open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ಡೇವಿಡ್ ವಾರ್ಕ್ ಗ್ರಿಫಿತ್

thumb|೧೯೨೨ರಲ್ಲಿ ಗ್ರಿಫಿತ್
**ಡೇವಿಡ್ ವಾರ್ಕ್ ಗ್ರಿಫಿತ್** (1875-1948) ಅಮೆರಿಕದ ಒಬ್ಬ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ ಮತ್ತು ದಿಗ್ದರ್ಶಕ.

## ಜೀವನ, ಸಾಧನೆಗಳು 
ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ಕೆಂಟಕಿಯ ಓಲ್ಡ್‌ಹ್ಯಾಮಿನಲ್ಲಿ. ರೆಸ್ಕ್ಯೂಡ್ ಫ್ರಮ್ ಎನ್ ಈಗಲ್ಸ್ ನೆಸ್ಟ್ (1908) ಎಂಬ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಚಿಕ್ಕ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ಚಿತ್ರರಂಗ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ. ಅನಂತರ ಬಯೋಗ್ರಾಫ್ ಎಂಬ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಕಥಾ ಲೇಖಕ ಮತ್ತು ದಿಗ್ದರ್ಶಕನಾಗಿ ಸೇರಿದ. ಅಲ್ಲಿ ಈತ ತಯಾರಿಸಿದ ಪ್ರಥಮ ಚಿತ್ರ ದಿ ಅಡ್ವೆಂಚರ್ಸ್ ಆಫ್ ಡಾಲೀ. ಬಳಿಕ ಈತ ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ಅವಿಶ್ರಾಂತವಾಗಿ ದುಡಿಯಲಾರಂಭಿಸಿದ. ಲೆಕ್ಕವಿಲ್ಲದಷ್ಟು ಚಿಕ್ಕ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಿದ. ಅಮೆರಿಕಾದ ಚಲನಚಿತ್ರ ಉದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಈತನಿಂದ ಒಳ್ಳೆಯ ಚಲನೆ ಸಿಕ್ಕಿತು. ಈತ ಬಳಸಿದ ವಿಧಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಗಳು ಚಲನಚಿತ್ರದ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದುವು.

1913ರಲ್ಲಿ ಗ್ರಿಫಿತ್ ಬೈಬಲಿನ ಕಥೆಯೊಂದನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಜೂಡಿತ್ ಆಫ಼್ ಬೆತೊಲಿಯ ಎಂಬ ಚಿತ್ರ ತಯಾರಿಸಿದ. ಅದೇ ವರ್ಷ ಬಯೋಗ್ರಾಫ್ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಚಿತ್ರ ತಯಾರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದ. ಥಾಮಸ್ ಡಿಕ್ಸನ್ ಎಂಬಾತ ಅಮೇರಿಕದ ಅಂತರ್‌ಯುದ್ಧವನ್ನಾಧರಿಸಿ ಬರೆದ ಕಾದಂಬರಿ ದ ಕ್ಲ್ಯಾನ್ಸ್‌ಮನ್ ಆಧರಿಸಿ ಚಿತ್ರವೊಂದನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ಉದ್ಯುಕ್ತನಾದ. ಇದು 1915ರಲ್ಲಿ ದ ಬರ್ತ್ ಆಫ್ ಎ ನೇಷನ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಮನೋರಂಜನೆಯೊಡನೆ ಉತ್ತಮ ಕಲೆಯನ್ನೂ ಚಲನಚಿತ್ರ ಒದಗಿಸಬಲ್ಲದೆಂಬುದನ್ನು ಈ ಚಿತ್ರ ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟಿತ್ತು. ಜೊತೆಗೆ ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿಯ ಜನಾಂಗಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಷಯ ಹೆಚ್ಚು ಚರ್ಚೆಗೆ ಆಸ್ಪದ ನೀಡಿತು. ಈ ಚಿತ್ರದಿಂದ ಬಂದ ಅಪಾರ ಲಾಭ ಮತ್ತು ಯಶಸ್ಸಿನಿಂದ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿತನಾದ ಗ್ರಿಫಿತ್ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅದ್ದೂರಿಯ ಇಂಟಾಲರೆನ್ಸ್ ಎಂಬ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ (1916). 3 1/2 ಗಂಟೆ ಉದ್ದದ ಈ ಚಿತ್ರ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿನ ನಾಲ್ಕು ಅಸಹಿಷ್ಣುತೆಯ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ನಾಲ್ಕು ಘಟನೆಗಳಾಗಿ ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. ಬ್ಯಾಬಿಲಾನ್ ಪತನ, ಕ್ರಿಸ್ತನ ಜೀವನ, ಬಾರ್ತಲೋಮ್ಯೂದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕಗ್ಗೊಲೆ, ಸಮಕಾಲೀನವೆನ್ನಬಹುದಾದ 'ತಾಯಿ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯ'-ಹೀಗೆ ಈ ಚಿತ್ರ ಅನೇಕ ವಿಮರ್ಶಕ ಮತ್ತು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಪ್ರಶಂಸೆಯನ್ನು ಗಳಿಸಿತು. ಆದರೆ ಇದರಿಂದ ಸಾಕಷ್ಟು ಹಣ ಬರಲಿಲ್ಲವಾಗಿ ಗ್ರಿಫಿತ್ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುವ ಹಂಬಲವನ್ನು ಬಿಡಬೇಕಾಯಿತು.

ಚಾರ್ಲಿ ಚಾಪ್ಲಿನ್, ಡಗ್ಲಾಸ್ ಫೇರ್‌ಬ್ಯಾಂಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಮೇರಿ ಪಿಕ್‌ಫರ್ಡ್ ಇವರೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಗ್ರಿಫಿತ್ 1919ರಲ್ಲಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಆರ್ಟಿಸ್ಟ್ಸ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಕೂಡಿಸಿದ. ಗ್ರಿಫಿತನ ಇತರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಚಿತ್ರಗಳಿವು: ಬ್ರೋಕನ್ ಬ್ಲಾಸಮ್ಸ್ (1919), ವೇ ಡೌನ್ ಈಸ್ಟ್ (1920), ಆರ್ಫನ್ಸ್ ಆಪ್ ದ ಸ್ಟಾರ್ಮ್ (1922). ಈತನ ಎರಡು ವಾಕ್‌ಚಿತ್ರಗಳೂ ಅಷ್ಟು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಈತನ ಕೊನೆಯ ಚಿತ್ರ *ದ ಸ್ಟ್ರಗಲ್* ಎಂಬುದಂತೂ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಲೇ ಇಲ್ಲ. ಚಿತ್ರ ದಿಗ್ದರ್ಶನದಿಂದ ಈತ ನಿವೃತ್ತನಾದದ್ದು 1932ರಲ್ಲಿ.

ಗ್ರಿಫಿತ್ ಮೇಧಾವಿ ದಿಗ್ದರ್ಶಕ. ಚಿತ್ರಸಂಪಾದನೆ ಹಾಗೂ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಈತನ ಕೊಡುಗೆ ಮಹತ್ತರವಾದದ್ದು. ಚಿತ್ರಗ್ರಹಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಲಾಂಗ್ ಷಾಟ್, ಕ್ಲೋಸ್ ಅಪ್, ಪ್ಯಾನ್ ಷಾಟ್, ಹೈ ಮತ್ತು ಲೋ ಆಂಗಲ್ ಷಾಟುಗಳು, ಮೂವಿಂಗ್ ಷಾಟ್, ಡಿಸಾಲ್ವ್, ಸಾಫ್ಟ್ ಫೋಕಸ್, ಕ್ರಾಸ್ ಕಟಿಂಗ್, ಫ್ಲ್ಯಾಷ್‍ಬ್ಯಾಕ್, ಬ್ಯಾಕ್ ಲೈಟಿಂಗ್ ಮತ್ತು ನೈಟ್ ಫೊಟಾಗ್ರಫಿ-ಮೊದಲಾದ ಬಾಬುಗಳನ್ನು ಈತ ಪರಿಷ್ಕರಿಸಿದ ಇಲ್ಲವೆ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲಿಗೆ ಬಳಕೆಗೆ ತಂದ.

ಚತುರ ಸಂಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಚಲನಚಿತ್ರದ ಭಾವತೀವ್ರತೆ, ದೃಶ್ಯರಚನೆ, ಜನಜಂಗುಳಿಯನ್ನು ತೆರೆಯ ಮೇಲೆ ತರುವ ವರಸೆ-ಇವುಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಈತ ನಿಷ್ಣಾತನೆನಿಸಿದ್ದ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
* Bibliography of books and articles about Griffith  via University of California, Berkeley Media Resources Center
* 
* Photo of Griffith as a young man in the 1890s or early 1900s

ವರ್ಗ:ನಿರ್ದೇಶಕರು
ವರ್ಗ:ನಿರ್ಮಾಪಕರು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ರಾಲ್ಫ್ ಥಾಮಸ್ ಹಾಚ್‍ಕಿನ್ ಗ್ರಿಫಿತ್

**ರಾಲ್ಫ್ ಥಾಮಸ್ ಹಾಚ್‍ಕಿನ್ ಗ್ರಿಫಿತ್** (1826-1906) ಸಂಸ್ಕೃತ ಹಾಗೂ ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಅಧ್ಯಯನ ಅಧ್ಯಾಪನಗಳಿಗೆ ವ್ಯಯಿಸಿದ ಒಬ್ಬ ವಿದ್ವಾಂಸ.

## ಜೀವನ, ಬರೆದ ಕೃತಿಗಳು 
ಕ್ರೈಸ್ತ ಪಾದ್ರಿ ರೆವರೆಂಡ್ ಆರ್.ಸಿ. ಗ್ರಿಫಿತ್‍ನ ಮಗನಾದ ಇವರು 1846ರಲ್ಲಿ ಆಕ್ಸ್‌ಫರ್ಡಿನ ಕ್ವೀನ್ಸ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಬಿ.ಎ. ಪದವೀಧರನಾದ. ಆಗಿನ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಂಸ್ಕೃತಜ್ಞನೆಂದು ಖ್ಯಾತಿ ಪಡೆದಿದ್ದ ಎಚ್.ಎಚ್. ವಿಲ್ಸನ್‍ನ ಶಿಷ್ಯನಾಗಿ 1849ರಲ್ಲಿ ಎಂ.ಎ ಪದವೀಧರರಾದರೂ. ಆಗ ಆಕ್ಸ್‌ಫರ್ಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಬೋದೆನ್ ಸಂಸ್ಕೃತ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನ ಇವರಿಗೆ ಲಭಿಸಿತು. ಅಲ್ಲಿಂದ ಮುಂದೆ ಐವತ್ತೇಳು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ನಿರಂತರವಾಗಿ, 1906ರವರೆಗೆ ಸಂಸ್ಕೃತ ಗ್ರಂಥಗಳ ಭಾಷಾಂತರ, ಅಧ್ಯಾಪನಗಳಲ್ಲಿ ನಿರತರಾದರೂ.

ಎಂ.ಎ ಪದವಿ ಪಡೆದ ಮೊದಲ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಗ್ರಿಫಿತ್ ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನ ಮಾರ್ಲ್‌ಬರೋವಿನ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಸಹೋಪಾಧ್ಯಾಯನಾಗಿದ್ದು ಅನಂತರ 1853ರಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ವಿದ್ಯಾ ಇಲಾಖೆಯನ್ನು ಸೇರಿ ಬನಾರಸ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ 1863ರ ತನಕ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾದರಲ್ಲದೆ ಮುಂದೆ ಹದಿನೈದು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲ್ ಆಗಿ ದುಡಿದರು. 1878ರಲ್ಲಿ ಆಗಿನ ಔದ್ ಮತ್ತು ವಾಯುವ್ಯ ಪ್ರಾಂತಗಳ ವಿದ್ಯಾ ಇಲಾಖಾ ನಿರ್ದೇಶಕನಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ ಅವರ ಅರುವತ್ತನೆಯ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ (1885) ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆದರು. ಅವರು ಎಂಭತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಬದುಕಿದ್ದರು.

## ಕೃತಿ/ ಸಾಹಿತ್ಯ
ಇವರು ಇಪ್ಪತ್ತಾರನೆಯ ವಯಸ್ಸಿನಿಂದಲೇ ಸಂಸ್ಕೃತ ಗ್ರಂಥಗಳ ಸಂಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಭಾಷಾಂತರ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ್ದರು.

# *ಸ್ಪೆಸಿಮೆನ್ಸ್ ಆಫ್ ಓಲ್ಡ್ ಇಂಡಿಯನ್ ಪೊಯೆಟ್ರಿ* 1852 (*ಪ್ರಾಚೀನ ಭಾರತೀಯ ಕಾವ್ಯ ಮಾದರಿಗಳು*)
# *ದ ಬರ್ತ್ ಆಫ್ ದ ವಾರ್ ಗಾಡ್* 1853 (ಕುಮಾರ ಸಂಭವ)
# *ಇಡಿಲ್ಸ್ ಫ್ರಂ ಸ್ಯಾನ್‍ಸ್ಕ್ರಿಟ್* 1866 (ಸಂಸ್ಕೃತ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಮನಮೋಹಕ ದೃಶ್ಯಗಳು)
# *ಸೀನ್ಸ್ ಫ್ರಂ ದ ರಾಮಾಯಣ* 1868 (ರಾಮಾಯಣದ ಚಿತ್ರಗಳು),
# ರಾಮಾಯಣದ ಪದ್ಯಾನುವಾದ ಐದು ಭಾಗಗಳೂ (1870-75)
# ಋಗ್ವೇದ, ನಾಲ್ಕು ಸಂಪುಟಗಳು 1989-92);
# ಸಾಮವೇದ (1893);
# ಅಥರ್ವವೇದ, ಎರಡು ಸಂಪುಟಗಳು (1895-96)
# ಶುಕ್ಲ ಯಜುರ್ವೇದ (1899).

ಹೀಗೆ ಪ್ರಾಚೀನ ಭಾರತೀಯರ ಪವಿತ್ರ ಗ್ರಂಥಗಳು ಹಾಗೂ ನಾಲ್ಕು ವೇದಗಳನ್ನು ಇಂಗ್ಲಿಷಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಭಾಷಾಂತರಿಸಿದ ಕೀರ್ತಿ ಗ್ರಿಫಿತನವರದು.

ಇಂಗ್ಲಿಷ್, ಸಂಸ್ಕೃತ, ಹಿಂದಿ ಮತ್ತು ಪರ್ಷಿಯನ್ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಅಭ್ಯಸಿಸಿ ಪಾಂಡಿತ್ಯ ಗಳಿಸಿದ ಇವರಿಗೆ ಆಗಿನ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸರ್ಕಾರ ಸಿ.ಐ.ಇ. ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನಿತ್ತಿತ್ತು. ಕಲ್ಕತ್ತ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ತನ್ನ ಸದಸ್ಯತ್ವವನ್ನು (ಫೆಲೋಷಿಪ್) ಕೊಟ್ಟು ಗೌರವಿಸಿತು. ಭಾಷಾಭಿವೃದ್ದಿಗಾಗಿಯೇ ಮೀಸಲಾಗಿದ್ದು ವಾರಾಣಸಿಯಿಂದ ಪ್ರಕಟವಾಗುತ್ತಿದ್ದ *ಪಂಡಿತ* ಎಂಬ ಸಂಸ್ಕೃತ ನಿಯತಕಾಲಿಕೆಯೊಂದಕ್ಕೆ ಗ್ರಿಫಿತ್ ಸಂಪಾದಕನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ಯಾವ ಐಹಿಕ ಜೀವನದ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳಿಗೂ ಪಕ್ಕಾಗದ ಇವರು ನಿವೃತ್ತಿಯ ನಂತರ ನೀಲಗಿರಿಯ ಕೋಟಗಿರಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲಸಿ ನಾಲ್ಕು ವೇದಗಳನ್ನೂ ಇಂಗ್ಲಿಷಿಗೆ ಭಾಷಾಂತರ ಮಾಡುವ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದರು.

ಗ್ರಿಫಿತ್ತನ ಸಮಾಧಿ ಕೋಟಗಿರಿಯಲ್ಲಿಯೇ ಇದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಗ್ರಂಥಸೂಚಿ 
* 

## ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
* 
* 
* 

ವರ್ಗ:ಭಾರತಜ್ಞರು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಚಲನೆಯ ನರಳಿಕೆ

thumb|ಕಡಬೇನೆಯಿರುವ ಜನರನ್ನು ತೋರಿಸುವ ೧೮೪೧ರ ಒಂದು ಚಿತ್ರ
**ಚಲನೆಯ ನರಳಿಕೆ** ಎಂದರೆ ಪ್ರವಾಸ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬಹುಜನರಲ್ಲಿ ತೋರಿಬರಬಹುದಾದ ದೈಹಿಕ ಸಂಕಟ (ಮೋಷನ್ ಸಿಕ್‌ನೆಸ್). ಹಡಗು, ವಿಮಾನ, ಮೋಟಾರು ಇಲ್ಲವೆ ರೈಲಿನಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಚಲಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ನೇರ ಇಲ್ಲವೇ ವಕ್ರಗತಿಯಲ್ಲಿ ವೇಗವರ್ಧನೆ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವಾಗ, ಒಳಗಿವಿಯ ಪಡಸಾಲೆಯೊಳಗಿರುವ (ವೆಸ್ಟಿಬ್ಯೂಲ್) ಅರ್ಧವೃತ್ತ ನಾಳಗಳಲ್ಲಿನ ಗ್ರಾಹಕಗಳ (receptors) ಮೇಲೆ ಅದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಅವು ಉದ್ದೀಪನಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಪದೇ ಪದೇ ಉರುಳುವ, ತಿರುಗುವ ಇಲ್ಲವೇ ಮೇಲೆ ಕೆಳಗೆ ಉಂಟಾಗುವ ಚಲನೆ ಇದಕ್ಕೆ ಬಹುಮುಖ್ಯ ಕಾರಣ. ಉಯ್ಯಾಲೆಯಾಡುವುದು, ಅಪ್ಪಾಲೆತಿಪ್ಪಾಲೆ ತಿರುಗುವುದು, ಜಾತ್ರೆ, ವಸ್ತು ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿರುವ ರಾಟೆ ಚಕ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಚಲಿಸುವುದು, ಇಂಥ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲೂ ಇದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.

## ಯಾರಿಗೆ ಬರುವುದು, ಬರಲಾರದು 
ಕಿವುಡ-ಮೂಗರಿಗೂ, ಕಿವಿಯ ಪಡಸಾಲೆ ನಾಶ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟವರಿಗೂ ಈ ರೋಗ ಬರಲಾರದು. ತೀರ ಎಳೆಯರು ಮತ್ತು ವೃದ್ಧರು ಚಲನೆಯ ನರಳಿಕೆಯನ್ನು ಅಷ್ಟಾಗಿ ಅನುಭವಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ತೀವ್ರತೆರನಾದ ಅರೆತಲೆನೋವಿರುವವರು ಈ ನರಳಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರವಾಸ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ ಅನುಭವಿಸತೊಡಗುವರು. ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಇರುವ ಭೀತಿ ನರಳಿಕೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು.

## ಲಕ್ಷಣಗಳು 
ಚಲನೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಕೆಲವೇ ಮಿನಿಟುಗಳಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲವೆ ಗಂಟೆಗಳಲ್ಲಿ ನರಳಿಕೆಯ ಲಕ್ಷಣಗಳು ತಲೆದೋರಿ ತೀವ್ರತೆ ಏರಿ ವ್ಯಕ್ತಿ ಬಿಳಿಚಿಕೊಂಡು ಬೆವರುತ್ತಾನೆ. ವಿಪರೀತ ಜೊಲ್ಲು ಬರುತ್ತ ಮೇಲೆ ಅದನ್ನು ನುಂಗುತ್ತ ಓಕರಿಕೆ ಉಂಟಾಗಿ ತಡೆಯುವುದಕ್ಕಾಗದೆ ಅವನಿಗೆ ಪದೇ ಪದೇ ವಾಂತಿ ಬಂದಂತಾಗುವುದು. ವಾಂತಿ ಮಾಡಲೂಬಹುದು. ವಿಪರೀತ ತಲೆ ಸುತ್ತುವಿಕೆ ತಲೆದೋರಿ ಮಂಪರು ಕವಿಯುವುದು, ತಲೆನೋವು ಕೂಡ ಬರುವುದು. ನರಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಓಕರಿಕೆ ಮತ್ತು ವಾಂತಿ ಕೆಲವು ಗಂಟೆಗಳವರೆಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇರಬಲ್ಲದು. ಸಮುದ್ರಯಾನದಲ್ಲಿ ಅದು ಕೆಲವು ದಿವಸಗಳವರೆಗೆ ಕೂಡ ಉಳಿಯಬಲ್ಲದು. ಚಲನೆಯ ತೀವ್ರತೆ ಮತ್ತು ಕಾಲಾವಧಿಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು ತೋರಿಬರುತ್ತವೆ. ಈ ತೊಡಕಿನಿಂದ ಬಳಲುವಾತ ಕ್ರಮೇಣ ಚಲನೆಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವುದುಂಟು. ಚಲನೆಯ ನಿಲುಗಡೆಯಾದಾಗ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳು ಮಾಯವಾಗುವುವು.

## ಚಿಕಿತ್ಸೆ 
ಈ ನರಳಿಕೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವವರು ಪ್ರವಾಸವನ್ನು ಕೈಕೊಳ್ಳುವ ಮುನ್ನ ಹೆಚ್ಚು ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಪಾನೀಯಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸಬಾರದು. ಪ್ರವಾಸಕಾಲದಲ್ಲಿ ವೇದನೆ ಬರಬಹುದೆಂದು ತೋರಿಬಂದರೆ ತಲೆಯನ್ನು ದಿಂಬಿಗಾನಿಸಿ ಕಣ್ಣು ಮುಚ್ಚಬಹುದು; ಇಲ್ಲವೆ ಮಲಗಿಕೊಂಡು ವಾಂತಿಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಬಹುದು; ಅಥವಾ ದೂರದ ವಸ್ತುವಿನತ್ತ ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಕೇಂದ್ರಿಕರಿಸುವುದರಿಂದ ಇಲ್ಲವೇ ತಂಗಾಳಿಗೆ ಮುಖ ತಿರುಗಿಸಿ ಉಸಿರಾಡುವುದರಿಂದ ಬಳಲಿಕೆ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ನಿಂಬೆಯ ಹಣ್ಣನ್ನು ಮೂಸುವುದರಿಂದ, ಅದರ ರಸವನ್ನು ನೇರ ನಾಲಗೆಯ ಮೇಲೆ ಬಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಓಕರಿಕೆ, ವಾಂತಿ ಬಹಳಷ್ಟು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಸ್ಕೋಪಾಲಮೀನ್ ಇಲ್ಲವೆ ಹಿಸ್ಟಮಿನ್ ರೋಧಕ ಔಷಧಿಗಳನ್ನು ಪ್ರವಾಸದ ಅರ್ಧ ಗಂಟೆಯ ಮೊದಲು ಇಲ್ಲವೆ ದೀರ್ಘಾವಧಿ ಪ್ರವಾಸ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಸೇವಿಸಿ ಚಲನೆಯ ನರಳಿಕೆಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಬಹುದು. ಹೈಯೊಸೀನ್, ಡಿ-ಆಂಫೆಟಮಿನ್, ಮೆಕ್ಲಿಜ಼ಿನ್, ಸೈಕ್ಲಿಜ಼ಿನ್, ಡೈಮೆನ್‍ಹೈಡ್ರಿನೇಟ್, ಸಿನಾರಿಜ಼ಿನ್, ಪ್ರೊಮೆಥಜ಼ಿನ್ ಮುಂತಾದ ಗುಳಿಗೆಗಳು ನರಳಿಕೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಜನರಲ್ಲಿ ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಸಹಾಯಕವಾಗಿವೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ರೋಗಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಸೆರ್ಗೆಯ್‍ವಿಚ್ ಗ್ರಿಬಯೆಡಫ್

thumb|ಇವಾನ್ ಕ್ರಾಮ್‍ಸ್ಕೋಯ್ ಬಿಡಿಸಿದ ಗ್ರಿಬಯೆಡಫ್‍ನ ಮರಣೋತ್ತರ ಭಾವಚಿತ್ರ
**ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಸೆರ್ಗೆಯ್‍ವಿಚ್ ಗ್ರಿಬಯೆಡಫ್** (1795-1829) ಒಬ್ಬ ರಷ್ಯನ್ ನಾಟಕಕಾರ ಹಾಗೂ ರಾಯಭಾರ ನಿರ್ವಾಹಕ.

## ಜೀವನ, ಬರೆದ ಕೃತಿಗಳು 
ಮಾಸ್ಕೋದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಈತ ಅದೇ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ವಿಜ್ಞಾನ, ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪದವಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದ. ಅನಂತರ ರಷ್ಯದ ಅಶ್ವದಳವನ್ನು ಸೇರಿ 1816ರಲ್ಲಿ ಅವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಪರರಾಜ್ಯ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಗುಮಾಸ್ತನಾದ. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ರಾಜಧಾನಿಯ ರಂಗಭೂಮಿ ಈತನ ನಾಟಕಾಸಕ್ತಿಯ ಕೇಂದ್ರವೆನ್ನಿಸಿತು; ಹೀಗಾಗಿ ಈತ ಕೆಲವು ಹರ್ಷನಾಟಕಗಳನ್ನು ಬರೆದು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ. ಆದರೆ ಅವು ಅಷ್ಟೇನೂ ಖ್ಯಾತಿ ಗಳಿಸಲಿಲ್ಲ. ಅಲ್ಲದೆ ರಾಜಧಾನಿಯ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಕ ವರ್ತುಲಗಳೊಡನೆಯೂ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದುದರಿಂದ ದೇಶದ ಗಣ್ಯರ ದೃಷ್ಟಿಗೆ ಬೀಳುವಂತಾದ. ಪರರಾಜ್ಯ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ದಕ್ಷತೆಯಿಂದ ದುಡಿಯುತ್ತಿದ್ದುದರ ಫಲವಾಗಿ ಈತನನ್ನು ಪರ್ಷಿಯದ ರಾಜಧಾನಿಯಾದ ಟೆಹರಾನಿಗೆ ರಷ್ಯನ್ ನಿಯೋಗದ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ (1822) ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು.

ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ (1822-1823) ಈತ ಗೋರೆ ಒಟ್ ಉಮ ಅಥವಾ *ದ ಮಿಸ್ಚೀಫ್ ಆಫ್ ಬೀಯಿಂಗ್ ಕ್ಲೆವರ್* (ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷಾಂತರ 1925) ಎಂಬ ಹರ್ಷನಾಟಕದ ಬಹು ಭಾಗವನ್ನು ಬರೆದ. ಅನಂತರ 1823-1825ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ರಜೆ ಪಡೆದು ಟೆಹಾರಾನಿನಿಂದ ಸ್ವದೇಶಕ್ಕೆ ಮರಳಿ, ಅಲ್ಲಿ ಆ ನಾಟಕವನ್ನು ಪೂರ್ತಿಗೊಳಿಸಿದ. ಸರ್ಕಾರದ ಪರಾಮರ್ಶಕರು (ಸೆನ್ಸಾರ್) ಇದನ್ನು ರಂಗಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಇದರ ಎಷ್ಟೋ ಸಾವಿರ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳು ದೇಶದಲ್ಲಿ ಕೈಯಿಂದ ಕೈಗೆ ಸಾಗಿ ಜನಮನವನ್ನು ಸೂರೆಗೊಂಡಿತು. ಆದುದರಿಂದ ಇದು ಅನಧಿಕೃತವಾಗಿ 1825ರಲ್ಲಿಯೇ ಪ್ರಕಟವಾಯಿತೆನ್ನಬಹುದು. ಅದೇ ವರ್ಷ ಒಂದನೆಯ ನಿಕಲಸ್ ದೊರೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಸಿಡಿದೆದ್ದ ಕ್ರಾಂತಿಯಲ್ಲಿ ಪಾಲುಗೊಂಡನೆಂಬ ಆರೋಪಕ್ಕೊಳಗಾಗಿ ಈತ ಬಂಧನಕ್ಕೀಡಾದ. ಆದರೂ ತಾನು ನಿರಪರಾಧಿಯೆಂದು ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಹೇಗೋ ನಂಬಿಸಿ, ತೊಂದರೆಯಿಂದ ಪಾರಾದ. ಅನಂತರ 1828ರಲ್ಲಿ ಟೆಹರಾನಿಗೆ ರಷ್ಯದ ರಾಯಭಾರಿಯಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡ. 1829ರಲ್ಲಿ ಟೆಹರಾನಿನಲ್ಲಿದ್ದ ರಷ್ಯನ್ ದೂತವಾಸಕ್ಕೆ ಕೆಲವು ಸ್ಥಳೀಯ ನಾಗರಿಕರು ದಾಳಿಯಿಟ್ಟಾಗ ಈತ ಉದ್ರಿಕ್ತ ಜನರಿಂದ ಕೊಲೆಯಾದ. ಈತನ ಗೋರೆ ಒಟ್ ಉಮ ನಾಟಕ ಪ್ರಪ್ರಥಮವಾಗಿ ಮುದ್ರಿತವಾದದು ಈತ ಮಡಿದ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳ ಮೇಲೆ (1833). ತಾನು ಬದುಕಿದ್ದಾಗ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ ಈತ ಈ ನಾಟಕವನ್ನು ರಂಗಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ನೋಡಿದ್ದ.

ಈತನ ಖ್ಯಾತಿ ಇಂದಿಗೂ ಉಳಿದಿರುವುದು ಈ ನಾಟಕದಿಂದಾಗಿ, ಈತನ ಇತರ ನಾಟಕಗಳು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಬಹುದಾದಂಥವು. ಪ್ರಾಸಬದ್ಧವಾದ ಪದ್ಯಗಳಿಂದ ರಚಿಸಿರುವ ಈ ನಾಟಕ ಅಂದಿನ ರಷ್ಯದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿದ್ದ ಲಂಚಗುಳಿತನ, ಅಧಿಕಾರ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ತಾಂಡವವಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಸ್ವಾರ್ಥ ಮತ್ತು ಆಡಂಬರ ಇವುಗಳ ವಿಡಂಬನೆಯಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಕಥಾವಸ್ತುವಿನ ರಚನೆಗಿಂತ ಸಂಭಾಷಣೆಗೂ, ಪಾತ್ರನಿರೂಪಣೆಗೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿರುವ ಸಂಭಾಷಣೆಯ ಎಷ್ಟೋ ಮಾತುಗಳು ರಷ್ಯನ್ ಭಾಷೆಯ ಮೇಲೆ ಮಹತ್ತ್ವವಾದ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರಿ ಅವು ಈಗ ಗಾದೆ ಮಾತುಗಳಾಗಿವೆ. ನಾಟುನುಡಿಗಳ ಮತ್ತು ಪ್ರತ್ಯುಕ್ತಿಗಳ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ಈ ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಸರಿಸಾಟಿಯಾದ ಕೃತಿ ಸಮಗ್ರ ರಷ್ಯನ್ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿಯೇ ಇನ್ನೊಂದಿಲ್ಲ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
* 
* 

ವರ್ಗ:ರಾಯಭಾರಿಗಳು
ವರ್ಗ:ನಾಟಕಕಾರರು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಚಷ್ಟನ

thumb|ಆಳುವವನ ಪಾರ್ಶ್ವಚಿತ್ರ ಮತ್ತು ಗ್ರೀಕ್ ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿನ *ΡΑΝΝΙω ΙΑΤΡΑΠΑϹ ϹΙΑϹΤΑΝϹΑ* ಎಂಬ ಆಲೇಖ್ಯವಿರುವ ಚಷ್ಟನನ ಬೆಳ್ಳಿಯ ನಾಣ್ಯ. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ
**ಚಷ್ಟನ** ಎನ್ನುವವನು ಕ್ರಿ.ಶ. ಸು. 125-135 ರಲ್ಲಿ ಕಾರ್ದಮಕ ವಂಶದ ಸಾಮಂತ ಅರಸನಾಗಿದ್ದನು. ಕುಷಾಣ ವಂಶದ ಚಕ್ರವರ್ತಿಗಳ ಪ್ರಾಂತ್ಯಾಧಿಪತಿಯಾಗಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾರತ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಆಳಿದ. *ಕಾರ್ದಮಕ* ಎಂಬ ಹೆಸರು ಪ್ರದೇಶವಾಚಕವಾಗಿರಬಹುದು. ಈತನ ತಂದೆ ಝಾಮೋತಿಕ ಸಾಮಾನ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದ. ಚಷ್ಟನ ಮೊದಲು ಮಂಡಲಾಧಿಕಾರಿಯ ದ್ಯೋತಕವಾಗಿ *ಕ್ಷತ್ರಪ* ಎಂಬ ಪದವಿಯನ್ನೂ, *ರಾಜ* ಎಂಬ ಬಿರುದನ್ನೂ ಧರಿಸಿದ್ದ. ಮುಂದೆ ಮೇಲಿನ ಪದವಿ ಪಡೆದು *ಮಹಾಕ್ಷತ್ರಪ* ಎಂದು ಕರೆಯಿಸಿಕೊಂಡ. ಈತನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಾತವಾಹನ ವಂಶದ ಗೌತಮೀಪುತ್ರ ಸಾತಕರ್ಣಿ ಊರ್ಜಿತನಾಗಿ, ಶಕ ಮತ್ತು ಇತರ ಪರಕೀಯ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ರಾಜರ ಮೇಲೆ ಸಮರ ಹೂಡಿ, ಕ್ಷಹರಾತ ಕುಲದ ನಹಪಾನ ಎಂಬ ನಾಯಕನನ್ನು ಪರಾಜಯಗೊಳಿಸಿ ವಧಿಸಿದ. ಬಳಿಕ ಚಷ್ಟನನಿಗೆ ನಹಪಾನನ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದ್ದ ಪ್ರದೇಶದ ಮೇಲಧಿಕಾರವನ್ನೂ ವಹಿಸಿಕೊಡಲಾಯಿತು. ಚಷ್ಟನ ಇದನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಂಡ ಮೇಲೆ ಗೌತಮೀಪುತ್ರ ಸಾತಕರ್ಣಿಯನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿ, ಆತ ಶಕರಿಂದ ಗೆದ್ದುಕೊಂಡಿದ್ದ ಆಕರ, ಆವಂತಿ, ಅನೂಪ, ಅಪರಾಂತ, ಸೌರಾಷ್ಟ್ರ, ಅನರ್ತ ಮೊದಲಾದ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆದ. ಈತನ ರಾಜಧಾನಿ ಉಜ್ಜಯಿನಿ ಆಗಿತ್ತು. ರಾಜ್ಯಾಡಳಿತ ನಿರ್ವಹಿಸುವಲ್ಲಿ ಈತ ತನ್ನ ಪ್ರಬುದ್ಧ ಮೊಮ್ಮಗನಾದ ಕ್ಷತ್ರಪ ರುದ್ರದಾಮನ ಸಹಕಾರ ಪಡೆದ. ಚಷ್ಟನ ತನ್ನವೇ ಆದ ನಾಣ್ಯಗಳನ್ನು ಮುದ್ರಿಸಿ ಚಲಾವಣೆಗೆ ತಂದ. ಅವುಗಳ ಒಂದು ಬದಿಯಲ್ಲಿ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕೋರೆಚಂದ್ರದ ಚಿತ್ರವಿದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಗ್ರಂಥಸೂಚಿ 
* 
* 

ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಅರಸರು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಗ್ರಿಮಾಲ್ಡಿ ಫಾಸಿಲುಗಳು

thumb|ಮೊನ್ಯಾಕೊದಲ್ಲಿನ ಮ್ಯೂಸಿ ಡ ಆಂಥ್ರಾಪಾಲಜಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಗಿರುವ ಗ್ರಿಮಾಲ್ಡಿ ಪಳೆಯುಳಿಕೆಗಳು
**ಗ್ರಿಮಾಲ್ಡಿ ಫಾಸಿಲುಗಳು** ಎನ್ನುವವು ಇಟಲಿ ದೇಶದ ಮೆಂಟೋನಿನ ಪೂರ್ವ ಭಾಗದಲ್ಲಿನ ಗ್ರಿಮಾಲ್ಡಿ ಎಂಬಲ್ಲಿರುವ ನಾಲ್ಕು ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ದೊರೆತ ಮಾನವ ಅವಶೇಷಗಳು. ಹದಿನಾರು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಫಾಸಿಲುಗಳು ಇಲ್ಲಿ ದೊರೆತಿವೆ. ಮೇಲಿನ ಪೇಲಿಯೊಲಿಥಿಕ್ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳಲ್ಲಿ ಇವನ್ನು ಕಾಣಲಾಗಿದೆ. ಈ ಫಾಸಿಲುಗಳ ಸಂವಾದೀ ಮಾನವರು ಹಿಮಕಾಲದ (ಗ್ಲೇಶಿಯಲ್) ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿದ್ದರೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಅಂದರೆ ಈಗ್ಗೆ ಸುಮಾರು 30,000-40,000 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಗ್ರಿಮಾಲ್ಡಿ ಗವಿಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ವಾಸವಾಗಿದ್ದರೆಂದು ತರ್ಕಿಸಬಹುದು. ಅಲ್ಲಿ ಒಲೆ, ಹತ್ಯಾರುಗಳ ಮುಂತಾದವುಗಳು ಕುರುಹಗಳು ಸಹ ಇವೆ. ಇವೆಲ್ಲವೂ ಪ್ಲೀಸ್ಟೊಸಿನ್ ಕಾಲದವು. ಈ ಫಾಸಿಲುಗಳ ಜೊತೆಯ ವಸ್ತುಗಳು ಔರಿಗ್ನೇಸಿಯನ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯವು. ಇಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿರುವ ಫಾಸಿಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೋಮ್ಯಾಗ್ನನ್ ಬುಡಕಟ್ಟಿನ ಮಾನವರ ಕಂಕಾಲಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿವೆ. ಇದೇ ತರಹದ ಫಾಸಿಲುಗಳು ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಸಹ ದೊರೆತಿವೆ. ಆ ಮಾನವರು ಈಗಿನ ಕೆಲವು ಯುರೋಪಿಯನ್ನರ ಪೂರ್ವಜರು. ಅವುಗಳ ತಲೆಬುರುಡೆಗಳ ಉದ್ದ, ಹಣೆಯ ಭಾಗ ತಗ್ಗು, ಮುಖ ಚಿಕ್ಕದ್ದು; ಪುಷ್ಟವಾದ ಎಲುಬುಗಳು ಇದ್ದವು. ಗ್ರೊಟ್ಟಿ ಡಿ ಎನ್‍ಪ್ಯಾಂಟ್ ಗವಿಯ ಅತಿ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿದ ಎರಡು ಕಂಕಾಲುಗಳು ಮಾತ್ರ ಬೇರೆಯಾಗಿದ್ದವು. ಇವು ಕುಳ್ಳ ಗಾತ್ರದವು. ಮುಖದಲ್ಲಿ ಚಾಚುದವಡೆಗಳಿದ್ದವು. ಗ್ರಿಮಾಲ್ಡಿ ಬುಡಕಟ್ಟಿನ ಮಾನವರು ನೀಗ್ರೋ ಬುಡಕಟ್ಟಿನವರೆಂದೂ, ಅವರು ಕ್ರೋಮ್ಯಾಗ್ನನ್ ಮಾನವರಿಗಿಂತ ಹಿಂದಿನವರೆಂದೂ ವರ್ನ್ ಎಂಬ ವಿದ್ವಾಂಸನ ಅಭಿಪ್ರಾಯ. ಆದರೆ ಬೇರಾವ ನೀಗ್ರೊ ಫಾಸಿಲುಗಳು ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ದೊರೆಯದಿದ್ದರಿಂದ ಈ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಸಾಕಷ್ಟು ವಿವಾದವನ್ನು ಎಬ್ಬಿಸಿತು (1960). ನೀಗ್ರೊ ರೀತಿಯದು ಎನ್ನುವ ಫಾಸಿಲುಗಳಲ್ಲಿನ ಚಾಚುದವಡೆಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಆ ಮಾನವರ ಮರಣೋತ್ತರ ವಿಕೃತಿಗಳಿರಬಹುದೆಂದೂ ಹಾಗಿಲ್ಲದೇ ಇದ್ದರೆ ಅವು ಪ್ರಾಚೀನ ಕ್ರೋಮ್ಯಾಗ್ನನ್ ಮಾನವರದೇ ಆಗಿರಬಹುದೆಂದೂ ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಪುರಾತತ್ತ್ವಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಶೋಧನೆಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಹ್ಯಾನ್ಸ್ ಯಾಕಾಪ್ ಕ್ರಿಸ್ಟೋಫಲ್ ಫಾನ್ ಗ್ರಿಮಲ್ಷೌಸನ್

thumb|ಗ್ರಿಮಲ್‍ಷೌಸನ್‍ನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸಾಧಿಸುವ ೧೬೪೧ರ ಭಾವಚಿತ್ರ
**ಹ್ಯಾನ್ಸ್ ಯಾಕಾಪ್ ಕ್ರಿಸ್ಟೋಫಲ್ ಫಾನ್ ಗ್ರಿಮಲ್‍ಷೌಸನ್** (1621/22 - 17 ಆಗಸ್ಟ್ 1676) ಎನ್ನುವವನು ಒಬ್ಬ ಜರ್ಮನ್ ಸಾಹಿತಿ ಹಾಗೂ ಕಾದಂಬರಿಕಾರ. ಜರ್ಮನ್ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಉತ್ತಮ ಕಾದಂಬರಿ ಎನಿಸಿದ ಸಿಂಪ್ಲಿಸಿಸಿಮಸ್‌ದ ಕರ್ತೃ.

## ಜೀವನ, ಬರೆದ ಕೃತಿಗಳು 
ತನ್ನ 10ನೆಯ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸೈನಿಕರಿಂದ ಅಪಹೃತನಾದ ಈತ ಬಹುಕಾಲ ಸೈನಿಕನಾಗಿಯೇ ಉಳಿಯಬೇಕಾಯಿತು. ಮುಂದೆ ವಿದ್ಯಾಪಾರಂಗತನಾಗಿ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶ ಹುದ್ದೆಯನ್ನು ಪಡೆದುದಲ್ಲದೆ ಉತ್ತಮ ಸಾಹಿತಿ ಎನಿಸಿಕೊಂಡ. ಜರ್ಮನಿಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜೀವನವನ್ನು ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ತಗೊಳಿಸಿದ ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ ಈತ ಅಲ್ಲಿನ ಅನುಭವಗಳನ್ನೇ ತನ್ನ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಪಡಿಮೂಡಿಸಿದ. 1669ರಲ್ಲಿ ಈತನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕೃತಿ ಸಿಂಪ್ಲಿಸಿಸಿಮಸ್ ಕಾದಂಬರಿ ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು. ಸಾಹಸಿ ಹುಡುಗನೊಬ್ಬ ಯುದ್ಧ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಜೀವನ ಪರಿಚಯ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಕಾದಂಬರಿ ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಟೊಫಲ್‌ನ ಕಲಾ ನಿರೂಪಣಾಚಾತುರ್ಯ, ವಾಸ್ತವಿಕಾಂಶಗಳ ವಿವರಣೆ, ಪಾತ್ರಗಳ ಯಶಸ್ವೀ ಚಿತ್ರಣ, ಹಾಸ್ಯ, ಜೀವನ ದರ್ಶನ-ಇವುಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಹದಿನೇಳನೆಯ ಶತಮಾನದ ಜರ್ಮನಿಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜೀವನದ ಹಾಗೂ ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಯುದ್ಧದ ಅಮಾನುಷತೆ, ಅನಾಹುತಗಳ ಸ್ಪಷ್ಟ ಚಿತ್ರಣವಿದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
* 
* 

ವರ್ಗ:ಬರಹಗಾರರು
ವರ್ಗ:ಕಾದಂಬರಿಕಾರರು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಕರ್ನಾಟಕದ ನಗರಸಭೆಗಳು

**ಕರ್ನಾಟಕದ ನಗರಸಭೆಗಳು :** ನಗರ ಮಟ್ಟದ ಆಡಳಿತಗಳಿಗೆ ಕೇಂದ್ರ ಸ್ಥಾನವಾಗಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕದ ಪೌರಾಡಳಿತ ಇಲಾಖೆಯ ಅಧೀನದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ, ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ನಗರ ಸಭೆಯಾಗಿ ಮೇಲ್ದರ್ಜೆಗೇರಲು ಕನಿಷ್ಠ 50000 ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿರಬೇಕು.ಕರ್ನಾಟಕದ ಮಹಾನಗರಪಾಲಿಕೆಗಳು ಕರ್ನಾಟಕದ ಪುರಸಭೆಗಳು ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕದ ಪಟ್ಟಣಪಂಚಾಯಿತಿಗಳು, ಕರ್ನಾಟಕದ ಗ್ರಾಮಪಂಚಾಯತಿಗಳು

* ಬಾಗಲಕೋಟೆ
# ಬಾಗಲಕೋಟೆ
# ಇಲಕಲ್ಲ	
# ಜಮಖಂಡಿ	
# ಮುಧೋಳ	
# ರಬಕವಿ-ಬನಹಟ್ಟಿ	

* ಬೆಂಗಳೂರು ನಗರ (ಬೆಂಗಳೂರು)
# ಹೆಬ್ಬಗೋಡಿ	
# ಮಾದನಾಯಕನಹಳ್ಳಿ	

* ಬೆಂಗಳೂರು ಉತ್ತರ (ದೊಡ್ಡಬಳ್ಳಾಪುರ)
# ದೊಡ್ಡಬಳ್ಳಾಪುರ	
# ನೆಲಮಂಗಲ	
# ಹೊಸಕೋಟೆ	

* ಬೆಂಗಳೂರು ದಕ್ಷಿಣ (ರಾಮನಗರ)
# ರಾಮನಗರ	
# ಚನ್ನಪಟ್ಟಣ	
# ಕನಕಪುರ
# ಬಿಡದಿ	

* ಬೆಳಗಾವಿ
# ಗೋಕಾಕ	
# ನಿಪ್ಪಾಣಿ	
# ಸೌದತ್ತಿ

* ಬಳ್ಳಾರಿ
# ಸಿರುಗುಪ್ಪ	

* ಬೀದರ
# ಬೀದರ	
# ಬಸವಕಲ್ಯಾಣ	
# ಭಾಲ್ಕಿ

* ವಿಜಯಪುರ

1.ಇಂಡಿ

2. ಸಿಂದಗಿ 
* ಚಾಮರಾಜನಗರ
# ಚಾಮರಾಜನಗರ	
# ಕೊಳ್ಳೇಗಾಲ	

* ಚಿಕ್ಕಬಳ್ಳಾಪುರ
# ಚಿಕ್ಕಬಳ್ಳಾಪುರ	
# ಚಿಂತಾಮಣಿ	
# ಗೌರಿಬಿದನೂರು	
# ಶಿಡ್ಲಘಟ್ಟ	

* ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು
# ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು	

* ಚಿತ್ರದುರ್ಗ
# ಚಿತ್ರದುರ್ಗ	
# ಚಳ್ಳಕೆರೆ	
# ಹಿರಿಯೂರು	

* ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ (ಮಂಗಳೂರು)
# ಪುತ್ತೂರು	
# ಉಳ್ಳಾಲ	

* ದಾವಣಗೆರೆ
# ಹರಿಹರ	

* ಧಾರವಾಡ

* ಗದಗ
# ಗದಗ-ಬೆಟಗೇರಿ	

* ಕಲಬುರಗಿ (ಗುಲ್ಬರ್ಗಾ)
# ಶಹಾಬಾದ	
# ಸೇಡಂ

* ಹಾಸನ
# ಹಾಸನ	
# ಅರಸೀಕೆರೆ

* ಹಾವೇರಿ
# ಹಾವೇರಿ	
# ರಾಣೇಬೆನ್ನೂರು

* ಕೊಡಗು (ಮಡಿಕೇರಿ)
# ಮಡಿಕೇರಿ	

* ಕೋಲಾರ
# ಕೋಲಾರ	
# ಮುಳಬಾಗಲು	
# ರಾಬರ್ಟ್‌ಸನ್‌ಪೇಟೆ	
# ಬಂಗಾರಪೇಟೆ

* ಕೊಪ್ಪಳ
# ಕೊಪ್ಪಳ	
# ಗಂಗಾವತಿ	

* ಮಂಡ್ಯ
# ಮಂಡ್ಯ	

* ಮೈಸೂರು
# ಹುಣಸೂರು	
# ನಂಜನಗೂಡು	
# ಹೂಟಗಳ್ಳಿ

* ರಾಯಚೂರು
# ರಾಯಚೂರು
# ಸಿಂಧನೂರು	

* ಶಿವಮೊಗ್ಗ
# ಭದ್ರಾವತಿ	
# ಸಾಗರ	

* ತುಮಕೂರು
# ಸಿರಾ	
# ತಿಪಟೂರು	

* ಉಡುಪಿ
# ಉಡುಪಿ	

* ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ (ಕಾರವಾರ)
# ಕಾರವಾರ	
# ದಾಂಡೇಲಿ	
# ಶಿರಸಿ	

* ಯಾದಗಿರಿ
# ಯಾದಗಿರಿ	
# ಶಹಾಪುರ	
# ಸುರಪುರ

* ವಿಜಯನಗರ
# ಹೊಸಪೇಟೆ

ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕದ ನಗರ ಮತ್ತು ಪಟ್ಟಣಗಳು
ಚಾಂಗದೇವ

thumb|350x350px|ಒಡಹುಟ್ಟಿದವರಾದ ನಿವೃತ್ತಿನಾಥ್, ಜ್ಞಾನೇಶ್ವರ್, ಸೋಪಾನ ಮತ್ತು ಮುಕ್ತಾಬಾಯಿ ಚಲಿಸುವ ಗೋಡೆಯ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿದ್ದಾರೆ, ಚಾಂಗದೇವ ಹುಲಿಯ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿದ್ದಾನೆ. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ, ಚಾಂಗದೇವನು ಜ್ಞಾನೇಶ್ವರನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾನೆ
**ಚಾಂಗದೇವ** ಎನ್ನುವವನು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಹಠಯೋಗಿಯಾಗಿದ್ದನು. ಇವನು ರಾಜಯೋಗದಲ್ಲಿ ನಿಪುಣನಾದ ಜ್ಞಾನೇಶ್ವರನ ಸಮಕಾಲೀನ, ಮುಕ್ತಾಬಾಯಿಯಿಂದ ಉಪದೇಶ ಪಡೆದವ.

## ದಂತಕಥೆ 
ಒಮ್ಮೆ ಚಾಂಗದೇವ ಬರಹವಿಲ್ಲದ ಕಾಗದ ಒಂದನ್ನು ಪತ್ರವೆಂಬಂತೆ ಜ್ಞಾನದೇವನಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದ. ಅದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರವಾಗಿ ಜ್ಞಾನೇಶ್ವರ 'ಚಾಂಗದೇವ ವಾಸಷ್ಟಿ' ಎಂಬ ಪತ್ರವನ್ನು ಕಳಿಸಿದ. ಇದರಿಂದ ಚಾಂಗದೇವನ ಗರ್ವಹರಣವಾಯಿತು. ಹಠಯೋಗವನ್ನು ತೊರೆದು, ಅದಕ್ಕಿಂತ ನೇರ ಪರಮಾತ್ಮನ ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಾರವೇ ಮೇಲೆಂದು ನಂಬಿ ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ. ಸಂತರಿಗೆ ತಾನು ಶರಣು ಬಂದ ವಿಷಯವನ್ನು ತನ್ನ ಅಭಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಚಾಂಗದೇವ ಬಹಳ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ: 'ಜ್ಞಾನದೇವ ಹರಿವಾಣದ ತುಂಬ ಮುತ್ತಿನ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿದು ತೇಗಿದ. ನಿವೃತ್ತಿನಾಥ ಮೋಡಗಳ ನೆರಳನ್ನೇ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು ನಡೆದ. ಸೋಪಾನದೇವ ಹೂವುಗಳ ಹುಡಿಯ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ. ಮುಕ್ತಾಬಾಯಿ ಹೀರಕದ ಹುಗ್ಗಿಯನ್ನು ಉಂಡು ತೇಗಿದಳು. ಈ ನಾಲ್ಕು ಜನರ ಮರ್ಮವನ್ನು ಚಾಂಗದೇವ ಸರಿಯಾಗಿ ಅರಿತಿದ್ದಾನೆ.'

## ಇನ್ನಷ್ಟು ವಿವರಗಳು 
ಚಾಂಗದೇವ ಶಾಂತಿಸತಿಯನ್ನು ವರಿಸಲು ನಡೆದಾಗ ಮುಕ್ತಾಬಾಯಿ ಕಳಸಗಿತ್ತಿಯಾಗಿ ಅರಿಸಿನ ಹಚ್ಚಿದಳು. ಇದು ಜೀವ ಆತ್ಮರ ಮದುವೆಯೇ ಸರಿ- ಎಂದೂ, ತಂಗಳಿಲ್ಲದೆ ನಾನು ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಕಂಡೆ- ಎಂದೂ ತನ್ನ ಅನುಭವವನ್ನು ಚಾಂಗದೇವ ಬಿತ್ತರಿಸಿದ್ದಾನೆ; ಶಬ್ದಗಳು ಕೇಳಿಸುವುವೇ ಹೊರತು ದೇವದೇವ ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಯಾವಾಗಲೂ ಝಣ ಝಣವೆಂದು ಕಿನ್ನರಿಯ ನಾದ ಹೊರಡುವುದು, ಅದನ್ನು ಕೇಳಿ ಚಾಂಗದೇವ ಆನಂದದಿಂದ ಮೈಮರೆಯುವನು- ಎಂದು ತನ್ನ ಅಂತರಂಗಸಿದ್ಧಿಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಭಕ್ತಿ ಚಳುವಳಿ
ವರ್ಗ:ವಾರಕರಿ
ವರ್ಗ:ಕವಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಬಿ. ವಾಮನ ರಾವ್

ಬಿ. ವಾಮನ ರಾವ್ () ಜನನ: ೧೫-೮-೧೯೩೨, ನಿಧನ: ೨೯-೧-೨೦೨೧. ಮದ್ರಾಸು ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಸೌತ್ ಕೆನರಾ ಜಿಲ್ಲೆಯ (ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ) ತುಳು ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಕರಾವಳಿ ಪ್ರದೇಶವಾದ ಕಾಸರಗೋಡಿನಲ್ಲಿ ಇವರು ಜನಿಸಿದರು. 

## ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ
# 1950ರಲ್ಲಿ ಮದ್ರಾಸು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದವರು ಏರ್ಪಡಿಸಿದ ಎಸ್.ಎಸ್.ಎಲ್.ಸಿ. ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ತೇರ್ಗಡೆ.
# ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಅಂಚೆ ತೆರಪಿನ ಶಿಕ್ಷಣ. ಎಸ್.ಎಸ್.ಎಲ್.ಸಿ.ಯಿಂದ ನೇರವಾಗಿ (1977-1979) ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಎಂ.ಎ. (ಇತಿಹಾಸ) ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ತೇರ್ಗಡೆ.

## ಉದ್ಯೋಗ
ಸರ್ಕಾರದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಕಛೇರಿಗಳಾದ ಸೆನ್ಸಸ್ ಆಪರೇಶನ್ ಡೆಪ್ಯುಟಿ ಸೂಪರಿಂಟೆಂಡ್‌ರ ಕಛೇರಿ ಮಂಗಳೂರು, ಹೊಸದುರ್ಗ (ಸೌತ್ ಕೆನರಾ) ರೆಂಟ ಸೆಟ್‌ಮೆಂಟ್ ಕಛೇರಿಯಲ್ಲಿ ಹಂಗಾಮಿ ನೌಕರಿ. ಸೌತ್ ಕೆನರಾ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪುತ್ತೂರು ಡಿಸ್ಟ್ರಿಕ್ಟ್ ಮುನ್ಸಿಫ್ ಕೋರ್ಟು ಮತ್ತು ಮಂಗಳೂರು ಡಿಸ್ಟ್ರಿಕ್ಟ್ ಆ್ಯಂಡ್ ಸೆನ್ಸನ್ಸ್ ಕೋರ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗ, ಮದ್ರಾಸು ಸರ್ವಿಸ್ ಕಮೀಷನ್ (ಆಯೋಗ)ದವರು ಏರ್ಪಡಿಸಿದ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತೀರ್ಣ. ಮಂಗಳೂರು ಡಿಸ್ಟ್ರಿಕ್ಟ್ ಕಲೆಕ್ಟರ್ (ಕಂದಾಯ ಇಲಾಖೆ)ಯಲ್ಲಿ ಖಾಯಂ ಉದ್ಯೋಗ ಸೌತ್ ಕೆನರಾ (ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ) ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ 1/4 ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಹದಿನಾರು ಐ.ಎ.ಎಸ್. ಡೆಪ್ಯುಟಿ ಕಮೀಷನರ ಕ್ಯಾಂಪ್ ಕ್ಲಾರ್ಕ್ (ಸ್ಟೆನೋಗ್ರಾಫರ್) ಪರ್ಸನಲ್ ಅಸಿಸ್ಟೆಂಟ್ (ಪಿ.ಎ.) ಕರ್ತವ್ಯ 1985ರಲ್ಲಿ ಮಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಉಪಕುಲಪತಿಯವರ ಆಪ್ತ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ನಿಯೋಜಿತ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಕರ್ತವ್ಯ 1987ರಿಂದ ಪುನಃ 1990ರ ವರೆಗೆ ಡೆಪ್ಯುಟಿ ಕಮೀಷನವರ ಆಪ್ತ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ (ಡೆಪ್ಯುಟಿ ತಹಸೀಲ್ದಾರ್) ಹುದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಕರ್ತವ್ಯ ಸಲ್ಲಿಸಿ ಆಗೋಸ್ತು ಮೂವತ್ತೊಂದು 1990ರಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರಿ ಕರ್ತವ್ಯದಿಂದ ನಿವೃತ್ತ.

## ಬರವಣಿಕೆ
ಮಂಗಳೂರು ಆಕಾಶವಾಣಿ (ಬಾನುಲಿಯಲ್ಲಿ) ಕನ್ನಡ, ಕೊಂಕಣಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಪ್ರಸಾರ. ಸೌತ್ ಕೆನರಾ ಜಿಲ್ಲೆಯ ನಾಡು ನುಡಿ, ತುಳು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಹಲವಾರು ಲೇಖನಗಳು ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಮುಂಬಯಿ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಕನ್ನಡ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಣೆ.
* 'ಏಕ್ ಗೋಟು ಹಾಸು' ಕೊಂಕಣಿ ಹಾಸ್ಯ ನಾಟಕ (2004). 
* ರಾಣಿ ಅಬ್ಬಕ್ಕ ಕನ್ನಡ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಾಟಕ (2007) 

## ಪ್ರಕಟಿತ ಕೃತಿಗಳು
# ತುಳುನಾಡು ಪ್ರಾಚೀನ ತುಳುವ ಸಂಶೋಧನಾ ಹೊತ್ತಗೆ ಕನ್ನಡ ಕಿರು ಕೃತಿ (2009) ರಚನೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಕಟಣೆ.
# ಕಡಲ ತಡಿಯ ನೆನಪಿನಲೆಗಳು,(ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲಾದಿಕಾರಿಗಳ ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ನನ್ನ ಸೇವಾನುಭವಗಳು, ೨೦೧೪, ಪುಟ.೩೪೪ 

## ಪ್ರಶಸ್ಠಿ ಪುರಸ್ಕಾರಗಳು
ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲಾ ಮಟ್ಟದ ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಸಮಿತಿ 2003ರಲ್ಲಿ 'ನಿವೃತ್ತಿ ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರ-ಸಮಾಜ ಸೇವೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ', 'ದೆಹಲಿ ಕನ್ನಡಿಗ' ಎಂಬ ಕನ್ನಡ ಮಾಸಪತ್ರಿಕೆ 2012ರಲ್ಲಿ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ 29ನೇ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕನ್ನಡ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಸೇವೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಸನ್ಮಾನ. ಶ್ರೀ ಸಿದ್ದಿ ವಿನಾಯಕ ಪ್ರತಿಷ್ಟಾನ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಶ್ರೀ ಗಣೇಶೋತ್ಸವ ಸಮಿತಿ, ಮಂಗಳೂರು ದಿನಾಂಕ 11.09.2013ರಂದು ಜರಗಿದ್ದ ಧಾರ್ಮಿಕ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ಗಣೇಶೋತ್ಸವ ದಶಮ ಸಂಭ್ರಮದ ಸಮಾರೋಪ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಸಾಹಿತಿ, ಸಮಾಜ ಸೇವಾ ಧುರೀಣ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿ ಸನ್ಮಾನ.

## ನಿವೃತ್ತಿ ಹೊಂದಿದ ಬಳಿಕ ಮಾಡಿರುವ ಸೇವೆಗಳು
1990ರಂದು ಸರ್ಕಾರಿ ಸೇವೆಯಿಂದ ನಿವೃತ್ತಿಯಾದ ನಂತರ ಸರ್ಕಾರದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆ ಗಳಾದ ಜಿಲ್ಲಾ ವಯಸ್ಕರ ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆ, ಕೊಂಕಣ ರೈಲ್ವೇ ನಿಗಮ ಮತ್ತು ಕೆ.ಯು.ಐ.ಡಿ.ಎಫ್.ಸಿ. (ಕರ್ನಾಟಕ ನಗರಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಹಾಗೂ ಕರಾವಳಿ ಪರಿಸರ ನಿರ್ವಹಣಾ ಯೋಜನೆ) ಕಛೇರಿಯಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಿಗೆ 20 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಗುತ್ತಿಗೆ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ರೆವೆನ್ಯೂ ಸಂಪರ್ಕಾಧಿಕಾರಿ. 30-09-2009ರಲ್ಲಿ ಸೇವಾ ವಿಶ್ರಾಂತಿ.

ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಬರಹಗಾರರು
ತುಳುಲಿಪಿಯ ಇತಿಹಾಸ

**ತುಳುಲಿಪಿಯ ಇತಿಹಾಸ**
ತುಳುನಾಡಿಗೆ ವಿಶೇಷವಾದ ಇತಿಹಾಸ ಇರುವಂತೆ ತುಳುಬಾಷೆಗೂ ಅದರದ್ದೇ ಆದ ವಿಶೇಷ ಇತಿಹಾಸ ಇದೆ. ಹಿಂದಿನಿಂದಲೂ ತುಳುವರಿಗೆ ಅವರದ್ದೇ ಆದ ಸ್ವಂತ ಬಾಷೆ ಇತ್ತು. ಆ ಭಾಷೆಗೆ ಕ್ರಿ.ಶ ಪೂರ್ವ ಅಂದರೆ ಸುಮಾರು ೩೦೦೦ ವರ್ಷ ಹಿಂದಿನ  ಇತಿಹಾಸ ಇದ್ದು, ಅನೇಕ ಮೌಖಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯಗಳು ರಚನೆಯಾಗಿ ಬಾಯಿಂದ ಬಾಯಿಗೆ ಹರಿದು ಬಂದ ಜನಪದ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅನಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ  ದೊರೆತ  ಕೆಲವು ಮಹಾಗ್ರಂಥಗಳು, ಶಾಸನಗಳು ಲಿಖಿತ ಸಾಹಿತ್ಯವಾಗಿದ್ದು   ತುಳುವಿಗೆ  ಲಿಪಿ ಇತ್ತು ಎನ್ನುವುದುಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ

## ತುಳುಲಿಪಿ
ತುಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ದೊರೆತ ಜಾಸ್ತಿ ಓಲೆ ಗ್ರಂಥಗಳು ತುಳು ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿಯೇ ಬರೆಯಲ್ಪಟ್ಟವುಗಳು. ಆರ್ಯ ಬಾಷೆಯಾದ ಸಂಸ್ಕೃತವನ್ನು ಬೆರೆಯಲು ಈ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಉಪಯೋಗ  ಮಾಡಿರುವ ಕಾರಣ ಆರ್ಯ ಎಳುತ್ತು ಎಂದು ಹಾಗೂ ತುಳುವನು ಬೆರೆಯಲು ಉಪಯೋಗ ಮಾಡಿರುವ ಕಾರಣ ತುಳು ಲಿಪಿ ಎಂಬುದಾಗಿ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ . ಆರ್ಯ ಎಳುತ್ತುವಲ್ಲಿ ಮಳೆಯಾಳಂನ್ನು ಬರೆಯಲು ಉಪಯೋಗ ಮಾಡುವ ಮೊದಲೇ  ತುಳು ಭಾಷೆಯನ್ನು ಬರೆಯಲು ಉಪಯೋಗ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಎನ್ನುವುದಕ್ಕೆ ಈಗ ಸಿಕ್ಕಿರುವ ಶಾಸನಗಳು ಆಧಾರವಾಗಿದೆ. ಕೋಟ ಹಿರೇ ಮಹಾಲಿಂಗೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿರುವ ಶಾಸನದಲ್ಲಿ ಅಳುಪರ ಕಾಲದ ರಾಜೆ ಕುಲಶೇಖರೆ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ದಾನ ಕೊಟ್ಟ ಬಗ್ಗೆ ಉಲ್ಲೇಕ ಇದೆ. ಈ ಶಾಸನದ ಕಾಲ ಕ್ರಿ.ಶ ೧೧೭೫-೭೬ ಆಗಿದೆ. ೧೨ ನೇ ಶತಮಾನದ ಈ ಶಾಸನ ಬಹಳ ಹಿಂದಿನದ್ದು ಅದಕ್ಕೂ ಹಿಂದೆಯೇ  ತುಳುನಾಡಲ್ಲಿ ತುಳುಲಿಪಿ ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಇತ್ತೆಂದು   ಅಂದಾಜಿಸ ಬಹುದು . ಲಿಪಿ ಮತ್ತು ಭಾಷೆಯೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಹತ್ತಿಪ್ಪತ್ತು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ .ಆಗುವಂತದಲ್ಲ . ಯಾವುದೇ ಭಾಷೆಯಾದರೂ ಅದರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಹಾಕಾವ್ಯ ರಚನೆ ಆಗಬೇಕಾದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಒಂದು ಎರಡು ಶತಮಾನವಾದರೂ  ಭಾಷೆ ಬರಹದಲ್ಲಿ  ಹದ ಬರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ .

## ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ತುಳುಲಿಪಿ
೧೨ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲೇ ವೈದಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯಗಳು ತುಳುಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ ತುಳುವಿನಲ್ಲಿ ರಚನೆ ಆಗಿತ್ತು ಎಂಬ ಇತಿಹಾಸ ಇದೆ. ಕೇರಳಕ್ಕೆ ಅರ್ಹಕರಾಗಿ ಹೋದ ನಂತರ ಅದು ಅಲ್ಲಿ ಅವರ ಮುಖಾಂತರ ಚಾಲನೆಗೆ ಬಂತು. ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ವರುಷಗಳಿಂದ ತುಳುನಾಡಿನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ವಲಸೆ ಹೋಗಿ ಅರ್ಚಕರಾಗಿರುವ ಬಗ್ಗೆ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ  ದಾಖಲೆ ಇದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖ
ವರ್ಗ:ಲಿಪಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾಷೆಗಳು
ಕೆ. ನಾರಾಯಣ ನಾಯಕ್

ಕೆ. ನಾರಾಯಣ ನಾಯಕ್(  )ಇವರು ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬಂಟ್ವಾಳ ತಾಲೂಕಿನ ರಾಮಪ್ಪ ನಾಯಕ್‌  ಮತ್ತು ಜಲಜಾಕ್ಷಿ ದಂಪತಿಗಳ ೭ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು, ಇವರು ೦೧-೦೭-೧೯೪೨ ರಂದು ಜನಿಸಿದರು. ಕೃಷಿಕ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಬೆಳೆದು ಬಂದ ಇವರ ಕುಟುಂಬದವರು ಬತ್ತ, ಕಬ್ಬು ಮುಂತಾದ ಬೆಳೆಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತಿದ್ದು ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಡಿಕೆ, ರಬ್ಬರ್‌, ತೆಂಗು, ಬಾಳೆ  ಮುಂತಾದವುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ.

## ಶಿಕ್ಷಣ
# ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ: ಕರ್ಪೆ , ಸಿದ್ದಕಟ್ಟೆ ಬಳಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ
# ಪ್ರೌದ ಶಿಕ್ಷಣ: ಎಸ್‌.ವಿ.ಎಸ್‌. ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆ ಬಂಟ್ವಾಳ
# ಶಿಕ್ಷಕ ತರಬೇತಿ: ಮಂಗಳೂರಿನ ಕೊಡಿಯಾಲ್‌ಬೈಲ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಶಿಕ್ಷಕ ತರಬೇತಿ ಕೇಂದ್ರ
# ಬಿ.ಎ.: ಕರ್ನಾಟಕ ವಿ.ವಿ. ದಾರವಾಡ
# ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ಹಿಂದಿ ಪ್ರಚಾರ ಸಭೆಯ ರಾಷ್ಟ್ರಭಾಷಾ ಪ್ರವೀಣ (ಎಂ.ಎ.)
# ಎಂ.ಎ. ಕರ್ನಾಟಕ ವಿ.ವಿ. ದಾರವಾಡ
# ಬಿ.ಎಡ್.‌ ಮೈಸೂರು ವಿ.,ವಿ

## ಉದ್ಯೋಗ
# ೧೯೭೩ರಿಂದ ೧೯೭೩- ಕೊಡಪದವಿನ್ಲಲಿ ಶಿಕ್ಷಕರಾಗಿ
# 1973ರಿಂದ ೧೯೮೩  ದ.ಕ.ಜಿ.ಪಂ.ಹಿ.ಪ್ರಾ ಶಾಲೆ ರಾಯಿ
# ೧೯೮೩ರಿಂದ  ೧೯೯೩ ತನಕ     ದ.ಕ.ಜಿ.ಪ.ಹಿ.ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ ದಾಯಿ ಬಂಟ್ವಾಳ ತಾಲೂ ಇಲ್ಲಿಂದ ಸರಕಾರಿ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆ ಸಜಿಪಮೂಡ ಬಂಟ್ವಾಳ ತಾಲೂಕು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಪ್ರೌಢ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಕನಾಗಿ ಬಡ್ತಿ. ಪ್ರೌಢಶಾಲೆ ಕೊಠಡಿಗಳ, ಪೀಠೋಪಕರಣಗಳ, ಶಿಕ್ಷಕರ ಕೊರತೆ, ಮುಖ್ಯ ಶಿಕ್ಷಕನಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕಾಯಿತು 
# ೧೯೯೩-೧೯೯೮ರಿಂದ ಸರಕಾರಿ ಪ್ರೌಡಶಾಲೆ, ಕೊಯಿಲ ಬಂಟ್ವಾಳ
#೨೦೦೦ ರಿಂದ ೨೦೦೧ ಸರಕಾರಿ ಪದವಿ ಪೂರ್ವ ಕಾಲೇಜು ವಾಮದಪದವು. ೨೦೦೧ರಲ್ಲಿ ಸೇವೆಯಿಂದ ನಿವೃತ್ತಿ ಬಳಿಕ ೨ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅದೇ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಗೌರವ ಶಿಕ್ಷಕರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. 

## ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಹುದ್ದೆಗಳು 
# ೧೯೯೮ ರಿಂದ ೨೦೦೦ ತನಕ  ಕ್ಷೇತ್ರ ಶಿಕ್ಷಣಾಧಿಕಾರಿ ಬಂಟ್ವಾಳ ಶಾಲಾ ತಪಾಸಣಾಧಿಕಾರಿಯಾಗಿ

## ಇತರ ಸೇವೆಗಳು
ನಿವೃತ್ತಿ ಹೊಂದಿದ ಬಳಿಕ ಆಯ್ದ ಶಾಲಾ ಕಾಲೇಜುಗಳಿಗೆ ಬೇಟಿ ನೀಡಿ ಸರಕಾರಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ವೇತನ ವಲ್ಲದೆ ಸುಪ್ರಜತ್‌ ಫೌಂಡೇಶನ್‌, ಬೆಂಗಳೂರು, ದೃತಿ ಫೌಂಡೇಶನ್‌, ಮಂಗಳೂರು, ಆಲ್‌ ಕಾರ್ಗೋ ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್‌ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ವೇತನಗಳನ್ನು ಕೊಡಿಸುವಲ್ಲಿ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಕೊಡುವುದ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಮಕ್ಕಳಿಂದ್‌ ಅರ್ಜಿ ಬರಿಸಿ ಪ್ರೋಸ್ತಾಹ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಶಾಲಾ ಕಾಲೇಜುಗಳಲಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ವೇತನವಲ್ಲದೆ ಮಂಗಳೂರಿನ ಈಶ್ವರಾನಂದ ಅನಾಥಾಶ್ರಮ, ಕಂಕನಾಡಿ, ಶ್ರದ್ಧಾನಂದ್ದ ಅನಾಥಾಶ್ರಮ , ಆರ್ಯಸಮಾಜ, ಕುತ್ತಾರು ಪದವಿನ ಬಾಲ ಸಂಕರ್ಷಣಾ ಕೇಂದ್ರಗಳಿಗೆ ಆಗಾಗ ಬೇಟಿನೀಡಿ ಶಾಲೆ ಬಿಟ್ಟ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಶಾಲೆಗೆ ಸೇರಿಸುವುದು, ಶಿಕ್ಷಣ, ಸಮವಸ್ತ್ರ ವಿತರಣೆ, ವಿಕಲ ಚೇತನ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸರಕಾರದ ಮಾಸಾಶನವನ್ನು ಕೊಡಿಸುವುದು . ಕಟ್ಗಡ ಕಾರ್ಮಿಕ ಮಕ್ಕಳಗೆ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ, ಕಟ್ಟದ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಗುರುತಿನ ಚೀಟಿ ಹೀಗೆ ಒಬ್ಬಂಟಿಯಾಗಿ ತನಗೆ ಸಿಗುವ ನಿವೃತ್ತಿ ವೇತನದಲ್ಲಿ ಅರ್ದಾಂಶ ಹಾಗು  ತಮಗೆ ಸಿಗುವ ಪ್ರಶಸ್ಠಿ ಪುರಸ್ಕಾರಗಳಿಂದ ಸಿಗುವ ನಗದು ಪುರಸ್ಕಾರವೆಲ್ಲವನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಸಿಗುವ ಮೊತ್ತಕ್ಕೆ ನಾಲ್ಕರಷ್ಟು ಸೇರಿಸಿ  ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿ, ಮಕ್ಕಳ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡುವ ಅವರ ದೊಡ್ಡ ಗುಣ ಅವರ ಮಾತಿನಲ್ಲೇ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ನಾವ್ಯಾರು ದೇವರನ್ನು ನೋಡಿಲ್ಲ, ಆದರೂ ದೇವರಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸುತ್ತೇವೆ. ನಾನು ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ದೇವರನ್ನು ನೋಡುತ್ತೇನೆ.  ಇಂತಹ ಮನಸ್ಸಿರುವ ಕೆ. ನಾರಾಯಣ ನಾಯಕ್‌ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದೊಂದಿಗೆ ಬಂಟ್ಟಾಳ ತಾಲೂಕಿನ ಕರ್ಪೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಮನೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಇರದೇ ಶಾಲೆ ಆರಂಭವಾಗುವಾಗ/ ನಂತರ ಶಾಲಾ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಬೇಟಿ ನೀಡಿ ಅದರಲ್ಲೂ ಸರಕಾರಿ ಕಾಲೇಜುಗಳು, ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಎಲೆ ಮರೆಯ ಸೇವೆಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. 

## ಪಡೆದ ಪ್ರಶಸ್ಥಿ ಪುರಸ್ಕಾರಗಳು 
# ೨೦೧೪ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಯಲಹಂಕದ ಮೀನಾಕ್ಷಿ ಸ್ಮಾರಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಸಮಾಜ ಸೇವಕ ಸನ್ಮಾನ
# ೨೦೧೮ ಕನ್ನಡ ಪ್ರಭ ಮತ್ತು ಸುವರ್ಣ ನ್ಯೂಸ್‌ ರವರಿಂದ ಅಸಮಾನ್ಯ ಕನ್ನಡಿಗ ಪ್ರಶಸ್ಥಿ ಮತ್ತು ಪುರಸ್ಕಾರ
# ೨೦೨೧ ದ.ಕ.ಜಿಲ್ಲಾ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ ಸನ್ಮಾನ ಮತ್ತು ಪುರಸ್ಥಾರ

https://www.whatsapp.com/channel/0029VaAJz0Q2f3EFfUEev01O
ಚಾಂಗ್ಷಾ

**ಚಾಂಗ್‍ಷಾ** ಎನ್ನುವುದು ಚೀನದ ಒಂದು ನಗರ, ಹೂನಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಮುಖ್ಯ ಪಟ್ಟಣ. ಷಿಯಾಂಗ್ ನದಿಯ ಪೂರ್ವದ ದಂಡೆಯ ಮೇಲೆ ಉ.ಅ. 280 12' ಮತ್ತು ಪೂ.ರೇ. 1120 59' ರಲ್ಲಿದೆ. ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಸುಮಾರು 10,513,100 (2022). ಮಧ್ಯ ಯಾಂಗ್ಸ್‌‌ಟೀ ಕಣಿವೆಯ ಮಹಾದ್ವಾರದಂತಿರುವುದರಿಂದ ಹಿಂದಿನಿಂದಲೂ ಇದರ ಪ್ರಾಶಸ್ತ್ಯ. ಯಾಂಗ್ಸ್‌ಟೀ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಉಗಿ ಜಹಜುಗಳು ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೂ ಸಂಚರಿಸುತ್ತವೆ. ಚೀನದ ಚಹಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತು ಈ ಸುತ್ತಿನ ಜನರಿಗೆ ತಮ್ಮ ರೇಷ್ಮೆ ಕಸೂತಿ ಚಿತ್ರಗಳು, ಬೆಣ್ಣೆ ಕಾಗದದ ಕೊಡೆಗಳು, ಲಿನೆನ್, ಕುಂಚ ಲೇಖನಿಗಳು, ಬೊಂಬಿನಲ್ಲಿ ಕಡೆದ ಚಿತ್ರಗಳು - ಇವುಗಳಿಗಾಗಿ ಚಾಂಗ್‌ಷಾ ಪ್ರಸಿದ್ಧ. ಅಕ್ಕಿಗಿರಣಿ, ಮರ ಕೊಯ್ಯುವುದು, ದೋಣಿ ರಚನೆ, ಆಂಟಿಮೊನಿ, ಮ್ಯಾಂಗನೀಸ್, ಸೀಸ ಮತ್ತು ಸತುಗಳನ್ನು ಕರಗಿಸುವುದು - ಇವು ಇಲ್ಲಿದ್ದ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು. ಈ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ ಸರಕುಗಳು ಬಹುತೇಕ ರಫ್ತಾಗುತ್ತಿದ್ದುವು. ಯಂತ್ರೋಪಕರಣ, ಗಣಿಗಾರಿಕೆ, ಕೃಷಿ ಸಲಕರಣೆ, ಔಷಧ, ರಸಗೊಬ್ಬರ ಮತ್ತು ರಬ್ಬರ್ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ಈಚೆಗೆ ಆರಂಭವಾಗಿವೆ. ಚಾಂಗ್‌ಷಾದಿಂದ ಚೀನದ ಇತರ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಭೂಜಲ ಸಂಪರ್ಕವುಂಟು. ಪೀಕಿಂಗ್, ಕ್ವಾಂಗ್‌ಜೋ (ಕ್ಯಾಂಟನ್), ಜಜಿಯಾಂಗ್, ಗ್ವೇಜೋಗಳಿಗೆ ರೈಲ್ವೆ ಮಾರ್ಗಗಳಿವೆ. ರಸ್ತೆಗಳ ಪೈಕಿ ಚಾಂಗ್‌ಷಾ-ಸಚ್ಚಾನ್ ಹೆದ್ದಾರಿ ಮುಖ್ಯವಾದದ್ದು.

## ಇತಿಹಾಸ, ಪ್ರೇಕ್ಷಣೀಯ ಸ್ಥಳಗಳು 
ಚಾಂಗ್‍ಷಾ ನಗರ ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ೨,೪೦೦ ವರ್ಷಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಚಾಂಗ್‌ಷಾ ಹಿಂದೆ ಚು ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿತ್ತು. ಚು ರಾಜ್ಯವು ಹ್ಯಾನ್ ಚಕ್ರಾಧಿಪತ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿಲೀನವಾದ ಅನಂತರವೂ ಸ್ವತಂತ್ರ ರಾಜನೊಬ್ಬನಿಂದ ಆಳಲ್ಪಡುವ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದಿತ್ತು. ಚಾಂಗ್‌ಷಾ ನಗರದ ಕೋಟೆಯ ಗೋಡೆಗಳ ಹೊರಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿ.ಪೂ.3 ಮತ್ತು 2ನೆಯ ಶತಮಾನಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಕೆಲವು ಸಮಾಧಿಗಳಿವೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಭೂಮಿಯ ತಂಪುಗುಣದಿಂದ ಮರ ಮತ್ತು ಅರಗಿನಿಂದ ಮಾಡಿದ ಅನೇಕ ವಸ್ತುಗಳು ನಾಶಗೊಳ್ಳದೆ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿವೆ. ಈ ಸಮಾಧಿಗಳಲ್ಲಿ ದೊರಕಿದ ಅವಶೇಷಗಳು ಪರಸಂಸ್ಕೃತಿಯೊಂದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟುವೆಂಬುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಇದರ ಅನೇಕ ಅಂಶಗಳು ಸೈಬೀರಿಯಾ ಪ್ರದೇಶದ ಯೂರಲ್ ಅಲ್ಟಾಯಿ ಜನಾಂಗದ ಪ್ರಾಚೀನ ಮತಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನು ಹೋಲುತ್ತವೆ. ಈ ಅವಶೇಷಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದವೆಂದರೆ ಮರದ ಪ್ರತಿಮೆಗಳು. ಮಾನವನ ತಲೆ, ಉದ್ದ ನಾಲಗೆ ಮತ್ತು ಗುಡ್ಡೆಗಣ್ಣುಗಳಿರುವಂತೆ ಇವನ್ನು ಕಡೆಯಲಾಗಿದೆ. ಮೃತರ ಸಮಾಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಸೇವಕರ ಪ್ರತಿಮೆಗಳೂ, ಅರಗಿನ ವಸ್ತುಗಳೂ ಇದ್ದುವು. ಅರಗಿನ ವಸ್ತುಗಳು ಹ್ಯಾನ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ್ದವೆಂದು ಊಹಿಸಲು ಆಧಾರಗಳುಂಟು. ಸಮಾಧಿಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನವಾದ ಬರೆಯುವ ಕುಂಚ ದೊರೆತಿದೆ. ಅರ್ವಾಚೀನ ಕಿಂಗ್ ರಾಜವಂಶದಲ್ಲಿ, ಚಾಂಗ್‍ಷಾ ಅಕ್ಕಿ ಮತ್ತು ಚಹಾಕ್ಕೆ ಚೀನಾದಲ್ಲಿನ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಾಪಾರ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆನಿಸಿತ್ತು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಚೀನಾದ ನಗರಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಗ್ರೀಸ್ನ ಇತಿಹಾಸ

**ಗ್ರೀಸ್‍ನ ಇತಿಹಾಸ**ವು ಆಧುನಿಕ ಗ್ರೀಸ್ ರಾಷ್ಟ್ರರಾಜ್ಯ ಪ್ರದೇಶದ, ಜೊತೆಗೆ ಗ್ರೀಕರ ಮತ್ತು ಅವರು ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ನೆಲೆಸಿದ ಮತ್ತು ಆಳಿದ ಪ್ರದೇಶದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

**ಗ್ರೀಕ್** ಎಂಬುದು ಹಲವಾರು ಜನಾಂಗಗಳ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಅನ್ವಯಿಸಬಹುದಾದ ಪದ. ಗ್ರೀಸಿನ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಮೂಲನಿವಾಸಿಗಳು ಮೂರು ಸಲ ಹೊರಗಿನಿಂದ ವಲಸೆ ಬಂದ ಜನರೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆತುಕೊಂಡರು. ಹೀಗೆ ವಲಸೆ ಬಂದ ಒಂದೊಂದು ಜನಾಂಗಕ್ಕೂ ನಡುವೆ ಕೆಲವು ಶತಮಾನಗಳ ಅಂತರವೇ ಇತ್ತು.

## ಪ್ರಾಚೀನ ಗ್ರೀಸ್‍ನ ಇತಿಹಾಸ 
ಗ್ರೀಕ್ ಮೂಲನಿವಾಸಿಗಳು ಇದ್ದುದ್ದು ಸಿಕ್ಲಡೀಸ್ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ. ಅಥೆನ್ಸ್ ಸಮೀಪದ ಸಮುದ್ರತೀರದಿಂದ ಆಗ್ನೇಯಕ್ಕೆ ಸರಪಳಿಯಂತೆ ಈ ದ್ವೀಪಗಳು ಹಬ್ಬಿವೆ. ಇವರ ವಿಷಯ ತಿಳಿದಿರುವುದೆಲ್ಲ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಇವರು ಬಿಟ್ಟುಹೋದ ಅವಶೇಷಗಳಿಂದ. ಕ್ರಿ.ಪೂ. 2000 ದ ಸುಮಾರಿಗೆ ಕ್ರೀಟ್ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ನಾಸಸ್ ನಗರದ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಅಪೂರ್ವವಾದ ನಾಗರಿಕತೆಯೊಂದು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿತ್ತು. ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಿನೋವನ್ ನಾಗರಿಕತೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ. ಮೈನಾಸ್ ಎಂಬ ಒಬ್ಬ ಪೌರಾಣಿಕ ಅರಸ ಈ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದನೆಂದೂ, ಇವನ ಬಳಿ ಅತ್ಯಂತ ಬಲಿಷ್ಠವಾದ ಮಿನಟಾರ್ ಎಂಬ ಗೂಳಿಯಿತ್ತೆಂದೂ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದೆ. ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಗೂಳಿಗಳ ಕದನ ಬಹಳ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಟವಾಗಿತ್ತು ಎಂಬುದು ಇದರಿಂದ ವ್ಯಕ್ತವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಅಂದಿನ ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲೂ, ಭಿತ್ತಿಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲೂ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಈ ನಾಗರಿಕತೆಗೆ ಸೇರಿದ ಜನರಿಗೆ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಭಿರುಚಿಯೂ, ತಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಕುರಿತ ಜ್ಞಾನವೂ ತೀವ್ರವಾಗಿತ್ತು. ರಾಜಧಾನಿಗೆ ಕೋಟೆ ಇಲ್ಲದಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ ಇವರು ತಮ್ಮ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಬಹಳ ಮಟ್ಟಿಗೆ ನೌಕಾಬಲವನ್ನೇ ಅವಲಂಬಿಸಿದ್ದರೆಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.

ಕ್ರಿ.ಪೂ. 1400 ರ ವೇಳೆಗೆ ಕ್ರೀಟ್ ದ್ವೀಪ ಶತ್ರುವಿನ ದಾಳಿಗೆ ತುತ್ತಾಯಿತು. ನಾಸಸ್ ನಗರ ಭಸ್ಮವಾಯಿತು. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣರು ಅಕೀಯನರು. ಇವರು ಆರ್ಗಲಿಸ್ ಖಾರಿಯ ಸಮೀಪದ ಮೈಸೀನೀ ಮತ್ತು ಟಿರಿನ್ಸ್ ನಗರದಲ್ಲಿದ್ದ ಜನ. ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕವಾಗಿ ಮಿನೋವನರಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಒರಟರಾದ ಈ ಜನ ಆ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಅನೇಕ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಆತ್ಮೀಕರಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದರು. 

ಕ್ರಿ.ಪೂ. 1100 ರ ವೇಳೆಗೆ ಇವರ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಡೋರಿಯನರು ಆಕ್ರಮಿಸಿದರು. ಇವರಿಗೆ ಕಬ್ಬಿಣದ ಉಪಯೋಗ ತಿಳಿದಿತ್ತು. ಉಳಿದ ಹಾಗೂ ಸ್ವಾಮಿತ್ವಗಳಿಗೆ ಬೇಕಾದ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಈ ಜನರಲ್ಲಿದ್ದುವು. ಆದರೂ ಇವರದು ಇವರ ಪೂರ್ವಜರಿಗಿಂತ ಕೀಳ್ಮಟ್ಟದ ಅಭಿರುಚಿಯಾಗಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿಂದ ನಾಲ್ಕು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲದ ಗ್ರೀಕ್ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಕಪ್ಪುಯುಗವೆನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಆ ಶತಮಾನಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಷಯಗಳು ಯಾವುವೂ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಅದರಲ್ಲಿ ಕೆಲವಾದರೂ ಒಳ್ಳೆಯ ಗುಣಗಳಿದ್ದಿರಬೇಕು. ಏಕೆಂದರೆ ಅನಂತರದ ಗ್ರೀಕ್ ಇತಿಹಾಸ ತೇಜಸ್ವಿಯಾದದ್ದೂ, ಉತ್ಕೃಷ್ಟವಾದುದೂ ಆಗಿದೆ. ಗ್ರೀಕರ ಕಪ್ಪುಯುಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವನು ಹೋಮರ್ ಕವಿ. ಈತನ ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದ ವೈಭವದ ವರ್ಣನೆಯೇ ಈತನದೆನ್ನಲಾದ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. 

ಗ್ರೀಕರ ಕಲೆ, ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಗಳನ್ನು ಈ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಬೇಕು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಗ್ರೀಸ್
ವರ್ಗ:ಇತಿಹಾಸ
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ರೇಮಂಡ್ ಥಾರ್ನ್ಟನ್ ಚ್ಯಾಂಡ್ಲರ್

thumb|ಚ್ಯಾಂಡ್ಲರ್ ಸು. ೧೯೪೩
**ರೇಮಂಡ್ ಥಾರ್ನ್‌ಟನ್ ಚ್ಯಾಂಡ್ಲರ್** (1888-1959) ಅಮೆರಿಕದ ಒಬ್ಬ ಪತ್ತೇದಾರಿ ಕಾದಂಬರಿಕಾರ.

## ಜೀವನ, ಸಾಧನೆಗಳು 
ಷಿಕಾಗೊನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಈತ ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದ. ಮೊದಲ ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಕೆನೆಡಿಯನ್ ಸೈನಿಕರೊಂದಿಗೆ ಹೋರಾಡಿ 1919ರಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ವಾಪಸ್ಸಾದ. ಅಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿ ಹಲವು ಪತ್ರಿಕೆಗಳಿಗೆ ಲೇಖನಗಳನ್ನು ಬರೆಯತೊಡಗಿದ. ದ ಬಿಗ್ ಸ್ಲೀಪ್ (1939); ಫೇರ್‌ವೆಲ್, ಮೈ ಲವ್ಲೀ (1940) ಕಾದಂಬರಿಗಳು ಪ್ರಕಟಗೊಂಡ ಮೇಲೆ ಕ್ಲಿಷ್ಟ ಹಾಗೂ ಭಯಾನಕ ಪತ್ತೇದಾರಿ ಕಥೆಗಳ ಪ್ರವರ್ತಕನೆಂದು ಹೆಸರಾದ. ಅನಂತರ ದ ಹೈ ವಿಂಡೊ (1942), ದ ಲೇಡಿ ಇನ್ ದ ಲೇಕ್ (1943), ದ ಲಿಟ್ಲ್ ಸಿಸ್ಟರ್ (1949) ಪ್ರಕಟಗೊಂಡವು. ಈತನ ಎಲ್ಲ ಕಾದಂಬರಿಗಳಲ್ಲೂ ಫಿಲಿಪ್ ಮಾರ್ಲೊ ಎಂಬ ಖಾಸಗಿ ಪತ್ತೇದಾರ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಈತನ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ದರೋಡೆ, ಸುಲಿಗೆ, ಕೊಲೆ ಮೊದಲಾದ ಅಪರಾಧಗಳೆಲ್ಲ ಬೃಹತ್ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತವೆ.

ಹಲವಾರು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಚಾಂಡ್ಲರ್ ಸಂಭಾಷಣೆ ಒದಗಿಸಿದ್ದಾನೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಬರಹಗಾರರು
ವರ್ಗ:ಕಾದಂಬರಿಕಾರರು
ವರ್ಗ:ಚಿತ್ರಕಥೆ ಲೇಖಕ
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿಯವರ ಹೆಸರಿನ ರಸ್ತೆಗಳ ಪಟ್ಟಿ

ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಅನೇಕ ರಸ್ತೆಗಳಿಗೆ, ಭಾರತೀಯ ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ವಿರೋಧಿ ರಾಷ್ಟ್ರವಾದಿ ಮತ್ತು ವಕೀಲ, ಮೋಹನ್‌ದಾಸ್ ಕರಮಚಂದ್ ಗಾಂಧಿ (ಪರ್ಯಾಯ ಹೆಸರು: ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ), ಅವರು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಿಂದ ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಯಶಸ್ವಿ ಅಭಿಯಾನವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಲು ಅಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿರೋಧಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದ ಕಾರಣ, ಅವರ ಹೆಸರನ್ನು ಇಡಲಾಗಿದೆ.

ಕೆಲವು ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ, ಈ ರಸ್ತೆಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ರೂಪವಾದ "ಎಂ.ಜಿ. ರಸ್ತೆ" ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇತರ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ ರಸ್ತೆಯನ್ನು ಗಾಂಧಿಸ್ಟ್ರಾಟ್, ಗಾಂಧಿವೇಗ್ ಮತ್ತು ಗಾಂಧಿಪ್ಲೈನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಎಂ.ಜಿ. ರಸ್ತೆಯು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಬಳಸಲಾಗುವ ರಸ್ತೆ ಹೆಸರುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ, ಆಗ್ರಾದಲ್ಲಿಯೇ ಅಂತಹ ಎರಡು ರಸ್ತೆಗಳಿವೆ. ಈ ಹೆಸರಿನ ರಸ್ತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಇತರ ಅನೇಕ ಭಾರತೀಯ ನಗರಗಳಿವೆ. 2010 ರಲ್ಲಿ, ಟೆಕ್ಸಾಸ್‌ನ ಹೂಸ್ಟನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಹಿಲ್‌ಕ್ರಾಫ್ಟ್ ಅವೆನ್ಯೂಗೆ ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ ಅವೆನ್ಯೂ ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಲಾಯಿತು, ಆದರೆ ಬೆಂಬಲಿಗರು 75% ಆಸ್ತಿ ಮಾಲೀಕರಿಂದ ಸಹಿಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಆ ಗುಂಪು ಹಿಲ್‌ಕ್ರಾಫ್ಟ್ ಅವೆನ್ಯೂ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ ಜಿಲ್ಲೆ ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿತು. ಕೋಲ್ಕತ್ತಾದಲ್ಲಿ, ಸೆಂಟ್ರಲ್ ರಸ್ತೆಗೆ 1892 ರಲ್ಲಿ ಸರ್ ಹೆನ್ರಿ ಲೇಲ್ಯಾಂಡ್ ಹ್ಯಾರಿಸನ್ ಅವರ ನಂತರ ಹ್ಯಾರಿಸನ್ ರಸ್ತೆ ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು; ಇದನ್ನು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ ರಸ್ತೆ ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಅನೇಕ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ, ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ ರಸ್ತೆಯನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬೇರೆ ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಚೆನ್ನೈನಲ್ಲಿ, ಇದನ್ನು ನುಂಗಂಬಾಕ್ಕಂ ಹೈ ರೋಡ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೊಯಮತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿ, ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ ರಸ್ತೆಯನ್ನು ಆವರಂಪಾಳಯಂ ರಸ್ತೆ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.

## ಭಾರತದಲ್ಲಿ
## ಭಾರತದ ಹೊರಗೆ
ವರ್ಗ:ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ
ಪಂಡಿತ ರೇವಣಸಿದ್ದಯ್ಯ ಹಿರೇಮಠ

ವರ್ಗ:ಸಂಗೀತ ಕಲಾವಿದರು
ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಗಾಯಕರು
ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತಕಾರರು
ವರ್ಗ:ಸಾಹಿತಿ
ವರ್ಗ:ಜೀವಂತ ಜನರು

**ಪಂಡಿತ ರೇವಣಸಿದ್ದಯ್ಯ ಹಿರೇಮಠ** (ಜನನ: 1 ಜೂನ್ 1975) ಕರ್ನಾಟಕದ ಕಲಬುರಗಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮೂಲದ ಭಾರತೀಯ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಗಾಯಕ, ಕವಿ, ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಕ ಹಾಗೂ ಗುರು. ಅವರು **ಪಂಚಾಕ್ಷರ ಘರಾನೆ**ಯ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದು, ವಚನಗಾಯನ ಹಾಗೂ ಭಕ್ತಿ ಸಂಗೀತ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಗುರುತನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.

## ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ 
ರೇವಣಸಿದ್ದಯ್ಯ ಹಿರೇಮಠ ಅವರು ಕರ್ನಾಟಕದ ಕಲಬುರಗಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಚಿಂಚೋಳಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಕಲ್ಲೂರು ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ತಮ್ಮ ಸ್ವಗ್ರಾಮದಲ್ಲೇ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು. ಬಾಲ್ಯದಿಂದಲೇ ಸಂಗೀತದ ಮೇಲೆ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದ್ದ ಅವರು ಪರಂಪರাগত **ಗುರು-ಶಿಷ್ಯ ಪರಂಪರೆ**ಯ ಮೂಲಕ ಸಂಗೀತಾಭ್ಯಾಸ ಆರಂಭಿಸಿದರು.

ಅವರು ಸುಮಾರು 12 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಗದಗದಲ್ಲಿರುವ **ಗದುಗಿನ ಗಣಯೋಗಿ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಂಗೀತ ಗುರುಕುಲ**ದಲ್ಲಿ ಖ್ಯಾತ ಸಂಗೀತ ವಿದ್ವಾಂಸ **ಪಂಡಿತ ಪುಟ್ಟರಾಜ ಗವಾಯಿ** ಅವರ ಶಿಷ್ಯತ್ವದಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದರು. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತದ ಜೊತೆಗೆ ಸಾಹಿತ್ಯ, ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಪೌರಾಣಿಕ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲೂ ಪ್ರಾವೀಣ್ಯತೆ ಗಳಿಸಿದರು.

## ಸಂಗೀತ ಜೀವನ 
ರೇವಣಸಿದ್ದಯ್ಯ ಹಿರೇಮಠ ಅವರು ಬಹುಮುಖ ಗಾಯಕರಾಗಿದ್ದು, ಕೆಳಗಿನ ಸಂಗೀತ ಪ್ರಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಣತಿ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ:

* ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಗಾಯನ
* ಭಕ್ತಿ ಸಂಗೀತ (ಭಜನೆ, ದಾಸಪದಗಳು)
* ವಚನಗಾಯನ (ಲಿಂಗಾಯತ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಗಾಯನ ರೂಪ)
* ಜನಪದ ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿ ಆಧಾರಿತ ಗೀತೆಗಳು

ಅವರು ಅಖಿಲ ಭಾರತ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನ, ರಾಜ್ಯ ಹಾಗೂ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ.

## ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೃತಿಗಳು 
ರೇವಣಸಿದ್ದಯ್ಯ ಹಿರೇಮಠ ಅವರು ಸಂಗೀತದ ಜೊತೆಗೆ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲೂ ಸಕ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

* **ಶ್ರೀಗುರು ವಚನಾಮೃತ** – ವಚನ ಸಾಹಿತ್ಯ ಆಧಾರಿತ ಕೃತಿ
* **ಗಾನಕೋಗಿಲೆ ರೇವಣಸಿದ್ದಯ್ಯ ಹಿರೇಮಠ** – ಅವರ ಜೀವನ, ಸಾಧನೆ ಮತ್ತು ಸಂಗೀತ ಸೇವೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಜೀವನ ಚರಿತ್ರಾತ್ಮಕ ಕೃತಿ. ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ ನಿಂದ ಪ್ರಕಟ 

## ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಗೌರವಗಳು 
* ಗಾನಕೋಗಿಲೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (1997)
* ರೇಣುಕಾ ಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (2006)
* ಜಿಲ್ಲಾ ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (2009)
* ಸಂಗೀತ ಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (2010)
* ಶ್ರೀ ಚನ್ನ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (2016)
* ಶ್ರೀ ಪಂಚಾಕ್ಷರ ಕೃಪಾ ಭೂಷಣ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (2017)
* ಕುಮಾರ ಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (2018)
* ಸಂಗೀತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (2019)

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
* 
* 
* 
*
ಚಾಕ್

thumb|ಡೋವರ್, ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‍ನ ವೈಟ್ ಕ್ಲಿಫ್ಸ್‌ನಿಂದ ಪಡೆಯಲಾದ ಚಾಕ್
**ಚಾಕ್** ಎನ್ನುವುದು ಮೃದುವಾದ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಅಥವಾ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಸರಂಧ್ರ ಸುಣ್ಣಶಿಲೆ. ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಫೊರಮಿನಿಫೆರ, ಕೋಕೊಲಿತ್ ಮುಂತಾದ ಅತಿಸೂಕ್ಷ್ಮ ಜೀವಿಗಳ ಅವಶೇಷಗಳಿಂದಲೂ, ಚೂರು ಚೂರಾದ ಇತರ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಚಿಪ್ಪುಗಳಿಂದಲೂ ತುಂಬಿರುವುದು. ಶುದ್ಧ ಚಾಕ್ ನಿಕ್ಷೇಪದಲ್ಲಿ 99% ಭಾಗ ಕ್ಯಾಲ್ಸೈಟ್ ಖನಿಜ ಉಂಟು. ಹೀಗೆ ಈ ಖನಿಜ ನೇರವಾಗಿ ನಿಕ್ಷೇಪಗೊಂಡಿರುವುದರಿಂದ ಇದರ ಮೂಲಕ ಹರಿಯುವ ಅಂತರ್ಜಲ ಇದನ್ನು ಮಾರ್ಪಾಡು ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಲ್ಲ. ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಚಾಕ್ ನಿಕ್ಷೇಪದಲ್ಲಿ ಸಿಲಿಕಾಂಶ ಇದ್ದೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಇದು ಕೂಡ ರೇಡಿಯೊಲೇರಿಯ, ಸ್ಪಾಂಜ್ ಮುಳ್ಳು ಮುಂತಾದವುಗಳಿಂದ ಆದುದು. ಸಿಲಿಕಾಂಶ ಫ್ಲಿಂಟ್ ಅಥವಾ ಓಪಾಲ್ ಉಂಡೆಗಳಾಗಿ ನಿಕ್ಷೇಪಗೊಂಡಿದೆ. ಜೇಡು ಬೆರಕೆಯಾದ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಚಾಕ್ ನಿಕ್ಷೇಪವು ಜೇಡಿನ ಅಂಶಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಚಾಕ್ ಮಾರಲ್ ನಿಕ್ಷೇಪಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿರುತ್ತದೆ. ಗ್ಲಾಕೊನೈಟ್ ಮರಳು ಮತ್ತು ರಂಜಕ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳ ಬೆರಕೆಯಿಂದ ಚಾಕ್ ನಿಕ್ಷೇಪದ ಸಂಯೋಜನೆ, ಬಣ್ಣ ಮತ್ತು ರಚನೆಗಳು ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ. ಅದು ಮೃದುವಾಗಿದ್ದು ಬಿಡಿಬಿಡಿಯಾಗಿ ಅಥವಾ ರಂಧ್ರಗಳಿಂದ ಕೂಡಿರಬಹುದು. ಇಲ್ಲವೇ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿದ್ದು ಸ್ಫಟಿಕೀಕರಣ ಹೊಂದಿರಬಹುದು. ಚಾಕ್‌ಶಿಲೆ ಕ್ರಿಟೇಷಸ್ ಸ್ತೋಮದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಶಿಲೆ. ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ಈ ಸ್ತೋಮಕ್ಕೆ ಕ್ರಿಟೇಷಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂದಿರುವುದು. ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಚಾಕ್ ನಿಕ್ಷೇಪ ಡಾರ್ಸೆಟಿನಿಂದ ಯಾರ್ಕ್‌ಷೈರ್‌ವರೆಗೆ ಸಂಚಯಗೊಂಡಿದೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕಡಲ್ಗಾಲುವೆಯ ಎರಡು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿ ಅಚ್ಚ ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದಿಂದ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಿದೆ.

## ವಿಂಗಡಣೆ 
ಚಾಕ್ ನಿಕ್ಷೇಪವನ್ನು ಮೂರು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು. ಈ ಭಾಗಗಳು ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಸಿನೊಮೇನಿಯನ್, ಟುರೋನಿಯನ್ ಮತ್ತು ಸಿನೋನಿಯನುಗಳಿಗೆ ಸರಿದೂಗುತ್ತವೆ. ಇದರ ಎಲ್ಲ ಭಾಗಗಳು ಎಲ್ಲ ಕಡೆಗಳಲ್ಲೂ ಸಂಚಯನಗೊಂಡಿಲ್ಲ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್ ಮತ್ತು ಐರ್ಲೆಂಡುಗಳಲ್ಲಿರುವ ಚಾಕ್ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಚಾಕ್ ನಿಕ್ಷೇಪದ ಮೇಲ್ಭಾಗಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಸರಿದೂಗುತ್ತದೆ. ಭಾರತ ಮತ್ತು ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಸಾಗರ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಚಾಕ್ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳೇ ಇಲ್ಲ.

## ಉಪಯೋಗಗಳು 
ಚಾಕ್ ನಿಕ್ಷೇಪವನ್ನು ಬರೆಯುವ ಬಿಳಿ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣದ ಸೀಮೆಸುಣ್ಣಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಲೂ, ಸುಣ್ಣ, ಸಿಮೆಂಟ್, ಗೊಬ್ಬರ ಮುಂತಾದವನ್ನು ತಯಾರಿಸಲೂ ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು. ಚಾಕನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅರೆದು, ಬಂದ ಹಸನಾದ ಪುಡಿಯನ್ನು ಪ್ಯಾರಿಸ್ ವೈಟ್ ತಯಾರಿಸಲು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲದೆ ರಬ್ಬರ್ ಕೈಗಾರಿಕೆ, ಎಣ್ಣೆ, ಬಟ್ಟೆ ಮುಂತಾದವುಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಇದರ ಉಪಯೋಗ ಉಂಟು. ಗಟ್ಟಿ ಜಾತಿಯ ಚಾಕನ್ನು ಕಟ್ಟಡ ಕಟ್ಟಲೂ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಗಾಜು ಮೆರಗಿನ ಲೆಪ್ಪವು ಅಗಸೆ ಎಣ್ಣೆಯಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ತುಂಬುಕವಾಗಿ ಚಾಕ್‍ನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಶಿಲೆಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಪುತಲೀಬಾಯಿ ಗಾಂಧಿ

**ಪುತಲೀಬಾಯಿ ಕರಮಚಂದ ಗಾಂಧಿ** (1844 - 12 ಜೂನ್ 1891) ಭಾರತೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ನಾಯಕ ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿಯವರ ತಾಯಿ. ಇವರು ಆಗಿನ ಜುನಾಗಢ ರಾಜ್ಯದ ದಂತರಾಣ ಎಂಬ ಹಳ್ಳಿಯವರು.

ಅವರು ಮಾಜಿ ರಾಜ್‌ಕೋಟ್ ದಿವಾನ್ ಕರಮ್‌ಚಂದ್ ಗಾಂಧಿಯವರ 4ನೇ ಮತ್ತು ಕಿರಿಯ ಪತ್ನಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ಕರಮ್‌ಚಂದ್ ಅವರ ಮೊದಲ ಇಬ್ಬರು ಪತ್ನಿಯರು ಹೆರಿಗೆಯ ಮೊದಲೇ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ ಮತ್ತು ಮೂರನೆಯವಳು ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದ ನಂತರ ಮದುವೆಯಾದ ಕರಮ್‌ಚಂದ್ ಅವರಿಗಿಂತ ಇಪ್ಪತ್ತೆರಡು ವರ್ಷ ಕಿರಿಯರಾಗಿದ್ದರು  . ಕರಮ್‌ಚಂದ್ ಗಾಂಧಿಯವರಿಗೆ ಅವರು ನಾಲ್ಕು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೆತ್ತರು, ಮೋಹನ್‌ದಾಸ್ ಅವರ ಕಿರಿಯ ಮಗ, ಅವರನ್ನು ಅವರು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಮೋನಿಯಾ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು.

ಅವರು ತುಂಬಾ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಹಿಳೆಯಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮವನ್ನು  ಆಚರಿಸಿದರು, ಅವರಿಂದ ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿಯವರು ತಮ್ಮ ಧರ್ಮದ ಬಗ್ಗೆ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದರು. ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿಯವರು ತಮ್ಮ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆಯಾದ *ದಿ ಸ್ಟೋರಿ ಆಫ್ ಮೈ ಎಕ್ಸ್‌ಪರಿಮೆಂಟ್ಸ್ ವಿತ್ ಟ್ರುತ್‌ನಲ್ಲಿ* ಭಾರತವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ಗೆ ಬ್ಯಾರಿಸ್ಟರ್ ಆಗಲು ಹೋದಾಗ ಅವರ ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಅವರ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ   ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿಯವರ ಕುಟುಂಬ ಸದಸ್ಯರು
ಚಾಚು ಏಣಿನ ಜೋಡಣೆ

right|thumb|300x300px|ಎಡದಿಂದ ಬಲಕ್ಕೆ: ಅರ್ಧ ಚಾಚು ಏಣು, ಮೈಟರ್ ಸೇರುವೆಯ ಅರ್ಧ ಚಾಚು ಏಣು, ಅಡ್ಡ ಚಾಚು ಏಣು ಮತ್ತು ಕೂಲು ಚಾಚು ಏಣು
**ಚಾಚು ಏಣಿನ ಜೋಡಣೆ** ಎಂದರೆ ಎರಡು ಫಲಕಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರ ಏಣು (edge) ಮತ್ತೊಂದರ ಏಣನ್ನು ದಾಟಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಚಾಚಿರುವಂತೆ ಮೇಲಿರಿಸಿ ಅವುಗಳ ನಡುವೆ ರಿವೆಟ್ಟುಗಳ ಸಾಲಿನಿಂದ ಬಂಧಿಸಿ ಮಾಡಿದ ರಚನೆ (ಲ್ಯಾಪ್ ಜಾಯಿಂಟ್), ರಿವೆಟ್ಟಿಗಾಗಿ ಮಾಡಿದ ರಂಧ್ರದ ಅಂಚಿನಿಂದ ಆಚೆಗೆ ಕಡೆಯ ಪಕ್ಷ ರಿವೆಟ್ಟಿನ ವ್ಯಾಸದಷ್ಟಾದರೂ ಫಲಕದಲ್ಲಿ ಅರುಗು ಬಿಟ್ಟಿರಬೇಕೆಂದು ನಿಯಮ. ಫಲಕದ ಏಣಿಗೆ ಸಮಾಂತರದ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿರುವ ರಿವೆಟ್ಟುಗಳ ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ನಡುವಿನ ದೂರಕ್ಕೆ *ಅಂತರಾಲ* ಎಂದು ಹೆಸರು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದು ರಿವೆಟ್‌ನ ವ್ಯಾಸದ ಮೂರರಷ್ಟು ಇರುತ್ತದೆ. ಜೋಡಣೆಗೆ ಇರಬೇಕಾದ ಬಲಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಎರಡು ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು ಸಾಲಿನ ರಿವೆಟ್ಟುಗಳಿಂದ ಫಲಕಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿರುವಾಗ, ಅಕ್ಕಪಕ್ಕದ ಸಾಲುಗಳ ರಿವೆಟ್ಟುಗಳು ಎದುರುಬದುರಾಗೇ ಇದ್ದರೆ ಅದಕ್ಕೆ ಸರಪಣಿ ಅಥವಾ ಸಮ್ಮುಖೀ ರಿವೆಟನ್ ಎಂದೂ, ಅಕ್ಕಪಕ್ಕದ ಸಾಲುಗಳ ರಿವೆಟ್ಟುಗಳು ಒಂದನ್ನೊಂದು ಎದುರಿಸದೆ ತಪ್ಪಿಸಿದಂತಿದ್ದರೆ ಅದಕ್ಕೆ ವಂಕಿ ಅಥವಾ ಅಸಮ್ಮುಖಿ ರಿವೆಟನ್ ಎಂದೂ ಹೆಸರುಂಟು.

ಹೀಗಿರುವ ಎರಡು ರಿವೆಟ್ ಸಾಲುಗಳ ಅಂತರ ಅಸಮ್ಮುಖೀ ರೀತಿಯದರಲ್ಲಿ ರಿವೆಟ್ ವ್ಯಾಸದ ಎರಡರಷ್ಟೂ, ಸಮ್ಮುಖೀ ರೀತಿಯದರಲ್ಲಿ ಅದಕ್ಕಿಂತ 6.mm. ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿಯೂ ಇರುವುದು ವಾಡಿಕೆ. ಚಾಚು ಏಣಿನ ಜೋಡಣೆಗಳು ಎಳೆತಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟರೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಸರೇಖವಾಗಿಲ್ಲದೆ ಹೋಗುವುದರಿಂದ ಜೋಡಣೆಯ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಬಾಗುತ್ತವೆ. ಒತ್ತಡದ ದ್ರವವನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಪಾತ್ರೆಗಳ ಫಲಕಗಳಲ್ಲಿ ಇಂಥ ಜೋಡಣೆಯಿದ್ದಾಗ ದ್ರವ ಸ್ರವಿಸುವುದನ್ನು ನಿವಾರಿಸಲು ಫಲಕದ ಅಂಚಿನ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ರಿವೆಟ್ ಶಿರದ ಕೆಳಭಾಗದ ಸುತ್ತಲೂ ಗಿಡಗಿ ಕಾಕನ ಮಾಡುವುದುಂಟು. ಇದಕ್ಕೆ ಅನುಕೂಲಿಸುವಂತೆ ಫಲಕಗಳ ಅಂಚನ್ನು ಲಂಬವಾಗಿರದೆ ತಲಕ್ಕೆ 800 ಇರುವಂತೆ ಹೆರೆದಿರಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಮರ ಜೋಡಣೆಯ ಸಂಬಂಧವಾಗಿ, ಎರಡು ಉದ್ದ ಎಳೆರಚನೆಯ ಕಟ್ಟಿಗೆಯ ಫಲಕಗಳು ಅಂಟಿನಿಂದ ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಈ ಜೋಡಣೆಯು ಸಾಮರ್ಥ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿಕಾರ ಬಲಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿರೋಧಿಸುವಲ್ಲಿನ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಬಲ ಜೋಡಣೆಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದು, ಮತ್ತು ವೆಜ್ಜ ಕೂರಂಚು ಜೋಡಣೆ ಹಾಗೂ ಇತರ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪರಿಚಿತವಿರುವ "ಪ್ರಬಲ" ಜೋಡಣೆಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಮೀರಿಸುತ್ತದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
* Types of Timber Joints Used in Woodworking - Heaps of practical information on various types of timber joints.

ವರ್ಗ:ಕುಶಲಕರ್ಮಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ವೀಣೆ ಧನಮ್ಮಾಳ್

ವೀಣೆ ಧನಮ್ಮಾಳ್ (1867–1938) ಅವರು ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತಗಾರರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ ಶಾಲೆ ಇದೆ. ಅವರು ಸರಸ್ವತಿ ವೀಣೆಯಲ್ಲಿ ಗಾಯಕಿ ಮತ್ತು ಪ್ರದರ್ಶಕಿಯಾಗಿದ್ದರು.ಅವರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿರುವ **ವೀಣೈ** ಅಥವಾ **ವೀಣೆ** ಎಂಬ ಪೂರ್ವಪ್ರತ್ಯಯವು ಆ ವಾದ್ಯದ ಅವರ ಅಸಾಧಾರಣ ಪಾಂಡಿತ್ಯದ ಸೂಚಕವಾಗಿದೆ.

## ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಹಿನ್ನೆಲೆ
ಧನಮ್ಮಾಳ್ ರವರು ೧೮೬೭ ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಭಾರತದ ಹಿಂದಿನ ಮದ್ರಾಸ್ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿಯ ರಾಜಧಾನಿಯಾದ ಮದ್ರಾಸ್‌ನ (ಈಗ ಚೆನ್ನೈ) ಜಾರ್ಜ್ ಟೌನ್‌ನಲ್ಲಿ ವೃತ್ತಿಪರ ಸಂಗೀತಗಾರರು ಮತ್ತು ನೃತ್ಯಗಾರರ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರ ಅಜ್ಜಿ ಕಾಮಾಕ್ಷಿ ಒಬ್ಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನರ್ತಕಿಯಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅವರ ತಾಯಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಕ ತ್ರಿಮೂರ್ತಿಗಳಾದ ಶ್ಯಾಮ ಶಾಸ್ತ್ರಿ ಅವರ ಮಗ ಸುಬ್ಬರಾಯ ಶಾಸ್ತ್ರಿ ಅವರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ಗಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದರು.

ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬ ಸದಸ್ಯರಿಂದ ತರಬೇತಿ ಪಡೆಯುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಧನಮ್ಮಾಳ್ ಕ್ಷೇತ್ರಯ್ಯನ ಪದಗಳ ಭಂಡಾರವಾಗಿದ್ದ ಅಂಧ ಸಂಗೀತಗಾರ ವಾಲಜಪೇಟೆ ಬಾಲಕೃಷ್ಣ ದಾಸ್ (ಪದಂ ಬಾಲದಾಸ) ಮತ್ತು ಸಾತನೂರ್ ಪಂಚನಾಥ ಅಯ್ಯರ್ ಅವರಿಂದ ಸಹ ಕಲಿತರು.

## ವೃತ್ತಿಜೀವನ
ವೀಣೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣ ಮತ್ತು ಪರಿಪೂರ್ಣವಾದ ವಾದ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿ, ಅವರು ಪ್ಲೆಕ್ಟ್ರಮ್ ಇಲ್ಲದೆ ನುಡಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಆಗಾಗ್ಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಗಾಯನದೊಂದಿಗೆ ನುಡಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣಗಳ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿದೆ. "ವೀಣೆ ಧನಮ್ಮಳ್ ಬನಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಅವರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳಿಗೆ ಬದ್ಧತೆ ಮತ್ತು ಸಂಗೀತ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯ ಆಳವಾದ ಮಾನದಂಡವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಂಗೀತಗಾರರು, ವಿಮರ್ಶಕರು ಮತ್ತು ಸಂಯೋಜಕರು ಚೆನ್ನೈನಲ್ಲಿ ಅವರ ಖಾಸಗಿ ವಾಚನಗಳಿಗೆ ಹಾಜರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರ ನಿರಂತರ ಪ್ರಭಾವವು ಅವರ ಸಂಗೀತ ಸಂಗ್ರಹ, ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಪರಿಷ್ಕರಣೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ನರಸಿಂಹಕಾರ್ಲು, ಮುತ್ಯಾಲ್‌ಪೇಟ್ ಪೊನ್ನುಸ್ವಾಮಿ, ತಿರುವೊಟ್ರಿಯೂರ್ ತ್ಯಾಗಯ್ಯರ್, ಮತ್ತು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಧರ್ಮಪುರಿ ಸುಬ್ಬರಾಯರ್ ಅವರಂತಹ ಪ್ರಮುಖ ಸಂಯೋಜಕರ ಅನೇಕ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಧನಮ್ಮಳ್‌ಗಾಗಿ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ ಅಥವಾ ಅವರಿಂದ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ಪಡೆದಿದೆ. ಈ ಸಂಯೋಜನೆಗಳನ್ನು, ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಜವಳಿ ಮತ್ತು ಪದಂಗಳನ್ನು, ಅವರ ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳಾದ ಟಿ . ಬೃಂದಾ, ಟಿ. ಮುಕ್ತಾ, ಟಿ. ಶಂಕರನ್, ನರ್ತಕಿ ಟಿ . ಬಾಲಸರಸ್ವತಿ ಮತ್ತು ಕೊಳಲು ವಾದಕ ಟಿ. ವಿಶ್ವನಾಥನ್ ಸಂರಕ್ಷಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಕಲಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾರೆ." [ ವಿಪರೀತ ಉಲ್ಲೇಖ ] ಅವರ ಪುತ್ರಿಯರಾದ ಲಕ್ಷ್ಮೀರತ್ನಂ (ಏಐಆರ್ ಉಪನಿರ್ದೇಶಕ ಟಿ ಶಂಕರನ್ ಅವರ ತಾಯಿ), ಜಯಮ್ಮಲ್ (ಬಾಲಸರಸ್ವತಿ, ಟಿ ರಂಗನಾಥನ್ ಮತ್ತು ಟಿ ವಿಶ್ವನಾಥನ್ ಅವರ ತಾಯಿ) ಮತ್ತು ಕಾಮಾಕ್ಷಿ (ಬೃಂದಾ, ಮುಕ್ತಾ ಮತ್ತು ಅಭಿರಾಮಸುಂದರಿಯ ತಾಯಿ) ಸಹ ಸಂಗೀತಗಾರರು ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಕರನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರ ನಾಲ್ಕು ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ರಾಜಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೊಡ್ಡವಳು, ಲಕ್ಷ್ಮಿರತ್ನಂ ನಂತರದವಳು, ಜಯಮ್ಮಲ್ ಮೂರನೆಯವಳು ಮತ್ತು ಕಾಮಾಕ್ಷಿ ಕಿರಿಯಳು. ಅವರ ಮೂವರು ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳಿಗೆ (ಬೃಂದಾ, ಬಾಲಸರಸ್ವತಿ, ವಿಶ್ವನಾಥನ್) ಸಂಗೀತ ಕಲಾನಿಧಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು. ಧನಮ್ಮಾಳ್ ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗ T. ಶಂಕರನ್ (ಸಂಗೀತಗಾರ ತಿರುಚ್ಚಿ ಶಂಕರನ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಗೊಂದಲಕ್ಕೀಡಾಗಬಾರದು) AIR ನಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರಿ ಮತ್ತು ತಮಿಳು ಇಸೈ ಸಂಘದ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿದ್ದರು; ಅವರು 1930 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ರೇಡಿಯೊಗೆ ಸಂಗೀತ ನೀಡುವ ಗಾಯಕರಾಗಿದ್ದರು.  ಧನಮ್ಮಾಳ್, ಜಯಮ್ಮಾಳ್ ಮತ್ತು ಧನಮ್ಮಾಳ್ ಅವರ ಹಲವಾರು ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಮರಿಮಕ್ಕಳು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ ಸಂಗೀತವು ಅಂತರ್ಜಾಲದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದೆ.

ಧನಮ್ಮಾಳ್‌ ಪ್ರಖ್ಯಾತಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಪसरಿತ್ತು, ಹಾಗೂ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿನ ಕಿರಾಣಾ ಘಾರಣೆಯ ಹಿರಿಯ ಕಲಾವಿದ ಅಬ್ದುಲ್ ಕರೀಂ ಖಾನ್ ಕೂಡ ಆಕಳಿಂದ ಕಾರ್ನಾಟಿಕ್ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಕಲಿತು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಡಿಸ್ಕ್‌ಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ. ಆಕೆ ನಾಯನ ಪಿಳ್ಳೈಗೆ ತನ್ನ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಕಲಿಸಿದರೂ, ಅವನಿಂದವೂ ಕಲಿತಳು, ಪರಸ್ಪರ ನೀಡುವ-ಹೊರಿಸುವ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ. 

ಅವರ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥ ಅಂಚೆ ಚೀಟಿಯನ್ನು ಡಿಸೆಂಬರ್ 03, 2010 ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಬಾಪು ಪದ್ಮನಾಭ

ಬಾಪು ಪದ್ಮನಾಭ ಕೊಳಲು ವಾದಕರು (ಹಿ೦ದುಸ್ತಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸ೦ಗೀತ) ಹಾಗೂ ಸ೦ಗೀತ ನಿರ್ದೆಶಕರು, ೧೯೭೮ ನವೆ೦ಬರ್ ೧೮ ರ೦ದು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ದಾವಣಗೆರೆ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹರಿಹರದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. 

## ಸ೦ಗೀತ ಶೈಲಿ 
ಹಿ೦ದುಸ್ತಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸ೦ಗೀತ, ಚಲನಚಿತ್ರ ಸ೦ಗೀತ, ವಚನ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸ೦ಗೀತ, ಧ್ಯಾನ, ಮ೦ತ್ರ, ವಿಶ್ವ ಸ೦ಗೀತ.

## ಚಲನಚಿತ್ರ ಸಂಗೀತ 
ಅಲ್ಲಮಪ್ರಭು ಚಿತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಬಾಪು ಪದ್ಮನಾಭ ಅವರಿಗೆ ಅತ್ತ್ಯುತ್ತಮ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಸ೦ಗೀತ ಹಾಗೂ *ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶನಕ್ಕಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ* ಸ೦ದಿದೆ. ಯಜಮಾನ್ ಎಂಟರ್‌ಪ್ರೈಸಸ್, ಎಂ. ಡಿ. ಶ್ರೀಹರಿ, ಎಲ್. ಖೋಡೇ ಖೋಡೇ ಗ್ರೂಪ್ ಯಜಮಾನ್ ಎ೦ಟರ್ಪ್ರೈಸಸ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಟಿಎಸ್ ನಾಗಾಭರಣ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ *ಅಲ್ಲಮಪ್ರಭು* ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಬಾಪು ಸಂಗೀತ  ಸಂಯೋಜಿಸಿದರು. 

ವರ್ಗ:ಜೀವಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು
ವರ್ಗ:೧೯೭೮ ಜನನ
ವರ್ಗ:ಕೊಳಲು ವಾದಕರು
ವರ್ಗ:ರಾಷ್ತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರು
ವರ್ಗ:ಅತ್ತ್ಯುತ್ತಮ ಸ೦ಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕರು
ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕ
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಕಲಾವಿದರು
ವರ್ಗ:ವಚನ ಗಾಯಕರು
ವರ್ಗ:ದಾವಣಗೆರೆ ಜಿಲ್ಲೆ
ವರ್ಗ:ಹರಿಹರ
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರ೦ಗ
ವರ್ಗ:ಅತ್ತ್ಯುತ್ತಮ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಸ೦ಗೀತ
ಪೋರಬಂದರ್

ಪೋರಬಂದರ್ ಭಾರತದ ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯದ ಪೋರಬಂದರ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಒಂದು ನಗರ ಮತ್ತು ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ ಮತ್ತು ಸುದಾಮರ ಜನ್ಮಸ್ಥಳ. ಇದು ಪೋರಬಂದರ್ ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವದ ಹಿಂದಿನ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿತ್ತು.
* ಪೋರಬಂದರ್ ಮತ್ತು ಛಾಯಾ ಪರಸ್ಪರ ಅವಳಿ ನಗರಗಳಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಎರಡೂ ನಗರಗಳನ್ನು ಪೋರಬಂದರ್-ಛಾಯಾ ಮುನ್ಸಿಪಲ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಜಂಟಿಯಾಗಿ ಆಡಳಿತ ನಡೆಸುತ್ತದೆ.

## ಇತಿಹಾಸ 
ತಡವಾದ ಹರಪ್ಪಾ ವಸಾಹತು (ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೧೬೦೦-೧೪೦೦)
* ಪೋರಬಂದರ್ ಮತ್ತು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಕಡಲತೀರದ ಪರಿಶೋಧನೆಗಳು ಕ್ರಿ.ಪೂ ೧೬-೧೪ ನೇ ಶತಮಾನದ ಹಿಂದಿನ ಹರಪ್ಪಾ ವಸಾಹತು ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಬೆಳಕಿಗೆ ತಂದವು. ಸೌರಾಷ್ಟ್ರ ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ಹರಪ್ಪಾ ಅವಧಿಯ ಅಂತ್ಯದವರೆಗೂ ಕಡಲ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ಹರಪ್ಪಾ ಪರಂಪರೆ ಮುಂದುವರೆಯಿತು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಪುರಾವೆಗಳಿವೆ. ಪೋರಬಂದರ್ ತೊರೆಯ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಪ್ರಾಚೀನ ಜೆಟ್ಟಿಗಳ ಆವಿಷ್ಕಾರವು ಪೋರಬಂದರ್ ಹಿಂದೆ ಕಡಲ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಸಕ್ರಿಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಎಷ್ಟು ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
* ಭಾರತೀಯ ದೇವತಾಶಾಸ್ತ್ರವು ಪೋರಬಂದರ್ ಅನ್ನು ಕೃಷ್ಣನ ಸ್ನೇಹಿತನಾದ ಸುದಾಮನ ಜನ್ಮಸ್ಥಳವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ, ಇದನ್ನು ಸುಧಾಮಪುರಿ ಅಥವಾ ಸುದಾಮಪುರಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಿನ್ಸ್ಲಿ ಪೋರಬಂದರ್ (ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೬೦೦ ರಿಂದ)
ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪೋರಬಂದರ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವದ ರಾಜ್ಯವಿತ್ತು. ನಂತರ ಈ ರಾಜ್ಯವು ರಜಪೂತರ ಜೇತ್ವಾ ಕುಲಕ್ಕೆ ಸೇರಿತ್ತು ಮತ್ತು ಕನಿಷ್ಠ ೧೬ ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಿಂದ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ೧೮ ನೇ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಮರಾಠರು ಇದನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುವವರೆಗೂ ಈ ರಾಜ್ಯವು ಗುಜರಾತ್ ಸುಬಾದ ಮೊಘಲ್ ಗವರ್ನರ್‌ಗೆ ಅಧೀನವಾಗಿತ್ತು. ನಂತರ, ಅವರು ಬರೋಡಾದ ಗಾಯಕ್ವಾಡ್ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಪೇಶ್ವೆಯ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟರು.
## ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಂತರ
೧೯೪೭ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪಡೆದ ನಂತರ, ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಭಾರತದ ಆಳ್ವಿಕೆಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. ಇದನ್ನು 'ಕಾಥಿಯಾವರ್ ಸಂಯುಕ್ತ ರಾಜ್ಯ'ದೊಂದಿಗೆ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು, ಫೆಬ್ರವರಿ ೧೫, ೧೯೪೮ ರಿಂದ ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಇಂದಿನ ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯದ ಭಾಗವಾಯಿತು. ಪೋರಬಂದರ್‌ನ ಕೊನೆಯ ರಾಜ ನಟವರ್‌ಸಿಂಹಜಿ ಭಾವ್‌ಸಿಂಹಜಿ ಮಹಾರಾಜ್.
## ಭೂಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರ
ಪೋರಬಂದರ್ ೨೧°೩೭′೪೮″N ೬೯°೩೬′೦″E ನಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಸರಾಸರಿ ೧ ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ.
## ಹವಾಮಾನ
ಗುಜರಾತ್‌ನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗಗಳಂತೆ, ಪೋರಬಂದರ್ ಕೂಡ ಬಿಸಿಯಾದ ಅರೆ-ಶುಷ್ಕ ಹವಾಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಮೂರು ವಿಭಿನ್ನ ಋತುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ: ಅಕ್ಟೋಬರ್ ನಿಂದ ಮಾರ್ಚ್ ವರೆಗೆ "ತಂಪಾದ", ಏಪ್ರಿಲ್, ಮೇ ಮತ್ತು ಜೂನ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ "ಬಿಸಿ" ಮತ್ತು ಜೂನ್ ಮಧ್ಯದಿಂದ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ವರೆಗೆ ಮಾನ್ಸೂನ್ "ಆರ್ದ್ರ".
* ಮಳೆಗಾಲದ ಹೊರಗೆ ಬಹುತೇಕ ಮಳೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ, ಕೆಲವೇ ಕೆಲವು ತಡವಾದ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಚಂಡಮಾರುತಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ. ಅತ್ಯಂತ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯಾದದ್ದು ೧೯೭೫ ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೨ ರಂದು ಸಂಭವಿಸಿತು ಮತ್ತು ೪ ಮೀಟರ್ ಅಥವಾ ೧೩ ಅಡಿ ಎತ್ತರದ ಚಂಡಮಾರುತದ ಅಲೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿತು. ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ, ಮಳೆ ಅತ್ಯಂತ ಅನಿಯಮಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ: ವಾರ್ಷಿಕ ಮಳೆ ೧೯೧೮ ರಲ್ಲಿ ೩೨.೨ ಮಿಲಿಮೀಟರ್ ಅಥವಾ ೧.೨೭ ಇಂಚುಗಳಷ್ಟು ಕಡಿಮೆ ಮತ್ತು ೧೯೩೬ ರಲ್ಲಿ ೩೪.೩ ಮಿಲಿಮೀಟರ್ ಅಥವಾ ೧.೩೫ ಇಂಚುಗಳಷ್ಟಿತ್ತು, ಆದರೆ ೧೯೮೩ ರಲ್ಲಿ ೧೮೫೦.೬ ಮಿಲಿಮೀಟರ್ ಅಥವಾ ೭೨.೮೬ ಇಂಚುಗಳಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿತ್ತು - ಚಂಡಮಾರುತವು ನಾಲ್ಕು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ೧,೧೦೦ ಮಿಲಿಮೀಟರ್ (೪೩.೩ ಇಂಚು) ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಮಳೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿದಾಗ  ಮತ್ತು ೧೮೭೮ ರಲ್ಲಿ ೧೨೫೧.೭ ಮಿಲಿಮೀಟರ್ ಅಥವಾ ೪೯.೨೮ ಇಂಚುಗಳಷ್ಟು ಮಳೆಯಾಯಿತು.
* ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಒಣ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಐವತ್ತು ಪ್ರತಿಶತಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸದ ಗುಣಾಂಕ ಮತ್ತು ಸರಾಸರಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಮಳೆಯ ಕೇವಲ ೪೧ ಪ್ರತಿಶತದಷ್ಟು ನಿರೀಕ್ಷೆಯೊಂದಿಗೆ, ಪೋರ್ಬಂದರ್ ಪ್ರದೇಶವು ಉತ್ತರ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ, ಬ್ರೆಜಿಲಿಯನ್ ಸೆರ್ಟಾವೊ ಮತ್ತು ಕಿರಿಬಾಟೀಸ್ ಲೈನ್ ದ್ವೀಪಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗೊಳ್ಳುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.
* ೧೮೯೯ ರಿಂದ ೧೯೦೫ ರವರೆಗೆ ಪೋರಬಂದರ್‌ನ ಅತ್ಯಂತ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗೊಳ್ಳುವ ಮಳೆಯ ಉದಾಹರಣೆಯನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು, ಆ ಏಳು ಸತತ ವರ್ಷಗಳು ವಾರ್ಷಿಕ ಮಳೆಯನ್ನು ನೀಡಿದವು

ವರ್ಗ:ನಗರಗಳು
ವರ್ಗ:ಗುಜರಾತ್
೨೦೨೫ ಕರೂರ್ ಜನಸಂದಣಿ

೨೦೨೫ ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೭ ರಂದು, ಭಾರತದ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಕರೂರ್ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಜಕೀಯ ರ್ಯಾಲಿಯಲ್ಲಿ ಜನಸಂದಣಿಯಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ೪೧ ಜನರು ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದರು ಮತ್ತು ಸುಮಾರು ೧00 ಜನರು ಗಾಯಗೊಂಡರು. ತಮಿಳಗ ವೆಟ್ರಿ ಕಳಗಂ (ಟಿವಿಕೆ) ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವಿಜಯ್ ಅವರು ರ್ಯಾಲಿಯನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದರು. ಕರೂರ್ &#x2013; ಈರೋಡ್ ಹೆದ್ದಾರಿಯಲ್ಲಿರುವ ವೇಲುಸಾಮಿಪುರಂನಲ್ಲಿ ಜನಸಂದಣಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿತ್ತು . ವಿಜಯ್ ಅವರ ಆಗಮನ ಸುಮಾರು ಏಳು ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ವಿಳಂಬವಾದ ನಂತರ ಅವರ ಬೆಂಗಾವಲು ಪಡೆಯನ್ನು ನೋಡಲು ಜನಸಮೂಹದ ದೊಡ್ಡ ಭಾಗಗಳು ಅವರ ಕಡೆಗೆ ನುಗ್ಗಿದವು . 

ದೇಶಾದ್ಯಂತ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕರು ತಮ್ಮ ಸಂತಾಪ ಸೂಚಿಸಿದರು; ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು, ವಿವಿಧ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳೊಂದಿಗೆ, ಮೃತರ ಮತ್ತು ಗಾಯಗೊಂಡವರ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದವು. ಘಟನೆಯ ತನಿಖೆಗಾಗಿ ತಮಿಳುನಾಡು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಎಂ.ಕೆ. ಸ್ಟಾಲಿನ್ ಏಕಸದಸ್ಯ ಆಯೋಗವನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. 

ತಮಿಳುನಾಡು ಪೊಲೀಸರು ಟಿವಿಕೆ ನಾಯಕತ್ವವು ತಮ್ಮ ಸಲಹೆಯನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ಸಾಕಷ್ಟು ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ವಿಫಲವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿದರು; ವಿಜಯ್ ಪೊಲೀಸರು ಹೊರಡಿಸಿದ ನಿಯಮಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಚಾರ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಅವರು ಆರೋಪಿಸಿದರು. ಕರೂರು ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆ ಪ್ರಥಮ ಮಾಹಿತಿ ವರದಿಯನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿ, ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಎನ್. ಆನಂದ್ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಟಿವಿಕೆ ನಾಯಕರ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಮೊಕದ್ದಮೆ ಹೂಡಿತು.
ಭಾರತೀಯ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷ

**ಭಾರತ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷ** ( **ಸಿಪಿಐ** ) ಭಾರತದ ಒಂದು ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷವಾಗಿದೆ. ಸಿಪಿಐ ಡಿಸೆಂಬರ್ 26, 1925 ರಂದು ಕಾನ್ಪುರ (ಕಾನ್ಪುರ) ಸಮ್ಮೇಳನವನ್ನು ತನ್ನ ಸಂಸ್ಥಾಪನಾ ದಿನಾಂಕವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತದೆ.    ೧೯೪೬ ಮತ್ತು ೧೯೫೧ ರ ನಡುವೆ, ಸಿಪಿಐ ತೆಲಂಗಾಣದಲ್ಲಿ ರೈತರ ದಂಗೆಯಂತಹ ಉಗ್ರಗಾಮಿ ಹೋರಾಟಗಳನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿತು, ಊಳಿಗಮಾನ್ಯ ದೊರೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಗೆರಿಲ್ಲಾ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಿತು.  ಸಿಪಿಐ 1950 ರಿಂದ 1960 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷವಾಗಿತ್ತು.  ೧೯೬೪ ರಲ್ಲಿ, ಸಿಪಿಐನಲ್ಲಿನ ವಿಭಜನೆಯು ಭಾರತೀಯ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷ (ಮಾರ್ಕ್ಸ್ವಾದಿ) ರಚನೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು, ಅದು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಎರಡೂ ಪಕ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡದಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿತು. ಸಿಪಿಐ ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿಯವರ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿತು, ಆದರೆ ನಂತರ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿ ಎಡ ಏಕತೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿತು. ಸಿಪಿಐ 1996 ರಿಂದ 1998 ರವರೆಗೆ ಆಡಳಿತಾರೂಢ ಯುನೈಟೆಡ್ ಫ್ರಂಟ್ ಸರ್ಕಾರದ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ದೇವೇಗೌಡ ಮತ್ತು ಗುಜ್ರಾಲ್ ಸಚಿವಾಲಯಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರು ಸಚಿವರನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು.

೨೦೨೫ ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಸಿಪಿಐ ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರು ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರು ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಇದು ನಾಲ್ಕು ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ 22 ಶಾಸಕರನ್ನು ಮತ್ತು ಬಿಹಾರ ಮತ್ತು ತೆಲಂಗಾಣದ ಎಂಎಲ್‌ಸಿಗಳಲ್ಲಿ ತಲಾ ಒಬ್ಬರನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.ಇದನ್ನು 2023 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ತಮಿಳುನಾಡು, ಕೇರಳ ಮತ್ತು ಮಣಿಪುರದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗವು ರಾಜ್ಯ ಪಕ್ಷವೆಂದು ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಿದೆ. ಡಿಸೆಂಬರ್ 2023 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಸಿಪಿಐ ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ರಚಿಸುವ ಎಡ ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ರಂಗ ಒಕ್ಕೂಟದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ಸಿಪಿಐ ನಾಲ್ಕು ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್ ಮಂತ್ರಿಗಳು ಮತ್ತು ಒಬ್ಬ ಡೆಪ್ಯೂಟಿ ಸ್ಪೀಕರ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ, ಅದು ದ್ರಾವಿಡ ಮುನ್ನೇತ್ರ ಕಳಗಂ ನೇತೃತ್ವದ ಜಾತ್ಯತೀತ ಪ್ರಗತಿಶೀಲ ಒಕ್ಕೂಟದ ಒಕ್ಕೂಟದ ಭಾಗವಾಗಿ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಚಾಚು ತೊಲೆ

thumb|ಮೂರು ಬಗೆಯ ಚಾಚು ತೊಲೆಗಳ ಒಂದು ಸ್ಥೂಲ ಚಿತ್ರ. ಮೇಲಿನ ಉದಾಹರಣೆ ಪೂರ್ಣ ಮಹತ್ವ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ (ಒಂದು ಕಟ್ಟಡದ ಪಾರ್ಶ್ವಕ್ಕೆ ಅಗುಳಿ ಹಾಕಿದ ಅಡ್ಡಡ್ಡವಾದ ಧ್ವಜಸ್ತಂಭದಂತೆ). ಮಧ್ಯದ ಉದಾಹರಣೆಯನ್ನು ಆಧಾರ ಹೊಂದಿದ ಸರಳ ತೊಲೆಯ ವಿಸ್ತರಣೆಯಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಳಗಿನ ಉದಾಹರಣೆಯನ್ನು ತೊಲೆಯ ಘಟಕಕ್ಕೆ ರಾಬಿನ್ ಗಡಿ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಸೇರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸೃಷ್ಟಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ (ಇದು ಸಾರಭೂತವಾಗಿ ತುದಿ ಫಲಕಕ್ಕೆ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕ ಸ್ಪ್ರಿಂಗ್‍ನ್ನು ಸೇರಿಸುತ್ತದೆ).
**ಚಾಚು ತೊಲೆ** ಎಂದರೆ ಒಂದು ಕೊನೆ ಭದ್ರವಾಗಿ ಧರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು ಉಳಿದ ಭಾಗ ವಸ್ತುವನ್ನು ಹೊರಲು ಅಥವಾ ತೂಗು ಹೊರೆಯನ್ನು ಧರಿಸಲು ಮುಕ್ತವಾಗಿರುವ ತೊಲೆ (ಕ್ಯಾಂಟಿಲಿವರ್), ಕಿಟಕಿಗಳ ಮೇಲೆ ಹೊರಚಾಚಿಕೊಂಡಿರುವ ಚಜ್ಜ. ಕಾರ್ಖಾನೆ, ರೈಲ್ವೆ, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ, ಮುಂತಾದೆಡೆಗಳಲ್ಲಿನ ಚಾವಣಿ, ವಿಶಿಷ್ಟ ನಮೂನೆಯ ಸೇತುವೆಗಳು, ತುಲಾ ಯಂತ್ರಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಚಾಚು ತೊಲೆ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಕ್ವಿಬೆಕ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ರೈಲು ಮಾರ್ಗದ ಸೇತುವೆ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿನ ಅತಿ ಉದ್ದದ ಚಾಚು ತೊಲೆ ರಚನೆ (1918). ಇದರ ವಿಸ್ತೃತಿ (ಸ್ಪ್ಯಾನ್) 548.64ಮೀ. ಜನ ಹಾಗೂ ದೊಡ್ಡ ವಾಹನಗಳ ಅನಿರ್ಬಂಧಿತ ಪ್ರವೇಶ, ನಿರ್ಗಮನ ಅವಿಚ್ಛಿನ್ನವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವಂಥ ರೈಲ್ವೇ ನಿಲ್ದಾಣ, ವಿಮಾಣ ನಿಲ್ದಾಣ, ಗೋದಾಮುಗಳು, ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳು ಮುಂತಾದೆಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಚಾಚು ತೊಲೆ ತತ್ತ್ವದ ಮೇಲೆ ಆಧರಿಸಿ ರಚಿಸಿದ ಚಾವಣಿಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಉಪಯುಕ್ತ. ಈ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದ್ದೇ ಆದರೆ ಧ್ವಜಸ್ತಂಭ, ಗಡಿಯಾರ ಕಂಬ ಮುಂತಾದವನ್ನು ಕೂಡ ಊರ್ಧ್ವ ವಿನ್ಯಾಸದ ಚಾಚುತೊಲೆಗಳು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು.

ಲೀಡ್ಸ್‌ನ ಎಲೆಂಡ್ ರೋಡ್ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣದ ಈಸ್ಟ್ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡ್, ಮುಕ್ತಾಯವಾದಾಗ, ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿನ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಚಾಚು ತೊಲೆ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡ್ ಆಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ೧೭,೦೦೦ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ಹಿಡಿಸಬಲ್ಲದ್ದಾಗಿತ್ತು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಘಟಕಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ