ಧೂಪ ಎಣ್ಣೆ

**ಧೂಪ ಎಣ್ಣೆ**ಯನ್ನು  ಧೂಪ ಮರದ ಬೀಜದಿಂದ ತೆಗೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಧೂಪ ಮರವನ್ನು ಇನ್ ಸಾಲ್ ಧೂಪ, (saldhupa), ದಾಮರ್ (Damar) ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಧೂಪಮರ  *ಡಿಪ್ಟೆರೊಕಾರ್ಪೆಸಿ* (Diptero carpaceae) ಸಸ್ಯ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಮರ. ಇದರ ಸಸ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರ ಹೆಸರು* ವೆಟೆರಿಯ ಇಂಡಿಕ*(veteria indica).

### ಭಾರತ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಧೂಪ ಮರದ ಸಾಧಾರಣ ಹೆಸರು 
*ಸಂಸ್ಕೃತ=ಧೂಪ(dhupa),ಕುಂದುರ(kundura) ಅಜಕರ್ಣ(ajakarna)
*ಹಿಂದಿ=ಖರುಬ(kharuba),ಸಫೇಡ್ ದಮರ್(safed damar),ಸುಂದ್ರಾಸ್(sundras),(Badasal)
*ತೆಲುಗು=ಧೂಪ(dhupa)
*ತಮಿಳು=ಧೂಪ ಮರಮ್(dhupa maram),Painimaram, Vellaikundrikam
*ಮಲಯಾಳಂ= Baine, Kunturukkam, Paenoe

### ಭಾರತ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಪ್ರಾಂತಗಳು
ಕರ್ನಾಟಕ ದಿಂದ ಕೇರಳ ದವರೆಗೆ ಇರುವ  ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕಿನ ಕಣಿವೆ,  ಪರ್ವತಪಾದ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ.. ಇನ್ನೂ  ಪಶ್ಚಿಮ ತೀರ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಕುರುಂಬು (ಎತ್ತರದಲ್ಲಿನ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಚಪ್ಪಟೆ ಭೂಮಿ), ೬೦-೧೨೨೦ ಅಡಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿರುವ ಗುಟ್ಟೆ  ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಂಡು ಬರುತ್ತದೆ. ಇನ್ನೂ  ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ, ಒಡಿಶಾ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ. ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿ  ವೆಸ್ಟ್ ವಿಂಡಿಸ್ ದ್ವೀಪ ಪ್ರಾಂತ್ಯ ದಲ್ಲಿಯು ಕಂಡು ಬರುತ್ತದೆ. ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಬೇಕಾಗಿರುವ ಅನುಕೂಲವಾದ ಉಷ್ಣೋಗ್ರತೆ ಗರಿಷ್ಠವಾಗಿ ೩೫-೩೮ ೦ C,  ಕನಿಷ್ಠವಾಗಿ  ೧೨.೨-೧೮೦C ಇರಬೇಕು. ಮಳೆ ೨೦೦ ಮಿ.ಮೀ.ರಿಂದ ೫೦೦ ಮಿ.ಮೀ.ಗಳು ಇರಬೇಕು.

## ಮರ
ಧೂಪದ ಮರವನ್ನು ಇಂಡಿಯನ್ ಕೊಪಲ್ (indian copal) ಮರ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ, ಸುಂದರವಾದ ನಿತ್ಯ ಹರಿದ್ವರ್ಣದ ಮರ. ೧೫ ಮೀಟರುಗಳಿಗಿಂತ  ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಈ ಮರಮುಟ್ಟನ್ನು ಬೆಂಕಿಪೆಟ್ಟಿಗೆ, ಪದರಹಲಿಗೆ(plywood) ತಯಾರು ಮಾಡುವುದರಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಎಲೆಗಳು ಔಷಧ ಗುಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಮರದ ತೊಗಟೆಯನ್ನು  ಗರ್(gur) ಕೈಗಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮರದ ಅಂಟು/ರಾಳ(resin)ವನ್ನು ವಾರ್ನಿಷ್, ಮೇಣದ ಬತ್ತಿ, ಹಚ್ಚು ಮದ್ದು  ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.

## ಹಣ್ಣು-ವಿತ್ತನ
ಹೂಗಳು ವಿಕಸಿಸುವ ಸಮಯ ಜನವರಿ-ಮಾರ್ಚಿ ತಿಂಗಳುಗಳು. ಪುಷ್ಪಗಳು ಬೆಳ್ಳಗೆ ಪರಿಮಳ ಭರಿತವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಹಣ್ಣು ಮೇ-ಜುಲೈ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಪಕ್ವಕ್ಕೆ  ಬರುತ್ತವೆ. ಹಣ್ಣು ದಪ್ಪಗಿದ್ದು, ನಿಡುನಾಲ್ಮೂಲೆ ಆಗಿ ಇಲ್ಲವೆ ಗೋಲಾಕಾರವಾಗಿ, ಭರಣಿ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಹಣ್ಣು ನೋಡುವುದಕ್ಕೆ  ಸಪೋಟ ಹಣ್ಣಿನ ತರಹ  ಕಂಡು ಬರುತ್ತದೆ. ಹಣ್ಣು ಪರಿಮಾಣ  6X4 ಸೆಂ.ಮೀ. ಒಂದು ಮರದಿಂದ ೪೦೦-೫೦೦ಕಿಲೋಗಳ ಹಣ್ಣು ಉತ್ಪನ್ನವಾಗುತ್ತದೆ. ಹಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಬೀಜಗಳು  ೪೭% ಇರುತ್ತದೆ. ಹಣ್ಣು ಪಕ್ವವಾದಾಗ ಕಂದು ಬಣ್ಣ ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಬೀಜಗಳಲ್ಲಿ ತೇವ ಹೆಚ್ಚಿನ ಶೇಕಡದಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಬೀಜಗಳ ತೇವ  ಪ್ರತಿಶತ ೫-೬ % ಬರೋವರೆಗೆ  ಚೆನ್ನಾಗಿ ಒಣಗಿಸಬೇಕು. ಬೀಜಗಳಲ್ಲಿ ೧೯-೨೩%ವರಗೆ ಎಣ್ಣೆ/ಕೊಬ್ಬು ಇರುತ್ತದೆ. ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ  ೫ ಸಾವಿರ, ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ೭ ಸಾವಿರ ಟನ್ನು ಬೀಜಗಳನ್ನು  ಶೇಖರಣೆ ಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ  ಅವಕಾಶವಿದೆ.

## ಬೀಜಗಳ ಶೇಖರಣೆ/ಉತ್ಪಾದನೆ
ವೊದಲು ಶೇಖರಣೆ ಮಾಡಿದ ಬೀಜಗಳನ್ನು  ಬಯಲು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಬಿಸಿಲಿನಲ್ಲಿ ಒಣಗಿಸಿ, ಬೀಜಗಳಲ್ಲಿರುವ  ತೇವ ೫-೬% ಬರುವ ತನಕ ಒಣಗಿಸಬೇಕು. ಒಣಗಿದ ಬೀಜಗಳನ್ನು ಗಾಣ, ಎಕ್ಸುಪೆಲ್ಲರು ಯಂತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನುಗ್ಗಿಸಿ ಎಣ್ಣೆಯನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಣೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗಾಣ,ರೋಟರಿ ಮತ್ತು ಎಕ್ಸುಪೆಲ್ಲರು ಯಂತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಸಿ ಎಣ್ಣೆ ತೆಗೆದ ಮೇಲೆ ಬರುವ ಹಿಂಡಿ ಯಲ್ಲಿ  ೬-೧೦% ವರೆಗೆ ಇನ್ನೂ ಎಣ್ಣೆ ಉಳಿದಿರುತ್ತದೆ. ಅದನ್ನು ಸಾಲ್ವೆಂಟ್ ಪ್ಲಾಂಟಲ್ಲಿ  ತೆಗೆಯುತ್ತಾರೆ. ಎಕ್ಸುಪೆಲ್ಲರುನಲ್ಲಿ ನಡೆಸಿದಾಗ ಎಣ್ಣೆ ೭-೮% ಉತ್ಪನ್ನವಾಗುತ್ತದೆ, ಉಳಿದಿದ್ದು ಹಿಂಡಿಯಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತದೆ.

### ಎಣ್ಣೆ
ಧೂಪ ಎಣ್ಣೆ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದಿಂದ  ಇದ್ದು ಅರಿಶಿನ ವರ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ, ಪರಿಮಳಯುಕ್ತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಎಣ್ಣೆಯಲ್ಲಿ ೫೦-೫೫% ವರೆಗೆ ಸಂತೃಪ ಕೊಬ್ಬಿನ ಆಮ್ಲಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಸ್ಟಿಯರಿಕ್ ಆಮ್ಲ  ೩೮.೦-೪೫%, ಮತ್ತು  ಪಾಮಿಟಿಕ್ ಆಮ್ಲ ೧೦-೧೩% ತನಕ ಇರುತ್ತವೆ. ಸಂತೃಪ್ತ ಕೊಬ್ಬಿನ ಆಮ್ಲಗಳು ಇದ್ದ ಕಾರಣ, ಧೂಪದ ಎಣ್ಣೆ  ಕಡಿಮೆ ಉಷ್ಣೋಗ್ರತೆಯಲ್ಲಿ ಘನರೂಪದಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಅದರಿಂದ ಧೂಪ, ಎಣ್ಣೆಯನ್ನು  ಧೂಪದ ಕೊಬ್ಬು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಧೂಪ ಎಣ್ಣೆಯಲ್ಲಿ ಏಕ ದ್ವಿಬಂಧವುಳ್ಳ ಒಲಿಕ್ ಆಮ್ಲ ೪೨.೦-೫೦.೦ ವರೆಗೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಮೂರು ದ್ವಿಬಂಧಗಳಿರುವ ಲಿನೊಲೆನಿಕ್ ಕೊಬ್ಬಿನ ಆಮ್ಲ೦.೫% ವರೆಗೆ ಗೊಚರಿಸುತ್ತದೆ..

**ಎಣ್ಣೆಯಲ್ಲಿರುವ ಕೊಬ್ಬಿನ ಆಮ್ಲಗಳ ಪಟ್ಟಿ**

**ಎಣ್ಣೆ-ಭೌತಿಕ ಧರ್ಮಗಳು**

### ಎಣ್ಣೆ ಉಪಯೋಗಗಳು 
**ರಿಫೈಂಡ್ ಮಾಡಿದ ಎಣ್ಣೆ ಆಹಾರಯೋಗ್ಯ, ಕೊಕೊ ಬಟ್ಟರುಗೆ  ಬದಲಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.ಟಾಯ್ಲೆಟ್ ಸಾಬೂನ್, ಮೇಣದ ಬತ್ತಿ ಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು. ಸೌಂದರ್ಯಲೇಪನ, ಸುಗಂಧ ದ್ರವ್ಯಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ .

## ಚಿತ್ರಶಾಲೆ

File:Vateria indica 51.JPG| ಕೊಂಬೆ
File:Vateria indica 12.JPG| ಕಾಂಡ
File:Vateria indica 25.JPG| ಹಣ್ಣು
File:Vateria indica 20.JPG| ಹಣ್ಣಿನ ಒಳಭಾಗ(ತಿರುಳು)
File:Vateria indica 17.JPG

### ಉಲ್ಲೇಖನಗಳು