open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Джон Кабот

**Джова́нни Кабо́то** (, 1450, Генуя — 1499), ел арасында Джон Ка́бот () ретінде белгілі болған — итальяндық теңізші жəне ағылшын жеріндегі көпес, Канаданың жағалауын алғаш зерттеген. 

## Азияға саяхаты
Генуяда дүниеге келген. 1461 жылы оның отбасы Венецияға көшеді. Венециандық сауда компаниясына қызмет еткенде Кабот Таяу Шығыстан үндіс тауарларын əкелуге барады.  Меккеде болады. Арабтардың түсіндіруінен Кабото дəмдеуіштердің Үндістанның солтүстік-шығысындағы елдерде жасалатынын білді. Жерді шар тəріздес деп есептейтіндерді қолдаған Кабото үндістердің солтүстік-шығысындағы мемлекеттер итальяндықтардың солтүстік-батысында деген қорытындыға келді.

## Ньюфаундлендті ашуы
1494 жылы Кабот Англияға көшеді. Дəл осы жерде оның есімі ағылшынша айтылып, Джон Каботқа айналады. Бристольдық көпестер Колумбтың жаңалығы жайлы естігеннен кейін экспедиция жасақтап, оның басшылығына Джон Каботты тағайындайды. Ағылшын королі, VII Генрих Кабот пен оның ұлдарына  жазбаша түрде барлық аймақтарда, орындарда жəне Шығыс, Батыс, Солтүстік теңіздерінде жүзуге рұқсат берді. 

Қорыққан бристольдік көпестер оған «Мэтью» атты тек бір кемені жасақтап беріп, 18 адамды экипажға қалдырды. 1497 жылдың мамыр айының 2 немесе 20 жұлдызында Кабот Бристольдан батысқа қарай жүзіп шықты. 24 мамырдың таңында Кабот Ньюфаундленд аралының ұшына жетіп, бұл жерді Терранова деп атады. Жағалаулардың бірінде ол кемеден түсіп, жерді ағылшын патшасының меншігі деп жариялады. Одан кейін Кабот оңтүстік-шығысқа жүзіп, теңізден балықтың үлкен қорын байқайды. Осылайша, Үлкен Ньюфаундлендтік банка, əлемдегі балық шаруашылығы ең жақсы дамыған аймақтардың бірі ашылды.

20 шілдеде Кабот Англияға жол тартып, 1497 жылдың 6-тамызында Бристольге жетті.

Кабот өзі тапқан балық қорларын дұрыс бағалаған болатын, Бристольда ол енді ағылшындықтардың Исландияға барып балық ауламауына болатындығын жариялады. Ал Англия азаматтары Кабот «Үлкен балықтар елін» тапты деп есептеді (Қытайды Батыста солай атайтын).

## Америкаға екінші саяхат
1498 жылдың мамыр айының басында Бристольден Кабот бастаған екінші экспедиция, 5 кемеден тұратын флотилия шықты. Тарихшылардың болжамы бойынша, Кабот жолда дүниеден өтіп, кемелерді басқару оның ұлы Себастьян Каботқа өткен.

Екінші экспедиция жайлы білетініміз бірінші экспедициядан да аз. Айқын болған тек бір факт - 1498 жылы кемелер Солтүстік Америка құрлығына жетіп, оның шығыс жағалауы арқылы өтіп, оңтүстік-шығысқа бет алғандығы. Себастьян Кабот кері бұрылып, дəл сол 1498 жылы Англияға оралған.

Екінші Кабот экспедициясының географиялық жетістіктері жайлы бізге ағылшын емес, испандық дереккөздер мəлімет береді. Хуан Ла Коса салған картада Эспаньола мен Кубаның солтүстігі мен солтүстік-шығысында ұзақ жағалаулық бойлық өтеді. Бұл бойлық бойындағы өзендер мен географиялық орындардың атауы, «ағылшындар ашқан теңіз» деп аталған бұғаз бен бірнеше ағылшындық тулар да осы картада бейнеленген.

## Дереккөздер

Санат:Генуяда туғандар
Санат:Италия саяхатшылары
Санат:Ұлыбритания саяхатшылары
Физиологиялық зерттеу әдістері

**Физиологиялық зерттеу әдістері:**
# Мүшелерді немесе оның жеке бөлікдістерітерін алып тастап, алынған көрсеткіштерді талдау;
# Жылан көз қою әдісі (іші қуыс мүшелерге түтік қойып, мүшелерден бөлінген сөлдің ерекшелігін анықтау )
# Рентгенографиялық және рентгеноскопиялық әдістер
# Эндоскопиялық әдіс ( іші қуыс мүшелердегі физиологиялық үдерістерге бақылау жасау)
# Физиологиялық үдерістерді жазып алу 
# Радиографиялық әдіс ( зақымданған мүшелерді анықтау)
# Биохимиялық әдіс ( физиологиялық үдерістердің молекулалық механизмін зерттеу) 
# Сынақтәжірибелік әдістер ( жедел және созылмалы түрде жеке мүшелердің қызметтеріне тәжірибе жасау)

Санат: Биология
Гигиеналық зерттеу әдістері

**Гигиеналық зерттеу әдістері:**
# Клиникалық әдіс ( аурудың жаппай таралу себептерін анықтау);
# Физиологиялық әдіс ( ағзаның қолайсыз табиғи және әлеуметтік орта жағдайларына бейімделу мүмкіндіктерін зерттеу);
# Зертханалық әдіс ( ауаның, судың, тағамдық заттардың және т.б. құрамына зерттеу жүргізу);
# Санитарлық-гигиеналық әдіс.

Санат: Биология
Үздіксіз жұмыс істеп келе жатқан ескі банктер тізімі

Бұл **ежелгі банктерінің тізіміне** құрылғаннан бері осы уақытқа дейін үзіліссіз заңды жұмыс істеп, «үздіксіз' 'пайдаланылып келе жатқан» қаржы институттары кіреді. Мұнда әлі күнге дейін бар 17 ғасырда құрылған жеті банк, ал қалған 16 банк 18-ші ғасырда  құрылған, тізімді 15 және 16 ғасырларда құрылған екі банк, тиісінше, Monte Dei Paschi di Siena және Berenberg Bank, бастайды.Monte dei Paschi di Siena 1472 жылы құдайға сыйыну тауында құрылған, ал бүгін Италияның ірі бөлшек банкілерінің бірі болып табылады. Berenberg Bank 1590 жылы Гамбургтегі  бір көпес үйінде құрылды,  және бүгінгі күні сауда банкі және жеке банк, және оның құрылтайшылары  әлі күнге дейін Беренберг отбасы ұрпақтарына тиесілі.

## 1600 жылдан бұрын құрылған банктер

## 17-ші ғасырда құрылған Банктер

## 18-ші ғасырда құрылған Банктер

## 19-ші ғасырда құрылған Банктер

## Сондай-ақ қараңыз
* Ескі компаниялардың тізімі

## Сілтемелер

* Манфред Поль, Сабина Фрейтаг, *Еуропалық банктер тарихы туралы анықтамасы* Банктер тарихы Еуропалық Ассоциациясы, 1994

Санат: Банктер тізімі
Санат:Керемет көрсеткіштер тізімдері
Санат:Банктік қызметтер тарихы
Өсімдіктің жынысты көбеюі

Гүлде арнайы жыныс жасушалар -  аталық пен аналық жыныс жасушалары түзіледі . Аналық жыныс жасушасы - жұмыртқа жасушасы аналықтың түйініндегі тұқымбүршікте түзіледі . Аталық жыныс жасушалары - аталықтағы тозаңқапта түзілген тозаңда орналасады .**Тозаңдану** аталық тозаңының аналықтың аузына келіп түсуі.  Тозаңданудың мынадай түрлері болады :
1.*Өздігінен тозаңдану* - бір гүлдің өз аталық тозаңының сол гүл аналығының аузына ( қос жынысты гүл ) түсуі . Мысалы ,ноқат, бидай.
2.*Айқас тозаңдану* бір гүлдің аталық тозаңының екінші гүл аналығына түсуі . Айқас тозаңдануды бунақденелілер арқылы айқас тозаңдану және жел арқылы айқас тозаңдану деп екіге бөлінеді . Мысалы , жүгері.
3.*Табиғи тозаңдану* гүл тозаңдануының жел су жануарлар құстар және бунақденелілер арқылы іске асуы . Аналық аузына түскен тозаңының вегетативті жасушасынан жіңішке түтікше түзіліп өнеді . Тозаң түтікшесі ұзарып аналықтың жатынына жетеді .Тұқымбүршіктің ішінде жұмыртқа жасушасы және ең ірі жасуша болады .Тозаң түтікшесі тұқымбүршікпен түйіскенде спермийдің бірі жұмыртқа жасушасын ұрықтандырады . Мұны қосарлы ұрыұтану деп атайды . Ұрықтанудың бұл түрі тек жабық тұқымды гүлді өсімдіктерде кездеседі . Қосарлы ұрықтануды алғаш рет 1898 ж С.Г.Навашин ашқан .
4.*Жасанды тозаңдану* адам әрекетінің нәтижесінде тозаңдану , яғни аталық тозаңды аналығына салу.
**Ұрықтану**- аталық және аналық жасушаларының қосылуы .Ұрықтану тозаңданудан кейін болады .Тозаңдану мен ұрықтанудың аралығында бірнеше минуттан (көксағыз) бір жылға (қарағай) дейін уақыт өтуі мүмкін. Ұрықтанған *тұқымбүршіктен тұқым жатыннан жеміс * дамиды .

Санат:Биология
Квакер (құбылыс)

Квакер (немесе бақа) - бұл кейде теңіз кемесінің эхолокациялық орналастыруы бойынша белгіленетін төмен диапазонның белгісіз су асты дыбыстық тербелістерінің  ұсынып отырған қайңары. Құбылыстың атауы жазылып алған бақалардың дыбыстарына ұқсауына байланысты болып келеді. Ең алғаш рет белгіленген оқиғалар 1970 жылға сәйкес келеді, ал хабарлама құзы 1975-1980 жыл аралықтарына дәл, 1990 жылдан кейін ресми түрде тіркелген ешқандай оқиға белгіленбеген, бұл теңіз барлау қызметінің және су асты кемелерінің  қарбаластығының төмендеуіне байланысты.  

Квакердің пайда болу гипотезасы 

## Барлау
Осы оқиға алғаш рет КСРО ның әскери теңіз куштерімен тіркелген, олар бұл жағдайда суық соғыс кезіндегі қарсыластардың теңіз кемелерін пеленгілеу жүйесі деген болжам жасаған. Осыған байланысты КСРО ӘТФ Квакер бағдарламасы ұйымдастырылған және 1980 жылға дейін жалғасқан. Осыдан кейін бағдарлама жабылған, «Құпия» деген таңбамен әскери-теңіз архивтеріне жіберілген.  Алайда, ұсынылып отырған нұсқа осындай жүйені ары қарай өрістету қымбат әрі тиімділігі аз болғандықтан  дәлелдеуге қол жеткізе алмаған.  

### Жануарлар
Ең басты болжамдарға сәйкес, құбылыстың шығуына байланысты, бұл дыбыстардың қайңары- түрлері әлі анықталмаған,  зерттелмеген  теңіз жануарлары. 

Кейбір зерттеушілердің пайымдауларынша, квакерлер гидроакустиканы жақсы пайдаланатын кит тәріздестердің кейбір түрлері болуы мүмкін. Квакерде косаткалардың, тіпті  қазірде жойылып кеткен базилозаврлардың дыбыстарын жазған. Басқа пікірлерге сәйкес, Architeuthidae отбасынан шыққан алпауыт кальмар квакер болуы мүмкін. Олардың ерекшеліктерін зерттей отырып және анықтау қиындықтарын пайымдай келе алпауыт кальмарлар теңіз сүтқоректілерін аулаулары мүмкін, ал оның сүйексіз дене бітімі оны штат құралдарының анықтауына мүмкіндік бермейді. 

Зерттелмеген жүзгіш объект

Басқа нүсқаға сәйкес бұл өзге өркениет өкілінің байланыс орнату тәсілдері. 

Бірде бір гипотеза дәлелденбеген.

## Аңғартулар
* Квакеры
* Гибель "К-219" и загадочные "квакеры"

## Сілтемелер
* Мы их никогда не видели
* В. Кулинченко. Квакеры
* Квакеры — призраки со дна океана
* Тайна трех океанов. В погоне за призраком

Санат:Құбылыстар
Qiwi

**Qiwi** - Ресейдегі және ТМД елдеріндегі төлем жүйесі. Ұялы байланыс құрылғылары мен байланыс арналарын пайдалана отырып, төлемдер жасауға мүмкіндік беретін электронды төлем жүйесі болып табылады.Qiwi клиенттері ғаламтор жүйесі арқылы тауарлар мен қызметтерді қолма-қол және арнайы төлем карталары арқылы пайдалана алады.
 
Жүйені қолдана отырып, коммуналдық байланыс қызметтерін төлеуге,банктік несиелерді өтеуге және әр түрлі транспорт құралдарына билеттерді сатып алуға болады.Qiwi мульти-платформа қызметі арқылы Qiwi терминалдары арқылы төлемдерді жүргізуге мүмкіндік береді. Ал Visa QIWI Wallet қолдана отырып,төлемдер туралы толық ақпарат алуға болады.

Санат:Ресей компаниялары
HBO

**«HBO»** (Home Box Office) — американдық кабельді телеарна. WarnerMedia корпорациясының құрамына кіреді.

## Арна жайлы
HBO (айтылуы: [эйч-би-оу]) — Time  Warner-дың бір бөлімі болып саналады, 24 сағат бойы үздіксіз хабар тарататын: HBO және Cinemax арналарын біріктіреді. HBO-ның АҚШ еліндегі аудиториясы — 40 млн жазылушыны құрайды. Телехабар таратумен қатар, HBO бейнелерді және басқа да медиа-қызметтерді тапсырыспен ұсынады. HBO-ның бөлімшесі мен біріккен кәсіпорындар оның көмегімен әлемнің 50 еліне хабар таратады. HBO шығарған бағдарламалар, оның ішінде әсіресе телесериалдар, 150 елде сатып алынған..

## HBO тарихы
Компанияның негізін 1965 жылы Чарльз Доулан (Charles Dolan) қалаған. Сол жылы компанияның активтерінің 20 пайызын Time-Life (қазіргі Time Warner) корпорациясы сатып алған. 1975 жылы 13 желтоқсаннан бастап HBO спутниктік хабар таратуға көшті. 1981 жылы 28 желтоқсаннан бастап тәуліктік хабар таратуды бастады.

## HBO-ның телеөнімдері
HBO өнімдерінің ішінде телесериалдары өте танымал. Олардың көпшілігі телевизиондық сыйлықтардың лауреаттары атанып, киносыншылардың мақтауына ие болған. «Time» журналының жазуынша, «HBO көбіне американың қоғамының түнек жағын өзінің сериалдарында көрсетеді».
HBO өндірісіндегі телесериалдар:
*.«Клан Сопрано»
*.«Клиент всегда мёртв»
*.«Большая любовь»
*.«Байки из склепа»
*.«Рим»
*.«Секс в большом городе»
*.«Шоу Али Джи» (Саша Барон Коэнның сатиралық шоуы)
*.«Скала Фрэгглов»
*.«Тюрьма Оз»
*.«Дэдвуд»
*.«Карнавал»
*.«Қарулас бауырлар»
*.«Красавцы»
*.«Прослушка»
*.«Настоящая кровь»
*.«Жеребец»
*.«Поколение убийц»
*.«Тақтар ойыны» — Джордж Мартинның «Песнь Льда и Огня» романын экранизациялау
*.«Тынық мұхиты»
*.«Жизнь и Злоключения Тима» (мультсериал)
*.«Подпольная империя»
*.«Джон Адамс» (мини-сериал)
*.«Смертельно скучающий»
*.«Как преуспеть в Америке»
*.«Қыздар»
*.«Фарт»
*.«Жаңалықтар»
*.«Іздеуде»
*.«Настоящий детектив»
*.«Оставленные»
## Сыртқы сілтемелер
* Официальный сайт
* http://community.livejournal.com/ru_hbo/profile

## Дереккөздер

Санат:Телеарналар
Полина Максимова

**Поли́на Влади́мировна Макси́мова** *[[(туғ. 12 шілдеде 1989 жылы, Мәскеу)]]* — ресей актриса.

## Биография

Полина Максимова  12 шілдеде 1989 жылы Владимир мен Светлана  (Лана) Максимовтар актер отбасында туған.
Полина ойнауды мектепете,актер үйірмесінде бастады.2010 жылы ол Щепкин атындағы Жоғары театр уичилищесін *(Николай Афонин курсын)* бітірді. Полинаның диплом жұмысы *[[«Бесприданница»]]* қойылымында Лариса Огудалова рөлі болған, ал кейін ол *[[«Блэз»]]* пьеса бойынша Женевьева рөлін ойнады.

Полина кинода түсу оқу уақытында бастады- *[[«Возьми меня с собой»]]* сериалында Наталья Квитко рөлі.Кейін Маскимова *[[«Две истории о любви», «Любовь на сене», «Крылья ангела»]]* фильмдерінде түскен. Полинаның бірінші рөлі театрды диплом қойылым ретінде болған,ал сосын, «Блэз» пьесасы, содан сон кинорежиссерлер оны  «Бомбилы» рөліне шақырды *(егеряның қызы)*, «Раскрутка» *(Крайнованың досы)*. Ал кейін оған бірінші жоспардағы рөлдер келді.Ол «Последний кордон» сериалы, және  2009 жылы «Два Антона» сериалы.

Санат:Актрисалар
Санат:Тұлғалар
Николай Николаевич Афонин

**Николай Николаевич Афонин** *([[4 қазан]] [[1936]] — [[26 желтоқсан]] [[2008]], [[Мәскеу]])* — Щепкин атындағы театр училищесінің ректоры (1995—2007), РФның өнерге еңбегі сіңген қайраткер, профессор, Ресей Федерациясының еңбегі сіңген әртісі (1997)

## Биография

Моссовет театрының актері.

Щепкин атындағы театр училищесінің ректоры.

В. Н. Пашенна, И. В. Ильинский, В. И. Цыганковтың оқушысы.
Николай Николаевич Афонин училище бітірген соң [1961 жылы Ю. А. Завадской Моссовет атындағы театрге шақырылды.

Н. Н. Афонин осы сахнада ғасырдың бірден төрт бөлігін жұмыс істеді.

Тағы да Моссовет атындағы театрының акетрі болған соң, ол 1968 жылдан бастап Щепкин атындағы театр да өнер жұмысың педагогикалық іспен қиыстырды. 

Ол 30 желтоқсанда 2008 жылы  Аксиньинский зиратында *(Мәскеу облысы, Одинцовский жері)* жерлескен.

## Дереккөздер

Санат:4 қазанда туғандар
Санат:1936 жылы туғандар
Санат:26 желтоқсанда қайтыс болғандар
Санат:Мәскеуде қайтыс болғандар
Санат:Ресей актерлері
Санат:Ресей өнер қайраткерлері
Таисия Вилкова

thumb|Таисия Вилкова
**Таи́сия Алекса́ндровна Вилко́ва** *(25 қазан [[1996]] жылы)* — ресейлік актриса.

## Өмірбаян

Таисия Вилкова 25 қазанда 1996 жылы туған. Театр мен киноның актер Александр Вилковтың және актриса мен продюcер Дарья Гончарованың қызы. Таисия сегіз жасында болғанда оның ата-аналары ажырасқан *(2004 жылы)*. Өгей әке — актёр Михаил Полосухин. Екі өгей ағасы бар — Антон мен Олег.

Өзінің бірінші рөлін Таисия 7 жасында ойнаған.Осы рөл Юрий Караның *[[«Звезда эпохи»]]* сериалындағы әйгілі актриса Валентина Серованың кіші кезі туралы рөлі болды.Кейін ол *[[«Кулагин и партнёры»]]* сериалында түскен. Сосын Таисия  Радда Новикованың *[[«Папенькин сынок»]]* фильміне басты рөлге шақырылды. «Фотограф» сериалында  Шуша (Василиса) —  Алла Литвак басты рөлдің қызы (Екатерина Гусева) және сәнді фотографтың Кирилл Баженовтың  (Валерий Николаев) қызы. 2010 жылы Леван Габриадзе  «Выкрутасы» фильмі Таисияның қатысуымен түсіпілген.  2011 жылы актриса  «Дисней» арнаның жүргізушісі болды. Тағы Таисия  «Деффчонки» сериалында басты рөлде түскен.

## Сілтемелер

http://www.ruskino.ru/art/6567/

http://vk.com/id23363893

Санат:Актрисалар
Санат:Тұлғалар
Дафна

thumb|Аполлон және Дафна
**Да́фна** (көне грекше Δάφνη «лавр») — ежелгі грек мифологиясындағы кейіпкер, сұлу нимфа. Ең көп онымен біргек Аполлон туралы миф танымал. Аполлон оған өлгенше ғашық болып оны қуады. Пәктіктікке ант берген Дафна, өтініп, Аполлонда киелі саналатын лавр ағашына айналды.

## Мифология
Жердің, яғни Геяның және фессалиялық өзен Құдайы Пенейдің (Элидада) қызы (Овидия нұсқасы), немесе өзен Құдайы Аркадиядағы Ладонның (аркадиялық нұсқасы, Павсанияда мазмұндалды). Немесе Амикланың қызы.

Еркектерден қашып әйелдердің арасында өмір сүрген, Артемиданың серігі. Дафна сол Артемидаға өзінің пәктігі мен тазалығын жоғалтпауға ант берді. Аполлонның Дафнаға махаббаты туралы Овидийдің «Метамфрозаларында» (грек. айналу; I, 452—517) толық айтылған. Оған тағы да ажалды Левкипп Эномайдың баласы ғашық болды. Әйелдің киімін киіп, шашын өріп алған ол, өзін Эномайдың қызы ретінде көрсетіп, аңшы болды. Ол оны құшақтаған Дафнамен бірге аң аулайтын болды. Аполлон, Эротпен болған оқиғаның алдында да Дафнаны жақсы көрді, Левкиппке қызғанды. Қыздар Ладонда суға түсіп жатқанда, олар оның қыз емес екенін көріп, оны өлтіріп таастады. Левкипптің өтірігі Аполлонның қатысуынсыз-ақ шығарылды.

Санат:Нимфалар
Санат:Аркадия мифтері
Игорь Золотвицкий

**Игорь Я́ковлевич Золотови́цкий** *(туғ. 1961)* — театр мен киноның кеңес және ресей актёрі, театр мұғалімі,  2013 жылдан бастап — МХАТ мектеп-студияның ректоры.

## Биография

Игорь Золотовицкий  18 маусымда 1961 жылы Ташкентте, Смоленскте туған Яков Соломонович Золотовицкий мен Кривой Рогте туған Софья Григорьевна Золотовицкаяның отбасында туған.

1983 жылы МХАТ мектеп-студиясың бітірді ( Виктор Монюков курсы).

1989 жылдан МХТ мектеп-студиясында оқытады. Оның оқушыларынан болған:

        Полина Гагарина,
        Ксения Князева,
        Максим Матвеев,
        Екатерина Вилкова,
        Мирослава Карпович.

     2013 жылдан —  МХАТ мектеп -студиясының ректоры.

 Отбасы

    Әйелі — актриса Вера Харыбина.

    Балалары:

        Алексей Золотовицкий пен Александр Золотовицкий.

## Сілтемелер

http://www.mxat.ru/actors/zolotovitsky/

Санат:Актёрлер
Санат:Тұлғалар
Эномай

**Эномай, Ойномай** (көне грекше Οἰνόμαος) — ежелгі грек мифологиясында Элидадағы Писа қаласының патшасы. Арес пен Стеропаның (Атланттың қызы) баласы; немесе Астериянікі, Атланттың қызы. Немесе Арес пен Гарпинаның баласы. Немесе Алксионның баласы. Оның әйелі Стеропа, немесе Акрисияның қызы Еварета. Гипподамияның әкесі.

Оны күйеубала өлтіреді деген оракул алады. Басқа нұсқасында, өзі өз қызына ғашық болған, бірақ қызы оны әрқашанда кері қайтарып жіберіп отыратын. Оған қару мен жылқыларды Арес берді, және оған құда болам деген адамдармен жарыс өткізетін. Писадан, Поседонға құрбан шалатын жерге дейін бару керек болатын. Жарыс басталмастан бұрын Зевске құрбан шалатын. Көп күйеубалаларын өлтірді (жуық етіп айтсақ, 12 адам). «Ұлы Эоялар» поэмасында, 16 адам. Гесиод пен Эпименид бойынша, ол 13 күйеубаланы өлтірді. Өлгендердің басын есіктін жармасына қағып қоятын немесе бас терісін сыпырып алатын. 

Нұсқа бойынша, Пелопқа жарысты жеңіліп, қынжылғаннан өз-өзін өлтіреді немесе Пелоп өлтіреді.

Оның үйінің іргетасы Олимпияда сақталып қалды, сол жақта Зевске құрбан шалатын орынды Эномайдың өзі салды. Құдай оның үйін найзағаймен ұрғанда, оның үйін от жаулап алды, және тек ағаш бағана қалды.

## Дереккөздер

Санат:Тұлғалар
Showtime

**Showtime** — американдық кабельді телеарна. 
## Арна жайлы
Showtime (кейде қысқаша "SHO") — американдық кабелді және спутниктік телеарна, CBS корпорациясындағы туыстас Showtime Networks-тың флагманы болып саналады. Олар The Movie Channel және Flix арналарын да иемденеді. Showtime ең алдымен өзі өндірген фильмдер мен телесериалдарды көрсетеді, аралас жекпе-жек және бокс, арнайы түсірілген комедиялық бағдарламалар мен фильмдерді көрермендерге ұсынады. Showtime брендін бүкіл әлемде бірнеше арналар мен платформалар қолданады. Бірақ ол ең алдымен Құрама Штаттардың сегіз мультикомплексты арналарының біріне жатады. 2012 жылғы тамыздағы мәліметке сүйенсек, арнаның АҚШ-тағы [жазылушы[[лары 22 млн-ды құрайды. Арна мен оның жүйелері [Нью-Йорк қаласы, Брадвей ауданындағы Paramount Plaza штаб-пәтерінде орналасқан.

## Showtime тарихы
1976 жылы 1 шілдеде Калифорния штатының Дублин қаласында негізі қаланған. Эфир «Celebration» бағдарламасы мен Rod Stewart, Pink Floyd және ABBA-ның концертімен басталған. 
## Сыртқы сілтемелер
## Дереккөздер

Санат:Телеарналар
Николай Дмитриевич Каширин

**Николай Дмитриевич Каширин** (1888 жыл 4 ақпан, Орынбор губерниясы - 1938 жыл 14 маусым) - кеңес әскери қайраткері, Азамат соғысының батыры, Әскердің *2-рангілі қолбасшысы.* 1918 жылдан КОКП мүшесі.
## Өмірбаяны
1909 жылы *Орынбор юнкерлер училищесін* бітірді. 1912 жылы жас казактардың арасында *үкіметке қарсы үгіт* жүргізгені үшін *Орынбор 5-казак полкінен* қуылды. 1916 жылы жараланып, еліне оралды. 1917 жылы наурызда еңбеккер казактарды бастап, *контрреволюциялық казак басшыларына* қарсы күресті. 1918 жылы Верхнеуральскіде *Дутов әскерлерімен* күресу үшін ерікті казак отрядын ұйымдастырды. 1918 жылы шілдеде *Южноуральск партизан отрядының* бас командирі болып сайланды, жараланғаннан кейін бас қолбасшы *В.К.Блюхердің* көмекшісі болды. 1918 жылы қыркүйектен *4-Уральск дивизиясы бастығының орынбасары және бастығы.* 1919 жылы *[[Орынбор]] бекініс ауданының* коменданты, Түркістан майданы *49-бекініс дивизиясының* бастығы. 1920-1922 жылдары *Орынбор-Торғай губерния атқару комитетінің төрағасы,* Оңтүстік майданның *3-атты әскер корпусының* командирі, *Александр әскерлер тобының* қолбасшысы. 1923-1925 жылдары *14-атқыштар корпусының* және *казактардың 1-атты әскер корпусының* командирі. 1925-1931 жылдары бірнеше әскери округтар қолбасшысының көмекшісі, 1931-1937 жылдары *Солтүстік Кавказ әскери округының* қолбасшысы. 1934 жылдан КСРО әскери кеңесінің мүшесі. 1937 жылы жауынгерлік дайындық бас басқармасының бастығы болды. 

Верхнеуральскіде оның құрметіне ескерткіш орнатылған.
## Марапаттары
Бірінші дүниежүзілік соғыста 6 орденмен марапатталды. 2 рет Қызыл Ту орденімен марапатталды.

## Дереккөздер



Санат:Әскерилер
Санат:КСРО тұлғалары
Санат:1888 жылы туғандар
Санат:1938 жылы қайтыс болғандар
Кацура Таро

190px|thumb|Кацура Таро
**Кацура Таро** (1847 жыл 28 қараша, Ямагути — 1913 жыл 10 қазан, Токио) — Жапонияның мемлекет қайраткері, генерал. 

## Өмірі
*Тёсю княздығындағы* самурайлар арасынан шыққан. 1868 жылғы төңкеріс кезінде император жағын қолдап, Киотода оның сарайын қорғап, сегунат жақтастарымен бірге Солтүстік Жапонияда соғысты. 1870—1873 жылдары Берлиндегі әскери училищеде оқыды. 1875—1878 жылдары *Берлиннің жапон елшілігінде* әскери атташе қызметін атқарды. 

1894-1895 жылдары *Жапон-Қытай соғысында* ерекше көзге түсті. 1898—1900 жылдары — әскери министр. 1901—1905, 1912—1913 жылдары — премьер-министр. *Ағылшын-жапон одағын* ұйымдастырушылардың бірі. Англия мен АҚШ-тың қолдауымен *Кацура үкіметі* 1904—1905 жылдары Жапонияның Ресейге қарсы соғысын ашты.

## Дереккөздер

Санат:1847 жылы туғандар
Санат:1913 жылы қайтыс болғандар
Санат:Тайвань генерал-губернаторлары
Санат:Жапония генералдары
Санат:Кадзоку
Санат:Жапония премьер-министрлері
Санат:Жапония сыртқы істер министрлері
Санат:Жапония қаржы министрлері
Дейвид Скотт

**Дейвид Скотт**(Scoff) (6.6.1932 ж.т., Сан-Антонио, Техас штаты)-АҚШ-тың ұшқыш-космонавты, Әскери- әуе күштерінің полковнигі. Уэст- Пойнттегі АҚШ
## Өмірі
Әскери академиясын Массачусетс технологиялық иснтитутын (1962), кейін ұшқыш-сынаушылар мектебі мен аэро космостық зерттеулер үшін ұшқыштар даярлайтын мектепті бітірген. 1963 ж. АҚШ Аэронавтика және космос кеңістігін зертеу жөніндегі ұлттық басқармасының космонавтар  тобына қабылданды. 1966 ж. 16 наурызда Н.Армстронгпен бірге «Джемини-8» космос кораблімен 2- пилот ретінде космосқа ұшты. Бірақ әр түрлі ақау болуына байланысты «Джемини 8- дің» экипажы Жерге қайта оралуға мәжбур болды. 1969 ж. 3-13 наурызда Д.Мкдивитт және Р.Швейкартпен бірге «Аполлон-9» космос кораблімен  космосқа ұшты 1971 ж. 26 шілде-7 тамыз аралығында Д.Ирвин және А.Уорденмен бірге «Аполлон-15» космос кораблінің командирі ретінде Айға сапар шекті. Скотт және Д.Ирвин Ай кабинасымен Ай бетінің Хэдли ауданына  (Жаңбыр теңізінің шығыс жағы) қонып, Ай бетінде 66 сағат 55 минут болды. Ай бетінде қозғалу үшін космонавтар луноходты пайдаланды.
## Қолданылған әдебиет
Қазақ Совет энциклопедиясы, 1976 жыл, Алматы,10 том, 188 бет

Санат: 1932 жылы туғандар
Александр Александрович Скочинский

**Александр Александрович Скочинский**(1 (13).7.1874, Олекма селосы., қазіргі Якут АССР,-6.10.1960, Мәскеу)- тау кен ісі саласындағы кеңес ғалымы, техника ғылым докторы. (1934), КССР ғылым академиясының академигі  (1935 жылдан), Социалисттік Еңбек Ері  (1954). РСВСР-дің еңбек сіңірген ғылым мен техника қайраткері (1934). 
## Өмірі
Петербург тау-кен иснтитутын бітірген  (1900). 1906-1930 ж. осы иснтитуттың, ал 1917-1920 ж. Дон политех институтының профессоры. 1920-1930 ж. Дон Басс, Урал шахталарын жобалау және оны салу істеріне қатысты. 1930-1960 ж. Мәскеу тау-кен иснтитутының профессоры және КССР ғылым академиясының Тау-кен істері институтының профессоры және  КСРО ғылым академиясының тау- кен иснститутының директоры  (1938 жылдан) болды.Қазақстанның кейбір кәсіпорындарында жүргізілмекші тау-кен жұмыстарына кеңестер берді. КССР Мемлекеттік сыйлығының лауреаты (1950, 1951). 
## Еңбектері
Скочинскийдің негізгі ғылыми еңбектері рудник аэродинамикасы, шахта өртіне қарсы күресу т.б. проблемаларға арналған. 
## Сыйлықтары
5 рет Ленин орденімен, 2 рет Еңбек Қызыл Ту орденімен және медальдармен марапатталған.
## Қолданылған әдебиет
Қазақ Совет энциклопедиясы, 1976 жыл, Алматы,10 том, 189 бет

Санат:1874 жылы туғандар
Санат:1960 жылы қайтыс болғандар
Александр Дмитриевич Кастальский

**Александр Дмитриевич Кастальский** (1856 жыл 28 қараша, Мәскеу - 1926 жыл 17 желтоқсан, Мәскеу) - кеңес композиторы, музыка зерттеушісі, хор мәдениетінің қайраткері.
## Өмірі
1893 жылы *Мәскеу консерваториясының композиция класын* бітірді. *П.И.Чайковский, Н.А.Губерт және С.И.Танеевтен* сабақ алды. 1887 жылдан *Мәскеудің синодальдық училищесінде* ұстаздық етті. Ол Қазан революциясына дейін негізінен діни музыка жазумен шұғылданды. 1918-1923 жылдары *Халық хор академиясын* басқарды. 1922 жылдан Мәскеу консерваториясының профессоры. Кеңестік революциялық әндерді алғаш жазған авторлардың бірі. *«Клара Милич»* операсын. хорлар, әндер, фортепьянолық пьесалар азды.Оның шығармашылығы *орыс хор мәдениетін* дамытуда үлкен рөл атқарды. Ғылыми жағынан бағалы еңбегі - *халық музыкасы* туралы зерттеулері.

## Дереккөздер


Санат:28 қарашада туғандар
Санат:1856 жылы туғандар
Санат:Мәскеуде туғандар
Санат:17 желтоқсанда қайтыс болғандар
Санат:1926 жылы қайтыс болғандар
Санат:Мәскеуде қайтыс болғандар
Санат:Ресей империясы сазгерлері
Санат:КСРО сазгерлері
Санат:Ресей сазгерлері
Санат:XIX ғасыр сазгерлері
Санат:XX ғасыр сазгерлері
Санат:Ресей империясы музыка педагогтары
Санат:КСРО музыка педагогтары
Санат:Ресей музыка педагогтары
Санат:XIX ғасыр музыка педагогтары
Санат:XX ғасыр музыка педагогтары
Санат:Ресей империясы хор дирижерлері
Санат:КСРО хор дирижерлері
Санат:Ресей хор дирижерлері
Санат:Ресей империясы музыкатанушылары
Санат:КСРО музыкатанушылары
Санат:Ресей музыкатанушылары
Санат:XIX ғасыр музыкатанушылары
Санат:XX ғасыр музыкатанушылары
Санат:Мәскеу консерваториясы түлектері
Санат:Мәскеу консерваториясы оқытушылары
Санат:Дін сазгерлері
Санат:Шіркеу регенттері
Санат:Новодевичье зиратында жерленгендер
Иван Гаврилович Слажнев

**Иван Гаврилович Слажнев** (7 қаңтар 1913, Киев губерниясы, Ресей империясы — 9 қыркүйек 1978, Алматы, Қазақ КСР) — Қазақстанның партия, совет қайраткері, 1939 жылдан бастап КОКП мүшесі. 15 жасынан еңбек жолына түсті.

## Өмірі
Прилуки ауыл шаруашылығын мехникаландыру техникумын ,Харьков ауыл шаруашылығын механикаландыру және электрендіру иснтитутын бітірген  (1940). 1940-1947ж. Солтүстік Қазақстан облысындағы Майбалық, Суворов МТС-терінде директор, Преснов аудандық партия комитетінің секретары, 1947-1955 ж. облыстық ауыл шаруашылығы басқармасының бастығы, Қостанай облыстық аткомы председателінің орынбасары, председателі. Тың және тыңайған жерлерді игеру кезінде Қазақстан КСР Министірінің Кеңестік председателінің орынбасары, Қазақстан КСР дайындау министрі (1955-1962). 1962-1965 ж. Павлодар облысының партия комитетінің 1- секретары, Тың өлкелік аткомының председателі, 1965 жылдан Қазақстан КСР Министрлігі Советі председателінің 1- орынбасары. 1966-]]1975]] ж. КПСС ОК мүшелігіне кандидат, 1971 жылдан Қазақстан Компартиясы ОК-нің Бюро мүшелігіне кандидат. КПСС 22-25- сьездерінің делегаты. 5-9 сайлау Қазақстан КСР Жоғарғы Советінің депутаты. 
## Сыйлықтары
2 рет Ленин орденімен, Қазан Революциясы орденімен , 3 рет Еңбек Қызыл Ту орденімен және медальдармен марапатталған.
## Қолданылған әдебиет
Қазақ Совет энциклопедиясы, 1976 жыл, Алматы,10 том, 193 бет

Санат: 1913 жылы туғандар
Санат:Қазақстан Жоғарғы Кеңесінің депутаттары
Санат:Қазақстан КП Павлодар облыстық комитетінің бірінші хатшылары
Доналд Слейтон

**Доналд Слейтон**(Slayton)  (1.3.1924 ж.т., Спарта, Висконсин штаты)- АҚШ-тың ұшқыш-космонавы, әскери-әуе күштерінің отставкадағы майоры. 1942 жылдан әсери-әуе күштерінің құрамында. Миннесот университетін бітіргеннен кейін (1949), жаратылыс тану ғылымының бакалавры дәрежесін алып, Сиэтлдегі (Вашингтон штаты) «Боинг» авиакомпаниясында жұмыс істеді. 1951 ж. әсери-әуе күштеріндегі әсери қызметке қайта шақырылды. 1956 ж.  ұшқыш-сынаушылар даярлайтын мектепті бітіріп, Эдуардс (Калифорния штаты) әскери- әуе базасында қызмет етті. 1959 ж. сәуірден  бастан АҚШ Аэронавтика және космос кеңістігін зерттеу жөніндегі ұлттық басқарманың космонавтар тобына қабылданды. 
## Ғарышқа ұшулары
Жүректе байқалған ауруға байланысты «Меркурий»  программасындағы белгіленген космостық ұшуларға қатынаса алмады. 1963-1974 ж. Хьюстанда  (Техас штаты) космостық ұшуларға байланысты әр түрлі жұмыстарды басқарды. 1972 ж. наурыз айында (көптеген зерттеулерден кейін) Слейтонның космосқа ұшуға денсаулығы жарамды деп есептелді. 1975 ж. 15-25 шілдеде Т.Стаффорд және В.Брандпен бірге «Союз-Аполлон» космос жүйесіндегі америкалық экипажының бір мүшесі ретінде космосқа ұшты.
## Қолданылған әдебиет
Қазақ Совет энциклопедиясы, 1976 жыл, Алматы,10 том, 194 бет

Санат: 1924 жылы туғандар
Александр Александрович Сленцов

**Александр Александрович Сленцов**(28.9 (10.10).1836-1822.6.(5.7). 1906) –орыс революционері. Петербургтегі Александров лицейін бітірді. (1856). 1860 жылдардағы «Жер және ерік» қоғамын ұйымдастырушылардың және негізін қалаушылардың бірі, оның ОК-нің мүшесі. 1863 ж. қаңтарда шетелге кетіп, «Колокол» редакциясы қызметкерлерімен жақындасады. Ресейге қайтып келген соң (1868) оқу және қаржы министриліктерінде қызмет істеді, оқытушылық, журналистік жұмыстарымен айналысты. 1870 жылдың аяғында  «Знание» ғылыми журналының атынан мақала жазып тұру жөнінде К.Маркске [ұсыныс[[ жасады. Слепцовтың [1905-1906 жылдарғы жазбалары «Жер және ерік» қоғамының тарихын зерттеу үшін маңызды материал болып табылады.
## Қолданылған әдебиет
Қазақ Совет энциклопедиясы, 1976 жыл, Алматы,10 том, 194 бет

Санат: 1836 жылы туғандар
Санат: 1906 жылы қайтыс болғандар
Григорий Саввич Сковорода

thumb|right|200px|Григорий Сковорода
**Григорий Саввич Сковорода** (;  03 желтоқсан 1722, Полтава губерниясы, Чернухи селосы - 09 қараша 1794, Харьков облысы., Сковородиновка селосы) — украин ағартушысы, филофоф-демократ, ақын. 

Кедей шаруа казак-орыс отбасысында туған. Киев-Могилян діни академиясында  (1739-1741, 1744-1750) оқыды. Діни атақтан бас тартып уағызшы кезбе философ жолына түседі. Сковороданың көзқарасына Феофан Прокопович пен М.В.Ломоносовтың еңбектері ықпал жасады. Философияның негізгі мәселесін шешуде Сковорода материализм  мен идеализмнің арасында ауытқып, бірақ көптеген философиялық мәселелерге материалисттік тұрғыдан жауап берді. Сковорода табиғаттың өмір сүруі себебі оның өз бойында екенін мойындайды. Сковороданың дуалистік ауытқулары, оның бүкіл өмір сүрушілерді қамтитын «үш дүние» теориясын жасауға алып келеді: «макрокосм» (табиғат), «микрокосм» (адам және ) «символдар дүниесі» (таурат). Сковорода  «құдай» мен «табиғат» барабар деп пантеизм позициясын ұстады. Сковороданың этикалық уағыздары  «сүйіспеншілік пен ізгілік» дінін іздестірумен байланысты болды.

## Дереккөздер

Санат: 1722 жылы туғандар
Санат: 1794 жылы қайтыс болғандар
Санат:Украина философтары
Санат:Украин ақындары
Санат:Ресей философтары
Вера Климентьевна Слуцкая

**Вера Климентьевна Слуцкая**(шын аты Берта Брониславовна) (5.17).9.1874, Минск,-30.10.1917, Царское Селоның маңы, қазіргі Ленинград облысы, Пушкин қаласы. )-Ресейдегі революциялық қозғалысқа қатысушы 1902 жылдан Коммунистік партия мүшесі. 
## Өмірі
Слуцкая революциялық қызметіне 1898 жылдан бастады. 1901 ж. Бунд партиясының мүшесі болды. Минск пен Петербургтегі 1905-1907 жыладардағы революцияға белсене қатысты, РСДЖП жауынгерлік ұйымының мүшесі, РСДЖП 5-сьезінің (1907) делегаты, кейін Петербургте партия қызметкері. 1902-1912 ж. Германия мен Швейцарияда эмиграцияда облып, 1913 ж. Петербургке партия қызметіне ауысты. Бірнеге рет тұтқынға алынды. 1917 ж. Ақпан революциясынан кейін РСДЖ (б)П Петербург комитетінің мүшесі, жұмысшы әйелдер арасында партияұйымдастырушысы, Василеостовск аупарткомының секретары болды. Слуцкая-РСДЖП (б) П 6-сьезінің делегаты. Петроградтағы Қазан қарулы көтерілісіне белсене қатысты.
## Қолданылған әдебиет
Қазақ Совет энциклопедиясы, 1976 жыл, Алматы,10 том, 199 бет

Санат: 1874 жылы туғандар
Санат: 1917 жылы қайтыс болғандар
Марцин Каспшак

**Марцин Каспшак** (1860 жыл 2 қараша, Чолово ауылы - 1905 жыл 8 қыркүйек, Варшава) - поляк жұмысшы қозғалысының қайраткері.
## Өмірі
Каспшак *социалистік үйірмелерді* біртұтас партияға біріктіріп, *«Пролетариат» партиясы* басшыларының бірі болды. 1890 жылы Лондонды паналап, онда *поляк эмигранттары* арасындағы буржуазиялық-ұлтшылдықпен, поляк жұмысшы қозғалысын орыс революциясы қозғалысынан бөліп әкетуге тырысушылықпен күресті. Революциялық қызметі үшін 6 жылдан астам түрмеде отырды. Варшавадағы астыртын баспаханаға жандармдар шабуыл жасағанда қарулық қарсылыс көрсеткені үшін патша әскери сотының үкімімен өлтірілді.

## Дереккөздер



Санат:Саясаткерлер
Санат:1860 жылы туғандар
Санат:1905 жылы қайтыс болғандар
Ярослав Васильевич Смеляков

**Ярослав Васильевич Смеляков**(08.01.1913. Луцк қаласы.,-27.11.1972, Мәскеу)- орыс совет ақыны. Жұмысшы семьясында туған. ФЗУ мектебін бітіріп, баспаханада жұмыс істеді. Шығармалары 1931 жылдан бастап жарияланды. «Жұмыс және махаббат» атты тұңғыш өлеңдер кітабы 1932 ж. жарық көрді. «Кремль шыршалары»  (1948), «Қатал махаббат» (1956),«Басты мәселе хақында толғаныс»(1959), «Ресей уүні»(1966, КССР Мемлекеттік сыйлығы 1967) атты өлең жинақтары, «Желтоқсан»(1970) поэмасы жарияланды. 1968 ж.  «Жастар» пэомасы үшін Ленин комсомолы сыйлығына ие болды. Смеляковтың шығармалары қазақ тілінде жарияланды. Ол І.Жансүгіров, Қ.Бекхожин т.б. жырларын орысшаға аударды.
## Қолданылған әдебиет
Қазақ Совет энциклопедиясы, 1976 жыл, Алматы,10 том, 200-201 бет

Санат: 1913 жылы туғандар
Санат: 1972 жылы қайтыс болғандар
Петр Гермогенович Смидович

**Петр Гермогенович Смидович** (07 мамыр 1874, Рогачев, қазіргі Гомель облысы - 16 сәуір 1935, Мәскеу) — кеңес мемлекет және партия қайраткері. 

## Өмірі
Дворян отбасысында туған. 1898 жылдан Компартия мүшесі, Мәскеу университетінде оқыды. 1894 жылы құпия студенттік үйірмелерге қатысқаны үшін одан шығарылды, Туалаға жер аударылды. РСДЖП Орталық Урал (1903), Солтүістік (1904), Баку, Тула (1905) комитеттерінің мүшесі. 1905 жылы желтоқсанда Мәскеудегі қарулы көтеріліске қатысты. 1905 - 08 жылдары РСДЖП Мәскеу округтық және қалалық комиттері үшесі. 1910жылдан Калугада, Мәскеуде партиялық жұмыс істеді. 1917 жылы Ақпан  революциясынан кеін РСДЖ(б)П  Мәскеу комитетінің мүшесі, Моссовет аткомы президиумның мүшесі. РСДЖ(б)П 7 - конференциясының және 6 - сезъінің делегаты. 1917  жылы Қазан күндерінде Мәскеу әскери - революциялық комитетінің мүшесі, кейін БОАК және Бүкіл ресейлік халық кеңесінің президиум мүшесі. 1918 жылы Моссовет председателі, 1919 жылы Мәскеу губернаторлық халық кеңесінің председателі. 1920 жылы буржуазиялық Польшамен бейбіт келісім  жөніндегі кеңес делегациясының мүшесі. 1921 жылы антоновщина мен Кронштадтағы контрреволюциялық бүлікті басуға қатысты. БОАК президиумның және КСРО ОАК мүшесі болды. Партияның 8,10 - 17 - съездерінің делегаты, 10 - съезде Орталық Бақылау  Комиссиясының мүшелігіне сайланды.

## Сыйлықтары
Ленин орденімен марапатталған. 

## Жерленген жері
Қызыл алаңда Кремль қабырғасына жерленген.

## Дереккөздер

Санат: 1874 жылы туғандар
Санат: 1935 жылы қайтыс болғандар
Санат:Мәскеуде қайтыс болғандар
Санат:КСРО мемлекеттік қайраткерлері
Санат:Ленин орденінің иегерлері
Санат:Ресей революционерлері
Санат:КОКП мүшелері
Абдель Керим Касем

**Абдель Керим Касем** (1914 жыл, Бағдат - 1963 жыл 9 ақпан, Бағдат) - Ирактың мемлекет және әскери қайраткері, 1958—1963 жылдары Ирактың премьер-министрі және қорғаныс министрі, бригадалық генерал.

## Өмірі
1955 жылдан бастап бригадалық генерал, 1959 жылдың қаңтарынан генерал-майор. 1956 жылы бір топ ирак офицерлерімен бірге әскер ішінде антиимпериалистік, антимонархиялық астыртын *«Еркін офицерлер» ұйымын* құрды. Бұл ұйым жасаған әскери төңкеріс *Ирак революциясының* (1958) бастамасы болды. 1958-1963 жылдары Ирак Республикасының премьер-министрі, қорғаныс министрі әрі қарулы күштердің бас қолбасшысы. Касем үкіметі бастапқы кезде бірқатар прогресшіл шараларды жүзеге асырды. 1959 жылдың аяғынан бастап демократияшыл күштерді тұншықтыруға ойысты, 1961 жылы күрдтарға қарсы соғыс ашты, жеке басының диктатурасын орнатты. *«Баас» партиясы* жетекшілік еткен реакцияшыл төңкеріс кезінде атылды.

## Дереккөздер


Санат:1914 жылы туғандар
Санат:1963 жылы қайтыс болғандар
Санат:Ирак премьер-министрлері
Санат:Ирак қорғаныс министрлері
Эдуард Янович Смильгис

**Эдуард Янович Смильгис**(22.11.1886,Рига, - 19.04.1966,Рига)- латыш кеңес режиссері, актер, КСРО халық артисі (1948). Сахналық қызметін 1906 жылдан бастады. 1911 жылдан Жаңа Рига театрында, 1915 - 19 жылдары Петроградтағы латыш театрында актер болды. 1920 жылы Я.Райнис атындағы Көркем театрды (Рига) ұйымдастыруға қатысып, 1904 жылға дейін осы театрдың көркемдік жағын басқарды. Рольдері :Пер Гюнт , Гамлет, Отелло(Шекспирдің осы аттас трагедияларында) т.б. Я.Райнистің "От пен түтін" (1947), И.В.Гетенің "Фаустын "(1940), Ф.Шиллердің "Мария Стюартын" (1956), У.Шекспирдің "Гамлетін"(1959), В.В.Вишневскийдің "Оптимистік трагедиясын" (1964) т.б. сахнаға қойды. Монументтілік, қаһармандық-романтикалық бағыт пен жарқын театрлық түр - оның қойған спектакльдерінде тән қасиет. 
## Сыйлықтары
КСРО  Мемлекет сыйлығының лауреаты (1947). Ленин орденімен және басқа 3 ордендермен марапатталған.
## Қолданылған әдебиет
Қазақ Совет энциклопедиясы, 1976 жыл, Алматы,10 том, 202 бет

Санат: 1886 жылы туғандар
Санат: 1966 жылы қайтыс болғандар
Алексей Петрович Смирнов

**Алексей Петрович Смирнов**(29.05.1899, Мәскеу, - 10.03.1974,Мәскеу) -кеңес археологы және тарихшы, тарих ғылымының докторы (1944). 1953 жылдан КПСС мүшесі. 1932 жылдан КСРО ҒА Археология институтының қызметкері, 1951-55 жылдары МГУ-дің профессоры. Негізгі зерттеулері Волга мен Кама бойының археологиясы мен тарихына арналған. Смирнов ірі археологиялық қазба жұмыстарын басқарды. Олардың ішінде Волга - Кама бұлғарларының қалалары, әсіресе оның астанасы - Болгар (Бұлғар) қаласының тарихын зерттеген еңбектері айрықша маңызды. 
## Сыйлықтары
Смирнов Еңбек Қызыл Ту орденімен марапатталған.
## Қолданылған әдебиет
Қазақ Совет энциклопедиясы, 1976 жыл, Алматы,10 том, 202 бет

Санат: 1899 жылы туғандар
Санат: 1974 жылы қайтыс болғандар
Лев Яковлевич Карпов

**Лев Яковлевич Карпов** (1879 жыл 18 сәуір, Киев - 1921 жыл 6 қаңтар, Мәскеу) - кеңес химия өнеркәсібін ұйымдастырушылардың бірі, Ресейдегі революциялық қозғалысқа белсене қатысушы. 1897 жылдан Коммунистік партия мүшесі.
## Өмірбаяны
1910 жылы *Мәскеу жоғары техникалық училищесін* бітірген. Воронежде *«Солтүстік жұмысшы одағын»* ұйымдастыруға қатысты. 1903 жылы *РКДЖП ОК-нің* тапсыруымен оның Шығыс бюросын (Самарра), 1904 жылы Оңтүстік бюросын (Киев) басқарды. Полтавада астыртын баспахана ұйымдастырды. *«Алға» газетін* құрушылардың бірі (1904). *[[Мәскеу]]дегі [[Қанды жексенбі (1905)]]-ке* қатысты. 1906-1907 жылдары *РКДЖП ОК-нің* хатшысы. 1911-1915 жылдары Ресейде *скипидарлы-канифоль өндірісін* ұйымдастырумен шұғылданды. Алғаш рет хлороформ және сұйық хлордың отандық өндірісін қалыпқа келтірді. Бүкіл одақтық халық шаруашылығы кеңестік президиумының мүшесі. 

Қызыл алаңдағы Кремльдің іргесіне жерленген.

## Дереккөздер



Санат:Химиктер
Санат:Саясаткерлер
Санат:1879 жылы туғандар
Санат:1921 жылы қайтыс болғандар
Владимир Иванович Смирнов

**Владимир Иванович Смирнов**(29.05.1887,Петербург, - 11.02.1974,Ленинград) - кеңес математигі, КСРО ҒА -ның академигі (1943;1932 жылдан корреспондент мүшесі).
## Өмірі
Социалды Еңбек Ері (1967). Петербург университетін бітірген(1910). 1915 эылдан сол университеттің, ал 1912 - 30 жылдары Петербург (Ленинград) жол қатынасы инженерлері институтының профессоры болған. 1929 - 35 жылдары КСРО  ҒА- ның Сейсмология және Математика институттарында   жұмыс істеген. Оның негізгі ғылыми еңбектері математика физиканың шекаралық есептеріне, комплекс айнымалы функциялар теориясында, серпімділік теориясына арналған.Смирнов - "Жоғары математика курсының" (1-5томының, 1924 - 47 жылдары) авторы. 
## Сыйлықтары
Бұл еңбегі үшін оған КСРО Мемлекет сыйлығы берілді (1948). Ол 4 рет Ленин орденімен т.б. орден және медальдармен марапатталған. 
## Қолданылған әдебиет
Қазақ Совет энциклопедиясы, 1976 жыл, Алматы,10 том, 202 бет

Санат: 1887 жылы туғандар
Санат: 1974 жылы қайтыс болғандар
Владимир Иванович Смирнов (геолог)

**Владимир Иванович Смирнов(геолог)**(18.01.1910 жыл, Мәскеу -16.06.1988, Мәскеу) - кеңес геологы. КСРО ғылым академиясының академигі (1962). 1940 жылдан КОКП мүшесі. 
## Өмірі
Мәскеу геология барлау институтын бітірді (1934). Тәжік - Памир экпедициясында, Мәскеу геологиялық барлау институтында (1934-41 және 1944-49) жұмыс істеді. Қырғызстандағы Хайдаркан сынап комбинатының бас геологы (1941 - 44), пайдалы қазындылар қорының бүкіл одақтық комиссиясының төрағасы (1946 - 49), КСРО геологиялық министрінің орынабасары (1946 - 51) болды. Мәскеудің жоғары оқу орындарында профессор(1946, 1949-1952 жылдары).

Смирнов жасырын (терең) кендерді іздеудің теориялық негіздерін жасады, белдеулік металлогенияның себептерін дәлелдеді. Экзогендік, эндогендік факторлардың руда түзудегі мәнін, Орта Азия, Кавказ т.б. аймақтарда рудалы кендер қалыптасуы мен орналасуының аймақтық заңдылықтарын анықтады.

## Сыйлықтары
Лениндік сыйлықтың лауреаты (1972), 2 рет Ленин орденімен т.б. ордендер, медальдармен марапатталған.

## Дереккөздер

Санат:31 қаңтарда туғандар
Санат:1910 жылы туғандар
Санат:Мәскеуде туғандар
Санат:16 маусымда қайтыс болғандар
Санат:1988 жылы қайтыс болғандар
Санат:Мәскеуде қайтыс болғандар
Санат:Геология-минералогия ғылымдарының докторлары
Санат:КСРО Ғылым Академиясының академиктері
Санат:Социалистік еңбек ерлері
Санат:Ленин орденінің иегерлері
Санат:Қазан төңкерісі орденінің иегерлері
Санат:Еңбек Қызыл Туы орденінің иегерлері
Санат:Лениндік сыйлықтың иегерлері
Санат:КСРО мемлекеттік сыйлығының иегерлері
Санат:КСРО геологтары
Санат:Кунецев зиратында жерленгендер
Санат:Карпинский атындағы Алтын медал иегерлері
Михаил Дмитриевич Скобелев

thumb|Михаил Скобелев
**Михаил Дмитриевич Скобелев**(17.09.1843, Петербург,-25.06 (7.7), 1882, Мәскеу)- орыс әскери басшысы, жаяу әскер генералы (1881), негенрал-адьютант  (1878). Бас штаб академисын (1868) бітірді, 1873 ж. Хиуа жорығына, 1873-1876 ж. Қоқан көтерілісін басуға қатысты. 1876 жылдың ақпанынан Ферғана облыстық әскери губернаторы, патша үкіметінің Орта Азиядағы отаршылдық саясатын жүргізді. 1877-1878 ж. орыс-түрік соғысы кезінде Кавказдық казак бригадасына басшылық етті. 16- жаяу әскер дивизиясы Балқаннан өтіп, 1878 ж. ақпанда Стамбул түбіндегі Сан-Стефаноны басып алды. Бұл қолбасшының есімін бүкіл Ресейге, Болгарияға әйгіледі. 1878-1880 ж корпус команлирі,1880-1881 ж. 2-Ахалтеке экспедициясына басшылық етіп, Түркімения жаулап алынды. 1882 ж. Парижде болды, Германия және Австро- Венгрияның агрессиялық саясатына қарсы, балқан халықтарын жақтап сөйледі. Император Александр III оны шақырып алды. Скобелев кенет қайтыс болды.
## Қолданылған әдебиет
Қазақ Совет энциклопедиясы, 1976 жыл, Алматы,10 том, 187 бет

Санат: 1843 жылы туғандар
Санат: 1882 жылы қайтыс болғандар
Санат:Ресей империясы тарихы
Қызыл еңісу

**Қызыл еңісу** - көрінетін жарық толқынының ұзындығының нысанның алыстауына (Доплер эффекті ) немесе әлемнің ұлғаюына байланысты артуы. Халықаралық стандартта қызыл еңісу z әрпімен белгіленеді.  Аспан нысанының қозғалу бағытын оның жиілігі  және оның толқын ұзындығы арқылы  қызыл еңісумен анықтауға болады. 
нобай|қызыл еңісу

## Ашылу тарихы
Қызыл еңісуді 1912-1914 жж. американдық астроном Весто Слайфер ашты. Ол 1912 жылы спиральді тұмандықтарды спектографы бар телескоппен бақылауды бастады. Бір пластинка сурет алу үшін оларға бірнеше түн тоқтаусыз жұмыс істеу керек болды. Сол себепті жұмыс қарқыны төмен болды. Весто 1913 жылдың қыркүйегінен бастап Андромеда тұмандығын бақылауды бастады. Доплер-Физо формуласының көмегімен Андромеда тұмандығы Күнге қарай секундына 300 км  жақындап келеді деген тұжырымға келді. 1917 жылы Слайфер 25 тұмандықтың сәулелік жылдамдықтарының кестесін жасады. Жылдамдықтар нәтижесінде тек 4 тұмандық бізге жақындап келетіні анықталды. Ал қалғандары бізден алыстап барады. Кейбіреулерінің жылдамдықтары өте жоғары. Слайфер атаққа қызыққан жоқ. Сондықтан,  оның бақылаулар нәтижелері тек қана  әйгілі британдық астрофизик Артур Эддингтон қарастырғанда ғана  жарияланды. Артур 1924 жылы жариялаған ықтималдық теориясы бойынша монографында Слайфер бақылаған 41 тұмандықтың радикалды жылдамдықтарын да жариялайды. Сол тұмандықтардың бізге жақындап келе жатқан 4 тұмандық көкшіл түсті, қалған алыстап бара жатқан 37 тұмандық қызыл түсті. Яғни, неғұрлым тұмандық түсі қызылға жақын болса, ол бізден алыстап барады. Ал неғұрлым түсі көкке жақын болса, бізге жақындап келеді. 
## Түрлері
### Космологиялық қызыл еңісу
 Космологиялық қызыл еңісу - қызыл еңісудің Доплер эффектіне қатысты емес, яғни, тек қана әлем ұлғаюымен есептелетін қызыл еңісу түрі.
### Гравитациялық қызыл еңісу
Гравитациялық қызыл еңісу - аспан нысандарының жұлдыз, тұмандық немесе қарақұрдым сияқты үлкен объекілерді тастап алыстауындағы есептелетін қызыл еңісу түрі. 
## Теория
* z = {\lambda - \lambda_{0} \over \lambda_{0}}
* z_D = \frac{1 + v_r/c}{\sqrt{1 - (v/c)^2}} - 1
Жоғарыда көрсетілген формулаларды қолдану арқылы төмендегі кестеден жарық түсін анықтауға болады. Жарық түсін анықтау арқылы нысанның қай бағытта қозғалып бара жатқанын табуға болады.
 

## Тағы қараңыз
* Хаббл заңы
* Доплер эффекті
* Мессье каталогы нысандарының тізімі
* Әлемнің ұлғаюы
* Хаббл тізбегі
## Дереккөздер
Санат:Астрономия
Санат:Астрофизика
Санат:Жарық
Родион Юрин

**Родион Александрович Юрин** (23 мамыр 1974 жыл, Мариуполь, Донецк облысы, КСРО) — ресей театр мен киноның актері.

## Биография
Юрин Родион Александрович 23 мамырда 1974 жылы  Мариуполде туды. 1996 жылы өнердің Ресей театр академиясын, В. А. Андреева шеберін бітірді. Оның бірінші дебюты  М. Н. Ермоловой атындағы Мәскеу драма театрында болған.  Родион сол уақытта төртінші курстың студенті болды. 1996 жылдан бастап қазіргі уақытқы дейін М. Н. Ермолова атындағы Мәскеу драма театрының әртісі болып саналады.

## Сыртқы сілтемелер
* http://www.kinopoisk.ru/name/473225/
* http://www.afisha.ru/people/317218/

Санат:1974 жылы туғандар
Санат:Ресей актерлері
Санат:КСРО актерлері
Селена

**Селена** (, ) немесе **Мена** (**Мене**) есімімен танымал — ежелгі грек мифологиясындағы Құдай-алыптардың бірі. Алып, Гиперион мен Тейя алыптарының қызы, Гелиос пен Эостың әпкесі. Жарық айдың Құдайы. Аркадяндарға сүйенсек, олар ай шықпай тұрып туылды. Селенаға римдік Диана сәйкес келеді.

Аспанда оның ғашығы Зевстің өзі болды; Зевстен, Селена Афинада көктемгі күн мен түн теңелетін күнде құрмет тұтатын Пандияны туды; Тау Аркадиясында оның досы Пан болды. Айтулар бойынша, Пан Айды жақсы көріп, ақ қойға айланып, оны орманға әкеледі.

Әңгімеде айтылғандай, ат үстінде отырып келе жатқан Селена, Олимпияда бейнеленген. Кавказдық албандардың Селенаны құрмет тұтатыны туралы Страбон айтқын.

Ақындар, бірде оны «жарқырап тұрған түннің көзі» деп атайды (Пиндар, Эсхил), бірде аспандағы, қолында шамы бар, өз артынан жұлдыздарды алып жүрген сұлу және әсем әйел деп ойлайды, ол күміс жалтырымен ай толуында шыққанда (Салфо). Селена – Гиперионның қызы, Гелиостың әпкесі, яғни күннің; ол әсем ақ қанат пен жұмсақ шамы бүкіл жер мен аспанды жаулап тұрған басындағы күміс түсті шірдің иегері.

## Дереккөздер

Санат:Алыптар
Санат:Ежелгі грек құдайлары
Санат:Грек құдай әйелдері
Тимур Викторович Боканча

**Тимур Викторович Боканча** (17 тамызда 1983 жылы туылды) — ресей театр мен киноның актері.

## Өмірбаяны
* Тимур Боканча 17 тамызда 1983 жылы туды. 2004 жылы Мәскеу мемлекеттік өнер мен мәдениет университетің актер факультетің бітірді.
* 2005 жылдың қыркүйектен бастап - Королев драма театр мен ғылымның актері. 
* 2010 жылы мәдениет факультет бойынша мәдениеттің тарих институттің студенті болған.

### Тұрмыс құруы
Тимур Ольга Павловаға үйленген. Ода екі баласы бар — Герман (2009 ж.) және Эллина (2004 ж.).

## Сыртқы сілтемелер
*http://timurbokancha.ru/ 
*http://ruskino.ru/art/7702

Санат:1983 жылы туғандар
Санат:Актёрлер
Санат:Тұлғалар