open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Gyula Horn

De **Gyula Horn**, gebuer de 5. Juli 1932 zu Budapest, an och do den 19. Juni 2013 gestuerwen, war en ungaresche Politiker.

Hie war 1989/1990 Ausseminister a vun 1994 bis 1998 Ministerpresident vun Ungarn. Hie gouf international bekannt, duerch seng Kontributioun um Ofbau vum Eisene Rideau.

Den 18. Abrëll 1989 huet Ungarn domat ugefaangen d'Grenzbefestegunge laanscht Éisträich ofzebauen. De 27. Juni huet den Horn bei Sopron zesumme mam éisträicheschen Ausseminister Alois Mock de pickegen Drot laanscht Grenz an engem symboleschen Akt duerchgepëtzt. Den Horn huet den 10. September 1989 op der ongrescher Tëlee ugekënnegt, datt déi vill DDR-Bierger, déi am Land waren, ausreesen däerften. An de Wochen duerno sinn Dausende vun DDR-Bierger iwwer dës Grenz an de Weste geflücht.
## Gielercher
* *Großes Goldenes Ehrenzeichen am Bande für Verdienste um die Republik Österreich*.
## Um Spaweck
Diadem (Stär)

**Diadem** ass den Numm vum Stär α (alpha) Comae Berenices am Stärebild Coma Berenices.

Den Diadem ass en Duebelstär deen aus zwéin Haaptreiestären aus der Spektralklass F5 besteet. Déi zwéin zesummen hunn eng visuell Magnitude vu +4,3&nbsp;mag. De Stär ass 57 Liichtjoer vun eiser Sonn ewech.

**[[Koordinaten|Koordinate]]** fir d'Equinoxe J2000.0:

* Rektaszensioun: 13h7m40s
* Deklinatioun: +17°47'0"
Champillon

**Champillon** ass eng franséisch Gemeng am Departement vun der Marne an der Regioun Grand Est.

Champillon läit laanscht d'Nationale 51 iwwer déi d'Voie de la Liberté féiert. Et ass eng vun de leschten Uertschafte wou en nach eng original Bëtongsmaark gesi kann.

## Kuckeswäertes
*D'Kierch *Saint-Barnabé*
Grand Prix Pino Cerami

De **Grand Prix Pino Cerami** ass eng Vëloscourse vun engem Dag, déi an der Belsch gefuer gëtt. D'Course gouf nom bekannte Vëlossportler Pino Cerami genannt.

Déi éischt Oplo vun der Course war den 9. Abrëll 1964.

1993 gouf d'Course net organiséiert well déi finanziell Mëttele gefeelt haten.

Zanter 2005 gehéiert dës Course zum *[[UCI Europe Tour]]* an ass zanterhier an der Klass 1.1 agestuuft..

## D'Gewënner

## Kuckt och
* Pino Cerami
## Um Spaweck
* De ''Grand Prix Pino Cerami'' op der Websäit vum ''Vélo Club Cerami Organisation'' 
* Resultater vum ''Grand Prix Pino Cerami'' op der Websäit vu ''Mémoire du Cyclisme''
Messier 91

]

De **Messier 91** (och **NGC 4548** genannt) ass eng +10,10&nbsp;mag hell Balkespiralgalaxie mat enger Ausdeenung vu 5.2' × 4.2' am Stärebild Coma Berenices.

**[[Koordinaten]]** (Equinoxe J2000.0)
* Rektaszensioun: 12 35 24.00
* Deklinatioun: +14° 30' 00"

## Kuckt och

* Virgo-Galaxiëkoup

## Um Spaweck
*  M91 bei SEDS
Messier 98

]

De **Messier 98** (och **NGC 4192** genannt) ass eng +10,10 mag hell Spiralgalaxie mat enger Flächenausdeenung vun 9.4' × 2.3' am Stärebild Coma Berenices.

Den M98 ass eng Galaxie vum Hubble-Typ Sb, déi mir bal ganz vun der Säit gesinn. Si läit um nërdleche Rand vum Virgo-Galaxiëkoup.

**[[Koordinaten]]** (Equinoxe J2000.0)
* Rektaszensioun: 12 13 48.00
* Deklinatioun: +14° 54'00.0"
## Kuckt och

## Um Spaweck
*  M98 bei SEDS
NGC 4565

Den **NGC 4565** (Spëndelgalaxie) ass eng Spiralgalaxie. Et gesäit een si op hir Kant (»edge-on«) am Stärebild Coma Berenices. D'Distanz zu eiser Äerd ass ronn 30 Millioune Liichtjoer, hir Gréisst huet zirka 100.000 Liichtjoer. Si huet eng Wénkelgréisst vu 14,8′&nbsp;×&nbsp;2,1′ an eng visuell Magnitude vun 9,5&nbsp;mag.

Op de Ränner léisst sech e liichte "Bou" (»warp«) erkennen, deen duerch d'Rotatioun vun der Scheif entsteet.

Den NGC 4565 gouf de 6. Abrëll 1785 vum däitsch-britteschen Astronom Wilhelm Herschel entdeckt.

## Kuckt och

* NGC-Katalog

## Um Spaweck

* NOAO
* SEDS
Javier Solana

De **Javier Solana de Madariaga**, gebuer de 14. Juli 1942 zu Madrid, ass e spuenesche Politiker.

Zanter 1999 ass hie Generalsekretär vum Conseil vun der Europäescher Unioun an Héije Vertrieder fir déi Gemeinsam Aussen- a Sécherheetspolitik (GASP) vun der Europäescher Unioun. De 25. November 1999 gouf de Solana och nach Generalsekretär vun der Westeuropäescher Unioun (WEU).

## Säi Liewen
De Javier Solana gouf de 14. Juli 1942 zu Madrid gebuer. Säi Grousspapp war de bekannten Diplomat a Schrëftsteller Salvador de Madariaga. Vun 1959 bis 1963 huet hien op der Universitéit Complutense Madrid Physik studéiert. 1963 gouf e, well e sech an der Oppositiounsbeweegung géint den Diktator Francisco Franco engagéiert hat, vun der Uni gehäit, a goung duerno an Holland. Säi Studium huet en 1965 a Groussbritannien ofgeschloss; duerno huet e bis 1968 an den USA op der University of Virginia en Doktorat gemaach a bis 1971 do gefuerscht a Course gehalen. 1971 goung en hannescht a Spuenien, fir do Festkierperphysik z'enseignéieren.

1977, nom Enn vun der Franco-Diktatur, gouf e vun der Sozialistescher Aarbechterpartei Spuenien, vun där en zanter 1964 Member war, an d'Assemblée constituante delegéiert. Méi spéit war hien Deputéierten an an der Enseignantsgewerkschaft bannent der *Unión General de Trabajadores* aktiv.

1982 gouf de Solana Kulturminister an der Regierung vum Felipe González, 1988 gouf e Minister fir Wëssenschaft a Kultus an 1992 Ausseminister. Hie war och 3 Joer laang Porte-parole vun der spuenescher Regierung.

Den 30. November 1995 gouf de Solana zum NATO-Generalsekretär ernannt, an dëst, obwuel e Jore virdru géint eng NATO-Memberschaft vu Spuenie war.

Enn 1999 gouf de Solana Héije Vertrieder fir Gemeinsam Aussen- a Sécherheetspolitik (kuerz „Monsieur PESC, respektiv „Mr. CFSP“ oder „Här GASP“). Gläichzäiteg gouf en och Generalsekretär vum Conseil vun der Europäescher Unioun.

Den 20. November 1999 gouf de Solana dann och nach vun der Westeuropäescher Unioun (WEU) zu där hirem Generalsekretär ernannt.

De 17. Mee 2007 huet de Javier Solana zu Oochen de Karlspräis iwwerreecht kritt.

De Solana ass bestuet a Papp vun 2 erwuessene Kanner.

## Kuckt och

## Um Spaweck
* Offiziell Homepage op der Websäit vum Conseil vun der EU
Portal:Réimescht Räich

__NOEDITSECTION__










Portal: Réimescht Räich










« SENATVS POPVLVSQVE ROMANVS. »


[ änneren]











Aner Portaler

[ änneren]


## Um Spaweck
Canton de Conlie

De **Canton de Conlie** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Mamers, am Departement Sarthe am Pays de la Loire.

Den Haaptuert ass Conlie.

## Gemengen am Kanton

*Bernay
*La Chapelle-Saint-Fray
***[[Conlie]]**
*Cures
*Degré
*Domfront-en-Champagne
*Lavardin
*Mézières-sous-Lavardin
*Neuvillalais
*Neuvy-en-Champagne
*La Quinte
*Ruillé-en-Champagne
*Sainte-Sabine-sur-Longève
*Saint-Symphorien
*Tennie
Arrondissement Alençon

Den **Arrondissement Alençon** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Orne an der Normandie.

Den Haaptuert ass Alençon.

Den Arrondissement setzt sech aus 11 Kantonen zesummen:

*Canton d'Alençon-1 
*Canton d'Alençon-2 
*Canton d'Alençon-3 
*Canton de Carrouges 
*Canton de Courtomer 
*Canton de Domfront 
*Canton de Juvigny-sous-Andaine 
*Canton de la Ferté-Macé 
*Canton du Mêle-sur-Sarthe 
*Canton de Passais 
*Canton de Sées.
Geometreschen Zäitalter

De **Geometreschen Zäitalter** ass eng vun de fënnef Periode vun der Geschicht vum anticke Griicheland déi vun zirka 900 bis 750 v. Chr. geet. D'Chronologie kënnt duerch d'Etude vun der Keramik, déi sech zu dëser Zäit an Attika, Euböa an Argolis duerch en Dekor vu geometresche Forme charakteriséiert huet. Wann et einfach ass, déi grouss Phasen an der Evolutioun vun der geometrescher Keramik festzestellen, sou ass et op der anerer Säit méi schwéier, dës Phase mat de politeschen oder soziale Verännerunge vun dëser Zäit zesummenzebréngen.

## Literatur zum Theema
* John Boardman, *Aux origines de la peinture sur vase en Grèce*, Thames & Hudson, London, 1999. 
* John N.&nbsp;Coldstream, *Greek Geometric Pottery*, Methuen, London, 1968.
* John N.&nbsp;Coldstream, *Geometric Greece*, Routledge, London, 2003.
* Jean-Claude Poursat, *La Grèce préclassique, des origines à la fin du VI<sup>e</sup> siècle*, Éd. du Seuil, Paräis, 1995. 

## Um Spaweck
Arrondissement Argentan

Den **Arrondissement Argentan** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Orne an der Normandie.

Den Haaptuert ass Argentan.

Den Arrondissement setzt sech aus 17 Kantonen zesummen:

*Canton d'Argentan-Est ;
*Canton d'Argentan-Ouest ;
*Canton d'Athis-de-l'Orne ;
*Canton de Briouze ;
*Canton d'Écouché ;
*Canton d'Exmes ;
*Canton de Flers-Nord ;
*Canton de Flers-Sud ;
*Canton de Gacé ;
*Canton de la Ferté-Frênel ;
*Canton du Merlerault ;
*Canton de Messei ;
*Canton de Mortrée ;
*Canton de Putanges-Pont-Écrepin ;
*Canton de Tinchebray ;
*Canton de Trun ;
*Canton de Vimoutiers.
Arrondissement Mortagne-au-Perche

Den **Arrondissement Mortagne-au-Perche** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Orne an der Normandie.

Den Haaptuert ass Mortagne-au-Perche.

Den Arrondissement setzt sech aus 12 Kantonen zesummen:

*Canton de l'Aigle-Est
*Canton de l'Aigle-Ouest
*Canton de Bazoches-sur-Hoëne
*Canton de Bellême
*Canton de Longny-au-Perche
*Canton de Mortagne-au-Perche
*Canton de Moulins-la-Marche
*Canton de Nocé
*Canton de Pervenchères
*Canton de Rémalard
*Canton du Theil
*Canton de Tourouvre
Arrondissement Avranches

Den **Arrondissement Avranches** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Manche an der Normandie.

Den Haaptuert ass Avranches.

Den Arrondissement setzt sech aus 16 Kantonen zesummen:

*Canton d'Avranches ;
*Canton de Barenton ;
*Canton de Brécey ;
*Canton de Ducey ;
*Canton de Granville ;
*Canton d'Isigny-le-Buat ;
*Canton de Juvigny-le-Tertre ;
*Canton de La Haye-Pesnel ;
*Canton du Teilleul ;
*Canton de Mortain ;
*Canton de Pontorson ;
*Canton de Saint-Hilaire-du-Harcouët ;
*Canton de Saint-James ;
*Canton de Saint-Pois ;
*Canton de Sartilly ;
*Canton de Sourdeval.
Gran Premio di Lugano

De **Gran Premio di Lugano** ass eng Vëloscourse vun engem Dag, déi an der Schwäiz gefuer gëtt.

Zanter 2005 gehéiert dës Course zum *[[UCI Europe Tour]]* an ass zanterhier an der Kategorie 1.1. klasséiert.

## D'Gewënner

## Um Spaweck
*  Websäit vum ''Velo Club Lugano''
*  Resultater vum ''Gran Prmio di Lugano'' op der Websäit vu ''Mémoire du Cyclisme''
Arrondissement Cherbourg

Den **Arrondissement Cherbourg** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Manche an der Normandie.

Den Haaptuert ass Cherbourg-en-Cotentin.

Den Arrondissement setzt sech aus 15 Kantonen zesummen:

* Canton de Barneville-Carteret 
* Canton de Beaumont-Hague 
* Canton de Bricquebec-en-Cotentin 
* Canton de Cherbourg-Nord-Ouest 
* Canton de Cherbourg-Sud-Est 
* Canton de Cherbourg-Sud-Ouest 
* Canton d'Équeurdreville-Hainneville 
* Canton des Pieux 
* Canton de Montebourg 
* Canton de Quettehou 
* Canton de Saint-Pierre-Église 
* Canton de Saint-Sauveur-le-Vicomte 
* Canton de Sainte-Mère-Église 
* Canton de Tourlaville 
* Canton de Valognes
Arrondissement Coutances

Den **Arrondissement Coutances** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Manche an der Normandie.

Den Haaptuert ass Coutances.

Den Arrondissement setzt sech aus 10 Kantonen zesummen:

*Canton de Bréhal 
*Canton de Cerisy-la-Salle 
*Canton de Coutances 
*Canton de Gavray 
*Canton de la Haye-du-Puits 
*Canton de Lessay 
*Canton de Montmartin-sur-Mer 
*Canton de Périers 
*Canton de Saint-Malo-de-la-Lande 
*Canton de Saint-Sauveur-Lendelin
Arrondissement Saint-Lô

Den **Arrondissement Saint-Lô** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Manche an der Normandie.

Den Haaptuert ass Saint-Lô.

Den Arrondissement setzt sech aus 11 Kantonen zesummen:

*Canton de Canisy ;
*Canton de Carentan ;
*Canton de Marigny ;
*Canton de Percy ;
*Canton de Saint-Clair-sur-l'Elle ;
*Canton de Saint-Jean-de-Daye ;
*Canton de Saint-Lô-Est ;
*Canton de Saint-Lô-Ouest ;
*Canton de Tessy-sur-Vire ;
*Canton de Torigni-sur-Vire ;
*Canton de Villedieu-les-Poêles.
Arrondissement Bayeux

Den **Arrondissement Bayeux** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Calvados an der Normandie.

Den Haaptuert ass Bayeux.

Den Arrondissement setzt sech aus 6 Kantonen zesummen:

* Canton de Balleroy 
* Canton de Bayeux 
* Canton de Caumont-l'Éventé 
* Canton d'Isigny-sur-Mer 
* Canton de Ryes 
* Canton de Trévières
Arrondissement Lisieux

Den **Arrondissement Lisieux** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Calvados an der Normandie.

Den Haaptuert ass Lisieux.

Den Arrondissement setzt sech aus 13 Kantonen zesummen:

*Canton de Blangy-le-Château 
*Canton de Cambremer 
*Canton de Dozulé 
*Canton d'Honfleur 
*Canton de Lisieux-1 
*Canton de Lisieux-2 
*Canton de Lisieux-3 
*Canton de Livarot 
*Canton de Mézidon-Canon 
*Canton d'Orbec 
*Canton de Pont-l'Évêque 
*Canton de Saint-Pierre-sur-Dives 
*Canton de Trouville-sur-Mer
Arrondissement Vire

Den **Arrondissement Vire** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Calvados an der Normandie.

Den Haaptuert ass Vire.

Den Arrondissement setzt sech aus 6 Kantonen zesummen:

*Canton d'Aunay-sur-Odon 
*Canton de Condé-sur-Noireau 
*Canton du Bény-Bocage 
*Canton de Saint-Sever-Calvados 
*Canton de Vassy 
*Canton de Vire
Arrondissement Caen

Den **Arrondissement Caen** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Calvados an der Normandie.

Den Haaptuert ass Caen.

Den Arrondissement setzt sech aus 24 Kantonen zesummen:

*Canton de Bourguébus 
*Canton de Bretteville-sur-Laize 
*Canton de Cabourg 
*Canton de Caen-1 
*Canton de Caen-2 
*Canton de Caen-3 
*Canton de Caen-4 
*Canton de Caen-5 
*Canton de Caen-6 
*Canton de Caen-7 
*Canton de Caen-8 
*Canton de Caen-9 
*Canton de Caen-10 
*Canton de Creully 
*Canton de Douvres-la-Délivrande 
*Canton d'Évrecy 
*Canton de Falaise-Nord 
*Canton de Falaise-Sud 
*Canton de Morteaux-Coulibœuf 
*Canton d'Ouistreham 
*Canton de Thury-Harcourt 
*Canton de Tilly-sur-Seulles 
*Canton de Troarn 
*canton de Villers-Bocage
Departement Calvados

D**'Departement Calvados** (**14**) ass e franséischt Departement an der Regioun Normandie.

## Geschicht
Wéi déi meescht aner Departementer och, gouf de Calvados de 4. Mäerz 1790 an der Folleg vun der Franséischer Revolutioun gegrënnt. Et ass en Deel vun der fréierer Provënz Normandie.

## Geographie
De Calvados grenzt un d'Departementer Eure am Osten, Orne am Süden a Manche am Westen, den Norde grenzt un den Äermelkanal.

## Bevëlkerung
D'Awunner gi Calvadosien(ne)s genannt.

## Kuckt och
*Arrondissementer am Departement Calvados
*Kantonen am Departement Calvados
*Lëscht vun de Gemengen am Departement Calvados
## Um Spaweck

* Préfecture vum Calvados
* Conseil général vum Calvados
* Comité départemental du tourisme du Calvados
Lëscht vun de Gemengen am Departement Calvados

Dëst ass d'Lëscht vun de 706 **Gemengen am [[Departement Calvados]]** an alphabetescher Reiefolleg, mat hirem INSEE- an hirem Postcode.

(CAC) Communauté d'agglomération Caen la Mer, geschaf 2002.
Communauté de communes de Vire
Communauté de communes Lisieux Pays d'Auge
Communauté de communes Bayeux Intercom
Charles Venneman

De **Charles Venneman**, gebuer de 7. Januar 1802, a gerstuerwen den 22. August 1875, war e belsche Moler. 

Hie war e Schüler vum Ferdinand de Braekeleer den Alen, a gëtt zu der Belscher Schoul gerechent. Hien huet meeschtens Biller vun Interieuren am klassesche Stil gemoolt.

## Literatur
* Berko, P. & V.:* Dictionnaire des peintres belges nées entre 1750 et 1875*, Éditions Laconti, Bruxelles, 1981
Coutances

**Coutances** ass eng franséisch Gemeng am Departement Manche an der Regioun Normandie.

Coutances läit op engem Vekéiersknuet deen am Zweete Weltkrich staark vun der Wehrmacht verdeedegt gouf. Dëst huet mat sech bruecht, datt déi amerikanesch Aviatioun d'Stad laang bombardéiert huet. Doduerch gouf den Zentrum praktesch ganz zerstéiert.

D'Kathedral Notre-Dame, ee vun de Bijoue vun de Gotik an der Normandie, hat zwar net vill Schued gelidden, awer d'Nikloskierch war schwéier beschiedegt ginn.

Coutances gouf den 28. Juli 1944, duerch d'Truppe vum 7. an 8. amerikaneschen Arméikorps befreit.

D'Stad läit op der Voie de la Liberté ronn 68&nbsp;km vu Sainte-Mère-Église.

Coutances ass de Sëtz vun engem Bistum. D'Stad ass soss nach bekannt wéinst dem Festival Jazz Sous les pommiers.

## Um Spaweck

* Websäit vu Coutances
Elisabeth Pähtz

D**'Elisabeth Pähtz**, gebuer den 8. Januar 1985 zu Erfurt an der DDR, ass eng däitsch Schachspillerin.

2001 krut si den Titel vum Groussmeeschter bei de Fraen, 2004 den Titel vum Internationale Meeschter an 2022 dee vum Groussmeeschter Si war 2002 U18-Jugendweltmeeschterin an 2005 U20-Junioreweltmeeschterin. Hir aktuell Elo-Zuel läit bei 2457  an hir maximal erreechte bei 2513 ; domat ass si déi stäerkst däitsch Schachspillerin an ass op Plaz 23 vun der Fraeweltranglëscht .

## Literatur
* *Wer den vorletzten Fehler macht, gewinnt. Strategien für das Spiel des Lebens*. Westend-Verlag, Frankfurt am Main 2022, ISBN 978-3-86489-377-3 (Paperback), ISBN 978-3-86489-876-1 (E-Book).

## Um Spaweck

* Homepage 
* D'Elisabeth Pähtz op der Websäit vum *Deutscher Schachbund* 
* D'
* D'
Canton de Coutances

De **Canton de Coutances** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Coutances, Departement Manche an der Normandie.

Den Haaptuert ass Coutances.

## Gemengen am Kanton
Cor Caroli

De **Cor Caroli**, *Häerz vum Charel*, genannt zu Éiere vum Charles II., Kinnek vun England, ass den hellsten Duebelstär am Stärebild Canes Venatici. Den Haaptstär ass de Prototyp vun enger Klass mat verännerleche Stären, de sougenannten Alpha-Canum-Venaticorum-Stären. Alpha-Canum-Venaticorum-Stären hunn e staarkt Magnéitfeld, déi vergläichbar mat Sonneflecken, Stäreflecke vu risegem Ausmooss ausléist. Bedéngt duerch déi Flecke verännert sech d'Hellegkeit vun Alpha-Canum-Venaticorum-Stäre wärend hirer Rotatioun méi oder manner staark.

D'Hellegkeet vum Haaptstär vum Cor Caroli variéiert tëscht +2,84&nbsp;mag a +2,94&nbsp;mag mat enger Period vu 5,47 Deeg.
De Spektraltyp vum Haaptstär ass A0.

De Begleetstär deen op engem Wénkelofstand vun 19,3" bei engem Positiounswénkel vun 224 Grad steet, ass vum Spektraltyp F0 a méi liichtschwaach. Seng Hellegkeet ass nëmme +5,5&nbsp;mag.

De Cor Caroli ass ronn 110 Liichtjoer vun eis ewech (Hipparcos-Katalog).

#### [[Koordinaten]] ([[Equinoxe]] 2000)
* Rektaszensioun: 12h56m01,70s 
* Deklinatioun: +38°19'06,0"

## Um Spaweck
*  Bright Star Catalogue
Departement Manche

D**'Departement Manche** (**50**) ass e franséischt Departement an der Regioun Normandie.

## Geschicht
Wéi déi meescht aner Departementer och, gouf d'Manche de 4. Mäerz 1790 an der Folleg vun der Franséischer Revolutioun gegrënnt. Et ass en Deel vun der fréierer Provënz Normandie. 
Den Numm kënnt vum Äermelkanal (fr.: *Manche*), un deem et läit.

## Geographie
U Land grenzt d'Manche un d'Departementer Calvados, Orne, Mayenne an Ille-et-Vilaine. D'Hallefinsel Cotentin läit am Departement. D'Manche huet eng 350&nbsp;km laang Küst.

## Bevëlkerung
D'Awunner gi *Manchots* oder *Manchois* genannt.

## Kuckt och
* Lëscht vun de Gemengen am Departement Manche

## Um Spaweck
* Préfecture
* Conseil général de la Manche
Oldenbourg - Grundriss der Geschichte

**Oldenbourg - Grundriss der Geschichte** ass eng Buchserie, déi zanter 1978 am Münchner Oldenbourg Wissenschaftsverlag, engem Departement vum R. Oldenbourg Verlag publizéiert gëtt.

D'Konzeptioun vun den eenzele Bicher ass originell. All Buch ass an dräi agedeelt:
**Darstellung*
**Grundprobleme und Tendenzen der Forschung*
**Quellen und Literatur*, eng net kommentéiert Bibliographie

## Lëscht vun den Titelen
# Wolfgang Schuller: *Griechische Geschichte* 
#:1a Hans-Joachim Gehrke: *Geschichte des Hellenismus*
# Jochen Bleicken: *Geschichte der Römischen Republik*
# Werner Dahlheim: *Geschichte der Römischen Kaiserzeit* 
# Jochen Martin: *Spätantike und Völkerwanderung*
# Reinhard Schneider: *Das Frankenreich*
# Johannes Fried: *Die Formierung Europas 840–1046*
# Hermann Jakobs: *Kirchenreform und Hochmittelalter 1046–1215*
# Ulf Dirlmeier/Gerhard Fouquet/Bernd Fuhrmann: *Europa im Spätmittelalter 1215–1378*
# Erich Meuthen: *Das 15. Jahrhundert*
# Heinrich Lutz: *Reformation und Gegenreformation*
# Heinz Duchhardt: *Das Zeitalter des Absolutismus*
# Elisabeth Fehrenbach: *Vom Ancien Régime zum Wiener Kongress*
# Dieter Langewiesche: *Europa zwischen Restauration und Revolution 1815 - 1849*
# Lothar Gall: *Europa auf dem Weg in die Moderne 1850 - 1890*
# Gregor Schöllgen: *Das Zeitalter des Imperialismus*
# Eberhard Kolb: *Die Weimarer Republik*
# Klaus Hildebrand: *Das Dritte Reich*
# Jost Dülffer: *Europa im Ost-West-Konflikt 1945 - 1991*
# Rudolf Morsey: *Die Bundesrepublik Deutschland. Entstehung und Entwicklung bis 1969*
#:19a Andreas Rödder: *Die Bundesrepublik Deutschland 1969 – 1990*
# Hermann Weber: *Die DDR 1945–1990*
# Horst Möller: *Europa zwischen den Weltkriegen*
# Peter Schreiner: *Byzanz*
# Hanns J. Prem: *Geschichte Altamerikas*
# Tilman Nagel: *Die islamische Welt bis 1500*
# Hans J. Nissen: *Geschichte Alt-Vorderasiens*
# Helwig Schmidt-Glintzer: *Geschichte Chinas bis zur mongolischen Eroberung 250 v.&nbsp;Chr.–1279 n.&nbsp;Chr.*
# Leonhard Harding: *Geschichte Afrikas im 19. und 20. Jahrhundert*
# Willi Paul Adams: *Die USA vor 1900*
# Willi Paul Adams: *Die USA im 20. Jahrhundert*
# Klaus Kreiser: *Der Osmanische Staat (1300–1922)*
# Manfred Hildermeier: *Die Sowjetunion 1917 - 1991*
# Peter Wende: *Großbritannien 1500 - 2000*
# Christoph Schmidt: *Russische Geschichte 1547 - 1917*
# Hermann Kulke: *Indische Geschichte bis 1750*
# Sabine Dabringhaus: *China. Von der Mongolenherrschaft bis zur Volksrepublik (1279 - 1949)*
# Gerhard Krebs: *Das moderne Japan 1868–1952. Von der Meiji-Restauration bis zum Vertrag von San Francisco* 	
# Manfred Clauss: *Geschichte des alten Israel* 
# Joachim von Puttkamer: *Ostmitteleuropa im 19. und 20. Jahrhundert*. 2010
# Alfred Kohler' *Von der Reformation zum Westfälischen Frieden.* 2011 (Iwwerschafften Editioun vum Band 10)
# Jürgen Lütt: *Das moderne Indien 1498 bis 2004*. 	2012 		
# Andreas Fahrmeir: *Europa zwischen Restauration, Reform und Revolution 1815–1850*.2012 	(Iwwerschaften Editioun vum Band 13)
# Manfred Berg: *Geschichte der USA*. 	2013
Lëscht vun de Gemengen am Departement Manche

Dëst ass d**'Lëscht vun de 601 Gemengen am [[Departement Manche]]**, der Rei no alphabetesch, mat hirem INSEE- a Postcode.

(CUC) Communauté urbaine de Cherbourg, 1970 geschaf.
Asterion (Stär)

Den **Asterion** ass de Stär β Canum Venaticorum (Beta Canum Venaticorum). Den Asterion huet eng visuell Magnitude vu +4,26&nbsp;mag a gehéiert zu der Spektralklass G0. D'Distanz vum Asterion bis zur Äerd ass ronn 27 Liichtjoer. Een aneren Numm fir dëse Stär ass: Chara (gr. "Frënn")

**[[Koordinaten]]** (Equinoxe 2000)
* Rektaszensioun: 12h 33m 44.50s
* Deklinatioun: +41° 21' 27.0"
Carole Linster

D**'Carole Linster**, gebuer 1978, ass eng lëtzebuergesch Biocheemikerin.

Si huet zu Louvain-la-Neuve studéiert an a Biochimie promovéiert (Sujet: D'Entstoe vu Vitaminn C bei Mamendéieren).

Mat Hëllef vun enger Bourse vum lëtzebuergesche Fonds national de la recherche ass si op d'University of California in Los Angeles gaangen, wou si am Abrëll 2007 zesumme mat enger Ekipp vu Fuerscher ënner dem Steve Clarke d'Enzym "GDP-L-galactose phosphorylase" isoléiert krut, mat Hëllef vun deem d'Planzen de Vitaminn C synthetiséieren. Dës 7. Etapp vun der Biosynthes war bis dohin net entziffert.
 
## Um Spaweck
* Beschreiwung vun der Entdeckung op der Websäit vun der UCLA
* Artikel op wort.lu
Drakon

Den **Drakon** (gr.: Δράκων / *Drákôn*), gebuer ëm 650 v. Chr., war en athenesche Legislateur am 7. Joerhonnert v. Chr. aus der Famill vun den Eupatriden.

Am Joer 621 huet hie seng Gesetzer opgeschriwwen, wéi hien eponymen Archont vun der Polis Athen war. Dës θεσμόι / *thesmoi* sollen déi éischt konstitutionell Gesetzer vun Athen gewiescht sinn. Fir datt och keen dës nei Gesetzer ignoréiere konnt, goufe si op hëlze Panneauen (άξονες), déi sech bal zwee Joerhonnerte laang gehalen hunn, opgehaangen.

Duerch den Drakon koum et zu zwou wichtegen Erneierungen am atheneschen Droit:
* Den Droit gouf vun elo uns niddergeschriwwen, an affichéiert, soudatt jiddwereen d'Gesetzer kannt huet. Virdru goufen d'Gesetzer duerch eng oral Traditioun weiderginn, an nëmme vu Wéinegen interpretéiert.
* D'Gesetz zum Homizid huet tëscht Muerd, dee gewollt war, an Homizid, deen ongewollt war, ënnerscheet.

Et bleiwen allerdéngs Zweiwelen un dëser éischter Constitutioun. Sou soll d'Bild vum Auteur duerch reaktionär Politiker um Enn vum 5. Joerhonnert entstane stinn. De Solon huet um Ufank vum 4. Joerhonnert nëmmen d'Gesetz zum Homizid bäibehalen, wat och an der demokratescher Reaktioun vu 409 nees ervirgehuewe ginn ass, als Symbol fir d'Traditioun an déi al Valeuren.

Der *[[Souda]]* no, war den Drakon en ale Mann. Säi Gesetzeskorpus huet sech virun allem doran, vun den anere Gesetzer ënnerscheet, well en zimmlech haart war. Och de klengsten Déif gouf mam Doud bestrooft. Den Orator Demades huet am 2. Joerhonnert gemierkt, datt déi Gesetzer mat Blutt geschriwwe waren, an net mat Tënt. Nëmmen e puer Verbrieche goufen net mam Doud bestrooft. Sou gouf zum Beispill de Versuch, dës Gesetzer z'änneren, nëmme mam Verloscht vun de biergerleche Rechter bestrooft. Der *Souda* no war d'Bevëlkerung guer net begeeschtert, an den Drakon huet sech missen op Aigina zeréckzéien, wou hie gestuerwen ass, wéi d'Leit am Theater hir Mäntel op hie gehäit hunn.

11 vun de Gestzer goufen zu Lyon 1588 ënner dem Titel *Jurisprudentia vetus Draconis, Pardulpho Prateio collectoreac interprète* erausbruecht.

Et schéngt haut allerdéngs, wéi wann d'Constitutioun vum Drakon, sou wéi se am *[[Athenaion Politeia|Athénaîon Politeia]]* ze liesen ass, apokryphesch wier.

Duerch seng streng Gesetzer koum et zum Adjektiv *drakonesch*.

## Literatur zum Theema
* ''Souda'', Δράκων
* Aristoteles, ''Athenaion Politeia''.
* Aristoteles, ''Politeia''.
* Plutarch, ''Bíoi parálleloi.''

## Um Spaweck

*  ''Drakonesch'' am Wiktionnaire.
*  Weltchronik, Biographie vum Drakon.

* E. Ruschenbush, *Historia*, IX, 1960, S. 129-154.
Syndicat intercommunal pour la conservation de la nature du Sud-Ouest

De **Syndicat intercommunal pour la conservation de la nature du Sud-Ouest**, gekierzt **SICONA-Sud-Ouest** ass zanter 2018 e Gemengesyndikat fir Naturschutz a Landschaftsfleeg am Südweste vu Lëtzebuerg. De Syndicat gouf ursprénglech 1989 ënnert dem Numm **Syndicat intercommunal de l'Ouest pour la conservation de la nature**, gekierzt **SICONA-Ouest** gegrënnt.

De SICONA-Sud-Ouest huet zesumme mam SICONA-Centre an der biologescher Statioun déi derzou gehéiert, zanter 2014 säi Sëtz an engem Gebai zu Ollem; de Verwaltungssëtz ass de Statuten no an der Märei vu Bartreng.

## Aktivitéiten
* Inventairen an Etüde fir Naturschutzprojeten;
* Praktesch Naturschutzprojeten;
* Projeten zesumme mat Privatpersounen aus der Regioun;
* Opstelle vun Date fir d'Gemengeplanungen;
* Organisatioun vun Aktivitéiten fir d'Bevëlkerung;
* Intensiv Zesummenaarbecht mat de Baueren aus der Regioun;
* Bedeelegung u nationale Programmen a Projeten.

## Organisatioun
De SICONA-Sud-Ouest besteet aus:
* engem Exekutivbüro, deen aus engem President, zwéi Vizepresidenten a véier Membere besteet;
* engem Comité, deen aus 21 Membere besteet (ee Vertrieder pro Gemeng);
* dem Personal: déi administrativ an technesch Servicer an d'biologesch Statioun SICONA.

## Geschicht
De SICONA-Ouest gouf duerch en Arrêté grand-ducal vum 3. Abrëll 1989 geschaaft. En huet deemools aus 10 Gemengen aus dem Südweste vu Lëtzebuerg bestanen: Nidderkäerjeng, Bartreng, Kënzeg, Dippech, Koplescht, Leideleng, Mamer, Monnerech, Péiteng a Stroossen.

An de Joren duerno koumen nach aner Gemengen dobäi:

* Beetebuerg a Kielen (1993), 
* Garnech (1996), 
* Reckeng op der Mess (1997), 
* Suessem a Schëffleng (2001), 
* Diddeleng, Keel a Rëmeleng (2001), 
* Déifferdeng (2006),
* Réiser (2008),
* Käerch (2012).

Duerch en Arrêté grand-ducal vum 10. Abrëll 2007 krut de Syndikat nei Statuten, déi 2008 nach eng Kéier geännert goufen, wéi d'Gemeng Réiser am Syndikat opgeholl gouf. Mat de Statute vun 2018 gouf dunn och den Numm vum Syndikat geännert.

## Ugeschlosse Gemengen
Stand: 2023
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Um Spaweck
*   Websäit vum ''SICONA-Sud-Ouest''
* De Syndikat op der Websäit vum SYVICOL
FC 72 Ierpeldeng

Den **FC 72 Ierpeldeng** (*F.C. 72 Erpeldange*) ass e lëtzebuergesche Foussballclub vun Ierpeldeng (bei Ettelbréck) a gouf den 8. Oktober 1971 gegrënnt. De Veräi spillt seng Matcher *an der Trell* zu Ierpeldeng.

Den aktuelle President ass den Albert Reeff, an d'Sekretariat gëtt vum Guy Steichen gefouert.

## Spillklassen
*1972: – 4. Divisioun
*1975: ↑ 3. Divisioun
*1975: ↑ 2. Divisioun
*1984: ↓ 3. Divisioun
*1988: ↑ 2. Divisioun
*1999: ↑ 1. Divisioun
*2001: ↓ 2. Divisioun
*2002: ↑ 1. Divisioun
*2004: ↑ Éierepromotioun

## Um Spaweck
* Offiziell Websäit vum FC 72 Ierpeldeng
La Superba

**La Superba** ass de verännerleche Stär **Y Canum Venaticorum** (Y CVn) am Stärebild Canes Venatici.

Et handelt sech ëm ee vun de roudelzegste Stären um Himmel. Wéinst senger opfälleger Faarf huet den italieeneschen Astronom Angelo Secchi hie *La Superba*, "déi Gréisst" genannt. Aner Bezeechnunge sinn HR 4846 oder HD110914.

De Stär ass 710 Liichtjoer vun eis ewech. De roude Ris gehéiert zu der Spektralklass C7I. Hien huet en héije Kuelestoffgehalt. Sou Stäre ginn och als Kuelestoffstären (englesch) *Carbon Stars*) bezeechent. D'Uewerflächentemperatur ass 2.800 Kelvin. Den Duerchmiesser ass ronn zwou Astronomesch Eenheeten, also 300 Millioune Kilometer. De Stär huet déi 4.400fach Liichtkraaft vun eiser Sonn.

D'visuell Magnitude variéiert an engem Zäitraum vu ronn 160 Deeg tëscht 4,80&nbsp;mag a +6,30m. La Superba gëtt zu den hallefreegelméisseg verännerleche Stäre gezielt.

## Um Spaweck
*  http://www.astro.uiuc.edu/~kaler/sow/lasuperba.html
Tour Solidor

De Festungstuerm **Tour Solidor** ass e Buergfrid deen aus dräi Tierm besteet, déi duerch *Courtinë* matenee verbonne sinn. E läit um rietsen Uwänner vum Floss Rance an der Gemeng Saint-Servan. E gouf tëscht 1369 an 1382 vum bretoneschen Herzog Jang IV. gebaut fir eng besser Kontroll iwwer d'Rance ze hunn, zu der Zäit, wéi Saint-Malo géint hie rebelléiert huet.

Spéider gouf en als Prisong benotzt an haut ass e Musée dran. An deem Musée si Kollektiounen iwwer d'Navigatioun am Laf vun der Zäit ze gesinn, an Erënnerungen un d*'Cap Horniers*.

Éier de Barrage de la Rance bestanen huet, goung vun der *Cale Solidor* déi dernieft läit, reegelméisseg eng Pont iwwer d'Rance op Dinar.
Cézembre

**Cézembre** ass eng Insel nërdlech vu Saint-Malo (Ille-et-Vilaine). Si ass ronn 18 ha grouss, mat enger Längt vu 750 Meter, an enger Breet vun 300 Meter. D'Insel ass net bewunnt, a läit ronn 3.800 Meter an d'Mier eran.

Op der Südküst vun der Insel vis-à-vis vu Saint-Malo ass eng Plage mat réngem Sand. Déi aner dräi Säiten hu géi Fielsen.

## Geschicht
Op der Insel déi bis am 15. Joerhonnert mat dem Festland verbonne war hunn am Laf vun der Zäit Klausner gewunnt, an et gouf och e Klouschter dat vun de Knuedlerpatere gebaut gouf, e spéider vu Rekollektepateren iwwerholl gouf.

Am 17. Joerhonnert gouf d'Insel vum Vauban als Festung ausgebaut, a gouf duerno als Quarantainestatioun benotzt.

Am Éischte Weltkrich hat d'belsch Arméi op der Insel e Stroflager ageriicht.

### Zweete Weltkrich

Vun 1942 un, huet déi däitsch Arméi d'Insel staark befestegt.

No der Landung vun den Alliéierten Truppen an der Normandie huet déi däitsch Besatzung den Ugrëff vum August 1944 bis an de September duergehalen a huet sech eréischt den 1. September 1944 no staarke Bombardementer erginn. Den 31. August nomëttes waren 200 Fligeren eng decisiv Attack géint Insel geflunn an haten 2.400 Bommen, dorënner och Napalmbommen erofgehäit. Am Ganze waren tëscht dem 28. August an dem 1. September eng ronn 19.700 Bommen op d'Insel gehäit ginn.

Zanter dem 5. November 1945 steet d'Insel um Inventaire vun de *Sites classés*.

## Cézembre haut
Op der Insel ass just d'Plage fir de Public fräi. Se ka mat Navetten, déi an der *Cale de Dinan* zu Saint-Malo fortfueren, erreecht ginn. De Rescht vun der Insel ass gespaart, haaptsächlech well se ni ganz deminéiert gouf.

Duerch déi intensiv Bombardementer ass de Relief vun der Insel staark deforméiert ginn, an d'Vegetatioun gouf duerch de Napalm zerstéiert, soudatt en elo op der Insel praktesch nëmmen eng Ruderalvegetatioun fënnt.

## Um Spaweck
* Informatiounen iwwer d'Insel
Bruno Martinato

De **Bruno Martinato**, gebuer den 8. August 1935 zu Esch-Uelzecht, ass e fréiere Vëlossportler. Hien hat am Ufank déi italieenesch Nationalitéit, krut awer Enn Juli 1962 duerch Naturalisatioun déi lëtzebuergesch Nationalitéit. Vun 1960 bis 1963 war hie professionelle Cyclist.

## Palmarès
### [[1957]]
* 2. am Grand Prix Général Patton
### [[1958]]
* 5. am Grand Prix Général Patton

### [[1959]]
* 1. an der Flèche du Sud
### [[1960]]
* 2. an der Flèche du Sud

### [[1962]]
* 19. am Giro d'Italia
** 4. an der 18. Etapp vu Casale Monferrato op Frabosa Soprana (232&nbsp;km)
* 53. am Tour de France

### [[1963]]
* 3. bei den Nationale Meeschterschaften op der Strooss a Form vun engem Zäitfueren (Kategorie Professionel)
* 31. am Giro d'Italia
** 4. an der 11. Etapp vun Asti op Oropa (130&nbsp;km)
Joris Di Gregorio

De **Joris Di Gregorio**, gebuer de 4. September 1982 zu Diddenuewen, ass e franséische Foussballspiller an -trainer.

## Spillercarrière
Am Summer 2005 huet hien den Transfert vum franséischen Drëttdivisionär AS Cherbourg op Diddeleng gemaach an 2005/06 seng éischt Saison fir den F91 gespillt. Mat all Kéier 22 Goler an de Saisonen 2006 an 2007 konnt hie sech séier als effikasse Stiermer an der Nationaldivisioun etabléieren an ass zu engem vun de Pilieren an der Diddelenger Ekipp avancéiert. No engem drëtte Championstitel mam F91 (2008) huet den Di Gregorio fir d'Saison 2008/09 de Wiessel bei d'Escher Fola gemaach. Am Januar 2013 ass hie bei d'US Hueschtert gewiesselt, fir d'Saison 2014/15 bei d'US Munneref a fir d'Saison 2015/16 zeréck a Frankräich bei den CS Veymerange, wou hien 2016 d'Foussballsschong un den Nol gehaangen huet.

2005/06 an 2006/07 ass hien zweemol hannerenee Foussballspiller vum Joer zu Lëtzebuerg ginn.

Veräiner: CS Veymerange, US Munneref, US Hueschtert, CS Fola Esch, F91 Diddeleng, AS Cherbourg, Pau FC, CSO Amnéville, FC Magny Le Hongre.

## Trainercarrière
Vun der Saison 2016/17 bis d'Saison 2017/18 huet de Joris di Gregorio d'Ekipp vum CS Veymerange trainéiert. Zanter der Saison 2018/19 ass hie Co-Trainer vum Paulo Gomes bei der US Munneref.
Josy Johanns

De **Josy Johanns** oder **Josef Johanns**, gebuer de 14. Mee 1944 zu Rueder, ass e fréiere lëtzebuergesche Vëlossportler.

1968 an 1969 war hie professionelle Cyclist.

## Palmarès
### [[1966]]
* 3. an der Flèche du Sud
* 8. an der Österreich-Rundfahrt
** 9. an der 2. Etapp vu Wien op Gleisdorf (206&nbsp;km)
** 4. an der 3. Etapp vu Gleisdorf op Klagenfurt (186&nbsp;km)
** 2. an der 4. Etapp (a) zu Klagenfurt, Eenzelzäitfueren (5&nbsp;km)
** 9. an der 4. Etapp (b) vu Klagenfurt op Hermagor (140&nbsp;km)

### [[1967]]
* 3. an der Flèche du Sud
* 6. an der Österreich-Rundfahrt
** 7. an der 3. Etapp (a) vu Steyr op Bad Hall, Enzelzäitfueren (16&nbsp;km)
** 10. an der 4. Etapp vu Sankt Johann im Pongau op Innsbruck (219&nbsp;km)
** 10. an der 5. Etapp (b) vu Kaprun op Lienz (98&nbsp;km)
** 1. an der 8. Etapp vu Graz op Wien (226&nbsp;km)

### [[1968]]
* 4. bei den Nationale Meeschterschaften am Vëlossport op der Strooss a Form vun engem Zäitfueren (Kategorie Professionel)
* Tour de France (eliminéiert an der 2. Etapp)

### [[1969]]
Den 23. Februar 1969 koum de Josy Johanns op der Cyclo-Cross-Weltmeeschterschaft zu Magstadt op déi 20. Plaz.
Cholet-Pays de la Loire

**Cholet-Pays de Loire** ass eng Vëloscourse vun engem Dag, déi a Frankräich gefuer gëtt.

Vun 1978 bis 1989 gouf d'Course am Departement Deux-Sèvres an der Regioun Poitou-Charentes organiséiert. Zanter 1990 ass d'Course zu Cholet am Departement Maine-et-Loire an der Regioun Pays de la Loire.

Zanter 2005 gehéiert dës Course zum *[[UCI Europe Tour]]* an ass zanterhier an der Kategorie 1.1 klasséiert.

D'Course gëtt organiséiert vum *Comité d'Organisation Cholet Pays de Loire*.

## D'Nimm vun der Course
* 1978 - 1987: **Grand Prix de Mauléon-Moulins**
* 1988 - 1989: **Grand Prix de Cholet-Mauléon-Moulins**
* Zanter 1990: **(Grand Prix de) Cholet - Pays de Loire**

## D'Gewënner

## Um Spaweck
* Offiziell Websäit vun der Course ''Cholet-Pays de Loire''  
* Resultater vun der ''Course Cholet-Pays de Loire'' op der Websäit vu ''Mémoire du Cyclisme''
Saint-Servan-sur-Mer

**Saint-Servan-sur-Mer** (op Bretonesch: Sant-Servan) ass eng fréier franséisch Gemeng, um rietsen Uwänner vun der Rance, am Departement Ille-et-Vilaine, déi 1967 mat Paramé a Saint-Malo fusionéiert huet.

Bis 1920 hat d'Gemeng Saint-Servan geheescht.

D'Uertschaft déi vum Cabillaudsfank a vum Schëffsbau gelieft huet, stouch géint 1850 an enger wirtschaftlecher Kris. Deemools si vill Leit wärend der *[[Loterie des lingots d'or]]* tëscht 1851 an 1853 a Kalifornien ausgewandert.

Am Zweete Weltkrich gouf Saint-Servan de 17. August 1944 vum Generol Patton sengen Truppen, no 13 Deeg Bombardement op de *Fort de la Cité*, eng al Vaubansfestung, déi vun der däitscher Arméi zolidd verstäerkt gi war, befreit. Saint-Servan läit um Trajet vun der Voie de la Liberté, 160&nbsp;km vu Sainte-Mère-Église ewech, wou déi ufänkt.

## Kuckeswäertes
* Tour Solidor
* Aleth, mat de Reschter vun de gallo-réimesche Festungen.
* De Matrousekierfecht *Cimetière du Rosais* laanscht d'Rance.

## Leit déi zu Saint-Servan gebuer sinn

Saint-Servan compte parmi ses illustres personnages:
* Jacques Epron de la Horie (1768-1837), Vizeadmirol a Marineminister
* Edouard Riou (1833-1900), Zeechner vun den Hetzelalbumen.
* Louis Duchesne (1843-1922), Historiker a Member vun der Académie française
* Edmond Miniac, Affekot un Kassatiounsgeriicht (1884-1947),
* Alexandre Miniac, Architekt (1885-1963)
* Suzy Solidor (1900-1983), Sängerin

## Um Spaweck
Arrondissement Brest

Den **Arrondissement Brest** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Finistère an der Bretagne.

Den Haaptuert ass Brest.

Den Arrondissement setzt sech aus 20 Kantonen zesummen:

*Canton de Brest-Bellevue 
*Canton de Brest-Cavale-Blanche-Bohars-Guilers 
*Canton de Brest-Centre 
*Canton de Brest-Kerichen 
*Canton de Brest-L'Hermitage-Gouesnou 
*Canton de Brest-Lambezellec 
*Canton de Brest-Plouzané 
*Canton de Brest-Recouvrance 
*Canton de Brest-Saint-Marc 
*Canton de Brest-Saint-Pierre 
*Canton de Daoulas 
*Canton de Guipavas 
*Canton de Landerneau 
*Canton de Lannilis 
*Canton de Lesneven 
*Canton d'Ouessant 
*Canton de Plabennec 
*Canton de Ploudalmézeau 
*Canton de Ploudiry 
*Canton de Saint-Renan
Arrondissement Châteaulin

Den **Arrondissement Châteaulin** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Finistère an der Bretagne.

Den Haaptuert ass Châteaulin.

Den Arrondissement setzt sech aus 7 Kantonen zesummen:

*Canton de Carhaix-Plouguer 
*Canton de Châteaulin 
*Canton de Châteauneuf-du-Faou 
*Canton de Crozon 
*Canton du Faou 
*Canton d'Huelgoat 
*Canton de Pleyben
Arrondissement Morlaix

Den **Arrondissement Morlaix** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Finistère an der Bretagne.

Den Haaptuert ass Morlaix.

Den Arrondissement setzt sech aus 10 Kantonen zesummen:

*Canton de Landivisiau
*Canton de Lanmeur
*Canton de Morlaix 
*Canton de Plouescat 
*Canton de Plouigneau 
*Canton de Plouzévédé 
*Canton de Saint-Pol-de-Léon 
*Canton de Saint-Thégonnec 
*Canton de Sizun
*Canton de Taulé
Arrondissement Fougères-Vitré

Den **Arrondissement Fougères-Vitré** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Ille-et-Vilaine an der Bretagne.

Den Haaptuert ass Fougères.

Den Arrondissement setzt sech aus 12 Kantonen zesummen:

* canton d'Antrain ;
* canton d'Argentré-du-Plessis ;
* canton de Châteaubourg ;
* canton de Fougères-Nord ;
* canton de Fougères-Sud ;
* canton de La Guerche-de-Bretagne ;
* canton de Louvigné-du-Désert ;
* canton de Retiers ;
* canton de Saint-Aubin-du-Cormier ;
* canton de Saint-Brice-en-Coglès ;
* canton de Vitré-Est ;
* canton de Vitré-Ouest.
Arrondissement Redon

Den **Arrondissement Redon** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Ille-et-Vilaine an der Bretagne.

Den Haaptuert ass Redon.

Den Arrondissement setzt sech aus 7 Kantonen zesummen:

*Canton de Bain-de-Bretagne ;
*Canton de Grand-Fougeray ;
*Canton de Guichen ;
*Canton du Sel-de-Bretagne ;
*Canton de Maure-de-Bretagne ;
*Canton de Pipriac ;
*Canton de Redon.
Arrondissement Saint-Malo

Den **Arrondissement Saint-Malo** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Ille-et-Vilaine an der Bretagne.

Den Haaptuert ass Saint-Malo.

Den Arrondissement setzt sech aus 9 Kantonen zesummen:

*Canton de Cancale ;
*Canton de Châteauneuf-d'Ille-et-Vilaine ;
*Canton de Combourg ;
*Canton de Dinard ;
*Canton de Dol-de-Bretagne ;
*Canton de Pleine-Fougères ;
*Canton de Saint-Malo-Nord ;
*Canton de Saint-Malo-Sud ;
*Canton de Tinténiac.
Arrondissement Vannes

Den **Arrondissement Vannes** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Morbihan an der Bretagne.

Den Haaptuert ass Vannes.

Den Arrondissement setzt sech aus 17 Kantonen zesummen:

*Canton d'Allaire 
*Canton d'Elven 
*Canton de Grand-Champ 
*Canton de Guer 
*Canton de La Gacilly 
*Canton de La Roche-Bernard 
*Canton de La Trinité-Porhoët 
*Canton de Malestroit 
*Canton de Mauron 
*Canton de Muzillac 
*Canton de Ploërmel 
*Canton de Questembert 
*Canton de Rochefort-en-Terre 
*Canton de Sarzeau 
*Canton de Vannes-Centre 
*Canton de Vannes-Est 
*Canton de Vannes-Ouest
Arrondissement Lorient

Den **Arrondissement Lorient** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Morbihan an der Bretagne.

Den Haaptuert ass Lorient.

Den Arrondissement setzt sech aus 15 Kantonen zesummen:

*Canton d'Auray
*Canton de Belle-Île 
*Canton de Belz 
*Canton de Groix 
*Canton d'Hennebont 
*Canton de Lanester 
*Canton de Lorient-Centre 
*Canton de Lorient-Nord 
*Canton de Lorient-Sud 
*Canton de Plœmeur 
*Canton de Plouay 
*Canton de Pluvigner 
*Canton de Pont-Scorff 
*Canton de Port-Louis 
*Canton de Quiberon
Arrondissement Quimper

Den **Arrondissement Quimper** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Finistère an der Bretagne.

Den Haaptuert ass Quimper.

Den Arrondissement setzt sech aus 17 Kantonen zesummen:

*Canton d'Arzano 
*Canton de Bannalec 
*Canton de Briec 
*Canton de Concarneau 
*Canton de Douarnenez 
*Canton de Fouesnant 
*Canton de Guilvinec 
*Canton de Plogastel-Saint-Germain 
*Canton de Pont-Aven 
*Canton de Pont-Croix 
*Canton de Pont-l'Abbé 
*Canton de Quimper-1 
*Canton de Quimper-2 
*Canton de Quimper-3 
*Canton de Quimperlé 
*Canton de Rosporden 
*Canton de Scaër
Arrondissement Rennes

Den **Arrondissement Rennes** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Ille-et-Vilaine an der Bretagne.

Den Haaptuert ass Rennes.

Den Arrondissement setzt sech aus 31 Kantonen zesummen:

*Canton de Bécherel ;
*Canton de Betton ;
*Canton de Bruz ;
*Canton de Cesson-Sévigné ;
*Canton de Châteaugiron ;
*Canton de Hédé ;
*Canton de Janzé ;
*Canton de Liffré ;
*Canton de Montauban-de-Bretagne ;
*Canton de Montfort-sur-Meu ;
*Canton de Mordelles ;
*Canton de Plélan-le-Grand ;
*Canton de Rennes-Brequigny ;
*Canton de Rennes-Centre ;
*Canton de Rennes-Centre-Ouest ;
*Canton de Rennes-Centre-Sud ;
*Canton de Rennes-Est ;
*Canton de Rennes-le-Blosne ;
*Canton de Rennes-Nord ;
*Canton de Rennes-Nord-Est ;
*Canton de Rennes-Nord-Ouest ;
*Canton de Rennes-Sud-Est ;
*Canton de Rennes-Sud-Ouest ;
*Canton de Saint-Aubin-d'Aubigné ;
*Canton de Saint-Méen-le-Grand ;
Arrondissement Pontivy

Den **Arrondissement Pontivy** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Morbihan an der Bretagne.

Den Haaptuert ass Pontivy.

Den Arrondissement setzt sech aus 10 Kantonen zesummen:

*Canton de Baud 
*Canton de Cléguérec 
*Canton de Gourin 
*Canton de Guémené-sur-Scorff 
*Canton de Josselin 
*Canton du Faouët 
*Canton de Locminé 
*Canton de Pontivy 
*Canton de Rohan 
*Canton de Saint-Jean-Brévelay
Arrondissement Dinan

Den **Arrondissement Dinan** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Côtes-d'Armor an der Bretagne.

Den Haaptuert ass Dinan.

Den Arrondissement setzt sech aus 12 Kantonen zesummen:

*Canton de Broons 
*Canton de Caulnes 
*Canton de Collinée 
*Canton de Dinan-Est 
*Canton de Dinan-Ouest 
*Canton d'Évran 
*Canton de Jugon-les-Lacs 
*Canton de Matignon 
*Canton de Merdrignac 
*Canton de Plancoët 
*Canton de Plélan-le-Petit 
*Canton de Ploubalay
Arrondissement Guingamp

Den **Arrondissement Guincamp** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Côtes-d'Armor an der Bretagne.

Den Haaptuert ass Guincamp.

Den Arrondissement setzt sech aus 12 Kantonen zesummen:

*Canton de Bégard
*Canton de Belle-Isle-en-Terre
*Canton de Bourbriac
*Canton de Callac
*Canton de Gouarec
*Canton de Guingamp
*Canton de Maël-Carhaix
*Canton de Mûr-de-Bretagne
*Canton de Plouagat
*Canton de Pontrieux
*Canton de Rostrenen
*Canton de Saint-Nicolas-du-Pélem
Arrondissement Lannion

Den **Arrondissement Lannion** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Côtes-d'Armor an der Bretagne.

Den Haaptuert ass Lannion.

Den Arrondissement setzt sech aus 7 Kantonen zesummen:

*Canton de Lannion
*Canton de Lézardrieux
*Canton de Perros-Guirec
*Canton de Plestin-les-Grèves
*Canton de Plouaret
*Canton de la Roche-Derrien
*Canton de Tréguier
Arrondissement Saint-Brieuc

Den **Arrondissement Saint-Brieux** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Côtes-d'Armor an der Bretagne.

Den Haaptuert ass Saint-Brieuc.

Den Arrondissement setzt sech aus 21 Kantonen zesummen:

*Canton de Châtelaudren
*Canton de La Chèze
*Canton de Corlay
*Canton d'Étables-sur-Mer
*Canton de Lamballe
*Canton de Langueux
*Canton de Lanvollon
*Canton de Loudéac
*Canton de Moncontour (Côtes-d'Armor)
*Canton de Paimpol
*Canton de Pléneuf-Val-André
*Canton de Plérin
*Canton de Plœuc-sur-Lié
*Canton de Ploufragan
*Canton de Plouguenast
*Canton de Plouha
*Canton de Quintin
*Canton de Saint-Brieuc-Nord
*Canton de Saint-Brieuc-Ouest
*Canton de Saint-Brieuc-Sud
*Canton d'Uzel
Pileolus

**Pileolus**, vum Latäin *pileus* = Hutt oder Mutz, ass en Deel vum kierchleche Gezei, virun allem vun deene vun der ieweschter Hierarchie, wéi Äbt, Bescheef, Kardineel oder Peepst.

Jee no Positioun huet de Pileolus, am Lëtzebuerger Klerus *Käppchen* genannt, verschidde Faarwen:
* Schwaarz: Geeschtlechen
* Violett, Purpur: Bëschof
* Violett moiré:Apostouleschen Nuntius
* Schwaarz mat violetten Néit: Prelat
* Rout-moiré: Kardinol
* Wäiss-moiré: Poopst, Pauliner, Premonstratenser
* Brong: ganz seele bei Franziskaner a bei Benediktiner

## Kuckt och
* Liturgescht Gewand

## Fir ze liesen
*Zeremoniale für die Bischöfe in den katholischen Bistümern des deutschen Sprachgebietes*, Herder, Freiburg 1998, Anhang I,

## Um Spaweck
* Pileolussen a vill aner