open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Calixtus III (antipapa)

**Calixtus III (antipapa)** (natus Arretii ** Ioannes Strumae ** die ignoto - obiit circiter anno 1180 Beneventi) fuit antipapa ab anno 1168 usque ad annum 1178, id est sub pontificatu papae Alexandri III. 

Ioannes Struma a antipapa Paschalis III cardinalis creatus est. Post mortem Paschalis anno 1168 Struma Papa sub praesidium imperatoris Friderici I factus est, sed anno 1177 imperator papam Alexandrum III agnovit. Insequenti anno, die 29 Augusti, etiam Calixtus in fidem ac potestatem Alexandri III venit.

## Bibliographia 
* 
* I. S. Robinson, *The Papacy, 1073–1198: Continuity and Innovation* (Cantabrigiae: Cambridge University Press, 1990) pp. 472-497

## Nexus externi 
* 

Categoria:Antipapae
Categoria:Nati saeculo 11 aut 12
Categoria:Mortui saeculo 12
Categoria:Alexander III (papa)
Categoria:Fridericus I (imperator)
Guerrero

**Guerrero** est civitas in meridianis Mexici partibus sita. Contermina est ad septentrionem Civitate Mexici, Morelo et Puebla, ad orientem Guaxaca, ad occidentem Mechoacana et ad austrum Oceano Pacifico. Municipia habet septuaginta sex.

## Educatio 
*Universitas Autonoma Guerrerensis

## Notae 
## Bibliographia 
* D. R. Piperno, J. E. Moreno, J. Iriarte, I. Holst, M. Lachniet, J. G. Jones, A. J. Ranere, R. Castanzo, "Late Pleistocene and Holocene environmental history of the Iguala Valley, Central Balsas Watershed of Mexico" in *Proceedings of the National Academy of Sciences* vol. 104 (2007) pp. 11874–11881

* Specus Xihuatoxtla

Categoria:Civitates Mexici
Chihuahua

**Chihuahua** est maxima civitas Mexicana in septentrione nationis locata. Superficies Chihuahuae maior est quam superficies Regni Uniti. Contermina est ad septentrionem Texia et Novo Mexico, ad orienten Sinaloa et Sonora, ad austrum Durango et ad occidentem Coahuila. Municipia sexaginta septem habet.

* Meoqui

Categoria:Chihuahua
Chiapa

**Chiapa** (Hispanice *Chiapas*) est civitas Mexicana in meridione nationis locata. Contermina est ad septentrionem Tabasco, ad septentrionem occidentalem Veracruce, ad occidentem Guaxaca, ad orientem Guatemala et ad meridionem Oceano Pacifico. Municipia centum duodeviginti habet. Circa 40% puppuli sunt Gens Maya, indigenae qui  lingua Hispanica non loqui potestent et in conditione nutrimentorum prava sunt.

Die 7 mense Septembris anno 2017 Terrae motus magnitudine 8.2 fit.

## Notae 

Categoria:Chiapa
Sinus Mexicanus

thumb|upright=1.5|Sinus Mexicanus.

**Sinus Mexicanus**, vel inter fautores Donaldi Trump in Civitatibus Foederatis ex anno 2025 **Sinus Americanus**, est regio maritima Oceani Atlantici quae inter terras Cubae, Mexici, et Civitatum Foederatarum prope mare Caribicum patet. Freto Iucatanensi cum mare Caribico coniunctus est et freto Floridensi cum oceano. 

thumb|Insulae Americanae in oceano septentrionali, cum terris adiacentibus (1671)
## Provinciae litorales
De Mexici reipublicae civitatibus nominatim Tamaulipiis, Vera Cruce, Tabasco, Campeco, Iucatania, et Quintana Rooa Americanisque Septentrionalibus, Florida, Alabama, Mississippia, Ludoviciana, et Texia hic sinus prospici potest. 

[thumb|[Procella Katrina|Huracanum *Katrina* super sinum Mexicanum]]
## Sinus
Partes Sinus Mexicani sunt sinus Apalachee, sinus Tampa, sinus Apalachicola.

## Hydrographia
Flumina magna, quae in sinum Mexicanum se effundunt, sunt Mississippius et Flumen Rubrum (per delta commune), Flumen Palmarum, Flumen Coloratum.

## Portus maiores
Inter amplos portus in sinu Mexicano sunt Hustonia, Nova Aurelia, Tampicum, Vera Crux, Coatzacoalces, Urbs Sancti Francisci de Campeco, Portus Progressus, Cancun, Galvestonia, Corpus Christi.

## Notae 
## Bibliographia
*Pratsch, Johann-Christian. 1992. "Der nördliche Golf von Mexiko, USA." *Die Geowissenschaften* 10 (12): 360–364.
*Salvador, A. 1991. "Origin and development of the Gulf of Mexico basin." In *The Gulf of Mexico Basin,* ed. A. Salvador, 389–444. Boulder Colorati: Geological Society of America.
*Stern, R. J., et W. R. Dickinson. 2010. "The Gulf of Mexico is a Jurassic backarc basin." *Geosphere* 6 (6): 739–754.

## Nexus externi
Categoria:Geographia Civitatum Foederatarum
Categoria:Geographia Mexici
Categoria:Maria marginalia Oceani Atlantici
!
Gemma (lapis)

thumb|Lapides politi.
**Gemmae** sunt lapides pretiosi aut mineralia aut res petrificatae quae aptae sunt ad ornamenta sumptuosa fabricanda. Gemmae magni aestimantur propter pulchritudinem ac raritatem et perfectionem; species ergo magnopere pretium dictat gemmarum. Gemmae olim erant divisae in genera duo: lapidum pretiosorum et semipretiosorum. Pretiosi erant lapides maximae raritatis, quibus significationem religiosam tribuebant et in ornamentis ecclesiasticis collocabant.

Nunc nonnullae gemmae fabricantur in laboratorio, quae discerni ab naturalibus non possunt; sunt autem adulterinae gemmae quae e vitro picto fiant.

## Exempla gemmarum
*Achates
*Adamas
*Aegyptilla
*Alabandina
*Alectria
*Alexandrites
*Amethystus
*Anthracites
*Apsyctos
*Aquamarina
*Asterites
*Astrios
*Baroptis
*Belioculus
*Beryllus
*Calcedonius
*Callaica
*Carbunculus
*Chalazias
*Chalchosmaragdus
*Chelidonia
*Choaspites
*Chryselectrus
*Chrysoberyllus
*Chrysolampis
*Chrysolithos
*Chrysopis
*Chrysoprasius
*Chrysoprasus
*Ceraunium
*Citrinus
*Corallium
*Cornalina
*Corundum
*Crystallus
*Cyanea
*Cynaedia
*Dionysias
*Dracontites
*Droselytus
*Ebur
*Epimelas
*Exhebenus
*Galactites
*Haematites
*Heliotropium
*Hexecontalithus
*Hormesion
*Hyacinthus
*Iaspis
*Iris
*Lapis lazuli
*Lychnites
*Lyncurius
*Malachites
*Magatama
*Margarita
*Medea
*Melichlorus
*Mesomelas
*Myrrhites
*Mitrydax
*Murrina
*Nephrites
*Obsidius
*Onyx
*Opalus
*Orca
*Paederos
*Panchrus
*Phlogites
*Prasius
*Pyrites
*Rhodites
*Sagda
*Sandasirus
*Sapphirus
*Sardonyx
*Sardius
*Sardus
*Selenites
*Smaragdus
*Solis
*Succinum
*Syrtites
*Topazium
*Trichrus
*Turcosa
*Veientana
*Veneris crinis

## Bibliographia 
* Bernhard Bruder, *Geschönte Steine*. Saraviponti: Neue Erde, 2005, ISBN 3-89060-079-4
* Gerhard Eis, "Andreas Jeßner über die Edelsteine (1595)" in *Sudhoffs Archiv* vol. 34 (1941) pp. 68–76
* Gerda Friess, *Edelsteine im Mittelalter. Wandel und Kontinuität in ihrer Bedeutung durch zwölf Jahrhunderte (in Aberglauben, Medizin, Theologie und Goldschmiedekunst)*. Hildesheim, 1980
* Urban T. Holmes, "Mediaeval gem stones" in *Speculum* vol. 9 (1934) pp. 195–204
* Hans Lüschen, *Die Namen der Steine*. 2a ed. Thun, 1979
* Florian Neukirchen, *Edelsteine: Brillante Zeugen für die Erforschung der Erde*. Heidelbergae: Springer Spektrum, 2012. ISBN 978-3-8274-2921-6
* Adalberto Pazzini, *Le pietre preziose nella storia della medicina e nella legenda*. Romae, 1939.
* Walter Schumann, *Edelsteine und Schmucksteine*. 6a ed. Monaci: BLV Verlag, 1989. ISBN 3-405-12488-3

*Anulus
*Corona
*Lapidarium

Categoria:Mineralia
Carbunculus

thumb|Carbunculus politus.

 sive  est gemma rubra, quae aluminium oxydationis (corundum) quod ferrum et chromium continet, e quibus rubescentem habet colorem.

Carbunculi in India, Sina, Russia, Africa Australi, et Australia inveniuntur.

Categoria:Gemmae
Categoria:Mineralia
Hyacinthus

**Hyacinthus** est:
* Hyacinthus, puer ab Apolline amatus
* Hyacinthus sive cosmosandalum, flos antiquis nota
* Hyacinthus, genus plantarum familiae Hyacinthacearum
* Hyacinthus, lapis pretiosus
* Hyacinthum, tinctura caerulea apud antiquos.
* Hyacinthus, praenomen masculinum
Yucatania

thumb|Imagines Yucataniae.
**Yucatania** sive **Iucatania** (Hispanice *Yucatán*) est civitas Mexicana in australo-orientali nationis parte in paeninsula homonyma sita. Contermina est ad septentrionem Sinu Mexicano, ad australem occidentalem Campeci, ad meridionem orientalem Quintana Roo. Municipia habet centum et sex. Caput est Emerita, etiam amplissima civitatis urbs. Homines Mayae in Yucatania iam ante conquisitationem Hispanorum floruerunt.

## Notae 
## Bibliographia 
* Wolfgang Stinnesbeck et al., "New evidence for an early settlement of the Yucatán Peninsula, Mexico: The Chan Hol 3 woman and her meaning for the Peopling of the Americas" in *PLOS One* (5 Februarii 2020)

!
Lapidarium

thumb|220px|Lapidarium Alphonsi X

**Lapidarium** liber est in quo et virtutes et proprietates magicae gemmarum continentur ac describuntur. Volumina haec Aevo Medio floruerunt. Praecipuum est *Lapidarium* ab Alphonso X Sapiente collectum. Notum etiam est *Lapidarium* Hildegardae Bingensis quod in libro *Physica* continetur.

Categoria:Litterae
Alphonsus X (rex Castellae et Legionis)

thumb|Alphonsus X Sapiens

**Alphonsus X Sapiens** (Hispanice: *Alfonso X el Sabio*) natus Toleti die 23 Novembris 1221, et mortuus Hispali die 4 Aprilis 1284), erat rex Castella Legionisque ab anno 1252 usque ad annum 1284. Auctor erat et poeta, qui de iure scripsit; magnum opus iuridicus est *Las Siete Partidas,* septem codices legum qui leges Visigothorum suffecerunt. 

De re historica scripsit *Primera Crónica General* (prima generalis chronica) et *Estoria de España* (historia Hispaniae), quae narrant historiam Hispanicam ab Creatione ad tempus patris Alphonsi (Sancti Ferdinandi III). Quoque scripsit de re astronomica et de rebus lusoriis.

Carmina (Gallaice *cantigas*) composuit duo: *cantigas* virginum et *cantigas* amantium.

Scholam interpretum (*Escuela de Traductores*) condidit Toleti, ubi interpretes—Mauri, Christiani, Iudaei—opera veterum auctorum linguis occidentalibus converterunt.

Etiam creavit anno 1273 Concilium Mixtae.

Anno 1266 Monasterium Dominicanarum Calerueganum constituit.

## Scripta
*Estoria de España

*925 Alphonsina

## Nexus externi 
* 

Categoria:Nati 1221
Categoria:Mortui 1284
Categoria:Historici Hispaniae
Categoria:Poetae Hispaniae
Categoria:Reges Castellae
Categoria:Reges Legionis
Categoria:Reges Germanorum
Categoria:Legis latores
Categoria:Scholae Toletanae
Categoria:Scriptores Hispaniae
!
Tlaxcala (civitas)

**Tlaxcala** est civitas Mexicana in orientali nationis regione locata, cuius caput Tlascala Xicohtencatlensis sive Tlaxcala Xicohtencatlensis vocatur. Contermina est Puebla, Civitate Mexici et Hidalgo. Municipia sexaginta habet.

## Notae 

## Nexus externi
Categoria:Civitates Mexici
Callaina

thumb|Callaina

**Callaina**, in Latinitate mediaevali **turcosa**, est gemma cyanea viridi mixta, non perspicua, perraro crystallina. In descriptione chemica est minerale phosphati cum alia tum aluminium et cuprum continens. 

Formula chemica callainae haec est: CuAl6[(OH)2|PO4]4H2O.

## Notae 
## Bibliographia 
* Christianus Keferstein (1849) *Mineralogia Polyglotta*. Halle.

Categoria:Gemmae
Categoria:Mineralia
Sapphirus

thumb|Sapphirus stellatus, politus.
[thumb|Sapphirus Logan, sculptus et politus, in [Museum Nationale Historiae Naturalis (Vasingtonia)|Museo Nationali Historiae Naturalis Vasingtoniae conservatus.]]

**Sapphirus** est gemma caerulea quae aluminium oxydationis (corundum), ferrum et titanium continet, e quibus colorem tenet. Magna sapphirorum pars in Africa, India, et Australia invenitur.

Et in Graecia antiqua sapphirus "lapis lazuli" signare potest.

## Notae 
Categoria:Dielectrica
Categoria:Gemmae
Categoria:Mineralia
Achates

thumb|200px|Achates impolitus

**Achates**  est gemma quae formata est particulis calcedonii, silicis et amethysti e quibus multos habet colores. Brasilia et India magna pars achatum invenitur.

Secundum Theophrastum nomen lapidum horum e flumine Siciliano Achates venit, ubi inventus est in primis.

*Camaeus

Categoria:Mineralia
Floridus (episcopus Tifernatensis)

**Floridus**, episcopus, Tifernum Tiberinum a Totila, rege Gothorum dirutum, rursus aedificavit, circiter anno 550 p. C. Gregorius Magnus, loco quodam (3, 35) "Dialogorum", illum memorat una cum Amantio presbytero et Herculano Perusiae episcopo. Floridus obiit anno 600 octuaginta annos natus. Multi episcopi proximarum urbium adfuerunt eius obitui, in loco qui Pieve de' Saddi nominatur. Simul cum sancto Amantio presbytero ut civitatis patronus colitur; eis Ecclesia Cathedralis Tiferni dicata est. 

Categoria:Sancti
Categoria:Episcopi Tifernatenses
Categoria:Nati saeculo 6
Categoria:Mortui saeculo 6
Amethystus

thumb|Amethystus sculptus et politus

**Amethystus** est minerale et gemma quod quarzum violaceum est, quod ferrum continet e quo colorem habet. Amethysti in Russia, Germania, Australia, Brasilia, India, et Canada inveniuntur. Nomen e Graeca voce quae 'non ebrium' significat deducitur.

Categoria:Gemmae
Categoria:Mineralia
Chrysoprasius

**Chrysoprasius** est gemma viridis quae niccolum continet e quo virentem habet colorem. Putant chrysoprasium genus calcedonii esse. Chrysoprasii in Russia, Australia, Polonia, Germania, Brasilia, et California inveniuntur. Nomen gemmae *Chrysoprasius* de verbis Graeco χρυσός *chrysos* 'aurum'  et πράσiνον, *prasinon* 'veridis' composito est. In scala Mohis duritiam 6-7 habet.

Categoria:Mineralia
Topazium

thumb|Topazium sculptum et politum
thumb|Topazium

**Topazium** est gemma caerulea aut violacea aut rubra aut flammea. Magna topaziorum pars in Brasilia, Iaponia, et Mexico invenitur. Nomen *topazium* (τοπάζιον) ab insula Topazo (Graece Τόπαζος) in Mari Rubro originem ducit.

## Notae
## Nexus externi
* *Britannica* 
* *Encyclopaedia Russica magna* 

Categoria:Gemmae
Categoria:Silicata
Totila (rex Ostrogothorum)

[thumb|Totila diruit [urbs|urbem Florentiam: Imago ex Manuscripto Chronachae Ioannis Villani]]

**Totila,** Ostrogothorum rex (rexit 541–552), post bellum quod Gothicum dicitur contra Belisarium, ducem copiarum Iustiniani imperatoris pugnans, obiit Taginis (Italiane *Gualdo Tadino*). 

## Vita 
Die 17 Decembris 546 - Ostrogothi rege Totila duce Romam anno 539 a Belisario imperatore Imperii Romani Orientalis expugnatam iterum ceperunt.

## Nexus externi 
* « Le Battaglie di Tagina e dei Monti Lattari » . 
* « La Guerra Gotico-bizantina » . 

Categoria:Reges Ostrogothorum
Categoria:Nati saeculo 5 aut 6
Categoria:Mortui 552
Beryllus

thumb|Beryllus

**Beryllus** (Graece βήρυλλος) vel **berillus** est minerale et gemma, qui a beryllio, aluminio, silicio et oxygenio componitur. Smaragdus et aquamarina sunt genera berylli. Hic lapis in Russia, Columbia, Austria, Germania, Brasilia, et America Septentrionali invenitur.

*1729 Beryl

## Nexus externi
* Beryllus in *Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft* 
* *Encyclopaedia Russica magna* 

Categoria:Gemmae
Categoria:Silicata
Molochites

thumb|Molochites granis reniformibus virens, coniunctus azuritae caeruleo colore nitenti.
thumb|Molochitides
**Molochites** est gemma et minerale cupri viridans colore malvaceo, nam malva Graece *moloche* (μολόχη) dicebatur. Ad carbonates pertinet, et formula chemica Cu2CO3(OH)2 describitur. Minerale densum microcrystallinum satisque molle est, quod facile a sculptoribus elaboretur, et saepissime in rotundam renis formam conglobatur. Molochitae visibilibus figurati crystallis apud conlectores raritates exquisitae habentur. Interdum cum azurita et callaide et chrysocolla conglobationem facit. Molochites acido hydrochlorico effervescit. 

## De nomine 
*Molochites* 'lapis malvaceus', et ***molochitis*** 'gemma malvacea', a nomine Graeco *moloche* (μολόχη) 'malva' ducta sunt, ut etiam Plinius dixit: "Non tralucet molochitis; spissius viret ab colore malvae nomine accepto". (Plinius hic forma feminina Graeca q.e. *molochitis* utitur, quia diserte de molochitide gemma, non de molochita lapide, loquitur.) Apparet vocabula 'malvam' significantia voces viatrices esse, nam color malvaceus in magno pretio habebatur. Cum vocales primarum syllabarum magnopere varient (cf. μολόχη μολάχη μαλάχη), de substrato Mediterraneo, quod dicitur, agi videtur, nam fieri potest, ut voces separatim mutuatae sint ab alienis mercatoribus — nisi forte a μολάχη assimilatione regressiva μαλάχη, et progressiva assimilatione μολόχη, ducta sunt. Utcumque est, constat linguam Latinam voces Graecas ad malvam relatas in forma q.e. *moloch...* mutuatam esse, sicut *moloche* 'malva', *molochinus* 'malvaceus', *molochinarius* 'malvacei coloris infector', denique *molochites*, quamquam apud scriptores Graecos nec haec forma nec *molochitis* leguntur.

## Ubi reperiatur 
Molochites a quinto fere millennio in Aegypti paeninsula Sinaitica eruebatur, quamquam apud Aegyptios nondum in usu gemmario erat. Alius locus archaeologicus est Timna, vallis in meridiana parte Israelis situs. Notissimae sunt etiam fodinae in Uralibus iugis sitae non procul a Catharinopoli. Res publica democratica Congensis in praesenti exquisitum et subtilem molochiten parat. Molochites multifariam effoditur, sicut in Australia, Chilia, Arizona, Namibia. 

## Notae 
## Bibliographia 
* Hurlbut, Cornelius S. & Klein, Cornelis, 1985. *Manual of Mineralogy.* Editio vicesima. John Wiley and Sons. 
* Rapp, George R., 2002. *Archaeomineralogy.* Springer.
* Redard, Georges, 1949. *Les noms grecs en -της, -τις, et principalement en -ίτης, -ίτις : étude philologique et linguistique.* Klincksieck. 
* Schumann, Walter, 2002. *Edelsteine und Schmucksteine.* Editio tertia decima. BLV Verlags-GmbH. 

## Nexus externi 
* De vi et sensu coloris virentis apud Aegyptios
* De molochita naturali 

Categoria:Gemmae
Categoria:Mineralia
Hyacinthus (persona mythologica)

[thumb|*Mors Hyacinthi*, ab [Ioannes Broc|Ioanne Broc, pictore Francico, picta.]]
**Hyacinthus** in mythologia Graeca fuit puer formossisimus ab Apolline amatus, sed a Zephyro ex invidia occisus. Nam cum deus discum iaceret ventus eum in pueri caput impulit. Ex eius corpore post mortem, hyacinthus flos natus esse dicebatur. Saeculo octavo decimo, Wolfgangus Amadeus Mozart operam *Apollinem et Hyacinthum* composuit.

[thumb|upright=0.8|*Mors Hyacinthi,* ab [Ioannes Baptista Tiepolo|Ioanne Baptista Tiepolo, pictore Venetiano, picta.]]
Eius monumentum Amyclis in Laconia ostendebatur, ubi cultu heroico et feriis annuis honorabatur, Hyacinthiis dictis, nam filius conditoris eiusdemque eponymi, Amyclae, dicebatur.

## Notae 
## Plura legere si cupis 
*Alain Moreau, "Le Discobole meurtrier", ''Pallas. Revue d'études antiques'', 1988: 1-18.

*Adonis
*Homophylophilia

Categoria:Apollo
Categoria:Mythologia Graeca
Apollonius Rhodius

**Apollonius Rhodius** (Graece ) (natus ineunte saeculo III a.C.n.) fuit poeta\ epicus, vir eruditus, rector Bibliothecae Alexandrinae. Praecipue notus est carmine epico, quod *Argonautica* inscribitur, quo in opere de gestis mythicis Iasonis, Aesonis filii, et Argonautarum pellem auream petentium narrat.

Rhodius natu non erat, sed Graecus Aegyptius. Rhodi quidem aliquid temporis vivebat, ubi agnomen Rhodii accepit.

## Opera 
* *Argonautica*

## Nexus interni 
* Gulielmus Meyer

## Bibliographia 
* Mary R. Lefkowitz, "The Quarrel between Callimachus and Apollonius" in *Zeitschrift für Papyrologie und Epigraphik* vol. 40 (1980) pp. 1-19
* Susan A. Stephens, *Seeing double: intercultural poetics in Ptolemaic Alexandria*. Berkeley: University of California Press, 2003 ISBN 0520229738 Paginae selectae

## Nexus externi 
Categoria:Scriptores Graeci antiqui
Categoria:Scriptores Aegypti Graecoromani
Categoria:Incolae Rhodi
Categoria:Epici
Categoria:Bibliothecarii Graeci antiqui
Categoria:Auctores Graeci antiqui
Categoria:Nati saeculo 3 a.C.n.
Categoria:Mortui 215 a.C.n.
Categoria:Ptolemaeus II
Categoria:Ptolemaeus III
Hellenismus

**Hellenismus** (Graece Ἑλληνισμός) est cultus Graecus, qui post victorias Alexandri Magni late ad populos externos expandit. Notio aevi Hellenstici instituta est ab historico Germanico Iohanne Gustavo Droysen, qui dixit in Hellenismo et culturam Graecam et varias culturas Orientales coniunctas fuisse. Inde urbes praestantissimae ab Graecia ipsa ad Pergamum, Rhodum, Antiochiam, et Alexandriam commutatae sunt.

## De vocabulo 
Vocabulum Graecum Ἑλληνισμός primum in versione Bibliorum Septuaginta reperitur, nempe in libro secundo Maccabaeorum: ἦν δ᾽ οὕτως ἀκμή τις ῾Ελληνισμοῦ καὶ πρόσβασις ἀλλοφυλισμοῦ διὰ τὴν τοῦ ἀσεβοῦς καὶ οὐκ ἀρχιερέως ᾿Ιάσωνος ὑπερβάλλουσαν ἀναγνείαν. Idem versus In Nova Vulgata sic redditur: "Erat autem sic culmen quoddam Graecae conversationis et profectus alienigenarum moris, propter impii et non summi sacerdotis Iasonis inauditam contaminationem". Amator Hellenismi est Ἑλληνιστής (Hellenista), vel Latine fortasse *Graecanicus*.

## Historia
Historici hodierni aetatem Hellenisticam Alexandro Magno anno 323 a.C.n. mortuo incepisse intellegunt. Cuius exercitus partes orientales circum Mare Internum, Aegyptum, Mesopotamiam, Persiam, Asiam Mediam, partesque Indiae vicerunt, quo mortuo compluria certamina evenerunt, bella Diadochorum (Graece *Διάδοχοι* significantur "Subsequentes") appellata. Quae finita sunt anno 281 a.C.n., imperiis separatis constitutis quattuor:

*Ptolemaei in Aegypto sedibus Alexandria;
*Seleucidae in Syria et Mesopotamia sedibus Antiochia;
*Antigonidae in Macedonia et Graecia Media;
*Attalidae in Anatolia sedibus Pergamo.

Terras occidentales a Tigride fluvio aliquantulum Diadochi obtinebant, quas terras regnavit, donec Romani sub sua auctoritate redigerunt saeculis 2 et 1 a.C.n. In maximam ex orientalibus partibus Parthici eruerunt, sed Hellenismus superstetit procul in locis remotis, sicut Regnum Graeco-Bactrianum aut Regnum Indo-Graecum in septentrionale India, aut Bosphorus Cimmerianus. Cultura Graecanica in orientali parte Imperii Romani praevalebat usque ad emergentes Christianitatem et Imperium Constantinopolitanum.

Finis aetatis Hellenisticae est fere intellectum anno 31 a.C.n. accidisse, cum Aegyptus Ptolemaeus omnino ab Romanis proelio ad Actium facto victus est. Evenit, ut Cleopatra, ultima regina Aegyptia, sibi mortem conscisceret, cuius regnum Octavianus cepit.

## Notae 
## Bibliographia 
* Daniel Ogden, *Polygamy, prostitutes and death: the Hellenistic dynasties*. Londinii: Duckworth, 1999

*Bithynia (regnum)

!
Passeriformes

**Passeriformes** sunt ordo avium qui plus quam dimidiam omnium specierum aviariarum partem comprehendit. Aliis aviis dissimiles, haec sunt duobus digitis porro versis, uno retro verso, quibus facilius in arboribus insidere possunt. Sunt unus ex diversissimis vertebratorum terrestrium ordinibus, pluribus quam quinque milibus speciebus descriptis.

## Notae 
## Bibliographia 
* Jan Ohlson, Jon Fjeldsâ, Per G. P. Ericson, "Tyrant flycatchers coming out in the open: phylogeny and ecological radiation of Tyrannidae (Aves, Passeriformes)" in *Zoologica Scripta* vol. 37 (2008) pp. 315–335
* Jose G. Tello et al., "Phylogeny and phylogenetic classification of the tyrant flycatchers, cotingas, manakins, and their allies (Aves: Tyrannides)" in *Cladistics* vol. 25 (2009) pp. 429–467

**Campephaga*
**Knipolegus cyanirostris*
**Knipolegus lophotes*
**Satrapa icterophrys*
*Thamnophilidae

## Nexus externi 
Categoria:Ordines animalium
!
Categoria:Taxa Linnaei
Categoria:Taxa 1758
Ioannes Villani

[thumb|200px|Statua Ioannis Villani, [Florentiae]]

** Ioannes Villani** (natus circiter anno 1280 Florentiae - ibidem propter pestem anno 1348 obiit) fuit historicus Italicus. 

## Lege etiam 
* Maria Elisabeth Franke: *Kaiser Heinrich VII. im Spiegel der Historiographie*. Köln/Weimar/Vindobona 1992, pag. 133 segg. 
* M. Luzzati: *Villani, Giovanni*. In: *Lexikon des Mittelalters*. Vol. 8, Pag 1678 segg.
* Franca Ragone: *Giovanni Villani e i suoi continuatori: la scrittura delle cronache a Firenze nel Trecento*. Roma 1998.
* Giovanni Villani: *Nuova Cronica.* Editus a Ioanne Porta, 3 Vol. Parma 1991.

## Nexus externi 
* Nova Chronaca Italiane
* [Chronica Villani (Anglice(https://la.wikipedia.org/wiki/Anglice))]

Categoria:Scriptores Italiae
Categoria:Historici Italiae
Categoria:Nati 1280
Categoria:Mortui 1348
Categoria:Auctores Italiani
Laelius de amicitia

***Laelius de amicitia*** est dialogus philosophicus M. Tulli Ciceronis, quem scripsit anno 44 a.C.n., Caesare necato, quia Titus Pomponius Atticus Ciceronem aliquid scribere de amicitia oraverat. Liber narrat de amicitia inter Publium Scipionem Aemilianum, nuper mortuum, et Gaium Laelium (cos. 140), qui est persona princeps dialogi.

## Contextus 
Scipione Aemiliano mortuo Quintus Mucius Scaevola (olim re vera magister Ciceronis) et Gaius Fannius Strabo Laelium rogant de maxima illa amicitia qua ipse cum Scipione jungebatur. Laelius dicit nullam veram amicitiam exstare nisi inter bonos (pars 18). Amicitia est "omnium divinarum humanarumque rerum cum benevolentia et caritate consensio" (pars 20), et amicus est quasi alter idem (pars 80).

## Nexus Externi 
*Textus apud The Latin Library
*Textus apud Vicifontem
**Laelius* Anglice versus

Categoria:Litterae Latinae aetatis Rei Publicae
Categoria:Libri morales
Categoria:Italiae scripta
Categoria:Scripta 44 a.C.n.
Categoria:Marcus Tullius Cicero
Monopolium

**Monopolium**  (Graece μονοπώλιον) est si in foro seu mercatura unus modo venditor est. Exempli gratia in Germania, Societas Ferriviaria Germanica paene unica societas quae vectionem ferriviariam vendit. Et gradu mundi Microsoft modum "Includere, extendere, exterminare" fecit contra programmaturas liberas at et Iudicium Civitatium Foederatae Americae et Iudicium Unionis Europaeae hoc contra leges indicaverunt.

Saepe autem quod monopolium est in mercatura nationali desinit esse in mercatura orbis terrarum. Ex altera parte monopolio monopsonium respondit. Quod monopolium libertatem et iustitiam mercatus violat, a lege Liberalismi restingetur vel prohibetur.

Carolus Marx in suo libro "*Das Kapital*" ex accumulatione capitali centrata monopolium facere putavit.

*Capitalismus
*Corruptio
*Forum mundi universi
*Imperialismus
*Oligopolium
*Privilegium

## Notae

Categoria:Oeconomia
Monopsonium

**Monopsonium** (-ii, *neutr.*) est si in foro seu mercatura unus modo emptor est. Exempli gratia magistratus rei publicae unici sunt qui maiora arma a societatibus fabricatoriis emunt. Saepe autem quod monopsonium est in mercatura nationali desinit esse in mercatura orbis terrarum. Ex altera parte  monopsonio monopolium respondit.
Smaragdus

thumb|200px|*Smaragdus*
thumb|Smaragdi politi

**Smaragdus** (a Graeco σμάραγδος) est gemma viridis generis berylli, quae beryllium, chromium, et vanadium continet, e quibus virentem habet colorem. Plures smaragdi in Columbia et Brasilia inveniuntur.

## De smaragdi apud antiquos usu et aestimatione 
Antiquis temporibus smaragdus in monte Smaragdo in Desertis orientalibus Aegypti sito effodiebatur, sicut Wali Sikait in regione Sikait Zabara. Deinde smaragdi effossi ad emporium vicinum Berenicen portati navibus onerariis Alexandriam vehebantur. 

Smaragdi apud antiquos permagni aestimabantur, ut apparet ex eo quod de Polycratis anulo narratur. Polycrates, tyrannus Samius, cui omnia prospere evenerant, arbitratus secundam fortunam sibi non patere, nisi aliquam abiciat rem, cuius abiectio quam maxime animum offendat. Cum nihil haberet carius smaragdo anulario, in mare vectus anulum illum in profundum abiecit. 

Etiam torques smaragdinae in picturis Pompeianis inveniuntur. Smaragdo etiam vis sanativa  adscribebatur. Praeterea symbolum erat fidei et Christi.

## Notae 
*Tabula smaragdina

## Bibliographia 
* Bastomsky S. J. (1972) The emperor Nero. A forerunner of Salvino degli Armato. *Apeiron* 6: 19-23.
* El Shazly, E.M. & Hassan, M.A. (1972): Geology and radioactive mineralisation at Wadi Sikait-Wadi El Gemal area, Eastern Desert. *Egyptian Journal of Geology* 16: 201-234.
* Giuliani, G. (2001): L’exploitation des mines d’emeraude d’Autriche et de la Haute Egypte à l’Epoque Gallo-Romaine; mythe ou réalité? *Revue de Gemmologie* 143: 20-24.
* Grundmann, G. (2001) Die Smaragd-Vorkommen der Welt. *ExtraLapis* 21: 26-37.
* Grundmann, G. & Morteani, G. (1993) Smaragdminen der Cleopatra: Zabara, Sikait und Umm Kabo in Ägypten. *Lapis* 18: 27-39.
* Meadows J. W. (1945) Pliny on the smaragdus. *Classical Review* 59: 50-51. 
* Šedinová, Hana (1997) Smaragd. *Listy filologické* 120: 225-250. 
* Schneider, O. & Arzruni, A. (1892) Der Aegyptische Smaragd. *Zeitschrift für Ethnologie* 24: 41-91.
* Shaw, Ian & Bunbury, Judith & Jameson, Robert (1999) Emerald mining in Roman and Byzantine Egypt. *Journal of Roman Archeology* 12: 203-215. 
* Woods, David (2006) Pliny, Nero, and the « emerald » (NH 37, 64). *Arctos* 40: 189-196. 
* Younis, Sobhy A. & al. (1999-2000) Wadi Sikait, the ancient emerald mine sites, Egypt : a geo-archaeological investigation. *ASAE* 75 : 229-244.

Categoria:Gemmae
Categoria:Silicata
Melanoma malignum

thumb|Melanoma malignum mensurae circiter 2.5 cm (1 in) per 1.5 cm (0.6 in) cum finibus irregularibus, bracchium sinistrorsum, coloribus diversis, diameter plus quam 6 mm (0.24 in).
**Melanoma malignum** (a verbo Graeco *μελάνωμα* 'nigredo') est detrimentosus cancer cutis transformatione melanocytorum maligna causa. Saepe expositio cutis radiatione nimis ultraviolacea mutationem geneticam efficit. Diagnosis praematura profecto tractationis praesto videtur. Regula ABCDE mutationes cutis suspiciosas recte et diligenter cognosci iuvat. Vitare radiationem prolongatam maximum momentum praesidii contra morbum hunc periculosum habet, praesertim neglegentia melanomae crescentis postremo metastasum creationem efficere potest.

## Regula ABCDE 
Regula haec quinque notae includit: 
# **A**symmetria — Symmetria disrupta est
# **B**racchia — mutatio cutis non distincte, non concinniter videtur et finibus irregularibus
# **C**olor — pars suspiciosa varietates colorum ostendit
# **D**iameter — circumferentia plus quam 6 mm (0.24 in)
# **E**volutio — incrementum continuum
Praesentia notarum investigationem dermatologicam poscit.

* Dermatologia
* Metastasis
* Oncologia
* Sol

## Bibliographia 
* Bertz J: *Epidemiologie des malignen Melanoms der Haut*. Bundesgesundheitsblatt 44(5), pag. 484 - 490 (2001), ISSN 1436-990

## Nexus externi 
* De signis monitoribus. 

Categoria:Dermatologia
Categoria:Cutis
Categoria:Cancer
Infarctus cordis

[thumb|250px|**Infarctus [cordis** ("2") propter clausuram ("1") partis arteriae coronariae sinistrae ("LCA")]] 
**Infarctus cordis** vel potius **infarctus myocardii** est hominibus gravis morbus, in quo una arteriarum coronariarum obstruitur, propterquod pars cordis a sanguine non iam inrigatur. Deinde necrosis musculi cardialis et nonnumquam obitus sequitur.
Hic infarctus in civitatibus opulentibus creber est et multos mortes efficit. In animalibus infarctus myocardii raro occurrit.

## Aetiologia 
Momentum maximum infarctūs cordis atherosclerosis habet. Hypertonia vel fumatio vel hyperlipidaemia primum in arteriosclerosem, deinde atherosclerosem ducant. Nuper grex medicorum Canadaniensium influenzam etiam infarctum efficere posse demonstravit.

## Indicia morbi 
* Angina pectoris, id est dolor in pectore saepe sed non semper vehemens et sensus pressionis post sternum vel compressionis pectoris;
* Dolores bracchii (saepe sinistri), colli, umeri, dorsi, vel abdominis superioris;
* Difficultates spirandi ac horror mortis.

[thumb|left|Sedes dolorum **infarctus:** in regione [Ruber|rubra crebro et vehementius; in regione punicea rarius et levius]]
thumb|Sedes dolorum **infarctus:** Vide imaginem ad sinistram

* Arteriosclerosis
* Electrocardiogramma
* Insufficientia cordis
* Paradoxum Israeliticum

## Notae 
Categoria:Causae mortis
Categoria:Morbi cardiologici
Categoria:Necessitates medicae (morbi)

## Nexus externi 
* Societas Cordis Americana: symptomata infarctus cordis.
Aequatio Lorentziana

**Aequatio Lorentziana** (nomen apud gloriam Henrici Antonici Lorentz) describit, quomodo campus electromagneticus vim in particulis quae onus habent pariat, et in aequationibus Maxwellianis basem physicae electromagneticae fundat.

## Aequatio Lorentziana vectorali forma scripta 
### Unitatibus MKSA 
Aequatio Lorentziana forma vectorali (unitatibus MKSA) modo scriptae est sic

: \vec \mathbf{F} = q (\vec \mathbf{E} + \vec \mathbf{v} \times \vec \mathbf{B}),

ubi 
:\vec \mathbf F est vis electromagnetica (in Newtoniis)
:\vec \mathbf E est campus electricus (in Voltiis per metrum)
:\vec \mathbf B est campus magneticus (in Weberiis per metrum quadratum, aut equivalenter Teslis)
:q est onus electricum particulae (in Coulombiis)
:\vec \mathbf v est velocitas momentanea particulae (in metris per secundum), et
: \times  est productum vectorialis sive productum crucis.

### Unitatibus Gaussiana CGSF 
Aequatio Lorentziana forma vectorali (unitatibus Gaussiana CGSF) modo scriptae est sic

:\vec \mathbf{F} = q (\vec \mathbf{E} + \vec \frac {\mathbf{v}}{c} \times \vec \mathbf{B})

ubi 

:\vec \mathbf{B} est campus magneticus in Gaussibus vel dyniis per Franklin, 
:\vec \mathbf{E} campus electricus in Gaussibus vel dyniis per Franklin, 
:q est onus electricum particulae (in Franklinibus)
:\vec \mathbf v est velocitas momentanea particulae (in centimetris per secundum), et
: \times  est productum vectorialis sive productum crucis.

## Aequatio Lorentziana tensorali forma scripta 
Aequatio viris Lorentzianae scribere possumus in forma tensorali covariante (unitatibus MKSA) sic:

:: \frac{d p^\alpha}{d \tau} = q u_\beta F^{\alpha \beta} 

ubi
 
::\tau  est tempus proprium particulae,
::*q* est onus electricum particulae (in Coulombibus),
::*u* est 4-velocitas particulae (in metris per secundum), definita sicut:
::u_\beta = \left(u_0, u_1, u_2, u_3 \right) = \gamma \left(c, v_x, v_y, v_z \right) \, et

::*F* est tensor campi electromagnetici (in Teslis) definitus sicut: 

::F^{\alpha \beta} = \begin{bmatrix}
0 & -E_x/c & -E_y/c & -E_z/c \\
E_x/c & 0 & -B_z & B_y \\
E_y/c & B_z & 0 & -B_x \\
E_z/c & -B_y & B_x & 0
\end{bmatrix}
. 

### Demonstratio 
Pars \mu =1 viris electromagnetica est:

:: \gamma \frac{d p^1}{d t} = \frac{d p^1}{d \tau} = q u_\beta F^{1 \beta} = q\left(-u^0 F^{10} + u^1 F^{11} + u^2 F^{12} + u^3 F^{13} \right) .\,

ubi  \tau  est tempus propium particulae. Elementa tensoris *F* electromagnetici substituta obtinemus:

:: \gamma \frac{d p^1}{d t} = q \left(-u^0 \left(\frac{-E_x}{c} \right) + u^2 (B_z) + u^3 (-B_y) \right) \,

Et si expressim introducimus partes quattuor-velocitatis, deinde obtinemus 

:: \gamma \frac{d p^1}{d t} = q \gamma \left(c \left(\frac{E_x}{c} \right) + v_y B_z - v_z B_y \right) \,

:: \gamma \frac{d p^1}{d t} = q \gamma \left( E_x + \left(\mathbf{v} \times \mathbf{B} \right)_x \right) .\,

Calculatio partium \mu = 2 et \mu = 3 est similis, postquam obtinemus aequationem Lorentzianam :

:: \gamma \frac{d \mathbf{p} }{d t} = \frac{d \mathbf{p} }{d \tau} = q \gamma \left(\mathbf{E} + (\mathbf{v} \times \mathbf{B})\right) \,.

*Paradoxum geminorum

Categoria:Physica
Paschalis III

**Paschalis III** (natus *Guido e Crema* die ignoto Lucae; mortuus Romae die 20 Septembris 1168) fuit antipapa ab anno 1164 usque ad mortem, id est inter pontificatum papae Alexandri III. 

Anno 1164 post mortem antipapae Victoris IV Guido Papa cum auxilio factionis imperatoris Friderici I creatus est

Paschalis III imperatorem Carolum Magnum sanctum fecit et die 1 Augusti 1167 Friderici I ex novo insigne imperium capiti imposuit. 

Anno 1179 in Concilio Lateranensi Tertio omnia decreta antipapae Paschalis III nulla declarata sunt.

## Bibliographia 
* 

## Nexus externi 
* 

Categoria:Antipapae
Categoria:Mortui 1168
Categoria:Nati saeculo 11 aut 12
Categoria:Alexander III (papa)
Victor IV (antipapa 1159-1164)

, nomine nativo ''Octaviano de' Crescenzi Ottaviani de Monticelli* (natus Tiburi anno 1095 ; Lucae mortuus die 20 Aprilis 1164) fuit antipapa ab anno 1159 usque ad mortem, id est sub pontificatu papae Alexandri III. Ab imperatore Friderico I favebatur.

## Bibliographia 
* F. Barlow, "The English, Norman and French Councils Called to Deal with the Papal Schism of 1159" in *English Historical Review* vol. 51 (1936)
* H. Boehmer, "Carmina ad schisma Alexandrinum pertinentia" in  *Libelli de lite* vol. 3 (1897) pp. 547-554
* Mary G. Cheney, "The Recognition of Pope Alexander III" in *English Historical Review* vol. 84 (1969)
* 
* P. Kehr, "Zur Geschichte Victors IV."in *Neues Archiv* vol. 46 (1926)
* I. S. Robinson, *The Papacy, 1073–1198: Continuity and Innovation* (Cantabrigiae: Cambridge University Press, 1990) pp. 472-497
* H. Schwarzmaier, "Zur Familie Viktors IV. in der Sabina" in *Quellen und Forschungen aus italienischen Archiven und Bibliotheken'' vol. 48 (1968)

## Nexus externi 
* 
* 
* John Paul Adams, "Sede Vacante 1159" et Documenta

Categoria:Legati pontificales
Categoria:Antipapae
Categoria:Mortui 1164
Categoria:Nati 1095
Categoria:Alexander III (papa)
Categoria:Fridericus I (imperator)
Categoria:Excommunicati
Russica Sovietica Foederativa Socialistica Res Publica

|- 
| align=center colspan=2 |250px|center|Russica SFSR in Unione Sovietica RSFSR in URSS
|- 
|} 

**Russica Sovietica Foederativa Socialistica Res Publica, RSFSR** (Russice Российская Советская Федеративная Социалистическая Республика, РСФСР; *Rossijskaja Sovetskaja Federativnaja Socialističeskaja Respublika, RSFSR*) fuit civitas sui iuris, plerumque in Russia consistens, quae ab anno 1917 ad annum 1991 exstabat. 

Russica Sovietica Foederativa Socialistica Res Publica formata est ob Revolutionem Octobris, quae die 25 Octobris Calendarii Iuliani, seu 7 Novembris Calendarii Gregoriani, anno 1917 in Russia accidit. Mense Ianuario anni 1918 Tertius Omnirussicus Conventus Sovietorum Russiam rem publicam Sovietorum et foederationem declaravit. Anno illo scita est prima huius rei publicae constitutio (constitutio secunda Russicae SFSR scita anno 1937). 

Anno 1922, RSFSR cum Ucraina, Ruthenia Alba, et Foederatione Transcaucasica, rebus publicis sovieticis socialisticis, Unionem Sovieticam (URSS) creavit, cuius res publica maxima (tres quartae terrae et plus dimidium populationis Unionis amplectens) fuit. Moscua, metropolis Russicae SFSR, fuit caput unionis. RSFSR quadraginta novem regiones, sex territoria, sedecim res publicas autonomas, quinque regiones autonomas, et decem districtus (vel circulos autonomos nationales) comprehendbat.

Mense Decembri anno 1991, Unione Sovietica dilapsa, RSFSR Foederatio Russica appellari coepit.

## Nota 
## Fontes 
* Pagina de Russica Sovietica Foederativa Socialistica Re Publica *Encyclopaediae Sovieticae Magnae* editionis tertiae 
* *Dictionarium novum illustratum encyclopaedicum* (Russice) – Новый иллюстрированный энциклопедический словарь/ Ред. кол.: В.И. Бородулин, А.П. Горкин, А.А. Гусев, Н.М. Ланда и др. – М.: Большая Российская энциклопедия, 2001. – ISBN 5-85270-259-5 

## Nexus externi 
* Pagina de Russica Sovietica Foederativa Socialistica Re Publica *Encyclopaediae Russicae Magnae* 

Categoria:Condita 1917
Categoria:Historia Russiae
Categoria:Unio Sovietica
Heraclidae

**Heraclidae** seu **Heracleidae** fuerunt complures posteri Herculis, praecipue intelleguntur esse Hylli, qui fuit maximus natu ex quattuor filiis a Deianira (aliquando Hyllus putatur filius Herculis a Melita). Alii Heracleidae erant Macaria, Lamos, Manto, Bianor, Tlepolemus, et Telephus. Qui Heracleidae, ut fama erat, fuerunt reges Doriei, qui regna Peloponnesiaca Mycenas, Lacedaemona, et Argum vicerunt, quoniam enuntiaverunt ius esse regnantibus per genetorem. Quod saepius est vocatum "Incursio Doriana."

!
Argus

**Argus** est:
# Argus, tertium album a grege *Wishbone Ash* prolatum. 
# Argus (-i, m.) gigas mythologiae Graeca

* Argos
Helicobacter pylori

***Helicobacter pylori*** (Graece ἕλιξ *spiralis* + βακτήριον *bacillum*) est bacterium quod in muco stomachi duodenique hominis habitat, et multos morbos efficit, inter quos ulcus pepticum, gastritidem, duodenitidem, et cancrum stomachi. Antibioticis coniunctis eradicari potest.

Anno 1979, Barry Marshall et Ioannes Robertinus Warren hoc bacterium invenerunt, qua pro causa Praemium Nobelianum physiologiae et medicinae anno 2005 acceperunt.

## Notae
Categoria:Gastroenterologia
Categoria:Proteobacteria
Categoria:Taxa Marshall
Categoria:Taxa Warren
Categoria:Taxa 1985
Mariopolis

, vulgo ''Mariupol' * (Ucrainice *Маріуполь*), est urbs circiter 500&thinsp;000 incolarum et magnus portus ad Paludem Maeotidem in regione Donetskensi Ucrainae (Re Publica Populari Donetskensi) sita. In ostio Istriani fluvii iacet. Multi locutores linguae Graecae Ponticae Mariopolim incolunt. 

Mariopolis est urbs artibus dedita, praecipue metallurgiae et machinis fabricatis.

## Historia
[thumb|left|upright=0.8|Dramaticum [theatrum Mariopolitanum]]
Adamacha vel Domacha Cosacorum Zaporoviensium castellum loco Mariopolis erat. Non satis clarum est, an *Baly Sarai* urbs Tarttariae Minoris hoc loco vel alio propinquo situa erat. Anno 1778 Paulopolis (*Pavlovsk, Pavlograd*) urbs Russica hic aedificari coepit; anno 1779 Mariopolis nomen accepit (in honorem Mariae Theodori filiae, Pauli imperatoris uxoris). Anno 1780 Graeci orthodoxi e Tartaria Minore deducti hic collocati sunt. Circuli gubernii Asoviensis Mariopolis caput erat. Bello Crimaeano destructa erat. Ferrivia anno 1882 aedificata. Saeculo XIX exeunte permultae fabricae metallis producendis Mariopoli construebantur. Annis tricesimis saeculo XX *Azovstal''' fabrica maxima chalybi producendo in litore marino ad ostium Istriani fluvii construebantur (anno 2022 destructa). Annis ab 1948 ad 1989 nomen Andreae Ždanov coenonistae urbs ferebat.

Per incursionem Russicam in Ucrainam anno 2022, Mariopolis atrociter et saevissime oppugnabatur.

## Notae
## Nexus externi 
* Situs interretialis urbis proprius.

Categoria:Condita 1778
Categoria:Portus paludis Maeotidis
Categoria:Regio Donetskensis
Categoria:Urbes rei publicae popularis Donetskensis
Categoria:Urbes Ucrainae
Duodenum

[thumb|Membra ventris. Duodenum per colorem [caeruleus|caeruleum et numerum **6** indicatum est.]] 

**Duodenum** sive **dodecadactylon** seu **dodecadactylum** est prima atque brevissima pars intestini tenuis, circa 30 centimetra longa, quod est circiter latitudo duodecim digitorum. Haec est ratio eius nominis ex verbis *duodenorum digitorum* deducti.

## Morbi duodeni
*Ulcus duodeni

* Spatium retroperitoneale
* Truncum coeliacum

## Notae 
Categoria:Apparatus digestorius
Georgius Bush

**Georgius Bush** (Anglice *George Bush*) est nomen duorum praesidum Civitatum Foederatarum Americae:

#Georgius H. W. Bush (*George Herbert Walker Bush*), sive Georgius Bush maior, pater alteri, qui 1989-1993 41º praeses fuit;
#Georgius W. Bush (*George Walker Bush*), sive Georgius Bush minor, filius alteri, qui nunc 43º praeses est
Yersinia pestis

***Yersinia pestis*** est bacterium quod morbum pestis efficit.
thumb|Bacillum yersiniae pestis

## De etymologia 
*Yersinia pestis* (Lehmann et Neumann 1896) van Loghem 1944. N.L. fem. n. (Neolatinum substantivum femininum) Yersinia, nomen sumptum de bacteriologo A. J. E. Yersin, qui primus fuit qui organismum separavit anno 1894.

## De historia 
Hoc bacterium anno 1894 inter contagium pestis in Hongcongum ab Alexandro Yersin medico Helvetico-Francico inventum est. Yersin ei nomen imposuit *Pasteurella pestis,* sed anno 1967 bacterio novum nomen honoris Yersin impositum est.

## Notae 
## Bibliographia 
* Marcel Keller et al., "Ancient Yersinia pestis genomes from across Western Europe reveal early diversification during the First Pandemic (541–750)" in *PNAS* vol. 116 no. 25 (18 Iunii 2019) pp. 12363-12372
* Lisa Seifert et al., "Genotyping Yersinia pestis in Historical Plague: Evidence for Long-Term Persistence of Y. pestis in Europe from the 14th to the 17th Century" in *PLOS One* (3 Ianuarii 2016)
* Maria A. Spyrou et al., "Phylogeography of the second plague pandemic revealed through analysis of historical Yersinia pestis genomes" in *Nature Communications]* vol. 10 no. 4470 (2 Octobris 2019)
* David M. Wagner et al., "[Yersinia pestis and the Plague of Justinian 541–543 AD: a genomic analysis](https://www.thelancet.com/journals/laninf/article/PIIS1473-3099(13)70323-2/fulltext)" in *The Lancet: Infectious Diseases* vol. 14 no. 4 (1 Aprilis 2014) pp. 319-326

*Inguinalis plaga
*Mors atra
*Pestis

## Nexus externi 
Categoria:Enterobacteria
Categoria:Morbi bacteriales
Categoria:Taxa van Loghem
Categoria:Taxa 1944
Categoria:Species bacteriorum
Victor IV (antipapa 1138)

**Victor IV ** (natus Gregorius Conti e Ceccano die ignoto) fuit antipapa anno 1138, id est inter pontificatum papae Innocenti II.

## Nexus externus Germanice 
* 

Categoria:Antipapae
Categoria:Nati saeculo 11
Categoria:Mortui saeculo 12
Vas sanguineum

[thumb|Constructio **vasis sanguinei** e. g. [aortae**1** Adventitia - **2** Media - **3** Intima.]]

 (-āsis -eī, *n.*; gen. pl. -āsōrum -eōrum; dat. et abl. pl. -āsīs -eīs) est ductus, in quo sanguis per corpus humanum fertur. Omnia vasa sanguinea formant apparatum circulatorium. Vasa sanguinea dividuntur in arterias, quae sanguinem e corde auferunt, deinde in venas, quae sanguinem ad cor referunt, tandem in vasa capillaria. Rami arteriarum minimi sunt arteriolae. Similiter minimi rami, qui sanguinem colligunt ex variis partibus et organis, sunt venulae, quae confluentes formant venas. Vasa capillaria sunt minima vasa cum parietibus tenuibus, quae arteriolas et venulas connectunt, alimenta dispensant relictaque cum immunditiis colligunt.

## Historia 
[thumb|upright= 1.2|Schema [venarum, arteriarum, et capillarium.]]
Gulielmus Harvey circulationem sanguinis anno 1628 recte in libro *"Exercitatio Anatomica de Motu Cordis et Sanguinis in Animalibus"* primum descripsit.

## Divisio 
Vasa sanguinea secundum fluxum sanguinis dividuntur in:
# Aortam
# Arterias 
# Arteriolas 
# Capillaria 
# Venulas 
# Venas 
# Venam cavam superiorem/inferiorem

## Constructio anatomica 
Paries magni vasis sanguinei a tribus coriis constituta est: 
# Tunica intima, aut simpliciter: *Intima*
# Tunica media, aut simpliciter: *Media*
# Tunica externa aut *Adventitia*

## Vasorum sanguineorum morbi (angiopathiae) 
Insalubres structurae mutationes functionumque atque perturbationum prope vasa *angiopathiae* sive *vasculopathiae* nominantur. Inter angiopathias atherosclerosis momentum maius quoad salutem habet. Quidam morbi ut diabetes mellitus, hypertensio arterialis, hyperlipidaemia post multos annos structuram vasorum detrimento afficiunt ac tandem perfusioni tantopere obsunt, ut angustiae (stenoses) in periculosos vitam minantem statūs adducant, inibi ischaemias ut in apoplexia cerebri *ischaemica* sive infarctu cordis producentes.

## Notae 
* Rete mirabile

Categoria:Angiologia
!
Malleus (discretiva)

#Malleus, instrumentum quo clavi in lignum defiguntur.
#Malleus, nomen ossiculi parvi in aure.
#Malleus, grex rockickus "black metal."
#Malleus Scotorum, nomen Edwardi I, regis Angliae
#*Malleus Maleficarum,* liber mediaevalis contra magas.
#*Malleus Satani,* liber a Susanna Ruthven scriptus
#*Bellerochea malleus,* diatomus aquaticus, etiam *Triceratium malleus.*
# Infectio per bacterium pseudomonadem mallei (ICD-10: A24.0)
Anacletus II

**Anacletus II**, natus *Pietro Pierleoni* (1090–1138), fuit antipapa inter pontificatum papae Innocentii II. 
 
## De vita 
Romae natus est nobili familia Iudaea circiter anno 1090. Primum monachus Benedictinus, deinde cardinalis fuit, ac saepe legatus papalis in Francia et Anglia versatus est. Lutetiae et apud abbatiam Cluniaci studia exercuit. Ab anno 1130, Honorio II nuper mortuo, papa creatus est, quamquam non extra Romam acceptus. Romae die 25 Ianuarii 1138 mortuus est.

## Bibliographia 
* Bautz, Friedrich Wilhelm, ed. 1975. Anaklet II, Gegenpapst. *Biographisch-Bibliographisches Kirchenlexikon*, vol. I 155–156. ISBN 3-88309-013-1 
* Stroll, Maria, 1987. *The Jewish Pope: Ideology and Politics in the Papal Schism of 1130*. Brill.

Categoria:Mortui 1138
Categoria:Nati 1090
Categoria:Antipapae
Tibia

Vide:
#Tibia (instrumentum musicum)
#Tibia (terminus anatomicus)
#Tibiae Instrumentum factum duabus tibiis.
#Tibia recta
Tarsus

* Tarsus, urbs Turciae praeclara
* Tarsus sive Tarsia, modestior Turciae urbs ad flumen Sangarium iacens
* Tarsus, os
Talus

#Talus est aleae species.
#Talus est os pedis.
#Talus in mythologia est automaton a Vulcano creatum ad Cretam defendendam.
#Talus est res quae transistores multos inter se conexos continet, vide Talum (informatica).
Gregorius VIII (antipapa)

**Gregorius VIII ** (natus ut Mauritius Burdinus, mortuus 1137 in La Cava) fuit antipapa a die 8 Martii 1118 usque ad mensem Aprilem 1121, id est inter pontificatum paparum Gelasii II et Callisti II.

## Nexus externus Germanice 
* 

Categoria:Antipapae
Categoria:Mortui 1137
Categoria:Nati saeculo 11