ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮ

**ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮ** (ಕೆಎಸ್ಆರ್‌ಟಿಸಿ) ಇದು ಭಾರತದ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಸರ್ಕಾರಿ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮವಾಗಿದೆ. ಇದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಕರ್ನಾಟಕದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದ ಪಟ್ಟಣಗಳು ಮತ್ತು ನಗರಗಳಿಗೆ ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯದ ಉಳಿದ ಭಾಗಗಳಾದ ತಮಿಳುನಾಡು, ಕೇರಳ, ತೆಲಂಗಾಣ, ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ, ಗೋವಾ ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶವಾದ ಪುದುಚೇರಿ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುತ್ತದೆ. ಜೂನ್ ೨೦೨೧ ರಲ್ಲಿ, ಕೆಎಸ್ಆರ್‌ಟಿಸಿ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸುವಂತೆ ಕರ್ನಾಟಕ ಎಸ್ಆರ್‌ಟಿಸಿಯ ಕಾನೂನು ನೋಟಿಸ್‌ಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ಕೇರಳವು ಕರ್ನಾಟಕದ ಎಸ್ಆರ್‌ಟಿಸಿಯ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರಕರಣ ದಾಖಲಿಸಿದಾಗ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಚಿವಾಲಯದ ಭಾಗವಾಗಿರುವ ಕಂಟ್ರೋಲರ್ ಜನರಲ್ ಆಫ್ ಪೇಟೆಂಟ್ ಡಿಸೈನ್ ಮತ್ತು ಟ್ರೇಡ್ ಮಾರ್ಕ್ಸ್ ಆದ ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮ ಕೆಎಸ್ಆರ್‌ಟಿಸಿಗೆ ಕೆಎಸ್‌ಆರ್‌ಟಿಸಿ ಎಂಬ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ರೂಪವನ್ನು ನೀಡಿತು. ಜನವರಿ ೨೦೨೨ ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಇದು ೮೧೧೩ ಬಸ್ಸುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು.

## ಇತಿಹಾಸ
### ಫೌಂಡೇಶನ್
*ಮೈಸೂರು ಸರ್ಕಾರಿ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ* ಇಲಾಖೆಯನ್ನು ೧೨ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೯೪೮ ರಂದು ೧೨೦ ಬಸ್ಸುಗಳೊಂದಿಗೆ ಉದ್ಘಾಟಿಸಲಾಯಿತು. ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯದ ಸಾರಿಗೆ ಇಲಾಖೆಯು ೧೯೬೧ ರವರೆಗೆ ಇದನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿತು.

### ಕಾರ್ಪೊರೇಟೀಕರಣ
ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮ ಕಾಯ್ದೆಯು, ೧೯೫೦ ರ ಸೆಕ್ಷನ್ ೩ ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಆಗಸ್ಟ್ ೧, ೧೯೬೧ ರಂದು ಸ್ವತಂತ್ರ ನಿಗಮವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿತು. ೧೯೬೧ ರಲ್ಲಿ, ಸ್ವತಂತ್ರ ನಿಗಮವಾಗಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದ ನಂತರ ಎಂಜಿಆರ್‌ಟಿಡಿಯ ಎಲ್ಲಾ ಸ್ವತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಗಳನ್ನು *ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮಕ್ಕೆ* ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು.

### ವಿಲೀನ
ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧, ೧೯೬೧ ರಂದು, ಬೆಂಗಳೂರು ಸಾರಿಗೆ ಸೇವೆಯನ್ನು ಅದರೊಂದಿಗೆ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.

### ಮರುನಾಮಕರಣ
ನವೆಂಬರ್ ೧, ೧೯೭೩ ರಂದು, *ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯವನ್ನು* **ಕರ್ನಾಟಕ** ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಹೀಗಾಗಿ, ಇದು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮದ ಒಂದು ಭಾಗವಾಯಿತು.

### ವಿಭಜನೆ
* ಆಗಸ್ಟ್ ೧೫, ೧೯೯೭ ರಂದು, ಬೆಂಗಳೂರು ಮಹಾನಗರ ಪ್ರದೇಶದ ಸಾರಿಗೆ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ಬೆಂಗಳೂರು ಮಹಾನಗರ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮವನ್ನು ವಿಭಜಿಸಲಾಯಿತು. ಬೆಂಗಳೂರು ಸಾರಿಗೆ ಸೇವೆಯನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸುವ ಮೂಲಕ ಇದನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು.
* ನವೆಂಬರ್ ೧, ೧೯೯೭ ರಂದು, ಕರ್ನಾಟಕದ ವಾಯುವ್ಯ ಭಾಗಗಳ ಸಾರಿಗೆ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ವಾಯುವ್ಯ ಕರ್ನಾಟಕ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮವನ್ನು ವಿಭಜಿಸಲಾಯಿತು.
* ಆಗಸ್ಟ್ ೧೫, ೨೦೦೦ ರಂದು, ಕಲ್ಯಾಣ ಕರ್ನಾಟಕ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮವನ್ನು (ಆಗಿನ ಈಶಾನ್ಯ ಕರ್ನಾಟಕ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮ) ಕರ್ನಾಟಕದ ಈಶಾನ್ಯ ಭಾಗಗಳ ಸಾರಿಗೆ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ವಿಭಜಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ನಿಗಮವನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಬಿಟ್ಟಿತು.
* ೨೩ ನವೆಂಬರ್ ೨೦೦೯ ರಂದು, ವಿಜಯಪುರ ವಿಭಾಗವನ್ನು ವಾಯವ್ಯ ಕರ್ನಾಟಕ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆಯಿಂದ ಕೆಕೆಆರ್‌ಟಿಸಿಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು.

## ಸೇವೆಗಳು
* **ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾರಿಗೆ**: ಇದು ಎಸಿ ರಹಿತ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದ್ದು, ಸಿಂಗಲ್ ಆಕ್ಸಲ್ ಅಶೋಕ್ ಲೇಲ್ಯಾಂಡ್, ಟಾಟಾ ಮತ್ತು ಐಷರ್ ಉಪನಗರ ಚಾಸಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ೩ + ೨ ಮಲಗಿಕೊಳ್ಳದ ಆಸನಗಳನ್ನು ಬೆಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಎರಡು ಬಣ್ಣಗಳ ಡುರಂಗಿ ಲಿವರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಅಂತರ ಜಿಲ್ಲೆ, ಅಂತರರಾಜ್ಯ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ.

* **ಗ್ರಾಮಂತರ ಸಾರಿಗೆ**: ಇದು ಎಸಿ ರಹಿತ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದ್ದು, ಸಿಂಗಲ್ ಆಕ್ಸಲ್ ಅಶೋಕ್ ಲೇಲ್ಯಾಂಡ್, ಟಾಟಾ ಮತ್ತು ಈಚರ್ ಉಪನಗರ ಚಾಸಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ೩ + ೨ ಒರಗಿಕೊಳ್ಳದ ಆಸನಗಳನ್ನು ನೀಲಿ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಎರಡು ಬಣ್ಣಗಳ ಡುರಂಗಿ ಲಿವರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದ ಹತ್ತಿರದ ನಗರಗಳು ಮತ್ತು ಪಟ್ಟಣಗಳಿಗೆ ಹಳ್ಳಿಗಳನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ.

* **ನಗರ ಸಾರಿಗೆ**: ಇದು ಎಸಿ ರಹಿತ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದ್ದು, ಸಿಂಗಲ್ ಆಕ್ಸಲ್ ಅಶೋಕ್ ಲೇಲ್ಯಾಂಡ್, ಟಾಟಾ ಮತ್ತು ಐಷರ್ ಅರ್ಬನ್ ಚಾಸಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ೨ + ೨ ಮಲಗಿಕೊಳ್ಳದ ಆಸನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ಬೆಂಗಳೂರನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅಂತರ್ನಗರ ಮತ್ತು ಪಟ್ಟಣ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ. ಬೆಂಗಳೂರು ಮಹಾನಗರ ಪ್ರದೇಶವು ಬೆಂಗಳೂರು ಮಹಾನಗರ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮದಿಂದ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತದೆ.

* **ಎಸಿ ನಗರ ಸಾರಿಗೆ**: ಇದು ಎಸಿ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದ್ದು, ೨ + ೨ ಮಲಗಿಕೊಳ್ಳದ ಆಸನಗಳನ್ನು ಮಲ್ಟಿ-ಆಕ್ಸೆಲ್ ವೋಲ್ವೋ ಅರ್ಬನ್ ಚಾಸಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಬೆಂಗಳೂರನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ  ಒಂದು ಅಂತರ್ನಗರ ಮತ್ತು ಪಟ್ಟಣ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ. ಬೆಂಗಳೂರು ಮಹಾನಗರ ಪ್ರದೇಶವು ಬೆಂಗಳೂರು ಮಹಾನಗರ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮದಿಂದ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತದೆ.

* **ಸಂಪರ್ಕ ಸಾರಿಗೆ**: ಇದು ಎಸಿ ರಹಿತ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದ್ದು, ಸಿಂಗಲ್ ಆಕ್ಸಲ್ ಅಶೋಕ್ ಲೇಲ್ಯಾಂಡ್, ಟಾಟಾ ಮತ್ತು ಈಚರ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಿಳಿ-ಗುಲಾಬಿ ಬಣ್ಣದ ಲಿವರಿಯೊಂದಿಗೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ೨ + ೨ ಮಲಗಿಕೊಳ್ಳದ ಆಸನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಕೆಂಪೇಗೌಡ ಬಸ್ ನಿಲ್ದಾಣ ಮತ್ತು ಮೈಸೂರು ರಸ್ತೆ ಬಸ್ ನಿಲ್ದಾಣದ ನಡುವಿನ ನೌಕೆಯ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ.

* **ಅಶ್ವಮೇದ ಕ್ಲಾಸಿಕ್ ಕ್ಲಾಸ್**: ಇದು ೩+೨ ಒರಗಿಕೊಳ್ಳದ ಆಸನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಎಸಿ ರಹಿತ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದ್ದು, ಬೆಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಎರಡು ಬಣ್ಣಗಳ ಡುರಂಗಿ ಲಿವರಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಿಂಗಲ್-ಆಕ್ಸಲ್ ಅಶೋಕ್ ಲೇಲ್ಯಾಂಡ್ ಉಪನಗರ ಚಾಸಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾರಿಗೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಆರಾಮದಾಯಕವಾಗಿದೆ. ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಅಂತರ ಜಿಲ್ಲೆ, ಅಂತರರಾಜ್ಯ ಪಾಯಿಂಟ್-ಟು-ಪಾಯಿಂಟ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ.

* **ರಾಜ ಹಂಸ ಎಕ್ಸಿಕ್ಯೂಟಿವ್ ಕ್ಲಾಸ್**: ಇದು ಎಸಿ ರಹಿತ ಅಲ್ಟ್ರಾ-ಡೀಲಕ್ಸ್ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದ್ದು, ಸಿಂಗಲ್ ಆಕ್ಸಲ್ ಅಶೋಕ್ ಲೇಲ್ಯಾಂಡ್, ಟಾಟಾ ಮತ್ತು ಈಚರ್‌ ಚಾಸಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಿಳಿ ಲಿವರಿಯೊಂದಿಗೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ೨ + ೨ ಮಲಗುವ ಆಸನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ದೂರದ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ.

* **ಪಲ್ಲಕ್ಕಿ ಕ್ಲಾಸ್**: ಇದು ಎಸಿ ರಹಿತ ಅಲ್ಟ್ರಾ-ಡೀಲಕ್ಸ್ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದ್ದು, ಸಿಂಗಲ್ ಆಕ್ಸಲ್ ಅಶೋಕ್ ಲೇಲ್ಯಾಂಡ್, ಟಾಟಾ ಮತ್ತು ಈಚರ್‌ ಚಾಸಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಿಳಿ ಲಿವರಿಯೊಂದಿಗೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ೨ + ೧ ಕೆಳಗಿನ ಮತ್ತು ಮೇಲಿನ ಬರ್ತ್ ಸ್ಲೀಪರ್ ಸೀಟುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ದೂರದ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ.

* **ಐರಾವತ ಕ್ಲಾಸ್**: ಇದು ಎಸಿ ಐಷಾರಾಮಿ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದ್ದು, ಬಿಳಿ ಲಿವರಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಿಂಗಲ್ ಆಕ್ಸಲ್ ವೋಲ್ವೋ ಬಿ ೭ ಆರ್ (ಹಳೆಯ) ಅಥವಾ ವೋಲ್ವೋ ಬಿ ೮ ಆರ್ (ಹೊಸ) ಚಾಸಿಸ್ ನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ೨ + ೨ ಮಲಗಿ ನಿದ್ರಿಸುವ ಸೀಟುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ದೂರದ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ.

* **ಐರಾವತ ಕ್ಲಬ್ ಕ್ಲಾಸ್**: ಇದು ಎಸಿ ಐಷಾರಾಮಿ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದ್ದು, ಮಲ್ಟಿ-ಆಕ್ಸಲ್ ವೋಲ್ವೋ ಬಿ ೯ ಆರ್ (ಹಳೆಯ) ಅಥವಾ ವೋಲ್ವೋ ಬಿ ೧೧ ಆರ್ (ಹೊಸ), ಸ್ಕಾನಿಯಾ ಮೆಟ್ರೋಲಿಂಕ್ ಮತ್ತು ಮರ್ಸಿಡಿಸ್ ಬೆಂಝ್ ೦ ೫೦೦ ಆರ್ ೧೮೩೦ ಚಾಸಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಿಳಿ ಲಿವರಿಯೊಂದಿಗೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ೨ + ೨ ಮಲಗುವ ಆಸನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ದೂರದ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ. 

* **ಅಂಬಾರಿ ಕ್ಲಾಸ್**: ಇದು ಎಸಿ ಐಷಾರಾಮಿ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದ್ದು, ಬಿಳಿ ಲಿವರಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಿಂಗಲ್-ಆಕ್ಸಲ್ ಕರೋನಾ ಚಾಸಿಸ್ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ೨ + ೧ ಕೆಳ ಮತ್ತು ಮೇಲಿನ ಬೆರ್ತ್ ಸ್ಲೀಪರ್ ಸೀಟುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ದೂರದ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ.

* **ಅಂಬಾರಿ ಡ್ರೀಮ್ ಕ್ಲಾಸ್**: ಇದು ಎಸಿ ಐಷಾರಾಮಿ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದ್ದು, ಬಿಳಿ ಲಿವರಿಯೊಂದಿಗೆ ಮಲ್ಟಿ-ಆಕ್ಸಲ್ ವೋಲ್ವೋ ಬಿ ೧೧ ಆರ್ ಚಾಸಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ೨ + ೧ ಕೆಳ ಮತ್ತು ಮೇಲಿನ ಬರ್ತ್ ಸ್ಲೀಪರ್ ಸೀಟುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ದೂರದ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ. 

* **ಅಂಬಾರಿ ಉತ್ಸವ್ ಕ್ಲಾಸ್**: ಇದು ಎಸಿ ಐಷಾರಾಮಿ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದ್ದು, ತಿಳಿ ನೀಲಿ ಲಿವರಿಯೊಂದಿಗೆ ೯೬೦೦ ವೋಲ್ವೋ ಮಲ್ಟಿ-ಆಕ್ಸಲ್ ಸ್ಲೀಪರ್‌ನಲ್ಲಿ ೨ + ೧ ಕೆಳ ಮತ್ತು ಮೇಲಿನ ಬರ್ತ್ ಸ್ಲೀಪರ್ ಸೀಟುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ದೂರದ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ. 

* **ಫ್ಲೈಬಸ್**: ಇದು ಎಸಿ ಐಷಾರಾಮಿ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದ್ದು, ರಾಸಾಯನಿಕ ಶೌಚಾಲಯಗಳು, ವೈ-ಫೈ ಮತ್ತು ಗೋಲ್ಡನ್ ಲಿವರಿಯೊಂದಿಗೆ ಮಲ್ಟಿ-ಆಕ್ಸಲ್ ವೋಲ್ವೋ ಬಿ ೯ ಆರ್ (ಹಳೆಯ) ಅಥವಾ ವೋಲ್ವೋ ಬಿ ೧೧ ಆರ್ (ಹೊಸ) ಚಾಸಿಸ್ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಸ್ವಯಂ ಕೈ ತೊಳೆಯುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಕೆಂಪೇಗೌಡ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ಮೈಸೂರು, ಮಡಿಕೇರಿ ಮತ್ತು ಕುಂದಾಪುರಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ.

* **ಇವಿ- ಪವರ್ ಪ್ಲಸ್ +**: ಇದು ಎಸಿ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕ್ ಐಷಾರಾಮಿ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದ್ದು, ನೀಲಿ ಲಿವರಿಯೊಂದಿಗೆ ಒಲೆಕ್ಟ್ರಾ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ೨ + ೨ ಮಲಗುವ ಆಸನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ಪ್ರಸ್ತುತ ಬೆಂಗಳೂರು ಮತ್ತು ಮೈಸೂರು ನಗರಗಳ ನಡುವೆ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ಹೊರಗಿರುವ ವಿವಿಧ ಅಂತರರಾಜ್ಯ ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. 

## ಹಿಂದಿನ ಸೇವೆಗಳು
* **ಮೇಘದೂತ್ ಕ್ಲಾಸ್**: ಇದು ಎಸಿ ಐಷಾರಾಮಿ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದ್ದು, ಗಾಢ ನೀಲಿ-ಬಿಳಿ ಲಿವರಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಿಂಗಲ್-ಆಕ್ಸಲ್ ಅಶೋಕ್ ಲೇಲ್ಯಾಂಡ್ ಚಾಸಿಸ್ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ೨ + ೨ ಮಲಗುವ ಆಸನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ದೂರದ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಸೇವೆಯನ್ನು *ಶೀತಲ್ ಕ್ಲಾಸ್* ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು.

* **ಶೀತಲ್ ಕ್ಲಾಸ್**: ಇದು ಎಸಿ ಐಷಾರಾಮಿ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದ್ದು, ಹಸಿರು ಲಿವರಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಿಂಗಲ್ ಆಕ್ಸಲ್ ಅಶೋಕ್ ಲೇಲ್ಯಾಂಡ್ ಚಾಸಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ೨ + ೨ ಮಲಗುವ ಆಸನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ದೂರದ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಸೇವೆಯನ್ನು *ಐರಾವತ ಕ್ಲಾಸ್‌ನಿಂದ* ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು.

* **ವೈಭವ್ ಕ್ಲಾಸ್**: ಇದು ಎಸಿ ಐಷಾರಾಮಿ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದ್ದು, ಬಿಳಿ ಲಿವರಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಿಂಗಲ್ ಆಕ್ಸಲ್ ಅಶೋಕ್ ಲೇಲ್ಯಾಂಡ್ ಚಾಸಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ *ರಾಜಹಂಸ ಎಕ್ಸಿಕ್ಯೂಟಿವ್ ಕ್ಲಾಸ್‌ಗೆ* ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಕಡಿಮೆ ಮಲಗುವ ಆಸನಗಳೊಂದಿಗೆ ೨ + ೨ ಮಲಗುವ ಆಸನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ದೂರದ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯವಾಗಿದೆ.

* **ಐರಾವತ ಬ್ಲಿಸ್ ಕ್ಲಾಸ್**: ಇದು ಎಸಿ ಐಷಾರಾಮಿ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದ್ದು, ರಾಸಾಯನಿಕ ಶೌಚಾಲಯಗಳು, ವೈ-ಫೈ, ಪ್ಯಾಂಟ್ರಿ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಲಿವರಿಯೊಂದಿಗೆ ಮಲ್ಟಿ-ಆಕ್ಸಲ್ ವೋಲ್ವೋ ಚಾಸಿಸ್ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಟಿವಿ ಪರದೆಗಳೊಂದಿಗೆ ೨ + ೨ ಮಲಗುವ ಆಸನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ದೂರದ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯವಾಗಿದೆ. 

* **ಐರಾವತ ಸೂಪರಿಯ ಕ್ಲಾಸ್**: ಇದು ಎಸಿ ಐಷಾರಾಮಿ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದ್ದು, ರಾಸಾಯನಿಕ ಶೌಚಾಲಯಗಳು, ವೈ-ಫೈ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಲಿವರಿಯೊಂದಿಗೆ ಮಲ್ಟಿ-ಆಕ್ಸಲ್ ವೋಲ್ವೋ ಚಾಸಿಸ್ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಸ್ವಯಂ ಕೈ ತೊಳೆಯುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ೨ + ೨ ಮಲಗುವ ಆಸನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ದೂರದ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯವಾಗಿದೆ. 

* **ಐರಾವತ ಡೈಮಂಡ್ ಕ್ಲಾಸ್**: ಇದು ಎಸಿ ಐಷಾರಾಮಿ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದ್ದು, ಬಿಳಿ ಲಿವರಿಯೊಂದಿಗೆ ಮಲ್ಟಿ-ಆಕ್ಸಲ್ ಸ್ಕಾನಿಯಾ ಚಾಸಿಸ್ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ೨ + ೨ ಮಲಗುವ ಆಸನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.  ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ದೂರದ ಸೇವೆಯಾಗಿತ್ತು. ಈ ಸೇವೆಯನ್ನು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಐರಾವತ ಕ್ಲಬ್ ಕ್ಲಾಸ್‌ನೊಂದಿಗೆ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.

## 'ಶಕ್ತಿ ಯೋಜನೆ' ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಉಚಿತ ಬಸ್ ಸೇವೆ
೨೦೨೩ ರ ಜೂನ್ ೨ ರಂದು ಎರಡನೇ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು *ಶಕ್ತಿ ಯೋಜನೆಯನ್ನು* ಘೋಷಿಸಿತು. ಇದು ೧೧ ಜೂನ್ ೨೦೨೩ ರಂದು ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಕರ್ನಾಟಕ ನಿವಾಸಿ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಉಚಿತ ಬಸ್ ಸೇವೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಿತು. ಫಲಾನುಭವಿಗಳು ಮೊದಲ ಮೂರು ತಿಂಗಳವರೆಗೆ ಸರ್ಕಾರ ನೀಡಿದ ಫೋಟೋ ಗುರುತು ಮತ್ತು ವಿಳಾಸ ಪುರಾವೆಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬಸ್ ಕಂಡಕ್ಟರ್‌ಗಳು ಅವರಿಗೆ ಶೂನ್ಯ ಶುಲ್ಕದ ಟಿಕೆಟ್‌ಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ನಂತರ, ಫಲಾನುಭವಿಗಳು ಸರ್ಕಾರದ ಸೇವಾ ಸಿಂಧು ವೆಬ್‌ ಸೈಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಅರ್ಜಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಮೂಲಕ ಶಕ್ತಿ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳನ್ನು (ಯೋಜನೆಯ ಹೆಸರನ್ನು ಇಡಲಾಗಿದೆ) ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. 

### ಯೋಜನೆಯ ನಿಯಮಗಳು ಮತ್ತು ಷರತ್ತುಗಳು
* ಈ ಯೋಜನೆಯು ರಾಜ್ಯದ ಎಲ್ಲಾ ನಾಲ್ಕು ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮಗಳಿಗೆ (ಕೆಎಸ್ಆರ್‌ಟಿಸಿ, ಬಿಎಂಟಿಸಿ, ಎನ್ಡಬ್ಲ್ಯೂಕೆಆರ್‌ಟಿಸಿ ಮತ್ತು ಕೆಕೆಆರ್‌ಟಿಸಿ) ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. 

* *ನಗರ ಸಾರಿಗೆ*, *ಗ್ರಾಮಂತರ ಸಾರಿಗೆ*, *ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾರಿಗೆ*, *ವಾಯುವ್ಯ ನಗರ ಸಾರಿಗೆ*, *ವಾಯುವ್ಯ ಗ್ರಾಮಂತರ ಸಾರಿಗೆ*, *ವಾಯುವ್ಯ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾರಿಗೆ*, *ಕಲ್ಯಾಣ ನಗರ ಸಾರಿಗೆ*, *ಕಲ್ಯಾಣ ಗ್ರಾಮಂತರ ಸಾರಿಗೆ*, *ಕಲ್ಯಾಣ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾರಿಗೆ*, *ಬೆಂಗಳೂರು ಸಾರಿಗೆ*, *ಸಂಪರ್ಕ* ಮತ್ತು *ಅಸ್ತ್ರ* ಸೇವೆಗಳು ಈ ಯೋಜನೆಯ ಭಾಗವಾಗಲಿವೆ.

* ರಾಜ್ಯದೊಳಗಿನ ಬಸ್ ಸೇವೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಮಹಿಳೆಯರು ಉಚಿತವಾಗಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸಬಹುದು. ಮಹಿಳೆಯರು ರಾಜ್ಯದೊಳಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದರೂ ಕರ್ನಾಟಕದ ಹೊರಗಿನ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಬಸ್ ಸೇವೆಗಳು ಯೋಜನೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಿಂದ ಹೊರಗಿರುತ್ತವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ನೆರೆಯ ಕೇರಳದ ಕಾಸರಗೋಡಿಗೆ ಅಂತರರಾಜ್ಯ ಸೇವೆಯಾದ ಉಡುಪಿ-ಕಾಸರಗೋಡು ಬಸ್ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಮಂಗಳೂರಿಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವ ಮಹಿಳೆ ಟಿಕೆಟ್ ಖರೀದಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

* ಐಷಾರಾಮಿ ಬಸ್‌ಗಳಿಗೆ (*ರಾಜಹಂಸ ಎಕ್ಸಿಕ್ಯೂಟಿವ್ ಕ್ಲಾಸ್*, *ಐರಾವತ ಕ್ಲಾಸ್*, *ಐರಾವತ ಕ್ಲಬ್ ಕ್ಲಾಸ್*, *ಪಲ್ಲಕ್ಕಿ ಕ್ಲಾಸ್*, *ಅಮೋಘವರ್ಷ ಕ್ಲಾಸ್*, *ಅಂಬಾರಿ ಕ್ಲಾಸ್*, *ಅಂಬಾರಿ ಡ್ರೀಮ್ ಕ್ಲಾಸ್*, *ಅಂಬಾರಿ ಉತ್ಸವ್ ಕ್ಲಾಸ್*, *ಕಲ್ಯಾಣ ರಥ ಕ್ಲಾಸ್*, *ಫ್ಲೈ ಬಸ್*, *ಇವಿ-ಪವರ್ ಪ್ಲಸ್ +*, *ಬೆಂಗಳೂರು ದರ್ಶಿನಿ*, *ವಜ್ರ* ಮತ್ತು *ವಾಯುವಜ್ರ* ಸೇವೆಗಳು) ಈ ಯೋಜನೆ ಅನ್ವಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

* ಕೆಎಸ್ಆರ್‌ಟಿಸಿ, ಎನ್ಡಬ್ಲ್ಯೂಕೆಆರ್‌ಟಿಸಿ ಮತ್ತು ಕೆಕೆಆರ್‌ಟಿಸಿಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮತ್ತು ಎಕ್ಸ್ಪ್ರೆಸ್ ಬಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಸೀಟುಗಳನ್ನು ಪುರುಷರಿಗೆ ಮೀಸಲಿಡಲಾಗಿದೆ. ಐಷಾರಾಮಿ, ಎಸಿ ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಜ್ಯ ಬಸ್ಸುಗಳು ಮತ್ತು ಬಿಎಂಟಿಸಿ ಬಸ್‌ಗಳಿಗೆ ಇದರಿಂದ ವಿನಾಯಿತಿ ನೀಡಲಾಗುವುದು. 

* ಮಹಿಳೆಯರು ಪ್ರಯಾಣಿಸುವ ದೂರವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಸರ್ಕಾರವು ಆರ್‌ಟಿಸಿಗಳನ್ನು ಮರುಪಾವತಿಸುತ್ತದೆ.

## ಕರ್ನಾಟಕದ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು
* ಕೆಎಸ್ಆರ್‌ಟಿಸಿ, ಬೆಂಗಳೂರು: ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
* ಎನ್ಡಬ್ಲ್ಯೂಕೆಆರ್‌ಟಿಸಿ, ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ: ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ವಾಯುವ್ಯ ಕರ್ನಾಟಕದ ಹೊರಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
* ಕೆಕೆಆರ್‌ಟಿಸಿ, ಗುಲ್ಬರ್ಗಾ: ಈಶಾನ್ಯ ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
* ಬಿಎಂಟಿಸಿ, ಬೆಂಗಳೂರು: ಬೆಂಗಳೂರು ಮಹಾನಗರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸಾರಿಗೆ ಸೇವೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.

## ನಮ್ಮ ಕಾರ್ಗೋ ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಪಾರ್ಸೆಲ್ ಸೇವೆಗಳು
*ನಮ್ಮ ಕಾರ್ಗೋ ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಪಾರ್ಸೆಲ್ ಸೇವೆಗಳನ್ನು* ೨೬ ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೨೧ ರಂದು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಕೆಎಸ್ಆರ್‌ಟಿಸಿ (ಕರ್ನಾಟಕ), ಎನ್ಡಬ್ಲ್ಯೂಕೆಆರ್‌ಟಿಸಿ ಮತ್ತು ಕೆಕೆಆರ್‌ಟಿಸಿ ಬಸ್‌ಗಳು ಪ್ರಯಾಣಿಸುವ ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಸರಕು ಮತ್ತು ಪಾರ್ಸೆಲ್ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. 

## ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ
* ಕರ್ನಾಟಕದ ಬಸ್ ಡಿಪೋಗಳ ಪಟ್ಟಿ.
* ಕರ್ನಾಟಕದ ಬಸ್ ನಿಲ್ದಾಣಗಳ ಪಟ್ಟಿ.
* ವಾಯವ್ಯ ಕರ್ನಾಟಕ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ಸಂಸ್ಥೆ.
* ಕಲ್ಯಾಣ ಕರ್ನಾಟಕ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಗುಣಮಟ್ಟ ಸುಧಾರಣೆ