open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Қызылсай (тау, Алматы облысы)

**Қызылсай** – Сорбұлақ көлінің солтүстік-батысындағы шоқы. 

## Географиялық орны
Алматы облысы Жамбыл ауданы, Қопа ауылының солтүстік-шығысында 38 км жерде орналасқан.

## Жер бедері
Абсолюттік биіктігі 813 м. Солтүстік-батыстан оңтүстік-шығысқа қарай 2 км-ге созылған, енді жері 1 км. Беткейі көлбеу. Солтүстігінде Дауластышоқы шоқысы, шығысында Күрті бөгені, оңтүстік-шығысында Ұзынсайбас, Баулық төбелері, оңтүстік-батысында Қалыптас тауы жатыр. 

## Өсімдігі
Қоңыр топырақ жамылғысында бетеге, боз, жусан, изен, ебелек аралас астық тұқымдас өсімдіктер өседі. 

## Дереккөздер

 
Санат:Жамбыл ауданы (Алматы облысы) таулары
Саз (айрық)

**Негізгі ұғым:**

* Саз – құрамының басым көпшілігін сазды минералдар құрайтын, дәнекерленіп қатаймаған шөгінді тау жыныстар.

**Елді мекендер:**

**Қазақстан:**

* Саз – Алматы облысы Жамбыл ауданындағы темір жол бекеті.
* Саз – Қарағанды облысы Қарқаралы ауданындағы ауыл.

**Ресей:**

* Саз – Башқұртстанның Калтасин ауданындағы ауыл.

**Франция:**

* Саз – Франциядағы коммуна.

**Басқа мағыналар:**

* Саз – ішекті музыкалық аспап.
* Саз – Тобыл алабындағы көл.
Полибутилентерефталат

**Полибутилентерефталат** (ПБТ, PBT),C12H12O4)n — күрделі қаныққан полиэфирге жататын кристалданатын полимер. Конструкциялық пластик ретінде кеңінен таралған. Оны машина жасау, автомобиль өнеркәсібі, электр техникасы және электроника, радиотехника, дәл механика, тұрмыстық техника, кең тұтынылатын тауарлар саласына қолданылады. Полибутилентерефталатты конструкциялық термопластикалық материал ретінде пайдалануы оның негізгі қасиеттерімен және материалдың әртүрлі модификациясының мүмкіндігімен байланысты.

## Алынуы
Периодтық немесе үздіксіз схема бойынша екі сатыда алынады. Бірінші сатыда бис-(4-гидроксиэтил)терефталат, бис-(4-гидроксиэтил)терефталат терефтал қышқылын этерификациялаумен немесе 1,4-бутиленгликолды диметилтерефталатты қайта этерификациялаумен алынады. Екінші сатыда-поликонденсация жүргізеді. Процестің катализаторлары құрамында титан бар қосылыстар, атап айтқанда тетрабутоксититан (3•10-4 моль/терефталат моль) болып табылады. Бис (4-гидроксибутил)терефталаттың поликонденсациясы 240-250 °C кезінде вакуумда жүргізіледі. Полибутилентерефталаттың балқымасын автоклавтан сығады, сумен салқындатады және цилиндрлік пішінді түйіршіктерге ұсақтайды. Түйіршіктер вакуумдық немесе ауа кептіргіштерінде кептіріледі.
## Қасиеттері
Басқа термопластикалық полимерлермен ұқсас қасиеттерге ие, жоғары беріктігі, қаттылығы мен қаттылығы, сырғымаға тіреуіштер, жақсы диэлектрик. Полибутилентерефталаттың жақсы антифрикциялық қасиеттері бар. УК сәулесіне осал. Температурасы 60 °C асатын судың әсерінен оның қасиеттерін жоғалтады.

## Басқа термопласттер алдында артықшылықтары
Қалыптың төмен температуралары (30-100 °C) және балқыманың жоғары ағуы кезінде кристалданудың жоғары жылдамдығымен байланысты, жақсы технологиялық қасиеттері. Еріткіштердің алдында жоғары тұрақтылыққа ие. Шыны талшығын қосқан кезде полибутилентерефталат 200 °C дейін температураға шыдайды.
## Қолдануы
Құйма полибутилентерефталатпен және оның негізіндегі композициялық материалдармен мырыш, қола және алюминий сияқты металдарды ауыстырады. Сонымен қатар полибутилентерефталатпен реактопласттар ауыстырылады, мысалы, автомобиль жасауда, электротехникада, электроника мен тұрмыстық техникада электротехникалық, конструкциялық және сәндік мақсаттағы бөлшектер өндірісінде қолданылады.
## Қосымша әдебиет
*

Санат:Полимерлер
Санат:Полиэфирлер
Фабиу Коэнтрау

**Фабиу Алешандри да Силва Коэнтрау** (; 11 наурыз 1988 жыл, Вила-ду-Конди, Португалия) — португалиялық футболшы, жартылай қорғаушы.

## Карьерасы

### Клубтық
"Риу Ави" клубының түлегі. 2005 жылы кәсіпқой карьерасын осы клубта бастап, 2007 жылы жазда "Бенфикаға" ауысты. Бірақ 2008 жылы қаңтарда "Насьоналға" жалға берілді.

2008 жылы жазда "Бенфикаға" оралып, қайтадан "Реал Сарагосаға" жалға кетті. 2009 жылғы қаңтар мен маусым айларында туған клубы "Риу Авиде" арендада жүрді.

2011 жылы жазда "Реал Мадридке" ауысты. Сол жылы тамызда Испания суперкубогындағы Эль Класикоға қатысып, "Барселонамен" ойында тұңғыш рет "Реал" сапында алаңға шықты.

2013 жылға дейін негізгі құрамда тұрақты ойнаған Коэнтрау клубқа Карло Анчелотти бапкер боп келген соң алаңға сирек шығатын болды. Клубтан кету мәселесі де көтерілді, бірақ ешқайда кетпеді, онысы дұрыс болыпты, 2013/14 жылғы маусым қорытындысында "Реал" Испания кубогы мен көптен күткен УЕФА чемпиондар лигасында топ жарды.

2015/16 жылғы маусымды "Монакода" арендада өткізді.

2017/18 жылғы маусымда "Спортингте" арендада ойнады.

2018 жылы туған клубы "Риу Авиге" оралды.

### Ұлттық құрама
Португалияның бірнеше жастағы құрамаларында ойнаған.

2009 жылы қараша айында Босния және Герцеговинаға қарсы ӘЧ-2010 іріктеуінде тұңғыш рет ұлттық құрама сапында ойнады.

2010 жылғы әлем чемпионатында 4 кездесуде алаңға шықты.

2012 жылғы Еуропа чемпионатында бес кездесуде алаңға шықты.

2014 жылғы әлем чемпионатының топтық кезеңіндегі бірінші турда Германиямен ойында жарақат алып, қалған ойындарға қатыса алмады.

2016 жылғы Еуропа чемпионатына жарақатының кесірінен бара алмады.

2017 жылы Құрама сапындағы соңғы ойынын өткізді.

## Жетістіктері
«Бенфика»

* Португалия чемпионы: 2009/10
* Португалия лига кубогы: 2009/10, 2010/11

«Реал Мадрид»

* Испания чемпионы: 2011/12
* Испания кубогы: 2013/2014
* Испания суперкубогы: 2012
* Чемпиондар лигасы: 2013/2014
* УЕФА суперкубогы: 2014
* Клубтар әлем чемпионаты: 2014

Португалия

* Еуропа чемпионатының қола жүлдегері: 2012

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Профилі

Санат:Португалия футболшылары
Санат:Португалия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Бенфика ФК ойыншылары
Санат:Риу Аве ФК ойыншылары
Санат:Реал Сарагоса ФК ойыншылары
Санат:Насьонал Фуншал ФК ойыншылары
Санат:Реал Мадрид ФК ойыншылары
Санат:Монако ФК ойыншылары
Санат:Спортинг Лиссабон ФК ойыншылары
Футболдан Грузия чемпионаты

**Футболдан Грузия чемпионаты**  (груз. ეროვნული ლიგა — *Эровнули лига*) — грузин футболының жоғары дивизионы. 1990 жылдан бері өткізіліп келеді. 

## Барлық жүлдегерлер

## Клубтар бойынша жүлделер

## Тағы қараңыз

* Футболдан Грузия суперкубогы
* Футлолдан Грузия кубогы

## Сілтемелер
* 

Санат:Футболдан Грузия чемпионаты
Бұқарбаев

**Бұқарбаев** тегі мынадай мағыналар білдіреді:
* Әбдімәлік Әбдіқадырұлы Бұқарбаев - кескіндемеші. Өзбекстан Республикасы Мемлекеттік сыйлығының лауреаты.
* Жамау Бұқарбаев - ақын.
* Тұрсынбек Мадалыұлы Бұқарбаев - Қазақстан Республикасы Жоғарғы Кеңесінің депутаты.
Наби Камара

**Наби Камара** (   Наби Камара ) - Гвинея футбол жаттықтырушысы. 1968 жылғы жазғы Олимпиада ойындарында Гвинея құрамасын басқарды . 

## Өмірбаяны
1968 жылы Мехикода өткен жазғы Олимпиада ойындарында Гвинея ұлттық құрамасының бас жаттықтырушысы болды. Гвинея Колумбия, Мексика және Франциядан жеңіліп, өз тобында соңғы төртінші орын алды   .
## Дереккөздер

Санат:Гвинея футболшылары
Санат:Гвинея футбол жаттықтырушылары
Санат:Гвинея Ұлттық футбол құрамасының жаттықтырушылары
Пьер Бангура

**Пьер Бангура** (   Пьер Бангура ; 1938, Конакри, Гвинея ) - Гвинея футболшысы, және қорғаушысы. 1968 жылғы жазғы Олимпиада мен 1970 жылғы Африка халықтар кубогына қатысқан. Ол Гвинея құрамасының бас жаттықтырушысы болып табылады. 

## Өмірбаяны
1968 жылы Гвинея ұлттық құрамасының бас жаттықтырушысы Наби Камара Пьерді Мехикода өтетін жазғы Олимпиада ойындарына шақырған еді. Гвинея Колумбия, Мексика және Франциядан жеңіліп, өз тобында соңғы төртінші орынды иеленді. турнирде Пьер Bangoura үш матч ойнады  және команда капитаны болды  . 1970 жылы Суданда өткенАфрика ұлттары кубогына қатысты. Гвинея құрамасы Конгодан озып, Гана мен Біріккен Араб Республикасынан ұтылып, өз тобында соңғы үшінші орынды иеленді. Бангура турнирдің бір ойынында ойнады 

1988 жылы ол Гвинея құрамасының бас жаттықтырушысы болды, Пьер Бангураның басшылығымен команда 1990 жылғы Әлем чемпионатына іріктеудің бірінші кезеңінде екі кездесу өткізді. Екі матчтық қарсыластың нәтижесі бойынша Гвинея Туниске жалпы есеппен (0: 8) ұтылды.
## Дереккөздер

Санат:Гвинея футболшылары
Санат:Гвинея Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Гвинея футбол жаттықтырушылары
Санат:Гвинея Ұлттық футбол құрамасының жаттықтырушылары
Набу Лайе Камара

**Набу Лайе Камара** (    Наби Лайе «Папа» Камара ; 1951 - 4 қаңтар 2018 ж. ) - гвинеялық футболшы, шабуылшы, жаттықтырушы. Тарихтағы ең жақсы гвинеялық ойыншылардың бірі болып саналды. Бір клубтың жақтаушысы - Хафия, ол онымен үш рет Африка чемпионы болды (1972, 1975 және 1977 жылдары). Гвинея ұлттық құрамасының ойыншысы (1977-1985 жж. Капитаны), содан кейін құрлықтағы ең мықты командалардың бірі. 1994 жылы Африка халықтар кубогында ұлттық құраманың жаттықтырушысы болды  . Соңғы жылдары ол Гвинея құрамасының жаттықтырушысының көмекшісі жұмысын атқаратын болды.

## Жетістіктері

* КАФ Чемпиондар лигасы: 1972, 1975, 1977

## Дереккөздер

Санат:Гвинея футболшылары
Санат:Гвинея Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Гвинея футбол жаттықтырушылары
Санат:Гвинея Ұлттық футбол құрамасының жаттықтырушылары
Зу-Зу Күлпаш

**Зың-Зың Күлпәш** — «Күлпаштың хикаялары» атты комедиялық жанрдағы телехикаяның жалғасы, «Шымкент Шоу» театры актерларының басшылығымен түсірілген сериал. Идея авторы — Берік Тұрсынбеков. 2018 жылы қыркүйек айында Жетінші арнада көрсетілді.

2023 жылға дейін Зың-Зың Күлпәш деп аталды.

## Фактілер
Уақиға алаңсыз, аңғал көңілмен тіршілік етіп жатқан ауыл тұрғындарының шым-шытырман өмірлерін баяндайды. Күлпәш — өзінің аңғалдығымен, әзілге бейім өткір тілімен, көмектесем деп күлкілі уақиға тап болатын аңқаулығымен ауыл тұрғындарының аузында қалған кейіпкер.

Фильмде сондай-ақ, «Шаншар», «Алдараспан», «Ерекше шоу» театрларының әртістері ойнаған.

2019-20 жылдары осы атаумен сериалдың екінші-үшінші маусымы түсірілді.

Түсірілімдер Түркістан облысы Төле би ауданы, Нысамбек ауылында өтті. 2-маусымда Түркістан облысы,Төле би ауданы, Маятас ауылында өтсе, 2020 жылғы түсрілім "Қасқасу" ауылында болды.

2023 жылдан бастап "Зу-зу Күлпаш" деген атаумен жаңа маусымдары басталды.

## Кейіпкерлер
* **Күлпәш** — үйдің үлкен келіні, Жексеннің әйелі, аузы да, қолы да жылдам, мейлінше адал, аңқау, ешкімге есесін жібермейді. Баяғы "Шымкент шоу" әдеп шыққан кездегі образдан айнымаған. 
* **Нәкөнай** — Күлпаштың қайнысы, үйдің ерке баласы, үйленбеген. Басқаларға ұқсамайтын, өз әлемі бар, ақыл-есі де анау айтқан орнықты емес, сонысымен күлкіге қалатын да жүретін кейіпкер.
* **Кәтәлөк** — Күлпаштың құрбысы, аңқау, сұраншақ, ақкөңіл, Дүйсеннің әйелі.
* **Апа** — 5 баланың, соның ішінде 3 ұл (Дүйсен, Жексен және Бейсен), 2 қыздың (Қатираш пен Сағираш) анасы, Күлпаш пен Кәтәлөктің қайын енесі. Ақкөңіл, мейірімді, қамқор ана.
* **Жексен** — апаның тұңғыш ұлы,Күлпаштың күйеуі,Дүйсеннің ағасы.
* **Дүйсен** — апаның екінші ұлы, Нәкөнайдың ағасы,Жексеннің бауыры, Кәтәлөктің күйеуі.

## Рөлдерде

### Негізгі кейіпкерлер

* Берік Тұрсынбеков - Күлпәш
* Дәурен Жұмәділов - Жексен
* Қарлығаш Ахметова - Каталек
* Нұрболат Есенбекұлы - Нәкөнай
* Ұлбосын Базарбаева - Апа
* Нұржан Төлендиев - Дүйсен ( 1 маусымда )
* Ерлан Даулетбеков - Самат
* Айнұр Жұбатқанқызы - Жәмилә
* Мейрамхан Шалқыбеков - Дүйсен ( 2,3 маусымда )

### Эпизодтарда:

* Жүсіп Ақшора - Жүке
* Нартай Сүлейменов - Тұрған
* Жұлдызай Дүйсенбиева - Сағираш
* Ғалымжан Қалыбаев - Әкім ( 1 маусымда)
* Дәнекер Оразбай - Әкім ( 2 маусымда )
* Ержан Тілеков - Қақонай
* Ержігіт Қамытбеков
* Абай Аязбаев - алаяқ
* Мәди Төреқұлов - Бейсен
* Жарас Ахметов - Қайрат
* Ақсүйрік Абайқызы - Мақпал
* Ұлан Мамырбеков - ұры

Санат:Қазақстан фильмдері
Санат:2018 жылғы фильмдер
Санат:Қазақстан телесериалдары
Санат:Жетінші арна телехикаялары
Марсело Салас

**Жозе Марсело Салас Мелинао** (; 24 желтоқсан 1974 жыл, Темуко, Чили) — чилилік футболшы, шабуылшы.

## Карьерасы

### Ұлттық құрама
Чили Ұлттық футбол құрамасы сапында 1995, 1999 жылдары Америка кубогына, 1998 жылы әлем чемпионатына қатысқан. 1998 жылғы әлем чемпионатында төрт голдың авторы атанды, топтық кезеңнің бірінші турында Италияның қақпасына екі гол соқты. Бірақ жеңіске жете алмады, құрамалар тең тарқасты. Екінші турда да Аустриямен ойында Салас есеп ашты, бұл жолы да матч тең аяқталды. 

1/8 финалда Чили 1:4 есебімен Бразилиядан ұтылды, чилиліктердің жалғыз голын Салас соқты. Осылайша Леонель Санчес екеуі 4 голмен Чили құрамасының әлем чемпионаттарындағы ең мерген футболшылары ретінде бірінші, екнші орындарды бөлісіп тұр.

Қазір туған клубы "Депортес Темуконың" президенті.

## Жетістіктері
Универсидад де Чили

* Чили чемпионы: 1994, 1995

Ривер Плейт

* Аргентина чемпионы: 1996 А, 1997 К,

Лацио

* Италия чемпионы: 2000
* Италия кубогы: 2000
* Италия суперкубогы: 1998
* Кубок иелері кубогы: 1999
* УЕФА суперкубогы: 1999

Ювентус

* Италия чемпионы: 2002, 2003
* Италия кубогы: 2002
* Италия суперкубогы: 2002

## Жеке жетістіктері

* Оңтүстік Американың үздік футболшысы: 1997
* Аргентина чемпионатының үздік футболшысы: 1997

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Халықаралық карьерасы

Санат:Чили футболшылары
Санат:Чили Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Универсидад де Чили ФК ойыншылары
Санат:Лацио ФК ойыншылары
Санат:Ривер Плейт ФК ойыншылары
Санат:Ювентус ФК ойыншылары
Роберто ди Маттео

**Роберто Ди Маттео** (; 29 мамыр 1970, Шаффхаузен) — италиялық футболшы, футбол жаттықтырушысы.

## Карьерасы
Роберто Швейцарияда дүниеге келген. Швейцария футболының тәрбиеленушісі. 1993 жылға дейін "Шаффхаузен", "Цюрих", "Арау" секілді швейцариялық клубтарда доп теуіп, "Лациоға" ауысты. 

1996 жылы "Челсиге" ауысып, 2002 жылы 31 жасында жарақатының кесірінен футболмен ерте қоштасты. "Челси" сапындағы соңғы ойынын 2002 жылыАнглия кубогы финалында "Арсеналға" қарсы өткізді (бұл кезде Роберто футболмен қоштасып қойған-ды, бірақ "көктердің" бапкері Клаудио Раньери сонда да оны алаңға шығарды).

2002 жылы "Челси" құрамасының бүкіл тарихындағы символикалық құрамына енді.

Бапкерлік жолын 2008 жылы "Милтон Кинс Динс" клубын жаттықтырудан бастады. Бір жылдан соң Премьер Лигадан чемпионшипке түсіп кеткен "Вест Бромвич Альбионның" тізгінін ұстады. 2011 жылы ақпан айында көрсеткіштері айтарлықтай болмай, ол қызметтен босады.

2011 жылы "Челсидің" бапкері Андре Виллаш-Боаштың көмекшісі боп тағайындалды. 2012 жылы көктемде "Челсидің" ойыны тіпті нашарлап кетті де, Андре бапкерліктен қуылды, орнына уақытша бапкер боп Роберто қызметін бастады. Ешкім күтпеген жерде "Челси" Чемпиондар лигасын ұтып алды. Соның артынша Роберто бас жаттықтырушы боп тағайындалды.

2012 жылы 21 қарашада көрсеткен нәтижелерінің төмендігінен ол қызметтен кетті.

2014 жылы 7 қазанда "Шальке 04" клубының бас жаттықтырушысы боп тағайындалды. 2014/15 жылғы маусым қорытындысында "Шальке" Германия чемпионатында 6-орында қап кетті де, клуб Робертомен серіктестігін одан әрі созған жоқ.

2016 жылы маусым айында "Астон Вилламен" келісім шарт түзді. Бірақ Чемпионшипте 11 кездесуде бір ойында ғана жеңіске жетіп, сол жылы қазан айында-ақ ол жерден кетті.

## Жетістіктері
**Командалық**

**«Арау»**

* Швейцария чемпионы (1): 1992/93

**«Челси»**

* Англия кубогы (2): 1997, 2000
* Англия суперкубогы (1): 2000
* Лига кубогы (1): 1998
* УЕФА Кубок иелері кубогы (1): 1998
* УЕФА суперкубогы (1): 1998

## Бапкер ретіндегі жетістіктері
**Командалық**

**«Челси»**

* УЕФА чемпиондар лигасы (1): 2012
* Англия кубогы (1): 2012

**Жеке**

* Премьер лиганың үздік бапкері (1): қыркүйек 2010

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Профилі

Санат:Италия футболшылары
Санат:Италия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Цюрих ФК ойыншылары
Санат:Лацио ФК ойыншылары
Санат:Челси ФК ойыншылары
Санат:Италия футбол жаттықтырушылары
Санат:Вест Бромвич Альбион ФК жаттықтырушылары
Санат:Челси ФК жаттықтырушылары
Санат:Шальке 04 ФК жаттықтырушылары
Санат:Астон Вилла ФК жаттықтырушылары
Финн Вулфхард

**Финн Вулфхард** (; туылды: 23 желтоқсан 2002; Ванкувер, Британдық Колумбия, Канада) — канадалық актер. «Оғаш дүниелер» телехикаясындағы Майк Уиллер және «Ол» (2017) мен «Ол 2» (2019) қорқынышты фильмдеріндегі Ричи Тозиер рөлі үшін танымал.

## Ерте өмірі
Вулфхард Ванкуверде дүниеге келген; Оның француз, неміс және еврей тамыры бар. Оның үлкен ағасы Ник бар. 2016 жылдан бастап Ванкувердегі католик мектебінде оқиды.

## Мансабы
Вулфхард өзінің алғашқы актерлік рөлін Крейглистта алды. 2014 жылы ол «100» телехикаясында Зоран ретінде өзінің теледидарлық дебютін жасады және көп ұзамай «Табиғи емес» телехикаясының бір эпизодында Джорди Пинскиді ойнады.

2016 жылы танымал Netflix сериалындағы «Оғаш дүниелер» Майк Уилердің рөлі арқасында ол әлемге әйгілі болды. Ол ауырып, рөлге бейнежазба арқылы тыңдаудан өтіпті. Рөл оған АҚШ сериалдарының актерлер гильдиясы сыйлығын алып келді, оны Вулфард сериалдың қалған актерлерімен бөлісті.

2017 жылдың күзінде «Ол» қорқынышты фильмінің премьерасы болды, онда Вулфард Ричи Тозердің рөлін ойнады . 2019 жылдың қыркүйегінде ол тағы да «Ол 2»-де осы рөліне оралды.

2019 жылдың қаңтарында Netflix анимациялық сериясының премьерасы «Кармен Сандьего» болды, онда Вулфард басты кейіпкердің досы және серігі - Ойыншыны дауыстады.

Сонымен қатар, Вулфард 2014 және 2016 жылдары канадалық PUP панк-рок тобының екі бейнебянында пайда болды.

Гитарада ойнап, өзінің Calpurnia тобында өнер көрсетеді.

## Фильмдер тізімі

## Марапаттар мен номинациялар

## Дереккөздер

## Сілтемелер
* 

Санат:Канада актер балалары
Тощенко

**Тощенко** тегі мынадай кісілерді көрсетуі мүмкін:

* Викентий Никонорович Тощенко - Кеңес Одағының Батыры.
* Жан Терентьевич Тощенко -  Ресей Ғылым академиясының корреспондент мүшесі, профессор, философия ғылымының докторы.
Питер Шилтон

**Питер Лесли Шилтон** (; 18 қыркүйек 1949 жыл, Лестер, Англия) — англиялық футболшы, қақпашы.

1990 жылғы әлем чемпионатына қатысып, британдық футболшылар арасында әлем чемпионатында ойнаған ең жасы үлкен футболшы боп тарихта қалды. Ол кезде жасы 41-де еді.

1986 жылғы әлем чемпионатында Аргентинамен ойында (ширек финал) Марадона Шилтонның қақпасына екі гол соқты, біреуін кейін "Құдайдың қолы" деп аталып кеткен қолмен соғылған гол болатын.

"Британ империясы орденінің" офицері. Англия чемпионаттарында 1000-нан аса ойында алаңғаа шығып, рекорд жасады.

## Карьерасы
1970 жылы қараша айында ГФР құрамасына қарсы ойында тұңғыш рет Англия сапында алаңға шықты. Бірақ 1980 жылға дейін Англия құрамасы сапында не Еуропа, не әлем чемпионаттарына қатыса алмады. Бұл кезде Шилтон "Лестер" сапында ойнайтын.

1974 жылы "Сток Ситиге" ауысты. Үш маусым бойы 100-ден аса ойында клубтың қақпасын қорғады. 1977 жылы "Ноттингем Форестке" ауысып, алғашқы маусымда-ақ Англия чемпионы атанды да, еурокубоктерге қатысуға мүмкіндік алды. 

1978/79, 1979/80 жылғы маусымда Еуропа чемпиондар кубогының жеңімпазы атанды.

1980 жылғы Еуропа чемпионатына қатысты, топтық кезеңнің екінші турында Италияға қарссы ойында тұңғыш рет өзін ірі турнирлерде сынады. Ойында бір гол жіберіп алды, осының өзі Англияның жеңілісіне себепкер болды. Қақпашыны кінәлаған бапкер Рон Гринвуд үшінші турда Шилтонды қосалқы құрамда қалдырды.

1982 жылғы әлем біріншілігінен соң "Саутгемтонға", 1987 жылы "Дерби Каунтиге" ауысты. 1992 жылы 42 жасында "Дерби Каунтиден" кеткен соң бірнеше клубта ойыншы--бапкер қызметін атқарды.

1982, 1986, 1990 жылғы әлем чемпионаттарына негізгі қақпашы ретінде барды. 1988 жылғы Еуропа чемпионатының топтық кезеңінде екі матчта алаңға шықты. Англия екі ойында да ұтылды да, үшінші турда екінші құраммен ойнап, Шилтон емес, Крис Вуд қақпаны қорғады.

1990 жылғы әлем біріншілігінен соң құрамадағы карьерасын аяқтады.

## Жетістіктері

### Командалық

; Ноттингем Форест

* Англия чемпионы: 1977/78
* Лига кубогы: 1978, 1979
* Чемпиондар лигасы: 1978/79, 1979/80
* УЕФА суперкубогы: 1979

### Жеке

* Англия чемпионатының үздік футболшысы: 1987

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Ресми сайты

Санат:Англия футболшылары
Санат:Англия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Лестер Сити ФК ойыншылары
Санат:Сток Сити ФК ойыншылары
Санат:Ноттингем Форест ФК ойыншылары
Санат:Дерби Каунти ФК ойыншылары
Санат:Уимблдон ФК ойыншылары
Санат:Болтон Уондерерс ФК ойыншылары
Санат:Ковентри Сити ФК ойыншылары
Санат:Вест Хэм Юнайтед ФК ойыншылары
Анна Владимировна Онкович

**Анна Владимировна Онкович (Колосова)** (; 1 қаңтар 1944, Шагаево ауылы, Горький облысы, РСФСР) — украин ғалымы, педагогика ғылымдарының докторы, профессор, Украина Ұлттық педагогикалық ғылымдар академиясының (Киев) Жоғары білім институтының гуманитарлық білім теориясы мен әдістемесі кафедрасының меңгерушісі, украин лингводидактикасы, медиа мұғалімі, медиа білім беру саласындағы зерттеуші. Медиа дидактиканың мәселелерін зерттейді (негізінен баспасөз және Интернет көздері негізінде). Медиа білім беру, лингводидактика, украинтану, жоғары білім педагогикасы тақырыптары бойынша көптеген жарияланымдардың авторы. Педагогика, медиа мәдениет, журналистика және медиа білім беру мәселелері бойынша бірнеше халықаралық ғылыми конференциялардың қатысушысы және ұйымдастырушысы.

Санат:Украина ғалымдары
Футболдан Италия суперкубогы 2019

**Футболдан 2019 жылғы [[Футболдан Италия суперкубогы|Италия суперкубогы]]** 22 желтоқсанда Сауд Арабиясындағы Эр-Рияд қаласында өтіп, 2019 жылғы Италия чемпионы "Ювентус" пен кубок иегері "Лацио" өзара кездесті. "Лацио" 3:1 есебімен жеңіске жетті.

## Матч
### Детальдар

Санат:Футболдан Италия суперкубогы
Санат:2019 жылғы футбол
Санат:Ювентус ФК ойындары
Санат:Лацио ФК ойындары
Футболдан Испания суперкубогы 2018

**2018 жылғы [[Футболдан Испания суперкубогы]]** 12 тамыз күні Марокконың Танжер қаласында өтті. Испанияның 2017/18 жылғы  чемпионы "Барселона" 2:1 есебімен Испания кубогының финалисі "Севильяны" ұтты. 
## Матч
### Детальдар

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*"Барселона" Испания суперкубогында жеңіске жетті

Санат:Футболдан Испания суперкубогы
Санат:2018 жылғы футбол
Санат:Барселона ФК ойындары
Санат:Севилья ФК ойындары
Шерпур

* Шерпур – Бангладештің солтүстігіндегі муниципалитет қала, Шерпур округі орталығы.
* Шерпур – Бангладештің Богра округіндегі қала.
Шибгандж

* Шибгандж – Бангладештің солтүстігінде орналасқан қала, Шибгандж ішкі округі орталығы. 
* Шибгандж – Бангладештің солтүстік-батысында орналасқан муниципалистті қала, Шибгандж ішкі округі орталығы.
Шрипур

* * Шрипур – Бангладештің батысындағы қала, Шрипур ішкі округі орталығы. 
* * Шрипур – Бангладештің орталығындағы қала, Шрипур ішкі округі орталығы.
Кике Сетьен

**Энрике Сетьен Солер** (; 27 қыркүйек 1958, Сантандер) — испаниялық футболшы, жартылай қорғаушы, футбол жаттықтырушысы. 2020 жылы "Барселонаның" бас бапкері болды.

## Карьерасы

### Футболшы
Футболшылық карьерасында "Расинг", "Атлетико Мадрид", "Логроньес", "Леванте" клубтарында доп тепті. Көп бөлігін "Расинг" клубында өткізді, 12 маусым бойы (1977-85, 1992-96) осы клубтың негізгі құрамында ойнады. 1996 жылы "Левантеде" ойнап, карьерасын аяқтады. 

1986 жылғы әлем чемпионатына барғанымен, бір кездесуде де алаңға шықпады. 

### Бапкер
2001 жылдан бері бапкерлікпен айналысады. 2006 жылы үш ай Экваторлық Гвинея құрамасын жаттықтырды, қалған уақыттарда испандық клубтарды баптап келеді. Арасында футболшы кезінде ойнаған "Расинг", "Логроньес" клубтары да бар.

2018/19 жылғы маусым қорытындысында "Реал Бетис" Испания чемпионатында 10-орында қалды да, Сетьен ол клубтың бапкерлігінен кетті. 2020 жылы 13 қаңтарда "Барселонаның" бапкері боп тағайындалды.
## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Профилі

Санат:Испания футболшылары
Санат:Испания Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Расинг Сантандер ФК ойыншылары
Санат:Атлетико Мадрид ФК ойыншылары
Санат:Логроньес ФК ойыншылары
Санат:Леванте ФК ойыншылары
Санат:Испания футбол жаттықтырушылары
Санат:Расинг Сантандер ФК жаттықтырушылары
Санат:Экваторлық Гвинея Ұлттық футбол құрамасының жаттықтырушылары
Санат:Логроньес ФК жаттықтырушылары
Санат:Лас-Пальмас ФК жаттықтырушылары
Санат:Реал Бетис ФК жаттықтырушылары
Санат:Барселона ФК жаттықтырушылары
Эрнесто Вальверде

**Эрнесто Вальверде Техедор** (, 9 ақпан 1964 жыл, Виандар-де-ла-Вера) — испаниялық футболшы, футбол жаттықтырушысы.

## Карьерасы
"Алавес", "Эспаньол" клубтарының түлегі. Ересек шағында да осы клубтарда доп тепті. Бірақ ең титулды клубы — "Барселона". "Барселона" сапында Испания кубогы мен УЕФА Кубок иелері кубогын иеленді. "Барселонада" жүріп Испания ұлттық құрамасына шақырту алды, бірақ бір ғана кездесуде алаңға шықты.

2001 жылы бапкерлік карьерасын 1990-96 жылдары өзі ойнаған "Атлетиктен" бастады. Әуелі жастар клубын жаттықтырды, сосын негізгі команданың тізгінін ұстады.

2006 жылы "Эспаньол" тізгінін ұстап, УЕФА кубогының финалына шықты, бірақ тағы бір испаниялық клуб "Севильядан" ұтылып қалды.

2008 жылы "Олимпиакос" клубын жаттықтырып, алғашқы маусымда-ақ Грекия кубогы мен Грекия чемпионатында топ жарды, бұл оның бапкерлік жолыңдағы тұңғыш табыстары болатын. 2009/10 жылғы маусымда "Вильярреалды" жаттықтырғанымен, 2010 жылы жазда тағы да "Олимпиакосқа" оралып, қатарынан екі жыл Грекия чемпионы атанды.

2015 жылы "Атлетик Бильбаоның" бапкері ретінде Испанияның Суперкубогын жеңді.

2017 жылы жазда "Барселонаның" бапкері болды, 2ол қызметті 2020 жылдың қаңтарына дейін атқарды.

## Жетістіктері

### Ойыншы ретінде

; «Барселона»

* Кубок иелері кубогы: 1988/89
* Испания кубогы: 1989/90

### Бапкер ретінде

; «Олимпиакос»

* Грекия чемпионы (3): 2008/09, 2010/11, 2011/12
* Грекия кубогы (2): 2008/09, 2011/12

; «Атлетик Бильбао»

* Испания суперкубогы: 2015

; «Барселона»

* Испания чемпионы (2): 2017/18, 2018/19
* Испания кубогы: 2017/18
* Испания суперкубогы: 2018

## Бапкер клубтары

: *13 қаңтар 2020*

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Профилі

Санат:Испания футболшылары
Санат:Испания Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Алавес ФК ойыншылары
Санат:Эспаньол ФК ойыншылары
Санат:Барселона ФК ойыншылары
Санат:Атлетик Бильбао ФК ойыншылары
Санат:Испания футбол жаттықтырушылары
Санат:Мальорка ФК ойыншылары
Санат:Атлетик Бильбао ФК жаттықтырушылары
Санат:Эспаньол ФК жаттықтырушылары
Санат:Олимпиакос Пирей ФК жаттықтырушылары
Санат:Вильярреал ФК жаттықтырушылары
Санат:Валенсия ФК жаттықтырушылары
Санат:Барселона ФК жаттықтырушылары
Жоламан

* Жоламан – Жетісу облысы Кербұлақ ауданындағы ауыл.
* Жоламан – Жетісу облысы Кербұлақ ауданындағы темір жол бекеті.
* Жоламан – Павлодар облысы Ақтоғай ауданындағы ауыл.
Данте Бонфин Коста Сантос

**Данте Бонфин Коста Сантос** (; 18 қазан 1983, Салвадор, Бразилия) — бразилиялық футболшы, "Ницца" клубының қорғаушысы.

## Карьерасы
Карьерасын 2001 жылы "Жувентуде" клубында бастады. 2004 жылы "Лилль" клубымен келісім шарт жасасты. Сол жылы 14 ақпанда тұңғыш рет жаңа клубында алаңға шықты, "Монакоға" қарсы ойынның 84-минутында Матье Дебюшидің орнына алаңға шықты.

2006-2009 жылдары Бельгияның "Шарлеруа", "Стандард" клубтарында ойнады. 2009 жылдың соңында "Боруссия Дортмунд" клубына ауысты.

Карьерасының шырқау шегі ретінде 2012-15 жылдары "Баварияда" ойнаған кездерін айтуға болады. 

2015 жылы "Вольфсбургке" ауысты. 2017 жылдан бері "Ниццада" ойнайды.

2013 жылы тұңғыш рет Бразилия құрамасында ойнады. 2014 жылғы әлем чемпионатынан соң құрамаға шақырылмай қойды.

## Жетістіктері

; «Бавария»

* Германия чемпионы (3): 2012/13, 2013/14, 2014/15
* Германия кубогы (2): 2012/13, 2013/14
* Германия суперкубогы: 2012
* Чемпиондар лигасы: 2012/13
* УЕФА суперкубогы: 2013
* Клубтар әлем чемпионаты: 2013

; Бразилия

* Конфедерациялар кубогы: 2013

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Профилі

Санат:Бразилия футболшылары
Санат:Жувентуде ФК ойыншылары
Санат:Лилль ФК ойыншылары
Санат:Шарлеруа ФК ойыншылары
Санат:Стандард Льеж ФК ойыншылары
Санат:Боруссия Дортмунд ФК ойыншылары
Санат:Бавария ФК ойыншылары
Санат:Вольфсбург ФК ойыншылары
Санат:Ницца ФК ойыншылары
Санат:Бразилия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Марцель Шмельцер

**Марсель Шмельцер** (; 22 қаңтар 1988 жыл, Магдебург, ГДР) — германиялық футболшы, "Боруссия Дортмунд" клубының қорғаушысы.

"Магдебург" клубының түлегі. 17 жасында "Боруссия Дортмунд" клубына ауысты. 2008 жылы клубпен тұңғыш келісім шартын жасасты. Сол жылы 16 тамызда тұңғыш рет Бундеслигада алаңға шықты.

2009 жылы Ұлттық құрамаға шақыртылды. 2010 жылы 17 қаңтарда Швецияға қарсы жолдастық кездесуде тұңғыш рет алаңға шықты. 

2012 жылғы Еуропа чемпионатының қола жүлдегері атанды. 2014 жылғы әлем чемпионатына баратын кеңейтілген құрамға енгізілгенімен, кейін құрама жаттықтырушысы Йоахим Лев нақты құрамға қоспады да, чемпионатқа бара алмады.

2017 жылы "Боруссиямен" келісім шартын 2021 жылға дейін ұзартты.

## Жетістіктері

; «Боруссия» (Дортмунд)

* Германия чемпионы (2): 2011, 2012
* Германия кубогы: 2012
* Германия суперкубогы (2): 2013, 2014

; Германия

* Жастар арасындағы Еуропа чемпионы: 2009
* Еуропа чемпионатының қола жүлдегері: 2012

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Профилі

Санат:Магдебургта туғандар
Санат:Германия футболшылары
Санат:Германия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Боруссия Дортмунд ФК ойыншылары
Хави Мартинес

**Хави (Хавьер) Мартинес Агинага** (; 2 қыркүйек 1988, Эстелья, Наварра) — испаниялық футболшы, Катар СК клубының жартылай қорғаушысы. 2010 жылғы әлем, 2012 жылғы Еуропа чемпионы.

## Карьерасы

### Клубтық
"Осасуна" клубының түлегі. 2005/06 жылғы маусымды "Осасунаның" екінші клубында өткізді.

2006 жылы 17 жасында 6 млн еуроға бағаланып, "Атлетик Бильбаоға" ауысты. 

2012 жылы тамызда 40 миллион еуроға "Баварияға" ауысты. 2012/13 жылғы маусымда клубтың негізгі футболшысына айналды, маусым қорытындысында УЕФА чемпиондар лигасын жеңіп алды. Клубқа Хосеп Гвардиола бапкер боп келген соң Хави орталық қорғаныс шебіне ауысты. Бірақ 2017 жылы Юпп Хайнкес оны қайтадан бұрынғы позициясы жартылай қорғанысқа ауыстырды. 

2017 жылы клубтың вице-капитаны боп тағайындалды.

2021 жылы жазда Катар СК клубына ауысты.

### Ұлттық
Ұлттық құрама сапында тұңғыш рет 2010 жылы алаңға шықты. 2010 жылғы әлем  біріншігінің топтық кезеңіндегі Чилимен ойында да алаңға шықты. 

2014 жылғы әлем чемпионатында бір ойында алаңға шықты. 2016 жылғы Еуропа чемпионатына жарақатының кесірінен бара алмады. Ал 2018 жылы оны құрамға қоспады.

## Жетістіктері

### Командалық
**Бавария**

* Германия чемпионы (7): 2012/13, 2013/14, 2014/15, 2015/16, 2016/17, 2017/18, 2018/19, 2019/20, 2020/21
* Германия кубогы (3): 2012/13, 2013/14, 2015/16
* Германия суперкубогы (3): 2016, 2017, 2018
* УЕФА чемпиондар лигасы: 2012/13, 2019/20
* УЕФА суперкубогы: 2013, 2020
* Клубтар әлем чемпионаты: 2013, 2020

**Испания-19**

* Еуропа чемпионы: 2007

**Испания-21**

* Еуропа чемпионы: 2011

**Испания**

* Әлем чемпионы: 2010
* Еуропа чемпионы: 2012
* Кофедерациялар кубогы: 2013

### Жеке

* Испанияның үздік жас ойыншысы («Don Balón»): 2010

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Профилі

Санат:Испания футболшылары
Санат:Испания Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Атлетик Бильбао ФК ойыншылары
Санат:Бавария ФК ойыншылары
Санат:Катар СК ойыншылары
Санат:Футболдан әлем чемпиондары
Санат:Футболдан Еуропа чемпиондары
Свен Бендер

**Свен Бендер** (;  27 cәуір 1989, Розенхайм, Бавария) — германиялық футболшы, жартылай қорғаушы. 2016 жылғы Олимпиада ойындарының күміс жүлдегері. Сыңары Ларс Бендер де футболшы.  

## Карьерасы
Сыңары Ларспен бірге Бранденбург футбол мектебінде тәрбиеленді. 1999 жылы "Унтерхахинг" футбол академиясына ауысты. 2003 жылы "Мюнхен 1860" клубынан жастар командасына ауысып, 2006 жылы кәсіпқой карьерасын осы клубта бастады. 
  
2009 жылы "Боруссия Дортмунд" футболшысы атанды. 19 қыркүйек күні Бундеслигадағы тұңғыш ойынын "Ганноверге" қарсы өткізді. Ұзақ жылдар бойы осы клубта ойнап, Германия чемпионы атанды, Германия кубогын ұтып алды, тіпті УЕФА Чемпиондар лигасының финалына шықты (2013 жылы).  

2017 жылы "Байер" клубымен келісім шарт жасасты. 

Германияның бірнеше жастағы құрамаларында ойнады. Негізгі құрамада 7 ойын ғана өткізді, бірақ ірі турнирлерге қатыса алмады. Ал Олимпиада құрамасы сапында 2016 жылы Олимпиадаға қатысты. 

## Жетістіктері

; «Боруссия» (Дортмунд)

* Германия чемпионы (2): 2011, 2012
* Германия кубогы: 2012
* Германия суперкубогы (2): 2013, 2014

; Германия

* 19 жасқа дейінгілер арасында Еуропа чемпионы; 2008

## Жеке өмірі
Үйленген, бір ұлы бар. Ұлының аты Макс (2016 ж.т)

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Футболшының профилі
*Футболшының профилі
*Футболшының профилі

Санат:Германия футболшылары
Санат:Германия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Мюнхен 1860 ФК ойыншылары
Санат:Боруссия Дортмунд ФК ойыншылары
Санат:Байер 04 ФК ойыншылары
Санат:2016 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының күміс жүлдегерлері
Диего Милито

**Диего Альберто Милито** (; 12 маусым 1979 жыл, Бернале, Буэнос-Айрес, Аргентина) — аргентиналық футболшы, шабуылшы.

## Карьерасы
Карьерасын 1999 жылы "Расинг Авальянеда" клубында бастады. 

Карьерасындағы ең жарқын жылдары "Интернационале" сапында өтті. 2009 жылы клубпен төрт жылдық келісім шарт жасасты да, алғашқы маусымда-ақ УЕФА Чемпиондар лигасының жеңімпазы атанып қана қоймай, турнирдің үздік шабуылшысы атанды. Чемпиондар лигасының финалында "Баварияның" қақпасына екі гол соғып, командасының жеңісіне үлес қосты. Сол жылы тұңғыш рет әлем чемпионатына қатысты. 

2011 жылы 7 желтоқсанда "Интер" сапындағы жүзінші матчын өткізді. 

2014 жылы жазда туған клубы "Расингке" ауысты. Екі жылдан соң карьерасын аяқтап, "Расингтің" спорттық директоры боп тағайындалды. 

Інісі Габриэль Милито да футболшы.
## Жетістіктері

### Командалық
«Расинг» (Авельянеда)

* Аргентина чемпионы: 2001 (Апертура), 2014

«Интер»

* Италия чемпионы: 2009/10
* Италия кубогы (2): 2009/10, 2010/11
* Италия суперкубогы: 2010
* УЕФА чемпиондар лигасы: 2009/10
* Клубтар әлем чемпионаты: 2010

Аргентина құрамасы

* Америк кубогының финалисі: 2007

### Жеке

* Италиядағы жыл футболшысы: 2009/2010
* УЕФА Чемпиондар лигасының үздік шабуылшысы: 2009/10
* УЕФА сауалнамасы бойынша үздік клубтық ойыншы: 2009/10

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Статистикасы
*https://int.soccerway.com/players/-/3336/
*https://static.fifa.com/fifa-tournaments/players-coaches/people=198273/index.html 

Санат:Аргентина футболшылары
Санат:Аргентина Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Расинг Авельянеда ФК ойыншылары
Санат:Дженоа ФК ойыншылары
Санат:Реал Сарагоса ФК ойыншылары
Санат:Интернационале ФК ойыншылары
Якуб Блащиковски

**Якуб Блащиковский** (; 14 желтоқсан 1985, Трусколясы, Польша) — поляк футболшысы, жартылай қорғаушы. Польшаның екі дүркін үздік футболшысы. 

## Карьерасы
2006 жылы тұңғыш рет Ұлттық құрама сапында ойнап, 2012, 2016 жылдары Еуропа чемпионатына қатысты. 2012 жылғы турнирде капитан ретінде ойнады. Топтық кезеңнің екінші турында Ресейдің қақпасына бір гол соқты (1:1). 

2016 жылғы турнирде де бір рет мергендігімен көзге түсті, топтық кезеңде Украинаның қақпасына матч тағдырын шешкен жалғыз голды енгізді. Ширек финалда Польша-Португалия матчының соңы пенальтилер сериясына тіреліп, Якуб өз соққысын дарыта алмады, нәтижесінде жартылай финалға Португалия шықты.

Карьерасының жарқыраған жылдары "Боруссияда" (Дортмунд) өткізіп, Германия чемпионы, Германия кубогының иегері, УЕФА Чемпиондар Лигасының финалисі (2013) атанды. 

2017 жылы "Вольфсбургке" ауысып, қосалқы құрамда қалып кете бергесін Польшаға оралды да, бір кездері өзі ойнаған "Висла" (Краков) командасына ауысты. Клубпен жарты жыл бойы не-бары 116 еуро жалақыға ойнауға келісім шарт жасасты, сондай-ақ клубтың есеп шотына 300 мың еуро аударды, клуб ол қаржыны қарыздарынан құтылуға жұмсады. Осылай Якуб қайырымдылығымен де көзге түсті.

## Жетістіктері

### Командалық
«Висла (Краков)»

* Польша чемпионы (1): 2004/05,

«Боруссия (Дортмунд)»

* Германия чемпионы (2): 2011, 2012
* Германия кубогы (1): 2012
* Германия суперкубогы (1): 2013

### Жеке

* Польшадағы жыл футболшысы: 2008, 2010

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*90minut.pl
*Профилі

Санат:Польша футболшылары
Санат:Польша Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Висла Краков ФК ойыншылары
Санат:Боруссия Дортмунд ФК ойыншылары
Санат:Фиорентина ФК ойыншылары
Санат:Вольфсбург ФК ойыншылары
Юпп Хайнкес

**Йозеф (Юпп) Хайнкес** (;  9 мамыр 1945, Мёнхенгладбах, Германия) — германиялық футболшы, футбол жаттықтырушысы. 1974 жылғы әлем чемпионы. Екі түрлі клубтың  жаттықтырушысы ретінде УЕФА Чемпиондар лигасында жеңіске жеткен төрт бапкердің бірі (1997/98 жылы "Реал", 2012/13 жылы "Бавария" жаттықтырушысы ретінде).

## Карьерасы
2011 жылы "Баварияның" бас жаттықтырушысы боп тағайындалды. 2011/12 жылғы маусымда "Бавария" барлық турнирде мәреге екінші боп жетті, чемпионатта "Боруссиядан" (Дортмунд) кейін екінші орында қалды, Германия кубогында тап сол "Боруссиядан" 2:5 есебімен ұтылды. Соңында, УЕФА Чемпиондар лигасының Мюнхенде, өз алаңында өткен финалында "Челсиге" жол берді. 

Бірақ 2012/13 жылғы маусым тіпті сәтті болды. УЕФА Чемпиондар лигасының финалында "Боруссиядан" былтырғы жеңілістерінің есесін қайырып, 2:1 есебімен ұтты, Германия кубогы мен чемпионатында бірінші орынды иеленді. 

2013 жылы 16 маусымда 68 жастағы маман бапкерлік карьерасын тәмамдайтынын мәлімдеді.

Бірақ 2017 жылы қазан айында "Бавария" жетекшілігі Карло Анчелоттиді қызметтен босатты да, орнына Юпп Хайнкесті шақырды. Келісім шарт 2017/18 жылғы маусымның соңына дейін жасалды. Маусым соңында "Бавария" тағы да Германия чемпионы атанды.

## Жетістіктері

### Ойыншы ретінде

; «Боруссия» Мёнхенгладбах

* ГФР чемпионы (4): 1970/71, 1974/75, 1975/76, 1976/77
* ГФР кубогы: 1972/73
* УЕФА кубогы: 1974/75
* ГФР суперкубогы 1977 (бейресми)

; ГФР құрамасы

* Еуропа чемпионы: 1972
* Әлем чемпионы: 1974

### Бапкер ретінде

; «Бавария» Мюнхен

* Германия чемпионы (4): 1988/89, 1989/90, 2012/13, 2017/18
* УЕФА чемпиондар лигасы: 2012/13
* Германия суперкубогы (3): 1987, 1990, 2012
* Германия кубогы: 2012/13.

; «Шальке»

* Интертото кубогы (2): 2003, 2004

; «Реал Мадрид»

* УЕФА чемпиондар лигасы: 1997/98
* Испания суперкубогы: 1997

### Жеке

* ГФР чемпионатының үздік мергені (2): 1973/74 (30 гол; Герд Мюллермен бірге), 1974/75 (27 гол)
* УЕФА кубогының үздік мергені (2): 1972/73 (12 гол), 1974/75 (10 гол)
* Еуропа чемпиондар кубогының үздік мергені: 1975/1976 (6 гол)
* Кубок иелері кубогының үздік мергені: 1973/1974 (8 гол)
* «Боруссия Менхенгладбах» тарихындағы үздік мерген: 293 гол
* ФИФА версиясы бойынша жыл бапкері: 2013

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Профилі

Санат:Германия футболшылары
Санат:Германия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Боруссия Менхенгладбах ФК ойыншылары
Санат:Германия футбол жаттықтырушылары
Санат:Бавария ФК жаттықтырушылары
Санат:Атлетик Бильбао ФК жаттықтырушылары
Санат:Айнтрахт Майндағы Франкфурт ФК жаттықтырушылары
Санат:Тенерифе ФК жаттықтырушылары
Санат:Реал Мадрид ФК жаттықтырушылары
Санат:Бенфика ФК жаттықтырушылары
Санат:Шальке 04 ФК жаттықтырушылары
Санат:Байер 04 ФК жаттықтырушылары
Санат:Футболдан Еуропа чемпиондары
Санат:Футболдан әлем чемпиондары
Ханс-Йорг Бутт

**Ханс-Йорг Бутт** (; 28 мамыр 1974 жыл, Ольденбург, Төменгі Саксония, ГФР) — германиялық футболшы, қақпашы. Пенальти тебудің шебері. Карьерасында 26 гол соққан. 

## Карьерасы
2000 жылы Еуропа чемпионатына, 2002, 2010 жылдары әлем чемпионатына қатысты, бірақ Оливер Кан, сосын 2010 жылы Мануэль Нойерден кейінгі екінші қақпашы ретінде барды. Тек 2010 жылғы турнирде үшінші орын үшін Уругваймен өткен ойында бір рет алаңға шықты.

Карьерасында үш рет УЕФА чемпиондар лигасының финалисі атанды (2002 жылы "Байер" сапында, , 2010, 2012 жылдары "Бавария" сапында), үшеуінде де командасы жеңіліске ұшырады. 2002, 2010 жылдары негізгі қақпашы ретінде алаңға шықты, 2012 жылы сол жоғарыда айтылған Нойер қақпа қорғады.

Карьерасында көбіне Германия клубтарында ойнады, тек 2007/08 жылғы маусымды "Бенфика" сапында өткізді. Бірақ негізгі құрамға орныға алмады, 2008 жылы жазда Германияға оралып, "Бавариямен" келісім шарт жасасты. Сол кезде Оливер Кан футболмен қоштасты да, Бутт негізгі құрамда ойнады. Көп ұзамай Микаэль Рензинг және Томас Крафтпен негізгі құрам үшін үшін күресуге тура келді, 2011 жылы Нойер келген соң тіпті алаңға шықпады да, 2012 жылы карьерасын аяқтады.

## Жетістіктері

### Клубы

* Германия чемпионы: 2009/10
* Германия кубогы: 2009/10
* Германия суперкубогы: 2010
* Чемпиондар лигасының финалисі: 2001/02, 2009/10, 2011/12
* Бундеслигада ең көп гол соққан қақпашы — 26 гол

### Халықаралық

* Әлем чемпионатының финалисі: 2002
* Әлем чемпионатының қола жүлдегері: 2010

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Профилі
*Профилі

Санат:Германия футболшылары
Санат:Германия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Гамбург ФК ойыншылары
Санат:Байер 04 ФК ойыншылары
Санат:Бенфика ФК ойыншылары
Санат:Бавария ФК ойыншылары
Горан Пандев

**Горан Пандев** (; 27 шілде 1983, Струмица, Македония Социалистік Республикасы, Югославия) — македониялық футболшы, шабуылшы.

Македонияның бес дүркін үздік футболшысы. Карьерасында көптеген Италия клубтарында ойнаған. 2014 жылы "Галатасарайға" ауысты, бірақ бір жылдан соң Италияға қайта оралып, "Дженоа" футболшысы атанды.

Ұлттық құрама сапында тұңғыш рет 2001 жылы алаңға шықты. 2002 жылы 21 тамызда Мальтамен жолдастық кездесуде тұңғыш голын соқты, бұл кездесуде Македония 5:0 есебімен жеңіске жетті. Содан бері ұлттық құрама сапында 34 голдың авторы атанды. Соңғы рет 2019 жылы 9 қыркүйекте ЕУРО-2020 іріктеуінде сырт алаңда Латвия қақпасына бір гол соқты.

## Жетістіктері

### Командалық

; «Лацио»

* Италия кубогы: 2008/09

; «Интернационале»

* Италия чемпионы: 2010
* Италия кубогы: 2009/10, 2010/11
* Италия суперкубогы (1): 2010
* Чемпиондар лигасы: 2009/10
* Клубтар әлем чемпионаты: 2010

; «Наполи»

* Италия кубогы: 2011/12, 2013/14

### Жеке

* Македонияның үздік футболшысы (5): 2004, 2006, 2007, 2008, 2010

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Профилі

Санат:Солтүстік Македония футболшылары
Санат:Солтүстік Македония Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Интернационале ФК ойыншылары
Санат:Специя ФК ойыншылары
Санат:Анкона ФК ойыншылары
Санат:Лацио ФК ойыншылары
Санат:Наполи ФК ойыншылары
Санат:Дженоа ФК ойыншылары
Даниэль ван Бюйтен

**Даниэль Ван Бюйтен** (; 7 ақпан 1978, Шиме) — бельгиялық футболшы, жартылай қорғаушы, Бельгия Ұлттық футбол құрамасында ойнаған. 2002, 2014 жылдары әлем чемпионатына қатысты.

## Карьерасы
1998 жылы "Шарлеруа" сапында карьерасын бастады.

Келесі маусымда Бельгияның күшті клубтарының бірі "Стандардқа" ауысты. 2001-04 жылдар аралығында "Олимпик Марсельде" доп тепті.

2006 жылы жазда "Баварияға" ауысты. Юрген Клинсманн бапкер боп жүргенде алаңға онша шыға алмады. Ал Луи ван Гальдың кезінде көбірек алаңға шығатын болды. 2010 жылы клубпен келісім шартын екі жылға ұзартты. Бірақ 2014 жылға дейін ойнап, 2013 жылы УЕФА Чемпиондар лигасының жеңімпазы атанды. 

2014 жылғы әлем чемпионатынан соң карьерасын аяқтады.

## Жетістіктері

### Командалық

; «Гамбург»

* Интертото кубогы: 2005

; «Бавария»

* Германия чемпионаты (4): 2007/08, 2009/10, 2012/13, 2013/14
* Германия кубогы (4): 2008, 2010, 2013, 2014
* Германия суперкубогы (2): 2010, 2012
* Лига кубогы: 2007
* Чемпионар лигасы: 2012/2013
* УЕФА суперкубогы: 2013
* Клубтар әлем чемпионаты: 2013

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Профилі
*Ресми сайты 

Санат:Бельгия футболшылары
Санат:Шарлеруа ФК ойыншылары
Санат:Стандард Льеж ФК ойыншылары
Санат:Олимпик Марсель ФК ойыншылары
Санат:Манчестер Сити ФК ойыншылары
Санат:Гамбург ФК ойыншылары
Санат:Бавария ФК ойыншылары
Хавьер Дзанетти

**Хавьер Адельмар Санетти** (; 10 тамыз 1973 жыл, Док-Суд, Буэнос-Айрес провинциясы, Аргентина) — аргентиналық футболшы, жартылай қорғаушы. 1996 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының қола жүлдегері. Бес бірдей Америка кубогына (1995, 1999, 2004, 2007, 2011) қатысқан, 1998, 2002 жылы әлем чемпионатына қатысты. Аргентина құрамасында ең көп ойын өткізген (143) ардагер. 2004 жылы ФИФА 100 тізіміне енген.

1995-2014 жылдары "Интернационаледе" ойнады. 2014 жылы карьерасын аяқтаған соң артында "Интернационале" клубының вице-президенті боп тағайындалды.

Санеттидің құрметіне "Интернационале" клубындағы 4 нөмір мәңгіге бекітілді.

## Статистикасы

* A сериясы: 615 ойын, 12 гол
* Италия кубогы: 70 ойын, 3 гол
* Италия суперкубогы: 7 ойын
* УЕФА  Чемпиондар лигасы: 105 ойын, 2 гол
* УЕФА кубогы: 43 ойын, 3 гол
* Әлем чемпионаты: 8 ойын, 1 гол
* Конфедерациялар кубогы: 8 ойын
* Америка кубогы: 18 ойын
* Клубтар әлем чемпионаты: 2 ойын, 1 гол

## Жетістіктері

### Командалық

; «Интер»

* УЕФА кубогы: 1997/98
* Италия кубогы (4): 2004/05, 2005/06, 2009/10, 2010/11
* Италия суперкубогы (4): 2005, 2006, 2008, 2010
* Италия чемпионы (5): 2005/06, 2006/07, 2007/08, 2008/09, 2009/10
* УЕФА чемпиондар лигасы: 2009/10
* Клубтар әлем чемпионаты: 2010

; Аргентина

* Конфедерациялар кубогы (2): 1995, 2005
* Панамерикан ойындарының жеңімпазы: 1995 (Мар-дель-Плата)
* Олимпиада ойындарының қола жүлдегері: 1996 (Атланта)
* Америка кубогының финалисі (2): 2004, 2007

### Жеке

* Гаэтано Ширеа сыйлығы: (2010).
* ФИФА 100
* Golden Foot: 2011 
* «Интернационале» клубының құрмет залы
* Италия футболының құрмет залы: 2018

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Интернационале ФК сайтында

Санат:Аргентина футболшылары
Санат:Аргентина Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Тальерес ФК ойыншылары
Санат:Банфильд ФК ойыншылары
Санат:Интернационале ФК ойыншылары
Санат:1996 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының күміс жүлдегерлері
Петр Болек

**Петр Болек** (; 13 маусым 1984 жыл, Острава) — чехиялық футболшы, "Виктория Пльзен" клубының "Баник  Соколов" клубына жалға берілген қақпашысы. 

Чехияның бірнеше жастағы құрамаларында ойнаған. 
## Жетістіктер
Чехия чемпионы **(3)** : 2012/13, 2014/15, 2015/16
## Дереккөздер

## Пайдаланылған әдебиеттер

* Баниканың ресми сайтындағы профиль    
* Викторияның ресми сайтындағы профиль   
*Чехиялық футбол қауымдастығының сайтындағы профиль   
* Бірінші лиганың ресми сайтындағы профиль 

Санат:Чехия футболшылары
Санат:Баник Острава ФК ойыншылары
Санат:ВиОн ФК ойыншылары
Санат:Виктория Пльзень ФК ойыншылары
Санат:Сеница ФК ойыншылары
Санат:Баник Соколов ФК ойыншылары
Милан Гавел

**Милан Гавел** (; 7 тамыз 1994 жыл, Чехия) — чехиялық футболшы, қорғаушы.

## Клуб мансабы
Гавел өзінің мансабын « Богемиянс 1905» клубында бастаған. 2013 жылдың 5 маусымында Соколовтан шыққан Баникке қарсы матчта ол Чехия Лигасындағы алғашқы ойынын өткізді  . Дебюттік маусымда Милан клубқа элиталық деңгейге көтерілуіне көмектесті. 2015 жылғы 7 наурызда "Прибрамға" қарсы матчында ол Гамбринус лигасында алғашқы ойынын өткізді  . 2016 жылы Гавел өзінің алғашқы голын 1905 жылы Богемиялықтарға қарсы « Зброевкаға» қарсы дуэльде соқты . 

2017 жылдың жазында Милан Викторияға Пилсеннен көшіп келді. 25 шілдеде Гавел Чемпиондар лигасының іріктеу матчында румыниялық « Стяуаға» қарсы жаңа команда үшін алғашқы ойынын бастады  . 1 қазанда Гавел Виктория үшін алғашқы голын өзінің бұрынғы Богемиялықтар 1905 клубына қарсы соқты  . Дебюттік маусымда ол ел чемпионы атанды . 

## Халықаралық мансап
2017 жылы Гавел Чехияда өткен жастар құрамасы құрамасында Польшада өткен жастар арасындағы Еуропа чемпионатына қатысты. Турнирде ол Германия , Италия  және Дания  командаларына қарсы ойнады. 

## Жетістіктер
*Чехия чемпионы — 2017/18
## Дереккөздер

## Пайдаланылған әдебиеттер

* Виктория сайтындағы профиль 
* Футбол жолы статистикасы
* Sports.ru сайтындағы профиль
* Чехиялық футбол қауымдастығының сайтындағы профиль 
* Бірінші лигадағы профилі 

Санат:Чехия футболшылары
Санат:Богемианс ФК ойыншылары
Санат:Виктория Пльзень ФК ойыншылары
Эгон Вух

**Эгон Вух** ( ; 1 ақпан 1991 жыл, Пилсен, Чехословакия) — чех футболшысы, жартылай қорғаушы . 

## Мансап
Футболдағы мансабын 2011 жылы Теплице клубында бастаған. 

2015 жылы Виктория Пилсенге ауысты. 

2016 жылы оны Слован (Либерец) клубы жалға алды. 24 қараша 2016 жылы Еуропа Лигасының топтық кезеңінде гол соғып, әзірбайжандық « Карабахты » жеңіп, гол соғып (3-0). 

2017 жылдың маусымында ол Қазақстан Тобыл клубының ойыншысы болды  . 22 қазан, өзінің мансабындағы алғашқы хет-трикті Көкшетау Окжетпес қақпасына ойнады  Жалпы, 2017 жылдың маусымында ол «Тобол» сапында 12 матч өткізіп, 3 гол соғып, 1 нәтижелі пасберді. 

2018 жылдың маусымында ол «Шахтер» (Қарағанды) командасында несие бойынша ойнады. Ол 23 матч өткізіп, 2 гол соғып, 4 пас берді  . 

2019 жылдың ақпан айында ол Чехияның "Пршибрам" клубымен 2020 жылдың жазына дейін келісімшартқа отырды  . 

## Ұлттық құрамада
2011-12 жылдары ол Чехия жастар құрамасында ойнады.

## Жетістіктер

* Чехия чемпионы: 2015/16
* Чехия Суперкубогының жеңімпазы: 2015 ж

## Дереккөздер

## Пайдаланылған әдебиеттер

* Pribram сайтындағы профиль 
* Бір лига профилі 
* Чехиялық футбол қауымдастығының сайтындағы профиль
   


Санат:Чехия футболшылары
Санат:Виктория Пльзень ФК ойыншылары
Санат:Слован Либерец ФК ойыншылары
Санат:Тобыл ФК ойыншылары
Санат:Шахтер Қарағанды ФК ойыншылары
Санат:Пршибрам ФК ойыншылары