gouf et tëscht 1972 an 1990 eng Amicale vu Luxemburgensia-Sammler, déi sech no him *Cercle Jaillot* genannt huet. De Cercle Jaillot huet 1984 e Faksimile vun enger rarer Fluchschrëft vu 1684 erausginn, an 1986 eng rar Vue vu Lëtzebuerg vum K. Stammer, an ausserdeem 2 Ausstellunge vun ale Kaarten a Pläng vu Lëtzebuerg organiséiert.

## Um Spaweck
Ramallah

**Ramallah** ass eng Stad an de Palestinenseschen Autonomiegebidder am Westjordanland. An der Stad sinn Deeler vun der Regierung, ënner anerem d'Gebai vum Palestinensesche Legislativrot, Deeler vun der Exekutiv a Büroe vun der palestinensescher *West Bank Security Forces*.

## Um Spaweck
Paul Robinson

De **Paul William Robinson**, gebuer de 15. Oktober 1979 zu Beverley, ass en englesche professionelle Foussballspiller.

Hie spillt momentan als Golkipp beim Blackburn Rovers FC an der Premier League, an tëscht 2003 an 2007 huet hien 41 Matcher fir déi englesch Nationalekipp gespillt.

## Veräiner
*1998–2004:  Leeds United FC (95 Matcher, 0 Goler)
*2004–2008:  Tottenham Hotspur FC (137 Matcher, 1 Gol)
*2008–:  Blackburn Rovers FC (125 Spiller, 0 Goler)

## Um Spaweck

*Paul Robinson Profil op Soccerbase
André Chevalier

Den **André Chevalier**, gebuer 1660 zu Bourg-en-Bresse, a gestuerwen den 10. Dezember 1747 an der Stad Lëtzebuerg, war e franséische Buchdrécker, Editeur a Libraire, deen ë.&nbsp;a. an der Stad Lëtzebuerg gelieft huet. Säi Betrib gouf iwwer Generatioune vun Ierwe weidergefouert.

Hie gëllt als ee vun de bedeitendsten Editeure vun der Buchgeschicht zu Lëtzebuerg. Och déi éischt Zeitung déi am Herzogtum Lëtzebuerg erauskoum - wann och fir de franséische Marché -, *[[La Clef du cabinet des princes de l'Europe]],* gouf vun him gedréckt an erausginn.

## Liewen

Den André Chevalier huet zu Metz geschafft. Hie war mat der Catherine Barbier (1663-1736) vun do bestuet. 1686 ass hien op Lëtzebuerg geplënnert, wou et zanter engem hallwe Joerhonnert keng Dréckerei méi gouf. Hie krut fir 20 Joer de Monopol, fir Bicher ze drécken an ze verkafen, an hie war den Exklusiv-Fournisseur vu Schoulbicher fir d'Jesuitten.

1719 gouf hien Associé vum Guillaume La Payrade deen zu Senneng eng Pabeiermille kaf hat. 1737 huet hien d'Pabeiermillen dem Händler Pierre Bourgeois verkaf.

Den 20. Februar 1690 huet seng Famill d'Haus Nummer 5 an der Paschtoueschgaass kaaft. No sengem Doud 1747 huet seng Duechter Anne d'Geschäft iwwerholl.

## Bicher
Den André Chevalier huet an Zesummenaarbecht mat auslänneschen Drécker an Éditeuren, apaart vu Genf, net nëmme fir e lokalen, ma fir en europäesche Bichermaart produzéiert. En huet iwwer 180 Bicher gedréckt oder erausginn. Ausserdeem hat en eng Librairie zu Metz.

Titelen, déi en erausgouf, waren ë.&nbsp;a.:
* *Traité de paix signé a Munster en Westphalie le 24 Octobre 1648.* Lëtzebuerg 1698.
* Jean Domat: *Les loix civiles sans leur ordre naturel.* 2 Bänn, Lëtzebuerg 1702.
* Pierre Nicole: *Essais de morale.* 14 Bänn, Lëtzebuerg 1703-1732.
* Eng Nummer vum *Diarium europaeum historico-litterarium* (1707), déi den Augustiner Jacques Hommey virdru kuerz zu Paräis erausginn hat;
* *[[Magnum bullarium romanum]]*, 1727 ss., dee gréisste Buchprojet vun der Lëtzebuerger Geschicht.
 
* Jacques-Bénigne Bossuet: *Defensio declarationis celeberrimae, quam de potestate ecclesiastica sanxit clerus gallicanus.* Lëtzebuerg 1730.
* Matthieu Petitdidier: *Traité theologique sur l'autorité et l'infaillibilité des Papes.* Lëtzebuerg 1724.
* Jean Pontas: *Dictionarium casuum conscientiae*. 3 Bänn, Lëtzebuerg 1731-32.
* Jean Bertholet: *Histoire ecclésiastique et civile du duché de Luxembourg et comté de Chiny.* 8 Bänn, 1741-1743.

## Literatur
* Jean-Pierre Kunnert: *De l'imprimerie Chevalier en 1685 à BIS Banking Systems S.A. en 1989*, Luxembourg, 1989.
* Jean-Pierre Kunnert: "André Chevalier, imprimeur 1686-1747", in: *125e anniversaire de la Fédération luxembourgeoise des travailleurs du livre.* Luxembourg, 1989, p.&nbsp;103-115.
*Romain Hilgert: "André Chevalier", op der Websäit 'Luxemburgensia' vum *Lëtzebuerger Land* (Net méi online, existéiert awer nach an enger archivéierter Versioun).

## No him benannt
Als Erënnerung un den André Chevalier ass zu Gaasperech eng Strooss no him benannt, se féiert vun der Gaasperecher Strooss aus bis an d*'rue [[Louis de Froment]]*.

## Um Spaweck
Wolfsspur

**Wolfsspur** ass ee Buch vun der Lëtzebuerger Schrëftstellerin Jasmine Braun.

Et war dat éischt Buch, dat d'Jasmine Braun am Alter vu 17 Joer publizéiert huet. Et handelt sech dobäi ëm Jugendliteratur. D'Buch ass op Däitsch a fir Kanner a Jugendlecher vun 12 Joer u geduecht. 2011 koum dëst Buch och an Däitschland an de Verkaf an zwar ënner dem Titel *Wolfsliebe - Tochter der Wildnis*.

## Inhalt
Dat jonkt Tikia lieft an de grousse Bëscher a Sibirien. Wéi hatt enges Daags vun der Juegd Heem kënnt, mécht et eng schrecklech Entdeckung: d'Wëllef hunn him seng Grousseltere geholl, seng lescht Familljememberen déi et nach hat. Tikia mécht sech op de Wee an d'Stad well hatt an der Wëldnes net eleng iwwerliewe kann. D'Rees dohin ass awer geféierlech, well et ass extreem kal an et lauere vill Geforen ënnerwee. Du fënnt et och nach ee jonke Wollef dee schwéier verwonnt ass. Kann d'Meedchen trotz sengem Haass op Wëllef dem Déier hëllefen? A wäert hatt an der Stad eens ginn? Eng Geschicht iwwer d'Frëndschaft tëscht engem Meedchen an engem Wollef, déi éischt grouss Léift an d'Erausfuerderung, als *Kind der Wildnis* an der Stad ze liewen.

## Editiounen
* Braun, Jasmine, 2006, 2. Oplo 2010. Wolfsspur, Op der Lay 536, 204 Säiten. ISBN 2-87967-134-5.
* Braun, Jasmine, 2011. Wolfsliebe: Tochter der Wildnis, Bastei Lübbe (Baumhaus), 208 Säiten. ISBN 978-3-8339-0049-5.
Space Surveillance Telescope

D**'Space Surveillance Telescope** ass e Spigelteleskop mat enger Apertur vun 3,5 m an engem Siichtfeld vun 3,5°. D'Teleskop gouf vun der DARPA fir d'Observatioun vu Satellitten, Weltraumdreck an aner äerdno Objeten entwéckelt a goung Ufank 2011 a Betrib. D'Teleskop steet op der „White Sands Missile Range“ am US-Bundesstaat New Mexico; d'Entwécklung huet 110 Mil. US-Dollar kascht.

D'Teleskop huet en opteschen Opbau mat dräi Spigelen, deen als Paul-Baker, Paul-Willstrop oder Mersenne-Schmidt bezeechent gëtt, gefollegt vun engem méilënsegen Korrekter a gläicht dem Large Synoptic Survey Telescope, huet awer iwwer entspriechend zu der Bildkrëmmung geformte CCD-Bildsensoren.


 Fichier:Space_Surveillance_Telescope.jpg|Gebai vum Space Surveillance Telescopes
 Fichier:Space_Surveillance_Telescope_lens_corrector.jpg|Korrektur-Lënse an CCD-Sensore vum Teleskop


## Kuckt och
Large Synoptic Survey Telescope

De **Large Synoptic Survey Telescope** (LSST) ass e geplangt Spigelteleskop mat groussem Siichtberäich, deen den zougänglechen Himmel komplett an dräi Nuechte fotograféiere kann. Mam Bau gouf 2010 ugefaangen an et soll fir 2014 fäerdeg sinn. D'Teleskop steet um 2.682 Meter héijen *El-Peñón*-Bierg vum *Cerro Pachón* am nërdleche Chile. An der Noperschaft steet de Gemini-South-Teleskop, de SOAR-Teleskop an den CTIO-Teleskop.

Verglach mat aneren Teleskope vun dëser Gréisst hieft sech den LSST duerch säi grousse Bildwénkel mat engem Duerchmiesser vun 3,5° eraus (de Mound an d'Sonn hu vun der Äerd aus gesinn en Duerchmiesser vun ongeféier 0,5°).

Den Direkter vum LSST ass den Anthony Tyson.

## Kuckt och
* Lëscht vun de gréissten opteschen Teleskopen

## Um Spaweck
* Official home page
* New Scientist SPACE Article
* LSST Tutorials for Experimental Particle Physicists is a detailed explanation of LSST's design (as of February 2006) and weak lensing science goals that does not assume a lot of astronomy background.
* The New Digital Sky is a video of a July 25, 2006 presentation at Google about the LSST, particularly the data management issues.
* HULIQ Google participation announcement
Carole Calmes

D**'Carole Calmes**, gebuer den 10. September 1978 an der Stad Lëtzebuerg, ass eng lëtzebuergesch Pilotin a Schéisserin.

## Karriär
Am Joer 2008 war d'Carole Calmes vun den Olympesche Summerspiller zu Peking ausgeschloss, net well se d'Konditioune vum IOK net erfëllt hätt, mä well sengerzäit den COSL fonnt huet, hir Leeschtunge wäre fir d'Olympesch Spiller net gutt genuch.

Si huet net opginn a war véier Joer méi spéit op de Spiller zu London derbäi, wou se sech an de Royal Artillery Barracks mat 390 Réng op der 48. Plaz ënner 56 Konkurrentinne placéiert huet. Se hat déi selwecht Zuel Réng wéi d'Polin Paula Vronska, déi awer wéinst der méi héijer Zuel vun den Zéngter-Notéierunge virun der Lëtzebuergerin klasséiert gouf.

Op de Spiller vun de klenge Länner 2011 a Liechtenstein hat d'Carole Calmes d'Goldmedail mam Loftgewier gewonnen.
Jacques de Raville

De **Jacques de Raville**, gebuer 1529 a gestuerwen de 24. Oktober 1601, war en Adlegen am Herzogtum Lëtzebuerg aus der Famill de Raville/von Rollingen.

Hie war Probst vun Arel an an där Funktioun Riichter iwwer 30 Dierfer. Gläichzäiteg war hie Commandant vun der Areler Garnisoun. Hie war och Member vum Conseil Provincial a gouf Ritterriichter, d.&nbsp;h. de President vun den Adlege vum ganzen Herzogtum Lëtzebuerg. 1588 gouf e Vizegouverneur vu Lëtzebuerg a Stellvertrieder vum Péiter Ernest vu Mansfeld.

Ëm 1575 huet hien um Krautmaart an der Stad Lëtzebuerg, vis-à-vis vum Stadhaus (dem haitege Palais) eng Residenz baue gelooss, déi haut nach *[[Maison de Raville]]* heescht (Zougank haut an der rue de la Reine).

Hie war bestuet mat der Katharina von Palant.
Anibal Coimbra

Den **Anibal Coimbra**, gebuer den 30. September 1972 zu Toledo a Portugal, ass e lëtzebuergesche Gewiichthiewer.

## Palmarès
### 2012
* Weltmeeschter am Kraaftdräikampf op der Powerlifting-Weltmeeschterschaft zu Aguadilla (Puerto Rico)
### 2011
* Weltmeeschter am Kraaftdräikampf op der Powerlifting-Weltmeeschterschaft zu Pilsen
Southern African Large Telescope

De **Southern African Large Telescope** (SALT) ass e groussen opteschen Teleskop a Südafrika.
Den Observatoire steet um Karoo-Plateau an enger Héicht vun 1.760&nbsp;m, no bei der Stad Sutherland.

De SALT gouf no engem präisgënschtege Konstruktiounsprinzip gebaut, bei deem den Haaptspigel deen aus 91 eenzele Segmenter besteet an en Duerchmiesser vu ronn 11&nbsp;m huet, wärend der Observatioun roueg steet. Dofir verfollegt ee méi klengen „Tracker“ d'Beweegung vum Himmel. D'Liichtsammelkraaft entsprécht där vun engem konventionellen Teleskop vu ronn 9 Meter Haaptspigelduerchmiesser. En huet gradewéi den Hobby-Eberly-Teleskop, e festen Héichtewénkel a léisst sech also nëmmen am Azimut beweegen.

Um SALT si Fuerschungsinstituter aus Südafrika, Polen, den USA, Däitschland, Groussbritannien an Neiséiland bedeelegt. Am Mee 2005 gouf dat lescht Spigelsegment agesat an am September goufen éischt Himmelsfotoe publizéiert. D'offiziell Aweiung war den 10. November 2005. D'Bildqualitéit louch allerdéngs am Ufank ënner den Erwaardungen a war eréischt no Reparaturen am Joer 2010 zefriddestellend.

## Kuckt och

* Paranal-Observatoire
* La Silla-Observatoire
* Cerro Tololo Inter-American Observatory
* European Extremely Large Telescope

## Um Spaweck
*  SALT Homepage