Helvetia

**Helvetia**, rite **Confoederatio Helvetica,** ergo siglum usitatum **CH,** est civitas sui iuris in continente Europa ad coniunctionem Europae Occidentalis, Europae Mediae, et Europae Meridianae sita. Cuius rectio est respublica foederalis in cantonibus viginti sex consistens, auctoritatibus foederalibus Bernae in urbe constitutis. Helvetia mare non attingit, sed a Germania a septentrionibus, Francia ab occidente, Italia a meridie, denique Austria et Lichtensteno ab oriente finitur. Geographice dividitur inter Planitiem Helveticam et Alpes Helveticas et Iuram, quae regiones aream 41&thinsp;285 chiliometrorum quadratorum et aream terrestrem 39&thinsp;997 chiliometrorum quadratorum una habent. Quamquam alpes maiorum civitatis partem continent, homines Helvetici, 8.5 fere milliones, plerumque in planitie habitant, ubi maximae urbes locique oeconomici patent, inter quas Turicum (urbs maxima), Genava, et Basilia. In quibus urbibus sunt sedes FIFA, secunda a maxima officina Consociationis Nationum, maximum aedificium Argentariae Compositionum Internationalium, et praesidia aliarum organizationum internationalium. Principales aeroportus Helvetici in his urbibus inveniuntur.

Cantones Helveticae lingua, institutis, legibus, religionibus inter se differunt. Quamquam omnes vicinae terrae ad Unionem Europaeam pertinent, Helvetii illam accedere usque ad praesentem diem noluerunt. Re politica, Helvetia civitas neutralitatis inter gentes est; tamen die 10 Septembris 2002, Consociatio Nationum participare per comitiam decreverunt.

## Geographia 
Helvetiae tres regiones naturales sunt: pars medioaustralis altos montes Alpes continet, in parva parte boreoccidentali mons continuus Iura appellatus surgit, et intra montes est regio aequior silvis et lacubus contecta, nam Helvetia terra uberibus fecunda aquis est. Ex Iura profluunt Rhenus et Rhodanus.

### Maxima flumina 
* Arola
* Aenus
* Maggia
* Rhenus
* Rhodanus
* Rusa
* Ticinus

### Lacus 
* Ceresium
* Lacus Bodamicus
* Lacus Erliacensis
* Lacus Everdunensis
* Lacus Muratensis
* Lacus Tigurinus
* Lemanus Lacus
* Quattuor Regionum Lacus
* Verbanus
* Lacus Timiensis
* Lacus Brienzolensis

### Montes 
* Alpes
* Iura (mons)

## Historia 
[thumb|upright=1|[Augusta Raurica (prope Basiliam), a Lucio Munatio Planco anno 44 a.C.n. ducta, fuit prima colonia Romana ad Rhenum condita, et nunc inter situs archaeologicos in Helvetia maximi momenti est.]]
[thumb|upright=1|Vetus Confoederatio Helvetica ab anno [1291 (atroviridis) ad saeculum sextum decimum (viridis pallidus) et eius socii (caeruleus). Aliis coloribus videntur territoria subiecta.]]
Helvetia condita est confoederatio per Foedus Pactum Helveticum anno 1291 a pagis Urania, Suitia, et Subsilvania. Iam anno 1332 Lucerna se ad Helvetiam iunxit, postea alii pagi idem fecerunt, et anno 1513 Confoederatio a tredecim pagi constituta est.

Post cladem Mariniani apud Mediolanum contra regem Franciae Franciscum I die 13–14 Septembris 1515 pagi Helvetiae semper neutri faverunt.

Inter saeculum sextum decimum, pagi Helvetiae in duas partes discesserunt. Pagi ruris fidem Ecclesiae Catholicae Romanae plerumque servaverunt; alii pagi Emendationem Ecclesiae acceperunt. Etiam bella inter pagi fuerunt. Multi praeclari reformatores Ecclesiae in urbibus Helvetiae vixerunt, e.g. Henricus Bullingerus, Ioannes Calvinus, Guilielmus Farel, Uldrychus Zwingli.

Anno 1798, Francia confoederationem invasit et civitatem unitariam, Rempublicam Helveticam appellatam, condidit. Helveti numquam hanc civitatem amaverunt. Post quinque annos, accurate die 18 Februarii 1803, cum Actu Mediationis nova foederatio, sed semper Franciae subiecta, condita est.

Post cladem Napoleonis anno 1815, Helvetia a Consilio Vindobonum restituta est, ut confoederatio a viginti duobus pagis constituta. Post bellum civile inter pagos Catholicos, in "alia foederatione" (Theodisce *Sonderbund*) coniunctos et Protestantes anno 1848 prima magna charta Helvetiae promulgata est.

Saeculis undevicensimo et vicensimo, pace et labore Confoederatio crevit. Inter bellum mundanum secundum, Helvetia sola in Europa Media civitas a Germanis non expugnata est. Hodie putatur Helvetia esse opulentissima orbis terrarum civitas.

Anno 1979, Iura, se a pago Berna discessens, novus et vicesimus tertius pagus Helvetiae factus est.

## Institutiones 
thumb|Pagi Helvetiae.
Facultas legum ferendarum ad Consilium Nationale, ex ducentis legatis populi compositum, atque ad Consilium Civitatum, ex quadraginta sex senatoribus compositum, pertinet. Unicuique pago duo senatores et legati pro incolis sunt.

Consilium Foederale, quod e septem hominibus constat, administrationem Helvetiae gerit. Unus consiliariorum foederalium praesis potestatem tempore dumtaxat annuam habet (vide Indicem Consiliariorum Foederalium).

Confoederatio Helvetica e viginti tribus cantonibus constat. Hic est ordo sollemnis (secundum Constitutionis foederalis articulum primum). Tres primi habent praecellentia honoris causa, dein ordo est secundum annum integrationis in confoederatione, hic post nomen indicatum:

* Turicum, a. 1351
* Verona (aut: Berna), a. 1353
* Lucerna, a. 1332
* Urania, a. 1291
* Suitia, a. 1291
* Subsilvania inferior, a. 1291
* Subsilvania superior, a. 1291
* Glarona, a. 1352
* Tugium, a. 1352
* Friburgum, a. 1481
* Solodurum, a. 1481
* Basilea Urbs, a. 1501
* Basilia Rus, a. 1501
* Scafusa, a. 1501
* Abbacella, a. 1513
* Sanctogallum, a. 1803
* Grisonia, a. 1803
* Argovia, a. 1803
* Turgovia, a. 1803
* Ticinum, a. 1803
* Pagus Valdensis, a. 1803
* Valesia, a. 1815
* Novicastrum, a. 1815
* Genava, a. 1815
* Iura, a. 1979

### Pagi et urbes eorum 
## Sermones publici 
[thumb|upright=0.8|Divisio sermonum Helvetiae (anno [2000).]]
In Helvetia praeter linguas Theodiscam, Francogallicam, Italicam, sermo publicus etiam est Lingua Romancica, qua circa triginta milia hominum, praecipue in Grisonia cantone, utuntur. Anno 2000 in Helvetia, homines loquebantur:
* Theodisce, 63.7 centesimae incolarum (terrae russae pictae)
* Francogallice, 20.4 centesimae incolarum (terrae virides pictae)
* Italice, 6.5 centesimae incolarum (terrae violaceae pictae)
* Romanice, 0.5 centesimae incolarum
* aliis sermonibus, 9.0 centesimae incolarum

## Religiones 
(Fons: Officium foederale de statistica, censimenta nationalia.)

## Structura Ecclesiae Catholicae Romanae in Helvetia 
[thumb|upright=1|Dioeceses Catholicae Romanae Helvetiae anno [2006.]]
Sunt in Helvetia sex dioeceses et duae abbatiae territoriales, qui subiactae imperio archidioecesis non sunt, sed sanctae sedi ipsae. Ergo Helveticae dioceses provinciam ecclesiasticam non formant. Hae sunt dioeceses et abbatiae:
* Dioecesis Basileensis
* Dioecesis Curiensis
* Dioecesis Lausannensis, Genevensis, et Friburgensis
* Dioecesis Luganensis
* Dioecesis Sancti Galli
* Dioecesis Sedunensis
* Territorialis Abbatia S. Mauritii Agaunensis
* Territorialis Abbatia Einsiedlensis

## Oeconomia 
Helvetiae argentariae sunt amplae.

* Consociatio Europaea liberi commercii
* Historia Helvetiae
* Porta Alpina
* Raeti

## Notae 
## Bibliographia 
*Berner, Elizabeth, et Robert A. Berner. 2012. *Global Environment: Water, Air, and Geochemical Cycles.* Ed. secunda. Princeton University Press. ISBN 978-1-4008-4276-6. Google Books.
* Church, Clive H. 2004. *The Politics and Government of Switzerland.* Londinii: Palgrave Macmillan. ISBN 0-333-69277-2.
* Dalton, O. M. 1927. *The History of the Franks, by Gregory of Tours.* Oxoniae: The Clarendon Press.
* Fahrni, Dieter. 2003. *An Outline History of Switzerland: From the Origins to the Present Day*. Ed. 8a, augmentata. Turici: Pro Helvetia. ISBN 3-908102-61-8.
* *Historical Dictionary of Switzerland.* 2002–.
* Vatter, Adrian. 2014. *Das politische System der Schweiz.* [Publica Helveticae Ratio.] Studienkurs Politikwissenschaft. Baden Baden: UTB Verlag. ISBN  978-3-8252-4011-0. Edito interretialis.
* von Matt, Peter. 2012. *Das Kalb vor der Gotthardpost: Zur Literatur und Politik in der Schweiz.* Monaci: Carl Hanser Verlag. ISBN 978-3-446-23880-0.

## Nexus externi 
* Pagina publica Confoederationis
* Hymnus nationalis

Categoria:Civitates sui iuris
Categoria:Condita 1291
Categoria:Europa Media
Categoria:Europa Occidentalis
!
Categoria:Helvetii
Categoria:Respublicae Foederales