ಕಲೆ ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿ

ಭಾರತದ, ದಕ್ಷಿಣ ರಾಜ್ಯ ಕರ್ನಾಟಕ, ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಕಲೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ತನ್ನ ದೀರ್ಘ ಇತಿಹಾಸ ಸೇರಿದಂತೆ ಸ್ಥಳೀಯ ವೈವಿಧ್ಯಮಯವಾದ ಭಾಷಾ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಜನಾಂಗೀಯತೆ ರಾಜ್ಯದ ವಿವಿಧ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಗೆ ಅಪಾರವಾದ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ನೀಡಿದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ ಕರ್ನಾಟಕ ಕನ್ನಡಿಗರಿಗೆ, ತುಳು ಮಾತನಾಡುವವರಿಗೆ, ಕೊಡವರು ಮತ್ತು ಕೊಂಕಣಿಗಳ ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅವರು ತಮ್ಮನ್ನು ಕನ್ನಡಿಗರೆಂದೇ ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಾರೆ. ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಬೌದ್ಧರು ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧಿ ಬುಡಕಟ್ಟು ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಜನಾಂಗೀಯ ಗುಂಪುಗಳ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ  ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜಾನಪದ ಕಲೆ, ಸಂಗೀತ, ನೃತ್ಯ, ನಾಟಕ, ಕಥೆ ಹೇಳುವ ಸಂಚಾರೀ ತಂಡಗಳು ಇತ್ಯಾದಿ ಗಳನ್ನೂ ಕೂಡಿದೆ. ಯಕ್ಷಗಾನ, ಒಂದು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಜಾನಪದದ ಪ್ರಮುಖ ನಾಟಕೀಯ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ  ಒಂದಾಗಿದೆ ಇದು ಒಂದು ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ವೈವಿದ್ಯಮಯ ಕಲೆಗಳನ್ನೋಳಗೊಂಡ  ಕರಾವಳಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಕಲೆಯಾಗಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಸಮಕಾಲೀನ ರಂಗಮಂದಿರ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಗುಬ್ಬಿ ವೀರಣ್ಣ ನಾಟಕ ಕಂಪನಿ ಮೂಲಕ ಶುರುವಾದರೂ ಅದರ ಅಡಿಪಾಯ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡ ನೀನಾಸಂ, ರಂಗ ಶಂಕರ ಮತ್ತು ರಂಗಾಯಣ ನಂತಹ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ. ವೀರಗಾಸೆ, ಕಂಸಾಳೆ  ಮತ್ತು ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತ ಎಂಬ  ಜನಪ್ರಿಯ ನೃತ್ಯ ಪ್ರಕಾರಗಳಿವೆ. ಭರತನಾಟ್ಯ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕ ಪ್ರಾಯೋಜಕತ್ವ ಹೊಂದಿದೆ.

## ಸಂಗೀತ
ಕರ್ನಾಟಕ ಹಿಂದೂಸ್ಥಾನಿ ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಿಕ್ ಗಾಯಕರು ಎರಡರಲ್ಲು ಸಮಕಾಲಿನ ಏಳಿಗೆ ಕಂಡಿರುವ ಏಕೈಕ ಭಾರತೀಯ ರಾಜ್ಯವಾಗಿದೆ. ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಶಾಸ್ತ್ರಿಯ ಸಂಗೀತ ಚಿರಪರಿಚಿತ.

## ಕರ್ನಾಟಕ
ವೈಷ್ಣವ ಪಂಗಡದ ಏರಿಕೆ ಮತ್ತು ಹರಿದಾಸ ಚಳುವಳಿಗಳಿಂದ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಪುರಂದರದಾಸರಂತಹ ಮಹಾನ್ ದಾಸರು ಅವರ ಆಡು ಭಾಷೆ, ತಿಳಿಯಾದ ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ತಾತ್ವಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆಗಳನ್ನೋಳಗೊಂಡ ಪದಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೆ ಚಿರಪರಿಚಿತರಾದರು. ಮಧ್ಯಯುಗದಲ್ಲಿ ಇತರ ಹರಿದಾಸರು ಹಲವಾರು ದೇವರ ನಾಮ ರಚಿಸಿದರು ಅವರುಗಳಲ್ಲಿ ಕನಕದಾಸ, ರಾಜಗುರುಗಳಾದ, ಜಯತೀರ್ಥ, ಶ್ರೀಪಾದರಾಯ, ವದಿರಜತಿರ್ಥ ಇತ್ಯಾದಿ, ಎಂದು. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಚೀನ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಸಂಯೋಜಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿ ಅಲೆಮಾರಿಯಂತೆ ಸಂತ ಪುರಂದರ ದಾಸರು 75,000- 475000 ಸಂಯೋಜನೆ ಸಂಸ್ಕೃತ ಮತ್ತು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ್ದು ಇಂದು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ  ಕೆಲವು ನೂರು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ ಇವರು ಮುಂದಿನ ತ್ಯಾಗರಾಜರ  ರೀತಿಯ ಸಂಯೋಜಕರಿಗೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿಯ ಮೂಲವಾದರು ಪುರಂದರದಾಸರು  ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಅವರನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತಾ ಪಿತಾಮಹ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ  ಪುರಂದರ ದಾಸರು ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಕ್ರೋಡೀಕರಿಸಿ ಮತ್ತು ಸರಳೆ, ಜಂಟಿ,  ದಾಟುವರಿಸೈಗೆ, ಅಲಂಕಾರ, ಗೀತೆ  ಹೀಗೆ ಮತ್ತು  ಅನೇಕ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ವಿಕಾಸದ ಮೂಲಕ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ ಬೋಧನೆ ಕ್ರಮವನ್ನು ಭದ್ರಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು ಈ ಕಲಾ ಪ್ರಕಾರ ಔಪಚಾರಿಕ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಶ್ರುತಪಡಿಸುವ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ನಿಗದಿಮಾಡಿದರು. ನಂತರ   ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ 17 ಮತ್ತು 18 ನೇ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ, ಹರಿದಾಸ ಚಳುವಳಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಸಂಗೀತಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ವಿಜಯ ದಾಸ, ಗೋಪಾಲದಾಸ, ಜಗನ್ನಾಥದಾಸ ಎಂಬ ಹರಿದಾಸರು  ಭಕ್ತಿ ಸಂತರ ಒಂದು ವಿಶಾಲವಾದ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಒಂದಿಬ್ಬರಷ್ಟೇ.

## ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ 
ಕರ್ನಾಟಕ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾನಗಳಿಸಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕದ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತಗಾರರು ಹಲವಾರು ಜನ ಕಾಳಿದಾಸ್ ಸನ್ಮಾನ್, ಪದ್ಮಭೂಷಣ ಮತ್ತು ಪದ್ಮವಿಭೂಷಣ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದರೆ. ಕೆಲವು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಂಗೀತಗಾರರು ಗಂಗೂಬಾಯಿ ಹಾನಗಲ್, ಪುಟ್ಟರಾಜ ಗವಾಯಿಗಳು, ಪಂಡಿತ್ ಭೀಮಸೇನ್ ಜೋಷಿ, ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ಮನ್ಸೂರ್, ಬಸವರಾಜ ರಾಜಗುರು ಸವಾಯಿ ಗಂಧರ್ವರು ಹಾಗೂ ಕುಮಾರ್ ಗಂಧರ್ವ. ಕರ್ನಾಟಕ ಕೆಲವು ಉತ್ತಮ ತಬಲಾ ಕಲಾವಿದರನ್ನು ಕೂಡ ಹೊಂದಿದೆ. ಅವರುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಪಂಡಿತ್ ರವೀಂದ್ರ ಯಾವಗಲ್, ಪಂಡಿತ್ ಉದಯರಾಜ್ ಕರ್ಪೂರ್, ಪಂಡಿತ್ ರಘುನಾಥ್ ನಾಕೋಡ್, ಹಾಗೆ ಹಾರ್ಮೋನಿಯಂ ಪ್ರತಿಪಾದಕರಾಗಿ ಕೆಲವು ಸುಪ್ರಸಿದ್ದ ವಾದಕರಲ್ಲಿ ರಮಭು ಬಿಜಪುರೆ, ಪಂಡಿತ್. ವಸಂತ್ ಕನಕಪುರ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

## ಯಕ್ಷಗಾನ 
ಯಕ್ಷಗಾನ ನೃತ್ಯ ನಾಟಕ ಪ್ರಕಾರವಾದ ಕರಾವಳಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ನಾಟಕೀಯ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಜಾನಪದ ಹಾಗೂ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಸಮ್ಮಿಳನ ಯಕ್ಷಗಾನ ಕಲೆಯ ಒಂದು ಅನನ್ಯ ರೂಪ. ಹಿಂಡು ವಸ್ತ್ರಗಳು, ಸಂಗೀತ, ನೃತ್ಯ, ಹಾಡುಗಾರಿಕೆ, ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಸಂವಾದಗಳನ್ನು ಹಾರಾಡುತ್ತ ಸಂಯೋಜನೆ ಮಾಡುವ ಕಲೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತ ಪ್ರದರ್ಶಕರಲ್ಲಿ ಶಂಭು ಹೆಗ್ಡೆ, ಚಿಟ್ಟಾಣಿ  ರಾಮಚಂದ್ರ ಹೆಗ್ಡೆ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ. ಯಕ್ಷಗಾನ ಮತ್ತು ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯ ನೃತ್ಯ ರೂಪಗಳಾಗಿದೆ. ಗಮಕ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ ಆಧರಿಸಿರುವ ಒಂದು ಅನನ್ಯ ಸಂಗೀತ ರೂಪ.

## ಚಿತ್ರಕಲೆ 
ಬಂಗಾಳ ಪುನರುಜ್ಜೀವನವದ ಜೊತೆಗೆ ಚಿತ್ರಕಲೆಯ ರವಿ ವರ್ಮ ಶಾಲೆಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಭಾವ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಕಲೆಯ ಮೈಸೂರು ಶಾಲೆಯ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಕೃಷ್ಣರಾಜ ಒಡೆಯರ್ III ನೇ ಸುಂದರಯ್ಯ, ತಂಜಾವೂರು ಕೊಂಡಯ್ಯ ಮತ್ತು ಅಳಸಿನ್ರಯ್ಯ ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಾರರನ್ನು ಪೋಷಿಸಿದರು. ಕೃಷ್ಣರಾಜ ಒಡೆಯರ್ iv ಕೆ ವೆಂಕಟಪ್ಪ, ಕೇಶವಯ್ಯ, ವೈ ನಾಗರಾಜು, ವೈ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯ ರಾಜು ಪಾವಂಜೆ ಮತ್ತು ಕಮದೊಲ್ಲಿಯವರನ್ನು   ಪೋಷಿಸಿದರು. ಚಾಮರಾಜೇಂದ್ರ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಸ್ಥೆ, ಜಗನ್ಮೋಹನ್ ಆರ್ಟ್ ಗ್ಯಾಲರಿ ಮತ್ತು ವೆಂಕಟಪ್ಪ ಆರ್ಟ್ ಗ್ಯಾಲರಿ (ಸಿಟಿಐ-ಪ್ರಸ್ತುತ ಚಾಮರಾಜೇಂದ್ರ ಅಕಾಡೆಮಿ ವಿಷುಯಲ್ ಆರ್ಟ್ಸ್-ಕಾವ ಬದಲಿಸಲಾಗಿದೆ) ಈ ಉಚ್ಛ್ರಾಯ ನೆನಪಿನ ಪತ್ರವಾಗಿದೆ. ಚಿತ್ರಕಲಾ ಪರಿಷತ್ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ  ಜಾನಪದ ಮತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕಲೆ, ದೃಶ್ಯ ಕಲೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕೆ ಮೀಸಲಾಗಿರುವ ವಿಶೇಷವಾದ ಸಂಘಟನೆ ಆಗಿದೆ.

ಉತ್ಸವ ರಾಕ್ ಗಾರ್ಡನ್, ಶಿಗ್ಗಾಂವ ತಾಲ್ಲೂಕು, ಹಾವೇರಿ ಜಿಲ್ಲೆ, ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಕರ್ನಾಟಕ ಗ್ರಾಮೀಣ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಸೃಜನಶೀಲ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳ ಚಿತ್ರಿಸುವ ಲೆಕ್ಕವಿಲ್ಲದಷ್ಟು ಶಿಲ್ಪಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಒಂದು ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ ಬಳಿ ಇರುವ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣವಾಗಿದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು