open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿನ ಕೋಕೋ ಉತ್ಪಾದನೆ

**ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿನ ಕೋಕೋ ಉತ್ಪಾದನೆ** ಬಹಳ ಸೀಮಿತವಾಗಿದ್ದು, ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಉಪಉಷ್ಣವಲಯದ ದ್ವೀಪಗಳಾದ ಒಗಾಸಾವರ ದ್ವೀಪಗಳು ಹಾಹಾಜಿಮಾ ಮತ್ತು ರ್ಯೂಕ್ವ್ಯೂ ದ್ವೀಪಗಳು ಒಕಿನಾವಾ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಸೋಕಾ ಮೂಲದ ಹಿರಾತ್ಸುಕಾ ಮಿಠಾಯಿ ಕಂಪನಿ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ದೇಶೀಯ ಕೋಕೋ ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಗಂಭೀರ ಪ್ರಯತ್ನ ನಡೆಸಿದ್ದು, 2011ರಲ್ಲಿ ಹಾಹಾಜಿಮಾದಲ್ಲಿ ಕೋಕೋ ಬೆಳೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಆರಂಭಿಸಿತು. ಕಂಪನಿಯ “ಟೋಕಿಯೋ ಕಾಕೋ” bean-to-bar ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಟೋಕಿಯೋ ಮೂಲದ ಕೋಕೋದಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಹಾಹಾಜಿಮಾ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಟೋಕಿಯೋ ಮಹಾನಗರಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ. ಒಕಿನಾವಾದಲ್ಲಿ ಕೋಕೋ ಬೆಳೆಗಾರಿಕೆ ಇತ್ತೀಚಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಾಗಿದ್ದು, ಒಕಿನಾವಾ ಮೂಲದ ಕೋಕೋದಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಚಾಕೊಲೇಟ್ ಗಳನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ 2025ರಲ್ಲಿ ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು.

## ಹಿನ್ನೆಲೆ 
ಕೋಕೋ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಜಪಾನ್‌ಗೆ ಎಡೋ ಕಾಲಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಡಚ್ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳ ಮೂಲಕ ಪ್ರವೇಶಿಸಿತು. ಆದರೆ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಚಾಕೊಲೇಟ್ಗಳ ಸಾಮೂಹಿಕ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಉಪಭೋಗವು 20ನೇ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿಯೇ ಆರಂಭವಾಯಿತು.
ಕೋಕೋ ಮರ (*Theobroma cacao*) ಉಷ್ಣವಲಯದ ಸಸ್ಯವಾಗಿದ್ದು, ಜಪಾನ್‌ನ  ಮುಖ್ಯಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಲು ಅನುಕೂಲಕರವಲ್ಲ. ಆದರೂ, ಹೆಚ್ಚು ಬಿಸಿ ಹಾಗೂ ಉಪಉಷ್ಣವಲಯದ ಹವಾಮಾನವಿರುವ [
ಒಗಾಸಾವರ ದ್ವೀಪಗಳು ಹಾಹಾಜಿಮಾ ಮತ್ತು ರ್ಯೂಕ್ವ್ಯೂ ದ್ವೀಪಗಳು ಒಕಿನಾವಾ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಕೋಕೋ ತೋಟಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ನಡೆದಿವೆ.

2022ರಲ್ಲಿ, ಹಿರಾತ್ಸುಕಾ ಮಿಠಾಯಿ ಕಂಪನಿಯು ನೆಸ್ಲೆ ಜಪಾನ್ ಜೊತೆಗೆ ಸಹಭಾಗಿತ್ವ ಮಾಡಿಕೊಂಡು “ಟೋಕಿಯೋ ಕಾಕೋ” ಕಿಟ್ ಕ್ಯಾಟ್ಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಿತು. ಇವುಗಳನ್ನು “ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ ಕೋಕೋದಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿದೆ” ಮತ್ತು “ಬಲವಾದ ಹಣ್ಣುಮಯ ವಾಸನೆ ಹಾಗೂ ಮೃದುವಾದ ರುಚಿಯುಳ್ಳವು” ಎಂದು ಜಾಹೀರಾತು ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಆದರೆ, ಆ ಕಿಟ್ ಕ್ಯಾಟ್‌ಗಳ ಘಟಕಗಳಲ್ಲಿ ಘಾನಾವನ್ನೂ ಮೂಲ ದೇಶವಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿತ್ತು.

## ಒಕಿನಾವಾ 
ಕೃಷಿಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಹಾಗೂ ಉದ್ಯಮಿಯಾಗಿರುವ ಕೇಯಿ ಕವಾಯಿ, 2016ರ ವಸಂತಕಾಲದಲ್ಲಿ ಒಕಿನಾವಾ ದ್ವೀಪದ ಉತ್ತರ ಭಾಗದ ಮಳೆಕಾಡಿನಲ್ಲಿರುವ ಓಗಿಮಿ ಗ್ರಾಮಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳಾಂತರವಾದ ನಂತರ ಕೋಕೋ ಬೆಳೆಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಅವರು “ಲೋಕಲ್ ಲ್ಯಾಂಡ್‌ಸ್ಕೇಪ್” ಎಂಬ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಹಸಿರುಮನೆಗಳು ಮತ್ತು ತೆರೆಯುವ ಹೊಲಗಳಲ್ಲಿ 2,000 ಆಮದು ಮಾಡಿದ ಕೋಕೋ ಬೀಜಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಿದರು. ಆರು ವರ್ಷಗಳ ಪ್ರಯತ್ನದ ನಂತರ, 2022ರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 100 ಕೋಕೋ ಫಲಗಳು (ಸುಮಾರು 10 ಕಿಲೋಗ್ರಾಂ) ಎಂಬ ಸಣ್ಣ ಕೊಯ್ಲು ದೊರಕಿತು.
ಚಾಟಾನ್, ಒಕಿನಾವಾ ನಲ್ಲಿರುವ “Minimal – Bean to Bar Chocolate” ಎಂಬ ವಿಶೇಷ ಚಾಕೊಲೇಟ್ ಅಂಗಡಿ 2021ರಲ್ಲಿ ಒಕಿನಾವಾ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಕೋಕೋ ಬೆಳೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದ್ದು, 2024ರ ಮೇನಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಯಶಸ್ವಿ ಕೊಯ್ಲನ್ನು ಸಾಧಿಸಿತು.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಕಲೆಂಡ್ಯುಲ

**ಕಲೆಂಡ್ಯುಲ**ಕಂಪಾಸಿóಟೀ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಮೂಲಿಕೆ ಸಸ್ಯ. ಸುಂದರವಾದ ಹೂಗಳನ್ನು ಬಿಡುವುದರಿಂದ ಉದ್ಯಾನಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಪಡೆದಿದೆ. ವಾರ್ಷಿಕ ಸಸ್ಯವಾದ ಇದು ಸಾಕಷ್ಟು ಫಲವತ್ತಾದ ಎಂಥ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಾದರೂ ಬೆಳೆಯಬಲ್ಲದು. ಅಲ್ಲದೆ ಬಹುಬೇಗ ಹೂ ಬಿಡುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚಿಗೆ ಮಳೆ ಬೀಳುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬಹು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಇದು ಸುಮಾರು (11\2'-2')ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಒಂಟಿ ಮತ್ತು ಎರಡು ಸುತ್ತಿನ ದಳಗಳುಳ್ಳ ಹೂಗಳನ್ನು ಬಿಡುವ ತಳಿಗಳಿವೆ. ಹೂಗಳು ಒಣ ಹುಲ್ಲಿನ ಬಣ್ಣದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣದವರೆಗೂ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾಗುತ್ತವೆ. ಬೀಜಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಮಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಬಿತ್ತನೆ ಮಾಡಿ ಸಸಿ ಬೆಳೆಸಬಹುದು. (35) ಮತ್ತು (45) ದಿವಸಗಳಲ್ಲಿ (2) ಸಾರಿ ಗೊಬ್ಬರವನ್ನು ಮೇಲ್ಪದರವಾಗಿ ಕೊಡಬೇಕಲ್ಲದೆ (45,50) ಮತ್ತು (55)ನೆಯ ದಿವಸಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸಾರಿ ಹಿಂಡಿಯ ಗೊಬ್ಬರದ ದ್ರಾವಣವನ್ನು ಕೊಡಬೇಕು. ಗಿಡದ ತಳಭಾಗದ ಬಲಿತ ಒಣ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ತೆಗೆಯುತ್ತಿರಬೇಕು. ಹೀಗೆ ಮಾಡಿದರೆ ಗಿಡ (60-75) ದಿವಸಗಳಲ್ಲಿ ಹೂವಿಗೆ ಬಂದು, ಸುಮಾರು ಎರಡು ತಿಂಗಳವರೆಗೂ ಹೂ ಬಿಡುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಬಾಡಿದ ಹೂಗಳನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ತೆಗೆಯುತ್ತಿದ್ದರೆ ಗಿಡ ಹೂ ಬಿಡುವ ಕಾಲವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು.
## ಛಾಯಾಂಕಣ

Image:Calendula arvensis blossom.jpg|*Calendula arvensis*
File:Calendula suffruticosa 0037.jpg|*Calendula suffruticosa* subsp. *fulgida*
Image:Illustration Calendula officinalis0.jpg|*Calendula officinalis* from *Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz*, by Thomé, 1885
Image:Calendula officinalis and sky.jpg|*Calendula officinalis*
File:Calendula maritima 0030.jpg|The endangered *Calendula maritima*
File:Calendulaarvensis.jpg|*Calendula arvensis* seeds
Calendula Field Marigold Calendula arvensis.jpg|*Calendula arvensis* in full bloom

## ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
*Flora Europaea: *Calendula*
*Germplasm Resources Information Network: *Calendula*
*Botanical.com: *Calendula*
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಹೂಬಿಡುವ ಸಸ್ಯಗಳು
ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಗಳು
ವರ್ಗ:ಹೂವುಗಳು
ಹಾರ್ಜೊನಾಗೋರೊ

**ಗೋ ಟಿಕ್ ಸ್ವಾನ್**, ರಾಜಕೀಯ ಪದವಿ ಹಾಗೂ ಜಾವಾನೀಸ್ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪರಿಚಿತರಾಗಿರುವ **K.R.T. ಹಾರ್ಜೊನಾಗೋರೊ** (ಮೇ 11, 1931 – ನವೆಂಬರ್ 5, 2008), ಮಧ್ಯ ಜಾವಾದ ಸುರಕರ್ತಾ ಮೂಲದ ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವ್ಯಕ್ತಿ, ಬಾಟಿಕ್ ಕಲಾವಿದ ಮತ್ತು ಲೇಖಕರಾಗಿದ್ದರು.

ಟಿಕ್ ಸ್ವಾನ್ ಅವರು ಸುರಕರ್ತಾದಲ್ಲಿನ ಉನ್ನತ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಹೊಂದಿದ ಚೀನೀ ಕುಟುಂಬದ (ಅಥವಾ 
Cabang Atas) ಮೊದಲ ಪುತ್ರರಾಗಿದ್ದರು.

## ಬಾಲ್ಯ 
ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಟಿಕ್ ಸ್ವಾನ್ ತಮ್ಮ ತಾತನ ಬಾಟಿಕ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಯ ಕಳೆಯುತ್ತಿದ್ದರು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಬಾಟಿಕ್ ತಯಾರಿಕೆಯ ಮೂಲಭೂತ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಕಲಿತರು. ಕಾರ್ಮಿಕರು ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಜಾವಾನೀಸ್ ಪರಂಪರೆಯ ಹಾಡುಗಳು ಹಾಗೂ ಕಥನಗಳನ್ನು ಅವರು ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಇವುಗಳ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯದ ಇತರ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಅವರು ಜಾವಾನೀಸ್ ಕಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಜಾವಾನೀಸ್ ಲಿಪಿಯ ಮೂಲ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪಡೆದರು.

ಸುರಕರ್ತಾ ಸುನಾನೇಟ್ ಜೊತೆಗಿನ ಅವರ ಆಪ್ತ ಸಂಬಂಧದ ಕಾರಣ, Pakubuwono XII ಅವರ ತಾಯಿಯವರಿಂದ ಪರಂಪರागत ಬಾಟಿಕ್ ವಿನ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವ ಅವಕಾಶವೂ ಅವರಿಗೆ ದೊರೆಯಿತು. ಅವರು ಸಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಚಿಹ್ನೆಗಳ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ವಿನ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಿದ್ದರು.

## ಇತರ ಕೊಡುಗೆಗಳು 
ಟಿಕ್ ಸ್ವಾನ್ ಅವರು ಕ್ರಾಟನ್ ಸುರಕರ್ತಾ ಕಲಾ ಗ್ಯಾಲರಿ/ಸಂಗ್ರಹಾಲಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಜೊತೆಗೆ ಜಾವಾನೀಸ್ kris ಮತ್ತು ಭಾಲೆಗಳ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ಒಂದು ಸಂಘಟನೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಸೋಲೊದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ ತಯಾರಿಕೆಯ ಪುನರುತ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದರು. ಅವರು ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ Radya Pustaka Museumನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಮಂಡಳಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರಿಗೆ ಕ್ರಾಟನ್ ಸುರಕರ್ತಾ ಮತ್ತು ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ ಸರ್ಕಾರ ಎರಡರಿಂದಲೂ ಗೌರವ ಪದಕಗಳು ಲಭಿಸಿವೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್‌ನಲ್ಲಿ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ

**ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್‌ನಲ್ಲಿ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ** ಒಂದು ಗಂಭೀರ ಸಾಮಾಜಿಕ ಹಾಗೂ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇತಿಹಾಸಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಈ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಪ್ರಮಾಣವು ಜಾಗತಿಕ ಸರಾಸರಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದ್ದರೂ, 2021ರ ಸೈನಿಕ ಕುದಿತ ಮತ್ತು ಅದನಂತರ ನಡೆದ ಗೃಹಯುದ್ಧದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಗಳ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಆತಂಕಕಾರಿ ಏರಿಕೆ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.

## ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳು 
2021ರ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್‌ನಲ್ಲಿ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಪ್ರಮಾಣವು ಪ್ರತಿ 1,00,000 ಜನರಿಗೆ 2.89 ಆಗಿದ್ದು, ಇದು 2020ರಲ್ಲಿಯೂ ಇದೇ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿತ್ತು.

2016ರಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ (WHO) ನಡೆಸಿದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯು ಲಿಂಗಾಧಾರಿತ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ತೋರಿಸಿದೆ. ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್‌ನ ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಪ್ರಮಾಣವು (ಪ್ರತಿ 1,00,000 ಜನರಿಗೆ 9.5) ಜಾಗತಿಕ ಸರಾಸರಿಗಿಂತ (7.7) ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದು, ಪುರುಷರಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಮಾಣವು (5.9) ಜಾಗತಿಕ ಸರಾಸರಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿತ್ತು.

2021ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 1ರಂದು, ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್‌ನ ಸೈನಿಕ ಪಡೆಗಳು (*ತತ್ಮಡಾವ್*) **ಆಂಗ್ ಸಾನ್ ಸೂ ಚಿ** ನೇತೃತ್ವದ ಚುನಾಯಿತ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಉರುಳಿಸಿ ಅಧಿಕಾರ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ ದೇಶದ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಹದಗೆಟ್ಟಿತು. ಸಂಶೋಧಕರು ಈ ಅವಧಿಯನ್ನು “ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಯುದ್ಧ” ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಿದ್ದು, ಸರ್ಕಾರ ಪ್ರಾಯೋಜಿತ ಭಯೋತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ನಿರಂತರ ಅನಿಶ್ಚಿತತೆ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಮನೋವೈಕಲ್ಯವನ್ನು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಹಾನಿಗೊಳಿಸಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

**ಅಲ್ ಜಝೀರಾ** ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಕುದಿತದ ನಂತರ ಯುವಜನತೆಯ ನಡುವೆ ಕೋಪ, ನಿರಾಶೆ, ಹತಾಶೆ ಮತ್ತು ಅಸಹಾಯಕತೆಯ ಮಹಾಮಾರಿ ಹರಡಿದೆ. ಅನೇಕ ಯುವಕರು ತಮ್ಮ ಭವಿಷ್ಯ ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಎಂಬ ಭಾವನೆ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಯಾಂಗೋನ್‌ನ ಸಲಹೆಗಾರ್ತಿ **ಚೆರಿ ಸೋ ಮೈಂಟ್** ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಕುದಿತದ ಮೊದಲು ಆತ್ಮಹತ್ಯಾ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳು ಅಪರೂಪವಾಗಿದ್ದರೂ, ಈಗ ಅವರ ಬಳಿಗೆ ಬರುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹತ್ತು ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಏಳು ಮಂದಿ ಆತ್ಮಹತ್ಯಾ ಆಲೋಚನೆಗಳನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. COVID-19 ಮಹಾಮಾರಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆಮ್ಲಜನಕ ಮತ್ತು ಜೀವ ರಕ್ಷಕ ಔಷಧಿಗಳ ಮೇಲಿನ ನಿಯಂತ್ರಣ ಹಾಗೂ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ನೆರವನ್ನು ತಡೆಹಿಡಿದ ಕ್ರಮಗಳು ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಗಂಭೀರಗೊಳಿಸಿವೆ.

7,720 ಜನರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಸಮೀಕ್ಷೆಯೊಂದು ರಾಜಕೀಯ ನಿಲುವು ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ನಡುವಿನ ಬಲವಾದ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ತೋರಿಸಿದೆ. ಸೇನೆ ಅಥವಾ ಜಂಟಾ ಬೆಂಬಲಿತ ಮಾಧ್ಯಮಗಳನ್ನು ನಂಬದವರಲ್ಲಿ ಆತಂಕ ಮತ್ತು ಮನನೊಂದು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಈ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ 61% ಜನರಲ್ಲಿ ಸಂಭವನೀಯ ಮನೋನೊಂದು ಮತ್ತು 58% ಜನರಲ್ಲಿ ಸಂಭವನೀಯ ಆತಂಕ ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಜಂಟಾ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ನಂಬದವರಲ್ಲಿ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಹದಗೆಡುವ ಅಪಾಯ ಹೆಚ್ಚು ಎಂದು ಅಧ್ಯಯನ ತಿಳಿಸಿದೆ.

## ಕಾನೂನು ವ್ಯವಸ್ಥೆ 
ಭಾರತ ಉಪಖಂಡಕ್ಕಾಗಿ ಬ್ರಿಟಿಷರು 1860ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ರೂಪಿಸಿದ ದಂಡ ಸಂಹಿತೆಯ 309ನೇ ವಿಧಿ ಇನ್ನೂ ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್‌ನಲ್ಲಿ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಈ ವಿಧಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಗೆ ಯತ್ನಿಸಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಒಂದು ವರ್ಷದವರೆಗೆ ಸರಳ ಜೈಲುಶಿಕ್ಷೆ ಅಥವಾ ದಂಡ ಅಥವಾ ಎರಡನ್ನೂ ವಿಧಿಸಬಹುದು.

## ಮೂಢನಂಬಿಕೆ 
ಗ್ರಾಮೀಣ ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್ ಜೀವನದಲ್ಲಿ *ನಾಟ್‌ಗಳು* (ಆತ್ಮಗಳು) ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಬಲವಾಗಿದೆ. ಮಾನಸಿಕ ಅಥವಾ ವರ್ತನಾ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಾನಸಿಕ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯನ್ನು, **ಆತ್ಮ ಪ್ರವೇಶ** ಎಂದು ತಪ್ಪಾಗಿ ಅರ್ಥೈಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

## ಸೇನೆ 
ಕಡಿಮೆ ಹುದ್ದೆಯ ಸೈನಿಕರಲ್ಲಿ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಗಳ ಪ್ರಮಾಣ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ವಿವಿಧ ವರದಿಗಳು ಮತ್ತು ದ್ರೋಹಿ ಸೈನಿಕರ ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. **"ಫೋರ್ ಕಟ್ಸ್"** ತಂತ್ರದ ಭಾಗವಾಗಿ, ಸೈನಿಕರನ್ನು ಗ್ರಾಮಗಳನ್ನು ಸುಡುವುದು, ನಾಗರಿಕರನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವುದು ಮುಂತಾದ ಅಮಾನುಷ ಕೃತ್ಯಗಳಿಗೆ ಬಲವಂತಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಅನೇಕ ಸೈನಿಕರು ತೀವ್ರ ಮಾನಸಿಕ ಆಘಾತಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

## ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಪಾತ್ರ 
ಒಂದು ಅಧ್ಯಯನದ ಪ್ರಕಾರ, ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್‌ನ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗುವ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಸುದ್ದಿಗಳಲ್ಲಿ 87.4% ವರದಿಗಳು ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ವಿಧಾನಗಳ ವಿವರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದು, ಇದು ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮಾಧ್ಯಮ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯಾಗಿದೆ. ಸಹಾಯವಾಣಿ ಮಾಹಿತಿ ಬಹುತೇಕ ಕಾಣೆಯಾಗಿದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಕಾಮದೇವ (ಕದಂಬರಾಜ)

**ಕಾಮದೇವ (ಕದಂಬರಾಜ)**ಕದಂಬ ದೊರೆಗಳಲ್ಲೊಬ್ಬ. 12ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಹಾನಗಲ್ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಆಳುತ್ತಿದ್ದ ರಾಜರಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ. ಇವನ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಕಾಲ 1181-1217. ಈತನ ತಂದೆ ಇಮ್ಮಡಿ ಕೀರ್ತಿನೃಪಾಲ. ಕದಂಬರ ಬಿರುದುಗಳಾದ *ಮಾಲತೀ ಮಧುಕೇಶ್ವರ*, *ಬನವಾಸಿ ಪುರವರಾಧೀಶ್ವರ *ಎಂಬವನ್ನು ಕಾಮದೇವ ತಳೆದಿದ್ದ. ಕಾಳಲದೇವಿ ಈತನ ರಾಣಿ. ಬರಮ, ಸೋಮ ಮತ್ತು ಮಲ್ಲಿದೇವ ಇವರ ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳು. ತನ್ನ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಕಾಮದೇವ ಕಳಚುರಿ ಸಾಮ್ರಾಟರ  ಅಧೀನನಾಗಿದ್ದ. 1184ರಲ್ಲಿ ಕಳಚುರಿ ಮನೆತನ ಕೊನೆಗೊಂಡು ನಾಲ್ಮಡಿ ಸೋಮೇಶ್ವರ ಚಾಳುಕ್ಯ ಮನೆತನವನ್ನು ಪುನಃ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಮೇಲೆ ಅವರ ಅಧೀನನಾಗಿದ್ದ. ಕಲ್ಯಾಣವನ್ನು ಕಳಚುರಿಗಳಿಂದ ಮರಳಿ ಪಡೆಯುವ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ಸೋಮೇಶ್ವರನಿಗೆ ಕಾಮದೇವನ ಸಹಕಾರ ದೊರಕಿತು. 1189ರಲ್ಲಿ ಚಾಳುಕ್ಯ ಮನೆತನ ಅಳಿದು ಹೊಯ್ಸಳ ವೀರಬಲ್ಲಾಳ ಬನವಾಸಿ, ಹಾನಂಗಲ್, ನಾಗರಖಂಡ ನಾಡುಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದು ತನ್ನ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದ. ಕಾಮದೇವ ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ವೀರಬಲ್ಲಾಳ ಚಕ್ರವರ್ತಿಯ ಅಧೀನನಾಗಿದ್ದ. ಈತ 1205ರ ವೇಳೆಗೆ ಸ್ವತಂತ್ರ ರಾಜನೆಂದು ಘೋಷಿಸಿಕೊಂಡುದರಿಂದ ಬಲ್ಲಾಳನ ಸೈನ್ಯ ಇವನನ್ನು ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಸೋಲಿಸಿತು. ಸೋತಾಗಲೆಲ್ಲ ಈತ ತಲೆತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು ಮರಸು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ತೊಡಗುತ್ತಿದ್ದ. ಕೊನೆಗೆ 1211ರ ವೇಳೆಗೆ ಕಾಮದೇವ ಸ್ವತಂತ್ರನಾದ. ಆದರೆ ಹಾನಂಗಲ್ ಕದಂಬರ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮುಂದುವರಿಯಲಿಲ್ಲ. ಇವನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿ ಮಲ್ಲಿದೇವ ಸೇವುಣರ ಸಾಮಂತನಾದ. ಕಾಮದೇವ ಕಬ್ಬಿಗರ ಕಾವ್ಯದ ಕರ್ತೃವಾದ ಆಂಡಯ್ಯನ ಪೋಷಕನಾಗಿದ್ದನೆಂದು ಕಾಣುತ್ತದೆ. 
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ರಾಜವಂಶಗಳು
ವರ್ಗ:ರಾಜರು
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ರಾಜವಂಶಗಳು
ಕಾಮದೇವ (ಪಾಂಡ್ಯರಾಜ)

**ಕಾಮದೇವ (ಪಾಂಡ್ಯರಾಜ)**ಉಚ್ಚಂಗಿ ಪಾಂಡ್ಯ ಮನೆತನದ ಕೊನೆ ಅರಸ. 1161ರಿಂದ 1187ರ ವರೆಗೆ ಆಳಿದ. ವಿಜಯ ಪಾಂಡ್ಯನೆಂದೂ ಇವನಿಗೆ ಹೆಸರಿತ್ತು. 
11-12ನೆಯ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಂಡ್ಯರು ಕಲ್ಯಾಣದ ಚಾಳುಕ್ಯರ ಸಾಮಂತರಾಗಿ, ಉಚ್ಚಂಗಿಯನ್ನು ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಇಂದಿನ ಬಳ್ಳಾರಿ, ಚಿತ್ರದುರ್ಗ, ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಮತ್ತು ತುಮಕೂರು ಜಿಲ್ಲೆಗಳ ಹಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ನೊಳಂಬವಾಡಿ ಎಂಬ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಆಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಕಾಮದೇವನ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಪ್ರಾರಂಭಕ್ಕೆ ಮೊದಲೇ ಕಲ್ಯಾಣ ಚಾಳುಕ್ಯರ ಸಿಂಹಾಸನವನ್ನು ಕಳಚುರಿ ಮನೆತನದ ಬಿಜ್ಜಳ ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ. ಈತ 1162ರಲ್ಲಿ ಕಾಮದೇವನನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದ. ಆದರೂ ಕಾಮದೇವ ಪದಚ್ಯುತರಾದ ಚಾಳುಕ್ಯರ ಪಕ್ಷಪಾತಿಯಾಗಿದ್ದ. 1177ರಲ್ಲಿ ಹೊಯ್ಸಳ ಇಮ್ಮಡಿ ವೀರಬಲ್ಲಾಳ ಉಮ್ಮತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿ ಕಾಮದೇವನನ್ನು ಸೋಲಿಸಿ ದುರ್ಗಮವಾದ ಉಚ್ಚಂಗಿಯನ್ನು ಮುತ್ತಿ, ಕಾಮದೇವನಿಂದ ಅಪಾರ ಕಪ್ಪಕಾಣಿಕೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದ. ಅವನ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಅವನಿಗೇ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಿ, *ಪಾಂಡ್ಯರಾಜಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನಾಚಾರ್ಯ* ಎಂಬ ಬಿರುದನ್ನು ತಳೆದ. 1184ರಿಂದ 1187ರ ವರೆಗೆ ಕಾಮದೇವ ಪುನಃ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಕಲ್ಯಾಣ ಚಾಳುಕ್ಯ ರಾಜ್ಯದ ನಾಲ್ಮಡಿ ಸೋಮೇಶ್ವರನ ಪಕ್ಷ ವಹಿಸಿದ. ಇದರಿಂದ ಕೋಪಗೊಂಡ ಬಲ್ಲಾಳ 1187ರಲ್ಲಿ ಉಚ್ಚಂಗಿಯನ್ನು ಮುತ್ತಿದ. ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಕಾಮದೇವನೂ ಆತನ ಮಗನಾದ ಒಡೆಯನೂ ಮರಣ ಹೊಂದಿದರು. ನೊಳಂಬವಾಡಿ ಹೊಯ್ಸಳ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಸೇರಿತು.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕ ಇತಿಹಾಸ
ವರ್ಗ:ಇತಿಹಾಸ
ವರ್ಗ:ರಾಜರು
ಕ್ಯಾಂಬೋಡಿಯ ರಾಜವಂಶೀಯ ಕ್ರೋನಿಕಲ್‌ಗಳು

ಭೂಭಾಗದ ನಕ್ಷೆ**]]

**ಕ್ಯಾಂಬೋಡಿಯ ರಾಜವಂಶೀಯ ಕ್ರೋನಿಕಲ್‌ಗಳು** ಅಥವಾ **ಕ್ಯಾಂಬೋಡಿಯ ಕ್ರೋನಿಕಲ್‌ಗಳು** (**Rajabansavatar** ಅಥವಾ **Rapa Ksatr''') ಎಂಬವು 18ನೇ ಮತ್ತು 19ನೇ ಶತಮಾನಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೈಪಿಡಿಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿದ್ದು, ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಶ. 1430ರಿಂದ 16ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದವರೆಗೆಗಿನ ಅವಧಿಯನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತವೆ.

ಈ ಅವಧಿಯನ್ನು ಕ್ಯಾಂಬೋಡಿಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಅವಧಿ (Middle Periods) ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಖ್ಮೇರ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅಂತ್ಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
14ನೇ ಶತಮಾನದ ಮೊದಲಾರ್ಧದಿಂದ ಸಂಸ್ಕೃತ ಶಾಸನಗಳು ಬಳಕೆಯಿಂದ ಹೊರಗುಳಿಯುತ್ತವೆ. 16ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯವರೆಗೆ ಪ್ರಾಚೀನ ಖ್ಮೇರ್ ಶಾಸನಗಳೂ ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಅಂಕೋರ್‌ನ ಶಾಸನಗಳಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕೊನೆಯ ರಾಜನು ಜಯವರ್ಮನ್ ಪರಮೇಶ್ವರ (ಅಥವಾ Jayavarma-Paramesvara) ಆಗಿದ್ದು, ಅವರು 1327ರಿಂದ 1336ರವರೆಗೆ ಆಳ್ವಿಕೆ ನಡೆಸಿದರು.

## ಕೈಪಿಡಿಗಳು
ತಾಳೆಗರಿಯಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲ್ಪಟ್ಟು ಗುಚ್ಛಗಳಾಗಿ ಕಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟ ಈ ಕೈಪಿಡಿಗಳು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಉಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಉಳಿದಿರುವ ಪಠ್ಯಗಳು ಬಹುಪಾಲು ಪ್ರತಿಗಳಾಗಿದ್ದು, ಹಲವಾರು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ತುಂಡುಗಳು ಮಾತ್ರ ಉಳಿದಿವೆ.
ಕ್ರೋನಿಕಲ್‌ಗಳು 1796ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ 19ನೇ ಶತಮಾನವರೆಗೂ ಮುಂದುವರಿದಿವೆ.
ಈ ದಾಖಲಾತಿಗಳು ರಾಜರ ಕಾಲಕ್ರಮ, ವಿದೇಶಾಂಗ ವ್ಯವಹಾರಗಳು, ನೆರೆಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಗಳು, ಖ್ಮೇರ್ ರಾಜರ ನಡುವಿನ ಆಂತರಿಕ ಸಂಘರ್ಷಗಳು, ಗೃಹಯುದ್ಧಗಳು, ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ವಿವಾಹ ಸಂಬಂಧಿತ ವಿವಾದಗಳು ಹಾಗೂ ಆಡಳಿತ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರಿಸುತ್ತವೆ.

ಈ ಪಠ್ಯಗಳ ಅಧ್ಯಯನವು ಸಮಯಖರ್ಚು ಮಾಡಿಸುವುದಾಗಿದ್ದು, ಅಂಕೋರ್‌ನ ತ್ಯಜನೆ, ರಾಜಧಾನಿಯ ಸ್ಥಳಾಂತರ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕುಸಿತದ ಕುರಿತ ಚರ್ಚೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಅರ್ಥೈಸಲು ಆಳವಾದ ಪಾಂಡಿತ್ಯ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
Rapa Ksatr ಅನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ rapal ksatr, lpar ksatr ಅಥವಾ ampal ksatr ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ — ಇದರ ಅರ್ಥ “ಎಲ್ಲಾ ರಾಜರು”.
ಇದರಲ್ಲಿ rapa ಎಂದರೆ ವಂಶಸಾಲುಗಳು ಮತ್ತು ksatr ಎಂದರೆ ರಾಜ ಅಥವಾ ರಾಜಕುಮಾರ.
ಹೀಗಾಗಿ rapa ksatr ಎಂದರೆ “ರಾಜವಂಶಗಳ ಇತಿಹಾಸ”.

## “ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಅವಧಿ”
ಬಹುತೇಕ ಕ್ರೋನಿಕಲ್‌ಗಳು 14ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯದಿಂದ 16ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದವರೆಗೆಗಿನ ಅವಧಿಯನ್ನು ಕ್ಯಾಂಬೋಡಿಯ ಇತಿಹಾಸದ **ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಅವಧಿ** ಎಂದು ಗುರುತಿಸುತ್ತವೆ.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಕಾಮಲೇಖನ

**ಕಾಮಲೇಖನ** ಪ್ರಣಯಚೇಷ್ಟೆ ಮತ್ತು ಕಾಮಕೇಳಿಯನ್ನು ವರ್ಣಿಸುವ ಸಾಹಿತ್ಯ, ನಿಜವಾಗಿ ಅದು ಆ ಹೆಸರಿಗೆ ತಕ್ಕುದಾಗಬೇಕಾದರೆ ಓದಿದವರನ್ನು ಶಾರೀರಕ ಪ್ರಲೋಭನೆಗೆ ಎಳೆಯುವ ಶಕ್ತಿ ಅದಕ್ಕಿರಬೇಕು. ಅಲ್ಲದೆ ಅನೀತಿಯ ಕಡೆಗೆ ಅವರನ್ನು ಸೆಳೆಯುವಂತಿರಬೇಕು. ಅತಿನಿಷ್ಠೆಯುಳ್ಳವರು ಕಾಮ ಎಂಬ ಶಬ್ದವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸುವುದಕ್ಕೂ ನಾಚಿಕೆಕೊಂಡು. ಅದನ್ನು ತೃತೀಯ ಪುರುಷಾರ್ಥ ಎನ್ನುವುದು ವಾಡಿಕೆ. ಇಂದ್ರಿಯ ತೃಪ್ತಿಯ ಸಂಗತಿ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಗೊತ್ತು. ಸಭ್ಯರಾರೂ ಅದನ್ನು ಬಹಿರಂಗವಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಅದೊಂದು ಗೋಪ್ಯವಾಗಿರತಕ್ಕ ವಿಚಾರವೆಂದೇ ಎಲ್ಲ ನಾಗರಿಕ ಜನರ ಅಲಿಖಿತ ಒಪ್ಪಂದ. ಅದನ್ನು ಪ್ರಕಟವಾಗಿಯೋ ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದಲೋ ನಿರೂಪಿಸ ಹೊರಟರೆ ಅಂಥ ಮಾತುಕಥೆ ಕಾಮಾಲಾಪವಾಗುತ್ತದೆ, ಬರೆವಣಿಗೆ ಕಾಮಲೇಖನವಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರಾಚೀನ ಗ್ರೀಕರ ಹಾಗೂ ಪ್ರಾಚೀನ ರೋಮನರ ಹಲವು ನಾಟುನುಡಿಗಳೂ ಕೆಲವು ಚಿಕ್ಕ ಕವನಗಳೂ ಆ ಬಗೆಯ ಖಂಡನೀಯವಾದ ಸಾಹಿತ್ಯವೆಂದೇ ಶತಮಾನಗಳಿಂದ ಎಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಮಾರ್ಷಲನ ಕೆಲವು ಚೌಪದಿಗಳನ್ನು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತಿಳಿಯುವ ದೇಶೀಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅಚ್ಚು ಮಾಡದೆ ಅವರಾರಿಗೂ ಅರಿವಿಲ್ಲದ ಮೂಲ ಲ್ಯಾಟಿನ್ನಿನಲ್ಲೇ ಅಚ್ಚುಹಾಕುವ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಇತ್ತೀಚಿನವರೆಗೂ ಇತ್ತು. ನಾಟುನುಡಿಗಳನ್ನು ಓದುವದಕ್ಕಿಂತ ಕಣ್ಮರೆಯಾಗಿ ಹೋಗುವುದು ಶ್ರೇಯಸ್ಸು ಎಂದು ಸದಾಚಾರಶೀಲನಾದ ಶ್ರೀಮಂತ ಚೆಸ್ಟರ್ ಫೀಲ್ಡ್ ತನ್ನ ಮಗನಿಗೆ ಹೇಳಿದನಂತೆ. 19ನೆಯ ಶತಮಾನದಿಂದ ಈಚೆಗೆ ಸಮಾಜಗಳು ಬದಲಾವಣೆಗೊಂಡು ಹಿಂದಿನ ಸಂಭಾವ್ಯತೆಯ ಬಿಗಿಮುಷ್ಟಿಯಿಂದ ಸಡಿಲಗೊಂಡಿವೆ. ಸ್ತ್ರೀ ಪುರುಷರ ಸಂಪರ್ಕವಿಚಾರ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚು ಸಹಜವೂ ಕುಭಾವನಾ ರಹಿತವೂ ಆಗುತ್ತಿದೆ. ಆದರೂ ಲೈಂಗಿಕ ವಿಚಾರವಾಗಿ ಹಳೆಯ ನಿಷೇಧ ಇದ್ದೇ ಇದೆ. 'ಗಂಡು ಗಂಡಸರ ಮಾತು' ಎಂಬ ಬಳಕೆಯ ನುಡಿ ಅದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿ.
ಹೊಸ ಹುಟ್ಟಿನ ನಾಟಕಗಳಲ್ಲೂ ಸಂಸ್ಕೃತ ಕನ್ನಡ ಚಂಪೂಕಾವ್ಯಗಳಲ್ಲೂ ಸುರತ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಾಕ್ಯಗಳು ಪರಿಚ್ಛೇಧಗಳೂ ಮೀಸಲಾಗಿವೆ. ಅವನ್ನು ಕಾಮಲೇಖನ ಎನ್ನುವವರಿದ್ದಾರೆ. ಹಾಗೆನ್ನುವುದು ನ್ಯಾಯವಲ್ಲ. ಹೊಸಹುಟ್ಟಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕುಲೀನರ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಭಾಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಈಗ ನಮಗೆ ಹೆಚ್ಚೆಂದು ತೋರುವಷ್ಟು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಕಾಣಬರುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರಿಂದ ಯಾರಿಗೂ ಜುಗುಪ್ಸೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ನಾಟಕಗಳಲ್ಲಿ ಅದೇ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ತೋರಿಬಂದುದರಲ್ಲಿ ಆಶ್ಚರ್ಯವಿಲ್ಲ. ಚಂಪೂಕಾವ್ಯಕ್ಕೆ 18 ವರ್ಣನೆಗಳು ಬಂದೇ ಬರಬೇಕೆಂದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿತ್ತು. ಆದ್ದರಿಂದ ಸತಿಪತಿಯರ ಏಕಾಂತವನ್ನೂ ವೇಶ್ಯಾವಾಟಿಯನ್ನೂ ಕವಿಗಳು ಬಣ್ಣಿಸಿದರು. ವಿಷಯವನ್ನು ಅಲಂಕಾರಯುಕ್ತವಾಗಿಯೂ ರಸವತ್ತಾಗಿಯೂ ಕವನಗೈಯುವುದೇ ಅವರ ಉದ್ದೇಶ. ಲೈಂಗಿಕ ಪ್ರಚೋದನೆ ಅವರ ಸಂಕಲ್ಪದಿಂದ ಬಲು ದೂರ.
ಪುರಾತನ ಪ್ರಭು ಒಬ್ಬ ಕಾಮಕಾನ್ಯಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಲೋಸುಗವೇ ಒಂದು ಕವಿ ತಂಡವನ್ನು ಸಾಕಿ ಸಲಹುತ್ತಿದ್ದರಂತೆ. 19ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಎರಡನೆಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚ್ ಕಾದಂಬರಿಗಳು ಎಂದರೆ ಅಂಥ ಕೆಟ್ಟದಾರಿಗೆ ಎಳೆಯುವ ಕಥೆಗಳೇ ಎಂಬ ಅರ್ಥವಿತ್ತು. ಹಿಂದಣ ಸಾಹಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಬೊಕಾಚೀಯೋವಿಗೆ ಉತ್ಕøಷ್ಟ ಕಥೆಗಾರನೆಂಬ ಕೀರ್ತಿ ಸಂದಿತಾದರೂ ಲಾಂಪಟ್ಯದ ಕವಿಯೆಂಬ ಅಪಖ್ಯಾತಿ ತಪ್ಪಲಿಲ್ಲ. ಈಚಿನವರಲ್ಲಿ ಮೋಪಾಸನ ಹೆಸರನ್ನು ಈ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿಸಬಹುದು.
ಕವಿತೆ, ಕಥೆ, ಕಾದಂಬರಿಗಳು ಹಾಗಿರಲಿ, ಈಚೆಗೆ ಕಾಮವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ವಿಶದವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಮಾಡುವ ಹೊತ್ತಗೆಗಳು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿವೆ. ಶಾಸ್ತ್ರವೆಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಅವಕ್ಕೆ ಪರವಾನೆ ದೊರೆಯುತ್ತಿದೆ. ಆಗೊಂದು ಈಗೊಂದು ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಅಶ್ಲೀಲವೆಂದು ಮುಟ್ಟುಗೋಲು ಹಾಕುವುದೂ ಉಂಟು.
ಈ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಬಿಡಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಶೀಲಧರ್ಮ, ಇಡೀ ಸಮಾಜದ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟು ಕಡೆಯ ಮಾತು. ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಶೀಲ, ಅಶ್ಲೀಲ ಎಂಬ ಮಾತಿಗೆ ಬಹು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಹಿತ್ಯ ಓದುಗರಲ್ಲಿ ಉಂಟುಮಾಡುವ ಪರಿಣಾಮದಿಂದ ಅದನ್ನು ಶೀಲ ಅಥವಾ ಅಶ್ಲೀಲ ಎಂದು ಗುರುತಿಸುವುದೊಳ್ಳೆಯದು. ಪರಿಣಾಮಕ್ಕೆ ಸಾಹಿತ್ಯ ಹೇಗೆ ಕಾರಣವೋ ಹಾಗೆ ಓದುಗರ ಸಂಸ್ಕøತಿಯೂ ಕಾರಣವೆಂಬ ಮಾತನ್ನು ಮರೆಯಲಾಗದು.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಕಾರಗಳು
ವರ್ಗ:ಸಾಹಿತ್ಯ
ಯೋಸೆಫ್ ಕಾನ್ರಾಡ್

**ಯೋಸೆಫ್ ಕಾನ್ರಾಡ್**1857-1924. ಸಮುದ್ರಯಾನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂದಿಸಿದ ಸಾಹಸ ಕಥೆಗಳಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ದನಾದ ಕಾದಂಬರಿಕಾರ. ಪೂರ್ಣ ಹೆಸರು ಥಿಯೋಡೋರ್ ಯೋಸೆಫ್ ಕಾನ್ರಾಡ್  ಕಾರ್ಜೆನಿಯೊಸ್ಕಿ.
## ಬಾಲ್ಯ
ಉಕ್ರೇನಿನ ಸಣ್ಣ ಊರೊಂದರಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ. ಈತನ ತಂದೆತಾಯಿಯರು ಇಬ್ಬರೂ ಅಲ್ಲಿದ್ದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ದೇಶಪ್ರೇಮಿಗಳ ವಂಶದವರು. ತನ್ನ ಮೂರನೆಯ ವರ್ಷದಲ್ಲೇ ತಂದೆ ರಷ್ಯಾಕ್ಕೆ ಗಡೀಪಾರಾಗಿ ನಂತರ ಅನಾಥನಾದ ಈತ ಕ್ರಾಕೋದಲ್ಲಿದ್ದ ತನ್ನ ಸೋದರಮಾವನ ಬಳಿ ಬೆಳೆದ.
## ಪ್ರಭಾವ
ವಿಕ್ಟರ್ ಹ್ಯೂಗೊನ ಕಾದಂಬರಿ ಟಾಯ್ಲರ್ಸ್ ಆಫ್ ಸೀ ಓದಿದ ಬಳಿಕ ಸಮುದ್ರದ ಬಗ್ಗೆ ಈತನಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ಹುಟ್ಟಿತು.
## ಜೀವನ
ಮಾರ್ಸೇಲ್ಸಿಗೆ ನಾವಿಕನಾಗಲು ಹೋದ ಈತ ಅಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಮೂವರೊಡನೆ ಕೂಡಿ ಟ್ರೆಮೋಲಿನೊ ಎಂಬ ಹಡಗಿನಲ್ಲಿ ಕಳ್ಳ ಸಾಗಣಿಕೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ. ಈ ಅನುಭವದ ಕೆಲವು ಅಂಶಗಳು ಈತನ * ಮಿರರ್ ಆಫ್  ಸೀ* (1906) *ದಿ ಆರೋ ಆಂಡ್  ಗೋಲ್ಡ್ *(1919) ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕಗಳಲ್ಲಿ ನಿರೂಪಿತವಾಗಿವೆ. 1878 ರಲ್ಲಿ ಮೇವಿಸ್ ಎಂ ಹಡಗಿನಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಸಲ ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿಗೆ ಬಂದ. ಅನಂತರ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಕ್ಕೆ ತೆರಳಿ ಸಮುದ್ರಯಾನಕ್ಕೆ ಸಂಂಧಿಸಿದ ಅಗತ್ಯವಾದ ಕೆಲವು ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ತೇರ್ಗಡೆಯಾಗಿ ಹಿಂದೂ ಮಹಾಸಾಗರದ ಅನೇಕ ಹಡಗುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸಮಾಡಿದ. ಅಲ್ಲಿಯ ತನ್ನ ಬಹುತೇಕ ಅನುಭವಗಳನ್ನು *ದಿ ನಿಗ್ಗರ್ ಆಫ್ ನಾರ್ಸಿಸಸ್ *(1897), *ಲಾರ್ಡ್ ಜಿಮ್* (1900), *ದಿ ಷ್ಯಾಡೋ ಲೈನ್* (1917), *ದಿ ರೆಸ್ಕ್ಯೂ* (1920) ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರಿದ್ದಾನೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂಟಿಜೀವನದ ಕಷ್ಟನಷ್ಟಗಳು, ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ಎದುರಿಸಿ ಹೋರಾಡುವ ಸಾಹಸಮಯ ಜೀವನ ಚಿತ್ರಿತಗೊಂಡಿವೆ. 1866ರಲ್ಲಿ ಈತ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಪ್ರಜೆಯಾಗಿ ಮಾಸ್ಟರ್ ಮ್ಯಾರಿನರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದ. ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳ ಅನಂತರ ತನ್ನದೇ ಆದ ಹಡಗೊಂದರಲ್ಲಿ ಕಾಂಗೊಗೆ ಹೋದ. ಅಲ್ಲಿನ ಅನುಭವಗಳು ಈತನ *ಹಾರ್ಟ್ ಆಫ್ ಡಾರ್ಕ್‍ನೆಸ್* ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಅಡಕವಾಗಿವೆ. 1894 ರಲ್ಲಿ ನಾವಿಕ ವೃತ್ತಿತೊರೆದು ಬರವಣಿಗೆಯ ಕಡೆ ಪೂರ್ಣ ಗಮನ ನೀಡಿದ. ಅದೇ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಜೆಸ್ಸಿ ಜಾರ್ಜ್ ಎಂಬಾಕೆಯನ್ನು ಮದುವೆಯಾದ.ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಯ ಉತ್ತಮ ಶೈಲಿಗೆ ಹೆಸರಾದ ಈತನಿಗೆ ತನ್ನ 19ನೆಯ ವಯಸ್ಸಿನ ವರೆಗೂ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಯ ಗಂಧವೇ ಇರಲಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಮಾತು ಆಶ್ವರ್ಯ ತಂದರೂ ಸತ್ಯಸಂಗತಿ. ಸಮುದ್ರಯಾನಕ್ಕೆ ಸಂಂಧಿಸಿದ  ಕೃತಿಗಳಲ್ಲದೆ ಅನೇಕ ಕಾದಂಬರಿಗಳನ್ನೂ ಈತ ಬರೆದಿದ್ದಾನೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ *ನಾಸ್ಟ್ರೋಮೋ (1904), ದಿ ಸೀಕ್ರೆಟ್ ಏಜೆಂಟ್ (1907), ಚಾನ್ಸ್ (1913), ದಿ ರೋವರ್ (1923) *ಮುಂತಾದವು ಮುಖ್ಯವೆನಿಸಿವೆ. ಸಣ್ಣ ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ *ಯೂಥ್* (1902),* ಟೈಫೂನ್ *(1903) ಮುಂತಾದವು ಮುಖ್ಯ. *ಸಮ್ ರೆಮಿನಿಸೆನ್ಸ್‍ಸ್* (1912) ಈತನ ಆತ್ಮಕಥೆ.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
## ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
**Sources**
* 
* 
* 
* 
* 
* Works by Joseph Conrad at Conrad First, an archive of every newspaper and magazine in which the work of Joseph Conrad was first published.
* Works by Joseph Conrad at The Online Books Page
* Josep Conrad reviewed by H.L. Mencken: *The Smart Set*, July, 1921

**Portals and biographies**
* The Joseph Conrad Society (UK)
* Joseph Conrad Society of America
* Biography of Joseph Conrad, at The Joseph Conrad Centre of Poland
* Biography of Joseph Conrad, at *The Literature Network*

**Literary criticism**
* Conrad's page at Literary Journal.com , a number of research articles on Conrad's work
* Chinua Achebe: The Lecture Heard Around The World
* Edward Said, "Between Worlds:  Edward Said makes sense of his life", *London Review of Books*, vol. 20, no. 9, 7 May 1998, pp.&nbsp;3–7.

**Miscellanea**
* 
* Archival material at 
* 
* 

&nbsp;&nbsp;&nbsp;***Return to top of page.***   

ವರ್ಗ:ಬರಹಗಾರರು
ವರ್ಗ:ಕಾದಂಬರಿಕಾರರು
ವರ್ಗ:ಆಂಗ್ಲ ಸಾಹಿತ್ಯ
ಕಾಮಂದಕಿ

**ಕಾಮಂದಕಿ** ಕಾಮಂದಕೀಯ ಎಂಬ ನೀತಿಶಾಸ್ತ್ರದ ಕರ್ತೃ. ಕಮಂದಕ ಋಷಿಯ ಮಗ. 
## ಕಾಲ
ಕ್ರಿ. ಪೂ. 320-80ರ ನಡುವೆ ಇದ್ದನೆಂದು ತಿಳಿದು ಬರುತ್ತದೆ. ಈತನ ರಾಜನೀತಿಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಷಯಕವಾದ *ನೀತಿಸಾರ* ಕೌಟಿಲ್ಯನ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರದ ಧಾಟಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಕರ್ತೃವೇ ಒಂದು ಕಡೆ ಹೇಳುವಂತೆ ಗ್ರಂಥದ ಬಹುಪಾಲು ಕೌಟಿಲ್ಯನ ರಚನೆಗಳಿಂದ ಆಯ್ದ ಸಾರಾಂಶವನ್ನು ಉಳ್ಳದ್ದಾಗಿದೆ.
ಈ ಗ್ರಂಥ ಪದ್ಯರೂಪದಲ್ಲಿ ಬರೆದಿರುವ ಪ್ರಥಮ ರಾಜನೀತಿಶಾಸ್ತ್ರವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.ಇದರಲ್ಲಿರುವ ವಿಷಯಗಳು.
# ರಾಜಾಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ಸಮಾಜ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಕಾನೂನಿನ ಮೂಲ; 
# ರಾಜನ ಕರ್ತವ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರದ ಉಪಯೋಗ; 
# ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದ ರಚನೆಯ ವಿವರಗಳು; 
# ಸರ್ಕಾರದ ನೀತಿ ಮತ್ತು ಕರ್ತವ್ಯಗಳ ವಿವರಗಳು; 
# ರಾಜನ ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯದ ರಕ್ಷಣೆಯ ವಿಚಾರಗಳು; 
# ರಾಜ್ಯರಾಜ್ಯಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧಗಳು; 
# ರಾಜನೀತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ವಿಚಾರಗಳು- ಹೀಗೆ ಇಲ್ಲಿನ ವಿಷಯಾನುಕ್ರಮಣಿಕೆ ಇದೆ.
ಈತನೂ ದಂಡನೀತಿಯ ಅಂಶವನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿದಿದ್ದಾನೆ. ಆ ಮೂಲಕ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ನೈತಿಕ ತತ್ತ್ವಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದ್ದಾನೆ. ರಾಜ್ಯದ ಅಂತಿಮ ಧ್ಯೇಯ ಮತ್ತು ಗುರಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಪ್ರಜೆಗಳ ಮತ್ತು ಪ್ರಭುಗಳ ಆಸಕ್ತಿಗಳು ಒಂದೇ ಆಗಿರುತ್ತವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ. ರಾಜನಲ್ಲಿಯ ನೈತಿಕ ಶಿಸ್ತು ಮತ್ತು ಕರ್ತವ್ಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರಣೆ ನೀಡುವುದರೊಂದಿಗೆ ಕ್ರೂರ ಮತ್ತು ಅನೈತಿಕ ಗುಣಗಳಿಂದಾಗಿ ನಾಶ ಹೊಂದಿದ ರಾಜರುಗಳನ್ನು ಕುರಿತೂ ಬರೆದಿದ್ದಾನೆ. ಯುವರಾಜನ ವಿದ್ಯೆ ಮತ್ತು ತರಬೇತಿಯ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ವಿಪುಲವಾಗಿ ಚರ್ಚಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಅನುಜೀವಿಗಳು (ರಾಜಸೇವಕರು) ರಾಜನಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕಾದ ಸೇವೆಯನ್ನು ಕುರಿತ ವಿವರಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ.
## ವಿಶೇಷತೆಗಳು
ಕಂಟಕಶೋಧನ ಅಥವಾ ಅಪರಾಧಗಳ ಪತ್ತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಅನೇಕ ಮಹತ್ತ್ವದ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಪ್ತಾಂಗಗಳ ಪ್ರಸ್ತಾಪವಿಲ್ಲಿದೆ. ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಹತೋಟಿಯಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಮುಖ್ಯ ಗಮನ ಕೊಡಬೇಕೆಂದು ಕಾಮಂದಕಿಯ ಮತ. ಮಂಡಲ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಬಗ್ಗೆಯೂ ವಿವರಣೆಯಿದೆ. ಕೌಟಿಲ್ಯ ಗ್ರಾಮಗಣ ರಾಜ್ಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಬರೆದಿರುವಂತೆ ಈತ ಬರೆದಿಲ್ಲ. ಬಹುಶಃ ಈತನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅಂಥ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಿಲ್ಲದೆ ಇರಬಹುದು. ಹಾಗೆಯೇ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಕೌಟಿಲ್ಯ ಪ್ರಜೆಯ ನಾಗರಿಕ ಮತ್ತು ಆಪರಾಧಿಕ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಚರ್ಚಿಸಿರುವಂತೆ ಇಲ್ಲಿ ಆ ವಿಷಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಗಮನವಿತ್ತಂತಿಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿನ ಬರೆಹಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ರಾಜನ ಮತ್ತು ಆತನ ಸೇನಾಧಿಕಾರಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರಣೆಗಳು ಸಿಕ್ಕುತ್ತವೆಯೇ ಹೊರತು ಬೇರಾವ ಆಡಳಿತ ಅಥವಾ ಕಾನೂನು ಪಾಲನೆಯ ವಿವರಣೆಗಳೂ ದೊರಕುವುದಿಲ್ಲ. 
## ಹೆಚ್ಚಿನ ಓದು
*  
* 
* 
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ರಾಜನೀತಿ ಶಾಸ್ತ್ರ
ವರ್ಗ:ಲೇಖಕರು
ವರ್ಗ:ಇತಿಹಾಸ
ಗ್ಲೈಸೆಮಿಕ್ ಸೂಚ್ಯಂಕ

**ಗ್ಲೈಸೆಮಿಕ್ ಸೂಚ್ಯಂಕ** (GI) ಎನ್ನುವುದು ಆಹಾರಕ್ಕೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾದ 0 ರಿಂದ 100 ರವರೆಗಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಆ ಆಹಾರವನ್ನು ಸೇವಿಸಿದ ಎರಡು ಗಂಟೆಗಳ ನಂತರ ರಕ್ತದಲ್ಲಿನ ಗ್ಲೂಕೋಸ್ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿನ ಸಾಪೇಕ್ಷ ಏರಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ಶುದ್ಧ ಗ್ಲೂಕೋಸ್‌ಗೆ ಕ್ರಮವಿಲ್ಲದೇ 100ರ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಆಹಾರದ GI ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಅದು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಕಾರ್ಬೋಹೈಡ್ರೇಟ್ ಪ್ರಕಾರವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಆಹಾರದೊಳಗಿನ ಕಾರ್ಬೋಹೈಡ್ರೇಟ್ ಅಣುಗಳ ಸೆರೆಹಿಡಿಯುವಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣ, ಆಹಾರದ ಕೊಬ್ಬು, ಪ್ರೋಟೀನ್ ಅಂಶ, ನೀರಿನಾಂಶ ಮತ್ತು ನಾರಿನ ಅಂಶ, ಸಾವಯವ ಆಮ್ಲಗಳ (ಅಥವಾ ಅವುಗಳ ಲವಣಗಳು) ಪ್ರಮಾಣ (ಉದಾ. ಸಿಟ್ರಿಕ್ ಅಥವಾ ಅಸಿಟಿಕ್ ಆಮ್ಲ) ಮತ್ತು ಅಡುಗೆ ಮಾಡುವ ವಿಧಾನದಿಂದಲೂ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ರೀತಿಯ ಆಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ GI ಗಳನ್ನು ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡುವ GI ಕೋಷ್ಟಕಗಳು ಲಭ್ಯವಿವೆ. ಒಂದು ಆಹಾರವು 55 ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಇದ್ದರೆ ಕಡಿಮೆ GI; 70 ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಇದ್ದರೆ ಹೆಚ್ಚಿನ GI; ಮತ್ತು 56 ರಿಂದ 69 ರವರೆಗೆ ಇದ್ದರೆ ಮಧ್ಯಮ ಶ್ರೇಣಿಯ GI ಅನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಹಿಟ್ಟು ಅದನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುವ ಅಖಂಡಧಾನ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ GI ಅನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಬೀಸುವಿಕೆಯು ಧಾನ್ಯದ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಪದರಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಶೇಖರಣಾ ಅವಧಿಯನ್ನು ಮುರಿಯುತ್ತದೆ. ಆಲೂಗಡ್ಡೆ ಒಂದು ಗಮನಾರ್ಹ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದ್ದು, ಒಂದೇ ವಿಧದಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಮಧ್ಯಮದಿಂದ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ GI ವರೆಗೆ ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
*  – Searchable database of over 2600 foods with their glycemic index and load values.
* List of low GI foods

ವರ್ಗ:ವೈದ್ಯಕೀಯ
ಪಿಟಾ ಬ್ರೆಡ್

**ಪಿಟಾ** ಅಥವಾ **ಪಿಟ್ಟಾ** (ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್), **ಅರೇಬಿಕ್ ಬ್ರೆಡ್**, **ಸಿರಿಯನ್ ಬ್ರೆಡ್**, **ಲೆಬನೀಸ್ ಬ್ರೆಡ್**, **ಕಮಾಜ್** ಮತ್ತು **ಪಿಡೆ** ಎಂಬ ಹೆಸರಲ್ಲಿಯೂ ತಿಳಿದಿದೆ. ಇದು ಗೋಧಿಹಿಟ್ಟಿನಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ, ಈಸ್ಟ್ ಬಳಸಿ ಊದಿಸುವ, ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಚಪ್ಪಟೆ ರೊಟ್ಟಿಗಳ ಗುಂಪಾಗಿದೆ.
ಈ ರೊಟ್ಟಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್, ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯ ಮತ್ತು ಅದರ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ. ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಖಾಲಿ ಜೇಬು (pocket) ಇರುವ ರೂಪವೇ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.

ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್ನಲ್ಲಿ “ಪಿಟಾ” ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಜೇಬು ಇರುವ ರೂಪಕ್ಕೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಗ್ರೀಕ್ ಪಿಟಾವನ್ನು ಸುವ್ಲಾಕಿ ಅಥವಾ ಬಾರ್ಬಿಕ್ಯೂ ಮಾಂಸವನ್ನು ಸುತ್ತಲು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.

ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ “ಪಿಟಾ” ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಹೆಸರಿರುವ ವಿವಿಧ ಚಪ್ಪಟೆ ರೊಟ್ಟಿಗಳಿಗೆ ಸಹ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಅರಬ್ ಪ್ರಪಂಚದ ವಿವಿಧ ಶೈಲಿಯ ಖುಬ್ಜ್.

## ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ
ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ “ಪಿಟಾ” ಎಂಬ ಪದದ ಮೊದಲ ದಾಖಲೆ ಬಳಕೆ 1936ರಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.
ಈ ಪದವು ಆಧುನಿಕ ಗ್ರೀಕ್ πίτα ಪದದಿಂದ ಬಂದಿದ್ದು, ಅದರ ಅರ್ಥ “ರೊಟ್ಟಿ, ಕೇಕ್ ಅಥವಾ ಪೈ”. ಇದು ಬೈಜಾಂಟೈನ್ ಗ್ರೀಕ್ ಮೂಲಕ ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿರಬಹುದು.

ಕೆಲವು ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಇದರ ಮೂಲವನ್ನು ಪ್ರಾಚೀನ ಗ್ರೀಕ್ ಅಥವಾ ಅರಾಮಾಯಿಕ್ ಪದಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮತ್ತೊಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯದಂತೆ ಇದು ಹೀಬ್ರೂ ಭಾಷೆಯ  (ಪತ್ – ರೊಟ್ಟಿಯ ತುಂಡು) ಎಂಬ ಪದದಿಂದ ಬಂದಿದೆ. ಒಲೆಯಲ್ಲಿ ಹೊರಬಂದ ನಂತರ, ಒಳಗಿನ ಪದರಗಳು ಬೇರ್ಪಟ್ಟಂತೆಯೇ ಉಳಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ; ಇದರಿಂದ ಅದನ್ನು ತೆರೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ಇಂದಿನ ವಾಣಿಜ್ಯ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ, ಪಿಟಾ ರೊಟ್ಟಿಯನ್ನು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಯಂತ್ರಸಜ್ಜಿತ ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಗಂಟೆಗೆ ಸಾವಿರಾರು ಪಿಟಾಗಳು ತಯಾರಾಗುತ್ತವೆ.

## ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆ
ಪಿಟಾ ರೊಟ್ಟಿಯನ್ನು ಹಮ್ಮಸ್ ಮುಂತಾದ ಡಿಪ್‌ಗಳನ್ನು ತಿನ್ನಲು, ಅಥವಾ ಕಬಾಬ್, ಜೈರೋಸ್, ಫಲಾಫೆಲ್ ಮುಂತಾದವುಗಳನ್ನು ಸುತ್ತಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಇದನ್ನು ತುಂಡುಮಾಡಿ ಒಲೆಯಲ್ಲಿ ಬೇಯಿಸಿ “ಪಿಟಾ ಚಿಪ್ಸ್” ಆಗಿಯೂ ಸೇವಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಟರ್ಕಿಷ್ ಅಡುಗೆಯಲ್ಲಿ “ಪಿಡೆ” ಎಂಬ ಪದವು ವಿವಿಧ ಶೈಲಿಯ ರೊಟ್ಟಿಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಪಿಜ್ಜಾ ಹೋಲುವ ಪದಾರ್ಥಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಗ್ರೀಸ್ನಲ್ಲಿ “ಪಿಟಾ” ಎಂಬ ಪದವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪೇಸ್ಟ್ರಿಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ; ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅರ್ಥದ ಪಿಟಾ ರೊಟ್ಟಿ ಅಲ್ಲಿಯೂ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಸುವ್ಲಾಕಿ ಅಥವಾ ಜೈರೋಸ್ ಸುತ್ತಲು ಮಾತ್ರ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಕಾರನ್ ಫ್ಲವರ್

, Chelan County, Washington]]
**ಕಾರನ್ ಫ್ಲವರ್** ಸೆಂಟಾರಿಯ ಸಯೇನಸ್ ಎಂಬ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯನಾಮವುಳ್ಳ ಏಕವಾರ್ಷಿಕ ಸಸ್ಯ. 
## ಸಸ್ಯ ಕುಟುಂಬ
ಕಂಪಾಸಿಟೀ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ; ಬ್ಲೂ ಬಾಟಲ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುವುದುಂಟು. ಅಂದವಾದ ಹೂಬಿಡುವ ಸಸ್ಯವಾದ್ದರಿಂದ ಉದ್ಯಾನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಪಡೆದಿದೆ.
## ಸಸ್ಯ ಲಕ್ಷಣ
ಇದು ಸುಮಾರು 30-60 ಸೆಂಮೀ. ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಎಲೆಗಳು ನೀಳ, ಹೂಗಳು ನೀಲಿ, ನಸುಗೆಂಪು, ಗುಲಾಬಿ, ಲೈಲಕ್, ಊದಾ. ಬಿಳಿ ಇತ್ಯಾದಿಯಾಗಿ ವರ್ಣರಂಜಿತವಾಗಿರುವುವಲ್ಲದೆ ಚೆಲುವಾದ ಚಂಡುಮಂಜರಿ ಹೂ ಗೊಂಚಲುಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾವೇಶಗೊಂಡಿವೆ. ಹೂಗೊಂಚಲುಗಳಿಗೆ ಬಹಳ ಉದ್ದವಾದ ತೊಟ್ಟಿರುವುದರಿಂದ ಕತ್ತರಿಸಿ ಹೂದಾನಿಗಳಲ್ಲಿಟ್ಟು ಅಲಂಕಾರಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಬಹುದು.
## ಸಸ್ಯಾಭಿವ್ರದ್ಧಿ
ಈ ಗಿಡವನ್ನು ಬೀಜಗಳ ಮೂಲಕ ವೃದ್ಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ನೇರವಾಗಿ ಮಡಿಗಳಲ್ಲೆ ಬಿತ್ತುವುದು ವಾಡಿಕೆ. ಮೊಳಕೆಯೊಡೆದು ಸಸಿಗಳು ಬಂದಮೇಲೆ 3"-4" ಗಳಿಗೊಂದರಂತೆ ಗಿಡಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಉಳಿದವನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಬೇಕು. ಇದರಿಂದ ಗಿಡಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೂ ಹೂಗಳು ಎದ್ದು ಕಾಣುವುದಕ್ಕೂ ಅನುಕೂಲ. ನೀರು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ. ಬಿತ್ತನೆ ಮಾಡಿದ ಅನಂತರ 30,40,50 ಮತ್ತು 60ನೆಯ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಂಡಿ ಗೊಬ್ಬರ ಹಾಕಬೇಕು 3ಳಿ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಹೂ ಒಡೆಯುತ್ತದೆ.
## ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
* Flora Europaea: *Centaurea cyanus*
* UK Biodiversity Action Plan: *Centaurea cyanus*
* Briefing sheet on *Centaurea cyanus*  (sheet - Cornflower Centaurea briefing sheet.pdf archive) from Plantlife's Cornflower (*Centaurea cyanus*) page 

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಗಳು
ವರ್ಗ:ಅಲಂಕಾರಿಕ ಸಸ್ಯಗಳು
ಪಾಲ್ ಕಾರರ್

** ಪಾಲ್ ಕಾರರ್** 1889-1971 ರಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ (ಏಪ್ರಿಲ್ 21, 1889) ಸ್ವಿಸ್ ಜೀವರಸಾಯನ ವಿಜ್ಞಾನಿ. ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತ (1937). ಪ್ರಖ್ಯಾತ ರಸಾಯನ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಆಲ್ಫ್ರೆಡ್ ವೆರ್ನರನ ಶಿಷ್ಯವಾಗಿ ಜ್ಯೂರಿಚ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಡಾಕ್ಟೊರೇಟ್ ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದ (1911). ಮುಂದೆ ಪಾಲ್ ಏರ್ಲಿಕ್ ಎಂಬ ವಿಜ್ಞಾನಿಯೊಡನೆ ಕೆಲಸಮಾಡಿ 1919ರಲ್ಲಿ ಜ್ಯೂರಿಚಿಗೆ ಮರಳಿದ ಅಲ್ಲಿ ವೆರ್ನರನ ಮರಣದಿಂದ ತೆರವಾಗಿದ್ದ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ನೇಮಕಗೊಂಡ.
## ಸಂಶೋಧನೆಗಳು
ಈತನ ಪ್ರಧಾನ ಸಂಶೋಧನಕಾರ್ಯ ಸಸ್ಯಗಳಲ್ಲಿನ ವರ್ಣದ್ರವ್ಯಗಳನ್ನು ಕುರಿತದ್ದು. ಅದರಲ್ಲಿಯೂ ಹಳದಿವರ್ಣದ ಕ್ಯಾರೋಟಿನಾಯ್ಡುಗಳನ್ನು ಕುರಿತದ್ದು. ಇವು ರಕ್ತ ವರ್ಣದ ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಎಂಬ ಗೆಡ್ಡೆಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ಣದ್ರವ್ಯಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟಿವೆ. ಈ ವರ್ಣ ದ್ರವ್ಯಗಳ ರಚನೆಯ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ಕಾರರ್ ವಿಶದಪಡಿಸಿದುದಲ್ಲದೆ ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ವರ್ಣದ್ರವ್ಯಗಳು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಅಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಎ ಜೀವಸತ್ತ್ವವಾಗಿ ಮಾರ್ಪಾಡು ಹೊಂದುತ್ತವೆ ಎಂದು ಸಹ ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟ. ಈ ಸಂಶೋಧನೆಯಿಂದಾಗಿ ಎ ಜೀವಸತ್ತ್ವದ ಉಪಗಾಮಿಯಾದ ಬೀಟ ಕ್ಯಾರೋಟಿನ್ ಎಂಬ ರಾಸಾಯನಿಕ ವಸ್ತುವಿನ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸೂತ್ರ ಸ್ಥಿರಪಟ್ಟಿತು. ಹೀಗೆ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲಿಗೆ ಒಂದು ಜೀವ ಸತ್ತ್ವದ ಸೂತ್ರವನ್ನು ಆವಿಷ್ಕರಿಸಿದ ಕೀರ್ತಿ ಕಾರರನದು.ಮುಂದೆ ಈತ ಸಂಶೋಧನೆಯನ್ನು ಜೀವಸ್ತ್ವ ಬಿ2, ಈ , ಕೆ, ಸಿ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿ ಅವುಗಳ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ಸಹ ಕಂಡುಹಿಡಿದ.
## ಸಂಶೋಧನಾ ಬರಹಗಳು
ಮೇಲ್ಕಂಡ ವಿಷಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಮಿಗಿಲಾಗಿ ಸಂಶೋಧನ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ಕಾರರ್ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಈತನ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಗ್ರಂಥವಾದ *ಲೆಹರ್‍ಬುಕ್‍ಡೆರ್ ಆರ್ಗಾನಿಷೆ ಕೆಮಿಷೆನ್* (1930) ಎಂಬುದು ವಿಶ್ವದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ತುರ್ಜುಮೆಗೊಂಡಿದೆ.
## ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಜೀವ ರಸಾಯನ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು
ವರ್ಗ:ನೋಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು
ಪಶ್ಚಿಮೋತ್ತಾನಾಸನ

thumb|ಪಶ್ಚಿಮೋತ್ತಾನಾಸನ
**ಪಶ್ಚಿಮೋತ್ತಾನಾಸನ** (ಸಂಸ್ಕೃತ: पश्चिमोत्तानासन) ಎಂಬುದು ಹಠ ಯೋಗ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಯೋಗದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಯಾಮವಾಗಿ ಕುಳಿತು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಬಾಗಿ ಮಾಡುವ ಒಂದು ಆಸನವಾಗಿದೆ. **ಜಾನುಶೀರ್ಷಾಸನ**ವು ಒಂದು ಮೊಣಕಾಲನ್ನು ಒಂದು ಬದಿಗೆ ಬಾಗಿ ಮಾಡುವ ಒಂದು ರೂಪಾಂತರವಾಗಿದೆ; **ಉಪವಿಷ್ಠಕೋನಾಸನ**ದಲ್ಲಿ ಕಾಲುಗಳು ನೇರವಾಗಿ ಇದ್ದು ಅಗಲವಾಗಿ ಹರಡಿಕೊಂಡಿರುತ್ತವೆ.

## ಶಬ್ದ ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ 
ಪಶ್ಚಿಮೋತ್ತಾನಾಸನ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಮೂರು ಸಂಸ್ಕೃತ ಪದಗಳಿಂದ ಬಂದಿದೆ: *ಪಶ್ಚಿಮ* ಎಂದರೆ "ಪಶ್ಚಿಮ" ದಿಕ್ಕು ಅಥವಾ "ದೇಹದ ಹಿಂಭಾಗ" ಎಂಬ ಮೇಲ್ಮೈ ಅರ್ಥವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಶರೀರದ (ಯೋಗಬೀಜದಲ್ಲಿರುವಂತೆ) ಪರಿಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ, ಇದರರ್ಥ ಕೇಂದ್ರ ಶಕ್ತಿ ಮಾರ್ಗ, ಸುಶುಮ್ನಾ ನಾಡಿ ಎಂದರ್ಥ, ಇದು ಬೆನ್ನೆಲುಬಿನ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ. *ಉತ್ತಾನ* ಎಂದರೆ "ತೀವ್ರವಾದ ಹಿಗ್ಗುವಿಕೆ" ಅಥವಾ "ನೇರ" ಅಥವಾ "ವಿಸ್ತರಿಸಿದ" ಎಂದರ್ಥ. *ಆಸನ* ಎಂದರೆ "ಭಂಗಿ". ಈ ಭಂಗಿಯನ್ನು 15 ನೇ ಶತಮಾನದ ಹಠ ಯೋಗ ಪ್ರದೀಪಿಕಾ, ಅಧ್ಯಾಯ 1, ಶ್ಲೋಕಗಳು 28-29 ರಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

## ವಿವರಣೆ 
**ದಂಡಾಸನ**ದಿಂದ ಪಾದಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ಕೆಳಗಿನ ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಬಿಗಿಗೊಳಿಸದೆ ಸೊಂಟದಿಂದ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಬಾಗಿ ಪಶ್ಚಿಮೋತ್ತಾನಾಸನವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಬಹುದು. ಬೆನ್ನು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿದ್ದರೆ ಪಾದಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಮತ್ತು ಕೈಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಡಿಯಬಹುದು. ತಲೆಯನ್ನು ಮಡಿಸಿದ ಕಂಬಳಿ ಅಥವಾ ತಲೆದಿಂಬಿನ ಮೇಲೆ ಇರಿಸಿ, ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ಸಣ್ಣ ಸ್ಟೂಲ್ ಮೇಲೆ ಎತ್ತಬಹುದು. ಬೆನ್ನು ಬಗ್ಗಿಸಲು ಕಷ್ಟಪಡುವ ಜನರು ಈ ಆಸನವನ್ನು ಮಾಡುವಾಗ ಜಾಗರೂಕರಾಗಿರಬೇಕು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಗ್ರಂಥಸೂಚಿ 
* 
* 

ವರ್ಗ:ಆಸನಗಳು
ವಾಲ್ಟರ್ ಗ್ರೀನ್‍ವುಡ್

**ವಾಲ್ಟರ್ ಗ್ರೀನ್‍ವುಡ್** (1903-1974) ಒಬ್ಬ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕಾದಂಬರಿಕಾರ ಮತ್ತು ನಾಟಕಕಾರ.

## ಜೀವನ 
ಲ್ಯಾಂಕಷೈರಿನ ಸ್ಯಾಲ್‌ಫರ್ಡಿನಲ್ಲಿ ಬಡ ಕುಟುಂಬವೊಂದರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ. ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿಯೇ ತಂದೆಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡುದರಿಂದ, ತನ್ನ ಹನ್ನೆರಡನೆಯ ವರ್ಷದಲ್ಲಿಯೇ ವ್ಯಾಸಂಗವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದ. ಕೆಲವು ವರ್ಷ ಗೌಳಿಗನಾಗಿಯೂ, ಕಚೇರಿ, ಲಾಯ, ಗಡಂಗು, ಅಂಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸದ ಹುಡುಗನಾಗಿಯೂ, ಮೋಟಾರು ಬಂಡಿಯ ಚಾಲಕನಾಗಿಯೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತ ಸಾಕಷ್ಟು ಸಂಪಾದನೆಯಿಲ್ಲದೆ ಒದ್ದಾಡಿದ. ನಿರುದ್ಯೋಗಿಗಳಿಗೆಂದೇ ಸರ್ಕಾರ ನೀಡಿದ ಅಶನಾರ್ಥಕ್ಕೂ ಈತ ಕೈಯೊಡ್ಡಿದ್ದುಂಟು. ಇಷ್ಟು ತಾಪತ್ರಯಗಳಿದ್ದರೂ ಬಿಡುವಿನ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಓದಿ ಜ್ಞಾನಾರ್ಜನೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಸಾಹಿತ್ಯ ರಚನೆಯತ್ತ ಸಾಗಿದ.

## ಕೃತಿಗಳು 
ಗ್ರೀನ್‌ವುಡ್ ತನ್ನ ಮೂವತ್ತನೆಯ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ (1933) *ಲವ್ ಆನ್ ದ ಡೋಲ್* ಎಂಬ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಬರೆದ. ಮರುವರ್ಷವೇ ಅದನ್ನು ನಾಟಕಕ್ಕೆ ರೂಪಾಂತರಿಸಿದಾಗ, ಅದು ಪಾರ್ಲಿಮೆಂಟಿನಲ್ಲಿ ವಾದವಿವಾದಕ್ಕೆಡೆಮಾಡಿತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಕೆಲವು ತನಿಖೆಗಳಿಗೂ, ಸುಧಾರಣೆಗಳಿಗೂ ಅವಕಾಶವಾಯಿತಲ್ಲದೆ ಬರೆದವನಿಗೆ ಹಣವನ್ನೂ, ಆತ್ಮಪ್ರತ್ಯಯವನ್ನೂ ಅದು ತಂದುಕೊಟ್ಟಿತು.

ಅನಂತರ ಗ್ರೀನ್‌ವುಡ್ ಅದೇ ಧಾಟಿಯ ಹಲವು ಕಾದಂಬರಿಗಳನ್ನೂ, *ದ ಕ್ಲೆಫ್ಟ್‌ಸ್ಟಿಕ್* ಎಂಬ ಕಥಾಸಂಕಲನವನ್ನೂ, *ದೇರ್ ವಾಸ್ ಎ ಟೈಮ್* ಎಂಬ ಆತ್ಮಕಥನವನ್ನೂ ಬರೆದ. ಆದರೆ ಇವು ಯಾವುವೂ ಮೊದಲ ಕೃತಿಯಷ್ಟು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿಲ್ಲ. ಈತ ಶ್ರಮಜೀವಿಗಳ ಜೀವನಾನುಭವಗಳನ್ನೂ, ಅತ್ಯಂತ ದರಿದ್ರರ ಮತ್ತು ನಿರುದ್ಯೋಗಿಗಳ ಬವಣೆಗಳನ್ನೂ ನಿರೂಪಿಸಿರುವುದರಿಂದ ಈತನ ಕಾದಂಬರಿಗಳು ಶಕ್ತಿಯುತವಾಗಿವೆ. ಆದರೆ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ನಿರೂಪಣೆ ಮತ್ತು ವಿವರಗಳು ಸ್ಫುಟವಾಗಿಲ್ಲದಿರುವುದರಿಂದ ಅವು ಸಾಕಷ್ಟು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಲಿಲ್ಲ.

*ದ ಟೈಮ್ ಈಸ್ ರೈಪ್* (1934), *ಹಿಸ್ ವರ್‌ಷಿಪ್ ದ ಮೇಯರ್* (1934), ಸ್ಟ್ಯಾಂಡಿಂಗ್ ರೂಮ್ ಓನ್ಲಿ (1935), ದ ಸೀಕ್ರೆಟ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್ (1938), ಓನ್ಲಿ ಮಗ್ಸ್ ವರ್ಕ್ (1938), ಸಮ‍ತಿಂಗ್ ಇನ್ ಮೈ ಹಾರ್ಟ್ (1944), ಹ್ವಾಟ್ ಎವ್ವೆರಿಬಾಡಿ ವಾಂಟ್ಸ್ (1953), ಡೌನ್ ಬೈ ದ ಸೀ (1956), ಸ್ಯಾಟರ್‌ಡೇ ನೈಟ್ ಅಟ್ ದಿ ಕ್ರೌನ್ (1954)-ಇವು ಈತನ ಕೆಲವು ಕಾದಂಬರಿಗಳು.

*ಮೈ ಸನ್ಸ್ ಮೈ ಸನ್* (1935), *ಗಿವ್ ಅಸ್ ದಿಸ್ ಡೇ* (1936), *ದ ಪ್ರ್ಯಾಕ್ಟೀಸ್ಡ್ ಹ್ಯಾಂಡ್* (1936), *ಸೊ ಬ್ರೀಫ್ ದ* *ಸ್ಪ್ರಿಂಗ್* (1945), *ದ ಕ್ಯೂರ್ ಫಾರ್ ಲವ್* (1945), *ಟೂ ಕ್ಲೆವರ್ ಫಾರ್ ಲವ್* (1951), *ದಿಸ್ ಈಸ್ ಯುವರ್ ವೈಫ್* (1964)-ಇವು ಈತನ ಕೆಲವು ನಾಟಕಗಳು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
* Walter Greenwood Collection from the University of Salford site
* Walter Greenwood and 'Love on the Dole' - from the Working Class Movement Library site
* *Not Just Love on the Dole* - a research blog by Chris Hopkins.
* 

ವರ್ಗ:ಕಾದಂಬರಿಕಾರರು
ವರ್ಗ:ಬರಹಗಾರರು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಕಾಯಕ

**ಕಾಯಕ** ಮನುಷ್ಯ ತನ್ನ ಜೀವನ ನಿರ್ವಹಣೆಗಾಗಿ ಅವಲಂಬಿಸಿರುವ ವೃತ್ತಿಯೇ ಕಾಯಕ. ಅದರಲ್ಲಿ ಮೇಲುಕೀಳೆಂಬುದಿಲ್ಲ. ಅದನ್ನು ಮಾಡದವನು ಉಣ್ಣಲು ಅರ್ಹನಲ್ಲ. ಧರ್ಮದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನ್ಯಾಯವಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ತನ್ನ ಕಾಯಕವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕಾದ್ದು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬನ ಕರ್ತವ್ಯ.
## ಸಮಾನತೆ
ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಮಾನವನೂ ಉದ್ಯೋಗಶೀಲನಾಗಬೇಕು. ತನಗೆ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಕ್ಕೆ ಆವಶ್ಯಕವಾದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕೆಲಸವನ್ನೂ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬನೂ ಹಂಚಿಕೊಂಡು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದದನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು. ವೇದಕಾಲದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗದಲ್ಲಿ ಮೇಲು ಕೀಳು ಎಂಬ ಭಾವನೆಯಿರಲಿಲ್ಲ. 'ನಾನು ಕವಿ, ನನ್ನ ತಂದೆ ವೈದ್ಯ, ನನ್ನ ತಾಯಿ ಕಾಳುಗಳನ್ನು ಬೀಸುತ್ತಾಳೆ. ಹೀಗೆ ಹಲವು ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತ, ಗೋವುಗಳು ಹುಲ್ಲುಗಾವಲುಗಳಿಂದ ಆಹಾರವನ್ನು ಹೊಂದುವಂತೆ, ನಾವು ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ಸೌಖ್ಯವನ್ನೂ ಹೊಂದಲಿಚ್ಛಿಸುತ್ತೇವೆ' ಎಂಬ ಋಗ್ವೇದದ ಮಾತು ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಕಾಯಕದ ರಹಸ್ಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.         
## ವೀರಶೈವ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ
ಕಾಯಕವೆಂಬುದು ವೀರಶೈವಧರ್ಮದ ಪಾರಿಭಾಷಿಕ ಶಬ್ದ. ಕಾಯಕವೇ ಕೈಲಾಸ ಎಂಬ ಮಾತು ಶರಣರಲ್ಲಿ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದೆ. ತನಗಾಗಿ ಮತ್ತು ಸಮಾಜಕ್ಕಾಗಿ ಶಿವಾರ್ಪಿತ ಭಾವದಿಂದ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡು ಎಲ್ಲರೂ ತಂತಮ್ಮ ಕಾಯಕದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿರಬೇಕೆಂದು ಶರಣರ ಆಶಯ.        
## ವಚನಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಯಕ
ಸೋಂಬತನವನ್ನು ಶರಣರು ಖಂಡಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಕಾಯಕಕಾರದೆ ಮೈ ಸೋಂಬತನದಿಂದೆ
ಬೇರೆ ಕೂಳ ಗಳಿಸಲಾರದೆ ಹಸಿದಿಪ್ಪರಯ್ಯ|
ಒಡಲ ಸೀರೆಯ ಗಳಿಸಲಾರದೆ
ಕಚ್ಚುಟವ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡಿಪ್ಪರಯ್ಯ|
ಮೀಯಲು ಎಣ್ಣೆ ಗಳಿಸಲಾರದೆ
ಮಂಡೆ ಬೋಳಾಗಿಪ್ಪರಯ್ಯ|
ದಿಟದಿಂದ ಬಿಡಿಸಲರಿಯದೆ ಸಂಸಾರದ ಶಠೆಯನವಧರಿಸಿ
ಕೊಂಡಿಪ್ಪವರಿಗೆ ನಾನಂಜುವೆನೆಯ್ಯ ಸಕಲೇಶ್ವರ|
(ಸಕಲೇಶ ಮಾದರಸ)
## ಧ್ಯೇಯ
ತನ್ನ ದುಡಿಮೆಯ ಫಲವನ್ನು ತನ್ನ ಸ್ವಾರ್ಥಕ್ಕೆ ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಳ್ಳದೆ ತನಗೆಷ್ಟು ಬೇಕೊ ಅಷ್ಟನ್ನು ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಉಳಿದುದನ್ನು ಲೋಕಸಂಸಾರಕ್ಕೆ ಉಪಯೋಗಿಸಿದಾಗ ದುಡಿಮೆ ಕಾಯಕವಾಗುತ್ತದೆ. ಬಸವಣ್ಣನವರು ಬಿಜ್ಜಳನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ದುಡಿದರು. 'ಹೊತ್ತಾರೆ ಎದ್ದು ಕಣ್ಣ ಹೊಸವುತ್ತ, ಎನ್ನೊಡಲಿಂಗೆ, ಎನ್ನೊಡವೆಗೆ, ಎನ್ನ ಮಡದಿ ಮಕ್ಕಳಿಗೆಂದು ಕುದಿದೆನಾದೊಡೆ ಎನ್ನ ಮನಕ್ಕೆ ಮನವೇ ಸಾಕ್ಷಿ' ಎಂದವರು ತಮ್ಮ ಕಾಯಕದ ಬಗ್ಗೆ ಉದ್ಗಾರವೆತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ಹಂಗಿನಲ್ಲಿ ಬಾಳುವ ಜೀವನವನ್ನು ಬಸವಣ್ಣನವರು ನಿಷ್ಠುರವಾಗಿ ಖಂಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. 'ಅನ್ಯರ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ತನ್ನುದರವ ಹೊರೆಯದ ಅಚ್ಚ ಶರಣರ ಕಂಡರೆ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಕೂಡಲ ಸಂಗಯ್ಯನೆಂಬೆ'. ಭಕ್ತನಾಗಲಿ, ಗುರುವಾಗಲಿ. ಜಂಗಮನಾಗಲಿ ಎಲ್ಲರೂ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಕಾಯಕದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿರಬೇಕು. ಅದೇ ಶರಣರ ದೃಷ್ಟಿಯಾಗಿತ್ತು. ನುಲಿಯ ಚಂದಯ್ಯನ ಒಂದು ವಚನದಿಂದ ಈ ಮಾತಿನ ಅರ್ಥಕ್ಕೆ ಪುಷ್ಟಿಯೊದಗುತ್ತದೆ.

ಗುರುವಾದಡೂ ಕಾಯಕದಿಂದಲೇ ಜೀವನ್ಮಕ್ತಿ
ಲಿಂಗವಾದಡೂ ಕಾಯಕದಿಂದಲೇ ಶಿಲೆಯ ಕುಲ ಹರಿವುದು
ಜಂಗಮವಾದಡೂ ಕಾಯಕದಿಂದಲೇ ವೇಷಪಾಶ ಹರಿವುದು
ಇದು ಚನ್ನಬಸವಣ್ಣ ಪ್ರಿಯ ಚಂದೇಶ್ವರ ಲಿಂಗದ ಅರಿವು.

ಈತ ಹಗ್ಗ ಹೊಸೆಯುವ ಕಾಯಕ ಕೈಗೊಂಡವ. ಅದನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಲೇ ಸಾಧನೆ ಮುಂದುವರಿಸಿದ. ಇವನಂತೆಯೇ 12ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಶರಣರು ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬೇರೆಯಾದರೂ ಮೋಕ್ಷಸಾಧನೆಯ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಆಗಿದ್ದರು. ಅವರಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯರು ಮಡಿವಾಳ ಮಾಚಯ್ಯ, ಮೇದರ ಕೇತಯ್ಯ, ಹಡಪದ ಅಪ್ಪಣ್ಣ, ಅಂಬಿಗರ ಚೌಡಯ್ಯ, ತುರುಗಾಹಿ ರಾಮಣ್ಣ, ಸುಂಕದ ಬಂಕಣ್ಣ, ತಳವಾರ ಕಾಮಿದೇವ, ಗಾಣದ ಕನ್ನಪ್ಪ, ವೈದ್ಯ ಸಂಗಣ್ಣ, ಸೂಜಿಕಾಯಕದ ರಾಮಿತಂದೆ, ಬಾಚಿಕಾಯಕದ ಬಸಪ್ಪ, ಕೊಟ್ಟಣದ ರೇಮವ್ವೆ, ಮೋಳಿಗೆ ಮಾರಯ್ಯ ಮುಂತಾದವರು. ಅವರ ಹೆಸರಿನ ಹಿಂದಿರುವ ಮಾತುಗಳೇ ಅವರು ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದ ಕಾಯಕವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಇವರೆಲ್ಲ ಅನುಭವ ಮಂಟಪದ ಶರಣಗೋಷ್ಠಿಗೆ ಬಂದಾಗ ಮಂತ್ರಿ ಬಸವಣ್ಣನವರ ಸರಿಸಮರಾಗಿ ಕುಳಿತು ಅಧ್ಯಾತ್ಮ ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ವೈದಿಕ ಯುಗದ, ಅನಂತರ ವೀರಶೈವ ಧರ್ಮದ ಕಾಯಕದ ಕಲ್ಪನೆ ಆಧುನಿಕ ಯುಗಕ್ಕೂ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕವಾಗಿದೆ.

ವರ್ಗ:ವೃತ್ತಿ
ಕಾರಳ್ಳು

**ಕಾರಳ್ಳು** ಚರ್ಮ, ಅದರ ಬಳಿಯ ಲೋಳೆಪೊರೆಗಳಲ್ಲಿ (ಮ್ಯುಕೋಸ) ಏಳುವ ಕೆಡುಕು ಮಾಡದ ಬೆಳೆತಗಳಿಗೆ ಇರುವ ಹೆಸರು (ವಾರ್ಟ್). ಪುಲ್ಲಂಪುರಿ, ಹುಲ್ಲುರಿ, ಹಾಲುಣ್ಣಿ, ಆಲಬು, ಮತ್ತಿ (ಮಚ್ಚೆ) ಎನ್ನುವುದೂ ಉಂಟು. ಆಣಿ, ಕಲ್ಲೊತ್ತು ಹುಟ್ಟುಮಚ್ಚೆಗಳು ಕಾರಳ್ಳುಗಳಲ್ಲ..
## ಲಕ್ಶಣಗಳು
ಕಾರಳ್ಳಿನ ಮೇಲ್ತಳ ಸೊಟ್ಟಾಪಟ್ಟವಾಗಿ, ಒರಟಾಗಿ ಗಡಸಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಎಳೆಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬೆರಳು, ಬೆರಳುಸಂದುಗಳು, ಹಿಂಗೈ, ಅಂಗೈ, ಗೆಣ್ಣುಗಳು, ಅಂಗಾಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬೇಳೆಕಾಳಿನ ಗಾತ್ರಕ್ಕೆ ಎದ್ದಿರುವುದುಂಟು. ಕೆನ್ನೆ, ನೆತ್ತಿಯ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ಏಳುವವು ತೀರ ಸಣ್ಣವು. ಅಂಗಾಲಲ್ಲಿ ಎದ್ದವು ನೋವು ಕೊಡಬಹುದು. ಚರ್ಮದ ಆಳದಿಂದ ಇವು ಏಳದ್ದರಿಂದ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಗೂ ಆಡುವಂತಿರುತ್ತವೆ. 
## ಹರಡುವಿಕೆ
ಕೋಳಿ, ನಾಯಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರಳ್ಳು ತೀರ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ದರಿಂದ ಮಾನವನಿಗೆ ಇವುಗಳಿಂದ ಸೋಂಕಾಗಿ ಬರಬಹುದೆಂದು ಕೆಲವರ ಊಹೆ. ಚರ್ಮದೊಳಕ್ಕೆ ತೂರಿ ನೆಲೆಸಿ 5-6 ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ಸುಮ್ಮನಿದ್ದು ಆಮೇಲೆ ಕಾರಳ್ಳಾಗಿ ಹೊರಗಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ, ಸೋಸಬಹುದಾದ ಒಂದು ವಿಷ ಕಣ (ವೈರಸ್) ಇದರ ಮೂಲ ಕಾರಣ. ಇದ್ದಲ್ಲಿರದೆ ಈ ಸೋಂಕು ಹರಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಎಷ್ಟೋ ಬಾರಿ ಕೆಲವೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಹತ್ತಾರು ಏಳುತ್ತವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಾರಳ್ಳು ಅಂಟುರೋಗವಾಗಿ ಬೇರೆಯವರಿಗೂ ಅಂಟುತ್ತದೆ. ಗರಡಿಮನೆ ನೆಲದಿಂದ ಒಬ್ಬರಿಂದೊಬ್ಬರಿಗೆ ಹರಡಬಹುದು. 

ಇವಕ್ಕೂ ನರಮಂಡಲ, ಮಿದುಳಿಗೂ ತೀರ ನಿಕಟಸಂಬಂಧ ಇರುವಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ. ಕೇವಲ ಸೂಚನೆಯ ಮನೋರೋಗಚಿಕಿತ್ಸೆಯಿಂದ ಇವು ಇಲ್ಲವಾಗುವುದಂತೂ ಸೋಜಿಗವೇ. ಇದರಿಂದಲೇ ಮನೋರೋಗ ಮದ್ದುಗಳಿಂದಲೂ ಮಾಯ ಮಂತ್ರಗಳಿಂದಲೂ ಮಾಯವಾಗುತ್ತವೆ. ಎಷ್ಟೋ ವೇಳೆ ಒಂದೆರಡು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಅವಷ್ಟಕ್ಕವೇ ಮಾಯವಾಗುವುದುಂಟು. ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಏಳುವವು ಸಣ್ಣವು. ಅವು ಅಗಲವಾಗಿ, ಕೊಂಚ ನುಣುಪಾಗಿ ಇನ್ನೂ ಬೇಗನೆ ಹರಡಿಕೊಳ್ಳುವುವು. ಕೈಕಾಲುಗಳು, ಮೊಗದ ಮೇಲಂತೂ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ನೂರಾರು ಸಣ್ಣವು ಎಲ್ಲೆಲ್ಲೂ ಹರಡಿಕೊಂಡು ಅಂದಗೆಡಿಸುತ್ತವೆ. ಇವು ಸಹ ವೈರಸ್‍ಗಳಿಂದೇಳುವ ಅಂಟುರೋಗಗಳೇ.
## ವಿಧಗಳು
ಗಂಡಸರಲ್ಲೂ ಹೆಂಗಸರಲ್ಲೂ ತೇವವಾಡುತ್ತಿರುವ ಜನನಾಂಗಗಳು ಮತ್ತು ಗುದಗಳ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ಅಗಲವಾಗಿ ಹರಡಿಕೊಳ್ಳುವವು ಮೇಹದ ಕಾರಳ್ಳುಗಳು. ಚೂಪಾಗೆದ್ದವು ಅಕ್ಕಪಕ್ಕಗಳಲ್ಲಿ ದಟ್ಟವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ನೋಡಲು ಹೂಕೋಸಿನ ಹಾಗೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ. ಇವು ಅಂಟುವುದರಿಂದ ಬರುವುವಾದರೂ ಮೇಹದಿಂದಲೇ ಏಳಬೇಕಿಲ್ಲ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಾರಳ್ಳುಗಳ ಹಾಗೆ ಇವೂ ವೈರಸ್‍ಗಳಿಂದಲೇ ಏಳುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳಿಂದ ಸುಲಭವಾಗಿ ರಕ್ತ ಸುರಿವುದಲ್ಲದೆ ಕೆಟ್ಟ ನಾತ ಬಡಿಯುತ್ತದೆ.
ಮೈಜಿಡ್ಡಿನ (ಸಬೇಸಿಯಸ್) ಕಾರಳ್ಳು ಎದೆ, ಹೊಟ್ಟೆ, ಬೆನ್ನುಗಳ ಮೇಲೇಳುವುವು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಯಾರೂ ಇವನ್ನು ಗಮನಿಸರು. ಅಗಲನೆಯ ದದ್ದುಗಳಂತಿದ್ದು ಮೇಲುಗಡೆ ಜಿಡ್ಡು ಅಂಟಿರುತ್ತದೆ. ಇವು ಬೆಳೆದ ಹಾಗೆಲ್ಲ ಅಚ್ಚ ಕಂದು, ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ತಿರುಗುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ಕಾರಣ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ. ಕೆಲವೇಳೆ ಇವನ್ನು ಕೆರೆದಾಗಲೋ ಇವು ಕೆರಳಿದಾಗಲೋ ಏಡಿಗಂತಿ (ಕ್ಯಾನ್ಸರ್) ಆಗುವ ಸೂಚನೆ ತೋರುವುದರಿಂದ ಇವನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಗಮನಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಯಾವ ಕಾರಳ್ಳೇ ಆಗಲಿ ಏಡಿಗಂತಿಯಾಗಿ ಬದಲಿಸುವುದ ಖಚಿತವಿಲ್ಲವಾದರೂ ಏಡಿಗಂತಿ ಮುಂಚಿನ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಇವು ಅಲ್ಲವೆಂದು ಗುರುತಿಸಲು ಪರಿಣತ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನೇ ಮಾಡಬೇಕಾಗಬರುತ್ತದೆ. 
## ಚಿಕಿತ್ಸೆ
ಕಲ್ಲೊತ್ತುಗಳನ್ನು ಕರಗಿಸಿ ತೆಗೆವ ಮದ್ದುಗಳು ಕಾರಳ್ಳುಗಳಿಗೂ ಆಗುತ್ತವೆ. ವಯಸ್ಸಾದವರ ಮೂಗು, ಕೆನ್ನೆ, ರೆಪ್ಪೆ, ಹಿಂಗೈಗಳ ಮೇಲೆ ಎದ್ದಿದ್ದವಕ್ಕೆ ಅವುಗಳ ಬಗೆ, ಇರುವ ಜಾಗ, ಗಾತ್ರಗಳಿಗೆ ತಕ್ಕ ಹಾಗೆ ಕಾರಳ್ಳುಗಳ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯೂ ಆಗಬೇಕು. ಅದೂ ಇದೂ ಏನೇನೊ ಹಚ್ಚಿ ತಿಕ್ಕಿ ಸುಮ್ಮನೆ ಸುಡುವುದು ಒಳ್ಳೆಯದಲ್ಲ. ಹಾಗೆ ಮಾಡಿದ ಮೇಲೆ ಗಾಯಕಲೆ ವಿಕಾರವಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ಕೊಯ್ದು ತೆಗೆದಾಗ ಮತ್ತೆ ಬೆಳೆದರೆ, ವೈದ್ಯರ ಗಮನಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ತರಬೇಕು. ಏಕೆಂದರೆ ಅದು ಏಡಿಗಂತಿಯಾಗುವ ಮುನ್ಸೂಚನೆ ಆಗಿರಬಹುದು. ಎಳೆಯದರಲ್ಲೇ ಇದನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದರೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಹೋಗಲಾಡಿಸಬಹುದು. ತಡ ಮಾಡಿದರೆ ಆಳಕ್ಕೆ ಒಳಾಂಗಗಳಲ್ಲಿಳಿದು ಮಾರಕವಾಗಬಹುದು. ಯೂರೋಪಿಗಿಂತ ಉಷ್ಣದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹೀಗಾಗುವುದು ಹೆಚ್ಚು. ಬಹಳ ದಿವಸಗಳು ಸೋಮಲ (ಆರ್ಸಿನಿಕ್) ಮದ್ದುಗಳ ಸೇವನೆ, ಎಕ್ಸ್‍ಕಿರಣಗಳಿಗೆ ಒಡ್ಡುವುದರಿಂದ ಕಾರಳ್ಳುಗಳೆದ್ದು ಮುಂದೆ ಏಡಿಗಂತಿ ಆಗಬಹುದು. ಕೀಲೆಣ್ಣೆ (ಟಾರ್), ಒಲ್ಲಡೆಣ್ಣೆಗಳ (ಪ್ಯಾರಾಫಿನ್ಸ್) ಕಾರ್ಖಾನೆ ಕೆಲಸಗಾರರಲ್ಲೂ ಉಡುಗೆಯಿಂದ ಮುಚ್ಚಿರದ ಮೈಮೇಲೂ ಹೀಗೇ ಆಗುವುದುಂಟು.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ರೋಗಗಳು
ವರ್ಗ:ಚರ್ಮ
ಉರಿಯೂತ

**ಉರಿಯೂತವು** ದೇಹದ ಅಂಗಾಂಶಗಳ ಜೈವಿಕ ರಕ್ಷಣಾ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ದೈಹಿಕ ಆಘಾತ, "ಸತ್ತ, ಹಾನಿಗೊಳಗಾದ, ಅಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಅಥವಾ ಒತ್ತಡಕ್ಕೊಳಗಾದ ಅಂಗಾಂಶಗಳು", ರೋಗಕಾರಕಗಳು, ಉದ್ರೇಕಕಾರಿಗಳು, ವಿಷಗಳು, ಅತಿಯಾದ ಬಳಕೆ, ಸ್ವಯಂ ನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿ, ಅಲರ್ಜಿನ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ವಿದೇಶಿ ಕಾಯಗಳು (ಉದಾ. ಸಿಲಿಕಾ ಮತ್ತು ಕಲ್ನಾರು) ಸೇರಿದಂತೆ ವ್ಯಾಪಕ ಶ್ರೇಣಿಯ ಪ್ರಚೋದಕಗಳು ಉರಿಯೂತದ ಪ್ರತಿರಕ್ಷಾನಾಳೀಯ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಚೋದಿಸಬಹುದು. ಉರಿಯೂತದ ಐದು ಪ್ರಮುಖ ಚಿಹ್ನೆಗಳೆಂದರೆ ಶಾಖ, ನೋವು, ಕೆಂಪುತನ, ಊತ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯದ ನಷ್ಟ (ಲ್ಯಾಟಿನ್‍ನಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಲೋರ್, ಡಾಲರ್, ರೂಬರ್, ಟ್ಯೂಮರ್ ಮತ್ತು ಫಂಕ್ಟಿಯೊ ಲೇಸಾ).

ಉರಿಯೂತವು ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪ್ರತಿರಕ್ಷೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸದೆ ಸಹಜ ಪ್ರತಿರಕ್ಷೆಯ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಪ್ರತಿರಕ್ಷಣಾ ಕೋಶಗಳು, ರಕ್ತನಾಳಗಳು ಮತ್ತು ಆಣ್ವಿಕ ಮಧ್ಯವರ್ತಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಉರಿಯೂತದ ಕಾರ್ಯವೆಂದರೆ ಜೀವಕೋಶದ ಗಾಯದ ಆರಂಭಿಕ ಕಾರಣವನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದು, ಹಾನಿಗೊಳಗಾದ ಜೀವಕೋಶಗಳು ಮತ್ತು ಅಂಗಾಂಶಗಳನ್ನು ತೆರವುಗೊಳಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಅಂಗಾಂಶ ದುರಸ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುವುದು. ತುಂಬಾ ಕಡಿಮೆ ಉರಿಯೂತವು ಹಾನಿಕಾರಕ ಪ್ರಚೋದನೆಯಿಂದ (ಉದಾ. ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ) ಒಂದೇ ಸಮನೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಅಂಗಾಂಶ ನಾಶಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು ಮತ್ತು ಜೀವಿಯ ಉಳಿವಿಗೆ ಅಪಾಯವನ್ನುಂಟುಮಾಡಬಹುದು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಉರಿಯೂತವು ನಕಾರಾತ್ಮಕ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಬೀರಬಹುದು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಉರಿಯೂತದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಉರಿಯೂತವು ಕರಡ ಜ್ವರ, ಹಲ್ಲಿನ ಸುತ್ತಲು ಆಗುವ ಕಾಯಿಲೆ, ಅಪಧಮನಿ ಕಾಠಿಣ್ಯ ಮತ್ತು ಅಸ್ಥಿಸಂಧಿವಾತದಂತಹ ವಿವಿಧ ಕಾಯಿಲೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಶರೀರಶಾಸ್ತ್ರ
ಜಿಯೋನ್

thumb|right|200px|ಜಿಯೋನ್

**ಜಿಯೋನ್** (祇園,Gion) ಜಪಾನ್‌ನ ಕ್ಯೋಟೋದ ಹಿಗಾಶಿಯಾಮಾ-ಕು ಜಿಲ್ಲೆಯಾಗಿದ್ದು, ಸೆಂಗೋಕು ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಯಸಕಾ ದೇಗುಲದ ಮುಂದೆ ಮನರಂಜನಾ ಜಿಲ್ಲೆಯಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು. ಈ ಜಿಲ್ಲೆಯನ್ನು ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಮತ್ತು ದೇವಾಲಯಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವವರ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಜಪಾನ್‌ನಾದ್ಯಂತ ಅತ್ಯಂತ ವಿಶೇಷ ಮತ್ತು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಗೀಷಾ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ವಿಕಸನಗೊಂಡಿತು. ಜಿಯೋನ್ ಎಂಬುದು ಬೌದ್ಧ ಪದವಾದ ಜೇತವನದ ಜಪಾನೀಸ್ ಅನುವಾದವಾಗಿದೆ. ಈ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿರುವ ಯಾಸಕ ದೇವಾಲಯವು ಜಿಯೋನ್ ನಂಬಿಕೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ.

ಈ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಜಿಲ್ಲೆ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕ್ಯೋಟೋ ನಗರವು ಕ್ಯೋಟೋದ ಹನಮಾಚಿಯ ಸೌಂದರ್ಯ ಮತ್ತು ಐತಿಹಾಸಿಕ ದೃಢೀಕರಣವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಹಲವಾರು ಪುನಃಸ್ಥಾಪನಾ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿದೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಭೂಗತ ಓವರ್ಹೆಡ್ ಉಪಯುಕ್ತತೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸುವುದು. ೧೯೮೬ ರಿಂದ, ನಗರವು ನೆನೆ ನೋ ಮಿಚಿ, ಹನಮಿಕೋಜಿ ಮತ್ತು ಪೊಂಟೊ-ಚೋ ಮುಂತಾದ ಹಲವಾರು ಜನಪ್ರಿಯ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳಿಂದ ವಿದ್ಯುತ್ ಕಂಬಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಿದೆ.

## ಹೊರಗಿನ ಸಂಪರ್ಕಗಳು 
* ಅಧಿಕೃತ ಸೈಟ್

ವರ್ಗ:ಕ್ಯೋಟೋ
ಆಶಾ ರಘು

**ಆಶಾ ರಘು** (18 ಜೂನ್ 1979 - 10 ಜನವರಿ 2026) ಅವರು ಕನ್ನಡದ ಪ್ರಮುಖ ಲೇಖಕಿ, ಕಾದಂಬರಿಗಾರ್ತಿ ಹಾಗೂ ಪ್ರಕಾಶಕಿಯಾಗಿದ್ದರು.ಅಲ್ಲದೇ, ಸಿನೆಮಾ, ಕಿರಿತೆರೆ, ಮತ್ತು ನಾಟಕ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. 'ಆವರ್ತ' ಇವರ ಪ್ರಥಮ ಹಾಗೂ ಪ್ರಮುಖ ಕಾದಂಬರಿಯಾಗಿದ್ದು, ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಭಾಜನರಾಗಿದ್ದರು. 

## ಜೀವನ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ 
ಆಶಾ ರಘು ಅವರು, ಕೇಶವ ಅಯ್ಯಂಗಾರ್‌ ಹಾಗೂ ಸುಲೋಚನಾ ದಂಪತಿಗಳ ಹಿರಿಯ ಪುತ್ರಿಯಾಗಿ 1979ರ ಜೂನ್ 18ರಂದು ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು.

ಬಸವೇಶ್ವರ ನಗರದ, ವಿದ್ಯಾವರ್ಧಕ ಸಂಘದ ಮಹಿಳಾ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ, ಬಿ. ಕಾಮ್ ಪದವಿ ಪಡೆದು, ಬೆಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿ ಪಡೆದರು. 

ವಿದ್ಯಾಲಯ ಹಾಗೂ ಕಾಲೇಜು ದಿನಗಳಿಂದಲೇ ರಂಗಭೂಮಿ, ನಿರ್ದೇಶನ ಮತ್ತು ಅಭಿನಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಅವರು 2000–2001ರಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯ ತರಂಗ ನಾಟಕ ಶಾಲೆಯಿಂದ ರಂಗಭೂಮಿ ಡಿಪ್ಲೊಮಾವನ್ನು ಪಡೆದರು.
## ವೃತ್ತಿ 
2008ರಿಂದ 2009ರವರೆಗೆ ಅವರು ವಿಜಯನಗರ ಪಿಯು ಕಾಲೇಜು ಹಾಗೂ ಆದಿಚುಂಚನಗಿರಿ ಬಿಬಿಎಂ ಕಾಲೇಜುಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಉಪನ್ಯಾಸಕರಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. 

2007ರಲ್ಲಿ ಅವರು **‘ನವರಸ ಕಲಾಶಾಲೆ’** ಎಂದು ಕಲಾಶಾಲೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು, ಇಲ್ಲಿ ರಂಗಭೂಮಿ, ಸಿನೆಮಾ, ಸಂಗೀತ, ನೃತ್ಯ ಹಾಗೂ ಚಿತ್ರಕಲೆ ಮೊದಲಾದ ಕಲಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ತರಬೇತಿ ನೀಡಿ, ನಿರೂಪಣೆ, ನಾಟಕ ರಚನೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ದೇಶನ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಆಕಾಶವಾಣಿ ಕಲಾವಿದೆಯಾಗಿ ಅನೇಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಧ್ವನಿ ನೀಡಿರುವುದರ ಜೊತೆಗೆ *ಯುವರಂಜಿನಿ-ಯುವಕುಶಲೋಪರಿ* ಯ ನಿರೂಪಣೆಯನ್ನೂ ಮಾಡಿದ್ದರು.  ‘ಬಣ್ಣದ ಕೊಡೆ’, ‘ಮೂಕಬಲಿ’, ‘ಸತ್ಯ ಪ್ರಮಾಣ’ ಮೊದಲಾದವು ಇವರು ಅಭಿನಯಿಸಿದ ನಾಟಕಗಳು. 

ಅವರು ಕೆಲವು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಧಾರಾವಾಹಿಗಳ (*ಮುಕ್ತಮುಕ್ತ*, *ಮೋಹಿನಿ ವರ್ಸಸ್ ಮಾಲಿಂಗು*, *ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್*, *ಮಳೆಬಿಲ್ಲು*, *ಪ್ರೀತಿ-ಪ್ರೇಮ*) ಕಥೆ ಹಾಗೂ ಸಂಭಾಷಣೆಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದರು. ಪಾಪ ಪಾಂಡು ಮತ್ತು ಬಿದಿಗೆ ಚಂದ್ರಮ ಧಾರಾವಾಹಿಗಳಲ್ಲಿ, ಸ್ವತಃ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದರು. 

ಸಹಾಯಕ ನಿರ್ದೇಶಕಿಯಾಗಿ ಅಮೃತಧಾರೆ ಚಿತ್ರದಲ್ಲೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಮಾತಾಡ್ ಮಾತಾಡು ಮಲ್ಲಿಗೆ ಚಿತ್ರದ ಕಥಾ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದರು.

೨೦೧೪ರಲ್ಲಿ  ‘ಉಪಾಸನ ಬುಕ್ಸ್’ ಎಂಬ ಸ್ವಂತ ಪ್ರಕಾಶನ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನೂ ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದರು. 'ಅರು ಕ್ರಿಯೇಷನ್ಸ್' ಇವರ ನಿರ್ಮಾಣ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, ಸೃಜನಾತ್ಮಕ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದೆ. ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ಯೂಟ್ಯೂಬ್ ನಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರತವಾಗಿದೆ. 

## ಕೃತಿಗಳು 
**ಕಾದಂಬರಿಗಳು**

* ಆವರ್ತ ೨೦೧೪
* ಗತ ೨೦೨೧
* ಮಾಯೆ ೨೦೨೧ (ಅಲ್ಲಮನ ವಚನದಿಂದ ಪ್ರೇರಿತ)
* ಚಿತ್ತರಂಗ ೨೦೨೩ (೭೦-೮೦ ದಶಕದ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಕಲ್ಪಿತ)
* ವಕ್ಷಸ್ಥಲ 
* ಮಾರ್ಕೋಲು

**ಕಥಾಸಂಕಲನಗಳು**

* ಆರನೇ ಬೆರಳು ೨೦೨೦
* ಕೆಂಪು ದಾಸವಾಳ 
* ಬೊಗಸೆಯಲ್ಲಿ ಕಥೆಗಳು (ಕೆಲವು ಸಾಲುಗಳ ನ್ಯಾನೋ ಕಥೆ/ಅತಿಸಣ್ಣ ೧೬೦ ಕಥೆಗಳ ಸಂಕಲನ)
* ಅಪರೂಪದ ಪುರಾಣ ಕಥೆಗಳು

* ಹೂಮಾಲೆಯಾದ ಆಂಡಾಳು (ನೀಳ್ಗತೆ)

**ಸಂಪಾದಿತ ಕೃತಿಗಳು**

* ನೂತನ ಜಗದಾ ಬಾಗಿಲು (ಕಥಾಸಂಕಲನ)
* ಭೈರಪ್ಪನವರೆಡೆಗೆ ಭಾವತಂತು (ಲೇಖನಗಳ ಸಂಗ್ರಹ)

**ನಾಟಕ ಕೃತಿಗಳು**

* ಚೂಡಾಮಣಿ ೨೦೧೯
* ಬಂಗಾರದ ಪಂಜರ ಮತ್ತು ಇತರ ಮಕ್ಕಳ ನಾಟಕಗಳು ೨೦೧೯
* ಕ್ಷಮಾದಾನ ೨೦೨೦
* ಪೂತನಿ ಮತ್ತು ಇತರ ನಾಟಕಗಳು ೨೦೨೨

**ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಕೃತಿಗಳು**

* ಆವರ್ತ - ಮಂಥನ (ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳ ಸಂಗ್ರಹ) ೨೦೨೨

## ಪ್ರಶಸ್ತಿ-ಪುರಸ್ಕಾರ 
* ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ 2014
* ಸೂರ್ಯನಾರಾಯಣ ಚಡಗ ಪ್ರಶಸ್ತಿ 2014
* ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತಿನ ಪಳಕಳ ಸೀತಾರಾಮಭಟ್ಟ ಪ್ರಶಸ್ತಿ 2019
* ರಾಯಚೂರು ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತಿನ ರಾಜಲಕ್ಷ್ಮಿ ಬರಗೂರು ರಾಮಚಂದ್ರಪ್ಪ ಪ್ರಶಸ್ತಿ 2020
* ಸೇಡಮ್ ಅವರ ಅಮ್ಮ ಪ್ರಶಸ್ತಿ 2021
* ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲಾ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತಿನ 'ಸಾಹಿತ್ಯಮೃತ ಸರಸ್ವತಿ'  2023
* ಕರ್ನಾಟಕ ಲೇಖಕಿಯರ ಸಂಘದ ತ್ರಿವೇಣಿ ದತ್ತಿನಿಧಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ 2023 (ಮಾಯೆ)

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಆನೆಮುಡಿ ಶೋಲಾ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನ

**ಆನೆಮುಡಿ ಶೋಲಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನವು** ಭಾರತದ ಒಂದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನವಾಗಿದೆ . ಇದು ಇಡುಕ್ಕಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ದೇವಿಕುಲಂ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಮರಯೂರ್ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿದೆ . ಆನೆಮುಡಿ ಶೋಲಾವನ್ನು 2004 ರಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನವೆಂದು ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು 7.5 ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ವಿಸ್ತೀರ್ಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಈ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶವು ಇಡುಕ್ಕಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪಶ್ಚಿಮ ಇಳಿಜಾರುಗಳಲ್ಲಿದೆ . 7.5 ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದಲ್ಲಿ ಹರಡಿರುವ ಇದು ಮನ್ನವನ್ ಶೊಲಾ, ಇತಿವರ ಶೊಲಾ ಮತ್ತು ಪುಲ್ಲರಡಿ ಶೊಲಾಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಇದನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನವನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುವ ಮೊದಲ ಪ್ರಸ್ತಾಪವನ್ನು 21 ನವೆಂಬರ್ 2003 ರಂದು ಮಾಡಲಾಯಿತು. 

ಕೇರಳ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಯ ಮುನ್ನಾರ್ ವಿಭಾಗವು ಇದನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ವಿಭಾಗವು ಸಮೀಪದ ಮತಿಕೆಟ್ಟನ್ ಶೊಲಾ , ಎರವಿಕುಲಂ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನ , ಪಂಪಾಡುಮ್ ಶೊಲಾ , ಚಿನ್ನಾರ್ ವನ್ಯಜೀವಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯ , ಮತ್ತು ಕುರಿಂಜಿಮಲ ವನ್ಯಜೀವಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ . 

## ಭೂಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರ 
ಮನ್ನವನ್ ಶೋಲಾ , ಪುಲ್ಲರಡಿ ಶೋಲಾ ಮತ್ತು ಇತಿವರ ಶೋಲಾ ಎಂಬ ಮೂರು ಶೋಲಾ ಅರಣ್ಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಈ ಹೊಸ ಉದ್ಯಾನವನದ ಕರಡು ಅಧಿಸೂಚನೆಯನ್ನು ನವೆಂಬರ್ 21, 2003 ರಂದು ಹೊರಡಿಸಲಾಯಿತು. ಕೊಟ್ಟಕಂಪುರ ಮತ್ತು ಕಾಂತಲ್ಲೂರು ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾದ ಈ ಶೋಲಾ ಅರಣ್ಯಗಳು ವಟ್ಟವಾಡ ಮತ್ತು ಕಾಂತಲ್ಲೂರು ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತ್‌ಗಳ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಈ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನವು ಚಿನ್ನಾರ್ ವನ್ಯಜೀವಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಪಂಪಡುಮ್ ಚೋಳ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನದೊಂದಿಗೆ ಗಡಿಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದೆ .

ವಿಶ್ವದ ಅಪರೂಪದ ಸಸ್ಯವಾದ ಮರದ ಜರೀಗಿಡ (ಸೈಥಿಯಾ ಕ್ರಿನೈಟ್)  ಸಹ ಇಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಈ ಸಸ್ಯದ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯು ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಸಣ್ಣ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನವೆಂದು ಘೋಷಿಸಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು. 

ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳು, ಅನೆಮಲ ಉಪ-ಸಮೂಹ ಮತ್ತು ಎರವಿಕುಲಂ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನಗಳು ಯುನೆಸ್ಕೋ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ಸಮಿತಿಯಿಂದ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣಗಳಾಗಿ ಹೆಸರಿಸಲು ಪರಿಗಣನೆಯಲ್ಲಿವೆ. 

## ಸಹ ನೋಡಿ 
* ಕೇರಳ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆ

ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳು
ವರ್ಗ:ಕೇರಳ
ಅಸಕುಸಾ ದೇಗುಲ

**ಅಸಕುಸಾ ದೇವಾಲಯ** (浅草神社, ಅಸಕುಸಾ-ಜಿಂಜಾ) ಜಪಾನ್‌ನ ಟೋಕಿಯೊದ ಅಸಕುಸಾ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಶಿಂಟೋ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದೆ.
## ಅಸಕುಸಾ ದೇಗುಲ 
ಅಸಕುಸಾ ದೇವಾಲಯ (浅草神社, ಅಸಕುಸಾ-ಜಿಂಜಾ) ಜಪಾನ್‌ನ ಟೋಕಿಯೊದ ಅಸಕುಸಾ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಶಿಂಟೋ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದೆ. ಸಂಜಾ-ಸಾಮ (ಮೂರು ದೇವರುಗಳ ದೇವಾಲಯ) ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಇದು ನಗರದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಶಿಂಟೋ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. 

ಈ ದೇವಾಲಯವು ನೆರೆಯ ಸೆನ್ಸೋ-ಜಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಮೂವರು ಪುರುಷರನ್ನು ಗೌರವಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿನ ಪವಿತ್ರ ಕಟ್ಟಡಗಳ ದೊಡ್ಡ ಗುಂಪಿನ ಭಾಗವಾಗಿರುವ ಅಸಕುಸಾ ದೇವಾಲಯವು ಸೆನ್ಸೋ-ಜಿಯ ಪೂರ್ವ ಭಾಗದಲ್ಲಿ, ದೊಡ್ಡ ಕಲ್ಲಿನ ಟೋರಿಯಿಂದ ಗುರುತಿಸಲಾದ ಬೀದಿಯಲ್ಲಿ ಇದೆ. ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಬದುಕುಳಿದ ಏಕೈಕ ಎರಡು ಕಟ್ಟಡಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಇದನ್ನು ಅದರ ದೀರ್ಘ ಇತಿಹಾಸದಿಂದಾಗಿ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಆಸ್ತಿ ಎಂದು ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.

## ಇತಿಹಾಸ
ಗೊಂಗೆನ್-ಜುಕುರಿ ಶೈಲಿಯ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಉದಾಹರಣೆಯಾದ ಅಸಕುಸಾ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಟೊಕುಗಾವಾ ಐಮಿಟ್ಸು ನಿಯೋಜಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಜಪಾನ್‌ನ ಎಡೋ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ 1649 ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ಸೆನ್ಸೋ-ಜಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಮೂವರು ಪುರುಷರನ್ನು ಗೌರವಿಸಲು ಇದನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು.ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಹಿನೋಕುಮಾ ಹಮಾನಾರಿ ಮತ್ತು ಹಿನೋಕುಮಾ ಟಕೆನಾರಿ ಎಂಬ ಇಬ್ಬರು ಸಹೋದರರು, ಮೇ 17, 628 ರಂದು ಸುಮಿಡಾ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಮೀನುಗಾರಿಕಾ ಬಲೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದ ಬೊಸಾಟ್ಸು ಕಣ್ಣನ್ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡರು.ಮೂರನೆಯ ವ್ಯಕ್ತಿ, ಹಾಜಿ ನೊ ಮತ್ಸುಚಿ (ಹಾಜಿ ನೊ ನಕಟೊಮೊ) ಎಂಬ ಶ್ರೀಮಂತ ಭೂಮಾಲೀಕ, ಆವಿಷ್ಕಾರದ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳಿ ಸಹೋದರರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದನು ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ಬುದ್ಧನ ಬಗ್ಗೆ ಉತ್ಸಾಹಭರಿತ ಧರ್ಮೋಪದೇಶವನ್ನು ನೀಡಿದನು. ಸಹೋದರರು ತುಂಬಾ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದರು ಮತ್ತು ನಂತರ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಮತಾಂತರಗೊಂಡರು. ಕಣ್ಣೋನ್ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಭೂಮಾಲೀಕ ಮತ್ತು ನಂತರ ಬೌದ್ಧಧರ್ಮದ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಬೋಧಿಸಲು ತಮ್ಮ ಜೀವನವನ್ನು ಮುಡಿಪಾಗಿಟ್ಟ ಸಹೋದರರು ಸಣ್ಣ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಿದರು.ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಈಗ ಸೆನ್ಸೋ-ಜಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಪುರುಷರನ್ನು ದೇವತೆಗಳಾಗಿ ಪೂಜಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಅಸಕುಸಾ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು.

ಈ ದೇವಾಲಯ ಮತ್ತು ಅದರ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಕಟ್ಟಡಗಳು ಶತಮಾನಗಳಿಂದ ಅನೇಕ ಶಿಂಟೋ ಮತ್ತು ಬೌದ್ಧ ಹಬ್ಬಗಳ ತಾಣವಾಗಿದೆ. ಈ ಉತ್ಸವಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಮತ್ತು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದದ್ದು ಮೇ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಸಂಜಾ ಮತ್ಸುರಿ.ಸೆನ್ಸೋ-ಜಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಇತರ ಅನೇಕ ರಚನೆಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಈ ದೇವಾಲಯವು (ಸೆನ್ಸೋ-ಜಿಗೆ ಹತ್ತಿರದ ನಿಟೆನ್‌ಮನ್ ದ್ವಾರದ ಜೊತೆಗೆ) 1945 ರ ಟೋಕಿಯೋ ವಾಯುದಾಳಿಗಳಿಂದ ಬದುಕುಳಿಯಿತು.ಈ ಶ್ರೀಮಂತ ಇತಿಹಾಸದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, 1951 ರಲ್ಲಿ ಜಪಾನಿನ ಸರ್ಕಾರವು ಇದನ್ನು ಪ್ರಮುಖ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಆಸ್ತಿ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಿತು.ಮುಖ್ಯ ದೇವಾಲಯದ ಜೊತೆಗೆ ಕಟ್ಟಡಗಳಲ್ಲಿ ಕಗುರಾ-ಡೆನ್ (ಕಗುರಾ ನೃತ್ಯ ಮಂದಿರ) ಮತ್ತು ಹಿಕನ್ ಇನಾರಿ ದೇವಾಲಯ ಸೇರಿವೆ.

ನಿಶಿನೋಮಿಯಾ ಇನಾರಿ ದೇವಾಲಯವು ಒಮ್ಮೆ ಸೆನ್ಸೋ-ಜಿಗೆ ಹೋಜೋಮನ್ ದ್ವಾರದ ಬಳಿ ಇತ್ತು. 1868 ರಲ್ಲಿ ಮೀಜಿ ಸರ್ಕಾರವು ಶಿಂಟೋ ಮತ್ತು ಬೌದ್ಧಧರ್ಮವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಲು ಆದೇಶಿಸಿದ ನಂತರ, ನಿಶಿನೋಮಿಯಾ ದೇವಾಲಯವು ಅಸಕುಸಾ ದೇವಾಲಯದ ಭಾಗವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಕಗುರಾ-ಡೆನ್ ಬಳಿ ಇತ್ತು, ಅಲ್ಲಿ ಅದು 10 ಮಾರ್ಚ್ 1945 ರ ಬೆಂಕಿ ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿಯಲ್ಲಿ ನಾಶವಾಯಿತು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ದೇವಾಲಯಗಳು
ವರ್ಗ:ಜಪಾನ್
ಪಂಪಾದಮ್ ಶೊಲಾ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನ

ಕೇರಳದಲ್ಲಿರುವ 6 ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಪಂಪಾದಮ್ ಶೊಲಾ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನ ಇಡುಕ್ಕಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ದೇವಿಕುಲಂ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ.  ಕೇರಳ ಸರ್ಕಾರವು ಈ ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಡಿಸೆಂಬರ್ 2003 ರಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನವೆಂದು ಘೋಷಿಸಿತು, ಇದರ ಪರಿಸರ, ಪ್ರಾಣಿ, ಹೂವಿನ, ಭೂವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ. (ಅಧಿಸೂಚನೆ ಸಂಖ್ಯೆ: 12875/F2/2003/ F&WLD ದಿನಾಂಕ 14/12/2003) ಇದು ಕೇರಳದ ದಕ್ಷಿಣ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಪೂರ್ವ ಭಾಗದಲ್ಲಿ, ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಟಾಪ್ ಸ್ಟೇಷನ್ ಬಳಿ ವಟ್ಟವಾಡಕ್ಕೆ ಹೋಗುವ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಮುನ್ನಾರ್ ಪಟ್ಟಣದಿಂದ 35 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ . ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಭಾಗವಾಗಿರುವ ಈ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನದ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ 11.753 ಚದರ ಕಿ.ಮೀ.  , 

## ಹವಾಮಾನ 
ಪಂಪಾದಮ್ ಶೊಲಾ  ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತಂಪಾದ, ಮಂಜಿನ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಸ್ಪಷ್ಟ ಆಕಾಶವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಏಪ್ರಿಲ್ ನಿಂದ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ವರೆಗಿನ ತಿಂಗಳುಗಳು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಆಹ್ಲಾದಕರವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ಭೇಟಿ ನೀಡಲು ಉತ್ತಮ ಸಮಯ. ನವೆಂಬರ್, ಡಿಸೆಂಬರ್ ಮತ್ತು ಜನವರಿ ತಿಂಗಳುಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಶೀತ ತಿಂಗಳುಗಳು. ಕಾಡಿನೊಳಗಿನ ಕನಿಷ್ಠ ತಾಪಮಾನವು ಮೈನಸ್ 2 ಡಿಗ್ರಿ ಸೆಲ್ಸಿಯಸ್ ವರೆಗೆ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಇದು ತಮಿಳುನಾಡು ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿರುವುದರಿಂದ, ಪಂಪಡುಮ್ ಚೋಳ ಕಾಡುಗಳು ಈಶಾನ್ಯ ಮಾನ್ಸೂನ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಭಾರೀ ಮಳೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತವೆ.

## ಫ್ಲೋರಾ 
ಪಂಪಾದಮ್ ಶೊಲಾ  ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನವು ಸಸ್ಯ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಆವಾಸಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇದು 22 ಜಾತಿಯ ಮರಗಳು, 74 ಜಾತಿಯ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಪೊದೆಗಳು ಮತ್ತು 16 ಜಾತಿಯ ಕ್ಲೈಂಬಿಂಗ್ ಸಸ್ಯಗಳಿಗೆ ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ.

## ಪ್ರಾಣಿಸಂಕುಲ 
ಪಂಪಾದಮ್ ಶೊಲಾ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವು ಹಲವಾರು ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಭೇದಗಳಿಗೆ ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ. ಚೋಳ ಅರಣ್ಯವು ತನ್ನ ವಿಶಾಲ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ, ಅಪರೂಪದ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಪ್ರಭೇದಗಳಿಗೆ ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ. ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಎತ್ತರದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕಂಡುಬರುವ ಮತ್ತು IUCN ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ಬೆದರಿಕೆಗೆ ಒಳಗಾದ ಪ್ರಭೇದ ಎಂದು ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಲಾದ ಪ್ಯಾರಾಂಟಿಕಾ_ನಿಲ್ಗಿರಿಯೆನ್ಸಿಸ್ ಎಂಬ ಚಿಟ್ಟೆ ಇಲ್ಲಿ ಹೇರಳವಾಗಿದೆ.  ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ಅಪರೂಪದ ಜಾತಿಯ ಚಿಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಜಮೈಡ್ಸ್ ಡಲೆಕ್ಟೊಜಿಪೋಟಿಸ್ ಸೈಂಟಿಸ್, ರೋಹನ ಪ್ಯಾರಿಯಾಸಾಟಿಸ್,ಪ್ಯಾಂಟೊಪೊರಿಯಾ ರಂಗ,ಲಿಬಿಥಿಯಾ ಲೆಪಿಟಾ ಪಕ್ಷಿಗಳು , 9 ಜಾತಿಯ ಸಸ್ತನಿಗಳು , 100 ಜಾತಿಯ ಚಿಟ್ಟೆಗಳು ಮತ್ತು 93 ಜಾತಿಯ ಪತಂಗಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. IUCN [6] ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಿಂದ ಸುಮಾರು 1,000 ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿರುವ ಏಕೈಕ ಮಾರ್ಟೆನ್  ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ . *[* 7  ಗೌರ್ , ಚಿರತೆ , ಕಾಡುಹಂದಿ , ಚಿರತೆ  , ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಂಗ , ಕಪ್ಪು ಮಂಗ ಮತ್ತು ಪರ್ವತ ಅಳಿಲು ಈ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಾಣಿಗಳಾಗಿವೆ .

## ಪರಿಸರ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ 
ಹಚ್ಚ ಹಸಿರಿನ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲುಗಳು ಮತ್ತು ಸಸ್ಯ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿರುವ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಕಾಡುಗಳು ಚೋಳ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನವನ್ನು ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಕನಸಿನ ತಾಣವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಎಲ್ಲಾ ಪರಿಸರ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಬುಡಕಟ್ಟು ಪರಿಸರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಮಿತಿಗಳು (EDCs) ಜಂಟಿಯಾಗಿ ಆಯೋಜಿಸುತ್ತವೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ಜನರಿಗೆ ಸುಸ್ಥಿರ ಜೀವನೋಪಾಯವನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಂಪರ್ಕ ವಿಳಾಸ: ವನ್ಯಜೀವಿ ವಾರ್ಡನ್ ಮುನ್ನಾರ್ ಪಿ.ಒ. ಇಡುಕ್ಕಿ ಜಿಲ್ಲೆ. ಪಿನ್: 685 612. ದೂರವಾಣಿ: 91-4865-231587, ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್  : 9447979093, ಇಮೇಲ್: ww-munnar@forest.kerala .gov.in

ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ, ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ:

ಸಹಾಯಕ ವನ್ಯಜೀವಿ ವಾರ್ಡನ್ ಶೋಲಾ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನ ಶ್ರೇಣಿ, ಟಾಪ್ ಸ್ಟೇಷನ್, ಎಲ್ಲಪಟ್ಟಿ. ಪಿ.ಒ. ವಟ್ಟವಾಡ ಕೇರಳ, ಪಿನ್: 685615. ಮಾಹಿತಿ ಸಹಾಯಕ ದೂರವಾಣಿ -8301024187

## ಸಹ ನೋಡಿ 
ವರ್ಗ:ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳು
ವರ್ಗ:ಕೇರಳ
ಗಿಲ್ಬರ್ಟ್ ಬೆಟ್ಟ

**ಗಿಲ್ಬರ್ಟ್ ಬೆಟ್ಟವು** ಮುಂಬೈನ ಅಂಧೇರಿಯಲ್ಲಿರುವ 200 ಅಡಿ (61 ಮೀ) ಎತ್ತರದ ಶಿಲಾ ರಚನೆಯಾಗಿದೆ . ಇದು 66 ಮಿಲಿಯನ್ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ, ಮೆಸೊಜೊಯಿಕ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ ರೂಪುಗೊಂಡಿತು .  ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು 1952 ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನವೆಂದು ಘೋಷಿಸಿತು. ಭೂವಿಜ್ಞಾನಿಗಳ ವರ್ಷಗಳ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ನಂತರ, ಬೃಹನ್ಮುಂಬೈ ಮುನ್ಸಿಪಲ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಇದನ್ನು 2007 ರಲ್ಲಿ ಗ್ರೇಡ್ II ಪರಂಪರೆಯ ಸ್ಮಾರಕವಾಗಿ ಮೇಲ್ದರ್ಜೆಗೇರಿಸಿತು. ಕಲ್ಲು ಕತ್ತರಿಸುವಂತಹ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿದೆ.  ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ನಿರ್ಮಾಣ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಗಿಲ್ಬರ್ಟ್ ಬೆಟ್ಟದ ಉಳಿವಿಗೆ ಅಪಾಯವನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ .

ಬಂಡೆಯ ತುದಿಯನ್ನು ತಲುಪಲು ಕಲ್ಲಿನ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಎರಡು ದೇವಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಉದ್ಯಾನವಿದೆ. ಮುಂಬೈ ದರ್ಶನದಂತಹ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಪ್ರವಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಗಿಲ್ಬರ್ಟ್ ಬೆಟ್ಟವನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಮತ್ತು ಆ ಮೂಲಕ ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿವೆ.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಉದ್ಯಾನಗಳು
ವರ್ಗ:ಬೆಟ್ಟಗಳು
ಕರ್ನಾಲಾ ಪಕ್ಷಿಧಾಮ

**ಕರ್ನಾಲಾ ಪಕ್ಷಿಧಾಮವು** ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ರಾಯಗಢ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪನ್ವೇಲ್ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಪಕ್ಷಿಧಾಮವಾಗಿದ್ದು , ಮುಂಬೈ ನಗರದಿಂದ ಸುಮಾರು 60 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ . 
## ಭೂದೃಶ್ಯ
ಆರಂಭದಲ್ಲಿ 4.45 ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (1.7 ಚದರ ಮೈಲಿ) ವಿಸ್ತೀರ್ಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಈ ಅಭಯಾರಣ್ಯವನ್ನು 2003 ರಲ್ಲಿ 12.11 ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (4.45 ಚದರ ಮೈಲಿ) ಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಯಿತು.  ಈ ಅಭಯಾರಣ್ಯವು ಫನಲ್ ಬೆಟ್ಟ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಬೆಟ್ಟ ಮತ್ತು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಕಾಡಿನ ಮೇಲೆ ಇದೆ. ಕರ್ನಾಲಾ ಕೋಟೆಯು ಬೆಟ್ಟದ ತುದಿಯಲ್ಲಿದೆ.
## ಪ್ರಾಣಿಸಂಕುಲ
ಇಲ್ಲಿ 222 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜಾತಿಯ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ 161 ನಿವಾಸಿ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಉಳಿದವು ಸಂದರ್ಶಕರು. ಸಂದರ್ಶಕರಲ್ಲಿ 46 ಚಳಿಗಾಲದ ವಲಸೆ ಹಕ್ಕಿಗಳು ಮತ್ತು ಮೂರು ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತಿವೆ. ಸುಮಾರು ಏಳು ಪ್ರಭೇದಗಳು ಕರ್ನಾಲಾವನ್ನು ವಲಸೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಿಲುಗಡೆಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಶಾಶ್ವತ ನಿವಾಸಿಗಳಲ್ಲದ ಐದು ಪ್ರಭೇದಗಳು ಸಹ ಇಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕಂಡುಬರುವ ಪಕ್ಷಿಗಳಲ್ಲಿ ನೀಲಗಿರಿ ಮರದ ಪಾರಿವಾಳ , ನೀಲಿ ಚುಕ್ಕೆ , ಕೋಳಿ ಜೇ , ಚಿನ್ನಕುಟ್ಟುರುವನ್ , ಕೊಂಬಿನ ವಾರ್ಬ್ಲರ್ ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ಚುಕ್ಕೆ ಸೇರಿವೆ . ಬೂದು ಗುಬ್ಬಚ್ಚಿ , ಫೈರ್‌ಕ್ರೋ , ಯುವ ಗೋಲ್ಡನ್ ಐ , ಎರಿನ್ ಮತ್ತು ಕಂದು ಗೂಬೆಯಂತಹ ಅಪರೂಪದ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಸಹ ಈ ಪಕ್ಷಿಧಾಮದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. 114 ಜಾತಿಯ ಚಿಟ್ಟೆಗಳೂ ಇವೆ. ಅವು ಶಾಶ್ವತ ನಿವಾಸಿಗಳಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಚಿರತೆಗಳು ಸಹ ಇಲ್ಲಿ ವಿರಳವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ  .
## ಸ್ಥಳ
ಇದು ಪನ್ವೇಲ್ ನಗರದಿಂದ 12 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಮುಂಬೈ-ಪುಣೆ ಹೆದ್ದಾರಿಯಿಂದ ಸ್ವಲ್ಪ ದೂರದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮುಂಬೈ-ಗೋವಾ ಹೆದ್ದಾರಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಪನ್ವೇಲ್ ಎಸ್.ಟಿ. ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ಬಸ್ಸುಗಳು ಲಭ್ಯವಿದೆ. ಹತ್ತಿರದ ಪ್ರಮುಖ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣ ಪನ್ವೇಲ್. ಹತ್ತಿರದ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಮುಂಬೈ ಛತ್ರಪತಿ ಶಿವಾಜಿ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ.
## ಛಾಯಾಂಕಣ

File:Karnala bird santuary 1.jpg|Sanctuary
File:Karnala bird santuary 2.jpg|Bird view tower
File:KarnalaWS.jpg|Forest from the top of fort

ವರ್ಗ:ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳು
ವರ್ಗ:ಪಕ್ಷಿಧಾಮಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳು