open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Fabian (Sänger)

De **Fabian**, gebuer als *Fabiano Anthony Forte* de 6. Februar 1943 zu Philadelphia, ass en US-amerikanesche Schauspiller a Sänger. 
## Filmographie
### Kino
* 1959: *Hound-Dog Man* - Regie: Don Siegel - Haaptacteuren: Stuart Whitman, Carol Lynley - (als Clint McKinney)
* 1960: *High Time* - Regie: Blake Edwards - Haaptacteuren: Bing Crosby, Tuesday Weld - (als Gil Sparrow)
* 1960: *[[North to Alaska]]* - Regie: Henry Hathaway - Haaptacteuren: John Wayne, Stewart Granger - (als Billy Pratt)
* 1961: *Love in a Goldfish Bowl* - Regie: Jack Sher - Haaptacteuren: Tommy Sands, John McGiver - (als Giuseppe La Barba)
* 1962: *Mr. Hobbs Takes a Vacation* - Regie: Henry Koster - Haaptacteuren: James Stewart, Maureen O'Hara - (als Joe Carmody)
* 1962: *Five Weeks in a Balloon* - Regie: Irwin Allen - Haaptacteuren: Red Buttons, Peter Lorre - (als Jacques)
* 1962: *[[The Longest Day]]* - Regie: Ken Annakin, Andrew Marton, Bernhard Wicki - Haaptacteuren: Robert Mitchum, John Wayne - (als U.S. Army Ranger)
* 1965: *Dear Brigitte* - Regie: Henry Koster - Haaptacteuren: James Stewart, Glynis Johns - (als Kenneth Taylor)
* 1965: *[[Ten Little Indians (Film 1965)|Ten Little Indians]]* - Regie: George Pollock - Haaptacteuren: Hugh O'Brian, Shirley Eaton - (als Mike Raven)
* 1966: *Fireball 500* - Regie: William Asher - Haaptacteuren: Frankie Avalon, Annette Funicello - (als Sonny Leander Fox)
* 1966: *[[Le spie vengono dal semifreddo]]* - Regie: Mario Bava - Haaptacteuren: Vincent Price, Laura Antonelli - (als Bill Dexter)
* 1967: *Thunder Alley* - Regie: Richard Rush - Haaptacteuren: Annette Funicello, Diane McBain - (als Tommy Callahan)
* 1968: *Maryjane* - Regie: Maury Dexter - Haaptacteuren: Diane McBain, Kevin Coughlin - (als Phil Blake)
* 1968: *The Wild Racers* - Regie: Daniel Haller, Roger Corman - Haaptacteuren: Mimsy Farmer, Judy Cornwell - (als Joe Joe Quillico)
* 1969: *The Devil's 8* - Regie: Burt Topper - Haaptacteuren: Christopher George, Tom Nardini - (als Sonny)
* 1970: *A Bullet for Pretty Boy* - Regie: Larry Buchanan - Haaptacteuren: Jocelyn Lane, Astrid Warner - (als Charles Arthur Floyd)
* 1971: *The Hard Ride* - Regie: Burt Topper - Haaptacteuren: Robert Fuller, Tony Russel - (als Polizist)
* 1973: *Little Laura and Big John* - Regie: Luke Moberly, Bob Woodburn - Haaptacteuren: Karen Black, Ivy Thayer - (als John)
* 1973: *Soul Hustler* - Regie: Burt Topper - Haaptacteuren: Nai Bonet, Tony Russel - (als Matthew Crowe)
* 1973: *Disco Fever* oder och *Jukebox*- Regie: Lamar Card - Haaptacteuren: Casey Kasem, Phoebe Dorin - (als Richie Desmond)
* 1981: *Kiss Daddy Goodbye* - Regie: Patrick Regan - Haaptacteuren: Marilyn Burns, Jon Cedar - (als Tom Blanchard)
* 1983: *Get Crazy* - Regie: Allan Arkush - Haaptacteuren: Malcolm McDowell, Daniel Stern - (als Marv)
* 1973: *Up Close & Personal* - Regie: Jon Avnet - Haaptacteuren: Robert Redford, Michelle Pfeiffer - (als Fabian)
* 1999: *Mr. Rock ’n’ Roll: The Alan Freed Story* - Regie: Andy Wolk - Haaptacteuren: Judd Nelson, Mädchen Amick

## Um Spaweck
Stephen Forsyth

De **Stephen Forsyth**, ass e kanadesche Schauspiller a Fotograf.

## Filmographie
* 1964: *L'idea fissa* - Episod: *Basta un attimo*- Regie: Mino Guerrini - Haaptacteuren: Marino Masé, Ingeborg Schöner 
* 1964: *Genoveffa di Brabante* - Regie: Riccardo Freda, José Luis Monter - Haaptacteuren: María José Alfonso, Alberto Lupo - (als Golo)
* 1965: *L'uomo di Toledo* - Regie: Eugenio Martín - Haaptacteuren: Ann Smyrner, Ivan Desny, Carl Möhner - (als  Miguel)
* 1966: *All'ombra di una colt* - Regie: Giovanni Grimaldi - Haaptacteuren: Conrado San Martín, Franco Ressel - (als Steve Blaine)
* 1966: *Furia a Marrakech*) - Regie: Mino Loy, Luciano Martino - Haaptacteuren: Dominique Boschero, Mitsouko - (als Bob Dixon)
* 1967: *[[La morte non conta i dollari]]* - Regie: Riccardo Freda - Haaptacteuren: Mark Damon, Luciana Gilli - (als Lawrence White)
* 1967: *Acid - Delirio dei sensi* - Regie: Giuseppe Maria Scotese - Haaptacteuren: Bud Thompson, Bruna Caruso - (als Eddie Stone)
* 1968: *Sangue chiama sangue* - Regie: Luigi Capuano - Haaptacteuren: Fernando Sancho, Germán Cobos - (als Andrej)
* 1968: *Seduto alla sua destra*- Regie: Valerio Zurlini - Haaptacteuren: Woody Strode, Franco Citti, Jean Servais - (als Prisonéier)
* 1970: *[[Il rosso segno della follia]]* - Regie: Mario Bava - Haaptacteuren: Dagmar Lassander, Laura Betti - (als John Harrington)

## Um Spaweck
Portugiseschen Escudo

De **Portugiseschen Escudo** (PTE) war vum 26. Mee 1911 bis den 31. Dezember 2001 déi offiziell Wärung vu Portugal. Si gouf den 1. Januar 2002 mam Euro ersat, nodeems Portugal der Eurozon bäigetruede war.

1 Escudo war an 100 Centavos ënnerdeelt. Centavos heescht op Lëtzebuergesch Cent.

## Geschicht
De Portugiseschen Escudo gouf nom ausruffen vun der Republik de 26. Mee 1911 als Wärung agefouert. De Portugiseschen Escudo huet déi zanter 1411 gëllener Wärung, der Portugisescher Real ofgeléist.

"Escudos" heescht op Lëtzebuergesch Schëld.

Wéi den Ëmtoschwäert zum Euro festgeluecht gouf, gouf dee mat 1&nbsp;EUR = 200,482&nbsp;PTE fixéiert.

## Mënzen

## Billjeeën

## Kuckt och
* Euro
* Portugisesch Euromënzen

## Um Spaweck
Olympesche Fändel

Den **Olympesche Fändel** ass eent vun den Olympesche Symboler a gouf 1913 vum Pierre de Coubertin entworf. Et ass e Fändel mat engem wäissen Hannergrond op deem fënnef Réng a verschiddene Faarwen (blo, giel, schwaarz, gréng a rout) drop sinn, déi matenee verbonne sinn.

## Interpretatioun vun de Faarwen

## Geschicht
De Fändel gouf am Joer 1913 vum Pierre de Coubertin entworf a bei Geleeënheet vum 20-järegen Anniversaire vun der olympescher Beweegung um Kongress zu Paräis am Juni 1914 presentéiert. Seng Symbolik ass eng modern Kreatioun a steet net an Zesummenhang mat enger anticker Zeechnung. De Fändel ass awer eréischt 1920 fir d'éischt bei den Antwerpener Spiller opgezu ginn, well d'Spiller 1916 zu Berlin wéinst dem Éischte Weltkrich ausgefall waren.

De Pierre de Coubertin sot iwwer de Fändel:

## Zeremonie

Fir d'Erëffnungszeremonie vun den Olympesche Spiller droen d'Athleeten de Fändel horizontal an de Stadion, ier en dann op eng Fändelsstaang opgezu gëtt. Wéi d'Olympesch Flam, déi wärend de Spiller brennt, flattert de Fändel bis zur Ofschlosszeremonie am Stadion. Da gëtt en erofgeholl an dem Buergermeeschter oder Gouverneur vun der Stad déi déi nächst Spiller organiséiert, iwwerginn. Deen hëlt de Fändel da mat a seng Stad, wou e bis zum Ufank vun den nächste Spiller opgezu ka ginn.

## Versiounen vum Fändel

Fichier:Olympic flag (1920-1986).svg|Den Olympesche Fändel an der Versioun déi tëscht 1920 an 1986 benotzt gouf
Fichier:Olympic flag (1986-2010).svg|Al Versioun vum Fändel, vun 1986 bis 2010. E Sputt ronderëm de Réng mécht et méi liicht fir d'Symbol op Stoff ze drécken
Fichier:Olympic flag.svg|Aktuell Versioun vum Olympesche Fändel


## Um Spaweck
Y (Homonymie)

**Y** steet ë.&nbsp;a. fir:
* de 25. Buschtaf am laténgeschen Alphabet, kuckt: Y.
* Ypsilon, den 20. Buschtaf vum griicheschen Alphabet, kuckt: Ypsilon.
* eng Uertschaft a Frankräich, kuckt: Y (Somme).
* eng Uertschaft in Alaska, kuckt: Y (Alaska).
* den ICAO-Flughafecode fir Australien.
* d'Zeeche fir d'cheemescht Element mat der Uerdnungszuel 39, kuckt: Yttrium.
* den SI-Eenheete-Prefix *Yotta-*.

**y** steet ë.&nbsp;a. fir:
* den SI-Eenheete-Prefix *Yokto-*.
Italieenesch Lira

D**'Italieenesch Lira** (Méizuel: Lire; ITL) war vum 17. Mäerz 1861 bis den 31. Dezember 2001 déi offiziell Wärung vun Italien. Si gouf den 1. Januar 2002 mam Euro ersat, nodeems Italien der Eurozon bäigetruede war.

1 Lira war an 100 Centesimi ënnerdeelt.

## Geschicht
D'Italieenesch Lira gouf 1861 als Wärung agefouert. D'Lira war och zu San Marino an zanter 1929 an der Vatikanstad déi offiziell Wärung.

Wéi den Ëmtoschwäert zum Euro festgeluecht gouf, gouf dee mat 1&nbsp;EUR = 1936,27&nbsp;ITL fixéiert.

## Billjeeën

## Kuckt och
* Euro
* Italieenesch Euromënzen
* Lira

## Um Spaweck
Charles Southwood

Den **Charles Southwood**, gebuer den 30. August 1937 zu Los Angeles, a gestuerwen den 8. Abrëll 2009 zu Grants Pass, war en US-amerikanesche Schauspiller.

## Filmographie
* 1968: *Straniero… fatti il segno della Croce!* - Regie: Miles Deem - Haaptacteuren: Jeff Cameron, Cristina Penz - (als Frank)
* 1968: *Dai nemici mi guardo io!* - Regie: Irving Jacobs - Haaptacteuren: Julián Mateos, Mirko Ellis - (als Alan Burton)
* 1970: *C'è Sartana… vendi la pistola e comprati la bara!* - Regie: Antony Ascott - Haaptacteuren: George Hilton, Erika Blanc - (als Sabata)
* 1970: *[[Roy Colt & Winchester Jack]]* - Regie: Mario Bava - Haaptacteuren: Brett Halsey, Marilù Tolo - (als Winchester Jack)
* 1971: *Testa t'ammazzo, croce… sei morto! Mi chiamano Alleluja* - Regie: Anthony Ascott - Haaptacteuren: George Hilton, Agata Flori - (als Alexey Wissayolovich Kropotkin)
* 1971: *La saignée* - Regie: Claude Mulot - Haaptacteuren: Bruno Pradal, Gabriele Tinti - (als Marvin Hobbart)
* 1971: *[[Il était une fois un flic]]* - Regie: Georges Lautner - Haaptacteuren: Michel Constantin, Mireille Darc 
* 1972: *[[Elle cause plus... elle flingue]]* - Regie: Michel Audiard - Haaptacteuren: Annie Girardot, Bernard Blier 
* 1973: *Quelques messieurs trop tranquilles* - Regie: Georges Lautner - Haaptacteuren: Dani, Michel Galabru - (als Charles)
* 1973: *Profession: Aventuriers* - Regie:   Claude Mulot - Haaptacteuren: Nathalie Delon, Curd Jürgens - (als Henry Ralstrom)
* 1981: *Documenteur* - Regie: Agnès Varda - Haaptacteuren: Mathieu Demy, Sabine Mamou

## Um Spaweck
Hollännesche Gulden

Den **Hollännesche Gulden** (NLG) war vum 28. September 1816 bis den 31. Dezember 2001 déi offiziell Wärung vun Holland. E gouf den 1. Januar 2002 mam Euro ersat, nodeems Holland der Eurozon bäigetruede war.

1 Gulde war an 100 Cents ënnerdeelt.

## Geschicht
1384 a 1556 goufen an Holland éischt Goldmënzen, déi als Gulden eraus goungen gepräägt.

De „richtege“ Hollännesche Gulden gouf, nom Zesummefall vum Éischte Keeserräich, 1816 agefouert.

Wéi den Ëmtoschwäert zum Euro festgeluecht gouf, gouf dee mat 1&nbsp;EUR = 2,20371&nbsp;NLG fixéiert.

## Kuckt och
* Euro
* Hollännesch Euromënzen

## Um Spaweck
Coppa Bernocchi 2023

Déi **104. Editioun vun der [[Coppa Bernocchi]]** gouf den 2. Oktober 2023, mat Depart zu Parabiago an Arrivée zu Legnano, iwwer eng Distanz vun 186,65 Kilometer gefuer. Se stoung um Kalenner vun den UCI ProSeries 2023 an der Kategorie 1.Pro. Et war och déi zweet Kompetitioun vum Trittico Lombardo.

## Lëtzebuerger um Depart
Den eenzege Lëtzebuerger um Depart war de Bob Jungels. Hie war d'Course awer net fäerdeggefuer.

## Ekippen

## Genaralklassement

## Um Spaweck
* Websäit vun der Coppa Bernocchi
Olympesche Grouss

Den **Olympesche Grouss** ass eng Variant vum *[[Saluto romano]]*, engem réimesche Grouss. Fir den Olympesche Grouss gëtt de rietsen Aarm an d'Luucht gestreckt gëtt, d'Handfläch weist no baussen, d'Fangere beréiere sech a weisen och no uewen. Dëse Grouss ass op den offiziellen Affichë vun de Spiller zu Paräis 1924 an zu Berlin 1936 ze gesinn.

Wéinst der Änlechkeet mam Hitlergrouss (faschistesche Grouss) gëtt den Olympesche Grouss zënter dem Zweete Weltkrich net méi benotzt.
Van Tuyll-monument (2).jpg|Den Olympesche Grouss (Monument vum Frits van Tuyll zu Amsterdam)
Gabinio.Torino-Monumento Saluto Romano Di Michele Guerrisi, Parco Del Valentino, Vista Di 3-4 Anteriore Sinistra 028B7.jpg|D'Monument vum *Saluto Romano* zu Turin
Lea Lander

D**'Lea Lander**, gebuer am Joer 1936 zu Berlin, ass eng däitsch  Schauspillerin. Si ass och a Filmer als *Lea Krüger* oder *Lea Kruger* opgetrueden.

## Filmographie
### Kino
* 1958: *[[Worüber man nicht spricht]]* - Regie: Wolfgang Glück - Haaptacteuren: Hans Söhnker, Karin Dor - (als Léierin)
* 1959: *Laß mich am Sonntag nicht allein* - Regie: Arthur Maria Rabenalt - Haaptacteuren: Heidi Brühl, Georg Thomalla)
* 1963: *Goliath e la schiava ribelle* - Regie: Mario Caiano - Haaptacteuren: Gordon Scott, Gloria Milland 
* 1964: *[[Sei donne per l'assassino]]* - Regie: Mario Bava - Haaptacteuren: Cameron Mitchell, Eva Bartok - (als Greta)
* 1965: *Giulietta degli spiriti* - Regie: Federico Fellini - Haaptacteuren: Giulietta Masina, Sandra Milo 
* 1967: *Silenzio: Si uccide* - Regie: Guido Zurli - Haaptacteuren: Rodd Dana, Luisa Rivelli 
* 1967: *Un colpo da re* - Regie: Johnny Fleminger - Haaptacteuren: Alan Steel, Pamela Tudor - (als Mary Lou)
* 1969: *Amarsi male* - Regie: Fernando Di Leo - Haaptacteuren: Susan Scot, Gianni Macchia - (als Call-Girl)
* 1969: *Dove vai tutta nuda?* - Regie: Pasquale Festa Campanile - Haaptacteuren: Tomas Milian, Maria Grazia Buccella - (als dem President seng Fra)
* 1970: *Belle d'amore* - Regie: Fabio De Agostini - Haaptacteuren: Paola Tedesco, Bruno Garcin - (als Tenutaria)
* 1972: *Il seme di Caino* - Regie: Marco Masi - Haaptacteuren: Roy Milian, Sophia Kammara 
* 1972: *La vergine di Bali* - Regie: Guido Zurli - Haaptacteuren: George Ardisson, Haydée Politoff 
* 1973: *Servo suo* - Regie: Romano Scavolini - Haaptacteuren: Chris Avram, Paola Senatore 
* 1974: *L'anticristo* - Regie: Alberto De Martino - Haaptacteuren: Carla Gravina, Mel Ferrer - (als Mariangela)
* 1974: *[[Cani arrabbiati]]* - Regie: Mario Bava - Haaptacteuren: Riccardo Cucciolla, Maurice Poli - (als Maria)
* 1976: *Voir Malte et mourir* - Regie: José Bénazéraf - Haaptacteuren: Erna Schurer, Fred Williams 
* 1976: *4 minuti per 4 miliardi* - Regie: Gianni Siragusa - Haaptacteuren: Antonio Sabato, John Richardson - (als Peggy)
* 1977: *Kaput Lager* - Regie: Ivan Kathansky - Haaptacteuren: Richard Harrison, Isarco Ravaioli - (als  Dr. Lessing)
* 1977: *Zanna Bianca e il grande Kid* - Regie: Vito Bruschini - Haaptacteuren: Tony Kendall, Gordon Mitchell 
* 1978: *Porci con la P38* - Regie: Gianfranco Pagani - Haaptacteuren: Marc Porel, Laura Belli 
* 1992: *Il giorno del porco* - Regie: Sergio Pacelli - Haaptacteuren: Sergio Pacelli, John Phillip Law

## Um Spaweck
Olympeschen Eed

Den **Olympeschen Eed** ass en Eed dee vun engem aktiven Athleet vum Gaaschtland an engem Arbitter bei der Erëffnungszeremonie vun den Olympesche Spiller geschwuer gëtt. Et ass en Deel vun den Olympesche Symboler. 

Den Eed gouf fir d'éischt bei de Olympesche Summerspiller 1920 zu Amsterdam geleescht. Bei den Olympesche Summerspiller 2020 gouf e fir d'éischt vun 3 Fraen an 3 Männer geleescht. 

## Text vum Eed (däitsch Versiounen)
Bis 1964 war den Eed follgenden:

Eng Ännerung duerno huet aus dem Text éischter e Versprieche wéi en Eed gemaach:

Zënter den Olympesche Summerspiller zu München 1972 schwieren d'Arbitter op en änlechen Text an zënter de Olympesche Summerspiller an Sydney 2000 huet den Olympeschen Eed och eng Anti-Dopingklausel.

Bis d'Olympesche Summerspiller 2016 war den Eed:

De 17. September 2017 huet den IOK ugekënnegt, datt den Eed vun do u vu jee engem Athleet, Arbitter an Trainer zesumme geschwuer gëtt.

De 14. Juli 2021 huet den IOK dunn nees eng Ännerung vum Eed matgedeelt, absënns fir e Gläichgewiicht vun de Geschlechter z'erreechen. Zënter de Spiller vun Tokio 2020 schwieren jeeweils en Athleet an eng Athleetin, en Arbitter an eng Arbittesch, en Trainer an eng Trainerin den olympesche Eed.
ABS-CBN Corporation

**ABS-CBN Corporation** (allgemeng bekannt als **ABS-CBN**) ass eng philippinesch Mediefirma mat Sëtz zu Quezon City. Et ass de gréisste Radiosender, Ënnerhalungsfernseeproduzent, Programmyndikatiounsprovider a Mediekonglomerat op de Philippinen.

Se gouf 1946 als Bolinao Electronics Corporation (BEC) gegrënnt. ABS-CBN gouf duerch d'Fusioun vum Alto Broadcasting System a Chronicle Broadcasting Network kreéiert.

## Um Spaweck

en]]
GMA Network

**GMA Network, Inc.** (allgemeng bekannt als **GMA**) ass eng philippinesch Medienfirma mat Sëtz zu Quezon City. Se gouf 1950 vum Robert Stewart gegrënnt.

D'Firma bedreift verschidde Radio- an Televisiounsstatiounen op de Philippinen, dorënner GMA, GTV, Super Radyo DZBB a Barangay LS.

## Um Spaweck
Attentat (Roman 2024)

**Attentat. Dem Fischbach säi 5. Fall** ass e Kriminalroman op Lëtzebuergesch vum lëtzebuergeschen Auteur Jean Schoos, deen den 19. Abrëll 2024 bei den Éditions Guy Binsfeld erauskoum. Et ass de fënneften a leschte Band aus der Serie *[[Gudde Gendaarm, Béise Gendaarm|Gudde Gendaarm, béise Gendaarm]]*.

## Ëm wat geet et am Roman?
Um Enn vu senger Déngschtzäit huet de René Fischbach säi Bëss verluer. Mä zwéi Fäll loosse säi Juegdinstinkt nees erwächen: en Uschlag op d'Eisebunn an e vermeintleche Journalist, deem seng Läich am Stauséi fonnt gouf...

## Soss
De Roman spillt 1983 zu Lëtzebuerg. Verschidden Elementer vun der Erzielung si fiktiv, anerer net.

## Rezeptioun
* Den Don John schreift am *Lëtzebuerger Land*
*... e Krimi mat interssanten Usätz, dee säi semantescht Potential engem ze laxisteschen Emgank mat der Sprooch an der narrativer Kohärenz verschenkt*. 

## Literatur
*Schoos, J. (2024). Attentat. Lëtzebuerg. Éditions Guy Binsfeld 192 S. ISBN 978-2-919822-02-7

## Um Spaweck
Franco Rossi (Filmregisseur)

De **Franco Rossi**, gebuer den 28. Abrëll 1919 zu Florenz, a gestuerwen de 5. Juni 2000 zu Roum, war en italieenesche Filmregisseur, Dréibuchauteur a Filmproduzent.
## Filmographie
### Kino
* 1950: *I falsari* - Haaptacteuren: Fosco Giachetti, Doris Duranti, Erno Crisa
* 1952: *Solo per te Lucia* - Haaptacteuren: Mariella Lotti, Luigi Tosi, Paolo Panelli
* 1954: *Il seduttore* - Haaptacteuren: Alberto Sordi, Lea Padovani, Jacqueline Pierreux
* 1955: *Amici per la pelle* - Haaptacteuren: Geronimo Meynier, Andrea Sciré, Andrea Sciré
* 1959: *Amore a prima vista* - Haaptacteuren: Walter Chiari, Walter Chiari, Yvonne Monlaur
* 1959: *Calypso* - Regie zesumme mam Golfiero Colonna - Haaptacteuren: Cy Grant, Sally Neal, Louise Bennett
* 1959: *Tutti innamorati* - Regie zesumme mam Giuseppe Orlandini - Haaptacteuren: Marcello Mastroianni, Jacqueline Sassard, Gabriele Ferzetti
* 1959: *Morte di un amico* - Haaptacteuren: Gianni Garko, Spyros Fokas, Didi Perego
* 1960: *Odissea nuda* - Haaptacteuren: Enrico Maria Salerno, Venantino Venantini, Dolores Donlon
* 1962: *Smog* - Haaptacteuren: Enrico Maria Salerno, Annie Girardot, Renato Salvatori
* 1963: *Alta infideltà* - Episod: *Scandaloso* - Haaptacteuren: Nino Manfredi, John Phillip Law, Fulvia Franco 
* 1964: *3 notti d'amore* - Episod: *La moglie bambina* - Haaptacteuren: Catherine Spaak, Enrico Maria Salerno, Adolfo Celi 
* 1964: *Controsesso* - Episod: *Cocaina di domenica* - Haaptacteuren: Nino Manfredi, Anna Maria Ferrero, Renzo Marignano 
* 1965: *I complessi* - Episod: *Il complesso della schiava nubiana* - Haaptacteuren: Ugo Tognazzi, Claudie Lange, Claudio Gora
* 1965: *Le bambole* - Episod: *La minestra * - Haaptacteuren: Monica Vitti, John Karlsen
* 1966: *Non faccio la guerra, faccio l’amore* - Haaptacteuren: Catherine Spaak, Philippe Leroy, O. W. Fischer
* 1967: *Una rosa per tutti* - Haaptacteuren: Claudia Cardinale, Nino Manfredi, Mario Adorf
* 1966: *Le streghe* - Episod: *La Siciliana* - Haaptacteuren: Silvana Mangano 
* 1969: *Giovinezza giovinezza* - Haaptacteuren: Alain Noury, Roberto Lande, Leonard Mann
* 1974: *Porgi l’altra guancia* - Haaptacteuren: Terence Hill, Bud Spencer, Jean-Pierre Aumont
* 1976: *Come una rosa al naso* - Haaptacteuren: Vittorio Gassman, Ornella Muti, Adolfo Celi
* 1976: *L'altra metà del cielo* - Haaptacteuren: Monica Vitti, Adriano Celentano, Venantino Venantini
### Televisioun (Auswiel)
* 1968: *Odissea* - (TV-Mini-Serie) - (8 Episoden) 
* 1971: *Eneide* - (TV-Mini-Serie) - (7 Episoden)
* 1974: *Il giovane Garibaldi* - (TV-Mini-Serie) - (2 Episoden)
* 1985: *Quo Vadis?* - (TV-Mini-Serie) - (6 Episoden)
* 1994: *Michele alla guerra* - (TV-Film) - Haaptacteuren: Silvio Orlando, Désirée Nosbusch, Antonio Petrocelli

## Um Spaweck
90 Minuten nach Mitternacht

** 90 Minuten nach Mitternacht** ass en däitsche Film vum Jürgen Goslar aus dem Joer 1962 mam Martin Held a mat der Christine Kaufmann an den Haaptrollen nom Roman *The Hours After Midnight* vum Joseph Hayes.

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
Filmportal.de
Bomben auf Monte Carlo (Film 1960)

**Bomben auf Monte Carlo** ass en däitsche Film vum Georg Jacoby aus dem Joer 1960 mam Eddie Constantine a mat der Marion Michael an den Haaptrollen.

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
Filmportal.de
Heißer Hafen Hongkong

** Heißer Hafen Hongkong** ass en däitsch-italieeneschee Film vum Jürgen Roland aus dem Joer 1960 mat der Marianne Koch a mam Klausjürgen Wussow an den Haaptrollen.

## Ëm wat geet et am Film?
Kriminal- an Abenteuerfilm deen zu Hongkong gedréit gouf.

## Um Spaweck
 Filmportal.de
The Comancheros (Film)

**The Comancheros** ass en US-amerikanesche Film vum Michael Curtiz an John Wayne aus dem Joer 1961 mam John Wayne a mat der Ina Balin an den Haaptrollen no engem Roman vum Paul I. Wellman. 

## Ëm wat geet et am Film?

## Soss
Nodeems de Regisseur Michael Curtiz schwéier krank gouf huet de John Wayne de Film fäerdeg gedréit.

## Um Spaweck
Flaming Star

**Flaming Star** ass en US-amerikanesche Film vum Don Siegel aus dem Joer 1961 mam Elvis Presley a mat der Barbara Eden an den Haaptrollen nom Roman *Flaming Lance* vum Clair Huffaker.

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
Coppa Bernocchi 2022

Déi **103. Editioun vun der [[Coppa Bernocchi]]** gouf den 3. Oktober 2022, mat Depart an Arrivée zu Legnano, iwwer eng Distanz vun 190,7 Kilometer gefuer. Se stoung um Kalenner vun den UCI ProSeries 2022 an der Kategorie 1.Pro. Et war och eng vun de Kompetitioune vum Trittico Lombardo.

## Lëtzebuerger um Depart
Den eenzege Lëtzebuerger um Depart war den Arthur Kluckers. Hie war d'Course awer net fäerdeggefuer.

## Ekippen

## Genaralklassement

## Um Spaweck
* Websäit vun der Coppa Bernocchi
Safari (Film 1956)

**Safari** ass e brittesche Film vum Terence Young aus dem Joer 1956 mam Victor Mature a mat der Janet Leigh an den Haaptrollen

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
Samson Burke

De **Samson Burke**, gebuer als *Samuel Burke* de 6. Abrëll 1930 zu Montréal, ass e kanadesche Bodybuilder a Schauspiller.

## Filmographie
### Kino
* 1961: *La vendetta di Ursus* - Regie: Luigi Capuano - Haaptacteuren: Wandisa Guida, Livio Lorenzon - (als Ursus)    
* 1962: *The Three Stooges meet Hercules* - Regie: Edward Bernds - Haaptacteuren: Moe Howard, Larry Fine, Joe DeRita - (als Hercules)
* 1962: *Totò contro Maciste* - Regie: Fernando Cerchio - Haaptacteuren: Totò, Totò - (als Maciste)
* 1962: *Il trionfo di Robin Hood* - Regie: Umberto Lenzi - Haaptacteuren: Don Burnett, Gia Scala - (als Little John)
* 1966: *[[Die Nibelungen, Teil 1: Siegfried]]* - Regie: Harald Reinl - Haaptacteuren: Hans von Borsody, Dieter Eppler - (als Blo-Edin)
* 1967: *[[Die Nibelungen, Teil 2: Kriemhilds Rache]]* - Regie: Harald Reinl - Haaptacteuren: Herbert Lom, Karin Dor - (als Blo-Edin)
* 1967: *[[Kommissar X - Drei grüne Hunde]] * - Regie: Rudolf Zehetgruber - Haaptacteuren: Tony Kendall, Brad Harris - (als  Khemal)
* 1967: *Arrriva Dorellik* - Regie: Steno - Haaptacteuren: Johnny Dorelli, Margaret Lee 
* 1968: *Straziami ma di baci saziami* - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Nino Manfredi, Ugo Tognazzi - (als Guido Scortichini)
* 1962: *[[Cinque per l'inferno]]* - Regie: Frank Kramer - Haaptacteuren: Gianni Garko, Margaret Lee - (als Sam McCarthy)
* 1969: * Fellini - Satyricon* - Regie: Federico Fellini - Haaptacteuren: Martin Potter, Hiram Keller 
* 1969: *Sono Sartana, il vostro becchino* - Regie: Anthony Ascott - Haaptacteuren: Gianni Garko, Frank Wolff 
* 1970: *Satiricosissimo* - Regie: Mariano Laurenti - Haaptacteuren: Franco Franchi, Ciccio Ingrassia - (als Taurus)
* 1976: *Stay Hungry* - Regie: Bob Rafelson - Haaptacteuren: Jeff Bridges, Sally Field - (als Goliath)

## Um Spaweck
Lamberto Bava

De **Lamberto Bava**, gebuer  den 3. Abrëll 1944 zu Roum, ass en italieenesche Filmregisseur, Dréibuchauteur a Fimproduzent.

Hien ass de Jong vum Filmregisseur Mario Bava.

## Filmographie
### Kino
* 1980: *Macabro* - Haaptacteuren: Bernice Stegers, Stanko Molnar, Bernice Stegers
* 1983: *La casa con la scala nel buio* - Haaptacteuren: Andrea Occhipinti, Anny Papa, Stanko Molnar
* 1983: *Blastfighter* - Haaptacteuren: Michael Sopkiw, Valentina Forte, George Eastman
* 1984: *Rosso nell'oceano* - Haaptacteuren: Michael Sopkiw, Gianni Garko, William Berger
* 1985: *Dèmoni* - Haaptacteuren: Urbano Barberini, Natasha Hovey
* 1986: *Morirai a mezzanotte* - Haaptacteuren: Valeria D'Obici, Leonardo Treviglio, Lea Martino
* 1986: *Dèmoni 2... l'incubo ritorna* - Haaptacteuren: David Edwin Knight, Coralina Cataldi Tassoni, Asia Argento
* 1987: *Le foto di Gioia* - Haaptacteuren: Serena Grandi, Daria Nicolodi, George Eastman
* 1988: *The Ogre* - Haaptacteuren: Paolo Malco, Virginia Bryant
* 1991: *Body puzzle* - Haaptacteuren: Joanna Pacula, Joanna Pacula, Erika Blanc
* 1980: *The Torturer* - Haaptacteuren: The Torturer, Elena Bouryka
* 2007: *Ghost Son* - Haaptacteuren: Laura Harring, John Hannah, Pete Postlethwaite
* 2018: *Twins* - Haaptacteuren: Isabella Orsini, Gérard Depardieu, Lars Eidinger

## Um Spaweck
Hope Lange

D**'Hope Lange**, gebuer als *Hope Elise Ross Lange* den 28. November 1931 zu Redding a Kalifornien, a gestuerwen den 19. Dezember 2003 zu Santa Monica, war eng US-amerikanesch Schauspillerin.

## Filmographie
### Kino
* 1956: *[[Bus Stop (Film)|Bus Stop]]* - Regie: Joshua Logan - Haaptacteuren: Marilyn Monroe, Don Murray - (als Elma Duckworth)
* 1957: *The True Story of Jesse James* - Regie: Nicholas Ray - Haaptacteuren: Robert Wagner, Jeffrey Hunter - (als Zee James)
* 1957: *[[Peyton Place (Film)|Peyton Place]]* - Regie: Mark Robson - Haaptacteuren: Lana Turner, Lloyd Nolan - (als Selena Cross)
* 1958: *[[The Young Lions]]* - Regie: Edward Dmytryk - Haaptacteuren: Marlon Brando, Montgomery Clift - (als Hope Plowman)
* 1958: *[[In Love and War]]* - Regie: Philip Dunne - Haaptacteuren: Robert Wagner, Robert Wagner - (als Andrea Lenaine Kantaylis)
* 1959: *The Best of Everything* - Regie: Jean Negulesco - Haaptacteuren: Stephen Boyd, Martha Hyer - (als Caroline Bender)
* 1961: *Wild in the Country* - Regie: Philip Dunne - Haaptacteuren: Elvis Presley, Millie Perkins - (als Irene Sperry)
* 1961: *Pocketful of Miracles* - Regie: Frank Capra - Haaptacteuren: Glenn Ford, Bette Davis - (als Elizabeth)
* 1963: *Love Is a Ball* - Regie: David Swift - Haaptacteuren: Glenn Ford, Charles Boyer - (als Millie Mehaffey)
* 1968: *Jigsaw* - Regie: James Goldstone - Haaptacteuren: Harry Guardino, Harry Guardino - (als Helen Atterbury)
* 1974: *Death Wish* - Regie: Michael Winner - Haaptacteuren: Charles Bronson, Vincent Gardenia - (als Joanna Kersey)
* 1976: *The August* - Regie: Anne Bancroft - (Kuerzfilm)
* 1983: *I Am the Cheese* - Regie: Robert Jiras - Haaptacteuren: Robert MacNaughton, Don Murray - (als Betty Farmer)
* 1985: *The Prodigal* - Regie: James F. Collier - Haaptacteuren: Robert Englund, John Cullum - (als Anne Stuart)
* 1985: *A Nightmare on Elm Street 2: Freddy's Revenge* - Regie: Jack Sholder - Haaptacteuren: Mark Patton, Kim Myers - (als Mrs. Walsh)
* 1986: *[[Blue Velvet (Film)|Blue Velvet]]* - Regie: David Lynch - Haaptacteuren: Isabella Rossellini, Kyle MacLachlan - (als Mrs. Williams)
* 1990: *Tune in Tomorrow* - Regie: Jon Amiel - Haaptacteuren: Barbara Hershey, Keanu Reeves - (als Margaret Quince) 
* 1994: *Clear and Present Danger* - Regie: Phillip Noyce - Haaptacteuren: Harrison Ford, Willem Dafoe - (als Senator Mayo)
* 1995: *Just Cause* - Regie: Arne Glimcher - Haaptacteuren: Sean Connery, Laurence Fishburne - (als Libby Prentiss)

## Weblinks
Hochzeitsnacht im Paradies (Film 1962)

**Hochzeitsnacht im Paradies** ass en éisträichesch Film vum Paul Martin aus dem Joer 1962 mam Peter Alexander a mat der Waltraut Haas an den Haaptrollen.

## Ëm wat geet et am Film?
Éisträichesche Kaméidisfilm no der Operett mam selwechten Numm vum Friedrich Schröder

## Um Spaweck
Poor Things

** Poor Things** ass en iresch-brittesch-US-amerikanesche Film vum Yorgos Lanthimos aus dem Joer 2023 mat der Emma Stone a mam Willem Dafoe an den Haaptrollen nom Roman *Poor Things* vum Alasdair Gray.

## Ëm wat geet et am Film?
D'Victoria Blessington, déi e Kand erwaart, spréngt vun der Tower Bridge zu London an d'Themse an erdrénkt. Den Dokter Godwin Baxter versicht d'Victoria ze retten an ersetzt dem Victoria säi Gehier duerch dat vun hirem ongebuerene Kand. Dem Dokter geléngt d'Operatioun a nennt dat neit Wiese Bella...

## Auszeechnungen
*Poor Things* krut 2023 um Filmfestival vu Venedeg de *Gëllene Léiw* als beschte Film.

## Um Spaweck
Mörderspiel

**Mörderspiel** ass en däitsch-franséische Film vum Helmut Ashley aus dem Joer 1962 mat der Magali Noël a mam Harry Meyen an den Haaptrollen, no engem Roman vum Pierre Schaeffer.

## Ëm wat geet et am Film?
De Klaus Trooger en erfollegräiche Couturier haasst d'Fraen an hien huet och schonn e puer Fraen ermuert. Beim leschte Muerd gouf hie vun engem Bekannten, dem Kersten, no beim Tatort gesinn…

## Um Spaweck
 Filmportal.de
Kohlhiesels Töchter (Film 1962)

** Kohlhiesels Töchter** ass en däitsche Film vum Axel von Ambesser aus dem Joer 1962 mat der Liselotte Pulver a mam Helmut Schmid an den Haaptrollen. 

## Ëm wat geet et am Film?
De Wiert Kohlhiesel huet zwee Meedercher. D'Liesel e flott Meedchen darf sech eréischt bestuede wann dat net attraktiivt Susi e Mann fonnt huet….

## Um Spaweck
 Filmportal.de
Die Sklavenkarawane (Film)

**Die Sklavenkarawane** ass en däitsch-spuenesche Film vum Georg Marischka a Ramón Torrado aus dem Joer 1962 mam Viktor Staal a mam Georg Thomalla no Motiven aus engem Roman vum Karl May 

## Ëm wat geet et am Film?

## Kuckt och
*Karl May Filmer
## Um Spaweck
The Lobster

**The Lobster** ass en iresch-brittesch-griichesch-hollännesch-franséische Film vum Yorgos Lanthimos aus dem Joer 2015 mam Colin Farrell an der Rachel Weisz an den Haaptrollen. 

## Ëm wat geet et am Film?
An der noer Zukunft ginn all Celibatairen an engem Hotel internéiert a si mussen do banne 45 Deeg e Partner oder eng Partnerin fannen. Ass dat net de Fall gi si an en Déier vun hirem Choix verwandelt.

## Auszeechnungen
De Film krut um Festival vu Cannes 2015 de Präis vun der Jury.

## Um Spaweck
The Big Heat

** The Big Heat** ass en US-amerikanesche Film noir vum Fritz Lang aus dem Joer 1953 mam Glenn Ford a mat der Gloria Grahame an den Haaptrollen. 

## Ëm wat geet et am Film?

De Sergeant Dave Bannion investigéiert den Doud vun engem anere Polizist, dem Tom Duncan. Deem seng Fra Bertha behaapt, hie wier a leschter Zäit deierlech gewiescht, wat de Grond vu sengem Selbstmord gewiescht wier. Dem Tom seng Maîtresse, d'Lucy Chapman, seet hirersäits aus, den Tom wier bei beschter Gesondheet gewiescht an hätt kee Grond gehat, sech ëmzebréngen...

## Um Spaweck
Roby Biwer

De **Robert** ("**Roby**") **Biwer**, gebuer den ... zu ..., ass e lëtzebuergesche Politiker (LSAP/PES).

Hien ass zanter Januar 1994 Member vum Gemengerot vun der Gemeng Beetebuerg a war vun 2004 bis 2011 Buergermeeschter vun där Gemeng. Zanter Enn Mäerz 2014 ass hien ee vun de véier Lëtzebuerger Vertrieder am Europäesche Comité vun de Regiounen.

Ausserdeem ass hie Member vum Verwaltungsrot vun der Fondation ''Hëllef fir d’Natur'' an zanter 2013 President vun der Naturschutzvereenegung natur&ëmwelt a.s.b.l.
Charles-André Engel

De **Charles-André Engel**, gebuer den 19. Juni 1849 an der Stad Lëtzebuerg, a gestuerwen de 17. Februar 1900, war e lëtzebuergesche Journalist.

De Charles-André Engel war am Fong Affekot. 1850 huet hien, am Virfeld vun de Legislativwalen, d'Wocheblat *[[Der Volkswille]]* an d'Bliedchen *[[Der Wähler]]* redigéiert. Dono war hie bei allen Zäitschrëfte derbäi, déi beim Jean Joris gedréckt goufen, dorënner *[[Der Arbeiter]]* an de *[[Luxemburger Volksbote]]* (wouvun hien och de Chefredakter war). 1882 huet hie selwer *[[Die Zukunft]]* a *[[La Poste]]* erausginn. Vun 1883 bis 1884 hat hien d'Leedung vun der *[[L'Indépendance luxembourgeoise|Indépendance luxembourgeoise]]*, vun 1884 bis 1887, zesumme mam Jean-Nicolas Moes war hie Redakter vun *[[Das Freie Wort (1884-1887)|Das Freie Wort]]* an dono, och mam Moes, vun der Nofollgerpublikatioun *[[Luxemburger freie Presse]]* (1887-1895).

Vun 1890 bis 1898 huet hien, zesumme mam Charles Munchen, dem Émile Servais an deem sengem Brudder, dem Charles Servais, *[[Das Echo]]* gegrënnt (vun 1891 un *L'Echo*), déi ufanks als Dageszeitung, zum Schluss just nach als Wochenzeitung erauskoum.

1890 war hien ausserdeem Mataarbechter vun *[[Acclimatation]] - Organ für Naturkenntinsse und kulturellen Fortschritt*, vun der Wielerzeitung *[[Der Luxemburger]]*, vun der Aarbechterzeitung *[[Luxemburger Central-Arbeiter-Verein]]*, déi eemol de Mount erauskoum, a vun e puer Nummere vun *[[Geist und Schöpfung]]*.
Pierre Wirtgen

De **Pierre Wirtgen**, gebuer 1794 an der Stad Lëtzebuerg, a gestuerwen den 11. Mäerz 1878, war e lëtzebuergesche Veterinär a Postmeeschter.

Hie war den éischten diploméierte Veterinär zu Lëtzebuerg. 

Hie war de Bouf vun engem Postmeeschter a gouf 1834, no deem sengem Doud, selwer Postmeeschter.
Desert Legion

**Desert Legion** ass en US-amerikanesche Film vum Joseph Pevney aus dem Joer 1953 mam Alan Ladd a mat der Arlene Dahl an den Haaptrollen nom Roman *The Demon Caravan* vum Georges Surdez.

## Ëm wat geet et am Film?

An der Sahara gëtt de Paul Lartal mat senger Arméi vu Legionäre vum Kinnek Omar Ben Khalif gefaange geholl. Si mussen an d'Madara-Dall goen, wou d'Prinzessin Morjana un der Muecht ass. Allerdéngs gëtt si vun engem gewësse Crito ugegraff ...

## Um Spaweck
Ein Toter hing im Netz

**Ein Toter hing im Netz** ass en däitschen Horrorfilm vum Fritz Böttger aus dem Joer 1953 mam Alex D'Arcy a mat der Barbara Valentin an den Haaptrollen.

## Ëm wat geet et am Film?

E Fliger voll jonker Dänzerinne fällt am Mier erof, d'Passagéier kënne sech mat engem Schlauchboot op eng tropesch onbewunnt Insel retten. Ma do lauert eng mutéiert Rise-Spann, déi et op si ofgesinn huet...

## Um Spaweck
Myriam Spiteri Debono

D**'Myriam Spiteri Debono**, gbuer de 25. Oktober 1952 zu Victoria, ass eng malteesesch Politikerin (Partit Laburista; PL). Zanter dem 4. Abrëll 2024 ass si Presidentin vun hirem Land.

Si huet Droit studéiert an huet, ier se Presidentin gouf, als Nottär geschafft.

## Um Spaweck
Wiesselcoursmechanismus II

De **Wiesselcoursmechanismus II** (ofgekierzt **WCM II**, op Englesch *European Exchange Rate Mechanism II* an ofgekierzt *ERM II*) ass zanter dem 1. Januar 1999 e Wiesselcourssystem, deen tëscht verschiddenen EU-Länner besteet. De WCM II leet eng Bandbreet vu ± 15 Prozent un de Leetcours vun der Wärung vun engem WCM-II-Member op den Euro fest.

Den **Europäesche Wärungssystem II** (EWS II) ass den Nofollger vum Europäesche Wärungssystem (EWS), dee vum 13. Mäerz 1979 bis den 31. Dezember 1998 bestoung.

Ee vun de Konvergenzkrittären ass, datt e Land op d'mannst zwee Joer am WCM II si muss, ier et den Euro aféiere kann.

## Memberen
### Aktuell Memberen
Den Ament ass ee Land am WCM II: Dänemark.




### Nach net bäigetrueden EU-Länner
Fënnef Membere vun der EU sinn nach keng Membere vun der Eurozon oder dem WCM II: Polen, Rumänien, Schweden, Tschechien an Ungarn. Déi fënnef EU-Memberen hu sech verflicht, den Euro anzeféieren.

### Fréier Memberen
De WCM II huet sech als e stabilt Wiesselcoursarrangement erwisen. Zanter 1999 huet nëmmen de Leetzëns vun der Slowakescher Kroun zweemol missen ugepasst ginn. D'Leetcourse vun den aacht weidere Länner, déi den Euro agefouert hunn, huet wärend der WCM-II-Memberschaft net misse geännert ginn.

* entsprécht dem leschten an zanter dem 29. Mee 2008 gëltegen, WCM-II-Leetcours (Leetcours vum 19. Mäerz 2007 bis den 28. Mee 2008: *35,4424*; virdrun: *38,4550*)

## Kuckt och
* Europäesch Zentralbank
* Eurozon
* Europäesch Unioun
Mit 17 weint man nicht

**Mit 17 weint man nicht** ass en däitsche Film vum Alfred Vohrer aus dem Joer 1960 mam Matthias Fuchs a mat der Barbara Frey an den Haaptrollen.

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
 Filmportal.de
Die Post geht ab (Film)

**Die Post geht ab** ass en däitsche Film vum Helmuth M. Backhaus aus dem Joer 1962 mam Adrian Hoven a mat der Vivi Bach an den Haaptrollen.

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
Mehring (Uewerbayern)

**Mehring** ass eng däitsch Gemeng am Regierungsbezierk Uewerbayern a Bayern.

## Kuckt och
* Mehring (Musel), Gemeng an der Musel

## Um Spaweck
13 West Street

** 13 West Street** ass en US-amerikanesche Film vum Philip Leacock aus dem Joer 1962 mam Alan Ladd a Rod Steiger an den Haaptrollen nom Roman *The Tiger Among Us* vum Leigh Brackett.

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
FBI Code 98

**FBI Code 98** ass en US-amerikanesch-brittesche Film vum Leslie H. Martinson aus dem Joer 1962 mam Jack Kelly a mam Ray Danton an den Haaptrollen.

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
Złoty

De **Złoty** (PLN) ass zanter dem 11. Januar 1924 déi offiziell Wärung vu Polen.

1 Złoty ass an 100 Groszy ënnerdeelt.

## Geschicht
De Złoty gouf am 14. Joerhonnert am Kinnekräich Polen als Wärung agefouert. 1841 gouf de Złoty duerch d'Aféiere vum Rubel ofgeschaaft.

### Zweet Republik
1924 gouf de Złoty no der extreemer Inflatioun vum Éischte Weltkrich erëm agefouert, an huet domat d'Polnesch Mark ersat. Wärend der Däitscher Besatzung am Zweete Weltkrich blouf de Złoty am Generalgouvernement als Wärung bestoen a gouf no der Besatzungzäit bäibehalen.

Den 1. Januar 1995 gouf de Złoty zum Faktor 1 : 10.000 nei bewäert: 1 Nowy Złoty (PLN) entsprécht deemno 10.000 'Alen' (PLZ).

## Kuckt och
* Euro

## Um Spaweck
The Cabinet of Caligari

**The Cabinet of Caligari** ass en US-amerikanesche Film vum Roger Kay aus dem Joer 1962 mam Dan O'Herlihy an der Glynis Johns an den Haaptrollen. 

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
Der Herr mit der schwarzen Melone

**Der Herr mit der schwarzen Melone** ass e Schwäizer Film vum Karl Suter aus dem Joer 1962 mam Walter Roderer a mat der Sabina Sesselmann an den Haaptrollen.

## Ëm wat geet et am Film?

De fréiere Bankemployé Hugo Wiederkehr, deen och Erfinder ass, brauch Suen. Hie klaut 3 Milliounen aus engem Fliger, déi fir eng Bank geduecht waren, a quartéiert sech domat zu Genf an engem chicken Hotel an. Do gesäit en eng Chance, d'Duechter vun engem fréiere Client ze ëmgaachelen, bei där e virdrun als klenge Beamte keng Chance hat...

## Soss
De Bruno Ganz hat an dësem Film seng éischt Filmoll (als Hotelsemployé).

## Um Spaweck
Dolmetschen

**Dolmetschen** ass eng Form vun Iwwersetzung, bei där geschwaten Text praktesch direkt an eng aner Sprooch iwwerdroe gëtt. D'Persoun, déi dolmetscht, ass den Dolmetscher.

Wann dat geschitt, wärend deem wou geschwat gëtt, da schwätzt ee vu Simultandolmetschen; wann de Riedner no all Saz (oder no e puer Sätz) eng Paus mécht, fir dem Dolmetscher z'erlaben, dat z'iwwersetzen, da schwätzt ee vu Konsekutivdolmetschen.

Eng Spezialform vun Dolmetschen ass dat visuellt Dolmetschen a Gebärdesprooch.

## Um Spaweck
Mehring

* Mehring (Musel), däitsch Gemeng an der Musel, Rheinland-Pfalz;
* Mehring (Uewerbayern), däitsch Gemeng am Regierungsbezierk Uewerbayern, Bayern;
Forint

De **Forint** (HUF) ass zanter dem 1. August 1946 déi offiziell Wärung vun Ungarn.

1 Forint ass an 100 Fillér ënnerdeelt. 

## Geschicht
De Forint war vun 1921 bis 1924 d'Wärung an Ungarn. E gouf 1924 mam Pengő ersat. 1946 gouf de Forint nom Zerfall vum Nazidäischland erëm agefouert.

## Billjeeën am Ëmlaf

## Kuckt och
* Euro

## Um Spaweck
The Best of Enemies (Film 1961)

**The Best of Enemies** ass e brittesch-italieenesche Krichsfilm vum Guy Hamilton aus dem Joer 1961 mam David Niven a mam Alberto Sordi an den Haaptrollen. 

## Ëm wat geet et am Film?

1941, am Zweete Weltkrich, ass de brittesche Majouer Richardson (David Niven) an Abessinien Krichsgefaangenen an engem Lager ënner dem italieenesche Kapitän Blasi (Alberto Sordi). Déi zwéin hunn et déck openee sëtzen...

## Um Spaweck
Geliebte Hochstaplerin

**Geliebte Hochstaplerin** ass en däitsche Film vum Ákos von Ráthonyi aus dem Joer 1961 mat der Nadja Tiller a mam Walter Giller an den Haaptrollen.

## Ëm wat geet et am Film?

De Robert reest als blanne Passagéier vun Hamburg op New York. U Bord ass och seng Freiesch Barbara, déi, dem Wonsch vun hirer Mamm no, em amerikaneschen Millionärsierwe bestuede soll. De Robert mécht Bekanntschaft mam Martine, engem Mannequin, a verstoppt sech a senger Kabinn...

## Um Spaweck
Filmportal-de
Schweedesch Kroun

D**'Schweedesch Kroun** (*svensk krona*, SEK) ass zanter 1924 déi offiziell Wärung vu Schweden.

1 Kroun ass an 100 Ören ënnerdeelt.

## Geschicht
D'Schweedesch Kroun gouf 1875 agefouert. Se gouf deemools och an Dänemark, Norwegen an Island agefouert.

Als Memberstaat vun der Europäescher Unioun misst Schweden den Euro aféieren, soubal et d'Konvergenzkrittären erfëllt. Allerdéngs haten d'Awunner sech 2003 an engem Referendum mat 56 % dergéint ausgeschwat, den Euro anzeféieren. Dofir gëtt, obwuel d'Land am Fong soss prett fir en Euro-Bäitrëtt wier, express ee Konvergenzkrittär net erfëllt, neemlech d'Memberschaft am Wiesselcoursmechanismus II.

## Kuckt och
* Euro

## Um Spaweck
Satan Never Sleeps

** Satan Never Sleeps** ass en US-amerikanesche Film vum Leo McCarey aus dem Joer 1962 mam William Holden a mam Clifton Webb an den Haaptrollen no engem Roman vun der Pearl S. Buck.

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
Musik ist Trumpf (Film)

** Musik ist Trumpf** ass e Schwäizer Film vum Franz Josef Gottlieb aus dem Joer 1962 mam Hazy Osterwald a mat der Wera Frydtberg an den Haaptrollen. 

## Ëm wat geet et am Film?
De Film ass eng Biographie vum Bandleader Hazi Osterwald,

## Um Spaweck
Reserve-Polizei-Bataillon 101

D**'Reserve-Polizei-Bataillon 101** war eng Unitéit vun der däitscher Ordnungspolizei am Zweete Weltkrich. Et gouf 1939 zu Hamburg opgestallt an huet haaptsächlech aus eelere Poliziste bestanen. Et waren awer och 14 Lëtzebuerger aus der Fräiwëllegekompanie mat derbäi, déi vun den Nazien an déi däitsch Police gezwonge goufen. 

Dëser Unitéit gëtt virgeworf, datt s'u Massemuerden an Deportatioune vu Judden a Pole bedeelegt war.

## Literatur
Browning, Christopher R.:  Ordinary Men: Reserve Police Battalion 101 and the Final Solution in Poland
Schëld E, 21f

D****' ass en Hiwäisschëld aus dem Lëtzebuerger Code de la route dat d'Identifikatiounsnummer vun enger Vëlosstreck vum nationale Vëlosreseau ugëtt. D' kann d'Schëlter E, 7a, E, 7b an E, 7c ergänzen. Wann et zum Schëld  E, 7b oder E, 7c gehéiert, dann hänkt et ënnert deem Schëld.

D'Illustratioun hei drënner ass e Beispill vum :

Luxembourg road sign diagram E,7c (1) (2016).png|D' ënnert dem Weeweiser E, 7c


## Originaltext aus dem Code de la route

Artikel 107 – V. Signaux d'indication
« 23. Identification - Le signal E,21f (…) indique le numéro d’identification d’un itinéraire cyclable du réseau cyclable national. Il peut compléter les signaux E,7a, E,7b et E,7c.Lorsque les signaux E,21e, E21f et E,21g complètent les signaux E,7b ou E,7c, ils sont reproduits sur des panneaux placés en-dessous du signal qu’ils complètent. »


## Biller

## Um Spaweck
Jean-Baptiste Neuens

De **Jean-Baptiste Charles François Neuens**, gebuer de 7. Juli 1812 zu Miersch am Haus *Hantzen*, an och do den 29. Juli 1881 gestuerwen, war e lëtzebuergesche Professer, Auteur, Iwwersetzer, Erfinder a Generol-Leitnant an der Belscher Arméi.

## Liewen a Karriär
Hie war de Bouf vum Simon Neuens an der Marie Warken.

Beim Ausbroch vun der Belscher Revolutioun, 1830, huet hie seng Schoul um Stater Kolléisch ofgebrach, a sech zu Bréissel an d'Arméi gemellt, wou en et an de Joren derno bis zum Rang vum *Capitaine-commandant* (1842) bruecht huet. Dat selwecht Joer gouf hie Professer op der *Ecole de pyrotechnie* zu Léck. 1847 gouf hie Majouer am 1. Artillerieregiment zu Tournai, an 1857 Lieutnant-Colonel.

1858 gouf hien als Direkter vun der *Ecole de pyrotechnie* nomméiert, ma schonn dat Joer drop huet hien d'Direktioun vun der *[[Fonderie royale de canons (Léck)|Fonderie de canons]]* iwwerholl. Vun 1859 huet hien ausserdeem un de Pläng vum Ausbau vun der Festung vun Antwerpen matgeschafft. 1863 gouf hien zum Colonel ernannt, 1870 zum Generol-Majouer an 1875 zum Generol-Leitnant. 1876 goung en a Pensioun. Hie goung hannescht op Miersch, wou e gestuerwen ass.

Den Neuens huet als Éischten dem Carl von Clausewitz säi *Vom Kriege* op Franséisch iwwersat. Aner Iwwersetzunge vun him sinn ë. a. *Description de la fabrication des bouches à feu en fonte de fer et des projectiles à la Fonderie de canons de Liège par le général HUGUENIN*» (Chez Wahlen, Bruxelles, 1839) aus dem Hollänneschen' , a *Mémorial descriptif concernant la fabrication de la poudre à la poudrière de Spandau, traduit d'un mémoire allemand communiqué en manuscrit par un officier russe,* sou wéi deen een oder aneren Artikel fir d*'Revue militaire*. 

Hien huet ausserdeem eng Technik fir e Sprengstoff-Zünder erfonnt.

## Gielercher
* 
*  Commandeur de l'Ordre de St-Grégoire
*  Königlicher Kronen-Orden (Preisen), 2. Klass (1866).
* 
* 

## Um Spaweck
The Pirates of Blood River

**The Pirates of Blood River** ass e brittesche Film vum John Gilling aus dem Joer 1962 mam Kerwin Mathews am Christopher Lee an den Haaptrollen. 

## Ëm wat geet et am Film?

## Um Spaweck
Superjhemp-Statu zu Miersch

D**'Superjhemp-Statu zu [[Miersch]]** ass eng bronze Statu, déi de Comic-Personnage Superjhemp duerstellt. Si gouf de 4. Juni 2023 ageweit a steet an der Grande-Duchesse-Charlotte-Strooss, vis-à-vis vum Mierscher Lieshaus.

D'Statu ass maanshéich a representéiert de Charel Kuddel a voller Superjhemp-Montur, deen op engem Stouss Bicher (deene sëllegen Alben aus der Serie) steet.

Se gouf vun der Katarzyna Kot, nom Roger Leiner sengen Zeechnungen, entworf. De Leiner huet viru sengem Doud zu Miersch gewunnt.
Katarzyna Kot

D**'Katarzyna Kot**, gebuer 1978 zu Rzeszow a Polen, ass eng polnesch Sculptrice, déi zanter 2004 zu Lëtzebuerg lieft.

Si huet vun 1993 bis 1998 op der Konschtakademie vu Rzeszow Sculpture studéiert. Vun 1998 bis 2003 war si op der Konschtakademie vu Kraków, am Atelier vum J. Sekowski, wou si, no engem Tëschejoer zu Paräis op der École des Beaux-Arts, 2003 hire Master gemaach huet. Parallel huet si vun 2000 bis 2003 Konschterzéiung studéiert an do eng Licece dra gemaach.

Si wunnt a schafft zanter 2004 als fräischaffend Kënschtlerin zu Lëtzebuerg.

## Wierker
* ...
* Superjhemp-Statu Miersch (2023)
Aly Kridel

Den **Aloyse** ("**Ali**" respektiv "**Aly**") **Kridel**, gebuer den 19. Mee 1937, a gestuerwen den 31. Mäerz 2024, war e lëtzebuergeschen Automobilsportler.

## Palmarès (net komplett)

* 1981: 1. bei der Rallye Madeira (enger Course fir d'Europameeschterschaft) zesumme mat sengem Co-Pilot Paul Dunkel op engem Ford Escort RS 1800
* 1976: 16. bei der Rally Monte Carlo zesumme mat sengem co-Pilot Léo Linden op engem Ford Escort RS 2000
* 1967: 6. bei de 24 Stonne vu Spa-Francorchamps zesumme mam Nicolas Koob op engem Alfa Romeo Giulia GT

## Um Spaweck
* Den Aloyse Kridel op www.racingyears.com
* Den Aly Kridel Sr op www.ewrc-results.com
Schëld E, 22d

D****' ass en Hiwäisschëld aus dem Lëtzebuerger Code de la route fir d'Streck vun enger Deviatioun fir Vëlosfuerer unzeweisen. Et kann och mat engem Zousazschëld ekipéiert gi fir e lokaalt Zil, den Numm vun enger Strooss, der Vëlospist oder eng Distanz unzeginn.

D'Illustratiounen hei drënner si Beispiller vum Schëld E,22d:

Luxembourg road sign E,22d (1).svg
Luxembourg road sign E,22d (2).svg
Luxembourg road sign E,22d (3).svg


## Originaltext aus dem Code de la route

Artikel 107 – V. Signaux d'indication
« 24. Déviation – Les présignaux E,22c et E,22ca, dont les illustrations ci-dessus sont des exemples, annoncent un itinéraire de déviation. Ils renseignent sur le tronçon de voie publique barrée à la circulation et sur l’itinéraire de déviation. Le signal C,2 peut être remplacé par un des signaux C,3a à C,9. »


## Bemierkungen

## Kuckt och
* Schëld E, 22a: Deviatiounsschëld
* Schëld E, 22b: Deviatiounsschëld (Virsignal)

## Biller

Luxembourg road sign E,22d (03).jpg
Luxembourg road sign E,22d (03) PC2.jpg
Luxembourg road sign E,22d (01) PC2.jpg

 
## Um Spaweck