Ивиса

**Ивиса** (; ) — Балеар архипелагының оңтүстігіндегі аралдар (Испания).

## География
Ивиса Жерорта теңізінің батыс бөлігінде орналасқан және сәйкесінше көлемінің үлкендігі бойынша үшінші және төртінші орындарды алады. Форметера Ивисадан 11 теңіз мильсындай ара-қашықтықта орналасып, таңқаларлық әсем жағажайға ұқсайды. 

## Өлшемдері
Ивисаның ауданы шамамен 570 шаршы километрдей, арал ұзындығы 40 километрдей, ені 14 километр болады. Израиль 

## Рельеф
Ивисада екі таулы жота бар. Олардың ең биік нүктесі теңіз деңгейінен 475 метр болады. Ивиса аралының пейзажын миндаль, апельсин, фига, оливка тоғайларымен араласа өскен қарағайлы ормандар толықтырады. Аралдың оңтүстігінде ежелден бері тұз өндіруге арналған алқап бар. Аралдың бұл ауданы ЮНЕСКО-ның қоластында. ЮНЕСКО эгидасы теңіз флорасы мен фаунасына жауап береді. Арал жағалауларының ұзындығы 210 шықырым/ Ивиса 69 км/ Форментерада құмды бухталар мен көркем жағажайлардың ұзындығы 18 км болдаы. 

## Климат
Аралдар Жерорта теңізінің климаттық зонасына жақын болғандықтан, яғни, Африка жағалауларынан 200 км, ал материкті Испаниядан 87 км болғандықтан ауа-райы мұнда тұрақты. Аралда қыс мезгілі жұмсақ болады. Жазда ауа-райы құрғақ болғанмен, желдің үнемі соғуына байнанысты аса ыстық болмайды. Жылдық орташа температура – 17,5 градус Цельсия; бұл көрсеткіш тамыз айында 25,4 градус Цельсияға жетсе, қаңтар айында 11,6 градус Цельсияға жетеді. Жалпы алғанда, ауа-райының құбылып тұруы арал климатына тән, яғни, күн/түн немесе жыл мезгілдеріне байланысты. Бір жыл ішіндегі жауын-шашын мөлшері 350 м болса, шілде мен тамыз айларында 4 мм ғана түседі. 

## Астанасы
Ивиса аралының астанасы - өзіне аттас Ивиса қаласы. Ивиса аралындағы тұрғындар саны 86000 адам (Форментерада 6000 адам), ал былтырғы жылдың өзінде аралға демалуға келген туристтер саны – 5 000 000- ға жетті. Балеар автономиясында ұзақ өмір сүрушілер өте көп кездеседі. 

## Тарихы
Ивиса мен көрші кішкентай Форментераның тарихы біздің эармызға дейінгі 1600 жылдан басталған. Біздің эрамызға дейінгі VIII ғасырда финикиялық колонизациядан кейін аралда Карфагеннен шыққан адамдар басып алды (654 жыл б.з.д.). Олар Европадағы ең алғаш қалалардың бірі – Ивисаны басып алды. Олар қаланың, кейіннен аралдың атын көне эгипет құдайы Бесаның атымен қойды (Ол құдай сәбилердің қорғаушысы және қасырет пен қайғы-мұңды болдырмайды). Кейіннен, Гректер аралдарды қарағаймен жабылған немес Pitiusas деп атады. Б.з.д. 123 жылы аралдарды римдіктер басып алды. Бірақ арал Рим империясының бөлігі болған жоқ және конфедерация ретінде өз тәуелсіздігін сақтап қалды. 426 жылы аралға Вандалдар келді, ал 534 жылы оларды византиялықтар алмастырды. IX ғасырда аралды арабтар басып алды. 1235 жылы 8 тамызда аралды каталондықтар жаулап алды. Каталондықтар неше ғасыр бойы аралға жасалған шабуылдар мен пираттардың тонауларына мән бермеді.

thumb|left|225px|Көне Ивиса қалашығы.
Аралдың тарихи символы барлық Құдайлардың анасы антикалық құдай Танит. Ол Жердің және тіршіліктің Құдайы. Мұндағы археологиялық мұражайда көптеген қызық артефактарды көруге болады. Олар тарихтың шым-шытырық және қызықты болғанының айғағы. 

Аралдың аңызындағы қамал Көне қаланы, Кафедралық жиынды, көне цивилизацияның дәлелдерін, шіркеулерін қорғап қалған. Қазіргі уақытта Перудегі Machu Pichu қаласымен және эгипет пирамидаларымен қатар арал ресми түрде ЮНЕСКО-ның қарамағында. 

20 ғасырдың басынан бастап арал еркін өмір сүретін суретшілердің, жазушылардың, әртістердің және барлық творчествалық адамдардың үйі болып кеткен. 

Өткен ғасырдың 30-шы жылдары аралда герман, итальян, испан саяси партияларының және осы мемлекеттің творчествалық интеллегенциясы фашизмнен жасырылған. 

60-шы жылдары аралға солтүстік америкадан келген битниктер мен хиппилер келді. Олар Европада жұмыс істейтін американ дипломаттарының балаларынан арал әдемілігі туралы естіп келген деседі. Арал тарихының бұрылысты моменті болып, 1987 жылы британдық супер-ди-джейлердің келуі табылды. 

Ивиса өте қуатты энергетикамен қамтамасыз етілген. Бүгінгі Ивиса тек батыс жастарының арасында ғана емес, сондай-ақ, әлемнің бүтін бір бөлігін құрайтын барлық бағыттағы суретшілердің, кино және музыка жұлдыздарының, топтық ди-джейлердің, модельдердің, журналисттердің, саясаткерлер мен бизнесмендердің арасында да әйгілі. 

Тағы да бір толықтыратын жайт: мұнда дүние жүзін жаулап алған нашақорлық мүмдем болған емес. Сондай-ақ, әр бұрышта және бәрінің көзінше ешкім ашаналық қатынаста болмайды. Бұл құбылыс Ресей Мәскеуінің көшелерінде аюдың жүргмеуімен тең.

## Аралдың клубтары
Юұл шыныменде бөлек тақырып. Демалуға келетін туристтердің 12% «клаббер» классификациясына түседі. Бұл азаматтар клубтық мәдениеттің нағыз бағалаушылары болып табылады, дұрысырақ айтсақ, қазіргі ғажап әрі сан алуан электронды музыканың (техно, хаус, техно, электро ...) жан сүйерлері. Аралда дүние жүзіндегі ең жақсы би клубтары бары сөзсіз. Олар барлық континенттерді сазды әуенімен жаулап алып, адам миына жағымды әсер етіп, таңқаларлық күшпен тартады. Адамдардың бір-біріне деген бауырмашылығы, өзара теңдігі көрінеді. Мұнда мыңдаған адам бүйірлесіп би толқынына кенелген кезде, қоршаған ортаның барлық шарттары мен шекараларын ұмытып, демалып, көңіл көтереді. Клубтар ондаған мың амадға есептелген ғимарат төбесіне дейін дыбыстын және жарқырауық аппараттардың ең қуаттысымен; бассейндермен, бақтармен және галереялармен, сапалы әрі сан алуан шоу-бағдарламалармен қамсыздандырылған. Аралдада негізнен 7 супер клуб бар. Олардың бағдарламалары күн бе күн ауысып отырады және әр клуб қонақтарға және шоу-бизнес майталмандарына маусым кезінде өз алаңдарын ұсынады. Ивиса клубтарының феномені аңызды және әлемнің бұл облыстағы барлық мамандарымен зерттеліп келеді. Клубтардағы адам саны кей күндері өз сыйымдылығынан 2 немесе 3 есе асып кетеді. Арал клубтары тек түнде ғана емес, күндіз де жұмыс істейді. Олардың жұмысы таңғы 6-да да, түс кезінде де, яғни, кезек келген after-party кезінде де жалғаса береді. Бір сөзбен айтқанда, үнемі қасыңнан табылатын non-stop мейрамы! 

Әлемдегі ең үлкен клубтары:
Ең үлкен клуб, әрі Гиннестің рекордтар кітабына енгізілген Privilege клубы; 
Әлемдегі ең стильді – Pacha клубы; 
Супер Ди-джейлердің арасындағы ең сүйіктісі - Space клубы. 

Сан Антонио қаласында орналасқан өте жарық және аталған клубтардан тек 30 метр қашықтақта орналасқан Es Paradise және Eden клубтары солардың қатарында. Арал суперклубтарының санын толықтыратын Amnesia және El Divino деп аталатын кішкентай клубтар толықтырады.

### Туристік нысандар

Сурет:Ibiza-plage.jpg|Эйвисса, Кала саладасы, Сан-Антони де Портманидің солтүстігінде
Сурет:Staircase in Eivissa.JPG|Эйвиссадағы баспалдақ
Сурет:Ibiza rock volcano (747230830).jpg|Кала д'Хорт, Эйвисса
Сурет:San Antonio.jpg|Сан Антони де Портмани алыстан
Сурет:Ibiza San Antonio Egg of Columbus asv2023-04.jpg|Сан-Антонидегі Колумбтың жұмыртқасы
Сурет:PlayaDenBossaIbiza.jpg|Playa d'en Bossa жағажайы солтүстікке қарай Ибица қаласына қарайды
Сурет:Puig de Missa.JPG|Санта-Эулариядағы Пуч де Мисса
Сурет:Marina of Santa Eulària des Riu.JPG|Санта-Эулария дес-Риу маринасы


## Сыртқы сілтемелер
* ''U.D. Ibiza — Eivissa'' (local soccer team) 
* ''Consell Insular d'Eivissa'' (local government)
* ''Official tourism portal of Ibiza — Consell Insular d'Eivissa''
* Official City Council Site
* ''Ibiza photos'' 
* ''Real time marine traffic at Ibiza port'' 
*  ''Diario de Ibiza'' (local newspaper)
* Ibiza and the Historic Town of Eivissa by *[[The Guardian]]*

Санат:Жерорта теңізі аралдары
Санат:Испания шипажайлары
Санат:Балеар аралдары