open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Маркус Тюрам

**Маркюс**, **Лильян Тюрам-Юльен** (; 6 тамыз 1997 жыл, Реджо-нель-Эмилия, Италия) — франциялық футболшы, Франция Ұлттық футбол құрамасы мен "Интернационале" клубының шабуылшысы. 1998 жылы әлем чемпионы атанған Лилиан Тюрамның ұлы. 2022 жылғы әлем чемпионатының финалисі, 2024 жылғы Еуропа чемпионатының қола жүлдегері.
## Карьерасы
2015 жылы "Сошо" клубында карьерасын бастады. Екі маусымда 37 кездесуде Франция чемпионатында алаңға шықса да, бір ғана гол соқты. 2017 жылы жазда "Генгамға" ауысты. 

2019 жылы "Боруссия" 12 млн еуроға сатып алды. Бұл трансферге әкесі де араласты. Клубтың инфрақұрылымы, жергілікті фанаттардың клубқа қатты берілгендігі Лилиан Тюрамды қатты қызықтырған болса керек.

2020 жылы Чемпиондар Лигасында "Реал Мадрид" қақпасына бір гол соқты.

2016 жылы 19 жасқа дейінгілер арасында Еуропа чемпионы атанды.

## Жетістіктері

; Франция

* Еуропа чемпионы (19): 2016

* Әлем Біріншілігі (күміс): 2022

**«Интернационале»**
* Италия чемпионы: 2023/24
* Суперкубок: 2022

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Профилі

Санат:Франция футболшылары
Санат:Франция Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Сошо ФК ойыншылары
Санат:Генгам ФК ойыншылары
Санат:Боруссия Менхенгладбах ФК ойыншылары
Санат:Интернационале ФК ойыншылары
Алассан Плеа

**Алассан Плеа** (; 10 наурыз 1993 жыл, Лилль, Франция) — франциялық футболшы, "Боруссия Менхенгладбах" клубының шабуылшысы.

## Карьерасы

### Клубтық
"Олимпик Лион" клубының түлегі. 2012 жылы 7 қазанда "Лорьянға" қарсы ойында тұңғыш рет алаңға шықты. 2014 жылы қаңтарда "Осер" клубына жалға берілді. 15 ақпанда "Брестке" қарсы ойында 2 лигадағы тұңғыш ойынын өткізді.21 наурызда "Кретей" клубының қақпасына тұңғыш голын соқты.

Сол жылы жазда арендадан оралды да, "Ницца" клубына ауысты. 29 тамызда "Олимпик Марсельге" қарсы ойынла тұңғыш рет алаңға шықты. 

2018 жылы жазда "Боруссияға" ауысты. 25 тамызда "Байер 04" клубына қарсы ойында тұңғыш рет Бундеслигада алаңға шықты.

2020 жылы 3 қарашада Чемпиондар лигасында "Шахтердің" қақпасына үш гол соқты. Бұл "Боруссия Менхенгладбахтың" чемпиондар лигасындағы ббірінші хет-тригі. 1 желтоқсанда осы турнирде "Интердің" қақпасына екі гол енгізді.

### Ұлттық құрама
Францияның 18, 19, 20, 21 жастағы құрамаларында ойнады.

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Профилі

Санат:Франция футболшылары
Санат:Франция Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Олимпик Лион ФК ойыншылары
Санат:Осер ФК ойыншылары
Санат:Ницца ФК ойыншылары
Санат:Боруссия Менхенгладбах ФК ойыншылары
Валерий Юрьевич Бондарь

**Валерий Юрьевич Бондарь** (; 27 ақпан 1999 жыл, Харьков, Украина) — украиналық футболшы, Украина Ұлттық футбол құрамасы мен "Шахтер" клубының қорғаушысы. 

## Карьерасы

### Клубтық
"Шахтер" клубының түлегі. 2007 жылы клуб академиясына тіркелді. 

2016 жылы кәсіпқой карьерасын бастады. Бірақ негізгі құрамдағы ресми матчын үш жылға жуық күтуге тура келді. 2019 жылы 4 мамырда "Львов" клубына қарсы ойында тұңғыш матчын өткізді. Алғашқы голын 2019 жылы 27 қыркүйекте "Ворскла" қақпасына соқты.

### Халықаралық
Украинаның бірнеше жастағы құрамаларында ойнады. 2019 жылы 20 жасқа дейінгілер арасында әлем чемпионы атанды. Осы жетістігінен соң Украинаның үшінші дәрежелі орденімен марапаталды.

2020 жылы 11 қарашада Польшаға қарсы жолдастық кездесуде тұңғыш рет ұлттық құрама сапында алаңға шықты.

## Жетістіктері

; «Шахтёр»

* Украина чемпионы (2): 2018/19, 2019/20
* Украмна кубогы: 2018/19

; Украина

* Жастар арасындағы әлем чемпионы: 2019

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Профилі

Санат:Украина футболшылары
Санат:Украина Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Шахтер Донецк ФК ойыншылары
Луис Фернандо Диас

**Луис Фернандо Диас Маруланда** (; 13 қаңтар 1997 жыл, Барранкас, Колумбия) — колумбиялық футболшы, "Ливерпуль" клубы мен Колумбия құрамасының шабуылшысы.

## Карьерасы
"Барранкилья" клубының түлегі. 2016 жылы 26 сәуірде В примерасында тұңғыш ойынын "Депортивоға" қарсы өткізді. 14 мамырда "Кукуто" қақпасына тұңғыш голын соқты. 
 
2017 жылы "Атлетико Хуниорға" ауысты. 

2019 жылы жазда "Портумен" келісім шарт жасасты. 7 тамызда "Краснодарға" қарсы Чемпиондар лигасының іріктеуіне тұңғыш ойынын өткізді. 10 тамызда Португалия чемпионатында "Жил Висенте" клубымен матчта тұңғыш ойынын өткізді. 

13 тамызда "Краснодарға" қарсы қарымта ойында тұңғыш голын соқты.

2022 жылдың 30 қаңтарында "Ливерпульмен" бес жылға келісімшарт жасалды. Трансфер сомасы 40 миллион еуроны құрады, мәміледе тағы 20 миллион еуро бонус ретінде тіркелді.

## Жетістіктері
; «Атлетико Хуниор»
* Колумбия кубогы: 2017

## Дереккөздер

## Сілтемелер
* Профилі
* Ливерпуль ФК сайтындағы профилі

Санат:Колумбия футболшылары
Санат:Колумбия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Барранкилья ФК ойыншылары
Санат:Атлетико Хуниор ФК ойыншылары
Санат:Порту ФК ойыншылары
Санат:Ливерпуль ФК ойыншылары
Белтіртау

**Белтіртау жотасы** — Оңтүстік Алтайдағы тау жотасы, Шу алпісі тау жүйесінің бөлігі, Оңтүстік Шу жотасының солтүстігінде Қараойық пен Ақкөл өзендерінің тоғысында орналасқан.

## Этимологиясы
Алтай тілінің () - өзендердің түйісетін орны, жолдардың қиылысы, қиылысу; және () - тау сөздерінен шыққан. Белір-Ту - сағасы бар, өзендердің тоғысы бар тау.

## Сипаттамасы
Оңтүстік Шу жотасының ендік бағытына қарағанда, Белтіртау жотасы меридионалды бағытта бағытталған. Жотасы кішкентай және толығымен дерлік Аққола мен Караойық торгалық аңғарларымен шектелген.

.
Сурет:Karaojuk.jpg|Оң жақта Белтіртау 
Сурет:Akkol5.jpg|Ақкөл көлінің үстінен 


## Тағы қараңыз
* Солтүстік Шу жотасы
* Оңтүстік Шу жотасы

Санат:Алтай Республикасының тау жоталары
Санат:Алтай Республикасы
Металлург (футбол клубы, Ақсу)

**Металлург Ақсу** — 1968-1991 жылдары Павлодар облысы Ақсу қаласының намысын қорғаған футбол клубы.  

## Тарихы
1968-70 және 1990-91 жылдары КСРО чемпионатының екінші лигасындағы сегізінші аймақта ойнады.  

## Статистикасы

## Атақты ойыншылары

* Виктор Васильевич Антонов
* Талғат Маруанұлы Байсуфинов
*Виктор Егорович Зубарев
*Сергей Николаевич Савин

## Сілтемелер
*https://footballfacts.ru/club/4269-metallurgermak

Санат:КСРО футбол клубтары
Сержиу Мигел Оливейра

**Сержиу Мигел Релваш ди Оливейра** (; 2 маусым 1992, Пасуш-де-Брандан, Португалия) — португалиялық футболшы, Португалия Ұлттық футбол құрамасы мен "Рома" клубының жартылай қорғаушысы. 
## Карьерасы

### Клубтық
2009 жылдан бері "Порту" клубының ойыншысы, Бірақ содан бергі аралықта алты клубқа жалға беріліп, Бельгия, Франция, Грекия чемпионаттарында ойнады.  

### Ұлттық құрама
Португалияның бірнеше жастағы құрамаларында ойнады. Ұлттық құрамада тұңғыш рет 2018 жылы доп тепті.

2016 жылғы Жазғы Олимпиадаға, 2018 жылы әлем чемпионатына қатысты. 

## Жүлделері

### Порту
* Португалия чемпионы (2): 2017/18, 2019/20
* Португалия кубогы (2): 2009/10, 2019/20
* Португалия суперкубогы: 2018 

### Рома

* УЕФА Конференциялары лигасы 2021/22

## Дереккөздер

Санат:Португалия футболшылары
Санат:Португалия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Бейра-Мар ФК ойыншылары
Санат:Мехелен ФК ойыншылары
Санат:Пасуш де Феррейра ФК ойыншылары
Санат:Нант ФК ойыншылары
Санат:ПАОК ФК ойыншылары
Санат:Рома ФК ойыншылары
Санат:Пенафиел ФК ойыншылары
Көксу ауданы (Алтай Республикасы)

**Көксу ауданы** немесе **аймақ** () — Ресей Федерациясы Алтай Республикасының құрамындағы әкімшілік-аумақтық бірлік және муниципалдық құрылым. Аймақ атауы алтай тілінен аударылған.

Әкімшілік орталығы - Көксу ауылы.

## Географиясы
thumb|right|300px|Жарашкөл көлі, Алтай
Ол Алтай республикасының оңтүстік-батыс бөлігінде орналасқан және таулы-дала зонасының бөлігі болып табылады. Облыс аумағының ауданы: 12 958 км². Ауданда 439 көл бар. Ең ірілері: Талмен, Мүлті, Қажырлы ұзындығы едәуір (2-5 км) және тереңдігі 30-50 м-ге дейін, Қатын жотасында жалпы ауданы 245 км² болатын 391 мұздық бар.

## Тарихы
1924 жылы 16 қыркүйекте ауданның қазіргі аумағында орталығы Қатантау кентінде орналасқан Оймын аймағы құрылды. 1933 жылы 10 сәуірде Ойрат автономды облысының Оймон аймағы Көксу болып өзгертілді, облыс орталығы Көксу ауылына көшірілді. 1963 жылы облыс таратылып, оның аумағы Қан аймағына берілді, 1964 жылы осы Көксу ауданына қайта құрылды.

## Тұрғындары

Санат:Көксу ауданы (Алтай Республикасы)
Оңдай ауданы

**Оңдай ауданы** немесе **аймақ** () — Ресей Федерациясының Алтай Республикасы құрамындағы әкімшілік-аумақтық бірлік және муниципалдық құрылым.

Әкімшілік орталығы - Оңдай ауылы.

## Физикалық-географиялық сипаттамалары
thumb|right|300px|Алтай Республикасының Оңдай ауданы, Ұрысол өзені аңғары
Ауданы 11 744 км2 болатын Оңдай ауданы Алтай Республикасының орталық бөлігінде, оның таулы-дала аймағында орналасқан. Аудан аумағында 140 көл бар, ең ірілерінің бірі: Кеңгір.

## Тұрғындары

Санат:Оңдай ауданы
Ұлаған ауданы

**Ұлаған ауданы** немесе **аймақ** ()  Ресей Федерациясының Алтай Республикасы құрамындағы әкімшілік-аумақтық бірлік және муниципалдық құрылым.

Әкімшілік орталығы - Ұлаған ауылы.

## Физикалық-географиялық сипаттамалары
### Географиялық орны
Ұлаған ауданы Алтай республикасының шығысында орналасқан. Ол Тыва Республикасымен шектеседі, Шапшал жотасы - табиғи шекара ретінде саналады. Оңтүстікте Қосағаш ауданымен шекаралар Чихачев және Қурай жоталары бойымен; ал батыста бұл аудан Оңдай ауданымен Сумүлті жотасы бойымен; солтүстік-батысында - Шоя ауданымен бірге Сумүлті жотасы бойымен өтеді. Солтүстікте Туражақ ауданымен шекара Сумүлті, Алтын-Тау, Момарғы жоталарының сілемдері бойымен өтеді.

### Жер бедері
Аудан аумағындағы жоталардың солтүстік-батыс және ендік бағытта, олардың биіктігі теңіз деңгейінен 2500-ден 3500 м-ге дейін өзгереді. Ұлаған ауданының аумағы Шығыс Алтайға жатады.

Санат:Ұлаған ауданы
УЕФА кубогы 1974/75

**УЕФА кубогы 1974/75** — УЕФА кубогының төртінші маусымы, ГФР-дің "Боруссия Менхенгладбах" клубы жеңімпаз атанды. Финалда екі ойын қорытындысында Нидерландтың "Твенте" клубын қапы қалдырды (0:0, 5:1).
## 1/32 финал

## 1/16 финал

## 1/8 финал

## 1/4 финал

## 1/2 финал

## Финал

 

## Сілтемелер
* УЕФА сайтында
* Спорт-Экспресс сайтында
* RSSSF сайтында 

Санат:УЕФА Еуропа Лигасының маусымдары
Санат:1974 жылғы футбол
Санат:1975 жылғы футбол
Шоя ауданы

**Шоя ауданы** немесе **аймақ** () — Ресей Федерациясының Алтай Республикасы құрамындағы әкімшілік-аумақтық бірлік және муниципалдық құрылым.

Әкімшілік орталығы - Шоя ауылы.

## Географиясы
Алтай республикасының солтүстік бөлігінде, аласа таулы аймақта орналасқан. Аумағы: 4 526 км².

## Тарихы
1922 жылы орталығы Улада орналасқан Ойрат автономды облысы құрылды. Бастапқыда оның құрамына 24 болыс кірді, кейінен олардың саны азайды және өзі аймақ болып өзгертілді, оның бірі Успен болды.

1933 жылы Успен ауданының атауы Шоя болып өзгертілді.

1956 жылы 28 қыркүйекте Шоя аймағы таратылып, оның аумағы Майма аймағына берілді.

1980 жылы Шоя ауданы қалпына келтірілді.

## Тұрғындары

Санат:Шоя ауданы
УЕФА кубогы 1975/76

**УЕФА кубогы 1975/76** — УЕФА кубогының бесінші маусымы.
## 1 раунд

## 2 раунд

## 3 раунд

## 1/4 финал

## 1/2 финал

## Финал

## Сілтемелер
* УЕФА сайтында
* Статистикасы 

Санат:УЕФА Еуропа Лигасының маусымдары
Санат:1975 жылғы футбол
Санат:1976 жылғы футбол
Туражақ ауданы

**Туражақ ауданы** немесе **аймақ** ()  Ресей Федерациясының Алтай Республикасы құрамындағы әкімшілік-аумақтық бірлік және муниципалдық құрылым. 

Әкімшілік орталығы - Туражақ ауылы.

## Географиясы
Ауданы 11,06 мың шаршы км Туражақ ауданы Алтай республикасының солтүстік-шығыс бөлігінде орналасқан. Аудан Алтай Республикасының Шоя және Ұлаған аудандары, Кемерово облысы, Хакасия Республикасы, Алтай өлкесінің Красногорск және Солтан аудандарымен шектеседі. Таулы Алтай қаласына дейінгі қашықтық 145 км.

Аймақтың ландшафты алуан түрлі: аумақтың шамамен 80% биіктігі 500-ден 2100 метрге дейінгі, қылқан жапырақты ормандар өскен, ит тұмсығы өткісіз күңгіртқылқанды тайгаға айналған тау жоталары алып жатыр. Аудан мөлдір сарқырамалар мен ағынды өзендерге, тайга көлдері және алпілік шалғындарға толы.

Облыс арқылы Алтынкөл мен Бису өзенін қоректендіретін жетпістен астам өзендер ағып өтеді, оларда таймен, ускуч, телес ақсақасы, сібір қарауызы, шортан, нәлім және алабұға кездеседі. Жағаларында қарағай жаңғағына, аң терілеріне, жидектер мен саңырауқұлақтарға бай қылқан жапырақты және жалпақ жапырақты ормандар бар. Ормандарда 300-ден астам құс түрі тіршілік етеді, 50-ге жуық түрі Алтай Республикасының Қызыл кітабына енгізілген.

### Көлік жүйесі
Көлік ағындары негізгі магистралдар бойымен өтеді: Таулы Алтай - Шоя - Артыбас, Бийск - Курево көлі - Туражақ - Артыбас, Туражақ - Тастакөл (Кемерово облысы) және аймақтық автомобиль жолдарының желісі. Жақын теміржол станциялары Бийскіде (188 км), ал Тастакөл қаласы, Кемерово облысы (95 км).

## Тарихы

Санат:Туражақ ауданы
Аксель Витсель

**Аксель Лоран Анжель Ламбер Витсель** (; 12 қаңтар 1989 жыл, Льеж, Каллония, Бельгия) — бельгиялық футболшы, жартылай қорғаушы.

## Карьерасы

### Клубтық
2006 жылы туған қаласындағы "Стандард" клубында кәсіпқой карьерасын бастады. 2006 жылы 17 қыркүйекте "Брюссель" клубына қарсы ойында тұңғыш рет алаңға шықты. Алғашқы маусымда-ақ клубтың  негізгі құрамына берік орнықты. 2008 жыл Аксель үшін табысты болды: Бельгия чемпионы атанумен бірге Бельгияның үздік футболшысы номинациясын иеленді.

2011 жылы жазда "Бенфика" футболшысы атанды. Тұңғыш ойынын "Трабзонспорға" қарсы Чемпиондар лигасында өткізді. 

2012 жылы 3 қыркүйекте "Зенитке" ауысты. 14 қыркүйекте "Терекке" қарсы ойында тұңғыш рет Ресей чемпионатында алаңға шықты. Бұл ойында жарақат алды да, біраз уақыт алаңға шыға алмай, 3 қазанда Чемпиондар лигасында "Миланға" қарсы ойнады. 30 қарашада "Спартак" қақпасына екі енгізіп, клуб сапындағы тұңғыш голдарын соқты. 

2015 жылы 4 қазанда "Зениттің" Ресей чемпионатындағы 1000-шы голының авторы атанды. 

2017 жылы қаңтарда Қытайдың "Тянзың Цюанзиян" клубына ауысты. 

2018 жылы 6 тамызда "Боруссияға" ауысты. Келісім шарт мерзімі 2022 жылға дейін.

### Ұлттық құрама
2008 жылы 26 наурызда Мароккоға қарсы жолдастық кездесуде Бельгия құрамасы сапындағы тұңғыш ойынын өткізді. 

2014, 2018, 2022 жылдары әлем чемпионатына, 2016, 2020, 2024 жылдары Еуропа чемпионатына қатысты.

## Жетістіктері

; «Стандард»

* Бельгия чемпионы (2): 2007/08, 2008/09
* Бельгия кубогы (1): 2010/11
* Бельгия суперкубогы (2): 2008, 2009

; «Бенфика»

* Лига кубогы (1): 2011/12

; «Зенит»

* Ресей чемпионы (1): 2014/15
* Ресей кубогы (1): 2015/16
* Ресей суперкубогы (2): 2015, 2016

; «Боруссия» (Дортмунд)

* Германия суперкубогы: 2019

; Бельгия

* Әлем чемпионатының жартылай финалисі (1): 2018

### Жеке

* Бельгиядағы жыл футболшысы: 2008
* Бельгияның үздік жас футболшысы: 2007/08

## Дереккөздер

## Сілтемелер

Санат:Бельгия футболшылары
Санат:Бельгия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Стандард Льеж ФК ойыншылары
Санат:Бенфика ФК ойыншылары
Санат:Зенит ФК ойыншылары
Санат:Боруссия Дортмунд ФК ойыншылары
Санат:Атлетико Мадрид ФК ойыншылары
Санат:Жирона ФК ойыншылары
Мусса Дембеле (франциялық футболшы)

*Бельгиялық тағы бір футболшы [[Мусса Дембеле (бельгиялық футболшы)|Мусса Дембелемен]] шатастырмаңыз*

**Мусса Дембеле** (; 12 маусым 1996 жыл, Понтуаз, Франция) — франциялық футболшы, шабуылшы.

## Карьерасы
Францияның бірнеше жастағы құрамаларында ойнады.

"Пари Сен-Жермен" клубының түлегі. 2012 жылы "Фулхэм" академиясына ауысып, 2013 жылы карьерасын сол жерден бастады. 2013 жылы 30 қарашада Англия чемпионатындағы тұңғыш ойынын "Вест Хэмге" қарсы өткізді. 

2016 жылы "Селтикке" ауысты. Сол жазда тұңғыш ойынын УЕФА Чемпиондар лигасында "Линкольн Ред Импске" қарсы өткізді. Тұңғыш голын осы турнирде "Астана" қақпасына соқты.

2018 жылы жазда "Лионға" ауысты.

## Жетістіктері

### Командалық
* Шотландия чемпионы (2) — 2016/2017, 2017/2018
* Шотландия кубогы — 2016/2017
* Шотландия лига кубогы — 2016/2017, 2017/2018
* Испания чемпионы: 2020/21

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Профилі

Санат:Франция футболшылары
Санат:Селтик ФК ойыншылары
Санат:Фулхэм ФК ойыншылары
Санат:Олимпик Лион ФК ойыншылары
Санат:Атлетико Мадрид ФК ойыншылары
Санат:Әл-Иттифак ФК ойыншылары
Қайша Атаханова

**Қайша Атаханова** (18 шілде 1957 жыл, Қарағанды, Қаз КСР) — қазақ және кеңес биологі, радиациядан пайда болатын генетикалық бұзылыстардың маманы. Қазақстанға ядролық қалдықтарды кіргізбеу науқаны үшін қоршаған ортаны қорғау Голдман сыйлығының лауреаты. Қарағандыдағы экологиялық орталықтың қалаушысы және бұрынғы басшысы.

## Өмірбаяны
Қайша Атаханова 1957 жылы 18 шілдеде Қарағандыда, Қазақ ССР-да дүниеге келген. Әкесі шахтер Ұлы Отан соғысына қатысқан.. Жылдар өткен сайын Қайша табиғатқа, жануарларға, қоршаған ортаға қызығушылық таныта бастады, бұл оның биологияны зерттеуге және қоршаған ортаны қорғауға атсалысуға итермелей бастады. Радиацияның залалын Қайша жастайынан білді,оның отбасынада ата-анасы да, әпкесі де қатерлі ісіктен қайтыс болған. Оның жалғыз ағасына да қатерлі ісік диагнозы қойылған еді.

Е.А.Бөкетов атындағы Қарағанды мемлекеттік университеті бітіргесін Атаханова Қайша биологиялық және экологиялық зерттеулер жүргізе бастады. Ядролық сәулелердің қосмекенділерге генетикалық әсерін құрбақаларға қарап, зерттеу жұмыстарын жасады. Радияцияның адамға, жануарлар мен қоршаған ортаға тигізетін залалын Семей полигонынды жүріп, жасаған зерттеулер арқылы дәлелдеген болатын.

1992 жылы Атаханова Қайша Қарағанды экологиялық орталығын ашып, радиацияның әсеріне ұшыраған адамдармен тікелей жұмыс істей бастады. Оның басты мақсаты адамдарға радиацияның денсаулыққа тигізетін үлкен әсерін хабарлау, жеткізу болды. Экологиялық орталықтың арқасында Атаханова Қазақстанда ядролық қалдықтарды коммерциялық әкелудің және кәдеге жаратудың алдын алу, болдырмау үшін науқанын басқарған болатын. Сонымен қатар Атаханова Қайша Әйелдер Жер Альянсының (ӘЖА) негізін қалаушыларының бірі болып есептеледі. Бұл ұйым әйелдердің мүмкіндіктерін кеңейтуге және қоршаған ортаны қорғау үшін дағдыларды үйретуге көмектеседі.

## Марапаттары
*Қоршаған ортаны қорғау Голдман сыйлығы (2005)

## Дереккөздер

Санат:Қазақстан биологтары
Санат:Бөкетов атындағы Қарағанды мемлекеттік университеті түлектері
Барри Осборн

**Барри М. Осборн** (; туған күні 1944 жылдың 7 ақпан) — американдық продюссер, атқарушы продюссер және режиссер.

## Биография
Барри Нью-Йорк қаласында, Герта Шварц пен Уильям Осборнның отбасында дүниеге келген. Бірақ Нью-Рошеллде өсіп, Нью-Рошелл орта мектебін аяқтаған. Ол Нортфилдегі Карлетон колледжінің түлегі. Қазіргі таңда Жаңа Зеландиядағы Веллингтон қаласында тұрады.

Барри Осборнның ең атақты жұмысы Сақиналар әміршісі: Сақина бауырластығы. Осы туындысы үшін Питер Джексон мен Фрэн Уолшпен бірге «Оскар сыйлығыды» иемденген.

## Фильмография
### Продюсер
* Великий Гэтсби (2013) (атқарушы продюсер)
* Путь война (2010) (продюсер)
* Викинги (2008) (продюсер)
* Мой домашний динозавр (2007) (продюсер)
* Самый быстрый "Индиан" (2005) (атқарушы продюсер)
* Властелин колец: Возвращение короля (2003) (продюсер)
* Властелин колец: Две крепости (2002) (продюсер)
* Властелин колец: Братсвто кольца (2001) (продюсер)
* Мартица (1999) (атқарушы продюсер)
* Без лица (1997) (продюсер) және т.б.

Санат:АҚШ кинопродюсерлері
УЕФА кубогы 1977/78

**УЕФА кубогы 1977/78** — аталмыш турнирдің жетінші маусымы.

## 1 раунд

|}

## 2 раунд

|}

## 3 раунд

|}

## Ширек финал

|}

## Жартылай финал

|}

## Финал
*Толық мақаласы: [[УЕФА кубогының финалы 1978]]*

|}

## Сілтемелер

* УЕФА сайтында
* Спорт-Экспресс сайтында
* RSSSF сайтындағы статистикасы 

Санат:УЕФА Еуропа Лигасының маусымдары
Санат:1977 жылғы футбол
Санат:1978 жылғы футбол
Бастия (футбол клубы)

**«Бастия»** (;) — Францияның Бастия қаласындағы футбол клубы, 1905 жылы құрылған. Қазір Франция чемпионатының бесінші дивизионында ойнайды.

2016/17 жылғы маусым қорытындысында элитадан екінші лигаға түсіп кетті. Келесі маусымда қаржылық пейр-плей заңын бұзғаны үшін үшінші лигаға төмендетілді. Артынша клуб банкрот жариялады да, кәсіпқой клуб лицензиясынан айрылып, бесінші лигаға түсіп кетті.

1977/78 жылғы маусымда УЕФА кубогының финалына шықты. Финалда ПСВ клубынан ұтылып қалды. Бұл клубтың еуротурнирлердегі ең жоғары көрсеткіші. Арада 19 жыл өткен соң Интертото кубогы жеңімпазы атанды.

## Жетістіктері

### Ұлттық
Франция кубогы

* Жеңімпаз: 1980/1981.
* Финалист (2): 1971/72, 2001/02.

Лига кубогы

* Финалист: 1994/95, 2014/15.

Лига 2

* Жеңімпаз (2): 1967/68, 2011/12.

Франция суперкубогы

* Жеңімпаз: 1972

Корсика чемпионаты

* Жеңімпаз (17): 1922, 1927, 1928, 1929, 1930, 1931, 1932, 1935, 1936, 1942, 1943, 1946, 1947, 1949, 1959, 1962, 1963.

### Халықаралық
УЕФА кубогы

* Финалист: 1978.

Интертото кубогы

* Жеңімпаз: 1997.

## Атақты ойыншылары

*  Алу Диарра
*  Кристиан Карамбё
*  Микаэль Ландро
*  Жером Ротен
*  Альберто Тарантини
*  Майкл Эссьен
*  Роже Милла
*  Александр Сонг
*  Джонни Реп
*  Драган Джаич
*  Милош Красич

## Сілтемелер

* http://www.sc-bastia.corsica/

Санат:Франция футбол клубтары
Санат:Интертото кубогының жеңімпаз клубтары
Силекс

«**Силекс**» () — Македонияның Кратово қаласындағы футбол клубы, 1965 жылы құрылған. Бірінші лигадан төмен түспеген елдегі екі клубтың бірі (екіншісі "Вардар"). Өз алаңындағы ойындарын "Силекс" стадионында өткізеді, сыйымдылығы 3000 адам.  

Македонияның үш дүркін чемпионы. 

## Жетістіктері

* Солтүстік Македония чемпионы (3): 1995/96, 1996/97, 1997/98
* Солтүстік Македонияның күміс жүлдегері (5): 1992/93, 1993/94, 1994/95, 1998/99, 2003/04
* Солтүстік Македония кубогы (2): 1993/94, 1996/97
* Солтүстік Македония кубогының финалисі (1): 1994/95

## Танымал тұлғалары

### Атақты ойыншылары

*  Игор Гюзелов
*  Никола Джошевский
*  Игор Митрески

## Сілтемелер

* http://ru.uefa.com/footballeurope/club=59871/domestic.html

Санат:Солтүстік Македония футбол клубтары
Рига (футбол клубы, 2015)

**«Рига»** () — Латвияның Рига қаласындағы футбол клубы, 2015 жылы "Карамба" және "Динамо" клубтарының бірігуінен құрылды. Өз алаңындағы ойындарын "Сконто" стадионында өткізеді, сыйымдылығы 8800 адам. 

## Жетістіктері

### Ұлттық

* Латвия чемпионы (4): 2018, 2019, 2020, 2025.
* Қола жүлдегер (1): 2017.

* Латвия кубогы (2): 2018, 2023
* Финалист (2): 2016/17, 2017.

## Статистикасы

## Сілтемелер

* http://www.rigafc.lv/ 

Санат:Латвия футбол клубтары
Флориана (футбол клубы)

**Фориана** — Мальтаның Флориана қаласындағы футбол клубы, 1894 жылы құрылған. Өз алаңындағы ойындарын "Тәуелсіздік" стадионында өткізеді, сыйымдылығы 3000 адам. 

26 рет Мальта чемпионы атанған, бұл екінші көрсеткіш. 

Лақап аты *"жасылдар"* 

## Жетістіктері

* Мальта чемпионы (26): 1909/10, 1911/12, 1912/13, 1920/21, 1921/22, 1924/25, 1926/27, 1927/28, 1928/29, 1930/31, 1934/35, 1936/37, 1949/50, 1950/51, 1951/52, 1952/53, 1954/55, 1957/58, 1961/62, 1967/68, 1969/70, 1972/73, 1974/75, 1976/77, 1992/93, 2019/20
* Мальта кубогы (19): 1937-38, 1944-45, 1946-47, 1948-49, 1949-50, 1952-53, 1953-54, 1954-55, 1956-57, 1957-58, 1960-61, 1965-66, 1966-67, 1971-72, 1980-81, 1992-93, 1993-94, 2010-11, 2016-17
* Мальта суперкубогы (1): 1992-93

## Сілтемелер

* http://www.florianafc.com/ 

Санат:Мальта футбол клубтары
Шафи Гольдвассер

**Шафи Гольдвассер** (,  (שפי); 1958 ж.т.) — израильдік-америкалық ғалым, есептеуіш техника облысындағы зерттеуші, 2012 жылдың Тьюринг премиясының лауреаты. Массачусетс технологиялық институтында электротехника және Вейцман институтында математика профессоры .

АҚШ Ұлттық ғылым академиясының (2004), АҚШ ұлттық инженерлік академиясының (2005), және Ресей ғылымдар академиясының шетелдік мүшесі (2016).

## Жастық шағы және білімі
Шафи Гольдвассер Америка Құрама Штаттарының Нью-Йорк қаласында дүниеге келген. 1979 жылы математикадан бакалавр деңгейін Карнеги Меллон университетінде аяқтады. 1981 жылы Беркли қаласындағы Калифорния университетінде Мануэль Блюмның қарамағында есептеуіш техника саласынан магистр дәрежесі (*Master of Science*) мен 1984 жылы PhD-доктор дәрежесін алды.

## Мансабы
1983 жылы Гольдвассер Массачусетс технологиялық институтында оқытушылық қызметіне қадам басады. 1993 жылдан бастап MIT-тағы профессорлығымен қатарлас Вейцман ғылым институтының профессоры атанып келеді. Ол MIT есептеуіш техника және жасанды интеллект зертханасында (*MIT Computer Science and Artificial Intelligence Laboratory*)  есептеу тобының мүшесі. 2018 жылдың 1 қаңтарында Гольдвассер Берклидегі Калифорния университетінің Есептеу техникасының теориясы үшін Симонс институтының (*Simons Institute for the Theory of Computing*) директоры болып тағайындалды.

Гольдвассердің зерттеу бағыттары есептеудің күрделілік теориясын, криптографияны және есептеуіш сандар теориясын қамтиды.

## Марапаттары
* 2017 — ACM Fellow
* 2017 — BBVA Foundation Frontiers of Knowledge Award
* 2017 —  Бар-Илан атындағы университеттің құрметті докторы.
* 2016 — Хайф университетінің құрметті докторы.
* 2012 — Тьюринг премиясы.
* 2011 — Эмануэль Пиор премия
* 2010 — Бенджамин Франклин медалі
* 2001 — Гёдель премиясы
* 1996 — Грейс Мюррей Хоппер атындағы премия
* 1993 — Гёдель премиясы
Шафи Гольдвассер Сильвио Микалимен бірге криптография саласындағы жұмыстары үшін 2012 жылы Тьюринг премиясымен марапатталды. Гольдвассер теориялық есептеуіш техника ғылымы бойынша Гёдель сыйлығын екі рет жеңіп алды: алдымен 1993 жылы және 2001 жылы.

## Дереккөздер

Санат:Массачусетс технологиялық институты оқытушылары
Санат:Вейцман институның оқытушылары
Санат:АҚШ Ұлттық ғылым академиясының мүшелері
Санат:АҚШ ұлттық инженерлік академиясының мүшелері
Санат:Ресей ғылым академиясының шетелдік мүшелері
Футболдан Мальта чемпионаты

**Мальта Премьер лигасы** — Мальтадағы басты футбол турнирі, 1909 жылы іргесі қаланған. 14 клуб Мальта чемпиондығы үшін күш сынасады.

## Чемпиондар

### Клубтар бойынша

## Сілтемелер

* http://www.maltafootball.com/first.shtml 

Санат:Футболдан Мальта чемпионаты
Коннас-Ки Номадс

«**Коннас-Ки Номадс**» () — Уэльстің Коннас-Ки қаласындағы футбол клубы, 1946 жылы құрылған. Өз алаңындағы ойындарын "Дисайд" стадионында өткізеді. Сыйымдылығы 1500 адам.

## Тарихы
1946 жылы "Коннас-Ки" деген атаумен қала жастарынан құралды. Оған дейін "Коннас-Ки & Шоттон" деген атаумен ойнаған клубы болған, ол клуб екінші дүниежүзілік соғыс кезінде жабылып қалды. 

1951 жылы "Коннас-Ки Номадс" боп өзгерді. Жаңа атаумен Уэльстің аймақтық лигаларында ойнай бастады. 

## Жетістіктері

* Камри Альянс
** Чемпион (2): 2010/11, 2011/12
** Вице-чемпион (4): 2016/17, 2018/19, 2022/23, 2023/4

* Уэльс кубогы
** Жеңімпаз (2): 1928/29**, 2017/18
** Финалист (3): 1907/08**, 1910/11**, 1997/98

* Уэльс Лига кубогы
** Жеңімпаз (1): 1995/96

* Камри Альянс кубогы
** Финалист (1): 2007/08

* FAW Трофи
** Жеңімпаз (2): 1952/53, 1980/81
** Финалист (1): 1950/51

## Атақты ойыншылары
*(бәрі де уэльстіктер)*

* Марк Лимберт
* Невилл Пауэлл
* Крейг Гарсайд
* Крейг Лэйтон
* Энди Маллинер
* Стив Эванс
* Пол Смит
* Ли Дэвис
* Гарет Оуэн

## Сілтемелер

* http://www.the-nomads.co.uk/
Санат:Уэльс футбол клубтары
Еуропа (футбол клубы, Гибралтар)

«**Еуропа**» — Гибралтар чемпионатында ойнайтын футбол клубы. 1925 жылы құрылған.

## Жетістіктері

* Премьер дивизион
** Чемпион (7): 1928/29, 1929/30, 1931/32, 1932/33, 1937/38, 1951/52, 2016/17
** Вице-чемпион (7): 2014/15, 2015/16, 2017/18, 2018/19, 2020/21, 2021/22, 2022/23

* Екінші дивизион
** Жеңімпаз (1): 2012/13

* Кубок 
** Жеңімпаз (7): 1938, 1946, 1950, 1951, 1952, 2017, 2017/18
** Финалист (2): 2014, 2016

* Лига кубогы
** Жеңімпаз (1): 2014/15

* Суперкубок 
** Жеңімпаз (1): 2016
** Финалист (2): 2015, 2017

## Сілтемелер

* http://www.europafc.gi/

Санат:Гибралтар футбол клубтары
Фола (футбол клубы)

**«Фола»** () — Люксембургтің Эш қаласындағы футбол клубы, 1906 жылы құрылған. Өз алаңындағы ойындарын "Эмиль Майриш" стадионында өткізеді. Сыйымдылығы 3900 адам. 
 
## Тарихы
1906 жылы ағылшын тілі мұғалімі Жан Рёдер негізін қалаған Фола – Люксембургтегі алғашқы футбол клубы болды. Өзіне тән дәуірінде ол елдегі ең үздік клуб болып саналып, 1918-1924 жылдар аралығында төрт Ұлттық дивизион чемпионатын және екі Люксембург кубогын жеңіп алды. Фола 1930 жылы тағы бір чемпиондық атаққа ие болып, 1955 жылы Люксембург кубогын жеңді, бірақ содан кейін Люксембургтің жоғарғы дивизионында өзінің орнын жоғалтты.

Фола 1990 жылдардағы бірігу толқынында өзінен үлкен көршісі Женесс клубымен бірігуден бас тартты. 2004-05 маусымында клуб Люксембург футболының үшінші дивизионына түсіп қалды, бірақ келесі маусымда қайта көтерілді. 2006-07 маусымында үшінші орын алып, плей-оффқа шықты, бірақ Виктория Роспорт командасына жеңіліп қалды. 2007 жылдың тамызында Фола бұрынғы марокколық жартылай қорғаушы Мустафа Хаджиді қатарға қосу арқылы сенсациялық трансфер жасады.

2008 жылы клуб чемпионатта екінші орын алып, елдің жоғарғы дивизионы – Fortis League-ге (Ұлттық дивизион, 2009 жылдың наурызында қаржылық дағдарысқа байланысты BGL League деп өзгертілген) көтерілді.

2013 жылдың мамырында Фола BGL Ligue чемпионатында тарихи жеңіске жетті. Маусымның 25-турында басты қарсыласы Женесс клубын 5-1 есебімен жеңіп, 83 жылдық үзілістен кейін чемпион атанды. Сол маусымда Стефано Бенси 20 гол соқты.

2013-14 маусымында Фола Чемпиондар лигасының екінші іріктеу кезеңіне қатысты, бірақ Динамо Загреб клубына бірінші ойында (үйде) 0-5, екінші ойында (қонақта) 0-1 есебімен ұтылды. 2015 жылы Фола тағы да чемпион атанды, ал 2014 жылы екінші орын алған еді. 2016 жылы Ф91 Дюделанж командасымен тең ұпай жинағанымен, екінші орынды қанағат тұтты.

2016 жылы Фола өзінің 110 жылдық мерейтойын атап өтіп, Люксембургтің ең көне футбол клубы ретінде эксклюзивті Club of Pioneers мүшесі атанды.

## Жетістіктері

* Люксембург чемпионаты
** Чемпион (8): 1917-18, 1919-20, 1921-22, 1923-24, 1929-30, 2012-13, 2014–15, 2020–21
** Вице-чемпион (10): 1916-17, 1918-19, 1920-21, 1928-29, 1948-49, 1953-54, 1954-55, 2010–11, 2013–14, 2018–19
* Люксембург кубогы
** Жеңімпаз (3): 1922-23, 1923-24, 1954-55.
** Финалист (2): 1972-73, 2016–17

## Танымал тұлғалары

### Атақты футболшылары

*  Лион Март
*  Алия Бешич
*  Луи Пило
*  Себастьян Реми
*  Эди Шмит
*  Жефф Штрассер
*  Мустафа Хаджи

## Сілтемелер

* https://www.fola.lu/

Санат:Люксембург футбол клубтары
Футболдан Люсембург чемпионаты

**Футболдан Люксембург Ұлттық дивизионы** (, , ) — Люксембургтегі ең басты футбол турнирі. 14 клуб өнер көрсетеді (2006 жылға дейін 12). 

## Чемпиондар

## Сілтемелер

* http://www.flf.lu/

Санат:Футболдан Люксембург чемпионаты
Юргорден (футбол клубы)

**«Юргорден»** (*Djurgårdens IF*) — Швецияның Стокгольм қаласындағы футбол клубы, 1891 жылы құрылған. Қазір Швеция Аллсвенскан лигасында ойнайды. 

## Тарихы
1891 жылы Юргорден атты кафеде жұмыс істейтін жастардан құралған. 1904 жылы клуб тұңғыш рет Швеция чемпионатының ифналында ойнады. Бірақ "Эргрютеден" 1:2 есебімен ұтылып қалды. 

1912 жылы тұңғыш рет Ұлттық чемпионатта жеңіске жетті.  

## Жетістіктері

### Ұлттық

* Швеция чемпионы (12): 1912, 1915, 1917, 1920, 1955, 1959, 1964, 1966, 2002, 2003, 2005, 2019.
* Швеция кубогы (5): 1990, 2002, 2004, 2005, 2018.
** Швеция кубогының финалисі (4): 1951, 1975, 1989, 2013.

## Тағы қараңыз

* Юргорден (хоккей клубы)
* Юргорден (допты хоккей клубы)

## Сілтемелер

* http://www.dif.se/

Санат:Швеция футбол клубтары
Линфилд

«**Линфилд**» () — Солтүстік Ирландияның Бельфаст қаласындағы футбол клубы, 1886 жылы құрылған. Өз алаңындағы ойындарын "Виндзор Парк" стадионында өткізеді, сыйымдылығы 18 мың адам. Клубтың лақап аты - "*көктер*". 
 
## Жетістіктері
### Ұлттық
* Премьершип
** Чемпион (56) *(рекорд)*: 1890/91, 1891/92, 1892/93, 1894/95, 1897/98, 1901/02, 1903/04, 1906/07, 1907/08, 1908/09, 1910/11, 1913/14, 1921/22, 1922/23, 1929/30, 1931/32, 1933/34, 1934/35, 1948/49, 1949/50, 1953/54, 1954/55, 1955/56, 1958/59, 1960/61, 1961/62, 1965/66, 1968/69, 1970/71, 1974/75, 1977/78, 1978/79, 1979/80, 1981/82, 1982/83, 1983/84, 1984/85, 1985/86, 1986/87, 1988/89, 1992/93, 1993/94, 1999/00, 2000/01, 2003/04, 2005/06, 2006/07, 2007/08, 2009/10, 2010/11, 2011/12, 2016/17, 2018/19, 2019/20, 2020/21, 2021/22
** Вице-чемпион (25): 1893/94, 1898/99, 1899/90, 1902/03, 1927/28, 1928/29, 1930/31, 1947/48, 1950/51, 1952/53, 1956/57, 1962/63, 1966/67, 1967/68, 1980/81, 1987/88, 1997/98, 1998/99, 2004/05, 2008/09, 2013/14, 2014/15, 2015/16, 2022/23, 2024/25

* Солтүстік Ирландия кубогы
** Жеңімпаз (43) *(рекорд)*: 1890/91, 1891/92, 1892/93, 1894/95, 1897/98, 1898/99, 1901/02, 1903/04, 1911/12, 1912/13, 1914/15, 1915/16, 1918/19, 1921/22, 1922/23, 1929/30, 1930/31, 1933/34, 1935/36, 1938/39, 1941/42, 1944/45, 1945/46, 1947/48, 1949/50, 1952/53, 1959/60, 1961/62, 1962/63, 1969/70, 1977/78, 1979/80, 1981/82, 1993/94, 1994/95, 2001/02, 2005/06, 2006/07, 2007/08, 2009/10, 2010/11, 2011/12, 2016/17
** Финалист (21): 1893/94, 1913/14, 1917/18, 1925/26, 1931/32, 1936/37, 1940/41, 1943/44, 1957/58, 1960/61, 1965/66, 1967/68, 1972/73, 1974–75, 1975–76, 1976/77, 1982/83, 1984/85, 1991/92, 2000/01, 2015/16

* Солтүстік Ирландия лига кубогы
** Жеңімпаз (10) *(рекорд)*: 1986/87, 1991/92, 1993/94, 1997/98, 1998/99, 1999/2000, 2001/02, 2005/06, 2007/08, 2018/19
** Финалист (3): 1988/89, 2002/03, 2004/05

* Солтүстік Ирландия суперкубогы
** Жеңімпаз (4): 1993, 1994, 2000, 2017

## Дереккөздер

## Сілтемелер

* http://www.linfieldfc.com/

Санат:Солтүстік Ирландия футбол клубтары
Интер (футбол клубы, Эскальдес)

**«Интер»** () — Андорраның Эскальдес-Энгордани қаласындағы футбол клубы, 1978 жылы құрылған.  

2019/20 жылғы маусымда тұңғыш рет Андорра чемпионы атанды. 

## Тарихы
### Атаулары
* 1978—1991: «Конструкционс Модерн Лара Промосионс Конструционс»
* 1991—1996: «Конструкционс Модерн Интер»
* 1996—1999: «Конструкционс Модерн»
* 1999—.: «Интер»

## Жетістіктері
* Андорра чемпионы (3): 2019/20, 2020/21, 2021/22
* Андорра кубогы (2): 2020, 2023
* Андорра чемпионатының қола жүлдегері (2): 1999/00, 2000/01
* Андорра кубогының финалисі (1): 2002
* Андорра екінші дивизионының жеңімпазы (1): 2016/17

## Сілтемелер
* faf.ad

Санат:Андорра футбол клубтары
Тре Фиори

**«Тре Фьори»** — Сан-Мариноның Фьорентино қаласындағы футбол клубы, 1949 жылы құрылған. Өз алаңындағы ойындарын "Эстадио де Фиорентини" стадионында өткізеді. 
 
## Жетістіктері

* Сан-Марино чемпионы (8): 1987/88, 1992/93, 1993/94, 1994/95, 2008/09, 2009/10, 2010/11, 2019/20
* Сан-Марино кубогы (7): 1966, 1971, 1974, 1975, 1985, 2010, 2019
* Сан-Марино суперкубогы (5): 1991, 1993, 2010, 2011, 2019

## Еурокубоктерде

## Атақты ойыншылары

* Майкл Симончини
* Мартин Леопольдо Родригес

## Сілтемелер

* http://ru.uefa.com/footballeurope/club=64514/domestic.html 

Санат:Сан-Марино футбол клубтары
УЕФА кубогы 1978/79

**УЕФА кубогы 1977/78** — аталмыш турнирдің сегізінші маусымы. 
## 1 раунд

|}
## 2 раунд

|}
## 3 раунд

|}
## Ширек финал

|}

## Жартылай финал

|}
## Финал
 

## Сілтмелер
* УЕФА сайтында
* Статистикасы 

Санат:УЕФА Еуропа Лигасының маусымдары
Санат:1978 жылғы футбол
Санат:1979 жылғы футбол
УЕФА кубогы 1979/80

**УЕФА кубогы 1979/80** — аталымыш турнирдің тоғызыншы маусымы. Жартылай финалға ГФР-дің төрт бірдей клубы шығып, рекорд жасады. Ал ГФР атынан қатысқан бесінші клуб "Кайзерслаутерн" ширек финалда "Бавариядан" ұтылды.

Финалда "Айнтрахт Франкфурт" және "Боруссия Менхенгладбах" клубтары кездесіп, "Айнтрахт" клубы жеңімпаз атанды.

## 1 раунд

|}

## 2 раунд

|}

## 3 раунд

|}

## Ширек финал

|}

## Жартылай финал

|}

## Финал
***Толық мақаласы: [[УЕФА кубогының финалы 1980]]*** 

## Сілтемелер
* УЕФА сайтында

Санат:УЕФА Еуропа Лигасының маусымдары
Санат:1979 жылғы футбол
Санат:1980 жылғы футбол
Рейкьявик (футбол клубы)

«**Рейкьявик**», немесе «**КР**» () — Исландияның Рейкьявик қаласындағы футбол клубы, 1899 жылы құрылған. Өз алаңындағы ойындарын "Мейстараветлир" стадионында өткізеді, сыйымдылығы 2801 адам. 

## Жетістіктері

### Ұлттық

* '''Премьер лига'''
** Чемпион (27) *(рекорд)*: 1912, 1919, 1926, 1927, 1928, 1929, 1931, 1932, 1934, 1941, 1948, 1949, 1950, 1952, 1955, 1959, 1961, 1963, 1965, 1968, 1999, 2000, 2002, 2003, 2011, 2013, 2019
** Вице-чемпион (27) *(рекорд)*: 1915, 1916, 1917, 1920, 1923, 1930, 1933, 1935, 1936, 1937, 1939, 1943, 1944, 1945, 1946, 1954, 1956, 1958, 1960, 1983, 1990, 1992, 1995, 1996, 1998, 2006, 2009

* **Исландия кубогы**
** Жеңімпаз (14) *(рекорд)*: 1960, 1961, 1962, 1963, 1964, 1966, 1967, 1994, 1995, 1999, 2008, 2011, 2012, 2014
** Финалист (5): 1989, 1990, 2006, 2010, 2015

* **Лига кубогы**
** Жеңімпаз (7): 1998, 2001, 2005, 2010, 2012, 2016, 2017
** Финалист (1): 2004

* **Суперкубок** 
** Жеңімпаз (5): 1969, 1996, 2003, 2012, 2014
** Финалист (5): 1995, 2004, 2009, 2013, 2015

## Атақты ойыншылары
*Бәрі де исландиялықтар*

## Сілтемелер

* https://web.archive.org/web/20090209005420/http://kr.is/

Санат:Исландия футбол клубтары
Темба Масуку

**Темба Масуку** (  7 шілде 1950 жыл,) − 2018 жылдан бастап Эсватини Премьер-министрінің орынбасары және 2020 жыл 13 желтоқсан 2021 жыл 19 шілде бастап премьер-министрдің міндетін атқарушы болып жұмыс істейтін свази саясаткері. Ол 2008 жылдан 2013 жылға дейін премьер-министрдің орынбасары қызметін де атқарды.

## Өмірбаяны
Масуку 1950 жылы 7 шілдеде дүниеге келді. Миссури университетінде ғылым магистрі дәрежесін алды.

### Мансабы
1990 жылдары ол Свазиленд үкіметінде 1996-1998 жылдар аралығында ауыл шаруашылығы және кооперативтер министрі, экономикалық жоспарлау және даму министрі және қаржы министрі қызметтерін атқарды. Содан кейін БҰҰ Азық-түлік және ауылшаруашылық ұйымымен жұмыс істеді., Женева мен кейінірек Нью-Йорктегі байланыс кеңселерінің директоры ретінде. Ол 2008 жылы Король Мсвати III премьер-министрдің орынбасары болып тағайындалды және осы лауазымда 2013 жылға дейін жұмыс істеді, содан кейін Шиселвени ауданының аймақтық әкімшісі болды.

Масуку премьер-министрдің орынбасары лауазымына Премьер-министр Амброуз Мандвуло Дламини 2018 жылдың қараша айында кабинетін таныстырған кезде оралды.

2021 жылдың маусымында және шілдесінде полиция мен әскердің қатыгездігі кезінде Масуку монархияға қарсы Эсватини наразылығы 2021 жыл басқарғаны үшін сынға алынды. 2021 жылдың 16 шілдесінде патша Мсвати Масукудың орнына жаңа премьер -министр болып Клеопас Дламиниді қойды.

## Дереккөздер

Санат:Эсватини премьер-министрлері
Линц (футбол клубы)

**«Линц»** () — 1946-1997 жылдары Аустрия чемпионаттарында ойнаған футбол клубы, базасы Линц қаласында орналасқан. 1997 жылшы қаржы тапшылығынан ЛАСК клубына қосылды.  

## Атаулары

* 1946—1949 «СВ Эйсен унд Шталь 1946 Линц»
* 1949—1978 «СК ВЁЕСТ Линц»
* 1978—1991 «СК ВОЕСТ Линц»
* 1991—1993 «ФК Шталь Линц»
* 1993—1997 «ФК Линц»

## Жетістіктері

* Аустрия чемпионы (1): 1973/74
** Вице-чемпион (2): 1974/75, 1979/80
* Аустрия кубогының финалисі (2): 1977/78, 1993/94

## Еурокубоктерде

## Сілтемелер

* http://www.blauweiss-linz.at/

Санат:Аустрия футбол клубтары
Пятигорск

**Пятигорск** — Ресей Федерациясының Ставрополь өлкесіндегі курорттық қала. Халық саны жағынан Кавказ минералды суларының қаласы бойынша бірінші және Ставропольдегі екінші аймақ.

2010 жылдың 19 қаңтарынан бастап - Солтүстік Кавказ федералдық округінің орталығы (Федерация субъектісінің әкімшілік орталығы болып табылмайтын федералды округтардың жалғыз орталығы).

Федералды (2006 жылдың 17 қаңтарынан бастап) (бұрын бүкілодақтық) маңызы бар ең көне бальнеологиялық және балшық курорты, сондай-ақ экологиялық-курорттық аймақ Кавказ минералды суларының өндірістік, сауда, ғылыми, мәдени және туристік орталығы.

2020 жылы 29 қазанда қалаға «Әскери тарихи мұра қаласы» құрметті атағы берілді.

## Дереккөздер

Санат:Пятигорск
Мануэль Мерино

**Мануэль Артуро Мерино де Лама** — Перудың саяси қайраткері, 2020 жылдың 10 мен 15 қарашасы аралығында Перу Президенті болған.

Ол 2020 жылдың 16 наурызынан 9 қарашасына дейін Перу Конгресінің президенті қызметін атқарды. Бұған дейін ол 2020-2021 жылдарға арналған Тумбесті білдіретін Конгресстің мүшесі, Халықтық Әрекет партиясының мүшесі болған. Ол бұған дейін 2001-2006 және 2011-2016 жылдары Конгрессте қызмет еткен.

2020 жылы 9 қарашада Перу Конгресі президент Мартина Вискарра пара алды деген айыппен қызметінен босатты. Келесі күні Перу Конгресінің президенті ретінде Мерино елдің конституциясына сәйкес Перудың жаңа президенті болды.

Популярлық емес Мериноның тағайындалуына байланысты 2000 жылдардың басынан бастап бүкіл Перудағы ең үлкен жаппай наразылықтар бүкіл елде басталды, наразылық білдірушілер қауіпсіздік қызметкерлерімен қақтығыста қаза тапты. 2020 жылы 15 қарашада Мерино қызметінен кетті.

## Дереккөздер

Санат:Перу президенттері
Санат:XXI ғасырдағы мемлекет басшылары
Санат:Перу дипломаттары
Эйдур Гудьонсен

**Эйдур Смаури Гудьонсен** (, ; 15 қыркүйек 1978, Рейкьявик, Исландия) — исландиялық футболшы, шабуылшы, футбол жаттықтырушысы. Әкесі Арнур Гудьонсен де футболшы болған.

## Карьерасы

### Клубтық
1993 жылы 15 жасында "Валюр" клубымен келісім шарт жасасты. 1994 жылы ПСВ клубына ауысты. Онда Роналдомен бірге доп тепті, тіпті Чемпиондар лигасында да алаңға шықты.

23 жылдық футболшылық карьерасында сан мәрте клуб ауыстырды. Ең ұзақ ойнаған клубы "Челси". Лондондықтар сапына 2000 жылы қосылып, 2006 жылға дейін доп тепті. Бірнеше жыл негізгі құрамда ойнаған Эйдур клубқа Дидье Дрогба, Эрнан Креспо, Майкл Эссьен келген соң қосалқы құрамда отыруы жиіледі де, 2006 жылы жазда "Барселонаға" ауысты. 

"Барселона" сапында үш жыл ойнады. Алғашқы ек маусым жүлдесіз аяқталды. 2009 жылы Чемпиондар лигасын, Испания чемпионаты мен Испания кубогын, Испания суперкубогын, УЕФА суперкубогын жеңді. Сол жылы жаздың соңында "Монакоға" ауысты. Бірақ Франция чемпионатына да алаңға көп шыққан жоқ. 2010 жылдың басында "Тоттенхэмге" жалға берілді. 

Кейінгі жылдарда Бельгия, Қытай, Норвегия, Англия, Үндістан чемпионаттарында ойнады.

### Құрама
Ұлттық құрама сапындағы тұңғыш ойынын 1996 жылы 24 сәуірде Эстонияға қарсы жолдастық кездесуде өткізді. Ойынның екінші жартысында әкесі Арнурдың орнына шықты. 
20 жылдан соң 2016 жылғы Еуропа чемпионатында соңғы ойынын өткізді. 1/4 финалда Францияға қарсы ойынның екінші таймында алаңға шықты, бұл ойында Исландия 2:5 есебімен ұтылып қалды.

## Жетістіктер

### Командалық
«ПСВ»

* Нидерланд чемпионы: 1996/97
* Нидерланд кубогы: 1995/96
* Нидерланд суперкубогы: 1996

«Рейкьявик»

* Исландия кубогы: 1998

«Челси»

* Англия чемпионы (2): 2004/05, 2005/06
* Лига кубогы: 2005
* Англия суперкубогы (2): 2000, 2005

«Барселона»

* Испания чемпионы: 2008/09
* Испания кубогы: 2008/09
* Испания суперкубогы (2): 2006, 2009
* Чемпиондар лигасы: 2009
* УЕФА суперкубогы: 2009

### Жеке

* Исландияның үздік жас футболшысы: 1994
* Исландияның үздік футболшысы (4): 2004, 2005, 2006, 2008
* Исландияның үздік спортшысы (4): 2004, 2005, 2006, 2012

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Профилі

Санат:Исландия футболшылары
Санат:Исландия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Валюр ФК ойыншылары
Санат:ПСВ ФК ойыншылары
Санат:Рейкьявик ФК ойыншылары
Санат:Вулверхэмптон Уондерерс ФК ойыншылары
Санат:Челси ФК ойыншылары
Санат:Барселона ФК ойыншылары
Санат:Монако ФК ойыншылары
Санат:Тоттенхэм Хотспур ФК ойыншылары
Санат:Сток Сити ФК ойыншылары
Санат:Фулхэм ФК ойыншылары
Санат:АЕК Афина ФК ойыншылары
Санат:Серкль Брюгге ФК ойыншылары
Санат:Брюгге ФК ойыншылары
Санат:Болтон Уондерерс ФК ойыншылары
Санат:Мольде ФК ойыншылары
Санат:Пуна Сити ФК ойыншылары
Санат:Шицзячжуан Эвер Брайт ФК ойыншылары
Санат:Исландия футбол жаттықтырушылары
Санат:Хабнарфьордюр ФК жаттықтырушылары
Әулие Георгий Кресті

thumb|right|320 px|Әулие Георгий Кресті
**Әулие Георгий Кресті** (немесе **Әулие Джордж Кресті**, **Әулие Георг Кресті**) — ақ фонда тік орналасқан қызыл крест. Кресттің ортасы ақ фонның ортасымен сәйкес келеді. Бұл крест христиандық әулие адамның және Әулие Георгийдің символы болып табылады.

303 жылы қайтыс болған Георгийдің кресті крест жорықтарында қолданылған және сол кездегі рыцарьлардың сүйікті символы болған. Әулие Георгий Кресті әлемнің кейбір елдері мен қалаларының тулары мен елтаңбаларында бейнеленген. Мысалы, Англия, Грузия, Грекия сияқты мемлекеттердің, Лондон, Генуя, Барселона сияқты қалалардың туларында бейнеленген.

## Галерея
>
Flag of England.svg|Англия туы
Flag_of_Genoa.svg|Генуя туы
Flag of Georgia.svg|Грузия туы
Flag of Barcelona.svg|Барселона туы
Flag of the United Kingdom.svg|Ұлыбритания туы
Flag of the City of London.svg|Лондон туы
Coat of Arms of The City of London.svg|Лондон елтаңбасы
Flag of Guernsey.svg|Гернси туы
Ensign of New England (St George's Cross).svg|Жаңа Англия туы
Flag of Montreal.svg|Монреаль туы
Flag of Ontario.svg|Онтарио туы
Coat of arms of Ontario.svg|Онтарио елтаңбасы
Flag of Alberta.svg|Альберта туы
Coat of arms of Alberta.svg|Альберта елтаңбасы
Flag of Manitoba.svg|Манитоба туы
Coat of arms of Manitoba.svg|Манитоба елтаңбасы


## Дереккөздер

## Сыртқы сілтемелер

* Англия туы FOTW-да
* Ағылшын әулиелерінің баннерлері FOTW-да

Санат:Тулар
Санат:Крест
УЕФА кубогы 1981/82

**УЕФА кубогы 1981/82** — аталмыш турнирдің он бірінші маусымы. Финалда "Гетеборг" "Гамбургтен" басым түсті.
## 1 раунд

|}

## 2 раунд

|}

## 3 раунд

|}

## 1/4 финал

|}

## 1/2 финал

|}

## Финал

## Сілтемелер

* УЕФА сайтында
* Спорт-Экспресс сайтында 
* RSSSF сайтында 

Санат:УЕФА Еуропа Лигасының маусымдары
Санат:1981 жылғы футбол
Санат:1982 жылғы футбол
Гётеборг (футбол клубы)

**«Гётеборг»** () — Швецияның Гетеборг қаласындағы футбол клубы. 1904 жылы құрылған. Өз алаңындағы ойындарын "Гамла Уллеви" стадионында өткізеді, сыйымдылығы 18 800 адам. Стадионның іргесі 2008 жылы қаланған. 

Швециядағы ғана емес, бүкіл Скандинавиядағы жалғыз УЕФА кубогының екі дүркін жеңімпазы (1982, 1987) 

## Жетістіктері

### Ұлттық

* Швеция чемпионы (18) : 1908, 1910, 1918, 1934/35, 1941/42, 1957/58, 1969, 1982, 1983, 1984, 1987, 1990, 1991, 1993, 1994, 1995, 1996, 2007
** 2 орын (9) : 1939/40, 1979, 1981, 1985, 1997, 2005, 2009, 2014, 2015
* Швеция кубогы (8) : 1978/79, 1981/82, 1982/83, 1991, 2008, 2012/13, 2014/15, 2019/20
** Финалист (5) : 1985/86, 1998/99, 2004, 2007, 2009
* Швеция суперкубогы : 2008
** Финалист (4) : 2009, 2010, 2013, 2015

### Халықаралық

* УЕФА кубогы (2): 1982, 1987

## Танымал тұлғалары

### Атақты бапкерлері

*  Свен-Ёран Эрикссон
*  Гундер Бенгтссон

### Атақты футболшылары

*  Кеннет Андерссон
*  Никлас Александерссон
*  Йоахим Бьёрклунд
*  Гуннар Грен
*  Клас Ингессон
*  Тедди Лучич
*  Хокан Мильд
*  Роланд Нильссон
*  Турбьёрн Нильссон
*  Бьёрн Нурдквист
*  Томас Равелли
*  Гленн Стрёмберг

*  Стиг Фредрикссон
*  Гленн Хюсен
*  Уве Чиндвалль
*  Ральф Эдстрём
*  Магнус Эрлингмарк
*  Понтус Фарнеруд
*  Тобиас Хюсен
*  Понтус Вернблум
*  Маркус Берг
*  Оскар Вендт
*  Микаэль Антонссон

## Сілтемелер

* http://www.ifkgoteborg.se/

Санат:1904 жылы құрылған футбол клубтары
Санат:Швеция футбол клубтары
Санат:Гетеборг ФК
УЕФА кубогы 1982/83

**УЕФА кубогы 1982/83** — Аталмыш турнирдің он екінші маусымы. Финалда "Андерлехт" және "Бенфика" клубтары кездесіп, "Андерлехт" клубы екі  ойын қорытындысында басым болды. 
## 1 раунд

|}

## 2 раунд

|}

## 3 раунд

|}

## Ширек финал

|}

## Жартылай финал

|}

## Финал

## Сілтемелер
* УЕФА сайтында
* Кубок УЕФА 1982/83 
* RSSSF сайтында 

Санат:1982 жылғы футбол
Санат:1983 жылғы футбол
Санат:УЕФА Еуропа Лигасының маусымдары