Pêjgeha spanî

[thumb|[Paellaya valensiyayî]]

**Pêjgeha spanî** ji xwarinên-vexwarinên Spanyayê re tê gotin. Di nava herêmên Spanyayê de ji aliyê xwarin-vexwarinan ve gelek cudatî hene. Masî û çêjên deryayê cihekê sereke digirin. Ji zebzeyan kartol û berê beqleyan navdar in.

## Heger bi kurtî behsa pêjgeha spanî bê kirin
* Xwarinên quşxaneyê yên rengîn û pirranî bi berên beqleyê tên çêkirin
* Ji sebzeyê bêhtir, di xwarinan de goşt, çi goştê sor, çi kedanî, çi masî tê bikaranîn
* Ji rûnan rûnê zeytê
* Bi temayî bikaranîna biharbêhnan (biharat)
* Piştî kelînê berkelî (melzeme) pirranî hêj jî dîtbar in. Ango spanî kêm pureyê (helîse) dixwin
* Spanî jî wekî kurdan sîrxwur in, ango sîrê gelek bikartînin
* Sos û biharbêhn di seleteyan de kêm tên bikaranîn

## Xwarin-vexwarinên navdar
### Primer Plato (Xurînî, xwarinên sivik)
* Alubias, xwarineke quşxaneyê ji lobiyeyê (lovî, fasûlî)
* Cocido
* Fabada Asturiana
* Fideuà
* Fritada
* Gazpacho Andaluz
* Gazpacho Manchego
* Lentejas, ji nîskê
* Paella
* Pisto manchego
* Salmorejo cordobés
* Tortilla, cureyên arxavkê, Tortilla Española
* Tachos

### Segundo Plato (Xwarinên giran)
* Filete de ternera, cureyek ji pariyê ango schnitzelê
* Carne Guisada, dişibe gulaşê
* Merluza a la romana, ji masîyê
* Pollo asado, biraşkek ji goştê kedanîyê

### Postre (Şîv û şîranî)
* Almendrados
* Arroz con leche, gulol
* Crema Catalana, "krema ketelanî", ya ku li Ketelonyayê bi tenê Crema jê re dibêjin.
* Flan
* Natillas
* Turrón
* Tortas de Aceite
* Herwiha binêrin: Cabello de angel

### Sos
* Alioli, *ajoaceite*, mayoneza katalanî ya bi şîr û zeyt allioli ye
* Mayonnaise, orjînala navê wê *mahonesa* ji herêma Mahó a li Menorkayê
* Vinagreta, tevlîhevkirina rûn-sirkeyê

## Sosîs û jambon
[thumb|120px|Kengeya (jambon) ''[Chorizo*.]]
[[Wêne:Longaniza.jpg|thumb|120px|Sosîsa *Longaniza*.]]
Ji [[benî]] û [[sosîs]]an re bi spanî *embutidos* dibêjin. Hin ji wan ev in:
* [[Cecina]],
* [[Chistorra]],
* [[Chorizo]],
* [[Fuet]],
* [[Lomo embuchado]],
* [[Longaniza]],
* [[Morcilla]],
* [[Salchichón]],
* [[Jambona Serrano]], *Jamón serrano*,
* [[Jambona Îberî]], *Jamón Ibérico*.

== Pêjgehên herêmî û yên gelên Li Spanyayê dijîn ==
Li [[Spanya]]yê jî wekî [[Tirkiye]], [[Îraq]] û [[Îran]]ê ne tenê neteweyek dijî. Li Spanyayê ji xeynî spaniyan baskî, ketelanî gelên din jî hene.
* [[Pêhgeha Endulusê]]
* [[Pêjgeha baskî]]
* [[Pêjgeha Galîsyayê]]
* [[Pêjgeha Kanaryayê]]
* [[Pêjgeha Kastîlya û Leonê]]
* [[Pêjgeha ketelanî]]
* [[Pêjgeha Mallorcayê]]
* [[Pêjgeha valensî]]

== Xwarinên navdar ên navneteweyî bûne ==
[[Wêne:Pata_jamón_serrano.jpg|thumb|Jamón Serrano]]
* *Rioja*: [[şerab]]a sor a herêma [[Rioja]]yê
* *Jamón Serrano*: [[Jambona Serrano]]
* *Cava*: [[cava]] anku *kawa*, [[şampanya]]ya ketelanî ya navdar a ji herêma [[Penedès]]ê û gelek cihên din ên [[Ketelonya]]yê ye.
* *Turrón*: helawa valensî ye, navê wê yê valensî-katalanî [[turró]] ye.
* *Paella*: paelyaya navdar a [[Valensiya]] ye.
* *Gazpacho Andaluz*: gazpaçoya endulusî
* [[Tapa (xwarin)|Tapas]]: mezeyên cuda cuda.
* *Horchata*: vexurika [[orxata]] (valensî-ketelanî) ji Valensiya ye.
* [[Tortas de Aceite]]: ji Sevîlya
* *Manchego*: penîrê mançego ji herêma La Mancha ye.

== Çavkanî ==
* *Culinaria España - Spanische Spezialitäten''. Könemann Verlagsges. mbH, Köln 1998, ISBN 3-8290-1442-2 (almanî)

## Girêdanên derve
* Traditionelle spanische Küche - Kevneşopiya pêjgeha spanî (ne bi kurdî ye)


Kategorî:Pêjgeha Deryaya Navîn