Лодыгин Василий Григорьевич

**Лодыгин Василий Григорьевич** (1947—2022) — коми гижысь, Коми Республикаса нимйӧза поэт (2017), журналист, общественнӧй удж вӧчысь.

## Олан туй
Василий Лодыгин чужӧма 1947-ӧд вося тӧвшӧр тӧлысь 6-ӧд лунӧ Коми АССР-ын (öнi — Коми Республика) Кулӧмдiн районса Дзоль сельсовет улӧ пырысь Габов грездын. 1966-ӧд воын помалӧма Керчомъяса шöр школа. 1966–1970 воясӧ велӧдчӧма Коми канмуса педагогика институтын филология факультетын. 1970-ӧд восянь уджалӧма роч кыв да литература велӧдысьӧн Улыс Вочса шӧр школаын. 1971–1972 воясӧ служитӧма армияын. 1972 восянь радиовещаниеын уджалысь. 1973-ӧд восянь уджалӧ Кулӧмдiн районса «Парма гор» газетын: вӧлі медшöр редакторӧн, кывкутысь секретарӧн.

Кулӧма 2022-ӧд вося сора тӧлысь 15-ӧд лунӧ. Колльӧдчӧмаӧсь Сыктывкарын, Кулӧмдінын. Гуалӧма чужанінас, Кулӧмдiн районса Габов грездын, 2022-ӧд вося сора тӧлысь 18-ӧд лунӧ.

## Гижан удж
Василий Лодыгин йöзöдсьö 1968-ӧд восянь. Гижöдъяссö позьö аддзыны уна газет да журналысь: «Би кинь», «Войвыв кодзув», «Север»; «Югыд туй», «Молодёжь Севера»; «Ленин туйӧд», «Звезда», «Маяк Сысолы», «Выль туйöд».

В.Лодыгин петкӧдчӧ кыдзи кывбуралысь, сьыланкывъяс лӧсьӧдысь, гижысь, журналист, вуджӧдчысь.
Талун кежлӧ Лодыгинлӧн йӧзӧдӧма 11 небӧг коми кывйӧн: «Менам улича» (1972); «Ставыс на водзын» (1978); «Мича лун» (1986); «Вуджанiн» (1993); «Чалльöг» (2005). «Мусукасян рöм» (1998) небӧгӧ пыртӧма абу сӧмын кывбуръяс, но и висьтъяс, неыджыд пасйӧдъяс да коми сьыланкывъяс. Василий Лодыгин гижӧ чужан му, уджалысь йӧз, томулов да радейтчӧм йылысь. Тöдчана пай сылöн поэзияас босьтö философскöй миниатюраяс – 4-8 визя кывбуръяс.

Гижö оз сöмын верстьöлы, но и медся ичöт лыддьысьысьяслы. Дзöля челядьлы сылöн петавлiс Коми небöг лэдзанiнын куим небöг: «Вуграсигöн» (1970), «Козин» (1990) да «Паса шор» (1995). Бöръя небöгас кывбуръяс, висьтъяс, мойдъяс да сьыланкывъяс.

Ас кадö ветлiс том гижысьяслöн VI Ставсоюзса чукöртöм вылö. Вöлi пырö Коми гижысь котырлöн правлениеö, «Войвыв кодзув» журнал редколлегияö. Россияса журналист котырö пырысь (1981), СССР-са гижысь котырö пырысь (1982).

Веськöдлö «Парма гор» газет редакция бердын лöсьöдöм районса гижысь войтырлӧн «Эжва» котырöн.

В. Г. Лодыгин вöлi сьыланкыв лöсьöдысьяслöн да асшöр шылад тэчысьяслöн «Василей» гаж котыртысьяс да пырöдчысьяс лыдын. «Василей» гажсö котыртiс Кулӧмдiн сиктын  1994 воын Василий Гущин да Василий Чувьюровкöд (Кузьнеч Вась) öтвылысь.

## Общественнӧй удж вӧчысь
1990-ӧд воын Кулӧмдiн районын вöлi лöсьöдöма «Эжватас» котыр, а веськöдлысьнас бöрйöма Василий Лодыгинӧс.

## Небӧгъяс
### Комиöн
* Менам улича: кывбуръяс / Ред. В.А. Попов; серпасалiс С.А. Добряков. – Сыктывкар: Коми кн. изд-во, 1972. – 70 л.б.
* Ставыс на водзын: кывбуръяс / Ред. В.А. Попов; Серпасалiс В. И. Осипов. – Сыктывкар: Коми кн. изд-во, 1978. – 126.
* Мича лун: кывбуръяс, поэма / Ред. В.А. Попов; серпасалiс Е. П. Борисевич. – Сыктывкар: Коми кн. изд-во, 1986. – 87 л.б.
* Вуджанiн: кывбуръяс / Ред. В.Е. Напалков; отв. за вып. А.В. Тентюков; серпасалic. А.А. Размыслов. – Сыктывкар: Коми кн. изд-во, 1993. – 103 л.б.
* Мусукасян рöм: кывбуръяс, висьтъяс, дженьыдик пасйöдъяс, сьыланкывъяс / Ред. А.В. Тентюков; серпасалic Г.Н. Шарипков. – Сыктывкар: Коми кн. изд-во, 1998. – 286 л.б.
* Чалльöг: кывбуръяс / [серпасалic Ю.Н. Лисовский]. – Сыктывкар: Коми небöг лэдзанiн, 2005. – 238 л.б. 
* Гыбад: висьтъяс, повесьт, чöвталöмъяс, шмонь / Серпасалic Ю.Н. Лисовский. – Сыктывкар: «Анбур», 2007. – 335 л.б.
* Лӧсас: Кывбуръяс, поэмаяс, вуджӧдӧмъяс / Ред. В.И. Трошева; Серпасаліс Г.Н. Шарипков. — Сыктывкар: ООО «Анбур», 2013. — 320 л.б. («Звёзды Севера» серия).
* Миянладорын. — Сыктывкар, 2018. — 240 л.б. (тираж — 750 экз.)

### Челядьлы
* Вуграсигöн: [кывбуръяс] / Ред. В.А. Попов; серпасалiс А.В. Мошев. – Сыктывкар: Коми кн. изд-во, 1970. – 8 л.б.
* Козин: челядьлы кывбуръяс / Ред. А.В. Тентюков; серпасалiс А.В. Мошев. – Сыктывкар: Коми кн. изд-во, 1990. – 31 л.б.
* Паса шор: кывбуръяс, висьтъяс, мойдъяс, сьыланкывъяс / Ред. А.В. Тентюков; серпасалic Г.Н. Шарипков. – Сыктывкар: Коми кн. изд-во, 1995. – 140 л.б.
* Йöрын да вöрын: кывбуръяс / Серпасалiс В.А. Клейман. – Сыктывкар: Анбур, 2008. – 93 л.б.

### Небӧг лӧсьӧдысь
* Чисталев В.Т. Эжва йывса колип: бöрйöм гижöдъяс; лöсьöдiс В.Г. Лодыгин; серпасалiс В.А. Моторин. – Сыктывкар: Коми небöг лэдзанiн, 2000. – 222 л.б.
* Аняби: Эжва йывса гижысьяслöн кывбуръяс да висьтъяс / Чукöртiс да лöсьöдiс В. Г.  Лодыгин. – Сыктывкар: Эскӧм, 2001. – 35 л.б.
* Тiльгун: Эжва йывса том гижысьяслöн кывбуръяс да висьтъяс / Чукöртic да лöсьöдiс В.Г. Лодыгин. – Кулӧмдiн, 2007. – 51 л.б.
* «Парма гор» — чужан кывъя шор: Кулöмдiн районса «Парма гор» газет редакцияын уджалысьяс да налы отсасьысьяс йылысь висьт / АУ МО МР «Усть-Куломский»; Лöсьöдiс В.Г. Лодыгин; Серпасалiсны: Н.А. да Л.И. Лютоевъяс. — Сыктывкар: 2009. — 165 л.б.

## Наградаяс
* Коми комсомоллысь премиа босьтысь (1976)
* Коми АССР-са культураын нималана уджалысь (1991)
* Коми Республикаса Правительстволысь премиа босьтысь (2006)
* Россияса культураын нималана уджалысь (2011 во) – культураын, печатьын да уна вося бур уджысь.
* «Коми Республикалы 95 во» казьтылана медаль (2016)
* «Коми Республикаса нимйӧза поэт» почёт ним (2017.01.09)
* Кулӧмдін районса почёта гражданин (2022.07.15)

## Öшмöсъяс
* Коми Республикаса Национальнöй библиотека
* Календарь знаменательных и памятных дат Республики Коми на 2007 год. — Сыктывкар, 2006. — С. 5—6.
* Мартынов, В. И. Лодыгин Василий Григорьевич [Электронный ресурс] // Литературная энциклопедия земли Коми / В. И. Мартынов. Сыктывкар, 2004. – Разд.: Персоналии. – 1 электрон. опт. диск (CD-ROM).
* https://web.archive.org/web/20160305001100/http://www.webstarstudio.com/portfolio/nonactive/knigark/modules.php-name%3DContent%26pa%3Dshowpage%26pid%3D7.htm
* http://www.mskomi.ru/n/article.php/7984

## Ыстӧдъяс