open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ಮಾರ್ಟಿನ್ (2024 ಚಲನಚಿತ್ರ)

***ಮಾರ್ಟಿನ್*** ಎ. ಪಿ. ಅರ್ಜುನ್ ನಿರ್ದೇಶನದ, ಅರ್ಜುನ್ ಸರ್ಜಾ ಅವರ ಕಥೆಯೊಂದರ, ಮತ್ತು ಉದಯ್ ಕೆ. ಮೆಹ್ತಾ ನಿರ್ಮಾಣದ 2024ರ ಭಾರತೀಯ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಆಕ್ಷನ್ ಥ್ರಿಲ್ಲರ್ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ. ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಧ್ರುವ ಸರ್ಜಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವೈಭವಿ ಶಾಂಡಿಲ್ಯ, ಅನ್ವೇಶಿ ಜೈನ್, ಸುಕ್ರುತಾ ವಾಗ್ಲೆ, ಅಚ್ಯುತ್ ಕುಮಾರ್ ಮತ್ತು ನಿಕಿತಿನ್ ಧೀರ್ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಧ್ವನಿಪಥ ಮತ್ತು ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜನೆಯನ್ನು ಮಣಿ ಶರ್ಮಾ ಮತ್ತು ರವಿ ಬಸ್ರೂರು ಸಂಯೋಜಿಸಿದರೆ, ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಮತ್ತು ಸಂಕಲನವನ್ನು ಸತ್ಯ ಹೆಗ್ಡೆ ಮತ್ತು ಕೆ. ಎಂ. ಪ್ರಕಾಶ್ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ.

*ಮಾರ್ಟಿನ್* ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ 11 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2024 ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಖುದಾ-ಈ-ಖಿದ್ಮತ್ಗಾರ್

thumb|300x300px|ಖುದಾ-ಈ-ಖಿದ್ಮತ್‍ಗಾರ್ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗುತ್ತಿರುವ ಗಾಂಧೀಜಿ ಮತ್ತು ಖಾನ್ ಅಬ್ದುಲ್ ಗಫಾರ್ ಖಾನ್
**ಖುದಾ-ಈ-ಖಿದ್ಮತ್‍ಗಾರ್** ಎನ್ನುವುದು ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಭಾರತದ ವಾಯುವ್ಯ ಸರಹದ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಪಠಾಣರ ಒಂದು ಸ್ವಯಂಸೇವಕ ಸಂಘಟನೆ. ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದ್ದ ಖಾನ್ ಅಬ್ದುಲ್ ಗಫಾರ್ ಖಾನ್ (ಸರಹದ್ ಗಾಂಧಿ) ಮತ್ತು ಖಾನ್ ಸಾಹೇಬ್ ಈ ಸಂಘಟನೆಯ ಜನಕರು. ಖುದಾ-ಈ-ಖಿದ್ಮತ್‌ಗಾರ್ ಎಂದರೆ ದೇವರ ಸೇವಕ. ಪಠಾಣರಲ್ಲಿ ಹಿಂದಿನಿಂದ ನಡೆದುಬಂದಿದ್ದ ಕುಡಿತ, ಚೌರ್ಯ, ಮದುವೆಯಲ್ಲಿ ಅನಾವಶ್ಯಕ ಖರ್ಚು ಮುಂತಾದವುಗಳಿಂದ ಅವರನ್ನು ಪಾರುಮಾಡಿ ಸಮಾಜ ಸುಧಾರಣೆ ಮಾಡುವುದೇ ಈ ಸಂಘಟನೆಯ ಧ್ಯೇಯವಾಗಿತ್ತು. ಈಶ್ವರನಿಷ್ಠೆ, ಅಹಿಂಸೆ, ಸೇವೆ, ನಿರ್ಭಯತೆ ಮತ್ತು ಶುದ್ಧಜೀವನ ಇವೇ ಸಂಸ್ಥೆಯ ತತ್ತ್ವಗಳು. ಸೈನಿಕ ಕವಾಯತನ್ನು ಕಲಿಯುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಗಾಂಧೀಪ್ರಣೀತ ಅಹಿಂಸೆಯನ್ನು ಮಾನ್ಯಮಾಡಿದ್ದರಿಂದ, ಸ್ವಯಂಸೇವಕರು ತಮ್ಮ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಕೋಲನ್ನು ಕೂಡ ಹಿಡಿಯುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಸರಹದ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಅಖಿಲ ಭಾರತ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಧೋರಣೆಯನ್ನನುಸರಿಸಿ ಈ ಸಂಘಟನೆ ಕೆಲಸ ನಡೆಸುತ್ತಿತ್ತು. ಈ ಸಂಘಟನೆಯ ಅಧಿಕೃತ ಧ್ವಜದಲ್ಲಿ ಕೆಂಪು ಕಪ್ಪು ಪಟ್ಟಿಗಳಿದ್ದುವು. ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಕೆಂಪುಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ರಷ್ಯದ ಬೋಲ್ಷೆವಿಕ್ ಚಳವಳಿಗೂ ಖುದಾ-ಈ-ಖಿದ್ಮತ್‌ಗಾರ್ ಸಂಘಟನೆಗೂ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸರ್ಕಾರ ಸಂಬಂಧ ಕಲ್ಪಿಸಿತು; ಸಂಘಟನೆಯನ್ನು ನ್ಯಾಯಬಾಹಿರವೆಂದು ಸಾರಿ, ಖಾನ್ ಸೋದರರನ್ನೂ ಇತರ ನಾಯಕರನ್ನೂ ಕೈದು ಮಾಡಿತು. ಈ ಆರೋಪಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರ ಕೊಡಲೂ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನೇಮಿತ ಸಂಧಾನ ಸಮಿತಿ ಆ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ವರದಿ ಮಾಡಲೂ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸರ್ಕಾರ ಅವಕಾಶ ಕೊಡಲಿಲ್ಲ; ಇಷ್ಟಲ್ಲದೆ ಸಮಿತಿಯ ನಿಜಸಂಗತಿಯ ವರದಿಯನ್ನೂ, ಅದು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ್ದ ಹೇಳಿಕೆ ಪತ್ರವನ್ನೂ ಜಪ್ತು ಮಾಡಿತು.

## ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಂತರ 
ಭಾರತದ ವಿಭಜನೆ ನಿಶ್ಚಿತವಾದ ಅನಂತರ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿದ್ದ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಮುಖಂಡರಿಗೆ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಪೇಚು ಒದಗಿತು. ಜೂನ್ 1947ರಲ್ಲಿ ಖಾನ್ ಸೋದರರ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ಸು ಸರಹದ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯವನ್ನು ಆಳುತ್ತಿತ್ತು. ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ರಚನೆಯನ್ನು ಪ್ರಬಲವಾಗಿ ವಿರೋಧಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಖಾನ್ ಸೋದರರ ಗಡಿನಾಡು ಪ್ರಾಂತ್ಯ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಅಧೀನಕ್ಕೆ ಬರುವ ಸಂದರ್ಭ ಬಂತು. ದೇಶದ ವಿಭಜನೆಗೆ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ಸು ಸರಹದ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯಕ್ಕೆ ಅನ್ಯಾಯ ಮಾಡಿತೆಂಬುದು ಖಾನ್ ಸೋದರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಾಗಿತ್ತು. ಮುಸ್ಲಿಂ ಲೀಗ್ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿಯ ಪಠಾಣರನ್ನು ನ್ಯಾಯದಿಂದ ಕಾಪಾಡಬೇಕೆನ್ನುವ ಆಶ್ವಾಸನೆಯನ್ನು ಮಹಾತ್ಮಾ ಗಾಂಧಿಯವರು ವೈಸ್‌ರಾಯಿಯಿಂದ ಪಡೆದುಕೊಂಡರು. ಸರಹದ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿ ಸೇರಬೇಕೆ? ಅಥವಾ ಪಖ್ತುನಿಸ್ಥಾನ್ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಬೇಕೆ? ಎನ್ನುವ ವಿಷಯವನ್ನು ಜನಮತಕ್ಕೆ ಹಾಕಲಾಯಿತು. ಖಾನ್ ಬಂಧುಗಳು ಜನಮತ ಗಣನೆಯನ್ನು ಬಹಿಷ್ಕರಿಸಿದರು. ಸರಹದ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿ ವಿಲೀನವಾಗಬೇಕೆಂಬುದಕ್ಕೆ ಬಹುಮತ ಬಂತು. ಪಾಕಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿ ಖುದಾ-ಈ-ಖಿದ್ಮತ್‌ಗಾರ್ ಸಂಘಟನೆಯ ಆಧಾರಸ್ತಂಭದಂತಿದ್ದ ಖಾನ್ ಸಾಹೇಬರ ಕೊಲೆಯಾಯಿತು. ಖಾನ್ ಅಬ್ದುಲ್ ಗಫಾರ್ ಖಾನರಿಗೆ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಅನೇಕ ತೊಂದರೆಗಳುಂಟಾದವು. ಈ ಸನ್ನಿವೇಶದಲ್ಲಿ ಖುದಾ-ಈ-ಖಿದ್ಮತ್‌ಗಾರ್ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರಗಳು ಹೊರಪ್ರಪಂಚಕ್ಕೆ ಗೊತ್ತಾಗಲಿಲ್ಲ.

1969ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಗಫಾರ್ ಖಾನ್ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ ಅವರ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ 1,000 ಖುದಾ-ಈ-ಖಿದ್ಮತ್‌ಗಾರರು ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು. 1970ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ಗಫಾರ್ ಖಾನರು ವಾಪಸಾದರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಖುದಾ-ಈ-ಖಿದ್ಮತ್‌ಗಾರ್ ಸಂಘಟನೆಯ ಮಾದರಿಯ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಸ್ವಯಂಸೇವಕ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಾಡುವುದು ಅವಶ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಭಾರತದ ಕೆಲವು ಮುಖಂಡರು ಘೋಷಿಸಿದ್ದುಂಟು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
* Official website of Khudai Khidmatgar 
* 
* The Pashtun Code
* ; Interview, film, and sound recordings
* Interview with Ghaffar Khan
* Pervez Khan: Remembering Baacha Khan: the memory of his courage to stay for ever

ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳುವಳಿ
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಖುರಾಸಾನಿ ಓಮ

**ಖುರಾಸಾನಿ ಓಮ** ಎನ್ನುವುದು **ಹಯೊಸೈಯಾಮಸ್ ನೈಗರ್** ಎಂಬ ಸೊಲನೇಸೀ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ವಿಷಮೂಲಿಕೆಗೆ ಪ್ರಚಾರದಲ್ಲಿರುವ ಹೆಸರು. ***ಕುರಾಸಾನಿ***, ***ಹಂದಿಗಾಳು*** ಎನ್ನುವುದೂ ಉಂಟು. ಇಂಗ್ಲಿಷಿನಲ್ಲಿ ***ಹೆನ್‌ಬೇನ್*** ಎಂದೂ ಕರೆವುದಿದೆ; ಗ್ರೇಟ್ ಬ್ರಿಟನ್ ಇದರ ತವರಾದರೂ ಇದು ಮಧ್ಯ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಯೂರೋಪು, ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾ, ಸೈಬೀರಿಯಾ, ಭಾರತ, ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕ-ಹೀಗೆ ಪ್ರಪಂಚದ ಅನೇಕ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹರಡಿದೆ.

## ಲಕ್ಷಣಗಳು 
ಇದು ಬೆಳೆಯುವುದು ಪಾಳುಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಕಸದ ಕುಪ್ಪೆಗಳಲ್ಲಿ. ಇದರಲ್ಲಿ ಏಕವಾರ್ಷಿಕ ಬಗೆಯದು ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ 1' ರಿಂದ 2' ಯಷ್ಟು ಎತ್ತರ ಬೆಳೆದು ಹೂ ಬಿಟ್ಟು, ಬೀಜ ಕೊಡುತ್ತದೆ. ದ್ವೈವಾರ್ಷಿಕ ಬಗೆಯದು ಔಷಧದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಮುಖ್ಯವಾದುದು. ಇದು ಮೊದಲನೆಯ ವರ್ಷ ಕುಚ್ಚುಕುಚ್ಚಾಗಿ ಎಲೆ ತೋರುತ್ತದೆ. ಈ ಎಲೆಗಳು ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಉದುರಿದರೂ ಗಿಡ ಒಣಗುವುದಿಲ್ಲ; ಮುಂದಿನ ವಸಂತದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಚಿಗುರಿ ಎರಡು ಅಡಿಯಷ್ಟು ಎತ್ತರವಾಗಿಯೂ, ಸುಪುಷ್ಟವಾಗಿಯೂ ಬೆಳೆದು ಗೊಂಚಲು ಗೊಂಚಲಾಗಿ ಹೂಬಿಡುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳ ಎಲೆಗಳು, ಅದರಲ್ಲೂ ತಳದ ಎಲೆಗಳು ದೀರ್ಘಚತುರಸ್ರಾಕಾರದವು. ಇವುಗಳ ತುದಿ ಕೋಚು ಕೋಚು. ರೋಮಗಳಿಂದ ಕೂಡಿರುವುದರಿಂದ ಈ ಎಲೆಗಳು ಬೆರಳಿಗೆ ಅಂಟುತ್ತವೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಇವುಗಳಿಗೆ ಓಕರಿಕೆ ಬರಿಸುವ ವಾಸನೆ ಬೇರೆ ಇದೆ. ಈ ಗಿಡಗಳಲ್ಲಿನ ಹೂಗಳ ಬಣ್ಣ ಹಳದಿ ಅಥವಾ ಕಡುಗೆಂಪು; ಹೂಗಳು ಭಸ್ಮದಾನಿಯ ಆಕಾರದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ.

## ಉಪಯೋಗಗಳು 
ಇದರ ಎಲೆಗಳನ್ನೂ, ಹೂವಿನ ತುದಿಗಳನ್ನೂ ಅಮಲು ಬರಿಸಲೂ ನಿದ್ದೆ ಬರಿಸಲೂ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ವಿರೇಚಕಗಳಿಂದಾಗಬಹುದಾದ ಹೊಟ್ಟೆನುಲಿಯನ್ನು ತಡೆಯಲು ವಿರೇಚಕಗಳೊಂದಿಗೆ ಇದನ್ನು ಮಿಶ್ರಮಾಡಬಹುದು. ನೂರರಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 0.1 ಪಾಲು ಇರುವ ಸಸ್ಯಕ್ಷಾರಗಳಿಂದಾಗಿ ಇದಕ್ಕೆ ಈ ಔಷಧೀಯ ಗುಣ ಒದಗಿದೆ. ಈ ಸಸ್ಯಕ್ಷಾರಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದುವು ಹಯೋಸಿಯಾಮಿನ್ (C17H23NO3), ಆಟ್ರೋಪೀನ್ (C17H23NO3), ಮತ್ತು ಸ್ಕೊಪೋಲಮೀನ್ (C17H21NO4).

ಹಯೋಸಯಾಮೀನ್ ಮತ್ತು ಅಟ್ರೊಪೀನುಗಳ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಅತಿಸ್ವಲ್ಪ. ಮೊದಲನೆಯದರ ಮೂಲಕ ಸಮಾನ ಅಲೆಯುದ್ದಗಳಿರುವ ಹಾಗೂ ಸಮತಲೀಯವಾದ ಕಿರಣಗಳನ್ನು ಹಾಯಿಸಿದರೆ ಕಿರಣ ಬಾಗುವುದು. ಅದರ ಅಣುವಿನಲ್ಲಿ, ಬಾಗಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಲೇವೂ ಟ್ರೋಪಿಕ್ ಆಮ್ಲವಿದೆ. ಅಟ್ರೋಪೀನಿನಲ್ಲಿಯಾದರೊ ರೆಸಿಮಿಕ್ ಟ್ರೋಪಿಕ್ ಆಮ್ಲವಿದೆ. ದುರ್ಬಲ ಪ್ರತ್ಯಾಮ್ಲದ ದ್ರಾವಣದಿಂದ ಈ ಎಲೆಗಳಲ್ಲಿನ ಸಾರವನ್ನು ಹೊರತೆಗೆಯುವಾಗ ಹಯೋಸಯಾಮೀನು ಅಟ್ರೋಪೀನಾಗಿ ಬದಲಾವಣೆ ಹೊಂದುತ್ತದೆ. ಕಣ್ಣಿನ ಪಾಪೆಯನ್ನು ಹಿಗ್ಗಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳ ಅಟ್ರೋಪೀನ್ ತಯಾರಿಕೆ ಈ ರೀತಿ ಸಾಧ್ಯ.

ಒಣಗಿಸಿ ಪುಡಿಮಾಡಿದ ಎಲೆ ಮತ್ತು ಹೂಗಳ ತುದಿಗಳನ್ನು ಸೇದುವ ಮಿಶ್ರಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲದೆ ಮತ್ತು ತರಿಸುವ ಪಾನೀಯಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸುವುದುಂಟು. ಕೆಲವು ಸಲ ಇದರ ಬೀಜಗಳನ್ನು ಹಲ್ಲುನೋವು ಕಡಿಮೆಮಾಡಲು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇವೆರಡೂ ಸರಿಯಲ್ಲ. ಇದರಲ್ಲಿನ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳ ಪ್ರಮಾಣ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲದಿರುವುದರಿಂದ ಇದರ ಕಷಾಯವನ್ನು ಔಷಧರೂಪವಾಗಿ ಬಳಸುವುದು ತುಂಬ ಅಪಾಯಕಾರಿ. ಆದರೆ ಇದರಿಂದ ತಯಾರಾದ, ಶುದ್ಧರೂಪದ ಔಷಧಗಳ ಉಪಯೋಗ ನಿಷಿದ್ಧವಲ್ಲ. ಅದಿರು ವಾಯು, ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯ ಮುಂತಾದ ನರಮಂಡಲದ ಕಾಯಿಲೆಗಳ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಇವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
* Henbane on Erowid

ವರ್ಗ:ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಖುರ್ಜಾ

**ಖುರ್ಜಾ** ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಬುಲಂದ್‌ಶಹರ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಒಂದು ಪಟ್ಟಣ. ದೆಹಲಿಯ ಆಗ್ನೇಯಕ್ಕೆ (45) ಮೈ. ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಜನಸಂಖ್ಯೆ 142,636 (2011). ಇದು ಅನೇಕ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿಗಳ ಕೂಡುದಾಣ; ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಾಪಾರಕೇಂದ್ರ. ಇದರ ಸುತ್ತಣ ಪ್ರದೇಶದ ಮುಖ್ಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಾದ ಗೋದಿ, ಬಾರ್ಲಿ, ಜೋಳ, ಹತ್ತಿ, ಕಬ್ಬು ಇವು ಇಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ವ್ಯಾಪಾರವಾಗುತ್ತವೆ. ಇಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಹತ್ತಿ ಗಿರಿಣಿಗಳುಂಟು. ಕಲಾತ್ಮಕ ಮಣ್ಣಿನ ಪಾತ್ರೆಗಳ ತಯಾರಿಕೆಗೂ ಖುರ್ಜಾ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದಿದೆ. ಇಲ್ಲಿಯ ಸುಂದರ ಜೈನ ದೇವಾಲಯ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಭಕ್ತರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತದೆ.

ಖುರ್ಜಾ ನಮ್ಮ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾದ ಪಿಂಗಾಣಿ ಸಾಮಾನುಗಳ ದೊಡ್ಡ ಭಾಗವನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಇದನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ *ಪಿಂಗಾಣಿ ನಗರ* ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ನಗರವು "ಖುರ್ಚನ್" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ಒಂದು ವಿಶೇಷ ಸಿಹಿತಿನಿಸಿಗೆ ಕೂಡ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
* Bulandshahar district website

ವರ್ಗ:ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ನಗರಗಳು ಮತ್ತು ಪಟ್ಟಣಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಖುಲ್ನಾ

thumb|ಖುಲ್ನಾ ಶಿಲ್ಪಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಸ್ಮಾರಕ
**ಖುಲ್ನಾ** ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದ ಒಂದು ನಗರ. ಖುಲ್ನಾ ವಿಭಾಗದ ಮತ್ತು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮುಖ್ಯ ಪಟ್ಟಣ. ಖುಲ್ನಾ ಢಾಕಾ ಮತ್ತು ಚಿತ್ತಗಾಂಗ್ ನಂತರ ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದ ಮೂರನೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ನಗರವಾಗಿದೆ. ಭೈರಬ್ ನದಿಯ ದಂಡೆಯ ಮೇಲಿದೆ. ಇದೊಂದು ಮುಖ್ಯ ನದಿ ಬಂದರು, ವ್ಯಾಪಾರಕೇಂದ್ರ. ಇಲ್ಲಿಂದ ಜೆಸ್ಸೂರಿನ ಮುಖಾಂತರ ಭಾರತದ ಕಲ್ಕತ್ತಕ್ಕೆ ರೈಲ್ವೆ ಮತ್ತು ರಸ್ತೆ ಸಂಪರ್ಕವಿದೆ. ಜೆಸ್ಸೂರ್-ದರ್ಶನ ರೈಲ್ವೆಯ ಒಂದು ಮುಖ್ಯ ನಿಲ್ದಾಣವಾದ ಖುಲ್ನಾಗೂ, ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದ ಇತರ ಮುಖ್ಯ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೂ ಭೂಜಲ ಸಾರಿಗೆಮಾರ್ಗಗಳಿವೆ. ಸುಮಾರು 3 ಮೈ. ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಕಾಜಿಬಾಚಾ ನದಿಯ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿರುವ ನೌಕಾಂಗಣ, 18 ಮೈ. ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಹೊಸದಾಗಿ ನಿರ್ಮಿತವಾದ ಚಲ್ನಾ ಬಂದರು-ಇವುಗಳಿಂದಾಗಿ ಖುಲ್ನಾದ ಜಲಸಾರಿಗೆ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವರ್ಧಿಸಿದೆ. ಖುಲ್ನಾ ಒಂದು ಮುಖ್ಯ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಕೇಂದ್ರ ಕೂಡ ಹೌದು. ಸುಂದರಬನಗಳ ಅರಣ್ಯೋತ್ಪನ್ನವನ್ನಾಧರಿಸಿದ ಬೆಂಕಿಕಡ್ಡಿ ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳೂ, ಹತ್ತಿ, ಸೆಣಬು ಮತ್ತು ಎಣ್ಣೆಗಿರಣಿಗಳೂ ಇಲ್ಲಿವೆ. ಪಾಕಿಸ್ತಾನದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಹೊಂದಲು ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ ಹೂಡಿದ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಖುಲ್ನಾ ಒಂದು. ಜನಸಂಖ್ಯೆ 884,445 (2022).

## ಖುಲ್ನಾ ಜಿಲ್ಲೆ 
ಖುಲ್ನಾ ಜಿಲ್ಲೆಯ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ 1,696.71 ಚ. ಮೈ. ಜನಸಂಖ್ಯೆ 2,613,385 (2022). ಜೆಸ್ಸೂರಿನಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಿ ಈ ಜಿಲ್ಲೆಯನ್ನು ರಚಿಸಲಾದ್ದು 1882ರಲ್ಲಿ. ಇದು ಮೆಕ್ಕಲು ಮಣ್ಣಿನಿಂದಾಗಿರುವ ಪ್ರದೇಶ. ಇಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ನದಿಗಳು ಹರಿಯುತ್ತವೆ. ಜಿಲ್ಲೆಯ ವಾಯುವ್ಯ ಭಾಗ ಉಳಿದ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕಿಂತ ಎತ್ತರವಾಗಿದೆ. ಆಗ್ನೇಯ ಭಾಗ ತಗ್ಗು, ಜವುಗು; ಸುಂದರಬನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಬೇಸಾಯ ಅಸಾಧ್ಯ; ಜನರಿಲ್ಲ. ಅಕ್ಕಿ, ಎಣ್ಣೆಬೀಜ, ಸೆಣಬು ಇಲ್ಲಿಯ ಮುಖ್ಯ ಬೆಳೆಗಳು. ನೀರಾವರಿ ಸೌಲಭ್ಯ ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಿದೆ.

## ಖುಲ್ನಾ ವಿಭಾಗ 
ಖುಲ್ನಾ ವಿಭಾಗದ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ 8,604 ಚ. ಮೈ. ಜನಸಂಖ್ಯೆ 17,416,645 (2022). ಖುಲ್ನಾ, ಜೆಸ್ಸೂರ್, ಕುಷ್ಟಿಯ ಇವು ಈ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು. ೧೯೯೩ರಲ್ಲಿ ಖುಲ್ನಾ ವಿಭಾಗದಿಂದ ಬಾರಿಸಾಲ್ ವಿಭಾಗವನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
* Official Website  of Khulna City Corporation
* Govt. website of Khulna 
* Khulna District on Banglapedia
* Khulna Guide at Discovery Bangladesh

ವರ್ಗ:ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಗಣಿತೋಪಕರಣ

right|thumb|ಕೈವಾರ ಮತ್ತು ನೇರ ಅಂಚು ಬಳಸಿ ಪಂಚಭುಜದ ರಚನೆಯ ಅನಿಮೇಷನ್
**ಗಣಿತೋಪಕರಣ** ಎಂದರೆ ದೂರ, ಸಲೆ, ಘನಗಾತ್ರ, ಒತ್ತಡ, ಉಷ್ಣತೆ, ವೇಗ, ತೂಕ ಮೊದಲಾದ ಭೌತರಾಶಿಗಳನ್ನು ಅಳೆಯಲು ಬಳಸುವ ಹತ್ಯಾರು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಅಳತೆಪಟ್ಟಿ, ಕೋನಮಾಪಕ, ವಾಯುಭಾರಮಾಪಕ ಇವೇ ಮುಂತಾದವು. ಭೌತರಾಶಿಗಳನ್ನೂ (ಫಿಸಿಕಲ್ ಕ್ವಾಂಟಿಟೀಸ್), ಅವುಗಳ ಗುಣಗಳನ್ನೂ ಅಮೂರ್ತೀಕರಿಸಿ ಸೂಕ್ತ ಗಣಿತ ರಾಶಿಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿ ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ಗಣಿತ ನಿಯಮಾನುಸಾರ ಪರಿಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿ ಅಳತೆಯನ್ನು ಮಾಡುವುದು ಇಲ್ಲಿನ ಸೂತ್ರ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಜವ (ವೇಗ) ಅನ್ನುವುದು ಒಂದು ಭೌತರಾಶಿ. ಗಮಿಸಿದ ದೂರವನ್ನು, ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ಕಾಲದಿಂದ ಭಾಗಿಸಿದಾಗ ಇದು ದೊರೆಯುವುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಜವಮಾಪಕದಲ್ಲಿ (ವೇಗಮಾಪಕ) ದೂರದ ಹಾಗೂ ಕಾಲದ ಅಳತೆಗಳೂ ಅವುಗಳ ಭಾಗಲಬ್ಧದ ಅಳತೆಯೂ ಆಗುವಂಥ ಏರ್ಪಾಡಿರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಮೂಲಸೂತ್ರವನ್ನು ಒಮ್ಮೆ ಗಮನಿಸಿದರೆ ಬಳಿಕ ಇದರ ಅನುಸಾರ ಉಪಕರಣದ ರಚನೆ ಕೇವಲ ಯಂತ್ರವಿಜ್ಞಾನವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸುವುದು.

ಅನ್ವಯ ಗಣಿತದಲ್ಲಿ, ಕೋನಗಳು ಮತ್ತು ದೂರಗಳನ್ನು ಅಳೆಯಲು, ಖಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರ, ನೌಕಾಯಾನ, ಮೋಜಣಿ ಮತ್ತು ಕಾಲದ ಅಳತೆಯಲ್ಲಿ ಗಣಿತೋಪಕರಣಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

## ವರ್ಗಗಳು 
ಹಲವಾರು ಬಗೆಯ ಸರಳ ಹಾಗೂ ಜಟಿಲ ಗಣಿತೀಯ ಉಪಕರಣಗಳಿದ್ದರೂ ವಿಶಾಲವಾಗಿ ಅವನ್ನು ಮೂರು ಭಿನ್ನ ವರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಬಹುದು.

### ಸಾಂತ ಸಮೀಕರಣಗಳನ್ನು ಬಿಡಿಸುವ ಉಪಕರಣಗಳು 
ಬೀಜಗಣಿತೀಯ ಮತ್ತು ಬೀಜಾತೀತ (ಟ್ರಾನ್ಸೆಂಡೆಂಟಲ್) ಸಮೀಕರಣಗಳು ಇಂಥ ಸಮೀಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ. ಕ್ಯಾಮುಗಳು, ಬಂಧಕಗಳು, ಗಿಯರುಗಳು ಇವೇ ಮುಂತಾದ ಬಿಡಿ ಭಾಗಗಳನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಆಲೇಖ್ಯಾನುಸಾರ ಜೋಡಿಸಿ ಈ ಸಮೀಕರಣಗಳನ್ನು ಬಿಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕಡಲ ತೀರಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಉಬ್ಬರವಿಳಿತಗಳನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಭೌತ ಬಲಗಳನ್ನೂ, ಪ್ರಾಚಲಗಳನ್ನೂ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿ ಉಬ್ಬರದ ಎತ್ತರವನ್ನು ಒಂದು ತ್ರಿಕೋಣಮಿತೀಯ ಮೊತ್ತವಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸಬಹುದು ಎಂದು ತಿಳಿಯಲಾಯಿತು. ಈ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಲಾರ್ಡ್ ಕೆಲ್ವಿನ್ 1872ರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಉಬ್ಬರ ಮುನ್ಸೂಚಕ (ಟೈಡ್ ಪ್ರೆಡಿಕ್ಟರ್) ಉಪಕರಣವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ. ಇದು ಈ ವರ್ಗದ ಉಪಕರಣಕ್ಕೆ ಉದಾಹರಣೆ.

### ಅನುಕಲನಾಂಕಗಳನ್ನೂ, ಅವಕಲನಾಂಕಗಳನ್ನೂ ಮೌಲ್ಯೀಕರಿಸುವಂಥ ಉಪಕರಣಗಳು 
ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಆಕಾರಗಳಿರುವ ಮೈಗಳ ಮೇಲೆ ಚಕ್ರಗಳು ಉರುಳುವ ಮೂಲಕ, ವಿದ್ಯುನ್ಮಂಡಲಗಳಲ್ಲಿನ ಆವೇಶ ಹಾಗೂ ಪ್ರವಾಹಗಳ ಮೂಲಕ ಅಥವಾ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ರಚಿತವಾದ ದೃಙ್ಮಾಧ್ಯಮದ ಮೂಲಕ ಪ್ರೇಷಿತವಾದ ಬೆಳಕಿನ ರಾಶಿಯ ಮೂಲಕ ಈ ಮೌಲ್ಯೀಕರಣವನ್ನು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕ್ಷೇತ್ರಫಲಮಾಪಕ (ಪ್ಲಾನಿಮೀಟರ್) ಎಂಬ ಉಪಕರಣ ಈ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ. ***y=f(x)*** ಒಂದು ಸಮತಲ ವಕ್ರರೇಖೆ ಆಗಿದ್ದರೆ ಈ ವಕ್ರರೇಖೆ ಹಾಗೂ ***x = a, x = y, y =0*** ಸರಳರೇಖೆಗಳು ಒಳಗೊಳ್ಳುವ ಸಲೆಯ (ಕ್ಷೇತ್ರಫಲದ) ಮೌಲ್ಯ A = \int\limits_a^b y\ dx   ಎಂದು ಅನುಕಲನಶಾಸ್ತ್ರ ತಿಳಿಸಿದೆ. ಕ್ಷೇತ್ರಫಲಮಾಪಕದ ರಚನೆ ಈ ತತ್ತ್ವದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಉಂಟು. ಅನುಕಲನಕಗಳು (ಇಂಟೆಗ್ರೇಟರ್ಸ್). ಅನುಕಲನ ಲೇಖಿಗಳು (ಇಂಟೆಗ್ರಾಫ್ಸ್), ಸಂಗತ ವಿಶ್ಲೇಷಕಗಳು (ಹಾರ್ಮಾನಿಕ್ ಅನಲೈಸರ್ಸ್), ಅವಕಲ ವಿಶ್ಲೇಷಕಗಳು (ಡಿಫರೆನ್ಶಿಯಲ್ ಅನಲೈಸರ್ಸ್) ಇವು ಕೂಡ ಇದೇ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರುತ್ತವೆ.

### ಆಂಶಿಕ ಅವಕಲ ಸಮೀಕರಣಗಳನ್ನು ಬಿಡಿಸುವ ಉಪಕರಣಗಳು 
ಒಂದು ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಗಣಿತೀಯ ಉಪಕರಣಗಳು ಅವು ಯಾವ ಭೌತ ಸನ್ನಿವೇಶಕ್ಕೆ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ನಿಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆಯೋ ಆ ಸನ್ನಿವೇಶದ ಸದೃಶ ರೂಪಗಳು. ಈ ತಾದ್ರೂಪತೆ ಆಂಶಿಕ ಅವಕಲ ಸಮೀಕರಣಗಳ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಅರಸಲು ಬಳಸುವ ಉಪಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ತೀರ ಎದ್ದು ಕಾಣುವಂತಿದೆ. ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ನಳಿಗೆಗಳಲ್ಲಿನ ವಿಭವದ (ಪೊಟೆನ್ಶಿಯಲ್) ಆಂಶಿಕ ಸಮೀಕರಣಗಳನ್ನು ಬಿಡಿಸಿ ಆ ವಿಭವದ ಪ್ರಭಾವದಲ್ಲಿ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನುಗಳು ಅನುಸರಿಸುವ ಪಥಗಳನ್ನು ಮುನ್ನುಡಿಯಲು ಬಳಸುವ ಉಪಕರಣ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಹೆಚ್ಚಿನ ಓದಿಗೆ 
* J. L. Heilbron (ed.), *The Oxford Companion To the History of Modern Science* (Oxford University Press, 2003) , *Instruments and Instrument Making*, pp.&nbsp;408–411

ವರ್ಗ:ಉಪಕರಣಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಗಣೇಶ ದೈವಜ್ಞ

**ಗಣೇಶ ದೈವಜ್ಞ** ಪ್ರಾಚೀನ ಭರತಖಂಡದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜ್ಯೋತಿಷಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ.

## ಜೀವನ 
ಪಶ್ಚಿಮ ಸಮುದ್ರತೀರದಲ್ಲಿರುವ ನಂದಗಾಂವ್ ಎಂಬುದು ಈತನ ಊರು. ಇದು ಇಂದಿನ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿದೆ. ತಂದೆ ಕೇಶವ ದೈವಜ್ಞ, ತಾಯಿ ಲಕ್ಷ್ಮಿ. ಕೌಶಿಕ ಗೋತ್ರದವ. ಕಾಲ ಕ್ರಿ.ಶ. ಸು. 1500. *ಗ್ರಹಲಾಘವ* (ಕ್ರಿ.ಶ. 1520), *ಲಘುತಿಥಿ ಚಿಂತಾಮಣಿ* (ಕ್ರಿ.ಶ. 1525). *ಬೃಹತ್ತಿಥಿ ಚಿಂತಾಮಣಿ*, *ಸಿದ್ಧಾಂತ ಶಿರೋಮಣಿ ಟೀಕೆ*, *ಲೀಲಾವತಿ ಟೀಕೆ* (ಕ್ರಿ.ಶ. 1545), *ವಿವಾಹ ಬೃಂದಾವನ ಟೀಕೆ*, *ಮುಹೂರ್ತತತ್ತ್ವ ಟೀಕೆ*, *ಶ್ರಾದ್ಧ ನಿರ್ಣಯ*, *ಛಂದೋರ್ಣವ ಟೀಕೆ*, *ತರ್ಜನೀಯಂತ್ರ*, *ಕೃಷ್ಣಾಷ್ಟಮೀ ನಿರ್ಣಯ*, *ಹೋಲಿಕಾ ನಿರ್ಣಯ*, *ಲಘೂಪಾಯ ಪಾಕ* (ಪಾತ ಸರಣಿ ಕ್ರಿ.ಶ. 1538)-ಈ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಗಣೇಶ ದೈವಜ್ಞ ರಚಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಇಷ್ಟಲ್ಲದೆ *ಪರ್ವನಿರ್ಣಯ* ಎಂಬ ಗ್ರಂಥದ ಕರ್ತೃ ಈತನೇ ಎಂದು ಕೆಲವರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ. ಈತನ ಜನ್ಮವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ದಂತಕಥೆ ಇದೆ. ತಂದೆಯಾದ ಕೇಶವ ದೈವಜ್ಞ ಒಮ್ಮೆ ಮಾಡಿದ ಗ್ರಹಣ ಗಣಿತ ತಾಳೆಯಾಗಲಿಲ್ಲ. ಅದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ ರಾಜ ಅವನನ್ನು ಹಾಸ್ಯ ಮಾಡಿದ. ನೊಂದ ಕೇಶವ ನಂದಿಗ್ರಾಮಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಗಣಪತಿ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಏಕಮನಸ್ಕನಾಗಿ ಗಣೇಶನನ್ನು ಕುರಿತು ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದ. ತಪಸ್ಸಿಗೆ ಮೆಚ್ಚಿದ ಗಣಪತಿ ಸ್ವಪ್ನದಲ್ಲಿ ಬಂದು ದೃಕ್ಸಮವಾದ ಗ್ರಹಣಗಣಿತ ಆತನಿಂದ ಸಾಧ್ಯವೆಂತಲೂ, ಗಣಪತಿಯ ಅಂಶದಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ಮಗ ಅದನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತಾನೆ ಎಂತಲೂ ತಿಳಿಸಿ ಅದೃಶ್ಯನಾದ. ಕೇಶವನ ಮಗ ಗಣೇಶ ದೃವಜ್ಞ ಈಶ್ವರಾಂಶದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವನೆಂದು ಮತ್ತೆ ಕೆಲವರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ. ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಈತ ದೈವಜ್ಞ: ದೈವಾಂಶಸಂಭೂತನೆಂಬುದು ಸರ್ವಸಮ್ಮತ.

## ಗ್ರಂಥಗಳು 
ಸೂರ್ಯ ಸಿದ್ಧಾಂತ, ಆರ್ಯಭಟ ಸಿದ್ಧಾಂತ, ಬ್ರಹ್ಮ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳಿಂದ ಮೂಲಭೂತ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ದೃಗ್ಗಣಿತೈಕ್ಯ ಸಾಧನೆಗಾಗಿ ಅಲ್ಪ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಂಡು ದೈವಜ್ಞ *ಗ್ರಹಲಾಘವ* ಗ್ರಂಥವನ್ನು ಸುಲಭ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ರಚಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಈ ಕೃತಿ ಆಸೇತುಹಿಮಾಚಲಪರ್ಯಂತ ಜ್ಯೋತಿಷ ಸಿದ್ಧಾಂತ ಗಣಿತಜ್ಞರಿಗೆ ಅತ್ಯುಪಯುಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಗಂಗಾಧರ (ಕ್ರಿ.ಶ. 1586)--- ಇವರು ಟೀಕೆಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿ 14 ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿವೆ. ಮಲ್ಲಾರಿ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವನಾಥರ ಟೀಕೆಗಳಿಂದ ಇದರಲ್ಲಿ 15 ಅಧಿಕಾರಗಳಿರುವಂತೆ ತಿಳಿದಿಬರುತ್ತದೆ. ಒಟ್ಟು ಶ್ಲೋಕಸಂಖ್ಯೆ 187.

ತಿಥಿ, ನಕ್ಷತ್ರ, ಯೋಗ, ಕರಣಗಳನ್ನು ಸುಲಭಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಗಣಿತ ಮಾಡುವ ವಿಧಾನ ಲಘು ಮತ್ತು ಬೃಹಚ್ಚಿಂತಾಮಣಿ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿದೆ.

*ತರ್ಜನೀ ಯಂತ್ರ* ಎಂಬ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಲ ಸಾಧನ ವಿಚಾರ ಉಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರತೋದಯ ಎಂಬ ಹೆಸರೂ ಉಂಟು. ಸಖಾರಾಮ ನೃಪ ಎಂಬಾತನೂ, ಸಂಗಮೇಶ್ವರದ ಗೋಪೀನಾಥ ಎಂಬಾತನೂ ಇದಕ್ಕೆ ಟೀಕೆ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಕೃತಿಗಳ ಅವಲೋಕನದಿಂದ ಗಣೇಶ ದೈವಜ್ಞನ ಗಣಿತ ಪ್ರೌಢಿಮೆ, ಜ್ಯೋತಿಷ, ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿನ ವಿದ್ವತ್ತು ಮತ್ತು ಗ್ರಂಥರಚನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳು ಯಾವ ಮಟ್ಟದವು ಎಂಬುದು ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ.

ಇದೇ ಹೆಸರಿನ ಬೇರೆ ಇಬ್ಬರು ದೈವಜ್ಞರ ಹೆಸರಗಳೂ ಪ್ರಚಾರದಲ್ಲಿವೆ. ತಾಜಕಭೂಷಣ ಮತ್ತು ಜಾತಕಾಲಂಕಾರ ಇವರ ಕೃತಿಗಳು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
* 
* 

ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಗಣಿತಜ್ಞರು
ವರ್ಗ:ಜ್ಯೋತಿಷಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಪಂಜು (ಅಂತರಜಾಲ ಪತ್ರಿಕೆ)

ಪಂಜು ಒಂದು ಅಂತರ್ಜಾಲ ಪತ್ರಿಕೆ ಇದು 21.01.2013 ರಂದು ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಇದನ್ನು ಡಾ. ನಟರಾಜು ಎಸ್ ಎಂ ಅವರು ಸಂಪಾದಿಸುತ್ತಾರೆ.
 
## ಪಂಜು ವೈವಿಧ್ಯ
ಪಂಜುನಲ್ಲಿ ಕತೆ, ಕವನ, ಕಾದಂಬರಿ, ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಲೇಖನ, ಪುಸ್ತಕ ವಿಮರ್ಶೆ, ಹಾಸ್ಯ ಬರಹ, ಪ್ರಬಂಧ, ಪ್ರೇಮಪತ್ರ, ಸಾಮಾನ್ಯಜ್ಞಾನ, ಸಂದರ್ಶನ, ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯ, ಅನುವಾದಿತ ಕತೆ, ಅನುವಾದಿನ ಕವನ, ಚುಟುಕ, ಪ್ರವಾಸ ಕಥನ, ಅಂಕಣ ಬರಹಗಳು, ವ್ಯಂಗ್ಯಚಿತ್ರ, ಛಾಯಾಚಿತ್ರ, ಸಿನಿಮಾ ಸುದ್ದಿ, ಇತ್ಯಾದಿ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಂಬಂಧಿತ ಬರಹಗಳ ಜೊತೆಗೆ ನಾಟಕ ಪ್ರದರ್ಶನ, ಪುಸ್ತಕ ಬಿಡುಗಡೆ ಇತ್ಯಾದಿ ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಕಲೆ ಸಂಬಂಧಿತ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತದೆ.

## ವಿಶೇಷ ಸಂಚಿಕೆಗಳು
ಪಂಜು ಪ್ರೇಮಿಗಳ ದಿನದ ವಿಶೇಷ ಸಂಚಿಕೆ, ವಿಶ್ವ ಕವಿತಾ ದಿನದ ವಿಶೇಷ ಸಂಚಿಕೆ, ವಿಶ್ವ ಮಹಿಳಾ ದಿನದ ವಿಶೇಷ ಸಂಚಿಕೆ, ಮಕ್ಕಳ ಹಕ್ಕುಗಳ ಕುರಿತ ವಿಶೇಷ ಸಂಚಿಕೆ, ವಿಶಿಷ್ಟ ಚೇತನರ ಕುರಿತ ವಿಶೇಷ ಸಂಚಿಕೆ, ಹೋಳಿ ವಿಶೇಷಾಂಕ, ದೀಪಾವಳಿ ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವದ ವಿಶೇಷಾಂಕ, ಹಾಗು ಸಾಹಿತಿ ಗೋಪಾಲ ವಾಜಪೇಯಿಯವರ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ಅವರ ನೆನಪಿನ ಸಂಚಿಕೆಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಹೊರತಂದಿದೆ.
## ಹೊರಗಿನ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ಪಂಜು ಅಂತರಜಾಲ ತಾಣ

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಪತ್ರಿಕೆ
ಖುಸ್ರಾವ್

thumb|ಒಂದು ಡೇಗೆಯೊಂದಿಗೆ ಖುಸ್ರಾವ್
**ಖುಸ್ರಾವ್** (1587-1622) ಮೊಗಲ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಜಹಾಂಗೀರನ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಮತ್ತು ರಾಜಾ ಮಾನ್‌ಸಿಂಗನ ಸೋದರಳಿಯ. ಅಕ್ಬರನ ಕಾಲದಲ್ಲೇ ಅವನನ್ನು ಸಿಂಹಾಸನಕ್ಕೆ ಆರಿಸಲು ಸನ್ನಾಹ ನಡೆದಿತ್ತು. ಜಹಾಂಗೀರ್ ಸಿಂಹಾಸನವನ್ನೇರಿದ ಮೇಲೆ, ಅವನ ವಿಶ್ವಾಸ ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದ ಖುಸ್ರಾವ್ ದಂಗೆ ಎದ್ದು ಲಾಹೋರನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಜಹಾಂಗೀರ್ ಅವನೊಡನೆ ಯುದ್ಧ ನಡೆಸಿ, ಅವನನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿದ. ಅವನಿಗೆ ಕಾರಾಗೃಹವಾಸದ ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಲಾಯಿತು. ಅವನೊಂದಿಗೆ ದಂಗೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದ ಅನುಯಾಯಿಗಳು ಕ್ರೂರ ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದರು. ಅವನಿಗೆ ಆಶ್ರಯ ಕೊಟ್ಟ ತಪ್ಪಿಗಾಗಿ ಸಿಕ್ಖರ ಗುರು ಅರ್ಜುನಸಿಂಗನನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲಾಯಿತು. ಜಹಾಂಗೀರನ ಮರಣಾನಂತರ ತನ್ನ ಸೋದರ ಷಹಜಹಾನನ ಬಂದಿಯಾಗಿ ಖುಸ್ರಾವ್ 1662ರ ವರೆಗೆ ಜೀವಿಸಿದ್ದು, ಅನುಮಾನಾಸ್ಪದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮರಣ ಹೊಂದಿದ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಇದರ ಸಂಭವನೀಯತೆ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ. ಸಿಂಹಾಸನಕ್ಕೆ ಈತನ ಸ್ಪರ್ಧೆಯನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಬಹುಶಃ ಷಹಜಹಾನನೇ ಇವನ ಕೊಲೆ ಮಾಡಿರಬೇಕೆಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಿದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಮುಸ್ಲಿಮರು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಅರ್ತೋಬ ನಾಯಕ

**ಡಾ. ವೈ. ಅರ್ತೋಬ ನಾಯಕ** (ಜನನ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೧, ೧೯೭೧) ಕುವೆಂಪು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದು ಎಲೆಕ್ಟ್ರೋ ಕೆಮಿಸ್ಟ್ರಿ, ಫಿಸಿಕಲ್ ಕೆಮಿಸ್ಟ್ರಿ ಕುರಿತಾದ ಸಂಶೋಧನೆಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಭಾಗದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ..

## ಜನನ, ಜೀವನ 
ಡಾ. ವೈ. ಅರ್ತೋಬ ನಾಯಕ ಇವರು ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆ ಹಿರಿಯೂರು ತಾಲೂಕಿನ 'ಸಿ.ಎನ್. ಮಾಳಿಗೆ' ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ೧೯೭೧ ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ನಾಯಕ ಜನಾಂಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಇವರು ಸಿ.ಎನ್. ಮಾಳಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ, ಹುಲಿತೊಟ್ಲು ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಹಾಗೂ ಪ್ರೌಢಶಿಕ್ಷಣ, ಹಿರಿಯೂರಿನ ಪದವಿಪೂರ್ವ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಪಿ.ಯು.ಸಿ. ಶಿಕ್ಷಣ. ೧೯೯೫ರಲ್ಲಿ ಬಿ.ಎಸ್ಸಿ. ಸರ್ಕಾರಿ ವಿಜ್ಞಾನ ಕಾಲೇಜು, ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಪದವಿ, ೧೯೯೭ರಲ್ಲಿ ಕುವೆಂಪು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮ ರ‍್ಯಾಂಕ್ ಹಾಗೂ ಚಿನ್ನದ ಪದಕದೊಂದಿಗೆ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ೧೯೯೭ರಲ್ಲಿ ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ **NET**(CSIR-JRF), **SLET** ಪ್ರಥಮ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ತೇರ್ಗಡೆ. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ದೆಸೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಇವರು ಸಂವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ವಿಚಾರಧಾರೆಗಳಿಂದ ಆಕರ್ಷಿತರಾಗಿದ್ದರು. ಹಾಗೇಯೇ ರಾಮಾಯಣ, ಮಹಾಭಾರತ, ಭಗವದ್ಗೀತೆ ಹಾಗೂ ಇತರೆ ಪುರಾಣ-ಕಾವ್ಯಗಳ ಕುರಿತಂತೆ ವಿಶೇಷ ಆಸಕ್ತಿಯುಳ್ಳವರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

## ಕೃತಿಗಳು 
*Low Cost Synthesis of Semiconductors for Dye-Sensitized Solar Cells* (Green Energy for Great Life), Vidyasagar, C.C., Y. Arthoba Nayaka, Lambert Academic Publishing, 2013. .

## ಸಂಶೋಧನಾ ಯೋಜನೆಗಳು 
# The Effect of Aldehydes, Amines, & Ketones on Electrodeposition of Zinc from acid baths. UGC
# Solar energy based electrochemical recovery of heavy metals from industrial effluents-An eco-friendly process. UGC
# Development of new pollution-free addition agents for industrial zinc plating. UGC
# Chemical and Electro- chemical Generation of ZnO, CuO, SnO2, TiO2, Fe2O3 and MgO nano- particles for the degradation of Textile Dyes from Industrial Effluents (Low-cost, Eco-friendly And R. DST
# Tailoring of substituted metal phthalocyanines for solar energy harvesting. UGC
# Generation of metal oxide Nanoparticles for ground Water purification � A low- Cost and eco-friendly Method. VTU, Belgaum
# Generation of dye sensitized Transition metal doped semiconductors for efficient solar solar energy harvesting-A- Low-Cost Method. SERB (DST)
# Two Days National Conference On Exploring Innovative Research and Developments In Chemical Sciences. SERB (DST)

## ಗೌರವ, ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
ಗಣೇಕಲ್ ಸಂಗವಿಭು

**ಗಣೇಕಲ್ ಸಂಗವಿಭು** ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೆಯ ಶತಮಾನದ ವೀರಶೈವ ಕವಿ.

## ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆ 
'ಲಕ್ಷ್ಮೀಶ ನನ್ನ ತಮ್ಮ, ಷಡಕ್ಷರಿ ಅಣ್ಣ' ಎಂದು ಈತ ಹೇಳಿಕೊಂಡಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿದರೆ ಆ ಇಬ್ಬರು ಜನಪ್ರಿಯ ಕವಿಗಳ ಕಾವ್ಯಗಳನ್ನು ಈತ ವಿಶೇಷ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿ ಮೈಗೂಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದನೆಂದು ಧ್ವನಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ಈತ ತನ್ನ ಹುಟ್ಟೂರನ್ನಾಗಲೀ ಗಣೇಕಲ್ಲಿನ ವಿಚಾರವನ್ನಾಗಲೀ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತನ್ನ ಕಾವ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿಕೊಂಡಿಲ್ಲವಾದರೂ ಈತನ ಕುಮಾರವಿಜಯದಲ್ಲಿನ ಕೆಲವು ಆಧಾರಗಳ ಮೇಲೆ ಇಷ್ಟು ಹೇಳಬಹುದು. ಸಂಗವಿಭು ಅಥವಾ ಸಂಗಪ್ಪ ಆದವಾನಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ನಂದವಾರ ಗ್ರಾಮದ ನಾಡಗೌಡ ಮನೆತನದವನಾಗಿದ್ದ. ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ದೇವದುರ್ಗ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಗಣೇಕಲ್ ನಾಡಗೌಡರ ಮನೆತನದ ಹೆಣ್ಣನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಸಂಸ್ಥಾನದ ರಾಜ್ಯ ಕಾರಭಾರ ಮಾಡುತ್ತ ತನ್ನ ಜೀವಿತದ ಬಹುಕಾಲವನ್ನು ಗಣೇಕಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಕಳೆದ. ಕ್ರಿ.ಶ. ಸುಮಾರು 1832 ರಿಂದ 1856ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಈತ ತನ್ನ ಕಾವ್ಯಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿರಬೇಕು. ಈ ಕಾವ್ಯಗಳ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳೆಲ್ಲ ಹುಟ್ಟೂರಾದ ನಂದವಾರದ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಸಿಗದೆ ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿಯೇ ದೊರೆತಿವೆ. ಗಣೇಕಲ್ ಸುತ್ತಣ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಈತ ರಚಿಸಿದ ಶತಕಗಳನ್ನೂ ಚಂಪೂಕಾವ್ಯಗಳನ್ನೂ ವಿವಿಧ ಜಾತಿಯ ಸಹೃದಯರು ಓದುವ ಪರಿಪಾಠವಿದೆ.

## ಬರೆದ ಕಾವ್ಯಗಳು 
ಇದುವರೆಗೆ ದೊರೆತ ಸಂಗವಿಭುವಿನ ಕಾವ್ಯಗಳು ನಾಲ್ಕು: *ಭುವನೈಕ ನಾಯಕೀಶತಕ*, *ಬಸವಶತಕ*, *ಪಂಪಾಶತಕ*, *ಕುಮಾರವಿಜಯ ಚಂಪೂಮಹಾಕಾವ್ಯ*.

ಕುಮಾರವಿಜಯದಲ್ಲಿ ಮಹಾಕಾವ್ಯದ ಲಕ್ಷಣಗಳೆಲ್ಲ ಇವೆ. 

*ಸತ್ಕವಿ ಕಾಳಿದಾಸ ತಾಂ ಪೇಳಿದ ಸತ್ಕಥಾಸರಣಿ ವೈಖರಿಯಂ ಬಣ್ಣಿಪೆಂ* 

ಎಂದು ಕುಮಾರ ಸಂಭವದತ್ತ ಈ ಕವಿ ಬೆರಳು ಮಾಡಿ ತೋರಿಸಿದರೂ ಇದು ಕಾಳಿದಾಸನ ಯಥಾವತ್ ಅನುವಾದವೇನಲ್ಲ. ಷಡಕ್ಷರಿಯ ಕಾಲಕ್ಕೇ ನಿಂತುಹೋಗಿದ್ದ ಚಂಪೂಯುಗವನ್ನು ತನ್ನವರೆಗೂ ನಡೆಸಿಕೊಂಡು ಬಂದ ಕೀರ್ತಿ ಸಂಗವಿಭುಗೆ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ. 

ಸಂಗವಿಭುವಿನ ಶತಕಗಳಲ್ಲಿ ಶುಷ್ಕನೀತಿಯಿಲ್ಲ. ಹೇಳುವುದನ್ನು ರಸವತ್ತಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ. ಈ ಪದ್ಯ ಕವಿಯ ಚಮತ್ಕಾರಕ್ಕೊಂದು ಉದಾಹರಣೆ:
ಬಾಣನ ಭಕ್ತಿಯಂ ಮನೆಯ ಬಾಗಿಲು ಬಲ್ಲುದು ಪಾರ್ಥಭಕ್ತಿಯಂ
ಬಾಣವು ಬಲ್ಲುದೊಂದಡಿಯು ಬಲ್ಲುದು ಕಣ್ಣಪ್ಪನೊಪ್ಪ ಭಕ್ತಿಯಂ |
ಮಾಣದ ನಿಮ್ಮ ಭಕ್ತಿಯನು ಚಿತ್ತವು ಬಲ್ಲುದು ಚಿನ್ಮಯಾತ್ಮಕ 
ಲ್ಯಾಣ ಪುರಪ್ರಸಿದ್ಧ ಶರಣಾ ಶರಣಾಗತವಜ್ರಪಂಜರಾ ||
ಭುವನೈಕನಾಯಕೀಶತಕದಲ್ಲಿ ಪಾರ್ವತಿಯ ವರ್ಣನೆ ಮಾಡುವುದರಲ್ಲಿ ಕವಿಯ ಭಕ್ತಿ, ಗೌರವಗಳ ಜೊತೆಗೆಯೇ ಅವನ ದೃಷ್ಟಿ ಆಕೆಯ ಅಲೌಕಿಕ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನೂ ಕಂಡಿದೆ. ಪಂಪಾಶತಕವಂತೂ ತುಂಬಿ ಹರಿಯುವ ಪ್ರವಾಹದಂತೆ ನಿರರ್ಗಳವಾಗಿ ಸಾಗುತ್ತದೆ.

ಸಂಸ್ಕೃತ ಭೂಯಿಷ್ಠವಾದ ಭಾಷೆಯಷ್ಟೇ ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಅಚ್ಚಗನ್ನಡ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಶಬ್ದಗಳನ್ನು ಸಂಗವಿಭು ಸುಂದರವಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾನೆ.
ತೊಗೆಯುಂಟಾದೊಡೆ ತುಪ್ಪಮೆಂಬ ನೆರೆತುಪ್ಪಂ ನೀಡಲೇನೀಬರೇ
ಯಗುಳೆಂತುಂಬುವೆನೆಂದು ಸಾರುತರವೇಳಲ್ತಂದು ನೀಡಲ್ಕೆ ಮ |
ಜ್ಜಿಗೆ ಬೇಕೆಂಬುವನಪ್ಪು ಗೂಡಿ ಮನುಜಂಗೇನಿರ್ದರೇನಪ್ಪುದೇ
ಮಿಗೆ ತೃಪ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಸಾಲದೆಂಬನಭವಾ ಪಂಪಾಪುರಾಧೀಶ್ವರಾ ||
ಅಶಾಂತಿ, ಅವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಕಾಲದಲ್ಲಿದ್ದವನಾದರೂ ಕವಿ ಮನಸ್ಸಿನ ಸ್ತಿಮಿತವನ್ನು ಬೋಧಿಸುವ ಶತಕಗಳನ್ನೂ, ಚಂಪೂಕಾವ್ಯವನ್ನೂ ರಚಿಸಬಲ್ಲಂಥ ರಸಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನೂ, ಸೃಜನಶೀಲತೆಯನ್ನೂ ಕಾಯ್ದುಕೊಂಡಿರುವುದು ಮೆಚ್ಚತಕ್ಕ ವಿಷಯ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಕವಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಆನೆಕೆರೆ ಕಾರ್ಕಳ

ಆನೆಕೆರೆ, ಭಾರತದ ಕರ್ನಾಟಕದ ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕಾರ್ಕಳ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿರುವ ಒಂದು ಸುಂದರವಾದ ಕೆರೆಯಾಗಿದೆ. ಹಚ್ಚ ಹಸಿರಿನ ನಡುವೆ ನೆಲೆಸಿರುವ ಈ ಸರೋವರವು ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಪರಿಸರ ಸಂಪನ್ಮೂಲವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಶಾಂತ ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ, ಇದು ಸ್ಥಳೀಯರು ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ಜನಪ್ರಿಯ ತಾಣವಾಗಿದೆ. ಸರೋವರವು ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ ಸರಿಸುಮಾರು 1000 ಮೀಟರ್‌ಗಳಷ್ಟು ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಸುತ್ತುವರಿದ ದಟ್ಟವಾದ ಸಸ್ಯವರ್ಗದಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿದೆ. 

## ಇತಿಹಾಸ 
ಆನೆಕೆರೆ ಕೆರೆಯು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಇದನ್ನು ೧೩ ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಮುಖಂಡರ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಗಳು ಮತ್ತು ಹಳ್ಳಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ನೀರಿನ ಮೂಲವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದೆ, ಸ್ಥಳೀಯ ನೀರಾವರಿ ಪದ್ಧತಿಗಳಲ್ಲಿ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸುತ್ತದೆ.

## ಬಸದಿ 

File:Karkala_1.jpg
File:Anekere_Chaturmukha_basadi.jpg

ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ, ಆನೆಕೆರೆ ಸರೋವರದ ಸುತ್ತಲಿನ ಪ್ರದೇಶವು ೧೬ ನೇ ಶತಮಾನದಷ್ಟು ಹಿಂದಿನ ಜೈನ ಬಸದಿಯ ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಜೀರ್ಣೋದ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಹೊಸ ವಿಗ್ರಹದ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನೆಯ ಸಮಾರಂಭವು ಜನವರಿ 18, 2024 ರಂದು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿದೆ. ಇದು ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿನ ಸರೋವರದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಆನೆಕೆರೆ ಕಾರ್ಕಳ ತನ್ನ ಪರಿಸರ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಗೆ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ. ಆನೆಕೆರೆ ಕೆರೆಯ ಪ್ರಾಕೃತಿಕ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನ ನಡೆದಿದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಕೆರೆಗಳು
ವರ್ಗ:ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರೇಕ್ಷಣೀಯ ಸ್ಥಳಗಳು
ಕ್ಯಾಥರಾಥಸ್

ಕ್ಯಾಥರಾಂತಸ್ ಎಂಬುದು ಅಪೊಸೈನೇಸಿ ಕುಟುಂಬದ ಹೂಬಿಡುವ ಸಸ್ಯಗಳ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿದೆ. *ವಿಂಕಾ* ಕುಟುಂಬದ ಪ್ರಕಾರ, ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ **ಪೆರಿವಿಂಕಲ್ಸ್** ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಎಂಟು ಪರಿಚಿತ ಪ್ರಭೇದಗಳಿವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಏಳು ಸಸ್ಯಗಳು ಮಡಗಾಸ್ಕರ್ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿದ್ದರೂ *ಸಿ. ರೋಸಸ್*, ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿದೆ. ಎಂಟನೇ ಪ್ರಭೇದವಾದ *ಸಿ. ಪುಸಿಲಸ್*, ಭಾರತ ಹಾಗೂ ಶ್ರೀಲಂಕಾದ ಸ್ಥಳೀಯ ಪ್ರಭೇದವಾಗಿದೆ. *ಕ್ಯಾಥರಾಥಸ್* ಎಂಬ ಹೆಸರು ಗ್ರೀಕ್ ಪದದಿಂದ ಬಂದಿದೆ. "ಶುದ್ಧ ಹೂವು" ಎಂಬುದು ಇದರ್ಥ.

ಇವುಗಳ ಎಲೆಗಳು ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಜೋಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು,  ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳಾಗಿವೆ. ಹೂವುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎಲೆಯ ಅಕ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಏಕಾಂಗಿಯಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಐದು ಉದ್ದವಾದ, ಕಿರಿದಾದ ಹಾಲೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಕ್ಯಾಲಿಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಕೊಳವೆಯಾಕಾರ ಮತ್ತು ಐದು ಹಾಲೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಕೊರೊಲ್ಲಾವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ.

ಹಿಂದೆ *ವಿಂಕಾ ರೋಸಾ* ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಕ್ಯಾಥರಾಂಥಸ್ ರೋಸಸ್, ವಿಂಕಾ ಆಲ್ಕಲಾಯ್ಡ್ ಗಳ ಮುಖ್ಯ ಮೂಲವಾಗಿದೆ, ಇದನ್ನು ಕ್ಯಾಥರಾಂಥಿಸ್ ಅಲ್ಕಲಾಯ್ಡ್ಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸಸ್ಯವು ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಲು ಬಳಸಲಾಗುವ ಎರಡು ಔಷಧಿಗಳಾದ ವಿನ್ಬ್ಲಾಸ್ಟಿನ್ ಮತ್ತು ವಿನ್ಕ್ರಿಸ್ಟೈನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಸುಮಾರು 130 ಸಂಯುಕ್ತಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತದೆ.

ಕ್ಯಾಥರಾಂತಸ್ ರೋಸಸ್ ಅನ್ನು  ಅಲಂಕಾರಿಕ ಸಸ್ಯ ಗಳಾಗಿ ಬೆಳೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗುಲಾಬಿ, ಕೆಂಪು, ನೇರಳೆ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದ ಅನೇಕ ಛಾಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ತಿಳಿ ಛಾಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೂವುಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಲು ಹಲವಾರು ತಳಿಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಲಾಗಿದೆ.

# ಕ್ಯಾಥರಾಥಸ್ ಕೊರಿಯಾಸಿಯಸ್ ಮಾರ್ಕ್ಗ್ರ್. - ಮಡಗಾಸ್ಕರ್
# *ಕ್ಯಾಥರಾಥಸ್ ಲ್ಯಾನ್ಸಸ್* (ಬೊಜೆರ್ ಮಾಜಿ ಎ. ಡಿ. ಸಿ.) ಪಿಚೋನ್-ಮಡಗಾಸ್ಕರ್
# ಕ್ಯಾಥರಂಥಸ್ ಲಾಂಗಿಫೋಲಿಯಸ್ (ಪಿಚೊನ್) ಪಿಚೋನ್-ಮಡಗಾಸ್ಕರ್
# ಕ್ಯಾಥರಾಂಥಸ್ ಓವಲಿಸ್ ಮಾರ್ಕ್ಗ್ರ್. - ಮಡಗಾಸ್ಕರ್
# *ಕ್ಯಾಥರಾಥಸ್ ಪುಸಿಲಸ್*  (ಮುರ್ರೇ ಜಿ. ಡೊನ್) - ಭಾರತ, ಶ್ರೀಲಂಕಾ, ಪಶ್ಚಿಮ ಹಿಮಾಲಯ
# ಕ್ಯಾಥರಂಥಸ್ ರೋಸಸ್  (ಎಲ್.) ಜಿ. ಡೊನ್. - ಮಡಗಾಸ್ಕರ್ ಪೆರಿವಿಂಕಲ್, ಓಲ್ಡ್-ಮೇಡ್, ರೋಸಿ ಪೆರಿವಿಂಕಿಲ್, ಪಿಂಕ್ ಪೆರಿವಿಂಕೆಲ್-ಮಡಗಸ್ಕರ್ ಇಟಲಿ, ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾ, ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ, ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೆರಿಕಾ, ಮಧ್ಯ ಅಮೆರಿಕಾ, ಭಾರತ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಸಾಗರ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿದೆ
# *ಕ್ಯಾಥರಾಥಸ್ ಸ್ಕಿಟುಲಸ್* (ಪಿಚೊನ್) ಪಿಚೋನ್-ಮಡಗಾಸ್ಕರ್) 
# ಕ್ಯಾಥರಾಥಸ್ ಟ್ರೈಕೊಫಿಲ್ಲಸ್  (ಬೇಕರ್ ಪಿಚೋನ್-ಮಡಗಾಸ್ಕರ್. ಇದನ್ನು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸದಾಬಹಾರ್ ಅಥವಾ ಬಾರಾಮಾಸಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ಕಾರ್ಬೊಗೊ ಅಕ್ಕಿ

## ಕಾರ್ಬೊಗೊ 
ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ! ಕಾರ್ಬೊಗೊ ಅಕ್ಕಿ ಭಾರತದ ಈಶಾನ್ಯ ರಾಜ್ಯ ಅಸ್ಸಾಂಗೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಅಕ್ಕಿ ವಿಧವಾಗಿದೆ. ಇದು ಅಸ್ಸಾಮಿ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಪಾಕಶಾಲೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಅದರ ವಿಶಿಷ್ಟ ರುಚಿ ಮತ್ತು ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶದ ಪ್ರೊಫೈಲ್ ಎರಡಕ್ಕೂ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದೆ. ಕಾರ್ಬೊಗೊ ಅಕ್ಕಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಆಳವಾದ ನೋಟ ಇಲ್ಲಿದೆ:

ಮೂಲಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮಹತ್ವ

ಅಸ್ಸಾಂಗೆ ಸ್ಥಳೀಯ: ಕಾರ್ಬೊಗೊ ಅಕ್ಕಿಯನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿ ತಲೆಮಾರುಗಳಿಂದ ಬೆಳೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಅಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಭಾರೀ ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳು ಅಥವಾ ಸಂಶ್ಲೇಷಿತ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳಿಲ್ಲದೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕೃಷಿ ವಿಧಾನಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ರೀತಿಯ ಕೃಷಿಯು ಭತ್ತದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಗುಣಮಟ್ಟ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಪರಂಪರೆಯ ಸಂಕೇತ: ಸ್ಥಳೀಯ ಅಕ್ಕಿಯಾಗಿ, ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಆಚರಣೆಗಳು, ಹಬ್ಬಗಳು ಮತ್ತು ಆಚರಣೆಗಳ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಇದು ಶ್ರೀಮಂತ ಕೃಷಿ ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತು ಅಸ್ಸಾಮಿ ರೈತರ ಸ್ವಾವಲಂಬಿ ಅಭ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ

= ವಿಶಿಷ್ಟ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು =
ಗೋಚರತೆ: ಕಾರ್ಬೊಗೊ ಅಕ್ಕಿ ಧಾನ್ಯಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಧ್ಯಮದಿಂದ ಉದ್ದವಾಗಿರುತ್ತವೆ, ಹೊಟ್ಟು ಪದರದ ಧಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಕೆಂಪು ಅಥವಾ ಕಂದು ಬಣ್ಣದ ಛಾಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಗುಣಲಕ್ಷಣವು ಪಾಲಿಶ್ ಮಾಡಿದ ಬಿಳಿ ಅಕ್ಕಿಯಿಂದ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ, ಇದು ಕಡಿಮೆ ಫೈಬರ್ ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ.

ವಿನ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ಸುವಾಸನೆ: ಸ್ವಲ್ಪ ಅಡಿಕೆ ಸುವಾಸನೆ ಮತ್ತು ಬೇಯಿಸಿದಾಗ ಮೃದುವಾದ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ, ಕಾರ್ಬೊಗೊ ಅಕ್ಕಿ ಭಕ್ಷ್ಯಗಳಿಗೆ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ರುಚಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಈ ಸುವಾಸನೆಯ ಪ್ರೊಫೈಲ್ ಸೌಮ್ಯವಾದ ಆದರೆ ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ, ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಣ್ಣಿನ ಮತ್ತು ಆರೊಮ್ಯಾಟಿಕ್ ಎಂದು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದು ಅನೇಕ ಅಸ್ಸಾಮಿ ಮತ್ತು ಈಶಾನ್ಯ ಪಾಕವಿಧಾನಗಳಿಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿದೆ.

ಸುವಾಸನೆ: ಅಕ್ಕಿ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಪರಿಮಳಯುಕ್ತ ಗುಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಇದು ಪಾಕಶಾಲೆಯ ಬಳಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಅಪೇಕ್ಷಣೀಯವಾಗಿದೆ. ಈ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪರಿಮಳವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರೀಮಿಯಂ ಆರೊಮ್ಯಾಟಿಕ್ ಅಕ್ಕಿ ಪ್ರಭೇದಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

= ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ =
ಸಾವಯವ ಕೃಷಿ ಪದ್ಧತಿಗಳು: ಕಾರ್ಬೊಗೊ ಅಕ್ಕಿಯನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಾವಯವ ಪದ್ಧತಿಗಳೊಂದಿಗೆ, ನೈಸರ್ಗಿಕ ರಸಗೊಬ್ಬರಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ಮತ್ತು ಸಂಶ್ಲೇಷಿತ ಕೀಟನಾಶಕಗಳಿಲ್ಲದೆ ಬೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಕೃಷಿ ವಿಧಾನವು ಸ್ಥಳೀಯ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮಣ್ಣಿನ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ.

ನೀರಿನ ದಕ್ಷತೆ: ಅಸ್ಸಾಂನಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭತ್ತದ ಕೃಷಿಯು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನೈಸರ್ಗಿಕ ನೀರಾವರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, ನದಿಗಳು ಮತ್ತು ಮಳೆಯಿಂದ ನೀರನ್ನು ಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಈ ಸುಸ್ಥಿರ ನೀರಿನ ಬಳಕೆಯು ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಪರಿಸರ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಜೀವವೈವಿಧ್ಯದ ಸಂರಕ್ಷಣೆ: ಕಾರ್ಬೊಗೊದಂತಹ ಸ್ಥಳೀಯ ತಳಿಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಮೂಲಕ, ರೈತರು ಭತ್ತದ ಬೆಳೆಗಳಲ್ಲಿ ಆನುವಂಶಿಕ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಲು ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ, ಇದು ಆಹಾರ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕತ್ವಕ್ಕೆ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿದೆ.

ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಲಭ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಬೇಡಿಕೆ

ಸ್ಥಾಪಿತ ಬೇಡಿಕೆ: ಅದರ ಆರೋಗ್ಯ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ರುಚಿಯಿಂದಾಗಿ, ಅಸ್ಸಾಂನ ಆಚೆಗೆ ಕಾರ್ಬೊಗೊ ಅಕ್ಕಿಗೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಬೇಡಿಕೆಯಿದೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಾವಯವ ಮತ್ತು ವಿಶೇಷ ಅಕ್ಕಿ ತಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿರುವ ಗ್ರಾಹಕರಲ್ಲಿ.

ಬೆಲೆ ಮತ್ತು ಪ್ರವೇಶಿಸುವಿಕೆ: ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕೃಷಿ ವಿಧಾನಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ನಿರ್ದಿಷ್ಟತೆಯಿಂದಾಗಿ ಕಾರ್ಬೊಗೊ ಅಕ್ಕಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪಾಲಿಶ್ ಮಾಡಿದ ಅಕ್ಕಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಬೆಲೆಬಾಳುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಅನೇಕ ಗ್ರಾಹಕರು ಅದರ ಆರೋಗ್ಯ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು ಮತ್ತು ಗುಣಮಟ್ಟಕ್ಕಾಗಿ ಮೌಲ್ಯಯುತ ಹೂಡಿಕೆ ಎಂದು ನೋಡುತ್ತಾರೆ.

ವರ್ಗ:ಅಕ್ಕಿಯ ವಿಧಗಳು
ವರ್ಗ:ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯಗಳು
ರಾಜಾ ಗಣೇಶ

thumb|ಅರ್ವಾಚೀನ ೧೯ನೇ ಶತಮಾನದ ಒಂದು ಬಂಗಾಳಿ ಕೃತಿಯಾದ *ರಾಜಾ ಹಣೇಶ್* ಎಂಬುದರ ಹೊದಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ರಾಜಾ ಗಣೇಶನ ಚಿತ್ರ
**ರಾಜಾ ಗಣೇಶ** ಬಂಗಾಳವನ್ನಾಳುತ್ತಿದ್ದ ಸುಲ್ತಾನರಿಂದ ರಾಜ್ಯ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಂಡಿದ್ದ ಒಬ್ಬ ಹಿಂದೂ ಪ್ರಮುಖ. ಮುಸ್ಲಿಂ ದೊರೆಗಳಿಂದ ಹಿಂದೂ ಆದವನೊಬ್ಬ ರಾಜ್ಯಾಡಳಿತ ಕಸಿದುಕೊಂಡ ವಿರಳ ಪ್ರಸಂಗವಿದಾದ್ದರಿಂದ ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯವುಂಟು. ಈ ಘಟನೆ ನಡೆದದ್ದುಂಟೆಂಬುದು ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾದರೂ ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ಖಚಿತವಾದ ವಿವರಗಳು ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಇವನನ್ನು ಮುಸ್ಲಿಂ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು *ರಾಜಾ ಕಾನ್ಸ್* ಅಥವಾ *ಕಾನ್ಸಿ* ಎಂದು ಕರೆದಿದ್ದಾರೆ.

ಕೆಲವು ಹಿಂದೂ ಆಧಾರಗಳಿಂದ ಈತನ ಹೆಸರು ಗಣೇಶ ಎಂದು ತಿಳಿದುಬರುತ್ತದೆ. ಇದೇ ಈತನ ನಿಜವಾದ ಹೆಸರು ಎಂಬುದು ಈಗ ಬಹುತೇಕ ನಿಸ್ಸಂದೇಹ. 

## ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ 
ಈತ ಉತ್ತರ ಬಂಗಾಳದ ಒಬ್ಬ ಜಮೀನ್ದಾರ. 400 ವರ್ಷಗಳಿಗೂ ಹಳೆಯ ವಂಶವೊಂದರಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದಾತ. 1389-1393ರ ನಡುವೆ ಸಿಂಹಾಸನವೇರಿದ್ದಿರಬಹುದಾದ ಘಿಯಾಸುದ್ದೀನ್ ಆಜ಼ಂ ಷಹನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಈತ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಗಳಿಸಿದ. ಆಜ಼ಂ ಷಹನನ್ನು ಇವನು ಕೊಲ್ಲಿಸಿದನೆಂದು 1788ರಲ್ಲಿ ರಚಿಸಲಾದ ರಿಯಾಜ಼್ ಎಂಬ ಮುಸ್ಲಿಂ ಉದಂತವೊಂದರಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆಯಾದರೂ ಇದಕ್ಕೆ ಬೇರಾವ ಆಧಾರವೂ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅಂತೂ ಆಜ಼ಂ ಷಹನ ಅನಂತರ ಸೈಫುದ್ದೀನ್ ಹಂಜ಼ಾ ಷಹ ಪಟ್ಟಕ್ಕೆ ಬಂದ. ಈತ ತುಂಬ ದುರ್ಬಲ ಅರಸ. ಇವನ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಆಸ್ಥಾನಿಕರೂ ಸೇನಾ ನಾಯಕರೂ ಪ್ರಬಲರಾದರು. ಇವರ ಪೈಕಿ ಗಣೇಶ ಪ್ರಮುಖ. ಹಂಜ಼ಾ ಷಹನ ಅನಂತರ ಬಂದ ಸುಲ್ತಾನನಾದ ಷಿಹಾಬುದ್ದೀನನ ಮರಣಾನಂತರ (ಅವನನ್ನು ಕೊಲ್ಲಿಸಿದವನು ಗಣೇಶನೇ ಎಂಬುದಾಗಿಯೂ ಒಂದು ಮೂಲ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ) ಗಣೇಶ ಅಧಿಕಾರ ಗಳಿಸಿಕೊಂಡನೆಂದೂ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಗಣೇಶ ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ರಾಜ ನಿರ್ಮಾಪಕನಾಗಿದ್ದನೆಂಬುದಂತೂ ನಿಜ. ಈತನೇ ಸಿಂಹಾಸನವನ್ನೇರಿದನೆಂದೂ ಕೆಲವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ರಾಜಾ ಗಣೇಶನ ನಾಣ್ಯಗಳು ಯಾವುವೂ ಇದುವರೆಗೂ ಸಿಕ್ಕಿಲ್ಲ. ಇವನಿಗೆ ಹಿಂದಿನ ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಸುಲ್ತಾನರ ನಾಣ್ಯಗಳಿವೆ. ರಾಜಾ ಗಣೇಶ ರಾಜ್ಯವಾಳಿದನೆಂದೂ ಸಿಂಹಾಸನವನ್ನೇರಿದ ಮೇಲೆ *ದನುಜಮರ್ದನದೇವ*, *ಮಹೇಂದ್ರದೇವ* ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳನ್ನೂ ತಳೆದನೆಂದೂ ಕೆಲವರು ಊಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದೇ ರೀತಿ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಊಹೆಗಳಿವೆ. 

## ಆಳ್ವಿಕೆ 
ಅಂತೂ ಈತ 15ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿಯೋ ಅನಧಿಕೃತವಾಗಿಯೋ ಆಡಳಿತ ನಡೆಸಿದ್ದು ನಿಜ. ಗಣೇಶ ಏಳು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ರಾಜ್ಯವಾಳಿದನೆಂದೂ, ಇವನ ಅನಂತರ ಇವನ ಎರಡನೆಯ ಮಗ ಜಲಾಲುದ್ದೀನ್ ಸಿಂಹಾಸನವನ್ನೇರಿದನೆಂದೂ ಫಿರಿಷ್ತಾನಿಂದ ತಿಳಿದುಬರುತ್ತದೆ. ಈತ 1415 ರಿಂದ 1431ರ ವರೆಗೆ ಆಳಿದ. ರಾಜಾ ಗಣೇಶನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮುಸ್ಲಿಮರ ಒತ್ತಡದಿಂದಾಗಿ ಅವನ ಎರಡನೆಯ ಮಗ ಮುಸ್ಲಿಮನಾದನೆಂಬುದು ಒಂದು ವಾದ. ಗಣೇಶ ಸ್ವತಃ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ತನ್ನ ಮಗ ಜಾದುವಿಗೆ ವಹಿಸಿಕೊಟ್ಟನೆಂದೂ ಅವನು ಅನಂತರ ಮುಸ್ಲಿಂ ಮತಕ್ಕೆ ಪರಿವರ್ತನೆ ಹೊಂದಿ ಜಲಾಲುದ್ದೀನ್ ಮುಹಮ್ಮದ್ ಷಹ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ರಾಜ್ಯವಾಳಿದನೆಂದೂ ಕೆಲವು ಮುಸ್ಲಿಂ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಜಲಾಲುದ್ದೀನನ ಮರಣಾನಂತರ ಅವನ ಮಗ 1435ರ ವರೆಗೆ ಆಳಿದ. ಈತ ಕೊಲೆಗೆ ಗುರಿಯಾದ. ರಾಜಾ ಗಣೇಶನ ವಂಶದ ಅಧಿಕಾರ ಕೊನೆಗೊಂಡಿತು. ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲಾನಂತರ ರಾಜ್ಯಸೂತ್ರ ಮತ್ತೆ ಹಿಂದಿನ ಸುಲ್ತಾನ ವಂಶಕ್ಕೆ ಹೋಯಿತು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಅರಸರು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಖೆಡೀವ್

right|thumb|253x253px|ಮುಹಮ್ಮದ್ ಅಲಿ ಪಾಷಾ
**ಖೆಡೀವ್** ಎನ್ನುವುದು ತುರ್ಕಿಯ ಸುಲ್ತಾನ 1867ರಲ್ಲಿ ಈಜಿಪ್ಟಿನ ಇಸ್ಮಾಯಿಲ್ ಪಾಷಾಗೆ ಕೊಟ್ಟ ಬಿರುದು. ಖೆಡೀವ್ ಎಂಬುದು ಪಾರ್ಸಿ ಭಾಷೆಯ ಶಬ್ದ. ಪ್ರಭು ಅಥವಾ ರಾಜಕುಮಾರ ಎಂದು ಇದರ ಅರ್ಥ. ಇಸ್ಮಾಯಿಲನೂ ಅವನ ಅನಂತರ ಬಂದ ಅಹಮದ್ ಟೆವ್‌ಫೀಕ್ ಮತ್ತು 2ನೆಯ ಅಬ್ಬಾಸ್ ಹಿಲ್ಮಿ ಇವರೂ ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಖೆಡೀವರದು ಅಲ್ಬೇನಿಯನ್ ವಂಶ. ಈಜಿಪ್ಷಿಯನರು ಅವರನ್ನು ತುರ್ಕಿ ವಂಶದವರೆಂದೇ ಬಗೆದಿದ್ದರು. ಪಾಷಾಗಳು ತುರ್ಕಿ ಸುಲ್ತಾನನ ಮಾಂಡಲಿಕರಂತೆ ರಾಜ್ಯವಾಳುತ್ತಿದ್ದರು. 1914ರಲ್ಲಿ ಈಜಿಪ್ಟಿನ ಮೇಲೆ ತುರ್ಕಿಯ ಪ್ರಭುತ್ವ ಕೊನೆಗೊಂಡಾಗ ಖೆಡೀವ್ ಬಿರುದನ್ನು ಬ್ರಿಟಿಷರು ರದ್ದುಪಡಿಸಿದರು. ಈಜಿಪ್ಟ್ ಬ್ರಿಟನ್ನಿನ ಅರಕ್ಷಿತ ದೇಶವಾಯಿತು. ಅಲ್ಲಿಯ ದೊರೆ ಸುಲ್ತಾನ್ ಎನಿಸಿಕೊಂಡ. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಈಜಿಪ್ಟಿನ ವಾಫ್ದ್ ಪಕ್ಷ ನಡೆಸಿದ ಚಳವಳಿಯ ಫಲವಾಗಿ ಆತ 1923ರಲ್ಲಿ ಸಂವಿಧಾನಬದ್ಧ ದೊರೆಯಾದ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಈಜಿಪ್ಟ್‌ನ ಇತಿಹಾಸ
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ರೇಖೀಯತೆ

ಗಣಿತದಲ್ಲಿ, **"ರೇಖೀಯತೆ****"** ಅಥವಾ ಲೀನಿಯಾರಿಟಿ ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಎರಡು ವಿಭಿನ್ನ ಅರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ:

* ಫಂಕ್ಷನ್ (ಅಥವಾ ಮ್ಯಾಪಿಂಗ್) ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ರೇಖೀಯತೆ - ರೇಖೀಯ ಫಂಕ್ಷನ್‌ಗೆ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆಯೆಂದರೆ f(x) = a*x + b.  ಇದೊಂದು ರೇಖೆಯ ನಕ್ಷೆ. 

* ಪಾಲಿನಾಮಿಯಲ್ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ (ಬಹುಪದಿಯ) ರೇಖೀಯತೆ.   X, Y ಮತ್ತು Z ವೇರಿಯಬಲ್‌ಗಳಲ್ಲಿನ ರೇಖೀಯ ಬಹುಪದಿಯ ಉದಾಹರಣೆಯೆಂದರೆ aX + bY + cZ + d.

ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಲೀನಿಯಾರಿಟಿಗೆ ಅನೇಕ ಉದಾಹರಣೆಗಳು ಸಿಕ್ಕುತ್ತವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ **ಓಮ್‌ನ ನಿಯಮ** - ಒಂದು ತಂತಿಯಲ್ಲಿ ಹರಿಯುವ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹ I ಆಗಿದ್ದರೆ ಮತ್ತು ತಂತಿಗೆ ಒದಗಿಸಿದ ವೋಲ್ಟೇಜ್ V ಆದರೆ V = I*R ಎಂಬುದು ಒಂದು ಲೀನಿಯಾರಿಟಿ.  ಇದೇ ರೀತಿ ಒಂದು ವಸ್ತುವಿನ ವೇಗ u ಆಗಿದ್ದು ಅದಕ್ಕೆ a ಎಂಬಷ್ಟು ವೇಗವರ್ಧಕ ಒದಗಿಸಿದರೆ t ಸಮಯದ ನಂತರ ವೇಗವು v ಆಗುತ್ತದೆಂದು ಕಲ್ಪಿಸಿ. ಆಗ v=u + a *t  ಎಂಬುದು ಒಂದು ನಿಯಮ. ವೇಗವು ಸಮಯ ಕಳೆದಂತೆ ರೇಖಾತ್ಮಕ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಇದರ ಅರ್ಥ. 

**ಸೂಪರ್ ಪೊಸಿಷನ್** 

* ಒಂದು ವಸ್ತು u ವೇಗದಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತಿದೆ. ವಸ್ತುವಿನ ಮೇಲೆ  ಎರಡು ಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸಿಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಕಲ್ಪಿಸಿ. ಮೊದಲನೆಯದು a ಎಂಬಷ್ಟು ವೇಗವರ್ಧಕವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಎರಡನೆಯದು b ಎಂಬಷ್ಟು ವೇಗವರ್ಧಕವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಕೇವಲ ಒಂದೇ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸಿದರೆ t ಸಮಯದ ನಂತರ ವೇಗವು u + a*t ಅಥವಾ u+b*t  ಆಗುತ್ತಿತ್ತು.   ಎರಡೂ ಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸಿದಾಗ ವೇಗವು u+ (a+b)*t  ಆಗುತ್ತದೆ.  
* ಇದೇ ರೀತಿ  V ಎಂಬ ವೋಲ್ಟೇಜ್ ಕೊಟ್ಟಾಗ ಹರಿಯುವ ವಿದ್ಯುತ್ I  ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದರೆ ಮತ್ತು U  ಎಂಬ ವೋಲ್ಟೇಜ್ ಕೊಟ್ಟಾಗ ಹರಿಯುವ ವಿದ್ಯುತ್ J ಆಗಿದ್ದರೆ ಎರಡೂ ವೋಲ್ಟೇಜುಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಕೊಟ್ಟರೆ ಹರಿಯುವ ವಿದ್ಯುತ್ I +J  ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಸೂಪರ್ ಪೊಸಿಷನ್ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ರೇಖೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಇದು ಸಾಧ್ಯ. 

ಬಹುಪದಿಯು  ರೇಖೀಯವಾಗಿದ್ದರೆ  ಅದರ ಡಿಗ್ರಿಯು ಎರಡಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆಯಿದೆ ಎಂದರ್ಥ. 

f(x) = ax + b ನಂತಹ ಕ್ರಿಯೆಯು ಅದರ ವಾದದಲ್ಲಿ ರೇಖೀಯ ಬಹುಪದಿಯಿಂದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ "ರೇಖೀಯ ಕ್ರಿಯೆ" ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಮತ್ತು ವಾದ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಯೆಯ ಮೌಲ್ಯದ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧವನ್ನು "ರೇಖೀಯ ಸಂಬಂಧ" ಎಂದು ಕರೆಯಬಹುದು. ಇದು ಸಂಭಾವ್ಯ ಗೊಂದಲಮಯವಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಉದ್ದೇಶಿತ ಅರ್ಥವು ಸಂದರ್ಭದಿಂದ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

"ರೇಖೀಯ" ಎಂಬ ಪದವು "ರೇಖೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅಥವಾ ಹೋಲುವ" ಎಂದರ್ಥದ ಲ್ಯಾಟಿನ್ "ಲೀನಿಯರಿಸ್" ನಿಂದ ಬಂದಿದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ
ಸಿಲಿಕಾನ್ ಕಾರ್ಬೈಡ್

**ಸಿಲಿಕಾನ್ ಕಾರ್ಬೈಡ್**

ಸಿಲಿಕಾನ್ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಬನ್ ಎರಡೂ ಸಮ್ಮಿಲನಗೊಂಡಿರುವ ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ ಪದಾರ್ಥ ಸಿಲಿಕಾನ್ ಕಾರ್ಬೈಡ್.  ಕೆಳಕಂಡ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದರ ಬಳಕೆ  ವಿಶೇಷವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ:

**ಹೆಚ್ಚಿನ ವೋಲ್ಟೇಜ್** - ವಿದ್ಯುತ್ ವಾಹನ (**ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕ್ ವೆಹಿಕಲ್** ಅಥವಾ ಇವಿ), ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರಗಳಿಂದ ಮನೆಗಳಿಗೆ ವಿದ್ಯುತ್ ಸರಬರಾಜು ಮಾಡುವ ಪವರ್ ಗ್ರಿಡ್ ಮುಂತಾದ ಉಪಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ  ೪೦೦ - ೧೫೦೦ ವೋಲ್ಟ್  ವರೆಗಿನ  ಎಸಿ ವಿದ್ಯುತ್  ಬಳಕೆ ಸಾಮಾನ್ಯ.  ಶುದ್ಧ ಸಿಲಿಕಾನ್ ಆಧಾರಿತ ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ ೬೦೦ ವೋಲ್ಟ್ ವರೆಗೆ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸಬಲ್ಲದು. ಅನಂತರ ಅವುಗಳ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆ ತಗ್ಗುವುದು.  ೬೦೦ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ವೋಲ್ಟೇಜ್ ಬಳಸಿದಾಗ ಸಿಲಿಕಾನ್ ಕಾರ್ಬೈಡ್ ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ತ.  ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ ಪದಾರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ **ಎನರ್ಜಿ ಬ್ಯಾಂಡ್  ಗ್ಯಾಪ್** ಎಂಬುದನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಾರೆ.  ಸಿಲಿಕಾನ್ ಕಾರ್ಬೈಡಿನಲ್ಲಿ ಎನರ್ಜಿ ಗ್ಯಾಪ್ ೩.೨೬ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ವೋಲ್ಟ್ ; ಇದಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಸಿಲಿಕಾನಿನ ಬ್ಯಾಂಡ್ ಗ್ಯಾಪ್ ೧. ೧ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ವೋಲ್ಟ್.  ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್  ಆಧಾರಿತ ಡಯೋಡ್ ಸಾಧನವು ಒಂದೇ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ತನ್ನು ಸಾಗಿಸಿ ವಿರುದ್ಧ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ತನ್ನು ತಡೆಯಬಲ್ಲದು.  ಆದರೆ ಬಹಳ ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತದ ವೋಲ್ಟೇಜ್ ವಿರುದ್ಧ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದಾಗ ಡಯೋಡ್ "ಬ್ರೇಕ್ ಡೌನ್" ಎಂಬ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಹೋಗಿಬಿಡುತ್ತದೆ; ಆಗ ವಿರುದ್ಧ ದಿಕ್ಕಿನ ವಿದ್ಯುತ್ತನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸುವುದು ಅಸಾಧ್ಯ. ಸಿಲಿಕಾನ್ ಕಾರ್ಬೈಡ್ ಆಧಾರಿತ ಡಯೋಡ್ ಗಳ ಬ್ರೇಕ್ ಡೌನ್ ವೋಲ್ಟೇಜ್ ಹೆಚ್ಚು ಇರುವ ಕಾರಣ ಅವುಗಳನ್ನು ಇವಿ ಮುಂತಾದ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವುದು ಸೂಕ್ತ.

**ಹೆಚ್ಚಿನ ತಾಪಮಾನ** - ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತದ ವೋಲ್ಟೇಜ್ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ ಹರಿವು ಇರುವಾಗ ಪದಾರ್ಥದ ತಾಪಮಾನ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ. ಆಗ ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ ಪದಾರ್ಥದ ವಾಹಕ ಗುಣ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ವಿದ್ಯುತ್ ಹರಿವು ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ.  ಇದು ಹೀಗೇ ಸಾಗಿದರೆ ಥರ್ಮಲ್ ರನ್ ಅವೇ (Thermal Runaway) ಉಂಟಾಗಿ ಅವಘಡ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಸಿಲಿಕಾನ್ ಕಾರ್ಬೈಡಿನ "ಉಷ್ಣ ಸ್ಥಿರತೆ" (Thermal Stability) ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವ ಕಾರಣ ತಂಪಾಗಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ವಿಶೇಷ ಅಗತ್ಯ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.

**ಹೆಚ್ಚಿದ  ಆವರ್ತನಾ ಸಂಖ್ಯೆ** :  ಸ್ವಿಚಿಂಗ್ ಪವರ್ ಕನ್ವರ್ಟರ್  ಎಂಬ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಟ್ರಾನ್ಸಿಸ್ಟರ್ ಸಾಧನವನ್ನು ಒಂದು ಸ್ವಿಚ್ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.  ಇಂಡಕ್ಟರ್, ಕೆಪಾಸಿಟರ್, ಡಯೋಡ್ ಮತ್ತು ಸ್ವಿಚ್ ಇವುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನ ಮಂಡಲ (electronic circuit) ಎಸಿ ವಿದ್ಯುತ್ತನ್ನು ಡಿಸಿಗೆ, ಡಿಸಿ ವಿದ್ಯುತ್ತನ್ನು ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ/ಕಡಿಮೆ ಮಟ್ಟದ ಡಿಸಿಗೆ ಪರಿವರ್ತಿಸಬಲ್ಲದು. ಇಂಥ ಸ್ವಿಚ್ಚುಗಳು ವೇಗವಾಗಿ ಆನ್ ಮತ್ತು ಆಫ್ ಆಗಬೇಕು.  ಸಿಲಿಕಾನ್ ಕಾರ್ಬೈಡ್ ಸಾಧನಗಳ ಸ್ಥಿತ್ಯಂತರವೇಗವು  (switching speed)  ಸಿಲಿಕಾನ್ ಸಾಧನಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು.  ಹೀಗಾಗಿ ಅವು ಸೆಕೆಂಡಿಗೆ ಇಪ್ಪತ್ತು ಲಕ್ಷ ಸಲ (೨೦ Megahertz) ವೇಗದಲ್ಲೂ ಆನ್ ಆಫ್ ಆಗಬಲ್ಲವು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಗ್ಯಾಲಿಯಂ ನೈಟ್ರೈಡ್

ಗ್ಯಾಲಿಯಂ ನೈಟ್ರೈಡ್ 

ಗ್ಯಾಲಿಯಂ ಮತ್ತು ನೈಟ್ರೋಜನ್ ಎರಡೂ ಧಾತುಗಳು (elements) ಬೆರೆತು ಉಂಟಾದ ಗ್ಯಾಲಿಯಂ ನೈಟ್ರೈಡ್  (GaN) ಒಂದು ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ ಪದಾರ್ಥ.  ಇದನ್ನು **ಗ್ಯಾನ್** ಎಂದೂ ಕರೆಯುವುದು ರೂಢಿ. ಇದರ ವಿಶೇಷವೆಂದರೆ ಸಿಲಿಕಾನ್ ಧಾತುವಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಇದರ "ಎನರ್ಜಿ ಬ್ಯಾಂಡ್ ಗ್ಯಾಪ್" ಸಾಕಷ್ಟು ದೊಡ್ಡದು. ಆರು ದಶಕಗಳಿಗಿಂತಲೂ ದೀರ್ಘ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದ ಸಿಲಿಕಾನ್ ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್  ವಸ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಮಾನ್ಯ. ಇದರ ಎನರ್ಜಿ ಬ್ಯಾಂಡ್ ಗ್ಯಾಪ್ ೧. ೧ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ವೋಲ್ಟ್. ಇದಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಗ್ಯಾಲಿಯಂ ನೈಟ್ರೈಡ್ ೩.೪ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ವೋಲ್ಟ್ ಗಳ ಬ್ಯಾಂಡ್ ಗ್ಯಾಪ್ ಹೊಂದಿದೆ. ಸಿಲಿಕಾನ್ ಹೋಲಿಕೆಯಲ್ಲಿ  ಗ್ಯಾನ್ ಕೆಳಕಂಡ ವಿಶೇಷಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ: 

# ಗ್ಯಾನ್ ವಸ್ತುವಿನಲ್ಲಿ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಸಂವಹನವು ಹೆಚ್ಚು ಸುಲಲಿತವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ 
# ಗ್ಯಾನ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಸಾಧನಗಳು ಹೆಚ್ಚು ವೇಗವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಬಲ್ಲವು 
# ಗ್ಯಾನ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಸಾಧನಗಳು ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಬೇಕಾದ ವಿದ್ಯುಚ್ಛಕ್ತಿ ಕಡಿಮೆ. 

ಮೇಲೆ ತಿಳಿಸಿದ ಕಾರಣಗಳಿಂದಾಗಿ ಗ್ಯಾನ್ ಪದಾರ್ಥವು ಅಧಿಕ ಸ್ತರದ ವಿದ್ಯುತ್, ಅಧಿಕ ಆವರ್ತನಾಂಕ ಮತ್ತು ಅಧಿಕ ತಾಪಮಾನದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಸಾಧನಗಳ ತಯಾರಿಕೆಗೆ ಸೂಕ್ತವಾಗಿದೆ.  

**ಗ್ಯಾನ್ ಗುಣವಿಶೇಷಗಳು** 

# ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಮೊಬಿಲಿಟಿ ಅಥವಾ **ಚಲನಶೀಲತೆಯು** ಗ್ಯಾನ್ ಪದಾರ್ಥದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕವಾಗಿರುವ ಕಾರಣ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಗಳು ವೇಗವಾಗಿ ಹರಿಯುವುದು ಸಾಧ್ಯ.  ಹೀಗಾಗಿ ಗ್ಯಾನ್ ಸಾಧನಗಳು ವೇಗವಾಗಿ ಆನ್ ಮತ್ತು ಆಫ್ ಆಗುವುದು ಸಾಧ್ಯ.  ಈ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಗ್ಯಾನ್ ಅಧಿಕ ಆವರ್ತಾಂಕದ ವಿದ್ಯುತ್ ಸಿಗ್ನಲ್ ಗಳನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಬಲ್ಲವು. 
# ಹೆಚ್ಚಿನ ಬ್ಯಾಂಡ್ ಗ್ಯಾಪ್ ಇರುವ ಕಾರಣ ಗ್ಯಾನ್ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಅಧಿಕ ತಾಪಮಾನದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅಧಿಕ ವೋಲ್ಟೇಜ್ ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಮಂಡಲಗಳಲ್ಲಿ (circuit)  ಬಳಸಬಹುದು.  
# ಗ್ಯಾನ್ ಸಾಧನಗಳ **ಕೆಪಾಸಿಟೆನ್ಸ್** (capacitance) ಕಡಿಮೆ ಇರುವ ಕಾರಣ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಯವಾಗುವ ವಿದ್ಯುತ್ ಚೈತನ್ಯದ ಮೊತ್ತ ಕಡಿಮೆ. 
# ಗ್ಯಾನ್ ಸಾಧನಗಳ **ಬ್ರೇಕ್ ಡೌನ್** ವೋಲ್ಟೇಜ್ (breakdown voltage) ಅಧಿಕವಾಗಿರುವ ಕಾರಣ ಅವುಗಳನ್ನು ವಿದ್ಯುಚ್ಛಕ್ತಿಯನ್ನು ಪರಿವರ್ತಿಸುವ ಪವರ್ ಕನ್ವರ್ಟರ್ ಉಪಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಬಹುದು. 

**ಉಪಯೋಗಗಳು** 

# ನಾವು ಲಾಪ್ ಟಾಪ್, ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್ ಇತಾದಿಗಳನ್ನು ಬಳಸುವಾಗ ಅಗತ್ಯವಾದ **ಚಾರ್ಜರ್** ಮತ್ತು **ಪವರ್ ಅಡಾಪ್ಟರ್** ಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾನ್ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.   ಸಿಲಿಕಾನ್ ಆಧಾರಿತ ಚಾರ್ಜರ್ ಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಇವು ತ್ವರಿತ ಗತಿಯಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಜ್ ಮಾಡುತ್ತವೆ. 
# **ಫೈವ್ ಜೀ ನೆಟ್ವರ್ಕ್** ಮತ್ತು **ಸ್ಯಾಟೆಲೈಟ್ ಸಂವಹನದಲ್ಲಿ** ಬಳಸಲಾಗುವ ಟ್ರಾನ್ಸ್ಮಿಟರ್ ಮತ್ತು ಆಂಪ್ಲಿಫೈಯರ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾನ್ ಉಪಯುಕ್ತ. 
# **ಡೇಟಾ ಸೆಂಟರ್** ಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ವಿದ್ಯುತ್ ಸರಬರಾಜು ಮಂಡಲಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾನ್ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. 
# **ನಿಸ್ತಂತು ಚಾರ್ಜಿಂಗ್** (wireless charging) ಇಂದು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದರಲ್ಲೂ ಗ್ಯಾನ್ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. 
# ಇಂದು  ಮೊಬೈಲ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್, ಟಿವಿ, ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕ್ ಬಲ್ಬ್  ಮುಂತಾದ ಎಲ್ಲೆಡೆಗೂ ಬಳಸಲಾಗುವ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದ  **ಎಲ್ಇಡಿಗಳನ್ನು** ತಯಾರಿಸಲು ಗ್ಯಾನ್ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.  ಎಲ್ಇಡಿ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾನ್ ಬಳಕೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾದಾಗಿನಿಂದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಸಂಚಲನ  ಉಂಟಾಗಿದೆ.   ಗ್ಯಾನ್ ಆಧರಿಸಿ ನೀಲಿ ಎಲ್ ಇ ಡಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಜಪಾನ್ ದೇಶದ ಇಸಾಮು ಆಕಾಸಾಕಿ, ಹಿರೋಷಿ ಅಮಾನೋ ಮತ್ತು ಶುಜಿ ನಾಕಮೂರ ಎಂಬ ಭೌತ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರಿಗೆ ೨೦೧೪ರಲ್ಲಿ ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಲಾಯಿತು. 
# **ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶದಲ್ಲಿ** ಬಳಸಲಾಗುವ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಉಪಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾನ್ ಉಪಯೋಗ ವಿಶೇಷವಾಗಿದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ವಿಕಿರಣಗಳನ್ನು ತಾಳಿಕೊಳ್ಳುವ ಶಕ್ತಿ ಗ್ಯಾನ್ ವಸ್ತುವಿಗಿದೆ. 

**ಗ್ಯಾನ್ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಎದುರಾಗುವ ತೊಡಕುಗಳು** 

# ಸಿಲಿಕಾನ್ ಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಗ್ಯಾನ್ ಸಾಧನಗಳ ಉತ್ಪನ್ನವು ಹೆಚ್ಚು **ದುಬಾರಿ**.  ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಂ ಮತ್ತು ಜಿಂಕ್ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾಲಿಯಂ  ಒಂದು ಉಪ ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಇದು ಭೂಮಿಗಿಂತಲೂ ಬೇರೆ ಆಕಾಶಕಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾಲಿಯಂ  ಹೆಚ್ಚು ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. 
# ಗ್ಯಾನ್ ಬಳಕೆಯು ೬೦೦ ವೋಲ್ಟ್ ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಸ್ಥರದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಸಾಧ್ಯ. ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ವೋಲ್ಟೇಜ್ ಸ್ತರದಲ್ಲಿ ಸಿಲಿಕಾನ್ ಕಾರ್ಬೈಡ್ ಉಪಯುಕ್ತ.

ವರ್ಗ:ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂಯುಕ್ತಗಳು
ಆಪರೇಶನ್ ಸಿಂದೂರ

ಆಪರೇಷನ್ ಸಿಂಧೂರ್ ಎನ್ನುವುದು  ೨೦೨೫ರ ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಗಳು ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಮತ್ತು ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಆಕ್ರಮಿತ ಕಾಶ್ಮೀರದಲ್ಲಿ (POK) ಭಯೋತ್ಪಾದಕ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ನಡೆಸಿದ ಒಂದು ಸೇನಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಕಾಶ್ಮೀರದ ಪಹಲ್ಗಾಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಮಾಯಕ ನಾಗರಿಕರ ಮೇಲೆ ನಡೆದ ಭಯೋತ್ಪಾದಕ ದಾಳಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯುತ್ತರವಾಗಿ ಈ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ನಡೆಸಲಾಯಿತು.

## ಹಿನ್ನೆಲೆ
೨೦೨೫ರ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೨ರಂದು ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರದ ಪಹಲ್ಗಾಮ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಭಯೋತ್ಪಾದಕ ದಾಳಿಯಲ್ಲಿ ೨೫ ಭಾರತೀಯರು ಮತ್ತು ಒಬ್ಬ ನೇಪಾಳಿ ಪ್ರಜೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವರು ಮೃತಪಟ್ಟರು. ಈ ದಾಳಿಯ ಹೊಣೆಯನ್ನು ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಮೂಲದ ದಿ ರೆಸಿಸ್ಟೆನ್ಸ್ ಫ್ರಂಟ್ (TRF) ಎಂಬ ಭಯೋತ್ಪಾದಕ ಸಂಘಟನೆ ಹೊತ್ತುಕೊಂಡಿತು. ಈ ದಾಳಿಯ ನಂತರ, ಭಾರತವು ಭಯೋತ್ಪಾದಕರಿಗೆ ತಕ್ಕ ಪ್ರತ್ಯುತ್ತರ ನೀಡುವ ಬದ್ಧತೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಿತು.

## ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ವಿವರಗಳು
### ದಿನಾಂಕ ಮತ್ತು ಸಮಯ:
೨೦೨೫ರ ಮೇ ೭-೮ ರ ರಾತ್ರಿ "ಆಪರೇಷನ್ ಸಿಂಧೂರ್" ಅನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು.
ಗುರಿಗಳು: ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯು ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಮತ್ತು ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಆಕ್ರಮಿತ ಕಾಶ್ಮೀರದಲ್ಲಿರುವ ಒಟ್ಟು ಒಂಬತ್ತು ಭಯೋತ್ಪಾದಕ ನೆಲೆಗಳನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿತು. ಈ ಗುರಿಗಳಲ್ಲಿ ಜೈಶ್-ಎ-ಮೊಹಮ್ಮದ್ (JeM) ಮತ್ತು ಲಷ್ಕರ್-ಎ-ತೈಬಾ (LeT) ನಂತಹ ಸಂಘಟನೆಗಳ ತರಬೇತಿ ಶಿಬಿರಗಳು ಸೇರಿವೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ಬಹಾವಲ್ಪುರ್ ಮತ್ತು ಮುರಿದ್ಕೆಗಳಲ್ಲಿನ ಭಯೋತ್ಪಾದಕ ಶಿಬಿರಗಳನ್ನೂ ಸಹ ಗುರಿಯಾಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು. 

### ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಸ್ವರೂಪ:
ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯು ಈ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು "ನಿಖರ, ಅಳೆದು ತೂಗಿದ ಮತ್ತು ಉಲ್ಬಣಗೊಳ್ಳದ ಸ್ವರೂಪದ್ದು" ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದೆ. ಯಾವುದೇ ಪಾಕಿಸ್ತಾನಿ ಮಿಲಿಟರಿ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ಭಾರತ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.

### ಬಳಸಿದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ:
ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತೀಯ ವಾಯುಪಡೆಯ ರಫೇಲ್ ವಿಮಾನಗಳು SCALP ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳು ಮತ್ತು AASM ಹ್ಯಾಮರ್ ಗ್ಲೈಡ್ ಬಾಂಬ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಈ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ನಡೆಸಿವೆ. ಬ್ರಹ್ಮೋಸ್ ಕ್ರೂಸ್ ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳು ಮತ್ತು ಇಸ್ರೇಲ್‌ನಿಂದ ಪಡೆದ ಸ್ಕೈಸ್ಟ್ರೈಕರ್ ಲೋಯಿಟರಿಂಗ್ ಮದ್ದುಗುಂಡುಗಳನ್ನು ಸಹ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಈ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯು ಕೇವಲ ೨೩ ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿತು ಎಂದು ಭಾರತೀಯ ವಾಯುಪಡೆ ಹೇಳಿದೆ.

### ಪರಿಣಾಮಗಳು:
ಭಾರತದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ದಾಳಿಗಳು ಭಯೋತ್ಪಾದಕ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳಿಗೆ ಭಾರಿ ಹಾನಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡಿದವು. ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಸೇನೆಯಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ಭೀತಿಯ ಬಗ್ಗೆಯೂ ವರದಿಗಳಿದ್ದವು, ಕೆಲವು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ತೊರೆದರು.

### ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ
ಭಾರತದ ದಾಳಿಯ ನಂತರ, ಪಾಕಿಸ್ತಾನವು ಪ್ರತೀಕಾರದ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಭಾರತದ ಉತ್ತರ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿನ ಅವಂತಿಪುರ, ಶ್ರೀನಗರ, ಜಮ್ಮು, ಪಠಾಣ್‌ಕೋಟ್, ಅಮೃತಸರ, ಲುಧಿಯಾನ, ಬಟಿಂಡಾ ಮತ್ತು ಭುಜ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ಮಿಲಿಟರಿ ಗುರಿಗಳನ್ನು ಡ್ರೋನ್‌ಗಳನ್ನೂ ಮತ್ತು ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳ ಮೂಲಕ ಗುರಿಯಾಗಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು. ಪಾಕಿಸ್ತಾನವು ಕೆಲವು ನಾಗರಿಕ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಮೇಲೆ ಶೆಲ್ ದಾಳಿಯನ್ನೂ ನಡೆಸಿತು ಎಂದು ಭಾರತ ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ.
## ಉಲ್ಲೇಖ
ಓಡಿಎಂ

ಓಡಿಎಮ್ ಎಂದರೆ **ಒರಿಜಿನಲ್ ಡಿಸೈನ್ ಮ್ಯಾನುಫ್ಯಾಕ್ಚರರ್** ಅಥವಾ ತಮ್ಮದೇ ಸ್ವಂತ ರಚನೆಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುವವರು ಎಂದು ಅರ್ಥ. ಅಂಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುವ ಟಿವಿ, ಫ್ರಿಜ್, ಲ್ಯಾಪ್ ಟಾಪ್ ಇತ್ಯಾದಿ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಹೊರತರಲು ಅನೇಕ ಸಿದ್ಧತೆಗಳು ಬೇಕು - (೧) ರಚನೆ ಅಥವಾ ಡಿಸೈನ್  (೨) ದೊಡ್ಡ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಉತ್ಪಾದನೆ  ಅಥ್ವಾ ಮ್ಯಾನುಫಾಕ್ಚರಿಂಗ್ (೩) ಉತ್ಪಾದಿಸಿದ ತಯಾರಿಕೆಗಳ ಪರಿಶೀಲನೆ ಅಥವಾ ಟೆಸ್ಟಿಂಗ್ ಮತ್ತು (೪) ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಮಾರಾಟ  (ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಸೇಲ್ಸ್)   ಓಡಿಎಮ್ ಕಂಪನಿಗಳು ರಚನೆ, ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಪರಿಶೀಲನೆಯ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಓಡಿಎಮ್   ತಯಾರಿಸಿದ ಪದಾರ್ಥಗಳ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು   ಒಂದಲ್ಲದೆ ಅನೇಕ ಕಂಪನಿಗಳು ಇರಬಹುದು. 

ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಸಿದ್ಧ ಉಡುಪುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿ. ಒಂದು ಓಡಿಎಮ್ ಸಂಸ್ಥೆ ಅನೇಕ ಶೈಲಿಗಳ ಶರ್ಟ್, ಪ್ಯಾಂಟ್, ಟೈ ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿ, ಉತ್ಪಾದಿಸಿ, ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ಉತ್ತಮವಾದವುಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಿದ ನಂತರ ಈ  ಉಡುಪುಗಳನ್ನು ಇತರ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಬಹದು.  ಸಿದ್ಧ ಉಡುಪುಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಲೇಬಲ್ ಹಚ್ಚಿ ಈ ಕಂಪನಿಗಳು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಿನಿಮಾ ನಟನಟಿಯರು, ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟಗಾರರು ಮುಂತಾದವರನ್ನು ಮಾಡೆಲ್ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಈ ಕಂಪನಿಗಳು ಉಡುಪುಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡುತ್ತವೆ.  ಇಂಥ ಕಂಪನಿಗಳ ಬ್ರಾಂಡ್ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಕಾರಣ ಅವು ಹೆಚ್ಚಿನ ಬೆಲೆಗೆ ಮಾರಾಟವಾಗುತ್ತವೆ.   ಓಡಿಎಮ್ ಕಂಪನಿಗಳು ವಿವಿಧ ಬ್ರಾಂಡ್ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯ ರಚನೆಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ಬ್ರಾಂಡ್ ಕಂಪನಿಗಳು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ಪದಾರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಇರುತ್ತದೆ.  ಇದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಕಾಂಟ್ರಾಕ್ಟ್ ಮ್ಯಾನುಫ್ಯಾಕ್ಚರರ್ ಎಂದರೆ ಬ್ರಾಂಡ್ ಕಂಪನಿಯ ರಚನೆಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಪದಾರ್ಥವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿ ಪೂರೈಸುವವರು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಬ್ರಾಂಡ್ ಕಂಪನಿಯೊಂದು ನೀಡಿದ ಹೊಸ ಮಾದರಿಯ ಉಡುಪನ್ನು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿ ಪೂರೈಸುವುದು. 

**ಗ್ಲೋಬಲೀಕರಣದ** ನಂತರ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಓಡಿಎಂ ಎಂಬುದು ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಚಲಿತ. ಚೈನಾ, ಭಾರತ, ವಿಯೆಟ್ನಾಯಂ, ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ್ ಮುಂತಾದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಉಡುಪುಗಳು, ಬೂಟುಗಳು, ಇತ್ಯಾದಿ ಸರಕುಗಳನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ಕಂಪನಿಗಳಿಂದ ಮಾಡಿಸಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಮಾರುವುದು ಮಲ್ಟಿನ್ಯಾಷನಲ್ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ  ಲಾಭದಾಯಕ.  ಏಕೆಂದರೆ - 

# ಸ್ಥಳೀಯ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮ ದೇಶದ ಜನರು ಯಾವ ಬಗೆಯ ರಚನೆಗಳನ್ನು ಇಷ್ಟ ಪಡುತ್ತಾರೆಂಬುದು ಗೊತ್ತಿರುತ್ತದೆ 
# ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಒಂದು ಬ್ರಾಂಡ್ ಕಂಪನಿಗೆ ವಿಪರೀತ ಹೆಚ್ಚು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಿದ್ದಾಗ ಪೂರೈಕೆ ಕಷ್ಟ. ಆಗ ಸ್ಥಳೀಯ ಕಂಪನಿಗಳಿಂದ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಕೊಳ್ಳುವುದು ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ತ. 
# ಸ್ಥಳೀಯ ಕಂಪೆನಿಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮಾಡುವಾಗ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ನೀಡುವ ಕೂಲಿ ಕಡಿಮ
# ಅಮೆರಿಕಾ ಮುಂತಾದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿ ಸರಕುಗಳನ್ನು  ದೂರದ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಒಯ್ದು ಮಾರುವುದಕ್ಕಿಂತ ಸ್ಥಳೀಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ಪನ್ನ ಮಾಡುವುದರಲ್ಲಿ ಸಾಗಾಣಿಕೆಯ ಖರ್ಚು ಕಡಿಮೆ.
# ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಪದಾರ್ಥದ ರಚನೆಯ ಪೇಟೆಂಟ್ ಸ್ಥಳೀಯ ಕಂಪನಿಗಳ ಬಳಿ ಇರುವುದು ಕೂಡಾ ಓಡಿಎಂ ಮಾದರಿಯು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಲು ಕಾರಣ
# ಪರರಾಷ್ಟ್ರದ ಕಂಪನಿಯು ತನ್ನ ಶಾಖೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಉತ್ಪನ್ನ ಮಾಡಲು ಕೆಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿಅನೇಕ ಕಾನೂನುಗಳ ಅಡಚಣೆಗಳು ಇರುತ್ತವೆ. 

**ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ** ಓಡಿಎಮ್ ಮಾದರಿಯು ಹೆಚ್ಚು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ.  ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಇಂಟೆಲ್ ಕಂಪನಿಯು ಲ್ಯಾಪ್ ಟಾಪ್ ತಯಾರಿಕೆಯನ್ನು ತ್ವರಿತಗೊಳಿಸಲು ಎಂಟು ಭಾರತೀಯ ಓಡಿಎಂಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದುವುದಾಗಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ.  ಇವುಗಳ ಹೆಸರುಗಳು ಹೀಗಿವೆ - ಭಗವತಿ ಪ್ರಾಡಕ್ಟ್ಸ್, ಡಿಕ್ಸನ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜೀಸ್ ಇಂಡಿಯಾ, ಕೇನ್ಸ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ ಇಂಡಿಯಾ, ಆಪ್ಟಿಮಸ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್, ಪೆನಾಶ್ ಡಿಜಿಲೈಫ್, ಸ್ಮೈಲ್  ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್,  ಸಿರ್ಮಾ ಎಸ್ಜಿಎಸ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ ಮತ್ತು ವಿವಿಡಿಎನ್  ಟೆಕ್ನಾಲಜೀಸ್.  ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಓಡಿಎಂಗಳ ಒಂದು ಪಟ್ಟಿ ಇಲ್ಲೂ ಸಿಕ್ಕುತ್ತದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ನಾಸಿರುದ್ದೀನ್ ಖುಸ್ರಾವ್ ಖಾನ್

**ನಾಸಿರುದ್ದೀನ್ ಖುಸ್ರಾವ್ ಖಾನ್** ಗುಜರಾತಿನ ನಿಮ್ನವರ್ಗದಿಂದ ಇಸ್ಲಾಮಿಗೆ ಮತಾಂತರ ಹೊಂದಿದ್ದ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ.

## ಜೀವನ 
ಖಲ್ಜಿ ಮನೆತನದ ಮುಬಾರಕ್ ಖಲ್ಜಿಯ (1316-20) ಒಲುಮೆಗೆ ಪಾತ್ರನಾಗಿ ಅವನ ಪ್ರಧಾನಿಯಾದ. ಅಲ್ಲಾವುದ್ದೀನನ ಮರಣಾನಂತರ ಸಿಂಹಾಸನವನ್ನೇರಿದ ಮುಬಾರಕ್ ಎಲ್ಲ ರಾಜ್ಯಸೂತ್ರಗಳನ್ನೂ ಖುಸ್ರಾವ್ ಖಾನನಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದ. ಮುಬಾರಕನ ಎಲ್ಲ ಕೆಟ್ಟ ಚಟಗಳಿಗೂ ಇವನು ಬೆಂಬಲ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದ. ಕೊನೆಗೆ ಇವನು ತನ್ನ ಸ್ವಾಮಿಗೇ ದ್ರೋಹ ಬಗೆದ. 1320ರಲ್ಲಿ ಮುಬಾರಕನನ್ನು ಕೊಲ್ಲಿಸಿ, ಸುಲ್ತಾನ್ ನಾಸಿರುದ್ದೀನ್ ಖುಸ್ರಾವ್ ಷಹ ಎಂಬ ಅಭಿದಾನ ತಳೆದು ಸಿಂಹಾಸನವನ್ನೇರಿದ. ಆದರೆ ಇವನು ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ನೆಮ್ಮದಿಯಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆಸ್ಥಾನದ ಶ್ರೀಮಂತರು ತನಗೇನೂ ಕೆಡಕು ಮಾಡದಂತೆ ಅವರಿಗೆ ಲಂಚ ಕೊಡಬೇಕಾಯಿತು. ತನ್ನ ನೆಂಟರಿಷ್ಟರಿಗೂ ಬೊಕ್ಕಸದಿಂದ ಧಾರಾಳವಾಗಿ ಹಣ ಕೊಟ್ಟ. ಇದರಿಂದ ಭಂಡಾರ ಬರಿದಾಯಿತು. ತನಗೆ ಹಿಂದೆ ಸುಲ್ತಾನನಾಗಿದ್ದ ಮುಬಾರಕನ ಕುಟುಂಬದವರನ್ನೂ, ಅವನಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಠೆ ಹೊಂದಿದ್ದವರನ್ನೂ ಕೊಲೆಗೆ ಈಡು ಮಾಡಿದ. ಈ ಅಪಕೃತ್ಯಗಳಿಂದಾಗಿ ಇವನ ಆಳ್ವಿಕೆ ಬಹುಕಾಲ ಮುಂದುವರಿಯಲಿಲ್ಲ. ಈತ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದ ಐದೇ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಇವನ ಕ್ರೌರ್ಯ, ಅನೀತಿಗಳಿಗೆ ಬೇಸತ್ತ ಮುಸ್ಲಿಂ ನಾಯಕರು ತೊಗಲಕನ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಖುಸ್ರಾವ್ ಖಾನನನ್ನು ಸಿಂಹಾಸನದಿಂದ ತಳ್ಳಿ, ಶೂಲಕ್ಕೇರಿಸಿದರು. ಇವನ ಸಾವಿನೊಂದಿಗೆ ಖಲ್ಜಿವಂಶದ ಆಳ್ವಿಕೆ ಕೊನೆಗೊಂಡು ತೊಗಲಕರ ವಂಶದ ಆಳ್ವಿಕೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಗ್ರಂಥಸೂಚಿ 
* 
* 

ವರ್ಗ:ಅರಸರು
ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಮುಸ್ಲಿಮರು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ವಿಜಯಾದಿತ್ಯ

ವಿಜಯಾದಿತ್ಯ : 	ಬಾದಾಮಿ ಚಾಲುಕ್ಯ ವಂಶದ ರಾಜ (696-733). ವಿನಯಾದಿತ್ಯನ ಮಗ. ವಿನಯಾದಿತ್ಯ ತನ್ನ ತಂದೆ ಮತ್ತು ತಾತ ಇವರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯದ ಆಡಳಿತದಲ್ಲೂ ಅನೇಕ ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲೂ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದ. ಇವನು ತನ್ನ ತಂದೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಿ ಗಂಗಾ, ಯಮುನಾ ಪ್ರತಿಮೆಗಳನ್ನೂ ಢಕ್ಕ ಧ್ವಜ ಮತ್ತು ಪಾಳಿ ಧ್ವಜವನ್ನೂ ಶತ್ರುಗಳಿಂದ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡನೆಂದು ಕೆಲವು ಶಾಸನಗಳು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ.  ಈತ ಉತ್ತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಟ ಎಂಬವನ ಮೇಲೆ ಅಥವಾ ಯಶೋವರ್ಮ ಎಂಬವನ ಮೇಲೆ ಸೆಣಸಿರಬಹುದು. ಯಾವುದೋ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಈತನನ್ನು ಶತ್ರುಗಳು ಸೆರೆಹಿಡಿದಿದ್ದರೆಂದೂ ಅಲ್ಲಿಂದ ತಾನೇ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡನೆಂದೂ ಕೆಲವು ಶಾಸನ ಹೇಳಿಕೆಗಳಿವೆ. ಇವನ ಆಳಿಕೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯುವರಾಜ ಇಮ್ಮಡಿ ವಿಕ್ರಮಾದಿತ್ಯ ಕಾಂಚಿಯ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿ, ಅಲ್ಲಿಯ ರಾಜನಾದ ಇಮ್ಮಡಿ ಪರಮೇಶ್ವರವರ್ಮನನ್ನು ಜಯಿಸಿ ಅವನಿಂದ ಕಪ್ಪಕಾಣಿಕೆಗಳನ್ನು ವಸೂಲಿ ಮಾಡಿದನೆಂದು ಉಳ್ವಾಲ (ಕರ್ನೂಲು ಜಿಲ್ಲೆ) ಶಾಸನದಿಂದ ತಿಳಿದುಬರುತ್ತದೆ.

## ಆಳ್ವಿಕೆ 
ಬಾದಾಮಿ ಚಾಲುಕ್ಯರ ರಾಜರುಗಳ ಪೈಕಿ ಇವನ ಆಳಿಕೆಯ ಕಾಲ ಅತಿ ದೀರ್ಘವಾದುದೂ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಸುಭಿಕ್ಷೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದೂ ಆಗಿತ್ತು. ವಿಜಯಾದಿತ್ಯ ತನ್ನ ತಂದೆ ವಿನಯಾದಿತ್ಯನ ರೀತಿಯಲ್ಲೇ ಆಡಳಿತದ ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆಗಾಗಿ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಆಗಿಂದಾಗ್ಗೆ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದನೆಂದೂ ಹಾಗೂ ತನ್ನ ಆಳಿಕೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಏಲಾಪುರ, ಹತಂಪುರ, ರಕ್ತಪುರ ಹೀಗೆ ಅನೇಕ ಕಡೆ ಬೀಡು ಬಿಟ್ಟಿದ್ದನೆಂದು ಶಾಸನಗಳಿಂದ ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ. ಬಾಣರು, ರೇನಾಡುವಿನ ತೆಲುಗು ಚೋಡರು, ಭೂಪಾದಿತ್ಯ, ಉಪೇಂದ್ರ ಮುಂತಾದ ರಾಜರು ಇವನ ಸಾಮಂತರಾಗಿದ್ದರು.

ದಕ್ಷಿಣ ಕೆನರಾದ ಆಳುಪರು ಚಾಲುಕ್ಯರಿಗೆ ನಿಷ್ಠರಾಗಿದ್ದ ಮತ್ತು ವಿಜಯಾದಿತ್ಯನ ಸೋದರಮಾವ ಆಳುಪ ಚಿತ್ರವಾಹನ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ 705 ರಲ್ಲಿ ಮಂಗಳೂರಿನ ಪಾಂಡ್ಯನನ್ನು ಆಕ್ರಮಣದಿಂದ ಸೋಲಿಸಿದರು.  ವಿಜಯಾದಿತ್ಯನ ನಂತರ ಅವನ ಮಗ ವಿಕ್ರಮಾದಿತ್ಯ 2 733 ರಲ್ಲಿ ಬಂದನು. ವಿಜಯಾದಿತ್ಯ 18 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಆಳಿದನು.

## ಆಡಳಿತ 
ವಿಜಯಾದಿತ್ಯನು 730 CE ನಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷ್ಮೇಶ್ವರ, ಗದಗ ಜಿಲ್ಲೆ ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂಖ-ಜಿನೇಂದ್ರ ದೇವಾಲಯಕ್ಕೆ ಪುರಿಕರನಗರದ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿರುವ ಕಾಡಮ್ಮ ಎಂಬ ಗ್ರಾಮವನ್ನು ದಾನ ಮಾಡಿದನು.

## ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆ 
ವಿಜಯಾದಿತ್ಯನ ಕಾಲ ದೇವಾಲಯ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಪಟ್ಟದಕಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ವಿಜಯೇಶ್ವರ ಎಂಬ ಈಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನವನ್ನು (ಈಗಿನ ಸಂಗಮೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ) ಕಟ್ಟಿಸಿದ. ವಿಜಯಾದಿತ್ಯ ಜೈನಧರ್ಮಕ್ಕೂ ತನ್ನ ಗೌರವಾದರವನ್ನು ತೋರಿಸಿ ಅನೇಕ ಜೈನಗುರುಗಳಿಗೆ ದತ್ತಿಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ. ಇವನ ಸಹೋದರಿ, ಆಳುಪ ಚಿತ್ರವಾಹನನ ಹೆಂಡತಿ ಕುಂಕುಮ ಮಹಾದೇವಿ ಜೈನಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಅಪಾರ ನಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಳು. ಈಕೆ ಲಕ್ಷ್ಮೇಶ್ವರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಜೈನ ದೇವಸ್ಥಾನವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸಿದಳು. ವಿಜಯಾದಿತ್ಯ 733ರಲ್ಲಿ ನಿಧನನಾದ.	

## ಉಲ್ಲೇಖ 
ವರ್ಗ:ರಾಜವಂಶಗಳು
ವರ್ಗ:100 ವಿಕಿ ಲೇಖನ 2024/ವಿಶ್ವನಾಥ ಬದಿಕಾನ
ವರ್ಗ:ಚಾಲುಕ್ಯ ವಂಶ
ಇಲಿಯ ಗರಾಶನಿನ್

thumb|ಇಲಿಯ ಗರಾಶನಿನ್
**ಇಲಿಯ ಗರಾಶನಿನ್** (1812-1874) ಆಧುನಿಕ ಸರ್ಬಿಯದ ಒಬ್ಬ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಮುಖ, ದಕ್ಷ ಆಡಳಿತಗಾರ. ಎರಡು ಸಾರಿ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಹೆಸರು ಪಡೆದ. 

## ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ 
ಈತ ಧನಿಕ ವ್ಯಾಪಾರಿಯೊಬ್ಬನ ಮಗನಾಗಿ 1812ರ ಜನವರಿ 28ರಂದು ಗರಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ. ಜರ್ಮನ್ ಮತ್ತು ಗ್ರೀಕ್ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಪಡೆದ. 1834ರಲ್ಲಿ ಸುಂಕದ ಅಧಿಕಾರಿಯಾದ ಗರಾಶನಿನ್ ಅನಂತರ ಸೈನ್ಯ ಸೇರಿ, ಅದರ ದಳಪತಿಯಾದ. ಮಿಲೋಶ್ ಒಬ್ರೆನೊವಿಚ್ (1839) ದೊರೆತನವನ್ನು ತ್ಯಾಗಮಾಡಿದಾಗ ಗರಾಶನಿನ್ ದೇಶದಿಂದ ಹೊರಹೋಗಿ ತಲೆ ಮರೆಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ. 1842ರಲ್ಲಿ ಒಬ್ರೆನೊವಿಚನನ್ನು ಪದಚ್ಯುತಿಗೊಳಿಸಿ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಕಾರಾಜಾರ್ಜೆವಿಚನನ್ನು ದೊರೆಯಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಮಾಡಿಸುವ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದ. 

## ರಾಜಕೀಯ ಜೀವನ 
ಅನಂತರ ಗೃಹಖಾತೆಯ ಅಧೀನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿಯೂ, ಗೃಹಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿಯೂ ನೇಮಕಗೊಂಡ. 1852ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಯಾದ. ಈತನ ಒಲವು ಪಶ್ಚಿಮ ದೇಶಗಳ ಕಡೆ ಇತ್ತೆಂಬ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಇವನನ್ನು ದೊರೆ ಅಧಿಕಾರದಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಿದ. ಇದಕ್ಕೆ ರಷ್ಯದ ಒತ್ತಡವೇ ಕಾರಣ. ಈತ ಮತ್ತೆ ಗೃಹಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡ (1858). ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರನ ಪದವಿ ತ್ಯಾಗಕ್ಕೆ ಈತನೇ ಕಾರಣ (1858). ದೊರೆ ಮಿಲೋಶ್ ಒಬ್ರೆನೊವಿಚ್ ಎರಡನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ ಗರಾಶನಿನ್ ರಾಜಕೀಯದಿಂದ ನಿವೃತ್ತನಾದ. 1860ರಲ್ಲಿ ಒಬ್ರೆನೊವಿಚ್ ತೀರಿಕೊಂಡ. ಮೈಕೇಲ್ ಸಿಂಹಾಸನಾರೋಹಣ ಮಾಡಿದ. ಈತ ಗರಾಶನಿನನನ್ನು 1861ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡ. ಮೈಕೇಲ್ ತನ್ನ ಸೋದರ ಸಂಬಂಧಿ ಕ್ಯಾಟರೀನ ಕಾನ್‌ಸ್ಟಾಂಟಿನೋವಿಚಳನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗ ಬಯಸಿದಾಗ ಗರಾಶನಿನ್ ಇದನ್ನು ಒಪ್ಪಲಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಈತ ಪ್ರಧಾನಿ ಪದವಿ ಕಳೆದುಕೊಂಡ. 1868ರಲ್ಲಿ ಮೈಕೇಲ್ ಕೊಲೆಯಾದ. ಆಗ ಸರ್ಬಿಯನನ್ನು ಅನಾಯಕತ್ವಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಿದವನು ಗರಾಶನಿನ್. ಮಿಲಾನ್ ಒಬ್ರೆನೊವಿಚ್ ಸಿಂಹಾಸನಾರೋಹಣ ಮಾಡಿದಾಗ ಗರಾಶನಿನ್ ಅಧಿಕಾರದಿಂದ ನಿವೃತ್ತನಾದ. 1874ರ ಜೂನ್ 28ರಂದು ಬೆಲ್‍ಗ್ರೇಡಿನಲ್ಲಿ ಮರಣ ಹೊಂದಿದ. 

ಗರಾಶನಿನ್ ತನ್ನ ಮೊದಲ ಅಧಿಕಾರಾವಧಿಯಲ್ಲಿ (1843-53) ಸರ್ಬಿಯವನ್ನು ಪ್ರಗತಿಪರವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದ. ದಕ್ಷ ಆಡಳಿತಾಂಗವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ. ಸರ್ಬಿಯದ ಸ್ವಯಮಧಿಕಾರವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು ಶಕ್ತರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಸಂಯುಕ್ತ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯೆಂಬುದಕ್ಕೆ ಪ್ಯಾರಿಸ್ ಒಪ್ಪಂದದಲ್ಲಿ (1856) ಮಾನ್ಯತೆ ದೊರಕಲು ಗರಾಶನಿನ್ ಕಾರಣ. ಗೃಹಾಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಈತ ಸಂಪ್ರದಾಯ ನೀತಿ ಅನುಸರಿಸಿದರೂ ವಿದೇಶಾಂಗ ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಈತನದು ಧಾರಾಳ ನೀತಿಯಾಗಿತ್ತು. ಗರಾಶನಿನನ ಎರಡನೆಯ ಅಧಿಕಾರಾವಧಿಯಲ್ಲಿ (1861-1867) ಸರ್ಬಿಯದ ಮುಂದಾಳುತನದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಸ್ಲಾವ್ ರಾಜ್ಯಸ್ಥಾಪನೆಗಾಗಿ ಹಲವಾರು ಒಡಂಬಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಂಡ. 

ಈತನ ಮಗ ಮಿಲ್ಯುಟಿನ್ ಗರಾಶನಿನ್ (1843-1898). ಬೆಲ್‍ಗ್ರೇಡಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಈತ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಮುಗಿಸಿದ ಅನಂತರ 1874ರಲ್ಲಿ ಪಾರ್ಲಿಮೆಂಟ್ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ. 1880-83ರಲ್ಲಿ ಗೃಹಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ, 1883ರಲ್ಲಿ ವಿಯೆನ್ನದ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ, 1895-96ರಲ್ಲಿ ಪಾರ್ಲಿಮೆಂಟಿನ ಅಧ್ಯಕ್ಷನಾಗಿದ್ದ. ಮತ್ತೆ ಮಂತ್ರಿಯಾದ. 1898ರಲ್ಲಿ ಮರಣಹೊಂದಿದ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಗ್ರಂಥಸೂಚಿ 
* 
* 

ವರ್ಗ:ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಖೂಜ಼ಿಸ್ತಾನ್

center|thumb|400x400px|ಷೂಷ್ಟಾರ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಜಲಚಾಲಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
**ಖೂಜ಼ಿಸ್ತಾನ್** ಇರಾನಿನ ನೈಋತ್ಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪರ್ಷಿಯನ್ ಕೊಲ್ಲಿಯ ಮುಖದ ಬಳಿ ಇರುವ ಪ್ರಾಂತ್ಯ.

## ಭೌಗೋಳಿಕ ವಿವರಗಳು, ವಾಯುಗುಣ 
ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಇರಾಕ್, ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಲುರಿಸ್ತಾನ್, ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಚಹರ್‌ಮಹಲ್ ಮತ್ತು ಇಸ್‌ಫಹಾನ್, ಆಗ್ನೇಯದಲ್ಲಿ ಫಾರ್ಸ್ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಪರ್ಷಿಯನ್ ಖಾರಿ ಇವೆ. ವಿಸ್ತೀರ್ಣ (24,732) ಚ. ಮೈ. ಜನಸಂಖ್ಯೆ (47,10,509) (2016). ಇದು ಮೆಸೊಪೊಟೇಮಿಯ ಮೈದಾನದ ಒಂದು ಭಾಗ. ಮೈದಾನದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಜ಼್ಯಾಗ್ರಾಸ್ ಪರ್ವತಶ್ರೇಣಿಯನ್ನು ಇದು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಹರಿಯುವ ಅನೇಕ ನದಿಗಳ ಪೈಕಿ ಕಾರೂನ್ ಮುಖ್ಯವಾದ್ದು. ಡೇಜ಼್ ಇದರ ಒಂದು ಮುಖ್ಯ ಉಪನದಿ. ಕಾರ್ಖೆ, ಜರಾಹಿ ಮತ್ತು ಜೋರೆಹ್ ಇತರ ನದಿಗಳು. ಇವು ಮೆಕ್ಕಲುಮಣ್ಣನ್ನು ತಂದು ಹರಡುತ್ತಿವೆ. ಕೊಲ್ಲಿಯ ಬಳಿಯ ಜವುಗು ನೆಲ ಭರತದಿಂದಾದ್ದು. ಜ಼್ಯಾಗ್ರಾಸ್‌ನ ಮುಂದುಗಡೆ ಇರುವ ತಪ್ಪಲುಬೆಟ್ಟಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ತೈಲನಿಕ್ಷೇಪವಿದೆ (oil deposit). ಜ಼್ಯಾಗ್ರಾಸ್ ಶ್ರೇಣಿ ದಟ್ಟವಾದ ಕಾಡುಗಳಿಂದಲೂ, ಆಳವಾದ ಕಮರಿಗಳಿಂದಲೂ ಕೂಡಿದೆ.

ಖೂಜ಼ಿಸ್ತಾನದ ಮೈದಾನದ ಕೆಳಭಾಗದ್ದು ಮರುಭೂಮಿಯ ವಾಯುಗುಣ; ಬೇಸಿಗೆ ಶುಷ್ಕ, ತಾಪಕರ. ತೇವ ತುಂಬಿದ ಗಾಳಿ ಖಾರಿಯ ಕಡೆಯಿಂದ ಬೀಸಿದಾಗ ಹವೆ ಬಲು ಧಗೆಯಿಂದ ಕೂಡಿರುತ್ತದೆ. ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಮಳೆ; ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ವರ್ಷಕ್ಕೆ 12" ದಿಂದ 20", ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು.

## ಕೃಷಿ, ಜನಜೀವನ 
ಖರ್ಜೂರ, ಜಂಬೀರ ಮತ್ತು ಇತರ ಹಣ್ಣುಗಳು, ಕಬ್ಬು, ಹತ್ತಿ, ನೀಲಿ, ಎಳ್ಳು, ಕಲ್ಲಂಗಡಿ, ಕರಬೂಜ ಮತ್ತು ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು ನೀರಾವರಿಯಿಂದ ಬೆಳೆಯಲು ಅನುಕೂಲಕರವಾದ ವಾಯುಗುಣ ಇಲ್ಲಿದೆ.

ಇಲ್ಲಿಯ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಅರ್ಧಭಾಗ ಅರಬರು. ಇವರು ಮೈದಾನಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬಖ್ತಿಯಾರಿ, ಲುರ್ ಮುಂತಾದವರೂ ಇದ್ದಾರೆ. ಪಟ್ಟಣಗಳಲ್ಲಿ ಪರ್ಷಿಯನರುಂಟು. ಅರಬರು ಅಲೆಮಾರಿತನವನ್ನು ಬಿಟ್ಟಿದ್ದರೂ ಭಖ್ತಿಯಾರಿಗಳೂ ಲುರ್ ಜನರೂ ಈಗಲೂ ಅಲೆದಾಡುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ.

## ಚರಿತ್ರೆ, ಮುಖ್ಯ ಪಟ್ಟಣಗಳು 
ಬೈಬಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖವಾಗಿರುವ ಈಲಾಮಿನ ಮಧ್ಯಭಾಗವೇ ಖೂಜ಼ಿಸ್ತಾನ. ಇದು ಬಹುತೇಕವಾಗಿ ಪ್ರಾಚೀನ ಸೂಸಿಯೇನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿತ್ತು. ಒಮ್ಮೆ ಇಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ, ವ್ಯಾಪಾರಗಳು ಪ್ರವರ್ಧಮಾನ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿದ್ದುವು. ಆದರೆ ಪಂಗಡಗಳ ಜಗಳ, ಅಭದ್ರತೆ, ದುರಾಡಳಿತದಿಂದ ಕ್ಷೀಣಿಸಿದುವು. ಹಳೆಯ ನೀರಾವರಿ ಕಟ್ಟೆಗಳು ಜೀರ್ಣವಾದುವು. ಪಹ್ಲವಿ ಮನೆತನದ ಅರಸರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣಕಾರ್ಯ ಚುರುಕಾಯಿತು. ತೈಲಸಾಧನಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಾಯಿತು.

ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಮುಖ್ಯ ಪಟ್ಟಣ ಆವಾಜ಼್. ಜನಸಂಖ್ಯೆ (1,184,788) (2016). ಇದು ರೈಲ್ವೆ ರಸ್ತೆಗಳ ಸಂಧಿಸ್ಥಳ. ಡೆಜ಼್‍ಫುಲ್ (264,709), ಷೂಷ್ಟಾರ್ (101,878), ರ‍್ಯಾಮ್‍ಹಾರ್ಮೋಜ಼್ (74,285), ಬೆಹ್‌ಬೆಹನ್ (122,604) ಇತರ ಮುಖ್ಯ ಸ್ಥಳಗಳು. ತೈಲೋತ್ಪಾದನೆ ಇಲ್ಲಿಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ಯಮ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
*  (Bibliography)

ವರ್ಗ:ಇರಾನ್‍ನ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ