គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ

**គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ** (អង់គ្លេស៖ League for Democracy Party ហៅកាត់ថា​ **LDP** ប្រមុខ៖ លោក ខឹម វាសនា) គឺជាចលនានយោបាយមួយ​ដែលកើតពីការចូលរួមរបស់ប្រជាពលរដ្ឋដែលជាម្ចាស់សិទ្ធិ ហើយមានលក្ខណៈភ្លឺស្វាង ក្នុងការធ្វើអោយបានសម្រេចនូវសុបិនរួមរបស់ពួកគេគឺ "**មាតុភូមិមួយដែលពួកយើងរស់នៅដោយស្មើភាពគ្នាក្នុងភាពជាម្ចាស់"** ដោយកណ្តាប់ដៃរបស់ពួកគេ ដែលត្រូវធ្វើឱ្យ​បានសម្រេចឡើងដោយយន្តការ៨ចំណុច។
 
ដើម្បីឈានទៅដាក់ឱ្យ​បាននូវយន្តការ៨ចំណុច គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ
ផ្តើមចេញពីការផ្លាស់ប្តូរផ្នត់គំនិតរបស់ប្រជាពលរដ្ឋទៅលើគោលធំៗបីគឺ ៖
 
**១.** ការយល់ដឹងអំពីប្រជាធិបតេយ្យ

**២.** កិច្ចបដិបត្តិព្រះធម៌

**៣.** សីលធម៌សង្គម ឬ​ទស្សនវិជ្ជា​ជីវិត។

### គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យមានអត្តសញ្ញណចំនួន ៤ គឺ៖
**១. គោលដៅ ៖** សុបិនរួមរបស់ពួកយើងគឺ **មាតុភូមិមួយដែលពួកយើងរស់នៅដោយស្មើភាពគ្នាក្នុងភាពជាម្ចាស់**  

ដែលត្រូវធ្វើអោយស្តែងឡើង ដោយយន្តការ៨ចំណុច។

**២. ចំណុចចាប់ផ្តើម ៖** អ្វីៗទាំងអស់ត្រូវផ្តើមចេញពីការចូលរួមរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ។

**៣. ឥរិយាបទនយាបាយ ៖** សុទ្ធចរិតភាពជាបាតគ្រឹះដែលជាអត្តចរិកផង
ដែលជាខ្លឹមសារពិតប្រាកដរបស់គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ។

**៤. ធនធានមនុស្ស ៖** គុណសម្បត្តិរបស់បេះដូង និងគុណសម្បត្តិខួរក្បាល ជាលក្ខណមិនអាចខ្វះបានរបស់ចលនាស្នូល។

## គោលនយោបាយ
គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យមានគោលបំណងចង់ឲ្យរាស្ត្រមានអំណាចតាមរូបមន្ត: (បន្ថយអំណាចរដ្ឋ = រាស្ត្រមានអំណាច) ។ ក្នុងនោះរួមមានយន្តទាំង៨ជាគោលនយោបាយស្នូល ។

### យន្តការ៨ចំណុច
ការកំណត់ត្រឹមពីរអាណត្តិនេះ គឺជៀសវាងកុំឲ្យនាយករដ្ឋមន្រ្តី មានឱកាសបង្កើតជាបណ្តាញខ្សែរយៈ គ្រួសារ បក្សពួកក្នុងគ្រប់ស្ថាប័នរដ្ឋពង្រឹងអំណាចរហូតដល់បង្កើតជា របបផ្តាច់ការ បក្សពួកក្រុមគ្រួសារនិយម បំផ្លាញដល់ផលប្រយោជន៍ជាតិ និងប្រជាជន។

**២. មិនអនុញ្ញាតឱ្យនាយករដ្ឋមន្ដ្រីបង្កើតក្រុមអង្គរក្សដោយខ្លួនឯង**

ការ បង្កើតក្រុមអង្គរក្សដោយខ្លួនឯង ស្មើនឹងការបង្កើតក្រុមប្រដាប់អាវុធមួយអាចជាលទ្ធភាពយកទៅ បំរើមហិច្ឆិតាអ្នកគ្រប់គ្រង ធ្វើការគៀបសង្កត់ ឬគំរាមកំហែងដល់ប្រជាពលរដ្ឋ ដើម្បីរក្សា និងបន្តក្រាញក្នុងអំណាចរបស់ខ្លួន។

**៣. ត្រូវរៀបចំគេហដ្ឋានឱ្យនាយករដ្ឋមន្ដ្រីរស់នៅដែលផ្ដល់ដោយរដ្ឋ**

គឺជាវិធានការ ជួយដល់ការការពារសន្តិសុខ និងទំនុកបំរុងជីវភាពគ្រួសារនាយករដ្ឋមន្រ្តី ប្រកបដោយ សុខុមាលភាព និងសេចក្តីថ្លៃថ្នូរ បង្កលក្ខណៈងាយស្រួលក្នុងការបំពេញការងារ ទទួលខុសត្រូវខ្ពស់ បំរើ ប្រទេសជាតិ ហើយក៏ជាការផ្តល់ មុខមាត់ដល់ប្រទេសជាតិផងដែរ។

**៤. ត្រូវបង្កើតតុលាការរដ្ឋបាល**

ដើម្បីបង្កលក្ខណៈងាយស្រួលដល់ពលរដ្ឋ ប្តឹងចំពោះទង្វើមិនសមស្រប ឬរំលោភរបស់មន្រ្តីរាជការ ក្នុងការបំពេញការងារ ឬពលរដ្ឋអាចប្តឹងឲ្យស្ថាប័ននេះពិនិត្យលើភាពមិនស្របច្បាប់ នៃលិខិតស្នាម ឬសេចក្តីសម្រេច ផ្សេងៗចេញដោយអង្គភាពរដ្ឋបាលសាធារណៈគ្រប់ជាន់ថ្នាក់ ។

**៥. ត្រូវសុំការទុកចិត្ដពីសភាសម្រាប់តួនាទីភារកិច្ច និងឋានន្ដរសក្ដិចាប់ពីថ្នាក់ឧត្ដមសេនីយ៍ យោធា និងនគរបាល**

វិធានការនេះ គឺដើម្បីឲ្យសភាជាតំណាងរបស់ពលរដ្ឋ អាចមានឥទ្ធិពលខ្លះទៅលើនាយទាហាន និង នាយនគរបាលជាន់ខ្ពស់ ដែលជាអ្នកបញ្ជាលើកងកំលាំងប្រដាប់អាវុធ រក្សាបូរណភាពទឹកដី និងសន្តិសុខ ស្ថេរភាពសង្គម ហើយក៏អាចជួយទប់ស្កាត់ ការប្រើប្រាស់កងកំលាំងប្រដាប់ អាវុធជាឧបករណ៍ផ្តាច់ការរបស់មេគណបក្សកាន់អំណាចផងដែរ។

**៦. អព្យាក្រឹត្យមន្ដ្រីរាជការ**

ការដាក់ឲ្យអនុវត្តចំណុចនេះ គឺដើម្បីធានាការចាត់តាំងបែងចែកការងារដល់មន្រ្តីរាជការចំជំ នាញ ស្របតាមសមត្ថភាព បទពិសោធន៍ការងារ និងផ្តល់នូវសេចក្តីថ្លៃថ្នូរដល់មន្ត្រីរាជការដែលជាភ្នាក់ងារ របស់រដ្ឋ ។ ដូច្នេះ មន្ត្រីរាជការត្រូវមានភាពស្មោះត្រង់មិនលំអៀង។ ចៀសវាងការប្រើប្រាស់មន្ត្រីរាជការជាឧបករណ៍ឃោសនបំរើប្រយោជន៍ គណបក្ស។

**៧. បោះឆ្នោតដោយផ្ទាល់ជ្រើសរើស និងទំលាក់តំណាងគ្រប់លំដាប់ថ្នាក់ដោយប្រជាពលរដ្ឋ(ថ្នាក់ឃុំ/សង្កាត់ ស្រុក/ខណ្ឌ និងខេត្ដ/ក្រុង)**

គឺជាវិធានការ ធ្វើឲ្យតំណាងពលរដ្ឋគ្រប់លំដាប់ថ្នាក់ ទទួលខុសត្រូវផ្ទាល់ ចំពោះមុខប្រជាពលរដ្ឋ ដែលជាម្ចាស់ អំណាច ហើយក៏ជួយកាត់ផ្តាច់ខ្សែរយៈបក្សពួក ពីថ្នាក់ជាតិ ដល់មូលដ្ឋានដែលជាចំណុចផ្តើម នៃការកកើត នូវអំណាចផ្តាច់ការ ។

**៨. ប្រើប្រព័ន្ធឯកត្ដនាមជ្រើសរើសតំណាងរាស្ដ្រ**
 
ប្រព័ន្ធឯកត្តនាមនេះ បានកាត់បន្ថយយ៉ាងខ្លាំងនូវឥទ្ធិពលរបស់មេបក្សទៅលើអ្នកតំណាង រាស្រ្ត។ ឥទ្ធិពលមេបក្សអាចធ្វើឲ្យតំណាងរាស្រ្ត បាត់ឯករាជ្យភាព ខ្វល់ខ្វាយតែផលប្រយោជន៍បក្សខ្លួន ជាជាងគិតគូរដល់ផលប្រយោជន៍ប្រជាពលរដ្ឋដែលជាម្ចាស់ប្រទេស។ តំណាងរាស្រ្តមានឯករាជ្យ និងសេរីភាពគ្រប់គ្រាន់ ដោយគ្មានរងសម្ពាធពីជនមានឥទ្ធិពលណាម្នាក់នោះ តំណាងរាស្រ្តនោះអាចបំពេញការងារជួយកែតម្រង់រដ្ឋាភិបាល យ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាព និងរៀបចំធ្វើច្បាប់ណាដែលបំរើដល់ផលប្រយោជន៍ជាតិ និងផលប្រយោជន៍ប្រជាជនពិតៗ។
* ស្តាប់ការបកស្រាយយន្តការនីមួយៗ 

## ប្រវត្តិ​សង្ខេប
**គណ​បក្ស​សម្ព័ន្ធ​ដើម្បី​ប្រ​ជាធិប​តេយ្យ​** ត្រូវ​បាន​​ផ្តួច​ផ្តើម​បង្កើត​ទ្បើង​នៅ​ថ្ងៃ​​១៥ ខែ​កក្កដា​ ឆ្នាំ​ ២០០៥​ ដោយ​ពលរដ្ឋ​មួយ​ក្រុម​តូច​ ដែល​មាន​ចិត្ត​គំនិត​ និង​ទស្សនៈ​ប្រ​ហាក់​ប្រហែល​ គ្នា​ក្នុង​ការ​ដោះ​ស្រាយ​បញ្ហា​សង្គម​ខ្មែរ​។

ក្រុម​ស្ថាប​និក​នេះ​ បាន​បំពេញ​បែប​បទ​បង្កើត ​គណ​បក្ស​សម្ព័ន្ធ​ដើម្បី​ប្រ​ជាធិប​តេយ្យ​ទ្បើង​ ស្រប​តាម​ច្បាប់​ស្តី​ពី ​គណ​បក្ស​នយោ​បាយ​ ហើយ​ក៏​បាន​ទទួល​ស្គាល់​ចុះ​បញ្ជី​ជា​ផ្លូវ​ការ​តាម​ប្រ​កាស​ក្រ​សួង​មហា​ ផ្ទៃ ​លេខ​៧៩២​ប្រ.ក​ ចុះ​ថ្ងៃទី​២៦​ ខែ​មិថុនា​ ឆ្នាំ​២០០៦​។

គណ​បក្ស​សម្ព័ន្ធ​ដើម្បី​ប្រ​ជាធិប​តេយ្យ​​ យើង​បាន​បង្កើត​ទ្បើង​ ក្នុង​ស្ថាន​ភាព​មួយ ​ដ៏​លំបាក​ បំផុត​ដោយ​សារ​ខ្វះ​ខាត​ទាំង​ធនធាន​មនុស្ស​ដែល​ហ៊ាន​ប្រ​ឈម​រាល់​គំនិត​ ត្រួត​ត្រា អាត្មា និយម តែ​មាន​ឥទ្ធិពល​ នៅ​ក្នុង​សង្គម​ខ្មែរ​ និង​ ខ្សត់​ខ្សោយ​ប្រ​ភព​ថវិកា​ ព្រម​ជា​មួយ​នេះ ​នៅ​មាន​ការ​ឃោស​នា​មួល​បង្កាច់​ ពី​អ្នក​នយោ​បាយ​មួយ​ក្រុម​ដ៏​ល្បី​ ដែល​គេ​ប្រ​សិទ្ធ​នាម ខ្លួន​គេ​ថា​ ជា​អ្នក​ប្រ​ជា​ធិបតេយ្យ ដោយ​ចោទ​យើង​ថា ជា​ក្រុម​លក់​ខ្លួន​ជា​គណបក្ស​ អាយ៉ង​។ ក៏​ប៉ុន្តែ​ឧបសគ្គ​ទាំង​នេះ ពុំ​អាច​វាយ​បំបាក់ ឬ​ក៏​រា​រាំង​នូវ​ការ​ប្តេជ្ញា​ចិត្ត​ដ៏​មុះ​មុត របស់​ពួក​យើង​បាន​ទ្បើយ​ ព្រោះ​យើង​មាន​លក្ខណៈ​សម្បត្តិ​ពិសេស ដែល​អ្នក​ទាំង​នោះ គ្មាន​គឺ ភាព​សុចរិត​​បេះ​ដូង​បរិសុទ្ធ​ ចង់​ជួយ​ពលរដ្ឋ​របស់​យើង​ពិត​ប្រាកដ និង​មាន​ ទស្សនៈ​ច្បាស់​លាស់​ក្នុងការ​ដោះ​ស្រាយ​បញ្ហា​សង្គម​​ជាតិ​ ដែល​អ្នក​នយោ​បាយ​ទាំង​នោះ ពុំ​បាន​យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់ ឬ​ក៏​យល់​មិន​ដល់​។ យើង​បាន​កំណត់​យ៉ាង​ច្បាស់ នូវ​ប្រ​ភព​បញ្ហា ទាំង​អស់​ក្នុង​សង្គម​ជាតិ​ខ្មែរ តាំង​ពី​ដើម រៀង​ៗ​មក​គឺ​ អំ​ណាច​​ប្រ​មូល​ផ្តុំ​ ជា ​មូល​​ហេតុ​ ធ្វើ​ឲ្យ​បាត់​តុល្យ​ភាព​អំណាច​រវាង​អ្នក​កាន់​អំណាច​ និង​ប្រ​ជា​ពល​រដ្ឋ​ ដែល​ជា​ម្ចាស់​ប្រទេស​ ម្ចាស់​អំណាច​ នាំ​​ឲ្យ​អ្នក​កាន់​អំណាច​គ្រប់​ ជំនាន់​ប្រើ​អំណាច​ដោយ​រំលោភ​គ្មាន​កោត​ក្រែង​ គ្មាន​ការ​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​ ហើយ​ក៏​ជា​ហេតុ​មួយ​ធ្វើ​អោយ​ពលរដ្ឋ​យើង​អស​កម្ម​ផង​ដែរ​។

ចំណែក ​ពលរដ្ឋ​ជា​ម្ចាស់​អំណាច​ ពុំ​មាន​លទ្ធ​ភាព​ប្រើ​សិទ្ធិ​របស់​ខ្លួន​ ឲ្យ​បាន​ទាន់​ពេល​វេលា​ ដើម្បី​ទប់​ស្កាត់​មិន​អោយ​ អ្នក​កាន់​អំណាច​ នាំ​ប្រ​ទេស​ជាតិ​ធ្លាក់​ក្នុង​ភាព​មហន្ត​រាយ​ ដូច​ ដែល​ប្រ​វត្តិ​សាស្ត្រ​ បាន​បង្ហាញ​យើង​គ្រប់ៗ​គ្នា រួច​មក​ហើយ។​ ពលរដ្ឋ​យើង​ត្រូវ​បាន​ អ្នក​នយោ​បាយ​បំពុល​ដោយ​ប្រើ​គ្រប់​​មធ្យោ​បាយ​លែង ឲ្យ​ខ្វល់​ខ្វាយ​ពី​រឿង​នយោ​បាយ ប្រ​ទេស​ជាតិ​ ឬ​ក៏​ត្រូវ​បាន​អ្នក​នយោ​បាយ​បោក​បញ្ឆោត​ ឲ្យ​ធ្លាក់​ខ្លួន​​ចូល​បំរើ​នយោ​បាយ​ ទាំង​ងងឹត​ងងល់​។

ដើម្បី ​លុប​បំបាត់​នូវ​ប្រ​ព័ន្ធ​ដឹក​នាំ​ប្រើ​អំណាច​ប្រ​មូល​ផ្តុំ ​ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​មនុស្ស​ខ្លះ​នៅ​ក្នុង​សង្គម​អាច​រួច​ផុត​ពី​ប្រ​ព័ន្ធ​ច្បាប់​ ឬ​នៅ​លើ​ច្បាប់​ ដើម្បី​ឲ្យ​អ្នក​នយោ​បាយ​ងាក​មក​រក​ផ្លូវ​សុចរិត​ មិន​ប្រើ​នយោ​បាយ​ប្រ​ជា​ភិថុត​ និង​ ទទួល​ខុស​ត្រូវ​រាល់​សកម្ម​ភាព​របស់​ខ្លួន​ចំពោះ​មុខ ប្រ​ជាពល​រដ្ឋ​ដោយ​ផ្ទាល់​គណ​បក្ស​សម្ព័ន្ធ​ដើម្បី​ប្រ​ជា​ធិប​តេយ្យ​បាន​ដាក់​ចេញ​នូវ​យន្ត​ការ​៨​ចំណុច​ និង​ធ្វើ​ការ​ ពន្យល់​បក​ស្រាយ​ ឲ្យ​ពលរដ្ឋ​យល់​ដឹង​អត្ថ​ប្រ​យោជន៏​នៃ​ចំណុច​នីមួយៗ​នៃ​យន្ត​ការ​នេះ​ដើម្បី​ សំរេច​ចិត្ត​ចូល​រួម​ក្នុង​ចលនា​មួយ​នេះ​ ដោយ​យល់​ដឹង ​និង​ស្គាល់​ពី​ គោល​ដៅ​ច្បាស់​លាស់​។ ​គោល​ដៅ​យើង​នៅ​ឆ្ងាយ ​តែ​ជា​គោល​ដៅ​ដែល​យើង​អាច​ទៅ​ដល់​។
### ទស្សនៈនយោបាយ
*ការងារថ្លៃថ្នូរគឺជាការងាររកប្រយោជន៍ដល់អ្នកដទៃ។
*ការងារថ្លៃថ្នូរគឺជាការងារប្រាសចាកអត្មានិយម។
*បញ្ហាធំបំផុតនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាគឺភាពល្ងង់ខ្លៅរបស់ប្រជាជន។
*អំណាចប្រមូលផ្តំគឺជានយោបាយជីកកប់ខ្លួនឯង។
*នៅលើលោកនេះ ឲ្យតែចង់បោកប្រាស់ មិនខ្វះមនុស្ស ដែលអាចបោកប្រាស់បានទេ។
*នៅលើលោកនេះ ធម៌ទាំងអស់កើតមិនដាច់ពីគ្នា។
*គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ គឺជាបក្សរបស់ប្រជាពលរដ្ន។ ដូចនេះការចូលរួមរបស់របស់ប្រជាពលរដ្ឋដូចជាបង់ប្រាក់ គឺជាការចាំបាច់ដើម្បីសម្រេចគោលដៅរបស់ខ្លួន។
*សត្រូវនៃភាពល្អប្រសើរ មិនមែនភាពអាក្រក់ទេ ប៉ុន្តែសត្រូវពិតប្រាកដ នៃភាពល្អប្រសើរគឺភាពល្អ។
*ធ្វើនយោបាយ ដោយប្រើបេះដូងបរិសុទ្ធ។
*ផ្តល់ឳកាសដល់កូនខ្មែរ ដែលមានសមត្ថភាព ដើម្បី បញ្ចេញសមត្ថភាពដឹកនាំប្រទេស។
*រៀបចំប្រព័ន្ធដឹកនាំ ឲ្យអ្នកដឹកនាំធ្វើជាកញ្ជះរបស់រាស្រ្ត។
*ទាំងអស់គ្នា ដើម្បីទាំងអស់គ្នា។
*ក្នុងសង្គមប្រជាធិបតេយ្យ ប្រជាពលរដ្ឋទទួលខុសត្រូវលើវាសនាប្រទេសជាតិខ្លួនឯងក្នុងនាមជាម្ចាស់ អ្នកកាន់ការងារស្រុកទេស ទទួលខុសត្រូវវាសនាប្រទេសជាតិក្នុងនាមជាអ្នកតំណាង។
*បើសិនបងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ មិនព្រមចូលរួមគិតគូរបញ្ហាប្រទេសជាតិដោយខ្លួនឯងទេ ហើយ បងប្អូននៅតែបណ្ដោយឱ្យគេគិតគូរ ជីវភាពបងប្អូននៅតែប៉ុណ្ណឹង សង្គមរបស់បងប្អូននៅតែប៉ុណ្ណឹង អយុត្តិធម៌នៅតែអ៊ីចឹង បរទេសនៅតែរំកិលចូលដីខ្មែរអ៊ីចឹង កូនយើងឈឺថ្កាត់នៅតែគ្មានពេទ្យ ព្យាបាលអ៊ីចឹង ពួកយើងនៅតែចែកជើងគ្នាទៅធ្វើកញ្ជះគេនៅស្រុកថៃអ៊ីចឹង។

## ការចេញទៅឃោសនានយោបាយ គឺដើម្បីស្វែងរកការគាំទ្រគំនិត
គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យតែងប្រកាសថា ការចេញទៅឃោសនានយោបាយ មិនមែនដើម្បីស្វែងរក សន្លឹកឆ្នោតទេ ប៉ុន្តែជាការស្វែងរកការគាំទ្រគំនិត។ ចុះចាំបាច់បង្កើតគណបក្សនិងឈរឈ្មោះបោះឆ្នោត ធ្វើអ្វី បើមិនចង់បានសន្លឹកឆ្នោត?  ហើយហេតុអ្វីបានជាមានអ្នកបោះឆ្នោតឲ្យកាលពីឆ្នាំ២០០៨ និង ២០១២ នឹង ២០១៣?  
### ការស្វែងរកសន្លឹកឆ្នោត
អ្វីដែលអ្នកនយោបាយមុនធ្វើគឺធ្វើយ៉ាងណាឲ្យតែបានសន្លឹកឆ្នោតដូចជា ទិញសន្លឹកឆ្នោតក្រោមរូបភាពជា អំណោយ បំភាន់ បំភ័យ លាបពណ៍ អុជអាល ញុះញង់ កុហកបោកប្រាស់គ្រប់មធ្យោបាយតាមតែ អាចធ្វើបានទោះបីជាសកម្មភាពទាំងនោះទុច្ចរិតក៍គេនៅតែធ្វើដើម្បីសន្លឹកឆ្នោត។ គណបក្សមួយចំនួន បានបង្ខំឲ្យសមាជិក ឬ អ្នកស៊ីនុយពីបក្សរបស់គេស្បថថានឹងបោះឆ្នោតឲ្យបក្សរបស់គេ។
ជាក់ស្តែង កាលពីមុនពេលបោះឆ្នោតឆ្នាំ២០១២ គណបក្សសម រង្ស៊ីបានលាបពណ៍គណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស ថាជាអាយ៉ងរបស់គណបក្សប្រជាជនដើម្បីកុំឲ្យប្រជាជនបោះឆ្នោតឲ្យបក្សសិទ្ធិមនុស្សហើយបោះឆ្នោតឲ្យ បក្សសមរង្ស៊ីវិញ។  នៅឆ្នាំ២០០៨ កម្មវិធីរាជានិយមដែលជាកម្មវិធីរបស់គណបក្សនរោត្តម រណឬទ្ធិ ក៍បានចោទប្រកាន់លោក កឹម សុខា ប្រធានបក្សសិទ្ធិមនុស្សជាអាយ៉ងបក្សប្រជាជន។ នេះជាការ លាបពណ៍បក្សដទៃដើម្បីបានសន្លឹកឆ្នោត។ នៅខែកញ្ញា ឆ្នាំ ២០១១ អជ្ញាធរបានរុះរ៉ើផ្ទះសម្បែង អ្នកបឹងកក់ នៅពេលនោះលោក សួង សុភ័ណដែលជាប្រធានយុវជនគណបក្សសម រង្ស៊ីបានឆ្លៀតឱកាស ចូលរួមញុះញង់ឲ្យយុវជនក្មេងៗនៅបឹងកក់គប់ដុំថ្មលើគ្រឿងចក្ររុះរ៉ើ និង ប៉ូលីស ហើយត្រូវបានប៉ូលីស វាយបែកក្បាលហូរឈាម( បើចង់ដឹងច្បាស់សូមមើលវិដេអូដែលថតនិងផ្សាយដោយវិទ្យុអាស៊ីសេរី ដែលបង្ហាញសកម្មភាពលោក សួង សុភ័ណ ឆ្កាដៃឆ្កាជើងស្រែកឲ្យក្មេងៗធ្វើសកម្មភាពប្រឆាំងប៉ូលីស)។ នេះជាការញុះញង់ដើម្បីធ្វើឲ្យប្រជាជនស្អប់រដ្ឋាភិបាលនិងបោះឆ្នោតឲ្យបក្សប្រឆាំងវិញ។

ចំណែកបក្សកាន់អំណាចប្រើប្រាស់វិធីសាស្រ្តអុជអាលបំបែកបំបាក់បក្សប្រឆាំងទាំងពីរតាមរយៈការ បញ្ចេញសារសំឡេងនៃការសន្ទនារវាងលោកនាយករដ្ឋមន្រ្តីនិងលោក កឹម សុខា។ បក្សកាន់អំនាច ចែកនុយក្រោមរូបភាពជាអំណោយដូចជា សារ៉ុង ក្រម៉ា ប៊ីចេង និង លុយជាដើមដើម្បីបានសន្លឹកឆ្នោត។ កំឡុងពេលបុណ្យចូលឆ្នាំខ្មែរឆ្នាំ២០១៣នេះ ក្រុមការងារគណបក្សប្រជាជនបានស្វែងរកសន្លឹកឆ្នោត តាមរយៈការធ្វើពិធីងូតទឹកឲ្យចាស់ៗ ព្រោះចាស់ៗមួយចំនួនបានងាករេទៅគាំទ្របក្សប្រឆាំងដែលសន្យា ផ្តល់ប្រាក់ឧបត្ថម្ភដល់ចាស់ៗចាប់ពីអាយុ៦៥ឆ្នាំឡើងទៅ៤ម៉ឺនរៀលក្នុងមួយខែ។ម៉្យាងវិញទៀតគេបំភាន់ ប្រជាជនដោយប្រៀបធៀបតួនាទីក្នុងការកសាង អភិវឌ្ឍន៍ ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផ្លូវថ្នល់ សាលារៀន មន្ទីរពេទ្យ ប្រឡាយទឹកជាដើមរបស់រដ្ឋាភិបាល ជាមួយគណបក្សប្រឆាំងដែលមានតែតួនាទីឃ្លាំមើលការ អនុវត្តរបស់រដ្ឋាភិបាល។មិនត្រឹមតែប៉ុណ្ណោះ អនុប្រធានគណបក្សកាន់អំណាចថែមទាំងគំរាម ដកហូត យកមាស៊ីនបូមទឹកវិញ និងឈប់ធ្វើបុណ្យប្រសិនគណបក្សរបស់គាត់ចាញ់ឆ្នោត។ បក្សកាន់អំនាច តែងរំលឹកថ្ងៃ៧មករាដើម្បីឲ្យប្រជាជនសងគុណតាមរយៈសន្លឹកឆ្នោត។ ទស្សនៈវិទូចិន ខុង ជឺ បានលើកឡើងថា គុណដែលយើងធ្វើចំពោះអ្នកដទៃនឹងរលាយសាបសូន្យនៅពេលយើង ទាមទារឲ្យគេ សងគុណយើងវិញ។ នេះបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ថាអ្នកនយោបាយមួយចំនួនខិតខំធ្វើអ្វីគ្រប់យ៉ាងប៉ុន្តែក្នុង គោលបំណងឲ្យប្រជាជនស្រឡាញ់ដើម្បីបានសន្លឹកឆ្នោតតែប៉ុណ្ណោះមិនមែនកើតឡើងដោយសារកាតព្វ កិច្ចឬ ក្តីអាណិតស្រឡាញ់ពិតប្រាកដចំពោះជនរួមជាតិឡើយ។នេះមានន័យថាអ្វីដែលគេធ្វើគឺដើម្បីប្តូរ យកសន្លឹកឆ្នោតដែលជាប្រយោជន៍អំណាចផ្ទាល់ខ្លួន។

### ការស្វែងរកការគាំទ្រគំនិត
គណបក្សនយោបាយគឺជាមនុស្សមួយក្រុមដែលមានគំនិតទស្សនៈដូចគ្នា ឬ ស្រដៀងចំពោះអ្វីដែល រដ្ឋាភិបាលគួរធ្វើហើយរួមគ្នាបង្កើតជារចនាសម្ព័ន្ធដឹកនាំនិងធ្វើសកម្មភាពស្វែងរកការគាំទ្រគំនិតនោះពី មហាជនបន្ថែមទៀតដើម្បីឲ្យប្រជាជនចូលរូមនិងឈ្នះឆ្នោតដឹកនាំរដ្ឋាភិបាលអាចអនុវត្តនូវគំនិតទាំងនោះ បាន។មនុស្សមួយក្រុមតូចមិនអាចឈ្នះឆ្នោតដឹកនាំរដ្ឋាភិបាលបានឡើយ ទាល់តែស្វែងរកការគាំទ្រគំនិត ឲ្យបានចាប់ពី៥០%+១ឡើងទៅ។ ក្នុងប្រទេសប្រជាធិបតេយ្យពិតប្រាកដ ការស្វែងរកការគាំទ្រគំនិត ត្រង់នេះសំដៅទៅលើការស្វែងរកការគាំទ្រគោលនយោបាយ ឬ យន្តការរបស់គណបក្សសម្រាប់យកទៅ អនុវត្តនៅពេលឈ្នះឆ្នោតដឹកនាំរដ្ឋាភិបាល។ ដើម្បីទទួលបានការគាំទ្រលុះត្រាតែពន្យល់ពីអត្ថប្រយោជន៍ នៃគំនិតនោះពេលត្រូវបានអនុវត្ត។
គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យយល់ឃើញថាប្រភពនៃបញ្ហាទាំងឡាយគឺបណ្តាលមកពីអំណាច ប្រមូលផ្តុំលើមនុស្សម្នាក់ ហើយទស្សនៈដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាគឺ ត្រូវបំបែកអំណាចអ្នកដឹកនាំឬ បន្ថយអំណាច អ្នកដឹកនាំ តាមរយៈយន្តការ៨ចំណុច។លក្ខណៈគណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ
គោលដៅ មាតុភូមិមួយដែលពួកយើងរស់នៅដោយស្មើភាពគ្នាក្នុងភាពជាម្ចាស់ ដោយធ្វើឲ្យសម្រេចបានតាមរយៈការអនុវត្តយន្តការ៨ចំណុច។
ចំណុចចាប់ផ្តើម  ពន្យល់ពីប្រជាធិបតេយ្យ សីលធម៍សង្គម កិច្ចប្រតិបត្តិព្រះធម៍ ដើម្បីឲ្យប្រជាជនយល់ដឹងពីប្រជាធិបតេយ្យនិងចូលរួមប្រកបដោយសីលធម៍។
ធនធានមនុស្ស  បេះដូងស្រឡាញ់ជាតិនិងមានចំណេះដឹង
ឥរិយាបទនយោបាយ សុចរិតជាបាតគ្រឹះនៃគ្រប់ឥរិយាបទនយោបាយ។ មិនបំផ្លើសបំផ្លោង មិនញុះញុងអុចអាល មិនកុហកបោកប្រាស់ មិនលាបពណ៍អ្នកដទៃ គឺធ្វើតែសកម្មភាពដែលយល់ថា ត្រឹមត្រូវស្របតាមឧត្តមគតិក្នុងការជួយអ្នកដទៃ។
យើងបោះឆ្នោតគាំទ្រគណបក្សប្រជាធិបតេយ្យ មានន័យថាយើងគាំទ្រគំនិតរបស់គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បី ប្រជាធិបតេយ្យនិងលក្ខណៈទាំង៤ខាងលើរួមមាន គោលដៅ ចំណុចចាប់ផ្តើម ធនធានមនុស្ស និង ឥរិយាបទនយោបាយ។
អ្នកគាំទ្រគណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យមិនដែល ប្រាប់ ឬ ណែនាំឲ្យក្រុមគ្រួសារ មិត្តភក្រ័្ក បោះឆ្នោត ឲ្យគណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យដោយគ្មានយល់អ្វីសោះឡើយ ប៉ុន្តែពួកគេប្រាប់ឲ្យក្រុមគ្រួសារ មិត្តភក្រ័្កស្តាប់ការពន្យល់អំពីគំនិតឬ ទស្សនៈរបស់គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យដើម្បីយល់រួច គាំទ្រគំនិតនោះ។
ទាល់តែយល់សិនចាំបោះឆ្នោតឲ្យគណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ ព្រោះគណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បី ប្រជាធិបតេយ្យស្វែងរកការគាំទ្រគំនិត។ កាលណាយើងគាំទ្រគំនិតរបស់គណបក្សប្រជាធិបតេយ្យ នោះយើងនឹងទៅបោះឆ្នោតឲ្យគណបក្សប្រជាធិបតេយ្យ។ សន្លឹកឆ្នោតដែលបោះឆ្នោតគាំទ្រគណបក្ស ប្រជាធិបតេយ្យបង្ហាញថាអ្នកបោះឆ្នោតយល់ស្របនិងគាំទ្រគំនិត ទស្សនៈរបស់គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បី ប្រជាធិបតេយ្យ។ យើងធ្វើនយោបាយដោយចំណុចចាប់ផ្តើមគឺពន្យល់ដើម្បីស្វែងរកការគាំទ្រគំនិតឲ្យបាន ចាប់ពី៥០%+១ឡើងទៅដើម្បីឈ្នះឆ្នោតដឹកនាំរដ្ឋាភិបាល។ ប្រជាជនដែលយល់និងគាំទ្រគំនិត គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យចូលរួមជាកម្លាំងកាយ កម្លាំងប្រាជ្ញា និង កម្លាំងថវិកា ហើយ បោះឆ្នោតឲ្យគណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ។
មកដល់ត្រង់ចំណុចនេះអ្នកប្រាកដជាយល់ពីអត្ថន័យនៃ ការស្វែងរកសន្លឹកឆ្នោត និងការស្វែងរកការគាំ ទ្រគំនិត។ មនុស្សមួយចំនួនយល់ពីអត្ថន័យនៃការស្វែងរកសន្លឹកឆ្នោត និង ការស្វែងរកការគាំទ្រគំនិត បាននិយាយថានឹងមិនទៅបោះឆ្នោតទេ ប្រសិនបើគ្មានគណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ។

នៅឆ្នាំ២០០៧ គណបក្ស​​បានចូលរួមដាក់បេក្ខជនឈរឈ្មោះបោះឆ្នោតឃុំ/សង្កាត់ បាន២៥ឃុំ​​ ក្នុងខេត្តចំនួន៥។

### ការបោះឆ្នោតឆ្នាំ២០០៨
គណបក្សបានចូលរួមបោះឆ្នោតជាតិដោយបានដាក់បេក្ខភាពទូទាំងប្រទេសចំនួន​ ២៤ ខេត្ត/ក្រុង និងបានទទួលសំឡេងគាំទ្រសរុបចំនួន៦៨៩០៩ សំឡេង។
ក្រោយការបោះឆ្នោតខែកក្តដាឆ្នាំ២០០៨ គ.ស.ប នៅតែបន្តសកម្មភាពរបស់ខ្លួនដោប្រកាន់ខ្ជាប់នៅយុទ្ធវិធីដដែលគឺ​១ ពន្យល់ ២ ពន្យល់ ៣ ក៏នៅតែពន្យល់។

### ការបោះឆ្នោតឆ្នាំ២០១៣
ថ្ងៃទី៣០ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០១៣ នៅខេត្តសៀមរាប គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិតេយ្យបានហែក្បួនសម្រាប់ការឃោសនារបស់ខ្លួន
មានទ្រង់ទ្រាយធំជាងនៅភ្នំពេញដែលមានអ្នកចូលរួមរហូតប្រមាណជាង៣ពាន់នាក់។

## កម្មវិធីវិទ្យុអីលឌីភី
>>ប្រភព

## សារសំឡេងខ្លីៗ
មនុស្សធ្វើប្រយោជន៍ដើម្បីមាតុភូមិធំៗ

កាន់ព្រះពុទ្ធសាសនាប្រៀបដូចស្វាបានដូង។

គ្មានបុណ្យណាធំជាងបុណ្យជួយជាតិទេ។ 01:57

## បណ្តាញទំព័រហ្វេសបុក
*LDP Headquarter គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ
*មហាគ្រួសារខ្មែរ
*20ឆ្នាំក្រោយ អ្នកនឹងយល់ពីពួកយើង
*LDP Football Club

## បញ្ជីឈ្មោះគណៈកម្មាធិការអចិន្រ្តៃយ៍
**១.** ខឹម វាសនា (ប្រុស) ប្រធាន

**២.** អ៊ី សាំងឡេង (ប្រុស) អនុប្រធានទី១

**៣.** សន បូផង់ (ប្រុស) អនុប្រធានទី២

**៤.** ចិន​ ថុន(ប្រុស) អគ្គលេខាធិការ

**៥.** ឆឺយ ប៊ុនធឿន (ប្រុស) អគ្គលេខាធិការ​រង

**៦.** កូវ គា (ប្រុស) អចិន្ត្រៃយ៍

**៧.** ​ គុណ សាក់ឌីន (ប្រុស) អចិន្រ្តៃយ៍

**៨.** សុខ សាន្ត (ប្រុស) អចិន្រ្តៃយ៍

**៩.** ទូច ពុធ្ធសូរីដា (ប្រុស) អចិន្រ្តៃយ៍

**១០.** យាន នរា (ប្រុស) អចិន្រ្តៃយ៍

**១១.** អ៊ន ស្រីម៉ិច (ស្រី) អចិន្រ្តៃយ៍

**១២.** នី ចាន់ពិនិត្យ (ប្រុស) អចិន្រ្តៃយ៍

## ទីស្នាក់ការរបស់គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ
មើលផែនទី
** ​ទីស្នាក់ការរបស់គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យបង្កើតទ្បើងក្នុងគោលបំណង ៖** ​
*១. ជា កន្លែងសម្រាប់ផ្សព្វផ្សាយពីមនោគមន៏វិជ្ជា របស់គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ ផ្តល់មូលដ្ឋានពិចារណា និងផ្សព្វផ្សាយគំនិតដល់ប្រជាពលរដ្ឋទូទៅ
*២. ជា កន្លែងសម្រាប់ជួបជុំសមាជិកខេត្ត ស្រុក និងឃុំ ដើម្បីពិភាក្សាគ្នាដោះស្រាយបញ្ហាផ្សេងៗ ឬជាកន្លែងរៀបចំផែនការសម្រាប់ដំណើរការគណបក្សក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ន និងទៅថ្ងៃអនាគត
*៣. ជា កន្លែងសម្រាប់ប្រមូលថវិកាដើម្បីប្រើប្រាស់តម្រូវការផ្សេងៗដូច ជាការជួលវិទ្យុផ្សាយ ការធ្វើស្លាកគណបក្សតាមកន្លែងនីមួយៗ និងផ្គត់ផ្គង់តម្រូវការក្នុងទីស្នាក់ការ
*៤. ជាកន្លែងរៀនពីរបៀបធ្វើការជាក្រុម និងការចែករំលែកចំណេះដឹង បទពិសោធន៍ឲ្យគ្នាទៅវិញទៅមក
*៥. ជាកន្លែងសម្រាប់ចែករំលែកព័ត៌មានទាក់ទងគណបក្ស
*៦. ជាកន្លែងសម្រាប់បើកវេទិកាជួបជុំជាមួយសមាជិកនិងអ្នកគាំទ្រប្រចាំខែ។

### ទីស្នាក់ការកណ្តាល ភ្នំពេញ
* **អាសយ​ដ្ឋាន៖** ​ស្ថិត​នៅ​​​ ផ្ទះ​លេខ​ 108 B2 ​ផ្លូវ ​315 ​សង្កាត់​បឹង​កក់​ពីរ​ ​ខណ្ឌ​ទួល​គោក​ រាជ​ធានី​ភ្នំ​ពេញ​។

* **ទូរ​ស័ព្ទ​៖** ០១០ ៥៣ ២០០៣, ០១១ ៥៣ ២០០៣, ០១២ ៥៣ ២០០៣, ០១៣ ៥៣ ២០០៣ ០១៥ ៥៣ ២០០៣, ០៩០ ៥៣ ២០០៣, ០១២ ៣៦ ៣៦ ២២

* **អ៊ីម៉ែល៖** camldp3@gmail.com

### ទីស្នាក់​ការ​​​ ខេត្តសៀមរាប
* **អាសយ​ដ្ឋាន៖** ​ស្ថិត​នៅ​​​ ផ្ទះ​លេខ​០០៥៨ ភូមិ​តា​វៀន​ សង្កាត់​សាលា​កំរើក ក្រុង​សៀម​រាប ខេត្ត​សៀម​រាប

* **ទូរ​ស័ព្ទ​៖**០១៧ ៨៧ ១៨ ១៩, ០១០ ៨៧ ១៨ ១៩,០៨១ ៨៧ ១៨ ១៩
* មើលផែនទី

### ទីស្នាក់​ការ​​​ បាត់ដំបង
* **អាសយ​ដ្ឋាន៖** ​ផ្ទះ​លេខ​ ២៤៩​ ផ្លូវ​ជាតិ​លេខ​៥ ​ភូមិ​បេង​ ឃុំ​អន្លង់​វិល ស្រុក​សង្កែ​ ខេត្ត​​បាត់​ដំបង។​

* **ទូរ​ស័ព្ទ​៖** ០៩២​ ៥៣ ២០០៣
### ទីស្នាក់​ការ​​​ ខេត្តកំពង់ចាម
* **អាសយ​ដ្ឋាន៖** ​ស្ថិត​នៅ​​​ ផ្ទះ​លេខ​​២២​ ផ្លូវ​ជាតិ​លេខ​៧ ​ភូមិ​បឹង​ស្នាយ​​ សង្កាត់​​សំបួ​រ​មាស ក្រុង​​កំពង់​ចាម​​ ខេត្ត​កំពង់​ចាម។

* **ទូរ​ស័ព្ទ​៖** ០១៦ ២៨ ២០០៣, ០៦១ ៥៣ ២០០៣, ០៦៧ ៥៣ ២០០៣
### ទីស្នាក់​ការ​​​ ខេត្តព្រៃវែង
* **អាសយ​ដ្ឋាន៖** ​ស្ថិត​នៅ​​​ ភូមិ​​ពីរ​ សង្កាត់​កំពង់​​លាវ​ ​ក្រុង​ព្រៃ​​វែង​​ ខេត្ត​ព្រៃវែង​។

* **ទូរ​ស័ព្ទ​៖** ០៨៥ ៥៣ ២០០៣, ០៨៧ ៥៣ ២០០៣

### ទីស្នាក់​ការ​​​ ខេត្តកំពង់ស្ពឺ
* **អាសយ​ដ្ឋាន៖** ​ស្ថិត​នៅ​​​ ​​ភូមិ​​ឧកញ៉ា​ទេព​​ ឃុំ​ត្រពាំង​គង​ ​ស្រុក​សំរោង​ទង​​​ ខេត្ត​កំពង់​ស្ពឺ។

* **ទូរ​ស័ព្ទ​៖** ០៧៧ ៥៣ ២០០៣

### ទីស្នាក់​ការ​​​ ខេត្តកំពង់ឆ្នាំង
* **អាសយ​ដ្ឋាន៖** ភូមិ​ត្រពាំង​អញ្ខាញ ឃុំ​ស្វាយ​ជ្រុំ ស្រុក​រលាប្អៀរ ខេត្ត​កំពង់​ឆ្នាំង។

* **ទូរ​ស័ព្ទ​៖** ០១៥ ៤៤៦ ៧៤៤

### ទីស្នាក់ការខេត្តតាកែវ
* **អាសយ​ដ្ឋាន៖** ភូមិ​ផ្សារ​តាកោ សង្កាត់​រការក្នុង ក្រុង​ដូន​កែវ​ ខេត្ត​តាកែវ។

* **ទូរ​ស័ព្ទ​៖** ០១៦ ៩៣២ ៦០៨

## ឯកសារយោង
*League for Democracy website 

## អានបន្ថែម
*សន្ទរ​កថា​ក្នុង​ឪកាស​សមាជ​លើក​ទី១​ របស់​ប្រធាន​គណបក្ស​សម្ព័ន្ធ​ដើម្បី​ប្រជា​ធិបតេយ្យ​ ថ្ងៃ​ទី​០៦​ ខែ​វិច្ឆិកា​ ឆ្នាំ​២០១១​ 
*របាយ​ការណ៏​គណៈ​កម្មា​ធិការ​អចិន្ត្រៃយ៏​សមាជ​លើក​ទី១​ ថ្ងៃ​ទី០៦​ ខែ​វិច្ឆិកា​ ឆ្នាំ​២០១១​​ 
*​ខិត្តប័ណ្ណរបស់គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ 
*ផ្លាកLDPធ្វើពីដើមឬស្សីនិងក្រដាសនៅខេត្តស្វាយរៀង
*កម្រង់គំនិតគណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ
*អង្កការបណ្តុះបណ្តាល​ និងអភិវឌ្ឍន៍
*សម្រង់សំដីបងប្អូនអីលឌីភី
*លក្ខណៈតំណាងទាំងប្រាំបីរបស់ អីល ឌី ភី
*គោលនយោបាយសង្ខេប 

**ពីសារព័ត៌មានក្នុងស្រុក**
*រស្មីកម្ពុជា*
*យុទ្ធនាការណ៍ឃោសនាបោះឆ្នោតដ៏ធំរបស់គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិតេយ្យនៅភ្នំពេញ 
*គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិតេយ្យហែក្បួនឃោសនាដ៏ធំនៅសៀមរាប 
*គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិតេយ្យឃោសនានៅផ្លូវមួយចំនួនជាប្រចាំនៅក្រុងភ្នំពេញ 
*គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិតេយ្យមានកំនើត៨ឆ្នាំហើយ 

*សកម្មជន​​នយោបាយ​​ត្អូញត្អែរ​​ពី​​ការ​​រំខាន​​របស់​​អាជ្ញាធរ​​មូលដ្ឋាន​​ (ឆ្នាំ២០១២)

## YouTube
*ប្រវត្តិសង្ខេបរបស់គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ និង លោក ខឹម វាសនា

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:គណបក្សនយោបាយ