open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
218 a.C.n.

thumbnail|300px|Iter Hannibalis.
## Eventa 
### Secundum bellum Punicum
*Romani consules anni prioris, Livium Salinatorem et Aemilium Paullum cum viro consulari Fabio Buteone Carthaginem miserunt, senatui huius civitatis nuntiaturos, nisi Hannibalem comitesque eius sibi traderent, bellum sese eis indicturos. Bellum praelatum est.
*Societate cum Celticis gentibus Padanum campum incolentibus inita, Hannibal Numidarum et Iberorum exercitum ex Hispania in Italiam per Galliam meridionalem et Alpes ducit. Imperium Punicum in Iberia fratri minori Hasdrubali dum abest curandum tradit.
*Romani duas colonias, Placentiam et Cremonam in Galliam Cisalpinam nuper pacatam deducunt. Tum Boii et Insubres a societate Romanorum desciscunt atque Mutinam obsidunt, unde virum consularem Gaium Lutatium capiunt, qui tunc triumvir coloniis deducendis creatus erat.
*Simul ad bellum Punicum gerendum alterum consulem Cornelium Scipionem in Hispaniam, alterum Tiberium Sempronium in Siciliam cum exercitu mittunt, unde in Africam transiturus erat. Dum Sempronius magnis apparatibus Lilybaei operam dat, Publius Scipio exercitum mari Massiliam tramisit ubi Hannibalem iam adesse atque copias Rhodanum traicere comperit. Cui obviam ire conatus est sed, parvo equestri proelio inter exploratores habito, Hannibal secundum flumen Alpes versus evadere potuit. Tunc Scipio fratrem Gnaeum Calvum cum exercitu in Hispaniam mittit, ipse vero in Italiam redire festinat, Hannibali per iuga Alpium invadenti ut occurreret.
[thumb|300px|[Proelium Trebianum]]
*Proelio equestri apud Ticinum rivum commisso Numidae equites Romanos fugavere. Consul Scipio vulneratus et ipse citra Padum Placentiam coloniam versus sese recepit. Quo alter consul Sempronius e Sicilia revocatus eum convenit atque copiae amborum consulum in eadem castra coiere. Hannibali Padum transeunti omnes gentes Celticae illam regionem incolentes legationes miserunt, societatem et auxilia sponte offerentes.
*Clastidio oppido quoque per proditionem viri a Romanis praepositi sibi tradito potitus est Hannibal.
*Mense decembri proelio apud Trebiam commisso Hannibal consulem Tiberium Sempronium vicit.
*Per eadem tempora **in Hispania** Gnaeus Cornelius Scipio, postquam  litus Hispanicum inter Hiberum flumen et Pyrenaeos montes situm subegit atque ducem Poenorum Hannonem captivum fecit, Tarracone hiemavit.
### In Graecia
*Spartae Chilon quidam Lycurgo regnum eripere conatus est. Coniuratione facta ephoros necavit sed rex effugere potuit. Mox ipse Chilon spe destitutus exsul in Achaiam profectus est.
### In Aegypto
*Dum bellum parat, Sosibius, summus minister Ptolemaei IV qui tunc temporis Aegyptum re vera gubernabat, legationibus et colloquiis de pace tempus terit. Ita exercitum validum colligere atque instruere potuit qui cum Antiocho III  Coelen Syriam occupante bellum gereret.

### In Asia Minore
*Achaeos, Antiochi praefectus, postquam milites  iter facere contra regem suum aspernari cognovit, exercitum in Pisidiam ducit. Interea plures urbes, e quibus  Smyrna fuit una, a Seleucidis ad Attalum I defecerunt.

## Nati 
## Mortui
219 a.C.n.

## Eventa 
*Consules Livius Salinator et Aemilius Paullus insulam Pharon (prope litus Illyricum) vi capiunt. Tunc Demetrius Pharius apud Philippum, Macedonum regem, confugit, apud quem reliquam vitam egit. Ambo consules exeunte anno triumphum de Illyrico egerunt.
* **In Hispania** Hannibal Saguntum octo menses obsessam tandem vi cepit, qui casus belli Romanis erat. Ita incepit secundum Bellum Punicum.
***In Graecia** Lacedaemonii et Elides societatem Aetolorum adversus Macedones et Achaeos adire constituuunt. Nam Spartae factio eorum qui priorem regem Cleomenem III desiderabant atque amicitiam Aetolorum sequebantur, occisis ephoris et plurimis aliis adversariis, duos novos reges ad libitum creavit quorum alter, Lycurgus, ne Heraclides quidem erat (tum plures iam annos, fugato Cleomene, regnum vacabat). Qui Lycurgus exercitum ad fines Arcadicos duxit.
***In Syria** Antiochus III Magnus Seleuciam in Pieria, Antiochiae portum, quintum et vicesimum iam annum a Ptolemaeis occupatam post obsidionem recepit. Postquam Theodotus, qui Coelae Syriae (hodie Palaestina) praefectus erat, a Ptolemaeis ad sese defecit, Antiochus III eam provinciam iamdiu inter illa duo regna disceptatam (quartum hoc bellum de Coele Syria historici moderni numerant) magno exercitu invasit et plures urbes occupavit (Tyrum, Ptolemaidem...). Eodem tempore Acheos, qui provincias Imperii Seleucidarum ultra Taurum sitas regebat, aperte seditiosus erat atque regnum sibi vindicabat : itaque rebus Ptolemaei IV favebat.

## Nati 
## Mortui 
* Cleomenes III, rex Spartae exsul in Aegypto sese ipse necat.
220 a.C.n.

## Eventa 
[thumb|Imago aeri incisa [Circus Flaminius|Circi Flaminii quae in pluribus libris septimi decimi saeculi invenitur. Delineator formam circi e veteribus marmoribus numismatisque restituere conatus est.]]
### Romae,  M. Valerio Laevino I et Q. Mucio Scaevola consulibus
*  Circus Flaminius in Campo Martio aedificatus est, ita nominatus e censore Gaio Flaminio. Qui censor viam Flaminiam quoque sternendam locavit.

### In Graecia
* Bella Illyrica : Demetrius Pharius, dux Illyricus, expeditiones piraticas in civitates litoris Illyrici  atque in mari Ionio circa insulas Graecas duxit, quibus foedus inter Romanos et reginam Teutam pactum violavit : sic incipit **secundum bellum Illyricum**.
* Aetoli agros Messeniae ut diriperent iter per Achaiam fecerunt non sine iniuriis incolarum plurimis. Aratum strategum Foederis Achaici  obstare conantem proelio apud Caphyas vicerunt. Mox urbem Arcadicam Kynaitha ceperunt atque diripuerunt. Tunc Aratos auxilium a rege Philippo V et societate Graecarum civitatum petiit. Rex Macedonum legatos civitatum Corinthum concilii habendi causa convocavit et socii (Macedones, Acarnanes, Phocides, Boeotii, Achivi...) bellum Aetolis intulerunt. Sic incipit **bellum "sociorum"** (συμμαχικὸς πόλεμος) dictum.

### In imperio Seleucidarum
* Instanti periculo e Coele Syria revocatus, rex Antiochus III exercitum ipse ducens seditiosum satrapen Mediae Molonem, qui sese regem ipse appellaverat, ad urbem Apolloniam vicit. Duces coniurationis - inter quos fuit Alexander satrapes Persiae et Molonis frater - mortem sibi ipsi consciverunt. Iter faciens Antiochus Atropatenen quoque subegit. Tum Hermeias, qui potentissimus minister Antiochi  erat atque adulescentem regium regere volebat, iussu Antiochi insidiis necatur.

## Nati 
## Mortui 
*Molon, satrapes Mediae.
*Alexander, satrapes persiae.
*Hermeias, minister Antiochi III.
223 a.C.n.

## Eventa 
* Antigonus Doson et Achaei Tegeates obsidunt atque ad deditionem perducunt. Eodem anno similiter et Orchomenos et Mantineam expugnant. Mox Telphusa et Heraia sese volentes eis dederunt.
* Antiochus III Magnus dictus rex Syriae fit in locum fratris occisi Seleuci III.

## Nati 
## Mortui 
*  Seleucus III Ceraunus, rex Syriae.
225 a.C.n.

## Eventa 
* Seleucus III Ceraunus novus rex Seleucidarum est.
* Pugna apud Telamonem Romani magnum exercitum Gallicum (et Gaesati et Insubres et Taurisci et Boii societatem belli fecerant) praedam copiosam secundum litus Etruriae domum referentem omnino deleverunt. In qua pugna consul Gaius Atilius occisus est.

## Nati 
## Mortui 
* Seleucus II Callinicus, rex Seleucidarum ab anno 246 a.C.n.;natus est anno 265 a.C.n..
*Consul Gaius Atilius Regulus.
226 a.C.n.

## Eventa 
* Cleomenes III Achaeos tertium vicit apud *Hecatombaiam* prope Dymas. Tunc multae civitates in Peloponneso ab Achaeis ad Lacedaemonios defecerunt. Itaque Achaei  Antigonum Dosonem, qui tum Macedoniam regebat pro Philippo V adhuc puero, auxilium rogarunt.
***Foedus inter Hasdrubalem et populum Romanum**, quo teminus imperii Carthaginiensis in Hispania Hiberus flumen declaratur. Nam Massilienses, socii Romanorum, plures colonias in litore septentrionali Hispaniae possidebant.

## Nati 
## Mortui
227 a.C.n.

## Eventa 
***Res novae Spartae** : rex Cleomenes III collegam in regno Archidamum atque ephoros illius anni necari  iubet ; qui magistratus in posterum aboletur. Reliqui adversarii exsilio puniuntur. Ita tyrannus Spartae brevi fit. Tunc  mutationes magni momenti in civitatem introducit : multos *perioecos* (περιοικοι), id est homines liberos qui oppida alia quam Spartam in Laconia incolebant, civitate Lacedaemonia donavit. Etenim iamdudum paucitate pleno iure civium laborabat civitas haec : tunc quidem multiplicati sunt. 
*Incipit **bellum Cleomenicum** dictum : rex Spartae Cleomenes III Foedus Achaicum proelio apud montem Lycaeum primum vincit atque iterum apud *Ladokeia* in finibus Megalopolitanorum.

## Nati 
## Mortui 
*Lydiadas, qui per aliquod tempus fuerat tyrannus Megalopolitarum atque postquam tyrannidem abdicavit strategus Foederis Achaici ter electus est.
228 a.C.n.

## Eventa 
### Bithynia 
* Prusias I rex Bithyniae fit.

### Hispania 
* lllici ab Hamilcare Barca obsidione ponuntur, sed paulo post dux Carthaginensis in flumine Vinalopine moritur.

### Respublica Romana 
* Romani, qui contra Ardiaeos pugnant, Illyriam invadeunt. 

## Nati 
## Mortui 
* Eudamidas III (rex Lacedaemonis). 

*Hamilcar Barca.
*Ziaëlas (rex Bithyniae).
229 a.C.n.

## Eventa 
### Graecia 
* Mortuo rege Demetrio Aetolico, Antigono III rex Macedoniae regens pro Philippo V, puer, fit.
* Bellum inter Argivos et Lacedaemones incipit. 
* Foedus Aetolicum atque foedus Achaicum, hostes Macedoniae, foedus cum Romanos faciunt.

### Illyria 
* Dyrrhachium, Apollonia, insula Pharia Corcyraque  a Romanis expugnantur.
* Ardiaei a Romanis subducuntur.

### Respublica Romana 
* In primo bello Illyrico Romani in Illyricum exercitum, Lucio Postumio Albino duce, et classem, Gnaeo Fulvio Centumalo duce, mittunt. 

### Sinae 
* Civitas Qin civitatem Zhao superat.

## Nati 
* Lucius Aemilius Paullus Macedonicus.
* Qin Er Shi Huangdi, imperator Sericarum.

## Mortui 
* Demetrius II Aetolicus.
* Margus Ceryneiae.
230 a.C.n.

## Eventa 
### Aegyptus 
* Templum dei Hori construitur, Ptolemaeo III iubente.

### Anatolia 
* Pergamum a Galatis aggreditur sed Attalus I, postea Soter appellatus, contra hostes pugnat et eos vicit. Deinde Attalus rex urbi fit.

### India 
* Rex Kubera in urbe Bhattiprolu, in odierna civitate Āndhra Pradeśa sita, regnat.

### Respublica Romana 
* Legatus Romanus Lucius Corucanius et legatus Isseus Cleemporus a Teuta, regina Ardiaeorum, interficiuntur.

### Sinae 
* Civitas Qin, postea domus Qin, civitatem Han superat.

## Nati 
* Titus Quinctius Flamininus.

## Mortui 
* Adherbal dux classis Poenorum.
* Aristarchus Samius.
221 a.C.n.

## Eventa 
### Roma et Carthago
* In Hispania Hasdrubal a Gallo quodam dolo occisus est. In eius locum Hannibal, filius Hamilcaris Barcae, dux copiarum Carthaginiensium in Hispania fit.
### Regna Hellenistica
*In Graecia et Macedonia : Pugna apud Sellasiam rex Spartae Cleomenes III victus est atque Alexandriam in Aegyptum nave fugit. Victor Antigonus Doson Spartam expugnat atque veterem rempublicam  restituit ita ut erat ante Cleomenis res novas. Ita explicit **bellum Cleomenicum** dictum, anno 227 a.C.n. inchoatum. Paulo post bello cum Illyriis gesto, Antigonus laboribus exhaustus moritur. In eius locum Philippus V rex Macedonum fit.
*Satrapes Mediae Molon a rege Antiocho III nuper in regnum successo deficit. Postquam Xenoetan, ducem exercitus regii, proelio vicit Mesopotamiam et ripam occidentalem Euphratis (*Parapotamiam*) occupavit.
* In Aegypto Ptolemaeus IV Philopator dictus rex in locum patris Ptolemaei III fit.

## Nati 
## Mortui 
* Antigonus Doson, rex Macedonum.
*Berenice II, regina Aegypti, uxor Ptolemaei III Evergetae.
*Lucius Caecilius Metellus
*Hasdrubal, conditor Carthaginis Novae et dux copiarum Carthaginiensium in Hispania.
* Ptolemaeus III Evergetes, rex Aegypti.
222 a.C.n.

## Eventa 
### In Graecia
* Hieme : Cleomenes III, rex Spartae, postquam milites Macedones hiemandi causa domum dimissi sunt, in urbem dolo introductus Megalopoli in Arcadia potitur atque eam funditus vastat.

### In Italia
* Consules Romani Mediolanum, caput Insubrum, vi ceperunt. Tunc demum omnes gentes Celticae Galliam Cisalpinam incolentes  Romanis sese in fidem dederunt atque hic annus finis fuit belli Gallici. Pugna prope Clastidium commissa consul Claudius Marcellus sua manu regem Gaesatorum Viridomarum occidit atque eius spolia, "opima" dicta, in templo Iovis Feretrii Romae consecravit. Hoc sacrum tertius tantum post Romulum et ultimus Romanorum patravit.

## Nati 
## Mortui 
*Viridomarus, rex gentis Celticae Gaesatorum.
293 a.C.n.

## Eventa 
* Pestilentia magna saeviente Romani cultum Aesculapii ad Epidauri imitationem in Urbem arcessiverunt et templum in insula Tiberina ei aedificarunt.

## Nati 
## Mortui
Iulianus Herranz Casado

**Iulianus Herranz Casado** (natus die 31 Martii 1930 in Hispania) est cardinalis Hispanicus Ecclesiae Catholicae et Praeses Pontificii Consilii de Legum Textibus. Mense Aprili 2005 Herranz Casado conclavi adfuit, qui Iosephum Ratzinger papam creavit.

## Nexus externi 
* 
* Biographia officialis Sanctae Sedis 
* Sanctae Romane Ecclesiae cardinales - dictionarium biographicum 

Categoria:Incolae Hispaniae
Categoria:Cardinales
234 a.C.n.

## Eventa 
*Megalopolitanorum tyrannus Lydiadas tyrannidem abdicat et civitatem suam Foederi Achaico adscribit. Anno sequenti strategus Foederis electus est.

## Nati 
## Mortui
231 a.C.n.

## Eventa 
### Graecia 
* Demetrius II, rex Macedoniae, auxilium militare petit ab Agrone, rex Illyriae, ad defendendum contra progredientes copias Aetoliae. Exercitus Illyriae superat Aetolos, rediitque victor.

### Illyria 
* Affecto a pleuritide et mortuo Agrone, uxor eius Teuta regina Ardiaeorum fit.

### Respublica Romana 
* Romani legatos misit ad Massiliam ut paciscerent cum Hamilcare Barca, dux Carthaginiensis, cuius castra ibi statua sunt.

## Nati 
* Hieronymus Syracusarum

## Mortui 
* Agron (rex Illyriae)
288 a.C.n.

## Eventa 
*1 Ianuarii -  Romae Quintus Marcius Q.f. Tremulus II et Publius Cornelius A.f. Arvina II consules magistratum inierunt.
*Ignoto die - Bibliotheca Alexandrina a rege Ptolemaei Icondita est.

## Nati 
## Mortui
287 a.C.n.

## Eventa 
*Marcus Claudius M.f. Marcellus et Gaius Nautius Rutilus consules Romani fuerunt.
*Quintus Hortensius - Legem Hortensiam, qua Romae inter patricios et plebeos pugnae finem habuerunt: Plebiscitum ea lege quasi lex facta est.

## Nati 
*Archimedes mathematicus Graecus

## Mortui
286 a.C.n.

## Eventa 
## Nati 
* Antiochus II Theos, rex Seleucidarum ab anno 261 a.C.n.; mortuus est anno 246 a.C.n..

## Mortui
240 a.C.n.

## Eventa 
* Livius Andronicus, pater litterarum Romanorum, Romae primus fabulam docuit.

## Nati 
## Mortui 
## Notae
281 a.C.n.

## Eventa 
*Pugna ad Curopedium. Lysimachus, a Seleuco victus, interiit.
*Antiochus I Soter patri Seleuco succedit.

## Nati 
## Mortui 
*Lysimachus, qui rex in Thracia et Asia Minore fuerat.
*Seleucus I, conditor Seleucidarum regni.
241 a.C.n.

A. Manlius Titus f. Torquatus Atticus II et Q. Lutatius Catulus f. Cerco  consules.
## Eventa 
### Spartae 
*Cleombrotus II Leonidae socero suo regnum reddere coactus in exsilium proficiscitur. Alter rex Agis IV per speciem iudicii iussu Leonidae II strangulatur. Ita res novae ab Agide inceptae finem ceperunt.
### In Peloponneso 
*Strategus Foederis Achaici, Aratus Sicyonius, Aetolos ad Pellenen vicit.

## Nati 
## Mortui 
*Agis IV, rex Spartae.
*Eumenes I, Pergamenus dynastes
238 a.C.n.

## Eventa 
* Romae, Ti. Sempronius Ti.f. Gracchus, Pub. Valerius Q.f. Falto consules. 

* Romani capiunt Sardiniam Corsicamque  a Carthagine. 

.

## Nati 
* Philippus V, ab anno 221 a.C.n. ad mortem rex Macedonum; mortuus est anno 179 a.C.n..

## Mortui
243 a.C.n.

## Eventa 
Novae res Spartae ː rex Agis IV et ephorus Lysander novas leges ferunt de aere alieno abolendo, de novis civibus adlegendis, de nova divisione agrorum... Cum rex alter Leonidas II et cives potentes novis rebus adversantes in senatu praevaluissent, per accusationes et minas adversarios destituerunt et expulerunt.

## Nati 
## Mortui
275 a.C.n.

## Eventa 
* Romae - Manius Curius Dentatus (bis) et Cornelius Lentulus Caudinus consules et Fabricius Luscinus censor creati sunt

## Nati 
## Mortui
272 a.C.n.

## Eventa 
Secundum aquaeductum urbis Romae antiquae, dictum *Anionem veterem*, aedificandum inchoaverunt.

## Nati 
## Mortui 
Lucius Papirius Praetextatus
246 a.C.n.

## Eventa 
* 29 Ianuarii - Ptolemaius III rex Aegypti factus est.

## Nati 
## Mortui 
* 29 Ianuarii - Ptolemaeus II, rex Aegypti. Natus est 308 a.C.n..
* Ignoto die - Antiochus II Theos, rex Seleucidarum ab anno 261 a.C.n.; natus est anno 286 a.C.n..
265 a.C.n.

## Eventa 
* Romae Fabius Q.f. Maximus Gurges et L. Mamilius Q.f. Vitulus consules creati sunt

## Nati 
* Seleucus II Callinicus, rex Seleucidarum ab anno 246 a.C.n.; mortuus est anno 225 a.C.n..

## Mortui 
* Fabius Q.f. Maximus Gurges vir publicus Romanus
263 a.C.n.

## Eventa 
*Foedus pacis inter Romanos et Hieronem : Syracusanos tributum centum talentorum  argenti persolvere oportuit et commeatus exercitibus Romanis in Sicilia praestare.

## Nati 
## Mortui 
*Philetaerus, regni Pergameni conditor
255 a.C.n.

## Eventa 
* In Africa post aliquot res bene gestas Atillius Regulus Karthaginiensibus pacis condiciones duriores proponit quam ut accipi possint. Tum Poeni ducem Lacedaemonium mercede conductum, Xanthippum, exercitui suo praeficiunt qui, mutata via pugnandi, exercitum Romanorum proelio prope Tunetem delevit. Consul Regulus captus est, qui milites fugere potuerunt primo Clypeam (Graece Aspis) atque inde nave in Siciliam sese receperunt. Hic finis fuit primae expeditionis Romanae in Africam.
*Classis Romana quae milites superstites ex Africa revexerat tempestate prope Camarinam deleta est.
* Carthaginienses Agrigento potiuntur.

## Nati 
## Mortui
262 a.C.n.

## Eventa 
*In Sicilia Romani Agrigento potiti sunt, postquam Hannibal Gisco, Carthaginiensium dux, diu obsessus nec ultra durare posse arbitratus, nocte cum praesidio ex urbe clam effugit. In qua urbe Poeni plurimam suppellectilem bellicam et commeatum cumulaverant.
* In Asia Minore Eumenes I ad Sardes regem Antiochum I Soterem proelio vicit et libertatem finium Pergamenorum confirmavit, ubi novum regnum sibi condidit

## Nati 
## Mortui
261 a.C.n.

## Eventa 
* Antiochus II Theos novus rex Seleucidarum factus est.

## Nati 
## Mortui 
*Antiochus I Soter, rex Syriae; natus est anno 324 a.C.n..
256 a.C.n.

## Eventa 
*Pugna navali apud promunturium Ecnomum Romani Poenos superaverunt : ita classem in Africam traicere potuerunt atque exercitum exponere cui consulem Atilium Regulum praefecerunt.

## Nati 
## Mortui
260 a.C.n.

## Eventa 
* Caius Duilius consul Romanus Poenos navali proelio apud  Mylas superavit. Cuius primae magnae victoriae navalis Romanorum in memoriam Columna Rostrata in Foro cum inscriptione honorifica aedificata est.

## Nati 
## Mortui
257 a.C.n.

## Eventa 
Gaius Atilius M.f. Regulus et Gnaeus Cornelius P.f. Blasio Romae consules electi sunt.

## Nati 
## Mortui
258 a.C.n.

## Eventa 
*In Sicilia Romani Ennam et Camarinam capiunt. Panormo vero et Lipara potiri nequeunt.

## Nati 
## Mortui
264 a.C.n.

## Eventa 
*Incipit Primum bellum Punicum de Sicilia inter Romanos et Cathaginienses : Mamertinos, mercenarios Campanos qui aliquot ante annos urbem Messanam occupaverant atque inde Syracusanorum fines diripiebant, oppugnavit rex Hiero. Mamertini obsessi et Romanorum et Poenorum auxilium rogaverunt. Romae primo dissensiones de ea re populo et senatui fuere : tandem consulem Appium Claudium Caudicem cum exercitu miserunt, qui freto Siculo traiecto  Messanam intravit. Adventu Romanorum Mamertini Poenos ex urbe expulerunt. Tunc Romani intra muros urbis erant, quam ex una parte Poeni, ex altera Syracusani obsidebant. Sed Romanae copiae iam validiores erant  quam ut hostes urbem expugnare sperare possent, eo magis quod non socii inter se sed inimlci erant Syracusani et Poeni. Itaque mox obsidionem solverunt.

## Nati 
## Mortui
400 a.C.n.

## Eventa 
* Publius Licinius Calvus Esquilinus, Publius Manlius Vulso, Lucius Titinius Pansa Saccus, Publius Maelius Capitolinus, Spurius Furius Medullinus et Lucius Publilius Philo Vulscus  tribuni consulares creati sunt.

## Nati 
## Mortui
303 a.C.n.

## Eventa 
* Servius Cornelius Lentulus et L. Genucius Aventinensis consules creati sunt.

## Nati 
## Mortui
399 a.C.n.

## Eventa 
* Romae primum lectisternium factum est.
* Andocidis oratio de *Mysteriis*

## Nati 
## Mortui 
* Socrates philosophus Atheniensis per venenum supplicio affectus est.

## Adnotationes
304 a.C.n.

## Eventa 
* 1 Ianuarii - Romae Publius Sempronius P.f. Sophus et Publius Sulpicius Ser.f. Saverrio consules facti sunt.
* 12 Ianuarii - Alexandriae Ptolemaeus I rex Aegypti coronatus est.

## Nati 
## Mortui
396 a.C.n.

## Eventa 
* Rex Spartanus Agesilaus II exercitum Graecum in Asiam traduxit atque Phrygiam vastavit.
* Romae Tribuni militum consulari potestate: Lucius Titinius L.f. Pansa Saccus II, Publius Licinius P.f. Calvus Esquilinus II, Publius Maelius Sp. f. Capitolinus II, Quintus Manlius A.f. Vulso Capitolinus, Gnaeus Genucius M.f. Augurinus II, Lucius Atilius L.f. Priscus II electi sunt.
* Veii oppidum a Romanis decem annos obsessi Marco Furio Camillo dictatore duce expugnata est. Camillo triumphus decreta est.

## Nati 
## Mortui 
* Gnaeus Genucius M.f. Augurinus, vir publicus Romanus.
307 a.C.n.

## Eventa 
* Demetrius Poliorcetes, filius Antigoni Monophtalmi, Demetrium Phalereum Athenis expellit atque democratiam restituit.
* Expeditio tyranni Syracusani Agathoclis contra Carthaginienses. Mox ob seditiones in Siciliam redit atque Segestam diruit.

## Nati 
## Mortui
495 a.C.n.

## Eventa 
* 15 Maii - Romae templum Mercurii dedicatum est.

## Nati 
## Mortui 
* Tarquinius Superbus, ad annum 510 ultimus rex Romanus. 
* Novem poetae lyrici, unus e Novem poetis lyricis
308 a.C.n.

## Eventa 
* Romae Publius Decius P.f. Mus II et Quintus Fabius Maximus Rullianus III consules facti sunt.

## Nati 
* Ignoto die - Ptolemaeus II, rex Aegypti. Mortuus est 246 a.C.n..

## Mortui
398 a.C.n.

## Eventa 
*  Agesilaus II rex Spartae fit, in locum fratris Agidis mortui. Lysandro suffragante, controversia habita, filio uxoris Agidis, Letychidae,  praelatus est, quia ille nothus esse visus est.

## Nati 
## Mortui 
* Agis II, rex Spartae
## Notae
312 a.C.n.

## Eventa 
* Proelium iuxta Gazam commissum inter Demetrium Poliorcetem et Ptolemaeum Lagi filium

## Nati 
## Mortui
315 a.C.n.

## Eventa 
## Nati 
## Mortui 
* Quintus Aulius Q.f. Cerretanus, vir publicus Romanus; natus est ignoto anno.
316 a.C.n.

## Eventa 
* Agathocles Syracusis rerum potitur. 
* Cassander Greciae dominus est. 
* Olympias, mater Alexandri Magni, obseditur   Pydnae a Cassandro, qui urbem capit et tradit Olympiam parentibus hostiarum qui  lapidibus eam occidunt. 
* Cassander  Thebas reficit. 
** Romae 
* Sp. Nautius Rutilus, M. Popillius Lænasque consules. L. Aemilius Mamercinus Privernas dictator
* Proelium Lautulae, Romani vincuntur a Samnitibus.

## Nati 
## Mortui 
*Xenopithes, Antigoni Monophthalmi sectator; natus est ignoto anno.
394 a.C.n.

## Eventa 
*Bellum Corinthium
** Pugna apud Nemeam exercitus Lacedaemoniorum victor fuit, nec tamen ultra progredi potuit.
** Pugna navali apud Cnidum navarchus Atheniensis Conon et satrapes Pharnabazus classem Lacedaemoniorum delent. Dominatio  maritima Spartae fracta est.
** Circa idem tempus, mense Augusto, Agesilaus ex Asia revocatus exercitum civitatum contra dominationem Spartanam confoederatarum apud Coroneam vicit.
* Agesipolis I rex Lacedaemoniorum fit, postquam pater Pausanias ob rem male gestam a populo morte absens damnatus est (reliquam vitam in exsilio egit).

## Nati 
## Mortui 
*Pisander, navarchus Lacedaemoniorum, pugna apud Cnidum occisus.
391 a.C.n.

## Eventa 
### Bellum Corinthium
*Rex Agesilaus longos muros qui Corinthum ad Lechaeum coniungebant occupavit.
* Pugna ad Lechaeum : dux Atheniensis Iphicrates hoplitas Lacedaemonios contra exspectationem peltastis suis vicit.

### Romae
*L. Valerius Potitus, P.? (aut Ser.) et Cornelius Maluginensis consules creati sunt. Consules suffecti: L. Lucretius Tricipitinus Flavus. Servius Sulpicius Camerinus.

## Nati 
## Mortui
395 a.C.n.

## Eventa 
* In Graecia bellum Corinthium dictum incipit. Pecunia Persica consociati Athenienses, Argivi, Thebani et Corinthii  Spartanos et eorum socios adgrediuntur.
*Pugna apud Haliartum Lysander dux Lacedaemonius occisus est. Rex Pausanias qui serius advenerat in patriam non rediit sed in exsilium abiit (morte damnatus est).
*In Lydia Tithraustes satrapes fit in locum Tissaphernis, morte damnati post cladem a  rege Spartano Agesilao acceptam.
* Romae Trib. Mil. Cons. Pot. electi sunt: Publius Cornelius P.f. Cossus, Publius Cornelius Scipio, Marcus Valerius M.f. Lactucinus Maximus II, Lucius Furius L.f. Medullinus V, Kaeso Fabius M.f. Ambustus III, Quintus Servilius Q.f. Fidenas III

## Nati 
## Mortui 
* Lysander, strategus Spartanus.
* Tissaphernes, satrapes Cariae, Lydiae et Ioniae.
390 a.C.n.

## Eventa 
* 18 Iulii - Secundum Varronis computationem temporum eo anno Galli Romanos ad Alliam pugna fuderunt et Romam occupaverunt. Romani in Capitolium fugerunt. Magno pondere auri demum accepto Galli abiere. Dies pugnae Alliensis ater et nefastus  postea in Fastis Romanis remansit.

## Nati 
## Mortui
321 a.C.n.

## Eventa 
* Romae Tiberius Veturius Calvinus II, Spurius Postumius Albinus (Caudinus) II consules electi sunt.
* Apud Furculas Caudinas consules Romani cladem magnam a Samnitibus acceperunt et exercitus Romanorum turpiter sub iugum missus est.

## Nati 
## Mortui
317 a.C.n.

## Eventa 
* Vereː Macedonum rex Cassander Athenis potitur atque Demetrium Phalereum civitati praeposuit qui  democratiam in oligarchiam mutavit, censum mille drachmorum imponens.

## Nati 
## Mortui
389 a.C.n.

## Eventa 
### Bellum Corinthium
*Thrasybulus magnam classem circum Mare Aegaeum et Hellespontum duxit. Byzantium occupavit, democratiam Rhodi adversus Lacedaemonicas partes firmavit atque ita imperium maritimum (*thalassocratiam*) Athenarum partim restituit.
*Agesilaus rex opem Achaeis tulit atque Acarnanes bello vicit, qui Calydonem adorti erant.

## Nati 
## Mortui 
* Thrasybulus, strategus et demagogus Atheniensis Aspendi interfectus.
322 a.C.n.

## Eventa 
* Romae consules Quintus Fabius Maximus Rullianus et Lucius Fulvius L.f. Curvus electi sunt.
* Hyperidis *Oratio funebris* de Leosthene et ceteris Atheniensibus bello Lamiaco mortuis.
*Pugna ad Crannonem commissa dux Macedonicus Antipater Athenienses et ceteros Graecos vicit. Hic finis Lamiaci belli fuit et Foedus Corinthium dissolutum est.

## Nati 
## Mortui 
* Aristoteles philosophus physicusque librorumque multorum auctor ab Athenis regressus ad Chalcidem (natus anno 384 a.C.n.)
* Demosthenes orator Atheniensis mortem sibi conscivit (natus anno 384 a.C.n.)
* Hyperides a Macedonibus occisus
388 a.C.n.

## Eventa 
### Bellum Corinthium
*Acarnanes et Aetoli Agesilaum advenientem timentes pacem petunt.
*Agesipolis I, rex Spartae exercitum in Argolidem ducit ad hostes puniendos.
### Varia 
*Lysias *Olympicam* orationem ludis habet, Graecos adversus Dionysium Syracusanum incitantem.

## Nati 
## Mortui 
*Thrasybulus, strategus et vir politicus Atheniensis, qui triginta tyrannos everterat.
387 a.C.n.

## Eventa 
***Pax Regis** quae etiam **Pax Antalcidae** dicta est et bellum Corinthium finivit : omnes civitates Graecae in Asia Minore sitae Artaxerxae, Persarum regi, traditae sunt. Ceteris tam parvis quam magnis libertas reddita est. Etsi Lacedaemonii damnis hostium laetati sunt (Argivi Corinthum, Thebani Boeotiam amiserant), Artaxerxes verus et solus victor huius belli fuit.
*18 Iulii 387 vel 390 a.C.n. - Galli Italiam invadentes Romanos ad flumen Alliam pervicerunt.

## Nati 
## Mortui 
* Marcus Foslius Flaccinator, vir publicus Romanus.
323 a.C.n.

## Eventa 
* Romae Gaius Sulpicius Ser.f. Longus II et Quintus Aulius Q.f. Cerretanus consules electi sunt.
*In causa Harpalica Demosthenes et Demades damnantur.

## Nati 
## Mortui 
*11 Iunii - Alexander Magnus, rex Macedonum, Babylone. Natus est anno 356.
*Harpalus, Babyloniae satrapes
385 a.C.n.

## Eventa 
* Lacedaemonii, spreta **Pace Antalcidae**, Mantinensibus bellum intulerunt, quod socii infidi tempore Belli Corinthii fuerant. Rex Agesipolis I exercitum in Arcadiam duxit atque urbem obsedit. Mantinensibus fortiter repugnantibus, flumen per urbem transfluens mole retinuit ita ut intra moenia reflueret atque fundamenta murorum putrefaceret. Tum demum ruinam timentes Mantinenses sese dederunt : moenia destruere coacti sunt atque sedes suas in diversos vicos transferre, unde ad urbem validam condendam convenerant. Qui eorum partium popularium principes fuerant, vel Argivorum fautores tempore Belli Corinthii in exsilium profecti sunt.

## Nati 
## Mortui
384 a.C.n.

## Eventa 
*Roma:
**Servius Cornelius P.f. Maluginensis II, Publius Valerius L.f. Potitus Poplicola II, Marcus Furius Camillus IV, Servius Sulpicius Rufus  II, Gaius Papirius Crassus, Titus Quinctius T.f. Cincinnatus Capitolinus tribuni militum consulari potestate electi sunt.
**Marcus Manlius T.f. Capitolinus, vir publicus Romanus, qui debitoribus  pauperibus pecunia publica subvenit, accusatus est, quod regnum petivisset. Morte damnatus e rupe Tarpeia pulsus est.

## Nati 
* Aristoteles Stagirites Macedoniae (Platonis doctor philosophus physicusque librorumque multorum auctor futurus; mortuus 322 a.C.n.)
* Demosthenes Paeaniensis (orator Atheniensis; mortuus 322 a.C.n.)

## Mortui 
*Marcus Manlius T.f. Capitolinus, vir publicus Romanus, natus est ignoto anno.
382 a.C.n.

## Eventa 
### Graecia
*Incipit **primum bellum Olynthium** : Lacedaemonii exercitum adversus Olynthios et socios ("Calchidicum foedus"), qui tum fines imperii sui prolatabant, in Chalcidicen mittit. Etenim legati e duabus Graecis civitatibus, Apollonia et Acantho quae Olynthiorum imperium recusabant, eorum auxilium petiverant. Item rex Macedonum Amyntas III, qui parte regni ab Olynthiis spoliatus erat, societatem cum eis iniit. Praesertim tamen aemulos hegemoniae suae timebant Lacedaemonii.
*Dux Lacedaemonius Phoebidas, in Chalcidicen cum exercitu missus, media pace atque contra foedera iurata Cadmea, Thebanorum arce, a proditoribus res novas cupientibus occulte introductus, ex improviso in itinere potitur. Quod factum multi Graeci etiam Spartae indigne tulerunt.

## Nati 
## Mortui
326 a.C.n.

## Eventa 
* 1 Ianuarii - Gaius Poetelius C.f. Q.n. Libo Visolus et Lucius Papirius Cursor consules Romani facti sunt.
* Neapolis a Romanis capta est.

## Nati 
*Pharnabazus I, rex

## Mortui
381 a.C.n.

## Eventa 
*Pugna navali apud Citium (Cyprus) Persarum duces (Orontes, Tiribazus, Glos) regem Cypriorum Evagoram vicerunt. E qua victoria caput regni, urbem Salaminem terra marique obsederunt. At Evagoras urbem filio suo relinquens in Aegyptum clam evadit, apud socium suum, pharaonem Achorim. Sed auxilium Pharaonis minus fuit quam speraverat : itaque pacem facere coactus est his condicionibus  :  regnum unius civitatis Salaminis servare ei licet dum e ceteris urbibus Cypriacis vel Phoenicis quas ceperat sese recessurum consentit atque tributum  Artaxerxi regi quotannis soluturum. Ita finitur **Bellum Cypriacum** circa 390 a.C.n. inchoatum.
*In Chalcidice Lacedaemonii victi sunt et eorum dux Teleutias occisus.

## Nati 
## Mortui 
*Teleutias, dux Lacedaemoniorum atque frater regis Agesilai.
327 a.C.n.

## Eventa 
* 1 Ianuarii - Romae Lucius Cornelius Lentulus et Quintus Publilius Q.f. Philo II consules facti sunt.

## Nati 
## Mortui
380 a.C.n.

## Eventa 
*Agesipolis I cum magno exercitu in Chalcidicen missus est atque urbem Olynthum obsedit. Mox tamen morbo obiit atque corpus eius melle inlitum Spartam reportatur. In eius locum Cleombrotus I rex Lacedaemoniorum factus est.
*Isocratis *Panegyricus*

## Nati 
## Mortui 
*Achoris Pharao.
* Agesipolis I - rex Lacedaemoniorum
*Gorgias - philosophus sophista Graecus
*Spurius Postumius Albinus Regillensis, vir publicus Romanus.
328 a.C.n.

## Eventa 
* Publius Plautius Proculus et Publius Cornelius Scapula Romae consules creati sunt.

## Nati 
## Mortui
324 a.C.n.

## Eventa 
* 1 Ianuarii - Romae consules hoc anno non eliguntur; in eorum loco Lucius Papirius Cursor dictator et eius magister equitum Quintus Fabius Maximus Rullianus est.
* Causa Harpalicaː Harpalus Babyloniae satrapa reditum Alexandri fugiens cum exercitu et magno thesauro Athenas advenit. Demosthene suadente a Piraeo introeundo eius classem prohibent. Cum paene solus iterum venit Demosthenis iussu custoditur et eius pecunia in Acropoli servatur. At Harpalus effugit et dimidia pecuniae pars evanescit. Demosthenes et multi alii ab Areopago designati ad iudices mittuntur.
*Nicanor Stagirites Olympiis ludis Alexandri nomine civitates Graecas iubet omnes exsules redire in patriam sinere. Multi Graeci indignati sunt quod autonomia civitatum Graecarum in foedere Corinthio rata ita contemneretur.

## Nati 
* Antiochus I Soter, rex Seleucidarum; anno 261 a.C.n. obit.

## Mortui 
* Lycurgus (orator)
325 a.C.n.

## Eventa 
* 1 Ianuarii - Lucius Furius Sp.f. Camillus II et Decimus Iunius Brutus Scaeva consules Romani facti sunt.

## Nati 
## Mortui
330 a.C.n.

## Eventa 
* **Mense Iulio**ː Darius III a Bactriae satrapa necatur qui sese regem proclamat. Alexander vero funus regis Achaemenidae publice celebrat et bellum eius interfectoribus indicit.
* **Aestate**ː *De corona* Demosthenis et *Contra Ctesiphontem* Aeschinis. Eodem anno et Philocrates, auctor pacis Philocratis dictae (346 a.C.n.), et Aeschines eius socius Athenas relinquunt et exsilium sibi consciscunt.

## Nati 
## Mortui 
* Darius III Codomannus, rex Persarum
379 a.C.n.

## Eventa 
### Graecia
*Pelopidas et exsules Thebani ex Attica venientes  civitatem suam tyrannis ante triennium  a Lacedaemoniis urbi praepositis liberaverunt. Praesidium Spartanorum militum e Cadmea expellere atque confoederationem Boeoticam renovare potuerunt.
*Rex Agesilaus Phliuntem post obsidionem viginti mensium  ad deditionem compulit, quia exsules suos (qui pro Lacedaemoniis erant) Phliasii in pristinum statum restituere noluerant.
*Lacedaemonii longa obsidione Olynthios ad pacem petendam cogunt. Ita explicit **primum bellum Olynthium** : foedus Chalcidicum dissolutum est atque homines Spartae faventes Olyntho praepositi sunt. In Chalcidice vero potentia Macedonum regis Amyntae III multum aucta est.

### Romae
* Tribuni consulares Lucius Valerius V, Publius Valerius III, C. Sergius III, L. Menenius II, Sp. Papirius, Servius Cornelius Maluginensis creati sunt

## Nati 
## Mortui
378 a.C.n.

## Eventa 
### Graecia
*Media pace dux Lacedaemonius Sphodrias Piraeo ex improviso potiri frustra conatus est. Die orto, cognito adventu suo, praedam tantum agens abiit. Atheniensibus de hoc facinore querentibus, Sphodrias Spartae accusatus quidem est, sed, suffragante ei rege Agesilao, a iudicibus absolutus est. Quod factum indigne ferentes Athenienses amici Thebanorum et inimici Lacedaemoniorum rursus fuerunt et novum bellum paraverunt.
*Agesilaus Boeotiam invadit, dum Boeotici Foederis dissolutionem poscit.

## Nati 
## Mortui 
***Phoebidas**, dux Lacedaemoniorum qui tum harmosta Thespiarum erat, a Thebanis pugnans occisus est. Is est qui Cadmeia per fraudem occupaverat anno 382 a.C.n.
377 a.C.n.

## Eventa 
*Secunda confoederatio maritima Atheniensis adversus Spartam facta est, cuius participes fuere inter alios Chii, Lesbii, Byzantii, Andrii...
*Iterum Agesilaus exercitum contra Thebanos in Boeotiam duxit nec quidquam efficere potuit.

## Nati 
## Mortui
376 a.C.n.

## Eventa 
*Navarchus Atheniensis Chabrias, proelio navali inter insulas Parum et Naxum commisso, classem Lacedaemoniorum et eorum ducem Pollin vicit.

## Nati 
## Mortui
373 a.C.n.

## Eventa 
*Terrae motus subaquaneus in sinu Corinthio ingens megacyma genuit et urbes Achaicas Helicen et Buram omnino delevit dum earum incolas per noctem necat. Plures urbes vicinae magna damna acceperunt et templum Apollinis Delphis dirutum est.
*Foedus Boeoticum Plataeas expugnat : incolas finibus expellunt atque urbem solo adaequant. Eodem anno et Thespias ceperunt atque deleverunt. Ita Boeotia tota Thebanis oboediens fuit. Illa saevitia tamen Athenienses a Thebanis abalienavit, quia semper amici et socii Plataeensium fuerant.

## Nati 
## Mortui
332 a.C.n.

## Eventa 
* Ianuarius- Augustusː Alexander Magnus Tyrum obsidet atque postremo capit.
* Abdalonymus horticultor ab Alexandro Magno rex Sidonis creatus
* Decemberː Alexander Magnus in Aegyptum intrat ubi velut liberator accipitur.

## Nati 
## Mortui
371 a.C.n.

## Eventa 
***Mense Iunio** : pax inter Lacedaemonios et Athenienses necnon socios utrorumque iurata. Quae pax a Thebanis rata non est. 
***5 vel 6 Iulii** :Proelio apud Leuctra in Boeotia commisso Thebani, duce Epaminonda, Lacedaemonios fuderunt. E qua victoria  per decem subsequentes annos Thebani principem locum ("hegemoniam") in Graecia obtinuerunt.  Contra Lacedaemonii postea in pristinum statum redire numquam potuerunt.
*Agesipolis II, e gente Agiadum, rex Spartae fit in locum Cleombroti mortui.

## Nati 
## Mortui 
*Cleombrotus I, rex Spartae, pugna Leuctrica occisus.
*Democritus, philosophus Graecus.
333 a.C.n.

## Eventa 
* Aprilis-Iuliusː Alexander Magnus circa Gordium castra metitur et nodum Gordium secat, quo auspicio imperium Asiae ei praenuntiatur.
* 5 Novembris — in pugna ad Issum copiae Graecae, Alexandro Magno duce, exercitum Persicum Darii III superant.

## Nati 
## Mortui
334 a.C.n.

## Eventa 
* Mense Iunioː Alexander Magnus Persas ad Granicum flumen in Troade vicit. In eius exercitu praeter Macedones 7000 peditum Graecorum et 600 equites erant necnon thraces aliique barbari.

## Nati 
## Mortui
335 a.C.n.

## Eventa 
*Mense octobri Thebae in Boeotia ab Alexandro expugnatae et solo adaequatae est.

## Nati 
## Mortui
375 a.C.n.

## Eventa 
*Praeclarus strategus Atheniensis Chabrias Abderitis succurrit qui a Triballis (populo Thraciam incolente) victi erant. Tunc Abderitae confoederationem Atheniensem ineunt.
*Navarchus Atheniensis Timotheus navali proelio Lacedaemonios prope insulam Leucadiam vicit. Tum pleraeque civitates insularum Cephalleniae  Corcyraeque et Acarnanum necnon Molossorum rex Alcetas confoederationem Atheniensem inierunt. Ita paucis annis non minus quam 75 Graecae civitates, inter quas et Thebani, magnam societatem adversus hegemoniam Lacedaemoniorum ducibus Atheniensibus fecerant.
***Pugna apud Tegyras** (non longe ab Orchomeno in Boeotia) : dux Sacrae Cohortis Thebanorum, Pelopidas, acie Lacedaemonios quamquam duplos numero vicit. Unde aestimatio hoplitarum Spartanorum multum imminuta est, qui ad hoc tempus velut invicti habebantur.
*Rege Persarum Artaxerxe auctore, ut anno 387/386 a.C.n. iam acciderat,secunda pax universa inter civitates Graecas icta est, quae non diu inviolata mansit.
*Iason, Pherarum tyrannus *tagos* (id est dux) Thessalici Foederis electus est.

## Nati 
## Mortui
331 a.C.n.

## Eventa 
* Ianuariusː Alexander Magnus fundamta novae urbis ponit, Alexandriae.
* Aestateː rex Spartae Agis III qui civitates Graecas ad rebellionem incitabat Megalopolim praesidio Macedonico custoditam oppugnat. At cum Antipater, praefectus Macedoniae, auxilio venit victus est et periit (sunt qui haec eventa ad annum 330 a.C.n. tribuunt).
*1 Octobris - Alexander Magnus apud Gaugamelam (sive Arbela) exercitum multo maiorem regis Persarum Darii III vicit.

## Nati 
## Mortui 
* Agis III, rex Spartae
338 a.C.n.

## Eventa 
* Chaeronensis pugna in Boeotia ː rex Macedonum Philippus II Athenienses, Thebanos, Corinthios vicit atque libertati Graecarum civitatum finem imposuit.
*  Colonia Romana Antium deducta est
* Bellum Latinum inter Romanos et Latinos finitum est.

## Nati 
## Mortui 
*Isocrates, orator et rhetor
369 a.C.n.

## Eventa 
### In Graecia
*Epaminondas Messeniam dominatione Spartana liberavit atque exsules domum reduxit. Urbem *Messenen* condidit, quae novae civitatis caput foret.
*Pelopidas a Thebanis cum exercitu in Thessaliam missus arcem urbis Larissae  a Macedonibus occupatam expugnat. Deinde regem Alexandrum II societatem cum Thebanis inire cogit, et fidei causa fratrem minorem Philippum sibi obsidem tradere. Rebus Thessalicis ita ordinatis ut Thebanis conducere arbitrabatur in Boeotiam rediit.
*Cleomenes II rex Spartae fit, in locum fratris mortui.
*Avita inimicitia omissa, Athenienses et Lacedaemonii pactionem faciunt qua hegemoniam Graeciae inter se partiuntur. Nam civitas utraque vim et potentiam Thebanorum post pugnam Leuctricam metuunt. Ineunte hieme Athenienses Iphicratem cum copiis auxilio Lacedaemoniis mittunt, ut Boeotos et Thebanos a Peloponneso prohiberent.

## Nati 
## Mortui 
*Agesipolis II, rex Spartae.
368 a.C.n.

## Eventa 
*Pelopidas a Pherarum tyranno Alexandro in custodia retinetur.

## Nati 
## Mortui 
*Alexander II, rex Macedonum.
367 a.C.n.

## Eventa 
*Pelopidas carcere ab Epaminonda liberatur.
*Congressus Susanus : rex Persarum Artaxerxes foedus pacis legatis Graecis proposuit, quo hegemonia Thebana confirmabatur atque Messenia civitas sui iuris fiebat.
*Syracusis Dionysius Minor patri succedit.

## Nati 
## Mortui 
*Dionysius Maior, tyrannus Syracusanus; natus est anno 432 a.C.n..
365 a.C.n.

## Eventa 
*Incipit bellum inter Arcades et Eleides : Arcades Elidem invadunt.
* Perdiccas III Macedonum rex fit.

## Nati 
## Mortui 
*Marcus Furius Camillus, vir publicus ac miles Romanus; natus est circa annum 446 a.C.n.
364 a.C.n.

## Eventa 
*Dum Pisaei et Arcades ludos Olympicos celebrant, advenit exercitus Eleidum, qui administrationem ludorum suae civitati vindicabant. In ipso loco sacrato proelium committitur. Vix tandem repelluntur.
* Thebani Orchomenum deleverunt, quia Orchomeni socii Lacedaemoniorum erant.
*Pugna apud Cynoscephalas Boeoti cum sociis Thessalicis Alexandrum Pherarum tyrannum vicerunt. Alexander regno unius civitatis Pherarum contentus in posterum socius Boeotici Foederis, ut ceteri Thessali, fieri coactus est. Sed in pugna eximium ducem Pelopidam Thebani amiserunt.

## Nati 
## Mortui 
*Pelopidas, Thebanus exercitus ductor, qui tredecies boeotarches electus est.
339 a.C.n.

## Eventa 
* Tiberius Aemilius Mamercinus et Quintus Publilius Q.f. Philo consules Romani fuerunt. Quintus Publilius Q.f. Philo dictator et Decimus Iunius Brutus Scaeva magister militum nominati sunt.
**Panathenaicus* Isocratis
*Quartum bellum sacrumː postquam Amphictyones hortante oratore Atheniensi Aeschine poenas in Amphissenses decreverunt quia sacros agros araverant,  Philippus II Thermopylas transit atque urbem Amphissam delet, iniurias Amphictyoniae ulcisci praetendens.

## Nati 
## Mortui
337 a.C.n.

## Eventa 
* Gaius Sulpicius Ser.f. Longus et Publius Aelius Paetus consules Romani creati sunt. Postea Gaius Claudius Ap.f. Inregillensis dictator et eius magister equitum Gaius Claudius Hortator nominati sunt.
*Hieme 338/7 Corinthi Philippus omnium Graecorum imperator adversus Persas proclamatur. Hegemoniam Macedonum firmiter instituit sed autonomiam Graecis civitatibus relinquit quae sociae erunt in Corinthio foedere. Pacem inter eas imponit.

## Nati 
## Mortui 
*Timoleon, strategus et homo politicus Corinthius
340 a.C.n.

## Eventa 
* In Graecia post sex annos incertae pacis bellum inter Athenienses et Macedonum regem renovaturː subsidiis Demosthene instigante missis Philippus Byzantii obsidionem solvere cogitur.
* Titus Manlius L.f. Imperiosus Torquatus III et Publius Decius Q.f. Mus consules Romani fuerunt.
* Bellum Latinum inter Romanos et Latinos coepit.
* Lucius Papirius L.f. Crassus dictator, Lucius Papirius Sp.f. Cursor magister equitum eius nominati sunt.

## Nati 
## Mortui 
* Publius Decius Q.f. Mus, vir publicus Romanus; natus est ignoto anno.
361 a.C.n.

## Eventa 
*Tachus rex Aegyptiorum fit atque secessionem a rege Persarum Artaxerxe facere constituit. Itaque societatem cum Lacedaemoniis init atque alios mercennarios Graecos stipendiarios conducit. Ipse rex Spartae Agesilaus II cum mille hoplitis ei auxilio venit.

## Nati 
## Mortui
360 a.C.n.

## Eventa 
*Nectanebos II Teotem Aegypti pharaonem bello superat et, auxiliante Agesilao rege,  Aegyptio regno potitur.
*Romae M. Fabius Ambustus, C. Poetelius Libo Visolus consules

## Nati 
## Mortui 
*Agesilaus II, rex Spartae
342 a.C.n.

## Eventa 
* Romae Quintus Servilius Q.f. Ahala III et Gaius Marcius L.f. Rutilus IV consules erant. Postea M. Valerius M.f. Corvus dictator et Lucius Aemilius Mamercinus Privernas II magister militum nominati sunt.
* *De Halonneso* Hegesippi

## Nati 
* (vel 341 a.C.n.) Epicurus philosophus, mortuus est anno 271 vel 270 a.C.n..

## Mortui
362 a.C.n.

## Eventa 
*Foedus Arcadicum postquam thesauros sacros Olympiae diripuit in duas factiones inimicas sese divisit, quarum unius Tegeates, alterius Mantinenses duces erant. Tegeates a Thebanis auxilium impetrant, Mantinenses ad Lacedaemoniorum et Atheniensium fidem sese contulerunt.
*Mense Iulio ineunte : Pugna apud Mantineam commissa Thebani Lacedaemonios Atheniensesque fuderunt sed, amissis ducibus, victoria uti nequiverunt. Ita proelium velut sine victore fuit. Post quam pugnam pax universa inter civitates Graecas auctore Artaxerxe icta est, a solis Laceadaemoniis non rata quia Messeniae libertatem recusabant.

## Nati 
## Mortui 
*Epaminondas, dux Thebanorum.
*Gryllus, Atheniensis eques, filius scriptoris Xenophontis, ad Mantineam interiit.
343 a.C.n.

* Romae Marco Valerio M.f. Corvo III et Aulo Cornelio P.f. Cosso Arvina coss. = ab urbe condita CDXI.
## Eventa 
* Philocrates ille qui 346 a.C.n. pacem cum Philippo fecerat ab Hyperide proditionis accersitus fugit atque morte absens damnatus est
* *De falsa legatione* oratorum Demosthenis et Aeschinis  apud iudices sibi respondentium (Aeschines Philocratis socius in pace facienda et ipse proditionis accusatur).

## Nati 
## Mortui 
* Dionysius Minor
357 a.C.n.

## Eventa 
*Instigante  satrapa Cariae Mausolo Rhodii et Coi a confoederatione maritima Atheniensi deficiunt. Classem mittentibus Aheniensibus bellum "sociorum" dictum tum ortum est.
*Dionysius Minor tyrannus a Syracusanis expellitur. In eius locum Dio rerum potitur qui ut avunculus Dionysii mentor fuerat antequam ab eo in exsilium dimitteretur.

## Nati 
## Mortui 
* Chabrias, strategus Atheniensis
344 a.C.n.

## Eventa 
* Romae Gaio Martio Rutilo III et Tito Manlio L.f. Imperioso Torquato II consulibus templum Iunonis Monetae dedicatum est. Inter primum bellum Samniticum Publius Valerius P.f. Poplicola dictator et Quintus Fabius Ambustus magister militum nominati sunt.
* Secunda *Philippica* Demosthenis
* Syracusanorum tyrannus Dionysius II Corinthio duci Timoleonti victus sese dedit atque privatus Corinthum proficiscitur.

## Nati 
## Mortui
356 a.C.n.

## Eventa 
*Philippus II Potidea urbe in Chalcidike quam Athenienses suam esse contendebant vi potitus est et incolas in servitutem divendidit.
*Herostratus quam maximam sibi famam parare cupiens Templum Dianae Ephesium incendit.
* Bellum sociorumː strategi Athenienses Chares, Iphicrates, Timotheus proelio navali ad Embata commisso a sociis (Rhodiis, Chiis, Cois...) victi sunt. Secunda confoederatio maritima corruere coepit. 
*Isocrates orationem *de pace* edidit.

## Nati 
* 20 Iulii - Alexander III Magnus (mortuus 323 a.C.n.)

## Mortui 
* Philistos Syracusanus
354 a.C.n.

## Eventa 
*Isocratis *De permutatione* et fortasse etiam *Areopagiticus* (nisi potius anno 355 a.C.n.)
*Demosthenis *De symmoriis*

## Nati 
## Mortui 
* Timotheus, strategus Atheniensis
* Dio Syracusanus
345 a.C.n.

## Eventa 
* Romae - Marcus Fabius Dorsuo et Servius Sulpicius Camerinus Rufus consules creati sunt. Eodem anno, post initium primi belli Samnitici Lucius Furius M.f. Camillus II dictator nominatus est, qui Gnaeum Manlium Capitolinum magistrum equitum suum fecit.

## Nati 
## Mortui
355 a.C.n.

## Eventa 
* M. Valerius L.F. Poplicola et C. Sulpicius M. f. Q. n. Peticus consules creati sunt.
*Explicit Bellum Sociale : Athenienses secundum imperium maritimum amittunt.
*Isocratis *Areopagiticus* (nisi fortasse potius anno 354 a.C.n.)

## Nati 
## Mortui
351 a.C.n.

## Eventa 
*Prima *Philippica* Demosthenis
*Dum Philippus in Thracia abest atque morbo laborat Olynthii pacem separatam cum Atheniensibus iciunt.

## Nati 
## Mortui 
*Hipparinus, tyrannus Syracusanus