Gravitas (physica)

[upright=1.5|thumb|Secundum [theoriam gravitatis Einsteinianam, materia ipsa natura spatium et tempus flectit, unde vis gravitatis oritur. Difficile est animo fictu flexio dimensionum trium, difficilius quattuor, ergo haec imago modo monstrat flexionem duarum.]]

, seu , aliquando apud scriptores Romanos  appellata, est res physica quo pondus efficitur, omnia corpora inter se compelluntur, et omnes planetae in gyris circum solem tenentur. Vis gravitatis in physica est maxime imbecilla e quattuor viribus fundamentalibus.
[thumb|upright=0.6|left|[Isaacus Newtonus Eques, physicus Anglicus (1642–1727).]]

Prima gravitatis theoria late patens ab Isaaco Newtono anno 1687 proposita est, qua fere omnia gyra planetarum systematis solaris nostri explicata sint. Tunc Albertus Einstein vim gravitatis secundum suam theoriam relativisticam anno 1923 redexplicavit. Secundum theoriam Einsteinianam, vis gravitatis fundamentaliter non est vis per se, sed effectum flectionis spatii  temporisque, quam omnes massae efficiunt. Quamquam theoria Newtoniana sola corpora massiva inter se compelli habebat, theoria Einsteiniana omnia corpora energiam cohibentia inter se compelli statuit.

## Antiquitas 
Qualis sit machinatio gravitatis a nonnullis philosophis antiquis exploratus est. In Graecia, Aristoteles credidit res in Terram decidisse quia Terra centrum universi erat, quod totam massam in universo attrahebat. Existimavit etiam celeritatem rei cadentis pondere suo augeri, sed haec coniectura postea a Galilaeo Galilaei falsa monstrata est. Plutarchus recte praedixit attractionem gravitatis non modo Terrae esse. Archimedes adeptus est ut  trianguli inveniret. Duobus post saeculis, Vitruvius architectus Romanus in libro *De architectura* contendit gravitatem non amplitudine ponderis substantiae, sed genere eius dependere.

## Theoria Newtoniana 
[thumb|[Traiectoria planetarum|Traiectoriae duorum planetarum qui secundum Newtoni descriptionem ab vi gravitatis vinculati sunt. Motio planetarum sub vi gravitatis dicitur gravitatio.]]
Isaacus Newtonus formula gravitatis deduxit ab analysi legum Renati Cartesii, Galilaei Galilaei, imprimisque legum Ioannis Kepleri, quae proprietates gyrorum planetarum describunt. Formula quam Newtonus deduxit est:

:::\vec \mathbf{F}_{12} =  - G \frac{m_1 m_2}{r^2}, \mathbf{\hat{r}}_{12}

ubi

* \vec \mathbf{F}_{12} est vis attractus in corpus 1 ob corpus 2,
* *G* est constans gravitatis quod valet vere ac 6.67 × 10-11 Nm²/kg²,
* *m*1 et *m*2 sunt massae corporum,
* *r* est intervallum inter centra corporum, et
*  \mathbf{\hat{r}}_{12} \ \stackrel{\mathrm{def}}{=}\  \frac{\vec \mathbf{r}_1 - \vec \mathbf{r}_2}{\vert \vec \mathbf{r}_1 - \vec \mathbf{r}_2\vert}  est directio ad corpus 1 a corpore 2.

Plane, quia omnia dividuntur a quadrata potestate intervalli, corpora quae ulterius ab se distant, minus inter se tractantur. Eodem modo, corpora massiviora magis compelluntur.

### De natura ponderis secundum Newtonum 
[thumb|250px|Turris [Pisae|Pisarum Italiae ubi Galileo dicitur saeculo sexto decimo pilas massis discrepantibus iecisse, ut demonstretur omnia corpora vi gravitatis cadere adaeque. Secundum Newtonum, hoc experimentum et similia comprobant aequivalentiam inter massam gravitatis et massam inertialis. ]]
Secundum theoriam gravitatis Newtonianam, pondus corporis super superficie Telluris correspondet vi gravitatis Telluricae in corpus. Pondus *P* in massam *m*, ut supra, igitur formula P = mg datur ubi accelerationis magnitudo *g* est
:::g =  G \frac{m_{T}}{R_T^2}\simeq 9.81 m/s²,
m_{T} massa Telluris, R_{T} radius superficiei Telluris, et *G* constans gravitatis.

Ut consequentia huius formulae, eadem acceleratio *g* est omnibus corporibus in statu libere cadendi (id est, si contra gravitatis vim non fulciatur). Omnia corpora igitur in vacuo cadunt adaeque, etsi massas distinctas habent, quod secundum secundam legem Newtonianam vis aequat pondus

::: \vec F = \vec P \rightarrow m\vec a = m \vec g \rightarrow \vec a = \vec g.

Haec conclusio, quam multa experimenta Galilei diu comprobaverunt, multum pendet in aequivalentia massae inventae in lege gravitatis et massae inertialis inventae in secunda lege Newtoniana. Haec aequivalentia, quae tam maximi momenti physicae Newtonianae est, saepe appellatur "Principium Aequivalentiae Galilei." 

### De sententia quam Newtonus de sua formula habebat 
Newtonus ipse suam formulam credidit imperfectam, quod, secundum eam, vires gravitationales sine ulla mora per spatium translatae sunt. De hoc phaenomeno, quod hodie dicitur actiones trans distantias, autem, Newtonus nullas explicationes habebat in "Philosophiae Naturali Principia Mathematica".

Newtonus quoque sentiebat causam gravitatis quandam esse necessariam, sed nullae ideae de causa futurae erant trecentos annos.

## Explicatio quam Einstein proposuit 
[thumb|upright=0.8|[Turris laeva Laboratorii Jeffersonis Universitatis Harvardianae, ubi Robertus Pound et Glen Rebka experimenta celebra annis inter 1959 et 1964 fecerunt effectum dilatationis temporis necessarium ad gratitationem explicandam secundum principia Einsteiniana confirmantes.]]

Tandem saeculo vicensimo, difficultas actionum trans distantias, quae theoriam Newtonianam tantum subruit, a Alberto Einstein superata est eius theoria relativitatis generalis, quod in theoria Einsteiniana omnes effectus, illique gravitationales inclusi, celeritate lucis movent. Secundum Einstein, virum gravitatis causa est flectio spatii temporisque. Einstein, ad suam theoriam relativisticam commentam, magnopere confisus est:

* Principio Immutabilis Celeritatis Lucis, quod dixit lucem esse eadem maxima celeritate aeque ubique in universo;

* Principio Aequivalentiae Einstein, quod dixit a perspectiva systematum coordinatarum: "Non possumus distinguere effectum gravitatis a effecto accelerationis in systemate coordinatarum";  et

* Principiis mathematicis geometriae differentialis, quibus nobis licet flectionem spatialum temporumque dicere secundum leges mathematicales.

Ut omnia haec principia simul honorata sint, Einstein deduxit prope corpora massiva, sicut Tellurem, tempus segnius spatiumque brevius necesse esse. Einstein tunc hypothesim fecit, ut gravitatio deflectio traiectoriarum sit ob hanc flexionem spatii temporisque. 

Postea multa experimenta observationesque hanc flexionem a Einstein predictam confirmaverunt. Inter eorum celeberrima fuit experimenta a Pound et Rebka annis ab 1959 ad 1964 facta, quae modo quantitativo confirmaverunt effectum dilatationis temporis necessarium ad gravitationem explicandam secundum principia relativitatis Einsteiniana.

### De natura spatii secundum Einstein 
Diu physici praecipuam sentiebant materiam exsistere nomine *aethere,* quae omne spatium inter corpora complet. Imprimis Einstein, cum anno 1905 theoriam relativitatis specialis inveniret, aetherem exsistere negabat, sed iterum circum annum 1920 Einstein ipse invenit notionem aetheris necesse esse, ut una theoria relativitatis generalis satisfactoria sine actionibus trans distantias creetur. Novus autem aether Alberto Einstein non erat ex materia corporeali antiqua, nec ex partibus positiones distinctas habentibus; novus aether simpliciter erat sedes campi electromagnetici gravitatisque. In omni loco spatii temporisque, aether particulis corporibusque communicaturus est quantum et quo modo flexum est spatium tempusque.

## Nexus interni
* Antigravitas
* Constans gravitatis
* Fluctus gravitatis
* Particula subatomica
* Relativitas generalis
* Relativitas specialis
* Spatium Calabi-Yau
* Vis aestualis

## Notae 
## Bbliographia 
* .
* .
* .
* .
*Wald, Robert M. 1994. *Quantum Field Theory in Curved Spacetime and Black Hole Thermodynamics.* Sicagi: Chicago University Press. ISBN 0-226-87027-8.

## Nexus externi 
* Philosophiae Naturalis Principia Mathematica, a Newtono scripta 

Categoria:Acceleratio
Categoria:Mechanica caelestis
Categoria:Notiones in physica
Categoria:Theoria gravitationis