open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ದಯಾನಂದ ಶೆಟ್ಟಿ

**ದಯಾನಂದ ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಶೆಟ್ಟಿ** (ಜನನ 11 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1969) ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಮತ್ತು ದೂರದರ್ಶನ ನಟ ಮತ್ತು ರೂಪದರ್ಶಿ, ಭಾರತದ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ದೂರದರ್ಶನ ಪೊಲೀಸ್ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನದ ಸಿ ಐ ಡಿ ಯಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯ ಇನ್‌ಸ್ಪೆಕ್ಟರ್ ದಯಾ  ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರನ್ನು 2018 ರಲ್ಲಿ ಗೋಲ್ಡ್ ಅವಾರ್ಡ್ಸ್ ಹಾಲ್ ಆಫ್ ಫೇಮ್‌ಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು.

## ಹುಟ್ಟು ಮತ್ತು ಬಾಲ್ಯ
ದಯಾನಂದ ಶೆಟ್ಟಿಯವರು ಜನ್ಮಿಸಿದ್ದು, ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕಟಪಾಡಿ ನಡಿಬೆಟ್ಟು ಮನೆಯಲ್ಲಿ. ತಂದೆ ಹೆಸರಾಂತ ವೈಟ್ ಲಿಫ್ಟಿಂಗ್ ಛಾಂಪಿಯನ್ ಚಂದ್ರಶೇಖರ ಶೆಟ್ಟಿ, ಮಹಾರಷ್ಟ್ರ ಮಟ್ಟದ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಆಗಿ ೭ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಹೆಸರುಮಾಡಿದವರು. ದಯ ಬಾಂದ್ರ ಉಪನಗರಿಯ ರಿಜ್ವಿ ಕಾಲೇಜ್ ನಲ್ಲಿ ಬಿ. ಕಾಂ ಪದವಿ ಪಡೆದು, ಕ್ರೀಡಾರಂಗದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡರು. ದಯಾರವರು ಆಯ್ದ ಕ್ಷೇತ್ರ, ಶಾಟ್ ಪುಟ್, ಡಿಸ್ಕಸ್ ಥ್ರೋ. ಈ ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಪಾರಿತೋಶಕಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
೧೯೯೪ ರಲ್ಲಿ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ರಾಜ್ಯ ಡಿಸ್ಕಸ್ ಥ್ರೋ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಆತ ಛಾಂಪಿಯನ್ ಆಗಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಅವರಿಗೆ ಕಾಲು ನೋವಿನಿಂದ ಕ್ರೀಡಾ ಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನೇ ಕೈ-ಬಿಡಲು ವೈದ್ಯರು ಸೂಚಿಸಿದರು.
## ಹಿಂದಿ ಮತ್ತು ತುಳು ರಂಗಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ
ಚಂದ್ರ ಪ್ರಕಾಶ್ ಥಿಯೇಟರ್ ನ ಶೆಟ್ಟಿಯವರು, ಗಮನಿಸಿ, ತಮ್ಮ ನಾಟಕಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸಲು ಆಹ್ವಾನಿಸಿದರು. ’ಸೀಕ್ರೆಟ್’, ’ಈಶ್ವರ್ ಅಲ್ಲಾ ತೇರೆ ನಾಮ್’, ನಾಟಕಗಳು ಹಿಂದಿ ಮತ್ತು ತುಳು ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗೊಂಡವು. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ ದಯಾಶೆಟ್ಟಿಯವರ ನಟನೆಯನ್ನು ಎಲ್ಲರೂ ಶ್ಲಾಘಿಸಿದರು. ’ಸೀಕ್ರೆಟ್ ನಾಟಕ ಸ್ಪರ್ಧೆ’ ಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಕ್ಕೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಬಂದಿತು. ಇನ್ನೊಂದು ’ಜನಪ್ರಿಯ ನಾಟಕ ಕಾಲಚಕ್ರ’ ದಲ್ಲೂ ಅವರು ಮುಖ್ಯಪಾತ್ರವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮರಾಠಿ ಹಿಂದಿ ಚಲನ ಚಿತ್ರಗಳ ನಟ ’ಶಿವಾಜಿ ಸಾಟಂ’ ಮುಖ್ಯಪಾತ್ರದಲ್ಲಿರುವ ’ಸಿ. ಐ. ಡಿ’ ಯಲ್ಲಿ ’ಇನ್ ಸ್ಪೆಕ್ಟರ್ ದಯಾ,’ ಆಗಿ ೧೫ ನೇ ಕಂತಿನಿಂದ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದ ಶೆಟ್ಟಿಯವರು, ಈಗ ೫೦೦ ಕಂತನ್ನು ಪೂರೈಸಲಿರುವ ಸಿ ಐ. ಡಿ ಅತಿ ದೀರ್ಘ ಪ್ರಸಾರವಾಗುತ್ತಿರುವ ಧಾರಾವಾಹಿಯೆಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆ ಪಾತ್ರವಾಗಿದೆ.
## ಅತಿಥಿ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ
’ಜೆಸ್ಸಿ ಜೈಸ ಕೋಯಿ ನಹಿ’, ’ಕುಸುಮ್’ ಮುಂತಾದ ಧಾರಾವಾಹಿಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿಥಿ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರ‍ೆ. ಹೆಚ್ಚೆಂದರೆ, ಅವರ ಪಾತ್ರಾಭಿನಯವನ್ನು ಕಂಡು ಮೆಚ್ಚಿದವರು, ಸ್ವತಃ ಪೋಲೀಸರೆ. ಬೇರೆ ಕಡೆ ಅಭಿನಯಕ್ಕೆ ಆಹ್ವಾನ ಬರುತ್ತಿದ್ದಾಗ್ಯೂ ಅವರು ಅವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಆಸಕ್ತಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳದಿರುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ, ಬಿಡುವಿಲ್ಲದ ಕೆಲಸ. ಪ್ರತಿ ರಾತ್ರಿ ರಾತ್ರಿ ೧೦ ಗಂಟೆಗೆ ’ಸೋನಿ ಟೆಲಿವಿಶನ್’ ನವರು ಪ್ರಸಾರಮಾಡುತ್ತಿರುವ, ಒಂದು ತಾಸಿನ ಸಿ ಐ.ಡಿ. ಯಲ್ಲಿ,ಒಂದು ತಾಸಿನ ಕಂತಿಗಾಗಿ, ವಾರದ ೪-೫ ದಿನಗಳ ಶೂಟಿಂಗ್ ನಡೆಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
## ಕಿರುತೆರೆಯಿಂದ ಬಾಲಿವುಡ್ ನ ಬೆಳ್ಳಿತೆರೆಗೆ
'ಜಾನಿ ಗದ್ದಾರ್,’  ಎಂಬ ಹಿಂದಿ ಚಲನ ಚಿತ್ರದ ಮೂಲಕ ಬಾಲಿವುಡ್ ಗೆ  ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.

ಸದ್ಯ ದಯಾನಂದ ಶೆಟ್ಟಿ ಅವರು ಹಿಂದಿಯ ಖ್ಯಾತ ಆಕ್ಷನ್ ನಿರ್ದೇಶಕ ರೋಹಿತ್ ಶೆಟ್ಟಿ ಅವರ ನಿರ್ದೇಶನದ ಸಿಂಘಂ ೨ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಇನ್ಸಪೆಕ್ಟರ್ ದಯಾ ಆಗಿ ಪಾತ್ರ ಮಾಡಲಿದ್ದಾರೆ.

## ದಯಾ ಪರಿವಾರ
ದಯಾನಂದ ಶೆಟ್ಟಿಯವರದು ಪುಟ್ಟ ಕುಟುಂಬ. ಪತ್ನಿ ಸ್ಮಿತ ಮತ್ತು ಮಗಳು ವಿವಾಳೊಂದಿಗೆ, ಮುಂಬೈನ ಉಪನಗರ, ’ಕಾಂದಿವಲಿ ಚಾರ್ಕೋಪ್’ ನಲ್ಲಿ ಅವರು ವಾಸ್ತವ್ಯ ಹೂಡಿದ್ದಾರೆ.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಬಾಲಿವುಡ್
ವರ್ಗ:ಕಿರುತೆರೆ ನಟರು
ಜೆಟ್ಟಿಮನೆ

**ಜೆಟ್ಟಿಮನೆ** ಇದು ಹೊಸನಗರ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಿಂದ ೪೦ ಕಿ.ಮಿ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ.

ನಿಟ್ಟೂರಿನಿಂದ ೩ ಕಿ.ಮಿ

ಕೊಡಚಾದ್ರಿಯ ನಯನ ಮನೋಹರವಾದ ತಪ್ಪಲು

ಇಲ್ಲಿಂದ ಬೆಳ್ಳಕ್ಕ ೧ ಕಿ.ಮಿ

ವರ್ಗ:ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆ
ಸ್ನಾನ

[thumb|ಚಿಕ್ಕ ಲೋಹದ [ಸ್ನಾನದ ತೊಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಮಕ್ಕಳು]]
**ಸ್ನಾನ**ವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನೀರು ಅಥವಾ ಜಲೀಯ ದ್ರಾವಣದಂತಹ ಒಂದು ದ್ರವದಲ್ಲಿ ಶರೀರದ ನಿಮಜ್ಜನ. ಅದನ್ನು ನೈರ್ಮಲ್ಯ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಅಥವಾ ಚಿಕಿತ್ಸಕ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗಾಗಿ ಅಥವಾ ಒಂದು ಮನರಂಜನಾ ಚಟುವಟಿಕೆಯಾಗಿ ರೂಢಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿರಬಹುದು. ಕೆಲವು ಸ್ಪಾ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಚಾಕಲಿಟ್ ಅಥವಾ ಕೆಸರಿನಂತಹ ಇತರ ವಿವಿಧ ದ್ರವಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ.

ವರ್ಗ:ನೈರ್ಮಲ್ಯ
ವರ್ಗ:ಆರೋಗ್ಯ
ರಾಯಸಮುದ್ರ

**ರಾಯಸಮುದ್ರ** ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೃಷ್ಣರಾಜಪೇಟೆ ತಾಲೋಕಿಗೆ ಸೇರಿದೆ.ಕೆ.ಆರ್,ಪೇಟೆಯಿಂದ ೧೫ ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ.ನಾರಾಯಣದುಗ೯ ವೆಂಬ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಬೆಟ್ಟವಿದೆ.

ವರ್ಗ:ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆ
ಭೂಮಿ ಮೇಲಿರುವ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಕರ್ಕಾಟಕ ವೃತ್ತ ವಲಯ

ಭೂಮಿಯ ಅಕ್ಷಾಂಶದ ಮೇಲೆ ಇರುವ **ಕರ್ಕಾಟಕ ವೃತ್ತ** ದ ಸೂರ್ಯನ ಉತ್ತರಾಭಿಮುಖ ಪಥ ಇದಾಗಿದ್ದು ಸಮಭಾಜಕ ವೃತ್ತದಿಂದ ಸಂಕ್ರಮಣದ ಅಯನ ತೋರಿಸುವ ಬೇಸಿಗೆ ಅಯನದ ಕಾಲ ಮತ್ತು ಚಳಿಗಾಲದ ಅಯನದ ಆ ಕ್ಷಣವೇ ಸಂಕ್ರಮಣದ 23 ನೆಯದರಿಂದ 27ನೆಯ ಅಕ್ಷಾಂಶದ ಮೇಲೆ ಸೂರ್ಯನ ಸುತ್ತಲಿನ ಪರಿಭ್ರಮಣದ ದಿನವಾಗಿದೆ.

ಅದೂ ಅಲ್ಲದೇ ಇದನ್ನು **ಉತ್ತರದ ಉಷ್ಣವಲಯದ ವೃತ್ತ**  ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.ಇದರಲ್ಲಿರುವ ಅದರೊಳಗಿನ ಎರಡು ಉಷ್ಣವಲಯದ ವೃತ್ತಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದಾಗಿದೆ.(ಅಂದರೆ ಮಕರದ ವೃತ್ತ ವಲಯ ರಾಶಿಗಳಲ್ಲಿ ಹತ್ತನೆಯದು)ಸೂರ್ಯನ ಪಥದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ಆಕಾಶಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡು ಖಗೋಳದ ಋತುಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.

ಯಾಕೆಂದರೆ ಭೂಮಿಯು ತನ್ನ ಅಕ್ಷಾಂಶಗಳ ಮೂಲಕ ಓರೆಯಾಗಿ ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಸುತ್ತುತ್ತಾ ಸೂರ್ಯನಿಗೆ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಹಾಕುತ್ತಿರುತ್ತದೆ.ಹೀಗಾಗಿ ಸೂರ್ಯನು ನೇರವಾಗಿ ಕರ್ಕಾಟಕ ಉಷ್ಣವಲಯದ ವೃತ್ತವನ್ನು ಬೇಸಿಗೆಯ ಮೊದಲ ದಿನದಂದು ಉತ್ತರಭಾಗದ ಭೂಮಿಯ ಅರ್ಧಗೋಳದಲ್ಲಿಇದು ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಉತ್ತರಾಭಿಮುಖದ ಅಕ್ಷಾಂಶವಾಗಿದ್ದು ಇಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯ 90 ಡಿಗ್ರಿಯ ತುದಿಗೆ ತಲುಪುತ್ತಾನೆ.ಹೀಗಾಗಿ ಅರ್ಧಗೋಳದ ಉತ್ತರಭಾಗವು ಸೂರ್ಯನೆಡೆಗೆ ಬಾಗಿಕೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.ಈ ಬಿಂದುವಿನ ಭಾಗವು ಸೂರ್ಯನಿಗೆ ಗರಿಷ್ಠ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಅಭಿಮುಖವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಈ ವೃತ್ತಗಳು ಅಥವಾ ಗೆರೆಗಳು ಐದರಲ್ಲಿನ ಡಿಗ್ರಿ ಅಳತೆಯ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ವಿಭಾಗಗಳಾಗಿವೆ. ಇಲ್ಲವೆ ಪ್ರಮುಖ ಅಕ್ಷಾಂಶದ ವೃತ್ತಗಳೆನಿಸಿವೆ,ಇವು ಭೂಮಿಯ ನಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಬರುತ್ತವೆ.ಇದಲ್ಲದೇ ಅರ್ಕ್ಟಿಕ್ ಮತ್ತು ಅಂಟಾರ್ಟಿಕ್ ವೃತ್ತಗಳು ಅಲ್ಲದೇ ಸಮಭಾಜಕ ವೃತ್ತಗಳಾಗಿ ಸುತ್ತವರೆದಿರುತ್ತವೆ.

## ಭೂಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರ
ಈ ಉಷ್ಣವಲಯದ ವೃತ್ತವು ಉತ್ತರದ ಸಮಭಾಜಕ ವೃತ್ತದಲ್ಲಿ23° 26′ 22″ ಡಿಗ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಕಂಡು ಬರುತ್ತದೆ. ಈ ಅಕ್ಷಾಂಶಕ್ಕೆ ಉತ್ತರಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಉಪ ಉಷ್ಣವಲಯದ ವೃತ್ತಗಳು ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಸಮಶೀತೋಷ್ಣ ವಲಯಗಳಿವೆ. ಸಮಭಾಜಕ ವೃತ್ತದ ದಕ್ಷಿಣದ ಅಕ್ಷಾಂಶ ರೇಖೆಯನ್ನು ಮಕರ ಉಷ್ಣವಲಯದ ವೃತ್ತ,ಅಲ್ಲದೇ ಇವೆರಡರ ಮಧ್ಯದ ಪ್ರದೇಶವು ಸಮಭಾಜಕದ ಗೆರೆಯ ಮೇಲೆ ಮಧ್ಯಬಿಂದುವಾಗಿದ್ದು ಇದು ಉಷ್ಣ ವಲಯದ ವೃತ್ತಗಳಾಗಿವೆ.

ಕರ್ಕಾಟಕ ಉಷ್ಣವಲಯದ ವೃತ್ತವು ಸ್ಥಿರವಾಗಿಲ್ಲ.ಇದು ಸಮಯನ್ನಾಧರಿಸಿ ಜಟಿಲ ರೂಪದಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಹೊಂದುತ್ತದೆ.ವಿವರಕ್ಕಾಗಿ ಅಕ್ಷಾಂಶಗಳ ವೃತ್ತಗಳನ್ನು ನೋಡಬಹುದು.

ಇದು ಖಗೋಳದ ಪ್ರಧಾನದಲ್ಲಿ ಹಾದು ಹೋಗುವ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವದೆಡೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ ಇಲ್ಲಿಯೇ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಕರ್ಕಾಟಕ ವೃತ್ತದ ಮೂಲಕ ಹಾದು ಹೋಗುತ್ತದೆ.

:

## ಹೆಸರು
ಇದು ಒಂದು ಕಾಲ್ಪನಿಕ ವ್ರತ್ತವನ್ನು ಉಷ್ಣವಲಯದ ಕರ್ಕಾಟಕ ವೃತ್ತ ಎಂದು ಹೆಸರಿಗೆ ಮೂಲ ಕಾರಣವೆಂದರೆ ಸೂರ್ಯನ ನೇರ ಕಿರಣದ ಸಂಪರ್ಕವೇ ಕಾರಣ ಇದು ಜೂನ್ ನಲ್ಲಿ  ತಾರಾ ಪುಂಜ ಕರ್ಕಾಟಕಲ್ಯಾಟಿನ್ ನಲ್ಲಿ *ಏಡಿ* (ಕ್ರ್ಯಾಬ್ )ಕಾಣುತ್ತದೆ ಎಂದೂ ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಸಮಭಾಜಕದ ಗೋಳದ ಸುತ್ತುವ ಪರಿಭ್ರಮಣದಿಂದಾಗಿ ಇದು ನಿಜವಾದ ವೃತ್ತವಾಗಿರಲಾರದು. ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜೋತಿಷ್ಯಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರ ಒಕ್ಕೂಟದ ಅಭಿಪ್ರಾಯದಂತೆ ಸೂರ್ಯನು ಜೂನ ವಲಯದ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ವೃಷಭ ರಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ. ನಿಜ ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರದ 12 ರಾಶಿಗಳ ಸಮ ಭಾಗಗಳನ್ನಾಗಿ ರಾಶಿ ಚಕ್ರವನ್ನು ರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ,ಆ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನು ಮಿಥುನ ರಾಶಿಯಲ್ಲಿರುತ್ತಾನೆ.  ಟ್ರಾಪಿಕ್ "ಅನ್ನುವ ಶಬ್ದವನ್ನು ಗ್ರೀಕ್ ನ *ಪಡೆಗಳು * ಎಂಬ ಪದದಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗಿದೆ.ಇದರ್ಥ ತಿರುಗು ಅಂದರೆ ಸೂರ್ಯನು "*ಮರಳಿ * ತಿರುಗು"ವಂತೆ ಭಾಸವಾಗುತ್ತದೆ.

## ವರ್ತುಲ ಚಲನೆ
ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಾಹ್ಯಕಾಶ ವಿಜ್ಞಾನದ ಒಕ್ಕೂಟದ ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ ವಿಶ್ವದ ಒಂದು ಸುತ್ತು ಪರ್ಯಟನೆಯ ವೇಗವನ್ನು ಅಳತೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.ಈ ಪರಿಭ್ರಮಣೆಯು ಉಷ್ಣವಲಯದ ವೃತ್ತಕ್ಕೆ ಕಡಿಮೆ ಎಂದರೂ ಒಂದು ಸುತ್ತು ಹಾಕಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.ಇದು ಮಧ್ಯದ ಬಿಂದುವಿನ ಖಗೋಳ ಅಂಚಿನ ಕೊನೆಯು ಅಲ್ಲಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ.   ಈ ಉದ್ದವು 36,787.559 ಕಿಲೊಮೀಟರ್ ಗಳಷ್ಟಾಗಿದೆ.ಆದರೆ ಕರ್ಕಾಟಕ ಉಷ್ಣವಲಯದ ವೃತ್ತ ರೇಖೆಯು ನಿಜವಾಗಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿಲ್ಲ,ಆದರೆ ಅಕ್ಷಾಂಶದ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ರೇಖಾಂಶಗಳ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಅಂಕ ಗಣಿತವು ಆಕಾಶ ಕಾಯಿಗಳ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತದೆ.

ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದೊಂದು ವರ್ತುಲ ಚಲನೆಯು ಸುಮಾರು 37,000 ಕಿಲೊಮೀಟರ್ಸ್ ಸುತ್ತಳತೆಯಲ್ಲಿ ಆವರ್ತನ ಹೊಂದುತ್ತದೆ.

## ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು
* Article on the Tropic of Cancer in Oman  

## ಇವನ್ನೂ ಗಮನಿಸಿ
*ಅಟಾಋಟಿಕ್ ವೃತ್ತ
*ಆರ್ಕ್ಟಿಕ್ ವೃತ್ತ
*ಸಮಭಾಜಕ
*ಖಗೋಳದ ಅಂಚಿನ ಬಿಂದುವಿನಲ್ಲಿನ ಉಷ್ಣವಲಯದ ವೃತ್ತ

ವರ್ಗ:ಅಕ್ಷಾಂಶದ ರೇಖೆಗಳು
ವರ್ಗ:ಉಷ್ಣವಲಯಗಳು ಗೆರೆ
ವರ್ಗ:ಭೂಗೋಳ
ಕರವಸ್ತ್ರ

right|thumb|ನಾರುಬಟ್ಟೆಯ ಕರವಸ್ತ್ರ
**ಕರವಸ್ತ್ರ**ವು ಒಂದು ಬಗೆಯ ಚೌಕವಸ್ತ್ರ, ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ ಜೇಬು ಅಥವಾ ಹಣದ ಚೀಲದಲ್ಲಿ ಒಯ್ಯಬಲ್ಲ ತೆಳು ಬಟ್ಟೆಯ, ಮತ್ತು ಕೈಗಳು ಅಥವಾ ಮುಖವನ್ನು ಒರೆಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು, ಅಥವಾ ಮೂಗನ್ನು ಸ್ವಚ್ಚವಾಗಿಸುವಂತಹ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವಚ್ಛತೆಯ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ಒಂದು ಅಂಚುಳ್ಳ ವಸ್ತ್ರ. ಕರವಸ್ತ್ರವನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸೂಟಿನ ಜೇಬಿನಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಒಂದು ಆಲಂಕಾರಿಕ ವಸ್ತುವಾಗಿಯೂ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಕರವಸ್ತ್ರದ ಬಟ್ಟೆಯು ಬಳಕೆದಾರನ ಸಾಮಾಜಿಕ-ಆರ್ಥಿಕ ವರ್ಗದ ಸಂಕೇತವಾಗಿರಬಹುದು, ಏಕೆಂದರೆ ಕೆಲವು ಬಟ್ಟೆಗಳು ಹೆಚ್ಚು ದುಬಾರಿಯಾಗಿರುತ್ತವೆಯಲ್ಲದೆ, ಹೆಚ್ಚು ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಕರವಸ್ತ್ರವನ್ನು ನಯ ನಾಜೂಕಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನದಕ್ಕೆ ಬಳಸುವವರಿಗೆ ಕಾರ್ಯೋಪಯೊಗಿಯಾಗಿರುತ್ತವೆ.

ವರ್ಗ:ಫ್ಯಾಶನ್‌ನ ವಸ್ತುಗಳು
ಪ್ರೊ ಎನ್.ಅನಂತಾಚಾರ್ಯ

ಪ್ರೊ.ಎನ್.  ಅನಂತಾಚಾರ್ಯ ಅವರು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಬಸವನಗುಡಿಯಲ್ಲಿರುವ ಆಚಾರ್ಯಪಾಠಶಾಲೆಯ ಸಂಸ್ಥಾಪಕರು. ಇದು ಆರಂಭವಾಗಿದ್ದು ಆಗಸ್ಟ್ ೧೫, ೧೯೩೫ ರಲ್ಲಿ. ಆರಂಭದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಶಾಲೆಯು ಗಾಂಧೀ ಬಜಾರನ ಬಳಿಯಿರುವ ಹರಿಕಥಾ ಭಜನ ಸಮಾಜ (ಎಚ್. ಬಿ. ಸಮಾಜ ) ದಲ್ಲಿರುವ  ಶಿವಾಲಯದ ಎದುರಿನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಆರಂಭಗೊಂಡಿತ್ತು. ನಂತರದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವ ಆಂಜನೇಯನ ಬೀದಿಯಲ್ಲಿನ ಮೂಲೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ (ಇಂದಿನ ಲಂಕೇಶ ಪತ್ರಿಕೆ ಕಟ್ಟಡದ ಪಕ್ಕದ್ದು) ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳು ಶಾಲೆ ಮುಂದುವರೆಯಿತು. ಆನಂತರ ಬಸವಣ್ಣನ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಹಿಂಬದಿಯ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಬರೀ ಕಲ್ಲು ಬಂಡೆಗಳು ಇದ್ದ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಶಾಲೆ ಆರಂಭಗೊಂಡಿತ್ತು. ಶಾಲೆಯ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹಂತದಲ್ಲಿಯೂ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಅನಂತಾಚಾರ್ಯ ಅವರ ದೇಹ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಈ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಮೀಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಅಮೂಲ್ಯವಾದ ಧನಸಹಾಯವನ್ನು ಸಹ ಅವರ ಕಡೆಯಿಂದ ಒದಗಿಬಂತು. ಸಹೃದಯರ ಉತ್ತೇಜ, ಮಾಗದರ್ಶನ ಮತ್ತು ಸೇವೆ ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಪುರೋಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಇದೀಗ, ಅಂದರೆ, ೨೦೧೦ ರಲ್ಲಿ ಅದಕ್ಕೆ ೭೫ ವರ್ಷಗಳು ತುಂಬಲಿದೆ. 
ಅನಂತಾಚಾರ್ಯ ಅವರು ಹುಟ್ಟಿದ ಊರು ಮೈಸೂರು. ಓದಿದ್ದು ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ. ಬಿ ಎ ಮತ್ತು ಎಂ ಎ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಚ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ. ನಂತರ ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಬಂದು ನೆಲೆಸಿದರು. ಆಚಾರ್ಯಪಾಠಶಾಲೆಯ ಕಲೆ, ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ವಿಜ್ಞಾನದ ಕಾಲೇಜಿನ ಮೊದಲ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲರು ಸಹ ಆಗಿದ್ದರು. ಅವರು ದೈವಾಧೀನರಾದ ವರ್ಷ ೨೧ ಎಪ್ರಿಲ್ ೧೯೭೬.

ವರ್ಗ:ಜನ
ವಸಂತ್ ದೇಸಾಯಿ

**ವಸಂತ್ ದೇಸಾಯಿ** (೧೯೧೨-೧೯೭೫) ಭಾರತದ ಚಲನಚಿತ್ರ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕರು. ಇವರು ವಿ.ಶಾಂತಾರಾಮ್ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ "ದೋ ಆಂಖೆ ಬಾರಹ ಹಾತ್" (೧೯೫೩), ಜನಕ್ ಜನಕ್ ಪಾಯಲ್ ಬಾಜೆ" (೧೯೫೫), ವಿಜಯ ಭಟ್ ರವರ "ಗೂಂಜ್ ಉಟಿ ಶೆಹನಾಯಿ (೧೯೫೯) ಮತ್ತು ಹೃಷಿಕೇಶ ಮುಖರ್ಜಿ ಯವರ "ಗುಡ್ಡಿ" (೧೯೭೧) ಮುಂತಾದ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ನೀಡಿದ ಸಂಗೀತದಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದರು.

## ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ
೧೯೧೨ ರಲ್ಲಿ ಬೋಂಸ್ಲೆ ಕುಟುಂಬಸ್ಥರಿಂದ ಆಳಲ್ಪಡುತಿದ್ದ ಸಾವಂತವಾಡಿ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಸೋನ್ವಾದ್ ಎಂಬ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಮುಂದೆ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ರಾಜ್ಯದ ಸಿಂಧುದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕುಡಾಲ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದು ದೊಡ್ಡವರಾದರು.

## ವೃತ್ತಿ ಜೀವನ
ಇವರು ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿ ಜೀವನವನ್ನು ಅ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ವಾಕಿ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುತಿದ್ದ  ಪ್ರಭಾತ್ ಫಿಲಂ ಕಂಪನಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಅಲ್ಲಿ ಇವರು ನಟನಾಗಿ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಗಿತರಚನಕಾರನಾಗಿ, ಹಾಡುಗಾರನಾಗಿ ಪ್ರಭಾತ ಕಂಪನಿಯ "ಧರ್ಮಾತ್ಮ", ಸಂತ ಜ್ಞಾನೇಶ್ವರ ಮುಂತಾದ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸಮಾಡಿದರು.  ಸಂಗೀತ ರಚನೆಯ ಕಲೆಯನ್ನು ಕರಗತ ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಮೇಲೆ ಮುಂದೆ ಸಂಗೀತಗಾರನಾಗಿಯೆ ಉಳಿದರು. ವಿ.ಶಾಂತಾರಾಮ್ ಪ್ರಭಾತ್ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ತೊರೆದು ತನ್ನದೇ ಸ್ಟುಡಿಯೋ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ ಮೇಲೆ ವಸಂತ ದೇಸಾಯಿ ಇವರ ಹೆಚ್ಹಿನ ಎಲ್ಲ್ಲಾ ಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು.  ೧೯೫೦ರ ನಂತರ ಇವರ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧ ಹಳಸಿದ ಮೇಲೆ ದೇಸಾಯಿಯವರು ವಿ.ಶಾಂತಾರಾಮ್ ರವರೊಂದಿಗೆ ಮುಂದೆಂದೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಇವರು ನೀಡಿದ ಅಮರ ಗೀತೆಗಳಲ್ಲಿ "ಏ ಮಾಲಿಕ್ ತೆರೆ ಬಂದೆ ಹಂ" ಗುಡ್ಡಿ ಚಲನ ಚಿತ್ರದ "ಬೋಲಾರೆ ಪಪಿಹರ" ಮುಂತಾದವುಗಳು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿವೆ. ಇವರು ಖ್ಯಾತ ಗಾಯಕಿ ವಾಣಿ ಜಯರಾಂ ರವರನ್ನು ಹಿಂದಿ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಪರಿಚಯಿಸಿದವರು.

## ಇವರು ಸಂಗೀತ ನೀಡಿದ ಚಿತ್ರಗಳ ಅಂಶಿಕ ಪಟ್ಟಿ
**ಶಾಕುಂತಲ* 
* ಅಮರ ಬ್ಹೊಪಾಲಿ (ಮರಾಠಿ)
* ಮೊಲ್ಕರಿನ್ (ಮರಾಠಿ)
* ದೇವ್ ದೀನಘರಿ ಧವಳ (ಮರಾಠಿ ನಾಟಕ)
* *ದೋ ಫೂಲ್* (1958)
* *ಜನಕ್ ಜನಕ್ ಪಾಯಲ್ ಭಾಜೆ* (೧೯೫೫)
* *ದೋ ಅಂಖೆ ಬ್ಹಾರಃ ಹಾತ್* (1953)
* *ತೂಫಾನ್ ಆರ್ ದೀಯ*
* *ಗುಂಜ್ ಉಥಿ ಶೆಹನಾಯಿ*
* *ಡಾ.ಕೊಟ್ನಿಸ್ ಕಿ ಅಮರ್ ಕಹಾನಿ*  (1946) 
* ಗುಡ್ಡಿ 
* ಅಚಾನಕ್

## ಆಕರಗಳು 
## ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 
* 
* ವಸಂತ್ ದೇಸಾಯಿ :ಆತ್ಮ ಚರಿತ್ರೆ 

ವರ್ಗ:೧೯೮೬ ಜನನ
ವರ್ಗ:೧೫೬೪ ನಿಧನ
ವರ್ಗ:ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಜನರು
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಚಲನಚಿತ್ರ ಸಂಗೀತ ಪ್ರಸ್ತಾರದ ಸಂಯೋಜಕರು
ವರ್ಗ:ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕರು
ಹಬ್ಬ (ಚಲನಚಿತ್ರ)

ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೯೯ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ವರ್ಗ:ಶತದಿನೋತ್ಸವದ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರಗಳು
ಉತ್ಸವ

**ಉತ್ಸವ** ಶಬ್ದ ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸಬಹುದು:
* ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮುದಾಯದಿಂದ ಏರ್ಪಡಿಸಲಾಗುವ, ಆ ಸಮುದಾಯದ ಯಾವುದೋ ಒಂದು ಅದ್ವಿತೀಯ ಅಂಶದ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುವ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಆಚರಿಸುವ ಒಂದು ಸಂದರ್ಭವಾದ ಹಬ್ಬ
* ವಿಧ್ಯುಕ್ತ ಅಥವಾ ಔಪಚಾರಿಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಜನರ ಸಂಘಟಿತ ಸಮೂಹವಾದ ಮೆರವಣಿಗೆ
ಹನುಮ ಜಯಂತಿ

**ಹನುಮ ಜಯಂತಿ**ಯನ್ನು ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಗೌರವಿಸಲಾಗುವ ವಾನರ ದೇವ ಹನುಮಂತನ ಜನ್ಮದ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಚೈತ್ರ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ರಾಮನ ದೃಢ ಭಕ್ತನಾಗಿದ್ದ ಹನುಮಂತನನ್ನು ದೇವರ ಪ್ರತಿ ಸ್ಥಿರವಾದ ಭಕ್ತಿಗಾಗಿ ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಹನುಮ ಜಯಂತಿಯಂದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆಯೊಂದಿಗೆ ದಿನವಿಡಿ ಅನ್ನ ಸಂತರ್ಪಣೆ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಎಲ್ಲೆಡೆ ವಿಜೃಂಭಣೆಯಿಂದ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.

ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಹಬ್ಬಗಳು
ಶಿಲಾಜಿತು

ಶಿಲಾಜಿತು - ಆಯುರ್ವೇದ ಔಷಧ. ಹಿಮಾಲಯ ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಗಳಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುವ ಅತ್ಯಮ್ಯುಲ್ಯವಾದ ಆಯುರ್ವೇದ ಔಷಧ.

ವರ್ಗ:ಆಯುರ್ವೇದ
ಮಕ್ಕಳ ಉಚಿತ ಹಾಗು ಕಡ್ಡಾಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಹಕ್ಕು ಕಾಯ್ದೆ

**ಮಕ್ಕಳ ಉಚಿತ ಹಾಗು ಕಡ್ಡಾಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಹಕ್ಕು ಕಾಯ್ದೆ** ಭಾರತದ ಸಂಸತ್ತಿನಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಕಾನೂನು. ಈ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ೬ರಿಂದ ೧೪ ವರ್ಷದವರೆಗಿನ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಉಚಿತ ಹಾಗು ಕಡ್ಡಾಯ ಶಿಕ್ಷಣ ದೊರಕುವಂತೆ ಹಕ್ಕನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಈ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ಭಾರತ ಸಂವಿಧಾನದ ೨೧A ಕಲಮಿನಡಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಏಪ್ರಿಲ್ ೧, ೨೦೧೦ರಂದು ಈ ಕಾಯ್ದೆಯು ಜಾರಿಗೆ ಬಂದ ನಂತರ, ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಶಿಕ್ಷಣ ನೀಡುವ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕನು ನೀಡಿದ ೧೩೫ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತವೂ ಒಂದಾಯಿತು.

## ಅಂಗೀಕಾರ 
ಸಂಪುಟವು ಈ ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಜುಲೈ ೨ ೨೦೦೯ರಂದು ಅನುಮೋದಿಸಿತು. ನಂತರ ೨೦ ಜುಲೈ ೨೦೦೯ರಂದು ರಾಜ್ಯಸಭೆ ಮತ್ತು ೪ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೦೯ರಂದು ಲೋಕಸಭೆಯಿಂದ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯ ಸಮ್ಮತಿಯ ನಂತರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೩ ೨೦೦೯ರಂದು ಇದನ್ನು ಕಾನೂನು ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿ ಮಕ್ಕಳ ಉಚಿತ ಹಾಗು ಕಡ್ಡಾಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಹಕ್ಕು ಕಾಯ್ದೆ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
## ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು 
* ಕಾಯ್ದೆಯ ಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ 

ವರ್ಗ:ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನ
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಕಾನೂನು
ಕರಿಮಂಡೆ ಅರಿಶಿನಬುರುಡೆ

**ಕರಿಮುಸುಕಿನ ಹೊನ್ನಕ್ಕಿ** (Oriolus xanthornus) ಪ್ಯಾಸರೀನ್ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಸೀತೆ ಹಕ್ಕಿ ಕುಟುಂಬ ಸದಸ್ಯ ಮತ್ತು ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಲಂಕಾ ಪೂರ್ವದಿಂದ ಉಷ್ಣವಲಯದ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ  ಪಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಮುಕ್ತ ಕಾಡುಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಬೆಳೆಯುವ ಒಂದು ಪಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ.ಗೂಡುಗಳನ್ನು ಮರಗಳ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು ಎರಡು ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. 
ಇದರ ಆಹಾರ ಕೀಟಗಳು ಮತ್ತು ಹಣ್ಣು,ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಂಜೂರದ ಹಣ್ಣುಗಳು.
## ಜೀವಿವರ್ಗೀಕರಣ ಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ವಿಧಾನ
ಕರಿಮುಸುಕಿನ ಹೊನ್ನಕ್ಕಿ ಮೂಲತಃ ಕುಲದ  ಕೊರಾಸಿಯಸ್ ಸೇರಿದೆ ಎಂದು  ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.ಕರಿಮುಸುಕಿನ ಹೊನ್ನಕ್ಕಿ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪರ್ಯಾಯ ಹೆಸರುಗಳು **ಏಷ್ಯನ್ ಕಪ್ಪು ತಲೆಯ ಸೀತೆ ಹಕ್ಕಿ**, **ಕಪ್ಪು ತಲೆಯ ಸೀತೆ ಹಕ್ಕಿ**, **ಭಾರತೀಯ ಕಪ್ಪು ತಲೆಯ ಸೀತೆ ಹಕ್ಕಿ **ಮತ್ತು **ಓರಿಯಂಟಲ್ ಕಪ್ಪು ತಲೆಯ ಸೀತೆ ಹಕ್ಕಿ **ಸೇರಿವೆ.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ವರ್ಗ:ಪಕ್ಷಿಗಳು
ಮಡಿವಾಳ (ಹಕ್ಕಿ)

**ಮಡಿವಾಳ ಹಕ್ಕಿ**ಯು (Copsychus saularis) *ಪ್ಯಾಸೆರೀನ್* ಜಾತಿಯ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಪಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. ಹಿಂದೆ ಹಾಡುಹಕ್ಕಿ ಕುಟುಂಬ *ಶಿಳ್ಳಾರ* (Turdidae)ದ ಸದಸ್ಯವಾಗಿ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿತ್ತು, ಆದರೆ ಅನಂತರ ನೊಣಹಿಡುಕ (ಫ್ಲೈಕ್ಯಾಚರ್) ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಬುಲ್‍ಬುಲ್ ಪಕ್ಷಿಯ ಗಾತ್ರದ್ದು. ಇವು ನೆಟ್ಟಗೆ ಎದ್ದಿರುವ ಉದ್ದ ಬಾಲದ, ಕಪ್ಪು ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದ, ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಮೇಯುವ ಅಥವಾ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವ ವಿಶಿಷ್ಟ ಪಕ್ಷಿಗಳು. ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡ ಮತ್ತು ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾದ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಪಕ್ಷಿ. ಇವು ತೋಟಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಾಣಸಿಗುತ್ತವೆ. ಹಳ್ಳಿ, ಊರುಗಳ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಪೊದೆ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತದೆ. ನಗರಗಳ ಉದ್ಯಾನವನಗಳಲ್ಲೂ ಇದನ್ನು ನೋಡಬಹುದು. ಭಾರತಾದ್ಯಂತ ಇದರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯುಂಟು. ಇವು ತಮ್ಮ ಇಂಪಾದ ಹಾಡು ದನಿಯಿಂದ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪಂಜರದ ಹಕ್ಕಿಯಾಗಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಕ್ಕಿಯನ್ನು ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಕ್ಷಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.

## ಲಕ್ಷಣಗಳು
ಇವು ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಗುಬ್ಬಿಗಿಂತ ಸ್ವಲ್ಪ ದೊಡ್ಡದಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಸುಮಾರು 20 ಸೆಂಮೀ ಉದ್ದದ ಹಕ್ಕಿಯಿದು. ಗಂಡುಹಕ್ಕಿಗೆ ತಲೆಯಿಂದ ಎದೆಯವರೆಗೆ ಕಪ್ಪು ಹಾಗೂ ಅದರ ಕೆಳಗೆ ಬಾಲದ ತುದಿಯವರೆಗೆ ಬಿಳಿಯ ಬಣ್ಣವಿರುತ್ತದೆ. ಬೆನ್ನು ಪೂರ್ತಿ ಕಪ್ಪಾಗಿದ್ದು, ಭುಜದ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಬಿಳಿಪಟ್ಟಿಯಿರುತ್ತದೆ. ಹೆಣ್ಣುಹಕ್ಕಿಗೆ ತಲೆಯಿಂದ ಎದೆಯವರೆಗೆ ಬೂದುಬಣ್ಣವಿರುತ್ತದೆ. ಎರಡರ ಉದರ ಭಾಗ ಮಾತ್ರ ಬಿಳಿ. ರೆಕ್ಕೆಗಳ ಮೇಲೆ ಬಿಳಿಬಣ್ಣದ ಗುರುತುಂಟು. ಬಣ್ಣಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಮಟ್ಟಿನ ವೈವಿಧ್ಯಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಒಂಟೊಂಟಿಯಾಗಿ ಇಲ್ಲವೆ ಗಂಡು ಹೆಣ್ಣು ಜೋಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಓಡಾಡಿಕೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ಮಾರ್ಚಿನಿಂದ ಜುಲೈವರೆಗೆ ಇವುಗಳ ಸಂತಾನಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಕಾಲ. ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಗಂಡು ಹಕ್ಕಿ ಮರಗಳ ಇಲ್ಲವೆ ಕಂಬಗಳ ತುದಿ ಕುಳಿತು ಬಾಲವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಹಾರಿಸುತ್ತ ಇಂಪಾಗಿ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಹಾಡುತ್ತದೆ. ತನ್ನ ಕ್ಷೇತ್ರದೊಳಗೆ ಬೇರೆ ಗಂಡುಗಳಾವುವನ್ನೂ ಬಿಡದೆ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಹೆಣ್ಣು ಗೂಡಿನಲ್ಲಿದ್ದು ಮರಿಗಳ ಆರೈಕೆ ನೋಡಿಕೊಂಡರೆ, ಗಂಡು ರಕ್ಷಣೆಯ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ರೆಂಬೆಕವಲು, ಪೊಟರೆ, ಕಲ್ಲು ಬಂಡೆಗಳ ಬಿರುಕುಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಮನೆಗಳ ಸೂರಿನ ಸಂದುಗೊಂದುಗಳಲ್ಲಿ ಹುಲ್ಲು ನಾರು ಇತ್ಯಾದಿಗಳಿಂದ ಬಟ್ಟಲಾಕಾರದ ಗೂಡು ಕಟ್ಟುತ್ತದೆ. ಮೂರು ನಾಲ್ಕು ಹಸುರು ಬಣ್ಣದ ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನಿಡುವುದು. ಕಾವುಕೊಡುವ ಕಾರ್ಯ ಹೆಣ್ಣಿನದು.

## ಆಹಾರ
ಸಣ್ಣ ಹುಳುಗಳು, ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕುವ ಕೀಟಗಳು, ಬೂರುಗ, ಹಾಲುವಾಣ ಮುಂತಾದ ವೃಕ್ಷಗಳ ಮಕರಂದ, ಚಿಕ್ಕ ಮೀನುಗಳು ಇವುಗಳ ಆಹಾರ. 

## ವಿಶೇಷತೆಗಳು
ಇಂಪಾದ ದನಿಯಿಂದ ಹಾಡುತ್ತವೆ. ಇತರ ಪಕ್ಷಿಗಳ ದನಿಯನ್ನು ಅನುಕರಿಸಿ ಕೂಗುತ್ತವೆ. ಕೂಗುವಾಗ ಇದರ ಬಾಲ ನೆಟ್ಟಗೆ ಎದ್ದು ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ. 

## ಹೊರ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
* Oriental Magpie Robin videos, photos & sounds on the Internet Bird Collection
* Magpie-robin in Banglapedia
* Introduction to Oriental Magpie Robin

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಪಕ್ಷಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರ
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಕಿರಣ್ ದೇಸಾಯಿ

**ಕಿರಣ್ ದೇಸಾಯಿ**  (3 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 1971ರಂದು ಜನಿಸಿದ್ದು) 
ಕಿರಣ್ ದೇಸಾಯಿ ಭಾರತೀಯ ಲೇಖಕಿ, ಭಾರತದ ಪೌರರಾದರೂ ಅವರು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ನ ಖಾಯಂ ನಿವಾಸಿ. *ದಿ ಇನ್‌ಹರಿಟೆನ್ಸ್ ಆಫ್ ಲಾಸ್*  ಎನ್ನುವ ಅವರ ಕಾದಂಬರಿ 2006ರ ಮ್ಯಾನ್ ಬೂಕರ್ ಪ್ರೈಜ್

ಜನವರಿ 2010ರಲ್ಲಿ, ನೋಬೆಲ್ ಪುರಸ್ಕೃತ ಓರ್ಹಾನ್ ಪಾಮುಕ್ ತಾನು ಕಿರಣ್ ದೇಸಾಯಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿರುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿದರು.

## ಕೃತಿಗಳು
1998ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡ ತನ್ನ ಮೊದಲ ಕಾದಂಬರಿ *ಹುಲ್ಲಾಬಲೂ ಇನ್ ದಿ ಗೋವಾ ಆರ್ಕಾರ್ಡ್*  ಗೆ  ಸಲ್ಮಾನ್ ರಷ್ದೀಯಂಥ ಪ್ರಖ್ಯಾತರಿಂದ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ದಾನವಿಧಿ ಯನ್ನು ಪಡೆದರು. ಇದೇ ಕಾದಂಬರಿಗೆ, 35 ವರ್ಷದವನೊಳಗಿನ ಕಾಮನ್‌ವೆಲ್ತ್ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಪೌರರಿಗೆ ಸಲ್ಲುವ, ಶ್ರ‍ೇಷ್ಟ ಕಾದಂಬರಿಗಳಿಗೆ ಸೊಸೈಟಿ ಆಫ್ ಆಥರ್ಸ್ ನವರು ಕೊಡಮಾಡುವ ಬೆಟ್ಟಿ ಟ್ರಾಸ್ಕ್ ಅವಾರ್ಡ್ ಅನ್ನು ಗೆದ್ದುಕೊಂಡರು.

ಕಿರಣ್ ದೇಸಾಯಿ ಅವರ ಎರಡನೆಯ ಪುಸ್ತಕ, *ದಿ ಇನ್‌ಹರಿಟೆನ್ಸ್ ಆಫ್ ಲಾಸ್,*  (2006), ಏಷಿಯಾ, ಯೂರೋಪ್ ಮತ್ತು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ನ ವಿಮರ್ಶಕರು ಗಳಿಂದ ವ್ಯಾಪಕ ಮೆಚ್ಚುಗೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಿತು ಮತ್ತು  2006ರ ಮ್ಯಾನ್ ಬೂಕರ್ ಪ್ರೈಜ್

ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2007ರಲ್ಲಿ BBC ರೇಡಿಯೋ 3ರಲ್ಲಿ ಮೈಖೇಲ್ ಬರ್ಕ್ಲೀ ನಡೆಸಿಕೊಟ್ಟ ಸಂಗೀತದ ಜೀವಿತಕಥೆಯ ಬಗೆಗಿನ ಚರ್ಚೆ *ಪ್ರೈವೇಟ್ ಪ್ಯಾಷನ್ಸ್* ನಲ್ಲಿ ಅತಿಥಿಯಾಗಿ ಕಿರಣ್ ದೇಸಾಯಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು. ಮೇ 2007ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಏಷಿಯಾ ಹೌಸ್ ಆಫ್ ಫೆಸ್ಟೀವಲ್ ಆಫ್ ಏಷಿಯನ್ ಲಿಟರೇಚರ್ ನ ಉದ್ಘಾಟನಾ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಆಕರ್ಷಣೆಯ ಲೇಖಕಿಯಾಗಿದ್ದರು.

## ಗ್ರಂಥಸೂಚಿ
* *ಹುಲ್ಲಾಬಲೂ ಇನ್ ದಿ ಗೋವಾ ಆರ್ಕರ್ಡ್*, ಫೇಬರ್ ಆಂಡ್ ಫೇಬರ್, 1998, ISBN 0-571-19336-6
* *ದಿ ಇನ್‌ಹರಿಟನ್ಸ್ ಆಫ್ ಲಾಸ್*, ಹ್ಯಾಮಿಶ್ ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನ್ ಲಿ, 2006, ISBN 0-241-14348-9

## ಇವನ್ನೂ ಗಮನಿಸಿ 
*ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಸಾಹಿತ್ಯ
*ದೇಸಾಯಿ
*ಭಾರತೀಯ ಆಂಗ್ಲ ಸಾಹಿತ್ಯ

## ಆಕರಗಳು
## ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
*ಲೆಗಾಸೀಸ್, ಲಾಸ್ ಆಂಡ್ ಲಿಟರೇಚರ್ , ನಿರಾಲಿ ಮ್ಯಾಗಝೈನ್, ಡಿಸೆಂಬರ್ 2006
*SAWNET ಬಯೋಗ್ರಾಫಿ
*ರೀಡಿಫ್ ಇಂಟರ್‌ವ್ಯೂ
*ಲಂಚ್ ವಿಥ್ ಕಿರಣ್ ದೇಸಾಯಿ
*ಬೋಳ್ಡ್ ಟೈಪ್: ಇಂಟರ್‌ವ್ಯೂ ವಿಥ್ ಕಿರಣ್ ದೇಸಾಯಿ
*ಕಿರಣ್ ದೇಸಾಯಿ ಇಂಟರ್‌ವ್ಯೂ ವಿಥ್  THECOMMENTARY.CA ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2007

ವರ್ಗ:೧೯೭೧ ಜನನ
ವರ್ಗ:ಇಂಡಿಯನ್ ಇಮೈಗ್ರೆಂಟ್ಸ್ ಟು ದಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್
ವರ್ಗ:ಬೂಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರರು
ವರ್ಗ:ಕೊಲಂಬಿಯಾ ಯುನಿವರ್ಸಿಟಿ ಅಲುಮ್ನಿ
ವರ್ಗ:ಬೆನಿಂಗ್ಟನ್ ಕಾಲೇಜ್ ಅಲುಮ್ನಿ
ವರ್ಗ:ಇಂಗ್ಲೀಷ್-ಭಾಷೆಯ ಬರಹಗಾರರು
ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಕಾದಂಬರಿಕಾರರು
ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಮೂಲದ ಅಮೇರಿಕನ್ನರು
ವರ್ಗ:ಅಮೆರಿಕಾದ ಹಿಂದೂಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಅಮೇರಿಕಾದ ಬರಹಗಾರರು
ವರ್ಗ:೨೧ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಹಿಳಾ ಲೇಖಕಿಯರು
ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಮಹಿಳಾ ಬರಹಗಾರರು
ವರ್ಗ:ಈಗಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಹೊಲ್ಲಿನ್ಸ್ ಯುನಿವರ್ಸಿಟೀ ಅಲುಮ್ನಿ
ವರ್ಗ:ಸಾಹಿತಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷೆಯ ಲೇಖಕರು
ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಬಡಾವಣೆ

ಬೆಂಗಳೂರಿನ ದಕ್ಷಿಣ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿರುವ **ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಬಡಾವಣೆ**ಯು ಜೆ. ಪಿ. ನಗರ ಮತ್ತು ಪದ್ಮನಾಭನಗರಗಳ ನಡುವೆ ಇದೆ. ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿರುವ ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನದಿಂದ ಹೆಸರು ಪಡೆದಿರುವ ಈ ಬಡಾವಣೆಯನ್ನು ಬೆಂಗಳೂರು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪ್ರಾಧಿಕಾರವು ೧೯೭೦ರ ದಶಕದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ೧೯೮೦ರ ದಶಕದ ಮೊದಲಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ರಚಿಸಿತು. ಬಿಬಿಎಂಪಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಸಹ ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಇತ್ತೀಚಿನವರೆಗೂ ಬಹಳಷ್ಟು ಅಭಿವೃಧ್ಧಿಗೊಂಡಿಲ್ಲ.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಇಲ್ಲಿರುವ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಬರುವ ಭಕ್ತಾದಿಗಳು ಹೆಚ್ಚು

ವರ್ಗ:ಬೆಂಗಳೂರು
ನೇರುಲ್ ಬಾಲಾಜಿ ಮಂದಿರ್, ನವಿ ಮುಂಬೈ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ

thumb|right|250px|'ನೇರುಲ್ ನಲ್ಲಿರುವ ಬಾಲಾಜಿ ಮಂದಿರ'
## 'ಬಾಲಾಜಿ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಪ್ರಧಾನ ದ್ವಾರದಲ್ಲಿನ ರಾಜಗೋಪುರ'
ನೇರುಲ್ ನಲ್ಲಿರುವ ಬಾಲಾಜಿಮಂದಿರದ ಒಂದು ವಿಶೇಷತೆಯೆಂದರೆ, ಅದು ತಿರುಪತಿಯಂತೆ ಎತ್ತರದ ಬೆಟ್ಟವಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಚಿಕ್ಕ ಬೆಟ್ಟದಮೇಲಿದೆ. 'ನೇರುಲ್ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣ'(ಪಶ್ಚಿಮ)ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಸಮೀಪವಾಗಿದೆ. ಈ ಸನ್ನಿಧಾನದ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಆರಾಧ್ಯದೇವತೆ ವೆಂಕಟರಮಣದೇವರಾದರೂ ಗಣಪತಿ, ಯೋಗಮುದ್ರೆ ಭಂಗಿಯಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಿರುವ, ಆಂಜನೇಯಸ್ವಾಮಿ, ನರಸಿಂಹಸ್ವಾಮಿ, ಮತ್ತು ಪದ್ಮಾವತಿ ಅಮ್ಮನವರ ದೇವಾಲಯಗಳಿವೆ. ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರ ಸನ್ನಿಧಾನವನ್ನೂ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ದಕ್ಷಿಣದ ದೇವಾಲಯಗಳ ಪರಂಪರೆಯಂತೆ ಬಾಲಾಜಿಮಂದಿರದ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಗಣಪತಿಯ ದೇವಾಲಯವಿರುವುದು ಅತಿ ವಿರಳ. ಆದರೆ ಗಣಪತಿಯ ಪೂಜೆಯ ಪರಂಪರೆ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಧಿಕವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಮಹಾಗಣಪತಿಯ ವಿಗ್ರಹದ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನೆಯ ಏರ್ಪಾಡನ್ನು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.'ನೇರುಲ್'(ಪೂ)ದಲ್ಲಿ 'ಆಂಜನೇಯಸ್ವಾಮಿ ದೇವಾಲಯ'ವಿದೆ.
## ನವಗ್ರಹಗಳ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನೆಯನ್ನು ದೇವಸ್ಥಾನದ ಹೊರವಲಯದಲ್ಲಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ
ಎಲ್ಲಾ ಕಡೆಯಿರುವಂತೆ ನವಗ್ರಹಗಳು ದೇವಾಲಯದ ಒಳಗಡೆಯಿಲ್ಲದೆ, ಮಂದಿರದ ಹೊರವಲಯದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿರುವುದು ಇಲ್ಲಿನ ವಿಶೇಷಗಳಲ್ಲೊಂದು. ದೇವಸ್ಥಾನದ ಆದಿದ್ವಾರದಲ್ಲಿ ೬೦ ಅಡಿಎತ್ತರದ ಭವ್ಯ ರಾಜಗೋಪುರವಿದೆ. ಹತ್ತಿರದಲ್ಲೇ ಪಾದರಕ್ಷೆಯಳನ್ನಿಡಲು ಸ್ಟಾಂಡ್ ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಸಿರುವ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ’ಪಾದರಕ್ಷಾಗೃಹ’ವಿದೆ. ಬಾಲಾಜಿ ಗುಡಿಯ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸುಂದರವಾದ ಉದ್ಯಾನವನವನ್ನೂ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡಮರಗಳ ನೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಭಕ್ತರು ವಿಶ್ರಮಿಸಲು ಅನುಕೂಲವಿದೆ. ಸ್ವಲ್ಪ ಬೆಟ್ಟದವಾತಾವಣವಿರುವ ಮಂದಿರವನ್ನು ತಲುಪಲು ಎರಡೂ ಕಡೆಯಲ್ಲಿ ಹತ್ತಿಬರಲು, ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳಿವೆ. ಮಂದಿರದ ಕಡೆಯಿಂದ ಪಾಮ್ ಬೀಚ್ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿರುವ, ಪಾಮ್ ಮರಗಳನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಲು ತುಂಬಾ ಚೆನ್ನಾಗಿದೆ. ಅದೇ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಮುಂದೆ ಸಾಗಿದರೆ, 'ಬೇಲಾಪುರ್' ಮತ್ತು 'ನೇರುಲ್ ಮಾರ್ಗ'ವಾಗಿ, 'ವಾಶಿ' ಯನ್ನು ಸೇರಬಹುದು.
## ನೇರುಲ್ ಬಡಾವಣೆಯ ಸುಂದರ ದೃಷ್ಯ ಮುದನೀಡುತ್ತದೆ
ನೇರುಲ್ ಬಡಾವಣೆಯ,ಪಾಮ್ ಬೀಚ್ ರಸ್ತೆ ಯ ಆಕಡೆಯವರಗಿನ ಮುಂಬಯಿನ ಸುಂದರವಾದ ಕಡಲಿನ ದೃಷ್ಯವನ್ನು ನೋಡಲು,ಮುದವೆನ್ನಿಸುತ್ತದೆ.ನೇರುಲ್ ತಲುಪಲು ರೈಲು ಹಾಗೂ ಬಸ್ ಗಳನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು.
## 'ಹಾರ್ಬರ್ ರೈಲ್ವೆ ಲೈನ್'/'ಕೊಂಕಣ್ ರೈಲ್ವೆ' ಯಲ್ಲಿ 'ನೇರುಲ್' ಸಿಗುತ್ತದೆ
'ಘಾಟ್ಕೋಪರ್' ನಿಂದ 'ನೇರುಲ್' ತಲುಪಲು, ಸೆಂಟ್ರೆಲ್ ರೈಲ್ವೆಯಲ್ಲಿ ಥಾಣೆ ತಲುಪಿ, ಅಲ್ಲಿ ೯-೧೦ 'ಪ್ಲಾಟ್ ಫಾರಂ' ನಲ್ಲಿ 'ವಾಶಿ ರೈಲು' ಹತ್ತಬೇಕು. ಅಲ್ಲಿಂದ 'ಕೊಂಕಣ ರೈಲ್ವೆ'ಯಲ್ಲಿ 'ನೇರುಲ್' ತಲುಪಬಹುದು.
* ವಾಶಿ,
* ಸಾನ್ ಪಾಡ,
* ಜಯಿ ನಗರ್,
* ನೇರುಲ್,
* ಸೀ ವುಡ್,
* ಬೇಲಾಪುರ್,
* ಖಾರ್ ಘರ್,
* ಮಾನಸರೋವರ್,
* ಖಾಂಡ್ವೇಶ್ವರ್,
* ಪನ್ವೇಲ್
'ಕುರ್ಲಾ ರೈಲ್ವೆ ಸ್ಟೇಷನ್' ನ ೭-೮ ನೇ 'ಪ್ಲಾಟ್ ಫಾರಂ' ನಿಂದ ಹಾರ್ಬರ್ ಲೈನ್ ಗಾಡಿಯಲ್ಲಿ ಹೊರಟು ವಾಶಿ ತಲುಪಿ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಕೊಂಕಣ್ ರೈಲಿನಲ್ಲಿ ಹೋದರೆ, ನೇರುಲ್ ಸಿಗುತ್ತದೆ. 'ನೇರುಲ್ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣ'ದಿಂದ ವೆಂಕಟೇಶ್ವರ ಮಂದಿರ (ಬಾಲಾಜಿ ಮಂದಿರ)ಕ್ಕೆ  'ರಿಕ್ಷಾ'ದಲ್ಲಿ ಹೋಗುವುದಾದರೆ, ೧೫-೨೦ ರೂಪಾಯಿ 'ಕಿರಾಯ' ಕೊಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

## ಬಸ್ ನಲ್ಲಿ ನೇರುಲ್ ತಲುಪುವ ಬಗೆ
* ದಾದರ್ ಬಸ್ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ೫೧೨ ಬಸ್ 'ನೇರುಲ್ ಬಸ್ ನಿಲ್ದಾಣ'ಕ್ಕೆ ಹೋಗಬಹುದು.
* ಸಾಂತಾ ಕ್ರುಝ್ ಬಸ್ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ನೇರುಲ್ ಗೆ  ೫೦೭ ಬಸ್ ಸೌಕರ್ಯವಿದೆ. ಇದು, ಘಾಟ್ಕೋಪರ್, ಭಾಂಡೂಪ್, ಮುಲುಂಡ್, ವಾಶಿಯ ಮುಖಾಂತರ 'ನೇರುಲ್' ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು  ತಲುಪುವುದು. 
* 'ನೇರುಲ್ ಬಸ್ ನಿಲ್ದಾಣ'ದಿಂದ 'ಬಾಲಾಜಿ ಮಂದಿರ' ತಲುಪಲು ೩೦  ರಿಂದ ೩೫  ರೂಪಾಯಿ ರಿಕ್ಷಾ ದರವಿದೆ.

ವರ್ಗ:ಮುಂಬಯಿಯ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ತಾಣಗಳು
ಸಕ್ಕರೆ

right|thumb|ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಕ್ಕರೆಯಾದ ಸೂಕ್ರೋಸ್‌ನ ಹರಳುಗಳ ವರ್ಧನ.
**ಸಕ್ಕರೆ**ಯು, ಸಿಹಿ ಸ್ವಾದದ ವಿಶೇಷಗುಣ ಹೊಂದಿರುವ, ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಸೂಕ್ರೋಸ್, ಲ್ಯಾಕ್ಟೋಸ್, ಮತ್ತು ಫ್ರಕ್ಟೋಸ್‌ನಂತಹ, ತಿನ್ನಲರ್ಹವಾದ ಸ್ಫಟಿಕದಂತಹ ಪದಾರ್ಥಗಳ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಬಳಸಲಾಗುವ ಒಂದು ಅನೌಪಚಾರಿಕ ಪದ. ಆಹಾರದಲ್ಲಿ, ಸಕ್ಕರೆ ಪದವು ಬಹುತೇಕ ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ, ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕಬ್ಬು ಮತ್ತು ಶುಗರ್ ಬೀಟ್‌ನಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗುವ, ಸೂಕ್ರೋಸನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸುತ್ತದೆ. ಇತರ ಸಕ್ಕರೆಗಳನ್ನು ಔದ್ಯೋಗಿಕ ಆಹಾರ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ಪರಿಚಿತವಾಗಿವೆ—ಗ್ಲೂಕೋಸ್, ಫ್ರಕ್ಟೋಸ್, ಹೈ ಫ್ರಕ್ಟೋಸ್ ಕಾರ್ನ್ ಸಿರಪ್, ಇತ್ಯಾದಿ.
ಸಕ್ಕರೆ ಆರೋಗ್ಯ ಪರಿಣಾಮವು ಒಳಗೊಂಡ ಕೆಲವು ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಅನಿಶ್ಚಿತ ಇವೆ. ಜೇನು, ಸಿರಪ್ಗಳು, ಹಣ್ಣಿನ ರಸಗಳು ಮತ್ತು ಹಣ್ಣಿನ ರಸ-ಸಾರೀಕೃತ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಸಕ್ಕರೆ ಇರುತ್ತವೆ. 
೨೦೧೧ರಲ್ಲಿ  ಸುಮಾರು ೧೬೮ ಮಿಲಿಯನ್ ಟನ್ ಸಕ್ಕರೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ಸಕ್ಕರೆ  ಮಾನವ ಆಹಾರದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಗಿದೆ.ಆಹಾರ ಹೆಚ್ಚು ರುಚಿಕರ ಮಾಡುವತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.

## ನೋಡಿ
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಕ್ಕರೆ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಬಳಕೆ
*ಕೃಷಿ

ಸಕ್ಕರೆ

ವರ್ಗ:ಕಾರ್ಬೋಹೈಡ್ರೇಟ್‌ಗಳು
ವರ್ಗ:ಆಹಾರ
ವರ್ಗ:ಕೃಷಿ
ತೊವ್ವೆ

[thumb|right|ಒಂದು ಜನಪ್ರಿಯ ತಿನಿಸಾದ [ದಾಲ್ ಮಾಖನಿ.]]
**ತೊವ್ವೆ**ಯು ದ್ವಿದಳ ಧಾನ್ಯಗಳಿಂದ (ಬೇಳೆಗಳು) ತಯಾರಿಸಲಾಗುವ ಒಂದು ಮೇಲೋಗರ. ಅದು ಬೇಳೆಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗುವ ಗಟ್ಟಿಯಾದ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಪ್ಪೆಯಿರುವ ಭಕ್ಷ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಭಾರತೀಯ, ನೇಪಾಲೀ, ಪಾಕಿಸ್ತಾನಿ ಮತ್ತು ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದ ಪಾಕಪದ್ಧತಿಗಳ ಮೂಲಾಧಾರವಾಗಿದೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಅನ್ನ ಹಾಗೂ ತರಕಾರಿಗಳೊಂದಿಗೆ, ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಭಾರತ ಹಾಗೂ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿ ಅನ್ನ ಹಾಗೂ ರೋಟಿಯೊಂದಿಗೆ ಖಾಯಂ ಆಗಿ ತಿನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ.

ವರ್ಗ:ಖಾದ್ಯ, ತಿನಿಸು
ರಾತ್ರಿ ಬಕ

'**ರಾತ್ರಿ ಬಕ**'  ವು ಪ್ರಪಂಚದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಡೆ ಕಂಡು ಬರುವ ಒಂದು ಬಕ ಪಕ್ಷಿ.

ವರ್ಗ:ಪಕ್ಷಿಗಳು
ಬೂದು ಬಕ

**ಬೂದು ಬಕ** (Ardea cinerea), ಸಮಶೀತೋಷ್ಣ ಯುರೋಪ್, ಏಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕಾದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಕೊಕ್ಕರೆ ಕುಟುಂಬದ ಒಂದು ಸ್ಥಳೀಯ ಪಕ್ಷಿ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಪಕ್ಷಿಗಳು
ನೇರಳೆ ಬಕ

**ನೇರಳೆ** ಹೆರಾನ್ ( *ಆರ್ಡಿಯಾ ಪರ್ಪ್ಯೂರಿಯಾ* ) ಅಥವಾ ನೇರಳೆ ಹೆರಾನ್  ಎತ್ತರದ ನೀರಿನ ದೇಹಗಳ ಬಳಿ ವಾಸಿಸುವ ಒಂದು ನೀರಿನ ಹಕ್ಕಿಯಾಗಿದೆ . ಇದರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಎತ್ತರ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣವು ಇದನ್ನು ಜನಪ್ರಿಯ ಪಕ್ಷಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇದು ತನ್ನ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ವಿರಳವಾಗಿ ವಲಸೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ.

ಇದರ ಇನ್ನೊಂದು ಹೆಸರು ಜಂಬೂ ನರೈ. 

## ರೂಪವಿಜ್ಞಾನ 
ಕೆಂಪು ಎದೆಯ ಗಿಡುಗವು ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಹಕ್ಕಿಯಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ಉದ್ದ 78–98 ಸೆಂ.ಮೀ., ವಿದರ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ 70–94 ಸೆಂ.ಮೀ. ಎತ್ತರ ಮತ್ತು ರೆಕ್ಕೆಗಳಲ್ಲಿ 120–152 ಸೆಂ.ಮೀ. ಇರುತ್ತದೆ.  ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇದು ತುಂಬಾ ತೆಳ್ಳಗಿರುತ್ತದೆ, ಕೇವಲ 0.5–1.35 ಕೆಜಿ ತೂಕವಿರುತ್ತದೆ. 

ಇದು ಬೂದು ಕೊಕ್ಕರೆಗಿಂತ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಹಗುರವಾಗಿದೆ. ಇದು ಬೂದು ಕೊಕ್ಕರೆಯಿಂದ ಅದರ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದ ದೇಹದಿಂದ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ವಯಸ್ಕ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಸಹ ಗಾಢ ಕಂದು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಿಗೆ ಚಿಕ್ಕದಾದ ಹಳದಿ ಕೊಕ್ಕು ಇರುತ್ತದೆ. ಕೆಂಪು ಕೊಕ್ಕರೆಗೆ ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಕೊಕ್ಕರೆ ದೊಡ್ಡ *ಗೋಲಿಯಾತ್ ಕೊಕ್ಕರೆ* .

## ಅನುವಂಶಿಕತೆ 
ಅವು ಆಫ್ರಿಕಾ , ಮಧ್ಯ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಯುರೋಪ್ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತವೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಯುರೋಪಿಯನ್ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಕಡೆಗೆ ವಲಸೆ ಹೋದರೆ , ಏಷ್ಯನ್ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಏಷ್ಯಾದೊಳಗೆ ಉತ್ತರ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ವಲಸೆ ಹೋಗುತ್ತವೆ.

## ಪ್ರಕೃತಿಗಳು 
ಅವು ರೆಕ್ಕೆಗಳನ್ನು ಬಡಿಯದೆ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಹಾರುತ್ತವೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅಕ್ಷರ "S" ಆಕಾರದಲ್ಲಿ ಕುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ಮಡಚಿ ಹಾರುತ್ತವೆ. ಈ ಅಭ್ಯಾಸವು ಅವುಗಳನ್ನು ಇತರ ಕ್ರೇನ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಸಿಕಾಡಾಗಳ ಹಾರಾಟದಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವು ಕುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿ ಹಾರುತ್ತವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಶಾಂತವಾಗಿರುವ ಈ ಜಾತಿಯು ಕಪ್ಪೆಯಂತೆ "ಕ್ರೇಕ್" ಶಬ್ದವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತದೆ .

### ಶಾಖೆಯ ಜಾತಿಗಳು 
ಕೆಂಪು ಬೆನ್ನಿನ ರಣಹದ್ದುಗಳಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಉಪಜಾತಿಗಳಿವೆ:

* *ಆರ್ಡಿಯಾ ಪರ್ಪ್ಯೂರಿಯಾ ಪರ್ಪ್ಯೂರಿಯಾ* ಲಿನ್ನಿಯಸ್ , 1766, ಆಫ್ರಿಕಾ , ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಯುರೋಪಿನ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ನಿಂದ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಕಝಾಕಿಸ್ತಾನ್‌ವರೆಗೆ .
* *ಅರ್ಡಿಯಾ ಪರ್ಪ್ಯೂರಿಯಾ ಬೌರ್ನಿ* ಕೇಪ್ ವರ್ಡೆ ದ್ವೀಪಗಳು.
* *ಆರ್ಡಿಯಾ ಪರ್ಪ್ಯೂರಿಯಾ ಮಡಗಾಸ್ಕರಿಯೆನ್ಸಿಸ್* ಮಡಗಾಸ್ಕರ್ .
* *ಆರ್ಡಿಯಾ ಪರ್ಪ್ಯೂರಿಯಾ ಮನಿಲೆನ್ಸಿಸ್* ಏಷ್ಯಾ, ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದಿಂದ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್‌ವರೆಗೆ ಮತ್ತು ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾದ ಪ್ರಿಮೊರ್ಸ್ಕಿ ಕ್ರೈವರೆಗೆ .

ಆಫ್ರಿಕನ್-ಯುರೇಷಿಯನ್ ವಲಸೆ ನೀರುಹಕ್ಕಿಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಒಪ್ಪಂದದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಂಪು ಕೊಕ್ಕಿನ ಕೊಕ್ಕರೆ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರಭೇದವಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಗಮನಾರ್ಹ.

## ಆಹಾರ 
ಅವು ಆಳವಿಲ್ಲದ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಗಂಟೆಗಟ್ಟಲೆ ಚಲನೆಯಿಲ್ಲದೆ ಕಳೆಯುತ್ತವೆ, ಮೀನು , ಕಪ್ಪೆಗಳು , ನೆಲಗಪ್ಪೆಗಳು , ಈಲ್‌ಗಳು , ಹಾವುಗಳು , ಹಲ್ಲಿಗಳು , ಸಣ್ಣ ಸಸ್ತನಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ತಿನ್ನುತ್ತವೆ . ಅವು ಬೇಟೆಯನ್ನು ಹಿಡಿದ ನಂತರ, ಅದನ್ನು ತಮ್ಮ ತಲೆಯಿಂದ ನಿಶ್ಚಲಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನುಂಗುತ್ತವೆ. ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ಅವು ನಿಧಾನವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಬೇಟೆಯನ್ನು ಬೆನ್ನಟ್ಟುತ್ತವೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಅವುಗಳ ಬೂದು ಹೆರಾನ್ ಪ್ರತಿರೂಪಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಅವು ಟಸ್ಸಾಕ್‌ಗಳೊಂದಿಗೆ ಅಡಗಿರುವ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಲು ಬಯಸುತ್ತವೆ.

## ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ 
ಅವು ಜೊಂಡುಗಳ ಮೇಲೆ ಗುಂಪು ಗುಂಪಾಗಿ ಗೂಡು ಕಟ್ಟುತ್ತವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಅವುಗಳಿಗೆ ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶಗಳಂತಹ ದೊಡ್ಡ ನೀರಿನ ಆಕರಗಳು ಬೇಕಾಗುತ್ತವೆ. ಅವು ಅನೇಕ ಕೋಲುಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ತಮ್ಮ ಗೂಡುಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತವೆ.

## ಭದ್ರತೆ 
ಈ ಪಕ್ಷಿಯು ಆಫ್ರಿಕನ್ - ಯುರೇಷಿಯನ್ ವಲಸೆ ನೀರುಹಕ್ಕಿಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಒಪ್ಪಂದದ **(AEWA) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕೆಲವೇ ಜಾತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ  .**

ವರ್ಗ:ಪಕ್ಷಿಗಳು
ಕೊಳದ ಬಕ

ಈ ಪಕ್ಷಿಯನ್ನು ಯಾವುದೇ ಕೆರೆಯ ಅಥವಾ ಕುಂಟೆಯ ಬಳಿ ಕಾಣಬಹುದು. ನೀರು ಹಕ್ಕಿಗಳಲೆಲ್ಲ ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ ಹಕ್ಕಿ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಪಕ್ಷಿಗಳು
ರಾಜ ಹಂಸ

ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ರಾಜಹಂಸಗಳು ಆಲಮಟ್ಟಿಯ ಲಾಲ್‌ಬಹಾದ್ದೂರ್‌ ಶಾಸ್ತ್ರಿ ಜಲಾಶಯದ ಹಿನ್ನೀರಿನಲ್ಲಿಕಂಡು ಬರುತ್ತವೆ. ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ನೀರು ಹೆಚ್ಚಿದರೂ  ರಾಜಹಂಸಗಳ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಕಲರವ ಅನುರಣಿಸುವುದು ಕೇಳುತ್ತದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಪಕ್ಷಿಗಳು
ಅರಿಶಿನಬುರುಡೆ

ಅರಿಶಿನ ಬುರುಡೆ ಹಕ್ಕಿ, ಒರಿಯಲ್ ಕುಂಡೂ (Oriolus kundoo ಕ-ಅರಿಶಿನ-ಬುರುಡೆ) ಜಾತಿಗೆ ಸೇರಿದ ಗುಬಚ್ಚಿ ಗಾತ್ರದ ಹಕ್ಕಿ. ಇದನ್ನು ಭಾರತ ಉಪಖಂಡ ಹಾಗು ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯದೆಲ್ಲೆಡೆ ಕಾಣಬಹುದು. ಈ ಹಕ್ಕಿ ಕೆಲವೆಡೆ ಮದುವಣಗಿತ್ತಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದಲೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಮದುವಣಗಿತ್ತಿ (ಮದುಮಗಳು) ಎಂಬ ಹೆಸರಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಮುಖ ಮೈ ಎಲ್ಲವೂ ಅರಿಶಿನ, ಹಣೆಯ ಕುಂಕುಮದಂತೆ ಕೆಂಪು ಕೊಕ್ಕು, ಕಾಡಿಗೆ ತೀಡಿದ ಕಣ್ಣಿನಂತೆ ಕಣ್ಣಿನ ಪಕ್ಕಕ್ಕೆ ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣ ತೀಡಿರುವುದರಿಂದ ಮದುವಣಗಿತ್ತಿ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಈ ಹಕ್ಕಿಯ ರೂಪವನ್ನು ಸೂಕ್ತವಾಗಿ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಈ ಹೆಸರು ಸೂಚಿಸುವಂತೆ ಇದು ಹೆಣ್ಣ ಹಕ್ಕಿಯ ರೂಪ ಲಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲ - ಇದು ಗಂಡು ಹಕ್ಕಿಯ ರೂಪ ಲಕ್ಷಣಗಳಾಗಿವೆ. 
ಈ ಹಕ್ಕಿಯನ್ನು ಇನ್ನೂ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಹೆಸರುಗಳಿಂದಲೂ ಕರೆಯುವುದುಂಟು, ಸುವರ್ಣ ಪಕ್ಷಿ, ಹೊನ್ನಕ್ಕಿ, ಮಂಜಲಪಕ್ಕಿ, ಮಂಜಲಕ್ಕಿ (ತುಳು), ಮಂಜಪಕ್ಷಿ (ಕೊಡವ), ಪಿಳಿಕ, ಪಿಪೀಲಾಯ (ಸಂಸ್ಕೃತ).
ಹಿಂದೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಯುರೇಷ್ಯದ ಹಳದಿ ಓರಿಯಲ್ ಓರಿಯೊಲಸ್ (Eurasian Golden Oriole) ( Oriolus oriolus, ಓ-ಅರಿಶಿನ-ಬುರುಡೆ )ಗಳ ಉಪ್ಪಜಾತಿ ಎಂದು ವಿಂಗಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು ಆದರೆ ಇವುಗಳ ಬಣ್ಣ ಮಾರ್ಪಾಡು, ಕೂಗುಗಳಲ್ಲಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸದಿಂದಾಗಿ ಇವು ಈಗ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಮೂಲ ಜಾತಿಯ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿವೆ. ಇವು ಯುರೇಷ್ಯದ ಹಳದಿ ಗಂಡು ಒರಿಯಲ್ ಗಳಿಗಿಂತ ವಿಭಿನ್ನ ಎಂಬುದನ್ನು ಅದರ ಕಣ್ಣ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಕಪ್ಪು ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಪಾಕಿಸ್ತಾನ, ಉಜ್ಬೇಕಿಸ್ತಾನ, ತುರ್ಕ್ಮೆನಿಸ್ತಾನ್, ಕಝೆಕ್ಸ್ತಾನ್, ತಜಿಕಿಸ್ತಾನ್, ಆಫ್ಗಾನಿಸ್ತಾನ್ ಹಾಗು ನೇಪಾಳ ಹಾಗು ಭಾರತದ ಬಹುತೇಕ ಕಡೆ ಇವು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರೂ, ಬೇರೆಡೆಯ ಅರಿಶಿನ-ಬುರುಡೆಗಳು ಭಾರತದ ಪರ್ಯಾಯದ್ವೀಪದಲ್ಲಿನ ಅರಿಶಿನ-ಬುರುಡೆಗಳು ವಲಸೆ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ. 
ಯುರೇಷ್ಯಾದ ಮದುವಣಗಿತ್ತಿ ಗಂಡು ಹಕ್ಕಿಗಳ ರೆಕ್ಕೆ ೧೪೯-೧೬೨ cm ಆದರೆ ಭಾರತದ ಗಂಡು ಹಕ್ಕಿಗಳ ರೆಕ್ಕೆ ೧೩೬-೧೪೪. ರೆಕ್ಕೆಯ ಪುಕ್ಕಗಳ ಸೂತ್ರದಲ್ಲೂ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ. ಓ-ಮದುವಣಗಿತ್ತಿಯರ ಮೂಲ ೫ ನೆಯದಕ್ಕಿಂತ ೨ ನೆಯದು ಉದ್ದ, ಕ-ಮದುವಣಗಿತ್ತಿಯರ ಮೂಲ 2 ನೆಯದಕ್ಕಿಂತ 5 ನೆಯದು ಉದ್ದವಿರುತ್ತದೆ.
## ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಮತ್ತು ವಾಸ 
ಅರಿಶಿನ-ಬುರುಡೆಗಳ ಸಂತತಿ ಬಲೂಚಿಸ್ತಾನ ಮತ್ತು ಆಫಗಾನಿಸ್ತಾನ, ಹಿಮಾಲಯ ದಿಂದ ನೇಪಾಳದವರೆಗೂ ವ್ಯಾಪಿಸಿದ್ದರೂ ಇಲ್ಲಿನ ಅರಿಶಿನ-ಬುರುಡೆಗಳು ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ, ಶ್ರೀಲಂಕ, ಮಾಳ್ಡವೀಸ್ ಮತ್ತು ಆಂಡಮಾನಗಳಿಗೆ ವಲಸೆ ಬರುವುದನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಭಾರತದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದ ಅರಿಶಿನ-ಬುರುಡೆಗಳು ವಲಸೆ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ. ಇವು ಹಾರುವ ಹಲ್ಲಿಯನ್ನು (*Draco dussumieri*) ಬೇಟೆ ಆಡಿದ ಪುರಾವೆಯೂ ಇದೆ. ಇವುಗಳ ಹಾರಾಟ ತಗ್ಗು-ಧುಮುಕುವ ಶೈಲಿಯದಾದರೂ, ಇವು ಗಂಟೆಗೆ ೪೦ ಕಿ.ಮಿ ವೇಗ ಮುಟ್ಟಬಲ್ಲವು. ಇವು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ನಿಂತ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಮೀಯುವ ಸಡಗರವನ್ನು ಗಮನಿಸಲಾಗಿದೆ. ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಿದ ಮದುವಣಗಿತ್ತಿಯೊಂದು - ೯ ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ತಜಕಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿ ಕಂಡಿರುವ ದಾಖಲೆ ಇದೆ.
ಏಪ್ರಿಲ್ ನಿಂದ ಆಗಸ್ಟ್ ಮಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಸಂತಾನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ನಡೆಸಿ ಇವು ಜೇಡರ ಬಲೆಯನ್ನೂ, ಹುಲ್ಲು, ನಾರು, ಮತ್ತು ಎಲೆಗಳಿಂದ ಎರಡು ಕೊಂಬೆಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಟ್ಟಿಲಿನಂತಹ ಗೂಡನ್ನು ಕಟ್ಟುತ್ತವೆ. ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಇವು ಕಾಜಾಣ/ಕರಿ-ಭುಜಂಗ (Black Drongo) ಹಕ್ಕಿಯ ಗೂಡಿನ ಅಕ್ಕಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಗೂಡನ್ನು ಮಾಡುತ್ತವೆ.
## ಮೂಲಗಳು 
## ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 
* Photographs, video and sound recordings 

ವರ್ಗ:Oriolus
ವರ್ಗ:Orioles
ವರ್ಗ:ಪಕ್ಷಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಹಕ್ಕಿಗಳು
ಶಂಕರನಾರಾಯಣ

**ಶಂಕರನಾರಾಯಣ**ವು ಕುಂದಾಪುರ ತಾಲೂಕಿನಲ್ಲಿ, ತಾಲೂಕು ಕೇಂದ್ರದಿಂದ ಸುಮಾರು ೨೫ ಕಿ.ಮೀ.ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಹಳ್ಳಿ. ಅದೇ ಊರಿನ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿರುವ ದೇವಾಲಯವು ತುಂಬಾ ಪುರಾತನವಾಗಿದ್ದು, ಕ್ರೋಡ ಕ್ಷೇತ್ರವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ದವಾಗಿದ್ದು, ಪುರಾತನ ಸಪ್ತ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ಈ ಊರು ಬ್ರಿಟಿಷರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆದಿತ್ತು. ಬಹು ಹಿಂದಿನಿಂದ ಇರುವ ಸಬ್ ರಿಜಿಸ್ತ್ರಾರ್ ಕಛೇರಿ, ಪೋಲಿಸ್ ಠಾಣೆ ಮತ್ತಿತರ ಸರಕಾರಿ ಕಛೇರಿಗಳು ಇದರ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಸಾರಿದರೂ, ಇಂದು ಇದರ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಕಡಿಮೆ ಎಂದೇ ಹೇಳಬಹುದು. ಉಡುಪಿಯಿಂದ ಕೊಲ್ಲೂರಿಗೆ ಹೋಗುವ ಹೆದ್ದಾರಿಯಲ್ಲಿರುವುದರಿಂದ, ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಈ ಊರನ್ನು ಮತ್ತು ಇಲ್ಲಿನ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಸಂದರ್ಶಿಸುವರು.

## ಇತಿಹಾಸ
ಶಂಕರನಾರಯಣದ ಇತಿಹಾಸವು ಇಲ್ಲಿರುವ ಪುರಾತನ ದೇವಾಲಯದೊಂದಿಗೇ ತಳುಕುಹಾಕಿಕೊಂಡಿರುವುದರಲ್ಲಿ ಅಚ್ಚರಿಯೇನಿಲ್ಲ. ಕೆರೆಯ ಮೇಲೆ ಇಲ್ಲಿನ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ದೇವತೆಗಳು ನಿರ್ಮಿಸಿದರೆಂಬ ದಂತಕತೆಯ ಜೊತೆಗೇ ಇತರ ದಂತಕತೆಗಳಿದ್ದರೂ, ಕನಿಷ್ಟ ಎರಡುಸಾವಿರ ವರುಷಗಳ ಇತಿಹಾಸ ಈ ದೇವಾಲಯಕ್ಕೆ ಇರಬಹುದು ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗಿನ ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೆ ಬಂದರೆ, ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನನು ದಾನ ನೀಡಿದ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಗಂಟೆ ದೇವಾಲಯದ ಪ್ರಾಂಗಣದಲ್ಲಿದ್ದು ಕುತೂಹಲ ಕೆರಳಿಸುತ್ತದೆ.

## ವಿದ್ಯಾ ಕೇಂದ್ರ
ಬಹು ಹಿಂದಿನಿಂದಲೂ ಸುತ್ತಲಿನ ಹಳ್ಳಿಗಳ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಶಂಕರನಾರಯಣದಲ್ಲಿ ಓದಲು ಬರುವ ಪರಿಪಾಠವಿರುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಪೂರ್ವದಲ್ಲೇ ಇಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆಯು ಈ ಸುತ್ತಲಿನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸಾಕ್ಷರತೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸುವಲ್ಲಿ ಸಹಕಾರಿಯಾಯಿತು. ಈಗ ಇಲ್ಲಿ, ಕಾಲೇಜು,ಟೈಪಿಂಗ ಶಾಲೆಗಳು, ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಶಿಕ್ಷಣ ಮೊದಲಾದ ಅವಕಾಶಗಳಿವೆ.

## ತಂಗುವುದು ಎಲ್ಲಿ?
ಈ ಊರಿನಲ್ಲಿ ವಸತಿಗೃಹಗಳಿಲ್ಲ. ಊರಿನವರ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ತಂಗಲೂಬಹುದು ಅಥವಾ ತಾಲೂಕು ಕೇಂದ್ರವಾದ ಕುಂದಾಪುರದಲ್ಲಿ ತಂಗಬಹುದು.

ವರ್ಗ:ಕುಂದಾಪುರ ತಾಲೂಕಿನ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳು
ವರ್ಗ:ಕುಂದಾಪುರ ತಾಲ್ಲೂಕು
ಹೆಜ್ಜಾರ್ಲೆ

ಹೆಜ್ಜಾರ್ಲೆ ಹಕ್ಕಿ ಪೆಲಿಕಾನಿಡೇ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪಕ್ಷಿ ಪ್ರಭೇದವಾಗಿದೆ.ಇದು ಏಷ್ಯಾಕ್ಕೆ  ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಬೂದು ಪೆಲಿಕನ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ದೂರದಿಂದ ಇದು ಇತರ ಪೆಲಿಕನ್‌ಗಳನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆಯಾದರೂ, ಅದರ ಬೂದು ಬಣ್ಣವು ಅದನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಮಾನವ ವಾಸಸ್ಥಳದ ಬಳಿ ದೊಡ್ಡ ಗೂಡುಕಟ್ಟುವ ವಸಾಹತುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ .
## ವಿವರಣೆ 
ಪೆಲಿಕನ್‌ಗಳ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಈ ಹಕ್ಕಿ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿದೆ. 125-152 ಸೆಂ.ಮೀ ಉದ್ದ. 4.1-6 ಕೆಜಿ ತೂಕವಿರುತ್ತದೆ. ಅವು ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ. ಕೊಕ್ಕು ಬೂದು ಬಣ್ಣದ್ದಾಗಿದೆ. ಬಾಲ ಕಂದು ಬಣ್ಣದ್ದಾಗಿದೆ. ಮೇಲಿನ ತುಟಿಯ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಚುಕ್ಕೆಗಳಿವೆ.

## ವಿತರಣೆ 
ಅವು ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡ, ಶ್ರೀಲಂಕಾ ಮತ್ತು ಕಾಂಬೋಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಣಿವೆ ಸರೋವರಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.

## ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ 
, India]]
ಇದು ಇತರ ಜಲಪಕ್ಷಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಜಲಮೂಲಗಳ ಬಳಿ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಮಾನವ ವಾಸಸ್ಥಳದ ಬಳಿ ಸಣ್ಣ ಮರಗಳಲ್ಲಿ ಗೂಡು ಕಟ್ಟುತ್ತದೆ.
ಈ ಗೂಡು ಕಡಿಮೆ ಮರಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಂಬೆಗಳ ದಪ್ಪ ಗೂಡಾಗಿದೆ. ಮೂರರಿಂದ ನಾಲ್ಕು ಮಸುಕಾದ ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಇಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮೊಟ್ಟೆಗಳು 30-33 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಹೊರಬರುತ್ತವೆ.

## ಆಹಾರ 
ಇವುಗಳ ಮುಖ್ಯ ಆಹಾರ ಮೀನು, ಮತ್ತು ಇವುಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಬೇಟೆಯಾಡುತ್ತವೆ.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಪಕ್ಷಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಹಕ್ಕಿಗಳು
ತಿನ್ನುವಿಕೆ

**ತಿನ್ನುವಿಕೆ**ಯು ಒಂದು ಪ್ರಾಣಿಯ ಪೋಷಣಾ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಲು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಗಾಗಿ, ಆಹಾರವನ್ನು ಸೇವಿಸುವ ಕ್ರಿಯೆ. ಎಲ್ಲ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಬದುಕುಳಿಯಲು ಪ್ರಾಣಿ ಅಥವಾ ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ತಿನ್ನಲೇಬೇಕು: ಮಾಂಸಾಹಾರಿಗಳು ಇತರ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತವೆ, ಸಸ್ಯಾಹಾರಿಗಳು ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಸರ್ವಾಹಾರಿಗಳು ಎರಡನ್ನೂ ತಿನ್ನುತ್ತವೆ. ತಿನ್ನುವುದು ಒಂದು ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದ ಕ್ರಿಯೆ.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಖಾದ್ಯ, ತಿನಿಸು
ಊಟ

thumb
**ಊಟ**ವು ತಿನ್ನುವ ಕ್ರಿಯೆಯ ಒಂದು ನಿದರ್ಶನ, ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಮತ್ತು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ, ತಯಾರಿಸಿದ ಆಹಾರವನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುವಂಥದ್ದು. ಊಟಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ, ಭೋಜನ ಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಉಪಹಾರ ಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತವಾದರೂ, ಎಲ್ಲಿ ಬೇಕಾದರೂ ನಡೆಯಬಹುದು. ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಊಟಗಳು ದೈನಂದಿನ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಆಗುತ್ತವೆ, ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ ದಿನದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಬಾರಿ.
## ಇವನ್ನೂ ನೋಡಿ
#ತಿನ್ನುವಿಕೆ
#ಆಹಾರ

ವರ್ಗ:ಖಾದ್ಯ, ತಿನಿಸು
ಚಿರತೆ

thumb

**ಚಿರತೆ**ಯು (*ಪಾಂತೇರಾ ಪಾರ್ದೂಸ್*) ಆಫ಼್ರಿಕಾ ಹಾಗು ಉಷ್ಣವಲಯ ಏಷ್ಯಾದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳು, ಸೈಬೀರಿಯಾ, ದಕ್ಷಿಣ ಹಾಗು ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದಿಂದ ಆಫ಼್ರಿಕಾದ ಉಪ ಸಹಾರಾ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಬಹುಪಾಲು ಉದ್ದಗಲದವರೆಗಿನ ವ್ಯಾಪಕ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಫ಼ೆಲಿಡೈ ಕುಟುಂಬದ ಒಂದು ಸದಸ್ಯ. ಅವಾಸಸ್ಥಾನದ ನಷ್ಟ ಹಾಗು ಛಿದ್ರೀಕರಣ, ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರ ಹಾಗು ಕೀಟ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕಾಗಿ ಬೇಟೆಯ ಕಾರಣ ಅದು ಅದರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಕ್ಷೇತ್ರದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಇಳಿಮುಖವಾಗುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಅದನ್ನು ಐಯುಸಿಎನ್ ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ *ಬೆದರಿಕೆ ಹತ್ತಿರ* ಎಂದು ಪಟ್ಟಿಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್, ಸಿಂಗಪೋರ್, ಕುವೇಟ್, ಸಿರಿಯಾದ ಅರಬ್ ಗಣರಾಜ್ಯ, ಲಿಬ್ಯಾ ಮತ್ತು ಟುನೀಶದಲ್ಲಿ ಅದು ಪ್ರಾದೇಶಿಕವಾಗಿ ನಿರ್ನಾಮವಾಗಿದೆ.

ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಣಿಗಳು
ಜ್ಯೋತಿ ಬಸು

thumb
**ಜ್ಯೋತಿ ಬಸು** (ಬಂಗಾಳಿ: জ্যোতি বসু, ೮ ಜುಲೈ ೧೯೧೪ – ೧೭ ಜನೆವರಿ ೨೦೧೦) ಮಾರ್ಕ್ಸ್‌ವಾದಿ ಕಮ್ಯೂನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದ ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದ ಒಬ್ಬ ರಾಜಕಾರಣಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ೧೯೭೭ರಿಂದ ೨೦೦೦ರ ವರೆಗೆ ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ ಭಾರತದ ಯಾವುದೇ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಅತಿ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯವರೆಗೆ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಪಾತ್ರರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು, ಪಕ್ಷದ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ೧೯೬೪ರಿಂದ ೨೦೦೮ರ ವರೆಗೆ, ಸಿಪಿಐ(ಎಂ) ಪಾಲಿಟ್‌ಬ್ಯೂರೋದ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು.

ವರ್ಗ:ಬಂಗಾಳದ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು
ವರ್ಗ:ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ
ಚುಕ್ಕೆ ಚೋರೆ

ವರ್ಗ:ಪಕ್ಷಿಗಳು

**ಚೋರೆಹಕ್ಕಿ** (Spilopelia chinensis) ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡ ಮತ್ತು ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ, ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ ಸ್ಥಳೀಯ ಹಕ್ಕಿ. ಇದು ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ಸ್ವಲ್ಪ ಉದ್ದ ಬಾಲದ ಪಾರಿವಾಳ.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಬೂದು ಕಾಡು ಕೋಳಿ

ಈ ಹಕ್ಕಿ ನಮ್ಮ ಸಾಕು ಕೋಳಿಯ ಸಂಬಂಧಿ. ಇವು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡು ಬರುತ್ತವೆ.

ಗಂಡು ಕೋಳಿಯ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಕೆಂಪು ಚೊಟ್ಟಿಯಿರುತ್ತದೆ. ಇದರ ಮೈಮೇಲೆ ಕಪ್ಪು ಅಥವಾ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮಚ್ಚೆಗಳಿರುತ್ತವೆ.
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಪಕ್ಷಿಗಳು
ಕಚೇರಿ

**ಕಚೇರಿ**ಯು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಜನರು ಕೆಲಸಮಾಡುವ ಒಂದು ಕೊಠಡಿ ಅಥವಾ ಇತರ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ, ಆದರೆ ಈ ಪದವು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕರ್ತವ್ಯಗಳು ನಿಗದಿಯಾದಂಥ ಒಂದು ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿನ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನೂ ನಿರ್ದೇಶಿಸಬಹುದು (ಅಧಿಕಾರಿ, ಹುದ್ದೆದಾರ, ನೌಕರ ನೋಡಿ); ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಕೊನೆಯದು,ಅಂದರೆ ಮೂಲತಃ ಒಬ್ಬರ ಕರ್ತವ್ಯದ ನೆಲೆಯನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸುವ ಸ್ಥಳ ಎಂಬುದು, ಕಚೇರಿ ಪದದ ಮುಂಚಿನ ಬಳಕೆಯಾಗಿತ್ತು. ಒಂದು ಗುಣವಾಚಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾದಾಗ, ***ಕಚೇರಿ*** ಪದವು ವ್ಯಾಪಾರ-ಸಂಬಂಧಿ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಬಹುದು. ಕಾನೂನು ಬರಹದಲ್ಲಿ, ಒಂದು ಕಂಪನಿ ಅಥವಾ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಅಧಿಕೃತ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯಿರುವಂಥ ಯಾವುದೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ **ಕಚೇರಿ**ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ, ಆ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯು ಕಚೇರಿಯ ಬದಲು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಒಂದು ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ರಚನೆಯಾಗಿದ್ದರೂ ಸಹ.

ವರ್ಗ:ಕಚೇರಿ ಆಡಳಿತ
ವರ್ಗ:ಆಡಳಿತ ವಿಭಾಗಗಳು
ಚಪಾತಿ

thumb
**ಚಪಾತಿ**ಯು ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡದ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಉಬ್ಬಿರದ ಚಪ್ಪಟೆ ರೊಟ್ಟಿ. ಇದರ ರೂಪಾಂತರಗಳು ತುರ್ಕ್‌ಮೇನಿಸ್ತಾನ್, ಯೂಗ್ಯಾಂಡಾ, ಕೀನ್ಯಾ ಮತ್ತು ಟಾಂಜಾನೀಯಾವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಪೂರ್ವ ಆಫ್ರಿಕಾದ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು, ಮತ್ತು ಇತರ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಪೈಕಿ ಘಾನಾವೂ ಸೇರಿದಂತೆ ಪಶ್ಚಿಮ ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತವೆ. ಮುಘಲ್ ಸಾಮ್ರಾಟ ಅಕ್ಬರ್‌ನ ವಜೀರ್ನಾಗಿದ್ದ ಅಬುಲ್-ಫಜಲ್ ಇಬ್ನ್ ಮುಬಾರಕ್ ನಿಂದ ಬರೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಒಂದು ೧೬ನೆಯ ಶತಮಾನದ ದಸ್ತಾವೇಜಾದ *ಐನ್-ಇ-ಅಕ್ಬರಿ*ಯಲ್ಲಿ *ಚಪಾತಿ*ಯ ಬಗ್ಗೆ ಟಿಪ್ಪಣಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಭಾರತದ ಉಪಖಂಡದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಹುಳಿಯಿಲ್ಲದ ಫ್ಲಾಟ್‌ಬ್ರೆಡ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಭಾರತ, ನೇಪಾಳ, ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ, ಪಾಕಿಸ್ತಾನ, ಶ್ರೀಲಂಕಾ, ಪೂರ್ವ ಆಫ್ರಿಕಾ ಮತ್ತು ಕೆರಿಬಿಯನ್ ನಲ್ಲೂ ಚಪಾತಿಯು ಪ್ರಧಾನ ಖಾದ್ಯವಾಗಿದೆ. ಚಪಾತಿಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣ ಗೋಧಿ ಹಿಟ್ಟಿನಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು ನೀರಿನೊಂದಿಗೆ ಹಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಬೆರೆಸಿ, ಖಾದ್ಯ ಎಣ್ಣೆ ಮತ್ತು ಉಪ್ಪನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಮಿಶ್ರಣವನ್ನು ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿ  ತವಾ (ಫ್ಲಾಟ್ ಬಾಣಲೆ) ಮೇಲೆ ಬೇಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಚಪಾತಿಯು ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡದ ವಲಸಿಗರಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಆಹಾರವಾಗಿದೆ. ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡದಿಂದ ವಲಸೆ ಹೋದವರು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾ, ಪೂರ್ವ ಆಫ್ರಿಕಾ ಮತ್ತು ಕೆರಿಬಿಯನ್ ದ್ವೀಪಗಳಿಗೆ ಭಾರತೀಯ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಂದ ಹಾಗೂ ವಿಶ್ವದ ಇತರ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಚಪಾತಿಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಲಾಯಿತು.
## ಇತಿಹಾಸ
ಚಪಾತಿ  ಎಂಬ ಪದದ ಅರ್ಥ "ಸ್ಲ್ಯಾಪ್" ಮತ್ತು "ಫ್ಲಾಟ್", ಇದು ಒದ್ದೆಯಾದ ಅಂಗೈ ಕೈಗಳ ನಡುವೆ ತೆಳುವಾದ ಹಿಟ್ಟಿನ ಉಂಡೆಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿಧಾನವಾಗಿದೆ. ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡದಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನ ಆಹಾರವಾಗಿರುವ ಗೋಧಿಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಚಪಾತಿಯೂ ಒಂದು. ಮೊಹೆಂಜೊ-ದಾರೊದಲ್ಲಿನ ಉತ್ಖನ್ನದಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾದ ಕಾರ್ಬೊನೈಸ್ಡ್ ಗೋಧಿ ಧಾನ್ಯಗಳು ಇಂದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಸ್ಥಳೀಯ ಜಾತಿಯ ಗೋಧಿಗೆ ಹೋಲುತ್ತವೆ. ಸಿಂಧೂ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿನ ಪೂರ್ವಜರು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಗೋಧಿ ಬೆಳೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂಬ ಮಾಹಿತಿ ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ.

ರೋಟಿ ಜೊತೆಗೆ ಚಪಾತಿಗಳನ್ನು ವಿಶ್ವದ ಇತರ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡದ ವಲಸಿಗರು ಪರಿಚಯಿಸಿದರು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಕೆರಿಬಿಯನ್ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ ಭಾರತೀಯ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಪರಿಚಯಿಸಿದರು.

## ಚಪಾತಿಗೆ ಮಾಲ್ಡೀವ್ಸ್ ನಲ್ಲಿರುವ ಇತರ ಹೆಸರುಗಳು
ಚಪಾತಿಗೆ ರೊಟ್ಟಿ, ರೊಟ್ಲಿ, ಸಫತಿ, ಶಬಾತಿ, ಫುಲ್ಕಾ ಮತ್ತು ರೋಶಿ ಎಂದೂ ಮಾಲ್ಡೀವ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

## ಬೇಕಾಗುವ ಸಾಮಾಗ್ರಿಗಳು
ಗೋಧಿ ಹಿಟ್ಟು ೫ ಕಪ್,  ೧ ಚಮಚ,ತೆಂಗಿನ ಎಣ್ಣೆ ೩ ಚಮಚ,ತುಪ್ಪ ೨ ಚಮಚ, ಸ್ವಲ್ಪ ಬಿಸಿಮಾಡಿದ ನೀರು ೧ ಕಪ್, ರುಚಿಗೆ ತಕ್ಕಷ್ಟು ಉಪ್ಪು.
### ತಯಾರಿಸುವ ವಿಧಾನ
ಒಂದು ಅಗಲವಾದ ಪಾತ್ರೆಗೆ ನೀರು, ತುಪ್ಪ, ಹಾಕಿ ಸರಿಯಾಗಿ ಕಲಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು, ನಂತರ ಅದಕ್ಕೆ ಗೋಧಿ ಹಿಟ್ಟನ್ನು ಹಾಕಿ ಸರಿಯಾಗಿ ಕಲಸಿ  ಕೊನೆಗೆ ಅದಕ್ಕೆ ಎಣ್ಣೆ ಹಾಕಿ ಕಲಸಿಟ್ಟು, ಅರ್ಧ ಗಂಟೆಯ ನಂತರ ಉಂಡೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಟ್ಟು ಅದನ್ನು ಗೋಧಿ ಹಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಅದ್ದಿ ಲಟ್ಟಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಒಲೆಯಲ್ಲಿ ತವ ಬಿಸಿ ಮಾಡಿ ಅದಕ್ಕೆ ಚಪಾತಿಯನ್ನು ಹಾಕಿ ಕಾಯಿಸಿ  ಅದು ಸರಿಯಾಗಿ ಉಬ್ಬಿದ ನಂತರ ತುಪ್ಪ ಸವರಿ ಬಿಸಿ ಬಿಸಿ ಚಪಾತಿಯನ್ನು ಸವಿಯಬಹುದು.
ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡದ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಚಪಾತಿಗಳನ್ನು ಬಾಣಲೆಯ ಮೇಲೆ ಭಾಗಶಃ ಬೇಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ತದನಂತರ ನೇರವಾಗಿ ಜ್ವಾಲೆಯ ಮೇಲೆ ಬೇಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಚಪಾತಿ ಉಬ್ಬಲು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಉಬ್ಬಿದ ಚಪಾತಿಯನ್ನು ಉತ್ತರ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ  ಫುಲ್ಕಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಖಾದ್ಯ, ತಿನಿಸು
ವರ್ಗ:ಆಹಾರ
ವರ್ಗ:ಪ್ರೋಜೆಕ್ಟ್ ಟೈಗರ್-೨ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಿದ ಲೇಖನ
ಆಶ್ರಯ, ಹಿರಿಯನಾಗರಿಕರ ಮನೆ

'ಆಶ್ರಯ'ವೆಂಬ 'ವೃದ್ಧಾಶ್ರಮ,'ಮುಂಬೈನ ಬಿ.ಎಸ್. ಕೆ. ಬಿ ಅಸೋಸಿಯೇಶನ್ ನ (Bombay South Kanara Association), ಅಮೃತ ಮಹೋತ್ಸವ' ದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಉದಯವಾಯಿತು. ಕನ್ನಡಿಗರಿಂದ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದರೂ ಸರ್ವಧರ್ಮದಹಿರಿಯರಿಗೂ ಆಶ್ರಯ, ಆಶ್ರಯ ತಾಣವಾಗಿದೆ.
ಭಾರತದೇಶದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಾರೆ ೭೨೮ ವೃದ್ಧಾಶ್ರಮಗಳಿವೆ. ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿಯೇ ೧೨೪ ವೃದ್ಧಾಶ್ರಮಗಳಿವೆ. ಆಶ್ರಯಮನೆ, ಎಲ್ಲಾ ಆಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳನ್ನೂ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡು ಹಿರಿಯರಿಗೆ ಕಿಂಚಿತ್ತೂ ತಂದರೆಯಾಗದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಸರ್ವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. 
## 'ಆಶ್ರಯ ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರ ಮನೆ'ಯಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ವಿವರಗಳು
* ಇಬ್ಬರು ಇರಬಹುದಾದ ಒಟ್ಟು ೧೭ ಕೋಣೆಗಳಿವೆ.
* ಒಬ್ಬರು ಇರಬಹುದಾದ ೮ ಕೋಣೆಗಳು,
* ಒಟ್ಟು ೪೨ ಮಂದಿ ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರು ಇರಲು ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿದೆ.
* ಈಗಾಗಲೇ, ೧೧ ಜನ ಬೇರೆಬೇರೆ ಧರ್ಮೀಯರು ಇದ್ದಾರೆ.
* ಸಂದರ್ಭ ಬಂದರೆ ಇಲ್ಲಿ, ೩-೪ ತಿಂಗಳು ಮಾತ್ರ ಇರಲೂಬಹುದು.
ನವಿ-ಮುಂಬೈನ ನೇರುಲ್ ಉಪನಗರದ ೧೯ ನೆಯ ಸೆಕ್ಟರ್ ನಲ್ಲಿ ತನ್ನದೇ ಆದ ೩ ಮಹಡಿಯ ಕಟ್ಟಡದಲ್ಲಿ, ಸಮಯಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾದ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಹಾಯ, ವ್ಯಾಯಾಮಶಾಲೆ,ವಾಚನಾಲಯ, ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಮೆಡಿಟೇಶನ್ ಹಾಲ್, ಮುದ್ರಾ ಚಿಕಿತ್ಸಾಲಯ,ವಿವಿಧ ಆಟಗಳು,ಎಲ್ಲಾ ಮತೀಯರ ಪ್ರಮುಖ ಹಬ್ಬಗಳ ಆಚರಣೆ, ಪ್ರವಚನ, ಸತ್ಸಂಗ, ಫ್ಯಾನ್ಸಿ ಡ್ರೆಸ್, ಗ್ರೂಪ್ ಡಿಸ್ಕಶನ್, ಪಿಕ್ನಿಕ್, ಮನರಂಜನೆಯ ವಿವಿಧ ಸ್ಥರಗಳು,ಇವೆ. ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಎದ್ದಕೂಡಲೇ ಬೆಡ್ ಟೀ, ಹಾಲು, ಉಪಹಾರ, ಊಟದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಿವೆ.
## 'ಆಶ್ರಯದ ಸಲಹಾಕಾರರು'
ಲಕ್ಶ್ಮೀಶ, ಆಚಾರ್ಯ, ಎ. ಕೆ, ಹೆಬ್ಬಾರ್, ವಿಶ್ವಾಸ್ ಹೆಬ್ಬಾರ್, ಗುರುರಾಜ ಹೆಬ್ಬಾರ್, ಮಾರ್ಗದರ್ಶನಮಾಡಲು ಸದಾಸಿದ್ಧರಿದ್ದಾರೆ.
ಕಾರ್ಯಾಧ್ಯಕ್ಷೆ : ಖ್ಯಾತ ಮುದ್ರಾವಿಜ್ಞಾನ ತಜ್ಞೆ, ಸಮಾಜ ಸೇವಕಿ. ಶಿಕ್ಷಣ ತಜ್ಞೆ. ಶ್ರೀಮತಿ ಸುಮನ್ ಕೆ ಚಿಪ್ಳೂಣ್ಕರ್
ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ : ಸಮಾಜಸೇವಕಿ, ಚಂದ್ರಾವತಿ. ಕೆ. ರಾವ್, 
ಕೊಶಾಧಿಕಾರಿ : ಚಿತ್ರಾ ಮೇಲ್ಮನೆ, 
೨೧ ಜನ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ವರ್ಗ, ಸದಾ ಹಿರಿಯರ ಸೇವೆಗೆ ಮೀಸಲಾಗಿದ್ದಾರೆ.
## 'ಆಶ್ರಯ ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರ ಮನೆ', ಇರುವ ಸ್ಥಳ
ಮುಂಬೈನ ಉಪನಗರವಾದ, 'ನೆರೂಲ್ ನ ಸೀವುಡ್ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣ' ಆಶ್ರಯಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರವಿದೆ. ೨೦೦೯ ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಶುರುವಾದ ಈ ಸುಂದರ ವಸತಿಗೃಹಕ್ಕೆ ಈಗಾಗಲೇ ಜನಮನ್ನಣೆ ಸಿಕ್ಕಿದೆ.ಬಿ. ಎಸ್ ಕೆ. ಬಿ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ನ ತುಳುಕನ್ನಡಿಗರಲ್ಲದೆ, ಎಲ್ಲಾ ಜಾತಿಧರ್ಮಗಳ ವೃದ್ಧರಿಗೆಲ್ಲಾ ಮುದಕೊಡುವ, ಪ್ರೀತಿಯ ತಾಣವಾಗಿದೆ-ಆಶ್ರಯ.
## ನೀವು ಸಂಪರ್ಕಿಸಬಹುದಾದ ವಿಳಾಸ
'ಆಶ್ರಯ', ೨೭೭೦೦೮೦೫, ಸುಮನ್ ಚಿಪ್ಳೂಣ್ಕರ್, ೨೫೨೨೪೭೪೧, ಚಂದ್ರಾವತಿ ರಾವ್, ೯೮೧೯೧೪೦೮೫೦ ನಲ್ಲಿ ಸಂಪರ್ಕಿಸಬಹುದು.
[http://www.seniorsworldchronicle.com/2009/09/india-now-senior-citizens-get-fun-home.html ] 

ವರ್ಗ:ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವಾ-ಸಂಸ್ಥೆಗಳು
ಶಿರ್ಡಿ

**ಶಿರ್ಡಿ** ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿ ಶಿರ್ಡಿ ನಗರ ಪಂಚಾಯತ ಎಂದು ಪರಿಚಿತವಾಗಿರುವ ಪುರಸಭೆ ಯ ಆಡಳಿತ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬರುವ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಅಹಮದ್‌ನಗರ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ರಾಹತಾ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿರುವ ಒಂದು ಪಟ್ಟಣ. ಅಹಮದ್‌ನಗರ್‌ದಿಂದ ಸರಿಸುಮಾರು ೮೩ ಕಿ.ಮಿ. ಮತ್ತು [[ಕೋಪರಗಾ೦ವನಿಂದ ೧೫ ಕಿ.ಮಿ. ದೂರವಿರುವ ಇದು *ಅಹಮದ್‌ನಗರ್ - ಮನ್ಮಾಡ್ ರಾಜ್ಯ ಹೆದ್ದಾರಿ ಸಂಖ್ಯೆ ೧೦*ರ ಮೂಲಕ ತಲುಪಬಹುದಾಗಿದೆ. ಇದು, ಅತಿ ಸಂಚಾರಭರಿತ ಮಾರ್ಗವಾದ, ಪಶ್ಚಿಮ ಕರಾವಳಿ ಮಾರ್ಗದ ೧೮೫ ಕಿ.ಮಿ. ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ.

**ಜನಪ್ರಿಯ ತಾಣಗಳು**

ನೀವು ಶಿರಡಿ ತಲುಪಿದ ನಂತರ, ನೀವು ಕೆಲವು ನೂರು ಮೀಟರ್ ಪ್ರಯಾಣಿಸಬೇಕು, ಅಲ್ಲಿ ನೀವು ಸೇತುವೆಯನ್ನು ತಲುಪುತ್ತೀರಿ ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿಯೇ ನೀವು "ಒಂಬತ್ತು ಗುಡ್ಡ" ಸ್ಥಳವನ್ನು ತಲುಪಲು ಚಾರಣವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಬೇಕು. ಗುಂಡ್ಯ, ಕೆಂಪುಹೊಳೆ, ಮಾರನಹಳ್ಳಿ, ಕಡಮನೆ ಚಹಾ ಎಸ್ಟೇಟ್, ಹೆಗ್ಗದ್ದೆ, ದೋಣಿಗಲ್ ಮತ್ತು ಮಂಜರಾಬಾದ್ ಕೋಟೆ ಶಿರಡಿ ಘಾಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸ್ಥಳಗಳಾಗಿವೆ. ಅರಮನೆ ಬೆಟ್ಟ, ವೆಂಕಟಗಿರಿ, ಮುಗಿಲಗಿರಿ, ಅರೆ ಬೆಟ್ಟ ಮತ್ತು ಯೆಡಕುಮೇರಿ ಜನಪ್ರಿಯ ಚಾರಣ ತಾಣಗಳಾಗಿವೆ.[9]

ವರ್ಗ:ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಪಟ್ಟಣಗಳು
ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಪುಣ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು
ಕಿಟಕಿ

thumb
**ಕಿಟಕಿ**ಯು ಬೆಳಕು ಮತ್ತು, ತೆರೆದಾಗ, ಗಾಳಿ ಹಾಗೂ ಧ್ವನಿ ಹೋಗಲು ಎಡೆಗೊಡುವ ಗೋಡೆಯಲ್ಲಿನ (ಅಥವಾ ಇತರ ಘನ ಮತ್ತು ಅಪಾರದರ್ಶಕ ಮೇಲ್ಮೈ) ಒಂದು ಪಾರದರ್ಶಕ ರಂಧ್ರ. ಕಿಟಕಿಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಗಾಜಿನಿಂದ ಲೇಪಿಸಲಾಗಿರುತ್ತವೆ ಅಥವಾ ಬೇರೆ ಪಾರದರ್ಶಕ ಅಥವಾ ಅರೆಪಾರದರ್ಶಕ ವಸ್ತುವಿನಿಂದ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ. ಕಿಟಕಿಗಳು ಒಳ ಬೀಳದಂತೆ ಚೌಕಟ್ಟುಗಳ ಆಧಾರದಿಂದ ಗೋಡೆಗೆ ಭದ್ರವಾಗಿ ಬಂಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ.

ವರ್ಗ:ಗೃಹನಿರ್ಮಾಣ ಘಟಕಗಳು
ಕನ್ನಡ ಅಧ್ಯಯನ ವಿಭಾಗ (ಮಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ)

thumb|mangalur university

ಕನ್ನಡ ಅಧ್ಯಯನ ವಿಭಾಗವು ಮಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಒಂದು ಹಳೆಯ ವಿಭಾಗ.ಇಲ್ಲಿ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ತರಗತಿಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಸಂಶೋಧನೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.ವಿಭಾಗವು ತನ್ನದೇ ಆದ **ವಿಭಾಗ ಗ್ರಂಥಾಲಯ** ಮತ್ತು **ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ**ವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

## ವಿಭಾಗದ ಇತಿಹಾಸ
## ಅಧ್ಯಾಪಕ ವೃಂದ
* ಪ್ರೊ.ಸಬಿಹಾ, ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರು ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು
* ಪ್ರೊ.ಚಿನ್ನಪ್ಪಗೌಡ, ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರು (ಈಗಿನ ಕುಲಸಚಿವರು)
* ಪ್ರೊ.ಅಭಯಕುಮಾರ್, ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರು
* ಡಾ.ಶಿವರಾಮಶೆಟ್ಟಿ, ಪ್ರವಾಚಕರು
* ಡಾ.ಶೈಲಾ, ಅತಿಥಿ ಉಪನ್ಯಾಸಕರು
* ಡಾ.ಕವಿತಾ ರೈ, ಅತಿಥಿ ಉಪನ್ಯಾಸಕರು

## ವಿಶೇಷತೆಗಳು
* **ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ**
*** ವಿಭಾಗ ಗ್ರಂಥಾಲಯ**
## ಇತರೆ ಪೀಠಗಳು
***ಡಾ.ಶಿವರಾಮ ಕಾರಂತ ಪೀಠ**
***ಶ್ರೀಧರ್ಮಸ್ಥಳ ತುಳುಪೀಠ**
***ಕನಕದಾಸ ಅಧ್ಯಯನ ಕೇಂದ್ರ**
***ಯಕ್ಷಗಾನ ಅಧ್ಯಯನ ಕೇಂದ್ರ**

## ಸಂಶೋಧನೆ
***ಸಂಶೋಧನಾ ಯೋಜನೆಗಳು**
***ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಸಂಶೋಧನಾ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು**
## ಪಥ್ಯಕ್ರಮ
[ಕನ್ನಡ ಎಂ.ಎ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ] http://mangaloreuniversity.ac.in/xampp/departments/kannada.html#subject
***ಪ್ರಥಮ ಚತುರ್ಮಾಸ**
***ದ್ವಿತೀಯ ಚತುರ್ಮಾಸ**
***ತೃತೀಯ ಚತುರ್ಮಾಸ**
***ಚತುರ್ಥ ಚತುರ್ಮಾಸ**

## ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು
## ಇದುವರೆಗೆ ನಡೆದಿರುವ ವಿಚಾರಸಂಕಿರಣಗಳು
## ಹೊರಗಿನ ಸಂಪರ್ಕ
http://mangaloreuniversity.ac.in/xampp/departments/kannada.html#course%20detail

ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು | ಶಿಕ್ಷಣ

ವರ್ಗ:ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು
ಮಾಡಾಳು

ಇದುಅರಸೀಕೆರೆ ತಾಲೂಕಿಗೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಗ್ರಾಮ. ಸುಮಾರು ತಾಲೂಕು ಕೇಂದ್ರದಿಂದ ಇಪ್ಪತ್ತೈದು ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಶ್ರೀಸ್ವರ್ಣಗೌರಿಯವರ ಜಾತ್ರೆಯು ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆ.ಶ್ರೀತಿರುಮಲೇಶ್ವರ, ಶ್ರೀ ಬಸವೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯಗಳು ಕೂಡ ಇವೆ. ಇಲ್ಲಿ ನಿರಂಜನ ಪೀಠ ಮತ್ತು ಕೋಡಿಮಠ ಎಂಬ ಮಠಗಳಿವೆ. 
## ಇತಿಹಾಸ
## ಜನಜೀವನ
## ಸಂಸ್ಕೃತಿ
## ಊರಿನ ವಿಶೇಷತೆಗಳು
## ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತ
ವರ್ಗ:ಹಾಸನ ಜಿಲ್ಲೆ
ಸಂಪದ

**ಸಂಪದ** ಒಂದು ಕನ್ನಡ ಸಮುದಾಯ ಅಂತರಜಾಲ ತಾಣ. ಇದು ೨೦೦೪ ರಲ್ಲಿ ಇದು ಆರಂಭವಾಯಿತು. *ಹರಿ ಪ್ರಸಾದ್ ನಾಡಿಗ್* ಇದರ ನಿರ್ಮಾತೃ. ಕನ್ನಡ ಬಲ್ಲವರು ಇದರ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಪ್ರಕಟವಾಗುವ ಲೇಖನ, ಬ್ಲಾಗು ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಓದಬಹುದು. ಅಲ್ಲದೇ ತಮಗೆ ಆಸಕ್ತಿಯಿರುವ ಯಾವುದೇ ವಿಷಯದ ಕುರಿತು ಬರೆದು ಇತರೆ ಸಂಪದದ ಓದುಗರ ಜೊತೆ ತಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.

## ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
* ಸಂಪದ ಅಂತರಜಾಲ ತಾಣ

ವರ್ಗ:ಅಂತರಜಾಲ ತಾಣಗಳು
ವರದಿ

thumb|ಒಂದು ವರದಿಯ ಮುಖ್ಯಪುಟದ ಉದಾಹರಣೆ
ಲಿಖಿತ **ವರದಿ**ಗಳು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಾಚಕವೃಂದಕ್ಕೆ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ, ಮಹತ್ವದ ಒಳಅಂಶಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ದಸ್ತಾವೇಜುಗಳು. ವರದಿಗಳನ್ನು ಹಲವುವೇಳೆ ಒಂದು ಪ್ರಯೋಗ, ತನಿಖೆ, ಅಥವಾ ವಿಚಾರಣೆಯ ಫಲಿತಾಂಶವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಾಚಕವೃಂದವು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಅಥವಾ ಖಾಸಗಿ, ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಅಥವಾ ಒಟ್ಟಾರೆ ಜನತೆಯಾಗಿರಬಹುದು.

ವರ್ಗ:ದಸ್ತಾವೇಜುಗಳು
ವರ್ಗ:ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ
ಯಲಬುರ್ಗಾ

## ಯಲಬುರ್ಗಾ ತಾಲೂಕಿನಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ೧೪೪ ಹಳ್ಳಿಗಳು ಇರುತ್ತವೆ.ಇದರಲ್ಲಿ ೫ ಗ್ರಾಮಗಳು ಬೇಚಿರಾಗ ಅಂದರೆ ಜನವಸತಿ ರಹಿತ ಮತ್ತು ೧೩೯ ಜನವಸತಿ ಗ್ರಾಮಗಳಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಯಲಬುರ್ಗಾ,ಕುಕನೂರು,ಹಿರೇವಂಕಲಕುಂಟಾ, ಮಂಗಳೂರು ಒಟ್ಟು ೪ ಹೋಬಳಿಗಳು ಇವೆ. ಈ ತಾಲೂಕು ೩೩ ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.ವ್ಯವಸಾಯವು ಬಹುತೇಕ ಮಳೆ ಆದಾರಿತವಾಗಿದೆ. 
ಹುಣಸಿಹಾಳ

ಈ ಗ್ರಾಮವು  ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಯಲಬುರ್ಗಾ ತಾಲೂಕು ಹಿರೇವಂಕಲಕುಂಟ ಹೋಬಳಿಯಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಮವಾಗಿದ್ದು ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಶೈಕ್ಷಣಿಕವಾಗಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ್ದು .ಈ ಊರಿಗೆ ಹುಣಸಿಹಾಳ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬರಲು ಕಾರಣ ಹಲವು ಪುರಾವೆಗಳಿವೆ ಅವುಗಳೆಂದರೆ ಈ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಹುಣಸೆ ಮರವನ್ನ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದೆವು ಆದರೆ ಒಂದು ದಿನ ಆ ಎಲ್ಲಾ ಹುಣಸೆಮರವನ್ನ ನಾಶ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು ಹಾಗಾಗಿ ಈ ಗ್ರಾಮವನ್ನು ಹುಣಸಿಹಾಳ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ.  ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದೆ. ಈ ಊರಿಗೆ  ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಹಳ್ಳಿಗಳೆಂದರೆ ಗುನ್ನಾಳ,ಹಿರೇವಂಕಲ ಕುಂಟ, ಉಚ್ಚಲಕುಂಟ, ಮುರಡಿ, ತರಲುಕಟ್ಹಿ,  ಬೇವೂರ್ ಕೋಳಿಹಾಳ ಸೀಮೆಯನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದೆ.ಈ ಊರಿನಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕವಾಗಿ ಅಂದರೆ ಶ್ರೀ ಶರಣಬಸವೇಶ್ವರ ಹಾಗೂ ಶ್ರೀ ಗೋಳಿಬಸವೇಶ್ವರಜಾತ್ರೆಯು ಅದ್ದೂರಿಯಾಗಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮತ್ತು ಶ್ರೀ ಗ್ರಾಮ ದೇವತೆಯಾದ ದ್ಯಾಮಂಬಿಕ ದೇವಿಯ ಜಾತ್ರೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿ ಮೂರು ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಜರುಗುತ್ತದೆ. ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಈ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರು ಎಂಎಲ್ಎಗಳು ಮತ್ತು ಒಬ್ಬರು ಎಂಪಿ ಆಗಿ ಈ ಗ್ರಾಮದಿಂದ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ಇನ್ನು ಶೈಕ್ಷಣಿಕವಾಗಿ ಪ್ರತಿಶತಕ್ಕಿಂತ 80%ರಷ್ಟು ಜನ ಶಿಕ್ಷಣವಂತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ರಾಜ್ಯದ ಮತ್ತು ದೇಶದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಹುದ್ದೆಗಳಾಗಿರುವಂತಹ ಪಿಎಸ್ಐ ಪೊಲೀಸ್ ಪೇದೆ ಸೈನಿಕ ಹಲವಾರು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಗ್ರಾಮದಿಂದ ಸೇವೆಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

## ಮರ್ಕಟ್ 
ಈ ಗ್ರಾಮವು ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಯಲಬುರ್ಗಾ ತಾಲೂಕು, ಹಿರೇವಂಕಲಕುಂಟಾ ಹೋಬಳಿಯಲ್ಲಿ ಬರುವ 300 ಮನೆಗಳು ಇರುವ ಸಣ್ಣ ಹಳ್ಳಿಯಾಗಿದ್ದು ಯಲಬುರ್ಗಾ ತಾಲೂಕಿನ ಕೊನೆಯ ಹಳ್ಳಿ (37Km ದೂರದಲ್ಲಿದೆ),ಧಾರ್ಮಿಕವಾಗಿ ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಶೈಕ್ಷಣಿಕವಾಗಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ್ದು. ಈ ಊರಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪುರಾವೆಗಳಿಲ್ಲ,ಆದರೂ ಈ ಗ್ರಾಮಕ್ಕೆ ಮರ್ಕಟ್ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬರಲು ಒಂದು ಐತಿಹ್ಯ ಇದೆ ಈ ಊರಿಗೆ ಮರಕಟ್(ಮರದಕಟ್ಟು),ಮರ್ಕಟ,ಮರಕಟ್ಟು ಎಂದು ಆಡುಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಸಂಬೋಧಿಸುತ್ತಿದ್ದು ಕಾರಣ ಒಬ್ಬ ಅನಾಮಿಕ ಕೋತಿ ಆಡಿಸುವವನು ಹಗಲೆಲ್ಲಾ ಸುತ್ತಲೂರಿನಲ್ಲಿ ಕೋತಿ ಆಡಿಸಿ ಇರುಳಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮರದ ಕಟ್ಟೆಯ ಹತ್ತಿರ ಬಂದು ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದನಂತೆ,ಬೇರೆಯವರು ನೀನು ಎಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿಯ ಎಂದು ಕೇಳಿದಾಗ ಮರದಕಟ್ಟೆ ಕೆಳಗೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದನಂತೆ ಅದು ಆತನ ಕಾಯಂ ವಾಸಸ್ಥಾನವಾಗಿದ್ದು ಕೆಲಕಾಲದನಂತರ ಮರಕಟ್ ಎಂದು ಈಗ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ. ಈ ಚಿಕ್ಕ ಗ್ರಾಮವು ಧಾರ್ಮಿಕ ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಇಲ್ಲಿ ಲಿಂಗೈಕ್ಯ"ಶ್ರೀ ಶಿವಾನಂದ ಮಠ"ವಿದೆ,ಇವರಿಗೆ ಹಲವಾರು ಭಕ್ತಗಣವು ಇದೆ. ಆ ಪುಣ್ಯಾತ್ಮರ ಆಶೀರ್ವಾದವೋ ಏನೋ ಎಂಬಂತೆ ಅಲ್ಲಿನ ಜನರು ಉತ್ತಮ ಕಾಯಕಯೋಗಿಗಳು, ಪ್ರಜ್ಞಾವಂತರು, ಉತ್ತಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿವಂತರು ಹಾಗೂ ಹಲವಾರು ವಿಚಾರವಾದಿಗಳು ವಿದ್ಯಾವಂತರು ಇದ್ದಾರೆ. ಅದರ ಫಲವಾಗಿ ಈ ಚಿಕ್ಕಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಹತ್ತುಹಲವಾರು ಹುದ್ದೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿರುತ್ತಾರೆ ಈ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಸುತ್ತೂಗ್ರಾಮಗಳಿಗೂ ಮತ್ತು ಇಂದಿನ ಯುವಪೀಳಿಗೆಗೆ ಆದರ್ಶಪ್ರಾಯ; ಇಲ್ಲಿನ ಜನ ಈ ಊರಿನ ಹೆಸರಿನಂತೆ(ಮರ್ಕಟ್) ಕೋತಿಯಂತ ಲಕ್ಷಣದವರು 'ಭಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ, ಕಾಯಕದಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಧರ್ಮಶ್ರದ್ಧೆ'ಯಲ್ಲಿ ಅನಗತ್ಯ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ತಲೆಹಾಕದವರು.

ಕೆಟ್ಟತನವನ್ನು ಬೇಗನೆ ಧಿಕ್ಕರಿಸುವಂತಹ ಜನ ಅಂತೆಯೇ ಅಲ್ಲಿಯ ಜನ ತಮ್ಮ ಧರ್ಮವನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುತ್ತಾ ಬೇರೆ ಧರ್ಮವನ್ನು ಗೌರವಿಸುತ್ತಾ ಉತ್ತಮ ಸ್ವಾಮರಸ್ಯಯುತ ಜೀವನವನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಾ ಇದ್ದಾರೆ.

ವರ್ಗ:ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆ
ಕೈಕೇಯಿ

**ಕೈಕೇಯಿ** ಕೇಕಯ ದೇಶದ ರಾಜಕುಮಾರಿ. ಪುರಾಣ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಬರುವ ಮಹಿಳಾ ಪಾತ್ರ. ರಾಮಾಯಣ ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ದಶರಥ ಮಹಾರಾಜನ ಮೂರನೇ ಪತ್ನಿ. ದಶರಥನಿಗೆ ಕೌಸಲ್ಯೆ ಹಾಗೂ ಸುಮಿತ್ರಿ ಎಂಬ ಇತರ ಎರಡು ಪತ್ನಿಯರೂ ಇದ್ದರು. ಕೈಕೇಯಿಯ ಮಗ ಭರತ. 
## ಆರಂಬಿಕ ಜೀವನ
ಕೈಕೇಯಿ ಕೇಕೆಯ ದೇಶದ ಅಶ್ವಪತಿ ರಾಜನ ಮಗಳು. ಏಳು ಜನ ಅಣ್ಣಂದಿರ ನಡುವೆ ಬೆಳೆದ ಹೆಣ್ಣುಮಗಳು. ಗಂಡುಹುಡುಗರ ನಡುವೆ ಬೆಳೆದ ಇವಳು ಸುಂದರಿಯಾದರೂ ಹೆಣ್ಣಿನ ನಾಜೂಕುತನಕ್ಕಿಂತ ಗಂಡಿನ ಒರಟುತನವನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಳು. ಚಿಕ್ಕಂದಿನಿಂದ ಇವಳಿಗೆ ಯುದ್ಧಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ. ಕತ್ತಿವರಸೆ, ಧನುರ್ವಿದ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಕೈಕೇಯಿ ನಿಷ್ಣಾತಳಾಗಿದ್ದಳು. ಅವಳು ಬಹಳ ಒಳ್ಳೆಯ ಸಾರಥಿ. ಯುದ್ಧಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಪರಿಣಿತಳ್ಳೋ ಅಷ್ಟೇ ಹಠಮಾರಿ ಸಹಾ ಆಗಿದ್ದಳು. ತಾನು ಹೇಳಿದ್ದು ಶತಾಯ ಗತಾಯ ಆಗಲೇ ಬೇಕೆಂಬ ಹಠ ಅವಳಲ್ಲಿತ್ತು. ತಾಯಿಯಿಲ್ಲದ ಅವಳನ್ನು ಅಂತಃಪುರದ ದಾಸಿ ಮಂಥರೆಯೇ ಪೋಷಣೆ ಮಾಡಿದ್ದಳು. ಹೀಗಾಗಿ ಮಂಥರೆಗೆ ಇವಳ ಬಳಿ ಸಲುಗೆ ಮತ್ತು ಕೈಕೇಯಿಗೆ ಮಂಥರೆಯಲ್ಲಿ ತಾಯಿಯಷ್ಟೇ ಮಮತೆ.

## ದಶರಥನೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹ
ಅಶ್ವಪತಿ ಮಹಾರಾಜ ಒಮ್ಮೆ ಯಾವುದೋ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ದಶರಥನ ಸಹಾಯ ಬೇಡಿರುತ್ತಾನೆ. ಆಗ ಯುದ್ಧಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ದಶರಥನಿಗೆ ಕೈಕೇಯಿ ಸಹಾಯಕಳಾಗಿರುತ್ತಾಳೆ. ಯುದ್ಧಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಇವಳ ನಿಪುಣತೆಯನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿದ ದಶರಥ ಇವಳನ್ನು ತನ್ನ ರಾಣಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ದಶರಥನಿಗೆ ಈಗಾಗಲೇ ಕೌಸಲೆ, ಸುಮಿತ್ರೆ ಎಂಬ ಇಬ್ಬರು ರಾಣಿಯರಿರುತ್ತಾರೆ. ಕೈಕೇಯಿ ಮೂರನೆಯವಳಾಗುತ್ತಾಳೆ. ಕೈಕೇಯಿಯ ಜೊತೆ ಅವಳ ಸಾಕುತಾಯಿಯೂ ಅಯೋಧ್ಯೆಗೆ ಬರುತ್ತಾಳೆ.

## ದಶರಥನಿಂದ ವರ
ಶಂಬರಾಸುರನೆಂಬ ರಾಕ್ಷಸ, ದಶರಥನಿಗೂ ದೇವತೆಗಳ ರಾಜ ದೇವೇಂದ್ರನಿಗೂ ಶತ್ರುವಾಗಿರುತ್ತಾನೆ. ಇವನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಲು ದೇವೇಂದ್ರ ದಶರಥನ ಸಹಾಯ ಕೋರುತ್ತಾನೆ. ದಶರಥನ ಜೊತೆ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಕೈಕೇಯಿಯೂ ಹೊರಡುತ್ತಾಳೆ. ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಕೈಕೇಯಿ ದಶರಥನ ರಥಕ್ಕೆ ಸಾರಥಿಯಾಗಿರುತ್ತಾಳೆ. ಬಹಳ ತೀವ್ರವಾದ ಯುದ್ಧ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಶಂಬರಾಸುರನ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಗಾಯಗೊಂಡ ದಶರಥ ಎಚ್ಚರ ತಪ್ಪುತ್ತಾನೆ. ಕೈಕೇಯಿ ಜಾಣತನದಿಂದ ರಥವನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ದು ಗಾಯಗಳಿಂದ ಖತಿಗೊಂಡ ದಶರಥನನ್ನು ಶೈತ್ಯೋಪಚಾರದಿಂದ ಉಪಚರಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಎಚ್ಚರಗೊಂಡ ದಶರಥ ಕೈಕೇಯಿಯ ಧೈರ್ಯ ಸ್ಥೈರ್ಯಗಳನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿ ಅವಳಿಗೆ ಎರಡು ವರಗಳನ್ನು ಕೊಡುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ಕೈಕೇಯಿ ಆಗ ಆ ಎರಡು ವರಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸದೆ ತನಗೆ ಬೇಕಾದಾಗ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾಳೆ. ಯಾವಾಗ ಅಗತ್ಯದ್ದರೂ ಕೇಳಿ ವರಗಳ ಉಪಯೋಗ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಎಂದು ದಶರಥ ವಚನ ಕೊಡುತ್ತಾನೆ.

## ಮಂಥರೆಯ ಕುಪಿತ ಭೋದನೆ
ಕಾಲಾನಂತರದಲ್ಲಿ ದಶರಥನಿಗೆ ಕೌಸಲೆಯಿಂದ ರಾಮ, ಸುಮಿತ್ರೆಯಿಂದ ಲಕ್ಷ್ಮಣ ಶತ್ರುಘ್ನ ಕೈಕೇಯಿಯಿಂದ ಭರತ ಜನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮಕ್ಕಳು ಪ್ರಾಪ್ತವಯಸ್ಕರಾದಾಗ ಅವರಿಗೆ ವಿದೇಹ ರಾಜ್ಯದ ಜನಕ ಮಹಾರಾಜನ ಮಕ್ಕಳಾದ ಸೀತೆ, ಊರ್ಮಿಳೆ, ಮಾಂಡವಿ, ಶ್ರುತಕೀರ್ತಿಯರೊಡನೆ ವಿವಾಹವಾಗುತ್ತದೆ. ದಶರಥ, ತನ್ನ ಹಿರಿಯ ಮಗ ರಾಮನಿಗೆ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ಮಾಡಲು ಯೋಚಿಸುತ್ತಾನೆ. ಇದನ್ನು ತಿಳಿದ ಮಂಥರೆ ಕೈಕೇಯಿಗೆ ಅವಳು ರಾಜನ ಬಳಿ ಪಡೆದಿದ್ದ ವರಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿ ಈಗ ಆ ವರಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಸ್ವಾರ್ಥಕ್ಕಾಗಿ ಕೇಳಲು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅದರಂತೆ ಕೈಕೇಯಿ ದಶರಥನ ಬಳಿ ರಾಮನು ಹದಿನಾಲ್ಕು ವರ್ಷ ಕಾಡಿಗೆ ಹೋಗಬೇಕೆಂದು, ತನ್ನ ಮಗ ಭರತನಿಗೆ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಆಗ್ರಹ ಪಡಿಸುತ್ತಾಳೆ. ವಚನ ಭ್ರಷ್ಟನಾಗಲು ಇಚ್ಛೆಯಿಲ್ಲದ ರಾಜ ರಾಮನನ್ನು ಕಾಡಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಿ ಅದೇ ಕೊರಗಿನಲ್ಲಿ ಅಸುನೀಗುತ್ತಾನೆ.

## ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
* Kaikeyi story

ವರ್ಗ:ರಾಮಾಯಣದ ಪಾತ್ರಗಳು
ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಲವ್ಸ್ ವಿಮೆನ್ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಿಯಾ ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿದ ಲೇಖನ
ಚಿರಾಯು ಅಮಿನ್

ಚಿರಾಯು ಅಮಿನ್ ವಡೋದರ ನಗರದ ಉದ್ಯಮಿ. ಅವರು ಅಲ್ಲಿನ ಅಲೆಂಬಿಕ್ ಫಾರ್ಮಸಿಟಿಕಲ್ ಕಂಪೆನಿಯ ಮುಖ್ಯವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿ ಕೆಲಸಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. 'ಅಲೆಂಬಿಕ್ ಕಂಪೆನಿಗೆ ಸುಮಾರು ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ಇತಿಹಾಸವಿದೆ'. ಇದರ ವ್ಯವಹಾರ ೧,೨೦೦ ಕೋಟಿಗೂ ಮಿಗಿಲಾಗಿದೆ.
## ಚಿರಾಯು ಅಮೀನರ ವೃತ್ತಾಂತ
ಬಿ ಎಸ್. ಸಿ; ಎಂ.ಬಿ.ಎ; ಪದವೀಧರರಾಗಿರುವ, ಚಿರಾಯು ಅಮೀನ್ ರವರು,  ಗುಜರಾತ್ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಅಡಳಿತಗಾರರಾಗಿ ಆರಂಭಮಾಡಿ ಬರೋಡ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ, ಬಿ ಸಿ. ಸಿ ಐ ನ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷ, ಮಂಡಳಿಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸಮಿತಿಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು. ಸನ್ ೨೦೦೪ ರಲ್ಲಿ ಅವರ ಒಲವು ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಡಳಿತದ ಕಡೆಗೆ ವಾಲಿತು. ಈ ಹಿಂದೆ ಎಫ್.ಐ.ಸಿ.ಸಿ.ಐ.ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದ ಅಮೀನ್, ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಹಾಗೂ ಹಣಕಾಸಿನ ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಅನುಭವಿಯಾದ್ದರಿಂದ, ಅವರನ್ನು ಹಂಗಾಮಿಯಾಗಿ ಐಪಿಎಲ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷರನ್ನಾಗಿ ನೇಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಐಪಿಎಲ್ ನ ಮಾಜಿ-ಅಧ್ಯಕ್ಷಶ್ರೀ.ಲಲಿತ್ ಮೋದಿಯವರನ್ನು ಅಧಿಕಾರದಿಂದ ಕೆಳಗಿಳಿಸಿದ್ದರ ಫಲವಾಗಿ, ಈ ಕ್ರಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲಾಗಿದೆ.

## ಚಿರಾಯುರವರ ಪರಿವಾರ
ಅಮೀನ್ ರವರ ಪತ್ನಿ, 'ಮಲ್ಲಿಕಾ,' ಅಲೆಂಬಿಕ್ ಕಂಪೆನಿಯ ನಿರ್ದೇಶಕಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈ ದಂಪತಿಗಳಿಗೆ ೩ ಮಕ್ಕಳಿದ್ದು ಅವರೆಲ್ಲರೂ ಅಲೆಂಬಿಕ್ ಕಂಪೆನಿಯ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ವಹಿಸಿಕೊಂಡು ಕೆಲಸಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಚಿರಾಯು ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಅಲ್ಲದೆ 'ಗಾಲ್ಫ್' ಆಟದಲ್ಲೂ ಆಸಕ್ತರು.

ವರ್ಗ:ಉದ್ಯಮಿಗಳು
ವಾಹನ

[thumb|right|[ಕಾರುಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ಇಂಜಿನ್-ಚಾಲಿತ ವಾಹನಗಳಾಗಿವೆ]]
**ವಾಹನ**ವು ವರ್ಗಾವಣೆ, ಸಾಗಣೆ ಅಥವಾ ಸಾರಿಗೆಗೆ ಬಳಸಲಾಗುವ ಒಂದು ಯಂತ್ರಚಾಲಿತ ಸಾಧನ. ಹಲವುವೇಳೆ ಅವುಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದಾದರೂ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಸೈಕಲ್‌ಗಳು, ಕಾರುಗಳು, ಮೋಟರ್‌ಸೈಕಲ್‌ಗಳು, ರೈಲು ಗಾಡಿಗಳು, ಹಡಗುಗಳು, ದೋಣಿಗಳು, ಮತ್ತು ವಿಮಾನ), ಮಾನವರಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗದ ಕೆಲವು ಇತರ ಸಾರಿಗೆ ಸಾಧನಗಳನ್ನೂ ವಾಹನಗಳೆಂದು ಕರೆಯಬಹುದು; ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಹಿಮಗುಡ್ಡೆಗಳು ಮತ್ತು ಮರದ ತೇಲುವ ಕಾಂಡಗಳು. ವಾಹನಗಳು ಇಂಜಿನ್‌ಗಳಿಂದ ಚಾಲಿತವಾಗಿರಬಹುದು ಅಥವಾ ಮನುಷ್ಯರನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ಎಳೆಯಲ್ಪಡಬಹುದು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಸಾರೋಟು, ಮಜಲುಗಾಡಿ, ಹೇಸರಗತ್ತೆಯಿಂದ ಎಳೆಯಲ್ಪಡುವ ಗಾಡಿ, ಎತ್ತಿನಬಂಡಿ ಅಥವಾ ರಿಕ್ಷಾ.

ವರ್ಗ:ಸಾರಿಗೆ
ವರ್ಗ:ಸಂಚಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
ಪೂಜಾ ಗಾಂಧಿ

***ಪೂಜಾ ಗಾಂಧಿ** ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಕನ್ನಡ, ತಮಿಳು ಚಿತ್ರರಂಗದ ನಟಿ. ಹಿಂದಿ, ಮಲಯಾಳಂ, ಹಾಗೂ ಬೆಂಗಾಲಿ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ದಲ್ಲಿ *ಸಂಜನಾ ಗಾಂಧಿ* ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಈ ನಟಿ *ಮುಂಗಾರು ಮಳೆ* ಚಿತ್ರದಿಂದ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಹೆಸರು ಮಾಡಿ, ಮಳೆ ಹುಡುಗಿ ಎಂದು, ದಕ್ಷಿಣ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಖ್ಯಾತ ನಟಿಯಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ೫೦ ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸೀಸನ್ ಮೂರರ ಬಿಗ್‍ಬಾಸ್‍ನಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಯಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು.

## ಚಿತ್ರಗಳು
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿಯರು
ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿಯರು
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಾಯಕಿಯರು
ವರ್ಗ:೧೯೮೩ ಜನನ
ಕುಡಿನೀರಕಟ್ಟೆ

'ಕುಡಿನೀರಕಟ್ಟೆ ಗ್ರಾಮ', ಹೊಳಲ್ಕೆರೆಯಿಂದ ಚಿತ್ರದುರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋಗುವದಾರಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಅಡಿಕೆ, ತೆಂಗು, ಜೋಳ, ರಾಗಿ, ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ಬೆಳೆ.
ಸದರ ಲಿಂಗಾಯತರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ, ದುರ್ಗಮ್ಮ ಊರಿನ ಗ್ರಾಮ ದೇವತೆ ಯಾಗಿದ್ದು, ಚಿತ್ರದುರ್ಗದ ಪ್ರಮುಖ ದೇವಸ್ಥಾನ ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು, ಗ್ರಾಮದಿಂದ 2 km ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಕುಡೀನಿರಕಟ್ಟೆಕೆರೆ ನೋಡಲು ಭಾರತದ ನಕಾಶೆಯಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ, 

ವರ್ಗ:ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆ
ಬಾವಂತಬೆಟ್ಟು

ಬಾವಂತಬೆಟ್ಟು(Bavantabettu) ಎನ್ನುವುದು ತುಳು ಜೈನ ಇಂದ್ರರು ನೆಲೆಸಿರುವ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದ ಉಪ್ಪಿನಂಗಡಿಯ ಕಲ್ಲೇರಿಯಿಂದ ೪ ಕಿಮೀ ದೂರವಿರುವ ಗ್ರಾಮವಾಗಿದೆ.

ಈ ಗ್ರಾಮವು ಕಲ್ಲೇರಿಯಿಂದ ಮಡಂತ್ಯಾರಿಗೆ ತೆರಳುವ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿದ್ದು, ಈ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಬಸ್‌ನವರು ಸ್ಟೋರ್ ಎಂಬ ನಿಲುಗಡೆಯ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ತುಳು ಜೈನ ಇಂದ್ರರ ಕುಟುಂಬಗಳು ನೆಲೆಸಿವೆ. ಇತರ ಜನರು ಮತ್ತು ಕಾಫಿ ಮತ್ತು ಅಡಿಕೆಯ ತೋಟಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದ ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಬಹು ಸುಂದರವಾಗಿದೆ.

ವರ್ಗ:ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆ
ಆನಂದೂರು ಕೊಪ್ಪಲು

ಮೈಸೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮೈಸೂರು ತಾಲೂಕಿನ ಇಲವಾಲ ಹೋಬಳಿಯಲ್ಲಿರುವ ಪುಟ್ಟಹಳ್ಳಿ.
ಸುಂದರ ಪ್ರಕೃತಿ ಸೊಬಗನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.ಲಕ್ಷ್ಮಣ ತೀರ್ಥ ನದಿಯ ಕೊಲ್ಲಿ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದೆ.ಇಲ್ಲಿನ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಬೇಸಾಯವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕುಂಬಾರ ಕೊಪ್ಪಲಿನ ಅಮ್ಮನವರ ಹಬ್ಬ ಬಹಳ ವಿಜೃಂಭಣೆಯಿಂದ ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ಜಿಲ್ಲೆ