Morbus cardiovascularis

[thumb|[Cor et circuli sanguinis maior et minor. Morbi cardiovasculares primum ad structuras hic depictas referunt.]]
[thumb|upright=1|[Micrographum cordis fibrosi (colore flavo) et amyloidosi (brunneo) affecti. Tinctura Movatiana.]]
[thumb|upright=0.8|Cor [calcium|calcificatum senis muliebris cardiomegalia laborantis.]]

**Morbi cardiovasculares** sunt maior collatio complurium morborum et cordis et vasorum sanguineorum circuli sanguinis maioris et minoris. Natura morborum cardiovascularium magnopere variat. Inter morbos cardiovasculares notissimos sunt infarctus cordis et angina pectoris.

Pandemia currens COVID-19 periculum morborum cardiovascularium imponit.

Rationes fundamentales ex morbo variant. Inter alios OMS nominat morbos hos cardiovasculares:
* Morbus coronarius (morbus arteriarum coronarium) — morbi ad vasa sanguinea cor rigantes spectantes
* Morbus cerebrovascularis — morbi ad vasa sanguinea cerebrum rigantes spectantes
* Morbus arteriosus periphericus — morbi ad vasa sanguinea membra superiora et inferiora rigantes spectantes
* Morbus cordis rheumaticus — damnum musculi cardiaci vel cordis valvularum, contagionis febri rheumatica causa, bacteriorum streptococcorum causa
* Morbis cordis congenitalis — cordis malformationes iam ante partum praestantes
* Thrombosis venarum profundarum et embolismus pulmonalis — coagula sanguinea venarum membrorum inferiorum, quae liberata in cor et pulmones movere possunt
Commendantur:
* Egredi e fumatione
* Gubernare problema obesitatis globalis

## Pathophysiologia 
### Mitochondria et morbi cardiovasculares 
Officium mitochondriorum rectum salutis organorum, imprimis talium consumptionis energiae altioris ut cordis, pernecesse apparet. Mitochondria facile sub deminutionibus et oxigenii et nutrimentorum patiuntur detrimentum. In morbis cardiovascularis aequilibria perturbata sunt, ita synthesis ATP, energiae cellularum, ope phosphorylationis oxidativae interruptae in parte deminuitur, quo fit, ut substantiae radicales et cellulis detrimentosae liberatae sint. Mitochondria abnormalia per *mitophagiam* removentur. Generaliter dictum in morbis cardiovascularibus relatio inter mitochondrogenesem et mitophagiam mota est versus mitophagiam, pariter inter genesis et ATP et substantias radicales versus radicales. Videtur, ut membrana inferior mitochondrialis situs detrimenti sit. Propositum ab aliis est, ut nutrimenta ut coenzymum Q10 et substantia antioxidativa consumentur.

Nuper munus proteini p66SHC morborum cardiovascularium suspicabatur, loco inter complexus III et IV catenae electronum transferentis (phosphorylatio oxidativa) situm, H2O2 generans.

### Perturbatio aequilibrii calcii 
Exstat interrelatio inter morbos cardiovasculares et fibrillationem arterialem, quo perturbatio aequilibrii calcii Ca++ ope circuli vitiosi momentum habere videtur.

## Morbi cardiovasculares 
### Fibrillatio atrialis et ceterae arrhythmiae cardiales 
### Angina pectoris, infarctus cordis 
### Cardiomyopathiae 
Cardiomyopathiae musculum laevem cardialem, myocardium, tangunt. Cardiomyopathiae dividuuntur in cardiomyopathiam hypertrophicam, cardiomyopathiam dilatativam, cardiomyopathiam restrictivam, cardiomyopathiam arrhythmogenicam, cardiomyopathia tako tsubo (Iap. octoporum amphora insidiae).

## Pericula alia morbis cardiovascularibus inflicta 
Periculum morbum alium ad insanitatis statum addere maius est. Inter talia pericula morborum membrorum inferiorum aucta sunt. Contrarie, homines morbos, ut diabetis vel morbi peripherici arteriosi, saepe morbum cardiovascularem contrahere queant. Videtur, ut fumatio et hypertensio arterialis et lipoproteina densitatis non maioris ad periculum addant.

## Notae 
## Bibliographia 
*McGill, H. C., C. A. McMahan, et S. S. Gidding. 2008. "Preventing heart disease in the 21st century: implications of the Pathobiological Determinants of Atherosclerosis in Youth (PDAY) study." *Circulation* 117, no. 9 (Martius): 1216–27. doi:10.1161/CIRCULATIONAHA.107.717033. PMID 18316498. Editio interretialis.
*Naghavi, M., H. Wang, R. Lozano, A. Davis, X. Liang, M. Zhou, et al. 2015. "Global, regional, and national age-sex specific all-cause and cause-specific mortality for 240 causes of death, 1990–2013: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2013." *Lancet* 385, no. 9963 (Ianuarius): 117–71. doi:10.1016/S0140-6736(14)61682-2. PMC 4340604. PMID 25530442. Editio PMC.
*Wang H., M. Naghavi, C. Allen, R. M. Barber, Z. A. Bhutta, A. Carter, et al.  2016. "Global, regional, and national life expectancy, all-cause mortality, and cause-specific mortality for 249 causes of death, 1980–12015: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2015." *Lancet* 388, no. 10053 (October): 1459–1544. doi:10.1016/S0140-6736(16)31012-1. PMC 5388903. PMID 27733281. Editio PMC.

* Ars athletica
* Hypertensio arterialis
* Receptorium adrenergicum alpha-2

## Nexus externi 
* *OMS* de [morbis cardiovascularibus](https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/cardiovascular-diseases-(cvds)) 

!