ಅಮೃತವರ್ಷಿಣಿ

**ಅಮೃತವರ್ಷಿಣಿಯು** ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿನ ಒಂದು ರಾಗವಾಗಿದೆ (ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತೀಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತ), ಇದನ್ನು ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಮುತ್ತುಸ್ವಾಮಿ ದೀಕ್ಷಿತರು  ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದು *ಔಡವ* ರಾಗ(ಅಂದರೆ ಪೆಂಟಾಟೋನಿಕ್ ಸ್ಕೇಲ್) ಇದರಲ್ಲಿ ಏಳು *ಸ್ವರಗಳಲ್ಲಿ* (ಸಂಗೀತದ ಸ್ವರಗಳು) ಐದು ಮಾತ್ರ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು *ಜನ್ಯ* ರಾಗ.  ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ. *ಅಮೃತವರ್ಷಿಣಿಯು* ಮಳೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆಯಿದೆ ( ರಾಗದ ಹೆಸರು ಸಂಸ್ಕೃತ ಪದಗಳಾದ ಅಮೃತದಿಂದ ಬಂದಿದೆ: ಅಂದರೆ ಅಮೃತ ಮತ್ತು ವರ್ಷಿಣಿ: ಅಂದರೆ ಮಳೆ ಅಥವಾ ಮಳೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವವನು, ಮತ್ತು ಆದ್ದರಿಂದ ಮಳೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ), ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಕ ಮುತ್ತುಸ್ವಾಮಿ ದೀಕ್ಷಿತರು ತಮ್ಮ ರಚನೆಯಾದ *ಆನಂದಾಮೃತಕರ್ಷಿಣಿ ಅಮೃತವರ್ಷಿಣಿಯನ್ನು* ಹಾಡುವ ಮೂಲಕ ಭಾರತದ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಎತ್ತಯಪುರಂನಲ್ಲಿ ಮಳೆಯನ್ನು ತಂದರು ಎಂಬ ಪ್ರತೀತಿ ಇದ.

## ರಚನೆ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷಣ 
right|thumb|300x300px| ಸಿ ನಲ್ಲಿ *ಷಡ್ಜಂ* ಸಹಿತ *ಅಮೃತವರ್ಷಿಣಿ* ಮಾಪಕ
*ಅಮೃತವರ್ಷಿಣಿಯು* *ಋಷಭ* ಮತ್ತು *ಧೈವತ* ಹೊಂದಿರದ ರಾಗವಾಗಿದೆ. ದು ಸಮ್ಮಿತೀಯ ಪೆಂಟಾಟೋನಿಕ್ ಮಾಪಕವಾಗಿದೆ (ಕರ್ನಾಟಿಕ್ ಸಂಗೀತ ವರ್ಗೀಕರಣದಲ್ಲಿ *ಔಡವ-ಔಡವ* ರಾಗಂ  ). ಅದರ ಆರೋಹಣ- ಅವರೋಹಣ ರಚನೆಯು ಕೆಳಕಂಡಂತಿದೆ (ಕೆಳಗಿನ ಸಂಕೇತಗಳು ಮತ್ತು ನಿಯಮಗಳ ವಿವರಗಳಿಗಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ  ನೋಡಿ):

* ಆರೋಹಣ : ಸ ಗ₃ಮ₂ ಪ ನಿ₃ ಸ 
* ಅವರೋಹಣ : ಸ ನಿ₃ ಪ ಮ ಗ₃ ಸ

ಈ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾದ ಸ್ವರಗಳೆಂದರೆ *ಷಡ್ಜಂ, ಅಂತರ ಗಾಂಧಾರಂ, ಪ್ರತಿ ಮಧ್ಯಮ, ಪಂಚಮಂ* ಮತ್ತು *ಕಾಕಲಿ ನಿಷಾದಂ* )

*ಅಮೃತವರ್ಷಿಣಿಯನ್ನು* 66ನೇ *ಮೇಳಕರ್ತ* ರಾಗವಾದ *ಚಿತ್ರಾಂಬರಿಯ* *ಜನ್ಯ* ರಾಗವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದಾಗ್ಯೂ ಇದನ್ನು ಇತರ ಮೇಳಕರ್ತ ರಾಗಗಳಾದ *ಕಲ್ಯಾಣಿ*, *ಗಮನಾಶ್ರಮ* ಅಥವಾ *ವಿಶ್ವಂಬರಿ*, *ಋಷಭಂ* ಮತ್ತು *ಧೈವತಂ* ಎರಡನ್ನೂ ಬಿಟ್ಟುಬಿಡಬಹುದು. ಅದೇ ಹೆಸರನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಮಾಣವಿದೆ ಆದರೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ಅಭ್ಯಾಸವಿದೆ. ಈ ಪ್ರಮಾಣವು ೩೯ ನೇ ಮೇಳಕರ್ತ ಜಲವರಾಳಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ.

## ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಯೋಜನೆಗಳು 
*ಅಮೃತವರ್ಷಿಣಿ* ರಾಗಂ ಸಮ್ಮಿತೀಯ ಮತ್ತು ಪೆಂಟಾಟೋನಿಕ್ ಪ್ರಮಾಣದಿಂದಾಗಿ ವ್ಯಾಪಕವಾದ ವಿಸ್ತರಣೆ ಮತ್ತು ಪರಿಶೋಧನೆಗೆ ತನ್ನನ್ನು ತಾನೇ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರ ಸಂಗೀತ ಎರಡರಲ್ಲೂ ಅನೇಕ ಸಂಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. *ಅಮೃತವರ್ಷಿಣಿಯಲ್ಲಿ* ಸಂಯೋಜಿಸಲಾದ ಕೆಲವು ಜನಪ್ರಿಯ *ಕೃತಿಗಳು* ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರ ಸಂಗೀತಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ.

* ದಂಡಪಾಣಿ ದೇಶಿಕರ *ಎನ್ನೈ ನೀ ಮರವತೆ*
* ತ್ಯಾಗರಾಜರ *ಸರಸಿರುಹನಯನೆ* (ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತಪ್ಪಾಗಿ ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ)
* ಮುತ್ತುಸ್ವಾಮಿ ದೀಕ್ಷಿತರ *ಸರಸಿಜಾಸನಿ*
* ವಾದಿರಾಜ ತೀರ್ಥರಿಂದ *ವಾಣಿ ಪರಮ ಕಲ್ಯಾಣಿ*
* ಪುರಂದರ ದಾಸರಿಂದ *ಈಸಬೇಕು ಇತ್ತು*
* ಮುತ್ತುಸ್ವಾಮಿ ದೀಕ್ಷಿತರ *ಆನಂದಾಮೃತಕರ್ಷಿಣಿ ಅಮೃತವರ್ಷಿಣಿ* (ಅಮೃತವರ್ಷಿಣಿಯಲ್ಲಿ ಇಂದು ಹಾಡಿದ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ ಹಾಡು)
* ಪುನೀತಶ್ರೀಗಳ *ಆದಿ ವರುವೈ ಗುಹನೇ*
* ಎಂ.ಬಾಲಮುರಳಿಕೃಷ್ಣ ಅವರ *ಸಿದ್ಧಿ ನಾಯಕೇನ*
* ಸದಾಶಿವ ಬ್ರಹ್ಮೇಂದ್ರನ *ಸ್ಥಿರತಾ ನಹಿ ನಹಿ ರೇ*
* *ಆದಿನತೆಪ್ಪದಿಯೊ ನಾದನಂ*, ಅನಾಮಿಕ
* ಮುತ್ತಯ್ಯ ಭಾಗವತರಿಂದ *ಸುಧಾಮಯೀ ಸುಧಾನಿದಿ*

ಇವುಗಳ ಜೊತೆಗೆ *ಅಮೃತವರ್ಷಿಣಿಯಲ್ಲಿ* ಅನ್ನಮಾಚಾರ್ಯರ *ಅಣ್ಣಿ ಮಂತ್ರಮುಳಿ ಇಂದೇ ಅವಹಿಂಚೆನು* ಸಂಗೀತವನ್ನು ಹೊಂದಿಸಲಾಗಿದೆ.

## ಚಲನಚಿತ್ರ ಹಾಡುಗಳು 
### ಭಾಷೆ: ತಮಿಳು 
### ಭಾಷೆ: ಮಲಯಾಳಂ 
* *Oru dalam matram* from Jalakam, composed by M G Radhakrishnan, sung by K.J. Yesudas
* *Manam pon Manam* from Idavelakku Sesham, composed by Raveendran, sung by K.J. Yesudas
* *Aashadham padumbol* from Mazha, composed by Raveendran, sung by K.J. Yesudas
* *Neela lohita hitakarini* from Kaveri, composed by Ilayaraja, sung by M. Balamuralikrishna
* *Devi ni en pon veena nadam* from Oru Mutham Mani Mutham, composed by Raveendran, sung by K.J. Yesudas
* Anupallavi of *Vilikkatirunnalum virunninettum* from Ishtamanu Pakshe, composed by G. Devarajan, sung by K.J. Yesudas
* Pallavi of *Sharatkala megham* from Dhruvasangamam, composed by Raveendran, sung by K.J. Yesudas
* Parts of charanam in *Kasturi Gandhikal* from Sethubandhanam, composed by G. Devarajan, sung by Ayiroor Sadasivan
* Pallavi of *Aadi parashakti* from Ponnapuram Kotta, composed by G. Devarajan, sung by P.B. Sreenivas and P. Leela

### ಭಾಷೆ: ಕನ್ನಡ 
* ದೇವರ ಗುಡಿಯ *ಚೆಲುವೆಯ ಅಂದದ ಮೊಗಕೆ*, ರಾಜನ್-ನಾಗೇಂದ್ರ ರಚನೆ, ಎಸ್ಪಿ ಬಾಲಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯಂ ಹಾಡಿದ್ದಾರೆ
* ಮುಗ್ಧ ಮಾನವನ *ನಗುವೆ ಸ್ನೇಹದ ಹಾಡು*, ವಿಜಯ ಭಾಸ್ಕರ್ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜನೆ, ಎಸ್ ಪಿ ಬಾಲಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯಂ ಹಾಡಿದ್ದಾರೆ.
* ಆನಂದಭೈರವಿಯಿಂದ *ಚೈತ್ರದಾ ಕುಸುಮಾಂಜಲಿ*, ರಮೇಶ್ ನಾಯ್ಡು ಅವರು ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಎಸ್‌ಪಿ ಬಾಲಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯಂ ಹಾಡಿದ್ದಾರೆ (ಅನುಪಲ್ಲವಿ ಮತ್ತು ಚರಣಂ ಇತರ ರಾಗಗಳೂ ಸೇರಿವೆ).
* ಮುತ್ತಿನ ಹಾರದಿಂದ *ದೇವರು ಬೇಡದ ಪ್ರೇಮದ ಹರನ* ಚರಣಂ, ಹಂಸಲೇಖ ಅವರ ರಚನೆ, ಎಂ. ಬಾಲಮುರಳಿಕೃಷ್ಣ ಹಾಡಿದ್ದಾರೆ.

### ಭಾಷೆ: ತೆಲುಗು 
* ಸ್ವಾತಿ ಕಿರಣಂ ಚಿತ್ರದ *ಆನತಿ ನೀಯರ ಹರ*, ಕೆ.ವಿ.ಮಹದೇವನ್ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜನೆ, ವಾಣಿ ಜಯರಾಂ ಹಾಡಿದ್ದಾರೆ.
* *ಜೀವನ ವಾಹಿನಿ*, ಗಂಗೋತ್ರಿಯ ರಾಗಮಾಲಿಕಾ, ಎಂಎಂ ಕೀರವಾಣಿ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಎಂಎಂ ಕೀರವಾಣಿ, ಗಂಗಾ, ಕಲ್ಪನಾ ಮತ್ತು ಶ್ರೀವರ್ಧಿನಿ ಹಾಡಿದ್ದಾರೆ
* *ಕುರಿಸೇನು ವಿರಿಜಲ್ಲುಲೆ*, ಘರ್ಷಣದಿಂದ (ಹಳೆಯದು), ಇಳಯರಾಜರಿಂದ ಸಂಯೋಜನೆ, ಎಸ್ಪಿ ಬಾಲಸುನ್ರಹ್ಮಣ್ಯಂ, ವಾಣಿ ಜೈರಾಮ್ ಹಾಡಿದ್ದಾರೆ

## ರಾಗ ಸಂಬಂಧಗಳು 
### *ಗ್ರಹ ಭೇದಂ* 
*ಅಮೃತವರ್ಷಿಣಿಯ* ಸ್ವರಗಳನ್ನು *ಗ್ರಹ ಭೇದಂ* ಬಳಸಿ ಬದಲಾಯಿಸಿದಾಗ, 1 ಜನಪ್ರಿಯ ಪೆಂಟಾಟೋನಿಕ್ ರಾಗಂ, ಕರ್ನಾಟಕ ಶುದ್ಧ ಸಾವೇರಿ. *ಗ್ರಹ ಭೇದಂ* ಎನ್ನುವುದು ರಾಗದಲ್ಲಿ *ಷಡ್ಜಮವನ್ನು* ಮುಂದಿನ ಸ್ವರಕ್ಕೆ ಬದಲಾಯಿಸುವಾಗ, ಸಂಬಂಧಿತ ಟಿಪ್ಪಣಿ ಆವರ್ತನಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ರೀತಿ ಇರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾದ ಹಂತವಾಗಿದೆ. ಈ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಗಳು ಮತ್ತು ವಿವರಣೆಗಾಗಿ *ಅಮೃತವರ್ಷಿಣಿಯಲ್ಲಿ ಗ್ರಹ ಭೇದವನ್ನು* ನೋಡಿ.

### ಸ್ವರಶ್ರೇಣಿ ಹೋಲಿಕೆಗಳು 
* *ಹಂಸಧ್ವನಿ* ಎಂಬುದು *ಪ್ರತಿ ಮಾಧ್ಯಮದ* ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ *ಚತುಶ್ರುತಿ ರಿಷಭಂ* ಹೊಂದಿರುವ ರಾಗವಾಗಿದೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಗಳಿಗಾಗಿ ಕೆಳಗಿನ ಕೋಷ್ಟಕವನ್ನು ನೋಡಿ
* *ಗಂಭೀರನಾಟವು* *ಪ್ರತಿ ಮಾಧ್ಯಮದ* ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ *ಶುದ್ಧ ಮಾಧ್ಯಮವನ್ನು* ಹೊಂದಿರುವ ರಾಗವಾಗಿದೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಗಳಿಗಾಗಿ ಕೆಳಗಿನ ಕೋಷ್ಟಕವನ್ನು ನೋಡಿ

## ಸಹ ನೋಡಿ 
* ರಾಗಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಚಿತ್ರಗೀತೆಗಳ ಪಟ್ಟಿ

## ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು 
## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ
ವರ್ಗ:ರಾಗಗಳು
ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ ರಾಗಗಳು