open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Receptaculum aquae Saratoviense

[thumb|[electrificina|Hydroergasterium Saratoviense prope *Balakovo* urbem]]
**Receptaculum aquae Saratoviense** (Russice *Саратовское водохранилище*) est receptaculum aquae in Russia, aquis Volgae fluminis, quae versuram Samarensem his locis facit, impletum. Area receptaculi 1831 chm2 est. Volumen receptaculi pleni 12,9 chm³ est, altitudo media 8 m, maxima autem 28 m.  In regionibus Samarensi, Saratoviensi et Simbiriensi situm est. 

Nomen receptaculi ab hydroergasterio Saratoviensi derivatum est, sed nec illud in Saratovia situm est Saratovia in ripa receptaculi huius nominis sita est. Prope *Balakovo*  urbem hydroergasterium annis a 1956 ad 1970 construebatur et receptaculum annis 1967-1968 aqua implebatur. 

Samara et Syzranum et Stauropolis ad Rha urbes in ripis receptaculi Saratoviensis stant. Zagra et Samara et Su fluvii in receptaculum aquam ferunt. Ripam receptaculi dextram silvisteppa, laevam steppa occupat.

## Notae
## Nexus externi
Categoria:Receptacula aquarum Russiae
Categoria:Regio Samarensis
Categoria:Regio Saratoviensis
Categoria:Regio Simbiriensis
Categoria:Confecta 1968
Categoria:Systema Rha fluminis
Ioannes Ridley Stroop

**Ioannes Ridley Stroop** (die 21 Martii 1897 natus, 1 Septembris 1973 mortuus) fuit psychologus Americanus.

Anno 1935, interferentiam, vel interventum sive intercessionem, attentionis descripsit, quae postea cum *effectu Stroop* coniuncta est.

Postea in religione Christiana occupatus est.

## Notae 
## Bibliographia 
* Stroop J. R. (1961): Plan and Me: They that are Christ's* (PDF)  

* Psychologia cognitiva

## Nexus externi 
* Pellicula brevis de effectu Stroop 

Categoria:Auctores Anglici
Categoria:Psychologi Civitatum Foederatarum
Categoria:Scriptores Civitatum Foederatarum
Categoria:Therapia cognitiva
Cholula de Rivadavia

thumb|Pyramis magna Cholulae
**Cholula de Rivadavia**, saepius **Cholula** tantum appellata, est urbs Mexicana circiter centum milium incolarum in Civitate Angelorum et occidente areae metropolitanae Angelopolis sita.

Homines hunc locum iam circa annum 1000 a.C.n. habitabant. Magna pyramis Tlachihualtépetl ('mons facticius'), circa tertio saeculo a.C.n. coepta est.

## Bibliographia 
* McCafferty, Geoffrey G. 2001. "Cholula." In *The Oxford Encyclopedia of Mesoamerican Cultures*. Oxoniae: Oxford University Press.

## Nexus externi 
Categoria:Loci archaeologici Mexici
Categoria:Urbes Mexici
Categoria:Puebla
Receptaculum aquae Tscheboxarense

[thumb|[Cataracta hydroergasterii Tscheboxarensis.]]
**Receptaculum aquae Tscheboxarense** (Russice *Чебоксарское водохранилище*) est receptaculum aquae in Russia, aquis Volgae fluminis impletum. Cuius area 2190 chm2 est. Volumen receptaculi pleni 13,85 chm³ est, altitudo media 6 m, maxima autem 21 m. In re publica Mari El, regione Novogardiensi Inferiore, et re publica Tschuvaschia situm est. Nomen receptaculi ab hydroergasterio Tscheboxarensi derivatur, quod in Tscheboxaris Novis urbe anno 1980 construсtum est. 

Novogardia Inferior et Urbs Cosmae et Damiani et Tscheboxari urbes in ripis receptaculi Tscheboxarensis stant. Occa et Sura et Vetluga et Iunca fluvii in receptaculum aquam ferunt.

## Notae
## Nexus externi
* Receptaculum Tscheboxarense in situ * Aquae Russiae* 

Categoria:Mari El
Categoria:Receptacula aquarum Russiae
Categoria:Regio Novogardiensis Inferior
Categoria:Systema Rha fluminis
Categoria:Tschuvaschia
Su

**Su**  (Baschkirice *Сук/Suk*, Russice *Сок/Sok*, Tatarice *Суык/Suyk*) est flumen in parte Europaea Russiae. In regione Oropolitana prope Basilianam Curensem vicum incipit; 363 chm fluit, per regionem Samarensem transit et prope Samaram urbem in Volgam  (nunc in sinum Samarensem receptaculi aquae Saratoviensis) effunditur. 

*Su* est radix Turcicus *aquam* significans; de eo nomina omnia, Baschkiricum et Tataricum et Russicum, derivata sunt.

## Notae 
## Nexus externi 
Categoria:Flumina Russiae Europaeae
Categoria:Regio Orenburgensis
Categoria:Regio Samarensis
Categoria:Systema Rha fluminis
Maccarones

[thumb|[Maccarones et caseus, herbis siccis et pipere molito conditi.]]
**Maccarones** (Italiane *maccheroni*) sunt sicci pastae tubuli ex tritico duro facti.

Maccarones vel *maccheroni* olim fuerunt pastae fartae (modo raviolorum):
:*Miraculum de pastillis in domo Guiccionii ... Testis I hoc modo rem narrat publice suditam*: Invitaverat Guillelmum aliquando compater suus Guiccionius ad prandium, eique apposuerat maccarones seu lagana cum pastillis: quorum aliqui de industria impleti furfure positi fuerunt ante d. Guillelmum. Hos cum ei praescindere vellet, quae eosdem paraverat Guiccionii uxor, coepit ille dicere commatri suae, Quare hos ipsi praescinderet; et formans super lancem signum crucis, accepit aliquos ex dictis poastillis plenis furfure, eosque aperiens reperit plenos recocto lacte, ac mox mulieri monstravit, dicens, Huc aspice, commater, numquid delicati sunt? ... *Testis III notat dolum in pastillis fecere mulierem, quod taederet ipsam toties convivam habere Guillielmum*.
*Macharoni siciliani* formam vermium iam apud Martinum habebant. Maccarones (sine pluribus) hac forma recentius peregrinator Ioannes Raius describens cum vermicellis comparavit.

## Notae 
## Bibliographia 
; Fontes antiquiores
* 1353 : Iohannes Boccacius, *Decameron* 8.3
* 1537 : 
* 1552 : 
* 1616 : Ben Jonson, ''Cynthia's Revels*, altera recensio act. ii sc. iii (*He doth learne ... to eat ænchouies, maccaroni, bouoli, fagioli, and cauiare*)
* 1673 : 
* 1803 : Grimod de la Reynière et al., *Almanach des gourmands* vol. 1 (2a ed. Lutetiae, 1803) pp. 57-58

; Eruditio
* Merle Fifield, "The Etymology of “Macaroni, Macaroon”’" in *American Speech* vol. 39 (1964) pp. -75-77-
* Clifford A. Wright, "Cucina arabo-sicula and maccharruni" in *Al-Masāq: studia Arabo-Islamica Mediterranea* vol. 9 (1996/1997) pp. 151-177
* 

; Praecepta
* 1377/1400 : *Forme of cury* no. 95 (Constance B. Hieatt, Sharon Butler, edd., *Curye on Inglysch* [Londinii: Oxford University Press, 1985] pp. 93-145) ("makerouns")
* c. 1470 : 
* 1769 : Elizabeth Raffald, *The Experienced English Housekeeper* (Mancunii) p. 261

## Nexus externi 
* Elisabetta Carli, "Maccarones!" apud *Arte coquinaria''
* Clifford A. Wright, "The History of Macaroni"

Categoria:Ars coquinaria Italica
Categoria:Pasta
Categoria:Pasta farta
Thomas Taylor

**Thomas Taylor** (Londinii die 15 Maii 1758 natus; prope Walworth mortuus die 1 Novembris 1835) fuit traductor Anglicus Neoplatonicusque, opera tota Aristotelis et Platonis in lingua anglica traduxit.

Categoria:Scriptores Angliae
Categoria:Nati 1758
Categoria:Mortui 1835
Lacus Nero

thumb|Nero lacus
**Nero**  (Russice Неро), vel **lacus Rostoviensis**, est lacus in regione Iaroslaviensi Russiae situs. Area lacus est 54,4 chm2, altitudo maxima est 10 m. 

Rostovia urbs in ripa Neronis sita est. Vioxa flumen, duorum fontium Cotoroae unus,  Neronis aquas aufert.

## Notae 
## Nexus externi 
* Nero lacus in *registro nationali aquarum* 
* Nero lacus in *Lexico encyclopaedico Brockhaus et Efron*  

Nero
Categoria:Regio Iaroslaviensis
Categoria:Systema Rha fluminis
Categoria:Rostovia
Cotoroa

**Cotoroa** vel **Kotoroslia**  (Russice *Которость, Которосль*) est flumen in regione Iaroslaviensi Russiae. Fluminibus Ostio (Russice ''Ust'e*) et Vioxae confluentibus oritur; Vioxa autem lacus Neronis lacus aquas fert. 126 chm Cotoroa fluit et Iaroslaviae in Volgam (cuius aequor hic receptaculo aquae Gorkipolitano elevatur) effunditur. *Statio Gabrielis* (*Gavrilov Iam'') urbs ad Cotoroam sita est.

## Notae
## Nexus externi 
Categoria:Flumina Russiae Europaeae
Categoria:Regio Iaroslaviensis
Categoria:Iaroslavia
Categoria:Systema Rha fluminis
Ravioli

[thumb|[Gastronomia Aprutina: *Ravioli alle ortiche della Maiella* ("Ravioli ex urticis montis Maiellae") in oppido Campi Iovis Aprutiensi inlati]]
**Ravioli** (verbum Italianum in Latinitatem culinariam translatum) sunt pasta variis cibis comminutis farta, atque in Italia saepius caseo Parmensi seu recocto.

## Notae 
## Bibliographia 
; Fontes antiquiores
* 1287 : Salimbene de Adam, *Cronica* 786, sub die 11 Augusti 1284 (ed. Ferdinando Bernini [Baro: Laterza, 1942] p. 264) ("in festo Sancte Clare, comedi primo raviolos sine crusta de pasta")
* 1353 : Iohannes Boccacius, *Decameron* 8.3

; Praecepta culinaria
* ante 1300 : ''Coment l'en deit fere viande e claree* no. 8 (Constance B. Hieatt, R. Jones, "Two Anglo-Norman culinary collections" in *Speculum* vol. 61 (1986) pp. 859-882 JSTOR) ("Ravieles")
* saec. XIV : 
* 1300/1309 : 
* 1377/1400 : *Forme of cury* no. 94 (Constance B. Hieatt, Sharon Butler, edd., *Curye on Inglysch* [Londinii: Oxford University Press, 1985] pp. 93-145) ("ravioles")

; Eruditio
* Brigid Allen, "How green were their ravioli?" in *Petits Propos Culinaires'' no. 75 (2004) pp. 27-35
* 

Categoria:Pasta farta
Categoria:Ars coquinaria Italica
Electricitas statica

thumb|Electricitate statica capilli puellulae horrescunt.
**Electricitas statica** est statica onerum electricorum inaequalitas intra aut per superficiem materiae aut inter materias. Onus manet donec a fluxu electrico amoveatur.

Electricitas statica a fluxu electrico differt sic fluxus electricus fluit per conductorem electricam, energiam transmittens.

Onus electricitatis staticae creari potest cum duae superficies se contingant, perfricent, et separentur, atque altera superficies a fluxu electrico resistentiam altam habet, et igitur insulator electricus est.

*Campus electricus
*Electrostatica

## Nexus externi 
* "Controlling Static Electricity: a 50 year history" apud *In Compliance Magazine*

Categoria:Electricitas
Categoria:Electromagnetismus
Lingua Tlingitica

**Lingua Tlingitica** est linguarum Na-Dene una, qua loquuntur Tlingiti, Alascam civitatem Americana et Canadae litora occidentalia incolentes. Homines pauciores quam mille nunc Tlingitice loquuntur. Scriptura prima linguae Tlingiticae a missionariis Russicis litteris Cyrillicis elaborata esr; nunc litteris Latinis Tlingiti utuntur.

## Notae
## Bibliographia
* 
*  
* Documenta Tlingitica orthodoxa (litteris Cyrillicis)
* 

## Nexus externi 
* Vicipaedia Tlingitica in *Incubatrice*

!
Tussis chronica

**Tussis chronica** est tussis plus quam sex hebdomadum permanens. Saepe fluxu postnasali, asthmate bronchiali, vel refluxu gastrooesophageali causa explicari potest. In diagnosem medicam instituendi animadversio symptomatum morborumque aliorum, velut expositionis noxis medicamentisque causa necesse est. Tussis chronica sane perturbationibus non solum pulmonum sed etiam tractus respiratorii vel aliorum organorum emanere potest. Unde tractatio chronicae tussis causae respondeat.

## Causae tussis chronicae 
* Saepe
** Bronchitis chronica
** Asthma bronchiale
** Allergia
** Fluxus postnasalis (syndroma tussis tractus respiratorii superioris)
* Rarius 
** Tumores pulmonum
** Pertussis
** Bronchitis eosinophilica
** Medicamenta (ut inhibitores ACE)
** Insufficientia cordis sinistris chronica
** Plicarum vocalium dysfunctio
** Infectiones 
** Bronchiectases
** Pulmonum morbi insterstitiales
** Mucoviscidosis
** Lymphoma Hodgkin
** Diverticulum oesophageale
* Pandemia ineunte
** Syndroma post COVID

## Notae 
* COVID-19
* Pneumonia
* Pulmo

## Nexus externi 
* Consocatio Pulmonum Americana de tussi chronica 

Categoria:Pulmonum morbi
Lingua Mingrelica

**Lingua Mingrelica** est lingua Kartveliana familiae Caucasicae, qua loquuntur Mingreli, Georgiam occidentalem et Abasgiam meridionalem incolentes. Circa  345 000 hominum lingua Mingrelica loquuntur, sed omnes et linguam Georgianam sciunt eaque saepius in litteris utuntur. Annis sexagesimis saeculi XIX libri Mingrelici abecedario Cyrillico edebantur, nunc abecedario Georgiano lingua Mingrelica semper scribitur.

Linguae Lazicae Mingrelica propinqua est.

## Notae
## Bibliographia
*  И. Кипшидзе. *Грамматика мингрельскаго (иверскаго) языка: со хрестоматиею и словарем* (1914). (ars grammatica)  
* Марр Н. *Грамматика мингрельского языка*  (ars grammatica)  

!
Categoria:Mingrelia
Coxaga (discretiva)

* Coxaga Maior, flumen Russiae (regio Kirovensis, Mari El)
* Coxaga Minor, flumen Russiae (Mari El)
* Coxaga, arx vetus in ostio Coxagae Maioris
## Nexus interni
* Caesarocoxaga, urbs ad Coxagam Minorem, Mari El caput
Psalmus 76

[thumb|Psalmus 76 in [psalterium Paremense|psalterio Parmensi]]
**Psalmus 76** (enumeratione Graeca **psalmus 75** dictus) libri Psalmorum verbis "**Notus in Iudaea**" incipit; etiam habet superscriptionem: "Magistro chori. Fidibus. PSALMUS. Asaph. Canticum" (sic in Nova Vulgata). In hoc psalmo psalmista Deum Israël, omnium terrarum iudicem, laudat.

## Verba psalmi 
Haec sunt verba psalmi 76 (75) ex versione vulgata Clementina:

1 In finem, in laudibus. Psalmus Asaph, canticum ad Assyrios.
2 Notus in Iudaea Deus;
in Israël magnum nomen eius.
3 Et factus est in pace locus eius,
et habitatio eius in Sion.
4 Ibi confregit potentias arcuum,
scutum, gladium, et bellum.
5 Illuminans tu mirabiliter a montibus aeternis;
6 turbati sunt omnes insipientes corde.
Dormierunt somnum suum,
et nihil invenerunt omnes viri divitiarum in manibus suis.
7 Ab increpatione tua, Deus Iacob,
dormitaverunt qui ascenderunt equos.
8 Tu terribilis es; et quis resistet tibi?
ex tunc ira tua.
9 De caelo auditum fecisti iudicium:
terra tremuit et quievit 10 cum exsurgeret in iudicium Deus,
ut salvos faceret omnes mansuetos terrae.
11 Quoniam cogitatio hominis confitebitur tibi,
et reliquiae cogitationis diem festum agent tibi.
12 Vovete et reddite Domino Deo vestro,
omnes qui in circuitu eius affertis munera:
terribili, 13 et ei qui aufert spiritum principum:
terribili apud reges terrae.

## Lectio christiana 
"Sicut Novi Testamenti inspirati scriptores, primae communitates christianae librum relegunt Psalmorum in eis Christi canentes mysterium".

### Titulus Psalmi 
"In Psalterio Liturgiæ Horarum, unicuique psalmo præmittitur titulus de eius sensu et momento pro humana credentis vita. Hi tituli in libro Liturgiæ Horarum tantum ad utilitatem psallentium proponuntur". Titulus Psalmi 76 in Liturgia horarum est *Gratiarum actio pro victoria*.

### Descriptio Psalmi 
Ioannes Calvinus, theologiae Reformationis fautor, sic argumentum psalmi descripsit:
Hic celebratur Dei gratia et veritas, quod se urbis Hierosolymae custodem fore pollicitus, incredibili potentia eam adversus bellicosos et valide instructos hostes defenderit.

## Notae 
## Nexus externi 
* Psalmus 75 in versione Vulgata Stuttgartensi (iuxta Hebraicum)
* Psalmus 75 in Vulgata Clementina (versione Gallicana)
* Psalmus 76 in Nova Vulgata
* Psalmus 76 cum commentario Rashi 

Categoria:Liber Psalmorum
Armavirum (Armenia)

**Armavirum** (Armenice Արմավիր) est urbs Armeniae magna, provinciae eiusdem nominis caput. Sub monte Aragatz Anticaucasi sita est. Incolarum 27 700 anno 2021 habuit.

## Historia
Prope reliquias Armaviri antiqui Armeniae capitis urbs nova sita est. Ipsa a saeculo XIX ut vicus *Sardarapat* nominatus nota est; Armavirum nomen ab anno 1992 habet.

## Notae
## Nexus externi
Categoria:Urbes Armeniae
Armavirum (discretiva)

* Armavirum, caput Armeniae antiquum
* Armavirum, urbs Armeniae hodierna
* Armavirum, provincia Armeniae hodierna
* Armavirum, urbs territorii Crasnodariani Russiae

## Nexus interni
* Arma virum, Aeneidos'' incipit

## Notae
Augustus Krogh

thumb|Augustus Krogh.
**Augustus Krogh** (natus die 15 Novembris 1874; mortuus die 13 Septembris 1949) fuit zoologiae physiologiaeque peritus Danicus. Eius alma mater fuit Universitas Hafniensis, ubi physiologiae comparativae et homeostasi studuit.

Anno 1920, Praemium Nobelianum physiologiae et medicinae ratione studii capillarum et musculorum accepit.

## Notae 
Categoria:Alumni Universitatis Hafniensis
Categoria:Incolae Daniae
Categoria:Medici Daniae
Categoria:Praemium Nobelianum Medicinae
Ghectum

thumb|Ghecta in Europa orientali occupata, annis 1941—1944
**Ghectum**  describit pars oppidi vicus minoritatis, imprimis oppressione causa vel politica vel sociali vel legali vel oeconomica. Describit etiam vicus Iudaeorum, quo prius Iudaei victu cogebantur.

Anno 1516 Iudaei Venetiarum habitare in insula singulari, dum *Ghetto Nuovo* nota, tantum — de societate cetera separati — debebant.

Notio ghecti ipsius in bulla apostolica Pii IV die 27 Februarii 1562 (dudum a felicis) scripta invenitur: "Praeterea vobis [Iudaeos] permittimus quod positis tenere apothecas extra **ghectum** seu septum hebraicum, quantum fieri poterit continguas, et in illis ab ortu solis usque ad occasum, exceptis diebus festivis, permanere, et mercatura ac artes vestras et Banchum aliaque vobis permissa exercitia exercere, dummodo adveniente nocte vos ad vestras solitas intra claustra habitationes reducatis."

Soa caede ineunte Germania nazistica iussit Iudaeos Poloniae occupatae et Cechoslovaciae adnexae in ghectas separate vivere, ut eos abutebantur, denique "solutione finali" necabant.

## Notae 
Categoria:Ghecta
Categoria:Iniuria
Armavirum (Russia)

**Armavirum** (Russice *Армавир*, Adygeice *Ермэлхьабл*, i.e. *vicus Armenicus, Armenopolis*) est urbs in territorio Catharinodoriano Russiae sita. Ad Hypanim fluvium in ostio *Urup* accolae eius sub montibus Caucasi Maioris stat. 187 215 incolarum anno 2021 habet. 

thumb|left|Armavirum initio saeculi XX
## Historia
Anno 1839 Armeni, qui Caucasum septentrionalem incolebant, praesidium Imperii Russici poscentes, hic vicum condiderunt, qui *vicus Armenicus* nuncupabatur. Armaviri, antiqui Armeniae capitis, nomen vico anno 1876 datum est. Anno 1875 ferrivia trans Armavirum constructa est et Armavirum crescens anno 1914 in numerum urbium inclusum est. Saeculo XX fabricae multae Armaviro aedificatae sunt; industrialis urbs est. Armeni nunc 8% incolarum Armaviri sunt.

## Notae 
## Nexus externi 
* Situs officialis 

Categoria:Urbes territorii Crasnodariani
Categoria:Condita 1839
Gestapo

thumb|Magistratus vigilum tectorum (Geheimes Staatspolizeihauptamt); Prinz-Albrecht-Straße 8 Berolini (1933).
[thumb|[Hermannus Göring Henricum Himmler principem Gestapo corporis nominat (Berolini, die 20 April 1934)]]
**Gestapo** (acronymum pro *Geheime Staatspolizei*, Lat.: Vigiles Civitatis Occulti) (usque ad annum 1936 etiam Gestapa pro Geheimes Staatspolizeiamt), fuit corpus vigilum tectorum regiminis Nazistici in Germania annis ab 1933 ad 1945. Cui potentia erat late patens ac immoderata ad hostes persequendos, inter quos non solum regiminis adversarii, sed etiam Iudaei, Zingari, "insociales," et homosexuales numerabantur. Gestapo ob tormenta crudelia captivis inlata infamis etiam caedis generalis Iudaeorum (Soa) ac Zingarorum (Porimos) maxima causa fuit. 

## Bibliographia 
* Gerhard Paul, Klaus-Michael Mallmann (ed.): *Die Gestapo. Mythos und Realität.* Wissenschaftliche Buchgesellschaft, Darmstadii 1995, ISBN 3-534-12572-X.
* Friedrich Wilhelm: *Die Polizei im NS-Staat: Die Geschichte ihrer Organisation im Überblick: Sammlung Schöningh zur Geschichte und Gegenwart.* Ferdinand Schöningh, Paderborn 1997, ISBN 3-506-77503-0.

## Notae 
* Wannsee Conventus

## Nexus externi 
* Haftstätten und Gefängnisse der Gestapo (Gestapo Carcera)
* lemo - Die Geheime Staatspolizei (Gestapo)
* celan-projekt Gestapo

Categoria:Fascismus in Germania
Categoria:Res politicae
Lingua Huronica

**Lingua Huronica** (ipsa lingua *Wyandot, Wendat*) est lingua familiae Iroquesiae, qua loqebantur Hurones, qui Quebecum Canadae et Oclahomam Civitatum Foederatarun incolebant. Annis sexagesimis saeculi XX exstincta est, nam Hurones nunc lingua Anglica utuntur. Monumenta linguae Huronicae, exempli causa, hymnus *Huron Carol*, ab Ioanne de Brebeuf compositus, litteris Latinis conscripta sunt. Manuscriptum  artis grammaticae Huronicae Latine a  descriptae, notum est; lexicon Huronico-Francogallicum idem Potier reliquit.

## Notae
## Bibliographia
* John Steckley, ed. (2009). Dictionary of the Huron Language
* Kopris, Craig. (2001). A Grammar and Dictionary of Wyandot. Buffalo, Novi Eboraci
* Gabriel Sagard, Le grand voyage and *Dictionnaire de la langue huronne* (de lexico Petri Philippi Potier)

## Nexus externi
* De *Elementis grammaticae Huronicae* Petri Philippi Potier

Categoria:Linguae Iroquesiae
Categoria:Linguae Canadae
Categoria:Linguae Civitatum Foederatarum
Categoria:Linguae exstinctae
Caliphatus

[thumb|Incrementum dominationis caliphati a tempore Mahumenti (color fuscus) usque ad [Caliphatus Omayadarum|Caliphatum Omayadarum (flavus) (661–750).]]
[thumb|Ultimus calipharum [Abd-ul-Mejid II (1923).]]
**Caliphatus** (Arabice خلافة, DMG ḫilāfa "successio") est dominatio sive magistratus vel etiam territorium Caliphae, id est "successoris" vel "vicarii nuntii Dei" (خليفة رسول الله, ḫalīfat rasūl Allāh). Hac regiminis forma potentiae saecularis spiritalisque in persona caliphae coniunctae sunt. Iam Mahometi civitas in Medina ratione theocratica constituta est: Auctor religionis Islamicae et dux religiosus et dominus regionis, qua religio eius praevalebat, erat.

Appellatio caliphae  خليفة الله (ḫalīfat Allāh), id est "vicarius Dei" ex caliphatu Omayadarum, qui anno 661 potentiam consecuti sunt, in usu erat. Cum autem secundum suram 112 (al-Ichlās) Alcorani nullus homo Deo exaequandus sit - non caput omnium Musulmanorum quidem –, haec caliphati interpretatio multis Musulmanis cum Mahometi doctrina repugnare videtur. 

## Notae 
## Vide etiam 
* Calipha
* Caliphatus Omayadarum
* Caliphatus Abbasidarum
* Caliphatus Cordubae

## Bibliographia 
* Patricia Crone, Martin Hinds: God's Caliph. Religious Authority in the First Centuries of Islam. 2003, ISBN 0-521-54111-5.
* Bawar Bammarny: The Caliphate State in Theory and Practice. In: Arab Law Quarterly (Brill). Vol. 31, 2017, No. 2, p. 163–186.
* Hamilton A.R. Gibb: Luṭfī-Paşa on the Ottoman Caliphate. In: Oriens. 15, 1962, p. 287–295.
* Mikel de Epalza: Fonction du califat dans la communauté islamique: cas d'Al-Andalus. In: Simon Jargy (ed.): Islam communautaire (al-Umma). Concept et réalités. Labor et Fides, Genavae 1984. p. 47–66.
* Yves Thoraval, Ludwig Hagemann, Oliver Lellek (ed.): Lexikon der islamischen Kultur. Nikol, Hamburgi 2005, ISBN 3-937872-05-1.
* Stefan Heidemann: Das Aleppiner Kalifat (A.D. 1261). Vom Ende des Kalifates in Bagdad über Aleppo zu den Restaurationen in Kairo. Brill, Lugduni Batavorum 1994, ISBN 90-04-10031-8.
* Elie Kedourie: Egypt and the Caliphate. In: Kedourie (ed.): The Chatham House Version and other Middle Eastern Studies. Praeger, Novi Eboraci 1970.
* Hugh N. Kennedy: The Prophet and the Age of the Caliphates. 2. ed. Londini 2004.
* Hugh N. Kennedy: The Caliphate. A pelican Introduction. Penguin, Londini, ISBN 978-0-14-198140-6.
* Hugh N. Kennedy: Das Kalifat. Von Mohammed bis zum «Islamischen Staat». Beck, Monaci 2017, ISBN 978-3-406-71354-5.
* Tilman Nagel: Staat und Glaubensgemeinschaft im Islam. Geschichte der politischen Ordnungsvorstellungen der Muslime. 2 volumina. Artemis, Turici/ Monaci 1981, ISBN 3-7608-4529-0 et ISBN 3-7608-4531-2.
* Janina Safran: The second Umayyad caliphate: the articulation of caliphal legitimacy in al-Andalus. Cantabrigiae, Mass. 2000, ISBN 0-932885-24-1.
* Reza Pankhurst: The Inevitable Caliphate? A History of the Struggle for Global Islamic Union, 1924 to the Present. Oxford University Press, Novi Eboraci 2013, ISBN 978-0-19-932799-7.

## Nexus externus 
* The Caliph – pellicula documentaria ab Al-Ǧazīrah facta (Anglice)

Categoria:Historia Islamica
Categoria:Caliphatus
Categoria:Condita 661
Pimpinella anisum

***Pimpinella anisum*** (binomen a Carolo Linnaeo anno 1753 statutum), Graece ἄνισον unde Latine communiter **anisum**, est planta florens familiae Apiacearum, olim ut videtur in Asia occidentali sponte gignens sed hodie e culturis tantum proveniens. Granum *P. anisum* aroma gratissimum et salutare praebet. Aroma persimile e fructubus siccis *Illicii veri* producitur (Latinitate recentiore "aniso stellato").

Tam grana anisi quam fructus anisi stellati ad spiritus anisi elixiresque conficiendos adhibentur. Ex aniso etiam potio medicinalis minus alcoholica parari solet, lingua Latina pharmaceutica "aqua anisi", Anglice nomine commerciali *Gripe water*.

## Bibliographia 
; Fontes antiquiores
* ante 79 :  20.72
* c. 1250 : Lin Hong, '''' (Françoise Sabban, "La diète parfaite d'un lettré retiré sous les Song du Sud" in *Études chinoises* vol. 16 (1997) pp. 7-57)
* 1597 : 
* 1753 : 

; Eruditio
* Milica G. Acimovic et al., "Influence of Ecological Conditions on Seeds Traits and Essential OilContents in Anise (Pimpinella anisum L.)" in *Notulae Botanicae Horti Agrobotanici Cluj-Napoca* vol. 42 (2014) pp. 232-238

## Nexus externi 
Categoria:Apiaceae
Categoria:Aromata
Categoria:Plantae medicinales
Categoria:Species plantarum
Categoria:Fruges Europae
Categoria:Taxa Linnaei
Categoria:Taxa 1753
Utka

**Utka**  (Russice *Утка*) est flumen in parte Europaea Russiae. In Tatarstania prope *Katjušino* vicum incipit; 50 chm fluit, per regionem Simbiriensem transit et in Volgam  (nunc in sinum Betulinum receptaculi aquae Kuibyshevskoë) effunditur. 

Suvar urbs antiqua Bulgariae Rhaensis, a Bato anno 1236 destructa, ad Utkam sita erat. 

## Notae 
## Nexus externi 
* Utka in *registro nationali aquarum* 

Categoria:Flumina Russiae Europaeae
Categoria:Tataria
Categoria:Regio Simbiriensis
Categoria:Systema Rha fluminis
Iunca (flumen)

**Iunca** vel **Iunca Maior** (Russice *Юнга/Iunga*, Tschuvaschice *Юнкӑ/Iuncӑ*; lingua Mari montana *Йӹнгы/Jyngy*) est flumen in parte Europaea Russiae. In Tschuvaschia prope *Niskasy* vicum exoritur; 56 chiliometra fluit, per Mari El rem publicam transiens et se in Volgam (nunc in receptaculum aquae Kuibyshevskoë) prope Vicum Trinitatis effundiens. 

## Notae 
## Nexus externi 
* Iunca in *registro nationali aquarum* 
* Iunca in *Encyclopaedia Mari El* 
* Iunca in *Encyclopaedia Tschuvaschica* 

Categoria:Flumina Russiae Europaeae
Categoria:Mari El
Categoria:Systema Rha fluminis
Categoria:Tschuvaschia
Tutum

**Tutum** (Russice *Туд*), nunc saepius **Tudovka** vel **Tudum Iuvene** (Russice *Молодой Туд*) est flumen in regione Tueriensi Russiae. In districtu regionis Nelidoviensi incipit; 103 longitudinis est; per paludes fluit, postea per silvas. *Tutum Iuvene* vicus magnus ad Tutum situm est; in ostio Tuti, ubi in Volgam effunditur, a saeculo XIV arx Tutum sita erat, primo Lituanica, deinde Moscovitica.

## Notae 
## Nexus externi 
* Tutum in *registro nationali aquarum* 

Categoria:Flumina Russiae Europaeae
Categoria:Regio Tueriensis
Categoria:Systema Rha fluminis
Litchi chinensis

***Litchi chinensis*** (binomen a Petro Sonnerat anno 1782 statutum) est arbor familiae Sapindacearum, ex Asia orientali oriunda, cuius fructus dulces et sucosi comeduntur. Qui fructus semel **lechia**, semel **lici** Latinitate communi appellatus est:
:*Ay assi mesmo una suerte de ciruelas, que llaman lechias, que de mas de ser sabrosissimas, nunca dan hastio, nì hazen daño, aunque coman de ellas gran cantidad* ("Pruna item (lechias Chinenses vocant) non esu tantum iucundissima, sed et, quantumlibet comedas, neque noxam neque nauseam parientia").

## Notae 
## Bibliographia 
thumb|"Lici fructus arbor":
; Fontes antiquiores
* 1330 : 
* 1585 : 
* 1656 : 
* 1782 : Pierre Sonnerat, *Voyage aux Indes Orientales* (Lutetiae) vol. 2 pp. 230-231, tab. 129 ("Le litchi, *Litchi chinensis*")

; Eruditio
* Guibing Hu et al., "Two divergent haplotypes from a highly heterozygous lychee genome suggest independent domestication events for early and late-maturing cultivars" in *Nature Genetics* vol. 54 (2022) pp. 73–83
* Mohammed Saiful Islam, "Outbreak of Sudden Death with Acute Encephalitis Syndrome Among Children Associated with Exposure to Lychee Orchards in Northern Bangladesh, 2012" in *American Journal of Tropical Medicine and Hygiene* vol. 97 (2017) pp. 949–957

## Nexus externi 
Categoria:Fructus
Categoria:Fruges Asiae orientalis
Categoria:Sapindaceae
Categoria:Taxa Sonnerat
Categoria:Taxa 1782
Categoria:Species plantarum
Gualterius Bradford Cannon

**Gualterius Bradford Cannon** (die 19 Octobris 1871 natus, mortuus die 1 Octobris 1945) fuit physiologus Americanus et praeses partis physiologiae Scholae Medicae Havardianae. Notionem responsum pugna vel fuga, velut theoriam homoeostasis formavit.

Annis 1914—1916 praeses Societatis Physiologicae Americanae erat.

## Notae 
* Aequilibrium
* Morbus mentis

## Nexus externi 
* *Harvard Square Library*: Biographia Gualterii Cannon 
* Cannon W. B. (1932). *Homeostasis* ex libro *The Wisdom of the Body*

Categoria:Physiologi
Responsum pugnae aut fugae

[thumb|[Canis et feles responsa contentionis animi ostendunt.]]
 est reactio physiologica traumati psychologico, damno corporis, vel minaci sensibus perceptae.

A Gualterio Bradford Cannon anno 1915 descriptum, tale responsum reactiones egestivas systematis nervosi autonomici (partis quidem illius sympathicae) et glandularum adrenalium comprehendit.

## Notae 
*Animi motus
*Bellum
*Instinctus naturae

## Nexus externi 
* *verywellmind.com* de responso pugna vel fuga 

Categoria:Systema nervosum autonomicum
Categoria:Timor
Kamyschinkia

**Kamyschinkia** (Russice *Камышинка*) est flumen in Regione Volgogradensi Russiae, quod prope *Griaznucha* exoritur, 10 chiliometra longum patens. In Kamyschin urbe in Volgam (nunc in sinum Kamyschinensem receptaculi aquae Volgogradensis) effunditur. Receptaculo nondum constructo, Kamyschinkia aestate paene exsiccabatur, sed tempore eluvionis vernae etiam naves in illam inibant.

Cum his locis Volga et Tanais alterutrimque prope accedunt, Petrus Magnus hic canalem ab ostio Kamyschinkae ad Ilovlam Tanaitis accolam aedificari voluit; annis a 1698 ad 1702  canalis aedificabatur, sed imperfectus mansit. 

*Canalis Volgo-Tanaiticus

## Notae 
## Nexus externi 
* Kamyschinkia in *registro nationali aquarum* 
* Kamyschinkia in *Lexico historiae et geographiae gubernii Saratoviensis* ab  composito

Categoria:Flumina Russiae Europaeae
Categoria:Regio Volgogradensis
Categoria:Systema Rha fluminis
Cassinum (flumen)

**Cassinum**  (Russice *Кашинка*) est flumen in regione Tueriensi Russiae. Prope *Boldeevo* vicum districtus Montis Caesariensis incipit; 128 chm fluit et in Volgam (nunc in receptaculum aquae Ugliciense) effunditur. *Mons Caesariensis* vicus et Cassinum urbs ad Cassinum flumen siti sunt.

## Notae 
## Nexus externi 
* Cassinum in *registro nationali aquarum* 

Categoria:Flumina Russiae Europaeae
Categoria:Regio Tueriensis
Categoria:Systema Rha fluminis
Disquisitio scientifica

[thumb|[Sculptura in *Olin Levi Warner Library of Congress*,Vasingtonie ]]
**Disquisitio scientifica** est notio qua intelligimus "opus creativum et systematicum ad notitias augendas". Quae notitiarum collectionem, ordinationem, et analysim cuiuspiam rei comprehendit. Proiectum disquisitorium expandere potest opus temporis transacti in disciplina. Ad validitatem instrumentorum, procedurarum, experimentorumve examinandum, ipsa disquisito priorum proiectorum ipsiusve vel laboratorium proiecti elementa copiare potest.

Praecipua disquisitionis fundamentalis proposita (e contra disquisitio adhibita) sunt tabulae praebendae, detectio, interpretatio et disquisitio progressusque methodorum systematumque ad notitias humanas increscendas. Viae quibus disquisitio appropinquatur ab epistemologicis rationibus dependet, quae inter intraque humanitates et scientias graviter variantur. Exstant varia disquisitionis genera: scientifica, humana, artificia, oeconomica, socialia, mercatoria, technologica, etc. Disquisitoriarum praxeon studium scientificum nuncupatur metaeurena.

## Bibliographia 
* .
* .
* Soeters, Joseph, Patricia Shields, et Rietjens, Sebastiaan. [[]2014]]. Handbook of Research Methods in Military Studies Novi Eboraci: Routledge.
* Talja, Sanna, et Pamela J. Mckenzie. 2007. "Editor's Introduction." *Special Issue on Discursive Approaches to Information Seeking in Context.* Sicago: University of Chicago Press.

* Curiositas
* Methodus scientifica
* Recensio inter pares

## Nexus externi 
Categoria:Scientia
Categoria:Methodus
Categoria:Disquisitio
Franciscus Puskás

(die 2 Aprilis 1927 natus; die 17 Novembris 2006 mortuus) fuit pedilusor Hungarus, qui diu inter gentes putatus est unus e maximis pedilusoribus quocumque tempore et primus cuiusque artis athleticae vir illustris. Portas 169  habuit in 123 certaminibus inter gentes. Certator Olympiadis praeclarissimus factus est. Tria Pocula Europaea (1959, 1960, 1966), decem certamina nationalia, et octo individualia vicit.

Filius fuit pedilusoris quondam nomine Franciscus Puskás Senior. Ipse cursum vitae in Hungaria pro Kispest et Budapest Honvéd incohavit. In Liga Hungarica erat certator optimus. Annis 1950, socius et dux erat gregis nationalis Hungarici, qui nomine Mighty Magyars (Hungari potentissimi) inclaruerunt. Anno 1958, duobus annis post res novas Hungaricas anni 1956, in Hispaniam emigravit ubi pro Real Madrid ludebat.

## Notae 
## Bibliographia 
* Robert Born: Ferenc Puskás, eine europäische Ikone des Fußballs zwischen Ost und West, apud: *Der Osten ist eine Kugel. Fußball in Kultur und Geschichte des östlichen Europa*. Ediderunt Stephan Krause/Christian Lübke/Dirk Suckow. Gottingae 2018, p. 299–331, ISBN 978-3-7307-0388-5.
* Jörg Heinisch: *Das Jahrhundertspiel*. Agon-Sportverl., Casellae 2004, ISBN 3-89784-248-3.
* Tibor Hámori: *Puskás Öcsi*. Pharma Press, Nyomdaipari Kft 2001, ISBN 963-8339-33-0.
* Peter Kasza: *Das Wunder von Bern 1954. Fußball spielt Geschichte.* Berolini 2004 be.bra Verlag, ISBN 3-89809-046-9.
* Taylor Rogan, Klara Jamrich: *Puskas on Puskas. The Life & Times of a Footballing Legend*. Robson Books, Londinii 1997, ISBN 1-86105-083-6.
* Róbert Zsolt: *Puskás Öcsi*. Szabad Tér, Vörösmarty, Aquinci 1989.
## Nexus externi 
*Puskás in Aula famae internationalis
*Certamina omnia quibus Puskás ludens interfuit

Categoria:Pedilusores Hispaniae
Categoria:Mortui 2006
Categoria:Nati 1927
Res Publica Utriusque Nationis

**Res Publica Utriusque Nationis,** quae rite Regnum Poloniae et Magnus Ducatus Lithuaniae innotescebat, et, post annum 1891, Respublica Poloniae, erat regnum foederativum Poloniae et Lithuaniae, quod in unione reali a rege communi regebatur, monarcha tam Poloniae, quam Lithuaniae. Maxima erat civitas tam numero incolarum, quam magnitudine Europae saeculi 16 et 17. Extensionem cum maximam impetraverit, ineunte 17 saeculo, Respublica paene 1 000 000 metra quadrata tegebat, et ab anno 1618 regnicolarum varietatem multiethnicam sustinebat. Linguae officiales regni erant lingua Polonica et Latina.

Rempublicam ab Unione Lublinensi constituebant, mense Julio 1569, attamen Corona Polonica et Lithuanica *de facto* personali unione regebatur ab anno 1389, matrimonio reginae Polonicae Jadwigae et duce Lithuanico Jogailae, qui jure Uxoris rex Polonicus coronatus est. Primo anno 1772, secundo anno 1793 regnum dividebatur, quae regni magnitudinem detrimentose affecit. Re publica autem ter partita civitas Polonica disparuit.

Unio multas proprietates ab aliis illius aetatis civitatibus diversis possidebat. Potestas regia stricte refrenebatur. Haec diaeta a nobilitate recta introducebat. Hoc systema erat prodromus conceptuum modernorum democraticorum et foederationis. Quamvis reipublicae commembra formaliter aequalia fuissent, Polonia unionem dominabatur.

## Notae
Categoria:Antiquae civitates Poloniae
Categoria:Historia Lituaniae
Categoria:Historia Rutheniae Albae
Categoria:Historia Ucrainae
Casanca

**Casanca**  (Russice *Казанка*, Tatarice *Казансу*) est flumen in re publica Tatarstania Russiae. In districtu Arensi prope ''Apaikina Gar' *vicum incipit; 142 chm fluit et Casani  in Volgam  (nunc in receptaculum aquae Kuibyshevskoë) effunditur. 

## Notae 
## Nexus externi 
* Casanca in *registro nationali aquarum* 
* Casanca in *Lexico encyclopaedico Brockhaus et Efron''  

Categoria:Flumina Russiae Europaeae
Categoria:Tataria
Categoria:Systema Rha fluminis
COVID-19 pandemia

[thumb|Nosocomii socii nosocomii urbis [Paulopolis, mense Maii 2020.]]
thumb|Mortes COVID-19 pandemia causa toto in orbe terrarum.
**COVID-19 pandemia** est pandemia morbo COVID-19 ab viro SARS-CoV-2 perfecto currens. Mense Decembris anni 2019 in China homines pneumonias contraxerunt. Suspicatae origines sunt nundinae conchyliorum urbe Wuhan. Tempore brevi contagiones viro toto in orbe terrarum porrexerunt, proinde die 11 Martii 2020 Ordo mundi sanitarius COVID-19 pandemiam declaravit.

Adhuc plus quam quater milies ducenties decies centena milia homines affecti et octies et quinquagies centena milia mortuorum, ita pandemia haec una ex periculosissimis historiae humanae.

## Coronavirus SARS-CoV-2 
## morbus COVID-19 
## Notae 
* Ordo mundi sanitarius

## Nexus externi 
* Ordinis Mundi Sanitarii situs cum quaestionibus et responsis ad pandemiam referentibus. 

Categoria:COVID-19
!
Interpol

**Organisatio Internationalis Vigilum Criminalium**, **OIVP** (Anglice: *International Criminal Police Organization*, *ICPO*; Francogallice: *Organisation internationale de police criminelle*, *OICP*), vulgo **Interpol**, est unio internationalis, quae vigiles civitatum coniungunt. Praetorium organisationis in Lugduno, Franciae, situm est.

Mense Septembri 1923 **Curatio Internationalis Vigilum Criminalium** fundata est. Anno 1938 sub gubernatione Germaniae nazisticae coercita est. Itaque Unio, nomine novo et currente, velut constitutione nova, refundata est. Nomen *Interpol* quoque ab anno 1936, tempore telegraphiae, adhibitum est.

Munera principalia Interpol ad areas tres maiores referunt:
* Tromocratia,
* scelera informatica,
* scelus organisatum.

* Criminologia

## Nexus externi 
* Interpol situs interretialis proprius 

Categoria:Securitas
Categoria:Societates civitatum
Categoria:Constituta 1938
Flora Sinensis

[thumb|Pictura in *Flora Sinensi*: [sciurus testudinem "viridium alarum" sequitur.]]
***Flora Sinensis**: fructus floresque humillime porrigens* est opus Michaëlis Boym missionarii Iesuitae de plantis animalibusque Sinensibus compositus. Qui liber, delineationibus pulchris illustratus, Vindobonae anno 1656 prodiit. fuit  exploratorque Polonicus. In Sinis aliisque terris peregrinationes fecit et de eis commentarios numerosos scripsit.

## Bibliographia 
; Editiones et versiones
* 1656 : *Flora Sinensis, fructus floresque humillime porrigens*. Viennae Austriae: typis Matthaei Rictii Exemplar manu tinctum apud universitatem Namurcensem; exemplar manu tinctum apud universitatem Harvardianam; exemplar incolor
* 1696 : Versio Francogallica 1696
* 2005 : Monika Miazek-Meczynska, ed., *Flora Sinensis Michała Boyma SI*. Gnesnae: Collegium Europaeum Gnesnense Textus

; De opere
* Chiara Bocci, Roderich Ptak, "The Animal Section in Boym's (1612—1659) Flora Sinensis: Portentous creatures, healing stones, venoms, and other curiosities" in *Monumenta Serica* vol. 59 (2011) pp. 353-381 JSTOR
* Eugene Flaumenhaft, Mrs. Eugene Flaumenhaft, "Asian Medicinal Plants in Seventeenth Century French Literature" in *Economic Botany* vol. 36 (1982) pp. 147-162 JSTOR
* Hartmut Walravens, "Michael Boym und die Flora Sinensis" [an eadem commentatio quae olim divulgata est in *China Mission Studies (1550-1800) Bulletin* vol. 1 (1979) 16-20?]
* Hartmut Walravens, "Flora Sinensis revisited" in *Monumenta Serica* vol. 59 (2011) pp. 341-352 JSTOR

Categoria:Libri de Sinis
Categoria:Litterae Latinae recentioris aevi
Categoria:Libri botanici
Categoria:Libri zoologici
Categoria:Scripta 1656
Categoria:Sericae scripta
Gustavus Robertus Kirchhoff

**thumb|Gustavus Robertus Kirchhoff, physicus.
**Gustavus Robertus Kirchhoff'* (natus Regiomontii die 12 Martii 1824; mortuus Berolini die 17 Octobris 1887) fuit mathematicus et physicus Germanicus.

## Vita 
Gustavus Kirchhoff, studiis Regiomontanis de mathematica physicaque perfectis (quae anno 1842 coeperat), Berolini anno 1848 habilitationem defendit. Vratislaviam petivit anno 1850, tamquam professor extraordinarius; professor autem ordinarius factus est in arte physica Heidelbergae anno 1854. Anno 1874 in Academiam Berolinensem cooptatus est; Berolini etiam professor creatus est.

Opera prima de vi electrica fecerunt eum et stricte praecepta Ohmiana deducere et leges de electricitate vergenti inventurum esse. Lucubrationes novae spectabant ad currentes electricos in conductoribus non linearibus, ad aequationes de motu electrico et ita porro. Maximi momenti opera eius facta sunt quoad elasticitatem, theoriam de calore mechanico, aestuum rectionem, opticam. Una cum Roberto Bunsen anno 1860, analysin spectralem repperit, cui fundamento posuit notissimam Legem Kirchhoffianam de relatione inter emissionem et absorptionem metienda.

Itaque spectrum solare accurate indagari potuit. Insuper eius lineae obscurae, quae aliquando lineis lucidis in materia terrestri simillimae, explicatae sunt.

Ecce opera alia: *Vorlesungen über mathematische Physik* (tomus I: *Mechanik*, Lipsiae 1876; tomus II: *Mathematische Optik*, edidit Hensel 1891; tomus III: *Elektrizität und Magnetismus*, 1891; tomus IV: *Theorie der Wärme*, 1894, edidit Planck); *Gesammelte Abhandlungen'' (Lipsiae 1882; amplificavit et edidit Boltzmann, 1891).

## Notae 
## Nexus externi 
* Biographia ad usum delphini.
* Vita amplior.

Categoria:Alumni Universitatis Regiomontanae
Categoria:Auctores Theodisci
Categoria:Eruditi Germaniae
Categoria:Incolae Germaniae
Categoria:Mathematici Germaniae
Categoria:Physici Germaniae
Categoria:Scriptores Germaniae
Pantzina

**Pantzina** (Russice *Паньшинка*) est flumen regionis Volgogradensis Russiae, quae prope *Dubovka* urbem incipit, 56 chm fluit et in Tanaitem  (nunc in receptaculum aquae Tzimlianicum) effunditur. 

Paucis chiliometris a Volga Pantzina oritur et saeculis XVII et XVIII tractu  naves a Volga in Tanaitem et vice versa ducebantur.

## Notae 
## Nexus externi 
*Pantzina in *registro nationali aquarum* 

Categoria:Flumina Russiae Europaeae
Categoria:Regio Volgogradensis
Categoria:Systema Tanaitis fluminis
Marshall Jefferson

**Marshall Iulius Jefferson** (Shicagi in Illinoesia natus die 19 Septembris 1959) est discimpositor et productor musicae domesticae Americanus.

## Nexus externi 
* "Marshall Jefferson on making music then and now, and why he'd rather work alone." Apud *Future Music* divulgatum.

Categoria:Incolae Illinoesiae
Categoria:Musici Civitatum Foederatarum
Guillelmus Wallaceus

[thumb|[Statua Guillelmi Wallacei Aberdoniae posita.]]
[thumb|[Signum|Sigillum Guillelmi Wallacei, in litteris die 11 Octobris 1297 ad burgimagistrum Lubicensem (Germania) scriptis inventum.]]
**Guillelmus Wallaceus** (-i) sive **Guillelmus Wallax** (-cis) (Lingua Scotica (Gadelica) Uilleam Uallas, [ˈɯʎam ˈuəl̪ˠəs̪] enuntiatum; Lingua Anglonormannica William le Waleys; natus fere anno 1270; mortuus Londinii die 23 Augusti 1305) fuit eques Scoticus, qui primo de libertate bello Scotorum propugnator libertatis factus est.

Anno 1297 exercitu Anglorum devicto, Guillelmus Wallaceus custos Scotiae ("Guardian of Scotland") factus est, quo munere usque ad 1298 fungebatur, donec exercitus Scotorum a Guillelmo ductus proelio apud Falkirk commisso ab Anglis victus est. Mense Augusto 1305 Wallaceus prope Glasguam captus Eduardo I, regi Anglorum, traditus est, qui eum ob crimen laesae maiestatis ac rei publicae suspendio interimi, exenterari, et quadrifariam dividi iussit.

## Pellicula 
Vita Guillelmi Wallacei, quamvis historice parum accurata, in pellicula *Braveheart* (1995) praesentatur. Melis Gibson et pelliculam moderatus est et personam Wallacei gessit.

## Notae 
## Bibliographia 
* Barrow, G. W. S. (2005) 1989. *Kingship and Unity: Scotland 1000–1306.* The New History of Scotland. Vol. 2 (4. ed.). Edinburgi: Edinburgh University Press. ISBN 0748620222.
* Brown, Chris. 2005. *William Wallace. The True Story of Braveheart.* Stroud: Tempus Publishing. ISBN 0-7524-3432-2.
* Watson, Fiona. 2007. "Sir William Wallace: What We Do – and Don't – Know." In *The Wallace Book,* ed. Edward J. Cowan, 26–41. Edinburgi: John Donald. ISBN 978-0-85976-652-4.

Categoria:Historia Scotiae
Categoria:Morte damnati
Categoria:Nobiles Scotiae
Categoria:Milites Scotiae
Iulius Bordet

thumb|Iulius Bordet
**Iulius Bordet** (natus die 13 Iunii 1870 et mortuus est die 6 Aprilis 1961) est medicus et microbiologus Belgicus qui bacteriophagum et systema immunitatis studuit. Alma mater eius Universitas Libera Bruxellensis fuit et ab anno 1894 Institutum Pasteuranum laboravit. 

Anno 1919, Praemium Nobelianum physiologiae et medicinae ratione studii systematis immunitatis accepit.

## Notae 
*9447 Julesbordet

Categoria:Incolae Belgicae
Categoria:Medici Belgiae
Categoria:Praemium Nobelianum Medicinae
Categoria:Nati 1870
Categoria:Mortui 1961
Lingua Algonkina

**Lingua Algonkina** vel **Algonquina** (ipsa lingua *Anicinâbemowin*) est lingua familiae Algonquianae, qua loqebantur Algonkini, qui Quebecum et Ontarionem provincias Canadae incolebant. Circa 2680 hominum ann0 2006 linguam Algonkinam sciebantm, sed 10% soli ae ut lingua prima utebantur. Dialectus linguae Ojibwayensis interdum habetur.

Cum missionarii Francogallici linguam Algonkinam bene scirent, saepe in libris Latinis memoratur; nomen familiae linguarum Algonquianae  ab ea ortum saepe cum nomine linguae ipsae confunditur, sed distinguendum aliquo modo est.

## Notae
## Bibliographia
* Cuoq, Jean André. 1886. *Lexique de la langue Algonquine.* Mons Regius
* Cuoq, Jean André. 1891? *Grammaire de la langue Algonquine.*

## Nexus externi
* [https://web.archive.org/web/20070929092119/http://198.62.75.1/www1/pater/JPN-algonquin.html ] — Ave Maria Algonkine

Categoria:Linguae Algonquianae
Categoria:Linguae Canadae
Lex maiestatis

Lex maiestatis plures leges Romanos complectitur, quibus in crimina rei publicae vel imperatoris animadverti licuit. 

Maiestas apud Romanos antiquos proprium designavit, quod ad deos, homines illustres, imprimis imperatores Romanos, sed etiam patrem familias contigit. Praeterea dignitatem civitatis significavit, et quidem tam principatum populi Romani super alios populos quam principatum civitatis super singulos cives. Cum ex libera re publica principatus factus sit, maiestas magis magisque in personam imperatoris delata est.

Laesa maiestas omnibus temporis crimen haberi potuit, sive crimina minutae maiestatis, quae exsilium sequebatur, sive crimen laesae maietatis, quod capitis supplicio luebatur.
Verbum antiquius fere idem designans perduellio fuit.

Lex Iulia maiestatis (forsitan anno 48 a.C.n. pronuntiata) deinceps regula mansit ad crimen laesae maiestatis puniendum. 

In digestis legitur:
:*Maiestatis autem crimen illud est, quod adversus populum Romanum vel adversus securitatem eius committitur. quo tenetur is, cuius opera dolo malo consilium initum erit, quo obsides iniussu principis interciderent: quo armati homines cum telis lapidibusve in urbe sint conveniantve adversus rem publicam, locave occupentur vel templa, quove coetus conventusve fiat hominesve ad seditionem convocentur: cuiusve opera consilio malo consilium initum erit, quo quis magistratus populi Romani quive imperium potestatemve habet occidatur: quove quis contra re m publicam arma ferat: quive hostibus populi Romani nuntium litterasve miserit signumve dederit feceritve dolo malo, quo hostes populi Romani consilio iuventur adversus rem publicam: quive milites sollicitaverit concitaveritve, quo seditio tumultusve adversus rem publicam fiat*.

Cum lege Qusquis imperatoris Arcadii anno 397 pronuntiata etiam voluntas laesae maiestatis poena digna facta est. Ad hoc maiestas imperatoris ad magistratus translata est. Patrimonium non tantum reorum sed etiam filiorum eorum abductum est.

Etiam medio aevo et postea lex maiestatis, qua ius Romanum in usum venit, adhibebatur.

## Notae 
## Bibliographia 
* Martin Avenarius: Maiestas (Crimen maiestatis). In: Reallexikon für Antike und Christentum. Band 23, Hiersemann, Stuttgardiae 2010, ISBN 978-3-7772-1013-1, coll. 1135–1156.
* Christian Gizewski: Maiestas. In: Der Neue Pauly (DNP). Vol. 7, Metzler, Stuttgardiae 1999, ISBN 3-476-01477-0, Coll. 710–712.
* Gundel, Hans Georg: Der Begriff maiestas im politischen Denken der römischen Republik, in: Historia 12 (1963) 283–320.

Categoria:Ius Romanum