ತುಳು ಸಿನಿಮಾ

"ಕೋಸ್ಟಲ್‌ವುಡ್" ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ತುಳು ಸಿನಿಮಾ, ಭಾರತೀಯ ಸಿನಿಮಾದ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ತುಳು ಸಿನಿಮಾ ಉದ್ಯಮವು ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ಐದರಿಂದ ಏಳು ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತದೆ. ಮೊದಲ ತುಳು ಸಿನಿಮಾ ೧೯೭೧ ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ "ಎನ್ನ ತಂಗಡಿ". ಇದಕ್ಕೂ ಮೊದಲು, ಈ ಸಿನಿಮಾಗಳು ತುಳುನಾಡು ಪ್ರದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದವು. ತುಳು ಸಿನಿಮಾ ಉದ್ಯಮವು ಎಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಬೆಳೆದಿದೆ ಎಂದರೆ ಮಂಗಳೂರು, ಉಡುಪಿ, ಮುಂಬೈ, ಬೆಂಗಳೂರು ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದಲ್ಲಿ ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಿನಿಮಾಗಳು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುತ್ತಿವೆ. ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಪಡೆದ ತುಳು ಸಿನಿಮಾ 'ಸುದ್ಧ' ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಓಷಿಯನ್‌ನ ಸಿನೆಫ್ಯಾನ್ ಫಿಲ್ಮ್ ಫೆಸ್ಟಿವಲ್ ಆಫ್ ಏಷ್ಯನ್ ಮತ್ತು ಅರಬ್ ಸಿನಿಮಾದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಭಾರತೀಯ ಸಿನಿಮಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದುಕೊಂಡಿತು. ೨೦೧೧ ರಲ್ಲಿ, ಒರಿಯಾರ್ಡೋರಿ ಅಸಲ್ ಸಿನಿಮಾ ಬಿಡುಗಡೆಯೊಂದಿಗೆ ತುಳು ಸಿನಿಮಾ ಉದ್ಯಮವು ಎರಡನೇ ಬಾರಿಗೆ ಜೀವ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು. ಈ ಸಿನಿಮಾ ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗಿನ ತುಳು ಸಿನಿಮಾ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ನಡೆದ ಸಿನಿಮಾವಾಗಿದೆ. ಚಾಲಿ ಪೊಲಿಲು ಸಿನಿಮಾ. ಈ ಸಿನಿಮಾ ತುಳು ಸಿನಿಮಾ ಉದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಗಳಿಕೆ ಮಾಡಿದ ಸಿನಿಮಾ. ಇದು ಮಂಗಳೂರಿನ ಪಿವಿಆರ್ ಸಿನಿಮಾಸ್‌ನಲ್ಲಿ ೪೭೦ ದಿನಗಳನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಪೂರೈಸಿದೆ.

ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೭, ೨೦೧೬ ರಂದು, ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ತುಳು ಸಿನಿಮಾ ಉದ್ಯಮದ ಬಗ್ಗೆ ವಿಶೇಷ ವರದಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿತು, ಅದರಲ್ಲಿ ೧೯೭೧ ರಿಂದ ೨೦೧೧ ರವರೆಗಿನ ೪೫ ವರ್ಷಗಳ ತುಳು ಸಿನಿಮಾ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ, ಮೊದಲ ೪೦ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ೪೫ ಸಿನಿಮಾಗಳು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿವೆ ಎಂದು ಗಮನಿಸಲಾಯಿತು, ಆದರೆ ಅಂದಿನಿಂದ ಐದು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ,೨೧ ಸಿನಿಮಾಗಳು ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿವೆ. ಒರಿಯಾರ್ಡೋರಿ ಅಸಲ್ (ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದ ತುಳು ಪ್ರಾಬಲ್ಯದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ೧೦೦೦ ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಹೌಸ್‌ಫುಲ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು ಮತ್ತು ೧೭೫ ದಿನಗಳ ಪ್ರದರ್ಶನ) ಅನ್ನು ಉದ್ಯಮದ ಮಹತ್ವದ ತಿರುವು ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿದೆ. ೨೦೧೪ ರಲ್ಲಿ ಎಂಟು ಸಿನಿಮಾಗಳು ಮತ್ತು ೨೦೧೫ ರಲ್ಲಿ ಹನ್ನೊಂದು ಸಿನಿಮಾಗಳು ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಕುಡ್ಲಾ ಕೆಫೆಯನ್ನು ತುಳು ಸಿನಿಮಾ ಉದ್ಯಮದ ೬೬ ನೇ ಸಿನಿಮಾ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿದೆ ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ. ೨೦೧೪ ರಲ್ಲಿ ವೀರೇಂದ್ರ ಶೆಟ್ಟಿ ಕಾವೂರು ನಿರ್ದೇಶನದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಹಾಸ್ಯ ಚಿತ್ರ ಚಾಲಿ ಪೋಲಿಲು ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಮುರಿದ ಮತ್ತೊಂದು ಚಿತ್ರ ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ. ಇದು ಮಂಗಳೂರಿನ ಜನಪ್ರಿಯ ಮಲ್ಟಿಪ್ಲೆಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ೪೭೦ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳನ್ನು ಕಂಡಿತು, ವಾರಾಂತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹೌಸ್‌ಫುಲ್ ಆಗಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ವಾರದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ 50% ಆಕ್ಯುಪೆನ್ಸಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ೪೦ ಲಕ್ಷ ರೂ. (೪,೦೦೦,೦೦೦) ರಿಂದ ೬೦ ಲಕ್ಷ ರೂ. (೬,೦೦೦,೦೦೦) ರವರೆಗಿನ ಸಾಧಾರಣ ಬಜೆಟ್‌ನೊಂದಿಗೆ, ತುಳು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ವಾಸ್ತವದ ಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದವು ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ.

ಸುಮಾರು ಇಪ್ಪತ್ತು ಲಕ್ಷ ಜನರಿಗೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯಾಗಿರುವ ತುಳು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ, ತುಳು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರು ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಸರಗೋಡು ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಮುಂಬೈ, ಬೆಂಗಳೂರು ಮತ್ತು ದುಬೈನಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಅವು ಸೀಮಿತ ಬಿಡುಗಡೆಯನ್ನು ಕಾಣುತ್ತವೆ.

೨೦೧೪ ರ ಮದಿಮೆ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಮರಾಠಿಗೆ ರೀಮೇಕ್ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಬೇರೆ ಭಾಷೆಗೆ ರೀಮೇಕ್ ಆದ ಮೊದಲ ತುಳು ಚಿತ್ರವಾಯಿತು. ಶಟ್ಟರ್ದುಲೈ ತುಳು ಸಿನಿಮಾದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ರೀಮೇಕ್ ಆಗಿದೆ. ಎರೆಗ್ಲಾ ಪನೋಡ್ಚಿ ತುಳು ಸಿನಿಮಾಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ರೀಮೇಕ್ ಆಗಿದೆ. ಡಾ. ವಾಮನ ನಂದವರ ಅವರ 'ಅ...ಲೇಲೆ...ಯೇರೆಗ್ ಮಾಡ್ಮೆ' ಹಾಡಿನ ಮೊದಲ ೩೬ ಸೆಕೆಂಡುಗಳನ್ನು ಸಿರಿ ಚಾನೆಲ್‌ಗಾಗಿ ಸಂಯೋಜಿಸಲಾದ ದೀಪನಲಿಕೆ ಸಿಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ತೆಲುಗು ಚಿತ್ರ 'ಬ್ರಹ್ಮೋತ್ಸವಂ' ನಿರ್ಮಾಪಕರ ವಿರುದ್ಧ ೨೫ ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿಗಳ (೨,೫೦೦,೦೦೦) ಹಾನಿಗಾಗಿ ಮೊಕದ್ದಮೆ ಹೂಡಲಾಯಿತು. ಈ ಹಾಡನ್ನು ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ನಟನು ತನ್ನ ಕುಟುಂಬದೊಂದಿಗೆ ಪ್ರವಾಸಕ್ಕೆ ಹೋಗುವಾಗ, ಜನಪ್ರಿಯ ತುಳು ಹಾಡಿನ ರಾಗಕ್ಕೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವ ಅನುಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ೨೦೧೮ ರ ಉಮಿಲ್ ಚಲನಚಿತ್ರವು ಹಿಂದಿಗೆ ೨೧ ಲಕ್ಷ (೨,೧೦೦,೦೦೦) ಗಳಿಗೆ ಡಬ್ಬಿಂಗ್ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವುದರೊಂದಿಗೆ, ಈ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ ಮೊದಲ ತುಳು ಚಲನಚಿತ್ರವಾಯಿತು ಎಂದು ಪ್ರಜಾವಾಣಿ ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ.

ಅಶ್ವಿನಿ ಕೋಟ್ಯಾನ್ (ಛಾಯಾ ಹರ್ಷ) ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಚಿತ್ರ ನಮ್ಮ ಕುಡ್ಲವನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ ನಂತರ ತುಳು ಉದ್ಯಮದ ಮೊದಲ ಮಹಿಳಾ ನಿರ್ದೇಶಕಿಯಾದರು. ೨ ಮೇ ೨೦೧೫ ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಬ್ರಹ್ಮಶ್ರೀ ನಾರಾಯಣ ಗುರುಸ್ವಾಮಿ ೫೦ ನೇ ತುಳು ಚಿತ್ರವಾಗಿತ್ತು. ಪನೋಡಾ ಬೋಡ್ಚಾ ತುಳು ಚಿತ್ರದ ೭೫ ನೇ ಬಿಡುಗಡೆ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿತು. ೧೦೦ ನೇ ತುಳು ಚಿತ್ರ ಕರ್ನೆ ೧೬ ನವೆಂಬರ್ ೨೦೧೮ ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು.

==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
*https://en.wikipedia.org/wiki/Tulu_cinema