Systema immunitarium

[thumb|**Systema immunitarium** organismum contra hostes defendens: [Granulocytus neutrophilus (flavus) *bacillos anthracis* (aurantios) ad interficiendum cingit.]]

 est organismi structurarum processuumque biologicorum compages, quae facultatibus corporis utitur ad pericula defenda et etiam usque morbos curandos. Haec compages proprium ab alieno separare debet.

Corpori perpetuo complures substantiae, radii, microorganismi et alii appulsus mox congrediuntur, mox offendunt, mox etiam periculum imponunt. Adversus offensiones et pericula corpori biologico diversae strategiae servant. Ex eis una systema immunitarium praestat, quod corpori "immunitatem" dat, non vero in sensu portoriorum liberato, quia *responsa immunologica* systematis immunitatis haudquaquam lenia sunt, interdum modum excedentia, quod cum phaenomeno *allergiae* nexum est. De consuetudine contagiones silentio praetereunt. Aliarum defensionis vero impensa signa, quae percipi possunt, perficiant ut febrim, tussim, rhinitidem.

Cellulae effectores systematis immunitarii partim per ipsas cellulas munere funguntur ut leucocyti, phagocyti, anticorpora, cellulae dendriticae. Praeterea aliquae cellulae proteina exponuntur. Hae cellulae in diversis liquoribus corporis, textibus, organis reperiuntur, imprimis in sanguine, tunicis mucosis, systemate lymphatico, medulla ossium, cute, thymo, liene. 
Systema immunitarium ceterum duas partes principales, *systema immunitarium innatum* enim atque *systema immunitarium adaptivum* comprehendit.

Processus biologici systematis immunitarii ex actionibus multiplicis exstant, quibus systema immunitarium corpus contra omnia aliena defendit: bacteria, viros, parasitos, etiam fragmenta ligni aut vitri.

Pars scientiae, quae de hoc systemate tractat, *immunologia* dicitur. Systematis immunitarii cognitio magnum momentum quoad morbos, ut dermatis vel rheumaticos, et aliarum disciplinarum medicarum habet.

Si systema immunitarium infirmum apparet, variae causae suspicandae sunt, ut infirmitates systematis proprii *defecta primaria*, vel aliis morbis *defecta secundaria*, per exemplum defectum diabeti mellito, medicamentis, morbillis, SIDA pensum. In medicina hodie 430 defecta immunitatis primaria (innata) descripta sunt. Horum classificatio ameliorata anno 2019 divulgata est.

## Historia 
[thumb|[Eduardus Iennerus, a Iacobo Northcote pictus]]
Thucydides fortasse primus fuit, qui immunitatem recognovit. Medici autem Europaei demum saeculo duodevicensimo experimenta fecerunt, imprimis Eduardus Iennerus, qui anno 1796 primam vaccinationem dedit.

## Immunitas in genere 
Die et nocte alieni microorganismi ut bacteria, vira, parasiti tentant, ut in organismum intrarent. Immunitas est facultas quaedem organismi, ut ille se contra alienas structuras vel substantias defenderet. Exstant et *immunitas congenita*, quae est innata, et *immunitas acquisita*, responsum partium systematis immunitarii e cognitione ortum.

Basis defensionis immunitatis, quae inter partes innatam et adaptatam videndam est, est structurae *anatomicae* varii generum organorum, textuum, cellularum defensionis, variae reactiones *physiologicae* et *biochemicae*.

Procreatio cellularum immunitatis, leucocytorum, in *organis lymphaceis primariis* fit, quae sunt thymus et medulla ossium. Tum leucocyti in organis textibusque lymphaceis, necnon in  sanguine, inveniuntur.

His in omnibus rebus continuo lymphaceorum organorum, textuum, cellularum firmi pernecesse sit internuntii, ne propria organa textusque adeantur.

## Anatomia systematis immunitarii 
*Cellularum* illarum pleraeque ex medulla ossium oriuntur. *Physiologicae* corporis strategiae sunt diversae repagulae superficierum, phaenomenon inflammationis, deiectus systematis complementi, repagulae cellularum. 

### Anatomia macroscopica: Organa lymphacea et textus lymphacei 
Organa et membra corporis sequentia partim in systemate immuni agunt.

* Tonsillae palatinae
* Tonsilla pharyngea
* Thymus
* Medulla ossium
* Lien
* Ilei noduli lymphoidei aggregati
* Appendix vermiformis
* Vasa lymphatica
* Nodi lymphatici

### Anatomia microscopica: Cellulae systematis immunitarii 
Cellulae systemati immunitario obligatae maximum momentum in responso immunologico habent. Leucocyti et cellulae dendriticae sunt cellulae systematis immunitarii. 

Secundum leucocytorum aspectum histologicum sub microscopio, praecipue inclusionum granulorum intracellularium praesentiam vel absentiam, separantur *granulares* ab *agranularibus*:
* Granulocyti (leucocyti granulares) sunt: neutrophili, basophili, eosinophili
* Leucocyti agranulares sunt: lymphocyti, plasmocyti, monocyti

Generatio cellularum defensionis corporis intra ossium medullam fit. Istuc non solum erythropoesis (generatio erythrocytorum) et thrombocytopoesis (thrombocytorum) sed etiam *granulopoesis* (granulocytorum), *monocytopoesis* (mastocytorum), *lymphopoesis* (lymphocytorum NK, T, B) percurruntur.

#### Leucocyti granulares (granulocyti) 
Conspicuum est cytoplasma plenum granularum. Nuclei cellulae saepe plures lobulos ostendunt.

**Granulocyti neutrophili**Neutrophili segmentis 2-7 nuclearibus causa *cellulae polymorphonucleares* dicti, numerosi in corpore humano inveniuntur: Circiter centesimae sexaginta leucocytorum sunt neutrophili. Ii bacteria interficiunt.
Extra valetudinem integram inopia in sanguine nominatur *neutropenia*, affluentia autem *neutrophilia*.

**Granulocytis basophilis**Basophilis histaminum inest. Cellulae In sanguine motae *granulocyti basophili*, at cellulae in textu residentes *mastocyti* dicuntur.

#### Leucocyti agranulares 
Leucocytis agranularibus nucleus cellulae singularis est. In genere leucocyti agranulares distinguuntur in *cellulas lymphoideas* et *cellulas monocyticas*. Ipsae secundum dictae ex eisdem cellulis myeloideis ut granulocyti formantur.

**Lymphoblastus**Lymphoblasti sunt lymphocytorum progenitores. Ab antigenis stimulati in centris germinalibus folliculum primarium partim constituunt.

**Lymphocytus**Lymphocyti sunt systematis immunitarii effectores. Cognoscunt antigena, formant responsum immunologicum. Dividuntur in *lymphocytos B*, *lymphocytos K*, *lymphocytos T*.

**Plasmocytus**Plasmocyti se ab Lymphocytis B derivant, immunoglobulina secernunt et, ab antigenis stimulati, participes centrorum germinalium fiunt.

**Monocytus**Monocyti in sanguine fluunt et *phagocytosi* atque procreationi *macrophagocytorum* textuum sunt.

#### Cellulae dendriticae 
Cellulae dendriticae gregem propriam constituunt.

## Physiologia systematis immunitarii 
### Anticorpora 
Anticorpora sunt proteina, quae ad defensionem cellularum valent.

### Responsio immunitatis 
#### Responsio degesta 
Si aliena corpori res obveniat, systema immunitarium illud contra infectionem responsione ad superiorem gradum ferente degesta defendit. Ut prima repagula corpus ipsum aditum bacteriorum virorumque claudit. Deinde duae partes systematis immunitarii prohibitionem efficiunt: *systema immunitarium innatum* cum reactione non specifica atque *systema immunitarium adaptivum* cum responso specifico.

#### Reactiones hypersensitivitatis 
Responsorum prolongatorum et modum excendentium causa demum detrimenta textuum biologicorum, inflammationis ope, perficere solent. Distinguuntur reactiones hypersensitivitatis quattuor: typi I-IV.
* Typus I: Reactio repentina, anaphylactica, anaphylaxis, allergia (exemplum: Asthma bronchiale)
* Typus II: Reactio cytotoxica — anticorpora IgM vel IgG cellulis vel textibus aggrediuntur (exemplum: Sanguinis genera imparia)
* Typus III: Morbus complexus immunitatis — complexus ex antigeno et anticorpore compositi systema complementorum incitant (exemplum: Lupus erythematodes)
* Typus IV: CD4+ T cellulae destructionem textuum per cellulas mononucleares provocant, reactio tarda (exemplum: alveolitis allergica extrinsica)

#### Tolerantia immunitatis 
Tolerantia ad systematis immunitarii statum non vel minimum respondentem refert, quo immunitatis responsio substantiis allergentibus in exspectationem retentetur vel etiam absit. Distinguuntur inter tolerantiam immunitatis *centralem* (nullis lymphocytis praecursoribus autoreactivis) et tolerantiam immunitates *periphericam* (cum cellulis B et T paulum reactivis).

## Morbi cum systemate immunitati conexi
Contagiones recurrentes systema immunitarium in suspicionem adducunt. Multitudo morborum perturbationumque (defecta) descripta sunt, aliae intime, aliae haud in aperto videntur. Fieri potest, ut systema immunitarium non perpetuo sed modo brevi tempore symptomata perficiat, quapropter diagnosis morbi conexus cum systemate immunitate interdum non solum difficilis est sed etiam longissime restat, dum symptomata morbo uno attribui possint.

### Defecta immunitatis primaria (innata) 
In medicina hodie plus quam 350 defecta immunitatis primaria (innata) nota sunt. Classificatio revisa anno 2017 divulgata est.
#### Classificatio phaenotypica 2019 IUIS primariorum immunitatis defectorum (PID) 
Anno 2017 Internationalis Unio Immunologicarum Societatum (IUIS) classificationem phaenotypicam composuit, at iam anno 2019 versionem emendatam divulgavit, tum 430 primaria immunitatis defecta (PID) describens. Haec ibidem dividuntur in:
* *I. Defecta affectantia immunitatem et cellularem et humoralem* et
* *II. Combinata immunitatis defecta (CID) qualitatibus vel syndromatibus vel sociatis* et
* *III. Defecta imprimis anticorporum* et
* *IV. Mala dysgubernationis immunitatis* et
* *V. Defecta innata phagocytorum, ad horum numerum vel functionem vel utrumque pertinentia* et
* *VI. Defecta immunitatis intrinsicae seu innatae* et
* *VII. Mala autoinflammatoria* et
* *VIII. Deficientias systematis complementi* et
* *IX. Insufficientiam medullae ossium* et
* *X. Phaenocopias PID (defectorum immunitatis primariorum)*.

### Defecta immunitatis secundaria (acquisita) 
Alii morbi, contagiones, tumores, inflammationes deficientias vel defecta systematis immunitarii perficere queant. Periculosus potest esse morbus deficientiae immunitatis acquisitae (SIDA).

## Notae 
## Bibliographia 
* Abbas, Abul K. et Lichtman Andrew H. 2019. *Basic Immunology: Functions and Disorders of the Immune System*, ed. septima. Elsevier. ISBN 978-0323549431.
* Abbas, Abul K. (2017). *Cellular and Molecular Immunology*, ed. nona., *Elsevier*, ISBN 978-0323479783
* Burmeister, Gerd-Rüdiger. 2006. *Taschenatlas der Immunologie: Grundlagen, Labor, Klinik.* Ed. secunda. Stutgardiae: Thieme. ISBN 3-13-115382-2.
* Calder, Philip C., Catherine J. Field, et Harsharnjit S. Gill. 2002. *Nutrition and Immune Function.*  Novi Eboraci:  Nutrition Society. ISBN 0851995837.
* Demas, Gregory E., et Randy J. Nelson, edd. 2012. *Ecoimmunology.* Novi Eboraci: Oxford. ISBN 9780199737345.
* Fontaine, Michel. 1982. *Immunoglobines D et immunité informative.* Lutetiae: Maloine. ISBN 2224008333.
* Janeway, Charles A. 2002. *Immunologie.* Ed. quinta. Heidelbergae et Berolini: Spektrum Akademischer Verlag. ISBN 3-8274-1079-7.
* Mak, Tak W., et Mary Saunders. 2006. *The Immune Response: Basic and Clinical Perspectives.* Amstelodami: Elsevier.  ISBN 978-0-12-088451-3.
* Martin, Emily. 1994. *Flexible Bodies: Tracking Immunity in American Culture from the Days of Polio to the Age of AIDS.* Bostoniae: Beacon Press. ISBN 0807046264.
* McConnell, I., A. Munro, H. Waldmann. 1981. *The Immune System: A Course on the Molecular and Cellular Basis of Immunity.* Oxoniae: Blackwell Scientific Publishers. ISBN 0632006269.
* Parham, Peter.  2005. *The Immune System,* editio altera. Novi Eboraci: Garland Science. ISBN 0815340931.
* Perkus, Jerome K. 2012. *Mathematical Methods in Immunology.* Providentiae: American Mathematical Society. ISBN 9780821875568.
* Sompayrac, Lauren M. 2019. *How the Immune System Works (The How it Works Series)*, ed. sexta. Wiley Blackwell. ISBN 978-1119542124.
* Tizard, Ian R. 2009. *Veterinary Immunology: An Introduction,* editio octava. Urbi Sancti Ludovici: Saunders Elsevier.  ISBN 9781416049890.
* Zänker, Kurt. 1996. *Das Immunsystem des Menschen: Bindeglied zwischen Körper und Seele.* Monaci: Beck. ISBN 3406410499.
* Zipfel, Peter F., Peter Kraiczy, et Jens Hellwage. 2002.; "Wie Mikroorganismen der Immunabwehr entgehen: Das tägliche Versteckspiel." *Biologie in unserer Zeit* 32 (6): 371–79.

* Apoptosis
* Cataphylaxis
* Genus sanguinis
* Immunitas (medicina)
* Immunoglobulinum G
* Immunoproteomica
* Inflammatio
* Macrophagocytus
* Morbus autoimmunitatis
* Physiologia humana
* Rheumatologia
* Significans iter NF-κB

## Nexus externi 
* Immune System, paginas ab Instituto nationale pro allergiis pestilentiisque Americano scriptas 
* Immune System, paginas apud Medline Plus 
* Immune System, apud Science Daily 

!
Categoria:Medicina
Categoria:Physiologia