open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Stadhaus Stad Lëtzebuerg

D**'Stadhaus vun der Stad Lëtzebuerg** (och nach: d*'Märei*) ass en administratiivt Gebai am neoklassizistesche Stil, dat tëscht 1830 an 1838 no Pläng vum Lécker Architekt Julien Rémont gebaut gouf. Et steet an der Stad Lëtzebuerg um Knuedler, a fir säi Bau goufen zum Deel d'Steng vum fréiere Knuedler-Klouschter geholl, dat do stoung, a kuerz virdrun ofgerappt gi war. Et ass de Sëtz vun der Gemengeverwaltung vun der Stad.

## Geschicht
Den 22. Oktober 1838 koum de Gemengerot - deen deemools nach *Conseil de Régence* geheescht huet - ënnert der Presidence vum Buergermeeschter François Scheffer déi éischt Kéier am neie Gebai um Knuedler zesummen. Ganz fäerdeg war den Neibau deemools allerdéngs nach net. Wéi de Groussherzog Wëllem II. 1841 an der Stad op Besuch war, konnt hien nämlech nach net am grousse Festsall um éischte Stack empfaange ginn. De Gemengerot koum uganks um Rez-de-chaussée an der sougenannter *Salle de mariages* zesummen. Wéi een et op den Originalpläng gesäit, ware sengerzäit och e Policebüro am Gebai amenagéiert.

Eréischt 1844, also 14 Joer nodeems den offizielle Grondstee geluecht gi war, gouf d'Stadhaus fäerdeg an et gouf dunn - zesumme mat der Statu vum Wëllem II. - feierlech ageweit.

D'bronze Léiwen lénks a riets vun der Haaptentrée, goufen 1931 vum Auguste Trémont geschaf, obwuel d' Iddi dofir op den Architekt Julien Rémont 100 Joer virdrun zeréckgeet.

Iwwerdeems sech um Rez-de-chaussée an um éischte Stack vum Gebai am Laf vun de Joerzéngten net vill verännert huet, gëllt dat awer net fir de Sous-sol. Am Deel ënnert den Arkaden an der Ënneschtgaass war deemools nämlech en iwwerdaachte Kraider- a Geméismaart wou et ëmmer héich hir gaangen ass. Duerch den Zweete Weltkrich war et awer eriwwer mam Maart, well ënner der däitscher Besatzung d'Arkaden zu enger Bibliothéik ëmgebaut goufen, wéi et op den entspriechende Pläng vun 1941 gewisen ass. Hautdesdaags gëtt dësen Deel vum Gebai als Lager fir d'Zäitschrëft ons stad benotzt.

D'Arkade goufen nom Krich net nees fräigeluecht, d'Bibliothéik gouf awer a Bürosraim ëmfonctionéiert. De Grondrëss vun deemools ass awer bis haut bestoe bliwwen. Am Ament sinn am Sous-sol verschidde Servicer vun der Stadverwaltung, ë.&nbsp;a. en Deel vum Archiv vum Generalsekretariat.

2014 gouf d'Märei mat enger Passerell mam Haus Letellier verbonnen, an deem den neie Biergerzenter amenagéiert gi war.

## Um Spaweck

* Diane Lecorsais: "Rathaus-Geschichten: Luxemburg-Stadt." wort.lu, 18.11.2020.
GUDD!

**GUDD!** oder **Gud:-)!** ass eng Zäitschrëft vum Ministère fir Landwirtschaft, Wäibau a Schutz vun de Konsumenten, déi zweemol am Joer erauskomme soll a gratis un all Stéit verdeelt gëtt. Am Oktober 2016 koum se eng éischt Kéier an enger Oplo vun 240.000 Exemplaren eraus.

Et geet an der Zäitschrëft drëm, an enger Zäit vun Iwwerkonsum, d'Konsumenten z'informéieren an ze sensibiliséieren a Saachen Ernierungssécherheet, Ernierung a Konsum. Se riicht sech deemno un all grouss a kleng Konsumenten zu Lëtzebuerg, awer och un d'Léierpersonal wéi un d'Acteuren aus der Landwirtschaft.

## Kontrovers zur Schreifweis vum Titel
D'ADR huet dat *Maachwierk* kritiséiert, och wéinst dem Titel: "„Gudd“ soll wuel dat Lëtzebuerger Adjektiv „Gutt“ sinn". An engem extrae Communiqué äntwert d'Editiounsfirma *Maison Moderne* , datt **GUDD!**, woubäi dee leschten **D** um Bauch läit, e Logo a kee Lapsus wier. **Gud:-)!** wier d'Zesummesetze vu *Gutt* a *Good*.. An deem Sënn wier dëse Logo am Geescht vum neien Nation Branding.
Schlakentipp

E **Schlakentipp** ass en Terrain, op dem d'Schlak, déi bei der Eisefabrikatioun entstanen ass, deposéiert gëtt.

D'Schlak gëtt gewéinlech iwwer d'Eisebunn vun der Schmelz op de Schlakentipp gefouert, wou s'a spezielle Waggonen ("Humpe" genannt) op den Terrain transportéiert an do ausgetippt gëtt. Doduerch kënne gréisser Hiwwelen entstoen.

Verschidde Schlakentippen déi net méi a Betrib sinn, sinn haut en Deel vun Naturreservater an et kann een do spadséiere goen.

## Um Spaweck
Lommel (Homonymie)

**Lommel** ass:
* eng belsch Stad an der Provënz Limburg: Lommel,
** d'Gare an der Stad mam selwechten Numm: Gare Lommel,
* e klenge Séi an der kanadescher Provënz Québec,
* de Familljennumm vun ë.&nbsp;a. follgende Persounen:
** Andreas Lommel (1912–2005), en däitschen Ethnolog.
** Daniel Lommel (* 1943), e franséischen Dänzer a Pedagog.
** Ekkehard Lommel (1913–2006), en däitsche Politiker (SPD).
** Friedrich Lommel (1804–1874), en däitsche Geschäftsmann a Politiker vun Nassau.
** Friedrich Lommel (1883–1967), en däitsche Sculpteur.
** Georg Lommel (1805–1872), en däitsche Bibliothecaire.
** Gérard Lommel (* 1954), e lëtzebuergesche Jurist.
** Hans Lommel (1875–1937), en däitsche Politiker (NSDAP).
** Herman (Hermann) Lommel (1885–1968), en däitschen Indo-Iranist a Reliounwëssenschaftler.
** Joseph Lommel (?–1964), e lëtzebuergesche Bauer a Politiker.
** Jörn-Uwe Lommel (* 1958), en däitschen Handballtrainer a fréieren Handballspiller.
** Léon Lommel (1893–1978), Bëschof vu Lëtzebuerg.
** Ludwig Manfred Lommel (1891–1962), e polneschen (schleseschen) an däitsche Komiker.
** Manuel Lommel (* 1949), en däitsche Kameramann.
** Ruth Lommel (1918–2012), eng däitsch Schauspillerin.
** Ulli Lommel (1944–2017), en däitsche Schauspiller, Filmregisseur a -produzent.
** Wilhelm Lommel (1877–1962), en däitsche Cheemiker.

## Kuckt och
* Van Lommel (Homonymie).
* von Lommel (Homonymie).
Al-Dschazarī

Den **al-Dschazarī** oder **al-Djazarī** (**Badī' az-Zamān Abū l-'Izz ibn Ismā'īl ibn ar-Razzāz al-Dschazarī** – ar: أَبُو اَلْعِزِ بْنُ إسْماعِيلِ بْنُ الرِّزاز الجزري, ku: *Îsmaîlê Cizîrî*, tr: *El-Cezeri*), gebuer 1136 zu Cizre an der haiteger tierkescher Provënz Şırnak, a gestuerwen och do 1206, war en notabele kurdeschen an arabesche Polymath vun der Bléizäit vum Islam. Hie gouf als Islamwëssenschaftler, Kënschtler, Astronom, Erfinder, Mecanicien, Handwierker a Mathematiker bekannt.

Säi wichtegst Wierk ass d'illustréiert Buch a 6 Volumen, *[[Kitāb fī maʿrifat al-Hiyal al-handasīya]]* (1205 oder 1206; "Buch vum Wëssen iwwer sënnräich mechanesch Apparaturen"), dat méi wéi 50 mechanesch Erfindungen ëmfaasst. Am Westen, ass et och nach als *Automata* bekannt.

## Um Spaweck
(31) Euphrosyne

Den **(31) Euphrosyne** ass en Asteroid vun der baussenzeger Haaptceinture.

Den Objet gouf den 1. September 1854 vum James Ferguson um Naval-Observatoire zu Washington D.C, entdeckt.

Den Himmelskierper gouf no der Euphrosyne, eng vun den dräi Chariten (Grazien) vun der griichescher Mythologie genannt.

Mat engem Duerchmiesser vun 256&nbsp;km ass den Euphrosyne ee vun de gréissten Asteroiden an der Haaptceinture. Hien huet eng däischter kuelestoffhalteg Uewerfläch mat enger Albedo vun 0,05. Den Asteroid rotéiert a 5,5 Stonnen ëm seng eegen Achs.

## Aspekter

## Kuckt och

* Lëscht vun den Asteroiden
* Haaptasteroidenceinture

## Um Spaweck
* JPL Asteroiden-Datebank: (31) Euphrosyne
André Schmit (Enseignant)

Den **André Schmit**, gebuer den 1. Juni 1935, a gestuerwen den 2. November 2016 zu Veianen, war e lëtzebuergeschen Enseignant.

Den André Schmit huet seng Karriär als Schoulmeeschter ugefaangen (Promotioun 1954 vun der Normalschoul), spéider gouf hie Professer am Collège d'enseignement moyen et professionnel (CEMPE) zu Ettelbréck, dono Professer an der Europäescher Schoul zu Bergen a schliisslech Directeur adjoint am Lycée technique vun Ettelbréck.

D'Randonnée Jempy Schmitz, déi zënter 1993 zu Éiere vum Jempy Schmitz gefuer gëtt, ass vum André Schmit an d'Liewe geruff ginn.

## Noruff
*Lex Roth: *Äddi, léif Komeroden, Kollegen a Frënn!* Luxemburger Wort 11.11.2016, S. 55 (betrëfft: André Schmit, Roger Muller, Jos Scheer).

## Um Spaweck
*Randonnée Jempy Schmitz
Smeschariki

***Smeschariki*** (Смешарики, graff Iwwersetzung - *D'Witzeg kleng Bullen*) ass eng russesch Zeechentrickserie fir Kanner, déi 2004 vum Animatiounsstudio Petersburg Animation Studio kreéiert gouf. Se leeft an engleschsproochege Länner ënnert dem Titel *Gogoriki*, an an den däitschsproochegen ënner *Kikoriki*.

Titelhelde sinn zéng verschidden anthropomorph Déieren, déi a Bulleform stiliséiert sinn, an déi gemeinsam Aventuren erliewen.

## Um Spaweck
* Offiziell Websäit 
* Offiziell Websäit fir "westlechen" Auditoire
Hagelslag

**Hageslag** (nl. fir "Knëppelsteng") ass eng hollännesch Preparatioun aus Schockela oder gefierftem Zocker a Form vun dënnen, räiskärlaangen Zylinderen oder Grimmelen, déi geduecht ass fir op eng Botterschmier ze streeën a sou z'iessen. 
## Geschicht
Am Ufank vum 20. Joerhonnert huet d'Amsterdamer Lakritzefabréck *Van Voornfel & Co*, déi spéider Venco, ugefaange kleng wäiss Käre mat Anäisgeschmaach ze produzéieren. Wéi en Numm derfir gesicht gouf, koum den Direkter B. E. Dieperink op d'Iddi fir se *Hagleslag* ze nennen, well se klenge Knëppelsteng geglach hunn. Déi éischt Reklamm fir d'Produkt gouf 1908 an der Zeitung *De Telegraaf* gemaach a gouf als *de nieuwste en fijnste delicatesse voor boterham en beschuit* (déi neist a fäinst Delikatess fir op d'Schmier oder Biskotten) beschriwwen.

D'Schockelashagelslag hunn net laang op sech waarde gelooss a koumen 1913 op de Maart, an dat mat sou engem grousse Succès, datt se den Numm *Hagelslag* fir sech iwwerholl hunn an déi wäiss als *Anijshagel* verkaaft goufen.
 
Baussent Holland fënnt een es éischter seelen, an e gëtt do éischter gebraucht, fir z.&nbsp;B. Kuchen ze dekoréieren.

Zu Lëtzebuerg gëtt en heiansdo am Geck *Maisdreck(er)* genannt.

## Um Spaweck
Pierre May

De **Pierre May**, gebuer den 20. Mäerz 1913 zu Bouneweg, a gestuerwen den 11. Januar 1996 um Belair, war e lëtzebuergesche Geeschtlechen (SCJ) a Gerechten ënner den Natiounen.

De Pierre May ass 1932 an den Uerde vun den Häerz-Jesu-Patere getrueden. Vun 1934 bis 1940 huet hie Philosophie an Theologie zu Egenhoven an zu Louvain studéiert. Den 9. Juli 1939 gouf hien an der Kapell zu Clairefontaine vum Bëschof Joseph Philippe zum Priister geweit.

Vun 1940 bis 1948 war de Pierre May mat verschiddenen Aufgabe bei den Häerz-Jesu-Pateren an der Belsch chargéiert. Do huet hien am Zweete Weltkrich jiddesch Familljen, déi op der Flucht virun den Nazie waren, am Klouschter vun den Häerz-Jesu-Pateren zu Louvain verstoppt. Duerch den Temoignage vun engem vun deenen déi hien do verstoppt hat gouf hien als éischte Lëtzebuerger den 31. Mee 1966 als 'Gerechten ënner de Vëlker' ausgezeechent. Well hien awer am Zweete Weltkrich an der Belsch gelieft huet gëtt hie bei Yad Vashem als Belsch gefouert.

Vun 1948 bis 1949 war hie fir säin Uerden Gestionnaire vum Klouschter op der Pafemillen.

A vun 1949 bis 1962 huet hien nees verschidden Aufgabe fir säin Uerden an der Belsch iwwerholl.

Vun 1962 bis 1970 huet hie fir säin Uerden zu Lëtzebuerg geschafft. Parallel huet de Bëschof Léon Lommel him vun 1965 bis 1995 Aufgaben an der Comptabilitéit vum Bistum iwwerdroen.
(33) Polyhymnia

Den **(33) Polyhymnia** ass en Asteroid vun der Haaptceinture.

Den Objet gouf den 28. Oktober 1854 vum Jean Chacornac entdeckt.

Den Himmelskierper gouf no der Polyhymnia, enger Mus vun der hymnescher Dichtung, dem Danz, der Pantomime an der Geometrie, genannt.

Op Basis vun der absolutter Hellegkeet vun 8,55 an enger fir silikaträich Asteroiden typescher Albedo vun zirka 0,18 léisst sech fir de Polyhymnia e mëttleren Duerchmiesser vun zirka 65 Kilometer ofleeden. Dëse Wäert ass wéinst der Variatioun vun der Albedo zimmlech onsécher. Wéinst der klenger Gréisst vum Polyhymnia ass derbäi och eng onreegelméisseg Form z'erwaarden, well d'Eegegravitatioun fir d'Bilde vun engem Rotatiounsellipsoid net genuch däerft sinn. Mat Hëllef vun den Hellegkeetsschwankungen, déi wéinst der onreegelméisseger Gestalt, rotatiounsbedéngt optrieden, gouf e Wäert vun 18 Stonnen a 36 Minutte fir eng Ëmdréiung ëm déi eegen Achs berechent.

## Aspekter

* Lëscht vun den Asteroiden
* Haaptasteroidenceinture

## Um Spaweck
* JPL Asteroiden-Datebank: (33) Polyhymnia
Fujiwara no Takanobu

De **Fujiwara no Takanobu**, och **Fujiwara Takanobu** (op Japanesch: 藤原隆信 / ふじわら の たかのぶ), gebuer 1142 zu Kyoto, an och do gestuerwen den 19. Mäerz 1205, war en notabele japanesche Moler an ass als de Grënner vum Genre Nise-e bekannt, an och Waka-Dichter.

Nëmmen dräi vu senge Portraite blouwen erhalen.

Hie war den Hallefbrudder vum Dichter Fujiwara Sadaie.

## Um Spaweck
(34) Circe

Den **(34) Circe** ass en Asteroid vun der Haaptceinture.

Den Objet gouf de 6. Abrëll 1855 vum Jean Chacornac entdeckt.

Den Himmelskierper gouf no der Kirke, der Zauberin aus der Odyssee genannt

Den Asteroid Circe beweegt sech op enger Distanz vun 2,39 (Perihel) bis 2,98 (Aphel) AE ëm eis Sonn. D'Bunnn steet 5,5° schréi zu der Ekliptik, an d'Bunnexzentrizitéit ass 0,11.

Den Circe huet en Duerchmiesser vun zirka 114 Kilometer. Seng kleng Eegegravitatioun dierft awer net ausreeche fir e Rotatiounsellipsoid ze formen, sou datt eng éischter onreegelméisseg Struktur z'erwaarden ass.
De Wäert fir de mëttleren Duerchmiesser leet sech aus der absolutter Hellegkeet an aus dem Wäert vun der Albedo of.

D'Rotatiounsperiod gouf op 12,15 Stonne berechent.

## Aspekter

## Kuckt och

* Lëscht vun den Asteroiden
* Haaptasteroidenceinture

## Um Spaweck
* JPL Asteroiden-Datebank: (34) Circe
Concours littéraire national 2016

De **Concours littéraire national 2016** ass ee lëtzebuergesche Literaturconcours, dee vum Kulturministère organiséiert gouf. E goung 2016 ëm Kanner- a Jugendliteratur.

Auteuren, déi hu misse Lëtzebuerger sinn oder zu Lëtzebuerg wunnen, konnte bis den 1. Juli 2016 hiert Manuskript op Lëtzebuergesch, Franséisch, Däitsch oder Englesch areechen.

De Bernd Marcel Gonner huet mat der Geschicht *Pirat, oder Seeräuber sterben nie* bei de Kannerbicher gewonnen (8-12 Joer). Dem James Leader seng Novell *The Venus Zone* krut de Präis fir Jugendliteratur.

Am Jury waren d'Nicole Sahl (Presidentin), de Jeff Baden, d'Laurence Hilger-Weber, d'Christiane Kremer an de Jean Peffer.

D'Präisiwwerreechung war de 7. Dezember 2016 zu Miersch am Nationale Literaturzentrum.
Egenhoven

**Egenhoven** ass eng kleng belsch Uertschaft südwestlech vun Heverlee an der Gemeng Léiwen. Zanter de Gemengefusioune vun 1977 ass Egenhoven e Quartier vu Léiwen.

D'Uertschaft gruppéiert sech ëm d'Plaz wou d'N 253, déi do *Sint-Jansbergseeteenweg* heescht, iwwer de klenge Floss Voer féiert.
Union Mäertert-Waasserbëlleg

D**'Union Mäertert-Waasserbëlleg** (kuerz **UMW**; offiziell: *Union Mertert-Wasserbillig*) ass e Foussballclub an der Gemeng Mäertert. En ass 1994 aus der Fusioun vum *F.C. Jeunesse Waasserbëlleg* an der *Union Sportive Mäertert* ervirgaangen.

De Club spillt am *Stade de la Sûre* zu Waasserbëlleg an um *Terrain au Parc* zu Mäertert.

## Kuckt och

## Um Spaweck
* Websäit vun der Union Mäertert-Waasserbëlleg
FC Sporting Mäerzeg

Den **FC Sporting Mäerzeg** ass e Foussballclub an der Gemeng Mäerzeg.

## Geschicht

1925 ass de *Club Sportif Mertzig* gegrënnt ginn, dee sech 1934 an *FC Sporting Mertzig* ëmbenannt huet.

Wärend dem Zweete Weltkrich gouf en 1940 an *FK Merzig* zwangsëmbenannt, wat awer 1944 erëm réckgängeg gemaach ginn ass. 1946 huet de Veräin d'FLF integréiert an ass vun der drëtter an déi zweet Divisioun geklommen. No der Meeschterschaft 1951/1952 stoung d'Ekipp an der 2. Divisioun (3. Bezierk) dunn awer just nach op der zweetleschter Tabelleplaz an de Club gouf opgeléist, fir néng Joer méi spéit erëm neigegrënnt ze ginn.

## Kuckt och

## Um Spaweck
* Websäit vum FC Sporting Mäerzeg
André Schmit

Et gëtt verschidde Persounen, déi **André Schmit** heeschen:
* André Schmit (1911-?), lëtzebuergesche Foussballspiller
* André Schmit (1935-2016), lëtzebuergeschen Enseignant
Faetano

**Faetano** (op Romagnolesch: Faitén) ass eng Gemeng (Castello) vu San Marino.

Se huet 1.179 Awunner (Stand 2014) an eng Fläch vun zirka 8&nbsp;km².

Faetano gouf am Joer 1463 gegrënnt.

## Andeelung
Zu der Gemeng Faetano gehéieren nach follgend Uertschaften (Curaziaen):
* Cà Chiavello
* Calligaria
* Corianino
* Monte Pulito

## Um Spaweck
(35) Leukothea

Den **(35) Leukothea** ass en Asteroid vun der Haaptceinture.

Den Objet gouf den 19. Abrëll 1855 vum Karl Theodor Robert Luther am Observatoire Düsseldorf entdeckt.

Den Himmelskierper gouf no der Leukothea, enger Mieresgëttin, déi den Odysseus virum Erdrénke gerett huet, genannt.

Den Asteroid Leukothea beweegt sech op enger Distanz vun 2,3211 (Perihel) bis 3,6689 (Aphel) AE a 5,184 Joer ëm eis Sonn. D'Bunn steet 7,929° schréi zu der Ekliptik, an d'Bunnexzentrizitéit ass 0,225.

Op Basis vun der absolutter Hellegkeet vun 8,5 an enger fir Asteroide mat donkler, kuelestoffhalteger Uewerfläch typescher Albedo vun 0,066 léisst sech fir de Leukothea e mëttleren Duerchmiesser vu ronn 104 Kilometer ofleeden. Et ass och z'erwaarden, datt d'Struktur vum Asteroid zimmlech onreegelméisseg ass, well d'Eegegravitatioun fir d'Formung vun engem Rotatiounsellipsoid net duergeet.

## Aspekter

## Kuckt och

* Lëscht vun den Asteroiden
* Haaptasteroidenceinture

## Um Spaweck
* JPL Asteroiden-Datebank: (35) Leukothea
(36) Atalante

Den **(36) Atalante** ass en Asteroid vun der Haaptceinture.

Den Objet gouf de 5. Oktober 1855 vum Hermann Mayer Salomon Goldschmidt entdeckt.

Der Asteroid gouf no der Atalante, enger Heldin aus der griichescher Mythologie, genannt.

Den Atalante beweegt sech op enger Distanz vun 1,91 (Perihel) bis 3,58 (Aphel) A.E, op enger exzentrescher Bunn ëm d'Sonn. D'Bunn steet 18,4° staark schréi zu der Ekliptik, d'Bunnexzentrizitéit ass 0,30.

Den Atalante huet en Duerchmiesser vu ronn 110 Kilometer. En huet eng däischter Uewerfläch.

## Aspekter

## Kuckt och

* Lëscht vun den Asteroiden
* Haaptasteroidenceinture

## Um Spaweck
* JPL Asteroiden-Datebank: (36) Atalante
Cà Chiavello

**Cà Chiavello** oder **Ca' Chiavello** ass eng kleng Uertschaft (Curazia) an der san-marineesescher Gemeng (Castello) Faetano.

Se läit am Süde vu Faetano an ass eng vun de véier Uertschaften an der Gemeng.

## Um Spaweck
* Cà Chiavello, Faetano: San Marino Codice Postale
(38) Leda

Den **(38) Leda** ass en Asteroid vun der Haaptceinture.

Den Objet gouf den 12. Januar 1856 vum franséischen Astronom Jean Chacornac entdeckt.

Den Asteroid gouf no der Leda, enger Frëndin vum Zeus a Mamm vu Castor a Pollux, genannt.

## Aspekter

## Kuckt och

* Lëscht vun den Asteroiden
* Haaptasteroidenceinture

## Um Spaweck
* JPL Asteroiden-Datebank: (38) Leda
(39) Laetitia

Den **(39) Laetitia** ass en Asteroid vun der Haaptceinture.

Den Objet gouf den 8. Februar 1856 vum Jean Chacornac entdeckt.

Den Asteroid Laetitia huet e mëttleren Duerchmiesser vun zirka 150&nbsp;km a gehéiert zu de gréisseren Asteroide vun der Haaptceinture. Seng Albedo ass ronn 0,29, an huet eng relativ hell Uewerfläch.

## Aspekter

## Kuckt och

* Lëscht vun den Asteroiden
* Haaptasteroidenceinture

## Um Spaweck
* JPL Asteroiden-Datebank: (39) Laetitia
Monte Pulito

**Monte Pulito** ass:
* eng Uertschaft an der san-marineesescher Gemeng Faetano: Monte Pulito (Faetano),
* e Bierg zu San Marino: Monte Pulito (San Marino),
* e Bierg an der italieenescher Provënz Ancona: Monte Pulito (Ancona),
* e Bierg an der italieenescher Provënz Perugia: Monte Pulito (Perugia).
Logan Browning

D**'Logan Laurice Browning**, gebuer den 9. Juni 1989 zu Atlanta am Bundesstaat Georgia, ass eng US-amerikanesch Filmschauspillerin an Dänzerin. Si huet hir Karriär 2004 ugefaangen.

D'Browning gouf mat hirer Roll als *Jelena Howard* an der Televisiounsserie *[[Hit the Floor (Televisiounsserie)|Hit the Floor]]* (2013-16) bekannt.

Fir hir Roll als Sasha am Film *[[Bratz (Film)|Bratz]]* gouf si 2007 fir e Razzie Award als schlëmmst Schauspillerin nominéiert.

## Filmographie (Auswiel)
* 2007: *[[Bratz (Film)|Bratz]]*
* 2013: *[[Breaking at the Edge]]*
* 2013-16: *[[Hit the Floor (Televisiounsserie)|Hit the Floor]]* (Tëleesserie, 33 Episoden)
* 2015: *[[Brotherly Love]]*
* 2015-16: *[[Powers (Televisiounsserie)|Powers]]* (Tëleesserie, 18 Episoden)
* 2017-18: *[[Dear White People (Televisiounsserie)|Dear White People]]* (Tëleesserie, 11 Episoden)

## Um Spaweck
Capanne

**Capanne** ass:
* eng Uertschaft an der italieenescher Gemeng Montignoso: Capanne (Montignoso),
* eng Uertschaft an der italieenescher Gemeng Montopoli in Val d'Arno: Capanne (Montopoli in Val d'Arno),
* eng Uertschaft an der italieenescher Gemeng Sillano Giuncugnano: Capanne (Sillano Giuncugnano),
* eng Uertschaft an der san-marineesescher Gemeng Fiorentino: Capanne (San Marino).

## Kuckt och
* Capanna (Homonymie).
Capanne (San Marino)

**Capanne** ass eng kleng Uertschaft (Curazia) an der san-marineesescher Gemeng (Castello) Fiorentino.

Se läit am Norde vu Fiorentino an ass eng vun den dräi Uertschaften an der Gemeng.

## Um Spaweck
* Capanne, Fiorentino: San Marino Codice Postale
Blayne Weaver

De **Blayne Nutron Weaver**, gebuer den 9. Abrëll 1976 zu Bossier City am Bundesstaat Louisiana, ass en US-amerikanesche Filmschauspiller, Filmproduzent a Synchronspriecher. Hien huet seng Karriär als Filmschauspiller 1993 ugefaangen.

Als Regisseur, gouf de Weaver mat sengem Film *[[Cut to the Chase (Film)|Cut to the Chase]]* bekannt. Hien huet d'Auszeechnungen op verschiddene Festivalle gewonnen.

## Filmographie (Auswiel)

* 2001: *[[Manic (Film 2001)|Manic]]*
* 2006: *[[Outside Sales]]*
* 2008: *Uncross the Stars*
* 2009: *[[Weather Girl (Film)|Weather Girl]]*
* 2011: *[[The FP]]*
* 2011: *[[6 Month Rule]]*
* 2011: *Love, Gloria*
* 2012: *[[Junk (Film 2012)|Junk]]*
* 2013: *Favor*
* 2013: *Deep Dark Canyon*
* 2016: *[[Where We're Meant to Be]]*
* 2016: *[[Cut to the Chase (Film)|Cut to the Chase]]*
* 2016: *Hard Sell*

## Um Spaweck
* Offiziell Websäit
Victor Weydert

De **Victor Weydert**, gebuer den 19. November 1928, a gestuerwen den 9. November 2016 zu Miersch, war e lëtzebuergesche Lokalpolitiker.

De Victor Weydert war Receveur an der Gemeng Fiels vum 1. Januar 1950 bis den 31. Dezember 1975. Hie war Sekretär an der Gemeng Hiefenech vun 1950 bis 1988. Hie war och Sekretär an der Gemeng Miedernach.

De Victor Weydert, deen an der Fiels gewunnt huet, war vum 1. Januar 1976 bis den 31. Dezember 1990 Buergermeeschter a vum 1. Januar 1991 bis den 31. Dezember 1993 Conseiller vun der Gemeng Fiels.

Hie war ënner anerem President vun den *Amis du [[Buerg Fiels|château de Larochette]]* a Grënnungsmember a President vun 1987 bis 2000 vum *Syndicat intercommunal pour le maintien à domicile dans les communes d'[[Gemeng Iermsdref|Ermsdorf]], [[Gemeng Fëschbech|Fischbach]], [[Gemeng Hiefenech|Heffingen]], [[Gemeng Fiels|Larochette]], [[Gemeng Miedernach|Medernach]], [[Gemeng Noumer|Nommern]] et [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbillig]]*.
Dreaming in Red

**Dreaming in Red** war eng lëtzebuergesch Museksgrupp an der Stad Lëtzebuerg, déi 1996 gegrënnt gouf a bis an d'Joer 2005 bestanen huet. De Stil vun der Grupp war Melodic Death Metal. Hir Lidder waren op Englesch.

2005 huet s'um Rockhal Festival gespillt.

D'Membere waren de Patrick Pütz (Gesank), de Carlo Beschi (Gittar), de Patrick Hoffmann (Gittar), de Pol Frisch (Bass) an den Alain Flammang (Batterie), an och de Carlos Gomes (Bass, 1998–?) an de Jean-Luc Müller (Batterie, 1998–?).

## Discographie
* 1998: *Dreaming in Red* (Demo)
* 2002: *Silence Before* (Album) – 

__NOTOC__
Transmission voie-machine

D**'Transmission voie-machine** och **Transmission Voie Machine** ass en Zuchsécherungs- a Signalsystem deen an den 1970 er Jore vun der franséischer Firma CSEE entwéckelt gouf an deen op Héichvitessstrecken a Frankräich, an der Belsch a Grousbritannien an a Südkorea agesat gëtt, souwéi a China op klassesche Strecken. En iwwerdréit Informatiounen iwwer d'Streck (héchst zougeloosse Vitess, Pantograph erop- oder eroffueren, etc.) vum Gleis an d'Kabinn vum Zuch.

## Fonctionnement
Et gëtt zwou verschidde Versioune vum TVM, den TVM 300 an den TVM 430.

Den TVM 300 ka bis zu enger Linnevitess vun 300&nbsp;km/h op enger Linn agesat ginn, wärend den TVM 430 bei Vitessen iwwer 300&nbsp;km/h agesat gëtt. Béid Versioune baséieren um Prinzip vun de kodéierte Gleisstroumkreesser. Dobäi gëtt um Enn vun all Blockofschnëtt eng Wiesselspannung a béid Schinnen agespeist, déi fir déi benotzt Drofrequenzen elektresch isoléiert sinn. D'Drofrequenze vu 1700, 2000, 2300 an 2600&nbsp;Hz, ofhängeg vu Gleis a Blockofschnëtt, gi mat 10,3 bis 29&nbsp;Hz frequenzmoduléiert. Mat 10 Meter laange Schläifen am Gleis kënnen zousätzlech Informatioune wéi Ufank/Enn vun enger LGV oder Pantograph erop oder eroffueren signaliséiert ginn.

Iwwer d'Modulatioun léisst sech eng kontinuéierlech Informatioun an d'Kabinn vum Zuch iwwerdroen. Am TVM 300 sinn dat 18 Ënnerfrequenzen (Modulatioune vun den Trägerfrequenzen), vun deenen ëmmer eng eenzeg aktiv ass an eng eenzeg Informatioun an d'Kabinn iwwerdroe kann. Beim TVM 430 ginn et 27 Ënnerfrequenzen, déi an alle méigleche Kombinatiounen zesummegesat kënne ginn. Doduerch entsteet e 27-Bit Wuert (all Bit ass eng Ënnerfrequenz déi entweeder un oder aus ass), dat aus Netzwierkcode (3 Bits), Geschwindegkeet (8 Bits), Blocklängt (6 Bits), Gefäll (4 Bits) an enger 6-Bit-CRC (Prüfzomm) fir D'Feelerprüfung besteet.

### Kabinnesignalisatioun
Edward Tyer

Den **Edward Tyer**, gebuer 6. Februar 1830 zu Kennington, a gestuerwen de 25. Dezember 1912, war en engleschen Ingenieur a Constructeur vu mechaneschem an elektreschem Signalisatiounsmaterial an Astronom.

Dozou hunn z.&nbsp;B. d'Tyersignaler gehéiert déi a Frankräich d'Eisebunnsstrecke vun der Compagnie de l'Est a vum PLM ekipéiert hunn, souwéi och Tyer-Stellwierker déi op de Strecke vun der Compagnie du Nord gebraucht goufen.
Sapporo

**Sapporo** (op Japanesch: 札幌市, op Ainu-Sprooch: Sat Poro) ass eng grouss Stad an der Prefektur Hokkaidō an der Regioun Hokkaidō am Norde vu Japan. Et ass déi fënneftgréisst Stad vum Land.

Si huet 1.947.097 Awunner (Stand: 30. September 2016) an eng Fläch vun zirka 1121&nbsp;km².

1972 goufen do déi 11. Olympesch Wanterspiller ausgedroen.
Bronge Bier

De **Bronge Bier** (*Ursus arctos*) ass e Raubdéier aus der Gattung Ursus an der Famill vun de Bieren (*Ursidae*). Se liewen an Eurasien an an Nordamerika.

D'Déier ass bis 2,45–2,55 m laang. D'Gewiicht ass 80–800&nbsp;kg (am Duerchschnëtt 250–300&nbsp;kg).

Et gëtt 16 Ënneraarten, dorënner de Grizzlybier, den Europäesche Bronge Bier, asw.

## Um Spaweck
Rumen Radew

De **Rumen Georgiew Radew** (bg.: Румен Георгиев Радев), gebuer den 18. Juni 1963 zu Dimitrowgrad. Hei war vum 22. Januar 2017 bis den 23. Januar 2026 Staatspresident vu Bulgarien.

De Radew war virdru Generolmajouer vun der Reserv an huet eng Ausbildung als Kampfpilot. 2000 krut hien en Doktertitel a Militärwëssenschaft. 2007 gouf en zum Brigadegenerol ernannt, an 2014 zum Kommandant vun der bulgarescher Loftarméi.

Den 13. November 2016 huet hien am zweeten Tour d'Presidentschaftswalen, als Kadidat fir d'Bulgaresch Sozialistesch Partei, gewonnen.
Den 23. Januar 2026 ass hien zeréckgetrueden. D'Vizepresidentin Ilijana Jotowa huet hien ersat.

## Um Spaweck
Igor Dodon

Den **Igor Dodon**, gebuer den 18. Februar 1975 zu Sadova an der deemoleger Moldawescher Sozialistescher Sowjetrepublik, ass e moldawesche Politiker.

Hien ass zënter 2011 President vun der Sozialistescher Partei vu Moldawien, nodeems e virdrun an der Kommunistescher Partei vu Moldawie war.

Den Igor Dodon war vum 23. Dezember 2016 bis den 23. Dezember 2020 Staatspresident vu sengem Land, nodeems en den 13. November 2016 am 2. Tour d'Presidentschaftswale gewonnen hat. Virdru war hien Deputéierten am bmoldawesche Parlament a vu September 2006 bis September 2009 Minister fir Ekonomie an Handel ënnert de kommunistesche Premierministere Vasile Tarlev a Zinaida Greceanîi.

Vu senger Ausbildung hier ass hien Ekonomist. Hie krut 1998 en Doktorat op der Akademie fir Ekonomesch Studië vu Moldawien.

Den Igor Dodon ass bestuet a Papp vun dräi Kanner.

Hie gëllt als Pro-russesch.

## Um Spaweck
* 
* Igor Dodon
Sapporo (Homonymie)

De Begrëff **Sapporo** bezeechent:
* eng japanesch Stad op der Insel Hokkaidō: Sapporo,
** d'Gare an der Stad mam selwechten Numm: Gare Sapporo,
* eng japanesch Prefektur: Prefektur Sapporo,
* en Asteroid: (3437) Sapporo.
Leonard Cohen

De **Leonard Norman Cohen**, CC, GOQ, gebuer den 21. September 1934 zu Montréal, a gestuerwen de 7. November 2016 zu Los Angeles, war e kanadesche Singer-Songwriter, Dichter a Schrëftsteller.

Seng melancholesch Lidder wéi *Suzanne, So Long, Marianne, First We Take Manhatten* oder *Hallelujah* hunn hie weltberüümt gemaach.

## Bicher (Auswiel)
* 1956: *Let Us Compare Mythologies.* McClelland and Stewart, Toronto
* 1961: *The Spice-Box of Earth.* McClelland and Stewart, Toronto
* 1963: *The Favorite Game. A Novel.* Secker & Warburg, London 
* 1964: *Flowers for Hitler.* McClelland and Stewart, Toronto 
* 1966: *Beautiful Losers.* McClelland & Stewart, Toronto (Roman).
* 1966: *Parasites of Heaven.* McClelland and Stewart, Toronto 
* 1968: *Selected Poems. 1956–1968.* Viking Press, New York
* 1972: *The Energy of Slaves.* Cape, London, ISBN 0-224-00787-4 
* 1978: *Death of a Lady’s Man* McClelland and Stewart, Toronto, ISBN 0-7710-2177-1 
* 1984: *Book of Mercy.* Cape, London, ISBN 0-224-02261-X 
* 1993: *Stranger Music. Selected Poems and Songs.* Cape, London, ISBN 0-224-03860-5
* 2006: *Book of Longing.* McClelland & Stewart, Toronto, ISBN 0-7710-2234-4

## Literatur
* Anthony Reynolds: *A Remarkable Life*. Däitsch Versioun: *Leonard Cohen. Ein außergewöhnliches Leben.* Bosworth-Edition, Berlin 2011, ISBN 978-3-86543-649-8
* Christof Graf: *Leonard Cohen – Titan der Worte*. Edel, Hamburg 2010, ISBN 3-941378-64-3 (Biografie)
* Jim Devlin (Hrsg.): *Leonard Cohen – In eigenen Worten*. Aus dem Amerikaneschen. Palmyra, Heidelberg 2002, ISBN 3-930378-41-8.
* Ira B. Nadel: *Various Positions. A Life of Leonard Cohen*. University of Texas Press 2007, ISBN 978-0-292-71732-9.
* Sylvie Simmons: *I'm your man: the life of Leonard Cohen*. Cape, London 2012, ISBN 978-0-224-09063-6.
* Harvey Kubernik: *Leonard Cohen - Everybody knows. Die Bildbiografie.* Knesebeck Verlag, München 2014, ISBN 978-3-86873-736-3.

## Um Spaweck

* Offiziell Homepage 
* Archiv mat Informatiounen iwwer de Leonard Cohen
Eisebunnsschwell

**Eisebunnsschwelle** si Schwellen aus Holz, Stol, Bëtong, FFU-Konschtholz oder aus Plastiksprodukter, wéi KLP Hybrid Plastik, déi am rechte Wénkel zur Gleisrichtung oder och alt mol an engem Dräiecksverband um Buedem leien an op deenen d'Schinne festgemaach sinn. Jee no Gleisbau leien eng 1500 bis 2000 Stéck pro Kilometer.
Signallanter

**Signallanteren** och **Signalisatiounslantere** ware Lanteren déi d'Eisebunnssignaler a -gefierer ekipéiert hunn oder vum Eisebunnsperonal am Fuerdéngscht gebraucht goufen.

Am Ufank waren dat Ueleglanteren, déi duerno mat Pëtrolslanteren ersat goufen. Se haten dacks zwou Lënsen déi ëm 90 Grad versat waren, oder ware mat Spigelen ekipéiert déi d'Liicht reflektéiert hunn. Et gouf och Lanteren déi mat Acetylène bedriwwe goufen. Déi goufen a Frankräich besonnesch um Staatsreseau agesat.

D'Personal dat sech ëm d'Lantere bekëmmert huet waren d*Lampisten* an den Atelier oder Ënnerstand fir d'Lantere war d*'Lampisterie*.
## Biller

Fichier:The light at the end of the train - geograph.org.uk - 1226782.jpg|Schlussliicht fir en Zuch
Klenge Kazekapp

De **Klenge Kazekapp** (*Aegolius funereus*) ass e Vull aus der Gattung *[[Aegolius]]* an der Famill vun den Uhuen (Strigidae). Se liewen an Eurasien (rar zu Lëtzebuerg) an an Nordamerika.

De Vull ass 21 bis 28&nbsp;cm laang an huet eng Fligelspanwäit vun 52 bis 58&nbsp;cm an en huet Plomme bis un d'Krallen. Dohier den däitschen Numm *Rauhfußkauz*. Et ass déi gréisst Aart aus der Gattung *Aegolius*. D'Gewiicht ass 90–200 g. D'Weibche leet 3–6 Eeër.

Et gëtt 7 Ënneraarten.

## Kuckt och
* Lëscht vun de Vullen zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck
De Pafesak

**De Pafesak** (Original Schreifweis: *De Pâfesâck*) ass e Gedicht op Lëtzebuergesch vum Dicks (Edmond de la Fontaine, 1823-1891).

D'handgeschriwwent Gedicht steet - ouni Datum an ouni Ënnerschrëft - op Bréifpabeier vun der „Société des treize“ geschriwwen an niewendru pecht en Extrait vum Rapport vun der Chamberssëtzung vum 18. Februar 1909 an där et ëm d'Trennung vu Kierch a Staat goung. Den Deputéierten Robert Brasseur huet d'Gedicht an der genannter Chamberssëtzung virgedroen.

## Text vum Gedicht
*ëmgeschriwwen an déi aktuell Lëtzebuerger Schreifweis*

### De Pafesak

Et war emol e Bauremann,
Deen hat zwee Sinn: Deen een, de Jan,
Deen huet de Plou geféiert;
Deen aneren, de Klos, deen huet studéiert,
Goung an de Seminaire,
Krut d'Kopp geschuer a war en Här.
De Papp, de stierft. – Du gouf
Gedeelt, dat Schlecht ewéi dat Bescht;
Dach duerch en Zoufall blouf
En eidele Sak nach Rescht.
Dee kéim dem Jan wuel gutt zu Paass.
Dach d'Kierch déi versteet kee Spaass
Do, wou et eppes heescht ze deelen,
Do wäert se och gewëss net feelen
He, sot de Klos, he Jan, pak un,
Ech wëll meng Halschent och dervun.
A gläich gräift hien de Sak beim Géier.
De Jan beim Buedem, hëlt eng Schéier.
A schneit en an der Mëtten of.
Nu kuckt! Wor dat vläicht Gottesstrof?
Dem Klos säi Stéck dat hat kee Buedem
Fir en ze néie gëtt kee Fuedem
An duerfir nennt nach haut de Pak
Esou e Sak – de Pafesak!

## Kuckt och
Lëscht vun de Gedichter vum Dicks
(37) Fides

Den **(37) Fides** (laténgesch*fides* f. „Trei, Glaaf“) ass en Asteroid vun der Haaptceinture. Hien huet eng relativ hell silikathalteg Uewerfläch.

## Numm a Symbol

Zesumme mam Numm „Fides“ gouf „d'Zeeche vun engem Kräiz“ als Symbol virgeschloen, obschonn zanter 1851 agekreest Nummeren als Zeeche fir Asteroiden normal waren. Dat am Originalvirschlag gedréckt Symbol gläicht engem laténgesche Kräiz, huet awer ronn, drëpsefërmeg erweidert Enner. Et war dat lescht vun engem Astronom virgeschloe Symbol fir en Haaptceinture-Asteroid. D'Symbol konnt sech an der wëssenschaftlecher Literatur net méi géint déi déizäit agekreest an haut ageklammert oder fräistoend Nummer duerchsetzen.

## Aspekter

## Kuckt och

* Lëscht vun den Asteroiden
* Haaptasteroidenceinture

## Um Spaweck
* JPL Asteroiden-Datebank: (37) Fides
(40) Harmonia

Den **(40) Harmonia** ass en Asteroid vun der Haaptceinture.

Den Objet gouf den 31. Mäerz 1856 vum Hermann Mayer Salomon Goldschmidt entdeckt.

Den Asteroid krut den Numm vun der griichescher Gëttin Harmonia, enger Duechter vum Ares an der Aphrodite.

Den Himmelskierper huet en Duerchmiesser vu knapps 110 Kilometer. Hie rotéiert an 8 Stonnen a 55 Minutte ëm déi eegen Achs. Hien huet eng relativ hell silikathalteg Uewerfläch mat enger Albedo vun 0,242.

## Aspekter

## Kuckt och

* Lëscht vun den Asteroiden
* Haaptasteroidenceinture

## Um Spaweck
* JPL Asteroiden-Datebank: (40) Harmonia
Ribbesom

**Ribbesom** (*Brassica rapa*) ass eng Planzenaart aus der Gattung *[[Brassica]]* (Kabes), aus der Famill vun de Brassicaceae.

D'Kultivéiert Form vun der *Brassica rapa* kënnt ursprénglech aus dem südwestlechen Asien, den "originellen" Areal vun der Aart läit vun Europa bis Afghanistan.

D'Geméis enthält vill Kalzium an anerer Mineraler, an och enthält Vitaminnen (A, B1, B2, B5, C, PP).

Ënneraarte sinn z.&nbsp;B. d**'[[Ribb]]en** (*Brassica rapa* subsp. *rapa*), de Chineesesche Kabes (*Brassica rapa* subsp. *pekinensis*), asw.

## Um Spaweck
Alfonso XII. vu Spuenien

Den **Alfonso XII.**, gebuer den 28. November 1857 zu Madrid als *Alfonso Francisco de Asís Fernando Pío Juan María de la Concepción Gregorio Pelayo de Borbón y Borbón*, a gestuerwen de 25. November 1885 am El Pardo-Palais, war vum 30. Dezember 1874 bis zu sengem Doud Kinnek vu Spuenien.

Hie war de Jong vun der Isabella II. vu Spuenien, säi Papp soll de Francisco de Asís de Borbón gewiescht sinn, wouriwwer et awer Zweiwele gëtt. Am Alter vun 10 Joer goung hien 1868, no der Septemberrevolutioun, mat senger Famill op Paräis an den Exil. Am Juni 1870 huet seng Mamm zu senge Gonschten ofgedankt.

1870 goung hie mat senger Famill op Genf, an dono goung den Alfonso fir 3 Joer op Wien fir do säi Lycée ze maachen. 1874 goung en op d'Militärakademie Sandhurst. Do huet hien d'"Manifest vu Sandhurst" publizéiert, an deem e sech als gudde Katholik deklaréiert huet a versprach huet e liberale Kinnek ze sinn, wann dat bis de Fall wier. Am Dezember 1874 huet de Generol Arsenio Martínez-Campos sech an engem *Pronunciamiento* dofir ausgeschwat, d'Monarchie nees anzeféieren, mam Alfonso als Kinnek.

Den Alfonso koum de 14. Januar 1875 op Madrid an huet sech do direkt un d'Spëtzt vun der Arméi gesat - obwuel en eréischt 17 Joer hat an zu Sandhurst nach sou gutt wéi näischt geléiert konnt hunn. An enger Schluecht géint säi Konseng am Karlistekrich, dee sech Carlos&nbsp;VII. genannt an d'Kroun fir sech beusprocht huet, huet hien am Mäerz 1876 gewonnen, an den Don Carlos (Carlos&nbsp;VII.) goung a Frankräich an den Exil.

Am Januar 1876 hunn d'Cortes (eng Stänn-Versammlung) en neie Verfaasungsentworf ausgeschafft an am Juni 1876 guttgeheescht.

1885 konnt den Alfonso sech mam däitsche Keeser Wilhelm&nbsp;I. op eng friddlech Léisung am Sträit ëm d'Karolineninselen eenegen. Politesch huet hien all Richtunge mat Ausnam vun de Karlisten an de Republikaner zougelooss fir un der Muecht am Staat ze partizipéieren. Konkreet waren et déi Konservativ an déi Liberal, déi sech ofgeschwat hunn, a wann et huet misse sinn, d'Wale gefälscht hu fir sech ofzewiesselen.

De Kinnek Alfonso XII. ass de 25. November 1885 un Tuberkulos gestuerwen. Seng Fra Maria Christina vun Éisträich huet d'Régence iwwerholl. Säi Jong Alfonso&nbsp;XIII. koum de 17.&nbsp;Mee 1886 op d'Welt. Virdrun hate si zwou Duechtere kritt, d'María de las Mercedes de Borbón an d'María Teresa. Ausserdeem hat hien zwee illegitim Kanner mat der Operesängerin Elena Armanda Sanz Martínez de Arizala, den Alfonso an de Fernand Sanz. De Fernand Sanz huet op den Olympesche Spiller 1900 zu Paräis eng Sëlwermedail am Vëlosport gewonnen.

## Literatur
* Susana Sueiro Seoane: *Alfons XII. (1874–1885).* In: Walter L. Bernecker (Hrsg.): *Die spanischen Könige. 18 historische Portraits vom Mittelalter bis zur Gegenwart.* Beck, München 1997, ISBN 3-406-42782-0.
* Walter L. Bernecker und Horst Pietschmann: *Geschichte Spaniens.* 4. Aufl. Kohlhammer, Stuttgart 2005, ISBN 3-17-018766-X.

## Um Spaweck
(41) Daphne

Den **(41) Daphne** ass en Asteroid vun der Haaptceinture.

Den Objet gouf den 22. Mee 1856 vum Hermann Mayer Salomon Goldschmidt entdeckt.

Den Himmelskierper gouf no der Nymph Daphne, aus der griichescher Mythologie, genannt.

Daphne huet e mëttleren Duerchmiesser vun zirka 205 Kilometer. A ronn 6 Stonne rotéiert hien ëm seng eegen Achs. Hien huet eng donkel, kuelestoffhalteg Uewerfläch mat enger Albedo vun 0,059. Seng absolut Hellegkeet ass 7,12&nbsp;mag.

Den Asteroid Daphne huet e Mound vu ronn 2&nbsp;km Duerchmiesser. Hie kreest op enger Distanz vu 440&nbsp;km ëm den Daphne.

## Aspekter

## Kuckt och

* Lëscht vun den Asteroiden
* Haaptasteroidenceinture

## Um Spaweck
* JPL Asteroiden-Datebank: (41) Daphne
(43) Ariadne

Den **(43) Ariadne** ass en Asteroid vun der Haaptceinture.

Den Objet gouf de 15. Abrëll 1857 vum Norman Robert Pogson entdeckt.

Den Himmelskierper gouf no der Ariadne, enger Figur aus der griichescher Mythologie genannt.

Den Asteroid Ariadne huet en Duerchmiesser vu 66 Kilometer. Hie rotéiert a 5 Stonnen a 56 Minutte ëm seng eegen Achs.

## Aspekter

## Kuckt och

* Lëscht vun den Asteroiden
* Haaptasteroidenceinture

## Um Spaweck
* JPL Asteroiden-Datebank: (43) Ariadne
Kangirsuk

**Kangirsuk** (op Inuktitut: ᑲᓐᒋᕐᓱᒃ/Kangirsuq) ass en Duerf an der Regioun Nord-du-Québec an der Provënz Québec a Kanada. Dës ass eng ethnesch inuitesch Siidlung ("Nërdleschen Duerf").

Et huet 549 Awunner (Stand: 2011) an eng Fläch vun zirka 60&nbsp;km².

## Um Spaweck
Kuujjuaq (Homonymie)

De Begrëff **Kuujjuaq** bezeechent:
* e kanadeschen Duerf an der Provënz Québec: Kuujjuaq,
* en inuitescht reservéiert Land (Terre-réservée) an der kanadescher Provënz Québec: Reservatioun Kuujjuaq,
* e kanadesche Fluchhafen an der Provënz Québec: Fluchhafe Kuujjuaq.
Géier (Gezei)

E **Géier** ass e Stéck Stoft dat an der Nout vun engem Kleedungsstéck agesat gëtt fir datt et méi kamoud ass d'Kleedungsstéck ze droen an ee sech besser dra beweege kann.

Fréier gouf e Géier meeschtens am Aarmberäich agesat, hautdesdaags fënnt een se héchstens nach am Réck vu Jacketten, an der Ënnerwäsch oder a Collanten, absënns well d'Stëfter méi elastesch gi sinn.

## Kuckt och
* Aarm (Gezei)

## Um Spaweck
*
Schoulvakanz

D**'Schoulvakanz** (oder einfach **Vakanz**) ass e periodeschen Zäitraum vun op d'mannst enger Woch, an där d'Schüler fräi hunn an net an d'Schoul musse goen.

Zu Lëtzebuerg gëtt et:
* d'Summervakanz (och "Grouss Vakanz" genannt) vu Mëtt Juli bis Mëtt September
* d'Allerhellegevakanz (1 Woch, déi 1. am November)
* d'Chrëschtvakanz (2 Wochen, Enn Dezember, uganks Januar)
* d'Fuesvakanz (1 Woch, variabel, hänkt vun Ouschteren of, gewéinlech am Februar) 
* d'Ouschtervakanz (2 Wochen, variabel, hänkt vun Ouschteren of, gewéinlech am Abrëll)
* d'Päischtvakanz (1 Woch, variabel, hänkt vun Ouschteren of, gewéinlech am Juni)

## Kuckt och
* Vakanz (Homonymie)
* Gesetzlech Feierdeeg zu Lëtzebuerg
Plättchen

Eng **Plättchen** ass eng kleng Plack, déi bannen oder bausse vun engem Gebai als Buedembelag an als Wandverkleedung benotzt gëtt. Meeschtens si Plättercher aus Keramik, Steen, Parzeläin oder Toun, mä si kënnen awer och aus anerem Material sinn, wéi Metall oder Glas.

Heiansdo fënnt ee Plättercher och op Miwwelstécker, wéi op engem Dësch, oder an enger Dusch. A sou engem Fall sinn d'Plättercher mat enger Glasur iwwerzunn an hunn eng glasaarteg, zouen Uewerflächeschicht fir datt d'Fiichtegkeet net an de Miwwel oder an d'Mauer zitt.
## Um Spaweck
Organspend

Eng **Organspend** ass d'Ewéchhuelen vun engem oder méi Organer aus dem Kierper vun engem Mënsch, dee kuerz virdru gestuerwen ass, oder vun engem gesonde fräiwëllege Spender, deen nach lieft. Dat Organ gëtt dann an de Kierper vun enger anerer, lieweger Persoun transplantéiert. Geleefeg Organtransplantatioune betreffen d'Nieren, d'Häerz, d'Liewer, d'Bauchspäicheldrüs, d'Däerm, d'Longen, d'Schanken, an d'Haut. Dacks ginn d'Tissuspenden (Gewebespenden) (zum Beispill Hornhaut vum Aen) och zu den Organspende gezielt, obwuel et sech net ëm Organer handelt. Donieft gëtt et och nach Bluttspenden a Knachemuerchspenden (Bluttstammzellespenden).

Bestëmmt Organer kënne vu liewege Spender kommen, wéi d'Nier oder Deeler vun der Liewer, mä déi meescht Spende geschéien eréischt nom Doud vum Spender.

All d'Organer an Tissue ginn an enger Prozedur erausgeholl, déi der Chirurgie gläicht, an all d'Schnëtt ginn no deem Agrëff nees zougemaach. An der Zäit virum Begriefnes soll net z'erkenne sinn, datt den Doudegen en Organspender war.

Persounen aus allen Altersklasse kënnen Organspender ginn. Den Alter vum Donateur ass manner wichteg wéi den Zoustand vum Organ, dat gespent gëtt. Dowéinst ginn trotzdeem seelen Organer vu Leit iwwer 70 Joer benotzt.

Weltwäit gëtt et Organspender, an och Waardelëschte fir Leit, déi op en Organ waarden. Vill Patienten op sou Waardelëschte stierwen, well se keen Organ zur Zäit kréien. De 17. November 2016 zum Beispill stoungen eleng an den USA 119.905 Persounen op der Waardelëscht fir en Organ, dat hinnen d'Liewe kéint retten.

## Organspenden zu Lëtzebuerg
An Europa ass Lëtzebuerg eent vun de Länner mat de mannsten Organspender. 2015 goufen et am ganze Land nëmmen dräi Organspender. Domat war Lëtzebuerg engem Eurostat-Classement no op der leschter Plaz a weltwäit op der sechstleschter Plaz.

2022 goufen et nees 8 doudeg Organspender. Dogéint stoungen am selwechte Joer awer 105 Patienten op der Waardelëscht fir eng Transplantatioun, a 35 Awunner kruten am Ausland eng Organtransplantatioun.

Lëtzebuerg ass nieft der Belsch, Däitschland, Éisträich, Holland, Kroatien, Slowenien an Ungarn eent vun de Länner an deenen d'Organisatioun Eurotransplant aktiv ass, déi sech fir d'Promotioun vun der Organspend asetzt an d'Koordinatioun tëscht de Memberstaaten organiséiert.

Vum Gesondheetsministère gëtt et en Organspenderpass, "Passeport de vie" genannt. An dësem dréckt de Besëtzer seng Awëllegung aus, datt him am Fall vun engem stënterlechen Doud Organer ewechgeholl a gespent kënne ginn. E Porte-parole vum Ministère sot 2015, zu Lëtzebuerg géif et d'Potential fir 10-15 Organspenden am Joer ginn.
Kartong

**Kartong** ass eng méi déck a resistent Zort Pabeier, déi ënner anerem als Verpackungsmaterial benotzt gëtt oder fir Këschten draus ze maachen. Kartong kann einfach en déckt Blat Pabeier sinn oder eng méi komplex Struktur aus gewellten an net-gewellte Schichte Pabeier opweisen.
Costume

E **Costume** oder **Kostüm** ass e formellt Gezei fir Männer. E besteet aus engem Paltong an enger Box, an heiansdo engem Gilet aus dem selwechten Uewermaterial an an der selwechter Faarf. E gëtt mat engem Hiem an dacks mat enger Krawatt oder enger Méck kombinéiert. Männer doen de Costume generell bei besonnesche Geleeënheeten un, wéi bei enger Hochzäit, oder als Geschäftsgezei. Dowéinst ass d'Faarfgamm meescht op relativ däischter Faarwe limitéiert.
## Um Spaweck
Vestiaire

E **Vestiaire** ass e Raum an deem Leit sech anescht undoen. Vestiairë sinn a Sportshalen an a Schwämme geleefeg, awer och op anere Plaze wou Leit hir Kleeder wiessele mussen, zum Beispill fir d'Aarbechtsgezei unzedoen.

Generell gëtt et separat Vestiairë fir Männer a fir Fraen. Dacks si se mat Dusche kombinéiert, fir datt ee sech nom Sport oder no der Aarbecht och nach wäsche kann. Meescht gëtt et och Bänke fir sech ze sëtzen, Schief, an deenen ee seng perséinlech Saache kann aspären a Kreep fir d'Gezei opzehänken.

Wärend de Vestiaire e gemeinschaftlech genotzte Raum ass, ass d**'Ëmkleedekabinn** méi kleng a just fir eng Persoun geduecht. Si ass duerch eng Dier oder Riddo  ofgegrenzt a bitt doduerch méi Privatsphär. D'Ëmkleedekabinn ass éischter geduecht fir kuerz d'Kleeder ze wiesselen oder Gezei an engem Buttek unzemoossen.

## Um Spaweck
Plovdiv

**Plovdiv** oder **Plowdiw** (op Bulgaresch: *Пловдив*) ass déi zweetgréisst Stad a Bulgarien. Si läit am Zentrum vum Land um Floss Maritsa, südëstlech vun der Haaptstad Sofia.

## Geschicht
Plovdiv an d'Ëmgéigend si schonn zënter JoerDausende besidelt. Ee vun der Stad hire fréieren Nimm war *Philippopolis* (Griichesch: Φιλιππούπολη), benannt nom Philipp II. dee s'am 4. Joerhonnert virun eiser Zäitrechnung eruewert hat. Spéider gouf se nach vun de Perser, de Griichen, de Kelten, de Réimer, de Gothen, den Hunnen, de Bulgaren, de Waräger, de Kräizzichler an den Tierke besat. 1878 huet d'russesch Arméi d'osmanescht Räich aus der Stad verdriwwen a se zur Haaptstad vu Bulgarien mat enger russescher Regierung erkläert. Well déi aner Groussmuechten Angscht haten, Russland géif ze mächteg ginn, hu si protestéiert a Bulgarien ass an zwee gedeelt ginn. Plowdiw ass an Ostrumelien bliwwen, dat dem osmanesche Räich als Vasalle-Provënz ënnerstallt war, a Sofia ass d'Haaptstad vum Rescht vu Bulgarie ginn. De 6. September 1885 hunn Opstänneger d'Unioun vun Ostrumelien mam Rescht vu Bulgarien erkläert.

Zënter den 1960er Joren ass Plovdiv e Standuert fir international Foiren.

2019 ass Plovdiv, zesumme mat Matera an Italien, Europäesch Kulturhaaptstad.

## Wirtschaft

No Sofia ass d'Regioun Plovdiv déi wichtegst Industrieregioun am Land. Et fënnt een do vill Betriber aus der Liewensmëttel- a Genossmëttelindustrie, Konsumgidder, Metallurgie an Textilindustrie. Och d'Foirë sinn e wichtege Wirtschaftsfacteur.

## Biller

Fichier:Пловдив Снимка от небет тепе.jpg|Vue op Plovdiv 
Fichier:Bulgaria Bulgaria-0785 - Roman Theatre of Philippopolis (7432772486).jpg|De réimeschen Theater vu Philippopolis
Fichier:Georgiadi house pld.jpg|De regionale Geschichtsmusée zu Plovdiv
Fichier:Bulgaria Bulgaria-0742 - Plovdiv Regional Ethnographic Museum (7432382418).jpg|De regionalen ethnographesche Musée
Fichier:Old town hisar kapia.jpg|D'Alstad
Fichier:Klianti.jpg|En traditionellt Haus