Bara

Sort a voos pebys yw **bara**. An chif devnydh yw toos, gwrys dre vras dhyworth bleus ha dowr. Dell yw usys, keworrys yw holan ha burm. Yn fenowgh pebys yw bara yn forn. Y hyiir y brena a-derdro'n bys. 

Y hyllir krasa bara po y usya dhe wul baramanyn (breghdanow). Pitsa yw boos selys war vara. Yma lies eghen a vara. 

An dhew chif sort a vara yw:
# Bara gwel yw gwrys dre geworra burm po mayn gwel aral dhe'n toos. An burm a askor gass may hwra an toos bos skaffa. Bara gwel a yll bos gwrys dhe dorthow moy pebys yn forn. Hemm yw an chif sort a vara yn Europa, an Statys Unys ha lies rann a Asi. 
# Bara heb gwel yw gwrys dhyworth toos a dhowr ha bleus, heb burm. Pebys yw yn shapys rond kepar ha *tortilla* po *chapati*. Ny yllir gul an sort ma a vara mar dew drefen y vos re dhoos dhe'y dhybri. Dybrys yw bara heb gwel yn Pow Grek, Afrika, rannow Asi hag Amerika Kres. Ensamplow a gomprhend bara pita ha *tortilla*. Pebys yns i war ven pobas po chofar, po yn forn.

Liw ha blas an bara a greg war an sort a vleus usys ha gis an pobas. Bara gwrys dhyworth an greun kowal a wra bara tewlla. Bleus gwrys dhyworth greun gwaneth polsys a wra bara pur wynn. Bleus sugal ha barlys a re eghennow tewlla a vara. An sort a vleus a janj an termyn may hallo gwitha an bara kyns ev dhe bedri. Nebes eghennow a waneth a worthsav fong, mes martesen na askorro bara mar vlasus hag eghen wanna.

## Bara kryjyk
Kristonedh ha Yedhoweth a's teves rewlys yn kever an devnydh a vara yn aga kryjyansow. Dybrys yw bar heb gwel (*matzo*) gans Edhewon dres aga Fask. Solempnyans Katholek oferen Korf Krist a us waffers heb gwel. 

Difennys yw devnydh bara heb gwel rag oferen an Testament Koth gans eglosyow Ewngryjyk ha gesys yw an devnydh a vara gwel saw avel arwodh a'n Testament Nowydh.  Hemm o onan a dri foynt kedrynn a gawsyas an fols ynter eglosyow Ewngryjyk ha Katholek yn 1054. 

## Lavarow gwerin
*Den gen bara heb ken ny ra bewa y vewnans oll - *Man cannot live by bread alone*
*Mar ny rewgh whei cara blas a vara nowydh, omwitha 'mes a’n popty - *If you don’t like the heat, keep out of the kitchen*

## Eghennow a vara

Restren:Bagel_with_poppy_seed_2.jpg|*Bagel*
Restren:Baguettes_-_stonesoup.jpg|*Baguette*
Restren:Croissants_au_beurre_(18953292873).jpg|*Croissant*
Restren:Injera_1.jpg|*Injera*
Restren:Khachapuri-round.jpg|*Khachapuri*
Restren:Bakejo_de_lavaŝo_kaj_vendejo_de_hejmfaritaj_nutraĵoj_en_Kotajka_provinco,_Armenio_03.jpg|*Lavash*
Restren:Markouk_from_Israel.png|*Markouk*
Restren:3matzot.jpg|*Matzo*
Restren:Naan_baked_in_Tandoor.jpg|*Naan*
Restren:Loveless_Cafe_Biscuits.jpg|*Biscuit* (Statys Unys)
Restren:Homemade_hummus_and_pita_03.jpg|Pita
Restren:Pizza_13.jpg|Pitsa
Restren:BrezelnSalz02_(cropped).JPG|*Pretzel*
Restren:Japanese_Rice_Bread.JPG|Bara ris
Restren:Roti_pisang.jpg|*Roti*
Restren:Pumpernickel_allemand.jpg|Bara sugal
Restren:Scones_cream_jam.jpg|Skonsen
Restren:Vegan_Flourless_Sprouted_Wheat_Bread_(4106860877).jpg|Bara skyllys
Restren:Wholemeal_bread_with_seeds,_August_2011.jpg|Bara leun
Restren:Barmbrack.jpg|*Barmbrack*
Restren:Waffle DSC00575.jpg|Waffel
Restren:Brioche.jpg|*Brioche*
Restren:Cottage_loaf_2.jpg|Torth bennti
Restren:Crepes_dsc07085.jpg|Krampoth
Restren:Lch_(20).JPEG|Bara taboon


Bara a wari rann bosek a vewnans yn lies pow drefen y vos dybrys gans keniver a dus. Yn lies gonisogeth, bara yw mar bosek dell yw rann a dhevosow kryjyk. Gwrys yw tesennow yn fordh haval dhe vara, mes sugra, blonek ha leth (hag yn fenowgh moy a dhevnydhyow) yw keworrys dhe'n toos.