Commentarii (Matthiolus)

[thumb|*Discorsi*: titulus editionis primae, Venetiis, 1544 ([Institutum Wellcome)]]
[thumb|*[Rheubarbarum|Rheum rhabarbarum*: *Discorsi* (Venetiis, 1544) p. 675 (Exemplar manu tinctum. Institutum Wellcome)]]
[thumb|*Commentarii*: titulus editionis Latinae secundae, Venetiis, 1558 (Bibliotheca medica Countway [Universitas Harvardiana|universitatis Harvardianae)]]
**Commentarii** in libros *De materia medica* Dioscoridis, iuxta versionem Italianam illius operis, a Petro Andrea Matthiolo anno 1544 editi sunt sub titulo *Di Pedacio Dioscoride Anazarbeo libri cinque della historia & materia medicinale, tradotti in lingua volgare italiana ... con amplissimi discorsi & commenti & dottissime annotationi & censure*. Idem postea versionem Latinam tam Dioscoridis quam commentariorum divulgavit sub titulo *Commentarii in libros sex Pedacii Dioscoridis Anazarbei de Materia Medica*. Editio prima sine imaginibus, editiones posteriores cum permultis plantarum depictionibus proderunt.

## Editiones et versiones 
* 1544 : *Di Pedacio Dioscoride Anazarbeo libri cinque della historia & materia medicinale, tradotti in lingua volgare italiana da M. Pietro Andrea Matthiolo Sanese Medico, con amplissimi discorsi & comenti & dottissime annotationi & censure del medesimo interprete* ; textus apud Internet Archive  Editio Mantuana 1549 apud archive.org 1551  1559 1559 1568 1568  1585 1621 1645 1712
* 1548 : *Il sesto libro di Pedacio Dioscoride Anazarbeo, in cui si tratta de i rimedi de i veleni ...* Venetiis 
* 1554 : *Petri Andreae Matthioli Medici Senensis Commentarii in libros sex Pedacii Dioscoridis Anazarbei de Materia Medica adjectis quam plurimis plantarum & animalium imaginibus eodem authore*  Editio 1558 apud archive.org 1558 1560 1560 1560 Lugduni 1562 1565 1565 1574 1583
* 1561 (Antonius Pinaeus, interpr.) : *Les Commentaires de M. P. André Matthiolus sur les six livres de Pedacius Dioscoride Anazarbéen de la matière médicale*  Editio 1572 apud archive.org  Editio 1627 apud BiuSanté
* 1572 (Jean Des Moulins, interpr.) : *Commentaires de M. Pierre André Matthiole médecin Senois sur les six livres de Ped. Dioscoride Anazarbéen de la matière médecinale*. Lugduni: Guillaume Rouille, 1572 
* 1586 (Ioachimus Camerarius, interpr.) : *Kreutterbuch desz hochgelehrten unnd weitberühmten Herrn D. Petri Andreae Matthioli*  Textus
* 1598 (Casparus Bauhinus, ed.) : *Petri Andreae Matthioli Opera quae extant omnia: hoc est, commentarii in VI libros Pedacii Dioscoridis Anazarbei De medica materia, adiectis in margine variis Graeci textus lectionibus ... De ratione distillandi ... Apologia in Amatum Lusitanum ... Epistolarum medicinalium libri quinque ... Dialogus de morbo Gallico*. Francofurti  Textus; Textus

## Notae 
## Bibliographia 
; Controversiae
* 1553 : Amatus Lusitanus, *In Dioscoridis Anazarbei De medica materia libros quinque ... enarrationes eruditissimae*. Venetiis: G. Scoto Textus editionis 1557 Textus editionis 1558
* 1557 : Melchior Guilandinus, Conradus Gesnerus, *De stirpium aliquot nominibus vetustis ac novis epistolae duo*. Basileae: apud Episcopium iuniorem 
** editio aucta 1558 : *De stirpibus aliquot epistolae V ... Manuco diattae, hoc est aviculae Dei, descriptio*. Patavii: apud Gratiosum Perchacinum 
* 1558 : Melchior Guilandinus, *Apologiae adversus Petrum Andream Matthaeolum liber primus qui inscribitur Theon*. Patavii: apud Gratiosum Perchacinum 
* 1558 : Petrus Andreas Matthiolus, *Apologia adversus Amathum Lusitanum cum censura in eiusdem enarrationes*. Venetiis: ex officina Erasmiana Vincentii Valgrisii Textus; alibi
* 1558 : Petrus Andreas Matthiolus, *Epistola de bulbocastaneo, oloconitide, mamira, traso, moly, doronico, grano zelin, zedoaria, zurumbeto, carpesio et aliis*. Pragae 
* 1561 : Petrus Andreas Matthiolus, *Epistolarum medicinalium libri quinque* (Lugduni: apud Caesarem Farinam) Textus
* 1562 : Melchior Guilandinus, *Defensio XX. problematum Melchioris Guilandini adversus quae Petr. Andreas Matthaeolus ex centum scripsit*. Patavii: M. Olmo
 
; Eruditio recentior
* Francesca Sboarina, *Il lessico medico nel *Dioscoride* de Pietro Antonio Mattioli*. Francofurti: Lang, 2000
* Kašpar Graf Šternberg, J. G. Calve, F. Tempsky, *Catalogus plantarum ad septem varias editiones Commentariorum Mathioli in Dioscoridem*. Pragae, 1821 Textus; alibi

Categoria:Dioscorides
Categoria:Scripta 1544
Categoria:Scripta 1554
Categoria:Italiae scripta
Categoria:Libri de medicamentis
Categoria:Libri botanici
Categoria:Litterae Italiane versae