open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ವಿಲಿಯಮ್ ಹೆನ್ರಿ ಫಾಕ್ಸ್ ಟಾಲ್ಬಟ್

thumb
ವಿಲಿಯಮ್ ಹೆನ್ರಿ ಫಾಕ್ಸ್‌ ಟಾಲ್ಬಟ್ (1800-1877). ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನ ಭೌತವಿಜ್ಞಾನಿ. ಛಾಯಾಚಿತ್ರಣಕ್ಕೆ ಉಪಯುಕ್ತವಾದ ಅನೇಕ ಕಾರ್ಯ ವಿಧಾನಗಳ ಬಗ್ಗೆ ದೀರ್ಘವಾದ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸಿ ಆಧುನಿಕ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಣ ತಂತ್ರಕ್ಕೆ ನಾಂದಿ ಹಾಕಿದಾತ.

## ಬದುಕು 
ಜನನ ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನ ವಿಲ್ಟೆಷೈರ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಚಿಪ್ಪೆನ್ ಹಾಮ್, ಲ್ಯಾಕಾಕ್ ಅಬ್ಬೆ ಎಂಬಲ್ಲಿ (11-2-1800). ಮೊದಲ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಹಾರೋನಲ್ಲಿ. ಕೇಂಬ್ರಿಜಿನ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಕಾಲೇಜಿನಿಂದ ಎಂ.ಎ. ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದ (1825). 1822ರಲ್ಲೇ ಈತನ ಸಂಶೋಧನಾತ್ಮಕ ಲೇಖನವೊಂದು ಅನಲ್ಸ್ ಮ್ಯಾಥಮ್ಯಾಟೀಕ್ಸ್ ಎಂಬ ಪ್ರಬುದ್ಧ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿತ್ತು. ಮುಂದೆ ಬೆಳಕಿನ ರಾಸಾಯನಿಕ ಕ್ರಿಯೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಆಸಕ್ತನಾಗಿ ಎಡಿನ್‍ಬರೋವಿನ ವಿಜ್ಞಾನಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಈ ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆವಣಿಗೆಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ (1826). ಸ್ವಲ್ಪಕಾಲ ಪಾರ್ಲಿಮೆಂಟ್ ಸದಸ್ಯನೂ ಆಗಿದ್ದ (1833-34). ಆದರೆ ವಿಜ್ಞಾನಸಂಶೋಧನೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ರಾಜಕೀಯವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದ.

ಮರಣ 1877ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 17ರಂದು, ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ.

## ಸಾಧನೆ 
ಪ್ರಕೃತಿದೃಶ್ಯದ ಬಿಂಬವನ್ನು ಮಸೂರದ ನೆರವಿನಿಂದ ಕಪ್ಪುಪೆಟ್ಟಿಗೆಯ ಹಿಂದಿರುವ ಒಂದು ಗಾಜಿನ ಫಲಕದ ಮೇಲೆ ಮೂಡುವಂತೆ ಮಾಡುವ ಕ್ಯಾಮೆರಾ ಅಬ್ಸ್ಕ್ಯುರಾ ಎಂಬ ಉಪಕರಣ ಆಗಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬಹಳವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿತ್ತು. ಗಾಜಿನ ಫಲಕದ ಮೇಲಿಟ್ಟ ಕಾಗದದ ಮೇಲೆ ಈ ಬಿಂಬದಿಂದ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಗಾಜಿನ ಫಲಕದ ಮೇಲೆ ಮೂಡುವ ಬಿಂಬವನ್ನೇ ಶಾಶ್ವತಗೊಳಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಟಾಲ್‍ಬಟ್ ಯೋಚಿಸಲಾರಂಭಿಸಿದ. ತಾಮಸ್ ವೆಡ್ಜ್‍ವುಡ್ ಎಂಬಾತ ದ್ಯುತಿಸಂವೇದನಶೀಲ (ಫೋಟೋಸೆನ್ಸಿಟಿವ್) ಕಾಗದದ ಮೇಲೆ ಸ್ವಲ್ಪ ವೇಳೆಯವರೆಗೂ ಸೂರ್ಯನ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಮೂಡಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವೆಂದು 1802ರಲ್ಲೇ ತೋರಿಸಿದ್ದ. ಟಾಲ್‍ಬಟ್ ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿನಲೂಯಿ ಡ ಗೇರೇ ಎಂಬಾತ ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿದ್ದ ವಸ್ತುಗಳು ಛಾಯಾ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ಮಾಡಲು ಸಮರ್ಥನಾದ. ಇಂಥ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ತೆಗೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವೆಂದು ಅದಾಗಲೇ ಮನಗಂಡಿದ್ದ  ಟಾಲ್‍ಬಟ್ ದ್ಯುತಿಜನಕವಾದ (ಫೋಟೋಜೆನಿಕ್) ಚಿತ್ರಣಕಲೆ ಅಥವಾ ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ವಸ್ತುಗಳು ಕಲಾಕಾರನ ಕುಂಚದ ಸಹಾಯವಿಲ್ಲದೆ ಮೂಡಿಬರುವಂತೆ ಮಾಡುವ ವಿಧಾನದ ಬಗ್ಗೆ ವಿನ್ಯಾಸ ಎಂಬ ಲೇಖನವನ್ನು ರಾಯಲ್ ಸೊಸೈಟಿಯ ಮೂಲಕ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ. ಬಹಳ ಹೊತ್ತು ಒಡ್ಡಿದ (ಎಕ್ಸ್‍ಪೋಸ್) ಬಳಿಕ ಕಪ್ಪುಹಿನ್ನೆಲೆಯ ಮೇಲೆ ಬಿಳಿಯ ಬಿಂಬವನ್ನು ಮೂಡಿಸುವ ವಿಧಾನವನ್ನು ಇದರಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿದ. ಇಂಥ ಋಣಚಿತ್ರದಿಂದ ಧನಚಿತ್ರವನ್ನು ಮುದ್ರಿಸುವ ವಿಧಾನವನ್ನು ಕೂಡ ಟಾಲ್‍ಬಟ್ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ. ಬೆಳ್ಳಿಯ ಅಯೊಡೈಡ್ ಮತ್ತು ಬೆಳ್ಳಿಯ ನೈಟ್ರೇಟುಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿ ದ್ಯುತಿಸಂವೇದನ ಶೀಲ ಕಾಗದದ ಮೇಲೆ ಬಲು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಬಿಂಬಗಳು ಮೂಡುವಂತೆ ಮಾಡಿದ. ಸುಪ್ತವಾಗಿ ಮೂಡಿದ್ದ ಈ ಬಿಂಬವನ್ನು ಗಾಲಿಕ್ ಆಮ್ಲದ ಉಪಯೋಗದಿಂದ ಗೋಚರವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುವುದನ್ನೂ ಶೋಧಿಸಿದ. ಈ ವಿಧಾನಕ್ಕೆ ಕಾಲೋಟೈಪ್ ಎಂದು ನಾಮಕರಿಸಿದ. ಇದು ಆಧುನಿಕ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಣಕ್ಕೆ ನಾಂದಿ ಹಾಕಿಕೊಟ್ಟಿತು. ಟಾಲ್‍ಬಟ್‍ನ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ಇದನ್ನು ಟಾಲ್ಬೋಟೈಪ್ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಫ್ರೆಡರಿಕ್ ಸ್ಕಾಟ್ ಆರ್ಚರ್ ಶೋಧಿಸಿದ್ದ ಕಲೋಡಿಯಾನ್ ವಿಧಾನವನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡು ಕ್ಷಣಮಾತ್ರದಲ್ಲೇ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಹಿಡಿಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವಂಥ ಹೊಸಬಗೆಯನ್ನು ಟಾಲ್‍ಬಟ್ 1851ರಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧಿಸಿದ. ಛಾಯಾಗ್ರಹಣದ ಮೂಲಕ ಲೋಹಫಲಕದ ಮೇಲೆ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತುವ ಫೋಟೊಗ್ರಾವೊರ್ ವಿಧಾನವನ್ನು ಮರುವರ್ಷ ಶೋಧಿಸಿದ. 1854ರ ವೇಳೆಗೆ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಅಲ್ಬುಮೆನ್ (ಮೊಟ್ಟೆಯೊಳಗಿರುವ ಬಿಳಿಯ ವಸ್ತು) ಉಪಯೋಗಿಸಿ ಹೊಳಪು ಬರುವಂತೆ ಮಾಡುವ ವಿಧಾನವನ್ನು ಆವಿಷ್ಕರಿಸಿದ.

ಟಾಲ್‍ಬಟ್‍ನ ಪ್ರತಿಭೆ ಬಹುಮುಖವಾದದ್ದು. ಈತ ಕೆಲಸಮಾಡಿದ ಇತರ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳೆಂದರೆ ಅನುಕಲಕಲನಶಾಸ್ತ್ರ, ದೂರದರ್ಶಕ ಯಂತ್ರದ ಮಾರ್ಪಾಟು ಇತ್ಯಾದಿ. ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಚೀನ ವಿಷಯಗಳ ಶೋಧನೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಈತನಿಗೆ ಅಪಾರಾಸಕ್ತಿ ಇತ್ತು. ಅಸ್ಸೀರಿಯ ದೇಶದ ಚರಿತ್ರೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಆಳವಾಗಿ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸಿ ಆ ದೇಶದ ನಿನವದ ಶಾಸನಗಳ ಬೆಣೆಲಿಪಿಯನ್ನು (ಕ್ಯುನೀಫಾರಮ್) ಪರಿಷ್ಕರಿಸಿದವರಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗನಾದ.

## ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಗೌರವಗಳು 
ಟಾಲ್‍ಬಟ್‍ನಿಗೆ ಲಭಿಸಿದ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪರಂಪರೆಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದವೆಂದರೆ ರಾಯಲ್ ಅಸ್ಟ್ರನಾಮಿಕಲ್ ಸೊಸೈಟಿ (1822) ಮತ್ತು ರಾಯಲ್ ಸೊಸೈಟಿ (1831) ಫೆಲೋ ಪದವಿ. 1838ರಲ್ಲಿ ರಾಯಲ್ ಪದಕವನ್ನೂ 1842ರಲ್ಲಿ ರಮ್ ಫರ್ಡ್ ಪದಕವನ್ನೂ ಪಡೆದ.

ವರ್ಗ:ಭೌತವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಲಾರ್ಡ್ ಡಫರಿನ್

thumb
ಲಾರ್ಡ್ ಡಫರಿನ್ (1826-1902. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಡಳಿತಗಾರ, ಭಾರತದ ವೈಸ್‍ರಾಯ್ ಮತ್ತು ಗವರ್ನರ್-ಜನರಲ್ (1884-88). 

## ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ 
ಜನನ ಫ್ಲಾರನ್ಸ್‍ನಲ್ಲಿ. ತಂದೆ ಪ್ರೈಸ್‍ಬ್ಲ್ಯಾಕ್‍ವೂಡ್. ಇವನಿಗೆ 15 ವರ್ಷ ಆಗಿದ್ದಾಗ ತಂದೆ ತೀರಿಕೊಂಡ. ಈತ ತಾಯಿಯಾದ ಹೆಲೆನಳ ಪೋಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ; ಆಕೆಯಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತನಾದ. ಈತನ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಈಟನ್ ಮತ್ತು ಆಕ್ಸ್‍ಫರ್ಡಿನ ಕ್ರೈಸ್ಟ್ ಚರ್ಚ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ. ಈತ 1862ರಲ್ಲಿ ಹ್ಯಾರಿಯಟ್ ರೋಮ್ ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನಳನ್ನು ಮದುವೆಯಾದ. 1864-66ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಟಿನ್ನಿನ ಉಪಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿದ್ದು ಕ್ರಮೇಣ ಮೇಲಕ್ಕೇರಿದ ಈತ 1871ರಲ್ಲಿ ಡಫರಿನ್‍ನ ಅರ್ಲ್ ಆದ. ಮುಂಚೆ ಈತನ ಹೆಸರು ಫ್ರೆಡರಿಕ್ ಟೆಂಪಲ್ ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನ್ ಟೆಂಪಲ್ ಬ್ಲ್ಯಾಕ್‍ವೂಡ್ ಎಂದಿತ್ತು. 

1872-1878ರಲ್ಲಿ ಈತ ಕೆನಡದ ಗವರ್ನರ್-ಜನರಲ್ ಆಗಿದ್ದ. ಈತನದು ಗಂಭೀರ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ. ಇವನ ಒಳ್ಳೆಯ ವಾಗ್ಮಿ. ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆಗೆಯುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಒಳ್ಳೆಯ ಹೆಸರು ಗಳಿಸಿದ. ಕೆನಡವನ್ನು ಏಕೀಕರಿಸಲು ಬಹಳ ಶ್ರಮಿಸಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದ. ಅನಂತರ ಎರಡು ವರ್ಷ ಈತ ರಷ್ಯದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರಿಯಾಗಿದ್ದ. ಆಮೇಲೆ ಈಜಿಪ್ಟಿನ ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟನ್ನಿನ ಪರವಾಗಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಬಹಳಮಟ್ಟಿಗೆ ಬ್ರಿಟನ್ನಿನ ಹಿತಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿ ಬೆಳೆಸಿದ. ಇವನ ರಾಯಭಾರಕೌಶಲದಿಂದಾಗಿ ಸೂಯೆಜ್ ಮತ್ತು ಕೈರೋದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿಗೆ ಕಾಲೂರಲು ನೆಲೆ ದೊರಕಿತು. 

## ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವೈಸ್‍ರಾಯ್ ಮತ್ತು ಗವರ್ನರ್-ಜನರಲ್  ಆಗಿ 
1884ರಲ್ಲಿ ಲಾರ್ಡ್ ರಿಪನನ ಅನಂತರ ಭಾರತದ ವೈಸ್‍ರಾಯಿಯಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡ. ಈತ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಆ ಹುದ್ದೆಯಲ್ಲಿದ್ದ. ಇವನ ಆಡಳಿತಕಾಲ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಶಾಂತಿಯುತವಾಗಿತ್ತು. ಇವನು ಭಾರತೀಯರೊಂದಿಗೂ ಭಾರತದಲ್ಲಿದ್ದ ಇಂಗ್ಲಿಷರೊಂದಿಗೂ ಏಕರೀತಿಯಾಗಿ ಸ್ನೆಹದಿಂದ ಇರಲು ಯತ್ನಿಸಿದ. 1885-86ರಲ್ಲಿ ಬರ್ಮ ಯುದ್ಧ ನಡೆಯಿತು. ಮೇಲಣ ಬರ್ಮ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಭಾರತ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿತು. ರಷ್ಯ-ಆಫ್ಘನ್ ಗಡಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಪಂಚ್‍ದೆಯನ್ನು ರಷ್ಯನರು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಾಗ ರಷ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧ ಸಂಭವಿಸಬಹುದಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅದು ಹೇಗೋ ನಿವಾರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ರಷ್ಯ ಮತ್ತು ಆಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನಗಳೊಡನೆ ಸಂಬಂಧ ಉತ್ತಮಪಡಿಸಲು ಇವನು ಯತ್ನಿಸಿದ. ರೈತರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಭದ್ರತೆ ನೀಡುವ ಮತ್ತು ನೆಲದೊಡೆಯರು ಗೇಣಿದಾರರನ್ನು ಉಚ್ಚಾಟಿಸುವುದನ್ನು ತಡೆಯುವ ಉದ್ದೇಶದ ಬಂಗಾಲ ಗೇಣಿದಾರಿಕೆ ಅಧಿನಿಯಮ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದದ್ದು ಈತನ ಆಡಳಿತದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ. ಇದೇ ಬಗೆಯ ಅಧಿನಿಯಮಗಳು ಔಧ್ ಮತ್ತು ಪಂಜಾಬಿನಲ್ಲೂ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದುವು. ಭಾರತದ ಸಿವಿಲ್ ಸರ್ವಿಸ್ ಹುದ್ದೆಗಳಿಗೆ ಭಾರತೀಯರನ್ನು ನೇಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಭಾರತೀಯರನ್ನು ನೇಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಾ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವುದನ್ನು ಕುರಿತ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಲಾರ್ಡ್ ಡಫರಿನ್ 1886ರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಲೋಕಸೇವೆಗಳ ಆಯೋಗವನ್ನು ನೇಮಿಸಿದ. ಇದರ ಶಿಫಾರಸುಗಳಂತೆ ಹಲವು ಸುಧಾರಣೆಗಳಾದವು.

ಡಫರಿನನ ಆಡಳಿತದ ಕಾಲದ ಎಲ್ಲಕ್ಕೂ ಮಹತ್ವದ ಘಟನೆಯೆಂದರೆ ಭಾರತ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ 1885ರಲ್ಲಿ ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮ ಅಧಿವೇಶನ ನಡೆಸಿದ್ದು. ಮುಂದೆ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಪಡೆದ ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರಥಮ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಡಫರಿನನ ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಪಾಲುಗೊಂಡಿದ್ದರು. ಈ ಅಧಿವೇಶನಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳಿಗಾಗಿ ಡಫರಿನ್ ಒಂದು ಸಂತೋಷಕೂಟವನ್ನೂ ಏರ್ಪಡಿಸಿದ್ದ. ಆದರೆ ಮುಂದಿನ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಡಫರಿನನ ಧೋರಣೆ ಬದಲಾಯಿತು. ಭಾರತ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ಸಿನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಇವನಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಗೆಯಾಗಲಿಲ್ಲ. ಇವನು ಈ ಬಗ್ಗೆ ತನ್ನ ಅಸಂತುಷ್ಟಿಯನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ. ಇವನ ಇಂಗಿತವನ್ನು ಅರಿತ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಕ್ರಮೇಣ ಅದರಿಂದ ದೂರ ಸರಿದರು. ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಸರ್ಕಾರ ತನ್ನ ಧೋರಣೆಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿತು.
ಬರ್ಮವನ್ನು ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡು. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಡಳಿತದ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಒಂದುಗೂಡಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಲಾರ್ಡ್ ಡಫರಿನ್ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಸೇವೆಗಾಗಿ ಇವನಿಗೆ ಡಫರಿನ್ ಮತ್ತು ಆವಾದ ಮಾಕ್ರ್ವಿಸ್ ಎಂಬ ಗೌರವ ಸಂದಿತು (1888). ಆಗ ಇವನು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಗವರ್ನರ್-ಜನರಲ್ ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿವೃತ್ತನಾದ. 

## ನಂತರದ ಬದುಕು 
1889-91ರಲ್ಲಿ ಈತ ರೋಮಿನಲ್ಲೂ ಅನಂತರ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷ ಪ್ಯಾರಿಸಿನಲ್ಲೂ ರಾಯಭಾರಿಯಾಗಿದ್ದ. 1896ರಲ್ಲಿ ನಿವೃತ್ತಿ ಹೊಂದಿ ಅಲ್ಸ್ಟರಿನಲ್ಲಿ ತನ್ನ ನಿವಾಸಕ್ಕೆ ಹಿಂದಿರುಗಿದ. 1902ರಲ್ಲಿ ಈತ ತೀರಿಕೊಂಡ.

ವರ್ಗ:ಆಡಳಿತಗಾರರು
ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಇತಿಹಾಸದ ಪ್ರಮುಖರು
ಡಮ್ ಡಮ್

ಡಮ್ ಡಮ್ - ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಲದ ಇಪ್ಪತ್ನಾಲ್ಕು ಪರಗಣ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಒಂದು ಪಟ್ಟಣ. ಕಲ್ಕತ್ತದ ಈಶಾನ್ಯಕ್ಕೆ 12 ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಕಲ್ಕತ್ತದ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಇಲ್ಲಿದೆ. 
ಇದು ಡಮ್ ಡಮ್, ಉತ್ತರ ಡಮ್ ಡಮ್ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಡಮ್ ಡಮ್ ಎಂದು ಮೂರು ಪೌರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಾಗಿ ವಿಗಂಡವಾಗಿದೆ. ಇವುಗಳ ಜನಸಂಖ್ಯೆ(1971) ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ 31,363; 63,873 ಮತ್ತು 1,74,342. ಡಮ್ ಡಮ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಪ್ರದೇಶದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ 4,234. ಉತ್ತರ ಡಮ್ ಡಮ್‍ನಲ್ಲಿ ಈಗಲೂ ದೊಡ್ಡ ಗ್ರಾಮಗಳು ಅಡಕವಾಗಿವೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಡಮ್ ಡಮ್ ಮೇಲೆ ಕಲ್ಕತ್ತದ ನಾಗರಿಕ ಜೀವನ ತನ್ನ ಮುದ್ರೆಯೊತ್ತಿದೆ. 1783ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿತವಾದ ಡಮ್ ಡಮ್ ದಂಡಿನ ಪ್ರದೇಶ 1853ರವರೆಗೂ ಬಂಗಾಲ ಕಾಲ್ದಳದ ಠಾಣ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಅದೀಗ ಕಲ್ಕತ್ತದ ಪ್ರಮುಖ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು; ಅನೇಕ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳು ಈ ಭಾಗದಲ್ಲಿವೆ. ಇಲ್ಲಿಯ ಮದ್ದು ಗುಂಡುಗಳ ಕಾರ್ಖಾನೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ್ದು. ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮವಾಗಿ ತಯಾರಾದ ಡಮ್ ಡಮ್ ಅರುಳುವ ಗುಂಡು (ಎಕ್ಸ್‍ಪ್ಯಾಂಡಿಂಗ್ ಬುಲೆಟ್) ಇತಿಹಾಸ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ್ದು. 1899ರ ಜುಲೈ 29ರಂದು ಹೇಗ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪರಿಷತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಈ ಗುಂಡಿನ ಬಳಕೆಯನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಲಾಯಿತು. ಡಮ್ ಡಮ್ ಈಗ ಬೃಹತ್ ಕಲ್ಕತ್ತ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಹೋಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಕಲ್ಕತ್ತ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಕಾಲೇಜುಗಳೂ ಸುಂದರವಾದ ಸೇಂಟ್ ಸ್ಟೀಫನ್ ಚರ್ಚೂ ಇವೆ.

ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ವರ್ಗ:ನಗರಗಳು
ಆಲ್ಫ್ರೆಡ್ ಡಬ್ಲೀನ್

thumb
ಆಲ್‍ಫ್ರೆಡ್ ಡಬ್ಲೀನ್ (1878-1957). ಜರ್ಮನ್ ಕಾದಂಬರಿಕಾರ, ಪ್ರಬಂಧಕಾರ, ವೈದ್ಯ. ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಶತಮಾನದ ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿವಾದ (ಎಕ್ಸ್‍ಪ್ರೆಷನಿಸಂ) ಚಳವಳಿಯ ಆದ್ಯ ಪ್ರವರ್ತಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ. 

## ಬದುಕು 
ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ಸ್ಟಟೀನ್‍ನಲ್ಲಿ. ಬರ್ಲಿನ್‍ನಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದು 1913-33ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ನರರೋಗಗಳ ತಜ್ಞನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಬರ್ಲಿನ್ ಕೊಳಚೆ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಜನರ ಸೇವೆ ನಡೆಸಿದ. ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ನಾಟ್ಸಿಗಳು ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ ದೇಶ ಬಿಟ್ಟುಹೋದ ತಾಮಸ್ ಮನ್, ಬರ್ಟಾಲ್ಟ್ ಬ್ರೆಕ್ಟ್ ಮುಂತಾದ ಹಲವು ಸಾಹಿತಿಗಳ ಪೈಕಿ ಈತನೂ ಒಬ್ಬ ಈತ 1933ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಪ್ಯಾಲಸ್ಟೈನ್‍ಗೆ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿಂದ ಅಮೆರಿಕಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ. ಅಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 12ವರ್ಷ ಕಾಲವಿದ್ದು, ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ತರುವಾಯ ಅಂದರೆ 1945ರಲ್ಲಿ ಜರ್ಮನಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿ ಕೆಲಕಾಲ ಅಲ್ಲಿದ್ದು ರೋಮನ್ ಕ್ಯಾತೊಲಿಕ್ ಮತವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ಅನಂತರ ಫ್ರಾನ್ಸ್‍ಗೆ ಹೋಗಿ ಸಾಯುವವರೆಗೂ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಇದ್ದ. 

## ಕಾದಂಬರಿಗಳು 
ಜರ್ಮನ್ ನಾಟಕಕಾರರಂತೆ ಡಬ್ಲೀನ್ ಸಹ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿವಾದದ ತತ್ತ್ವಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಕಾದಂಬರಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡು, ವಿನಾಶದತ್ತ ನುಗ್ಗುತ್ತಿರುವ ಯಂತ್ರಯುಗದ ನಾಗರಿಕತೆಯ ನಿರರ್ಥಕಥೆಯನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಿದ. ತನ್ನ ಕಾದಂಬರಿಗಳಿಗೆ ವಸ್ತುವಿಗಾಗಿ ಚೀನ, ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೆರಿಕ ಮುಂತಾದ ದೇಶಗಳ ಪುರಾಣೇತಿಹಾಸಗಳನ್ನು ತಿರುವಿ ಹಾಕಿದ. ಆಧುನಿಕ ಮಾನವನ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಮೀರಿದ ಶಕ್ತಿಗಳು ಹೇಗೆ ಅವನೊಡನೆ ಸಂಘರ್ಷಿಸಿ ಅವನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತವೆ. ಅಂಥ ಸಂಘರ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಎಂಥದು-ಇದು ಈತನ ಕಾದಂಬರಿಗಳ ವಸ್ತು. 

ಡಬ್ಲೀನನ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಒಳ್ಳೆಯ ಕಾದಂಬರಿ ಎನ್ನಲಾದ ಡ್ರೈಸ್ಪೂಂಜಿ ಡೆಸ್ ವಾಂಗ್ ಲುಂಗ್ (ವಾಂಗ್‍ಲುಂಗ್‍ನ ಮೂರು ನೆಗೆತಗಳು-1915). ಇದು ಚೀನಿ ರೈತನ ಮಗನ ಸಾಹಸಮಯ ಕಥೆ. ಮೀನುಗಾರನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ. ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಬಾರದ ಲಫಂಗನೊಬ್ಬ ಹೇಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿಯ ವೀರನಾಯಕನಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟು ದೇಶಸೇವೆಗಾಗಿ ತನ್ನನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆಂಬುದು ಕಾದಂಬರಿಯ ವಸ್ತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಚೀನಿಯರ ಜೀವನವನ್ನು ಕುರಿತ ಸ್ವಾರಸ್ಯವಾದ, ಯಥಾರ್ಥ ಒಳನೋಟಗಳಿವೆ. ಬರ್ಜ್, ಮೀರ್ ಮತ್ತು ಜೈಗಾಂಟಿನ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ 1924ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿದ್ದು 

ಅನಂತರ ಜೈಜಾಂಟಿನ್ ಎಂದು ಪುನರ್ಮುದ್ರಿತವಾದ ಇನ್ನೊಂದು ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ ಆಧುನಿಕ ವಿಜ್ಞಾನ ಭವಿಷ್ಯ ಜಗತ್ತನ್ನು ಹೇಗೆ ಪರಿವರ್ತಿಸಬಲ್ಲದೆಂಬ ಅದ್ಭುತ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಚಿತ್ರವಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕೃತಿ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಮನಸ್ವಿ ಕೊಳ್ಳೆಹೊಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಯಂತ್ರಯುಗದ ಮಾನವನ ಮೇಲೆ ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕೃತಿ ಯಾವ ರೀತಿ ಸೇಡು ತೀರಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದೆಂಬ ಇಲ್ಲಿನ ವಿಭಾವನಾಯುತ ಚಿತ್ರಣ ಮೈನವಿರೇಳಿಸುವಂತಿದೆ. 

ಡಬ್ಲೀನ್‍ನ ಮಹಾಕೃತಿ ಬರ್ಲಿನ್ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಪ್ಲಾಟ್ಸ್ (1929)-ಇದನ್ನು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿವಾದ ಚಳವಳಿಯ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕಾದಂಬರಿ ಎನ್ನುವುದುಂಟು. ಇದರಲ್ಲಿ ಡಬ್ಲೀನ್ ಪ್ರಜ್ಞಾವಾಹಿ ಕಾದಂಬರಿಯ ತಂತ್ರವನ್ನೂ, ಚಲನಚಿತ್ರ ಸಂಕಲನ ತಂತ್ರವನ್ನೂ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ-ಜೈಲಿನಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಹೊಂದಿದ ಸಾರಿಕೆ ನೌಕರನೊಬ್ಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ನಾಗರಿಕನಂತೆ ಬಾಳಲೆತ್ನಿಸಿ ವಿಫಲನಾಗುವ ಗಂಭೀರ ಚಿತ್ರ ಇದರಲ್ಲಿದೆ. ನಾಗರಿಕ ಸಮಾಜದ ಯಾವನೇ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ತನ್ನಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ತನ್ನ ಸುತ್ತಲಿನ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಆಗುತ್ತಿರುವ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿದರೆ ಆತ ಖಂಡಿತವಾಗಿ ವಿನಾಶಕ್ಕೆ ಗುರಿಯಾಗುತ್ತಾನೆಂಬುದು ಕಾದಂಬರಿಯ ತತ್ತ್ವ. ಬರ್ಲಿನ್ ನಗರಜೀವನದ ನೂರೆಂಟು ಮುಖಗಳು ಈ ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯದ್ಭುತವಾಗಿ ಪಡಿಮೂಡಿವೆ. 

ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ನವ್ಯತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸಿ ಬೇಸತ್ತ ಮೇಲೆ ಡಬ್ಲೀನ್ ಪುನಃ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಶೈಲಿಯತ್ತ ವಾಲಿ, ಸರಳ ವಸ್ತುವನ್ನು ಯಥಾರ್ಥ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡು ಡಾಸ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ ಓನ್ ಟೌಡ್ (ಸಾವಿಲ್ಲದ ನಾಡು-1937) ಮತ್ತು ಡರ್‍ಅನ್ ಸರ್ ಬ್ಲಿಚ್ ಮೆನ್‍ಷ್ಚ್ (ಸಾವಿಲ್ಲದವ-1946) ಎಂಬ ಕಾದಂಬರಿಗಳನ್ನು ಬರೆದ. ಈತ ಜರ್ಮನಿಯ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಆಧುನಿಕ ನಾಟಕಕಾರ ಎನಿಸಿದ ಬರ್ಟಾಲ್ಟ್ ಬ್ರೆಕ್ಟ್‍ನ ಗೆಳೆಯನಾಗಿದ್ದು ಆತನ ಕೆಲವು ಕೃತಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ ಒದಗಿಸಿದ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.

ವರ್ಗ:ಕಾದಂಬರಿಕಾರರು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಟೀರೊಬ್ರಾಂಕಿಯ

ಟೀರೊಬ್ರಾಂಕಿಯ -ಪ್ರೋಟೊಕಾರ್ಡೇಟ ವಿಭಾಗದ ಹೆಮಿಕಾರ್ಡೇಟ ಉಪವಿಭಾಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ವರ್ಗ.  

ಈ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಜೀವಿಗಳು ಸಣ್ಣವು; ಇವುಗಳ ಉದ್ದ 1-3 ಮಿಲಿಮೀಟರುಗಳು. ಇವು ಸಮುದ್ರತಳದಲ್ಲಿ 60-100 ಮೀಟರ್‍ಗಳ ಆಳದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೈಟಿನ್ನಿನಿಂದ ರಚಿತವಾಗಿರುವ ಕೊಳವೆಗಳಲ್ಲಿ ಜೀವಿಸುತ್ತವೆ. ಹೆಮಿಕಾರ್ಡೇಟ ಉಪವಿಭಾಗದ ಉಳಿದ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿರುವಂತೆಯೇ ಈ ವರ್ಗದ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ದೇಹವೂ 3 ಸೀಲೋಮ್ ಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಣೆಯಾಗಿದೆ. ಮೊದಲನೆಯ ಸೀಲೋಮ್ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಹೀರುತಟ್ಟೆಯಾಗಿ (ಸೊಂಡಿಲು) ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಎರಡನೆಯ ಸೀಲೋಮಿನ ಮೇಲ್ಬಾಗ ಎರಡು 'ತೋಳುಗಳಾಗಿ ಇಲ್ಲವೆ ಸ್ಪರ್ಶಕಗಳಾಗಿ (ಟೆಂಟಕಲ್) ರೂಪುಗೊಂಡಿದೆ. ಒಂದೊಂದು ತೋಳಿನಲ್ಲೂ ಅನೇಕ ಕವಲುಗಳುಂಟು. ಮೂರನೆಯ ಸೀಲೋಮಿನಲ್ಲಿ ಜಠರ, ಕರುಳು (ಗಟ್) ಹಾಗೂ ಅಂಡರೇತ್ರಗ್ರಂಥಿಗಳೂ (ಗಾನ್ಸಡ್ಸ್) ಇವೆ. ಅಲ್ಲದೆ ದೇಹದೊಳಗೆ ನೋಟೊಕಾರ್ಡಿನಂತೆ ಕಾಣುವ ಸ್ಟೋಮೊಕಾರ್ಡ್ ಕೂಡ ಉಂಟು. ಜೀರ್ಣ ನಾಳ Ư-ಆಕಾರದಲ್ಲಿವೆ. ಇದರ ಒಂದು ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಬಾಯಿಯೂ (ಅಂದರೆ ಸೊಂಡಿಲು ಇರುವ ಪಾರ್ಶ್ವದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸೊಂಡಿಲಿನ ಕೆಳಗೆ) ಇನ್ನೊಂದು ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಗುದದ್ವಾರವೂ ಇವೆ. ಗುದದ್ವಾರ ಸೊಂಡಿಲಿಗೆ ವಿರುದ್ಧ ಪಾಶ್ರ್ವದಲ್ಲಿ ಹೊರತೆರೆಯುತ್ತದೆ. ಕರಬಳ್ಳಿಗಳ ಸಹಾಯದಿಂದ ತಮ್ಮ ಆಹಾರವಾದ ಸಣ್ಣ ಪುಟ್ಟ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ತಿನ್ನುತ್ತವೆ. ಸಂತಾನಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅಲೈಂಗಿಕ ರೀತಿಯ ಮೊಗ್ಗೊಡೆಯುವುದರ ಮೂಲಕ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ರ್ಯಾಬ್ಡೊಪ್ಲೂರದಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾದ ಮೊಗ್ಗುಗಳೆಲ್ಲ ಒಟ್ಟಿಗೇ ಬೆಳೆದು ಒಂದು ಸಮುದಾಯವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಸೆಫಲೊಡಿಸ್ಕಸ್ ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ಮೊಗ್ಗುಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಬೇರೆಯಾಗುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಬೇರೆಯಾದ ಮೊಗ್ಗುಗಳೆಲ್ಲ ಒಂದೇ ಕೊಳವೆಯಲ್ಲಿ ಜೀವಿಸುವುದುಂಟು.  ಈ ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸೆಫಲೊಡಿಸ್ಕಿಡಿಯ ಮತ್ತು ರ್ಯಾಬ್ಡೊಪ್ಲೂರಿಡಿಯ ಎಂಬ ಎರಡು ಗಣಗಳಿವೆ. ಇವು ಒಂದೊಂದರಲ್ಲೂ ಒಂದೊಂದೇ ಕುಟುಂಬ ಇದೆ. ಸೆಫಲೊಡಿಸ್ಕಿಡೀ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೆಫಲೊಡಿಸ್ಕಸ್ ಮತ್ತು ಅಟುಬೇರಿಯಗಳು ಮತ್ತು ರ್ಯಾಬ್ಡೊಪ್ಲೂರಿಡೀ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ರ್ಯಾಬ್ಡೊಪ್ಲೂರ ಎಂಬುದೂ ಸೇರಿವೆ.

ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಣಿಶಾಸ್ತ್ರ
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಟೀರೋಫೋರಿಡೀ

thumb
ಟೀರೋಫೋರಿಡೀ -ಲೆಪಿಡಾಪ್ಪರ ಗಣಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಕುಟುಂಬ. ಇದಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪತಂಗಗಳ ರೆಕ್ಕೆಗಳು ಹಕ್ಕಿಗಳ ಗರಿಗಳಂತೆ ವಿಭಾಗಗಳಾಗಿ ಸೀಳಿರುವುದರಿಂದ ಇವನ್ನು ಗರಿಪತಂಗಗಳು (ಪ್ಲೂಮ್ ಮಾತ್ಸ್) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. 

ಇವು ತುಂಬ ಚಿಕ್ಕಗಾತ್ರದ, ತೆಳುದೇಹದ ಕೀಟಗಳು. ಮೈ ಬಣ್ಣ ಬೂದಿ ಇಲ್ಲವೆ ಕಂದು. ಒಂದು ಜೊತೆ ಮುಂದಿನ ರೆಕ್ಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಒಂದು ಜೊತೆ ಹಿಂದಿನ ರೆಕ್ಕೆಗಳು ಉಂಟು. ಮುಂದಿನ ರೆಕ್ಕೆಗಳು ಎರಡು ವಿಭಾಗಗಳಾಗಿಯೂ ಹಿಂದಿನವು ಎರಡು ವಿಭಾಗಗಳಾಗಿಯೂ ಸೀಳಿಕೊಂಡಿವೆ. ಕಾಲುಗಳು ಬಲು ಉದ್ದವಾಗಿವೆ. ಮೊಣಕಾಲಿನ ಮೇಲೆ ಚಾಚಿಕೊಂಡಿರುವ ಮುಳ್ಳುಗಳಿವೆ (ಸ್ಪರ್ಸ್). ಡಿಂಬಗಳ ಉದರಭಾಗದಲ್ಲಿನ ಕಾಲುಗಳು ಬಲು ಉದ್ದ. ಅಲ್ಲದೆ ಡಿಂಬಗಳ ಮೈಮೇಲೆ ಆನುಷಂಗಿಕ ಬಿರುಗೂದಲುಗಳಿವೆ. ಡಿಂಬಗಳು ತರಕಾರಿ ಮತ್ತು ಹಣ್ಣಿನ ಗಿಡಗಳ ಎಲೆ ಮತ್ತು ಕಾಂಡಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುವುದರಿಂದ ಕೆಲವು ಸಲ ಅಪಾರ ನಷ್ಟವನ್ನುಂಟುಮಾಡುವುವು. ಉದಾಹರಣೆ: ಟೀರೋಫೋರಸ್ ಪೆರಿಸ್ಕಲಿಡ್ಯಾಕ್ಟಿಲಸ್-ದ್ರಾಕ್ಷಿ ಗಿಡಕ್ಕೂ ಹತ್ತುವ ಎಕ್ಸೆಲಾಸ್ಟಿಸ್ ಅಟಮೋಸ ಮತ್ತು ಸ್ಫೀನಾರ್ಕಿಸ್ ಕ್ಯಾಫರ್-ಸೋರೆಕಾಯಿಗೂ ಎರಗುವ ಪತಂಗಗಳು.

ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಣಿಶಾಸ್ತ್ರ
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಟುಫ್

ಟುಫ್- ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿಯಿಂದ ನೇರ ಹೊರಚಿಮ್ಮಿದ ವಸ್ತುವಿನಲ್ಲಿನ ಬೂದಿ ಮತ್ತು 4ಮಿಮೀ ಗಿಂತಲೂ ಕಿರಿಯ ಗಾತ್ರದ ತುಣುಕುಗಳು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಮೈದಳೆದ ಪದಾರ್ಥ. ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿಯ ಸ್ಫೋಟನೆಯ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಶಿಲಾರಸ ಮತ್ತು ಅನಿಲಗಳಷ್ಟೆ ಅಲ್ಲದೆ ನಾನಾ ಆಕಾರ ಮತ್ತು ಗಾತ್ರದ ಘನವಸ್ತುಗಳೂ ಹೇರಳವಾಗಿ ಹೊರಬರುತ್ತವೆ. ಇವು ಕಾಲಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸಿ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಒಂದು ವಿಧವಾದ ಅಗ್ನಿಶಿಲೆಗಳಾಗಿ ಮೈದಳೆಯುತ್ತವೆ. ಇಂಥ ಶಿಲೆಗಳಿಗೆ ಚೂರುಗಲ್ಲಿನ ಅಗ್ನಿಶಿಲೆಗಳು ಎಂದು ಹೆಸರು. ಟುಫ್ ಕೂಡ ಈ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿಜ ಅಗ್ನಿಶಿಲೆ.

## ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿಯಿಂದ ಉಚ್ಚಾಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಘನವಸ್ತುಗಳು 
ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿಯಿಂದ ಉಚ್ಚಾಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಘನವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ಗಾತ್ರಾನುಸಾರವಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು : 

### ಬ್ಲಾಕ್ಸ್ 
ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿದ್ವಾರ ಅಥವಾ ಶಂಕುವಿನ ಬಿರಿತದಿಂದ ಉಂಟಾದ 32 ಮಿಮೀ ಗಿಂತ ಅಧಿಕ ವ್ಯಾಸದ ಘನವಸ್ತುಗಳು. ಇವುಗಳಿಗೆ ಗುಂಡುಗಳೆಂದು (ಬ್ಲಾಕ್ಸ್) ಹೆಸರು. 

### ಬಾಂಬುಗಳು 
ವಾಯು ಮಂಡಲದೊಳಕ್ಕೆ ಚಿಮ್ಮಲ್ಪಟ್ಟ ಶಿಲಾರಸದ ಘನೀಭವನದಿಂದ ಉಂಟಾದ ಅದೇ ಗಾತ್ರದ ಘನವಸ್ತುಗಳು. ಇವುಗಳಿಗೆ ಬಾಂಬುಗಳೆಂದು ಹೆಸರು. 

### ಲ್ಯಾಪಿಲ್ಲಿಗಳು 
ವ್ಯಾಸವ್ಯಾಪ್ತಿ 32-4 ಮಿಮೀ ಇರುವ ಘನವಸ್ತುಗಳು. ಇವುಗಳಿಗೆ ಲ್ಯಾಪಿಲ್ಲಿಗಳೆಂದು ಹೆಸರು. 

### ಬೂದಿ 
ವ್ಯಾಸವ್ಯಾಪ್ತಿ 4-0.5 ಮಿಮೀ ಇರುವ ಘನವಸ್ತುಗಳು. ಇವುಗಳಿಗೆ ಬೂದಿ ಎಂದು ಹೆಸರು. (0.5 ಮಿಮೀ ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ವ್ಯಾಸದ ಘನವಸ್ತುಗಳಿಗೆ ದೂಳು ಎಂದು ಹೆಸರು. )

## ಈ  ಘನವಸ್ತುಗಳಿಂದಾದ ಶಿಲೆಗಳು 
ಈ ಘನವಸ್ತುಗಳು ಸಂಘಟಿಸಿ ಶಿಲೆಗಳಾಗುತ್ತವೆ. ಗುಂಡುಗಳ ಸಂಘಟನೆಯಿಂದ ಉಂಟಾದ ಶಿಲೆಗೆ ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿಜ ಬ್ರಿಕ್ಷಿಯ, ಬಾಂಬುಗಳಿಂದ ಉಂಟಾದ ಶಿಲೆಗೆ ಆಗ್ಲಾಮರೇಟ್, ಲ್ಯಾಪಿಲ್ಲಿಗಳಿಂದ ಉಂಟಾದ ಶಿಲೆಗೆ ಲ್ಯಾಪಿಲ್ಲಿ ಟುಫ್, ಬೂದಿ ಮತ್ತು ದೂಳಿನ ಶಿಲೀಕರಣದಿಂದ ಉಂಟಾದ ಶಿಲೆಗೆ ಟುಫ್ ಎಂದು ಹೆಸರು, ಟುಫ್‍ಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಗಾಜು ಟುಫ್, ಸ್ಫಟಿಕ ಟುಫ್, ಶಿಲಾ ಟುಫ್‍ಗಳೆಂಬ ಮೂರು ವರ್ಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು.

ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿಯಿಂದ ಎಸೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಘನವಸ್ತುಗಳು ಕೆಲವು ಸಾರಿ ನೇರವಾಗಿ ಜಲಜಶಿಲೆಗಳು ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಸಂಚಯನ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬೀಳಬಹುದು ಅಥವಾ ಮೊದಲು ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದರೂ ಕಾಲಾನುಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಗಾಳಿ ಮತ್ತು ನೀರಿನಿಂದ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಸಂಚಯನ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಸೇರುತ್ತವೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸಂಚಯನಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಜೇಡಿ, ಮೆಕ್ಕಲು ಮರಳು ಮತ್ತು ನೋರಜುಗಳ ಜೊತೆ ಸೇರಿ ಒಂದು ವಿಧವಾದ ಸಂಕೀರ್ಣ ಜಲಜಶಿಲೆಗಳು ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತವೆ. ಅಂಥ ಶಿಲೆಗಳಿಗೆ ಟುಫೇಷನ್ ಜಲಜಶಿಲೆಗಳೆಂದು ಹೆಸರು.
ಟುಫ್ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳು ಪ್ರಪಂಚದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಬಹು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ವಿಸ್ತಾರಗೊಂಡಿವೆ. ಭೂ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿ ಕ್ರಿಯೆಯಿಲ್ಲದ ಕಾಲವೇ ಇಲ್ಲವೆಂದರೆ ತಪ್ಪಾಗಲಾರದು. ಅಂದವೇಲೆ ಟುಫ್ ಶಿಲಾನಿಕ್ಷೇಪಗಳು ನಿರ್ಜೀವಿ ಕಲ್ಪದಿಂದ ಆಧುನಿಕ ಜೀವಿಕಲ್ಪದವರೆಗೆ ಎಲ್ಲ ಶಿಲಾಸ್ತೋಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ ದೊರೆಯುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಬಹು ಪುರಾತನ ಟುಫ್‍ಗಳು ತಮ್ಮ ಮೂಲ ಸ್ಪಂಜು ರಚನೆಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡು ಗುರುತಿಸಲಾಗದಷ್ಟು ರೂಪಾಂತರ ಹೊಂದಿವೆ.

ವರ್ಗ:ಭೂಗೋಳ ಶಾಸ್ತ್ರ
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಟೂಕಮಾನ್

ಟೂಕಮಾನ್- ಆರ್ಜೆಂಟೀನದ ಒಂದು ಉತ್ತರ ಪ್ರಾಂತ್ಯ; ಇದರ ರಾಜಧಾನಿ.  

## ಟೂಕಮಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯ 
ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಸಾಲ್ಟ ಪ್ರಾಂತ್ಯ, ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಸ್ಯಾಂಟಿಯಾಗೋ ಡೆಲ್ ಅಸ್ಟೆರೋ ಪ್ರಾಂತ್ಯ, ದಕ್ಷಿಣ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ಕಾಟಮಾರ್ಕ ಪ್ರಾಂತ್ಯ ಇವೆ. ವಿಸ್ತೀರ್ಣ 8,697 ಚ.ಮೈ. (22.525 ಚ.ಕಿಮೀ.). ಜನಸಂಖ್ಯೆ 7,65,962 (1970). 

ಇದರ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗ ಬೆಟ್ಟಗುಡ್ಡಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿದ್ದರೆ ಪೂರ್ವ ಭಾಗ ಸಮತಟ್ಟಾಗಿ, ಮೆಕ್ಕಲಮಣ್ಣಿನಿಂದ ಕೂಡಿ ಫಲವತ್ತಾಗಿದೆ. ಪಶ್ಚಿಮದ ಕಡೆ ಇರುವ ಆಕನ್ ಕೀಯ (16400') ಪರ್ವತಶ್ರೇಣಿ ಪೂರ್ವದ ತೇವಭರಿತ ಮಾರುತಗಳನ್ನು ತಡೆದು ಅಧಿಕ ಮಳೆ ಬೀಳುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ವಾರ್ಷಿಕ ಮಳೆ 37" (940 ಮಿಮೀ.). ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಹೊಳೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿ ಹುರಿದು, ರೀಯೋ ಡಲ್ಸ ನೆಯ ಉಪನೆಇಯಾದ ರೀಯೋ ಸಾಲಿಯನ್ನು ಸೇರುತ್ತವೆ. 

ಇಲ್ಲಿಯ ವಾಯುಗುಣ ಕಬ್ಬಿನ ಬೇಳೆಗೆ ಅನುಕೂಲಕರ. ಎರಡನೆಯ ಮುಖ್ಯಯ ಬೆಳೆ ಮುಸುಕಿನ ಜೋಳ. 1880ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ರೈಲುಮಾರ್ಗದ ರಚನೆಯಿಂದಾಗಿ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ತೀರದೊಡನೆ ಇದರ ಸಂಪರ್ಕ ಬೆಳೆಯಿತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಕಬ್ಬಿನ ಬೆಳೆಯ ಮಹತ್ತ್ವವೂ ಹೆಚ್ಚಿತು. ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಒಳಭಾಗಗಳಿಂದ ಕಬ್ಬನ್ನು ಸಾಗಿಸಲು ರೈಲ್ವೆ ಸೌಲಭ್ಯವಿದೆ. 19ನೆಯ ಶತಮಾನದಿಂದ ಕಬ್ಬು ಇಲ್ಲಿಯ ಸಂಪತ್ತಿನ ಮುಖ್ಯ ಆಧಾರ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರೈಲು ಮಾರ್ಗಗಳು ಈ ಪ್ರಾಂತ್ಯಕ್ಕೆ ಆರ್ಜೆಂಟೀನದ ಇತರ ಭಾಗಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತವೆ.

## ಟೂಕಮಾನ್ ನಗರ 
ಟೂಕಮಾನ್ ನಗರ (ಸ್ಯಾನ್ ಮಿಗೆಲ್ ಡೇ ಟೂಕಮಾನ್) ಆಕನ್ ಕೀಯದ ತಪ್ಪಲಿನಲ್ಲಿ ಸರೀಯೋ ಸಾಲಿ ನದಿಯ ದಡದ ಮೇಲಿದೆ. ಬ್ಯಾನಸ್ಯಾರೀಸ್ ನ ಈಶಾನ್ಯ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಸು. 700 ಮೈ. ಕೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ನಗರ ಪರ್ವತಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಇಲ್ಲಿಯದು ಊಪೋಷ್ಣವಲಯ ವಾಯುಗುಣ. ಮಳೆ ಸಾಧಾರಣ. ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಮಂಜು ವಿರಳ. ಈ ಸುತ್ತಿನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕಬ್ಬು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಕಬ್ಬಿನಿಂದ ಸಕ್ಕರೆ ತಯಾರಿಸಿ ರವಾನೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ನಗರ 1565ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಯಿತು. ಕಾರ್ಡಬಕ್ಕೂ ಬೊಲಿವೀಯದ ಗಣಿಗಳಿಗೂ ನಡುಗುಣ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಆಯಕಟ್ಟಿನ ಸ್ಥಳದಲ್ಲದ್ದುದರಿಂದ ಇದು ಬೇಗ ಬೆಳೆಯಿತು. 1776ರಲ್ಲಿ ಈ ನಗರದ ಹತೋಟಿ ಪೆರುವಿನಿಂದ ಬ್ಯಾನಸ್ಯಾರೀಸಿಗೆ ಸೇರಿತು. 1816ರಲ್ಲಿ ಲಾ ಪ್ಲಾಟ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಟೂಕಮಾನ್ ನಲ್ಲಿ ಸಭೆ ಸೇರಿ ಸ್ಪೇನಿನಿಂದ ಸ್ವಾತಂತ್ತ್ಯವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದರು. ಟೂಕಮಾನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ  1914ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಯಿತು. ನಗರದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ 2,71,546 (1960).

ವರ್ಗ:ಭೂಗೋಳ
ವರ್ಗ:ನಗರಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಟೂವಟಾರ

thumb
ಟೂವಟಾರ- ರಿಂಕೊಸಿಫೇಲಿಯ ಗಣಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಏಕೈಕ ಜೀವಂತ ಸರೀಸೃಪ. ಸ್ಫೀನೊಡಾನ್ ಪಂಕ್ಟೇಟಸ್ ಇದರ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಹೆಸರು.

ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಹಿಂದೊಮ್ಮೆ ಹೇರಳ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಜೀವಿಸಿದ್ದ ಈ ಪ್ರಾಣಿ ಈಗ ಅದರ ಸುತ್ತಲಿನ ಸಣ್ಣ ದ್ವೀಪಗಳಿಗೇ ಸೀಮಿತ. 

ಸುಮಾರು 60-75 ಸೆಂ.ಮೀ. ಉದ್ದದ ಪ್ರಾಣಿಯಿದು. ನೋಡಲು ಓತಿಕೇತದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಆದರೂ ಟೂವಟಾರಕ್ಕೂ ಓತಿಗಳಿಗೂ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳುಂಟು. ಟೂವಟಾರದ ಕಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ನಿಕ್ಟಿಟೇಟಿಂಗ್ ಪೊರೆ ಎಂಬ ಮೂರನೆಯ ರೆಪ್ಪೆಯುಂಟು. ಇದು ಕಣ್ಣುಗುಡ್ಡೆಯ ಮೇಲೆ ಅಡ್ಡಡ್ಡವಾಗಿ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಕಣ್ಣಿನ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ತಲೆಬುರುಡೆಯ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಮೂಳೆಕವಾನು ಇದೆ. ಓತಿಗಳಲ್ಲಿ ನಿಕ್ಟಿಟೇಟಿಂಗ್ ಪೊರೆಯಾಗಲಿ ಮೂಲೆಕಮಾನು ಆಗಲಿ ಇಲ್ಲ. ಟೂವಟಾರಕ್ಕೆ ನಾಲ್ಕು ಕಾಲುಗಳು, ಬಲವಾದ ಒಂದು ಬಾಲ, ಕತ್ತು ಮತ್ತು ಬೆನ್ನುಗಳ ಮೇಲೆ ಗರಗಸದಂಥ ಹುರುಪೆಗಳ ಒಂದು ಉಬ್ಬೇಣು ಉಂಟು. ದೇಹದ ಮೇಲೆಲ್ಲ ಶಲ್ಕಗಳ ಹೊದಿಕೆ ಇದೆ. ಟೂವಟಾರ ತುಂಬ ಗೋಪ್ಯ ಸ್ವಭಾವದ ಪ್ರಾಣಿ. ಹಗಲೆಲ್ಲ ಬಿಲಗಳಲ್ಲಿ ಹುದುಗಿಕೊಂಡಿದ್ದು ರಾತ್ರಿ ಆಹಾರಾನ್ವೇಷಣೆಗೆ ಹೊರಡುತ್ತದೆ. ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಬಸವನಹುಳು ಮತ್ತು ಕ್ರಿಮಿಕೀಟಗಳು ಇದರ ಆಹಾರ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇತರ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ತನ್ನ ವಾಸಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದಾಗ ಅಥವಾ ಮೊಟ್ಟೆಯಿಡುವ ವೇಳೆಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಒಂದು ವಿಧವಾಗಿ ಲೊಚಗುಟ್ಟುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ನಿಷೇಚನೆ ಆಂತರಿಕ. ಮಣ್ಣಿನ ಕುಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಇಡುತ್ತದೆ. ಮೊಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ತೊಗಲಿನಂತಿರುವ ಚಿಪ್ಪಿದೆ. ಸುಮಾರು ೧೨-೧೩ ತಿಂಗಳ ಅನಂತರ ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಒಡೆದುಕೊಂಡು ಮರಿಗಳು ಹೊರಬರುತ್ತವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮರಿಗಳ ಮೂತಿಯಲ್ಲಿ ಹರಿತವಾದ ರಚನೆಯೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಇದರ ಸಹಾಯದಿಂದ ಮರಿ ಮೊಟ್ಟೆಯ ಚಿಪ್ಪನ್ನು ಒಡೆಯುತ್ತದೆ. ಮರಿ ಹೊರಬಂದಮೇಲೆ ಈ ರಚನೆ ಅಳಿದುಹೋಗುತ್ತದೆ. ಮರಿಗಳಿಗೆ 6 ತಿಂಗಳವರೆಗೂ ನೆತ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಅನಾಚ್ಛಾದಿತ ಗುರುತು ಇರುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಪೈನಿಯಲ್ ಕಣ್ಣು ಎಂದು ಹೆಸರು.

ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಣಿಶಾಸ್ತ್ರ
ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಣಿಗಳು
ಟೂಸಾನ್

ಟೂಸಾನ್ -ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳ ಆಗ್ನೇಯ ಆರಿಝೋನ ರಾಜ್ಯದ ಒಂದು ನಗರ. ರಾಜ್ಯದ ಅಗ್ನೇಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಉ.ಅ. 32' 15' ಮತ್ತು ಪ.ರೇ. 111' ಮೇಲೆ, ಸಮುದ್ರಮಟ್ಟದಿಂದ 2,400' ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ, ಪರ್ವತಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾದ ಅಗಲವಾದ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಜನಸಂಖ್ಯೆ 2,62,892 (1970 ಅಂ.). 

ಓಲ್ಡ್ ಪ್ಯೂಬ್ಲೋ ಎಂಬ ಹೆಸರಿದ್ದ ಈ ನಗರ ಸ್ಟ್ಯನಿಷ್ ವಸಾಹತು ನಿರ್ಮಾಣಕಾಲದಿಂದ ಬೆಳೆದಿದೆ. 1867-1877ರಲ್ಲಿ ಈ ನಗರ ಆರಿಝೋನ ಪ್ರದೇಶದ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿತ್ತು. 

ಇಲ್ಲಿಯ ವಾಯುಗುಣ ಇದರ ಅಭಿವೃದ್ಧಗೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣ. ಒಣಹವೆ ಮತ್ತು ಬಿಸಿಲಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ ಇದರ ಹಿತಕರ ವಾಯುಗುಣ ಪ್ರವಾಸಿಗಳನ್ನು ಆರ್ಕಷಿಸಿದೆ. ಇಲ್ಲಿಯ ಮನೋಲ್ಲಾಸಕರ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು, ಅಪೂರ್ವವಾದ ಮರುಭೂಮಿ ಸಸ್ಯಗಳು, ಸುಂದರವಾದ ಆಳವಾದ ಕಮರಿಗಳಲ್ಲಿ ಹರಿಯುವ ತೋರೆಗಳು, ಸ್ಕೀಯಿಂಗಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾದ ಪರ್ವತ ಶಿಖರದ ಹಿಮ ಮೈ-ಇವುಗಳಿಂದಾಗಿ ಇದು ಚಳಿಗಾಲದ ಆಕರ್ಷಕ ಪ್ರವಾಸಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ. ಟೂಸಾನ್ ಪರ್ವತದ ತಪ್ಪಲಲ್ಲಿ ಆರಿಝೋನ ಸೊನೋರ ಮರುಭೂಮಿ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವಿದೆ. ಮರುಭೂಮಿಯ ವನ್ಯ ಮತ್ತು ಸಸ್ಯ ಜೀವನ ಸಂಗ್ರಹಾಲಯವಿದು. 

ಟೂಸಾನಿನಲ್ಲಿ ಅನುಕೂಲಕರ ವಾಯುಗುಣವಿರುವುದರಿಂದ ಇದು ವಿಮಾನ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ಕೇಂದ್ರ. ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ವಿಮಾನ ಮಾರ್ಗಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಸಂಧಿಸುತ್ತವೆ. ಮಿಸೈಲ್ ಆಲೇಖ್ಯ ಮತ್ತು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ತಯಾರಿಕ ಇಲ್ಲಿಯ ದೊಡ್ಡ ಉದ್ಯಮಗಳು. ಇದರ ಸುತ್ತಣ ಪ್ರದೇಶ ಬಹಳ ಹಿಂದಿನಿಂದಲೂ ವ್ಯವಸಾಯದಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿದಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ನೀರಾವರಿ ಜಮೀನುಗಳಿವೆ. ಆರಿಝೋನ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಈ ಸುತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಶಿಕ್ಷಣಸಂಸ್ಥೆ. ಇಲ್ಲಿ ಹಲವು ಶಾಲೆಗಳುಂಟು. ಇಲ್ಲಿಯ ಜನರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಖ್ಯೆಯವರು ಮೆದ್ಸಿಕನರು, ಸ್ಪ್ಯಾನಿಷ್ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದವರು, ಸ್ಪ್ಯಾನಿಷ್ ಭಾಷೆಯನ್ನಾಡುವವರು. ಹಿಂದಿನ ಸ್ಪ್ಯಾನಿಷರಿಂದ ಪಡೆದುಕೊಂಡ ಕೆಲವು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಇವರು ಇಂದಿಗೂ ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಅನೇಕ ಕಲಾವಿದರ, ಕವಿಗಳ ವಾಸಸ್ಥಳ.

ವರ್ಗ:ಭೂಗೋಳ
ವರ್ಗ:ನಗರಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಟೀಯೆನ್ಟ್ಸಿನ್

ಟೀಯೆನ್‍ಟ್ಸಿನ್ - ಈಶಾನ್ಯ ಚೀನದಲ್ಲಿರುವ ಹೋವೇ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಮುಖ್ಯ ಪಟ್ಟಣ. ಕೈಗಾರಿಕೆ ವಾಣಿಜ್ಯಗಳ ನಗರ. ಪೀಕಿಂಗಿನ ಆಗ್ನೇಯಕ್ಕೆ 80 ಮೈ. (113 ಕಿಮೀ.) ದೂರದಲ್ಲಿ, ಹಳದಿ ಸಮುದ್ರದಿಂದ ನದಿಯ ಮೂಲಕ 32 ಮೈ. (51 ಕಿಮೀ.) ಅಂತರದಲ್ಲಿ, ಉ.ಅ. 39° 8' ಮತ್ತು ಪೂ.ರೇ. 117° 16' ಮೇಲೆ ಇದೆ. ಇದರ ಬಳಿ ಬೈ ನದಿ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಂಡ್ ಕೆನಾಲ್ ಕೂಡುತ್ತವೆ. ಸಂಗಮದಿಂದ ಕೆಳಕ್ಕೆ ಹರಿಯುವ ನದಿಯ ಹೆಸರು ಹೈ ಹೊ. ಟೀಯೆನ್ ಟ್ಸಿನ್ ನ ಜನಸಂಖ್ಯೆ 45,00,000 (1970 ಅಂ.).

## ಇತಿಹಾಸ 
1782ರ ವರೆಗೆ ಇದು ಕೇವಲ ಸೈನಿಕ ಠಾಣೆಯ ಪಟ್ಟಣವಾಗಿತ್ತು. 1853 ರಲ್ಲಿ ಟೇಪಿಂಗ್ ದಂಗೆಕೋರರು ಇದನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. 1860ರಲ್ಲಿ ಕೌಲಿನ ಬಂದರಾಗಿ ತರುವಾಯ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯತೊಡಗಿತು. ಹೈ ಹೋದ ಬಲದಂಡೆಯ ಮೇಲೆ ವಿದೇಶಿ ನೆಲೆಯೊಂದು ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿತ್ತು. 1900ರ ಬಾಕ್ಸರ್ ದಂಗೆಯ ಅನಂತರ ಈ ನಗರದ ಗೋಡೆಗಳು ನೆಲಸಮವಾದುವು. ಆಗ ಈ ನಗರ ಆಧುನಿಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿತವಾಯಿತು. ಜಪಾನೀಯರ ಆಕ್ರಮಣಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ಹಾಗೂ ವಿಶೇಷ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ ರದ್ದಾಗುವುದಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ಬ್ರಿಟನ್, ಫ್ರಾನ್ಸ್, ಜರ್ಮನಿ, ಜಪಾನ್ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಮಿಲಿಟರಿ ನೆಲೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದುವು. 1937 ರಲ್ಲಿ ಜಪಾನ್ ಈ ನಗರದ ಮೇಲೆ ಬಾಂಬುದಾಳಿ ಮಾಡಿತು.ನಾನ್ ಕೈ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಕಟ್ಟಡಗಳು ಆಗ ನೆಲಸಮವಾದುವು. ಟೀಯೆನ್ ಟ್ಸಿನ್ ಪ್ರದೇಶವೆಲ್ಲ ಜಪಾನೀಯರ ವಶವಾಯಿತು. ಮುಂದೆ 1949ರಲ್ಲಿ ಚೀನೀ ಕಮ್ಯೂನಿಸ್ಟರು ಈ ನಗರವನ್ನು ತಮ್ಮ ವಶಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು.

ಮೊದಲು ಈ ನಗರ ತುಂಬ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿತ್ತು. ಮುಂದೆ ವಿಸ್ತಾರವಾಗುತ್ತ ಬಂತು. 1949ರಲ್ಲಿ ಟಾ-ಕೂ ಮತ್ತು ಟಾಂಗ್ ಕೂ ಬಂದರು ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ನಗರದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಒಳಪಡಿಸಲಾಯಿತು. 1953ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಹೈ ಹೊ ನದೀತೀರ ಪ್ರದೇಶವನ್ನೂ ನಗರಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. 1958ರ ವರೆಗೆ ಇದು ಸ್ವತಂತ್ರ ಪುರಸಭೆಯಾಗಿತ್ತಾದರೂ, ಪೀಕಿಂಗಿನ ನೇರ ಆಳ್ವಿಕೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿತ್ತು. ಅನಂತರ ಇದನ್ನು ಹೋಪೇ ಪ್ರಾಂತ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಪಡಿಸಿ ಅದರ ಮುಖ್ಯಪಟ್ಟಣವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು.

## ಇಲ್ಲಿನ ಕಟ್ಟಡಗಳು 
ಸಮುದ್ರಾಭಿಮುಖವಾಗಿರುವ ಬೌದ್ಧ ದೇವಾಲಯವೊಂದನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ, ಈ ನಗರದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುವಂಥ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕಟ್ಟಡಗಳಾವುವೂ ಇಲ್ಲ. ಆಧುನಿಕ ಕಟ್ಟಡಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಸರಿಸಬಹುದಾದ್ದು ತ್ಸುದುಲಿನ್ ನಲ್ಲಿ (ಕೆಂಪು ಬೊಂಬಿನ ತೋಪು) ಕಟ್ಟಿರುವ ಗೋರ್ಡನ್ ಹಾಲ್.

ನಗರದ ಕೆಳಗೆ ಇರುವ ಮುಖ್ಯನದಿ ಹಿಂದಿನಿಂದಲೂ ತೆಟ್ಟೆಯಾಗಿಯೇ ಇದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಹೂಳು ಹೆಚ್ಚು. ಎರಡು ದಿವಸಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ನದಿಯ ಆಳವನ್ನೇ ಅರ್ಧವಾಗಿಸಿಬಿಡುವಷ್ಟು ಮಟ್ಟಿಗೆ ಇದರಲ್ಲಿ ಹೂಳು ತುಂಬುತ್ತಿರುತ್ತದೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಹೂಳೆತ್ತುವ ಕಾರ್ಯ ಸತತವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಇತರ ನದಿಗಳ ನೀರು ಬಂದು ಸೇರುವುದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಉಂಟಾಗಬಹುದಾದ ಪ್ರವಾಹದ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಾಗಿ ನಗರವನ್ನು ಬಳಸಿ ಹೋಗುವಂತೆ ಇದಕ್ಕೆ ಕಾಲುವೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹೂಳೆತ್ತುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಈ ನದಿಯ ಮೇಲೆ ಸಣ್ಣ ಹಡಗುಗಳು ಸಾಗಬಹುದು. ಸರ್ವಕಾಲಗಳಲ್ಲೂ ಭಾರಿ ಹಡಗುಗಳು ನಿಲ್ಲಬಲ್ಲ ಸಿಂಕಾಂಗ್ ಎಂಬ ಕೃತಕ ರೇವೊಂದನ್ನು ಟಾಂಗ್‍ಕುವಿನಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಲಾಗಿದೆ.

## ಶಿಕ್ಷಣ, ವ್ಯಾಪಾರ, ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು 
ಇಂದು ಟೇಯೆನ್ ಟ್ಸಿನ್ ಚೀನದ ಪ್ರಮುಖ ಸಮುದ್ರ ಬಂದರು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ರಸ್ತೆ, ರೈಲು ಹಾಗೂ ವಿಮಾನ ಮಾರ್ಗಗಳ ಕೇಂದ್ರ. ಇದು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ವ್ಯಾಪಾರ ಕೇಂದ್ರ, ಜವಳಿ, ಸಿಗರೇಟ್, ಹಿಟ್ಟು, ಬೆಂಕಿಪೊಟ್ಟಣ, ಸೈಕಲ್, ತಂಬಾಕು ಮತ್ತು ಸರಳ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ಹಿಂದಿನಿಂದ ಇಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದಿವೆ. ಕಮ್ಯೂನಿಸ್ಟ್ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಬೃಹದ್ಯಂತ್ರಗಳ ಅನೇಕ ಬಗೆಯ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳ ಹಾಗೂ ಕಬ್ಬಿಣ ಮತ್ತು ಉಕ್ಕಿನ ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿವೆ. ಇದು ಈಗ ಚೀನದ ಮೂರನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಪ್ರದೇಶ. (ಮೊದಲನೆಯ ಎರಡು ಪ್ರದೇಶಗಳು ಷಾಂಗ್ ಹೈ ಮತ್ತು ಮಂಚೂರಿಯ), ಇದು ಶಿಕ್ಷಣ ಕೇಂದ್ರ ಕೂಡ. ನಾನ್ ಕೈ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಪೀಠವಿದು.

ವರ್ಗ:ಭೂಗೋಳ
ವರ್ಗ:ನಗರಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಟೆಂಪರ

ಟೆಂಪರ -ಜಲವರ್ಣ ಚಿತ್ರರಚನಾತಂತ್ರ. ಇದರಲ್ಲಿ ನೀರು ಮತ್ತು ಮೊಟ್ಟೆಯ ಹಳದಿ ಲೋಳೆ ಅಥವಾ ಮೊಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ತೈಲ-ಇವನ್ನು ಬಂಧಕ ವಸ್ತುವನ್ನಾಗಿ ಇಲ್ಲವೆ ಮಾಧ್ಯಮವನ್ನಾಗಿ ಸೇರಿಸಿರುವಂಥ ಒಂದು ಎಮಲ್ಷನ್ನನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ತೆಳು ಪೊರೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವ ಹಾಗೂ ಬಲು ಬೇಗನೆ ಒಣಗುವ ಗುಣವಿರುವುದು. ಇದು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಬೇಗ ಕರಗುವುದೂ ಉಂಟು. ಮೂಲ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಶಬ್ದದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಟಿಂಪರ ಪದಕ್ಕೆ ಇಂಥ ಎಮಲ್ಷನ್ನನ್ನು ಬಣ್ಣದ ವಸ್ತುವಿನೊಡನೆ ಸೇರಿಸಿ ಹದಮಾಡುವುದು ಎಂಬ ಅರ್ಥ ಇದೆ. ಟೆಂಪರ ತಂತ್ರವನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿ ರಚಿಸಿದ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತವಾದ ಪಾರದರ್ಶಕತ್ವವೂ ಹೊಳೆಯುವ ಗುಣವೂ ಇರುವುದು.

ಬೇಕಾದ ಬಣ್ಣದ ಪುಡಿಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ನೀರು ಹಾಕಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ತೀಡಿ ಸರಿ ಮಾಡಿ ಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಅನಂತರ ಅದಕ್ಕೆ ಎಷ್ಟು ಬೇಕೋ ಅಷ್ಟು ಮೊಟ್ಟೆಹಳದಿಯನ್ನು ಮಿಶ್ರಮಾಡಿ ಮೃದುಕುಂಚದಿಂದ ಲೇಪಿಸಬೇಕು. ಮಿಶ್ರ ಮಾಡುವ ಈ ದ್ರವದ ಪ್ರಮಾಣ, ಕುಂಚದಿಂದ ಬಣ್ಣ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಮಾಣ ಹಾಗೂ ಅದರಿಂದ ಬಣ್ಣ ಬಳಿಯುವ ರೀತಿ-ಇವುಗಳ ಮೇಲೂ ಟೆಂಪರ ವರ್ಣವಿಧಾನದ ಯಶಸ್ಸು ನಿಂತಿದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಶುದ್ಧ ತತ್ತಿಯ ಹಳದಿ ದ್ರವದ ಹಾಗಿರುವ ವಿವಿಧ ಮಿಶ್ರಕ-ಮಾಧ್ಯಮಗಳನ್ನು ಕೃತಕವಾಗಿ ತಯಾರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಲಿನ್ಸೀಡ್, ಕೇಸೀನ್, ಅರಬಿಕ್ ಹಾಗೂ ಚೆರೀ ಅಂಟು ಮುಂತಾದವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಹೆಸರಿಸಬಹುದು. ಇವುಗಳಿಂದ ವರ್ಣವೈಖರಿ ಇನ್ನೂ ದಟ್ಟವಾಗಿ ಹಾಗೂ ನುಣುಪಾಗಿ ಶೋಭಿಸುವುದು.

## ಇತಿಹಾಸ 
ಟೆಂಪರ ವರ್ಣವಿಧಾನದ ಪ್ರಾಚೀನತೆಯನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನಿಗದಿ ಮಾಡುವುದು ಕಷ್ಟಸಾಧ್ಯ; ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಈ ಪದ್ಧತಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದಿರಬೇಕು. ಬಿಝಾಂಟೀಸ್ ಕಾಲದ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವನ್ನು ಈ ವಿಧಾನದಿಂದ ರಚಿಸಿದ್ದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಉದಾಹರಿಸಬಹುದು. ಭಾರತದ ಅಜಂತಾ ಭಿತ್ತಿಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಈ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆಯೆಂಬುದನ್ನು ಇತ್ತೀಚಿಗೆ ವಿದ್ವಾಂಸರು ವಿಶದ ಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಚೀನದ ಚಾವೂ, ತಾಂಗ್, ಸುಂಗ್, ಮಿಂಗ್ ಮುಂತಾದ ರಾಜವಂಶಗಳ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇದು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿತ್ತು. ಜಪಾನಿನ ಹೊರಿಯುಜಿ ಮಂದಿರದಲ್ಲಿರುವ ಅವಲೋಕಿತೇಶ್ವರನ ವರ್ಣಚಿತ್ರವನ್ನು ಈ ವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಯೂರೋಪಿನಲ್ಲಿರುವ ಇಟ್ರುಸ್ಕನ್ ಚಿತ್ರ, ಗ್ರೀಸಿನ ಮಾಯಿಕೀನೀ ಚಿತ್ರ, ಈಜಿಪ್ಟಿನ ಪಿರಮಿಡ್ಡುಗಳಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸಿರುವ ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲೂ ಈ ವಿಧಾನವನ್ನನುಸರಿಸಿರುವುದು ಗಮನಾರ್ಹ. ಯೂರೋಪಿನ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಚೋಟೋ, ಮಸಾಚೀಯೊ, ಪಿಅರೊ ದೆಲಾ, ಫ್ರಾಂಚೆಸ್ಕ, ಮೈಕಲೇಂಜಲೋ ಮುಂತಾದ ಕಲಾವಿದರೂ ಈ ವಿಧಾನವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದುಂಟು. 15ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಕಲಾವಿದರು ಟೆಂಪರ ವಿಧಾನವನ್ನು ಪರಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು. ಕಾರ್ಲೊ ಕ್ರೆವೆಲ್ಲಿ (ಸು. 1430-ಸು. 1493) ಸಾಂಡ್ರೊ ಬೊಟ್ಟಿಚೆಲಿ (1444-1510) ಮುಂತಾದ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಕಲಾವಿದರನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಹೆಸರಿಸಬಹುದು. 15ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಅನಂತರ ಟೆಂಪರ ವಿಧಾನ ವಿರಳವಾದರೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅಳಿದುಹೋಗಿಲ್ಲ. 19ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಟೆಂಪರ ಚಿತ್ರ ವಿಧಾನದ ಬಗೆಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ಪುನಃ ನಡೆಸಲಾಯಿತು. ಅದಕ್ಕೂ ತೈಲವರ್ಣವಿಧಾನಕ್ಕೂ ಇರುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಯಿತು. 19-20ನೆಯ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಯೂರೋಪಿನ ಕಲಾವಿದರು ಶುದ್ಧ ಟೆಂಪರ ಹಾಗೂ ತೈಲದೊಡನೆ ಮಿಶ್ರ ಮಾಡಿದ ಟೆಂಪರ ಎಂಬ ವಿಧಾನಗಳೆರಡನ್ನು ಬಳಸಲಾರಂಭಿಸಿದರು. ಬೆನ್ ಶಾನ್ ಹಾಗೂ ಆ್ಯಂಡ್ರು ವಿಥ್ ಮುಂತಾದ ಆಧುನಿಕ ಕಲಾವಿದರು ಈ ವರ್ಣಚಿತ್ರ ವಿಧಾನವನ್ನು ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸಿದರು. ಶಾಶ್ವತವಾದ ಹಾಗೂ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ ಪೂರ್ಣವಾದ ವರ್ಣವೈಖರಿ ಹಾಗೂ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ರೇಖಾವಿನ್ಯಾಸ ಹಾಗೂ ಅದ್ಭುತವಾದ ಹೊಳಪು-ಇವು ಈ ವರ್ಣಚಿತ್ರವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ರಚಿಸಿದ ಕೃತಿಗಳ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳಾಗಿವೆ. ಈ ದಿಸೆಯಲ್ಲಿ ಇದು ಫ್ರೆಸ್ಕೋ ಚಿತ್ರವಿಧಾನಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ.

ವರ್ಗ:ಚಿತ್ರಕಲೆ
ವರ್ಗ:ಚಿತ್ರಕಲೆಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಆಲ್ಬಿಯಸ್ ಟಿಬ್ಯುಲಸ್

ಆಲ್ಬಿಯಸ್ ಟಿಬ್ಯುಲಸ್ -ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಪೂ. 19ರಲ್ಲಿ ಜೀವಿಸಿದ್ದ ರೋಮನ್ ಕವಿ. ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಶೋಕಗೀತೆಗಳ ರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಹಸ್ತ. 

ಪ್ರಾಚೀನ ರೋಮನ್ ಅಶ್ವಾರೋಹಿ ವೀರರ ಮನೆತನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಈತನ ತೋಟಗಳು ಟೈಬರ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಯೋನಸ್ಟೇಗಳ ನಡುವಿನ ಪೇಡಂ ಎಂಬ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಇದ್ದುವು. ಮಸೆಲ್ಲ ಎಂಬಾತನ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿದ್ದ ಕವಿಗೋಷ್ಠಿಯ ಸದಸ್ಯರಲ್ಲಿ ಈತನೂ ಒಬ್ಬನಾಗಿದ್ದ. ಕ್ರಿ.ಪೂ. 31ರಲ್ಲಿ ಅಕ್ವಿಟಾನಿಯನ್ನರ ವಿರುದ್ಧ ಮಸೆಲ್ಲ ಕೈಗೊಂಡ ದಂಡ ಯಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಈತನೂ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದ. ಅಲ್ಲದೆ ಪೂರ್ವದೇಶಗಳಿಗೆ ನಿಯೋಗಿಯಾಗಿ ಕೂಡ ಹೋಗಿದ್ದ. ಆದರೆ ಕಾರ್ಸೈರದಲ್ಲಿ ಈತ ಕಾಯಿಲೆ ಬಿದ್ದದ್ದರಿಂದ ರೋಮಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿ ಬರಬೇಕಾಯಿತು.
ಈತನ ಶೋಕಗೀತೆಗಳನ್ನು ಎರಡು ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಅವು ಈತನ ಪ್ರಣಯಿನಿಯರಾದ ಡೀಲ್ಯ ಮತ್ತು ನೆಮಿಸಿಸ್ ಎಂಬವರನ್ನು ಕುರಿತವು. ಡೀಲ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದರೆ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಕಳಾಗಿದ್ದಳೆಂದೂ ನೆಮಿಸಿಸ್ ವೇಶ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದಳೆಂದೂ ತಿಳಿದುಬರುತ್ತದೆ. ಕಟಲಸನ ಶೋಕಗೀತೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡು ಬರುವ ಭಾವೋದ್ದೀಪನೆಗಳು ಈತನ ಪ್ರೇಮಗೀತೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೂ ಅವು ಮನೋಹರವಾಗಿವೆ; ಸರಳವಾಗಿವೆ. ಈತನ ಕವನಗಳ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷಾಂತರಗಳನ್ನು ಜೆ.ಪಿ. ಪೋಸ್ಟ್ ಗೇಟ್ ನೀಡಿದ್ದಾನೆ.

ವರ್ಗ:ಕವಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಡಫ್

ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಡಫ್(1806-1878. ಭಾರತದಲ್ಲಿದ್ದ ಒಬ್ಬ ಸ್ಕಾಟಿಷ್ ಪಾದ್ರಿ, ಶಿಕ್ಷಣ ಪ್ರಚಾರಕ, ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮಿ, ಗ್ರಂಥಕರ್ತ. thumb
## ಬದುಕು, ಸಾಧನೆ 
ಜನನ 1806ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 27ರಂದು, ಪರ್ತ್‍ಷೈರಿನ ಮೌಲಿನ್ ಎಂಬಲ್ಲಿ. ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡಿನ ಸೇಂಟ್ ಆಂಡ್ರ್ಯೂಸ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಈತ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ ತಾಮಸ್ ಚಾಮರ್ಸನ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದ; 1829ರಲ್ಲಿ ದೀಕ್ಷೆ ಪಡೆದ. ಮತಪ್ರಚಾರ ಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಇವನನ್ನು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಲು ವಿದೇಶಿಯ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಪ್ರಚಾರ ಸಮಿತಿ ನಿರ್ಧರಿಸಿತು. ಇವನ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಪ್ರಯಾಣ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಹಡಗು ಮಾರ್ಗ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಸಾರಿ ಅಪಘಾತಕ್ಕೆ ಈಡಾಯಿತು. ಇವನ ಆಸ್ತಿಯೆಲ್ಲ ನಾಶವಾಯಿತು. ಇವನು 1830ರಲ್ಲಿ ಕಲ್ಕತ್ತ ತಲುಪಿದ. ಉನ್ನತ ಜಾತಿಯವರನ್ನು ಕ್ರೈಸ್ತರನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲು ಇವನು ಯೋಚಿಸಿ, ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಗಮನ ನೀಡಿದ. ಬೈಬಲಿನ ಬೋಧನೆಯೊಂದಿಗೆ ಇತರ ವಿಷಯಗಳನ್ನೂ ಬೋಧಿಸುವ ಶಾಲೆಯೊಂದನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ. ಕ್ರಮೇಣ ಈ ಶಾಲೆ ಬೆಳೆದು ಕ್ರೈಸ್ತ ಪ್ರಚಾರ ಕಾಲೇಜು ಸ್ಥಾಪಿತವಾಯಿತು. ಡಫ್ಫನ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗೆ ಸರ್ಕಾರದ ಪುರಸ್ಕಾರವೂ ಪ್ರಾಪ್ತವಾಯಿತು.  
  
ಡಫ್ ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿಗೆ ಮರಳಿ ಅಲ್ಲಿ ಆರು ವರ್ಷ ಇದ್ದು 1840ರಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಮತ್ತೆ ಬಂದ. ಆ ವೇಳೆಗೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರದ ಧೋರಣೆ ಬದಲಾಗಿತ್ತು. ಅವನಿಗೆ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಮೊದಲಿನಷ್ಟು ಸಹಕಾರ ದೊರಕಲಿಲ್ಲ. 1843ರಲ್ಲಿ ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡಿನ ಚರ್ಚಿನಲ್ಲಿ ಒಡಕುಂಟಾಯಿತು. ಚರ್ಚು ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿರಬೇಕೆಂಬ ಭಾವನೆಯುಳ್ಳ ಅನೇಕ ಪಾದ್ರಿಗಳು ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್ ಚರ್ಚಿನಿಂದ ಹೊರಬಂದು ಸ್ವತಂತ್ರ ಚರ್ಚನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿಕೊಂಡರು. ಡಫ್ ಸ್ವತಂತ್ರ ಚರ್ಚಿನ ಪರವಾಗಿದ್ದ ಆದ್ದರಿಂದ ಇವನು ಕಾಲೇಜ್ ಕಟ್ಟಡವನ್ನೂ ಅದರ ಇತರ ಎಲ್ಲ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನೂ ಬಿಟ್ಟುಕೊಡಬೇಕಾಯಿತು. ಆದರೆ ಇವನು ಧೈರ್ಯಗುಂದದೆ ಇನ್ನೊಂದು ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯುಕ್ತನಾದ. ಕಲ್ಕತ್ತ ರಿವ್ಯೂ ಎಂಬ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಸ್ಥಾಪನೆಯಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರವಹಿಸಿ 1845-1849ರಲ್ಲಿ ಅದರ ಸಂಪಾದಕನಾಗಿದ್ದು, 1849ರಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿದ.   
  
1856ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ. 1858ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ದಿ ಇಂಡಿಯನ್ ಮ್ಯೂಟಿನಿ: ಇಟ್ಸ್ ಕಾಸಸ್ ಅಂಡ್ ರಿಸಲ್ಟ್ಸ್ ಎಂಬ ತನ್ನ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿ ಇವನು ಆಗಿನ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ನೀತಿಯನ್ನು ಕಟುವಾಗಿ ಟೀಕಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಇವನು ಕಲ್ಕತ್ತ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಗಾಗಿ ವಿಶೇಷ ಗಮನ ನೀಡಿದ. 1863ರಲ್ಲಿ ಅದರ ಕುಲಪತಿಯಾಗಲು ಆಹ್ವಾನ ಬಂದಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅನಾರೋಗ್ಯದಿಂದಾಗಿ ಇವನು ಭಾರತದಿಂದ ಹಿಂದಿರುಗಿದ. 1878ರಲ್ಲಿ ಈತ ತೀರಿಕೊಂಡ.  

ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಟಿಮಾತಿಯಸ್

ಟಿಮಾತಿಯಸ್ (ಮರಣ ಕ್ರಿ.ಪೂ. 354). ಪ್ರಾಚೀನ ಆತೆನ್ಸಿನ ರಾಜಕಾರಣಿ, ದಂಡನಾಯಕ. ಕಾನಾನನ ಮಗ, ಐಸಾಕ್ರಟೀಸನ ಶಿಷ್ಯ. ದ್ವಿತೀಯ ಆತೆನಿಯನ್ ಕೂಟದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದ್ದ. 

ಸ್ಪಾರ್ಟದ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ತೀಬ್ಸಿನೊಂದಿಗೆ ಕೂಡಿ ಆತೆನ್ಸ್ ಮಾಡಿದ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ 378ರಿಂದ 356ರವರೆಗೆ ಆಗಿಂದಾಗ್ಗೆ ದಂಡನಾಯಕತ್ವ ವಹಿಸಿದ್ದ. ವಾಯವ್ಯ ಗ್ರೀಸಿನಲ್ಲಿ ಸೆಪೊಲೋನಿಯವನ್ನು ಗೆದ್ದು, ಆಕರ್ನೇನಿಯನರ ಹಾಗೂ ಮಲಾಷಿಯನರ ಸ್ನೇಹ ಪಡೆದ. ಕಾರ್ಸೈರ ಇವನಿಗೆ ವಶವಾಯಿತು. ಸ್ಪಾರ್ಟನರು ಸೋತರು. ಕ್ರಿ. ಪೂ. 373ರಲ್ಲಿ ಸ್ಪಾರ್ಟನರು ಕಾರ್ಸೈರವನ್ನು ಮುತ್ತಿದಾಗ ಅದರ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಕಳಿಸಲಾದ ನೌಕಾ ಪಡೆಗೆ ಟಿಮಾತಿಯಸನನ್ನು ದಂಡನಾಯಕನಾಗಿ ನೇಮಕ ವಾಡಲಾಯಿತು. ಆದರೆ ಅವನ ನೌಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಯೋಧರಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವಕ್ಕೆ ಜನರನ್ನೂ ಹಣವನ್ನೂ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ಅವನು ಇಜೀಯನ್ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ನಿಂತ. ಅವನ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಇಫಿಕ್ರಟೀಸನನ್ನು ಕಳುಹಿಸಲಾಯಿತು. ಕಾರ್ಸೈರದ ನೆರವಿಗೆ ಸಕಾಲದಲ್ಲಿ ಹೋಗದ್ದಕ್ಕೆ ಅವನು ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಗುರಿಯಾದ. ಕೊನೆಗೆ ನಿರಪರಾಧಿ ಎಂದು ಅವನ ಖುಲಾಸೆ ಆಯಿತು. ತರುವಾಯ ಅವನು ಪರ್ಷಿಯದ ದೊರೆಯ ಬಳಿ ಸಂಬಳಕ್ಕೆ ಯೋಧನಾಗಿ ಸೇರಿದ. ಕ್ರಿ.ಪೂ. ಸು. 366ರಲ್ಲಿ ಟಿಮಾತಿಯಸ್ ಹಿಂದಿರುಗಿದಾಗ ಫ್ರಿಜಿಯದ ಸತ್ರಪ ಆಯಿಯೊಬಾರ್ಝೀನೀಸನ ನೆರವಿಗೆ ಇವನನ್ನು ಕಳುಹಿಸಲಾಯಿತು. ಆದರೆ ಆ ಸತ್ರಪ ಪರ್ಷಿಯದ ವಿರುದ್ಧ ದಂಗೆಯೆದ್ದಿದ್ದ. ಆದ್ದರಿಂದ ತನಗೆ ನೀಡಿದ್ದ ಸೂಚನೆಯಂತೆ ಟಮಾತಿಯಸ್ ಅವನಿಗೆ ಸಹಾಯ ನೀಡದೆ ಪರ್ಷಿಯ ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಸೇಮಾಸ್ ಎಂಬ ಗ್ರೀಕ್ ದ್ವೀಪವನ್ನು ಹತ್ತು ತಿಂಗಳುಗಳ ಮುತ್ತಿಗೆಯ ಅನಂತರ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ. ಆತೆನ್ಸ್ ಪರವಾಗಿ ಉತ್ತರ ಇಜೀಯನ್‍ನಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ನಗರಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಂಡ. ಆದರೆ ಆಂಫಿಪಲಿಸ್ ನಗರವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅವನು ಮಾಡಿದ ಎರಡು ಪ್ರಯತ್ನಗಳೂ ವಿಫಲವಾದುವು. ಆತೆನ್ಸಿನ ಮಿತ್ರರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಬಂಡಾಯವೆದ್ದಾಗ ಅದನ್ನು ಅಡಗಿಸಲು (ಕ್ರಿ. ಪೂ. 356-355) ಟಿಮಾತಿಯಸ್, ಇಫಿಕ್ರಟೀಸ್, ಮೀನೀಸ್ತಿಯಸ್ ಮತ್ತು ಕೇರೀಸರನ್ನು ಕಳುಹಿಸಲಾಯಿತು. ಪರಸ್ಪರ ವಿರುದ್ಧ ನೌಕೆಗಳು ಹೆಲಸ್ ಪಾಂಟ್ ಬಳಿ ಎದುರುಬದುರಾದುವು. ಬಿರುಗಾಳಿ ಬೀಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಯುದ್ಧ ಯುಕ್ತವಲ್ಲವೆಂದು ಟಿಮಾತಿಯಸ್ ಹಾಗೂ ಇಫಿಕ್ರಟೀಸ್ ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಕೇರೀಸ್ ಅವರ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳದೆ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ನಿಂತ ಆತೆನ್ಸಿನ ಅನೇಕ ನೌಕೆಗಳು ನಾಶವಾದುವು. ತನ್ನ ಸಹನಾಯಕರು ತನಗೆ ಬೆಂಬಲವಾಗಿ ನಿಲ್ಲಲಿಲ್ಲವೆಂದು ಆತೆನ್ಸಿಗೆ ಕೇರೀಸ್ ದೂರು ಕಳುಹಿಸಿದ. ಅವರು ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಗುರಿಯಾದರು. ಸೊಕ್ಕಿನಿಂದ ವರ್ತಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಟಿಮಾತಿಯಸನ ಬಗ್ಗೆ ಅನೇಕರಿಗೆ ಅತೃಪ್ತಿಯಿತ್ತು. ಅವನ ಮೇಲೆ ಭಾರಿ ದಂಡ ವಿಧಿಸಲಾಯಿತು. ಅದನ್ನು ಅವನು ತೆರಲಾರದೆ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಸ್‍ಗೆ ಹೋದ. ಅಲ್ಲಿ ಕ್ರಿ.ಪೂ. 354ರಲ್ಲಿ ಟಿಮಾತಿಯಸ್ ತೀರಿಕೊಂಡ.

ವರ್ಗ:ಗ್ರೀಕ್ ಇತಿಹಾಸ
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಟಿಲಿಯೇಸೀ

ಟಿಲಿಯೇಸೀ - ದ್ವಿದಳ ಸಸ್ಯಗಳ ಒಂದು ಕುಟುಂಬ. ಮಾಲ್‍ವೇಲೀಸ್ ಗಣಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ 55 ಜಾತಿಗಳೂ ಸುಮಾರು 450 ಪ್ರಭೇದಗಳೂ ಇವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವು ಉಷ್ಣವಲಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಾದ ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೆರಿಕದ ಬ್ರಜಿಲಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಬಹುಪಾಲು ಗಿಡಗಳು ಮರಗಳು ಇಲ್ಲವೆ ಪೊದೆಸಸ್ಯಗಳು. ಕೆಲವು ಮಾತ್ರ ಮೂಲಿಕೆಗಳು. ಎಲೆಗಳು ಸರಳರೀತಿಯವು; ಪರ್ಯಾಯ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡಿವೆ. ವೃಂತಪತ್ರಗಳಿವೆ. ಹೂಗೊಂಚಲು ಮಧ್ಯಾರಂಭಿ ಮಾದರಿಯದು.
ಹೂಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದ್ವಿಲಿಂಗಿಗಳು ಹಾಗೂ ಕ್ರಮಬದ್ಧವಾದುವು. ಪ್ರತಿ ಹೂವಿನಲ್ಲಿ 5 ಪುಷ್ಪಪತ್ರಗಳು, 5 ದಳಗಳು, ಅಸಂಖ್ಯ ಕೇಸರಗಳು, 2ರಿಂದ ಅನೇಕ ಕಾರ್ಪೆಲುಗಳು ಕೂಡಿ ಆಗಿರುವ ಉಚ್ಚಸ್ಥಾನದ ಅಂಡಾಶಯ ಇವೆ. ಕೆಲವು ಸಲ ಹೂವಿನಲ್ಲಿ ಉಪಪುಷ್ಪ ಪತ್ರವಿರುವುದೂ ಉಂಟು. ಪುಷ್ಪಪತ್ರಗಳು ಬಿಡಿಬಿಡಿಯಾಗಿರಬಹುದು ಇಲ್ಲವೆ ಒಂದರೊಡನೊಂದು ಕೂಡಿಕೊಂಡಿರಬಹುದು. ಕೆಲವು ಸಲ ದಳಗಳೇ ಇಲ್ಲದಿರುವುದೂ ಉಂಟು. ಕೇಸರಗಳು ಬಿಡಿಯಾಗಿರಬಹುದು. ಅಥವಾ ಹಲವಾರು ಗುಂಪುಗಳಾಗಿ ಕೂಡಿಕೊಂಡಿರಬಹುದು. ಪರಾಗಕೋಶದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಕೋಣೆಗಳಿವೆ. ಅಂಡಾಶಯ ಸಂಯುಕ್ತ ಮಾದರಿಯದು. ಕಾರ್ಪೆಲುಗಳೆಷ್ಟಿವೆಯೊ ಅಷ್ಟೇ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಕೋಣೆಗಳಿವೆ. ಒಂದೊಂದು ಕೋಣೆಯಲ್ಲೂ ಒಂದರಿಂದ ಅನೇಕ ಅಂಡಕಗಳುಂಟು. ಫಲ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಂಪುಟ ಮಾದರಿಯದು ಇಲ್ಲವೆ ಹಲವಾರು ಏಕಬೀಜೀಯ ಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಗೊಳ್ಳುವ ಸ್ಕೀeóÉೂಕಾರ್ಪ್ ಬಗೆಯದು.
ಟಿಲಿಯೇಸೀ ಅನೇಕ ಉಪಯುಕ್ತ ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗಳು: 1 ಸಣಬು (ಕಾರ್ಕೋರಸ್ ಜಾತಿ)-ಇದರ ತೊಗಟೆಯಿಂದ ನಾರನ್ನು ತೆಗೆದು ಹುರಿ, ಚೀಲ, ಬಲೆ ಮುಂತಾದವುಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. 2 ಲೈಮ್ ಮರ (ಟಿಲಿಯ ಪ್ಲಾಟಿಫಿಲೋಸ್)-ಅಲಂಕಾರ ಸಸ್ಯ. ಉದ್ಯಾನಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. 3 ಬಾಸ್‍ವುಡ್ (ಟಿಲಿಯ ಅಮೇರಿಕಾನ) ಅಲಂಕಾರಕ್ಕಾಗಿ ಉದ್ಯಾನಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುತ್ತಾರೆ. ಇದರ ಮರವನ್ನು ಉರುವಲಾಗಿ ಬಳಸುವುದುಂಟು. ಅಲ್ಲದೆ ಇದರ ಮಧುವಿನಿಂದ ಉತ್ಕøಷ್ಟವಾದ ಜೇನು ತಯಾರಾಗುವುದರಿಂದ ಜೇನುಸಾಕಣೆ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುವರು. 4 ಗ್ರೀವಿಯ ಡೆಂಟಿಕ್ಯುಲೇಟ ತಿನ್ನಲು ಯೋಗ್ಯವಾದ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಬಿಡುತ್ತದೆ.

ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯ ಕುಟುಂಬಗಳು
ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ
ಟಿಲ್ಯಾಂಡ್ಸೀಯ

ಟಿಲ್ಯಾಂಡ್ಸೀಯ -ಬ್ರೊಮೀಲಿಯೇಸೀ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ವಿಚಿತ್ರ ಬಗೆಯ ಅಪ್ಪು ಗಿಡ. ಅಮೇರಿಕಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಇದು ಮರಗಳ ಕೊಂಬೆಗಳಿಂದ ಜೋತುಬಿದ್ದು, ಉಸ್ನಿಯ ಎಂಬ ಶಿಲಾವಲ್ಕದಂತೆ ಕಾಣುವುದುಂಟು. ಇದು ಮರಗಳ ಮೇಲೆ ಬೆಳೆದರೂ ಪರಾವಲಂಬಿಯಲ್ಲ. ಬರಿಯ ಆಸರೆಗಾಗಿ ಮಾತ್ರವೇ ಹೀಗೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಇದು ಇತರ ಹಸಿರು ಸಸ್ಯಗಳಂತೆಯೇ ತನ್ನ ಆಹಾರವನ್ನು ತಾನೇ ತಯಾರಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲದು. ಆದರೆ ಇದಕ್ಕೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ನೀರು ದೊರೆಯದು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಮಳೆಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲವೆ ಇಬ್ಬನಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುವ ನೀರಿನಂಶವನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವ ಅಪೂರ್ವ ಸಾಮಥ್ರ್ಯ ಇದಕ್ಕೆ ಉಂಟು. ಹೀಗೆ ನೀರನ್ನು ಹಿಡಿಯುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಎಲೆಗಳು ಬಟ್ಟಲಿನಾಕಾರದ ರಚನೆಗಳಾಗಿ ಮಾರ್ಪಾಟಾಗಿರುವುದೂ ಉಂಟು. ಅಲ್ಲದೆ ಮರದ ತೊಗಟೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಬೇರಿನ ಬಲೆಯಲ್ಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹವಾಗುವ ಹಾಗೂ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ತೂರಿಬಂದ ದೂಳು, ಕಲ್ಮಷವಸ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಕೊಳೆಯುವ ಸಾವಯವ ವಸ್ತುಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳಿಂದ ತನಗೆ ಬೇಕಾಗುವ ಖನಿಜ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ದೊರಕಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಇದು ಬಹುವಾರ್ಷಿಕ ಮೂಲಿಕ ಸಸ್ಯ. ಹೂಗಳು ಕದಿರು ಇಲ್ಲವೆ ಚಂಡು ಮಂಜರಿ ರೀತಿಯ ಗೊಂಚಲುಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾವೇಶಗೊಂಡಿವೆ. ಹೂಗಳ ಬಣ್ಣ ನೀಲಿ, ನೇರಿಳೆ, ಕೆಂಪು, ಹಳದಿ, ಇಲ್ಲವೆ ಬಿಳಿ. ಪ್ರತಿಹೂವಿನಲ್ಲಿ 3 ಪತ್ರಗಳು, 3 ದಳಗಳು, 6 ಕೇಸರಗಳು ಮತ್ತು 3 ಕಾರ್ಪೆಲುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಉಚ್ಚಸ್ಥಾನದ ಅಂಡಾಶಯ ಇವೆ. ಫಲ ಸಂಪುಟ ಮಾದರಿಯದು. ಬೀಜಗಳ ಮೇಲೆ ಸಣ್ಣ ಕೂದಲುಗಳುಂಟು. ಇದರಿಂದ ಕಾಯಿ ಒಡೆದಾಗ ಹೊರಬರುವ ಬೀಜಗಳು ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ತೇಲಿಹೋಗಲು ಅನುಕೂಲವಾಗಿದೆ. ಟಿಲ್ಯಾಂಡ್ಸೀಯದ ಎಲೆಗಳೂ ಹೂಗಳೂ ಸುಂದರವಾಗಿ ಕಾಣುವುದರಿಂದ ಅಲಂಕಾರ ಸಸ್ಯವನ್ನಾಗಿ ಬೆಳೆಸುತ್ತಾರೆ. ಇದನ್ನು ಬೀಜಗಳ ಮೂಲಕ ಇಲ್ಲವೆ ಬೇರುಸಸಿಗಳ ಮೂಲಕ ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಹೆಚ್ಚಿನ ಉಷ್ಣತೆ ಹಾಗೂ ಬೆಳಕು ಮತ್ತು ಸಸ್ಯಾಂಗಾರವಿರುವ ಭೂಮಿ ಇದರ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಗೆ ಅಗತ್ಯ.
ಟಿಲ್ಯಾಂಡ್ಸೀಯದ ಮುಖ್ಯ ಪ್ರಭೇದಗಳಿವು: ಊಸ್ನಿಯಾಯ್ಡಿಸ್, ರಿಕರ್ವೇಟ, ಆನ್ಸೆಪ್ಸ್, ಲಿಂಡೆನಿಯಾನ, ಬಲ್ಬೋಸ, ಪಾಲಿಸ್ಟ್ಯಾಕಿಯ, ಫ್ಯಾಸಿಕ್ಯುಲೇಟ ಮತ್ತು ಯುಟ್ರಿಕ್ಯುಲೇಟ.

ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಗಳು
ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ
ಟಿರಿನ್ಸ್

ಟಿರಿನ್ಸ್ - ಗ್ರೀಸಿನ ಆರ್ಗೊಲಿಸ್‍ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಪ್ರಾಗೈತಿಹಾಸಿಕ ನೆಲೆ. ಅಲ್ಲಿಯ ಪ್ರಾಚೀನ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಬರುವ ಪ್ರೊಯೀಟಸ್, ಪಸ್ರ್ಯೂಸ್, ಯುರಿಸ್ತಸ್ ಇವರುಗಳ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿತ್ತು. ಪ್ರೊಯೀಟಸನ ಆಜ್ಞೆಯಂತೆ ಒಕ್ಕಣ್ಣಿನ ಸೈಕ್ಲೋಪ್ಸ್ ಎಂಬ ರಾಕ್ಷಸರು ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು, ಅವು ನಿಸರ್ಗದಲ್ಲಿ ದೊರೆತ ಹಾಗೆಯೆ ಇಟ್ಟು ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿದರೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಉತ್ಖನನದಲ್ಲಿ ದೊರೆತ ಅವಶೇಷಗಳಲ್ಲಿ ಮೈಸಿನಿಯನ್ನರ ಒಂದು ಅರಮನೆ ಕುತೂಹಲಕರವೂ ಮುಖ್ಯವೂ ಅದ್ದು. ಇಲ್ಲಿಯ ನೂತನ ಶಿಲಾಯುಗದ ಅವಶೇಷಗಳೇ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನ. ಈ ಸಂಸ್ಕøತಿಯ ಕಾಲ ಕ್ರಿ.ಪೂ. 2500-1900. ಈ ಸಂಸ್ಕøತಿಯ ಮೃತ್‍ಪಾತ್ರಯ ಅವಶೇಷಗಳಲ್ಲದೆ ಕಲ್ಲು ಮತ್ತು ಇಟ್ಟಿಗೆಗಳಿಂದ ಕಟ್ಟಲಾದ ಒಂದು ವರ್ತುಳಾಕಾರದ ಸ್ತಂಭ ದೊರೆತಿದೆ.
ಕ್ರಿ.ಪೂ.ಸು. 2000ದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಚಕ್ರದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಬೂದುಬಣ್ಣದ ಮೃತ್‍ಪಾತ್ರೆಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಬೇರೆ ವರ್ಗದ ಜನರು ಬಂದು ಇಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸತೊಡಗಿದರು. ಇವರು ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಪ್ರವೇಶವಿದ್ದ ಇಕ್ಕಟ್ಟಾದ ಪಡಸಾಲೆಯಂಥ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.
ಕ್ರಿ.ಪೂ.ಸು. 1400ರಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಲಾದ ಮೈಸಿನಿಯನ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಅರಮನೆಯ ಅವಶೇಷಗಳು ಗಮನಾರ್ಹ. ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಬಲವಾದ ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲಿದ್ದು ಅದರ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಚೌಕೋನದ ರಕ್ಷಣೆಯ ಬುರುಜುಗಳಿದ್ದವು. ಈ ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲಿನಿಂದ ಒಳಗೆ ವಿಶಾಲವಾದ ಅಂಗಳವೂ ಅದರ ಉತ್ತರ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ವಾಸದ ಕೋಣೆಗಳೂ ಇದ್ದುವು. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ಕಟ್ಟಲಾದ ಸೈಕ್ಲೋಪಿಯನ್ ಗೋಡೆ ಇತ್ತು. ಇದೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿ.ಪೂ.ಸು. 1300ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಅರಮನೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟಲಾಯಿತು. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಹೊಸದೊಂದು ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರವನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಅರಮನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಕೆಲವೊಂದು ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳು ದೊರೆತಿವೆ. ಇಲ್ಲಿ ಕ್ರಿ.ಪೂ. 1200ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಅರಮನೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟಲಾಯಿತು. ಈ ಅರಮನೆಯ ಅವಶೇಷಗಳು ತಕ್ಕಮಟ್ಟಿಗೆ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ವಾಯವ್ಯ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಒಂದು ಚೌಕೋನದ ಬುರುಜನ್ನು ಕಟ್ಟಲಾಯಿತು. ಹಳೆಯ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರವಿದ್ದಲ್ಲೂ ಕಂಬಗಳುಳ್ಳ ಅಲಂಕೃತ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರವನ್ನು ಕಟ್ಟಲಾಯಿತು. ಈ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಕುಶಲಕಲಾವಸ್ತುಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕ್ರೀಟಿನ ಮಿನೋವನ್ ಕಲೆಯ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿದ್ದುವು. ಇದರಲ್ಲಿ ರಾಣಿವಾಸಕ್ಕೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಕೋಣೆಯಿತ್ತು.
ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳು ನಾಸಸ್‍ಲ್ಲಿ ದೊರೆತ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಹೋಲುತ್ತವೆ. ಇವಲ್ಲದೆ ಬೇರೆಬೇರೆ ಚಿತ್ರಗಳೂ ಉಂಟು. ಈ ಅರಮನೆಯನ್ನು ಕ್ರಿ.ಪೂ. 1150ರಲ್ಲಿ ಡೋರಿಕ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಆಡುತ್ತಿದ್ದ ಗ್ರೀಕರು ನಾಶಪಡಿಸಿದರು. ಆದರೂ ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಚೀನ ಪದ್ಧತಿಯ ಪಡಸಾಲೆಯಂಥ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಮತ್ತೆ ಕಟ್ಟಲಾಯಿತು. ಇವುಗಳ ಸಮೀಪದಲ್ಲೇ ಗ್ರೀಕರ ಕ್ರಿ.ಪೂ. 7ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಒಂದು ದೇವಾಲಯ ಇತ್ತು. ಕ್ರಿ.ಪೂ. 6ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಈ ನಗರ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಊರ್ಜಿತ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿತ್ತು. ಇಲ್ಲಿಯ ಜನ ಕ್ರಿ.ಪೂ. 479ರಲ್ಲಿ ಪ್ಲೆಥೇಯ ಎಂಬಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಪರ್ಷಿಯನರ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಲು 80 ಸೈನಿಕರನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದ್ದರು. ಕ್ರಿ.ಪೂ. 468ರಲ್ಲಿ ಈ ನಗರದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ಇದ್ದ ಆರ್ಗೋಸರು ಇದನ್ನೂ ಮೈಸಿನೇಯನ್ನೂ ಹಾಳುಮಾಡಿದರು.

ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ವರ್ಗ:ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ಥಳಗಳು
ಟಿಲ್ಲೈಟ್

ಟಿಲ್ಲೈಟ್- ಹಿಮನದಿಯ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಿಂದ ಉಂಟಾದ ಶಿಲೆ. 

ಭೂಭಾಗಗಳ ಗತಕಾಲದ ಹವಾಗುಣದ ನಿರ್ಧಾರದಲ್ಲಿ ಇದು ಬಲು ಉಪಯುಕ್ತ. ಹಿಮ ನದಿ ಹೊತ್ತು ತಂದು ಶೇಖರವಾಗುವ ಮೆಕ್ಕಲಿಗೆ ಟಿಲ್ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಕ್ರಮೇಣ ವಿವಿಧ ಕಣಗಳು ಮತ್ತು ಶಿಲಾಛಿದ್ರಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಈ ಮೆಕ್ಕಲು ಶಿಲೆಯಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟು ಟಿಲ್ಲೈಟ್ ಎನಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ತವಾದ ರಚನೆಯಿರುವ ವಿವಿಧ ಗಾತ್ರದ, ವಿವಿಧ ಆಕಾರದ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಬಗೆಯ ಶಿಲಾಚೂರುಗಳೇ ಟಿಲ್ಲೈಟ್. ಹೀಗಿದ್ದರೂ ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಕಣಗಳೂ ಮತ್ತು  ಶಿಲಾಛಿದ್ರಗಳು ಒಂದು ದಿಶೆಯಲ್ಲಿ ಎಳೆಯಲ್ಪಟ್ಟು ಒಂದು ತೆರನಾದ ವಿಶೇಷ ರಚನೆಯನ್ನು ತೋರಗೊಡುತ್ತವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದು ಹಿಮನದಿ ಹರಿದ ದಿಶೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಶಿಲಾಛಿದ್ರಗಳ ಮೇಲೆ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದ ಸಮಾಂತರ ರೇಖೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಹಿಮನದಿಯ ತುಯ್ತದಿಂದ ಉಂಟಾದ ಗೆರೆಗಳಿವು. ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ಟಿಲ್ಮೈಟ್ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಊದಾ ಅಥವಾ ಹಸಿರು ಮಿಶ್ರಿತ ಕಪ್ಪು. ಇವುಗಳೊಡನೆ ವಾರ್ವ್ ಜೇಡು ಸ್ತರಗಳೂ ಇರುವುದುಂಟು. ಒಂದೇ ಸಮವಾದ ಮಂದವಿರುವ ಪದರ ರಚನೆ ಈ ಜೇಡಿನ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ.

## ಭೂವಿಜ್ಞಾನದ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ 
ಭೂವಿಜ್ಞಾನದ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ಟಿಲ್ಲೈಟ್ ಬಹು ಉಪಯುಕ್ತವಾದ ಶಿಲೆ. ಕಾರಣ ಇದು ಒಂದು ಪ್ರದೇಶದ ಗತಕಾಲದ ಹವಾಗುಣದ ಮುಖ್ಯ ಸೂಚಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಇದರ ಸಹಾಯದಿಂದ ಆ ಭೂಭಾಗ ಹಿಮನದಿಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿದ್ದು ಅತಿ ಶೀತ ಹವೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತೆಂದು ಊಹಿಸಬಹುದು. ಪ್ರಿಕೇಂಬ್ರಿಯನ್ ಯುಗದ ಟಿಲ್ಲೈಟುಗಳನ್ನು ಪ್ರಪಂಚದ ಹಲವಾರು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆನಡದ ಆಂಟೇರಿಯೊ ಮತ್ತು ಕ್ವಿಬೆಕ್ ಪ್ರಾಂತಗಳಲ್ಲಿನ ಗೌಗಾಂಡಾ ಟಿಲ್ಲೈಟುಗಳು ಸಹಸ್ರಾರು ಚದರ ಕಿಲೊಮೀಟರುಗಳಷ್ಷು ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿವೆ. ಹೀಗೆಯೇ ಪರ್ಮೊಕಾರ್ಬಾನಿಫೆರಸ್ ಯುಗದ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕದ ಡ್ವೈಕ ಟಿಲ್ಲೈಟುಗಳು ಮತ್ತು ಇಂಡಿಯಾದ ಗೊಂಡ್ವಾನ ಶ್ರೇಣಿಯ ಟಾಲ್‍ಚಿರ್ ಟಿಲ್ಲೈಟುಗಳು; ಮತ್ತು ಕಾರ್ಬಾನಿಫೆರಸ್‍ಲ್ಯುಗದ ಬ್ರಜಿಲಿನ ಟಿಲ್ಲೈಟುಗಳು ಪ್ರಖ್ಯಾತವಾಗಿವೆ.

ವರ್ಗ:ಭೂ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅಧ್ಯಯನ
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಪರಶುರಾಮ ಕುಂಡ

thumb

**ಪರಶುರಾಮ ಕುಂಡ**ವು ಹಿಂದೂ ಯಾತ್ರಾ ಸ್ಥಳವಾಗಿದ್ದು, ಭಾರತದ ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ಲೋಹಿತ್ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಲೋಹಿತ್ ನದಿಯ ಕೆಳವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿನ ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ. ಋಷಿ ಪರಶುರಾಮ್‌ಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾದ ಈ ಜನಪ್ರಿಯ ತಾಣವು ನೇಪಾಳದಿಂದ, ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ಮತ್ತು ಹತ್ತಿರದ ರಾಜ್ಯಗಳಾದ ಮಣಿಪುರ ಮತ್ತು ಅಸ್ಸಾಂನಿಂದ ಯಾತ್ರಾರ್ಥಿಗಳನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. 70,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಭಕ್ತರು ಮತ್ತು ಸಾಧುಗಳು ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಜನವರಿ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಮಕರ ಸಂಕ್ರಾಂತಿಯಂದು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.

## ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಹತ್ವ 
ಇದು ಲೋಹಿತ್ ನದಿಯ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದ್ದು ಅಖಿಲ ಭಾರತ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯದ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಸಾವಿರಾರು ಯಾತ್ರಿಕರು ಈ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುತ್ತಾರೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಕರ ಸಂಕ್ರಾಂತಿ ದಿನದಂದು ಪವಿತ್ರ ಕುಂಡದಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರ ಸ್ನಾನಕ್ಕಾಗಿ. ಇದು ಒಬ್ಬರ ಪಾಪಗಳನ್ನು ತೊಳೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಪರಶುರಾಮನು ಕೆಟ್ಟ ಅಪರಾಧಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಸ್ವಂತ ತಾಯಿಯನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವ ಅಪರಾಧ ಮಾಡಿದ್ದರಿಂದ, ಕೊಡಲಿ ಅವನ ಕೈಗೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿತು. ಅವನ ತಂದೆ ಅವನ ವಿಧೇಯತೆಗೆ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟನು, ಅವನಿಗೆ ಒಂದು ವರವನ್ನು ನೀಡಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದನು, ಅದಕ್ಕೆ ಅವನು ತನ್ನ ತಾಯಿಯನ್ನು ಪುನಃ ಜೀವಿತಗೊಳಿಸುವಂತೆ ಕೇಳಿಕೊಂಡನು. ಆತನ ತಾಯಿಗೆ ಜೀವ ಬಂದ ನಂತರವೂ ಆತನ ಕೈಯಿಂದ ಕೊಡಲಿಯನ್ನು ತೆಗೆಯಲಾಗಲಿಲ್ಲ. ಇದು ಆತ ಮಾಡಿದ ಘೋರ ಅಪರಾಧವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ. ಅವನು ತನ್ನ ಅಪರಾಧಕ್ಕಾಗಿ ಪಶ್ಚಾತ್ತಾಪಪಟ್ಟನು ಮತ್ತು ಆ ಕಾಲದ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಋಷಿಗಳ ಸಲಹೆಯನ್ನು ಪಡೆದ ನಂತರ, ಲೋಹಿತ್ ನದಿಯ ದಡಕ್ಕೆ ಅದರ ಶುದ್ಧ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕೈ ತೊಳೆಯಲು ಬಂದನು. ಇದು ಅವನನ್ನು ಎಲ್ಲ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಶುದ್ಧೀಕರಿಸುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗವಾಗಿತ್ತು. ಅವನು ತನ್ನ ಕೈಗಳನ್ನು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿಸಿದ ತಕ್ಷಣ ಕೊಡಲಿಯು ಬೇರ್ಪಟ್ಟಿತು ಮತ್ತು ಅಂದಿನಿಂದ ಅವನು ಕೈಗಳನ್ನು ತೊಳೆದ ಸ್ಥಳವು ಪೂಜಾ ಸ್ಥಳವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಸಾಧುಗಳಿಂದ ಪರಶುರಾಮ ಕುಂಡ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಮೇಲಿನ ಘಟನೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗುವ ಅನೇಕ ಕಥೆಗಳಿವೆ ಮತ್ತು ಪರಶುರಾಮ ದೇವರಿಗೆ ಅರ್ಪಿತವಾದ ಹಲವಾರು ದೇವಾಲಯಗಳಿವೆ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವು ಕೇರಳದಲ್ಲಿವೆ. ಆದರೆ ಈ ಸ್ಥಳವು ಹತ್ತಿರದಿಂದ ಮತ್ತು ದೂರದಿಂದ ಅನೇಕ ಯಾತ್ರಾರ್ಥಿಗಳನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಇಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಪರಶುರಾಮನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾದ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.

## ಇತಿಹಾಸ 
ಸಾಧು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಪರಶುರಾಮ ಕುಂಡದ ಸ್ಥಳವು 1950ರ ಅಸ್ಸಾಂ ಭೂಕಂಪದವರೆಗೂ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿತ್ತು. ಆ ಭೂಕಂಪವು ಇಡೀ ಈಶಾನ್ಯ ಭಾರತವನ್ನು ಬೆಚ್ಚಿಬೀಳಿಸಿತು ಮತ್ತು ಕುಂಡವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಆವರಿಸಿತು. ಕುಂಡದ ಮೂಲ ಸ್ಥಳದ ಮೇಲೆ ಈಗ ಪ್ರಬಲವಾದ ಪ್ರವಾಹ ಹರಿಯುತ್ತಿದೆ. ಆದರೆ ಬೃಹತ್ ಬಂಡೆಗಳು ನಿಗೂಢ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನದಿ ತಳದಲ್ಲಿ ವೃತ್ತಾಕಾರದಲ್ಲಿ ಹುದುಗಿಕೊಂಡಿರುವುದರಿಂದ ಹಳೆಯದಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗಿ ಇನ್ನೊಂದು ಕುಂಡವನ್ನು ರೂಪಿಸಿವೆ.

## ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ 
ಮಕರ ಸಂಕ್ರಾಂತಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಜಾತ್ರೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಆಗ ಕಾಡು ಹಸುಗಳು, ಅಪರೂಪದ ತುಪ್ಪಳ-ರಗ್ಗುಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಅಪರೂಪದ ಅಸಾಮಾನ್ಯ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಬೆಟ್ಟದ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನರು ತರುತ್ತಾರೆ. ತೇಜುವಿನಿಂದ ಹೊಳೆಯುವ ಸರೋವರದವರೆಗೆ ಚಾರಣಕ್ಕೆ ಒಂದು ದಿನ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, ಪಾದಯಾತ್ರೆ ಮತ್ತು ನದಿ ರಾಫ್ಟಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಲೋಹಿತ್ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಆಂಗ್ಲಿಂಗ್.

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
 

## ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
* 
* 

ವರ್ಗ:ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ
ವರ್ಗ:ತೀರ್ಥಸ್ಥಳಗಳು
ಟೆಂತ್ರಿಡಿನಿಡೀ

thumb|Tenthredopsis sordida (female)
ಟೆಂತ್ರಿಡಿನಿಡೀ - ಹೈಮನಾಪ್ಟರ ಗಣಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಕುಟುಂಬ. ಸುಮಾರು 200 ಜಾತಿಗಳನ್ನೂ 3000 ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಇವನ್ನು ಗರಗಸದ ನೊಣಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಅಂಡನಿಕ್ಷೇಪಕ ಗರಗಸದಂತಿರುವುದರಿಂದ ಇವಕ್ಕೆ ಈ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ. 

ಸಣ್ಣ ಇಲ್ಲವೆ ಮಧ್ಯಮಗಾತ್ರದ ಕೀಟಗಳಿವು: ದೇಹದ ಉದ್ದ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 20 ಮಿ.ಮೀ.ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರೌಢ ಕೀಟಗಳು ದೃಢವಾಗಿದ್ದು ಕಣಜಗಳಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ. ತಲೆ ಅಗಲ. ಕಣ್ಣುಗಳು ದೊಡ್ಡವು. ಆಂಟೆನೀಗಳಲ್ಲಿ 3, 6, 8 ಅಥವಾ 11 ಖಂಡಗಳಿವೆ. ರೆಕ್ಕೆಗಳು ದೊಡ್ಡವು. ನಿಮ್ನರೀತಿಯ ನರವಿನ್ಯಾಸವುಂಟು. ಉದರ ಭಾಗದಲ್ಲಿ 8 ಖಂಡಗಳಿವೆ. ಅಂಡನಿಕ್ಷೇಪಕದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಜೊತೆ ಚಪ್ಪಟೆಯಾದ ಫಲಕಗಳುಂಟು. ಹೊರಗಿನ ಫಲಕಗಳಿಗೆ ಗರಗಸಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಗಳೆಂದೂ ಒಳಗಿನವಕ್ಕೆ ಗರಗಸಗಳೆಂದೂ ಹೆಸರು. ಗರಗಸಗಳ ಸಹಾಯದಿಂದ ಎಲೆ ಕಾಂಡ ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಚುಚ್ಚಿ ಅವುಗಳೊಳಗೆ ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನಿಡುತ್ತವೆ. ಈ ಕೀಟಗಳ ಡಿಂಬಗಳು ಕಂಬಳಿಹುಳುಗಳಂತೆ ಕಾಣುವುವು. ಇವುಗಳ ಎದೆಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ 3 ಜೊತೆ ಕಾಲುಗಳು, ಉದರ ಭಾಗದಲ್ಲಿ 6 ರಿಂದ 8 ಜೊತೆ ಕಾಲುಗಳಿವೆ. ಇವು ಎಲೆಗಳನ್ನು ತಿಂದು ಬದುಕುವುವು. ಎಲೆಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುವಾಗ ತಮ್ಮ ದೇಹವನ್ನು ಎಲೆಯ ಅಂಚಿನ ಮೇಲೆ ಸುರುಳಿಯಾಕಾರದಲ್ಲಿ ಎತ್ತಿಕೊಂಡಿರುವುದು, ಇವುಗಳ ವಿಚಿತ್ರ ಲಕ್ಷಣ. ಕೆಲವು ಡಿಂಬಗಳು ಎಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಗಾಲ್ ಎಂಬ ಗಂಟುಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. ಇವು ಸ್ರವಿಸುವ ಒಂದು ರೀತಿಯ ದ್ರವದಿಂದ ಸಸ್ಯಕೋಶಗಳು ಉತ್ತೇಜನಗೊಂಡು ವಿಪರೀತ ಬೆಳೆಯುವುದರಿಂದ ಗಂಟುಗಳು ರೂಪುಗೊಳ್ಳಬಹುದೆಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ.
ಟೆಂತ್ರಿಡಿನಿಡೀ ಕುಟುಂಬದ ಹಲವಾರು ಕೀಟಗಳು ಮತ್ತು ಡಿಂಬಗಳು ಮರ ಗಿಡಗಳ ಪಿಡುಗುಗಳೆನಿಸಿವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಅಥೇಲಿಯ ಪ್ರಾಕ್ಸಿಮ ಎಂಬ ಗರಗಸದ ನೊಣ ಸಾಸುವೆ ಮತ್ತು ಎಲೆಕೋಸು ಮುಂತಾದ ಬೆಳೆಗೆ ಬಹಳ ಉಪದ್ರವಕಾರಿಯಾದ ಕೀಟ. ಲಾರ್ಚ್, ಸ್ಟ್ರೂಸ್, ಬರ್ಚ್, ಎಲ್ಮ್ ಮುಂತಾದ ಮರಗಳಿಗೆ ಪ್ರಿಸ್ಟಿಫೊರ ಎರಿಕ್ ಸೋನಿಯೈ, ಪ್ರಿಸ್ಟಿಫರ ಪಾಲಿಟೋಮಸ್, ಫೆನ್ಯೂಸ ಪ್ಯೂಸಿಲ, ಫೆನ್ಯೂಸ ಅಲ್ಮಿ ಎಂಬ ಪ್ರಬೇಧಗಳು ಹರಡಿ ಅಪಾರ ನಷ್ಟವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ.

ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಣಿಶಾಸ್ತ್ರ
ವರ್ಗ:ಕೀಟಗಳು
ವರ್ಗ:ಕೀಟ ಶಾಸ್ತ್ರ
ಗೋ, ಡಾಗ್. ಗೋ!

***ಗೋ, ಡಾಗ್. ಗೋ!*** ಅಮೇರಿಕಾದ ಮತ್ತು ಕೆನಡಾ ಒಂದು ಅನಿಮೇಟೆಡ್ ದೂರದರ್ಶನ ಸರಣಿ, ಮೊದಲ ೨೬ ಜನವರಿ ೨೦೨೧ ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ.

## ಪಾತ್ರವರ್ಗ 
* ಟ್ಯಾಗ್ ಬಾರ್ಕರ್ ಆಗಿ ಮೈಕೆಲಾ ಲೂಸಿ
* ಸ್ಕೂಚ್ ಪೂಚ್ ಆಗಿ ಕ್ಯಾಲಮ್ ಶೋನಿಕರ್
* ಮಾ ಬಾರ್ಕರ್ ಆಗಿ ಕೇಟೀ ಗ್ರಿಫಿನ್
* ಪಾವ್ ಬಾರ್ಕರ್ ಆಗಿ ಮಾರ್ಟಿನ್ ರೋಚ್
* ಚೆಡ್ಡಾರ್ ಬಿಸ್ಕತ್ತು ಮತ್ತು ಬೀಫ್ಸ್ಟೀಕ್ ಆಗಿ ತಜ್ಜ ಐಸೆನ್
* ಸ್ಪೈಕ್ ಬಾರ್ಕರ್ ಮತ್ತು ಗಿಲ್ಬರ್ ಬಾರ್ಕರ್ ಆಗಿ ಲಿಯಾನ್ ಸ್ಮಿತ್
* ಗ್ರಾಂಡ್ಮಾ ಮಾರ್ಗ್ ಬಾರ್ಕರ್ ಮತ್ತು ಪರಿಚಾರಿಕೆ ಆಗಿ ಜೂಡಿ ಮಾರ್ಶಾಂಕ್
* ಗ್ರಾಂಡ್ಪಾವ್ ಮೊರ್ಟ್ ಬಾರ್ಕರ್, ಜೆರಾಲ್ಡ್, ಮಟ್ಫೀಲ್ಡ್ ಮತ್ತು ಮ್ಯಾನ್ಹೋಲ್ ಡಾಗ್ ಆಗಿ ಪ್ಯಾಟ್ರಿಕ್ ಮೆಕೆನ್ನಾ
* ಲೇಡಿ ಲಿಡಿಯಾ, ಸಾರ್ಜೆಂಟ್ ಪೂಚ್, ಮೇಯರ್ ಸ್ನಿಫಿಂಗ್ಟನ್, ಲೀಡರ್ ಡಾಗ್ ಮತ್ತು ವಾಗ್ಸ್ ಮಾರ್ಟಿನೆಜ್ ಆಗಿ ಲಿಂಡಾ ಬಲ್ಲಂಟೈನ್
* ಸ್ಯಾಮ್ ವಿಪ್ಪೆಟ್ ಆಗಿ ಜೋಶುವಾ ಗ್ರಹಾಂ
* ಕಿಟ್ ವಿಸರ್ಟನ್ ಆಗಿ ಜರೀನಾ ರೋಚಾ
* ಫೆಚರ್ ಆಗಿ ದೇವೆನ್ ಮ್ಯಾಕ್
* ಫ್ರಾಂಕ್ ಆಗಿ ಡೇವಿಡ್ ಬರ್ನಿ
* ಬೀನ್ಸ್, ಫ್ಲಿಪ್ ಚೇಸ್ಲಿ, ಓನ್‌ಲುಕರ್ ಡಾಗ್, ಬೌಸರ್ ಮತ್ತು ಚಿಲ್ಲಿ ಆಗಿ ಆನಂದ್ ರಾಜಾರಾಂ
* ಕೆಲ್ಲಿ ಕೊರ್ಗಿ ಆಗಿ ಸ್ಟೇಸಿ ಕೇ
* ಲಿಯೋ ಹೌಲ್‌ಸ್ಟೆಡ್ ಆಗಿ ಜಾನ್ ಸ್ಟಾಕರ್
* ಹ್ಯಾಟಿ ಆಗಿ ಜೂಲಿ ಲೆಮಿಯಕ್ಸ್
* ದಿ ಬಾರ್ಕಪೆಲ್ಲಾಸ್ ಆಗಿ ಪಾಲ್ ಬಕ್ಲಿ, ರೆನೋ ಸೆಲ್ಮ್ಸರ್ ಮತ್ತು ಜೊಯಿ ಡಿ ಆಂಡ್ರಿಯಾ
* ಕೋಚ್ ಚೆವ್ಮನ್ ಮತ್ತು ಗೇಬ್ ರೂಫ್ ಆಗಿ ಫಿಲ್ ವಿಲಿಯಮ್ಸ್
* ಅರ್ಲಿ ಎಡ್ ಆಗಿ ರಾಬ್ ಟಿಂಕ್ಲರ್
* ಡೋನಿ ಸ್ಲಿಪ್ಪರ್ಸ್ ಆಗಿ ಜೇಮೀ ವ್ಯಾಟ್ಸನ್
* ಸಾಂಡ್ರಾ ಪಾವ್ಸ್ ಆಗಿ ಡೀನ್ ಡಿಗ್ರುಯಿಟರ್
* ಟೇಲಿ ಆಗಿ ಮಾನ್ವಿ ಥಾಪರ್
* ಲಿಟಲ್ ಡಾಗ್ ಆಗಿ ಹ್ಯಾಟಿ ಕ್ರಾಗ್ಟನ್

## ಕಂತುಗಳು 
## ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು 
## ಆಕರಗಳು 
## ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 
* 
* 
* 
* 
*
ಟಿರಾನೊಡಾನ್

ಟಿರಾನೊಡಾನ್ - ಮೀಸೊಜೋಯಿಕ್ ಯುಗದ ಕ್ರಿಟೇಷಿಯಸ್ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಜೀವಿಸಿದ್ದ ಒಂದು ಹಾರುವ ಸರೀಸೃಪ. ಟೀರೊಸಾರಿಯ ಗಣಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ. ಅಮೇರಿಕದ ಕಾನ್ಸಾಸ್ ಸೀಮೆಸುಣ್ಣದ ಶಿಲೆಯಲ್ಲಿ ಇದರ ಪಳೆಯುಳಿಕೆಗಳು ಸಿಕ್ಕಿವೆ. 
ಉರಗಗಳಿಂದ ಹಕ್ಕಿಗಳ ಉಗಮದ ಒಂದು ಮುಖ್ಯ ಘಟ್ಟವನ್ನು ಇದು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. 
thumb|ಗಂಡು ಟಿರಾನೊಡಾನ್ ನ ಒಂದು ಪ್ರತಿಕೃತಿ
25' ಉದ್ದದ ರೆಕ್ಕೆ ಹರವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದ ಇವು ಪರಿಚಿತವಾಗಿರುವ ಹಾರುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲ ಅತಿ ದೊಡ್ಡದೆನ್ನಬಹುದು. ಇದರ ತಲೆ ಬುರುಡೆಯ ಉದ್ದ 4'. ತಲೆಬುರುಡೆಯ ಹಿಂಭಾಗ ಶಿಖೆಯಂತೆ ಚಾಚಿಕೊಂಡಿದೆ. ದವಡೆಗಳು ಕೊಕ್ಕಿನಂತೆ ಇವೆ. ಹಲ್ಲುಗಳಿಲ್ಲ. ದೇಹ ಚಿಕ್ಕದು. ಮುಂಗಾಲುಗಳು ಹಿಂಗಾಲುಗಳಿಗಿಂತ ಬಲು ಉದ್ದ. ಮುಂಗಾಲಿನ ಮಣಿಕಟ್ಟು ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕನೆಯ ಬೆರಳುಗಳು ಅತಿ ಉದ್ದವಾಗಿವೆಯಲ್ಲದೆ ದೇಹ ಹಾಗೂ ಮುಂಗಾಲಿನ ಬೆರಳುಗಳ ನಡುವೆ ಹರಡಿರುವ ತೆಳುವಾದ ಚರ್ಮದ ಪದರವಿತ್ತೆಂದು ಊಹಿಸಬಹುದು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಇದು ಇಂದಿನ ಬಾವಲಿಗಳಂತೆಯೇ ಇದ್ದಿರಬೇಕು. ಕರಾವಳಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಗುಡ್ಡಬೆಟ್ಟಗಳ ಪ್ರಪಾತಗಳಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಕಾಲುಗಳ ನಖಗಳ ಸಹಾಯದಿಂದ ನೇತುಬಿದ್ದು ವಿಶ್ರಮಿಸುತ್ತಿದ್ದು ಆಹಾರಾನ್ವೇಷಣೆಗೆಂದು ಹಾರಿಹೋಗುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಇದರ ಎದೆಯ ಮೂಳೆಗಳು ಇಂದಿನ ಹಕ್ಕಿಗಳಲ್ಲಿರುವಷ್ಟು ದೊಡ್ಡವಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ ಇದರ ಎದೆಯ ಸ್ನಾಯುಗಳು ಚಿಕ್ಕವಾಗಿದ್ದುವೆಂದೂ ಇದು ರೆಕ್ಕೆ ಬಡಿಯುತ್ತ ಹಾರುವ ಬದಲು ಕೇವಲ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ತೇಲುತ್ತ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿತ್ತೆಂದೂ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಬಹುಶಃ ಮೀನು ತಿಂದು ಬದುಕುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ತೋರುತ್ತದೆ.

ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಣಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಣಿಶಾಸ್ತ್ರ
ಟೆಕ್ಟೈಟ್

thumb|ಎರಡು ಟೆಕ್ಟೈಟುಗಳು
ಟೆಕ್ಟೈಟ್- ಬೋಹೀಮಿಯ ಪ್ರಾಂತದ ತೃತೀಯ ಭೂಕಾಲಯುಗದ ಉತ್ತರಾರ್ಧ ಮತ್ತು ವರ್ತಮಾನ ಕಾಲದ ನೊರಜು ಮತ್ತು ಮೆಕ್ಕಲು ನಿಕ್ಷೇಪಗಳಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುವ ಚಂಡು ಅಥವಾ ಗುಂಡಿಯಾಕಾರದ, ಅತ್ಯಧಿಕ ಸಿಲಿಕಾಂಶವಿರುವ ಗಾಜುಕಲ್ಲು. ಪ್ರಪಂಚದ ಕೆಲವೇ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇದಕ್ಕೆ ಒಂದೊಂದು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಒಂದೊಂದು ಹೆಸರು ಉಂಟು. ಬೋಹೀಮಿಯ ಪ್ರಾಂತದಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಮೊಲ್ಡವೈಟ್ ಎಂದೂ ಮಲಯದಲ್ಲಿ ಬಿಲ್ಲಿಟೊನೈಟ್ ಎಂದೂ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯದಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲೈಟುಗಳು ಅಥವಾ ಅಬಿಸಡಿನೈಟುಗಳು ಎಂದೂ ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತಸಂಸ್ಥಾನಗಳ ಟೆಕ್ಸಾಸ್ ಪ್ರಾಂತದಲ್ಲಿ ಬೆಡಿಯಸೈಟ್ ಎಂದೂ ಹೆಸರಿದೆ. ಟಾಸ್ಮೇನಿಯದ ಡಾರ್ವಿನ್ ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಅಪೂರ್ವ ಬಗೆಯ ಟೆಕ್ಟೈಟ್ ದೊರಕಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಡಾರ್ವಿನ್ ಗಾಜು ಅಥವಾ ಕ್ವೀನ್‍ಸ್ಟೊನೈಟ್ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಸ್ವೀಡನ್ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೆರಿಕದ ಕೊಲಂಬಿಯಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಟೆಕ್ಟೈಟ್ ಇರುವುದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.

ಮೊಲ್ಡವೈಟುಗಳು ಚಪ್ಪಟೆಯಾಗಿಯೂ ಗೋಳ ಅಥವಾ ಅಂಡಾಕಾರವಾಗಿಯೂ ಇವೆ. ಇವುಗಳ ಬಣ್ಣ ಅಚ್ಚಹಸಿರು, ಮೇಲ್ಮೈ ಗುಳಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ ಇಲ್ಲವೆ ಸುಕ್ಕುಗಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ. ಆಸ್ಟ್ರೇಲೈಟುಗಳಿಗೆ ಗೋಡಂಬಿ ಅಥವಾ ಗುಂಡಿ ಆಕಾರ ಉಂಟು. ಇವುಗಳಿಗೆ ಚಾಚು ಕಂಠಗಳಿವೆ. ಇವು ವೊಲ್ಡವೈಟುಗಳಿಗಿಂತ ಗಾಢ ಬಣ್ಣದವು ಹಾಗೂ ಅಲ್ಪ ಪಾರಕ ಗುಣವುಳ್ಳವು. ಬಿಲ್ಲಿಟೊನೈಟುಗಳು ದೊರೆಯುವ ರೀತಿ, ಬಣ್ಣ ಮುಂತಾದ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಮೊಲ್ಡವೈಟುಗಳಿಗಿಂತ ಆಸ್ಟ್ರೇಲೈಟುಗಳನ್ನೇ ಹೆಚ್ಚು ಹೋಲುತ್ತವೆ.
ಆಬ್ಸಿಡಿಯನುಗಳಲ್ಲಿರುವಷ್ಟೆ ಸಿಲಿಕಾಂಶ ಟಿಕ್ಟೈಟುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇರುವುದು. ಆದರೆ ಕಬ್ಬಿಣ ಮತ್ತು ಮೆಗ್ನೀಸಿಯಮುಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿರುವುವು. ಸುಣ್ಣ ಮತ್ತು ಪೊಟ್ಯಾಸಿಯಮುಗಳ ಪ್ರಮಾಣ ಸೋಡಿಯಮಿಗಿಂತ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು. ಟೆಕ್ಟೈಟುಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಫಟಿಕೀಕರಣದ ಪ್ರಾರಂಭ ಕೂಡ ಇಲ್ಲವೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಈ ಎಲ್ಲ ಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಇವನ್ನು ಆಬ್ಸಿಯನ್, ರಯಲೈಟು, ಟ್ರ್ಯಾಕೈಟ್ ಮುಂತಾದ ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿಜ ಶಿಲೆಗಳಿಂದ ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಟೆಕ್ಟೈಟುಗಳು ಸಿಡಿಲು ಮಿಂಚುಗಳ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಧೂಳುಕಣಗಳು ಕರಗಿ ಒಂದುಗೂಡುವುದರ ಮೂಲಕ ಆದಂಥವು. ಇವು ಸಿಡಿಲುಗಲ್ಲುಗಳು ಎಂದೇ ಒಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯವಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಪುಷ್ಟೀಕರಿಸುವ ಪುರಾವೆಗಳು ದೊರೆತಿಲ್ಲ. ಉಲ್ಕೆಗಳು ಚಂದ್ರನ ಮೇಲೆ ಅಪ್ಪಳಿಸಿದಾಗ ಒಡೆದ ಚೂರುಗಳಿವು ಎಂಬುದು ಮತ್ತೊಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯ. ಟೆಕ್ಟೈಟುಗಳ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂಯೋಜನೆ ಕಬ್ಬಿಣ ಉಲ್ಕೆ ಅಥವಾ ಶಿಲಾಉಲ್ಕೆಗಳಿಗಿಂತ ಬಹಳ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ಅಭಿಪ್ರಾಯಕ್ಕೆ ಉಳಿದೆಲ್ಲ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿಗಿಂತ ಇರುವ ಅಭ್ಯಂತರ ಕಡಿಮೆ.

ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಸೆಸಿಲ್ ಬಿ ಡ ಮಿಲ್

thumb|೧೯೨೦ ರಲ್ಲಿ ಸೆಸಿಲ್ ಬಿ ಡಮಿಲ್
ಸೆಸಿಲ್ ಬಿ ಡ ಮಿಲ್ (1881-1959). ಹಾಲಿವುಡ್‍ನ ಖ್ಯಾತ ನಿರ್ಮಾಪಕ ಹಾಗೂ ನಿರ್ದೇಶಕ. 

## ಬದುಕು ಮತ್ತು ಸಾಧನೆ 
ಚಿತ್ರಕಥಾಲೇಖಕನೂ ನಟನೂ ಆಗಿದ್ದ ಹೆನ್ರಿ ಚರ್ಚಿಲ್ ಡ ಮಿಲ್ ಇವನ ತಂದೆ. ತಾಯಿ ನಟಿ. ಮ್ಯಾಸಚೂಸಟ್ಸಿನಿಂದ ನ್ಯೂ ಜರ್ಸಿಗೆ ವಲಸೆ ಬಂದ ತಂದೆ ಮತೋಪದೇಶಕನಾದ; ತಾಯಿ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಶಾಲಾ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಕಳಾದಳು. ಸೆಸಿಲ್ 1898ರ ವರೆಗೆ ಪೆನ್ಸಿಲ್‍ವೇನಿಯ ಸೈನಿಕ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಸಂಗ ಮುಗಿಸಿ ಸ್ಪ್ಯಾನಿಷ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸ ಹೋಗಿ ಅಪ್ರಬುದ್ಧನೆಂದು ತಿರಸ್ಸ್ಕೃತನಾದ. 1900ರ ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್‍ನ ಅಕಾಡೆಮಿ ಆಫ್ ಡ್ರಮ್ಯಾಟಿಕ್ ಆಟ್ರ್ಸ್ ಕಾಲೇಜು ಸೇರಿದ. ಹಾರ್ಟ್ಸ್ ಆರ್ ಟ್ರಂಪ್ಸ್ ಎಂಬ ನಾಟಕದ ಮೂಲಕ ರಂತ ಪ್ರವೇಶ ಮಾಡಿದ. 1902ರಲ್ಲಿ ನಟಿ ಕಾನ್‍ಸ್ಟನ್ಸ್ ಆಡಮ್ಸ್‍ಳನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ. ಸೋದರ ವಿಲಿಯಮ್‍ನೊಂದಿಗೆ ಹಲವು ನಾಟಕಗಳನ್ನು ಬರೆದ. ಸಂಗೀತ ವೃಂದದ, ಸಂಗೀತ ಪ್ರಧಾನ ನಾಟಕಗಳ ನಿರ್ದೇಶಕ ಹಾಗೂ ಹಾಡುಗಾರ ಆದ. 1913ರಲ್ಲಿ ಮಿತ್ರರೊಂದಿಗೆ ಕೂಡಿ ಲಾಸ್ಕಿ ಫೀಚರ್ ಪ್ಲೇ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ.

ದಿ ಸ್ಕ್ವಾ ಮ್ಯಾನ್ (1914) ಇವನ ಪ್ರಥಮ ನಿರ್ದೇಶಿತ ಚಿತ್ರ. ಡೆವಿಡ್ ಬೆಲಾಸ್ಲೊನ ಹಲವು ನಾಟಕಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಿದ. ತನ್ನ ಸೋದರನೊಂದಿಗೆ ದಿ ವೈಲ್ಡ್ ಗೂಸ್ ಚೇಸ್ ಹಾಗೂ ತಾಯಿಯೊಂದಿಗೆ ದಿ ಡೆವಿಲ್ ಸ್ಟೋನ್ ಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಚಿತ್ರಕಥೆ ಬರೆದ.

ಈತನ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲೇ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಯಾರಾದ ಬಣ್ಣ ಬಳಿಯುವ ಯಂತ್ರದ ಸಹಾಯದಿಂದ ಜೋನ್ ದಿ ವುಮನ್ ಎಂಬ ಪೂರ್ಣ ವರ್ಣಚಿತ್ರ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಬಂತು. 1919ರಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕದ ಖಾಸಗಿ ವಾಣಿಜ್ಯ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಈತ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ತಂದೆ. 1920ರಲ್ಲಿ ಸ್ವಂತ ಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ. 1925ರಲ್ಲಿ ತಾಮಸ್ ಪ್ರಡ್ಯೂಸರ್ಸ್ ಡಿಸ್ಟ್ರಿಬ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಕೊಂಡುಕೊಂಡು ಸಿನಿ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಆಫ್ ಅಮೆರಿಕ ಎಂಬ ಸ್ವಂತ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಹಲವು ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳನ್ನು ಕೊಂಡುಕೊಂಡ. ಎಂ. ಜಿ. ಎಂ. ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಾಮೌಂಟ್ ಚಿತ್ರಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗಾಗಿ ಹಲವು ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ. ಲಕ್ಸ್ ರೇಡಿಯೊ ತಿಯೇಟರ್ ಎಂಬ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು 1936ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ ಚಿತ್ರಕಥೆಗಳನ್ನೇ ನಾಟಕಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾರ್ಪಡಿಸಿ ನಾಟಕಗಳ ಪ್ರದರ್ಶನ ನಡೆಸಿದ. 1937ರಲ್ಲಿ ಈತನ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಅಮೆರಿಕದ ರಿಪಬ್ಲಿಕನ್ ಪಕ್ಷ ಗುರುತಿಸಿ ಅಮೆರಿಕದ ಸೆನೆಟ್ ಚುನಾವಣೆಗೆ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಲು ಈತನ ಹೆಸರನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿತು. ಆದರೆ ಈ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಈತ ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ. 1940ರಲ್ಲಿ ಲ್ಯಾಂಡ್ ಆಫ್ ಲಿಬರ್ಟಿ ಎಂಬ ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟರಿ ಚಿತ್ರವನ್ನು ತಾನೇ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಹಾಗೂ ಇದರ ನಿರ್ದೇಶಕ, ಕಥಾಲೇಖಕ ಮತ್ತು ಸಂಕಲನಕಾರನಾಗಿಯೂ ಕರ್ತವ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ. ಸೆಸಿಲ್‍ನ ಚಿತ್ರಗಳ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳೆಂದರೆ ನಯನಮನೋಹರ ಭವ್ಯ ದೃಶ್ಯಗಳು. ಅತಿ ಎನಿಸುವ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕಥೆ. ಇವುಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಹಲವಾರು ಸುಪ್ರಖ್ಯಾತ ನಟ ನಟಿಯರ ಮೇಳ. ಇಂಥ ಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಈತ ಹೆಸರಾಗಿದ್ದರೂ ಇವನ ನಿರ್ದೇಶನದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಕಾಪ್ರಧಾನ ಕಥಾಚಿತ್ರಗಳು, ಸ್ನಾನಗೃಹ ದೃಶ್ಯಗಳು, ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕಥಾಪವಾಡ ದೃಶ್ಯಗಳು ಚಿತ್ರಿತವಾಗಿವೆ.

ದಿ ಚೀಟ್ (1915), ಜೋನ್ ದಿ ವುಮನ್ (1917), ಮೇಲ್ ಅಂಡ್ ಫೀಮೇಲ್ (1919), ದಿ ಟೆನ್ ಕಮ್ಯಾಂಡ್‍ಮೆಂಟ್ಸ್ (1926) ಮತ್ತು 1956), ದಿ ಕಿಂಗ್ ಆಫ್ ಕಿಂಗ್ಸ್ (1927), ದಿ ಸೈನ್ ಆಫ್ ದಿ ಕ್ರಾಸ್ (1932), ಕ್ಲಿಯೋಪಾತ್ರ (1934), ದಿ ಪ್ಲೇನ್ಸ್‍ಮನ್ (1936)-ಇದು ಚಿತ್ರವಿಮರ್ಶಕರಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಉತ್ತಮ ಚಿತ್ರವೆಂದು ಹೊಗಳಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಸ್ಯಾಮ್ಸನ್ ಅಂಡ್ ಡಿಲೈಲ (1949), ದಿ ಗ್ರೇಟೆಸ್ಟ್ ಷೊ ಆನ್ ಅರ್ತ್ (1952)-ಇವು ಈತನ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಇನ್ನು ಕೆಲವು.
1959ರಲ್ಲಿ ಈತನ ಆತ್ಮಕಥೆ ಅಚ್ಚಾಯಿತು.

ವರ್ಗ:ಚಿತ್ರರಂಗ
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ