open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Guy Lenz

De Colonel **Guy Lenz**, gebuer den 28. Januar 1946 zu Péiteng, war vun 1998-2002 Chef vum État-major (Kommandant) vun der Lëtzebuerger Arméi. Hien ass bestuet an huet zwee Kanner.

## Liewen
Nodeem hien 1965 de Lycée ofgeschloss hat, goung hien op d'Lécker Universitéit studéieren.
1966 huet hie sech an der Arméi engagéiert a säi Studium fir Offizéier op der *École spéciale militaire de Saint-Cyr* a Frankräich ugefaangen, fir en 1969 op der *École Application de l'Infanterie* zu Montpellier ofzeschléissen. Hien huet seng Carrière zu Dikrech um *Centre d'Instruction Militaire* (CIM) an der Funktioun vum Pletonschef ugefaangen.
Vun 1969 bis 1990 hat hie verschidde Funktiounen um *CIM*, ënner anerem déi vum Pletonschef vun der Infanterie, Pletonschef vun der *Instruction de Base*, Pletonschef an der Anti-Panzer-Kompanie (TOW), Kompaniechef vun der Infanterie, Kompaniechef vun der Kommando- a Service Kompanie, Personaloffizéier, Instruktiouns- an Operatiounsoffizéier an als lescht déi vum *Commandant en second* vum *CIM*. Wärend där Zäit huet hien och verschidde Funktioune beim AMF (L) Kontingent besat.

An de follgende Joren huet de Colonel Guy Lenz seng Fachbildung vervollstännegt an déi heite Formatioune gemaach:
* 1974: Formatioun iwwer de Waffesystem TOW bei der Bundeswehr an Däitschland
* 1975: Cours vum Kompaniechef op der *École d'Infanterie* zu Arel an der Belsch
* 1976: Cours *Candidat Major* op der selwechter Schoul
* 1986-1987: *Armed Forces Staff College* zu Norfolk (Virginia, USA)

Zanter Dezember 1990 an no senger Formatioun als Entwaffnungs-Inspekter um belschen État-major an op der *École de l'OTAN* zu Oberammergau an Däitschland, gouf hie Chef vum *Groupe Inspections, Vérifications et Observations* (GIVO) um Kommando vun der Lëtzebuerger Arméi an der Stad Lëtzebuerg.

Am Mee 1991 huet hien d'Operatioun *Provide Confort* an der Tierkei an am Irak als *Chef de Mission* um Kapp vun enger Lëtzebuerger Delegatioun besicht.

Den 1. August 1993 ass hien als *Conseiller Militaire* bei d'Lëtzebuerger NATO –Delegatioun komm, a gläichzäiteg war hien de Lëtzebuerger *Représentant National Militaire* um SHAPE.

Den 20. Februar 1995 gouf hie permanente Lëtzebuerger Vertrieder am *NATO Militärkommitee* a Militärdelegéierte bei der *[[Westeuropäescher Unioun]]*, den Nofollger vum *[[Bréisseler Pakt]]*.

Vun 1998 bis 2002 war de Guy Lenz Chef d'État-major vun der Lëtzebuerger Arméi.

Duerno war hien *Haut-Commissaire à la Protection nationale* zu Lëtzebuerg bis en op där Plaz 2006 vum Colonel Roland Bombardella ersat gouf.

De Guy Lenz ass President vum Nationale Militärgeschichtsmusée zu Dikrech.

## Gielercher
### National
* 
* Grand Officier dans l'Ordre de Mérite
* 
* Croix de 25 années de service
* Médaille commémorative du Mariage de LLAARR le Grand-Duc héritier et la Grande-Duchesse héritière
* Médaille commémorative du 25ième anniversaire à l'occasion de l'accession au trône de S.A.R le Grand-Duc.
* Gëlle Verdéngschtmedail vum Mérite sportif

### International
* 
* The Meritorious Service Medal (USA)
* 
* 

## Um Spaweck
* Who is who op nato.int
Clodomir

De **Clodomir** oder **Chlodomer**, gebuer 495 a gestuerwe 524, war vu 511 bis 524 Kinnek vun Orléans. Aner Deeler vum Frankeräich goufe vun anere Membere vun der Famill regéiert.
## Um Spaweck
Thierry I.

Den **Thierry I.** oder **Theuderich I.**, gebuer ëm 484, a gestuerwe 534, war vu 511 bis 534 Kinnek vu Metz (dem spéideren Austrasien).
## Um Spaweck
Childebert I.

De **Childebert I.**, gebuer ëm 497, a gestuerwe 558, war Kinnek vu Paräis vun 511 bis 558.

## Um Spaweck
Clotaire I.

De **Clotaire I.** oder **Chlothar I.** war Kinnek vun Neustrien (511-561) a vun de Franken (558-561).

## Um Spaweck
Theodebald I.

Den **Théodebald I.**, och **Theudebald I.**, gebuer 535, a gestuerwe 555, war vu 548 bis 555 Kinnek vun Austrasien.
Robert II. vu Frankräich

De **Robert II.**, gebuer 972, a gestuerwen 1031, war vun 996 bis 1031 Kinnek vu Frankräich.

## Um Spaweck
Henri I. vu Frankräich

Den **Henri I.**, gebuer 1008, a gestuerwen 1060, war vun 1031 bis 1060 Kinnek vu Frankräich.
## Um Spaweck
Roudebierg (Lampertsbierg)

De **Roudebierg** ass deen nordwestlechsten Deel vum Lampertsbierg. Do leien ënner anerem de Lycée technique Michel-Lucius, de Lycée technique du Centre an een Deel vun der Uni Lëtzebuerg, dee fréiere Centre universitaire. Vum Roudebierg aus a Richtung Nordweste geet et biergof op d'Siwebueren, südlech an de Reckendall, an nord-ëstlech läit de Pabeierbierg.

Am allgemenge Sproochgebrauch ass mat *Roudebierg* och dacks den ënneschten Deel vun der Avenue de la Faïencerie gemengt.
Gocta-Waasserfall

De **Gocta-Waasserfall** an der peruanescher Provënz Chachapoyas ass mat enger Fallhéicht vu 770 Meter ee vun den héchste Waasserfäll iwwerhaapt.

En ass eng 700 Kilometer am Nordoste vun der Haaptstad Lima ze fannen, an ass genannt no den Awunner vun där Reebësch-Amazonasregioun.

Bei enger drëtter Expeditioun am Mäerz 2006 huet eng däitsch-peruanescher Grupp, déi vun engem däitschen Entwécklungsassistent, dem 32 Joer ale Stefan Ziemendorff geleet gouf, et fäerdeg bruecht, de Waasserfall fir d'éischt Kéier ze filmen. Am Joer 2002 hat déi selwecht Ekipp de Waasserfall entdeckt a vermooss.

Deen héchste Waasserfall ass de Salto del Angel-Waasserfall a Venezuela mat enger Fallhéicht vun 972 Meter.

## Um Spaweck

* Aus de Wikinews
Reckendall

De **Reckendall** ass e Lieu-dit an eng Strooss an der Gemeng Stroossen an am Quartier Rollengergronn vun der Stad Lëtzebuerg. En ass en Deel vum CR230 a verbënnt d'Rue de Rollingergrund () mat der Areler Strooss () zu Stroossen.

Am ënneschten (ëstlechen) Deel leien d'Haiser op der gerueder Stroossesäit (Hausnummeren 12 - 132) um Gebitt vun der Stad Lëtzebuerg, all déi aner Haiser - an domat de gréissten Deel vum Reckendall - gehéieren zu der Gemeng Stroossen.

## Urspronk vum Numm
Laang Zäit gouf geduecht, den Numm *Reckendall* hätt keng richteg Bedeitung. Mat engem Bléck op de Urkadasterplang (ëm 1820), schéngt een dem Urspronk vum Numm awer méi no ze kommen. Grafesch ass um Plang zwar weeder e Feld oder e Flouer mat sou engem Numm, ma am ieweschten Deel, beim *Rackenberg*, steet niewent engem Pad a Richtung Stroossen eng Notiz derbäi:  « maisons isolées appelées Reckenthal ». An der Fachliteratur geet e vun der selwechter Bedeitung fir *Racken* aus wéi fir *Recken*. Béid Nimm deiten op Begrëffer hi wéi Grenzen, Reien, Häng, Terrassen um Bord vun Akere bei engem Hank, asw. Änlech Erklärunge fënnt een och am Luxemburger Wörterbuch.

Wëssenschaftlech wäit gefächert Sproochetüden deiten drop hin, datt et sech ëm en aalt Nome vun der europäescher Toponymie handelt. De *Rackebierg* ass deemno e „Feld-Bierg” um Bord vum Bambësch; op sengen Terrasse fänkt de Reckendall un.

## Biller

Fichier:Luxembourg, Strassen - Reckenthal (1).jpg|Am Reckendall, Richtung Rollengergronn. Riets, Gemeng Stroossen, lénks, Stad Lëtzebuerg.


## Um Spaweck
Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Argentinien

Déi Argentinesch Foussballnationalekipp bei der Foussball-Weltmeeschterschaft 2006 an Däitschland:

## Qualifikatioun

## Ekipp

## Spiller
### Virronn
*  -  Côte d'Ivoire 2:1 (2:0)
*  -  Serbien a Montenegro 6:0 (3:0)
*  Holland -  0:0

### Aachtelsfinall
**Samschdeg, 24. Juni, 21 Auer zu Leipzig**
*  Argentinien –  Mexiko 2:1 n. V. (2:1, 1:1, 1:1)

### Véirelsfinall
* **Freideg, 30. Juni, 17 Auer zu Berlin**
 Däitschland -  Argentinien 5:3 n.E. (1:1, 1:1, 1:1, 0:0)

## Kuckt och
* Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Grupp C
* Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Aachtelsfinall
* Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Véirelsfinall
Claude Meisch (Politiker)

De **Claude Meisch**, gebuer de 27. November 1971 zu Péiteng, ass e lëtzebuergesche Bankbeamten a Politiker (DP). Hien ass zanter dem 17. November 2023 Minister fir Bildung a fir de Logement an der Regierung Frieden-Bettel.

## Liewen a Karriär
No der 13ième, déi hien am Lycée technique Mathias-Adam zu Péiteng ofgeschloss huet, huet hie bis 1998 Finanzmathematik op der Universitéit zu Tréier studéiert. No sengem Studium huet hien op der Banque de Luxembourg geschafft. Zanter 1994 ass hie Member vun der DP an tëscht 1995 an 2000 war hien den éischten nationale Vizepresident vun der *Jeunesse démocrate et libérale* (JDL) a President vun der JDL-Sektioun Déifferdeng.

Den 10. Oktober 1999 ass de Claude Meisch an de Gemengerot vun der Stad Déifferdeng gewielt ginn a war do, vum 31. Januar 2002 bis zu senger Nominéierung als Minister, Buergermeeschter. An där Funktioun war hien och Vizepresident vum *[[Syndicat intercommunal de l'hôpital princesse Marie-Astrid]]* zu Nidderkuer a Member vum Büro vum *[[Syndicat Pro-Sud]]*.

Hien ass Member vum Direktiounscomité vun der DP a war tëscht 2004 an 2013 President vun där Partei.

Bei de Chamberwale vum 13. Juni 1999 ass hien op der Lëscht vun der DP am Walbezierk Süden eng éischt Kéier an d'Chamber gewielt ginn. Bei deene vum 13. Juni 2004, vum 7. Juni 2009, an deene vum 20. Oktober 2013, wéi och bei deene vum 14. Oktober 2018 an deene vum 8. Oktober 2023 ass hien allkéiers als Deputéierten erëmgewielt ginn.

No de Chamberwale vum 20. Oktober 2013 huet hien op säin Deputéiertemandat verzicht, fir an der Regierung Bettel-Schneider Minister fir Erzéiung, Kandheet a Jugend a Minister fir Fuerschung, Héichschoulen a Beruffsausbildung ze ginn. Dat selwecht huet hien no deene vun 2018 gemaach, wou hien an der Regierung Bettel-Schneider-Braz déi selwecht Portefeuilen iwwerholl huet.

Och bei de Chamberwale vum 8. Oktober 2023 gouf hien an d'Chamber gewielt. Op en Neits huet hien op säi Mandat verzicht, fir an der Regierung Frieden-Bettel Minister fir Bildung a fir de Logement ze ginn.

### Privatliewen
Hie wunnt zu Uewerkuer an der Gemeng Déifferdeng, ass bestuet an huet e Jong.

## Gielercher
* Commandeur vum Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg (Promotioun 2014).

## Kuckt och
* Lëscht vun de lëtzebuergesche Regierungsmemberen

## Um Spaweck

* CV op der Websäit vun der DP
Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Brasilien

Déi Brasilianesch Foussballnationalekipp bei der Foussball-Weltmeeschterschaft 2006 an Däitschland:

## Qualifikatioun

## Ekipp

## Spiller
### Virronn
* **Dënschdeg, 13. Juni 2006, 21 Auer zu Berlin** -  Kroatien 1:0 (1:0)
* **Sonndeg, 18. Juni 2006, 18 Auer zu München** -  Australien 2:0 (0:0)
* **Donnersdeg, 22. Juni 2006, 21 Auer zu Dortmund** Japan -  1:4 (1:1)

### Aachtelsfinall
* **Dienstag, 27. Juni 2006, 17 Auer zu Dortmund** Brasilien –  Ghana 3:0 (2:0)

### Véirelsfinall
* **Samsdag, 1. Juli 2006, 21 Auer zu Frankfurt** Brasilien -  Frankräich 0:1 (0:0)

## Kuckt och
* Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Grupp F
* Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Aachtelsfinall
* Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Véirelsfinall
Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Ecuador

D'Foussballnationalekipp vum Ecuador bei der Foussball-Weltmeeschterschaft 2006 an Däitschland:

## Qualifikatioun

## Ekipp

## Spiller
### Virronn

* **Freideg, 9. Juni 2006, 21 Auer zu Gelsenkirchen**  Polen -  0:2 (0:1)
***Donneschdeg, 15. Juni 2006, 15 Auer zu Hamburg**  -  Costa Rica 3:0 (1:0)
***Dënschdeg, 20. Juni 2006, 16 Auer zu Berlin**  -  Däitschland 0:3 (0:2)

### Aachtelsfinall
**Sonndeg, 25. Juni, 17 Auer zu Stuttgart**
 England –  Ecuador 1:0 (0:0)

## Kuckt och
* Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Grupp A
* Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Aachtelsfinall
Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Paraguay

D'Foussballnationalekipp vu Paraguay bei der Foussball-Weltmeeschterschaft 2006 an Däitschland:

## Qualifikatioun

## Opstellung

## Spiller
### Virronn
*  - England -  1:0 (1:0)
*  - Schweden -  1:0 (0:0)
*  -  Trinidad an Tobago -:- (-:-)

## Kuckt och
* Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Grupp B
Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Tschechien

Déi Tschechesch Foussballnationalekipp bei der Foussball-Weltmeeschterschaft 2006 an Däitschland:

## Qualifikatioun

## Spiller
### Virronn
*  USA - 
*  -  Ghana 0:2 (0:1)
*  -  Italien -:- (-:-)

## Kuckt och
* Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Grupp E
Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Schweden

Déi Schweedesch Foussballnationalekipp bei der Foussball-Weltmeeschterschaft 2006 an Däitschland:

## Qualifikatioun

## Ekipp

## Spiller
### Virronn
*  Trinidad an Tobago -  0:0 (0:0)
*  -  Paraguay 1:0 (0:0)
*  -  England 2:2 (0:1)

### Aachtelsfinall
*  Däitschland -  Schweden 2:0 (2:0)
 
## Kuckt och
* Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Grupp F
* Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Aachtelsfinall

## Um Spaweck
Buergermeeschter

E **Buergermeeschter**, resp. eng **Buergermeeschtesch**, ass eng Persoun, déi d'Administratioun vun enger Gemeng leet an dës no baussen hi vertrëtt. 
## Zu Lëtzebuerg
An de lëtzebuergesche Gemenge gëtt de Buergermeeschter vum Groussherzog op Virschlag vun der Majoritéit vun de Membere vum Gemengerot, ënner de Membere vum Gemengerot ernannt. Dat Mandat ka widderholl ginn. De Buergermeeschter gëtt zu Lëtzebuerg also ni vun de Bierger gewielt, weeder direkt nach indirekt.

### Funktiounen
De Buergermeeschter spillt am Schäfferot an am Gemengerot vun der Gemeng eng primär Roll. E suergt fir d'Ausféiere vun de Policegesetzer a -reglementer. Dozou zielt och d'Bautereglement. De Buergermeeschter gëtt (oder refuséiert) am Prinzip d'Baugeneemegungen. En iwwerwaacht d'ëffentlech Sécherheet, den ëffentleche Regëster an en ass Officier de l'état civil (Standesbeamten). Déi zivil Hochzäit gëtt virum Buergermeeschter oder sengem Remplaçant gefeiert.

## Kuckt och
* Lëscht vun den amtéierende Buergermeeschteren zu Lëtzebuerg

## Um Spaweck
Paul Helminger

De **Paul Helminger**, gebuer den 28. Oktober 1940 zu Esch-Uelzecht, a gestuerwen de 16. Abrëll 2021, war e lëtzebuergesche Jurist, Politikwëssenschaftler, Manager an DP-Politiker. Hie war 12 Joer laang Buergermeeschter vun der Stad Lëtzebuerg.

## Biographie
Am Krich ass seng Famill vun Esch an d'Stad op de Belair geplënnert, wou hien och an d'Primärschoul gaangen ass. No sengem Première-Examen am Kolléisch huet hien 1959 op der *[[Sorbonne]]* zu Paräis ugefaangen Droit ze studéieren, woumat hien 1963 fäerdeg war. Dat selwecht Joer krut hien um *[[Institut d'études politiques]]*, och zu Paräis, säin Diplom an *Internationale Bezéiungen*. 1964 huet hien nach en Doktorat a Rechtswëssenschaften zu Lëtzebuerg gemaach, ier hien op d'Universitéit vun Stanford an den USA gewiesselt ass, fir do en Master an de Politikwëssenschaften ofzeschléissen.

1966 huet de Paul Helminger eng diplomatesch Karriär ugefaangen an huet Lëtzebuerg bei der KSZE (Konferenz iwwer Sécherheet an Zesummenaarbecht an Europa) zu Helsinki an zu Genf vertrueden, ier en 1974 Chef de cabinet fir de Gaston Thorn gouf. An der Regierung Werner-Thorn-Flesch war hie vun 1979 bis 1984 Staatssekretär fir Aussebezéiungen, Aussenhandel a Kooperatioun, Staatssekretär fir Wirtschaft a Mëttelstand, a Staatssekretär fir Justiz.

Hie war vum 23. Juli 1984 bis den 8. Juni 1989 als Deputéierten an der Chamber. Dat Mandat huet hien zanter dem 18. Juli 1994 all 5 Joer op en Neits vum Wieler confirméiert krut. Am Juni 2012 huet hie säi Mandat néiergeluecht fir sech aus der Politik zeréckzezéien.

Vun 1984 bis 1989 war hie Generaldirekter vun der Firma *[[Computerland Europe]]*.

1987 gouf en an de Gemengerot vun der Stad Lëtzebuerg gewielt. Hie gouf 1991 Schäffen an 1999 Buergermeeschter vun der Stad, 1999-2004 a Koalitioun mat der CSV, 2005-2011 mat deene Gréngen.

Bei de Gemengewale vum 9. Oktober 2011 gouf hien op der Lëscht vun der DP zweetgewielten hanner dem Xavier Bettel. Doropshin huet de Paul Helminger annoncéiert, sech aus der Gemengepolitik zeréckzezéien.

De Paul Helminger war President vun der SIDOR. Hie war zanter dem 14. Mee 2012 President vum Verwaltungsrot vun der Luxair a gouf am Januar 2013 och an déi selwecht Funktioun bei der Cargolux nominéiert Hie war och Verwaltungsrotsmember vun der Brasserie Nationale, Société Européenne de Banque, Intesa Sanpaolo Holding International, SnapSwap, Allfin Holding, Pirelli Finance an ZithaKlinik.

## Privatliewen
De Paul Helminger war bestuet, Papp vu siwe Kanner an huet an der Stad Lëtzebuerg gewunnt.

Vun 1994 bis 2003 war hie President vun der *[[Fédération luxembourgeoise de tennis]]*. Hie war Éierepresident vun der Associatioun vun de Modelleisebunner.

## Gielercher
* 
* 
* 
* Mérite européen (2013)

## Kuckt och
* Lëscht vun de lëtzebuergesche Regierungsmemberen

## Um Spaweck

* Portrait op der Websäit vun der DP
* "Paul Helminger 28.10.1940 - 16.04.2021." *ons stad*, Nr.124/2021. Noruff vum Christiane Sietzen; och op onsstad.lu.
Niki Bettendorf

Den **Niki Bettendorf**, gebuer den 20. Dezember 1936 zu Bieles, a gestuerwen de 27. Januar 2018, war e lëtzebuergesche Politiker (DP).

Vun 1982 bis 2001 war hie Buergermeeschter vun der Gemeng Bartreng.

Hie war Deputéierten an der Chamber vum 19. Juni 1990 bis den 10. Oktober 2006, wéi hien do demissionéiert huet.

Hie war bestuet a Papp vun enger Duechter an huet zu Bartreng gewunnt.

## No him benannt
Zu Bartreng ass de Sportszenter hannert der Gemeng, de *Centre sportif Niki Bettendorf* no him benannt.

## Gielercher
* 
*
Naturschutzgebitt Ellergronn

**Ellergronn** ass en Naturschutzgebitt an der Gemeng Esch-Uelzecht. Südlech vun der Stad Esch op der franséischer Grenz bei der fréierer Minière Cockerill läit e Bëschgebitt mat Weieren, wouvun 110,4&nbsp;ha zanter dem 19. Mäerz 1988 ënner Naturschutz stinn.

## Geologie a Geschichtleches
Am geologeschen Zäitalter vum Dogger virun ongeféier 160-180 Millioune vu Joren hu sech an engem fréiere Mier an der Regioun eisenhalteg Sedimenter ofgelagert, déi zu der Minett verstengert sinn. Den Ofbau an d'Verschaffe vun dëse Minettssteng hu staark zum Räichtum vum Lëtzebuerger Land matbäigedroen. Wärend a groussen Deeler an der Minettsgéigend dës eisenhalteg Steng ënner fräiem Himmel ofgebaut gi sinn, huet ee si am Ellergronn an ënnerierdesche Galerien an a Schächt vun der *Mines Cockerill* gewonnen. Vill vun dëse fréiere Galerie sinn hautdesdaags agefall an hu mat sech bruecht, datt op der Äerduewerfläch den Terrain sech gesat huet. Aus verschiddenen Astierztriichtere si Weieren entstanen, nodeem sech Waasser usammele konnt. De gréisste vun hinnen ass de *Liégeois-Weier*, deen eng Déift vun iwwer 10 m huet.

Iwwer de Minettschichte leie groussflächeg nach Kallekschichten, déi an engem Steebroch no bei der franséischer Grenz am Ellergronn ofgebaut goufen. Déi Kalleksteng goufe fir d'Weiderveraarbechtung mat Buggien iwwer Schinnen an d'Stolwierk oder an d'Zementswierk op Esch transportéiert. Op enger Plaz nieft dem fréiere Gleis, wou an der Zäit d'Ofraummaterial aus der Steekaul gelagert gouf, huet sech haut eng Dréchewiss entwéckelt.

## Naturléierpad
Mam Zil dem Naturfrënd interessant Ablécker an d'Natur an an d'Geschicht vun der Landschaft ze ginn, ass am Joer 1991 vun der Forstverwaltung a mat Hëllef vun der Stad Esch en Naturléierpad vun ongeféier 3&nbsp;km amenagéiert ginn. Ënnerwee um Circuit, dee vum Centre d'accueil Ellergronn aus fort geet, sinn op fofzéng verschidde Statiounen informativ Panneauen opgestallt ginn.

## Fauna

Am Ellergronn sinn eng Rëtsch Déieren ze fannen, déi ënner Naturschutz stinn:
*de Päiperlek *[[Apatura iris]]*
*Blannschlécher (*Anguis fragilis*)

## Referenzen
* Depliant: *Naturschutzgebiet Ellergronn*. Ëmweltministère - Forstverwaltung.
* Panneauen um Léierpad
Roger Negri

De **Roger Negri**, gebuer de 7. Februar 1954 zu Beetebuerg, ass e lëtzebuergesche Politiker a pensionéierten Eisebunner. Hien ass bestuet, Papp vun zwee Kanner a wunnt zu Mamer.

Zanter 1996 ass hie Member vun der LSAP.

Hien ass éischte Schäffen an der Gemeng Mamer a war zanter dem 3. August 2004 Deputéierten an der Chamber. Hie war och President vum Benelux-Parlament. Op den 1. Abrëll 2018 huet hie säi Chambersmandat néiergeluecht; d'Simone Asselborn-Bintz ass fir hien nogeréckelt.

De Roger Negri ass President vun der *[[Fédération luxembourgeoise de gymnastique]]*.

## Um Spaweck
Gilles Roth

De **Gilles Roth**, gebuer den 1. Mäerz 1967 an der Stad Lëtzebuerg, ass e lëtzebuergesche Jurist a Politiker (CSV). Hien ass zanter dem 17. November 2023 Minister fir Finanzen an der Regierung Frieden-Bettel.

## Karriär
De Gilles Roth war vum 1. Januar 2000 bis November 2023 Buergermeeschter vun der Gemeng Mamer.

Bis 2007 huet hien als Conseiller am Finanzministère geschafft.

De 24. Abrëll 2007 gouf hien Deputéierten an der Chamber. Hien hat do de François Maroldt ersat. Bei de Chamberwale vum 7. Juni 2009, deene vum 20. Oktober 2013, deene vum 14. Oktober 2018 
an deene vum 8. Oktober 2023 gouf hien allkéiers erëmgewielt. Am November 2023 huet hien op säin Deputéiertemandat verzicht, fir Finanzminister an der Regierung Frieden-Bettel ze ginn.

2013 war hie kuerz Fraktiounschef vun der CSV.

De Gilles Roth ass bestuet, Papp vun engem Kand a wunnt zu Mamer.
## Gielercher

* Commandeur vum Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg (Promotioun 2023)

## Um Spaweck
Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Serbien a Montenegro

Déi Serbesch-montenegrinesch Foussballnationalekipp bei der Foussball-Weltmeeschterschaft 2006 an Däitschland:

## Qualifikatioun

## Opstellung

## Spiller
### Virronn
*  -  Holland 0:1 (0:1)
*  Argentinien -  6:0 (3:0)
*  Côte d'Ivoire -  -:- (-:-)

## Kuckt och
* Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Grupp C
Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Spuenien

Déi Spuenesch Foussballnationalekipp bei der Foussball-Weltmeeschterschaft 2006 an Däitschland:

## Qualifikatioun

## Ekipp

## Spiller
### Virronn
*  -  Ukrain 4:0 (2:0)
*  -  Tunesien 3:1 (0:1)
*  Saudi-Arabien -  0:1 (0:1)

### Aachtelsfinall

** Dënschdeg, 27. Juni, 21 Auer zu Hannover**
*  Spuenien -  Frankräich 1:3 (1:1)

## Kuckt och
* Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Grupp H
* Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Aachtelsfinall
Ukulele

Eng **Ukulele**, och emol **Ukelele**, ass en hawaiiescht Säiteninstrument, dat ausgesäit wéi eng Kannergittar.

## Den Numm
Den Numm Ukulele bedeit am Hawaiianeschen "eng Flou, déi spréngt". Dat bezitt sech op d'Fangeren, déi um Grëffbriet hin an hier sprangen.

## D'Originnen
D'Ukulele staamt vun der portugisescher Machete respektiv dem Cavaquinho of, enger Laute mat véier Säiten, déi aus Madeira staamt, déi och a Brasilien wäit verbreet ass. Um Enn vum 19. Joerhonnert gouf d'Machada duerch Schëffer op de polyneeseschen Insele bekannt.

Do gouf se ëmgedeeft a krut den Numm Ukulele.

D'Ukulele ass dat populäerst Volleksinstrument a ganz Polynesien, a gouf méi spéit och vun der Popmusek iwwerholl.

Am Billy Wilder sengem Film *[[Some Like It Hot (Film 1959)|Some Like It Hot]]* spillt d' Marilyn Monroe an der Roll vun der *Sugar* op enger Ukulele.

E puer vun de beléiftensten däitsche Tëlee-Entertainer, de Götz Alsmann an de Stefan Raab benotzen d'Ukulele.

## Illustratiounen

Fichier:Ukulele4.jpg|Ukelele
Fichier:Cavaquinho_Ukelele.jpg|Cavaquinho / Machete


## Um Spaweck
Chordophon

E **Chordophon** oder **Säiteninstrument** ass e Museksinstrument, bei deem den Toun duerch d'Vibréiere vun enger Säit entsteet. Meeschtens gëtt d'Vibratioun op e Resonanzkierper iwwerdroen, dee se méi haart mécht. D'Säite bestinn aus Planzefaseren, Hoer, Seid, Seenen, Däerm, Metall oder Plastik. D'Chordophone kënnen no der Spillweis klasséiert ginn:
* Sträiche mat engem Bou, z.&nbsp;B. Gei, oder engem Rad, z.&nbsp;B. Dullemajik.
* Zupfe mat de Fangeren, z.&nbsp;B. Gittar, Harf, oder mat engem Mechanissem, z.&nbsp;B. Cembalo.
* Schloe mat engem haarde Bengel, z.&nbsp;B. Hackbriet, mat engem Plektrum, z.&nbsp;B. Mandolin, oder mat engem Himmerchen, z.&nbsp;B. Piano.
* Matkléngen (Aliquotsäiten).

## Um Spaweck
Rumba-Rëselen

**Rumba-Rëselen** oder **Maracas** sinn e Perkussiounsinstrument, dat zu den Idiophone gehéiert a bei der latäinamerikanescher Vollekmusek gebraucht gëtt.

D'Instrument besteet aus engem Huelkierper, dee mat Käre, z.&nbsp;B. Somkären oder Kiselsteng, gefëllt ass. D'Rumba-Rësele ware fréier aus Kalbassen, haut si s'aus Holz, Plastik oder aus Lieder.

## Um Spaweck
Ueschdrëffer Baach

D**'Ueschdrëffer Baach** ass e Waasserlaf am Éislek.

Si entsteet op 392 m (NG-L) bei der Ueschdrëffer Millen beim Zesummefloss vun der Burbich mat der Lameschbaach.

Si ass ~ 1,800&nbsp;km laang a fléisst an nërdlecher Richtung.

Op 368 m i. NN leeft se an d'Ningser Baach.

## Kuckt och
Séisswaasser

**Séisswaasser** ass am Géigesaz zu Salzwaasser a Brackwaasser deen Deel vum Waasser, dee fräi verfügbar ass (also net z.&nbsp;B. a Planze gebonnen ass) an an deem keng oder nëmme wéineg Salzer geléist sinn.

Salzaarmt Waasser, mat enger Salinitéit vun ënner 0,1 %, gëtt onofhängeg vum Aggregatzoustand als Séisswaasser bezeechent: Och Äis ass Séisswaasser, et ass souguer de gréissten Deel vum Séisswaasser op der Äerd.

Déi gréisst Séisswaasservirkommen op der Äerd sinn, zu Äis gefruer, an de Gletschere vun den zwou Polarregiounen. Donieft gëtt et natierlech och Séisswaasser a Form vu Baachen, Flëss a Séien op der Äerd, souwéi - erëm an Äisform - an de Gletscheren a schnéibedeckten Héichte vun de Bierger. Och Wolleken a Reen si Séisswaasser. Den Deel vum Séisswaasser um Waasservirkommen op der Äerd läit bei 2,6-3 %.

An der Séifaart gëtt dat gebunkert Séisswaasser *Frëschwasser* genannt.

2003 gouf vun der UNESCO zum Joer vum Séisswaasser erkläert.
## Um Spaweck
Hammhaff

Den **Hammhaff** ass e Bauerenhaff, deen zu der Gemeng Bäerdref gehéiert.

## Geographie
Den Hammhaff läit 1&nbsp;km nërdlech vu Bäerdref, op engem Plateau, ronderëm deen d'Sauer eng laanggezunne Schleef zitt. Den Numm *Hamm* dréckt dëst aus (vgl. Hamm an der Stad Lëtzebuerg).

Den Hammhaff läit op enger Héicht vun 378 Meter a stéisst am Norden un de Bësch mam Numm *Rammelee* am Osten un de *Fënnefter*, am Süden un d*'Scheifheck* an de *Seitert* an am Westen un de *Kalekapp*.

## Geschicht
Um *Kalekapp* huet de Staatsmusée ëm d'Joer 2000 archeologesch Ausgruewunge gemaach, bei deenen Iwwerreschter vun enger Siidlung aus der Steenzäit fonnt goufen.

Den Haff selwer war laang Zäit, bis déi opgeléist gouf, am Besëtz vun der Abtei Iechternach.

## Kuckt och
*
Hongeschhaff

Den **Hongeschhaff**, och alt *Hongerhaff*, ass e Bauerenhaff an der Gemeng Bäerdref.

## Geographie
Den Haff läit op enger Héicht vun 326 m, südëstlech vun der Kalkesbaach a ronn 600 m südlech vum Schläiterhaff an der Sektioun « Bois et Fermes » vun der Gemeng Bäerdref.

## Kuckt och

## Um Spaweck
Säitert

De **Säitert** ass e Flouernumm an den Numm vun engem Haff an der Gemeng Bäerdref.

E läit e knappse Kilometer nordëstlech vu Bäerdref.

## Kuckt och
Miesenech

**Miesenech** (de:Mesenich) ass en däitscht Duerf an der Gemeng Laser, an der Verbandsgemeng Tréier-Land am Landkrees Tréier-Saarburg a Rheinland-Pfalz.

## Geographie
Miesenech läit op der Sauer.

## Geschicht
Bis 1974 war Miesenech eng eegestänneg Gemeng.
## Kuckeswäertes
## Um Spaweck
*Miesenech op der Websäit vu Laser
Douschterterhaff

Den **Douschterterhaff**, och nach **Dousterterhaff**, **Dosterthaff** oder **Dosterterhaff**, ass e Bauerenhaff an der Gemeng Bäerdref.

Den Haff läit eleng an der Gewan, op enger Héicht vun 343,95 Meter, ronn 2 Kilometer westlech vu Kalkesbaach an ee Kilometer nordwestlech vum Ousterholz.

## Den Numm vum Haff
A engem Artikel gesäit de Marc Trossen den Dosterthaff / Dosterterhaff als Ausgangspunkt vum Familljennumm „D''o''stert”. De Peter Gilles widderleet déi Thees awer a seet eng Verbindung vum Numm vum Haff mam Familljennumm Dostert wär opgrond vum ongläichen Tounvokal net méiglech.

## Geschicht

Den 19. Oktober 1843 gouf d'Catherine Pier um Douschterterhaff gebuer. Si war méi spéit, ëm 1915 - 1917, eng dreiwend Kraaft bei der Grënnung vum Konsdrëffer Klouschter an huet mat grousse finanzielle Mëttelen de Bau vum Klouschter ënnerstëtzt. Si ass den 28. Februar 1925 am Zithaklouschter an der Stad gestuerwen.

## Um Spaweck

## Kuckt och
Haalsbaach

**Haalsbaach** ass den Numm fir:

* D'Uertschaft Haalsbaach an der Gemeng Bäerdref
* Fir eng Baach an der selwechter Gemeng: Haalsbaach
* D'Uertschaft Haalsbaach an der Ärenzdallgemeng
Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Japan

Déi Japanesch Foussballnationalekipp bei der Foussball-Weltmeeschterschaft 2006 an Däitschland.
 
## Qualifikatioun

#### 2. Ronn - Grupp 3

#### Finalronn - Grupp B

## Opstellung

## Spiller
### Virronn

## Kuckt och
* Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Grupp F
Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Iran

D'Iranesch Foussballnationalekipp op der Foussball-Weltmeeschterschaft 2006 an Däitschland.

## Qualifikatioun
### Zweet Ronn

### Drëtt Ronn

### Virronn
*  Mexiko -  3:1 (1:1)
*  Portugal -  2:0 (0:0)
*  -  Angola -:- (-:-)

## Kuckt och
* Foussball-Weltmeeschterschaft 2006/Grupp D
Metro vu Madrid

De **Metro vu Madrid** (spuenesch: *Metro de Madrid*) ass d'Metrosnetz vun der Stad Madrid.

E gouf 1919 op Initiativ vum deemolege Kinnek Alfonso XIII. vu Spuenien gegrënnt. De Metro vu Madrid ass den zweeteelsten an der spueneschsproocheger Welt, no deem vu Buenos Aires. Zanter 1986 ass e Member vum *Consorcio Regional de Transportes de Madrid*, dee sech ëm den ëffentlechen Transport zu Madrid an an engem Deel vun de Gemenge ronderëm bekëmmert.

Et ass dat gréisst Metrosnetzwierk am Land, mat enger kompletter Längt vun 294 Kilometer an 302 Statiounen. Domat ass et no London a Moskau dat drëttgréisst Netzwierk an Europa, an dat fofzéngtgréisst op der Welt. 

D'Metrosnetz zu Madrid setzt sech aus 13 Linne zesummen op deenen zirka 2.400 Ween zirkuléieren. 2018 gouf de Metro 657 Millioune Mol benotzt.

De *Metro de Madrid* huet ronn 7.000 Mataarbechter.

## Lëscht vun de Linnen

## Um Spaweck
* Metro de Madrid Official website
Linn 1 (Metro vu Madrid)

D**'Linn 1** ass eng vun de Madrider Metroslinnen. Dës éischt Linn ass 16,7&nbsp;km laang, huet 27 Statiounen a féiert vun der *Plaza de Castilla* op *Congosto*.
Linn 2 (Metro vu Madrid)

D**'Linn 2** ass eng vun de Madrider Metroslinnen. Si ass 7,86&nbsp;km laang, huet 15 Statiounen a féiert vun der Statioun *Ventas* op *Cuatro Caminos*.
Brasserie Simon

D**'Brasserie Simon** ass eng lëtzebuergesch Brauerei mat Sëtz zu Wolz. Si produzéiert d'Béiermarke "Simon", "Ourdaller" an "Okult".

## Geschicht
D**Brasserie Simon'' gouf am Joer [[1824]] vum [[Wolz (Uertschaft)|Wëlzer]] Gierwer Georges Pauly gegrënnt, dee sech mat der Anne-Cathérine Simon bestuet hat. Sou koum d'Brauerei un den Numm "Simon". Eng 15 Joer drop huet de Pauly d'Brauerei verkaaft.<br>
[[1891]] gëtt d'Brauerei versteet, an de Jules Simon, zesumme mam [[Charles Mathieu]], steet se fir 45.000 Frang. Domat war d'Famill Simon nees dobäi.<br>
Vun 1906 bis 1954 féiert de Jules Simon an uschléissend säin eenzege Jong [[Joseph Simon]] d'Firma eleng. Duerno iwwerhëlt d'Jacqueline Simon, dem Joseph Simon seng eenzeg Duechter, d'Brauerei.<br>
Hire Jong, de Jacques Fontaine huet 1975 d'Geschäft iwwerholl an deelt d'Féierung zanter 2001 mat senger Duechter [[Betty Fontaine]].

==D'Brauerei haut==

Zanter dem 1. Januar 2006 geréiert d'Mammegesellschaft ''Brasserie Simon S.à r.l.'' zwou Ënnergesellschaften
* ''Brasserie Simon Participation & Cie S.e.c.s.'' an
* ''Brasserie Simon Exploitation & Cie S.e.c.s.''

Den 30. Mäerz 2006 gouf d'Gesellschaft [[Ourdaller Brauerei]] gegrënnt, eng S.à.r.l. an där d**Brasserie Simon Participation & Cie S.e.c.s.* zu 100&nbsp;% [[Aktie|Aktionär]] ass. De Sëtz vun der neier Gesellschaft ass um [[Cornelyshaff]] zu [[Hengescht]], wou den *Ourdaller* produzéiert gëtt, an iwwer d'Simons Brauerei ausgeliwwert gëtt.

D'Brauerei huet haut (2017) 27 Mataarbechter a produzéiert ënner dräi Marken néng Zorte [[Béier (Gedrénks)|Béier]]. Pro Joer ginn zirka 17.000 [[Hektoliter]] Béier gebraut.

==Béier==
* *Simon Pils* 4,8&nbsp;% vol.
* *Simon Régal* 5,5&nbsp;% vol.
* *Simon Dinkel* 4,5&nbsp;% vol. mat [[Spelz]] gebraut
* *Simon Noël* 7,0&nbsp;% vol. donkele Béier
* *Simon Bio* 4,8&nbsp;% vol.
* *Simon IPA*, zanter Dezember 2015 an ausgewielte Caféen ugebueden, gëtt et e vu September 2016 un och an der [[Fläsch]]
* *Simon Triple* 7,0&nbsp;% vol.
* *Simon Prestige* 5,0&nbsp;% vol. e "Schampesbéier", dee vun 2006 bis 2010 gebraut gouf
* *Wëllen-* a *Wäissen Ourdaller*, béid ginn um [[Cornelyshaff]] zu [[Hengescht]] gebraut. 't fënnt ee se an de Supermarchéen an a Caféë vum [[Faass]] gezaapt
* *Okult*, eng *Blanche*, also e Weesbéier, mat [[Koriander]] an [[Orange (Fruucht)|Orange]]schuele gewierzt, dee Simon vun der [[Réiden]]er Brauerei iwwerholl huet.

== Literatur ==
* Björn Gutheil am [[Luxemburger Wort]] vum 11. August 2014, S. 39: *Brasserie Simon - Keine Gefangene der Tradition''

## Kuckt och
* Ourdaller Brauerei
* Brauereien zu Lëtzebuerg
* Claude Fontaine

## Um Spaweck
* Brasserie Simon
* Geschichtlechen Iwwerbléck op industrie.lu
Brasserie Béierhaascht

D**'Brasserie Béierhaascht** ass eng Lëtzebuerger Micro-Brauerei mat Sëtz zu Käerjeng.

## Kuckt och
* Lëtzebuerger Béier

## Um Spaweck
* Brasserie Béierhaascht
Cannibal Corpse

Déi amerikanesch Band **Cannibal Corpse** gehéiert zu de bekanntste Gruppen am Death Metal-Stil. Si gouf 1988 vum Paul Mazurkiewicz (Batterie), Alex Webster (Bass), Chris Barnes (Gesang), Bob Rusay (Gittar) an Jack Owen (Gittar) zu Buffalo, am U.S.-Staat New York, gegrënnt.

Zanter 1989 steet *Cannibal Corpse* bei Metalblade Records ënner Vertrag.

## Albumen
* Eaten Back to Life (1990)
* Butchered at Birth (1991)
* Tomb of the Mutilated (1992)
* The Bleeding (1994)
* Vile (1996)
* Gallery of Suicide (1998)
* Bloodthirst (1999)
* Gore Obsessed (2002)
* The Wretched Spawn (2004)
* Kill (2006)
* Evisceration Plague (2009)
* Torture (2012)
* A Skeletal Domain (2014)
* Red Before Black (2017)
*Violence Unimagined (2021)

## Um Spaweck
* Offiziell Homepage vu Cannibal Corpse
Jeff Strasser

De **Jeff Strasser**, gebuer de 5. Oktober 1974 zu Lëtzebuerg, ass e fréiere lëtzebuergesche Foussballspiller an zanter Enn August 2025 Trainer vun der Lëtzebuerger Hären-Foussballnationalekipp.

Hien war een Ofwierspiller an huet normalerweis Center-Back gespillt.

Hien huet zu Lëtzebuerg vun 1981 bis 1988 op der Union gespillt an huet du bei den FC Metz gewiesselt. Vun 1999 bis 2002 war e beim 1. FC Kaiserslautern. Duerno ass en op Mönchengladbach spille gaange wou säi Kontrakt den 12. August 2006 virzäiteg opgeléist gouf. Hien huet duerno bei den RC Strasbourg gewiesselt wou hie bis 2007 bliwwen ass, ier e bei den FC Metz gaangen ass. 2009 huet hie bei d'CS Fola Esch gewiesselt vu wou hien awer no e puer Matcher d'Chance ausgenotzt huet fir bei d'Grashopper Zürich ze wiesselen, wou hie bis zum Enn vun der Saison 2009/2010 bliwwen ass. An der Saison 2010/2011 huet de Jeff Strasser nees fir d'CS Fola Esch gespillt.

De Jeff Strasser huet tëscht dem 12. Oktober 1993 an dem 12. Oktober 2010 98-mol fir déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gespillt (7 Goler) an huet an der Bundesliga 194 Matcher gespillt an do 10 Goler geschoss.

Nodeems de Luc Holtz säi Kontrakt als Nationaltrainer den 11. August 2025 gekënnegt huet, ass de Jeff Strasser säin Nofollger ginn.

## Veräiner
* US Munneref
* Union Lëtzebuerg
* FC Metz
* 1. FC Kaiserslautern
* Borussia Mönchengladbach
* RC Strasbourg
* FC Metz
* Grasshopper Club Zürich
* CS Fola Esch
* Lëtzebuergesch Foussballnationalekipp

## Kuckt och

## Um Spaweck
* Jeff Strasser wird neuer Fußball-Nationaltrainer, wort.lu, 19.08.2025
* Presentatioun vum neien Nationaltrainer Jeff Strasser, rtl.lu, 20.08.2025
* Den neien Nationaltrainer suergt fir international Reaktiounen, rtl.lu, 20.08.2025
Match (Supermarché)

**Match** ass den Numm vun enger franséisch-belscher Supermarchés-Chaîne, déi zum Grupp Louis Delhaize gehéiert, an a Frankräich (besonnesch am Norden an am Osten), an der Belsch Filialen huet. Tëscht 1974 an 2023 war d'Ketten och zu Lëtzebuerg present.

## Geschicht
De Grupp geet zeréck op de Georges an de René Delhaize (vun der belscher Supermarchés-Famill), déi 1908 a Frankräich 3 Gesellschafte gegrënnt hunn: *Docks du Nord* (Lille), *Sanal* (Nanzeg), a *Sadal* (Stroossbuerg). 1934 hu se d'Marque *Match* gegrënnt. 1960 gouf deen éischte Supermarché am Departement Nord opgemaach. Den éischte Match zu Lëtzebuerg gouf 1974 am Akafszentrum City Concorde ageweit.

1990 goufen d'Enseignen am Elsass, Loutrengen an am Norden ënner dem Numm "Match" vereenegt.

2023 huet d'Grupp Louis Delhaize d'Supermarchéë Cora, Match a Smatch zu Lëtzebuerg un d'Firma E.Leclerc verkaaft. D'Aarbechtskontrakter goufen all iwwerholl. Zum Schluss gouf et zwielef Match-Filialen.

## Butteker

Fichier:Match_Kapellen.jpg|De Match zu Capellen, deen am Mäerz 2006 seng Dieren opgemaach huet
Fichier:MatchMarigot.JPG|E Match op der Karibik-Insel Saint-Martin
Fichier:Smatch.JPG|E Smatch an der Belsch
Fichier:Lille halles centrales.JPG|E Match zu Lille

## Um Spaweck
* Supermarchés Match
Spréchwuert

E **Spréchwuert** ass en "allgemeng bekannten, festgepräägte Saz, deen eng Liewensreegel oder Wäisheet a charakteristesch, kuerzer Form ausdréckt" (de Sprooch- a Literaturwëssenschaftler Wolfgang Mieder). Dacks sinn sou Sätz net um éischten Degré ze huelen mä just am iwwerdroene Sënn. Et fënnt een och heiansdo Spréchwierder déi sech widderspriechen, jee nodeem ob se z.&nbsp;B. d'Kéngt oder d'Virsiicht priedegen.

An der Sproochwëssenschaft gëtt d'Léier vun de Spréchwierder Parömiologie genannt.

## Literatur
* Földes, Csaba (Ed.): *Res humanae proverbiorum et sententiarum. Ad honorem Wolfgangi Mieder*. Tübingen: Gunter Narr Verlag 2004. 405 S. *(mat vill däitsch- an engleschsproochege Bäiträg fir d'Ënnersiche vu Spréchwierder)*
* Taylor, Archer: *The Proverb*. Harvard University Press, Cambridge (MA), 1931.
* Simrock, Karl (Ed.): *Die deutschen Sprichwörter*. Neuausgabe Stuttgart 1988 (reclam). 630 S. (mat 12.396 däitsche Spréchwierder alphabetesch zortéiert)

## Kuckt och
* **[[Lëscht vun de lëtzebuergesche Spréchwierder]]**

## Um Spaweck
Riedensaart

Eng **Riedensaart** ass eng fix sproochlech Tournure, déi an e Kontext agebonne muss sinn an dacks vu symbolescher Bedeitung ass.

## Kuckt och
* Lëscht vun de lëtzebuergesche Riedensaarten

## Um Spaweck
* Englesch an däitsch Riedensaarten
Marcelle Lentz-Cornette

D**'Marcelle Lentz-Cornette**, gebuer den 2. Mäerz 1927 zu Nidderkuer, a gestuerwen den 29. Januar 2008, war eng lëtzebuergesch Politikerin (CSV).

Si war laang Zäit an der Chamber (Éierendeputéiert) an och Member vum Europaparlament. Si war zanter 1956 mam Dr. Albert Lentz bestuet.

## Formatioun
* Meedercherslycée zu Esch-Uelzecht
* Héichschoul zu Paräis op der Sorbonne
* Doktorat an den Naturwëssenschaften (Optioun Chimie)

## Berufflech Karriär
* Professesch am Meedercherslycée zu Esch-Uelzecht (1952-1964)
* Detachéiert un d'Beruffsschoul zu Esch-Uelzecht (1956)

## Politesch Karriär
* Gemengeconseillère an der Gemeng Suessem (1968-1985),(1997-1999),(2001-2003)
* Schäffen (1970-1980)
* Deputéiert an der Chamber (1979-1999)
* Member vum Europaparlament (1980-1989)
* Member vum Parlament vum Conseil de l'Europe (1989-1999)
* Deputéiert vum Parlament vun der UEO (1994-1999)

## Gielercher a Verdéngschter
* 
* Grosses Bundesverdienstkreuz
* Matgrënnerin vu "Kanner hëllefe Kanner"
* Matgrënnerin vu "Mammen hëllefe Mammen"

## Literatur
* Massard, J.A., 2015. *[http://massard.info/pdf/Massard_2015_5-302_add.pdf La Société des naturalistes luxembourgeois de 1890 à 2015.]* Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 116, S. 5-302 [Marcelle Cornette: S. 235].

## Kuckt och
* Lëscht vun de lëtzebuergeschen Europadeputéierten
* Lëscht vun de lëtzebuergesche Regierungsmemberen

## Um Spaweck
* Portrait vum Marcelle Lentz-Cornette op der Websäit vum EP
Open Source

Den engleschen Ausdrock **Open Source** fir **Oppene Quellecode** gëtt meeschtens fir Computer-Software benotzt, a wëll ausdrécken datt jiddwereen de Quelltext vu sou Programmer kucken, veränneren a weidergi kann.

## Lizenzmodeller
Et gëtt verschidde Lizenzmodeller, vun deenen déi follgend zu deene bekanntste gehéieren:
* GPL an dee manner restriktive "Brudder" LGPL
* BSD-Lizenz
* MIT-Lizenz (vum Massachusetts Institute of Technology)

## Ënnerscheed mat fräier Software
Fräi Software ass esou gutt wéi dat selwecht wéi eng Open-Source-Software, a bal all Open-Source-Software ass fräi Software. Den Haaptënnerscheed leit an der Ideologie hannert den zwee Konzepter. Open Source ass eng Entwécklungsmethod an hannert der fräier Software steet eng Sozialbeweegung. Fir déi Beweegung ass d'fräi Software eng eethesch Mussesaach, wëll nëmmen déi fräi Software de Benotzer hir Fräiheet géif garantéieren. D'Philosophie hannert Open Source dogéint këmmert sech nëmme mat der praktescher Fro, wéi een eng Software verbessere kann. Deemno wier net-fräi Software (proprietär Software) eng suboptimal Léisung. Fir d'Fräi-Software-Beweegung dogéint ass déi net-fräi Software e soziale Problem an d'Beweegen a Richtung fräi Software wier d'Léisung.

Software, déi fräi an Open Source ass, gëtt als Fräi an Open-Source-Software bezeechent.
Guy Hellers

De **Guy Hellers**, gebuer den 10. Oktober 1964, ass e fréiere lëtzebuergesche Foussballspiller a Foussballtrainer.
__TOC__
Hie war vun 2004 bis 2010 Trainer vun der Lëtzebuergescher Nationalekipp (A-Kader), ier e vum Luc Holtz ofgeléist gouf.

Duerno gouf hie Sportdirekter beim F91 Diddeleng. Als fräie Mataarbechter vum Luxemburger Wort hat hien eng Dënschdesrubrique iwwer d'BGL Ligue an deem Blat. Dës Aktivitéit gouf him awer am August 2013 vu sengem Foussballclub verbueden.

## Veräiner
* US Bascharage
* CS Hollerich
* FC Metz
* Standard Léck (Kapitän vun 1996 bis 1999)

## Literatur
* Patrice Sintzen, *Standard de vie! Du Luxembourg à Sclessin - Guy Hellers raconte*, Ed. Saint-Paul, 2001. ISBN 9076628130

## Kuckt och
Burbich

D**'Burbich** ass eng Baach am Éislek an der Gemeng Rammerech.

Si entsteet um Flouer *Rimmel* op enger Héicht vu 448,5 Meter aus dem Zesummelaf vun zwou Baachen ouni Numm, eng ronn 800 Meter nërdlech vu Kietscht.

Vun do fléisst s'an nordëstlecher Richtung an hëlt ënnerwee d*'Brébich* mat virun, fir da laanscht Bilschdref an Ueschdref bis op Ueschdrëffer Millen ze lafen, wou s'op 391.3 Meter, mat der Lameschbaach zesummefléisst fir d'Ueschdrëffer Baach ze bilden.
## Kuckt och
Iron Maiden

**Iron Maiden** ass eng Hardrock- an Heavy-Metal-Band, déi 1975 gegrënnt gouf.

Den éischten Album, dee just *Iron Maiden* housch, koum 1980 eraus. Iron Maiden huet geschwënn säin eegene Stil entwéckelt, deen den Heavy-Metal vun den 1980er an 1990er Joren entscheedent matgeformt huet. An den 1980er Jore war Iron Maiden eng vun de bestännegsten an erfollegräichste Bands am Metal-Beräich.

## Besetzung
* Gesang: Bruce Dickinson (1981–1993 a zanter 1999)
* Gittar: Dave Murray (1976 a zanter 1977)
* Gittar: Adrian Smith (1981–1989 a zanter 1999)
* Gittar: Janick Gers (zanter 1990)
* Bass: Steve Harris
* Drums: Nicko McBrain (zanter 1982)

## Discographie
### Studiosalbumen
* 1980: *Iron Maiden*
* 1981: *Killers*
* 1982: *The Number of the Beast*
* 1983: *Piece of Mind*
* 1984: *Powerslave*
* 1986: *Somewhere in Time*
* 1988: *Seventh Son of a Seventh Son*
* 1990: *No Prayer for the Dying*
* 1992: *Fear of the Dark*
* 1995: *The X Factor*
* 1998: *Virtual XI*
* 2000: *Brave New World*
* 2003: *Dance of Death*
* 2006: *A Matter of Life and Death*
* 2010: *The Final Frontier*
* 2015: *The Book of Souls*
*2021: *Senjutsu*

### Livealbumen
* 1985: *Live After Death*
* 1989: *Maiden England*
* 1993: *A Real Live One*
* 1993: *A Real Dead One*
* 1993: *Live at Donington*
* 2002: *Rock in Rio*
* 2005: *Death on the Road*
* 2009: *Flight 666: The Original Soundtrack*
* 2012: * En vivo!*

## Literatur
* Matthias Mader: *Burning Ambition – Das Iron Maiden Fanbuch.* I.P. Verlag Jeske & Mader, Berlin 2002, ISBN 3-931624-17-X
* Mick Wall: *Run To The Hills – Die offizielle Biographie von Iron Maiden.* I.P. Verlag Jeske & Mader, Berlin 2005, ISBN 3-931624-29-3

## Um Spaweck

* Offiziell Bandhomepage
* Musikpedia: Iron Maiden
* Maiden Bootlegs: inoffiziell Discographie vun Iron Maiden
Marie-Henriette Steil

D**'Marie-Henriette Steil**, gebuer den 3. August 1898 an der Stad Lëtzebuerg, an do gestuerwen den 18. Dezember 1930, war eng lëtzebuergesch Schrëftstellerin.

D'Marie-Henriette Steil huet hir éischt Wierker an de *[[Les cahiers luxembourgeois|Cahiers luxembourgeois]]* publizéiert, et waren dat e puer Novellen an e fiktive Bréifwiessel (*Lettres de Suzette à Micromégas*). Och an der *[[Luxemburger Zeitung]]* an am *[[Tageblatt|Escher Tageblatt]]* war si eng reegelméisseg Mataarbechterin.

1926 koum vun hir am Leipziger Xenien-Verlag e Buch mam Titel *Tier und Mensch* eraus, eng Zort ironesche Verglach vu mënschlecher an Déierepsychologie.

D'Marie-Henriette Steil ass 1930 an der Stad gestuerwen.

Hir zu Éieren huet d'Lëtzebuerger Post de 27. September 2005 een 1,-€ Timber erausginn.

## Kuckt och
* Lëscht vu lëtzebuergesche Schrëftsteller
Lameschbaach (Burbich)

D**'Lameschbaach** ass e Waasserlaf am Éislek.

Si entspréngt op 484 m (NG-L) um Lieu-dit "Loreshaff" beim Napoleonsgaart.

Si ass ~ 2,670 Km laang a fléisst an nërdlecher Richtung.

Op 392 M i. NN, bei der Ueschdrëffer Millen, fléisst se mat der Burbich zesummen. Vun do un heescht se dann Ueschdrëffer Baach.

## Kuckt och
Kierch Draufelt

D**'Kierch zu Draufelt** ass eng kathoulesch Kierch, déi zur Par Clierf Saint-Benoît, zum Dekanat Norden an zu der Gemeng Klierf gehéiert.

## Patréiner
De Patréiner vun der Draufelter Kierch ass den Hl. Cornelius, deem säi Fest de 16. September gefeiert gëtt. Den Niewepatréiner ass den Hl. Jacobus.

## Geschicht
Bis de 7. Mee 2017 war et d'Filialkierch vun der Par Pënsch, déi zum Parverband Wooltz, Kiischpelt, zu der Pastoralregioun Norden an zum Dekanat Wolz gehéiert huet. Zur fréierer Par Pënsch huet ausser der Filialkierch vun Draufelt och nach d'Parkierch vu Pënsch, d'Filialkierch vun Äischer, d'Filialkierch vu Wëlwerwolz, d'Kapell vu Lellgen an d'Kapell vu Siwwenaler gehéiert.

Zu Draufelt stoung fréier eng Kapell. 1899 ass op der selwechter Plaz eng nei Kierch gebaut ginn. An der Nuecht vum 21. Januar 1945 gouf si zerstéiert, wéi iwwregens bal dat ganzt Duerf. D'Kierch ass nom Krich nees nei opgebaut ginn, de Klackentuerm gouf komplett nei opgebaut. Dee Moment gouf ee flaache Plaffong, deen duerch déck Dunne strukturéiert ass, amplaz vum urspréngleche verwëllefte Plaffong, agebaut. Déi zwou Klacken hunn de Krich iwwerlieft a si vun der Firma Bour & Guenser vu Metz aus dem Joer 1902. Am Joer 2005 si gréisser Ënnerhaltsaarbichten um Klackentuerm gemaach ginn.

## Kierch vu bannen
D'Fënsteren am Kiercheschëff, déi an den 1950er Jore vun der Manufaktur Linster hiergestallt goufen, weisen op der lénkser Säit Glasmolereie vun der Hl. Apollonia an der Hl. Margaretha an op der rietser Säit vun de Patréiner, dem Hl. Cornelius an dem Hl. Jacobus. D'Fënsteren am Chouer weisen eucharistesch Symboler, an déi um Duxall weise Symboler fir Kierchemusek a -gesang.

De Mobiliar ass neogotesch (20. Joerhonnert). D'Statue vum Cornelius a Jacobus sinn aus där aler Kapell (18. Joerhonnert). Op der lénkser Säit ass e Priedegtstull un der Mauer ugemaach, op der rietser Säit steet e Beichtstull. Ganz al a wäertvoll ass de Kruzifix op der rietser Mauer, mat engem Corpus aus dem 15./16. Joerhonnert.

## Literatur
* Schmitt, Michel: *Die Kirchen und Kapellen im Pfarrverband Kiischpelt*, 2003, Verlag Schnell & Steiner, Regensbuerg, 32 S. ISBN 3-7954-6476-5

## Kuckt och
* Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg
* Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren
* Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren

## Um Spaweck

* Websäit vun der Par Clierf Saint-Benoît
* D'Fënstere vun der Kierch vun Draufelt op der Websäit vun der ''Stiftung Forschungsstelle Glasmalerei des 20. Jh. e.&nbsp;V.'' 


Kirche Drauffelt 01.jpg|D'Kierch vun Nordweste gesinn
Kirche Drauffelt 02.jpg|D'Aganksdier
Kirche Drauffelt 03.jpg|D'Kierch vu Süde gesinn