Рахат-Би Төлегенұлы Әбдісағин

**Рахат-Би Төлегенұлы Әбдісағин** (1999 жылы 2 ақпанда Алматыда туған) — пианист, музыкант, композитор, өнертану ғылымдарының магистрі. "Дарын" мемлекеттік жастар сыйлығының лауреаты, «Ең дарынды өнерпазға» Қазақстан Республикасы Президенті кубогының иегері, ТМД Парламентаралық Ассамблеясының «Мәдениет пен өнерді дамытудағы еңбегі үшін» белгісімен марапатталған, «Қазақстанның 100 жаңа есімі» ұлттық жобасының жеңімпазы (2017).

## Өмірбаяны
10 жасында музыка жаза бастады. Көптеген халықаралық байқаулардың лауреаты, П.И.Чайковский атындағы халықаралық байқау лауреаттары қауымдастығының мүшесі. 14 жасынан бастап Грац қаласындағы (Австрия) Impuls заманауи музыканың композиторлары мен орындаушылары халықаралық академиясының тұрақты қатысушысы. International Summer Academy 2015 стипендиаты (Австрия).  

## Білімі
Рахат-Би Юрий Каспаров (РФ), Иван Феделе (Италия), Тристан Мюрай (Франция), Беат Фуррер (Швейцария), Пьерлуиджи Биллоне (Италия-Австрия), Клеменс Гаденштаттер (Австрия), Клаус Ланг (Австрия), Марк Андре (Франция-Германия), Саймон Стин-Андерсен (Нидерланд), Клод Леду (Франция), Курт Швертсик (Австрия), Джузеппе Джулиано (Италия), Алессандро Сольбиати (Италия), Ребекка Саундерс (Ұлыбритания), Владимир Тарнопольский (РФ), Кеңес Дүйсекеев (Қазақстан), Бақтияр Аманжол (Қазақстан), Ақтоты Райымқұлова (Қазақстан), Серік Еркімбеков (Қазақстан) және т.б. өнер иелеренінен дәрістер алған. 

Фортепианода ойнау өнерін Ирина Вихновская (Қазақстан), Гүлнар Құрамбаева (Қазақстан), Светлана Массовер (Қазақстан), Константина Богино (Италия), Нины Игудесман (Австрия), Елена Иванова (АҚШ), Владимир Овчинников (РФ) сияқты белгілі педагогтардан оқып үйренді. Музыка теориясы бойынша ол музыкатану шеберлері Александр Соколовтың (РФ), Константин Зенкиннің (РФ), Георг Фридрих Хаастың (Австрия-АҚШ), Хая Черновиннің (Израиль-АҚШ), Маттиас Кранебиттердің (Австрия), Агостино Ди Шипионың (Италия), Гүлнар Әлпейісованың (Қазақстан), Үмітжан Жұмақованың (Қазақстан) лекциялары мен семинарларына қатысты.

2017 жылдың күзінде Рахат-Би Италияның екі бірдей жоғары оқу орнының докторантурасына түсті. Халықаралық іріктеу қорытындысы бойынша, ол композициядан Санта-Сесилия ұлттық академиясының (Рим, Италия) жоғары оқыту бағдарламасына, аты аңызға айналған заманауи композитор Иван Феделенің сыныбына қабылданды. Сонымен бірге, оқуға қабылдану емтиханын үздік тапсырып, Чезаре Поллини консерваториясының (Падуя, Италия) post-graduate студенті (Master di II Livello) болды. Мұнда ол белгілі маэстро Константин Богиноның фортепиано сыныбына қабылданды. 2018 жылы ол Джузеппе Верди консерваториясының (Милан, Италия) докторантурасына (Master di II Livello) композициядан жаңа музыка маэстросы Алессандро Сольбиатидің сыныбына қабылданды. Рахат-Би қазақ, орыс, ағылшын, итальян, испан тілдерін меңгерген.

## Қызығушылығы
Музыкамен қатар, Рахат-Би математикаға, физикаға, тарихқа, кітап оқуға, көркемсуретке қызығады. Сонымен қатар, ол ғылыммен айналыса жүріп 14 жасында Мәскеуде өткен VII халықаралық ғылыми жобалар байқауында 1 орын алған «Mathematics and Contemporary Music» («Математика және заманауи музыка») еңбегін жариялады. Сондай-ақ «Жарасым қырлары» (2011), «Күмбірлеген ғарышқа он рет қол тигізу» (2017) шығармалар жинағы, «Құдіретті жол» кітабы және университеттердің және ҚР ҰҒА журналдарында ғылыми мақалалары жарық көрді. 13 жасынан бастап Алматыдағы Оқушылар сарайында, Қазақ ұлттық өнер университетінде, Құрманғазы атындағы Қазақ ұлттық консерваториясында, Назарбаев Университетінде, Санта-Сесилия музыка академиясында (Бергамо қаласы, Италия) және т.б. жерлерде «Музыка жолдары», «Математика және музыка» лекция-концерттерін өткізіп келеді.

## Шығармашылығы
Рахат-Бидің музыкасы Еуропа елдерінде, сондай-ақ Азия мен Американың бірқатар елдерінде де тұрақты орындалып келеді. Оның шығармаларының әлемдік премьералары Прагада, Парижде, Лондонда, Венада, Грацта, Мюрццушлагта, Берлинде, Байройтта, Майндағы Франкфуртта, Мюнстерде, Детмольдта, Сибиуда, Лос-Анжелесте, Бейжіңде, Сеулде, Анкарада, Ыстамбұлда, Мәскеуде, Томскіде, Рогашке-Слатинде, Бергамода, Аркёйеде, Аликантеде, Теуладе-Морайрада, Каирде, Александрияда, Амманда, Астанада, Алматыда өтті. Көп жағдайда симфониялық шығармаларында негізгі фортепиано партияларын оның өзі ойнайды. Шетелдік сыншылар Рахат-Биді «нағыз қазақ ғажайыбы, қолының күші ерекше, мінезі өр шебер пианиношы» деп атады. Ол – Клин қаласындағы (Ресей) жұмыс кабинетінде П.И.Чайковскийдің жеке роялінде ойнау құрметіне ие болған. Оның шығармалары Бах, Гайдн, Моцарттан бастап қазіргі авторларға дейінгі әлемдік классика шедеврлері жинастырылған Оңтүстік Иллинойс университеті (АҚШ) «Discography» оркестрінің фортепианоға арналған орындалған шығармалардың бүкіләлемдік қорына енген. Рахат-Бидің партитуралары Ресейдің алдыңғы қатарлы музыкалық баспа «Композитор» мен «Verlag für Neue Musik Berlin» (Германия) танымал баспасында партитуралары басылып шыққан. 2018 жылдың 9 сәуірінде Парижде оның 24 флейтадан тұратын Франция флейталар оркестріне арнап жазған «Des pensées de loin» («Қияндағы ойлар») шығармасының әлемдік премьерасы өтті.

## Туындылары
*2008–2010
Балалық шақ пьесалары мен эскиздері (30-ға жуық шығармалары, олардың бірнешеуі автордың «Грани гармонии» шығармалар жинағында жарияланған, - «Edges of Harmony», Almaty 2011).

*2011
«Fantasia» 1 адамға фортепианода ойнауға арналған (соло); «Starlight variations» 1 адамға фортепианода ойнауға арналған (соло); «Winter-Qys» атты сьюитасы 1 адамға фортепианода ойнауға арналған (соло); «Petrogliff» 2 фортепианода ойнауға арнлаған.

* 2012

«Tabulatura Nova» клавирда ойнауға арналған; «Landscape» 1 адамға скрипкада ойнауға арналған (соло) «Klavierstück»; «Snowflakes on the starry sky» 1 адамға фортепианода ойнауға арналған (соло); «Messenetique» 1 адамға тромбонда ойнауға арналған (соло); «Multiphonarium» флейтамен, "B" кларнетпен, я фортепианода ойнауға арнлаған; «Brightness» ішекті аспаптар оркестріне ойнауға арналған; «Fantasia Murakami» 1 адамға фортепианода ойнауға арналған (соло); «Light through fog» 1 адамға флейтада ойнауға арналған (соло) «Aqqu» 1 адамға флейтада ойнауға арналған (соло); «Light at the end of tunnel» виолончельмен фортепианода ойнауға арналған.

*2013
«Tunneling of Quantum» 1 адамға виолончельде ойнауға арналған(соло); «Plateau at night» 1 адамға фортепианода ойнауға арналған(соло); «Bulbul» 1 адамға гобойда ойнауға арналған(соло); «Aurora Polaris» 1 адамға  "B" кларнетпен ойнауға арналған(соло); «Nostalgya (White Nights)» сопрано дауыстарымен гобойға арналған; «Óleń-Poem» сопрано дауыстарымен гобойға арналған; Suite «Aport pour Satie» жеке фортепианоға арналған; «Rondine Piangente» фортепиано үшін жеке.

*2014
«Отзвуки вечности» («Aftersounds of Eternity») "B" кларнетпен, қыл-қобызмен альтта ойнауға арналған; «Tau samaly» скрипкамен фортепианоға арналған

*2015
«Thunderbolt» (Гранд операдан эпизод) 1 адамға фортепианода ойнауға арналған(соло) транскрипция; Aria «Stargazer» - «Незнакомка» атты камера операсынан; «Games of not parallel lines» "B" кларнетпен фортепианоға арналған,«Verlag für Neue Musik Berlin»-мен жарияланған (Berlin, Germany); «Feeling of Autumn» 1 адамға флейтада ойнауға арналған (соло) , «Verlag für Neue Musik Berlin»-мен жарияланған (Berlin, Germany); «Fantasia quasi una sonata» фортепиано үшін жеке, «Verlag für Neue Musik Berlin»-мен жарияланған (Berlin, Germany); «Painting in sounds» флейтаға, я вибрафонмен гитарада ойнауға арналған, «Verlag für Neue Musik Berlin»-мен жарияланған (Berlin, Germany).

*2016
«Ancient scroll» 1 адамға гобойда ойнауға арналған(соло); «Internal thoughts» 1 адамға фаготпен ойнауға арналған(соло); «Mirror effect of Ghosts» гобой мен имитаторларға арналған; «Reverberations of Metric (Gμν)» 1 адамға трубамен ойнауға арналған (соло).

*2017
«La canzone isoritmica del Trovatore» кларнетто "B"-ға жеке арналған; «Noise of Time» 1 адамға флейтада ойнауға арналған(соло); «Reflection of Essence» скрипкаға, виолончельмен фортепианода ойнауға арналған; «Over the vault of depth» 8 орындаушыларға арналған, «Kompozitor» атты баспа үйінде Мәскеуде жарияланған; «The Shadow of Alhambra» 1 адамға гитарамен ойнауға арналған(соло), «Verlag für Neue Musik Berlin»-мен жарияланған (Berlin, Germany); «Lo Sguardo Limpido» скрипка, виолончель және фортепианоға арналған; «The Way of a Scarab Beetle» кларнет, скрипка, виолончель және фортепиано үшін, «Verlag für Neue Musik Berlin»-мен жарияланған (Berlin, Germany); «Chant lunaire du vent» С тональностінде үлкен флейта, Bb тональностінде кларнет, скрипка, виолончель және фортепиано үшін, «Verlag für Neue Musik Berlin»-мен жарияланған (Berlin, Germany); «L’Aura Sonante» кларнет пен виолончельге арналған; «Celesti collisioni» ішекті аспаптар квартетіне арналған.

*2018
«A fleeting glance away» жеке кларнет үшін; «Fleeting sketches I, II, III»  1 адамға фортепианода ойнауға арналған(соло); «Con tempo» жеке фортепианоға арналған;
«Alta tensione» жеке альт үшін; «The Space of Resonance» гобой үшін, Еs-nе альто-саксофон, F-де мүйіз, тромбон, виброфон, фортепиано, скрипка; «Omaggio a Ivan Fedele» жеке флейтаға арналған.

*2019
«Ombre del Vuoto» 11 орындаушыларға арналған «Тени пустоты» для 11 исполнителей;

***Симфониялық оркестрдің негізгі музыкасы:***

*2013
«Kazakh rhapsody» симфониялық оркестрмен фортепианоға арналған.

*2014
«Forward into the Sunlight»скрипка мен симфониялық оркестрге арналған.

*2015
«The Will to Live»  симфониялық оркестрмен фортепианоға арналған, «Kompozitor» атты баспа үйінде Мәскеуде жарияланған

*2016
«God’s dwelling» симфониялық оркестрлерге арналған, «Kompozitor» атты баспа үйінде Мәскеуде жарияланған

*2017
«Aftersounds of Romanticism» симфониялық оркестрлерге арналған; «Beyond the Darkness» тенорлар хоры мен лорд Байронның поэзиясы бойынша симфониялық оркестрге арналған.

* 2018

«Time Run» симфониялық оркестрлерге арналған; «Des pensées de loin» 24 флейтаға ойнауға арналған, Пьер-Ив Арто мен оркестр де Флютес Франсестің комиссиясы; «Tears of Silence», концерт симфониялық оркестрмен фортепианоға арналған.; «A drop of Eternity», концерт скрипка мен симфониялық оркестрге арналған; «The Sacred Universe of Particles» симфониялық оркестрлерге арналған; «Phantom reflections», концерт симфониялық оркестрмен виолончельге арналған.

* 2024

«The Bruce» қойылымы 14 ғасырда билік құрған Шотландия короліне арналған. Оның премьерасы 17 ақпанда Глазго соборында 2024 жылында өткен.

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*«100 новых лиц Казахстана» встретились с президентом Нурсултаном Назарбаевым
*Рахат-Би Абдысагин выступил в Кремле
*Rakhat-Bi Abdyssagin "The Will to Live" for piano and symphony orchestra (2015)
*Рахат-Би Абдысагин. Отражение в музыке
*Казахский Моцарт сыграл на личном рояле Чайковского
*Kazakh orchestra triumphs in Spain with concert featuring a Stradivarius
*Казахстанский музыкант посетил музей Чайковского
*The unifying power of music. SCO Headquarters hosts the seventh of the Nine Magic Notes

Санат:Қазақстан сазгерлері