Geuissae

[thumb|[Bereberia castra collina ubi Geuissae Brittones anno 556 devicisse censetur.]]
**Geuissae** (Anglosaxonice *Gewisse*) gens fuisse censentur Anglosaxonum, qui mediam vallem Thamesis inter saecula VI et VII incolebant, nomenque suum ad familiam regiam Saxonum occidentalium quodam modo tradere solebant.

## Res fontibus traditae 
Hanc gentem commemorant Beda (anno circiter 731), Asserius (anno circiter 893 si vita Alfredi re vera eo auctore attribuenda sit), auctor narrationis *De sede episcopali Exoniensi* (inter annos 961 et 988), auctores varii *Annalium Cambriae,* aliorumque chronicorum tardiorum.

[thumb|[Dorcestria apud Mercios|Dorcestria ad Thamesim hodierna. Ibi Birinus "apostolus Geuissorum" sedem episcopalem anno circiter 635 statuit]]
Beda in *Historia ecclesiastica gentis Anglorum*, de episcopo Mellito a filiis  regis orientalium Saxonum anno circiter 616 expulso narrans, "non multo tempore," ait, "reges, qui praeconem a se veritatis expulerant, daemonicis cultibus inpune serviebant. Nam egressi contra gentem Geuissorum in proelium, omnes pariter cum sua militia corruerunt" (Beda, *Historia ecclesiastica* 2.5). Deinde de gente "Occidentalium Saxonum qui antiquitus Geuissae vocabantur" sic explicat: Birinum episcopum, in "Brittaniam ... ac primum Geuissorum gentem" ingredientem, regem Cynigilsum ad fidem Christianam et ad amicitiam cum Oswaldo rege Nordanhymbrorum anno circiter 635 persuasisse: quos duos reges "civitatem quae vocatur Dorcic ad faciendum inibi sedem episcopalem" Birino concedisse, sedem cum "provincia Occidentalium Saxonum" aegre correspondentem: alteram sedem postea apud Wintoniam sub rege Coinualch constitutam esse (Beda, *Historia ecclesiastica* 3.7-8). Deinde "Caedualla, iuvenis strenuissimus de regio genere Geuissorum," ait, "cum exularet a patria sua, interfecit regem Aedilualch" Sussaxonum, atque deinde "rex Geuissorum" creatus erit (Beda, *Historia ecclesiastica* 4.15).

[thumb|*[De primo Saxonum adventu*: adventus Cerdicii qui "regnum Gewissorum seu West Saxonum" armis adeptus est (Bibliotheca Britannica MS Cotton Domitian A VIII f. 4v)]]
[thumb|upright=2|"[De sede episcopali Exoniensi|Narratio Plegmundi" (Bibliotheca Britannica, Add. MS. 7138 f. 1r)]]
*Chronica Anglosaxonum* nihil de gente, nihil de regibus Geuissorum dicit, sed genealogia Wessexiana manuscripto Parkeriano horum chronicorum praefixa Cerdicum, seriei regum Occidentalium Saxonum conditorem, abnepotem cuiusdam *Giwis* fuisse dicit. In eadem genealogia ab Asserio in *vita Alfredi regis* (cap. 1) Latine recensa "Geuuis, a quo Britones totam illam gentem **Geguuis** nominant" enumeratur. Cui rei relevant *Annales Cambriae* ubi sub anno 900 legimus: "Albrit rex Giuoys moritur," i.e. Alfredus rex Geuissorum obiit. Narratio Plegmundi dicta, sub titulo *De sede episcopali Exoniensi* olim edita, ante annum 988 scripta, regem Eduardum Alfredi filium synodum anno circiter 918 congregavisse: synodicos ibi "singulis . . . tri[bu]bus **Ieuuissorum** singulos . . . episcopos" constituisse, "et quod dudum duos habuerunt, in quinque" episcopatus divisisse. Hae quinque sedes episcopales, videlicet Wintonia et Scireburna confirmatae, Ramesberia, Wellae, Cridia nuper constitutae, ab hoc tempore cum quinque sciris *Hantunscir*, *Dornsæte*, *Wilsæte*, *Sumorsæte*, *Defenas* correspondebant.

## Eruditio recentiorum 
Ex his fontibus eruditi recentiores Geuissas censent aut eosdem fuisse atque populum qui Saxones vel occidentales Saxones postea appellabatur, aut e stirpe Saxonum per vallem Thamesis occidenti versus progrediente ortos esse qui familiam regiam Saxonum occidentalium mox condiderint vel singulum stirpem regentem inter plures constituerint, aut e societate bellica horum Saxonum cum Iutis, aut e tali societate Saxonum Brittonumque ortos esse. Aut reges Saxonum occidentalium iam saeculo VIII ineunte se progeniem cuiusdam *Gewis* credebant, aut nomen Geuissorum, sub forma proavi suppositicii *Gewis*, in genealogiam regum Saxonum occidentalium tardius additum est. terras deinde accepisse in campo Oxoniensi quas anno 628 Ciricestriae contra Pendam Merciae regem defenderint: in eadem regione anno 636, regem Geuissarum Cynigilsum baptizatum esse a Birino, cui Dorcestriae sedes episcopalis concessa sit: Geuissas postea bellum gessisse contra Brittones in Somersetia et contra Sussaxones in Hantonia, anno 676 sedem episcopalem novam Wintoniae creavisse atque a saeculo VIII sub appellatione Saxonum occidentalium magnam partem Angliae meridionalis rexisse.

## Notae 
## Bibliographia 
* "Gewisse" (1998), in Heinrich Beck, Dieter Geuenich, Heiko Steuer, edd., *Reallexikon der germanischen Altertumskunde* vol. 12 (Berolini: de Gruyter, ISBN 978-3-11-016227-1) p. 48 sqq.
* Blair, John (1994). *Anglo-Saxon Oxfordshire*. Stroud.
* Coates, Richard (1989), "On some controversy surrounding Gewissae/Gewissei, Cerdic and Ceawlin", *Nomina* 13:1-11.
* Dumville, David (1985), "The West Saxon genealogical regnal list and the chronology of early Wessex", *Peritia* 4.21-66. Situs venalis
* Hamerow, Helena, Christopher Ferguson, John Naylor (2013), "The Origins of Wessex Pilot Project", *Oxoniensia* 78: 49-69.
* Kirby, D. P. (1965), "Problems of Early West Saxon History", *English Historical Review* 80: 10-29.
* 
* 
* Sims-Williams, Patrick (1983), "The settlement of England in Bede and the "Chronicle", *Anglo-Saxon England* 12: 1-41
* 
* Yorke, Barbara (1995), *Wessex in the Early Middle Ages*, Londinii: Continuum, ISBN 978-0718518561. Epitome
* 

Categoria:Saxones
Categoria:Medium Aevum Priscum
Categoria:Historia Angliae
Categoria:Regnum Occidentalium Saxonum