open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Raspert

De **Raspert** ass eng Strooss an zwéin Deeler an de Quartiere Weimeschkierch an Dummeldeng an der Stad Lëtzebuerg.

Als Verlängerung vun der Rue de Stavelot verleeft de Raspert vun der Rue Munchen-Tesch zu Weimeschkierch tëscht der Uelzecht an der Eisebunn erduerch a Richtung Norden, bis bei d'Dummeldenger Barriär op der Iechternacherstrooss.

Am éischten Deel stinn d'Haiser nëmmen op der lénkser Stroossesäit (op der Säit vun der Uelzecht) an hunn ongerued Hausnummeren (1 - 69). Ongeféier 120 Meter virum Wupp vun der Strooss, geet den Haiserverlaf vum Raspert ëstlech vun der Eisebunn virun, mat Haiser op der rietser Stroossesäit (gerued, Hausnummeren 2 - 24) an zum Schluss engem eenzegen Haus op der lénkser Säit (ongerued, Nummer 71).

No den Donnéeë vum Ur-Kadasterplang (ëm 1820) muss de Raspert en Deel vun engem ale Wee gewiescht sinn, dee vun der Stad aus um rietsen Uwänner vun der Uelzecht a Richtung Norde gaangen ass. Mam Bau vun der Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Ëlwen gouf de Raspert du gedeelt, wouduerch haut déi bosseg Konfiguratioun besteet.

## Biller

Luxembourg, Raspert (1).JPG|Am Raspert, a Richtung Süd-Weste gekuckt
Luxembourg, Raspert (3).JPG|Ënnert der Bunn erduerch an d'Rue Munchen-Tesch
Luxembourg, Wayside cross Raspert (1).JPG|Weekräiz am Raspert


## Um Spaweck
Kommissar X - Drei gelbe Katzen

**Kommissar X - Drei gelbe Katzen** ass en däitsch-italieenesch-éisträichesch-franséische Film vum Rudolf Zehetgruber aus dem Joer 1966 no engem Kriminalroman aus dem Erich-Pabel-Verlag.

## Ëm wat geet et am Film?
De Privatdetektiv Jo Louis Walker alias Kommissar X an de Captain Tom Rowland versichen d'Erpresser vun engem amerikanesche Botschafter ze fannen.
## Um Spaweck
* De Film op der IMDb
Kommissar X - In den Klauen des goldenen Drachen

**Kommissar X - In den Klauen des goldenen Drachen** ass en däitsch-italieenesch-éisträichesche Film vum Gianfranco Parolini aus dem Joer 1966 no engem Kriminalroman aus dem Erich-Pabel-Verlag..

## Ëm wat geet et am Film?
De Professer Akron kann duerch seng Erfindung e Laserstral milliounefach verstäerken. D'Geheimorganisatioun *Gëllenen Draach* wëll him seng Erfindung ofkafen. De Professer traut der Organisatioun net. Hie freet de Privatdetektiv Jo Louis Walker alias Kommissar X ëm Hëllef ...

## Um Spaweck
* De Film op der IMDb
Rudolf Zehetgruber

De **Rudolf Zehetgruber**, gebuer de 16. September 1926 zu Wien, ass en éisträichesche Schauspiller, Filmregisseur, Dréibuchauteur a Filmproduzent.

Den Zehetgruber ass a senge Filmer ënner verschiddene Pseudonymmen opgetrueden wéi Rolf Gruber, Richard Lynn, David Mark, Robert Mark, Rudolf Rittberg a Rolf Zehett.

## Filmographie
### als Regisseur
* 1960: *[[Das Dorf ohne Moral]]* - Haaptacteuren: Paul Löwinger, Loni Heuser 
* 1963: *[[Die schwarze Kobra]]* - Haaptacteuren: Adrian Hoven, Ann Smyrner 
* 1963: *[[Die Nylonschlinge]]* - Haaptacteuren: Dietmar Schönherr, Helga Sommerfeld
* 1963: *[[Piccadilly null Uhr zwölf]]* - Haaptacteuren: Hanns Lothar, Helmut Wildt, Klaus Kinski 
* 1964: *[[Das Wirtshaus von Dartmoor]]* - Haaptacteuren: Heinz Drache, Ingmar Zeisberg 
* 1964: *[[Das Geheimnis der chinesischen Nelke]]* - Haaptacteuren: Paul Dahlke, Horst Frank 
* 1965: *[[Mädchen hinter Gittern (Film 1965)|Mädchen hinter Gittern]]* - Haaptacteuren: Heidelinde Weis, Harald Leipnitz 
* 1966: *[[Kommissar X - Drei gelbe Katzen]]* - Haaptacteuren: Tony Kendall, Brad Harris 
* 1966: *[[Las siete magníficas]]* - Regie zesumme mam Gianfranco Parolini - Haaptacteuren: Anne Baxter, Maria Perschy
* 1967: *[[Kommissar X - Drei grüne Hunde]]* - Haaptacteuren: Tony Kendall, Brad Harris
* 1968: *[[Ich spreng' Euch alle in die Luft - Inspektor Blomfields Fall Nr. 1]]* - Haaptacteuren: Götz George, Ingeborg Schöner 
* 1971: *[[Ein Käfer geht aufs Ganze]]* - Haaptacteuren: Kathrin Oginski, Rudolf Zehetgruber
* 1972: *[[Ein Käfer gibt Vollgas]]* - Haaptacteuren: Joachim Fuchsberger, Kathrin Oginski 
* 1973: *[[Ein Käfer auf Extratour]]* - Haaptacteuren: Kathrin Oginski, Walter Giller 
* 1975: *[[Das verrückteste Auto der Welt]]* - Haaptacteuren: Rudolf Zehetgruber, Kathrin Oginski 
* 1978: *[[Zwei tolle Käfer räumen auf]]* - Haaptacteuren: Kathrin Oginski, Brad Harris
* 1985: *[[Nessie - das verrückteste Monster der Welt]]* - Haaptacteuren: Delia Behpour, Miriam Behpour

## Um Spaweck
Gianfranco Parolini

De **Gianfranco Parolini**, gebuer den 20. Februar 1930 zu Roum, an och do gestuerwen de 26. Abrëll 2018, war en italieenesche Filmregisseur, Filmproduzent, Schauspiller an Dréibuchauteur.

De Parolini huet als Regisseur dacks ënner dem Pseudonym *Frank Kramer* an als Dréibuchauteur och als *Robert F. Atkinson* an *John Eastwood* geschafft.
## Filmographie
### als Regisseur
* 1953: *[[François il contrabbandiere]]* - Haaptacteuren: Roberto Mauri, Vira Silenti
* 1953: *[[Il bacio dell'Aurora]]* - Haaptacteuren: Roberto Mauri
* 1961: *[[Sansone]]* - Haaptacteuren: Brad Harris, Serge Gainsbourg
* 1962: *[[Il vecchio testamento]]* - Haaptacteuren: Brad Harris, Mara Lane
* 1962: *[[La furia di Ercole]]* - Haaptacteuren: Brad Harris, Brigitte Corey
* 1962: *[[Anno 79: La distruzione di Ercolano]]* - Haaptacteuren: Brad Harris, Mara Lane
* 1963: *[[I dieci gladiatori]]* - Haaptacteuren: Roger Browne, José Greci
* 1964: *[[Gli invincibile tre]]* - Haaptacteuren: Alan Steel, Lisa Gastoni
* 1964: *[[Die Diamantenhölle am Mekong]]* - Haaptacteuren: Paul Hubschmid, Marianne Hold
* 1966: *[[Johnny West il mancino]]* - Haaptacteuren: Dick Palmer, Mara Cruz
* 1966: *[[Kommissar X - Jagd auf Unbekannt]]* - Haaptacteuren: Tony Kendall, Brad Harris 
* 1966: *[[Kommissar X - In den Klauen des goldenen Drachen]]* - Haaptacteuren: Tony Kendall, Brad Harris 
* 1967: *[[Kommissar X - Drei blaue Panther]]* - Haaptacteuren: Tony Kendall, Brad Harris 
* 1967: *[[Las siete magníficas]]* - Regie zesumme mam Rudolf Zehetgruber - Haaptacteuren: Anne Baxter, Maria Perschy
* 1967: *[[I fantastici tre supermen]]* - Haaptacteuren: Tony Kendall, Brad Harris
* 1968: *[[Se incontri Sartana prega per la tua morte]]* - Haaptacteuren: Gianni Garko, Klaus Kinski
* 1969: *[[Ehi amico... c'è Sabata. Hai chiuso! ]]* - Haaptacteuren: Lee Van Cleef, William Berger
* 1969: *[[Cinque per l'inferno]]* - Haaptacteuren: Gianni Garko, Klaus Kinski
* 1970: *[[Indio Black, sai che ti dico: Sei un gran figlio di…]]* - Haaptacteuren: Yul Brynner, Dean Reed
* 1971: *[[E tornato Sabata... hai chiuso un'altra volta]]* - Haaptacteuren: Lee Van Cleef, Reiner Schöne
* 1972: *[[Sotto a chi tocca!]]* - Haaptacteuren: Dean Reed, Mario Brega
* 1974: *[[Questa volta ti faccio ricco!]]* - Haaptacteuren: Antonio Sabato, Brad Harris 	
* 1975: *[[Noi non siamo angeli]]* - Haaptacteuren: Michael Coby, John Ireland
* 1976: *[[Diamante Lobo]]* - Haaptacteuren: Lee Van Cleef, Jack Palance
* 1977: *[[Yeti - il gigante del 20. secolo]]* - Haaptacteuren: Antonella Interlenghi, Tony Kendall 
* 1987: *[[Alla ricerca dell'impero sepolto]]* - Haaptacteuren: Gianfranco Parolini, Bruno Minniti

## Um Spaweck
Jean Nicolas Badu

De **Jean Nicolas Badu**, gebuer de 25. November 1846 zu Lëntgen a gestuerwen den 3. Januar 1925 an der Stad Lëtzebuerg, war Direkter vun der lëtzebuergescher Forstverwaltung, der Administration des eaux et forêts.

Am Ufank vu senger Carrière an der Forstverwaltung war de J.-Nicolas Badu Forstaccessist zu Schengen. Den 13. August 1884 ass hie *garde général de 2<sup>e</sup> classe* ginn an hie krut d'Cantonnement Dikrech zougewisen. Den 23. Januar 1889 gouf hie *garde général de 1<sup>re</sup> classe*. De 27. September 1904 ass hien *inspecteur des eaux et forêts* genannt ginn. Hie war elo de Chef vun der Forstverwaltung. Duerch d'Gesetz vum 7. Abrëll 1909, dat dës Verwaltung reorganiséiert huet, krut hien deen nei geschaaften Titel *Direkter* vun der Forstverwaltung.

De Badu war Member vun der Société des naturalistes luxembourgeois, an där hirem Bulletin no sengem Doud am Joer 1925 e kuerzen Noruff publizéiert gouf, grad sou wéi dat scho virdrun am *[[Tageblatt|Luxemburger Tageblatt]]* de Fall war.

## Auszeechnungen
* 

## Publikatioun
* Badu, J.N., 1920. *La pisciculture dans le Grand-Duché.* La Vie aux Champs (Paris), Série 3, N° 4 (25 mai), S. 20.

## Literatur
* Massard, J.A., 2015. *Der Mythos vom letzten Wolf in Luxemburg. Der 1893 bei Olingen erlegte Wolf war nicht der letzte. Wölfe traten noch viel später als bisher angenommen in Luxemburg auf.* – Erweiterte Online-Version einer im November 2015 im “Lëtzebuerger Journal” (Nr. 258-260) veröffentlichten dreiteiligen Serie. http://massard.info/pdf/Wolf%201893_1920er_lang.pdf
Antoine Hansen

Den **Antoine Hansen**, gebuer de 6. Oktober 1855 zu Stolzebuerg, a gestuerwen den 19. August 1944 zu Dikrech, war e lëtzebuergesche Politiker.

Bei de Wale fir d'Assemblé constituante 1918 gouf hien an d'Chamber gewielt an dono, zulescht bei de Partielle Chamberwalen 1937, ëmmer nees erëmgewielt.

## Gielchen
*
Canton d'Attignat

De **Canton d'Attignat** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Bourg-en-Bresse, am Departement Ain an der Regioun Auvergne-Rhône-Alpes.

Mam Dekreet vum 13. Februar 2014 am Kader vum Gesetz vum 17. Mee 2013 iwwer d'Reorganisatioun vun de Kantone gouf de Kanton gegrënnt.

## Gemengen am Kanton

* Attignat
* Béréziat
* Buellas
* Bresse Vallons
* Confrançon
* Curtafond
* Foissiat
* Jayat
* Malafretaz
* Marsonnas
* Montcet
* Montracol
* Montrevel-en-Bresse
* Polliat
* Saint-Didier-d'Aussiat
* Saint-Martin-le-Châtel
* Saint-Sulpice
* Vandeins
Val des Bons-Malades

De **Val des Bons-Malades** ass eng Strooss an der Stad Lëtzebuerg. Se féiert vun der Rue Laurent-Menager am Pafendall iwwer d'Uelzecht, da laanscht de Kierfecht um Sichenhaff, duerch en Tunnel ënner der Eisebunn erduerch bis bei de Boulevard Prince-Charles um Kierchbierg.

Den Numm *Bons-Malades* oder *Sichegronn* geet op d'Leproserie zeréck, déi op där Plaz, baussent der Festung, vun ufanks des 13. Joerhonnert bis zirka 1770 bestanen huet.

## Biller

Luxembourg, val des Bons-Malades (3).JPG|De Sichegronn, vum Pafendall op de Kierchbierg
Luxembourg, val des Bons-Malades (1).JPG|Den Tunnel ënner der Eisebunn


## Um Spaweck
Leproserie

An enger **Leproserie** (och nach *Leprosorium* oder *Leprakolonie*) goufen am Mëttelalter bis an d'Neizäit Leit déi u Lepra erkrankt ware vum Rescht vun der Bevëlkerung isoléiert, fir sou eng Weiderverbreedung vun der Krankheet ze verhënneren.



## Kuckt och
D'Geschicht vun der Leproserie an der Stad Lëtzebuerg
Kommissar X - Drei grüne Hunde

** Kommissar X - Drei grüne Hunde** ass en däitsch-italieenesch-ungaresch-franséische Film vum Rudolf Zehetgruber aus dem Joer 1967 no engem Kriminalroman aus dem Erich-Pabel-Verlag
.

## Ëm wat geet et am Film?
D'Gangsterband vun de gréngen Honn versicht LSD aus dem Safe vun der amerikanescher Botschaft ze klauen.De Kommissar X muss sech erëm ëm dee Fall këmmeren.

## Um Spaweck
* De Film op der IMDb
Kommissar X - Drei goldene Schlangen

** Kommissar X - Drei goldene Schlangen** ass en däitsch-italieenesche Film vum Roberto Mauri aus dem Joer 1969 no engem Kriminalroman aus dem Erich-Pabel-Verlag.

## Ëm wat geet et am Film?
De Kommissar X muss an Thailand no entfouerte Frae sichen…
## Um Spaweck
* De Film op der IMDb
Kommissar X jagt die roten Tiger

** Kommissar X jagt die roten Tiger** ass en däitsch-italieenesch-kanadesche Film vum Harald Reinl aus dem Joer 1971 no engem Kriminalroman aus dem Erich-Pabel-Verlag.

## Ëm wat geet et am Film?
De Kommissar X versicht eng Band ze verhaften déi Drogen aus dem Afghanistan an d'USA schmuggelt.

## Um Spaweck
Emile Gillen

Den **Emile Gillen**, gebuer den 23. November 1912 zu Iechternach, a gestuerwen de 4. Abrëll 1977 zu Ettelbréck war Direkter vun der lëtzebuergescher Forstverwaltung.

Den E. Gillen huet zu Nanzeg an der *École nationale des eaux et forêts* Forstwirtschaft studéiert. Am Joer 1937 ass hien an d'lëtzebuergesch Forstverwaltung agetrueden, wou hien 1938 *Garde général adjoint* gouf. Am Zweete Weltkrich ass hie vum däitsche Besatzer op Kassel-West zwangsversat ginn. Nom Krich war hien de Chef vum Cantonnement Dikrech. 1946 gouf hie *Garde général* mat Büro nach ëmmer zu Dikrech. Déi Charge huet hie kumuléiert mat där vun engem *Conseiller technique* am Inneministère. De 24. Dezember 1963 gouf hien Direkter vun der Forstverwaltung genannt.

Den E. Gillen war President vum *Conseil supérieur de la conservation de la nature*, Member vun der *Commission internationale pour la protection du Rhin* a President vum *Conseil supérieur de la chasse et de la pêche*. Hie war Member vun der *[[Société des naturalistes luxembourgeois]]* vun 1937 un.

## Gielercher

* 
* 
* Bundesverdienstkreuz 1. Klasse

## Literatur

*Anonyme, 1977. Emile Gillen †, Directeur de l'administration des Eaux et Forêts. LW 1977, Nr. 88 (16. April); S. 13.
*Massard, J.A., 2015. *[http://massard.info/pdf/Massard_2015_5-302_add.pdf La Société des naturalistes luxembourgeois de 1890 à 2015.]* Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 116, S. 5-302.
*Sportfëscher, 1977. *Forstverwaltungsdirektor Emile Gillen †.* De Lëtzeburger Sportfëscher 1977 (5-6), S. 70.
*Wolter, F., 2015. *Aperçu de l'évolution historique de l'Administration depuis sa création en 1840.* In: Administration de la nature et des forêts, 1840 - 2015: 175 Joer am Déngscht vu Mënsch an Natur. Luxembourg, Administration de la nature et des forêts, S. 141-189.http://www.environnement.public.lu/functions/apropos_du_site/anf/ANF_175_ans/Livre_ANF_175ans_Part_2.pdf
Guillaume Rischard

De **Guillaume (Gilly) Rischard**, gebuer den 10. Juni 1910 an der Stad Lëtzebuerg, an do gestuerwen de 5. Dezember 1963, war Direkter vun der lëtzebuergescher Forstverwaltung.

De G. Rischard huet zu Gembloux am *Institut agronomique de l'État* an zu Nanzeg an der *École nationale des eaux et forêts* studéiert. 1934 krut hie säin Diplom als *Ingénieur civil des eaux et forêts*. No sengem Stage an der Forstverwaltung krut hien 1937 eng Nominatioun als *Garde général adjoint*.

Am Zweete Weltkrich gouf hie vun den Nazien an de Prisong geheit, wou e vum 16. August 1941 bis de 6. August 1942 als politesche Prisonéier am Gronn souz.

1946 gouf hie *Garde général* an de 27. Januar 1954 ass hien Direkter vun der Forstverwaltung genannt ginn.

Säi Virgänger war den Nicolas Obertin, deen den 28. Oktober 1946 Direkter gouf. An der Zäit virun deem senger Nominatioun huet de Guillaume Rischard d'Forstverwaltung provisoresch als Direkter ff. geleet.

No dem G. Rischard ass den Emile Gillen Direkter vun der Forstverwaltung ginn.

De G. Rischard ass 1938 Member vun der Société des naturalistes luxembourgeois ginn. Hie war President vum Veräi vun 1946 bis 1948. Hie war President vum Conseil supérieur de la chasse.

## Gielercher
* 
* 
* Großes Verdienstkreuz vun der Bundesrepublik Däitschland

## Literatur

* ch., 1954. *Der neue Forstdirektor.* De Letzeburger Sportfescher 1954 (9-12), S. 128.
*Massard, J.A., 1990. *[http://massard.info/pdf/SNL_1990_091_005_214corr.pdf La Société des Naturalistes Luxembourgeois du point de vue historique.]* Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 91 (1990): 5-214.
* Massard, J.A., 2015. *[http://massard.info/pdf/Massard_2015_5-302_add.pdf La Société des naturalistes luxembourgeois de 1890 à 2015.]* Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 116, S. 5-302.
* Reichling, L., 1966. [*Notice nécrologique sur Guillaume Rischard* ]. Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 68 (1963), S. 242-243.https://web.archive.org/web/20210922022137/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=2488904&search_terms=#panel:pp|issue:2488904|page:244
* Stumper, R., 1966. *Nécrologie. Guillaume Rischard 1910-1963.* Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 68 (1963), S. 3-4.https://web.archive.org/web/20210922022137/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=2488904&search_terms=#panel:pp|issue:2488904|page:5
*Wolter, F., 2015. *Aperçu de l'évolution historique de l'Administration depuis sa création en 1840.* In: Administration de la nature et des forêts, 1840 - 2015: 175 Joer am Déngscht vu Mënsch an Natur. Luxembourg, Administration de la nature et des forêts, S. 141-189.http://www.environnement.public.lu/functions/apropos_du_site/anf/ANF_175_ans/Livre_ANF_175ans_Part_2.pdf
Canton de Replonges

De **Canton de Replonges** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Bourg-en-Bresse, am Departement Ain an der Regioun Auvergne-Rhône-Alpes.

Mam Dekreet vum 13. Februar 2014 am Kader vum Gesetz vum 17. Mee 2013 iwwer d'Reorganisatioun vun de Kantone gouf de Kanton gegrënnt.

## Gemengen am Kanton

* **[[Replonges]]**
* Arbigny
* Asnières-sur-Saône
* Bâgé-la-Ville
* Bâgé-le-Châtel
* Boisey
* Boz
* Chavannes-sur-Reyssouze
* Chevroux
* Courtes
* Curciat-Dongalon
* Dommartin
* Feillens
* Gorrevod
* Lescheroux
* Mantenay-Montlin
* Manziat
* Ozan
* Pont-de-Vaux
* Reyssouze
* Saint-André-de-Bâgé
* Saint-Bénigne
* Saint-Étienne-sur-Reyssouze
* Saint-Jean-sur-Reyssouze
* Saint-Julien-sur-Reyssouze
* Saint-Nizier-le-Bouchoux
* Saint-Trivier-de-Courtes
* Sermoyer
* Servignat
* Vernoux
* Vescours
* Vésines
Montée de Pfaffenthal

D**'Montée de Pfaffenthal** féiert als Verlängerung vun der Ieweschtgaass am Pafendall bis bei d'Dräi Tierm an der Uewerstad vun der Stad Lëtzebuerg.

D'Strooss war en Deel vum fréiere Kiem dee vu Reims iwwer Arel, Mamer, Stroossen an d'Stad bis op de Fëschmaart gefouert huet. Vun do aus ass e weider an den Dall, iwwer d'Uelzecht an duerch d'Hiel a Richtung Nidderaanwen an Tréier viru gaangen.

De Pafendaller Bierg war eng wichteg Handelsstrooss an all Verkéier dee vun Norden oder Osten an d'Festung era wollt, huet missen iwwer dëse géien Hank erop goen. Et goufe 4 Paarten duerch déi een huet misse goen. Déi iewescht Paart, déi sougenannt Dräi Tierm bestinn haut nach. Dësen Deel ronderëm d'Dräi Tierm, gëtt an den Dokumenter vun deemools als *Im Dünnebusch* oder *Im Dünnbuschel* genannt.

Bis an d'17. Joerhonnert stoungen en Rëtsch Haiser do am Bierg bis an de Jore 1671 - 1672 déi spuenesch Militärverwaltung 43 Haiser ofrappe gelooss huet, fir méi Plaz ze kréie fir nei Verdeedegungsanlagen.

Déi lescht Gebaier goufen ofgerappt wéi d'Festung geschleeft gouf a wéi de Verbindungswee tëscht dem Bock an den Dräi Tierm (den haitege Boulevard Victor-Thorn) ugeluecht gouf.

1988 ass am Pafendaller Bierg en Deel vum Hank gerëtscht an dobäi koumen Iwwerreschter vun engem Poterie-Atelier aus dem 17. Joerhonnert zum Virschäin. Bei archeologeschen Ausgruewungen am Joer duerno goufe verschidde Stécker aus Keramik fonnt (Dëppe mat zwéi Grëffer, Seibecken, Spuerbéchs, Teller, ...) déi sengerzäit zu Lëtzebuerg als Kichen- oder Dëschgeschier am Gebrauch waren.

## Biller

Dräi Tierm Bernhoeft.jpg|Am Pafendaller Bierg (1906)
File:Luxembourg City - Montée de Pfaffenthal upwards 2017.jpg|2017


## Um Spaweck

* Kaart mat de Lëtzebuerger Stroossennimm am Pafendall
Émile Bian

Den **Émile Bian**, gebuer den 11. Juli 1873 zu Réiden op der Atert, a gestuerwen den 28. Mäerz 1918 zu Dummeldeng, war e lëtzebuergeschen Industriellen a Politiker.

Bei den Ersatzwale fir d'Chamber am Kanton Lëtzebuerg-Land den 11. Abrëll 1916 gouf de Bian mat 2570 Stëmmen als Deputéierte gewielt. Hie war Member vun der Chamber bis zu sengem fréien Doud am Joer 1918.

Den Nottär a Politiker Léopold Bian war säi Papp.

Op der Cloche d'or ass eng Strooss nom Émile Bian benannt.
Paul Decker (Forstingenieur)

De **Paul Decker**, gebuer den 1. Februar 1926 zu Beefort, war Direkter vun der lëtzebuergescher Forstverwaltung.
 
De P. Decker huet zu Nanzeg op der *École nationale des eaux et forêts * (ENEF) studéiert a säi Studium mam Titel *Ingénieur des eaux et forêts* ofgeschloss. Am Oktober 1949 huet hien den theoreeteschen an am Dezember 1950 de prakteschen Opnamexame fir d'iewescht Karriär vun der lëtzebuergescher Forstverwaltung gepackt.

Hie war Direkter vun der Forstverwaltung vum 29. Abrëll 1977 bis den 1. Februar 1991.

A senger Fräizäit war hien nieft der Juegd e begeeschterten Alpinist.
## Literatur

*Massard, J.A., 2015. *[http://massard.info/pdf/Massard_2015_5-302_add.pdf La Société des naturalistes luxembourgeois de 1890 à 2015.]* Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 116, S. 5-302.
*Wolter, F., 2015. *Aperçu de l'évolution historique de l'Administration depuis sa création en 1840.* In: Administration de la nature et des forêts, 1840 - 2015: 175 Joer am Déngscht vu Mënsch an Natur. Luxembourg, Administration de la nature et des forêts, S. 141-189.http://www.environnement.public.lu/functions/apropos_du_site/anf/ANF_175_ans/Livre_ANF_175ans_Part_2.pdf
Frank Wolter

De **Frank Wolter**, gebuer den 11. August 1958 an der Stad Lëtzebuerg, war Direkter vun der lëtzebuergescher Natur- a Bëschverwaltung.

Seng Nominatioun als Direkter vun der Natur- a Bëschverwaltung (*Administration de la nature et des forêts*) huet de Frank Wolter den 1. Oktober 2012 kritt. Hien ass den 11. August 2023 an d'Pensioun gaang. 

## Literatur

*Wolter, F., 2015. *Aperçu de l'évolution historique de l'Administration depuis sa création en 1840.* In: Administration de la nature et des forêts, 1840 - 2015: 175 Joer am Déngscht vu Mënsch an Natur. Luxembourg, Administration de la nature et des forêts, S. 141-189.http://www.environnement.public.lu/functions/apropos_du_site/anf/ANF_175_ans/Livre_ANF_175ans_Part_2.pdf
Jean-Jacques Erasmy

De **Jean-Jacques Erasmy**, gebuer de 16. September 1952 zu Klierf, war Direkter vun der lëtzebuergescher Forst- respektiv Natur- a Bëschverwaltung.

De Jean-Jacques Erasmy gouf den 1. Oktober 2001 Direkter vun der Forstverwaltung, déi am Joer 2009 an Natur- a Bëschverwaltung (Administration de la nature et des forêts) ëmgedeeft ginn ass. Säin Nofollger war de Frank Wolter, deen den 1. Oktober 2012 Direkter gouf.

## Literatur

* Wolter, F., 2015. *Aperçu de l'évolution historique de l'Administration depuis sa création en 1840.* In: Administration de la nature et des forêts, 1840 - 2015: 175 Joer am Déngscht vu Mënsch an Natur. Luxembourg, Administration de la nature et des forêts, S. 141-189.http://www.environnement.public.lu/functions/apropos_du_site/anf/ANF_175_ans/Livre_ANF_175ans_Part_2.pdf
Céline Dion

D**'Céline Marie Claudette Dion**, CC, OQ, gebuer den 30. Mäerz 1968 zu Charlemagne am Québec, ass eng kanadesch Popsängerin.

Si huet 1988 mam Lidd *Ne partez pas sans moi* d'Schwäiz beim Eurovision Song Contest 1988 vertrueden an huet gewonnen.
## Um Spaweck

* Offiziell Websäit vum Céline Dion
Nicolas Obertin

Den **Nicolas Joseph Obertin**, gebuer de 7. Mäerz 1901 zu Réimech, a gestuerwen den 9. August 1954 zu Düsseldorf, war Direkter vun der lëtzebuergescher Forstverwaltung.

Den Nicolas Obertin huet zu München an zu Nanzeg Forstwirtschaft studéiert. 1930 gouf hie *Garde général stagiaire*, 1933 *Garde général adjoint* an 1935 *Garde général*. Am Zweete Weltkrich ass hien 1940 vun den Nazien an Däitschland zwangsversat ginn. Hie koum eréischt am Mee 1945 zeréck op Lëtzebuerg. Duerch den *Arrêté grand-ducal* vum 28. Oktober 1946 ass hien Direkter vun der Forstverwaltung ginn.

Säin Nofollger war de Guillaume Rischard, deen de 27. November 1954 Direkter gouf.

## Literatur

* Hoffmann, J., 1954. *In Memoriam Forstdirektor Nicolas Obertin.* De Lëtzeburger Sportfëscher 1954 (9-12), S. 113-114 [signéiert: J. H.]. 
* G.R., 1954. *Nicolas Obertin (1901-1954).* Revue forestière française 1954 (8-9), S. 557-558.https://web.archive.org/web/20220128195315/http://documents.irevues.inist.fr/bitstream/handle/2042/27023/RFF_1954_8-9_556.pdf?sequence=1
* Massard, J.A. & G. Geimer, 2015. *[http://massard.info/pdf/Massard-Geimer_321Hoffm.pdf Le professeur Jos Hoffmann (1911-2000), pédagogue, zoologue et défenseur de la nature, membre méritant de la Société des naturalistes luxembourgeois.]* Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 116, S. 321-345.
* Wolter, F., 2015. *Aperçu de l'évolution historique de l'Administration depuis sa création en 1840.* In: Administration de la nature et des forêts, 1840 - 2015: 175 Joer am Déngscht vu Mënsch an Natur. Luxembourg, Administration de la nature et des forêts, S. 141-189.http://www.environnement.public.lu/functions/apropos_du_site/anf/ANF_175_ans/Livre_ANF_175ans_Part_2.pdf
Decker

**Decker** ass e Familljennumm.

En ass ofgeleet vun *Decker*, der verkierzter Form vum Beruff Daachdecker.

Am Joer 1880 hunn zu Lëtzebuerg 474 Leit sou geheescht, 1930 waren et der 529 an 1981 hirer 475.

Leit mat deem Numm sinn oder waren:
* François Decker (1918-2019), lëtzebuergeschen Historiker;
* Franz-Paul Decker (1923-2014), däitsch-kanadeschen Dirigent;
* Georges Decker (1929-2001), lëtzebuergesche Foussballspiller;
* Jeff Decker (1986), lëtzebuergeschen Handballspiller;
* Jean-Pierre Decker (1869-1964), och "Älterhännes" genannt, lëtzebuergesche Sculpteur;
* Luc Decker (1977), lëtzebuergesche Schwëmmer an Olympionik;
* Lynn Decker (1983), lëtzebuergesch Sportsprofessesch a Volleyballspillerin;
* Othon Decker (1886-1963), lëtzebuergeschen Zänndokter a Politiker;
* Paul Decker (1926), lëtzebuergesche Forstingenieur;
* Paul Decker (1677-1713), däitsche Kofferstiecher;
* Philippe Decker (1840-1881), lëtzebuergeschen Dirigent a Komponist;
* Pierre Decker (?), lëtzebuergeschen Handballspiller;
* Simone Decker (1968), lëtzebuergesch Kënschtlerin;
* Théodore Decker (1851-1930), lëtzebuergeschen Enseignant, Organist a Komponist;
* Tilly Decker (1930), lëtzebuergesch Liichtathleetin an Olympionickin.
Paul Decker

Mat **Paul Decker** ka gemengt sinn:
* Paul Decker (1677-1713), däitsche Kofferstiecher;
* Paul Decker (1923-2014), däitsch-kanadeschen Dirigent;
* Paul Decker (1926), lëtzebuergesche Forstingenieur.
Canton de Saint-Étienne-du-Bois

De **Canton de Saint-Étienne-du-Bois** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Bourg-en-Bresse, am Departement Ain an der Regioun Auvergne-Rhône-Alpes.

Mam Dekreet vum 13. Februar 2014 am Kader vum Gesetz vum 17. Mee 2013 iwwer d'Reorganisatioun vun de Kantone gouf de Kanton gegrënnt.

## Gemengen am Kanton

* Beaupont
* Bény
* Bohas-Meyriat-Rignat
* Cize
* Coligny
* Cormoz
* Corveissiat
* Courmangoux
* Domsure
* Drom
* Grand-Corent
* Hautecourt-Romanèche
* Jasseron
* Marboz
* Meillonnas
* Nivigne-et-Suran
* Pirajoux
* Pouillat
* Ramasse
* Saint-Étienne-du-Bois
* Salavre
* Simandre-sur-Suran
* Val-Revermont
* Verjon
* Villemotier
* Villereversure
Canton de Thoiry

De **Canton de Thoiry** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Gex, am Departement Ain an der Regioun Auvergne-Rhône-Alpes.

Mam Dekreet vum 13. Februar 2014 am Kader vum Gesetz vum 17. Mee 2013 iwwer d'Reorganisatioun vun de Kantone gouf de Kanton gegrënnt.

## Gemengen am Kanton

* Challex
* Chevry
* Chézery-Forens
* Collonges
* Crozet
* Échenevex
* Farges
* Léaz
* Lélex
* Mijoux
* Péron
* Pougny
* Saint-Jean-de-Gonville
* Ségny
* Sergy
* Thoiry
Canton de Vonnas

De **Canton de Vonnas** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Gex, am Departement Ain an der Regioun Auvergne-Rhône-Alpes.

Mam Dekreet vum 13. Februar 2014 am Kader vum Gesetz vum 17. Mee 2013 iwwer d'Reorganisatioun vun de Kantone gouf de Kanton gegrënnt.

## Gemengen am Kanton

* **[[Vonnas]]**
* Bey
* Biziat
* Chanoz-Châtenay
* Chaveyriat
* Cormoranche-sur-Saône
* Crottet
* Cruzilles-lès-Mépillat
* Grièges
* Laiz
* Mézériat
* Perrex
* Pont-de-Veyle
* Saint-André-d'Huiriat
* Saint-Cyr-sur-Menthon
* Saint-Genis-sur-Menthon
* Saint-Jean-sur-Veyle
* Saint-Julien-sur-Veyle
* Saint-Laurent-sur-Saône
Rue du Fort-Olisy

D**'Rue du Fort Olisy** ass eng Strooss am Pafendall an der Stad Lëtzebuerg. Se verleeft vun der Hondhausbréck, do wou d'Rue Vauban an d'Allée Pierre de Mansfeld iwwergeet, laanscht d'Jugendherberg bis bei d'Eisebunnsbréck am Clausener Bierg; e Säitenaarm geet ënnerzeg vum Huelen Zant bis bei den Neie Wee.

D'Strooss dréit den Numm vum Fort Olizy, engem Deel vun der fréierer Festung Lëtzebuerg. De lëtzebuergeschen Numm *Schluechtwee* geet op dat fréiert Schluechthaus zeréck, dat 1876 um Uwänner vun der Uelzecht op goung, do wou haut d'Jugendherberg steet. D'Pafendaller Schluechthaus war bis 1902 a Betrib.

## Biller

## Um Spaweck
* Kaart mat de Lëtzebuerger Stroossennimm am Pafendall
Salentiny

**Salentiny** ass e Familljennumm.

En ass ofgeleet vum laténgesche *Salentin*.

Leit mat deem Numm sinn oder waren:
* André Salentiny (1863-1937), lëtzebuergeschen Nottär;
* Charles Jean Pierre Salentiny (1825-1893), lëtzebuergeschen Affekot a Politiker;
* Emil Salentiny (1840-1905), lëtzebuergeschen Nottär a Politiker;
* Fernand Salentiny (1931-1991), lëtzebuergesche Pedagog an Auteur;
* Jean-Pierre Salentiny (1798-1884), lëtzebuergeschen Nottär a Politiker.
* Joseph Salentiny (1950), lëtzebuergesche Biolog an Direkter vum Kolléisch;
* Jules Salentiny (1894-1962), lëtzebuergesche Jurist a Magistrat;
* Jules Salentiny (1854-1931), Direkter vun der lëtzebuergescher Forstverwaltung;
* Lucien Salentiny (1877-1934), lëtzebuergeschen Nottär a Politiker;
* Nicolas Salentiny (1826-1898), lëtzebuergeschen Affekot a Politiker;
Victor Hippert

De **Victor Hippert**, gebuer de 16. Oktober 1887 zu Diddeleng a gestuerwen den 19. Abrëll 1943 an der Stad Lëtzebuerg, war Direkter vun der lëtzebuergescher Forstverwaltung.

Am November 1920 gouf de Victor Hippert, dee bis dohinner Forstkandidat am Cantonnement Lëtzebuerg war, *Garde général adjoint* an deem Cantonnement. Am Januar 1923 gouf hie *Garde général* vum Cantonnement Miersch an am Juni 1929 *Garde général* vum Cantonnement Lëtzebuerg. Am Abrëll 1933 ass den Hippert Forstinspekter genannt ginn.

De 26. Mäerz 1937 gouf den Hippert Direkter vun der Forstverwaltung.

Säin Nofollger war den Nicolas Obertin, deen den 28. Oktober 1946 Direkter gouf. Do virdru war d'Forstverwaltung eng Zäit laang vum Guillaume Rischard als Direkter ff. geleet ginn.

## Literatur
* Wolter, F., 2015. *Aperçu de l'évolution historique de l'Administration depuis sa création en 1840.* In: Administration de la nature et des forêts, 1840 - 2015: 175 Joer am Déngscht vu Mënsch an Natur. Luxembourg, Administration de la nature et des forêts, S. 141-189.http://www.environnement.public.lu/functions/apropos_du_site/anf/ANF_175_ans/Livre_ANF_175ans_Part_2.pdf
Le cœur battant

**Le cœur battant** ass e franséische Film vum Jacques Doniol-Valcroze aus dem Joer 1962.
## Ëm wat geet et am Film?
De François huet sech an d'Dominique verléift. D'Dominique huet sech awer an de Juan verkuckt…
## Um Spaweck
* IMDb
* De Film op cinéma français
Sentier de l'Espérance

De **Sentier de l'Espérance** ass eng schmuel Strooss an de Quartiere Clausen a Pafendall an der Stad Lëtzebuerg. Se verleeft vum Clausener Bierg bis an de Schluechtwee; iwwer e Fousswee kënnt een och an d'Rue des Dominicains.

## Biller

## Um Spaweck
* Kaart mat de Lëtzebuerger Stroossennimm am Pafendall
Lëtzebuergesch UNESCO-Kommissioun

Déi **Lëtzebuergesch Unesco-Kommissioun**, offiziell **Commission nationale pour la Coopération avec l'Unesco**, ass déi Nationalkommissioun fir Lëtzebuerg am Sënn vum Artikel VII vun der Unesco-Verfassung. Si huet hire Sëtz am Kulturministère an der Stad Lëtzebuerg.

D'Grënnung vun der lëtzebuergescher Unesco-Kommissioun gouf den 22. Juli 1949 duerch groussherzogleche Beschloss decidéiert. De 15. Dezember 1949,, gutt zwee Joer nodeems Lëtzebuerg per Gesetz der UNESCO bäigetrueden ass, gouf d'Kommissioun feierlech ageweit. Éischte President war den Historiker Albert Calmes. Si war zënter hirer Grënnung beim Educatiounsministère, bis si am Joer 2001 dem Kulturministère rattachéiert gouf.

Am Dezember 2014 gouf déi Lëtzebuergesch Unesco-Kommissioun op en Neits gegrënnt, an am entspriechende groussherzogleche Reglement sinn d'Ziler am Detail festgeluecht ginn. Haaptzil ass d'Ëmsetze vu Programmer a Projete vun der Unesco zu Lëtzebuerg.

Déi Lëtzebuergesch Unesco-Kommissioun zielt 26 effektiv Memberen, déi iwwer ministeriellen Arrêté fir e Mandat vu 4 Joer bestëmmt ginn. Presidentin ass zënter September 2015 d'Historikerin Simone Beck, d'Catherine Decker ass Generalsekretärin.

D'UNESCO huet 195 Memberstaaten (Stand: 2012), déi national Unesco-Kommissiounen ageriicht hunn. D'Nationalkommissioune vun der Unesco bilden e speziellt Netzwierk am System vun de Vereenten Natiounen, fir d'Ziler vun der Unesco an hire Memberstaaten ze fërderen an an d'Praxis ëmzesetzen. Si bezéien d'Forces vives aus de jeeweilege Länner, déi mat Bildung, Wëssenschaft, Kultur a Kommunikatioun ze dinn hunn, mat a d'Planung, d'Ëmsetzung an d'Evaluatioun vum breet ugeluechten Unesco-Programm an.

## Presidente vun der Kommissioun

## Literatur
* Anonyme, 1947. Loi du 25 juillet 1947 ayant pour objet l'approbation de la Convention créant une organisation des Nations Unies pour l'Education, la Science et la Culture. Mémorial A n° 37: 735-741 du 02.08.1947.
* Anonyme, 1949. Arrêté grand-ducal du 22 juillet 1949 portant institution d'une Commission nationale pour la Coopération avec l'Organisation des Nations-Unies pour l'Education, la Science et la Culture. Mémorial A n° 36: 878 du 06.08.1949.
* Anonyme, 1959. Arrêté ministériel du 6 août 1959 relatif à la Commission Nationale pour la coopération avec l'Organisation des Nations-Unies pour l'Education, la Science et la Culture. Mémorial A n° 37: 956-957 du 18.08.1959
* Anonyme, 2014. Règlement grand-ducal du 12 décembre 2014 portant institution d'une Commission nationale pour la coopération avec l'UNESCO. Mémorial A n° 233: 4482-4483 du 18.12.2014.
* Genot, Gilles, Luxemburg in der UNESCO : Die Anfangsjahre (1943 bis ca. 1950), Hémecht (2019), p.&nbsp;311-324, hei S. 321-322.
* Wolf, Claude, 2015. Weltorganisation mit Lokalkolorit. UNESCO: Ein Rückblick und seine Luxemburger Auswirkungen. Tageblatt 267: 42-43 (16. November 2015).

## Um Spaweck
* Commission nationale du Luxembourg pour la coopération avec l'UNESCO, um Site vun der UNESCO
* Première réunion de la nouvelle commission nationale pour la coopération avec l'UNESCO. Communiqué vum 25. September 2015.
NASA Astrobiology Institute

Den **NASA Astrobiology Institute** (**NAI**) ass eng Fuerschungsariichtung déi 1998 vun der National Aeronautics and Space Administration gegrënnt gouf, mam Zil, d'Astrobiologie virunzedreiwen an de Raumfluchmissiounen e wëssenschaftleche Kader ze ginn.

Den NAI ass eng virtuell Organisatioun. Seng 700 Membere si Mataarbechter vun ongeféier 150 verschiddenen Ariichtungen (Stand: Januar 2009) a se sinn a 14 Fuerschungsgruppen organiséiert. Den Direkter an eng kleng Kär vun de Ekipp hunn hir Aarbechtsplaz am Ames Research Center zu Mountain View a Kalifornien. Den Institut hat 2008 e Budget vu 16 Milliounen US-Dollar.

Den 2. Dezember 2010 huet den Institut bekannt ginn, datt et déi éischt Organismen entdeckt huet, déi e Stoffwiessel mat Arsen kënnen hunn. D'Mikroorganisme GFAJ-1 goufe vu Fuerscher um Mono Lake am US-Bundesstaat Kalifornien fonnt.

Vun 2015 un huet den NAI 12 Teamer a 600 Fuerscher a ronn 100 Institutioune verdeelt. Et bestinn dernieft 13 international Partnerorganisatiounen. Verschidden Teamer sinn oder waren:

* Arizona State University
* Carnegie Institution of Washington
* Georgia Institute of Technology
* Harvard Universitéit
* Indiana University
* Jet Propulsion Laboratory
* Lyndon B. Johnson Space Center
* Massachusetts Institute of Technology
* Marine Biological Laboratory
* Michigan State University
* Montana State University
* Ames Research Center
* Goddard Space Flight Center
* Pennsylvania State University
* Rensselaer Polytechnic Institute
* Scripps Research Institute
* SETI-Institut
* Universitéit vun Arizona
* University of California, Berkeley
* University of California, Los Angeles
* University of Colorado, Boulder
* University of Hawaii, Manoa
* University of Rhode Island
* University of Washington
* University of Wisconsin
* Virtual Planetary Laboratory

__NOTOC__
## International Partner
Den NAI huet e Partnerschaftsprogramm fir kollaborativ a global Zesummenaarbecht mat aner internationalen Organisatioune fir Astrobiologie.

* Astrobiology Society of Britain (ASB)
* Australian Centre for Astrobiology (ACA)
* Canadian Astrobiology Network (CAN)
* Centro de Astrobiología (CAB)
* European Exo/Astrobiology Network Association (EANA)
* Helmholtz Alliance: Planetary Evolution and Life
* Instituto de Astrobiología Colombia (IAC)
* Nordic Network of Astrobiology
* Russian Astrobiology Center (RAC)
* Sociedad Mexicana de Astrobiología (SOMA)
* Société Française d'Exobiologie (SFE)
* UK Centre for Astrobiology
* University of São Paulo (USP)

## Fuerschung
Wiesentlech Theemen vun der interdisziplinärer Fuerschung vun der NAI zanter 2008:

* Koméiten am Raum an am Laboratoire
* Entdeckung vun der "rarer Biosphär"
* Fréi Bewunnbarkeet vun der Äerd Habitabel Zon
* Exoplanéit Entdeckung an Analys
* Liewen ouni Sonn
* Metallisotopenzeechner vun Ëmwelt a Biologie
* Methan um Mars
* Mikrobiell Mattenekologie
* Biosphäremodelléierung vun Exoplanéiten 
* Urspronk vum Liewen
* Schnéiball Äerd
* Liewen am Mier
* Sauerstoffustig

## Kuckt och

* Astrobiologie

## Um Spaweck
*  Websäit vum NAI
Dareizé

**Dareizé** ass eng franséisch Gemeng am Departement Rhône an der Regioun Auvergne-Rhône-Alpes. D'Uertschaft gruppéiert sech haaptsächlech ëm seng kleng Kierch a läit tëscht Beaujolaiswéngerten, déi villen Awunner hiert Akommes ginn.

## Geographie
Dareizé läit Fouss vun de Bierger vun Tarare, eng 40&nbsp;km nordwestlech vu Lyon. Um Territoire vun der Gemeng hunn e puer kleng Baachen, alleguer Nieweflëss vum Soanan, hir Quellen. Déi wichtegst dovu sinn de *Ruisseau de Chanzé* an de *Ruisseau des Gouttes*.

## Geschicht
D'Uertschaft gouf fir d'éischt 1030 ënnert der Bezeechnung *Darasiacus* an enger Dokumentesammlung vun der Abtei Saint-Martin vu Savigny ernimmt.

## Kuckeswäertes
Um Territoire vun der Gemeng gëtt et dräi Schlässer: de grousse Schlasshaff zu Daréizé selwer an zwee zu Chanzé an zwar dat vu Montelu an dat aalt Schlass eng ronn 500 Meter ëstlech dervun.

2014 krut d'Gemeng e Gielchen als "ville fleurie" (mat enger "Blumm").

## Um Spaweck

* Säit iwwer d'Uertschaft 
* Al Postkaarte vun der Gemeng a senge Schlässer
Schlass vu Montelu

D**'Schlass vu Montelu** ass e Schlass aus dem 19. Joerhonnert an der Gemeng Dareizé am franséischen Departement Rhône.

Et gouf géint 1857 zu Chanzé vun engem gewësse *Massard (Delphin?)*, engem Textilhändler vun Tarare, baue gelooss.

1880 wiesselt et säi Proprietär, fir du fir méi wéi ee Joerhonnert am Besëtz vun der selwechter Famill ze bleiwen.

Zënter 2010 ass e Konferenzzentrum mat zousätzlech 57 Schlofzëmmer dran.

## Um Spaweck
* Aktuell Foto vun uewen op d'Schlass an d'Wirtschaftsgebai
* Aktuelle Plang vum Domaine (PDF)
Albert Augustin

Den **Albert Augustin**, gebuer den 28. Mäerz 1872 zu Dikrech, a gestuerwen den 1. Mäerz 1938 zu Bäreldeng, war Direkter vun der lëtzebuergescher Forstverwaltung.

Am Joer 1914 gouf den Albert Augustin *Garde général adjoint*. 1918 krut hien eng Nominatioun als *Garde général* zu Wolz. 1922 ass hie Forstinspekter genannt ginn, an de 26. Juni 1929 gouf hien Direkter vun der Forstverwaltung. Den 1. Abrëll 1937 goung hien an d'Pensioun.

Säin Nofollger war de Victor Hippert, deen de 26. Mäerz 1937 Direkter genannt gouf.

Den Albert Augustin war vun 1907 u Member vun der *[[Société des naturalistes luxembourgeois]]*, där hire Sekretär Eugène Lahr en Noruff am Bulletin vum Veräi publizéiert huet. Virdru war hie Member vun der *[[Société de botanique du grand-duché de Luxembourg|Société de botanique]]*, an dat zënter 1894. Den Albert Augustin war och Member vun der Section des sciences naturelles vum Institut grand-ducal; hien ass an der Sëtzung vum 18. Juli 1923 als *Membre agrégé* opgeholl ginn.

## Literatur
*Lahr, E., 1938. * Nécrologie.* Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 48, S. 1.https://web.archive.org/web/20210922023818/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=2468992&search_terms=#panel:pp|issue:2468992|page:5
*Wolter, F., 2015. *Aperçu de l'évolution historique de l'Administration depuis sa création en 1840.* In: Administration de la nature et des forêts, 1840 - 2015: 175 Joer am Déngscht vu Mënsch an Natur. Luxembourg, Administration de la nature et des forêts, S. 141-189.http://www.environnement.public.lu/functions/apropos_du_site/anf/ANF_175_ans/Livre_ANF_175ans_Part_2.pdf
Beaujolais

De **Beaujolais** ass eng fréier franséisch Provënz, mat als Haaptstad Beaujeu, déi hir och den Numm ginn huet.

Et ass eng Hiwwellandschaft, déi nërdlech vu Lyon am Massif central louch, zum gréissten Deel um Gebitt vum Norde vum haitegen Departement Rhône mä och südlech am Departement Saône-et-Loire. Gréisst Uertschaften am Beaujolais sinn no haitegen (2012) Awunnerzuelen, Villefranche-sur-Saône (36.241), Tarare (10.401) a Belleville (8.045).

D'Regioun ass international bekannt fir hir laang Wäibau-Traditioun, a méi rezent fir de Beaujolais nouveau.

## Kuckt och
* Beaujolais (Wäibaugebitt)
(230965) 2004 XA192

Den **(230965) 2004 XA<sub>192</sub>** ass en transneptuneschen Objet, deen am August 2004 am Palomar-Observatoire entdeckt gouf. Hie gehéiert zu der Kategorie vun de Scattered disk Objeten.

## Bunneegenschaften
Den 2004 XA192 beweegt sech op enger elliptescher Ëmlafbunn (Exzentrizitéit = 0,250), mat enger Ëmlafzäit vun 325&nbsp;Joer a knapps 3&nbsp;Méint. Am November 2015 ass hien op enger Distanz vu 35,8&nbsp;AE vun eiser Sonn ewech, no beim Perihel, deen hien Enn Mäerz 2019 erreecht.

## Physikalesch Eegenschaften
Ënnersich vun 2013 mam Herschel-Weltraumteleskop (Instrumenter: SPIRE a PACS) kombinéiert mat den iwwerschafften Date vum Spitzer-Weltraumteleskop (Instrument MIPS) kommen zum Schluss, datt den Duerchmiesser vum 2004 XA192 ongeféier 340&nbsp;km grouss ass, allerdéngs mat enger Feelerbandbreet vun zirka 100&nbsp;km a béid Richtungen.

## Zwergplanéitekandidat
Et ass méiglech, datt den 2004 XA192 wéinst senger Gréisst am hydrostatesche Gläichgewiicht ass, a sou zimmlech ronn kéint sinn. De Mike Brown huet den 2004 XA192 als *warscheinlechen* Zwergplanéit agestuuft, goung dobäi awer nach vu 583&nbsp;km Duerchmiesser aus.

## Erfuerschung
No senger Entdeckung gouf den 2004 XA192 och op eelere Fotoe vun 1989 erëmfonnt. An der Tëschenzäit ass den Objet 31-mol a 25 Joer observéiert ginn (Stand Nov. 2015), soudatt d'Bunnparametere relativ genee bekannt sinn.

## Kuckt och

* Lëscht vun den Asteroiden
* Lëscht vun transneptuneschen Objeten

## Um Spaweck
* How many dwarf planets are there in the outer solar system? Aktuell Lëscht vun de gréissten TNO'e vum Mike Brown

E. Vilenius, C. Kiss, T. Müller, M. Mommert, P. Santos-Sanz, A. Pál, J. Stansberry, M. Mueller, N. Peixinho, E. Lellouch, S. Fornasier, A. Delsanti, A. Thirouin, J. L. Ortiz, R. Duffard, D. Perna, and F. Henry (2014)  TNOs are Cool: A survey of the trans-Neptunian region. X. Analysis of classical Kuiper belt objects from Herschel* and Spitzer observations S.&nbsp;13
Canton d'Essômes-sur-Marne

De **Canton d'Essômes-sur-Marne** ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Château-Thierry, am Departement Aisne an der Regioun Hauts-de-France.

Mam Dekreet vum 13. Februar 2014 am Kader vum Gesetz vum 17. Mee 2013 iwwer d'Reorganisatioun vun de Kantone gouf de Kanton gegrënnt.

## Gemengen am Kanton

*Artonges
*Azy-sur-Marne
*Barzy-sur-Marne
*Baulne-en-Brie
*Bézu-le-Guéry
*Bonneil
*Celles-lès-Condé
*La Celle-sous-Montmirail
*La Chapelle-Monthodon
*La Chapelle-sur-Chézy
*Charly-sur-Marne
*Chartèves
*Chézy-sur-Marne
*Condé-en-Brie
*Connigis
*Coupru
*Courboin
*Courtemont-Varennes
*Crézancy
*Crouttes-sur-Marne
*Domptin
*L'Épine-aux-Bois
*Essises
*Essômes-sur-Marne
*Fontenelle-en-Brie
*Jaulgonne
*Lucy-le-Bocage
*Marchais-en-Brie
*Marigny-en-Orxois
*Mézy-Moulins
*Montfaucon
*Monthurel
*Montigny-lès-Condé
*Montlevon
*Montreuil-aux-Lions
*Nogentel
*Nogent-l'Artaud
*Pargny-la-Dhuys
*Passy-sur-Marne
*Pavant
*Reuilly-Sauvigny
*Romeny-sur-Marne
*Rozoy-Bellevalle
*Saint-Agnan
*Saint-Eugène
*Saulchery
*Trélou-sur-Marne
*Vendières
*Veuilly-la-Poterie
*Viels-Maisons
*Viffort
*Villiers-Saint-Denis
Chanzé

**Chanzé** ass en ''Écart'' ganz am Oste vun der franséischer Gemeng Dareizé am Departement Rhône. Chanzé stéisst un den Dall vum Soanan, an zwar op där Plaz wou de *Ruisseau de Chanzé* draleeft. D'Bezeechnung fir déi Plaz geet op "champ pelé" (*geschielt Feld*) zeréck.

## Geschicht

Chanzé gëtt fir d'éischt am 13. Joerhonnert an der Dokumentesammlung vun der Abtei Saint-Martin vu Savigny ernimmt: De Geoffroy an de Josserand *de Chanzé* erkennen am Abrëll 1265 un datt se e Léine vu Savigny an der Par vun Dareizé besëtzen. Dës éischt Famill déi sech nom Domaine benannt huet (op Laténgesch *Chanziaco*) ass ganz fréi verschwonnen. Mee den Numm *de Chanzé* ass och duerno nach vun de Proprietäre vum Land gebraucht gi fir sech vun den anere Membere vun hire jeeweilege Familljen z'ënnerscheeden, absënns am 14. a 15. Joerhonnert.

## Kuckeswäertes

Et gëtt zwee Schlässer zu Chanzé, an zwar dat aalt Schlass aus dem 11./12. Joerhonnert an dat relativ jonkt Schlass vu Montelu aus dem 19. Joerhonnert.
Gibercy

**Gibercy** ass eng franséisch Uertschaft an der Gemeng Damvillers an der Meuse an der Regioun Grand Est.

Bis 1967 war Gibercy eng eegestänneg Gemeng.


Damvillers chapelle Saint-Hubert de Gibercy.JPG|d'Haupeschkapell
Muhle Gibercy.jpg|Déi fréier Millen


## Referenzen
Astrobiologie

D**'Astrobiologie** ass eng interdisziplinär Naturwëssenschaft, déi sech mam Studium vum Urspronk, der Evolutioun, der Verdeelung an der Zukunft vum Liewen am Universum beschäftegt.

Zu der Astrobiologie gehéiert:
* D'Sichen an d'Erfuersche vun extrasolare bewunnbare Planéiten a Mounden
* D'Sich no Spuere vun der cheemescher Evolutioun souwéi vu fréierem oder nach ëmmer existéierendem Liewen an eisem Sonnesystem (z.&nbsp;B. Liewen um Mars)
* Laboratoires - a Feldstudien iwwer den Ursprong vum Liewe souwéi fréi Evolutioun op der Äerd
* Studien iwwer déi méiglech Adaptéierung vu Liewen op ongaaschtfrëndleche Plaze (extremophil) op der Äerd an am Weltraum

Zil vun deene Fuerschungen ass et, Aussoen a Schlussfollgerungen iwwer den Ursprong an d'Evolutioun vum Liewen op der Äerd a – parallel dozou – am Universum ze maachen an erauszefannen, ob an op wéi eng Aart a Weis Liewe baussenzeg vun der Äerd existéiert oder existéiere kéint.

## Geschicht

Exobiologie war an der Fréizäit vun der Raumfaart de *Virgängerbegrëff* fir Astrobiologie. Hie bezeechent haut awer nëmmen nach en Deelberäich vun der Astrobiologie. 1959 hat d'NASA hiren éischte Exobiologie-Projet gestart, am Joer drop en Exobiologie-Programm bis schliisslech 1996 den Astrobiologie-Programm gegrënnt gouf. 1998 gouf den NASA Astrobiology Institute gegrënnt.

D'Bezeechnung Astrobiologie gouf warscheinlech an den 1930er Jore vum Ary J.&nbsp;Sternfeld an 1941 vum L.&nbsp;J.&nbsp;Lafleur an enger wëssenschaftlecher Publikatioun benotzt. Den Astronom Otto von Struve huet d'Bezeechnung an den 1950er Jore benotzt, an d'NASA huet den Numm 1995 fir hiren astrobiologeschen Institut iwwerholl..

An den 1950er- an 1960er-Jore gouf d'Astrobiologie staark kritizéiert, z.&nbsp;B. als „Wëssenschaft, déi nach weise muss, datt hire Fuerschungsobjet existéiert“ (George Gaylord Simpson, 1964), oder och vum Otto von Struve, deen 1955 fonnt huet, datt „d'Zäit nach net räif“ fir d'Astrobiologie ass.

1982 huet d'International Astronomesch Unioun (IAU) eng Fuerschungskommissioun *Bio-Astronomie* (Divisioun&nbsp;III Kommissioun&nbsp;51 Bio-Astronomy) gegrënnt.

An den 1950er Joren huet sech den Astrophysiker Gawriil Adrijanowitsch Tichow an der fréierer Sowjetunioun mat astrobiologesche Froe befaasst. Den Tichow huet den *Institut fir Astrobotanik* zu Almaty geleet, dee bis 1960 existéiert huet.

## Kuckt och

* Extraterrestresch
* Exosoziologie
* Xenobiologie
* Exobiologie
* Evolutiounstheorie

## Um Spaweck
*  Astrobiologie Portal vun der NASA
* Astrobiology Magazine
Alex Knaff

Den **Alex Knaff**, gebuer de 26. November 1997, ass e lëtzebuergeschen Tennisspiller.

Zënter 2015 ass den Alex Knaff an der Lëtzebuerger Davis Cup-Ekipp.

De 14. November 2015 huet den Alex Knaff den ITF Junior Tennis-Tournoi (Kategorie 4) zu Esch-Uelzecht gewonnen.

## Um Spaweck