ព្រះគណេស

[រូបភាពតូច|ព្រះគណេស ឬព្រះនិងគនេស និង ២ ព្រះមហេសី គឺ៖ [ព្រះជាយាព្រះគណេស|ព្រះនាងសិតទ្ធី និង ព្រះនាងពុតទ្ធី.។  សិល្បៈឥណ្ឌា.]]

ព្រះគណេស ឬព្រះនិងគនេស គឺជាទេវតានៃ ព្រហ្មញ្ញ សាសនា ហិណ្ឌូសាសនា ព្រះវេទ និងជាទេពរបស់ឥណ្ឌា.។ ,  ព្រះអង្គទ្រង់រៀបអភិសេកនិងមានព្រះមហេសី ២ ព្រះអង្គ គឺ៖ ព្រះនាងសិតទ្ធី និង ព្រះនាងពុតទ្ធី.។  , មានពាហនៈ ​កណ្តុរ សត្វតោ ក្ងោក ជាយានជំនិះ។., ព្រះសក្តិនៃ ព្រះគណេស ឬព្រះនិងគនេស គឺ ព្រះគណេសានី(ព្រះវិងគនេសះវារី.)។

## ព្រះគណេស 
ដែលមានខ្លួនជាមនុស្សក្បាលជាសត្វដំរី និងមានដៃចំនួនបួន។ ព្រះគណេសមានជាយាពីរអង្គគឺ ពុទ្ធិ និងសិទ្ធិ ហើយមានឱរសឈ្មោះ ក្សេម និងលាភ ដែលរាប់ជាមង្គលទាំងព្រម។ ប្រជនជាតិឥណ្ឌាមានជំនឿថាព្រះគណេសជាទេពប្រឆាំនឹងសេចក្តីស្មុកស្មាញ និងជាអ្នកផ្តល់សេចក្តិសម្រេចកិច្ចផ្សេងៗ ដូចនេះហើយបានជាព្រះគណេសមានឈ្មោះថា ពិឃណេស្វរៈ ដែលប្រែថាអ្នកជាធំនៃសេចក្តីជាប់ជំពាក់ និងឈ្មោះថា សិទ្ធិជាតា ប្រែថាអ្នកសេចក្តីសម្រេចផល។ មានគតិប្រកាន់ថាអ្នកណាបានក្រាបសំពះបូជាព្រះគណេសនឹងមានសេចក្តីចម្រើន សិរីសួស្តីជ័យមង្គល។ ព្រះគណេសជាទេពសម្រាប់ប្រចាំសិល្បវិទ្យានៃក្រុមសិល្បករ ទើបសៀមឆ្លាក់រូបទេពនេះដាក់នៅក្នុងជួងត្រាប្រចាំក្រុម។ 

[រូបភាពតូច|ព្រះគណេស ឬព្រះនិងគនេស និង ២ ព្រះមហេសី គឺ៖ [ព្រះជាយាព្រះគណេស|ព្រះនាងសិតទ្ធី និង ព្រះនាងពុតទ្ធី.។  សិល្បៈឥណ្ឌា.]]

## ព្រះគណេសក្នុងសិល្បៈខ្មែរ 
ខ្មែរយើងបានគោរពព្រះគណេសតាំងពីសម័យមុនអង្គរ(សតវត្សរ៍ទី៦ ដល់សតវត្សរ៍ទី៨)រហូតដល់សម័យអង្គរ តាមរយៈសិលាចារឹកនិងបដិមា។ សិលាចារឹកវត្តទួលគំនូរ លេខK-៦០០ ចុះកាលបរិច្ឆេទឆ្នាំ៥៣៣សករាជត្រូវនឹងឆ្នាំ៦១២នៃគ្រិស្តសករាជ ដើមសតវត្សរ៍ទី៧ ស្លោកលេខ២និង៣និយាយថាខ្ញុំបម្រើដែលជាអំណោយរបស់ជំអញថ្វាយដល់ព្រះគណេសនាម មហាគណបតី(ម្ចាស់នៃពួកទេវ)។ ចំណែកតួប៉មNលេខ១០នៃក្រុមប្រាសាទសម្បូរព្រៃគុកក្រុមខាងជើង ដែលស្ថាបនាឡើងក្នុងរាជកាលព្រះបាទឥសានវរ្ម័នទី១(៦១៦-៦៣៥នៃគ.ស)ត្រូវបានគេប្រទះឃើញបំណែកព្រះគណេសក្នុងពេលធ្វើកំណាយក្នុងឆ្នាំ២០០៨។ បដិមានេះទ្រង់ឈរមានដៃពីរ គេកំពុងសិក្សាអំពីរចនាបថ និងកំណត់កាលបរិច្ឆេទនៅឡើយ។ ប្រាសាទបាក់ស្ថិនៅខាងលិចនៃផ្លូវប្រាសាទនាងខ្មៅនៃក្រុមប្រាសាទកោះកេរជាប្រាសាទឥន្ធតូចមួយបែរមុខទៅរកទិសឥសាន បានប្រទះឃើញបដិមាព្រះគណេសបាក់បែកសល់តែព្រះកេស(ក្បាល)ដ៏ធំមួយនៅទីនោះដូចនេះគេអាចសន្និដ្ឋានបានថាប្រាសាទនេះឧទ្ទិសថ្វាយព្រះគណេសអ្នកស្រុកហៅថាប្រាសាទកូនដំរីផងដែរ។

[រូបភាពតូច|ព្រះគណេស ឬព្រះនិងគនេស [សិល្បៈខ្មែរ.។ ]]

## រូបភាព 

រូបភាព:Durga_Puja_Köln_2009_4.jpg|ព្រះគណេស ឬព្រះនិងគនេស  សិល្បៈឥណ្ឌា.
រូបភាព:Ganesh_at_Budhanilkantha.JPG|ព្រះគណេស ឬព្រះនិងគនេស សិល្បៈនេប៉ាល់.
រូបភាព:Ganesh_assis_(musée_Cham,_Da_Nang)_(4395485094).jpg| ព្រះគណេស ឬព្រះនិងគនេស សិល្បៈចាម.
រូបភាព:Beeld_van_twee_armige_Ganesha_Ganesa_(Lichte)(r.Djokjokarta)._(titel_op_object),_RP-F-2005-159-54.jpg|ព្រះគណេស ឬព្រះនិងគនេស  សិល្បៈឥណ្ឌូនេស៊ី.
រូបភាព:Calcutta_ei05-82.jpg|ព្រះគណេស ឬព្រះនិងគនេស  សិល្បៈឥណ្ឌូនេស៊ី.
រូបភាព:Maha_Peinne_(Ganesha)_nat.jpg|ព្រះគណេស ឬព្រះនិងគនេស  សិល្បៈមីយ៉ាន់ម៉ា.

## ឯកសារយោង 
## កំណត់
## មើលផងដែរ 
*រឿងរាមកេរ្តិ៍
*រាមកេរ្តិ៍
*របាំព្រះរាជទ្រព្យ
*របាំព្រះរាជទ្រព្យ
*ព្រះនាងហ្គ៉ាយ៉ាទ្រី
*នាគខ្មែរ និង នាគសាសនា
*ក្រុងរាពណ៍
*នាង​មណ្ឌោលគីរី
*នាងអគ្គីនាគ
*នាគក្បាលប្រាំបួន
*វត្តព្រះកែវមរកត
*ព្រហ្មញ្ញ សាសនា
*ហិណ្ឌូសាសនា
*នាគ
*ប្រាសាទខ្មែរនៅលើទឹកដីថៃ
*ប្រាសាទខ្មែរដែលបាត់បង់នៅប្រទេសថៃ
*រាយព្រះនាមទេវតានំនៃសាសនាព្រាហ្មណ៍ ឬ ហិណ្ឌូ 
*តួអង្គនៅក្នុងរឿងរាមកេរ្តិ៍ខ្មែរ
*ព្រះម៉ែនីវ៉ាន់
*សាសនប្រវត្តិ
*រាយព្រះនាមទេវតាចិន
*រាយព្រះនាមព្រះមហេសីនៃព្រះមហាក្សត្រនៃខ្មែរ
*រាយព្រះនាមព្រះមហេសីនៃព្រះមហាក្សត្រនៃថៃ
*រាយព្រះនាមព្រះមហេសីព្រះមហាក្សត្រនៃឥណ្ឌាបុរាណ
*រាយព្រះនាមម្ចាស់ក្សត្រីនៃអធិរាជចិន
*រាយព្រះនាមព្រះមហេសីនៃព្រះមហាក្សត្រនៃមីយ៉ាន់ម៉ា
*ព្រះម៉ែម៉ាណាសា
*ភុជង្គនាគ
*ព្រះថោង