open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Testes Iehovae

**Testes Iehovae** (Anglice ''Jehovah's Witnesses*) sunt societas religiosa, quam constituit Carolus Taze Russell circa annum 1874, in Civitatibus Foederatis. Biblia Sacra ad verbum interpretari solent; et sic favere propriis doctrinis, ut novos semper gregales sibi cogant.

## Nomen 
[thumb|Testes Iehovae praedicant per domos [Sophiae in Bulgaria.]]
[thumb|Testes Iehovae praedicant coram populo in [Ucraina.]]
thumb|Coetus in *Atrio Regni* Testium Iehovae.
thumb|Conventus Testium Iehovae.

Nomine utuntur *Iehovah*, quae est pronuntiatio nominis Dei IHVH, quod indicatum est Moysi iuxta rubum. Quae nominis deformatio inde venit, quoniam nulli licebat Iudaeorum dicere nomen divinum. Propterea, nomen eorum dei proferebant cum sonis vocalibus verbi *Adonai*, quod Hebraice idem valet atque *dominus.* Non ergo sine causa in conversionibus Veteris Testamenti sive in linguam Latinam sive in Graecam nomen *domini* substituebatur in locum nominis Dei IaHVeH.

Nomen *Iehova[h]'' depromptum est ex Isaias 43, 10-12, ut sequitur:
10 **Vos testes mei, dicit Iehova**, et servus meus quem elegi. Propterea scietis, et credetis mihi, et intelligetis quod ego sum; ante me non est formatus Deus, nec post me erit. 11 Ego, ego sum Iehova, et nullus praeter me servator. 12 Ego annuntiavi, et servavi, et audire feceram; et non in vobis alienus. **Vos ergo testes mei, dicit Iehova**, quod ego sim Deus.

## Doctrina 
**Testes Iehovae** sunt communitas religiosa Christianitatis. Condebantur in Civitatibus Foederatis anno 1879. Sunt plus quam septem milliones testium Iehovae ubique in orbe terrarum. A quibusdam autem secta habetur.

Testes Iehovae credunt verba biblica veritatem esse. Deum Iehovam creatorem mundi et vitae omnis putant, ut in Biblia in Libro Genesis scribitur. Evolutum esse hominem negant.

Nomen Iehovae sanctum censent. Exsistentiam Trinitati Sanctae negant. Reiiciunt dogma purgatorii et infernorum ardorum. Expectant resurrectionem mortuorum et vitam venturi saeculi in terra.

Testes Iehovae sanguinem sub omni specie ingerere abhorrent.

Honestas eorum nota est. Arma et militias obiectores conscientiae repudiant et transfusionem sanguinem negant.

Paene in nationibus cunctis terrae testes Iehovae homines omnes de Biblia Sacra, Deo et nomine eius Iehova, filio eius Iesu Christo et regno celesti futuro narrant. Studium Bibliae offerunt.

Propter confessionem fidei atque recusationem violentiae in multis regionibus testes Iehovae vexati poenas dederunt et necati sunt. Adolphus Hitler, dictator Germaniae ab anno 1933 ad 1945, omnes testes Iehovae perire iussit. Milia victimarum in castris tormentis adficiebantur. Actiones et publicationes eorum etiam hodie in plus quam viginti regionibus vetitae sunt et prohibentur.

## Regiones in quibus societas prohibetur 
Aegyptus, Afgania, Algerium, Arabia Saudiana, Bhutan, Bruneium, Corea Septentrionalis, Emiratus Arabici Coniuncti, Iemenia, Insulae Maldivae, Iordania, Iracum, Libya, Marocum, Res publica popularis Sinarum, Singapura, Tunesia, Usbecia, Vietnamia.

*Iehovah

## Notae 
## Nexus externi 
* Informationes multilingues

Categoria:Divisiones Christianorum
Gangnihessou

**Gangnihessou** primus ex duodecim regibus Dahomiae erat. Circa 1620 regnavit. Signa sua avis Gangnihessou, tympanum, et bacula erant. Non manifestum est utrum rex ipse an vir potens et magni moenti fratris sui Dakodonou, qui vere rex erat, esset.

* Africa

Categoria:Reges
Categoria:Africa
Categoria:Nati saeculo 16 aut 17
Categoria:Mortui saeculo 17
30 Februarii

**30 Februarii** hodie non est dies calendarii, quod in calendario Gregoriano Februarius 28 aut 29 dies habet.  Ter autem in historia in aliquibus nationibus 30 dies habuit.

Suecia (quae tunc etiam Finniam comprehendebat) quaesivit mutare ab calendario Iuliano ad calendarium Gregorianum, in 1700 incipiens, bisextos per 40 annos omittens. Propterea 1700 non annus bisextilis fuit in Suecia, sed contra consilium et 1704 et 1708 anni bisextiles fuerunt. Calendarium Sueciae tunc erat unus dies prae calendario Iuliano ac decem dies pone calendarium Gregorianum. Confusio deminuta fuit quando in 1712 duo bisexti additi sunt; in hoc anno **30 Februarii** affuit, qui 29 Februarii Iulianae et 11 Martii Gregorianae respondit. Suecia mutata est finaliter ad calendarium Gregorianum in 1753.

Saepe cognovit Unionem Sovieticam Anno 1929 calendarium revolutionarium introducta esset, in quo toti menses 30 dies habuerunt et 5 aut 6 dies quae manent feriae sine mense erat. Hoc autem est falsum. Propterea in 1930 et 1931 **30 Februarii** habuit, sed in 1932 longitudo mensium restituta fuit. 

## Notae 
Categoria:Dies
Aivo

**Aivo** (-onis, *comm.*) (Nauruense: *Aiwo,* adiectivum *Aivensis*) est pagus in Nauru.

Nonnumquam Aivo caput Nauruense esse dicitur, sed Yaren acceptum est, quamquam id non est caput. Sunt Aivoni negotia plurima Nauruensia.

Aivoni sunt:
* Via Aivensis
* Portus Aivo
* Chinatown insulae
* Xenodochium ("OD-N-Aiwo Hotel")
* Ecclesia civitatis

Aivoni sunt 1300 incolarum. Pagi vicini sunt Denigomodum, Buada, Boeque. Aivo duo senatores emittit in Curiam Nauruensem, Yareni sita. Ad tempus, hi senatores sunt Rene Harris et Godfrey Thoma.

Categoria:Loci Nauru
Australia Australis

**Australia Australis** (Anglice *South Australia*) est civitas Australiana, cuius caput est Adelaidopolis.

## Flumen 
* Flumen Murrayanum

## Desertum
* Victoria

## Urbes 
* Adelaidopolis (caput)
* Elisabeth (Australia)
* Insula Americanis
* Portus Victoriae

## Notae
## Nexus externi 
!
Categoria:Adelaidopolis
Christianus Helfer

**Christianus Helfer** (natus 8 Martii 1930 Plaviae Variscorum, mortuus 18 Martii 2008 Saravipontis) fuit Latinista Germanus, iuris consultus doctoris titulo ornatus anno 1956, et sociologus. Docebat Goettingae ex anno 1966 et ordinarius est factus de cultibus civilibus Europaeis comparandis apud Universitatem Saraviensem. Consultor Vocis Latinae fuit insuper.

## Opera 
* *Lexicon Auxiliare*, 1982-1991 (tertia editio habet numerum hunc: ISBN 3-923587-08-2)
* *Crater Dictorum*, 1993, 1995

## Bibliographia 
* Gaius Licoppe, "In memoriam inclytam Professoris Christiani Helfer", in *Melissa*, n° 144, anno 2008, p. 1.
* Sigrides Albert, Bauer et Riemer: *IN MEMORIAM PROFESSORIS DOCTORIS CHRISTIANI HELFER*. In: *Vox latina*, Commentarii periodici quater in anno editi, Tomus 44, 2008, Fasc.172, Pag.305

Categoria:Nati 1930
Categoria:Mortui 2008
Categoria:Auctores Latini hodierni
Categoria:Scriptores Melissae
Europa (satelles)

thumb|Europa, exploratorio Galilaeo visa

**Europa** est satelles planetae Iovis, minima Mediceorum Siderum, Ioviorum satellitum quattuor inventorum a Galilaeo Galilaei et quod attinet ad magnitudinem sextus satelles a maximo in Systemate Solari. Nomen obtinet ab Europa, amata Iovis, qui eam in forma tauri vestitus abduxit.

Nomen "Europae" cum paulo post lunam inventam proposuisset Simon Marius, diu (cum nominibus lunarum aliarum Galilaeanarum) non in pretio erat, neque in usu frequenti erat usque ad saeculum medium vicesimum. In litteris astronomicis interea saepius nomine **Jupiter II**, id est "satelles Iovis altera", designatur.

Multi astronomi putant sub planetae superficie glaciei oceanum aquae esse.

## Bibliographia 
* M. Bhatt, V. Reddy, K. Schindler, E. Cloutis, A. Bhardwaj, L.L. Corre, P. Mann, "Composition of Jupiter irregular satellites sheds light on their origin" (20 Octobris/27 Decembris 2017) apud *arXiv.org*
* Katherine de Kleer, Michael E. Brown, "Europa's Optical Aurora" (12 Septembris 2018) apud *arXiv.org*
* Christophe Gissinger, Ludovic Petitdemange, "A magnetically driven equatorial jet in Europa's ocean" (12 Martii 2019) apud *arXiv.org* pro *Nature Astronomy*
* Robert E. Johnson, Apurva V. Oza, Francois Leblanc, Carl Schmidt, Tom A. Nordheim, "The origin and fate of O2 in Europa's ice: an atmospheric perspective" (27 Aprilis 2018) apud *arXiv.org*
* Elodie Lesage, Hélène Massol, Frédéric Schmidt, "Cryomagma ascent on Europa" (3 Aprilis/28 Augusti 2018) apud *arXiv.org*
* Krista Soderlund, "Ocean dynamics of outer solar system satellites" (14 Ianuarii 2019) apud *arXiv.org*
* Samantha K. Trumbo, Michael E. Brown, Bryan J. Butler, "ALMA Thermal Observations of Europa" (21 Augusti 2018) apud *arXiv.org*
* Steven D. Vance, Laura M. Barge, Silvana S.S. Cardoso, Julyan H.E. Cartwright, "Self-Assembling Ice Membranes on Europa: Brinicle Properties, Field Examples, and Possible Energetic Systems in Icy Ocean Worlds" (4 Martii 2019) apud *arXiv.org*

## Nexus externi 
*De Europa apud Nasa

Categoria:Satellites Iovis
Ganymedes (satelles)

thumb|200px|Ganymedes, exploratorio Galilaeo visa
**Ganymedes** est satelles Iovis maxima magnitudine totiusque systematis solaris maxima; maior diametro est quam Mercurius (massa autem dimidia est Mercurii), et Plutonem multo superat. Eam primus invenit 1609 Galilaeus Galilaei; nomen obtinet a Ganymede, deorum pincerna, et Iovis catamitus.

## Bibliographia 
* Krista Soderlund, "Ocean dynamics of outer solar system satellites" (14 Ianuarii 2019) apid *arXiv.org*

## Nexus externi 
* De Ganymede apud Nasa 

Categoria:Satellites Iovis
Beryllium

|}

**Beryllium** est systematis periodici elementum metallicum cui est symbolum chemicum **Be** et numerus atomicus **4**. Beryllium minerali beryllo produetur et est bivalens elementum toxicum, colore ravo et chalybeio, firmum, leve sed fragile, metallum alcalicum terrenum quod praecipue ad metalla mixta duranda adhibetur.

Inter lithium et borium in systemate periodico stat.

Primum anno 1828  chemicus Germanicus Fridericus Wöhler beryllium a ceteris substantiis secrevit.

## Notae 

## Nexus externi 
* Hoc elementum apud *Patreon: periodic videos*

Categoria:Metalla alkalica terrena
Categoria:Elementa chemica
Callisto (satelles)

[thumb|Callisto, speculatro [Galilaeus (speculatrum)|Galilaeo visa]]
**Callisto** est satelles magnitudine secundus planetae Iovis, tertius satellitum omnium Systematis Solaris. In mythologia Graeca Callisto, e qua haec satelles nuncupata est, fuit filia Lycaonis Dianaeque secutrix. Unus est satellitum quattuor Galilaeanorum, a Galilaeo die 7 Ianuarii 1610 repertorum et ab ipso Medicaea sidera nuncupatorum.

## Nexus externi 
* De Callisto apud Nasa 

Categoria:Satellites Iovis
Io (satelles)

**Īō** (*Īūs*, f.; Graece Ἰώ) est satelles Iovis, multarum proxima, notissima ob multitudinem montium igniferorum et quartus magnitudine satelles a maximo in Systemate Solari.

Io fuit amata Iovis, cui formam bovis dedit ille ne a Iunone detegeretur. Nomen illud cum paulo post lunam inventam proposuisset Simon Marius, diu (cum nominibus lunarum aliarum Galilaeanarum) non in pretio erat, neque in usu frequenti usque ad saeculum medium vicesimum. In litteris astronomicis interea saepius nomine **Jupiter I**, id est "satelles Iovis prima" designatur.

## Bibliographia 
* Katherine de Kleer, Francis Nimmo, Edwin Kite, "Variability in Io's Volcanism on Timescales of Periodic Orbital Changes" in *Geophysical Research Letters* vol. 46 (2019) pp. 6327–6332
* Julie Ann Rathbun et al., "Loki, Io: A periodic volcano" in *Geophysical Research Letters* (28 Aprilis 2002) alibi
* Constantine C. C. Tsang, John R. Spencer, Emmanuel Lellouch, Miguel A. Lopez-Valverde, Matthew J. Richter, "The collapse of Io's primary atmosphere in Jupiter eclipse" in *Journal of Geophysical Research: Plantes* (2 Augusti 2016) Epitome
* Jeffrey P. Morgenthaler et al., "Large Volcanic Event on Io Inferred from Jovian Sodium Nebula Brightening" (25 Ianuarii 2019) apud *arXiv.org* pro *Astrophysical Journal*

## Nexus externi 
* De Io apud Nasa 

Categoria:Satellites Iovis
Phobus

**Phobus**, hodie omnibus fere linguis **Phobos** ac secundum Unionem Astronomicam Internationalem **Mars 1** appellatus, est interior et maximus e duobus naturalibus satellitibus Martis planetae, quorum alius Deimos est. Ambae lunae anno 1877 ab Asapho Hall astronomo Americano inventae sunt. Phobus ex Phobo deo Graeco, filio Aris (Martis) gemelloque Deimi appellatur.

Phobus est parva res irregularis, cuius radius medius est undecim chiliometra. Phobos 6000 fere chiliometra a superficiei Martiana movetur, suo corpori primario propior quam aliae lunae planetares. Tam propior est ut circa planetam rotatione planetae ipsius celerius movetur, et totam orbitam septem horis et triginta novem minutis perficit, unde evenit ut a superficie Martiana occidente oriens, trans caelum quattuor horis et quindecim minutis (vel minus) movens, et occidente occidens bis in die Martiano videtur.

Phobus, cui albedo 0.071 est, unum e corporibus in Systemate Solari minime claris videtur. Temperatura superficialis a −4 C in latere a sole illustrato ad −112 C in latere umbroso variat. Proprietas notissima est Stickney, magnus crater impactionis, qui magnam superficiei lunaris partem habet. Multi astronomi mense Novembri 2018 putare coeperunt certos canales a saxis ex impulsu asteroidis qui Stickney creavit effectos esse et super superficiem lunarem volvi; altera autem theoria dicit hos canales esse a viribus aestualibus effectis factos esse.

Phobus asteroides a gravitatione Marte capta esse putatur.

## Notae 
## Bibliographia 
* Webster, Guy. 2007. "Examining Mars' Moon Phobos in a Different Light." *PhysOrg,* 5 Octobris 2017. Textus interretialis.

## Nexus externi 
* "Animation of Phobos."
* "Descendants of Asaph Hall Present Memorabilia to USNO: Asaph Hall and the Moons of Mars."
* Cartographia Phobi. MIIGAiK Extraterrestrial Laboratory.
* "Solar System Exploration: Phobos: Overview." De Systemate Solari apud NASA.
* "HiRISE Phobos."
* USGS De nomenclatura Phobi.
* "Mars Express view of Phobos."
* *Flight around Phobos* (pellicula).
* Scale of Photos. https://web.archive.org/web/20200710021754/http://www.phobos.cn/thread/?159.html http://davinci-marsdesign.blogspot.com/2012/05/scale-of-phobos.html

Categoria:Corpora astronomica speculatris visitata
Categoria:Satellites Martis
Categoria:Systema Solare
Vampyrus

[thumb|[Philippus Burne-Jones: vampyrus anno 1897]]

**Vampyrus** (*-i, m.*) est monstri genus in fabulis gentium Europaearum orientalium, cadaver quasi vivum, magnis dentibus caninis praeditum, quibus venas praedae suae, hominum dico vivorum, aperit, ut sanguinem exsugat. 

Alii alia vampyris attribuunt, sed haec fere sunt tralaticia:
* vampyros esse nocturnos nec posse solis lumen tolerare,
* nisi invitatos eos non posse domicilia intrare,
* vampyros posse animos hominum magna vi charismatis magici vincire,
* vampyros repelli (et fortasse damnum accipere) posse: 
** crucibus in sese directis
** aqua benedicta in se sparsa
** allio vel portis vel fenestris vel praedis affixo ipsis,
* vampyros iam dudum mortuos non posse solitis modis interfici, sed potius:
** capite absciso oreque allio referto
** corde palo ligneo transfixo,
* vampyros posse se in nebulas, vespertiliones, luposve transformare.

## Genera 
Monstra vampyris similia sunt:
* Brycolax
* Lamia
* Lycanthropus
* Strix

*Dracula
**Flores mali*
*Transylvania

## Fontes 
* 1577, Joannis Wier *De lamiis liber: item de comentitiis ieiuniis. Cum Rerum ac verborum copioso indice*
* 1645, Leonis Allatii *De Graecorum hodie quorundam opinationibus* 
* 1679, Philippi Rohr *Dissertatio historico-philosophica de masticatione mortuorum*
* 1706, Caroli Ferdinandi equitis de Schertz *Magia Posthuma*
* 1721, Gabrielis Rzaczynski *Historia naturalis curiosa regni Poloniae...*, cap. "De cruentationibus cadaverum"
* 1732, Johannis Christophori Pohlii et Johannis Gottlob Hertelii *Dissertatio de hominibus post mortem sanguisugis: vulgo sic dictis *Vampyren.
* Johannis Christiani Stockii *Dissertatio physica de cadaveribus sanguisugis; *von denen so genannten Vampyren oder Menschen-Säugern.
* 1733, Joannis Henrici Zopfii *Dissertatio de vampyris Serviensibus*
* 1733, Prosperi de Lambertinis *De servorum Dei beatificatione, et beatorum canonizatione*, cap. "De vanitate vampyrorum"
* 1737, Francisci Antonii Ferdinandi Stebler "Sub vampyri, aut sanguisugae larva a verae philosophiae et rationalis medicinae placitis detectum ac dejectum depravatae imaginationis spectrum" apud *Acta Academia Naturae curiosae*
* 1992, Claudii Hamberger *Mortuus non mordet: *Dokumente zum Vampirismus 1689-1791
* Vampiri Europeana: A Chronological Listing
* 2003, Cuiuslibet: Latin For Gamers IV:* Vampyrus, -i (m.)*

Categoria:Monstra
Vladislaus III Dracula

thumb|"Dracula Waida Princeps et Waiuoda Walachiæ Transalpinæ, hostis Turcarum infensissimus 1.4.66."
**Vladislaus III Dracula** (natus in Transylvania anno 1431; mortuus 1476) fuit princeps, vaivoda, et waida Valachiae annis 1448, 1456–1462, et 1476. Eius imperii causa, cum Ottomani minarentur, Valachia autonomiam suam retinuit, quam ob rem, usque ad hodiernam diem, Dracula est heros populi Romaniani. Saevissime autem rexit, hostes inimicosque palis infigens; idcirco Romaniani eum *Vlad Ţepeş*, hoc est "Vladislaus Perfictor", et Turcae *Kaziglu Bey*, "Beigus Perfigens", agnominant.
thumb|upright=0.8|"Vladislavs Dracvla, Wallachiæ Weywoden" (imago ex saeculo 17).

Dracula Comes, vampyrus monstruosus et persona principalis *Dracula,* libri Stoker, videtur a nonnullis nomen suum habere a Vladislao, sed nec patet utrum huic similitudini sit aliquid praeter nomen, nam Stoker non videtur multa de Principe Wallachiae novisse.

* Bran
* Count Dracula
* *Dracula*

Categoria:Nati 1431
Categoria:Mortui 1476
Categoria:Reges et duces Romaniae
!
Pervigilium Omnium Sanctorum

[thumb|[Cucurbita exsculpta, seu "Iacobus Lanternae," est quotidianum pervigilii Omnium Sanctorum signum.]]
**Pervigilium Omnium Sanctorum**, sive **Vespera Omnium Sanctorum**, sive **Vesper Sanctorum** tantum, est vesper pridianum Festo Omnium Sanctorum, die 31 Octobris observatum. Hodie, praesertim in Civitatibus Foederatis, dies ipsa est festum (Anglice *Halloween,* ex *All-hallow-even* 'pervigilium omnium sanctorum'), in quo parvuli mutata veste ostia domuum pulsant, bellaria postulantes. Illo tempore, res terriculosae ab omnibus leviter coluntur.

Antiquitus ferebantur spiritus malevolentes vespere illo die in terra libere errare, et nisi quomodo placarentur, mortales variis malis afflicturos. Hac de causa, parvuli solebant se esse tales spiritus, ut bona acciperent (et minantes se ludificaturos nisi ederentur) fingere. Usque ad hunc diem, bellariorum petitores clamitant: "dulcia aut dolum!" (Anglice *trick or treat!*; pro *trick,* confer vocem Latinam *tricae*). Hac de causa festum nonnumquam Latine Lemuria Americana nominatur.

Dies plus plusque aemulatur cum die Sancti Martini. Die 11 Novembris enim etiam parvuli ostia pulsant bellaria vel parvos nummos nisi postulantes saltem precantes.

## Trivia
Inscribitur in libro nomine *Harrius Potter et Philosophi Lapis,* libro Latine converso, capitulum titulo *Halloween* (Anglice primo), quod Petrus Needham vocabulo Latino *vesperi sancti* reddidit.

*Calendarium Romanae Ecclesiae
*Sollemnitas Omnium Sanctorum

Categoria:Feriae Americanae
Categoria:Feriae Christianae

Categoria:Pervigilia
Categoria:Ritus Octobris
Brycolax

**Brycolax**, -cis, *m.* (Neograece βρυκόλακας) est monstrum ex fabellis populi Graeci, spiritus malevolens mortui, sicut lemures Romani, qui incubit in dormientibus sicut incubus, sed hodie saepissime vampyro adsimulatum.

Graeci credunt nefas, excommunicationem, sepulturam in terra non consecrata, sed praesertim ovis a lycanthropo vulnerati essum efficere ut homo post mortem brycolax fiat. Alii ferunt lycanthropum interfectum potentem vampyrum fieri, qui ita lycanthropi caninos dentes, villosas palmas et fulgentia lumina subsumat.

Brycolax domicilii ostia pulsat et incolam nomine evocat. Nisi primo vice responsum accipit, praeterit sine damno, sed siquis ostium apperiat, paucos post dies moriatur et ipse brycolax fiat, qua de causa in quibusdam oppidis modo secundo appellatu vel pulsatu responditur. 

Cum tale monstrum magis et magis potentiam augeat nisi rem suam persequi prohibeatur, debet suspectum cadaver quam celerrime palis infigendo, capite truncando, et cremando interimi, quo pacto et victimae ab eo vexatae a morte viva liberentur.

## Nexus Externi 
*Narrationes Graeci Brycolacis (anglice)

## Fontes 
*1645 Leonis Allatii *De quorundam Graecorum Opinationibus*

Categoria:Monstra
Kalendae

**Kalendae**  sive **Calendae** (ex *calendario*) in Calendario Romano sunt primus dies cuiusque mensis.

Proverbium *ad Kalendas Graecas* significat 'numquam',' nam calendarium Graecum Kalendis caruit.

Categoria:Calendarium Romanum
Saeculum 21

In calendario nostro **saeculum 21** saeculum praesens est, ab 2001 ad 2100. Saeculum 21 primum saeculum millennii 3 est.

## Eventa 
 anno 2001]]
 anno 2012 in superficie Martia descendit]]
* 2001: Impetus 11 Septembris
* 2002: Euro moneta in usu recepta
* 2003: Bellum Iracense Alterum inceptum
* 2004: Decem civitates Unioni Europaeae coniunguntur
* 2005: Controversia de depravatis Machometi imaginibus
* 2006: Pluto statum planetae omisit et planetula factus est
* 2008: Libertas Kosoviae declarata
* 2009: Baracus Obama praeses Civitatum Foederatarum Americae electus 
* 2011: Terrae motus Tohoku prope Iaponiam
* 2012: Vehiculum Laboratorii Scientifici Martiani in superficie Martia descendit
* 2013: Typhon Haiyan prope Philippinas
* 2014: Kailash Satyarthi et Malala Yousafzai Praemium Nobelianum pacis acceperunt.
* 2015: Impetus Lutetiae Novembri tulit.
* 2020: COVID-19

## Decennia annique 
saeculum 20 – saeculum 21 — saeculum 22

!
Lemuralia

[thumb|upright=1.6|[Fasti Antiates maiores|Fasti Antiates Maiores: Lemuralia mense Maio ter notantur (LEMVR).]]
**Lemuralia** (*-ium, n.pl*) sive **Lemuria** (*-ium, n.pl*) erant feriae Romanae antiquae, diebus 9, 11, et 13 Maii celebratae, in quo lemures, mortuorum spiritus, liberi per terram errantes propitiandi sunt.

## De ritu ab Ovidio descripto 
Ovidius hanc feriam describit apud *Fastos* (5.419–492), secundum quem paterfamilias hoc ritu lemures placare debuit:
* Surgit, aut nudis pedibus, aut calceamentis sine vinculis indutus. (432)
* Gestum manu sua facit, medium digitum cum pollice iungens (433)
* Tacet (434)
* Manus aqua ex fonte purgat (435)
* Se vertens, nigras fabas accipit rursumque iacit, ita novies non respiciens haec verba dicit: "Haec ego mitto, his redimo meque meosque fabis!" (436-9)
* Manus denuo lavat (441)
* Cyprea cymbala concrepat (441)
* Novies lemures rogat ut domicilium relinquant, his verbis utens: "Manes exite paterni!" (442–443)
* Respicit, itaque ritus conficitur (444)

Ovidius fert originem huius festi esse necem Remi, unde nomen *Lemuria* a *Remuria* (479).

Causa Lemuralium, nuptiae maiae infaustae habebantur (Ovidii proverbium citat: "*mense malas Maio nubere* volgus ait"), quod fortasse est causa cur tot hodie vellent mense Iunio in matrimonium intrare.

Festa Catholica Romana dedicationis Sanctae Mariae ad Martyres (13 Maii), Omnium Sanctorum (nunc 1 Novembris sed olim 13 Maii), et Omnium Fidelium Defunctorum (2 Novembris) sunt fortasse quasi memoriae Lemuralium Romanorum. Mutatio diei Omnium Sanctorum est fortasse causa *Samhain* Lemuralium Celticorum.

## Feriae Similes 
Similes feriae per mundum inveniuntur, et saepe a Latinistis nomine *Lemuralia* describuntur:
* Samhain apud Celtos
* Halloween apud Americanos
* Dies Mortuorum apud Mexicanos
* Setsubun apud Iaponienses
## Fontes 
* Ovidius, libro quinto *Fastorum* 419sqq.

## Plura legere si cupis 
* Bernadette Liou-Gille,	"Morts bienveillants des «Parentalia». Morts malveillants des «Lemuria». Interférences entre droit et religion", *Revue des Études Anciennes*, 2007: 607-620

## Nexus externi 
*Lemuria apud  Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft

Categoria:Feriae Romanae
Categoria:Ritus Maii
Dies Mortuorum

thumb|Calvaria saccharina.
**Dies Mortuorum** (Hispanice *el Día de Muertos*) seu **Lemuralia Mexicana**, est dies festus Mexicanorum, maiores defunctos celebrans, qui diebus 1 Novembris et 2 Novembris, festis catholicis Omnium Sanctorum et Omnium Fidelium Defunctorum, observatur. Per totum Americam Latinam quae dicitur haec feriae passim celebrantur, sed non eo ut in Mexico.

Celebrantes larvas ligneas in forma calvariae gravatas, quae "calacae" dicuntur, induunt, et cognatos defunctos saltando honorant. Altaria "offerendis" ornantur, quae possint esse vel photographiae, pannes, cibi, flores, crepundiae, et cetera.

Calvariae ex saccharo confinguntur, quarum in fronte nomen mortui inscriptum est. Ad coemeteria comitatur, quo sepulchra et cippi calthis et candelis ornantur. Crepundia in *angelitos*, parvulos mortuos, in adultos autem lagoenas potionum variarum ex agava vel massa maizia concoctarum afferunt. In lodicibus insidentibus, cibos defunctis gratissimos comedunt.

Cibi praecipui Diei Mortuorum sunt inter alios Panis Mortuorum, dulcis ex ovis, variis figuris confinctus, e.g. collyridum simplicum, calvariarum, cuniculorum.

Cum sit dies mortui dicatus, festum magno cum gaudio celebratur. Omnia sunt laeta: et scelati et diaboli.

## Bibliographia
*Cadafalch, Antoni. 2011. *The Day of the Dead.* Korero Books. ISBN 9781907621017.
*Carmichael, Elizabeth, et Chloe Sayer. 1991. *The Skeleton at the Feast: The Day of the Dead in Mexico.* The Bath Press. ISBN 0714125032.
*Haley, Shawn D., et Curt Fukuda. 2004. *Day of the Dead: When Two Worlds Meet in Oaxaca.* Berhahn Books. ISBN 1845450833.
*Lomnitz, Claudio. 2005. *Death and the Idea of Mexico.* Zone Books. ISBN 1890951536.

Categoria:Cultura Americae Latinae
Categoria:Feriae Mexicanae
Categoria:Mors
Sinuthius III Papa

**Sinuthius III** (Coptice **Ϣⲉⲛⲟⲩϯ Ⲅ̅**, Arabice **شنودة الثالث**, natus Nazir Gayed Raphaël, die 3 Augusti 1923, Lycopoli, in Aegypto, mortuus Alexandriae 17 Martii 2012) fuit a die 14 Novembris 1971 usque ad mortem centensimus decimus septimus Papa Alexandriae et Patriarcha praedicationis Sancti Marci totiusque Africae Ecclesiae Orthodoxae Coptorum successor Cyrilli. Theodorus Sinuthio succedit.

## Nexus externus 
Categoria:Copti
Categoria:Papae Alexandriae
Categoria:Clerici Aegypti
Categoria:Nati 1923
Categoria:Mortui 2012
Categoria:Episcopi orthodoxi orientales
Actinium

|}
**Actīnium**  elementum chemicum in systemate periodico cuius symbolus **Ac** et numerus atomicus **89** est, et ad actinida pertinet.

## Proprietates 
Actinium elementum metallicum radioactivum argenteum est.  Propter radioactivitatem suum actinium candet in tenebris cum luce veneta mirifica.  Solummodo in metallis uranii inventum est ut 227-Ac, cuius periodus radioactiva 21.773 anni est.
Una tunna metalli uranii decima pars grammatis actinii continet.

## Historia 
Actinium in 1899 inventum est ab Andrea-Ludovico Debierne, chemicus Francogallicus qui ab metallo qui Anglice *pitchblende* vocatur separavit.  Fredericus Otto Giesel in 1902 separatim actinium invenit.  Ratio actinii similis lanthano est. 

Nomen actinii a Graece **ἀκτίς** (*actis*, hoc est *radius*) derivatur.

## Notae 

## Nexus externi 
* Hoc elementum apud *Patreon: periodic videos*

Categoria:Elementa chemica
Categoria:Actinida
Argovia

**Argovia** (Germanice: *Aargau*) est pagus Helvetiae Germanicae ad septemtriones vergens.

Argoviae finitimi pagi atque civitatis sunt: Pagus Basilea Urbs, Pagus Basilea rus, Solodurum, Berna, Lucerna, Tugium, Turicum Germaniaque.

thumb|left|Collocatio pagi in Helvetia

Argovia nomen ab flumine Arola (*:de:Aare*) invenit.

Argovia est omnis divisa in partes quattuor, quarum unam Praefecturam Liberam *(:de:Freiamt)*, aliam Comitatum Aquarum (*:de:Grafschaft Baden*), tertiam Vallem Friccam (*:de:Fricktal*), et ultimam Argoviam Beronalis (*:de:Berner Aargau*) appellantur.

## Sermo publicus 
Incolae pagi Argoviae Germanice loquuntur.

## Religio 
Magna pars incolarum districtuum Aravia, Bruga, Kulm, Lenzburg et Zofingen, qui olim ad pagum Bernam pertinebant, se reformatam, illa aliorum districtuum invicem se Catholicam esse profitetur.
Propter migrationum hodie sunt tamen in pago homines multaram religionum.

## Institutiones 
Facultas leges faciendi pertinet ad Consilium Magnum a 140 (usque ad annum 2005 200) legatis populi constitutum (Germanice * Grosser Rat*) et administrandi ad Gubernationis Consilium (*Regierungsrat*) a 5 legatis constitutum.

### Districtus 
thumb|left|200px|Argoviae districtus

Pagus Argovia in undecim districtus divisus est. Hi sunt Argoviae districtus:

* Aarau cuius caput est urbs Aravia
* Aquae Helveticae cuius caput est urbs Aquae Helveticae
* Bremogartum cuius caput est urbs Bremogartum
* Bruga cuius caput est urbs Bruga
* Kulm cuius caput est urbs Unterkulm
* Laufenburg cuius caput est urbs Laufenburg (Argovia)
* Lenzburg cuius caput est urbs Lenzburg
* Muri cuius caput est urbs Muri
* Rheinfelden cuius caput est urbs Rheinfelden (Argovia)
* Zofingen cuius caput est urbs Zofingen
* Zurzacha cuius caput est urbs Zurzacha

* Zurzacha
* Praefectura Libera

## Nexus externus 
## Notae 
!
Gulielmus

[thumb|300px|Scida in sacello in [Vallis Ladinorum|Valli Ladinorum.]]

**Gulielmus**  est praenomen masculinum. **Gulielmina** est forma muliebris.

Hoc nomen Europaeum ex fonte Germanico oritur, nempe ex radicibus **wiljōn* "voluntas, animi firmitas" et **helmaz* "galea, cassis". Sunt plurimae figurae Latinae:

## Golielmus 
* (Golielmus Darci, natus anno 1330 in Hibernia) *Annales Hiberniae* apud www.ucc.ie
* Iohannes Golielmus Draper, chemicus Americanus

## Guglielmus 
* Guglielmus de Mascandio poeta francogallicus

## Guilelmus 
* Fridericus Guilelmus Augustus Argelander, astronomus Prussicus
* Guilelmus Dindorfius, classicista Theodiscus
* Carolus Guilelmus Gottlob Kastner, chemicus Theodiscus
* Guilelmus Oughtred, mathematicus Anglicus
* Guilelmus Grimm, glottologus Theodiscus
* Guilelmus Watterson

## Guilhelmus 
* Guilhelmus Lapidanus humanista Batavicus

## Guilielmus 
* Guilielmus Jones glottologus Anglicus
* Godefridus Guilielmus Leibnitius vir doctus Theodiscus
* Gulielmus Budaeus Parisiensis
* Guilielmus Gesenius Theodiscus linguarum orientalium doctus, saeculi 19

## Guillelmus 
* Guillelmus Tripolitanus
* Guillelmus de Ockham, philosophus Anglicus
* Sanctus Guillelmus Tyrensis, Hierosolymitanus, historicus, Archiepiscopus Tyri 
* Sanctus Guillelmus 

## Guillermus 
* Guillermus Bergerus

## Gulhelmus 
## Gulielmus 
* Fridericus Gulielmus Bessel, astronomus Theodiscus
* Gulielmus I (rex Angliae)
* Gulielmus Camdenus nexus externus
* Gulielmus Durandus, iurisperitus Francogallicus
* Gulielmus Jones, glottologus Anglicus
* Gulielmus H. Smyth, astronomus Hibernus
* Gulielmus Shakespeare, auctor Britannicus
* Sanctus Gulielmus Abbas 
* Sanctus Gulielmus Monachus 
*Gulielmus von Humboldt

## Vilelmus 
* Vilelmus de Humboldt (ita apud Dilthey, sed dubium est itane ipse nomen suum scripserit an non)

## Vilhelmus 
* ...
## Villelmus 
* Villelmus du Cassé Latinista Francogallicus et Anglicus, nostrae aetatis.

## Wilhelmus 
* Willelmus Ferreabrachia, miles
* Wilhelmus Imperator
* Georgius Wilhelmus Fridericus Hegel, philosophus Theodiscus
* Wilhelmus de Votemia (13??­–1403), historicus Belgicus
* Wilhelmus, hymnus nationalis Bataviae

## Willhelmus 
* Sanctus Willhelmus 

## Willielmus 
* Willielmus de Rubruquis, explorator Francogallicus 
* Willielmus Malmesburiensis, historicus Anglicus

## Willelmus 
* Willelmus de Altavilla dictus "Ferreabrachia"
* Sanctus Willelmus Tyrensis, Hierosolymitanus, historicus, Archiepiscopus Tyri
## Notae 
Categoria:Praenomina
Arni

**Arni** est vicus districtus Bremogarti in regione historica Praefecturae Liberae pagi Argoviae in Helvetia. Arnis fere 1600 cives habitant.

Vici propinqui sunt Islisberg, Oberwil-Lieli, Oberlunkhofen, Unterlunkhofen, Jonen.

Arni est ecclesia pro Catholicis Romanis et Zvinglianis. Arni ab origine fuit Catholicus Romanus vicus.

Gentes magnae Arniensae sunt Rütimann, Rüttimann, Kaufmann, Huber, Stutz.

Pars est Arni regionis Kelleramt.

## Consilium vici
Michael Dürst, Kurt Süess, Henricus (Heinz) Pfister, Franciscus (François) Kocher, Evelyne Pfister. Scriptor vici est Theo Bernardus.

## Historia 
### Temporibus antiquis
Antiquissimus vicus in regione Arnense situs iam erat circa annum 800. In regione etiam inventa est antiqua Romana villa rustica.

### Medio aevo
In medio aevo, vicus erat pars Kelnhof (villae rusticae cellae), quae data est monasterio Lucernense nomine Sancti Leodegarii. Etiam in illo Kelnhof erant vici Ionen, Oberlunkhofen, Unterlunkhofen, Islisberg. Primo scriptum est nomen vici anno 1184 (tum erat: *Arne*). In medio aevo etiam erat arx parva in Arni, non iam autem hodie est.

Anno 1291, empsit Rudolfus I et Lucernam urbem et Kelnhof et alios vicos.

Inter alias propter hanc rem condita est Confoederatio in media Helvetia.

Primo nunc autem erat Kelnhof pars Affoltrensis Praefecturae, post autem condita est praefectura nova: Cellae praefectura.

### De tempore Bremogarto civite regnante
Quae postea erat pars regni Bremogarti civitatis. 
Anno 1415, a Turicensis occupatus est Arni, qui autem tantum acceperunt Iudicium capitis, alia manebat ad Brem. civ.

### De Reformatione
Anno 1529, Bremgartani sub Henrico Bullingero Reformatoribus novaeque fide favebant, et Arni in illo tempore, Zvinglio reformatore in proelio amissa necato, iterum Catholici Romani facti sunt.

### De aetate nova
Anno 1797, primo anno ante invasionem Gallorum, Bremogartum libertatem vicis sui empsit. Regione occupata, Cellae praefectura non iam erat, sed primo erat pars Aquarum pagus, postea Argoviae populo nolente. Nunc autem factum est ex vicis Arni et Islisberg unum municipium nomine: Arni-Islisberg. In medio vicensimo saeculi in Arni plus atque plus homines habitabant, ex Turico urbe) i.a.) venientes. Hoc et alia non placebat Islisbergensis, qui et Arnensis studebant uterque vicum separatum ab alium habere. Contra voluntate Araviae capitis consules gubernatores anno 1983 separati sunt.

Categoria:Rusae vallis
Categoria:Cellae Praefectura
Manatus

**Manatus** , vulgo saepe **bos marina** appellatus, est quaelibet e tribus vel quattuor speciebus mammalium generis ***Trichechi.*** Omnes sunt magna animalia aquatica familiae Trichechidarum, quae a dugongidis formis cranii et caudae discrepant; caudae manatorum remiformae, dum dugongidarum bifurcae sunt. Omnia herbivora sunt, plerumque temporis in aquis brevibus carpentes.

Manati in oris paludosis brevibusque Americae Septentrionalis, Centralis, et Meridionalis habitant, atque in Mari Caribbeano.

Una species (*Trichechus senegalensis*) oram occidentalem Africae inhabitat, altera (*Trichechus inunguis*) orientalem Americae Meridionalis oram, et tertia (*Trichechus manatus*) insulas Caribbeanas. Sunt qui manatum Floridensem imputent ut species propria esse, sed SITI eum imputat ut subspecies *T. manati*, et hoc nunc usuale est.

Potest usque ad 4.5 metra longe attinere, et vivit et in aquis salsis et dulcibus. Olim capti sunt pro oleo et carne, sed nunc a legibus protecti sunt.

Manatus Indiae Orientalis species periclitata est. Tamen nullos praedatores naturales habet, expansio humana in paludes orarias habitationem naturalem deminuit, et multos manatos helicae navigii automatarii iniuriantur. Saepe manati piscatoria—hamos, pondera metallica—edunt dum carpentes.  Hae res non videntur nocere manatos, praeter linum vel filum, quae possunt systema digestivum sufflaminare, et lente animal necare.

Manati saepe prope ergasteria energiae congregant, quae aquas fovent. Nunc in his fontibus teporis nituntur, et propterea migrare ad aquas formas liquerunt. Nuper, hae ergasteria claudens, ministerium Americanum ferarum pisciumque *U.S. Fish and Wildlife Service* conatur viam tepefaciendi aquam pro manatis invenire.

## Nexus externi 
Categoria:Fauna Floridae
Categoria:Mammalia marina
Sirenia

Dugongidae
Trichechidae

**Sīrēnia** (-orum, *n.*) sunt animalia mammifera herbivora aquae orariae. Adaptationes aquaticas evolverunt: bracchia habent, qui in remulos mutaverunt, crura carent, pingues sunt, et crania quae multum mutata sunt et quorum dentitio permaxime deminuta est. Mamillas subalares habent.

Trichechidae a Dugongidis forma et cranii et caudae variant.

## Taxinomia 
thumb|left|Trichechus manatus
* **ORDO SIRENIA**
** **Familia Dugongidae**
*** Dugon, *Dugong dugon*
*** Hydrodamalis, *Hydrodamalis gigas* (exstincta)
** **Familia Trichechidae:** manati
*** Manatus Caribbeanus, *Trichechus manatus*
*** Manatus Africanus, *Trichechus senegalensis*
*** Manatus Amazonensis, *Trichechus inunguis*

## Clasifficatio 
*Ordo: **Sirenia** 
**Familia Prorastomidae (Cope, 1889) 
***Genus: Pezosiren (Domning, 2001) 
***Genus: Prorastomus (Owen, 1855) 
**Familia Protosirenidae 
***Genus: Protosiren (Abel, 1907) 
**Familia: Dugongidae 
***Subfamilia: Halitheriinae 
****Genus: Anisotherium (Kordos, 1979) 
****Genus: Eosiren (paraphyletic) (Andrews, 1902) 
****Genus: Eotheroides (Trouessart, 1905) 
****Genus: Halitherium (paraphyletic) (Fitzinger, 1842) 
****Genus: Indosiren (Von Koenigswald, 1952) 
****Genus: Miodugong (Deraniyagala, 1969) 
****Genus: Paralitherium (Kordos, 1977) 
****Genus: Prohalicore (Flot, 1887) 
****Genus: Prototherium (paraphyletic) (De Zigno, 1887) 
****Genus: Sirenavus (Kretzoi, 1941) 
***Subfamilia Hydrodamalinae 
****Genus: Dusisiren (paraphyletic) (Domning, 1978) 
****Genus: Hydrodamalis (Retzius, 1794) 
****Genus: Metaxytherium (paraphyletic) (De Christol, 1844) 
***Subfamilia Dugonginae 
****Genus: Bharatisiren (Bajpai & Domning, 1997) 
****Genus: Caribosiren (Reinhard, 1959) 
****Genus: Corystosiren (Domning, 1990) 
****Genus: Crenatosiren (Domning, 1991) 
****Genus: Dioplotherium (Cope, 1883) 
****Genus: Dugong (Lacepede, 1799) 
****Genus: Rytiodus (Lartet, 1866) 
****Genus: Thalattosiren (Sickenburg, 1928) 
****Genus: Xenosiren (Domning, 1989) 
**Familia Trichechidae 
***Subfamilia Miosireninae 
****Genus: Anomotherium (Siegfried, 1965) 
****Genus: Miosiren (Dollo, 1889) 
***Subfamilia: Trichechinae 
****Genus: Potamosiren (Reinhart, 1951) 
****Genus: Ribodon (Ameghino, 1883) 
****Genus: Trichechus (Linnaeus, 1758)

## Nexus externi 
Categoria:Mammalia herbivora
*
Categoria:Ordines animalium
Monotremata

[thumb|*[Ornithorhynchus anatinus*]]
**Monotremata** (a Graeco μόνος 'unicus' + τρῆμα 'foramen'; nomen a Carolo Bonaparte anno 1837 statutum) sunt grex mammalium quae non progenies vivas, sed ova pariunt. Subclassis mammalium cum Prototheria sunt. In subclasse solus ordo est. Monotremata endothermica sunt, sicut alia mammalia. Etiam pilum habent, lac producunt, unum os in fauce inferiore, et ossa tria in aure interiore habent.

Sunt qui monotremata putent esse prisciora quam mammalia quod inferioram temperaturam corporis sustinunt; monotremata autem sustinere temperaturam in statuibus omnibus possunt.

Subordines sunt duo: Platypoda et Tachyglossa.
 
## Physiologia 
'Monotremum' (forma singularis) Graece *unum foramen* significat, quia per unum orificium (i.e. cloaca) excretionem efficiunt ovaque pariunt. Quod ovum in utero retinetur et mater sustinet ovum in utero. Lac quoque producunt, quo progenies sustinetur. Omnes monotremata diu vivunt et lente gignunt.

## Notae 
* Corbet, G. B., et J. E. Hill. 1991. *A World List of Mammalian Species.* Ed. 3a. Londinii et Oxoniae: Natural History Museum Publications & Oxford University Press.
* DeBlase, A. F. 1982. Mammalia. In *Synopsis and Classification of Living Organisms,* vol. 2, ed. S. P. Parker, 1015-1061. Novi Eboraci: McGraw-Hill.
* Groves, C. P. 1993. Order Monotremata. In *Mammal Species of the World,* ed. 2a, ed D. E. Wilson et D. M. Reeder, 13. Vasingtoniae et Londinii: Smithsonian Institution Press.
* Groves, C. P. 2005. Order Monotremata. In *Mammal Species of the World,* ed. 3a, ed D. E. Wilson et D. M. Reeder, 1-2. Vasingtoniae et Londinii: Smithsonian Institution Press.
* McKenna, M. C., et S. K. Bell. 1997. *Classification of Mammals above the Species Level.* Novi Eboraci: Columbia University Press.
* Nowak, R. M. 1991. ''Walker's Mammals of the World.'' Vol. 1. Ed. 5a. Baltimorae et Londinii: Johns Hopkins University Press.

## Nexus externi 
* Monotremata apud Universitatem Berkeleiensem


Categoria:Taxa Bonaparte
Categoria:Taxa 1837
Mesomedes Cretensis

**Mĕsŏmēdēs Cretensis**, qui floruit anno 130, poeta lyricus et Graecus, libertus Imperatoris Hadriani, ex cuius operibus nonnulla non solum exstant sed etiam musicis adscriptis.

## Opera 
* Invocatio Musae
* Hymnus in Nemesin
* Hymnus in Solem

## Bibliographia 
thumb|upright=3|Mesomedis *In Calliopen* notis musicis hodiernis accommodatum
* Vincentius Galilei, *Dialogo ... della musica antica et della moderna*. Florentiae, 1581 
* Egert Pöhlmann, Martin L. West, edd., *Documents of Ancient Greek Music: The Extant Melodies and Fragments, edited and transcribed with commentary*. Oxonii: Clarendon Press, 2001

Categoria:Nati saeculo 1 aut 2
Categoria:Mortui saeculo 2
Categoria:Musici Graeci antiqui
Categoria:Poetae Graeciae
Categoria:Auctores Graeci antiqui
Categoria:Incolae Cretae
Categoria:Liberti
Categoria:Poetae Anthologiae Graecae
Augusta Vindelicorum

thumb|Vicus *Fugger*
**Augusta Vindelicorum** vel **Augusta Vindelicum** (Theodisce: *Augsburg*) est urbs et commune Bavaricum 286.374 incolarum (anno 2015), tertium quod ad incolas pertinet Bavariae. Provinciae Bavariae Suebiae et Dioecesis Augustanae Vindelicorum caput 

## Res gestae 
Aetate antiqua hic gens Celtica Vindelicorum habitabat. Anno 15 a.C.n. Romani hoc loco castra militaria condiderunt, e quibus urbs Augusta Vindelicum et caput provinciae Raetiae facta est. Quarto saeculo cum Rhaetia in duas partes divisa est, caput Rhaetiae Secundae erat. Medio aevo cum a dominatione episcoporum vindicata est, ab saeculo 14 urbs imperialis erat, arte coniuncta cum imperatoribus et saepius locus diaetae imperialis.

## Geographia 
[340px|left|thumb|[Licus fluvius et oppida adiacentia Augusta Vindelicorum, Landsbergium, Schongium, Abdiacum, Lech.]]

## Praeclari cives 
Augustae Vindelicorum olim vixerunt aut nati sunt et hodie vivunt multi illustres viri atque feminae:

### Nati 
* 1460 - Ioannes Holbein senior, pictor
* 1497 - Ioannes Holpenius, pictor
* 1501 - Xystus Betulius, scriptor et poeta (ibidem mortuus anno 1554)
* 1589 - Ioannes Georgius Wirsung, medicus
* 1719 - Leopoldus Mozart, compositor
* 1898 - Bertoldus Brecht, scriptor praecipue fabularum scaenicarum ac director theatralis
* 1909 - Magda Schneider, actrix
*1971 - Boris Reitschuster, diurnarius

### Mortui 
* 1661 - Rupertus Meldenius, theologus

## Trivia 
Ad secundum millennium urbis conditae celebrandum Valahfridus Stroh anno 1985 carmen saeculare composuit, cuius stropha prima est:  

:Bavarorum genus dum in gremio temporum
:iacet absconditum, nemini cognitum, 
:iamiam Vindam incolebat Licam et frigidum 
:fortis, fortis turba Vindelicum.
:Quo vetustior, hoc venustior
:cresces urbs Augusta usque augustior:
:O Suebiae, o Bavariae flore gemma bella,
:margarita dulcis patriae.

* Indicem Communium Bavariae

## Nexus externus 
## Nota 

Categoria:Capita civitatum Imperii Romani
Naraënsis

**Naraënsis** (Iaponice:奈良) est praefectura Cinciae in Honsua Iaponiae.

In historia Iaponiae, primum caput Iaponiae a Jimmu illa creatum est et ab anno 710 ad 794 caput antiqua Iaponiae *Heijō-kyō* (Iaponice:平城京) stat. 
## Geographia 
### Flumina 
* Iamatius vel Asuca
* Iosinus 
* Iamatus

### Montes 
* Casuga
* Caturagius
* Icoma (mons)
* Micasa
* Miwa

## Pagi 
## Urbes 
* Nara (caput)
* Asuca (vicus)
* Casiba (香芝市)
* Casiara (橿原市)
* Godeum (五條市)
* Gosea (御所市)
* Icoma (urbs, 生駒市)
* Sacuraium (桜井市)
* Tacata Narana (大和高田市)
* Tenlium (天理市)

## Notae 

*7253 Nara

## Nexus externi 
* Pagina officinalis Praef. Narae (Iaponice) 
* Diurnalis Narae 
* Novissima Narae

Categoria:Praefecturae Iaponiae
California

**California** est civitas Civitatum Foederatarum Americae, ad occidentem Americae Septentrionalis oram sita. Numerus civium civitatis est maximus in Civitatibus Foederatis. *Civitas Aurea* nomine per ludibrium dato appellatur.

## Historia 
Nomen *California,* ut multi opinantur, a fabula de Califia Reginaque regno 'Amazonum nigrorum' suo trahitur.

California res publica est divisa in partes tris: legiferam, iuridicam, et ad administrationem pertinentis.

## Geographia 
Civitatis fines sunt ad orientem Nivata et Arizona, ad septentriones Oregonia, ad meridiem California Inferior, pars Mexici. Ad occidentem, Oceanus Pacificus patet.

Inter maiora flumina quae per Californiam fluunt numerantur Sacramentum, Sanctus Ioachim, Coloratum, et Klamathum.

## Urbes 
Anno 1854, Sacramentum caput Californiae factum est. Caput Montiregii, Sancti Iosephi, Valleii, deinde Beniciae situm erat. In California quadringenti et septuaginta octo urbesque oppida sunt, cuius quadringenti quinquaginta sex urbes et viginti duo oppida. Urbes magnae Angelopolis, maxima, Sanctus Franciscus, secunda, et Didacopolis sunt.

### Aliae urbes 
* Acrifoliorum Silva
* Berkeleia
* Fraxinus
* Glendale
* Marina Del Rey
* Newport Beach
* Oxnard
* Pasadena
* Prospectus Montanus
* Ruscisilva
* Salinae
* Sancta Barbara
* Thousand Oaks

### Pinacotheca 

Fasciculus:Sacramento_Skyline_at_Sunset_(25901688402).jpg|Sacramentum (caput)
Fasciculus:DowntownLosAngeles.jpg|Angelopolis
Fasciculus:Sandiego_1_bg_071302.jpg|Didacopolis
Fasciculus:Alamo Square, San Francisco, California, USA - 52461549137.jpg|Sanctus Franciscus
Fasciculus:San Jose California (128805221 cropped).jpeg|Sanctus Iosephus
Fasciculus:Long Beach, CA at night.jpg|Litus Longum
Fasciculus:Oakland_California_skyline.jpg|Quercupolis
Fasciculus:Sleepingbeautycastle50.jpg|Annadomus
Fasciculus:Berkeley-downtown-Bay-bridge-SF-in-back-from-Lab.jpg|Berkeleia

## Notae 
* Circuitus Californiae
* Circulus Ignis Pacificus
* Index gubernatorum Californiae
* Missiones Californiae
* Vallis Sancti Ferdinandi
* Viridarium Nationale Yosemite

## Nexus externi
Didacopolis

**Didacopolis** sive **urbs Sancti Didaci**, vulgo *San Diego*, anno 1769 condita, est urbs in California meridiana et caput comitatus Didacopolitani. In censu anni 2006 numerus incolarum 1&nbsp;256&nbsp;951 relatus est. Ergo Didacopolis est urbs secunda Californiae (Angelopoli locum primum tenente) et septima Civitatum Foederatarum Americae quo ad numerum incolarum pertinet. Urbi caelum moderatum et litus amoenum sunt.

## Historia 
[thumb|Ecclesia [missio Sancti Didaci Complutensis|missionis Sancti Didaci Complutensis anno 1769 conditae]]
Hunc pagum olim populus Kumeyaay tenebat. Anno 1602 nauta et geographus Sebastianus Vizcaíno ad hoc litus descendens nomen dedit ad honorem S. Didaci Complutensis cui navis sua *San Diego* dedicata est. Eodem fere loco, ubi urbs crescebit, die 12 Novembris 1602 sacra Christiana celebrata sunt quo die Didacus Complutensis anno 1463 mortuus est. Ibi eo tempore nihil aedificatum est. Nomine autem non oblito, ibi mense Maio 1769 Caspar de Portolà praesidium Sancti Didaci munivit atque mense Iulio fratres Franciscani, duce Iunipero Serra, missionem Sancti Didaci Complutensis constituerunt. Ecclesia huius missionis etiam hodie visitatur.

Regio omnis viceregno Novae Hispaniae usque in annum 1821, deinde Mexico libero, sed ab anno 1848 Civitatibus Foederatis attributa est. Inter quas civitate California anno 1850 recepta, oppidum S. Didaci ad dignitatem urbis et capitis comitatus Didacopolitani eodem anno elevatum est. Urbe veteri (*Old San Diego*) sub colle praesidii iam diu constituta, saeculo XIX exeunte urbs nova (hodie *Downtown*) ad oram maritimam crescebat. Ibi hodie vicus Italicorum notissimus *Little Italy* ("Parva Italia") floret. Castra navalia et militaria ad paeninsulam *Point Loma* iam ab anno 1852 poni inceperunt.

## Cultura 
thumb|Via Missionis
Museum Hominis Didacopolitanum e rebus anno 1915 ad expositionem Panamensem Californiensem collectis constituitur, quae expositio Canalem Panamensem nuper constructam celebrabat. Tempore nostro missa quotannis *San Diego Comic-Con International* frequentatur.

## Incolae notabiles 
* Gregorius Peck, actor

## Notae 

*3043 San Diego
## Nexus externi 
* Situs officialis 

!
Categoria:Condita 1769
Categoria:Urbes milies milium incolarum