ನೆಗೋಷಿಯೇಬಲ್ ಇನ್ಸ್ಟ್ರುಮೆಂಟ್ ಆಕ್ಟ್, ೧೮೮೧

**ನೆಗೋಷಿಯೇಬಲ್ ಇನ್‌ಸ್ಟ್ರುಮೆಂಟ್‌ ಆಕ್ಟ್** ಇದು ೧೮೮೧ ರಂದು, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಕಾಯ್ದೆಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಗಮನಾರ್ಹ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಇನ್ನೂ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿದೆ ಹಾಗೂ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನೆಗೋಷಿಯೇಬಲ್ ಇನ್‌ಸ್ಟ್ರುಮೆಂಟ್‌ಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಕಾನೂನಿನೊಂದಿಗೆ ವ್ಯವಹರಿಸುತ್ತದೆ. "ನೆಗೋಷಿಯೇಬಲ್" ಎಂಬ ಪದದ ಅರ್ಥ ವರ್ಗಾವಣೆ ಮಾಡಬಹುದಾದ ಮತ್ತು "ಉಪಕರಣ" ಎಂಬುದು ಕಾನೂನಿನ ಸದ್ಗುಣದಿಂದ ಕಾನೂನು ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ನೀಡುವ ದಾಖಲೆಯಾಗಿದೆ.

## ಇತಿಹಾಸ
ಪ್ರಸ್ತುತ ಕಾಯಿದೆಯ ಇತಿಹಾಸವು ಸುದೀರ್ಘವಾದದ್ದು. ಈ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ಮೂಲತಃ ೧೮೬೬ ರಲ್ಲಿ, ೩ ನೇ ಭಾರತೀಯ ಕಾನೂನು ಆಯೋಗವು ರಚಿಸಿತು ಮತ್ತು ಡಿಸೆಂಬರ್ ೧೮೬೭ ರಂದು, ಪರಿಷತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಿ, ಅದನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಸಮಿತಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಯಿತು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅಡಕವಾಗಿದ್ದ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕಾನೂನಿನಿಂದ ಹಲವಾರು ವಿಚಲನೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಸಮುದಾಯವು ಆಕ್ಷೇಪಣೆಗಳನ್ನು ಹಾಕಿತು. ಈ ಮಸೂದೆಯನ್ನು ೧೮೭೭ ರಲ್ಲಿ, ಮರುರೂಪಿಸಬೇಕಾಯಿತು. ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು, ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ಮಂಡಳಿಗಳ ಟೀಕೆಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಅವಧಿ ಕಳೆದ ನಂತರ, ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಸಮಿತಿಯು ಪರಿಷ್ಕರಿಸಿತು. ಇದರ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಮಸೂದೆಯು ಅಂತಿಮ ಹಂತವನ್ನು ತಲುಪಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ೧೮೮೦ ರಲ್ಲಿ, ಸೆಕ್ರೆಟರಿ ಆಫ್ ಸ್ಟೇಟ್‌ನ ಆದೇಶದ ಮೇರೆಗೆ ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಹೊಸ ಕಾನೂನು ಆಯೋಗಕ್ಕೆ ಒಪ್ಪಿಸಬೇಕಾಯಿತು. ಹೊಸ ಕಾನೂನು ಆಯೋಗದ ಶಿಫಾರಸಿನ ಮೇರೆಗೆ, ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಮರುರಚಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಸಮಿತಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಯಿತು. ಅದು ಹೊಸ ಕಾನೂನು ಆಯೋಗವು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸೇರ್ಪಡೆಗಳನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು. ಹೀಗೆ, ನಾಲ್ಕನೇ ಬಾರಿಗೆ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಕರಡನ್ನು ಪರಿಷತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ೧೮೮೧ ರಲ್ಲಿ, ನೆಗೋಷಿಯೇಬಲ್ ಇನ್‌ಸ್ಟ್ರುಮೆಂಟ್‌ ಆಕ್ಟ್, ೧೮೮೧ (೧೮೮೧ ರ ಕಾಯ್ದೆ ಸಂಖ್ಯೆ ೨೬) ಎಂದು ಕಾನೂನಾಗಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. 

ಭಾರತದಲ್ಲಿ, ವಿಕಸನಗೊಂಡ ಸಾಲ ಸಾಧನಗಳ ಪ್ರಮುಖ ವರ್ಗವನ್ನು ಹುಂಡಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಅವುಗಳ ಬಳಕೆಯು ಹನ್ನೆರಡನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಇಂದಿಗೂ ಮುಂದುವರೆದಿದೆ. ಒಂದು ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ, ಅವು ಸಾಲ ಸಾಧನದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ರೂಪವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಸಾಲ ವಹಿವಾಟುಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಒಂದು ಸ್ಥಳದಿಂದ ಮತ್ತೊಂದು ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಹಣವನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸುವ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಹಣ ರವಾನೆ ಸಾಧನಗಳಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆಧುನಿಕ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಹುಂಡಿ ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಚೆಕ್‌ಗಳಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು. 

ನೆಗೋಷಿಯೇಬಲ್ ಇನ್‌ಸ್ಟ್ರುಮೆಂಟ್‌ ಆಕ್ಟ್‌ನ ಸೆಕ್ಷನ್ ೧೩ ರ ಪ್ರಕಾರ, "*ನೆಗೋಷಿಯೇಬಲ್ ಇನ್‌ಸ್ಟ್ರುಮೆಂಟ್‌* ಎಂದರೆ ಪ್ರಾಮಿಸರಿ ನೋಟ್, ವಿನಿಮಯದ ಬಿಲ್ ಅಥವಾ ಆರ್ಡರ್ ಅಥವಾ ಧಾರಕನಿಗೆ ಪಾವತಿಸಬೇಕಾದ ಚೆಕ್". ಆದರೆ, ವಿಭಾಗ ೧ ರಲ್ಲಿ, ಸ್ಥಳೀಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿ, ಹುಂಡಿಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಳಕೆಯ ಉಳಿತಾಯ ಇತ್ಯಾದಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಾರಂಭವನ್ನು ಸಹ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಇಡೀ ಭಾರತಕ್ಕೆ ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಯಾವುದೂ ಇಂಡಿಯನ್ ಪೇಪರ್ ಕರೆನ್ಸಿ ಆಕ್ಟ್, ೧೮೭೧, ಸೆಕ್ಷನ್ ೨೧ ರ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವುದಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಪೌರಾತ್ಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಾಧನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಯಾವುದೇ ಸ್ಥಳೀಯ ಬಳಕೆಯ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವುದಿಲ್ಲ. ಅಂತಹ ಬಳಕೆಗಳನ್ನು ಉಪಕರಣದ ದೇಹದಲ್ಲಿನ ಯಾವುದೇ ಪದಗಳಿಂದ ಹೊರಗಿಡಬಹುದು. ಪಕ್ಷಗಳ ಕಾನೂನು ಸಂಬಂಧಗಳು ಈ ಕಾಯ್ದೆಯಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ ಎಂಬ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

ನೆಗೋಷಿಯೇಬಲ್ ಇನ್‌ಸ್ಟ್ರುಮೆಂಟ್‌ಗಳ ಮುಖ್ಯ ವಿಧಗಳೆಂದರೆ:

* ಒಳನಾಡಿನ ಉಪಕರಣಗಳು
* ವಿದೇಶಿ ಉಪಕರಣಗಳು
* ಬ್ಯಾಂಕ್
* ಹಣಕಾಸು ಕಂಪನಿಗಳು (ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ) ಕರಡು

### ಕಾಯಿದೆಯಿಂದ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಡುವ ನೆಗೋಷಿಯೇಬಲ್ ಇನ್‌ಸ್ಟ್ರುಮೆಂಟ್‌ಗಳ ವಿಧಗಳು
* ಪ್ರಾಮಿಸರಿ ಟಿಪ್ಪಣಿ
* ವಿನಿಮಯ ಮಸೂದೆ
* ಚೆಕ್

## ರಚನೆ
ಈ ಕಾಯಿದೆಯು ೧೭ ಅಧ್ಯಾಯಗಳಾಗಿ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾದ ೧೪೮ ವಿಭಾಗಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು ಅವು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿವೆ:

## ಇತ್ತೀಚಿನ ಶಾಸನ
ಚೆಕ್‌ನ ಮೌಲ್ಯದ ಕರೆನ್ಸಿಯನ್ನು ಸಾಗಿಸುವ ಬದಲು ಚೆಕ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಸಣ್ಣ ಕಾಗದದ ತುಂಡನ್ನು ಒಯ್ಯಲು ನಾವು ಬಯಸುತ್ತೇವೆ. ೧೯೮೮ ಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ತನ್ನ ಖಾತೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಹಣವಿಲ್ಲದೆ ಚೆಕ್ ನೀಡುವುದನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸಲು ಯಾವುದೇ ಅವಕಾಶವಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಅಪಮಾನಗೊಂಡ ಚೆಕ್‌ಗೆ ನಾಗರಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಇರುತ್ತದೆ. ನೆಗೋಷಿಯೇಬಲ್ ಇನ್‌ಸ್ಟ್ರುಮೆಂಟ್‌‌ನ ಸುಸ್ತಿದಾರರ ವಿರುದ್ಧ ತ್ವರಿತ ಮತ್ತು ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು, ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಣಕಾಸು ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ನೆಗೋಷಿಯೇಬಲ್ ಇನ್‌ಸ್ಟ್ರುಮೆಂಟ್‌‌ ಕಾನೂನುಗಳು (ತಿದ್ದುಪಡಿ) ಕಾಯ್ದೆ, ೧೯೮೮ (ಅಧ್ಯಾಯ ೧೭ ರ ಸೇರ್ಪಡೆ) ಯೊಂದಿಗೆ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ನೆಗೋಷಿಯೇಬಲ್ ಇನ್‌ಸ್ಟ್ರುಮೆಂಟ್‌‌ ಕಾಯ್ದೆ, ೧೮೮೧ ರಲ್ಲಿ ದಂಡದ ಅಪರಾಧಿ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. 

ಈ ನಿಬಂಧನೆಗಳನ್ನು ಕಾಯ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸುವುದರೊಂದಿಗೆ, ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಸುಧಾರಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ಅವಮಾನದ ನಿದರ್ಶನಗಳು ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ. ಆದರೆ, ಕಾಯ್ದೆಯ ವಿವಿಧ ನಿಬಂಧನೆಗಳ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ಗಳು ವಿಭಿನ್ನ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಅನ್ವಯಿಸಿದ್ದರಿಂದ, ಇದು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಜಟಿಲಗೊಳಿಸಿತು ಮತ್ತು ಸಂಕೀರ್ಣಗೊಳಿಸಿತು. ಆದರೆ, ಭಾರತದ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಪುಗಳ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತದೆ

ಲೋಪದೋಷಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಸಂಸತ್ತು ನೆಗೋಷಿಯೇಬಲ್ ಇನ್‌ಸ್ಟ್ರುಮೆಂಟ್‌‌ (ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ನಿಬಂಧನೆಗಳು) ಕಾಯ್ದೆ, ೨೦೦೨ (೨೦೦೨ ರ ೫೫) ಅನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿತು. ಈ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆಯು ಮೂಲ ಕಾಯ್ದೆಯ ವಿವಿಧ ಅಂಗಗಳನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವ ೧೪೩ ರಿಂದ ೧೪೭ ರವರೆಗೆ ಐದು ಹೊಸ ವಿಭಾಗಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೂಲಕ ಚೆಕ್ ತಿರುಚುವಿಕೆಯನ್ನು ಸಹ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆಯು ೬ ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೦೩ ರಂದು ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿತು. 

## ಪರಿಶೀಲನೆ ಮತ್ತು ಸುಧಾರಣೆ
ಜೂನ್ ೨೦೨೦ ರಲ್ಲಿ, ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವಾಲಯವು ನೆಗೋಷಿಯೇಬಲ್ ಇನ್‌ಸ್ಟ್ರುಮೆಂಟ್‌ ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ ೧೩೮ ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಚೆಕ್ ಬೌನ್ಸ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ವೈಟ್-ಕಾಲರ್ ಅಪರಾಧಗಳನ್ನು ಅಪರಾಧಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಲು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿತು.  ಈ ಪ್ರಸ್ತಾಪವನ್ನು ಕಾನ್‌ಫಿಡರೇಷನ್ ಆಫ್ ಆಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ಟ್ರೇಡರ್ಸ್ (ಸಿಎಐಟಿ), ಇಂಡಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಸ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ಮತ್ತು ಫೈನಾನ್ಸ್ ಇಂಡಸ್ಟ್ರಿ ಡೆವೆಲಪ್‌ಮೆಮ್ತ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ (ಎಫ್ಐಡಿಸಿ) ಮತ್ತು ಫೆಡರೇಷನ್ ಆಫ್ ಇಂಡಸ್ಟ್ರಿಯಲ್ ಆಂಡ್ ಕಮರ್ಷಿಯಲ್ ಆರ್ಗನೈಸೇಷನ್ (ಎಫ್ಐಸಿಒ) ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಘಗಳು ವಿರೋಧಿಸಿವೆ. 

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
## ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿ
*N.I.A (Mobile Friendly)

ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಗುಣಮಟ್ಟ ಸುಧಾರಣೆ