បញ្ញត្តិដប់ប្រការ

, a prolific Jewish eighteenth-century scribe in Amsterdam. The Hebrew words are in two columns separated between, and surrounded by, ornate flowery patterns.|រូបភាពតូច| ក្រដាស់ ឆ្នាំ ១៧៦៨ នេះដោយ Jekuthiel Sofer បានយកតម្រាប់តាមបញ្ញត្តិទាំងដប់ប្រការឆ្នាំ ១៦៧៥ នៅឯ សាលាប្រជុំសាសនា អេស្ណូហ្គានៅទីក្រុងអាំស្ទែរដាំ។]]
**បញ្ញត្តិទាំងដប់**

ព្រះគម្ពីរពិពណ៌នាអំពីរបៀបដែលព្រះបានបើកសម្តែងបញ្ញត្តិទាំងដប់ប្រការដល់ជនជាតិអ៊ីស្រាអែលនៅ ភ្នំស៊ីណៃ កណ្តាលផ្គរលាន់និងភ្លើង បានប្រទាន បន្ទះថ្ម ពីរដែលចារឹកដោយច្បាប់ដល់លោកម៉ូសេ ដែលក្រោយមកលោកបានបំបែកដោយកំហឹងបន្ទាប់ពីបានឃើញការគោរពបូជា កូនគោមាស ហើយបន្ទាប់មកបានទទួលបន្ទះថ្មឈុតទីពីរដើម្បីដាក់ក្នុង ហិបនៃសេចក្តីសញ្ញា ។ អ្នកប្រាជ្ញបានស្នើឡើងនូវកាលបរិច្ឆេទនិងបរិបទជាច្រើនសម្រាប់ប្រភពដើមនៃសៀវភៅដប់ក្បាល។  ការបកស្រាយខ្លឹមសាររបស់វាមានភាពខុសប្លែកគ្នាយ៉ាងទូលំទូលាយ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីការជជែកវែកញែកលើការអភិវឌ្ឍផ្នែកច្បាប់ នយោបាយ និងទេវវិទ្យា ទំនាក់ទំនងរបស់វាទៅនឹងទម្រង់ សន្ធិសញ្ញា បុរាណ និងទស្សនៈខុសៗគ្នាលើការនិពន្ធ និងការសង្កត់ធ្ងន់លើពិធីសាសនាទល់នឹងសីលធម៌។

ប្រពៃណីសាសនាផ្សេងៗគ្នាបែងចែកខគម្ពីរទាំងដប់ប្រាំពីរនៃនិក្ខមនំ ២០:១-១៧ និងចោទិយកថា ៥:៤-២១ ទៅជាបញ្ញត្តិដប់តាមវិធីផ្សេងៗគ្នា ដែលជារឿយៗត្រូវបានជះឥទ្ធិពលដោយអាទិភាពខាងទ្រឹស្ដីសាសនា ឬ សតិសម្បជញ្ញៈ ទោះបីជាមានសេចក្តីថ្លែងការណ៍ចាំបាច់ជាងដប់នៅក្នុងអត្ថបទក៏ដោយ។ បញ្ញត្តិដប់ប្រការគឺជាស្នូលគ្រឹះនៃ ច្បាប់ជ្វីហ្វ ( *ហាឡាខា* ) ដោយភ្ជាប់ និងគាំទ្របញ្ញត្តិផ្សេងទៀតទាំងអស់ និងណែនាំពិធី និងសីលធម៌ជ្វីហ្វ។ ប្រពៃណីគ្រិស្តសាសនាភាគច្រើនចាត់ទុកបញ្ញត្តិដប់ប្រការថាជាអំណាចដ៏ទេវភាព និងជាមូលដ្ឋាននៃជីវិតសីលធម៌ ទោះបីជាពួកវាខុសគ្នាក្នុងការបកស្រាយ ការសង្កត់ធ្ងន់ និងការអនុវត្តនៅក្នុងក្របខ័ណ្ឌទ្រឹស្ដីសាសនារបស់ពួកគេក៏ដោយ។ គម្ពីគូរ៉ាន បង្ហាញពីបញ្ញត្តិដប់ប្រការដែលបានប្រទានដល់លោកម៉ូសេជាការណែនាំខាងសីលធម៌ និងផ្លូវច្បាប់ដែលផ្តោតលើ ព្រះតែមួយ យុត្តិធម៌ និង សុចរិតភាព ដែលស្របគ្នា ប៉ុន្តែខុសគ្នាបន្តិចបន្តួចពីកំណែព្រះគម្ពីរ។ ភាពខុសគ្នានៃការបកស្រាយកើតឡើងពីប្រពៃណីសាសនា ការបកប្រែ និងបរិបទវប្បធម៌ផ្សេងៗគ្នាដែលប៉ះពាល់ដល់ការគោរព ថ្ងៃសប្ប័ទ ការហាមឃាត់ការសម្លាប់ និងចោរកម្ម ទស្សនៈលើ ការគោរពបូជារូបព្រះ និងនិយមន័យនៃ ការផិតក្បត់ ។

អ្នកប្រាជ្ញមួយចំនួនបានរិះគន់បញ្ញត្តិទាំងដប់ប្រការថា ហួសសម័យ ផ្តាច់ការ និងអាចបង្កគ្រោះថ្នាក់នៅក្នុងការបកស្រាយមួយចំនួន ដូចជាការបកស្រាយដែលបង្ហាញអំពីភាពត្រឹមត្រូវនៃការដាក់ទណ្ឌកម្មយ៉ាងឃោរឃៅ ឬអំពើហិង្សាខាងសាសនា ដូចជា ការបះបោររបស់កសិករហ្គាលីសៀនឆ្នាំ ១៨៤៦។ នៅ សហរដ្ឋអាមេរិក បញ្ញត្តិទាំងដប់ប្រការនៅតែជានិមិត្តរូបដ៏ចម្រូងចម្រាសនៅក្នុងទីសាធារណៈ និងសាលារៀន ដោយមានការជជែកវែកញែកកាន់តែខ្លាំងឡើងពេញមួយសតវត្សរ៍ទី ២០ និងទី ២១ ហើយឈានដល់កម្រិតកំពូលនៅក្នុងច្បាប់ថ្មីៗនៅ រដ្ឋតិចសាស់ និង រដ្ឋល្វីស៊ីអាណា ដែលតម្រូវឱ្យបង្ហាញច្បាប់ទាំងនោះ - ច្បាប់ដែលឥឡូវនេះកំពុងប្រឈមមុខនឹងបញ្ហាប្រឈមផ្នែកច្បាប់លើ ការបំបែកព្រះវិហារ និងរដ្ឋ ។ បញ្ញត្តិទាំងដប់ប្រការត្រូវបានពិពណ៌នា ឬយោងនៅក្នុងប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយផ្សេងៗ រួមទាំងខ្សែភាពយន្តសំខាន់ៗពីរដោយ Cecil B. DeMille ស៊េរីប៉ូឡូញ *Dekalog* រឿងកំប្លែងអាមេរិក *The Ten* តន្ត្រី និងខ្សែភាពយន្តជាច្រើន និងឈុតឆាកបែបតិះដៀលនៅក្នុង *History of the World Part I* របស់ Mel Brooks ។

ទោះបីជា អត្ថបទ Masoretic និង Dead Sea Scrolls មានវគ្គនៃ និក្ខមនំ២០ និង ចោទិយកថា៥ បែងចែកជាដប់បញ្ញត្តិជាក់លាក់ដែលមានទម្រង់ជាចន្លោះរវាងពួកវាដែលត្រូវគ្នានឹងការរាប់ Lutheran នៅក្នុងតារាងខាងក្រោមក៏ដោយ   ការបកប្រែព្រះគម្ពីរភាសាអង់គ្លេសសម័យទំនើប ជាច្រើនផ្តល់នូវរូបរាងនៃសេចក្តីថ្លែងការណ៍បញ្ជាច្រើនជាងដប់នៅក្នុងវគ្គនីមួយៗ។

ប្រពៃណីសាសនាផ្សេងៗគ្នាចាត់ថ្នាក់ខគម្ពីរទាំងដប់ប្រាំពីរនៃនិក្ខមនំ ២០:១–១៧  និងភាពស្រដៀងគ្នារបស់វានៅក្នុងចោទិយកថា ៥:៤–២១  ទៅជាបញ្ញត្តិដប់ប្រការតាមវិធីផ្សេងៗគ្នាដូចដែលបានបង្ហាញក្នុងតារាង។ អ្នកខ្លះណែនាំថាលេខដប់គឺជាជម្រើសមួយដើម្បីជួយដល់ការទន្ទេញចាំជាជាងបញ្ហាទេវវិទ្យា។