Элисо Константиновна Вирсаладзе

**Элисо Константиновна Вирсаладзе** (; 1942 жылы 14 қыркүйекте дүниеге келген) — грузин пианисті және педагогі.

## Өмірбаяны
Грузия КСР-інде Тбилиси қаласында дүниеге келген. Оның әкесі Константин Вирсаладзе көрнекті дәрігер және ғалым болса, атасы Спиридон Вирсаладзе болған. Ол 9 жасында алғашқы пианино сабақтарын Грузиядағы белгілі пианист және профессор әжесі Анастасия Вирсаладзеден алды. 9 жасынан бастап ол Генрих Нойгаустың соңғы күндеріне дейін сабақ ала бастады. Ол Тбилиси мемлекеттік консерваториясын бітірді ( Анастасия Вирсаладзе сыныбы), Мәскеу консерваториясында Яков Зактың қол астында аспирантурада оқуын жалғастырды. Сондай-ақ ол А.Голденвейзер мен Н.Перельман үшін бірнеше рет ойнаған.

Ол 1962 жылы Мәскеуде өткен Чайковский атындағы халықаралық байқауда 3-ші жүлдені, 1966 жылы Германияның Цвикау қаласында өткен Роберт Шуман атындағы халықаралық байқауда 1-ші жүлдені жеңіп алды.

Святослав Рихтер оны өз заманындағы ең жақсы пианист әйел және Шуманның ең жақсы аудармашысы деп санады.

Ұлы пианист Вирсаладзе 1967 жылдан бастап Мәскеу консерваториясында (1993 жылы профессор болды), Мюнхен музыка және орындаушылық өнер университетінде, Германияда (1995-2011) сабақ береді. 2010 жылдан бастап Италияның Флоренция қаласындағы Scuola di Musica di Fiesole мектебінде сабақ береді. Ол сондай-ақ Токио музыка колледжінің құрметті шақырылған профессоры. Сонымен қатар, бүкіл әлемде үнемі шеберлік сабақтарын өткізеді.

Оның ең көрнекті шәкірттері: Б.Березовский, А.Володин, А.Зуев, Дж.Парк, Т.Янг, Д.Шишкин.

1975 жылдан бастап ол көптеген танымал халықаралық байқаулардың қазылар алқасында қызмет етті, соның ішінде: Королева Елизавета байқауы, Артур Рубинштейн халықаралық пианистер байқауы, Р.Шуманн халықаралық байқауы, Геза Анда халықаралық пианистер байқауы, Чайковский атындағы халықаралық байқау, Палома О'Ши Сантандер Халықаралық фортепиано байқауы, Тбилиси халықаралық пианино байқауы және т.б.

Элисо Вирсаладзе 8 тілде сөйлейді: грузин, ағылшын, неміс, француз, итальян, испан, орыс және поляк.

## Оркестрлер мен камералық музыка
1966 жылдан бастап Элисо Вирсаладзе Евгений Светланов, Кирилл Кондрашин, Риккардо Мути, Юрий Темирканов, Курт Сандерлинг, Марис Янсонс, Марин Алсоп, Вольфганг Валлишневк , Янхалилхневк және басқалары жетекші халықаралық оркестрлермен концерт берді және өнер көрсетті.

Вирсаладзе Наталья Гутман, Олег Каган, Бородин және Танеев квартеттерімен серіктестікте камералық музыка ойнағанды ұнатады. Ол Шуманның, Бетховеннің, Бахтың, Моцарттың, Шопеннің және тағы басқалардың аудармашысы. Live Classics оның кең репертуарының көп бөлігін жазды.
## Марапаттамалары мен атақтары

* КСРО Халық әртісі (1989);
* Грузин КСР Халық әртісі (1972);
* Ресей Федерациясының әдебиет және өнер саласындағы мемлекеттік сыйлығы (1999) — 1995-1999 жылдардағы концерттік бағдарламалар үшін;
* Грузия КСР Мемлекеттік сыйлығы. Руставели (1983);
* Роберт Шуман сыйлығы (ГДР, 1976);
* IV дәрежелі "Отанға сіңірген еңбегі үшін" ордені (06.08.2007) — музыкалық өнердің дамуына қосқан зор үлесі және көп жылдық шығармашылық қызметі үшін;
* Құрмет ордені (25.07.2013) — отандық мәдениетті, телерадио хабарларын таратуды, баспасөзді дамытудағы зор еңбегі және көпжылдық жемісті қызметі үшін;
* "Құрмет Белгісі" Ордені (07.08.1981)
* Eңбек Қызыл Ту Ордені (1976);
* Президенттің "Сияние" ордені (Грузия, 2017) — грузин және әлемдік музыкалық өнердің дамуына қосқан үлкен жеке үлесі үшін және Грузияға сіңірген еңбегі үшін, сондай-ақ жемісті шығармашылық, педагогикалық және қоғамдық қызметі үшін;
* Ресей Федерациясы Президентінің алғысы (12.04.2002) — музыкалық өнердің дамуына қосқан зор үлесі үшін
* Венадағы VII Дүниежүзілік жастар мен студенттер фестивалінің лауреаты (1959, 2 сыйлық, күміс медаль);
* Мәскеудегі Бүкілодақтық музыкант-орындаушылар байқауының лауреаты (1961, 3 сыйлық)
* Мәскеудегі Чайковский атындағы II Халықаралық байқаудың лауреаты (1962, 3 сыйлық, қола медаль);
* Цвиккаудағы Р. Шуман атындағы IV халықаралық байқаудың лауреаты (1966, 1 сыйлық, алтын медаль);
* Ресей Өнер академиясының құрметті мүшесі (2017).

## Сырқы сілтемелер

* Рихтер байқауы
* Мұрағаттар
* Элисо Вирсаладзенің сұхбаты Виллем Бун

## Дереккөздер
Санат:Мәскеу консерваториясы оқытушылары
Санат:Мәскеу консерваториясы түлектері
Санат:КСРО халық әртістері
Санат:Тірі тұлғалар
Санат:1942 жылы туғандар
Санат:Pages with unreviewed translations