Полиция

нобай|Алматы қаласындағы полиция көлігі|250px
thumb|250px|alt=A.|Германиядағы полиция
[thumb|250px|[Германия полицейі]]
[250px|[Неаполь полицейі|thumb]]

**Полиция** (;  —мемлекеттік істерді басқару; басқарма;, от  — мемлекет, қала) — қоғамдық тәртіпті сақтау, қылмыспен күресу, мемлекет пәрменін орындату, халық пен мемлекеттің қауіпсіздігін қамтамасыз ету, қоғамдық және мемлекеттік құрылысты қорғау міндеттері жүктелген мекемелер мен лауазымдардың және әскерилендірілген жасақтардың жиынтық атауы.

16 — 17 ғасырларда Еуропа елдерінде қоғамдық тәртіпті сақтау органдары Полиция деп аталды. Ресейде “Полиция” термині 18 ғасырдың басында қолданылды. 1718 жылдан бастап Ресей қалаларында ген.-полицмейстер лауазымы белгіленді. Нәтижесінде Полиция департаментіне бағынатын орт-тандырылған, тұтас Полиция органдарының жүйесі пайда болды. Полиция департаменті 1917 ж. жойылды.

Қазақстанда тәуелсіздік алғаннан кейін милиция органдарының атауы Полиция болып өзгертілді. ҚР ішкі істер органдарының жүйесінде әкімшілік, криминалдық, әскери, көші-қон, жол, күзет Полициялары бар. Қаржы Полициясы өз алдына органдар жүйесін құрайды.

## Полиция саны бойынша елдері
* Полиция саны бойынша елдер тізімі

## Полиция бойынша елдер


*  — Аустрия Федералдық Полициясы
*  — Албания Полициясы
*  — Аргентина Полициясы
*  — Болгария Полициясы
*  — Ватикан Полициясы
*  — Германия Полициясы
*  — Грекия Полициясы
*  — Израиль Полициясы
*  — Корольдік канадалық атты полиция
*  — Кения Полициясы
*  — Қазақстан Полициясы
*  — Латвия Полициясы
*  — Люксембург Ұлы Герцогтігі
*  — Молдова Полициясы
*  — Пәкістан Полициясы
*  — Ресей Полициясы
*  — Сальвадор Полициясы
*  — Сомали Полициясы
*  — Америка Құрама Штаттарындағы тәртіп сақтаушы органдар
*  — Финляндия Полициясы
*  — Жапония Полициясы
*  — Украина Ұлттық Полициясы


## Әр түрлі елдердегі атаулары


* Албания — policia
* Беларусь — міліцыя (паліцыя)
* Болгария, Қазақстан, Ресей — полиция
* Босния және Герцеговина, Латвия, Хорватия — Policija
* Британофондар (Аустралия және басқа Британ Ынтымағы, АҚШ), Барбадос, Ботсвана — police
* Германофоны (Австрия, Германия) — Polizei
* Италия — polizia
* Испанидад (Аргентина, Боливия, Испания және т.б.) — policía
* Лузофоны (Ангола, Бразилия, Португалия) — polícia
* Македония — полицијата
* Нидерланды — politie
* Норвегия — politiet
* Польша — policja
* Украина — поліція
* Финляндия — poliisi
* Франкофония (Франция) — gendarmerie
** (канадалық Квебек) — Sûreté, police
* Швеция — polis
* Эстония — politsei



### Азия


* Әзірбайжан, Бруней — polis
* Алжир, Бахрейн — الشرطة (транскрипциясы te`shurto)
* Армения — ոստիկանությունը (тр. vostikanut’yuny)
* Бангландеш — পুলিশ (тр. puliśa)
* Вьетнам — Cảnh sát
* Иран — پلیس
* Израиль — משטרה (тр. миштара)
* Қытай — 警方 (тр. Jǐngfāng — цинфан)
* Корея — 경찰 (тр. gyeongchal — кёнч’аль)
* Монголия — цагдаа
* Таиланд — ตำรวจ (тр. Tảrwc)
* Жапония — 警察 (тр. keisatsu — кэйсацу)



## Тағы қараңыз


* Әскери полиция
* Муниципалдық полиция
* Салық полициясы
* Жол полициясы
* Наркополиция
* Интерпол
* Полицейлік мемлекет
* Милиция
* Халықаралық Полицейлік қатігездікке қарсы күрес күні
* Үшінші рейхтегі полицейлік тәртіп
* Құқық қорғау іс-әрекет
* Құқық қорғау органдары
* A.C.A.B.



## Дереккөздер

«Қазақстан»: Ұлттық энциклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, VII том

## Әдебиет
* ''Алексушин Г. В.'' История правоохранительных органов. Самара: Издательство АНО «ИА ВВС» және АНО «Ретроспектива», 2005.
* 
* 

## Сілтемелер

* 1979 жылы 8 мамырда Еуропа Кеңесінің Парламенттік Ассамблеясысының Полиция туралы Декларация
* Принципы деятельности полиции. Методическое пособие по правам человека 
* Полицейлік мемлекеттер (как организована және работает полиция в разных странах)
* Әлемнің әр түрлі елдеріндегі полицей формасы 
* С.Федосеев. Стволы закона
* Сведения о правоохранительных органах 56 государств-участников ОБСЕ және 12 партнеров по сотрудничеству  
* Полициядағы әйелдер
* Кинематографиядағы полицейлер

*
Санат:Құқық
Санат:Заң