ಬಾಷ್ಪೀಕರಣ (ಆವಿಯಾಗುವಿಕೆ)

**ಬಾಷ್ಪೀಕರಣ** ವು ಒಂದು ದ್ರವ ಪದಾರ್ಥದ ಆವಿಯಾಗುವಿಕೆಯ ಒಂದು ವಿಧ, ಅದು ಒಂದು ದ್ರವ ಪದಾರ್ಥದ ಮೇಲ್ಮೈಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಇನ್ನೊಂದು ವಿಧದ ಆವಿಯಾಗುವಿಕೆಯೆಂದರೆ ಕುದಿಯುವಿಕೆ, ಅದು ಮೇಲ್ಮೈಯಲ್ಲಿ ಬದಲಾಗಿ ದ್ರಪದಾರ್ಥದ ಪೂರ್ತಿ ಸಮೂಹದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಬಾಷ್ಪೀಕರಣವೂ ಕೂಡ ನೀರಿನ ಚಕ್ರದ ಒಂದು ಭಾಗ.

ಬಾಷ್ಪೀಕರಣವು ಮಜಲಿನ ಪರಿವರ್ತನೆಯ ಒಂದು ವಿಧ; ಇದು ಒಂದು ದ್ರವದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರುವ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ನೀರು) ಸಣ್ಣಕಣಗಳು ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತವಾಗಿ ಅನಿಲವಾಗುವ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ನೀರಿನ ಆವಿ) ಒಂದು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದೆ.   ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ, ಒಂದು ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದ ಅನಿಲಕ್ಕೆ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ, ಒಂದು ಪದಾರ್ಥದಿಂದ ದ್ರವವು ಹಂತಹಂತವಾಗಿ ಅದೃಶ್ಯವಾಗುವುದು ಕಂಡುಬರುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಬಾಷ್ಪೀಕರಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ.    ಆದಾಗ್ಯೂ ಆವಿಯಾಗುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಬಾಷ್ಪೀಕರಣಗಳು ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಒಂದೇ ರೀತಿಯಾದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳಲ್ಲ. 

ಸರಾಸರಿಯಾಗಿ, ನೀರಿನ ಒಂದು ಗ್ಲಾಸ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಣ್ಣಕಣಗಳು ದ್ರವದಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬೇಕಾಗುವಷ್ಟು ತಾಪದ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಸಾಕಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದ ತಾಪದ ಜೊತೆಗೆ, ದ್ರವವು ವೇಗವಾಗಿ ಆವಿಯಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ (ಕುದಿಯುತ್ತಿರುವ ಬಿಂದುವನ್ನು ನೋಡಿ). ಸಣ್ಣಕಣಗಳು ಘರ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗ, ಅವುಗಳು ಹೇಗೆ ಘರ್ಷಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ವಿಭಿನ್ನವಾದ ಪ್ರಮಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಪರಸ್ಪರ ವಿನಿಮಯ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಕೆಲವು ವೇಳೆ ಈ ವಿನಿಮಯವು ಮೇಲ್ಮೈಯ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವ ಸಣ್ಣಕಣಕ್ಕೆ ಕೇವಲ ಒಂದು-ಬದಿಯದ್ದಾಗಿರುವ ಕಾರಣದಿಂದ ಅದು ಆವಿಯಾಗಲು ಬೇಕಾಗುವ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಪರ್ಯವಸಾನಗೊಳ್ಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.

ಒಂದು ನೀಡಲ್ಪಟ್ಟ ಅನಿಲದಲ್ಲಿ ನೀಡಲ್ಪಟ್ಟ ತಾಪಮಾನದಲ್ಲಿ ಗೋಚರವಾಗಿ ಆವಿಯಾಗಲ್ಪಡದ ದ್ರವಪದಾರ್ಥಗಳು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಕೋಣೆಯ ಉಶ್ಣಾಂಶದಲ್ಲಿ ಅಡಿಗೆ ಎಣ್ಣೆ) ಒಂದು ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಪರಸ್ಪರ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ವಿನಿಮಯ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳದ ಸಣ್ಣಕಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ, ಅಂದರೆ ಪುನರಾವರ್ತಿತವಾಗಿ ಒಂದು ಸಣ್ಣಕಣಕ್ಕೆ ಅದು ಆವಿಯಾಗಿ ಬದಲಾಗಲು ಬೇಕಾದಂತಹ ತಾಪದ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡುವ ಸಣ್ಣಕಣಗಳನ್ನು ಅವು ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ.  ಆದಾಗ್ಯೂ, ಈ ದ್ರಪದಾರ್ಥಗಳು ಆವಿಯಾಗುವಂತಹ *ಪದಾರ್ಥಗಳಾಗಿರುತ್ತವೆ*. ಇದು ಏಕೆಂದರೆ ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಹೆಚ್ಚು ನಿಧಾನವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಆದ್ದರಿಂದ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಗೋಚರವಾಗುವಂತದ್ದಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಬಾಷ್ಪೀಕರಣವು ನೀರಿನ ಚಕ್ರದ ಒಂದು ಅತಿ ಮುಖ್ಯವಾದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಸೌರ ಶಕ್ತಿಯು ಸಮುದ್ರಗಳಿಂದ, ಸರೋವರಗಳಿಂದ, ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿರುವ ತೇವಾಂಶಗಳಿಂದ, ಮತ್ತು ನೀರಿನ ಇತರ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಬಾಷ್ಪೀಕರಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಜಲಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ, ಬಾಷ್ಪೀಕರಣ ಮತ್ತು ಉತ್ಸರ್ಜನ (ಅದು ಗಿಡದ ತೊಗಟೆಯೊಳಗಿನ ಬಾಷ್ಪೀಕರಣವನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ)ಗಳು ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಬಾಷ್ಪೀಉತ್ಸರ್ಜನ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಯಾವಾಗ ನೀರು ಗಾಳಿಗೆ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆಯೋ ಆಗ ಬಾಷ್ಪೀಕರಣವು ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ದ್ರವ ಸಣ್ಣಕಣಗಳು ನೀರಿನ ಆವಿಗೆ ಬದಲಾಯಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆಯೋ ಆಗ ಅವು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತ ಹೋಗುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಮೋಡಗಳ ಸೃಷ್ಟಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ.

## ಸಿದ್ಧಾಂತ 
ದ್ರವದಲ್ಲಿರುವ ಅಣುಗಳು ಆವಿಗೊಳ್ಳಲು, ಅವು ಮೇಲ್ಮೈ ಹತ್ತಿರ ನೆಲೆಗೊಂಡಿರಬೇಕು, ಸರಿಯಾದ ದಿಕ್ಕಿನೆಡೆಗೆ ಚಲಿಸುತ್ತಿರಬೇಕು, ಮತ್ತು ದ್ರವದ-ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಅಂತರ್ ಅಣು ಬಲಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಿ ಹೊರಬರಲು ಸಾಕಷ್ಟು ಚಲನಾಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರಬೇಕು. ಈ ಮಾನದಂಡವನ್ನು ಕೇವಲ ಅತ್ಯಲ್ಪ ಭಾಗದ ಅಣುಗಳು ಮಾತ್ರ ತಲುಪಲು ಸಾಧ್ಯ, ಆದ್ದರಿಂದ ಆವೀಕರಣ ಪ್ರಮಾಣ ಕೂಡ ಮಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅಣುವಿನ ಚಲನಾಶಕ್ತಿಯು ಅದರ ಉಷ್ಣತೆಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ತಾಪವು ಹೆಚ್ಚಾದಂತೆ ಆವೀಕರಣವು ತೀವೃಗತಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವುದು. ವೇಗ-ಚಲಿಸುವ ಅಣುಗಳು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ, ಉಳಿದ ಅಣುಗಳು ಕಡಿಮೆ ಮಟ್ಟದ ಚಲನಾ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಅಂತೆಯೇ ದ್ರವದ ಉಷ್ಣಾಂಶವು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಚಮತ್ಕಾರವನ್ನು ಆವೀಕರಿಸುವ ಶೀತಕ ಎಂದು ಕೂಡ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಆವಿಯಾಗುವ ಬೆವರು ಮನುಷ್ಯನ ಶರೀರವನ್ನು ತಣ್ಣಗಾಗಿಸುತ್ತದೆ.
ಆವೀಕರಣವು, ಅನಿಲರೂಪ ಮತ್ತು ದ್ರವ ಸ್ಥಿತಿಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಅಧಿಕ ಒತ್ತಡದ ಹಬೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ ದ್ರವಗಳಲ್ಲಿ ಉಚ್ಚ ಹರಿವು ಪ್ರಮಾಣದೊಂದಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ವೇಗವಾಗಿ ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಅಗಸನಲ್ಲಿ  ತೊಳೆದ ಬಟ್ಟೆಗಳು ಸ್ತಬ್ಧ ದಿನಕ್ಕಿಂತ ಗಾಳಿಬೀಸುವ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಬಹು ಬೇಗ ಒಣಗುವುದು (ಆವೀಕರಣದಿಂದ). ಆವೀಕರಣಕ್ಕೆ ಮೂರು ಮೂಲ ಅಂಶಗಳೆಂದರೆ ಬಿಸಿ, ತೇವ ಮತ್ತು ವಾಯು ಚಲನೆ.

ಅಣುವಿನ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ, ದ್ರವ ರೂಪ ಮತ್ತು ಆವಿ ರೂಪದ ಮಧ್ಯೆ ಯಾವುದೇ ಖಚಿತವಾದ ಪರಿಮಿತಿಯಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ, ತಿಳಿಯಲಾಗದ ಸ್ತರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ನೂಡ್‌ಸನ್ ಪದರವಿದೆ. ಯಾಕೆಂದರೆ, ಈ ಪದರವು ಕೆಲವೇ ಕೆಲವು ಅಣುಗಳಷ್ಟು ದಪ್ಪವಾಗಿದೆ, ಬರಿಗಣ್ಣಿಗೆ ಗೋಚರಿಸುವ ಮಾನದಂಡದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಅಂತರ್‌ಸಂಪರ್ಕ ಪ್ರಸರಣ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು.

### ಆವೀಕರಣ ಸಮತೋಲನ 
ಒಂದು ವೇಳೆ ಮುಚ್ಚಿದ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಆವೀಕರಣ ನಡೆದರೆ, ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡ ಅಣುಗಳು ದ್ರವದ ಮೇಲೆ ಆವಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಶೇಖರಣೆಗೊಳ್ಳುವವು.  ಹಲವು ಅಣುಗಳು ಹಿಂತಿರುಗಿ ದ್ರವವನ್ನು ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುವವು, ಹಿಂತಿರುಗುವ ಅಣುಗಳು ಹೆಚ್ಚಾದಂತೆ ಆವಿಯ ಸಾಂದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಒತ್ತಡ ಹೆಚ್ಚಾಗುವುದು. ಯಾವಾಗ ಅಣುಗಳ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಹಾಗೂ ಹಿಂತಿರುಗುವ ಕ್ರಿಯೆಯು ಸಮತೋಲನವನ್ನು ತಲುಪುತ್ತದೆಯೋ,

ಅಳೆಯುವಿಕೆಗಳ ಪ್ರಮಾಣ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ 30ಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆಯಿಂದ 30ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಇರುತ್ತದೆ.

## ಅನ್ವಯಿಸುವಿಕೆಗಳು 
ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಬಟ್ಟೆ ಒಣಗಿಸುವ ತಂತಿಯ ಮೇಲೆ ಒಣಗಿಸಿದಾಗ, ವಾತಾವರಣದ ಉಷ್ಣತೆ ನೀರಿನ ಕುಡಿಯುವ ಬಿಂದುವಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಇದ್ದಾಗಲೂ ಸಹ ನೀರು ಆವಿಯಾಗುತ್ತದೆ.

ಕಡಿಮೆ ಆರ್ದ್ರತೆ, ಉಷ್ಣತೆ (ಸೂರ್ಯನ ಶಾಖ), ಮತ್ತು ಗಾಳಿ ಈ ಎಲ್ಲ ಅಂಶಗಳಿಂದ ಇದು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಆಗುತ್ತದೆ.

ಬಟ್ಟೆ ಒಣಗಿಸುವ ಯಂತ್ರದಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಆವಿಗೊಳಿಸಲು ಬಿಸಿ ಗಾಳಿಯನ್ನು ಬಟ್ಟೆಯ ಮಧ್ಯ ಹಾಯಿಸುತ್ತಾರೆ.

### ದಹನ ಆವೀಕರಣ  
ದಹನ ಕೊಠಡಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಸಿ ಅನಿಲದೊಂದಿಗೆ ಮಿಶ್ರಗೊಂಡ ಶಾಖವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದರ ಮೂಲಕ ಇಂಧನ ಹನಿಗಳು ಆವಿಯಾಗುತ್ತವೆ.

ದಹನ ಕೊಠಡಿಯ ಯಾವುದೇ ಶಾಖವನ್ನು ತಡೆಯುವ ಗೋಡೆಯ ವಿಕಿರಣದಿಂದ ಸಹ ಶಾಖವನ್ನು (ಶಕ್ತಿ) ಪಡೆಯಬಹುದು.

### ಪದರ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗುವಿಕೆ  
 ದ್ರವ್ಯದ ಆವಿಯಾಗುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಅದು ಅಧಃಸ್ತರವಾಗಿ ಸಾಂದ್ರೀಕರಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ತೆಳುವಾದ ಪದರ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗುತ್ತದೆ.

## ಇವನ್ನೂ ನೋಡಿ 
* ಬಾಷ್ಪಮಾಪಕ (ಆವಿಮಾಪಕ)
* ಹರಳೀಕರಣ
* ಉಪ್ಪುಹಿಂಗಿಸುವಿಕೆ
* ಶುದ್ಧೀಕರಣ
* ಒಣಗಿಸುವಿಕೆ
* ಬಾಷ್ಪೀಕರಣ ಕೋಶ
* ಬಾಷ್ಪೀಉತ್ಸರ್ಜನ
* ಹೊಳಪು ಬಾಷ್ಪೀಕರಣ
* ಆವೀಕರಣದ ಶಾಖ
* ಅಂತರ್ಗತ ತಾಪ
* ಬಾಣಲೆಯ ಬಾಷ್ಪೀಕರಣ
* ಉತ್ಸರ್ಜನ

## ಆಕರಗಳು 
*  ಬಾಷ್ಪೀಕರಣದ ಮೂಲಕ ಚಿತ್ರಪಟಲದ ಸಂಗ್ರಹದ ಒಂದು ವಿಶೇಷವಾದ ವಿಸ್ತೃತ ವಿಚಾರ ವಿನಿಮಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ

## ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 
* ನೀರಿನ ಬಾಷ್ಪೀಕರಣ 

ವರ್ಗ:ವಾತಾವರಣದ ಉಷ್ಣಬಲ ವಿಜ್ಞಾನ
ವರ್ಗ:ಮೂಲ ಪವನಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಷಯಗಳು ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಮಾನ
ವರ್ಗ:ಬೌತಿಕ ವಿಜ್ಞಾನ
ವರ್ಗ:ಮಜಲಿನ ಬದಲಾವಣೆಗಳು
ವರ್ಗ:ತೆಳುವಾಗಿರುವ ಚಿತ್ರಪಟಲಗಳ ಸಂಗ್ರಹ