ತಿಂಗಳು

೨೫೦px|thumb|right|ತಿಂಗಳುಗಳು
**ತಿಂಗಳು** ಚಂದ್ರನ ಚಲನೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಕಾಲವನ್ನು ಅಳೆಯುವ ಒಂದು ಪ್ರಮಾಣ. ಚಂದ್ರನು ಭೂಮಿಯ ಸುತ್ತ ತಿರುಗಲು ಸುಮಾರು ೨೯.೫೩ ದಿನಗಳನ್ನು ತಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಈ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಹಲವು ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ತಿಂಗಳನ್ನು ವರ್ಷದ ವಿಂಗಡನೆಯನ್ನಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಒಂದು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ೧೨ ತಿಂಗಳುಗಳಿವೆ. ಅವೆಂದರೆ:
*ಜನವರಿ

*ಫೆಬ್ರವರಿ

*ಮಾರ್ಚ್

*ಏಪ್ರಿಲ್

*ಮೇ

*ಜೂನ್

*ಜುಲೈ

*ಆಗಸ್ಟ್

*ಸೆಪ್ಟಂಬರ್

*ಅಕ್ಟೋಬರ್

*ನವೆಂಬರ್

*ಡಿಸೆಂಬರ್
## ಇತಿಹಾಸ
೨೫೦px|thumb|right|ತಿಂಗಳುಗಳು
ಒಂದು ತಿಂಗಳು ಎಂಬುದು ಸಮಯದ ಒಂದು ಘಟಕವಾಗಿದ್ದು ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅದು ಸರಿಸುಮಾರು ಚಂದ್ರನ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಕಕ್ಷೆಯ ಅವಧಿಯವರೆಗೆ ಇರುತ್ತದೆ. ತಿಂಗಳು ಮತ್ತು ಚಂದ್ರ ಎಂಬ ಪದಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿವೆ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯು ಚಂದ್ರನ ಹಂತಗಳ ಚಕ್ರದೊಂದಿಗೆ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು. ಅಂತಹ ಚಂದ್ರನ ತಿಂಗಳುಗಳು ಸಿನೊಡಿಕ್ ತಿಂಗಳುಗಳು ಮತ್ತು ಸುಮಾರು ೨೯.೫೩ ದಿನಗಳು. ಒಂದು ಭೂಮಿಯ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಸರಿಸುಮಾರು ೧೨.೩೭ ತಿಂಗಳುಗಳವರೆಗೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಉತ್ಖನನ ಮಾಡಿದ ಟ್ಯಾಲಿ ಸ್ಟಿಕ್‌ಗಳಿಂದ ಪ್ರಾಚೀನ ಶಿಲಾಯುಗದ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಜನರು ಚಂದ್ರನ ಹಂತಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ದಿನಗಳನ್ನು ಎಣಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಭೂಮಿ - ಸೂರ್ಯ ರೇಖೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಚಂದ್ರನ ಕಕ್ಷೆಯ ಅವಧಿಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ಸಿನೊಡಿಕ್ ತಿಂಗಳುಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಅನೇಕ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ಗಳ ಆಧಾರವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ವರ್ಷವನ್ನು ವಿಭಜಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ರೋಮನ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾದ ಗ್ರೆಗೋರಿಯನ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ನಂತಹ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ಗಳು ವರ್ಷವನ್ನು ೧೨ ತಿಂಗಳುಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸುತ್ತವೆ. ಅದು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ೨೮ ಮತ್ತು ೩೧ ದಿನಗಳವರೆಗೆ ಇರುತ್ತದೆ. ತಿಂಗಳುಗಳ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ವಿವಿಧ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಹೆಸರುಗಳು ಮತ್ತು ರೋಮ್‌ಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಘಟನೆಗಳಿಂದ ಆಂಗ್ಲೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ೯ - ೧೨ ತಿಂಗಳುಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಇವುಗಳನ್ನು ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಅಂಕಿಗಳ ನಂತರ ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿದೆ (ಸೆಪ್ಟೆಮ್, ಆಕ್ಟೋ, ನವೆಂಬರ್, ಡಿಸೆಮ್). ವೇರಿಯಬಲ್ ಸಂಖ್ಯೆಯ ದಿನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಏಕೈಕ ತಿಂಗಳು ಫೆಬ್ರವರಿ (ಎರಡನೇ ತಿಂಗಳು). ಅಧಿಕ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ೨೯ ದಿನಗಳು ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ೨೮ ದಿನಗಳು ಈ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.

## ಖಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ತಿಂಗಳುಗಳ ವಿಧಗಳು
ಖಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಪ್ರಕಾರದ ತಿಂಗಳುಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವು ಮೊದಲು ಬ್ಯಾಬಿಲೋನಿಯನ್ ಚಂದ್ರನ ಖಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.
#ಸೈಡ್ರಿಯಲ್ ತಿಂಗಳನ್ನು ಚಂದ್ರನ ಕಕ್ಷೆಯ ಅವಧಿ ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗಿದೆ. (ಸರಾಸರಿ ಅದೇ ಚೌಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಅದರ ತಿರುಗುವಿಕೆಯ ಅವಧಿಗೆ ಸಮಾನವಾಗಿರುತ್ತದೆ). ಇದು ಸುಮಾರು ೨೭.೩೨೧೬೬ ದಿನಗಳು (೨೭ ದಿನಗಳು, ೭ ಗಂಟೆಗಳು, ೪೩ ನಿಮಿಷಗಳು, ೧೧.೬ ಸೆಕೆಂಡುಗಳು). "ಸ್ಥಿರ" ನಕ್ಷತ್ರವನ್ನು ಎರಡು ಬಾರಿ ಹಾದುಹೋಗಲು ಚಂದ್ರನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಇದು ನಿಕಟವಾಗಿ ಸಮಾನವಾಗಿರುತ್ತದೆ (ವಿಭಿನ್ನ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ವಿಭಿನ್ನ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ ಏಕೆಂದರೆ ಎಲ್ಲವೂ ಬಹಳ ಚಿಕ್ಕದಾದ ಸರಿಯಾದ ಚಲನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ).
#ಸಿನೊಡಿಕ್ ತಿಂಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಚಿತ ಚಂದ್ರನ ಚಕ್ರವಾಗಿದ್ದು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ವೀಕ್ಷಕನು ನೋಡಿದಂತೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಹಂತದ (ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ ಅಥವಾ ಹುಣ್ಣಿಮೆಯಂತಹ) ಎರಡು ಸತತ ಘಟನೆಗಳ ನಡುವಿನ ಸಮಯದ ಮಧ್ಯಂತರ ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಿನೊಡಿಕ್ ತಿಂಗಳು ಸರಾಸರಿ ೨೯.೫೩೦೫೯ ದಿನಗಳು ಇರುತ್ತವೆ (೨೯ ದಿನಗಳು, ೧೨ ಗಂಟೆಗಳು, ೪೪ ನಿಮಿಷಗಳು, ೨.೮ ಸೆಕೆಂಡುಗಳು). ಭೂಮಿಯ ಸುತ್ತ ಚಂದ್ರನ ಕಕ್ಷೆಯ ವಿಕೇಂದ್ರೀಯತೆಯಿಂದಾಗಿ (ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಸೂರ್ಯನ ಸುತ್ತ ಭೂಮಿಯ ದೀರ್ಘವೃತ್ತದ ಕಕ್ಷೆ) ಸಿನೊಡಿಕ್ ತಿಂಗಳ ಅವಧಿಯು ಏಳು ಗಂಟೆಗಳವರೆಗೆ ಬದಲಾಗಬಹುದು.
#ಉಷ್ಣವಲಯದ ತಿಂಗಳು ಎಂದರೆ ಚಂದ್ರನು ಆಕಾಶದ ಒಂದೇ ವಿಷುವತ್ ಸಂಕ್ರಾಂತಿಯ ಬಿಂದುವಿನ ಮೂಲಕ ಎರಡು ಬಾರಿ ಹಾದುಹೋಗುವ ಸರಾಸರಿ ಸಮಯ. ಇದು ಸರಾಸರಿಯಾಗಿ ೨೭.೩೨೧೫೮ ದಿನಗಳು ಇರುತ್ತವೆ. ವಿಷುವತ್ ಸಂಕ್ರಾಂತಿಯ ಪೂರ್ವಭಾವಿಯಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಸೈಡ್ರಿಯಲ್ ತಿಂಗಳ (೨೭.೩೨೧೬೬) ದಿನಗಳಿಗಿಂತ ಸ್ವಲ್ಪ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿದೆ.
#ಅಸಂಗತ ತಿಂಗಳು ಎಂದರೆ ಚಂದ್ರನು ಭೂಮಿಗೆ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವಾಗ ಚಂದ್ರನ ಕಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿರುವ ಬಿಂದುವನ್ನು ಪೆರಿಜಿಯಿಂದ ಪೆರಿಜಿಗೆ ಹೋಗಲು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಸರಾಸರಿ ಸಮಯ. ಅಸಂಗತ ತಿಂಗಳು ಸರಾಸರಿ ೨೭.೫೫೪೫೫ ದಿನಗಳು ಇರುತ್ತವೆ.
#ಚಂದ್ರನು ತನ್ನ ಕಕ್ಷೆಯ ಅದೇ ನೋಡ್‌ಗೆ ಹಿಂದಿರುಗುವ ಅವಧಿಯನ್ನು ಡ್ರಾಕೋನಿಕ್ ತಿಂಗಳು, ಡ್ರಾಕೋನಿಟಿಕ್ ತಿಂಗಳು ಅಥವಾ ನೋಡಲ್ ತಿಂಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ನೋಡ್‌ಗಳು ಚಂದ್ರನ ಕಕ್ಷೆಯು ಭೂಮಿಯ ಕಕ್ಷೆಯ ಸಮತಲವನ್ನು ದಾಟುವ ಎರಡು ಬಿಂದುಗಳಾಗಿವೆ. ಇದರ ಅವಧಿಯು ಸರಾಸರಿ ೨೭.೨೧೨೨೨ ದಿನಗಳು ಇರುತ್ತವೆ.

ಚಂದ್ರನು ಭೂಮಿಯ ಸುತ್ತ ಪರಿಭ್ರಮಿಸುತ್ತಿರುವ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಭೂಮಿ-ಚಂದ್ರನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಸೂರ್ಯನನ್ನು ಸುತ್ತುತ್ತಿರುವ ಕಾರಣ ಸಿನೊಡಿಕ್ ತಿಂಗಳು ಒಂದು ನಾಕ್ಷತ್ರಿಕ ತಿಂಗಳಿಗಿಂತ ಉದ್ದವಾಗಿದೆ. ಸೂರ್ಯನು ನಕ್ಷತ್ರಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಚಲಿಸುತ್ತಾನೆ (ಚಂದ್ರನಂತೆ) ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯನಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಚಂದ್ರನು ಅದೇ ಸ್ಪಷ್ಟ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಮರಳಲು ಸುಮಾರು ೨.೨ ದಿನಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

ಒಂಬತ್ತು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರನು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಒಂದು ಕ್ರಾಂತಿಯನ್ನು ಸುತ್ತುತ್ತಿರುವಂತೆಯೇ ಪೆರಿಜಿಯು ಅದೇ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುವ ಕಾರಣ ಅಸಂಗತ ತಿಂಗಳು ಒಂದು ಸೈಡ್ರಿಯಲ್ ತಿಂಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಉದ್ದವಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಚಂದ್ರನು ಅದೇ ನಕ್ಷತ್ರಕ್ಕೆ ಹಿಂತಿರುಗುವುದಕ್ಕಿಂತ ಪೆರಿಜಿಗೆ ಮರಳಲು ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.

ಚಂದ್ರನು ಭೂಮಿಯ ಸುತ್ತ ಸುತ್ತುತ್ತಿರುವಾಗ ನೋಡ್‌ಗಳು ವಿರುದ್ಧ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುವ ಕಾರಣ ೧೮.೬ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕ್ರಾಂತಿಯು ಒಂದು ಸೈಡ್ರಿಯಲ್ ತಿಂಗಳಿಗಿಂತ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಚಂದ್ರನು ಅದೇ ನಕ್ಷತ್ರಕ್ಕೆ ಹಿಂತಿರುಗುವುದಕ್ಕಿಂತ ಸ್ವಲ್ಪ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಅದೇ ನೋಡ್‌ಗೆ ಹಿಂತಿರುಗುತ್ತಾನೆ.

## ಪಂಚಾಂಗದಲ್ಲಿ ತಿಂಗಳು 
ಚಂದ್ರನ ಚಲನೆಯಾಧಾರಿತ ಲೆಕ್ಕವು ಪೂರ್ಣ ದಿನಕ್ಕೆ ಸಮನಾಗದಿರುವುದರಿಂದ ಹಲವು ಚಂದ್ರಾಧಾರಿತ ತಿಂಗಳುಗಳಾದ ಮೇಲೆ ಅಧಿಕ ಮಾಸವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಅದಲ್ಲದೆ ವರ್ಷದ ವಿಂಗಡನೆಯು ಚಂದ್ರಾಧರಿತ ತಿಂಗಳ ಉದ್ದಕ್ಕೆ ಸರಿಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಹಲವು ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಮೇಣ ಸೌರಮಾನ ಪಂಚಾಂಗಗಳು ಬಳಕೆಗೆ ಬಂದವು. ಈ ಪದ್ಧತಿಯಡಿಯಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನ ಚಲನೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ತಿಂಗಳುಗಳನ್ನು ವಿಭಾಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

## ಕ್ಯಾಲೆಂಡ್ರಿಕಲ್ ಪರಿಣಾಮಗಳು
ಅತ್ಯಂತ ಸರಳವಾದ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಚಂದ್ರನ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ಗಳು ಆರಂಭಿಕ ಅಂದಾಜಿನ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ೨ ಲೂನೇಶನ್‌ಗಳು ೫೯ ಸೌರ ದಿನಗಳನ್ನು ೩೦ - ದಿನಗಳ ಪೂರ್ಣ ತಿಂಗಳು ಮತ್ತು ನಂತರ ೨೯ - ದಿನಗಳ ಟೊಳ್ಳಾದ ತಿಂಗಳುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಇದು ಕೇವಲ ಸ್ಥೂಲವಾಗಿ ನಿಖರವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಅಧಿಕ ದಿನದಲ್ಲಿ ತಿದ್ದುಪಡಿಯ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.

ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ ಸಿನೊಡಿಕ್ ತಿಂಗಳು ಸೌರ (ಅಥವಾ 'ಉಷ್ಣವಲಯ') ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಎರಡು ಚಕ್ರಗಳನ್ನು ಸಂಕೀರ್ಣವಾಗಿ ಸಂಯೋಜಿಸುವ ನಿಖರವಾದ ನಿಯಮ - ಆಧಾರಿತ ಚಂದ್ರನ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಈ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪರಿಹಾರವೆಂದರೆ ಮೆಟಾನಿಕ್ ಚಕ್ರವು ೨೩೫ ಲೂನೇಶನ್‌ಗಳು ಸರಿಸುಮಾರು ೧೯ ಉಷ್ಣವಲಯದ ವರ್ಷಗಳು (ಇದು ಸಾಕಷ್ಟು ೬೯೪೦ ದಿನಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುತ್ತದೆ). ಅಂದರೆ ೧೨ ವರ್ಷಗಳು ೧೨ ಚಂದ್ರನ ತಿಂಗಳುಗಳು ಮತ್ತು ೭ ವರ್ಷಗಳು ೧೩ ಚಂದ್ರ ತಿಂಗಳುಗಳಷ್ಟು ಉದ್ದವಾಗಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ ಮೆಟಾನಿಕ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಆಧಾರಿತ ವರ್ಷವು ಪ್ರತಿ ೨ ಶತಮಾನಗಳಿಗೆ ಸುಮಾರು ಒಂದು ದಿನ ಋತುಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ. ಮೆಟಾನಿಕ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೨೧ ಶತಮಾನಗಳ ಹಿಂದೆ ಆಂಟಿಕಿಥೆರಾ ಮೆಕ್ಯಾನಿಸಂನಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾದ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಮತ್ತು ಹೀಬ್ರೂ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಸೇರಿವೆ.

ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಶುದ್ಧ ಚಂದ್ರನ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ವರ್ಷಗಳನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ೧೨ ಲೂನೇಶನ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವಂತೆ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಒಂದು ವರ್ಷವು ೩೫೪ ಅಥವಾ ೩೫೫ ದಿನಗಳು ಇರುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಪ್ರಮುಖ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಹೊಸ ವರ್ಷವು ಪ್ರತಿ (ಸೌರ) ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ವಿಭಿನ್ನ ಗ್ರೆಗೋರಿಯನ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ದಿನಾಂಕವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸೌರ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಚಂದ್ರನ ಹಂತಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸದ ತಿಂಗಳುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ವಿಷುವತ್ ಸಂಕ್ರಾಂತಿಗಳು ಮತ್ತು ಅಯನ ಸಂಕ್ರಾಂತಿಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸೂರ್ಯನ ಚಲನೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಆಧರಿಸಿವೆ ಅಥವಾ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ಗ್ರೆಗೋರಿಯನ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ನಂತೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿರುತ್ತವೆ.

ನಿಖರವಾದ ಚಂದ್ರನ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಸಂಕೀರ್ಣತೆಯು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಾಜಗಳಲ್ಲಿ ನಾಗರಿಕ ಬಳಕೆಗಾಗಿ ಸೌರ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಚಂದ್ರನ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರನ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ಗಳನ್ನು ಏಕೆ ಬದಲಾಯಿಸಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ವಿವರಿಸಬಹುದು.

## ವಿವಿಧ ತಿಂಗಳುಪಟ್ಟಿಗಳು
### ರೋಮನ್ ತಿಂಗಳುಪಟ್ಟಿ
### ಹೀಬ್ರೂ ತಿಂಗಳುಪಟ್ಟಿ
ಹೀಬ್ರೂ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ೧೨ ಅಥವಾ ೧೩ ತಿಂಗಳುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
# 
# ನಿಸಾನ್, ೩೦ ದಿನಗಳು ನಿಸನ್
# ಅಯ್ಯರ್, ೩೦ ದಿನಗಳು ಐಆರ್
# ಶಿವನ್, ೩೦ ದಿನಗಳು ಸಿಯೋನ್
# ತಮ್ಮುಜ್, ೨೯ ದಿನಗಳು
# ಎವಿ, ೩೦ ದಿನಗಳು ಎಬಿ
# ಎಲುಲ್, ೨೯ ದಿನಗಳು
# ತಿಶ್ರಿ, ೩೦ ದಿನಗಳು
# ಮರ್ಚೆಶ್ವನ್, ೨೯/೩೦ ದಿನಗಳು ಮೇರು
# ಕಿಸ್ಲೆವ್, ೩೦/೨೯ ದಿನಗಳು
# ಟೆವೆಟ್, ೨೯ ದಿನಗಳು
# ಶೆವತ್, ೩೦ ದಿನಗಳು
# ಅದಾರ್ ೧, ೩೦ ದಿನಗಳು, ಇಂಟರ್ ಕ್ಯಾಲರಿ ತಿಂಗಳು ಅಡರ್ ಎ
# ಅಡಾರ್ ೨, ೨೯ ದಿನಗಳು ಅಡರ್ ಬಿ
ಅಡಾರ್ ೧ ಅನ್ನು ೧೯ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ೭ ಬಾರಿ ಮಾತ್ರ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಅಡಾರ್ ೨ ಸರಳವಾಗಿದೆ
### ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ 
ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ನಲ್ಲಿ ಹನ್ನೆರಡು ತಿಂಗಳುಗಳಿವೆ. ಅವುಗಳನ್ನು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತೆ ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿದೆ:
# ಮುಹರಂ (ನಿರ್ಬಂಧಿತ/ಪವಿತ್ರ) محرّم
# ಸಫರ್ (ಖಾಲಿ/ಹಳದಿ) صفر
# ರಬಿ' ಅಲ್-ಅವ್ವಲ್/ರಬಿ' I (ಮೊದಲ ವಸಂತ) ربيع الأول
# ರಾಬಿ' ಅಥ್-ಥಾನಿ/ರಬಿ' ಅಲ್-ಆಖಿರ್/ರಬಿ' II (ಎರಡನೇ ವಸಂತ ಅಥವಾ ಕೊನೆಯ ವಸಂತ) ربيع الآخر أو ربيع الثاني
# ಜುಮಾದಾ ಅಲ್-ಅವ್ವಲ್/ಜುಮಾದಾ I (ಮೊದಲ ಫ್ರೀಜ್) جمادى الأول
# ಜುಮಾದಾ ಅತ್-ಥಾನಿ ಅಥವಾ ಜುಮಾದಾ ಅಲ್-ಥಾನಿ/ಜುಮಾದಾ II (ಎರಡನೇ ಫ್ರೀಜ್ ಅಥವಾ ಕೊನೆಯ ಫ್ರೀಜ್) جمادى الآخر أو جمادى الثاني
# ರಜಾಬ್ (ಗೌರವಿಸಲು) رجب
# ಶಾಬಾನ್ (ಹರಡಲು ಮತ್ತು ವಿತರಿಸಲು) شعبان
# ರಮದಾನ್ (ಬತ್ತಿದ ಬಾಯಾರಿಕೆ) رمضان
# ಶವ್ವಾಲ್ (ಬೆಳಕು ಮತ್ತು ಹುರುಪಿನಿಂದ ಇರಲು) شوّال
# ಧು ಅಲ್-ಖಿದಾ (ದಿ ಮಾಸ್ಟರ್ ಆಫ್ ಟ್ರೂಸ್) ذو القعدة
# ಧು ಅಲ್-ಹಿಜ್ಜಾ (ಹಜ್‌ನ ಮಾಲೀಕ) ذو الحجة
### ಅರೇಬಿಕ್ ತಿಂಗಳುಪಟ್ಟಿ
### ಹಿಂದೂ ತಿಂಗಳುಪಟ್ಟಿ
ಸೌರ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಹೆಸರುಗಳು ಸೂರ್ಯನು ಪ್ರಯಾಣಿಸುವ ರಾಶಿಚಕ್ರ ಚಿಹ್ನೆಯ ಹೆಸರುಗಳಾಗಿವೆ. ಅವುಗಳು:
# ಮೇಷಾ
# ವೃಷಭ
# ಮಿಥುನಾ
# ಕಟಕ
# ಸಿಂಹ
# ಕನ್ಯಾ
# ತುಲಾ
# ವೃಶ್ಚಿಕ
# ಧನಸ್ಸು
# ಮಕರ
# ಕುಂಭ
# ಮೀನ
#
### ಬಹಾಯಿ ತಿಂಗಳುಪಟ್ಟಿ
ಬಹಾಯಿ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಬಹಾಯಿ ನಂಬಿಕೆಯಿಂದ ಬಳಸಲಾಗುವ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಆಗಿದೆ. ಇದು ಸೌರ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಆಗಿದ್ದು, ನಿಯಮಿತ ವರ್ಷಗಳು ೩೬೫ ದಿನಗಳು ಮತ್ತು ಅಧಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ೩೬೬ ದಿನಗಳು. ವರ್ಷಗಳು ೧೯ ತಿಂಗಳ ಪ್ರತಿ ೧೯ ದಿನಗಳು (೩೬೧ ದಿನಗಳು), ಜೊತೆಗೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಅವಧಿಯ "ಇಂಟರ್‌ಕಾಲರಿ ಡೇಸ್" (೪ ನಿಯಮಿತ ಮತ್ತು ೫ ಅಧಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ)ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ತಿಂಗಳಿಗೆ ದೇವರ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿದೆ. ವರ್ಷದ ದಿನಗಳು ಸೂರ್ಯಾಸ್ತಮಾನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
### ಇರಾನಿನ ತಿಂಗಳುಪಟ್ಟಿ (ಪರ್ಷಿಯನ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್)
ಪ್ರಸ್ತುತ ಇರಾನ್ ಮತ್ತು ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ಇರಾನಿಯನ್ / ಪರ್ಷಿಯನ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಕೂಡ ೧೨ ತಿಂಗಳುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಪರ್ಷಿಯನ್ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಆವರಣದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಉತ್ತರ ವಸಂತ ವಿಷುವತ್ ಸಂಕ್ರಾಂತಿಯಂದು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ.

# ಫರ್ವರ್ಡಿನ್ (೩೧ ದಿನಗಳು, ಫರೋಡಿನ್)
# ಆರ್ಡಿಬೆಹೆಷ್ಟ್ (೩೧ ದಿನಗಳು, اردیبهشت)
# ಖೋರ್ದಾದ್ (೩೧ ದಿನಗಳು, خرداد)
# ಟಿರ್ (೩೧ ದಿನಗಳು, تیر)
# ಮೊರ್ದಾದ್ (೩೧ ದಿನಗಳು, ಮರ್ದಾದ್)
# ಶಹರಿವರ್ (೩೧ ದಿನಗಳು, ಶಹರಿವಾರ್)
# ಮೆಹರ್ (೩೦ ದಿನಗಳು, مهر)
# ಅಬಾನ್ (೩೦ ದಿನಗಳು, ಆಬಾನ್)
# ಅಜರ್ (೩೦ ದಿನಗಳು, آذر)
# ಡೇ (೩೦ ದಿನಗಳು, ದಿನ)
# ಬಹ್ಮನ್ (೩೦ ದಿನಗಳು, بهمن)
# ಎಸ್ಫಂಡ್ (೨೯ ದಿನಗಳು- ಅಧಿಕ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ೩೦ ದಿನಗಳು, اسفند)
### ಸುಧಾರಿತ ಬಂಗಾಳಿ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್
ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ಬಂಗಾಳಿ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಸೌರ ತಿಂಗಳುಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದು ಆರು ಋತುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ನಲ್ಲಿನ ತಿಂಗಳುಗಳು ಮತ್ತು ಋತುಗಳು:

### ನಾನಾಕ್ಷಹಿ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್
ನಾನಾಕ್ಷಹಿ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತಿಂಗಳುಗಳು:

### ಪುರಾತನ ಈಜಿಪ್ಟ್ ತಿಂಗಳುಪಟ್ಟಿ
ಪುರಾತನ ನಾಗರಿಕ ಈಜಿಪ್ಟಿನ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ೩೬೫ ದಿನಗಳ ಉದ್ದದ ವರ್ಷವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ೩೦ ದಿನಗಳ ೧೨ ತಿಂಗಳುಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ ವರ್ಷದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ೫ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ದಿನಗಳು (ಎಪಾಗೊಮೆನೆಸ್). ತಿಂಗಳುಗಳನ್ನು ತಲಾ ಹತ್ತು ದಿನಗಳ ೩ "ವಾರಗಳು" ಎಂದು ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪುರಾತನ ಈಜಿಪ್ಟಿನ ವರ್ಷವು ಸೌರ ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಕಾಲು ಭಾಗದಷ್ಟು ಚಿಕ್ಕದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಮೂಲಕ ನಾಕ್ಷತ್ರಿಕ ಘಟನೆಗಳು ನಡೆದವು. ಇದನ್ನು ಅನ್ನಸ್ ವಾಗಸ್ ಅಥವಾ "ವಾಂಡರಿಂಗ್ ಇಯರ್" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

* ಥೌಟ್
* ಪಾವೋಪಿ
* ಹಾಥೋರ್
* ಕೊಯಾಕ್
* ತೂಬಾ
* ಎಮ್ಶೀರ್
* ಪರೇಮ್ಹತ್
* ಪ್ಯಾರೆಮೌಡ್
* ಪಾಶೊನ್ಸ್
* ಪಯೋನಿ
* ಎಪಿಪ್
* ಮೆಸೊರಿ
* 
*
## ಸಹ ನೋಡಿ
# ಮಾಯಾ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್
# ಚೈನೀಸ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್
# ಈಜಿಪ್ಟಿನ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್
# ಇಥಿಯೋಪಿಯನ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್
# ಚಂದ್ರ ಮಾಸ
# ಅಸಿರಿಯಾದ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್
# ಕುರ್ದಿಷ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್
# ವರ್ಷದ ತಿಂಗಳು
#

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕಾಲ
ವರ್ಗ:ತಿಂಗಳುಗಳು