Provincia Sacerensis

[thumb|[Sassaris|Sassare: Palatium sedis provincialis]]
**Provincia Sacerensis** seu **Provincia Turritana** (alia nomina: *Provincia Sassaris*, *Provincia Sassarensis*) (Italiane: *Provincia di Sassari*; Sardice: *Provìntzia de Tàtari*) est provincia Italiae, circiter 335.097 incolarum, in regione et insula Sardiniae sita, cuius caput est urbs Sassaris et cuius signum est **SS**.

## Insigne 

Fasciculus:Italian Province (Crown).svg|*Provincia Italiae*

## Historia 
Propter Referendum Regionis Liberae Sardiniae (Die 6 Maii 2012), quod abrogavit novissimas provincias, die 24 Maii 2012 Comitatus Regionalis iussit de iure abrogationem omnium provinciarum regionalium sardiniensium. Omnes operationes politicae Provinciae Sassarensis cessabunt, a die 1 Maii 2013.

### Urbes antiquae 
* Nure vel Nurae.

### Historicae terrae 
* Ager Sacerensis seu Ager Turritanus
* Anglona seu Angrona (Italiane *Anglona*).
* Chorus (Italiane: *Coros*),
* Gallura (Italiane: *Gallura*),
* Gothianus seu Gotianus (Italiane: *Goceano*),
* Medius Locus seu Meilocus (Italiane: *Meilogu*),
* Mons Acutus (Italiane: *Monteacuto*),
* Nurra seu Nurrae (Italiane: *Nurra*),
* Romania seu Romandia (Italiane: *Romangia*),

## Geographia politica 
Provincia posita apud superam oram paulo longique ab Turri Lybossonis est.

### Municipia in Provincia Sacerensi/Turritana 
Municipia in Provincia Sacerensi/Turritana, cum urbe, **66** sunt. Urbes, oppida et communia provinciae Latine vocari possunt:

# **Sassaris** (alia nomina: **Sacerum**, **Sacer**, **Sassarum** et cetera),
# Algarium seu Algaria (Italiane *Alghero*),
# Anela (alia nomina: Anhela) (Italiane *Anela*),
# Ardara (alia nomina: Ardar *-is*, Ardare, Ardari) (Italiane *Ardara*),
# Bannaris (alia nomina: Balari, Vannari, Bannari, Vanari, Banari) (Italiane *Banari*),
# Benetutis (alia nomina: Oppidum Benetutis, Benatottes, Lesa) (Italiane: *Benetutti*),
# Bessudes seu Bissuda (alia nomina: Bessute, Versute, Bessude, Versuta, Versutta) (Italiane *Bessude*),
# Bonorba ac Bonorva (olim fortasse: Urbs Bona) (Italiane *Bonorva*),
# Bonum  (Italiane *Bono*),
# Borupta seu Crupta (alia nomina: Gruta, Ruta, Gurruta, Borutta, Boruta, Buruta) (Italiane *Borutta*),
# Botida (alia nomina: Gossilla, Gocilla) (Italiane *Bottidda*),
# Bultei (alia nomina: Hortei, Gulsei, Gulcei) (Italiane *Bultei*),
# Burgus (alia nomina: Burcus, Castrum Gotiani) (Italiane *Burgos*),
# Cargeguae (alia nomina: Oppidum Cargeguae) (Italiane *Cargeghe*),
# Castrum Burcis (alia nomina: Burcis, Gulte) (Italiane *Bulzi*),
# Castrum Sardum (olim: Castrum Ianuense, Castrum Aragoniense) (Italiane *Castelsardo*),
# Chelemulum (Italiane *Cheremule*), 
# Claramons (Italiane *Chiaramonti*), 
# Cocina (alia nomina: Cochlearia, deinde Fanum Sanctae Mariae Cocinae) (Italiane *Santa Maria Coghinas*),
# Codrongianum (alia nomina: Catronianum, olim Crutonianum) (Italiane *Codrongianos*),
# Curseni (alia nomina: Corsein, Consedin, Cossedin, Cosedin) (Italiane *Cossoine*),
# Erula (Italiane *Erula*),
# Fanum Martis (alia nomina: Oppidum Martis, Demartis) (Italiane: *Martis*),
# Florinae (alia nomina: Ficulinae, Figulinae) (Italiane *Florinas*),
# Gunnannor (*-oris*) (alia nomina: Gunnannarum, Bunnannarum, Banannarum) (Italiane *Bonnanaro*),
# Gurulis Vetus (deinde: Patria) (Italiane *Padria*),
# Iafae (alia nomina: Iafa; olim Hafa Mansio) (Italiane *Giave*),
# Illortai (alia nomina: Oppidum Illorai) (Italiane *Illorai*),
# Iteri Parvi  (alia nomina: Iteri Fustis Albi) (Italiane: *Ittireddu*),
# Ithir (gen. *Ithiris*) seu Iteri (alia nomina: Iter in Cannetum, Iteri Magni) (Italiane: *Ittiri*),
# Laerrum (alia nomina: Lavirrum, Laverrum) (Italiane: *Laerru*),
# Magara (alia nomina: Mara Patriae, Mara de Patria) (Italiane: *Mara*),
# Mons Leonis (alia nomina: Mons Leonis Rocca Doria, Mons Leonis Rocca Doriarum) (Italiane *Monteleone Rocca Doria*),
# Mores (alia nomina: Amores) (Italiane: *Mores*),
# Murus seu Mur (alia nomina: Oppidum Muris) (Italiane: *Muros*),
# Nucetum (alia nomina: Oppidum Nuceti, Nucetum Sancti Nicolai) (Italiane: *Nughedu San Nicolò*),
# Nula (alia nomina: Oppidum Nulae, Nule) (Italiane: *Nule*),
# Nulvi (alia nomina: Nugulvi, Nugulbi) (Italiane: *Nulvi*),
# Ogothi (alia nomina: Orsi, Opsi, Ossi) (Italiane *Ossi*),
# Olmetum (alia nomina: Oppidum Olmeti; olim: Ulumetus) (Italiane *Olmedo*),
# Osulum (alia nomina: Ogosilum, Oppidum Osulis) (Italiane *Osilo*),
# Othigeri seu Ocierii (alia nomina: Othieri, Otieri, Otigeri, Oppidum Ocieris; in antiquo: Eteri praesidium) (Italiane: *Ozieri*),
# Pathada (alia nomina: Patzada, Bossada, Oppidum Patadae) (Italiane *Pattada*),
# Perfuga (alia nomina: Perfugae) (Italiane *Perfugas*),
# Plovaca seu Plovacum (olim fortasse: Publium) (Italiane *Ploaghe*), 
# Puteus Maior (alia nomina: Oppidum Putei Maioris) (Italiane *Pozzomaggiore*),  
# Puteus Vicarii (Italiane *Putifigari*),
# Romana (alia nomina: Villa Romana) (Italiane *Romana*),  
# Sedinis seu Sedin (alia nomina: Setin, Setini, Oppidum Sedinis; olim fortasse Erycinum) (Italiane *Sedini*),
# Semestenes (alia nomina: Semestene) (Italiane *Semestene*),
# Sennoris seu Sennor (alia nomina: Oppidum Sennoris) (Italiane *Sennori*),
# Siligum (alia nomina: Siliguius, Oppidum Siligui, olim: Siloque) (Italiane *Siligo*),
# Sporlata (alia nomina: Sporulaceum, Isporlathus, Speraltum, Sporlazum, Sporlachus) (Italiane *Esporlatu*),
# Stintinum (olim Herculis Portus) (Italiane *Stintino*),
# Sursum seu Sursa (alia nomina: Sorsum) (Italiane *Sorso*),
# Tericum seu Cericum (alia nomina: Cericus, Tergus) (Italiane *Tergu*),
# Tiesus (alia nomina: Tigesi) (Italiane *Thiesi*),
# Tissi (olim: Tissius) (Italiane *Tissi*),
# Tula seu Oppidum Tulae (alia nomina: Taula) (Italiane *Tula*),
# Turris Alba (alia nomina: Torralba, Oppidum Torralbae) (Italiane *Torralba*),
# Turris Lybissonis (seu Turris Libisonis; deinde: Turris, Portus Turris) (Italiane *Porto Torres*),
# Uris seu Ur (alia nomina: Uri, Oppidum Uris) (Italiane *Uri*),
# Usinis seu Usin (alia nomina: Oppidum Usinis) (Italiane *Usini*),
# Vallis Doria (alia nomina: Vallis Doriarum; etiam: Codaruina) (Italiane *Valledoria*),
# Villa Alba (alia nomina: Villa de Alba) (Italiane *Viddalba*),
# Villa Nova Montis Leonis (alia nomina: Civitas Nova Montis Leonis) (Italiane *Villanova Monteleone*).

### Municipia quondam in Provincia Olbiensi-Templensi 
Municipia in Provincia Olbiensi-Templensi, cum urbibus, usque ad annum 2016 **26** fuerunt.

# **Olbia** seu **Terra Nova** (alia nomina: **Phausania**, **Civita**, **Terra Nova Phausania**, **Terranova Phausania**)
# **Templum** (alia nomina: **Villa Templi**; olim: **Gemellae** vel **Heraeum**, deinde **Templum Phausania**),
# Aggius (Italiane *Aggius*),
# Alientus (alia nomina: Argentus, Allentus) (Italiane *Aglientu*),
# Alae (alia nomina: Alae Sardorum) (Italiane *Alà dei Sardi*), 
# Arsaghena vel Arzaghena (olim: Turibulum (Italia), Arsaghene, gen. *Arsaghenis*) (Italiane *Arzachena*),
# Badesi (Italiane *Badesi*),
# Berquilla (alia nomina: Vriquilla, Berchidda) (Italiane *Berchidda*),
# Buddusum et Uddusum (Italiane *Buddusò*),
# Budoni (olim: Augustus Populus) (Italiane *Budoni*),
# Calantianus (alia nomina: Fanum Sancti Jacobi de Calegnano, Villa Calanjanus de Geminis Josso, Calangianus) (Italiane: *Calangianus*),
# Caput Figueri (alia nomina: Sinus Cancrorum, Figari) (Italiane: *Golfo Aranci*),
# Fanum Sanctae Mariae Magdalenae (Sardinia) seu Ilva (Italiane: *La Maddalena*),
# Fanum Sancti Antonii Calantiani deinde Fanum Sancti Antonii Gallurensis (Italiane ''Sant'Antonio di Gallura*),
# Fanum Sancti Theodori, olim Offolle (Italiane *San Teodoro*),
# Locus Sanctus (Italiane *Luogosanto*),
# Longosardum (alia nomina: Lingonis, Longum Sardum, Fanum Sanctae Theresiae Gallurensis) (Italiane *Santa Teresa Gallura*),
# Loiri - Portus Sancti Pauli (Italiane *Loiri Porto San Paolo*),
# Luris seu Lura (alia nomina: Oppidum Luris) (Italiane *Luras*),
# Montes (Italiane *Monti*),
# Orticlada (alia nomina: Gortiglaca, Bortiglassa) (Italiane *Bortigiadas*),
# Oscari (alia nomina: Oschiri, Luguidonis Castrum) (Italiane *Oschiri*),
# Palaus (Italiane *Palau*),
# Patrus (Italiane *Padru*),
# Tertis (alia nomina: Certis, olim: Tertium) (Italiane *Telti*),
# Trinitas de Agulto et Viniola (Italiane *Trinità d'Agultu e Vignola*).

### Fines 
#### Provinciae finitimae 
* Provincia Arborensis,
* Nuorensis.

#### Naturales limites 
* Sinuarius Sinus et Aenaria insula) (Italiane: *Golfo dell'Asinara*),
* Mare Hespericum.

## Geopgraphia physica 
### Morphologia 
### Hydrographia 
#### Flumina 
* Conquinae seu Cocina (flumen) (Italiane: *Coghinas*),

#### Lacūs et paludes 
* Coquinarum Lacus seu Cocinae Lacus (Italiane: *Lago di Coghinas*),

#### Litora ac maria 
* Mare Hespericum (alia nomina: Mare Sardiniense, Mare Sardum),
* Mare Tyrrhenum
* Sinuarius Sinus (Italiane: *Golfo dell'Asinara*),
* Fretum Gallicum (Sardinia-Corsica) (Italiane: *Bocche di Bonifacio*),
* Gorditanum promontorium (Italiane: *Punta Falcone*),
* Litus Smaragdinum (Italiane: *Costa Smeralda*),

##### Insulae 
* Herculis insula vel Sinuaria insula et Aenaria insula
* Cuniculariae insulae, deinde Buxinariae insulae,
** Ilva,
** Phintonis,
* Hermaeae insulae (Italiane: *Tavolara* et *Molara*),
** Hermaea (alia nomina: Taulara seu Tabularia Insula),
* Fossae (Italiane: *Isola Rossa*),
* Figueris insula (Italiane: *Isola di Figarolo*).

* Sardiniam (*regionem*),
* Sassarim (*urbem*),
* Provinciam Olbiensem-Templensem (*provinciam abrogatam''),
* Provincias Italiae.

## Bibliographia ac Sitographia 
* Massimo Pittau - TOPONIMI DELLA SARDEGNA SETTENTRIONALE

## Nexus externi 
* Pagina officialis 
* La provincia nella nuova configurazione territoriale della Regione Sardegna 

## Pinacotheca 

Fasciculus:Sassari in Italy 2016.svg|Provincia Sacerensis ab anno 2016
Fasciculus:Map of province of Sassari (region Sardinia, Italy).svg|Collocatio finium Provinciae Sacerensis in Regione Sardinia ab anno 2005 usque ad annum 2016.
Image:Regno di Sardegna provincia di Sassari 1859.svg|Provincia Sacerensis Regni Sardiniae anno 1859.

## Notae