open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Microscopium (Stärebild)

D**'Mikroskop**, op Laténgesch **Microscopium** ass e Stärebild vum südleche Stärenhimmel.

## Beschreiwung
D'Mikroskop ass een onschäinbart Stärebild südlech vum Capricornus. Et huet 15 Stäre vu 4. an 5. Gréissteklass, déi nach mat bloussem A gesi kënne ginn.

## Geschicht
D'Stärebild gouf Mëtt vum 18. Joerhonnert vum franséischen Astronom Nicolas Louis de Lacaille agefouert. Et schéngt, wéi wann de Lacaille d'Stärebild, fir déi eidel Plaz opzefëllen, tëscht dem Sagittarius an dem Grus agesat hätt.

## Himmelsobjeten
### Stären

Den γ&nbsp;Microscopii läit op enger Distanz vun 224 Liichtjoer vun eis ewech. Dem giele Stär seng Spektralklass ass G8 III an hien huet den 10fachen Duerchmiesser vun eiser Sonn.

### Verännerlech Stären

Den AU&nbsp;Microscopii ass e rouden Zwergstär op enger kuerzer Distanz vun 33 Liichtjoer vun eiser Äerd ewech. Seng Hellegkeet huet nëmmen 8,8m. De Stär, dee vun enger Stëbsscheif ëmkreest ass, weist heiansdo Hellegkeetsausbréch.

## Kuckt och

## Um Spaweck
Glas (Behälter)

E **Glas** ass e Behälter aus Glas, fir flësseg oder reng Matièren, meeschtens Liewensmëttel, ze versuergen oder ze konservéieren.

Déi Behälteren hunn dacks en Deckel oder e Stopp (bei Fläschen), deen een (hermetesch) zoumaache kann.

Sou ofgefëllt ginn ë.&nbsp;a. Gebeesser, Hunneg, agemaach oder ageweckt Uebst oder Geméis (z.&nbsp;B. Kornischongen), asw.

## Kuckt och
* Glas fir aner Bedeitungen.
Indus (Stärebild)

Den **Indus** ass e Stärebild um Südleche Stärenhimmel.

## Beschreiwung
Den Indus ass keen opfällegt Stärebild. Nëmmen zwéi vu senge Stäre si méi hell wéi déi 4. Gréissteklass. Et fënnt een dëst Stärebild tëscht deenen zwéin hellste Stäre vun de Stärebiller Grus a Pavo (Pohunn).

Den Indus kann ee vun Europa aus net gesinn.

## Geschicht
Den Indus gehéiert zu de Stärebiller, déi Enn vum 16. Joerhonnert vun den hollännesche Séifuerer Pieter Dirkszoon Keyser a Frederik de Houtman agefouert goufen. De Johannes Bayer huet déi Stärebiller am Joer 1603 op sengem Himmelsatlas Uranometria agesat.

## Himmelsobjeten

### Stären

Den α&nbsp;Indi, den hellste Stär am Indus, ass 120 Liichtjoer vun eis ewech a gehéiert zu der Spektralklass K0 III. 
Den Numm Alnair ass arabesch a bedeit „dee Beliichten“. Dësen Numm huet och de Stär α&nbsp;Gruis am Stärebild Grus.

Den β&nbsp;Indi läit 400 Liichtjoer vun eiser Sonn ewech a gehéiert zu der Spektralklass K1 II

Den ε Ind ass mat enger Distanz vun nëmmen 11,82 Liichtjoer ee vun den nooste Stären zu eiser Sonn. Seng Liichtkraaft ass net ganz grouss. Si huet nëmmen 13 % Liichtkraaft géintiwwer eiser Sonn. De Stär gëtt vun engem liichtschwaache Brongen Zwerg begleet.

### [[Duebelstär]]en

Den θ Indi steet op enger Distanz vun 100 Liichtjoer zu eiser Sonn. Et ass een Duebelstäresystem. Déi zwou wäiss Komponente kënne scho mat engem klengen Teleskop observéiert ginn.
### [[New General Catalogue|NGC]]-Objeten

Am Indus sinn d'Galaxien NGC 7049, NGC 7090 an NGC 7205.

## Kuckt och

## Um Spaweck
Roland Baumann

De **Roland Baumann**, gebuer de 24. August 1957 zu Déifferdeng, ass e lëtzebuergesche Sozialwëssenschaftler, Journalist a Publizist (*[[Autorevue]]*).

Hie mécht och Fotoen.

## Wierker
* *Sozialer Wandel. Ansätze zur Gesellschaftsveränderung am Beispiel der Entwicklung von Stadt und Land.* 1983.
* *Sozialgeschichtliche und entwickungstheoretische Betrachtungen des ländlichen Raumes, dargestellt am Beispiel der Nordregion Luxemburgs*. 1987.
* *Federstreiche*. 1993.
* *Moments. Automobile Club du Grand-Duché de Luxembourg – 1932-2007.* 2007, mat Fotoe vum Patrick Muller

## Um Spaweck
Octans

Den **Octans** ass dat südlechst Stärebild um Nuetshimmel.
## Beschreiwung
Den Octans ass keen imposant Stärebild. et läit an der Géigend vum südlechen Himmelspol. Am Géigesaz zum nërdleche Géigestéck, dem Klenge Bir mat dem helle Polarstär, ass an der Géigend vum Himmelssüdpol keen opfällege Stär. Deen noosten, mat bloussem A z'erkennen, ass de σ Octantis (och Polaris Australis genannt) e Stär vun der 5. Gréissteklass.

## Geschicht
D'Stärebild gouf am Joer 1752 vum franséischen Astronom Nicolas-Louis de Lacaille agefouert. Et soll een Oktant duerstellen, een Instrument, dat vun de Séifuerer fréier fir d'Positiounsbestëmmung gebraucht gouf.
## Himmelsobjeten
### Stären

Den ν&nbsp;Octantis, den hellste Stär am Octans, ass 690 Liichtjoer vun eis ewech. Hie liicht orange an et ass e Stär mat der Spektralklass K0 III.

Den β&nbsp;Octantis ass 140 Liichtjoer vun eiser Äerd ewech. Et handelt sech ëm ee wäisse Stär mat der Spektralklass A9 IV.

Den σ Octantis ass 270 Liichtjoer vun eis ewech. Hien huet eng Visuell Magnitude vu 5,45m. 
De laténgeschen Numm „Polaris Australis“ bedeit „südleche Polarstär“.

### [[New General Catalogue|NGC]]-Objeten

## Kuckt och

## Um Spaweck
Polaris Australis (Stär)

**Polaris Australis** de Stär σ&nbsp;am Stärebild Octans. Sigma Octantis ass dat südlecht Géigestéck zum Polarstär, well hien  den nooste Stär beim südlechen Himmelspol ass, dee mat bloussem A ze gesinn ass. Wéinst senger schwaacher Hellegkeet vun nëmme 5,47m ass en net als Navigatiounshëllef ze gebrauchen. Den σ&nbsp;Octantis huet d'Katalogbezeechnungen HR&nbsp;7228 an HD&nbsp;177482. Hie gehéiert zu der Spektralklass F0III a läit ronn 270 Liichtjoer vun eiser Äerd ewech (Hipparcos Datenbank).

Um Fändel vu Brasilien ass de Stär Polaris Australis ze gesinn.

### Koordinaten
* Rektaszensioun: 21h08m46,2s
* Deklinatioun: -88°57'23"

## Um Spaweck
•  http://www.astro.wisc.edu/~dolan/constellations/hr/7228.html
Über Wasser

***Über Wasser - Menschen und gelbe Kanister*** ass en éisträichesch-lëtzebuergeschen Dokumentarfilm vum Regisseur Udo Maurer aus dem Joer 2007.

## Ëm wat geet et am Film?
Aus dräi verschiddenen Deeler vun der Welt erzielt den Documentaire den Ëmgank mam Waasser um Rand vun der mënschlecher Zivilisatioun. Ugefaangen am Bangladesch, wou aus den Haiser Booter gi wann d'Iwwerschwemmunge kommen, fiert de Film weider am Kasachstan, wou ganz Fëscherdierfer duerch de Réckgank vum Aralséi an der Wüst stinn an zu gudder lescht aus de Slums vun Nairobi, wou d'Drénkwaasser eng rar Marchandise ass.

## Produktiounsgeschicht

Gedréint gouf de Film tëscht August 2003 an August 2005 am Kasachstan, a Bangladesch an am Kenia. D'Produktioun gouf vum Lëtzebuerger Filmfong an dem europäeschen Eurimages ënnerstëtzt.

## Auszeechnungen

De Film gouf op enger ganzer Rei Festivalle gewisen, dorënner am kanadesche Saskatoon, am taiwaneschen Yilan, zu Buenos Aires, Oslo, Seattle, Würzburg, Sydney, Verviers an zu Riga. E krut de "WWF Award" um Filmfestival vun Thessaloniki

## Kuckt och
* Lëtzebuergesche Film
Halo (Astronomie)

Den **Halo** (vum Griicheschen *hálos* »Liichthaff«) vun enger Galaxie ass ee bal kugelfërmege Beräich, dee méi grouss ass wéi d'Galaxie selwer. D'Galaxie ass am Zentrum vum Halo agebett.

Am Halo steet ee Kugelstärekéip an e puer, meeschtens al Eenzelstären. Déi Stären ëmkreesen den Zentrum vun der Galaxie baussenzeg vun hirer Rotatiounsachs, meeschtens op exzentreschen Ëmlafbunnen. Am Halo fënnt een ausserdeem interstellar Gaswolleken an Donkel Matière, déi Gravitatioun produzéiert, vun deenen awer d'Zesummesetzung nach net bekannt ass.

Der Mëllechstrooss hiren Halo ass 165.000 Liichtjoer breet.

## Literatur
* Heather Morrison: *Formation of the galactic halo.* Astronomical Soc. of the Pacific, San Francisco 1996, ISBN 1-886733-13-9 
* Philip A. Davis, Saul J. Adelman: *Hot stars in the galactic halo.* Cambridge Univ. Press, Cambridge 1994, ISBN 0-521-46087-5

## Um Spaweck
•  Galakteschen Halo

## Kuckt och
Eva Paulin

D**'Eva Paulin**, gebuer de 27. Juli 1955 zu Graz, ass eng éisträichesch Theaterregisseurin.

Si lieft zanter 1988 zu Lëtzebuerg an ass bestuet mam Schauspiller an Auteur Jean-Paul Maes.

## Theater als Regisseur
* 1990: *Hughie* vum Eugene O’Neill, Théâtre du Centaure, Lëtzebuerg. 
* 1992: *Der Bauer als Millionär* vum Ferdinand Raimund, Kasemattentheater, Lëtzebuerg. 
* 1993: *Waikiki Beach* vum Marlene Streeruwitz, Kasemattentheater, Lëtzebuerg
* 1995: *Péiteng* vum Jean Paul Maes, Escher Theater, Esch- Uelzecht
* 1996: *Good Night Sweetheart* vum Jean Paul Maes, Kapuzinertheater, Lëtzebuerg. 
* 1999: *An hannendrun den Hiwwel* vum Jean Paul Maes, Escher Theater a Wolzer Festival, Wolz
* 2000: *Große Szene am Fluß* vum Tankred Dorst, Théâtre national du Luxembourg, Lëtzebuerg,
* 2001: *Wanter* vum Pol Greisch, Kapuzinertheater, Lëtzebuerg. 
* 2003: *Wir sind noch einmal davongekommen* vum Thornton Wilder, Koproduktioun Escher Theater -Theaterhaus Stuttgart 
* 2005: *Gertrude Stein* Collage vun der Eva Paulin no Texter vun der Gertrude Stein, Kapuzinertheater /Musée d 'Histoire, Lëtzebuerg 
* 2009: *Ein Teil der Gans* vum Martin Heckmanns, Kapuzinertheater, Lëtzebuerg
* 2010: *Tinnitustranskription* vum Astrid Kohlmeier

## Um Spaweck
* D'Eva Paulin um Spaweck
* D'Eva Paulin op Theatreinfo.lu
Doppelgänger

En **Doppelgänger** ass eng Persoun, déi mat enger anerer e ganz staarke Glach huet, ouni de selwechte Genom ze hunn.

## Den Numm
De Begrëff *Doppelgänger* staamt aus dem Däitschen, mä d'Wuert gëtt a ville Sprooche gebraucht, wéi Englesch, Franséisch, Spuenesch, Portugisesch, Russesch an aneren, fir dat selwecht auszedrécken.
Interview

En **Interview** ass eng Form vu Gespréich, woubäi eng oder méi Persounen op Froen äntwerten, déi duerch de sougenannten *Interviewer* gestallt ginn.

Déi geleefegst Form vun Interview ass déi an de Medien, wou e Journalist oder e Moderator Anerer interviewt. D'Froen an d'Äntwerte si fir de Public vun deene Medie bestëmmt.

Och an der Wëssenschaft ginn déi Gespréicher, déi fir Fuerschungszwecker ausgewäert ginn (z.&nbsp;B. an der *[[Oral History]]*), "Interview" genannt.

Eng weider Form vun Interview ass dee bei engem Virstellungsgespréich.
Punk

**Punk** ass eng Jugendkultur, déi an der Mëtt vun den 1970er Joren zu New York an zu London entstanen ass. De Begrëff "Punk" kënnt aus dem Engleschen an heescht souvill wéi "Wouscht".

Charakteristesch fir dës Subkultur si provokatiivt Ausgesinn, eng rebellesch Attitüd an en nonkonformistescht Behuelen. Pregnante Motto vun der Punkbeweegung um Enn vun den 1970er Jore war de Refrain vun engem Lidd vun de Sex Pistols: "*[[No Future]]*". Am Kontext vum Atomkrichrisiko am Kale Krich huet Punk sech deemools géint den Idealismus an Optimismus vun den Hippie geriicht, an ass der etabléierter Gesellschaft (souwuel där reaktionärer wéi och der 68er) desillusionéiert a mat oppenem Refus a Brüskéierung begéint. Haut ass Punk keng eenheetlech anti-alles Beweegung méi, nieft den Anarchisten gëtt et och onpolitesch Mainstream Moude Punken an aner Splittergruppéierungen.

Et gëtt verschidde Rockmusekrichtungen, déi sech "Punk(rock)" nennen.

## Kuckt och
* Oi!
* Hardcore Punk
* Anarcho-Punk

## Um Spaweck
Henry Redmore

Den **Henry Redmore**, gebuer 1820 am Humberside, a gestuerwen 1887, war e brittesche Moler, deen haaptsächlech Biller vu Schëffer, vun der Marinn a vun Häfe gemoolt huet.

Seng fréi Wierker weisen den Afloss vum schottesche Marinnemoler Willam Anderson (1757 - 1837), deen eng Zäit zu Hull gewunnt huet, a vum John Ward (1798 - 1849), engem anere schottesche Schëffsmoler.

Déi meescht vu senge Wierker weise Schëffszeenen um Estuaire vum Humberfloss, vun der Küst vum Yorkshire, a vun den Häfe vu Witby a Scarbourough. Hien huet op senge Reesen op d'Westküst vun England Biller vun Torbay a verschiddenen aneren Häfen op der Küst vum Devonshire an dem Cornwall gemoolt.

A ville vu senge Wierker kann den Afloss vun hollännesche Moler aus dem 17. Joerhonnert wéi dem Willem Vande Velde, Ludolf Bakhuysen a Jan Van Goyen gemierkt ginn.

Aus der Prezisioun vu senge Biller kann ee gesinn, datt hien alles genee observéiert huet, besonnesch d'Schëfffahrt tëscht dem Humberside an dem Kontinent.

Biller vun him goufen an der Royal Academy ausgestallt a verschiddener kënnen haut an der Ferens Art Gallery zu Hull gesi ginn.

## Kuckt och
Lëscht vu Moler (ausser Lëtzebuerg)
Stäreplaz (Astronomie)

Ënner **Stäreplaz** versteet een an der Astronomie, Astrometrie an an der Geodesie d'Koordinate vu Stären.

Déi Plaz gëtt – analog wéi d'geographesch Breet an d'Längt – an engem equatoriale Koordinatesystem mat zwéi Wénkelen uginn, déi sech op den Himmelsequator, d'Verlängerung vum Äerdequator, an dem Fréijoerspunkt, dem Schnëttpunkt vum Himmelsequator an der Ekliptik) bezéien. Déi zwou Koordinaten nennt een: 
* *[[Deklinatioun (Astronomie)|Deklinatioun]]* (δ oder Dec) an
* *[[Rektaszensioun]]* (α oder RA).
D'Deklinatioun gëtt a Wénkelgrad notéiert, d'Rektaszensioun a Stonnen, Minutten a Sekonnen.

An der Reegel betreffen déi Koordinaten entweeder eng Grupp vu Stären zu der selwechter Zäit, z.&nbsp;B. vun engem Stärekoup, et kann awer och eng Zäitserie vu Koordinate sinn. Eng Ausnam zur Zäitserie wiere gemoossen, reduzéiert a mëttel Koordinaten.

All Stäreplaze bezéie sech op eng astronomesch Equinoxe, den Zäitpunkt vun hirer Miessung oder op eng rechneresch Legitimitéit. *Mëttel Stäreplaze* besti meeschtens fir eng Standard-Equinoxe, z.&nbsp;B. J2000.0. Tëscht 1925 an 1990 war d'Standardequinoxe 1950.0, virun 1920, 1900 an 1875.

## Kuckt och

* Stärekatalog
* Meridiankrees
* Hipparcos

## Um Spaweck
*  Astronomisches Rechen-Institut Heidelberg
*  Himmelskoordinatesystemer
Inthierryview

***inthierryview*** ass e lëtzebuergesche Documentaire iwwer den Thierry van Werveke vum Andy Bausch. En ass den 28. November 2008 an de Kinoen ugelaf.

5.100 Leit hunn de Film am Kino gesinn.

## Wourëms geet et am Film?
Den Titel "*inthierryview*" ass e Wuertspill mat "Interview" an "Thierry". De Film ass en Documentaire iwwer dem Museker a Schauspiller Thierry van Werveke säi Liewen a seng Karriär, deen haaptsächlech aus Interviewe mam an iwwer de van Werveke besteet. Zu Wuert kommen ë.&nbsp;a. Museker, Schauspiller a Regisseuren, mat deenen en zesummegeschafft huet. Et gëtt och eng 50 Ausschnëtter aus Filmer, an deenen e matgespillt huet, an e puer fiktional Zeenen.

Nieft senger Karriär a Film, Musek an Theater schwätzt den Thierry van Werveke och iwwer seng Kandheet zu Genf, seng Drogenofhängegkeet als 18-järegen, säin Job als Läichewäscher an als Garçon an engem Diddelenger Café, seng Zäit als éischte Punk vu Lëtzebuerg, säin Alkoholismus, asw.

## Soss
Et ass dëst, no *[[The very last cha cha cha]]* (1999), deen zweete Film vum Andy Bausch iwwer de van Werveke, mat deem en zanter sengen éischten Experimentalfilmer op 8mm zesummeschafft. De Film ass entstanen als eng Zort 50.-Gebuertsdagshommage, mä och, well ufanks 2008 bekannt gouf, datt dem van Werveke säi Gesondheetszoustand ganz kritesch war. Hien ass knapps zwéi Méint no der Première gestuerwen.

*Inthierryview* krut beim 4. Lëtzebuerger Filmpräis 2009 de Publikumspräis.

## Kuckt och
* Lëtzebuergesche Film

## Um Spaweck
* Offiziell Säit op ptd.lu
Jean-Paul Maes

De **Jean-Paul Maes**, gebuer den 18. Juni 1955 zu Esch-Uelzecht, ass e lëtzebuergesche Schauspiller, Theaterregisseur an Auteur vun Theaterstécker.

Hien ass bestuet mat der Eva Paulin.

## Filmographie
### Kino
* 1989: *[[De falschen Hond]]* - Regie: Menn Bodson, Marc Olinger, Gast Rollinger - Haaptacteuren: André Jung, Thierry van Werveke
* 1989: *[[A Wopbopaloobop A Lopbamboom]]* - Regie: Andy Bausch - Haaptacteuren: Désirée Nosbusch,Thierry van Werveke
* 1992: *[[Hochzäitsnuecht]]* - Regie: Pol Cruchten - Haaptacteuren: Myriam Muller,Thierry van Werveke
* 2002: *[[De tweeling (Film 2002)|De tweeling]]* - Regie: Ben Sombogaart - Haaptacteuren: Nadja Uhl, Barbara Auer 
* 2012: *[[Doudege Wénkel (Film)|Doudege Wénkel]]* - Regie: Christophe Wagner - Haaptacteuren:Jules Werner, André Jung
* 2015: *[[Eng nei Zäit]]* - Regie: Christophe Wagner - Haaptacteuren: Luc Schiltz, André Jung
* 2018: *[[De Superjhemp retörns]]* - Regie:Félix Koch - Haaptacteuren: André Jung, Désirée Nosbusch
* 2020: *[[Io sto bene]]* - Regie: Donato Rotunno - Haaptacteuren: Renato Carpentieri, Marie Jung
* 2023: *[[Little Duke]]* - Regie: Andy Bausch
* 2023: *[[Läif a Séil]]* - Regie: Loïc Tanson

### TV
* 1991: *[[Ex und hopp - Ein böses Spiel um Liebe, Geld und Bier]]*, vum Andy Bausch mam Mario Adorf an Désirée Nosbusch
* 2013: *[[Comeback (Sitcom)|Comeback]]*
* 2019: *[[Capitani]]* (TV-Serie)

## Theater
### als Auteur
* 1996: *Good Night Sweetheart* 
* 1999: *An hannendrun den Hiwwel*
Galileo

De Begrëff **Galileo** bezeechent:

* en italieeneschen Erfinder an Naturwëssenschaftler: Galileo Galilei, 
* en europäescht Satellittennavigatiounssystem: Galileo (Satellittennavigatioun), 
* eng Infotainmentsendung vum Privatfernsehsender ProSieben: Galileo (Sendung), 
* e lëtzebuergesche Naturgeschichtsbus: Galileo Science Mobil.
Stäreplaz

De Begrëff **Stäreplaz** bezeechent:

* eng Plaz an der Stad Lëtzebuerg: Stäreplaz (Stad Lëtzebuerg), op der Kräizung vun der N51 mat der N6 an der N12
* eng Plaz zu Miersch: Stäreplaz (Miersch), op der Kräizung vun der N7, der N8 an dem CR102
* eng Plaz zu Dikrech: Stäreplaz (Dikrech), op der Kräizung vun der *Avenue de la Gare*, der *rue du Pont* an der *Rue de Stavelot*
* d'Koordinate vu Stären: Stäreplazen
Seriemäerder

Als **Seriemäerder** gëtt eng Persoun bezeechent, déi mat zäitlechem Ofstand vu méi wéi 30 Deeg dräi oder méi Mënschen ëmbréngt. Den zäitlechen Intervall vun den Dote ka vun e puer Méint bis zu engem Joer goen. Dacks hëlt dësen Intervall vun Dot zu Dot of. Tëscht den Doten läit eng "cooling off" Period.

Vun hinnen z'ënnerscheede sinn d'Massemäerder, déi a kuerzer Zäit op der selwechter Plaz dräi oder méi Mënschen ëmbréngen.

De Seriemäerder plangt seng Doten, en handelt also net am Affekt. Seng Verbrieche si meeschtens extreem grausam, dacks féiert e sexuell Handlungen u sengen Affer aus, zerstéckelt se, béisst hinne Kierperdeeler of oder ësst se souguer. Dacks ginn d'Affer deeglaang virdru gefoltert bis se vum selwe stierwen oder vun him ëmbruecht ginn.

## Kuckt och
* Lëscht vu Seriemäerder

## Um Spaweck
Lëscht vu Seriemäerder

Dës Lëscht vun de **Seriemäerder** ass en Deel vun de .

## B
* David Berkowitz alias *Son of Sam*: verurteelt wéinst 6 Muerden
* Ted Bundy: bei him gouf fir d'éischt de Begrëff „Seriekiller“ gebraucht

## D
* Marc Dutroux: belsche Kannesmësshandler a Mäerder

## G
* John Wayne Gacy alias *Pogo the Clown*: USA, 33 Affer

## F
* Albert Fish: amerikanesche Seriemäerder, deen 1936 higeriicht gouf

## J
* Jack the Ripper: Pseudonym vun engem Mäerder, deen ni gefaasst gouf

## M
* Charles Manson: Kapp vun der "Manson-Famill", déi 1969 fir 8 Muerde verantwortlech war

## N
* Arnfinn Nesset: norwegeschen Infirmier, dee mindestens 22 Leit a Fleegeheemer ëmbruecht huet

## S
* Heriberto Seda alias *The New York Zodiac Killer* 
* Charles Starkweather: amerikanesche Mäerder vun 11 Mënschen, deen 1959 higeriicht gouf

## W
* Steve Wright alias *Suffolk Ripper*, *Ipswich Ripper* oder *Ipswich Strangler*: brittesche Mäerder, deen 2006 fënnef weiblech Prostituéiert ëmbruecht huet

## X
* Yang Xinhai: chineesesche Seriemäerder a -vergewalteger, deen tëscht 1999 an 2003 67 Leit ëmbruecht huet an 2004 higeriicht gouf

## Z
* Zodiac-Killer: Pseudonym vun engem Seriemäerder, dee 5 Mënschen ëmbruecht huet
* Anna Margaretha Zwanziger: däitsch Seriemäerderin, déi Mënsche mat Arsen vergëft huet an 1811 higeriicht gouf
Joseph Clark

Den **Joseph Clark** och nach als *Joseph Clark, [[Royal Institute of Oil Painters|ROI]]* bekannt, gebuer 1834 bei Dorchester am Dorset, a gestuerwen 1926, war en englesche Moler.

De Clark huet Molerei zu London beim J.M. Leigh (*1808 †1860) geléiert, dee selwer e Schüler vum William Etty war (*1787 †1849). De Clarke huet vill Familljenzeenen, haaptsächlech mat Kanner, gemoolt, awer och Bibelzeenen.

Mat 23 Joer huet hie fir d'éischt seng Molereien an der Royal Academy ausgestallt an, mat Ausnam vun zwee Joer, huet hien iwwer 47 Joer duerno ëmmer do seng Biller presentéiert.

Wéi bei ville viktorianesche Moler kommen am Clark sengen Tableauen Zeene vu gutt situéierte Famillje fir oder, z.&nbsp;B., Chrëschtfeieren a Famillen. Dovun ass ee vun de bekanntsten Tableauen, *A Christmas Dole*, deen 1889 ënner der N° 444 fir d'éischt an der Royal Academy ausgestallt gouf.

De Clark huet 1876 zu Philadelphia e Gielche kritt fir seng Biller *The Sick Child* an *The Nest*. D*'Chantrey Bequest* huet zwee vu senge Biller kaaft: 1877 *Early Promise* an 1885 *A Mothers Darling*

## Ausstellungen
*Royal Academy vun 1857 - 1904
*British Institution
*Royal Society of British Artists
*Suffolk Street
*Royal Institute of Oil Painters zu New Water
*Color Society an der Grosvenor Gallery
*Soss nach zu Birmingham, Dudley, Glasgow, Liverpool a Manchester.

Tableaue vum Clark sinn am Musée zu Sheffield ze gesinn.

## Um Spaweck

## Kuckt och
Lëscht vu Moler (ausser Lëtzebuerg)
Christian Fechner

De **Christian Fechner**, gebuer de 26. Juli 1944 zu Agen am franséischen Departement Lot-et-Garonne, a gestuerwen de 25. November 2008 zu Paräis, war e franséische Filmproduzent, Dréibuchauteur a Filmregisseur.

Hien hat virun allem an den 1970er an 1980er Jore grousse Succès mat Kaméidisfilmer, an deenen ë.&nbsp;a. de Pierre Richard, de Louis de Funès oder Les Charlots matgespillt hunn.

## Filmographie
### als Regisseur
* 1992: *[[Justinien Trouvé ou le bâtard de Dieu]]*

## Kuckt och
* Lëscht vu Filmproduzenten
## Um Spaweck
* Offiziell Websäit vum Christian Fechner senge Filmer
Cinéma de l'Attert

De **Cinéma de l'Attert** war e Kino zu Réiden op der Atert.

1947 huet de Guillaume Reisen e Kino an der Réidener Groussgaass nieft sengem Elektrikeschbuttek baue gelooss. Am Sall waren ënnenan 200 Plazen an um Balcon der 120. Samschdes war eng Virstellung a sonndes der zwou.

Deen éischte Film gouf do de 27. Mäerz 1948 gewisen. Et war dem Maurice Cloche säi *Monsieur Vincent* vun 1947 mam Pierre Fresnay an der Roll vum hellege Vinzenz vu Paul.

Dee leschte Film, deen am Atert-Kino gewise gouf war den 30. Juni 1979 dem John Guillermin säin *Death on the Nile* mam Peter Ustinov an der Roll vum belsche Privatdetektiv Hercule Poirot no engem Roman vun der Agatha Christie.

D'Gebai vum Kino steet nach; et gouf als Lager vun engem Schonggeschäft. 

Aktuell sinn an dem Gebei 1 Kommerz an 2 Wunnengen dran. Vun der Kinosariichtung ass näischt méi Rescht.
Tucana (Stärebild)

Den **Tukan** (lat.: **Tucana**) ass e Stärebild um südleche Stärenhimmel.

## Beschreiwung
Den Tukan läit südlech vum Stärebild Grus. Et ass kee markant Stärebild, nëmmen ee Stär ass méi hell wéi déi 3. Gréissteklass.

Am Südoste steet déi opfälleg Kleng Magellanesch Wollek, eng kleng Begleetgalaxie vun eiser Mëllechstrooss an dem Kugelstärekoup 47 Tucanae.

## Geschicht
Den Tukan gehéiert zu de Stärebiller, déi Enn vum 16. Joerhonnert vun den hollännesche Séifuerer Pieter Dirkszoon Keyser a Frederik de Houtman agefouert goufen. D'Stärebild soll een exotesche Vull duerstellen. De Johannes Bayer huet d'Stärebild am Joer 1603 a säin Himmelsatlas Uranometria iwwerholl.

## Himmelsobjeten
### Stären

Den α&nbsp;Tucanae ass e Stär, deen orange liicht an 199 Liichtjoer wäit vun eis ewech läit. Seng Spektralklass ass K3 III. Et handelt sech ëm en enken Duebelstäresystem. D'Existenz vum Begleeder, deen den Haaptstär an 11,5 Joer ëmkreest, konnt nëmmen duerch déi exakt Miessung vun der Eegebeweegung nogewise ginn.

### [[Duebelstär]]en

Den zweethellste Stär, de β Beta Tucanae, huet eng Gréisst vun 3,7m. Et handelt sech ëm ee Méifachstäresystem op enger Distanz vun 140 Liichtjoer, a besteet aus sechs Stären. Déi dräi hellst hunn d'Bezeechnunge β1, β2 an β3. De β1 an de β2 ginn och als *Beta Tucanae A* an *Beta Tucanae C* bezeechent. Hire Wénkelofstand um Himmel ass 27 Bouminutten, wat engem tatsächlechen Ofstand vun 1.100 Astronomesch Eenheeten (AU) entsprécht. Den β1 huet e Begleeder vun nëmmen 13,5 m, de *Beta Tucanae B*, op engem Ofstand vun 2,4 Bousekonnen. De Begleeder vum β2, dem *Beta Tucanae D*, ass e Stär vun der 6. Gréisst op engem Ofstand vun 0,38 Bousekonnen.

Den β3 huet vum β1 an dem β2 een Ofstand vun 9 Bouminutten, wat 0,37 Liichtjoer entsprécht. D'System besteet aus zwéi Stäre vun de Gréisste 5,8 a 6,0m. Well si nëmmen 0,1 Bousekonnen ausernee stinn, kënne si mat engem Teleskop net getrennt ginn.

Den λ&nbsp;Tucanae ass en Duebelstäresystem op enger Distanz vun 210 Liichtjoer. Déi zwou Komponente gehéieren zu de Spektralklassen F7 IV a K2 III.

### Verännerlech Stären

Den θ&nbsp;Tucanae ass ee verännerleche Stär, deen op enger Distanz vun 210 Liichtjoer läit. Hie gehéiert zum Typ Delta-Scuti. Seng Hellegkeet ännert sech e bësschen iwwer en Zäitraum vun 1,18 bis 1,45 Stonnen.

### [[New General Catalogue|NGC]]-Objeten

Den NGC 104, och 47 Tucanae genannt, ass no dem Omega Zentauri den zweethellste Kugelstärekoup m südlechen Nuetshimmel. Hien ass mat bloussem A ze gesinn, an huet mat 20 Bouminutten zwéin Drëttel vum Vollmoundduerchmiesser. E steet zimmlech no bei der Klenger Magellanescher Wollek.

Déi Kleng Magellanesch Wollek (englesch: Small Magellan Cloude (SMC)) ass och een opfällegen Objet um Nuetshimmel. Et ass eng kleng Galaxie mat Stärekéip an Niwwelen, déi eis Mëllechstrooss op enger Distanz vun 200.000 Liichtjoer begleet.

Den NGC 362 ass e Kugelstärekoup op enger Distanz vun 30.000 Liichtjoer.

## Kuckt och

* Lëscht vu Stärebiller

## Um Spaweck
Dachauer Hefte

**Dachauer Hefte**, mam Ënnertitel *Studien und Dokumente zur Geschichte der nationalsozialistischen Konzentrationslager*, ass eng Zäitschrëft a Form vu Bicher, déi op d'mannst eemol d'Joer am Optrag vum Comité International de Dachau vu Bréissel, der Organisatioun vu fréieren Dachau Prisonéier, publizéiert gëtt. Editeure sinn de Wolfgang Benz an d'Barbara Distel.

## Hefter
D'Zäitschrëft behandelt net nëmmen d'Konzentratiounslager Dachau, mä all Nazi-Konzentratiounslageren.
*Heft 1, 1985: Die Befreiung (vergraff)
*Heft 2, 1986: Sklavenarbeit im KZ (vergraff)
*Heft 3, 1987: Frauen – Verfolgung und Widerstand (vergraff)
*Heft 4, 1988: Medizin im NS-Staat (vergraff)
*Heft 5, 1989: Die vergessenen Lager (vergraff
*Heft 6, 1990: Erinnern oder Verschweigen (vergraff)
*Heft 7, 1991: Solidarität und Widerstand (vergraff) 
*Heft 8, 1992: Überleben und Spätfolgen
*Heft 9, 1993: Die Verfolgung von Kindern und Jugendlichen (vergraff)
*Heft 10, 1994: Täter und Opfer (vergraff)
*Heft 11, 1995: Orte der Erinnerung 1945 – 1995
*Heft 12, 1996: Konzentrationslager – Lebenswelt und Umfeld (vergraff)
*Heft 13, 1997: Gericht und Gerechtigkeit (vergraff)
*Heft 14, 1998: Verfolgung als Gruppenschicksal (vergraff)
*Heft 15, 1999: KZ-Außenlager – Geschichte und Erinnerung
*Heft 16, 2000: Zwangsarbeit
*Heft 17, 2001: Öffentlichkeit und KZ – Was wusste die Bevölkerung (vergraff)
*Heft 18, 2002: Terror und Kunst
*Heft 19, 2003: Zwischen Befreiung und Verdrängung
*Heft 20, 2004: Das Ende der Konzentrationslager
*Heft 21, 2005: Häftlingsgesellschaft
*Heft 22, 2006: Realität – Metapher – Symbol
*Heft 23, 2007: Nationalitäten im KZ (vergraff)
*Heft 24, 2008: KZ und Nachwelt
*Heft 25, 2009: Die Zukunft der Erinnerung

D'Heft 25, war déi lescht Ausgab vun der Zäitschrëft. 2010 koum awer nach ee Lauschterbuch *Die Zeitzeugen sind nicht verstummt. Gesprochene Erinnerungen* mat aacht Texter eraus. Déi CD, wéi och déi nach net vergraffen Editiounen, ka beim *Verlag Dachauer Hefte* bestallt ginn.

## Um Spaweck
*Websäit vun den Dachauer Hefte
Wolfgang Benz

De **Wolfgang Benz**, gebuer den 9. Juni 1941 zu Ellwangen, ass en däitschen Historiker.

Hien ass Matgrënner a Matediteur vun den *[[Dachauer Hefte]]* an zanter 1982 de Leeder vum Zentrum für Antisemitismusforschung an der Technische Universität Berlin.

## Um Spaweck
*Websäit vum ''Zentrum für Antisemitismusforschung''
Heywood Hardy

Den **Heywood Hardy**, gebuer zu Chichester de 25. November 1842, a gestuerwen den 20. Januar 1933, war e brittesche Moler. Hien huet haaptsächlech Biller vun Déieren, sportleche Sujeten, a Portraite gemoolt.

Den Heywood war de Bouf vum James Hardy, Sr. (1801-1879), an de Brudder vum James Hardy, Jr. (1832-1889).

Den Hardy ass mat 17 doheem erausgeplënnert, an huet sech säi Liewe mat Mole vun Déierebiller verdéngt. Eng kuerz Zäit huet hien Zaldot bei de *7th Somerset Volunteers* gespillt. Duerno huet hie sech bei sengem Brudder Sue geléint, fir kënnen op Paräis ze goen. Vun 1864 un huet hien do op de *Beaux Arts* studéiert. Säi Léiermeeschter war de Pielse, e Moler deen haaptsächlech Krichszeene gemoolt huet. Wéi hien 1868 an England zeréckkoum, gouf et eng grouss Nofro fir seng Biller. Hie gouf dacks op grouss Landgidder invitéiert, fir do d'Déieren an d'Portraite vun de Besëtzer ze molen, Juegdzeenen hunn och heiansdo dozou gehéiert.

Donieft huet hien Illustratiounen a Radéierunge fir Magazinner gemoolt wéi fir *Illustrated London News* a *The Graphic*.

1870 ass den Hardy mat senger Famill op St. Johns Wood, bei London geplënnert, wat déi Zäit e bekannten Artistequartier war. Et war dat och déi Zäit, an där hie seng gréisst Succèsen hat, hie gouf Member vu verschiddenen Artisteveräiner, wéi d*'[[Royal Society of Painter-Printmakers|Royal Society of Painter-Etchers and Engravers]]*, de *[[Royal Institute of Oil Painters]]* an d*[[Royal Society of Portrait Painters]]*.

1909 ass den Heywood Hardy an de West Sussex geplënnert a mat 83 Joer huet hie fir d'700 Joerfeier vun der Parkierch zu Climping eng Serie vun 8 Panneaue gemoolt, déi biblesch Zeenen am Chouer vun der *Clymping Church* duergestallt hunn. Déi Biller haten deemools e bëssche fir Opreegung gesuergt, well hien de Jesus a Landschafte vun de Sussex Downs, oder op Felder aus der Géigend, zesumme mat Leit déi do gewunnt a geschafft hunn duergestallt huet.

## Ausstellungen
*Royal Academy, 1864 - 1919 (46 Wierker)
*Royal Society of British Artists, Suffolk Street, 1863 - 1871
*British Istitution
*Old Watercolour Society

## Kuckt och
*Lëscht vu Moler (ausser Lëtzebuerg)

## Um Spaweck
Isaac Hayes

Den **Isaac Lee Hayes**, gebuer den 20. August 1942 zu Covington, a gestuerwen den 10. August 2008 zu Memphis (Tennessee), war en US-amerikanesche Soul- a Funkmuseker a Schauspiller.

Hie gouf virun allem duerch de Soundtrack *Theme from Shaft* bekannt, aus dem Film *Shaft* vun 1971, woufir en e *[[Golden Globe]]* an en *[[Oscar]]* krut.

An deene leschte Jore vu sengem Liewen huet hien d'Stëmm vum *Chef* an der Animatiounsfilm-Serie "South Park" geschwat.

Den Hayes war en aktiven Unhänger vun der Scientology-Kierch.

## Discographie (Auswiel)
### Albumen
*1969: *Hot Buttered Soul* (US #8)
*1970: *The Isaac Hayes Movement* (vun "The Isaac Hayes Movement", US #8)
*1970: *...To Be Continued* (US #11)
*1971: *Shaft* (US #1, UK #17)
*1971: *Black Moses* (US #10, UK #38)
*1973: *Joy* (US #16)
*1973: *Live at the Sahara Tahoe* (US #14)
*1975: *Chocolate Chip* (US #18)
*1979: *Don't Let Go* (US #39)

### Singelen

* 1969: *Walk On By* (US #30)
* 1969: *By the Time I Get to Phoenix* (US #37)
* 1971: *Theme from Shaft* (US #1, UK #4)
* 1971: *Never Can Say Goodbye* (US #22)
* 1972: *Do Your Thing* (US #30)
* 1973: *Joy* (US #30)
* 1976: *Disco Connection* (UK #10)
* 1980: *Don't Let Go* (US #18)
* 1998: *Chocolate Salty Balls* (als "Chef". UK #1)

## Um Spaweck

* www.isaachayes.com
Claude Christ

De **Claude Christ**, gebuer de 5. Januar 1969 zu Lëtzebuerg ass e lëtzebuergesche Comiczeechner, deen ënner sengem Pseudonym *Clod* publizéiert. Seng Léier huet hien ënner anerem an der Belsch zu Léck op der Konschtakademie gemaach, wou hien a seng Schoulkolleegen den André Franquin an de François Walthéry heiansdo als Gaaschtprofesseren haten. Duerno huet hien ee Joer laang eng Ausbildung an den Disney-Studios zu Paräis gemaach an e Stage vun engem Mount zu New York bei Marvel.

Seng BD'e produzéiert a publizéiert hien ënner sengem eegene Label *Blood Mood*. Hien ass op villen auslännesche Comic-Festivallen an Däitschland, an der Belsch an a Frankräich ze begéinen an ass e reegelméissegen Invité um Comicfestival zu Conter. 2008 hueet en un der *San Diego Comic Convention* an de Vereenegte Staaten deelgeholl. De Moment schafft de Claude Christ als Landschaftsgäertner.

## Wierker
*ënner dem "Blood Mood" Label:*
* Blood Moodi 1 & 2
* Les Aventures de Monsieur Bomboni
* The Super Gallo 1 & 2
* The Magic Scritch
* Das Buch der Dicken 1 & 2
* Das Dicke Buch der Dicken (Sammelband)
* Prehistoria 1
* Prehistoria 1 & 2 (Sammelband)

*ënner dem "Ni Rei" Label:*
* Prehistoria tome 1,2 &3
* Prehistoria tome 4 (an Aarbecht)

## Kuckt och
* Comics-online
* BD.Contern
* Comicline
* Musée vun der Karikatur a vum Cartoon zu Veianen

## Um Spaweck
*BD Contern
*Comics online
Raoul Cauvin

De **Raoul Cauvin**, gebuer de 26. September 1938 zu Antoing an der Belsch, ass en Zeenarist fir Bande-dessinéeën. Hien ass ee vun de franko-belschen Zeenaristen dee mat am meeschte Wierker opweises huet.

## Liewen

De Raoul Cauvin huet um Institut Saint-Luc zu Tournai eng Léier fir Lithographe gemaach, an duerno festgestallt datt dee Beruff praktesch net méi gebraucht gëtt. Hien huet duerno a verschiddene Beräicher geschafft, bis hien 1965 bei d'Éditions Dupuis koum, bei där hien am Ufank als *Lettreur* geschafft huet. Duerno gouf hie Kameramann am Departement *Dessins animés*, an et war an där Zäit, wéi hie seng Leidenschaft fir den Zenario entdeckt huet. De Patron vum Verlag de Charles Dupuis, gëtt him d'Geleeënheet mat de Mataarbechter vum Haus zesummenzeschaffen. Et waren dat deemools den Eddy Ryssach fir *Arthur et Léopold*, de Serge Gennaux fir *L'Homme aux phylactères* a, *Loryfiand et Chifmol*, an de Charles Degotte.

1969 lancéiert hien zesumme mam Louis Salvérius d'Serie *[[Les tuniques bleues]]* eng humoristesch Bande dessinée déi de Sezessiounskrich als Hannergrond huet. Nom Doud vum Salvérius 1972, gëtt de Lambil säi Mataarbechter fir déi Serie, déi déi zwéin dann op Bestsellerniveau eropschrauwen.

Duerch seng Renommée, déi stänneg méi grouss gëtt, gëtt hien ëmmer méi vu Comiczeechner als Zeenarist gefrot. Ëmmer méi Wierker bei deenen hien den Zenario geschriwwen huet, hunn e grousse Succès: *[[Sammy (Bande dessinée)|Sammy]]* a *[[Lou (bande dessinée)|Lou]]* (mam Berck); *Câline et Calebasse*, *Boulouloum et Guiliguili* a *Les paparazzi* (mam Mazel); *Mirliton* (mam Macherot); *Le vieux bleu* (mam François Walthéry); *Les naufragés de l'espace* (mam Guy Counhaye); *Pauvre Lampil* (mam Lambil); *[[Agent 212|L'agent 212]]* (mam Daniel Kox); *Godasse et Godaille* (mam Jacques Sandron); *Les grandes amours contrariées* (mam Philippe Bercovici); *[[Spirou et Fantasio]]* (mam Nic); oder och nach *Les toyottes* (mam Louis-Michel Carpentier).

An den 1980er Jore mécht hie méi am Beräich vum schwaarzen Humor an an der Parodie, wéi zum Beispill *Les Femmes en blanc* (mam Philippe Bercovici), *Pierre Tombal* (mam Marc Hardy), *Les voraces* (mam Glem), oder och nach *[[L'année de la bière]]* an *[[Du côté de chez Poje]]* (mam Louis-Michel Carpentier)...

Am Nummer 4198 vum Periodique *Spirou* am September 2018 goufen dem Cauvin seng 80 Joer gefeiert.

## Kuckt och
* Comics-online
* BD.Contern
* Comicline
* Comic
* Musée vun der Karikatur a vum Cartoon zu Veianen
Deutsche Bank

D**'Deutsche Bank** (Däitsch Bank) ass déi gréisst däitsch Finanzentreprise. Et ass eng Aktiegesellschaft mat Sëtz zu Frankfurt am Main. Si huet iwwer 81.000 Mataarbechter.

## Presenz zu Lëtzebuerg
Wärend dem Zweeten Weltkrich, am November 1940, accaparéiert Deutsche Bank sech een Deel vun Kapital vun der Banque Générale de Luxembourg: de Josef Abs an den Alfred Kurzmeyer kommen an de Verwaltungsrot vun der BGL. Am Laf vun der Besatzung gëtt deen däitschen Afloss ëmmer méi zentral.

Deutsche Bank etabléiert sech den 12. August 1970 opneits zu Lëtzebuerg, ënnert dem Numm Compagnie Financière de la Deutsche Bank. Wéi aner däitsch Banken benotzt si déi lëtzebuergesch Finanzplaz am Ufank virun allem fir um Euromarché matzemaachen. Ab den 1980er Joren positionéiert si sech och am Private Banking. 1981 hellt Deutsche Bank eng Bedeelegung vun 25% bei der Banque de Luxembourg. Am Mäerz 1987 ännert si hiren Numm an Deutsche Bank Luxembourg S.A. Zu deem Moment war d’Bank déi gréissten Bank zu Lëtzebuerg wat d’Bilanzzomm ugeet.

### Direkteren

* Ekkehard Storck (1970-1998)
* Ernst-Wilhem Contzen (1998-2014)
* Boris Liedtke (2014-2015)
* Frank Krings (2016-2020)

## Bibliographie

* Ekkehard Storck, *Euromarkt, Finanz-Drehscheibe der Welt*, Stuttgart, Schäffer-Poeschel, 1995.

## Um Spaweck
Claude Gengler (Zeechner)

De **Claude Gengler** ass e lëtzebuergesche Comiczeechner an Illustrateur.

Als Zeechner ass de Claude Gengler Autodidakt, huet awer Enn vun den 1980er Joer zu Bréissel e Kuerzstudium als Trickfilmer absolvéiert. Donieft huet hien och an de Joren 1983, 1984 an 1985 un der Summerakademie deelgeholl.

Duerno huet hien hei an do als Illustrateur, ënner anerem fir d'Asti (*Kolibri Kolibra*) an och an der *[[Revue de la Jeunesse]]* gezeechent. An Däitschland sinn an der *Märchenzeitung*, den *CSRU-News* an och an den *Nachrichten aus der Anderwelt* Zeechunge vun him publizéiert ginn.

De Claude Gengler huet selwer e puer kleng Zäitschrëften a Fanzinen erausginn: *Super Za-Za, Gomper*. An den 1970er an 1980er Jore koum och e Comicalbum vun him eraus, *Les anecdotes de Théo Watermael*, an duerno an den 1990er Joren 3 Portfolioen iwwer Gnomen a Kobolden.

Tëscht 1999 an 2003 huet hien e puer Ausstellunge gehat, dovun 2003 eng zu Arel, zesumme mat dem belsche Comiczeechner René Hausman.

## Kuckt och
* Comics-online
* BD.Contern
* Comicline
* Comic
* Musée vun der Karikatur a vum Cartoon zu Veianen

## Um Spaweck
*BD Contern
*Comics online
Agent 212

**Agent 212** ass eng belsch humoristesch Serie vu Bandes dessinéeën där hiren Haaptpersonnage de Polizist Arthur Delfouille ass, deen ze vill guttmiddeg ass an eng op déi aner fléie léisst. D'Zeechnunge vun der Serie si vum Daniel Kox an den Zenario vum Raoul Cauvin.

Den *Agent 212* trëtt fir d'éischt 1975 am *[[Journal de Spirou]]* op. De Verlag Dupuis huet zënterhir 29 Albume vun där Serie op Franséisch an Hollännesch erausbruecht.

A verschidden Zeenen trëtt de Pierre Tombal op, deen Doudegriewer ass, an den Haaptpersonnage an enger anerer Bande dessinée ass, bei där de Raoul Cauvin Zeenarist ass.

Ausser dem Agent 212, sinn Haaptpersonnagen:
*Den Albert, en anere Polizist, deen onfräiwëlleg bei dem Agent 212 senge Gaffen derbäi ass.
*De Kommissär Raoul Lebrun deen als Virgesetzen ëmmer dem Agent 212 seng Gaffe muss mat ausbueden.
## Albumen
Festival international de la bande dessinée à Contern

De **Festival international de la bande dessinée à Contern** ass e *Comicfestival* deen zanter 1994 all Joer zu Conter organiséiert gëtt.

E **Comicfestival** *(an Däitschland heesche se "Comicbörse")* ass eng traditionell Renconter tëscht den Auteuren an hire Konnen, Bewonnerer an de Comicsammler. Bei där Geleeënheet kann de Fan sech bei den Zeechner an/oder Zeenaristen eng Widmung (Dédicasse) a säi Buch, op e Blat Zeechepabeier oder a säin Dédicassenalbum maache loossen. Op de Festivale ginn och nei Bicher a Serië virgestallt, déi een da beim Festivalslibraire kafen a vun den Auteuren dédicasséire loosse kann.

De **Festival international de la bande dessinée à Contern** - kuerz *B.D.Contern*, ass sou en Event, deen zanter 1994 all Joer traditionell mat dem Ufank vun der grousser Vakanz zesummefält. Schonn no e puer Joer Existenz hat B.D.Contern internationalen Niveau erreecht an zielt haut zu de gréissten a beléiftste Comicfestivalen aus Mëtteleuropa.

## Geschicht

## Gaaschtzeechner
Nieft de reegelméissege lëtzebuergesche Gäscht zu Conter - de Roger Leiner a Lucien Czuga, den Andy Genen, de Fern Weirich, de Claude Christ an de Luke Haas, si schonn eng Rëtsch ganz prominent international Zeechner, Zeenaristen a Cartoonisten ageluede gewiescht, an e puer vun hinne komme praktësch all Joer nes erëm. Zu de prominentsten Zeechner an Zeenaristen zielen den Don Rosa, Raoul Cauvin, Dino Attanasio, Bédu, Jean-Claude Servais, Albert Weinberg, Jo El Azzara, Edouard Aidans, Bruno DiSano, Chandre, Daniel Kox, Jean-Charles Kraehn a Michel Weyland.

## Kuckt och
* Comicszeechner zu Lëtzebuerg
* Comics-online
* Comicline
* Comic
* Musée vun der Karikatur a vum Cartoon zu Veianen

## Um Spaweck
*BD Contern
*Comics online
Lëscht vun de Comicszeechner zu Lëtzebuerg

Alphabetesch Oplëschtung vun de lëtzebuergesche Comicszeechner, Zeenaristen a Cartoonisten

*Marc Angel
*Florin Balaban
*Claude Christ
*Pierre Decock
*François Didier
*Guy Didier
*Andy Genen
*Claude Gengler
*Jérôme Grethen
*Antoine Grimée
*Mireille Guden
*Luke Haas
*Marina Herber
*Sabrina Kaufmann
*Romain Lenertz
*Roger Leiner
*Félix Mersch
*Poleurs
*Péil Schlechter
*Carlo Schmitz
*Carlo Schneider
*Albert Simon 
*Guy W. Stoos
*Nathalie Tull
*Fern Weirich
*Gab Weis
*Serge Weis

## Kuckt och
* Comics-online
* BD.Contern
* Comicline
* Comic
* Musée vun der Karikatur a vum Cartoon zu Veianen

## Um Spaweck
*BD Contern
Dino Attanasio

Den **Dino** (Edoardo) **Attanasio**, gebuer den 8. Mee 1925 zu Mailand, ass en italieenesche Comiczeechner an Zeenarist, deen a senger Heemechtsstad Milano opgewuess ass.

1948 goung hien an d'Belsch, wou en direkt als Animateur mat Schaffen ugefaangen huet. Scho kuerz duerno huet en am Magazin *[[Tintin]]* d'Chance kritt fir ze publizéiren. Bis 1968 sinn am *Tintin* verschidde Comicgeschichte vun him erauskomm. Säin éischte grousse Erfolleg hat hie mat der BD *"Signor Spaghetti"*, déi vum René Goscinny an Zeen gesat gouf a sech am Laf vun de Joren zu engem Evergreen entwéckelt huet.

Den Dino Attanasio ass och nach an aneren Illustréierten a Comicmagaziner publizéiert ginn, z.&nbsp;B. am *Petits Belges*, am *Line* an och am Spirou, wou hien e puer vun de *[[Les belles histoires de l'oncle Paul|belles histoires de l'oncle Paul]]* gezeechent huet.

Donieft war hien ee vun den éischten Illustrateure vun der Kollektioun Marabout Junior. An där Täschebuchkollektioun fir déi Jonk huet hien 1953 als Éischten dem Henri Vernes seng Romaner vum Bob Morane illustréiert an och d'Bicherdeckele gezeechent. 1959 koum de Bob Morane als Bande dessinée eraus mat dem Dino Attanasio erëm als Éischten Zeechner. Duerno hu seng Confrèren de Gérald Forton, William Vance a Coria d'Serie weidergefouert.

Wéi den André Franquin an den 1960er Jore mat senger Serie *Modeste et Pompon* opgehalen huet, ass den Dino Attanasio domat weidergefuer.

Nodeem en den *Tintin* verlooss hat, ass en an Holland gaangen an huet do nieft senge Kontributiounen a verschiddene Blieder ganz besonnesch fir de Comicmagazin *Pep* geschafft. Do huet en op Zenarie vum Martin Lodewijk, deen och fir den Don Lawrence d'Zenarie vum Storm geschriwwen huet, a *Patty Klein*, eng Serie vu Gangstergeschichte gezeechent. Duerno koumen zesumme mam Yvan Delporte um Zenario de *Bandoneon* an a Kooperatioun mam Dick Matena, *De Marconi's* eraus. 1974 huet den Dino d'Geschichte vum "Spaghetti" relancéiert.

1990 huet en eng ganz perséinlecher Adaptioun vum Giovanni Boccaccio sengem *[[Il Decamerone]]* ugefaangen an 1991 färdeggestallt.

Den Dino Attanasio ass quasi op all Comicfestival souwuel a Frankräich wéi an der Belsch ze begéinen an och e reegelméissege Gaascht zu Conter um Comic Festival.

## Wierker
* 1960-1963 Bob Morane
* 1961 Signor Spaghetti
* 1964 Modeste et Pompon
* 1979 Ambroise et Gino
* 1979 Bandonéon
* 1979 Bob Morane
* 1979 Flash-back et la 4e dimension
* 1979 Johnny Goodbye
* 1983 Le soleil des damnés
* 1984 Il était une fois dans l'oued
* 1991 Le Décaméron
* 1997 Jimmy Stone
* 2002-2006 Les Meilleurs récits de D.A.
* 2006 Candida

## Kuckt och
* Comics
* Comic

## Um Spaweck
* Extraits BD
* Bio Biblio
* Bob Morane
* Henri Vernes
Hydrus (Stärebild)

Déi **Kleng Waasserschlaang**, laténgesch: **Hydrus**, och *Südlech Waasserschlaang* oder *Männlech Waasserschlaang* genannt, ass e Stärebild um Südleche Stärenhimmel.

## Beschreiung
Déi Kleng Waasserschlaang ass keen opfällegt Stärebild. Nëmmen zwéi Stäre si méi hell wéi déi 3. Gréissteklass. Et fënnt een d'Stärebild südlech vum hellen Achernar, dem südlechste Stär vum Eridanus. D'Stärebild läit tëscht der Grousser Magellanescher Wollek (LMC) an der Klenger Magellanescher Wollek (SMC).

D'Hydrus ass vun Europa aus net ze gesinn.

## Geschicht
D'Hydrus gehéiert zu deene Stärebiller, déi Ennn vum 16. Joerhonnert vun den hollännesche Séifuerer Pieter Dirkszoon Keyser a Frederik de Houtman agefouert goufen. De Johannes Bayer huet si am Joer 1603 a sengem Himmelsatlas Uranometria iwwerholl.

Si ass dat südlecht Géigestéck vun der nërdlecher oder „weiblecher“ Hydra (Waasserschlaang).

## Himmelsobjeten

### Stären

De β&nbsp;Hydri ass mat enger kuerzer Distanz vu 24,4 Liichtjoer ee vun deenen nooste Stäre bei eiser Sonn. Et ass e giele Stär mat der Spektralklass G1 IV. Hien huet eng änlech Masse wéi eis Sonn, ass awer mat engem Alter vu ronn 7 Milliarde Joer méi wäit entwéckelt an huet sech op en Duerchmiesser vun iwwer 2 Millioune Kilometer opgeblosen.

Den α&nbsp;Hydri läit 71 Liichtjoer vun eis ewech, hie liicht wäiss a gehéiert zu der Spektralklass F0 V.

## Kuckt och

## Um Spaweck
Adrianus Eversen

Den **Adrianus Eversen**, gebuer zu Amsterdam den 13. Januar 1818, a gestuerwen zu Delft den 1. Dezember 1897, war ee vun de bekanntsten hollännesche Moler vu Stied a vu Stroossenzeenen.

Seng Wierker erënneren un déi fréi hollännesch Meeschtere Jan van der Heyden (*1638 †1712) an Isaac Ouwater (*1750 †1793).

Hien huet mat sengem Zätgenosse Cornelis Springer d'Molerei beim Cornelis de Kruyff geléiert. De Cornelis Springer war och ganz bekannt fir Biller vu Stadlandschaften.

Den Eversen huet zu Amsterdam gewunnt a geschafft, an huet do tëscht 1845 an 1885 seng Biller ausgestallt. Éier hien 1889 op Rotterdam geplënnert ass, huet en Ausstellungen zu Den Haag an zu Leeuwarden gemaach. En hat iwwer seng ganz Schaffensperiod eng grouss Nofro fir seng Biller, an hien huet der vill dovun an d'Belsch an an England verkaaft. Den Englesche Billersammler John Sheepshanks huet eng grouss Parti vu senge Biller kaaft. Nom Sheepshanks sengem Doud koumen déi Biller an de Besëtz vum Victoria and Albert Museum.

Den Eversen war Member vun dem elitäre Veräin *Arti et Amicitiae*.

Seng Wierker si bekannt fir hire groussen topograheschen Detail, an deemno grad sou intressant vum artistesche wéi vum historesche Standpunkt. Si beschreiwen Zeene vum deegleche Liewen, a sinn dofir och mat déi bescht Opzeechnunge vun den Aktivitéite vun de Leit an Holland vun där Zäit.

An Europa si seng Biller an de Muséeë vun Amsterdam, Enkhuizen an Den Haag ze gesinn.

## Kuckt och
*Lëscht vu Moler (ausser Lëtzebuerg)

## Um Spaweck
Astronomische Gesellschaft Katalog 2

Den **AGK2** ass ee prezise Stärekatalog vu ronn 200.000 Stären, deen op Initiativ vun der Astronomescher Gesellschaft an den 1930er Joren opgestallt gouf.

D'Astronomesch Gesellschaft (A.G.), déi eelst wëssenschaftlech Vereenegung vun Europa gouf am Joer 1800 gegrënnt. Géint 1860 huet si dee wichtegste Stärekatalog vun där Zäit, den AGK initiéiert. Hie gouf vun 1929 un zum AGK2 vergréissert - mat méi neien Date vun der Astrometrie an ënner preziser Berücksichtegung vun den Eegebeweegungen. Den AGK2 ass bis haut, zesumme mat der neier Faassung vum AGK3, eng bedeitend Datebasis fir d'Astronomie, d'Himmelsmechanik an d'Bunnbestëmmungen.

D'Miessung vun de Stäreplazen vum AKG2 entstoung
* a Kooperatioun vun 3 Observatoiren
* mat eenheetlechen Instrumenter - dem eegens entwéckelten „AG-Astrograph“, dräi Astrokamerae mat ongeféier 2 m Brennwäit) an dem AG-Komparater fir d'Auswäertung vun Dausende vu Fotoplacken 
* an op Basis vun engem verbesserte Fundamentalsystem vun astronomesche Konstanten, déi mat modernen, deelautomatiséierte Meridiankreesser gemooss goufen.

An enger Aarbecht vu ronn 10 Joer ass den AGK-2 entstanen, an deem ongeféier 200.000 Stäre stinn, bis erof op déi 9. an 10. Gréisst, a mat Positiounsgenauegkeeten, déi besser wéi 1″ sinn. Bis an d'1980er Jore war dee Katalog eng wichteg Basis an der Astrometrie a fir d'Auswäertunge fir d'Satellittegeodesie.

## Kuckt och