open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Lëscht vun de lëtzebuergesche Verdeedegungsministeren

Dëst ass d**'Lëscht vun de lëtzebuergesche Verdeedegungsministeren**.

Den offiziellen Titel war *Ministre de la force publique* a vun 1999 un *Ministre de la défense*. Vun 2013 bis 2023 war et de Minister fir bannenzeg Sécherheet, offiziell *Ministre de la sécurité intérieure. *Zanter 2023 ass de Ministère am *[[Ministère des Affaires étrangères et européennes, de la Défense, de la Coopération et du Commerce extérieur]]* integréiert.


ImageSize = width:800 height:auto barincrement:12
PlotArea = top:10 bottom:50 right:130 left:20
AlignBars = late

DateFormat = dd/mm/yyyy
Period = from:05/11/1937 till:30/11/2027
TimeAxis = orientation:horizontal
ScaleMajor = unit:year increment:10 start:1940

Colors =
 id:CSV value:rgb(0.9999,0.65,0) legend: CSV
 id:LSAP value:rgb(0.7969,0,0) legend: LSAP
 id:DP value:rgb(0.5313,0.5313,0.9999) legend: DP
 id:PD value:rgb(0.1992,0.1992,0.8633) legend: PD
 id:déi_gréng value:rgb(0, 0.99992,0) legend: déi_gréng
Legend = columns:4 left:150 top:24 columnwidth:100

TextData =
 pos:(20,27) textcolor:black fontsize:M
 text:"Parteien"

BarData =
 barset:PM

PlotData=
 width:5 align:left fontsize:S shift:(5,-4) anchor:till
 barset:PM

 from: 05/11/1937 till: 23/11/1944 color:PD text:"Dupong" fontsize:10
 from: 23/11/1944 till: 01/03/1947 color:CSV text:"Dupong" fontsize:10
 from: 01/03/1947 till: 14/07/1948 color:CSV text:"L. Schaus" fontsize:10
 from: 14/07/1948 till: 03/07/1951 color:CSV text:"Bech" fontsize:10
 from: 03/07/1951 till: 02/03/1959 color:CSV text:"Werner" fontsize:10
 from: 02/03/1959 till: 15/07/1964 color:DP text:"E. Schaus" fontsize:10
 from: 15/07/1964 till: 03/01/1967 color:CSV text:"Marcel Fischbach" fontsize:10
 from: 03/01/1967 till: 06/02/1969 color:CSV text:"Grégoire" fontsize:10
 from: 06/02/1969 till: 15/06/1974 color:DP text:"E. Schaus" fontsize:10
 from: 15/06/1974 till: 20/07/1984 color:DP text:"Krieps" fontsize:10
 from: 20/07/1984 till: 14/07/1989 color:CSV text:"Marc Fischbach" fontsize:10
 from: 14/07/1989 till: 13/07/1994 color:LSAP text:"Poos" fontsize:10
 from: 13/07/1994 till: 07/08/1999 color:LSAP text:"Bodry" fontsize:10
 from: 07/08/1999 till: 31/07/2004 color:DP text:"Goerens" fontsize:10
 from: 31/07/2004 till: 22/02/2006 color:CSV text:"Frieden" fontsize:10
 from: 22/02/2006 till: 27/07/2009 color:CSV text:"Schiltz" fontsize:10
 from: 27/07/2009 till: 04/12/2013 color:CSV text:"Halsdorf" fontsize:10
 from: 04/12/2013 till: 05/12/2018 color:LSAP text:"Schneider" fontsize:10
 from: 05/12/2023 till: 31/07/2020 color:déi_gréng text:"Bausch" fontsize:10
 from: 17/11/2023 till: 30/11/2027 color:DP text:"Backes" fontsize:10
 


## Kuckt och

* Lëscht vun de lëtzebuergesche Ministere fir bannenzeg Sécherheet
Ubuntu

**Ubuntu** ass een Open-Source-Betribssystem, dat op Debian Gnu/Linux opgebaut ass.

Et ass eng vun den am meeschte bekannte Linux-Distributiounen.

## Um Spaweck

* Websäit vun Ubuntu
Lëscht vun de lëtzebuergeschen Ëmweltministeren

Dës **Lëscht vun den Ëmweltministere vu Lëtzebuerg** ass en Deel vun de .



An der Regierung Juncker-Asselborn II gouf den Ëmweltministère mat anere Ministèren zum Ministère fir nohalteg Entwécklung an Infrastruktur (*Ministère du développement durable et des infrastructures*) zesummegeluecht. De Minister vun 2009 bis 2013 war de Claude Wiseler an delegéierte Minister war déi Zäit de Marco Schank.

An der Regierung Bettel-Schneider gouf, ënner der Ministesch Carole Dieschbourg, de Ressort Ëmwelt mat der Waasserwirtschaft a Landesplanung zesummegeluecht, mam Camille Gira (am Juni 2018 duerch de Claude Turmes ersat) als Staatssekretär.

An der Regierung Bettel-Lenert-Bausch housch e: Ministère fir Ëmwelt, Klima an nohalteg Entwécklung.

Vum 2. Mee 2022 bis de 17. November 2023 war, nom Récktrëtt vun der Carole Dieschbourg, d'Joëlle Welfring Ministesch fir Ëmwelt, Klima an nohalteg Entwécklung.

An der Regierung Frieden-Bettel ass zanter dem 17. November 2023 de Serge Wilmes Minister fir Ëmwelt, Klima a Biodiversitéit.


ImageSize = width:800 height:auto barincrement:12
PlotArea = top:10 bottom:50 right:130 left:20
AlignBars = late

DateFormat = dd/mm/yyyy
Period = from:17/06/1974 till:01/12/2027
TimeAxis = orientation:horizontal
ScaleMajor = unit:year increment:5 start:1980

Colors =
 id:LSAP value:rgb(0.7969,0,0) legend: LSAP
 id:DP value:rgb(0.5313,0.5313,0.9999) legend: DP
 id:DG value:rgb(0.6, 0.8, 0.2) legend: DG
 id:CSV value:orange legend: CSV
Legend = columns:4 left:150 top:24 columnwidth:100

TextData =
 pos:(20,27) textcolor:black fontsize:M
 text:"Parteien"

BarData =
 barset:PM

PlotData=
 width:5 align:left fontsize:S shift:(5,-4) anchor:till
 barset:PM

 from: 17/06/1974 till: 16/09/1977 color:DP text:"É Krieps" fontsize:10
 from: 16/09/1977 till: 20/07/1984 color:DP text:"Barthel" fontsize:10
 from: 20/07/1984 till: 14/07/1989 color:LSAP text:"R Krieps" fontsize:10
 from: 14/07/1989 till: 13/07/1994 color:LSAP text:"Bodry" fontsize:10
 from: 13/07/1994 till: 30/01/1998 color:LSAP text:"Lahure" fontsize:10
 from: 30/01/1998 till: 07/08/1999 color:LSAP text:"Bodry" fontsize:10
 from: 07/08/1999 till: 31/07/2004 color:DP text:"Goerens" fontsize:10
 from: 31/07/2004 till: 23/07/2009 color:LSAP text:"Lux" fontsize:10
 from: 23/07/2009 till: 04/12/2013 color:CSV text:"Wiseler"fontsize:10
 from: 04/12/2013 till: 22/04/2022 color:DG text:"Dieschbourg"fontsize:10
 from: 02/05/2022 till: 17/11/2023 color:DG text:"Welfring"fontsize:10
  from: 17/11/2023 till: 01/12/2027 color:CSV text:"Wilmes"fontsize:10


## Kuckt och
* Lëscht vun de lëtzebuergesche Ministere fir Nohaltegkeet an Infrastruktur

## Um Spaweck
Auguste Thorn

Den **Auguste Thorn**, gebuer den 29. November 1873 zu Réimech, a gestuerwen de 24. September 1948 an der Stad Lëtzebuerg, war e lëtzebuergesche Jurist a Politiker.

1903 huet hie mat aneren de *Luxemburger katholischer Volksverein* gegrënnt, aus dem 1921 de Lëtzebuerger Chrëschtleche Gewerkschaftsbond ervirgaangen ass.

1917, wéi hie Bâtonnier zu Lëtzebuerg war, gouf hien an d'Chamber gewielt, wou hie bis 1937 als Deputéierte bliwwen ass.

Als treien Unhänger vun der Monarchie huet hie vill dozou bäigedroen, datt nom Éischte Weltkrich déi republikanesch Pläng gescheitert sinn. Et war hien, deen den 13. November 1918 an der Chamber virgeschloen huet e Referendum iwwer déi nei Staatsform z'organiséieren.

* 1919 oder 1920-1923: Verwaltungsrot vun der *Banque Belgo-Luxembourgeoise S.A.*

## Gielercher
* 
* Grand Officier de l'Ordre de la Couronne de Belgique 
*
Joseph Steichen

De **Joseph Steichen**, gebuer den 31. Juli 1855, a gestuerwen den 23. Mäerz 1938 an der Stad Lëtzebuerg, war e lëtzebuergesche Jurist a Banquier.

Hie war vum 31. Dezember 1898 bis den 23. Mäerz 1938 Member vum Staatsrot.

Vum 27. Februar 1931 bis den 20. Februar 1932 war hie President vun där Institutioun.

Hie war och Member vum Ieweschte Geriichtshaff, an Direkter an Aktionär vun den Aasselbuerer Leekollen.

De Steichen war de Besëtzer vun der Mineralwaasserquell Bel-Val.

## Gielercher
* 
* 
*
Rainer von Vielen

De **Rainer von Vielen**, gebuer de 26. Februar 1977 zu Kempten am Allgäu als *Rainer Hartmann*, ass en däitsche Museker a Sänger, deen nieft senger Aarbecht als Museker a verschiddene Gruppen och Film- an Theatermusek schreift.

## Um Spaweck
Lëscht vun de lëtzebuergeschen Ausseministeren

Dëst ass eng **Lëscht vun den Ausseministere vu Lëtzebuerg**.






ImageSize = width:900 height:auto barincrement:12
PlotArea  = top:10 bottom:50 right:130 left:20
AlignBars = late

Colors     =
  id:ind    value:rgb(0.8,0.8,0.8)
  id:gray1  value:gray(0.8)
  id:gray2  value:gray(0.9)
  id:LSAP  value:rgb(0.7969,0,0)
  id:CSV    value:rgb(1,0.65,0)
  id:DP     value:rgb(0.1,0.5,1)
  id:PD     value:rgb(0,0,0.8)
  id:PNI    value:rgb(0.6,0.1,0.5)

DateFormat = dd/mm/yyyy
Period     = from:01/01/1848 till:31/12/2027
TimeAxis   = orientation:horizontal
ScaleMajor = gridcolor:gray1 unit:year increment:10 start:1850
ScaleMinor = gridcolor:gray2 unit:year increment:5 start:1850

BarData =
  barset:PM

PlotData=
  width:5 align:left fontsize:S shift:(5,-4) anchor:till
  barset:PM

 from: 01/08/1848 till: 06/12/1848 color:ind text:"De la Fontaine" fontsize:10
 from: 06/12/1848 till: 23/09/1853 color:ind text:"Willmar" fontsize:10
 from: 23/09/1853 till: 26/09/1860 color:ind text:"Simons" fontsize:10
 from: 26/09/1860 till: 03/12/1867 color:ind text:"De Tornaco" fontsize:10
 from: 03/12/1867 till: 26/12/1874 color:ind text:"Servais" fontsize:10
 from: 26/12/1874 till: 20/02/1885 color:ind text:"Blochausen" fontsize:10
 from: 20/02/1885 till: 22/09/1888 color:ind text:"Thilges" fontsize:10
 from: 22/09/1888 till: 11/10/1915 color:ind text:"Eyschen" fontsize:10
 from: 12/10/1915 till: 06/11/1915 color:ind text:"Mongenast" fontsize:10
 from: 06/11/1915 till: 24/02/1916 color:ind text:"Loutsch" fontsize:10
 from: 24/02/1916 till: 19/06/1917 color:ind text:"Thorn" fontsize:10
 from: 19/06/1917 till: 28/09/1918 color:PD text:"Kauffman" fontsize:10
 from: 28/09/1918 till: 20/03/1925 color:PD text:"Reuter" fontsize:10
 from: 20/03/1925 till: 16/07/1926 color:PNI text:"Prüm" fontsize:10
 from: 16/07/1926 till: 23/11/1944 color:PD text:"Bech" fontsize:10
 from: 23/11/1944 till: 02/03/1959 color:CSV text:"Bech" fontsize:10
 from: 02/03/1959 till: 15/07/1964 color:DP text:"Schaus" fontsize:10
 from: 15/07/1964 till: 03/01/1967 color:CSV text:"Werner" fontsize:10
 from: 03/01/1967 till: 06/02/1969 color:CSV text:"Grégoire" fontsize:10
 from: 06/02/1969 till: 22/11/1980 color:DP text:"Thorn" fontsize:10
 from: 22/11/1980 till: 20/07/1984 color:DP text:"Flesch" fontsize:10
 from: 20/07/1984 till: 07/08/1999 color:LSAP text:"Poos" fontsize:10
 from: 07/08/1999 till: 20/07/2004 color:DP text:"Polfer" fontsize:10
 from: 20/07/2004 till: 31/07/2004 color:DP text:"Goerens" fontsize:10
 from: 31/07/2004 till: 01/11/2023 color:LSAP text:"Asselborn" fontsize:10
 from: 17/11/2023 till: 31/12/2027 color:DP text:"Bettel" fontsize:10


## Kuckt och

## Um Spaweck
Read and talk about

De **read and talk about** ass eng Internetzeitung op Lëtzebuergesch vum Lëtzebuerger Jugendroutkräiz.

Se ass am November 2007 vu 4 Benevolen vum Lëtzebuerger Jugendroutkräiz gegrënnt ginn. Bannen engem Joer ass mat der Popularitéit vun der Gratis Online Zeitung och d'Zuel vun de 'Journalisten' op 13 geklommen.

D'Zeitung beschäftegt sech virun allem mat Jugend- a Sozialthemen, an ass eng Informatiounsquell fir déi ronn 300 Fräiwëlleger vum Jugendroutkräiz.

Ufanks gouf d'Zeitung am PDF Format nëmmen un d'Membere geschéckt, mä an Tëschenzäit kann ee se um Site vum Roude Kräiz eroflueden.

## Um Spaweck
*read and tak about um Internetsite vun der Croix-Rouge
Will Bertrand

De **Guillaume** ("**"Will**") **Bertrand**, gebuer den 8. Mee 1932 zu Iwwersiren, a gestuerwen de 26. Juni 2001 zu Lëtzebuerg, war e lëtzebuergesche Lokalpolitiker.

Hie war vun 1970 un am Gemengerot vun der deemoleger Gemeng Biermereng, a Buergermeeschter vun 1976 bis 1997.

Zu Elweng gouf eng Strooss no him genannt.
Maitrank

De **Maitrank** (oder Meedrank) ass e Gedrénks aus der Géigend vum Areler Land. De Maitrank gëtt mat engem Gemësch vu wäissem Wäin, e bësse Cognac, Zocker, Orangen a mat den aromatesche Bléie vum Meekräitchen (*Galium odoratum*), wat an de Bëscher an där Regioun wiisst, ugesat. Well d'Meekräitchen nëmme vu Mee bis Juni blitt, gëtt dëst Gedrénks och nëmmen déi Zäit produzéiert.

## Geschicht

Et ass net kloer zanter wéini et dëst Gedrénks scho gëtt. De Maitrank gouf fir d'éischt 854 vun engem Pater vu Prüm ernimmt. D'Pateren hunn d'medezinesch Eegenschafte vum Meekräitche scho laang kannt. Si hunn hire Wäin dofir mat Meekräitchen ugesat an am Fréijoer gedronk fir de Kierper nom Wanter z'entgëften. Si hunn hire Gäscht an den Awunner aus der Regioun de Maitrank ze schmaache ginn a sou ass d'Gedrénks bekannt ginn.
Ferdinand Wirtgen

De **Ferdinand Wirtgen**, gebuer den 11. Dezember 1906 zu Ollem, a gestuerwen den 18. Februar 1982 an der Stad Lëtzebuerg, war e lëtzebuergesche Jurist a President vum Staatsrot.

Sein Papp den Nicolas Wirtgen, a säi Brudder de Charles Wirtgen, waren Deputéiert.

Vun 1949 bis 1971 war hien Direkter vun der *[[Administration de l'enregistrement et des domaines]]*.

Hie war vun 23. Oktober 1950 u Member vum Staatsrot.
Hie war vun Dezember 1976 bis Enn September 1978 President vum Staatsrot.
Luxogramm

**Luxogramm**, mam ganzen Numm **Luxogramm - E System fir grammatesch Informatiounen iwwer d'Lëtzebuergescht**, ass eng Websäit mat grammateschen Informatiounen zu de lëtzebuergesche Verben.

Luxogramm gouf am *Laboratoire de linguistique et de littératures luxembourgeoises* vun der Uni Lëtzebuerg ënner der Leedung vum däitsche Linguist Peter Gilles entwéckelt.

Fir d'Erschafe vu Luxogramm gouf sech um linguistesche Webportal fir däitsch Grammatik a Wierderbicher vun der Firma *Canoo Engineering AG* vu Basel orientéiert.

Als linguistesch Basis hunn d'Grammairë vum Robert Bruch, Josy Braun a François Schanen / Jacqui Zimmer gedéngt.

Nodeem Luxogramm am Ufank nëmmen op Däitsch funktionéiert huet, kann de Benotzer zanter Mee 2009 tëscht de Sproochen Lëtzebuergesch, Däitsch a Franséisch wielen.

## Um Spaweck
* Luxogramm-Websäit
Volans (Stärebild)

D'Stärebild **Volans** oder **Pisces Volans** (laténgesch), op Däitsch: „Fliegender Fisch“, ass eng Konstellatioun um südleche Stärenhimmel.

## Beschreiwung
De Volans ass en onopfällegt Stärebild südlech vum Carina. Kee vu senge Stären ass méi hell wéi déi 3.&nbsp;Gréissteklass.

## Geschicht
De Volans gehéiert zu de Stärebiller, déi Enn vum 16. Joerhonnert vun den hollännesche Séifuerer Pieter Dirkszoon Keyser a Frederik de Houtman agefouert goufen. De Johannes Bayer huet d'Stärebild am Joer 1603 a sengem Himmelsatlas Uranometria iwwerholl.

## Himmelsobjeten
### Stären

Den hellste Stär am Volans ass de β&nbsp;Volantis. Hien ass 108 Liichtjoer vun eiser Äerd ewech, seng Spektralklass ass K2 III, hie liicht orange.

### Duebelstären

Den zweethellste Stär, γ Volantis, ass een Duebelstäresystem op enger Distanz vun 142 Liichtjoer. De Wénkelofstand ass mat 13,6 Bousekonnen zimmlech grouss.

De κ&nbsp; Volantis ass een Dräifachstäresystem op enger Distanz vun 393 Liichtjoer. Déi hellste Komponent ass de κ1, ee bloe Risestär mat der Spektralklass B9. Op engem Ofstand vu 65 Bousekonnen ass de κ², een Ënnerris mat der Spektralklass A0. Weider 37,7 Bousekonnen ewech steet déi drëtt Komponent, den κ Volantis C. κ1 an den κ2.

Den Epsilon Volantis (ε Volantis) ass e weidert Dräifachstäresystem.

### NGC-Objeten

Am Volans fënnt een och d'Balkespiralgalaxie NGC 2442.

## Kuckt och
* Lëscht vu Stärebiller

## Um Spaweck
Albert Philippe

Den **Albert Maria Philippe**, gebuer de 24. Mee 1886 an der Stad Lëtzebuerg, an do gestuerwen de 17. Dezember 1941, war e lëtzebuergeschen Affekot a Politiker vun der Rietspartei.

Vun 1917 bis 1940 war hien am Stater Gemengerot a bei de Chamberwale vum 26. Oktober 1919 gouf hien an d'Chamber gewielt an hie gouf duerno ëmmer nees erëmgewielt a war bis zu sengem Doud Deputéierten.

Den 29. September 1941 gouf hie vun den Däitsche verhaft an an d'KZ Hinzert bruecht vu wou hien de 4. November 1941 nees fräigelooss gouf.

Hien huet sech ëmbruecht a gouf de 17. Dezember 1941 dout an der Uelzecht fonnt.

## Gielercher
* 
## Um Spaweck
Den Albert Philippe op der Websäit ons-jongen-a-meedercher.lu
Thierry Origer (Reliounswëssenschaftler)

Den **Thierry Origer**, gebuer den 23. Dezember 1977, a gestuerwen den 3. Abrëll 2015, war e lëtzebuergesche Professer, Reliounswëssenschaftler, Theolog a Museker.

En huet 1997 eng Première B classique am Iechternacher Kolléisch gemaach an duerno Sciences religieuses, Theologie a Philosophie zu Louvain-la-Neuve an zu Tréier studéiert. Vum Hierscht 2003 bis zu sengem Doud huet hien (vun 2006 un als nominéierte Professer) Relioun an Eethik am Mamer Lycée enseignéiert.

Donieft war hien a senger Fräizäit aktiv als Organist op verschiddene Plazen am Land, souwéi Sekretär vun den Amis de l'orgue - Luxembourg.

## Um Spaweck
#### Musikalesches
* Den Thierry Origer op Youtube
#### Geschriwwenes
* "Konstruktivismus und Theologie" (Travail de candidature)
* "Die Orgel in Consdorf - Eine außergewöhnlich bewegte Geschichte" (Article)
Taipeh

**Taipeh**, op Chineesesch 臺北市 / 台北市 *Táiběi Shì*, ass d'Haaptstad vun Taiwan.

D'Stad läit beim Floss Danshui.

## Um Spaweck

* Offiziell Websäit (chin.) http://english.taipei.gov.tw/TCG/index.jsp (engl.)
Canton du Lorrain

De **Canton du Lorrain** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement La Trinité, am Departement Martinique an der Regioun Martinique.

## Gemengen am Kanton
* Le Lorrain
Der Neue Pauly

**Der Neue Pauly** ass eng Enzyklopedie iwwer d'Antiquitéit, där hir Originnen um August Friedrich Pauly seng Real-Encyclopädie der classischen Alterthumswissenschaft in alphabetischer Ordnung aus de Joren 1837 bis 1864 zeréckginn.

Den neie Pauly, deen an Zesummenaarbecht vun 2000 Wëssenschaftler aus 50 Länner zustane koum, huet 11.611 Säiten a besteet aus 13 Bänn "Altertum A-Z", 5 Bänn Receptiouns- a Wëssenschaftsgeschicht an engem Indexband. Am Wierk, dat 37 Kilo weit, sinn 30.000 Lemmata versammelt.

D'Enzyklopedie koum tëscht 1996 an dem Dezember 2003 am J.B. Metzler Verlag zu Stuttgart eraus.

Doriwwer eraus gëtt et nach Supplementsbänn:
** Band 1: *Herrscherchronologien der antiken Welt. Namen, Daten, Dynastien.* 2004
** Band 2: *Geschichte der antiken Texte. Autoren- und Werklexikon.* 2007
** Band 3: *Historischer Atlas der antiken Welt.* 2007
** Band 4: *Register zur Rezeptions- und Wissenschaftsgeschichte. Register zu den Bänden 13 – 15/3 des Neuen Pauly.* 2005
** Band 5: *Mythenrezeption. Die antike Mythologie in Literatur, Musik und Kunst von den Anfängen bis zur Gegenwart.* 2008
** Band 6: *Gelehrte und Wissenschaftler der Klassischen Altertumswissenschaften (14.-20. Jhd.). Biographisches Lexikon.*
** Band 7: *Komparatistik der griechischen und römischen Literatur. Ein Werklexikon.*

Editeure vum neie Pauly an de Supplementsbänn sinn den Hubert Cancik, de Manfred Landfester an den Helmuth Schneider.

## Den Neie Pauly op Englesch
Eng englesch Iwwersetzung, de "Brill's New Pauly - Encyclopaedia of the Ancient World" an 20 Bänn ass bei Brill Corporate zu Leiden an Holland publizéiert ginn.

## Um Spaweck
Kantonen am Departement Martinique

Zanter dem Gesetz 2011-884 vum 27. Juli 2011 iwwer d*'Collectivités territoriales* vun der Guyane an der Martinique, ersetzt d'Assemblée de Martinique vun 2015 un déi fréier *Conseilen* d.&nbsp;h. de *Conseil général* an de *Conseil régional*. Déi Assemblée gëtt a 4 Walbezierker sougenannt *Sektioune* gewielt an dowéinst sinn d'Kantonen obsolet ginn. Si ginn awer hei nach aus historesche Grënn opgezielt.
Marguerite-Séraphine Beving

D**'Marguerite-Séraphine Beving**, gebuer de 27. Januar 1818 zu Iechternach, a gestuerwen de 24. Januar 1873 an der Stad Lëtzebuerg, war d'Grënnerin vum Weesenhaus zu Izeg, vun engem Altersheem zu Gréiwemaacher an zesumme mat hirem Bouf Dominique-Antoine war si d'Haaptstëfterin vun der Clausener Kierch.

Si war d'Duechter vum Charles Beving an der Marguerite Françoise Pescatore, an hat sech den 2. September 1841 zu Mäertert mat hirem Koseng dem Pierre-Antoine Pescatore bestuet. Nom Doud vun hirem Mann am Joer 1844 huet si sech ëm d'Educatioun vun hirem Bouf Dominique-Antoine, an dem Émilie, dat aus dem éischte Bestietnes vum Pierre-Antoine Pescatore mat der Émilie Constance Sophie Dalen koum, bekëmmert.

Als déifreliéis Fra huet si d'Franziskanerinnen zu Lëtzebuerg staark ënnerstëtzt an hinnen de 6. August 1873 hir Proprietéit zu Izeg, d*'Teschenhaus*, geschenkt, fir datt déi do konnten e Weesenhaus ariichten.

Um Fëschmaart hat si dat fréiert Dominikanerklouschter kaaft, an de Franziskanerinne vermaach. Do gouf eng Aeklinik ageriicht, an där aarm Leit gratis behandelt goufen. Si selwer, déi nom Doud vun hirem Mann an de Franziskanerinnenuerden agetruede war, huet do aktiv matgeschafft.

Zu Bouneweg, an der Stad Lëtzebuerg, ass eng Strooss no hir benannt.

## Um Spaweck
Abu-Bakr Muhammad ben Yahya as-Suli

Den **Abu-Bakr Muhammad ben Yahya as-Suli**, gebuer 880, a gestuerwen 946, war e berüümten arabesche Meeschter am Schatrandsch. Hien huet vum Joer 900 praktesch bis zum Ufank vun der Neizäit als de stäerkste Spiller gegollt, deen et jeemools gouf.
Departement Eure

D**'Eure** (**27**) ass e franséischt Departement, dat säin Numm vum Floss Eure hierhuet. Et gehéiert zur Regioun Normandie

## Geschicht

D'Departement Eure ass eent vun den 83 Departementer déi wärend der Franséischer Revolutioun de 4. Mäerz 1790 unhand vun engem Gesetz vum 22. Dezember 1789 gegrënnt goufen. Et gouf zesummegesat aus engem Deel vun der Provënz Normandie.

## Geographie

D'Eure gehéiert zu Regioun Haute-Normandie, a grenzt un d'Departementer Oise, Val-d'Oise, Yvelines, Eure-et-Loir, Orne a Calvados.

Se besteet haaptsächlech aus Plateauen déi vun den Däller vun der Seine an hiren Nieweflësss duerchschnidde ginn.

D'Landschaft ass duerch landwirtschaftlech Aktivitéite markéiert, et gëtt vill Heckelandschaften déi sougenannt *Bocages*, an ass dat Departement an der Haute-Normandie mat de meeschte Bëscher.

Déi gréisst natierlech Géigende sinn d'Campagne de Saint-André, de Pays d'Ouche, d'Bëscher ëm Lyons-la-Forêt, de Roumois an de Lieuvin. Bekannt ass och nach de Marais Vernier am Parc naturel régional des Boucles de la Seine normande.

D'Departement läit op enger Héicht vun 0 Meter, do wou d'Seine an d'Mier leeft, bis 248 Meter, déi héchst Plaz am Pays d'Ouche.

Déi gréisst Floss am Departement ass d'Seine mat den Nieweflëss Epte Andelle, Eure, Avre, Iton, Risle a Charentonne.

## Landwirtschaft

D'Landwirtschaft ass e groussen ekonomesche Facteur an der Eure. 3 850&nbsp;km², dat si ronn 63 % Prozent vum Departement, si vu landwirtschaftleche Fläche bedeckt. Op deene meeschte gi Fruucht an aner Käre gezillt, an eng ronn 740&nbsp;km² bestinn aus Laangzäitkulturen, wéi Bongerten oder Bamschoulen.

## Brécken
Op der Grenz mat dem Departement Seine-Maritime steet d'Bréck vun Tancarville eng vun de gréisste Brécken a Frankräich

## Kuckt och

* Kantonen am Departement Eure
* Arrondissementer am Departement Eure
* Lëscht vun de Gemengen am Departement Eure

## Um Spaweck

*  Préfecture de l'Eure
*  Conseil général de l'Eure
*  Amis des Monuments et Sites de l'Eure
*  ''Paris-Normandie'', journal local
*  Arnières sur Iton, Village d'histoire au coeur de la vallée de l'Iton
Canton de Sainte-Marie (Réunion)

De **Canton de Sainte-Marie** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Saint-Denis, an dem Departement La Réunion.

Den Haaptuert ass Sainte-Marie.

## Gemengen am Kanton
*Sainte-Marie
Arrondissement Saint-Benoît

Den **Arrondissement Saint-Benoît** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement La Réunion.

Den Haaptuert ass Saint-Benoît.

D'Arrondissement setzt sech aus 9 Kantonen zesummen déi sech op 6 Gemenge verdeelen:

# Canton de Bras-Panon
# Canton de La Plaine-des-Palmistes
# Canton de Saint-André-1
# Canton de Saint-André-2
# Canton de Saint-André-3
# Canton de Saint-Benoît-1
# Canton de Saint-Benoît-2
# Canton de Sainte-Rose
# Canton de Salazie
Lëscht vun de lëtzebuergeschen Energieministeren

Den **Energieminister** gouf et an der Lëtzebuerger Regierung als sonnere Ministeschportefeuille vum 15. Juli 1964 bis de 7. August 1999. Duerno gouf dee Portefeuille un dee vum Wirtschaftsminister ugeschloss.

Den Ministère de l'Énergie et de l'Aménagement du territoire gouf de 5. Dezember 2018 an der Regierung Bettel-Schneider-Braz nees agefouert.

## Lëscht vun den Energieministeren


ImageSize = width:800 height:auto barincrement:12
PlotArea = top:10 bottom:50 right:130 left:20
AlignBars = late

DateFormat = dd/mm/yyyy
Period = from:15/07/1964 till:31/12/2027
TimeAxis = orientation:horizontal
ScaleMajor = unit:year increment:5 start:1965

Colors =
 id:LSAP value:rgb(0.7969,0,0) legend: LSAP
 id:DP value:rgb(0.5313,0.5313,0.9999) legend: DP
 id:déi_gréng value:rgb(0, 0.99992,0) legend: déi_gréng 
Legend = columns:4 left:150 top:24 columnwidth:100

TextData =
 pos:(20,27) textcolor:black fontsize:M
 text:"Parteien:"

BarData =
 barset:PM

PlotData=
 width:5 align:left fontsize:S shift:(5,-4) anchor:till
 barset:PM

 from: 15/07/1964 till: 06/02/1969 color:LSAP text:"Wehenkel" fontsize:10
 from: 06/02/1969 till: 16/09/1977 color:DP text:"Mart" fontsize:10
 from: 16/09/1977 till: 20/07/1984 color:DP text:"Barthel" fontsize:10
 from: 20/07/1984 till: 14/07/1989 color:LSAP text:"Schlechter" fontsize:10
 from: 14/07/1989 till: 13/07/1994 color:LSAP text:"Bodry" fontsize:10
 from: 13/07/1994 till: 07/08/1999 color:LSAP text:"Goebbels" fontsize:10
 from: 05/12/2018 till: 17/11/2023 color:déi_gréng text:"Turmes" fontsize:10
 from: 17/11/2023 till: 31/12/2026 color:DP text:"Delles" fontsize:10

## Um Spaweck
Arrondissement Saint-Paul

Den **Arrondissement Saint-Paul** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement La Réunion.

Den Haaptuert ass Saint-Paul.

D'Arrondissement setzt sech aus 11 Kantonen zesummen déi sech op 5 Gemenge verdeelen:

# Canton du Port-1
# Canton du Port-2
# Canton de La Possession
# Canton de Saint-Leu-1
# Canton de Saint-Leu-2
# Canton de Saint-Paul-1
# Canton de Saint-Paul-2
# Canton de Saint-Paul-3
# Canton de Saint-Paul-4
# Canton de Saint-Paul-5
# Canton des Trois-Bassins
Arrondissement Saint-Pierre (Réunion)

Den **Arrondissement Saint-Pierre** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement La Réunion.

Den Haaptuert ass Saint-Pierre.

D'Arrondissement setzt sech aus 18 Kantonen zesummen déi sech op 10 Gemenge verdeelen:

#Canton des Avirons
#Canton d'Entre-Deux
#Canton de L'Étang-Salé
#Canton de Petite-Île
#Canton de Saint-Joseph-1
#Canton de Saint-Joseph-2
#Canton de Saint-Louis-1
#Canton de Saint-Louis-2
#Canton de Saint-Louis-3
#Canton de Saint-Philippe
#Canton de Saint-Pierre-1
#Canton de Saint-Pierre-2
#Canton de Saint-Pierre-3
#Canton de Saint-Pierre-4
#Canton du Tampon-1
#Canton du Tampon-2
#Canton du Tampon-3
#Canton du Tampon-4
Canton du Port-1

De **Canton du Port-1** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Saint-Paul, an dem Departement La Réunion.

## Gemengen am Kanton
* Le Port
Rotatiounsverännerleche Stär

E **rotatiounsverännerleche Stär** (och ellipsoidesch Verännerlechen) ass e Stär, deen am Laf vu senger Rotatioun seng Hellegkeet ännert. Grënn dofir kënnen entweeder ellipsoidesch deforméiert Komponente vun Duebelstären déi no beienee stinn, oder duerch d'Optriede vu grousse Stäreflecken (Sonneflecken) op enger Säit sinn. Fir déi lescht Klass ass Cor Caroli als Prototyp vun den Alpha Canum Venaticorum-Stären e gutt Beispill.

Deformatioune vu Stäre kommen dohier, well et sech ëm enk Duebelstären handelt, an d'Gasmasse sech duerch staark géigesäiteg Unzéiungskraaft unzéien. D'Hellegkeetsschwankung ass net grouss, awer streng periodesch. Rotatiounsverännerlecher sinn optesch net opléisbar, erschengen also wéi **ee** Stär. Stärebedeckunge kommen bei hinnen net vir, well d'Siichtlinn Observateur&nbsp;&ndash;&nbsp;Stär net an der Bunnlinn ass.

Beispiller fir Rotatiounsverännerlecher sinn:
* ellipsoidesch Verännerlecher
* Alpha²-Canum-Venaticorum-Stären
* BY-Draconis-Stären
* FK-Comae-Stären
* Gamma-Cassiopeiae-Stären
* SX-Arietis-Stären

## Kuckt och
* Verännerleche Stär
Gaston Mannes

De **Gaston** ("**Gast**") **Mannes**, gebuer de 5. Mäerz 1947 zu Waasserbëlleg, ass e lëtzebuergeschen Däitschprofesser, Literaturwëssenschaftler an Auteur.
__TOC__
De Gast Mannes huet op de *Cours supérieurs* an der Stad (1967/68), zu Paräis (1968-1970), zu Saarbrécken (1970/71) an zu Montpellier (1972-1974) Däitsch a Franséisch studéiert. Op dëser leschter Statioun huet hien eng Dissertatioun iwwer de Gebrauch vum Personalpronomen am André Malraux senge Mémoirë geschriwwen: *Le Je et les autres dans les Antimémoires d'André Malraux: Thèse pour le Doctorat de spécialité (3e cycle). Université de Montpellier*, 1974.

Am Kader vum Stage fir Professer am Secondaire ze ginn, huet hien 1976 eng Aarbecht iwwer dem Bertolt Brecht seng Sonette verdeedegt. Als genannte Professer war hien ë.&nbsp;a. am Lycée Michel-Rodange (1981-1998) an der Stad. 
Hie war Mataarbechter vum CNL (1995-2008) a Bibliothecaire um groussherzoglechen Haff (1998-2012).

De Gast Mannes ass mat der Germanistin Josiane Weber bestuet a wunnt an der Stad.

## Wierker
* Michels, P.: *Choix de textes. 1917-1922*; Textes présentés, annotés et commentés par Gast Mannes, Centre national de littérature, Miersch 2004, ISBN 2-919903-13-6
* *Luxemburgische Avantgarde. Zum europäischen Kulturtransfer im Spannungsfeld von Literatur, Politik und Kunst zwischen 1916 und 1922*. Éditions phi, Esch-Uelzecht / CNL, Miersch 2007, 422 S. ISBN 978-2-87962-235-4
* *Rockstrohs Gespräche mit Heinrich von Kleist: Etüden der Aufklärung*. Berlin, 2011 ISBN 978-3-89479-690-7. Och als Kindle Editioun fir erofzelueden.
* *Der Abschied des Hofbibliothekars - Kulturhistorische Tableaus*; Hildesheim (Georg Olms Verlagsbuchhandlung), 2017 (= néng literaresch, ënnerschiddlech konzipéiert Essayen iwwer d'Verhältnes tëscht bekannten Haffbibliothecairen an hirem jeweilegen Här, engem Monarch oder Fürst. Dee leschten Essai handelt vum Auteur sengem eegenen Ofschidd vum Haff) ISBN 978-3-48708-593-7.

## Gielchen
* 
## Um Spaweck
* Kabale und Liebe (zu Büchern) / Elise Schmit. In: *d'Lëtzebuerger Land* du 09.06.2017. En Artikel iwwer de Gast Mannes 
*De Bibliothecaire vum Grand-Duc, tëscht Tragedie a Farce, Chronik vum Denis Scuto, 1. Juni 2017 radio 100,7
Jean-Louis Margue

De **Jean-Louis Margue**, gebuer den 9. August 1952 zu Lëtzebuerg, ass e fréiere lëtzebuergesche Foussballspiller.

Tëscht dem 16. Mäerz 1975 am 24. November 1979 huet hien 29-mol fir déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gespillt an dobäi den 22. Abrëll 1975 zu Spakenburg an engem Match géint déi hollännesch Foussballnationalekipp e Gol geschoss.
Ray Hack

De **Ray (Raymond) Hack**, gebuer de 6. Dezember 1940 zu Esch-Uelzecht, ass e fréiere lëtzebuergesche Boxer.

De Ray Hack war dräimol lëtzebuergesche Landesmeeschter.

Vun 1966 bis 1968 huet hien 18-mol professionell geboxt.

## Kuckt och
Jean Haan

De **Jean Haan**, gebuer den 30. August 1910 zu Gilsdref, a gestuerwen den 20. Dezember 1997 zu Rolleng bei Miersch, war e lëtzebuergesche Lokalhistoriker a Schoulmeeschter.
Bedeckungsverännerleche Stär

Ee **bedeckungsveränderleche Stär** ass en Duebelstäresystem, deem seng Bunn sou am Raum läit, datt sech déi béid Stären, vun der Äerd aus gesinn, periodesch op d'mannst deelweis bedecken.

Am Allgemengen hunn déi béid Stäre vum Duebelstäresystem verschidde Gréissten a verschidden Uewerflächentemperaturen.

Verdeckt dee klenge Stär ee Beräich vum gréisseren, erreecht d'Liicht, dat vum verdeckten Deel vu senger Uewerfläch ausgeet, den Observateur net. Et nennt een déi Phas, den Transit an d'Hellegkeet vum ganze System ass wärend där Phas méi niddreg wéi zu den Zäiten, wou déi béid Stären nieftenee stinn. Am Liichtbou weist sech eng „Dell“, déi an hirer Mëtt ee Minimum erreecht.

Leeft dee klenge Stär ganz oder deelweis hanner deem grousse laanscht, erreecht d'Liicht vum klenge Stär den Observateur ganz oder deelweis net (total,oder partiell Bedeckung). Et ergëtt sech also tëscht zwéi Transit-Minima e weidere Minimum. Wat fir eng Aart vu Minimum méi déif ausfält, hänkt vun der Uewerflächenhellegkeet vu béide Stären of. Ass d'Uewerflächenhellegkeet vum klenge Stär méi kleng, wéi um Bild riets, sou ass d'Transit-Minimum méi déif (en Extremfall vun dëser Konstellatioun ass den Transit vun engem Planéit virun engem Stär). Anerefalls ass den Transit-Minimum méi flaach, ee Fall deen heefeg optrëtt, wann de groussee Stär e roude Ris ass.

Well d'Ännerung vun der Liichtkraaft vun engem Bedeckungsverännerlechen nëmme vun de relativ konstante Stärenzoustandsgréissten an der Ëmlafdauer vum System ofhängeg ass, ass de Liichtbou streng periodesch. D'Form vun der Minima ass vun der Geometrie, d.&nbsp;h. de Bunndaten vum System an dem Wénkel, ënner deem de Bunnplang vun der Äerd aus gesi gëtt, ofhängeg, souwéi vun de physikaleschen Zoustandsgréisste vun de bedeelegte Stären (wéi z.&nbsp;B.: Radius, Liichtkraaft a Randverdonkelung).

De groussen astrophysikaleschen Notze vun dëser Stäreklass entsteet duerch d'Méiglechkeet, genee Miessung vum Liichtbou op déi ugesprache Bunndaten an d'physikalesch Zoustandsgréisste schléissen ze kënnen. Et brauch een heizou zousätzlech e puer relativ liicht ze miessend spektroskopesch Date, fir op d'Uewerflächentemperatur an d'Relativvitesse vu béide Stäre schléissen ze kënnen.

Et ënnerscheet een unhand vum Liichtbou tëscht
* Algolstären (Periodelängt vun 1 bis 5 Deeg),
* Beta-Lyrae-Stären (D'Komponente gläiche sech, et kënnt zu fortlafenden Ofwäichungen am Liichtbou.),
* W-Ursae-Maioris-Stären,
* AM-Canum-Venaticorum-Stären,
* Zeta-Aurigae-Stären,
* UX-Ursae-Maioris-Stären,
benannt no charakteristesche Vertrieder hirer Aart.

Vill Exoplanéite goufe mat der Method vun der Stärebedeckung nogewisen. Well Planéiten net selwer liichten, gëtt dobäi nëmmen e periodesche Réckgang vun der Liichtkraaft vum Stär pro Ëmlaf observéiert; dëse Réckgang ass kleng, well d'Planéite méi kleng si wéi d'Stären.

## Kuckt och
* Verännerleche Stär
* Himmelskierper
* Astronomie

## Um Spaweck

*  Sternwarte Hagen - interaktive Java-Applet Beispill vun der Geometrie an dem resultéierende Liichtbou (niewst theoreetescher Behandlung)
Europeana

**Europeana** ass eng Online-Bibliothéik, déi duerch eng Zesummenaarbecht tëscht den nationale Bibliothéiken, de Muséeën an den Archiver vun den 28 Memberstaate vun der Europäescher Unioun méiglech gouf.

Zil vun der Europeana ass et fir déi national Digitaliséierungsaarbechten ze koordinéieren, an op déi Manéier dolaanscht ze kommen, datt all Land méiglecherweis alles muss eleng verschaffen.

D'Koordinatioun vun der Europeanan geet vun der European Digital Library Foundation zu Den Haag aus, där hir Presidentin Dr. Dr. Elisabeth Niggemann ass, d'Generaldirektesch vun der Deutsche Nationalbibliothek vu Frankfurt am Main, Leipzig a Berlin.

Déi Verantwortlech ass déi lëtzebuergesch EU-Kommissärin Viviane Reding.

D'Europeana bitt Text-, Bild-, Video- an Audioformater un.

D'Servere stinn an der Rechenzentral vun der Universitéit Amsterdam.

Nodeem d'Europeana am November 2008 online gaangen ass, sinn hir Serveren duerch de Ustuerm vun de Leit mat e puer Milliounen Entréeën an der Stonn komplett zesummegebrach, a goufen op eng véierfach Leeschtung vergréissert. Den 23. Dezember 2008 ass d'Online-Bibliothéik nees do.

## Lëtzebuerg an der Europeana
An enger éischter Phas huet déi Lëtzebuerger Nationalbibliothéik eng 175.000 Textsäite gestallt. Donieft sinn och d'Lëtzebuerger Nationalarchiven, de Centre national de l'audiovisuel an de Centre virtuel de la connaissance sur l'Europe dru bedeelegt.

## Um Spaweck
* De Portal vun der Europeana
Michel Hack

De **Michel Hack**, gebuer de 4. Januar 1884 zu Iechternach, a gestuerwen den 11. Mee 1944 zu Beetebuerg, war e lëtzebuergesche Gewerkschaftler an Eisebunnsbeamten.

Hie war President vun der Chambre des employés privés a vun der FNCTTFEL.
Alphonse Hildgen

De **Fons (Alphonse) Hildgen**, gebuer den 20. Mäerz 1913 am Pafendall, a gestuerwen de 7. Dezember 2000 zu Munneref, war e lëtzebuergesche Gewerkschaftler a Politiker (LSAP).

Vun 1957 bis 1975 war hie Member vum Gemengerot vun der Stad Lëtzebuerg.

Hie war zweemol als Deputéierten an d'Chamber gewielt ginn, an zwar vun 1960 bis 68 a vun 1974 bis 79.

Vun 1964 bis 1976 war hie President vun der FNCTTFEL.

Hie war de Jong vum Venant Hildgen, deen och Deputéierte war.
Watermael-Boitsfort / Watermaal-Bosvoorde

**Watermael-Boitsfort** (fr.), respektiv **Watermaal-Bosvoorde** (nl.), ass eng vun den 19 zweesproochege belsche Gemengen an der Haaptstadregioun Bréissel. Se läit um Bord vun der Forêt de Soignes / Zoniënwoud, engem grousse Bëschareal am Südoste vu Bréissel. Et ass, dem Akommes vu sengen Awunner no, déi räichst Gemeng an der Haaptstadregioun.

D'Gemeng setzt sech zesummen aus de fréieren Uertschafte Watermael a Boitsfort, a bis uganks vum 19. Joerhonnert huet och Auderghem dozougehéiert. Haut grenzt se un d'Bréisseler Gemengen Ixelles, Bréissel, Uccle an Auderghem, an an der Provënz Flämesche Brabant, un Hoeilaart, Overijse a Sint-Genesius-Rode

## Kuckeswäertes
Bekannt ass Watermael-Boitsfort fir seng zwou *Cité-jardins*, *Le Floréal* a *Le Logis*, Kolonien am englesche Cottage-Stil vum Urbanist Louis Van der Swaelmen, déi bis haut hire Charakter versuergt hunn, a schonn dacks als Filmset gebraucht goufen. Se gi vu Cooperativë geréiert a stinn haut ënner Denkmalschutz.

## Um Spaweck
Fédération nationale des cheminots, travailleurs du transport, fonctionnaires et employés luxembourgeois

D**'Fédération nationale des cheminots, travailleurs du transport, fonctionnaires et employés luxembourgeois** ofgekierzt **FNCTTFEL**, och bekannt als **Landesverband** oder **FNCTTFEL-Landesverband**, war eng lëtzebuergesch Gewerkschaft, déi tëscht 1909 an 2023 d'Intresse vun de Leit, déi op der Eisebunn schaffen, vertrueden huet.

Se gouf den 10. Januar 1909 ënner dem Numm *Generalverband der Eisenbahner des Luxemburger Landes* gegrënnt. 
1910 gouf s'ëmgedeeft a *Landesverband Luxemburger Eisenbahner*. No enger Statutenännerung 1963 krut se den Numm dee se haut nach huet.

Den 1. Juli 2020 ass de Landesverband e professionelle Syndikat bannent dem OGB-L ginn an et gouf dunn op eng Fusioun tëscht béide Gewerkschaften higeschafft. De 7. Oktober 2023 hunn d'Vertrieder op enger aussergewéinlecher Generalstëmmung eestëmmeg esou enger Fusioun zougestëmmt. De Landesverband ass ewell dee 16. Syndikat bannent dem OGBL.

## Presidente vun der FNCTTFEL
*1909 - 1922: Joseph Junck
*1922 - 1926: Aloyse Kayser
*1926 - 1944: Michel Hack
*1944 - 1954: Maurice Leick
*1954 - 1964: Albert Bousser
*1964 - 1976: Fons Hildgen
*1976 - 1985: Jeannot Schneider
*1985 - 1998: Josy Konz
*1998 - 2009: Nico Wennmacher
*2009 - 2015: Guy Greivelding
*2015 - 2017: Jean-Claude Thümmel
*2017 - 2023:Georges Merenz

## Um Spaweck
* Websäit vum Landesverband
Canton des Avirons

De **Canton des Avirons** ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Saint-Pierre, an dem Departement La Réunion.

## Gemengen am Kanton
*Les Avirons
Canton de L'Étang-Salé

De **Canton de L'Étang-Salé** ass eng franséisch administrativ Andeelung an den Arrondissementer Saint-Pierre a Saint-Paul, am Departement La Réunion.

## Gemengen am Kanton
*L'Étang-Salé
* Les Avirons
* Saint-Leu
Westerbork Synthese Radio Telescope

De **Westerbork Synthese Radio Telescope** ass e Radioteleskop bei Westerbork an Holland, deen aus zwéin Deeler besteet:
*en Apertursynthees-Radioteleskop, deen aus 14 Spigele besteet, déi en Duerchmiesser vu jee 25 m hunn, an a westëstlecher Richtung op enger Längt vun 3&nbsp;km opgestallt sinn
*engem 25 m Radiospigel bei Dwingeloo

Koordinate vun den zwielef déi beienee stinn: 
Koordinate vun den zwéin déi eleng stinn: 

D'Antenne gi vun ASTRON bedriwwen.
## Kuckt och

* Radioastronomie
* Radioteleskop
## Um Spaweck
* Astron
Pol (Geographie)

**Pol** nennt een an der Geographie d'Schnëttpunkte vun der Rotatiounsachs vun engem Himmelskierper mat senger Uewerfläch. Op der Äerd sinn dat d'Schnëttpunkte vun der Äerdachs mat der Uewerfläch vun der Äerd. D'Nimm Nord- a Südpol gi sou festgeluecht, datt sech den Himmelskierper vum Nordpol a Richtung zu sengem Mëttelpunkt gesinn, géint den Auerzäresënn ëm seng Achs dréit.

Een Himmelskierper, deem seng Rotatiounsachs an engem grousse Wénkel zu der Ëmlafbunn ëm d'Sonn steet, huet méi eng kleng Sonnenastralung op de Polen. Dat ass de Fall bei der Äerd an de meeschte Planéite vum Sonnesystem. Do sinn d'Temperaturen och méi kleng wéi um Equator; bei gëeegenten atmosphäresche Bedingunge bilde sech ënner Ëmstänn Polkapen aus Stoffer déi kondenséieren, op der Äerd ass dat Waasseräis, um Mars ass et Kuelendioxidäis .

## Kuckt och
* Magnéitesche Pol
* Himmelspol: d'Verlängerung vun der Äerdachs bis an Himmelskugel.
Himmelspol

Als **Himmelspole** ginn d'Ennpunkte vun der Äerdachs duerch d'Himmelskugel bezeechent. Den *Himmelsnordpol* ass dee Punkt no beim Polarstär (α Ursae minoris) am Stärebild *[[Ursa Minor (Stärebild)|Ursa Minor]]* (respektiv *Klenge Bier* oder *Klenge Won*), ëm dee sech visuell d'Himmelssphär a senger deeglecher Beweegung dréit; den *Himmelssüdpol* läit vis-à-vis.

Den Himmelspol ass – op laang Zäitspann gesinn – net stabil. Dëst gëtt als **Polwanderung** bezeechent.

## Equatoriale Koordinatesystem
Op der Himmelskugel, op där d'Astronomie d'equatorial Himmelskoordinaten, d'Rektaszensioun an d'Deklinatioun definéiert, leien d'Himmelspole genee iwwer dem geographeschen Nordpol (respektiv Südpol).

An den Himmelspole lafen d'Stonnekreesser zesummen. Och de Meridian vun enger Observatiounsplaz verleeft duerch d'Himmelspolen. Dem nërdlechen Himmelspol entsprécht eng Deklinatioun vu genee 90°, dem Südpol vu -90°.

## Polwanderung
Duerch den Effet vun der Prezessioun wandert den Himmelspol am Laf vu 25.800 Joren (dem *[[Zyklus vun der Prezessioun]]*) ëm den Ekliptikpol (an der Mëtt vun de Biller). Dës Beweegung geschitt op engem Krees mat ongeféier 23° Polofstand, wat der " Ekliptikschréi" entsprécht. Viru ronn 5000 Joer war den Thuban (Haaptstär α Draco am Draco) de *Polarstär*, duerno de liichtschwaache Ketu (Dracheschwanz) oder Kappa Draconis a virun 3000 Joer de Stär Kochab am Ursa Minor. Haut ass et de Stär Alpha Ursae Minoris oder Polaris (Polarstär). No dem Joer 3000 läit den Himmelsnordpol am Stärebild Cepheus. A ronn 12.000 Joer gëtt d'Vega neie *Polarstär* (awer ronn 6 Grad vum richtegen Himmelsnordpol ewech) sinn.

## Divers

All Stäre beweege sech op hire visuellen deegleche Bunnen (Äerdrotatioun an 23:56:04 Stonnen) op enger Kreesbunn genee a Richtung vun engem Positiounswénkel vu 90°.

Fir d'Eechung vu Photometer huet ee réngs ëm de nërdlechen Himmelspol eng Grupp vu Fixstären definéiert, d*'[[Polsequenz]]*. Hir visuell Magnitude gouf genee gemooss an iwwerdeckt e Beräich vun der 4. bis zur 10. Gréissteklass.

De Positiounswénkel fir Richtungsangab tëscht Duebelstäre oder vu Beweegungsrichtunge bezitt sech op déi jeeweileg Richtung vum Stär zum nërdlechen Himmelspol.
## Kuckt och

* Himmelsequator
* Equinoxe (Fréijoers- an Hierschtpunkt)
## Um Spaweck
* Walter Fendt: Die Himmelspole Zesummenhang tëscht Observatiounsplaz, Zenit an Himmelpol (Java)
Corne du Bois des Pendus

**Corne du Bois des Pendus** ass e Lieu-dit am Areler Land op der Grenz tëscht de Gemengen Atert a Maarteleng.

*Corne*, op Wallounesch *Cwane*, ass e Flouernumm fir eng Plaz déi ervirsteet. Den Numm *Bois des Pendus* geet zeréck op den Drëssegjärege Krich. Am Februar 1636 hu kroatesch, ungaresch a polnesch Sëldnertruppen op där Plaz iwwer 100 Leit aus den Dierfer vun der Ëmgéigend, an haaptsächlech vun Elchert opgehaangen.

An der Réimerzäit war op där Plaz déi éischt Raschtstatioun um Kiem dee vun Arel op Tongeren gefouert huet. Eng puer honnert Meter dovun, an Direktioun Marteleng, goufen op der *[[La Folie|Folie]]* d'Reschter vun enger réimescher Villa fonnt, déi gradewéi déi vu Giewel mat engem ënnerierdeschen Heizungssystem, engem Hypokaust ekipéiert war.

D'Corne du bois des Pendus läit op der nërdlecher Grenz vum Parc naturel de la vallée de l'Attert, op enger Héicht vu ronn 460 Meter an ass op der Nationale 4, déi do zu der Voie de la Liberté gehéiert, mat Schëlter gezeechent, an zwar op der Sortie fir op Habay-la-Neuve a Parette, um Kilometerpunkt 169.

## Literatur
* Demuth Joseph, *Der Massenmord << um Këppwal >>: woher der Ortsname << Corne du Bois des Pendus >> wohl stammen mag*; in: *Télécran*, Jg. 12 (1989), Nr. 30, Ss. 22-23 (ill.).
Train

*Train: bei Arméien eng Unitéit déi sech ëm Logistik an Transport bekëmmert.
*Train: eng belsch Baach an der Provënz Wallounesche Brabant, Niewefloss vun der Dijle
*Train: déi Deeler un enger Kutsch oder engem Won, déi et méiglech maachen, datt mat dem Gefier ka gefuer ginn.
Ruisseau de Lembais

De **Ruisseau de Lembais** och nach *Lambais* geschriwwen, grad sou wéi de Flouer *Lambais* wou d'Baach an den Train leeft, ass eng kleng Baach am wallounesche Brabant op der Grenz vun de Gemenge Grez-Doiceau an Archennes.

Si huet hir Quell nërdlech vu Gottechain op enger Héicht vu 50 Meter, an no engem Laf vun 2.590 Meter leeft se zu Grez-Doiceau op enger Héicht vun ongeféier 42 Meter an den Train.

Am Laf vun der Zäit huet d'Baach e puermol den Numm geännert. 1330 gëtt se als *Hinbais* ernimmt, 1470 als *Hymbaise*.

Op Wallounesch heescht d'Baach *Limbây*.
Norman Robert Pogson

Den **Norman Robert Pogson**, gebuer den 23. Mäerz 1829 zu Nottingham, a gestuerwen den 23. Juni 1891, war en engleschen Astronom.

De Pogson gouf 1851 Assistent um Radcliff-Observatoire zu Oxford. 1858 war hien Direkter um Hartwell-Hall-Observatoire zu Buckingham. Vun 1861 u gouf hien Direkter vum Observatoire vu Madras an Indien.

De Pogson huet 9 Asteroiden an 21 verännerlech Stären entdeckt an huet en ëmfangräiche Stärekatalog opgestallt. Hien huet d'Hellegkeetsskala vun de Stäre verbessert, andeems hien dem Hipparcos säi System vun de Gréissteklassen an e logarithmescht Verhältnes gesat huet. No där ass een helle Stär vun der 1. Gréissteklass honnert mol méi hell wéi ee Stär vun der 6. Gréissteklass, deen ënner gudde Siichtbedéngunge grad nach mat bloussem A ze gesinn ass.

Zu Éiere vum Pogson gouf ee 50&nbsp;km groussen Äerdmoundkrater no him genannt.

## Kuckt och

## Um Spaweck
* Portrait von N. R. Pogson in der Science Photo Library
*  Veröffentlichungen von N. R. Pogson im Astrophysics Data System
* J. L. E. D.: ''Obituary: Pogson, N. R.'' Monthly Notices of the Royal Astronomical Society, Vol. 52 (1892), S. 235 
*  Reddy, V., Snedegar, K., Balasubramanian, R. K.: ''Scaling the magnitude: the fall and rise of N. R. Pogson'' Journal of the British Astronomical Association, vol. 117 (2007), no.5, S. 237-245 (PDF) (Biographie)
Souvret

**Souvret** ass eng belsch Uertschaft an der Gemeng Courcelles a Wallounien, an der Provënz Hainaut.

Déi meescht Awunner hu fréier an de Kuelegrouwe geschafft. 1943 gouf et am Pëtz N°6 *Le Périer* deen um Territoire vun der Uertschaft steet, sechs Doudeger bei enger Iwwerschwemmung vun de Galerien.
Bellevaux

* **[[Bellevaux (Haute-Savoie)|Bellevaux]]**: eng franséisch Gemeng an der Haute-Savoie.
* **[[Bellevaux (Bouillon)|Bellevaux]]** eng fréier belsch Gemeng an der Provënz Lëtzebuerg, haut an der Gemeng Bouillon. 
* **[[Bellevaux (Ligneuville)|Bellevaux]]**: eng vun den zwou Sektiounen an der fréierer Gemeng Bellevaux-Ligneuville, haut an der Gemeng Malmedy.
* **[[Bellevaux (Haute-Saône)|Bellevaux]]** eng fréier franséisch Gemeng an der Haute-Saône, haut an der Gemeng Cirey.
Kiewerlecken

D**'Kiewerlecken a.s.b.l.** sinn eng Scoutsgrupp vu Stroossen. Si goufen 1978 gegrënnt. Se sinn un d'FNEL affiliéiert an haten 2010 ronn 150 Memberen.

## Geschicht
1915 gouf et zu Stroossen och schonn eng Scoutsgrupp. D'Éclaireurs de Strassen goufen 1915 vum Resistenzler Ed Hemmer gegrënnt. No 5 Joer huet sech d'Grupp awer nees opgeléist. Nom Zweete Weltkrich gouf et nach eng jett aner Initiativen, déi nach manner Erfolleg haten.

Mat der Ënnerstëtzung vun den Diables Mauves war 1978 dat richtegt Joer. Den éischte President war de Roger Gallion.

## Um Spaweck
* Websäit vun de "Kiewerlecken"
Helen-B.-Warner-Präis

Den **Helen-B.-Warner-Präis** gëtt all Joer vun der American Astronomical Society fir ee bedeitende Bäitrag zu der observéierender oder theoreetescher Astronomie verginn.

Präisdréier:

## Um Spaweck
*  Begrëndungen
Reichswehr

**Reichswehr** war vun 1921 bis 1935, an der Zäit vun der Weimarer Republik an am éischte Joer vum Drëtte Räich, den offiziellen Numm vun der däitscher Arméi.

Duerch d'Konditioune vum Traité vu Versailles war déi däitsch Beruffsarméi staarke Restriktiounen an der Gréisst an an der Oprëschtung ënnerworf. Nodeem den Hitler 1935 deklaréiert hat, datt Däitschland seng *Wehrhoheit* erëm hätt, gouf den obligatoresche Militärdéngscht erëm agefouert, an d'Reichswehr gouf an déi nei Wehrmacht integréiert.

## Um Spaweck
Wehrmacht

**Wehrmacht** war den Numm vun der däitscher Arméi an der Zäit vum 16. Mäerz 1935 bis 1946 wéi se opgeléist gouf. Si war an dräi grouss Truppeverbänn, d*'Heer* d.&nbsp;h. Arméi um Land, d'Krichsmarine an d'Loftwaff agedeelt.
## Kuckt och
* Bundeswehr

## Um Spaweck