Domitianus

**Titus Flavius Domitianus** (24 Octobris 51—18 Septembris 96) fuit Imperator Romanus. Filius Vespasiani et Domitillae fuit atque fratrem Titum habuit, cui die 14 Septembris anno 81 successit. Soror Domitiani Flavia Domitilla fuit.

## Iuventus 
Patre suo magistro et duce, Domitianus Romae natus est. Quam vir immunis et eruditus, rhetoricae, litteris, iuri et administrationi studuit. Dissimilis fratri seniori Tito, Domitianus Vespasianum in bellis in Africa Iudaeaque non comitatus est. 

Anno quattuor imperatorum (69), Domitianus prudens erat at vindicias patris adiuvit. Vicario Flaviis in Senatu, audacior factus est. Anno 70 divortium Domitiae Longinae ab Lucio Aelio Lamia impulit ut eam in matrimonium ipse duceret. Filium anno 71 et filiam anno 74 paraverunt qui uterque in iuvene mortui sunt. Coniugium a maioribus traditum non erat. Ille adulter erat, et illa non invidit sed ausis saepe interfuit.

## De titulis 
*Titus Flavius Domitianus* postquam fratri successit *Imperator Caesar Domitianus Augustus* appellatus est quibus nominibus anno 83 cognomen *Germanicus* addidit. Anno 82 pontifex maximus creatus est eodemque anno pater patriae appellatus. Ab anno 85 censor perpetuus fuit. A mense septembri 81 tribunicia potestas ei quotannis renovabatur usque ad undecimam (anno 96). Anno 82 iam consul VIII erat atque inter hoc annum et 90 quotannis consulatum ordinarium gessit, deinde consul XVI anno 92 et consul XVII (COS XVII in inscriptionibus) anno 95 fuit. Inter deos post mortem relatus non est quia memoria eius damnata erat.

## Imperium 
thumb|Signum Domitiani
Domitianus ante 81 paucas curas habuit. Aliquot consulatus sive ordinarios sive suffectos gessit nec exercitui praefectus est. Tamen ambitiosus erat, et Tito moriente, subsidium praetoriani consecutus est. Administrator pessimus se praebuit. Pretium denariorum minutum est et nova vectigalia posita sunt. Cum populus fastidiosus esset, Domitianus multas pecunias pro novis aedificationibus locavit. Templum Iovis in Capitolino et novam aulam in Palatio renovavit. Aedificationem Colossei perfecit et novos gladiatores dedit, in quibus feminas nanosque primo tempore participes esse permisit. 

Anno 83, cum uxor Domitia cum histrione Paride adulteraret, eae nuntium misit et histrionem interfecit. Anno proximo fratris filiam Iuliam Flaviam adamavit, virum eius dimisit et matrimonium eam inculcavit. Anno 85 Domitianus censor perpetuus se dixit. Cum Iulia Flavia anno 91 propter abortum mortua sit Domitianus Domitiam reduxit ut eocum quam amica viveret. 

Domitiano Romae educato et numquam militatis, dux non ingeniosus erat. Tamen aliquot bellos inter regnum suum gessit, praecipue illos contra Chattos in Germania et contra Dacos prope Danuvium. 

Fine regni sui imperator crudelissimus factus est. Iudaei Christianique graviter persecuti sunt, et aliquot senatores necati sunt. Anno 96 senatores, praetoriani, Stephanus vilicus Iuliae, et Domitia contra eum coniuraverunt. Stephanus a.d. XIV Kal. Octobribus eum octiens percussit.

Domitianus damnationi memoriae subiectus est et successus est a Nerva qui a Senatu creatus est.

## Domitianus hospes et conviva 
Cenam atram a Domitiano datam Dio Cassius descripsit. Epulum Saturnalicium in Colosseo celebratum laudat Statius. "Spectacula assidue magnifica et sumptuosa edidit non in amphitheatro modo, verum et in circo, ubi praeter sollemnes bigarum quadrigarumque cursus proelium etiam duplex, equestre ac pedestre, commisit; at in amphitheatro navale quoque. Nam venationes gladiatoresque et noctibus ad lychnuchos, nec virorum modo pugnas, sed et feminarum. Praeterea quaestoriis muneribus, quae olim omissa revocaverat, ita semper interfuit, ut populo potestatem faceret bina paria e suo ludo postulandi eaque novissima aulico apparatu induceret," ait Suetonius. "Edidit navalis pugnas paene iustarum classium, effosso et circumstructo iuxta Tiberim lacu, atque inter maximos imbres perspectauit." Inter spectacula sacrorum Septimontialium "largissimum epulum" dedit; "senatui equitique panariis, plebei sportellis cum obsonio distributis initium vescendi primus fecit."

## Fontes de vita et principatu Domitiani 
* Aurelius Victor, *De Caesaribus* 11
* Dio, *Historia Romana* liber 67 
* *Epitome de Caesaribus* 11
* Eutropius, *Breviarium* 7.23
* Martialis, *Epigrammata* et *De spectaculis*
* Statius, *Silvae*
* Suetonius, *De vita Caesarum* liber 8 "Domitianus"
* Tacitus, *Vita Agricolae* et *Historiae*

## De consulatibus 
Domitianus XVII consulatus gessit, plurimos imperatorum omnium. Primis annis consul suffectus tantum pro Vespasiano patre vel Tito fratre fuit. Sed cum rerum potitus sit, paene quotannis consul ordinarius fuit: 

## Notae 
## Bibliographia 
* "Vespasian, Domitian and Titus" in Rhiannon Ash, ''Ordering anarchy: armies and leaders in Tacitus' Histories* (Londinii: Duckworth, 1999. ISBN 0715628003) pp. 127-146
* Brian W. Jones, *The Emperor Domitian*. Londinii: Routledge, 1992. ISBN 0-415-04229-1
* Michael R. Molnar, "Blood on the Moon in Aquarius: The Assassination of Domitian" in *The Celator'' (May 1995) pp. 6-12

* Edictum Domitiani de excidendis vineis
* Inscriptio Boyukdashensis

## Nexus externi 
* Nicholas Whyte, "The assassination of Domitian: an astrological note"

Categoria:Imperatores Romani
Categoria:Gens Flavia
Categoria:Nati 51
Categoria:Mortui 96
Categoria:Necati
!
Categoria:Vespasianus
Categoria:Bella Dacica