open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ಕೋಣಂದೂರು

**ಕೋಣಂದೂರು** ಎಂಬ ಊರು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ.

ವರ್ಗ:ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆ
ರೈಲು

thumb|ರೈಲು
thumb|ರೈಲು
ಎರಡು ಸಮಾನಾಂತರ ಹಳಿಗಳ ಮೇಲೆ ಚಲಿಸುವ ಯಂತ್ರ ಚಾಲಿತ ವಾಹನವನ್ನು ರೈಲು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಸರಕು ಅಥವಾ ಪ್ರಯಾಣಿಕರನ್ನು ಸಾಗಿಸಲು ರೈಲನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಅನೇಕ ಘಟಕಗಳಿಗೆ ಮೋಟರ್‍ಗಳಿಂದ ವಿಧ್ಯುತ್‍ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ರೈಲು ಉಗಿ ಯಂತ್ರವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆಧುನಿಕ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಡೀಸೆಲ್ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್‍ ಯಂತ್ರವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತೆವೆ, ರೈಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಹಳಸ್ಟು ವಿಧಗಳಿವೆ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಉಧೇಶಗಳಿಗೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೈಲುಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಒಂದು ರೈಲಿಗೆ ಹಲವಾರು ಇಂಜಿನ್‍ಗಳು ಇರುತ್ತದೆ. ಮೋದಲು ರೈಲುಗಳು ಉಗ್ಗಿ ಚಲಿತವಾಗಿತ್ತು. ೧೯೨೦ರಿಂದ ಎಲ್ಲಾ ರೈಲುಗಳು  ಡೀಸೆಲ್ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್‍ ಯಂತ್ರವನ್ನು ಬಳಸುವಂತೆ ಮಾಡಿದರು. ಪ್ರೌಯಾಣಿಕರನ್ನು ಸಾಗಿಸುವ ರೈಲುಗಳು ಹೆಚ್ಚು ವೇಗವಾಗಿ ಹಾಗು ಹೆಚ್ಚು ಉದ್ದವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಮ್ಯಾಗ್ಲೆವ್  ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬಳಸಿ ಹೆಚ್ಚು ವೇಗದ ರೈಲುಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಯಿತು. ಹೆಚ್ಚು ವೇಗವಾದ ರೈಲುಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ಸಂಶೋಧನೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಯು.ಕೆ. ದೇಶದಲ್ಲಿ ಟ್ರಾಂಮ್ ಮತ್ತು ರೈಲಿಗೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದಾರಿಗಳಿದೆ.
*ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆ- ಇದಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿದೆ.

ವರ್ಗ:ಸಂಚಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
ಕೂಟ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ

ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆ, ಸಾಲಿಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿರುವ ಶ್ರೀ ಗುರು ನರಸಿಂಹ ದೇವರನ್ನು ಗುರುವಾಗಿ ಪೂಜಿಸುವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ವರ್ಗವೇ ಕೂಟ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು.

ವರ್ಗ:ಸಮಾಜ
ಪಂಚಾಮೃತ

ಪ೦ಚಾಮೃತ ಎ೦ಬುವುದು ಐದು ಪದಾರ್ಥದಿ೦ದಾಗಿದೆ. ಅವು ಆಕಳಿನಿ೦ದ ಬ೦ದುವು. ಹಾಲು,ತುಪ್ಪ,ಸಕ್ಕರೆ,ಮೊಸರು,ಜೇನುತುಪ್ಪ ಇತ್ಯಾದಿಯಾಗಿ ಹಣ್ಣುಲಗಳು ಇರುತ್ತವೆ.

ವರ್ಗ:ಆಹಾರಸಕ್ಕರೆ ಅಲ್ಲ ಬೆಲ್ಲವನ್ನು ಬಳಸಬೇಕು. ಸಕ್ಕರೆ ಪಂಚಾಮೃತದಲ್ಲಿ ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಗೋ ಘೃತ,(ತುಪ್ಪ),ಗೋದಧಿ(ಮೊಸರು) ಗೋಕ್ಷೀರ(ಹಾಲು),ಮಧು(ಜೇನುತುಪ್ಪ) ಹಾಗೂ ಗೂಡ(ಬೆಲ್ಲ) ಇಲ್ಲಿ ಸಕ್ಕರೆಯ ಬಳಕೆ ಇಲ್ಲ.
ಅಶೋಕ ನಾಯಕ್

ಅಶೋಕ ನಾಯಕ್ ಅವರು ಬೆಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಮೂಲಕ ಮೆಕ್ಯಾನಿಕಲ್ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಪದವಿಯನ್ನು ಪ್ರಥಮ ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿ ತೇರ್ಗಡೆಯಾಗಿ ೧೯೭೩ ರಲ್ಲಿ ಎಚ್ಎಎಲ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಗೆ ಮ್ಯಾನೆಜ್‌ಮೆಂಟ್ ಟ್ರೇನಿಯಾಗಿ ಸೇರಿದರು. ತಮ್ಮ ೩೫ ವರ್ಷಗಳ ಸುದೀರ್ಘ ವೃತ್ತಿಪರ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಇವರು ನಮ್ಮ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಉತ್ಪಾದನೆ, ಗುಣಖಾತರಿ, ಯೋಜ, ಗ್ರಾಹಕಸೇವೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ಯಾತ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಮುಖ್ಯ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
೧೯೮೯ ರಿಂದ ೧೯೯೮ ರ ವರೆಗಿನ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇವರು ಎಚ್ಎಎಲ್ ಇಂಜಿನ್ ವಿಭಾಗದ ಉತ್ಪಾದನಾ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಉಸ್ತುವಾರಿ ಹಾಗೂ ಆರ್ಟೂಸ್ಟ್, ಗ್ಯಾರೆಟ್ ಮತ್ತು ಅಡೂರ್ ಯಂತ್ರ ಮತ್ತು ಪರಿಕರಗಳ ಜ್ಯೋಡಣೆ, ಕಾಯಕಲ್ಪ, ದುರಸ್ತಿಗಳ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ. 
೨೦೦೪ ರಲ್ಲಿ ಇವರು ಎಚ್ಎಎಲ್ ಏರೋಸ್ಪೇಸ್ ವಿಭಾಗದ ಜನರಲ್ ಮ್ಯಾನೇಜರ್ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೇರಿ ಜಿ.ಎಸ್.ಎಲ್.ವಿ. ಮಾರ್ಕ ತ್ರೀ, ರಾಕೆಟ್ ಹಂದರ ಮತ್ತು ಇಂಧನ ಕೋಶಗಳ ನಿರ್ಮಾಣದ ಜೊತೆಗೆ ಇಂಜನಿಯರಿಂಗ್ ಸೇವೆ, ಎಚ್ಎಎಲ್ ಜಮೀನು ನಿರ್ವಹಣೆ ಹಾಗೂ ಕಾರ್ಪೋರೇಟ್ ಸಾಮಾಜಿಕ ಬದ್ಧತೆಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸಿದ್ದಾರೆ. 
ಅನಂತರ ಇವರು ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಎಚ್ಎಎಲ್ ಏರ್‌ಕ್ರಾಫ್ಟ್ ವಿಭಾಗದ ಜನರಲ್ ಮ್ಯಾನೇಜರ್ ಆಗಿ ಪ್ರಸಕ್ತ ದಿನದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಜಾಗ್ವಾರ್ ಉನ್ನತೀಕರಣದ ಬಗ್ಗೆ ಗಮನ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದರು. ಇದೇ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಇವರು ಮಾನವರಹಿತ ವಿಮಾನ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೊಂದು ಗಟ್ಟಿ ನೆಲೆ ಒದಗಿಸಿದರು ಹಾಗೂ ಹಾಕ್ ಮತ್ತು ಐ.ಜೆ.ಟಿ. ಯೋಜನೆಗಳ ಸ್ಪೂರ್ತಿಸೆಲೆಯಾದರು. 
ಹಳೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಬದಿಗೊತ್ತಿ ನಿರ್ಯಾತದ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಗಮನ ಹರಿಸಿದ ಫಲವಾಗಿ ವಿಮಾನ ಪರಿಕರಗಳ ಮೂಲ ತಯಾರಕರು ಇತ್ತ ಮುಖ ಮಾಡುವಂತಾಯಿತು. ಲೀನ್ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಚಾಲನೆ ದೊರೆತು ಬೋಯಿಂಗ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ನಾಂದಿ ಹಾಡಿತು. ಇಂದಿಗೂ ಎಚ್ಎಎಲ್ ವಿಮಾನ ವಿಭಾಗವು ಬೋಯಿಂಗ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. 
ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ನಾನಾ ರೀತಿಯ ಉತ್ಪನ್ನ ಶ್ರೇಣಿಯ ಕುರಿತಾದ ಅನನ್ಯ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಕುರಿತಾದ ಹೆಚ್ಚಿನ ತಿಳುವಳಿಕೆಗಳು ಇವರನ್ನು ಎಚ್ಎಎಲ್ ಬೆಂಗಳೂರು ಸಮುಚ್ಚಯದ ಎಂ. ಡಿ. ಹುದ್ದೆಗೇರಿಸಿದವು. ಆ ಮೂಲಕ ಏಳು ಪ್ರಮುಖ ವಿಭಾಗಗಳ ಮೇಲು ಉಸ್ತುವಾರಿ, ವಿಮಾನಗಳ ಸಿದ್ಧತೆ ಹಾಗೂ ಗ್ರಾಹಕಸೇವೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಾಕ್‌ನಂತಹ ಹಲವಾರು ಹೊಸ ಯೋಜನೆಗಳ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಇವರ ಹೆಗಲೇರಿತು. ಐ.ಜೆ.ಟಿ ಮತ್ತು ಎಲ್.ಸಿ.ಎ.ಗಳ ತಯಾರಿಕಾ ಹಂತಗಳು ಉತ್ಕರ್ಷ ಕಂಡವು. ಉತ್ಪಾದನೆ, ನಿರ್ಯಾತ ಮತ್ತು ವಹಿವಾಟುಗಳು ಗಣನೀಯ ಸೂಚ್ಯಂಕ ದಾಖಲಿಸಿದವು. 
ದಿನಾಂಕ ೧ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೦೯ ಇವರ ಜೀವನದ ಪರ್ವದಿನ. ಅಂದು ಶ್ರೀಯುತರು ಎಚ್ಎಎಲ್ ಎಂಬ ಬೃಹತ್ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಚೇರ್ಮನ್ ಆಗಿ ಅಧಿಕಾರ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು. ಇವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಎಚ್ಎಎಲ್ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಉತ್ಪಾದನೆ, ನಿರ್ಯಾತ ಮತ್ತು ಮಾರಾಟ ವಹಿವಾಟುಗಳಲ್ಲಿ ಗಣನೀಯ ಸಾಧನೆ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ.

ವರ್ಗ:ಜನ
ಚಿಟಿಕೆ ಚಪ್ಪರ

## ಚಿಟಿಕೆ ಚಪ್ಪರ
ಲಾಲಬಹಾದ್ದೂರರಿಗೆ ರಾಜ್ಯ ಬಂದರೂ.... ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯದ ಕೊರತೆ.  ನೆರೆ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್ ದರ್ಜೆಯ ಸಚಿವ ಪದವಿಗಳನ್ನು ನೀಡಿ ಕರ್ನಾಟಕ (ಅಂದಿನ ಮೈಸೂರು) ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಅನ್ಯಾಯ ಮಾಡುವುದು ೪೫ ವರ್ಷಗಳಾದರೂ ನಿಂತಿಲ್ಲ.  ಈ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್.ಆರ್.ನಾಗೇಶರಾವ್ ಸಂಯುಕ್ತ ಕರ್ನಾಟಕ ಪತ್ರಿಕೆಗೆ ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದ ನಿತ್ಯ ಟೀಕಾಂಕಣ ಚಿಟಿಕೆ ಚಪ್ಪರದಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದ್ದರು.  ಈ ಅಂಕಣ ಎಷ್ಟು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿತ್ತೆಂದರೆ ಬರಹಗಾರರನ್ನು ಒಮ್ಮೆ ಕಚೇರಿಗೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಬನ್ನಿ ಎಂದು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದ ದೇವರಾಜ ಅರಸು ಸಂಯುಕ್ತ ಕರ್ನಾಟಕ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಹಿರಿಯ ವರದಿಗಾರರನ್ನು ಕೋರಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.

----

	ಕೇಂದ್ರದ ನೂತನ ಮಂತ್ರಿಮಂಡಲದಲ್ಲಿಯೂ ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯ ಏರದೆ, ಶ್ರೀ ಎಚ್.ಸಿ. ದಾಸಪ್ಪನವರೊಬ್ಬರು ಮಾತ್ರ ಸಂಪುಟ ದರ್ಜೆಯ ಸಚಿವರಾಗಿ ಮುಂದುವರಿದಿದ್ದಾರೆ.

	- ಇದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆಂಧ್ರದ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯವಾದರೋ ಸಂಪುಟ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ಶ್ರೀ ಸಂಜೀವ ರೆಡ್ಡಿಯವರು ಪ್ರಾಮುಖ್ಯದ ಉಕ್ಕಿನ ಶಾಖೆ ಸಚಿವರಾಗಿದ್ದಾರೆ !....
	*	*
	"ಲಾಲ್ ಬಹದ್ದೂರರಿಗೆ ರಾಜ್ಯ ಬಂದರೂ ಮೈಸೂರಿನವರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಅನ್ಯಾಯ ತಪ್ಪಲಿಲ್ಲ" ಎಂದು ಕನ್ನಡಿಗರು ನ್ಯಾಯವಾಗಿಯೇ ಕೊರಗಬೇಕಾಗಿ ಬಂದಿದೆ, ಈಗ!

	- ಹಿಂದೊಮ್ಮೆ ಕೇಂದ್ರ ಸಂಪುಟದಲ್ಲಿ ಮೈಸೂರಿನ ಒಬ್ಬರು `ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್' ದರ್ಜೆಯ ಮಂತ್ರಿಗಳೂ, ಇಬ್ಬರು `ಸ್ಟೇಟ್' ದರ್ಜೆಯ ಮಂತ್ರಿಗಳೂ, ಒಬ್ಬಿಬ್ಬರು ಉಪ ಮಂತ್ರಿಗಳು ಇದ್ದುದು ಕ್ರಮೇಣ ಕರಗುತ್ತಾ ಬಂದು ಈಗ ಕೇವಲ ಒಂದಕ್ಕೇ ನಿಂತಿದೆ! ಕನ್ನಡಿಗರು ಹೀಗೇ ಕಣ್ಣು ಮುಚ್ಚಿ ಕುಳಿತಿದ್ದರೆ, ಈ ಅಂಕಿ ಶೂನ್ಯಕ್ಕೇ ಇಳಿದರೂ ಅಚ್ಚರಿಯಿಲ್ಲ, ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ !!....
	*	*
	ಸದ್ಯಕ್ಕೆ, ದಕ್ಷಿಣ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯವೇ ಹಿಂದು, ಈ ಸಚಿವ ಪದವಿಗಳಲ್ಲಿ:- ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಸಂಪುಟದಲ್ಲಿ ೨ ಸ್ಥಾನ, `ಸ್ಟೇಟ್' ದರ್ಜೆಯಲ್ಲಿ ೨ ಸ್ಥಾನ - ಒಟ್ಟು ನಾಲ್ಕು; ಮದ್ರಾಸಿಗೆ ಸಂಪುಟದಲ್ಲಿ ೨, `ಸ್ಟೇಟ್' ದರ್ಜೆಯಲ್ಲಿ ೧ - ಒಟ್ಟು ಮೂರು; ಕೇರಳಕ್ಕೆ `ಸ್ಟೇಟ್' ದರ್ಜೆಯ ಒಟ್ಟು ಎರಡು ಸ್ಥಾನ! ಇನ್ನು ಉಪಸಚಿವ ಪದವಿಗಳಲ್ಲೂ ಎಷ್ಟೆಷ್ಟು ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು (ಮೈಸೂರಿಗಿಲ್ಲದೆ) ಈ ನೆರೆ ರಾಜ್ಯಗಳು ಮಾಂಊಲಿನಂತೆ ಪಡೆಯುವುವೋ ?!

	- ಮೈಸೂರಿಗೆ ಈಗ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿರುವುದು ಮೂರೇ ಮೂರು `ಉಪ' ಪದವಿಗಳು: ಸಂಸತ್ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷದ ಉಪನಾಯಕ ಸ್ಥಾನ (ಶ್ರೀ ಕೆ.ಸಿ. ರೆಡ್ಡಿ); ಲೋಕಸಭೆಯ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷತೆ (ಶ್ರೀ ಎಸ್.ವಿ. ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿ ರಾವ್); ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಸಭೆಯ ಉಪಸಭಾಪತಿ ಪದವಿ (ಶ್ರೀಮತಿ ವಯೊಲೆಟ್ ಆಳ್ಆ)!  ಅವಾದರೂ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಉಳಿದರೆ ಸಾಕೆಂದಷ್ಟೇ ಕನ್ನಡಿಗರು ಭುವನೇಶ್ವರಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಬೇಕೇನೋ?!
	*	*
	ಅಂತೂ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯ-ಪ್ರಭಾವಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ ಎರಡನೇ ಸ್ಥಾನ ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ದೊರೆತಿರುವುದು ಗಮನಾರ್ಹ!  ಅಷ್ಟೇಕೆ, ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಸ್ಥಾನವೇ ಆಂಧ್ರದ್ದು; ಇನ್ನು ರಾಜ್ಯಪಾಲ ಪದವಿಗಳಲ್ಲಂತೂ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಐದು ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಆಂಧ್ರದವರೇ !!

	- "ಆದರೆ, ಮೈಸೂರಿನ ರಾಜಕೀಯವನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅರಿತ ಶ್ರೀ ಲಾಲ ಬಹದ್ದೂರರಾದರೂ ಮೈಸೂರಿಗೆ ನ್ಯಾಯ ದೊರಕಿಸಬಾರದಿತ್ತೇ?" ಎಂದು ವಾಚಕರು ಕೇಳಬಹುದು; ಮೈಸೂರಿನ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿನ ಭಿನ್ನತೆ, ಅನೈಕ್ಯ, ಅಸೂಯೆಗಳನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅರಿತಿರುವುದರಿಂದಲೇ ಶ್ರೀ ಶಾಸ್ತ್ರಿಗಳು ಮೈಸೂರಿನವರಿಗೆ ಪ್ರಾಶಸ್ತ್ಯ ಕೊಡಲು ಹಿಂಜರಿದಿರಬೇಕೆಂದೂ ಊಹಿಸಬಹುದು !...
	*	*
	ಏಕೆಂದರೆ, ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಮ್ಮತವಿಲ್ಲ; ಮೈಸೂರು ಕಾಂ. ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ ಒಮ್ಮತವಿಲ್ಲ; ಮೈಸೂರು ಸಚಿವರಲ್ಲಿ ಒಮ್ಮತವಿಲ್ಲ; ಮೈಸೂರು ಎಂ.ಪಿ.ಗಳಲ್ಲಿ ಒಮ್ಮತವಿಲ್ಲ - ಹೀಗಾಗಿ ಯಾರನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರೆ ಇತರರಿಗೆ ಹೇಗೋ ಎಂಬ ಗಾಬರಿಯಿಂದಲೇ ಪ್ರಧಾನಿಗಳು ನಮ್ಮ ರಾಜ್ಯದ ಕೈ ಬಿಡುತ್ತಿರಬಹುದು!

	- "ಇವರು ಭಿನ್ನಮತೀಯರು; ಇವರು ಅನ್ಯಮತೀಯರು; ಇವರು ಆಡಳಿತ ಗುಂಪಿನವರು; ಇವರು ಅವಿಶ್ವಾಸ ಮಂಡನೆಯ ಗುಂಪಿನವರು; ಇವರು ನಂಬಿಕೆಗನರ್ಹರು; ಇವರನ್ನು ಮುಂದಕ್ಕೆ ತಂದರೇ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಶಾಂತಿ" ಎಂದು ಮುಂತಾಗಿ ಮೈಸೂರಿನ `ಪ್ರಭಾವಿಗಳು' ಮೈಸೂರಿನವರ ವಿರುದ್ಧವೇ ಅಪಪ್ರಚಾರ - ನಿರುತ್ತೇಜನ - ನಿರಭಿಮಾನ ಪ್ರದರ್ಶಿಸತೊಡಗಿದರೆ, ಕೇಂದ್ರದವರಿಗೇಕೆ ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಮಮತೆ ಹುಟ್ಟೀತು?!

---

				*
`ಸಂಯುಕ್ತ ಕರ್ನಾಟಕ' ೧೧-೦೬-೧೯೬೪
ಸಂಪಾದಕೀಯ ಪುಟದ `ಚಿಟಿಕೆ ಚಪ್ಪರ' ನಿತ್ಯ ಟೀಕಾಂಕಣದಿಂದ

## ಇವನ್ನೂ ಓದಿ
* ಸಂಯುಕ್ತ ಕರ್ನಾಟಕ
* ಹೆಚ್.ಆರ್.ನಾಗೇಶರಾವ್

ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ
ವರ್ಗ:ಹಾಸ್ಯ ಲೇಖನ
ಪಿ.ಶೇಷಪ್ಪ

## ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ
ತಿ.ತಾ.ಶರ್ಮ ಸಂಪಾದಕತ್ವದ ವಿಶ್ವ ಕರ್ನಾಟಕ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವೃತ್ತಿಜೀವನ ಆರಂಭಿಸಿದ ಪಿ.ಶೇಷಪ್ಪ, ಎಂ.ಎಲ್.ಶ್ರೀಕಂಠಯ್ಯನವರ ಮಾತೃಭೂಮಿ ಪತ್ರಿಕೆಯ ವರದಿಗಾರರೂ ಆಗಿದ್ದರು.  ನಂತರ ಅವರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯೋದಯ ಎಂಬ ಪತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ಸ್ವತಃ ಆರಂಭಿಸಿದ್ದರು.  ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಂಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿಯೂ ಅವರು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಭಾಗವಹಿಸಿ ಅನೇಕ ಸಲ ಕಾರಾವಾಸವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದ್ದರು.  ಇವೆಲ್ಲವೂ ದೇಶಕ್ಕೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಬರುವ ಮುಂಚಿನ ಸಾಹಸಗಳು.  

1946ರ ಮೈಸೂರು ಪ್ರಜಾಪ್ರತಿನಿಧಿ ಸಭೆಯ ಅಧಿವೇಶನದ ವರದಿ ಮಾಡಲು ತಾಯಿನಾಡು ಪತ್ರಿಕೆಯಿಂದ ಹೆಚ್.ಆರ್.ನಾಗೇಶರಾವ್ ಮಾತೃಭೂಮಿಯ ಪಿ.ಶೇಷಪ್ಪ, ಸಾಧ್ವಿಯ ಅಗರಂ ರಂಗಯ್ಯ, ದೇಶಬಂಧುವಿನ ಇ.ಆರ್.ಸೇತೂರಾಂ ಹಾಗೂ ಎನ್.ಎಸ್.ವೆಂಕೋಬರಾವ್ ಮುಂತಾದವರು ಹೋಗಿದ್ದರು.  ಮೈಸೂರು ಸಂಸ್ಥಾನದ ದಿವಾನರಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡ ಸರ್ ಆರ್ಕಾಟ್ ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಮೊದಲಿಯಾರ್‌ರವರು ಭಾಗವಹಿಸಿದ ಪ್ರಥಮ ಕೋಲಾಹಲಕಾರಿ ಅಧಿವೇಶನವದು.     

ದೇಶಕ್ಕೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಬಂದ ದಿನ ಶೇಷಪ್ಪನವರು ಮಹಾರಾಜರ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿದ್ದ ಮೈಸೂರು ಸಂಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಬರುವುದೆಂದು? ಎಂದು ಚಿಂತಿಸಿದ್ದರು.  ಆ ಬಗ್ಗೆ ೧೫-೦೮-೧೯೪೭ರಂದೇ ಪುಸ್ತಕವೊಂದನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ್ದರು.  ಪುಸ್ತಕದ ಪ್ರಕಾಶಕರು ಕೆ.ಎಸ್.ರಾಮಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿ.  ಅದೇ ದಿನ ತಮ್ಮ ಹಸ್ತಾಕ್ಷರ ಹಾಕಿ ಗೆಳೆಯ ನಾಗೇಶರಾವ್‌ಗೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದನ್ನು ಶೇಷಪ್ಪ ನೀಡಿದ್ದರು.

[thumb|[ಹೆಚ್.ಆರ್.ನಾಗೇಶರಾವ್ ಸಂಗ್ರಹ]]ಹಿಂದಿನ ಮೈಸೂರು ಸರಕಾರದವರು `ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯೋದಯ'ವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಂಧಿಸಿದ ನಂತರ ೧೯೪೮ರಲ್ಲಿ ಕಿಡಿ ಎಂಬ ಮಾಸಪತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.  ನಿರ್ಭೀತ ಮತ್ತು ನಿರ್ದಾಕ್ಷಿಣ್ಯ ಲೇಖನಗಳಿಗಾಗಿ ಶ್ರೀ ಶೇಷಪ್ಪನವರ ಲೆಕ್ಕಣಿಕೆ ಹೆಸರಾಗಿತ್ತು.  

ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳ ದೀರ್ಘ ನರಳಿಕೆಯ ನಂತರ 44ನೆಯ ಕಿರಿವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ  02-01-1963ರಂದು ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಶೇಷಪ್ಪ ನಿಧನರಾದರು.

## ಸಹೃದಯಿ ಶೇಷಪ್ಪ
[thumb|[ಹೆಚ್.ಆರ್.ನಾಗೇಶರಾವ್ ಸಂಗ್ರಹ]]ಶೇಷಪ್ಪನವರನ್ನು ಹತ್ತಿರದಿಂದ ಕಂಡವರು ಸದಾ ಹೇಳುವ ಮಾತು ಅವರೊಬ್ಬ ಸಹೃದಯಿ.  ಆಳುವ ಸರ್ಕಾರದ ವಿರೋಧ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು, ಏಕಾಂಗಿಯಾಗಿ ಪತ್ರಿಕೆಯೊಂದನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು ಶೇಷಪ್ಪ.  ತಾವೇ ತೀವ್ರ ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಕಷ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೂ ಸಹಾ ಮತ್ತೊಬ್ಬರ ತೊಂದರೆಗಳಿಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸುವ ಗುಣ ಅವರದಾಗಿತ್ತು.  ಇಂಥ ಸ್ನೇಹಜೀವಿ ಶೇಷಪ್ಪ, ಮತ್ತೊಂದು ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ (ಜನವಾಣಿ)ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಮಿತ್ರ ಎಸ್.ವೆಂಕಟರಾಮ್ ಅನಾರೋಗ್ಯದಿಂದ ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಸೇರಿದ್ದಾಗ ಜತೆಗಿದ್ದು ಸ್ವಾಂತನ ಹೇಳಿ, ಕೈಲಾದಷ್ಟು ಧನಸಹಾಯ ನೀಡಿ, ಕಿಡಿ ಓದುಗರನ್ನೂ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವಂತೆ ಕೋರಿದ್ದು ಕನ್ನಡ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದಲ್ಲೊಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಘಟನೆ.

## ಇವುಗಳನ್ನೂ ನೋಡಿ
* ಹೆಚ್.ಆರ್.ನಾಗೇಶರಾವ್

* ಕೆ.ಎಸ್.ರಾಮಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿ

* ಟಿ.ಎಸ್.ರಾಮಚಂದ್ರರಾವ್

ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ
ಪಿ.ಶೇಷಪ್ಪ 
ಪಿ.ಶೇಷಪ್ಪ
ನಂದಗಡ

'''ನಂದಗಡ :  ಖಾನಪುರ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಒಂದು ಗ್ರಾಮ. ಖಾನಾಪುರದ ಆಗ್ನೇಯ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ೧೦ ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಇದನ್ನು ಕಸಬಾ ನಂದಗಡ ಎಂದೂ ಕರೆಯುವರು. ಹಿಂದೆ ಇದೊಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವ್ಯಾಪಾರೀ ಪಟ್ಟಣವಾಗಿತ್ತು. ಮಲ್ಲಸರ್ಜ ದೇಸಾಯಿ ಪೇಶವೆ ಬಾಜಿರಾವ್‌ನಿಂದ ದೊರೆತ ಪ್ರತಾಪರಾವ್ ಎಂಬ ಬಿರುದಿನ ಸಂತೋಷದ ಸ್ಮಾರಕವಾಗಿ ಈ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕೋಟೆ ಕಟ್ಟಿಸಿ ಅದನ್ನು ಪ್ರತಾಪಗಡ ಎಂದು ಕರೆದ. ಈಗ ಅದರ ಅವಶೇಷವಿದೆ. ಕಿತ್ತೂರಿನ ದೊರೆ ಖಾನಪುರದ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳನ್ನು ನಂದಗಡದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಲು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ವೀರ ಸಂಗೊಳ್ಳಿ ರಾಯಣ್ಣನನ್ನು ಬ್ರಿಟಿಷರು 1831ಜನೆವರಿ 26ರಂದು ಈ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲೆ ಗಲ್ಲಿಗೇರಿಸಿದರು. ಸಂಗೊಳ್ಳಿ ರಾಯಣ್ಣ ತೋರಿಸಿದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲೆ ಆತನನ್ನು ಸಮಾಧಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಈಗ ಬೃಹತ್ ಆಕಾರದ ಆಲದ ಮರ ಬೆಳೆದಿದೆ. ಜನರು ಸಂತಾನ ಪಡೆಯಲು, ಸುಖ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಬೇಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಆ ಗಿಡಕ್ಕೆ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ. ನಂದಗಡದ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಷಂಷೇರ್‌ಗಡ ಎಂಬ ಇನ್ನೊಂದು ಕೋಟೆ ಇದೆ.

ನಂದಗಡದಲ್ಲಿ ಶಾಲೆ ಮತ್ತು ಅಂಚೆ ಮುಂತಾದ ಸೌಲಭ್ಯವಿದ್ದು ಉತ್ತಮ್ ಮಾರ್ಗವಿದ್ದು ಇತರ ಗ್ರಾಮದೊಡನೆ ಮತ್ತು ಬೆಳಗಾವಿಗೆ ನೇರ ವಾಹನ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದೆ.

ವರ್ಗ:ಬೆಳಗಾವಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳು
ಬಿದನೂರು

## ಬಿದನೂರು (ನಗರ)
ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆ ಹೊಸನಗರ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿ ಹೊಸನಗರದಿಂದ ೧೫ ಕಿಮೀ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕಿರುವ ಒಂದು ಗ್ರಾಮ. ಇದರ ಹಿಂದಿನ ಹೆಸರು ಬಿದನೂರು, ಬಿದಿರೂರು. ಹಲವು ಶಾಸನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಊರನ್ನು ವೇಣುಪುರ ಎಂದೂ ಕರೆದಿದೆ. *ಕೆಳದಿ ಇಕ್ಕೇರಿ*ಗಳಲ್ಲಿ ಆಳಿದ ಅರಸರು ೧೬೪೦ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಇದನ್ನು ತಮ್ಮ ರಾಜಧಾನಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಬಿದನೂರ ಅರಸರಾದರು. ಘಟ್ಟದ ಕೆಳಗೆ ಇಳಿಯುವ ಹೊಸಂಗಡಿ ಘಾಟಿಯ ದಾರಿಯಲ್ಲಿದ್ದು ವ್ಯಾಪಾರ ಕೇಂದ್ರವೂ ಆದುದರಿಂದ ಬಹುಬೇಗನೆ ಬೆಳೆದು ದೊಡ್ಡ ನಗರವಾಯಿತು. ಕೋಟೆಕೊತ್ತಲಗಳು ಅರಮನೆಗಳು ರಚಿತವಾದುವು.

### ಕೋಟೆ
thumb|right|ಕೋಟೆಯೊಳಗಿನ ಅರಮನೆಯ ಅವಶೇಷಗಳು

ಇಲ್ಲಿಯ ಕೋಟೆಯ ಸುತ್ತಳತೆ ಹನ್ನೆರಡು ಕಿಮೀಗಳಷ್ಟು ಇದ್ದು ಡಿಲ್ಲಿ ಬಾಗಿಲು, ಕೊಡಿಯಾಲದ ಬಾಗಿಲು, ಕವಿಲೆದುರ್ಗದ ಬಾಗಿಲು ಮುಂತಾದ ಹತ್ತು ಬಾಗಿಲುಗಳಿದ್ದುವು. ಊರಿನಲ್ಲಿ ಎತ್ತರವಾದ ಒಂದು ಗುಡ್ಡದ ಮೇಲೆ ಅರಮನೆಯಿದ್ದು ಅದನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದು ಒಂದು ಒಳಕೋಟೆಯೂ ಇತ್ತು. ಶಿವಪ್ಪನಾಯಕ ಈ ಪಟ್ಟಣವನ್ನು ತುಂಬ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ. ೧೭೬೩ರಲ್ಲಿ ಹೈದರ್ ದಾಳಿ ಮಾಡಿದಾಗ ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಸಂಪದ್ಭರಿತವಾದ ನಗರವಾಗಿತ್ತು. ಸೋಲು ಖಚಿತವಾದಾಗ ಅರಮನೆಗೆ ಬೆಂಕಿಹಚ್ಚಿ ರಾಣಿ ವೀರಮ್ಮಾಜಿ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು ಓಡಿಹೋದರೂ ಹೈದರನಿಗೆ ಅನೇಕ ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಬೆಲೆ ಬಾಳುವ ಕೊಳ್ಳೆ ದೊರೆಯಿತು.

thumb|right|ಕೋಟೆಯೊಳಗಿರುವ ಕೊಳಗಳು

ಬಿದನೂರರಸರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿತವಾದ ಕಟ್ಟಡಗಳಲ್ಲಿ ದೇವಗಂಗೆ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಕೊಳ ಆ ಅರಸರ ನಿಪುಣತೆಗೆ ಒಂದು ಕುರುಹು. ಸುತ್ತ ಆವರಿಸಿರುವ ಬೆಟ್ಟಗಳಿಂದ ಹರಿದು ಬರುವ ಝರಿಯ ನೀರನ್ನು ತಡೆದು ನಿರ್ಮಿಸಿರುವ ಏಳು ಕೊಳಗಳು ಒಂದೊಂದೂ ಒಂದೊಂದು ಆಕೃತಿಯಲ್ಲಿದ್ದು ಆಕರ್ಷಣೀಯವಾಗಿವೆ. ಅದರಲ್ಲಿಯೂ ಕಮಲದಾಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ನಕ್ಷತ್ರದಾಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಕೊರೆದಿರುವ ಎರಡು ಪುಟ್ಟ ಕೊಳಗಳು ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿವೆ.

### ನೀಲಕಂಠೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ
ಊರಿನಲ್ಲಿರುವ ನೀಲಕಂಠೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ ಮಲೆನಾಡಿನ ವಾಸ್ತು ರೀತಿಗೆ ಮಾದರಿಯಾಗಿದೆ. ಗರ್ಭಗುಡಿ, ದೊಡ್ಡ ಸುಕನಾಸಿ ಮತ್ತು ವಿಶಾಲವಾದ ನವರಂಗಗಳಿರುವ ಇದರ ಗರ್ಭಗುಡಿಯ ಮೇಲಿನ ಗೋಪುರ ಮಾತ್ರ ಇಸ್ಲಾಮೀ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಗೋಳಾಕಾರದಲ್ಲಿದೆ. ಗುಡ್ಡೆ ವೆಂಕಟರಮಣಸ್ವಾಮಿ ದೇವಾಲಯ ಇಕ್ಕೇರಿ ಶಿಲ್ಪ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಗುಡಿ. ಎತ್ತರವಾದ ಜಗತಿಯ ಮೇಲೆ ಗರ್ಭಗುಡಿ ಮುಖಮಂಟಪಗಳು ಮಾತ್ರವಿರುವ ಈ ಗುಡಿಯ ಹೊರಗೋಡೆಗಳು ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಮೂರ್ತಿಶಿಲ್ಪದಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾಗಿವೆ. ಇದರ ಗರ್ಭ ಗೃಹದ ಬಾಗಿಲುವಾಡ ಮಾತ್ರ ಹೊಯ್ಸಳ ರೀತಿಯಲ್ಲಿದ್ದು ಬೇರೆ ಹಳೆಯ ದೇವಾಲಯವೊಂದರಿಂದ ತಂದು ಸೇರಿಸಿದ್ದಾಗಿದೆ.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತಿಹಾಸ
ವರ್ಗ:ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆ
ವರ್ಗ:ಕೆಳದಿ ಸಂಸ್ಥಾನ
ನಾರಾಯಣರಾವ್ ಕಲ್ಲೆ

ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಅಹಿಂಸಾತ್ಮಕವಾದ ಆಂದೋಲನವನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಗೊಳಿಸುವುದಕ್ಕೆ ದೇಶೀ ಭಾಷಾ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಸೊಂಟ ಕಟ್ಟಿ ನಿಂತವು.  ಆಗ್ಗೆ ದೂರದ ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕೈಬರಹದ ಪತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ಬರೆದು ಹಂಚುವುದು ನಡೆಯಿತು.  ಈ ಮೂಲಕ ನಾರಾಯಣರಾವ್ ಕಲ್ಲೆಯವರು ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯೋಗಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆದರು.  ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ರಾಜಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಆರಂಭದಿಂದಲೇ ದುಡಿದವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ಭಾರದ್ವಾಜ ದತ್ತಾತ್ರೇಯ ಕೃಷ್ಣಶರ್ಮರು (ದ.ಕೃ.ಭಾರದ್ವಾಜ) ಪ್ರಮುಖರು.  ಈ ಜಿಲ್ಲೆಯಿಂದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಕ್ಕಾಗಿ ಜೈಲು ಸೇರಿದವರಲ್ಲಿ ಅವರೇ ಮೊದಲಿಗರು.  ಕಲ್ಲೆಯವರಿಗೆ ಗುರುಗಳಾಗಿ ನಿಂತವರು ದ.ಕೃ.ಭಾರದ್ವಾಜ ಹಾಗೂ ಪಡಮುನ್ನೂರು ರಾಮಚಂದ್ರರಾಯರು.  ರಾಮಚಂದ್ರರಾಯರು ಮಂಗಳೂರು ತಿಲಕ ವಿದ್ಯಾಲಯದ ಕುಲಪತಿಗಳಾಗಿದ್ದರು.  

ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ನ ಬೆಳಗಾವಿ ಅಧಿವೇಶನದ ನಂತರ ಭಾರದ್ವಾಜರು ಬೆಂಗಳೂರುಗೆ ಬಂದು ಗರುಡ ಸದಾಶಿವರಾಯರ ಜತೆಗೂಡಿದರು.  ಭಾರದ್ವಾಜರ ಸಂಪಾದಕತ್ವದಲ್ಲಿ ಗರುಡರು ರಂಗಭೂಮಿ ಎಂಬ ಮಾಸಪತ್ರಿಕೆ ಆರಂಭಿಸಿದರು.  ಈ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಜತೆಗೆ ಇತರ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಿಗೂ ಕಲ್ಲೆಯವರು ಲೇಖನಗಳನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು.  ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಕಲ್ಲೆಯವರು ಹಿಂದಿರುಗಿದ ಕೆಲ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ರಂಗಭೂಮಿಯೂ ನಿಂತು ಹೋಯಿತು.  ಆನಂತರ ಕನ್ನಡನಾಡನ್ನು ಸಂಚರಿಸಿ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಿಗೆ ಸುದ್ದಿಗಳನ್ನು ಕಲ್ಲೆಯವರು ಕಳುಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ನಂತರ ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಯಿಂದ ವಿ.ಬಿ.ಪುರಾಣಿಕ ಅವರ ಸಂಪಾದಕತ್ವದಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾದ ಹೊಸ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದಿನಪತ್ರಿಕೆ ಲೋಕಮತಕ್ಕೆ ಕಲ್ಲೆ ಸೇರಿದರು.  ಸಂಪಾದಕೀಯ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲೆಯವರ ಜತೆಯಾದವರು ಮಾಜಿ ಮಂತ್ರಿ ಕಲ್ಲನಗೌಡ ಪಾಟೀಲರು.  ಲೋಕಮತದ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಕಂಡು ಬೆಳಗಾವಿಯಿಂದ ಪ್ರಕಟವಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಸಂಯುಕ್ತ ಕರ್ನಾಟಕವು ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಗೆ ಬಂತು.  ಅಲ್ಲಿ ರಂಗನಾಥ ದಿವಾಕರರ ಆಪ್ತ ಸಂಪಾದಕೀಯ ಸಲಹೆಗಾರರಾಗಿ ಕಲ್ಲೆ ನಿಯೋಜಿತರಾದರು.  ಮಂಗಳೂರು ಇಂದ ವಿ.ಎಸ್.ಕುಡ್ವರ ಸಂಪಾದಕತ್ವದಲ್ಲಿ ನವಭಾರತ ಆರಂಭವಾದಾಗ ಕಲ್ಲೆ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು.  ೧೯೪೮ ನವಭಾರತ ಬಿಟ್ಟು ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಿಗೆ ಕಲ್ಲೆ ಲೇಖನಗಳನ್ನು ಬರೆದರು.  ೧೯೫೧ರಲ್ಲಿ ಪತ್ರಕರ್ತ ವೃತ್ತಿಯಿಂದ ನಿವೃತ್ತರಾಗಿ ತಮ್ಮ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದ ಹಳ್ಳಿಯ ಮನೆಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿದರು.     

## ಇವುಗಳನ್ನೂ ನೋಡಿ
* ದ.ಕೃ.ಭಾರದ್ವಾಜ

* ರಂಗನಾಥ ದಿವಾಕರ

* ಸಂಯುಕ್ತ ಕರ್ನಾಟಕ

* ಲೋಕಮತ

* ನವಭಾರತ   

ನಾರಾಯಣರಾವ್ ಕಲ್ಲೆ
ಅಂಬಿಗರ ಚೌಡಯ್ಯ

**ಅಂಬಿಗರ ಚೌಡಯ್ಯ** ೧೨ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಜೀವಿಸಿದ್ಧ ಶಿವಶರಣ ಹಾಗೂ ವಚನಕಾರರು. ಉಳಿದೆಲ್ಲ ವಚನಕಾರರಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನ ಹಾಗೂ ವಿಶಿಷ್ಟ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಇವರದು. ವೃತ್ತಿಯಿಂದ ಅಂಬಿಗ, ಪ್ರವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಅನುಭಾವಿ. ನೇರ ನಿರ್ಭೀತ ನುಡಿಗಳಿಂದ ವಚನಗಳನ್ನು ಬರೆದಿರುವುದು ಗೋಚರಿಸುತ್ತದೆ.  ಬಸವಣ್ಣನವರ ಅನುಭವ ಮಂಟಪದಲ್ಲಿ ಸಮಾನ ಭೂಮಿಕೆಯ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡವ. ಬಸವಣ್ಣನವರಿಂದ ಲಿಂಗದ ದೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಪಡೆದರು. ಕಾಯಕ ಅಥವಾ ವ್ಯಕ್ತಿನಾಮವಾದ ಅಂಬಿಗರ ಚೌಡಯ್ಯ ಎಂಬುದೇ ಈತನ ವಚನಗಳ ಅಂಕಿತವಾಗಿದೆ.

ತಾನು ಕೇವಲ ತುಂಬಿದ ಹೊಳೆಯಲ್ಲಿ ದೋಣಿಗೆ ಹುಟ್ಟುಹಾಕುವ ಅಂಬಿಗ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಭವಸಾಗರದಲ್ಲೂ ಹುಟ್ಟು ಹಾಕುವ ಕೌಶಲವುಳ್ಳವ ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಅನುಭಾವದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾನೆ.

## ವಚನಗಳ ಶೈಲಿ, ದೃಷ್ಟಿ 
ಉಳಿದ ವಚನಕಾರರ ವಚನಗಳಲ್ಲಿರುವಂತೆ ಇವರಲ್ಲಿಯೂ ಶಿವಾನುಭವಪರವಾದ ವಚನಗಳಿದ್ದರೂ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಸಮಕಾಲೀನ ಸಮಾಜ ವಿಡಂಬನೆಯ ವ್ಯಗ್ರದೃಷ್ಟಿ ಬೇರೆಯವರಲ್ಲಿ ವಿರಳವೆಂದೇ ಹೇಳಬೇಕು.

ಅವರ ವಚನಗಳ ವಸ್ತು, ಭಾಷೆ, ಶೈಲಿ ಗಮನಿಸಿದರೆ ಅವರೊಬ್ಬ ಕೆಚ್ಚೆದೆಯ, ನಿಷ್ಠುರ ಪ್ರಕೃತಿಯ, ಗ್ರಾಮ್ಯ ಮನೋಧರ್ಮದ ಒರಟು ವಚನಕಾರರು ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಅವರು ನ್ಯಾಯನಿಷ್ಠುರ, ದಯಾದಾಕ್ಷಿಣ್ಯಪರರಲ್ಲ. ಯಾರನ್ನೇ ಆಗಲಿ ಯಾವುದನ್ನೇ ಆಗಲಿ ಅವರು ಟೀಕಿಸದೆ ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ. ಅವರು ಮೃದುವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುವುದು ಅಪೂರ್ವ; ಮಾತಿನ ಬಹುಭಾಗ ಹರಿತವಾದದ್ದು, ಸಂಸ್ಕಾರದೂರವಾದದ್ದು. ‘ಕೇಳಿರಯ್ಯ ಮಾನವರೇ’, ‘ಶೀಲದಲ್ಲಿ ಸಂಪನ್ನರಾದವರು ನೀವು ಕೇಳಿರೋ’, ‘ನನಗೊಬ್ಬರೆಂಜಲು ಸೇರದೆಂದು ಶುಚಿತನದಲ್ಲಿ ಬದುಕುವ ಬರಿಯ ಮಾತಿನ ಭುಂಜಕರು ನೀವು ಕೇಳಿರೋ’, ‘ಪರಪುರುಷಾರ್ಥವನರಿಯದೆ ಕೆಟ್ಟನರ ಕುರಿಗಳು ನೀವು ಕೇಳಿರೋ’ ಎಂದು ಆರಂಭವಾಗಿ ‘ಮೆಟ್ಟಿದ್ದ ದೊಡ್ಡ ಪಾದರಕ್ಷೆಯ ತಕ್ಕೊಂಡು ಲಟಲಟನೆ ಹೊಡೆಯೆಂದ’, ‘ಪಡಿಹಾರ ಉತ್ತಣ್ಣನ ಎಡಪಾದರಕ್ಷೆಯಿಂದ ಪಟಪಟನೆ ಹೊಡೆಯೆಂದ’, ‘ಮೂಗ ಕೊಯ್ದು ಇಟ್ಟಂಗಿಯ ಕಲ್ಲಿಲೆ ಸಾಸಿವೆಯ ತಿಕ್ಕಿ ಹಿಟ್ಟಿನ ತಳಿದು ಮೇಲೆ ನಿಂಬೆಯ ಹುಳಿಯನೆ ಹಿಂಡಿ ಪಡುವಲ ಗಾಳಿಗೆ ಹಿಡಿ’-ಹೀಗೆ ಮುಕ್ತಾಯವಾಗುತ್ತದೆ, ಇವರ ವಚನಗಳ ಶೈಲಿ.

ಹಳೆಯ ಮತ್ತು ಹೊಸ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಅವಸ್ಥಾಂತರದ ಅವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಅಂದಿನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ವೈದಿಕೆಯ ಶ್ರೇಣಿಕೃತ ಸಮಾಜದ ಲೋಪದೋಷಗಳನ್ನು ನಿರ್ದಾಕ್ಷಿಣ್ಯವಾಗಿ ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುವ ಅಂಬಿಗರ ಚೌಡಯ್ಯನವರ ಈ ವಚನಗಳು ಬಹುಶಃ ಅಂದಿನ ಸಾಮಾಜಿಕ ಆವಶ್ಯಕತೆಯ ಪರಿಣಾಮಗಳೆಂದು ನಾವು ಭಾವಿಸಬಹುದು. ಅಂಬಿಗರ ಚೌಡಯ್ಯನವರ ವಚನಗಳಿಂದ ನಮಗೆ ಕಂಡುಬರುವ ಸಮಾಜದ ಅವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಚಿತ್ರ, ಬೇರೆಯವರಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ಇಷ್ಟರಮಟ್ಟಿಗೆ ಕಾಣದು. ಅವರ ವಚನಗಳಲ್ಲಿ ನಿಜಶರಣನ ಮೊರೆತದ ಜೊತೆಗೆ ಸುಧಾರಕನ ಕಟುಟೀಕೆಯೂ ಕೇಳಿಬರುತ್ತದೆ. ಅವರ ವಚನಗಳು ಅನರ್ಥ ಸಾಧಕವಾದ ಕೋಪದಿಂದ ಹೊಮ್ಮಿದುವಲ್ಲ; ಸದರ್ಥಸಾಧಕವಾದ ಸತ್ಕೋಪದಿಂದ ಹೊಮ್ಮಿರುವುವು. ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಈ ಬಗೆಯ ದಿಟ್ಟತನ, ವ್ಯಗ್ರತೆ ಕಂಡುಬರುವುದು ಬಹುಶಃ ಇಬ್ಬರಲ್ಲೇ ಎಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ಒಬ್ಬರು ಸಿಡಿಲು ನುಡಿಯ ಸರ್ವಜ್ಞ; ಇನ್ನೊಬ್ಬರು ಕೆಚ್ಚೆದೆಯ ವಚನಕಾರ ಅಂಬಿಗರ ಚೌಡಯ್ಯ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
*"ಅಂಬಿಗರ ಚೌಡಯ್ಯ ವಚನಗಳು". Newsofkannada.in, 21 January 2021
*"ಅಂಬಿಗರ ಚೌಡಯ್ಯ ವಚನಗಳು" . NMOCA.org, 21 January 2023

ವರ್ಗ:ವಚನಕಾರರು
ವರ್ಗ:ವಚನಸಂಚಯ ಯೋಜನೆ
ವರ್ಗ:ಲಿಂಗಾಯತ
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಕಾನೂರು ಹೆಗ್ಗಡತಿ

ಕಾನೂರು ಹೆಗ್ಗಡಿತಿ ಕುವೆಂಪುರವರು ಬರೆದ ಎರಡು ಕಾದಂಬರಿಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೇಯದು. ಈ ಕಾದಂಬರಿಯು ೧೯೩೬ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮ ಬಾರಿಗೆ ಪ್ರದರ್ಶನ ಕಂಡಿತು. ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಕನ್ನಡದ ಜ್ನಾನಪೀಠ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತ ಕವಿ, ನಾಟಕಕಾರ {ಗಿರೀಶ್ ಕಾರ್ನಾಡ್} ರವರು ಈ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನಾಧರಿಸಿ "ಕಾನೂರು ಹೆಗ್ಗಡಿತಿ" ಎಂಬ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ ೧೮ ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಲೆನಾಡಿನ ಜನಜೀವನ ರಸವತ್ತಾಗಿ ನಿರೂಪಿತವಾಗಿದೆ.

ವರ್ಗ:ಕುವೆಂಪುರವರ ಕೃತಿಗಳು
ವರ್ಗ: ಕನ್ನಡ ಕಾದಂಬರಿಗಳು
ಸಾಧ್ವಿ

ಕನ್ನಡ ಪತ್ರಿಕಾರಂಗದ ಪಿತಾಮಹರೆಂದೇ ಗುರುತಿಸಲಾದ ಮೈಸೂರಿನ ಎಂ.ವೆಂಕಟಕೃಷ್ಣಯ್ಯನವರು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ದಿನಪತ್ರಿಕೆ ‘ಸಾಧ್ವಿ’.
ಇವರ ಅಚ್ಚುಮೆಚ್ಚಿನ ಶಿಷ್ಯರಾಗಿದ್ದ ಪಿ.ಆರ್.ರಾಮಯ್ಯ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ತಾಯಿನಾಡು ದಿನಪತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.
ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಆಪ್ತ ಶಿಷ್ಯರಾಗಿದ್ದ ಅಗರಂ ರಂಗಯ್ಯ ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ **ಸಾಧ್ವಿ** ದಿನಪತ್ರಿಕೆಯ ಸಂಪಾದಕತ್ವ ವಹಿಸಿಕೊಂಡರು.

[thumb|[ಹೆಚ್.ಆರ್.ನಾಗೇಶರಾವ್ ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿರುವ ದಿನಾಂಕ 9ನೇ ಡಿಸೆಂಬರ್ 1957ರ ‘ಸಾಧ್ವಿ’ ಸಂಚಿಕೆ]]

ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು
ಸಾಯಿಕುಮಾರ್

ಸಾಯಿಕುಮಾರ್ (ಪುದಿಪೆಡ್ಡಿ ಸಾಯಿಕುಮಾರ್ : ೨೭ ಜುಲೈ ೧೯೬೦) ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ತೆಲುಗು ಚಿತ್ರರಂಗದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಟರಾಗಿದ್ದು, ತಮ್ಮ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಧ್ವನಿ ಮತ್ತು ನಟನೆಗಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಜೀವನವನ್ನು ಬಾಲನಟನಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ, ನಂತರ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ವಿಭಿನ್ನ ಸಂಭಾಷಣಾ ಶೈಲಿಯಿಂದ "ಡೈಲಾಗ್ ಕಿಂಗ್" ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಗಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.

## ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ
ಸಾಯಿಕುಮಾರ್ ಅವರು ಪಿ.ಜೆ. ಶರ್ಮಾ ಮತ್ತು ಕೃಷ್ಣಜ್ಯೋತಿ ದಂಪತಿಯ ಪುತ್ರರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಚೆನ್ನೈನ ಮದ್ರಾಸ್ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿ (ಎಂ.ಫಿಲ್) ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಪತ್ನಿ ಸುರೇಖಾ, ಮತ್ತು ಅವರ ಪುತ್ರ ಆದಿ ಸಾಯಿಕುಮಾರ್ ತೆಲುಗು ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ನಟನಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಸಹೋದರರು ರವಿಶಂಕರ್ ಮತ್ತು ಅಯ್ಯಪ್ಪ ಶರ್ಮಾ ಕೂಡಾ ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ಖ್ಯಾತಿ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.
 
## ವೃತ್ತಿ ಜೀವನ
ಸಾಯಿಕುಮಾರ್ ಅವರು ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಜೀವನವನ್ನು ಬಾಲನಟನಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. 1975ರಲ್ಲಿ ತೆಲುಗು ಚಿತ್ರ ದೇವುಡು ಚೇಸಿನ ಪೆಲ್ಲಿ ಮೂಲಕ ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಪದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದರು. 1980ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಬಾಪು ನಿರ್ದೇಶನದ ಸ್ನೇಹಂ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ನಿರ್ವಹಿಸಿ ಗಮನ ಸೆಳೆದರು. 1996ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರ ಪೋಲಿಸ್ ಸ್ಟೋರಿ ಅವರ ವೃತ್ತಿಜೀವನದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ತಿರುವು ತಂದಿತು. ಈ ಚಿತ್ರದ ಡೈಲಾಗ್‌ ಗಳು ಅವರಿಗೆ "ಡೈಲಾಗ್ ಕಿಂಗ್" ಎಂಬ ಬಿರುದನ್ನು ಗಳಿಸಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು.

ಅವರು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿ ಐಪಿಎಸ್, ಮನೆ ಮನೆ ರಾಮಾಯಣ, ಪೋಲಿಸ್ ಸ್ಟೋರಿ 2, ಲಾಕ್ ಅಪ್ ಡೆತ್, ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಜೈಲ್ ಮುಂತಾದ ಹಿಟ್ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹಲವಾರು ತೆಲುಗು ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅವರು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಸಾಯಿಕುಮಾರ್ ಅವರು ತಮ್ಮ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಧ್ವನಿ, ನಟನೆ ಮತ್ತು ವಿಭಿನ್ನ ಪಾತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ತೆಲುಗು ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಜೀವನದಲ್ಲಿ 50 ವರ್ಷಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಿ, ಇಂದಿಗೂ ಚಲನಚಿತ್ರ ಮತ್ತು ದೂರದರ್ಶನ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

## ದೂರದರ್ಶನ
ಸಾಯಿಕುಮಾರ್ ಅವರು ಟಿವಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ನಿರೂಪಕರಾಗಿಯೂ ಹೆಸರು ಗಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು "ವಾವ್" ಎಂಬ ತೆಲುಗು ಆಟದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸಿ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಪಡೆದರು. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ, ಅವರು "ಗಾಳಿವಾನ" ಎಂಬ ವೆಬ್‌ಸೀರೀಸ್ ಮೂಲಕ ಓಟಿಟಿ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಪದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಸಾಯಿಕುಮಾರ್ ಅವರು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಹೊರತಾಗಿ, ದೂರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಸಹ ತಮ್ಮ ಪ್ರತಿಭೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಹಲವಾರು ಟಿವಿ ಶೋಗಳನ್ನು ನಿರೂಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಧ್ವನಿ ಮತ್ತು ನಿರೂಪಣಾ ಶೈಲಿಗೆ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರು ಮೆಚ್ಚುಗೆ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.

## ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ ಚಿತ್ರಗಳು
* ಮನೆ ಮನೆ ರಾಮಾಯಣ
* ಆಯುಧ
* ಪೋಲಿಸ್ ಬೇಟೆ
* ನಾಗದೇವತೆ
* ಮುತ್ತಿನಂಥ ಹೆಂಡತಿ
* ತವರು ಬೀಗರು 
* ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಜೈಲ್
* ಇಂಡಿಪೆಂಡೆನ್ಸ್ ಡೇ 
* ಸಿಟಿಜನ್
* ಜಗದೀಶ್ವರಿ
* ರಂಗಿತರಂಗ
* ಮೊಂಡ
* ಮಹಾವೀರ ಮಾಚಿದೇವ 
* ರಾಜ್ ಬಹದ್ದೂರ್ 
* ರೋಜ್
* ಅಂಗುಲಿಮಾಲ
* ಬೃಂದಾವನ
* ಕಲ್ಪನ
* ಆ ಮರ್ಮ
* ಶ್ರೀ ಕ್ಷೇತ್ರ ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ
* ರಕ್ಷಕ
* ಪೋಲೀಸ್ ಸ್ಟೋರೀ
* ಪೋಲೀಸ್ ಸ್ಟೋರೀ - ೨
* ಮಹಾಸಾಧ್ವಿ ಮಲ್ಲಮ್ಮ
* ಭಗವಾನ್
* ಶ್ರೀರಾಂಪುರ ಪೋಲೀಸ್ ಸ್ಟೇಷನ್
* ದಿ ಸಿಟಿ
* ವಿಜಯ ದಶಮಿ
* ಅಂಕ
* ಲಾ ಅಂಡ್ ಆರ್ಡರ್
* ಗ್ರಾಮ ದೇವತೆ
* ರಾಷ್ಟ್ರಗೀತೆ
* ಖಡ್ಗ
* ದುರ್ಗದ ಹುಲಿ
* ಪಾಪಿಗಳ ಲೋಕದಲ್ಲಿ
* ಟಿಕೆಟ್ ಟಿಕೆಟ್ಸ್
* ಮಹಾತ್ಮ
* ಓಮ್ ನಮ ಶಿವಾಯ
* ಅಂಡರ್ ವರಲ್ಡ್
* ಸಾಕಿದ ಗಿಣಿ
* ಧೈರ್ಯ
* ಅಗ್ನಿ I.P.S.
* ಮುದ್ದಿನ ಕಣ್ಮಣಿ
* ಸೌಭಾಗ್ಯ ದೇವತೆ
* ಸರ್ಕಲ್ ಇನ್ ಸ್ಪೆಕ್ಟರ್
* ಹೆತ್ತವರು
* ಎಮರ್ಜೆನ್ಸೀ
* ಪುಟ್ಟ್ ಮಲ್ಲಿ
* ಬೃಂದಾವನ
* ತಾಳಿಯ ಸೌಭಾಗ್ಯ 
* ಹೆತ್ತ ಕರುಳು
* ಲಾಕಪ್ ಡೆತ್
* ಕುಂಕುಮ ಭಾಗ್ಯ
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟರು
ತಾರುಣ್ಯ

**ತಾರುಣ್ಯ** ಎಂದರೆ ಮನುಷ್ಯರ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಬಾಲ್ಯ ಕಳೆದು ಪ್ರೌಢಾವಸ್ಥೆಗೆ ಬರುವ ಮಧ್ಯಂತರ ಪ್ರಾಯ.ಇದು ಸುಮಾರು ೧೬ ರಿಂದ ೨೫ ವಯೋಮಾನದ ಕಾಲ.ಇದು ವ್ಯಕ್ತಿ ದೈಹಿಕವಾಗಿ,ಮಾನಸಿಕವಾಗಿ ಬದಲಾಗುವ ಸಮಯ.

ವರ್ಗ:ಜೀವನ
ಜ್ವಾಲಾ ಮುಖಿ

**	ನಮ್ಮ ಮಾತು**

***	"ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿ"***

	ಹೌದು, ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿ!  ಬಡ ಜನತೆಯ ದುರವಸ್ಥೆಯ ಹೃದಯ ಗರ್ಭದಿಂದೇಳುವ ಕಷ್ಟ-ಸಂಕಷ್ಟಗಳ ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿ!  ಅನ್ಯಾಯ ಪರಂಪರೆಗಳಿಂದ ನಿಸ್ಸಹಾಯಕತೆಯ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಏರುಪೇರುಗಳ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮದ, ಅಸಮಾನತೆ, ಅವಮಾನಗಳ, ಆರ್ದ್ರತೆ-ಅವಲಂಬನೆಗಳ ನಿಟ್ಟುಸಿರ ಬೇಗೆಯನ್ನೂ ಕಂಬನಿಯ ಪ್ರವಾಹವನ್ನೂ ಹೊರ ಉಕ್ಕಿಸುವ ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿ ನಮ್ಮ ಪತ್ರಿಕೆ.

	ಪಟ್ಟ ಭದ್ರರ, ಅಧಿಕಾರಶಾಹಿಗಳ, ಮದೋನ್ಮತ್ತ ನಾಯಕರ, ಶ್ರೀಮಂತರ ದೌರ್ಜನ್ಯ-ಹಿಂಸೆ-ಕೋಟಲೆಗಳಿಗೆ ತುತ್ತಾಗಿ, ಪರಿಹಾರಮಾರ್ಗ ಕಾಣದೆ ಒದ್ದಾಡುವ ಮೂಕ ಜನ ಕೋಟಿಯ ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮದಿಂದೇಳುವ ನೋವಿನ ಮುಖಪತ್ರ, ಈ ‘ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿ’.

	 ದಲಿತರ, ದುರ್ಬಲರ, ಬಡವರ, ಶೋಷಿತರ, ನ್ಯಾಯವೇದಿಕೆ ಇದು.  ಅನ್ಯಾಯವನ್ನು ಕಂಡಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ನಿರ್ದಾಕ್ಷಿಣ್ಯವಾಗಿ ಕೆಂಡದಂತೆ ಉಗುಳುವುದು.  ನ್ಯಾಯ ಎಲ್ಲಿದೆಯೋ ಅದನ್ನು ನಿರ್ಭೀತಿಯಿಂದ ವ್ರತ ಪಡಿಸುವುದು, ಯಾರ ಹಂಗಿಗೂ ಒಳಗಾಗದೆ, ಯಾರ ನ್ಯಾಯಬದ್ಧ ಹಕ್ಕಿಗೂ ಧಕ್ಕೆ ತರದೆ, ಸತ್ಯಕ್ಕಾಗಿ, ಧರ್ಮಕ್ಕಾಗಿ-ಜನತಾ ಸುಖಕ್ಕಾಗಿ ಹೋರಾಡುವ ಜನತೆಯ ಪತ್ರಿಕೆಯಿದು.

	ಹೊಸಯುಗದ ನಿಮಾಣಕ್ಕೆ, ಹೊಸ ಬಾಳ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ, ಹೊಸ ಜಗತ್ತಿನ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಗೆ ಕಂಕಣ ತೊಟ್ಟಿರುವ ಸೇವಾರ್ಥಿಗಳ ಉತ್ಸಾಹಿ ಉದ್ಯಮವಿದು.  ಬಂಡವಾಳಗಾರರ ಬೆಂಬಲ ನಮಗಿಲ್ಲ; ಬಂಡವಾಳಶಾಹಿ ಆಕಾಂಕ್ಷೆಗಳಿಲ್ಲ.  ಜನರ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ-ಅಭಿಮಾನಗಳೇ ನಮ್ಮ ಬಂಡವಾಳ; ಜನರ ಪ್ರೀತಿ-ಸೌಜನ್ಯವೇ ನಮ್ಮ ಶಕ್ತಿ.  ಜನಪ್ರಿಯತೆಯೊಂದೇ ನಮ್ಮ ಆಧಾರ.

	ಈ ಧರ್ಮಕಾಂಡಕ್ಕೆ, ನ್ಯಾಯದ ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿಗೆ, ಕನ್ನಡಿಗರೆಲ್ಲರ ಸಹಾಯ-ಸಹಕಾರ-ಸಹಾನುಭೂತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತೇವೆ.  ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಕಷ್ಟ-ದುಃಖಗಳನ್ನರುಹುವ ಪತ್ರಗಳಿಗೂ ಲೇಖನಗಳಿಗೂ ‘ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿ’ಯಲ್ಲಿ ಸದಾ ಸ್ಥಳವಿದೆ!

ಜೈ ಹಿಂದ್!

(ಐವತ್ತರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್. ರಾಮಸ್ವಾಮಿಯವರ ಸಂಪಾದಕತ್ವದಲ್ಲಿ ವಾರಕ್ಕೆರಡು ಬಾರಿ ಹೊರಬರುತ್ತಿದ್ದ ‘ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿ’ ಪತ್ರಿಕೆ ಅಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ‘ಕಿಡಿ’ ಪತ್ರಿಕೆಯಷ್ಟೇ ಪ್ರಖರವಾಗಿ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳನ್ನು ಸುಡುತ್ತಿತ್ತು.  ಸ್ನೇಹಕ್ಕೆ ಕಟ್ಟುಬಿದ್ದು ಅದೆಷ್ಟೋ ಪತ್ರಿಕೆ/ನಿಯತಕಾಲಿಕಗಳಿಗೆ ಸಂಪಾದಕೀಯ ಮತ್ತು ಲೇಖನಗಳನ್ನು ಬರೆದುಕೊಡುತ್ತಿದ್ದರು ಹೆಚ್.ಆರ್.ನಾಗೇಶರಾವ್.  1953ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 11ರಂದು ಆರಂಭವಾದ ‘ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿ’ಯ ಮೊದಲ ಸಂಚಿಕೆಗೆ ಅವರು ಬರೆದುಕೊಟ್ಟ ಅಗ್ರಲೇಖನವಿದು)

ಜ್ವಾಲಾ ಮುಖಿ

ಜ್ವಾಲಾ ಮುಖಿ
ತೆನಾಲಿ

**ತೆನಾಲಿ** (తెనాలి) ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶದ ಗುಂಟೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಪಟ್ಟಣ. ಇದು ಪುರಸಭೆಯಾಗಿದ್ದು, ತೆನಾಲಿ ಮಂಡಲ ಮತ್ತು ತೆನಾಲಿ ಕಂದಾಯ ವಿಭಾಗದ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯಾಗಿದೆ. ಈ ನಗರವು ಕಲೆ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಇದನ್ನು "ಆಂಧ್ರ ಪ್ಯಾರಿಸ್" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.  ಇದು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ ರಾಜಧಾನಿ ಪ್ರದೇಶದ ಹನ್ನೆರಡು ನಗರ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ  ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯದ ಹನ್ನೆರಡನೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿರುವ ಪಟ್ಟಣವಾಗಿದ್ದು, 2011 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ 199,345 ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ತೆನಾಲಿ ಪಟ್ಟಣವು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ ರಾಜಧಾನಿ ಪ್ರದೇಶ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ (APCRDA) ಭಾಗವಾಗಿದೆ. 16 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ವಿಜಯನಗರ ದೊರೆ ಕೃಷ್ಣದೇವರಾಯನ ಎಂಟು ಕವಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾದ ತೆನಾಲಿ ರಾಮ, ತೆನಾಲಿಯಿಂದ ಬಂದವರು.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಗುಂಟೂರು ಜಿಲ್ಲೆ
ಜನಪ್ರಗತಿ

[thumb|ಒಂದು ಹಳೆಯ ಸಂಚಿಕೆಯ ಮುಖಪುಟ|[ಹೆಚ್.ಆರ್.ನಾಗೇಶರಾವ್ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ]]ಚಲನಚಿತ್ರ ಹಂಚಿಕೆದಾರರೂ ಹಾಗೂ ಬ್ಯುಸಿನೆಸ್‍ಮನ್ ಆಗಿದ್ದ ಬಿ.ಎನ್.ಗುಪ್ತ ಅವರಿಗೆ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಆಸಕ್ತಿಯಿತ್ತು. ‘ಜನಪ್ರಗತಿ’ ಪತ್ರಿಕೆಯನ್ನು 1951ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಾಡಿ ತಾವೇ ಸಂಪಾದಕತ್ವವನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಈ ಸಾಹಸದಲ್ಲಿ ಗುಪ್ತ ಅವರಿಗೆ ನವಚೈತನ್ಯ ತುಂಬಿದವರು ಸಹ ಸಂಪಾದಕರುಗಳಾಗಿದ್ದ ಬಿ.ಶ್ರೀನಿವಾಸಮೂರ್ತಿ, ಎನ್.ಎಸ್.ಸೀತಾರಾಮಶಾಸ್ತ್ರಿ, ಕಲ್ಲೆ ಶಿವೋತ್ತಮರಾವ್, ಕೆ.ಎಸ್.ನಾಗಭೂಷಣಂ.... ಮುಂತಾದವರು. ನಿರಂಜನ ‘ಜನಪ್ರಗತಿ’ಗೆಂದು ನಾಲ್ಕೈದು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ [1952-56], ಹೆಚ್ಚು ಕಡಮೆ ಪ್ರತಿ ವಾರವೂ, ‘ಸಾಧನ ಸಂಚಯ’ ಎಂಬ ಸ್ಥಿರ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ಕೆಳಗೆ ಓಲೆಗಳನ್ನು ಅವರು ಬರೆದರು. ಅವು ಅವರ ಪ್ರೇಯಸಿಗೆಂದು [ಅನುಪಮ] ಬರೆದ ಓಲೆಗಳು. ಆದರೆ, ಬರೆದು ಮುಗಿದೊಡನೆ, ಕಾಗದ ಅಂಚೆಯ ಮನೆ ಸೇರದೆ ಅಚ್ಚಿನ ಮನೆಯ ಹಾದಿ ಹಿಡಿಯುತ್ತಿತ್ತು. ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದುದು ಪ್ರಕಟಣೆಗೋಸ್ಕರವಾದರೂ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದೊಂದು ಆತ್ಮೀಯ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಒಕ್ಕಣೆ ಸಿದ್ಧವಾಗುತಿತ್ತು. ಆಯಾ ವಾರದ ಸಾಮಾಜಿಕ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ, ರಾಜಕೀಯ ಘಟನೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿಶ್ಲೇಷಣಾತ್ಮಕ ಚಿಂತನೆ ಆ ಓಲೆಗಳಲ್ಲಿರುತ್ತಿತ್ತು. ಅಂಥದೊಂದು ಪ್ರಯೋಗಕ್ಕೆ ಇಂಬು ಕೊಟ್ಟವರು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ‘ಜನಪ್ರಗತಿ’ಯ ಸಹ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿದ್ದು ಆ ಸಾಪ್ತಾಹಿಕಕ್ಕೆ ಕನ್ನಡ ಪತ್ರಿಕಾರಂಗದಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯ ಸ್ಥಾನ ದೊರಕಿಸಿಕೊಟ್ಟ ಎನ್.ಎಸ್.ಸೀತಾರಾಮಶಾಸ್ತ್ರಿಯವರು. ಮುಂದೆ ಶಾಸ್ತ್ರಿಯವರು ‘ಕನ್ನಡಪ್ರಭ’ ದಿನಪತ್ರಿಕೆಯ ಮೊದಲ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿ ನಿಯೋಜಿತರಾದರು.

[thumb|ಜಿ.ಕೆ.ಸತ್ಯ ರಚಿಸಿದ ದೀಪಾವಳಿ ಸಂಚಿಕೆಯ ಮುಖಪುಟ|[ಹೆಚ್.ಆರ್.ನಾಗೇಶರಾವ್ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ]]‘ಅನಕೃ’ ಅವರ ಕಾದಂಬರಿಗಳಾದ ‘ಮಾರ್ಜಾಲ ಸನ್ಯಾಸಿ’, ‘ಭೂಮಿಗಿಳಿದು ಬಂದ ಭಗವಂತ’, ‘ಭಾಗ್ಯದ ಬಾಗಿಲು’ ಜನಪ್ರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಧಾರಾವಾಹಿಯಾಗಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿದ್ದವು. ರಾಜಕೀಯ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ, ಸಣ್ಣ ಕತೆ, ಹಾಸ್ಯಬರಹಗಳಿಗೆ ಪ್ರಾಶಸ್ತ್ಯವಿತ್ತು. ‘ಅಯ್ಯಪ್ಪನ ಚಾವಡಿ’ಯೆಂಬ ವಿಶಿಷ್ಟ ಹಳ್ಳಿಗಾಡಿನ ಹಾಸ್ಯಾಂಕಣ ಓದುಗರನ್ನು ಸೂರೆಗೊಂಡಿತ್ತು. ಇಂದಿನ ಯೂ.ಎಸ್.ಪಿ.ಗಳಾದ ವಾರಭವಿಷ್ಯ, ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರ, ಸಚಿತ್ರ ಸಿನಿಮಾ ಪುಟಗಳು, ಮುಖಪುಟದಲ್ಲಿಯೇ ತಾರೆಯರ ಬ್ಲೋಅಪ್‍ಗಳು ಜನಪ್ರಗತಿಯಲ್ಲೂ ರಾರಾಜಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಮುದ್ರಣ, ಬಹುಶಃ ಗುಪ್ತ ಅವರದ್ದೇ ಮುದ್ರಣಾಲಯವಿರಬೇಕು, ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾಗಿರುತ್ತಿತ್ತು. ಹಳೆಯ ‘ಇಲ್ಲಸ್ಟ್ರೇಟೆಡ್ ವೀಕ್ಲಿ’ ಗಾತ್ರದ 24 ಪುಟಗಳ ಜನಪ್ರಗತಿಗೆ 1963ರಲ್ಲಿ 20 ಪೈಸೆ ಬೆಲೆ ನಿಗದಿ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು.ಅವರು ಆರಂಭಿಸಿದ ವಾರಪತ್ರಿಕೆ ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿತ್ತು.  ಕಲಾವಿದ ಜಿ.ಕೆ.ಸತ್ಯ ಅವರ ಆರಂಭದ ದಿನಗಳ ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳು ‘ಜನಪ್ರಗತಿ’ಯನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಿದ್ದವು.   ಹಿರಿಯ ಕವಿ, ಕಲಾವಿದ, ಕಾದಂಬರಿಕಾರ, ವಿಮರ್ಶಕರ ಲೇಖನಗಳು ‘ಜನಪ್ರಗತಿ’ಯ ದೀಪಾವಳಿ ಸಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗುತ್ತಿದ್ದವು.

ಜನಪ್ರಗತಿ
ಜನಪ್ರಗತಿ
ಭಾಗ್ಯನಗರ

ಇದುಕೊಪ್ಪಳ ನಗರದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದು, ಸೀರೆ ಮತ್ತು ಉಡುಪುಗಳ ನೇಯ್ಗೆಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ, ಮಾನವರ ತಲೆಕೂದಲನ್ನು ತಿರುಪತಿ ಮೊದಲಾದ ಕಡೆಯಿಂದ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ, ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡುವ ಕೇಂದ್ರವೆಂದೂ ಇದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ

ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕೂದಲು ಉಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ  ಅತ್ಯಂತ ಉನ್ನತ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿದೆ.

ವರ್ಗ:ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆ
ಸಿಂಗನಲ್ಲೂರು ಪುಟ್ಟಸ್ವಾಮಯ್ಯ

ಸಿಂಗನಲ್ಲೂರು ಪುಟ್ಟಸ್ವಾಮಯ್ಯನವರು ವರನಟ ನಟಸಾರ್ವಭೌಮ ಡಾ:ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್ ಅವರ ತಂದೆಯವರು. ಇವರು ಪ್ರಸಿದ್ಢ ರಂಗಭೂಮಿ ನಟರಾಗಿದ್ದರು. ತುಂಬಾ ಬಡತನದಲ್ಲಿ ಜೀವನ ಸಾಗಿಸಿದ ಇವರು ತಮ್ಮ ಮಗ ಮುತ್ತುರಾಜ ಚಿತ್ರನಟನಾಗಲಿ ಎಂದು ಆಶಿಸಿದ್ದರು. ಅವರ ಅಪೇಕ್ಷೆ ಅಭಿಲಾಶೆಯಂತೆ ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಮುತ್ತುರಾಜ್ ಡಾ: ರಾಜ್‌ಕುಮಾರ್ ಆಗಿ ಕನ್ನಡದ ಕಣ್ಮಣಿಯಾದರು.

ವರ್ಗ:ರಂಗಭೂಮಿ ಕಲಾವಿದರು
ಭಾರತದ ಕೆಲವು ಪಕ್ಷಿ ಪ್ರಭೇದಗಳು

* ಗುಳುಮುಳುಕಗಳು
Crane

ಗುಳುಮುಳುಕ
* ಸಾಗರದಕ್ಕಿಗಳು
ಬೆಣೆಬಾಲದ ಸಾಗರದಕ್ಕಿ

ವರ್ಗ:ಪಕ್ಷಿಗಳು
ಗುಳುಮುಳುಕ

, ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶ, India. ]]

**ಗುಳುಮುಳುಕ** (ಟ್ಯಾಖಿಬಾಪ್ಟಸ್ ರೂಫಿಕೊಲ್ಲಿಸ್)ಹಕ್ಕಿಯನ್ನು ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ "ಪಂಜುಲ" ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.ಇದು ಪಾರಿವಾಳಕ್ಕಿಂತ ಸ್ವಲ್ಪ ದೊಡ್ಡದಾಗಿದ್ದು,ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಹಕ್ಕಿ.ಜಲಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತದೆ.ಜಲ ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿ ತೇಲುವ ಗೂಡನ್ನು ಕಟ್ಟುತ್ತದೆ.ಯುರೋಪ್, ಏಷಿಯಾ ಹಾಗೂ ಆಪ್ರಿಕಾ ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಸಿಗುವುದು.

### ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
*BTO BirdFacts - Little Grebe
*Little Grebe videos, photos & sounds  at the Internet Bird Collection
*Ageing and sexing (PDF) by Javier Blasco-Zumeta 
*Grebes of the World  by André Konter
*Information and Illustration on Little Grebe from A Field Guide to Birds of Armenia 

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಪಕ್ಷಿಗಳು
ಕೆನ್ನಾಯಿ

**ಕೆನ್ನಾಯಿ** ದಕ್ಷಿಣ ಮತ್ತು ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳೀಯವಾದ ಕ್ಯಾನಿಡೈ ಕುಟುಂಬದ ಒಂದು ಪ್ರಜಾತಿ. ಅದು ಕ್ಯುವಾನ್ ಜಾತಿಯ ಏಕೈಕ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಸದಸ್ಯವಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಇದು ಕಡಿಮೆ ಸಂಖ್ಯೆಯ ದವಡೆ ಹಲ್ಲುಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಮೊಲೆತೊಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ ಕೇನಿಸ್‍ಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಕೆನ್ನಾಯಿಗಳನ್ನು, ನಿರಂತರ ಆವಾಸಸ್ಥಾನದ ನಷ್ಟ, ಅದರ ಬೇಟೆಯ ಮೂಲದ ಸವಕಳಿ, ಇತರ ಪರಭಕ್ಷಕಗಳಿಂದ ಸ್ಪರ್ಧೆ, ಕಿರುಕುಳ ಮತ್ತು ಸಂಭಾವ್ಯವಾಗಿ ದೇಶೀಯ ಹಾಗು ಕಾಡು ನಾಯಿಗಳಿಂದ ರೋಗಗಳ ಕಾರಣ, ಐಯುಸಿಎನ್ ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳೆಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಿದೆ.

ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ವನ್ಯಜೀವಿ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಕಾರರಾದ ಕರ್ನಾಟಕದ ಕೃಪಾಕರ-ಸೇನಾನಿಯವರು ಕೆನ್ನಾಯಿಗಳ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ' ದಿ ಪ್ಯಾಕ್ ' ಎಂಬ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ವೈಲ್ಡ್‌ಸ್ಕ್ರೀನ್ ವಿಶ್ವ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವ ೨೦೧೦ರಲ್ಲಿ ಅನಿಮಲ್ ಬಿಹೇವಿಯರ್ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ದಕ್ಕಿದೆ.

## ಆಕರಗಳು 
ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಣಿಗಳು
ಕಡವೆ

255px|thumb|right|Sambar doe in Keoladeo National Park, Rajasthan, India

**ಕಡವೆ** : ಸರ್ವಸ್ (ರೂಸ) ಯೂನಿಕಲರ್ ಎಂಬ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರಿನ ದೊಡ್ಡ ಜಿಂಕೆ. ಸ್ತನಿಕ ವರ್ಗ, ಆರ್ಟಿಯೋಡ್ಯಾಕ್ಟೈಲ ಉಪವರ್ಗ, ಹಾಗೂ ಸರ್ವಿಡೀ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ. ಸಾಂಬರ್ ಎಂದೂ ಇದನ್ನು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಭಾರತ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಲಂಕಗಳ ದಟ್ಟ ಕಾಡುಗಳ ಬೆಟ್ಟ ಗುಡ್ಡಗಳೇ ಇದರ ಬೀಡು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನೀಲಗಿರಿ ಮತ್ತು ಪಳನಿಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಹೇರಳವಾಗಿ ಕಾಣಬರುತ್ತದೆ. ಇದು ಸು. 5' ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಎತ್ತರ ಮತ್ತು 500 ಪೌಂಡಿಗೂ ಮಿಗಿಲಾಗಿ ಭಾರವಿರುತ್ತದೆ. ದೇಹದ ಬಣ್ಣ ಹಳದಿ ಮಿಶ್ರಿತ ಕಂದು. ಮೈಮೇಲೆಲ್ಲ ಒರಟಾದ ಕೂದಲುಗಳಿವೆ. 
.[200px|left|thumb|Young male Sambar in [Bannerghatta National Park]]

ಕುತ್ತಿಗೆಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಉದ್ದ ಕೂದಲುಗಳ ಅಯಾಲು (ಮೇನ್) ಇದೆ. ಮುದಿ ಕಡವೆಗಳು ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣಕ್ಕಿರುತ್ತವೆ. ಗಂಡು ಕಡವೆಯಲ್ಲಿ ಒರಟಾದ ಚರ್ಮದಿಂದ ಆವರಿಸಿದ ಕವಲೊಡೆದ ಕೊಂಬುಗಳಿವೆ. ಇವೂ ಪ್ರತಿವರ್ಷದ ಮಾರ್ಚಿ ತಿಂಗಳ ವೇಳೆಗೆ ಉದುರಿ ಹೋಗುತ್ತವೆ. ಮತ್ತೆ ಅವುಗಳ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಕೊಂಬುಗಳು ಮೂಡುತ್ತವೆ. ಹೆಣ್ಣು ಕಡವೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಂಬುಗಳಿಲ್ಲ. ಕಡವೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜೀವಿ. ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತದೆ. ಹುಲ್ಲು, ಎಳೆಚಿಗುರು, ಹಣ್ಣು ಹಂಪಲು ಇತ್ಯಾದಿ ಇದರ ಆಹಾರ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾತ್ರಿಯ ವೇಳೆ ಮಾತ್ರ ಆಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಅಲೆದಾಡುತ್ತದೆ. ಹಗಲು ದಟ್ಟವಾದ ಪೊದೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಡಗಿ ಕಾಲ ಕಳೆಯುತ್ತದೆ. ನೀರನ್ನು ಕಂಡರೆ ಇಷ್ಟ, ತುಂಬ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಈಜಲೂ ಬಲ್ಲುದು.

ನವೆಂಬರಿನಿಂದ ಡಿಸೆಂಬರಿನ ವರೆಗಿನ ಕಾಲ ಇದರ ಬೆದೆಗಾಲ. ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಗಂಡು 5-12 ಹೆಣ್ಣು ಕಡವೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಗುಂಪುಗೂಡಿರುತ್ತದೆ. ಬೆದೆಗಾಲ ಮುಗಿದ ಬಳಿಕ ಗುಂಪು ಒಡೆದು ಹೋಗುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ.

ಕಡವೆ ಬಹಳ ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ. ವೈರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಭಯಂಕರವಾಗಿ ಹೋರಾಡುತ್ತದೆ.

ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಣಿಗಳು
ಕೃಷ್ಣಮೃಗ

**ಕೃಷ್ಣಮೃಗ**ಬೋವಿಡೇ ಕುಟುಂಬದ ಉಪವಿಭಾಗ ಆಂಟಿಲೋಪ್‍ನ ಸದಸ್ಯ. ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರು ಆಂಟಿಲೋಪೆ ಸೆರ್ವಿಕಾಪ್ರ. ಹಿಂದೆ ಸೂರತ್‍ನ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಭಾರತದ ಎಲ್ಲ ಮೈದಾನ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತಿದ್ದ ಇವು ಇಂದು ಆವಾಸ ನಾಶದಿಂದಾಗಿ ವಂಶನಾಶದ ಹಾದಿ ಹಿಡಿದಿದೆ.
### ಲಕ್ಷಣಗಳು
ಮರಿಯಾಗಿದ್ದಾಗ ಹಳದಿ ಬಣ್ಣ ಹೊಂದಿರುವ ಇವು ಕ್ರಮೇಣ ಕಂದು-ಕಪ್ಪಿಗೆ ತಿರುಗುತ್ತವೆ. ವಯಸ್ಸಿನೊಂದಿಗೆ ಈ ಬಣ್ಣ ಗಾಢವಾಗುತ್ತದೆ. ಹೆಣ್ಣಿನ ಬಣ್ಣ ಬದಲಾಗದೆ ಹಳದಿಯಾಗೇ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ಎರಡಕ್ಕೂ ಕಣ್ಣಿನ ಸುತ್ತ ಬಿಳಿ ಉಂಗುರವಿದ್ದು, ಗಂಡಿಗೆ ಸುರುಳಿಯಾದ ಎರಡು ಕೊಬುಗಳಿರುತ್ತದೆ. ವಿಜಯದ ಧ್ವಜದಂತೆ ಇವು ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ. 
### ವಂಶಾಭಿವ್ರದ್ಧಿ
ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ 20-30ರ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿರುವ ಇವು ವರ್ಷಪೂರ್ತಿ ವಂಶಾಭಿವೃದ್ಧಿ ನಡೆಸುತ್ತವೆಯಾದರೂ ಮುಖ್ಯ ವಂಶಾಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಸಮಯ ಫೆಬ್ರವರಿ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಚ್. ಹೆಣ್ಣಿಗಾಗಿ ಕಾದಾಟ ಸಾಮಾನ್ಯ. ಹೆಣ್ಣು ಒಂದು ಅಥವಾ ಎರಡು ಮರಿಯನ್ನು ಈಯುತ್ತದೆ. ಗುಂಪಿನ ನಾಯಕತ್ವ ವಹಿಸುವುದು ಇತರ ಹಲವಾರು ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿರುವಂತೆ ಹಿರಿಯ ಹೆಣ್ಣು ಪ್ರಾಣಿ. ಅಪಾಯ ಒದಗಿದಾಗ ಇವು ದಾಪುಗಾಲು ಹಾಕಿಕೊಂಡು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಯತ್ನಿಸುತ್ತವೆ.  ಓಟದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಜಿಗಿತಗಳು ಇರುತ್ತವೆ.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಣಿಗಳು
ಕೆ.ಜಯತೀರ್ಥರಾವ್

ಮೈಸೂರು ಮಹಾರಾಜಾ ಕಾಲೇಜುವಿನಲ್ಲಿ ಬಿ.ಎ. ಪದವಿ ಪಡೆದ ನಂತರ ಕೆ.ಜಯತೀರ್ಥರಾವ್ ತಾಯಿನಾಡು ಪತ್ರಿಕೆಯ ಉಪಸಂಪಾದಕರಾಗಿ ೧೯೫೭/೧೯೫೮ರಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಪಡೆದರು.  ಅಂದು ಪತ್ರಿಕೆಯ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿದ್ದ ತಿ.ಸಿದ್ದಪ್ಪನವರು ಯುವಕರಿಗೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು.  ಅಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಪಾದಕರ ನಂತರದ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಸಹಾಯಕ ಸಂಪಾದಕರಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಸುದ್ದಿ ಸಂಪಾದಕರಾಗಲಿ ತಾಯಿನಾಡುವಿನಲ್ಲಿ ಇರಲಿಲ್ಲ.  ಪತ್ರಿಕೆಯ ಹಿರಿಯ ಉಪಸಂಪಾದಕರಾಗಿದ್ದ ಹೆಚ್.ಆರ್.ನಾಗೇಶರಾವ್ ಸುದ್ದಿ ಪುಟಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ, ಸಂಪಾದಕೀಯ ಬರಹ, ನಿತ್ಯ ಅಂಕಣ ರಚನೆ ಮುಂತಾದವುಗಳ ಜತೆಗೆ ಹೊಸತಾಗಿ ಸೇರಿದ ಪತ್ರಕರ್ತರಿಗೆ ತರಬೇತಿ ನೀಡುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನೂ ಹೊತ್ತುಕೊಂಡಿದ್ದರು.  ಜಯತೀರ್ಥರಿಗೆ ನಾಗೇಶರಾವ್ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕರಾದರು.

ಸಂಯುಕ್ತ ಕರ್ನಾಟಕದ ಬೆಂಗಳೂರು ಆವೃತ್ತಿ ಆರಂಭವಾದ ವರ್ಷದ ನಂತರ ಜಯತೀರ್ಥ `ತಾಯಿನಾಡು'ವಿನಿಂದ ಬಂದು ಸೇರಿದರು.  ನಾಗೇಶರಾವ್ ಅವರ ಸಂಪರ್ಕ ಮತ್ತೆ ದೊರೆಯಿತು.  ಕೆಲ ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಜಯತೀರ್ಥ, ಪ್ರವರ್ಧಮಾನಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದ ಪ್ರಜಾವಾಣಿಯ ಹಿರಿಯ ವರದಿಗಾರರಾಗಿ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾದರು.  ಆ ಪತ್ರಿಕೆಯ ದೆಹಲಿ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನ ವರದಿಗಾರರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು.  ನಿವೃತ್ತಿಗೆ ಮುನ್ನ ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ವರ್ಗಾವಣೆಗೊಂಡು ಪ್ರಧಾನ ವರದಿಗಾರರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.

ಕರ್ನಾಟಕ ಕಾರ್ಯನಿರತ ಪತ್ರಕರ್ತರ ಸಂಘ, ಬೆಂಗಳೂರು ವರದಿಗಾರರ ಕೂಟ ಹಾಗೂ ಪ್ರೆಸ್ ಕ್ಲಬ್ಗಳ ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ಸಮಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಜಯತೀರ್ಥ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ವರ್ಗ:ಚುಟುಕು
ಕೆ.ಜಯತೀರ್ಥರಾವ್
ಬ್ಯೂಗಲ್ ರಾಕ್

ಬೆಂಗಳೂರು ನಿರ್ಮಾತೃ ಮಾಗಡಿ ಕೆಂಪೇಗೌಡನ ಒಂದು ಸರಹದ್ದು **ಬ್ಯೂಗಲ್ ರಾಕ್** ಎಂಬ ಕಹಳೆ ಬಂಡೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಗಡಿ ಕಾಯುವ ದಳಪತಿಗಳು ಬಸವನಗುಡಿ ಸಮೀಪದ ಗುಡ್ಡದ ಮೇಲಿನ ಸ್ತೂಪವೊಂದರ ಮೇಲೆ  ಪರಿವೀಕ್ಷಣೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರಂತೆ.ಸರತಿಯಂತೆ ಕಹಳೆ ಹೊತ್ತ ಯೋಧರು ಶತ್ರುಗಳ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಕಹಳೆ ಮೊಳಗಿಸುವ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸುತ್ತಿದ್ದರಂತೆ.
ಸುಮಾರು ಮೂರು-ನಾಲ್ಕು  ದಶಕಗಳ ಹಿಂದೆ ಇಲ್ಲಿ ಸೇವಾದಳ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಡಾವಣೆಯ ಹುಡುಗರು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದುದರ ನೆನಪು, ಕಾನ್ಕಾನ ಹಳ್ಳಿ  ಗೋಪಿಯವರು ತರಗತಿಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದುದು, ಆ ಶಿಸ್ತು....ಆ ಸ್ಫೂರ್ತಿ... ಆ ಪೀಳಿಗೆಯವರಿಗೆ  ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದಾಗಲೆಲ್ಲ  ನೆನಪಿಗೆ ಬರುವುದರಲ್ಲಿ ಸಂದೇಹವೇ ಇಲ್ಲ !
ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಇಲ್ಲಿನ ಉದ್ಯಾನವನ ಅಂದವಾಗಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದೆ. ಉಬ್ಬು -ತಗ್ಗು  ಪ್ರದೇಶವಾದ ಕಾರಣ ಹಸಿರಿನ ಹರವು ಕಣ್ಮನಗಳನ್ನು  ತಣಿಸುತ್ತಾ, ಮುಂಜಾನೆ-ಮುಸ್ಸಂಜೆ ವಾಯುವಿಹಾರಕ್ಕೂ, ಲಘು ವ್ಯಾಯಾಮಕ್ಕೆ  ಸೂಕ್ತವಾದ ಸ್ಠಳವೂ ಆಗಿದೆ. ವಾರಾಂತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ  ಸಂಗೀತ ಕಾರಂಜಿಯ ವ್ಯವಸ್ಠೆ  ಇದೆ. ಬಸವನಗುಡಿ ಹಾಗೂ ಹನುಮಂತನಗರದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂಘಟನಾ ಕೂಟಗಳು ಸಮೀಪದಲ್ಲಿವೆ. ಆಗ್ಗಾಗ್ಗೆ  ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿಗಳು ಇಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತವೆ.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಇತಿಹಾಸ
ವರ್ಗ:ಬೆಂಗಳೂರು
ರಾಗಿಗುಡ್ಡ ಆಂಜನೇಯ ದೇವಸ್ಥಾನ

ಬೆಂಗಳೂರು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಆಂಜನೇಯನ ಗುಡಿಯು, ರಾಗಿಗುಡ್ಡ ದೇವಸ್ಥಾನವೆಂದೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.  ಎಡಭಾಗಕ್ಕೆ ಮಾರೇನ ಹಳ್ಳಿ, ಬಲಭಾಗಕ್ಕೆ ಸಾರಕ್ಕಿ, ಮುಂದೆ ತಾಯಪ್ಪನ ಹಳ್ಳಿ, ಅದರ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಗುರಪ್ಪನ ಪಾಳ್ಯ - ಹೀಗೆ ಹೆಚ್ಚು ರಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶ ಜಯನಗರದ ಒಂಭತ್ತನೆಯ ಬಡಾವಣೆಯಾಯಿತು.  ತಾಯಪ್ಪನ ಹಳ್ಳಿ ಜಯನಗರ ಟಿ ಬ್ಲಾಕ್ ಆಗಿ ಬದಲಾಗುವ ವೇಳೆಗೆ ಅಲ್ಲೊಂದು ಬಿ.ಟಿ.ಎಸ್. ಬಸ್ ಡಿಪೋ ಬಂದಿತ್ತು.  ಬಸ್ಸಿನ ಅನುಕೂಲವಿದ್ದದ್ದರಿಂದ ಬಡಾವಣೆ ಶೀಘ್ರದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯಿತು.  ಎಪ್ಪತ್ತರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಮೈಸೂರು ಹೌಸಿಂಗ್ ಬೋರ್ಡ್ ಇಲ್ಲಿ ಮನೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸಿ ಹಂಚಿಕೆ ಮಾಡಿದ್ದ ಕಾರಣ ಸರ್ಕಾರಿ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಲಯದ ಕಾರ್ಖಾನೆ ಹಾಗೂ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಮತ್ತು ಇನ್ಶ್ಯೂರೆನ್ಸ್ ಕಂಪನಿಗಳ ನೌಕರವರ್ಗದವರು ಈ ಬಡಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು.  ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಹೆಚ್.ಎ.ಎಲ್. ಹಾಗೂ ಮೈಕೋ ಕಂಪನಿಗಳ ನೌಕರರು ರಾಗಿಗುಡ್ಡದ ಮೇಲಿದ್ದ ಮೂಲ ಆಂಜನೇಯನ ವಿಗ್ರಹಕ್ಕೆ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಪೂಜೆ ನಡೆಯಲು ಅನುಕೂಲ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟರು.  

## ಇತಿಹಾಸ
ದೇವಸ್ಥಾನದ ಆಡಳಿತ ವರ್ಗದವರು ಹಾಗೂ ಇಲ್ಲಿನ ಹಳೆಯ ನಿವಾಸಿಗಳ ಬಾಯಿಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿರುವ ಕತೆಯೊಂದಿದೆ.  ರಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಹೊಲವೊಂದಕ್ಕೆ ಬೈರಾಗಿಯೊಬ್ಬ ಭಿಕ್ಷೆ ಕೇಳಲು ಹೋಗಿದ್ದನಂತೆ.  ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೈಹಿಡಿತವಿದ್ದ ಅತ್ತೆಯೊಬ್ಬಳು ಇಂಥ ಬೈರಾಗಿಗಳಿಗೆ ಒಂದೆರಡು ಮುಷ್ಟಿ ಮಾತ್ರರಾಗಿ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದಳಂತೆ.  ಅತ್ತೆ ಇಲ್ಲದ ದಿನ ಬಂದ ಬೈರಾಗಿಗೆ, ಸೊಸೆ ಮೊರದ ತುಂಬ ರಾಗಿ ದಾನವಾಗಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅತ್ತೆಯ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಬಿದ್ದು, ಅದನ್ನು ಆಕೆ ಮರುಕಸಿದಳಂತೆ. ಬೈರಾಗಿ ರೂಪದಲ್ಲಿದ್ದ ದೇವರು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾಗಿ ಇಡೀ ರಾಗಿಯ ಬಣವೆ ಕಲ್ಲಾಗಲಿ ಎಂದು ಶಾಪ ನೀಡಿದನಂತೆ. ಆ ಗುಡ್ಡ ಹಾಗೂ ಸುತ್ತಲ ಶಿಲಾ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ **ರಾಗಿಗುಡ್ಡ** ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂತು ಎನ್ನುವ ನಂಬಿಕೆಯಿದೆ.

## ಬೆಳವಣಿಗೆ
ಕೇವಲ ಮೂಲ ಆಂಜನೇಯ ಹಾಗೂ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರದ ಗಣೇಶ ವಿಗ್ರಹಗಳಷ್ಟೇ ಇದ್ದ ರಾಗಿಗುಡ್ಡದ ಆಂಜನೇಯ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಕಾಲಾಂತರದಲ್ಲಿ ಸೀತೆ, ಲಕ್ಷ್ಮಣರೊಡಗೂಡಿದ ಶ್ರೀರಾಮ, ಈಶ್ವರ ಲಿಂಗ, ಶ್ರೀ ರಾಜರಾಜೇಶ್ವರಿ, ಮಹಾವಲ್ಲಭ ಗಣಪತಿ, ನವಗ್ರಹಗಳ ದೇವಾಲಯ ಸಮುಚ್ಛಯವಾಯಿತು.  ದೊಡ್ಡದಾದ ಆಂಜನೇಯನ ವಿಗ್ರಹವೂ ಬಂತು.  ಗುಡ್ಡ ಹತ್ತಲು ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳಾದವು.  ಇದೀಗ ಕೈಲಾಗದವರಿಗೆಂದು ವಿದ್ಯುಚ್ಛಾಲಿತ ಲಿಫ್ಟ್ ಕೂಡಾ ಬಂದಿದೆ.  ಸಿಟಿ ಇಂಪ್ರೂವ್‌ಮೆಂಟ್ ಟ್ರಸ್ಟ್ ಬೋರ್ಡ್ನ ನೆರವಿನಿಂದ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲ ಜಾಗವೂ ರಾಗಿಗುಡ್ಡ ಶ್ರೀ ಪ್ರಸನ್ನ ಆಂಜನೇಯ ಸ್ವಾಮಿ ಭಕ್ತ ಮಂಡಲಿಯ ವಶವಾಯಿತು.  ಅದ್ಧೂರಿಯಿಂದ ಡಿಸೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಹನುಮಜ್ಜಯಂತಿ ಉತ್ಸವಗಳು ಪ್ರಾರಂಭವಾದವು.  ಬಡ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಯ ತನಕ ಶಾಲೆಗಳನ್ನು ತೆರೆಯಲಾಯಿತು.  ಸಂಜೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವಚನ, ಉಪನ್ಯಾಸ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಆರಂಭವಾದವು.  ಎಸ್ಸೆಸ್ಸೆಲ್ಸಿ, ಪಿಯುಸಿ, ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಉಚಿತ ಸಂಜೆ ತರಗತಿಗಳು ಏರ್ಪಾಡಾದವು.  ಮುಂಜಾನೆ ಹಾಗೂ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ಯೋಗ ತರಗತಿಗಳು, ಸಂಜೆ ಉಚಿತ ಚಿಕಿತ್ಸಾಲಯಗಳು ತೆರೆದವು.  ಭಕ್ತಾದಿಗಳ ನೆರವಿನಿಂದ ಕಲ್ಯಾಣ ಮಂಟಪ, ಪ್ರವಚನ ಮಂದಿರಗಳು ನಿರ್ಮಾಣವಾದವು.  ನಿತ್ಯ ಅನ್ನ ದಾಸೋಹ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವೂ ಚಾಲ್ತಿಗೆ ಬಂತು.  ಈ ಭಾಗದ ಹಿಂದೂ ಆಸ್ತಿಕ ಜನರ ಒಂದು ಮುಖ್ಯ ತಾಣವಾಗಿ ರಾಗಿಗುಡ್ಡ ಪರಿವರ್ತನೆಯಾಯಿತು.

ವರ್ಗ:ದೇವಾಲಯಗಳು
ವರ್ಗ:ಬೆಂಗಳೂರಿನ ದೇವಾಲಯಗಳು
ಕೊಂಡಜ್ಜಿಯ ಅರಣ್ಯಧಾಮ

ಕೊಂಡಜ್ಜಿ ಇದು ಒಂದು ಪ್ರವಾಸಿತಾಣ
ಇದು ದಾವಣಗೆರೆ ೧೩ ಕಿ ಮಿ ದೂರವಿದೆ ಇಲ್ಲಿ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶವಿದೆ ಸುಂದರವಾದ ಕೆರೆ ಇದೆ ಈ ಕೆರೆ ಇಲ್ಲಿಯ ಜನರ ಜೀವನಾಡಿ
ಈ ಕೆರೆ ಇಂದ ಸುತ್ತಲ ಗ್ರಾಮಗಳಾದ ಬುಳ್ಳಾಪುರ,ಕೆಂಚನಹಳ್ಳಿ,ಕುರುಬರಹಳ್ಳಿ,ಗ್ರಾಮಗಳ ಜಮೀನಿಗೆ ಈ ಕೆರೆಯಿಂದ ನೀರು ಹಾಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ,
ಈ ಕೆರೆಗೆ ಭದ್ರಜಾಲಶಯ ದಿಂದ ನೀರು ಹರಿದುಬರುತದೆ ಇಲ್ಲಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಬೇಳೆ ಭತ್ತ,ಕಬ್ಬು,ಜೋಳ,ತೆಂಗು,

ವರ್ಗ:ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳು
ಜಗಳೂರು ಮಹಮದ್ ಇಮಾಂ

ಜಗಳೂರು ಇಮ್ಮಣ್ಣ ಎಂದೇ ಖ್ಯಾತರಾದ ಜಗಳೂರು ಮಹಮದ್ ಇಮಾಂ ಸಾಹೇಬ ಸ್ವಾತಂತ್ರಪೂರ್ವ ಮೈಸೂರು ಸಂಸ್ಥಾನ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ, ಮೈಸೂರು ವಿಧಾನಸಭೆಯ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕರಾಗಿ, ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.

ಜೆ ಮೊಹಮ್ಮದ್ ಇಮಾಮ್ (15 ಫೆಬ್ರವರಿ 1897, ಜಗಳೂರು - 27 1982 ಡಿಸೆಂಬರ್) 

ಜೆ ಮೊಹಮ್ಮದ್ ಇಮಾಮ್ ಜೆ ಬಡೇ ಸಾಹೇಬ್ ರ ಮಗ. ಅವರು ಅಧ್ಯಯನ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಕಾಲೇಜು ಮತ್ತು ಮದ್ರಾಸ್  ಸರ್ಕಾರಿ ಕಾನೂನು ಕಾಲೇಜ್ ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು. ಕಾನೂನು ಪದವಿ ಪಡೆದ. [1] [4] 1928 ರಲ್ಲಿ ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಸೆನೆಟ್ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು. ೧೯೩೦ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಮೈಸೂರು ಶಾಸನ ಸಭೆ (ನಂತರ ವಿಧಾನಸಭೆಯ) ಸದಸ್ಯರಾದರು.  ೧೯೫೭ರವರೆಗೂ ಮೈಸೂರು ವಿಧಾನಸಭೆಯ ಶಾಸಕರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.ಇಮಾಂ ಸಾಹೇಬಅಖಿಲ ಭಾರತ ಮುಸ್ಲಿಮ್ ಲೀಗ್ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು. ೧೯೩೩-೩೬ ನಡುವೆ ಜಗಳೂರು ನಗರ ಸಭೆಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರೂ ಆಗಿದ್ದರು. [4] ಅವರು 1936 ರಿಂದ 1940 ರ ವರೆಗೆ ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲಾ ಮಂಡಳಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು. 

ಸ್ವಾತಂತ್ರಪೂರ್ವ ಮೈಸೂರು ಸಂಸ್ಥಾನ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ   ೧೯೪೧-೪೫ರವರೆಗೆ ಶಿಕ್ಷಣ, ರೈಲ್ವೆ ಮತ್ತು ಲೋಕೋಪಯೋಗಿ ಇಲಾಖೆಗಳ ಸಚಿವರಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದರು.1945 ರಲ್ಲಿ ಮೈಸೂರು ಮಹಾರಾಜರ ಅವರನ್ನು 'ಮುಷೀರ್ ಉಲ್-ಮುಲ್ಕ್' ('ರಾಜ್ಯ ಸಲಹೆಗಾರ').1947 ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಮುಸ್ಲಿಂ ಲೀಗ್ ಬಿಟ್ಟು. ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಂತರ, ಅವರು  ಕಿಸಾನ್ ಮಜ್ದೂರ್ ಪ್ರಜಾ ಪಾರ್ಟಿ ಸೇರಿ ಅದರ ನಾಯಕರಾದರು.ಅವರು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದರು.1948 ರಿಂದ  ಮೈಸೂರು ಶಾಸನಸಭೆಯ ಪ್ರತಿಪಕ್ಷ ನಾಯಕರಾದರು. ಜಾತ್ಯತೀತತೆಯ ಪ್ರತಿಪಾದಕರಾದ ಇಮಾಂ ಸಾಹೇಬ್  ಕಮ್ಯೂನಿಸ್ಟ್ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ವಿರೋಧಿಯಾಗಿದ್ದರು. [5]

೧೯೫೭ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಜಾ ಸೋಷಿಯಲಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷದಿಂದ ಚಿತ್ರದುರ್ಗದಿಂದ ಲೋಕಸಭೆಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದ ಇಮಾಂ ಸಾಹೇಬ್, ೧೯೬೦ರಲ್ಲಿ ರಾಜಾಜಿಯವರ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪಕ್ಷ ಸೇರಿದರು.
೧೯೬೨ರಲ್ಲಿ ಬಳ್ಳಾರಿಯಿಂದ ಲೋಕಸಭೆ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಸೋತರು.
೧೯೬೭ರಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರದುರ್ಗದಿಂದ ಲೋಕಸಭೆಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು.

ನಿಜಲಿಂಗಪ್ಪನವರ ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ವಿರೋಧಿಯಾಗಿ, ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕರಾಗಿ ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ ಇಮಾಂ ಸಾಹೇಬ್, ೧೯೮೨ರಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು.

ವರ್ಗ:ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಜೊತೆ ಜೊತೆಯಲಿ

**ಜೊತೆ ಜೊತೆಯಲಿ** ನಿರ್ದೇಶಕ ದಿನಕರ್  ತೂಗುದೀಪ್ ಹಾಗು ನಿರ್ಮಾಪಕಿ ಮೀನಾ  ತೂಗುದೀಪ ಶ್ರೀನಿವಾಸ್ರವರಿಂದ ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ. ಈ ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರೇಮ್ ಹಾಗು ರಮ್ಯ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದಾರೆ, ಅತಿಥಿನಟನಾಗಿ ದರ್ಶನ್ ತೂಗುದೀಪ್ ಅವರು ಇದ್ದಾರೆ. ಚಲನಚಿತ್ರಕೆ ಸಂಗೀತ ವಿ.ಹರಿಕೃಷ್ಣ.

## ಪಾತ್ರವರ್ಗ
*ಪ್ರೇಮ್‌
***ರಮ್ಯ**...ದಿವ್ಯ
*ದರ್ಶನ್** ತೂಗುದೀಪ್**...ಅತಿಥಿನಟ
***ಶರಣ್**...ಪ್ರೇಮ್ ನ ಗೆಳಯ 1
***ತರುಣ್ ಸುಧೀರ್**...ಪ್ರೇಮ್ ನ ಗೆಳಯ 2
***ದ್ವಾರಕೀಶ್**...ದಿವ್ಯಳ ತಂದೆ
***ತುಳಸಿ ಶಿವಮಣಿ**...ದಿವ್ಯಳ ತಾಯಿ
***ಅವಿನಾಶ್**...ಪ್ರೇಮ್ ನ ತಂದೆ
***ಮಾಲತಿ ಸರ್ದೆಷ್ಪನ್ದೆ**...ಪ್ರೇಮ್ ನ ತಾಯಿ

## ಜನರ ಸ್ವೀಕೃತಿ
ಚಲನಚಿತ್ರ ೧೦೦ ದಿನಕ್ಕೂ ಎಚು ನಡೆಯಿತು

## ಸಂಗೀತ
ವಿ.ಹರಿಕೃಷ್ಣ ಹೆಸರುವಾಸಿ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕರಾದರು.

## ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು 
* http://ತೂಗುದೀಪproductions.com/jothejotheyali/mainFrmSet.html
* http://www.ಕನ್ನಡaudio.com/Songs/ಚಲನಚಿತ್ರwise/home/JotheJotheyali.php

ವರ್ಗ:೨೦೦೬ರ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ನಾಗರಾಜರಾವ್ ಮತ್ತೀಹಳ್ಳಿ

## ಆನುವಂಶಿಕ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ
ಮತ್ತೀಹಳ್ಳಿ ನಾಗರಾಜರಾವ್ ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ನಂಟು 1930ರಷ್ಟು ಹಳೆಯದು.  ಬಳ್ಳಾರಿ ಜಿಲ್ಲೆ ಯ ಹೊಸಪೇಟೆ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಹೆಸರಾಂತ ವಕೀಲರು, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಧುರೀಣರು ಹಾಗೂ ಕರ್ನಾಟಕ ಏಕೀಕರಣ ಹೋರಾಟಗಾರರೂ ಆಗಿದ್ದ ರಾಘವೇಂದ್ರರಾವ್ ಹಿಂದೂ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಬಳ್ಳಾರಿ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿದ್ದರು.  ಅವರ ಮೊದಲ ಮಗ ನಾಗರಾಜರಾವ್ (ಜನನ:1923), ಮದ್ರಾಸ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಪದವಿ ಪಡೆದ ನಂತರ, ಫೆಬ್ರವರಿ 1944ರಲ್ಲಿ ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಯ ಸಂಯುಕ್ತ ಕರ್ನಾಟಕ ಪತ್ರಿಕೆಯ ವರದಿಗಾರರಾಗಿ ಸೇರಿದರು.  1950ರಲ್ಲಿ ಎರಡನೆಯ ಮಗ ಎಂ.ಚಿತ್ತರಂಜನ್ ಹಿಂದೂ ಮತ್ತು ಸಂಯುಕ್ತ ಕರ್ನಾಟಕ ಪತ್ರಿಕೆಗಳ ಹೊಸಪೇಟೆ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆದರು.  ಮೂರನೆಯ ಮಗ ಎಂ.ಮದನಮೋಹನ್ 1958ರಲ್ಲಿ [ಹಿಂದೂ} ಪತ್ರಿಕೆಯ [ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ ಬಾತ್ಮೀದಾರರಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡರು.  

## `ಸಂಯುಕ್ತ ಕರ್ನಾಟಕ'ದಲ್ಲಿ
ಸಂಯುಕ್ತ ಕರ್ನಾಟಕ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಸರ್ವತೋಮುಖ ಪ್ರಗತಿಗೆ ಶ್ರಮಿಸಿದ ಅನೇಕ ಹಿರಿಯ ಪತ್ರಕರ್ತರಲ್ಲಿ ವರದಿಗಾರರಾಗಿ ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯದ ಬಹುತೇಕ ಜಿಲ್ಲೆಗಳನ್ನು ಪ್ರವಾಸ ಮಾಡಿ, ಅತ್ಯಮೂಲ್ಯ ವರದಿಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ನಾಗರಾಜರಾವ್ ಪ್ರಮುಖರು.  ಅವರ ನಿಷ್ಕಳಂಕ ಸೇವೆಯನ್ನು ಮೊದಲು ಗುರುತಿಸಿ ಗೌರವಿಸಿದವರು ಭಾರತದ ಅಮೆರಿಕನ್ ದೂತವಾಸ.  ಸಂಯುಕ್ತ ಕರ್ನಾಟಕ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಅಮೆರಿಕ ದೇಶವನ್ನು ಸಂದರ್ಶಿಸಲು ನಾಗರಾಜರಾವ್ ಅವರಿಗೆ ಆಹ್ವಾನ ಬಂದಿತು (1968).  ಈ ಸಂದರ್ಭವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡ ನಾಗರಾಜರಾವ್ ಅಮೆರಿಕ, ಪೋರ್ಟೋರಿಕೊ, ಹವಾಯ್, ಜಪಾನ್, ಥೈವಾನ್, ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್, ಹಾಂಗ್‌ಕಾಂಗ್, ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್, ಸ್ವಿಝರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್, ಇಸ್ರೇಲ್ ದೇಶಗಳ 105 ದಿನಗಳ ಪ್ರವಾಸ ಕೈಗೊಂಡರು.  ಇಂಥದೊಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಅನುಭವವನ್ನು ಪಡೆದ ಮೊದಲ ಕನ್ನಡ ಪತ್ರಕರ್ತರೆಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆ ನಾಗರಾಜರಾವ್ ಅವರದು.  ಅವರ ಪ್ರವಾಸದನುಭವ ಸಂಯುಕ್ತ ಕರ್ನಾಟಕ ಹಾಗೂ ಕರ್ಮವೀರ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಧಾರಾವಾಹಿಗಳಾಗಿ ಪ್ರಕಟವಾದವು.  ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು ಅವುಗಳ ಸಂಗ್ರಹ ರೂಪವನ್ನು ಪುಸ್ತಕಗಳಾಗಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದವು.

ವರ್ಗ:ವರದಿಗಾರರು
ವರ್ಗ:ಪತ್ರಕರ್ತರು
ದುನಿಯಾ ವಿಜಯ್

thumb|ದುನಿಯಾ ವಿಜಯ್

**ದುನಿಯಾ ವಿಜಯ್**  ಒಬ್ಬ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟ. ವಿಜಯ್ ಚಲನಚಿತ್ರ ರಂಗದಲ್ಲಿ ಕಿರುಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಕಂಡುಬಂದರು, ನಂತರ ದುನಿಯಾ ಚಿತ್ರದಿಂದ ಇವರು ಮುಕ್ಯಪತ್ರಕ್ಕೆ ಕಾಲಿಟ್ಟರು'. ವಿಜಯ್ ಸಂಸಾರಿ ಹಾಗು ಇವರಿಗe ಮೂವರು ಮಕ್ಕಳು. ಮತ್ತು ಇವರು ಚೊಚ್ಚಲ ನಿರ್ದೇಶನವನ್ನು ಸಲಗ ಸಿನಿಮಾ ದಿಂದ ಶುರು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಇವರ ಮುಂದಿನ ನಿರ್ದೇಶನದ ಸಿನಿಮಾ ಭೀಮ

## ವೃತ್ತಿಜೀವನ
ವಿಜಯ್ ನಾಯಕನಾಗಿ ನಟಿಸಿದ ಮೊದಲ ಚಲನಚಿತ್ರ 'ದುನಿಯಾ' ಇವರ ಮೊದಲ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ರಾಜ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ದೊರೆಯಿತು

## ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
*http://entertainment.oneindia.in/ಕನ್ನಡ/top-stories/ದುನಿಯಾ-ವಿಜಯ್-180407.html
*http://www.rediff.com/movies/೨೦೦೭/nov/02ವಿಜಯ್.htm
*http://www.seventymm.com/Actor/ದುನಿಯಾ_ವಿಜಯ್/348407/Profile

## ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪಟ್ಟಿ
ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ನ====
 
ಟರು
ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟರು
ಪಂಚರಂಗಿ (ಚಲನಚಿತ್ರ)

'''*ಪಂಚರಂಗಿ* **  ೨೦೧೦ ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಭಾರತದ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಚಲನಚಿತ್ರ, ಈ ಚಲನಚಿತ್ರದ ನಿರ್ದೇಶಕ ಹಾಗು ನಿರ್ಮಾಪಕ ಯೋಗರಾಜ್ ಭಟ್, ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ  ದಿಗಂತ್ಹಾಗು ನಿಧಿ ಸುಬ್ಬಯ್ಯ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

## ಕಥಾವಸ್ತು
ಮನೆಯ ಹಿರಿಯ ಮಗನಿಗೆ(ಲಕ್ಕಿ) ಹೆಣ್ಣು ನೋಡಲು ಒಂದು ಮನೆಯವರು ಮಂಗಳೂರಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಹುಡುಗಿಯ(ಲತಾ)ಮನೆಯಲ್ಲಿ ತಂಗುತ್ತಾರೆ.

ಲಕ್ಕಿಯಾ ತಮ್ಮ, ಭರತ್ ಕುಮಾರನಿಗೆ(ದಿಗಂತ್)ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ ಒಂದಿಷ್ಟು ಚಿಂತೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ, ಇವನು ಹುಡುಗಿಯ ಚಿಕ್ಕಮ್ಮನ ಮಗಳಾದ ಅಂಬಿಕಾಳನ್ನುಇಲ್ಲಿ ಭೇಟಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ.ಲಕ್ಕಿ ಹಾಗೂ ಭರತ್ ತಮಗೆ ಇಷ್ಟವಾದ ಹುಡುಗಿಯರನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗಲು ಸಾಧ್ಯವೇ ಅಥವಾ ತಮ್ಮ ತಂದೆ ತಾಯಿಯ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಸಿಕ್ಕಿ ಬೀಳುತ್ತಾರೆಯೇ? ಇದು ಚಿತ್ರದ ಕಥೆ.

ಇದು ಯೋಗರಾಜ್ ಭಟ್ಟರ ನಿರೂಪಣಾ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಬಂಡವಾಳವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಗೆದ್ದ ಚಿತ್ರ.ಭರತ್ ಕುಮಾರ್, ಮಕ್ಕಳ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಅರಿಯದೆ ತಮ್ಮ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಬಂದಂತೆ ಅವರ ಬದುಕನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ತಂದೆ ತಾಯಿಯರಿಗೆ ಒಂದು ಸವಾಲು.

## ಪಾತ್ರವರ್ಗ
* ದಿಗಂತ್
* ನಿಧಿ ಸುಬ್ಬಯ್ಯ
* ಅನಂತ್ ನಾಗ್
* ಪದ್ಮಜಾ ರಾವ್
* ಸುಂದರ್ ರಾಜ್
* ಇತರರು

## ಧ್ವನಿಪಥ
ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಸಂಗೀತ ಮನೋ ಮೂರ್ತಿಯವರು ಕೊಟ್ಟಿದಾರೆ.

## ತಯಾರಿಕೆ
ಪಂಚರಂಗಿ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕದ ಕರಾವಳಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
* "ಪಂಚರಂಗಿ Movie Review **Oneindia** 

## ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕ
* "ಪಂಚರಂಗಿ is all about Life Istene," says Yogaraj ಭಟ್ **Oneindia'''  
* ಸೋನು ನಿಗಮ್, Puneet unveil ಪಂಚರಂಗಿ audio 

ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೨೦೧೦ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ದುನಿಯಾ (ಚಲನಚಿತ್ರ)

**ದುನಿಯಾ** ೨೦೦೭ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಭಾರತದ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಚಲನಚಿತ್ರ, ಇದರ ಲೇಖಕ ಹಾಗು ನಿರ್ದೇಶಕ ಸೂರಿ. ಈ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರು ಹಾಗು ವಿಮರ್ಶಕರಿಂದ ಮೆಚುಗೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಿತು.

## ಕಥಾವಸ್ತು 
ಇದರ ಕಥೆ ಒಬ್ಬ ಮುಗ್ಧ ಹಳ್ಳಿ ಹುಡುಗನ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿದೆ, ಆತನ ತಾಯಿಯ ಮರಣದ ನಂತರ ನಗರಕ್ಕೆ ಬಂದು. ಅರಿವಿಲ್ಲದೆ ಭೂಗತ ಲೋಕದ ಸಂಪರ್ಕಕೆ ಬರುತಾನೆ. ಇದರ ನಡುವೆ ಅಪಹರಕಾರಿಂದ ಹುಡುಗಿಒಬಲ್ಲನು ಕಾಪಾಡಿ ಆಕೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಲಂನಲ್ಲಿ ಜೀವನ ಶುರುಮಾಡುತ್ತಾನೆ.

## ಪಾತ್ರವರ್ಗ 
* ವಿಜಯ್
* ರಶ್ಮಿ
* ರಂಗಾಯಣ ರಘು 
* ವಿಜಯ್
* ಕಿಶೋರ್
* ಮೈಕೋ ನಾಗರಾಜ್
* ವಸುಧಾ ಬರಿಘತೆ
* ಮಹೇಶ್
* ಲೋಕೇಶ್
* ಸಾಯಿ ಸುನಿಲ್
* ಪ್ರಸನ್ನ
* ಯೋಗೇಶ್

## ಸಂಗೀತ 
ದುನಿಯಾಗೆ ವಿ.ಮನೋಹರ್ರವರು ಸಂಗೀತ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಸಾಯಿತ್ಯ ವಿ.ಮನೋಹರ್ ಹಾಗು ಯೋಗರಾಜ್ ಭಟ್.

## ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು 
* ೨೦೦೬-೨೦೦೭: ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
** ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟ: ವಿಜಯ್ 
** ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಿತ್ರಕಥೆ: ಸೂರಿ
** ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪೋಷಕ ನಟ: ರಂಗಾಯಣ ರಘು 
** ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕಿ: ಎಮ್. ಡಿ. ಪಲ್ಲವಿ ಅರುಣ್

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
* ವಿಮರ್ಶೆಗಳು  
## ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 
* ದುನಿಯಾ, web site 
* 'Mungaru Male' & 'ದುನಿಯಾ' sweep State Awards  IndiaGlitz, 23 July 2007.
* Online Listening, ಕನ್ನಡAudio

ವರ್ಗ:2007ರ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ಜ್ಯೋತಿ ಗುರುಪ್ರಸಾದ್

## ಜ್ಯೋತಿ ಗುರುಪ್ರಸಾದ್
೧೯೬೫ ಜುಲೈ ೧೬ರಂದು ಮೈಸೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಟಿ.ನರಸೀಪುರದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಇವರು ಈಗ ಕಾರ್ಕಳದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಮೈಸೂರು ವಿ.ವಿ.ಯಿಂದ ಕನ್ನಡ ಎಂ.ಎ.ಪದವಿ.ಕರ್ನಾಟಕ ಮುಕ್ತ ವಿ.ವಿ.ಇಂದ ಇಂಗ್ಲಿಶ್ ಎಂ.ಎ.ಪದವಿ ಪಡೆದರು. ಹಲವು ಕಾಲೇಜುಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಹಾಗೂ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಉಪನ್ಯಾಸಕಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿರುವ ಅನುಭವ.
## ಕೃತಿಗಳು
* ಚುಕ್ಕಿ-ಕವನ ಸಂಕಲನ
* ಮಾಯಾ ಪೆಟ್ಟಿಗೆ - ಕವನ ಸಂಕಲನ
* ಈ ಕ್ಷಣ - ಅಂಕಣ
* ಕಣ್ಣ ಭಾಷೆ - ಅಂಕಣ
* ಜೋಲಿ ಲಾಲಿ- ಅಂಕಣ
## ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
"ಚುಕ್ಕಿ" ಕವನ (೨೦೦೩)ಸಂಕಲನ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸಂಕಲನವೆಂಬ  ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ಪಾತ್ರವಾಗಿದೆ.
ರುಜುವಾತು ಪ್ರಕಾಶನದಿಂದ ಬೆಳಕು ಕಂಡ "ಚುಕ್ಕಿ" ಸಂಕಲನದ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗೆ ಉಡುಪಿಯ ರಾಷ್ಟ್ರಕವಿ ಗೋವಿಂದ ಪೈ ಸಂಶೋದನಾ ಕೇಂದ್ರದ ಪ್ರತಿಷ್ಟಿತ "ಕಡೆಂಗೋಡ್ಲು ಕಾವ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ" ಲಬಿಸಿದೆ. **ಚುಕ್ಕಿ** ಕವನ ಸಂಕಲನಕ್ಕೆ ಗುಲ್ಬರ್ಗಾಾದ ಸೇಡಂನ "ಅಮ್ಮ"ಪ್ರಶಸ್ತಿ. ಹಾಸನದ "ಲೇಖಕಿ"ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಮುಂತಾದ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಸಂದಿವೆ.
ತುಮಕೂರಿನಿಂದ ಪ್ರಕಟಗೊಳ್ಳುವ ಮಹಿಳೆಯರೇ ನಡೆಸಿಕೊಂಡು ಬರುವ ಕೈ ಬರಹದ ಮಾಸ ಪತ್ರಿಕೆ "*ಶೈನಾ"*ಗೆ ಐದು ವರ್ಷಗಳಿಂದ "ಕಣ್ಣ ಭಾಷೆ"ಎಂಬ ಅಂಕಣ ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ವಾರ್ತಾ ಭಾರತಿಯಲ್ಲಿ *"ಜೋಲಿ ಲಾಲಿ"*ಅಂಕಣ ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. 
ಮುಂಬೈಯ ಜಗಜ್ಯೋತಿ ಕಲಾ ವೃಂದದ ಸುಶೀಲಾ ಶೆಟ್ಟಿ ಸ್ಮಾರಕ ೨೦೦೯ನೇ ಸಾಲಿನ ಕಾವ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಜ್ಯೋತಿ ಗುರುಪ್ರಸಾದ್  ಇವರಿಗೆ ಸಂದಿದೆ.
ಬಂಟ್ವಾಳ ತುಂಬೆ ನಿರತ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಂಪದ ಕೊಡಮಾಡುವ  **"ನಿರತ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ೨೦೦೯ "**ಇವರ ಮಾಯಪೆಟ್ಟಿಗೆಗೆ ಲಬಿಸಿದೆ.
ಗುಲ್ಬರ್ಗಾ ‘ಕಾವ್ಯ ಜ್ಯೋತಿ’ ಹಾಸನ ಲೇಖಕಿಯರ ‘ಲೇಖಕಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ’ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ‘ಸಾಹಿತ್ಯ ಸೇತು’ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಲಭಿಸಿದೆ. 
*‘ಮಾಯಾಪೆಟ್ಟಿಗೆ’* ಕವನ ಸಂಕಲನ, ‘ಈ ಕ್ಷಣ’ ಅಂಕಣ ಬರಹ ಸಂಗ್ರಹ ಪ್ರಕಟಿಸಿರುವ ಜ್ಯೋತಿ ಗುರುಪ್ರಸಾದ್ ‘ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರೀತಿ ಮಾತ್ರ’ ಗದ್ಯ ಸಂಕಲನ ಪ್ರಕಟವಾದಗಿದೆ.
"ವರನಂದಿ ಪ್ರತಿಮೆ" ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗೆ ಕಾವ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದಿರುವ ಜ್ಯೋತಿ ಗುರುಪ್ರಸಾದ್ ಅನೇಕ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ
೨೦೧೦ ಜು.31ರಂದು  ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಘದ ವತಿಯಿಂದ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಕನ್ನಡದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಅಂಕಣ ಬರಹಗಳ ಕೃತಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುವ ‘ಹಾ.ಮಾ.ನಾಯಕ’ ಬಹುಮಾನವನ್ನು ಈ ಬಾರಿ ಕನ್ನಡದ ಖ್ಯಾತ ಕವಯಿತ್ರಿ ಹಾಗೂ ಅಂಕಣಕಾರ್ತಿ ಕಾರ್ಕಳದ ಜ್ಯೋತಿ ಗುರುಪ್ರಸಾದ್‌ರ ‘ಈ ಕ್ಷಣ’ಕ್ಕೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
## ಕುಟುಂಬ
ಜ್ಯೋತಿ ಗುರುಪ್ರಸಾದ್ ರವರ ಪತಿ ಗುರುಪ್ರಸಾದ್, ತಹಶೀಲ್ದಾರ್ ರಾಗಿ ವಿವಿಧ ತಾಲೂಕುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. 
ಇವರ ಪುತ್ರ ಗೌತಮ್ ಜ್ಯೋತ್ಸ್ನಾ ಜಿ.ಜೆ, ಮಂಗಳೂರಿನ ಬೆಸೆಂಟ್ ಮಹಿಳಾ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲೀಷ ಪ್ರಾದ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಇವರು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಕಥೆಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಹಾಗೂ ದೂರದರ್ಶನ ಕ್ಕೆ **ಆರ್ಡಿನರಿ** ಎಂಬ ಟೆಲಿಫಿಲ್ಮ್ ಅನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ವರ್ಗ:ಕವಿಗಳು
ಎಂಜಿನಿಯರುಗಳ ದಿನಾಚರಣೆ

''ವರ್ಷದ ವಿವಿಧ ದಿನಾಂಕಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಎಂಜಿನಿಯರುಗಳ ದಿನಾಚರಣೆ ಅನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

## ಭಾರತದಲ್ಲಿ
ಸರ್ ಎಂ. ವಿಶ್ವೇಶ್ವರಯ್ಯನವರ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ, ಅವರ ಜನ್ಮದಿನವಾದ ಸಪ್ಟೆಂಬರ್ ಹದಿನೈದನ್ನು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ "ಎಂಜಿನಿಯರುಗಳ ದಿನಾಚರಣೆ"ಎಂದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.ಅವರು ಭಾರತದ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಎಂಜಿನಿಯರ್ ಆಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗೌರವವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. 

## ಭಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿ
*Engineers Day 2017 in India - Theme, Speech & Greeting Cards 
*http://timesofindia.indiatimes.com/home/sunday-toi/open-space/When-and-why-do-we-celebrate-Engineers-Day/articleshow/847952.cms#ixzz0zXKpbe7P
*http://calendar.ut.ac.ir 

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
## ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 
ವರ್ಗ:ದಿನಗಳು
ಯೋಗೇಶ್ (ನಟ)

**ಯೋಗೇಶ್** ಅವರು ಅಭಿಮಾನಿಗಳಲ್ಲಿ "ಲೂಸ್ ಮಾದ ಯೋಗಿ (ಯೋಗೇಶ್)" ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದಿರುವವರು, ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಜನಪ್ರಿಯ ನಟರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು. ಇವರು **ದುನಿಯಾ ವಿಜಯ್** ಅವರ ಸಂಬಂಧಿ. ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ 2007ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ 'ದುನಿಯಾ' ಸಿನಿಮಾದಲ್ಲಿ "ಲೂಸ್ ಮಾದ" ಎಂಬ ಪಾತ್ರದಿಂದ ಬೆಳ್ಳಿಪರದೆ ಮೇಲೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು, ತಮ್ಮ ನಟನೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಪಡೆದರು. ಈ ಪಾತ್ರ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರ ಎರಡೂ ಭಾರೀ ಯಶಸ್ಸು ಕಂಡು, ಯೋಗೇಶ್ ಸ್ಟಾರ್ ನಟರಾದರು.

## ವೃತ್ತಿಜೀವನ
‘ದುನಿಯಾ’ ನಂತರ, ಯೋಗೇಶ್ ಹಲವಾರು ಹಿಟ್ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಾಯಕನಾಗಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದರು. ಇವರು ನಾಯಕ ನಟನಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಚಲನಚಿತ್ರ 'ನಂದ ಲವ್ಸ್ ನಂದಿತ'. ನಂತರ 'ಅಂಬಾರಿ' ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು

## ಲಿಂಕ್‌ಗಳು:
*http://www.chakpak.com/celebrity/ಯೋಗೇಶ್/25278
*http://videos.desishock.net/668433/Kannada---Preethse-Preethse---Loose-Maada---ಯೋಗೇಶ್-Rocks
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಸಿನಿಮಾ ತಾರೆಗಳು
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಸಿನೆಮಾ
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ ನಟರು
ಧರ್ಮಲಿಂಗಂ ಉದಯಕುಮಾರ್

**ಉದಯಕುಮಾರ್ ಧರ್ಮಲಿಂಗಂ** (, , ) ಇವರು ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ಶಿಕ್ಷಣ ತಜ್ಞ ಮತ್ತು ವಿನ್ಯಾಸಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ಭಾರತೀಯ ರೂಪಾಯಿ ಚಿಹ್ನೆಯ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಚಿಕ್ಕದಾಗಿ ಪಟ್ಟಿಮಾಡಲಾದ ಐದು ಚಿಹ್ನೆಗಳಿಂದ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಉದಯ ಕುಮಾರ್ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ವಿನ್ಯಾಸವು ಭಾರತೀಯ ತ್ರಿವರ್ಣ ಧ್ವಜವನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ.

ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೧೯ ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಅವರು ಅಸ್ಸಾಂನ ಐಐಟಿ ಗುವಾಹಟಿಯಲ್ಲಿ ವಿನ್ಯಾಸ ವಿಭಾಗದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿದ್ದರು.

## ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ
ಉದಯ ಕುಮಾರ್ ಅವರು ತಮಿಳುನಾಡು ರಾಜ್ಯದ ವಿಧಾನ ಸಭೆಯ ಮಾಜಿ ಡಿಎಂಕೆ ಶಾಸಕಾಂಗ ಸಭೆಯ ಸದಸ್ಯರಾದ *ಎನ್. ಧರ್ಮಲಿಂಗಂ* ಅವರ ಪುತ್ರ. 

## ಶಿಕ್ಷಣ ತಜ್ಞರು
ಉದಯ ಕುಮಾರ್‌ರವರು ಚೆನ್ನೈನ *ಲಾ ಚಾಟೆಲೈನ್ ಜೂನಿಯರ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ* ವ್ಯಾಸಂಗ ಮಾಡಿದರು. ಅವರು ೨೦೦೧ ರಲ್ಲಿ, ಚೆನ್ನೈನ ಅಣ್ಣಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಸ್ಕೂಲ್ ಆಫ್ ಆರ್ಕಿಟೆಕ್ಚರ್ ಅಂಡ್ ಪ್ಲಾನಿಂಗ್‌ನಿಂದ (ಎಸ್ಎಪಿ) ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದಲ್ಲಿ ಪದವಿ (ಬಿಎಆರ್‌ಸಿಎಚ್) ಪಡೆದರು. ನಂತರ ಅವರು ೨೦೦೩ ರಲ್ಲಿ, ಐಐಟಿ ಬಾಂಬೆಯ ಕೈಗಾರಿಕಾ ವಿನ್ಯಾಸ ಕೇಂದ್ರದಿಂದ (ಐಡಿಸಿ) ದೃಶ್ಯ ಸಂವಹನದಲ್ಲಿ ಎಂಡಿಇಎಸ್ ಪದವಿ ಪಡೆದರು. ಹಾಗೂ ಐಡಿಸಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ಮಾಡಿದರು. ನಂತರ, ೨೦೧೦ ರಲ್ಲಿ ಪಿಎಚ್‌ಡಿ ಪಡೆದರು. 

## ಸಂಶೋಧನೆ
ಉದಯ ಕುಮಾರ್‌ರವರ ಆಸಕ್ತಿಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಾದ: ಗ್ರಾಫಿಕ್ ವಿನ್ಯಾಸ, ಟೈಪೋಗ್ರಫಿ, ಟೈಪ್ ಡಿಸೈನ್ ಮತ್ತು ವಿನ್ಯಾಸ ಸಂಶೋಧನೆಗಳು (ಅವರ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಸಂಶೋಧನೆಯ ವಿಷಯ) ತಮಿಳು ಮುದ್ರಣಕಲೆಯಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಗಮನಹರಿಸುತ್ತವೆ.

ಅವರು ದೇಶದ ಫಾಂಟ್ ತಜ್ಞರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾದ *ಪ್ರೊ.ಜಿ.ವಿ.ಶ್ರೀಕುಮಾರ್* ಅವರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಐಡಿಸಿಯಲ್ಲಿ ಚಿಕ್ಕ ಯೋಜನೆಯಾಗಿ "ಪರಾಶಕ್ತಿ" ಎಂಬ ತಮಿಳು ಫಾಂಟ್ ಅನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ ಹಾಗೂ ತಮ್ಮ ಎಂ.ಡಿ.ಇ ಯೋಜನೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರು ತಮಿಳು ಟೈಪೋಗ್ರಫಿ ಬಗ್ಗೆ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಬರೆದು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಪ್ರಸ್ತುತ ವಿಷಯವನ್ನು ತಮಿಳು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಿಗೆ ತರುವ ಮೊದಲ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿದೆ. ಈ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ, ಉದಯ ಕುಮಾರ್‌ರವರು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದ ಅನೇಕ ಮುದ್ರಣ ಪದಗಳಿಗೆ ಹೊಸ ತಮಿಳು ಪರಿಭಾಷೆಯನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ.

೪೯ ನೇ ಇಂಟರ್ ಐಐಟಿ ಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್ ಮೀಟ್‌ಗಾಗಿ ಅಧಿಕೃತ ಲಾಂಛನವನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲು ಉದಯ ಕುಮಾರ್‌ರವರು ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.

ಉದಯ ಕುಮಾರ್‌ರವರು ಭಾರತೀಯ ಕರೆನ್ಸಿಗೆ ರೂಪಾಯಿ ಚಿಹ್ನೆಯ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಮಾಡಿದರು. ಈ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ದೇವನಾಗರಿ ಅಕ್ಷರ "ರಾ" ಮತ್ತು ರೋಮನ್‌ನ ದೊಡ್ಡ ಅಕ್ಷರ "ಆರ್" ಬಳಸಿ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಕ್ಷರಗಳು ಹಿಂದಿಯಲ್ಲಿ *ರೂಪಿಯಾ* ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ *ರೂಪೀಸ್* ಎಂಬ ಪದದಿಂದ ಬಂದಿವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಈ ಚಿಹ್ನೆಯು ಭಾರತೀಯರು ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗಿದೆ. ಭಾರತೀಯ ದೇವನಾಗರಿ ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಅಡ್ಡ ಗೆರೆಯನ್ನು ರೂಪಾಯಿಯ ಚಿಹ್ನೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಎರಡು ಸಮತಲ ರೇಖೆಗಳು "ಸಮಾನ" ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ ಹಾಗೂ ಇದು ತ್ರಿವರ್ಣ ಭಾರತೀಯ ಧ್ವಜವನ್ನು ಸಹ ಪ್ರಚೋದಿಸುತ್ತದೆ. ಅಂಬಿಕಾ ಸೋನಿಯವರು ೧೫ ಜುಲೈ ೨೦೧೦ ರಂದು ಹೊಸ ರೂಪಾಯಿ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿದರು ಹಾಗೂ ಉದಯ ಕುಮಾರ್ ಅವರ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗೆ ₹ ೨೫೦,೦೦೦ ಬಹುಮಾನದ ಮೊತ್ತವನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
## ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
* Homepage of Udaya Kumar
* Udaya Kumar's design proposal for the Indian rupee sign
* Official announcement of the sign
* WebRupee, guidance for use of the sign on the web
* WebRupee ₹ Drupal Project 

ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಗುಣಮಟ್ಟ ಸುಧಾರಣೆ
ದಿಗಂತ್ (ನಟ)

thumb|ದಿಗಂತ್

**ದಿಗಂತ್ ಮಂಚಾಲೆ**, ಅಥವಾ **ದಿಗಂತ್**, ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟ ಹಾಗು ರೂಪದರ್ಶಿ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ವಯಂ ಸೇವಕ ಸಂಘದ ಸದಸ್ಯರು ಕೂಡ ಆಗಿದ್ದಾರೆ.

## ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ
ಇವರ ಹುಟ್ಟೂರು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಸಾಗರ. ಇವರು ವಾಣಿಜ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಉನ್ನತ ಪದವಿ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ಇವರ ಶಾಲಾ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು, ಪಿ ಯು ಸಿ ಯನ್ನು  ತುಂಗಾ ಮಹಾವಿದ್ಯಾಲಯ, ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಮುಗಿಸಿದರು. ದಿಗಂತನ ತಂದೆ ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿ ಅವರು ಪದವಿ ಕಾಲೇಜಿನ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕ. ದಿಗಂತ್ ಅವರಿಗೆ ಒಬ್ಬ ಸಹೋದರನಿದ್ದಾನೆ.

## ವೃತ್ತಿಜೀವನ
ಇವರು ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಪರಿಚಯಗೊಂಡಿದ್ದು ಮಿಸ್ ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾ ಇಂದ. ಅನಂತರದ ಚಲನಚಿತ್ರ ಎಸ್ ಎಂ ಎಸ್ ೬೨೬೦. ಆದರೆ ಇವರನ್ನು ಜನಪ್ರಿಯ ನಟನಾಗಿಸಿದ್ದು ಮುಂಗಾರು ಮಳೆ. ನಂತರ ಗಾಳಿಪಟ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಕೂಡ ನಟಿಸಿದರು. 'ಗಾಳಿಪಟ'ದ ಯಶಸ್ಸಿನ ನಂತರ ದಿಗಂತ್ ಮುಖ್ಯ ಭೂಮಿಕೆಯಲ್ಲಿ ೫ ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದರು. ಮನಸಾರೆ ಇವರು ಏಕನಾಯಕನಾಗಿ ನಟಿಸಿದ ಮೊದಲ ಚಲನಚಿತ್ರ..

## ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:Kannada film actors
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ ನಟರು
ವರ್ಗ:ಸಾಗರ ತಾಲ್ಲೂಕು
ವರ್ಗ:ಸಿನಿಮಾ ತಾರೆಗಳು
ವರ್ಗ:ಹವ್ಯಕ
ರಾಮ ಶಾಮ ಭಾಮ

ರಮೇಶ್ ಅರವಿಂದ್ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿ ಕಮಲ್ ಹಾಸನ್ ಜೊತೆಯಾಗಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ ಯಶಸ್ವಿ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ.

ಇವರಿಗೆ ಶ್ರುತಿ ಮತ್ತು ಊರ್ವಶಿ ಉತ್ತಮ ಜೊತೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.

ಇದು ಬಾಲು ಮಹೇಂದ್ರ ನಿರ್ದೇಶನದ *ಸತಿ ಲೀಲಾವತಿ* ಎಂಬ ತಮಿಳು ಚಿತ್ರದ ಕನ್ನಡ ಅವತರಣಿಕೆ.

ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಗುರುಕಿರಣ್ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶನವಿದೆ.

ಸಹ ತಾರಾಗಣದಲ್ಲಿ ಡೈಸಿ ಬೋಪಣ್ಣ, ಅನಿರುದ್ಧ್ ಹಾಗು ದತ್ತಣ್ಣ ಇದ್ದಾರೆ.

ಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕರು: ಕೆ. ಮಂಜು

ಬಿಡುಗಡೆ: ೨೦೦೫

ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು