open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ಕೊಂಡೆಕೋರ್ ಭಾಷೆ

**ಕೊಂಡೆಕೋರ್ ಭಾಷೆ** (ಗಡಬ, ಸಾನ್ ಗಡಬ, ಗಡಬ, ಸಾನೋ, ಕೊಂಡೇಕರ್, ಕೊಂಡ್ಕೋರ್, ಕೊಂಡೇಕೋರ್ ಗಡಬ, ಮುಧಿಲಿ ಗಡಬ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ಮಧ್ಯ ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ.  ಒಳ್ಳಾರಿ (ಇದನ್ನು ಪೊಟ್ಟಂಗಿ ಒಳ್ಳರ್ ಗಡಬ, ಒಲ್ಲರ್ ಗಡಬ, ಒಲ್ಲಾರೊ, ಹಳ್ಳರಿ, ಅಲ್ಲರ್, ಹೊಳ್ಳರ್ ಗಡ್ಬಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ) ಒಂದು ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧಿತ ವಿಧವಾಗಿದೆ.  ಇವೆರಡನ್ನು ಉಪಭಾಷೆಗಳಾಗಿ ಅಥವಾ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಭಾಷೆಗಳಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.  ಅವರು ಒರಿಸ್ಸಾದ ಕೊರಾಪುಟ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪೊಟ್ಟಂಗಿ ಮತ್ತು ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಮತ್ತು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಶ್ರೀಕಾಕುಲಂ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ.

## ಧ್ವನಿಶಾಸ್ತ್ರ 
* ಅಪರೂಪದ ಸಂಭವದೊಂದಿಗೆ ಕೆಲವು ಮೂಗಿನ ಸ್ವರಗಳಿವೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಮೂಲಗಳು 
 

ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಭಾಷೆಗಳು
ವರ್ಗ:ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾಷೆಗಳು
ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗವಿಜ್ಞಾನ

**ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗವಿಜ್ಞಾನ**ವು ಜನಸಮಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬಿರುವ ರೋಗಗಳ ಕಾರಣ, ಅವು ಹರಡುವ ಪರಿ, ಅವುಗಳ ನಿವಾರಣೋಪಾಯ, ಚಿಕಿತ್ಸಾಕ್ರಮ ಮುಂತಾದ ಜನಾರೋಗ್ಯ ಸಂಬಂಧೀ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಸಮಗ್ರವಾಗಿಯೂ ಕೂಲಂಕಷವಾಗಿಯೂ ಅಧ್ಯಯನಗೈಯುವ ವೈದ್ಯವಿಜ್ಞಾನ ವಿಭಾಗ (ಎಪಿಡೆಮಿಯಾಲಜಿ). ರೋಗಗಳು ಮರುಕಳಿಸುವ ಆವೃತ್ತಿ (ಫ್ರೀಕ್ವೆನ್ಸಿ), ವಿತರಣೆ (ಡಿಸ್ಟ್ರಿಬ್ಯೂಶನ್) ಮತ್ತು ನಿರ್ಣಾಯಕಗಳು (ಡಿಟರ್ಮಿನೆಂಟ್ಸ್) ಎಂಬ ಮೂರು ಪೂರಕ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಇದರಲ್ಲಿ ಅಭ್ಯಸಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಜನಸಂಖ್ಯಾಸಾಂದ್ರತೆ, ವಿತರಣೆ, ಸರಾಸರಿ ಆಯುರ್ನಿರೀಕ್ಷೆ ಮುಂತಾದವುಗಳ ಸಂಖ್ಯಾಕಲನೀಯ ಅಧ್ಯಯನ (ಸ್ಟ್ಯಾಟಿಸ್ಟಿಕಲ್ ಸ್ಟಡಿ) ಇಲ್ಲಿ ಅವಶ್ಯ. ಜನತೆಗೆ ಯುಕ್ತ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಹಾಯ ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಸರ್ಕಾರ ತನ್ನ ನೀತಿ ರೂಪಿಸುವಲ್ಲಿ ಈ ಅಧ್ಯಯನ ಬಲು ಉಪಯುಕ್ತ.

## ಇತಿಹಾಸ 
ಆ್ಯಡಮ್ ಮತ್ತು ಈವ್ “ನಿಷಿದ್ಧ ಫಲ” ಸೇವಿಸಲು ತೊಡಗಿದಾಗಲೇ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗವಿಜ್ಞಾನ ರೂಪುಗೊಂಡಿತೆಂಬ ಪ್ರತೀತಿ ಉಂಟು. ಅಂದರೆ ಚಿಂತನಶೀಲ ಮಾನವನ ಉಗಮದೊಂದಿಗೇ ಈ ವಿಜ್ಞಾನ ವಿಭಾಗ ಮೈದಳೆಯಿತೆಂದು ಭಾವಿಸಬಹುದು. ಮುಂದೆ 19ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಜಾನ್ ಸ್ನೋ (1813-58) ಎಂಬ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ವೈದ್ಯ ಕಾಲರಾ ಪಿಡುಗಿನ ಆಕರ ಶೋಧನೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿ ಅದನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿದಾಗ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗವಿಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಭವ್ಯ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅಸ್ತಿಭಾರ ಲಭಿಸಿತು: ಕಲುಷಿತ ಜಲ ಸೇವನೆಯೇ ಈ ಪಿಡುಗಿನ ಮೂಲ ಎಂಬುದು ಆತನ ಶೋಧನೆ (1831, 1848, 1854).

ಮುಂದೆ ಫುಪ್ಫುಸಗಳ ಕ್ಯಾನ್ಸರಿಗೂ ತಂಬಾಕು ಸೇವನೆಗೂ ಇರಬಹುದಾದ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವೈದ್ಯರು ಅನುಮಾನಿಸಿ ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಮಾಹಿತಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದರು. ಇದು ನಿಜವೆಂದು ಸಾಬೀತಾದಾಗ (1956) ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗವಿಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಒತ್ತಾಸೆ ದೊರೆಯಿತು.

## ರೋಗಗಳ ವರ್ಗೀಕರಣ 
ತರುವಾಯದ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಸಿದ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಅಧ್ಯಯನ ರೋಗಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಗಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದೆ:

# ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಜನಸಮಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವವು ಸ್ಥಳಿಕವ್ಯಾಧಿಗಳು (ಎಂಡೆಮಿಕ್)
# ಅಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ಆಗ ಈಗ ಪ್ರಕಟವಾಗುವವು ಆಕಸ್ಮಿಕ ವ್ಯಾಧಿಗಳು (ಸ್ಪೊರೇಡಿಕ್)
# ಒಟ್ಟಾಗಿ ಸಾಕಷ್ಟು ವಿಸ್ತಾರದಲ್ಲಿ ಹರಡುವ ಪಿಡುಗು (ಎಪಿಡೆಮಿಕ್)
# ಅಂತರದೇಶೀಯವಾಗಿ ವ್ಯಾಪಿಸುವಂಥ ಖಂಡಾಂತರ ಪಿಡುಗು (ಪ್ಯಾಂಡೆಮಿಕ್).

ವ್ಯಾಧಿಪ್ರಕಾರ ಯಾವುದೇ ಇರಲಿ, ಅದು ಬಡಿದಾಗ ಅದನ್ನು ನಿವಾರಿಸಲು ದ್ವಿವಿಧ ಪ್ರತಿರೋಧ ಅಗತ್ಯ: ರೋಗಗ್ರಸ್ತರ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮತ್ತು ಉಪಚಾರ, ಜೊತೆಯಲ್ಲೇ ರೋಗಮೂಲವನ್ನು ಶೋಧಿಸಿ ಅದರ ಉತ್ಪಾಟನೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
* The Health Protection Agency 
* The Collection of Biostatistics Research Archive 
* European Epidemiological Federation
* 'Epidemiology for the Uninitiated'  by D. Coggon, G. Rose, D.J.P. Barker, *British Medical Journal*
* Epidem.com  – *Epidemiology* (peer reviewed scientific journal that publishes original research on epidemiologic topics)
* 'Epidemiology'  – In: Philip S. Brachman, *Medical Microbiology* (fourth edition), US National Center for Biotechnology Information
* Monash Virtual Laboratory – Simulations of epidemic spread across a landscape
* Division of Cancer Epidemiology and Genetics, National Cancer Institute, National Institutes of Health 
* Centre for Research on the Epidemiology of Disasters A WHO collaborating centre
* People's Epidemiology Library
* Epidemiology of COVID-19 outbreak 

ವರ್ಗ:ವಿಜ್ಞಾನ
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ರಕ್ತಕಾರಿ ಹುಳು

**ರಕ್ತಕಾರಿ ಹುಳು** ಎಂಬುದು ಪ್ರಾಣಿಪ್ರಪಂಚದ ಚಪ್ಪಟೆಹುಳುಗಳು (ಪ್ಲಾಟಿಹೆಲ್ಮಿಂತಿಸ್) ವಂಶಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪರತಂತ್ರಜೀವಿ (ಬ್ಲಡ್ ಫ್ಲೂಕ್). ಈ ಹುಳುಗಳು ಮನುಷ್ಯ ಮತ್ತು ಇತರ ಕಶೇರುಕ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ರಕ್ತನಾಳಗಳಲ್ಲಿ ಪರತಂತ್ರ ಜೀವಿಗಳಾಗಿ ಇರುತ್ತವೆ. ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ರಕ್ತಕಾರಿ ಹುಳುವಿನ ಜೈವಿಕನಾಮ ಸಿಸ್ಟೊಸೋಮ ಹೆಮಟೋಬಿಯಮ್. ಇನ್ನಿತರ ಕಶೇರುಕಗಳಲ್ಲಿ ಪರತಂತ್ರ ಜೀವಿಗಳಾಗಿರುವಂಥವು ಎಂದರೆ ಸಿ. ಮ್ಯಾನ್ಸೊನಿ, ಸಿ. ನೆಸಾಲೆ, ಸಿ. ಬೊವಿಸ್ ಮುಂತಾದವು.

## ದೇಹರಚನೆ 
ಗಂಡು ಮತ್ತು ಹೆಣ್ಣುಗಳ ನಡುವೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಭಿನ್ನತೆ ಇದೆ. ಲೈಂಗಿಕ ದ್ವಿರೂಪತೆ (ಸೆಕ್ಷುಯಲ್ ಡೈಮಾರ್ಫಿಸಮ್) ಈ ಪ್ರಭೇದಗಳ ಸಾಮಾನ್ಯ ಗುಣ, ಚಿಕ್ಕ ಗಂಡು ಮತ್ತು ಹೆಣ್ಣು ಹುಳುಗಳು ಬೇರೆಬೇರೆಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಪ್ರೌಢ ಗಂಡುಹುಳು ಹೆಣ್ಣನ್ನು ಮೈಮೇಲೆ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಜೊತೆಗೂಡಿರುತ್ತದೆ. ಗಂಡು ಹುಳುವಿನ ದೇಹದ ಮೇಲೆ ತೋಡುರಚನೆ (ಗ್ರೂವ್) ಇದೆ. ಇದಕ್ಕೆ **ಕೆನಾಲಿಸ್ ಗೈನೆಕೊಫೊರಸ್** ಎಂದು ಹೆಸರು. ಈ ತೋಡು ರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣುಹುಳು ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದು ಗಂಡಿನೊಂದಿಗೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಗಂಡು ಹುಳುಗಳು ಚಿಕ್ಕದಾಗಿದ್ದರೂ ದಷ್ಟಪುಷ್ಟವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ಉದ್ದ 10-15 ಸೆಂ.ಮೀ; ಅಗಲ 1 ಮಿಮೀ. ಹೀರುತಟ್ಟೆಗಳು (ಸಕರ್ಸ್) ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬೆಳೆದಿದ್ದು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ತೆರನಾದ ಮುಳ್ಳುಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಈ ಹುಳುಗಳು ಆತಿಥೇಯ ಪ್ರಾಣಿಯ ಚರ್ಮವನ್ನು ಭೇದಿಸಿ ದೇಹದೊಳಕ್ಕೆ ನುಸುಳುತ್ತದೆ.

## ಹರಡುವ ರೀತಿ 
ಹೆಣ್ಣು ಹುಳುಗಳು ಇಟ್ಟ ಮೊಟ್ಟೆಗಳು ಮೂತ್ರದ ಮೂಲಕ ಹೊರಬರುತ್ತವೆ. ಮೊಟ್ಟೆಗಳಿಂದ ಹೊರಬಂದ ಮಿರಸಿಡಿಯಮ್ ಎಂಬ ಡಿಂಬ ಈ ಹುಳುವಿನ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಯ ಒಂದು ಹಂತ. ಈ ಡಿಂಬ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತು ಈಜುತ್ತಲಿದ್ದು, ಮಧ್ಯವರ್ತಿ ಆತಿಥೇಯ ಪ್ರಾಣಿಯಾದ ಬಸವನಹುಳುವಿನ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಕ್ರಮೇಣ ಮತ್ತಷ್ಟು ಬೆಳವಣಿಗೆ ಹೊಂದಿ ಸಿರ್‌ಕೇರಿಯ ಡಿಂಬ ಎಂಬ ರೂಪತಳೆಯುತ್ತದೆ. ಸಿರ್‌ಕೇರಿಯ ಎಂಬ ಡಿಂಬವು ಬಸವನಹುಳುವಿನ ದೇಹದಿಂದ ಹೊರಬಂದು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಈಜುತ್ತಿರುವಾಗ ಮನುಷ್ಯ ದೇಹವನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದರೆ ಅದು ಚರ್ಮವನ್ನು ಭೇದಿಸಿ ರಕ್ತನಾಳಗಳನ್ನು ಸೇರುತ್ತದೆ.

## ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳು 
ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಪರತಂತ್ರಜೀವಿಯಾದ ಸಿ. ಹೆಮಟೊಬಿಯಮ್ ಆಫ್ರಿಕ ಖಂಡದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಪ್ರೌಢಹುಳುಗಳು ರಕ್ತಮೂತ್ರ (ಹೆಮಟ್ಯೂರಿಯ) ರೋಗಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೆನಿಸುತ್ತದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಿ. ಇಂಡಿಕಮ್, ಸಿ. ಸ್ಪಿಂಡಿಯಾಲಿಸ್ ಮತ್ತು ಸಿ. ಬೋವಿಸ್ ಎಂಬ ರಕ್ತಹುಳುಗಳು ದನಗಳಲ್ಲಿ ಪರತಂತ್ರಜೀವಿಗಳಾಗಿ ಇರುತ್ತವೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
* British Department for International Development Control of Schistosomiasis
* The World Health Organisation page on Schistosomiasis
* University of Cambridge Schistosome Laboratory 
* Schistosoma parasites overview, biology, life cycle image at MetaPathogen

ವರ್ಗ:ಪರೋಪಜೀವಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಒಲ್ಲರಿ ಭಾಷೆ

**ಒಲ್ಲರಿ ಭಾಷೆ** (ಪೊಟ್ಟಂಗಿ ಒಲ್ಲರ್ ಗಡಬ, ಒಲ್ಲರ್ ಗಡಬ, ಒಲ್ಲಾರೊ, ಹಳ್ಳರಿ, ಅಲ್ಲರ್, ಹೊಳ್ಳರ್ ಗಡ್ಬಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ಮಧ್ಯ ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ. ಕೊಂಡೆಕೋರ್ (ಗಡಬ, ಸಾನ್ ಗಡಬ, ಗಡ್ಬ, ಸಾನೋ, ಕೊಂಡೇಕರ್, ಕೊಂಡ್ಕೋರ್, ಕೊಂಡೆಕೋರ್ ಗಡಬ, ಮುಧಿಲಿ ಗಡಬ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ) ಭಾಷೆಗೆ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧವಿದೆ.  ಇವೆರಡನ್ನು ಉಪಭಾಷೆಗಳಾಗಿ ಅಥವಾ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಭಾಷೆಗಳಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಒರಿಸ್ಸಾದ ಕೊರಾಪುಟ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪೊಟ್ಟಂಗಿ ಮತ್ತು ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಮತ್ತು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಶ್ರೀಕಾಕುಲಂ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ.

ಸಾತುಪತಿ ಪ್ರಸನ್ನ ಶ್ರೀಗಳು ಭಾಷೆಯೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಲು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.

## ಧ್ವನಿಶಾಸ್ತ್ರ 
* ಅಪರೂಪದ ಸಂಭವದೊಂದಿಗೆ ಕೆಲವು ಅನುನಾಸಿಕ ಸ್ವರಗಳಿವೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಭಾಷೆಗಳು
ವರ್ಗ:ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆಗಳು
ವರ್ಗ:ಕರಾವಳಿ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ಸ್
ಜೆಂಟೂ ಲಿನಕ್ಸ್

ಜೆಂಟೂ ಲಿನಕ್ಸ್(Gentoo Linux) ಗಣಕಯಂತ್ರಗಳಿಗಾಗಿರುವ ಒಂದು ಲಿನಕ್ಸ್ ವಿತರಣೆ.  ಇದು ಬಳಕೆದಾರರ ಕೆಲಸವನ್ನು ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಆಪ್ಯಾಯಮಾನವಾಗಿ ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಮಾಡುವ ತತ್ವಕ್ಕೆ ಬದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ಇದರ ಅರ್ಥ ಕನಿಷ್ಠ ವಿತರಣೆ-ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಬದಲಾವಣೆಗಳು, ನವೀಕರಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ಒಡೆಯುವಿಕೆ, ಬಳಕೆದಾರ ಸ್ನೇಹಪರತೆ.  

ಜೆಂಟೂ ಲಿನಕ್ಸ್ ಗಾಗಿಯೇ ಬರೆದಿರುವ "ಪೋರ್ಟ್ಏಜ್"(Portage) ಎಂಬ  ಪ್ಯಾಕೇಜ್ ಮ್ಯಾನೇಜರನ್ನು ಬಳಸಿ ಹಲವಾರು ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಬಹುದು, ನವೀಕರಿಸಬಹುದು ಹಾಗು ತೆಗೆಯಬಹುದು. ಜೆಂಟೂ ಲಿನಕ್ಸ್ ರೋಲಿಂಗ್ ಬಿಡುಗಡೆಯನ್ನು  ಉಪಯೊಗಿಸುತ್ತದೆ.ಅಂದರೆ ಇದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಮುಖ ಬಿಡುಗಡೆಗಳು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ನಿಯಮಿತ ಸಿಸ್ಟಮ್ ನವೀಕರಣದಿಂದ ನವೀಕರಿಸಿದ ಅಥವಾ ಹೊಸ ಜೆಂಟೂ ಲಿನಕ್ಸ್ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರಗಳನ್ನು  ಪಡೆಯಬಹುದು.

ಜೆಂಟೂ ಲಿನಕ್ಸ್ ಸಮಗ್ರ ದಸ್ತಾವೇಜನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ "ಜೆಂಟೂ ವಿಕಿ" ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಸಮುದಾಯ ವಿಕಿ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ರಕ್ತಪಿತ್ತವ್ಯಾಧಿ

thumb|ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುವ ಒಸಡು, ಸ್ಕರ್ವಿಯ ಒಂದು ರೋಗಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ. ಹಲ್ಲುಗಳ ನಡುವಿನ ತ್ರಿಕೋನಾಕಾರದ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಒಸಡುಗಳು ಕೆಂಪಾಗಿರುವುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ.
**ರಕ್ತಪಿತ್ತವ್ಯಾಧಿ**ಯು (**ಸ್ಕರ್ವಿ**) ಆರೋಗ್ಯವರ್ಧಕ ಆಹಾರದ ಸೇವನೆಯ ಕ್ರಮ ತಪ್ಪಿದಲ್ಲಿ ತಲೆದೋರುವ ರೋಗ. ಆಸ್ಕಾರ್ಬಿಕ್ ಆಮ್ಲದ (ಸಿ ಜೀವಸತ್ತ್ವ) ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಇದು ತಲೆದೋರುತ್ತದೆ. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ನೌಕಾಪಡೆಯ ಅಧಿಕಾರಿಯಾಗಿದ್ದ ಜೋಸೆಫ್ ಲಿಂಡ್ ಇದನ್ನು ಪತ್ತೆಮಾಡಿದ (1753). ಮಾನವ ದೇಹದ ಜೀವಕೋಶಗಳ ಮತ್ತು ಅಂತಃಕೋಶಗಳ ರಚನೆ ದೃಢವಾಗಿರಲು ಸಿ ಜೀವಸತ್ತ್ವ ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ತಾಜಾ ಹಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿಯೂ, ಕಬ್ಬು, ಮಾಂಸಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇದು ಹೇರಳವಾಗಿದೆ. ವಯಸ್ಕ ಮಾನವರ ದೈನಂದಿನ ಆವಶ್ಯಕತೆಯಲ್ಲಿ ಇದು ಸರಾಸರಿ 50 ಮಿಗ್ರಾಮ್ ಇರುವುದು ಅವಶ್ಯ.

ಸ್ಕರ್ವಿ ರೋಗ ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಬಲಿಯುವುದು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಿರುತ್ಸಾಹ, ಜಡತೆ, ಆಲಸಿಕೆ, ಕೈಕಾಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಲಹೀನತೆ ಈ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ರೋಗ ಉಲ್ಬಣಿಸಿದಾಗ ಒಸಡು, ಮೂಗು ಮತ್ತು ಮಾಂಸಖಂಡಗಳಲ್ಲಿಯೂ, ಮೂಳೆ ಮೇಲುಪೊರೆಯಲ್ಲಿಯೂ ರಕ್ತಸ್ರಾವ ಉಂಟಾಗಬಹುದು. ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಹ ಈ ರೋಗ ಅನೇಕರಿಗೆ ಬರುತ್ತದೆ.

ರೋಗಿಗೆ ಪ್ರತಿನಿತ್ಯವೂ ಸು. 250 ಮಿಗ್ರಾಮ್ ಸಿ ಜೀವಸತ್ತ್ವ ಕೊಡುವುದರಿಂದಲೂ ಕಿತ್ತಳೆ ಹಣ್ಣಿನ ರಸದ ಸೇವನೆಯಿಂದಲೂ ಈ ವ್ಯಾಧಿಯನ್ನು ಗುಣಪಡಿಸಬಹುದು. ಉಲ್ಬಣಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿಸಬೇಕು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ರೋಗಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಖಿರ್ವಾರ್ ಭಾಷೆ

**ಖಿರ್ವಾರ್** ( **ಖಿರ್ವಾರಾ**, **ಖೇರ್ವಾರಿ** ಅಥವಾ **ಕಲರಿ** ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ಭಾರತದ ಛತ್ತೀಸ್‌ಗಢದ ಸುರ್ಗುಜಾ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಖಾರ್ವಾರ್ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದವರು ಮಾತನಾಡುವ ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆ.  ಗ್ಲೋಟೊಲಾಗ್ ಇದನ್ನು ವರ್ಗೀಕರಿಸದ ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆ ಎಂದು ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಿದೆ. 

ಖಿರ್ವಾರ್ ಭಾರತದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಬುಡಕಟ್ಟು ಗುಂಪು ಹಾಗೂ ಗೊಂಡ್‌ ಸಮುದಾಯದ ಉಪ-ಗುಂಪಾಗಿದೆ. ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ, ಗೊಂಡರು ಮೂಲ ಭಾರತೀಯ ಬುಡಕಟ್ಟುಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಗುಂಪು. ೧೫೦೦ ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ, ಹಲವಾರು ಗೊಂಡ ರಾಜವಂಶಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಗೊಂಡ ರಾಜರು ೧೫೯೨ ರಲ್ಲಿ ಮುಸ್ಲಿಂ ಸೈನ್ಯದಿಂದ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವವರೆಗೂ ಹಿಂದೂ ರಾಜಕುಮಾರರಂತೆ ಆಳ್ವಿಕೆ ನಡೆಸಿದರು. ೧೭೦೦ ರ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಗೊಂಡರು ಮರಾಠ ರಾಜರಿಂದ ಎಲ್ಲಾ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡರು. ಮರಾಠರ ಆಳ್ವಿಕೆಯು ಮುಂದಿನ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಎಲ್ಲಾ ಗೊಂಡ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಅತಿಕ್ರಮಿಸಿತು ಮತ್ತು ಜನರು ತಮ್ಮ ಅಧಿಕಾರದಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೊರಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟರು. 

ಇಂದು, ಖಿರ್ವಾರ್ ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಗಡಿಯಲ್ಲಿರುವ ಸುರ್ಗುಜಾ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕರು ಹಿಂದಿ ಬುಡಕಟ್ಟುಗಳ ನಡುವೆ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.  ಕೆಲವರು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಭಾಷೆಯಾದ ಖಿರ್ವಾರಿ ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಹಿಂದಿ ಉಪಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಭಾಷೆಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾಷೆಗಳು
ವರ್ಗ:ಕರಾವಳಿ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ಸ್
ನಿರ್ಭಯಾ ನಿಧಿ

[thumb| [ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಹಿಳಾ ದಿನಾಚರಣೆ ಮತ್ತು ಕ್ಲಾರಾ ಜೆಟ್‌ಕಿನ್|ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಹಿಳಾ ದಿನಾಚರಣೆ 2019 ರಂದು ಲಕ್ನೋದಲ್ಲಿನ ಒನ್ ಸ್ಟಾಪ್ ಸೆಂಟರ್ (ನಿರ್ಭಯಾ ಅವರಿಂದ ಧನಸಹಾಯ) ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗಳಿಸಿತು]]
**ನಿರ್ಭಯಾ ಫಂಡ್** ತನ್ನ 2013 ರ ಯೂನಿಯನ್ ಬಜೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಘೋಷಿಸಿದ ಭಾರತೀಯ ರೂಪಾಯಿ 10 ಬಿಲಿಯನ್ ಕಾರ್ಪಸ್ ಆಗಿದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಘನತೆ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಖಾತ್ರಿಪಡಿಸುವ ಉಪಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ನಿರ್ಭಯಾ ನಿಧಿಯನ್ನು ಆಗಿನ ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವ ಪಿ. ಚಿದಂಬರಂ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ನಿರ್ಭಯಾ (ನಿರ್ಭಯ) ಎಂಬುದು 2012 ರ ದೆಹಲಿ ಸಾಮೂಹಿಕ ಅತ್ಯಾಚಾರದ ಸಂತ್ರಸ್ತರಿಗೆ ನೀಡಿದ ಹೆಸರಾಗಿದೆ. ಮಹಿಳಾ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವಾಲಯ ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ಇತರ ಸಚಿವಾಲಯಗಳು ನಿಧಿಯ ಅನ್ವಯವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಿದವು. ಹಿಂಸೆಗೆ ಒಳಗಾದ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು **ಒನ್ ಸ್ಟಾಪ್ ಸೆಂಟರ್** ತೆರೆಯುವುದು ಸೂಕ್ತವಾಗಿತ್ತು.
ನಿರ್ಭಯಾ ಫ್ರೇಮ್‌ವರ್ಕ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಚಿಸಲಾದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಅಧಿಕಾರ ಸಮಿತಿಯು ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸಚಿವಾಲಯಗಳು/ ಇಲಾಖೆಗಳು/ ಅನುಷ್ಠಾನ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಭಯ ನಿಧಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನಿಧಿಯ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳನ್ನು ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡಿ ಮತ್ತು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡುತ್ತದೆ. 

## ಇತಿಹಾಸ 
ನಿರ್ಭಯಾ ನಿಧಿಯನ್ನು ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವರು ತಮ್ಮ 2013 ರ ಬಜೆಟ್ ಭಾಷಣದಲ್ಲಿ ಘೋಷಿಸಿದರು. ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಸಬಲೀಕರಣ, ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಭದ್ರತೆಗಾಗಿ 1000 ಕೋಟಿ ರೂ ಸರ್ಕಾರದ ಕೊಡುಗೆನ್ನಾಗಿ ನಿಡಿತು.  ಈ ನಿಧಿಯನ್ನು ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವಾಲಯದ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಇಲಾಖೆಯು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.  

## ನಿಧಿಯ ಬಳಕೆ 
ಮಹಿಳೆಯರ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಈ ನಿಧಿಯನ್ನು ಬಳಸಲು ವಿವಿಧ ಸಚಿವಾಲಯಗಳು ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿವೆ. ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಕೆಲವು ಸಚಿವಾಲಯಗಳು ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಚಿವಾಲಯ, ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಹೆದ್ದಾರಿ ಸಚಿವಾಲಯ, ರೈಲ್ವೆ ಸಚಿವಾಲಯ ಮತ್ತು ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯ. ಗೃಹ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವಾಲಯ (MHA) ಲಕ್ನೋಗೆ ನಿರ್ಭಯಾ ನಿಧಿ ಯೋಜನೆಯಡಿ ಒಟ್ಟು ರೂ 194.44 ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ  ಸುರಕ್ಷಿತ ನಗರ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿದೆ. 
[left|thumb| [ರಾಯ್ಪುರ್|ರಾಯ್‌ಪುರದ *ಒನ್ ಸ್ಟಾಪ್ ಸೆಂಟರ್‌ಗೆ* 2017ರ ನಾರಿ ಶಕ್ತಿ ಪುರಸ್ಕಾರ ನೀಡಲಾಯಿತು]]
ನವೆಂಬರ್ 2013 ರಲ್ಲಿ, ನಗರಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವಾಲಯವು ನಿರ್ಭಯಾ ನಿಧಿಯ ಮೂಲಕ ಹಣಕಾಸು ಒದಗಿಸಬಹುದಾದ ಹೊಸ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲು ಮತ್ತು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲು ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಸೂಚಿಸಿತು. ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತಗೊಳಿಸಲು ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ವಿಫಲವಾದರೆ ಜವಾಹರಲಾಲ್ ನೆಹರು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಗರ ನವೀಕರಣ ಮಿಷನ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಬಸ್‌ಗಳ ಕೋಟಾಗಳನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಲಾಗುವುದೆಂದು ಸಚಿವಾಲಯ ಸೂಚನೆ ನೀಡಿತು.   

ದೇಶದಾದ್ಯಂತ "ಒನ್ ಸ್ಟೆಪ್ ಸೆಂಟರ್" ಅಥವಾ "ಸಖಿ" ಯನ್ನು ರಚಿಸಲು ಈ ನಿಧಿಯನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಹಿಂಸಾಚಾರಕ್ಕೆ ಬಲಿಯಾದ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸಹಾಯ ದೊರಕಿಸುತ್ತದೆ.   ೨೦೧೩ ರ ಶಿಫಾರಸಿನ ನಂತರ ಪ್ರತಿ ಭಾರತೀಯ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೂ ಒಂದನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸುವುದರೊಂದಿಗೆ ಒನ್ ಸ್ಟಾಪ್ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ರಾಯ್‌ಪುರದ ಒನ್ ಸ್ಟಾಪ್ ಸೆಂಟರ್ ಮತ್ತು ಲಕ್ನೋ (ಎರಡೂ ನಿರ್ಭಯಾ ದಿಂದ ಧನಸಹಾಯ ಪಡೆದಿವೆ) 2018 ಮತ್ತು 2019 ರಲ್ಲಿ ಮಹಿಳಾ ಸಬಲೀಕರಣದಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಕೆಲಸಕ್ಕಾಗಿ  ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಹಿಳಾ ದಿನದಂದು ನಾರಿ ಶಕ್ತಿ ಪುರಸ್ಕಾರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿವೆ. 

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ೨೦೨೪ ಸ್ಪರ್ಧೆಯ ಲೇಖನ
ವರ್ಗ:ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಯೋಜನೆಗಳು
ರಕ್ತನಾಳದ ಉಬ್ಬು ಗುಳ್ಳೆ (ಅಗಲುಬ್ಬು)

thumb|ಮೆದುಳಿನ ಒಂದು ಅಪಧಮನಿಯಲ್ಲಿನ ಅಗಲುಬ್ಬಿನ ನಾಳಲೇಖನ. ಚಿತ್ರದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ದೊಡ್ಡ ಉಬ್ಬೇ ಅಗಲುಬ್ಬು.
**ರಕ್ತನಾಳದ ಉಬ್ಬು ಗುಳ್ಳೆ (ಅಗಲುಬ್ಬು)** ಎಂಬುದು ಅಸಹಜವಾಗಿ ಅಗಲಕ್ಕೆ ಹಿಗ್ಗಿಕೊಂಡಿರುವ ಯಾವುದಾದರೂ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಧಮನಿಯ ಉಬ್ಬು/ಗುಳ್ಳೆಗೆ ನೀಡಲಾಗುವ ಹೆಸರು (ಅನ್ಯೂರಿಸಮ್). ನಾಳದ ಗೋಡೆಯ ಒಂದೆಡೆಯಲ್ಲಿ ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವ ಅನೇಕ ಬಗೆಯ ಪೆಟ್ಟು, ಗಾಯ, ರೋಗಗಳಿಂದ ಧಮನಿ ಹೀಗೆ ಹಿಗ್ಗುತ್ತದೆ. ಧಮನಿಗಳ ಉಬ್ಬುಗಳು ಬರಬರುತ್ತಾ ಹಿರಿದಾಗುತ್ತ, ಕೊನೆಗೆ ಒಡೆಬಿರಿದು ರಕ್ತಸ್ರಾವ ಆಗುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳಿಂದ ಮೊರೆವ ದನಿ ಹುಟ್ಟುವುದು. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಹಿರಿಹಿಗ್ಗುತ್ತ ನಾಡಿ ಬಡಿಯುತ್ತ ಒತ್ತುವುದರಿಂದಲೂ ಸವೆತಕ್ಕೆ (ಎರೋಷನ್) ಒಳಗಾಗುವುದರಿಂದ ಅವುಗಳ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಇರುವ ಕಣಜಾಲಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. ಕೆಲವು ವೇಳೆ ಹತ್ತಿರದ, ಪಕ್ಕದ ರಕ್ತನಾಳಗಳಾದ ಸಿರೆಗಳೊಂದಿಗೆ ನಾಳಗೂಡಲೂಬಹುದು. ಉಬ್ಬುಗಳ ಬಗೆಗಳ ಹೆಸರುಗಳು ಅವುಗಳ ಆಕಾರ, ಗುಣ, ಎಡೆಗಳಂತೆ ಇರುತ್ತವೆ. ರೋಗಿಯ ಹೇಳಿಕೆ, ಮೈಪರೀಕ್ಷೆ, ವಿಶೇಷ ರಕ್ತನಾಳಗಳ ಕ್ಷ-ಕಿರಣ, ಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಿಂದ ಇವು ಇರುವುದನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯುಬಹುದು. ಎಂಥ ಅಗಲುಬ್ಬು, ಎಲ್ಲಿದೆ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಲಾಗುವುದು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
* Brain aneurysm and percent packing calculator

ವರ್ಗ:ರೋಗಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಓಲಾದೇವಿ

**ಓಲಾದೇವಿಯು** ಕಾಲರಾ ದೇವತೆಯಾಗಿದ್ದು, ಬಂಗಾಳ ಪ್ರದೇಶದ (ಇಂದಿನ ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ) ಮತ್ತು ಮಾರ್ವಾರ್, ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಜನರು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ. ದೇವಿಯನ್ನು **ಓಲೈಚಂಡಿ**, **ಓಲಬೀಬಿ** ಮತ್ತು **ಬೀಬಿಮಾ** ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಆಕೆಯನ್ನು ಬಂಗಾಳದ ಹಿಂದೂಗಳು ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಮರೂ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಆಕೆಯನ್ನು ರಾಜಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಮಾ ಶೀತಲ ಎಂದು ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಕಾಲರಾ, ಜಾಂಡೀಸ್, ಅತಿಸಾರ ಮತ್ತು ಇತರ ಹೊಟ್ಟೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕಾಯಿಲೆಗಳಂತಹ ಕಾಯಿಲೆಗಳಿಂದ ತನ್ನ ಭಕ್ತರನ್ನು ರಕ್ಷಣೆ ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳನ್ನು ಓರಿ ಮಾತಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಾರ್ವಾಡಿ ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ, ಅವಳು ಯಾವುದೇ ಸ್ಥಿರ ಪ್ರತಿಮಾಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ ಆದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅವಳನ್ನು ಶೀತಲನಂತೆ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಓಲಾದೇವಿಯು ಬಂಗಾಳದಲ್ಲಿ ಜಾನಪದ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಧರ್ಮಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳ ಸಮುದಾಯಗಳಿಂದ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.

## ದೇವತೆ 
ಓಲಾದೇವಿಯು ಪುರಾಣದ ಜನಪದ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಸುರರು, ದಾನವರು ಮತ್ತು ದೈತ್ಯರ ಪೌರಾಣಿಕ ರಾಜ ಮತ್ತು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಮಾಯಾಸುರನ ಹೆಂಡತಿ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಓಲಾದೇವಿಯ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯು ಕೋಮು ರೇಖೆಗಳು ಮತ್ತು ಜಾತಿ ಅಡೆತಡೆಗಳನ್ನು ದಾಟಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ವೈದ್ಯಕೀಯ ಮತ್ತು ನೈರ್ಮಲ್ಯದಲ್ಲಿನ ಪ್ರಗತಿಯಿಂದ ಕಾಲರಾ ಏಕಾಏಕಿ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾದ ಕಾರಣ ಆಕೆಯ ಆರಾಧನೆಯ ಮಹತ್ವವು ಆಧುನಿಕ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:Pages with unreviewed translations
ವರ್ಗ:ಸಂಪ್ರದಾಯ
ವರ್ಗ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ೨೦೨೪ ಸ್ಪರ್ಧೆಯ ಲೇಖನ
ಸೀಸದ ವಿಷವೇರಿಕೆ

thumb|ಮಾನವರಲ್ಲಿ ಸೀಸದ ವಿಷವೇರಿಕೆಯ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಆವಿಷ್ಕಾರ—ದಟ್ಟ ಮೆಟಾಫ಼ಿಜ಼ಿಯಲ್ ರೇಖೆಗಳು
**ಸೀಸದ ವಿಷವೇರಿಕೆ** ಎಂದರೆ ಸೀಸಯುಕ್ತ ಪದಾರ್ಥಗಳ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಸಂಪರ್ಕದಿಂದಾಗಿ ದೇಹದ ಊತಕಗಳಲ್ಲಿ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಸೀಸ ಸಂಚಯಿಸಿ ಉಂಟಾಗುವ ಹಾನಿಕಾರಕ ಪರಿಣಾಮಗಳು (ಲೆಡ್ ಪಾಯ್ಸನಿಂಗ್, ಪ್ಲಂಬಿಸ್ಮ್). ಸೀಸದ ಜಲವಿಲೇಯ ಲವಣಗಳು ಪ್ರಬಲ ದೈಹಿಕ (ಸಿಸ್ಟೆಮಿಕ್) ವಿಷಗಳು. ಇವನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದಿರುವುದು ವಿಷವೇರಿಕೆಗೆ ಕಾರಣ.

## ಆಕರಗಳು 
ಸೀಸ ಆಧಾರಿತ ಬಣ್ಣಗಳು ಮತ್ತು ಸೀಸದ ಕೊಳವೆ ಮೂಲಕ ಬರುವ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ವಿಷವೇರಿಕೆಗೆ ಕಾರಣೀಭೂತವಾಗುವ ಸೀಸದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಆಕರಗಳು. ಬಣ್ಣದ ಆಟಿಕೆಗಳನ್ನೂ ಮತ್ತಿತರ ವಸ್ತುಗಳನ್ನೂ ಬಾಯಿಗೆ ಹಾಕುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಇರುವುದರಿಂದ ಮೊದಲನೆಯ ಆಕರ ಅವರಿಗೆ ಬಲು ಅಪಾಯಕಾರಿ. ಕೆಲವು ಉದ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಸೀಸಯುಕ್ತ ಘನ, ದೂಳು ಅಥವಾ ಧೂಮಭರಿತ ಪರಿಸರ ಇರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚು (ಉದಾ: ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಮ್, ಸ್ಫುಟೀಕರಣ, ಮುದ್ರಣ, ಬಣ್ಣ ಮತ್ತು ವರ್ಣದ್ರವ್ಯ, ಸಂಗ್ರಹ ಬ್ಯಾಟರಿ). ಎಂದೇ, ಈ ಉದ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿಯ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗೆ ಅಪಾಯವಿದೆ. ಸೀಸ ಆಧಾರಿತ ಕೀಟನಾಶಕಗಳನ್ನು ಸಿಂಪಡಿಸುವ ರೈತರಿಗೂ ಮತ್ತು ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುವವರಿಗೂ ಅಪಾಯಕಾರಿ. ಟೆಟ್ರಈಥೈಲ್ ಸೀಸಯುಕ್ತ ಇಂಧನ ಉಪಯೋಗಿಸುವ ವಾಹನಗಳು ಉಗುಳುವ ಧೂಮವೂ ಸೀಸದ ಅಪಾಯಕಾರೀ ಆಕರಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದು.

## ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳು 
ಇತರ ಅಂಶಗಳು ಸಮವಿದ್ದಾಗಲೂ ಸೀಸದ ವಿಷವೇರಿಕೆಗೆ ಈಡಾಗುವ ಸಂಭವನೀಯತೆಗೆ ಹಾಗೂ ಈಡಾದವರು ತೋರುವ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ವ್ಯಕ್ತಿಭಿನ್ನತೆಗಳಿವೆ. ವಿಷವೇರಿಕೆಯ ಪರಿಣಾಮಗಳು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಬಹುದು; ದೀರ್ಘಕಾಲ ಒಡ್ಡುವಿಕೆಯಿಂದಾಗಿ (ಕ್ರಾನಿಕ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪೋಶರ್) ಥಟ್ಟನೆ ಆಗಲೂಬಹುದು. ಈ ವಿಷ ಸಮಗ್ರ ದೇಹಕ್ಕೆ, ವಿಶೇಷತಃ ನರವ್ಯೂಹ, ಜೀರ್ಣನಾಳ ಮತ್ತು ರಕ್ತಕಣ ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಊತಕಗಳಿಗೆ ಬಾಧೆಯುಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಮುಖದ ಕಾಂತಿಹೀನತೆ, ಚಂಚಲ ಮನೋವೃತ್ತಿ, ಸಿಡುಕು ಸ್ವಭಾವ ಬಾಧಿತರ ಆರಂಭಿಕ ಲಕ್ಷಣಗಳು. ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ತ ಪಚನ, ಅಗ್ನಿಮಾಂದ್ಯ, ತೀವ್ರ ಉದರಬೇನೆ, ಉದರಸ್ನಾಯುಗಳ ಸೆಳವು (ಲೆಡ್ ಕಾಲಿಕ್) ಮತ್ತು ಮಲಬದ್ಧತೆ ತೀವ್ರಬಾಧೆಯ ಮೊದಲನೆಯ ಹಂತದ ಚಿಹ್ನೆಗಳು. ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಒಸಡಿನ ಬುಡದಲ್ಲಿ ಕಪ್ಪು ರೇಖೆ (ಲೆಡ್ ಲೈನ್) ಮತ್ತು ರಕ್ತಹೀನತೆ ಗೋಚರಿಸಲೂಬಹುದು. ತಲೆನೋವು, ತಲೆಸುತ್ತು, ಗೊಂದಲಮಯ ಮನಃಸ್ಥಿತಿ, ದೃಷ್ಟಿ ಸಮಸ್ಯೆ ಎರಡನೆಯ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ. ಅಧಿಕ ಪ್ರಮಾಣದ ಒಡ್ಡುವಿಕೆಯಿಂದ ಪರಿಧೀಯ ನರಗಳು ಬಾಧಿತವಾಗಿ ನಿಶ್ಚೇಷ್ಟತೆಗೆ (ಲೆಡ್ ಪಾಲ್ಸಿ) ಅಥವಾ ಮಿದುಳಿಗೆ ಗಾಸಿಯಾಗಿ ಸಾವಿಗೀಡಾಗುವ ಸಂಭವವೂ ಇದೆ. ಮಕ್ಕಳ ಮಿದುಳಿಗೆ ಹಾನಿಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚು. ತತ್ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಕುರುಡು ಅಥವಾ ಕಿವುಡಾಗುವ, ಸಾವಿನಲ್ಲಿ ಪರ್ಯವಸಾನವಾಗುವ ಸೆಳವು ಅಥವಾ ಪ್ರಜ್ಞಾಹೀನತೆ ಉಂಟಾಗುವ ಸಂಭವವಿದೆ.

## ಚಿಕಿತ್ಸೆ 
ವಿಷವೇರಿಕೆಯ ಆರಂಭಿಕ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಯುಕ್ತ ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಿ ವಿಷಭರಿತ ಊತಕಗಳನ್ನು ಕ್ರಮೇಣ ಹೊರತೆಗೆಯಬಹುದು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
* 
* 

*  Peer-reviewed profile that characterizes the toxicology and health effects information, identifies and reviews the key literature that describes lead's toxicological properties.
* 
* 
* 
* 
* 

ವರ್ಗ:ರೋಗಗಳು
ವರ್ಗ:ವೈದ್ಯಕೀಯ
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಪಾಂಡಿ

**ಪಾಂಡಿ** ಅಥವಾ **ನೊಂಡಿ** ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ **ಪಾಂಡಿ**, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಭಾರತದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ( ತಮಿಳುನಾಡು ), ಶ್ರೀಲಂಕಾದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯರನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಕೆಲವು ಇತರ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಆಡುವ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹಾಪ್‌ಸ್ಕಾಚ್ (ಕಲ್ಲನ್ನು ಬಿಸಾಡಿ ಜಿಗಿಯುವ)  ಆಟವಾಗಿದೆ.   ಆಟವನ್ನು ಸಮಯ ಕಳೆಯಲು ಮಾತ್ರ ಆಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಗಂಭೀರ ನಿಯಮಗಳು ಅಥವಾ ನಿಬಂಧನೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವುದಿಲ್ಲ.  ಇದನ್ನು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ತೊಕ್ಕುಡು ಬಿಲ್ಲ ಅಥವಾ *ತಂಗಿಡಿ ಬಿಲ್ಲ* ಎಂದೂ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ *ಕುಂಟೆ ಬಿಲ್ಲೆ* ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ  

## ಇತಿಹಾಸ 
ಇದು ಜಾನಪದ ಆಟಗಳ ಭಾಗವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಆಟದ ಮೂಲ ಮತ್ತು ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ನಿಖರವಾದ ಸಮಯ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇದು ಪ್ರಾಚೀನ ತಮಿಳು ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವಂತೆ ಕೆಲವು ಶತಮಾನಗಳಿಂದಲೂ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ನಾವು ಇದನ್ನು ನೋಂಡಿ (ನೊಂದಿ) ಎಂದು ಉಚ್ಚರಿಸಬಹುದು.

## ಆಟಕ್ಕೆ ಅನ್ವಯಿಸುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ 
ಯಾವುದೇ ಸಮತಟ್ಟಾದ ನೆಲದ ಮೆಲೆ, ಅಗ್ಗು ತಗ್ಗುಗಳಿಲ್ಲದ  (ಇದು ಆಟಗಾರನಿಗೆ ಸಂಭಾವ್ಯವಾಗಿ ಹಾನಿಯುಂಟುಮಾಡಬಹುದು) ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಆಟದ ಕ್ಷೇತ್ರವಾಗಿ ಬಳಸಬಹುದು. ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ಸುಡು ಬಿಸಿಲಿಗಿಂತ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ, ಸಂಜೆ ಹೊತ್ತು ಇದನ್ನು ಆಡುತ್ತಾರೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಆಡುವ ಪ್ರದೇಶ ತೇವವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಆಡಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಇದರಿಂದ ಆಟಗಾರರಿಗೆ ಸಂಭಾವ್ಯ ಗಾಯವನ್ನು ಉಂಟಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳಿವೆ. ಈ ಆಟದಲ್ಲಿ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿರುವವರಿಗೆ ಇದು ಅಡ್ಡಿಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಕಲ್ಲಿನ ತುಂಡು, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ಕಲ್ಲುಮಣ್ಣು ಬಳಸಿ ಆಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

## ನಿಯಮಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಕೋರಿಂಗ್ 
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ, ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಸಂಪರ್ಕಗೊಂಡಿರುವ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಗಳ ಸರಣಿಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಮೊದಲ ಮೂರು ಪೆಟ್ಟಿಗೆಗಳು ಒಂದೇ ಆಗಿರುವ ಎರಡು ಸಂಪರ್ಕಿತ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಗಳು ಮತ್ತು ಒಂದು ಏಕೈಕ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯೊಂದಿಗೆ ಗೆರೆಯನ್ನು ಬಿಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೊನೆಯ ಎರಡು ಪೆಟ್ಟಿಗೆಗಳನ್ನು ಇದರೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪೆಟ್ಟಿಗೆಗಳು ಒಂದರ ಮೇಲೊಂದರಂತೆ ಜೋಡಿಸಲಾದ ಮೂರು ಪೆಟ್ಟಿಗೆಗಳ ಸರಣಿಯಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ (ಮೆಲಿನ ಭಾಗ), ಇದು ಎರಡು ಪೆಟ್ಟಿಗೆಗಳ ಮೇಲೆ ಜೋಡಿಸಲಾದ ಒಂದು ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯ (ಮಧ್ಯ ವಿಭಾಗ) ಮೇಲೆ ಜೋಡಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಎರಡು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಗಳು (ಕೆಳಗಿನ ಭಾಗ). ಗಡಿಗಳನ್ನು ಮುಟ್ಟದೆ ಕಣ್ಣು ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡು ಜಿಗಿಯುವ ಮತ್ತು ನಡೆಯುವ ಮೂಲಕ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪೆಟ್ಟಿಗೆಗಳ ಮೂಲಕ ಹಾದುಹೋಗುವ ವ್ಯಕ್ತಿ ವಿಜೇತ. ಅಂತಿಮ ವಿಜೇತರಾಗಲು ಆಟಗಾರನು ಹಾದುಹೋಗಬೇಕಾದ ವಿವಿಧ ಹಂತಗಳಿವೆ.

ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 4 ಆಟಗಾರರವರೆಗಿನ ಆಟಗಾರರ ಗುಂಪು (ಆದರೂ ಎಷ್ಟೆ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಆಟಗಾರರೂ ಭಾಗಿಯಾಗಿರಬಹುದು)  ಮೊದಲ ಆಟಗಾರನು ಮೂಲೆಗಳನ್ನು ಮುಟ್ಟದೆ 1 ನೇ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲನ್ನು ಎಸೆಯುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಮೊದಲ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯನ್ನು ಮುಟ್ಟದೆಯೇ ಪ್ರಾರಂಭದ ಸಾಲಿನಿಂದ ಬಾಕ್ಸ್ 2 ಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಜಿಗಿಯಬೇಕು. ಪ್ರತಿ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಹಿಮ್ಮುಖವಾಗಿ ಪುನರಾವರ್ತಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಯಾವುದೇ ಎಡವಟ್ಟುಗಳಿಲ್ಲದೆ ಈ ಹಂತವನ್ನು ಮಾಡುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಮುಂದಿನ ಬಾಕ್ಸ್‌ಗೆ ಅರ್ಹನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ.  ಅವನು ಎಲ್ಲಾ ಎಂಟು ಪೆಟ್ಟಿಗೆಗಳನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವವರೆಗೂ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ತನ್ನ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯ ಅಂಚುಗಳನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದರೆ ಅಥವಾ ಅವನು ಎಸೆಯಬೇಕಾದ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಇತರ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲನ್ನು ಎಸೆದರೆ ಅವನ ಸರದಿ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ. ವಿಜೇತರು ಹೊರಹೊಮ್ಮುವವರೆಗೆ ಆಟಗಾರರು ತಿರುವು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಇತರ ಆಟಗಾರರು ಸರದಿಯನ್ನು ಪಡೆಯದೆ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಗೆಲ್ಲುವ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.

## ಅಲ್ಟಿಮೇಟ್ ಪಾಂಡಿ 
ಇದು ಪಾಂಡಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಕಠಿಣ ಹಂತವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಅನುಭವಿ ಆಟಗಾರರು ಮಾತ್ರ ಆಡುತ್ತಾರೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಆಟಗಾರನು  ತನ್ನ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಿ ಅಥವಾ ಕುರುಡನಾಗಿ ಬಾಕ್ಸ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ ಜಿಗಿಯಬೇಕಾಗಿರುತ್ತದೆ.

## ಮನರಂಜನೆ 
ಈ ಕ್ರೀಡೆಯನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಸಮಯ ಕಳೆಯಲು ಆಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಕ್ರೀಡೆಯು ಈಗ ತನ್ನ ಹೊಳಪನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಮಕ್ಕಳು ವಿಡಿಯೋ ಗೇಮ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ರಿಕೆಟ್‌ನಂತಹ ಇತರ ಬೀದಿ ಆಟಗಳನ್ನು ಆಡುವಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದ್ದಾರೆ. 

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿ 
ವರ್ಗ:ಆಟಗಳು  
ವರ್ಗ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ_ಮತ್ತು_ಜಾನಪದ_೨೦೨೪_ಸ್ಪರ್ಧೆಯ_ಲೇಖನ
ರೆಪ್ಪೆ ಸುರೂಪಿಕೆ

thumb|ರೆಪ್ಪೆಯ ಮೇಲ್ಭಾಗದ ಬ್ಲೆಫರೊಪ್ಲಾಸ್ಟಿ. ನೀಲಿ ಶಾಯಿಯಿಂದ ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯಾ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ರೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ. ರೋಗಿಯ ಕಣ್ಣುರೆಪ್ಪೆಯ ಮೇಲ್ಭಾಗದ ಒಂದು ದೋಷವನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಲು ಛೇದನವನ್ನು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.
**ರೆಪ್ಪೆ ಸುರೂಪಿಕೆ** (**ಬ್ಲೆಫರೊಪ್ಲಾಸ್ಟಿ**) ಎಂದರೆ ಕಣ್ಣುರೆಪ್ಪೆಗಳ ದೋಷಗಳು, ಕುರೂಪತೆಗಳು, ವಿಕಾರಗಳನ್ನು ಸರಿಮಾಡುವ; ಮತ್ತು ಮುಖದ ಕಣ್ಣು ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಸುಂದರವಾಗಿ ಮಾರ್ಪಡಿಸುವ ಪ್ಲ್ಯಾಸ್ಟಿಕ್ ಸರ್ಜರಿ ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯೆ.

ಮಾನವನ ಕಣ್ಣುಗಳು ಮುಖ ತೋರಿಸುವ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಬಹು ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರವನ್ನಾಡುತ್ತದೆ. ಕಣ್ಣ ರೆಪ್ಪೆಗಳು ದೇಹದಲ್ಲಿಯೇ ತುಂಬ ತೆಳುವಾದ ಚರ್ಮವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಅದರಲ್ಲಿನ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕಶಕ್ತಿಯ ಎಲಾಸ್ಟಿನ್ ತುಂಬ ಕಡಿಮೆ. ನಿಮಿಷಕ್ಕೆ 6 ರಿಂದ 12 ಬಾರಿ ಬಡಿಯುವ ರೆಪ್ಪೆಗಳು ಸದಾ ಕಾರ್ಯನಿರತ. ಅದರ ಮೇಲೆ ಕಣ್ಣೊರೆಸುವುದು, ಸೂರ್ಯನ ಪ್ರಭಾವ, ರಾತ್ರಿ ನಿದ್ದೆಗೆಡುವುದು, ಧೂಮಪಾನ, ಮದ್ಯಪಾನ ಮತ್ತು ಧೂಳು ತಮ್ಮ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರುತ್ತವೆ. ವಯಸ್ಸಾದಂತೆ ಕಣ್ಣುಗಳಿಗೆ ಆಧಾರ ನೀಡುವ ರಚನೆಗಳು ದುರ್ಬಲಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಅದರಿಂದಾಗಿ ರೆಪ್ಪೆಗಳು ಇಳಿಬಿದ್ದು ಮಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತದೆ. ಕಣ್ಣಿನ ಕೆಳಗೆ ರೆಪ್ಪೆ ಇಳಿಬಿದ್ದು ಚೀಲದಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಯೌವನದ ಅಗಲ ಕಣ್ಣುಗಳು ಸುಸ್ತಾದ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಚೀಲದ ಮಡಿಕೆಯಂತಿರುವ ರೆಪ್ಪೆಗಳಿಗೆ ಕಾರಣ ಹುಡುಕಿ ಅದರ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಕೈಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಎಲ್ಲ ಬಗೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಮಣಿಯದೆ ಉಳಿದರೆ, ರೆಪ್ಪೆ ಸುರೂಪಿಕೆಯನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು. ಅಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ಚರ್ಮದ ಮಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಕೊಬ್ಬಿನ ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಿ, ಸಡಿಲಗೊಂಡ ಸ್ನಾಯುಗಳ ಭಾಗವನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿ ಬಿಗಿಮಾಡಬೇಕು. ಇದರ ಫಲವಾಗಿ ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಯೌವನದ ಹೊಳಪು ಪುನಃ ಗೋಚರಿಸುವುದು. ಈ ಬಗೆಯ ಸುರೂಪಿಕಾ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ವೃದ್ಧಾಪ್ಯದ ಮೊದಲೇ ಕೈಕೊಳ್ಳುವುದು ಉತ್ತಮ.

ಆದರೂ ಈ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಕಣ್ಣ ಸುತ್ತ ಇರುವ ಸುಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೋಗಲಾಡಿಸದು. ಅಲ್ಲದೆ ಕಣ್ಣ ಸುತ್ತ ಇರುವ ಕಪ್ಪು ವೃತ್ತಗಳನ್ನು ಕಳೆಯದು. ಅಲ್ಲದೆ ಅದು ಕೆನ್ನೆ ಮೇಲೆ ಕಣ್ಣ ಕೆಳಗಿರುವ ಚೀಲಗಳನ್ನು ಕಳೆಯದು. ಇಲ್ಲಿ ಕೈಕೊಳ್ಳುವ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ ಕಣ್ಣು ಎತ್ತುವುದೆಂದರೂ ಅಲ್ಲಿ ಎತ್ತುವುದೇನೂ ಇಲ್ಲ. ಕೇವಲ ಅಲ್ಲಿನ ಊತಕವನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದು. ಅಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಗೊಂಡ ಕೊಬ್ಬು, ಸುಕ್ಕುಗಟ್ಟುವ ಚರ್ಮವನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿ ಟ್ರಿಂ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿನ ಪ್ರದೇಶವೆಲ್ಲವನ್ನು ನಯ (ಸ್ಮೂತ್) ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯೆ ತುಂಬ ನಾಜೂಕಾದುದು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಲೇಸರ್‌ನಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹವಾದ ಕೊಬ್ಬನ್ನು ಕರಗಿಸಬಹುದು. ರೆಪ್ಪೆ ಸುರೂಪಿಕೆಯನ್ನು ಕೂಕುಪರೆಯ ಮೂಲಕವೂ ಕೈಕೊಳ್ಳಬಹುದು.

ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ. ಅಮೇರಿಕದಲ್ಲಿ ೨೦೧೪ರಲ್ಲಿ ಸರಿಸುಮಾರು 85% ರೆಪ್ಪೆ ಸುರೂಪಿಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಯುಕೆಯಲ್ಲಿ 88% ರೆಪ್ಪೆ ಸುರೂಪಿಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಮಹಿಳೆಯರ ಮೇಲೆ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಯಿತು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ರೇನಾಡ್ ರೋಗ

thumb|ಆಘಾತದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ರೇನಾಡ್ ರೋಗವಿರುವ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಕೈ.
**ರೇನಾಡ್ ರೋಗ**ವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೈಬೆರಳುಗಳಿಗೆ ತಗಲುವ ರೋಗ (ರೇನಾಡ್ಸ್ ಡಿಸೀಸ್). ಮೊದಲಿಗೆ ರೇನಾಡ್ ಎಂಬ ವೈದ್ಯ ಇದನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡನಾದ್ದರಿಂದ ಈ ಹೆಸರು. ಶೀತ ವಾತಾವರಣದಿಂದಾಗಿ ಕೈಬೆರಳುಗಳ ಚರ್ಮದ ಬಣ್ಣ ಮಂಕಾಗಿ ಕ್ರಮೇಣ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ತಿರುಗುತ್ತದೆ. ಕಾಲುಬೆರಳುಗಳಿಗೆ ತಗಲುವುದಾದರೂ ಅದು ಬಲು ವಿರಳ. ಮಾನಸಿಕ ಉದ್ವೇಗಗಳಿಂದಲೂ ರೋಗ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದುಂಟು. ಹೆಬ್ಬೆಟ್ಟಿಗೆ ರೋಗ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತಗಲದಿದ್ದರೂ ಹಸ್ತಕ್ಕೆ ಹರಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.

ಈ ರೋಗದ ಸನ್ನಿವೇಶದಲ್ಲಿ ಕೈಬೆರಳುಗಳಲ್ಲಿಯ ರಕ್ತನಾಳಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು (ಸಂಕೋಚನ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಕೋಚನ) ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತವೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ಕಾರಣ ತಿಳಿದಿಲ್ಲವಾದರೂ ಅನುವೇದನ ನರಗಳು (ಸಿಂಪೆತಟಿಕ್ ನರ್ವ್ಸ್) ಬಲು ಚುರುಕಾಗಿರುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಇಂಥ ರೋಗಸ್ಥಿತಿ ವಂಶಪಾರಂಪರ್ಯವಾಗಿ ಬಂದಿರುವಂಥ ಸಂದರ್ಭಗಳೂ ಉಂಟು. ರೋಗ ಶಮನವಾಗುವ ಸನ್ನಿವೇಶದಲ್ಲಿ ನೀಲಿಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿದ ಬೆರಳುಗಳು ಕ್ರಮೇಣ ಬುಡದಿಂದ ಕೆಂಪುಬಣ್ಣ ತಳೆದು ಮೊದಲಿನ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಮರಳುತ್ತವೆ. ಈ ರೋಗಪೀಡಿತನಾದವನ ಕೈಬೆರಳುಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಂಚಮಟ್ಟಿಗೆ ಊತ, ಆ ಭಾಗದ ಸ್ಥಳೀಯ ಅರಿವಳಿಕಾ ಸ್ಥಿತಿ ಹಾಗೂ ನಾಡಿಬಡಿತಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.

ರೇನಾಡ್ ರೋಗದ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕ್ರಮೇಣ ತಂತಾನೇ ಕೊನೆಗಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಾದರೂ ಉಷ್ಣತೆ ಕೊಂಚಮಟ್ಟಿಗೆ ಅಧಿಕವಾಗಿರುವ ಕೊಠಡಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಮಾಡುವುದರಿಂದಲೊ ಕೈಕಾಲುಗಳನ್ನು ಬಿಸಿ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಅದ್ದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದಲೊ ಕ್ರಮೇಣ ಶಮನಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಈ ರೋಗದ ಸಲುವಾಗಿ ನರ, ರಕ್ತನಾಳಗಳಲ್ಲಿ ಜಡತ್ವ, ಆಯಾ ಅಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಕಾವೇರುವಿಕೆ ಮುಂತಾದ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಇಂಥ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ದೇಹದಲ್ಲಿನ ಕೊಬ್ಬಿನ ಸಿಂಬೆಗಳು (ಫ್ಯಾಟ್ ಪ್ಯಾಡ್ಸ್) ನಾಶಗೊಂಡು ಕೊನೆಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಶಿಸಿಹೊಗಲೂಬಹುದು. ಬೆರಳುಗಳ ಚರ್ಮ ಹಾಗೂ ತುದಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾಂಗ್ರೀನ್ ಹುಣ್ಣುಗಳೇರ್ಪಡಬಹದು. ಉಷ್ಣವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ರೋಗಿಯನ್ನು ಇಟ್ಟಿರುವುದರಿಂದ ಈ ಹುಣ್ಣುಗಳು ಒಣಗಿಹೋಗುತ್ತವೆ. ರೇನಾಡ್ ರೋಗ ಬರಿಸುವಂಥ ವಿದ್ಯಮಾನ (ರೇನಾಡ್ಸ್ ಫಿನಾಮಿನನ್) ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದೋ ಎರಡೋ ಕೈಬೆರಳುಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಇರುವುದಾದರೂ ಎರಡೂ ಕೈಗಳ ಬೆರಳುಗಳಲ್ಲೂ ಸಮಾಂಗೀಯವಾಗಿ (ಸಿಮಟ್ರಿಕಲ್) ಬರುವುದುಂಟು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
* What Is Raynaud's Disease at National Heart, Lung, and Blood Institute
* Questions and Answers about Raynaud's Phenomenon at National Institutes of Health
* 

ವರ್ಗ:ರೋಗಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಮೂಲ-ದಕ್ಷಿಣ ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆ

**ಮೂಲ-ದಕ್ಷಿಣ ದ್ರಾವಿಡವು** ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳೀಯವಾದ ದಕ್ಷಿಣ ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆಗಳ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪೂರ್ವಜರ ಭಾಷಾ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದೆ.   ಇದರ ಸಂತತಿಯಲ್ಲಿ ತಮಿಳು, ಕನ್ನಡ, ಮಲಯಾಳಂ, ತುಳು, ಬಡಗ, ಕೊಡವ, ಇರುಳ, ಕೋಟ ಮತ್ತು ತೋಡ ಸೇರಿವೆ.   ಇದು ಮೂಲ-ಉತ್ತರ ದ್ರಾವಿಡ, ಮೂಲ-ಮಧ್ಯ ದ್ರಾವಿಡ ಮತ್ತು ಮೂಲ-ದಕ್ಷಿಣ ದ್ರಾವಿಡ ಎಂದು ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ, ಆದಾಗ್ಯೂ ವೈವಿಧ್ಯೀಕರಣದ ಕ್ರಮವು ಇನ್ನೂ ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿದೆ. 

ಹೆಚ್ಚು ಮಾತನಾಡುವವರನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆಗಳು (ಭಾಷಿಕರ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಅವರೋಹಣ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ) ತೆಲುಗು, ತಮಿಳು, ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಮಲಯಾಳಂ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಸುದೀರ್ಘ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಕಡಿಮೆ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಭಾಷೆಗಳು ತುಳು ಮತ್ತು ಕೊಡವ.  ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆಗಳ ಆರಂಭಿಕ ಇತಿಹಾಸದ ಜ್ಞಾನವು ಸೀಮಿತವಾಗಿದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಭಾಷೆಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾಷೆಗಳು
ವರ್ಗ:ಕರಾವಳಿ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ಸ್
ಕಂಗಿನಾ

thumb|300x300px| ಒಳಗೆ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿರುವ ದ್ರಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ತೆಗೆಯಲು ಕಾಗದದ-ಲೇಪಿತ *ಕಂಗಿನಾವನ್ನು* ತೆರೆಯಲಾಗಿದೆ
***ಕಂಗಿನಾ***  ( Dari      , )  ತಾಜಾ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು, ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ದ್ರಾಕ್ಷಿಯನ್ನು, ಗಾಳಿಯಾಡದ ಡಿಸ್ಕ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ( *ಕಾಂಗಿನಾ* ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ಮಣ್ಣು ಮತ್ತು ಒಣಹುಲ್ಲಿನಿಂದ ರಚಿಸುವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಆಫ್ಘನ್ ತಂತ್ರವಾಗಿದೆ. ಈ ಶತಮಾನಗಳ-ಹಳೆಯ ತಂತ್ರವು ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿದೆ.ತಾಜಾ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ದೂರಸ್ಥ ಸಮುದಾಯಗಳು ಇದನ್ನು ಚಳಿಗಾಲದ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಕಂಗಿನಾ-ಸಂರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ತಾಜಾ ದ್ರಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ದ್ರಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ಮತ್ತು ಸಾಗಿಸಲು ಕಂಗಿನಾವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.

ಆಧುನಿಕ ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿ ಕಂಗಿನಾವನ್ನು ಬಳಸಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ದ್ರಾಕ್ಷಿಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದಪ್ಪ-ಚರ್ಮದ ತೈಫಿ ಅಥವಾ ಕಿಶ್ಮಿಶಿ ಪ್ರಭೇದಗಳಾಗಿವೆ, ಇವುಗಳನ್ನು ಋತುವಿನ ನಂತರ ಕೊಯ್ಲು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಇದು ಆರು ತಿಂಗಳವರೆಗೆ ಮಣ್ಣಿನ ಪಾತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ತಾಜಾವಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.
thumb|*ಕಂಗಿನಾ* ತೆರೆಯುತ್ತಿರುವ ವಿಡಿಯೋ
ಈ ವಿಧಾನವು ನಿಷ್ಕ್ರಿಯ ನಿಯಂತ್ರಿತ-ವಾತಾವರಣದ ಶೇಖರಣೆಯ ಒಂದು ರೂಪವಾಗಿದೆ, ಇದು ಜೇಡಿಮಣ್ಣಿನಿಂದ ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿರುವ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚುವ ಮೂಲಕ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ, ಗಾಳಿ, ತೇವಾಂಶ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಗಳ ಹರಿವನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸುತ್ತದೆ.

ಡಿಸ್ಕ್ ಅನ್ನುಎರಡು ಬೌಲ್-ಆಕಾರದ ತುಂಡುಗಳಿಂದ ರಚಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇವುಗಳನ್ನು ಕೆಸರು ಮತ್ತು ಒಣಹುಲ್ಲಿನಿಂದ ಕೆತ್ತಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು  ತುಂಬುವ ಮೊದಲು ಬಿಸಿಲಿನಲ್ಲಿ ಬೇಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ನೇರ ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕಿನಿಂದ ದೂರವಿರುವ ಅವುಗಳನ್ನು ಶುಷ್ಕ ಮತ್ತು ತಂಪಾಗಿ ಇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಜೇಡಿಮಣ್ಣಿನ ತಡೆಗೋಡೆಯ ಮೂಲಕ ಕ್ರಮೇಣವಾಗಿ ಅನಿಲವನ್ನ ಪ್ರವೇಶಿಸುವುದರಿಂದ ಆಮ್ಲಜನಕವು ಕಂಟೇನರ್‌ಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ, ದ್ರಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಜೀವಂತವಾಗಿರಿಸುತ್ತದೆ. ಪ್ಯಾಕೇಜ್‌ನೊಳಗೆ ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್‌ನ ಎತ್ತರದ ಸಾಂದ್ರತೆಯು ದ್ರಾಕ್ಷಿಯ ಚಯಾಪಚಯವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಂಧಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಶಿಲೀಂಧ್ರದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ. ಇದು ದ್ರಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಒಣಗಿಸುವುದನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ,ಮಣ್ಣು ದ್ರವವನ್ನು ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಇದು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಮತ್ತು ಶಿಲೀಂಧ್ರಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ.

ಕೆಸರು ಮತ್ತು ಒಣಹುಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ದ್ರಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು 12 ನೇ ಶತಮಾನದಷ್ಟು ಹಿಂದೆಯೇ ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿದೆ: ತನ್ನ ಬುಕ್ ಆಫ್ ಅಗ್ರಿಕಲ್ಚರ್‌ನಲ್ಲಿ, ಸೆವಿಲ್ಲನ್ ಕೃಷಿಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಇಬ್ನ್ ಅಲ್-ಅವ್ವಾಮ್ ದ್ರಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಮಣ್ಣಿನಿಂದ ಮುಚ್ಚಿದ ಗಾಜಿನ ಪಾತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ "ಕೌಪಾಟ್ ಬೌಲ್‌ಗಳಲ್ಲಿ" ಒಣಹುಲ್ಲಿನೊಂದಿಗೆ ಲೇಯರಿಂಗ್ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಆಂಡಲೂಸಿಯಾದಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸುವ ಒಂದು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ತಂತ್ರವೆಂದು ಗಮನಿಸಿದರು.

ಕಂಗಿನಾವು ಅಗ್ಗದ, ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿ ಮತ್ತು ತಾಜಾ ಹಣ್ಣುಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಪಾತ್ರೆಗಳಾಗಿವೆ. 2023 ರ ಅಧ್ಯಯನವು ಕಂಗಿನಾ ಮತ್ತು ಪಾಲಿಸ್ಟೈರೀನ್ ಫೋಮ್ ಬಾಕ್ಸ್‌ಗಳು ದ್ರಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಲು ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಪಾತ್ರೆಗಳಾಗಿವೆ ಎಂದು ಕಂಡುಹಿಡಿದಿದೆ. 

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಕಾವೂರು ಶ್ರೀ ಮಹಾಲಿಂಗೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನ

ಶ್ರೀ ಮಹಾಲಿಂಗೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಕಾವೂರು
ಶ್ರೀ ಮಹಾಲಿಂಗೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಕಾವೂರು''' ಭಾರತದ ಮಂಗಳೂರು, ಕರ್ನಾಟಕ, ಕಾವೂರು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಮಹಾಲಿಂಗೇಶ್ವರನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವು 13 ಅಥವಾ 14 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಪರಮೇಶ್ವರನನ್ನು ಪೂಜಿಸಲು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದ ಮಹರ್ಷಿ ಕವೇರರಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಅವರು ಲಿಂಗ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು.ಶಿವನ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದ್ದು, ಇಲ್ಲಿ ಭಗವಂತ ಅಭಿಷೇಕಪ್ರಿಯ.
## ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ 
ಕಾವೂರು ಮಹಾಲಿಂಗೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯದ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪವು ದ್ರಾವಿಡ ಮತ್ತು ಹೊಯ್ಸಳ ಶೈಲಿಗಳ ಮಿಶ್ರಣವಾಗಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ವಿನ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಇದು ಪ್ರದೇಶದ ಇತರ ದೇವಾಲಯಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಇದು ಆಯತಾಕಾರದ ಆಕಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಮುಖ್ಯ ದ್ವಾರವು ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಎದುರಾಗಿದೆ. ದೇವಾಲಯದ ಸಂಕೀರ್ಣವು ಮುಖ್ಯ ದೇವಾಲಯ, ಹಲವಾರು ಸಣ್ಣ ದೇವಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯ ದೇವಾಲಯದ ಮುಂದೆ ದೊಡ್ಡ ತೆರೆದ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ, ದೇವಾಲಯದ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ಕೆತ್ತನೆಗಳು ಮತ್ತು ಶಿಲ್ಪಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ ಅದು ವಿವಿಧ ಹಿಂದೂ ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಪೌರಾಣಿಕ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತದೆ. ದೇವಾಲಯದ ಮುಖ್ಯ ದೇವಾಲಯವು ಮೂರು ಹಂತದ ರಚನೆಯಾಗಿದ್ದು, ಮುಖ್ಯ ದೇವರಾದ ಮಹಾಲಿಂಗೇಶ್ವರನನ್ನು ನಿಂತಿರುವ ಭಂಗಿಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ, ನಾಲ್ಕು ಕೈಗಳು ತ್ರಿಶೂಲ, ಡಮರು, ಸರ್ಪ, ಮತ್ತು ಒಂದು ಬಟ್ಟಲು. ದೇಗುಲದ ಮೇಲ್ಭಾಗವು ಕೆತ್ತಿದ ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಪಿನಾಕಲ್ ದೇವತೆಗಳ ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ದೇವಾಲಯವು ವಾರ್ಷಿಕ ರಥೋತ್ಸವದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ದೊಡ್ಡ ಮರದ ರಥವನ್ನು ಸಹ ಹೊಂದಿದೆ. ರಥವನ್ನು ಹೂವುಗಳು, ದೀಪಗಳು ಮತ್ತು ಹಿಂದೂ ದೇವತೆಗಳ ವರ್ಣರಂಜಿತ ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಪೌರಾಣಿಕ ದೃಶ್ಯಗಳಿಂದ ಸುಂದರವಾಗಿ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.

## ಹಬ್ಬಗಳು 
ಕಾವೂರು ಮಹಾಲಿಂಗೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನವು ತನ್ನ ರೋಮಾಂಚಕವಾದ ವರ್ಣರಂಜಿತ ಹಬ್ಬಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ, ಇದನ್ನು ಬಹಳ ಉತ್ಸಾಹ ಮತ್ತು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

### ಮಹಾ ಶಿವರಾತ್ರಿ 
ಕಾವೂರು ಮಹಾಲಿಂಗೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುವ ಪ್ರಮುಖ ಹಬ್ಬ ಇದಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಫೆಬ್ರವರಿ ಅಥವಾ ಮಾರ್ಚ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಶಿವನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಭಕ್ತರು ರಾತ್ರಿಯಿಡೀ ಉಪವಾಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ದೇವರಿಗೆ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಾರೆ.
### ರಥೋತ್ಸವ 
ಇದು ಫೆಬ್ರವರಿ ಅಥವಾ ಮಾರ್ಚ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುವ ವಾರ್ಷಿಕ ಕಾರ್ ಉತ್ಸವವಾಗಿದೆ. ಹಬ್ಬದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ದೇವರನ್ನು ಸುಂದರವಾದ ಅಲಂಕೃತ ಮರದ ರಥದಲ್ಲಿ ಹೊರತೆಗೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ದೇವಾಲಯದ ಸುತ್ತಲೂ ಭಕ್ತರು ಎಳೆಯುತ್ತಾರೆ. ಈ ಉತ್ಸವವು ಕ್ಷೇತ್ರದಾದ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಭಕ್ತರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತದೆ.
## Gallery
## See also 
*Mangaladevi Temple
*Gokarnanatheshwara Temple
*Kadri Manjunath Temple
*Mariyamma Temple

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:Hindu temples in Mangalore
ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ದೇವಾಲಯಗಳು
ಧ್ರುವ್ ಜುರೆಲ್

**ಧ್ರುವ್ ಚಂದ್ ಜುರೆಲ್** (ಜನನ 21 ಜನವರಿ 2001) ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟಿಗ. ಅವರು ಬಲಗೈ ಬ್ಯಾಟರ್ ಮತ್ತು ವಿಕೆಟ್ ಕೀಪರ್. ಅವರು ದೇಶೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತು ಇಂಡಿಯನ್ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಲೀಗ್‌ನಲ್ಲಿ (ಐಪಿಎಲ್) ರಾಜಸ್ಥಾನ್ ರಾಯಲ್ಸ್‌ಗಾಗಿ ಆಡುತ್ತಾರೆ .

## ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ದೇಶೀಯ ವೃತ್ತಿ 
ಜುರೆಲ್ 21 ಜನವರಿ 2001 ರಂದು ಆಗ್ರಾದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರ ತಂದೆ ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಗಿಲ್ ಯುದ್ಧದ ಅನುಭವಿ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಬೇಸಿಗೆ ಶಿಬಿರದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಅಲ್ಲಿದ್ದ ಕೆಲವು ಮಕ್ಕಳು ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಡುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ಅವರ ಆಟದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ಬೆಳೆಯಿತು. ಅವರು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ U-14, U-16 ಮತ್ತು U-19 ತಂಡಗಳಿಗಾಗಿ ಯುವ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಡಿದರು. ಇದಕ್ಕೂ ಮೊದಲು, ಅವರು 2020 ರ ಅಂಡರ್-19 ಕ್ರಿಕೆಟ್ ವಿಶ್ವಕಪ್‌ಗಾಗಿ ಭಾರತದ ತಂಡದ ಉಪನಾಯಕರಾಗಿ ಹೆಸರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.

ಫೆಬ್ರವರಿ 2022 ರಲ್ಲಿ, 2022 ರ ಇಂಡಿಯನ್ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಲೀಗ್ ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ರಾಜಸ್ಥಾನ ರಾಯಲ್ಸ್ ಖರೀದಿಸಿತು. ಅವರು 2021-22 ರ ರಣಜಿ ಟ್ರೋಫಿಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕಾಗಿ 17 ಫೆಬ್ರವರಿ 2022 ರಂದು ಪ್ರಥಮ ದರ್ಜೆಗೆ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದರು. ಜುರೆಲ್ 5 ಏಪ್ರಿಲ್ 2023 ರಂದು ಗುವಾಹಟಿಯಲ್ಲಿ ಪಂಜಾಬ್ ಕಿಂಗ್ಸ್ ವಿರುದ್ಧ ರಾಜಸ್ಥಾನ್ ರಾಯಲ್ಸ್‌ಗೆ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದರು, 32*(15). ಈ ಪ್ರದರ್ಶನವು ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಜುರೆಲ್ ಅವರ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಭದ್ರಪಡಿಸಿತು.

ಅವರು 2023 ರ ಎಸಿಸಿ ಎಮರ್ಜಿಂಗ್ ಟೀಮ್ಸ್ ಏಷ್ಯಾ ಕಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಅರಬ್ ಎಮಿರೇಟ್ಸ್ ಎ ವಿರುದ್ಧ 14 ಜುಲೈ 2023 ರಂದು  ಭಾರತ ಎ ತಂಡಕ್ಕೆ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದರು.

## ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವೃತ್ತಿಜೀವನ 
### ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚೊಚ್ಚಲ (2024-ಇಂದಿನವರೆಗೆ) 
ಜನವರಿ 2024 ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ವಿರುದ್ಧ ಮೊದಲ ಎರಡು ಟೆಸ್ಟ್‌ಗಳಿಗೆ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಭಾರತೀಯ ತಂಡದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದರು.

15 ಫೆಬ್ರವರಿ 2024 ರಂದು, ಧ್ರುವ್ ಜುರೆಲ್ ರಾಜ್‌ಕೋಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ವಿರುದ್ಧದ ಮೂರನೇ ಟೆಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕಾಗಿ ತಮ್ಮ ಟೆಸ್ಟ್ ಚೊಚ್ಚಲ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಆಡಿದರು. ಅವರ ಮೊದಲ ಟೆಸ್ಟ್ ಇನ್ನಿಂಗ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ, ಅವರು ಮೊದಲ ಇನ್ನಿಂಗ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ 104 ಎಸೆತಗಳಲ್ಲಿ 46 ರನ್ ಮತ್ತು ಎರಡನೇ ಇನ್ನಿಂಗ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ 77 ಎಸೆತಗಳಲ್ಲಿ 39 ರನ್ ಗಳಿಸಿದರು.

ರಾಂಚಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ವಿರುದ್ಧದ ನಾಲ್ಕನೇ ಟೆಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ಜುರೆಲ್ ಮೊದಲ ಇನ್ನಿಂಗ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ 149 ಎಸೆತಗಳಲ್ಲಿ ನಿರ್ಣಾಯಕ 90 ರನ್ ಗಳಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಭಾರತ ಸೋಲುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿದರು.  ಅವರು ಈ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಇನ್ನಿಂಗ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ರನ್ ಗಳಿಸಿದ ಆಟಗಾರರಾದರು. ಎರಡನೇ ಇನ್ನಿಂಗ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ, ಅವರು ಭಾರತೀಯ ಬ್ಯಾಟಿಂಗ್ ತಂಡದ ಕುಸಿತವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದರು.  ಮತ್ತು 77 ಎಸೆತಗಳಲ್ಲಿ 39* ರನ್‌ ಗಳಿಸಿಶುಭಮನ್ ಗಿಲ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಿರ್ಣಾಯಕ 72 ರನ್ ಜೊತೆಯಾಟದೊಂದಿಗೆ ಭಾರತವನ್ನು ಗೆಲುವಿನತ್ತ ಮುನ್ನಡೆಸಿದರು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಜೀವಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು
ವರ್ಗ:೨೦೦೧ ಜನನ
ವರ್ಗ:Pages with unreviewed translations
ರೋಗ ಕಾರಣವಿಜ್ಞಾನ

**ರೋಗ ಕಾರಣವಿಜ್ಞಾನ**ವು ರೋಗದ ಮೂಲ ಕುರಿತ ಅಧ್ಯಯನ (ಏಟಿಯಾಲಜಿ). ದೈಹಿಕ, ಮಾನಸಿಕ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕವಾಗಿ ರೋಗರಹಿತವಾಗಿರುವ ಸ್ಥಿತಿಯೇ ಆರೋಗ್ಯ. ಇದನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು ರೋಗಪ್ರಾರಂಭ ಹಂತದಲ್ಲಿಯೇ ಅದರ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಅವಲೋಕಿಸಿ, ಕಾರಣಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಂಡು, ಕೆಲವು ತಪಾಸಣೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿ, ಚಿಕಿತ್ಸಾಕ್ರಮಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ರೋಗಗಳು ಶೀಘ್ರವಾಗಿಯೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿಯೂ ವಾಸಿಯಾಗುವುದು ಬಲು ಮುಖ್ಯ. ಏಕೆಂದರೆ, ದಿನ ಕಳೆದಂತೆ ಅವು ವರ್ಧಿಸಿ, ದೇಹದ ವಿವಿಧ ಅಂಗೋಪಾಂಗಗಳಿಗೆ ಹರಡಿ ಹಾನಿ ಮಾಡುವುದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ರೋಗದ ಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತಲೂ ಇರುವುವು. ಭಾಗಶಃ ವಾಸಿಯಾದ ಕಾಯಿಲೆ ಮರುಕಳಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯೂ ಉಂಟು. ಇದರಿಂದ ಕಾಯಿಲೆಯ ತೀವ್ರತೆ ಹೆಚ್ಚಿ, ಸಾವು ನೋವು ಸಂಭವಿಸುವುದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಕೌಟುಂಬಿಕ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೇಲೂ ಬಹಳಷ್ಟು ಪರಿಣಾಮಬೀರುತ್ತದೆ.

## ರೋಗದ ಚರಿತ್ರೆ 
ವೈದ್ಯರು ಕಾಯಿಲೆಯ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯನ್ನು ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಮೊದಲನೆಯದು ರೋಗದ ಚರಿತ್ರೆ. ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಬಗೆ, ಚಿಹ್ನೆಗಳು, ಗಂಟೆ/ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು, ಹೊಸ ತಿರುವುಗಳು, ರೋಗಿಯ ಪ್ರಕಾರ ರೋಗಕ್ಕೆ ಕಾರಣಗಳು, ಪರಿಸರದೊಡನೆ ಸಂಬಂಧ, ದೇಹದ ಬೇರೆಬೇರೆ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಆಗಿರುವ ವ್ಯತ್ಯಯಗಳು, ಹಿಂದೆ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದದ್ದು, ಕುಟುಂಬದ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಮತ್ತು ಇತರರಿಗೆ ಈ ರೋಗಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಚಿಹ್ನೆಗಳು ಇದ್ದು ಅವುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಯಾವುದಾದರೂ ಪರೀಕ್ಷೆ ಮಾಡಿಸಿದ್ದರೆ ಆ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಕೂಲಂಕಷವಾಗಿ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮುಂದಿನ ಹಂತ ಚಿಕಿತ್ಸಾಕ್ರಮ.

## ರೋಗನಿದಾನ ಮತ್ತು ಚಿಕಿತ್ಸೆ 
ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕಾಯಿಲೆಯೂ ತನ್ನದೇ ಆದ ರೋಗನಿದಾನವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ. ಪ್ರಾರಂಭದ ಬಗೆ, ರೋಗ ಯಾವ ಯಾವ ಅಂಗಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದು ಎಂಬುದರ ಮೇಲೆ ಇದು ನಿರ್ಧಾರವಾಗುತ್ತದೆ. ರೋಗಿಯ ಸಂಪೂರ್ಣ ಪರೀಕ್ಷೆಯಿಂದ ರೋಗದ ಗತಿ, ತೀವ್ರತೆ, ವಿಧಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿಷಯ ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ. ಅದಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ, ಪ್ರಯೋಗಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ರಕ್ತ, ಮಲಮೂತ್ರ, ಕಫ ಪರೀಕ್ಷೆ, ಎಕ್ಸ್‌-ಕಿರಣ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ, ಅಲ್ಟ್ರಾಸೌಂಡ್, ಸಿ.ಟಿ. ಸ್ಕ್ಯಾನ್, ದೇಹದ ವಿವಿಧ ದ್ರವಗಳ ಪರೀಕ್ಷೆ ಮುಂತಾದ ತಪಾಸಣೆಗಳ ಮೂಲಕ ರೋಗದ ಬಗ್ಗೆ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿದಾಗ ರೋಗ ಕುರಿತಂತೆ ನಿಖರವಾದ ಒಂದು ಚಿತ್ರಣ ಮೂಡುತ್ತದೆ. ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಆಧರಿಸಿ ಯುಕ್ತ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರೋಗಲಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಪ್ರಯೋಗಾಲಯದ ಪರೀಕ್ಷಾ ವರದಿಗಳ ತಪಾಸಣೆಯಿಂದ ರೋಗಗಳನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಬಹುದಾದರೂ ಕೆಲವು ಸಲ ವಿಭಿನ್ನ ಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಖಡಾಖಂಡಿತವಲ್ಲದ ವರದಿಯಿಂದ ಹಾಗೂ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿದ್ದರೆ ಔಷಧಗಳ ಪರಿಣಾಮಗಳಿಂದ ರೋಗದ ಪತ್ತೆಕಾರ್ಯ ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಪೂರ್ಣ ಗುಣವಾಗಿದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಖಚಿತ ಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಬಲು ಮುಖ್ಯ, ಏಕೆಂದರೆ ರೋಗ ಮತ್ತೆ ಉಲ್ಬಣಗೊಳ್ಳುವ ಅಥವಾ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲಾನಂತರ ಮರುಕಳಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರಬಹುದು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ವೈದ್ಯಕೀಯ
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಕಕ್ಕಳ ಭಾಷೆ

**ಕಕ್ಕಳ** ಭಾರತದ ಕೇರಳದ ದಕ್ಷಿಣ ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ.  ಆದರೆ ಬಹುಶಃ ಇದು ಮಲಯಾಳಂ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಅಥವಾ ತಮಿಳು ಉಪಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. 

## ಕಕ್ಕರಿಸ್ಸಿ ನಾಟಕ 
ಕೇರಳದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿರುವ ಜಾನಪದ ಕಲಾ ಪ್ರಕಾರವಾದ ಕಕ್ಕರಿಸ್ಸಿ ನಾಟಕವು ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಂಗೀತ ನೃತ್ಯ-ನಾಟಕವಾಗಿದೆ. ಬಹುಪಾಲು ನಾಟಕಗಳಲ್ಲಿ ನಾಯಕನನ್ನು ಸುಂದರ ಕಾಕನೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.  ಅವರು ಕಕ್ಕಳ ಅಥವಾ ಕಾಕಳ ಸಮುದಾಯವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತಾರೆ.  ಅವರು ಭವಿಷ್ಯ ಹೇಳುವ ಅಲೆಮಾರಿ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದವರು. ನಾಟಕವು ಸ್ವಾಗತ ಗೀತೆಯೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಕಾಕನ್ ವೇದಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾನೆ. ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಕಲಾವಿದರು ಲಯಬದ್ಧ ಹೆಜ್ಜೆಗಳಲ್ಲಿ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.

‘ತಂಪುರಾನ್’ (ಭಗವಂತ) ಪ್ರಶ್ನಾರ್ಥಕನಾಗಿ ವೇದಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿರುತ್ತಾನೆ. ‘ತಂಪುರಾನ್’ ಮತ್ತು ‘ಕಕ್ಕಳನ್’ ನಡುವಿನ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರ ಅವಧಿಯು ನಾಟಕವನ್ನು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತದೆ. ನಾಟಕವು ಉತ್ಸಾಹಭರಿತ ಹಾಡುಗಳು ಮತ್ತು ರೋಮಾಂಚಕ ನೃತ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ. ಹಿಂದಿನ ಸಂಗೀತ ನಾಟಕಗಳಂತೆ ಸಂಭಾಷಣೆಗಳು, ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಹಾಡುಗಳೊಂದಿಗೆ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹಾರ್ಮೋನಿಯಂ, ಮೃದಂಗಂ, ಗಾಂಚಿರ ಮತ್ತು ಕೈಮಣಿ ವಾದ್ಯಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ.

ಕಕ್ಕರಿಸ್ಸಿ ನಾಟಕವು ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿಮರ್ಶೆ, ವಿಡಂಬನೆ ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಈ ಕಲಾ ಪ್ರಕಾರವು ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಮಾಳವೇದರ್‌ನ ಕಕ್ಕರಿಸ್ಸಿ ವೇದರುಕಲಿಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾದ ಭಾಷೆ ತಮಿಳು ಮತ್ತು ಮಲಯಾಳಂಗಳ ಮಿಶ್ರಣವಾಗಿದೆ.

## ಅಳಿವಿನಂಚಿನ ಭಾಷೆಗಳ ಅಧ್ಯಯನ 
ಕೇರಳದ ಕೇಂದ್ರೀಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯವು(ಸಿಯುಕೆ) ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಭಾಷೆಗಳ ಸಮಗ್ರ ದಾಖಲೀಕರಣದ ಕೆಲಸವನ್ನು ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಂಡಿದೆ. ಮೊದಲ ಹಂತವಾಗಿ, ಮುದುಗ, ಮಾಳವೇದ, ಕಾಣಿಕ್ಕರ್ ಮತ್ತು ಕಕ್ಕಳ ಎಂಬ ನಾಲ್ಕು ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ 

## ಕಕ್ಕಲ ಉಪಭಾಷೆ 
ಕಕ್ಕಲ (Kuḷupe: ccu ಉಪಭಾಷೆ) ಭಾರತದ ಕೇರಳದ ಮಲಬಾರ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ. ಕಕ್ಕಳಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, ಇದುವರೆಗೆ ಕೇರಳದ ಯಾವುದೇ ಭಾಷೆಯೊಂದಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಹೋಲಿಕೆಯು ಗಮನಕ್ಕೆ ಬಂದಿಲ್ಲ. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಇದು ಒಂದು ಒಗಟು ಉಳಿದಿದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಲೆಕ್ಸಿಕಲ್ ಬಿ ಐಟಂಗಳು ತುಂಬಾ ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ̤ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಶೇಕಡಾವಾರು ಲೆಕ್ಸಿಸ್ ಇತರ ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಕಾಗ್ನೇಟ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ. ರೂಪವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಇದರ ಸಂಬಂಧಗಳು ತಮಿಳಿನೊಂದಿಗೆ ಇವೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಭಾಷೆಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾಷೆಗಳು
ವರ್ಗ:ಕರಾವಳಿ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ಸ್
ಕುಂಬಾರನ್ ಭಾಷೆ

**ಕುಂಬಾರನ್** ಎಂಬುದು ಭಾರತದ ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿಯಿಂದ ಮಾತನಾಡುವ ವರ್ಗೀಕರಿಸದ ದಕ್ಷಿಣ ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಒಂದು ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು ನಿಖರವಾದ ನಮೂದುಗಳೊಂದಿಗೆ ಬದಲಾಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವುದರಿಂದ ಗ್ಲೋಟೊಲಾಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳಾಂತರ ಹೊಂದಿದ ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ.  

## ಧರ್ಮ 
ಇವರು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮೀಯರಾಗಿದ್ದು, ವಿಶೇಷ ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಆಚರಣೆಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಲೆಗೆ ಹೂವು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು ಮಡಿಕೆಯೊಳಗೆ ವಿಗ್ರಹವನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಕುಣಿಯುತ್ತಾರೆ.

## ಉಪಜಾತಿ-ಉಪಭಾಷೆ 
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕುಂಬರನ್ ಚೆಟ್ಟಿಯಾರ್‌ಗಳು, ಅಥವಾ ಆದಿ ಆಂಧ್ರ ಜಾತಿಗಳ ಉಪಜಾತಿ.  ಇದು ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ಉಪಜಾತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.  ಇವರು ಮಣ್ಣು ಅಥವಾ ಜೇಡಿ ಮಣ್ಣಿನಿಂದ ಮಡಿಕೆ, ಇಟ್ಟಿಗೆ ಇತ್ಯಾದಿ ತಯಾರಿಸುತ್ತಾರೆ.  ಕುಂಬಾರನ್ ಅವರ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆ ನಿಖರವಾಗಿ ತಿಳಿದಿಲ್ಲವಾದರೂ  ೧೦,೦೦೦ ವೆಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ.   

## ಕೆಲಸ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗ 
ಕುಂಬರನ್ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಚಕ್ರವನ್ನು ಬಳಸಿ ಮಡಿಕೆ ತಯಾರಿಸುತ್ತಾರೆ.  ಕೈಯಿಂದ ಚಾಲನೆಕೊಡುವ ಮತ್ತು ಯಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಚಲಿಸುವ ಚಕ್ರಗಳಿವೆ.  ಪುರುಷ ಕುಂಬಾರನ್ ಚಕ್ರದ ಕೆಲಸಗಾರರು.  ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳು ಇವರನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಚಕ್ರದ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.  ಮಹಿಳೆಯರು ಮಣ್ಣು ತಂದುಕೊಡುವ ಮತ್ತು ರಸ್ತೆ ಬದಿಯಲ್ಲಿ, ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.  ಹಸಿ ಮಡಕೆಗಳನ್ನು ಇಟ್ಟಿಗೆಯ ಗೂಡಿನಲ್ಲಿ ತೆಂಗಿನ ಸಿಪ್ಪೆ, ತರಗೆಲೆ, ಮರಮಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಬೆಂಕಿಮಾಡಿ ಬೇಯಿಸುತ್ತಾರೆ. 

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾಷೆಗಳು
ವರ್ಗ:ಕರಾವಳಿ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ಸ್
ಭರತ್ ಚಿಪ್ಲಿ

**ಭರತ್ ಚಿಪ್ಲಿ**

**ಭರತ್ ಚಿಪ್ಲಿ** (ಜನನ 27 ಜನವರಿ 1983) ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟಿಗ, ಇವರು ಪ್ರಥಮ ದರ್ಜೆ ಕ್ರಿಕೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕಾಗಿ ಆಡಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ರಾಯಲ್ ಚಾಲೆಂಜರ್ಸ್ ಬೆಂಗಳೂರು, ಡೆಕ್ಕನ್ ಚಾರ್ಜರ್ಸ್ ಮತ್ತು ಡೆಲ್ಲಿ ಡೇರ್‌ಡೆವಿಲ್ಸ್ (ಈಗ ದೆಹಲಿ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್ಸ್ ) ಪರ IPL ಆಡಿದರು. ಮತ್ತು ಈಗ ಸ್ಟಾರ್ ಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ನಿರೂಪಕರಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ

ವರ್ಗ:ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟಗಾರ
ಕಾವೇರಿ ಕನ್ನಡ ಮೀಡಿಯಂ

**ಕಾವೇರಿ ಕನ್ನಡ ಮೀಡಿಯಂ** ಪ್ರಸ್ತುತವಾಗಿ ಸ್ಟಾರ್ ಸುವರ್ಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರವಾಗುತ್ತಿರುವ ಭಾರತೀಯ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ದೈನಂದಿನ ಧಾರಾವಾಹಿ ಆಗಿದೆ. ಸೋಮವಾರದಿಂದ ಶನಿವಾರದವರೆಗೆ ರಾತ್ರಿ ೧೦:೩೦ ವರೆಗೆ ಪ್ರಸಾರವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ಧಾರಾವಾಹಿಯು 28 ಆಗಸ್ಟ್ 2023 ಕ್ಕೆ ಪ್ರಥಮ ಪ್ರದರ್ಶನಗೊಂಡಿತು  . ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವು ಬಂಗಾಳಿ ಭಾಷೆಯ ***ಬಂಗಾಳ ಮೀಡಿಯಂ*** ಧಾರಾವಾಹಿಯ ಅಧಿಕೃತ ರೀಮೆಕ್ ಆಗಿದೆ. ಧಾರಾವಾಹಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಿಯಾ ಜೆ.ಆಚಾರ್, ರಕ್ಷಿತ್ ಅರಸ್ ಗೋಪಾಲ್ ಮತ್ತು ಹಿರಿಯ ನಟಿ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮೀ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

## ಕಥಾ ಹಂದರ
ಈ ಕಥೆಯು ಕಾವೇರಿ ಎಂಬ ಪ್ರತಿಭಾನ್ವಿತ ಹುಡುಗಿಯ ಸುತ್ತ ಸುತ್ತುತ್ತದೆ, ಅವಳು ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿರುವ ಶಿಕ್ಷಕಿ ಆಗಿರುತ್ತಾಳೆ. ಅಲ್ಲಿ ಅವಳು ಯುವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಕನ್ನಡ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಪಾಠ ಮಾಡುತ್ತಿರುತ್ತಾಳೆ. ಕಾವೇರಿಗೆ ತನ್ನ ಮಾತೃ ಭಾಷೆಯಾದ ಕನ್ನಡದ ಬಗ್ಗೆ ಅಪಾರ ಗೌರವವಿದೆ.

ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಕಥೆಯ ನಾಯಕ ಆಗಸ್ತ್ಯ ಹೆಸರಾಂತ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಶಾಲೆಯೊಂದರ ಮಾಲೀಕನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ಅಹಂಕಾರಿ ಹಾಗೂ ಸ್ವಾರ್ಥಿ ಆಗಿದ್ದಾನೆ. ಅವನ ಸಹೋದರಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಮಾಧ್ಯಮ ಶಾಲೆಯ ಟ್ರಸ್ಟಿ ಸದಸ್ಯರಾಗಿರುತ್ತಾಳೆ. ಸಹೋದರ-ಸಹೋದರಿ ಇಬ್ಬರೂ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿರುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆ ಅಥವಾ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಬಗ್ಗೆ ಅಸಡ್ಡೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ, ಅವರು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ನಲ್ಲಿ ನಿರರ್ಗಳವಾಗಿ ಮಾತನಾಡದ ಜನರನ್ನು ಕೀಳಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಾರೆ. 

ಹೀಗೆ ಒಂದು ದಿನ ಆಗಸ್ತ್ಯ, ಅವನ ಸೋದರಿ ಮತ್ತು ಆತನ ಶಾಲೆಯ ಟ್ರಸ್ಟಿ ಸದಸ್ಯರು ಸೇರಿ ತಮ್ಮ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಮಾಧ್ಯಮದ ಶಾಲೆಗೆ ಗ್ರಾಮಸ್ಥರು ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ದಾಖಾಲತಿ  ಮಾಡುವಂತೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಲು ಕಾವೇರಿಯ ಗ್ರಾಮಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಾರೆ.

ಆದರೆ, ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಗ್ರಾಮಸ್ಥರಿಗಿರುವ ಗೌರವವನ್ನು ನೋಡಿದ ಸಹೋದರ-ಸಹೋದರಿ ಕಾವೇರಿಗೆ ಸವಾಲನ್ನು ಹಾಕುತ್ತಾರೆ. ನಗರದ ತಮ್ಮ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಮಾಧ್ಯಮ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡವನ್ನು ಪಾಠ ಮಾಡುವಂತೆ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಕಾವೇರಿ ಸವಾಲನ್ನು ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸದಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧನಿದ್ದೇನೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾಳೆ.

## ಪಾತ್ರವರ್ಗ
### ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರಗಳು
* ಪ್ರಿಯಾ ಜೆ. ಆಚಾರ್(2023-ಪ್ರಸ್ತುತ): ಕಥಾ ನಾಯಕಿ ಕಾವೇರಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ. 
*ರಕ್ಷಿತ್ ಅರಸ್ ಗೋಪಾಲ್ (2023-ಪ್ರಸ್ತುತ): ಕಥಾ ನಾಯಕ ಆಗಸ್ತ್ಯ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ.
* ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮೀ(2023-ಪ್ರಸ್ತುತ) : ಪ್ರಮೋದ ದೇವಿಯಾಗಿ. ಆಗಸ್ತ್ಯ ಮತ್ತು ಅನಿಕಾ ಅಜ್ಜಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ.

### ಪೋಷಕ ಪಾತ್ರಗಳು
* ಅನು ಪೂವಮ್ಮ(2023-ಪ್ರಸ್ತುತ): ಅನಿಕಾ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ. ಆಗಸ್ತ್ಯ ಸೋದರಿಯಾಗಿ.
* ಲಕ್ಷ್ಮೀ ಸಿದ್ಧಯ್ಯ(2023-ಪ್ರಸ್ತುತ):  ಅಂಬಿಕಾ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ. ಆಗಸ್ತ್ಯ ಮತ್ತು ಅನಿಕಾ ತಾಯಿಯಾಗಿ
*ರಶ್ಮಿತಾ ಚೆಂಗಪ್ಪ(2024- ಪ್ರಸ್ತುತ) : ವೃಂದಾ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ. ಖಳನಾಯಕಿಯಾಗಿ.
**ಸುಕೃತಾ ನಾಗ್(2023-2024): ವೃಂದಾ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ.
* ದೇವಯ್ಯ ಕಲಕಂದ (2024-ಪ್ರಸ್ತುತ): ವೀವೆಕ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ. ವೃಂದಾ ಅಣ್ಣ ಮತ್ತು ಅನಿಕಾ ಗಂಡನಾಗಿ.

## ರೂಪಾಂತರಗಳು
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
## ಬಾಹ್ಯಕೊಂಡಿಗಳು
***ಡಿಸ್ನಿ+ಹಾಟ್‌ಸ್ಟಾರ್‌**ನಲ್ಲಿ *ಕಾವೇರಿ ಕನ್ನಡ ಮೀಡಿಯಂ*

ವರ್ಗ:ಡಿಸ್ನಿ ಸ್ಟಾರ್ ಒಡೆತನದ ವಾಹಿನಿ
ವರ್ಗ:ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಟಿವಿ ಚಾನೆಲ್
ವರ್ಗ: ಮನೋರಂಜನೆ
ವರ್ಗ: ಕಿರುತೆರೆ
ವರ್ಗ: ಸ್ಟಾರ್ ಸುವರ್ಣ
ವರ್ಗ: ಕನ್ನಡ ಧಾರಾವಾಹಿ
ಕೇಂದ್ರ ದತ್ತು ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ

**ಕೇಂದ್ರ ದತ್ತು ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ** (CARA) ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳಾ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಮತ್ತು ಶಾಸನಬದ್ಧ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ.  ಇದನ್ನು 1990 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಜುವೆನೈಲ್ ಜಸ್ಟೀಸ್ (ಮಕ್ಕಳ ಆರೈಕೆ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣೆ) ಕಾಯಿದೆ, 2015 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಚಿತವಾದ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಭಾರತೀಯ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ದತ್ತು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ನೋಡಲ್ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ದೇಶದ ಒಳಗೆ ಮತ್ತು ಅಂತರ-ದೇಶದ ದತ್ತುಗಳನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡಿ  ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. CARA ಅನ್ನು 2003 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಅನುಮೋದಿಸಿದ 1993 ರ ಹೇಗ್ ಕನ್ವೆನ್ಶನ್ ಆನ್ ಇಂಟರ್-ಕಂಟ್ರಿ ಅಡಾಪ್ಷನ್‌ನ ನಿಬಂಧನೆಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ಅಂತರ್-ದೇಶದ ದತ್ತುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಕೇಂದ್ರೀಯ ಪ್ರಾಧಿಕಾರವಾಗಿ ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ 

ಭಾರತವು ಹಲವು ದತ್ತು ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ, 1956 ರ ಹಿಂದೂ ದತ್ತು ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆ ಕಾಯಿದೆ (HAMA), ದತ್ತು, ಕಾಯಿದೆಯ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಠಿಣ ನಿಯಮಗಳಿಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ, ಇದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂಗಳು, ಬೌದ್ಧರು, ಜೈನರು ಮತ್ತು ಸಿಖ್ಖರು ಮತ್ತು ಹಿಂದೂ ಕುಟುಂಬ ಕಾನೂನು ಅಥವಾ ಸಂಪ್ರದಾಯಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿರುವ ಇತರರಿಗೆ ಲಭ್ಯವಿದೆ. ಉಳಿದವರಿಗೆ, 1890 ರ ಗಾರ್ಡಿಯನ್ಸ್ ಮತ್ತು ವಾರ್ಡ್ಸ್ ಆಕ್ಟ್ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಇದು ಹಿಂದೂ ಕೌಟುಂಬಿಕ ಕಾನೂನು ಅಥವಾ ಪದ್ಧತಿಗೆ ಒಳಪಡದವರಿಗೆ ದತ್ತು ನೀಡದೆ ಪಾಲಕತ್ವವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. CARA ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದ ದತ್ತು ಏಜೆನ್ಸಿಗಳ ಮೂಲಕ "ಅನಾಥ, ಪರಿತ್ಯಕ್ತ ಮತ್ತು ಶರಣಾದ" ಮಕ್ಕಳನ್ನು ದತ್ತು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದರೊಂದಿಗೆ ವ್ಯವಹರಿಸುತ್ತದೆ. 2018 ರಲ್ಲಿ, CARA ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ  ಮಕ್ಕಳನ್ನು ದತ್ತು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಭಾರತದಿಂದ  ಒಳಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಿದೆ. 

## ಆದ್ಯತೆಯ ವಿವಾದ 
1993 ರ ಹೇಗ್ ಕನ್ವೆನ್ಷನ್ ಪ್ರಕಾರ, ಆರ್ಟಿಕಲ್ 4(ಬಿ), ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ಯಾವುದೇ ವಿದೇಶಿಯರ ಮೊದಲು ಭಾರತೀಯ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.  ಆದಾಗ್ಯೂ, 2014 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅಧಿಕಾರ ವಹಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ,  ಅವರು ಅನಿವಾಸಿ ಭಾರತೀಯ (ಎನ್‌ಆರ್‌ಐ) ನಾಗರಿಕರು ಮತ್ತು ದಂಪತಿಗಳನ್ನು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ಸಮಾನವಾಗಿರುವಂತೆ ಕಾನೂನನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದರು.  ಈ ಹಂತದಿಂದ, ಎಲ್ಲಾ ದತ್ತು ಪಡೆದ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ನಿವಾಸಿ ಮತ್ತು ಅನಿವಾಸಿ ಭಾರತೀಯರ ನಡುವೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುವ ಬದಲು ಹಿರಿತನದ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಭಾರತದ ಹೊರಗೆ ವಾಸಿಸುವ ವಿದೇಶಿಯರು ಭಾರತೀಯ ಕುಟುಂಬಗಳು ತಯಾರಿಸಿದ ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ಮಗುವನ್ನು ದತ್ತು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು, (5 ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲ್ಪಟ್ಟ ಮಕ್ಕಳು, ಒಡಹುಟ್ಟಿದ ಗುಂಪುಗಳು ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳು ಅಥವಾ ವಿಕಲಾಂಗ ಮಕ್ಕಳು ಸೇರಿದಂತೆ ದತ್ತು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಅರ್ಹರಾದ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ).  ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ವಿದೇಶಿಯರಿಗೆ ಇಲ್ಲಿನ ದಂಪತಿಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚುಆದ್ಯತೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ  ತಪ್ಪು ತಿಳುವಳಿಕೆ ಇದೆ. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ, ಬಹಳವಿದೇಶಿಗರು 6 ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲ್ಪಟ್ಟ ಅಂಗವಿಕಲ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ದತ್ತು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ವಿದೇಶಿಯರಿಂದ ದತ್ತು ಪಡೆಯುವ ಮಕ್ಕಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.   ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ವಿದೇಶಿಯರು ತಮ್ಮ ಪೌರತ್ವದ ದೇಶದಿಂದ ನಿರಾಕ್ಷೇಪಣಾ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರವನ್ನು ನೀಡಬಹುದಾದರೆ CARA ಮೂಲಕ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು; ವಿದೇಶಿಯರನ್ನು ಭಾರತದಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಿದರೆ ದತ್ತು ಪಡೆದ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಕೈಬಿಡುವುದನ್ನು ಇದು ತಡೆಯುತ್ತದೆ. 

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರು
ವರ್ಗ:Pages with unreviewed translations
ವರ್ಗ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ೨೦೨೪ ಸ್ಪರ್ಧೆಯ ಲೇಖನ
ವರ್ಗ:ಸರ್ಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು
ಬಹುಳಾ ಕೋಟೆ

**ಬಹುಳಾ** ಕೋಟೆಯು ನಾಸಿಕ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಇಗತ್ಪುರಿ ತಾಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಥಾಲ್ ಘಾಟ್ ಮೂಲಕ ಹಾದುಹೋಗುವ ಪ್ರಾಚೀನ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿದೆ. ಕೋಟೆಯು ಗುಲಾನೆ ಗ್ರಾಮದ ಬಳಿ ಇದೆ. 

## ತಲುಪುವ  ವಿಧಾನ 
ಗುಲಾನೆ ಗ್ರಾಮವು ಇಗತ್ಪುರಿಯಿಂದ ೩೭ ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಇಗತ್‌ಪುರಿಯು ಮುಂಬೈ-ನಾಸಿಕ್ ರೈಲ್ವೆ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿ NH160 ರಲ್ಲಿದೆ. ಕೋಟೆಯು ಗುಲಾನೆ ಗ್ರಾಮದಿಂದ ಸುಮಾರು ೪ ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಬೆಟ್ಟದ ತುದಿ ತಲುಪಲು ಸುಮಾರು ಒಂದು ಗಂಟೆ ಸಮಯ ಹಿಡಯುತ್ತದೆ. ಬೆಟ್ಟವನ್ನು ಸುತ್ತುವರೆದಿರುವ ಮತ್ತು ಕೋಟೆಯ ತುದಿಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವ ೭೦ ಕಲ್ಲಿನ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳಿವೆ. ಕೆಲವು ಕಟ್ಟಡಗಳ ಅವಶೇಷಗಳು ಮತ್ತು ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ತೊಟ್ಟಿಗಳಿವೆ. 

## ಇತಿಹಾಸ 
೧೮೧೮ ರಲ್ಲಿ ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿಯ ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ ಬ್ರಿಗ್ಸ್ ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ೧೯೪೪ ರಲ್ಲಿ ಪಕ್ಕದ ಪ್ರದೇಶದೊಂದಿಗೆ ಈ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಮಿಲಿಟರಿಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು. ಇದನ್ನು ಅವರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಫೈರಿಂಗ್ ರೇಂಜ್ ಆಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. 

## ಇವನ್ನೂ ನೋಡಿ 
* ನಾಸಿಕ್

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ನೇತ್ರಾವಳಿ ವನ್ಯಜೀವಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯ

thumb|250x250px| ನೇತ್ರಾವಳಿ
**ನೇತ್ರಾವಳಿ ವನ್ಯಜೀವಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯವು** ಭಾರತದ ಆಗ್ನೇಯ ಗೋವಾದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಆವಾರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇದು ಸುಮಾರು ೨೧೧ ಕಿಮೀ ೨ ವಿಸ್ತೀರ್ಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ನೇತ್ರಾವಳಿ ಅಥವಾ ನೆತುರ್ಲಿಯು ಅಭಯಾರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟುವ ಜುವಾರಿ ನದಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಉಪನದಿಯಾಗಿದೆ. ಅರಣ್ಯಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನಿತ್ಯಹರಿದ್ವರ್ಣ ಮತ್ತು ಅರೆ ನಿತ್ಯಹರಿದ್ವರ್ಣ ಆವಾಸಸ್ಥಾನದೊಂದಿಗೆ ಛೇದಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ತೇವಾಂಶವುಳ್ಳ ಪತನಶೀಲ ಸಸ್ಯವರ್ಗವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಅಭಯಾರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಸರ್ವಋತು ಜಲಪಾತಗಳಿವೆ.

## ಸ್ಥಳ 
ನೇತ್ರಾವಳಿ ವನ್ಯಜೀವಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯವು ಆಗ್ನೇಯ ಗೋವಾದ ಸಂಗಮ ತಾಲೂಕು ಪ್ರದೇಶದ ವರ್ಲೆಮ್‌ನಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಗೋವಾ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ಸುಮಾರು ೬೫ ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು  ಕರ್ನಾಟಕದ ದಾಂಡೇಲಿ-ಅಂಶಿ ಹುಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶದ ಪೂರ್ವ ಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ. ಕೋಟಿಗಾವ ವನ್ಯಜೀವಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ. ಗೋವಾ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಭಗವಾನ್ ಮಹಾವೀರ್ ಅಭಯಾರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಮೊಲ್ಲೆಮ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಗೋವಾ ಮತ್ತು ಭೀಮಗಡ ವನ್ಯಜೀವಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯ,ಕರ್ನಾಟಕದ ಮಾದೈ ವನ್ಯಜೀವಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಒಂದು ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ.

## ಸಸ್ಯ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿ 
ಅಭಯಾರಣ್ಯವು ಅದರ ಶ್ರೀಮಂತ ಆವಾಸಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಸಾಕಷ್ಟು ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ತೊಂದರೆಗಳಿಂದಾಗಿ ಉತ್ತಮ ಸಸ್ತನಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಗೌರ್ ಅಥವಾ ಭಾರತೀಯ ಕಾಡೆಮ್ಮೆ ( *ಬಾಸ್ ಗೌರಸ್* ), ಮಲಬಾರ್ ದೈತ್ಯ ಅಳಿಲು ( *ರಾಟುಫಾ ಇಂಡಿಕಾ* ), ನಾಲ್ಕು ಕೊಂಬಿನ ಹಲ್ಲೆ ಅಥವಾ ಚೌಸಿಂಗ ( *ಟೆಟ್ರಾಸೆರಸ್ ಕ್ವಾಡ್ರಿಕಾರ್ನಿಸ್* ), ಚಿರತೆ ( *ಪ್ಯಾಂಥೆರಾ ಪಾರ್ಡಸ್* ), ಬಿಳಿ-ಬೆಲ್ಲದ *ಹಕ್ಕಿಗಳು ಪಲ್ಲಿಪ್ಸ್*, ವೈನಾಡ್ ಲಾಫಿಂಗ್ ಥ್ರಶ್ ( *ಗಾರುಲಾಕ್ಸ್ ಡೆಲೆಸೆರ್ಟಿ* ), ಬಿಳಿ-ಹೊಟ್ಟೆಯ ಟ್ರೀಪೈ ( *ಡೆಂಡ್ರೊಸಿಟ್ಟಾ ಲ್ಯುಕೋಗಾಸ್ಟ್ರಾ* ), ರೂಫಸ್ ಬಾಬ್ಲರ್ ( *ಟರ್ಡಾಯ್ಡ್ಸ್ ಸಬ್ರುಫಾ* ) ಅಭಯಾರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಬಾರಿ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಈ ಅಭಯಾರಣ್ಯವು ಮಲಬಾರ್ ಬ್ಯಾಂಡೆಡ್ ಸ್ವಾಲೋಟೈಲ್ ( *ಪ್ಯಾಪಿಲಿಯೊ ಲಿಯೋಮೆಡಾನ್* ), ಮಲಬಾರ್ ಬ್ಯಾಂಡೆಡ್ ನವಿಲು ( *ಪ್ಯಾಪಿಲಿಯೊ ಬುದ್ಧ* ), ಮಲಬಾರ್ ಟ್ರೀ ಅಪ್ಸರೆ ( *ಐಡಿಯಾ ಮಲಬಾರಿಕಾ* ), ದಕ್ಷಿಣದ ಪಕ್ಷಿವಿಂಗ್ ( *ಟ್ರಾಯ್ಡ್ಸ್ ಮಿನೋಸ್* ), ನೀಲಿ ನವಾಬ್ ( *ಪಾಲಿಯುರಾ ಸ್ಚ್ರೆ* ), ಕಪ್ಪು ರಾಜಾ ( *ಚರಕ್ಸೆಸ್ ಸೊಲೊನ್* ) ಮತ್ತು ರೆಡ್‌ಸ್ಪಾಟ್ ಡ್ಯೂಕ್ ( *ಡೋಫ್ಲಾ ಎವೆಲಿನಾ* ) ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ಅಪರೂಪದ ಚಿಟ್ಟೆ ಜಾತಿಗಳಿಗೆ ಆತಿಥ್ಯ ನೀಡುತ್ತದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಅಭಯಾರಣ್ಯ
ವರ್ಗ:ವನ್ಯಜೀವಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯಗಳು
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಸಮುದಾಯ ಬೆಳವಣಿಗೆ
ಚೆನ್ನಂಪಲ್ಲಿ ಕೋಟೆ

**ಚೆನ್ನಂಪಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯು** ಭಾರತದ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಕರ್ನೂಲ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ತುಗ್ಗಲಿ ಮಂಡಲದಲ್ಲಿರುವ  ಕೋಟೆಯಾಗಿದೆ. ೧೭ ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಈ ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು ಇತರ ಬೆಲೆಬಾಳುವ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಹೂಳಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ವದಂತಿಗಳಿವೆ.  ಗಣಿ ಮತ್ತು ಭೂವಿಜ್ಞಾನ ಇಲಾಖೆಗೆ ಸೇರಿದ ಸರ್ಕಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ೨೦೧೭-೧೮ ರಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ ಉತ್ಖನನವನ್ನು ಕೈಗೊಂಡರು. 

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಸಮುದಾಯ ಬೆಳವಣಿಗೆ
ವರ್ಗ:ಕೋಟೆಗಳು
ಕೊಂಡ ರೆಡ್ಡಿ ಕೋಟೆ

**ಕೊಂಡ ರೆಡ್ಡಿ ಬುರುಜು** ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ  **ಕೊಂಡ ರೆಡ್ಡಿ ಕೋಟೆ**ಯು ಭಾರತದ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಕರ್ನೂಲ್‌ನಲ್ಲಿದೆ. ಇದು  ಕರ್ನೂಲ್ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ೨ ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ.   ಕರ್ನೂಲ್ ಹೊಸ ಬಸ್ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ೨.೯ ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಆಲಂಪುರದಿಂದ ೨೪  ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಕೊಂಡ ರೆಡ್ಡಿ ಕೋಟೆಯು ಕರ್ನೂಲ್ ನಗರದ ಹೃದಯಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಭವ್ಯವಾದ ರಚನೆಯಾಗಿದೆ. ಗೋಪುರದಿಂದ ಕಿರೀಟವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಅರೆ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಭದ್ರಕೋಟೆಯಾದ ಸ್ಮಾರಕವು ನಗರದ ಸುತ್ತಲೂ ಇರುವ ಹಳೆಯ ಕೋಟೆಯ ಏಕೈಕ ಅವಶೇಷವಾಗಿದೆ.     

## ಇತಿಹಾಸ 
ಕೋಟೆಯ ನಿರ್ಮಾಣವು ೧೨  ಶತಮಾನಗಳಷ್ಟು ಹಿಂದಿನದು. ಕರ್ನೂಲ್ ನಗರವನ್ನು ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದಿ ದಾಟಲು ಸಹಾಯಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಕರ್ನೂಲ್ ಅನ್ನು ವಿಜಯನಗರದ ದೊರೆ ಎರಡನೇ ದೇವರಾಯ ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡನು ಮತ್ತು ಕೃಷ್ಣದೇವರಾಯನ ನಂತರ ಅಚ್ಯುತರಾಯನು ೧೫೩೦ ರಿಂದ ೧೫೪೨ ರ ಕಾಲಾವಧಿಯಲ್ಲಿ  ಕೋಟೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು.

ಕೋಟೆಯು ವಿವಿಧ ದ್ವಾರಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಬುರುಜುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಕೋಟೆಯ ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲುಗಳನ್ನು ೧೭ ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ತಾಳಿಕೋಟೆ ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅರಸ ರಾಮರಾಜನ ಮೊಮ್ಮಗನಾದ ಗೋಪಾಲ ರಾಜನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು.

೧೭ ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಕರ್ನೂಲ್ ನವಾಬನಿಂದ ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಆಲಂಪುರದ ಕೊನೆಯ ಆಡಳಿತಗಾರ ಕೊಂಡ ರೆಡ್ಡಿಯ ಹೆಸರನ್ನು ಈ ಕೋಟೆಗೆ ಇಡಲಾಗಿದೆ. ಸ್ಥಳೀಯರು ಮತ್ತು ದಂತಕಥೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಕೊಂಡ ರೆಡ್ಡಿ ದಾಳಿಗೆ ಒಳಗಾದನು ಮತ್ತು ಕೋಟೆಯಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸುರಂಗಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದನು. ಕೊಂಡ ರೆಡ್ಡಿ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಕೋಟೆಯಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡನು. ಆದರೆ ಗೋಲ್ಕೊಂಡಾ ನವಾಬರಿಗೆ ತನ್ನ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಕೊಡಬೇಕಾಯಿತು. ಸುರಂಗಗಳನ್ನು ಈಗ ಮುಚ್ಚಲಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ಕೋಟೆಯು ಪ್ರವಾಸಕ್ಕೆ ಮುಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಟಾಡೆಲ್ ಅನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವ ನಗರದ ದಂಪತಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಿರಿಯ ನಿವಾಸಿಗಳಿಂದ ಈ ಕೋಟೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ. 

## ವಿವರಣೆ 
ಕೋಟೆಯು ಮೂರು ಹಂತಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ೧೭ ಮತ್ತು ೧೮ ನೇ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕಾವಲು ಗೋಪುರವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಸಂದರ್ಶಕರಿಗೆ ನೆಲಮಟ್ಟವನ್ನು ಮುಚ್ಚಲಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ಸಂದರ್ಶಕರು ಮೊದಲ ಮತ್ತು ಎರಡನೇ ಮಹಡಿಗಳಿಗೆ ಏರಬಹುದು ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸದ ಒಂದು ನೋಟವನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು. ಮೊದಲ ಹಂತವು ದೊಡ್ಡ ಪೋರ್ಟಿಕೊದೊಂದಿಗೆ ಕೆಲವು ಆವರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಎರಡನೇ ಹಂತದ ಮನೆಗಳು ವೀಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ದೊಡ್ಡ ಗೋಪುರಗಳಾಗಿವೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಸಮುದಾಯ ಬೆಳವಣಿಗೆ
ವರ್ಗ:ಕೋಟೆಗಳು
ಅಲೋರ್ನಾ ಕೋಟೆ

**ಸಾಂಟಾ ಕ್ರೂಜ್ ಡಿ ಅಲೋರ್ನಾ ಕೋಟೆ **  ಇದನ್ನು **ಹಲರ್ನ್ ಕೋಟೆ** ಅಥವಾ **ಅಲೋರ್ನಾ ಕೋಟೆ** ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಗೋವಾದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಕೋಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇದು ಮಾಪುಸಾ ಪಟ್ಟಣದಿಂದ ೩೦ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಇದನ್ನು ೧೭ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಸಾವಂತವಾಡಿಯ ಭೋಂಸ್ಲೆಸ್ ಅವರು ಮರಾಠರ ದಾಳಿಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಇಲ್ಲಿಂದ, ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ನದಿ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯ ಉತ್ತಮ ನೋಟವನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು.

ಅಲೋರ್ನಾ ಕೋಟೆಯ ನವೀಕರಣ ಕಾರ್ಯವು ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಮುಕ್ತವಾಗಿದೆ. ನವೀಕರಣ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಪುರಾತತ್ವ ಸರ್ವೇಕ್ಷಣಾ ಇಲಾಖೆ ನಡೆಸಿದೆ.  

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಸಮುದಾಯ ಬೆಳವಣಿಗೆ
ವರ್ಗ:ಕೋಟೆಗಳು
ಕಮಲಾ ಕೋಟೆ

**ಕಮಲಾ ಕೋಟೆ** (**ಕಮ್ಲಾಘರ್** ಅಥವಾ **ಕಮಲಾಹ್ ಗರ್ಹ್**) ೧೭ ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೋಟೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ಕಮ್ಲಾ ಗ್ರಾಮದ ಬಳಿ ಇದೆ.  ೧೬೨೫ ರಲ್ಲಿ  ಭಾರತದಲ್ಲಿ  ಮಂಡಿಯ ರಾಜನಾದ  ಸೂರಜ್ ಸೇನ್  ಇದನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಮಂಡಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವು ತನ್ನ ಭದ್ರತೆ ಸಲುವಾಗಿ  ತನ್ನ ಕೋಟೆಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿತ್ತು.  ಕಮಲಾ ಕೋಟೆಯು ಸೂರಜ್ ಸೇನ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಿಂದ ಈಶ್ವರಿ ಸೇನ್ (೧೮೭೮-೧೮೨೬) ರವರೆಗಿನ ಮಂಡಿ ರಾಜ್ಯದವರೆಗೆ  ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ೩೬೦ ಕೋಟೆಗಳ ಅತ್ಯಂತ ಸುರಕ್ಷಿತ ಭಂಡಾರವೆಂಬ ಖ್ಯಾತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಮಹಾರಾಜ ರಂಜಿತ್ ಸಿಂಗ್ ೧೮೩೦ ರಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿದನು. ಇದನ್ನು ೧೮೪೦ ರಲ್ಲಿ ನಾಶಪಡಿಸಿ,  ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಮರುಪಡೆಯಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಮಂಡಿ ರಾಜರು ಇದರ ಪುನರ್‌ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಿದರು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಸಮುದಾಯ ಬೆಳವಣಿಗೆ
ವರ್ಗ:ಕೋಟೆಗಳು
ಮಲ್ಲಿಯಾಬಾದ್

**ಮಲ್ಲಿಯಾಬಾದ್** ರಾಯಚೂರಿನಿಂದ ೫ ಕಿಮೀ ಇದ್ದು, ಇದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೋಟೆ ಮತ್ತು ಸ್ಮಾರಕಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ  ಪುರಾತತ್ವ ಇಲಾಖೆಯ ಉತ್ಖನನ, ಸಂಶೋಧನೆ, ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಜೀರ್ಣೋದ್ಧಾರ ಕಾರ್ಯಗಳು ಪ್ರಗತಿಯಲ್ಲಿವೆ.

## ಮಲ್ಲಿಯಾಬಾದ್ ಕೋಟೆ 
ಮಲ್ಲಿಯಾಬಾದ್ ಕೋಟೆಯು ರಾಯಚೂರು ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದೆ. ಪಾಳುಬಿದ್ದ ವಿಷ್ಣು ದೇವಾಲಯ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಗ್ರಾನೈಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಿದ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಜೋಡಿ ಆನೆಗಳು ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿವೆ. ರಾಜ್ಯ ಪುರಾತತ್ವ ಇಲಾಖೆಯು ಸಂರಕ್ಷಿತ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ಮಾರಕವೆಂದು ಘೋಷಿಸಿದೆ. ಈ ಕೋಟೆಯು ೧೩ ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ (ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೨೯೪) ವಾರಂಗಲ್‌ನ ಕಾಕತೀಯರಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು ಮತ್ತು ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಸಹ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿತ್ತು. ಕ್ರಿ.ಶ ೧೫೨೦ ರಲ್ಲಿ ಆದಿಲ್ ಶಾಹಿ ವಿರುದ್ಧ ರಾಯಚೂರು ಕದನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣದೇವರಾಯನು ತನ್ನ ಸೈನ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಇಲ್ಲಿಯೇ ತಂಗಿದ್ದನು. 

## ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಆನೆಗಳು 
ಬಿಳಿ ಗ್ರಾನೈಟ್   ನಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಿದ ಎರಡು ದೊಡ್ಡ ಆನೆಗಳು ಮಲ್ಲಿಯಾಬಾದ್ ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿವೆ ಮತ್ತು ಇವುಗಳು ಸರ್ಕಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿವೆ. ಆನೆಗಳು ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಕಾಲದಲ್ಲಿದ್ದವು. ಮೊದಲಿಗೆ ಆನೆಗಳನ್ನು *ವಿಷ್ಣು ದೇವಾಲಯದ* ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಒಮ್ಮೆ *ಮಲ್ಲಿಯಾಬಾದ್ ಕೋಟೆಯ* ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲಿನಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. 

## ಸಹ ನೋಡಿ 
* ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿರುವ ಕೋಟೆಗಳು
* ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕ
* ಕಾಕತೀಯರು
* ರಾಯಚೂರು

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಸಮುದಾಯ ಬೆಳವಣಿಗೆ