open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Josy Mersch

De **Josy Mersch**, gebuer als **Jean Jacques Joseph Mersch** den 21. Mäerz 1912 zu Diddeleng a gestuerwen den 18. Februar 2004 an der Stad, war e lëtzebuergesche Vëlossportler, spéider Veloshändler, Moler a Wiert. Hie war Cyclocross-Spezialist. Zesumme mat sengem Brudder Arsène Mersch, deen och eng Proficarrière op der Strooss an op der Pist hat, ass hie mat groussem Erfolleg an den 1930er Jore Cyclo-Cross gefuer.

## Säi Liewen
Mat 19 Joer huet de Josy Mersch ugefaange Vëlossport ze bedreiwen. No senger Schoul am Lycée des Arts et Métiers, huet hien als techneschen Zeechner beim Ingenieursbüro *Barblé* zu Stroossen geschafft. Hien a säin Brudder Arsène waren aktiv Coureure virum zweete Weltkrich am *VS Dommeldange*. Nom Krich huet de Josy Mersch och de Charly Gaul ënnerstëtzt, dee Member vum selwechte Club war.

Säin ouni Zweiwel gréissten Erfolleg war am Joer 1935 eng Victoire am Critérium International de cyclo-cross pédestre zu Suresnes bei Paräis. Bei der selwechter Course gouf säi Brudder Arsène Drëtten an d'Bridder Mett a Pierre Clemens, 4. an 9. a si konnte sech esou gutt klasséieren datt Lëtzebuerg och ganz däitlech d'Victoire am Lännerklassement gewonnen huet. Dës Course ass nodréiglech als Weltmeeschterschaft unerkannt ginn, a gëtt an de Bicher vum Cyclo-Cross och esou ugesinn, obwuel déi offiziell Weltmeeschterschaft vun der UCI am Cyclo-Cross eréischt zanter 1950 besteet.

1938 huet de Josy no engem béisen Accident, wou hie mam Vëlo gefall war, missen ophalen. Duerno hat hien e Vëlosgeschäft zu Déifferdeng an der *Avenue de la Liberté*, dat hien un de Josy "Bibi" Liberatore ofginn huet. An der Stad huet hien e Café op der Place d'Armes iwwerholl - "d'Taverne Josy Mersch" - wou net nëmme vill Sportler sech Rendez-vous ginn hunn.

Niewent senger sportlecher Karriär, huet hie sech quasi säi ganzt Liewe mat Molerei beschäftegt. Nom Zweete Weltkrich gouf hien den éischte President vum Déifferdenger *Art Vivant*, engem Konschtveräin deen och vum Foni Tissen an dem Auguste Trémont frequentéiert gouf. Och wann de Josy Mersch an der Molerei verschidde Stiler ausprobéiert huet, ass hie virun allem bekannt wéinst senger figurativer Uelegmolerei vu Lëtzebuerger Landschaften, Dierfer an Haiser. Eng gutt Partie vun dëse Wierker ass op Bestellung entstanen.

## Säi Palmarès
### [[1932]]
* 3. am Grand Prix François Faber
### [[1933]]
* 3. am Grand Prix François Faber
### [[1935]]
* 1. am Critérium International de cyclo-cross pédestre zu Paräis (an de Joren 1924-1949 ausgedroen, gëllt dës Course als den offiziéise Virleefer vun der Cyclo-Cross-Weltmeeschterschaft, déi eréischt 1950 vun der UCI geschaf gouf)
* Lëtzebuergesch Landesmeeschterschaft am Cyclo-Cross: Champion 1933, 1934, 1935 an 1937

D'Stad Lëtzebuerg huet de Cyclocross-Circuit zu Zéisseng, wou 1999 d'national Cross-Meeschterschaften an 2002 d'international Militär-Cross-Meeschterschafte gefuer goufen, no him genannt.

## Um Spaweck
Nymph

D**'Nymphe** si weiblech Naturgottheeten a gi gemenghin als Duechtere vum Zeus ugesinn. Si ginn a verschidde Kategorien agedeelt:

* Dryaden
* Oreaden
* Najaden
* Okeaniden oder Nereiden

Meeschtens si si d'Begleederinne vun enger méi héijer Gottheet (dacks der Artemis). Verschiddene Seeërcher no hu si och scho mol Kannermeedche konnte spille fir d'Kanner vun z.&nbsp;B. dem Dionysos oder souguer dem Zeus.

## Um Spaweck
Erinyen

Déi dräi **Erinye** sinn d'Gëttine vun der Rach. Si liewen ënnerirdesch an hir Käpp ass vu Schlaange bedeckt. Si joen a verfollege Verbriecher a Verleumder. Hir Nimm sinn Alekto, Megaira an Tisiphone.

Heiansdo goufe si och **Semnai**, d.&nbsp;h. „déi Éierwierdeg“, oder **Eumeniden**, „déi Wuelgesënnt“, genannt. Ob et sech hei ëm en Euphemismus handelt, deen d'Gëttinne gnädeg stëmme sollt, oder ob si mat der Zäit eng Wandlung matgemaach hunn an hir Funktioun vum Rächen net méi hu brauchen auszeféiere, well déi vum griichesche Staat iwwerholl ginn ass, ass ëmstridden.

## Analogien

* Furien (oder Furiae)

## Um Spaweck
Pierre Nimax

Et gëtt zwéi Museker mam Numm **Pierre Nimax**: 
* Pierre Nimax Sr.  (1930-2021)
* Pierre Nimax Jr. (*1961)
Bur (Rouspert-Mompech)

**Bur** ass eng Uertschaft an der Gemeng Rouspert-Mompech.

## Geographie
Bur läit um rietsen Uwänner vun der Sauer.

## Geschicht
Bur gouf eng éischt Kéier 1084 an enger Charte als *Burna* ernimmt. 1317 gouf et *Bornen* genannt, an 1340 *Burne*. 
Am Mëttelalter gouf et eng Herrschaft zu Bur; e gewëssen Heinrich vu Bur gëtt 1286 ernimmt. Si hunn de Virgängerbau vun haitege Schlass vu Bur opriichte gelooss. 1705 gouf et bei Ugrëffer vun der Arméi vum Marlborough zerstéiert.

Vu 1585 u gouf eng salzhalteg Quell exploitéiert, fir Salz ze gewannen.

1656, nom Drëssegjärege Krich, gouf et just nach 5 Stéit zu Bur. Ëm 1740 gouf dat haitegt Schlass vun der Famill Faust von Aschaffenburg-Hattstein gebaut. 1775 huet d'Famill De Villers et geierft. 1978 huet d'Gemeng et opkaf, an 1985 nees u Privatleit verkaaft.

Bis 1822 war Bur en eegestänneg Gemeng. Bei der Opléisung koum d'Sektioun Bur bei d'Gemeng Mompech an déi aner Sektiounen, Dickweiler, Giischt, Giischterklaus, Hénkel an Hénkeler Millen koume bei Rouspert derbäi.

Den 1. Januar 2018 huet d'Gemeng Mompech mat der Gemeng Rouspert zu der Gemeng Rouspert-Mompech fusionéiert.

## Kuckeswäertes
* Kierch Bur (Mompech)
* Schlass Bur

## Kuckt och
* Buerer Millen

## Um Spaweck
Buerschdref

**Buerschdref** ass eng Uertschaft an der Gemeng Rouspert-Mompech.

## Geographie
Buerschdref läit op enger Héicht vun 290 – 295 m (NG-L) zirka 1,5&nbsp;km nordëstlech vu Mompech. Déi zwou Uertschafte sinn duerch den CR141C matenee verbonnen.

## Kuckt och

## Um Spaweck
Buer (Helperknapp)

**Buer** ass eng Uertschaft an der Gemeng Helperknapp, am Äischdall.

## Kuckt och
* Kapell Buer

## Um Spaweck
Bënzert

**Bënzert** ass e Lieu-dit an der Gemeng Miersch.

Bënzert läit um CR118 zimmlech genee an der Mëtt tëscht Miersch an Angelsbierg. Bis an d'1960er Jore stoungen do just zwee Haiser, dat eent war e Bauerenhaus mat Ställ a Scheier, dat anert war e Privathaus an deem an den 1950er Joren eng Wiertschaft mat Wunneng war. Déi zwee Haiser louche Richtung Angelsbierg op der lénkser Säit. Op der rietser Säit gouf Mëtt der 1960er Jore vun enger Märeler Famill, dem fréiere Chef vun ELF-Lëtzebuerg a Proprietär vum zweeten Haus, een Haus gebaut dat si als Wochenenn- a Vakanzenhaus benotzt hunn. Vun der Strooss aus gesäit ee bis haut nëmmen den Dach vum Gebai. Ufanks der 1990er Jore gouf d'Bauerenhaus ofgerappt an déi Plaz gëtt haut als Splitter- a Sanddepot benotzt. Erhale blouwe just déi fréier Gaardemaueren.
 
Well d'Distanz tëscht Bënzert an den zwou Uertschafte Miersch an Angelsbierg ze grouss war, gouf et keen Uschloss un d'Waasserleitungsnetz an d'Bauerenhaus op d'mannst huet Waasser aus enger Quell aus dem Bësch dohanner mat engem einfache Rouersystem opgefaangen. Wéi déi Quell du kee Waasser méi geliwwert huet gouf beim Haus selwer eng ënnerierdesch Quell duerch ee vun Hand ausgehuewenen 12-Meter Pëtz ugezaapt. Aus uewegenannte Grënn gouf et am Bauerenhaus och keng sanitär Anlagen an et huet ee missen an de Gaart op e "Plumpshaische" goen.

## Um Spaweck

## Kuckt och
Bierengerbierg

De **Bierengerbierg** ass e Lieu-dit mat Haff um Enn vum CR120 a mat 427,7 m déi héchst Erhiewung vun der Gemeng Miersch. E läit tëscht den Uertschafte Biereng am Westen, Angelsbierg am Süden an Uewerglabech am Norden.

## Kuckeswäertes
* Bemierkenswäert Eech um Bierengerbierg

## Kuckt och

## Um Spaweck
Bierkelt

**Bierkelt**, op der Kaart als *Birkelt* agezeechent, ass en Haff an der Gemeng Bäerdref.

Bierkelt läit ronn 1.800 Meter Loftlinn ëstlech vu Bäerdref op enger Héicht vun 340 Meter.

Den Haff läit matzen an de Felder, déi no Westen, Süden an Oste vu Bëscher ëmgi sinn. Et geet nëmmen ee Wee vu Bäerdref aus iwwer d'Haalsbaach dohin.

## Kuckt och
Buer

Mat ***Buer*** ka gemengt sinn:
* **Buer**, eng Uertschaft an der Gemeng Helperknapp: Buer (Helperknapp)
* E **Buer** als Waasserliwwerant: Buer (Waasser)
*E **Buer** wou fréier d'Wäsch gemaach gouf: Wäschbuer
*E **Buer** als Accessoire vun engem Handwierksgeschier: Buer (Handwierksgeschier)
*Buer, e Quartier vu Gelsenkirchen
*Buer, eng fréier Gemeng a Westfalen
*Buer, e Quartier vun der Stad Melle

## Kuckt och

* Bur, eng Uertschaft an der Gemeng Rouspert-Mompech
* Burer Millen
Habay

**Habay** (lb: *Habech*) ass eng Gemeng an der belscher Provënz Lëtzebuerg. De Chef-lieu ass Habay-la-Neuve.

## Sektiounen
D'Gemeng Habay ass bei der belscher Gemengereform vun 1977, duerch Fusioun vun de fréiere Gemengen Anlier, Habay-la-Neuve, Habay-la-Vieille, Hachy (lb:Häerzeg), Houdemont a Rulles entstanen. Déi fréier Gemenge bilden déi haiteg Sektiounen.

Aner Uertschaften an der Gemeng sinn: Harinsart, Orsinfaing, a Marbehan.

## Geschicht
Habay gouf fir d'éischt 1267 ënner dem Numm *Habbaye* ernimmt. Den actuellen Territoire vun der Gemeng huet zur Herrschaft *[[Bologne]]* gehéiert. Vum Sëtz vun den Häre vu Bologne ass näischt méi erhalen, just de Bësch *Bois de Bologne* am Norweste vun Habich erënnert nach dorun.

### Wopen
Als Wope féiert d'Gemeng dee vun der fréierer Gemeng Habay-la-Neuve.

Beschreiwung am Originaltext:
*D'or à un chêne terrassé au naturel, englanté d'or, adextré d'un demi sanglier de sable, mouvant du fût. L'écu sommé d'une couronne à cinq fleurons et supporté par deux lions d'or, armés et lampassés de gueules.*

Iwwer de Wope gouf de 15. Mäerz 1958 am Gemengerot ofgestëmmt. Den Arrêté royal ass vum 24. Mee 1960, an d'Publikatioun war de 6. Februar 1962 am *Moniteur belge*.

De Wopen entstprécht deem vun der Famill De Bost-Moulin, Maarkgrofe vum Pont-d'Oye déi tëscht 1742 a 1786 Hären zu Habich waren, an deenen och e puer Schmelzen an der Géigend gehéiert hunn. De Bam an d'Wëllschwäi stellen déi grouss Bëscher an der Géigend duer, déi besonnesch duerch den *Habichter-Wald* mat senger Hirschbrunft bekannt sinn.

## Um Spaweck

Offiziell Websäit vun der Gemeng
Giwenech

**Giwenech** (lokal: **Giwenich**) ass eng Uertschaft aus der Gemeng Rouspert-Mompech.

## Geographie
Giwenech läit op enger Héicht vun 300 – 310&nbsp;m, zirka 1&nbsp;km südëstlech vu Mompech an zirka 1,4&nbsp;km nordwestlech vu Méischdref. Et ass mat deenen zwou Uertschaften iwwer den CR135 verbonnen.

## Geschicht
Den Numm "Giwenech" geet op dat gallo-réimescht *Gaviniacus* zeréck, deemno *dem Gavinius säi Besëtz*. Griewer, déi tëscht 1840 an 1946 ausgegruewe goufen, loossen drop schléissen, datt et hei zu der Zäit vun de Merowenger oder Karolenger eng Siidlung gouf. Am 12. Joerhonnert war et en Duerf mat 13 Häff an enger Kierch.

Am 13. Joerhonnert ass d'Uertschaft dunn, duerch Pescht oder Krich, ausgestuerwen, a gouf eréischt nees am 16. Joerhonnert nei bewunnt, ufanks war do just en Haff. Dëse goung ëm 1830 an de Besëtz vun enger Famill Theisen iwwer, deenen hir Nokommen en 1892 dem Lëtzebuerger Staat vermaacht hunn, mat der Oplo, eng Institutioun vun ëffentlechem Notzen draus ze maachen.

Zanter 1939 ass doran de Prisong vu Giwenech.

## Kuckt och
* Kapell vu Giwenech

## Um Spaweck

* Websäit vun der Gemeng Mompech
* Websäit vum "Centre Pénitentiaire de Givenich", am Mäerz 2014 "Site sous construction", dofir dës archivéiert Versioun
Liljen

**Liljen** ass e Lieu-dit an der Gemeng Rouspert-Mompech, zirka 2&nbsp;km ëstlech vu Bech.

## Geographie
Liljen läit um südwestleche Bord vum *Hierberbësch* op enger Héicht vun 302 Meter (NG-L) an um lénksen Uwänner vun der Azebaach.

## Kuckt och

## Um Spaweck
Libramont-Chevigny

**Libramont-Chevigny** ass eng Gemeng an der belscher Provënz Lëtzebuerg, am Arrondissement Neufchâteau.

Libramont ass bekannt fir seng landwirtschaftlech Foire, déi do all Joer ofgehale gëtt.

Uertschaften an der Gemeng si Bras, Freux, Libramont, Moircy, Recogne, Remagne, Sainte-Marie-Chevigny a Saint-Pierre.
## Kuckt och
* Gare Libramont

## Um Spaweck

*Offiziell Websäit vun der Gemeng
Provënz Palencia

**Palencia** ass eng Provënz an der spuenescher Regioun Kastilien-León. D'Haaptstad ass Palencia.

D'Provënz grenzt am Norden un Kantabrien, am Westen un d'Provënz León, am Osten un d'Provënz Burgos an am Süden un d'Provënz Valladolid.

Palencia ass a 4 Comarcas an an 191 Gemengen agedeelt. Gréisser Uertschafte, nieft der Haaptstad, si Guardo an Aguilar de Campoo.

## Um Spaweck
Bierschbech

**Bierschbech** (lokal: **Bieschbech**) ass e Lieu-dit an der Gemeng Miersch.

## Kuckeswäertes
*D'Hurtenhaus aus dem 17. Joerhonnert. D'Haus gouf 1784 opwänneg renovéiert an ausgebaut. An den 1950er Jore goufen aus der Scheier zwee Eefamilljenhaiser gebaut.
## Kuckt och

## Um Spaweck
Provënz Segovia

**Segovia** ass eng vun néng Provënzen an der spuenescher Regioun Kastilien-León. D'Haaptstad ass Segovia.

Segovia grenzt am Norden un d'Provënzen Valladolid a Burgos, am Osten un d'Provënzen Soria a Guadalajara, am Süden un d'Provënz Madrid, an am Westen un d'Provënz Ávila.

D'Provënz ass an 209 Gemengen agedeelt. Gréisser Stied sinn d'Haaptstad Segovia, Cuéllar an El Espinar.

## Um Spaweck
Provënz Salamanca

**Salamanca** ass eng vun 9 Provënzen an der spuenescher Regioun Kastilien-León (sp. Castilla y León). D'Haaptstad ass Salamanca.

Am Norde grenzt Salamanca un d'Provënz Zamora, am Nordosten un d'Provënz Valladolid, am Süden un d'Provënz Cáceres, am Osten un d'Provënz Ávila an am Westen u Portugal.

Salamanca huet 354.236 Awunner (2009) op enger Fläch vun 12.349&nbsp;km² a läit 830 m iwwer dem Mieresspigel. 
45 % vun der Bevëlkerung liewen an der Haaptstad Salamanca. D'Provënz ass an 362 Gemengen agedeelt, dovun hu méi wéi d'Hallschent vun den Dierfer manner wéi 300 Awunner.

Gréisser Stied sinn d'Haaptstad Salamanca, Béjar, Ciudad Rodrigo, Santa Marta de Tormes a Peñaranda de Bracamonte.

## Um Spaweck

* Tourismus a Salamanca
Provënz Soria

**Soria** ass eng Provënz an der spuenescher Regioun Kastilien-León. D'Haaptstad ass Soria.

Soria läit an Zentralspuenien a grenzt am Norden un d'Regioun La Rioja, am Osten un d'Provënz Saragossa, am Süden un d'Provënz Guadalajara, am Südwesten un d'Provënz Segovia an am Nordwesten un d'Provënz Burgos.

D'Fläch vu Soria ass 10.287&nbsp;km² an ass an 2 Comarcas (La Tierra de Ágreda a La Meseta Soriana) an an 183 Gemengen agedeelt.

Soria ass déi Provënz déi déi mannst Awunner a ganz Spuenien huet.
2002 gouf et 91.487 Awunner an der Provënz, dovu liewen der 40 % an der Haaptstad Soria. Vun deenen 183 Gemenge gëtt et Dierfer wou manner wéi 100 Leit wunnen a just 12 Dierfer hu méi wéi 1.000 Awunner.

## Kuckt och
* Uertschaften an der Provënz Soria

## Um Spaweck
Zamora (Homonymie)

Den Numm **Zamora** bezeechent:

* eng spuenesch Stad: Zamora
* eng spuenesch Provënz: Provënz Zamora
* eng Stad am Ecuador: Zamora (Ecuador)
* eng Provënz am Ecuador: Zamora Chinchipe
* eng mexikanesch Gemeng: Zamora (Mexico)
* eng mexikanesch Stad: Zamora de Hildago
* e spueneschen Dramatiker: Antonio de Zamora
* e spuenesche Politiker: Niceto Alcalá Zamora
* e spuenesche Foussballspiller: Ricardo Zamora
Provënz Zamora

**Zamora** ass eng vun néng Provënzen an der spuenescher Regioun Kastilien-León. D'Haaptstad ass Zamora.

D'Provënz Zamora läit am Südweste vun der Regioun op der Grenz mat Portugal an huet eng Fläch vun 10.559&nbsp;km². Si grenzt am Norden un d'Provënz León, am Osten un d'Provënz Valladolid, am Süden un d'Provënz Salamanca an am Westen un d'Provënz Orense an u Portugal.

2005 hunn 198.028 Awunner an der Provënz gelieft. D'Demographie ass réckleefeg wéinst der zimmlech eelerer Bevëlkerung.

Die gréisste Gemenge sinn: Zamora, Benavente, Toro a Morales del Vino déi iwwer 2.000 Awunner hunn.

## Kuckt och
Lëscht vun de Gemenge vun der Provënz Zamora

## Um Spaweck
Provënz Valladolid

**Valladolid** ass eng vun néng Provënzen an der spuenescher Regioun Kastilien-León. D'Haaptstad ass Valladolid.

Valladolid grenzt am Norden un d'Provënz Palencia, am Südosten un d'Provënz Segovia, am Süden un d'Provënz Ávila, am Südwesten un d'Provënz Salamanca, am Osten un d'Provënz Burgos, am Westen un d'Provënz Zamora an am Nordwesten un d'Provënz León. 
Valladolid huet och nach eng kleng Enklav tëscht de Provënzen León a Zamora souwéi eng kleng Enklav an der Provënz León.

Valladolid huet en Fläch vun 8.202&nbsp;km² mat 513.712 Awunner (2005). 
Et gëtt 255 Uertschaften an der Provënz.

Et gëtt 7 Géigenden *(Comarcas)* an der Provënz: Tierra del Vino, Tierra del Pan, Tierra de Campos, Tierra de Pinares, Campo de Peñafiel, Campiña del Pisuerga, Páramos del Esgueva.

## Kuckt och
* Lëscht vun de Gemenge vun der Provënz Valladolid

## Um Spaweck
Salamanca (Homonymie)

Mat **Salamanca** ka gemengt sinn:

## Toponymmen
* Salamanca, eng Stad a Spuenien
* Provënz Salamanca, eng spuenesch Provënz
* Salamanca (Chile), eng Stad am Chile
* Salamanca (Guanajuato), eng Stad a Mexiko
* Salamanca (Quintana Roo), eng Uertschaft a Mexiko
* Municipio Salamanca, eng administrativ Unitéit a Mexiko
* Salamanca (Madrid), e Quartier vun der spuenescher Haaptstad Madrid
* Salamanca (New York), eng Stad am Bundesstaat New York, an den USA

## Soss
* Salamanca (Autosconstructeur), e fréiere spueneschen Autosconstructeur
* Salamanca (Lokomotiv), eng Lokomotiv vum John Blenkinsop
* Schluecht vu Salamanca
* UD Salamanca, e spuenesche Foussballveräin

## Familljennumm
* Amaia Salamanca (* 1986), spuenesch Schauspillerin
* Arturo Pomar Salamanca (* 1931), spuenesche Schachmeeschter
* Carlos Salamanca (* 1983), kolumbianesche Tennisspiller
* Daniel Salamanca Urey (1869–1935), bolivianescher Politiker, President vu Bolivien
Antoniushaff

Den **Antoniushaff** ass e Lieu-dit an der Gemeng Wëntger a läit un der  zirka 1&nbsp;km nordwestlech vu Lëllgen an zirka 1&nbsp;km nordëstlech vu Wëntger.

## Kuckt och
Rhäinesche Landesmusée Tréier

De **Rhäinesche Landesmusée** ass de gréissten a bekanntste Musée vun der Stad Tréier. Mat senge Objeten aus virgeschichtlecher, réimescher a fréichrëschtlecher Zäit zielt de Musée zu de wichtegsten däitsche Muséeën, déi aus den éischte véier Joerhonnerten no Christus ënnerriichten.

De gréissten Deel vun de Bestänn staamt aus der réimescher Epoch an ass eenzegaarteg. Besonnesch bewonnerungswäert sinn den Original vum Neumagener Wäischëff, eng Kopie vun der Igeler Sail an de Goldschatz mat 2528 réimesche Goldmënzen, dee bei Bauaarbechten den 9. September 1993 vun engem Bagger ausgegruewe gouf.

De Musée huet, an Zesummenaarbecht mat der Stad Tréier an dem Bistum Tréier, un der grousser Konstantin-Ausstellung matgeschafft, déi am Juni 2007 am Kader vun der Europäescher Kulturhaaptstad Lëtzebuerg opgaangen ass.

## Kuckt och
* Stadmusée Simeonstëft

## Um Spaweck
* Offiziell Websäit vum Musée
* Offiziell Websäit vun der Konstantin-Ausstellung
Banzelt

**Banzelt** ass e Lieu-dit a gehéiert zur Gemeng Betzder, Sektioun Ouljen. E besteet aus e puer Haiser a läit op enger Héicht vun 270 m (NG-L) laanscht d'Nationalstrooss 1, tëscht Rued-Sir an dem Weckergronn.
## Kuckt och
* Naturschutzgebitt Hierden

## Um Spaweck
*
* Offiziell Säit vun der Gemeng Betzder
Jack Martin Händler

De **Jack Martin Händler**, gebuer den 30. August 1947 zu Bratislava an der Slowakei, ass en Dirigent a Violonist. Hien huet vun 1989 bis 2009 den Orchester Solistes Européens Luxembourg dirigéiert an huet zanterhier den Academy Chamber Orchestra opgebaut, vun deem en och Dirigent ass.

## Seng Formatioun
No sengem Studium um Conservatoire vu Bratislava an um Conservatoire vu Moskau, wou e Schüler vum David Oïstrack war, huet den Jack Martin Händler seng Carrière als Violonist ugefaangen. Duerno an zanterhier ass hien als Dirigent aktiv.

Hien huet eng Rei vun Chamberorchesteren dirigéiert ier hien Dirigent vun de *Solistes Européens* gouf.

## Preferéiert Komponisten
* D'Klassiker wéi: Bach, Haydn, Beethoven, Schubert, Wagner
* Komponisten aus dem 20. Joerhonnert, wéi: Schostakowitsch oder Britten
Beelenhaff

**Beelenhaff** ass en Haff a Lieu-dit an der Gemeng Jonglënster.

En ass zanter Enn 1980er/uganks 1990er Joren an de Golfclub *Golf de Luxembourg* integréiert.

## Kuckt och
Beesten

**Beesten** war eng Uertschaft an der Gemeng Noumer. Bis zur Walreform zu Lëtzebuerg war et eng Walsektioun, déi awer wéi nach anerer an der Gemeng opgeléist gouf.

Wann haut vu Beesten geschwat gëtt ass domat just de fréieren *Haff Hoffmann*, haut *Zahneschhaff* genannt, op der Strooss vu Kruuchten op Colmer (CR123), gemengt.

## Geschicht
Wat fir eng Lännereien zu Beesten gehéiert hunn ass net méi sou genee festzestellen. Dat eenzegt wat geschichtlech nozevollzéien ass datt den Nicolas Bourg vu Beesten 1854 President vum Walbüro an der Gemeng Noumer war. Doduerch kann een dovun ausgoen datt deemools de *Buerghaff* zu Beesten gerechent gouf. Spéitstens 1963 gouf de *Buerghaff* eng eege Walsektioun.

Uganks vun den 1900er Jore gouf et zu Beesten eng Brennerei fir Branntewäin, d'Branntweinbrennerei Wwe Bourg N..

Op der Ferrariskaart (1778) ass d'Uertschaft westlech vun der *Mëtschbaach* agezeechent. Op den topographesche Kaarte duerno réckelt den Numm méi no Osten, op d'Héicht vum Schleederhaff. Duerno verschwënnt den Numm vun de Kaarten.

## Kuckt och
Bratislava

**Bratislava** ass d'Haaptstad vun der Slowakei an huet .

## Geographie

## Geschicht

## Kuckeswäertes

Bratislava, Hrad, Slovensko.jpg|Schlass vu Bratislava
Bratislava14Slovakia65.JPG|Dat aalt Stadhaus vu Bratislava
Bratislava - 52119321317.jpg|


## Kuckt och
* Lëscht vun den Haaptstied vun der Welt

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vu Bratislava
Provënz Gerona

**Gerona** *([[Katalounesch|kat.]]: Girona)* ass déi klengst vu véier Provënzen an der spuenescher Regioun Katalounien. D'Haaptstad ass Gerona.

Gerona läit am Oste vu Spuenien a grenzt un d'Provënzen Barcelona a Lleida, u Frankräich an un d'Mëttelmier.

2007 gëtt et 706.185 Awunner an der Provënz op enger Fläch vu 5.910&nbsp;km².

Barcelona ass an 8 Géigenden *(Comarques)* agedeelt: Ripollès, Garrotxa, Alt Empordà Baix Empurdà, Pla de l'Estany, Gironès, La Selva a Baix Cerdanya.

Déi gréisst Uertschaften nieft der Haaptstad Gerona sinn: Figueres, Blanes, Olot, Lloret de Mar, Salt a Palafrugell, déi all iwwer 20.000 Awunner (2007) hunn.

## Um Spaweck
Stadmusée Simeonstëft Tréier

De **Stadmusée Simeonstëft** zu Tréier läit zanter 1958 direkt nieft der Porta Nigra an de romanesche Gebaier rondrëm de Bannenhaff vum fréiere Simeonstëft, benannt nom hellege Simeon vun Tréier.

De Schwéierpunkt vum Musée stellt Tréierer Stadsgeschicht zanter dem Mëttelalter duer. De Musée versuergt den Original vum Tréierer Maartkräiz aus dem Joer 958, d'Statue vun der Steipe an d'Palaisgaart-Skulpturen. Weider ass nach ee Stadmodell vun Tréier ëm 1800 ze gesinn. Déi eenzel Tableauen, Skulpturen an aner kënschtleresch Objete verdankt de Musée gréisstendeels de Schenkunge vun Tréierer Bierger.

Tëscht 2004 an dem 13. Mee 2007 war de Musée wéinst Ëmbauaarbechten a Vergréisserungen zou.

## Kuckt och
* Rhäinesche Landesmusée Tréier

## Um Spaweck
* Offiziell Websäit vum Musée
Provënz Lérida

**Lérida** (ca: *Lleida*) ass déi gréisst vu véier Provënzen an der spuenescher Regioun Katalounien. D'Haaptstad ass Lérida.

Lérida läit am Oste vu Spuenien a grenzt un d'Provënzen Gerona, Barcelona, Tarragona, Saragossa an Huesco an un Andorra a Frankräich.

2007 gëtt et 414.015 Awunner an der Provënz op enger Fläch vun 12.150&nbsp;km².

Lérida ass an 231 Gemengen an an 13 Géigenden *(Comarcas)* agedeelt.
Comarcas sinn:
* Alta Ribagorça
* Alt Urgell
* Garrigues
* Noguera
* Pallars Jussà
* Pallars Sobirà
* Pla d'Urgell
* Segarra
* Segrià
* Solsonès
* Urgell
* Val d'Aran

Déi gréisst Uertschaften nieft der Haaptstad Lérida sinn: Balaguer, Tàrrega, Mollerussa a La Seu d'Urgell, déi all iwwer 10.000 Awunner hunn.
 

## Um Spaweck
Provënz Tarragona

**Tarragona** ass eng vu véier Provënzen an der spuenescher Regioun Katalounien. D'Haaptstad ass Tarragona.

Tarragona grenzt un d'Provënzen Castellón, Teruel, Barcelona, Saragossa a Lérida an un d'Mëttelmier.

2007 gëtt et 757.795 Awunner an der Provënz op enger Fläch vu 6.283&nbsp;km².

Tarragona ass an 183 Gemengen agedeelt déi an 10 verschiddenen Géigenden *(Comarcas)* leien.
Comarcas sinn:
* Baix Camp
* Baix Ebre
* Baix Penedès
* Montsià
* Tarragonès
* Alt Camp
* Conca de Barberà
* Priorat
* Ribera d'Ebre
* Terra Alta

Déi gréisst Uertschaften nieft der Haaptstad Tarragona sinn: Reus, Tortosa, El Vendrell a Cambrils, déi all iwwer 25.000 Awunner hunn (2007).

## Um Spaweck
Provënz Valencia

**Valencia** (val.: *València*) ass eng vun dräi Provënzen an der spuenescher autonomer Regioun Valencia.
D'Haaptstad ass Valencia.

Valencia grenzt am Norden un d'Provënzen Castellón an Teruel, am Westen un d'Provënzen Cuenca an Albacete, am Süden un d'Provënz Alicante an am Osten un d'Mëttelmier.

2005 gëtt et 2.402.582 Awunner an der Provënz mat enger Fläch vun 10.563&nbsp;km². Iwwer d'Hallschent wunnt eleng an der Haaptstad an Ëmgéigend.

Wichteg Stied, nieft der Haaptstad, sinn nach: Cheste, Gandía, Paterna, Sagunto, Alzira, Játiva, Requena, Torrente an Utiel.

Valencia ass a 14 Géigenden *(Comarcas)* agedeelt: 

## Um Spaweck
Valencia (Homonymie)

Den Numm **Valencia** bezeechent:

* eng spuenesch Stad: Valencia
* eng spuenesch Provënz: Provënz Valencia
* eng autonom Gemeinschaft a Regioun a Spuenien: Autonom Gemeinschaft Valencia
* e County a New Mexico: County Valencia
* eng Stad am Venezuela Valencia (Venezuela)
* verschidde Stied an den USA:
*: Valencia (Kalifornien), USA
*: Valencia (New Mexico), USA
*: Valencia (Pennsylvania), USA
*: Valencia West (Arizona), USA
* en Ouerewuerm aus den Zwanzegerjoren mam Paul Whiteman a sengem Orchester: Valencia (Ouerewuerm)
Beyerholz

**Beyerholz** war e fréiere Bauerenhaff an der Gemeng Lenneng nordwestlech vu Kanech um CR188, do wou haut de *Kaffishaff* ass.

## Kuckt och
Bouferterhaff

De **Bouferterhaff** ass en Haff mat Päerdsstall an der Gemeng Bartreng. De Bouferterhaff ass an der Rannerzuucht bekannt wéinst senger Blonde d'Aquitainezuucht.

De 6. November 2020 goufen d'Gebaier vum Bouferterhaff als nationaalt Monument klasséiert.

## Geographie
De Bouferterhaff läit an der Kadastersektioun *Beaufort* vun der Gemeng Bartreng, um westleche Wupp vun der Gemengegrenz Bartreng an der Kantonsgrenz Lëtzebuerg.

Den Haff läit ronn 600 m. nërdlech vun der N5, tëscht dem Dippecher Bierg an dem Niderterhaff op enger Héicht vu knapps 350 m.

## Kuckt och
* Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Bartreng

## Um Spaweck

* Internetsäit vum Bouferterhaff
Bireler Gronn

De **Bireler Gronn** oder *Bireler Grond* ass e Lieu-dit an der Gemeng Sandweiler.

## Geographie
De Bireler Gronn läit an engem schmuelen Dall tëscht Sandweiler an dem Fluchhafe Findel, um CR185 vu Schraasseg an Neihaischen op Sandweiler. Duerch de Bireler Gronn leeft d'Bireler Baach.

Am Bireler Gronn stoung bis an d'Joer 1957 d'Schlass Saint-Hubert. 

## Kuckeswäertes
* De Quellepad am Naturschutzgebitt Bireler Gronn

## Kuckt och

* Fligeraccident am Bireler Gronn

## Um Spaweck
Buddeler

**Buddeler** ass eng Uertschaft a Sektioun an der Gemeng Biwer. Zu der Sektioun gehéieren nach d'Buddelerbaach an d'Breinerterknupp.

De gréissten Deel vun der Uertschaft läit um lénksen Uwänner vun der Bricherbaach

## Kuckt och
* Kapell vu Buddeler

## Um Spaweck
Buddelerbaach

**Buddelerbaach** ass e Lieu-dit an der Gemeng Biwer. E läit un der  bei der Kräizung mam CR136 zirka 700 m südlech vu Buddeler, op enger Héicht vun 246 m.

Ëstlech vun der Haaptkräizung an der Buddelerbaach lafen d'Buddeler Baach an d'Breinertbaach zesumme fir als Biwer Baach a Richtung Süd-Oste weider ze fléissen.

## Kuckt och

## Um Spaweck
Buerschter Millen

D**'Buerschter Millen** (lokal: **Buurschter Millen**) ass e Lieu-dit an der Gemeng Buerschent a läit um CR308.

Haut ass do en Hotel-Restaurant (*Hôtel du Moulin*) an e Camping (*Camping du Moulin*). An der fréierer Millen, déi nach elektresche Stroum produzéiert, ass eng Brasserie.

## Geographie
D'Buerschter Mille läit um rietsen Uwänner vun der Sauer.

## Kuckt och
* Foussgängerbréck op der Buerschter Millen

## Um Spaweck
Clemenshaff

De **Clemenshaff** ass en Haff a Lieu-dit an der Gemeng Bettenduerf.

## Geographie
Et fléisst eng Baach laanscht den Haff, déi aus engem Weier entspréngt, deen +/- 50 m laang a 40 m breet ass. De Clemenshaff läit um Rand vum Bësch an ass vu Felder ëmginn. Op 800 m läit de Mouschbierg, wou och en Haff ass. Eng 750 m vum Mouschbierg ewech läit e Steebroch, deen ausser Betrib ass. Et ass iwweregens eng Bushaltestell um Mouschbierg an et ass ongeféier 1&nbsp;km bis zur Haaptstrooss N14 (vum Clemenshaff aus). De Clemenshaff läit op enger Héicht vu 304 m (NG-L).

An der Ëmgéigend läit och nach d'Tschiddeschmillen. Et kënnt een awer och iwwer Bëschweeër op de Brouderbuer, op Steeën, Folkendeng, Gilsdref, Angelduerf an Dikrech.

## Kuckt och
Giewel (Käerch)

**Giewel** ass eng Uertschaft an der Gemeng Käerch.

## Kuckeswäertes
* D'Iwwerreschter vun der Réimervilla vu Giewel
* D'Rochus-Kapell

## Biller
 
Fichier:Giewel Waassertuerm.JPG|De Waassertuerm zu Giewel
Fichier:Wegkreuz Goeblange rue de Windhof 02.jpg|Weekräiz an der *Rue de Windhof*
Fichier:Luxemb Goeblange chapel from East.jpg|D'Rochus-Kapell
Fichier:Goeblange Roman 4.JPG|Reschter vun der Réimervilla vu Giewel


## Kuckt och

## Um Spaweck
Gëtzen

**Gëtzen** ass eng Uertschaft mat  an der Gemeng Käerch. Se läit op enger Héicht vu ronn 310&nbsp;m. um CR109, tëscht Giewel am Nordwesten an dem Kräizwee bei Ollem am Südosten.

## Veräiner
*Gëtzener Fotofrënn

## Kuriéises
Déi kleng Uertschaft Gëtzen ass deels duerch e Vollekslidd bekannt ginn.

## Kuckt och
*Kierch Gëtzen

## Um Spaweck
Léglise

**Léglise** ass eng Uertschaft an eng Gemeng an der belscher Provënz Lëtzebuerg, am Arrondissement Neufchâteau.

Den 1. Juli 2005 hunn do 4.035 Awunner op 172,292 km² gelieft. Iwwer d'Hallschent vun der Gemeng (9&nbsp;022 ha) si Bëscher, dorënner d'Forêt d'Anlier. Léglise ass aus 6 Gemenge regruppéiert ginn, déi sech am Ganzen aus 28 Dierfer zesummegesat hunn:
*Assenois mat Habaru, Bernimont, Chevaudos, Lavaux, Naleumont, Nivelet a Les Fossés
*Léglise mat Wittimont, Burnaimont, Narcimont a Gennevaux
*Mellier mat Thibessart a Rancimont
*Ébly mat Chêne, Vaux-lez-Chêne, Maisoncelle a Bombois
*Witry mat Traimont, Volaiville a Winville
*Aus der fréierer Gemeng Anlier déi bei Habay geprafft gouf, koumen d'Uertschafte Louftémont, Behême a Vlessart
## Hydrographie

De wichtegste Floss um Territoire vun der Gemeng ass d'Sauer mat e puer direkten Nieweflëss um Terrain vun der Gemeng. Et sinn dat de Ruisseau de Lipré (och Ruisseau du Beulet a Ruisseau de Remichampagne genannt), de Chiehet, d'Géronne an d'Moyémont. Aner Baache sinn de Ruisseau de la Fange Bassi, d'Mandrebras, de Ruisseau de Léglise mat den Niewebaache Ruisseau de la Claire Fagne, Ruisseau de Narcimont, Ruisseau de Hawa an dem Ruisseau de la Grande Fagne. Nom Zesummelaf mam Ruisseau de Botémont ännert en den Numm a Ruisseau de Mellier, ënner deem en och den Territoire vun der Gemeng verléisst. D'Civane mécht op enger Streck vu ronn 2.500 Meter d'Grenz mat der Nopeschgemeng Chiny. De Ruisseau de la Fagne Chamison leeft op der Gemengegrenz mat Habich an d'Mandebras. Op der Grenz mat Anlier leeft de Ruisseau de la Planche an de Ruisseau d'Anlier dee seng Quellen am Habicher Wald huet a soss nach vum Ruisseau de Nobipré, dem Ruisseau de la Houe, dem Ruisseau du Wé de Chaumont, dem Ruisseau de Houdoimont an dem Ruisseau du Courrier gefiddert gëtt. Am Naturschutzgebitt Louftémont-Vlessart lafen de Ruisseau de Ripon, de Ruisseau de Vlessart an den Trodu Ruisseau an de Ruisseau d'Arlune, fir mat deem zesumme bis an d'Rulles bei Habich ze lafen. De Ruisseau de la Passée du Cerf huet seng Quellen op der Grenz mat Maartel a leeft no Osten an d'Kleng Rouer. Op enge Héicht vu ronn 500 Meter an der Noperschaft vun der *Croix Louis* huet d'Rulles hir Quellen. Op hirem Wee bis op d'Gemengegrenz lafen nach véier kleng Baachen dran, an zwar de Ruisseau du Cendrillon, de Ruisseau du Prince de Ruisseau des Fées an de Ruisseau de la Croix Jean Thirion.

## Um Spaweck

Offiziell Websäit vun der Gemeng
Libin

**Libin** ass eng Uertschaft a Gemeng an der belscher Provënz Lëtzebuerg.

Déi haiteg Gemeng Libin ass bei der belscher Gemengereform vun 1977 duerch Fusioun mat de fréiere Gemengen Anloy, Ochamps, Redu, Smuid, Transinne a Villance entstanen.

Déi fréier Gemeng huet aus de Sektioune *Libin-Haut* a *Libin-Bas* bestanen. Aner Uertschaften, Häff oder Lieu-diten an der Gemeng waren: Buchai, Contranhez, Crochet, Cwône, Fosse des Biays, Grosse Haie, Minette, Monty, Péribuchy, Place, Pont-à-Lomme, Pont de Libin, Quartier Latin, Remyfontaine, Rendour, Rolibuchy, Routy a Wargivaux.

## Um Spaweck

Offiziell Websäit vun der Gemeng
Jean-Mathias-Haff

De **Jean-Mathias-Haff** (och an der Schreifweis *Jean-Mathiashaff* ze fannen) ass e Lieu-dit a fréiere Bauerenhaff op der Kockelscheier an der Gemeng Réiser.

## Kuckt och
Pärel (Uertschaft)

**Pärel** ass eng Uertschaft an der Gemeng Rammerech.

## Fréier Gemeng Pärel
Bis zur Gemengefusioun zur neier Gemeng Rammerech am Joer 1978, war Pärel eng eegestänneg Gemeng.

### Uertschaften a Lieu-diten an der fréierer Gemeng
* **Uertschaften an der fréierer Gemeng:**
** Holz
** Pärel
** Roumecht
** Uewermaartel
** Wolwen

## Geographie
Pärel läit am Weste vu Lëtzebuerg op der belscher Grenz, um Schnëttpunkt vum CR311A an CR312. Den CR312 geet op der Grenz op déi belsch N805 iwwer, déi no gutt 800 m op d'Nationale 4 stéisst.

Nopeschuertschafte vu Pärel si Wolwen am Norden an Holz am Südosten.

Tëscht Pärel a Rouspert ass mat 57&nbsp;km déi gréisst West-Ost-Breet vum Lëtzebuerger Land.

## Kuckeswäertes
* De 385th Bomb Group-Musée
* Kierch Pärel mat de 14 Nouthëllefer aus der Wolwener Klaus

## Veräiner
* Club des Jeunes Pärel
* FC les Ardoisiers
* Päreler Musek (St. Lambert)
* Päreler Pompjeeën.

## Kuckt och

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Gemeng Rammerech
* Websäit vun de Frënn vum 385th Bomb Group-Musée zu Pärel
* Websäit vum Club des Jeunes
Jangharishaff

De **Jangharishaff** (och nach **Jeanharishaff ** oder gekierzt **Jangharis / Jeanharis**) ass e Lieu-dit an e Bauerenhaff an der Gemeng Jonglënster. E läit an enger Säitestrooss zirka 150 m vun der , tëscht Jonglënster an dem Blummendall.

Zum Haff gehéiert och eng Mariekapell, déi 1852 gebaut gouf.

## Awunner
Op den 1. Dezember 1890 hu 27 Leit zu Jangharis gewunnt; aus der Vollekszielung vun ëm 1900 geet ervir, datt deemools 34 Katholicken do gewunnt hunn.

Op den 31. Dezember 1960 huet d'Vollekszielung 21 Awunner festgehalen.

### Prominent Awunner

* De Paul Helminger huet Enn vun den 1970er Joren zu Jangharis gewunnt.

## Kuckt och

## Um Spaweck
Pläitreng

**Pläitreng**, oder **Pläitrengerhaff**, ass e Lieu-dit an der Gemeng Conter, deen aus engem Bauerenhaff an engem Wunnhaus besteet. E läit op der  ongeféier 1,5&nbsp;km südëstlech vun Éiter.

## Geschicht
Den éischten Haff, zu deem deemools 120 ha Terrain gehéiert hunn, gouf vun der Abtei St. Maximäin vun Tréier gebaut.

Un de Gebaier vum haitegen Haff sinn op d'mannst dräi Bauperioden z'erkennen.

Den Tuerm nieft dem Wunnhaus, dee sécherlech eelsten Deel vun den haitege Gebaier, léisst Stilelementer aus dem 17. Joerhonnert erkennen. D'Wunnhaus ass warscheinlech am 18. Joerhonnert entstanen.

Vum 13. bis den 18. August 1792 huet am éischte Koalitiounskrich d'Haaptarméi vun den Alliéierten, ënner dem Uerder vum Herzog vu Braunschweig, zu Mutfert hiren Haaptquartéier opgeschloen. De preisesche Kinnek Friedrich Wilhelm II. hat säi Camp am Roudebësch beim Pläitrenger Haff, den Herzog vu Braunschweig huet selwer am Haff logéiert.

An der franséischer Revolution gouf de Klouschterbesëtz confisquéiert an un d'Famill Villeroy verkaaft, déi am 19. Joerhonnert déi haiteg Wirtschaftsgebaier baue gelooss huet.

1919 koum den Haff, zesumme mat senge 70 ha Terrain, an de Besëtz vun der Famill Berg. 1929 gouf e vun der Famill Jungels, déi en haut (2008) nach féiert, opkaaft. No 1995 goufen zwéi modern Ställ bäigebaut.

## Literatur
* Joseph Lorent, 2003. *Der große Treck aus Useldingen. Wie die Familie Jungels vor 75 Jahren den Pleitringerhof übernahm.* - 100 Joer Déngscht um Nächsten. Fräiwëlleg Pompjeeë Mutfert-Méideng. 1903-2003, S. 262-267. Ortmayer Druck GmbH, D-84160 Frontenhausen. ISBN 2-87-996774-0
*Georges Calteux, 1997. *D'Lëtzebuerger Bauerenhaus.* Band 1: *Ein Querschnitt durch das Wohnen und Leben im Großherzogtum Luxemburg*. Éditions Phi & Kremer-Muller & Cie. 262 S. (S. 95: de Pläitrenger Haff) ISBN 2-919978-12-8.

## Kuckt och
* Bemierkenswäert Beem um Pläitrengerhaff:
: zwou Lannen am Agank vum Haff
: zwou Eeche beim Weier
: Séisskäschtebam am Bongert
: Zwéi Spierebeem am Bongert
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Uertschaften

## Um Spaweck

* Wou der Däiwel ass...? Pläitreng: Frank Weyrich, Von den Pleitringer Cowboys und luxemburgischem Porzellan, wort.lu [€], 20.04.2025, gekuckt den 28.10.2025
Pletschette

**Pletschette** gehéiert zu der Ärenzdallgemeng.

Op Pletschette kënnt ee vum Chemin repris 356 aus. Well Pletschette am Fong nëmmen aus engem Bauerenhaff besteet, bei deen 2007 zwee Wunnhaiser bäigebaut goufen, ass et um Stroosseschëld als *Pletschterhaff* gezeechent.

Um Haff selwer sti bannent de Maueren e grousst Bauerenhaus, d'Geställs, Scheieren an eng Kapell.

De 14. September 2018 goufen d'Wunnhaus an déi landwirtschaflech Niewegebaier vum Haff Pletschette als nationaalt Monument klasséiert
## Geschicht
Bis 1823 huet Pletschette zu der Gemeng Beefort gehéiert, a koum du bei Gemeng Miedernach a schliisslech no der Gemengefusioun vun 2012 an d'Ärenzdallgemeng. 
## Geographie
Den Haff steet op enger Héicht vun 362 Meter op engem Ausleefer vum Plateau vu Suewelbuer, tëscht zwou Griechten.

D'Griecht am Südosten ass déi vum ieweschte Laf vun der Halerbaach, déi vum *Kelleschhaff* kënnt. Déi am Norden ass déi wou d*'Siwebaach* derduercht leeft, déi eng Niewebaach vun der Halerbaach ass. Déi Griecht zitt sech duerch de südleche Bord vum grousse Bëschmassiv *Bouchwald*.

## Kuckt och
* Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Ärenzdall
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Uertschaften
Potaschbierg

De **Potaschbierg ** ass e Lieu-dit an der Gemeng Gréiwemaacher an e läit op enger Héicht vun 260 Meter. Iwwer de Potaschbierg féieren d'N 1 an d'Tréierer Autobunn. Den Numm vun der Plaz kënnt dohier well um fréiere *Potaschhaff*, net wäit ewech vum *Kiischtebierg* eng Seefefabréck a Potaschbrennerei war.

## Kuckeswäertes
*Gallo-réimescht Grafmonument
*Napoleonsgaart

## Kuckt och
Manhay

**Manhay** ass eng Uertschaft a Gemeng an der belscher Provënz Lëtzebuerg.

Déi haiteg Gemeng ass bei der belscher Gemengereform 1977 duerch d'Fusioun vun de fréiere Gemengen Dochamps, Grandménil, Harre, Malempré, Odeigne a Vaux-Chavanne entstanen. Den Numm vun der Gemeng kënnt vun engem Lieu-dit aus der fréierer Gemeng Vaux-Chavanne.

## Wopen a Fändel
Originaltext: *D'argent à une tête-et-col de sable accostée et soutenue de trois losanges d'azur, au chef de gueules à trois feuilles de chêne d'or posées en pal et rangées*.

Am Gemengerot gouf den 3. Oktober 1995 iwwer de Wopen decidéiert an den *Arrêté executif* ass vum 28. Mäerz 1996.

Déi fréier Gemengen haten all kee Wopen. De Wope gouf aus Elementer vun deene vu fréieren Hären aus der Géigend zesummegestallt. Dat waren de Wope vum Haus Stolberg fir den Hirschkapp, a Leuze-Neufforge fir d'Rauten. D'Eecheblieder sollen déi grouss Bëscher an der Géigend duerstellen. D'Emailer Rout a Gold um Kapp vum Wope sollen un d'franseisch Communautéit erënneren, a Rout, Wäiss, Blo soll Zougehéieregkeet zu der Provënz Lëtzebuerg duerstellen.

De Fändel huet siwe Sträifen, wäiss, blo, wäiss, rout, wäiss, blo, wäiss, dem laange Wee no. 

## Um Spaweck
Offiziell Websäit vun der Gemeng
Vesquenhaff

De **Vesquenhaff** ass e Bauerenhaff an der Gemeng Déifferdeng, deen eleng op der Gewan um hallwe Wee tëscht Uewerkuer an Zowaasch läit.

Um Haff selwer war och vun 1928 un eng Zäit laang en Douanesbüro ageriicht.

## Kuckt och
Ousterbur

Mat **Ousterbur** oder **Ousterbuer** ka gemengt sinn:
*Ousterbuer: eng Uertschaft an der Ärenzdallgemeng
*Ousterbuer: eng Plaz an der Fiels
*Ousterbur: eng Baach an der Gemeng Fiels
*Ousterbur: eng Plaz an der Gemeng Réiden op der Atert
Tellin

**Tellin** ass eng Uertschaft a Gemeng an der belscher Provënz Lëtzebuerg.

Den 1. Juli 2005 hunn an der Gemeng 2.313 Leit gelieft. D'Gemeng huet eng Fläch vu 56,91 km².

Aner Uertschaften an der Gemeng si Bure, Grupont a Resteigne.


Tellin JPG02.jpg|Klacke-Musée
Tellin, Fonderie de cloches (102).jpg|fréier Klackegéisserei


## Um Spaweck

Offiziell Websäit vun der Gemeng
Gewerkschaft

Eng **Gewerkschaft** ass eng Vereenegung, déi d'Interesse vun de Leit déi schaffen (Pai, Aarbechtszäit, Aarbechtsbedingungen, ...) vertrëtt.

## Kuckt och
* Gewerkschaften zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck
Gaia (Mythologie)

D**'Gaia** (och **Ga** oder **Ge**) ass eng vun den eelste griichesche Gëttinnen. Si ass d'Personifizéierung vun der Äerd.

D'Gaia huet aus sech selwer eraus den Uranos (Himmel) an de Pontos (Mier) geschaf. Duerch de Pontos ass si d'Mamm vun engem grousse Mieresgëtterstamm awer och d'Mamm vun den Titanen, de Kyklopen, den Hekatoncheires, den Erinyen, de Giganten an aneren. D'Gaia huet och de Stuerz vum Uranos duerch de Kronos verursaacht an am Kampf géint den Zeus d'Titanen a Giganten ënnerstëtzt, zum Schluss huet si awer missen den Zeus als mächtegste vun alle Gëtter unerkennen.

D'Gaia hat verhältnesméisseg wéineg Kulturstätten, déi sech am wesentlechen op Attika konzentréiert hunn. Eng méi grouss Roll huet si allerdéngs an der philosophescher a kosmologescher Literatur.

Ganz alen Iwwerliwwerunge no gëllt d'Gaia och als éischt Inhaberin vum Orakel vun Delphi.

## Um Spaweck
Beggen

**Beggen** ass eng lëtzebuergesch Uertschaft an den nërdlechste vun de 24 offizielle Quartiere vun der Stad Lëtzebuerg.

## Geographie
Beggen grenzt un d'Quartiere Millebaach am Westen, Eech am Süden, Dummeldeng am Osten an am Norden un d'Gemeng Walfer. Duerch Beggen leeft d'Uelzecht.

De Quartier huet eng Fläch vun 170,91 Hektar a läit op enger Héicht tëscht 232,10 an 302,00 m.

## Geschicht
Beggen huet zur fréierer Gemeng Eech gehéiert, ier déi 1920 mat der Stad Lëtzebuerg fusionéiert huet.

Beggen war ursprénglech e klengt, aarmt Duerf am Norde vun der Festung Lëtzebuerg. Am Joer 1611 goufe siwe Stéit do ernimmt. 1635, wärend dem Drëssegjärege Krich, stoungen zéng Haiser zu Beggen, vun deenen der am Joer 1657 just nach fënnef bewunnt waren. Bei der Vollekszielung 1851 hat Beggen 150 Awunner.

Mat der Industrialiséierung an dem Besoin fir Aarbechter ass d'Bevëlkerung séier gewuess.

## Awunner
Op den  hunn zu Beggen  Leit gewunnt, wouvun &nbsp;% Lëtzebuerger waren, géintiwwer &nbsp;% Auslänner.

## Kuckt och
* Kierch Lëtzebuerg-Beggen
* Beggener Scouten
* Beggener Schlass
* Avenir Beggen

## Literatur

* Théato, Fernand, 2006. *Do hannen zu Beggen* an: Kräiz a quier duerch d'Stad an d'Gemeng Lëtzebuerg, S. 12-15. Pafendall: Chorale Sang & Klang

## Um Spaweck

* Websäit vum Aikido Club Beggen
Edmond Patzké

Den **Edmond Patzké** oder **Edmund Patzke**, gebuer de 7. Mäerz 1844 zu Niklasdorf am deemolege Schlesien, a gestuerwen den 20. November 1903 an der Stad Lëtzebuerg, war en éisträicheschen Dirigent a Komponist.

Vun 1899 bis 1903 war hien Dirigent vun der Lëtzebuerger Militärmusek.

## Wierker
### Märsch
* *G.-D.Adolphe-Marsch*	 
* *Mit Herz und Hand fürs Vaterland*, Marsch	 
* *Salut à Luxembourg*, Marsch
* *Vivent les Ardennes*, Marsch

### Kierchemusek
* Mass an F fir 4 Gesangstëmmen, Orchester an Uergel

## Um Spaweck
* Offiziell Säit vun der Militärmusek
Bierg (Colmer-Bierg)

**Bierg** ass eng Uertschaft an der Gemeng Colmer-Bierg.

## Geschicht

D'Uertschaft *Berg* gëtt fir déi éischt Kéier ëm 800 ernimmt.

Ëm 1850 huet de Kinnek-Groussherzog Wëllem II. vun Holland d'Schlass Bierg vergréissert, dat hien dem Schmelzhär Alphonse de Pasquiers ofkaaft hat.

Nodeem d'Awunnerzuel vu Bierg am 19. Joerhonnert kontinuéierlech zougeholl huet, huet se nom Éischte Weltkrich duerch d'Schléisse vun der Schmëdd an den Héichuewen erëm ofgeholl.

Bis 1991 war "Bierg" och den Numm vun der Gemeng. Duerch Gesetz vum 25. Mäerz 1991 gouf den Numm vun der Gemeng awer vu "Bierg" *(Berg)* op "Colmer-Bierg" *(Colmar-Berg)* geännert.

## Kuckeswäertes
* Schlass Bierg
* Méchelskierch zu Colmer-Bierg

## Kuckt och

## Um Spaweck
* D'Gesetz iwwer d'Ännerung vum Gemengenumm *(Loi du 25 mars 1991 portant modification du nom de la commune de Berg en celui de Colmar-Berg)*
Hekatoncheires

D**'Hekatoncheires** (gr. déi mat den honnert Hänn) oder *Hekatoncheiren*, Kanner vun der Gaia, 3 Rise mat 100 Äerm a 50 Käpp. Hir Nimm ware Briareos (enger anerer Versioun no Aigaion), Kottos a Gyges. Vun hirem Papp Uranos si si an den Tartaros verbannt gi, mä vum Zeus erëm befreit gi fir dat si him am Kampf géint d'Giganten an d'Titane sollten hëllefen. Si hu vun do uns um Olymp gelieft.

## Um Spaweck
Uranos

Den **Uranos** (am laténgeschen *Uranus*) war d'Personifikatioun vum Himmel an ass ee vun den eelste griichesche Gëtter. Hien ass vun der Gaia gebuer ginn, mä ass spéider och als hire Mann duergestallt ginn. Zu senge Kanner zielen d'Titanen, d'Kyklopen, d'Hekatoncheires, d'Giganten an anerer.

Well hien op seng Kanner jalous war, an der vill vun hinnen an den Tartaros verbannt hat, huet d'Gaia hire Jong, de Kronos (ee vun den Titanen) dozou ugestiwwelt, säi Papp ze stierzen.

## Kuckt och

* Griichesch Mythologie
* Chaos (Mythologie)

## Um Spaweck
Okeanos

Den **Okeanos** ass ee vun den zwielef Titanen. Ursprénglech verkierpert hien de Stroum deen d'Äerdscheif ëmfléisst an deen zwar a Verbindung mat deenen anere Flëss a Mierer steet, mä trotzdeem vun hinne getrennt ass. Eréischt méi spéit ass den Okeanos zur Bezeechnung fir d'Weltmierer ginn (Ozean).

Den Okeanos war de Jong vum Uranos an der Gaia, Brudder a Mann vum Tethys, a Papp vun den Okeaniden. Beim Kampf vum Zeus géint d'Titanen an d'Giganten huet hie sech op d'Säit vum Zeus geschloen an ass doduerch och net an den Tartaros verbannt ginn.

## Um Spaweck
Meix-devant-Virton

**Meix-devant-Virton** ass eng Uertschaft a Gemeng an der belscher Provënz Lëtzebuerg.

590 ha vun der Gemeng si Bësch. D'Gemeng läit an der Gaume, am belsche Loutrengen, op der franséischer Grenz.

Zu der Gemeng gehéieren:
*Gérouville
*Houdrigny
*Limes
*Meix-devant-Virton
*Robelmont
*Sommethonne
*Villers-la-Loue

## Geschicht
1636 gouf Meix vu kroateschen Truppen, déi zu der Arméi vun Éisträich-Ungarn gehéiert hunn, ze soe komplett ausgeläscht, nodeem de Kapitän vun dëser Arméi hannerécks bei der Uertschaft erschoss gouf. Als Revanche goufen all d'Haiser bis op zwee zerstéiert; d'Bevëlkerung an der Kierch zesummegedriwwen, an d'Kierch ugestach. Just e puer Awunner konnten entkommen, 567 sinn der verbrannt.

## Um Spaweck

D'Websäit vun der Gemeng
Belair (Homonymie)

**Belair** ass den Numm vu follgenden Uertschaften, Persounen a Firmaen:

## Uertschaften

### Australien
* Belair eng Uertschaft a Süd-Australien

### Kanada
* Val-Bélair, fréier Stad an der Provënz Quebéc, haut e Quartier vun der Stad Quebéc
### U.S.A.
* Belair a Florida
* Belair a Georgien
* Belair am Louisaina

### Frankräich
* Champagnac-de-Belair an der Dordogne

### Lëtzebuerg

* Belair e Quartier vun der Stad Lëtzebuerg
* Belair eng Uertschaft an der Gemeng Iechternach

## Persounen

* Judith Bélair-Kyle 
* Liger-Bélair e Chef de corps vum 8e régiment de hussards a Frankräich
* Gérard Liger-Bélair e Modellist a Mataarbechter vum Hergé
* Alexandre Pierre Julienne Bélair e franséische Generol 
* Réginald Bélair, kanadeschen Depitéierten 
## Divers

* Belair eng Schwäizer Fluchgesellschaft
* Le Château Bélair e Crû aus dem Saint-Émilion
Koios

De **Koios** ass de Jong vum Uranos a vun der Gaia, ee vun den Titanen a Mann vun der Phoibe. E war de Papp vum Leto a vun der Asteria.
Hyperion (Mythologie)

Den **Hyperion** war ee vun den Titanen. Hie war de Jong vun der Gaia an dem Uranos. Mat senger Schwëster Theia, déi och gläichzäiteg seng Fra war, hat hien dräi Kanner: den Helios (Sonn), d'Selene (Mound) an d'Eos (dt. *Morgenröte*). Den Hyperion ass och dacks als Sonnegott mam Helios gläichgesat ginn.

## Verschiddenes

Nom Hyperion ass och e Mound vum Planéit Saturn benannt; kuckt dofir: Hyperion (Mound).