ಶ್ರೀಲಂಕಾದ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆ

ವರ್ಗ:ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಏಷ್ಯನ್ ತಿಂಗಳು ೨೦೨೫ ಲೇಖನ
ವರ್ಗ:ಶ್ರೀಲಂಕಾ

*ಶ್ರೀಲಂಕಾದ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆ* ದೇಶದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗಿದೆ. ಕ್ರಿ.ಪೂ. 543 ರ ಹಿಂದಿನ ಶ್ರೀಲಂಕಾದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು 18 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವು ಆಧುನೀಕರಿಸಿತು. ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮ ಮಂಡಳಿಗಳ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿದೆ; ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಕೆಲವು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮ ಮಂಡಳಿಗಳು ತಮ್ಮ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಇತರ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ.

ಶ್ರೀಲಂಕಾ ಎರಡು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲದ ಶಿಕ್ಷಣದ ಶ್ರೀಮಂತ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಶ್ರೀಲಂಕಾದ ಸಂವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಉಚಿತ ಶಿಕ್ಷಣದ ಹಕ್ಕನ್ನು ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕೆಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ. 2021 ರಲ್ಲಿ, ಶ್ರೀಲಂಕಾ ವಯಸ್ಕ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ 100% ಸಾಕ್ಷರತಾ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು, ಇದು ಜಾಗತಿಕ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸರಾಸರಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.

### ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು 
ಶ್ರೀಲಂಕಾದ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ರಚನಾತ್ಮಕ ರಚನೆಯನ್ನು *ಪ್ರಾಥಮಿಕ, ಕೆಳ ಮಾಧ್ಯಮಿಕ, ಉನ್ನತ ಮಾಧ್ಯಮಿಕ, ಕಾಲೇಜು ಮತ್ತು ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ - ಐದು ಹಂತಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ*. ಶ್ರೀಲಂಕಾದಲ್ಲಿ, ವಿವಿಧ ವಯೋಮಾನದ ಗುಂಪುಗಳು ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣದ ಮಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು, ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡಲು ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಇಲಾಖೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಚಿವಾಲಯಗಳನ್ನು ನೇಮಿಸಲಾಗಿದೆ.
### ಇತಿಹಾಸ 
ಶ್ರೀಲಂಕಾದಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಇತಿಹಾಸವು 2,300 ವರ್ಷಗಳಿಗೂ ಹಿಂದಿನದು. ರಾಜ **ದೇವನಾಂಪಿಯ ತಿಸ್ಸ**ನ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಅಶೋಕ ಕಳುಹಿಸಿದ ಬೌದ್ಧ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳ ಮೂಲಕ ಬೌದ್ಧಧರ್ಮದ ಹರಡುವಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಸ್ಕೃತ ಭಾಷೆ ಉತ್ತರ ಭಾರತದಿಂದ ಶ್ರೀಲಂಕಾವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿತು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಅದರಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ, ಬೌದ್ಧ ಮಠಗಳು ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಹೊರಹೊಮ್ಮಿತು ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಂಡಿತು, ಅದು ನಂತರ ಪ್ರಾಥಮಿಕ (ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಮುಂದುವರೆದಿದೆ) ಮತ್ತು ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿತು. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪುರಾವೆಗಳು ಮಹಾವಂಶ ಮತ್ತು ದ್ವೀಪವಂಶ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಪ್ರಾಚೀನ ಶ್ರೀಲಂಕಾದ ಇತಿಹಾಸ ಪುಸ್ತಕಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ, ಇದು ಕ್ರಿ.ಪೂ ಐದನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರ ವಿಜಯ ಮತ್ತು ಅವನ ಅನುಯಾಯಿಗಳ ಆಗಮನದಿಂದ ಶ್ರೀಲಂಕಾ ದ್ವೀಪದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ದಾಖಲಿಸುತ್ತದೆ.

ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ವಿಸ್ತರಣೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಮಿಷನರಿ ಗುಂಪುಗಳು ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾದವು, ಮೊದಲು ಕರಾವಳಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ನಂತರ ಒಳನಾಡಿನಲ್ಲಿ. ಆಂಗ್ಲಿಕನ್ ಚರ್ಚ್ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಶಾಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣದ ಮೇಲೆ ಏಕಸ್ವಾಮ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು, ನಂತರ ಇದನ್ನು ಕೋಲ್‌ಬ್ರೂಕ್ ಆಯೋಗದ ಶಿಫಾರಸಿನ ಮೇರೆಗೆ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಡಳಿತವು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತು. ೧೮೩೬ ರಲ್ಲಿ, ಕೋಲ್‌ಬ್ರೂಕ್ ಆಯೋಗದ ಶಿಫಾರಸಿನ ಮೇರೆಗೆ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸರ್ಕಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಶಾಲೆಗಳಿಗೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿತು. ಇದನ್ನು ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಆರಂಭವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಕೊಲಂಬೊ ರಾಯಲ್ ಕಾಲೇಜು (ಹಿಂದೆ ಕೊಲಂಬೊ ಅಕಾಡೆಮಿ) ಸ್ಥಾಪನೆಯೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಏಕ-ಲಿಂಗ ಶಾಲೆಗಳ ಸ್ಥಾಪನೆಯ ಮೂಲಕ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಯಿತು.

### ಶಿಕ್ಷಣ ಸುಧಾರಣೆಗಳ ಇತಿಹಾಸ 
1942 ರಲ್ಲಿ, ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ವಿಶೇಷ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಸಮಿತಿಯಿಂದ ಹೊರಬಂದ ಶಿಫಾರಸುಗಳು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ —

# ಎಲ್ಲಾ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಉಚಿತ ಮತ್ತು ಗುಣಮಟ್ಟದ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು, ಆ ಮೂಲಕ ಶಿಕ್ಷಣವು ಶ್ರೀಮಂತರು ಮತ್ತು ನಗರವಾಸಿಗಳು ಖರೀದಿಸಬಹುದಾದ ಮತ್ತೊಂದು ಸರಕು ಎಂಬ ಗ್ರಹಿಕೆಯನ್ನು ತೊಡೆದುಹಾಕುವುದು.
# ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಬದಲಿಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಬೋಧನಾ ಮಾಧ್ಯಮವಾಗಿ ಬಳಸುವುದು, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಹಿಂದೆ ಕಡಿಮೆ ಸಂಖ್ಯೆಯ ನಗರ ಶ್ರೀಮಂತರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಲಭ್ಯವಿದ್ದ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಲಾಭದಾಯಕ ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶಗಳು ಇತರರಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ.
# ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ತರ್ಕಬದ್ಧಗೊಳಿಸುವುದು ಇದರಿಂದ ಅದು ಪ್ರವೇಶಿಸಬಹುದಾದ, ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
# ಪ್ರತಿ ಮಗುವೂ ತನ್ನ ಪೋಷಕರ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆಯುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು.
# ಶಾಲಾ ಆಡಳಿತಾಧಿಕಾರಿಗಳಿಂದ ಶಿಕ್ಷಕರನ್ನು ಶೋಷಣೆಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲು.

# ವಯಸ್ಕ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸುವುದು.

ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಂತರ, ದೇಶದಲ್ಲಿ ಶಾಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಲೇಜುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಕ್ಷರತಾ ದರವೂ ಹೆಚ್ಚಾಯಿತು.

## ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ನಂತರದ ಬದಲಾವಣೆಗಳು 
2011 ರಲ್ಲಿ, ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ಎಲ್ಲಾ ರಾಜ್ಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಪದವಿಪೂರ್ವ ಕೋರ್ಸ್‌ಗಳಿಗೆ ಆಯ್ದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಸೈನ್ಯ ಮತ್ತು ಪೊಲೀಸ್ ಶಿಬಿರಗಳಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಿತು. ಮೂರು ವಾರಗಳ ಇಂಟರ್ನ್‌ಶಿಪ್ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಉದ್ಯೋಗ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದರಿಂದಾಗಿ ರಾಜ್ಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದ ಜನರ ನಿರುದ್ಯೋಗ ದರವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸರ್ಕಾರ ಹೇಳಿದೆ. ಈ ಕ್ರಮವನ್ನು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಸಂಘಗಳು ಮತ್ತು ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಗುಂಪುಗಳು ವಿರೋಧಿಸಿದವು, ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಒಂದು ರೀತಿಯ ಸೈನ್ಯ ಸೇರ್ಪಡೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು.।

ಆದರೆ 2015 ರ ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಚುನಾವಣೆಯ ನಂತರ, ಆಗಿನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ **ಮೈತ್ರಿಪಾಲ ಸಿರಿಸೇನಾ** ಮತ್ತು ಶ್ರೀಲಂಕಾ ಸಂಸತ್ತು 2015 ರಲ್ಲಿ ಈ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿತು.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು