Iemenia

**Iemenia, -ae f.**, seu **Iemenium**, (Arabice اليَمَن) plenius **res publica Yemenita** seu **Iemenitica** est Asiae Occidentalis civitas sui iuris in Austro-Occidentali Paeninsulae Arabicae extremo sita. Terminatur terrā Arabiae Sauditae ab Septentrione atque Omaniae a Boreo-Oriente et mari Gibuto ac Erythraeae ab Occidente et etiam mari Somaliae a Meridiē. Magnam regionem maritimam apud Sinum Adenensem, aliam minorem apud Rubrum Mare ostendit; et, una cum Gibuto, fretum Portam Lacrimarum explorat quod ad Canalem Suesiensem ducit. Eius caput Sanaa, nationis occidente situm, et praecipuus eius portus Adana est.

Iemenia est una ex antiquissimas apud cunas civilizationis in Asia Occidentali.Antiquitate, haec civitas territorium in dicione Regnorum Sabae erat. Etiam est una apud primas civitates quae Islamum adoptaverunt et praecipuum theologiae Safica centrum quoque constituit. Praesens civitas Iemenitica nata est cum Res publica democratica popularis Iemenitica seu Iemenia Meridiana et Res publica Arabica Iemenitica seu Iemenia Septentrionalis die 22 Maii anni 1990 se coniunxissent. Huius civitatis res publica magnā instabilitate politicā depingitur, quae usque ad nostram memoriam pergit.

Ab anno 2015, bellum civile in Iemenia gestum est. Eodem anno, Arabia Saudita Iemeniae rationum mercatoriarum interclusionem fecit quae ei ciborum importationem impedit, quod incolis gravissimam perturbationem causavit in praesenti. Iemenia ex ordine 183 apud 191 nationes secundum indicem progressūs humani Nationum Unitarum anno 2021 collocata erat, cum indice progressūs humani 0,455 contra 0,383 anni 1990.

## Etymologia
Vocabulum *Yamnat* in Arabicis Meridionalibus Antiquiis inscriptionibus de titulo unius e secundi Regni Homeritici (Arabice مملكة حِمْيَر et Homeritice 𐩢𐩣𐩺𐩧𐩣) regibus allatum est, cuius nomen est Shammar Yahr'ish II. Hoc vocabulum probabiliter ad meridionalia-occidentalia Paeninsulae Arabicae litora et ad meridionale litus inter Adanam (Arabice عَدَن) ac Adrramytam seu Chatramotitas seu Chatramitem seu Xaelos Historica Iemenia multum maius territorium includit quam praesens natio, septentrionali ex Asire (Arabice عسير ) in meridionali occidentali Arabiā Sauditā in Dhofar (Arabice ظفار) meridionali in Omanā extendens.

Alia etymologia Iemeniam ex *ymnt*, ad litteram "Paeninsulae Arabicae Meridiem" significante, derivat et significative notione terrae dextrorsum utitur (𐩺𐩣𐩬).

Alii fontes Iemeniam arcte conexam esse ad *yamn* seu *yumn*, "felicitatem" aut "benedictum" significantia, asserunt, quia magna huius nationis pars fertilis est. Romani eam "Arabiam Felicem" nuncupaverunt, contra "Arabiam Desertam". Latini et Graeci scriptores antiquam Iemeniam "Indiam" referebant, quod ortum est e Persis, qui Abissenses, cum quibus congressi sunt, nomine gentis vicinae cutem obscurae, scilicet, Indorum, designaverunt.

## Historia
### Antiquitas
[thumb|upright=1|[Inscriptio Sabaea colonias hac in regione deducentes e soli fecunditate fructum ita capere sivit ut confirmetur Beduinum proverbium secundum quod Iemenia locus est ubi annonae provisiones innecessariae sunt, quia natura omnia offert.

Inter saeculum IX a.C.n. et saeculum VI in Iemeniā, evoluta sunt aliquot regna: Sabaea (Arabice سَبَأ et Sabaice 𐩪𐩨𐩱), Ausan (Arabice أوسان), Minaeum (Arabice معين et Minaice 𐩣𐩲𐩬), Cattabania (Arabice قتبان et Cattabanice 𐩤𐩩𐩨𐩬), Adrramyta (Sabaice 𐩱𐩫𐩪𐩣, Aethiopice ac Amharice መንግሥተ አክሱም et Arabice مملكة أكسوم) et anno 570 Regno Persico Sassanidarum annexa est.

Deletā Mariabā (Arabice مَأْرِب et Austropalaeoarabice 𐩣𐩧𐩺𐩨 seu 𐩣𐩧𐩨), Sabaeorum Zaiditicus hac in natione imperare coeperunt, qui ineunte saeculo 10 Aegyptum occupavisset.

Zaiditae, duce Yaḥyā ibn al-Ḥusayn al-Rassī -posthac al-Hādī ilā l-Ḥaqq cognito-, oasis Negrănae (Arabice نجران‎) dominationem acceperunt, quod genuit dynastiam, ex eius nomine Rassidarum nuncupatam, quae usque ad exeuns saeculum XIV superfuit.
[thumb|right|[Rasulidae|Rasulidarum (Arabice زَبِيد) auxilium ab illius temporis Fatimidarum veziro, Saladino, petivit, qui in Iemeniam suum fratrem Tūrān Šāh al-Muʿazzam ibn Ayyūb "ad pacificandam eam" misit.

Deinde, post Ayyubidarum gubernatorum seriem, Iemenia vassallae dynastiae Rasulidarum commissa est, quae se rectores haud aspernabiles ostenderunt, quia Iemeniam impulsū, etiam culturali architectonicoque, incitaverunt.

### Aevum modernum
[thumb|right|[Lusitania|Lusitanus vicerex Alphonsus de Albuquerque in Adanā capiendā bis erravit, quamquam Imperium Portugallense managed in regendā Dioscoridis Insulā seu Zocotorā (Arabice سقطرة) usque ad annum 1511 bene successit.]]
Medio saeculo XV, Ayyubidae a Rasulidarum servis militaribus seu Mamlucis et hostili familiā, Tahiridis, prehensae sunt, quae sunt apud dominos Dzubanenses et Miqrānenses.

### Aevum contemporaneum
E saeculo XVI usque ad saeculum XX, Iemenia Imperii Ottomanici pars fuit -quamquam Zaidismus

Aliquos post negotiationum annos, die 22 Maii anni 1990 duae civitates Iemeniticae unicam in civitatem, praesentem Iemeniam, coniunctae sunt. Anni 1994 Iulio, aliqui officiales politicique Marxianae ideologiae homines Iemeniticae regionis meridionalis secessionem declaraverunt quae nomen "Rei publicae Democraticae Iemeniae" sumpsit, Adanā capite. Internationali sine agnitione, hic secessionis conatus per proelii hebdomades duas a gubernationis copiis elusus est. Magnae ultiones non fuerunt et amnestia secessionis studiosis bellatoribus et fautoribus sponsa est, exceptis ducibus, quorum plerique peregre fugere consecuti sunt. Paulatim gubernatio politicas reformationes exsecutus est ut novae rebelliones vitarentur, inter quas statutum est Praesidem Rei Publicae per suffragium populare eligi.
[thumb|upright=0.8|Tumultuatio [Sanaae habita die 3 Februarii 2011.]]
[thumb|[Abd Rabbuh Mansur Hadi|Abd Rabbuh Manṣūr Hādī praeses Iemeniae inde ab anno 2012 usque ad annum 2022.]]
Die 27 Februarii anni 2012, Ṣāliḥ, post Ver Arabicum, formaliter propraesidi Abd Rabbuh Manṣūr Hādī potestatem cessit.

Die 22 Ianuarii anni 2015, cum praecipua Zaiditica (Arabice ٱلْحُوثِيُّون), praxicopēma conata esset, praeses Abd Rabbuh Manṣūr Hādī et primus minister Khālid Baḥāḥ, homo inter praeteritum regimen et claros homines ex Vere Arabico ortos implicatus, abdicaverunt. Tunc huius nationis Constitutio munus praesidis ad interim praesidi Parlamenti concredit, muneri quod praestabat Ṣāliḥ, decessor de Abd Rabbuh Manṣūr Hādī. Propter constitutorii chai statum, meridionales administrationes regionales quattuor se centralis gubernationis iussa non oboedituras esse confirmaverunt.

Die 21 Februarii anni 2015, Hādī Sanaam Eiusdem anni Martio, Hādī Adanam "temporarium Iemeniae caput" professus est.

Die 25 Martii anni 2015, ut Huthorum progressus per Bellum civile Iemeniticum sisteretur, 150 000 peditum et 100 milites copiarum aëriarum Arabiae Sauditae -praecipuo subsidio Arabes apud nationes decem (Sinūs Persici eas, praeter Aegyptum, Sudaniam, Marocum et Iordaniam)- Huthorum (Arabice محافظة صعدة), ab Huthis tentā. Eiusdem anni die 26 Octobris et postridie Kalendas Decembres, Arabia Saudita Medicorum sine finibus valetudinaria duo Saadae Anni 2016 Aprili, Custodia Iurum Humanorum Martio Arabiam Sauditam copiis sparsilibus missilium a Civitatibus Foederatis Americae fabricatis Mastabae usam esse denuntiavit, quae 107 civilium, apud quos pueri 25 erant, occiderunt, quod facit secundum gravissimum impetum per interfectorum numerum in Iemeniā. Per annum 2016, Arabia Saudita in lucem constans auxilium per arma pecuniamque aliquibus ex Occidentalibus nationibus -imprimis e Civitatibus Foederatis, Britanniarum Regno, sed etiam ex Italiā- recipere prolata est. Secudum Nationes Unitas, fere 9400 Yemeniensium per unum annum Saudito ex impetū (Martio anni 2015) occisi sunt, apud quos 2230 puerorum, et 16000 aliorum vulneratorum.

Decembre anni 2017, Nationes Unitae amplius octo milliones hominum in famis discrimine propter portuum interclusionem esse indicaverunt. Amplius millio hominum praeterea cholerā affecti sunt secundum Consilium internationale Crucis Rubrae.

Nuntium Francico a Foedere iurum humanorum pridie Idus Maias anni 2019 factum organizationes republicā vacantes septemdecim reposuit quae minas petitionum iudicialium Francicos contra diurnarios Galfridum Livolsi ac Matthiam Destal, mediorum investigationis Disclose, et Benedictum Collombat, particulae investigatoriae e Radio France, deferebant, qui Francicorum armorum praesentiam Iemenitico in conflictū investigaverant et qui a Moderatione generali Securitatis interioris (Francice *Direction générale de la Sécurité intérieure*, Francicis siglis *DGSI*) auscultati erant intra prioris indagationis ambitum pro compromisso secreti de defensione nationali, quae ab aministratione publicā inchoata erat, intercessionibus a Ministerio publico rei defensionalis (Francice *Ministère des Armées*) petitis.
[thumb|Reclamatio contra [Bellum civile Iemeniense (anno 2015 incipiens)|Bellum Iemeniticum postridie Idūs Augustas anni 2020.]]
Maio anni 2022, secundum novam relationem ab iurum humanorum organizationibus tribus -Amnestiā internationali, Centro Europaeo pro iuris constitutionalibus humanisque (Anglice *European Center for Constitutional and Human Rights*, siglis Anglicis *ECCHR*), Centro Delàs pro studiis de pace (Catalanice ''Centre Delàs d'Estudis per la Pau*)- typis editam, societas Airbus Defence and Space arma Emiratibus Arabicis Coniunctis et Arabiae Sauditae misit quae inter annos 2015 et 2021 usui fuerunt ut fierent impetūs contra valetudinaria, scholas, civiles homines; quae scelera bellica putantur. Secundum Nationum Unitarum fontes, paene 20 000 hominum amplius 25 000 aëriis incusionibus a coalitione factis interfecti aut vulnerati essent et 2,5 milliones hominum loco moti sunt in Iemeniae intestina ex anno 2015. Praeterea, haec tres organizationes Hispanico a gubernio petiverunt ut independens investigatio a peritis de iure internationali de iuribus humanis ducta cieretur et ut omnes licentiae ad servanda exportandaque aëroplanorum incursitantium partes elementaque suspenderentur.

Iunio anni 2022, typis editā relatione de Hispanicorum armorum participatione in bello Iemenitico, organizationes tres iura humana defendentes -ECCHR, Mwatana, Sherpa International- Francicis armorum societatibus -Dassault Aviation, Thales Group, MBDA- litem Lutetiae intenderunt, adiuvante Amnestiā internationali, quia Arabiae Sauditae et Emiratibus Arabicis Coniunctis et Arabiae Sauditae arma vendiderant quae usui fuerant in bello civili Iemenitico.

## Geographia
[thumb|[Topographica Iemeniae tabula.]]
Iemenia fere tota in Asiā Occidentali sita est, in meridiana Paeninsulae Arabicae parte quae hanc paeninsulam cum Africa Orientali coniungit. (Somalice *Marinka Gardafuul* et Arabice مضيق غواردافوي) a Meridiē et Omanā ab Oriente. Extensa est 555000 km2 seu 214287 milia passuum quadratorum, a gradū 12 latitudinis septentrionalis usque ad gradum 19 eiusdem latitudinis a gradū 42 longitudinis orientalis usque ad gradum 55 eiusdem longitudinis, sita gradū 15 latitudinis septentrionalis et gradū 48 longitudinis orientalis.

Nonnullae Rubri Maris insulae; sicuti Malichi Insulae (Arabice جزر حنيش et Tigrinyice ደሴታት ሃኒሽ), Insula Kamaranensis seu Camarana Insula (Arabice بريم), non minus quam Dioscoridis Insula ماتڸ دسقطري, Arabice سقطرة) in Mari Arabico, ad Iemeniam pertinent; quarum maxima Dioscoridis Insula seu Zocotora seu Catacecaumenē Dioscoridis Insula

### Regiones climaque
Iemenia geographice dividi potest praecipuas in regiones quattuor: septentrionales litorales planitiēs, occidentales planitiēs montanas, orientales planitiēs montanas, ad orientem Quadrantem Vacuum (Arabice الربع الخالي). Theama (Arabice تعز) et amplius in 1000 mm seu 39.4 uncias Ypi

Iemenitica deserti Quadrantis Vacui (Arabice الربع الخالي) pars oriente multo demissior est, plerumque infra 1000 m seu 3281 pedum altitudinem et vix pluit. Hanc regionem Beduini camelorum pastores solum incolunt.

### Biodiversitas
Iemeniae sunt terrestres oecoregiones sex: Paeninsulae Arabicae litorale nebulosum, Zocotorae Insulae xerici frutici, Austroccidentalis Arabiae montis radicum savana, Austroccidentalis Arabiae montanae silvae, Desertum Arabiae, Rubri Maris Nubo-Sindianum tropicum deserum et semidesertum.

Iemenitica flora mixtura inter Africam Sudanicam geographicam plantarum regionem et Saharo-Arabicam regionem est. Sudanicum elementum -relative altā pluviarum summā depictum- in occidentales montes et planitierum montanarum partes domitatur. Alterā ex parte, Saharo-Arabicum elementum in litorales planitiēs, orientales montes et orientales septentrionalesque desertas planitiēs dominatur. Alta Iemeniticarum plantarum centesima ratio ad tropicas Africas Sudanicarum regionum plantas pertinet. Apud Sudanici elementi speciēs, memorandae sunt haec: Ficus spp., Acacia mellifera, Grewia villosa, Commiphora spp., Rosa abyssinica, Cadaba farinosa inter alias. Apud Saharo-Arabicas speciēs, memorandae sunt haec: Panicum turgidum, Aerva javanica, Zygophyllum simplex, Fagonia indica, Salsola spp., Acacia tortilis, A. hamulos, A. ehrenbergiana, Phoenix dactylifera, Hyphaene thebaica, Capparis decidua, Salvadora persica, Balanites aegyptiaca, inter alias. Saharo-Arabicarum specierum multae endemicae amplae harenosae litorali planitiei (Theamae seu Tehamae

Apud faunam, Panthera pardus nimr, quae montes incolere posset, hic rara habetur.

## Civilitas
Iemenia res publica dibuleutico cum parlamento est. Secundum Constitutionem anni 1991, praeter Praesidem (Arabice رئيس) 301 subsellia legumlatorum Conventui Legatorum (Arabice مجلس النواب) et 111 socii Concilii Consultivi (Arabice مجلس الشورى) eligi possunt. Praeses (Arabice رئيس) dux civitatis et Primus minister (Arabice رئيس وزراء) dux rectionis est. Sanaae, Concilium Politicum Supremum (Arabice المجلس السياسي الأعلى) -internationaliter non agnitum- rectionem format.

Constitutio anni 1991 ut Praeses suffragio populari saltem duorum candidatorum saltem a Parlamenti sociis quindecim probatorum eligatur praevidet. Primus minister, vicissim, a Praeside nominatur et duabus Parlamenti tertiis partibus probandus est. Praesidis muneris tempus annos septem sed Parlamenti muneris tempus annos sex durat. Suffragium universale est eis qui maiorennitatem (18 annorum) attacti sunt, sed solum musulmani ius suffragii habent.

### Symbola nationalia
right|upright=1.2|thumb|Insigne Iemeniae.
Vexillum nationale Iemeniae die 22 Maii anni 1990 instituta est, cum Iemenia Septemtrionalis et Iemenia Meridionalis se coniunxerunt. Fasciarum rubrae superioris, albae mediae et nigrae inferioris exemplar etiam in harum pristinarum nationum vexillis non minus quam in Aegypti, Syriae, Iracae vexillis se ostendebat, quia Panarabismum denotat. Secundum officialem descriptionem, color ruber martyrum sanguinis fusionem unitatemque, color albus splendidum tempus futurum et color niger tenebrosum praeteritum tempus significat.

Alterā ex parte, insigne Iemeniae auream aquilam cum membranā inter ungues ostendit ubi scriptum est huius nationis nomen Arabice,  الجمهورية اليمنية. Aquilae pectus scutum coffeae plantas et Moles Mariabae Iemenia etiam praecipuus fons in regionali de imperio certamine inter Arabiam Sauditam et Iraniam est. Re verā, Huthi alta in brevi termino mansura est, quia minae intestinam contra securitatem crescere pergunt. Anno 2012, Iemenia 5 625 256 hominum activā in defensione involutorum habebat.

### Iustitia et iura humana
Parlamentum legisferum organum est et potestas iudicialis autonoma est. Secundum Constitutionem, solum mortis damnatio Praesidi probanda est, qui etiam organum inspiciendi iudicum consilii regit. Maximum Organum Iudiciale est Supremum Iudicum Collegium. Islamus religio publica est et Lex Sharia adhibita est. Stricta huius legis impositio multa iura humana, sicuti libertatem religionis, negare inducit. 

Aetas consensūs cum homo quidam legaliter annuendi coitūs potens putatur prioribus e annis quindecim ad pubertatis initium, scilicet ad annos novem, anno 1999 reducta est. Minorennium puellarum quae uxores ducuntur proportio 37% in Iemeniā, quae a Somaliā, cum 45%, solum superatur. Hoc contextū, ineunte anno 2008, casus puellae Nuǧūd ʿAlī (Arabice نجود علي), decem annos natae, quae a marito, eā annos 22 maiore, discessum in iudicium vocavit titulos actorum in toto orbe terrarum occupavit. Exeunte Februario anni 2009, Parlamentum Iemeniticum legem probavit quae aetatem minimam ad matrimonium ineundum 14 annis statuebat. Nihilominus, huic legi Iemeniticorum religiosorum hominum clarorum grex adversatus est, qui eam Shariae inconsentaneam descripsit.

Homosexuales actūs poenā digni sunt, quorum punitiones e mulctis et flagelli ictibus in poenam capitalem viris cum viris iacentibus comprehendunt.

Iemenia est una apud civitates ubi mutilatio genitalium muliebrium fit. Anno 1997, circa 22.6 centesimae feminarum inter 15 et 49 annos natarum affectae erant. Quamquam Iemenia Conventionem de abroganda omnis generis discriminatione mulierum anno 1984 ratam fecit, 50% feminarum nuptarum violentiam pati aestimantur. et, die 22 Ianuarii anni 2018, diurnarius Mahometus Al-Qadesi in Iemeniā interfectus est et eius interfectio eius operibus diurnariis conexa esse monstrata est.

### Administrativae divisiones
thumb|left|Regiones Iemeniae.
[thumb|[Muhafazae Iemeniae.]]
Ex exeunte anno 2004, Iemenia divisa est in muhafazas (Arabice ) seu praefecturas viginti -quarum ultima creata muhafaza Raima est- iuxtā cum municipio uno "Amānā Capitali" (Arabice أمانة العاصمة ) nuncupato, quod constitutionale caput Sanaam continet. Additicia muhafaza -Dioscoridis Insula. Muhafazae seu praefecturae (Arabice محافظة) vicissim in mudiratūs seu districtūs (Arabice مديرية) 333 dividuntur, qui in subdistrictuum 2 210 et, denuo, in villagiorum 38 284 subdividuntur (ex anno 2001).

Anno 2014, consilium constitutionale Iemeniam in regiones (Arabice أقاليم) sex -quattuor Septentrionibus, duas Meridiē, capite Sanaā quamvis extra regionem- divisuram esse decrevit, quod foederale rectionis exemplum crearet. Hoc foederale Postulatum unum elementorum fuit quod in subsequens Huthorum

## Demographia
[thumb|[Spissitudo incolarum anni 2022 (mappa Anglice et Arabice).]]
Iemeniticus numerus incolarum 33 milliones anno 2021 aestimatus est, cum 46 % incolarum minus quam 15 annos natorum et 2,7 % magis quam 65 annos natorum. Anno 1950, erant 4,3 milliones. Anno 2050, numerus incolarum usque ad 60 milliones aucturus esse aestimatur. Iemenia altum indicem fertilitatis, 4,45 puerorum per feminam, habet; qui hanc nationem loco 30 in toto orbe terrarum collocat. Sanaae incolarum numerus cito auxit circiter e 55 000 anno 1978 in fere unum millionem exeunte saeculo XXI.

### Gentes
[thumb|upright=1.4|Iemenitica tribalia loca et [Secta Siitica|Siiticae ac Sunniticae regiones. Siitae Musulmani in viridi Occidentalis Iemeniae loco praevalent, in ceterā autem Iemeniā Sunnitae Musulmani sunt (mappa Anglice scripta). ]]
Cum priores civitates Iemenia Septentrionalis et Iemenia Meridionalis statuerentur, plerique habitantes minoritates discesserunt. Iemenia magnopere tribalis societas est. Sunt etiam hereditarii castarum greges urbanis areis sicuti Almuhamashīni (Arabice المهمشين) seu Akhdāmi (Arabice الأخدام). Sunt quoque Iemenitae Persicae stirpis. Secundum al-Muqaddasī, Persae maximam incolarum partem Adanae saeculo X formabant.

Iudaei Iemenitae (Arabice اليهود اليمنيون et Hebraice יהודי תימן) olim ingens minoritas in Iemeniā fuerunt, diversā cum culturā ab aliis Iudaicis communitatibus totius orbis terrarum. Quorum plerique in Israëlem medio saeculo XX post Iudaicum exodum ex Arabicis Musulmanisque civitatibus et Operationem Tegetem Volantem (Hebraice כנפי נשרים et Arabice عملية بساط الريح) migraverunt. Aestimatorum 100 000 hominorum ex Indicā origine meridionali in nationis parte circum Adanam (Arabice عدن), Moqualam (Arabice الشحر), Lagos (Arabice المخا) et Hodeidam

Plerique clari Arabicae progeniei Indonesii, Malaesiani et Singapurenses sunt Xaeli Hodie sunt fere 10 000 Hadramuttarum in Singapurā. Hadramuttae in Asiam Austro-orientalem, Africam Orientalem et Subcontinentem Indicam migraverunt.

Mahchil populus (Arabice بنو معقل) Arabicarum Beduinarum tribuum, ex Iemeniā ortarum, collectio fuit quae ad occidentem per Aegyptum migravit. Aliqui Iemeniticorum Arabum globi ad meridiem in Mauritaniam se flexerunt et, exeunte saeculo XVII, totum in territorium domitati sunt. Qui etiam totum per Marocum et Algerium non minus quam alias per Africae Septentrionalis nationes inveniri possunt.

Iemenia Arabum et linguae Arabicae ortus est; Catanitae seu Katanitae (Arabice جرهم) tribū.

Iemenia unica natio in Paeninsulā Arabicā quae duo internationalia pacta ab annis 1951 et 1967 originem trahentia de protegendis profugis obsignavit. Iemenia 124 600 exsulium et asylum quaerentium anno 2007 recipiebat. Exsules et asylum quaerentes in Iemeniā incolentes praesertim e Somaliā (110 600), Irācā (11 000), Aethiopiā (2 000) et Syriā. Praeterea, amplius 334 000 Iemeniticorum intra nationem e loco propter conflictum moti sunt. et in Britanniarum regno, domicilium inter 70 000 et 80 000 Iemeniticorum, densatur.

### Linguae
Lingua Arabica Moderna Normata (Arabice اللغة العربية الفصحى الحديثة) Iemenitica lingua publica est, lingua Arabica Iemenitica (Arabice لهجة يمنية) autem patrio in usū est. In muhafazā Almahrā (Arabice المهرة) longinquo in oriente et in insulā Dioscoridis ماتڸ دسقطري), incolae nonnullis linguis diversis ab Arabicā loquuntur. Linguā gesticulatoriā Iemeniticā (Arabice لغة الإشارة اليمنية) surdi Iemenitici utuntur.

Iemenia Linguis Semiticis Meridionalibus soli genitalis pars. Lingua Almahrica (Almahrice مهريّت, Arabice اللغة المهرية) maxima lingua Semitica Meridionalis in usū hac in natione est, amplius 70 000 locutores habentes. Cuius ipsum ethnos Mahrani (Arabice مهرة) nuncupatur. Lingua Socotrensis alia lingua Semitica Meridionalis est, locutores in insulā Dioscoridis ماتڸ دسقطري) habentes, a linguae Arabicae pressurā continentali super Iemeniā segregatos. Secundum anni 1990 censum in Iemeniā, haec lingua 57 000 locutorum habebat.

Iemenia etiam genitale solum est linguis Arabicis Meridionalibus Antiquis seu Austropalaeoarabicis (Arabice اللغة العربية الجنوبية القديمة). E quibus, lingua Razihica (Arabice اللغة الرازحية) unica reliqua esse videtur.

Lingua Anglica praecipua peregrina lingua est, ample docta et in usū plerumque meridionali in Iemeniā, priore coloniā Britannicā.

### Religio
Islamus (Arabice دين الاسلام) Iemenitica religio publica est. Religio in Iemeniā praecipue duobus e principalibus Islamicis religiosis coetibus consistit: secundum Curatoris supremi Nationum Unitarum pro refugis relationem, Siitici "Zaiditae Sunnitae (Arabice أهل السنة) praesertim Safiitae (Arabice الشافعية) sunt, sed etiam significativos Malikitarum (Arabice المالكية) ac Hanbalitarum (Arabice الاسماعيلية) et Duodenariorum (Arabice الأئمة) minores partes habent.

Sunnitae in meridionali et austrorientali Iemeniā praevalent, ubi secundum traditionem minus incolarum sunt. Zaiditae autem et/aut Siitae in septentrionali et boreoccidentali Iemeniā praevalent ubi plerique Iemenitici traditionaliter; Ismaëlitae autem praecipua centra sicuti Sanaam et Mariabam

Iemenia loco quinto in mundano Ianuarum Apertarum indice anni 2022 (Anglice *Open Doors' 2022 World Watch List*), anniversario quinquaginta civitatum indice ubi Christiani summam insectationem subeunt, collocatur. Christianorum numeri in Iemeniā aestimationes e 25 000 in 41 000 fluctuantur. Anno 2015, investigatio Christianos quadringentos Musulmano ex ambitū hanc civitatem incolere aestimat.

Circiter 50 aut minus Iudaeorum in Iemeniā manentium. Complures Iemenitici Iudaei 200 in Israëlem a Sede Iudaicā pro Israële (Hebraice הסוכנות היהודית לארץ ישראל) circa annum 2016 deportati sunt. Attamen anno 2022 solum unus Iemeniticus Iudaeus manere aestimatus est secundum Nationum Unitarum relationem de religiosarum minoritatum tractatione in conflictūs zonis; nihilominus parva "occultorum Iudaeorum" manus credibiliter est qui ad Islamum se converterunt sed clam Iudaismum colere pergunt.

Secundum internationales societatis WIN/Gallup schedas interrogatorias, Iemenia religiosissimos incolas Arabicas apud civitates habet, qui etiam apud religiosissimas gentes in toto orbe terrarum sunt.

## Oeconomia
thumb|Gradati agri.
Iemenia pauperrimas apud civitates in toto orbe terrarum est. Valde aeribus alienis obstricta et parum provecta, eius oeconomia internationali ab auxilio et traditionalibus operis debili cum industriā petroleariā colligatis permultum pendet. Haec natio Ordini mercaturae mundanae interest e die 26 Iunii anni 2014, quamquam assiduis difficultatibus structuralibus afficitur.

Agricultura ponderis partem oeconomicā in activitate repraesentat. Agrorum distributio valde inaequalis est: e 1.2 millionibus agrorum possessorum, 58 % 8 % arabilium agrorum possident, proprietariorum autem 7 %  56 % agrorum possident.

Anno 2022, Iemenia ex ordine 128 collocata est apud Indicem mundanum innovationis (Arabice مؤشر الابتكار العالمي, Sinice 全球創新指數, Anglice *Global Innovation Index*, Francice *Indice mondial de l'innovation*, Russice Глобальный инновационный индекс, Hispanice *Índice mundial de innovación*).

### Crisis aquae
Iemenia gravi crisi aquae laborat, cum renovabilis aquae quantitas quotannis per capita solum 72 m3 esset, gradus inferior quam limes exiguitatis 500 m3, apud indicem internationalem Falkenmarkianum. Incrementum demographicum, climatis mutatio et parum idonea agriculturalis ratio ex annis 1990 hanc crisin acerbaverunt. Habitatissimarum regionum aliquae, sicuti Sanaae

Divulgatio per undas radiophonicas in Iemeniā annis 1940 coepit, cum in Meridiem a Britannis et Septentrionem a gubernante Imami Ioannis systemate adhuc dividebatur. Unificatā Iemeniā anno 1990, Iemenitica gubernatio societates radiophonicas reformavit et aliquas additas stationes radiophonicas localiter emittentes condidit. Nihilominus, radiophonia post annum 1994 retrocessit, propter infrastructuras bello civili destructas.

Televisio significativissimum aequum divulgatorium in Iemeniā est. Demissum ob indicem alphabetismi in hac natione, televisio praecipuus nuntiorum fons Iemeniticis est. Sunt gratuiti tramites televisifici sex in praesenti cum sedi in Iemeniā, e quibus quattuor publici sunt.

Industria cinematographica in primordiis est; solum duae pelliculae vulgata sunt ex anno 2008.

### Vectura
[thumb|[Laophorium Sanaae Gubernium reducendo analphabetismo ad minus quam 10% anno 2025 se dedidit. Quamquam Iemeniticum gubernium universalem, obligatoriam gratuitamque educationem impuberibus ex annis sex usque ad annos quindecim natis praebet, Ministerium Rerum Externarum Civitatum Foederatarum obligatoriam praesentiam non cogi refert. Gubernium Rationem evolvendae educationis basicae nationalis anno 2003 elaboravit, quae educationem ad 95% Iemeniticorum impuberum ex annis sex usque ad annos quattuordecim natorum praebere et quoque lacunam inter pueros ac puellas non solum urbibus sed etiam ruri imminuere expetebat.

Septuenne propositum quod generis aequalitatem et educationis secundariae qualitatem efficientiamque admelioraret, animo ad puellas ruricolas attendendo, ab Argentariā mundanā Martio anni 2008 approbatum est. Secundum quae, Iemenia educationis impensam e 5% PDG anno 1995 ad 10% anno 2005 auxit.

Apud Ordinationem cybermetricam universitatum mundanarum (Anglice *Webometrics Ranking of World Universities*), excellentissimae universitates hac in natione Universitas Scientiae Technologiae (Arabice جامعة العلوم والتكنولوجيا) -ordine 6532 totius orbis terrarum collocata-, Universitas Alahkaph (Arabice جامعة الأحقاف) -ordine 8930 totius orbis terrarum collocata- et Universitas Sanaaënsis  (Arabice جامعة صنعــاء ) -ordine 11043 totius orbis terrarum collocata-. Iemenia collocata est loco 131 apud Indicem mundanum innovationis (Arabice مؤشر الابتكار العالمي, Sinice 全球創新指數, Anglice *Global Innovation Index*, Francice *Indice mondial de l'innovation*, Russice Глобальный инновационный индекс, Hispanice *Índice mundial de innovación*) anno 2021, descendens e loco 129 anni 2019.

### Salus
[thumb|left|Iemenitica medica infantem in valetudinariā clinicā sede ab [USAID praebitā examinat.]]
Contempto significativo progressū quem Iemenia fecit ut expanderetur admeliorareturque salutis procurandae ratio praeteritum per decennium, haec ratio adhuc subevoluta valde manet. Tota curationis medicae impensa anno 2002 3,7% e productū domestico generali constituebat.

Eodem anno, per capita curationis medicae impensa exigua fuit, collata cum aliarum Orientis Proximi nationum eis, -58 dollaria Statunitensia apud Nationum Unitarum statisticas et 23 dollaria Statunitensia] secundum Ordinem mundi sanitarium. Secundum Argentariam mundanam, medicorum numerus in Iemeniā amplius medicorum septem medietatem ascendit inter annos 1995 et 2000, sed ex anno 2004 erant adhuc solum medici tres pro 10 000 hominum. Anno 2003, Iemenia solum 0,6 valetudinarii lectos milibus hominum promptos habebat. non minus quam arcerarum diakoniae et receptacula sanguini colligendo inexsistentia sunt.

### Ars scaenica
Iemeniticae artis scaenicae historia saltem originem trahit a saeculo uno, ineuntibus ab annis 1900. Tam voluptariae quam professionales (a gubernio sustentae) histrionum theatri societates praecipuis huius nationis urbanis centris perfunctiones repraesentant. Iemeniticorum clarorum poetarum auctorumque multi, sicuti Ali Ahmedus Ba Kathir, Mahometus al-Sharafi et Wagdi al-Ahdal, dramata scripserunt; poëmata, mythistoriae et narratiunculae Iemeniticis ab auctoribus, sicuti Mahometo Abdul-Wali et Abdelazizo Al-Maqaleh, scripta scaenae accommodata sunt. Fuerunt Iemeniticae effectiones ludorum scaenicorum confectorum tam Arabicis ab auctoribus, utputa Taufico al-Hakim et Saado Abdallā Wannus; quam Occidentalibus ab auctoribus, velut Shakesperio, Aloisio Pirandello, Bertoldo Brecht et Tennessee Williams. Secundum historiam, australis portuaria urbs Adana et dramatum complectuntur. Secundum Marcum Wagner, litterarum Arabicarum academicum, "Iemenitici auctores per annos propositorum varietatem tractaverunt; inclusis emigratione, exsilio, rassismo, rationibus inter Iudaeos ac Arabes et pluralismo culturali". Ahmedi filii Abdullae Al Saqqaf (Arabice أحمد بن عبد الله السقاف) anni 1927 liber *Fatat Qarout'' (Arabice فتاة قاروت, scilicet "Puella Garutensis") prima Iemenitici scriptoris mythistoria putatur.

Praeter magnum numerum operum oralibus aut scriptis litteris Islamicis motorum, erat distincta Iemenitica Iudaicarum poëseōs prosaeque traditio usque ad Iemeniticorum Iudaeorum exodum circa annum 1950.

### Musica
e est ubi cantor aliquando ad udam (Arabice عود) aut ad gambum (Arabice قنبوس) canit, et quoque aliquando moderata ad membranophona sicuti cupreum cymbalum sahn canit. Carmen Sanaaënse Arabice canitur, Baeticis et Ottomanicis influxibus, et rhythmi in seriē -simili nūbae (Arabice نوبة أندلسيّة)- quaumā (Arabice قومة) nuncupatā ordinantur. Repertorium canta poëmata dialecto homaynī (Arabice هوميني) nuncupata et Arabici muwaššaḥ similia et populares res subitarias mutawalia, Arabici mawwālis (Arabice موال) similia, comprehendit. UNESCO musicam traditionem Sanaaënsem carmen Sanaaënse (Arabice الغناء الصنعاني) Patrimonii culturalis immaterialis summum opus die 7 Novembris anni 2003 declaravit.

* Carmen Chatramotiticum (Arabice حضرمي), in muhafazā Chatramotitā seu Hadramuttae (Arabice قانون) vel membranophona darbūkam (Arabice دربوكة) vel mirwās (Arabice مرواس). Cantus tawšīha Arabice aliquando ab auditoribus resumitur.

* Zār (Arabice زار) ritus est ubi cantus extasis aut sanationis spiritualis dialecto canitur ad simsimiam (Arabice سمسمية).

Masculinae saltationes barā, lebā, dʒel, šaniyya et mansarī etiam implentur praecipua per festa, acinacibus et ad tympana ṭbol (Arabice طبول), tāsam et marfam et ad clarinetam zurnam  (Arabice زرنة) musicas per pompas zamel cantas. Alias apud saltationes hafka -saltatio ad salutandum advenientem-, šanab -solitaria saltatio-, murraka ac šahar -mulierum saltationes-, gotnī ac šāhib -Beduinorum et mixticiorum saltationes-, zirbadī -pompa madkhal-, haʒrī -veterum saltario-, mūzi'ī ac bandarī -iuvenum saltatio- et banī mighrah -venationis reditūs saltatio- sunt.
[thumb|200px|[uda (instrumentum musicum)|uda (Arabice قانون) ac simsimia (Arabice سمسمية); aërophona zurna (Arabice زرنة), tuba punica seu tuba maura

Clari dispositores sicuti Ioannes Helfritz, Gualterius Dostal, Gordianus Troeller, Maria Claudia Deffarge, Volcherus Panzer et Chadidia al-Salami contribuerunt ad ostendendum Iemeniticum patrimonium et ad capiendam essentiam sua per opera. Adhuc internationaliter egregii dispositores velut Petrus Paulus Pasolini Iemeniticos prospectūs suas in pelliculas incorporavit ut adderetur peregrinitatis et cognoscendi cupiditatis aliquod narrationi. sequitur, qui redeunt cum aliquot annos peregre vixissent. Qui domum ab Al-Qāʿidae artifice mittuntur ad conscribendos asseclas qui mortiferas actiones in Iemeniā perficiant.]]
Architecturae historia in Iemeniā antiquis temporibus coepit, cum Arabiae Meridionalis architecturae traditio floruit hac in regione propter ortum urbium civitatum quae locupletes ob commercium crescebant. Cuius evolutio per perihodon Islamicam perrexit, ostensis et localibus proprietatibus et externis influxibus. Hitorica Iemenitica urbes oppidaque etiam clara sunt traditionales propter domos turres, lateribus crudis aut saxo aedificatas et altas aliquot cum tabulatis. (Arabice شِبَام) et Zabida

### Feriae et dies festi
### Coquina
[thumb|Domi paratum [mandi (ferculum)|mandī (Arabice مندي) nationale Iemeniae ferculum putatur; Iemeniticā e muhafazā Hadramuttā coquinis et etiam parum discrepat a regione in regionem.

Pullina, caprina, agnina crebrius manducantur quam bubula, quae carior est. Pisces etiam manducatur, praecipue litoralibus in locis.
[thumb|[Kabsa (Arabice كبسة).]]
Caseus, butyrum, et alia lacticinia minus usitata Iemeniticā in diaetā sunt. Nihilominus, lac butyratum in paene quotidiano usū est aliquibus in villagiis ubi promptius est. Usitatissima pinguia olea vegetabilia et ghee (Arabice سمن حيواني), quod saporosis in ferculis adhibetur, sunt, dum butyrum clarificatum maraq (Arabice مرق) nuncupata, foeni Graeci spumae portio et seuc (Arabice سَحاوِق seu سحوق) -capsicorum, pomorum aureorum, allii, herbarum mixtura iuris modo contrita- sunt. Oryza, patatae, ova misculata et holera saltae communes adiunctiones sunt. Traditionaliter Iemenitico pane plano maducatur, qui sicut utensile adhibetur ad colligendum cibum.

Schacschuca (Arabice شكشوكة) populare ferculum est in Iemeniā. Schacschuca ex ovis, carne, pomis aureis, capsico dulci, cepā et aromatibus -apud quae cuminum, curcuma longa et capsica includuntur- facta est. Iemenitico pane plano aut pane albo sicuti utensile apponi solet.
[thumb|left|Sicca [agninae concinnatio tharid (Arabice ثريد).]]
[thumb|Panis fricti cum ovis [fatut|fatūt (Arabice فتوت).]]
Alia apud popularia fercula sunt: puls Punica (Arabice عصيدة), fahsa (Arabice فحسة), tharid (Arabice ثريد), samakmūfa (Arabice ساماك موفا), mandī (Arabice مندي), kabsa (Arabice كبسة), fatta (Arabice فتة), shafūt (Arabice شفوت) et fatūt (Arabice فتوت).

Thea cum lacte Iemenitica seu thea Adenensis (Arabice شاي حليب seu شاي عدني seu شاي مولابان) -scilicet thea cum lacte, post catham edulem apposita-; thea nigra -cum cardamomo, syzygio aromatico aut  menthā-; qishr (Arabice قشر) -seu e fabarum Arabicarum folliculis infusum-; coffeum modo Arabico (Arabice قهوة عربية); thea hibisci sabdariffae (Arabice شاي كركديه) -e siccis hibisci sabdariffae floribus infusum-; infusum astaphidum Iemeniticum (Arabice نقيع الزبيب) -frigida ex astaphidibus potio-; et diba'a -cucurbitae nectar- popularium Iemeniticarum potionum exempla sunt. Mangorum et guaiavarum suci etiam populares sunt.
[thumb|left|[Laḥūḥ (Arabice لحوح).]]
Malūǧa (Arabice ملوجة) seu malūǧ (Arabice ملوج) et laḥūḥ (Arabice لحوح) popularissima panis plani Adrramytā Antiqua urbs moenibus circumdata Sibamum

Antiqua urbs Sanaa sive traditionalia balnea et amplius 6000 domuum -quae usque ad nostram memoriam supersunt- ab ante saeculo XI originem trahunt.

Prope Rubri Maris litus, historicum oppidum Zabidae

Recentissima additio Iemeniticum ad elencum locorum Patrimonii mundani Dioscoridis, non minus quam arbori dracaenae cinnabari. Culturale Dioscoridis patrimonium unicam linguam Socotrensem (Arabice جبال السروات) -cacumina 3000 metrorum seu 9800 pedum et amplius alta includentes et praesertim in Montem Prophetae Scioaib (Arabice جبل النبي شعيب)- a localibus internationalibus societatibus oreobaticis periodice instruuntur., velificationi, natationi et urinationi cum scubā. Dioscoridis

Maximus eventus disportivus Iemeniticus Vicesimi Certaminis Pilamallei Arabici (Arabice كأس الخليج العربي) celebratio fuit Adanae

## Codices 
Iemeniae hi codices sunt:
* YEM, secundum normam ISO 3166-1 alpha-3 (catalogi codicum nationum);
* YEM, secundum catalogum codicum nationum Consilii Olympici Internationalis;
* YMN, secundum catalogum codicum internationalium notaculi autocineti;
* YEM , secundum catalogum codicum nationum quibus OTAN utitur, codicem alpha-3;
* OY, secundum catalogum praefixorum codicum aëroportuum quibus ICAO utitur;
* YE, secundum catalogum codicum nationum quibus OTAN utitur;
* YE, secundum normam ISO 3166-1 (catalogi codicum rerum publicarum), codicem alpha-2 (catalogi codicum civitatis);
* .ye, secundum dominium interretiale;
* 7O-, secundum catalogum praefixorum codicum notaculi aëronavium quibus ICAO utitur.

## Notae relationesque

## Adiuncta
### Bibliographia
* A Laurentio (Laurent) Bonnefoy (dir.), Franck Mermier et Marine Poirier, *Yémen, le tournant révolutionnaire*, Sanaae, Lutetiae, CEFAS, 2012, 367 p. (ISBN 978-2-8111-0693-5, legite in interreti);
* A M.O. El Habashi, ''Aden. L'évolution politique, économique et sociale de l'Arabie du sud*, Algeriae, SNED, 1966
* A Gregorio (Gregory) D. Johnsen, *The Last Refuge : Yemen, Al-Qaeda, and America's War in Arabia*, Novi Eboraci, Londinii, W.W. Norton & Co., 2013, 352 p. (ISBN 978-0-393-08242-5)
* Ab Helenā (Helen) Lackner (rectrice), *Why Yemen matters : a society in transition*, Londinii, Saqi, 2014, 334 p. (ISBN 978-0-86356-777-3)
* A Remigio (Rémy) Leveau (rectore), Francisco (Franck) Mermier et Udone (Udo) Steinbach, *Le Yémen contemporain*, Lutetiae, Karthala, 1999, 459 p. (ISBN 2-86537-893-4)
* A Paschali (Pascal) Maréchaux et Mariā (Maria) Maréchaux, *Yémen*, Phébus, 2005, 238 p. (ISBN 978-2-7529-0128-6)
* A Paschali (Pascal) Maréchaux et Sergio (Serge) Sautreau, *Cités du Yémen*, Lutetiae, Imprimerie nationale, 2006, 256 p. (ISBN 978-2-7427-6354-2)
* Ab Uzi Rabi, *Yemen : revolution, civil war and unification*, Tauris, Londinii, Novi Eboraci, 2015, 275 p. (ISBN 978-1-78076-946-2).

### Pellicularum index
* *Yémen, le temps du sacré*, Layth Abdulamir pellicula, a societate Zarafa films, Pantin, 2000, 52 minuta durans (DVD);
* *L'avenir voilé du Yémen*, Holgeris Riedel pellicula, a societate Arte France, 2009, 52 minuta durans (DVD);
* *Yémen, le cri des femmes*, film de Manon Loizeau pellicula, a societate Doc & Film, Lutetiae, 2013, 52 minuta durans (DVD);
* *Yémen, les enfants dans le couloir de la mort*, Thomae Dandois, Alexandrae Kogan et Francisci Xaverii Tregan pellicula, a societate Arte, Lutetiae, 2014, 21 minuta durans (DVD).

* Adana
* Historia Iemeniae
* Vexillum Iemeniae
* Foederalizatio Iemeniae
* Muhafazae Iemeniae

## Nexūs externi
* A Didaco (Diogo do) Couto; *Observações sobre as principais causas da decadência dos portugueses na Ásia* (Lusitanice);
* Gubernii Iemenitici situs interretialis officialisvinculum amissum (Arabice);
* Gubernium Iemeniae -situs interretialis officialis- apud Wayback Machine e Martio anni 2009 (Arabice);
* Iemenia apud *The World Factbook*. Sede centrali exploratoriā auctrice (Anglice);
* De Iemeniā interretiales opes a GovPubs praebitas in Universitate Coloratensi apud Boulder (Anglice);
* De Iemeniā apud Curlie (Anglice);
* Iemeniae descriptio apud BBC News (Anglice);
* A Davide Henrico (David Heinrich) Müller (1888). "Yemen". Apud Encyclopædiam Britannicam. Vol. XXIV (IX ed.). p. 738–741.;
* A Roberto Alexandro (Robert Alexander) Wahab (1991).  "Yemen". Apud Encyclopædiam Britannicam. Vol. 28 (XI ed.). p. 913-914.;
* Iemeniae Atlas (Arabice Angliceque);
* *Diogo do Couto, o português da Índia há 500 anos'' (Lusitanice).

Categoria:Civitates sui iuris
Categoria:Condita 1990
!