ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ

thumb|right|300px|ಕಚ್ಚಾ ನೀರು ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮಗಳ ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲವು ಅಮೆರಿಕದ ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾಕ್ಕೆ ಮೆಕ್ಸಿಕಲಿ, ಮೆಕ್ಸಿಕೋ ನದಿಯಿಂದ ಹರಿದುಬರುತ್ತದೆ

**ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ** ವು ನೀರು ಮೂಲಗಳಾದ ಸರೋವರ, ನದಿ, ಸಮುದ್ರಗಳು, ಅಂತರ್‌ಜಲ ಕಶ್ಮಲೀಕರಣವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಎಲ್ಲ ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯದ ಪರಿಣಾಮಗಳೂ ನೀರಿನ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುವ ಲೋಹರೂಪದ ನಾಣ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಜನರಿಗೆ ಹಾಗೂ ಬಯೊಸಿನೊಸಿಸ್ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ. ಸೂಕ್ತ ಜಲ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಇಲ್ಲದೇ ಮಲಿನಕಾರಿ ಮತ್ತು ಹಾನಿಕಾರಕಗಳನ್ನು ನೀರಿನ ಮೂಲಗಳಿಗೆ ವಿಸರ್ಜಿಸಿದಾಗ ಮಾಲಿನ್ಯ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.

## ಪೀಠಿಕೆ 
ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯವು ಜಾಗತಿಕ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿದೆ. ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಮರಣ ಮತ್ತು ಕಾಯಿಲೆಗಳಿಗೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣಗಳಲ್ಲಿ ಜಲಮಾಲಿನ್ಯವು ಒಂದಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರತೀದಿನ ಇದರಿಂದಾಗಿ 14,000ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಜನರು ಸಾವನ್ನಪ್ಪುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ಅವುಗಳ ಮೂಲದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎರಡು ಬಗೆಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ.

### ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಮೂಲ ಮಾಲಿನ್ಯ 
ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಮೂಲ ಮಾಲಿನ್ಯವು ವಿಭಿನ್ನ ರಹದಾರಿಗಳಾದ ಕೊಳವೆ ಅಥವಾ ನಾಲೆಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ನೀರಿನ ದಾರಿಯನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ ಸೋಂಕು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಚರಂಡಿಗಳ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಘಟಕಗಳಿಂದ ಹೊರಟ ಕಶ್ಮಲಗಳು, ಕಾರ್ಖಾನೆ, ನಗರದ ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳ ಹೊಲಸನ್ನು ಈ ಉದಾಹರಣೆಗಳು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಶುದ್ಧ ನೀರಿನ ಕಾನೂನು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಮೂಲ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕೆ ವಿಧೇಯಕ| ವಿವರಿಸಿದೆ. 1987ರಲ್ಲಿ ತಿದ್ದುಪಡಿಯಾದ ಶುದ್ಧ ನೀರಿನ ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಪುರಸಭೆಯ ಚರಂಡಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳ ನೀರಿನ ತ್ಯಾಜ್ಯ, ನಿರ್ಮಾಣ ಸ್ಥಳಗಳ ನೀರಿನ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳನ್ನೂ ಕೂಡಾ ಸೇರಿಸಿದೆ.

### ಪರೋಕ್ಷ ಮೂಲ ಮಾಲಿನ್ಯ 
ಪರೋಕ್ಷ ಮೂಲ ಮಾಲಿನ್ಯವು ಒಂದೇ ಮಾಲಿನ್ಯ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಕಶ್ಮಲಗೊಳಿಸಲ್ಪಡುವುದಿಲ್ಲ. ಪರೋಕ್ಷ ಮೂಲ ಮಾಲಿನ್ಯವು ವಿಶಾಲ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಕಲ್ಮಶ ಸೇರಿದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿರುತ್ತದೆ.ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿನ ರಾಸಾಯನಿಕ ಗೊಬ್ಬರಗಳಿಂದ ಸಾರಜನಕದ ಮಂಡಲವು ಕರಗಿರುವುದು ಇದಕ್ಕೆ ಉದಾಹರಣೆ.  ಕೃಷಿ ಭೂಮಿ ಅಥವಾ ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ಹರಿಯುವ ಕಶ್ಮಲ ನೀರಿನ ಕಾಲುವೆಗಳಿಂದ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳು ಹೊರಹೋಗುವುದೂ ಪರೋಕ್ಷ ಮೂಲ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕೆ ಉದಾಹರಣೆ.

ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ವಾಹನ ನಿಲುಗಡೆಯ ಸ್ಥಳಗಳಿಂದ, ರಸ್ತೆಗಳಿಂದ, ಮುಖ್ಯ ರಸ್ತೆಗಳಿಂದ ಹೋಗುವ ಕಲುಶಿತ ನೀರನ್ನೂ ನಗರ ಕಲುಶಿತಗಳ ಹರಿಯುವಿಕೆಯೆಂದು ಪರೋಕ್ಷ ಮೂಲ ಮಾಲಿನ್ಯದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ಇದನ್ನು ನಾಲೆಗಳ ಮೂಲಕ ಹರಿಸಿ ಕೊಳವೆಗಳಿಂದ ಹೊರವಲಯದ ನೀರಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಮೂಲ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಇಂತಹ ನೀರನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಬಳಸುವುದಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ನೀರನ್ನು ಬಸಿದು ಅಂತರ್‌ಜಾಲಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಇದು ಪರೋಕ್ಷ ಮೂಲ.

## ಅಂತರ್ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ 
ಅಂತರ್ಜಲ ಮತ್ತು ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಹೋಲಿಕೆ, ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ತುಂಬಾ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಅಂತರ್ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಮಾಲಿನ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಬಹಳಷ್ಟು ರಾಸಾಯನಿಕ ಪದಾರ್ಥಗಳು ವಿಷಯುಕ್ತವಾಗಿವೆ.ರೋಗಕಾರಕ ವೈರಸ್‌ಗಳು ನೀರಿನಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಖಾಯಿಲೆಗಳನ್ನು ಮಾನವ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ಪತ್ತಿಸುತ್ತದೆ.ನೀರಿನ ನೈಸರ್ಗಿಕತೆಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವುದರಿಂದ ನೀರು ಆಮ್ಲತೆ (pHನಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ), {1ವಿದ್ಯುತ್ ವಾಹಕತೆ{/1}, ತಾಪಮಾನ, ಮತ್ತು ಸಾರವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.ಸಾರ ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳಿಂದ ನೀರು ಪೋಷಕಾಂಶಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

### ರೋಗಾಣು ವೈರಸ್‌ಗಳು 
thumb|240px|right|ಕಲ್ಮಶವಿಲ್ಲದ ಮೋರಿಯ ಉಕ್ಕಿ ಹರಿಯುವಿಕೆಯಿಂದ ಒಳಚರಡಿ ಗುಂಡಿಯ ಮುಚ್ಚಳವು ತೇಲಿಹೋಗುವಿಕೆ.
ಕಾಲಿಫಾರ್ಮ್ ಏಕಾಣುಜೀವಿಯು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯದ ಏಕಾಣುಜೀವಿಯ ಸೂಚಕ. ಮಾನವನ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಸಂಭಂಧಿಸಿದ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಸೂಕ್ಷ್ಮಾಣು ಜೀವಿಗಳು ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಪದರಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.

* *ಕ್ರಿಪ್ಟೊಸ್ಪೊರಿಡಿಯಂ ಪಾರ್ವಂ* 
* *ಗಿಯಾರ್ಡಿಯಾ ಲಾಂಬ್ಲಿಯಾ* 
* *ಸಾಲ್ಮೊನೆಲ್ಲಾ* 
* *ನೊವೊವೈರಸ್*  ಮತ್ತು ಉಳಿದ ವೈರಸ್ಗಳು
* ಪ್ಯಾರಾಸಿಟಿಕ್ ಹುಳುಗಳು (ಹೆಲ್ಮಿಂಥ್ಸ್).
ಗಮನಾರ್ಹ ಗುಣಮಟ್ಟದ ರೋಗಾಣುಗಳು ಅಸಮರ್ಪಕವಾದ ಚರಂಡಿಗಳಿಂದ ಹೊರಟ ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಕನಿಷ್ಠ ಕ್ರಮವೂ ಇಲ್ಲದೇ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಚರಂಡಿಗಳು ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ.( ಕಡಿಮೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಸಮಸ್ಯೆ ಗಂಭೀರವಾಗಿರುತ್ತದೆ.) ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ಹಳೆಯ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಹಳೆಯ ಮೂಲಸೌಲಭ್ಯಗಳು, ಬಿರುಕುಂಟಾದ ಚರಂಡಿ ಸಂಗ್ರಹ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು (ಕೊಳವೆಗಳು, ಯಂತ್ರಗಳು, ನಿಯಂತ್ರಕಗಳು) ಅಶುಚಿಯಾದ ನೀರನ್ನು ಹೊರಬಿಡುತ್ತವೆ. ಮಳೆಯಿಂದಾಗಿ ಹೊರಬೀಳುವ ನೀರನ್ನು ಹೊರಬಿಡಲು ಕೆಲವು ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಯೋಜಿತ ಚರಂಡಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೂ ಇದೆ.
ಸರಿಯಾಗಿ ಪಾಲನೆ ಮಾಡದ ಜಾನುವಾರುಗಳಿಂದಲೂ ರೋಗಾಣುಗಳು ಉದ್ಭವಿಸಬಹುದು.

### ರಾಸಾಯನಿಕ ಮತ್ತು ಇತರ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು 
thumb|240px|right|ಕದಡಿದ ನೀರಿನ ನದಿ ಗಸಿಯಿಂದ ಮಾಲಿನ್ಯ.ಫೋಟೊ ಕೃಪೆ ಯುನೆಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ ಅಫ್ ಜಿಯೋಲಾಜಿಕಲ್ ಸರ್ವೆ.
ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳಲ್ಲಿ ಜೈವಿಕ ಮತ್ತು ಅಜೈವಿಕ ಪದಾರ್ಥಗಳು ಸೇರಿವೆ.

**ಜೈವಿಕ**  ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು:

* ಮಾರ್ಜಕಗಳು
* ಕ್ಲೊರೊಫಾರ್ಮ್ ರೀತಿಯ ಕಲುಷಿತವಲ್ಲದ ಪದಾರ್ಥಗಳೆಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುನಾಪರಪರ  ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಬೆರೆತಿರುವುದು.
* ಆಹಾರ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ತ್ಯಾಜ್ಯ, ಆಮ್ಲಜನಕವನ್ನು ಬಯಸುವ ಪದಾರ್ಥಗಳು, ಕೊಬ್ಬು ಮತ್ತು ಮೇಧಸ್ಸು.
* ಕ್ರಿಮಿನಾಶಕಗಳು ಮತ್ತು ಕಳೆತೆಗೆಯುವ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು, ಗರಿಷ್ಠ ಪ್ರಮಾಣದ ಓರ್ಗನೋಹಲೈಡ್ಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂಯುಕ್ತಗಳು
* ಖನಿಜ ತೈಲ ಹೈಡ್ರೋಕಾರ್ಬನ್‌ಗಳಾದ ಇಂಧನಗಳು (ಗಾಸೊಲೈನ್, ಡೀಸೆಲ್ ಇಂಧನಗಳು, ವಿಮಾನ ಇಂಧನಗಳು, ಮತ್ತು ಇಂಧನ ತೈಲಗಳು) ಹಾಗೂ ಕೀಲೆಣ್ಣೆ (ವಾಹನ ತೈಲ), ಮತ್ತು ಇಂಧನ ಸುಡುವಿಕೆಯ ಉಪಉತ್ಪನ್ನಗಳು, ಹೊಲಸು ನೀರಿನ ಹೊರಹರಿಯುವಿಕೆ
* ಕಡಿಯುವ ಕೆಲಸಗಳಿಂದ ಮರ ಮತ್ತು ಪೊದೆ ಕಸಕಡ್ಡಿಗಳು
* ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳ ದ್ರಾವಕಗಳ ಸರಿಯಲ್ಲದ ನಿರ್ವಹಣೆಯಿಂದ ಉಂಟಾದ ಕ್ಷಣಿಕ ಜೈವಿಕ ಸಂಯುಕ್ತಗಳು, ಸರೋವರಗಳಿಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಕಲಕದೇ ಬಿದ್ದ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ದ್ರಾವಕಗಳಾದ ಸಾಂದ್ರ ನಿರ್ಜಲ ಹಂತದ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು. 
* ವಿವಿಧ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂಯುಕ್ತಗಳಾದಂತಹ ವೈಯಕ್ತಿಕ ನೈರ್ಮಲೀಕರಣ ರಾಸಾಯನಿಕ ಮತ್ತು ಪ್ರಸಾದನಗಳು

**ಅಜೈವಿಕ**  ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು:

* ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳು ಹೊರಬಿಡುವ ಆಮ್ಲೀಯ ಅಂಶಗಳು ( ಬಹುಮುಖ್ಯವಾಗಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಸಲ್ಫರ್ ಡಯಾಕ್ಸೈಡ್)
* ಆಹಾರ ಸಂಸ್ಕರಣೆಯ ತ್ಯಾಜ್ಯದಲ್ಲಿನ ಅಮೋನಿಯಾ
* ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳ ಉಪ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಿಂದ ರಾಸಾಯನಿಕ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳು.
* ಕೃಷಿ ಭೂಮಿ ಹಾಗೂ ವಾಣಿಜ್ಯ, ಗೃಹಬಳಕೆಯಿಂದ ಹೊರಟ ರಾಸಾಯನಿಕ ಹೊತ್ತ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳಾದ ನೈಟ್ರೇಟ್, ಫಾಸ್ಪೇಟ್  ಆಮ್ಲ ಗಣಿಯ ಚರಂಡಿ.
* ಕಟ್ಟಡ ನಿರ್ಮಾಣ ಸ್ಥಳಗಳಿಂದ ಹೊರಬೀಳುವ ಹೂಳು, ಕೆಸರು, ಮರದ ಕಸಗಳು, ಸುಟ್ಟ ಮತ್ತು ತುಂಡಾದ ಸಲಕರಣೆಗಳು.

**ಬರಿಗಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣುವ**  ಮಾಲಿನ್ಯ -  ನಗರದ ಚರಂಡಿಗಳಲ್ಲಿ ತೇಲಬಲ್ಲ ಪದಾರ್ಥಗಳು ಹಾಗೂ ಕಸಕಡ್ಡಿಗಳು ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಕಾಣುವಂಥವು ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ:

* ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯರು ಬಿಸಾಡಿದ ಕಸಕಡ್ಡಿಗಳು ಬಿದ್ದ ಮಳೆಯಿಂದಾಗಿ ಚರಂಡಿಗೆ ಹರಿಯುವುದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ನೀರಿನ ಮೇಲ್ಮೈ ಪದರವನ್ನು ಸೇರುತ್ತದೆ.
* ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು,  ನೀರಿನಿಂದ ಹೊರಡುವ ಸಣ್ಣ ಸಣ್ಣ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಗೋಲಗಳು.
* ಹಡಗುಗಳು ಪರಿತ್ಯಜಿಸಿದ ವಸ್ತುಗಳು.

[thumb|right|ಪೊಟ್ರೆರೊ  ಜೆನರೆಟಿಂಗ್ ಸ್ಟೇಷನ್ ಬಿಸಿ ನೀರನ್ನು ಸಾನ್ ಫ್ರಾನ್ಸಿಕೊ ಬೇ ಗೆ ವಿಸರ್ಜಿಸಿತ್ತು.೨೨]

### ತಾಪ ಮಾಲಿನ್ಯ 
ಮಾನವನ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶದಿಂದಾಗಿ ನೀರಿನ ಮೂಲಗಳಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ತಾಪಮಾನದಲ್ಲಾಗುವ ಏರಿಳಿತಗಳು ತಾಪ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ.ತಾಪ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣವೆಂದರೆ ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ಘಟಕಗಳು ಬಳಸುವ ಶೈತ್ಯೀ ಕರಣ ಉಪಕರಣಗಳು. ಉಷ್ಣವನ್ನು ತಡೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಜೀವಿಗಳು ದಾಳಿಯಿಡುವಂತೆ, ಹೆಚ್ಚಿಸಿದ ನೀರಿನ ಉಷ್ಣಾಂಶವು ಆಮ್ಲಜನಕದ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ (ಇದು ಮೀನನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸಬಹುದು) ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತದೆ,  ನಗರದ ತ್ಯಾಜ್ಯವೂ ಕೂಡಾ ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಪದರದಲ್ಲಿ ಉಷ್ಣಾಂಶವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಲ್ಲುದಾಗಿದೆ.  ಅತಿ ಶೀತ ನೀರನ್ನು ಉಷ್ಣ ಸರೋವರಗಳ ಮೂಲಕ್ಕೆ ಬೆರೆಸುವುದೂ ತಾಪ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು.

## ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ ಕಾರಕಗಳ ರಾಸಾಯನಿಕ ಪರಿಣಾಮಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಗಣೆ 
ಬಹಳಷ್ಟು ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ನದಿಗಳಿಂದ ಸಮುದ್ರಗಳಿಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಹೈಡ್ರಾಲಜಿ ಸಾಗಣೆಯ ಮಾದರಿಗಳ ಅಧ್ಯಯನದ ಪ್ರಕಾರ, ಜಗತ್ತಿನ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇದರ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ನದಿ ಸಮುದ್ರ ಸೇರುವಲ್ಲಿಂದ ನೂರಾರು ಮೈಲುಗಳವರೆಗೂ ಕಾಣಬಹುದಾಗಿದೆ. ಆಧುನಿಕ ಗಣಕಯಂತ್ರ ಮಾದರಿಗಳಾದ SWMM ಅಥವಾ DSSAM ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಜಲವಾಸಿಗಳ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಗತಿಯ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಜಗತ್ತಿನ ಹಲವೆಡೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಕೋಪ್‌ಪಾಡ್ಸ್ (ಒಂದು ಜಾತಿಯ ಮೀನು) ರೀತಿಯ ಸೂಚಕ ಶೋಧಿತ ಆಹಾರದ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳ ಗತಿಯನ್ನು ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್ ಬ್ರೈಟ್ ನಲ್ಲಿ ಅಭ್ಯಸಿಸಲು ಉಪಯೋಗಿಸಲಾಗಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗಾಗಿ, ಗರಿಷ್ಠ ಪ್ರಮಾಣದವಿಷಯುಕ್ತ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಹಡ್ಸನ್ ನದಿಯ ಬಾಯಿಗೆ ಸುರಿದಿರಲಿಲ್ಲ,  ಆದರೆ 100 ಕಿಲೋಮೀಟರು ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಸುರಿಯಲಾಗಿತ್ತು. ಹಲವಾರು ದಿನಗಳ ನಂತರ ಜಲಚರಗಳ ಅಂಗಾಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಈ ವಿಷಕಾರಕಗಳು ಮತ್ತೆ ಒಂದುಗೂಡುತ್ತಿವೆ.ಭೂಮಿಯ ಸಂಕುಚಿತತೆಯಿಂದಾಗಿ ಹಡ್ಸನ್ ನದಿಯು ದಕ್ಷಿಣದ ತೀರದ ಗುಂಟ ಹರಿದಿದೆ. ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ಆಮ್ಲಜನಕವನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿದ್ದರಿಂದ ದಕ್ಷಿಣದ ತೀರದಲ್ಲಿ ಆಮ್ಲಜನಕವಿಲ್ಲದ ಸ್ಥಿತಿಯಿಂದಾಗಿ ಹಾವಸೆಗಳು ಮತ್ತು ಅತಿಯಾದ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳಿಂದ ಅಜೀರ್ಣಗೊಂಡು ಕಡಲು ಪಾಚಿಗಳು ಸಾಯುತ್ತಿವೆ. ಆಹಾರಸರಪಣಿಯಲ್ಲಿ ವಿಷಯುಕ್ತ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸಿದ ಸಣ್ಣ ಮೀನುಗಳನ್ನು ತಿಂದ ಕೋಪ್‌ಪಾಡ್ಸ್‌ಗಳನ್ನು ತಿಂದು ಮೀನು ಮತ್ತುಕಪ್ಪೆಚಿಪ್ಪು ಗಳು ಸತ್ತಿವೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕವೂ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಭಾರೀ ಲೋಹಗಳು, ಪಾದರಸ, ನಿರಂತರ ಜೈವಿಕ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳಾದ DDT) ಪ್ರತೀ ಹಂತದ ಆಹಾರ ಸರಪಣಿಯನ್ನು ಮಾಲಿನ್ಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾಂದರ್ಭಿಕವಾಗಿ ಈ ಅಂತರ್‌ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಿರುವ ಜೈವಿಕ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಜೈವಿಕ ಗಾತ್ರವೃದ್ಧಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ದೊಡ್ಡ ಗಾಳಿ (ಸುಳಿಗಾಳಿಗಳು) ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಕಸಗಳನ್ನು ತೇಲಿಬಿಡುತ್ತವೆ. ಭಾರೀ ಪ್ಯಾಸಿಫಿಕ್ ಕಸಗಳ ರಾಶಿ ಎಂದೇ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳನ್ನು ಉತ್ತರ ಪ್ಯಾಸಿಫಿಕ್ ಗಾಳಿಯು ಕೊಂಡೊಯ್ದಿದ್ದು, ಇದರ ಗಾತ್ರ ಸುಮಾರು ಟೆಕ್ಸಾಸ್ ನಗರದ ಗಾತ್ರಕ್ಕಿಂತ 100 ಪಟ್ಟು ದೊಡ್ಡದಾಗಿದೆ. ಈ ಅಳಿಯದ ವಸ್ತುಗಳು ಕಡಲಿನ ಹಕ್ಕಿಗಳ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಹೊಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.ಇದರ ಪರಿಣಾಮ ಆಹಾರದ ಬೇಡಿಕೆಗೆ ಮತ್ತು ಹಸಿವಿಗೆ ಜೀರ್ಣಕಾರಕಗಳು ಅಡ್ಡಿ ಮಾಡುವಂತಾಗುತ್ತದೆ.

ಕೆಲವು ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ತುಂಬಾ ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಅಂತರ್ಜಲದ ಸರೋವರಗಳಲ್ಲಿರುವುದರಿಂದ ಕೊಳೆಯುತ್ತವೆ ಅಥವಾ ರಾಸಾಯನಿಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗೆ  ಒಳಗಾಗುತ್ತವೆ.  ತುಂಬಾ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ, ಶುಚೀಕರಣ ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಕ್ಲೋರಿನೇಟೆಡ್ ಹೈಡ್ರೋಕಾರ್ಬನ್ಸ್ ಗಳಾದ ಟ್ರಿಕ್ಲೊರೊಇಥೆಲೀನ್ ( ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳಲ್ಲಿ ಲೋಹಗಳ ಶುಚಿ ಮತ್ತು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಉತ್ಪಾದನೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ)   ಮತ್ತು ಟೆಟ್ರಾಕ್ಲೊರೊಇಥೆಲೀನ್. (ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಲಿಕ್ವಿಡ್ ಕಾರ್ಬನ್ ಡಯಾಕ್ಸೈಡ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಶುಚಿ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಈ ಎಲ್ಲ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳ ಬಳಕೆ ತಗ್ಗಿದೆ.) ಈ ಎರಡೂ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ಕಾನ್ಸರ್ ಕಾರಕಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಅಥವಾ ಭಾಗಶಃ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುವುದರಿಂದ ಹೊಸ ಹೊಸ ವಿಷಯುಕ್ತ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳನ್ನು (ಡಿಕ್ಲೊರೊಎಥಿಲೀನ್ ಮತ್ತು ವಿನೈಲ್ ಕ್ಲೋರೈಡ್ ಗಳನ್ನೂ ಸೇರಿದಂತೆ) ಉತ್ಪತ್ತಿಸುತ್ತವೆ.

ಅಂತರ್ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ತಗ್ಗಿಸುವುದು ಕಷ್ಟ, ಏಕೆಂದರೆ ಮೇಲ್ಮೈ ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕಿಂತ ತುಂಬ ದೂರದ ತನಕ ಅಂತರ್ಜಲವು ಕೊಳವೆ ಬಾವಿಗಳ ಮೂಲಕ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತವೆ. ಮಣ್ಣು ಮತ್ತು ಶಿಲಾಂತರ್ಗತ ಜಲದಾರಿಗಳು ನೀರನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಶುದ್ಧೀಕರಣದಿಂದ ಶುದ್ಧಿಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ರಾಸಾಯನಿಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಮತ್ತು ಜೈವಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಂತಹ ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲೂ ಶುದ್ಧಿಗೊಳಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿರುವ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು ಸೇರುತ್ತವೆ. ಅಂತರ್ಜಲವು ಬಿರುಕುಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಮತ್ತು ಭೂ ರಂಧ್ರಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಸಾಗುವುದರಿಂದ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ, ನಂತರ ಈ ನೀರು ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಜೊತೆ ಬೆರೆಯುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ  ಮಾನವನ ಒಲವು ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಗುಂಡಿಯ ನೀರದಾರಿಯ ಸ್ಥಳವಿಶ್ಲೇಷಣಾ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಕಡೆಗೆ ಹರಿದಿದೆ.

ವಿವಿಧ ಮೂಲಗಳ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳ ಉಪ ಪರಿಣಾಮಗಳದ್ದೇ ಒಂದು ವಿಭಿನ್ನ ಸ್ಥಿತಿ.  ಕೆಸರಿನ ನೀರು ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಜೊತೆ ಹರಿದು ಹೋಗುವದು, ನೀರಿನ ಕಣಗಳು ಸೂರ್ಯನ ಕಿರಣಗಳಿಗೆ ಅಡ್ಡಿ ಪಡಿಸುವುದು, ಹಸಿರು ಕಾಡಿನ ದ್ಯುತಿಸಂಶ್ಲೇಷಣಾ ಕ್ರಿಯೆಗೆ ಅಡ್ಡಿ, ಇವೆಲ್ಲವೂ ಉದಾಹರಣೆಗಳಷ್ಟೇ.

## ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ ಮಾಪನ 
thumb|240px|right|ಹವಾಗುಣ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವ ಸ್ವಯಂ ಜಲ ಮಾದರಿಗಳು.
ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯವು ಭೌತಿಕ, ರಾಸಾಯನಿಕ ಮತ್ತು ಜೈವಿಕ ವಿಧಾನಗಳಂಥ ವಿಶಾಲ ಹರವುಳ್ಳ ವಿಭಾಗಗಳಿಂದ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗೆಂದೇ ವಿಶೇಷವಾದ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉಷ್ಣಾಂಶವನ್ನು ಅಳೆಯಲಿಕ್ಕೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಾದರಿಗಳಲ್ಲದೇ *in situ* ನಂಥ ಕೆಲವು ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸಲಾಗಿದೆ ಸರ್ಕಾರೀ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನಾ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಗುಣಮಟ್ಟದ, ಯೋಗ್ಯವಾದ ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ತುಲನಾತ್ಮಕ ಫಲಿತಾಂಶಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ತವಾಗುವಂತೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದೆ.

### ಮಾದರಿ 
ಗುಣಮಟ್ಟದ ಅಗತ್ಯತೆ ಮತ್ತು ನೀರಿನಲ್ಲಿನ ರೋಗಾಣುಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಭೌತಿಕ ಅಥವಾ ರಾಸಾಯನಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ವಿಭಿನ್ನ ಮಾದರಿಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳ ಮಾದರಿಯ ಪರಿಶೋಧನೆಯನ್ನು ಮಳೆಗಾಲದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ರೋಗಾಣುಗಳ ಮಾದರಿಗಳಲ್ಲಿ ಪದೇ ಪದೇ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ವೈರಸ್‌ಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮಟ್ಟ ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ.ಸ್ವಯಂ ನಿಯಂತ್ರಣ ಸಾಧನಗಳಿಂದ ಹೊರಗೆ ಹರಿಬಿಡುವ ಹಂತದಲ್ಲಿ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಈ ಮಾದರಿಯ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳನ್ನು ಕಲೆಹಾಕುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಜೈವಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಮಾದರಿಯು ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುವ ಮರಗಿಡಗಳು, ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.ಜನಗಣತಿ ಮತ್ತು ಜಲಮೂಲಕ್ಕೆ ವಾಪಸಾದ, ಅಥವಾ ವಿಷದ ಪ್ರಮಾಣದ ಜೈವಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಪರಿಶೀಲಿಸದ ವಿಶ್ಲೇಷಣಾ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಇದು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ.

### ಭೌತಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆ 
ವಾತಾವರಣದ ಉಷ್ಣಾಂಶ, ಘನ ಸಾರ ಮತ್ತು ಮಲಿನತೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಭೌತಿಕ ಜಲ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

### ರಾಸಾಯನಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆ 
ಜಲ ಮಾದರಿಗಳು ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರದ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಜೈವಿಕ ಮತ್ತು ಅಜೈವಿಕ ಸಂಯುಕ್ತಗಳಿಗೆ ಹಲವಾರು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿಧಾನಗಳು ಲಭ್ಯವಿವೆ. ಪದೇ ಪದೇ ಉಪಯೋಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟವುಗಳೆಂದರೆ, ಪಿ ಎಚ್ ಮಟ್ಟ, ಜೈವಿಕ ರಾಸಾಯನಿಕ ಆಮ್ಲಜನಕದ ಅಗತ್ಯತೆ, ರಾಸಾಯನಿಕ ಆಮ್ಲಜನಕದ ಅಗತ್ಯತೆ, ಪೋಷಕಾಂಶಗಳಾದ ನೈಟ್ರೇಟ್, ಫಾಸ್ಪರಸ್ ಸಂಯುಕ್ತಗಳು, ಲೋಹಗಳಾದ ತಾಮ್ರ, ತವರ, ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಂ, ಸೀಸ, ಪಾದರಸ, ತೈಲಗಳಾದ ಗ್ರೀಸ್, ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಮ್ ಹೈಡ್ರೋಕಾರ್ಬನ್ ಗಳು, ಕ್ರಿಮಿನಾಶಕಗಳು.

### ಜೈವಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆ 
ಜೈವಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಮರಗಿಡಗಳ ಬಳಕೆ, ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಹಾಗೂ/ಅಥವಾಅಸಮ ನೈಸರ್ಗಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವದನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.

:* ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಸೂಕ್ಷ್ಮಾಣು ಜೀವಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಏಕಾಣುಜೀವಿ ಜಲ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯನ್ನು ನೋಡಿ.*

## ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯದ ನಿಯಂತ್ರಣ 
### ಮನೆಯ ಚರಂಡಿ 
right|thumb|ಡೀರ್ ಐಲ್ಯಾಂಡ್ ವೇಸ್ಟ್ ವಾಟರ್ ಟ್ರೀಟ್‌ಮೆಂಟ್ ಪ್ಲಾನ್ ಸರ್ವಿಂಗ್ ಬೋಸ್ಟನ್, ಮೆಸ್ಸಾಚುಸೆಟ್ಸ್ ಅಂಡ್ ವಿಸಿನಿಟಿ.
ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಮನೆಯ ಚರಂಡಿಯನ್ನು ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ಚರಂಡಿ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಘಟಕಗಳನ್ನಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಈ ರೀತಿಯ ಬಹಳಷ್ಟು ಘಟಕಗಳು ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರೀ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದ ನಡೆಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ನಗರಸಭೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಘಟಕಗಳು, ಬಿಒಡಿ ಮತ್ತು ಜಡ ಘನಗಳಂತಹ ಸಮ್ಮಿಳಿತ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತವೆ. ಸುಸಜ್ಜಿತ ನಿರ್ವಹಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಶೇಕಡಾ 90ರವರೆಗೆ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸಬಲ್ಲವು. ಕೆಲವು ಘಟಕಗಳು ಪೋಷಕಾಂಶಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ರೋಗಾಣು ವೈರಸ್ ಗಳನ್ನು ಚಿಕಿತ್ಸಿಸಲು ವಿಶೇಷ ಉಪವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳ ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ವಿಷಯುಕ್ತ ಪರಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಉಪಚರಿಸಲು ನಗರಸಭೆಯ ಬಹಳಷ್ಟು ಘಟಕಗಳು ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ.

ನಗರದಲ್ಲಿ ಚರಂಡಿಯ ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಕಾಮಗಾರಿಯು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಒಂದು ಅಥವಾ ಒಂದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ತಾಂತ್ರಿಕತೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಸೂಕ್ತ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಬಹುದಾಗಿದೆ:

* ಪ್ರಕೃತಿ ಪೂರಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಇಡೀ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಚರಂಡಿ ನೀರಿನ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವುದು. 
* ಸೋರುವ ಮತ್ತು ಅಸಮರ್ಪಕ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಸಾಧನಗಳ ದುರಸ್ತಿ ಮತ್ತು ನವೀಕರಣ.ಯಂಥ ಸಾಮಾನ್ಯ ತಂತ್ರಗಳು.

[[ನೈಟ್ರೊಜನ್|ಸಾರಜನಕ]ದ] ಪೋಷಕಾಹಾರ ಮತ್ತು ಫಾಸ್ಪರಸ್‌ಗಳು ಹಾಗೂ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಗೊಬ್ಬರ ಹಾಗೂ ನಗರದ ಅಥವಾ ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳ ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲ ಅಥವಾ ಕೆಸರು ನೀರು ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಗೆ ವಾಣಿಜ್ಯ ರಸಗೊಬ್ಬರಗಳಾಗಿ ನೇರವಾಗಿ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ;  ಪೋಷಕಾಂಶಗಳೂ ಕೂಡಾ ಬೆಳೆಗಳಿಂದ ಹೊರಹೋಗುವ ತ್ಯಾಜ್ಯ, ನೀರಾವರಿ ನೀರು, ವನ್ಯಜೀವಿಗಳು, ಮತ್ತು ಪರಿಸರದಿಂದ ಹೊರಹೋಗುತ್ತವೆ.

left|thumb|ಯುನೆಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಜಾನುವಾರಗಳಿಗೆ ಮಿತಿಯಾದ ಮೇವು ಹಾಕುವ ಕಾರ್ಯಚರಣೆ
**ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಮೂಲ ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲದ ಉಪಚಾರ** 
ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ಭಾರೀ ಪ್ರಮಾಣದ ಜಾನುವಾರು ಮತ್ತು  ಕೋಳಿ ನಿರ್ವಹಣಾ ಕಾರ್ಖಾನೆಯ ವ್ಯವಸಾಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು, *ಅವಧಾನಿತ ಪ್ರಾಣಿ ಪೂರೈಕೆಯ ಕ್ರಿಯೆ*  ಅಥವಾ *ಬಂಧಿತ ಪ್ರಾಣಿ ಪೂರೈಕೆಯ  ಕ್ರಿಯೆ*  ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಇವು ಈಗ ಸರ್ಕಾರದ ನೀತಿ ನಿಯಮಗಳ ವೃದ್ಧಿಗೆ ವಿಷಯವಾಗಿದೆ. ಪ್ರಾಣಿಗಳ ತ್ಯಾಜ್ಯವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹಸಿರು ಹುಲ್ಲಿನ ಬುಡಗಳಿಗೆ ಹರಿಬಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಿರ್ಮಿತ ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವೊಂದು ಬಾರಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ತ್ಯಾಜ್ಯದ ಮೂಲಕ ಆಮ್ಲಜನಕ ರಹಿತ ಜಲಸ್ಥಿತಿ ಯನ್ನು ಉಂಟು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಣ್ಣಿನ ಉತ್ತಮೀಕರಣಕ್ಕಾಗಿ ಕೆಲವು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ತ್ಯಾಜ್ಯವನ್ನು ಒಣಹುಲ್ಲಿನ ಜೊತೆ ಅತೀ ಉಷ್ಣದಲ್ಲಿ ಬೆರೆಸಿ ಏಕಾಣುಜೀವಿಗಳನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸಿ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಗೊಬ್ಬರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

### ಕಟ್ಟಡ ನಿರ್ಮಾಣ ಸ್ಥಳದ ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲ 
right|thumb|ಕಾಮಗಾರಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕೆಸರು ಬೇಲಿ ನಿರ್ಮಾಣ.
ಕಟ್ಟಡ ನಿರ್ಮಾಣ ಸ್ಥಳದ ತ್ಯಾಜ್ಯವು ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ:

* ಕೊಳೆಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು  ಹೈಡ್ರೋಸೀಡಿಂಗ್ನಿಂದ ಸವೆತ ನಿರ್ವಹಣೆ
* ತ್ಯಾಜ್ಯ ಸಂಗ್ರಾಹಕ ಮತ್ತು ಕೆಸರು ಹೊಂಡಗಳ  ತ್ಯಾಜ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆ

ವಿಷಯುಕ್ತ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳಾದ ವಾಹನ ಇಂಧನ ಮತ್ತು ಗಾರೆಯ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳ ಹೊರಹೋಗುವಿಕೆಯು ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳಿಂದ ಸುರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ:

* ಮುಂಜಾಗರೂಕತೆ ಮತ್ತು ಯೋಜನಾ ನಿರ್ವಹಣೆ, ಮತ್ತು 
* ವಿಶೇಷವಾಗಿ ರಚಿಸಿದ ಲೋಹ ಪಾತ್ರೆಗಳು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಗಾರೆಯ ತ್ಯಾಜ್ಯ) ಮತ್ತು ತುಂಬಿತುಳುಕುವ ಚರಂಡಿಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ ಹಾಗೂ ಚರಂಡಿ ಕಾಲುವೆಗಳ ತಿರುಗಿಸುವಿಕೆಯಂಥ ರಚನೆಗಳು).

### ನಗರದ (ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲದ) ಹೊರಹರಿವು 
right|thumb|ನಗರ ಪ್ರದೇಶದ ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲವನ್ನು ನಿಯತ್ರಿಸಲು ಧಾರಣ ಜಲಾಯನ ಭೂಮಿ
ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳ ವಿಸರ್ಜನೆಯ ರೀತಿಯಲ್ಲೇ ಪರಿಣಾಮಕಾರೀ ನಿರ್ವಹಣೆಯು ನಗರದ ಹೊರಹರಿವಿನ ವೇಗ ಮತ್ತು ಗತಿಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರೀ ನಿರ್ವಹಣೆಯು ನಗರದ ಹೊರಹರಿವಿನ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸಲು ವಿವಿಧ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದೆ. ಜಲಗುಣದ ನಿಯಂತ್ರಣ, ಜಲಗುಣದ ಉತ್ತಮೀಕರಣ ಮತ್ತು ಈ ಎರಡೂ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸುವ ಈ ತಂತ್ರಗಳು ಉತ್ತಮ ನಿರ್ವಹಣಾ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಎಂದು ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. 

ಮಾಲಿನ್ಯ ಮುನ್ಸೂಚನಾ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಭಾವಿತ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ತಂತ್ರಗಳು, ಹಸಿರು ಛಾವಣಿಯ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮತ್ತು ರಾಸಾಯನಿಕಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಉತ್ತಮೀಕರಣ ( ಉದಾಹರಣೆಗೆ ವಾಹನ ಇಂಧನಗಳ, ತೈಲ, ರಾಸಾಯನಿಕ ಗೊಬ್ಬರಗಳ, ವಿಷಕಾರಕಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ). ಹೊರಹರಿವಿನ ಸಾವಧಾನಿಸುವಿಕೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಅಂತರ್ವ್ಯಾಪಿಸಿದ ಹೊಂಡಗಳು, ಜೈವಿಕ ಧಾರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ನಿರ್ಮಿತ ಜವುಗು ಪ್ರದೇಶ, ಧಾರಣಾ ಹೊಂಡಗಳು ಮತ್ತು ಇನ್ನಿತರ ಸಂಬಂಧೀ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.

ಅಣು ಮಾಲಿನ್ಯದ ಹೊರಹರಿವು  ಅಂತರ್‌ವ್ಯಾಪಕ ಹೊಂಡಗಳು ಮತ್ತು ಜೈವಿಕ ಧಾರಣಾ ಹೊಂಡಗಳಂತಹ ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲದ ನಿರ್ವಹಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಅಂತರ್ಜಲಕ್ಕೆ ಹರಿಬಿಡುವುದನ್ನು ತಡೆಯಲು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಧಾರಣಾ ಹೊಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯಕಿರಣಗಳಿಂದ ನೀರು ಬಿಸಿಯಾಗುವುದರಿಂದ ವಾತಾವರಣದ ಉಷ್ಣವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಶಕ್ತವಾಗಿಲ್ಲ.

### ಸಂಯುಕ್ತ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ 
ಗುಣಮಟ್ಟ ಮತ್ತು ಪರಿಮಾಣದ ನೀರನ್ನು ಭೂಮಿಗೆ ಹರಿಸುವುದನ್ನು ಸಂಯುಕ್ತ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ನಿಯಮಗಳಿಂದ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ.16ನೇ ಶತಮಾನದ ಅಪರಾಧೀ ಕಾಯಿದೆಯಲ್ಲಿ ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಕೆಲವು ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದೆ, ಆದರೆ *ನದಿಗಳ ಕಾನೂನು 1951-1961*  ರಲ್ಲಿ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ಯಾಂತ್ರೀಕೃತ ಪ್ರಯೋಗವಾಗಿಸಿದೆ. ಈ ಎಲ್ಲಾ ಕಾನೂನುಗಳು *1984ರ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾಯಿದೆ* ಯಿಂದ ಬಲಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ, ಈ ಕಾನೂನು ಹಿಂದಿನ ಕಾನೂನುಗಳ ಅಧಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಯಾಗಿದೆ. ಸರೋವರ ಮತ್ತು ನದಿ, ಅಂತರ್ಜಲ ಅಥವಾ ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಮಾಲಿನ್ಯವಾಗಿಸುವುದು ಅಥವಾ ಅಸಮರ್ಪಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳನ್ನು ಚೆಲ್ಲುವುದನ್ನು ಅಪರಾಧವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂಗ್ಲಂಡ್ ಮತ್ತು ವೇಲ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ವಾತಾವರಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಕಾಟ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಎಸ್‌ಇಪಿಎನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಈ ಪರವಾನಗಿ ಕೊಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

### ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ 
ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ 19ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣವು ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣದಡಿಯಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂತು ಮತ್ತು ಒಳಾಡಳಿತ ರಾಜ್ಯ ಸಂವಿಧಾನವು 1899ರಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿದೆ.ರಾಜ್ಯ ಸಂವಿಧಾನದ ಅಸಮ್ಮತಿಯ ಕಾನೂನು, 1899ರ ನದಿಗಳ ಮತ್ತು ಹಾರ್ಬರ್‌ಗಳ ಕಾನೂನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನೌಕಾಸಂಚಾರದ ನದಿಗಳಿಗೆ, ಕೊಳಗಳಿಗೆ,ಪ್ರವಾಹಗಳಿಗೆ, ಮತ್ತು ಉಳಿದ ನೌಕಾಸಂಚಾರ ಯೋಗ್ಯ ಜಲಮೂಲಗಳಿಗೆ ತಿರಸ್ಕರಿತ ವಿಷಗಳನ್ನು ಬೆರೆಸುವುದನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಿದೆ.1948ರಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾದ ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾನೂನು ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೆ ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ ತಡೆಯಲು ಅಧಿಕೃತತೆಯನ್ನು ನೀಡಿದೆ. ಹೀಗಿದ್ದರೂ ಈ ಕಾನೂನು ಗಂಭೀರ ಮಾಲಿನ್ಯ ವನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಶಕ್ತವಾಗಿಲ್ಲ.

ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ತಿಳುವಳಿಕೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಮತ್ತು ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಕಾಳಜಿ ಮೂಡಿಸಲು 1972ರ ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ ಕಾನೂನನ್ನು ಪುನರ್ನವೀಕರಿಸಲು ಸಂಘಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮುಂದಾಗಿವೆ. ಸುರಕ್ಷಿತ ಜಲ ಕಾನೂನು ಎಂದೇ ಪರಿಚಿತವಾಗಿರುವ 1972ರ ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾನೂನು, ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಮೂಲ ಮಾಲಿನ್ಯದ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಮೂಲ ತಾಂತ್ರಿಕತೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದೆ. ಉದ್ಯಮಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ನಗರಸಭೆಯ ಚರಂಡಿ ಶುದ್ಧೀಕರಣಾ ಘಟಕಗಳಿಗೆ ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲದ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನುಸಂಯುಕ್ತಸಂಸ್ಥಾನದ ವಾತಾವರಣ ಸುರಕ್ಷಾ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಪೂರ್ವನಿರ್ಧರಿಸಿದೆ.ಈ ಕಾನೂನು ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಮೂಲಗಳಿಗೂ ಜಲ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.  ನಗರಸಭಾ ಚರಂಡಿ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಘಟಕಗಳಿಗೆ ಭಾರೀ ಹಣಕಾಸಿನ ನೆರವಿನ ಲಭ್ಯತೆಯನ್ನು ಈ ಕಾನೂನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದೆ. ಪರೋಕ್ಷ ಮೂಲ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕೂ ಕೂಡಾ ಇದಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರವಾದ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು 1972ರ ಕಾಯಿದೆಯಲ್ಲಿ ತರುವ ಅಗತ್ಯವಿರಲಿಲ್ಲ.

1987ರ ಮಹಾಸಭೆಯು ಜಲ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕಾನೂನಿನ ವಿಸ್ತೀರ್ಣವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ. ನಗರಸಭೆ ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮಗಳ ಚರಂಡಿ ನೀರಿನ ಹೊರಹರಿಯುವಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಮೂಲದ ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಪರವಾನಗಿಗೆ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಿದೆ. 1987ರ ಕಾನೂನು ಹಣಕಾಸಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ನಗರಸಭೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಪರೋಕ್ಷ ಮೂಲ ಪ್ರಾತ್ಯಕ್ಷಿಕಾ ಕೊಡುಗೆ ಯೋಜನೆಗೆ ಪುನರ್‌ಆಯೋಜಿಸಿದೆ. 2002ರ ಗ್ರೇಟ್ ಲೇಕ್ಸ್ ಲೆಗಸಿ ಕಾನೂನಿಗೆ ಸಿಡಬ್ಲ್ಯೂಎ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ತಂದಿದೆ.

## ವಿವರಗಳಿಗಾಗಿ ನೋಡಿ 
* ಜಲಚರ ವಿಷಶಾಸ್ತ್ರ
* ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅತಿ ಪೋಷಕಾಂಶ
* ಇಂಟರ್ ಪ್ರೊವಿನ್ಸಿಯಲ್ ಕೋಆಪರೇಟಿವ್ಸ್ ವರ್ಸಸ್ ದಿ ಕ್ವೀನ್
* ಹಾವಸೆಗಳು
* ಹಾವಸೆಗಳ ಮಾಲಿನ್ಯ
* ತೈಲ ಗುಳ್ಳೆಗಳು
* ಕಾಗದ ಮಾಲಿನ್ಯ
* ಜಲ ಕೋಡು
* ಪೋಷಕಾವಸ್ಥೆಯ ಪರಿವಿಡಿ
* ಜಲಾನಯನ ಮಧ್ಯಭೂಮಿ

## ಆಕರಗಳು 
## ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
**ಮಾಹಿತಿಯ ಪಕ್ಷಿನೋಟ**

* "ಇಶ್ಯೂಸ್:ವಾಟರ್" - ನ್ಯಾಚುರಲ್ ರಿಸೋರ್ಸಸ್ ಡಿಫೆನ್ಸ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನಿಂದ 
ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ, ಸುದ್ದಿ ಮತ್ತು ವರದಿ ( ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಲಾಭೋದ್ದೇಶವಿಲ್ಲದ ಸಂಸ್ಥೆ)
* ಟ್ರಬಲ್‌ಡ ವಾಟರ್ಸ್ - ನ್ಯಾಶನಲ್ ಜಿಯೋಗ್ರಫಿಕ್ ಮತ್ತು ಪಿಬಿಎಸ್ ನ "ಸ್ಟ್ರೇಂಜ್ ಡೇಯ್ಸ್ ಓನ್ ಪ್ಲಾನೆಟ್ ಅರ್ಥ್" ನಿಂದ ವೀಡಿಯೋ
* ಬಿಯೋಂಡ್ ಪೆಸ್ಟಿಸೈಡ್ಸ್ ನ ವರದಿಯಾದ ಥ್ರೀಟನ್‌ಡ ವಾಟರ್ಸ್: ಟರ್ನಿಂಗ್ ದಿ ಟೈಡ್ ಓನ್ ಪೆಸ್ಟಿಸೈಡ್ ಕಂಟಾಮಿನೇಶನ್ (ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಲಾಭೋದ್ದೇಶವಿಲ್ಲದ ಸಂಸ್ಥೆ)
* ಡಿಜಿಟಲ್ ವಾಟರ್ ಎಜುಕೇಶನ್ ಲೈಬ್ರರಿ  - ಕೊಲರಾಡೋ ಸ್ಟೇಟ್ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿಯಿಂದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮತ್ತು ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಮೂಲಗಳು

**ವಿಷ್ಲೇಶಣಾ ಸಲಕರಣೆ ಮತ್ತು ಇನ್ನಿತರ ವಿಶೇಷ ಮೂಲಗಳು**

* ವಾಣಿಜ್ಯ ವ್ಯವಹಾರಗಳಿಗೆ NetRegs.gov.ukಯ ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ ಸಲಹೆ 
* ಜಲ ಮೂಲಗಳ ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾನೂನಿನ ಗ್ರಂಥಸೂಚಿ - ಪೀಸ್ ಪ್ಯಾಲೇಸ್ ಲೈಬ್ರರಿ (ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್)
* ಇಯುಜಿಆರ್‌ಐಎಸ್ - ಪೋರ್ಟಲ್ ಫಾರ್ ಸಾಯ್ಲ್ ಅಂಡ್ ವಾಟರ್ ಮ್ಯಾನೇಜ್ಮೆಂಟ್ ಇನ್ ಯುರೋಪ್
* ಮಾಲಿನ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಶೋಧನೆಗಾಗಿ ಯುಎಸ್ ಇಪಿಎಯ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ -ಕಾಸಲ್ ಅನಾಲಿಸಿಸ್/ಡಯಾಗ್ನೊಸಿಸ್ ಡಿಸಿಶನ್ ಇನ್ಫಾರ್ಮೇಶನ್ ಸಿಸ್ಟಮ್

ವರ್ಗ:ಜಲಚರ ಪರಿಸರ ವಿಜ್ಞಾನ
ವರ್ಗ:ಭೂ ಅಂತರ್‌ಪದರಗಳು
ವರ್ಗ:ವಾತಾವರಣ ವಿಜ್ಞಾನ
ವರ್ಗ:ಜಲ ರಸಾಯನ ವಿಜ್ಞಾನ
ವರ್ಗ:ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ
ವರ್ಗ:ಜಲ ಪೂರೈಕೆ
ವರ್ಗ:ಪರಿಸರ