ಭಾರತೀಯ ಸಂಗೀತ ದರ್ಶನ

## ಭಾರತೀಯ ಸಂಗೀತ ದರ್ಶನ
## ಕಲೆಗಳು
ಕಲೆಗಳಲ್ಲಿ  ಅರವತ್ತುನಾಲ್ಕು  ಬಗೆಗಳಿವೆ  ಎಂದು ನಮ್ಮ  ಹಿರಿಯರಿಂದ ತಿಳಿದು ಬಂದಿದೆ. ಈ ಕಲೆಗಳನ್ನು  ಸ್ಥೂಲವಾಗಿ ಎರಡು ಭಾಗಗಳಾಗಿ  ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು.
೧)ವಿಶೇಷಕಲೆ:-ಆತ್ಮ   ತೃಪ್ತಿ, ತಿಳುವಳಿಕೆ, ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಶಾಂತಿ, ಸಂತೋಷ ಇವುಗಳನ್ನು  ಕೂಡತಕ್ಕದ್ದು
೨)ಸಾಮಾನ್ಯ  ಕಲೆ:-ಮೇಲ್ಕಂಡಂತಿವೆ     ಕೇವಲ  ಜೀವನಾರ್ಥವಾಗಿರುವದು
**ವಿಶೇಷ ಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಐದು  ವಿಧಗಳುಂಟು.**
೧)ಸಂಗೀತ
೨)ಚಿತ್ರಗಳು
೩)ಶಿಲ್ಪ
೪)ವಾಸ್ತು ಶಿಲ್ಪ
೫)ಕವನ
ಐದು  ವಿಧಗಳಲ್ಲೂ  ಸಂಗೀತವು   ಮೇಲ್ಮಟ್ಟವನ್ನು  ಹೂಂದಿದೆ.
**ಸಂಗೀತದ ಮೂರು   ಮುಖಗಳು**
೧)ಗೀತ
೨)ವಾದ್ಯ
೩)ನೃತ್ಯ

## ಗೀತ
ಗೀತ ಮತ್ತು ವಾದ್ಯ  ಇವು ಒಂದು  ಪಂಗಡಕ್ಕೆ ಸೇರಿವೆ. ಗೀತವೆಂದರೆ ಸಂಗೀತ.
ವಾದ್ಯ: ವಾದ್ಯದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು   ವಿಧ
೧)ತಂತಿವಾದ್ಯ
೨)ಗಾಳಿವಾದ್ಯ
೩)ಚರ್ಮವಾದ್ಯ
೪)ಲೋಹವಾದ್ಯ

## ನೃತ್ಯ
ನೃತ್ಯದಲ್ಲಿ ನಾಟ್ಯ  ಮತ್ತು  ಅಭಿನಯವೆಂಬ ಎರಡು ಬಗೆಗಳಿವೆ. ನೃತ್ಯಕ್ಕೆ  ಗೀತ  ಮತ್ತು  ವಾದ್ಯಗಳು ಸಹಾಯಕವಾಗಿವೆ. ಸಂಗೀತವು ಎಲ್ಲ  ಕಲೆಗಳಿಗೆ ಶ್ರೇಷ್ಟವಾದುದೆಂಬುದಕ್ಕೆ ಅನೇಕ ದೃಷ್ಟಾಂತಗಳಿವೆ.

## ಸಂಗೀತದ ಮಹತ್ವ
ಭಗವಂತನ ಸಕ್ಷಾತ್ಕಾರವನ್ನು ಪಡೆಯುವದಕ್ಕೆ  ಯೋಗ, ತಪಸ್ಸು, ಜ್ಞಾನ  ಮತ್ತು  ಭಕ್ತಿ  ಇವೇ ಮೊದಲಾದ ಮೂರ್ಗಗಳಿದ್ದರೂ ನಾದರೂಪನಾಗಿರುವ
ಪರಮಾತ್ಮನನ್ನು ನಾದರೂಪದಿಂದಲೇ ಒಲಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದೊಂದು ಸುಲಭ ಸಾಧನವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

## ನಾದ ಮತ್ತು ಸ್ವರಗಳು
ವಸ್ತುವಿನಿಂದ ಸರಿಯೂಗಿ ಶಾಸ್ತ್ರರೀತಿಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ಉಂಟಾದ ಶಬ್ದಕ್ಕೆ  ಧ್ವನಿ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಕಿವಿಗಿಂಪಾಗಿರುವ ಧ್ವನಿಗೆ ನಾದವೆಂದು ಹೆಸರು
"ನಾ"ಎಂದರೆ ಪ್ರಾಣವೆಂದೂ "ದ"ಎಂದರೆ ಆಗ್ನಿ ಎಂದು ಹೇಳುವುದುಂಟು. ನಾದದಿಂದ ಶ್ರುತಿಗಳೂ, ಶ್ರುತಿಗಳಿಂದ ಸ್ವರಗಳೂ ಸ್ವರಗಳಿಂದ ರಾಗಗಳೂ ಆಗಿವೆ.

## ರಾಗಗಳು
ಕಿವಿಗಳಿಗಿಂಪಾದ ಸ್ವರಕೂಟಗಳಿಂದದಾದೊಂದು ಸ್ವರೂಪಕ್ಕೆ ರಾಗ ಎಂದು ಹೆಸರು ಒಂದೊಂದಕ್ಕೆ ಒಂದೊಂದು ಸ್ವರೂಪ ಉಂಟು. ಒಂದು ರಾಗಕ್ಕೆ ಆರೋಹಣ, ಅವರೊಹಣವೇ ಮೂಲಾಧಾರ, ಶ್ರೋತ್ರದಿಂದ
ನಾವು ರಾಗದ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಕಂಡು ಹಿಡಿಯುತ್ತೇವೆ.

## ಗಮಕಗಳು
ಗಮಕವೆಂಬುದು ಎಲ್ಲ ಸಂಗೀತದಲ್ಲೂ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿದೆ. ಇದನ್ನ ಇಂಗ್ಲೀಷಿನಲ್ಲಿ ಆಗ್ರಿಮೆಂಟ್ಸ್ ಎಂದು  ಹೇಳುತ್ತಾರೆ (ಮೆಲೋಡಿಕಲ್)ಇಂಪಾದ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಗಮಕದ ಅವಶ್ಯಕತೆಯುಂಟು.
ಪಾಶ್ವಾತ್ಯದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಎಂಬ ಎಷ್ಟೊ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆಯೋ ಹಾಗೆಯೇ ನಮ್ಮ ಸಂಗೀತದಲ್ಲ ಗಮಕವು ಅವಶ್ಯಕವಾಗಿದೆ. ಸ್ವರಗಳನ್ನ ಗಮಕವಿಲ್ಲದ ಹಾಡುವುದೆಂಬದಿಲ್ಲವೇ ಇಲ್ಲ

## ರಾಗ-ಪ್ರಾಮುಖ್ಯಗಳು
ಆರ್ಷೇಯ ಗ್ರಂಥಕರ್ತರು ತಮ್ಮ  ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ರಾಗ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷಣವೆಂಬ ಪರಿಚ್ಛೇದಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆಗಿನ ಕಾಲದಲ್ಲ ಈ ಕೆಳಗೆ ಕಂಡ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಆಧಾರವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ರಾಗಗಳನ್ನು ಹಾಡಿದುದಲ್ಲದೆ ಈ ಲಕ್ಷಣಗಳೂ ರಾಗಕ್ಕೆ ಮೆರಗು ಕೊಡುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಆನೇಕ ರಾಗಗಳ ಉತ್ಪತ್ತಿಗೆ ಸಹ ಕಾರಣವಾಗಿತ್ತು.

## ರಾಗ-ರಸ
ವಿದ್ವಾಂಸರು  ತಮ್ಮ ಗಂದರ್ವಗಾನದಿಂದ ತಾವೂ ಅನುಭವಿಸಿ  ಶ್ರೋತೃ ವರ್ಗವನ್ನು ಆನಂದ ಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಮುಳಿಗಿಸುವ ಧ್ವನಿಗೆ ರಾಗ ವೆಂದು ಹೆಸರು. ಹೀಗಿರುವ ರಾಗಗಳಿವೆ ಒಂದು ಭಾವವಂತೂ
ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಇದ್ದೇ ಇದೆ. ಎಲ್ಲ ಕಲೆಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕಲೆಯೂದ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಈ ಅನುಭವವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಾಣಬಹುದು.

## ತಾಳಗಳು
ಗಾನ ಕಾಲವನ್ನು ಅಳೆಯುವುದಕ್ಕೆ ಅಂದರೆ ಗಾನದ ಜೊತೆಗೆ  ಕೈ ಬೆರಳುಗಳಿಂದ ಎಣಿಸಿ  ಕಾಲ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಅಳೆಯುವುದಕ್ಕೆ "ತಾಳ"ವೆಂದು ಹೆಸರು. ಸುಮಾರು ಎರಡು ಸಾವಿರ ವರುಷಗಳ
ಹಿಂದಿನಿಂದ ತಾಳ ಪದ್ಧತಿಯು ನಮ್ಮ ದೇಶದಲ್ಲಿ  ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿರುವಂತೆ ತಿಳಿಯಬರುತ್ತದೆ.

## ಕವನ
ಒಂದು ಪೂರ್ತಿಯೂದ ಸ್ವಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿರುವುದಕ್ಕೆ ಕವನ ಅಥವಾ ಕೃತಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದನ್ನು ಪ್ರಬಂಧವೆಂದೂ ಹೇಳುವ ವಾಡಿಕೆ ಇದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ವರ್ಣ,ಗೀತ, ಸ್ವರ, ಜತಿ,
ಜತಿಸ್ವರ, ಕೃತಿ, ಕೀರ್ತನೆ, ಪದ,  ಜಾವಣ, ತಿಲ್ಲಾವ ಮುಂತಾದ ಬಗೆಗಳಿವೆ ಈ ವಿಧ ಕವನಗಳು ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ವಹಿಸಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿಯೇ ಟಯ, ಚಿಟ್ಟತನು, ಸೂಳಾದಿ,
ಪ್ರಬಂಧ ಮುಂತಾದ ಬಗೆಗಳೂ ಇವೆ.

## ವೈದಿಕ ಅಥವಾ ದೈವಿಕಸಂಗೀತ
ಸಂಗೀತಾಲಂಕಾರ ಕವನಗಳು  ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ ದೈವಿಕ ಗಾನವು ಎರಡುನೇಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು  ಹೊಂದಿದೆ. ಭಾರತದ ಎಲ್ಲ ಭಾಗಗಳಲ್ಲೂ ದೈವಿಕ
ಗಾನವನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು.ಲೌಕಿಕ ಸಂಗೀತವನ್ನು ದೈವಿಕ ಸಂಗೀತದೊಡನೆ ಹೋಲಿಸಿ ನೋಡಿದರೆ ಲೌಕಿಕ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಹಾಡುವಾಗ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿರುವ ಸೂರ್ಕ್ಷವಿಷಯಗಳ ರಾಗತಾನ
ಪಲ್ಲವಿ ನೆರವಲು ಕಲ್ಪನಾಸ್ವರ ಮುಂತಾದವುಗಲನ್ನು ಹಾಡಿ ರಾಗ, ಭಾವವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತೇವೆ.
## ನಾಟ್ಯ ಮತ್ತು ನಾಟಕ
ನಾಟ್ಯ:-ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಾಟ್ಯಕಲೆಯ ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಮುಂದುವರಿದಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ನಿದರ್ಶನವಾಗಿ ದೇವಾಲಯಗಳನ್ನು ಮೂರ್ತಿಗಳನ್ನು ನಾಟ್ಯ ಭಂಗಿಯಲ್ಲಿ
ಅಲಂಕಾರವಾಗಿ ಕೆತ್ತಿರುವುದಕ್ಕಾಗಿಕಾಣಬಹುದು. ನಾಟ್ಯವನ್ನು ದೇವರಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ನಟನಟಿಯರು ದೇವಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿರುತ್ತಿದ್ದರೂ. ನಟ್ಯ ಕಛೇರಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗ
ಏರ್ಪಡಿಸುವುದು ಕೆಲವು ಕಾಲದಿಂದ ಕಾಲದಿಂದ ರೂಢಿಗೆ ಬಂದಿದೆ.

ಸಂಗೀತ ನಾಟಕಗಳ ಬಗೆಗಳು

೧)ಗೇಯನಾಟಕ
೨)ಭಾಗವತ ಮೇಳ ನಾಟಕ
೩)ಬಯಲಾಟಗಳು
೪)ಕೊರವಂಜೀ ನಾಟಕ
೫)ನಾಟ್ಯ ನಾಟಕ
೬)ಯಕ್ಷಗಾನಗಳು
೭)ಬೀದಿ ನಾಟಕ

## ಕಥಾ ಕಾಲಕ್ಷೇಪ
ಕಥಾ ಕಾಲಕ್ಷೇಪಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಉಪನ್ಯಾಸಗಳ ಜೊತೆಗೆ ನಿರೂಪಣ. ಪಂಚಪತಿ ಮುಂತಾದ ಕವನಗಳಿವೆ. ನಿರೂಪಣ ಪೂರ್ವ ಪೀಠಿಕೆ ಎಂದು ಕರೆಯುವುದುಂಟು. ನಿರೂಪಣವು ಬಹಳ
ರಂಜನೆಯೂದ ಧಾತುವಿನಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿರುವುದಲ್ಲದೇ ಚಿಕ್ಕ ಕವನವಾಗಿಯೂ ಇದೆ. ಕಾಲಕ್ಷೇಪದಲ್ಲಿ ಯೂವ ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆಯೋ ಆ ಕಥೆಯ ಸಾರಾಂಶವೇ ನಿರೂಪಣದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ.

## ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ
ನಂತರ 16 ನೇ ಶತಮಾನಗಳ AD ಮತ್ತು - ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತದ ಪ್ರಸ್ತುತ ರೂಪ 15 ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ ಸುಧಾರಿತ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು, ಸುಮಧುರ ಆಗಿದೆ. ಇದು ಹೆಚ್ಚು ಸುಧಾರಿತ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು, ರಾಗಂ ಪಲ್ಲವಿ ರಾಗ, ತಾಳ, ಪಲ್ಲವಿ  ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಗ  ಮತ್ತು ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ತುಂಡು ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ ಸುಧಾರಿತ ಅಲಂಕಾರಗಳ ಒಂದು ಸಂಯೋಜನೆ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಮುಖ್ಯ ಒತ್ತು ಬಹುತೇಕ ಸಂಯೋಜನೆಗಳು ಹಾಡಿದ್ದಾರೆ ಬರೆಯಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಗಾಯಕ, ಮತ್ತು ನುಡಿಸುವಿಕೆ ಆಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಸಹ, ಅವರು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಒಂದು ಹಾಡುವ ಶೈಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡುತ್ತವೆ. ಸುಮಾರು 300 ಇನ್ನೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ  ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ ಬಗ್ಗೆ 7.2 ಮಿಲಿಯನ್ ರಾಗಗಳನ್ನು  ಅಥವಾ ಮಾಪಕಗಳು  ಇವೆ.
ತ್ಯಾಗರಾಜ, ಶ್ಯಾಮ ಶಾಸ್ತ್ರಿ ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಸ್ವಾಮಿ ದೀಕ್ಷಿತರ್ ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತದ ತ್ರಿಮೂರ್ತಿಗಳು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಪುರಂದರ ದಾಸ, ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ ತಂದೆ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ ಖ್ಯಾತ ಕಲಾವಿದರು  ರಾಮಾನುಜ ಅಯ್ಯಂಗಾರ್  ಪ್ರಸ್ತುತ ಸಂಗೀತ ಸ್ವರೂಪದ ತಂದೆ, ಸೆಮನ್ ಗುಡಿ ಶ್ರೀನಿವಾಸ ಐಯ್ಯರ್, ಎಂಎಸ್  ಜಯರಾಮನ್ ಮತ್ತು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಬಾಲಮುರಳಿಕೃಷ್ಣ,, ಕೆಜೆ ಯೇಸುದಾಸ್, ಎನ್ ರಮಣಿ,  ಕೆ ಶಿವರಾಮನ್, ಸಂಜಯ್ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನ್ ಸೇರಿವೆಟಿಎಮ್ ಕೃಷ್ಣ, ಬಾಂಬೆ ಜಯಶ್ರೀ ಎಂ, ಅರುಣಾ  ಮತ್ತು ಮೈಸೂರು ಮಂಜುನಾಥ್.ಡಿಸೆಂಬರ್ ಪ್ರತಿ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಚೆನೈ ನಗರದ ವಿಶ್ವದ ದೊಡ್ಡ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಘಟನೆ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ ತನ್ನ ಆರು ವಾರದ ಸಂಗೀತ ಸೀಸನ್, ಹೊಂದಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಚೆನೈ 19 ನೇ ಶತಮಾನದ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ್ಯಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
ಕರ್ನಾಟಕ ಸುಮಾರು ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಕಲಾವಿದರು 100 ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಇತರ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು  ಮತ್ತು  ಸೇರಿದಂತೆ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಕರ್ನಾಟಕ ಜಾನಪದ ವಿವಿಧ ರೂಪಗಳು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲು ಕುಖ್ಯಾತ ಮೈಸೂರು ದಸರಾ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಹಿಸಲು. 100 ನ ಹಂಪಿ ಉತ್ಸವವನ್ನು ಆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವ ಹಾಗೂ ಅನೇಕ ಇತರ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ  ಒಂದು ಅವಕಾಶ ಪಡೆಯಲು ಎಲ್ಲಾ ಕರ್ನಾಟಕ ಕಾಲ. ಮೈಸೂರು ನ ವೀಣೆ ಶೇಷಣ್ಣ ಭವನ ಅಕಾ ಗಣ ಭಾರತಿ ಮೂಲತಃ ಪುರಂದರ ದಾಸ ಮೂಲಕ ಫಾರ್ಮಾಟ್ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ ಸ್ವರೂಪಗಳು ಕಲಿಕೆ ಮತ್ತು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವ ಒಂದು ಅದ್ಭುತ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ವೇದಿಕೆ ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ  ನ  ಸ್ಮರಣೆ  ಕನ್ನಡ ಹಾಗು ಶ್ರೀ ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯ ವ್ಯಸತಿರ್ಥ, ಪುರಂದರ ದಾಸ, ಕನಕ ದಾಸ, ರಾಘವೇಂದ್ರ ಸ್ವಾಮಿ ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ ಹಾಡುಗಳನ್ನಲ್ಲದೆ ಅನೇಕ ಸಂಗೀತಗಾರರು ನೈಋತ್ಯ ಭಾರತದ ವೈಷ್ಣವ ಭಕ್ತಿ ಚಳುವಳಿ ನೆನಪುಗಳನ್ನು ತರಲು ಎಲ್ಲಾ ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಆಂಧ್ರ ಮೇಲೆ ನಡೆದ ಮತ್ತು ತ್ಯಾಗರಾಜ ತೆಲುಗು ಹಾಡುಗಳು  ಟ್ರಿನಿಟಿ ಒಂದು  ಮತ್ತು ಅವರ ಜಯಂತಿ ನ  ಜನ್ಮದಿನಗಳು  ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಸಮರ್ಪಣೆ ಅನೇಕ ಹೆಚ್ಚು ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ ತಮ್ಮ ಕೊಡುಗೆಗಳನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸುವ.
ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ ಜಾನಪದ ಸಂಗೀತ ಸೇರಿದಂತೆ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಅತಿ ಸಂಗೀತ ಅಡಿಪಾಯ, ಹಬ್ಬದ ಸಂಗೀತ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಸಹ ಕಳೆದ 100-150 ವರ್ಷಗಳ ಅಥವಾ ಚಿತ್ರ ಸಂಗೀತ ತನ್ನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ.

## ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತ
ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ ಸಂಪ್ರದಾಯದ 13 ಸುತ್ತ ಮತ್ತು 14 ನೇ ಶತಮಾನಗಳ AD  ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಹಾಡುವ ಅಭ್ಯಾಸ ಸಹ ಸಾಮವೇದ, ಒಂದು ಪವಿತ್ರ ಪಠ್ಯ, ರ ಹಾಡುಗಳನ್ನು  ಎಂದು ಹಾಡಿದ ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿ ವೈದಿಕ ಬಾರಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿತ್ತು. ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ  ಅನೇಕ ಶತಮಾನಗಳ ಪ್ರಬಲ ಮತ್ತು ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಡೆವಲಪಿಂಗ್, ಇದು ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಆದರೆ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಮತ್ತು ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು ಸಮಕಾಲೀನ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ, ದಕ್ಷಿಣ ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ಭಾರತೀಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತ ಪರಂಪರೆ ಹುಟ್ಟುವ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ, ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ ಪ್ರಾಚೀನ ಹಿಂದೂ ಸಂಗೀತದ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು, ಐತಿಹಾಸಿಕ ವೈದಿಕ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾರತೀಯ ಶಬ್ದಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿದ್ದರು ಆದರೆ ಮೊಘಲ್ರ ಪರ್ಷಿಯನ್ ಪ್ರದರ್ಶನ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ಮೂಲಕ ಪುಷ್ಟೀಕರಿಸಿದ. ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಪ್ರಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ದ್ರುಪದ್, ಖಯಾಲ್, ತರಾನಾ ಮತ್ತು ಸಾದ್ರಾನ ಇವೆ.

## ಸಿನಿಮಾ ಮತ್ತು ಬಾಲಿವುಡ್ ಸಂಗೀತ
ಪಶ್ಚಿಮ ವಾದ್ಯವೃಂದದ ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಆದರೆ ಭಾರತೀಯ ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಗೀತದ ದೊಡ್ಡ ರೂಪ ಫಿಲ್ಮೀ, ಅಥವಾ ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಹಾಡುಗಳನ್ನು, ಇದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಂಗೀತ ಮಾರಾಟದಲ್ಲಿ 72 % ನಷ್ಟಿರುತ್ತದೆ. ಭಾರತದ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮವು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತ ಪ್ರಕಾರ ಮಾನ್ಯತೆಗೆ ಸಂಗೀತ ಬೆಂಬಲ ಭಾರತೀಯ ಮಧುರ ಬೆಂಬಲಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಆರ್ಡಿ ಬರ್ಮನ್, ಶಂಕರ್ ಜೈಕಿಶನ್, ಎಸ್ಡಿ ಬರ್ಮನ್, ಮದನ್ ಮೋಹನ್, ನೌಶಾದ್ ಅಲಿ, ಹೇಮಂತ್ ಕುಮಾರ್, ಸಿ ರಾಮಚಂದ್ರ, ಸಲೀಲ್ ಚೌಧರಿ, ಕಲ್ಯಾಣ್ಜಿ ಆನಂದ್ಜಿ, ರೆಹಮಾನ್, ಇಳಯರಾಜಾ, ಜತಿನ್ ಲಲಿತ್, ಅನು ಮಲಿಕ್, ನದೀಮ್ - ಶ್ರಾವಣ, ಹ್ಯಾರಿಸ್ ಜಯರಾಜ್ರವರ ನಂತಹ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಕರು,, ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಪರಿಮಳವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡು ಹಿಮೇಶ್, ಶಂಕರ್ ಈಶಾನ್ ಲಾಯ್, ಸುಲೇಮಾನ್, ಎಂಎಸ್ ವಿಶ್ವನಾಥನ್, ಕೆ.ವಿ. ಮಹಾದೇವನ್, ಮತ್ತು SD ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಸಾಮರಸ್ಯ ತತ್ವಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದನು. ರವಿಶಂಕರ್, ವಿಲಾಯತ್ ಖಾನ್, ಅಲಿ ಅಕ್ಬರ್ ಖಾನ್ ಮತ್ತು ರಾಮ್ ನಾರಾಯಣ್ ನಂತಹ ಭಾರತೀಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತದ ಡೊಮೇನ್ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಹೆಸರುಗಳು ಸಹ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜನೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ, ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ, ಹಾಡುಗಳ ಧ್ವನಿ ತೆರೆಯಲ್ಲಿ ಕಲಾವಿದರು ಆದರೆ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕರ ಒದಗಿಸಿದ ಇಲ್ಲ. ಹಿಂದೆ, ಗಾಯಕರು ಮಾತ್ರ ಬೆರಳೆಣಿಕೆಯಷ್ಟು ಹಿಂದಿ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಧ್ವನಿದಾನ. ಈ ಮೊಹಮದ್ ರಫಿ, ಮುಕೇಶ್, ಕಿಶೋರ್, ಹೇಮಂತ್ ಕುಮಾರ್, ಮನ್ನಾ ಡೆಯ್, ಆಶಾ ಭೋಂಸ್ಲೆ, ತನ್ನ ಸಹೋದರಿ ಲತಾ ಮಂಗೇಶ್ಕರ್, ಗೀತಾ ದತ್, ಶಂಷಾದ್ ಬೇಗಮ್, ಸೂರಯ್ಯ, ನೂರ್ ಜಹಾನ್, ಸುಮನ್ ಕಲ್ಯಾಣಪುರ್, ಇತ್ತೀಚಿನ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕರ ಕುಮಾರ್ ಸಾನು, ಉದಿತ್ ನಾರಾಯಣ್, ಅಲಿಶಾ ಚಿನೈ, KS ಸೇರಿವೆ ಚಿತ್ರಾ, ಶಾನ್, ಮಧುಶ್ರೀ, ಶ್ರೇಯಾ ಘೋಷಾಲ್,  ಜೋಶಿ, ಕವಿತಾ ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿ, ಎಸ್ಪಿ, ಹರಿಹರನ್, ರೆಹಮಾನ್, ಸೋನು ನಿಗಮ್, ಸುಖ್ವಿಂದರ್ ಸಿಂಗ್, ಕುನಾಲ್ ಗಂಜಾವಾಲ, ಅನು ಮಲಿಕ್, ಸುನಿಧಿ ಚೌಹಾಣ್, ಅನುಷ್ಕಾ ಮಂಚಂದ, ರಾಜಾ ಹಸನ್ ಮತ್ತು ಅಲ್ಕಾ ಯಾಗ್ನಿಕ್. ಸಿಂಧೂ ಕ್ರೀಡ್, ಹಿಂದೂ ಮಹಾಸಾಗರ, ಮತ್ತು ಯುಫೋರಿಯಾ ನಂತಹ ರಾಕ್ ಬ್ಯಾಂಡ್ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿವೆ ಮತ್ತು ಕೇಬಲ್ ಸಂಗೀತ ಟೆಲಿವಿಷನ್ ಆಗಮನದಿಂದ ಸಮೂಹ ಆಕರ್ಷಣೆಯ ಗಳಿಸಿವೆ.

## ರಾಕ್ & ಲೋಹದ ಸಂಗೀತ
ರಾಗ ರಾಕ್ ಸಿತಾರ್ ಮತ್ತು ತಬಲಾ ಅದರ ನಿರ್ಮಾಣ, ಅದರ ಉಂಗುರ, ಅಥವಾ ಉಪಕರಣ, ಅದರ ಬಳಕೆ ಒಂದೋ ಭಾರೀ ಭಾರತೀಯ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ರಾಕ್ ಅಥವಾ ಪಾಪ್ ಸಂಗೀತ. ರಾಗ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತದ ಇತರ ರೂಪಗಳು 1960 ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ರಾಕ್ ಗುಂಪುಗಳು ಪ್ರಭಾವ ಆರಂಭಿಸಿದರು; ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಬೀಟಲ್ಸ್. "ರಾಗ ರಾಕ್" ಮೊದಲ ಕುರುಹುಗಳು ಇಂತಹ ಕಿಂಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಇವನು ಯಾರ್ಡ್ ಬರ್ಡ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ '"ಸೋಲ್ ಹೃದಯ ಪೂರ್ಣ" ಮೂಲಕ "ನನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತರು ನೋಡಿ" ಎಂದು ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಕೇಳಬಹುದು, ಗಿಟಾರ್ವಾದಕ ಜೆಫ್ ಬೆಕ್ ಸಿತಾರ್ ತರಹದ ಗೀತಭಾಗ ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು, ಹಿಂದಿನ ತಿಂಗಳು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಮೊದಲ ತಂಡದ 1965 ರ ಆಲ್ಬಂ ರಬ್ಬರ್ ಸೋಲ್ ನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ಬೀಟ್ಲ್ಸ್ ಹಾಡು "ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ವುಡ್ ದಿಸ್ ಬರ್ಡ್ ಹ್ಯಾಸ್ ಫೇಲ್ಡ್", ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಪ್ರಮುಖ ಗಿಟಾರ್ ಜಾರ್ಜ್ ಹ್ಯಾರಿಸನ್ ಆಡಿದ ಸಿತಾರ್ ಅಳವಡಿಸಲು ಮೊದಲ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಪಾಪ್ ಹಾಡು. ಬೈರ್ಡ್ಸ್ 'ಮಾರ್ಚ್ 1966 ಏಕ "ಹೈ ಎಂಟು ಮೈಲಿ" ಮತ್ತು ಅದರ B-ಪಾರ್ಶ್ವದ "ಏಕೆ" ಸಂಗೀತ ಉಪ ಹುಟ್ಟುವ ಸಹ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದ್ದವು. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ, ಪದ "ರಾಗ ರಾಕ್" ಏಕ ಪತ್ರಿಕಾ ಬಿಡುಗಡೆ ಬೈರ್ಡ್ಸ್ 'ಪ್ರಚಾರಕ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಮೊದಲ ವಿಲೇಜ್ ವಾಯ್ಸ್ ಫಾರ್ "ಹೈ ಎಂಟು ಮೈಲಿ" ನ ತನ್ನ ವಿಮರ್ಶೆಯಲ್ಲಿ ಪತ್ರಕರ್ತ ಸ್ಯಾಲಿ ಕೆಂಪ್ಟನ್ ಮುದ್ರಣದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಭಾರತೀಯ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಜಾರ್ಜ್ ಹ್ಯಾರಿಸನ್ನ ಆಸಕ್ತಿ, "ವಿತೌಟ್ ವಿತಿನ್", ಲೆನ್ನನ್ ಮೆಕ್ಕರ್ಟ್ನಿ ಮನ್ನಣೆ ಮತ್ತು "ಇನ್ನರ್ ಲೈಟ್" "ಟುಮಾರೊ ನೆವರ್ ನೋಸ್" "ಲವ್ ಯು ಟು" ಎಂದು ಹಾಡುಗಳನ್ನು 1960 ರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾರದ ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸಿದ. ಅರವತ್ತರ ರಾಕ್ ಕೃತ್ಯಗಳ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ರಾಕ್ ನಂತರದ ರೂಪ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕನ್ ಗುಂಪುಗಳು ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಕೃತ್ಯಗಳು ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೊಳಗಾದ ಎರಡೂ

## ಆಧಾರ
ಭಾರತೀಯ ಸಂಗೀತ ದರ್ಶನ, ಕುಮಾರಿ ಗಾಯತ್ರಿ ರಾಜಾಪುರ, ಲೋಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಟ್ರಸ್ಟ್,, ಮೊದಲ ಮುದ್ರಣ, ೧೯೬೦

ವರ್ಗ:ಸಂಗೀತ
ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತ