open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Сора тӧлысь 26-ӧд лун

**Сора тӧлысь 26-ӧд лун** — Григорий календарын 207-ӧд лун (кассяна воясӧ — 208-ӧд лун). Во помӧдз 158 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1973 — коми сьылысь, Коми Республикаса нимӧдана артистка Вера Булышева

## Кулісны
## Ыстӧдъяс
Сора тӧлысь 27-ӧд лун

**Сора тӧлысь 27-ӧд лун** — Григорий календарын 208-ӧд лун (кассяна воясӧ — 209 лун). Во помӧдз 157 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1911 — Сӧветскӧй Союзса Герой, разведчик Николай Кузнецов (куліс 1944)
* 1914 — нималана коми актёр, Коми АССР-са нимйӧза артист (1943), РСФСР-са нимӧдана артист (1946) Пантелеймон Мысов (куліс 1958)

## Кулісны
* 1988 — коми да яран гижысь, драматург, серпасалысь, Ямалса Войвывсӧ медводдза сьылӧдысь, яран литературалы подув пуктысь Иван Истомин (Сибырак Иван) (чужис 1917) 

## Ыстӧдъяс
Сора тӧлысь 28-ӧд лун

**Сора тӧлысь 28-ӧд лун** — Григорий календарын 209-ӧд лун (кассяна воясӧ — 210-ӧд лун). Во помӧдз 156 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс

## Чужисны
* 1907 — коми гижысь, партияын уджалысь Илля Пыстин (Иливапыс) (куліс 1951)
* 1938 — коми литература туялысь, критик, филология доктор Владимир Дёмин (куліс 1999)
* 1952 — коми сьылысь Василий Рочев

## Кулісны
* 2021 — коми журналист Николай Лютоев (чужис 1948)

## Ыстӧдъяс
Сора тӧлысь 29-ӧд лун

**Сора тӧлысь 29-ӧд лун** — Григорий календарын 210-ӧд лун (кассяна воясӧ — 211-ӧд лун). Во помӧдз 155 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1942 — Коми мулысь история туялысь, история наукаясса доктор Владимир Чупров (куліс 2015)

## Кулісны

## Ыстӧдъяс
Сора тӧлысь 22-ӧд лун

**Сора тӧлысь 22-ӧд лун** — Григорий календарын 203-ӧд лун (кассяна воясӧ — 204-ӧд лун). Во помӧдз 162 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1940 — гандболысь ворсысь, Олимпиадаса ворсӧмъясын чемпион Юрий Климов

## Кулісны
## Ыстӧдъяс
Сора тӧлысь 23-ӧд лун

**Сора тӧлысь 23-ӧд лун** — Григорий календарын 204-ӧд лун (кассяна воясӧ — 205-ӧд лун). Во помӧдз 161 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1926 — коми гижысь Владимир Ширяев (куліс 1979)
* 1953 — СССР кадӧ лызьӧн нималана коми котралысь, тӧвся Олимпиадаясын кык зарни (1976, 1980) да ыргӧн (1980) медальяс босьтысь Николай Бажуков

## Кулісны
* 1873 — коми кыв туялысь Николай Попов (чужис 1801)
* 1940 — коми гижысь, критик, асму тӧдмалысь, общественник Алексей Чеусов (Гӧрд Ӧльӧш) (чужис 1882)
* 1999 — коми литература туялысь, критик, филология доктор Владимир Дёмин (чужис 1938)

## Ыстӧдъяс
Сора тӧлысь 30-ӧд лун

**Сора тӧлысь 30-ӧд лун** — Григорий календарын 211-ӧд лун (кассяна воясӧ — 212-ӧд лун). Во помӧдз 154 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс

## Чужисны
* 1931 — коми гижысь, Коми АССР-са школаясын нимӧдана велӧдысь (1984), Емдін районса Почётнӧй олысь (2000) Александр Некрасов ('''Гамса''') (куліс 2023)
* 1956 — коми сьылысь, шылад тэчысь, гижысь Александр Уляшев

## Кулісны
## Ыстӧдъяс
Сора тӧлысь 31-ӧд лун

**Сора тӧлысь 31-ӧд лун** — Григорий календарын 212-ӧд лун (кассяна воясӧ — 213-ӧд лун). Во помӧдз 153 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1921 — Комиысь Сӧветскӧй Союзса Герой Макар Бабиков (куліс 2009)
* 1930 — коми гижысь, журналист Леонид Лыткин (куліс 2016)

## Кулісны
## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 1-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 1-ӧд лун** — Григорий календарын 152-ӧд лун (кассяна воясӧ — 153-ӧд лун). Во помӧдз 213 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
## Кулісны
## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 2-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 2-ӧд лун** — Григорий календарын 153-ӧд лун (кассяна воясӧ — 154-ӧд лун). Во помӧдз 212 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
## Кулісны
* 1984 — коми контр-адмирал Борис Попов (чужис 1908)

## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 3-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 3-ӧд лун** — Григорий календарын 154-ӧд лун (кассяна воясӧ — 155-ӧд лун). Во помӧдз 111 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1906 — коми гижысь Яков Чупров (Биа Ӧгыр) (куліс 1942)
* 1961 — коми поэт, журналист Константин Сердитов (Скӧр Кӧсьта)

## Кулісны
## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 9-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 9-ӧд лун** — Григорий календарын 160-ӧд лун (кассяна воясӧ — 161-ӧд лун). Во помӧдз 205 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
## Кулісны
* 1870 — англияса гижысь, ставмирса литературалӧн классик Чарльз Диккенс (чужис 1812)
* 2006 — коми гижысь Пётр Шахов ('''Педот Петыр''') (чужис 1931)

## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 10-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 10-ӧд лун** — Григорий календарын 161-ӧд лун (кассяна воясӧ — 162-ӧд лун). Во помӧдз 204 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
## Кулісны
*+: [[:Категория:Кулісны лӧддза-номъя тӧлысь 10-ӧд лунӧ]]*

## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 11-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 11-ӧд лун** — Григорий календарын 162-ӧд лун (кассяна воясӧ — 163-ӧд лун). Во помӧдз 203 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
* 1830 — Колва ю вомӧ босьтчӧмаӧсь лэптыны Николай Чудотворечлы пу вичко, мед пыртны сэні яранъясӧс. Вичкосӧ вежӧдӧма 1831-ӧд вося косму тӧлысь 24-ӧд лунӧ.
* 1900 — лӧддза-номъя тӧлысь 11-ӧд лунсянь сора тӧлысь 11-ӧд лунӧдз Усть-Сысольскса духовнӧй училище бердын медводдзаысь котыртлӧмаӧсь Яренск да Усть-Сысольск уездса коми-зыряна вичкоса школаын велӧдысьяслы курсъяс.  Сэтчӧ волӧма 75 велӧдысь да нӧшта 25 вольнослушатель.

## Чужисны
## Кулісны
*+: [[:Категория:Кулісны лӧддза-номъя тӧлысь 11-ӧд лунӧ]]*

## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 12-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 12-ӧд лун** — Григорий календарын 163-ӧд лун (кассяна воясӧ — 164-ӧд лун). Во помӧдз 202 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
*+: [[:Категория:Чужисны лӧддза-номъя тӧлысь 12-ӧд лунӧ]]*
* 1922 — Комиысь Сӧветскӧй Союзса Герой Иван Горчаков (кулі 2004)

## Кулісны
*+: [[:Категория:Кулісны лӧддза-номъя тӧлысь 12-ӧд лунӧ]]*
* 1944 — Комиысь Сӧветскӧй Союзса Герой Николай Гущин (чужис 1921)
* 1977 — коми кыв туялысь, филологияса кандидат Валентина Сорвачёва (чужис 1923)
* 1996 — СССР-са нимйӧза велӧдысь Александр Католиков (чужис 1941)

## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 6-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 6-ӧд лун** — Григорий календарын 157-ӧд лун (кассяна воясӧ — 158-ӧд лун). Во помӧдз 208 лун.

## Гажлунъяс
* Рочму — Пушкин лун, Роч кыв лун.

## Нимлун
## Лоӧмторъяс

## Чужисны
* 1799 — ыджыд роч гижысь, поэт Александр Пушкин (куліс 1837)
* 1835 — коми кыв туялысь, коми йӧзӧс югдӧдысь, вуджӧдчысь, коми гижысь, монголовед Георгий Лыткин (куліс 1907)
* 1908 — коми поэт, журналист, драматург Прокопий Попов (Спира Прокӧ) (куліс 1979)

## Кулісны
* 1947 — коми гижысь, драматург, литератор Анисим Тимушев (чужис 1898)
* 1977 — коми кыв туялысь, велӧдысь Анастасия Кипрушева (чужис 1904)

## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 7-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 7-ӧд лун** — Григорий календарын 158-ӧд лун (кассяна воясӧ — 159-ӧд лун). Во помӧдз 207 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1952 — рочӧн коми гижысь, Коми Республикаса нимйӧза гижысь Елена Габова
 
## Кулісны
* 1978 — коми гижысь, сьыланкывъяс тэчысь Фёдор Щербаков (чужис 1914)
* 2020 — перым коми гижысь, перым коми литература туялысь Вера Пахорукова (чужис 1937)

## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 15-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 15-ӧд лун** — Григорий календарын 166-ӧд лун (кассяна воясӧ — 167-ӧд лун). Во помӧдз 199 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1960 — коми кыв туялысь, филологияса доктор Йӧлгинь Цыпанов

## Кулісны
*+: [[:Категория:Кулісны лӧддза-номъя тӧлысь 15-ӧд лунӧ]]*
* 2004 — коми гижысь Зоя Рогова (чужис 1918)

## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 17-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 17-ӧд лун** — Григорий календарын 168-ӧд лун (кассяна воясӧ — 169-ӧд лун). Во помӧдз 197 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1852 — коми вужъяса роч гижысь, публицист Александр Круглов (куліс 1915)

## Кулісны
*+: [[:Категория:Кулісны лӧддза-номъя тӧлысь 17-ӧд лунӧ]]*

## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 18-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 18-ӧд лун** — Григорий календарын 169-ӧд лун (кассяна воясӧ — 170-ӧд лун). Во помӧдз 196 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1949 — коми кыв туялысь, филология наукаясса доктор, гижысь Анатолий Ракин

## Кулісны
*+: [[:Категория:Кулісны лӧддза-номъя тӧлысь 18-ӧд лунӧ]]*
* 1974 — нималана военноначальник, Сӧветскӧй Союзса маршал, нёльысь Сӧветскӧй Союзса Герой Георгий Жуков (чужис 1896)
* 1996 — коми кыв туялысь, филологияса доктор, вуджӧдчысь Ӧдӧль Туркин (чужис 1936)
* 2021 — асму туялысь Анатолий Смилингис (чужис 1927)

## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 19-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 19-ӧд лун** — Григорий календарын 170-ӧд лун (кассяна воясӧ — 171-ӧд лун). Во помӧдз 195 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
## Кулісны
*+: [[:Категория:Кулісны лӧддза-номъя тӧлысь 19-ӧд лунӧ]]*
* 2016 — геолог-туялысь, геология-минералогия наукаясса доктор Николай Тимонин (чужис 1934)

## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 20-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 20-ӧд лун** — Григорий календарын 171-ӧд лун (кассяна воясӧ — 172-ӧд лун). Во помӧдз 194 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
* 2011 — Петрозаводск (Рочму, Карелия) карсянь неылын, Петрозаводск-Суоярви туй вылӧ усис ТУ-134 самолёт, кувсис 44 морт, ловйӧн колины 8-ӧн 

## Чужисны
*+: [[:Категория:Чужисны лӧддза-номъя тӧлысь 20-ӧд лунӧ]]*

## Кулісны
* 1980 — коми гижысь, коми кыв туялысь да велӧдан небӧгъяс лӧсьӧдысь Иван Тарабукин (чужис 1902)
* 2025 — коми кыв туялысь Люция Безносикова (чужис 1940) 

## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 13-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 13-ӧд лун** — Григорий календарын 164-ӧд лун (кассяна воясӧ — 165-ӧд лун). Во помӧдз 201 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
## Кулісны
*+: [[:Категория:Кулісны лӧддза-номъя тӧлысь 13-ӧд лунӧ]]*

## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 14-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 14-ӧд лун** — Григорий календарын 165-ӧд лун (кассяна воясӧ — 166-ӧд лун). Во помӧдз 200 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс

## Чужисны
*+: [[:Категория:Чужисны лӧддза-номъя тӧлысь 14-ӧд лунӧ]]*
* 1902  — коми гижысь, вуджӧдчысь Константин Туркин (куліс 1971)
* 1954 — коми велӧдысь, гижысь, журналист Владимир Шомысов (2021)

## Кулісны
*+: [[:Категория:Кулісны лӧддза-номъя тӧлысь 14-ӧд лунӧ]]*

## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 21-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 21-ӧд лун** — Григорий календарын 172-ӧд лун (кассяна воясӧ — 173-ӧд лун). Во помӧдз 193 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1953 — коми кыв туялысь, филологияса доктор Галина Федюнёва
* 1964 — коми гижысь, фольклор да оласног туялысь, филологияса кандидат Олег Уляшев 

## Кулісны
*+: [[:Категория:Кулісны лӧддза-номъя тӧлысь 21-ӧд лунӧ]]*
* 2018 — коми сьыланкывъяс сьылысь, поэт, шылад тэчысь, хорӧн веськӧдлысь, велӧдысь Любовь Розе (чужис 1954)

## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 22-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 22-ӧд лун** — Григорий календарын 173-ӧд лун (кассяна воясӧ — 174-ӧд лун). Во помӧдз 192 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
* 1941 — Пансис Айму вӧсна Ыджыд тыш.

## Чужисны
* 1955 — перым коми гижысь Нина Исаева

## Кулісны
*+: [[:Категория:Кулісны лӧддза-номъя тӧлысь 22-ӧд лунӧ]]*
* 1995 — рочӧн гижысь коми поэт, вуджӧдчысь Дмитрий Фролов (Валер Мить) (чужис 1957)

## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 23-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 23-ӧд лун** — Григорий календарын 174-ӧд лун (кассяна воясӧ — 175-ӧд лун). Во помӧдз 191 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
## Кулісны
*+: [[:Категория:Кулісны лӧддза-номъя тӧлысь 23-ӧд лунӧ]]*
* 1980 — коми гижысь, коми литература туялысь Александр Забоев (Сан Антус) (чужис 1904)
* 2023 — роч фольклор ла литература туялысь, филологияса доктор Андрей Власов (чужис 1955)

## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 24-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 24-ӧд лун** — Григорий календарын 175-ӧд лун (кассяна воясӧ — 176-ӧд лун). Во помӧдз 190 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1947 — коми гижысь Александр Парначёв (куліс 2009)
* 1981 — коми артист Денис Рассыхаев
*+: [[:Категория:Чужисны лӧддза-номъя тӧлысь 24-ӧд лунӧ]]*

## Кулісны
*+: [[:Категория:Кулісны лӧддза-номъя тӧлысь 24-ӧд лунӧ]]*

## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 26-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 26-ӧд лун** — Григорий календарын 177-ӧд лун (кассяна воясӧ — 178-ӧд лун). Во помӧдз 188 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс

## Чужисны
* 1935 — Коми Республикаса нимӧдана уджалысь, РСФСР-са нимӧдана бурдӧдысь Анатолий Лукьянов (куліс 2021)
* 1955 — коми гижысь Юрий Яковлев
* 1971 — коми шылад тэчысь Ирина Чувьюрова (Уляшева)

*+: [[:Категория:Чужисны лӧддза-номъя тӧлысь 26-ӧд лунӧ]]*

## Кулісны
*+: [[:Категория:Кулісны лӧддза-номъя тӧлысь 26-ӧд лунӧ]]*
* 2022 — коми гижысь, журналист Вячеслав Бабин (чужис 1960)

## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 29-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 29-ӧд лун** — Григорий календарын 180-ӧд лун (кассяна воясӧ — 181-ӧд лун). Во помӧдз 185 лун.

## Гажлунъяс
* Тикӧн лун — коми йӧзкостса календарын

## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
*+: [[:Категория:Чужисны лӧддза-номъя тӧлысь 29-ӧд лунӧ]]*
* 1902 — коми гижысь, небӧгъяс лӧсьӧдысь, геолог-палеонтолог Иван Худяев (Кос Кабыр) (куліс 1933)
* 1938 — коми гижысь, журналист, Коми Республикаса нимйӧза гижысь Виктор Напалков (куліс 2022)

## Кулісны
*+: [[:Категория:Кулісны лӧддза-номъя тӧлысь 29-ӧд лунӧ]]*
* 1996 — челядьлы коми гижысь, вуджӧдчысь Степан Раевский (чужис 1918)

## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 30-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 30-ӧд лун** — Григорий календарын 181-ӧд лун (кассяна воясӧ — 182-ӧд лун). Во помӧдз 184 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1914 — коми строитель-каменщик, Социалистическӧй Уджвывса герой Раиса Изъюрова (куліс 2013)

## Кулісны
## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 1-ӧд лун

**Моз тӧлысь 1-ӧд лун** — Григорий календарын 213-ӧд лун (кассяна воясӧ — 214-ӧд лун). Во помӧдз 152 лун.

## Гажлунъяс
* Серапима лун — коми йӧзкостса календарын.

## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1960 — коми актриса, Коми Республикаса нимӧдана уджалысь Мария Чукарева

## Кулісны
## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 2-ӧд лун

**Моз тӧлысь 2-ӧд лун** — Григорий календарын 214-ӧд лун (кассяна воясӧ — 215-ӧд лун). Во помӧдз 151 лун.

## Гажлунъяс
* Илля лун — коми йӧзкостса календарын.

## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1933 — коми гижысь Николай Щукин (куліс 2022)
* 1965 — перым коми гижысь Вера Мелехина

## Кулісны
## Ыстӧдъяс
Лӧддза-номъя тӧлысь 27-ӧд лун

**Лӧддза-номъя тӧлысь 27-ӧд лун** — Григорий календарын 178-ӧд лун (кассяна воясӧ — 179-ӧд лун). Во помӧдз 187 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
*+: [[:Категория:Чужисны лӧддза-номъя тӧлысь 27-ӧд лунӧ]]*
* 1886 — шылад тэчысь, шылада коми фольклор туялысь Павел Анисимов (куліс 1947)
* 1959 — опера сьылысь, Коми Республикаса нимйӧза артистка, Россияса нимӧдана артистка Альфия Коротаева

## Кулісны
*+: [[:Категория:Кулісны лӧддза-номъя тӧлысь 27-ӧд лунӧ]]*

## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 3-ӧд лун

**Моз тӧлысь 3-ӧд лун** — Григорий календарын 215-ӧд лун (кассяна воясӧ — 216-ӧд лун). Во помӧдз 150 лун.
## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
* 1952 – Воркутаын петіс "Заполярье" газетлӧн медводдза номер.
## Чужисны
## Кулісны
## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 4-ӧд лун

**Моз тӧлысь 4-ӧд лун** — Григорий календарын 216-ӧд лун (кассяна воясӧ — 217-ӧд лун). Во помӧдз 149 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1936 — перым коми гижысь Семён Федосеев
* 1946 — Комиысь вольнӧй ляскасьӧмын СССР-са, Европаса да Ставмирса чемпион Владимир Паршуков (куліс 2001)

## Кулісны
## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 7-ӧд лун

**Моз тӧлысь 7-ӧд лун** — Григорий календарын 219-ӧд лун (кассяна воясӧ — 220-ӧд лун). Во помӧдз 146 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1927 — коми гижысь Александр Размыслов (куліс 1994)

## Кулісны
## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 8-ӧд лун

**Моз тӧлысь 8-ӧд лун** — Григорий календарын 220-ӧд лун (кассяна воясӧ — 221-ӧд лун). Во помӧдз 145 лун.
## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1934-ӧд во — коми шылад тэчысь Гелий Кочанов (куліс 2017)

## Кулісны
## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 9-ӧд лун

**Моз тӧлысь 9-ӧд лун** — Григорий календарын 221-ӧд лун (кассяна воясӧ — 222-ӧд лун). Во помӧдз 144 лун.
## Гажлунъяс
* Пантелеймон лун — коми йӧзкостса календарын.

## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
## Кулісны
## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 10-ӧд лун

**Моз тӧлысь 10-ӧд лун** — Григорий календарын 222-ӧд лун (кассяна воясӧ — 223-ӧд лун). Во помӧдз 143 лун.
## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1931 — перым коми кыв туялысь Раиса Баталова (куліс 2016)

## Кулісны
* 2010 — коми оласног туялысь, этнограф Николай Конаков (чужис 1946)
* 1970 — Германияса да Америкаса кыв туялысь, вуджӧдчысь, Интерлингва кывлӧн лӧсьӧдысь Гоуд Александр (чужис 1906)

## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 5-ӧд лун

**Моз тӧлысь 5-ӧд лун** — Григорий календарын 217-ӧд лун (кассяна воясӧ — 218-ӧд лун). Во помӧдз 148 лун.
## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
## Кулісны
## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 6-ӧд лун

**Моз тӧлысь 6-ӧд лун** — Григорий календарын 218-ӧд лун (кассяна воясӧ — 219-ӧд лун). Во помӧдз 147 лун.
## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1948 — коми туялысь, этнограф Александр Терюков
* 1956 — коми прозаик, журналист Валентина Иванова

## Кулісны
## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 11-ӧд лун

**Моз тӧлысь 11-ӧд лун** — Григорий календарын 223-ӧд лун (кассяна воясӧ — 224-ӧд лун). Во помӧдз 142 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1949 — коми актриса, Россияса нимӧдана артистка Галина Микова

## Кулісны
* 1943 — коми гижысь, драматург Нёбдінса Виттор (чужис 1888)
* 1988 — шылада коми фольклор туялысь, шылад тэчысь, искусствоведениеяса кандидат Прометей Чисталёв (чужис 1921)
* 2003 — коми поэт, Коми АССР-са нимйӧза поэт (1984), РСФСР-са культураын нимӧдана уджалысь (1972) Серафим Попов (чужис 1913)

## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 14-ӧд лун

**Моз тӧлысь 14-ӧд лун** — Григорий календарын 226-ӧд лун (кассяна воясӧ — 227-ӧд лун). Во помӧдз 139 лун.

## Гажлунъяс
* Медводдза спас (коми йӧзкостса календарын)

## Нимлун
## Лоӧмторъяс
* 1902 — воссис Усть-Сысольскса публичнӧй земскӧй библиотека.

## Чужисны
* 1902 — коми гижысь, коми кыв туялысь да велӧдан небӧгъяс лӧсьӧдысь Иван Тарабукин (куліс 1980)

## Кулісны
## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 12-ӧд лун

**Моз тӧлысь 12-ӧд лун** — Григорий календар серти волӧн 224-ӧд лун (кассяна воясӧ 225-ӧд лун). Во помӧдз 141 лун.
## Гажлунъяс
## Нимлун

## Лоӧмторъяс
* 2000 — Баренц саридзын (Североморск карсянь рытыв-войвывлань 157 км сайын велӧдчана покод дырйи) вӧйис Войвыв флотлӧн «Курск» ваувса атомнӧй пыж. Чайтӧны, мый неминучаын артмис торпедалӧн асшӧра лыйӧмысь. Куліс 118 морт. Коми муысь ваувса пыжын служитіс 7 матрос. На лыдын: Удора районса Благоевысь Юрий Борисов и Игорь Логинов, Уква карысь Дмитрий Миртов, Роман Мартынов, Виктор Сидюхин, Емваысь Алексей Ларионов, Лыжавомысь Александр Халепо.

## Чужисны
## Кулісны
* 2009 — коми гижысь Александр Парначёв (чужис 1947)
* 2010 — Коми Республикаса Юралысь (1994—2001), депутат, политик, экономика наукаясса доктор Юрий Спиридонов (чужис 1938)

## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 13-ӧд лун

**Моз тӧлысь 13-ӧд лун** — Григорий календарын 225-ӧд лун (кассяна воясӧ 226-ӧд лун). Во помӧдз 140 лун.
## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
## Кулісны
* 1989 — коми гижысь Александр Коми (чужис 1926)

## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 15-ӧд лун

**Моз тӧлысь 15-ӧд лун** — Григорий календарын 227-ӧд лун (кассяна воясӧ — 228-ӧд лун). Во помӧдз 138 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1933 — коми да перымса коми войтырлысь оласног туялысь, этнограф Любовь Грибова (куліс 1986)

## Кулісны
* 2016 — коми гижысь-драматург, режиссёр Гений Горчаков (чужис 1927)

## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 16-ӧд лун

**Моз тӧлысь 16-ӧд лун** — Григорий календарын 228-ӧд лун (кассяна воясӧ — 229-ӧд лун). Во помӧдз 137 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
* 1933 — петіс Сыктывдін районса «Наша жизнь» газетлӧн меlводдза номер.

## Чужисны

## Кулісны
* 2021 — коми гижысь, Коми Республика нимйӧза гижысь Нина Куратова (чужис 1930)

## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 17-ӧд лун

**Моз тӧлысь 17-ӧд лун** — Григорий календарын 229-ӧд лун (кассяна воясӧ — 230-ӧд лун). Во помӧдз 136 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1921 — перым коми кыв туялысь Антонида Кривощёкова-Гантман (куліс 1995)
* 1946 — коми фольклор туялысь Вера Кудряшова

## Кулісны
* 1999 — коми гижысь Михаил Игнатов (чужис 1933)

## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 18-ӧд лун

**Моз тӧлысь 18-ӧд лун** — Григорий календарын 230-ӧд лун (кассяна воясӧ — 231-ӧд лун). Во помӧдз 135 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
* 1961 — медводдзаысь петкӧдлісны Яков Перепелицалысь «Яг морт» коми балет
* 1991 — Сыктывкарын медводдзаысь нуӧдісны республикаса «Шондiбан» коми йӧзкостса гаж

## Чужисны
* 1909 — коми гижысь, Иван Куратов нима канму премиа босьтысь (1968), Коми АССР-са нимйӧза гижысь (1984) Геннадий Фёдоров (Педь Гень) (куліс 1991)
* 1924 — коми гижысь Александр Мальцев (куліс 1989)
* 1948 — «Зарни Ань» ансамбльӧн веськӧдлысь, Коми Республикаса нимйӧза артист Михаил Бурдин
* 1951 — коми фольклор туялысь Иван Плосков (куліс 2021)
* 1964 — коми войтырлысь оласног туялысь Валерий Шарапов

## Кулісны
* 1977 — хирург, Социалистическӧй Уджвывса Герой, Коми АССР-са да РСФСР-са нимӧдана бурдӧдысь Алексей Мишарин (чужис 1903)

## Ӧшмӧсъяс
## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 21-ӧд лун

**Моз тӧлысь 21-ӧд лун** — Григорий календарын 233-ӧд лун (кассяна воясӧ — 234-ӧд лун). Во помӧдз 132 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1921 — Сӧвет да Рочму кадся карел гижысь, вуджӧдчысь, фольклор туялысь Унелма Конкка (куліс 2011) 
* 1960 — коми гижысь, журналист Вячеслав Бабин (куліс 2022)
* 1962 — коми гижысь, журналист Эдуард Тимушев (куліс 2006)

## Кулісны
## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 22-ӧд лун

**Моз тӧлысь 22-ӧд лун** — Григорий календарын 234-ӧд лун (кассяна воясӧ — 235-ӧд лун). Во помӧдз 131 лун.

## Гажлунъяс
* Россия — Россияса дӧрапаслӧн лун (1994)

## Нимлун
## Лоӧмторъяс
* 1921 — РСФСР пытшкын артмӧма Коми (Зырянаяслӧн) асшӧр обласьт (ӧні — Коми Республика)
* 1996 — Сыктывкарын воссьӧма **Республикаса кардиоцентр** (ӧні — **Кардиология диспансер**)
* 2014 — Сыктывкарын Сыктывкарса канму университет водзын восьтӧма Питирим Сорокинлы паметник

## Чужисны
## Кулісны
* 1916 — нималана шылада инструментъяс (балалайка, домра, гусли) вӧчалысь Семён Налимов (чужис 1857)
* 1975 — коми геолог, профессор, СССР-са канму премия босьтысь Василий Сенюков (чужис 1907) 

## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 23-ӧд лун

**Моз тӧлысь 23-ӧд лун** — Григорий календарын 235-ӧд лун (кассяна воясӧ — 236-ӧд лун). Во помӧдз 130 лун.
## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
## Кулісны
* 1971 — коми гижысь, вуджӧдчысь Константин Туркин (чужис 1902)

## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 24-ӧд лун

**Моз тӧлысь 24-ӧд лун** — Григорий календарын 236-ӧд лун (кассяна воясӧ — 237-ӧд лун). Во помӧдз 129 лун.
## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1897 — Комиысь Слава ордена тыр кавалер Андрей Тимушев (куліс 1969)

## Кулісны
## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 20-ӧд лун

**Моз тӧлысь 20-ӧд лун** — Григорий календарын 232-ӧд лун (кассяна воясӧ — 233-ӧд лун). Во помӧдз 133 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
* 1971 — Коми АССР-лы сетӧма Октябрса революция орден.
* 1981 — Сыктывкарын восьтӧма «Вечная слава» мемориал.

## Чужисны
* 1922 — коми актёр да гижысь, Коми АССР-са нимйӧза артист Василий Рассыхаев (Микол Вась) (куліс 1990)
* 1937 — коми поэт, серпасалысь Егор Потапов (куліс 1982)

## Кулісны
* 2013 — керкаяс кыпӧдысь, каменщик, Социалистическӧй Уджвывса герой Раиса Изъюрова (чужис 1914) 
* 2017 — шахтёр-машинист, Социалистическӧй Уджвывса Герой Дмитрий Филиппов (чужис 1930)

## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 25-ӧд лун

**Моз тӧлысь 25-ӧд лун** — Григорий календарын 237-ӧд лун (кассяна воясӧ — 238-ӧд лун). Во помӧдз 128 лун.
## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
## Кулісны
* 1962 — изьваса нималана бурдӧдчысь-веськӧдчысь Тандзе Маръя (Рочева Мария Фёдоровна) (чужис 1876)

## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 26-ӧд лун

**Моз тӧлысь 26-ӧд лун** — Григорий календарын 238-ӧд лун (кассяна воясӧ — 239-ӧд лун). Во помӧдз 127 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
* 1958 — Сыктывкарын воссьӧма республикаса шылада театр (1992 восянь — Коми Республикаса опера да балет театр) 

## Чужисны
## Кулісны
## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 27-ӧд лун

**Моз тӧлысь 27-ӧд лун** — Григорий календарын 239-ӧд лун (кассяна воясӧ — 240-ӧд лун). Во помӧдз 126 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1815 — геолог, Коми мулысь Печора вож туялысь Александр Кейзерлинг (куліс 1891)  
* 1905 — коми гижысь, вуджӧдчысь Павел Шеболкин (Сизь Паш; Выль Паш) (куліс 1963)
* 1928 — нималана коми гижысь, Коми Республикаса нимйӧза гижысь Иван Торопов (куліс 2011)

## Кулісны
* 1942 — лызьӧн нималана котралысь Иван Щербаков (чужис 1922)
* 1981 — финн-йӧгра мирын нималана кыв туялысь, коми гижысь, литературнӧй критик, вуджӧдчысь Илля Вась (чужис 1895)

## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 28-ӧд лун

**Моз тӧлысь 28-ӧд лун** — Григорий календарын 240-ӧд лун (кассяна воясӧ — 241-ӧд лун). Во помӧдз 125 лун.

## Гажлунъяс
* Бӧръя спас (коми йӧзкостса календарын)

## Нимлун
## Лоӧмторъяс
* 1990 — петӧма «Республика» газетлӧн медводдза номер.

## Чужисны
* 1908 — коми поэт Иван Титов (Паш Тит Иван) (куліс 1941)
* 1950 — коми сьылысь, шылад тэчысь, Коми Республикаса нимйӧза артист, Россияса культураын нимӧдана уджалысь Пётр Шучалин

## Кулісны

## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 19-ӧд лун

**Моз тӧлысь 19-ӧд лун** — Григорий календарын 231-ӧд лун (кассяна воясӧ — 232-ӧд лун). Во помӧдз 134 лун.

## Гажлунъяс
* Шӧр спас (коми йӧзкостса календарын)

## Нимлун
## Лоӧмторъяс
* 2011 — Сыктывдін районса Ыб сиктын воссьӧма Финн-йӧгра этнокультурнӧй парк

## Чужисны
* 1913 — коми кыв да сёрнисикасъяс туялысь Марфа Сахарова (куліс 2004)

## Кулісны
* 1984 — туялысь, ветеринария наукаясса доктор Фёдор Терентьев (чужис 1891)

## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 29-ӧд лун

**Моз тӧлысь 29-ӧд лун** — Григорий календарын 241-ӧд лун (кассяна воясӧ — 242-ӧд лун). Во помӧдз 124 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
## Кулісны
* 2002 — Комиысь Слава ордена тыр кавалер Кирилл Чупров (чужис 1913)

## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 30-ӧд лун

**Моз тӧлысь 30-ӧд лун** — Григорий календарын 242-ӧд лун (кассяна воясӧ — 243-ӧд лун). Во помӧдз 123 лун.
## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны

## Кулісны
* 2022 — коми гижысь, журналист, Коми Республикаса нимйӧза гижысь Виктор Напалков (чужис 1938)

## Ыстӧдъяс
Моз тӧлысь 31-ӧд лун

**Моз тӧлысь 31-ӧд лун** — Григорий календарын 243-ӧд лун (кассяна воясӧ — 244-ӧд лун). Во помӧдз 122 лун.

## Гажлунъяс
## Нимлун
## Лоӧмторъяс
## Чужисны
* 1963 — коми сьылысь, Коми Республикаса нимӧдана уджалысь Наталья Канова

## Кулісны
* 1940 — коми кыв туялысь, велӧдӧм да культура юкӧнын водзмӧстчысь Василий Молодцов (чужис 1886)
* 2008 — коми гижысь, коми литература туялысь, журналист Геннадий Беляев (чужис 1940)
* 2018 — общественнӧй удж вӧчысь Николай Рочев (чужис 1962)

## Ыстӧдъяс
Евроаддзӧм сьыланкыв конкурс

**Евроаддзӧм сьыланкыв конкурс** тайӧ быд вося эстрада сьыланкыв конкурс.

## Вермысьяс
Еджыд из

**Еджыд из**, лат. *Arsenicum* (As) тайӧ 33-ӧд химия элемент. Поликӧртулов, емдон рӧма. Топыдлун (руд еджыд из) - 5,73 г/см³. Сылан температура - 1090 K (3628 кПа).
Ростов (Дон)

**Ростов** либӧ **Донвыв Ростов** – Рочмуын медыджыд каръясысь ӧти, Ростов обласьтлӧн юркар. 

Ростовыс – Рочму лунвылын индустрия, наука да культура видзан гырись шӧрин. 

Олӧ Ростовын 1 048,7 сюрс гӧгӧр морт (2008).

## Ним йылысь

## География

## Ордча оланінъяс

## Карлӧн юкӧнъяс

## Важвылӧм

## Веськӧдлӧм
 
## Олысьяс

## Овмӧс

## Быт

## Велӧдӧм

## Культура

## Видзӧдӧй тшӧтш
Тюрк

**Тюрк**, лат. *Hydrargyrum* (Hg) тайӧ 80-ӧд химия элемент. Кизьӧр кӧртулов, эзысь рӧма. Топыдлун - 13,546 г/см3. Сылан температура - 234,28 К либӧ -38.83&nbsp;°C. Пуӧ 629,88 K либӧ 356,73&nbsp;°C температура дырйи.
Тэг

**Тэг**, лат. *Sulfur* (S) тайӧ 16-ӧд химия элемент, абу кӧртулов. Топыдлун - 2,070 г/см³. Сылан температура - 386 K либӧ 115,21&nbsp;°C. Пуӧ 717,8 K либӧ 444,6&nbsp;°C температура дырйи.
Макаръя

**Макаръя** либӧ **Улыс Новгорт** – Рочмуын ыджыдджык каръясысь ӧти, Улыс Новгород обласьтлӧн юркар. 

Макаръяыс – Волгадорын индустрия, наука да культура видзан ыджыд шӧрин. 

Карын олӧ матӧ 1 278 сюрс морт (2007).

## Ним йылысь

## География

## Ордча оланінъяс

## Карлӧн юкӧнъяс

## Важвылӧм

## Веськӧдлӧм
 
## Олысьяс

## Овмӧс

## Быт

## Велӧдӧм

## Культура

## Видзӧдӧй тшӧтш
Руч

**Руч** (; ) тайӧ пемӧс.

## Паськалӧм, ыджда да рӧм
Тайӧ вӧрпаыс олӧ уналаын: Европаын и Азияын, Африкаын и Америкаын. Йӧз отсӧгӧн воӧдчӧма весиг Австралияӧдз да мукӧд сэтчӧс діяс вылӧдз. Войвывса ручьяс ыджыдджыкӧсь да синмӧ шыбитчанаджыкӧсь лунвывсаяс дорысь, кодъяс олӧны степъясын да пустыняясын. Руч — ӧтка пемӧс, сійӧ некор оз ӧтувтчы кӧинъяс моз чукӧръясӧ, весиг кыйсигъясас. Син аканьыс каньлӧн кодь сувтса да кузьмӧс (понъяслӧн да кӧинъяслӧн гӧгрӧс). 

Рӧм сертиыс торйӧдӧны кык сикасӧс: гӧрдӧс да сьӧдӧс. Эзысь рӧмсера сьӧд ручьяслӧн чужаніныс — Войвыв Америка, а рудовсьӧд ручлӧн — Чукотка. Коми муӧ кыкысь вайлӧмаӧсь сьӧд ручӧс: 1932-ӧд воын Кулӧмдін районӧ лэдзлӧмаӧсь кӧкъямысӧс, а 1940-ӧд воын вит айӧс да вит эньӧс — Емва вожӧ. Мыйтакӧ рӧдмылӧмаӧсь да шедлывлӧмаӧсь весиг вӧралысьяслы.

Миянын олысь гӧрд ручьяс паныдасьлӧны оз сӧмын пармаын, но тшӧтш и вӧра тундраын. Тшӧкыдджыка коръя да сора вӧръясын, ю ковтысъясын. 

Руч — шӧрпӧлӧс яй сёйысь пемӧс: кузьтаыс овлывлӧ 90 сантиметрӧдз, сьӧктаыс — 10 килограммӧдз, бӧжыс пашкыр. Морӧсыс, кынӧм улыс да бӧж йылыс еджыд, а сэсся быдлаті югыдгӧрд.

## Сёян
Кыйсьӧ-ветлӧ югдігӧн водз асывнас да рытнас рӧмдан кадӧ. Кыйдӧссӧ куталӧ вӧтлысьӧмӧн, либӧ гусьӧникӧн матыстчӧмӧн, медым тшапкыны позйын пукалысь пӧткаӧс. Пӧткӧдчӧ вӧрса да ыбвывса шыръясӧн. Тӧвъяснас, кор лымйыс джуджыд да шыръясӧс судзӧдны оз вермы, кӧчьяс вылӧ вуджӧ, а сідзжӧ корсялӧ репассӧ, лым улӧ узьмӧдчӧм сьӧлаясӧс да таръясӧс. Сёйлывлӧ и лежнӧглысь вотӧссӧ.

Туялысьяслӧн висьталӧм серти, вӧрса ручьяслӧн нэмыс сӧмын 6 во, но морт ордын видзигӧн пӧ овлывлӧны 45 арӧсӧдз. Ручлысь нэмсӧ дженьдӧдысьяс лыдӧ пырӧны, кыйсьысь йӧзысь ӧтдор, кӧин, сан, вӧркань, кутш да варыш. Вӧр-валы ручсянь лёкыс петӧ кӧчьясӧс да яг выв пӧткаясӧс сёйӧм вӧсна, а бурыс сыын, мый куталӧ шыръясӧс.

Пӧтмӧныс сылы колӧ кыйны 15 гуджгысь-йирысьӧс, а во чӧжӧн вермӧ бырӧдны куим сюрсӧдз. Йӧзлы зэв колана ручлӧн дона куыс. Та серти гӧна куа ловъяс пӧвстын сійӧс донъялӧны-пуктӧны нёльӧд местаӧ.

## Поздйысьӧм
Пышъялан кадыс ручлӧн рака да косму тӧлысьясын. Айяссӧ эньыс чуксалӧ омлялігтыр увтышталӧмӧн. Найӧ чукӧртчӧны нёль-ӧ-витӧдз да тышкасьӧны эньыс вӧсна. Нӧбасян кадыс кыссьӧ кык тӧлысьӧдз. Вайсьӧм водзвылас руч гозъя корсьӧны сьӧд вӧрысь кос места. Пу вужъяс улӧ либӧ джуджыд сён пӧкатӧ кодйӧны пырмӧс. Гуас пыран розьсьыс ӧтдор вӧчӧны нӧшта гоз-мӧд петанін. Кызвыныслӧн чужӧ 4–6 пи, но позтырас корсюрӧ овлывлӧ и дас кыкӧдз. Вежон мысти ручпиян синмасьӧны. Тӧлысь да джын тырӧм бӧрын найӧ петавлӧны нин позсьыс, медым ортсын ворсыштны да вильшасьыштны. Повзясны кӧ мыйыськӧ, чардби моз дзумгысясны гуас. Куим-ӧ-нёль тӧлысь мысти эновтӧны быдманінсӧ, а арланьыс позтырыс разалӧ. Кык арӧс тыригӧн том ручьяс пондӧны тӧждысьны ассьыныс котыр лӧсьӧдӧм вӧсна.

## Рӧдвуж кывйын
Перымса комияс шуӧны вӧрпасӧ миян моз жӧ «ручӧн». Нимыс зэв важся. Весьтасъясыс эмӧсь пӧшти быд ӧнія рӧдвуж кывйын: удмуртъяслӧн — «ӟичы», марилӧн — «рывыж», эрзя—мокшалӧн — «ривезь», суомияслӧн — «репо», маддяръяслӧн — «рока».

## Ӧшмӧсъяс
* ''Ракин А.Н.'' Вӧр-васа олысьяс. — Сыктывкар: Анбур, 2017. — 240 л.б.

## Ыстӧдъяс
Вепс кыв

**Вепс кыв** (**вепс** *vepsän kel’*) тайӧ чудь-йӧгра кыв Карелияын, Ленинград да Вӧлӧгда обласьтъясын. Вепс кывйӧн сёрнитысьыс — 1300 морт гӧгӧр. Вепс гижанногӧ босьтӧма латин шыпаскуд. 

## Вепс анбур

## Морта нимвежтасъяс

## Лыдакывъяс

:1 - üks’
:2 - kaks’
:3 - koume
:4 - nell’
:5 - viž
:6 - kuz’
:7 - seičeme
:8 - kahesa
:9 - ühesa
:10 - kümne
:11 - üks’toštkümne
:20 - kaks’kümne
:21 - kaks’kümne üks’
:30 - koumekümne
:100 - sada
:200 - kaks’sadad
:358 - koumesadad vižkümne kahesa
:1000 - tuha
:1987 - tuha ühesasadad kahesakümne seičeme
:4000 - nell’tuhad

## Видзӧдӧй тшӧтш

Вепсъяс

## Ыстӧдъяс

* Самоучитель 
* Vepsian: Bibliographical guide 
* Welcome to Vepsiya!
* Ежегодный вепсский праздник «Древо Жизни». Вепсский фольклор. Фотогалерея
* Электронная коллекция изданий на вепсском языке
* Корпус вепсского языка
Эст кыв

**Эст кыв** () тайӧ чудь-йӧгра кыв, Эстонияын каналан кыв. Сiйӧн сёрнитӧ Эстонияса вужвойтыр - эст йӧз (матӧ 1 млн. морт). 

## Эст анбур

### Шуанног

## Морта нимвежтасъяс

## Лыдакывъяс

:1 - Üks
:2 - Kaks
:3 - Kolm
:4 - Neli
:5 - Viis
:6 - Kuus
:7 - Seitse
:8 - Kaheksa
:9 - Üheksa
:10 - Kümme
:11 - Üksteist
:20 - Kakskümmend
:21 - Kakskümmend üks
:100 - Sada
:200 - Kakssada
:1000 - Tuhat
:2000 - Kaks tuhat
:5682 - Viis tuhat kuussada kaheksakümmend kaks
:1000000 - Miljon

## Эстонияса кып

:Mu isamaa, mu õnn ja rõõm,
:kui kaunis oled sa!
:Ei leia mina iial teal
:see suure, laia ilma pealb,
:mis mul nii armas oleks ka,
:kui sa, mu isamaa!

:Sa oled mind ju sünnitand
:ja üles kasvatand;
:sind tänan mina alati
:ja jään sull' truuiks surmani,
:mul kõige armsam oled sa,
:mu kallis isamaa!

:Su üle Jumal valvaku,
:mu armas isamaa!
:Ta olgu sinu kaitseja
:ja võtku rohkest õnnista,
:mis iial ette võtad sa,
:mu kallis isamaa!

## Ыстӧдъяс

* Эстонский язык — Словари, учебники, разговорники
* Развитие эстонского литературного языка (вопросы реформирования, нормализации и кодификации в 1900 - 1940 гг.) (рочӧн)
* Краткая грамматика эстонского языка
* Русско-эстонский, эстоно-английский онлайн словари 
* http://in-yaz-book.narod.ru/eston.html Учебник
* *Пялль Э.Н.* Краткий русско-эстонский разговорник. ― М., 1940.
* Sõnastik — Эстонско-англо-русский словарь 
* Онлайн переводчик и словарь фраз и предложений с эстонского на русский.
* Русско-эстонский / Эстонско-русский интернет-словарь
* «Eesti keel ja meel/Эстония: язык и культура» Онлайновый аудиовизуальный компьютерный курс эстонского языка для русскоязычных. ISBN 978-9985-809-95-2
* Эстонско-русский словарь
* Французский историк: Эстонцы осознают себя нацией посредством языка 
* Русско-эстонский/Эстонско-русский словарь
2008-ӧд во

**2008-ӧд (кык сюрс кӧкъямысӧд) во** — Григорий календар серти кассяна во, пансьӧ воторниксянь.

## Лоӧмторъяс
## Чужисны
## Кулісны
* урасьӧм тӧлысь 18-ӧд лун — коми гижысь Владимир Безносиков (чужис 1927)
* моз тӧлысь 31-ӧд лун — коми гижысь, коми литература туялысь, журналист Геннадий Беляев (чужис 1940)
* вӧльгым тӧлысь 7-ӧд лун — коми артист, Коми Республикаса нимйӧза артист, Россияса нимӧдана артист Михаил Костромин (чужис 1950)
* ӧшым тӧлысь 14-ӧд лун — коми литература туялысь, И.А. Куратовлӧн литературнӧй музейӧн медводдза веськӧдлысь Тамара Чисталёва (чужис 1933)

## Ӧшмӧсъяс
## Ыстӧдъяс
2009-ӧд во

**2009-ӧд (Кык сюрс ӧкмысӧд) во** — Григорий календар серти абу кассяна во, пансьӧ четвергсянь.

## Лоӧмторъяс
* тӧвшӧр тӧлысь 1-ӧд лун — Россияын пыртӧма Ӧтувъя канму экзамен (ЕГЭ, Единый государственный экзамен)

## Чужисны

## Кулісны
* урасьӧм тӧлысь 2-ӧд лун — Комиысь Сӧветскӧй Союзса Герой Макар Бабиков (чужис 1921)
* косму тӧлысь 8-ӧд лун — роч поэт, драматург, велӧдысь, искусствовед Александр Клейн (чужис 1922)
* косму тӧлысь 27-ӧд лун — Социалистическӧй Уджвывса Герой Евдокия Дымова (чужис 1922)
* ода-кора тӧлысь 20-ӧд лун — коми гижысь, Коми Республикаса нимйӧза гижысь, Роcсияса культураын нимӧдана уджалысь Геннадий Юшков (чужис 1932)
* моз тӧлысь 12-ӧд лун — коми гижысь Александр Парначёв (чужис 1947)
* ӧшым тӧлысь 14-ӧд лун — коми гижысь, вуджӧдчысь Алексей Одинцов (чужис 1938)

## Ыстӧдъяс
2007-ӧд во

**2007-ӧд (Кык сюрс сизимӧд) во** — Григорий календар серти абу кассяна во, пансьӧ выльлунсянь.

## Лоӧмторъяс
## Чужисны

## Кулісны
* тӧвшӧр тӧлысь 7-ӧд лун — коми гижысь, публицист, туялысь Ганс Шуктомов (чужис 1929)
* рака тӧлысь 18-ӧд лун — Комиысь Слава ордена тыр кавалер Николай Ерилов (чужис 1925)
* вӧльгым тӧлысь 20-ӧд лун — коми серпасалысь, СССР-са нимйӧза серпасалысь Энгельс Козлов (чужис 1926)
* вӧльгым тӧлысь 21-ӧд лун — армяна гижысь, кинорежиссёр да сценарист Агаси Айвазян (чужис 1925)

## Ӧшмӧсъяс
## Ыстӧдъяс
2006-ӧд во

**2006 (Кык сюрс квайтӧд) во** — Григорий календар серти абу кассяна во, пансьӧ вежалунсянь.

## Лоӧмторъяс
## Чужисны
## Кулісны
* косму тӧлысь 9 лун — перым коми гижысь Александр Ермаков (чужис 1960)
* лӧддза-номъя тӧлысь 9 лун — коми гижысь Пётр Шахов ('''Педот Петыр''') (чужис 1931)
* вӧльгым тӧлысь 4 лун — коми гижысь Юрий Васютов (чужис 1931)
* ӧшым тӧлысь 4 лун — коми гижысь, журналист Эдуард Тимушев (чужис 1962)
* ӧшым тӧлысь 9 лун — коми кыв туялысь, велӧдан небӧгъяс лӧсьӧдысь Нина Колегова (чужис 1913)
* коми гижысь Василий Торопов (чужис 1929)
* ӧшым тӧлысь — коми гижысь Александр Лужиков (чужис 1964)

## Ыстӧдъяс
2005-ӧд во

**2005 (Кык сюрс витӧд) во** — Григорий календар серти абу кассяна во, пансьӧ субӧтасянь.

## Лоӧмторъяс
## Чужисны

## Кулісны
* йирым тӧлысь 27-ӧд лунӧ — коми гижысь, велӧдысь Михаил Лудыков (чужис 1930)

## Ыстӧдъяс
2004-ӧд во

**2004-ӧд (Кык сюрс нёльӧд) во** — Григорий календар серти кассяна во, пансьӧ четвергсянь.

## Лоӧмторъяс
## Чужисны
## Кулісны
* урасьӧм тӧлысь 17-ӧд лун — рочӧн гижысь коми поэт, драматург, журналист, Коми Республикаса нимйӧза поэт Виктор Кушманов (чужис 1939)
* урасьӧм тӧлысь 27-ӧд лун — Комиысь Сӧветскӧй Союзса Герой Иван Горчаков (чужис 1922)
* ода-кора тӧлысь 15-ӧд лун — СССР да Россия кадся коми серпасалысь, РСФСР-са нимйӧза серпасалысь, Коми АССР-са нимйӧза серпасалысь Рем Ермолин (чужис 1926)
* лӧддза-номъя тӧлысь 15-ӧд лун — коми гижысь Зоя Рогова (чужис 1918)
* кӧч тӧлысь 2-ӧд лун —  Коми мулысь история туялысь, РСФСР-са культураын нимӧдана уджалысь Николай Рочев (чужис 1922)
* ӧшым тӧлысь 29-ӧд лун — коми кыв да сёрнисикасъяс туялысь Марфа Сахарова (чужис 1913)

## Ыстӧдъяс
2003-ӧд во

**2003 во** — Григорий календар серти абу кассяна во, пансьӧ середасянь.

## Лоӧмторъяс
## Чужисны
## Кулісны
* тӧвшӧр тӧлысь 21-ӧд лун — вӧр петкӧдан машинаса водитель, Социалистическӧй Уджвывса герой Алексей Терентьев (чужис 1928)
* моз тӧлысь 11-ӧд лун — коми гижысь, Коми АССР-са нимйӧза поэт (1984), РСФСР-са культураын нимӧдана уджалысь (1972), CCCР-са гижысь котырӧ пырысь (1943) Серафим Попов (чужис 1913)
* йирым тӧлысь 20-ӧд лун — коми гижысь, журналист Виталий Куратов (чужис 1933)

## Ыстӧдъяс
2001-ӧд во

**2001-ӧд (Кык сюрс ӧтиӧд) во** — Григорий календар серти, абу кассяна во, пансьӧ выльлунсянь.

## Лоӧмторъяс
* кӧч тӧлысь 6-ӧд лун — Коми Республикаса юркарын воссис Сыктывкарса коми культура шӧрин.
 
## Чужисны

## Кулісны
* косму тӧлысь 4-ӧд лун — нималана суоми астроном, медводдза суоми аньясысь астрономияса доктор Лииси Отерма (чужис 1915)
* йирым тӧлысь 10-ӧд лун — коми гижысь, вуджӧдчысь, коми литература туялысь, критик Георгий Торлопов (Ивӧ Ёгор) (чужис 1913)
* ӧшым тӧлысь 12-ӧд лун — коми гижысь, Коми Республикаса нимйӧза поэт (1996), коми литература туялысь Альберт Ванеев (чужис 1933)

## Ыстӧдъяс
2002-ӧд во

**2002 (Кык сюрс кыкӧд) во** — Григорий календар серти абу кассяна во, пансьӧ воторниксянь.

## Лоӧмторъяс
## Чужисны
## Кулісны
* моз тӧлысь 29 лун — Комиысь Слава ордена тыр кавалер Кирилл Чупров (чужис 1913)
* йирым тӧлысь 16 лун — коми гижысь Педот Борис Шахов (чужис 1928) 

## Ыстӧдъяс
1998-ӧд во

**1998 (Сюрс ӧкмыссё ӧкмысдас кӧкъямысӧд) во** — Григорий календар серти абу кассяна во, пансьӧ четвергсянь.

## Лоӧмторъяс
## Чужисны
## Кулісны
* вӧльгым тӧлысь 26 лун — перым коми гижысь Валериан Баталов (чужис 1926)
* тӧвшӧр тӧлысь 21 лун — коми гижысь-сатирик Евгений Афанасьев (чужис 1942)

## Ыстӧдъяс
1997-ӧд во

**1997-ӧд (Сюрс ӧкмыссё ӧкмысдас сизимӧд) во** — Григорий календар серти абу кассяна во, пансьӧ середасянь.

## Лоӧмторъяс
* моз тӧлысь 22-ӧд лун — Сыктывкарын воссис сьӧлӧм бурдӧдан республикаса кардиошӧрин.

## Чужисны
* сора тӧлысь 5-ӧд лун — Комиысь том лыйсьысь-спортсмен Екатерина Паршукова

## Кулісны
* тӧвшӧр тӧлысь 19-ӧд лун — Сӧвет кадся да Россияса коми туялысь, нималана математик да философ Василий Налимов (чужис 1910)
* рака тӧлысь 16-ӧд лун — коми кыв туялысь Геннадий Бараксанов (чужис 1934)
* косму тӧлысь 30-ӧд лун — Сӧветскӧй Союзса Герой (1945), туялысь-физик Георгий Тимушев (чужис 1922)
* ода-кора тӧлысь 10-ӧд лун — Комиысь боксёр, Европаса чемпионатын вермысь Эдуард Захаров (чужис 1975)
* вӧльгым тӧлысь 26-ӧд лун — перым коми гижысь, Перым-Коми асвеськӧдлан кытш лӧсьӧдӧм могысь тыш котыртысь да водзмӧстчысь Фёдор Тараканов (Гаврив Пёдор) (чужис 1900)

## Ыстӧдъяс
1996-ӧд во

**1996-ӧд (Сюрс ӧкмыссё ӧкмысдас квайтӧд) во** — Григорий календар серти кассяна во, пансьӧ выльлунсянь.

## Лоӧмторъяс
* моз тӧлысь 22-ӧд лун — Сыктывкарын воссьӧма **республикаса кардиоцентр** (ӧні — **Кардиология диспансер**)

## Чужисны
## Кулісны
* урасьӧм тӧлысь 23-ӧд лун — коми гижысь Альбина Ануфриева (чужис 1940)
* лӧддза-номъя тӧлысь 12-ӧд лун — СССР-са нимйӧза велӧдысь Александр Католиков (чужис 1941)
* лӧддза-номъя тӧлысь 18-ӧд лун — коми кыв туялысь, филологияса доктор, вуджӧдчысь Ӧдӧль Туркин (чужис 1936)
* лӧддза-номъя тӧлысь 29-ӧд лун — челядьлы коми гижысь, вуджӧдчысь Степан Раевский (чужис 1918)
* сора тӧлысь 8-ӧд лун — Комиысь Сӧветскӧй Союзса Герой Виктор Лобанов (чужис 1925)
* перым коми гижысь Леонид Нилогов (чужис 1924)

## Ыстӧдъяс
1995-ӧд во

**1995-ӧд (Сюрс ӧкмыссё ӧкмысдас витӧд) во** — Григорий календар серти абу кассяна во, пансьӧ вежалунсянь.

## Лоӧмторъяс
* тӧвшӧр тӧлысь 19-ӧд лун — медводдзаысь нуӧдісны Коми Республикаса Каналан Сӧветӧ бӧрйысьӧмъяс.

## Чужисны

## Кулісны
* тӧвшӧр тӧлысь 9-ӧд лун — СССР кадӧ военнӧй разведкаын уджалысь, генерал-полковник Александр Одинцов (чужис 1918)
* тӧвшӧр тӧлысь 24-ӧд лун — коми гижысь Иван Изъюров (Изъюр Иван) (чужис 1910)
* урасьӧм тӧлысь 7-ӧд лун — коми гижысь, вуджӧдчысь Владимир Попов (чужис 1934)
* рака тӧлысь 18-ӧд лун — коми гижысь-сатирик Василий Кушманов (чужис 1929)
* ода-кора тӧлысь 31-ӧд лун — перым коми кыв туялысь Антонида Кривощёкова-Гантман (чужис 1921)
* лӧддза-номъя тӧлысь 22-ӧд лун — рочӧн гижысь коми поэт, вуджӧдчысь Дмитрий Фролов (Валер Мить) (чужис 1957)
* кӧч тӧлысь 1-ӧд лун — шылад тэчысь, артист Вацлав Мастеница (чужис 1921)
* кӧч тӧлысь 24-ӧд лун — Комиысь шылад тэчысь Александр Рочев (чужис 1937) 
* йирым тӧлысь 29-ӧд лун — коми фольклор да литература туялысь, филология наукаясса кандидат Юрий Рочев (чужис 1936)
* ӧшым тӧлысь 5-ӧд лун — Комиысь Слава ордена тыр кавалер Александр Щипачкин (чужис 1924)

## Ыстӧдъяс
1994-ӧд во

**1994-ӧд (Сюрс ӧкмыссё ӧкмысдас нёльӧд) во** — Григорий календар серти кассяна во, пансьӧ субӧтасянь.

## Лоӧмторъяс
* косму тӧлысь 23-ӧд лун — лӧсьӧдӧма «Югыд ва» национальнӧй парк

## Чужисны

## Кулісны
* кӧч тӧлысь 27-ӧд лун — коми гижысь Александр Размыслов (чужис 1927)
* вӧльгым тӧлысь 7-ӧд лун — канму тэчасын да ютырын уджалысь, Коми АССР-са Вылыс Сӧветлӧн Президиумӧн веськӧдлысь Зосима Панев (чужис 1914)

## Ыстӧдъяс
2000-ӧд во

**2000 (кык сюрсӧд) во** — Григорий календар серти кассяна во, пансьӧ субӧтасянь.

## Лоӧмторъяс

### Тӧв шӧр
** Беларусьса шайтлӧн деноминация.
** Иранын 2000 вося тӧвшӧр тӧлысь 1-дза лун «2000 вося мытшӧд» вӧсна лыддьӧма шойччан лунӧн.
** Ыджыд Британияын вынсьӧдӧма оланпас, код серти став сёянлысь сьӧктасӧ вузасянінъясын тӧдчӧдӧгн муртӧса система серти, мӧд ногӧн, граммъясын да килограммъясын, а оз важся ног унцияясын да пунтъясын.

## Чужисны
## Кулісны
* Социалистическӧй Уджвывса Герой, мусир перйысь Владимир Ульныров (чужис  1924)

## Ыстӧдъяс
1993-ӧд во

**1993-ӧд (Сюрс ӧкмыссё ӧкмысдас коймӧд) во** — Григорий календар серти абу кассяна во, пансьӧ пекничасянь.

## Лоӧмторъяс
* рака тӧлысь 10-ӧд лун — Сыктывкарын нуӧдісны канмуса предприятиеяс вузалӧм серти медводдза аукционъяс. Вузалісны «Бакалея» да «Комикнига» акционер котыръяслысь акциаяс. Рака тӧлысь 16 лунӧ вӧлі приватизируйтӧма Сыктывкарса ЛПК да артмӧдӧма акционер котыр .

## Чужисны
* йирым тӧлысь 22-ӧд лун — Коми Республикаысь лызьӧн котралысь, Россияса чемпион Илья Семиков

## Кулісны
* тӧвшӧр тӧлысь 11-ӧд лун — коми фольклор да литература туялысь, филологияса доктор, критик, СССР-са гижысь котырö пырысь, Коми АССР-са наукаын нимӧдана уджалысь, РСФСР-са наукаын нимӧдана уджалысь Анатолий Микушев (чужис 1926)
* ода-кора тӧлысь 15-ӧд лун — нималана шылад тэчысь, кывбуръяс гижысь Лидия Чувьюрова (чужис 1949)
* вӧльгым тӧлысь 2-ӧд лун  — челядьлы коми гижысь Александр Распутин (чужис 1923)
* луныс тӧдтӧм — коми гижысь Николай Никулин (чужис 1932)

## Ыстӧдъяс
1999-ӧд во

**1999-ӧд (Сюрс ӧкмыссё ӧкмысдас ӧкмысӧд) во** — Григорий календар серти абу кассяна во, пансьӧ пекничасянь.

## Лоӧмторъяс
## Чужисны
## Кулісны
* рака тӧлысь 2-ӧд лун — коми поэт, гижысь, журналист Леонид Палкин (чужис 1932)
* косму тӧлысь 1-ӧд лун — коми кыв туялысь Владимир Ляшев (чужис 1942) 
* сора тӧлысь 23-ӧд лун — коми литература туялысь, критик, филология доктор Владимир Дёмин (чужис 1938)
* моз тӧлысь 17-ӧд лун — коми гижысь Михаил Игнатов (чужис 1933)

## Ыстӧдъяс
1992-ӧд во

**1992-ӧд (сюрс ӧкмыссё ӧкмысдас кыкӧд) во** — Григорий календар серти кассяна во, пансьӧ середасянь.

## Лоӧмторъяс
* ӧшым тӧлысь 1-3 лунъяс — Коми Республикаса юркар Сыктывкарын нуӧдісны Финн-йӧгра войтырлысь I Ставмирса Конгресс. Лӧсьӧдӧма веськӧдлан котыр – **Финн-йӧгра войтырлӧн консультативнӧй комитет**, бӧрйӧма сылӧн веськӧдлысь Валерий Марков да финн-йӧгра странаясысь координаторъяс.

## Чужисны
* рака тӧлысь 29-ӧд лун — лызьӧн коми котралысь Ермил Вокуев
* урасьӧм тӧлысь 18-ӧд лун — коми гижысь Ольга Баженова (комиӧн — ''Микӧ Вӧля'') 

## Кулісны
* урасьӧм тӧлысь 18-ӧд лун — перым коми гижысь Михаил Вавилин (чужис 1921)
* йирым тӧлысь 8-ӧд лун — коми войтырлысь история туялысь, Коми АССР-са наука да техникаын нимӧдана уджалысь Василий Давыдов (чужис 1924)
* вӧльгым тӧлысь 11-ӧд лун — коми поэт, журналист Борис Палкин (чужис 1930)
* вӧльгым тӧлысь 24-ӧд лун — коми гижысь, драматург Николай Белых (чужис 1941)
* ӧшым тӧлысь 9-ӧд лун — перым коми гижысь Тимофей Фадеев (чужис 1937)

## Ыстӧдъяс
1990-ӧд во

**1990-ӧд (Сюрс ӧкмыссё ӧкмысдасӧд) во** — Григорий календар серти абу кассяна во, пансьӧ выльлунсянь.

## Лоӧмторъяс
* моз тӧлысь 28-ӧд лун — петӧма «Республика» газетлӧн медводдза номер.

## Чужисны
* сора тӧлысь 10-ӧд лун — коми гижысь Татьяна Ануфриева (Кирпиченко) (куліс 2017)

## Кулісны
* тӧвшӧр тӧлысь 9-ӧд лун — нималана коми сьылысь, Коми АССР-са нимйӧза артист Валентина Есева (чужис 1923)
* тӧвшӧр тӧлысь 10-ӧд лун — перым коми гижысь Иван Минин (чужис 1926) 
* урасьӧм тӧлысь 28-ӧд лун — коми этнограф, войтырлысь оласног туялысь Любомир Жеребцов (чужис 1925)
* сора тӧлысь 7-ӧд лун — Комиысь шылад тэчысь, велӧдысь Яков Перепелица (чужис 1927)
* вӧльгым тӧлысь 19-ӧд лун — коми актёр да гижысь, Коми АССР-са нимйӧза артист Василий Рассыхаев ('''Микол Вась''') (чужис 1922)
* вӧльгым тӧлысь 29-ӧд лун — Комиысь Сӧветскӧй Союзса Герой Василий Кисляков (чужис 1916)
* ӧшым тӧлысь 28-ӧд лун — коми гижысь Александр Лыюров (А. Зеленцов) (чужис 1923)

## Ыстӧдъяс
1991-ӧд во

**1991-ӧд (Сюрс ӧкмыссё ӧкмысдас ӧтиӧд) во** — Григорий календар серти абу кассяна во, пансьӧ воторниксянь.

## Лоӧмторъяс
* тӧвшӧр тӧлысь 11—12-ӧд лунъяс — Сыктывкарын муніс Коми войтырлӧн медводдза чукӧртчӧм. Лӧсьӧдӧма «Коми войтырӧс сӧвмӧдан комитет».
* моз тӧлысь 18-ӧд лун — Сыктывкарын медводдзаысь нуӧдісны республикаса «Шондібан» коми йӧзкостса гаж

## Чужисны

## Кулісны
* тӧвшӧр тӧлысь 2-ӧд лун — коми гижысь, Иван Куратов нима канму премиа босьтысь (1968), Коми АССР-са нимйӧза гижысь (1984) Геннадий Фёдоров (Педь Гень) (чужис 1909)
* урасьӧм тӧлысь 27-ӧд лун — коми ен кыв паськӧдысь, ен небӧгъяс комиӧдысь Висер Вась (чужис 1921)
* косму тӧлысь 2-ӧд лун — коми гижысь да велӧдысь Алексей Надеев (чужис 1895)
* ода-кора тӧлысь 3-ӧд лун — коми гижысь Леонид Огнев (чужис 1932)

## Ыстӧдъяс
1988-ӧд во

**1988 (Сюрс ӧкмыссё кӧкъямысдас кӧкъямысӧд) во** — Григорий календар серти кассяна во, пансьӧ пекничасянь.

## Лоӧмторъяс
## Чужисны
## Кулісны
* урасьӧм тӧлысь 12 лун — нималана коми актриса Юлия Трошева (чужис 1916)
* рака тӧлысь 27 лун — коми фольклор туялысь, филология наукаясса кандидат (1951) Фёдор Плесовский (чужис 1920)
* сора тӧлысь 6 лун — коми гижысь, коми литература туялысь Сергей Морозов (Рудов Сергей) (чужис 1913)
* сора тӧлысь 27 лун — коми да яран гижысь, драматург, серпасалысь, Ямалса Войвывсӧ медводдза сьылӧдысь, яран литературалы подув пуктысь Иван Истомин (Сибырак Иван) (чужис 1917) 
* моз тӧлысь 11 лун — шылада коми фольклор туялысь, шылад тэчысь, искусствоведениеяса кандидат (1974) Прометей Чисталёв (чужис 1921)

## Ыстӧдъяс