ಜೆ. ದೇವಿಕಾ

ಜಯಕುಮಾರಿ **ದೇವಿಕಾ** ( ಮಲಯಾಳಂ   ) ಕೇರಳದ ಮಲಯಾಳಿ ಇತಿಹಾಸಕಾರ್ತಿ, ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ, ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿಮರ್ಶಕಿ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣತಜ್ಞೆ. ಅವರು ಪ್ರಸ್ತುತ ತಿರುವನಂತಪುರಂನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಅಧ್ಯಯನ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕಿಯಾಗಿ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಬೋಧನೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಆರಂಭಿಕ ಕೇರಳ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಲಿಂಗ ಸಂಬಂಧಗಳ ಕುರಿತು ಹಲವಾರು ಪುಸ್ತಕಗಳು ಮತ್ತು ಲೇಖನಗಳನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ದ್ವಿಭಾಷಾ ಮತ್ತು ಮಲಯಾಳಂ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನಡುವೆ ಕಾದಂಬರಿ ಮತ್ತು ಕಾಲ್ಪನಿಕವಲ್ಲದ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಅನುವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಕಾಫಿಲಾ, ಎಕನಾಮಿಕ್ ಅಂಡ್ ಪೊಲಿಟಿಕಲ್ ವೀಕ್ಲಿ ಮತ್ತು ದಿ ವೈರ್‌ನಂತಹ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಲಿಂಗ, ರಾಜಕೀಯ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಕೇರಳದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ.

## ಶಿಕ್ಷಣ 
ದೇವಿಕಾ ತನ್ನ ಮಾಸ್ಟರ್ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ಸ್ ಇನ್ ಮಾಡರ್ನ್ ಹಿಸ್ಟರಿ (೧೯೯೧) ಸೆಂಟರ್ ಫಾರ್ ಹಿಸ್ಟಾರಿಕಲ್ ಸ್ಟಡೀಸ್, ಜವಾಹರಲಾಲ್ ನೆಹರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ, ನವದೆಹಲಿಯಿಂದ ಪಡೆದರು ಮತ್ತು ಕೊಟ್ಟಾಯಂನ ಮಹಾತ್ಮಾ ಗಾಂಧಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಪಿಎಚ್‌ಡಿ ಪಡೆದರು.

## ಬರಹಗಳು 
ದೇವಿಕಾ ಅವರ ಆರಂಭಿಕ ಸಂಶೋಧನೆಯು ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ಇಪ್ಪತ್ತನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸಮಾಜ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಭಾಷೆಯಾಗಿ ಆಧುನಿಕ ಬೈನರಿ ಲಿಂಗದ ಹೊರಹೊಮ್ಮುವಿಕೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಆಗಿತ್ತು. ಆಕೆಯ ನಂತರದ ಬರಹಗಳಲ್ಲಿ, ಅವರು ೧೯೩೦ ಮತ್ತು ೧೯೭೦ ರ ನಡುವೆ ಗರ್ಭನಿರೋಧಕಕ್ಕೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಒಪ್ಪಿಗೆಯ ಇತಿಹಾಸದ ಮೂಲಕ ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಲಿಂಗವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಕೇರಳದ ಮೊದಲ ತಲೆಮಾರಿನ ಸ್ತ್ರೀವಾದಿಗಳ ಬರಹಗಳ ಅನುವಾದಗಳನ್ನು *ಹರ್ ಸೆಲ್ಫ್: ಅರ್ಲಿ ರೈಟಿಂಗ್ಸ್ ಆನ್ ಜೆಂಡರ್ ಬೈ ಮಲಯಾಳಿ ಮಹಿಳೆಯರ ೧೮೯೮-೧೯೩೮* ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ತನ್ನ ನಂತರದ ಸಂಶೋಧನೆಯಲ್ಲಿ, ದೇವಿಕಾ ಸಮಕಾಲೀನ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮಸೂರದ ಮೂಲಕ ಪರಿಶೋಧಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಕಾಳಜಿಗಳು ಲಿಂಗಕ್ಕಿಂತ ವಿಶಾಲವಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಬದಲಿಗೆ, ಛೇದಕ ಶಕ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುತ್ತವೆ. ಆಕೆಯ ನಂತರದ ಪುಸ್ತಕಗಳು ಇಪ್ಪತ್ತನೇ ಶತಮಾನದ ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ಲಿಂಗ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯದ ಬಗ್ಗೆ ಮತ್ತು ಮಲಯಾಳಿ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಲಿಂಗ ಇತಿಹಾಸದ ಬಗ್ಗೆ.

ಅವರು ಸ್ತ್ರೀವಾದದ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಪರಿಚಯವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಅದು ಆಧುನಿಕ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಚಿಂತನೆಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಸ್ತ್ರೀವಾದಂ ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಇರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ೨೦೦೦ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು. ಅವರ *ಕುಲಸ್ತ್ರೀಯುಂ ಚಂತಪ್ಪೆನ್ನುಂ ಉಂಡಾಯತೆಂಗಿನೇ?*  ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಅವರು ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ ಕೇರಳ ಇತಿಹಾಸದ ಪರ್ಯಾಯ ಓದುವಿಕೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಕೇರಳದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಆಸಕ್ತಿದಾಯಕ ಒಳನೋಟಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ಸೀರೆಯ ಡ್ರೆಸ್ ಕೋಡ್  ಮತ್ತು ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಹೇಗೆ ಪ್ರಚಲಿತವಾಯಿತು ಎಂಬುದನ್ನು ಅವರು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ದಿ ಹಿಂದೂ ವರದಿಗಳು ತಮ್ಮ ವಿಮರ್ಶೆಯಲ್ಲಿ "ಸಿ‍ಡಿ‍ಎಸ್ ನಲ್ಲಿ ಅಸೋಸಿಯೇಟ್ ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ಜೆ. ದೇವಿಕಾ, ಈ ಪುಸ್ತಕವು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸಲಾದ ಅದೃಶ್ಯ ಸ್ಥಳಗಳ ಮೇಲೆ ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ಟೇಕ್ ಆಗಿದೆ ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರ ಶಕ್ತಿಯುತ ಕ್ರಮಗಳು ಮತ್ತು ಮೌನದ ಆಳವನ್ನು ತಲುಪುತ್ತದೆ" ಎಂದು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.  ಈ ಪುಸ್ತಕವು ಕೇರಳದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿದೆ, "ತಟಸ್ಥ" ಇತಿಹಾಸದ ಪಠ್ಯಗಳಲ್ಲಿನ ಖಾತೆಗಳಿಂದಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಬಗ್ಗೆ ಸುಳ್ಳು ಕಲ್ಪನೆಗಳು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಬಲಗೊಂಡವು, ಹೆಚ್ಚಿನ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಅರ್ಹತೆಗಳ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಕೇರಳದ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವು ಹೇಗೆ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ ಪ್ರಮುಖ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸಂಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಯಾವ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ ". ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಅವರ ಕೆಲಸವು ೨೦೦೭ ರ ಪುಸ್ತಕ *ಇಂಜೆಂಡರಿಂಗ್ ಇಂಡಿವಿಜುವಲ್ಸ್: ದಿ ಲ್ಯಾಂಗ್ವೇಜ್ ಆಫ್ ರೀ-ಫಾರ್ಮಿಂಗ್ ಇನ್ ಅರ್ಲಿ ಟ್ವೆಂಟಿಯತ್ ಸೆಂಚುರಿ ಕೇರಳಂ*, ಮತ್ತು ೨೦೦೮ ರ ಪುಸ್ತಕ *ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು, ಹೌಸ್ಹೋಲ್ಡರ್ಸ್, ಸಿಟಿಜನ್ಸ್: ಮಲಯಾಳಿಗಳು ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ ಯೋಜನೆ, ೧೯೩೦-೧೯೭೦*.

ದೇವಿಕಾ ಅವರು ಮಲಯಾಳಂನಿಂದ ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ಗೆ ಹಲವಾರು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಅನುವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾದುದೆಂದರೆ ನಳಿನಿ ಜಮೀಲಾ ಅವರ ಆತ್ಮಕಥೆಯ ಅನುವಾದ  ಮತ್ತು ಕೆಆರ್ ಮೀರಾ    ಮತ್ತು ಸಾರಾ ಜೋಸೆಫ್ ಅವರ ಸಣ್ಣ ಕಥೆಗಳು. ಅವರು ೨೦೧೪ ರಲ್ಲಿ ಕೆಆರ್ ಮೀರಾ ಅವರ ಮಲಯಾಳಂ ಕಾದಂಬರಿ *ಅರ್ರಾಚಾರ್* ಅನ್ನು ಹ್ಯಾಂಗ್ ವುಮನ್ ಎಂದು ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ಗೆ *ಅನುವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ*. ೨೦೧೭ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಅಂಬಿಕಾಸುತನ್ ಮಾಂಗಾಡ್ ಅವರ ಎಣ್ಮಕಜೆ ಎಂಬ ಮಲಯಾಳಂ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ಗೆ *ಸ್ವರ್ಗ* ಎಂದು ಅನುವಾದಿಸಿದರು.

ಅವರು ಭಾರತದ ಒಳಗೆ ಮತ್ತು ಹೊರಗೆ ಪ್ರಕಟವಾದ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ನಿಯತಕಾಲಿಕಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಪ್ರಬಂಧಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಹಲವಾರು ಭಾಷಣಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಮಲಯಾಳಂ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಮಕಾಲೀನ ವಿಷಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ದೇವಿಕಾ ಮಲಯಾಳಂನಲ್ಲಿ, ಸಮಕಾಲೀನ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿಯೂ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಕೃತಿಯನ್ನು ಕೇರಳ ಶಾಸ್ತ್ರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತು ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ

ಅವರು ಮೊದಲ ತಲೆಮಾರಿನ ಮಲಯಾಳಿ ಸ್ತ್ರೀವಾದಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ವತಂತ್ರವಾದಿನಿ ಎಂಬ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್ ಅನ್ನು ಸಹ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.

## ಪ್ರಕಟಣೆಗಳು 
### ಇಂಗ್ಲಿಷ್ನಲ್ಲಿ ಪುಸ್ತಕಗಳು 
* (ಬಿನಿತಾ ವಿ ತಂಪಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಜಂಟಿಯಾಗಿ) ನ್ಯೂ ಲ್ಯಾಂಪ್ಸ್ ಫಾರ್ ಓಲ್ಡ್? ಝೆಂಡರ್ ಪ್ಯಾರಡೋಕ್ಸಸ್ ಆಫ್ ಪೊಲಿಟಿಕಲ್ ಡಿಸೆಂಟ್ರಲೈಸೇಷನ್ ಇನ್ ಕೇರಳ,ಜ಼ುಬಾನ್,ನ್ಯೂ ಡೆಲ್ಲಿ,೨೦೧೨
* ಇನ್ಡಿವಿಶುವಲ್ಸ್, ಹೌಸ್‍ಹೋಲ್ಡ್ಸ್, ಸಿಟಿಜ಼ನ್ಸ್:ಮಳಯಾಳೀಸ್ ಆಂಡ್ ಫ್ಯಾಮಿಲೀ ಪ್ಲಾನಿಂಗ್, ೧೯೩೦-೧೯೭೦ ಜ಼ುಬಾನ್,ನ್ಯೂ ಡೆಲ್ಲಿ,೨೦೦೮
* *ಎನ್-ಜೆಂಡರಿಂಗ್ ಇಂಡಿವಿಜುವಲ್ಸ್: ದಿ ಲಾಂಗ್ವೇಜ್ ಆಫ್ ರೀ-ಫಾರ್ಮಿಂಗ್ ಇನ್ ಅರ್ಲಿ 20ನೇ ಸೆಂಚುರಿ ಕೇರಳಂ*, ಓರಿಯಂಟ್ ಲಾಂಗ್‌ಮನ್, ಹೈದರಾಬಾದ್, 2007.
* *ನವಸಿದ್ಧಂತಂಗಳ್: ಸ್ತ್ರೀವಾದಂ* (ಹೊಸ ಸಿದ್ಧಾಂತ ಸರಣಿ: ಸ್ತ್ರೀವಾದ), ಡಿಸಿ ಪುಸ್ತಕಗಳು: ಕೊಟ್ಟಾಯಂ, ಕೇರಳ, ೨೦೦೦.
* *ನಿರಂತರಪ್ರತಿಪಕ್ಷಂ: ಜೆ ದೇವಿಕೌಡೆ ಲೇಖನಂಗಲ್ ೨೦೦೧-೨೦೧೮* (ಮಲಯಾಳಂನಲ್ಲಿ ಆಯ್ದ ಪ್ರಬಂಧಗಳು), ಕೊಟ್ಟಾಯಂ: ಡಿಸಿ ಬುಕ್ಸ್, ಮುಂಬರುವ, ೨೦೨೧.
* *ಪೌರಿಯುತೆನೊಟ್ಟಂಗಲ್* (ಮಹಿಳೆ-ನಾಗರಿಕರ ಕಣ್ಣಿನ ನೋಟ), ಆಲಿವ್ ಬುಕ್ಸ್: ಕೋಝಿಕ್ಕೋಡ್, ೨೦೧೩.
* ( *ಸಂ* ).
* *ಪೆನ್ನೋರುಂಬೆಟ್ಟಾಲ್ಲೋಕನ್ಮಾರುನ್ನು: ಲಿಂಗನೀತಿಯುದೇ ಕ್ರಾಂತಿಗಳು*, (ಮಹಿಳೆಯರು ಚಲಿಸಿದಾಗ ಜಗತ್ತು ಬದಲಾಯಿತು: ಲಿಂಗ-ಕ್ರಾಂತಿಗಳು), ತಿರುವನಂತಪುರಂ, ರೀಡ್ಮೆ ಬುಕ್ಸ್, ೨೦೧೭.

### ಜರ್ನಲ್‌ಗಳು 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

### ಅನುವಾದಗಳು 
#### ಮಲೆಯಾಳಂನಿಂದ ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷೆಗೆ 
* *ಕಾಕ್ ಈಸ್ ದಿ ಕಲ್ಪ್ರಿಟ್*, ಉನ್ನಿ ಆರ್, ಅಮೆಜಾನ್-ವೆಸ್ಟ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್, 2020.
* *ಒನ್ ಹೆಲ್ ಆಫ್ ಎ ಲವರ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಕಥೆಗಳು* ಉನ್ನಿಆರ್, ಅಮೆಜಾನ್-ವೆಸ್ಟ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್, 2019.
* *ದ ಡೀಪೆಸ್ಟ್ ಬ್ಲೂ* [ಕೆಆರ್ ಮೀರಾ ಅವರ *ಕರಿನೀಲದ* ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅನುವಾದ], ಮಿನಿ ಕೃಷ್ಣನ್ (ಸಂ. ), *ದಿ ಆಕ್ಸ್‌ಫರ್ಡ್ ಬುಕ್ ಆಫ್ ಲಾಂಗ್ ಶಾರ್ಟ್ ಸ್ಟೋರೀಸ್*, ನವದೆಹಲಿ: OUP, 2017.
* '''ಹೆ-ಘೋಲ್','' [ಕೆಆರ್ ಮೀರಾ ಅವರ 'ಆನಪ್ರೇತಂ' ನ ಅನುವಾದ] ಶಿನಿ ಆಂಟೋನಿ (ಸಂ *), ಬೂ: 13 ಸ್ಟೋರೀಸ್ ದಟ್ ಸೆಂಡ್ ಎ ಚಿಲ್ ಡೌನ್ ಯುವರ್ ಸ್ಪೈನ್*, ಪೆಂಗ್ವಿನ್ ರಾಂಡಮ್ ಹೌಸ್, 2017.
* M Dasanet ನಲ್ಲಿ TKC ವಡುತಾಳ ಅವರಿಂದ "ಚಂಕ್ರಾಂತಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಹಿ ನೈವೇದ್ಯ". ಅಲ್ (eds) *ದಿ ಆಕ್ಸ್‌ಫರ್ಡ್ ಆಂಥಾಲಜಿ ಆಫ್ ಮಲಯಾಳಂ ದಲಿತ್ ರೈಟಿಂಗ್*, ನವದೆಹಲಿ: OUP, 2012.
* *ಸ್ವರ್ಗ*, ಅಂಬಿಕಾಸುತನ್ ಮಾಂಗಾಡ್ ಅವರ ಎಣ್ಮಕಜೆಯ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅನುವಾದ : ಜಗ್ಗರ್ನಾಟ್ ಬುಕ್ಸ್ ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ (  (ISBN13: 9789386228215)

#### ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಿಂದ ಮಲಯಾಳಂಗೆ 
* *ಸಮಕಾಲಿಕಾ ಭಾರತ: ಒರುಸಮೂಹಶಾಸ್ತ್ರಾವಲೋಕನಂ*, KSSP: ತ್ರಿಶೂರ್, 2014. (ಸತೀಶ್ ದೇಶಪಾಂಡೆಯವರ *ಸಮಕಾಲೀನ ಭಾರತದ ಅನುವಾದ: ಸಮಾಜಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ನೋಟ * )
* *ಅಕಾಮೆಪೊಟ್ಟಿಯ ಕೆಟ್ಟುಕಲ್ಕಪ್ಪುರಂ: ಭಾರತೀಯ ಸ್ತ್ರೀಸತಿಂತೆ ವರ್ತಮಾನಂ* (ನಿವೇದಿತಾಮೆನನ್‌ರ *ಸ್ತ್ರೀವಾದಿಯಂತೆ* ಕಾಣುವ ಮಲಯಾಳಂ ಆವೃತ್ತಿ, ಪೆಂಗ್ವಿನ್, ಎನ್ ದೆಹಲಿ), ಸಾಹಿತ್ಯಪ್ರವರ್ತಕಸಹಕರಣಸಂಘಂ, 2017.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
*

ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ
ವರ್ಗ:ಇತಿಹಾಸ ತಜ್ಞರು
ವರ್ಗ:ಶಿಕ್ಷಣ ತಜ್ಞರು