Wina'am Gbauŋ Lɛbigiri Pini'il Si'em

Li da anɛ Nasaayʋʋm 1962 ka tʋʋma yir linɛ ka da buon ye Summer Institute of Linguistics (SIL) ka nanannana ka li yʋʋŋ an Ghana Institute of Linguistics, Literacy and Bible Translation (GILLBT) la da pinil Winaam gbauŋ lɛbigir Ghana nwa. Ba da pinilnɛ buudi ayuobʋ ni ka Kusaal da an yinne. Ti baabiig David nɛ o pua Nancy banɛ ka ba da pʋdi ba yʋda ye Adugraug nɛ Adugpuak la da sʋoe Kusaal tʋʋma. Ba da yinɛ Britain linɛ an Nasaateŋ la na. Ban nɛ ti karisaamnama Azong Punaad nɛ Adam Anaab nɛ Abinaab nɛ Akon nɛ sieba da laasi tʋm tʋʋma la. Ba da kpɛɛŋi ba mɛŋi tʋm nɛ nimmua hali lɛbig Winaam gbauŋ kaanbpaal la naae yʋʋm pii nɛ naasi pʋʋgin (1976).  Ba da zuŋ Winaam gbauŋ kan la nɛ 1977 yʋʋmpaal-nwadig dabisʋm pii nɛ anii daar. Kusaal Winaam gbauŋ nwaa da an Winaam gbauŋ kanɛ ka SIL tʋʋma la naae yiiga Ghana hali nɛ Gbauŋ sabʋlʋg sʋʋlim wʋsa. 
Tinam banɛ an Yesu Kristo nyaadɔlib wʋsa kʋ maligim tam yʋʋm kaŋa yɛllɛ, bɔzugɔ yʋʋm kanla ka Winaam da pian Kusaali tis Kusaas ka li kpɛn an nyain-nyain. Karisaamnam nɛ karimbiis nɛ Winaam tʋmtʋmnib wʋsa da da Winaam gbauŋ nwaa karim karindɔɔdin nɛ ba yaan ka li kɛ ka nidib pamm baŋ Yesu Kristo. 
Nasaayʋʋm 1999 ka ti Kusaal sʋʋlim karinsaamnam nɛ Kusaal tʋʋma kpɛɛmnam da laasi gbane ye li sʋm ye ba maal nɔɔryinne sʋŋi lɛbig Kusaal Winaam gbauŋ kaanbkʋdʋg la ka li kɛ ka ti paam Winaam gbauŋ la mummi. Ba da gaans Karinsaamnam James Anaaf nɛ Peter Yisazua nɛ Robert Awindaug. GILLBT da zamisi ba, ban na niŋ siem ka lɛbig kaanbkʋdʋg la sʋʋŋa. Ba da kpɛɛŋi ba mɛŋi lɛbig gbauŋ sieba. Amaa ban da gɔsidi ba karindɔɔd la, saŋa da kae ka be nyaŋidi tʋm nwɛnɛ din nar siem. Alazug li yʋma yuobʋ nyaaŋ (2005) ka banɛ gɔsid Kusaal Winaam gbauŋ lɛbigir la (Bible Translation Committee) da zaŋ karisaam Joshua Akelwin nɛ Moses Atiig ye ba tʋm tʋʋma la. Yʋʋm kanla ka Michael nɛ o yipua Hanneke nwɛ kuŋi ti Wycliffe Netherland ka ba siak ye ba na sʋŋ nɛ ligidi ka tʋʋma la keŋ tuon. Dr. Tony Naden onɛ mi Hebrew pianad karŋʋ sʋʋŋa la da sʋŋ tʋmtʋmnib nwa. Tʋʋma la da paae saŋa sia ka di nar ye Michael Awimbil paas ka li keŋ tɔɔtɔ. Ba da zaŋnɛ yʋm pii nɛ yuobʋ naae kaanbkʋdgʋg la ka maligim maal kaanbpaal la ka ba laas ayi maal Winaam Gbauŋ Kanɛ an Kassi la ka zuŋi li 2016 Nasaa nwadig dab pisi daar. 
Saalib yaa nyaŋi karim Winaam gbauŋ la ba buudi pianadin, li nwɛnɛ kʋliŋi yɔgi tisi ba bɛɛ bugum na nie ba sʋʋginɛ. Li kɛtnɛ ka ba pinin karindɔpaala ka sʋŋid karidɔbanɛ pʋn bɛ la ka ba nyɛt paŋ siig pʋʋgin.  Nidib yaa ti baŋ Yesu Kristo, li kɛtnɛ ka ba liebid wʋʋ yir yinne dim ka kɛt ka buudi kɔnɔb-kɔnɔb nyaŋi bɛ nɛ nɔɔryinne nɛ nɔŋilim. 

Yesu Kristo da buos buos sieba Mak 4:21 ye, “Sɔ na nyuoe fitir ka zaŋ pɛogʋ pibil bɛɛ o na zaŋi digil gadʋ lɛŋʋ nɛɛ? O kʋ zaŋi sʋnʋl siel zugɔɔ?” Ala mɛnɛɛ, Kusaal Winaam gbauŋ la anɛ nyɔvʋr fitir linɛ na sʋŋi tii ti bɛllim pʋʋgin. Ti yaa karim gbauŋ nwa ka zamisi li sʋʋŋa ka siaki bɛ wʋʋ gbauŋ la paani ti ye bɛ siem la, li na kɛ ka ti bɛllim tiaki an sʋʋŋa ka ti bɛ nɛ taaba nɛ nɔŋilim nɛ sumalisim nɛ nɔɔryinne ka siel wʋsa an sʋʋŋa tisi ti.

Winaam gbauŋ lɛbigir ka nid ayinne tʋʋma. Alazug m kʋ nyaŋi naae m sɔnsʋg nwa ka pʋ zaŋi m pʋʋsim tis nimbanɛ sʋŋ laa. Ti yiiga pʋʋsim kennɛ David nɛ o pua Nancy nɛ Karinsaama Apunaad nɛ Adam nɛ ban da ɛɛnb ɛɛnb sʋŋ ka tinam sʋnʋl la. Ti mɛ pʋ'ʋsid GILLBT nɛ Wycliffe Netherlands ban sʋŋi ti zin'is kɔn'ɔb-kɔn'ɔb la. Ala ka ti mɛ pʋ'ʋsid Kusaal sʋʋlim karinsaamnam nɛ karimbiis wʋsa nɛ ban sʋŋ nɛ ligidi nɛ winsɔsʋg la. Ti mɛ pʋʋsid John Sidsaya nɛ George Mbeck nɛ George Alalbil nɛ Moses Atiig nɛ Joshua Kelwin nɛ Samson Abuosi nɛ Kusaal tʋmtʋmnib wʋsa. Ti pʋʋs titaar kɛnnɛ banɛ aan ti Kʋsaal tʋʋma komitii la. M mi ye nidib pamm sʋŋya ka Kusaal Winaam gbauŋ nwa yina amaa ti kʋ nyaŋi sɔbi ba wʋsa yʋda kpɛlaa. Winaam mi ba ka na niŋi ba zug barika.

Ti zaŋ Winaam gbauŋ nwaa niŋ Wikipedia ni ka niŋ yadda ye li na sʋŋ banɛ wʋsa na karimi li.