open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Hanî Muctehîdî

**Hanî Muctehîdî** (bi inglîzî* Hani Mojtahedy*, jdb. Sine, parêzgeha Kurdistanê) stranbêj û strannivîsekî kurd e ku bi nûjenkirin û berhevkirina muzîka kevneşopî ya farisî û stranên kurdî tê naskirin.

## Salên destpêkê
Muctehîdî li bajarê Sine ya Rojhilata Kurdistanê ji dayîk bûye. Piştî xwendina muzîka kurdî ya kevneşopî, di sala 2000an de dest bi karê xwe yê profesyonel a stranbêjiyê dike. Yekem koma jinên kurd bi navê "Vian" ku tenê ji muzîkvanên jin pêk dihatin, ava kiriye. Ji ber ku li Îranê stranbêja muzîkvanên jin li pêşberî mêran qedexe ye, Wezareta Îrşada û Çanda Îslamî ya Îranê bi kapasîteya sînordar tenê bi temaşevanên jin konserên wê qebûl kiriye. Herwiha rayedaran rê nedaye komê ku wêneyên xwe û performansa xwe bikşînin. Lê tevî van astengiyan jî Muctehîdî hewl da ku weke ku dixwaze bijî. Ew amade bû ku ramana muzîka herêmî bi cihanê bide nas kirin.

## Çûyîna Berlînê
Piştî bi salan xebatê li Îranê, Muctehîdî qebûl kiriye ku qanûn nehiştiye ku ew bi hêsanî hunerî û afirîneriya xwe ya hunerî derbikeve. Di sala 2004an de, wê biryareke dijwar da ku dev ji malbata xwe berde, ji Îranê derkeve û koçî Berlînê bibe ku kariyera xwe yê hunerî baştir berdewam bike. Mojtehedî bi awayeke bilez nasnameyeke berfireha hunerî bi dest xistiye û di festîvalên navneteweyî û televîzyonan de hunera xwe pêşkêş kiriye.

Gotinê stranan wi gelek caran li ser şerên sînor, mafên jinan û dubendiyên jiyana nûjen bûne. Bo mînak; Strana "Azadî" ya Muctehîdî ji bo piştgiriya xwenîşandanên sala 2017an li Îranê hatiye nivîsandin. Naveroka stranê, bertekek li hember zilma tevgerên serxwebûna Kurdistanê ye. Helbestên helbestvanên kurd Hejar û Hejar Mukriyanî bûne îlhama stranên Muctehîdî.

## Xêbatên wê yê ji bo mafên mirovan
Muctehîdî tevî ku li Almanya bû jî, koka xwe ji bîr nekir û beşdarî projeyên piştgirîkirina gelê Kurdistanê bû. Di sala 2016an de, Muctehîdî, stran ji penaberên kurd re, li ser sînorê Tirkiye - Sûri got. Di sala 2017an de li Almanya û Swêdê ji bo komkirina alîkariyên ji bo mexdûrên erdhejêyên li ser sînorê Îran û Iraqê konser da.

### Xêbatên wê yên din
Muctehîdî bi muzîkvanên rockê, instrumentîstên kevneşopî re kar kiriye. Ji bo senfoniya kurdî ya ku ji aliyê Dilşad Seîd ve hatiye çêkirin, bi Orkestraya Senfonî ya Neteweyî ya Çekyayê re jî kar kiriye. Di gelek projeyên cuda de bi Baleta Ciwanên Federal re hevkarî kir. Bi Babylon Orchestra re konser dan. Wê di sala 2019an de ji bo Deutsche Oper Berlin stran got.

### Xelatên wê
Ji hêla MESPO (Rêxistina Rojhilata Navîn ji bo Aştiya Domdar) (2020) "Sembola Aştiya Rojhilata Navîn" hate hilbijartin.

## Dîskografî

* Gulbarin (Tekane)-2010
* Dayk (Albûm)-2010
* Demokrasî (Tekane)-2016
* Mirage (Tekane)-2017
* Azadî (Tekane)-2017
* Shaw (Tekane)-2019
* Pîvan (Tekane)-2019
* Dame Sobh (ji Albûm Stories of the Past)-2019
* Lalai (Tekane, bi Alî Ostovar re)
* Nour (ji Albûma Orkestraya Babîlê)-2020
* Neh-Sum Sorcery (Albûm)-2020
* Teniyayi (Tekane)-2021
* Projeya Mang (Albûm)-2022

## Çavkanî

Kategorî:Jinên kurd
Kategorî:Mirovên zindî
Kategorî:Muzîkvan
Kategorî:Muzîkvanên îranî
Kategorî:Muzîkvanên jin
Kategorî:Muzîkvanên kurd
Komunên departmena Côte-d'Orê

thumb|Nexşeya komunên Fransayê.
Li jêr 698 komunên departmena Côte-d'Or ya Fransayê hatiye nivîsandin.

## Çavkanî

Kategorî:Komunên Côte-d'Orê
Côte-d'Orê
Agencourt

**Agencourt**, komuneke li departmena Côte-d'Or a herêma Bourgogne-Franche-Comté a li rojhilatê Fransayê ye.

## Nifûs

## Binêre
* Komunên departmena Côte-d'Orê
## Çavkanî

## Girêdanên derve

Kategorî:Komunên Côte-d'Orê
Zayendîtî di îslamê de

thumb|Melayek ku şîretên cinsî dide. Ji Khamsa ji hêla Atai (Walters MS 666). Ev nîgara ji destnivîsa Walters W.666 nîşan dide ku muftîyek, giliyek ji dayikekê bihîstiye ku zavayê xwe nikare zewaca xwe bi keça xwe re biqedîne, şîretên cinsî dide, ji sedsala 17an.
thumb|thumb|Ikonek ku peymana îmzekirina di navbera Muhammed û Keşîşxaneya Saint Catherine de nîşan dide, ya ku destûr dide zewaca nav-olan di navbera misilman û xiristiyanan de, wekî ku di Aştîname ya Muhammed de hatî nîqaş kirin.
thumb|Teswîrkirina sûka koleyan a sedsala 13-an li Yemenê, ku dibe ku hevjînan lê bikirin
**Zayendîtî di îslamê de** pir caran mijarek e ku tê tabûkirin, her çend zayendî parçeyek girîng a jiyan û xwezaya mirovan be jî. Nêrîn û qanûnên derbarê zayendîtiyê di Îslamê de bi giranî li ser Quran, gotinên Muhammed (hedîs) û hukmên rêberên olî (fetwa) hatine destnîşankirin ku çalakiya seksî tenê bi têkiliyên zewaca di navbera jin û mêran de vedihewîne. Digel ku pir kevneşopî bextiyariyê teşwîq dikin, hemî jî di derheqê têkiliyên di navbera zayendan de temûzek hişk, nefsbiçûk û nepenîtiyê teşwîq dikin, û destnîşan dikin ku nêzîkbûna wan a ku di hundurê Îslamê de tê dîtin bi piranî ji bo zewacê veqetandî ye. Ev hesasiyeta li hember cudahiya zayendî, veqetandina zayendî û nefsbiçûkiya li derveyî zewacê, di aliyên girîng ên îroyîn ên Îslamê de, wek şirovekirina cil û bergên îslamî û dereceyên cudabûna zayendî, tê dîtin.

Di Îslamê de, qedexeyên li dijî seksê derveyî zewacê bi hêz in û çalakiyên seksî yên zewacê jî mijarên naskirî ne. Zewac tekane têkiliya zayendî ya destûr e û di Quran û hedîsan de wekî evîna xurt û nêzîkbûnê tê binavkirin. Ji bo kontrolkirina zayinê bikaranîna kontra ducaniyê destûr e. Kiryar û tevgerên wek hin kurtaj û hevzayendî ji aliyên serhişkên olî ve têne qedexekirin, her çiqas di rastiyê de civak seksê ya beriya zewacê bi dizî bijî.

Perspektîf û hukmên zanistên îslamî yên li ser zayendîtiyê wekî hiqûqa zayendî (bi erebî: الفقه الجنسی[a]) an jî hiqûqa zewacê (bi erebî: فقه النكاح[b]) têne kod kirin, ku her du jî di heman demê de pêkhateyên hiqûqa malbata îslamî, hiqûqa zewacê ya îslamî jî hene.

## Çavkanî
Zayendîtiya mirovan

**Zayendîtiya mirovan** awayê ku mirov xwe bi zayendî diceribîne û îfade dike ye. Ev hest û tevgerên biyolojîkî, derûnî, laşî, erotîk, hestyarî, civakî an giyanî pêk tê. Ji ber ku ew têgeheke berfireh e, ku li gorî şert û mercên dîrokî bi demê re guheriye, pênaseyeke wê ya rast nîne. Aliyên biyolojîkî û laşî yên zayendîtiyê bi giranî fonksiyonên hilberîna mirovî, di nav de çerxa bersiva zayendî ya mirovî jî têkildar dike.

Meyla zayendî ya mirovan şêwaza eleqeya wan a zayendî ya li hemberî hev an jî heman zayendê ye. Aliyên laşî û hestyarî yên zayendîtiyê girêdanên di navbera kesan de vedihewîne ku bi hestên kûr an diyardeyên laşî yên evîn, bawerî û lênihêrînê têne diyarkirin. Aliyên civakî bi bandorên civaka mirovî li ser zayendiya yekî re mijûl dibin, dema ku giyanî bi girêdana giyanî ya kesek bi kesên din re têkildar e. Cinsiyet her weha bandorê li aliyên jiyanê yên çandî, siyasî, hiqûqî, felsefî, exlaqî, ehlaqî û dînî dike û jê tê.

Eleqeya li ser çalakiya cinsî bi gelemperî dema ku kesek digihîje balixbûnê zêde dibe. Her çend ti teoriyek yekane ya li ser sedema meyla zayendî hîna piştgiriyek berbelav negirtibe jî, ji yên civakî, nemaze ji bo mêran, gelek delîlên ku sedemên ne-civakî yên meyla cinsî piştgirî dikin hene. Sedemên civakî yên hîpotezkirî tenê ji hêla delîlên qels ve têne piştgirî kirin, ku ji hêla gelek faktorên tevlihev ve hatine xera kirin. Ev yek ji hêla delîlên pirçandî ve tê piştgirî kirin, ji ber ku çandên ku li hember homoseksueliyê tolerans in, rêjeyên wê pir zêde nîne.

Perspektîfên evolusyonê yên li ser hevgirtina mirovan, stratejiyên ji nû ve hilberandin û stratejiyên ji nû ve hilberandinê, û teoriya fêrbûna civakî nêrînên din ên zayendîtiyê peyda dikin. Aliyên civakî-çandî yên zayendîtiyê geşedanên dîrokî û baweriyên olî dihewîne. Hin çand wekî zordestiya zayendî hatine binav kirin. Di lêkolîna zayendîtiyê de nasnameya mirovî di nav komên civakî de, enfeksiyonên zayendî (STIs / STDs) û rêbazên kontrolkirina zayînê jî vedihewîne.

## Çavkanî
Girêdana Hybrid

**Girêdana Hybrid** avahekî kompleksî ya li Pekîn, Çînê ji aliyê mîmar Steven Holl ve hatî çêkirin. Ew bi sêwirana xweya hawîrdorê tê nas kirin û ji bo sarbûn û germkirinê bîrên jeo-termal bikar tîne. Girêdana Hybrid di sala 2009an de ji aliyê Encumena li ser Avahiyên Bilind û Jîngeha Bajar ve gelek xelat wekî Xelata Giştî ya Avahiya Bilind a Herî Baş bidest xistiye.

## Taybetmendî
Girêdana Hybrid ji sala 2003 heta 2009an hate çêkirin. Zêdetirî 2500 şêniyên wê hene. Ew 750 daîreyan, qadên bazirganî, parkkirinê, otêl, sînema, û tesîsên perwerdehiyê di nav de baxçeyek zarokan û dibistana Montessori vedihewîne.

## Xelat

* Xelata Endezyariya Zanistî ya populer ji bo Kompleksa Xanî ya Geotermal a Mezin, DY, 2006
* Xelata sêwirana domdar a beşa New Yorkê ya AIA, USA, 2008
* CTBUH 2009 Avahiya Bilind Bi tevahî û Asya & Awistralasia, DY
* CTBUH 2009 Bi tevahî Avahiya Bilind a çêtirîn
* Tomara Mîmarî Çîn, Xelata "Sêwirana Baş Karsaziya Baş e" ji bo Projeya Niştecîhiya Herî Baş, 2010

## Çavkanî

## Girêdanên derve

* Girêdana Hybrid li ser malpera mîmar Steven Holl
* Girêdana Hybrid li ser mapolis.com

Kategorî:Avahiyên li Pekînê
Kategorî:Infobox mapframe without OSM relation ID on Wikidata
Tazîbûn

[thumb|Nûneratiyek hunerî ya tazîbûnê ji [Misira Kevin.]]
[thumb|[Dawid (Michelangelo)|Peykerê Dawid ji hêla Michael Angelo ve]]
[thumb|Komek [jin û mêrên tazî]]

**Tazîbûn** ew rewş e ku mirov bê cil û berg e. Tazîbûn ji hêla çandî ve tevlihev e ji ber ku wate li gorî rewşên tazîbûnê yên di cîhên cûda yên civakî de diguhêre. Di her civakek taybet de, ev wateyên hanê li gorî lixwekirina cil û bergên xwerû têne pênase kirin, ne li gorî beşên laşê yên ku têne xuya kirin. Her çend pir caran wekî hev têne bikar anîn jî, peyvên wek "tazî" û "bêcil" têne bikar anîn da ku di da ku wateyên cuda nîşan bidin.

Tazîbûn û cil û berg bi gelek kategoriyên çandî ve girêdayî ye, di nav de nasname, rewşa civakî û tevgera exlaqî. Normên civakî yên hemdem ên di derbarê tazîbûnê de pir diguhezin, nezelaliya çandî ya li hember laş û zayendîtiyê, û têgînên cihêreng ên ku çi cîhên giştî li hemberê taybet pêk tîne nîşan dide. Digel ku piraniya civakan di pir rewşan de hewceyê cil û berg in, yên din tazîbûna ne-zayendî ji bo hin çalakiyên şahî, civakî an pîrozbahiyê guncan nas dikin, û tazîbûna di hunerê de wekî nûnertiya nirxên erênî dinirxînin. Civakên wekî Japonya û Fînlandiyayê kevneşopiyên tazîbûna komunal li ser bingeha karanîna serşok û saunayan ku ji zayendperestiyê re alternatîf peyda dikin diparêzin. Hin civak û kom li ser bingeha baweriyên olî ne tenê di nav gel de, lê di heman demê de bi taybetî jî tazîbûnê qebûl nakin. Norm bi dereceyên cihêreng ji hêla qanûnên ku cil û bergên rast û eşkerekirina bêedebî diyar dikin têne kod kirin.

Wendabûna porê laş yek ji wan taybetmendiyên laşî bû ku pêşkeftina biyolojîkî ya mirovên nûjen ji bav û kalên wan ên homînîn destnîşan kir. Adaptasyonên ku bi bêhêzbûnê ve girêdayî ne beşdarî zêdebûna mezinahiya mêjî, bîpedalîzmê, û cûdabûna rengê çermê mirovî bûn. Digel ku texmîn diguhezin, bi kêmî ve 90,000 sal in ku mirovên nûjen ên anatomîkî tu cil û berg li xwe nekirine, îcadkirina wan beşek ji derbasbûna ne tenê ji hêla anatomîkî, lê ji hêla behremendî ve jî bû.

Di pirraniya dîrokê de heya serdema destpêka nûjen, mirov ji ber neçarî an jî rehetiya xwe li ber çavê gel dihatin xişandin an jî dema ku mijûlî çalakiyên hewldan bûn, di nav de ked û atletîzm; an dema serşuştinê an avjeniyê. Tazîbûna bi vî rengî ya fonksiyonel di komên ku bi gelemperî lê ne her gav ji hêla zayendî ve ji hev veqetiyabûn pêk dihat. Di serdema kolonyalîzmê de çandên Xiristiyan û Misilman pir caran rastî gelên xwecihî dihatin, yên ku cil û berg ji bo mebestên xemilandî an merasîmê bikar dianîn lê pir caran tazî bûn, û di derheqê laş de têgîna şermê tune bûn. Normên civakî yên têkildarî tazîbûnê ji bo mêran ji yên jinan cuda ne. Dibe ku kes bi qestî normên têkildarî tazîbûnê binpê bikin; yên bê îktîdar dikarin tazîbûnê wekî rengekî protestoyê bi kar bînin û yên xwedî hêz jî dikarin tazîbûnê li ser kesên din wekî rengekî cezakirinê ferz bikin.

Kategorî:Çand
Kategorî:Zanistên civakî
Gûzelwadî, Dîlok

**Gûzelwadî** () taxeke Şahînbega Dîlokê ye.

## Ol û Civak
Nêzîkî temamiya gelheya taxê Şafîî û Xenefî misilman e. Piraniya xelkê taxê kurdên Şirnex û Sêrtê ne. Li taxê hinik jî tirk dijîn.

## Çavkanî

Kategorî:Taxên Dîlokê
Dûztepe, Dîlok

**Dûztepe** () taxeke Şahînbega Dîlokê ye.

## Ol û Civak
Piraniya xelkê vê taxê elewî ye.

Piraniya xelkê taxê kurdên Meletî û Gurgum'ê ne ku ber zilmên dijî elewîyan de rivîya ne.

## Çavkanî

Kategorî:Taxên Dîlokê
Aydinlar, Dîlok

**Aydinlar** () taxeke Şehîdkamîla Dîlokê ye.

## Gelhe
## Ol û Civak
Temamiya gelheya taxê misilman e.
Piraniya xelkê taxê kurdên gundên Entab û Ûrfayê ne.

## Çavkanî

Kategorî:Taxên Dîlokê
Adolph Zukor

**Adolph Zukor** (bi maceristanî: *Czukor Adolf*) derhênerekî maceristanî-amerîkî bû. Li gorî 2 şîrikên xwe yên din, avakerê herî naskirî ya Paramount Picturesê ye.

Piştî avakirinê, dev ji kurkfiroşiyê berda û dest bi kişandina fîliman kir. Piranî bi Mary Pickfordê re fîlm kişandiye.  Pargîdaniya ku derket holê dema ku Jesse Lasky, Feature Play Company, pargîdaniya Zukor kirî, di sala 1933de veguherî Pargîdaniya Paramount Picture, ku hîn jî li Dewletên Yekbûyî belavkerek fîlimê ye. Damezrandina nû, zû dest bi xebitandina hejmareke mezin a salonan kir. 

## Çavkanî

## Bîbliyografî
* 

Kategorî:Derhênerên amerîkî
Kategorî:Fîlmçêkerên amerîkî
Kategorî:Jidayikbûn 1873
Kategorî:Masonên amerîkî
Kategorî:Mirin 1976
Ailleville

**Ailleville**, komuneke li departmena Aubeê ya herêma Grand Estê ye ku li bakura navnedî ya Fransayê ye.

## Nifûs

## Binêre
* Komunên departmena Aube
## Çavkanî

## Girêdanên derve

Kategorî:Komunên Aube
Mîreketiya Eretna

**Mîreketiya Eretna** (bi tirkî: *Eretna beyliği*) mîreketiyeke dîrokî ya tirkî ya ku li Anatolyaya îro bû. Mîrektiyê di ji sala 1335an heya 1381ê li Sêwas û Qeyseriyê hikum kiriye.

## Hikûmdarên Eretnayê 1336-1380
* Elaedîn Eretna kurê Cefer, 1336
* Xiyasedîn Muhemed I kurê Eretna, 1352
* Elaedîn Elî kurê Muhemed, 1366
* Elî Muhemed II Çelebî, 1380

## Çavkanî

Kategorî:Anatolya
Kategorî:Dewlet û herêmên ku di 1335an de hatine avakirin
Kategorî:Dewlet û herêmên ku di 1381ê de hilweşiyan
Kategorî:Mîrektiyên Anatolyayê
Komunên departmena Aube

thumb|Nexşeya departmenên Fransayê.
Li jêr 431 komunên Aube ya Fransayê hatiye nivîsandin.

## Çavkanî

Kategorî:Komunên Aube
Aube
Nekrofîlya

[thumb|''Necrophilia'', [Martin van Maele]]
**Nekrofîlya** (bi kurdî: **mirîxwazî** yan **mirîhezî**), nexweşiyeke derûnî ye ku tê de meyla zayendî û gankirinê ya bi miriyan re heye. *Necro* bi wateya "mirî" tê. Kesên nekrofîl, dikevin dor canê cenazeyan. Kesên ku bi taybetî ji bo meyla zayendî û gankirinê bi meytan re vî karê kirêt dikin.

Bi giştî kesên nekrofîl, ji bo hewcedariyên xwe yên zayendî û gankirinê diçin kuştinê, yanî ji bo vê meylê xelkê dikujin. Tê zanîn ku piraniya kujerên rêzefîlman di dîroka cîhanê de, ji bo têrkirina hewcedariyên xwe yên nekrofîlî, dest bi kuştinê dikin. Necrofîlya, celebeke parafîliyê tê hesibandin.

## Dîrok
"Li gorî qeydên Hêrodotos, cenazeyên jinên bedew piştî çend rojan radestî goristanan dikirin. Em ji heman dîroknasî hîn dibin ku Periandre, yek ji tîranên navdar, piştî ku jina wî Melissa mir, evîna xwe berdewam kir. Bi vî awayî, Padîşah Hêrodotos têkiliyên xwe bi jina xwe ya mirî Marianne re heft salan berdewam kir. Di vê heyamê de di bin şert û mercên heyî de bedena jina xwe parastiye û têkiliya xwe ya zayendî domandiye.”

## Çavkanî



## Girêdanên derve

* Necrophilia
Komunên departmena Charente-Maritime

thumb|Nexşeya departmenên Fransayê.
Li jêr 463 komunên departmena Charente-Maritime ya Fransayê hatiye nivîsandin.

## Çavkanî

Kategorî:Komunên Charente-Maritime
Charente-Maritime
Allas-Bocage

**Allas-Bocage**, komuneke li departmena Charente-Maritime ya herêma Nouvelle-Aquitaine e ku li bakurê rojavayê Fransayê ye.

## Nifûs

## Binêre
* Komunên departmena Charente-Maritime
## Çavkanî

## Girêdanên derve

Kategorî:Komunên Charente-Maritime
Nameya şagirtiyê

**Nameya şagirtiyê** belgeyek piştî derbaskirina îmtîhana ezmûn di esnafa pîşesaziyê de tê dayîn. Di beşên din de mirov behsa *sertîfîkaya karkerek jêhatî*, di pîşeyên *bazirganî* de belgeya alîkarê bazirganan dike.

## Dîrok
girêdan=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9b/Gesellenbrief_Schneiderzunft_Frankfurt_1779.jpg/220px-Gesellenbrief_Schneiderzunft_Frankfurt_1779.jpg|thumb| Dîplomeya şagirtiyê ya Esnafiya terzî li Frankfurt di sala 1779
Sertîfîkaya şagirtiyê ji perwerdeya pîşesaziyên komeleya dîrokî tê û nameya hostetiyê ji bo radestî şagirtiyê dike. Ew xwediyê karakterek fermî bû ji ber ku master mafê perwerdekirin û nirxandina performansê bû. Paşê jî bi sonda esnafê biryara beraetê hat dayîn.

## Almanya
Sertîfîkayên karkerên jêhatî an sertîfîkayên îmtîhanê yên di pîşeyên cihêreng de wekî sertîfîkayên dawîn têne derxistin, bi sertîfîkaya testa şagirtiyê re wekhev in. Divê sertîfîkaya şagirtiyê bi belgeya azmûna şagirtiyan bi qanûnî tê xwestin neyê tevlihev kirin.

Ji ber guhertina rêziknameyên pîşesaziyê, piştî ezmûna gerîdeyê derbas bike dikare beşdarî dibistana masterê bibe. Berê bi kêmî ve 3 sal ezmûnek pîşeyî wekî şagirtî pêdivî ye ku ji 1ê ve tê xwestin. Di Çileya 2004an de, ev êdî ne hewce ye.

## Awistirya
Li Awistirya sertîfîkaya şagirtiyê wisa digirin:

* di doza şarezayiya pîşeya bi *azmûna dawî ya şagirtiyê* re (LAP) di perwerdehiya dibistana dualî/dibistana pîşeyî de
* bi *azmûna dawîn* (AP) dibistanek navîn a pîşeyî (BMS, dibistana teknîkî) bi vebijarka destûrnameyek bazirganiyê piştî 2 sal ezmûna pîşeyî
* bi *azmûna lîsans û dîplomayê* ya zanîngehek pîşeyî (BHS), rasterast bi lîsansa bazirganiyê
* bi qedandina zanîngehê re, qursek ji bo pîşeyek ji bo mezûnên lîseyê, rasterast bi destûrnameyek bazirganiyê
* û hin dersên din ên bi dîplomaya (profesyonel) bi dawî dibin

## Swîsre
Li Swîsreyê, piştî qedandina şagirtiyê, xwendekar distînin:

* Belgeya jêhatîbûnê ya federal (EFZ) ji bo şagirtek sê an çar-salî
* Sertîfîkaya Pîşeyî ya Federal (EBA) ji bo şagirtek du-salî
* bêyî ku dirêjahiya şagirtiyê be:
** *sertîfîkaya şagirtiyê*, bi sertîfîkaya xebatê ya dema şagirtiyê re têkildar e
** belgeya *qeyda* notên dibistana pîşeyî û azmûna dawî ya şagirtiyê (LAP) vedihewîne. (Dikare rasterast di EFZ an EBA de were nav kirin.)

Mezûn (Gymnasium an BMS ) *sertîfîkaya Matura werdigirin*.

## Not

## Girêdanên derve

* *[https://www.wko.at/service/bildung-lehre/lehrlingsausbildung.html Agahdariya li ser perwerdehiya şagirtiyê li Awistirya]*, Odeya Bazirganiyê ya Awistirya, wko.at

Kategorî:Belgeyên Ewropayê
Enstîtuya Teknolojiyê ya Kolombiyaya Brîtanî

**Enstîtuya Teknolojiyê ya Kolombiyaya Britani** (BCIT) zanîngehek teknîkî ya li bajarê Burnaby, parêzgeha Kolombiyaya Brîtanî li welatê Kanada ye. Ew qursên tev-dîrok û nîv-dîrok pêşkêşî dike, ku dikare lîsans û masterê di mijarên cihêrengên teknîkî û zanistî de bidest bixin. Kampusa sereke ya BCIT li Burnaby ye. Kampusên din jî dikarin li Vancouver, Bakurê Vancouver û Richmond werin dîtin.

Şeş beşên BCIT ev in:

* Informatîk û teknolojiya agahdariyê
* rêveberiya karsaziyê
* Mîmarî, endezyariya medenî û endezyariya jîngehê
* parastina saxlemîyê
* Hilberîn, elektronîk û pêvajoyên pîşesaziyê
* neqlîye

## Alumni

* Fiona Forbes
* Gloria Macarenko
* Rachel Marsden
* Tamara Taggart
* Vera Kobalia

## Binêre herwiha

* Lîsteya Zanîngehên li Kanadayê

## Girêdanên derve

* Malper
Gelperestî

thumb|Karîkatûrek ji sala 1896an de ku tê de William Jennings Bryan, piştgirê gelperestiyê ye, sembola Partiya Demokrat a Amerîkayê dadiqurtîne.
Têgînên **gelperestî** *,* **gelkîtî** an jî **popûlîzm** (ji latînî populus 'gel') ji hêla zanistvanên civakî ve gelek taybetmendî tê destnîşan kirin.Taybetmendî bijartina mijar û rewanbêjî e ku bi , mebestên siyasî ve girêdayî ye û ji bo hestên gel tê armanc kirin. Ji aliyekê ve çêkirina hin rewiştan e, ji aliyê din ve jî ji bo armancên xwe yên ramyarî îstîsmarkirin û xurtkirina wan rewiştan e. Gelperestî bi gelemperî xwe bi şêwazek ramyarî ya taybetî nîşan dide û wekî stratejiyek ji bo bidestxistina hêzê dike. Ew tenê carinan di lêkolînan de wekî pêkhateyek bîrdozên takekesî xuya dike.

## Çavkanî


Kategorî:Îdeolojiyên siyasî
Kategorî:Teoriyên siyasetê
Kategorî:Têgihên siyasetnasiyê
Melek Mosso

**Melek Mosso** yan jî bi navê rastî **Melek Davarcı**, ( li bajarê Qeyseriyê) stranbêj, strannivîs û mamosteya muzîkê ye ku bi eslê xwe tirk e.
## Jinenîgarî
Melek Mosso di 11ê mijdara sala 1988an de li bajarê Qeyseriyê ji dayik bûye û di heft saliya xwe de bi berhevkirina helbesta xwe yê yekem dest bi muzîkê kiriye. Di 9 saliya xwe de li Konservatuara Şaredariya Denîzliyê dest bi perwerdeya tembûr û muzîka gel a bi zimanê tirkî dike. Xwendina xwe ya dibistana navîn li Lîseya Hunerên Bedew berdewam kir. Di lîseyê de dest bi jendana bilûrê kir. Xwendina xwe ya zanîngehê li Zanîngeha Adnan Menderes, Fakulteya Perwerdehiyê, Beşa Mamostetiya Muzîkê qedand. Di tevahiya dema xwe yê perwerdehiyê de koroîst û solîst bû.

Melek Mosso di konsera xwe yê yekem li Şanoya Servekirî ya Harbiyeyê jibo Jîna Emînî ku piştî îşkencekirina bi destê polêsên exlaqê li Tehran a Îranê jiyana xwe jidest dabû, li ser dikê porê jêkir.

## Dîskografî
;EP
* *Melek Mosso* (2020)

;Single
* "Kedi" (2018)
* "Gölgen Yeter" (2018)
* "Keklik Gibi" (2019)
* "Vursalar Ölemem" (2019)
* "Sarıla Sarıla" (2019)
* "Gönül Gözü" (2020)
* "Unutan Kazanır" (2020)
* "Cumartesi Türküsü" (2020)
* "Yalan" (ft. Aras) (2020)
* "Kurtuldun Dediler" (2020)
* "Kızgınım" (2021)
* "Ağlarsam" (2021)
* "Sonrası Kalır" (2021)
* "Gel Desem de Gelme" (bi Aras re) (2021)
* "Zülüf" (bi Haluk Levent re) (2021)
* "Parayla Saadet Olmaz" (*Sevda Yüklü Şarkılar*) (2021)
* "Hayatım Kaymış" (2021)
* "Kirpiklerin" (2021)
* "Kimsenin Kimsesi" (bi Veys Çolak re) (2021)
* "Karanfil" (*Yeni Türkü Zamansız*) (2022)
* "Yıllar Affetmez" (2022)
* "Vazgeç Gönlüm" (2022)
* "Sabahçı Kahvesi" (2022)
* "Bu İş Bitmiş" (2022)
* "Kendimi Vurdum (Live)" (Şanışer ile) (2022)
* "Parayla Saadet Olmaz" (2022)
* "Beni Hatırla" (bi Ceylan Ertem re) (*Duyuyor Musun?*) (2022)
* "Çanakkale Türküsü" ( bi Burcu Arı re feat. Hatice Davarcı) (2022)

## Çavkanî

Kategorî:Mirovên zindî
Kategorî:Stranbêjên tirk
Tilîkê

thumb|Tilîkê bi bêhêvî li ser pêla nilûferê
**Tilîkê** (bi danîmarkî Tommelise) çîrokeke çêkirî ya Hans Christian Andersen e, ku yekem car di sala 1835an de hate çapandin.

## Naverok

thumb|Tilîkê birin başûr li ser pişta dûmeqeskê, li wir ew mîrzayê kulîlka perî dibîne."
Jinek zarokek dixwaze û ji cadûyzek pîr alîkariyê dixwaze. Ew ji wê dexla ceha efsûnî distîne, ku ew di încaneka kulîlkê de diçîne.Kulîlkek jê şîn dibe, di kulîlka wê de keçikek piçûk heye ku ji tilikê dirêjtir nîne û ji ber vê yekê jê re Tilîkê tê gotin.

Şevekê, Tilîkê di nav nivîna xwe ya gûzê de radizê, beqek bêji ya pîr xwe diavêje jûreyê û Tilîkê direvîne ser golê, ji ber ku Tilîkê wek bûkek lêhatî ji bo kurê xwe yê beqê gêj û kirêt dibîne. Masiyên dostane pelika nîlûferê ya ku Tilîkê tê de girtî ye, diherikin.

Ji ber vê yekê ew li ser pelê ku ji hêla perperokek ve hatî kişandin azad dibe.Di rê de kêzikek ji Tilîkê evîndar dibe, lê gava ku kêzikên din Tilîkê re dibêjin kirêt, ew wê davêje.Di tengasiya xwe de, ew ji mişkek zeviyê pîr penahiyê dixwaze, ku ew bi dilovanî dipejirîne.Di berdêla mal û xwarinê de, Tilîkê neçar e ku mala mişkê zeviyê paqij bike û jê re çîrokên xwe ji êvarên dirêj ên zivistanê re bibêje.Tilîkê dûmeqeskek nîv cemidî dibîne û wê vedigerîne tenduristiyê.

Cîran, koremişkek dewlemend û bi xwezayî kor, pir caran tê serdanê û di dawiyê de daxwaz dike ku destûr were dayîn ku bi Tilîkê re bizewice.Tilîkê direve welatekî germ li ser pişta dûmeqeskê.

Li wir ew mîrzayekî bi bask bi mezinahiya xwe di nav nivîna kulîlkê de dibîne, bi wî re dizewice. Mêrê wê cotek baskan dide wê û navekî nû lê dike: Maia. Niha herdu jî dikarin ji kulîlk bi kulîlk bifirin.

## Mîsal
Çîroka Tilîkê ne adaptasyonek e lê bi bingehîn ji hêla Andersen ve hatî afirandin.Lê dîsa jî, mîsalên wêjeyî dikarin bêne nas kirin: bandora herî girîng çîroka kevneşopî ya Tîlîko ye, ku di heman demê de mirovek piçûk di destpêka çîrokê de wekî pêkanîna serxwezayî ya xwestekek ji bo zarokan cîh digire. Îlhamên din jî Lilîpûtanên Jonathan Swift di berhema Ger û Geştên Gullivero de (1726), kurteçîroka *[[Micromégas ( pirtûk)|Micromégas]]* a Voltaire bi merên dêw û kurtebala (1752) û çîroka *Meister Floh* ya E. T. A. Hoffmann (1822) ne. Di heman demê de ji hêla E. T. A. Hoffmann ve jî çîroka *[[Prinzessin Brambilla]]* (1821) ye, ku tê de heyberek piçûk di kulîlkê de dijî. Di kurteçîroka xwe ya Andersen de Rêwîtiya ji Kanala Holmen ber bi Xala Rojhilat a Amage (1828), keçikek piçûk xuya dike.

## Çavkanî

## Girêdanên derve

* H. C. Andersen: Tommelise – Nivîsara resen li ser malpera Pirtûkxaneya Keyaniya Danîmarkê (bi danîmarkî)

Kategorî:Berhemên Hans Christian Andersen
Kategorî:Çîrok
Kategorî:Çîrokên danîmarkî
Xelatên AVN

thumb|upright|Nûnertiya grafîkî ya trofeyek " Xelatên AVN ".
thumb|Xelatên AVN
**Xelatên AVN**  xelatên fîlmî ne ku ji hêla kovara pîşesaziya vîdyoyê ya salmezinan a Amerîkî AVN  (*Adult Video News*) ve têne piştgirîkirin û pêşkêşkirin da ku destkeftiyên di warên cihêreng ên afirandin û kirrûbirra fîlmên pornografîk ên amerîkî de nas bikin. Ew bi gelemperî wekî "Oscarên pornoyê" têne binavkirin.

Xelat li ser 100 kategoriyan têne dabeşkirin, ku hin ji wan di celebên fîlm û vîdyoyên din de mîna xelatên pîşesaziyê ne, hinên din jî ji bo fîlm û vîdyoyên pornografîk / erotîk taybetî ne. AVN di sibata 1984an de yekem merasîma Xelatên AVN-ê piştgirî kir. Merasîma xelatê di destpêka kanûna paşîn de di dema AVN Adult Entertainment Expo li Las Vegas, Nevada pêk tê. Ji sala 2008an vir ve, merasîm bi rengek demkî li ser kanala Showtime, ku bi gelemperî cîhek 90 deqeyî heye, tê weşandin.

Xelatên vîdyoyê yên mezinan ên gey ji 1987 heta 1998 beşek ji Xelatên AVN bûn. Zêdebûna hejmara kategoriyan pêşandan tevlihev kir. Ji bo merasîma 1999an Kovara AVN dest bi mêvandariya Xelatên GayVN kir, bûyerek salane ya xelata fîlma mezinan ji bo vîdyoya mezinan a gey.

## Kategorî
* Best Actor
* Best Actress
* Best Supporting Actor
* Best Supporting Actress
* Male Performer of the Year
* Female Performer of the Year
* Male Foreign Performer of the Year
* Female Foreign Performer of the Year
* Transgender Performer of the Year
* Director of the Year
* Best New Starlet
* Best Director
* Best Non-Sex Performance
* Best Cinematography
* Best All-Sex Video
* Best Renting Title of the Year
* Best Selling Title of the Year
* Best Film
* Best Video Feature
* Best Foreign Feature
* Best Tease Performance
* Best All-Girl Sex Scene
* Best All-Girl Feature
* Best Newcomer – Gay Video
* Best Bi-Sexual Video
* Best Gay Video
* Best Actor – Gay Video
* Best Supporting Actor – Gay Video
* Best Director – Bi-Sexual Video
* Best Director – Gay Video
* Best Screenplay – Gay Video
* Best Sex Scene – Gay Video
* Best Non-Sexual Performance – Bi, Gay, or Trans Video
* Best Gay Alternative Video
* Best Gay Solo Video
* Best Gay Specialty Release
* Best Videography – Gay Video
* Best Alternative Adult Feature Film
* Most Outrageous Sex Scene
* Best Sex Comedy
* Breakthrough Award
* Best Performer of the Year – Gay Video
* Best Male Newcomer
* Best Director – Foreign Release
* Best Classic Release
* Best DVD
* Best High Definition Production
* Unsung Starlet of the Year
* Best High-End All-Sex Release
* Best All-Sex Release
* Best MILF Release
* Best Director – Feature
* Best Director – Foreign Feature
* Best Boy/Girl Scene
* Best All-Girl Couples Sex Scene
* MILF Performer of the Year

### Xelata rûmetê
* AVN Hall of Fame

## Çavkanî

Kategorî:Xelatên di 1984an de hatine çêkirin
Kategorî:Xelatên fîlmên pornografîk
Kategorî:Xelatên sedsala 20an
Kategorî:Xelatên sedsala 21ê
Levent Gültekin

**Levent Gültekin**, ( li Mêrdînik, Erdêxan) rojnamevan û nivîskarekî kurd e ku bi eslê ji navçêya Mêrdînik a bi ser Erdêxanê ve ye.

## Jînenîgarî
### Perwerdeh
Levent Gultekîn di sala 1972an de li navçeya Mêrdînik a bi ser Erdêxanê de ji dayik bûye. Heta salên zanîngehê xwendina xwe li vê navçeyê domand. Perwerdeya xwe ya lîsansê li Beşa Îdareya Giştî ya Zanîngeha Anadoluyê û lîsansa xwe ya bilind jî li beşa Têkiliyên Navneteweyî ya Zanîngeha Selçukê qedandiye.
### Karên rojnamevaniyê
Dema di rojnameya ''Yeni Şafakê'' de dest bi xebatê kir, dest bi karê rojnamegeriyê kiriye. Nêzî 5 salan wezîfeyên cuda girt ser xwe û demekê jî wekî rêveberê nûçeyan a Yeni Şafakê xebitî. Gultekîn di sala 2000î de ji ''Yeni Şafakê'' veqetiya, dest bi weşana kovara *Gerçek Hayat* kir û di heman demê de wezîfeya edîtoriya kovarê dike. Bi nasnavê Cenk Açik di malperên nûçeyan a İnternet Haberê de gotarên xwe dinivîsandiye. Di sala 2007an de weke Cîgira Serokê Desteya Rêveber di Koma Star Medyayê de û di sala 2009an de jî weke rêveber li Cine5ê ku di wî demê de di bin rêveberiya TMSFê de bû xebitiye. Di salên dawî de ji rojnameya înternetê ya Diken re dinivîse û bi Ruşen Çakir re di platforma şîrove û nûçeyan a di kanala Youtube ya Medyascope de rojevê dinirxîne.

## Çavkanî

Kategorî:Nivîskarên kurd
Kategorî:Rojnamevanên kurd
Berivan İçen

**Berivan İçen**, ankû **Bêrîvan Îçen** (bi tirkî: *Berivan İçen*) (jdb.  li Şemrex, Mêrdîn, Bakurê Kurdistanê), gogbazeke kurd e ku di tîma lîga yekem a jinan a Tirkiyeyê Beşiktaşê li yarîgeha navîn dilîze. Ew endama Tîma gogbazê ya Jinan a Tirkiyê ya di bin 17 salî de bû û niha nûnertiya tîma neteweyî ya jinan a Tirkiyeyê dike.

## Jiyana kesane
Bêrîvan Îçen di  de li navçeya Şemrexa Mêrdînê li Bakurê Kurdistanê ji dayik bûye. 9 xwişk û birayên wê hene.

## Kariyera yaneyê
Îçen di 6 saliya xwe de di sala 2010an de dest bi lîstika gogbaziyê kir. Dema ku wê bala serokê yaneya amator Cennet Barbarosspor a li Küçükçekmece ya navçeya Stembolê kişandibû ew hat vedîtin. Wê li xeta kêlekê pêgogê lîst. Serokê yaneyê bavê wê razî kir ku bila ew tevlê bibe û soz da ku lêçûnên perwerdehiya keçikê fînanse bike. Di sala 2012an de, ew ket tîmê koma temenê xwe, ku tenê ji kuran pêk dihat. Wê salê, keça ku bi lingê çepê dilîze di tûrnûvaya ku ji aliyê Şaredariya Küçükçekmeceyê ve di çarçoveya Roja Serweriya Neteweyî û Zarokan de hat organîzekirin, bû amûrek ji bo pêşkeftina tîma xwe ya çaryek fînalê.
thumb|Berîvan Îçen (#90) a Akdeniz Nurçelik Sporê di maça lîga duyem a 2018-19an de êrîşî Osmaniye Kadın Sporê kir. Îçen di  de lîsansa lîstika Galatasarayê wergirt. Wê di maça tûra 7em a Lîga Keçan a binê 13 salî ya 2016an de (Minik Kızlar Ligi) ku ji bo tîma wê Galatasaray 15–0 qediya, yanzdeh gol avêt. Di çiriya pêşîn a 2016an de piştî Galatasarayê beşa pêgogê ya jinan girt, tevlî Beşiktaşê bû. Di sezona 2018/19an de di Lîga Duyem a Jinan de li Küçükçekmeceyê di tîma Akdeniz Nurçelik Sporê de lîst. Ew di 14 lîstikan de 15 gol avêt. Di sezona 2020–21ê de, ew vegeriya yaneya xwe ya berê Beşiktaş, ku di neh lîstikan de du gol avêt. Piştî sernavê şampiyoniya tîmê xwe di sezona Lîga Turkcell 2020-21 de, wê di du maçên 2021-22 Lîga Şampiyonan a Jinan a UEFAyê de lîst.

## Kariyera navneteweyî
Îçen ji bo Tîma pêgogê ya jinan a neteweyî ya Tirkiyeyê di bin 17 salî de hat gazîkirin, û di 21ê kanûna pêşîn a 2017an de di maça dostane ya bi Rûsyayê re derket pêş.Wê di du pêşbirkên Şampiyoniya 2018 ya Jinan a UEFAyê ya bin 17 salî de lîst. Ew beşdarî sê pêşbirkên Tûrnûvaya Pêşketinê ya Jinan a UEFA ya binê 16 salî ya 2018an bû.Wekî din, wê di sê pêşbirkên Şampiyoniya UEFA ya Jinan a binê 17 salî a 2020an de lîst. Ew di tîma jinên bin 17 salî yên Tirkiyeyê de 25 caran beşdarê maçê kir û bi giştî 12 gol avêt.

Di îlona 2020an de ji bo Tîma Neteweyî ya Jinan a Tirkiyeyê hat gazîkirin. Wê di  de di pêşbirka UEFAya Jinan a Euro 2021ê de li hember Slovenyayê derket pêş.

## Amarên kariyerê

## Girêdanên derve
* 

## Çavkanî

Kategorî:Futbolvanên kurd
Kategorî:Jidayikbûn 2003
Kategorî:Jinên kurd
Kategorî:Kurd
Kategorî:Mirovên zindî
Nurgül Yeşilçay

**Nurgül Yeşilçay**, ( li bajarê Afyonê) lîstikvaneke tirk e ku bi taybetî bi rolên xweyên di salên 2000î de hatiye naskirin.
## Kariyer
Nurgül Yeşilçay di 26ê adara sala 1976an de li bajarê Afyonê ji dayik bûye. Dibistana navîn û lîseyê li Îzmîrê qedandiye û di sala 2001ê de beşa Şanoyê ya Zanîngeha Anadolu ya Eskîşehîrê qedandiye. Nurgül Yeşilçay, bi rola xwe ya bi navê "Gülsüm" di rêzefîlma İkinci Bahar de ku di dema xwendina zanîngehê de rol wergirtiye, hatiye naskirin. Di sala 2002an de bi rola "Bahar Karadağ" a di rêzefîlma *Asmalı Konak* a ku derhêneriya rêzefîlmê Çagan Irmak dikir, zêdetir bi navdar dibe. Di heman salê de, bi Teoman re di filmê ''Mumya Firarda'' rol wergirtiye. Di sala 2003an de, wê bi Özcan Deniz re di rêzefîlmê *Asmalı Konak-Hayat* de ku berdewamiya rêzefîlma *Asmalı Konak* a ku derhêneriya rêzefîlmê Abdullah Oğuz dikir, rola sereke parvekiriye. Di sala 2005an de di 12emîn Festîvala Fîlman a Qozeya Zêrîn a Edeneyê de xelata "Lîstikvana Herî Baş" bi rola xwe ya "Kostak Emîne" di fîlma *Eğreti Gelin* a bi derhêneriya Atîf Yilmaz ve wergirt. Di heman salê de bi Hande Ataizi re di rêzefîlma *Melekler Adası* de rol werdigire.

## Fîlmografî

## Çavkanî

Kategorî:Aktrîsên tirk
Kategorî:Mirovên zindî
Rebeca Linares

**Verónica Linares Bazán** (San Sebastián, bi baskî: Donostia, 13ê hezîrana 1983an), ku bi bernavka xwe **Rebeca Linares** tê zanîn, pornostêrkeke spanî ye û Xelata AVN'ê wergirtiye, ku wekî Oscarê ya pornoyê tê hesibandin.

## Jînenîgarî
Linares di 13ê hezîrana 1983an de li San Sebastian (Donostia), Welatê Baskî, Spanya ji dayik bû. Di sala 1988an de bi malbata xwe re koçî Barselonayê kir. Di sala 2005'an de li Spanyayê dest bi kariyera xwe ya di pîşesaziya pornoyê de kir lê ji ber kêmbûna kar û mûçeya nebaş wê li deverên din ên Ewropayê mîna Almanya û Fransa dest bi kar kir. Di sala 2006an de, ew çû Los Angeles a Kalîforniyayê da ku nêzî hevalê xwe û lîstikvanê pornoyê yê navdar Nacho Vidal be .

Di sala 2006an de, Rebeca ji bo vîdyoya *Universal Max 7* dîmenek bi lîstikvan û derhênerê navdar û nakokî yê amerîkî Max Hardcore re kişand .Di sala 2008an de, ew di kovara Maximê de û di fîlma komedî ya seretayî Homo Erectus de ligel stêrkên fîlman Ron Jeremy û Jacklyn Lick de xuya bû.

Di adara 2009an de, ew ji hêla kovara Penthouse ve wekî Pet of the Moth hate binav kirin. Di heman salê de, Canal + 1 belgefîlmek li ser jiyan û kariyera xwe ya Amerîkî bi sernavê *Vente a Las Vegas, nena* ( bi wateya *Were Las Vegasê , pitik* ) çêkir.Belgefîlm li Las Vegasê hat kişandin, ku lîstikvan beşdarî merasîma Xelatên AVN-ê bû, bi bernavkê Oscarên pornoyê, ku jê re di heşt kategoriyan de berbijar bû, û jiyana pîşeyî ya Linares dişopîne.Di heman demê de ew belegefîlm xebata rojane ya Linares, hêvî û bêhêviyên wê, û tekoşîna wê ya ji bo li ser piyan bimîne di pîşesaziyek tengahî de nîşan dide ku kariyera jinan bi taybetî kurt e.

Di kanûna paşîn a 2010an de, Linares xelata AVN-ê ji bo baştirîn sehneya sêkesî ji bo fîlmê Tori Black is Pretty Filthy, ligel Tori Black û Mark Ashley wergirt.

## Xelatên wergirtî
* 2007 Xelata FICEB Ninfa – Lîstikvana Piştgiriyê a herî baş (*Iodine Girl*)
* 2010 Xelata AVN – Sehneya sêkesî ya herî baş (*Tori Black Is Pretty Filthy*)

## Fîlmnîgarî (bijartî)

* 2006: The Gift
* 2006: The Whole Enchilada
* 2006: Ten Little Piggies Vol. 8
* 2007: Iodine Girl
* 2007: Girlvana 3
* 2007–2008: Women Seeking Women 31, 40, 44, 47 & 48
* 2007 & 2009: Suck It Dry 4 & 7
* 2007: Performers of the Year
* 2008: Deep in Latin Cheeks 2
* 2008: Sporty Girls
* 2008: Performers of the Year 2009
* 2009: Tori Black Is Pretty Filthy
* 2009: 30 Rock: A XXX Parody
* 2010: Bad Girls 5
* 2010: Big Wet Tits 9
* 2010: Oil Overload 4
* 2010: POV Jugg Fuckers 3
* 2010: Kittens & Cougars 2
* 2011: Bra Busters 2
* 2011: Spandex Loads 2

## Girêdanên derve

* 
* Rebeca Linares en Adult Web Movie Database 
* Rebeca Linares en European Girls Adult Film Database 

## Çavkanî

Kategorî:Jinên spanî
Kategorî:Mirovên zindî
Kategorî:Penthouse-Pet
Kategorî:Pornostêrkên spanî
Komkujiya Koye 2022

**Komkujiya Koye** komkujiyeke ku li navçeya Koye li Başûrê Kurdistanê di 28ê îlona sala 2022an ji aliyê artêşa Îranê ve li dijî sivîl û siyasetmedarên kurd pêk hatiye. Di encama êrişê de 17 kes jiyana jidest dane û 50 kes jî birîndar dibin.

## Mijara bingehîn
Piştî ku keça kurd Jîna Emînî ji aliyê polêsên exlaqê yên Îranê ve hate kuştin li bajarên Rojhilata Kurdistanê û li seranserê Îranê gel li dijî kuştina Jîna Emînî daketin qadan dest bi xwepêşandanan kirin.

Di 28ê îlona sala 2022an de artêşa Îranê navendên rêxistinên siyasiyên başûr û rojhilata Kurdistanê bi dronan hate bombaran kirin û di encamê de 17 sivîl jiyana xwe jidest dide.

## Çavkanî

Kategorî:Komkujiyên li dijî sivîlan
Pêvekirina Başûr û Rojhilatê Ûkraynayê

Di 30ê Îlona 2022an de, Rûsyayê, di nava êrîşeke berdewam de, çar herêmên Ûkraynayê wekî Luhansk, Donetsk, Zaporîjya û Xersonê bi xwe ve girêda. Çar herêmên pêvekirî 15% ji axa Ûkraynayê pêk tînin; di wê demê de, yek ji wan bi temamî di bin kontrola Rûsyayê de nebû û ev yek ji aliyê civaka navdewletî ve nayê qabulkirin. Pêvekirin ji Şerê Cîhanê yê Duyemîn ve li Ewropayê ya herî mezin e, ku ji dagirkirina Krîmê ji aliyê Rûsyayê ya sala 2014'an derbas bû. Di navbera axa Rûsyayê û Krîmê de girêdanek bejahî çêkir.

Pêvekirin piştî referandumên ji aliyê rayedarên dagirkerên Rûsyayê ve li herêmên şer lê didomin û piraniya şêniyên wan reviyabûn pêk hat. Ew heşt sal piştî dagirkirina Krîmê, heft meh piştî destpêkirina dagirkirinê û kêmtir ji mehekê piştî destpêkirina êrişa dijber li ser Xarkiv a Ûkraynayê qewimî. Merasîma îmzeyê li Moskowayê bi amadebûna serokên desthilatdariya dagirker Leonid Pasechnik, Denis Pushilin, Yevgeny Balitsky, Vladimir Saldo û serokê Rûsyayê Vladîmîr Pûtîn hate lidarxistin.

Ûkrayna, Yekîtiya Ewropayê, Dewletên Yekbûyî û Neteweyên Yekbûyî hemû gotin, referandum û pêvekirinê tu bingeh û bandorek qanûnî tune. Serokê Ûkraynayê Volodîmîr Zelenskî di bersivê de got Ûkrayna dê bi lez û bez serlêdana endamtiya NATOyê bike.

## Referendum û pêvekirin
alt=|151x151pxalt=|151x151px Biryarnameyên serokatî yên jimare 685 (çep) û jimare 686 (rast), ku serxwebûna herêmên Zaporîjya û Xersonê dipejirînin.
[girêdan=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/8a/President_Vladimir_Putin_with_Russian-installed_leaders_of_the_four_regions_2.jpg/220px-President_Vladimir_Putin_with_Russian-installed_leaders_of_the_four_regions_2.jpg|thumb| Pûtîn di 30ê Îlona 2022an de bi serokên alîgirên Rûsyayê yên çar herêman re. Ji çepê: [Volodymyr Saldo, Yevgeny Balitsky, Denis Pushilin, Leonid Pasechnik]]

* Îlheqkirina Krîmê ji aliyê Federasyona Rûsyayê ve
* Axaftina Krîmê ya Vladîmîr Pûtîn
* Pêşniyara îlheqkirina Transnîstriya ji Rûsyayê
* Pêşniyara îlheqkirina Osetyaya Başûr ji Rûsyayê
* Neteweperestiya herêmê
** "Dewletên piştî Sovyetê"
** Herêmên dagirkirî yên Rûsyayê
** Emperyalîzma rûsî
** Îrredentîzma rûsî
* Novorossiya (konfederasyon)
* Rûsyaya Nû
* Gefên nukleerî ya dagirkeriya Rûsyayê di 2022an li ser Ûkraynayê

## Nîşe

## Çavkanî

Kategorî:Dagirkirina Ûkraynayê ji aliyê Rûsyayê ve 2022
Kategorî:Donbas
Kategorî:Pages using multiple image with auto scaled images
Kategorî:Şerê Rûsyayê li ser Ûkraynayê
Raman Ehmed

Nivîskarê pirtûka Analîza Devoka Kobanîyî.

**Raman Ahmad** lêkolînerekî di warê **pêvajoya zimanê xwezayî (NLP)** û mamosteyekî zimanê kurdî ye. Ew bi taybetî li ser devokên kêm-dane yên kurdî (bi giranî devoka Kobanî ya Kurmanjiyê) dixebite û gelek model û weşanên zanistî afirandiye.

## Jiyan û perwerde
Raman Ahmad ji Kobanî (Rojava) e û niha li Almanyayê dijî. Wî li **Hochschule für Angewandte Wissenschaften Hamburg (HAW Hamburg)** lîsansa bachelor xwend. Teza wî ya lîsansê li ser **wergera makîneyî ya devoka Kobanîyî** bû û du modelên nû li ser platforma Hugging Face hatine weşandin.

## Kar û lêkolîn
Ew wekî pêşdebirê fullstack dixebite û di heman demê de lêkolînên NLP dike. Bala wî ya sereke li ser zimanên kêm-dane ye û devokên kurdî ye.

Di sala 2024an de wî di projeya **CRAMT** (Cross-Lingual Resource Aggregation of Low-Resource Machine Translation) de cih girt û di EXPO ya Zanîngeha Hamburgê de cihê 3yemîn bi dest xist.

## Weşan û konferans

* **Pirtûk**: *Analîza Devoka Kobanîyî – Fonolojî û Morfolojî* (2021, AVA Verlag, Kobanî) – Yekemîn analîza zanistî ya fonolojî û morfolojiya devoka Kobanîyî.
* Du poster li **ICKL-6** (2023).
* Beşdariya di **ICKL-7** (2025) de. (Xebatake zimannasî)
* Gotara zanistî: *Dialectal Filtering: Synthesizing Kurdish Corpora for Low-Resource Varieties by Utilizing “Noise” in Large Textual Data* (bi Christian Schuler, Ānrán Wáng, Daniil Gurgurov û yên din re) – Qebûlkirî ji bo **LREC 2026** (konferansa navneteweyî ya mezin a ziman û çavkaniyên zimanî).

## Modelên Hugging Face
Ji teza lîsansê wî ev model hatine afirandin û weşandin:

* nllb-distilled-600m-eng-to-kob_Latn
* Modela berevajî (kob-to-eng)

## Kanalê YouTube
Wî kanala **Kurdî bi hêsanî** afirandiye ku kursên zimanê kurdî û hevpeyivînên li ser çand û zimanê kurdî dihewîne.

## Çavkaniyên bikaranîn

* Malpera fermî
* DFKI – LREC 2026 Paper
* Zanîngeha Saarland – Nûçe ya LREC
* Bernameya ICKL-7
* EXPO 2024 – CRAMT Projeya
*
Bahoza Sergioyê ya 2018an

**Bahoza Sergioyê** bahoza tropîkal a bi hêz û demdirêj bû ku wekî bahozeke tropîkal bandor li Nîvgirava Baja Kaliforniya kir û bû sedema lehiyek girîng li seranserê başûrê Teksasê di destpêka Cotmeha 2018 de. Sergio ji bo 2018an bû bahoza heştemîn a  li Rojhilatê Pasîfîkê, ku di sala 2015an de rekora kevin ya heftan şikand. Ew bi navê bahoza bîstemîn, bahoza yazdehemîn û nehemîn bahoza mezin a demsalê bû.

## Binêre

* Hewa sala 2018
* Di sala 2018an de bagerên tropîkal
* Lîsteya bahozên Kategorî 4 Pasîfîkê
* Gerokên din ên tropîkal ên bi navê Sergio
* Lîsteya bahozên Kaliforniya
* Lîsteya bahozên Arizona
* Hurricane Raymond (1989)&nbsp;- Bahoza  ku bandor li heman deverê kir, di encamê de kesek mir û zêdetirî mîlyon dolar (USD) zirar dît.
* Hurricane Javier (2004)&nbsp;- Bahoza  ku li heman herêmê ketibû erdê û herî kêm zirar dîtibû.
* Hurricane Rosa (2018)&nbsp;- Bahoza  ya demdirêj ku rêyek bi heman rengî girt, li Baja California wekî depresyona tropîkal ket erdê.

## Çavkanî

## Girêdanên derve

* Arşîva şêwirmendiyê ya Navenda Bahoza Neteweyî ya li ser Bahoza Sergio

Kategorî:Bûyerên hewayî
Malang Regency

**Malang Regency** herêmek li Javaya Rojhilatê Îndonezya ye. Malang Regency duyemîn mezintirîn padîşahê li Javaya Rojhilat piştî Banyuwangi Regency, bi tevahî qada 3,530.65&nbsp;km2 ye. Malang ji bo çandinî, nebatên derman û turîzmê bi potansiyela dewlemend e.

Gelheya di 2010an de, nifûs bi qasî 2,446,218 û di 2020an de, 2,654,448 kes bûn. Ev hejmar navçe û nifûsa her du bajarên xweser a Malang û Batû yên di nava rejîmê de ne, lê ji aliyê îdarî ve serbixwe ne, ku di nav xwe de nagirin. Paytextê qeymeqamtiyê bajarê Kepanjenê ye.

Piraniya nifûsê li devera Malangê ya Mezin (*Malang Raya*), deverek metropolê ye, ku bajarên Malang, Batû û 15 navçeyên din ên di hundurê Regency de li geliyek navbera her du bajaran vedihewîne. Dûrahiya di navbera Malang û Batûtyê bi qasî 20&nbsp;km e. Ev qada metropolê 1,200.43&nbsp;km2 digire; nifûsa wê 2,325,109 e (serjimariya 2010), bi tîrêjek 1,936.9/km2 (5,016/mîl çargoşe).
girêdan=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/55/Locator kabupaten malang.png/237px-Locator kabupaten malang.png|thumb|237x237px| Malang li Javaya Rojhilat.
Peyvnot: (a) neh navçeyên herî başûr, hemû (ji bilî navçeyên Dampit, Kalipare û Pagak) xwedan peravê li ser Okyanûsa Hindî, 43% ji devera parêzgehê pêk tîne lê tenê 25% ji nifûsa wê heye. Navçeyên 21 ên navnîşkirî tevahiya Malanga Mezin a bajarvanî, ligel bêhtir navçeyên gundewarî yên rojhilat pêk tê. 3 navçeyên paşîn ên hatine behs kirin, hemû li rojavayê bajarê Batû ne, hema hema bi tevahî fizîkî ji aliyê Batûyê ve ji Malang Regency veqetandî mayî ne.

## Seferî
[girêdan=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c5/Mount Arjuna.jpg/220px-Mount Arjuna.jpg|thumb| [Çiyayê Arjuno ji Singosari, Malang Regency tê dîtin.]]
Li Malang Regency 39 peravên xwezayî hene, 5 ji wan pir caran têne mêvankirin. Gihîştina peravê sînordar e, û ji bo wesayîtên mezin dijwar dibe.

## Avûhewa
Malang Regency xwediyê hewayek mûsonê ya tropîkal (Am) e, ku ji hezîranê heta îlonê baranên nerm û hindik dibare û ji çiriya pêşîn heta gulanê baranên giran û pir giran. Daneyên jêrîn ên avûhewa yên bajarokê Kepanjenê ne.

## Çavkanî

## Girêdanên derve
* 
* Malpera Fermî ya Hikûmetê (bi Îndonezî)
Anna Hausburg

**Anna Hausburg** ( jdb. 1990 li Berlînê, Almanya) lîstikvaneke alman e.

## Jiyana wê
Anna Hausburg ji serî de dixwest ku bibe danser û di balet, caz û dansa kolanan de perwerde kir. Ji sala 2011ê ve ji aliyê lîstikvan Heiko Pinkowski ve waneyên lîstikvaniyê girt.Di sala 2017an de li Zanîngeha Humboldt a Berlînê dîroka hunerê xwendiye.

Hausburg di yanzdeh saliya xwe de berê xwe da ber kamerayê. Wê yekem ezmûna lîstikvaniyê di dalberînan de bi dest xist.Di sala 2002 de ew di pêşandana komedî *[[Mensch Markus]]* de li ser wêneguhêzê hate dîtin. Di sala 2003an de, wê rola Anna Helmholtz a ciwan di fîlma wêneguhêzê *Auch Erben will gelernt sein* de, ku ji hêla Karola Meeder ve hatî derhêner kirin, girt. Di sala 2004an de Hausburg di rêzefîlma RTL *[[Meine schönsten Jahre ( rêzefîlm)|Meine schönsten Jahre]]* de rola Clara Schönfeld lîst û wekî Mandy Hoffmann di rêzefîlma ZDF ya deh-beşî *[[Alles über Anna ( rêzefîlm )|Alles über Anna]]* de ligel Valerie Niehaus hate dîtin. Dieter Wedel wê di fîlmên xwe yên wêneguhêzê *Papa und Mama* (2004) û *Mein alter Freund Fritz* (2006) de kişand.Wê di sala 2005an de di fîlma *Max und Moritz Reloaded*, ku derhênerê wê Thomas Frydetzki ye û di sala 2006an de di fîlma *[[TKKG – Das Geheimnis um die rätselhafte Mind-Machine]]* yekem car li ser ekrana sînemayê derket. Di sala 2007an de, ew di filmê Leroy de ligel Alain Morel di rola serekî ya jin de rola Evayê lîst. Di sala 2008an de wê rola sernavê Prenses Rosa di fîlma çîroka Dornröschen ( adaptasyona çîroka Bedewa Razayî ) ya rêzeya ZDFê *Märchenperlen* ( Morîkên çîrokan ) de lîst û di sala 2010an de ew rola keça contê Josefine ligel Armin Rohde û Ann-Kathrin Kramer di adaptasyona çîrokî *Der Meisterdieb* de hate dîtin. Di 2011 û 2012 de ew di beşên *Malediven* û *Brasilie* de ji rêzefîlma Das Traumhotel wekî keça rêzefîlmî Leonie ya Christian Kohlund hate dîtin. Ji sala 2019an vir ve ew di rêzeya fîlmên wêneguhêzê ya ARD *[[Käthe und ich]]* de pêşwaziya veterîner Jasmina dilîze.Ji bilî rolên daîmî di rêzefîlman de, ew bi rêkûpêk di gelek rêzefilmên wêneguhêzê de jî rolên mêvan digire, di nav de *Küstenwache*, *Notruf Hafenkante*, *Inga Lindström*, *Ein starkes Team*, *Daheim in den Bergen*, *Rosamunde Pilcher* û di formên weşanên cihêreng ên SOKO de.

## Çavkanî

Kategorî:Aktrîsên alman
Kategorî:Alman
Kategorî:Jinên alman
Serb (gel)

**Serb** yan ji **sirb** (bi serbî: *Срби*, *Srbi*) gelekî slavaxiv, wekî bi piranî li Serbistanê dijî û hindekariya li Bosniya û Herzegovîna, Kroatya, Montenegro, Kosova û Makedonyaya Bakur xwecih ye.

Gorî peşbîniyan di sala 1965an ji 165.000 zedetir kes bi esle xwe Serb in û li Tirkiye dijîn.

## Mijarên têkildar
* Zimanê serbî

## Çavkanî

Kategorî:Civaka Serbistanê
Kategorî:Komên etnîk li Bosniya û Herzegovîna
Kategorî:Komên etnîk li Makedonyaya Bakur
Kategorî:Komên etnîk li Mecaristanê
Kategorî:Komên etnîk li Montenegroyê
Kategorî:Komên etnîk li Romanyayê
Kategorî:Komên etnîk li Serbistanê
Kategorî:Komên etnîk li Slovenyayê
Kategorî:Komên etnîk li Xirwatistanê