ច្បាប់របស់អ្នកការសែតនិងក្រមសីលធម៌

## សេរីភាពនៃសារព័ត៌មាន
គោលការណ៏នៃការសំដែងមាតិរបស់សារព័ត៌មាន គឺអ្នកសារព័ត៌មាន ជាអ្នកនាំពាក្យពីប្រជាជនទៅរាជរដ្ឋាភិបាល និងពីរាជរដ្ឋាភិបាលទៅប្រជាជនវិញតាមរយៈ
ព័ត៌មាន វិទ្យុ ទូរទស្សន៍ ទស្សនាវត្តី សារអេឡិចត្រូនិច (អ៊ឺនធឺណែត)...។ អ្នកសារព័ត៌មានប្រាប់ព័ត៌មាន ឬហេតុការណ៍ផ្សេងៗ ដែលកើតឡើងក្នុងសង្គមអោយ ប្រជាជន និងរាជរដ្ឋាភិបាលបានដឹង ដើម្បីរកវិធីដោះស្រាយ និងធ្វើអន្តរាគមន៍ ទាន់ពេលវេលា។ ការបញ្ចេញព័ត៌មានត្រូវមានលក្ខណៈ ច្បាស់លាស់ មានតម្លាភាព និយាយការពិត មិនភូរភរ ឬបោកបញ្ឆោតដល់សាធារណៈជនឡើយ។ សារព័ត៌មានត្រូវផ្សព្វផ្សាយអោយបានទៀងទាត់ពេលវេលា និងបម្រើផលប្រយោជន៍ដល់មនុស្សទូរទៅ និងមិនបំរើសផលប្រយោគន៍គណបក្សនយោបាយណាមួយឡើយ។

## ការទទួលខុសត្រូវផ្នែកសារព័ត៌មាន
ការទទួលខុសត្រូវផ្នែកសារព័ត៌មាន មានសិទ្ធិផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មានពិត ច្បាស់លាស់ មានប្រភពត្រឹមត្រូវ ប៉ុន្តែមិនត្រូវបះពាល់ដល់សិទ្ធិបុគល កេរ្តិ៍ឈ្មោះ ជេរប្រមាថមាក់ងាយគេ ញុះបង្កើតអំពើហិង្សា អសីលធម៌ដែលធ្វើអោយបាត់បង់ស្ថិរភាពសង្គម បង្ករភាពអាណាធិបតេយ្យខុសច្បាប់ឡើយ។ ត្រូវមានការប្រុងប្រយ័ត្នក្នុងផ្សព្វផ្សាយ ព័ត៌មាន។ អ្នកសារព័ត៌មានមិនត្រូវផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មាន ណាដែលធ្វើអោយប៉ះពាល់ដល់ផលប្រយោជន៍ប្រទេសជាតិ បង្ករអោយមានជម្លោះ និងធ្វើវិទ្ធង្សនាបង្កការប៉ះពាល់ ដល់សន្តិសុខជាតិ។

## ​​អ្នកការសែតជាមួយច្បាប់
ជាទូរទៅ គ្មានច្បាប់ណាចាប់អ្នកការសែតដាក់គុក ឬឃាត់ខ្លួននៅពេលដែលពួកគេបាន បញ្ចេញសេរីភាពនៃគំនិត ឬក៏យោបលទិតៀននៅក្នុងសង្គមប្រជាធិបតេយ្យឡើង។ ប្រការដែលសំខាន់គឺ អ្នកការសែតត្រូវប្រុងប្រយ័ត្ន ជៀសវាងការសរសេរដែលធ្វើអោយប៉ះពាល់ដល់ការបរិហារកេរ្ដិ៍ ដល់អ្នកដទៃដែលពុំមានប្រភពច្បាស់លាស់ ។ ព័ត៌មានដែលគ្មានមានប្រភព ច្បាស់លាស់ និង គ្មានភស្តុតាង ត្រឹមត្រូវ និងធ្វើអោយប៉ះពាល់ដល់ ប្រពៃណីល្អរបស់សង្គម ស្ថាប័នជាតិ ឬញុះញង់ អោយមានអំពើហិង្សា និងត្រូវមានទោសតាមច្បាប់ ជាធរមាន។ 
នៅក្នុងសង្គមប្រជាធិបតេយ្យ សេរីភាពនិងការបញ្ចេញមាតិត្រូវបើកចំហ។ ការទិតៀននិងការកែលំអ ក្នុងន័យស្ថាបនា គឺមានន័យចង់បម្រើផលប្រយោគន៍ប្រជាជនទូរទៅ។ អ្នកការសែតត្រូវចងចាំថា ខ្លួនពុំមែនជាអ្នកនយោបាយទេ។ ការសរសេរពុំត្រូវបំរើនយោបាយបុគ្គល អ្នកមានអំណាច ឬគណៈបក្សណាមួយឡើយ។ អ្នកការសែតផ្តល់ព័ត៌មានពិតប្រាកដ គ្មានភាពលំអៀង គំនិតអព្យាក្រឹត បំណងទ្រទ្រង់លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ សិទ្ធិប្រជាពលរដ្ឋទូរទៅ និងផ្សព្វផ្សាយព្រឹត្តិការណ៍ ដែរកើតឡើងពីរាជរដ្ឋាភិបាលទៅប្រជាពលរដ្ឋ ឬ ប្រជារាស្រ្ត
ទៅរដ្ឋាភិបាល ទៅរាជរដ្ឋាភិបាលវិញ តាបរយៈប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ។

## ​​ព័ត៌មានដែលពុំគួរចុះផ្សាយ
ព័ត៌មានទាំងឡាយដែលពុំគួរចុះផ្សាយ គឺព័ត៌មានដែលនាំអោយ៖
* អន្ដរាយដល់សន្តិសុខជាតិ
* អន្តរាយដល់ទំនាក់ទំនងប្រទេសដទៃ
* មានការរំលោភបំពានសិទ្ធិ បុគ្គលម្នាក់ៗ  ដោយរាប់ទាំងសំណុំរឿងមន្រ្តីរាជការ សំណុំរឿងនយោបាយ និងឯកសារសម្ងាត់របស់ជាតិជាដើម
* មានការលាតឯកសារសម្ងាត់ផ្នែកពាណិជ្ជកម្ម ផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុរបស់បុគ្គល ឬអង្គភាពចំណាយ និងលាតត្រដាងពីបទបញ្ជា ឬការត្រួតពិនិត្យរបស់ស្ថាប័នហិរញ្ញវត្ថុ
* ប៉ះពាល់ដល់ជនណាម្នាក់ ដែលនាំអោយមានការជំនំជម្រះក្តីដោយយុត្តិធម៌
* មានគ្រោះថ្នាក់ដល់មន្រ្តីដែលអនុវត្តន៍ច្បាប់ ឬត្រូវបំពេញបេសកកម្មរបស់ខ្លួន
មាត្រា១១ ច្បាប់ស្តី់ពីរបបសារព័ត៌មានបញ្ជាក់ថា៖
សារព័ត៌មានមិនត្រូវបោះពុម្ពផ្សាយនូវអ្វីដែលនាំឱ្យប៉ះពាល់ដល់សណ្តាប់ធ្នាប់សាធារណៈ ដោយញុះញង់ដោយផ្ទាល់ឱ្យមនុស្សម្នាក់ ឬច្រើននាក់ប្រព្រឹត្តអំពើ
ហិង្សា។ ការប្រព្រឹត្តិបទល្មើសដែលមានចែងខាងលើនេះ ត្រូវផ្ដន្ទាទោសពិន័យជាប្រាក់ពីមួយលានរៀល (១.០០០.០០០រៀល) ទៅប្រាំលានរៀល (៥.០០០.០០០រៀល) ។
បុគ្គលរងគ្រោះដោយអំពើខាងលើ មានសិទ្ធិតាំងខ្លួនជាដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណីទៅតុលាការ។ គ្រប់ករណីទាំងអស់ តុលាការត្រូវពិនិត្យទៅលើទំនាក់ទំនងដោយផ្ទាល់រវាងអត្ថបទញុះញង់ និងអំពើនោះ។ អត្ថបទដែលមានចំណាស់លើសពីបីខែ(០៣ខែ) មិនអាចយកមកសំអាងក្នុងការចោទប្រកាន់បានឡើយ។

## ​​ក្រមសីលធម៌សារព័ត៌មាន
សមាគមន៍សារព័តមាននីមួយៗ ត្រូវគោរពក្រមសីលធម៌របស់ខ្លួនដូចខាងក្រោម៖
* គោរពសច្ចធម៌ និងគោរពសិទ្ធិយល់ដឹង របស់សាធារណៈជន
* ត្រូវផ្សព្វផ្សាយដំណឹងទំាងឡាយ ដោយសុចរិត ព្រមទាំងធ្វើអត្ថាធិប្បាយ ឬរិះគន់ អោយបានត្រឹមត្រូវ និងស្របតាមគតិយុត្តិធម៌
* ត្រូវរាយការណ៍ពីអ្វី ដែលខ្លួនបានដឹងពីប្រភពដើមតែប៉ុណ្ណោះ។ អ្នកសារព័ត៌មានមិនត្រូវបំបាត់ចោលព័ត៌មានសំខាន់ៗ ឬក្លែងបន្លំឯកសាផ្សេងៗទ្បើយ
* ត្រូវកែលម្អព័ត៌មានណា ដែលមានលក្ខណៈមិនជាក់លាក់ ឬអាចបណ្តាលអោយមានការភ័ន្តច្រឡំ
* ប្រើវិធីសុចរិតត្រឹមត្រូវ កុំស្វែងរកព័ត៌មានណាដែលញុះញង់អោយមានការប្រកាន់ ពូជសាសន៍ ពណ៌សម្បុរ ភាសា ជំនឿ មតិ សាសនា ឬនិន្នាការនយោបាយ ដើមកំនើត ឋានៈសង្គមធានា ឬស្ថានភាពដទៃទៀត
* ត្រូវគោរពសិទ្ធិ និងសេរីភាពរស់នៅក្នុងភាពឯកជន របស់បុគ្គល
* គោរពក្បួនវេយ្យករណ៍ខ្មែរ ក្នុងការសរសេរអត្ថបទ
* ហាមបោះពុម្ភផ្សព្វផ្សាយអត្ថបទ រូបភាពអាសអាភាស និងរូបភាពនៃអំពើហិង្សា
* ហាមលួចចម្លងគំនិត ឬស្នាដៃអ្នកដទៃសំរាប់ដាក់ជារបស់ខ្លួន
* ហាមសរសេរបន្លំធ្វើអោយ គេយល់ខុសដូចជាសរសេរបញ្ឆិតបញ្ឆៀង ដើម្បីអោយអ្នកអានមានការសង្ស័យ ដោយអយុត្តិធម៌លើបុគ្គលណាម្នាក់ ឬគណបក្សណាមួយ
* ហាមមួលបង្កាច់ បរិហាកេរ្តិ៍ និងជេរប្រមាថដល់បុគ្គល ឬគណបក្ស
* ហាមទទួលយកសំណូក ក្នុងបែបណាមួយ ឬជំរិតទារយកប្រាក់
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ព័ត៌មានវិទ្យា

## ឯកសារយោង