open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Äischen

**Äischen** ass déi gréisst Uertschaft an der Gemeng Habscht.

## Geographie
Äischen läit op der belscher Grenz am Dall vun der Äisch.

Äischen ass un de Verkéier ugeschloss iwwer den CR108 dee vu Stengefort kënnt, an iwwer den CR105 dee vun Habscht kënnt, an dann an d'Gäichel féiert. Bis 1967 gouf et eng Gare zu Äischen op der Atertlinn.

Am Zentrum vun der Uertschaft leeft d'Bech an d'Äisch, an am Osten dovun d'Millebaach.

## Kleng geschichtlech Chronologie
* Den 20. Abrëll 1880 kënnt an der Gare vun Äischen den éischte regulären Zuch vun der Atertlinn un.
* Dat selwecht Joer gëtt an der Gare en Telegraphebüro opgemaach, an eng Postagence fir Päck.
*1888 grënnen d'Bridder Kahn vun Arel eng Händschefabréck zu Äischen, déi a gudden Zäite bis zu 75 Leit beschäftegt huet.
*1921: Äischen gëtt mat Stroum vun der Stengeforter Schmelz beliwwert.
*1923: D'Postkutsch gëtt ofgeschaaft. D'Autobusfirma Ruppert vun Habscht bekëmmert sech an der Gemeng ëm de Persounentransport op d'Gare, an transportéiert och Päck.
*Den 30. Mäerz 1943 fält e britteschen Halifax-Bomber am Bësch bei *Aechels* erof.
*1950: De Lucien Thill baut eng Aluminium- a Koffergéisserei, déi bis zu 10 Aarbechter beschäftegt huet.
*1963: An de Gebaier vun der Koffergéisserei installéiert sech *'International Secutex Cie Eischen*, déi Schutz-, Rettungs- a Sécherheetsgeschir produzéiert.
*1964: Den Autobusbetrieb Demy Schandeler baut eng Groussgarage.
*Den 23. September 1967 fiert de leschte Persounenzuch aus der Gare vun Äische fort.
*1983: D'International Secutex mécht wéinst finanzielle Schwieregtkeeten de Buttek zou.
*1989: D'Firma *Jobstar* déi der Madame Hanzen vun Arel gehéiert, renovéiert d'Fabréckgebaier, a fänkt un Aarbechtsgezai ze produzéieren.

## Veräinsliewen
De Foussballclub *Alliance Aischdall* gouf den 30. Mäerz 2007 gegrënnt. De Club ass entstanen duerch d'Fusioun vun deenen zwéi Foussballveräiner *FCO Aischen* an *CS Habscht*.

## Kuckeswäertes
De Site *[[Dräi Brécken (Atertlinn)|Dräi Brécken]]* iwwer d'Äisch steet zanter dem 30. Abrëll 2003 um *Inventaire supplémentaire* vun der Lëscht vun de klasséierte Monumenter.

## Kuckt och
* Kierch Äischen

## Um Spaweck
Kräizerbuch

{
  "type": "FeatureCollection",
  "features": [
    { "type": "Feature",
      "properties": {},
      "geometry": {
        "type": "Point",
        "coordinates": [
          5.91422,
          49.70275    ] 
                  }
    }
              ]
}

**Kräizerbuch** ass e Lieu-dit an der Gemeng Habscht am Kanton Capellen. D'Kräizerbuch läit op enger Héicht vu ronn 380 m. um CR106 tëscht Schweech am Norden an Habscht am Süden. Op ronn 300&nbsp;m. leeft d' déi aus der Gäichel kënnt an op Miersch viruleeft, iwwer den CR.

Kräizerbuch ginn awer och nach am Volleksmond véier Stéiss genannt déi op d'Kräizerbuch erop féieren, an zwar vun der Gäichel aus, déi *Gäicheler Kräizerbuch*, vu Sëll aus déi *Sëller Kräizerbuch*, vu Schweech aus d*'Kräizerbuch*, a vun Iener erop déi *Kleng Kräizerbuch* oder och *Al Kräizerbuch*.

## Literatur
* Weyland, Pierre, 1918. Sagen und Märchen über die Kreuzerbuche. In: Einweihung und Altarkonsekration der wiederaufgebauten Pfarrkirche von Hobscheid, 15. Juli 1979, S. 92-93. Petingen, 1979. [Den Originalartikel gouf 1918 am "Echo aus dem Luxemburger Wald" publizéiert]

## Kuckt och

## Um Spaweck
Gäichel (Lëtzebuerg)

**Gäichel** ass e Lieu-dit an der Gemeng Habscht, op der Grenz mat der Belsch.

Nieft engem Hotelkomplex gëtt et an der Gäichel e puer vereenzelt Wunnhaiser an eng Pompelstatioun.

## Geographie
D'Gäichel läit op enger Héicht vun 289 Meter op der N8, déi als Verlängerung vun der belscher N844 a Richtung Kräizerbuch viru leeft. Vun der N8 aus geet a Richtung Südosten den CR105 fort, deen op Äische féiert.

## Potamologie
Um Flouer *Aatz* leeft d'Millebaach aus der Belsch an d'Lëtzebuerger Land, fir da laanscht d'Felleschmillen op Äischen ze lafen.

## Biller

Fichier:Habscht, Gäichel (102).jpg|D'N8 a Richtung Belsch gekuckt
Fichier:Habscht, Gäichel (104).jpg| Dat fréiert Douaneshaischen 
Fichier:Habscht, Gäichel (110).jpg| D'Millebaach 
Fichier:Habscht, Gäichel (106).jpg| Den Hotelkomplex *Domaine de la Gaichel* 
Fichier:Habscht, Gäichel, Gossemaark 101 (101).jpg|Restauréiert Gossemaark LB 101


## Kuckt och

## Um Spaweck
Dierbech

**Dierbech** (lokal: **Dirbecht**) ass eng Uertschaft, déi um Schnëttpunkt vun de Gemengen Esch-Sauer, Buerschent a Géisdref läit an, doduerch bedéngt, an de Kantone Wolz an Dikrech.

## Awunnerzuel
Zu Dierbech wunnen 39 Leit: 31 am Deel, deen zu der Gemeng Esch-Sauer gehéiert an der 8 am Géisdrëffer Deel. De Buerschter Deel läit an enger Gréngzon wou keng Awunner erlaabt sinn; et gëtt do nëmmen e puer Weekendhaisercher.

## Geographie
D'Gemengegrenze sinn am Zentrum vun der Uertschaft a ginn duerch d'Sauer an duerch d'Rannerbaach gebilt.

## Kuckt och
* Déi nei Gemeng Esch-Sauer
Hierheck

**Hierheck** ass e Lieu-dit an der Gemeng Esch-Sauer.

## Geschicht

## Geographie
D'Hierheck läit laanscht d'Nationalstrooss N 12 tëscht Groussbus an Eschduerf, op enger Héicht vu 502 Meter.

## Biller

Fichier:Hierheck.jpg|An der Hierheck
Fichier:Esch-Sûre, Hierheck (2).jpg|D'Nationalstrooss 12 an der Hierheck, a Richtung Norden


## Kuckt och
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Uertschaften

## Um Spaweck
Eschduerf

**Eschduerf** (lokal: **Eschdöerf**) ass eng Uertschaft an der Gemeng Esch-Sauer.
## Geschicht
Bis 1827 war Eschduerf eng eegestänneg Gemeng. Du gouf d'Sektioun Eschduerf bei d'Gemeng Heischent geprafft an déi aner Sektioune koumen an déi deemools nei gegrënnt Gemeng Néngsen. Enn 2011 hunn dunn déi fréier Gemengen Heischent an Néngsen mat Esch-Sauer fusionéiert.

Zu Eschduerf steet d'Gemengenhaus vun der Gemeng Esch-Sauer.

Zanter 2023 ass zu Eschduerf *op Biedem* nieft dem Waasserbaseng och déi nei Waasserrengegungsstatioun vum SEBES a Betrib. 
## Geographie
Eschduerf läit am Éislek op enger Héicht vu ronn 500 Meter. Déi héchst Plaz ass um Lieu-dit *[[Katrewang (Esch-Sauer)|Quatre-Vents]]* mat 519 Meter.Um Flouer vun Eschduerf entsprangen a puer kleng Baachen, d*[[Broubich]]* déi hir Quell an der *Aalheck* huet, an d*'[[Millbech]]*, déi aus zwou Quelle beim *Millbecherknapp* entsteet. Allebéid si riets Niewebaache vun der Dirbech, déi eng direkt Niewebaach vun der Sauer ass.

## Veräinsliewen
**Amiperas Sektioun Eschduerf*
**Chorale Ste. Cécile Eschdorf*
**Coin de Terre et du Foyer Eschduerf*
**Entente des Sociétés Eschdorf*
**F.C. Racing Heiderscheid-Eschdorf*
**[[Eschdoerfer Musik]]*
**Jeunesse Eschdorf-Merscheid*
**KC Eschdorf 03*
**KC Puddelwerfer*
**Keleclub "Op der Knupp"*
**Sapeurs Pompiers Eschdorf*
**Syndicat d'Initiative Eschduerf-Merscheed*
* ''Guiden a Souten St. Pirmin vum Séi''
*H.C. Uewersauer

## Literatur

* Evy Friedrich, Marcel Tockert: *Eschdorf*, Revue, 1974, Nr. 48, Säiten 44 bis 49
* Sapeurs-pompiers Eschdorf: *100e anniversaire et inauguration du nouveau drapeau: 25 juillet 1975*, 1975
* Marco Schank: *Een Döerf, gëschter, haut... a möer?: d'Entwécklung vun eisen Deerfer unhand vun enger Kuurzbeschreiwung*, Op der Lay (Esch-Sauer), 1992, ISBN 2-87967-012-8
* Sapeurs-pompiers Eschdorf: *Pompjees-Corps Eschdöerf: 1875 - 2000*, 2000, ISBN 2-87967-083-7
* Fanfare Concordia Eschdorf: *50 Joer Eschdörfer Musik (1951-2001)*, Op der Lay (Esch-Sauer), 2001, ISBN 2-87967-089-6

## Kuckt och
* Kierch Eschduerf
* Bibliothéik Eschduerf
* Déi nei Gemeng Esch-Sauer
* 

## Um Spaweck

* Scoutsgrupp "St Pirmin vum Séi"
Réngel

**Réngel** ass eng Uertschaft an der Gemeng Esch-Sauer (bis Enn 2011: Gemeng Heischent).

## Kuckt och
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Uertschaften

## Um Spaweck
Mëtscheed

**Mëtscheed** ass eng Uertschaft an der Gemeng Esch-Sauer. Bis Enn 2011 huet d'Uertschaft zur Gemeng Heischent gehéiert.

Aner lëtzebuergesch Nimm fir d'Uertschaft sinn: *Mäerscheed* bzw. *Mierscheed*.

## Geschicht
Mëtscheed war 1827 bei der Neiopdeelung vun de Circonscriptioune vun der Gemeng Groussbus ofgespléckt ginn, a wéi Eschduerf bei d'Gemeng Heischent geprafft ginn a ukomm du mat där Gemeng bei der Gemengefusioun 2011 an d'Gemeng Esch-Sauer.

## Geographie
Mëtscheed läit op dem CR314 tëscht Eschduerf an Uewerfeelen.

## Kuckt och
* Kapell Mëtscheed

* Déi nei Gemeng Esch-Sauer

## Um Spaweck

* Offiziell Websäit vun der Gemeng Esch-Sauer
*Websäit vum "Liewenshaff" zu Mëtscheed
Toodler

**Toodler** ass eng Uertschaft an der Gemeng Esch-Sauer.
## Geographie
Toodler läit an engem Hank op der rietser Säit vum Sauerdall. Et ass iwwer den CR317 mat der Uertschaft Heischent an dem Lieu-dit Toodlermille verbonnen.

## Geschicht
Toodler huet bis Enn 2011 zu der Gemeng Heischent gehéiert, déi du mat der Gemeng Esch-Sauer fusionéiert huet.

## Kuckeswäertes
* Kierch vun Toodler

## Kuckt och
* Naturpark Uewersauer

## Um Spaweck

* Offiziell Websäit vun der Gemeng Esch-Sauer
Fëschbech (Hengescht)

**Fëschbech** (lokal: **Fëschbich**) ass eng Uertschaft an der Gemeng Klierf. Bis de 5. Dezember 2011 huet Fëschbech zu der fréierer Gemeng Hengescht gehéiert.

## Kuckt och
* Kierch vu Fëschbech

## Um Spaweck

* Websäit vun der Gemeng Klierf
Hëpperdang

**Hëpperdang** ass eng Uertschaft an der Gemeng Klierf.

## Kuckeswäertes
* D'Kierch vun Hëpperdang
* De Schanck-Haff zu Hëpperdang mat senger Kéis-, Botter-, a Joghurtproduktioun

## Kuckt och

## Um Spaweck

* Websäit vun der Gemeng Klierf
* Websäit vun der ''Entente Hëpperdang''
Kaalber

**Kaalber** ass eng Uertschaft an der Gemeng Klierf. Se huet bis Enn 2011 zur Gemeng Hengescht gehéiert ier déi – zesumme mat Munzen – bei d'Gemeng Klierf geprafft gouf.

Kaalber läit um CR339, op enger Héicht vu 484 m, tëscht Hengescht an der Tëntesmillen.

## Tourismus
* Vis-à-vis vun der *Apoloniakapell* gouf déi al Schoul ëmgebaut an ass elo et e "Gîte rural", deen ee loune kann.

## Kuckt och
* Appoloniakapell zu Kaalber
* Kaalber Millen
* Tëntesmillen
* Feierbech

## Um Spaweck

## Fotoalbum

Kalborn from South 01.jpg|Kaalber vum Süden aus gesinn
Clervaux, Kalborn (108).jpg|D'Apoloniakapell
Fenteng

**Fenteng** ass eng Uertschaft an der Gemeng Hesper.

## Kuckt och
* Kierch vu Fenteng

## Um Spaweck

* Fenteng op der Websäit vun der Gemeng Hesper
Léiler

**Léiler** ass eng Uertschaft an der Gemeng Klierf. Se huet bis Enn 2011 zur Gemeng Hengescht gehéiert ier déi – zesumme mat Munzen – bei d'Gemeng Klierf geprafft gouf.

## Geographie
Léiler läit op der Lëtzebuerger Säit vum Dräilännereck mat der Belsch an Däitschland. Nopeschuertschaften déi Säit der Grenzen am Oste sinn Ouren (Belsch) a Sevenig (Däitschland). Nordwestlech läit Wäiswampech, westlech Breedelt a südlech Hengescht a Kaalber.

## Urspronk vum Numm
Den Numm vun der Uertschaft huet sech banne ronn 250 Joer ganz lues vu *Lelour* op *Léiler* (respektiv déi fr./dt. Form *Lieler*) verännert. An Urkunde liest een:
1535 Lelour; 1541, 1567, 1616 Lelar oder Lelair; 1551 Leilar; 1588 Leler; 1605 Lellar; 1621 Liler; 1631, 1664 Leller; 1656 Lehller; 1736, 1751 Lehler; 1755 Lieller; 1767, 1788 Lieler.

D'Deitung vum Numm ass net eendeiteg. Op der enger Säit mengt de La Fontaine, datt Léiler fréier eng Uertschaft war an där d'Awunner sech absënns der Musek an der Poesie higinn hunn, wärend d'Endsilb -lar keltesch wier an e Grapp Awunner bedeite soll.

Aner Geschichtsfuerscher zweifelen awer un där Theorie an hale sech éischter un eng Iwwerliwwerung, déi dovu schwätzt datt d'Duerf fréier bei engem Fiels no bei Hengescht gewiescht soll sinn, deen haut nach als *Brautley* bekannt ass. Wéi bei enger Pescht bal all d'Awunner hiert Liewen hu misse loossen, do hätten d'Iwwerliewend sech e puer Kilometer méi wäit néiergelooss an do d'Duerf Lehlar gegrënnt, wat souvill heesche géif wéi Duerf oder Siidlung vun de Leit vun der Ley.

## Kuckeswäertes
* Europamonument bei Ouren
* Kierch vu Léiler mat engem Chouer aus dem 14. Joerhonnert
* Léierpad am Cactusbësch

## Kuckt och

## Um Spaweck

* Websäit vun der Gemeng Klierf
Izeg

**Izeg** ass eng Uertschaft an der Gemeng Hesper.

## Kuckeswäertes
* D'Kierch zu Izeg, där hire Mobiliar zanter dem 5. November 2002 als *nationaalt Monument* op der Lëscht vun de klasséierte Monumenter agedroen ass.

## Veräiner
* FC Blo-Wäiss Izeg
* Entente des sociétés Izeg
* Fiederball Izeg
* Tennis Izeg
* Fanfare Izeg
## Biller

Eglise Saint Hubertus Itzig 2013 01.jpg|Haupeschkierch

## Kuckt och
*Kierch Izeg

## Um Spaweck

* Geschicht vun Izeg op hesperange.lu
Houwald

Den **Houwald** ass eng Uertschaft an der Gemeng Hesper.

## Veräiner
Den Houwald huet en Tennis- an en Dëschtennisclub.
## Kuckt och
*Kierch Houwald
Reiland

**Reiland** ass eng Uertschaft an der Gemeng Hiefenech, déi un der  zirka 2&nbsp;km südlech vun Hiefenech läit.

## Kuckt och
* Kierch Reiland
* Lann vu Reiland
* Loschbur-Mann

## Um Spaweck

* Websäit vun der Gemeng Hiefenech
Traité vu London (1867)

Den **Traité vu London** aus dem Joer **1867** war d'Resultat vun engem Kongress, deen tëscht dem 7. an dem 11. Mee 1867 zu London ofgehale gouf. D'Zil vun dësem Kongress war et, eng Léisung fir d*'[[Lëtzebuerg-Kris]]* ze fannen.
 
De Wëllem III. wollt nämlech Lëtzebuerg un den Napoleon III. verkafen, mä den Otto von Bismarck war domat net d'accord. Am Traité vu London gouf d'Fro gereegelt, a Lëtzebuerg a Limburg aus dem Däitsche Bond entlooss. Lëtzebuerg krut seng Onofhängegkeet an et gouf als neutral erkläert. Dofir huet d'Festung Lëtzebuerg misse geraumt an uschléissend geschleeft ginn.

D'Schleefe vun der Festung huet 16 Joer gedauert (1867-1883), woubäi d'Opbaute vum Bock verschwonne sinn, awer glécklecherweis d'Kasematte wéinst Gefor fir d'Stad net gesprengt konnte ginn.

## Ënnerschrëften um Traité
Dës Länner hunn, duerch hir Representanten, den Traité vu London ënnerschriwwen:
* Éisträich-Ungarn, representéiert duerch de Rudolf Apponyi
* D'Belscht Kinnekräich, representéiert duerch de Sylvain Van de Weyer
* D'Keeserräich Frankräich, representéiert duerch de Prince de La Tour d'Auvergne-Lauraguais
* D'Kinnekräich Italien, representéiert duerch de Marquis d'Azeglio
* D'Groussherzogtum Lëtzebuerg, representéiert duerch de Victor de Tornaco an den Emmanuel Servais
* D'Kinnekräich vun den Nidderlanden, representéiert duerch de Barong Bentinck
* D'Kinnekräich Preisen, representéiert duerch de Grof Bernstorff-Stintenburg
* D'Russescht Keeserräich, representéiert duerch de Barong Brunnow
* D'Vereenegt Kinnekräich, representéiert duerch de Lord Stanley

Italie war am Ufank net op d'Konferenz invitéiert, well et sougutt wéi näischt direkt mat Lëtzebuerg ze dinn hat. Mee dëst war eng giedlech Geleeënheet fir de Kinnek Vittorio Emanuele, fir datt dat nei geschaf Italie mat den anere Groussmuechten zesummen op enger internationaler Konferenz kéint derbäi sinn, an hien huet déi aner iwwerzeegt kritt, datt säi Land mat um Dësch sollt sëtzen.

Et ass dëst déi éischt Kéier, datt e Vertrieder vu Lëtzebuerg en internationalen Traité mat ënnerschriwwen huet.

## Kuckt och
* Traité vu London (1839)

## Um Spaweck
* Biller vum Originaldokument um Site vun den Nationalarchiven.
* Diane Lecorsais Trinkfreudige Soldaten, enge Gassen und ein erster "Finanzplatz" op wort.lu den 18. Mee 2017
* Zweites Gründungsdatum Luxemburgs op wort.lu den 12. Mee 2017
* Pol Schock Editorial - Luxemburg schleift sich ab op wort.lu den 11. Mee 2017
* Pol Schock 150 Jahre Londoner Vertrag - Luxembourg for sale op wort.lu den 11. Mee 2017
Déifferdenger Geschichtsfrënn

D**Déifferdanger Geschichtsfrënn** oder *Cercle historique de la commune de Differdange* ass eng lëtzebuergesch ASBL déi sech ëm d'Geschicht vun Déifferdeng këmmert.

Am Handelsregëster ass s'als « *en procédure de dissolution administrative sans liquidation* » gezeechent(Stand: Oktober 2025).

## Historique
Se gouf den 12. Januar 1970 ënnert dem Numm *Amis de l'Histoire de Differdange* gegrënnt; Grënnungsmembere waren ë.&nbsp;a. den Nic. Eickmann an de Cornel Meder.

Op der Generalversammlung vum 22. Januar 1999 gouf den Numm op *Déifferdanger Geschichtsfrënn* g'ännert. 

D'Vereenegung ass besonnesch bekannt wéinst hirer Publikatioun *[[Korspronk]]*, déi bis d'Nummer 8 *Kohrspronk* housch. Dat ass eng aussergewéinlech gutt editéiert Serie vu Bicher op Däitsch oder op Franséisch, déi onreegelméisseg erauskommen.
Luxemburg (Wisconsin)

**Luxemburg** ass en Duerf am Kewaunee County, am US-Staat Wisconsin. Et huet 1.935 Awunner (2000). Ronderëm liewen, op 88,6&nbsp;km², nach eng Kéier 1.402 Leit.

## Kuckt och
* Luxemburg fir aner Uertschafte mam nämmlechten Numm.

## Um Spaweck
* Offiziell Websäit vum Duerf Luxemburg
Luxemburg

D'Wuert **Luxemburg** bezeechent:
* den ë.&nbsp;a. däitschen, hollänneschen, finneschen an ungareschen Numm fir Lëtzebuerg;
* dräi Uertschaften an den USA:
** Luxemburg am US-Bundesstaat Iowa
** Luxemburg am Minnesota
** Luxemburg am Wisconsin an duerno genannt, e Film vum Christophe Wagner: Luxemburg, USA;
* eng Minière an den USA, am Bundesstaat New Mexico;
* Texter vum Lex Jacoby: Luxemburg (Texter);

als Familljennumm:
* e moldawesch-US-amerikanesche Komponist: Arkady Luxemburg;
* eng polnesch-däitsch Politikerin: Rosa Luxemburg.

## Kuckt och
* Luxembourg
* Lëtzebuerg
* Ljuksemburg
* Lüksemburq, en aserbaidjanescht Duerf am Rajon (Distrikt) Samux.
* Luxemburgerli, Makroune vun der Schwäizer Confiserie *Sprüngli*.
* *[[Der Graf von Luxemburg]]*, eng Operett; dovun adaptéiert, e Film mam nämmlechten Numm; an dovun inspiréiert, e Schlager vun der Dorthe Kollo: *[[Sind Sie der Graf von Luxemburg?]]*
* *Luxemburger* ass an Däitschland den Numm vum Tirfor dee vun der SECALT-Duechterfirma *Greifzug GmbH* do verkaaft gëtt, an dunn do den Hyponym fir all Fläschen- a Kettenzich gouf.
Luxusbuerg

**Luxusbuerg** (kuerz 'lxb' genannt) war mat zirka 6.000 User pro Dag de gréissten IRC-Server zu Lëtzebuerg.

=Geschicht=

Luxusbuerg war d'Iddi vun dräi Leit: dem Chris Leesch (Kane), dem Mehran Khalili (scrm) an dem Raoul Mulheims (kee). Vun 1996 u war Luxusbuerg en Channel op engem internationalen Chat-Reseau (Undernet), éier am November 1999 an Zesummenaarbecht mat der P&T en eegene Server mat méi Channels draus gouf. Zanterhier hunn eng ganz Rei Leit matgeschafft a gehollef, an déi aktuell Ekipp setzt sech aus iwwer 120 Leit zesummen (Operators, Admins an IRCops).

2007 huet d'Luxusbuerg a.s.b.l. d'Relève mat engem eegene Server iwwerholl.

Am Joer 2011 gouf den Chat agestallt. De Site www.luxusbuerg.lu war eng Zäit laang just nach ee Redirect op dës Wikipedia Säit hei, an existéiert elo net méi.

=Zesummestellung=

## Channel

De Luxusbuerg setzt sech aus 9  Channels zesummen. Anescht wéi bei anere groussen IRC-Netzwierker, kann een hei keng nei Channel kreéieren.


NummHaaptthema
#adultflirtFlirt speziell fir déi méi erwuesse Leit
#animeDen Channel fir Fans vu japaneschem Manga an Anime.

#flirtFlirten; Treffpunkt fir Leit, déi op der Sich no engem Partner sinn
#francophoneChannel fir Persounen, déi léiwer Franséisch wéi Lëtzebuergesch schwätzen
#friendsAllgemengen Treffpunkt, fir Kolleegen a Frënn erëmzetreffen. Theeme variéiere staark

#metalDësen Channel ass fir all déi Leit, déi gär iwwer Metal vun allen Zorte schwätzen

#queerTreffpunkt fir homosexuell Persounen an hir Frënn. (gayfriendly) 
#quizOp deem heite Channel gëtt Quiz gespillt. En ass an 3 Beräicher ënnerdeelt (quiz-beginner, quiz-advanced a quiz-expert). D'Spill gëtt vun engem BOT gefouert

#lrbDen offiziellen Channel vum LRB-Radio


Bei bestëmmten Events, wéi Weltmeeschterschaften oder Walen, ginn och speziell Kanäl opgemaach, op deenen dann doriwwer geschwat ka ginn.

## Servicer

Fir e propperen Oflaf am Luxusbuerg ze garantéieren, lafen um Luxusbuerg och sougenannte Servicer. Den ChanServ an NickServ schützen Channel respektiv Nicknames vun de User, andeems se onerlaabt Erstellung oder Benotzung ënnerbannen. Den MemoServ erlaabt et de Benotzer, Noriichte fir en anere Benotzer ze hannerloosse wann deen net Online sollt sinn. Mam AdServ kënnen Noriichten an de verschiddenen Channels verbreet ginn.

Nieft dëse bekannte Servicer lafen awer och fir de Benotzer onsiichtbar Servicer wéi den OperServ, deen exklusiv vun der Administratioun benotzt gëtt, oder de StatServ, fir Statistiken z'erstellen. All déi Servicer gi vun der Administratioun vum Luxusbuerg verwalt.

= Um Spaweck =
* De Luxusbuerg, mol anescht gesinn (offizielle Video zum Luxusbuerg)
Luxemburg Township (Minnesota)

**Luxemburg Township** ass en *[[Township (USA)|Township]]* vun 92,7&nbsp;km² am Stearns County, am US-Staat Minnesota. D'Awunnerzuel beleeft sech op 689 Awunner (2000).

## Kuckt och
* Luxemburg fir aner Uertschafte mam nämmlechten Numm.
Nürnberger Doktere-Prozess

Den **Nürnberger Doktere-Prozess** ass ofgehale ginn vum 9. Dezember 1946 bis den 20. August 1947 virun dem *Éischten Amerikanesche Militärgeriichtshaff* zu Nürnberg. Et war deen éischte vun zwielef Nofolleg-Prozesser vum Nürnberger Prozess géint d'Haaptkrichsverbriecher.

Ugeklot waren 20 Dokteren an dräi Net-Dokteren.

## Kuckt och
* Nürnberger Prozesser
Houschter Déckt

D**'Déckt** och **Houschter Déckt** ass eng Uertschaft an der Gemeng Parc Housen am Kanton Klierf.

Bis Enn 2011 war si en Deel vun der fréierer Gemeng Houschent (Kanton Dikrech), déi du mat de Gemenge Konstem an Housen zu der Gemeng Parc Housen fusionéiert huet.

## Kuckt och
* Kapell op der Houschter Déckt

## Um Spaweck

* Websäit vun der Gemeng
Luxemburg (Iowa)

**Luxemburg** ass eng Uertschaft am Dubuque County, am US-Bundesstaat Iowa. 2000 hunn do 246 Mënschen, opgedeelt an 92 Stéit, gelieft.

D'Uertschaft krut den Numm *Luxemburg* well mat déi éischt Siidler déi sech do ëm 1850 néiergelooss hate Lëtzebuerger waren. Aner Natiounen déi sech do an der Géigend ugesidelt haten, waren Englänner Iren an Däitscher.

Lëtzebuergesch Nimm déi do erëmzefanne sinn: Heiderscheit, Marnach, Wagner, Lucas, Link, Colbert, Goebel.

Déi éischt Schoul gouf an der Mëtt vun den 1850er Joren opgemaach, an déi éischt Schoulmeeschtere waren den Anton Pfeffer an de Peter Simmerl. Vun 1878 un hunn d'Fransikanerschwëstere vu LaCrosse sech ëm d'Schoul bekëmmert.

Déi éischt Geschäfter deemools ware *Schroeder's General Store*, *Goebel's Blacksmith Shop*, d'Postgebai, d*'Luxemburg Bank* an *Ungs Creamery, and carpentry and stone masonry businesses*.

Virum Gemengenhaus steet tëscht dem amerikaneschen a lëtzebuergesche Fändel e Kilometerstee wéi se laanscht d'Voie de la Liberté ze fanne sinn. Dat war e Kaddo vu Lëtzebuerg fir un déi amerikanesch Zaldoten z'erënneren, déi am Zweete Weltkrich gehollef hu Lëtzebuerg ze befreien.

## Kuckt och
* Luxemburg fir aner Bedeitunge mat dem selwechten Numm.

## Um Spaweck
* Websäit iwwer Luxemburg, IA
Ënnereesbech

**Ënnereesbech** ass eng lëtzebuergesch Uertschaft an der Gemeng Parc Housen am Kanton Klierf.

Bis Enn 2011 huet se zu der fréierer Gemeng Housen gehéiert, déi du mat de Gemenge Konstem an Houschent zu der Gemeng Parc Housen fusionéiert huet.

Zesumme mat Uewereesbech bilt si d'Uertschaft Eesbech. E fréieren drëtten Deel vun Eesbech läit an Däitschland, d'Uertschaft heescht Iwwereesbech (Übereisenbach).

## Kuckt och
* Kierch Ënnereesbech

## Um Spaweck
Rouderssen

**Rouderssen ** ass eng lëtzebuergesch Uertschaft an der Gemeng Parc Housen am Kanton Klierf.

Bis Enn 2011 war si Deel vun der fréierer Gemeng Housen, déi du mat de Gemenge Konstem an Houschent zu der Gemeng Parc Housen fusionéiert huet.

D'Uertschaft läit op der Nationalstrooss 10, der sougenannter "Strooss vun den dräi Flëss" tëscht Uewereesbech, respektiv Kounenhaff, an Doosber Bréck.

Bis 1815, wéi d'Grenzen nei festgeluecht goufen, huet Rouderssen zu der Gemeng Doosber gehéiert.

## Das stille Tal
Den deemolege Schoulmeeschter Jos Bour huet vum 3. Februar 1930 un eng Schülerzäitschrëft, *Das stille Tal*, mam Ënnertitel *Rodershausener Schülerzeitung*, zesumme mat de Kanner aus dem Duerf publizéiert. Déi uechzéngt a lescht Nummer ass op den 1. September 1934 datéiert. All Heft hat 24 Säiten a gouf vum Bour selwer hektographéiert. An der Lëtzebuerger Nationalbibliothéik ass eng komplett Editioun erhalen.

## Literatur
* Joseph Bour, Yvonne Majerus-Kalmus, Jos Müller a Mich Scharfenberger: *Am stëllen Dall. 150 Joer Por Roudersen*, erausginn 1993 vum Porrot vu Rouderssen.

## Kuckeswäertes
* Parkierch vu Rouderssen

## Kuckt och

## Um Spaweck

*Websäit vun der Gemeng Parc Housen
Eppelduerf

**Eppelduerf** ass eng Uertschaft an der Ärenzdallgemeng.

## Geographie
Eppelduerf läit tëscht Bettenduerf an Beefort. D'Uertschaft läit op enger Héicht vun an der Moyenne 280 Meter. Déi héchst Plaz ass op *Tinnes* mat 411 Meter, an déi déifst op der wäisser Iernz mat 220 Meter.

Um Territoire vun Eppelduerf hunn zwou Baachen hir Quellen, d'Kriibsebaach an d'Méideschbaach.

D'Uertschaft ass un de Verkéier ugeschloss iwwer den CR357, dee vu Bettenduerf op d'Beeforterheed féiert.

## Kuckt och
*Kierch Eppelduerf

## Um Spaweck
Folkendeng

**Folkendeng** ass eng Uertschaft an der Ärenzdallgemeng. Bis Enn 2011 huet si zu der Gemeng Iermsdref gehéiert.

## Geographie
Folkendeng läit op enger Héicht vun 313 Meter. Um Flouer vun der Uertschaft sinn d'Quelle vun der Keiwelbaach.

D'Uertschaft ass un de Verkéier ugeschloss iwwer den CR356B.

Zu Folkendeng sti 5 Haiser, dovun ee groussen Haff an U-Fom, a vis-à-vis vun deem steet d'Kapell vun der Uertschaft.

## Geschicht
Folkendeng war fréier eng kleng autonom Seigneurerie.

## Kuckt och
* Kapell Folkendeng

## Um Spaweck

* Websäit vun der Gemeng Ärenzdall
Steeën

**Steeën** ass eng Uertschaft an der Ärenzdallgemeng.

## Geographie
Um Flouer vu Steeën entsprangen zwou Baachen, d*'[[Riedeschbaach]]* an d'Tirelbaach e rietsen Niewefloss vun der Sauer.

## Geschicht
Bis Enn 2011 huet Steeën zu der fréierer Gemeng Iermsdref gehéiert.

## Kuckeswäertes
* Kierch vu Steeën
* Eech zu Steeën

## Kuckt och
* Bloen Eck, e bekannte Café-Restaurant zu Steeën op der N14

## Um Spaweck

* Offiziell Websäit vun der Gemeng
Dondel

**Dondel** ass eng Uertschaft an der Gemeng Kielen. Se läit op der Nationalstrooss 12, tëscht Koplescht a Buer.

## Geographie
Den héchste Punkt vun Dondel ass um Lieu-dit „Groussebësch“ op 370 Meter, déifste Punkt ass de Lieu-dit „Brachwiss“ op 242 Meter iwwer dem Mieresspigel. Et ass dat eenzegt Duerf an der Gemeng Kielen, dat am Dall vun der Dondeler Baach läit. De groussen Héichtenënnerscheed ass domat z'erklären, datt den Dall no Westen hin op den Äischdall opgeet, wärend et zu deenen aneren 3 Säite vun engem héije Plateau ëmginn ass, op deem Keespelt, Meespelt, de Katrewang, Kielen an Nouspelt leien.

D'Nationalstrooss 12 féiert duerch d'Duerf, laanscht d'Dondeler Baach, déi beim Lieu-dit „Brachwiss“ an d'Äisch fléisst. Eng zweet kleng Baach, d'Uesbech, kënnt duerch eng Zoch vum *Kléngelbuer* bei Nouspelt erfort a leeft zu Dondel bei der Kapell an d'Dondeler Baach déi vu Meespelt kënnt.

## Geschicht
Dondel ass en Duerf dat warscheinlech an der keltescher Zäit gegrënnt gouf.

Déi éischt Kéier gëtt d′Duerf 1463 genannt. Et louch deemools op der Grenz tëscht der Herrschaft vun Aansebuerg an der Vogtei vu Lëtzebuerg. Op d'mannst vum 13. Joerhonnert u goufen um Terrain vun Dondel 2 Käremille bedriwwen, duerch déi d'Duerf bekannt war. Et waren dat déi iewescht an déi ënnescht Millen. Déi iewescht Millen ass nëmme vun der Dondeler Baach ugedriwwe ginn, wärenddeem déi ënnescht Mille vun deenen zwou Baache gespeist gouf. Béid Millen existéieren haut net méi.

Ëstlech vum Zesummefloss vun den zwou Baache leien d'Gebaier vum Dondeler Schlass. Et ass aus dem 17. Joerhonnert a gouf wéi et schéngt vun engem vum Napoleon senge Receveure gebaut an huet duerno ë. a. als Bauerenhaff gedéngt. 1977/78 gouf d'Schlass an e Luxushotel ëmgebaut, deen am Juli 1978 ageweit an awer schonn d'Joer drop a Faillite war. Duerno gouf d'Gebai ëmgebaut an haut sinn Appartementer dran.

## Kuckeswäertes
* Kapell vun Dondel

## Kuckt och
* Gemeng Kielen
* Kleng-Amerika

## Biller

Dondelange, château (102).jpg|D'Dondeler Schlass
Dondelange, 2 rue du Moulin (101).jpg|Haus op 2 rue du Moulin
Dondelange, 2a rue de la Montée (101).jpg|Klasséiert Haus an der rue de la Montée


## Um Spaweck
* Websäit vun der Gemeng Kielen
Meespelt

**Meespelt** ass eng Uertschaft an der Gemeng Kielen.

## Geschicht
An den Akten aus dem 19. Joerhonnert vum État civil vun der Gemeng Kielen gëtt och dacks den Numm **Meestert** (Meistert) ernimmt.

## Kuckt och

## Um Spaweck
Ollem

**Ollem** ass eng Uertschaft an der Gemeng Kielen, am Weste vun Stad Lëtzebuerg.

## Geographie
Déi héchst Plaz vun Ollem ass beim Kräizwee-Ollem op 323 Meter, déi nidderegst Plaz ass op dem CR103 an der ëstlecher Entrée vun Ollem, op 303 Meter iwwer dem Mieresspigel.

Ollem ass ënnerdeelt an den alen Duerfkär vun Ollem, ronderëm den CR103, an d'Cité „Huesekneppchen“, eng nei gebaute Siidlung. Duerch déi Siidlung ass Ollem haut déi zweetgréisst Sektioun an der Gemeng.

Duerch Ollem féieren 3 Chemin repris:
* Den CR103A stéisst am alen Duerfkär vun Ollem op den CR103.
* Bei der Cité „Huesekneppchen“ kräize sech den CR103 an den CR109 um Lieu-dit Kräizwee-Ollem.

Duerch d'Duerf fléisst d'Olmerbaach, déi ëstlech vum Duerf an d'Kielbaach fléisst.

## Geschicht

1528 goufen zu Ollem, an engem éischte schrëftlechen Dokument, 6 Feiere gezielt fir d'Steieren ze berechnen.

An den 1990er Jore gouf um Lieu-dit „Hueseknäppchen“ eng Cité gebaut, déi 500 Wunnunitéiten ëmfaasst an zu Ollem gehéiert. E weidere klengen Deel vun dëser Cité gehéiert zu der Gemeng Mamer; d′Gemengegrenz leeft duerch d'Cité.

Vun 2020 entsteet bei Ollem en neie Wunnquartier fir ronn 2000 Leit, Elmen genannt.

## Kuckeswäertes

Zu Ollem steet eng Kapell mat Klackentuerm am Kär vum Duerf.

## Kuckt och
* Gemeng Kielen
* Kapell Ollem
* Kräizwee-Ollem

## Um Spaweck
Eeselbuer

**Eeselbuer** ass eng Uertschaft an der Gemeng Klierf.

## Fir ze liesen
* Keup, Henri. - Eselborner Lokalgeschichte / Henri Keup. - In: De Cliärrwer Kanton. - Clervaux. - Joer [27](2005), Nr. 1, p.&nbsp;70-72, ill.

## Kuckt och
* Kierch vun Eeselbuer

## Um Spaweck

* Websäit vun der Gemeng Klierf
Reiler

**Reiler** ass eng Uertschaft an der Gemeng Klierf.

## Schoulinfrastruktur
D'Kanner vun der Gemeng Klierf ginn op Reiler an d'Grondschoul.

## Geschicht
Reiler gouf fir d'éischt an engem Tauschakt, tëschent dem Walter vu Klierf an dem Walter vu Meesebuerg, aus dem Joer 1324 als *Rular* ernimmt. Aner Nimm waren *Ruller* 1495, *Ruler* 1501, *Rullen* 1531, *Reuller* 1624, *Reiller* 1681, *Reyler* 1681, *Relair* (?) a *Reyller* 1762. 

Vu 1795 bis 1823 huet et zu der Gemeng Munzen gehéiert, an zanterhier zu der Gemeng Klierf.

## Kuckeswäertes
* D'Rochuskapell

## Quellen
* Les mairies du canton de Clervaux sous le régime français (1795 – 1814) de Joseph Goedert
* Bio-Bibliographie du Canton de Clervaux (La Cité et la Commune de Clervaux) établie par Joseph Goedert
* Wouters, Adrien, 2024, *Reuler in den Archiven der Herrschaft Clerf*. De Cliärrwer Kanton, 2024/1, S. 38

## Kuckt och

## Um Spaweck

* Websäit vum Reiler Interesseveräin
Ischpelt

**Ischpelt** och **Uerspelt** ass eng Uertschaft an der Gemeng Klierf.

## Kuckeswäertes
* d'Schlass Ischpelt, 2008 als nationaalt Monument klasséiert.
* d'Kapell vun Ischpelt

## Kuckt och

## Um Spaweck

* Websäit vun der Gemeng Klierf
Wäicherdang

**Wäicherdang** ass eng Uertschaft an der Gemeng Klierf.

## Geschicht
Wäicherdang war bis de Summer 1823 eng eegestänneg Gemeng. Si gouf dunn opgeléist an hir Dierfer, mat Ausnam vun Draufelt, koume bei d'Gemeng Klierf. Draufelt gouf un d'Gemeng Munzen ugehaangen. Enn 2011 huet déi mat der Gemeng Klierf fusionéiert.

## Kuckeswäertes
D'Kierch vu Wäicherdang ass eng vun deene rare Kierchen zu Lëtzebuerg, déi een Ënnentuerm hunn; se steet mam Kierfecht zanter 1963 op der Lëscht vun de klasséierte Monumenter.

## Nei Stroossennimm

Den 1. Juni 2017 sinn an der Uertschaft Wäicherdang dës Stroossennimm agefouert ginn:

* Tony Bourg Strooss
* Jean Pierre Zanen Strooss
* Colonel Damien Bourg Wee
* Ernest Krier Wee
* Op der Bouch
* Ënnert der Lann
* Hl. Vinzenz Gaass
* An der Gässelchen
* Brill Wee
* Bei der Kapell

## Biller

Fichier:Weicherdange, Haus 25 - 01.jpg
Fichier:Colonel Damien Bourg Gebuertshaus.jpg
Fichier:Wäicherdang 150 Joer Onofhängegkeet Plaz.jpg


Fichier:Op der Bouch - Tony Bourg Strooss.jpg
Fichier:Kirche Weicherdange 02.jpg
Fichier:Tony Bourg Gebuertshaus Weicherdange Luxembourg.jpg


## Kuckt och
* Naturschutzgebitt Bréichen

## Um Spaweck

* Websäit vun der Gemeng Klierf
Präiteler

**Präiteler** ass eng Uertschaft an der Gemeng Konsdref.

Se läit um CR365, nërdlech vu Kolwent, op enger Héicht vun ca. 343 m. Zur Uertschaft gehéiert och nach de Gemener Haff, dee ronn en hallwe Kilometer aus dem Duerf eraus – op der Strooss fir op Kolwent – läit.

## Biller

Consdorf, Breidweiler (101).jpg
Consdorf, Breidweiler (102).jpg
Breidweiler, 7 rue Hicht.jpg


## Kuckt och
* Kierch vu Präiteler

## Um Spaweck
Kolwent

**Kolwent** ass eng Uertschaft an der Gemeng Konsdref. Se läit um CR365, tëscht Präiteler am Norden an der Kräizenhéicht am Süden, op enger Héicht vun ca. 341 m.

Am nërdlechen Agank vun der Uertschaft läit de Stoppelhaff. Vu Kolwent aus féiert eng Gemengestrooss als Sakgaass a Richtung Westen bis an d'Uertschaft Marscherwald.

## Biller

Colbette, 36, rue d'Altrier 01.jpg
Colbette, 35, rue d'Altrier 01.jpg
Consdorf, Colbette (102).jpg


## Kuckt och
* Kapell vu Kolwent
Marscherwald

**Marscherwald** ass eng Uertschaft südwestlech vu Kolwent, an der Gemeng Konsdref. Se läit op enger Héicht vun ca. 331 m.

Bis 1846 huet d'Uertschaft an de Bësch mam selwechten Numm e Ganzt an der Gemeng Konsdref gebilt. Duerch d'Gesetz vum 25. Juli 1846 N° 1525, sinn déi Deeler déi den Awunner vun Hemstel, Zëtteg, Rippeg an Heeschbreg gehéiert hunn, bei d'Gemeng Bech geprafft ginn. De Rescht, dorënner och déi puer Haiser déi haut nach Uertschaft bilden, ass bei der Gemeng Konsdref bliwwen.
## Spezielles
*Et féiert nëmmen eng eenzeg Strooss – vu Kolwent aus – an d'Uertschaft Marscherwald.
*E Forstrevéier ass nom Marscherwald genannt: *Triage de Marscherwald*

## Biller

Consdorf, Marscherwald (102).jpg
Consdorf, Marscherwald (103).jpg
Consdorf, Marscherwald (104).jpg


## Kuckt och
* Halifax-Monument am Marscherwald

## Um Spaweck
Briddel

**Briddel** ass eng Uertschaft an der Gemeng Koplescht.
## Geographie

## Kuckeswäertes
* D'Kierch um Briddel
* *[[Affection]]*, eng bronze Skulptur vum Lucien Wercollier um Square Marcel-Goedert
* Bemierkenswäert Beem um Briddel:
: d'Lann an der *rue du tilleul*
: d'Kifer an der Lucien Wercollier-Strooss
: d'Eech bei der *place du gros chêne*

## Geschichtleches
Zanter dem Gesetz vum 22. Februar 1853 gehéiert de Briddel net méi zu der Gemeng Steesel, mä zu der neigeschaafter Gemeng Koplescht.

1956 - Bau vun enger Kapell

1961 - Aweiung vun der Schoul

1972 - Aweiung vun der Kierch

## Kuckt och

## Um Spaweck
Messina (Homonymie)

Mat **Messina** ka gemengt sinn:
* Messina a Sizilien (Italien);
* Musina (fréier: Messina) a Südafrika.
* d'Provënz Messina

## Kuckt och
* Strooss vu Messina
Tukanen

**Tukanen**, (Ramphastidae), sinn eng Vullefamill a gehéieren zu der Uerdnung vun der Spiechtvullen (Piciformes). Dës Famill ëmfaasst 6 Gattungen an 41 Aarten.

## Ausgesinn
Tukane si mëttelgrouss bis grouss Vulle mat kuerze Flilleken an engem relativ laange Schwanz. Dat opfällegst Kennzeechen ass de risegen, faarwegen a gezackte Schniewel. D'Plomme si bei villen Zorte faarweg a kontrastéiere mat schwaarze Plazen. Giel ass an allen Nuancen ze fannen. Hir Féiss gläichen deene vun de Spiechten, se hunn zwou Zéiwen no vir an zwou no hanne geriicht.

## Liewesraum
Tukane sinn an den tropesche Regiounen vu Mëttel- a Südamerika ze fannen. Den eigentleche Liewensraum spaant sech vum Süde vu Mexiko bis an de südëstlechen Deel vu Brasilien. Am Nordoste vun Argentinie si s'an der Provënz *Misiones* verbreet. Op de karibeschen Insele liewe se nëmmen op Trinidad. Tukane wunnen nëmmen op Beem.

## Um Spaweck
Kapell Lieners Uewereesbech

D**'Kapell Lieners zu Uewereesbech** ass eng kleng kathoulesch Privatkapell, déi zur Par Parc Our Saint-Nicolas, zum Dekanat Norden an zu der Gemeng Parc Housen gehéiert.
__TOC__
Se steet op der Kräizung vun der Strooss *Bongertswies*, dem CR324, mat der Strooss *Am Becherduerf*.

Den 2. Mäerz 2018 gouf se als nationaalt Monument klasséiert.

Zur fréierer Par Ënnereesbech huet och nach d'Kierch vun Ënnereesbech gehéiert.

## Geschicht
D'Kapell gouf 1691 vun de Bridder Lieners gebaut, déi d'Versprieche gemaach haten, der Tréischterin am Leed eng Kapell opzeriichte wa se allebéid lieweg aus dem Drëssegjärege Krich zeréckkéimen.

## Banneraum
An hir steet e barocken Altor mat, an der Mëtt, enger Statu vun der Tréischterin am Leed, där d'Kapell geweit ass. Lénks um Altor steet eng Statu vum hellegen Damian a riets eng vum hellege Cosmas; op der Säit steet den hellegen Cyriacus. Uewen um Altor ass eng Skulptur déi den Hippolyte, de Päerdshellegen duerstellt.

Dokumenter an der Kapell beleeën Restauratiounsaarbechte an de Joren 1937 an 1951.

## Kuckt och
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck

* Websäit vum Parverband Housen-Houschent
## E puer Fotoen

Fichier:Uewereesbech, an der Privatkapell Lieners-101.jpg|D'Kapell bannen
Fichier:Uewereesbech, Altor Privatkapell Lieners-102.jpg|De barocken Altor
Fichier:Uewereesbech, Privatkapell Lieners, Altor, Statu Muttergottes.jpg|D'Muttergottes-Statu
Fichier:Uewereesbech, Privatkapell Lieners, Altor, Statu Damianus.jpg|D'Damianus-Statu
Fichier:Uewereesbech, Privatkapell Lieners, Altor, Statu Cosmas.jpg|D'Cosmas-Statu
Fichier:Uewereesbech, Hippolyt, Altor Privatkapell Lieners.jpg|D'Hippolyt-Statu
Mäerterter Hafen

De **Mäerterter Hafen** ass en Hafen op der lëtzebuergescher Säit vun der Musel tëscht Mäertert a Gréiwemaacher. En ass laanscht d'Wäistrooss (d' respektiv d') gebaut ginn an ass deen eenzegen Hafe fir Wueren zu Lëtzebuerg. Vun der Entrée vum Hafe sinn et op der Musel 208,45&nbsp;km bis bei de Rhäin zu Koblenz.
__TOC__
En huet eng Fläch vu 65 ha a gehéiert dem Lëtzebuerger Staat. Bedriwwe gëtt e vun engem Konzessionär, der *Société du Port de Mertert S.A.*. Dës S.A. gouf den 3. Juli 1964 gegrënnt a gehéiert zu 50 % dem Staat, zu 40 % der Arcelor an zu jee 5 % der Dexia-BIL an der Fortis Bank. Da gëtt et nach 2 Gesellschaften, eng, déi d'Schëffer be- an entluet, d*Luxport S.A.*, an d*'Tanklux S.A.*, déi Pëtrolsprodukter luet, stockéiert an a Camionen an an Zëtärswagone fëllt.

D'Aktivitéiten am Hafen hänke staark vun deene vun der Eisen- a Stolindustrie of. Sou sinn am Joer 1990 nach 947.000 Tonne Wueren ageluede ginn, 2000 waren et der 491.000, fir 2004 op 290.000 t ze falen. Op der anerer Säit ass de Volume vun deenen entluedene Wueren am selwechten Zäitraum vu 735.000 op 1.138.000 t geklommen.

Den Hafen huet e Stroossennetz vu 6&nbsp;km an en 20&nbsp;km laangt Schinnennetz, déi un den internationale Verkéier ugeschloss sinn.

## Beschreiwung

Den Hafe vu Mäertert besteet aus dräi Deeler, déi all um lénksen Uwänner vun der kanaliséierter Musel leien. Op der Musel selwer, gëtt et e Pëtrolsquai an e Quai d'attente. Tëscht deenen zwéi Quaien ass d'Entrée fir an den Hafebaseng, virun deem an engem Hallefkrees en Dréibaseng amenagéiert ass, fir datt d'Schëffer, déi aus Direktioun Frankräich kommen, oder dohi fuere wëllen, bei der An- an Ausfaart d'Kéier maache kënnen.

### Den Hafebaseng
Den Hafebaseng huet eng Fläch vu ronn 6 ha. Et ass 800 Meter laang, um Kapp ass et 70 Meter breet an an der Entrée 80.

De minimalen Déifgank ass 3,48 Meter.

Laanscht d'Quaie vum Baseng leien zwee Gleiser an zwou Stroossen, an op enger Fläch vu 7,02 ha, nieft dem Baseng, kënne Wuere stockéiert ginn.

### De Pëtrolsquai

De Pëtrolsquai läit baussenzeg vum Hafebecke laanscht d'Musel vis-à-vis vun Temmels, an huet eng Längt vun 300 Meter. E geet vum PK 210,100 bis de PK 210,400. Den Uwänner ass befestegt, a fir d'Aktivitéiten um Quai sinn 78 ar Terrain virgesinn.

### De Quai d'attente
De Quai d'attente läit laanscht Mäertert an ass 212 Meter laang. E geet vum PK 208,160 bis de PK 208,372.

D'Quaimauer ass mat Palplanchë befestegt.

En ass geduecht fir Schëffer, déi waarde musse fir an den Hafebaseng eranzefueren, oder fir Convoien zesummenzestellen.

## Geschicht
D'Gesetz vum 22. Juli 1963 huet d'Grondlag geschaf, en Hafen zu Mäertert ze bauen an z'exploitéieren. Den éischte Spuetstéch gouf den 13. Februar 1964 gemaach. Den 3. Dezember 1965 konnt de Baseng vum Hafe volllafe gelooss ginn, an den 19. Abrëll 1966 konnt dat éischt Schëff gefeiert ginn. Den 1. September 1966 hunn de Groussherzog Jean an d'Groussherzogin Joséphine-Charlotte den Hafe feierlech ageweit.

## Um Spaweck

* Websäit vun der Société du Port de Mertert S.A.
Kapell Housen

D**'Kapell vun Housen** ass eng kathoulesch Kapell, déi zur Par Parc Our Saint-Nicolas, zum Dekanat Norden an zu der Gemeng Parc Housen gehéiert.

Se steet am Eesberwee, dem CR324, nieft dem Kierfecht.

D'Schmärzensmuttergottes-Kapell huet als Duerfkierch gedengt, wéi déi haiteg Kierch nach zum Housener Augustinerinneklouschter gehéiert huet.

Zur Par Housen gehéieren ausser der Kapell vun Housen och nach d'Parkierch vun Housen an d'Filialkierch zu Duerscht.

## Kuckt och
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren
*Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren

## Um Spaweck

* Websäit vum Parverband Housen-Houschent

* D'Fënstere vun der Kapell zu Housen op der Websäit vun der ''Stiftung Forschungsstelle Glasmalerei des 20. Jh. e.&nbsp;V.'' 


Kapelle Hosingen 01.jpg|D'Kapell vun Nordweste gesinn
Kapelle Hosingen 02.jpg|D'Kapell vu Südoste gesinn
Kapelle Hosingen 03.jpg|Den Agank an d'Kapell
HOU KAP 101.jpg|Banneraum vun der Kapell
Pol Greisch

De **Pol Greisch**, gebuer den 8. Abrëll 1930 zu Walfer, a gestuerwen de 15. Februar 2026, war e lëtzebuergesche Schauspiller an Auteur.

Zanter 1953 huet de Pol Greisch, dacks zesumme mat senger Fra, der Juliette François, déi 2007 gestuerwen ass, a franséisch-, däitsch- oder lëtzebuergeschsproochegen Theaterstécker gespillt. Nieft den Theaterstécker huet hie Prosa a Gedichter geschriwwen. Hie gouf fir seng Wierker ë.&nbsp;a. zweemol hannerenee mam Präis vum Nationale Literaturconcours (1979, 1980), zweemol mam Servais-Präis (1993, 2013), mat der Éiereplack Dicks-Rodange-Lentz (1996) a mam Batty-Weber-Präis (2002) ausgezeechent.

De Pol Greisch war Member vum Institut grand-ducal a  Vizepresident vum Lëtzebuerger Schrëftstellerverband.

De Pol Greisch war de Papp vum Gittarist Cary Greisch.

## Wierker
### Theaterstécker

*Äddi Charel (1966)
*Besuch (1969)
*Ënnerwee (1978)
*Grouss Vakanz (1980)
*Viru mam Jabel (1981), opgeféiert 1978 am *Neien Theater*
*Margréitchen (1986)
*E Bucki (1983), Eenakter
*De laangen Tour (1988)
*E Stéck Streisel (1992)
*Kellerzerwiss (1992)
*E Platten (1995)
*Léiwe Kleeschen (1997)
*Aarme Louder (1998)
*Eng Heemelmaus (1999)
*Wanter (2000)
*Kiischtebléien (2002. Uropféierung: 27. 2. 2003)
**Fënsterdall*, Première am TNL de 14. November 2008

### Autobiographesches
**Fir meng Mamm. Aus engem laange Bréif*, 2000

### Prosa
* *[[Mäi Frënd Benn]]*, Roman, 2004
* *D'Sonnesäit*
* *De Monni aus Amerika.* Geschichten. Ultimomondo, 2012, ISBN 978-2-919933-82-2

### Aneres
* *… an och de Batty-Weber Präis: Kleng Usprooch*, 2002, Am: Galerie. - n 3 (2002), S. 351-356
**Lies de bal*, zesumme mat Cathy Clement, Lucien Blau, Josy Braun, Tullio Forgiarini, Henri Losch, Jhemp Hoscheit, Nico Graf, Roger Manderscheid, Editions Saint-Paul, Editions Guy Binsfeld, 2014

## De Schauspiller
### Filmer
* *[[Déi zwéi vum Bierg]]* (1985) vum Menn Bodson, Gast Rollinger a Marc Olinger
* *[[Mumm Sweet Mumm]]* (1989) vun AFO-Film
* *[[Schacko Klak (Film)|Schacko Klak]]* (1990) vum Paul Kieffer a Frank Hoffmann
* *[[E Liewe laang (Film)|E Liewe laang]]* (1992)
* *[[Emil (Film)|Emil]]* (2010) vum Marc Thoma
* *[[Rusty Boys]]* (2017) vum Andy Bausch
* *[[Lupus (Film)|Lupus]]* (2020, Kuerzfim) vum Laurent Prim

## Auszeechnungen
* Servais-Präis 
** 1993 fir *[[Äddi Charel]]* - *[[Besuch]]* - *[[E Stéck Streisel]]*
** 2013 fir *[[De Monni aus Amerika]]*
* Batty-Weber-Präis 2002 fir säi Liewenswierk.
* Éiereplack Dicks-Rodange-Lentz (1996)

## Um Spaweck
* Fiche am autorenlexikon.lu
* Christiane Kremer: "En Noruff op de Schauspiller an Auteur Pol Greisch." rtl.lu, 17.02.2026.
Christine Doerner

D**'Christine Doerner**, gebuer den 18. Juli 1952 zu Lëtzebuerg, ass eng lëtzebuergesch Politikerin (CSV) an ass Nottär zu Beetebuerg.

Si ass Generalkonsul zu Lëtzebuerg fir d'Kinnekräich Norwegen.

Si ass zanter 2000 Member vum Beetebuerger Gemengerot, wou se 2017 als Schäffin vereedegt gouf.

Vun 2004 bis 2013 war Deputéiert an der Chamber.

Si war Nationalpresidentin vun de Chrëschtlech Soziale Fraen a vum Conseil national des femmes du Luxembourg (CNFL).

## Um Spaweck

* Websäit vun der Chamber
Amsterdam

**Amsterdam** ass d'Haaptstad an och déi gréisst Stad vun Holland. D'Stad selwer huet ronn 896.000 Awunner, d'Gemeng ronn 918.000 (2023). Am Groussraum wunnen awer ëm déi 1,5 Millioune Leit (2022).

Amsterdam läit an der Provënz Nordholland, op der Mëndung vun der Amstel an de fréiere Mieraarm IJ. D'Stad ass iwwer den Noordzeekanaal mam Nordmier verbonn.

Amsterdam ass zwar d'Haaptstad, mä den hollännesche Regierungssëtz ass zu Den Haag.

## Kuckeswäertes
* Rembrandthaus 
* Magere Brug
* Van Gogh-Musée
* Grachten
* Anne Frank-Musée
* Westerkerk
* Grachtemusée

## Fotoalbum vun Amsterdam

### Stadzentrum

MS Europa zu Amsterdam.jpg|D'MS Europa am Hafe vun Amsterdam
Centraal Train Terminal - Amsterdam, Holland - panoramio.jpg|D'Gare vun Amsterdam
GVB Combino (Amsterdam tram) on route 10.jpg|Amsterdamer neie Siemens Combino Tram
Grachtenschëff4.JPG|Westerkerk, bekannt Kierch zu Amsterdam
AmsterdamStadzentrum.JPG|Stadzentrum
Stadzentrum2.JPG|Dam mat Krichsmonument
Hôtel Excesior.JPG|Hôtel Excelsior
Um Wee op de Blummemart.JPG|Um Wee fir op de Blummemaart
Blummemaart.JPG|Blummemaart
Rembrandtstatu.JPG|Rembrandtstatu


### Grachten

Grachten1.JPG|Touristen am Grachteschëff
Grachtenscëff2.JPG|Grachtevue
Grachtenschëff4.JPG|Westerkerk
Grachtenschëff6.JPG|Westerkerk
Grachtenschëff8.JPG|Grachtevue
Grachtenschëff9.JPG|Grachtevue
Grachtenschëff10.JPG|Grachtevue
Amsterdam - Rondvaart Kooij bij Rokin 125.jpg|Rokin
Grachtenmusée.JPG|Grachtemusée


## Um Spaweck

* Gemeng Amsterdam
* Statistik vun der Gemeng Amsterdam
Bierchem

**Bierchem** ass eng Uertschaft an der Gemeng Réiser.

## Eisebunn
D'Uertschaft huet en Uschloss un d'Eisebunnsnetz iwwer d'Gare vu Bierchem op der CFL-Linn 6, tëscht der Stater Gare an där vu Beetebuerg. D'Gebai vun der Gare steet op der Sektiounsgrenz mat Béiweng.

## Kuckt och
* Aire de Berchem

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Gemeng Réiser
* Syvicol
* Offiziell Säit vun der Réiserbänner Musek
Béiweng

**Béiweng** ass eng Uertschaft an der Gemeng Réiser.

## Geographie
Béiweng läit am Réiserbann.

Béiweng ass un d'Eisebunnsnetz ugeschloss iwwer d'Bierchemer Gare déi op der Sektiounsgrenz steet.

## Bekannt Leit vu Béiweng
* Edward Steichen, Fotograf

## Kuckt och
* Béiwenger Kierch
* Haus vun der Natur

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Gemeng Réiser
* Syvicol
* Offiziell Säit vun der Réiserbänner Musek
Kockelscheier

**Kockelscheier** ass eng Uertschaft an de Gemenge Réiser a Lëtzebuerg.

## Kuckeswäertes

Haus vun der Natur v2007-06-24.JPG|Haus vun der Natur - Naturschutzzenter
Kockelscheuer, parc du château (102).jpg|Schlass Kockelscheier
Gasperich, Lux Golf Center (104).jpg|Lux Golf Center
Luxembourg Kockelscheuer Japanese cherries 2012.jpg|Japanesch Kiischtebeem op der Kockelscheier
Luxembourg Kockelscheuer Patinoire.jpg|Äispisten op der Kockelscheier
|Weiere bei den Äispisten



Kockelscheuer, étangs central et supérieur (103).jpg|Den ieweschten a mëttelste Weier
Kockelscheuer pond parking a.jpg|Den ënneschte Weier (Brakeweier) am Joer 2010…
Kockelscheuer, étang inférieur (Brakeweier) (105).jpg|an am August 2025 wéi en eidel gemaach gouf fir komplett gebotzt ze ginn


## Kuckt och

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Gemeng Réiser
* Syvicol
* Haus vun der Natur
Léiweng

**Léiweng** ass eng Uertschaft an der Gemeng Réiser.
## Bekannt Leit
* Louis Letsch, zu Léiweng opgewuess, duerno Paschtouer am Chile.
## Kuckt och
* Kierch Léiweng

## Um Spaweck

* Offiziell Säit vun der Gemeng Réiser
* Syvicol