open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
អំពើអនិត្យានុកូល

អំពើអនីត្យានុកូល

និយមន័យនៃកំហុសចេតនា និង អចេតនា
នៅក្នុង (អំពើអនីត្យានុកូល) នេះ អំពើដោយមានកំហុសចេតនា ឬ អចេតនា សំដៅទៅលើ អំពើដែលត្រូវនឹងចំណុចណាមួយខាងក្រោមនេះ៖
ក-ធ្វើអំពើបំពានដោយព្យាករទុកជាមុនអំពីការកើតឡើងនៃលទ្ធផល ហើយ ដោយទទួលយកការកើតឡើងនៃលទ្ធផលនោះ ។
ខ-ធ្វើអំពើដែល បើតាមប្រក្រតី បុគ្គលដែលមានឋានៈនៃការងារ ឬ បទ ពិសោធន៍ស្មើគ្នានឹងអ្នកធ្វើអំពើនោះ អាចព្យាករទុកជាមុនអំពីការកើតឡើងនៃលទ្ធផល ក៏ដោយ ក៏អ្នកធ្វើអំពើនោះនៅតែពុំបានព្យាករទុកជាមុនអំពីការកើតឡើងនៃលទ្ធផល នោះ ដោយសារការធ្វេសប្រហែសមិនប្រុងប្រយ័ត្ន ហើយទោះជាមានករណីយកិច្ច ជៀសវាងនូវលទ្ធផលនោះក៏ដោយ ក៏នៅតែប្រព្រឹត្តផ្ទុយនឹងករណីយកិច្ចនោះ ។

ល័ក្ខខ័ណ្ឌ និង ការទទួលខុសត្រូវក្នុងការបញ្ជាក់បង្ហាញនៃ អំពើអនីត្យា-នុកូលទូទៅ
១-បុគ្គលដែលបំពានដោយខុសច្បាប់នូវសិទ្ធិ ឬ ផលប្រយោជន៍របស់ជនដទៃ ដោយកំហុសចេតនា ឬ ដោយកំហុសអចេតនា ត្រូវទទួលខុសត្រូវក្នុងការសងការខូចខាត ដែលកើតឡើងដោយអំពើនោះ ។
២-បញ្ញត្តិនៃកថាខណ្ឌទី ១ ខាងលើនេះ ត្រូវយកមកអនុវត្តដូចគ្នាផងដែរ ចំពោះ ករណីដែលការខូចខាតបានកើតឡើង ដោយសារមានករណីយកិច្ចធ្វើអំពើណាមួយ តែមិន បានធ្វើអំពើនោះ ។
៣-ចំពោះកំហុសចេតនា ឬ កំហុសអចេតនារបស់ចារីនេះ ទំនាក់ទំនងនៃហេតុ ផលរវាងអំពើរបស់អ្នកប្រព្រឹត្តអំពើបំពាន និង ការកើតឡើងនៃការខូចខាត និង ការខូច ខាតដែលកើតមានឡើងលើជនរងគ្រោះ បុគ្គលដែលទាមទារសំណងការខូចខាតនោះ ត្រូវ បញ្ជាក់បង្ហាញ លើកលែងតែមានបញ្ញត្តិពិសេសនៅក្នុងក្រមនេះ ឬ ច្បាប់ផ្សេងទៀត ។
អ្នកស្រឡាញ់ពីរភេទ

។ ពណ័ខៀវ​តំណាងអោយការស្រឡាញ់​មនុស្សភេទ​ផ្ទុយ​គ្នា។ រីឯ ពណ័ស្វាយ​តំ​ណាង​អោយ​ការស្រឡាញ់ទាំង​ពីរភេទ (ពណ័ផ្កាឈូក + ពណ័ខៀវ = ពណ័ស្វាយ​។)]]
**ការស្រឡាញ់ពីរភេទ​** គឺជាចំណង់ចំណួលចិត្តផ្លូវភេទ​ មួយ។ អ្នកដែលស្រឡាញ់ពីរភេទ គឺជាមនុស្សដែល​មាន​ចំណាប់​អារម្មណ៍ទៅលើមនុស្ស​ទាំង​ពីរ​ភេទ ពោលគឺ​ទាំង​ស្រី និងប្រុស។ 

អ្នកដែលស្រឡាញ់ពីរភេទខ្លះ ស្រឡាញ់ប្រុស និងស្រី ស្មើគ្នា រីឯខ្លះ  ស្រឡាញ់ភេទ​មួយ​ខ្លាំង​ជាង​ភេទ​មួយ​ទៀត​។ ចំណង់ចំណួលចិត្តផ្លូវភេទ​ របស់​មនុស្ស​ម្នាក់​ អាច​​នៅចន្លោះ​ពី អ្នក​ដែល​ស្រឡាញ់​តែ​មនុស្ស​ផ្ទុយ​ភេទ​សុទ្ធ ទៅដល់​ អ្នកដែល​ស្រឡាញ់​មនុស្ស​ភេទ​ដូចគ្នា​សុទ្ធ។  

មនុស្ស​ម្នាក់​ក៏អាច ជាមនុស្សដែលស្រឡាញ់​ភេទ​ផ្ទុយ​គ្នា តែមានអារម្មណ៍ស្រឡាញ់​ភេទដូចគ្នាខ្លះៗ។ ដូចគ្នានេះដែរ មនុស្ស​ម្នាក់​អាច ជា​មនុស្ស​ដែលស្រឡាញ់​ភេទ​ដូច​គ្នា តែមានអារម្មណ៍ស្រឡាញ់​អ្នកភេទផ្ទុយខ្លះៗ។ មនុស្ស​ដែល​ស្រឡាញ់​ពីរភេទ​ គឺជាមនុស្សដែលមានចំណង់ចំណូលចិត្តផ្លូវភេទ នៅចំពាក់កណ្តាល​ អ្នក​ដែល​ស្រឡាញ់​តែ​មនុស្ស​ផ្ទុយ​ភេទ​សុទ្ធ និងអ្នកដែល​ស្រឡាញ់​មនុស្ស​ភេទ​ដូចគ្នា​សុទ្ធ។​ 

នៅឆ្នាំ ១៩៤៨ លោក អាល់ហ្វ្រេត ឃីនស៊ី បានបង្កើត​និង បោះពុម្ពនូវ លំដាប់​ឃីនស៊ី។ លំដាប់​ឃីនស៊ី បានបង្ហាញ​ថា ចំណង់ចំណូលចិត្តផ្លូវភេទគឺជា តំណសម្ព័ន្ធ​មួយ​ដែលមិនអាចចែកដាច់​គ្នា​បាន។ វា​ធ្វើដំណើរ​បន្តិច​ម្តងៗ​ ពីមនុស្សដែលស្រឡាញ់​ភេទ​ផ្ទុយ​គ្នា ទៅ អ្នកដែល​ស្រឡាញ់​មនុស្ស​ភេទ​ដូចគ្នា​សុទ្ធ។ នៅលើ លំដាប់​ឃីនស៊ី លេខ ០​ តំណាងអោយ​មនុស្ស​ម្នាក់​ដែល​ស្រឡាញ់តែអ្នកដែលមានភេទផ្ទុយ​គ្នា​សុទ្ធ។ លេខ ៦ តំណាងអោយ​មនុស្ស​ម្នាក់​ដែល​ស្រឡាញ់តែអ្នកដែលមានភេទដូច​​គ្នា​សុទ្ធ។ មនុស្ស​ម្នាក់​ដែល​ស្រឡាញ់​អ្នកដែលមានភេទផ្ទុយ​គ្នា​ និង អ្នកដែលមានភេទដូចគ្នា ស្មើគ្នា​ (ដែលហៅថា​អ្នកស្រឡាញ់​ពីរភេទ) គឺ​ត្រូវបាន​តំណាង​ដោយ​លេខ​ ៣។ 
## References
*Sexual orientation and bisexuality FAQ's from the American Psychological Association
*James D. Weinrich, Sexual Landscapes: Why We Are What We Are, Why We Love Whom We Love, Charles Scribner's Sons, December 1987.
សង្កាត់សៀមរាប

'''''' ជាដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅក្នុងក្រុងសៀមរាប ខេត្តសៀមរាបមាន ០៨ ភូមិ ៖
ឈរជិតអ្នកអង្គុយ

នៅ​ទីណា​ក៏​ដោយ បើ​មាន​គេ​អង្គុយ​រាប​ក្ដី អង្គុយ​កៅអី​ក្ដី យើង​មិន​ត្រូវ​ទៅ​ឈរ​ជិត​ហួស​ប្រមាណ​ទេ គឺឈរ​ស្ទើរ​តែ​ជាន់​គេ ឬ​វាស​ដៃ​លើក​ដាក់​ចុះ​ឡើង ស្ទើរ​តែ​ប៉ះ​ខ្លួន​ប្រាណ​គេ យ៉ាង​នេះ​ត្រូវ​ប្រយ័ត្ន​ឲ្យ​ណាស់ ព្រោះ​មាន​កាល​បណ្ដាល​ទៅ​ជា​ជម្លោះ​ប្រមាថ​គ្នា​ក៏​មាន​ វាយ​តប់​គ្នា​ក៏​មាន​ ។ តែ​បើ​យើង​ភ្លេច​ស្មារតី​ លើក​ដៃ​ទៅ​ប៉ះ​អ្នក​នៅ​ឈរ​ជិត​ខាង​គ្នា​ដោយ​ឥត​មាន​បំណង​ នោះ​យើង​គប្បី​បន្លឺ​នូវ​វាចា​ថា​ «សូមទោស» ដោយ​សំឡេង​ទន់​សុភាព​ ។ អ្នក​ដែល​ត្រូវ​គេ​ប៉ះពាល់​នោះ​គប្បី​អត់​នូវ​ទោស​នោះ​ឲ្យ​អ្នក​ដែល​សូមទោស​ ដោយ​ប្រើ​ឫកពារ​ល្អ​មិន​ខឹង​សំបារ​ មិន​ប្រើ​កិរិយា​កញ្ចុក​កញ្ចូវ​ឡើយ​ ។
## ឯកសារយោង
បញ្ចគោរស

## បញ្ចគោរស ៥
១. ខីរ ទឹកដោះស្រស់ដែលទើបតែរឺតពីដោះគោ ទុកមិនលើសពី ១ ថ្ងៃ
២. ទធិ ទឹកដោះជូរដែលត្រាំចោល ទុកមិនលើសពី ១ សប្តាហ៍
៣. សប្បិ ទឹកដោះថ្លា ទឹកដោះដែលគេចម្អិនហើយយកប្រេងចេញអំពីទឹកដោះដែលសល់
៤. នោនីត ទឹកដោះខាប់
៥. ឃត ប្រេង សំណល់ដែលបានមកពីការធ្វើសប្បិ និងនោនីត ( ទុកសម្រាប់ជាប្រេងអុចប្រទីប )
គុណមាតាបិតា

**ទស្សនៈបុរាណបានលើកឡើងថា៖** **« គុណម្ដាយមាន ១២ ប្រការ គុណឪពុកមាន ២១ ប្រការ »** នោះ  តាម​ពិត​ចំនួន ១២ និង ២១ នេះ  ពុំ​មែន​ជា​គុណ​របស់​ម្ដាយ​ឪពុក​ទេ  គឺគ្រាន់​តែ​ជា​ចំនួន​ធាតុ កាយគតាសតិ (អាការៈ) នៅ​ក្នុង​រាង​កាយ​មនុស្ស​យើង  ។  
     **គុណ​មាតា​បិតា​ មាន​ចែក​ជា ២ ប្រភេទ  គឺ​បាន​ដល់​ព្យញ្ជនៈ ៣៣ តួ  គឺ**
:*ប្រភេទទី ១  (គុណ​ម្ដាយ ​មាន ១២) ព្យញ្ជន: ន ប ផ ព ភ ម យ រ ល វ ស ហ ដែល​ ព្យញ្ជនៈ ១២ នេះ ជា​គុណ​ម្ដាយ  ។ 
:*ប្រភេទ​ទី ២  (គុណ​ឪពុក មាន ២១)  មាន​ព្យញ្ជនៈ ២១ តួ​​នេះជា​គុណ​ឪពុក  ។
## ម្យ៉ាង​វិញ​ទៀត  គុណ​ម្តាយ​បាន​ដល់​ធាតុ ១២ (ធាតុទឹក) 
:១. បិត្តំ ប្រមាត់ 
:២. សេម្ហំ ស្លេស្ម៍ 
:៣. បុព្វោ ខ្ទុះ 
:៤. លោហិតំ ឈាម 
:៥. សេទោ ញើស 
:៦. មេទោ ខ្លាញ់ខាប់ 
:៧. អស្សុ ទឹកភ្នែក 
:៨. វសា ខ្លាញ់រាវ 
:៩. ខេឡោ ទឹកមាត់ 
:១០. សិង្ឃាណិកា ទឹកសម្បោរ 
:១១. លសិកា ទឹករំអិល 
:១២. មុត្តំ ទឹកនោម  ។  ១២ ធាតុ​នេះ​ ជា​ធាតុ​រាវ (ធាតុទឹក) ជា​ធាតុ​ខ្សោយ  ជា​គុណ​ម្ដាយ ឬ​ក៏​ម្ដាយ​ឲ្យ​មក  ។
## គុណ​បិតា​ ធាតុ​ដី មាន ២១ ជា ធាតុ​រឹង​ខ្លាំង (ធាតុ​ដី) 
:១. កេសា សក់ 
:២. លោមា រោម 
:៣. នខា ក្រចក 
:៤. ទន្តា ធ្មេញ 
:៥. តចោ ស្បែក 
:៦. មំសំ សាច់ 
:៧. ន្ហារូ សសៃ 
:៨. អដ្ឋិ ឆ្អឹង 
:៩. អដ្ឋិមិញ្ជំ ខួរក្នុងឆ្អឹង 
:១០. វក្កំ តម្រង​បស្សាវៈ​ (ក្រលៀន) 
:១១. ហទយំ បេះដូង 
:១២ .យកនំ ថ្លើម 
:១៣. កិលោមកំ វាវ 
:១៤. បិហកំ ក្រពះ 
:១៥. បុប្ផាសំ សួត 
:១៦. អន្តំ ពោះវៀនធំ 
:១៧. អន្តគុណំ ពោះវៀនតូច 
:១៨. ឧទរិយំ អាហារថ្មី 
:១៩. ករីសំ អាហារចាស់ 
:២០. មត្ថកេមត្តលុង្គំ ខួរក្បាល 
:២១. អម្បែងក្បាល  ។
## សម្គាល់ 
:- កូនបួសនៅអាយុ ១២ ឆ្នាំ គឺបួសសងគុណម្ដាយ ។
:- កូនបួសនៅអាយុ ២១ ឆ្នាំ គឺបួសសងគុណឪពុក ។
វត្តសំរោងបុរី

កាលដើមឡើយមានដីទូលខ្ពស់មួយដែលមានតាំងពីបរមបុរាណកាលមកហើយ មានដើមសំរោងមួយដើមធំខ្ពស់ដុះនៅកណ្តាលទួលនោះ ហើយដីនោះមានទទឹង ប្រវែង២២ម មានបណ្តោយ ប្រវែង៤៣ម។ ពេលនោះលោកគ្រូបាឡាត់ព្រះនាម **ឌូង នេត** និមន្តមកពី **វត្តសុរិយាវង្ស** ហៅ **(ព្រៃវៀរ)** ឃើញដីទួលនោះខ្ពស់ស្រាប់ ទើបព្រះអង្គរៀបចំធ្វើការពិភាក្សាគ្នាជាមួយនិងអាចារ្យ **ភិន** ព្រមទាំងពុទ្ធបរិស័ទដែលស្ថិត នៅក្នុងភូមិនោះ និងរដ្ឋអំណាចគ្រប់ឋានៈ ដើម្បីរៀបចំកសាងវត្តមួយ។ នៅក្នុងអំឡុងឆ្នាំ១៨៥៦ នៃគ.ស កាលនោះមានឧបាសកឈ្មោះ **រស់**, **រាម** និង **រាជ**​ទាំងបីនាក់បងប្អូនរបស់​គាត់បានប្រគេនដីខាងជើង និងទួលខាងកើតដល់លោកគ្រូបាឡាត **ឌួង នេត** ដើម្បីកសាងវត្តហើយក៏បានដាក់ឈ្មោះថា **វត្តសំរោងបុរី** ចាប់តាំងពីពេលនោះរហូតមកដល់សព្វថ្ងៃនេះឯង ហើយវត្តនេះមានប្រវែងបណ្តោយ ២៣៥ម និងទទឹង ១៥២ម។
   លោកគ្រូបាឡាត់ **ឌួង នេត** បានដឹកនាំភិក្ខុសង្ឃ និងពុទ្ធបរិស័ទកសាងកុដិ សាលាឆាន់ ព្រមទាំងសមិទ្ធិផ្សេងៗជាច្រើនទៀត ជាបណ្តោះអាសន្នសម្រាប់ព្រះសង្ឃគង់នៅសិនទើបលោកគ្រូបាឡាត់ **ឌួង នេត** ចាត់តាំង​
អោយលោកគ្រូព្រះនាម **មាស ហង្ស** ដែលនិមន្តមកពីវត្ត **សុរិយាវង្ស** ធ្វើជាចៅអធិការវត្តនិងលោកគ្រូព្រះនាម **មាស សោម** ព្រមទាំងភិក្ខុសង្ឃជាច្រើនអង្គទៀតដើម្បីមកគង់ចាំព្រះវស្សា​លុះរៀបចំវត្តសព្វគ្រប់​ហើយ​
ទើបលោកគ្រូ **ឌួង នេត** និមន្តទៅគង់នៅវត្ត​ **សុរិយាវង្ស** វិញ។
   បន្ទាប់ពីពេលនោះមកលោកគ្រូ **មាស សោម** ជាចៅអធិការវត្តបានដឹកនាំភិក្ខុសង្ឃ និងពុទ្ធបរិស័ទកសាងកុដិ និងសាលាបុណ្យមួយខ្នងមានបណ្តោយ ២៣ម ទទឹង ១០ម ហើយកសាងព្រះវិហារដែលសង់នៅ​លើដីទួលខ្ពស់​មាន​
បណ្តោយ ២៩ម ទទឹង ១៨ម និងជីកស្រះទឹកដែលស្ថិតនៅខាងមុខព្រះវិហារមានបណ្តោយប្រវែង ៧៥ម ទទឹង ២៥ម ហើយនៅពេលនោះដែរលោកគ្រូក៏បានដាំដើមគគី និងដើមស្វាយជាច្រើនរយដើម ព័ទ្ធជុំវិញស្រះ និងពាសពេញទីធ្លាវត្ត
ហើយមាន​ដើមឈើជាច្រើនដើមទៀតដូចជា ដូង ខ្នុរ ជាដើម ដែលមានលក្ខណជាជូរបន្ទាត់ ខ្វាត់ខ្វែងមើលទៅសាកសមជាវត្តអារាម
ទីអង្គុយ (តាមឱវាទពីបុរាណ)

ចាស់ៗ​ច្រើន​ទូន្មាន​កូន​ចៅ​ថា​ «ត្រូវ​អង្គុយ​ឲ្យ​ទាប» តើយ៉ាង​ណា​ម៉ិញ​? ។ ក្នុង​ពេល​ប្រជុំ​ម្ដងៗ​ រមែង​មាន​ជន​គ្រប់​ជាន់​គ្រប់​ថ្នាក់​ក្សត្រិយ៍​ មន្ត្រី រាស្ត្រសាមញ្ញប្រុស​ស្រី​ ចាស់​ក្មេង​ជា​ធម្មតា ហើយ​លោក​ឲ្យ​ឱវាទ​យើង​ទាំង​អស់​គ្នា ឲ្យអង្គុយ​ឲ្យទាប ។ ចុះ​ទី​ត្រង់ណា​ដែល​យើង​សំគាល់​ទុក​ថា​ជា​ទី​ទាប? ។

យើង​ទាំងអស់គ្នាត្រូវ​ឲ្យ​ដឹង​ឋានៈ​របស់​យើង យើង​អាច​ស្គាល់​បាន ចូល​ចិត្ត​បាន​ថា​ក្នុ​ងប្រជុំ​នេះ (មិន​និយាយ​ពីប្រជុំ​ជា​ផ្លូវ​ការ​ទេ) គឺ​អ្នកស្រុក​ភូមិ​ផង​របង​ជាមួយ​ញាតិ​សាច់​ និង​មិត្រភក្ដិ... ។ល។ ដូច្នេះ​យើង​អង្គុយ​ត្រង់នេះ ជា​ទី​គួរ​សមតែ​យើង​កុំ​គប្បីទៅ​អង្គុយ​ដល់​ទីនោះ​ភ្លាម​ទេ យើង​គប្បី​រើស​យកទី​បន្ទាប់អំពី​នោះ​បន្តិច​មក យ៉ាង​នេះ​ហើយ​ហៅថា​អង្គុយ​ឲ្យ​ទាប ព្រោះ​យើង​បារម្ភ​ក្រែង​មាន​អ្នកធំ​ជាង​យើង ឬ ចាស់​ជាង​យើង អញ្ជើញ​មក​ទៀត​មិន​រវល់​នឹង​រើស​កន្លែង ។

មួយវិញទៀត ក្នុង​ពេលប្រជុំ​នោះ បើ​មាន​មន្ត្រី​ចាស់ (រ៉ឺត្រែត) ដែល​លោក​មាន​យសក្ដិ​ធំ​ខ្ពស់​ដែរ ឬ មាន​ចាស់​ព្រឹទ្ធាចារ្យ ដែល​ប្រកប​ដោយ​លក្ខណៈ ជាអ្នក​ស្រគត់ស្រគំ អ្នក​សមាទាន​រក្សា​សីល សមរម្យ​ជាទីគោរព​របស់​យើង ទុក​ដូចជា​ឪពុក​យើង ម្ដាយ​យើង ជីដូន​ជីតា​យើង យើង​គប្បី​អញ្ជើញ​ឲ្យ​ខិត​ឡើង​ទៅ​មុខបន្តិចក៏​គួរដែរ ទុក​ណាជា​យើង​ជា​មន្ត្រី​ធំ​ក្ដី តូច​ក្ដី ដែល​នៅងារ​ពេញ​ទី ។ ចំណែក​ខាង​ស្រីៗ​ក៏គប្បី​ប្រើ​របៀបអង្គុយ​ដូចអធិប្បាយ​ហើយ​ខាង​លើនេះ ។

របៀប​អង្គុយ​នឹង​ឲ្យរៀបរយ​បាន​ល្អ​អាស្រ័យ​ភ្ញៀវ និងការ​គួរសម​ឲ្យ​បរិបូណ៌​ផង បើ​ភ្ញៀវ​ឥតល្បប​មិន​គិត​ក្រែង​មាន​ការ​រំខាន​ដល់​ភ្ញៀវ​ និងភ្ញៀវផងគ្នា ឬ ដល់​អ្នកម្ចាស់ផ្ទះ ម្ចាស់​បុណ្យ នោះ​ជា​អំពើ​ឲ្យ​កើត​ឡើង​នូវ​សេចក្ដី​មិន​ស្រួល​ក្នុង​ទី​ប្រជុំ ឬបង្កើត​នូវ​សេចក្ដី​ចង្អៀត​ចង្អល់​ចិត្ត​គេឯង​រាល់គ្នា ។
## ឯកសារយោង
ម៉ាង សារិទ្ធ

**ម៉ាង សារិទ្ធ** គឺជាវិចិត្រករខាងសូន្យរូបដែលបានបង្កើតតួអង្គនានាពីដីឥដ្ឋសម្រាប់ខ្សែភាពយន្តរូបភាពដែលបាត់បង់ដែលផលិតដោយលោកប៉ាន់ រិទ្ធី។

## មើលផងដែរ
* រូបភាពដែលបាត់បង់

## តំណភ្ជាប់ខាងក្រៅ
* http://www.phnompenhpost.com/lifestyle/sculpting-oscar-nominee
ទីអង្គុយ (ក្មេង)

ក្នុង​ទី​ប្រជុំ​នីមួយៗ ត្រូវ​ប្រយ័ត្ន​ក្មេងៗ​ដែល​ឥត​ល្បប​កុំ​ឲ្យ​ចូល​ទៅ​ដណ្ដើម​កន្លែង​ដែល​ចាស់ៗ​អង្គុយ ។ មាន​ក្មេងខ្លះ​អង្គុយ​ហើយ​មិន​នៅ​ស្ងៀម​ទៀត​ផង ចេះ​តែ​ក្រោក​ដើរ​ចេញ​ចូល​កន្លង​ដៃ​ជើង​ចាស់​ទុំ​ឥត​កោត​ញញើត ។ ក្មេង​ខ្លះ​មិន​ព្រម​អង្គុយ​រាប​នឹង​កន្ទេល​ទេ ទារ​អង្គុយ​លើ​ភ្លៅ​ម្ដាយ​ ឬ ជីដូន ខ្លះ​ក៏បាន​អង្គុយ​លើ​ភ្លៅ​ម្ដាយ​ហើយ​មាន​ការចាប់បោច​រោច​សំពត់​អាវ​ម្ដាយ​ ឬ ទារ​យក​​នេះ​យកនោះ​ទៀត ។
ចំណែក​​ខាង​​អ្នក​​អង្គុយ​​កៅ​​អី​​ក៏​ដូច​គ្នា មានលោកអ្នកខ្លះយកកូនចៅទៅផង ហើយយកទៅឲ្យអង្គុយកៅអី១ ។ បើ​យ៉ាង​នេះ​ភ្ញៀវ​ម្នាក់​មាន​ក្មេង​ម្នាក់​ទៅ​ផង នោះ​អ្នក​ផ្ទះ​រក​កៅអី និង​កន្លែង​ជូន​ភ្ញៀវ​ពុំ​គ្រប់គ្រាន់​ទេ ។ មាន​កាល​មិន​មែន​កូន​ចៅ​របស់​ភ្ញៀវ​ទេ គឺ​កូន​ចៅ​របស់​អ្នក​ផ្ទះ បណ្ដោយ​ឲ្យ​មក​ដណ្ដើម​កន្លែង​ភ្ញៀវ​ៗពុំ​ដឹង​ធ្វើ​ដូចម្ដេច​​ក៏​ស៊ូ​តែ​ឈរ​ទៅ ចំណែក​ភ្ញៀវ​អង្គុយ​រាប​ក៏​ស៊ូ​ទ្រាំ​ចង្អៀត​ទៅ ។
ហេតុ​ដែល​នាំ​ឲ្យ​ខូច​របៀប​អង្គុយ​យ៉ាង​នេះ យើង​អាន​នឹង​កែ​រួច​ស្រួល​ឡើង​វិញ​បាន គឺ​ថា​យើង​ជា​ភ្ញៀវ​មិន​ត្រូវ​ឲ្យ​កូនចៅ​ទៅ​ផង​ទេ ព្រោះ​គេ​អញ្ជើញ​តែ​ត្រឹម​យើង គេ​ពុំ​បាន​អញ្ចើញ​កូន​ចៅ​យើង​ទេ ។ ចំណែក​អ្នក​ផ្ទះ​ត្រូវ​ដឹង​ខ្លួន​ឲ្យ​ច្បាស់​ថា អញ​ពុំ​បាន​អញ្ជើញ​កូន​ចៅ​គេ​ទេ ដូច្នេះ​ត្រូវ​កុំ​បណ្ដោយ​ឲ្យ​ចៅ​អញ​ទៅ​រំខាន​ភ្ញៀវ ។

ចុះ​បើ​ទៅ​ប្រជុំ​នៅ​វត្ត​អារាម នោះ​ទម្លាប់​ខ្មែរ​គេ​តែង​តែ​យក​កូនចៅ​ទៅ​ផង ដើម្បី​ឲ្យ​កូន​ចៅ​ចេះ​ចង់​ធ្វើ​បុណ្យ​ទាន​ទម្លាប់​ឲ្យ​ស្គាល់ ឲ្យ​ស្រឡាញ់ ព្រះពុទ្ធ ព្រះធម៌ ព្រះសង្ឃ ដែល​ជា​ទី​ពឹង​របស់​ខ្លួន ជា​ពុទ្ធមាន​មក​ជូន ។ ការដែល​មាន​កូនចៅ​ទៅ​វត្ត​ជាកិច្ច​ប្រសើរ​ក្រៃ​ តែ​បើ​នាំ​យក​ទៅ​ហើយ​បណ្ដោយ​ឲ្យ​ឥត​ល្បប ក៏​ត្រឡប់​ជា​មិន​ប្រសើរ​វិញ ។

ពេល​ប្រជុំ​យ៉ាង​សំខាន់ ដែល​មិន​ត្រូវ​យក​កូនចៅ​ទៅ​ជាមួយ​ផង​ឲ្យ​សោះ ។ ត្រង់​នេះ​យើង​រាល់​គ្នា​គប្បី​ចូល​ចិត្ត​បាន​ថា ប្រជុំ​ណា​មួយ​ដែល​គេ​តែង​តែ​រាប់​ចំនួន​ភ្ញៀវ​ឲ្យ​មាន​កំណត់​ថា មាន​ប៉ុណ្ណេះ​ប៉ុណ្ណោះ ។ ភ្ញៀវ​ត្រូវ​ប្រតិបត្តិ​តាម​សំបុត្រ​អញ្ជើញ នោះ​យ៉ាង​ណា​ម៉ិញ? ថា​បើ​អញ្ជើញ​តែ​ស្វាមី ភរិយា​កុំ​គប្បី​ទៅ​ផង​ទេ ។ បើ​គេ​អញ្ជើញទាំង​ស្វាមី​ភរិយា នោះ​គប្បី​យក​កូន​ចៅ​ទៅ​ផង​ឡើយ ។ បើ​គេ​អញ្ជើញ​គ្រួសារ​ទាំង​មូល​ទើប​ទៅ​ទាំង​អស់​គ្នា​បាន ។ ចុះ​ដោយ​ហេតុ​ដូចម្ដេច?

នឹង​លើក​ឧទាហរណ៍​មួយ​ជា​តួ​យ៉ាង មក​អធិប្បាយ​ពន្យល់​ជូន​ឲ្យ​ឃើញ​ការ​ប្រៀប​ប្រដូច​ក្នុង​ពិធី​រៀបអាពាហ៍ពិអាហ៍ គេ​តែង​លៀង​ភ្ញៀវ​ជា​កិត្តិយស​ដោយ​មេត្រី​រាប់​អាន​រវាង​មិត្រភក្តិ​នឹង​សាច់​សន្ដាន ។ អ្នក​ដើម​ការ​តែង​តែ​គិត​ចំនួន​ភ្ញៀវ​ចំនួន​កៅអី ចំនួន​តុ ឲ្យ​ត្រូវ​គ្នា​កុំ​ឲ្យ​មាន​ខ្វះ​ខាត ខ្លាច​ក្រែង​ភ្ញៀវ​អន់​ចិត្ត ។ បើ​ប្រសិន​ជា​សល់​តុ​វិញ​នោះ​ពុំ​ជា​ការ​អ្វី​ឡើយ ។ ត្រង់​នេះ​ហើយ​ជា​ហេតុ​ចង្អុល​ឲ្យ​យើង​ជា​ភ្ញៀវ​កុំ​គប្បី​យក​កូន​ចៅ​ទៅ​ផង ដែល​អ្នក​ដើម​ការ​ពុំ​បាន​គិត​ទីកន្លែង​នឹង​ម្ហូប​ចំណី​ទុក​ឲ្យ ។ មិន​ទាល់​តែ​ប៉ុណ្ណោះ​ទេ ត្រូវ​ដឹង​ថា គេ​តែង​កំណត់​ទុក រៀប​ទុក​ជា​មុន​ឲ្យ​ឃើញថា​ក្នុង​១​តុ ត្រូវ​ដាក់​ភ្ញៀវ​៦​នាក់ ឬ ៨​នាក់... ។ ចុះ​បើ​ភ្ញៀវ​ណាមួយ​មាន​កូន​ម្នាក់​យក​ទៅ​ផង ហើយ​និយាយ​សុំ​កៅអី១​ទៀត ចាន​បាយ​១​ទៀត សម​ស្លាបព្រា​១​សម្រាប់​ទៀត តើ​ឲ្យ​គេ​ទៅ​រក​ឯណា​មក​ឲ្យ​យើង? នេះ​ហើយ​ជាហេតុ​ដែល​យើង​ធ្វើ​ឲ្យ​គេ​រំខាន​ឲ្យ​ខូច​របៀប​រៀបរយ​របស់គេ ។ យើង​គប្បី​គោរព​របៀប​គេ​ឲ្យ​បាន​បរិបូណ៌ ។

ដូច​ប្រជុំ​មើល​​ល្បែង​របាំ​ផ្សេង​ៗ​ក្ដី ប្រជុំ​ស្ដាប់​សន្និសិទ​ក្ដី... ។ល។ ដែល​ជា​ប្រជុំ​មាន​កំណត់​ទី​អង្គុយ​តាម​ចំនួន​ភ្ញៀវ​ នោះ​ភ្ញៀវ​មិន​ត្រូវ​ដឹកនាំ​យក​អ្នក​ដទៃ​ទៅ​ផង​ទេ ឲ្យ​លើស​ពី​សំបុត្រ​អញ្ជើញ​របស់​គេ ។
## ឯកសារយោង
អង្គុយគោរពចំពោះព្រះសង្ឃ

កិច្ចគោរព​ព្រះសង្ឃ​តាម​រទេះ ទូក កប៉ាល់ ...​។ល។ ក៏មិន​ប្លែក​ពី​គោរព​មនុស្ស​ចាស់ និង ស្ត្រី​ឡើយ ។ ប៉ុន្តែ​ត្រូវ​ដឹង​ថា​គ្រហស្ថ​ទាំង​អស់​គ្នា​ត្រូវ​គោរព​ព្រះ​សង្ឃ​ទាំង​អស់អង្គ​ដែល​យើង​ឃើញ​ថា​លោក​គ្មាន​ទីគង់ នោះ​ទោះ​ស្ត្រី​ក្ដី បុរស​ក្ដី គប្បី​ក្រោក​ឈរ​យក​កន្លែង​ប្រគេន​លោក ត្រង់​នេះ​ត្រូវ​បុរសបំពេញ​កិច្ច​នេះ​មុន​ស្ត្រី លុះ​ត្រា​តែ​អស់​បុរស​ក្នុង​ទីនោះ​ហើយ ទើប​ត្រូវ​ស្ត្រី​ដែល​នៅ​ក្មេង នៅ​មាន​កម្លាំង​ឈរ​បាន​យូរ​បំពេញ​កិច្ច​គោរព​នេះតទៅ​ទៀត​ជា​លំដាប់​ ។

ចុះបើព្រះសង្ឃ និងព្រះសង្ឃដូចគ្នា នោះខ្ញុំ​មិន​អាច​នឹង​អធិប្បាយ​បាន​ឡើយ ដោយ​បព្វជិត​មាន​ក្រិត្យ​វិន័យ​របស់​ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ​ជា​ម្ចាស់ ទ្រង់​ត្រាស់​បញ្ញត្តិ​ទុក​មាន​ស្រាប់ហើយ ។
## ឯកសារយោង
និយាយកុហក

បុរាណ​លោក​ចង់​ជា​ពាក្យ​ប្រដៅ​ទុកថា​ «ពាក្យច្រើនភូតចាញ់​អាត្មា​»

នេះ​បាន​សេចក្ដីថា អ្នក​ឯណា​ច្រើន​ប្រើ​ពាក្យ​សម្ដី​និយាយ​ភូតភរ​អ្នក​នោះ​ទោះ​ជា​មាន យស​សក្ដិ​ខ្ពង់​ខ្ពស់​ក្ដី មាន​ជាតិ ត្រកូល​ខ្ពង់​ខ្ពស់ក្ដី​ ដោយសារ​ប្រើ​សម្ដី​វៀចវេរ​មិន​ត្រង់ ត្រឹម​ត្រូវ ត្រឡប់​ទៅ​ជា​មនុស្ស​ថោក​ទាប​ទៅវិញ ។ បើ​គេ​ស្គាល់​ច្បាស់​ថា​ជា​មនុស្ស​ ច្រើន​និយាយ​កុហកបញ្ឆោត​គេ​ហើយ ទោះ​ខ្លួន​និយាយ​ត្រង់​ក៏​គេ​មិន​ជឿ​ខ្លះ​គេ​មិន​ទាំងស្ដាប់​ផង ខ្លះ​ទៀត​គេ​ក្រោក​ចោល​មិន​និយាយផង ។ យ៉ាង​នេះ​ហើយ​ទើប​លោក​ឲ្យ​ឈ្មោះ​ថា «ពាក្យ​ច្រើន​ភូត​ ចាញ់​អាត្មា» ។

ឯការនិយាយកុហកនេះ បើ​កាល​ណា​អ្នក​ទាំង​ពួង​ដេញ​គំនិត​ទាន់ នោះ​ក៏​នឹង​កើត​សេចក្ដី​អៀន​ខ្មាស​ចំពោះ​មុខ​មហា​ជន​ក្រៃលែង​ទៅទៀត ។
## ឯកសារយោង
ណូយ វ៉ាន់ណេត

**ណយ វ៉ាន់ណេត** (ជាអក្សរឡាតាំង Noy Vanneth)(កើតនៅឆ្នាំ ១៩៦៤ នៅកម្ពុជាក្រោម វៀតណាមខាងត្យូង) គឺជាអ្នកចម្រៀងខ្មែរ ដែលបានសម្តែងអស់រយៈពេលជាងម្ភៃឆ្នាំមកហើយ។ គាត់ច្រៀងសឱ្យផលិត រស្មីហង្សមាស និងផលិតកម្មផ្សេងៗទៀត។ ប្រភេទចម្រៀងរបស់គាត់គឺជាចម្រៀងប្រជាប្រិយដូចជា រាំរង់, ឆាច់ឆាឆា, ឡាំលាវ ជាពិសេសចម្រៀងរបស់លោកតាស៊ីនស៊ី សាមុត. 

**ណូយ វ៉ាន់ណេត** នាពេលបច្ចុប្បន្នក៏ច្រៀងឱ្យសម្លេងខ្មែរកម្ពុជាក្រោម
## ចម្រៀងរបស់លោក ណយ វ៉ាន់ណេតមានដូចជា
* *ដងស្ទឹងសង្កែ*

* *ស្រណោះក្លិនម្អម*

* *នេះហើយកម្មអូន*

## ឯកសារយោង
* 1. Far Side Music http://www.farsidemusic.com/acatalog/Modern_Khmer_Roots.html
នាង​សីតា

(នៅកណ្តាល។),**ព្រះនាង​សីតា**(ផ្នែកខាងស្តាំ។),វត្តព្រះកែវមរកត.]]
[ធ្វេង|រូបភាពតូច|200px|ព្រះនាង​សីតា - [ហនុមាន សិល្បៈប្រាសាទព្រះខ័ន.]]
**នាង​សីតា** () គឺ​ជា​តួ​អង្គ​មួយ​នៅ​ក្នុង​រឿង​រាម​កេរ្តិ៍​។ នៅ​ក្នុង​ដំណាល​រឿង នាង​សីតា​បាន​កើត​ចេញ​ពី​អាចម៍​បំណះ​ដី​ នៅ​ពេល​ដែល​ព្រះ​បាទ​ជនក នៃ​នគរ​មិថិលា បាន​ប្រា​រព្ធ​ពិធី​ច្រត់​ព្រះ​នង្គ័ល។ ក្រោយ​មក​នាង​សីតា​បាន​រៀប​អភិសេក​ជាមួយ​ព្រះ​រាម​ ដែល​ជា​តួ​អង្គ​ដ៏​សំខាន់​នៅក្នុង​រឿង​​រាម​កេរ្តិ៍​។ 
**នាង​សីតា**​ ជា​តួអង្គ​តំណាង​ឲ្យ​ស្ត្រី​គ្រប់​លក្ខណ៍ និង គោរព​ពាក្យ​សច្ចៈជានិច្ច ។ វគ្គ​មួយ​នៅក្នុង​រឿង​រាម​កេរ្តិ៍​បាន​បង្ហាញ​អំពី​អត្ត​ចរិត​របស់​នាងសីតា​នេះ។​ នាង​សីតា​បាន​សច្ចា​ថា នឹង​មិន​វិល​ទៅ​ជួប​ព្រះ​រាម​ជា​ដាច់​ខាត លុះ​ត្រា​តែ​ព្រះ​រាម​សុគត។ ដោយ​សារ​តែ​មូល​ហេតុ​នេះ ព្រះ​រាម​បាន​ធ្វើ​ពុត​ជា​ចូល​ទី​វង្គត់ ដើម្បី​បញ្ឆោត​នាង​សីតា​ឲ្យ​វិល​មក​ជួប​ព្រះ​រាម​វិញ។ ពេល​ដឹង​ដំណឹង​ថា​ព្រះ​រាម​ចូល​ទីវង្គត់ នាង​សីតា​ក៏​ត្រឡប់​មក​នគរ​វិញ ហើយ​បាន​យំ​ខ្សឹក​ខ្សួល​នៅ​ចំពោះ​កោដ្ឋ​ដាក់​ព្រះ​សពរបស់​ព្រះ​រាម​រហូត​ដល់​បាត់​បង់​ស្មារតី។ លុះ​បាន​លឺ​សំឡេង​យំ​ខ្សឹក​ខ្សួល​របស់នាង​សីតា ព្រះ​រាម​ក៏​ចេញ​ពី​កោដ្ឋ​មក​ត្រកង​បី​នាង​សីតា។ ក៏ប៉ុន្តែ​នៅ​ពេល​នាង​សីតា​បាន​ដឹង​ថា​ព្រះ​រាម​មិន​ទាន់​ចូល​ទី​វង្គត់ នាង​ស្ទុះ​ចេញ​ពី​ព្រះរាម ហើយ​បាន​ចោទ​ប្រកាន់ និង មើលងាយ​ព្រះរាម​ថាជា​មនុស្ស​បោក​ប្រាស់ និង មិន​គោរព​សច្ចភាព។ រួច​ហើយ​នាង​សីតា​ក៏​រត់​គេច​ចេញ​ពី​វាល​មេរុ​ដែល​គេ​ប្រារព្ធ​ពិធី​សព​​ក្លែង​ក្លាយ​របស់​ព្រះ​រាម​នោះ។ ព្រះ​រាម​បាន​បញ្ជា​ព្រះ​អនុជ​ និង ពល​សេនា តាម​ចាប់​នាង​សីតា​មក​វិញ តែ​មិន​បាន​សម្រេចដោយ​សារ​តែ​នាង​សីតា​បាន​នឹក​ដល់​នាង​គង្ហីង មក​ជួយការពារនាង។ នាងគង្ហីង​បាន​នាំ​នាង​សីតា​ទៅ​ឋាន​ភុជង្គនាគ​បាត់​ទៅ។  

សម្គាល់៖ ឯកសារ​ខ្លះបាន​សរសេរ​ឈ្មោះ​ «នាងសីតា» ជា «នាងសិតា» តែ​ពាក្យ​ដែល​ត្រឹម​ត្រូវ​នោះគឺ «នាងសី​តា» ដោយ​សារ​តែ​វចនា​នុ​ក្រម​សម្តេច​សង្ឃ​រាជ​ជួន ណាត បាន​កំណត់​អត្ថន័យ​ច្បាស់​លាស់​ហើយ។
[ធ្វេង|រូបភាពតូច|200px|ព្រះនាង​សីតា - [ហនុមាន សិល្បៈឥណ្ឌូនេស៊ី.]]
## កំណត់
## មើលផងដែរ 
*​ព្រះ​រាម​
*របាំព្រះរាជទ្រព្យ
*ព្រះលក្សណ៍
*ព្រះ​សុត្រុត
*ព្រះភិរុត
*ព្រះនាងហ្គ៉ាយ៉ាទ្រី
*អង្គទ
*ក្រុងរាពណ៍
*នាង​មណ្ឌោលគីរី
*នាងកាមអគ្
*នាគ
*វត្តព្រះកែវមរកត
*ព្រហ្មញ្ញ សាសនា
*ហិណ្ឌូសាសនា

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ព្រហ្មញ្ញសាសនា
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ទេវៈនៅក្នុងព្រហ្មញ្ញសាសនា
ធនធានដែលមិនកកើតឡើងវិញ

**ធនធានដែលមិនកកើតឡើងវិញ** គឺ​ជាប្រភព​ធនធាន​ធម្មជាតិ ដែល​ត្រូវ​បាន​ប្រើប្រាស់​​យ៉ាង​​លឿន​​ជាង​ការ​បង្កើត​ឡើង​វិញ​របស់ធម្មជាតិ។ វាមិន​អាច​កកើត ឬ​ត្រូវ​បាន​ផលិត​ឡើង​វិញ នៅ​លើ​ក្នុង​អត្រា​មួយ​ដែល​អាច​ផ្គត់ផ្គង់​ដល់​ការ​ប្រើប្រាស់​យ៉ាង​ឆាប់រហ័ស​របស់​មនុស្ស​ បាន​នោះ​ទេ។ នៅ​ពេល​ដែល​គេ​ប្រើវាអស់​ ពេល​នោះ​តម្រូវ​ការ​នា​ពេល​អនាគតនឹង​​ត្រូវ​បាន​កាត់ផ្ដាច់​។ យើង​ក៏​ត្រូវ​ពិចារណា​ផង​ដែរថា​ ​ធនធានដែលមិនកកើតឡើងវិញ​ គឺ​ជា​ធនធាន​ដែល​ត្រូវ​បាន​គេ​ប្រើ​ប្រាស់​លឿន​ជាង​កម្រិត​ដែល​ធម្មជាតិ​អាច​បង្កើត​ឡើង​វិញ​។ ឥន្ធនៈ​ផូស៊ីល (ដូច​ជា ធ្យូង​ថ្ម, ប្រេងកាត និងឧស្ម័ន​ធម្មជាតិ)​, ប្រភេទ​នៃ​ថាមពល​​នុយ​ក្លេ​អ៊ែ​រ (អ៊ុយ​រ៉ា​ញ៉ូ​ម) និង​​សិលាដែលជ្រាប​ទឹក​បាន​​ គឺ​ជា​ឧទាហរណ៍នៃ​​​ធនធានដែលមិនកកើតឡើងវិញ។ ធនធាន​ដូច​ជា ឈើហុប​ (នៅ​ពេល​ប្រមូល​ផល​ប្រកបដោយ​និរន្ត​ភាព​) ឬ លោហៈ (ត្រូវ​ដែល​អាចកែ​ច្នៃ​បាន) ត្រូវ​បាន​ចាត់​ទុក​ជា ធនធាន​ដែល​ក​កើតឡើងវិញ។

## មើលផងដែរ​
*ការ​អភិរក្ស​ថាមពល​

## ឯកសារ​យោង​
## តំណភ្ជាប់ខាងក្រៅ​
*Non-Renewable Resources  at NASA.gov
*Electricity from Non-Hydroelectric Renewable Energy Sources at EPA.gov
*Non-renewable energy resource  at EPA.gov
*Environmental impacts of nuclear power at EPA.gov
កូនសោរ

**កូនសោរ​** គឺ​ជាវត្ថុ​សំរាប់​បើក​ឬ​បិទ​គន្លឹះសោរ។ កូនសោរ​គឺ​មាន​ច្រើន​ប្រភេទ​ ដែល​ជា​ឧទាហរណ៏ គឺ​ប្រើ​សំរាប់​បើក​ទ្វារ​រថយន្ដ​ លើស​ពី​នោះ​ វា​ក៍​ត្រូវ​បាន​ប្រើប្រាស់​សំរាប់​បញ្ឆេះ​រថយន្ដ និង​គ្រឿង​យន្ដ​ដទៃ​ទៀ​ត​ផង​ដែរ។ 

យើង​ដាក់​កូន​សោរ​ចូល​ទៅ​រន្ធ​ប្រហោង​សោរ​ដើម្បី​ដោះ​សោរ​។

កូនសោរ​ដែល​អាច​ចាក់បាន​មេ​សោរ​ច្រើន​ ហៅ​ថា​មេ​ចង្កឹះសោរ​។
## ប្រវត្ដិ
កូនសោរ​ត្រូវ​បាន​បង្កើត​ឡើង​ដោយ ​Theodore of Samos នៅ​ក្នុង​សតវត្សន៏​ទី​៦។
ប្រយោគ

## និយមន័យ
## ការសិក្សា​បាលី​នៅ​ប្រទេស​សៀម
## ឯកសារ​យោង
http://km.wiktionary.org/wiki/%E1%9E%94%E1%9F%92%E1%9E%9A%E1%9E%99%E1%9F%84%E1%9E%82
អង្កការបណ្តុះបណ្តាល​ និងអភិវឌ្ឍន៍

**អង្កការបណ្តុះបណ្តាល​ និងអភិវឌ្ឍន៍** (ភាសាអង់គ្លេស: Training and Development Organization ហៅកាត់ថា **TDO**)
បង្កើត ឆ្នាំ​២០០៥។ 

ប្រធាន អង្កការ លោក អុឹត សារ៉ុម 

ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាភិបាល លោក ខឹម វាសនា 

**ទិសដៅ ៖**

១. ទាញយកប្រយោជន៍ឲ្យបាន ពីកិច្ចប្រតិបត្តិព្រះធម៌។

២. ដាំបណ្តុះ ចរិកសីលធម៌សង្គមឡើងវិញ។

៣.​ ដាំបណ្តុះ គ្រាប់ពូជប្រជាធិតេយ្យ។ 

អង្កការនេះដំណើរការដោយចុះទៅធ្វើវេទិកាតាមខេត្តមួយចំនួនក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ដោយមានវាគ្មិន លោក​​ ខឹម វាសនា និងប្រធាន លោក អឹុត​ សារ៉ុម រួចយកមកចាក់ផ្សាយតាមវិទ្យុ
អង្កការនេះដំណើរបាន៤ឆ្នាំ ពីឆ្នាំ២០០៥ រហូតដល់ ២០០៩។

**វិទ្យុចាក់ផ្សាយ ៖**

សម្លេងអង្គការបណ្តុះបណ្តាល និងអភិវឌ្ឍន៍ TDO មានចាក់ផ្សាយទៅលើវិទ្យុចំនួន ៣ ៖

១. វិទ្យុ FM 90 Mhz ភ្នំពេញ ចាក់ផ្សាយរៀងរាល់សប្តាហ៍ ពីថ្ងៃច័ន្ធ ដល់ថ្ងៃ សៅ ពីម៉ោង ៧ ដល់ម៉ោង ៨ យប់ ហើយមានផ្សាយបន្តផ្ទាល់រៀងរាល់ថ្ងៃអាទិត្យ ចាប់ពីម៉ោង ៦ ដល់ម៉ោង ៨យប់។ ដោយផ្តល់ឱកាស អោយបងប្អូន ជនរួមជាតិ ចូលរួមបញ្ចេញមតិ ចោទជាសំនូរ និងរកដំណោះស្រាយ រាល់បញ្ហា ដែលមាននៅក្នុងសង្គមយើង។

២. វិទ្យុ FM 90.25 Mhz ឃ្លាំងមឿង ខេត្ត បាត់ដំបង ចាក់ផ្សាយរៀងរាល់សប្តាហ៍ ពីម៉ោង ៧ ដល់ម៉ោង ៨ យប់។

៣. វិទ្យុ FM 95.5 Mhz អង្គរដ្ឋា ខេត្តសៀមរាម ចាក់ផ្សាយរៀងរាល់សប្តាហ៍ ពីម៉ោង ៣ រសៀល ដល់ម៉ោង ៤។
ល្បើក​ប្រេត

*ដោយ សុង ស៊ីវ* *ពាក្យ ៤* *បទ​កាកគតិ​ក្លាយ* 
*ក្នុង​សុត្តន្តបិដក ខុទ្ទកនិកាយ គម្ពីរ​បេត​វត្ថុ​ សំដែង​អំពី​ប្រេត ១២ ពួក កំពុង​សោយ​ផល​នៃ​បាប​កម្ម​ផ្សេងៗ​គ្នា*

១. ឥ.ស្វា.សុសូម បង្គំ​រួប​រួម ចំពោះ​រ័ត្ន​បី ព្រះ​ពុទ្ធ​ព្រះ​ធម៌ ព្រះ​សង្ឃ​ចាស់​ខ្ចី សូម​មាន​សួស្ដី សព្វ​គ្រប់​ប្រការ ។
២. ឥតោបរំ ទើប​ខ្ញុំ​ផ្ដើម​តាំង ចាប់​លើក​សាស្ត្រា បេត​វត្ថុ បាលី​ភាសា ហើយ​កាន់​ប៉ាកកា ចារ​ចួន​ជា​ខ្មែរ។
៣. ​មុន​អភិប្រាយ សូម​ញាតិ​ទាំង​ឡាយ អ្នក​ក្រុង​អ្នក​ស្រែ បើ​បាន​ជ្រាប​រឿង ប្រេត​នេះ​ខំ​កែ គំនិត​ឱ្យ​ប្រែ បែរ​ចាក​កំហុស។
៤. ប្រេត​មាន​ច្រើន​ក្រុម មាន​តូច​មាន​ធំ មាន​ស្រី​មាន​ប្រុស គ្រប់​សាស្ត្រ​ទាំង​អស់ លាយ​ឡំ​ចំរុះ កើត​តាម​កំហុស ដែល​ខ្លួន​បាន​ធ្វើ។
៥. ប្រេត​ខ្លះ​ដើរ​បាន ដើរ​សព្វ​ភូមិ​ឋាន ស្រុក​ក្រោម​ស្រុក​លើ ដើរ​គ្រប់​ប្រទេស ឥត​មាន​ទើស​ទើរ ដើរ​រុះ​ដើរ​រើ រើស​រក​អាហារ។
៦. ពួក​ប្រេត​ធុន​ហ្នឹង ច្រើន​នឹក​រំពឹង រក​ញាតិកា បង​ប្អូន​កូន​ចៅ ជីដូន​ជីតា ព្រោះ​ឃ្លាន​អាហារ ខ្លោច​ផ្សា​ពេក​ក្រៃ។
៧. ខ្លះ​អត់​អាហារ ដប់​ពាន់​ឆ្នាំ​ណា ព្រោះ​ខ្លួន​ចង្រៃ ញាតិ​មិត្ត​ផ្សាយ​ឱ្យ បញ្ជូន​រាល់​ថ្ងៃ តែ​គ្មាន​និស្ស័យ អាស្រ័យ​ផល​បាន។
៨. ប្រេត​ខ្លះ​កម្ម​ស្រាល ផល​មិន​បណ្ដាល ឱ្យ​ហួស​ប្រមាណ បើ​ញាតិ​ផ្សាយ​ឱ្យ ទទួល​ផល​បាន ទើប​ប្រាជ្ញ​បុរាណ គិត​អាន​ភ្ជុំបិណ្ឌ។
៩. ពួក​ប្រាជ្ញ​ព្រឹទ្ធា បបួល​គ្នីគ្នា អ្នក​ប្រាជ្ញា​ប៉ិន នាំ​គ្នា​និពន្ធ អានិសង្ស​បិណ្ឌ រៀប​រាប់​យ៉ាង​ឆ្អិន សង្កិន​រឿង​ប្រេត។
១០. ​គម្ពីរ​នោះ​ថា បើ​ជន​រូប​ណា មិន​នឹក​ដល់​ប្រេត ក្នុង​ពេល​ភ្ជុំបិណ្ឌ នឹង​បុណ្យ​ចូល​ចែត្រ ជន​នោះ​ត្រូវ​ប្រេត ប្រទេស​ផ្ដាសា។
១១. ព្រោះ​កើត​ច្រើន​ជាតិ សំបូរ​ពួក​ញាតិ ព្រោង​ព្រាត​ត្រៀប​ត្រា ខ្លះ​ជា​ញាតិ​មិត្រ មាតា​បិតា ជា​បុត្រ​ភរិយា រាប់​រយ​កោដិ​នាក់។
១២. លែង​អ្វី​មាន​ញាតិ ដែល​ភ្លាត់​មារយាទ ឃ្លៀង​ឃ្លាត​ជ្រុល​ធ្លាក់ កើត​ជា​ពួក​ប្រេត ពិត​ជា​មាន​ជាក់ យ៉ាង​តិច​១០​នាក់ មាន​ប្រាកដ​ណាស់។
១៣. ក្នុង​ធម៌​តិរោក ថា​ប្រេត​គរគោក ដើរ​ឈរ​ពាស​ដាស ពេញ​ភូមិ​ពេញ​ស្រុក ពេញ​ទី​អាវាស ខ្លះ​នៅ​អាកាស តែ​មើល​មិន​យល់។
១៤. ប្រេត​មួយ​ក្រុម​ទៀត ផល​កម្ម​ចង្អៀត ទៅ​ណា​ពុំ​ដល់ ព្រោះ​មាន​កម្ម​ក្រាស់ ឋិត​នៅ​ហ្នឹង​ថ្កល់ ឬ​ក៏​វិល​វល់ នៅ​មួយ​កន្លែង។
១៥. ពួក​ប្រេត​ក្រុម​នេះ សូម​លើក​ទុក​ស្លេះ ពុំ​ទាន់​ថ្លា​ថ្លែង នឹង​ទាញ​ពួក​ប្រេត ១២​កន្លែង យក​មក​ចារ​ចែង ជូន​ជា​សណ្ដាប់។
១៦. សូម​លោក​អ្នក​ប្រុង ស្មារតី​ឱ្យ​ស្លុង ពិនិត្យ​ហើយ​ស្ដាប់ បើ​បាន​ជ្រាប​ហើយ សូម​ប្រែ​ក្រឡាប់ ចៀស​ខុស​ឱ្យ​ឆាប់ ចាប់​យក​ខាង​ត្រូវ។
១៧. បើ​ដឹង​ជា​ខុស កុំ​ថប់​ទញ់​តុះ នាំ​ឱ្យ​ទាស​ផ្លូវ កុំ​គិត​កុំ​នឹក ខំ​ធ្វើ​បុណ្យ​ទៅ បុណ្យ​ឈ្នះ​សត្រូវ ទៀង​តែ​បាន​សួគ៌។
១៨. បាប​ទាំង​ប៉ុន្មាន ដែល​ខ្លួន​បាន​សាង វិនាស​បាត់​តួ ឱ្យ​ផល​មិន​បាន ចាញ់​បុណ្យ​ឋាន​សួគ៌ បើ​ជ្រាប​ហើយ​គួរ ធ្វើ​បុណ្យ​ឆាប់ៗ។
១៩. ខំ​ធ្វើ​បុណ្យ​ច្រើន បញ្ញា​ចំរើន យល់​ធម៌​កើត​ស្លាប់ អនិច្ចំ​ទុក្ខំ អនត្តា​ច្បាប់ ជា​ធម៌​ចំណាប់ វិសេស​ក្នុង​លោក។
២០. ធ្វើ​បុណ្យ​ច្រើន​ជាតិ ផល​បុណ្យ​ជា​ញាតិ តាម​ឱ្យ​ជ័យ​ជោគ ឱ្យ​ច្រើនៗ​ដង ផល​កើន​គគោក មាន​ជ័យ​ក្នុង​លោក បាប​ចាញ់​លែង​ឈ្នះ។
២១. ក្នុង​ពុទ្ធុប្បាទ ផល​បុណ្យ​ល្អ​ស្អាត នាំ​ជួប​នឹង​ព្រះ បាន​ស្ដាប់​សព្ទ​ធម៌ ចិត្ត​ផុត​មានះ បុណ្យ​លាង​បាប​ជ្រះ បាន​ដល់​និព្វាន។
AIDC F-CK-1 Ching-kuo

300px|រូបភាពតូច
**AIDC F-CK-1 Ching-kuo (經國號戰機)** ត្រូវបានគេស្គាល់ជាទូទៅថាជាជនជាតិដើមភាគតិច Fighter របស់ក្រុមមេធាវីការពារក្តី (IDF) គឺជាអ្នកប្រយុទ្ធដ៏ទំនើបឧត្តមភាពខ្យល់តៃវ៉ាន់មួយដែលមានសមត្ថភាព multirole ដែលមានឈ្មោះបន្ទាប់ពីឈៀង Ching-Kuo ដែលជាចុងប្រធានាធិបតីនៃសាធារណរដ្ឋ ប្រទេសចិន។ យន្ដហោះដែលបានធ្វើការហោះហើរជាលើកដំបូងរបស់ខ្លួននៅក្នុងឆ្នាំ 1989 ។ វាបានបញ្ចូលសេវាសកម្មជាមួយនឹងសាធារណរដ្ឋកងទ័ពអាកាសប្រទេសចិនក្នុងឆ្នាំ 1994 ហើយការផលិតយន្តហោះទាំងអស់ចំនួន 130 ត្រូវបានផលិតដោយឆ្នាំ 1999 ។

កម្មវិធី IDF ត្រូវបានផ្តួចផ្តើមនៅពេលដែលសហរដ្ឋអាមេរិចបានបដិសេធមិនលក់ F-20 និង F-Tigershark 16 យុទ្ធជនប្រយុទ្ធប្រឆាំងក្រុមហ៊ុន Falcon ទៅតៃវ៉ាន់ (សាធារណរដ្ឋចិន) ដូចខាងក្រោមសម្ពាធពីសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិនប្រជាជន (ប.ច. ) ។ សាធារណរដ្ឋចិនបានសម្រេចចិត្តដូច្នេះដើម្បីធ្វើការអភិវឌ្ឍជាអ្នកប្រយុទ្ធជនជាតិដើមភាគតិច។ គម្រោងយន្តហោះចម្បាំង IDF ត្រូវបានរចនាឡើងនិងសាងសង់ដោយក្រុមហ៊ុនសាជីវកម្មឧស្សាហកម្មអវកាសអភិវឌ្ឍន៍ (AIDC) ដែលមានមូលដ្ឋាននៅក្នុង Taichung, តៃវ៉ាន់ដោយមានជំនួយពីសាជីវកម្មការពារជាតិអាមេរិក។

## ឯកសារយោង
* 
* 
*
*

## តំនភ្ជាប់ក្រៅ
*AIDC F-CK-1A/B official web page 
*AIDC F-CK-1C/D official web page 

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:យន្តហោះ
Xian MA60

300px|រូបភាពតូច
**Xian MA60** (**新舟 60**, **Xīnzhōu 60** "សម័យទំនើបទូក 60") គឺជាយន្តហោះដើរដោយថាមពល turboprop មួយដែលធ្វើឡើងដោយស៊ីអានយន្តហោះឧស្សាហកម្ម Corporation របស់ប្រទេសចិនក្រោមសាជីវកម្មអាកាសចរណ៍ប្រទេសចិនឧស្សាហកម្មខ្ញុំ (AVIC ខ្ញុំ) ។ MA60 គឺជាកំណែ stretch របស់ Xian Y7-200A ដែលត្រូវបានផលិតឡើងដោយផ្អែកលើការអាន-24 ទៅតិបត្តិការនៅក្នុងលក្ខខណ្ឌរឹងមាំដោយមានការគាំទ្រដីមានកម្រិតនិងមានរយៈពេលខ្លីយកបានបិទនិង landing (STOL) សមត្ថភាពទេ។

## ឯកសារយោង
* Jackson, Paul. ''Jane's All The World's Aircraft 2003–2004''. Coulsdon, UK: Jane's Information Group, 2003. ISBN 0-7106-2537-5.

## តំនភ្ជាប់ក្រៅ
* MA60 Homepage 
* MA60 aircraft promotion videos and intro 
* China Economic net article 
* People's Daily description

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍
Xian JH-7

300px|រូបភាពតូច
**Xian JH-7**  (**Jianjiji Hongzhaji** - ចម្បាំង-បំផ្ទុះគ្រាប់បែក) អង្គការណាតូរាយការណ៍ឈ្មោះ Flounder ) ត្រូវបានគេស្គាល់ផងដែរថាជា FBC-1 (Fighter របស់ / បំផ្ទុះគ្រាប់បែកនៅប្រទេសចិន-1) ហោះក្រុមហ៊ុន Leopard គឺជាផ្នែកក្រោយពីរកៅអី-ភ្លោះម៉ាស៊ីន ចម្បាំង-បំផ្ទុះគ្រាប់បែកក្នុងការបម្រើជាមួយកងទ័ពរំដោះប្រជាជនរបស់កងទ័ពជើងទឹកកងទ័ពអាកាស (PLANAF) និងរំដោះកងទ័ពអាកាសកងទ័ពប្រជាជន (PLAAF) ។  នេះអ្នកម៉ៅការចម្បងគឺ Xian យន្តហោះសាជីវកម្មឧស្សាហកម្ម (XAC) និងវិទ្យាស្ថានរចនាយន្តហោះ 603rd (ដែលក្រោយមកបាន បានដាក់ឈ្មោះវិទ្យាស្ថានយន្តហោះដំបូងរបស់ AVIC-1 ។ )

នេះ JH-7s ជាលើកដំបូងត្រូវបានគេបញ្ជូនទៅ PLANAF នៅក្នុងពាក់កណ្តាលទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 1990 សម្រាប់ការវាយតំលៃដោយមានសេវាចូល JH-7A មានភាពប្រសើរឡើងនៅក្នុងឆ្នាំ 2004 ។ 

## ឯកសារយោង
## តំនភ្ជាប់ក្រៅ
* Chinese JH-7 documentary, interview with Chief Designer
* JH-7A photos and information – AirForceWorld.com 
* JH-7 at SinoDefence.com
* JH-7 at GlobalSecurity.org

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:យន្តហោះយោធា
Xian H-6

300px|រូបភាពតូច
**Xian ក្រុមហ៊ុន H-6** (ភាសាចិន: **轰 -6** pinyin: **Hong-6**) គឺជា  កំណែអាជ្ញាប័ណ្ណ-សាងសង់ឡើងនៃការបំផ្ទុះគ្រាប់បែកសូវៀត Tupolev Tu បាន-16 ដ៏ទំនើបភ្លោះម៉ាស៊ីនដែលបានកសាងសម្រាប់កងទ័ពអាកាសកងទ័ពរំដោះប្រជាជនចិន។

ការផ្តល់របស់ Tu បាន 16 ទៅប្រទេសចិនបានចាប់ផ្តើមក្នុងឆ្នាំ 1958 និងស៊ីអានយន្តហោះសាជីវកម្មឧស្សាហកម្ម (XAC) បានចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងអាជ្ញាប័ណ្ណផលិតកម្មជាមួយសហភាពសូវៀតដើម្បីកសាងប្រភេទនៅចុងទសវត្សឆ្នាំ 1950 ។ នេះជាលើកដំបូងរបស់ប្រទេសចិន Tu បាន-16 ឬ "ក្រុមហ៊ុន H-6" ជាវាត្រូវបានគេកំណត់នៅក្នុងការបម្រើប្រទេសចិនបានហោះនៅក្នុងឆ្នាំ 1959 ។ ផលិតកម្មត្រូវបានអនុវត្តដោយរោងចក្រនេះនៅ Xian ដោយមានយ៉ាងហោចណាស់ 150 នាក់បានសាងឡើងក្នុងឆ្នាំ 1990 ។ ប្រទេសចិនត្រូវបានគេប៉ាន់ប្រមាណថាបច្ចុប្បន្នតិបត្តិការនៅជុំវិញ 120 របស់យន្តេះ។  កំណែចុងក្រោយបំផុតគឺជាពេលបើកបរមីស៊ីលដែលផ្ទុកក្រុមហ៊ុន H-6K ។

## ឯកសារយោង
*

## តំនភ្ជាប់ក្រៅ
*H-6 Bomber Family , AirForceWorld.com
*H-6 Medium Bomber, Sinodefence.Com
*Xian H-6 Badger, Ausairpower.Net
*http://www.centurychina.com/plaboard/archive/3789340.shtml 
*http://www.globalsecurity.org/military/world/china/h-8.htm
*http://www.mnd.gov.tw/English/publish.aspx?cnid=498&p=19940 

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:យន្តហោះយោធា
Nanchang Q-5

300px|រូបភាពតូច
**Nanchang Q-5** (ភាសាចិន: **强 -5** pinyin: **Qiang-5**; អង្គការណាតូឈ្មោះរាយការណ៍: Fantan) ត្រូវបានគេស្គាល់ផងដែរថាជាមួយ 5 ការនាំចេញនៅក្នុងកំណែរបស់វាគឺជាយន្តហោះដីវាយប្រហារ-យន្តហោះនៅប្រទេសចិនបានស្ថាបនាឡើងដោយផ្អែកលើសូវៀត MiG-19 ។ តួនាទីចម្បងរបស់វាគឺការគាំទ្រអាកាសជិតស្និទ្ធ។

## ឯកសារយោង
*

## តំនភ្ជាប់ក្រៅ
*Nanchang Q-5 photo collection and introduction 
*Q5 Internal Weapon Bay 

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:យន្តហោះយោធា
Hongdu L-15

300px|រូបភាពតូច
**Hongdu L-15** ក្រុមហ៊ុន Falcon (**猎鹰**) គឺជាការបណ្តុះប supersonic ចិននិងយន្តហោះវាយប្រហារពន្លឺត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយសាជីវកម្មទីក្រុង Nanchang ដែលមានមូលដ្ឋាន Hongdu អាកាសចរណ៍ឧស្សាហកម្ម (HAIG) ដើម្បីជួបជាមួយកងទ័ពប្រជាជនចិនកងទ័ពរំដោះអាកាស (PLAAF) និងកងទ័ពរំដោះទ័ពអាកាសរបស់កងទ័ពជើងទឹករបស់ប្រជាជន (PLANAF) ដឹកនាំនៅក្នុងគ្រូបង្វឹកចម្បាំងតម្រូវការ (LIFT) ។

Number: 24

## ឯកសារយោង
## តំនភ្ជាប់ក្រៅ
*L-15 at Chinese Defence Today 
*L15 Falcon Trainer Jet introduction - AirForceWorld.com   
*First flight of L-15 03 (with pictures)
*News article on the maiden flight of the L-15 (with pictures) 
*Incomplete recording of development history for L-15 (with pictures) 

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:យន្តហោះយោធា
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:យន្តហោះ
Hongdu JL-8

300px|រូបភាពតូច
**Hongdu JL-8** (ទីក្រុង **Nanchang JL-8**) ដែលគេស្គាល់ផងដែរថាជា **Karakorum-8** គឺជាចំនួនពីរកៅអីគ្រូបង្វឹកយន្តហោះប្រតិកម្មមធ្យមនិងយន្ដហោះការវាយប្រហារពន្លឺបានរចនាឡើងក្នុងសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិនដោយទីក្រុង Nanchang យន្តហោះការផលិតខ្នាតធំសាជីវកម្មប្រទេសចិន។ ខុសត្រូវចម្បងសម្រាប់យន្ដហោះនេះគឺជាសាជីវកម្មឧស្សាហកម្មអាកាសចរណ៍ Hongdu ។ វ៉ារ្យ៉ង់មួយនៃការនាំចេញរបស់ខ្លួនរបស់ K-8P Karakorum គឺជាការសហការផលិតដោយស្មុគស្មាញប៉ាគីស្ថាន Aeronautical ។

Number: 500+ 

## ឯកសារយោង
*
*Donald, David and Lake, Jon, ed. *The Encyclopedia of World Military Aircraft* (2000) p.&nbsp;391-392. NY: Barnes & Noble. ISBN 0-7607-2208-0

## តំនភ្ជាប់ក្រៅ
*K-8 on Pakistan Aeronautical Complex (PAC) website
*K-8 Karakorum at FAS.org 
*K-8 Karakorum at PAF Falcons 
*K-8 Karakorum at Aerospaceweb.org
*JL-8 at Chinese Defence Today
*Karakorum-8 at PakistaniDefence.com 
*JL-8 Trainer photos and intro, AirForceWorld.com(Simplified Chinese) 

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:យន្តហោះយោធា
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:យន្តហោះ
ផាយថុន

ផាយថុន (  ) ជា​ភាសា​សរសេរ​កម្មវិធី​កូដ​បើក​ចំហ (open source programming language) ដែល​ត្រូវ​បាន​បង្កើត​ឡើង​ឲ្យ​មាន​ភាព​ល្អ និង​ងាយ​ស្រួល​ក្នុង​ការ​អាន ។ វា​ត្រូវ​បាន​បង្កើត​ឡើង​ដោយ​អ្នក​សរសេរ​កម្មវិធី​ម្នាក់សញ្ជាតិហូឡង់ដែល​មាន​ឈ្មោះថា ហ្គីដូ វ៉ាន រ៉ូសសឹម (Guido van Rossum) ក្នុង​ឆ្នាំ ១៩៩១ ។ ភាសា​នេះ​ត្រូវ​បាន​ដាក់​ឈ្មោះ​តាម​កម្មវិធី​ទូរទស្សន៍ Monty Python's Flying Circus ( មនធីផាយថុនស៍ហ្វឡាយអ៊ីងសឺកខឹស៍ ) រួម​ទាំង​ឧទាហរណ៍ និង​មេរៀន​ដែល​មាន​ភាព​កំប្លែងពី​កម្មវិធី​នេះ ។

ផាយថុន គឺ​ជា​ប្រភេទភាសា​បកស្រាយ​ ។ ភាសា​បកស្រាយ (interpreted language) អនុញ្ញាត​ឲ្យ​អ្នក​សរសេរ​កម្មវិធី​ផ្ដល់​កូដ​ទៅ​កុំព្យូទ័រ ហើយ​កុំព្យូទ័រ​រត់​កូដ​នោះបាន​ភ្លាមៗ ។ នេះ​មាន​ន័យ​ថា ប្រសិន​បើ​អ្នក​សរសេរ​កម្មវិធី​ត្រូវ​ផ្លាស់​ប្តូ​រ​កូដ ពួក​គេ​អាច​មើល​ឃើញ​ការ​ផ្លាស់​ប្តូ​រ​ណា​មួយ​បាន​យ៉ាង​ឆាប់​រហ័ស ។ នេះ​ធ្វើ​ឲ្យផាយថុនក្លាយ​ជា​ភាសា​សរសេរ​កម្មវិធី​មួយ​ដ៏​ល្អ​សម្រាប់​អ្នក​ចាប់ផ្តើម​ដំបូង និង​សម្រាប់​បង្កើតកម្មវិធី​មួយ​យ៉ាង​លឿន ព្រោះ​អ្នក​មិន​ចាំបាច់ផ្សំផ្គុំ (compile) ដើម្បី​ឲ្យ​វា​ដើរ​ឡើយ ហើយ​ការ​ផ្សំផ្គុំ​នោះ​ទៀត​សោត ក៏​ត្រូវ​ការ​ពេល​វេលា​ច្រើន ។

ផាយថុនក៏​ជា​ភាសា​សរសេរ​កម្មវិធី​កម្រិត​ខ្ពស់​ដែរ ។ ភាសា​កម្រិត​ខ្ពស់​មាន​លក្ខណៈ​ពិសេស​ដែល​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​អ្នក​សរសេរ​កម្មវិធី​ប្រាប់​ទៅ​កុំព្យូទ័រ​នូវ​អ្វី​ដែល​ត្រូវ​ធ្វើ ដោយ​មិន​បាច់​ខ្វល់​ច្រើនទៅលើផ្នែករឹង​ដូច​ភាសា​កម្រិត​ទាប​ឡើយ ។ នេះ​ធ្វើ​ឱ្យ​ការ​សរសេរ​កម្មវិធី​កាន់-

## វាក្យ​សម្ព័ន្ធ 
ចំពោះផាយថុន វាមាន​ភាព​ងាយ​ស្រួល​ណាស់​សម្រាប់យើងក្នុង​ការ​អាន​វាក្យ​សម្ពន្ធ (syntax) ។ វាក្យសម្ពន្ធ​ខ្លះ​ត្រូវ​បាន​យក​ចេញ​ពីភាសាស៊ី ព្រោះផាយថុនត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយប្រើ​ភាសាស៊ី ។ ការ​ផ្លាស់​ប្តូ​រ​ដ៏​ធំ​មួយ​ជាមួយ​នឹងផាយថុនគឺ ​ការ​ប្រើ​ចន្លោះទំនេរ (whitespace) ដើម្បី​កំណត់​ព្រំដែន​កូដ ៖ ដំណក​ឃ្លា ឬ ការ​ខិត​ចូល (tab) ត្រូវ​បាន​ប្រើ ដើម្បី​រៀបចំ​កូដ​តាម​ចំនួន​ដំណក​ឃ្លា ឬ​ការ​ខិត​ចូល។ នេះ​មាន​ន័យ​ថា នៅ​ចុង​បន្ទាត់​នីមួយៗ​មិន​មាន​សញ្ញា​ចុច​ក្បៀស (;) ហើយ​ដង្កៀប ({}) ក៏​មិន​ត្រូវ​បាន​ប្រើដើម្បី​ចង​កូដ​ជា​ក្រុម​ដែរ ។ ការ​ផ្សំ​បញ្ចូល​នេះ​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ ផាយថុនក្លាយ​ជា​ភាសា​ដែល​ងាយ​ស្រួល​អាន ។

## ការប្រើប្រាស់ 
ផាយថុនត្រូវ​បាន​ប្រើ​ដោយ​មនុស្ស​រាប់​ពាន់​នាក់​មក​ពី​គ្រប់​ទីកន្លែង ។ ពេល​ខ្លះ គេ​ប្រើ​ត្រឹម​តែ​កូដផាយថុនដើម្បី​សរសេរ​កម្មវិធី​ប៉ុណ្ណោះ ប៉ុន្តែ​ស្ទើរ​តែ​គ្រប់​ពេល​វេលា វា​ត្រូវ​បាន​គេ​ប្រើ​ដើម្បី​ធ្វើ​ការងារ​សាមញ្ញៗ ខណៈ​ពេល​ដែល​ភាសា​ផ្សេង​ទៀត​មាន​ភាព​ស្មុគស្មាញ​ក្នុង​ការដោះស្រាយ​ការងារ​ទាំង​នោះ ។ បណ្ណាល័យ​ស្តង់ដារ​របស់​វា​ត្រូវ​បាន​បង្កើត​ឡើង​ជា​អនុគមន៍ ឬ មុខ​ងារ ដែល​ភ្ជាប់​មក​ពេល​ដំឡើង​កម្មវិធី​ផាយថុន ។ បណ្ណាល័យ​ស្ដ​ង់​ដា​រ​មាន​មុខងារ​ជា​ច្រើន​ ។ នៅ​លើ​អ៊ីនធឺណិតមាន​បណ្ណាល័យ​ជា​ច្រើន​ដែល​អាច​ឲ្យផាយថុនមាន​សមត្ថភាព​ធ្វើ​ការងារ​ជា​ច្រើន​ថែម​ទៀត ។ បណ្ណាល័យ​ទាំង​នោះ​ធ្វើ​ឲ្យផាយថុនក្លាយ​ជា​ភាសា​មាន​អនុភាព ព្រោះ​វា​អាច​ធ្វើ​ការងារ​ជា​ច្រើន​បាន ។

ខាង​ក្រោម​នេះ​គឺ​ជា​ផ្នែក​ខ្លះ​ដែលផាយថុនត្រូវ​បាន​គេ​យក​ទៅ​ប្រើប្រាស់ជា​ញឹកញាប់ ៖

* ការ​អភិវឌ្ឍ​គេហទំព័រ
* ការ​សរសេរ​ល្បែង​កម្សាន្ត
* ការបង្កើតផ្ទៃប្រើប្រាស់ដោយរូបភាព (GUI) របស់​កុំព្យូទ័រ
* កម្មវិធីគណនាបែប​វិទ្យា​សា​ស្រ្ត
* ការ​សរសេរ​កម្មវិធី​ប​ណ្តា​ញ​

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ព័ត៌មានវិទ្យា
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:កុំព្យូទ័រ
Guizhou JL-9

300px|រូបភាពតូច
**Guizhou JL-9**, ត្រូវបានគេស្គាល់ផងដែរថាជាការ **FTC-2000** ភ្នំឥន្ទ្រី (Shanying) ជាពីរកៅអីចម្បាំងគ្រូបង្វឹក-បានបង្កើតឡើងដោយក្រុមហ៊ុននាំចូល / នាំចេញគួយចូវអាកាសចរណ៍ឧស្សាហកម្ម (GAIEC) សម្រាប់រំដោះកងទ័ពកងទ័ពអាកាសប្រជាជន (PLAAF) និង កងទ័ពរំដោះកងទ័ពជើងទឹកកងទ័ពប្រជាជនអាកាស (PLANAF) ។ 

## ឯកសារយោង
## តំនភ្ជាប់ក្រៅ
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:យន្តហោះ
Chengdu J-7

300px|រូបភាពតូចcjsec4xau 1y4vj
**Chengdu Jian-7** (ភាសាចិន: **歼 -7**; កំណែនាំចេញស្រី 7; អង្គការណាតូកូដ: **Fishbed**) គឺជាសាធារណរដ្ឋប្រជាជននៃកំណែអាជ្ញាប័ណ្ណ-សាងសង់ឡើងនៅប្រទេសចិន  របស់សូវៀត Mikoyan-Gurevich MiG-21 ។ បើទោះបីជាការផលិតឈប់នៅឆ្នាំ 2013 វានៅតែបន្តបម្រើនោះភាគច្រើនបំផុតគឺជា interceptor មួយនៅក្នុងកងកម្លាំងខ្យល់ជាច្រើនរួc8qistvodjមទាំងប្រទេសចិន។

## ឯកសារយោង
* Gordon, Yefim and Dmitry Komissarov. ''Chinese Aircraft: China's Aviation Industry since 1951*. Manchester, UK: Hikoki Publications, 2008. ISBN 978-1-902109-04-6.
*
*Jackson, Paul. *Jane's All The World's Aircraft 2003–2004''. Coulsdon, UK: Jane's Information Group, 2003. ISBN 0-7106-2537-5.
* "World Air Forces". *Flight International*, 14–20 December 2010. pp.&nbsp;26–53.

## តំនភ្ជាប់ក្រៅ
* F-7 Fighter Jet Family 
* FT-7/JJ-7 Trainer Jet 
* F-7BG
* F-7MB
* Bangladesh Air Force F-7MB & F-7BG Photo Gallery
* Technical Data from MiG-21.de
* Globalsecurity.org
* Sino Defense Today
* J-7/F-7 Fighter Aircraft Images
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:យន្តហោះប្រដេញ
Harbin SH-5

300px|រូបភាពតូច
**Harbin SH-5** (ភាសាចិន: **水轰五型**ជាកន្លែងដែល "水轰" គឺខ្លីសម្រាប់ "水上轰炸机" (Shuishang Hongzhaji) មានន័យថា "អ្នកបំផ្ទុះគ្រាប់បែក seaborne") គឺជាយន្តហោះល្បាតដែនសមុទ្រ amphibious ចិនបានបម្រុងទុកសម្រាប់ជួរដ៏ធំទូលាយមួយនៃភារកិច្ច រួមទាំងពន្លត់អគ្គីភ័យពីលើអាកាស, សង្គ្រាមប្រឆាំងនាវាមុជទឹក (ASW) និងជួយសង្គ្រោះខ្យល់សមុទ្រ (ស) ។ ពួកគេត្រូវបានប្រើសម្រាប់ប្រតិបត្ដិការស្វែងរកនិងជួយសង្គ្រោះដែនសមុទ្រនិង។ មានតែ 6 គ្រឿងត្រូវបានកសាងឡើងមិនរាប់គំរូនោះគឺមានទាំងអស់នៅក្នុងការបម្រើសកម្មលើកលែងតែមួយធ្លាក់ពីថ្ងៃទី 30 ខែឧសភាឆ្នាំ 2013 ។ មួយគឺត្រូវបានបំពាក់ដូចជាយន្ដហោះពន្លត់អគ្គីភ័យមួយ។

## ឯកសារយោង
*
*
**The Harbin SH-5*
**The SH-5 Aircraft*
**SH-5 Amphibious Aircraft*, Chinese Defence Today

## តំនភ្ជាប់ក្រៅ
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:យន្តហោះ
Chengdu J-20

**Chengdu J-20** (សាមញ្ញភាសាចិន: **歼 -20**; ប្រពៃណីចិន: **歼 -20**) គឺលាក់បាំងមួយភ្លោះម៉ាស៊ីនគំរូយន្តហោះចម្បាំងទីប្រាំជំនាន់ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយក្រុង Chengdu អវកាសសាជីវកម្មសម្រាប់ទ័ពអាកាសកងទ័ពរំដោះប្រជាជនចិន (PLAAF) ។  The J-20 made its first flight on 11 January 2011, J-20 បានធ្វើការហោះហើរលើកដំបូងរបស់ខ្លួននៅថ្ងៃទី 11 ខែមករាឆ្នាំ 2011 [1] [2] និងត្រូវបានគេរំពឹងថានឹងប្រតិបតិ្តការនៅក្នុង 2017-2019 ។  and is expected to be operational in 2017–2019.

របស់ប្រទេសចិនយន្តហោះ J-20 វេទិកាមានសក្តានុពលដើម្បីឱ្យមានសមត្ថភាពប្រព័ន្ធកូដកម្មជួរវែងនៅក្នុងតំបន់អាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិកនោះទេប៉ុន្តែចំនួននៃបញ្ហាប្រឈមផ្នែកបច្ចេកទេសមួយដែលនឹងត្រូវយកឈ្នះមុនពេលការផលិតអាចចាប់ផ្តើម។

## ឯកសារយោង
* Kopp, Carlo. "The Strategic Impact of China's J-XX (J-20) Stealth Fighter." *Air Power Australia* NOTAM #70, 9 January 2011.
* Kopp, Carlo and Peter A. Goon. "Chengdu J-XX (J-20) Stealth Fighter Prototype; A Preliminary Assessment." *ausairpower.net* Technical Report APA-TR-2011-0101, January 2011.
* Rupprecht, Andreas. "Enter the Dragon: The Chengdu J-20." *Combat Aircraft Monthly, (Ian Allan Publishing),* Issue 12/3, March 2011, pp.&nbsp;34–41.
* Sweetman, Bill. *Lockheed Stealth.* Minneapolis, Minnesota: Zenith Press, 2005. ISBN 0-76031-940-5.

## តំនភ្ជាប់ក្រៅ
*AirForceWorld.com - J-20 Photos and Introduction 
*YouTube.com - The Latest J-20 Flight Test

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:យន្តហោះប្រដេញ
CAIC Z-10

300px|រូបភាពតូច
**Z-10** (ភាសាចិន: **直 -10** សម្រាប់ការ直升机) គឺជាឧទ្ធម្ភាគចក្រការវាយប្រហារមួយដែលបង្កើតឡើងដោយសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន។ វាត្រូវបានរចនាឡើងជាចម្បងសម្រាប់បេសកកម្មប្រឆាំងរថក្រោះប៉ុន្តែមានសមត្ថភាពអាកាសទៅអាកាសមធ្យមសិក្សាផងដែរ។ វាត្រូវបានរចនាឡើងនិងសាងសង់ដោយក្រុមហ៊ុនសាជីវកម្មឧស្សាហកម្ម Changhe យន្តហោះ (CAIC) 

## ឯកសារយោង
## តំនភ្ជាប់ក្រៅ
* GlobalSecurity.org
* SinoDefence.com report
* WZ10 Helicopter Photo Collection and Intro 

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ឧទ្ធម្ភាគចក្រ
Shenyang J-15

**Shenyang J-15** (ភាសាចិន: **歼 -15**) ដែលគេស្គាល់ផងដែរថាជាហោះឆ្លាម (ភាសាចិន: 飞鲨, Fēishā) គឺជាយន្តហោះចម្បាំងជាក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ដែលមានមូលដ្ឋានក្នុងការអភិវឌ្ឍដោយ Shenyang យន្តហោះសាជីវកម្មនិងវិទ្យាស្ថាន 601 សម្រាប់កងទ័ពរំដោះប្រជាជនចិន នាវាផ្ទុកយន្តហោះរបស់កងទ័ពជើងទឹក។ ពាក្យចចាមអារាមដំបូងបានអះអាងថាយន្តហោះនេះគឺដើម្បីជាការវ៉ារ្យ៉ង់ពាក់កណ្តាលលាក់បាំងប៉ុន្តែរបាយការណ៍បង្ហាញថាក្រោយមកយន្ដហោះនេះត្រូវបានផ្អែកលើប្រទេសរុស្ស៊ីបានរៀបចំ Sukhoi Su-33 និងត្រូវបានបំពាក់ជាមួយនឹងរ៉ាដាផលិតក្នុងស្រុក, វិស្វកម្ម, និងអាវុធ។

## ឯកសារយោង
## តំនភ្ជាប់ក្រៅ
*J15 Naval Carrier Based Fighter, PLA Navy , J-15 fighter photos and introductions, AirForceWorld.com
*Chinese Military Aviation 

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:យន្តហោះប្រដេញ
CAC/PAC JF-17 Thunder

300px|រូបភាពតូច
**PAC JF-17 Thunder** (អ៊ូឌូ: جےایف -17 تھنڈر) ឬ CAC-1 FC របស់ Xiaolong  (ស៊ីសាច់ហុតឈាមនាគ; ភាសាចិន: 枭龙 pinyin: Xiao Long) គឺជាទម្ងន់ពន្លឺតែមួយ ម៉ាស៊ីនយន្តហោះប្រយុទ្ធពហុតួនាទីអភិវឌ្ឍរួមគ្នាដោយកងទ័ពប៉ាគីស្ថានអាកាសដែលជាប្រទេសប៉ាគីស្ថានស្មុគ្រស្មាញ Aeronautical រ (PAC) និងយន្តហោះសាជីវកម្មងឌូ (CAC) នៃប្រទេសចិន។ កំណត់របស់ខ្លួន "JF-17 Thunder" ដោយប្រទេសប៉ាគីស្ថានមានរយៈពេលខ្លីសម្រាប់ "រួម Fighter របស់-17" ខណៈពេលដែលងើ្កតឡើងថា: « FC ដែល-1 Xiaolong "ដោយប្រទេសចិនមានន័យថា" Fighter របស់ចិន-1 ស៊ីសាច់ហុតឈាមនាគ "។

## ឯកសារយោង
## តំនភ្ជាប់ក្រៅ
* Factsheet FC-1 on Chengdu Aircraft Industry Corporation (CAC) website 
* Factsheet JF-17 on Pakistan Aeronautical Complex (PAC) website
* JF-17 Thunder Multi-Role fighter aircraft (Airrecognition.com) 

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:យន្តហោះប្រដេញ
Shenyang J-8

300px|រូបភាពតូច
**Shenyang J-8** (ភាសាចិន: **歼 -8**; អង្គការណាតូឈ្មោះរាយការណ៍: **Finback**) គឺជាល្បឿនលឿនរយៈកម្ពស់ខ្ពស់យន្តហោះចម្បាំង interceptor តែមួយអាសនៈនៅប្រទេសចិនបានកសាងឡើង។

បច្ចុប្បន្ននេះជាង 300 J-8s នៃគ្រប់ប្រភេទបម្រើក្នុងកងទ័ពរំដោះកងទ័ពអាកាសប្រជាជននិងកងទ័ពរំដោះទ័ពអាកាសរបស់កងទ័ពជើងទឹករបស់ប្រជាជនមាន។ J-8 ត្រូវបានគេរំពឹងថានឹងត្រូវបានជំនួសដោយវ៉ារ្យ៉ង់ងឌូយន្តហោះ J-10 និង J-11 ដ៏ទំនើបនៅក្នុងប៉ុន្មានឆ្នាំខាងមុខនេះ។

## ឯកសារយោង
* 

## តំនភ្ជាប់ក្រៅ
* China J-8 (Finback-A) photo collection AirForceWorld.com 
* China J-8II (Finback-B) photo collection 
* China-defense.com Development of China's J-8 Fighter 
* sinodefence.com J-8 (Finback-A)
* sinodefence.com J-8II (Finback-B)
* http://bbs.meyet.com/dispbbs_24_146814_1_116.html 

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:យន្តហោះប្រដេញ
HAL Tejas

300px|រូបភាពតូច
300px|រូបភាពតូច
**HAL Tejas** (បញ្ចេញសំឡេងសំស្ក្រឹត: [តែːdʒəs] សំស្រ្កឹត: **तेजस**) គឺជា 4 + + ជំនាន់ [6] ចម្បាំងពន្លឺ multirole បង្កើតឡើងដោយប្រទេសឥណ្ឌា។ វាគឺជា tailless [លេខ 1] រចនាបរិវេណតំបន់ដីសណ្តនិយមបំពាក់ដោយម៉ាស៊ីនតែមួយ។ វាបានមកពីយន្ដហោះពន្លឺប្រយុទ្ធកម្មវិធី (LCA) ដែលបានចាប់ផ្តើមនៅក្នុងឆ្នាំ 1980 ដើម្បីជំនួសយន្តហោះចម្បាំង MiG-aging 21 របស់ប្រទេសឥណ្ឌា។ ក្រោយមក LCA នេះត្រូវបានដាក់ឈ្មោះជាផ្លូវការ "Tejas"  [លេខ 2] ន័យថា "Radiance" ដោយបន្ទាប់មកនាយករដ្ឋមន្រ្តី Atal Bihari Vajpayee ។ 

## ឯកសារយោង
* Jackson, Paul, Kenneth Munson and Lindsay Peacock, eds. "ADA Tejas." *Jane’s All The World’s Aircraft 2005–06.* Coulsdon, Surrey, UK: Jane's Information Group Limited, 2005. ISBN 0-7106-2684-3.
* Taylor, John W. R., Kenneth Munson and Michael J. H. Taylor, eds. "HAL Light Combat Aircraft." ''Jane's All The World's Aircraft 1989–1990.'' Coulsdon, Surrey, UK: Jane's Information Group Limited, 2005. ISBN 0-7106-0896-9.

## តំនភ្ជាប់ក្រៅ
* Official Tejas site 

**Features and analysis:**
*"Flying into the unknown"  — A feature by *The Hindu* on the *Tejas* test pilots.
*"LCA and Economics" by Sunil Sainis and George Joseph 
*"The Light Combat Aircraft Story" , by Air Marshal MSD Wollen (Retd).
*The case to support the indigenous LCA programme , by Ashok Parthasarathi and Raman Puri.

**Technical:**
*An Approach to High AoA Testing of the LCA 
*Development Flight Testing of the Tejas Light Combat Aircraft 
*LCA Avionics And Weapon System Mission Computer Software Development: A Case Study 

**General:**
*"Tejas / Light Combat Aircraft (LCA)", Fighter-planes.com 
*"Dawn of Tejas" Aero India special report from flightglobal.com

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:យន្តហោះប្រដេញ
Kawasaki OH-1

300px|រូបភាពតូច
**Kawasaki Oh-1** (ឈ្មោះហៅក្រៅ: "Ninja") គឺជាឧទ្ធម្ភាគចក្រឈ្លបយកការណ៍យោធាពន្លឺសម្រាប់កំលាំងស្វ័យការពារដីប្រទេសជប៉ុនមានគោលបំណងដើម្បីជំនួស Oh-6 Loach ។ ក្នុងនាមជារបស់ខែមីនាឆ្នាំ 2012 34 បានចូលបម្រើ, បំព្រញកងនាវាដែលមានស្រាប់នៃ 111 Oh-6s ។  

## ឯកសារយោង
* Aoki, Yoshimoto. "Kawasaki OH-1". *World Air Power Journal*. Volume 38, Autumn/Fall 1999. London:Aerospace Publishing. ISBN 1-86184-035-7. ISSN 0959-7050. pp.&nbsp;36–45.
* Taylor, Michael J.H. ''Brassey's World Aircraft & Systems Directory 1999/2000''. London:Brassey's, 1999. ISBN 1-85753-245-7.

## តំនភ្ជាប់ក្រៅ
* Official JGSDF page
* Kawasaki Aerospace Division Helicopters 
* Androidwaves 
* TS1engine | Mitsubishi Heavy Industries, Ltd. 

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ឧទ្ធម្ភាគចក្រ
Honda HA-420 HondaJet

300px|រូបភាពតូច
**Honda HA-420 HondaJet** គឺជាយន្តហោះអាកាសចរណ៍ទូទៅលើកដំបូងដែលបានអភិវឌ្ឍដោយក្រុមហ៊ុនហុងដាយន្តេះ។

HondaJet ដែលបានធ្វើការហោះហើរជាលើកទីមួយរបស់ខ្លួននៅក្នុងខែធ្នូឆ្នាំ 2003 ។ វាបង្ហាញជាសាធារណៈនៅបង្ហាញខ្យល់ EAA AirVenture នៅក្នុង Oshkosh រដ្ឋ Wisconsin, នៅក្នុងខែកក្កដាឆ្នាំ 2005 ។ នៅថ្ងៃទី 25 ខែកក្កដាឆ្នាំ 2006 ក្រុមហ៊ុនហុងដាបានត្រលប់ទៅ Oshkosh ដើម្បីប្រកាសថាខ្លួននឹងពាណិជ្ជកម្ម HondaJet នេះ។

Number: 92

## ឯកសារយោង
## តំនភ្ជាប់ក្រៅ
* Official HondaJet Website
* HondaJet website
* GE Honda Aero Engines
* Airliners.net: The Honda HA-420 HondaJet
* Behind the Curtain - AOPA Online
* Mississippi State University Raspet Flight Research Laboratory 
* GKN Aerospace to produce fuselage for HondaJet 

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍
សុទ្ធ ប៉ូលីន

**លោក សុទ្ធ ប៉ូលីន​(Soth Polin)​ **កើត​នៅ​ឆ្នាំ ១៩៤៥ ក្នុង​ខេត្ដ​កំពង់ចាម​ ប្រទេស​កម្ពុជា។ លោក​ជាអ្នក​និពន្ធ​ខ្មែរ​ ដែលប្រលោមលោក​ដំបូង​របស់​​លោក​មាន​ចំណងជើង​ថា** ជីវិតឥត​ន័យ** ហើយ​ត្រូវ​បាន​ចេញផ្សាយ​ក្នុង​ឆ្នាំ ១៩៦៤។ លោក​ក៏បាន​បង្កើត​កាសែត នគរធំ ដែល​ត្រូវ​បាន​បោះពុម្ពផ្សាយ​ចាប់ពីចុង​ទស្សវត្ស​ឆ្នាំ១៩៦៤ រហូត​ដល់​ឆ្នាំ ១៩៧៤។ លោក​បាន​ផ្លាស់​ទៅ​ប្រទេស​បារាំង​នៅឆ្នាំ ១៩៧៤ ហើយ​បន្ទាប់​មក​ក៏ផ្លាស់​ទៅ​សហរដ្ឋអាមេរិក
សុទ្ធ ប៉ូលីន កវីនិពន្ធប្រលោមលោកដ៏ល្បីល្បាញ ម្ចាស់ស្នាដៃប្រលោមលោកបែបអាក្រាតកាយ ព្រោះស្ទើគ្រប់ស្នាដៃ
.....................
លោក សុទ្ធ ប៉ូលីន ជាអ្នកនិពន្ធមួយរូបមានឈ្មោះល្បីល្បាញជាខ្លាំងក្នុងទសវត្ស៦០ និង ៧០។ លោកសុទ្ធ ប៉ូលីនជាចៅរបស់លោកឧកញ៉ាវិបុលរាជ
សេនា នូ កន។ លោកចាប់ផ្តើមនិពន្ធប្រលោមលោកតាំងពីទសវត្សឆ្នាំ ១៩៦៥។ ស្នាដៃប្រលោមលោករបស់លោក ភាគច្រើនជាប្រភេទបែបទស្សនវិជ្ជា អត្ថិភាពនិយម របស់ទស្សនវិទូ ហ្សង់ ប៉ូលហ្សាត ( Jean Paul Sartre)  ប៉ុន្តែជាមួយគ្នានេះមនុស្សមួយចំនួនបានហៅលោកថា ជាម្ចាស់ស្នាដៃប្រលោមលោកបែបអាក្រាតកាយ ព្រោះស្ទើគ្រប់ស្នាដៃ ដោយលោកបានសរសេររៀបរាប់ពីស្នេហា ផ្លូវភេទ រួមសង្វាសស្រីហើយនឹងប្រុស ។ ស្នាដៃប្រលោមលោកដំបូងបង្អស់របស់លោក សុទ្ធ ប៉ូលីន គឺរឿង  ខូចសតិព្រោះកាមតណ្ហា ។ 
ស្នាដៃរបស់លោកទទួលបានជោគជ័យជាខ្លាំង ដោយភាគច្រើន លោកលើកយកបញ្ហាជាក់ស្ដែងក្នុងសង្គមមកធ្វើជាប្រធានបទ ហើយរចនាបទនិពន្ធរបស់លោកក៏ច្រើនតែប្លែកពីអ្នកនិពន្ធដទៃៗទៀត ។ ជាមួយគ្នានេះ លោក សុទ្ធ ប៉ូលីន ក៏ជាស្ថាបនិក និងនាយកនៃកាសែត នគរធំ ដែលជាកាសែតមួយមានប្រជាប្រិយភាពខ្លាំងក្លានាសម័យនោះ ។ 
សព្វថ្ងៃនេះ លោក សុទ្ធ ប៉ូលីន កំពុងរស់នៅយ៉ាងស្ងៀមស្ងាត់នៅទីក្រុង ឡុងប៊ិច រដ្ឋកាលីហ្វរញ៉ា ប្រទេសអាម៉េរិក។ 
ស្នាដៃរបស់លោកសំខាន់ៗ និងល្បីៗរបស់រួមមាន ៖ 
- ខូចសតិព្រោះកាមតណ្ហា ១៩៦៥
- ជីវិតឥតន័យ ១៩៦៧
- ស្នេហ៍អពមង្គល ១៩៦៧
- អូនជាម្ចាស់ស្នេហ៍
- ចំតិតឥតអាសូរ
- បុរសអផ្សុក
- អ្នកផ្សងព្រេងអារាត់អារាយ
- មរណៈក្នុងដួងចិត្ត
- ក្ស័យតែម្តងទេ
- មេម៉ាយនៅ អិល អេ 
- បាក់ធ្មេញ
- ឲ្យបងធ្វើអី ក៏បងធ្វើដែរ ...ជាដើម ។
ស្នាដៃវិទ្យាសាស្ត្រមាន៖
១-ស្រុកយើងមានសន្តិភាពមែនឬ?, ១៩៧៤
២-ស្រុកយើងអើយវេទនាដោយសារគេ, ១៩៧៤
៣-វចនានុក្រមបារាំងខ្មែរ, ១៩៧៥
៤-Contes Cambodgiens, ១៩៦៥
៥-La Composition Francaise au
     D.E.S.P.C. , ១៩៦៤

## External links
* Tomoko Okada, *Modern Short Stories*, Cambodian Studies, Tokyo University of Foreign Studies  - introduces 4 writers included in a Japanese publication *Modern Cambodian Short Stories* (The Daido Life Foundation, 2001)
* Thomas Beller, *The debris of the visible*, Cambodia Daily, Aug 26, 2006 - review of Stewart and May (ed.) *In the Shadow of Angkor: Contemporary Writing From Cambodia*, University of Hawaii Press (2004), ISBN 0-8248-2849-6 which includes Soth Polin's 1969 short story ''Communicate, They Said" and an interview with him
* "An Interview with Soth Polin"  by Sharon May
សទ្ធិន្ទ្រិយ

## អត្ថន័យ
ពាក្យ​ថា ឥន្ទ្រិយ (indriya) គឺ​ជា​អំពើ​នៃ​ការ​គ្រប់គ្រង ឬ ត្រួតត្រា ធ្វើ​ឡើង​ដោយ​មេដឹកនាំ ។ ពាក្យ​ថា "ការ​គ្រប់គ្រង​ដោយ​មេដឹកនាំ​"​មាន​ន័យ​ថា គ្មាន​មនុស្ស​ណា​ម្នាក់​ងើប​ប្រឆាំង​នឹង​មេដឹកនាំ​នោះ​ឡើយ ។ 

## ការ​ប្រើប្រាស់​នៅ​ក្នុង​សាសនា​ព្រាហ្ម
## ការ​ប្រើប្រាស់​នៅ​ក្នុង​ពុទ្ធសាសនា​​​ខាង​ផ្នែក​ថេរវាទ
តាម​ទ្រឹស្តី​ពុទ្ធសាសនា​ថេរវាទ ពាក្យ​ថា ឥន្ទ្រិយ ឬ ការ​គ្រប់គ្រង ឬ ការ​ត្រួួតត្រា មាន​ន័យ​ថា បុគ្គល​ម្នាក់​​ៗ​ប្រើ​អំណាច​ដើម្បី​គ្រប់គ្រង​ចិត្ត​របស់​ខ្លួន​ឯង ។ ឥន្ទ្រិយ មាន​សរុប​ទាំង​អស់​ចំនួន ៥ យ៉ាង ពោល​គឺ ៖

::១.​ សទ្ធិន្ទ្រិយ (Saddhindriya) គឺ សេចក្តី​ជំនឿ (faith, faculty of conviction)
::២. វីរិយិន្ទ្រិយ (Vīriyindriya) គឺ ថាមពល (energy) ឬ​ សេចក្តី​ព្យាយាម
::៣. សតិន្ទ្រិយ (Satindriya) គឺ សតិ (mindfulness) ឬ ការ​រលឹក ឬ សេចក្តី​រលឹក (រឭក) ឬ ដំណើរ​ភ្ញាក់​ស្មារតី
::៤. សមាធិន្ទ្រិយ​  (Samādhindriya) គឺ សមាធិ (concentration) ឬ ការ​ផ្ចង់​ផ្តោ​តចិត្ត
::៥. បញ្ញិន្ទ្រិយ (Paññindriya) គឺ បញ្ញា​​ (wisdom)

## ការ​ប្រើប្រាស់​នៅ​ក្នុង​ពុទ្ធសាសនា​​ខាង​ផ្នែក​មហានិកាយ​
## ឯកសារ​យោង
Shenyang J-11

300px|រូបភាពតូច
**Shenyang J-11** (ភាសាចិន: **歼 -11**) ជាមួយអង្គការណាតូរាយការណ៍ពីឈ្មោះ: Flanker ខ + + គឺជាចម្បាំងតែមួយអាសនៈ, យន្តហោះប្រតិកម្មភ្លោះម៉ាស៊ីនដែលផ្អែកលើសូវៀតបានរចនាឡើង Sukhoi Su-27 (អង្គការណាតូឈ្មោះរាយការណ៍: Flanker) ការប្រយុទ្ធឧត្តមភាពខ្យល់និង ផលិតដោយ Shenyang យន្តហោះសាជីវកម្ម។ កងទ័ពប្រជាជនរំដោះកងទ័ពអាកាស (PLAAF) នៃសាធារណរដ្ឋចិនប្រជាជន (ប.ច. ) គឺជាប្រតិបត្តិករតែមួយគត់របស់យន្តេះ។

## ឯកសារយោង
*

## តំនភ្ជាប់ក្រៅ
*J-11 fighter, Chinese PLAAF 

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:យន្តហោះប្រដេញ
អ.ម.អ.៣១៦៦-២:KH

**អ.ម.អ.៣១៦៦-២:KH** រឺ **ISO 3166-2:KH** គឺជាច្រកចូលសម្រាប់កម្ពុជាក្នុង អ.ម.អ.៣១៦៦-២ ផ្នែកនៃបទដ្ឋានអ.ម.អ.៣១៦៦ បានចេញផ្សាយដោយអង្គការបមាណីយកម្មអន្តរជាតិ (អមអ) ដែលកំណត់ ក្រមសម្រាប់ឈ្មោះបំណែងចែករងសំខាន់ៗ (ឧ. ខេត្ត រឺ រដ្ឋ) នៃប្រទេសទាំងឡាយដែលបានកំណត់ក្រមក្នុង អ.ម.អ.៣១៦៦-១។

ថ្មីៗនេះសម្រាប់កម្ពុជា ក្រម អ.ម.អ.៣១៦៦-២ គឺត្រូវបានកំណត់ឱ្យក្រុងស្វយ័ត៤ និង ខេត្ត២០។

ក្រមនីមួយៗរួមមានពីរផ្នែក ដែលញែកគ្នាដោយសហសញ្ញា។ ផ្នែកទីមួយគឺ KH ក្រមអ.ម.អ.៣១៦៦-១ អាល់ផ្វា-២នៃកម្ពុជា។ ផ្នែកទីពីរគឺលេខ។ អង្គលេខត្រូវបានប្រើនៅពេលថ្មីៗនេះជាក្រមប្រៃសណីយ៍ លើកលែងចំពោះក្រម ១-៩ ចាប់ពីនោះត្រូវបញ្ចូល ០ ពីមុខលេខ (១ ក្លាយជា ០១) ទទួលបានក្រមប្រៃសណីយ៍ ចាប់ពីក្រមអ.ម.អ.:
* ១&ndash;២១: ក្រុង និង ខេត្តស្វយ័តដូចនៅចុងទសវត្ស១៩៨០
* ២២&ndash;២៤: ក្រុង និង ខេត្តស្វយ័តបានបង្កើតឡើងចាប់តាំងពីទសវត្ស១៩៩០

## ក្រមថ្មីៗ
ឈ្មោះបំណែងចែករងត្រូវបានចុះបញ្ជីដូចនៅក្នុងបទដ្ឋានអ.ម.អ.៣១៦៦-២ ដែលបានបោះពុម្ពផ្សាយដោយទីភ្នាក់ងារតំហែទាំអ.ម.អ.៣១៦៦ (អ.ម.អ.៣១៦៦/ភ.ត.)។

*ឃ្លិកលើឆ្នុចក្នុងក្បាលតារាងដើម្បីចាត់ជាប្រភេទកាឡោននីមួយ។*

## ការផ្លាស់ប្ដូរ
ការផ្លាស់ប្ដូរជាបន្តបន្ទាប់ចំពោះច្រកចូលត្រូវបានគេប្រកាសក្នុងសំបុត្រព័ត៌មានខ្លះដោយអ.ម.អ.៣១៦៦/ភ.ត.តាំងពីការប្រកាសជាសាធារណៈលើកទីមួយនៃ អ.ម.អ.៣១៦៦-២ ក្នុងឆ្នាំ១៩៩៨:

## សូមមើលផងដែរ
* បំណែងចែករងកម្ពុជា
* ក្រមតំបន់ប.ដ.ព.ស.នៃកម្ពុជា

## តំណខាងក្រៅ
* ខេត្តនៃកម្ពុជា, Statoids.com
គ្រីស្ទៀណូ រ៉ូណាល់ដូ

**គ្រីស្ទៀណូ រ៉ូណាល់ដូ ដូស​ សាន់តូស អាវ៉េរ៉ូ (Cristiano Ronaldo dos Santos Aveiro) (កើតថ្ងៃទី​ **៥ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ១៩៨៥ក្នុងទីក្រុង Funchal, Madeira)​ ដែលត្រូវបានគេស្គាល់ជាទូទៅថា **Cristiano Ronaldo​ **គឺជាកីឡាករ ​បាល់ទាត់សញ្ជាតិព័រទុយហ្កាល់។ គាត់លេង​ឲ្យ​ក្លឹប​ Real Madridរបស់អេស្បាញ និងក្រុម​​ជម្រើស​​ជាតិ​​​ព័រ​​​ទុយ​​​ហ្កាល់។

Ronaldo កើតនៅថ្ងៃទី ៥ កុម្ភៈ ១៩៨៥ នៅទីក្រុង Funchal, Madeiraប្រទេស​ព័រទុយហ្កាល់។  ឳពុករបស់គាត់បានដាក់ឈ្មោះគាត់តាមលោក រ៉ូណល់ វីហ្កេន.
នៅឆ្នាំ ២០០៣ Cristiano Ronaldo បានចូលលេងឲ្យក្លឹប Manchester​ United ពីក្លឹប Sporting Portugal។ គាត់ត្រូវបានគេឲ្យពាក់អាវលេខ ៧។ កីឡាករមុនគាត់ដែលបានពាក់អាវលេខនេះមានដូចជា George Best, Eric Cantona និង David Beckham។

ក្នុងរដូវកាល២០០៧/២០០៨ គាត់បានក្លាយជា​កីឡាករ​តែម្នាក់​គត់ក្នុង​រយៈ​ពេល២៥ឆ្នាំចុងក្រោយនេះដែលបានឈ្នះទាំងរង្វាន់ the FIFPro "កីឡា​ករប្រចាំឆ្នាំ" និងរង្វាន់​ the FIFPro "កីឡាករវ័យក្មេងប្រចាំឆ្នាំ" ក្នុង​រដូវ​​កាលតែមួយ។ ក្នុងរដូវកាលនោះ គាត់បានស៊ុត​បញ្ចូល​ទីសរុប​៤១​គ្រាប់​​​ ហើយ​និង​បានឈ្នះរង្វាន់ European Golden Boot គឺជារង្វាន់​ដែល​ផ្ដល់​ឲ្យអ្នកដែលបានស៊ុតបញ្ចូលទីច្រើនជាងគេ។

ក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ននេះ Ronaldo គឺជាកីឡាករបាល់ទាត់អាជីព​ដែល​មាន​​​តំលៃខ្លួនថ្លៃជាងគេបំផុតលេខពីរគ្រប់សម័យកាល បន្ទាប់ពី​បាន​ផ្លាស់​ប្ដូរ​ពីក្លឹប Manchester United ទៅកាន់ក្លឹប Real Madrid ក្នុងតម្លៃប្រមាណ ៨០​លានផោន៕ អ្នកសរសេដោយលោក​ Kreng Phanna Jr

## កំណត់ចំណាំ
ផ្សារហិរញ្ញវត្ថុ

អ្នកសេដ្ឋកិច្ចបានប្រើប្រាស់ពាក្យ **ទីផ្សារហិរញ្ញវត្ថុ** ដែលមានន័យថា ទីផ្សារដែលមានមូលនិធិ(Fund)ត្រូវបានផ្ទេរពី អ្នកដែលមានមូលនិធិហួសពីសេចក្តីត្រូវការ ទៅអ្នកដែលខ្វះមូលនិធិ។ ទីផ្សារហិរញ្ញវត្ថុដែលមានដូចជា ទីផ្សារបំណុល (Bond Market)និងទីផ្សារហ៊ុន(Stock Market)មានលក្ខណៈសំខាន់ក្នុុងការធ្វើអោយមូលនិធិរបស់អ្នកដែលមិនប្រើប្រាស់វា អោយមានប្រសិទ្ធភាព ទៅអោយអ្នកដែលអាចប្រើប្រាស់មូលនិធិនោះប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពពោលគឺយក មូលនិធិនោះទៅធ្វើវិនិយោគទុន។

ទីផ្សារហិរញ្ញវត្ថុដែលមានដំណើរការល្អ គឺជាកត្តាដ៏សំខាន់ក្នុងការធ្វើអោយមានកំនើនសេដ្ឋកិច្ចខ្ពស់។ ទីផ្សារហិរញ្ញវត្ថុទន់ខ្សោយ គឺជាហេតុផលមួយដែលនាំអោយប្រទេសជាច្រើននៅក្នុងពិភពលោកនៅ​តែក្រ។ នេះបង្ហាញថាប្រទេសឧស្សាហកម្មឫ ប្រទេសអ្នកមាន មានទីផ្សារហិរញ្ញវត្ថុខ្លាំង។

នៅក្នុងទីផ្សារហិរញ្ញវត្ថុ អត្រាការប្រាក់លើប័ណ្ណបំណុល ថ្លៃប័ណ្ឌភាគហ៊ុននិងតំលៃរូបិយប័ណ្ណមានការប្រែប្រួលយ៉ាងខ្លាំង។ ដើម្បីស្វែងយល់ពីឥរិយាបថប្រែប្រួលនៃទីផ្សារហិរញ្ញវត្ថុទាំងក្នុងប្រទេសនិង​ឆាកអន្តរជាតិ ដែលត្រូវយល់ដឹងពីតួនាទីរបស់ទីផ្សារហិរញ្ញវត្ថុនៅក្នុងសេដ្ឋកិច្ចនិងត្រូវយល់ដឹងថាតើបំរែបំរួលទីផ្សារហិរញ្ញវត្ថុ មានផលប៉ះពាល់យ៉ាងដូចម្តេចចំពោះអ្នកសន្សំនិងអ្នកខ្ចី។

## ស្ថាប័នហិរញ្ញវត្ថុ​ 
ជារៀងរាល់ថ្ងៃ ប្រជាពលរដ្ឋផ្តល់កំចីដល់អ្នកខ្ចីជាច្រើនអ្នកដោយរួមបញ្ចូលទាំងរដ្ឋាភិបាល សាជីវកម្ម IBM​ អ្នកជិតខាងអ្នក។ ដោយមិនដឹងខ្លួនផង អ្នកកំចីទាំងនេះ មិនផ្តល់កំចីដោយផ្ទាល់តាមរយៈ​ ទីផ្សារហិរញ្ញវត្ថុទេ តែផ្តល់កំចីដោយប្រយោលតាមរយៈ**ស្ថាប័នហិរញ្ញវត្ថុ** ដែលមានតួនាទីជា **អន្តរការីហិរញ្ញវត្ថុ** (Financial Intermediaries)។ **អន្តរការីហិរញ្ញវត្ថុ**​(Financial Intermediaries)គឺជាស្ថាប័នដែលមានដូចជា ធនាគារពាណិជ្ជ(Commercial Bank)សហជីបឥណទាន (Credit Union)សមាគមន៍សន្សំនិងកំចី (Savings and loan association) ធនាគារសន្សំសង្គហ (mutual savings bank) មូលនិធិសង្គហ(mutual funds) ក្រុមហ៊ុនហិរញ្ញវត្ថុ (Finance companies) ក្រុមហ៊ុនធានារ៉ាប់រង(Insurance Companies)និងមូលនិធិសោធន(Pension funds)ដែលខ្ចីនិងប្រមូលមូនិធិពីអ្នកសន្សំ ហើយបន្ទាប់ក៏យកប្រាក់ដែលបានប្រមួលបាននេះទៅអោយអាជីវកម្មក្នុងស្រុកមួយខ្ចី។ ដូចគ្នានេះដែរ ប្រសិនបើ អ្នកកាត់ប្រាក់ទុកក្នុងផែនការចូលនិវត្តន៍របស់មូលនិធិសោធន នោះអ្នកគ្រប់គ្រងមូលនិធិសោធន នឹងប្រើប្រាស់ប្រាក់នេះដើម្បីទិញប័ណ្ណភាគហ៊ុនសាជីវកម្ម SONY​ឫទិញប័ណ្ណបំណុលរតនាគារ​ឫទិញឧបករណ៍ផ្សេងទៀត។

## មើលផងដែរ
* Finance capitalism
* Financial crisis
* Financial instrument
* Financial market efficiency
* Brownian Model of Financial Markets
* Investment theory
* Quantitative behavioral finance
* Slippage (finance)
* Stock investor
* Financial Market Theory of Development