យ៉ូហាន សាវ័ក

**យ៉ូហាន សាវ័ក**  ( John the Apostle   ;  ប្រហែល. ៦ គ.ស – ប្រហែល១០០ គ.ស. ) ដែលត្រូវបានគេស្គាល់ផងដែរថាជា **Saint John the Beloved** ហើយនៅក្នុង គ្រិស្តអូស្សូដក់ភាគខាងកើត លោក **Saint John the Theologian**  គឺជាសាវកម្នាក់ក្នុងចំណោម សាវកដប់ពីរនាក់ របស់ ព្រះយេស៊ូវ យោងតាម គម្ពីរសញ្ញាថ្មី ។ ជាទូទៅ​ក្នុង​បញ្ជី​ជា​សាវ័ក​ក្មេង​បំផុត គាត់​ជា​កូន​ប្រុស​របស់ ​សេបេដេ និង ​សាឡូមេ ។ យ៉ាកុប ជា​ប្អូន​ប្រុស​របស់​គាត់​គឺ​ជា​សាវក​ដប់ពីរ​នាក់​ផ្សេង​ទៀត។ បិតាសាសនាចក្រ កំណត់អត្តសញ្ញាណគាត់ថាជា យ៉ូហានដំណឹងល្អ, យ៉ូហានបាត់ម៉ុស, អែលឌើយ៉ូហាន និងជា សិស្សជាទីស្រឡាញ់ ហើយអះអាងថាគាត់បានរស់រានមានជីវិតពីពួកសាវកដែលនៅសេសសល់ ហើយគឺជាមនុស្សតែម្នាក់គត់ដែលបានស្លាប់ដោយសារបុព្វហេតុធម្មជាតិ ទោះបីជាអ្នកប្រាជ្ញសម័យទំនើបត្រូវបានបែងចែកដោយភាពត្រឹមត្រូវនៃការអះអាងទាំងនេះក៏ដោយ។
រូបភាពតូច|រូបយ៉ូហាន នៅក្នុង Basilica of San Vitale, Ravenna, សតវត្សទី ៦

## ឯកសារយោងទៅលោក នៅក្នុងគម្ពីរសញ្ញាថ្មី 
យ៉ូហាន បាន​កើត​ក្នុង​គ្រួសារ​អ្នក​នេសាទ​ជនជាតិ​យូដា នៅ ​សមុទ្រ​កាលីឡេ ។ គាត់​ជា​កូន​របស់​សេបេដេ និង​ជា​ប្អូន​ប្រុស​របស់ ​យ៉ាកុប​ដ៏​អស្ចារ្យ ។ យោងទៅតាមទំនៀមទម្លាប់ ម្តាយរបស់ពួកគេគឺ សាឡូមេ ។    បង្កើតជាមីងរបស់ ព្រះយេស៊ូវ ហើយកូនប្រុសរបស់នាងគឺ សាវ័កយ៉ូហាន និង យ៉ាកុប គឺជាបងប្អូនជីដូនមួយរបស់ព្រះយេស៊ូ។ 

យ៉ូហាន សាវក ត្រូវបានជឿតាមប្រពៃណីថាជាសិស្សម្នាក់ក្នុងចំនោមសិស្សពីរនាក់ (ម្នាក់ទៀតជា អនទ្រេ ) ដែលបានរៀបរាប់នៅក្នុង  ដែលនៅពេលឮបាទីស្ទចង្អុលប្រាប់ព្រះយេស៊ូវថាជា «កូនចៀមនៃព្រះ» បានដើរតាមព្រះយេស៊ូវ ហើយចំណាយពេលមួយថ្ងៃជាមួយគាត់ ដូច្នេះបានក្លាយជាសិស្សពីរនាក់ដំបូងដែលហៅដោយព្រះយេស៊ូវ។ នៅលើមូលដ្ឋាននេះ ទំនៀមទម្លាប់ខ្លះជឿថា យ៉ូហាន គឺជាសិស្សដំបូងរបស់ យ៉ូហានបាទីស្ទ ទោះជាគាត់មិនមានឈ្មោះនៅក្នុងវគ្គនេះក៏ដោយ។ 

យោង​តាម ​សៀវភៅ​ដំណឹងល្អ (ម៉ាថាយ ៤:១៨–២២; ម៉ាកុស ១:១៦–២០; លូកា ៥:១–១១) សេបេដេ និង​កូន​ប្រុស​របស់​គាត់​បាន​នេសាទ​ត្រី​នៅ ​សមុទ្រ​កាលីឡេ ។ បន្ទាប់​មក ព្រះ​យេស៊ូ​ហៅ ​ពេត្រុស អនទ្រេ និង​កូន​ប្រុស​ទាំង​ពីរ​របស់​សេបេដេ ឲ្យ​មក​តាម​លោក។ យ៉ាកុប និង យ៉ូហាន ត្រូវ​បាន​ចុះ​ក្នុង​បញ្ជី​ក្នុង​ចំណោម​សាវក​ដប់ពីរ​នាក់ ។ ព្រះ​យេស៊ូ​បាន​ហៅ​អ្នក​ទាំង​ពីរ​នេះ​ថា​ជា​«Boanerges» (បកប្រែ​ថា «កូន​ផ្គរលាន់»)។  រឿងដំណឹងល្អមួយរៀបរាប់អំពីរបៀបដែលបងប្អូនចង់ពន្លត់ភ្លើងពីស្ថានសួគ៌មកលើទីក្រុង សាម៉ារី ដែលមិនមានរាក់ទាក់ ប៉ុន្តែព្រះយេស៊ូវបានស្តីបន្ទោសពួកគេ។  យ៉ូហានក៏ជាសិស្សដែលបានរាយការណ៍ទៅព្រះយេស៊ូថា ពួកគេបាន 'ហាមឃាត់' អ្នកដែលមិនមែនជាសិស្សពី ការដេញអារក្ស ក្នុងព្រះនាមព្រះយេស៊ូវ ដោយជំរុញឱ្យព្រះយេស៊ូវថា 'អ្នកណាដែលមិនប្រឆាំងនឹងយើង គឺនៅខាងយើង' ។ 

គាត់ត្រូវបានគេជឿថាជាប្រពៃណីបានរស់នៅអស់រយៈពេលជាង ៥០ ឆ្នាំបន្ទាប់ពីការធ្វើទុក្ករកម្មរបស់ យ៉ាកុប ដែលបានក្លាយជាសាវកដំបូងដែលបាន ទទួលមរណភាពដោយទុក្ករបុគ្គល នៅឆ្នាំ ៤៤ គ.ស។

### ទីតាំងក្នុងចំណោមសាវ័ក 
យ៉ូហាន​តែង​តែ​ត្រូវ​បាន​គេ​លើក​ឡើង​ក្នុង ​ក្រុម​នៃ​សាវ័ក​បួន​នាក់​ដំបូង ​នៅ​ក្នុង​សៀវភៅ ​ដំណឹង​ល្អ និង​ក្នុង ​សៀវភៅ​កិច្ចការ ដែល​បាន​រាយ​បញ្ជី​ទី​ពីរ  ទីបី  ឬ​ទី​បួន។  

យ៉ូហាន រួម​ជាមួយ​បងប្រុស​របស់​គាត់ យ៉ាកុប និង ​ពេត្រុស បាន​បង្កើត ​ជ័យជំនះ ​ក្រៅផ្លូវការ​ក្នុង​ចំណោម ​សាវក​ដប់ពីរ​នាក់ ​នៅក្នុង​សៀវភៅ​ដំណឹងល្អ ។ ព្រះ​យេស៊ូ​បាន​អនុញ្ញាត​ឱ្យ​ពួក​គេ​ធ្វើ​ជា​សាវ័ក​តែ​ម្នាក់​គត់​ដែល​មាន​វត្តមាន​ក្នុង​ឱកាស​ពិសេស​ចំនួន​បី​ក្នុង​អំឡុង​ពេល​កិច្ច​បម្រើ​ផ្សាយ​សាធារណៈ​របស់​ទ្រង់ ការ​រស់កូន​ស្រី​របស់​យ៉ៃរ៉ុស  ការ​ប្រែ​រូប​ព្រះ​យេស៊ូ  និង ​ទុក្ខ​ព្រួយ​នៅ​ក្នុង​សួន​ច្បារគែតសេម៉ានី ។ 

ព្រះ​យេស៊ូ​បាន​ចាត់​តែ​ពេត្រុស​និង​យ៉ូហាន​ចូល​ទៅ​ក្នុង​ទីក្រុង​ដើម្បី​រៀបចំ​អាហារ ​បុណ្យ​រំលង ​ចុង​ក្រោយ​បង្អស់ ( អាហារ​ពេល​ល្ងាច​ចុង​ក្រោយ )។  

ទំនៀមទម្លាប់ជាច្រើនកំណត់អត្តសញ្ញាណ " សិស្សដែលព្រះយេស៊ូវស្រឡាញ់ " នៅក្នុងដំណឹងល្អរបស់យ៉ូហានថាជាសាវកយ៉ូហាន ប៉ុន្តែការកំណត់អត្តសញ្ញាណនេះត្រូវបានពិភាក្សា។ នៅ​ពេល​បរិភោគ​អាហារ​នោះ «សិស្ស​ដែល​លោក​យេស៊ូ​ស្រឡាញ់»​អង្គុយ​ជិត​លោក​យេស៊ូ។ វា​ជា​ទម្លាប់​ដែល​ត្រូវ​អង្គុយ​លើ​កៅអី​ពេល​ញ៉ាំ​អាហារ ហើយ​សិស្ស​នេះ​បាន​ពឹង​លើ​ព្រះយេស៊ូវ។  ប្រពៃណីកំណត់សិស្សនេះថាជាយ៉ូហាន។ 

បន្ទាប់​ពី​ការ​ចាប់​ខ្លួន​លោក​យេស៊ូ​នៅ​ក្នុង ​សួន​ច្បារគែតសេម៉ានី មាន​តែ​ពេត្រុស​និង​«សិស្ស​ម្នាក់​ទៀត» (តាម​ទំនៀម​ទម្លាប់ យ៉ូហាន) ដើរ​តាម​លោក​ចូល​ទៅ​ក្នុង​វាំង​នៃ ​សម្ដេច​សង្ឃ ។  ពេត្រុស និង យ៉ូហាន ក៏ជាសាវ័កតែពីរនាក់គត់ដែលបានរត់ទៅផ្នូរទទេ បន្ទាប់ពី នាងម៉ារីជាអ្នកស្រុកម៉ាដាឡា បានធ្វើបន្ទាល់អំពី ការរស់ឡើងវិញរបស់ព្រះយេស៊ូវ ។ 

បន្ទាប់​ពី ​ការ​យាង​ឡើង ​របស់​ព្រះ​យេស៊ូ និង​ការ​យាង​ចុះ​មក​នៃ ​ព្រះ​វិញ្ញាណ​បរិសុទ្ធ ​នៅ ​ថ្ងៃ​បុណ្យ​ទី៥០ យ៉ូហាន រួម​ជា​មួយ​ពេត្រុស បាន​ចូល​រួម​ចំណែក​ដ៏​សំខាន់​ក្នុង​ការ​បង្កើត និង​ការ​ណែនាំ​របស់​ក្រុម​ជំនុំ។ គាត់​នៅ​ជាមួយ​ពេត្រុស​ក្នុង​ការ​ព្យាបាល​បុរស​ខ្វិន​នៅ ​ច្រក​របៀង​របស់​សាឡូម៉ូន ​ក្នុង​ព្រះវិហារ  ហើយ​គាត់​ក៏​ត្រូវ​គេ​ចាប់​ដាក់​គុក​ជាមួយ​ពេត្រុស​ដែរ។  ក្រោយ​មក មាន​តែ​ពេត្រុស និង​យ៉ូហាន​ប៉ុណ្ណោះ​ដែល​បាន​ទៅ​សួរ​សុខ​ទុក្ខ​អ្នក​ជឿ​ដែល​ទើប​តែ​ប្រែ​ចិត្ត​ជឿ​នៅ ​សាម៉ារី ។ 

កាល​លោក​នៅ​ក្នុង​ស្រុក​យូដា និង​តំបន់​ជុំវិញ​នោះ ពួក​សិស្ស​ផ្សេង​ទៀត​បាន​ត្រឡប់​ទៅ​ក្រុង​យេរូសាឡិម​វិញ​សម្រាប់ ​ក្រុមប្រឹក្សា​សាវក ( c. ៤៨–៥០ គ.ស. )។ ប៉ុល ក្នុងការប្រឆាំងនឹងសត្រូវរបស់គាត់នៅកាឡាទី បានរំលឹកយ៉ាងច្បាស់ថា យ៉ូហាន រួមជាមួយពេត្រុស និង យ៉ាកុបដ៏សុចរិត ត្រូវបានទទួលស្គាល់ជាសមូហភាពថាជា *សសរស្តម្ភទាំងបីនៃសាសនាចក្រ ។* គាត់ក៏បានសំដៅទៅលើការទទួលស្គាល់ថា ការផ្សាយដំណឹងល្អរបស់គាត់ជា សាវកពីច្បាប់របស់សាសន៍យូដា ត្រូវបានទទួលពីបុរសទាំងបីនាក់នេះ ដែលជាបុរសលេចធ្លោបំផុតនៃសហគមន៍មេស្ស៊ីនៅ ក្រុងយេរូសាឡឹម ។ 

## ឯកសារយោង 
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:Pages with unreviewed translations