open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Battle at Bloody Beach

** Battle at Bloody Beach** ass en US-amerikanesche Film vum Herbert Coleman aus dem Joer 1961 mam Audie Murphy am Gary Crosby an den Haaptrollen. 

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
Harper (Film)

**Harper** ass en US-amerikanesche Film vum Jack Smight aus dem Joer 1966 mam Paul Newman an der Lauren Bacall an den Haaptrollen nom Roman *The Moving Target* vum Ross Macdonald

## Ëm wat geet et am Film?
Der Privatdetektiv Lew Harper soll de verschwonnene Mann vun der räicher Mrs. Sampson  erëmfannen.

## Um Spaweck
Mozambique (Film)

** Mozambique** ass e brittesche Film vum Robert Lynn aus dem Joer 1965 mam Steve Cochran an der Hildegard Knef an den Haaptrollen. 

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
Fünf vor zwölf in Caracas

**Fünf vor zwölf in Caracas** ass en däitsch-italieenesch-franséische Film vum Marcello Baldi aus dem Joer 1966 mam George Ardisson an der Pascale Audret an den Haaptrollen.

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
Corrida pour un espion

** Corrida pour un espion** ass e franséisch-däitsch-spuenesche Film vum Maurice Labro aus dem Joer 1965 mam Ray Danton an der Pascale Petit an den Haaptrollen.

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
A Fine Madness

**A Fine Madness** ass en US-amerikanesche Film vum Irvin Kershner aus dem Joer 1966 mam Sean Connery an der Joanne Woodward an den Haaptrollen no engem Roman vum Elliott Baker

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
Come imparai ad amare le donne

** Come imparai ad amare le donne** ass en italieenesch-franséisch-däitsche Film vum Luciano Salce aus dem Joer 1966 mat der Michèle Mercier an der Elsa Martinelli an den Haaptrollen.

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
Michel Müller

De **Michel Müller**, gebuer 1815 zu Bäerdref a gestuerwen 1890, war e lëtzebuergesche Geeschtlechen.

## Liewen
De Michel Müller war aus dem Haus "A Mäesch". 

Hie war Kaploun zu Réimech an dono Paschtouer an der Fiels. 1853 gouf hien zum Direkter vun der Normalschoul an der Stad Lëtzebuerg ernannt.

Um Bäerdrëffer Kierfecht gouf him e Grafmonument opgeriicht, an den 13. Oktober 2003 huet de Bäerdrëffer Gemengerot decidéiert, eng nei Strooss *An der Sank* no him ze nennen.
Tour de Luxembourg 2024

Den **Tour de Luxembourg 2024** war déi 84. Editioun vum Tour de Luxembourg. E gouf vum 18. bis den 22. September 2024 gefuer a bestoung aus 5 Etappen, déi vun der Stad Lëtzebuerg zeréck an d'Stad gefouert hunn, op engem Parcours vu 705,8&nbsp;km. E stoung um Kalenner vun der UCI ProSeries 2024 an der Kategorie 2.Pro.

## Ekippen
19 Ekippen hu matgemaach; 11 WorldTeams, 8 kontinental Ekippen an eng national.

## Etappen

## Oflaf
### 1. Etapp

### 2. Etapp

### 3. Etapp

### 4. Etapp

### 5. Etapp

## Schlussklassement
### Generalklassement um Enn

### Biergklassement

### Klassement no Punkten

### Klassement Beschte Jonken

### Klassement no Ekippen

## Lëscht vun de Coureuren

## Um Spaweck
* skodatour.lu - Offizell Säit
Flight from Ashiya

**Flight from Ashiya** ass en US-amerikanesch-japanesche Film vum Michael Anderson aus dem Joer 1964 mam Yul Brynner am Richard Widmark an den Haaptrollen nom Roman *Rescue!* vum Elliott Arnold

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
Mats Wenzel

De **Mats Wenzel**, gebuer den 19. Dezember 2002, ass e lëtzebuergesche Vëlossportler.

## Karriär

## Palmarès

;2020
*  Lëtzebuerger Champion – Stroossecourse (Junioren)
*  Lëtzebuerger Champion – Cross-Country XCO (Junioren)
*  Lëtzebuerger Champion – Cyclocross (Junioren)
;2021
*  Lëtzebuerger Champion – Cross-Country XCO (U23)
;2023
*  Lëtzebuerger Champion – Cyclocross (U23)
* Biergpräis Tour de Luxembourg
;2024
*  Lëtzebuerger Champion – Cyclocross (U23)
*  Lëtzebuerger Champion – Stroossecourse an Eenzelfueren (U23)
Charles Schwall

De **Charles Schwall**, gebuer zirka 1886 a gestuerwen den 20. Abrëll 1956, war e lëtzebuergesche Geschäftsmann a Grënner vun der S.A. Shell Luxembourgeoise.

Hien huet, als (Mat)grënner vu verschiddene Gesellschaften, mat Chemikalien a Pëtrollsprodukter gehandelt a cheemesch Fierwereien a Botzereie bedriwwen.

## Éierungen a Gielercher
Zu Bartreng, um Hunnebierg, gouf eng Strooss no him genannt.

* 
* 
* Chevalier vum Ordre de la Couronne
Émile Hammerel

Den **Émile Hammerel**, gebuer de 26. Mäerz 1930 zu Beetebuerg, a gestuerwen den 3. Juni 1994 an der Stad Lëtzebuerg, war e lëtzebuergesche Lokalpolitiker.

Hie war vum 1. Januar 1964 bis den 31. Dezember 1981 Member vum Beetebuerger Gemengerot a vum 1. Januar 1976 bis de 26. Abrëll 1979 Buergermeeschter vun där Gemeng.

Fir un hien z'erënneren, gouf eng Bréck zu Beetebuerg, d'Emile-Hammerel-Bréck, no him geannnt.
Kierchepad Bous-Ierpeldeng

De **Kierchepad Bous-Ierpeldeng** ass e Pad an der Gemeng Bous-Waldbriedemes, deen d'Uertschafte Bous an Ierpeldeng matenee verbënnt. E gouf schonn am 18. Joerhonnert ernimmt an huet et sengerzäit – sou wéi säin Numm et seet – den Awunner aus den eenzelen Dierfer erlaabt, an d'Kierch vun Néngkierchen ze goen, déi um Enn vum 18. Joerhonnert an a Koup gefall ass.

De Kierchepad tëscht Bous an Ierpeldeng ass zënter dem 11. Februar 2022 als nationaalt Monument klasséiert.

## Geschicht
Néngkierchen huet zu der Abtei vu Prüm gehéiert, déi am 8. Joerhonnert gegrënnt gouf. Et war eng eege Par, zu där e puer Dierfer gehéiert hunn, ë.&nbsp;a, Bous an Ierpeldeng. De Kierchepad ass duerch dës Dierfer gelaf fir zu Néngkierchen erauszekommen. Ierpeldeng selwer hat keng Kierch, iwwerdeems d'Kapell vu Bous – déi schonn am 16. Joerhonnert ernimmt gouf – eng Filial vun Néngkierche war. Um Enn vum 18. Joerhonnert gouf d'Kierch vun Néngkierchen net méi benotzt, s'ass zerfall an 1831 gouf dunn zu Bous eng nei Parkierch gebaut.

De Kiirchepad ass e wichtegen a raren Zeie vum reliéisen, lokalen a gesellschaftleche Liewen, dat sech vun Néngkierchen aus entwéckelt huet. De Pad war schonn op der Ferrariskaart agezeechent, en huet säi Charakter a säin urspréngleche Laf gréisstendeels behalen a bitt hautdesdaags e pittoresken Trëppelwee an engem natierlech Ëmfeld.

## Lokalisatioun
De Kierchepad fänkt zu Bous, net wäit ewech vun der Kierch, op der Haaptstrooss (*Rue de Lëtzebuerg*, tëscht den Haiser 21 an 21a) un, leeft uganks iwwer e makadammiséierte Wee tëscht den Haiser erduerch, iwwer d'Albaach, ënner der  erduerch a gëtt dann e pittoreske Pad aus Paweesteng, deen duerch Wisen a Felder a südwestlecher Richtung op Ierpeldeng leeft. 

De Pad leeft deels parallel mat der Ierpeldenger Baach laanscht eng Rei Weiden. Zu Ierpeldeng stéisst e bei der *Schmattegaass* op d*'Rue de Mondorf* (CR149).

## Biller

Bous-Waldbredimus, Kierchepad (103).jpg|De Kierchepad, tëscht dem Maisfeld an der Ierpeldenger Baach
Bous-Waldbredimus, Kierchepad (105).jpg
Bous-Waldbredimus, Kierchepad (107).jpg


## Kuckt och

* Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Bous-Waldbriedemes

## Um Spaweck

* Le « Kierchepad »/« Kiirchepad » entre Bous et Erpeldange op der Säit vum INPA, gekuckt de 24. September 2024
Charles Jacquinot

Mat **Charles Jacquinot** ka gemengt sinn:
* e lëtzebuergeschen Industriellen (1849-1904): Charles Jacquinot (Industriellen);
* e franséische Marinn-Offizéier a Fuerschungsreesender (1796-1879): Charles Hector Jacquinot;
* e franséische Generol (1772-1848) Charles Claude Jacquinot.
Marie Juncker-Christnach

D**'Marie Christnach**, bestuet **Juncker-Christnach**, gebuer  den 22. Dezember 1911 zu Beetebuerg, a gestuerwen am September 1988, war eng lëtzebuergesch Lokalpolitikerin.

Si huet sech op lokalem Plang an der LSAP engagéiert, a gouf 1970 als éischt Fra an de Gemengerot vu Beetebuerg gewielt. Si war bis 1975 Gemengeconseillère, a gouf dann nees 1982 erëmgewielt, wou se, och als éischt Fra, bis 1987 Schäffin 
war. 

Si war mam Eisebunner Jean-Pierre Juncker bestuet.

Zu Fenneng gouf, fir u si z'erënneren, eng Strooss no hir genannt.
Schilddrüs

D**'Schilddrüs** (lat. *glandula thyreoidea* oder *glandula thyroidea*) ass eng Drüs am Hals vun de Wierbeldéieren, déi Hormoner produzéiert. Si läit bei de Mamendéieren ënnert dem Keelkapp virun der Luftröre. Beim Mënsch huet si d'Form vun engem Päiperlek. Si besteet aus zwee Läppercher, déi duerch eng schmuel Bréck matenee verbonne sinn, déi *Isthmus* genannt gëtt.

D'Haaptfunktioun vun der Schilddrüse besteet an der Späicherung vu Jod an der Bildung vun de iodhaltegen Hormoner Triiodthyronin an Thyroxin, an dem Peptidhormon Calcitonin. D'Schilddrüsenhormoner spillen eng wichteg Roll fir de Energiestoffwiessel, fir de Wuesstem vun eenzelen Zellen a fir de Gesamtorganismus. An der Schilddrüs gëtt Calcitonin gebilt, deen den Ofbau vun de Schanken hemmt. 

D'Schilddrüs ass den Ausgangspunkt fir vill Erkrankungen, déi ënner anerem zu Stéierunge vum Hormonstoffwiessel féieren an eng Ënner oder Iwwerfunktioun vun der Schilddrüs ervirruffe kënnen. 

## Kuckt och
* Nieweschilddrüs
* Hormonsystem

## Um Spaweck
Aquarius Aerial Firefighting

**Aquarius Aerial Firefighting** Sàrl (gekierzt **Aquarius AFF**), ass eng lëtzebuergesch Gesellschaft déi sech haaptsächlech ëm d'Brandbekämpfung aus der Loft këmmert. Hir Heemechtsbasis ass de Fluchhafe Lëtzebuerg. Et ass eng honnertprozenteg Duechtergesellschaft vun der Cargolux.

D'Cargolux baut op hir operationell Expertis an hir héich Sécherheetsnormen op fir hir Aktivitéite mat der Brandbekämpfung aus der Luucht auszebauen. Zu den Haaptziler vun Aquarius AFF zielt de Kampf géint Bëschbränn fir domat natierlech Ressourcen, Déieren a Mënscheliewen ze schützen.

## Aktuell Flott
Aquarius AFF bedreift aktuell(Stand: September 2024) 4 Fligere vum Typ *AT-802 Fire Boss* vum US-amerikanesche Constructeur Air Tractor. Dee Modell gouf wéinst senge Fäegkeeten zesumme mat der Käschteneffizienz ausgewielt.

Et sinn eemotoreg Maschinnen déi hiren Tank (3.104 l) iwwer dem Fléien a manner wéi 15 Sekonnen aus enger Waasserfläch opfëlle kënnen.

Bis 2026 plangt d'Firma fir eng Flott vun 12 Fligeren ze hunn.

## Opträg
D'Firma huet am Summer 2024 en éischte Kontrakt mat der spuenescher Regierung ofgeschloss an huet 3 vun hire Läschfligeren an der Géigend vu Valencia stationéiert. Vu do aus kënnen se – wa se gebraucht ginn – bannent 15 Minutten op en Asaz starten. Et ginn och Gespréicher mat der Lëtzebuerger Regierung gefouert, fir ze kucken, wéi eng eventuell Zesummenaarbecht entsoe kéint.

## Um Spaweck
Charles Jacquinot (Industriellen)

De **Charles Jacquinot**, gebuer den 10. Mee 1849 zu Metz, a gestuerwen de 26. Mäerz 1904 zu Beetebuerg, war en Industriellen.

Hie war de Matgrënner a Bedreiwer vun enger Zillebäckerei zu Beetebuerg, der *Kommanditgesellschaft Dampfziegelei Bettemburg - Briqueterie de Bettembourg Jacquinot & Cie*, déi bis 1969 aktiv war.

De Charles Jacquinot huet sech 1887 mat der Marie Collart bestuet.

Säi Bouf Auguste huet no sengem Doud, 1904, d'Firma iwwerholl.

Fir un hien z'erënneren, gouf zu Beetebuerg eng Strooss souwéi de Park no him genannt.
Nieweschilddrüs

D**'Nieweschilddrüsen** (lat. *glandulae parathyroideae*) si kleng endokrinn Drüsen am Hals vun de Landwierbeldéieren. 

De Mënsch huet an der Reegel véier Nieweschilddrüsen, déi op der Récksäit vun der Schilddrüs op ënnerschiddleche Plaze leien. Si sinn am Normalzoustand ongeféier esou grouss wéi eng Ierbes. Si produzéieren a sënneren als Reaktioun op en niddrege Kalziumspiggel am Blutt en Hormon (d'Parathormon) of, dat eng wichteg Roll an der Regulatioun vum Kalziumspiggel am Blutt an an de Schanke spillt. 

Eng Entzündung vun der Nieweschilddrüs gëtt Parathyreoiditis genannt.

## Kuckt och
* Hormonsystem
Niewennier

D**'Niewennieren** (lat.: *glandula adrenalis* oder *glandula suprarenalis*) sinn zwou endokrinn Drüsen am Kierper vun de Mamendéieren, de Vullen, de Reptiller an den Amphibien. Si produzéieren eng Rei Hormoner, dorënner den Adrenalin an d'Steroiden Aldosteron a Cortisol. Si leie beim Mënsch iwwert den Nieren. 

D'Niewenniere vereenege funktionell zwee verschidden Organer. De baussenzege Deel ass d'Niewenniereschuel (*cortex glandulae suprarenalis*), déi Steroidhormoner wéi de Cortisol produzéiert an um Waasser-, Mineralstoff- a Zockerhaushalt bedeelegt ass. De bannenzegen Deel ass den Niewennieremuerch (*medulla glandulae suprarenalis*), deen zum sympatheschen Nervesystem zielt an déi sougenannt "Stresshormoner" Adrenalin an Noradrenalin produzéiert. 

Wann d'Niewenniereschuel hyperaktiv ass, da produzéiert se zevill Kortisol. Dat Krankheetsbild heescht Morbus Cushing.

## Kuckt och
* Hormonsystem

## Um Spaweck
Joseph Robert Lenné

De **Joseph Robert Lenné **, gebuer den 18. Juli 1817 zu Köln, a gestuerwen de 24. Oktober 1891 zu Bous, war en däitschen Agronom.

Hie war den Neveu vum Peter Joseph Lenné, engem Landschaftsgäertner an Urbanist, deen ë.&nbsp;a. zu Berlin a Potsdam gewierkt huet. Bei him huet hien ë.&nbsp;a. seng Ausbildung gemaach, gradewéi am Institut agronomique de Grand Yan bei Nantes.

1846 gouf hien Inspekter op der Landwirtschaftsschoul zu Merchange an der Saar. 1848 oder 1849 gouf hie vum Pierre Ernest Dams op de Reckingerhaff bei Bous geruff, fir ze kucken, wéi een do e besseren Ertrag aus dem leemge Buedem huele kéint.

Do huet hie sech awer och an dem Dams seng Duechter Julie verkuckt, déi en 1849 bestuet huet. De Lenné a seng Fra hunn um Reckingerhaff gewunnt, an och nom Doud vun der Julie, 1879, ass de Joseph Robert do wunne bliwwen.

An den 1860er Joren huet hie proposéiert, dass Schwäizer Mëllechgeessen zu Lëtzebuerg gezillt sollte ginn, an hiet huet Virschléi gemaach, wéi d'Rannerrassen am Land kéinte verbessert ginn.

Hien huet um Scheierbierg en Atelier fir Holz mat Kreosot z'impregnéieren opgemaach, an op seng Demande gouf eng Halt op der Eisebunnsstreck Lëtzebuerg - Réimech, d'Gare Scheierbierg, opgeriicht.

Zu Ierpeldeng gouf, fir un hien z'erënneren, eng Strooss no him genannt.
Prostatt

D**'Prostatt** oder **Prostate** (laténgesche Fachbegrëff: **Prostata**) ass eng exokrinn Drüs am Kierper vun de männleche Mamendéieren. Si produzéiert e Sekret (d'Prostatt-Sekret), dat een Deel vum Sperma ass.

Si läit beim Mann ënnert a bei den Déieren hannert der Harnblos an ëmschléisst den Ufank vun der Harnröre. Op der Récksäit grenzt s'un de Rektum; dofir ka se do och mat de Fangeren ertaascht a beurteelt ginn, an am sexuelle Kontext op deem Wee duerch eng Massage stimuléiert ginn.

Beim jonke Mann gläicht si an der Gréisst an an der Form enger Käscht, mee mam Alter ka se méi grouss ginn.

Anatomesch gëtt d'Prostatt an dräi Läppercher (*lobus prostatae dexter*, *lobus prostatae sinister*, a *lobus prostatae medius*) ënnerdeelt an an den *isthmus prostatae*, enger Bréck aus Tissu.

D'Entwécklung an d'Funktioun vun der Prostatt ginn duerch männlech Hormoner wéi dem Testosteron beaflosst, déi an den Hode gebilt ginn. Si reguléieren de Wuesstem vun der Prostatt an d'Bildung  vun der Prostatteflëssegkeet. Beim Urinéieren spillt d'Prostatt keng Roll, mee wéinst hirer Positioun am Kierper ka si op d'Harnröre drécke wa se méi grouss gëtt, an da Schwieregkeete beim Waasserloosse provozéieren.

Nieft der Produktioun vu hirem Sekret ass d'Prostatt och eng Aart Muskelkomplex, dee wärend der Erektioun, respektiv wärend der Ejakulatioun, d'Harnröre um Ausgang vun der Blos blockéiert, fir ze verhënneren datt d'Ejakulat sech mat dem Urin vermëscht a sech esou negativ op d'Befruchtung auswierkt.

Bei de Frae ginn d'Paraurethraldrüsen  heiansdo als "weiblech Prostatt" bezeechent.

Zu Lëtzebuerg war 2022 Prostatt-Kriibs mat 443 neie Fäll déi am wäitste verbreet Kriibserkrankung bei de Männer, virun dem Longekriibs (210 nei Fäll) an dem Daarmkriibs (177 nei Fäll).

## Kuckt och
* Hormonsystem
* Geschlechtsorganer beim Mann
Harnröre

D**'Harnröre** oder d**'Urethra** am Fachbegrëff ass en Organ a Form vun engem Schlauch am Kierper vun de meeschte Mamendéieren, dat zum Harn- a Geschlechtsapparat gehéiert. Et schléisst un den ënneschten Deel vun der Harnblos un a läit am Becken. Bei der männleche Liewewiese geet d'Harnröre un der Spëtzt vum Peenis op en Enn, bei de weibleche Liewewiesen am Virhaff vun der Scheed.

Hir Funktioun ass et bei béide Geschlechter, den Urin aus dem Kierper ze leeden. Bei de männleche Liewewiesen gëtt zousätzlech och de Sperma iwwer d'Harnröre ausgeleet.

Bei Mann ass d'Harnröre duerchschnëttlech ronn 20 Zentimeter laang, a bei der Fra véier Zentimeter laang.

D'Harnröre (Urethra) ass net mat dem Harnleiter (Ureter) ze verwiesselen.

## Kuckt och
* Speiseröre
Lëtzebuerger Konschtlexikon

De **Lëtzebuerger Konschtlexikon** ass en zweesproochegen  (Englesch/Franséisch) spezialiséierte Lexikon a Form vun enger Datebank iwwer Arts plastiques/Bildend Konscht zu Lëtzebuerg. En ass am September 2023 online gaangen.

Dora fënnt een haaptsächlech Informatiounen iwwer déi verschidde Kënschtlerinnen a Kënschtler aus dem Land (iwwer 6.000, Stand Sept. 2024), an och, domat verlinkt, iwwer Institutiounen, Ausstellungen, Auszeechnungen, asw. 

E gëtt vum Lëtzebuerger Konschtarchiv (LKA, offiziell: *Centre de documentation sur les arts plastiques*) erausbruecht, deen dem Nationalmusée fir Archeologie, Geschicht a Konscht (MNAHA) ënnersteet.

D'Artikele gi reegelméisseg aktualiséiert, net zulescht an Zesummenaarbecht mat deene sëllege Kënschtler.

## Um Spaweck
* Websäit vum Konschtlexikon
Sexismus

**Sexismus** ass e Virurteel oder eng Diskriminéierung opgrond vum Geschlecht, besonnesch géigeniwwer Fraen a Meedercher. Et kann d'Iwwerzeegung sinn, datt ee Geschlecht dem anere Geschlecht iwwerleeën ass oder méi wäertvoll ass wéi dat anert. Déi Iddi schränkt an, wat Männer a Jonge kënnen a sollen maachen, a wat Fraen a Meedercher kënnen a solle maachen. De Sexismus berout also op der Suppositioun, datt Fraen a Männer grondsätzlech ënnerschiddlech sinn an hir Bedierfnesser mat bestëmmte Rollen a Positiounen an der Gesellschaft verbonne sinn.

D'Konzept vum Sexismus gouf ursprénglech formuléiert, fir d'Bewosstsinn fir d'Ënnerdréckung vun de Meedercher an de Fraen ze schäerfen, obwuel et am 21. Joerhonnert och heiansdo ausgebreet gëtt fir och d'Ënnerdrécke vun anere Geschlechter anzebannen, dorënner eebe Männer a Jongen, Intersex an Transgender Leit.

Sexismus dréckt sech ënnerschiddlech aus, dorënner a Form vun Duebelmoral, enger Reduktioun op enger Persoun hire Kierper, hiert Ausgesinn oder hier Sexualitéit, an d'Respektlosegkeet an d'Ofwäerten, meeschtens vun de Fraen. Eng Extremform vum Sexismus géint Fraen ass d'Misogynie, wuertwiertlech den "Haass op Fraen".

A ville Länner vun der Welt goufe Gesetzer adoptéiert fir sexistesch Diskriminéierungen ze verhënneren, dorënner och zu Lëtzebuerg. Zënter 2023 ass zu Lëtzebuerg den Ministère de l'Égalité des genres et de la Diversité fir d'Gläichstellung tëscht Männer a Frae verantwortlech. Trotz weltwäiten Efforte si Fraen a villen Entscheedungspositiounen nach ëmmer ënnerrepresentéiert. Frae sinn och méi dacks fir onbezuelte Betreiungsaarbecht zoustänneg, méi schlecht bezuelt wéi Männer an iwwerproportional Affer vu geschlechtsspezifescher Gewalt.

Den Ursprong vum Begrëff ass net kloer, mee et gëtt ugeholl, datt e vum Begrëff Rassismus inspiréiert ass.

## Kuckt och
* Feminismus
* CID/Fraen an Gender
Mona Lisa Smile

**Mona Lisa Smile** ass en US-amerikanesche Film vum Mike Newell aus dem Joer 2003 mat der Julia Roberts an der Kirsten Dunst an den Haaptrollen. 

## Ëm wat geet et am Film?
Am Hierscht 1953 kritt d'Katherine Wilson  am renomméierte Wellesley College eng Plaz als Professer fir Konschtgeschicht. Si huet awer vill Schwieregkeete fir sech an dem konservative College mat hiren neie Methoden duerchzesetzen…

## Um Spaweck
De Dirigent (Film 2018)

**De Dirigent** ass en hollännesche Film vun der Maria Peters aus dem Joer 2018 mat der Christanne de Bruijn am Benjamin Wainwright an den Haaptrollen. 

## Ëm wat geet et am Film?
De Film erzielt d'Liewe vun der hollännesch-US-amerikanescher Dirigentin Antonia Brico.

## Um Spaweck
Le tableau volé

**Le tableau volé** ass e franséische Film vum Pascal Bonitzer aus dem Joer 2024 mam Alex Lutz an der Léa Drucker an den Haaptrollen. 

## Ëm wat geet et am Film?
Duerch en Zoufall gëtt e Bild vum Moler Egon Schiele dat am Zweete Weltkrich verschwonne war no Joerzéngten erëmfonnt…

## Um Spaweck
The Conversation

**The Conversation** ass en US-amerikanesche  Film vum Francis Ford Coppola aus dem Joer 1974 mam Gene Hackman am John Cazale an den Haaptrollen. 

## Ëm wat geet et am Film?
Den Harry Caul, e Spezialist am Oflauschteren, gëtt ugestallt, vu verschiddene Plazen aus d'Gespréich vun enger jonker Koppel an engem ëffentleche Park ophuelen. Beim Zesummemësche vun de verschiddenen Tounspueren, fir esou dee ganzen Dialog verständlech ze kréien, gëtt him no an no kloer, dass eppes Dramatesches geschéie wäert...

## Auszeechnungen
Palme d'or um  Festival vu Cannes am Joer 1974.

## Um Spaweck
Gardez le sourire

**Gardez le sourire** ass e franséisch-éisträichesche Film vum Paul Fejos am René Sti aus dem Joer 1933 mat der Annabella a mam Gustav Fröhlich an den Haaptrollen.

## Ëm wat geet et am Film?
Zu Wien rett de Jean eng jonk Fra déi sech wollt ëmbréngen aus engem Floss. Hie verléift sech an déi jonk Fra...

## Soss
*Gardez le sourire* ass déi franséisch Versioun vum franséisch-éisträichesche Film *[[Sonnenstrahl]]*.

## Um Spaweck
Casa d'Italia (Esch-Uelzecht)

D**'Casa d'Italia** zu Esch-Uelzecht ass e Gebai op N° 145 an der Uelzechtstrooss, dat vum faschisteschen Italien als Veräinshaus, Festsall a Versammlungsplaz opriichte gelooss an de 27. Oktober 1940 ageweit gouf. Et war wéi a villen anere Länner wou italieenesch Auswanderer waren, haaptsächlech opgeriicht ginn, fir kënnen d'Italieener am Ausland ze kontrolléieren a fir se fir dem Mussolini seng Iddien ze begeeschteren. Direkt nom Krich gouf et vum antifaschistesche Veräin als *Italia libera* virugefouert, ier den italieenesche Staat et vun 1955 un als Konsulat benotzt huet.

Nodeems dat 2008 zougemaach gouf, huet d'Escher Gemeng d'Haus 2009 kaaft a stellt et, no Renovatiounsaarbechten, ë. a. als Versammlungs- a Proufraim fir d'Escher Veräiner zur Verfügung.

## Geschicht
D'Haus gouf tëscht 1938 an 1940 vum Enterprener Marco Moia, no Pläng vum Louis Rossi, gebaut.
D*'Casa d'Italia* war, wéi op iwwer 200 anere Plazen uechtert d'Welt, wou et eng héich Zuel un italieeneschen Emigrante gouf, eng Plaz, wou de faschistesche Staat Propaganda maache konnt, wéi dichteg Italie wier, ma och, wou e seng Bierger baussent dem Land wa méiglech op d'staatlech Linn brénge sollt. Wärend der Däitscher Besatzung goufen eng sëllegen Aktivitéiten ugebueden, déi vu faschistesche Veräiner organiséiert goufen, sief et politesch Versammlungen, sief et Fräizäitaktivitéite wéi Theater, Musek, Sport, Sproochecoursen, asw.

No der Liberatioun gouf d'Ariichtung vun der Casa d'Italia kuerz a kleng geschloen oder geplëmmt. Eng selwerernannt Grupp *Italia libera* huet d'Haus iwwerholl, an där sech antifaschistesch Vereenegungen zesummegedoen hunn. 1946 huet deen neien italieeneschen Ambassadeur dëst offizialiséiert. An de Joren dono goufen do eng sëllegen Aktivitéiten organiséiert, déi fir deen neie Wand am Nokrichs-Italie stoungen.

1955 huet d'italenesch Ambassade d'Haus nees fir sech an Usproch geholl, fir dran e Konsulat opzemaachen. Och Sproochecoursë goufen ugebueden.

2008 huet den italieenesche Staat d'Konsulat zougemaach an d'Casa d'Italia verkaaft. D'Gemeng Esch huet s'opkaaft a renovéiert. Zanter 2014 sinn dodran d'Proufsäll vun der Stadmusek a vum *Ensemble à plectres* ageriicht. Ausserdeem gëtt et do eng Bibliothéik vun der *Ligue de l'enseignement,* Versammlungslokaler fir Veräiner, an, zanter 2022, e Büro fir d'Jumelagen ze geréieren.

## Um Spaweck
*Ivano Iogna Prat: "La Casa d’Italia d’Esch-sur-Alzette: Bientôt... une « maison des cultures »." Zeitung vum Lëtzebuerger Vollek (ou. D.) zvl.lu (nogekuckt: 25.10.2025).
*"Casa d'Italia: Die Faschisten in Esch." Artikel an outdooractive.com.
*"Contre la fermeture du Consulat d’Italie à Esch." Communiqué. ogbl.lu, 31.01.2008 (nogekuckt:25.10.2025).
São Lourenço da Mata

**São Lourenço da Mata** ass eng brasilianesch Gemeng am Bundesstaat Pernambuco an der Metropolregioun Recife.
Raymond Poincaré

De **Raymond Poincaré**, gebuer den 20. August 1860 zu Bar-le-Duc (Meuse), a gestuerwen de 15. Oktober 1934 zu Paräis, war e franséische Jurist a Staatsmann. Hie war vum 18. Februar 1913 bis den 18. Februar 1920 President vu Frankräich.

De Poincaré war e puermol Minister, President vum Ministerrot an du vun 1913 bis 1920, President vun der Republik. Hie war eng vun de gréisste politesche Figure vun der Drëtter Republik. Als President war hien och ee vun den zentrale Personnagë vum Éischte Weltkrich.

No sengem Presidentschaftsmandat war hien nees President vum Conseil vun 1922 bis 1924 a vun 1926 bis 1929.

## Liewen

## Éierungen
Fir un de Raymond Poincaré z'erënneren, goufen eng ganz Rëtsch Stroossen (324 Stroossen a Frankräich, Stand: September 2023) an ëffentlech Gebaier no him genannt.

### Lëtzebuerg
Zu Hollerech an der Stad Lëtzebuerg gouf den 2. Mäerz 1936 och eng Strooss no him genannt: d'Rue Raymond Poincaré.

## Um Spaweck
Pim de la Parra

De **Pim de la Parra**, gebuer de 5. Januar 1940 zu Paramaribo, an och do gestuerwen de 6. September 2024, war e surinamesch-hollännesche Filmregisseur, Filmproduzent und Dréibuchauteur.

## Filmographie (Auswiel)
### als Regisseur
#### Kino
*1965: *Aah... Tamara* - (Kuerzfilm)
*1965: *Jongens, jongens, wat een meid* - Haaptacteuren : Julian B. Coco, Pim de la Parra
*1969: *Bezeten - Het gat in de muur** - Haaptacteuren : [[Alexandra Stewart]], [[Dieter Geissler]]
*1970: *Rubia’s Jungle* - Haaptacteuren : [[Quinn O'Hara]], [[Adrian Brine]]
*1973: *Frank en Eva* - Haaptacteuren : [[Willeke van Ammelrooy]], [[Hugo Metsers (Schauspiller)|Hugo Metsers]]
*1975: *Mijn nachten met Susan, Olga, Albert, Julie, Piet & Sandra* - Haaptacteuren : Willeke van Ammelrooy, [[Hans van der Gragt]]
*1976: *Wan Pipel* - Haaptacteuren : [[Borger Breeveld]], Willeke van Ammelrooy 
*1980: *Dirty Picture* - Haaptacteuren : [[Henny Alma]], [[Romilde Appel]]
*1985: *Paul Chevrolet en de ultieme hallucinatie* - Haaptacteuren : [[Peter Faber (Schauspiller)|Peter Faber]], [[Jenny Arean]]
*1986: *Als in een roes…* - Haaptacteuren : [[Herbert Flack]], [[Liz Snoijink]]
*1987: *Odyssée d’amour* - Haaptacteuren : Herbert Flack, [[Sarah Brackett]]
*1989: *Lost in Amsterdam* - Regie zesumme mam [[Paul Ruven]] - Haaptacteuren : [[Kenneth Herdigein]], [[Sabine van den Eynden]]
*1990: *De nacht van de wilde ezels* - Regie zesumme mam [[Paul Ruven]] - Haaptacteuren : Pim de la Parra, Liz Snoijink
*1990: *Let the Music Dance* - Regie zesumme mam [[Paul Ruven]] - Haaptacteuren : [[Boudewijn de Groot]], [[Eugénie Schellen]]
*1993: *Dagboek van een zwakke yogi* - Regie als Ronald da Silva - Haaptacteuren : [[Manouk van der Meulen]], Dela Maria Vaags
*1996: *Dream of a Shadow* - Haaptacteuren : [[Raoul Boer]], Eva Dorrepaal
*2007: *Het geheim van de Saramacca rivier'' - Haaptacteuren : Kenneth Herdigein, Lucille Roberts

## Um Spaweck
Johnny Geisen

De **Johann Albert** (**Johnny**) **Geisen**, gebuer den 11. November 1942 an der Stad Lëtzebuerg a gestuerwen den 9. November 2016 zu São Lourenço da Mata a Brasilien, war e Lëtzebuerger Pater a Missionnaire. Hie war de Fils vum Elektriker Nicolas Geisen a deem senger Fra Cécile Pierquet, déi bei senger Gebuert am Neiduerf gewunnt hunn a spéider op Béiweng geplënnert sinn.

De Johnny Geisen huet seng Primärschoul zu Béiweng gemaach, ier e vun 1955 bis 1962 op Clairefonteine an d'Internat vun den Häerz-Jesu Patere goung. No engem Philosophies- an Theologiesstudium zu Léiwen an zu Roum huet e seng Primiz den 12. Juli 1970 an der Béiwenger Kierch gefeiert. 1971 ass de Johnny alias João Geisen an den Nord-Oste vu Brasilie gereest, wou e bis zu sengem Doud Pastoral- a Sozialaarbecht an de Gemenge ronderëm Recife am Bundesstaat Pernambuco geleescht huet.

De 16. Dezember 2019 huet de Gemengerot vun der Réiser Gemeng eestëmmeg decidéiert, datt d'“Rue de la Poste” zu Béiweng sollt op den Numm “Rue Johnny Geisen” ëmbenannt ginn, fir u säin onermiddlechen Asaz fir déi Aarm z'erënneren.
Nicolas Simmer

Den **Nicolas Simmer**, gebuer de 7. Abrëll 1877 zu Keel a gestuerwen den 3. Februar 1945 am KZ Dachau, war e lëtzebuergeschen Enseignant an Auteur.
## Liewen
Nodeem den Nicolas Simmer mat sengem Studium op der Sorbonne zu Paräis fäerdeg war, gouf hie Professer am Dikrecher Kolléisch. Hie gouf méi spéit Schoulinspekter an dunn, 1920, Direkter vun der Normalschoul an der Stad.

Absënns wéinst senger patriotescher Haltung huet den däitschen Okkupant fonnt, de Simmer wär e Risiko beim Duerchsetze vun den nationalsozialisteschen Iddien am Enseignement an hie gouf Enn 1940 als Direkter vun der Normalschoul ofgesat. Den 21. Abrëll 1943 gouf e vun der Gestapo verhaft a koum uganks an d'Prisongen an der Stad an zu Tréier. Méi spéit, am Mee 1944, gouf hien an d'KZ vun Natzweiler an am September 1944 op Dachau verluecht. Ëm Chrëschtdag 1944 koum hien an e Block an deem en un Typhus erkrankt ass.

Engem Artikel am Luxemburger Wort no, wär den Nicolas Simmer véier Deeg viru sengem Doud – wéi e schonn um Stierwe louch – vu senge Lëtzebuerger Frënn mat falsche Pabeieren heembruecht ginn, wou en dunn ëmgi vu senge Frënn den 3. Februar 1945 gestuerwen ass; aner Quelle ginn d'KZ Dachau als Doudesplaz un.

## Wierk (Auswiel)

* Simmer, Nicolas. *Madame Ackermann, sa vie et son oeuvre*. Diekirch: J. Schroell, 1907. Print.

## Éierungen
Fir un den Nicolas Simmer z'erënneren, huet de Stater Schäfferot de 24. Februar 1956 decidéiert, eng Strooss am Quartier Belair-Nord no him ze nennen: d'Rue Nicolas Simmer.

## Um Spaweck
Nicolas Wolff

Et gëtt verschidde Persounen déi **Nicolas Wolff** heeschen:
* Nicolas Wolff (1906), lëtzebuergeschen Affekot a Resistenzler.
* Nicolas Wolff (1920 - 1982), lëtzebuergesche Resistenzler a Gendaarm.
Pierre Schaul

De **Pierre Schaul**, gebuer den 2. Mee 1921 zu Ettelbréck, a gestuerwen den 11. Februar 1964 um Lampertsbierg, war e Lëtzebuerger Refractaire a Resistenzler, deen am KZ Buchenwald war an duerno an d'Ausselager an *SS-Führerschule* Arolsen koum. De 4. Juni 1944 ass hien zesumme mam Lëtzebuerger Nicolas Wolff, dem Belsch Fernand Labalue an dem Pol Adolf Korzynski geflücht.

Dës aussergewéinlech Flucht gouf 2024 am Film Operatioun Pauly vum Marc Thoma dokumentéiert.

Virum Krich hat de Pierre Schaul als Coiffeur geléiert a war Member vun der Fräiwëllegekompanie.

De 4. Dezember 1940 gouf déi ganz Kompanie mat hire ronn 460 Memberen als *Polizei-Ausbildungs-Bataillon (L)* an d'Schutzpolizei op Weimar bruecht fir ëmgeschoult ze ginn. No der sougenannter Ëmerzéiung koum hie mat aneren op Köln fir als *Schupo*  an den Asaz ze kommen. Enn Oktober 1941 goufen si a Jugoslawien geschéckt an hunn do mat Partisane Kontakt opgeholl. D'Lëtzebuerger hu geschlossen hir Demissioun an der däitscher Polizei agereecht. Bis dohi haten si nach net den Eed op den Hitler geleescht. Si koumen zu Graz an de Prisong. Enn Januar 1942 koumen si op Wien an de *Rossauer Lände* Prisong. Hei sollten si virun en SS-Geriicht kommen a goufen si zu *Schutzhaftbefehl* verurteelt, wat Prisong op onbestëmmten Zäit geheescht huet. No Wien koumen si an d'Prisongen vu Linz, Prankraz bei Prag, Dresden, Leipzig a Weimar fir duerno an KZ Buchenwald ze kommen. Well hien an den Nicolas Wolff Fluchtpläng haten, hunn si sech an d'Ausselager Arolsen gemellt.

Nom Krich ass hien an d'Arméi gaangen an ass am Alter vun 43 Joer gestuerwen. De 14. 2. 1963 ass hien um Hollerecher Kierfecht begruewe ginn. Dem Pierre Schaul seng Schwëster huet sech nom Krich mam Fernand Labalue bestuet.

## Gielercher
*
Pierre Thinnes

De **Pierre Thinnes**, gebuer den 13. Juli 1861 zu Huelmes a gestuerwen den 1. Juli 1914, war e lëtzebuergesche kathoulesche Geeschtlechen. Hie gouf am Joer 1884 zum Priister geweit an huet uganks zu Diddeleng an duerno zu Dummeldeng gedéngt.

Op Bestriewe vum Hollerecher Paschtouer Mathias Müller krut Bouneweg (dat deemools nach zur Par a Gemeng Hollerech gehéiert huet) 1882 als éischt en eegene Kierfecht an am selwechte Joer och e Lokal an de Gebaier vun der Händschefabrick vum Adolphe Omlor, dat als Noutkapell funktionéiert huet. Vum 1. September 1893 u war de Pierre Thinnes den éischte Kaploun vu Bouneweg.

De 26. Mäerz 1897 huet d'Regierung der Uertschaft Bouneweg eng eege Par zougestanen an nodeem dat den 8. September 1897 vum Bëschof confirméiert gouf, war de Pierre Thinnes vun do un a bis zu sengem Doud den éischte Paschtouer vu Bouneweg.

## Éierungen
Fir un de Pierre Thinnes  z'erënneren, huet de Stater Schäfferot den 3. September 1959 decidéiert, eng Strooss am Quartier Bouneweg-Süd no him ze nennen: d'Rue Pierre Thinnes.

## Um Spaweck
Nicolas Ernest Barblé

De **Jean Nicolas Ernest Barblé**, gebuer de 17. Mee 1837 zu Éibeng (Belsch), a gestuerwen den 28. September 1915, war en Ingenieur a Politiker.

Hie war vun 1904 bis 1914 Schäffen an der Stad Lëtzebuerg.

## Liewen
Den Nicolas Ernest Barblé huet als Ingenieur d'Eisebunnsstreck Lëtzebuerg - Réimech geplangt an d'Aarbechten dovun iwwerwaacht. Hie war och fir aner Eisebunnsstrecke responsabel, sou z.&nbsp;B. fir d'Streck Lëtzebuerg - Péiteng, den Tunnel bei Habscht, Strecken am Minett, d'Streck Bukarest - Galati a Rumänien (zesumme mat sengem Bouf Grégoire), d'Tramsstreck Den Haag - Scheveningen (Holland),an den Tram vun Oudenaarde (Belsch). Tëscht 1881 an 1888 huet hien an Algerien déi ronn 250&nbsp;km-laang Streck Mostaganem - Relizane - Tiaret realiséiert.

Hie war de Grousspapp vum lëtzebuergeschen Ingenieur Paul Barblé.

## Privates
Den Nicolas Ernest Barblé war mat der Sophie Denis († 15.11.1925) bestuet; d'Koppel krut zwéi Bouwen, de Pierre Joseph Ernest († 2.4.1935) an de Grégoire (1868 – 1936).

## Éierungen
Fir un den Nicolas Ernest Barblé z'erënneren, huet de Stater Schäfferot den 28. Januar 1957 decidéiert, eng Strooss um Belair-Nord no him ze nennen: d'Rue Nicolas Ernest Barblé (L-1210).

## Um Spaweck
Gordon T. Smith

De **Gordon T. Smith**, gebuer ... a gestuerwen den 8. Abrëll 1975 a Florida, war en US-amerikanesche Manager.

Hien huet 1940 bei Goodyear ugefaangen a gouf 1947 eng éischt Kéier a Mexiko Direkter. No enger Tëschestatioun a Groussbritannien (1949-1961) huet hien d'Direktioun an den Ausbau vun der Goodyear zu Colmer-Bierg iwwerholl. Hie war do vun 1961 bis zu senger Pensioun, 1973, Direkter.

De Gordon T. Smith war Éierebierger vu Colmer-Bierg. Fir un hien z'erënneren, huet d'Gemeng Colmer-Bierg 1973 eng Strooss no him genannt, d'Avenue Gordon T. Smith.

## Gielercher
* 
*
Biergcourse vum Mont Faron (contre-la-montre)

D**'Biergcourse vum Mont Faron** war eng Course géint Zäit, déi um Mont Faron bei Toulon tëscht 1952 an 1970 organiséiert gouf.

## Palmarès
Charley's Onkel

**Charley's Onkel** ass en däitsche Film vum Werner Jacobs aus dem Joer 1969 mat der Gila von Weitershausen am Karl-Michael Vogler an den Haaptrollen.

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
Der Arzt von St. Pauli

**Der Arzt von St. Pauli** ass en däitsche Film vum Rolf Olsen aus dem Joer 1968 mam Curd Jürgens am Horst Nauman an den Haaptrollen.

## Ëm wat geet et am Film?
De Jan Diffring ass Dokter zu Hamburg-St. Pauli, deen do Leit aus alle Gesellschaftsschichten hëlleft. Säi Brudder Klaus ass Fraendokter; hie mécht och illegal Ofdreiwunge mécht a Frae fir Sexpartye vermëttelt, resp. se géint hire Wëllen drogéiert an dann do mëssbraucht. Bei enger Kéier gëtt en dobäi heemlech fotograféiert an dono erpresst...

## Um Spaweck
In the Heat of the Night

**In the Heat of the Night** ass en US-amerikanesche Film vum Norman Jewison aus dem Joer 1967 mam Sidney Poitier am Rod Steiger an den Haaptrollen no engem Roman vum John Ball.

## Auszeechnungen
1968: Oscar fir de beschte Film.

## Ëm wat geet et am Film?
An enger klenger Stad am US-Bundesstaat Mississippi gouf e räichen Investor ermuert. De Chef vun der Police, Gillespie, mengt, hien hätt dee Schëllege séier gepëtzt: Ee frieme Schwaarzen, deen op der Gare verhaft gouf, well en do souz op säin Zuch ze waarden. Et stellt sech awer eraus, dass dat de Virgil Tibbs ass, e Mataarbechter vun der Mordkommissioun zu Philadelphia.
Déi zwéin enquêtéieren ewell zesummen, woubäi se ufanks virun allem mat Virurdeeler a Verdächtegungen Ee gëint deen Aneren ze dinn hunn...

## Um Spaweck
Tower of London (Film 1962)

** Tower of London** ass en US-amerikanesche  Film vum Roger Corman aus dem Joer 1962 mam Vincent Price am Michael Pate an den Haaptrollen. 

## Ëm wat geet et am Film?
1486 an England: Nom Doud vum Kinnek Edward IV. rappt säi Brudder Richard, Herzog vu Gloucester, d'Kroun vum Land u sech. Et gëtt awer nach enzweete Brudder, den George, Herzog vu Clarence, dee vum alen Edward als Momper vu sengem jonke Bouf, dem Prënz Edward Ebestëmmt gouf. De Richard wëll dem George seng Positioun iwwerhuelen, fir "Beschützer" vum jonken, onmëndege Kinnek ze ginn.  Hien erstécht den George, a bréngt och nach d'Mistress Shore, eng Haff-Joffer, ëm, déi net wollt e falschen Eed ofginn, an aussoen, de Prënz wier net de Jong vum ale Kinnek, ma ee Baaschtert. 
Doropshin gëtt de Richard vun de Geeschter vun deenen dräi Doudegen, dem Edward IV., sengem Brudder George an der Mistress Shore, gepisakt...

## Um Spaweck
Zur Sache, Schätzchen

**Zur Sache, Schätzchen** ass en däitsche Film vun der May Spils aus dem Joer 1968 mam Werner Enke an der Uschi Glas an den Haaptrollen. 

## Ëm wat geet et am Film?
De Martin lieft zu München-Schwabing ouni grouss Suergen an den Dag eran, a verdéngt sech e puer Su mam Schreiwe fir Schlagertexter. 
Hie gëtt Zeie vun engem Abroch. Wéi en der Police dovun ziele soll, mécht hie sech selwer verdächteg. Seng Frëndin Barbara kann duerch e Striptease d'Poliziste mat engem Stritease oflenken, an hie ka sech dervu maachen...

## Um Spaweck
Jag - en oskuld

**Jag - en oskuld** (iwwersat: "Ech, déi Onschëlleg" oder "Ech, d'Jongfra)" ass e schweedesche Film vum Joseph W. Sarno aus dem Joer 1968 mat der Marie Liljedahl an der Monica Strömmerstedt an den Haaptrollen.

## Ëm wat geet et am Film?
Nom Doud vu senger Mamm plënnert d'Inga bei seng Tatta Greta. Dës plangt, d'Inga zur Maîtresse vun engem eelere räiche Mann, dem Einar, ze maachen, soudatt si mat den erwaarte Suen hir Scholde beszuele kéinnt. Ma d'Inga huet éischter Ae fir de Karl, dem Greta säi Fiancé, an déi Zwee maache sech dervun ...

## Um Spaweck
Pierre Kohner

De **Pierre Kohner**, gebuer den 10. November 1858 um Zens, an och do gestuerwen de 16. Oktober 1927, war e lëtzebuergesche Bauer a Politiker. Hie war vun 1918 bis 1920 de leschte Buergermeeschter vun der Gemeng Hamm, ier déi den 1. Juni 1920, zesumme mat de Gemengen Hollerech a Rollengergronn mat der Stad Lëtzebuerg fusionéiert.

## Éierungen
Fir un de Pierre Kohner z'erënneren, huet de Stater Schäfferot de 17. Mäerz 1984 decidéiert, eng Strooss am Quartier Zens no him ze nennen: d'Rue Pierre Kohner.

## Gielchen
*
Trois enfants dans le désordre

** Trois enfants dans le désordre** ass e franséische Film vum Léo Joannon aus dem Joer 1966 mam Bourvil am Jean Lefebvre an den Haaptrollen. 

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
Hëllef um Terrain

**Hëllef um Terrain**, gekierzt **HUT**, ass eng lëtzebuergesch Asbl, déi de 17. September 2024 an der Folleg vun der sougenannter Caritas-Affär an als Nofollgerin fir en Deel vun den Aktivitéite vun der Fondatioun Caritas gegrënnt gouf.

Hiert Haaptzil ass d'Preventioun vun an de Kampf géint all Form vu mënschlechem Leed, absënns d'Onsécherheet, d'Aarmut an d'Diskriminéierung zu Lëtzebuerg. Si wëll d'Chancëgläichheet an d'sozial Inclusioun fërderen a virun all Form vu Gewalt schützen.

## Grënnung
D'Grënnungsmembere vun HUT si follgend Persounen:

* Fondatioun Félix Chomé
* Fondatioun La Luxembourgeoise
* sechs Membere vun der Zivilgesellschaft, dorënner d'Françoise Gillen, Adjointe vum „Ombudsman fir Kanner a Jugendlecher“ an d'Claudia Monti, déi uganks 2025, wann hiert Mandat als Knouterfra ausgelaf ass, d'Presidentschaft vun der neier Associatioun iwwerhuele soll.

## Gouvernance
Den Ament an deem HUT mat hirer Aarbecht ugefaangen huet, war d'Prozedur nach am Gaang fir en Direkter ze rekrutéieren an d'Responsabilitéit läit an enger Iwwergankszäit bei de Responsabele vun den Departementer. Enn Januar 2025 gouf du matgedeelt, datt de Philippe Schrantz vum 1. Mäerz un den neie Generaldirekter ass.

No enger Interimspresidence vum Christian Billon gouf d'Claudia Monti am Abrëll 2025 Presidentin vum Verwaltungsrot. Zanter Februar 2026 huet d'Netty Klein-Hoffmann dëse Posten iwwerholl.

## Personal
HUT huet bei hirer Grënnung 324 vun de fréieren 349 Caritas-Salariéen déi um nationale Plang schaffen, iwwerholl. Net iwwerholl goufen déi ronn 30 Leit déi bei der Caritas an den internationalen Aktivitéite geschafft hunn, well HUT keng international Projete realiséiert.

## Um Spaweck

* Luc Laboulle: "Causa Caritas: Das bourgeoise Netzwerk, das „Hëllef um Terrain“ gründete." tageblatt.lu, 26.03.2025.
* Grafik dozou iwwer Zesummenhäng mat Politik, Asblen a Wirtschaft. tageblatt.lu (nogekuckt: 26.03.2025).
* Hëllef um Terrain huet d'Aarbecht opgeholl - 324 Leit hunn nei Kontrakter ënnerschriwwen, zwou Persounen hu refuséiert, 01.10.2024, rtl.lu
Jean-Nicolas Schumacher

De **Jean-Nicolas Schumacher**, gebuer de 14. Januar 1819 zu Miersch, a gestuerwen den 9. Abrëll 1898 zu Nidderkäerjeng, war e lëtzebuergeschen Nottär a Lokalpolitiker.

Hie gouf 1851 zum Nottär am Kanton Capellen zu Nidderkäerjeng ernannt an huet déi Funktioun bis de 17. Dezember 1896 behal. Säin Nofollger war de Leo Schumacher.

Vun 1858 bis 1894 war de Jean-Nicolas Schumacher Buergermeeschter vun der deemoleger Gemeng Nidderkäerjeng.

De 14. November 1861 krut hien d'Nominatioun als éischte juge-suppléant vum Friddensriichter vum Kanton Capellen. Hien huet déi Funktioun bis den 28. Mäerz 1894 behalen.

## Gielercher an Éierungen
*
* Fir un hien z'erënneren, gouf zu Nidderkäerjeng eng Strooss no him genannt.
Roger Schmitz

De **Roger Schmitz**, gebuer den 9. Februar 1930, a gestuerwen den 21. Oktober  1978, war e lëtzebuergesche Lokalpolitiker.

Hie war vu Beruff Staatsbeamten an der Bëschverwaltung. 1969 gouf hien eng éischt Kéier an de Gemengerot vu Luerenzweiler gewielt. 1971 gouf hie Member vum Schäfferot, an 1976 ass hie Buergermeeschter ginn, nom Doud vu sengem Virgänger Ferdinand Dostert. 

Hien ass am Alter vun 48 Joer stënterlech gestuerwen. Fir un hien z'erënneren, gouf zu Boufer eng Cité, d'Cité Roger Schmitz, no him genannt.
Fritz Bintner

De **Fritz Bintner**, gebuer den 9. Februar 1912 zu  Boufer a gestuerwen de 16. November 1971 an der Eecher Klinick, war e lëtzebuergesche Lokalpolitiker.

Hie war vu Beruff Generalvertrieder an enger Firma. Hie war 26 Joer am Gemengerot vu Luerenzweiler an do zulescht Member vum Schäfferot.

Hien ass am Alter vu 60 Joer gestuerwen. Fir un hien z'erënneren, gouf zu Hielem eng Strooss, d'Rue Fritz-Bintner, no him genannt.

## Gielercher
*  Medail vum Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg
First to Fight

** First to Fight** ass en US-amerikanesche Film vum Christian Nyby aus dem Joer 1967 mam Chad Everett am Chad Everett an den Haaptrollen.

## Ëm wat geet et am Film?
De Film spillt am Joer 1942 op der Insel Guadalcanal.

## Um Spaweck
100.000 Dollari per Ringo

**100.000 Dollari per Ringo** ass en italieensch-spuenesche Film vum Alberto De Martino aus dem Joer 1965 mam Richard Harrison am Fernando Sancho an den Haaptrollen.

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
Engelchen oder die Jungfrau von Bamberg

**Engelchen oder die Jungfrau von Bamberg** ass en däitsche Film vum Marran Gosov aus dem Joer 1968 mat der Gila von Weitershausen am Uli Koch an den Haaptrollen.

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
 filmportal.de
Per pochi dollari ancora

** Per pochi dollari ancora** ass en italieensch-spuenesch-franséische Film vum Calvin J. Padget aus dem Joer 1966 mam Giuliano Gemma an der Sophie Daumier an den Haaptrollen. 

## Ëm wat geet et am Film?
E Western deen sech nom Sezessiounskrich ofspillt.

## Um Spaweck
Django spara per primo

**Django spara per primo ** ass en italieensche Film vum Alberto De Martino aus dem Joer 1966 mam Glenn Saxson an der Evelyn Stewart an den Haaptrollen.

## Ëm wat geet et am Film?
Den Django versicht nom Doud vu sengem Papp d'Éier vu senger Famill ze retten…

## Um Spaweck
Inspektor Blomfields Fall Nr. 1 - Ich spreng euch alle in die Luft

** Inspektor Blomfields Fall Nr. 1 - Ich spreng euch alle in die Luft** ass en däitsche Film vum Rudolf Zehetgruber aus dem Joer 1968 mam Götz George an der Ingeborg Schöner an den Haaptrollen. 

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
Dalle Ardenne all'inferno

** Dalle Ardenne all'inferno** ass en italieensch-däitsch-franséische Film vum Alberto De Martino aus dem Joer 1967 mam Frederick Stafford an der Daniela Bianchi an den Haaptrollen. 

## Ëm wat geet et am Film?
Kuerz virum Enn vum Zweete Weltkrich briechen dräi US-amerikanesch Krichsprisonéier aus engem däitsche Gefaangenelager an Holland aus. Si maache sech op Amsterdam, fir do an der Kommandantur, an engem gesécherte Raum, u wichteg Dokumenter an och un en Diamanteschaz ze kommen...

## Um Spaweck
Nick Clesen (Politiker)

Den **Nick Clesen**, gebuer den 21. November 1956, a gestuerwen den 3. Oktober 2024, war e lëtzebuergesche Politiker (GLEI) a Gewerkschaftler.

## Liewen a Karriär
Hien ass zu Rolleng (Miersch) opgewues an zu Miersch an d'Primärschoul gaangen. Duerno war hien am Lycée classique zu Dikrech, fir duerno am Institut Emile Metz eng Meeschterprüfung als Elektriker ze maachen.

Hie war vun 1989 bis 1994, zesumme mam Jup Weber, fir d'Gréng Lëscht Ekologesch Initiativ (GLEI) Deputéierten an der Chamber.

Hien war och wärend zwou Legislaturperiode Member vum Gemengerot vun der Gemeng Beetebuerg. Hie war Zentralsekretär beim OGBL a vu Beruff Inspekter bei der Inspection du travail et des mines.
Nick Clesen

Mat **Nick Clesen** ka gemengt sinn:
* de Vëlossportler Nick Clesen (Vëlossportler);
* de Politiker Nick Clesen (Politiker)
Die Heiden von Kummerow und ihre lustigen Streiche

**Die Heiden von Kummerow und ihre lustigen Streiche** ass en däitsche Film vum Werner Jacobs aus dem Joer 1967 mam Paul Dahlke am Ralf Wolter an den Haaptrollen nom Roman *Die Heiden von Kummerow* vum Ehm Welk.

## Ëm wat geet et am Film?
Kannerspiichte vun ëm 1906...

## Um Spaweck
Heubodengeflüster

**Heubodengeflüster** ass en däitsche Film vum Rolf Olsen aus dem Joer 1967 mam Peter Carsten an der Elfie Pertramer an den Haaptrollen.

## Ëm wat geet et am Film?
De Bauer Florian muss wéinst enger Kläpperei fir 8 Deeg an de Bing. E kann där Strof entgoen, wann en e Ramplassang fënnt, deen d'Strof a senger Plaz ofsëtze géif. Hie kritt dofir säi Koseng Blasius iwwerzeegt, nodeems en e voll gemaach huet. Mee dat mam Blasius am Bing geet anescht wéi erwaart...

## Um Spaweck
Les risques du métier

** Les risques du métier** ass en däitsche Film vum André Cayatte aus dem Joer 1967 mam Jacques Brel an der Emmanuelle Riva an den Haaptrollen no engem Roman vun der Simone Cornec am Jean Cornec. 

Et war dem Brel seng éischt Roll als Schauspiller an engem Spillfilm.

## Ëm wat geet et am Film?
Eng 15-järeg Schülerin beschëllegt hire Prof, si vergewaltegt ze hunn. Dëse streit dat kategoresch of. Zwou weider Schülerinne maachen änlech Virwërf...

## Um Spaweck
The Way West (Film)

**The Way West** ass en US-amerikanesche Film vum Andrew V. McLaglen aus dem Joer 1967 mam Kirk Douglas am Robert Mitchum an den Haaptrollen no egem Roman vum A. B. Guthrie Jr.. 

## Ëm wat geet et am Film?
Den Dick Summer féiert en Treck vu Siidler no Westen, a scheit keng Strapazen...

## Um Spaweck
Die Nichten der Frau Oberst (Film 1968)

**Die Nichten der Frau Oberst** ass en däitsche Film vum Erwin C. Dietrich aus dem Joer 1968 mat der Kai Fischer an der Heidrun van Hoven an den Haaptrollen. 

## Ëm wat geet et am Film?
D'Frau Oberst (Kai Fischer) wunnt mat hiren zwou Niësse Julia a Florentine op engem Haff. Déi zwee sinn eng Attraktioun fir d'Männerwelt ronderëm...

Mat 5 Milliounen Entréeën ee vun de gréisste Succèsen an Däitschland dat Joer, an en typescht Beispill (Virnbild?) fir eng ganz Well vu platte Sex-Kaméidisfilmer, déi nach nokomme sollen.

## Um Spaweck
Lëscht vun den indoneesesche Provënzen

**Indonesien** besteet zanter 2022 aus 38 **Provënzen** (*Propinsi*), déi deen éischten administrativen Niveau bilden.

D'Provënzen hunn en eegene Gouverneur dee gewielt gëtt, mat Ausnam vum Sultanat Yogyakarta, dat e Sultan huet. Aceh huet eng grouss Autonomie an en eegene Gesetzsysteem, dee sech no der Scharia orientéiert.

## Provënzen

## Um Spaweck