សនិទានសូត្រ

### **សនិទានសូត្រ** 
[២៣] ​ព្រះ​មាន​ព្រះ​ភាគ​ ទ្រង់​គង់​នៅ​ជិត​ក្រុង​សាវត្ថី… ​ក្នុង​​ទី​​នោះ​ឯង ​ព្រះ​មាន​ព្រះ​ភាគ​… ​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា ​ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ​ **កាមវិតក្កៈ** (​សេចក្តី​ត្រិះរិះ​ក្នុង​កាម) ប្រកប​ដោយ​ហេតុ​ទើបកើត​ឡើង​បាន​ មិន​មែន​ជា​មិន​មាន​ហេតុទេ; **ព្យាបាទ​វិតក្កៈ** (​សេចក្តី​ត្រិះរិះ​ក្នុង​ការព្យាបាទ) ប្រកប​ដោយ​ហេតុ​ទើបកើត​ឡើង​បាន​ មិន​មែន​ជា​មិន​មាន​ហេតុទេ; **វិហឹសាវិតក្កៈ** (​សេចក្តី​ត្រិះរិះ​ក្នុង​ការបៀតបៀន) ប្រកប​ដោយ​ហេតុ​ទើបកើត​ឡើង​បាន​ មិន​មែន​ជា​មិន​មាន​ហេតុទេ ។​

[២៤] ​ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ​ ចុះ​**កាមវិតក្កៈ (sensual thought)** ប្រកប​ដោយ​ហេតុ​ទើបកើត​ឡើង​ មិន​មែន​ជា​មិន​មាន​ហេតុ; **ព្យាបាទ​វិតក្កៈ (malicious thought)** ប្រកប​ដោយ​ហេតុ​ទើបកើត​ឡើង​ មិន​មែន​ជា​មិន​មាន​ហេតុ; **វិហឹសាវិតក្កៈ (cruel thought)** ប្រកប​ដោយ​ហេតុ​ទើបកើត​ឡើង​ មិន​មែន​ជា​មិន​មាន​ហេតុទេ តើ​ដូច​ម្តេច ។​ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ​ **កាមសញ្ញា** (​សេចក្តី​សំគាល់​ក្នុង​កាម) កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ​**កាមធាតុ (element of sensuality)**; **កាមសង្កប្បៈ** (​សេចក្តី​ត្រិះរិះ​ក្នុង​កាម) កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ​**កាមសញ្ញា (sensual perceptions)**; **កាមច្ឆន្ទៈ** (​សេចក្តី​ប្រាថ្នា​ក្នុង​កាម) កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ​**កាមសង្កប្បៈ (sensual thought)**; **កាមបរិឡាហៈ** (​សេចក្តី​ក្រហល់ក្រហាយ​ក្នុង​កាម) កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ​**កាមច្ឆន្ទៈ (sensual desire)**; **កាមបរិយេសនា** (ការស្វែងរកកាម) កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ​**កាមបរិឡាហៈ** **(sensual passion)** ។​ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ​ បុថុជ្ជន ​អ្នក​មិន​ចេះដឹង កាលស្វែងរក​នូវ​**កាមបរិយេសនា (search for sensual pleasure)** ​រមែង​ប្រតិបត្តិខុស​ដោយ​ឋាន​ទាំង ​៣ ​គឺ​ កាយ វាចា ​ចិត្ត​ ។​ ​

ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ​ **ព្យាបាទសញ្ញា (malicious perceptions)** (​សេចក្តី​សំគាល់​ក្នុង​ព្យាបាទ) កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ​**ព្យាបាទធាតុ (element of malice)**; **ព្យាបាទសង្កប្បៈ (malicious thought)** (​សេចក្តី​ត្រិះរិះ​ក្នុង​ការព្យាបាទ) កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ **ព្យាបាទសញ្ញា**; **ព្យាបាទច្ឆន្ទៈ (malicious desire)** (​សេចក្តី​ប្រាថ្នា​ក្នុង​ការព្យាបាទ) កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ**សង្កប្បៈ**; **ព្យាបាទបរិឡាហៈ (malicious passion)** (​សេចក្តី​ក្រហល់ក្រហាយ​ព្រោះ​ការ​ព្យាបាទ) កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ**ព្យាបាទច្ឆន្ទៈ**; **ព្យាបាទបរិយេសនា (malicious search)** (ការស្វែងរកព្យាបាទ) កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ**ព្យាបាទបរិឡាហៈ** ។​ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ​ បុថុជ្ជន ​អ្នក​មិន​ចេះដឹង កាលស្វែងរក​នូវ​ព្យាបាទបរិយេសនា​​រមែង​ប្រតិបត្តិខុស​​ដោយ​ឋាន​ទាំង ​៣ ​គឺ​ កាយ វាចា ​ចិត្ត​ ។​ ​

ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ​ **វិហឹសាសញ្ញា (cruel perceptions)** (​សេចក្តី​សំគាល់​ក្នុង​ការបៀតបៀន) កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ​**វិហឹសាធាតុ (element of cruelty)**; **វិហឹសាសង្កប្បៈ (cruel thoughts)** (​សេចក្តី​ត្រិះរិះ​ក្នុង​ការបៀតបៀន) កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ**វិហឹសាសញ្ញា;** **វិហឹសាឆន្ទៈ (cruel desires)** (​សេចក្តី​ប្រាថ្នា​ក្នុង​ការបៀតបៀន) កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ**វិហឹសាសង្កប្បៈ;** **វិហឹសាបរិឡាហៈ (cruel passion)** (​សេចក្តី​ក្រហល់ក្រហាយ​ព្រោះ​ការបៀតបៀន) កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ**វិហឹសាឆន្ទៈ;** **វិហឹសាបរិយេសនា (cruel searches)** (ការស្វែងរក​នូវ​ការបៀតបៀន) កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ**វិហឹសាបរិឡាហៈ** ។​ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ​ បុថុជ្ជន ​អ្នក​មិន​ចេះដឹង កាលស្វែងរក​នូវ​វិហឹសាបរិយេសនា ​រមែង​ប្រតិបត្តិខុស​ដោយ​ឋាន​ទាំង​ ​៣ ​គឺ​ កាយ វាចា ​ចិត្ត​ ។​

[២៥] ​ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ​ ​ដូច​ជា​បុរស​ដាក់គប់ស្មៅ​​ដែល​ភ្លើង​កំពុង​ឆេះ​ទៅ​ក្នុង​ព្រៃស្មៅ​ដ៏​ស្ងួត បើ​បុរស​នោះ​​មិន​លត់ភ្លើង​នោះ​​ឲ្យ​រលត់​ដោយ​ដៃ​ទាំង​ឡាយ​ផង​ ដោយ​ជើង​ទាំង​ឡាយ​ផង​ ឲ្យ​ឆាប់ទេ ​ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ​ ពួក​សត្វ​ដែល​អាស្រ័យ​នៅ​ដោយ​ស្មៅ​និង​ឈើ​មុខជា​ដល់​នូវ​សេចក្តី​មិន​ចម្រើន​​និង​ការវិនាស​ដោយ​ប្រការ​ដូច្នេះ​ឯង ​មាន​ឧបមា​ដូច​ម្តេចមិញ ​ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ​ សមណៈ​ ​ឬ​ព្រាហ្មណ៍ណា​មួយ​​មិន​លះបង់ ​មិន​បន្ទោបង់ ​មិន​ធ្វើ​ឲ្យ​វិនាស ​មិន​ឲ្យ​ដល់​នូវ​ការ​មិន​មាន​នូវ​**អកុសលសញ្ញា (corrupt perception)** ​ដែល​កើត​ឡើង​ មិន​រាបសា​យ៉ាងឆាប់ទេ សមណព្រាហ្មណ៍​នោះ​ នៅ​ជាទុក្ខ ប្រកប​ដោយ​សេចក្តី​ចង្អៀត​ចង្អល់ ប្រកប​ដោយ​សេចក្តី​តានតឹង ប្រកប​ដោយ​សេចក្តី​ក្តៅក្រហាយ​ក្នុង​បច្ចុប្បន្ន ​លុះ​បែក​ធ្លាយ​រាងកាយ ខាងនាយ​អំពី​មរណៈ​ទៅ​ ទុគ្គតិ​រមែង​ប្រាកដ ​ក៏​មាន​ឧបមេយ្យ​ដូច្នោះឯង ។​

[២៦] ​ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ​ នេក្ខម្មវិតក្កៈ (​សេចក្តី​ត្រិះរិះ​ក្នុង​ការចេញ​ចាក​កាម) ប្រកប​ដោយ​ហេតុ​ទើបកើត​ឡើង​ មិន​មែន​ជា​មិន​មាន​ហេតុទេ អព្យាបាទវិតក្កៈ (​សេចក្តី​ត្រិះរិះ​ក្នុង​ការ​មិន​ព្យាបាទ) ប្រកប​ដោយ​ហេតុ​ទើបកើត​ឡើង​ មិន​មែន​ជា​មិន​មាន​ហេតុទេ អវិហឹសាវិតក្កៈ (​សេចក្តី​ត្រិះរិះ​ក្នុង​ការ​មិន​បៀតបៀន) ប្រកប​ដោយ​ហេតុ​ទើបកើត​ឡើង​ មិន​មែន​ជា​មិន​មាន​ហេតុទេ ។​

[២៧] ​ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ​ ចុះ​**នេក្ខម្មវិតក្កៈ** **(thought of renunciation)** ប្រកប​ដោយ​ហេតុ​ទើបកើត​ឡើង​ មិន​មែន​ជា​មិន​មាន​ហេតុទេ; **អព្យាបាទវិតក្កៈ**​ **(thought of good will)** ប្រកប​ដោយ​ហេតុ​ទើបកើត​ឡើង​ មិន​មែន​ជា​មិន​មាន​ហេតុទេ; **អវិហឹសាវិតក្កៈ**​ **(thought of harmlessness)** ប្រកប​ដោយ​ហេតុ​ទើបកើត​ឡើង​ មិន​មែន​ជា​មិន​មាន​ហេតុទេ តើ​ដូច​ម្តេច ។​ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ​ **នេក្ខម្មសញ្ញា** (​សេចក្តី​សំគាល់​ក្នុង​ការចេញ​ចាក​កាម) កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ​**នេក្ខម្មធាតុ (elements of renunciation);** **នេក្ខម្មសង្កប្បៈ** (​សេចក្តី​ត្រិះរិះ​ក្នុង​ការចេញ​ចាក​កាម) កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ​នេក្ខម្មសញ្ញា (**perceptions of renunciation**); **នេក្ខម្មច្ឆន្ទៈ** (​សេចក្តី​ប្រាថ្នា​ក្នុង​ការចេញ​ចាក​កាម) កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ​**នេក្ខម្មសង្កប្បៈ (thought of renunciation);** **នេក្ខម្មបរិឡាហៈ** (​សេចក្តី​ក្រហល់ក្រហាយ ​ក្នុង​ការចេញ​ចាក​កាម) កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ​នេក្ខម្មច្ឆន្ទៈ **(enthusiasm for renunciation)**, **នេក្ខម្មបរិយេសនា** (ការស្វែងរក​នូវ​ការ​ចេញ​ចាក​កាម) កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ​**នេក្ខម្មបរិឡាហៈ** **(fervor for renunciation)** ។​ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ​ អរិយ​សាវ័ក ​អ្នក​ចេះដឹង កាលស្វែងរក​**នេក្ខម្មបរិយេសនា** ​**(search for renunciation)** តែង​ប្រតិបត្តិត្រូវ ​ដោយ​ឋាន​ទាំង​ ៣ ​យ៉ាង ​គឺ​កាយ វាចា ​ចិត្ត​ ។​ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ​ អព្យាបាទសញ្ញា​កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ​អព្យាបាទធាតុ​ ។បេ។​ អព្យាបាទសង្កប្បៈ (​សេចក្តី​ត្រិះរិះ​ក្នុង​ការ​មិន​ព្យាបាទ)… អព្យាបាទច្ឆន្ទៈ (​សេចក្តី​ប្រាថ្នា​ក្នុង​ការ​មិន​ព្យាបាទ)… អព្យាបាទបរិឡាហៈ (​សេចក្តី​ក្រហល់ក្រហាយ ​ក្នុង​ការ​មិន​ព្យាបាទ)… អព្យាបាទបរិយេសនា (ការស្វែងរក​ក្នុង​ការ​មិន​ព្យាបាទ) ។​ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ​ អរិយ​សាវ័ក ​អ្នក​ចេះដឹង កាលស្វែងរក​អព្យាបាទបរិយេសនា ​តែង​ប្រតិបត្តិត្រូវ ​ដោយ​ឋាន​ទាំង ​៣ ​យ៉ាង ​គឺ​កាយ វាចា ​ចិត្ត​ ។​ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ​ **អវិហឹសាសញ្ញា (harmlessness perceptions)** ​កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ​**អវិហឹសាធាតុ (element of harmlessness);** **អវិហឹសាសង្កប្បៈ (harmlessness thoughts)** ​កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ​**អវិហឹសាសញ្ញា**; **អវិហឹសាឆន្ទៈ (enthusiasm for harmlessness)** ​កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ​**អវិហឹសាសង្កប្បៈ;** **អវិហឹសាបរិឡាហៈ** **(fervor for harmlessness)** កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ​**អវិហឹសាឆន្ទៈ**; **អវិហឹសាបរិយេសនា (search for harmlessness)** ​កើត​ឡើង​​ព្រោះ​អាស្រ័យ​**អវិហឹសាបរិឡាហៈ** ។​ ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ​ អរិយ​សាវ័ក ​អ្នក​ចេះដឹង កាលស្វែងរក​**អវិហឹសាបរិយេសនា**​ ​តែង​ប្រតិបត្តិត្រូវ​ដោយ​ឋាន​ទាំង​ ៣​ គឺ​កាយ វាចា ​ចិត្ត​ ។​

[២៨] ​ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ​ ​ដូច​ជា​បុរស​ដាក់គប់ស្មៅ​​ដែល​ភ្លើង​កំពុង​ឆេះ​ក្នុង​ព្រៃស្មៅ​ដ៏​ស្ងួត​គប្បី​លត់​គប់ស្មៅ​នោះ​​ដោយ​ដៃ​ទាំង​ឡាយ​ផង​ ដោយ​ជើង​ទាំង​ឡាយ​ផង​ ជាឆាប់ ​ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ​ ឯ​ពួក​សត្វ​​ដែល​អាស្រ័យ​នៅ​ដោយ​ស្មៅ​​និង​ឈើ ​ក៏​មិន​ដល់​នូវ​សេចក្តី​មិន​ចម្រើន​ និង​ការវិនាស​ដោយ​ប្រការ​ដូច្នេះ​ឯង ​មាន​ឧបមា​ដូច​ម្តេចមិញ ​ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ​សមណព្រាហ្មណ៍​ណា​​មួយ​ លះបង់ ​បន្ទោបង់ ​ធ្វើ​ឲ្យ​វិនាស ​ធ្វើ​ឲ្យ​ដល់​នូវ​ការ​មិន​មាន​ នូវ​**អកុសលសញ្ញា**​​ដែល​កើត​ឡើង​ មិន​រាបសា យ៉ាងឆាប់ សមណព្រាហ្មណ៍​នោះ​ រមែង​នៅ​ជាសុខ ​មិន​មាន​សេចក្តី​ចង្អៀត​ចង្អល់ ​មិន​មាន​សេចក្តី​តានតឹង ​មិន​មាន​សេចក្តី​ក្តៅក្រហាយ ​ក្នុង​បច្ចុប្បន្ន ​លុះ​បែក​ធ្លាយ​រាង​កាយ ខាងនាយ​អំពី​មរណៈ​ទៅ​ សុគតិ​រមែង​ប្រាកដ ​ក៏​មាន​ឧបមេយ្យ​ ដូច្នោះឯង ។​ ​

ចប់​សូត្រ ទី ២ ។​

### ឯកសារយោង 
**ព្រះត្រៃបិដក > សុត្តន្តបិដក > សំយុត្តនិកាយ > និទានវគ្គ > ធាតុសំយុត្ត > សត្តធាតុវគ្គ**

พระไตรปิฎก เล่มที่ ๑๖ > พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๘ > สังยุตตนิกาย > นิทานวรรค > ธาตุสังยุตต์ > สนิทานสูตร

Sanidāna Sutta​: With A Cause (SN 14.12)  

Sanidāna Sutta: With a Cause (SN 14.12)