open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ಮಾಧವ ಕುಮಾರ್ ನೇಪಾಳ್

**ಮಾಧವ್ ಕುಮಾರ್ ನೇಪಾಳ್** (, ಹುಟ್ಟು ಮಾರ್ಚ್ ೧೨, ೧೯೫೩) ನೇಪಾಳದ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ. 
ಮಾಧವ್ ಕುಮಾರ್ ನೇಪಾಳ ಮಂಗಲ್ ಕುಮಾರ್ ಉಪಾಧ್ಯಾಯ ಮತ್ತು ದುರ್ಗಾದೇವಿ ಉಪಾಧ್ಯಾಯರಿಗೆ ಜನಿಸಿದರು. ೧೯೭೩ ರಲ್ಲಿ ತ್ರಿಭುವನ್ ವಾಣಿಜ್ಯ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿಯಲ್ಲಿ ಪದವಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯಕ್ಕೆ ಬರುವ ಮುಂಚೆ ಪೂರ್ಣ ಸಮಯ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. 

ಎಂ.ಕೆ. ನೇಪಾಳ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಆಂದೋಲನಕ್ಕೆ ೧೯೬೯ ರಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡರು. ಅವರು  ಭೂಗತ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ  'ಸುಬೋಧ್','ಸುನಿಲ್', 'ರಂಜನ್' ಮತ್ತು 'ಬೈಬೆಕ್ ಎಂದು ಪಕ್ಷದ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡರು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ನೇಪಾಳ
ವರ್ಗ:ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗಳು
ಚೆನ್ನೈ ಸೂಪರ್‌ಕಿಂಗ್ಸ್

**ಚೆನ್ನೈ ಸೂಪರ್ ಕಿಂಗ್ಸ್** ಚೆನ್ನೈನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಯಿರುವ ಭಾರತೀಯ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಲೀಗ್‍ನ ತಂಡ. ಈ ತಂಡದ ನಾಯಕ ಭಾರತ ತಂಡದ ಪ್ರಸ್ತಕ ನಾಯಕರಾಗಿರುವ ಮಹೇಂದ್ರ ಸಿಂಗ್ ಧೋನಿ ಮತ್ತು ಇದರ ಕೋಚ್ ಸ್ಟೀಫನ್ ಫ್ಲೆಮಿಂಗ್ ಆಗಿದ್ದಾರೆ. ಈ ತಂಡ ನಾಲ್ಕು ಐಪಿಎಲ್ ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಬಾರಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೆದ್ದಿದೆ ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕರಲ್ಲಿಯೂ ಸೆಮಿಫೈನಲ್ ತಲುಪಿದೆ.

## ಆಡಳಿತ
*ಮಾಲೀಕ - ಇಂಡಿಯ ಸಿಮೆಂಟ್ಸ್.
*ರಾಯಭಾರಿಗಳು - ಕ್ರಿಷ್ಣಮಾಚಾರಿ ಶ್ರೀಕಾಂತ್
*ಪ್ರಮುಖ ಆಯ್ಕೆಗಾರ - ವಿ. ಬಿ. ಚಂದ್ರಶೇಖರ್
*ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕ - ಮಣಿ ಶರ್ಮ

## ಐಪಿಎಲ್ಲ್‍ನ ಫಲಿತಾಂಶ
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
## ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
*ಅಧಿಕೃತ ಚೆನ್ನೈ ಸೂಪರ್ ಕಿಂಗ್ಸ್ ತಾಣ

ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಲೀಗ್‌
ವರ್ಗ:ಚೆನ್ನೈ
ವರ್ಗ:ಕ್ರಿಕೆಟ್
ಬೋಧ್ ಗಯಾ

thumb|right|150px|'ಬೋಧ್ ಗಯಾ ಮಂದಿರ'
thumb|right|150px|'ಮಂದಿರದೊಳಗೆ ಭಿತ್ತಿಚಿತ್ರ'
**ಬೋಧ್ ಗಯಾ** ಅಥವಾ **ಬೋಧಗಯಾ** ಭಾರತದ ಬಿಹಾರ್ ರಾಜ್ಯದ ಗಯಾ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಒಂದು ನಗರ. ಇದು ಗೌತಮ ಬುದ್ಧನು ನಿರ್ವಾಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಸ್ಥಳವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಚಾರಿತ್ರಿಕವಾಗಿ ಈ ಊರನ್ನು ಬೋಧಿಮಂದ (ಬೋಧಿ-ಮರದ ಸುತ್ತಲಿರುವ ಭೂಮಿ), ಉರುವೇಲ, ಸಂಬೋಧಿ, ವಜ್ರಾಸನ ಮತ್ತು ಮಹಾಬೋಧಿ ಎಂದು ನಾನಾ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯಲಾಗುತಿತ್ತು. ೧೮ನೆಯ ಶತಮಾನದವರೆಗೂ ಬೋಧಗಯಾ ಎನ್ನುವ ಹೆಸರಿನ ಬಳಕೆ ಇರಲಿಲ್ಲ.

## Images

File:Bodh gaya before restoration.jpg| Bodh Gaya before restoration.
File:Bodh Gaya tai temple.jpg| Thai temple at Bodh Gaya.
File:Bhutanese temple.jpg| Bhutanese temple at Bodh Gaya.
File:Anandabodhi.jpg|Anandabodhi tree in Jetavana Monastery.
File:BodhGayaEnlightmentThroneOfferingAndHuvishkaCoin.jpg|Offerings found in Bodh Gaya under the "Enlightenment Throne of the Buddha", with a decorated coin of the Kushan emperor Huvishka, 3rd century CE (British Museum)
File:Vietnam Temple in Bodh Gaya.JPG| Vietnam Temple in Bodh Gaya.
File:Indosan Nippon Japanese Temple.JPG| Indosan Nippon Japanese Temple
File:Bodhgayareplica 11thcent.jpg|Bodhgaya temple replica 11th century Pacific Asia Museum

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
## ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
*ಬೋಧ್ ಗಯಾದ ಇತಿಹಾಸ 
*ಬೋಧ್ ಗಯಾ ಮತ್ತು ಮಹಾಬೋಧಿ ದೇವಾಲಯದ ಚಿತ್ರಗಳು

ವರ್ಗ:ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮ
ವರ್ಗ:ಬಿಹಾರ
ವರ್ಗ:ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದ ಪವಿತ್ರ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು
೧೮೯೮

ವರ್ಷ **೧೮೯೮** ಗ್ರೆಗೋರಿಯನ್ ಪಂಚಾಂಗದ ಶನಿವಾರ ಆರಂಭವಾದ ಸಾಮಾನ್ಯ ವರ್ಷವಾಗಿತ್ತು.

## ೧೮೯೮ರ ಘಟನೆಗಳು 
### ಅಕ್ಟೋಬರ್ - ಡಿಸೆಂಬರ್ 
* ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೬ - ಮರೀ ಕ್ಯೂರೀ ಮತ್ತು ಪಿಯೇರ್ ಕ್ಯೂರೀ ಅವರಿಂದ ರೇಡಿಯಮ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ವಸ್ತುವಿನ ಶೋಧನೆಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು.

ವರ್ಗ:೧೮೯೮
ಮಾಲಾಶ್ರೀ

**ಮಾಲಾಶ್ರೀ** ಅವರು ತಮ್ಮ ಭಾವಪೂರ್ಣ ನಾಯಕಿ ಪಾತ್ರಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದ ಒಬ್ಬ ಕನ್ನಡ ನಟಿ. ಅವರು ೧೯೮೯ರಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಕಾಲಿಕ ಜನಪ್ರಿಯ ನಂಜುಂಡಿ ಕಲ್ಯಾಣ ಚಿತ್ರದ ಮೂಲಕ ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದರು. ಆ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಅಹಂಕಾರದ, ಗಂಡುಬೀರಿ ಮಹಿಳೆಯಾಗಿ ಅವರ ಅಭಿನಯ ಅವರಿಗೆ ಅಪಾರ ಮನ್ನಣೆ ತಂದಿತು ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಪ್ರಮುಖ ನಟಿಯಾಗಿ ಅವರ ಆಗಮನವನ್ನು ಸೂಚಿಸಿತು. ಅವರ ಮುಂದಿನ ಕೆಲವು ಚಿತ್ರಗಳು ಅವರಿಗಾಗಿಯೇ ಬರೆದಂಥವಾಗಿದ್ದವು ಮತ್ತು ಇವಲ್ಲವುಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿದ್ದರು. 

ಈ ಎಲ್ಲ ಚಿತ್ರಗಳು ಭಾರಿ ಯಶಸ್ಸು ಕಂಡವು. ಅವರಿಗೆ ಅಪಾರ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ತಂದುಕೊಟ್ಟವು ಮತ್ತು ಅವರು ಮುಂದೆ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಅತ್ಯಧಿಕ ಸಂಭಾವನೆ ಪಡೆದ ನಟಿಯೆನಿಸಿದರು.
ರಾಘವೇಂದ್ರ ರಾಜ್‌ಕುಮಾರ್ ಅವರೊಂದಿಗಿನ ಅವರ ಚೊಚ್ಚಲ ಚಿತ್ರ ನಂಜುಂಡಿ ಕಲ್ಯಾಣವು ಪ್ರಮುಖ ಗಲ್ಲಾಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಕಂಡಿತು, ಇದು ಅವರ ಪ್ರಗತಿಯಾಗಿದೆ. 90 ರ ದಶಕದುದ್ದಕ್ಕೂ, ಅವರು ಹಲವಾರು ಯಶಸ್ವಿ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ
## ಪ್ರಮುಖ ಸಿನಿಮಾಗಳು
ಗಜಪತಿ ಗರ್ವಭಂಗ (1989), ಪೋಲೀಸನ ಹೆಂಡ್ತಿ (1990), ಕಿತ್ತೂರಿನ ಹುಲಿ (1990), ರಾಣಿ ಮಹಾರಾಣಿ (1990), ಮೃತ್ಯುಂಜಯ (1990), ಹೃದಯ ಹಾಡಿತು (1991), ರಾಮಾಚಾರಿ ( 1991), ಬೆಳ್ಳಿ ಕಾಲುಂಗುರ (1992), ಸೊಲಿಲ್ಲದ ಸರದಾರ (1993) ಮತ್ತು ಗಡಿಬಿಡಿ ಅಳಿಯ (1995)

ಮಾಲಾಶ್ರೀ ಅವರು ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮದ ಅಗ್ರ ನಾಯಕಿಯರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಸ್ಥಾಪಿಸಿಕೊಂಡರು. 1992 ರಲ್ಲಿ, ಅವರು 19 ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದರು, ಡಾ. ರಾಜ್‌ಕುಮಾರ್ ಅವರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಇದ್ದಂತಹ ಒಂದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ 24 ವರ್ಷಗಳ ಹಳೆಯ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಮುರಿದರು.
## ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
ಹೃದಯ ಹಾಡಿತು ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಗುಣಪಡಿಸಲಾಗದ ಹೃದ್ರೋಗದ  ಯುವತಿಯ ಪಾತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಅವರು 1991 ರಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟನೆಗಾಗಿ ಫಿಲ್ಮ್‌ಫೇರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದರು. 2015 ರಲ್ಲಿ, ಗಂಗಾ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿನ ಆಕ್ಷನ್-ಆಧಾರಿತ ಪಾತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಅವರು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟಿಗಾಗಿ ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದರು. ಅವರನ್ನು ಡಾ. ರಾಜ್‌ಕುಮಾರ್ ಅವರು ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಹೇಮಾ ಮಾಲಿನಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದ್ದರು.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ನಟಿಯರು
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಸಿನೆಮಾ
ವರ್ಗ:ಚಿತ್ರರಂಗ
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿಯರು

ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿಯರು
ವರ್ಗ:೧೯೭೩ ಜನನ
೨೦೦೯

**೨೦೦೯** ಗ್ರೆಗೋರಿಯನ್ ಪಂಚಾಂಗಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಶಕದ ಪ್ರಸಕ್ತ ವರ್ಷ. ಇದು ಗುರುವಾರ ಆರಂಭವಾಗುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ವರ್ಷ ಮತ್ತು ೨೦೦೦ರ ದಶಕದ ಕೊನೆಯ ವರ್ಷವಾಗಿದೆ.

## ಪ್ರಮುಖ ಘಟನೆಗಳು 
## ಜನನ 
## ಮರಣ 
* ಮೇ ೧೭ - ಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ ಮತ್ತು ನಿರ್ದೇಶಕ, ಪ್ರಕಾಶ್ ಮೆಹ್ರಾ, ೬೯ (ಜನನ ೧೯೩೯).

ವರ್ಗ:೨೦೦೯
ಹಿಂಸಾಚಾರ

**ಹಿಂಸಾಚಾರ**ವು ಸ್ವಂತದ ಅಥವಾ ಪರರ ಮೇಲೆ ಬಲಪ್ರಯೋಗದ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ, ಮತ್ತು ಅದರಿಂದಾಗುವ ವೇದನೆಯಿಂದಾಗಿ ಸ್ವಸಂಕಲ್ಪಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಒತ್ತಾಯಪಡಿಸುವಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಪದದ ಇತರ ಬಳಕೆಗಳು ನಿರ್ಜೀವ (ಭೌತಿಕ) ವಸ್ತುಗಳ ನಾಶವನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸುತ್ತವೆ (ಆಸ್ತಿ ಹಾನಿ ನೋಡಿ). ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ, ಹಿಂಸಾಚಾರವನ್ನು ದುರುಪಯೋಗದ ಒಂದು ಸಾಧನವನ್ನಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದು ಕಾನೂನು ಹಾಗೂ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗೆ ಚಿಂತೆಯ ವಿಷಯವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಅದನ್ನು ಹತ್ತಿಕ್ಕಲು ಮತ್ತು ನಿಲ್ಲಿಸಲು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ನಡೆಯುತ್ತವೆ.

ವರ್ಗ:ಅಪರಾಧ
ವರ್ಗ:ಹಿಂಸಾಚಾರ
ಡೆಕ್ಕನ್ ಚಾರ್ಜರ್ಸ್

**ಡೆಕ್ಕನ್ ಚಾರ್ಜರ್ಸ್** ಭಾರತೀಯ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಲೀಗ್‍ನಲ್ಲಿ ಹೈದರಾಬಾದ್ ನಗರವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ತಂಡ.

## ಐಪಿಎಲ್ಲ್‍ನ ಫಲಿತಾಂಶ
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
## ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
*ಅಧಿಕೃತ ಡೆಕ್ಕನ್ ಚಾರ್ಜರ್ಸ್ ಅಂತರಜಾಲ ತಾಣ 

ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಲೀಗ್‌
ವರ್ಗ:ಹೈದರಾಬಾದ್
ವರ್ಗ:ಕ್ರಿಕೆಟ್
ರಮೇಶ್ ನಾಯ್ಡು

**ಪಸುಪುಲೇಟಿ ರಮೇಶ್ ನಾಯ್ಡು** (೧೯೩೩ - ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೩, ೧೯೮೭) ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಒಬ್ಬ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ೧೯೭೦ ಮತ್ತು ೧೯೮೦ರ ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ತೆಲುಗು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದರು. ಮೇಘ ಸಂದೇಶಮ್ ಚಿತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಅವರು ನೀಡಿದ ಸಂಗೀತ ಅವರ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಂಯೋಜನೆಯೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.

ವರ್ಗ:೧೯೩೩ ಜನನ
ವರ್ಗ:೧೯೮೭ ನಿಧನ
ವರ್ಗ:ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕರು
ವರ್ಗ:ಟಾಲಿವುಡ್
ವರ್ಗ:ತೆಲುಗು ಪ್ರಮುಖರು
ದೇವರು

**ದೇವರು**, ವಿಶ್ವಾಸಿಗಳಿಂದ ಪವಿತ್ರ, ದಿವ್ಯ, ಅಥವಾ ಪೂಜ್ಯವೆಂದು ಭಾವಿಸಲಾದ, ಅಪಾರ ಮನ್ನಣೆ ಮತ್ತು ಆದರ ಗಳಿಸಿರಬಹುದಾದ ಆಧಾರ ಸೂತ್ರ ಸಹಜವೆಂದು ಭಾವಿಸಲಾದ ಒಬ್ಬ ಅಲೌಕಿಕ ಅಥವಾ ನಿಸರ್ಗಾತೀತ ಅಮರ ಶಕ್ತಿ.
*ಹಿಂದೂ ತತ್ತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ
*ದೇವರು:ಥಾಮಸ್ ಹಾರ್ಡಿ ಎಂಬ ದೊಡ್ಡ ಕವಿ ಮತ್ತು ಕಾದಂಬರಿಕಾರ ‘ದೇವರು ಇರುವನೋ ಇಲ್ಲವೋ ತಿಳಿಯದು.  

ವರ್ಗ:ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ನಂಬಿಕೆಗಳು
ವರ್ಗ:ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ
ನಿರ್ಗುಣ ಕರುಣಾಮಯಿ ನಿರಾಕಾರ
ನೆಜ್ದ್

**ನೆಜ್ಡ್** ಅಥವಾ **ನ್ಯಾಜ್ಡ್** (ಅಕ್ಷರಶಃ "ಎತ್ತರದ ಭೂಮಿ", ಅರಬ್ಬೀ ಭಾಷೆ: **نجد**) ಅರಬ್ಬೀ ದ್ವೀಪಕಲ್ಪದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಪೀಠಭೂಮಿ ಪ್ರದೇಶ.

ವರ್ಗ:ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯ
ವರ್ಗ:ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾ
ವರ್ಗ:ಪೀಠಭೂಮಿಗಳು
ತೋಳ

**ತೋಳ** (Indian Wolf) ಇದು ಮೂಲತಃ ' ಇರಾನಿ ತೋಳ'ದ ಒಂದು ಪ್ರಭೇದವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿತವಾಗಿದೆ.ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇದು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಉತ್ತರ,ಮಧ್ಯ ಹಾಗೂ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ಹಲವೆಡೆ ತೆರೆದ ಬಯಲು ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.ಇದು ನಾಯಿಜಾತಿಗೆ ಸೇರಿದ ಪ್ರಾಣಿ.ನಸುಕಂದು ಬಣ್ಣ ಹೊಂದಿದ್ದು,ದೊಡ್ಡ ಬುರುಡೆ ಹಾಗೂ ಹಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಗುರುತಿಸಲು ಸುಲಭ.ಇದರ ಆಹಾರ ಜಿಂಕೆ,ಮೊಲ,ನರಿ,ಹಕ್ಕಿ ಇತ್ಯಾದಿ.ಹಲವೊಮ್ಮೆ ದನಕರುಗಳನ್ನೂ ತಿನ್ನಬಹುದು. ಒಮ್ಮೆಗೆ ೩ ರಿಂದ ೯ ಮರಿಗಳ ವರೆಗೆ ಹಾಕುತ್ತದೆ.ಆಯುಃಪ್ರಮಾಣ ೧೨ ರಿಂದ ೧೫ ವರ್ಷಗಳು.ಈ ತೋಳಗಳು ತಮ್ಮ ವಿಚಿತ್ರವಾದ ಹಾಗು ಭಯಂಕರವಾದ ಕೂಗಿಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ದ.ಎವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾತ್ರಿವೇಳೆ ಬೇಟೆಯಾಡುತ್ತವೆ.

ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಣಿಶಾಸ್ತ್ರ
ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಣಿಗಳು
ಭಾರತದ ಬೂದು ಮುಂಗಸಿ

**ಮುಂಗಸಿ** ಅಥವಾ ಮುಂಗುಸಿ (Indian Grey Mongoose) ಇದರ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರು: ಹರ್ಪೆಸ್ಟಿಸ್ ಎಡ್ವಡ್ಸಿ (*Herpestes edwardsi*) ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಕಂಡು ಬರುವ ಪ್ರಾಣಿ. ದಟ್ಟ ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸದೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪೊದೆಗಳಲ್ಲಿ, ಹಳೆಯ ಮರದ ಪೊಟರೆಗಳಲ್ಲಿ, ಹುತ್ತಗಳ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಸಿಗುವುದು. ಕಂದು ಹಳದಿಯ ಬೂದು ಛಾಯೆಯ ಮೈ ಬಣ್ಣ. ಇದರ ಮೈಮೇಲಿನ ರೋಮಗಳ ಮೇಲೆ ಕರಿ ಎಳೆಗಪ್ಪು ಬಣ್ಣದ ಉಂಗುರಗಳಂತಹ ಗುರುತು ಇರುವುದು. ಇಲಿ, ಹೆಗ್ಗಣ, ಹಾವು, ಕಪ್ಪೆ, ಚೇಳು, ಹಣ್ಣುಗಳು ಇವುಗಳ ಆಹಾರ. ಇದು ಹಾವುಗಳ ದ್ವೇಷಿ. ಹಾವುಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಚಾಣಾಕ್ಷತನದಿಂದ ನಿಗ್ರಹಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಗಣ್ಯ. ಹಾವಿನ ವಿಷಕ್ಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿನ ಪ್ರತಿರೋಧವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಸುಮಾರು ೬೦ ದಿನಗಳ ಗರ್ಭಾವಧಿ ಇದೆ. ಆಯುಃ ಪ್ರಮಾಣ ೭-೮ ವರ್ಷಗಳು.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ: ಸಸ್ತನಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳು
ನೀರುನಾಯಿ

**ನೀರುನಾಯಿ**(Lutra lutra)ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಾಶ್ಮೀರ,ಅಸ್ಸಾಂ ಹಾಗೂ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇದು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿದೆ.ಇದು ನದಿಗಳ ಸಮೀಪ ಬಂಡೆಗಳ ಪೊಟರೆಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವುದು.ನೀಳ ದೇಹ,ನೀರಿನಲ್ಲಿ ತೋಯದ ತುಪ್ಪಳದ ಚರ್ಮ,ಚಪ್ಪಟೆಯಾದ ತಲೆ,ಬಲವಾದ ಬಾಲ,ಹುಟ್ಟುಗಳಿಂತಿರುವ ಪಾದಗಳು, ಸ್ಪರ್ಶಸೂಕ್ಷ್ಮ ಮೀಸೆಗೂದಲು ಇವು ನೀರುನಾಯಿಯ ಮುಖ್ಯ ಲಕ್ಷಣಗಳು.ಮುಖ್ಯ ಆಹಾರ ಮೀನು.ಏಡಿ,ಕಪ್ಪೆ,ಬಾತುಕೋಳಿ,ನೀರುಕೋಳಿ ಹಾಗೂ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಎಲೆಗಳು ಕೂಡಾ ಇದರ ಆಹಾರವಾಗುವವು.ಗರ್ಭಧಾರಣಾ ಅವದಿ ಸುಮಾರು ೬೦ ದಿನಗಳು.
## ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ನೀರುನಾಯಿ
*ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದಿಗುಂಟ ಅಪಾರ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಅಪರೂಪದ ‘ನೀರುನಾಯಿ’ಗಳಿವೆ (ಆಟರ್‌).ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮುದ್ಲಾಪುರ ಗ್ರಾಮದಿಂದ ಹೊಸಪೇಟೆ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಹಂಪಿ, ಕಂಪ್ಲಿ ಪಟ್ಟಣದವರೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ನೀರುನಾಯಿಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಈ ಭಾಗಗಳ ಮೂಲಕ ತುಂಗಭದ್ರೆ ಹರಿಯುವ ಕಾರಣದಿಂದ ಈ ಪ್ರದೇಶವನ್ನೇ ನೀರುನಾಯಿಗಳು ಆವಾಸ ಸ್ಥಾನ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿವೆ.  ಸ್ಥಳೀಯ ವನ್ಯಜೀವಿ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಪ್ರೇಮಿಗಳ ಸತತ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ 2015ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಅರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಇಲಾಖೆಯು 34 ಕಿ.ಮೀ. ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ‘ನೀರು ನಾಯಿ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶ’ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದೆ. 
*‘ನದಿಯ ಎರಡೂ ಕಡೆ ಅಪಾರ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ನೀರುನಾಯಿಗಳಿವೆ. ಆದರೆ, ಅವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ, ಮರಳುಗಾರಿಕೆಯಿಂದ ಅವುಗಳಿಗೆ ತೊಂದರೆ ಆಗುತ್ತಿದೆ. ತುಂಗಭದ್ರಾ ಕಾಲುವೆಗಳಲ್ಲೂ ನೀರುನಾಯಿಗಳು ಸುರಕ್ಷಿತವಿಲ್ಲ. ಮೀನುಗಾರಿಕೆಯೇ ಇದಕ್ಕೆಲ್ಲ ಕಾರಣ. ಮೀನುಗಾರಿಕೆಗೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಜಾಗ ಗೊತ್ತು ಮಾಡಬೇಕು’ ಎಂದು ವನ್ಯಜೀವಿ ತಜ್ಞ ಸಮದ್‌ ಅಭಿಪ್ರಾಯ.
## ನೀರುನಾಯಿಗಳು ಸಂಕಷ್ಟದಲ್ಲಿ
*ವಾಟರ್‌ಬಾಂಬ್‌ ಸಿಡಿಸಿ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಕಾರಣ ನೀರುನಾಯಿಗಳು ಸಾಯುತ್ತಿವೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಕಡಿವಾಣ ಹಾಕಿ ಅವುಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಪೂರಕ ವಾತಾವರಣ ನಿರ್ಮಿಸಬೇಕು. ಕೇವಲ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶವೆಂದು ಘೋಷಣೆ ಮಾಡಿದರೆ ಸಾಲದು.  ಕಾವಲುಗಾರರು, ವೀಕ್ಷಣಾ ಗೋಪುರ, ದೋಣಿಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಇತರ ಕೆಲಸಗಳು ಈಗಾಗಲೇ ಆಗಬೇಕಿತ್ತು. ‘ನೀರುನಾಯಿಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ಸೂಕ್ತ ಕ್ರಮ ಜರುಗಿಸಬೇಕೆಂದು ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಇಲಾಖೆಯ ಮೇಲಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರು ಪತ್ರ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ 
*ನೀರುನಾಯಿ ವಲಯ ಅರಣ್ಯ ಸಂರಕ್ಷಣಾಧಿಕಾರಿ ಭಾಸ್ಕರ್‌ ಅವರು ನೀರುನಾಯಿಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿ ಕ್ರಿಯಾಯೋಜನೆ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ ಕಳುಹಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಿಬ್ಬಂದಿ ನೇಮಕ, ವೀಕ್ಷಣಾ ಗೋಪುರ ಸೇರಿದಂತೆ ಇತರ ಕೆಲಸಗಳು ಆಗಬೇಕಿದೆ, ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.

## ನೋಡಿ
*ವನ್ಯಜೀವಿ ಮತ್ತು ಮಾನವ ಸಂಘರ್ಷ-ಕರ್ನಾಟಕ
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಸಸ್ತನಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳು
ನರಿ

**ನರಿ** (Fox) ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರು: *Canis aureus*. ಆಫ್ರಿಕಾ,ಯುರೋಪ್ ಹಾಗೂ ಎಷಿಯಾ ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಒಂದು ಪ್ರಾಣಿ. ಅರಣ್ಯಗಳು, ಕುರುಚಲು ಪೊದೆಗಳು ಹಾಗೂ ಬಯಲು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕಂಡು ಬರುವುದು. ೮ ರಿಂದ ೧೦ ಕೆ.ಜಿ.ಗಳಷ್ಟು ತೂಕವಿರುವ ಇವುಗಳು ಬಿಳಿ, ಕಪ್ಪು, ಕಂದು ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳು ಬೆಳಗಿನ ಜಾವ ಮತ್ತು ಸಂಜೆಗತ್ತಲಿನ ಸಮಯ ಆಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಹೊರಡುವುದು. ಕೋಳಿ, ಕುರಿಮರಿ, ಮೇಕೆ ಹಾಗೂ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ತಿಂದು ಉಳಿದ ಮಾಂಸ ಇದರ ಆಹಾರ. ಕಲ್ಲಂಗಡಿ ಹಣ್ಣು, ಎಲಚಿ ಹಣ್ಣು, ಕಬ್ಬು ಮುಂತಾದವುಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತವೆ. ಇದರ ಆಯಸ್ಸು ಸುಮಾರು ೧೨ ವರ್ಷಗಳು.

ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಣಿಶಾಸ್ತ್ರ
ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಣಿಗಳು
ಫೋರ್ಡ್ ಮೋಟರ್ ಕಂಪನಿ

[thumb |right |200px|[ಮಿಷಿಗನ್ ಅಲ್ಲಿ ಕಂಪನಿಯ ಮುಖ್ಯ ಕಛೇರಿ]]
**ಫೋರ್ಡ್ ಮೋಟರ್ ಕಂಪನಿ**ಯು ಅಮೇರಿಕದ ಒಂದು ಬಹುರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ವಾಹನ ಮಾರಾಟದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಟೊಯೋಟಾ, ಜನರಲ್ ಮೋಟರ್ಸ್ ಮತ್ತು ವೋಕ್ಸ್‍ವ್ಯಾಗನ್‍‍‍‍‍ಗಳ ನಂತರ ವಿಶ್ವದ ನಾಲ್ಕನೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಮೋಟಾರು ವಾಹನ ಉತ್ಪಾದಕವಾಗಿದೆ. ಡಿಟ್ರಾಯ್ಟ್‍ನ ಒಂದು ಉಪನಗರವಾದ ಡೀರ್‌ಬರ್ನ್, ಮಿಶಿಗನ್‍ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಈ ಕಂಪನಿಯು ಹೆನ್ರಿ ಫೋರ್ಡ್‍ರವರಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಜೂನ್ ೧೬, ೧೯೦೩ರಂದು ಒಂದು ಸಂಘಟನೆಯಾಗಿ ಏಕೀಕರಿಸಲಾಯಿತು.

ವರ್ಗ:ವಾಹನ ಕಂಪನಿಗಳು
ಸಂಜೀವ ಅಭ್ಯಂಕರ್

ಪಂಡಿತ್ ಸಂಜೀವ್ ಅಭ್ಯಂಕರ್ (ಜನನ ೧೯೬೯) ಮೇವಟಿ ಘರಾಣದ ಹಿಂದೂಸ್ಥಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತ ಗಾಯಕ. ಅವರು ೧೯೯೯ ರಲ್ಲಿ ಸುನೋ ರೇ ಭೈಲಾ ಎಂಬ ಹಿಂದಿ ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ "ಗಾಡ್ ಮದರ್" ಮತ್ತು ಹಾಡುಗಳಿಗಾಗಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪುರುಷ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದರು ಮತ್ತು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಕಲೆಗಳ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿನ ನಿರಂತರ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಗಾಗಿ ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ೨೦೦೮ ರ ಕುಮಾರ್ ಗಂಧರ್ವ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು.

## ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ 
ಸಂಜೀವ್ ಅಭ್ಯಂಕರ್ ಅವರು ೫ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧೯೬೯ ರಂದು ಭಾರತದ ಪುಣೆಯಲ್ಲಿ  ಜನಿಸಿದರು. ಅವರ ತಾಯಿ ಶೋಭಾ ಅಭ್ಯಂಕರ್. ಅವರು ತಮ್ಮ ಎಂಟನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಕಲಿಯಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಅವರ ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಅವರ ಗುರು ಪಿಂಪಲಖರೆ ಮತ್ತು ನಂತರ ಪಂಡಿತ್ ಜಸ್ರಾಜ್ ಅವರಿಂದ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಕಲಿತರು.

## ಹಾಡುವ ವೃತ್ತಿ
೧೯೮೧ ರಲ್ಲಿ , ಅಭ್ಯಂಕರ್ ಅವರು ೧೧ ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ರಂಗ ಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು ಮುಂಬೈನಲ್ಲಿ ನೀಡಿದರು. ಸಂಜೀವ್ ಅವರು ಜಿಡ್ಡು ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿ ಅವರ ಬೋಧನೆಗಳನ್ನು ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ಹರಡಲು, ದೇಗಾ ದೇವ ಕುಮಾರ್ ರೆಡ್ಡಿ ಅವರು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ ಎಸೆನ್ಸ್ ಆಫ್ ಲೈಫ್ ಎಂಬ ನೃತ್ಯ ತಂಡಕ್ಕೆ ಗಾಯನ ನೀಡಿದರು.

## ಚಲನಚಿತ್ರ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆ
* ತುಮ್ ಗಯೆ (ಲತಾ ಮಂಗೇಶ್ಕರ್ ಜೊತೆ), ಮಾಚಿಸ್ (೧೯೯೬)
* ಯೇ ಹೈ ಶಾನ್ ಬನಾರಸ್ ಕಿ, ಬನಾರಸ್ (೨೦೦೫)
* ಲೈ ಜಾ ರೇ ಬದ್ರಾ, ದಿಲ್ ಪೆ ಮತ್ ಲೆ ಯಾರ್ (೨೦೦೦)
* ಸದಾ ಸುಮಿರನ್ ಕಾರ್ಲೆ, ದಶಾವತಾರ (೨೦೦೮)
* ಸುನೋ ರೇ ಸುನೋ ರೇ ಭಯಿನ ಕೆ, ಗಾಡ್ ಮದರ್ (೧೯೯೮)
* ರುಖೆ ನೈನಾ, ಮಕ್ಬೂಲ್ (೨೦೦೩)
* ತು ಅಸ್ತಿಸ್ ತರ್, ಕಾಫಿ ಆನಿ ಬರಾಚ್ ಕಹಿ (೨೦೧೫)

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
## ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕ
* Sanjeev Abhyankar Website 
* 

ವರ್ಗ:ಸಂಗೀತಗಾರರು
ವರ್ಗ:ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಸಂಗೀತಗಾರರು
ವರ್ಗ:ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತಗಾರರು
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಗುಣಮಟ್ಟ ಸುಧಾರಣೆ
ಫರ್ಮಿಯಾನ್

ಕಣ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ, **ಫರ್ಮಿಯಾನುಗಳು** ಫರ್ಮಿ-ಡಿರ‍್ಯಾಕ್ ಅಂಕಿಅಂಶ ಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ಬದ್ಧವಾಗಿರುವ ಕಣಗಳು; ಅವುಗಳನ್ನು ಎನ್ರಿಕೋ ಫರ್ಮಿಯವರ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ಫರ್ಮಿಯಾನ್ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು. ಬೋಸ್-ಆಯ್ನ್‌ಸ್ಟಾಯ್ನ್ ಅಂಕಿಅಂಶ ಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ಬದ್ಧವಾಗಿರುವ ಬೋಸಾನ್‌ಗಳಿಗೆ ತದ್ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಫರ್ಮಿಯಾನ್ ಮಾತ್ರ ಇರಬಹುದು; ಇದನ್ನೇ ಪಾಲೀ ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾ ನಿಯಮವೆನ್ನುತ್ತಾರೆ.

ವರ್ಗ:ಉಪಪರಮಾಣು ಕಣಗಳು
ಅಹಿರ್ ಭೈರವ್

'**ಅಹಿರ್ ಬೈರವ್**' ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ ಪದ್ಧತಿಯ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ರಾಗ. ಭೈರವಥಾಟ್ ನಲ್ಲಿ ಸೇರಿದೆ.ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಚಕ್ರವಾಕವೆಂದು ಕರಯುತ್ತಾರೆ.ಇದು ಮುಂಜಾನೆಯ ರಾಗ.
## ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕ
* SRA on Samay and Ragas
* SRA on Ragas and Thaats  
## ಉದಾಹರಣೆಗಳು
*Alap on sitar by Abhik Mukherjee(YouTube)
*from YouYube by Pandit Jasraj
*ghazal "mein ne jo geet" from Naushad by Mehendra Kapoor
*vocal rendition by Sanjeev Abhayankar(part 1)(part 2)(part 3)  
*Alap on sitar by Swanand

ವರ್ಗ:ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ
ವರ್ಗ:ರಾಗಗಳು
ವರ್ಗ:ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ರಾಗಗಳು
ವೇದಾವತಿ ನದಿ

]]
**ವೇದಾವತಿ ನದಿ**ಯು ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಉಗಮಿಸಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹರಿದು ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದಿಯೊಂದಿಗೆ ಸೇರುತ್ತದೆ. 

ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ  ಸಖರಾಯಪಟ್ಟಣದ ಬಳಿ ಹುಟ್ಟುವ 'ವೇದಾ' ನದಿಗೆ ಕಡೂರು ಬಳಿಯ ಮದಗದಕೆರೆಯಿಂದ ಹರಿದು ಬರುವ 'ಆವತಿ ಹಳ್ಳ'ವು ಸಂಗಮಿಸುವುದರೊಂದಿಗೆ 'ವೇದಾವತಿ ನದಿ'ಯಾಗಿ ಹರಿದು ಮುಂದೆ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಹಿರಿಯೂರು ಬಳಿಯ ಮಾರಿಕಣಿವೆ ಎಂಬಲ್ಲಿ ಸರ್ ಎಂ. ವಿಶ್ವೇಶ್ವರಯ್ಯನವರು ಕಟ್ಟಿದ ಮೊದಲ ಅಣೆಕಟ್ಟೆಯಾದ 'ವಾಣಿವಿಲಾಸಸಾಗರ'ವನ್ನು ವೇದಾವತಿ ನದಿಗೆ ಅಡ್ಡಲಾಗಿ ಕಟ್ಟಲಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲಿಂದ ಮುಂದೆ ಹರಿದು ಆಂದ್ರಪ್ರದೇಶದ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ 'ಹಗರಿ ನದಿ'ಯಾಗಿ ಹರಿದು ಮುಂದೆ ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದಿಯಲ್ಲಿ ವಿಲೀನವಾಗುತ್ತದೆ. ಅದಕ್ಕೂ ಮೊದಲು 'ಸುವರ್ಣಮುಖಿ' ಎಂಬ ನದಿಯೊಂದು ಈ ನದಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಗಮಿಸುತ್ತದೆ.

* ಸುವರ್ಣಮುಖಿ ನದಿ
* ವೇದಾ ನದಿ
* ಆವತಿ ನದಿ

ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕದ ನದಿಗಳು
ವಿನೋದ

**ವಿನೋದ**ವು ಹಾಸ್ಯಭರಿತ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಂತೋಷಗೊಳಿಸುವ ಘಟನೆಗಳು ಅಥವಾ ಸಂದರ್ಭಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವ ಸ್ಥಿತಿ, ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಆನಂದ, ಸುಖ, ನಗೆ ಹಾಗೂ ಆಹ್ಲಾದಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹಿಂದೆ ವಿನೋದವನ್ನುಂಟುಮಾಡಿದ ಘಟನೆಗಳ ಸಂಸ್ಮರಣದ ಮೂಲಕ ಕೂಡ ವಿನೋದವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಬಹುದು.

ವರ್ಗ:ಮನೋರಂಜನೆ
ಅಸಾವರಿ

, ca 1610]]

**ಅಸಾವರಿ** ಇದು ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ ಪದ್ಧತಿಯ ಒಂದು ರಾಗ. "ಅಸಾವರಿ ಥಾಟ್‌"ನ ಮೂಲಭೂತ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ರಾಗವಾಗಿದೆ.ಇದು ಬೆಳಗಿನ ಝಾವದ ರಾಗ.
## ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕ
*SRA on Samay and Ragas
*SRA on Ragas and Thaats 
*Rajan Parrikar on Ragas
*ಚಂದ್ರಕಾಂತ.ಕಾಮ್  

ವರ್ಗ:ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ
ವರ್ಗ:ರಾಗಗಳು
ವರ್ಗ:ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ರಾಗಗಳು
ಜಿ. ಮಾಧವನ್ ನಾಯರ್

**ಜಿ. ಮಾಧವನ್ ನಾಯರ್** (ಹುಟ್ಟು: ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೩೧, ೧೯೪೩) ಇಸ್ರೋ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಈಗಿನ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು. ಇವರು ರಾಕೆಟ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಪರಿಣಿತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚೆ ತಿರುವನಂತಪುರದ ವಿಕ್ರಮ್ ಸಾರಾಭಾಯಿ ಅಂತರಿಕ್ಷ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಇವರು ಪದ್ಮ ವಿಭೂಷಣ ಪುರಸ್ಕೃತರು. 
## ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವೈಮಾನಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಎಫ್ಐಎಇ ಫೌಂಡೇಶನ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಶ್ರೀ ಓಂ ಪ್ರಕಾಶ್ ಭಾಸಿನ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಸ್ವದೇಶಿ ಶಾಸ್ತ್ರ ಪುರಸ್ಕಾರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ವಿಕ್ರಮ್ ಸಾರಾಭಾಯಿ ಸ್ಮಾರಕ ಚಿನ್ನದ ಪದಕ ಇಂಡಿಯನ್ ಸೈನ್ಸ್ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್, ಡಾ ಯೆಲವರ್ತಿ ನಾಯುಡಮ್ಮ ಸ್ಮಾರಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ 2004, ವಯಸ್ಕರಿಗೆ ಫ಼ೈಯರೋಡಿಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ 2005, ಐದನೇ "ಶ್ರೀ ಬಲ್ವನ್ಬಾಯ್ ಪಾರೇಖ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ" ತಿಲಕ್ ಸ್ಮಾರಕ ಟ್ರಸ್ಟ್ನಿಂದ ಲೋಕಮಾನ್ಯ ತಿಲಕ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ.

ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಪದ್ಮವಿಭೂಷಣ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು
ಹಬೀಬ್ ತನ್ವೀರ್

'ಹಬೀಬ್ ತನ್ವೀರ್'

(ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್, ೧, ೧೯೨೩-ಜೂನ್, ೮, ೨೦೦೯)

ಹಬೀಬ್,  ಜಾನಪದ  ಮತ್ತು ಕಾವ್ಯವನ್ನು ವಿಷಿಷ್ಠವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಭಾರತೀಯ ರಂಗಭೂಮಿಗೆ  ಹೊಸ ಆಯಾಮವನ್ನು ನೀಡಿ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಚಿರಸ್ಥಾಯಿಯಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತಾರೆ.
## ಜನನ 
೧೯೨೩ ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್, ೧ ರಂದು, ರಾಯಿಪುರದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಎಳೆವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಕವಿತೆಬರೆಯುವ ಕಲೆ ಅವರಿಗೆ ಮೈಗೂಡಿಬಂದಿತ್ತು. 'ತನ್ವೀರ್' ಎಂಬ ಅಡ್ಡಹೆಸರಿನಿಂದ ಪದ್ಯಗಳನ್ನು ಬರೆದು ಅದೇಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದರು.
೧೯೪೪ ರಲ್ಲಿ ನಾಗಪುರದ, ' ಮೋರಿಸ್ ಕಾಲೇಜ್ 'ನಿಂದ ಬಿ. ಎ  ಪರೀಕ್ಷೆಮುಗಿಸಿದ ಅವರು, ಮುಂದೆ ತಮ್ಮ ಎಂ. ಎ. ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು 'ಅಲಿಗಢ್ ಮುಸ್ಲಿಮ್ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ,' ಯಲ್ಲಿ ಮುಗಿಸಿ, 'ಮುಂಬಯಿ ನಗರದ ಆಕಾಶವಾಣಿ,' ಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಪಕರಾಗಿ ಉದ್ಯೋಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದರು.  ಮುಂಬಯಿನಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಕೆಲವು ಹಿಂದಿ ಚಲನ-ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿ, ಕೆಲವು ಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಗೀತೆಗಳನ್ನೂ ಬರೆದಿದ್ದರು. 'ರಿಚರ್ಡ್ ಅಟೆನ್ಬರೋ,'  ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಗಾಂಧಿ, ಸುಚಿತ್ರ  ಮುಂತಾದ  ಒಟ್ಟು ೯  ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.  ಪ್ರಗತಿಗಾರ ಬರಹಗಾರರ ((PWA)) ಸಂಘಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದ ಅವರು, ನಂತರ ((IPTA))  'ಇಂಡಿಯನ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ಥಿಯೇಟರ್,'  ನ ಭಾಗವಾದರು.ಬ್ರಿಟಿಷರ ಆಡಳಿತವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿದ್ದಾಕ್ಕಾಗಿ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಇಪ್ತಾ ಸದಸ್ತ್ಯರುಗಳನ್ನು ಜೈಲಿಗೆ ಹಾಕಿದಾಗ, ಅದರ ಸಂಘಟಕರಾಗಿ, ಅವರು ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದರು. ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಾಟಕಕಾರರೆಂದು ಹೆಸರುಮಾಡಿದ್ದ ತನ್ವೀರ್ ರಿಗೆ, ೧೯೬೮ ರಲ್ಲಿ ಸಂಗೀತನಾಟಕ ಅಕ್ಯಾಡಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ದೊರೆಯಿತು. ತನ್ವೀರ್ ರು, ನಿರ್ದೇಶಕಿ, ' ಮೋನಿಕಾ ಮಿಶ್ರ ' ರನ್ನು ಮದುವೆಯಾದರು.
## ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
* ೧೯೮೩ ರಲ್ಲಿ 'ಪದ್ಮಶ್ರೀ ' ಪ್ರಶಸ್ತಿ,
* ೧೯೯೬ ರಲ್ಲಿ 'ಸಂಗೀತನಾಟಕ ಅಕ್ಯಾಡಮಿಯ ಫೆಲೋಶಿಪ್,'
* ೨೦೦೨ ರಲ್ಲಿ 'ಪದ್ಮಭೂಷಣ '
೧೯೭೨-೧೯೭೮ ರ ವರೆಗೆ ಅವರು ರಾಜ್ಯಸಭೆಯ ನಾಮಕರಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು.
೧೯೭೫ ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಬರೆದ 'ಚರಣ್ ದಾಸ್ ಚೋರ್' ನಾಟಕಕಕ್ಕೆ,೧೯೮೨ ರಲ್ಲಿ ಎಡಿನ್ ಬರ್ಗ್ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಾಟಕೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಥಮ ಬಹುಮಾನ ಬಂದಿತ್ತು.
೧೯೫೯ ರಲ್ಲಿ ಭೂಪಾಲ್ ನಲ್ಲಿ " ನಯಾ ಥಿಯೇಟರ್ " ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದರು.  ೨೦೦೯ ರಲ್ಲಿ ಅದು,'ಸುವರ್ಣಮಹೋತ್ಸ ' ವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಿದೆ.
## ಹಬೀಬ್ ತನ್ವೀರ್ ನೀಡಿದ ನಾಟಕಗಳು
* ಆಗ್ರ ಬಜಾರ್
* ಚರಣದಾಸ್ ಚೋರ್
* ಮಿಟ್ಟೀಕ ಘಡಿ
* ಛತ್ತೀಸ್ ಘಡ 'ಗಾಂವ್ ಕಾ ನಾಮ್  ' ಸಸುರಾಲ್,
ಮುಂತಾದ ಹಲವು ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ನಾಟಕಗಳು.
## ಮರಣ
ಭಾರತ ನಾಟಕರಂಗದ  ೮೬ ರ ಹರೆಯದ  ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಾಟಕಕಾರ, ನಿರ್ದೆಶಕ,  " ಹಬೀಬ್ ತನ್ವೀರ್ " (ಹಬೀಬ್ ಅಹ್ಮದ್ ಖಾನ್)  ೨೦೦೯ ರ, ಜೂನ್ ೮ ರಂದು ಮುಂಬಯಿನಲ್ಲಿ ವಿಧಿವಶರಾದರು.

ವರ್ಗ:ಮುಂಬಯಿನ ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಾಟಕಕಾರರು
ನಿತ್ಯಹರಿದ್ವರ್ಣ

ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯಹರಿದ್ವರ್ಣ ಸಸ್ಯವು ವರ್ಷ ಪೂರ್ತಿ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಸ್ಯ. ಇದು ಪತನಶೀಲ ಸಸ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ವ್ಯತಿರಿಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಇದು ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಶುಷ್ಕ ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ .

## ನಿತ್ಯಹರಿದ್ವರ್ಣ ಜಾತಿಗಳು
ಹಲವಾರು ರೀತಿಯ ನಿತ್ಯಹರಿದ್ವರ್ಣ ಸಸ್ಯಗಳು, ಮರಗಳು ಮತ್ತು ಪೊದೆಗಳು ಇವೆ. ಅವುಗಳು:
*ಕೋನಿಫರ್ಸ್‌ಗಳ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜಾತಿಗಳು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ: ಪೈನ್, ಹೆಮ್ಲಾಕ್, ಸ್ಪ್ರೂಸ್ ಮತ್ತು ಫರ್) ಆದರೆ ಎಲ್ಲಾ ಅಲ್ಲ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ: ಲಾರ್ಚ್).
*ಲೈವ್ ಓಕ್, ಹೋಲಿ ಮತ್ತು "ಪ್ರಾಚೀನ" ಜಿಮ್ನೋಸ್ಪರ್ಮ್‌ಗಳಾದ ಸೈಕಾಡ್‌ಗಳು
*ಫ್ರಾಸ್ಟ್ ಮುಕ್ತ ಹವಾಮಾನದಿಂದ ಅನೇಕ ಮರದ ಸಸ್ಯಗಳು
*ಮಳೆಕಾಡು ಮರಗಳು
*ಎಲ್ಲಾ ನೀಲಗಿರಿಗಳು
*ಕ್ಲಬ್ಮೊಸ್ಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿಕರು
*ಹೆಚ್ಚಿನ ಬಿದಿರುಗಳು

ಲ್ಯಾಟಿನ್ ದ್ವಿಪದ ಪದ ಸೆಂಪರ್ವೈರೆನ್ಸ್ ಅಂದರೆ "ಯಾವಾಗಲೂ ಹಸಿರು" ಇದು ನಿತ್ಯಹರಿದ್ವರ್ಣ ಸಸ್ಯದ 
ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ:

:*ಕುಪ್ರೆಸಸ್ ಸೆಂಪರ್ವೈರೆನ್ಸ್ *(ಸೈಪ್ರೆಸ್)
:*ಲೋನಿಸೆರಾ ಸೆಂಪರ್ವೈರೆನ್ಸ್ *(ಒಂದು ಹನಿಸಕಲ್)
:*ಸಿಕ್ವೊಯಾ ಸೆಂಪರ್ವೈರೆನ್ಸ್ *(ಸಿಕ್ವೊಯಾ)

ನಿತ್ಯಹರಿದ್ವರ್ಣ ಸಸ್ಯಗಳಲ್ಲಿನ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಎಲೆಗಳ ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯವು ಕೆಲವು ತಿಂಗಳುಗಳಿಂದ ಹಲವಾರು ದಶಕಗಳವರೆಗೆ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ (ಗ್ರೇಟ್ ಬೇಸಿನ್ ಬ್ರಿಸ್ಲ್‌ಕೋನ್ ಪೈನ್‌ನಲ್ಲಿ ೩೦ ವರ್ಷಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು) .

### ನಿತ್ಯಹರಿದ್ವರ್ಣ ಕುಟುಂಬಗಳು
ಜಪಾನೀಸ್ ಅಂಬ್ರೆಲಾ ಪೈನ್ ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿದೆ. ಅದು ತನ್ನದೇ ಆದ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಅದರಲ್ಲಿ ಇದು ಏಕೈಕ ಜಾತಿಯಾಗಿದೆ.

## ನಿತ್ಯಹರಿದ್ವರ್ಣ ಮತ್ತು ಪತನಶೀಲ ಜಾತಿಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು
ನಿತ್ಯಹರಿದ್ವರ್ಣ ಮತ್ತು ಪತನಶೀಲ ಜಾತಿಗಳು ರೂಪವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಶಾರೀರಿಕ ಪಾತ್ರಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅಗಲವಾದ-ಎಲೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ನಿತ್ಯಹರಿದ್ವರ್ಣ ಜಾತಿಗಳು ಪತನಶೀಲ ಜಾತಿಗಳಿಗಿಂತ ದಪ್ಪವಾದ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಪ್ರತಿ ಘಟಕದ ಎಲೆ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಪ್ಯಾರೆಂಕೈಮಾ ಮತ್ತು ಗಾಳಿಯ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಅವು ಪ್ರತಿ ಯೂನಿಟ್ ಎಲೆ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಎಲೆ ಜೀವರಾಶಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ ಕಡಿಮೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಎಲೆ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ನಿರ್ಮಾಣ ವೆಚ್ಚವು ಗುಂಪುಗಳ ನಡುವೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ನಿತ್ಯಹರಿದ್ವರ್ಣಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎಲೆಗಳಂತಹ ಒಟ್ಟು ಸಸ್ಯ ಜೀವರಾಶಿಯ ದೊಡ್ಡ ಭಾಗವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ ಆದರೆ ಅವುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಮಾಣದ ದ್ಯುತಿಸಂಶ್ಲೇಷಣೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ .

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಗಳು
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಗುಣಮಟ್ಟ ಸುಧಾರಣೆ
ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಡಾಲರ್

**ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಡಾಲರ್** (ಚಿನ್ಹೆ: **$**; ಕೋಡ್: **USD**) ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಅಧಿಕೃತ ನಗದು ವ್ಯವಸ್ಥೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
*   

ವರ್ಗ:ನಗದು ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು
ವರ್ಗ:ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ
ಡಾಲರ್

[thumb |right |200px | [ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಡಾಲರ್ ನೋಟು]]
**ಡಾಲರ್** (ಚಿಹ್ನೆ: "$") ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯ, ನ್ಯೂ ಜೀಲ್ಯಾಂಡ್, ಅಮೇರಿಕ ದೇಶ, ಕೆನಡಾ ಮತ್ತು ಜಿಂಬಾಬ್ವೆ ದೇಶಗಳ ನಗದು ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಹೆಸರು

ವರ್ಗ:ನಗದು ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು
ವರ್ಗ:ಹಣಕಾಸು
ಮಹಾ ಸರೋವರಗಳು

thumb|right |200px| ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶದಿಂದ ಮಹಾ ಸರೋವರಗಳ ಒಂದು ನೋಟ
**ಮಹಾ ಸರೋವರಗಳು** ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕದ ಪೂರ್ವ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಮೇರಿಕ ದೇಶ ಮತ್ತು ಕೆನಡಾಗಳ ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ಐದು ದೊಡ್ಡ ಸಿಹಿನೀರು ಸರೋವರಗಳ ಸರಪಣಿ. ಈ ಸರೋವರಗಳು ಸುಪೀರಿಯರ್, ಮಿಷಿಗನ್, ಹ್ಯೂರಾನ್, ಈರಿ, ಮತ್ತು ಆಂಟೇರಿಯೊ.

ವರ್ಗ:ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕದ ಸರೋವರಗಳು
ಗುಣ

**ಗುಣ** ಒಬ್ಬ ಮನುಜನ ನೈತಿಕ ಭಾವನೆ ಮತ್ತು ನಡವಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

**ಗುಣ** ಎಂದರೆ 'ದಾರ' ಅಥವಾ 'ಹುರಿ ಅಥವಾ ನೂಲಿನ ಒಂದು ಒಂಟಿ ದಾರ ಅಥವಾ ಎಳೆ'. ಹೆಚ್ಚು ಅಮೂರ್ತ ಬಳಕೆಗಳಲ್ಲಿ, ಅದು ಉಪವಿಭಾಗ, ವರ್ಗ, ಪ್ರಕಾರ, ಗುಣಮಟ್ಟ, ಅಥವಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ತತ್ವ ಅಥವಾ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಬಹುದು. ಸಾಂಖ್ಯ ದರ್ಶನದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಕೃತಿಯ ಮೂಲಭೂತ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ತತ್ವಗಳು ಅಥವಾ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳಾಗಿ ಕೆಲಸಮಾಡುವ ಮೂರು ಪ್ರಮುಖ ಗುಣಗಳಿವೆ: *ಸತ್ವ ಗುಣ*, *ರಜಸ್ ಗುಣ*, ಮತ್ತು *ತಮಸ್ ಗುಣ*. ಸತ್ತ್ವ ಗುಣವುಳ್ಳವರು ಸಾತ್ತ್ವಿಕರೆಂದೂ, ರಜೋಗುಣದವರು ರಾಜಸಿಕರೆಂದೂ, ತಮೋಗುಣದವರು ತಾಮಸಿಕರೆಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ. ಸತ್ತ್ವ ಗುಣವೆಂದರೆ ಮೃದುತನ, ಸಚ್ಚಿಂತನೆ, ಸಹನೆ ಮೊದಲಾದ ಒಳ್ಳೆಯ ಲಕ್ಷಣಗಳು. ರಜೋಗುಣವೆಂದರೆ ರೋಷಾದಿ ಧೀರ ಭಾವ ಹೊಂದಿರುವದು. ಕಪಟ, ವಂಚನೆ, ಅನೀತಿಗಳು ತಾಮಸಿಕರ ಲಕ್ಷಣ.

ಈ ಮೂರೂ ಗುಣಗಳನ್ನು ದಾಟಿದವರು ತ್ರಿಗುಣಾತೀತರು.

ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳು
ವರ್ಗ:ತತ್ತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ
ವರ್ಗ:ಮಾನವ ನಡವಳಿಕೆ
ವರ್ಗ:ಮನೋವಿಜ್ಞಾನ
ಮಹಾಭೂತ

**ಮಹಾಭೂತ**ಗಳು ಹಿಂದೂ ಮತ್ತು ಭೌದ್ಧ ಧರ್ಮಗಳ ನಂಬಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡವನ್ನು ರಚಿಸುವ ಮೂಲಭೂತ ತತ್ವಗಳು. ಈ ನಂಬಿಕೆಯ ತತ್ವದ ಪ್ರಕಾರ ಇಡೀ ವಿಶ್ವವೇ ಪಂಚಭೂತಗಳೆಂಬ ಐದು ಮೂಲವಸ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಅಥವಾ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ವಿಶ್ವವನ್ನು ಪ್ರಪಂಚ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಭಾರತೀಯ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವಂತೆ ಆಯುರ್ವೇದ, ವಾಸ್ತು, ಸಿದ್ಧಿ ಬಲ ಮತ್ತು ಉನ್ನತ ಪ್ರಜ್ಞೆಗಳ ತಳಹದಿಯೇ ಈ ಪಂಚಭೂತಗಳು. ಪುರಾತನ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಪವಿತ್ರ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ಇವುಗಳ ಉಲ್ಲೇಖವಿದೆ.

## ಪಂಚಭೂತಗಳು 
ಈ ಐದು ಮೂಲವಸ್ತುಗಳು ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮಾನವ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಒಂದು ತರದ ಸಮತೋಲನದಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತವೆ. ಈ ಸಮತೋಲನದಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾದರೂ ಪ್ರಾಕೃತಿಕ ಅನಾಹುತಗಳು ಅಥವಾ ದೇಹದಲ್ಲಿ ರೋಗಗಳಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.

# ಭೂಮಿ (ಪೃಥ್ವಿ)
# ಜಲ   (ನೀರು)
# ಅಗ್ನಿ
# ವಾಯು
# ಆಕಾಶ

ಪ್ರಪಂಚದ ಎಲ್ಲ ವಸ್ತುಗಳೂ ಈ ಐದು ಮೂಲವಸ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ ಎಂದು ನಂಬಿಕೆ. ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಈ ಐದು ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ದೇವರೆಂದೂ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ. 

* ಭೂಮಿ -->  ಭೂದೇವಿ ಎಂದೂ

* ಜಲ -->	 ಗಂಗಾದೇವಿ ಎಂದೂ

* ವಾಯು -->	 ವಾಯುದೇವ ಎಂದೂ

* ಅಗ್ನಿ -->	 ಅಗ್ನಿದೇವ ಎಂದೂ

* ಆಕಾಶ -->	 ಶಬ್ದ ಬ್ರಹ್ಮ ಎಂದೂ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ.

##### ಭೂಮಿ 
ಭೂಮಿಯು ಈ ಪಂಚಭೂತಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಕನಿಷ್ಠ (ಕೆಳಗಿನ) ಮೂಲವಸ್ತು. ಇದು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಆಕಾರ ಚೌಕ, ಬಣ್ಣ ಹಳದಿ, ಇಂದ್ರಿಯ ಅಥವಾ ಗ್ರಹಿಕೆ ವಾಸನೆ, ಕಾರ್ಯ ವರ್ಜಿಸುವಿಕೆ (ಗುದ), ಚಕ್ರ ಮೂಲಾಧಾರ, ದೇವರು ಗಣೇಶ, ಬೀಜ "ಲಾಂ"

##### ಜಲ 
ಜಲ ಅಥವಾ ನೀರು ಪಂಚಭೂತಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡನೆಯ ಮೂಲವಸ್ತು. ಇದು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಆಕಾರ ಅರ್ಧ ಚಂದ್ರಾಕೃತಿ, ಬಣ್ಣ ಬೆಳ್ಳಿ, ಇಂದ್ರಿಯ ಅಥವಾ ಗ್ರಹಿಕೆ  ರುಚಿ, ಕಾರ್ಯ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ (ಲೈಂಗಿಕ ಅಂಗ), ಚಕ್ರ ಸ್ವದಿಷ್ಠಾನ, ದೇವರು ವಿಷ್ಣು, ಬೀಜ "ವಾಂ"

##### ಅಗ್ನಿ 
ಅಗ್ನಿ ಅಥವಾ ತೇಜಸ್ಸು ಅಥವಾ ಬೆಂಕಿ ಪಂಚಭೂತಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರನೆಯ ಮೂಲವಸ್ತು. ಇದು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಆಕಾರ ತ್ರಿಕೋನ, ಬಣ್ಣ ಕೆಂಪು, ಇಂದ್ರಿಯ ಅಥವಾ ಗ್ರಹಿಕೆ ದೃಷ್ಟಿ, ಕಾರ್ಯ ಚಲನೆ (ಪಾದಗಳು), ಚಕ್ರ ಮಣಿಪುರ, ದೇವರು ಸೂರ್ಯ, ಬೀಜ "ರಾಂ"

##### ವಾಯು 
ವಾಯು ಅಥವಾ ಗಾಳಿ ಪಂಚಭೂತಗಳಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕನೆಯ ಮೂಲವಸ್ತು. ಇದು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಆಕಾರ ವರ್ತುಳ, ಬಣ್ಣ ನೀಲಿ ಅಥವಾ ಕಪ್ಪು, ಇಂದ್ರಿಯ ಅಥವಾ ಗ್ರಹಿಕೆ ಸ್ಪರ್ಶ, ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆ (ಕೈಗಳು), ಚಕ್ರ ಅನಹಿತ, ದೇವರು ಶಿವ, ಬೀಜ "ಯಾಂ"

##### ಆಕಾಶ 
ಆಕಾಶ ಅಥವಾ ಅಂತರಿಕ್ಷ ಪಂಚಭೂತಗಳಲ್ಲಿ ಐದನೆಯ ಅಥವಾ ಉನ್ನತ ಮೂಲವಸ್ತು. ಇದು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಆಕಾರ ಜ್ವಾಲೆ, ಬಣ್ಣ ನೇರಳೆ, ಇಂದ್ರಿಯ ಅಥವಾ ಗ್ರಹಿಕೆ ಶ್ರವಣ (ಕೇಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವದು), ಕಾರ್ಯ ಸಂಪರ್ಕ (ಗಂಟಲು), ಚಕ್ರ ವಿಶುದ್ಧ, ದೇವರು ದೇವಿ, ಬೀಜ "ಹಾಂ"

## ಪಂಚಭೂತ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು 
ಭಾರತದಲ್ಲಿ, ಪಂಚಭೂತಗಳಿಗೆ ಮೀಸಲಾದ ಐದು ದೇವಸ್ಥಾನಗಳಿವೆ. ಇವಕ್ಕೆ ಪಂಚಭೂತ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ದೇವಸ್ಥಾನವೂ ಒಂದೊಂದು ಪಂಚಭೂತಕ್ಕೆ ಮೀಸಲಾಗಿದ್ದು ಶಿವನನ್ನು ಭಿನ್ನ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತವೆ.

ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ
ವರ್ಗ:ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮ
ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ
ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ

**ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ** (**ಕುಹು**) ಎಂದರೆ ಚಾಂದ್ರಮಾಸದಲ್ಲಿ ಒಮ್ಮೆ ಚಂದ್ರನು ಕಾಣಿಸದಿರುವ ದಿನ. ಪ್ರಾಚೀನ ಭಾರತೀಯ ಪಂಚಾಂಗಗಳು ೩೦ ಚಾಂದ್ರಹಂತಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಇವನ್ನು ತಿಥಿಗಳೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಯುತಿಯ ಮೊದಲಿನ ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರರ ನಡುವಿನ ಕೋನೀಯ ದೂರದ ೧೨ ಕೋನಮಾನಗಳೊಳಗೆ ಚಂದ್ರನು ಇರುವಾಗ ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ ತಿಥಿಯು ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ಹಬ್ಬಗಳನ್ನು ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಯಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ದೀಪಾವಳಿಯು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಅನೇಕ ಹಿಂದೂಗಳು ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಯಂದು ಉಪವಾಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳು, ಪೂರ್ವಜರ ಪೂಜೆಗಾಗಿ ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ ದಿನವನ್ನು ಮಂಗಳಕರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಧರ್ಮನಿಷ್ಠ ಜನರು ಪ್ರಯಾಣ ಅಥವಾ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವಂತಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಗಳ ಕ್ರಿಯಾವಿಧಿಗಳ ಮೇಲೆ ಗಮನಹರಿಸಬೇಕು, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ. ಪೂರ್ವಜರಿಗೆ ತರ್ಪಣ ನೀಡಲು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪವಿತ್ರವಾದ ಪಿತೃ ಪಕ್ಷದ ಕೊನೆಯ ದಿನವು *ಮಹಾಲಯ ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ*ಯಾಗಿದೆ. ವರ್ಷದಲ್ಲಿ, ಈ ದಿನವನ್ನು ಅಪರಕರ್ಮಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ರಿಯಾವಿಧಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಲು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ದಿನವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ, *ಅಮಾ* ಎಂದರೆ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಮತ್ತು *ವಾಸ್ಯ* ಎಂದರೆ ಸಹಜೀವನ ನಡೆಸುವುದು ಎಂದು. ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡದ ಬಹುತೇಕ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಚಾಂದ್ರಮಾನ ಪಂಚಾಂಗವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಚಾಂದ್ರಮಾನ ಮಾಸವು ಹುಣ್ಣಿಮೆಯ ಅಥವಾ ಪೂರ್ಣಿಮಾದಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ ಯಾವಾಗಲೂ ತಿಂಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಬೀಳುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅಮಾಂತಮಾನ ಪಂಚಾಂಗವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. **ಕೃಷ್ಣ ಪಕ್ಷ**ದಲ್ಲಿ ಹುಣ್ಣಿಮೆಯಿಂದ ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಗೆ ಚಂದ್ರನ ಆಕಾರ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ ಶುಕ್ಲ ಪಕ್ಷವನ್ನು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಅರ್ಧಭಾಗವೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಅದೇ ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಯಂದು ದೇಶದ ಎಲ್ಲಾ ಕಡೆ ಅದೇ ಉತ್ಸವ ಇರುವುದನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಉಜ್ಜೈನಿ, ಅಲಹಾಬಾದ್, ಓರಿಸ್ಸಾ, ಬಿಹಾರ್‌ನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಂತಹ ಕೆಲವು ಪಂಚ-ಗೌಡ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ತಿಂಗಳು ಪೂರ್ಣಿಮೆಯ 1 ದಿನ ನಂತರ ಶುರುವಾಗುತ್ತದೆ. ಕರ್ನಾಟಕ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ, ಗೋವಾ, ಗುಜರಾತ್, ಕೇರಳ ಮತ್ತು ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶದ ಜನರು ಅಂದರೆ ಪಂಚ-ದ್ರಾವಿಡರ ತಿಂಗಳು ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಯ ಒಂದು ದಿನದ ನಂತರದಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಿ ಶಂಕರರು ವಾಸಿಸಿದ್ದ ಕಾಂಚೀಪುರಂ ಮಠಕ್ಕೆ ಎಲ್ಲ ಪಂಚ-ಗೌಡ, ಪಂಚ-ದ್ರಾವಿಡರು ಭೇಟಿಕೊಡುತ್ತಿದ್ದರಿಂದ ತಮಿಳುನಾಡು ಪಂಚಾಂಗ ಮತ್ತು ಶಕ ಪಂಚಾಂಗದ ಮಿಶ್ರಣವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಮಾಡಿಕೊಂಡಿತು. ಹಾಗೆಯೇ ಪಂಚ-ಗೌಡ ಮತ್ತು ಪಂಚ-ದ್ರಾವಿಡರು ಒಟ್ಟಿಗೆಯಿರುವ ಸ್ಥಳಗಳಾದ ರಾಜಸ್ಥಾನ, ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ, ದಕ್ಷಿಣ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಛತ್ತೀಸ್ಗಢದಲ್ಲಿ ಸಹ ಇದೇ ಮಿಶ್ರಣಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಜೈನ್ ಧರ್ಮದ ಜನರು ಸಹ ಪಂಚ-ದ್ರಾವಿಡ ಪಂಚಾಂಗವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

### ಸೂರ್ಯನಿಗೆ ಚಂದ್ರನ ಕೋನಾಂತರ ಮತ್ತು ತಿಥಿಗಳು
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ಪಂಚಾಂಗ
ಆಫ್ರಿಕಾದ ಮಹಾ ಸರೋವರಗಳು

ಆಫ್ರಿಕಾದ **ಮಹಾ ಸರೋವರಗಳು** ಭೂಪದರದ ಚಲನೆಗಳುಳ್ಳ ಪೂರ್ವ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಬಿರುಕಿನ ಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ರೂಪಗೊಂಡ ಭೌಗೋಳಿಕ ಮಹಾ ಬಿರುಕು ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿರುವ ಸರೋವರಗಳ ಒಂದು ಸರಣಿ. ಇವು, ಮೇಲ್ಮೈ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದಲ್ಲಿ ಜಗತ್ತಿನ ಎರಡನೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಸಿಹಿನೀರು ಸರೋವರವಾದ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಸರೋವರ, ಮತ್ತು ಘನ ಅಳತೆಯಲ್ಲಿ ಜಗತ್ತಿನ ಎರಡನೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಹಾಗೂ ಜಗತ್ತಿನ ಎರಡನೇ ಆಳದ ಸರೋವರವಾದ ಟ್ಯಾಂಗನ್ಯೀಕಾ ಸರೋವರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ.
Y - ಕ್ಯೋಗಾ ಸರೋವರE - ಎಡ್ವರ್ಡ್ ಸರೋವರK - ಕಿವು ಸರೋವರV - ವಿಕ್ಟೋರಿಯ ಸರೋವರT - ಟ್ಯಾಂಗನ್ಯೀಕಾ ಸರೋವರM - ಮಲಾವಿ ಸರೋವರ]]

## ಮುಖ್ಯ ಸರೋವರಗಳು
* ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಸರೋವರ 
* ಟ್ಯಾಂಗನ್ಯೀಕಾ ಸರೋವರ
* ಮಲಾವಿ ಸರೋವರ (Lake Nyassa)
* ತುರ್ಕಾನ ಸರೋವರ
* ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಸರೋವರ
* ಕಿವು ಸರೋವರ
* ಎಡ್ವರ್ಡ್ ಸರೋವರ

ವರ್ಗ:ಆಫ್ರಿಕಾದ ಸರೋವರಗಳು
ವರ್ಗ:ಜಲಾಶಯಗಳು
ಜಯಮಾಲಿನಿ

**ಜಯಮಾಲಿನಿ**, ತಮ್ಮ ಮೋಹಿಸುವ ಹೆಣ್ಣಿನ ಪಾತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಐಟಮ್ ಸಾಂಗ್‌ಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದ ಒಬ್ಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿ.

ಅವರು ೫೦೦ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ತೆಲುಗು, ತಮಿಳು, ಕನ್ನಡ, ಮಳಯಾಳಂ ಹಾಗೂ ಹಿಂದಿ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.

## ಜನನ 
ಇವರು ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೨, ೧೯೫೮ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು.

## ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ 
ಅವರು ೧೯ ಜುಲೈ ೧೯೯೪ ರಂದು ಪೊಲೀಸ್ ಇನ್ಸ್‌ಪೆಕ್ಟರ್ ಪಾರ್ಥಿಬನ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರು ಮತ್ತು ಅವರ ಏಕೈಕ ಪುತ್ರನೊಂದಿಗೆ ಚೆನ್ನೈನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು. ೨೦೦೫ ರಲ್ಲಿ, ಮಾಜಿ ನಟಿ ಮತ್ತು ನರ್ತಕಿ ತನ್ನ ಜೀವನಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಬರೆಯಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಬರಹಗಾರನನ್ನು ಹುಡುಕುವಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದರು.

ಆಕೆಯ ಸಹೋದರಿ ಜ್ಯೋತಿ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಕೂಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಬರೆ ನೃತ್ಯಗಾರ್ತಿಯಾಗಿದ್ದರು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:೧೯೪೮ ಜನನ
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿಯರು
ರಮ್ಯಾ

**ರಮ್ಯಾ** ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ತಮಿಳು ಚಿತ್ರರಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿರುವ ಒಬ್ಬ ನಟಿ.  (ನವೆಂಬರ್ ೨೯, ೧೯೮೨ ರಂದು ಸದಾಶಿವನಗರದ ಐಡಿಯಲ್ ನರ್ಸಿಂಗ್ ಹೋಮ್ ನಲ್ಲಿ ಜನನ) ಹುಟ್ಟು ಹೆಸರು **ದಿವ್ಯ ಸ್ಪಂದನ**. ರಮ್ಯಾರವರು 'ಅಭಿ' ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಪುನೀತ್ ರಾಜ್‌ಕುಮಾರ್ ಜೊತೆ ನಟಿಸುವ ಮೂಲಕ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು. ಇವರು 'ತನನಂ ತನನಂ' ಮತ್ತು 'ಸಂಜು ವೆಡ್ಸ್ ಗೀತಾ' ಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಎರಡು ಬಾರಿ ಬೆಸ್ಟ್ ಫಿಲಂಫೇರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಯನ್ನು ತಮ್ಮದಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

## ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ
ದಿವ್ಯ ಸ್ಪಂದನ (ರಮ್ಯಾ) ಅವರು ೧೯೮೨ರ ನವೆಂಬರ್ ೨೯ರಂದು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಸದಾಶಿವನಗರದಲ್ಲಿನ ಐಡಿಯಲ್ ನರ್ಸಿಂಗ್ ಹೋಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರ ತಂದೆ ಆರ್. ಟಿ. ನಾರಾಯಣ್ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದರು. ತಾಯಿ ರಂಜಿತಾ ಅವರು ಕೊಡಗು ಮೂಲದವರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ರಮ್ಯಾ ಅವರು ತಮ್ಮ ಬಾಲ್ಯವನ್ನು ಮೈಸೂರು ಮತ್ತು ಬೆಂಗಳೂರು ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಕಳೆದಿದ್ದು, ಬಾಲವಿಹಾರ್ ಮತ್ತು ಸೇಂಟ್ ಹಿಲ್ಡಾ’ಸ್ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದರು. ನಂತರ ಸೇಂಟ್ ಜೋಸೆಫ್ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. ಪದವಿಪೂರ್ವ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ವಿಜಯ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಮುಗಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ಮದ್ರಾಸ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಬಂಧಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಪದವಿ ಪಡೆದರು.

## ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರವೇಶ 
ರಮ್ಯಾ ಅವರು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರದೇಶ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ಸಕ್ರಿಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದು ಮಂಡ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಿಂದ ಲೋಕಸಭೆ ಸದಸ್ಯರಾಗಿಯೂ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿದ್ದರು. ೨೩ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೧೩ ರಂದು ನಡೆದ ಲೋಕಸಭಾ ಉಪ-ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಇವರು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷದ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯಾಗಿ ಮಂಡ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಿಂದ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿಯಾಗಿದ್ದ ಜಾತ್ಯಾತೀತ ಜನತಾದಳ ಪಕ್ಷದ ಪುಟ್ಟರಾಜು ಅವರನ್ನು ೬೭,೬೧೧ ಮತಗಳ ಅಂತರದಿಂದ ಸೋಲಿಸಿ ಪ್ರಥಮ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲೇ ಲೋಕಸಭೆಗೆ ಪ್ರವೇಶ ಮಾಡಿದ್ದರು. ರಾಜ್ಯದಿಂದ ಕನ್ನಡ ನಟಿಯೊಬ್ಬರು ಲೋಕಸಭೆಗೆ ಪ್ರವೇಶ ಮಾಡಿರುವುದರಲ್ಲಿ ರಮ್ಯಾ ಮೊದಲಿಗರು. 

### ೨೦೧೪ರ ಚುನಾವಣೆ
ಲೋಕಸಭೆಗೆ ಏಪ್ರಿಲ್ ೧೭, ೨೦೧೪ರಲ್ಲಿ ಜರುಗಿದ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ರಮ್ಯಾ ಅವರು ಸೋಲನ್ನನುಭವಿಸಿದರು. ಅವರನ್ನು ಜಾತ್ಯಾತೀತ ಜನತಾದಳ ಪಕ್ಷದ ಪುಟ್ಟರಾಜು ಅವರು ಸೋಲಿಸಿದರು.

## ಚಿತ್ರಗಳು 
### ಕನ್ನಡ 
## ಹೊರಕೊಂಡಿಗಳು
#ಐಎಂಡಿಬಿಯಲ್ಲಿ ದಿವ್ಯ ಸ್ಪಂದನ
#ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ಸಿನ 'ಸೋಷಿಯಲ್ ಪವರ್' ರಮ್ಯಾ

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿ
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿಯರು
ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿಯರು
ವರ್ಗ:೧೯೮೨ ಜನನ

ವರ್ಗ:ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು
ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಲವ್ಸ್ ವಿಮೆನ್ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾ ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿದ ಲೇಖನವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು
೧೮೯೫

**೧೮೯೫** - ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೆಯ ಶತಮಾನದ ೯೫ನೇ ವರ್ಷ.

## ಪ್ರಮುಖ ಘಟನೆಗಳು 
* ಫೆಬ್ರುವರಿ ೯ - ವಿಲಿಯಮ್ ಜಿ. ಮಾರ್ಗನ್ ಮ್ಯಾಸಚುಸೆಟ್ಟ್ಸ್‍ನಲ್ಲಿ ವಾಲಿಬಾಲ್ ಆಟವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದರು.
* ಏಪ್ರಿಲ್ ೧೪ - ಸ್ಲೊವೇನಿಯದಲ್ಲಿ ಭಾರಿ ಭೂಕಂಪ.

## ಜನನ 
* ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೧ - ವಿನೋಬಾ ಭಾವೆ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರ

## ನಿಧನ 
ವರ್ಗ:೧೮೯೫
ವರ್ಗ:ದಶಕ ೧೮೯೧-೧೯೦೦
ಭಾರತೀಯ ರೂಪಾಯಿ ಚಿಹ್ನೆ

**ಭಾರತೀಯ ರೂಪಾಯಿ ಚಿಹ್ನೆ** (**₹**) ಭಾರತದ ಅಧಿಕೃತ ಕರೆನ್ಸಿಯಾದ ಭಾರತೀಯ ರೂಪಾಯಿಗೆ ಕರೆನ್ಸಿ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ.

## ಭಾರತದ ಹಣದ ಮೂಲ ಮಾನ
**ರೂಪಾಯಿ** (ಚಿಹ್ನೆ: **₹**) ಭಾರತ, ಶ್ರೀಲಂಕಾ, ನೇಪಾಳ, ಪಾಕಿಸ್ತಾನ, ಮಾರಿಷಸ್, ಸೆಷೆಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಇಂಡೊನೇಷಿಯ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ನಗದು ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಹೆಸರು. ಇದು ಸಂಸ್ಕೃತ ಮೂಲದ *ರೂಪ್ಯಕಮ್* ಪದದಿಂದ ಬಂದಿದೆ.

## ರಚನೆಯ ಇತಿಹಾಸ 
ಹೊಸ ಚಿಹ್ನೆಯು ದೇವನಾಗರಿ ಅಕ್ಷರ "र" ("ರಾ") ಮತ್ತು ಲ್ಯಾಟಿನ್ ದೊಡ್ಡಕ್ಷರ "R" ಅನ್ನು ಅದರ ಲಂಬ ಪಟ್ಟಿಯಿಲ್ಲದೆ (ಆರ್ ರೊಟುಂಡಾ "Ꝛ" ಗೆ ಹೋಲುತ್ತದೆ) ಸಂಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ. ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಸಮಾನಾಂತರ ರೇಖೆಗಳು (ಅವುಗಳ ನಡುವೆ ಬಿಳಿ ಜಾಗವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ) ತ್ರಿವರ್ಣ ಭಾರತೀಯ ಧ್ವಜವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಅಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಬಯಕೆಯನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುವ ಸಮಾನತೆಯ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಸಹ ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತದೆ.

[thumb|right|200px|'ಭಾರತೀಯ ರೂಪಾಯಿಗೆ ಚಿಹ್ನೆ ಧಾರಣೆ,' ರೂಪಿಸಿದ '[ಡಿ.ಉದಯಕುಮಾರ್|ಪ್ರೊ.ಡಿ.ಉದಯ ಕುಮಾರ್']]
ಮುಂಬಯಿ ಐಐಟಿಯ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಡಿ.ಉದಯಕುಮಾರ್, ರಚಿಸಿದ ಹೊಸ ಸಂಕೇತ ಚಿಹ್ನೆ ಯನ್ನು ಕೆಂದ್ರ ಸಂಪುಟ ಗುರುವಾರ ಅಂಗೀಕರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಭಾರತೀಯ ರೂಪಾಯಿಗೆ ಕೊನೆಗೂ 'ಚಿಹ್ನೆಧಾರಣೆ'ಯಾಗಿದೆ. ಭಾರತೀಯ ರೂಪಾಯಿಗೆ ಚಿಹ್ನೆ ಹೊಂದಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ವರ್ಷದ ಹಿಂದೆಯೇ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿತ್ತು.
thumb|right|200px|'ಹತ್ತು ರುಪಾಯಿ ನಾಣ್ಯ'        
* ಅಮೆರಿಕಾದ ಡಾಲರ್, '$'
* ಬ್ರಿಟನ್ನಿನ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಪೌಂಡ್, '£'  
* ಯೂರೋಪಿನ ಯೂರೊ, '€' 
* ಜಪಾನಿನ ಯೆನ್, '¥'

## ಅನುಮೋದನೆ
ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವಾಲಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಇಲಾಖೆ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ₹ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಅಂಡರ್ ಸೆಕ್ರೆಟರಿ ಸುಶೀಲ್ ಕುಮಾರ್ ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡಿದರು.

## ಯೂನಿಕೋಡ್
೧೦ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೧೦ ರಂದು, ಯುನಿಕೋಡ್ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಮಿತಿಯು ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಕೋಡ್ ಸ್ಥಾನವನ್ನು  ಭಾರತೀಯ ರೂಪಾಯಿ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿತು.

ಪೂರ್ವನಿಯೋಜಿತವಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ರೂಪಾಯಿ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದ ಮೊದಲ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಉಬುಂಟು. ಅದರ ೧೦.೧೦ ಆವೃತ್ತಿಯಿಂದ ಇದು ಉಬುಂಟು ಫಾಂಟ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆದಾರರಿಂದ ಸೇರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಂತೆ, ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದೆ. ಅಂದಿನಿಂದ, ಇದನ್ನು ವಿವಿಧ ಜಿಯನ್‌ಯು / ಲಿನಕ್ಸ್ ವಿತರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ.

೧೮ ಮೇ ೨೦೧೧ ರಂದು, ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್ ಈ ಹೊಸ ಭಾರತೀಯ ರೂಪಾಯಿ ಚಿಹ್ನೆಗೆ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ವಿಂಡೋಸ್ ವಿಸ್ಟಾ, ವಿಂಡೋಸ್ ಸರ್ವರ್ ೨೦೦೮, ವಿಂಡೋಸ್ ೭ ಮತ್ತು ವಿಂಡೋಸ್ ಸರ್ವರ್ ೨೦೦೮ ಆರ್ ೨ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಂಗಳಿಗೆ ಕೆಬಿ ೨೪೯೬೮೯೮ ನವೀಕರಣವನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು. ವಿಂಡೋಸ್ ಅಪ್‌ಡೇಟ್‌ನೊಂದಿಗೆ, ಭಾರತೀಯ ರೂಪಾಯಿ ಚಿಹ್ನೆ(₹) - + ಪಡೆಯಲು ಆಲ್ಟ್ ಕೋಡ್ ಟೆಕ್ಸ್ಟ್ ಎಂಟ್ರಿ ಬಳಸಲು ಈಗ ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. ವಿಂಡೋಸ್ ೮ ಚಾಲನೆಯಲ್ಲಿರುವ ಸಿಸ್ಟಮ್‌ಗಳಲ್ಲಿ, + ಕೀ ಸಂಯೋಜನೆಯೊಂದಿಗೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ (ಇಂಡಿಯಾ) ಕೀಬೋರ್ಡ್ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಟೈಪ್ ಮಾಡಬಹುದು.

## ಇದನ್ನು ನೋಡಿ 
* ಭಾರತದ ರೂಪಾಯಿ
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ನಗದು ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು
೧೮೯೯

**೧೮೯೯** - ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೆಯ ಶತಮಾನದ ೯೯ನೇ ವರ್ಷ.

## ಪ್ರಮುಖ ಘಟನೆಗಳು 
* ಜನವರಿ ೧ - ಕ್ಯೂಬಾದಲ್ಲಿ ಸ್ಪೇನ್‍ನ ಆಳ್ವಿಕೆ ಅಂತ್ಯ.
* ಜನವರಿ ೬ - ಲಾರ್ಡ್ ಕರ್ಜನ್, ಭಾರತದ ವೈಸ್ರಾಯ್ ಆದರು.
* ಜನವರಿ ೨೧ - *ಒಪೆಲ್ ಮೋಟಾರ್ಸ್*,  ವ್ಯವಹಾರಕ್ಕೆ ತೆರೆಯುತ್ತದೆ.
* ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೯ - *ಆಲ್ಫ್ರೆಡ್ ಡ್ರೇಫಸ್*, ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಕ್ಷಮಿಸಿತು.
* ನವೆಂಬರ್ ೨೯ - ಎಫ್ ಸಿ ಬಾರ್ಸಿಲೋನ ಫುಟ್ಬಾಲ್ ತಂಡದ ಸ್ಥಾಪನೆ.

.
## ಜನನ 
* ಫೆಬ್ರವರಿ ೧೭ - *ಜಿಬಾನಂದ ದಾಸ್*, ಭಾರತೀಯ ಕವಿ, ಬರಹಗಾರ, ಬಂಗಾಳಿ ರಲ್ಲಿ ಕಾದಂಬರಿಕಾರ ಮತ್ತು ಪ್ರಬಂಧಕಾರ (ಮರಣ. ೧೯೫೪)
* ಜೂನ್ ೧೪ - *ಯಾಸುನಾರಿ ಕವಬತ*, ಜಪಾನಿ ಲೇಖಕ, ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತ (ನಿ. ೧೯೭೨)
* ಜುಲೈ ೨೧ - *ಅರ್ನೆಸ್ಟ್ ಹೆಮ್ಮಿಂಗ್ವೆ*, ಅಮೇರಿಕಾದ ಲೇಖಕ, ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತ (ನಿ. ೧೯೬೧)
* ಆಗಸ್ಟ್ ೧೩ - ಆಲ್ಫ್ರೆಡ್ ಹಿಚ್ಕಾಕ್, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ (ನಿ. ೧೯೮೦)
* ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೮ - *ಯುಜೆನಿಯಸ್ಜ್ ಬೋಡೊ*, ಪೋಲಿಷ್ ನಟ (ಮರಣ. ೧೯೪೩)
## ನಿಧನ 
* ಫೆಬ್ರವರಿ ೧೬ - *ಫೆಲಿಕ್ಸ್ ಫೌರ್*,  ಫ್ರಾನ್ಸ್ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ (ಬಿ. ೧೮೪೧)
* ಎಪ್ರಿಲ್ ೭ - *ಪೀಟರ್ ರಿಜ್ಕೆ* (Rijke), ಡಚ್ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ (ಬಿ. ೧೮೧೨)
* ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೮ - *ಗಿಯೋವನ್ನಿ ಸೆಗ್ಯಾಂಟಿನಿ*, ಇವರ ಇಟಾಲಿಯನ್ ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಾರ (ಬಿ. ೧೮೫೮ )
* ನವೆಂಬರ್ ೨೧ - *ಗರ್ರೇಟ್ ಹೊಬರ್ಟ್*, ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್  ೨೪ ನೇ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷ (ಬಿ. ೧೮೪೪)

ವರ್ಗ:೧೮೯೯
ವರ್ಗ:ದಶಕ ೧೮೯೧-೧೯೦೦
ಅನ್ನಾ ಕರೆನೀನಾ

***ಅನ್ನಾ ಕರೆನೀನಾ*** (ರಷ್ಯಾದ ಭಾಷೆ: *Анна Каренина*) (ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ***ಆನಾ ಕರೆನಿನ್*** ಎಂದು ಆಂಗ್ಲೀಕರಿಸಲಾದ) ೧೮೭೩ರಿಂದ ೧೮೭೭ರ ವರೆಗೆ *ದ ರಷ್ಯನ್ ಮೆಸೆಂಜರ್* ನಿಯತಕಾಲಿಕದಲ್ಲಿ ಧಾರಾವಾಹಿ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ರಷ್ಯಾದ ಲೇಖಕ ಲಿಯೊ ಟಾಲ್‍ಸ್ಟಾಯ್‌ಯವರ ಒಂದು ಕಾದಂಬರಿ. ಮೊದಲ ಕಂತಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ವಿಷಯಗಳ ಸಂಬಂಧವಾಗಿ ಅದರ ಸಂಪಾದಕ ಮಿಖಯ್ಲ್ ಕೆಟ್ಕಾಬ್ ಮತ್ತು ಟಾಲ್‌ಸ್ಟಾಯ್‌ಯವರ ನಡುವೆ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಉಂಟಾಗಿತ್ತು; ಹಾಗಾಗಿ, ಕಾದಂಬರಿಯ ಮೊದಲ ಪ್ರಕಾಶನ ಪುಸ್ತಕ ರೂಪದಲ್ಲಿತ್ತು.ಇದು ಸರ್ವಶ್ರೇಷ್ಠ ಕಾದಂಬರಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿತವಾಗಿದೆ.
## ಕಥಾ ಹಂದರ
ಈ ಕಾದಂಬರಿಯು ದ್ರೋಹ , ನಂಬಿಕೆ , ಕುಟುಂಬ, ಮದುವೆ, ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ರಷ್ಯಾದ ಸಮಾಜ, ಬಯಕೆ ಹಾಗೂ ಗ್ರಾಮೀಣ ಮತ್ತು ನಗರ ಜೀವನದ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ವ್ಯವಹರಿಸುತ್ತದೆ . ಕಥೆಯು ಅನ್ನಾ ಮತ್ತು ಅಶ್ವದಳದ ಅಧಿಕಾರಿ ಕೌಂಟ್ ಅಲೆಕ್ಸಿ ಕಿರಿಲ್ಲೊವಿಚ್ ವ್ರೊನ್ಸ್ಕಿ ನಡುವಿನ ವಿವಾಹೇತರ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಸೇಂಟ್ ಪೀಟರ್ಸ್ಬರ್ಗ್ನ ಸಾಮಾಜಿಕ ವಲಯಗಳನ್ನು ತಲ್ಲಣಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.  ಯುವ ಪ್ರೇಮಿಗಳು ಸಂತೋಷದ ಅನ್ವೇಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಇಟಲಿಗೆ ಪಲಾಯನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಅವರು ರಷ್ಯಾಕ್ಕೆ ಹಿಂದಿರುಗಿದ ನಂತರ, ಅವರ ಜೀವನವು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಿಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

ಕಾದಂಬರಿಯ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ರೈಲುಗಳು ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿದ್ದು , ಹಲವಾರು ಪ್ರಮುಖ ಕಥಾವಸ್ತುವಿನ ಅಂಶಗಳು ಪ್ರಯಾಣಿಕ ರೈಲುಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಸೇಂಟ್ ಪೀಟರ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್‌ನ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ರಷ್ಯಾದ ಇತರೆಡೆ ನಡೆಯುತ್ತವೆ. ರಷ್ಯಾದ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ II ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ ಉದಾರ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ನಂತರದ ತ್ವರಿತ ಸಾಮಾಜಿಕ ರೂಪಾಂತರಗಳ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಥೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಈ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ರಂಗಭೂಮಿ , ಒಪೆರಾ , ಚಲನಚಿತ್ರ , ದೂರದರ್ಶನ , ಬ್ಯಾಲೆ , ಫಿಗರ್ ಸ್ಕೇಟಿಂಗ್ ಮತ್ತು ರೇಡಿಯೋ ನಾಟಕ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ .
## ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ
ಇದನ್ನು ದೇ.ಜವರೇಗೌಡ ರು "ಅನ್ನ ಕರೆನಿನ" ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಅನುವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಭಾವುಕತೆ ಮತ್ತು ನೈತಿಕತೆಗಳ ಕುರಿತಾಗಿದೆ ಈ ಕಾದಂಬರಿ.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
## ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
* English translation at Gutenberg
* *Anna Karenin*
* *Anna Karenina* formatted for online reading 
* Anna Karenina Map 

ವರ್ಗ:ರಷ್ಯನ್ ಕಾದಂಬರಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಸಾಹಿತ್ಯ
ವರ್ಗ:ಕಾದಂಬರಿಗಳು
ಗಣಕಯಂತ್ರೀಯ ದ್ರವ ಚಲನಶಾಸ್ತ್ರ

**ಸಿ ಎಫ್ ಡಿ** ಅಥವಾ **ಗಣಕಯಂತ್ರೀಯ ದ್ರವ ಚಲನಶಾಸ್ತ್ರ** ಎಂದರೆ ದ್ರವ್ಯಗಳ ಚಲನವನ್ನು ಗಣಕಯಂತ್ರದ ಮೂಲಕ ಗಣಿಕೆ ಮಾಡಿ ಊಹಿಸಬಹುದು. ಇದರಲ್ಲಿ ದ್ರವ್ಯಗಳ ಚಲನವಲ್ಲದೆ, ಶಾಖ ಚಲನ, ದ್ವನಿ ಚಲನ ಹಾಗು ಇನ್ನಿತರ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಊಹಿಸಬಹುದು. ಇದು ಪ್ರಯೋಗಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಯೋಗ ಮಾಡದೆ ದ್ರವ್ಯಗಳ ಚಲನವನ್ನು ಊಹಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಪ್ರಯೋಗದ ವೆಚ್ಹವನ್ನು ಉಳಿಸಬಹುದು.

ನೆವಿಯರ್ ಸ್ಟೋಕ್ಸ ಸೂತ್ರವನ್ನು ಸಿ ಎಫ್ ಡಿ ಮೂಲಕ ಬಿಡಿಸಬಹುದು.

ವರ್ಗ:ದ್ರವ್ಯ
ವರ್ಗ:ಗಣಕಯಂತ್ರ
ಮುಂಬೈ ಷೇರುಪೇಟೆ

**ಬಿಎಸ್‌ಇ ಲಿಮಿಟೆಡ್**, ಇದನ್ನು **ಬಾಂಬೆ ಸ್ಟಾಕ್ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್ (ಬಿಎಸ್‌ಇ)** ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಭಾರತೀಯ ಸ್ಟಾಕ್ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್ ಆಗಿದ್ದು ಇದು ದಲಾಲ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನಲ್ಲಿದೆ. ಇದನ್ನು ಮುಂಬೈನ ವಾಲ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಭಾರತದ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಎಂದು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.. ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೦೭ರ ವೇಳೆ ಈ ಸಂಖ್ಯೆ ೪೭೦೦ರಷ್ಟಿತ್ತು. ಇದು ಭಾರತದ ಮುಂಬಯಿಯ ದಲಾಲ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ. ೩೧ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೦೭ರಂದು, ಬಿಎಸ್ಇಯ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸಮ್ಮಿಲಿತವಾದ ಕಂಪನಿಗಳ ಷೇರುಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ನಿಷ್ಕರ್ಷಿತ ಮೌಲ್ಯವು (ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಕ್ಯಾಪಿಟಲೈಜೇಶನ್) ೧೭೯೦೦೦ ಕೋಟಿ ಡಾಲರ್‌ಗಳಷ್ಟಿತ್ತು, ಹಾಗಾಗಿ ಅದು ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವದ ೧೨ನೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಷೇರುಪೇಟೆಯೆಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆ ಪಡೆಯಿತು. ಮುಂಬಯಿ ಷೇರುಪೇಟೆ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ೯:೦೦ ಘಂಟೆಯಿಂದ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ೩:೩೦ ರ ವರೆಗೆ ವಾರದಲ್ಲಿ ಐದು ದಿನ (ಶನಿವಾರ, ರವಿವಾರ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ)‌‌ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಏಪ್ರಿಲ್ 26, 2017 ರ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಸೆನ್ಸೆಕ್ಸ್ 30,133.35 ಕ್ಕೆ ಕೊನೆಗೊಂಡಿತು, ಇದು 30,000 ಮಟ್ಟವನ್ನು ಮೀರಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಕೊನೆಗೊಂಡಿತು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಷೇರುಪೇಟೆಗಳು
೧೮೬೬

**೧೮೬೬** - ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೆಯ ಶತಮಾನದ ೬೬ನೇ ವರ್ಷ.

## ಪ್ರಮುಖ ಘಟನೆಗಳು 
* ಜೂನ್ ೧೧ - ಆಗ್ರಾ ಉಚ್ಛನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಸ್ಥಾಪನೆ.
* ಆಲ್‍ಫ್ರೆಡ್ ನೊಬೆಲ್ ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ಡೈನಮೈಟ್‍ಅನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿದ.

## ಜನನ 
* ಜನವರಿ ೨೯ - ರೊಮೆನ್ ರೊಲೆಂಡ್, ಫ್ರೆಂಚ್ ಲೇಖಕ, ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತ

## ನಿಧನ 
ವರ್ಗ:೧೮೬೬
ವರ್ಗ:ದಶಕ ೧೮೬೧-೧೮೭೦
ದ್ರೋಣ

ಮಹಾಭಾರತದಲ್ಲಿ **ದ್ರೋಣ** (ಸಂಸ್ಕೃತ: द्रोण) ಅಥವಾ **ದ್ರೋಣಾಚಾರ್ಯ** (ಸಂಸ್ಕೃತ: द्रोणाचार्य) ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ. ದ್ರೋಣರ ಜನನ ಮಡಕೆಯಲ್ಲಾದ ಕಾರಣ ಅವರಿಗೆ *ಕುಂಬೋದ್ಭವ* ಎಂದೂ ಹೆಸರಿದೆ.
## ಹುಟ್ಟು
*ಭರದ್ವಾಜ ಋಷಿಯು ತನ್ನ ಸಹಚರರೊಂದಿಗೆ ಗಂಗಾ ನದಿಗೆ ತೆರಳಿದನು. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನಮಾಡಲು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದ ಘೃತಾಚಿ ಎಂಬ ಸುಂದರವಾದ ಅಪ್ಸರೆಯು ನದಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಬರತ್ತಿದ್ದಾಗ ಅವಳ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಅವನು ನೋಡಿದನು. ಋಷಿಯ ಕಾಮೋದ್ರೇಕದಿಂದ ವೀರ್ಯ ಹೊರಬಂದಿತು, ಇದು ಸೌಂದರ್ಯ ದೃಶ್ಯದ ಪ್ರಚೋದನೆಯಿಂದ ಅನೈಚ್ಛಿಕವಾಗಿ  ವೀರ್ಯವನ್ನು ಹೊರಹೊಮ್ಮುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಭರದ್ವಾಜ ಋಷಿ ಈ ವೀರ್ಯವನ್ನು ದ್ರೋಣ (ದ್ರೋಣ ಎಂದರೆ ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ ದೊನ್ನೆ) ಎಂಬ ದೊನ್ನೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಸಿಕೊಂಡನು, ನಂತರ ಅದನ್ನು ಮಡಕೆಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟನು. ದ್ರೋಣಾಚಾರ್ಯನು ಹೀಗೆ ಸ್ವತಃ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ವೀರ್ಯದಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದನು. 
ದ್ರೋಣ - ದ್ರುಪದರ ಸ್ನೇಹ - ದ್ವೇಷದ ಕಥೆ ಕುತೂಹಲಕಾರಿಯಾಗಿದೆ. ಚಿಕ್ಕಂದಿನಿಂದಲೂ ಜೊತೆಯಾಗಿ ಬೆಳೆದ ಇಬ್ಬರೂ ಜೀವದ ಗೆಳೆಯರು. ಆಗ ಯುವರಾಜನಾಗಿದ್ದ ದ್ರುಪದ, ಬಡವನಾದ ದ್ರೋಣನಿಗೆ ತಾನು ಮುಂದೆ ರಾಜನಾದರೆ ನಿನಗೂ ಅರ್ಧ ರಾಜ್ಯ ಕೊಡುವೆನೆಂದು ಮಾತು ಕೊಟ್ಟಿರುತ್ತಾನೆ. ಕಾಲಾನಂತರ ದ್ರುಪದ ರಾಜನಾಗುತ್ತಾನೆ. ದ್ರೋಣನಿಗೆ ಕೃಪಾಚಾರ್ಯರ ತಂಗಿ ಕೃಪಿಯೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹವಾಗಿ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನೆಂಬ ಮಗನೂ ಜನಿಸುತ್ತಾನೆ. ಆಗ ತೀವ್ರ ಬಡತನದ ಕಾರಣ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಮಗುವಿಗೆ ಕೊಡಲು ಹಾಲೂ ಇರದೆ ಕೃಪಿ ಮಗನಿಗೆ ಅಕ್ಕಿಹಿಟ್ಟನ್ನು ನೀರಲ್ಲಿ ಕದಡಿ ಅದನ್ನೆ ಹಾಲೆಂದು ಕೊಡುತ್ತಿರುತ್ತಾಳೆ. ಒಂದು ದಿನ ಓರಗೆಯ ಹುಡುಗರೆಲ್ಲ ಇದನ್ನು ನೋಡಿ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನನ್ನು ಛೇಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆಗ ಮನನೊಂದ ದ್ರೋಣ, ದ್ರುಪದನ ಬಳಿ ಹೋಗಿ ಹಿಂದೆ ನೀಡಿದ ವಚನವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಅಧಿಕಾರದ ಮದದಿಂದ ದ್ರುಪದ, ಸ್ನೇಹಿತ ಎಂಬುದನ್ನೂ ಮರೆತು ದ್ರೋಣನನ್ನು ಅವಮಾನಿಸುತ್ತಾನೆ. ಆಗ ಸಿಟ್ಟಿನಿಂದ ದ್ರೋಣ ಮುಂದೊಂದು ದಿನ ನಿನ್ನ ತಲೆ ನನ್ನ ಕಾಲ ಬಳಿ ಬೀಳುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ ಎಂದು ಶಪಥ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಮುಂದೆ ತಮ್ಮ ಪ್ರಿಯ ಶಿಷ್ಯ ಅರ್ಜುನನಿಂದಲೆ ತಮ್ಮ ಪ್ರತಿಙ್ಞೆ ಪೂರೈಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಮಹಾಭಾರತದ ಪಾತ್ರಗಳು
ಸಂಕಲನ

[right|thumb|120px|[ಸೇಬು|ಸೇಬಿನ ಹಣ್ಣುಗಳ ಸಂಬಂಧವಾಗಿ ೩ + ೨ = ೫, ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಜನಪ್ರಿಯ ಆಯ್ಕೆ]]

**ಸಂಕಲನ (Addition)** ವು ಅಂಕಗಣಿತದ ನಾಲ್ಕು ಮೂಲಪರಿಕ್ರಿಯೆಗಳಲ್ಲೊಂದು. ಉಳಿದವುಗಳೆಂದರೆ, **ವ್ಯವಕಲನ **(Subtraction), **ಗುಣಾಕಾರ** (Multiplication), ಮತ್ತು **ಭಾಗಾಕಾರ **([Division](https://en.m.wikipedia.org/wiki/Division_(mathematics))),. ಎರಡು ಪೂರ್ಣಸಂಖ್ಯೆಗಳ ಸಂಕಲನವು ಅವುಗಳ ಪರಿಮಾಣಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸುವುದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಬಲಗಡೆಯ ಚಿತ್ರದ ಮೂರು ಸೇಬುಹಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ಎರಡು ಸೇಬುಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಿದರೆ ಒಟ್ಟು ಐದು ಸೇಬುಹಣ್ಣುಗಳಾಗುವುವು. ಇದು “3 + 2 = 5” ಈ ಗಣಿತದ ಸಮೀಕರಣಕ್ಕೆ ಸಮ.  ಅಂದರೆ, “3 ಕೂಡಿಸು 2 ಸಮ 5.” 

ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಎಣಿಸಿದಂತೆ, ಸಂಕಲನವು ಉಳಿದ ಭೌತಿಕ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುವುದನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ವ್ಯವಸ್ಥಿತವಾದ ಸಾಮಾನ್ಯೀಕರಣದ ಉಪಯೋಗದಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಅಮೂರ್ತ ಪ್ರಮಾಣಗಳಿಂದಲೂ ಸಂಕಲನವನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಬಹುದು. 

ಉದಾಹರಣೆಗೆ **ಪೂರ್ಣಾಂಕಗಳು **(Integers), **ಭಾಗಲಬ್ಧಸಂಖ್ಯೆಗಳು **(Rational numbers), **ನೈಜಸಂಖ್ಯೆಗಳು** (Real numbers), ಮತ್ತು **ಸಂಕೀರ್ಣ ಸಂಖ್ಯೆಗಳು **(Complex numbers). ಹಾಗೂ ಇತರ ಅಮೂರ್ತ ವಸ್ತುಗಳಾದ 
**ವಾಹಕಗಳು **([Vectors](https://en.m.wikipedia.org/wiki/Vector_(mathematics_and_physics))) ಮತ್ತು **ಮಾತೃಕೆಗಳು ** ([Matrices](https://en.m.wikipedia.org/wiki/Matrix_(mathematics))).

ಅಂಕಗಣಿತದಲ್ಲಿ, **ಭಿನ್ನರಾಶಿಗಳು **(Fractions) ಮತ್ತು **ಋಣಸಂಖ್ಯೆ ** ಗಳನ್ನು (Negative numbers) ಸಂಕಲನದ ನಿಯಮಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡು ರೂಪಿಸಲಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಬೀಜಗಣಿತ (Algebra)ದಲ್ಲಿ, ಸಂಕಲನವನ್ನು  ಅಮೂರ್ತವಾಗಿ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಸಂಕಲನವು ಹಲವಾರು ಪ್ರಮುಖ ಗುಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

## ಪರಿವರ್ತನೀಯ ಗುಣ
ಸಂಖ್ಯೆಗಳು ಅಥವಾ ಬೀಜಪದಗಳ ಸಂಕಲನ ಮಾಡುವಾಗ ಅವುಗಳನ್ನು ಅದಲು ಬದಲು ಮಾಡಿ ಕೂಡಿದರೂ ಮೊತ್ತದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಬದಲಾವಣೆಯೂ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಉದಾಹರಣೆ 1	:	5+6=11

			6+5=11

	ಅಂದರೆ		5+6= 6+5 ಆಗುವುದು.

ಉದಾಹರಣೆ 1	:	x+n=n+x ಆಗುವುದು.

## ಸಹವರ್ತನೀಯ ಗುಣ
ಸಂಖ್ಯೆ ಅಥವಾ ಬೀಜಪದಗಳ ಸಂಕಲನ ಮಾಡುವಾಗ ಅವುಗಳನ್ನು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಗುಂಪು ಮಾಡಿ ಕೂಡಿದರೂ ಅವುಗಳ ಮೊತ್ತದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಬದಲಾವಣೆ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಉದಾಹರಣೆ 1:	(3+2)+4=5+4=9

			3+(2+4)=3+6=9

ಅಂದರೆ (3+2)+4=3+(2+4) ಆಗುವುದು.

ಉದಾಹರಣೆ 1:	(a+b)+p=a+(b+p) ಆಗುವುದು.

ಸಂಖ್ಯೆ 1ರ ಪುನರಾವರ್ತಿತ ಸಂಕಲನವು ಕ್ರಮ ಸಂಖ್ಯೆಗಳಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಸೊನ್ನೆಯನ್ನು ಸಂಖ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಕೂಡಿಸಿದಾಗ ಮೊತ್ತದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಅಂಕಗಣಿತ
ವರ್ಗ:ಗಣಿತ
ಸಮ್ಮೇದ ಶಿಖರ್ಜಿ

**ಸಮ್ಮೇದ ಶಿಖರ್ಜಿ**ಯು ಜೈನರ ಪವಿತ್ರ ಯಾತ್ರಾ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ. ಇದು ಝಾರ್ಖಂಡ್ ರಾಜ್ಯದ ಗಿರಿಢಿ ಎಂಬಲ್ಲಿದೆ. ಹಿಂದೂಗಳಿಗೆ ಹೇಗೆ ಕಾಶಿಯೋ, ಮುಸ್ಲಿಮರಿಗೆ ಹೇಗೆ ಮೆಕ್ಕಾವೋ ಹಾಗೆಯೇ ಜೈನರು ತಮ್ಮ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಒಮ್ಮೆಯಾದರೂ ಸಮ್ಮೇದ ಶಿಖರ್ಜಿಗೆ ತೆರಳಲು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ.

ಸಮ್ಮೇದ ಶಿಖರ್ಜಿಯ ಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಜೈನ ಧರ್ಮದ ೨೪ ತೀರ್ಥಂಕರರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೨೦ ತೀರ್ಥಂಕರರು ಮೋಕ್ಷ ಸಾಧಿಸಿರುವವರೆಂದು ಪುರಾಣಗಳು ಹೇಳುತ್ತವೆ. ಸುಮಾರು ೨೭ ಕಿಮೀ ದೂರ ನಡೆಯಬೇಕಾದ ಬೆಟ್ಟದಲ್ಲಿ ತೀರ್ಥಂಕರರ ಪಾದುಕೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಜನರು ಭಕ್ತಿಭಾವದಿಂದ ಪಾದುಕೆಗಳನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿ, ಶುದ್ಧ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಅದಕ್ಕೆ ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿ, ಅದನ್ನು ಪಾವನ ವಸ್ತುವಾಗಿ ಮನೆಯಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.
ಬೆಟ್ಟದ ಕೆಳಭಾಗ, ಅದನ್ನು ಮಧುಬನವೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಅಲ್ಲಿ ದಿಗಂಬರ ಮತ್ತು ಶ್ವೇತಾಂಬರರ ಧರ್ಮಶಾಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಕಷ್ಟು ಜಿನಾಲಯಗಳೂ ಇವೆ.

ಸಮ್ಮೇದ ಶಿಖರ್ಜಿಯನ್ನು ತಲುಪಲು ಇಲ್ಲಿಂದ ಸುಮಾರು ೨೦ ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಪಾರಸ್‌ನಾಥ್ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕೆ ತಲುಪಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ದೆಹಲಿ ಮತ್ತು ಕಲ್ಕತ್ತಾ ನಡುವಿನ ಮುಖ್ಯ ರೈಲು ಮಾರ್ಗವು ಇಲ್ಲಿಂದ ಹಾದುಹೋಗುತ್ತದೆ. ದಕ್ಷಿಣದಿಂದ ತೆರಳುವವರು ಕಲ್ಕತ್ತಾಗೆ ತೆರಳಿ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಪಾರಸ್‌ನಾಥ್‌ಗೆ ತಲುಪಬಹುದು. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಿಂದ ಒಂದು ರೈಲು ಅಲೆಪ್ಪಿ-ಧನಬಾದ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್ ನೇರವಾಗಿ ಪಾರಸ್‌ನಾಥ್‌ಗೆ ತೆರಳುತ್ತದೆ, ಕನ್ನಡಿಗರು ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಕಟಪಾಡಿ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣ ಇಲ್ಲವೇ ಚೆನ್ನೈಗೆ ತೆರಳಿ ಈ ರೈಲಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣ ಮಾಡಬಹುದು.

ಶಿಖರ್ಜಿ ಪ್ರವಾಸಕ್ಕೆ ತೆರಳಲು ಹಲವಾರು ಜನರು, ಸಂಘಟನೆಗಳು ಪ್ರವಾಸವನ್ನು ಸಂಘಟಿಸುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. ಮೈಸೂರು ಜೈನ ಸಂಘಟನೆಯ ಸಹಕಾರದೊಂದಿಗೆ ಕನಕಗಿರಿ ಜೈನ ಮಠದವರು, ಮೈಸೂರಿನ ಶಾಂತ್‌ರಾಜ್ ಇವರುಗಳು ಪ್ರವಾಸ ಸಂಘಟರಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖರಾದವರು.

ವರ್ಗ:ಜೈನ ಧರ್ಮದ ಪುಣ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು
ವರ್ಗ:ಝಾರ್ಖಂಡ್
ಜಯಪ್ರದಾ

ಜಯಪ್ರದ (ಏಪ್ರಿಲ್ ೩, ೧೯೫೮) ಭಾರತೀಯ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿನ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ನಟಿ. ೧೯೮೦ ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುಬೇಡಿಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ನಟಿ. ಸಿನಿಮಾದೊಂದಿಗೆ ರಾಜಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲೂ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿರುವ ರಾಜಕಾರಣಿ ಕೂಡ.

## ಜೀವನ
ಭಾರತೀಯ ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಭಾಷಾ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ಸು ಗಳಿಸಿ, ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದ ಸೌಂಧರ್ಯವತಿ ಜಯಪ್ರದ ಅವರು ಏಪ್ರಿಲ್ ೩, ೧೯೬೨ ರಲ್ಲಿ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ರಾಜಮಂಡ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು.  ಅಂದಿನ ಅವರ ಹೆಸರು ಲಲಿತಾ ರಾಣಿ.

## ಸಿನಿಮಾ ಲೋಕದಲ್ಲಿ
ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಓದುತ್ತಿರುವ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸಿನಿಮಾಮಂದಿಯ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಬಿದ್ದ ಹುಡುಗಿ ಹತ್ತು ರೂಪಾಯಿ ಸಂಭಾವನೆ ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ‘ಭೂಮಿಕೋಸಂ’ ಎಂಬ ತೆಲುಗು ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದಳು.  ಮುಂದೆ ಈ ನಟನೆ ಆಕೆಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಮೌಲ್ಯಯುತ ಪಾತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರಸಾದಿಸಿದವು.  ತೆಲುಗು, ಹಿಂದಿ, ತಮಿಳು, ಕನ್ನಡ, ಮಲಯಾಳಂ, ಬೆಂಗಾಳಿ, ಮರಾಠಿ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ ಈಕೆ ನಟನೆಗಾಗಿನ ಪ್ರಶಂಸೆ ಮತ್ತು ಜನಪ್ರಿಯತೆಗಳನ್ನು ಹೋದೆಡೆಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲಾ ಗಳಿಸಿದರು.  ಉತ್ತಮ ಸಂಗೀತ ನೃತ್ಯ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಬಿಂಬಿಸಿದ ಕೆ. ವಿಶ್ವನಾಥ್ ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಚಿತ್ರಗಳಾದ ತೆಲುಗಿನ ‘ಸಿರಿ ಸಿರಿ ಮುವ್ವ’, ಇದೇ ಚಿತ್ರದ  ಹಿಂದಿಯ ಅವತರಿಣಿಕೆ  ‘ಸರಗಮ್’, ‘ಸಾಗರ ಸಂಗಮ’, ‘ಸೀತಾ ಕಲ್ಯಾಣಂ’ ;  ಕೆ. ಬಾಲಚಂದರ್ ಅವರ ‘ಅಂತುಲೆನಿ ಕಥಾ’, ‘ನಿನೈತ್ತಾಲೆ ಇನಿಕ್ಕುಂ’  ಮುಂತಾದ ಪಸಿದ್ಧ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ ಜಯಪ್ರದಾ ಅವರಿಗೆ ಮುಂದೆ ಅವಕಾಶಗಳು ಎಲ್ಲಾ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲೂ ಹರಿದು ಬರಲಾರಂಭಿಸಿದವು.  ಹಿಂದಿಯಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಜನಪ್ರಿಯ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ ಜಯಪ್ರದಾ ಅವರ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ  ಅಮಿತಾಬ್ ಬಚ್ಚನ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಟಿಸಿದ ಪ್ರಕಾಶ್ ಮೆಹ್ರಾ ಅವರ ‘ಶರಾಭಿ’ ಚಿತ್ರ ಪ್ರಖ್ಯಾತವಾದುದು.  ಅಮಿತಾಬ್ ಬಚ್ಚನ್, ಜಿತೇಂದ್ರ ಅವರ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಅಭಿನಯಿಸಿರುವಂತೆಯೇ ಆ ಕಾಲದ ತಮ್ಮ ಸಮಕಾಲೀನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಟಿ ಶ್ರೀದೇವಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಸಹಾ ಅವರು ಬಹಳಷ್ಟು ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.

## ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರಿ ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆ
ಭಾರತದ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಪ್ರಖ್ಯಾತರಾದ ಸತ್ಯಜಿತ್ ರೇ ಅವರಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರಿ ಎಂದು ಹೊಗಳಿಸಿಕೊಂಡ ಜಯಪ್ರದಾ ಕೆಲವೊಂದು ಬಂಗಾಳಿ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದರಾದರೂ, ಸತ್ಯಜಿತ್ ರೇ ಅವರ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಬೇಕೆಂದಿದ್ದ ಅವರ ಕನಸು ನನಸಾಗಲಿಲ್ಲ.  ಮಲಯಾಳಂ, ಮರಾಠಿ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡಾ ಅವರು ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.

## ಕನ್ನಡದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ
ಜಯಪ್ರದಾ ಅವರು ತಮ್ಮ ಜನಪ್ರಿಯ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಟರಾದ ಡಾ||ರಾಜ್‌ಕುಮಾರ್ ಜೊತೆ ಸನಾದಿ ಅಪ್ಪಣ್ಣ, ಕವಿರತ್ನ ಕಾಳಿದಾಸ, ಹುಲಿಯ ಹಾಲಿನ ಮೇವು, ನಂತರದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಶಬ್ಧವೇದಿ ಯಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದರು. ಡಾ||ವಿಷ್ಣುವರ್ಧನ್ ಜೊತೆ **ಹಬ್ಬ**, ‘ಹಿಮಪಾತ’, ‘ಈ ಬಂಧನ’, ಅಲ್ಲದೆ ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.  ಅವರು ಅಭಿನಯಿಸಿದ ಚಿತ್ರಗಳ, ‘ಕರೆದರೂ ಕೇಳದೆ’, ‘ರಾಗ ಅನುರಾಗ’,  ‘ಸದಾ ಕಣ್ಣಲಿ’, ‘ಓ ಪ್ರಿಯತಮಾ ಕರುಣೆಯಾ ತೋರೆಯಾ’,  ‘ಜೇನಿನ ಗೂಡು ನಾವೆಲ್ಲಾ’, ‘ಅಯ್ಯೊ ಸುಮ್ಮನಿರ್ರಿ ಸುಮ್ಮನಿರ್ರಿ ನಾವು ಯಾರ್ಗೂ ಕಮ್ಮಿ ಇಲ್ಲ’ ಮುಂತಾದ ಹಾಡುಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಜನಪ್ರಿಯವೆನಿಸಿವೆ.  ಕೇವಲ ನಾಟ್ಯ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಭಾವುಕತೆ ತುಂಬಿದ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡಾ ಅವರ ಅಭಿನಯ ಮನಸೆಳೆಯುವಂತಿತ್ತು. ಅವರ ಅಭಿನಯಕ್ಕೆ ಶೋಭೆಯಿಟ್ಟಂತೆ ಇದ್ದುದು ಅವರ ಸೌಂಧರ್ಯ.ಶಶಿಕುಮಾರ್ ಜೊತೆ ಆತ್ಮಬಂಧನ ಮತ್ತು ಅಂಬರೀಶ್ ಜೊತೆಯೂ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.

## ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ 
ಜಯಪ್ರದ ಅವರು ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಎನ್ ಟಿ ರಾಮರಾವ್ ಅವರ ತೆಲುಗು ದೇಶಂ, ಚಂದ್ರಬಾಬು ನಾಯ್ಡು ತೆಲುಗು ದೇಶಂ ಮತ್ತು ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ  ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಸಮಾಜವಾದಿ ಪಕ್ಷ ಹೀಗೆ ತಮ್ಮ  ರಾಜಕೀಯ ಜೀವನ ಸಾಗಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಲೋಕಸಭಾ ಸದಸ್ಯೆಯೂ ಆಗಿದ್ದಾರೆ.

## ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
* ವುಮೆನ್ ಆಫ್ ದಿ ಡೇ, ಡೆಕ್ಕನ್ ಹೆರಾಲ್ಡ್ ಆಂಗ್ಲ ದೈನಿಕದ ವಿಶೇಷ ವರದಿ.

 

ವರ್ಗ:ತೆಲುಗು ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿಯರು
ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿಯರು
ವರ್ಗ:ಜೀವಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು
ವರ್ಗ:ನಟಿಯರು
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಸಿನೆಮಾ
ವರ್ಗ:ಚಿತ್ರರಂಗ
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿಯರು
ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿಯರು
ಸುಲ್ಲಿ ಪ್ರುಢಾಮೆ

**ರೆನೆ-ಫ್ರೆನ್ಕಾಯಿಸ್-ಅರ್ಮ್ಯಾಂಡ್ (ಸುಲ್ಲಿ) ಪ್ರುಢಾಮೆ** (ಜನನ:ಪ್ಯಾರಿಸ್, ಫ್ರಾನ್ಸ್, ಮಾರ್ಚ್ ೧೬, ೧೮೩೯ - ನಿಧನ:ಫ್ರಾನ್ಸ್, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೬, ೧೯೦೭) ಒಬ್ಬ ಫ್ರೆಂಚ್ ಕವಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಬಂಧಕಾರ. ಇವರು ೧೯೦೧ರಲ್ಲಿ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಮೊದಲ ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು.

## ನೋಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ದೊರೆತ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ನೋಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ 
೧೯೦೧ ರಲ್ಲಿ ಸ್ ಲೀ ಪ್ರಿಡಾಮ್ 'ಮೊದಲನೆಯ ನೋಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ' ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಪಡೆದ ವಿಶಿಷ್ಠಕೀರ್ತಿಗೆ ಪಾತ್ರರಾಗಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಅವರು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಸಪಾತ್ರರೆ ಯೆನ್ನುವ ಪ್ರಶ್ನೆ ಆಗಿನ ಜಾಗತಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಕೇಳಬರುತ್ತಿತ್ತು. ಈಗಂತೂ ' ಸ್ ಲೀ ಪ್ರಿಡಾಮ್ ' ರ ಕೃತಿಗಳನ್ನು, ಫ್ರೆಂಚ್ ಜನರೂ ಓದುವುದಿಲ್ಲ. ಇದರಿಂದ ಅವರು ತಮ್ಮ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆಯಲಾಗದು.

ಸ್ ಲೀ ಎನ್ನುವುದು 'ರೆನೆ ಫ್ರಾನ್ಸುವಾ ಅರ್ಮ್ಂಡ್' ಅವರ ತಂದೆಯ ಹೆಸರು. ಕವಿ ಅದನ್ನು ತನ್ನ ಹೆಸರಿನ ಜೊತೆಗೆ ಜೋಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಆಗುವ ಹಂಬಲವಿತ್ತು ಆದರೆ ಅವರು ಕಾನೂನು ಕಲಿತು 'ನೋಟರಿ ಆಫೀಸಿನಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ' ಕ್ಕೆ ಸೇರಿದರು. ಅವರ 'ಪ್ರೇಮ ವ್ಯವಹಾರ' ವೊಂದು ಮುರಿದುಬಿದ್ದ ಕಾರಣ, ಅವರು ಅಜೀವಪರ್ಯಂತ ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿಯಾಗಿಯೇ ಉಳಿದರು. ತಮ್ಮ ೨೬ ನೇ ಹರೆಯದಿಂದಲೇ ಕವತೆಬರೆಯಲು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಕಾವ್ಯದ ಪಾರಂಪಾರಿಕ ನವಿರು-ಭಾವ, ಲಯಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡರು. ಅವರಿಗೆ ರೋಮನ್ ಕವಿ 'ಲ್ಯುಕ್ರೇಷಿಯಸ್' ಅಚ್ಚುಮೆಚ್ಚಿನವನಾಗಿದ್ದ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕಾವ್ಯ-ಕೃತಿ 'ಲಾ ಜಸ್ಟಿಸ್ ' ನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ತಾತ್ವಿಕ ಚಿಂತನೆಗಳನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ಖಿನ್ನ ಭಾವನೆಗಳೆ ತುಂಬಿದ್ದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಆನಂದವನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ ಕವಿಯೆಂದು ಕೂಡ ಅವರನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಮುಖ್ಯಕಾವ್ಯ ಕೃತಿ, 'ಲೀ ಬೋನ್ ಹರ್', 'LE BONHEUR'‍ (೧೮೮೮) ಎಂಬ ೪,೦೦೦ ಸಾಲುಗಳ ಮಹಾಕಾವ್ಯ. ಇದರ ನಂತರ ಅವರು ಕಾವ್ಯ ಮೀಮಾಂಸೆಯ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪ್ರಟಿಸಿದರು. ಅವರು ೧೮೭೦ ರಂದ 'ಪಾರ್ಶ್ವವಾಯು ಪೀಡಿತ' ರಾದರು. ೧೮೮೧ ರಲ್ಲಿ 'ಫ್ರೆಂಚ್ ಸಾಷಿತ್ಯ ಅಕ್ಯಾಡೆಮಿ' ಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ನೇಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು. ನೋಬೆಲ್ ಬಹುಮಾನದ ಜತೆಗೆ ಬಂದ ಹಣವನ್ನೆಲ್ಲ ಯುವ ಫ್ರೆಂಚ್ ಲೇಖಕರ ಮೊದಲನೆಯ ಕೃತಿಯನ್ನು ಪ್ರಟಿಸಲು ಬಳಸಬೇಕೆಂದು 'ಫ್ರೆಂಚ್ ಲೇಖಕರ ಸಂಘ ' ಕ್ಕೆ ಕೊಟ್ಟುಬಿಟ್ಟರು.

ವರ್ಗ:ಸಾಹಿತ್ಯದ ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು
ವರ್ಗ:ಫ್ರಾನ್ಸ್
ವರ್ಗ:ಕವಿಗಳು
ಶಿರಾಳಕೊಪ್ಪ

**ಶಿರಾಳಕೋಪ್ಪ** ಪಟ್ಟಣ ಶಿಕಾರಿಪುರ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಪ್ರಮುಖ ಪಟ್ಟಣ. ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಬರುವ ಭಕ್ತ ಸಿರಿಯಾಳನಿಂದ ಇದಕ್ಕೆ ಈ ಹೆಸರು ಬಂತೆಂದು ಪ್ರತೀತಿ. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಆಗಿನ ಕಾಲದ ಯಾವುದೆ ದಾಖಲೆಗಳಿಲ್ಲ.

ಇದು ಶಿಕಾರಿಪುರದಿಂದ ಸುಮಾರು 19.9 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಇಲ್ಲಿಂದ ಸೊರಬ ಸುಮಾರು 18 ಕಿ.ಮೀ, ಸಾಗರ ಸುಮಾರು 40 ಕಿ.ಮೀ ಹಾಗೂ ಹಿರೆಕೆರೂರು ಸುಮಾರು 20 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಶಿರಾಳಕೊಪ್ಪ ವಾಣಿಜ್ಯ ನಗರಿಯಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ವರ್ಗ:ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆ
ಥಿಯೋಡರ್ ಮಾಮ್ಸನ್

**ಕ್ರಿಸ್ಚಿಯನ್ ಮಥಯಾಸ್ ಥಿಯೊಡೊರ್ ಮಾಮ್ಸನ್** (ನವೆಂಬರ್ ೩೦, ೧೮೧೭ – ನವೆಂಬರ್ ೧, ೧೯೦೩) ಜರ್ಮನಿಯ ವಿದ್ವಾಂಸರು. ಅವರ *ರೋಮನ್ ಹಿಸ್ಟೊರಿ* ಎಂಬ ಕೃತಿಗೆ ಸಾಹಿತ್ಯದ ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ದೊರೆತಿದೆ. ಶುದ್ಧ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಕಾರದ್ದಲ್ಲದ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಬರೆದು ನೋಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆದ್ದ ಕೆಲವೇ ವಿದ್ವಾಂಸರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು. ತಂದೆ ಒಬ್ಬ ಬಡ-ಲೂಥರನ್-ಪಾದ್ರಿ. ಬಡತನದಿಂದ ಧಿಯೋಡರ್ ಮಾಮ್ಸನ್ ರವರ ಓದು, ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಕೆಲವು ಅಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆಯಬೇಕಾಯಿತು. ಗ್ರೀಕ್ ಮತ್ತು ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಂಡಿತ್ಯಪಡೆದನಂತರ ಅವರು ರೋಮನ್ 'ನ್ಯಾಯ ಶಾಸ್ತ್ರ' ದ ಬಗೆಗೆ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸಿದರು. ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಇಟಲಿಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಮಹತ್ವದ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಿದರು. ೧೮೪೮ ರಲ್ಲಿ 'ಲೀಫ್ ಝಿಗ್ ' ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಕಾನೂನು ಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ಆದರು. ಮುಂದೆ ಜ್ಯೂರಿಚ್, ಬ್ರೆಸ್ಲೋ, ಬರ್ಲಿನ್, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲೂ, ಬರ್ಲಿನ್ ಅಕ್ಯಾಡಮಿ ಆಫ್ ಸೈನ್ಸ್ ನಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ಆಗಿ ದುಡಿದರು.

## ಸಾಹಿತ್ಯ 
'ರೋಮನ್ ಹಿಸ್ಟೊರಿ,' (Romische Geschiclate) ಎಂಬ ಮೂರು ಸಂಪುಟಗಳ ಕೃತಿಗಾಗಿ 'ನೋಬೆಲ್ ಬಹುಮಾನ' ಪಡೆದರೂ ಅವರ ಅಗಾಧ ವಿದ್ವತ್ತಿನ ಫಲವಾಗಿ ಸೃಶ್ಟಿಯಾದ ನೂರಾರು ಇತರ ಕೃತಿಗಳೂ ಬಹಳ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿವೆಯೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಸುಮಾರು ೧, ೫೦೦ ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದರೆಂದು ದಾಖಲೆಗಳು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ. ಈಗಿನ 'ಜರ್ಮನ ಸಿವಿಲ್ ಕೋಡ್' ರಚನೆಗೆ ಅವರ ಪುಸ್ತಕಗಳು ಬಹಳ ನೆರವಾಗಿವೆ. ಅವರು 'ಬರ್ಲಿನ್ ಅಕ್ಯಾಡಮಿ' ಯಲ್ಲಿ ಇರಿಸಿರುವ ರೋಮನ್ ಶಾಸನಗಳ ಸಂಗ್ರಹವೇ ದೊಡ್ಡ ಕೊಡುಗೆ ಎಂದು ವಿದ್ವಾಂಸರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಬೆಳಿಗ್ಯೆ ನಸುಕಿನಲ್ಲೇ ಎದ್ದು, ತಮ್ಮ ಗ್ರಂಥಾಲಯದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಕೆಲಸ ಆರಂಭಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವಾಗಲೂ ಪುಸ್ತಕ ಓದುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದರಂತೆ.

ವರ್ಗ:ಸಾಹಿತ್ಯದ ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು
ವರ್ಗ:ಸಾಹಿತಿಗಳು
ಹೆನ್ರಿಕ್ ಶೆಂಕ್ಯೆವಿಚ್

**ಹೆನ್ರಿಕ್ ಆಡಮ್ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಪಯಸ್ ಶೆಂಕ್ಯೆವಿಚ್**,  (ಮೇ ೫, ೧೮೪೬–ನವೆಂಬರ್ ೧೫, ೧೯೧೬) ಪೋಲೆಂಡ್ ದೇಶದ ಕಾದಂಬರಿಕಾರ, ಪತ್ರಕರ್ತ, ಲೇಖಕ. ರಷ್ಯಾದ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಪೋಲೆಂಡ್ ದೇಶದ ಬಡ ಕುಟುಂಬವೊಂದರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಹೆನ್ರಿಕ್ ಶೆನ್ ಕ್ಯೆ ವಿಚ್ ರವರು, ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಇತಿಹಾಸದ ಕಾದಂಬರಿಗಳನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಆಗಿನಕಾಲದ ವೃತ್ತಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಧಾರಾವಾಹಿಯಾಗಿ ಪ್ರಕಟವಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಅವರ ಕಾದಂಬರಿಗಳು, 'ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಡಿಕನ್ಸ್' ರ ಕಾದಂಬರಿಗಳಂತೆ ಆ ಕಾಲದ ವೃತ್ತ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಧಾರಾವಾಹಿಯಾಗಿ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡು, ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆದವು. ಅನೇಕ ಮರುಮುದ್ರಣಗಳನ್ನು ಕಂಡು ಇಂದಿಗೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿ ಉಳಿದಿವೆ. ಹಲವಾರು ಊರುಗಳಿಗೆ ವಲಸೆಹೋಗುವ ಸ್ವಭಾವದವರಾದ ಹೆನ್ರಿಕ್ ಶೆನ್ ಕ್ಯೆ ವಿಚ್ ರವರು ಕೊನೆಗೆ 'ವಾರ್ಸಾ ನಗರ' ದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು. ಹೆನ್ರಿಕ್ ಬಡತನದಿಂದಾಗಿ, ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಯ ಹಂತದಲ್ಲೇ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಬೇಕಾಯಿತು. ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬವೊಂದರ ಖಾಸಗೀ ಉಪಾಧ್ಯಾಯನಾಗಿ ಉದ್ಯೋಗವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಮುಂದೆ ತಮ್ಮ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿ, ಉನ್ನತ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಮಾಡಿ, 'ವೈದ್ಯಕೀಯ' ಹಾಗೂ 'ಕಾನೂನು ಶಾಸ್ತ್ರ' ಗಳ ತರಗತಿಗೆ ಸೇರಿ,ಕೊನೆಗೆ 'ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರ' ದಲ್ಲಿ ಪದವಿಗಳಿಸಿದರು. ಆಗ ಅವರಿಗೆ 'ಸಾಹಿತ್ಯ' ಮತ್ತು 'ಹಳೆಯ ಸ್ಪಾನಿಷ್ ಭಾಷೆ' ಯ ಪರಿಚಯವಾಯಿತು. ನಂತರ ಹಲವಾರು ಕಾದಂಬರಿಗಳನ್ನು ಬರೆದರು. ವೃತ್ತ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಂಕಣಗಳನ್ನು ಬರೆದು ಜನಪ್ರಿಯರಾದರು. ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲ ಅಮೆರಿಕಕ್ಕೆ ಭೇಟಿನೀಡಿದ ಹೆನ್ರಿಕ್ ಶೆನ್ ಕ್ಯೆ ವಿಚ್ ರವರು, ತಾಯ್ನಾಡಿಗೆ ಮರಳಿದಾಗ ತಾರೆಯಷ್ಟು ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಹಾಸಲುಮಾಡಿದ್ದರು. ಆಕರ್ಷಕ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಹೆನ್ರಿಕ್ ಶೆನ್ ಕ್ಯೆ ವಿಚ್ ರ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಸ್ತ್ರೀಯರ ದಂಡೇ ನೆರೆದಿರುತ್ತಿತ್ತಂತೆ. ಹೆನ್ರಿಕ್ ಶೆನ್ ಕ್ಯೆ ವಿಚ್ ರವರ ಕಾದಂಬರಿಗಳ ಪೈಕಿ, ೨ ತ್ರಿವಳಿಗಳು (ಒಂದರ ಮುಂದುವರಿಕೆಯಂತೆ ಇನ್ನೊಂದಿರುವ ೩ ಕಾದಂಬರಿಗಳ ಸರಣಿ) ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿವೆ. ಅವು :

* ವಿತ್ ಫೈರ್ ಅಂಡ್ ಸ್ವೋರ್ಡ್
* ದ ಡೆಲ್ಯೂಜ್
* ಫೈರ್ ಇನ್ ದ ಸ್ಟೆಪಿ [ತ್ರಿವಳಿ]
* ದ ಓಲ್ಡ್ ಸರ್ವೆಂಟ್
* ಹಾನಿಯಾ
* ಸಲೀಮ್ ಮಿರ್ಜಾ [ಕಿರು ತ್ರಿವಳಿ]

## ಪ್ರಸಿದ್ಧವೂ ಜನಪ್ರಿಯವೂ ಆಗಿದ್ದ 'ಕ್ವೋ ವಾಡಿಸ್' ಎಂಬ ಕೃತಿ, ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿ ಹಲವುಬಾರಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ 
ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆದ ಈ ಕಾದಂಬರಿ, ೧೮೯೫ ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು. ಇದೊಂದು ಪ್ರೇಮಕಥೆ. 'ಚಕ್ರವರ್ತಿ ನೀರೋ,' ನ ಕಾಲದ 'ರೋಮ್' ನಗರದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಒಂದು ಪ್ರೇಮಕಥೆಯ ಚಿತ್ರಣವಾಗಿದೆ. ಹೆನ್ರಿಕ್ ಶೆನ್ ಕ್ಯೆ ವಿಚ್ ರವರು, ತಮ್ಮ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕಾದಂಬರಿಗಳ ಮೂಲಕ, ಮಾನವ ಸ್ವಭಾವದ ಆಳ-ಹರವುಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿದರು. ತಮ್ಮ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ನೈಜತೆಯನ್ನು ತರಲು ಇತಿಹಾಸದ ಆಳವಾದ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನೂ ಸಂಶೋಧನೆಯನ್ನೂ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ತಮ್ಮ ದೇಶದ ಬಡವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಕೈಲಾದ ಸಹಾಯಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಒಂದು ಶಾಲೆಯನ್ನು ತೆರೆದಿದ್ದರು. ಪೋಲೆಂಡ್ ದೇಶದ 'ಕರೆನ್ಸಿ ನೋಟೊಂದರ ಮೇಲೆ' ಹೆನ್ರಿಕ್ ಶೆನ್ ಕ್ಯೆ ವಿಚ್ ರ ಭಾವಚಿತ್ರವಿದೆ. ಇದು ಹೆನ್ರಿಕ್ ಶೆನ್ ಕ್ಯೆ ವಿಚ್ ರ, ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಸಾಹಿತ್ಯದ ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು
ವರ್ಗ:ಸಾಹಿತಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಪೋಲೆಂಡ್