ಮಾ ಶೂಲಿನಿ

ವರ್ಗ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಸಂಪಾದನೋತ್ಸವ ೨೦೨೬ ಸ್ಪರ್ಧಾ ಲೇಖನ

ಶೂಲಿನಿ, (ಸಂಸ್ಕೃತ ಶುಲಿನಿ) ದುರ್ಗಾ ಅಥವಾ ಪಾರ್ವತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ರೂಪವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ದೇವಿ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಮಾ ಶೂಲಿನಿ (ಮಹಾಶಕ್ತಿ) -ರೂಪ ಮತ್ತು ರೂಪರಹಿತ, ಜ್ಞಾನ, ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆ, ಸೃಷ್ಟಿ, ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ವಿನಾಶದ ಮೂಲವಾಗಿದೆ. ಅವಳು ಪರಾಶಕ್ತಿ ಅಥವಾ ಶಿವನ ಶಕ್ತಿ.

ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣುವಿನ ನಾಲ್ಕನೇ ಅವತಾರವಾದ ನರಸಿಂಹ ಅಶಿಸ್ತಿನ ರಾಕ್ಷಸ ರಾಜ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುವನ್ನು ಕೊಂದ ನಂತರ ತನ್ನ ಕೋಪವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಆತ ಇಡೀ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡಕ್ಕೆ ಬೆದರಿಕೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದನು. ಆದ್ದರಿಂದ, ನರಸಿಂಹನನ್ನು ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಶಿವನು ಶರಭ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟನಾದನು. ನರಸಿಂಹನನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸಲು ಶಿವನ ಆಶೀರ್ವಾದದಿಂದ ಶೂಲಿನಿಯೂ ಸಹ ಪ್ರಕಟಳಾದಳು. 

ಮಾ ಶೂಲಿನಿಯನ್ನು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿ ಶೂಲಿನಿ ದುರ್ಗಾ, **ಶಿವಾನಿ** ಮತ್ತು **ಸಲೋನಿ** ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇವಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದುರ್ಗಾ ಮತ್ತು ಪಾರ್ವತಿ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. 

ಆಕೆ ಕುಲ ದೇವಿಯೂ (ಸೋಲನ್ ಜನರ ಕುಟುಂಬದ ದೇವತೆ) ಹೌದು.

## ಮಾ ಶೂಲಿನಿಯ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಅಥವಾ ಅವತಾರ 
ವಿಷ್ಣುವು ತನ್ನ ಭಕ್ತನಾದ ಪ್ರಹ್ಲಾದನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ನರಸಿಂಹ ರೂಪವನ್ನು ತಾಳಿದನು. ಇದು ವಿಷ್ಣುವಿನ ನಾಲ್ಕನೇ ಅವತಾರವಾಗಿತ್ತು. ನರಸಿಂಹನು ಅರ್ಧ ಮನುಷ್ಯ ಮತ್ತು ಅರ್ಧ ಸಿಂಹವಾಗಿದ್ದು, ಮನುಷ್ಯನಂತಹ ಮುಂಡ ಮತ್ತು ಕೆಳ ದೇಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದನು, ಸಿಂಹದಂತಹ ಮುಖ ಮತ್ತು ಉಗುರುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದನು.

 ನರಸಿಂಹನು ಹಿರಣ್ಯಕಶ್ಯಪ ಎಂಬ ರಾಕ್ಷಸನನ್ನು ಕೊಂದ ನಂತರ, ದೈವ ದೇವರುಗಳಿಗೆ  ಅವನ ಕೋಪವನ್ನು ಶಾಂತಗೊಳಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ನರಸಿಂಹನು ವಿನಾಶದ ಅಲೆ ಆರಂಭಿಸಿದನು, ಮತ್ತು ಯಾರೂ ಅವನನ್ನು ಶಾಂತಗೊಳಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಇದನ್ನು ನೋಡಿದ ಶಿವನು ನರಸಿಂಹ ದೇವರನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದನು. ಹೀಗೆ ಶಿವನು ನರಸಿಂಹವನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸಲು ಶರಭ, ಸರಬೇಶ್ವರನ ಅವತಾರವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದನು. ಈ ರೂಪವು ಭಾಗಶಃ ಪಕ್ಷಿ ಮತ್ತು ಭಾಗಶಃ ಸಿಂಹವಾಗಿತ್ತು, ಮತ್ತು ಇದನ್ನು **ಶರಬೇಶ್ವರಮೂರ್ತಿ** ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. 

ಶರಭ ಎಂಟು ಕಾಲಿನ ಪ್ರಾಣಿಯಾಗಿದ್ದು, ಸಿಂಹ ಅಥವಾ ಆನೆಗಿಂತ ಬಲಶಾಲಿಯಾಗಿದ್ದನು ಮತ್ತು ಸಿಂಹವನ್ನು ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿದ್ದನು.

ಪಾರ್ವತಿ ದೇವಿಯು ನಂತರ ಮಾ ಶೂಲಿನಿ ಆಗಿ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡು ಶರಭೇಶ್ವರನ ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಳು. ಆಕೆ ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣದವಳು-ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಆಕೆಯನ್ನು ಸಲೋನಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವಳು 'ಶೂಲ' ಎಂಬ ಆಯುಧವನ್ನು ಸಹ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡಿದ್ದಾಳೆ ಮತ್ತು ಆದ್ದರಿಂದ ಅವಳನ್ನು 'ಶೂಲ ಧಾರಿಣಿ' ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ-ಮತ್ತು ಇದು ಮಾ ಕಾಳಿ ಅಥವಾ ಮಾ ದುರ್ಗಾ ಅವರ ಒಂದು ರೂಪವಾಗಿದೆ. ಆಕೆಯನ್ನು **ಶೂಲಿನಿ ದುರ್ಗಾ** ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
thumb|342x342px
ಭಾರತದ ಅಣಬೆ ನಗರವಾದ  ಸೋಲನ್, ಅಲ್ಲಿರುವ ಶೂಲಿನಿ ದೇವಿಯ ಪವಿತ್ರ ದೇವಾಲಯದಿಂದ ತನ್ನ ಹೆಸರನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಈ ಅದ್ಭುತವಾದ **ಸೂಲಿನಿ ದೇವಿ** ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಜೂನ್ ಕೊನೆಯ ವಾರದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುವ ಶೂಲಿನಿ ಮೇಳಕ್ಕೆ ಈ ಪಟ್ಟಣ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.

ಶೂಲಿನಿ ದೇವಿಯ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುವ ಸೋಲನ್ ನ ಪೋಷಕ ದೇವತೆ ಅಂದರೆ ಮಾ ಶೂಲಿನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿಸಲಾಗಿರುವ ಈ ಉತ್ಸವವು, ಶೂಲಿನಿ ದೇವಿ ತನ್ನ ಅಕ್ಕನಿಗೆ ಮೂರು ದಿನಗಳ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ನೆನಪುಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ. ಸೋಲನ್ ನ ನಾಗರಿಕರು ಮತ್ತು ನೆರೆಹೊರೆಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರುವ ಭಕ್ತರು ಶೂಲಿನಿ ದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಸೇರುತ್ತಾರೆ.

ಅತಿಶಯವಾಗಿ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಪಲ್ಲಕ್ಕಿಯಲ್ಲಿ ಶೂಲಿನಿ ದೇವಿಯನ್ನು ಆಕೆಯ ದೇವಾಲಯದಿಂದ ಹೊರಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಮೆರವಣಿಗೆಯು ಸೋಲನ್ ನಗರದ ವಿವಿಧ ಸ್ಥಳಗಳ ಮೂಲಕ ಹಾದುಹೋಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಅದನ್ನು ಬಹಳ ಆಡಂಬರದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಂಬಾಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗಂಜ್ ಬಜಾರ್ ನಲ್ಲಿ ಮಾತಾ ದುರ್ಗಾ ದೇವಾಲಯವು, ಆಕೆಯ ಸಹೋದರಿ ದುರ್ಗಾ ದೇವಿಯ ವಾಸಸ್ಥಾನವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿರುವ, ಶೂಲಿನಿ ದೇವಿಯ ಅಂತಿಮ ತಾಣವಾಗಿದೆ. ಶೂಲಿನಿ ದೇವಿಯು ತನ್ನ ಸಹೋದರಿಯ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಮೂರು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ನಿಲ್ಲುತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ನಂತರ ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ನಿವಾಸಕ್ಕೆ ಮರಳುತ್ತಾಳೆ.

ತನ್ನದೇ ದೇವಾಲಯಕ್ಕೆ ಮರಳುವ ದೇವಿಯ ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ಶೂಲಿನಿ ಮೇಳದ ಕೊನೆಯ ದಿನದಂದು ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚು ವೈಭವ ಮತ್ತು ವೈಭವದಿಂದ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮೂರನೇ ದಿನ, ಹಬ್ಬವು ತನ್ನ ಪರಾಕಾಷ್ಠೆಯನ್ನು ತಲುಪುತ್ತದೆ. ಸೋಲನ್ ಭಕ್ತರ ಮತ್ತು ಸಂದರ್ಶಕರ ಮಹಾಪೂರದಿಂದ ತುಂಬಿದೆ ಮತ್ತು ಇಡೀ ಪಟ್ಟಣವು ಅತೀವ ಉತ್ಸಾಹ ಮತ್ತು ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ತುಂಬಿರುತ್ತದೆ.

ಶೂಲಿನಿ ಮೇಳವು ಸೋಲನ್ ನ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕತೆಯ ಸಾರವಾಗಿದೆ. 

## ಮಾ ಶೂಲಿನಿ ದೇವಾಲಯ 
; ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ

* ಸೋಲನ್ ಸೂಲಿನಿ ದೇವಿ ದೇವಾಲಯ

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ಜಾನಪದ ದೇವತೆಗಳು