Provincia Bergomas

**Provincia Bergomas** sive **ager Bergomatum** (Italiane *Provincia di Bergamo*) est provincia Italiae, circiter 1.107.441 incolarum, in Regione Langobardia sita, cuius caput est Bergomi urbs et cuius signum est **BG**.

## Geographica politica
Fines provinciae a Padana planitie usque ad australem Orobiarum Alpium latus, inter Adduam et Ollium flumina, extenditur.

### Municipia Provinciae Bergomatis 
Municipia in Provincia Bergomati, cum capite, **242** sunt. Urbes, oppida et communia provinciae Latine vocari possunt.

# **Bergomum** (alia nomina: **Bergamum** et cetera),
# Adraria Sancti Martini (Italiane: *Adrara San Martino*),
# Adraria Sancti Rochi (Italiane: *Adrara San Rocco*),
# Albanum (alia nomina: Albanum Sancti Alexandri) (Italiane: ''Albano Sant'Alessandro*),
# Albinum (alia nomina: Vicus Albinus et Vicus Albines) (Italiane: *Albino*),
# Almenum (Italiane: *Almè*),
# Alzanum (alia nomina: Altianum; olim: Praedium Alicianum) (Italiane: *Alzano Lombardo*),
# Ambiverum (Italiane: *Ambivere*),
# Antegnatum vel Antegnate (*-atis*) (alia nomina: Antegnas *-atis*) (Italiane: *Antegnate*),
# Arcenum (Italiane: *Arcene*),
# Ardesium (Italiane: *Ardesio*),
# Arsagum (alia nomina: Arsagum de Addua)  (Italiane: *Arzago d'Adda*),
# Averaria (Italiane: *Averara*),
# Aviaticum (Italiane: *Aviatico*),
# Azzanum (alia nomina: Azzanum Sancti Pauli)  (Italiane: *Azzano San Paolo*),
# Baniatica (Italiane: *Bagnatica*),
# Barianum (alia nomina: Barizanum) (Italiane: *Bariano*),
# Barzana (Italiane: *Barzana*),
# Bedulita (Italiane: *Bedulita*),
# Berbenum (Italiane: *Berbenno*),
# Bertium (alia nomina: Bertium Sancti Firmi) (Italiane: *Berzo San Fermo*),
# Bientianum (Italiane: *Bianzano*),
# Blellum (Italiane: *Blello*),
# Bolgarum (Italiane: *Bolgare*),
# Bolterium (Italiane: *Boltiere*),
# Bonatum Superius (Italiane: *Bonate Sopra*),
# Bonatum Inferius (Italiane: *Bonate Sotto*),
# Bossicum (Italiane: *Bossico*),
# Botanucum (Italiane: *Bottanuco*),
# Bracha (Italiane: *Bracca*),
# Brantium (Italiane: *Branzi*),
# Bregnanum (alia nomina: Bregnanum Glareae Abduae) (Italiane: *Brignano Gera d'Adda*),
# Brembatum vel Brembatum Inferius-Gradinianum (Italiane: *Brembate*),
# Brembatum Superius (Italiane: *Brembate di Sopra*),
# Brumanum (Italiane: *Brumano*), 
# Brusaportum (Italiane: *Brusaporto*), 
# Calcinatum vel Calcinate (*-atis*) (alia nomina: Calcinas *-atis*) (Italiane: *Calcinate*),
# Caluscum (alia nomina: Caluscum de Addua) (Italiane: *Calusco d'Adda*),
# Calventianum (Italiane: *Calvenzano*), 
# Calzum (alia nomina: Chalcium, Calzium) (Italiane: *Calcio*),
# Camerata et Cornellum (Italiane: *Camerata Cornello*),
# Canonica (alia nomina: Canonica de Addua) (Italiane: *Canonica d'Adda*),
# Capizonum (Italiane: *Capizzone*),
# Capriatum-Fanum Sancti Gervasii vel Cabriatum-Fanum Sancti Gervasii (Italiane: *Capriate San Gervasio*),
# Caprinum (alia nomina: Caprinum Bergomensium) (Italiane: *Caprino Bergamasco*),
# Caravagium (alia nomina: Caravacium; olim: Carraca) (Italiane: *Caravaggio*),
# Carona (Italiane: *Carona*),
# Carvicum (Italiane: *Carvico*),
# Casaccia (alia nomina: Molognum-Molina Coloniolae) (Italiane: *Casazza*),
# Casnicum (Italiane: *Casnigo*),
# Cassilium (Italiane: *Cassiglio*),
# Castionum (Italiane: *Castione della Presolana*),
# Castra-Calepium (Italiane: *Castelli Calepio*),
# Castrum (Italiane: *Castro*),
# Castrum Barbatae (alia nomina: Barbata) (Italiane: *Barbata*),
# Castrum Rozzonum (Italiane: *Castel Rozzone*),
# Cavernacum (Italiane: *Cavernago*),
# Caxiratum vel Caseriatum (alia nomina: Caxirate *-atis*, Caseriate *-atis*; deinde: Casirate de Addua) (Italiane: *Casirate d'Adda*),
# Cazanum (alia nomina: Cazanum Sancti Andreae) (Italiane: *Cazzano Sant'Andrea*),
# Cenatum Sancti Leonis (alia nomina: Cenatum Superius) (Italiane: *Cenate Sopra*),
# Cenatum Sancti Martini (alia nomina: Cenatum Inferius) (Italiane: *Cenate Sotto*),
# Cenum (Italiane: *Cene*),
# Cerete (*-is*) (alia nomina: Cerretum) (Italiane: *Cerete*),
# Chiniolum Insulae (Italiane: *Chignolo d'Isola*),
# Cisanum (alia nomina: Cisanum Bergomensium) (Italiane: *Cisano Bergamasco*),
# Ciseranum (Italiane: *Ciserano*),
# Cividatum vel Cividate (*-atis*) (alia nomina: Cividas *-atis*) (Italiane: *Cividate al Piano*),
# Claudunum (Italiane: *Chiuduno*),
# Clusonium (alia nomina: Clausonium, Clauso *-onis*) (Italiane: *Clusone*),
# Colerum (Italiane: *Colere*),
# Colonium (alia nomina: Colonium ad Sarium) (Italiane: *Cologno al Serio*),
# Colligiatum vel Colligiate (*-atis*) (alia nomina: Colligias *-atis*) (Italiane: *Colzate*),
# Comun Novum vel Commune Novum (Italiane: *Comun Nuovo*),
# Corna (deinde Corna Vallis Imaniae) (Italiane: *Corna Imagna*),
# Cornalba (alia nomina: Corna Alba) (Italiane: *Cornalba*),
# Costa (Mezatum) (alia nomina: Costa Mezati) (Italiane: *Costa di Mezzate*),
# Costa (Vallis Imania) (alia nomina: Costa Vallis Imaniae) (Italiane: *Costa Valle Imagna*),
# Costa (Vallis Serina) (alia nomina: Costa Vallis Serinae; olim: Costa Sambusetae) (Italiane: *Costa Serina*),
# Costa Vulpini (Italiane: *Costa Volpino*),
# Covum (Italiane: *Covo*),
# Credarium (Italiane: *Credaro*),
# Curnum (alia nomina: Corniolus, Cornus) (Italiane: *Curno*),
# Curtis Nova (Italiane: *Cortenuova*),
# Cusium (Italiane: *Cusio*),
# Dalmen (gen. *Dalminis*) (alia nomina: Dalmina, olim Almina) (Italiane: *Dalmine*),
# Dossena (Italiane: *Dossena*),
# Endinum Gaianum (Italiane: *Endine Gaiano*),
# Entraticum (Italiane: *Entratico*),
# Fanum Sanctae Brigitae (Italiane: *Santa Brigida*),
# Fanum Sancti Homoboni (Italiane: *Sant'Omobono Terme*),
# Fanum Sancti Ioannis Albi (Italiane: *San Giovanni Bianco*),
# Fanum Sancti Pauli de Argon (olim: Bucio *- onis*, Bucio Sancti Pauli) (Italiane: *San Paolo d'Argon*),
# Fanum Sancti Peregrini (Italiane: *San Pellegrino Terme*),
# Fara (Glarea Abdua) (alia nomina: Fara Glareae Abduae)  (Italiane: *Fara Gera d'Adda*),
# Fara Luana cum Sola (Italiane: *Fara Olivana con Sola*),
# Filacum (alia nomina: Finis Laci) (Italiane: *Filago*),
# Finum (alia nomina: Finum Montis) (Italiane: *Fino del Monte*),
# Fluranum (alia nomina: Florianum, Florianum ad Sarium) (Italiane: *Fiorano al Serio*),
# Fontanella (Italiane: *Fontanella*),
# Fontenum (Italiane: *Fonteno*),
# Fopolum (Italiane: *Foppolo*),
# Forestum (Italiane: *Foresto Sparso*),
# Forum Novum (alia nomina: Forum Novum Sancti Ioannis) (Italiane: *Fornovo San Giovanni*),
# Fuiplanum (alia nomina: Fuiplanum Vallis Imaniae) (Italiane: *Fuipiano Valle Imagna*),
# Gandellinum (Italiane: *Gandellino*),
# Gandinum (Italiane: *Gandino*),
# Gandotium (Italiane: *Gandosso*),
# Gaverina (alia nomina: Gaverina et Planum) (Italiane: *Gaverina Terme*),
# Gazaniga (Italiane: *Gazzaniga*),
# Gisalba (Italiane: *Ghisalba*),
# Gorlum (Italiane: *Gorle*),
# Gornum (Italiane: *Gorno*),
# Grasobeum (Italiane: *Grassobbio*),
# Gromulum a Monte (Italiane: *Grumello del Monte*),
# Gromum (Italiane: *Gromo*),
# Gronum (Italiane: *Grone*),
# Gurgulacum (Italiane: *Gorlago*),
# Homum  (alia nomina: Homum ad Brembium) (Italiane: *Olmo al Brembo*),
# Honorium (Italiane: *Onore*),
# Insula Fondrae (alia nomina: Fondra Trabuchellum) (Italiane: *Isola di Fondra*),
# Issum (Italiane: *Isso*),
# Laleum (Italiane: *Lallio*),
# Larainica (alia nomina: Larianica, Laranica, Ranisium) (Italiane: *Ranica*),
# Leffis (alia nomina: Leufum) (Italiane: *Leffe*),
# Lemen Sancti Bartholomaei (Italiane: *Almenno San Bartolomeo*),
# Lemen Sancti Salvatoris (Italiane: *Almenno San Salvatore*),
# Lenna (alia nomina: Alena) (Italiane: *Lenna*),
# Levatum vel Levate (Italia) (*-atis*) (alia nomina: Levas *-atis*) (Italiane: *Levate*),
# Locatellum (Italiane: *Locatello*),
# Locosiana (Italiane: *Luzzana*),
# Loverum (alia nomina: Loverium; olim Luarrum) (Italiane: *Lovere*),
# Luranum (Italiane: *Lurano*),
# Madonum (Italiane: *Madone*),
# Mapellum (Italiane: *Mapello*),
# Martinengum  (alia nomina: Mertinengum) (Italiane: *Martinengo*),
# Mediolacum (Italiane: *Medolago*),
# Merium Altum (Italiane: *Mezzoldo*),
# Mixanum (alia nomina: Misanum, Mixanum Glareae Abduae) (Italiane: *Misano di Gera d'Adda*),
# Moyum (alia nomina: Moyum de Calvis) (Italiane: *Moio de' Calvi*),
# Monasterolum (alia nomina: Monasterolum Castri) (Italiane: *Monasterolo del Castello*),
# Monticellum (alia nomina: Monticellus, Montellum) (Italiane: *Montello*),
# Morengum (Italiane: *Morengo*),
# Mornicum (alia nomina: Mornicum  ad Sarium) (Italiane: *Mornico al Serio*),
# Mozanica (Italiane: *Mozzanica*),
# Motium (Italiane: *Mozzo*),
# Nimbrum (Italiane: *Nembro*),
# Oneta (Italiane: *Oneta*),
# Orium (alia nomina: Orium  ad Sarium) (Italiane: *Orio al Serio*),
# Ornica (Italiane: *Ornica*),
# Osium Inferius (Italiane: *Osio Sopra*),
# Osium Superius (Italiane: *Osio Sotto*),
# Pagazzanum (alia nomina: Pagazanum) (Italiane: *Pagazzano*),
# Palatina (Italiane: *Paladina*),
# Palazzagum (Italiane: *Palazzago*),
# Paloscum (Italiane: *Palosco*),
# Parrum (Italiane: *Parre*),
# Parzanica (Italiane: *Parzanica*),
# Petrengum (Italiane: *Pedrengo*),
# Pilia (Italiane: *Peia*),
# Piarium (Italiane: *Piario*),
# Platea Brembiana (Italiane: *Piazza Brembana*),
# Platea Turris vel Plax Turris (Italiane: *Piazzatorre*),
# Plazolum (Italiane: *Piazzolo*),
# Plenicum (alia nomina: Plenegum) (Italiane: *Pianico*),
# Pons Aureoli (alia nomina: Pontirolum) (Italiane: *Pontirolo Nuovo*),
# Pons Larianicae (Italiane: *Ponteranica*),
# Pons Noxiae (Italiane: *Ponte Nossa*),
# Pons Sancti Petri (Italiane: *Ponte San Pietro*),
# Pontida (Italiane: *Pontida*),
# Pratalonga (Italiane: *Pradalunga*),
# Predorium (olim: Praedium) (Italiane: *Predore*),
# Premolum (Italiane: *Premolo*),
# Presetium (Italiane: *Presezzo*),
# Pumenengum (Italiane: *Pumenengo*),
# Punianum (Italiane: *Pognano*),
# Ransanicum (alia nomina: Ranzanicum) (Italiane: *Ranzanico*),
# Ripa Solti (Italiane: *Riva di Solto*),
# Rognum (Italiane: *Rogno*),
# Romanum seu Romanus (olim: Rumanus, deinde Romanus Langobardiae) (Italiane: *Romano di Lombardia*),
# Roncobellum (Italiane: *Roncobello*),
# Roncula (alia nomina: Roncula Sancti Bernardi) (Italiane: *Roncola*),
# Rota vel Rota Vallis Imaniae (etiam Rota Imaniae; olim: Rota Intus-Rota Floris) (Italiane: *Rota d'Imagna*),
# Rovetta (Italiane: *Rovetta*),
# Sarnicum (Italiane: *Sarnico*),
# Scancium Roscianum (Italiane: *Scanzorosciate*),
# Schilparium (Italiane: *Schilpario*),
# Sedrina (Italiane: *Sedrina*),
# Selvinum (Italiane: *Selvino*),
# Seriatum vel Seriate (*-atis*) (alia nomina: Serias *-atis*, Seriatium, Sariatum) (Italiane: *Seriate*),
# Serina (Italiane: *Serina*),
# Solcia vel Soltia (Italiane: *Solza*),
# Soltum Collis (vel Soltum Esmatum) (Italiane: *Solto Collina*),
# Songavatium (Italiane: *Songavazzo*),
# Sorisolum (Italiane: *Sorisole*),
# Spinonum (Italiane: *Spinone al Lago*),
# Spiranum (Italiane: *Spirano*),
# Statianum (alia nomina: Stezanum) (Italiane: *Stezzano*),
# Strotia (Italiane: *Strozza*),
# Submons (*-ntis*) (alia nomina: Submontium; deinde Submons Ioannes XXIII) (Italiane: *Sotto il Monte Giovanni XXIII*),
# Suerum (Italiane: *Sovere*),
# Suiisium (Italiane: *Suisio*),
# Talegium (alia nomina: Tiletlum) (Italiane: *Taleggio*),
# Tabernula (alia nomina: Tabernula Bergomas, Tabernula Bergomensium) (Italiane: *Tavernola Bergamasca*),
# Telgatum vel Telgate (*-atis*) (alia nomina: Telgas *-atis*) (Italiane: *Telgate*),
# Ternum (alia nomina: Ternum Insulae) (Italiane: *Terno d'Isola*),
# Turris Boldonum (Italiane: *Torre Boldone*),
# Turris Pallavicinorum (alia nomina: Turris Pallavicina; olim: Vicus Florianus)  (Italiane: *Torre Pallavicina*),
# Turris Ruvarium (Italiane: *Torre de' Roveri*),
# Trescurium (alia nomina: Transcherium vel Trescurium de Balneis) (Italiane: *Trescore Balneario*),
# Tresoltium Angelorum (Italiane: *Carobbio degli Angeli*),
# Trivillium (alia nomina: Trivilium, Trevilium, Tervillium, Tres Villae) (Italiane: *Treviglio*),
# Treviolum (Italiane: *Treviolo*),
# Ubialum Clanetium (Italiane: *Ubiale Clanezzo*),
# Ultracollum (alia nomina: Ultra Collum) (Italiane: *Oltre il Colle*),
# Ultrasenda Alta (alia nomina: Ultra Senda Alta) (Italiane: *Oltressenda Alta*),
# Urnianum (Italiane: *Urgnano*),
# Vallis Alguae (alia nomina: Algua) (Italiane: *Algua*),
# Vallis Bondioni (Italiane: *Valbondione*),
# Vallis Brembii (Italiane: *Valbrembo*),
# Vallis Brembilla (Italiane: *Val Brembilla*),
# Vallis Gullis (Italiane: *Valgoglio*),
# Vallis Levis (Italiane: *Valleve*),
# Vallis Negra (alia nomina: Vallis Nigra) (Italiane: *Valnegra*),
# Vallis Torta (Italiane: *Valtorta*),
# Vedeseta (Italiane: *Vedeseta*),
# Verdellinum (Italiane: *Verdellino*),
# Verdellum (Italiane: *Verdello*),
# Vertua (Italiane: *Vertova*),
# Vetianica (Italiane: *Zanica*),
# Viadanica (Italiane: *Viadanica*),
# Viculus Tabernulae (Italiane: *Vigolo*),
# Vicus Tertii (alia nomina: Burgus Tertii) (Italiane: *Borgo di Terzo*),
# Viganum (alia nomina: Viganum Sancti Martini) (Italiane: *Vigano San Martino*),
# Villa de Almeno (Italiane: *Villa d'Almè*),
# Villa Oneae (Italiane: *Villa d'Ogna*),
# Villa Ripae Abduae (alia nomina: Villa Abduae) (Italiane: *Villa d'Adda*),
# Villa Ripae Serii (alia nomina: Villa Sarii) (Italiane: *Villa di Serio*),
# Vicus Longus (Italiane: *Villongo*),
# Vicus Minor in Plebe Scalvi Vallis Deciae (vel simpliciter: Vicus Minor Vallis Deciae, Vicus Minor Scalvi) (Italiane: *Vilminore di Scalve*),
# Zandobium (Italiane: *Zandobbio*),
# Zonium (Italiane: *Zogno*),
# Zonum (Italiane: *Azzone*).

### Fines
300px|right|thumb|Communitates montaneae bergomates 
300px|right|thumb|Bergamum magnum 
[300px|right|thumb|[Glarea Abduae]]
[300px|right|thumb|[Fossum Bergomense]]
#### Provinciae finitimae 
* Provincia Sundriensis,
* Provincia Brixiana,
* Provincia Cremonensis,
* Urbs metropolitana Mediolanensis (*Provincia Mediolanensis*),
* Provincia Modiciensis et Brigantina,
* Provincia Leucensis.

### Terrae
* Ager Bergomas Imus seu Planities Bergomas (Italiane: *Bassa Bergamasca*),
* Ager Chalcianus seu Pagus Chalcianus,
* Communitas montanea Lacuum Bergomatium (Italiane: *Comunità montana dei Laghi Bergamaschi*),
* Glarea Abduae,
* Insula Bergomas,
* Vallis Brembiana,
* Vallis Decia seu Vallis de Scalve,
* Vallis Imania,
* Vallis Sancti Martini,
* Vallis Sariana.

## Geographia physica 
### Morphologia 
### Colles
* Vallis Calepii

#### Montes 
* Langobardae Praealpes (Italiane: *Prealpi Lombarde*),
* Orobiae Alpes (Italiane: *Alpi Orobie*),
* Resegone sive Serrada mons.

#### Valles 
* Vallis Averaria (vel Vallis Aurera),
* Vallis Brembiana,
* Vallis Caballina,
* Vallis Camunnorum (*pars*),
* Vallis Decia seu Vallis de Scalve,
* Vallis Imania,
* Vallis Sariana,
* Vallis Sancti Martini,
* Vallis Serina,
* Vallis Talegii (alia nomina: Vallis Tiletli).

#### Transitūs
* Transitus Sancti Marci

#### Planities 
* Planities Padana,

### Hydrographia 
#### Flumina 
* Abdua seu Addua,
* Brembius vel Brembus,
* Ollius,
* Sarius seu Sarrius.

#### Navicula 
* Fossum Bergomense, Italiane: *Fosso bergamasco*,

#### Lacūs 
* Sebinus lacus,
* Endini lacus (Italiane: *Lago di Endine*),
* Gaiani lacus (Italiane: *Lago di Gaiano''),

## Vecturae 
### Aeroportus 
* Aeroportus Bergomi-Orii ad Sarium seu Aeroportus Internationalis "Caravagius" 

## Notae 
## Nexus externi 
* Pagina officialis

!
Categoria:Bergomum