The Velvet Underground

**The Velvet Underground** — 1964 жылы Нью-Йорк қаласында құрылған америкалық рок-топ. Топ арт-рок, эксперименттік рок және альтернативті музыканың дамуына зор ықпал етті. Коммерциялық жетістігі шектеулі болғанымен, музыка сыншылары оны XX ғасырдағы ең ықпалды топтардың бірі деп санайды. The Velvet Underground тобының музыкасына әсерін айқын көрсететін әйгілі айтылым бар, оны жиі Брайан Ино айтқаны деп есептейді: «The Velvet Underground альбомдарын сол кезде аз адам сатып алды, бірақ сатып алған әркім өз тобының негізін қалады». Сыншылар топтың шығармашылығы рок-музыка тарихында маңызды сәтке айналғанын мойындайды.

## Тарихы

### Құрылуы (1964–1966)
The Velvet Underground тобын 1964 жылы музыканттар Лу Рид пен Джон Кейл құрды. Көп ұзамай құрамға Стерлинг Моррисон және Мо Такер қосылды. Топ атауы сол кездегі астыртын мәдениет туралы Майкл Лидің *The Velvet Underground* атты кітабынан алынған.

Алғашқы кезеңде топтың музыкасы авангардтық тәсілдерге, дрон элементтеріне және қалалық өмірдің шынайы тақырыптарына негізделді.

### Энди Уорхол кезеңі (1966–1967)
1966 жылы топ суретші әрі продюсер Энди Уорхолдың қолдауына ие болды. Уорхол топтың менеджері болып, олардың өнерін визуалдық перформанстармен біріктірді. Осы кезеңде топқа неміс әншісі Нико қосылды.

1967 жылы шыққан *The Velvet Underground & Nico* альбомы бастапқыда коммерциялық табысқа жетпесе де, кейін рок музыкасы тарихындағы ең ықпалды альбомдардың бірі ретінде танылды.

### Кейінгі жылдар және тарауы (1968–1973)
1968 жылы Джон Кейл топтан кетті. Кейінгі альбомдарда топтың музыкалық бағыты біршама дәстүрлі рок стиліне жақындады. 1970 жылы Лу Ридтің кетуінен кейін топтың негізгі қызметі тоқтады.

1973 жылы шыққан *Squeeze* альбомы топтың классикалық құрамына қатысы жоқ деп есептеледі.

### Қайта қосылу және соңғы жылдар (1990–1996)
1985 жылы The Velvet Underground алғаш рет қайта қосылу туралы жоспарлады, бірақ нақты жобалар кейінге қалдырылды. 1990 жылы Рид пен Кейл бірге «Songs for Drella» атты альбом жазды, жазба 1987 жылы қайтыс болған Энди Уорхолға арналып шықты («Drella» — Уорхолдың лақап аты, «Dracula» (Дракула) және «Cinderella» (Күлбике) сөздерінен құралған). Осы кезде топтың қайта қосылуы мүмкін екені туралы сыбыстар тарады, олар альбомға арналған концерт барысында «Heroin» әнін бірге орындаумен расталды.

Соңында, 1992 жылы The Velvet Underground классикалық құрамында – Рид, Кейл, Моррисон және Такер – қайта қосылып, Еуропа бойынша турға шықты. Бұл тур 1993 жылға дейін бірнеше рет жалғасты және топтың музыкасына жаңа тыңдаушылардың қызығушылығын арттырды.

1995 жылы Стерлинг Моррисон өмірден озды, бірақ топ 1996 жылы соңғы бірнеше концерттерін өткізді. Бұл кезең The Velvet Underground тобының ресми түрде белсенділік тарихындағы соңғы жылдар болып саналады. Қайта қосылу кезеңі топтың мәдени мұрасын жаңғыртып, оның ықпалының әлі де сақталғанын көрсетті.

## Музыкалық стилі және ықпалы
The Velvet Underground шығармашылығы рок музыкада бұрын сирек қозғалған тақырыптарды — урбанизация, жалғыздық және әлеуметтік оқшаулану — ашық бейнелеуімен ерекшеленді. Топ панк-рок, инди-рок және альтернативті рок жанрларының қалыптасуына елеулі әсер етті.

## Құрамы
### Классикалық құрамы

* **Лу Рид†** — вокал, гитара (1964–1970, 1990, 1992–1993, 1996) (2013 жылы қайтыс болған); фортепиано (1967–1970)
* **Джон Кейл** — виола, бас-гитара, пернелі аспаптар, вокал (1964–1968, 1990, 1992–1993, 1996)
* **Стерлинг Моррисон†** — гитара, бэк-вокал (1964–1971, 1990, 1992–1993); бас-гитара (1965–1970, 1990, 1992–1993) (1995 жылы қайтыс болған)
* **Мо Такер** — перкуссия, барабандар (1965–1972, 1990, 1992–1993, 1996); вокал (1968–1972, 1990, 1992–1993, 1996); бас-гитара (бір реттік, 1966)

### Бұрынғы мүшелері

* **Ангус Маклайз†** — перкуссия (1964–1965, бір реттік 1966) (1979 жылы қайтыс болған)
* **Даг Юл** — вокал (1968–1973); гитара (1970–1973); бас-гитара (1968–1970, 1972–1973); пернелі аспаптар (1968–1973)
* **Билли Юл** — барабандар, перкуссия (1970,[a] 1973)
* **Уолтер Пауэрс** — бас-гитара, бэк-вокал (1970–1972)
* **Уилли Александер** — пернелі аспаптар, вокал (1971–1972)

### Уақыт кестесі

ImageSize = width:1100 height:auto barincrement:20
PlotArea = left:110 bottom:120 top:0 right:30
Alignbars = justify
DateFormat  = dd/mm/yyyy
Period = from:01/04/1965 till:17/01/1996
TimeAxis = orientation:horizontal format:yyyy
Legend = orientation:vertical position:bottom columns:2
ScaleMajor = increment:2 start:1966
ScaleMinor = increment:1 start:1966

Colors =
 id:Vocals   value:red          legend:Вокал
 id:Bvocals  value:pink         legend:Бэк-вокал
 id:Guitar   value:green        legend:Гитара
 id:Bass     value:blue         legend:Бас-гитара
 id:Keys     value:Purple       legend:Пернелі_аспаптар
 id:Drums    value:orange       legend:Ұрмалы_аспаптар
 id:Perc     value:claret       legend:Перкуссия
 id:Viola    value:drabgreen    legend:Альт
 id:lines    value:black        legend:Студиялық_альбом
 id:lines2   value:gray(0.85)   legend:Концерттік_альбом
 id:bars     value:gray(0.95)

BackgroundColors =  bars:bars

BarData =
   bar:Lou      text:"Лу Рид"
   bar:Sterling text:"Стерлинг Моррисон"
   bar:John     text:"Джон Кейл"
   bar:Moe      text:"Мо Такер"
   bar:Angus    text:"Ангус Маклайз"
   bar:Doug     text:"Даг Юл"
   bar:Walter   text:"Уолтер Пауэрс"
   bar:Willie   text:"Уилли Александер"
   bar:Billy    text:"Билли Юл"

PlotData=
  width:10 textcolor:black align:left anchor:from shift:(10,-4)
  bar:Lou      from:start      till:24/08/1970 color:Vocals
  bar:Lou      from:01/06/1990 till:30/06/1990 color:Vocals
  bar:Lou      from:01/11/1992 till:31/07/1993 color:Vocals
  bar:Lou      from:01/01/1996 till:17/01/1996 color:Vocals
  bar:Sterling from:start      till:21/08/1971 color:Guitar
  bar:John     from:start      till:30/09/1968 color:Bass
  bar:John     from:01/06/1990 till:30/06/1990 color:Bass
  bar:John     from:01/11/1992 till:31/07/1993 color:Bass
  bar:John     from:01/01/1996 till:17/01/1996 color:Bass
  bar:Moe      from:16/11/1965 till:31/01/1972 color:Drums
  bar:Angus    from:start      till:15/11/1965 color:Perc
  bar:Angus    from:21/06/1966 till:26/06/1966 color:Perc
  bar:Doug     from:01/10/1968 till:30/09/1970 color:Bass
  bar:Doug     from:01/10/1970 till:31/05/1973 color:Vocals
  bar:Billy    from:01/01/1970 till:30/08/1970 color:Drums
  bar:Walter   from:01/10/1970 till:31/01/1972 color:Bass
  bar:Willie   from:01/10/1971 till:31/01/1972 color:Keys
  bar:Billy    from:14/02/1973 till:31/05/1973 color:Drums

  width:2.5 textcolor:black align:left anchor:from shift:(10,-4)
  bar:Lou      from:start      till:30/09/1968 color:Guitar
  bar:Lou      from:30/09/1968 till:24/08/1970 color:Guitar
  bar:Sterling from:start      till:30/09/1968 color:Bass
  bar:Sterling from:01/06/1990 till:30/06/1990 color:Bass
  bar:Sterling from:01/11/1992 till:31/07/1993 color:Bass
  bar:John     from:start      till:30/09/1968 color:Viola
  bar:John     from:01/06/1990 till:30/06/1990 color:Viola
  bar:John     from:01/11/1992 till:31/07/1993 color:Viola
  bar:John     from:01/01/1996 till:17/01/1996 color:Viola
  bar:Moe      from:21/06/1966 till:26/06/1966 color:Bass
  bar:Moe      from:01/10/1968 till:31/01/1972 color:Vocals
  bar:Moe      from:01/06/1990 till:30/06/1990 color:Vocals
  bar:Moe      from:01/11/1992 till:31/07/1993 color:Vocals
  bar:Moe      from:01/01/1996 till:17/01/1996 color:Vocals
  bar:Doug     from:01/10/1968 till:30/09/1970 color:Keys
  bar:Doug     from:30/09/1970 till:30/09/1971 color:Keys
  bar:Doug     from:01/02/1972 till:31/05/1973 color:Keys

LineData=
  at:12/03/1967 color:black layer:back
  at:30/01/1968 color:black layer:back
  at:15/03/1969 color:black layer:back
  at:15/11/1970 color:black layer:back
  at:14/02/1973 color:black layer:back
  at:30/05/1972 color:lines2 layer:back
  at:01/09/1974 color:lines2 layer:back
  at:26/11/1993 color:lines2 layer:back


## Мұрасы
Музыка тарихында The Velvet Underground коммерциялық табыстан гөрі көркемдік және мәдени ықпалымен ерекшеленген топ ретінде бағаланады. Музыкант Брайан Ино топтың ықпалы туралы пікір білдірген. 2010 жылы Rolling Stone журналы «The Velvet Underground» тобын барлық уақыттағы 100 ең ұлы әртістің тізімінде 19-орынға қойды.

### Дискография

#### Студиялық альбомдар
* 1967 — The Velvet Underground & Nico
* 1968 — White Light/White Heat
* 1969 — The Velvet Underground
* 1970 — Loaded
* 1993 — VU
* 1993 — Another View

#### Концерттік альбомдар
* 1972 — Live at Max's Kansas City
* 1974 — 1969: The Velvet Underground Live
* 1993 — Live MCMXCIII
* 2001 — Final V.U. 1971–1973
* 2001 — Bootleg Series Volume 1: The Quine Tapes
* 2015 — The Complete Matrix Tapes

## Дереккөздер

Санат:АҚШ рок топтары
Санат:Рок-н-ролл даңқ залына енген орындаушылар
Санат:Grammy Lifetime Achievement Award иегерлері
Санат:АҚШ эксперименталды рок топтары
Санат:АҚШ арт-рок топтары
Санат:Atlantic Records орындаушылары
Санат:Polydor Records орындаушылары
Санат:MGM Records орындаушылары
Санат:Verve Records орындаушылары
Санат:1964 жылы құрылған музыкалық ұжымдар
Санат:1996 жылы тараған музыкалық ұжымдар