Lingua Extremadurensis

**Lingua Extremadurensis** (ipso sermone: *estremeñu* aut *ehtremeñu*) est vel lingua romanica vel dialectus linguae Legionicae, quam loquuntur per Extremaduram atque partem Salmanticae provinciae. Huic linguae a familia Legionica provenienti propinquitas ad linguam Cantabram Asturicamque Mirandicamque est.

Hoc tempore, linguam paene exstinctam seniores tantum in Norba Caesarina Salmanticaque loquntur. Iuniores dialecto Hispanico vel castuto vel Hispanice loqui praeferunt.

## Abecedarium 
Extrematurense abecedario latino utitur. Litterae sunt:
**a**, **b**, **c**, **ch**, **d**, **e**, **f**, **g**, **h**, **i**, **j**, **l**, **ll**, **m**, **n**, **ñ**, **o**, **p**, **qu**, **r**, **s**, **t**, **u**, **v**, **y**, **z**

Duplices litterae adsunt: *ch* et *ll* et *qu*. 

Quaeque littera unum phonema significat, praeter *c, g, r, s*. Aliquibus locis v /v/ et non /b/, z /θ/ aut /d/ et non /ð/ atque s unum sonitum habet /s/, sine /z/.
**a** = /a/, **b** = /b/, **c** = /k/ et /θ/, **ch** = /ʧ/, **d** = /d/, **e** = /e/, **f** = /f/, **g** = /g/ et /h/, **h** = /h/, **i** = /i/, **j** = /h/, **l** = /l/, **m** = /m/, **n** = /n/, **ñ** = /ɲ/, **o** = /o/, **p** = /p/, **qu** = /k/, **r** = /ɾ/ et /r/, **s** = /s/ et /z/, **t** = /t/, **u** = /u/, **v** = /b/, **y** = /ʑ/, **z** = /ð/.

**Nota bene**:
* Littera *B*: cum “p” inter vocales provenit, [b] sonat, v. gr.: *cabra* “capra”, *sobral* “superare”, *sabel* “sapere”. Cum autem “b” proveniret, [β] sonat, v. gr.: *hablal* “fabulare”, *abital* “habitare”.
* Littera *C*: cum liquida vocalisque *a o u* [k] sonat, sicut latine v. gr.: *craval* “figere”, *clissi* “defectus”, *casa* “domus”, *contal* “numerare”, *escuela* “schola”. Contra cum *e i* [θ] semper sonat: *cena* “cena”, *cien* “centum”. Si cum *r a o u* [θ] sonat, scribenda *ç*: *caçal* “venari”, *moçu* “adollescens”, *Caçris* “Norba Caesarina”. 
* Littera *G*: cum liquida vocalisque *a o u* [g] sonat, ut latine v. gr.: *grória* “gloria”, *aglutinal* (cultum verbum) “agglutinare”, *gatu* “cattus”, *gordu* “obesus”, *gustu* “gustus”. Cum autem ad *e i* adest, [h] sonat: *giernu* “gener”, *gelau* “gelatus”, *engiva* “gingiva”.
* Littera *S*: [s] sonat in verbi initio et intra cum duplice *s*, v. gr.: *santu* “pius”, *assentil* “adsentire”, *massa* “masa”, *assau* “assus”. [z] sonat inter vocales, scripta simplice “s”: *casa* “domus”, *mesa* “mensa”, *quesu* “caseus”. Syllabam claudens adspirata est, imbecilla ergo *h* sonat:  mestura “mixtus”, custión “quaestio”.
* Littera *R*: [r] sonat in verbi initio et intra cum duplice *r* et post *l*, v. gr.: *rabu* “cauda”, *correr* “currere”, *palral* “loqui”. Imbecilla [ɾ] sonat inter vocales: *cara* “vultum”.
* Littera *Z*: Extramaturense [ð] sonat, ut anglice ***th**is* vel neo graeco *δ*, v. gr.: *zorru* “vulpes mas”, *zagalinu* “infans”.  

### Alia abecedaria 
Extrematurensis alia abecedaria habet, quia lingua instituta non est. In usu sunt duae orthographiae:
* *Orthographia phonetica*: proposita a Pablo Gonzálvez González est. Is enim *v g j x* sumit, *b* pro *b v* et *h* pro *g j h s* utendo. Quamobrem *Ehtremaúra* por *Estremaura* “Extrematura”, *ohuh* pro *ojus* "oculi", *bibil* pro *vivil* “vivere”, *dihtaura* pro *ditaura* “dictatura”, *ehcena* pro *escena* “scaena”. Pablo scribit semper “d” pro “z” et “d”: *dagal* pro *zagal* “puer”, *dorru* pro *zorru* “vulpes mas”, *durdu* pro *zurdu* “scaevus”. Accentuatio aedem ut Hispanica.
* *Orthographia Hispanica* a multis scriptoribus adhibetur. A Vincentio Barrantes Moreno et  Gabriel y Galán orta est. Ii scriptores qui quo modo lingua Extrematurensi scribenda sit nesciunt, Hispanica orthographia utuntur. Ii ergo scribunt: *jacel* pro *hazel* “facere”, *jugticia* pro *justícia* “iustitia”, *desarrebujal* pro *desarrevrujal* “extendere”, *gedel* pro *heel* “foetere”. Variantes huius orthographiae in Rafael García-Plata de Osma, Luis Chamizo, José María Vecino Martín, Juan José Camisón, Antonio Garrido Correas adsunt.

## Grammatica
### Phonologia
#### Vocales
Vocales longae aut breves extrematurense esse possunt. 
* Breves: /a/, /e/, /i/, /o/, /u/
* Longae: /ɑː/, /ɛː/, /ɪː/, /ɔː/, /ʊː/
Longae accentum habere solent, quia provenientis a diphtonguis cum paribus vocalis contractrae sunt. v. gr.: *barbú* “cum multa barba”, *tó* “omnis”, *lú* “lutum”, *amá* “amata”, *viví* “vivite”, *sé* “sedes”.

#### Consonantes
Consonantes in lingua Extrematurense sunt:
* Occlusivae: /b/, /p/, /d/, /t/, /g/, /k/, /ʧ/.
* Fricativae: /f/, /θ/, /s/, /h/, /ð/, /z/.
* Nasales: /m/, /n/, /ɲ/.
* Laterales: /l/, /ʎ/.
* Vibrantes: /ɾ/, /r/.

### Phonetica
#### Sonitus vocalici
Vocales in Extrematurense ut positionem in verbo habeat, ita pronuntationem. Quaeque vocalis multos sonitus habere possent. Vocalis “o” clausa brevisque in *loba* “lupa” [ˈloba] aut aperta brevisque in *mostu* “mustum” [ˈmɔhthu] aut aperta longa in *mó* [ˈmɔː] “modus” aut apertior longa in *mós* “modi” [ˈmʌːh] aut indefinita apertura, ut vocante verbo *Frasco!* “Francisce”, esse possunt.

#### Sonitus consonantici
Lingua Extrematurensis multos colores gluttalibus habet, cum /h/ atque /s/.

Phonema /h/ habent:

* Verba cum *f-* initiale latina, sicut lingua Cantabra accedit (littera **h**), v. gr.: *hierru hthu], *mas ligeru* “ocius” [ˈmɑɦ lɪˈɦɛɾu], *ñascal* “mandere” [ɲɑhˈkhɑl].

* Vicipaedia Extrematurensis

## Notae
Categoria:Linguae Romanicae