ಫೋನ್ ಪೇ

ಫೋನ್ ಪೇ call now 6360278500 *(ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷೆ:PhonePe)* ಭಾರತದ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿ ಮತ್ತು ಹಣಕಾಸು ಸೇವೆಗಳ ಕಂಪನಿಯಾಗಿದ್ದು, ಭಾರತದ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಫೋನ್ ಪೇ ಅನ್ನು ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೧೫ ರಲ್ಲಿ ಸಮೀರ್ ನಿಗಮ್, ರಾಹುಲ್ ಚಾರಿ ಮತ್ತು ಬುರ್ಜಿನ್ ಎಂಜಿನಿಯರ್ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಏಕೀಕೃತ ಪಾವತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ(ಯುನಿಫೈಡ್ ಪೇಮೆಂಟ್ಸ್ ಇಂಟರ್ಫೇಸ್‌- ಯುಪಿಐ) ಅನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ಫೋನ್ ಪೇ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೧೬ ರಲ್ಲಿ ಜಾರಿಯಾಯಿತು.

ಫೋನ್ ಪೇ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ೧೧ ಭಾರತೀಯ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದೆ. ಹಣವನ್ನು ಕಳುಹಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದು, ಮೊಬೈಲ್ ಮತ್ತು ಡಿಟಿಹೆಚ್ ಅನ್ನು ರೀಚಾರ್ಜ್ ಮಾಡುವುದು, ಉಪಯುಕ್ತತೆಯ ಪಾವತಿಗಳನ್ನು ಮಾಡುವುದು, ಅಂಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಪಾವತಿಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವುದು ಮುಂತಾದ ವಿವಿಧ ಹಣಕಾಸಿನ ವಹಿವಾಟುಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಇದು ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಫೋನ್ ಪೇ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ನಲ್ಲಿ ಓಲಾ, ರೆಡ್ ಬಸ್ ಟಿಕೆಟ್‌ಗಳು, ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳು, ಗೊಯಿಐಬೋ ವಿಮಾನ ಟಿಕೆಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಹೋಟೆಲ್ ರೂಂಗಳನ್ನು ಮೊಬ್ಯೆಲ್ ಮೂಲಕವೇ ಬುಕ್ ಮಾಡಬಹುದಾಗಿದೆ. 

## ಇತಿಹಾಸ
ಫೋನ್‌ ಪೇ ಅನ್ನು ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೧೫ ರಲ್ಲಿ ಸಂಯೋಜಿಸಲಾಯಿತು. ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೧೬ ರಲ್ಲಿ, ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಫ್ಲಿಪ್‌ಕಾರ್ಟ್ ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಸ್ವಾಧೀನದ ಭಾಗವಾಗಿ, ಎಫ್ಎಕ್ಸ್‌ಮಾರ್ಟ್(FxMart) ಪರವಾನಗಿಯನ್ನು ಫೋನ್‌ ಪೇ ಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು "ಫೋನ್‌ ಪೇ ವ್ಯಾಲೆಟ್" ಎಂದು ಮರುಬ್ರಾಂಡ್(ಮರುನಾಮಕರಣ) ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಫೋನ್‌ ಪೇ ಯ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಸಮೀರ್ ನಿಗಮ್ ಅವರನ್ನು ಕಂಪನಿಯ ಸಿಇಒ ಆಗಿ ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು.

ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೧೬ ರಲ್ಲಿ, ಸರ್ಕಾರ-ಬೆಂಬಲಿತ ಯುಪಿಐ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ಅನ್ನು ಆಧರಿಸಿಕೊಂಡು ಯುಪಿಐ-ಆಧಾರಿತ ಮೊಬೈಲ್ ಪಾವತಿ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಅನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲು ಕಂಪನಿಯು ಯೆಸ್ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಪಾಲುದಾರಿಕೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿತು. ನಂತರ ಅದನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು.

೨೦೨೨ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಯುಪಿಐ(UPI) ಪಾವತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ವಿದೇಶಕ್ಕೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವ ಭಾರತೀಯ ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಏಕೀಕೃತ ಪಾವತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ(ಯುಪಿಐ) ಮೂಲಕ ವಿದೇಶಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ ಪಾವತಿಸಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟರು.

೨೦೨೨ ರಲ್ಲಿ, ಫೋನ್‌ಪೇ ಅರೆ-ಮುಚ್ಚಿದ ಪ್ರಿಪೇಯ್ಡ್ ಪಾವತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ನಿಂದ ಪರವಾನಗಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಿತು.

## ಮಾಲೀಕತ್ವ ಮತ್ತು ಹಣಕಾಸು
ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೨೦ ರಲ್ಲಿ, ಫ್ಲಿಪ್‌ಕಾರ್ಟ್ ಮತ್ತು ಫೋನ್‌ಪೇ ಭಾಗಶಃ ವಿಭಜನೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದವು. ಫೋನ್‌ಪೇನಲ್ಲಿ ವಾಲ್‌ಮಾರ್ಟ್ ತನ್ನ ಬಹುಪಾಲು ಮಾಲೀಕತ್ವವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು ಎರಡು ಘಟಕಗಳು ಈಗ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿವೆ.

$೧೨ ಶತಕೋಟಿಯ ಪೂರ್ವ ಹಣದ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನದಲ್ಲಿ ಯುಎಸ್ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಇಕ್ವಿಟಿ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ ಜನರಲ್ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್‌ನಿಂದ $೩೫೦ ದಶಲಕ್ಷವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಾಗಿ ಫೋನ್‌ಪೇ ಘೋಷಿಸಿತು. ತರುವಾಯ, ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೨೩ ರಲ್ಲಿ ರಿಬಿಟ್ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್, ಟೈಗರ್ ಗ್ಲೋಬಲ್ ಮತ್ತು ಟಿವಿಎಸ್ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್ ಫಂಡ್‌ಗಳಿಂದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಬಂಡವಾಳದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ೧೦೦ ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್‌ಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಲಾಯಿತು. ವಾಲ್‌ಮಾರ್ಟ್‌ನಿಂದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಬಂಡವಾಳದಲ್ಲಿ $೨೦೦ ಮಿಲಿಯನ್, ಮತ್ತು ಅದೇ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನದಲ್ಲಿ ಜನರಲ್ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್‌ನಿಂದ ಮತ್ತೊಂದು $೧೦೦ ಮಿಲಿಯನ್ ಗಳಿಸಿತು. ಇದು ಫೋನ್‌ಪೇ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಒಟ್ಟು ಹಣವನ್ನು $೮೫೦ ದಶಲಕ್ಷದವರೆಗೆ ತರುತ್ತದೆ.

## ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಮನ್ನಣೆ
* ೨೦೧೮: ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಾವತಿ ನಿಗಮದಿಂದ 'ಯುಪಿಐ ಡಿಜಿಟಲ್ ಇನ್ನೋವೇಶನ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ'ಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು.
* ೨೦೧೮: ಟೆಲಿಕಾಂ ಅಂಡ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಇಂಡಿಯಾ ಅಡ್ವಟೈಸಿಂಗ್ ಅವಾರ್ಡ್ಸ್ ೨೦೧೮ ಅನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು.
* ೨೦೧೯: ಎಕನಾಮಿಕ್ ಟೈಮ್ಸ್ ಮತ್ತು ಜೀ ಬಿಸಿನೆಸ್ ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ, ಎಂಟನೇ ವಾರ್ಷಿಕ ಇಂಡಿಯನ್ ರಿಟೇಲ್ ಆಂಡ್ ಇ-ರೀಟೇಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ೨೦೧೯ ನಲ್ಲಿ, ‘ಉತ್ತಮ ಡಿಜಿಟಲ್ ವಾಲೆಟ್’ ಎಂಬ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ತನ್ನದಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿತು.
* ೨೦೨೧: ಐಎ‌ಎಮ್‌ಎಐ(IAMAI) ಇಂಡಿಯಾ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿದೆ.
* ೨೦೨೧: ಸಂಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಉತ್ಕೃಷ್ಟತೆಗಾಗಿ ಚಿನ್ನ (ಮ್ಯೂಚುಯಲ್ ಫಂಡ್‌ಗಳ ವರ್ಗಕ್ಕೆ) ಮತ್ತು ಅನ್‌ಸ್ಟಾಪೆಬಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ವೀಡಿಯೊಗಾಗಿ ಬೆಳ್ಳಿ ಯನ್ನು ಗೆದ್ದಿದೆ.
* ೨೦೨೧: ಅಸ್ಸೋಚಮ್ಸ್ ಫಿನ್‌ಟೆಕ್ & ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ೨೦೨೧ ರಲ್ಲಿ 'ಎಕ್ಸಲೆನ್ಸ್ ಇನ್ ಇನ್ಸರ್ಟೆಕ್' ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದಿದ್ದಾರೆ.
* ೨೦೨೨: ಬಿಡಬ್ಲೂ ಫೆಸ್ಟಿವಲ್ ಆಫ್ ಫಿನ್‌ಟೆಕ್ ಅವಾರ್ಡ್ಸ್ ೨೦೨೨ ರಲ್ಲಿ ಫೋನ್‌ಪೇ ಯು 'ವರ್ಷದ ಫಿನ್‌ಟೆಕ್' ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದುಕೊಂಡಿತು.
* ೨೦೨೩: ಇಟಿ ಬಿಎಫ್‌ಎಸ್‌ಐ ಎಕ್ಸಲೆನ್ಸ್ ಅವಾರ್ಡ್ಸ್ ೨೦೨೨ ನಲ್ಲಿ ಫೋನ್‌ಪೇ ಯು 'ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉತ್ಪನ್ನ/ಸೇವಾ ನಾವೀನ್ಯತೆ-ಎಂಡ್-ಟು-ಎಂಡ್ ಡಿಜಿಟಲ್ ಜರ್ನಿ ಫಾರ್ ಮೋಟಾರ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್' ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೆದ್ದಿತು.
* ೨೦೨೩: ವರ್ಷದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪಾವತಿ ಪರಿಹಾರಗಳು: ಮತ್ತು ಫಿನ್‌ಟೆಕ್ ೨೦೨೩ ರ ಬಿಡ್ಬ್ಲೂ ಫೆಸ್ಟಿವಲ್‌ನಲ್ಲಿ ವರ್ಷದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಇನ್ಶುರೆಟೆಕ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ.
* ೨೦೨೪: ಇಟಿ ನೌ(ET Now) ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಬಿಎಫ್‌ಎಸ್‌ಐ(BFSI) ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳು ೨೦೨೪: ಫೋನ್‌ಪೇ ಎರಡನೇ ಬಾರಿಗೆ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದಿತು.
* ೨೦೨೪: ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪಾವತಿಗಳ ಫಿನ್‌ಟೆಕ್: ಭಾರತ್ ಫಿನ್‌ಟೆಕ್ ಶೃಂಗಸಭೆ ೨೦೨೪ ರಲ್ಲಿ ಫೋನ್‌ಪೇ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದಿತು.
* ೨೦೨೪: ಪಾವತಿ ಪರಿಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆ: ಡನ್ & ಬ್ರಾಡ್‌ಸ್ಟ್ರೀಟ್ ಬಿಎಫ್‌ಎಸ್‌ಐ & ಫಿನ್‌ಟೆಕ್ ಶೃಂಗಸಭೆ ೨೦೨೪ ರಲ್ಲಿ ಫೋನ್‌ಪೇ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದಿತು.

## ಕಾನೂನು ಸವಾಲುಗಳು
೧೪ ಜನವರಿ ೨೦೧೭ ರಂದು, ಐಸಿಐಸಿಐ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಾವತಿ ನಿಗಮ(ಎನ್‌ಪಿಸಿಐ) ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸದ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ ಫೋನ್‌ಪೇ ವಹಿವಾಟುಗಳನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸಿತು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ೧೯ ಜನವರಿ ೨೦೧೭ ರಂದು, ಫೋನ್‌ಪೇ ಮೂಲಕ ಯುಪಿಐ ವಹಿವಾಟುಗಳನ್ನು ಅನುಮತಿಸುವಂತೆ ಐಸಿಐಸಿಐ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ಗೆ ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಾವತಿ ನಿಗಮ(ಎನ್‌ಪಿಸಿಐ) ಸೂಚನೆ ನೀಡಿತು. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಏರ್ಟೆಲ್ ಕೂಡ ತನ್ನ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಫೋನ್‌ಪೇ ವಹಿವಾಟುಗಳನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸಿತು. ಒಂದು ದಿನದ ನಂತರ, ೨೦ ಜನವರಿ ೨೦೧೭ ರಂದು, ಫೋನ್‌ಪೇ ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಯುಪಿಐ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದೆ ಎಂಬ ಕಾರಣವನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ ಹಿಂದಿನ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ಎನ್‌ಪಿಸಿಐ ತ್ಯಜಿಸಿತು. 

ಇದರ ನಂತರ, ಎನ್‌ಪಿಸಿಐ ಯ ನವೀಕರಿಸಿದ ತೀರ್ಪಿನಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾದ ನಿಯಮಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಫೋನ್‌ಪೇ ಫ್ಲಿಪ್‌ಕಾರ್ಟ್ ವೆಬ್ಸೈಟ್‌ನಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ಮುಚ್ಚಿತು. ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೧೭ ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಫೋನ್‌ಪೇ ಯು ಐಸಿಐಸಿಐ ಮತ್ತು ಏರ್ಟೆಲ್‌ನೊಂದಿಗಿನ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಿತು.

## ಇಎಸ್ಒಪಿ(ಉದ್ಯೋಗಿ ಸ್ಟಾಕ್ ಆಯ್ಕೆ)
ಫೋನ್‌ಪೇ ತನ್ನ ಪೂರ್ಣಾವಧಿಯ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳಿಗೆ ಉದ್ಯೋಗಿ ಸ್ಟಾಕ್ ಆಯ್ಕೆ(ಎಂಪ್ಲಾಯೀ ಸ್ಟಾಕ್ ಆಪ್ಶನ್ಸ್(ಇಎಸ್ಒಪಿ)) ಅನ್ನು ಹಂಚುತ್ತದೆ. ನವೆಂಬರ್ ೨೦೨೧ ರಲ್ಲಿ, ಫೋನ್‌ಪೇ ಯು ಕನಿಷ್ಠ ಒಂದು ವರ್ಷದ ಸೇವೆಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ತನ್ನ ಪ್ರಸ್ತುತ ಕಾರ್ಯಪಡೆಯ ೭೫% ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ₹೧.೩೫ ಶತಕೋಟಿ (ಯುಎಸ್$೧೬ ಮಿಲಿಯನ್) ಮೌಲ್ಯದ ಇಎಸ್ಒಪಿಗಳನ್ನು ಮರುಖರೀದಿ ಮಾಡಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರ
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಗುಣಮಟ್ಟ ಸುಧಾರಣೆ