open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
អូក អ៊ី

## ប្រវត្តិ
លោក អូក អុី កើតនៅថ្ងៃទី២២ ខែតុលា ឆ្នាំ១៩៨៩ នៅភូមិចំណោម ឃុំកំពែង ស្រុកព្រៃកប្បាស ខេត្តតាកែវ ជាកូនកសិករមួយរូប ដែលចេញមកបន្តការសិក្សានៅរាជធានីភ្នំពេញនាឆ្នាំ២០១០។

### កំរិតវប្បធម៌ 
រូបភាពតូច|រូបថតលោកទទួលសញ្ញាប័ត្រជាន់ខ្ពស់ឆ្នាំ២០១៦

* បញ្ចប់ត្រឹមអនុបណ្ឌិតផ្នែករដ្ឋបាលសាធារណៈ ក្នុងឆ្នាំ២០១៦
* បញ្ចប់បរិញ្ញាប័ត្រ នីតិសាស្រ្ត ឆ្នាំ២០១៣
* បញ្ចប់សាលាមធ្យមសិក្សាទុតិយភូមិ ឆ្នាំ២០០៩

### ប្រវត្តិការងារ 
* បច្ចុប្បន្ន ប្រធានគណបក្សកម្ពុជានិយម
* ឆ្នាំ២០១៧ ដល់២០២១ ជាបុគ្គលិកផ្នែកច្បាប់ វិស័យធនាគារហិរញ្ញវត្ថុ
* ឆ្នាំ២០១៤-២០១៧ ជំនួយការផ្ទាល់អ្នកតំណាងរាស្រ្ត១រូប មណ្ឌលព្រៃវែង
* ឆ្នាំ២០១០-២០១៣ ជំនួយការបច្ចេកទេសអ្នកតំណាងរាស្រ្តមណ្ឌលព្រៃវែង

### ប្រវត្តិចូលរួមគណបក្សនយោបាយ
* បច្ចុប្បន្ន ៖ ប្រធានគណបក្ស និងជាស្ថាបនិក១រូបក្នុងចំណោមស្ថាបនិក៨៩រូបនៃគណបក្សកម្ពុជានិយម
* ២០១៣-២០១៧ ៖ មន្រ្តីបច្ចេកទេសគោលនយោបាយ នាយកដ្ឋានព័ត៌មាន និងផ្សព្វផ្សាយគណបក្សសង្រ្គោះជាតិ និងជាស្ថាបនិក១រូប ក្នុងចំណោមស្ថាបនិក៤០០០នាក់ គណបក្សសង្រ្គោះជាតិ
* ២០១០-២០១៣ ៖ មន្រ្តីបច្ចេកទេសផ្នែកព័ត៌មាន និងផ្សព្វផ្សាយគណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស
* ២០០៥-២០០៨ ៖ យុវជន សកម្មជនមូលដ្ឋានគណបក្សសមរង្ស៊ី

## គ្រួសារ
លោក អូក អុី ជាកូនទី៤ ក្នុងចំណោមកូនប្រុសស្រីសរុប ៦ នាក់(ប្រុស៤ ស្រី២) របស់ លោក អ៊ុន អឿង និង អ្នកស្រី អ៊ុន ណន ដែលជាកសិករនៅក្នុងភូមិចំណោម ឃុំកំពែង ស្រុកព្រៃកប្បាស ខេត្តតាកែវ ស្ថិតនៅក្នុងជីវភាពមធ្យម ។
បងប្អូនប្រុសស្រីបង្កើតរបស់លោក ម្នាក់បានទទួលអនិច្ចកម្មហើយកាលពីខែតុលា ឆ្នាំ២០២២ គឺលោក អូក សំអាត ។

លោក អូក អុី បានរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍នៅ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២១ និងមានបុត្រី ១
ភាសាត្សាត់

ភាសា**ត្សាត់** ​ឬ **ចាម្ប៍ហៃណាំ** ជាភាសាដែលត្រូវបាននិយាយដោយជនជាតិអ៊ុត្សាត់ប្រមាណ ៤,៥០០ នាក់នៅភូមិយ៉ាំងឡាន់និងហ៊ុយឈិន​ នៅជិតទីក្រុងសានយ៉ានៃកោះហៃណាំ។ 

## ប្រវត្តិសាស្ត្រ
ភាសាត្សាត់មានដើមកំណើតជាភាសានៃក្រុមជនជាតិចាម្ប៍ដែលភៀសខ្លួនទៅកោះហៃណាំ​ ក្រោយពីការដួលរលំរបស់រាជធានីឥន្ទ្របុរៈនាចុងសតវត្សរ៍ទី ១០ និងបន្ថែមតិចតួចក្រោយការដួលរលំរាជធានីវិជ័យនាឆ្នាំ ១៤៧១។ ជាភាពចម្លែកសម្រាប់ភាសានៅក្នុងអំបូរអូស្ត្រូណេស៊ី ភាសាត្សាត់បានក្លាយទៅជាភាសាស្នៀង ដែលទំនងជាលទ្ធផលនៃឥទ្ធិពលពីភាសានៅជិតខាងនៅកោះហៃណាំ ដូចជាភាសាអំបូរចិន​ ហ្លៃ​ និង ហ្មុង-មៀន។

## ដើមកំណើតនៃស្នៀង
ស្នៀងរបស់ភាសាត្សាត់ជាលទ្ធផលនៃការប្រែប្រួលរបស់ព្យញ្ជនៈនៅដើមនិងចុងពាក្យរបស់ភាសាប្រូតូ-ចាម្ប៍។

## កំណត់ចំណាំ
## ឯកសារយោង
* 
* 
* 
* 
* 

## តំណភ្ជាប់ខាងក្រៅ
* 
*Recent papers on Tsat
សាកលវិទ្យាល័យជាតិឡាវ

**សាកលវិទ្យាល័យជាតិឡាវ** ( **NUOL** ) គឺជា សាកលវិទ្យាល័យមួយ នៅ ទីក្រុងវៀងចន្ទន៍ រដ្ឋធានីនៃ ប្រទេសឡាវ ។ បង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ 1996 ដោយមាននាយកដ្ឋាននាំយកមកពីមហាវិទ្យាល័យដែលមានស្រាប់ផ្សេងទៀត វាគឺជាសាកលវិទ្យាល័យជាតិតែមួយគត់នៅក្នុងប្រទេស។ NUOL ទទួលនិស្សិតមកពីទូទាំងប្រទេសឡាវ រួមជាមួយនឹងនិស្សិតអន្តរជាតិ។  

សាកលវិទ្យាល័យគឺជាដៃគូនៃ បណ្តាញសិក្សា និងស្រាវជ្រាវនៃមហាអនុតំបន់មេគង្គ (GMSARN) និង បណ្តាញសាកលវិទ្យាល័យអាស៊ាន (AUN)។

## ប្រវត្តិសាស្ត្រ 
សាកលវិទ្យាល័យជាតិឡាវ "NUOL" ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយការច្របាច់បញ្ចូលគ្រឹះស្ថានឧត្តមសិក្សាដែលស្ថិតនៅក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ក្រសួងមួយចំនួនទៅជាសាកលវិទ្យាល័យតែមួយក្រោមក្រសួងអប់រំ ស្របតាមក្រឹត្យលេខ ៥០/PM របស់ នាយករដ្ឋមន្ត្រី នៃ សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យប្រជាមានិតប្រជាធិបតេយ្យ។ ប្រទេសឡាវ ចុះថ្ងៃទី៩ ខែមិថុនា ឆ្នាំ១៩៩៥។

សាកលវិទ្យាល័យជាតិឡាវ គឺជាអគារពហុសាខា ដែលមានសាខាចំនួនប្រាំ រួមមាន បរិវេណសាលាដុងដុក (កណ្តាល) សាខាសុខប៉ាលួង (មហាវិទ្យាល័យវិស្វកម្ម) សាខាណាបុង (មហាវិទ្យាល័យកសិកម្ម) បរិវេណសាលាដុនណុក (មហាវិទ្យាល័យច្បាប់) និងសាខាតាតុង (មហាវិទ្យាល័យធនធានទឹក)។ ) វិទ្យាស្ថាននេះមានមហាវិទ្យាល័យចំនួន ១៣ វិទ្យាស្ថានចំនួន ២ (វិទ្យាស្ថានអភិវឌ្ឍន៍ធនធានមនុស្សឡាវ-ជប៉ុន និងវិទ្យាស្ថានអភិរក្សចិន) បណ្ណាល័យកណ្តាលមួយ មជ្ឈមណ្ឌលចំនួនប្រាំមួយ និងមន្ទីរពេទ្យតូចមួយ។

នួនបានដើរតួនាទី ៤ យ៉ាងក្នុង ១/ ផ្តល់ការអប់រំឧត្តមសិក្សានៅក្នុងតំបន់ដែលត្រូវការសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ចសង្គមនៃប្រទេសឡាវ។ ២/ ធ្វើការស្រាវជ្រាវផ្នែកវិទ្យាសាស្ត្រធម្មជាតិ និងសង្គម។ ៣/ ថែរក្សាសិល្បៈ វប្បធម៌ ប្រពៃណីជាតិ។ និង ៤/ ការផ្តល់សេវាសិក្សាដល់សង្គម។ វាត្រូវបានគេស្គាល់សម្រាប់កម្មវិធីភាពចម្រុះរបស់ខ្លួននៅក្នុង បរិញ្ញាបត្រ ; កម្មវិធី ថ្នាក់អនុបណ្ឌិត មួយចំនួនត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងវិញ្ញាសាសិក្សារបស់ខ្លួន និងកម្មវិធីសញ្ញាបត្របណ្ឌិតផងដែរ។

## អ្នកសិក្សា 
### មហាវិទ្យាល័យ 
រូបភាពតូច| ទីប្រជុំជនហ្លួងព្រះបាង
រូបភាពតូច| និស្សិត FLPS នៅសាកលវិទ្យាល័យជាតិនៃប្រទេសឡាវ (បរិវេណសាលាដុនណុកខុម) ពិភាក្សាអំពីវិគីភីឌា។
រូបភាពតូច| និស្សិត សកលវិទ្យាល័យជាតិឡាវ នៅសិក្ខាសាលា វីគីភីឌា
សាកលវិទ្យាល័យជាតិឡាវ (NUOL) មានមហាវិទ្យាល័យចំនួន 13៖

* មហាវិទ្យាល័យព្រៃឈើ
* មហាវិទ្យាល័យអប់រំ
* មហាវិទ្យាល័យវិទ្យាសាស្ត្រសង្គម
* មហាវិទ្យាល័យវិទ្យាសាស្ត្រធម្មជាតិ (FNS) 
* មហាវិទ្យាល័យអក្សរសាស្ត្រ 
* មហាវិទ្យាល័យសេដ្ឋកិច្ច និងគ្រប់គ្រងពាណិជ្ជកម្ម
* មហាវិទ្យាល័យកសិកម្ម
* មហាវិទ្យាល័យច្បាប់ និងវិទ្យាសាស្ត្រនយោបាយ
* មហាវិទ្យាល័យ​វិស្វកម្ម
* មហាវិទ្យាល័យស្ថាបត្យកម្ម
* មហាវិទ្យាល័យវិទ្យាសាស្ត្របរិស្ថាន
* មហាវិទ្យាល័យវិទ្យាសាស្ត្រកីឡា និងអប់រំកាយ
* មហាវិទ្យាល័យធនធានទឹក។

## សមាជិកភាពនៃអង្គការ 
* បណ្តាញសាកលវិទ្យាល័យអាស៊ាន (AUN)
* បណ្តាញសាកលវិទ្យាល័យអាស៊ាន/បណ្តាញអភិវឌ្ឍន៍ការអប់រំវិស្វកម្មអាស៊ីអាគ្នេយ៍ (AUN/SEED-NET)
* ទីភ្នាក់ងារសកលវិទ្យាល័យ ឡា ហ្វ្រង់កូហ្វូនី (AUF)
* បណ្តាញសិក្សា និងស្រាវជ្រាវនៃមហាអនុតំបន់មេគង្គ (GMSARN)

## កិច្ចសហប្រតិបត្តិការបរទេស និងសម្ព័ន្ធភាព 
*  International University
*  Chulalongkorn University
*  Chiang Mai University
*  Khon Kaen University
*  Kasetsart University
*  Thammasat University
*  King Mongkut's Institute of Technology Ladkrabang
*  Udon Thani Rajabhat University

## សូម​មើល​ផង​ដែរ
រ៉ានីល វីក្រេម៉េស៊ីងហេ

**រ៉ានីល វីក្រេម៉េស៊ីងហេ** (សិង្ហល: රනිල් වික්‍රමසිංහ , , *រនិល វិក្រមសិង្ហៈ* ; កើតថ្ងៃទី 24 ខែមីនា ឆ្នាំ 1949) ជាអ្នកនយោបាយជនជាតិស្រីលង្កាដែលជាប្រធានាធិបតីស្រីលង្កាបច្ចុប្បន្នចាប់តាំងពីថ្ងៃ២១ កក្កដា ឆ្នាំ២០២២ លោក​ក៏​ធ្លាប់​ធ្វើ​ជា​មេ​បក្ស​ប្រឆាំង​ពីឆ្នាំ១៩៩៤ ដល់ឆ្នាំ២០០១ និងពីឆ្នាំ២០០៤ ដល់ឆ្នាំ២០១៥

លោករ៉ានីល វីក្រេម៉េស៊ីងហេបានក្លាយជាប្រធានាធិបតីស្តីទីនៅថ្ងៃទី ១៣ ខែកក្កដាឆ្នាំ ២០២២ បន្ទាប់ពីអ្នកស្នងតំណែងមុនរបស់លោកកុដតាព្យា រាជប៉ក្សា​បានរត់ចេញពីប្រទេស លោករាជប៉ក្សាបានលាលែងពីតំណែងនៅថ្ងៃទី ១៤ ខែកក្កដាឆ្នាំ ២០២២ ហើយនៅថ្ងៃបន្ទាប់ លោកវីក្រេម៉េស៊ីងហេបានស្បថចូលកាន់តំណែងជាប្រធានាធិបតីស្រីលង្កាស្តីទី នៅថ្ងៃដដែល លោកបានសម្រេចចិត្តលុបចោលជាផ្លូវការនូវស្តង់ដារប្រធានាធិបតីនិងដករចនាប័ទ្មឯកឧត្តមចេញ នៅពេលថ្លែងទៅកាន់ប្រធានាធិបតី នៅថ្ងៃទី២០ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២២ លោកវីក្រេម៉េស៊ីងហេត្រូវបានជ្រើសរើសជាប្រធានាធិបតីទី ៩ តាមរយៈការបោះឆ្នោតដោយសភា នៅថ្ងៃទី២១ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២២ លោកបានស្បថចូលកាន់តំណែងប្រធានាធិបតីនៅក្នុងសភាជាប្រធានាធិបតីស្រីលង្កា

## ឯកសារយោង 
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:បុគ្គលនៅរស់
ហ្គោតាបាយ៉ា រ៉ាចាប៉ាកសា

វរសេនីយ៍ទោ **ណាន់ដាសេនា ហ្គោតាបាយ៉ា រ៉ាចាប៉ាកសា** (   ;  នន្ទសេនា គោដ្ឋាភយៈ រាជបក្សៈ  ; កើតថ្ងៃទី 20 ខែមិថុនា ឆ្នាំ 1949) គឺជាអតីតមន្ត្រីយោធា និងជាអ្នកនយោបាយស្រីលង្កា ដែលបានបម្រើការជា ប្រធានាធិបតីទីប្រាំបីនៃប្រទេសស្រីលង្កា ចាប់ពីឆ្នាំ 2019 រហូតដល់ការលាលែងពីតំណែងនៅថ្ងៃទី 14 ខែកក្កដា ឆ្នាំ 2022។ លោករ៉ាចាប៉ាកសាបានភៀសខ្លួនទៅសិង្ហបុរីតាមរយៈម៉ាល់ឌីវដោយនិរទេសខ្លួនឯងនៅថ្ងៃទី 14 ខែកក្កដាឆ្នាំ 2022។  លោកធ្លាប់ធ្វើជា លេខាធិការ ក្រសួងការពារជាតិ និង ក្រសួងអភិវឌ្ឍន៍ទីក្រុង ពីឆ្នាំ 2005 ដល់ឆ្នាំ 2015 ក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់បងប្រុសរបស់គាត់អតីតប្រធានាធិបតី មហិន្ទា រាជប៉ក្សា កំឡុងដំណាក់កាលចុងក្រោយនៃ សង្រ្គាមស៊ីវិលស្រីលង្កា។

## ឯកសារយោង 
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:បុគ្គលនៅរស់
សភាតំណាងរាស្ត្រនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា

**សភាតំណាងរាស្ត្រនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា** (    , Sâphéa Tâmnangréastr [sapʰiə tɑmnaːŋ.riəh] ) គឺជា នីតិបញ្ញត្តិ ទ្វេភាគី នៃ ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ដែលមាន ព្រឹទ្ធសភា និង រដ្ឋសភា ។ សភាមានសមាជិក១៨៧រូប សមាជិកសភា១២៥រូប និងសមាជិកព្រឹទ្ធសភា៦២រូប។

សភាតំណាងរាស្ត្រមាន សភាពីរ ។

* រដ្ឋសភា (  : Rôdthsâphéa ) មានសមាជិកចំនួន ១២៥ នាក់ ដែលត្រូវបានជ្រើសរើសសម្រាប់រយៈពេលប្រាំឆ្នាំដោយ តំណាងសមាមាត្រ ។
* ព្រឹទ្ធសភា (  : Prœ̆tthsâphéa ) មានសមាជិកចំនួន ៦២រូប ដែលក្នុងនោះ ពីររូបត្រូវបានតែងតាំងដោយព្រះមហាក្សត្រ និងពីររូបទៀតតែងតាំងដោយរដ្ឋសភា ហើយសមាជិកផ្សេងទៀតត្រូវបានជ្រើសរើសដោយ ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់ និងសមាជិករដ្ឋសភា។

## ការ​រៀបចំ 
រដ្ឋសភាកាន់អំណាចនីតិបញ្ញត្តិ។ ក្រៅពីអំណាចបង្កើតច្បាប់ទូទៅ រដ្ឋសភាមានអំណាចជាក់លាក់ទាក់ទងនឹងថវិកាជាតិ ពន្ធ គណនីរដ្ឋបាល ច្បាប់ស្តីពីការលើកលែងទោសទូទៅ សន្ធិសញ្ញា និងអនុសញ្ញាអន្តរជាតិ ការប្រកាសសង្គ្រាម និងការបង្កើតរាជរដ្ឋាភិបាល។ 

## ការបោះឆ្នោតចុងក្រោយ 
### រដ្ឋសភាឆ្នាំ២០១៨ 
### ព្រឹទ្ធសភាឆ្នាំ២០១៨ 
ព្រះមហាក្សត្រ និង ​រដ្ឋសភា តែង​តាំង​សមាជិក​ព្រឹទ្ធសភា​ពីរ​រូប នាំ​ឲ្យ​សមាជិក​សរុប ៦១​រូប។

## សូម​មើល​ផង​ដែរ 
* នយោបាយកម្ពុជា។
* បញ្ជីនៃនីតិបញ្ញត្តិតាមប្រទេស

## ឯកសារយោង 
## តំណ​ភ្ជាប់​ខាងក្រៅ 
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា
អេ ភូថង

**អេភូថង**  (    ; ក៏សរសេរថា **អេ ភូថង** ; កើតឆ្នាំ 1975)  គឺជាអ្នកប្រដាល់អាជីព កម្ពុជា ចូលនិវត្តន៍ និងជាអតីតពិធីករទូរទស្សន៍ពិតដែលមានដើមកំណើត ខ្មែរ និង ចិន ។ កើត​នៅ ​ស្រុក​មណ្ឌលសីមា ខេត្ត​កោះកុង ប្រទេស​កម្ពុជា អេ ភូថង បច្ចុប្បន្ន​រស់នៅ ​រាជធានី​ភ្នំពេញ ។ គាត់​មាន​ឪពុក​ឈ្មោះ  យ៉ែម លីម និង​ម្ដាយ​ឈ្មោះ អាត អ៊ុត។ គាត់ក៏មានបងប្អូនប្រុសស្រីម្នាក់ផងដែរ។

អេ ភូថង បានចាប់ផ្តើមរៀនគុនខ្មែរ ប្រដាល់ក្បាច់គុនបុរាណខ្មែរតាំងពីអាយុ១២ឆ្នាំជាមួយលោក យុត ភូថងក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៨០ ដែលពេលនោះកាន់តំណែងជាអភិបាល ខេត្តព្រៃវែង និងបច្ចុប្បន្នជាអភិបាល ខេត្តកោះកុង ។ អេ ភូថង បាន​ប្រកួត​ប្រដាល់​សេរី​ប្រពៃណី​ខ្មែរ​ជា​លើក​ដំបូង​នៅ​អាយុ ១៧ ឆ្នាំ។ ដំបូងគាត់ចាប់ផ្តើមប្រយុទ្ធនៅអាយុ ៤៨ ឆ្នាំ។&nbsp;ថ្នាក់ទម្ងន់គីឡូក្រាម ហើយបន្ទាប់មកបានផ្លាស់ប្តូរទៅ ៦៣&nbsp;ថ្នាក់ទម្ងន់គីឡូក្រាម។ បន្ទាប់មកគាត់បានឡើងដល់ថ្នាក់ទម្ងន់ ៨២&nbsp;គីឡូក្រាម។ ធំឡើងគាត់មិនមានលទ្ធភាពទទួលបានការអប់រំទេ ដោយសារតែគាត់ធ្វើការដើម្បីផ្គត់ផ្គង់គ្រួសាររបស់គាត់ ឬបណ្តុះបណ្តាលលើចំណង់ចំណូលចិត្តរបស់គាត់ក្នុងកីឡាប្រដាល់គុនខ្មែរ។ គេ​ធ្លាប់​ហ្វឹកហាត់​ជាមួយ​ឈិត សារឹម នៅ​ក្លិប​ប្រដាល់​ក្រសួងការពារជាតិ​ដែរ​។ អេ ភូថង បច្ចុប្បន្ន​ជា​ម្ចាស់​ក្លឹប​ហាត់​ប្រាណ និង​ប្រដាល់​ផ្ទាល់​ខ្លួន​ឈ្មោះ អេ ភូថង ក្លឹប​ទន្លេបាសាក់។ ក្នុង​ចំណោម​អ្នក​ប្រដាល់​របស់​គេ​មាន​ប្អូន​ប្រុស​របស់​គេ​ឈ្មោះ អាត់ ភូថង។

ប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ អេ ភូថង បានស្វែងរកឱកាសប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយនៅខាងក្រៅសង្វៀន។ លោកធ្លាប់បានសម្តែងក្នុងរឿងជាភាសាខ្មែរចំនួនពីររឿង និងជាសហពិធីករក្នុងកម្មវិធីពិតដែលមានការវាយតម្លៃខ្ពស់របស់ទូរទស្សន៍ស៊ីធីអិន (CTN) គឺ ជើងឯកគុនខ្មែរ ។ អ្នក​ប្រដាល់​ជើង​ខ្លាំង អៃ កុសល អ្នក​ប្រដាល់​មក​ពី​ក្លិប 7NG អេ​ភូថង​។
លោកគ្រូ អេ ភូថង បានបង្ហើបនៅក្នុងបទសម្ភាសន៍មួយបែបនេះថា “ចង់បបួល ដេនស្យាម ដាក់ខ្សែក្រវាត់ម្នាក់មួយខ្សែថែមទាំងហោះមកប្រកួតនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាជួបជាមួយកូនប្រុសរបស់លោក អេ អាំម៉ារីនភូថង”។ គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា អេ អាំម៉ារីនភូថង ធ្លាប់ផ្តូលកីឡាករសញ្ជាតិថៃ ដេនស្យាម ម្តងរូចមកហើយនៅលើសង្វៀន Knok Out ទឹកដីជប៉ុន។
គាត់​ក៏​មាន​សមត្ថភាព​និយាយ​ភាសា​ថៃ​ក៏​ដូច​ជា​ខ្មែរ​ដែរ។  គាត់​បាន​ឈាន​ដល់​វគ្គ​ពាក់កណ្តាល​ផ្តាច់ព្រ័ត្រ​ក្នុង​ការ​ប្រកួត​ជើងឯក S1 លើក​ដំបូង​នៅ ​ប្រទេស​ថៃ ដោយ​យក​ឈ្នះ អ៊ីXរ៉ាហ្វីល  Rafi មក​ពី ​ប្រទេស​អេស្ប៉ាញ និង​ចាញ់​ក្នុង​ទឹក​ទី 2 ឡើង​ទៅ​លើ​ម្ចាស់​ជើងឯក​កម្មវិធី Suriya Ploenchit ។ គាត់​បាន​បង្ហាញ​ចំណាប់​អារម្មណ៍​ក្នុង​ការ​ចង់​ប្រកួត​ជាមួយ John Wayne Parr ។ ថ្មីៗនេះគាត់បានឈ្នះមេដាយសំរឹទ្ធលើកីឡាប្រដាល់បស្ចិមប្រទេសក្នុង ព្រឹត្តិការណ៍កីឡាអាស៊ីអាគ្នេយ៍ឆ្នាំ 2009 នៅប្រទេសឡាវ។

## កំណត់ត្រាប្រដាល់ 
## ចំណាំ
ខ្ពង់រាប

រវាងជួរភ្នំហិមាល័យទៅខាងត្បូង និង វាលខ្សាច់តាក្លាម៉ាកានទៅខាងជើង]]

នៅក្នុងភូគព្ភវិទ្យា និង ភូមិវិទ្យារូប **ខ្ពង់រាប** គឺជាផ្ទៃនៃខ្នងទួលមួយដែលមានទីដីរាបស្មើផុសឡើងយ៉ាងខ្លាំងលើបរិវេណជុំវិញទោះបីមានខ្នងទួលតែម្ខាងក៏ដោយ។ ជានិច្ចកាល មានទួលភ្នំ ឬ ចំនោតៗតែម្ខាង ឬ ទាំងសងខាងក៏មានផងដែរ។  ខ្ពង់រាបអាចត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយដំណើរវិវត្តន៍មួយចំនួន រួមមានជំនោរម៉ាក់ម៉ាភ្នំភ្លើង  ការខ្ពុរចេញនៃកំអែរភ្នំភ្លើង និងសំនឹកដោយទឹក និងធារទឹកកក។ ខ្ពង់រាបអាចត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយដំណើរការជាច្រើន រួមទាំងការឡើង (Upwelling) របស់ភ្នំភ្លើងម៉ែកម៉ា, ការហូរចេញរបស់ឡាវ៉ា, និងសំណឹកដោយទឹកនិងផ្ទាំងទឹកកក ខ្ពង់រាបត្រូវបានចាត់ថ្នាក់ទៅតាមបរិស្ថាននៅជុំវិញវា ដូចជាប្រភេទ ចន្លោះភ្នំ  ជើងភ្នំ ឬ ដីទ្វីប។ ខ្ពង់រាប​ត្រូវ​បាន​ចាត់​ថ្នាក់​ទៅ​តាម​បរិយាកាស​ជុំវិញ​របស់​វា​ថា​ជា Intermontane, Piedmont, ឬ continental មានខ្ពង់រាបដ៏តិចតួចណាស់អាចមានទីខាងលើរាបស្មើតូចចង្អៀត តែក៏មានខ្ពង់រាបផ្សេងទៀតដែរ ដែលមានទីខាងលើរាបស្មើធំទូលាយជាច្រើនផងដែរ។​​ ខ្ពង់រាបមួយចំនួនអាចមានកំពូលផ្ទះល្វែងតូចមួយ ខណៈដែលតំបន់ផ្សេងទៀតមានទទឹង។
ខ្ពង់រាបគោរាជ

**ខ្ពង់រាបគោរាជ ឬ ខ្ពង់រាបគូរ៉ាត់** (    ) ជា ​ខ្ពង់រាប ​មួយ​ស្ថិតនៅ​ភូមិ​ភាគ ​ឦសាន ​នៃ ​ប្រទេស​ថៃ ។ ខ្ពង់រាបបង្កើតបានជា តំបន់ធម្មជាតិ ដែលដាក់ឈ្មោះតាមទម្រង់ខ្លីនៃ នគររាជសីមា ដែលជារបាំងប្រវត្តិសាស្ត្រគ្រប់គ្រងការចូលទៅកាន់ និងចេញពីតំបន់នោះ។

## សូម​មើល​ផង​ដែរ 
## ឯកសារយោង
ស្រីជ័យវធ៌នបុរ⁠កូត្តេ

**ស្រីជ័យវធ៌នបុរ⁠កូត្តេ**  ដែលត្រូវបានគេស្គាល់ជាទូទៅថា **⁠កូត្តេ** (  ),  គឺជា រដ្ឋធានី រដ្ឋបាលផ្លូវការរបស់ ប្រទេសស្រីលង្កា ។  ស្រីជ័យវធ៌នបុរ⁠កូត្តេ គឺជា ទីក្រុងរណប និងមានទីតាំងនៅក្នុងតំបន់ទីក្រុងនៃសេដ្ឋកិច្ច នីតិប្រតិបត្តិ និងរាជធានីនៃតុលាការនៃប្រទេសស្រីលង្កា កូឡុំបូ ។

តំបន់ ក្រុមប្រឹក្សាក្រុងស្រីជ័យវធ៌នបុរ⁠កូត្តេ មានព្រំប្រទល់នៅក្នុង៖

* ខាងជើងដោយតំបន់ក្រុមប្រឹក្សាក្រុង កូឡុនណាវ៉ា ,
* ភាគឦសានដោយតំបន់ កូទិកាវ៉ាតា - មុលឡេរីយ៉ាវ៉ា ប្រដេស៊ីយ៉ា សាបា ,
* ខាងកើតដោយតំបន់ក្រុមប្រឹក្សាក្រុង កាឌូវេឡា ,
* ភាគអាគ្នេយ៍ ដោយតំបន់ក្រុមប្រឹក្សាក្រុង មហារ៉ាកាម៉ា ,
* ភាគនិរតីដោយក្រុមប្រឹក្សាក្រុង ដេហ៊ីវ៉ាឡា-មោន្ត ឡាវីនី  និង
* ខាងលិចដោយតំបន់ក្រុមប្រឹក្សាក្រុង កូឡុំបូ ដែលជារដ្ឋធានីពាណិជ្ជកម្មនៃប្រទេសស្រីលង្កា។

## ឯកសារយោង
មន្ទីពេទ្យមហោសថ

**មន្ទីពេទ្យមហោសថ** គឺជា មន្ទីរពេទ្យ មួយនៅលើខ្វាយហ្វាងុំ ទីក្រុងវៀងច័ន្ទ ប្រទេសឡាវ ។ មន្ទីពេទ្យនេះត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ 1903។  

មន្ទីរពេទ្យមានឯកទេសក្នុងការធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យ និងព្យាបាលជំងឺឆ្លង ហើយក៏បម្រើជាមជ្ឈមណ្ឌលស្រាវជ្រាវ និងបណ្តុះបណ្តាលផ្នែកវេជ្ជសាស្ត្រដ៏សំខាន់ផងដែរ។ ប្រទេស​នេះ​មាន​អាយុ​សង្ឃឹម​រស់​ទាប​ត្រឹម​តែ​៦៨​ឆ្នាំ​ប៉ុណ្ណោះ ហើយ​ជំងឺ​ដូច​ជា គ្រុនពោះវៀន គ្រុនចាញ់  និង ​បាក់តេរី ​ជា​កត្តា​សំខាន់។

## ឯកសារយោង
បណ្ណាល័យជាតិឡាវ

**បណ្ណាល័យជាតិនៃប្រទេសឡាវ** ( ភាសាឡាវ ៖ຫໍສະໝຸດແຫ່ງຊາດ ) ស្ថិតនៅក្នុង ទីក្រុងវៀងច័ន្ទ ប្រទេសឡាវ ។ វាត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ 1956 ។ ចាប់ពីខែតុលា ឆ្នាំ 2007 បណ្ណាល័យបានសហការជាមួយ សាកលវិទ្យាល័យប៉ាសូ និង បណ្ណាល័យរដ្ឋទីក្រុងប៊ែកឡាំង (Staatsbibliothek zu Berlin Preußischer Kulturbesitz) ដើម្បីបង្កើត **បណ្ណាល័យឌីជីថលនៃសាស្ត្រាស្លឹករឹតឡាវ** ( ໂຄງການຫໍສະໝຸດດິຈິຕອລໜັງສືໃບລານລາວ ) ។ រដ្ឋាភិបាលនៃ សាធារណៈរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យប្រជាមានិតឡាវ បានផ្តល់ការអនុញ្ញាតសម្រាប់ការប្រមូលសាត្រាស្លឹករឹតអាចដំណើរការបានតាមរយៈអ៊ីនធឺណិត។ 

## សូម​មើល​ផង​ដែរ 
* បញ្ជីបណ្ណាល័យជាតិ

## ឯកសារយោង
ឃុំរកា (កណ្តាលស្ទឹង)

**មានភូមិចំនួន ០៧ គឺ**

១.**ភូមិបឹង** ៖ មានផ្ទៃដីចំនួន ១០៤ ហិចតា មានប្រជាជនរស់នៅចំនួន ១០១១នាក់ ស្រី ៤៩០ នាក់។

២.**ភូមិរកា** ៖ មានផ្ទៃដីចំនួន ១៣៦ ហិចតា មានប្រជាជនរស់នៅចំនួន ១១៣២ នាក់ ស្រី ៥៤៨ នាក់  ។

៣.**ភូមិចេក** ៖ មានផ្ទៃដីចំនួន ៧៦ ហិចតា មានប្រជាជនរស់នៅចំនួន ២៩៥ នាក់ ស្រី ១៦១ នាក់ ។

៤.**ភូមិស្វាយ** ៖ មានផ្ទៃដីចំនួន ៧៥ ហិចតា មានប្រជាជនរស់នៅចំនួន ៥៧០ នាក់ ស្រី ៣១២ នាក់ ។

៥.**ភូមិរុន** ៖ មានផ្ទៃដីចំនួន ៥៦ ហិចតា មានប្រជាជនរស់នៅចំនួន ២២៩ នាក់ ស្រី ១២០ នាក់  ។

៦.**ភូមិក្រូច** ៖ មានផ្ទៃដីចំនួន ៥៥ ហិចតា មានប្រជាជនរស់នៅចំនួន ៥៤៣ នាក់ ស្រី ២៨៦ នាក់  ។

៧.**ភូមិត្រាញ់** ៖ មានផ្ទៃដីចំនួន ៨០,៣៤ ហិចតា មានប្រជាជនរស់នៅចំនួន ៤៧៧ នាក់ ស្រី ២៤៧  ។

សរុបរួមគឺផ្ទៃដីសរុបមានចំនួន ៥៨២,៣៤ហិចតា និងប្រជាជនសរុបមានចំនួន ៤២៥៧នាក់ ស្រី ២១៦៤នាក់។

**បញ្ជាក់៖** យោងស្ថិតិប្រជាជនឆ្នាំ២០២២
ប៉មក្យូតូ

តំនភ្ជាប់=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d9/Kyoto_Tower_at_Night.jpg/144px-Kyoto_Tower_at_Night.jpg|រូបភាពតូច|217x217ភីកសែល| ប៉មក្យូតូ ភ្លឺនៅពេលរាត្រី៖ ថតនៅថ្ងៃទី 28 ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ 2020
ជា​ប៉ម​សង្កេត​ដែល​មាន​ទីតាំង​ក្នុង​ទីក្រុង​ក្យូតូ ប្រទេស​ជប៉ុន។  ប៉មដែកគឺជាសំណង់ដែលខ្ពស់ជាងគេនៅទីក្រុងក្យូតូ ជាមួយនឹងកន្លែងសង្កេតការណ៍របស់វានៅចម្ងាយ 100 ម៉ែត្រ (328 ហ្វីត) និងកំពស់របស់វានៅកម្ពស់ 131 ម៉ែត្រ (430 ហ្វីត) .ប៉មទម្ងន់ 800 តោន ឈរនៅលើអគារ 9 ជាន់ ដែលមានសណ្ឋាគារលំដាប់ផ្កាយ 3 និងហាងជាច្រើន។  អគារទាំងមូលឈរទល់មុខស្ថានីយ៍ ក្យូតូ ។ 

## ឯកសារយោង 
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:Articles containing Japanese-language text
ច្បាប់អូម

## ១ និយមន័យ 
សម្រាប់ conductors ជាច្រើននៃចរន្តអគ្គិសនីដែលនឹងហូរតាមរយៈពួកវាគឺសមាមាត្រដោយផ្ទាល់ទៅនឹង**វ៉ុល**ដែលបានអនុវត្ត។ នៅពេលដែលទិដ្ឋភាពមីក្រូទស្សន៍នៃច្បាប់របស់ Ohm ត្រូវបានគេយក វាត្រូវបានគេរកឃើញថាអាស្រ័យលើការពិតដែលថាល្បឿនរសាត់នៃបន្ទុកតាមរយៈសម្ភារៈគឺសមាមាត្រទៅនឹងវាលអគ្គីសនីនៅក្នុង conductor ។ សមាមាត្រនៃវ៉ុលទៅចរន្តត្រូវបានគេហៅថា **រេស៊ីស្តង់** ហើយប្រសិនបើសមាមាត្រគឺថេរលើជួរដ៏ធំទូលាយនៃវ៉ុលនោះសម្ភារៈត្រូវបានគេនិយាយថាជាសម្ភារៈ "ohmic" ។ ប្រសិនបើសម្ភារៈអាចត្រូវបានកំណត់ដោយរេស៊ីស្តង់បែបនេះនោះចរន្តអាចត្រូវបានព្យាករណ៍ពីទំនាក់ទំនង: I=V/R.

I អាំងតង់ស៊ីតេចរន្ត(អំពែ)Amper

V តង់ស្យុងអគ្គីសនី(វ៉ុល)Voltage

R រេស៊ីស្តង់(អូម)Ohm
សុខភាពនៅប្រទេសឡាវ

**ការថែទាំសុខភាពនៅ ប្រទេសឡាវ** ត្រូវបានផ្តល់ដោយទាំងវិស័យឯកជន និង សាធារណៈ។ វា​នៅមាន​កម្រិត​បើ​ធៀប​នឹង​ប្រទេស​ផ្សេង​ទៀត។  ការថែទាំផ្នែកវេជ្ជសាស្រ្ដលោកខាងលិចមាននៅតាមទីតាំងមួយចំនួន ប៉ុន្តែតំបន់ដាច់ស្រយាល និងក្រុមជនជាតិភាគតិចមិនបានទទួលសេវាឡើយ។ ការចំណាយសាធារណៈលើការថែទាំសុខភាពមានកម្រិតទាបបើធៀបនឹងប្រទេសជិតខាង។ ទោះជាយ៉ាងនេះក្តី វឌ្ឍនភាពត្រូវបានធ្វើឡើងចាប់តាំងពីប្រទេសឡាវបានចូលរួមជាមួយ អង្គការសុខភាពពិភពលោក ក្នុងឆ្នាំ 1950៖  អាយុសង្ឃឹមរស់នៅពេលកើតបានកើនឡើងដល់ 66 ឆ្នាំនៅឆ្នាំ 2015 ។ ការស្លាប់ដោយសារ ជំងឺគ្រុនចាញ់ និងអត្រាប្រេវ៉ាឡង់នៃ ជំងឺរបេង បានធ្លាក់ចុះ។ ហើយ សមាមាត្រមរណភាពមាតា (MMR) បានធ្លាក់ចុះ 75 ភាគរយ។   

ទោះបីជារបបអាហារមិនគ្រប់គ្រាន់ទាំងស្រុងក៏ដោយ កង្វះវីតាមីន និង ប្រូតេអ៊ីន កម្រិតមធ្យមរ៉ាំរ៉ៃគឺជារឿងធម្មតា ជាពិសេសក្នុងចំណោមក្រុមជនជាតិភាគតិច។ អនាម័យ មិនល្អ និងអត្រាប្រេវ៉ាឡង់នៃជំងឺត្រូពិចជាច្រើនបន្តបំផ្លាញសុខភាពប្រជាជន។  រកឃើញថាឡាវកំពុងបំពេញ 78.7% នៃអ្វីដែលខ្លួនគួរបំពេញសម្រាប់សិទ្ធិទទួលបានសុខភាពដោយផ្អែកលើកម្រិតនៃប្រាក់ចំណូលរបស់ខ្លួន។  នៅពេលពិនិត្យមើលសិទ្ធិទទួលបានសុខភាពទាក់ទងនឹងកុមារ ឡាវសម្រេចបាន 88.2% នៃអ្វីដែលរំពឹងទុកដោយផ្អែកលើប្រាក់ចំណូលបច្ចុប្បន្នរបស់ខ្លួន។  ទាក់ទងនឹងសិទ្ធិទទួលបានសុខភាពក្នុងចំណោមប្រជាជនពេញវ័យ ប្រទេសនេះសម្រេចបានត្រឹមតែ 84.1% នៃអ្វីដែលរំពឹងទុកដោយផ្អែកលើកម្រិតប្រាក់ចំណូលរបស់ប្រទេស។  ប្រទេសឡាវធ្លាក់ចូលទៅក្នុងប្រភេទ "អាក្រក់ណាស់" នៅពេលវាយតម្លៃសិទ្ធិទទួលបានសុខភាពបន្តពូជ ដោយសារតែប្រទេសជាតិកំពុងបំពេញតែ 63.7% នៃអ្វីដែលប្រទេសជាតិរំពឹងថានឹងសម្រេចបានដោយផ្អែកលើធនធាន (ប្រាក់ចំណូល) ដែលវាមាន។ 
[តំនភ្ជាប់=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d5/VientianeHospital.jpg/300px-VientianeHospital.jpg|រូបភាពតូច|300x300ភីកសែល| [មន្ទីពេទ្យមហាសុត នៅទីក្រុងវៀងចន្ទន៍។]]
រូហុលឡោះ ខូមៃនី

**សាយីដ រូហុលឡោះ មូសាវី ខូមៃនី** ( ; 17 ឧសភា 1900 - 3 មិថុនា 1989) ត្រូវបានគេស្គាល់ផងដែរថាជា **អាយ៉ាតុលឡោះ ខូមៃនី** ជាអ្នកនយោបាយអ៊ីរ៉ង់និងមេដឹកនាំសាសនាដែលបានបម្រើការជាមេដឹកនាំកំពូលដំបូងរបស់ប្រទេសអ៊ីរ៉ង់ពីឆ្នាំ 1979 រហូតដល់ស្លាប់នៅឆ្នាំ 1989 លោកគឺជាស្ថាបនិករបស់សាធារណរដ្ឋឥស្លាមអ៊ីរ៉ង់ និងមេដឹកនាំបដិវត្តអ៊ីរ៉ង់ឆ្នាំ 1979 ដែលបានឃើញការផ្តួលរំលំរបស់រាជវង្សសាហ៍ ម៉ូហាមម៉ាត់ រេហ្សា ប៉ាហ៍ឡាវី និងចុងបញ្ចប់នៃព្រះមហាក្សត្រពែរ្ស បន្ទាប់ពីបដិវត្តន៍ លោកខូមៃនីបានក្លាយជាមេដឹកនាំកំពូលទីមួយរបស់ប្រទេស មុខតំណែងដែលបានបង្កើតឡើងនៅក្នុងរដ្ឋធម្មនុញ្ញរបស់សាធារណរដ្ឋឥស្លាមជារដ្ឋអំណាចនយោបាយ និងសាសនាខ្ពស់បំផុតរបស់ប្រទេស ដែលលោកកាន់រហូតដល់ស្លាប់​ ភាគច្រើននៃរយៈពេលកាន់អំណាចរបស់លោកត្រូវបានកាន់កាប់ដោយសង្រ្គាមអ៊ីរ៉ង់-អ៊ីរ៉ាក់ឆ្នាំ 1980-1988 លោកត្រូវបានស្នងរាជ្យបន្តដោយលោកអាលី ខាមេនៃនៅថ្ងៃទី 4 ខែមិថុនា ឆ្នាំ 1989

## ឯកសារយោង 
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អ្នកកវីអ៊ីរ៉ង់
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អាយ៉ាតុលលោះ
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:មេដឹកនាំកំពូលអ៊ីរ៉ង់
កិច្ចព្រមព្រៀងសេរីភាពប្រតិបត្តិការ

**កិច្ចព្រមព្រៀងសេរីភាពប្រតិបត្តិការ** គឺជា ការរារាំងកងទ័ពអាកាសទីប្រាំពីររបស់សហរដ្ឋអាមេរិក និងយុទ្ធនាការ គាំទ្រផ្លូវអាកាសយ៉ាងជិតស្និទ្ធ ដែលបានធ្វើនៅក្នុង ប្រទេសកម្ពុជា ចន្លោះពីថ្ងៃទី 19 ឧសភា ឆ្នាំ 1970 ដល់ថ្ងៃទី 15 ខែសីហា ឆ្នាំ 1973 ដែលជាការពង្រីកនៃ សង្រ្គាមវៀតណាម ក៏ដូចជា សង្រ្គាមស៊ីវិលកម្ពុជា ។ ចាប់ផ្តើមដោយ រីឆាត នីសុន ជាអ្នកតាមដានការឈ្លានពានដីមុនៗក្នុងអំឡុង យុទ្ធនាការកម្ពុជា គោលដៅដំបូងនៃប្រតិបត្តិការគឺតំបន់មូលដ្ឋាន និងជម្រកព្រំដែននៃ កងទ័ពប្រជាជនវៀតណាម (PAVN) និង វៀតកុង (VC) ។ 

យូរៗទៅ ការទម្លាក់គ្រាប់បែកភាគច្រើនត្រូវបានធ្វើឡើងដើម្បីគាំទ្ររដ្ឋាភិបាលកម្ពុជារបស់ លន់ នល់  ក្នុងការតស៊ូប្រឆាំងនឹង ខ្មែរក្រហម កុម្មុយនីស្ត។ តំបន់​ដែល​ការ​ទម្លាក់​គ្រាប់​បែក​បាន​កើត​ឡើង​ត្រូវ​បាន​ពង្រីក​រួម​បញ្ចូល​ភាគ​ច្រើន​នៃ​ភាគ​ខាង​កើត​មួយ​ភាគ​កណ្តាល​នៃ​ប្រទេស​កម្ពុជា។ ការ​ទម្លាក់​គ្រាប់​បែក​នេះ​មាន​ភាព​ចម្រូងចម្រាស​ខ្លាំង ហើយ​បាន​ធ្វើ​ឱ្យ​សភា​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​អនុម័ត ​ដំណោះស្រាយ​អំណាច​សង្គ្រាម ។ 

កិច្ចព្រមព្រៀងសេរីភាពប្រតិបត្តិការ បានតាមដាន និងពង្រីកការទម្លាក់គ្រាប់បែកនៅកម្ពុជា ដែលធ្វើឡើងក្រោម ម៉ឺនុយប្រតិបត្តិការ ក្នុងឆ្នាំ 1969 និង 1970។ ការទម្លាក់គ្រាប់បែកភាគច្រើនត្រូវបានធ្វើឡើងដោយ យន្តហោះទម្លាក់គ្រាប់បែក B-52 របស់កងទ័ពអាកាសអាមេរិក (USAF)។ ខណៈពេលដែលប្រសិទ្ធភាពនៃការទម្លាក់គ្រាប់បែក និងចំនួនប្រជាជនកម្ពុជាដែលស្លាប់ដោយការទម្លាក់គ្រាប់បែករបស់សហរដ្ឋអាមេរិកកំពុងមានជម្លោះ ការស្លាប់ជនស៊ីវិលបានយ៉ាងងាយក្នុងរាប់ម៉ឺននាក់។ 

## ផ្ទៃជម្លោះ 
ជាមួយនឹងការបញ្ចប់អព្យាក្រឹតភាពកម្ពុជា ដោយសាររដ្ឋប្រហារទម្លាក់សម្ដេច នរោត្តម សីហនុ និងដំឡើងឧត្តមសេនីយនិយម លន់នល់  ជាប្រធានាធិបតី សង្គ្រាមស៊ីវិលកម្ពុជាកាន់តែក្តៅគគុក នៅពេលដែល កងទ័ពប្រជាជនវៀតណាម (ក.ប.វ.ណ.) ប្រតិកម្មនឹងសកម្មភាពយោធារបស់ពលរដ្ឋខ្មែរ អាមេរិកាំង។ និងវៀតណាមខាងត្បូង។  

នៅថ្ងៃទី ១៥ ខែមីនា ឆ្នាំ ១៩៧០ លន់ នល់ បានចេញឱសានវាទដល់វៀតណាមខាងជើង ដោយបញ្ជាឱ្យពួកគេចេញពីតំបន់ព្រំដែន។ កងទ័ពប្រជាជនវៀតណាម/វៀតកុង និងសម្ព័ន្ធមិត្ត ខ្មែរក្រហម ជនជាតិដើមភាគតិចរបស់ពួកគេបានកាន់កាប់ភាគខាងកើតប្រទេសកម្ពុជាអស់រយៈពេលដប់ឆ្នាំមុន ហើយបានបង្កើតប្រព័ន្ធភស្តុភារ និងមូលដ្ឋាននៅតាមព្រំដែនក្នុងអំឡុងពេលតស៊ូដើម្បីវៀតណាមបង្រួបបង្រួមមួយ។ ពួកគេមិនហៀបនឹងបោះបង់ចោលតំបន់គ្រប់គ្រងរបស់ពួកគេដោយគ្មានការប្រយុទ្ធនោះទេ។ 

## ឯកសារយោង
ប៉មតួអេហ្វែល

**ប៉ម អេហ្វែល** ( /ˈ aɪ f əl /  ;     ) គឺជា ប៉មបន្ទះឈើមួយ នៅលើ ជើងឯកនៃខែមិនា ក្នុង ទីក្រុងប៉ារីស ប្រទេសបារាំង។ វាត្រូវបានគេដាក់ឈ្មោះតាមវិស្វករ ហ្គូស្តាវ អេហ្វែល ដែលក្រុមហ៊ុនរបស់គាត់បានរចនា និងសាងសង់ប៉មនេះ។

មានឈ្មោះហៅក្រៅក្នុងស្រុក " *La Dame de fer* " (ភាសាបារាំងសម្រាប់ "Iron Lady") វាត្រូវបានសាងសង់ពីឆ្នាំ 1887 ដល់ឆ្នាំ 1889 ជាចំណុចកណ្តាលនៃ ពិព័រណ៍ពិភពលោកឆ្នាំ 1889 ហើយដំបូងឡើយត្រូវបានរិះគន់ដោយវិចិត្រករ និងបញ្ញវន្តឈានមុខគេមួយចំនួនរបស់ប្រទេសបារាំងចំពោះការរចនារបស់វា ប៉ុន្តែវា បាន​ក្លាយ​ជា ​រូបតំណាង​វប្បធម៌ ​សកល​របស់​ប្រទេស​បារាំង និង​ជា​សំណង់​ដែល​គេ​ស្គាល់​ច្រើន​បំផុត​ក្នុង​ពិភពលោក។  ប៉ម អេហ្វែល គឺជាវិមានដែលមានអ្នកចូលទស្សនាច្រើនជាងគេបំផុតក្នុងពិភពលោក។ ៦.៩១&nbsp;មនុស្សរាប់លាននាក់បានឡើងវានៅឆ្នាំ 2015 ។ វាត្រូវបានគេកំណត់ថាជា *វិមានប្រវត្តិសាស្ត្រ* នៅឆ្នាំ 1964 ហើយត្រូវបានគេដាក់ឈ្មោះថាជាផ្នែកមួយនៃ តំបន់បេតិកភណ្ឌ ពិភពលោក របស់អង្គការយូណេស្កូ ("ប៉ារីស ធនាគារនៃសេន") ក្នុងឆ្នាំ 1991។ 

ប៉មនេះមាន  កម្ពស់  ប្រហែលកម្ពស់ដូចគ្នានឹងអគារ 81 ជាន់ និង រចនាសម្ព័ន្ធខ្ពស់ជាងគេនៅទីក្រុងប៉ារីស ។ មូលដ្ឋានរបស់វាគឺការ៉េដែលវាស់  នៅសងខាង។ កំឡុងពេលសាងសង់ អគារ Eiffel Tower បានវ៉ាដាច់ វិមាន Washington ដើម្បីក្លាយជា សំណង់ដែលផលិតដោយមនុស្សខ្ពស់ជាងគេបំផុត ក្នុងពិភពលោក ដែលជាចំណងជើងដែលវាកាន់កាប់អស់រយៈពេល 41 ឆ្នាំរហូតដល់ អគារ Chrysler ក្នុងទីក្រុងញូវយ៉កត្រូវបានបញ្ចប់នៅឆ្នាំ 1930 ។ វា​ជា​រចនាសម្ព័ន្ធ​ដំបូង​គេ​ក្នុង​ពិភពលោក​ដែល​មាន​កម្ពស់​លើស​ពី ២០០ ម៉ែត្រ និង ៣០០ ម៉ែត្រ។ ដោយសារតែការបន្ថែម ពីលើអាកាស ផ្សាយនៅលើកំពូលប៉មក្នុងឆ្នាំ 1957 ឥឡូវនេះវាមានកំពស់ខ្ពស់ជាងអគារ Chrysler ចំនួន  ។ ដោយ​មិន​រាប់​បញ្ចូល​ឧបករណ៍​បញ្ជូន​ទេ ប៉ម Eiffel គឺជា ​សំណង់​ឈរ​ដោយ​សេរី​ខ្ពស់​បំផុត​ទីពីរ​នៅ​ប្រទេស​បារាំង បន្ទាប់​ពី Millau Viaduct ។

ប៉មនេះមានបីកម្រិតសម្រាប់អ្នកទស្សនា ដោយមានភោជនីយដ្ឋាននៅកម្រិតទីមួយ និងទីពីរ។ វេទិកាខាងលើនៃកម្រិតកំពូលគឺ  ពីលើដី - នាវាសង្កេត ខ្ពស់បំផុតដែលអាចចូលទៅដល់សាធារណៈជនក្នុង សហភាពអឺរ៉ុប ។ សំបុត្រអាចត្រូវបានទិញដើម្បីឡើងតាមជ ណ្តើ រ ឬឡើងទៅកាន់កម្រិតទីមួយ និងទីពីរ។ ការ​ឡើង​ពី​កម្រិត​ដី​ដល់​កម្រិត​ទី​មួយ​មាន​ជាង 300 ជំហាន​ដូច​ជា​ការ​ឡើង​ពី​កម្រិត​ទី​មួយ​ទៅ​កម្រិត​ទីពីរ​ដែល​ធ្វើ​ឱ្យ​ការ​ឡើង​ទាំង​មូល​មាន​ចំនួន 600 ជំហាន។ ទោះបីជាមានជណ្ដើរឡើងដល់កម្រិតកំពូលក៏ដោយ ជាធម្មតាវាអាចចូលបានតែដោយការលើកប៉ុណ្ណោះ។ 

## ឯកសារយោង
មនោរ៉ា (របាំ)

រូបភាពតូច|អ្នករបាំថៃបុរាណ ពួកគេកំពុងសម្តែងរបាំមនោរ៉ាភាគខាងត្បូងប្រទេសថៃ  កោះសាមុយ
**មនោរ៉ា** ( ជ្វា : **منورا** ) គឺជាប្រភេទរបាំដែលមានដើមកំណើតនៅ ភាគខាងត្បូងប្រទេសថៃ ហើយបានអនុវត្តជាចម្បងនៅក្នុងរដ្ឋភាគខាងជើងនៃ ប្រទេសម៉ាឡេស៊ី និងខេត្តភាគខាងត្បូងនៃ ប្រទេសថៃ ។ មនោរ៉ា  (  ;  ឬ *នោរ៉ា* (  ; ) ជាភាសាថៃ ។  

## ឯកសារយោង
វត្តរ៉ង់ឃុន

**វត្តរ៉ង់ឃុន** (    ) ប្រហែលជា​ជនបរទេស​ស្គាល់​កាន់តែ​ច្បាស់​ថា **​វត្ត​ស** គឺជា​កន្លែង​តាំង​បង្ហាញ​សិល្បៈ​ឯកជន​ក្នុង​រចនាប័ទ្ម​នៃ ​វត្តព្រះពុទ្ធសាសនា ​ក្នុង ​ខេត្ត​ឈៀងរ៉ៃ ប្រទេស ​ថៃ ​។ វាជាកម្មសិទ្ធិរបស់ លោក ឆាឡឺមឆៃ កុសិតភីផាត ដែលបានរចនា សាងសង់ និងបើកវាឱ្យអ្នកទស្សនាក្នុងឆ្នាំ 1997។ 

## ប្រវត្តិសាស្ត្រ 
នៅ​ចុង​សតវត្ស​ទី​២០ វត្ត​រ៉ង់​ឃុន​ដើម​ស្ថិត​ក្នុង​ស្ថានភាព​មិន​ល្អ​ក្នុង​ការ​ជួសជុល។ មូលនិធិមិនមានសម្រាប់ការជួសជុលទេ។ លោក ឆាឡឺមឆៃ កុសិតភីផាត ដែលជាវិចិត្រករក្នុងស្រុកមកពីខេត្តឈៀងរ៉ៃ បានសម្រេចចិត្តសាងសង់ប្រាសាទឡើងវិញទាំងស្រុង និងផ្តល់មូលនិធិដល់គម្រោងដោយប្រាក់ផ្ទាល់ខ្លួនរបស់គាត់។  មកទល់នឹងពេលនេះ លោក ឆាឡឺមឆៃ បានចំណាយប្រាក់ចំនួន 1,080 លានបាតលើគម្រោងនេះ។  វិចិត្រករ​រូប​នេះ​មាន​បំណង​ចង់​ឱ្យ​តំបន់​ដែល​នៅ​ជាប់​នឹង​ប្រាសាទ​ជា​មជ្ឈមណ្ឌល​នៃ​ការ​សិក្សា និង ​សមាធិ និង​សម្រាប់​មនុស្ស​ទទួល​បាន ​ប្រយោជន៍​ពី​ការ​បង្រៀន​របស់​ព្រះពុទ្ធ​សាសនា ។ លោក ឆាឡឺមឆៃ កុសិតភីផាត ចាត់ទុកប្រាសាទនេះថាជាការបូជាដល់ ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ ហើយជឿថាគម្រោងនេះនឹងផ្តល់ឱ្យលោកនូវជីវិតអមតៈ។ 

## វិចិត្រសាល 

ឯកសារ:Wat Rong Khun-pano-1.jpg|
ឯកសារ:Wat Rong Khun-pano-2.jpg|
ឯកសារ:Wat Rong Khun-001.jpg|
ឯកសារ:Wat Rong Khun-002.jpg|
ឯកសារ:Wat Rong Khun-003.jpg|
ឯកសារ:Wat Rong Khun-004.jpg|
ឯកសារ:Wat Rong Khun-005.jpg|
ឯកសារ:Wat Rong Khun-006.jpg|
ឯកសារ:Wat Rong Khun-007.jpg|
ឯកសារ:Wat Rong Khun-008.jpg|
ឯកសារ:Wat Rong Khun Hell.jpg|
ឯកសារ:Wat Rong Khun-009.jpg|
ឯកសារ:Wat Rong Khun-010.jpg|
ឯកសារ:Wat Rong Khun-011.jpg|
ឯកសារ:Wat Rong Khun-012.jpg|
ឯកសារ:Wat Rong Khun wall painting.jpg|
ឯកសារ:White Temple_panorama.jpg|
សាសនានៅឡាវ

[តំនភ្ជាប់=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c4/PhaThatLuang.jpg/250px-PhaThatLuang.jpg|រូបភាពតូច|250x250ភីកសែល| [ព្រះធាតុហ្លួង (ចេតិយមាស) ដែលជា ចេតិយ ព្រះពុទ្ធសាសនា ដែលជានិមិត្តសញ្ញាជាតិរបស់ប្រទេសឡាវ។]]
ព្រះពុទ្ធសាសនា ថេរវាទ ជា **សាសនាធំជាងគេនៅ ប្រទេសឡាវ ។** វាត្រូវបានអនុវត្តដោយ 66% នៃ ប្រជាជន ។  ស្ទើរតែគ្រប់ជនជាតិភាគតិច ឬ "ដីទំនាប" ឡាវ ( ឡាវលូម និង ឡាវឡម ) គឺជាអ្នកកាន់តាម ព្រះពុទ្ធសាសនាថេរវាទ ។ ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយពួកគេមានត្រឹមតែ 40-50% នៃចំនួនប្រជាជន។  ចំនួន​ប្រជាជន​ដែល​នៅ​សេសសល់​ជា​កម្មសិទ្ធិ​របស់ ​ក្រុម​ជនជាតិ​ភាគតិច ​ខុស​គ្នា​យ៉ាង​ហោច​ណាស់ ៤៨ នាក់។  សូម្បីតែក្នុងចំណោមប្រទេសឡាវទំនាបក៏ដោយ *ជំនឿ* សាសនាមុន ពុទ្ធសាសនា ជាច្រើនត្រូវបានបញ្ចូលទៅក្នុងការអនុវត្តព្រះពុទ្ធសាសនាថេរវាទ។  រណសិរ្សឡាវ ទទួលបន្ទុកកិច្ចការសាសនាក្នុងប្រទេស ហើយអង្គការសាសនាទាំងអស់ក្នុងប្រទេសឡាវត្រូវតែចុះឈ្មោះជាមួយវា។
ម៉ៅ អាយុទ្ធ

**ម៉ៅ អាយុទ្ធ** (    ; ៨ កក្កដា ១៩៤៤ ដល់ ១៥ មេសា ២០២១) ជាផលិតករភាពយន្ត និងជាអ្នក នយោបាយខ្មែរ ។ ផលិតករភាពយន្តម្នាក់ក្នុងចំណោមផលិតករភាពយន្តមួយចំនួនដើម្បីរស់រានមានជីវិតពី របបខ្មែរក្រហម លោកត្រូវបានកត់សម្គាល់ រួមជាមួយនឹងលោក ឌី សាវ៉េត លោក អ៊ីវ៉ុន ហែម និងលោក ប៊ុន យីម ដែលជាការភ្ជាប់ ភាពយន្តខ្មែរសហសម័យ ជាមួយនឹង ពេលវេលាដ៏អស្ចារ្យ នៃទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 1960 និង 1970 ។  គាត់បានស្លាប់ក្នុងអំឡុងពេល ជំងឺរាតត្បាតកូវីដ-១៩ ។

## ជីវិតដំបូងនិងអាជីព 
លោក ម៉ៅ អាយុទ្ធ កើត​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​៨ ខែ​កក្កដា ឆ្នាំ​១៩៤៤ នៅ ​ស្រុក​ស្រីសន្ធរ ខេត្ត​កំពង់ចាម ក្នុង ​សម័យ​អាណាព្យាបាល​បារាំង​នៃ​ប្រទេស​កម្ពុជា ។  

បន្ទាប់​ពី​បញ្ចប់​ការ​សិក្សា​ពី​កម្មវិធី​និពន្ធ​រឿង​នៅ​ឆ្នាំ​១៩៦៥ អាយុទ្ធ​ចាប់​ផ្ដើម​អាជីព​ជា​ជំនួយការ​នៅ ​ទូរទស្សន៍​ជាតិ​កម្ពុជា ដោយ​បន្ត​ក្លាយ​ជា​នាយក​កម្មវិធី។ 

ក្រោយ​របប​ខ្មែរ​ក្រហម​ដួល​រលំ​នៅ​ឆ្នាំ​១៩៧៩ លោកបាន​បង្កើត​នាយកដ្ឋាន​ភាពយន្ត​របស់​រដ្ឋាភិបាល​ជាមួយ​លោក អឿ បញ្ញាការ ។  ក្នុង​ពេល​កាន់​តំណែង លោក​បាន​បន្ត​ផលិត​សិល្បៈ​រួម​ទាំង​ភាពយន្ត វីដេអូ​ចម្រៀង កម្មវិធី​ទូរទស្សន៍ ប្រលោមលោក និង​កំណាព្យ។  លោក​ក៏​ធ្លាប់​កាន់​តំណែង​ជា​ប្រធាន​សមាគម​ស្ថានីយ​ទូរទស្សន៍​កម្ពុជា​ផង​ដែរ។ 

នៅ​ពេល​ដែល​លោក​ទទួល​មរណភាព លោក​​កំពុង​បង្កើត​រឿង​ភាគ​ទូរទស្សន៍​ដែល​ផ្តល់​ថវិកា​ដោយ​រដ្ឋាភិបាល​ដែល​ចងក្រង​ជា​ខ្សែ​ភាពយន្ត​របស់ ​លោក ហ៊ុន សែន នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​នៃ​ប្រទេស​កម្ពុជា ។ 

## ជីវិតផ្ទាល់ខ្លួន និងការស្លាប់ 
អាយុទ្ធ បាន​រៀប​ការ​ជាមួយ​នឹង សូ សាមុនី ហើយ​មាន​កូន​ស្រី​បួន​នាក់ និង​ប្រុស​ម្នាក់។ 

## ឯកសារយោង 
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អ្នកនយោបាយខ្មែរ
យេរូសាឡឹម

[តំនភ្ជាប់=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/71/Temple_mount.JPG/200px-Temple_mount.JPG|ធ្វេង|រូបភាពតូច|200x200ភីកសែល| [ព្រះវិហារ]]
**យេរូសាឡឹម** (ភាសាហេប្រឺ : יְרוּשָׁלַיִם ; អារ៉ាប់ القُدس) គឺជារដ្ឋធានីសាសនារបស់ [palestenកាន់កាបអោយអីស្រអែល] ក៏ដូចជាទីក្រុងធំជាងគេទាក់ទងនឹងតំបន់ និងចំនួនប្រជាជន។   ចំនួនប្រជាជនបច្ចុប្បន្ននៃក្រុងយេរូសាឡឹមគឺ 763,800 ហើយប្រសិនបើក្រុងយេរូសាឡឹមខាងកើតត្រូវបានរួមបញ្ចូល ទីក្រុងនេះគ្របដណ្តប់លើផ្ទៃដី 125.1 គីឡូម៉ែត្រ 2 ។  ក្រុងយេរូសាឡឹមស្ថិតនៅលើភ្នំមួយរវាងសមុទ្រមេឌីទែរ៉ាណេ និងសមុទ្រមរណៈ។ ទីក្រុង​យេរូសាឡិម​សម័យ​ទំនើប​ឥឡូវ​នេះ​មាន​ការ​អភិវឌ្ឍ​ជាង​ក្រុង​យេរូសាឡឹម​ចាស់​ទៅ​ទៀត។ វាមានទីតាំងនៅលើភ្នំខ្ពស់មួយចម្ងាយ 35 ម៉ាយភាគនិរតីនៃទីក្រុងកំពង់ផែ ចាហ្វា ។ សាសន៍យូដា វាជារាជធានីសាសនាដែលពិសិដ្ឋសម្រាប់ទាំងគ្រិស្តសាសនា និងសាសនាឥស្លាម។

អត្ថន័យនៃ 'ក្រុងយេរូសាឡឹម' គឺជាទីក្រុងសន្តិភាព។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ដោយសារតែសង្រ្គាមជាញឹកញាប់ដែលបានកើតឡើងនៅក្នុងទីក្រុងនេះ វាត្រូវតែត្រូវបានសាងសង់ឡើងវិញជាច្រើនដង ដែលធ្វើឱ្យវាក្លាយជាទីក្រុងដែលមានសន្តិភាពតិចបំផុតនៅក្នុងពិភពលោក។ ប្រហែល 30 ហ្វីតខាងក្រោមដីនៃទីក្រុងនេះ អ្នកអាចឃើញផ្លូវធំដែលត្រូវបានសាងសង់ដោយជនជាតិរ៉ូមនៅសម័យបុរាណ។ តាមពិតទៅ យេរូសាឡឹមគឺជាទីក្រុងដែលមានកំពែងធម្មជាតិ ពីព្រោះជ្រោះជ្រៅចំនួន 3 ព័ទ្ធជុំវិញទីក្រុងទាំង 3 ជ្រុង។

## ទិដ្ឋភាពនៃយេរូសាឡឹម 
តំនភ្ជាប់=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fe/Panor%C3%A1mica_de_Jerusal%C3%A9n_desde_el_Monte_de_los_Olivos.jpg/1300px-Panor%C3%A1mica_de_Jerusal%C3%A9n_desde_el_Monte_de_los_Olivos.jpg|កណ្តាល|រូបភាពតូច|1300x1300ភីកសែល

## ឯកសារយោង
រូបសំណាកឯកភាព

រូបភាពតូច
***រូបសំណាកឯកភាព*** គឺជា រូបសំណាកដែលខ្ពស់ជាងគេ លើពិភពលោក ដែលមានកម្ពស់   មានទីតាំងនៅរដ្ឋ ហ្គូចារ៉ាត ប្រទេសឥណ្ឌា។ វាពណ៌នាអំពីរដ្ឋបុរសឥណ្ឌា និងសកម្មជន ឯករាជ្យ វ៉ាឡាបាហៃ ប៉ាតេល (1875-1950) ដែលជា ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ទីមួយ និង ជារដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃ ឯករាជ្យរបស់ឥណ្ឌា និងជាអ្នកកាន់សាសនា មហាត្មៈគន្ធី ។ ប៉ាតេល ត្រូវបានគេគោរពយ៉ាងខ្លាំងចំពោះការដឹកនាំរបស់គាត់ក្នុងការបង្រួបបង្រួម រដ្ឋសំខាន់ៗ ចំនួន 562 នៃប្រទេសឥណ្ឌាដើម្បី បង្កើតសហភាពតែមួយនៃប្រទេសឥណ្ឌា ។ នៅរដ្ឋហ្គូចារ៉ាត  រូបសំណាកនេះត្រូវបានគេរកឃើញនៅ ទន្លេណាម៉ាដា ក្នុងអាណានិគម ខេវ៉ាឌីយ៉ា ប្រឈមមុខនឹង ទំនប់ សាដារ សារ៉ូវារ  ភាគអាគ្នេយ៍នៃទីក្រុង វ៉ាដូដារ៉ា ។
បន្ទាយ

[តំនភ្ជាប់=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/59/Casale_Monferrato_map_%28018_003%29.jpg/220px-Casale_Monferrato_map_%28018_003%29.jpg|រូបភាពតូច| នៅក្នុងផែនការសតវត្សទីដប់ប្រាំពីរនៃទីក្រុងដ៏រឹងមាំនៃ [Casale Monferrato|កាសាលី ម៉ុនហ្វេរ៉ាតូ ប្រាសាទ​ជា​សំណង់​រាង​ផ្កាយ​ធំ​នៅ​ខាង​ឆ្វេង។ Monferrato បន្ទាយគឺជា រចនាសម្ព័ន្ធរាងផ្កាយ ដ៏ធំនៅខាងឆ្វេង។]]
**ទីប្រជុំជន** គឺជាតំបន់ការពារស្នូលនៃទីក្រុង ឬទីក្រុង។ វាអាចជា ប្រាសាទ បន្ទាយ ឬមជ្ឈមណ្ឌលរឹងមាំ។ ពាក្យនេះគឺជាផ្នែកតូចមួយនៃ "ទីក្រុង" មានន័យថា "ទីក្រុងតូច" ព្រោះវាជាផ្នែកតូចមួយនៃទីក្រុងដែលវាជាស្នូលការពារ។

នៅក្នុង បន្ទាយ ដែលមាន បន្ទាយ បន្ទាយគឺជាផ្នែកដ៏រឹងមាំបំផុតនៃប្រព័ន្ធ ជួនកាលល្អនៅខាងក្នុងជញ្ជាំងខាងក្រៅ និងបន្ទាយ ប៉ុន្តែជារឿយៗបង្កើតបានជាផ្នែកនៃជញ្ជាំងខាងក្រៅសម្រាប់ជាប្រយោជន៍ដល់សេដ្ឋកិច្ច។ វាត្រូវបានដាក់ជាខ្សែការពារចុងក្រោយ ប្រសិនបើសត្រូវរំលោភលើធាតុផ្សំផ្សេងទៀតនៃប្រព័ន្ធការពារ។ មុខងាររបស់ប៉ូលីស និងកងទ័ព ក៏ដូចជា បន្ទាយទាហាន ត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅក្នុងបន្ទាយ។ 

## ឯកសារយោង
រូបសំណាក​សេរីភាព

**រូបសំណាកសេរីភាព** (Statue of Liberty) ដែលឈរយ៉ាងត្រដែតនៅទីក្រុងញូវយ៉ក គឺជារូបសំណាកមួយដែលមានអាយុកាលជាង១០០ឆ្នាំមកហើយ គឺជារូបសំណាកដែលមានប្រជាប្រិយភាពខ្លាំង ត្រូវបានមនុស្សជាច្រើនស្គាល់ ឬធ្លាប់ឃើញ។  គេឃើញរូបសំណាកនេះក្នុងភាពយន្ត រូបភាព និងសៀវភៅ។ នេះជារូបសំណាកដែលបង្ហាញពីស្រ្តីម្នាក់ ដៃមួយខាងកាន់សៀវភៅ និងដៃម្ខាងទៀតលើកកាន់អង្គប់ភ្លើង។ វាត្រូវបានគេសាងសង់នៅពីលើកោះឡាយបឺរធី នាតំបន់ឆ្នេរនៃទីក្រុងញ៉ូវយក។ រូបសំណាកមួយនេះត្រូវបានគេបញ្ឈរយ៉ាងខ្ពស់ នៅចំពីមុខប្រជាជនចំណាកស្រុករាប់លាននាក់ទាំងឡាយ នៅពេលដែលធ្វើដំណើរមកទឹកដីនៃសហរដ្ឋអាមេរិក ក្នុងការកសាងជីវភាពថ្មី តាមកប៉ាល់ ឬតាមនាវា ជាពិសេសនៅក្នុងសម័យសង្គ្រាមលោកលើកទីមួយ។ រូបសំណាកទង់ដែងដែលជាអំណោយពីប្រជាជនបារាំងដល់ប្រជាជនសហរដ្ឋអាមេរិក ត្រូវបានរចនាឡើងដោយជាងចម្លាក់ជនជាតិបារាំង ហ្វ្រេដេរិក អូហ្គុស បាស់សូលឌី (Frédéric Auguste Bartholdi)ហើយគ្រោងដែករបស់វាត្រូវបានសាងសង់ដោយ គ្រូស្តាវ អេហ្វែល (Gustave Eiffel)។  រូបសំណាកនេះត្រូវបានឧទ្ទិសនៅថ្ងៃទី 28 ខែតុលាឆ្នាំ 1886 ។ ដែលបានសាងសង់ចាប់ពីឆ្នាំ១៨៧៥-១៨៨៤ ។ រូបសំណាកនេះឈរនៅលើប៉មរាងចតុកោណមួយ ដែលមានខឿនកម្ពស់បីថ្នាក់តាមលំដាប់ ខណៈរូបសំណាកទាំងមូលមានកម្ពស់ ៤៦ ម៉ែត្រ ក្បាលជួតក្រណាត់ និងពាក់មកុដបញ្ចេញរស្មីប្រាំពីរពណ៌។ ដៃម្ខាងៗមានប្រវែង ១២.៨ ម៉ែត្រ ខណៈដៃស្ដាំកាន់គប់ភ្លើងលើកឡើងយ៉ាងខ្ពស់ ចំណែកដៃឆ្វេងកាន់សៀវភៅយ៉ាងធំមួយក្បាល ដោយនៅលើគម្របសៀវភៅនោះមានសរសេរឃ្លាថា «៤ កក្កដា ១៧៧៦» ដែលជាថ្ងៃប្រកាសឯករាជ្យរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកពីអាណានិគមអង់គ្លេស។ ស្ថាបត្យកម្មដ៏ធំនេះត្រូវបានចំណាយថវិកាសាងសង់អស់ប្រមាណ ៧០០,០០០ ដុល្លារអាមេរិក និងត្រូវបានសម្ពោធជាផ្លូវការនៅថ្ងៃទី២៨ ខែតុលា ឆ្នាំ១៨៨៦។ 
រូបភាពតូច

## ឯកសារយោង
HTV2

**HTV2 - Vie Channel** គឺជាប៉ុស្តិ៍កម្សាន្តទូទៅដែលផ្សាយដោយទូរទស្សន៍ទីក្រុងហូជីមិញ ដែលពីមុនជាប៉ុស្តិ៍កីឡាតាំងពីឆ្នាំ ២០០៣ ដោយសហការជាមួយ Vie Channel ។

## មើលច្រើនទៀត
ឈ្មោះនៃកម្ពុជា

**ឈ្មោះ ប្រទេសកម្ពុជា** ជា ភាសាខ្មែរ គឺ  ។ ( UNGEGN : Kâmpŭchéa, ALA-LC : Kambujā [kampuciə] ) ជាផ្លូវការ  ។ ( UNGEGN : Preăhréachéanachâkr Kâmpŭchéa, ALA-LC : Braḥrājāṇācakr Kambujā [preahriəciənaːcak kampuciə] ;  ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា &#x27; )។ ពាក្យ​នេះ​មក​ពី ​សំស្ក្រឹត  ( IAST : Kambujadeśa ) ដែលមានន័យថា "ទឹកដីនៃកម្ពុជា " ។

## ប្រវត្តិសាស្ត្រ 
ឈ្មោះដូចគ្នា (ឧ កម្ពុ/កម្ពុជា) ត្រូវបានរកឃើញផងដែរនៅក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រភូមា និងថៃ ដែលសំដៅទៅលើតំបន់នានាក្នុងនគរទាំងនោះ។ ដើមកំណើត-ទេវកថា កត់ត្រាក្នុងសិលាចារឹកបក្សីចាំក្រុង ចុះថ្ងៃទី ៩៤៧ នៃគ.ស. កើតចេញពី កម្វុស្វយម្ភុវ *ដែល* ជាឥស្សរជនឥណ្ឌារឿងព្រេងនិទានក្រោមតំណពូជ ក្រោយមកពាណិជ្ជករ កៅណ្ឌិន្យទី១ បានទៅដល់ ឧបទ្វីបឥណ្ឌូចិន ហើយបានរៀបអភិសេកជាមួយព្រះ នាងនាគ ព្រះនាម សោម៉ា ។ វប្បធម៍ អាណាចក្រភ្នំ នៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ និងឥណ្ឌា។ នៅក្នុងរឿងនេះ កម្ពុជា មកពី កម្ពុ + *ជា* ហើយមានន័យថា "កូនចៅរបស់កម្ពុ" ។ 

និរុត្តិសាស្ត្រ សមាសធាតុរបស់វាគឺៈ *preăh* ("ពិសិដ្ឋ"); *រាជ-* ("ស្តេច, រាជ, អាណាចក្រ", ពីសំស្ក្រឹត); អាណា (មកពី ភាសាបាលី *āṇā*, "អំណាច, បញ្ជា, អំណាច"); *ចក្រ* (មកពីសំស្ក្រឹត *ចក្រ* មានន័យថា "កង់" ដែលជានិមិត្តសញ្ញានៃអំណាច និងការគ្រប់គ្រង)។

ឈ្មោះដែលប្រើក្នុងឱកាសផ្លូវការ ដូចជាសុន្ទរកថានយោបាយ និងកម្មវិធីព័ត៌មាន គឺជា  ។  [prɑteːh kampuciə] ព្យញ្ជនៈ "ប្រទេសនៃប្រទេសកម្ពុជា" ។ ឈ្មោះ​ដែល​ខ្មែរ​ប្រើ​ច្រើន​ជាងគេ​គឺ   ព្យញ្ជនៈ "ដីខ្មែរ" ឬ "ដីខ្មែរ" ។ *ស្រុក* គឺជាពាក្យ មន-ខ្មែរ ប្រហាក់ប្រហែលនឹងសំស្រ្កឹត *ប្រទេស* ប៉ុន្តែមិនសូវផ្លូវការ។

## ឈ្មោះផ្លូវការរបស់ប្រទេសកម្ពុជាតាំងពីឯករាជ្យ 
## សូមមើលផងដែរ 
*
*
*

## ឯកសារយោង 
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ប្រវត្តិសាស្ត្រខ្មែរ
HTV3

**HTV3** គឺជាប៉ុស្តិ៍ទូរទស្សន៍ទីក្រុងហូជីមិញក្នុងប្រទេសវៀតណាម ហើយធ្លាប់គ្រប់គ្រងដោយ Tri Viet Media Corporation (TVM Corp.)។  ដើមឡើយ HTV3 ចាក់ផ្សាយកម្មវិធីសម្រាប់ទស្សនិកជនយុវវ័យ។  HTV3 តែងតែរក្សាសិទ្ធិពីអ្នកបង្កើត និងផលិតកម្មវិធីចាក់ផ្សាយទាំងអស់។  វាត្រូវបានចាក់ផ្សាយ 24 ម៉ោងក្នុងមួយថ្ងៃនៅលើសេវាទូរទស្សន៍ VTC, K+, AVG នៅវៀតណាម។

## មើលច្រើនទៀត
VTV4

**VTV4** គឺជាបណ្តាញទូរទស្សន៍បង់ប្រាក់របស់រដ្ឋវៀតណាម ដែលបម្រើការជាអ្នកផ្សាយអន្តរជាតិរបស់ទូរទស្សន៍វៀតណាម។  បានបើកដំណើរការនៅថ្ងៃទី 7 ខែមករា ឆ្នាំ 1998 វាផ្តល់ជូននូវកញ្ចប់កម្មវិធីដ៏ល្អបំផុតពីប៉ុស្តិ៍ក្នុងស្រុកចំនួនបី (VTV1, VTV2 និង VTV3) ទៅកាន់ជនភៀសខ្លួនវៀតណាមទូទាំងពិភពលោក។  ចាប់ពីថ្ងៃទី 31 ខែមីនា ឆ្នាំ 2018 មក ទូរទស្សន៍វៀតណាមបានបញ្ឈប់ការផ្សាយប៉ុស្តិ៍ផ្កាយរណបបរទេសនៅលើ VTV4 ។  ជាពិសេស ទូរទស្សន៍វៀតណាមនឹងបញ្ឈប់ការផ្សាយតាមរយៈផ្កាយរណប Thaicom5 (អាស៊ី និងអាហ្វ្រិកខាងជើង), Eutelsat Hot Bird 13B (តំបន់អឺរ៉ុប), Hispasat 30W-5 (តំបន់អាមេរិកខាងត្បូង), Galaxy 19 (តំបន់)។  តំបន់អាមេរិកខាងជើង) ។  បន្ទាប់ពីបិទការផ្សាយតាមផ្កាយរណប អ្នកមើលដែលកំពុងប្រើឧបករណ៍ទទួលផ្កាយរណប និងអង់តែនចាននៅក្នុងតំបន់ខាងលើនឹងមិនអាចមើលប៉ុស្តិ៍នេះដោយប្រើវិធីសាស្ត្រចាស់បានទេ។

ផ្ទុយទៅវិញ ជនជាតិវៀតណាមនៅឯបរទេសអាចមើលទូរទស្សន៍យ៉ាងងាយស្រួលតាមរយៈ VTVGo ដែលជាកម្មវិធីមើលទូរទស្សន៍អនឡាញផ្លូវការរបស់ស្ថានីយ៍ទូរទស្សន៍វៀតណាម។

លើសពីនេះ អ្នកមើលទូរទស្សន៍ទូទៅ ក៏ដូចជាជនជាតិវៀតណាមនៅឯបរទេស ជាពិសេសអាចមើលគ្រប់ប៉ុស្តិ៍ចាប់ពី VTV1 ដល់ VTV9 តាមអ៊ីនធឺណិត និងមើលកម្មវិធីដែលខកខាននៅលើ VTV News (អាសយដ្ឋាន៖ https://vtv.vn) ឬនៅលើកម្មវិធី VTV News យ៉ាងងាយស្រួល និងងាយស្រួល។

## មើលច្រើនទៀត
ជុំ ម៉ី

**ជុំ មុី** (    , Chŭm Mei [cum məj] ; កើត គ. ១៩៣០) គឺជាអ្នករស់រានមានជីវិតពេញវ័យដែលគេស្គាល់តែ ៧ នាក់ប៉ុណ្ណោះ  នៃគុក ខ្មែរក្រហម នៅក្នុងជំរុំ  ស-២១ ទួលស្លែង ដែលអ្នកទោសចំនួន ២០.០០០ នាក់ ដែលភាគច្រើនជាជនជាតិ ខ្មែរ ត្រូវបានបញ្ជូនទៅប្រហារជីវិត។  អតីត​ជា​ជាង​ជួសជុល​ម៉ូតូ​បម្រើ​ការ​នៅ ​រាជធានី​ភ្នំពេញ ត្រូវ​បាន​ចាប់​ខ្លួន​ទៅ​ពន្ធនាគារ​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​២៨ ខែ​តុលា ឆ្នាំ​១៩៧៨ ដោយ​ចោទ​ថា​ជា​ចារកម្ម។  ជីវិត​របស់​លោក​បាន​រួច​ផុត​ពី​លទ្ធភាព​ជួសជុល​ម៉ាស៊ីន​ដេរ​ឲ្យ​ទាហាន ​ប៉ុលពត ។   នៅឆ្នាំ ២០០៤ គាត់បានរៀបរាប់ពីការសម្លាប់ប្រពន្ធ និងកូនប្រុសរបស់គាត់៖លោក​បាន​ថ្លែង​ថា​៖ «​ដំបូង​គេ​បាន​បាញ់​ប្រពន្ធ​ខ្ញុំ​ដែល​កំពុង​ដើរ​ពី​មុខ​ជាមួយ​ស្ត្រី​ផ្សេង​ទៀត។ នាង​បាន​ស្រែក​មក​ខ្ញុំ​ថា សូម​រត់​ទៅ ពួក​គេ​កំពុង​សម្លាប់​ខ្ញុំ​ឥឡូវ​នេះ។ ខ្ញុំ​បាន​ឮ​កូន​ខ្ញុំ​យំ រួច​គេ​បាញ់​ម្ដង​ទៀត សម្លាប់​គាត់។ ពេល​ខ្ញុំ​គេង ខ្ញុំ​នៅ​តែ​ឃើញ​មុខ​គេ ហើយ​រាល់​ថ្ងៃ​ខ្ញុំ​នៅ​តែ​គិត​ដល់​ពួក​គេ  ។ជុំ ម៉ី ក្រោយ​មក​បាន​រៀប​ការ​ជា​ថ្មី​និង​មាន​កូន​ប្រាំមួយ​នាក់ កូនប្រុស​ស្រី​បី​នាក់​។
តំនភ្ជាប់=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/71/Chum_Mey%27s_cell_at_S-21.jpg_.jpg/220px-Chum_Mey%27s_cell_at_S-21.jpg_.jpg|រូបភាពតូច| បន្ទប់របស់លោក មុី នៅស-២១
នៅឆ្នាំ ២០០៣ គាត់បានបង្ហាញខ្លួនក្នុងភាពយន្តឯកសារ រិទ្ធី ប៉ាន់ *ស-២១៖ ម៉ាស៊ីនសម្លាប់ខ្មែរក្រហម* រួមជាមួយវិចិត្រករខ្មែរ លោក វ៉ាន់ ណាត ជាកន្លែងដែលពួកគេបានជួបជុំគ្នា និងទស្សនាអតីតពន្ធនាគារ ដែលឥឡូវត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា សារមន្ទីរប្រល័យពូជសាសន៍ទួលស្លែង ក្នុង រាជធានីភ្នំពេញ ។ ពួកគេបានជួបនឹងអតីតអ្នកចាប់របស់ពួកគេ ដូចជាឆ្មាំ អ្នកសួរចម្លើយ វេជ្ជបណ្ឌិត និងអ្នកថតរូប ដែលភាគច្រើនជាក្មេងជំទង់ក្នុងសម័យខ្មែរក្រហមពីឆ្នាំ 1975 ដល់ឆ្នាំ 1979 ។ ការ​បង្ហាញ​ខ្លួន​របស់​ពួក​គេ​គឺ​ផ្ទុយ​ស្រឡះ​ពី​អតីត​អ្នក​ទោស​ទាំង​ពីរ​នាក់​ដែល​មាន​វ័យ​ចំណាស់​ក្នុង​ពេល​ជាប់​ពន្ធនាគារ ហើយ​ពេល​ថត​គឺ​ជា​បុរស​ចំណាស់​ទាំង​ពីរ​នាក់​។ លោក វ៉ាន់ ណាត ដែល​ត្រូវ​បាន​គេ​គូរ​រូប​អ្នក​ទោស មាន​សក់​ស​ពេញ​ក្បាល។ ឆ្មាំ និងអ្នកសួរចម្លើយបានទៅទស្សនាសារមន្ទីរ ដោយអនុវត្តឡើងវិញនូវការព្យាបាលអ្នកទោស និងរបបប្រចាំថ្ងៃ។ ពួកគេបានមើលកំណត់ត្រាលម្អិតរបស់ពន្ធនាគារ រួមទាំងរូបថត ដើម្បីរំលឹកឡើងវិញនូវការចងចាំរបស់ពួកគេ។
[តំនភ្ជាប់=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/61/Chum_Mey_-_30June2009.jpg/220px-Chum_Mey_-_30June2009.jpg|រូបភាពតូច| លោក ជុំ ម៉ី ផ្តល់​ភស្តុតាង​នៅ [សាលាក្ដីខ្មែរក្រហម|​សាលាក្តី​ខ្មែរ​ក្រហម ថ្ងៃ​ទី​៣០ ខែ​មិថុនា ឆ្នាំ​២០០៩]]
ក្នុង​ឆ្នាំ​២០០៩ លោក​បាន​ផ្តល់​ភស្តុតាង​នៅ ​សាលាក្តី​ខ្មែរ​ក្រហម ដែល​ជា​ការ​កាត់​ទោស​មេដឹកនាំ​របប​ខ្មែរ​ក្រហម​ដែល​នៅ​រស់រាន​មាន​ជីវិត។ ក្នុង​សវនាការ គាត់​បាន​បញ្ជាក់​ថា “ខ្ញុំ​យំ​រាល់​យប់។ រាល់ពេលដែលខ្ញុំឮគេនិយាយអំពីខ្មែរក្រហម វារំឭកខ្ញុំអំពីប្រពន្ធ និងកូនរបស់ខ្ញុំ  គាត់ក៏បានបង្ហាញពីបំណងចង់ឱ្យអតីតមេដឹកនាំ កាំងហ្គិចអ៊ាវ ទទួលការជាប់ពន្ធនាគារអស់មួយជីវិត  ដែលគាត់បានធ្វើកាលពីឆ្នាំ 2012។ 

នៅថ្ងៃទី 9 ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ 2014 Mey បានបង្ហាញខ្លួននៅលើ កញ្ចក់ទូរទស្សន៍ BBC 's *The Mekong River ជាមួយ Sue Perkins* ។ 
[តំនភ្ជាប់=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/02/Chum_Mey_March_2015b.JPG/220px-Chum_Mey_March_2015b.JPG|រូបភាពតូច| លោក ជុំ ម៉ី ចុះ​ហត្ថលេខា​លើ​សៀវភៅ *Survivor* ជូន​ភ្ញៀវ​ទស្សនា [សារមន្ទីរទួលស្លែង|​សារមន្ទីរ​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ប្រល័យ​ពូជ​សាសន៍​ទួលស្លែង ក្នុង​រាជធានី​ភ្នំពេញ (មីនា ២០១៥)]]

## សូម​មើល​ផង​ដែរ 
## ឯកសារយោង 
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:បុគ្គលនៅរស់
1xBet

1X Corp N.V. ត្រូវបានស្គាល់ថា 1xBet គឺជាក្រុមហ៊ុនធំមួយក្នុងចំនោមក្រុមហ៊ុនអនឡាញហ្គេមកំរិតពិភពលោកដែលទទួលបានអាជ្ញាបណ្ណហ្គេមអេឡិចត្រូនិកកូរ៉ាកៅ។ ក្រុមហ៊ុនបានបង្គើតឡើងនៅឆ្នាំ២០១៧ នឹងចុះឈ្មោះនៅប្រទេសស៊ីព្រុស។ នៅឆ្នាំ២០១១ ក្រុមហ៊ុនបានចូលទីផ្សារអន្តរជាតិ។ ក្រុមហ៊ុនដោយមានភាពរីកចំរើន ទទួលបានបទពិសោធន៏ជោគជ័យ បានឧបត្ថម្ភ ក្លឹបបាល់ទាត់ឆេលស៊ី និងក្លឹបបាល់ទាត់ហង្សក្រហមលីវ៉ឺភូល។

## ប្រវត្តិសាស្ត្រ 
វាត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ 2007 ធ្វើការនៅលើទីផ្សារនៃអឺរ៉ុបខាងកើត ក្រោយមកបានពង្រីកសកម្មភាពរបស់ខ្លួនទៅកាន់ប្រទេសផ្សេងទៀត។ ទទួលយកការភ្នាល់លើលទ្ធផលនៃការប្រកួតកីឡា ព្រឹត្តិការណ៍នៃជីវិតវប្បធម៌ និងសង្គម សរុបលើព្រឹត្តិការណ៍ច្រើនជាង 1000 ពីការភ្នាល់កីឡាស្តង់ដារទៅអ្នកដទៃ ដូចជាការភ្នាល់អំពីពេលដែលមនុស្សម្នាក់នឹងចុះចតនៅលើភពអង្គារ តើអ្នកណានឹងឈ្នះ ពានរង្វាន់អូស្ការ ឬនៅពេលដែល កូរ៉េ នឹងរួបរួមគ្នា។

គិតត្រឹមឆ្នាំ ២០២០ ក្រុមហ៊ុនបានបន្តឧបត្ថម្ភក្លឹបបាល់ទាត់បារសេឡូណា ស៊េរី អេ និងសហព័ន្ធបាល់ទាត់អាហ្វ្រិក (CAF) ក្នុងចំណោមកីឡាផ្សេងៗទៀត។

ចាប់តាំងពីខែមីនាឆ្នាំ 2020 ក្រុមហ៊ុនមានអាជ្ញាបណ្ណធ្វើការនៅប្រទេសម៉ិកស៊ិក។ 

គេហទំព័ររបស់យើងនេះមានការរឹតបន្តឹងការចូលប្រើប្រាស់នៅក្នុងប្រទេសជាច្រើន រួមមាន ដូចជា៖ ប្រទេស រុស្ស៊ី ចក្រភពអង់គ្លេស សហរដ្ឋអាមេរិក អេស្ប៉ាញ បារាំង អ៊ីតាលី ស្វ៊ីស ព័រទុយហ្គាល់ បួគីណាហ្វាសូ អ៊ីស្រាអែល ស៊ីព្រុស សាធារណរដ្ឋឆេក ប៉ូឡូញ ហូឡង់ បែលហ្សិក។

## សកម្មភាព 
ការិយាល័យកណ្តាលនៃក្រុមហ៊ុន1xBet និងបញ្ជីឈ្មោះក្រុមហ៊ុនរបស់ 1xBet នៅតែមិនស្គាល់។

នៅខែសីហា ឆ្នាំ២០២០ អគ្គនាយកនៃគណកម្មការធិការ សើបអង្គេតនៃតំបន់ Bryansk ប្រទេសរុស្ស៊ីបានចេញផ្សាញ ដោយកំណត់ឈ្មោះនៃអ្នកបង្គើត ក្រុមហ៊ុន1xBet  អ្នកទាំងនោះមានដូចជាលោក Sergey Karshkov លោក Roman Semiokhin រួមទាំងលោក Dmitry Kazorin ជាដើម។ 

នៅខែឧសភា ឆ្នាំ ២០២២ ក្រុមហ៊ុន  1xBet បានចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀង ជាដៃគូជាមួយក្រុមហ៊ុនកីឡាអនឡាញដែលស្ថាប័នមានឈ្មោះថា Team Spirit។ 

Paris Saint-Germain បានប្រកាសនៅថ្ងៃទី១ខែសីហា ឆ្នាំ២០២២ ថា 1xBet គឺជាដៃគូរថ្នាក់តំបន់នៅអាហ្រ្វិកនឹងអាស៊ី។ 

លោក Karshkov ដែលជាអតីតមេប៉ូលីស និងជាប្រធាននាយកដ្ឋាន "K" នៃនាយកដ្ឋានកិច្ចការផ្ទៃក្នុងនៃតំបន់ Bryansk ត្រូវបានផ្តល់សញ្ជាតិ Cypriot ក្នុងឆ្នាំ ២០២២ ដោយទទួលបាន "លិខិតឆ្លងដែនមាស" តាមរយៈការ វិនិយោគផ្នែកសំខាន់ៗជាច្រើននៅក្នុងប្រទេស។

នៅក្នុងខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ ២០២២ ក្រុមហ៊ុនបានប្រកាន់ជំហរច្បាស់លាស់ និងជាក់លាក់លើបញ្ហានៃសង្រ្គាមរវាងរុស្ស៊ី និងអ៊ុយក្រែន ដោយបានជួយគាំទ្រដល់អ៊ុយក្រែនដោយបែងចែកមូលនិធិសំខាន់ៗដើម្បីជួយជនភៀសខ្លួនចេញពីប្រទេសនេះ។

## ការឧបត្ថម្ភ 
* ឆ្នាំ ២០១៨-២០២១&nbsp;- អ៊ីតាលី Serie A 
* ចាប់តាំងពីឆ្នាំ 2018&nbsp;— ក្រុម FC "Astana" 
* ក្រុមបាល់ទាត់ជម្រើសជាតិ នីហ្សេរីយ៉ា, Nigerian Premier League 
* FC "Cardiff F" 
* Dave Leduc
* FC "Tottenham Hotspur " 
* ឆ្នាំ 2019&nbsp;- សហព័ន្ធបាល់ទាត់អាហ្រ្វិក 
* ឆ្នាំ 2019&nbsp;— ក្រុម FC Barcelona 
* ឆ្នាំ ២០២០&nbsp;- ក្រុមកីឡាអេឡិចត្រូនិកអ៊ុយក្រែន "Natus Vincere" 

ចាប់តាំងពីឆ្នាំ 2018 មក ឯកអគ្គរដ្ឋទូតរបស់ក្រុមហ៊ុនគឺកីឡាករបាល់ទាត់អ៊ីតាលី Andrea Pirlo  ។

## រង្វាន់ 
* ឆ្នាំ 2018&nbsp;- "តារារះនៃការច្នៃប្រឌិតក្នុងការភ្នាល់កីឡា"&nbsp;- ពានរង្វាន់ SBC 
* ឆ្នាំ ២០២០&nbsp;- "ប្រតិបត្តិករ eSports ល្អបំផុតប្រចាំឆ្នាំ"&nbsp;- ពានរង្វាន់ SBC

## កំណត់ចំណាំ
ម្ព្រង់ន្ជង់

បុព្វបុរស  **ម្ព្រង់ន្ជង់** គាត់គឺជាវីរបុរសក្នុងរឿងនិទានដ៏ល្បីល្បាញ់របស់ជនជាតិដើមភាគតិចឞូន៝ង ដែលនិយាយអំពីបុព្វបុរសជនជាតិដើមយើងម្នាក់ឈ្មោះថា ម្ព្រង់ន្ជង់ ដែលបានប្រើដាវទិព្វសម្លាប់នាគរាជពីទន្លេមេគង្គដ៏សាហាវនិងមានមហិឬទ្ធីគ្មានអ្នកណាប្រៀបផ្ទឹមបាន។ នាគរាជនោះ ដែលតែងផុសចេញពីទន្លេមេគង្គដើម្បីស៊ីមនុស្សនៅតំបន់ទំនាបកណ្តាល បង្ករគ្រោះភ័យដល់អ្នកស្រុកភូមិតាមដងទន្លេ។ ស្តេចផែនដី តែងអំពាវនាវស្វែងរកអ្នកមានស្នាដៃ និងទេពកោសល្យសិល៌សាស្រ្តពីគ្រប់ទិសទីមកសម្លាប់នាគរាជនោះ។ បើមិនដូចនេះទេ គឺត្រូវរៀបចំមនុស្សពី៤ទៅ៥នាក់ដើម្បីទុកឲ្យនាគរាជស៊ីជាចំណី។

ដល់វេនបុត្រីពៅ របស់ស្តេចផែនដីត្រូវឲ្យនាគរាជស៊ី ពេលនោះក៏មានលេចចេញ បុព្វបុរស ម្ព្រង់ន្ជង់ សម្លាប់នាគរាជ បានដោយប្រើដាវទិព្វរបស់ខ្លួន ដែល ព្រះដែលថែរក្សាជនជាតិដើមភាគតិចឞូន៝ងបានប្រគល់ដែកថែបដែលអាចធ្វើជាដាវទិព្វកាត់នាគរាជ ជាច្រើនកំណាត់ ដើម្បីសង្រ្គោះ ព្រះនាងពៅ (បុត្រីស្តេច) និងមនុស្សម្នាពេញមួយនគរ។ ក្រោយពី បុព្វបុរស ម្ព្រង់ន្ជង់ បានសម្លាប់នាគរាជ លោកត្រូវបានស្តេចផែនដីរៀបអភិសេកជាមួយនឹងនាងពៅ និងគ្រងរាជសម្បត្តិតមកពីព្រះអង្គ។

នៅក្នុងរឿងនេះ គឺនិយាយរឿងជាច្រើនពាក់ព័ន្ធនឹងទំនាក់ទំនងរវាងឞូន៝ង និងរាជវង្សស្តេចនគរកម្ពុជា។
អ្នកស្រី ឡូរ៉ង់ពិច

អ្នកស្រីឡូរ៉ង់ពិច ជាគ្រូបង្រៀននៅសាលាបឋមសិក្សាម្នាក់ ដែលបានរៀបការនៅក្នុងឆ្នាំ១៩៦៧ ជាមួយនិស្សិតខ្មែរម្នាក់ឈ្មោះសួង ស៊ីគឿន។ ក្រោយព្រឹត្តិការណ៍ថ្ងៃទី១៨ ខែមីនា ឆ្នាំ១៩៧០ អ្នកស្រីបានទៅរស់នៅជាមួយប្តីរបស់គាត់នៅទីក្រុងប៉េកាង ប្រទេសចិន អស់រយពេល ៥ឆ្នាំ ដើម្បីរួមចំណែកប្រយុទ្ធ កសាងសង្គមថ្មីមួយ។ ប្រាំមួយខែក្រោយថ្ងៃទី១៧ ខែមេសា ឆ្នាំ១៩៧៥ ពេលដែលអ្នកស្រីបានមកដល់ទឹកដីកម្ពុជា។

## ឯកសារយោង
សេដ្ឋកិច្ចនៃប្រទេសថៃ

**សេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេសថៃ** ពឹងផ្អែកលើការនាំចេញដែលមានចំនួនប្រហែល ៦០ ភាគរយនៃ ផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប (GDP) ក្នុងឆ្នាំ ២០១៩ ។  ប្រទេសថៃ ខ្លួនឯងគឺជា ប្រទេសឧស្សាហកម្មថ្មី ដែលមានផលិតផលក្នុងស្រុកសរុបចំនួន ១៦.៣១៦&nbsp;ពាន់លានបាត (៥០៥ ដុល្លារអាមេរិក&nbsp;ពាន់លាន) នៅក្នុងឆ្នាំ ២០១៨ ដែលជាសេដ្ឋកិច្ចធំជាងគេទី ៨ របស់អាស៊ី នេះបើយោងតាម ធនាគារពិភពលោក ។  គិតត្រឹមឆ្នាំ ២០១៨ ប្រទេសថៃមាន អតិផរណា ជាមធ្យ១.០៦06%  និងអតិរេកគណនី៧.៥5% នៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុបរបស់ប្រទេស។  សេដ្ឋកិច្ចថៃត្រូវបានគេរំពឹងថានឹងប្រកាសកំណើន ៣.៨% ក្នុងឆ្នាំ ២០១៩។  រូបិយប័ណ្ណរបស់ខ្លួន ប្រាក់បាតថៃ ជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ជារូបិយប័ណ្ណទូទាត់ពិភពលោកដែលប្រើញឹកញាប់បំផុតទីដប់ក្នុងឆ្នាំ 2២០១៧ 

វិស័យឧស្សាហកម្ម និង សេវាកម្ម គឺជាវិស័យចម្បងនៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុបរបស់ប្រទេសថៃ ដែលកាលពីមុនមានចំនួន ៣៩.២ ភាគរយនៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប។ វិស័យកសិកម្ម របស់ប្រទេសថៃផលិតបាន ៨.៤ ភាគរយនៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប ដែលទាបជាងវិស័យពាណិជ្ជកម្ម និងដឹកជញ្ជូន និងទំនាក់ទំនងដែលមាន ១៣.៤ ភាគរយ និង ៩.៤ ភាគរយនៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប។ វិស័យសំណង់ និងរ៉ែបន្ថែម ៤.៣ ភាគរយដល់ផលិតផលក្នុងស្រុកសរុបរបស់ប្រទេស។ វិស័យសេវាកម្មផ្សេងទៀត (រួមទាំងវិស័យហិរញ្ញវត្ថុ ការអប់រំ និងសណ្ឋាគារ និងភោជនីយដ្ឋាន) មានចំនួន ២៤.៩ ភាគរយនៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុបរបស់ប្រទេស។  ទូរគមនាគមន៍ និង ពាណិជ្ជកម្មលើសេវាកម្ម កំពុងលេចចេញជាមជ្ឈមណ្ឌលនៃការពង្រីកឧស្សាហកម្ម និងការប្រកួតប្រជែងផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច។ 

ប្រទេស​ថៃ​ជា​ប្រទេស​ដែល​មាន​សេដ្ឋកិច្ច​ធំ​ជាង​គេ​ទី​ពីរ​នៅ ​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍ បន្ទាប់​ពី ​ប្រទេស​ឥណ្ឌូនេស៊ី ។ GDP សម្រាប់មនុស្សម្នាក់របស់ខ្លួន (៧,២៧៣.៥៦ ដុល្លារអាមេរិក) ក្នុងឆ្នាំ ២០១៨  នៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ (បន្ទាប់ពីសិង្ហបុរី)។ អតិរេករបស់ខ្លួននៅក្នុង សមតុល្យគណនី ចរន្តជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ទី ១០ នៃពិភពលោក ដែលធ្វើបាន 37.898 ពាន់លានដុល្លារដល់ប្រទេសក្នុងឆ្នាំ 2018  ប្រទេសថៃជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ 2 នៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ក្នុងទំហំពាណិជ្ជកម្មខាងក្រៅ បន្ទាប់ពីសិង្ហបុរី។ 

ប្រទេសនេះត្រូវបានទទួលស្គាល់ដោយធនាគារពិភពលោកថាជា "រឿងជោគជ័យនៃការអភិវឌ្ឍន៍ដ៏អស្ចារ្យ" នៅក្នុងសូចនាករសង្គម និងការអភិវឌ្ឍន៍។  ទោះបីជាប្រាក់ចំណូលជាតិសរុបសម្រាប់មនុស្សម្នាក់ (GNI) ទាបនៃ 6,610 ដុល្លារអាមេរិក  និងចំណាត់ថ្នាក់ទី 83 នៅក្នុងសន្ទស្សន៍អភិវឌ្ឍន៍មនុស្ស (HDI) ភាគរយនៃប្រជាជនក្រោមបន្ទាត់នៃភាពក្រីក្រជាតិបានថយចុះពី 65.26 ភាគរយក្នុងឆ្នាំ 1988 ដល់ 8.61 ភាគរយក្នុងឆ្នាំ 2016 ។ នេះ​បើ​តាម​របាយការណ៍​មូលដ្ឋាន​ភាព​ក្រីក្រ​ថ្មី ​របស់​ការិយាល័យ​ក្រុមប្រឹក្សា​អភិវឌ្ឍន៍​សេដ្ឋកិច្ច និង​សង្គម (NESDC)។ 

ប្រទេសថៃគឺជាប្រទេសមួយក្នុងចំណោម ប្រទេសដែលមានអត្រាអ្នកអត់ការងារធ្វើទាបបំផុត នៅលើពិភពលោកដែលត្រូវបានរាយការណ៍ថាជា 1 ភាគរយសម្រាប់ត្រីមាសទីមួយនៃឆ្នាំ 2014 ។ នេះគឺដោយសារតែសមាមាត្រដ៏ច្រើននៃចំនួនប្រជាជនដែលធ្វើការក្នុងវិស័យកសិកម្មចិញ្ចឹមជីវិត ឬការងារដែលងាយរងគ្រោះផ្សេងទៀត (ការងារក្នុងគណនីផ្ទាល់ខ្លួន និងការងារគ្រួសារដែលមិនមានប្រាក់ខែ)។  

តំនភ្ជាប់=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/76/Istorical_GDP_growth_of_Thailand.png/300px-Istorical_GDP_growth_of_Thailand.png|ធ្វេង|រូបភាពតូច|300x300ភីកសែល| កំណើនសេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេសថៃ ពីឆ្នាំ ១៩៦១ ដល់ឆ្នាំ ២០១៥
តំនភ្ជាប់=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/ea/GDP_per_capita_development_in_Thailand.jpg/220px-GDP_per_capita_development_in_Thailand.jpg|រូបភាពតូច| ការអភិវឌ្ឍន៍ផលិតផលក្នុងស្រុកសរុបពិតប្រាកដសម្រាប់មនុស្សម្នាក់ពី ១៨៩០ ដល់ឆ្នាំ ២០១៨

## ឯកសារយោង
ព្យែរ ពីញូ៉ ឌឺ បេអែន

[តំនភ្ជាប់=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/52/Saigon_statue_Pigneau.jpg/220px-Saigon_statue_Pigneau.jpg|រូបភាពតូច| រូបសំណាករបស់​​លោក ព្យែរ ពីញូ៉ ឌឺ បេអែន ហៅថា « ពីញ៉ូដឺបេអែន »
 ជាមួយ ព្រះអង្គម្ចាស់វៀតណាម និងកាន់ សន្ធិសញ្ញាសម្ព័ន្ធភាព នៅ [ទីក្រុងព្រៃនគរ ។]] 
លោក **ព្យែរ ពីញូ៉ ឌឺ បេអែន** ជាលោកបូជាចារ្យ កាតូលិកបារាំងមួយអង្គ។ 

លោកគើតនៅ ប្រទេសបារាំងថ្ងៃទី ២ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ ១៧៤១ និងសុគតនៅ ថ្ងៃទី ៩ ខែតុលា ឆ្នាំ ១៧៩៩ នៅ ប្រទេសវៀតណាម។

លោកល្បីល្បាញដោយសារតួនាទីរបស់គាត់ក្នុងការជួយ ង្វៀនអាញ់ ក្រោយមកអធិរាជ យ៉ា ឡុង ដើម្បីបង្កើត រាជវង្សង្វៀន នៅ វៀតណាម។ លោកបានរុញម្ចាស់ ង្វៀង អាន់ ​ដែលខ្លូនបានធ្វើមិត្តយ៉ាងស្និត្ធឱ្យសុំជំនួយអាណាចក្របារាំង។

## សំណេរ 
* *វចនានុក្រម អាណាមីទីកូ-ឡាទី* ន, ១៧៧២។

## ឯកសារយោង 
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ព្រះសហគមន៍កាតូលិក
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:គ្រិស្តសាសនា
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:សាសនា
សមាគមក្រុមចេញផ្សាយសាសនានៅបរទេស

តំនភ្ជាប់=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/46/Mep.JPG/220px-Mep.JPG|ស្តាំ|រូបភាពតូច| ទិដ្ឋភាពនៃសិក្ខាសាលានៃសមាគមក្រុមចេញផ្សាយសាសនានៅបរទេស ។
តំនភ្ជាប់=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/cf/Mission_%C3%A9trang%C3%A8res_de_Paris_1925.jpg/220px-Mission_%C3%A9trang%C3%A8res_de_Paris_1925.jpg|ស្តាំ|រូបភាពតូច| ក្នុងឆ្នាំ១៩២៥។

**សមាគមក្រុមចេញផ្សាយសាសនានៅបរទេស** គឺជាក្រុមសាសនទូតមួយក្នុងព្រះសហគម៍កាតូលិក ដែលមានទីលំនៅក្នុង ទីក្រុងប៉ារីស ដែលមានគោលបំណងគឺការងារ ផ្សាយដំណឹងល្អ នៅក្នុងប្រទេសដែលមិនមែនជាគ្រិស្តសាសនា ជាពិសេសនៅ អាស៊ី ។

គោលបំណងនៃសង្គមនេះគឺការផ្សាយដំណឹងល្អ។ ដើម្បីជ្រើសរើស និងបណ្តុះបណ្តាល អ្នកផ្សព្វផ្សាយសាសនា ផ្ទះមួយត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅឆ្នាំ១៦៦៣ នៅទីក្រុងប៉ារីស ជាកន្លែងដែលវានៅតែមានទីតាំងនៅសព្វថ្ងៃនេះផង។ 

​លោក អូលីវីយ៉េ ជ្មីតហស្លេ ដែលសមាជិកម្នាក់ក្នុងសមាគមក្រុមចេញផ្សាយសាសនានៅបរទេស ក៏ជួយបម្រើសព្រះសហគមន៏កាតូលិកភូមិភាគភ្នំពេញក្នុងណាមជាលោកអភិបាល ។ 
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ព្រះសហគមន៍កាតូលិក
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:គ្រិស្តសាសនា
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:សាសនា
ស្រុកព្រែកគយ(ខេត្តឃ្លាំង)

**ស្រុកព្រែកគយ** គឺជា ស្រុកជនបទ នៃ ខេត្តស្រុកឃ្លាំង ក្នុង តំបន់ ដីសណ្តទន្លេមេគង្គ នៃ កម្ពុជាក្រោម ។ គិតត្រឹមឆ្នាំ២០០៩ ស្រុកនេះមានប្រជាជនចំនួន ១៣០ ០៧៧ ។  ស្រុកនេះគ្របដណ្តប់លើផ្ទៃដី ៣៧៨.៧៦ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ។ ទីរួមស្រុកស្ថិតនៅ **ព្រែកគយ** ។ 

## ឯកសារយោង
បរមរាមាទី១

**បរមរាមាទី១** (អង់គ្លេស: Borom Reamea I) (ប្រ.ស|គ.ស ០០០០-១៣៧២) រជ្ជកាលគ្រងរាជ (គ.ស ១៣៦៩-១៣៧២) ព្រះអង្គជាព្រះរាជបុត្រ របស់ ព្រះស្រីសុរិយោវង្ស ទ្រង់ឡើងសោយរាជសម្បត្តិក្នុងឆ្នាំច ឯកស័ក ព.សករាជ ១៩១៣ ត្រូវនិង គ.សករាជ ១៣៦៩ ត្រូវនិង មហាសករាជ ១២៩២ ទ្រង់មានព្រះនាមហៅថា **"ព្រះរាជឱង្ការ ព្រះបរមរាមា"** ទ្រង់បានឡើងសោយរាជ្យហើយ ព្រះអង្គក៏ប្រជុំចៅហ្វាយស្រុកតូចធំ ចូលមកធ្វើព្រះមេរុ បូជាព្រះបរមសព ព្រះបិតា ជាស្រេចហើយ ព្រះអង្គសោយរាជ្យបានរយៈពេលតែ ៣ឆ្នាំ ប៉ុនណោះ ក៏លើកទ័ពចេញច្បាំងនិងទ័ពសៀម ហើយសោយទីវង្គតក្នុងសង្គ្រាម មន្ត្រីក៏លើកព្រះបរមសព តម្កល់ក្នុងព្រះកោដ្ឋជាស្រេចហើយ ក៏អញ្ជើញ ព្រះធម្មរាជាទី១ គ្រងរាជបន្តពីព្រះអង្គ ក្នុងឆ្នាំ ១៣៧៣ នៃគ.សករាជ ។ 

## ចំណារពន្យល់ 
នេះជាអត្ថបទប្រវត្តិសាស្ត្រពិតកម្ពុជា ដែលបានរកឃើញសំណៅឯកសារ ដែលសរសេរដោយប្រវត្តិវិទូរជនជាតិហូឡង់ក្នុងឆ្នាំ (1871) អត្ថបទទាំងមូលសរសេរជាភាសាហូឡង់ផងដែរ ក្រុមបុរាណាចារ្យ បានធ្វើការផ្ទៀងផ្ទាត់និង ឯកសារ មហាបុរសខ្មែរ ឆ្នាំ (1969) ដែលផ្ដិតយកតែឆ្នាំ ដែលមានភាពពាក់ព័ន្ធទៅនិង ព្រឹត្តិការណ៍ពិតប៉ុនណោះ រាល់ខ្លឹមសារដែលទាក់ទងនិងរឿងភាគនិទាន ដែលគេសរសេរច្របល់ក្នុង ឯកសារ មហាបុរសខ្មែរ មិនត្រូវបានយកមកសរសេរនោះទេ ។

## មើលផងដែរ 
* រាជានិយមកម្ពុជា

## តំណភ្ជាប់ រជ្ជកាលគ្រងរាជ 
## ឯកសារយោង
ដារ៉្យា ឌូគីណា

**ដារ៉្យា អាឡិចសាន់ដ្រូវណា ឌូគីណា** (   ; ថ្ងៃទី 15 ខែធ្នូឆ្នាំ 1992&nbsp;- ថ្ងៃទី 20 ខែសីហា ឆ្នាំ 2022) ត្រូវបានគេស្គាល់ផងដែរក្រោម ឈ្មោះប៊ិច **ដារីយ៉ា ផ្លាតូណូវ៉ា** (   ) ជាអ្នកសារព័ត៌មាន និងជាសកម្មជននយោបាយរុស្ស៊ី។

នាងគឺជាកូនស្រីរបស់ អាឡិចសង់ឌ័រ ឌូគីន ដែលជាទស្សនវិទូនយោបាយស្តាំនិយម ដែលមានទស្សនៈនយោបាយ និងការគាំទ្រចំពោះ លោក វ្ល៉ាឌីមៀរ ពូទីន ដែលនាងបានចែករំលែក។   

នាង​ត្រូវ​បាន​គេ ​សម្លាប់​ក្នុង​ខែ​សីហា ឆ្នាំ​២០២២ ក្នុង​ការ ​បំផ្ទុះ​រថយន្ត ​នៅ​ជាយ ​ក្រុង​មូ៉ស្គូ ។

## ឯកសារយោង
ទិវាឯករាជ្យនៃអ៊ុយក្រែន

រូបភាពតូច|ទិវាបុណ្យឯករាជ្យអ៊ុយក្រែន នៅ លូហានស៍
**ទិវាឯករាជ្យនៃអ៊ុយក្រែន** (    ) គឺជា ថ្ងៃឈប់សម្រាករដ្ឋ ដ៏សំខាន់នៅក្នុង ប្រទេសអ៊ុយក្រែន សម័យបច្ចុប្បន្ន ប្រារព្ធនៅថ្ងៃទី ២៤ ខែសីហា  ក្នុងពិធីរំលឹកដល់ ការប្រកាសឯករាជ្យ ឆ្នាំ ១៩៩១ ។ 

## ប្រវត្តិសាស្ត្រ 
នៅពេលដែលអ៊ុយក្រែននៅតែ ជាសាធារណរដ្ឋសូវៀត ជនភៀសខ្លួនអ៊ុយក្រែន ជាប្រពៃណីបានទទួលស្គាល់ថ្ងៃទី ២២ ខែមករា ( សេចក្តីប្រកាសឯករាជ្យ នៃ សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតអ៊ុយក្រែន ក្នុងឆ្នាំ ១៩១៨) ជាថ្ងៃឯករាជ្យរបស់អ៊ុយក្រែន។ 

ទម្រង់នៃថ្ងៃឈប់សម្រាកបច្ចុប្បន្នត្រូវបានប្រារព្ធជាលើកដំបូងនៅថ្ងៃទី ១៦ ខែកក្កដា ឆ្នាំ ១៩៩១ ដែលជាខួបលើកទីមួយនៃ ការប្រកាសអធិបតេយ្យភាពរដ្ឋនៃអ៊ុយក្រែនដែល បានអនុម័តដោយ វឺខវណា រ៉ាដា (សភាអ៊ុយក្រែន) ក្នុងឆ្នាំ 1990 ។   ចាប់តាំងពី ការប្រកាស*ឯករាជ្យ* ត្រូវបានចេញនៅថ្ងៃទី ២៤ ខែសីហា ឆ្នាំ ១៩៩១ ហើយត្រូវបានបញ្ជាក់ដោយ ប្រជាមតិថ្ងៃទី ១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៩១ កាលបរិច្ឆេទនៃថ្ងៃឈប់សម្រាកត្រូវបានផ្លាស់ប្តូរ។