open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Игорь Владимирович Поляков

**ПОЛЯКОВ Игорь Владимирович** - 1952 жылы 18 қазанда Алматы қаласында туған. Орыс.
Әкесі - Поляков Владимир Федорович, «Қазақфильм»
киностудиясының дыбыс режиссері болған. Анасы - Полякова Таисия Павловна, ҚазКСР ҒА Геология институты
рентгенқұрылымдық сараптама зертханасының меңгерушісі болған.
Абай атындағы қазақ педагогикалық көркемдік-графика
факультетін бітірген (1974), бейнелеу өнері және сызу
пәндерінің мұғалімі.
Қоғамдық және жеке тұрғын үй ғимараттарының фасады мен интерьерлерінің, сондай-ақ көптеген жекелеген
ғимараттар, коттедждер, кеңселер, кафелер мен дүкендер;
Париж, Лион, Канн, Бағдат, Дели, Триполи, Загреб, Брно
қалаларындағы Қазақстан сауда-өнеркәсіптік палатасы
бөлімі жобаларының авторы, Қазақстан медицина тарихы
мұражайы, Кітап мұражайы, Қаскелең қ. тарихи-өлкетану
мұражайы, Түркістан қ. 1500-жылдығына арналған тарихи-
өлкетану мұражайы жобаларының авторы. 400-ден
астам тауар белгісін жасап шыққан. Тауар белгілері мен
өнеркәсіптік нобайлар бойынша зияткерлік меншік жөніндегі агенттіктің сарапшысы. Көптеген республикалық
және халықаралық деңгейдегі қоғамдық-саяси іс-шаралар
эмблөматикасының авторы. «Ақтөберентген» зауытына
арналған бағдарламасында жаңа рентген жабдығының
дизайнын жасаған. ҚР мемлекеттік стилі концепциясын
жасаушылардың бірі; Алматы қаласының сәулет-көркемдік
келбетін өзгерту бойынша дизайн-бағдарламасын жасаушылардың бірі. Мәскеу қаласындағы Абай ескерткішінің,
Апматы қаласы «Желтоксан, 1986. Азаттық таңы» заттықкеңістіктік композициясының бас дизайнері.
32 графика және плакат шығармашылық, оның ішінде 6
халықаралық көрменің қатысушысы.
Орыс, қазақжәне ағылшын тілдерін біледі.
1976 жылдан - №9 Мемлекеттік жобалау институтының
техникалық бөлімінің бастығы. 1977 жылдан - Қазақстан
тәжірибелік-әдістемелік экспедициясы партиясының аға
технигі. 1978 жылдан - «Өнер» бейнелеу өнері комбинатының суретші-безөндірушісі. 1982 жылдан - Абай
атындағы мемлекеттік академиялық опера және балет
театрының бутафор-декораторы. 1983 жылдан - Қазақ-
стан сауда-өнеркәсіптік палатасының суретшісі. 1995 жылдан - «ЭЛКО» АҚ дизайн бөлімінің бастығы. 2000 жылдан - «ArtSagan» ӨК директоры. 2002 жылдан - «Шығармашылық-өндірістік «ДИАР» фирмасының дизайнері.
2005 жылдан бері - «ДАРТ» ЖШС автоматтандырылған
жобалау бөлімінің бастығы.
ҚР Дизайнерлер одағының вице-президенті.
Брно қ. «Биеннале» плакат конкурсының лауреаты (Чехословакия, 1986). Лахта қ. плакат конкурсының дипломанты
(Финляндия, 1988). Варшава қ. плакат конкурсыныңарнайы
сыйлығының иегері (Польша, 1984).
«Ерен еңбегі үшін» медалімен (2008), Загреб (Хорватия,
1985), Дели (Үндістан, 1987), Триполи (Ливия, 1990)
қалаларында көрме-жәрмеңке ұйымдастырғаны, өткізгені
үшін құрмет грамоталарымен марапатталған. Қазақстанның Құрметті сәулетшісі (2009).
Әскери атағы - запастағы аға сержант.
Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - М. Ганди.
Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Заманға сай,
өндірісі дамыған ел».
Хоббиі - шығыс жекпе-жегі.
Сүйіп оқитын әдебиеті - классикалық қытай поэзиясы.
Үйленген. Жұбайы - Гордеева Светлана Николаевна
(1965 ж. т.), «Дарт» ЖШС маркетологы. ¥лы - Поляков
Игорь Игоревич (1987 ж. т.).

## Дереккөздер


Санат:Тұлғалар
Айдын Жұмаділұлы Рақымбаев

**Айдын Жұмаділұлы Рақымбаев** (1972 жылы 20 қыркүйекте Шығыс Қазақстан облысы, Самар (қазіргі Көкпекті) ауданы, Казнаковка (қазіргі Құлынжон) ауылында дүниеге келген) — қазақстандық кәсіпкер, филантроп. BI Group холдингінің акционері және директорлар кеңесінің төрағасы. YPO Kazakhstan президенті.

2020 жылы ол Қазақстанның ең бай 50 бизнесменінің тізімінде 11-ші орынға ие болды (жеке байлығы 514 миллион долларға бағаланады), Қазақстанның ең ықпалды бизнесмендерінің тізімінде 5-ші орын алды.

## Өмірбаяны
1972 жылы 20 қыркүйекте Шығыс Қазақстан облысы Самар ауданында туған. Қазақ. Әкесі — Рақымбаев Жұмаділ Сағидоллаұлы. Анасы — Рақымбаева Күләра Омарқызы. Целиноград инженерлік құрылыс институтын (1997) «Автокөлік және автокөліктік шаруашылық» мамандығы бойынша; Л.Н. Гумилев атындағы Еуразиялық ұлттық университетін (2002) «Құқықтану» мамандығы бойынша; Халықаралық бизнес академиясын (2007) іскер әкімшілдік магистры мамандығы бойынша бітірген. Орыс, қазақжәне ағылшын тілдерін біледі. 1995 жылдан — «АзТЭК» ЖШС директоры (Астана қаласы). 2003 жылдан — «Билд Инвестментс Групп» ЖШС директоры (Астана қаласы). 2005 жылдан бері — Астана қаласы «Билд Инвестментс Групп» АҚ Директорлар кеңесінің төрағасы. Қазақстандық Құрылыс салушылар кеңесі ассоциациясының төрағасы, «Атамекен» одағы» Қазақстан ұлттық экономикалық палатасы басқармасының мүшесі, ҚР Президенті жанындағы Кәсіпкерлер кеңесінің мүшесі, «Париж-Дакар» қазақ құрамасының мүшесі (2008). «Қамқор» бірлескен қайырымдылық қорының тәлімгері (2004 жылдан), мүмкіндігі шектеулі балаларға арналған «Жұлдызай» жыл сайынғы шығармашылық конкурсының ұйымдастырушысы. «Нұр Отан» ХДП бірінші орынбасарының штаттан тыс кеңесшісі (2007 жылдан). «Құрмет» орденімен; «Қазақстан Конституциясына 10 жыл» (2005), «Астананың 10 жылдығы» (2008) медальдарымен; ҚР Президентінің құрмет дипломымен марапатталған. ҚР автомобиль кросы чемпионаты кезеңінің қола лауреаты; қысқы трек автомобиль жарысы бойынша ҚР Ашық кубогының жеңімпазы (2008).

Діни көзқарасы — діндар.

Саяси қайраткер ретіндегі идеалы — Б. Клинтон.

Қазақстанның болашағы туралы болжамы — «Орта Азиядағы ең өркендеген демократиялы мемлекет».

Хоббиі — кітап оқу, отбасылық туризм; экстрим.

Сүйіп оқитын әдебиеті — Э. Хемингуэй, Г.Г. Маркес, У. Фолкнер.

Үйленген. Жұбайы — Рақымбаева Анар Амангелдіқызы, «Бесінші элемент» интеллектуалды мектептің жетекшісі. Ұлдары — Рақымбаев Әлихан, Рақымбаев Арыстан; қызы — Рақымбаева Аружан.

## Дереккөздер

Санат:Еуразия ұлттық университеті түлектері
Санат:Қазақстан кәсіпкерлері
Бақытжан Қабижанұлы Мырзахметов

**Бақытжан Қабижанұлы Мырзахметов** - 1953 жылы 27 қаңтарда Қостанай қаласында туған. Қазақ. 

* Әкесі - Мырзахметов Қабижан, халық биі болған. Анасы - Мырзахметова Қатира, үй шаруасымен айналысқан, батыр-ана.
* В.И. Суриков атындағы Мәскеу мемлекеттік көркемсурет институтының графика факультетін бітірген (1984), суретші-график. Кескіндеме, графика, плакат, монументалды кескіндеме, кітаби графика жанрында жұмыс істейді.

«Көш», «Махамбет», «Қансонар», «Жеті Жарғы», «Тәркілеу» кескіндемелік жұмыстардың; «Қайта құру жайлы» саяси плакаттар сериясының, театр плакаттары сериясының авторы.

5 бүкілодақтық, 40 жуық республикалық және қалалық топтық көрмелердің, 2 бүкілодақтық плакат симпозиумының қатысушысы. 4 жеке көрмесін өткізген.

Жұмыстары ҚР Президентінің резиденциясында, Президенттік Мәдениет орталығында, С. Сейфуллин атындағы мұражайда, Ғ. Мүсрепов атындағы Мемлекеттік әдеби-мемориалды мұражайлық кешенде, С. Мұқанов атындағы Мемлекеттік әдеби-мемориалды мұражайлық кешенде, Ахмет Байтұрсынұлы атындағы үй-мұражайда, Көркемсурет көрмелер дирекциясында сақталуда.

* 1971-1973 жылдары - Кеңес Әскерінің қатарында қызметте. 

* 1976-1978 жылдары - КазКСР Көркөмсурет қорының Арқалық көркемсурет шеберханаларының қызметкері. 

* 1984-1996 жылдары - Т. Жүргенов атындағы Алматы мемлекеттік театр және көркемсурет институтының аға оқытушысы, монументалды сәндік кескіндемө кафедрасының меңгерушісі, декан қызметін атқарушы. 

* 1995-1998 жылдары - ҚР Суретшілер одағының жастар бірлестігінің төрағасы.
* 2000 жылдан бері - Абай атындағы Алматы мемлекеттік университеттің кескіндеме доценті.
* ҚР Суретшілер одағының мүшесі (1988 жылдан). ҚР Суретшілер одағы басқармасының тұрақты мүшесі (1995 жылдан). ҚР Суретшілер одағына қарасты Алматы суретшілер бірлестігінің төрағасы (1997-1998). ҚР Суретшілер одағының хатшысы (2008 жылдан).

* БЛКЖК ОК (Алматы қаласы, 1987), ҚазКСР (Алматы, 1988), ҚР Мәдениет комитетінің (Алматы қаласы, 1998) құрмет грамоталарымен марапатталған. Республикааралық плакат конкурсының (Алматы қаласы, 1982; Фрунзе қаласы, 1988), Бүкілодақтық ең үздік саяси плакат конкурсының (Мәскеу қаласы, 1989) 1-ші дәрежелі дипломанты; «Ине» ұлттық плакат конкурсының (Алматы қаласы, 1997) 3-ші дәрежелі дипломанты; «Әлем Санияз-Қазақстан» халықаралық өнер фестивалінің құрмет дипломына ие (Алматы қаласы, 2000).

Мәдениет қайраткері (2004).

* Үйленген. Жұбайы - Мырзахметова Халида Рафаилқызы (1956 жылы туған), Т. Жүргенов атындағы Қазақ ұлттық өнер академиясының оқытушысы, ҚР Суретшілер одағының мүшесі. Ұлы - Мырзахметов Өмірхан (1975 жылы туған); қызы - Сланова Жәнел (1986 жылы туған).

Плакат, кескіндеме, графика саласында жұмыс істейді. В. И. Суриков атындағы көркемсурет институтын бітірген. Ол **«Қазақ ағартушылары»** деген тақырыпта диплом жұмысын қорғап, Абай, Шоқан және Ыбырай портреттерін жазды (кенеп, майлы бояу, бәрі де суретшінің жеке қорында). Суретшінің «Абай» плакаты 1985 ж. «Қазақ әдебиеті» газетінде жарияланды.

## Дереккөздер


Санат:1953 жылы туғандар
Санат:Қостанайда туғандар
Санат:Қазақстан суретшілері
Нұркен Ертайұлы Сұлтанов

**Нұркен Ертайұлы Сұлтанов** - 1963 жылы 11 желтоқсанда Қарағанды облысы Теміртау қаласында туған. Қазақ.
Қарағанды металлургия комбинатының жанындағы Жоғары техникалық оқу орыны зауытының қара металдар металлургиясы факультетін бітірген (1986), инженер-металлург. Қазақ және орыс тілдерін біледі.

*1981 жылдан - Қарметкомбинат жанындағы ЖТОО-зауытының студенті (Теміртау қаласы). 
*1986 жылдан – Теміртау қаласы Қарметкомбинатының тау-кен қазушысы, домна пешінің газшысы, негізгі өндіріс шебері. 
*1995 жылдан - «Испат-Кармет» АТАҚ негізгі өндіріс шебері, домна цехы бастығының орынбасары (Теміртау қаласы). 
*1996 жылдан - Теміртау қаласы «Испат-Кармет» ААҚ домна цехы бастығының орынбасары. 
*2004 жылдан - Теміртау қаласы «Миттал Стил» АҚ комбинаты басқармасы бастығының технология жөніндегі орынбасары. 
*2006 жылдан – домна цехының бастығы; 2007 жылдан - бас аглодомнашысы. 
*2008 жылдан - «Миттал Стил Теміртау» АҚ домна цехының бастығы. 
*2010 жылдан бері - Қарағанды облысы Төміртау қаласының әкімі.

## Дереккөздер


Санат:1963 жылы туғандар
Санат:Теміртауда туғандар
Санат:Теміртау әкімдері
Нұрлан Болатұлы Сүйінбаев

**Нұрлан Болатұлы Сүйінбаев** - 1973 жылы 16 қарашада Ақтөбе облысының Қарабұтақ кентінде туған. Қазақ.
Әкесі - Сүйінбаев Болат Толыбайұлы, марқұм. Анасы - Сүйінбаева Уасила Кәменқызы, зейнеткер, Қарабұтақ аудандық дайындау кеңсесінің дайындаушысы болып жұмыс істеген. Халықаралық басқару бизнес және құқық институтының заң факультетін (Славянск қаласы, Украина, 1996) заңгер-менеджер мамандығы бойынша; Қ. Жұбанов атындағы Ақтөбе мемлекетік университетінің экономика факультетін (2004) «Қаржы және несие» мамандығы бойынша бітірген. Қазақ және орыс тілдерін біледі.

*1990 жылдан - Қарабұтақ кентіндегі Қарабұтақ аудандық дайындау кеңсесінің жұмысшысы. 
*1994 жылдан - «Инициал» инвестициялық қорының тіркеушісі, инвестициялар жөніндегі директоры, «Велта» ЖШС атқарушы директоры. 
*1997 жылдан - «Қайта ұйымдастыру және тарату агенттігі» ААҚ Ақтөбе филиалының сайыстық басқарушысы. 1999 жылдан «Жылуэнергия» ААҚ заң кеңесшісі, еңбек пен басқаруды ғылыми ұйымдастыру бөлімінің бастығы (Ақтөбе қаласы). 
*2002 жылдан - «Интертрейд» ААҚ бас директоры (Ақтөбе қаласы). 
*2003 жылдың ақпанынан - Атырау облысының құрылыс және тұрғын коммуналдық шаруашылық департаменті директорының экономика және қаржы жөніндегі орынбасары.
*2003 жылдың тамызынан - жер пайдалану бөлімінің бастығы, Атырау облыстық мұнай-газ кешені, сыртқы экономикалық байланыстар мен инвестициялық саясат басқармасы бастығының орынбасары. 
*2005 жылдан - Атырау облысының Табиғат ресурстары және табиғат пайдалануды реттеу департаменті директорының орынбасары. 
*2006 жылдан - Ақтөбе қаласының әкімі аппаратының жетекшісі. 
*2009 жылдың қарашасынан бері - Ақтөбе облысы бойынша ҚР Мемлекеттік қызмет істері агеттігі басқармасының бастығы - Ақтөбе облысындағы ҚР Мемлекеттік қызмет істері жөніндегі агенттіктің Тәртіптік кеңес төрағасы. «Астананың 10 жылдығы» медалімен марапатталған (2008). Әскери атағы - запастағы сержант.

Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - Н.Ә. Назарбаев, В.В. Путин.

Қазақстанның болашағы туралы болжамы - *«Жағымды».*
Хоббиі - *футбол*. 
Сүйіп оқитын әдебиеті - *тарихи романдар*.

Үйленген. Жұбайы - Әубикерова Ақмарал Қазбекқызы (1977 жылы туған), үй шаруасымен айналысады. Ұлдары - Сүйінбаев Темірболат Нұрланұлы (2000 жылы туған), Болатов Батыр Нұрланұлы (2004 жылы туған).

## Дереккөздер


Санат:Тұлғалар
Қанат Отызбайұлы Сүйіндіков

**Қанат Отызбайұлы Сүйіндіков** - 1959 жылы 25 қарашада Целиноград қаласында туған.
Қазақ. Целиноград ауыл шаруашылығы институтын (1982) ғалым-агроном мамандығы бойынша; Қазақ мемлекеттік заң академиясын (2000) заңгер мамандығы бойынша бітірген.

*1977 жылдан - Целиноград ауыл шаруашылығы институтының студенті. 
*1982 жылдан - Целиноград облысы Қорғалжын ауданы «Ленин жолы» кеңшарының агрономы. 
*1984 жылдың сәуірінен - Қазақстан ЛКЖО Совет аудандық комитеті комсомол жұмысы бөлімінің нұсқаушысы (Целиноград қаласы). 
*1984 жылдың қыркүйегінен - КТУ-187 комсомол комитетінің хатшысы (Целиноград қаласы). 
*1985 жылдың қаңтарынан - Қазақстан ЛКЖО Целиноград облыстық комитеті жұмысшы және ауыл жастары бөлімінің нұсқаушысы. 
*1985 жылдың қыркүйегінен - Қазақстан ЛКЖО Целиноград облыстық комитеті жұмысшы және ауыл жастары бөлімінің меңгерушісі. 
*1989 жылдан - Целиноград облыстық комсомол ұйымы тексеру комиссиясының төрағасы. 
*1991 жылдан - «Ақмола» әмбебап биржасының лицензиялық жұмыс жөніндегі инженері. 
*1992 жылдан - «Вариант» ШҚК коммерциялық директоры (Ақмола қаласы).
*1995 жылдың шілдесінен - «Цесна» корпорациясының менеджері, экономисі, 1997 жылдың қаңтарынан – ауыл шаруашылығы бөлімінің бастығы (Ақмола қаласы). 
*1997 жылдың сәуірінен - «Ақмола - Астық» концерні ауыл шаруашылығы бөлімінің бастығы (Ақмола қаласы). 
*1998 жылдың мамырынан - «Ақмола-Челябі фирмасы» БК» ЖШС атқарушы директоры. 
*1998 жылдың қарашасынан 2004 наурызына дейін - «Жалтыр элеватор» АҚ директоры (Ақмола облысы Астрахан ауданы Жалтыр кенті). 
*2005 жылдың наурызынан - Ақмола облысы Щучье ауданы әкімінің ауыл шаруашылығы мәселелері жөніндегі кеңесшісінің міндетін атқарушы, 2005 жылдың сәуірінен - ауыл шаруашылығы мәселелері жөніндегі кеңесшісі. 
*2006 жылдан – Ақмола облысы Есіл ауданы әкімінің орынбасары. 
*2007 жылдан - Ақмола облысы Атбасар ауданы әкімінің орынбасары. 
*2009 жылдың сәуірінен бері - Ақмола облысы Сандықтау ауданының әкімі. «Тыңға 50 жыл» медалімен марапатталған (2005).

## Дереккөздер


Санат:Тұлғалар
Санат:Тыңға 50 жыл медалінің иегерлері
Зұлбұхар Махсотулы Сүйнешов

**Зұлбұхар Махсотулы Сүйнешов** - 1948 жылы 11 қаңтарда Гурьев облысы Құрманғазы ауданының Котяевка ауылында туған. Қазақ. Әкесі - Сүйнешов Махсот (1917-1989). Анасы – Сүйнешова Балұя (1921 жылы туған), зейнеткер, тыл ардагері. Батыс Қазақстан ауылшаруашылық институтының экономика және басқару факультетін (1970) «Экономика және ауыл шаруашылығын ұйымдастыру» мамандығы бойынша; Алматы жоғары партия мектебін (1985); Г.В. Плеханов атындағы Ресей экономика академиясын (1995) бітірген. Қазақ және орыс тілдерін біледі. «Нұр Отан» ХДП мүшесі.

*1970 жылдан - «Коммунизм жолы» кеңшарында ферма бухгалтері, кеңшар бас бухгалтөрінің орынбасары (Гурьев облысы Теңіз ауданының Алға ауылы). 
*1974 жылдан - Қазақстан  ЛКЖО Гурьев облысы Теңіз аудандық комитетінің екінші хатшысы, 1975 жылдан - бірінші хатшысы. 
*1978 жылдан - Киров атындағы кеңшар парткомының хатшысы (Гурьев облысы Теңіз ауданының Дашино ауылы). 
*1981 жылдан - Қазақстан Компартиясы Гурьев облысы Теңіз аудандық комитетінің екінші хатшысы. 
*1985 жылдан - Гурьев облысы Новобогат аудандық Халық депутаттары кеңесі атқару комитетінің төрағасы. 
*1988 жылдан - Гурьев облысы Махамбет аудандық Халық депутаттары кеңесі атқару комитетінің төрағасы. 
*1990 жылдан - Қазақстан  Компартиясы Гурьев облысы Исатай аудандық комитетінің бірінші хатшысы. 
*1992 жылдан - Атырау облысы Исатай ауданының әкімі. 
*1994 жылдан – Атырау облыстық ауыл шаруашылығы басқармасы бастығының бірінші орынбасары. 
*2002 жылдың ақпанынан – Атырау облыстық ауыл шаруашылық және балық шаруашылығы департаменті директорының орынбасары. 
*2002 жылдың сәуірінен - Атырау облысы Исатай ауданының әкімі м.а., 2002 жылдың мамырынан - аудан әкімі. 
*2010 жылдың наурызынан бері - Атырау облыстық мұрағаттар және құжаттама басқармасының бастығы. Атырау облыстық Халық депутаттары кеңесінің 19-шы және 20-шы шақырылымдарының депутаты (1986-1990). «Нұр Отан» ХДП саяси кеңесінің мүшесі. «Құрмет» орденімен (2005); «Қазақстан  Конституциясына 10 жыл» (2005), «Астананың 10 жылдығы» (2008) медальдарымен марапатталған.

Әскери атағы - *капитан*.

Қазақстанның болашағы туралы болжамы - *«Бәсекеге қабілетті экономикағы негізделген табысты индустриялық держава мәртебесіне қол жеткізу»*.

Сүйіп оқитын әдебиеті - *әскери тақырыптағы әдебиет, Қазақстан  тарихы*.

Үйленген. Жұбайы - Сүйнешова Мәдина Мерекқызы, И. Тайманұлы атындағы Исатай аудандық мұражайының директоры. Қыздары - Сүйнешова Балзия Зұлбухарқызы Сүйнешова Гүлзия Зұлбұхарқызы.

## Дереккөздер


Санат:Тұлғалар
Серік Бейсенбайұлы Сүйіндіков

**Серік Бейсенбайұлы Сүйіндіков** -1974 жылы 20 маусымда Шығыс Қазақстан облысы Таврия ауданының Каменка ауылында туған. Д. Серікбаев атындағы Шығыс Қазақстан техникалық университетін (1997) инженер-құрылысшы мамандығы бойынша; С. Аманжолов атындағы Шығыс Қазақстан мемлекеттік университетін (2003) заңгер мамандығы бойынша бітірген.

*1991 жылдан - Шығыс Қазақстан облысы Таврия ауданының Тройницкое ауылдық клубының меңгерушісі. 
*1992 жылдан - Д. Серікбаев атындағы Шығыс Қазақстан техникалық университетінің студенті. 
*1997-1998 жылдары - ҚР Қарулы күштерінде қызметте. 
*2000 жылдан - Өскемен қаласы Ішкі істер басқармасындағы қызмет. 
*2002 жылдан - «Үміт» балалар үйінің кәмелетке толмағандар ісі жөніндегі инспекторы (Өскемен қаласы). 
*2003 жылдан - «ШҚО Коммуналдық меншік басқармасы» МБ шағын бизнес және жалдау бөлімінің бас заңгер маманы. 
*2005 жылдан - «ШҚО қаржы департаменті» МБ мүліктендіру және жекешелендіруден кейінгі бақылау  бөлімінің бас маманы. 
*2006 жылдан - «ШҚО Мемлекеттік сәулет-құрылыстық бақылау  департаменті» МБ әкімшілік бөлімінің бастығы, сәулет-құрылыстық бақылау  және инспекциялау бөлімінің бастығы, әкімшілік бөлімінің бастығы. 
*2006 жылдың наурызынан - ШҚО «Мемлекеттік сәулет-құрылыстық бақылау  департаменті» МБ бөлім бастығы.
*2009 жылдың маусымынан бері - Шығыс Қазақстан облысы Мемлекеттік сәулет-құрылыстық бақылау  басқармасының бастығы.

## Дереккөздер


Санат:Тұлғалар
Ержан Әшімұлы Сүлеймен

**Ержан Әшімұлы Сүлеймен** (22.10.1962 жыл, Семей облысы, Абай ауданы, Қарауыл ауылы) - мемлекеттік қайраткер, қазақ.

Алматы зооветеринарлық институтын бітірген (1984), мал дәрігері.

«Нұр Отан» ХДП мүшесі (2002 жылдан).

*1984 жылдан - Семей облысы Абай ауданының «Бірлік» кеңшарында мал дәрігері. 
*1986 жылдан - Семей облысы Абай ауданы Ж. Молдағалиев атындағы кеңшарының бас мал дәрігері. 
*1990 жылдан - Семей облысы Абай аудандық Ауыл шаруашылық басқармасының инспекторы, бастығы. 
*1999 жылдан - ШҚО Абай ауданы әкімінің орынбасары. 
*2009 жылдың наурызынан бері - Шығыс Қазақстан облысы Абай ауданының әкімі.

*Әскери атағы* - майор.

* Үйленген. Жұбайы - Қасымбекова Сара Қоңыратбекқызы (1962 жылы туған), Шығыс Қазақстан облыстық санитарлық-эпидемиологиялық сараптама орталығының директоры. 
* Қызы - Сүлейменова Жанна Ержанқызы (1986 жылы туған);
* Ұлдары - Сүлейменов Думан Ержанұлы (1987 жылы туған), Ержанұлы Дастан (1996 жылы туған).

## Дереккөздер


Санат:22 қазанда туғандар
Санат:Қазақ ұлттық аграрлық университеті түлектері
Санат:Аманат партиясының мүшелері
Санат:Қазақстан майорлары
Серік Кенжебекұлы Сүлеймен

**Серік Кенжебекұлы Сүлеймен** - 1956 жылы 14 қаңтарда Орал облысы Жымпиты ауданының К. Маркс атындағы кеңшарында туған. Қазақ. Әкесі - Сүлейменов Кенжебек. Анасы – Сүлейменова Ағила. Еңбек Қызыл Ту орденді Қазақ ауыл шаруашылығы институтының агрономия факультетін (1979) ғалым-агроном мамандығы бойынша; Батыс Қазақстан инженерлік-технологиялық университеттің қаржы және несие факультетін (2004) экономист мамандығы бойынша бітірген. Қазақ және орыс тілдерін біледі. «Нұр Отан» ХДП мүшесі.

*1979 жылдан - Орал облысы Жымпиты ауданының «Бұлдырты» кеңшары №2 бөлімшесінің агрономы, аға экономисі. 
*1985 жылдан - Жымпиты аудандықауыл шаруашылығы басқармасының бас агрономы, бастығы. 
*1987 жылдан - Орал облысы Жымпиты аудандық агроөнеркәсіп бірлестігінің төрағасы. 
*1992 жылдан - БҚО Сырым ауданы әкімшілігі басшысының бірінші орынбасары. 1997 жылдан - БҚО Қаратөбе ауданының әкімі. 
*2002 жылдан – БҚО Еңбек, халықты еңбекпен қамту және әлеуметтік қорғау департаменті басқармасының бастығы, директоры. 
*2007 жылдан бері - Батыс Қазақстан облысы әкімінің орынбасары. «Астана» (1998),** «Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл» (2002), «Қазақстан Парламентіне 10 жыл»** (2006) медальдарымен марапатталған. ҚР білім беру құрметті қызметкері (2002).

**Әскери атағы** - запастағы подполковник.

Үйленген. Жұбайы - Сүлейменова Тәрбие Сәпиятқызы,
мұғалім. Қызы - Сүлейменова Айымгүл Серікқызы; ұлы - Сүлейменов Мирас Серікұлы.

## Дереккөздер


Санат:Тұлғалар
Ақмырза Исаұлы Рүстембеков

**Ақмырза Исаұлы Рүстембеков** (15 ақпан, 1956 жылы, Ақмола облысы, Қорғалжын кенті - 29 шілде 2020 жылы, Алматы) — сәулетші, ҚР Сәулетшілер одағының президенті. Қазақстан Республикасының Құрметті Құрлысшысы. Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері (2004). ТМД Халықаралық сәулетшілер одағының вице-президенті әрі академигі.

## Толығырақ
Алматы сәулет-құрылыс институтын бітіргөн (1980), сәулетші. Халықаралық архитектура академиясының және Халықаралық Шығыс елдері архитектура академиясының толық мүшесі. ҚР БАҚ-да және ТМД журналдарында басылып шығарылған архитектура және қала қурылысы туралы 25-тен астам жарияланымдар мен мақалалар авторы. «Мұнара түріндегі ғимарат» авторлық куәлігі бар (2003).

1980 жылдан - «Гипровуз» ВГПИ Алматы филиалында сәулетші, аға сәулетші, топ жетекшісі, жобалардың бас сәулетшісі, филиал директорының орынбасары. 1990 жылдан - шығармашылық-өндірістік шеберханасының жетекшісі. 1996 жылдан - ҚР Сәулетшілер одағының вице-президенті, 2000 жылдан бері - президенті. 2001-2003 жылдары - Халықаралық ТМД Сәулетшілер одақтары ассоциациясының вице-президенті.

«Нұр Отан» ХДП саяси кеңесінің мүшесі (2002 жылдан).

## Мемлекеттік марапаттары
* 2004 жылы елбасының жарлығымен «Қазақстан Республикасының Еңбек сіңірген қайраткері» құрметті атағы берілді.
* 2003 жылы Дүниежүзілік архитектура триенналесінде күміс медальмен марапатталған.
* ҚР Президентінің Алғыс хатымен (2006) ескерілген.
* 2007 жылы Дүниежүзілік қайырымдылық альянсының Бітімгер алтын орденімен;
* 2008 жылы «Астананың 10 жылдығы» медалімен; 
* 2010 жылы «Құрмет ордені»; 
* 2011 жылы "Қазақстан тәуелсіздігіне 20 жыл" медалі;
* 2015 жылы "Қазақстан конститутциясына 20 жыл" медалі;
* 2016 жылы «Парасат ордені» мен марапатталды.
* Қазақстан Республикасының Құрметті Құрлысшысы (құрметті атағының иегері); 
* Республикалық және халықаралық конкурстардың көп мәрте лауреаты. 

## Жеке қасиеттері
Әскери атағы - запастағы капитан. Діни көзқарасы - төзімді. Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Өркендеу». Хоббиі - тау шаңғысы, балық аулау.
Сүйіп оқитын әдебиеті - тарих, әлем сәулет өнері.

## Жеке өмірі
Үйленген. Жұбайы - Рүстембекова Баян Нариманқызы (1958 ж. т.), Қ.И. Сәтбаев атындағы Қаз¥ТУ оқытушысы. Ұлдары - Бауыржан (1978 ж. т.), Ержан (1979 ж. т.). 3 немересі бар.

## Дереккөздер

Санат:Қазақстан сәулетшілері
Санат:Қазақстан құрылысшылары
Михаил Михайлович Резунов

**Михаил Михайлович Резунов** - 1947 жылы 1 тамызда РКФСР Брянск облысы Мглинск
ауданының Зорька кентінде туған. Орыс.
Әкесі - Резунов Михаил Яковлевич, марқұм, кеңшарда
кешенді бригада бригадирі болып жұмыс істеген. Анасы -
Резунова Елизавета Григорьевна, марқұм, кеңшарда сауыншы болып жумыс істеген.
Қарағанды металлургия комбинатының жанындағы Зауыт-
ЖТОО өнеркәсіптік және азаматтық құрылыс факультетін
(Теміртау қ., 1976) инженер-құрылысшы мамандығы
бойынша; В.И. Ленин атындағы Қазақ политехникалық
институтының өнеркәсіп құрылысын ұйымдастырушылар
факультетін (1977) құрылыс өндірісін ұйымдастырушы
мамандығы бойынша бітірген.
Экономика ғылымдарының докторы (2007). Докторлық
диссертациясының тақырыбы: «Көмірдіңжер асты газифи-
кациясы кәсіпорындарын салудың негізгі мәселелері». Б¥¥
жанындағы Халықаралық ақпараттандыру академиясының
академигі (2003).
Келесі авторлық куәліктері бар: «Вертикалды цилиндр
тәріздес резервуарды монтаждау тәсілдері» (2001), «Резервуарды монтаждау тәсілі» (2001), «Металдан жасалған
иилинло тәоізлес оезеовүаоды монтажлаү тәсілі» (2001 V
«Гидровинттік баспа» (2001), «Көлемді бұйымдарды
қалыптауға арналған әмбебап штамп (нусқалар)» (2002),
«Мұнара тәріздес құрылғы» (2003), «Мұнайды қайта өңдеуге дайындауға арналған қурылғы» (2003), «Жебелі
мұнара тәріздес кранды автоматты түрде тепе-теңдестіpyre
арналған қурылғы» (2004).
1969 жылдың шілде айынан - ҚазКСР Ауыр құрылыс
министрлігі «Қазметаллургқұрылыс» тресінің Орталық
базасында БӨП механигі. 1969 жылдың тамыз айынан -
ҚазКСР Монтаж арнайы құрылыс министрлігі «Қазболатқұрылғы» тресінің №1 Теміртау басқармасында монтаж учаскесінің 4-ші дәрежелі болат және т/б құрылғыларының монтаждаушысы, 1972жылдан-шебері, 1975жылдан-жұмыстарды атқарушысы, аға жүмыстарды атқарушысы. 1977
жылдан - «Қазболатқұрылғы» тресі Қарағанды басқармасының бас инженері. 1985 жылдың ақпан айынан - КСРО
Ауыр құрылыс министрлігінің «Ауыриндустрияқүрылысмонтаж» Челябинск тресінде арнайы жұмыстар басқарма-
сының бастығы. 1985 жылдың шілде айынан - ҚазКСР
Монтаж арнайы құрылыс министрлігі «Қазболатмонтаж»
тресінің бас инженері. 1989 жылдан - «Қазболатмонтаж»
кұрылыс-монтаждык өнеокәсіптік біолестігінін бас инженері.

## Дереккөздер


Санат:Тұлғалар
Аманжан Сәулебайұлы Рысқали

**Аманжан Сәулебайұлы Рысқали** - 1969 жылы 17 сәуірде Гурьев қаласында туған. Қазақ. Байұлы тайпасының Шеркеш руынан шыққан.
Әкесі - Рысқалиев Сәулебай, зейнеткер, «Мақатмұнай» 
МГӨБ ЖЖБ операторы болып жұмыс істеген. Анасы - Рысқалиева Мәдениет, зейнеткер, МГӨБ ЖЖБ-да жұмыс
істеген.
Қ. Жұбанов атындағы Ақтөбе мемлекеттік университетінің экономика факультетін бітірген (2001), мамандығы - «Экономика және менеджмент».
Қазақ, орыс және ағылшын (сөздікпен) тілдерін біледі.
«Нұр Отан» ХДП мүшесі (2004 жылдан).
1986 жылдан - 159-ЖМС стансасындағы жол машина стансасының 1-ші дәрежелі жол монтері. 1991 жылдан -
Атырау облысының Мақат стансасындағы локомотив депосының слесарь-электригі. 1992 жылдан - Құлсары өнеркәсіптік теміржол көлігі кәсіпорнының 2-ші дәрежелі жол монтері. 1993 жылдың наурыз айынан - «Аслан» ШК (Ақтөбе қ.) коммивояжері. 1993 жылдың қараша айынан-
«БАТЭКС» ЖК экспедиторы (Ақтөбе қ.). 1996 жылдан -
«БАТЭКС» ЖШС директоры. 1998 жылдан - «Трансмарс»
ЖШС бас директорының экономика мәселелері жөніндегі
орынбасары. 2005 жылдан - «БатысТранспорт-СИМ»
ЖШС қаржы директоры.
2007 жылдың маусым айынан бері - «МК-Бизнес» ЖШС бас
директоры (Атырау қ.).
Атырау облыстық мәслихатының 3-ші (2004-2007), 4-ші
(2007-2012) шақырылымдарының депутаты; «Нұр Отан»
ХДП партиялық тізімі бойынша ұсынылған.
«КҰРМЕТ» орденімен. «Атамекен» одағы» Қазақстан ҰЛТТЫК
экономикалық палатасы төралқасының 2-ші дәрежелі «Атамекен» медалімен, «Нұр Отан» ХДП «Белсенді
қызметі үшін», ҚР Білім және ғылым министрлігінің төс
белгілерімен, ҚР ¥лттық олимпиада резервінің құрмет
белгісімен марапатталған. «Білім беру меценаты-2008»
(білім беру уйымдарын дамытуға қосқан ерекше үлесі үшін),
«Қазақстан Республикасының Құрметті спорт қайраткері»
(спорт ұйымдарын дамытуға қосқан ерекше үлесі үшін)
атақтарына ие.
Діни көзқарасы - ислам.
Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - Н.Ә. Назарбаев.
Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Дүниежүзілік
қаржы және экономика дағдарысына қарамастан, Қазақстанның болашағы қазақстандықтар Президент Н.Ә. Назарбаевтың саясатын қолдаған жағдайда өте жағымды
болып көрінеді. 2030 жылға қарай Қазақстан әлемнің
неғұрлым дамыған елдерінің қатарына қосылуы тиіс.
Қазақстан алдыңғы қатарлы әлем нарықтарында бәсекеге
қабілетті жоғары технологиялық өнім шығарушы елге айналады, қазақстандықтардың тіршілік стандарттары әлемнің
алдыңғы қатарлы өлдерінің тіршілік деңгейімен теңеседі».
Хоббиі - футбол, волейбол, баскетбол.
Сүйіп оқитын әдебиеті - спорт туралы кітаптар.
Үйленген. Жұбайы - Рысқалиева Тұрсын Жанамбайқызы,
жеке кәсіпкер. ¥лдары - Сәулебаев Марат Аманжанұлы,
Сәулөбаев Болат Аманжанулы, Сәулебаев Қанат Аманжанұлы; қызы - Сәулебаева Данагүл Аманжанқызы.

## Дереккөздер
Жәнібек Бимендіұлы Сәдуақасов

**Жәнібек Бимендіұлы Сәдуақасов** - 1947 жылы 28 наурызда Алматы қаласында туған.

Әкесі - Бименде Садуақасов, марқұм, мемлекеттік және қоғам қайраткері, одақ дәрежесіндегі зейнеткер болған.
Анасы - Құжамқұлова Тоқаш, марқұм, кәсіподақ қызметкері, республика дәрежесіндегі зейнеткер болған.

Жамбыл гидромелиорациялық-құрылыс институтын (1971) инженер-құрылысшы мамандығы бойынша; Апматы Жоғары партия мектебін (1984) бітірген.

БҰҰ Бас кеңестемелік мәртебесіндегі Халықаралық ақпараттандыру академиясының академигі.

15 мақала мен жарияланымның авторы.

* 1971 жылдан - «Жамбылсуқұрылыс» тресінің 50-ЖМК шебері, жұмыстарды атқарушысы, өндірістік-техникалық бөлімінің бастығы, бас диспетчері. 
* 1977 жылдан - «Қазұжымшарқұрылыстехұйым» тресінің республикалық жобалау-технологиялық тресінің техникалық басқармасының бастығы. 
* 1981 жылдан - ҚазКСР Халықтық бақылау комитетінің құрылыс және құрылыс индустриясы бөлімінің инспекторы, бас инспекторы, меңгерушісі. 
* 1991 жылдан - «Қазцемент» цемент және асбестцемент өнеркәсібінің республикалық концерні президентінің орынбасары. 
* 1994 жылдан - «Құрылыс материалдары» мемлекеттік холдинг компаниясының сыртқы экономикалық қызмет басқармасының бастығы. 
* 1996 жылдан - ҚР Экономика министрлігі, ҚР Қаржы министрлігі, ҚР Энергетика, индустрия және сауда министрлігінің мемлекеттік сатып алулар жөніндегі конкурстарды ұйымдастыру жөніндегі басқарма бастығы. 
* 1998 жылдан - «Қазконкурссервис» консалтингілік компаниясының бас директоры. 
* 2005 жылдан бері - «Қазақстан құрылысшылар қауымдастығы» заңды тұлғаларының республикалық бірлестігінің атқарушы директоры.

Халықаралық құрылысшылар одағының вице-президенті (Мәскеу қ., 2010 жылдан).

ҚазМАҚА Қамқоршылық одағының мүшесі. ҚР Ұлттық инженерлік академиясының медалімен (2006); «Қазақстанның Құрметті құрылысшысы» белгісімен (2007); ҚР Индустрия және сауда министрлігінің Құрмет грамотасымен (2006) марапатталған; ҚР Президентінің Алғысхатымен ескерілген, «Құрылыс саласындағы жылдың таңдаулы ұйымдастырушысы» атағының иегері (2007).

## Дереккөздер

Санат:1947 жылы туғандар
Санат:Алматыда туғандар
Санат:Қазақ инженерлері
Санат:Қазақстан құрылысшылары
Ақылбек Алтынбекұлы Садырбаев

**Ақылбек Алтынбекұлы Садырбаев** - 1971 жылы 19 мамырда Жамбыл қаласында туған.
Жамбыл гидромелиорация-құрылыс институтын бітірген
(1993), мамандығы - «Экономика».
1986-1989, 1991-1993 жылдары - Жамбыл гидроме-
лиорация-құрылыс институтының студенті. 1989-1991
жылдары - Кеңес Әскерінің қатарында қызметте. 1993 жыл-
дан - Жамбыл қалалық қаржы бөліміндегі болжам және
экономикалық талдау бөлімінің 1-ші дәрежелі экономисі.
1994 жылдың қаңтар айынан - Жамбыл облысы бойын-
ша Мемлекеттік қаржы бақылауы басқармасында құрылыс
ұйымдарын тексеру бөлімінің тексеруші-бақылаушысы.
1998 жылдың қыркүйек айынан - Жамбыл аумақтық мем-
лекеттік мүлік және жекешелендіру комитетінің тексеруші-
бақылаушысы. 2000 жылдың маусым айынан - «Көмек»
ЖШС директорының орынбасары (Тараз қ.).
2004 жылдан бөрі - «Сенім» корпорациясы» ЖШС дирек-
торы (Тараз қ.).
Жамбыл облысы әкімінің Құрмет грамотасымен, Жамбыл
облысы әкімдігінің құрылыс басқармасының грамотасымен
марапатталған.
Үйленген. 3 баласы бар.

## Дереккөздер
Серікхан Кенжебекұлы Серікбаев

**Серікхан Кенжебекұлы Серікбаев** - 1954 жылы 4 мамырда Алматы облысының Киров ауылында туған. Қазақ.

Әкесі - Серікбаев Кенжебек, марқұм, атқарушы комитетінің төрағасы, Талдықорған облысы аудандық комитетінің хатшысы болған. Анасы - Серікбаева Тәуірбала, марқұм, С.М. Киров атындағы ұжымшардың төрайымы болған.

В.И. Ленин атындағы Қазақ политехникалық институтын бітірген (1976), инженер-құрылысшы.
Жергілікті және облыстық кезеңді баспалардағы кәсіподақтар туралы 9 жарияланымдардың авторы.
Қазақ және орыс тілдерін біледі.
КОКП (1981-1991), «Нұр Отан» ХДП (2007 жылдан бері) мүшесі.
1977 жылдан - «Алматымәденитұрмысқұрылыс», «Алматықұрылыс» трестерінің инженері, аға инженері, жобалау-сметалық, өндірістік бөлімдері бастығының орынбасары, іргелі құрылыс бөлімінің бастығы, бас инженер орынбасары. 1987 жылдан - Қарулы күштер қатарында қызметте (Чернобыль АЭС апатының салдарын жоюға қатысқан). 1988 жылдан - Алматы қаласы Мәскеу ауданының Бірыңғай тапсырыс беруші-құрылыс салушы қызметінің ұйымдастырушы-жетекшісі. 1991 жылдан - Алматы қаласы Мәскеу аудандық атқару комитеті төрағасының орынбасары. 1993 жылдан - «Садко» фирмасының бас директоры (Алматы қ.). 2005 жылдан - «АСК консалтинг» ЖШС директорының орынбасары. 2007 жылдан бері - «Құрылысшы» Алматы құрылыс және өнеркәсіп құрылыс материалдары саласының қызметкерлері кәсіподағының төрағасы.
Мәскеу аудандық Халық депутаттары кеңесінің депутаты (1988-1992).

Алматы қаласының көптеген қала құрушы объектілерін салуға қатысқан, олардың ішінде Қазақстан Компартиясы ОК ғимараты, Орталық әмбебап дүкен, АММК Мәдениет
сарайы, «Қазақстан» қонақ үйі, Пионерлер сарайы және т.б. «Айнабұлақ-3», «Айнабұлақ-4» ықшам аудандарын, аз қабатты «БГБИ» ықшам ауданын және Волочаевск аймағын салуды жүзеге асырған. 
«Серт» АҚ Директорлар кеңесінің мүшесі, тәуелсіз директоры (2010 жылдан). Алматы кәсіподақтар одағының кеңес мүшесі. Республикалық Чернобыль ардагерлері одағының кеңес мүшесі.
«Ерлігі үшін» медалімен; «Чернобыльдегі апатқа 20 жыл» мерейтой белгісімен; ҚР Қорғаныс министрлігінің, Алматы қаласы, Алматы облысы әкімдерінің, Қазақстан
Құрылысшылар қауымдастығының құрмет грамоталарымен марапатталған. ҚР Құрметті құрылысшысы.
Әскери атағы - аға лейтенант.
Діни көзқарасы - «Әркімнің дінге сенуге деген құқығын мойындаймын».
Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - Дж. Неру, Н. Мандела.
Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Қазақстанның қазіргі сыртқы саясатты жалғастыру жағдайында Еуропа мен Азияда беделі мол, дұрыс ішкі саясат жүргізілген жағдайда - болашағы зор болады».
Хоббиі - түркілер тарихын зерттеу.
Сүйіп оқитын әдебиеті - Қазақстанның, түркілердің, діндердің тарихы.

Үйленген. Жұбайы - Тоқтиева Гүлнәр (1951 ж. т.), зейнеткер, Қазақ мемлекеттік қыздар педагогикалық институтында оқытушы болып жұмыс істеген. ¥лдары - Серікбаев Ринат (1978 ж. т.), кәсіпкер, Серікбаев Рустам (1980 ж. т.),
кәсіпкер. Немерелері - Әмір, Хамза, Ескендір, Шахнур.

## Дереккөздер

Санат:1954 жылы туғандар
Санат:Алматы облысында туғандар
Санат:Қазақстан құрылысшылары
Бұрама сұқпа

**Бұрама сұқпа** - екі ұшы бұрандалы, бір ұшымен беттесіп бекітілетін тетіктердің біреуіне бұралып бекітіліп, басқа ұшы тығыз тесіктен өткізіліп, бұранданы кигізіп бұрап, оларды қысып бекітуге арналған өзек темір.

## Дереккөздер


Санат:Транспорт
Сұлтанбеков Таңатар Қасымқұлұлы

**С¥ЛТАНБЕКОВ Таңатар Қасымқұлұлы** - 1952 жылы 16 қаңтарда Алматы облысы, Жамбыл ауданының  Ақтерек кентінде туған. Қазақ.
В.И. Ленин атындағы Қазақ политехникалық институтын
бітірген (1974), құрылыс инженері.
Техника ғылымдарының докторы.
Қазақ бас сәулет-құрылыс академиясының құрметті про-
фессоры.
75-тен астам ғылыми еңбектердің соның ішінде 2 моно-
графияның, өндіріс, техногенді материалдардың (құры-
лыс қалдықтары мен табиғи шикізатты қоса алғанда)
негізіндегі тиімді құрылыс заттарын қолдану, өндіру бой-
ынша 10 нормативтік құжаттың, 54 мақаланың авторы,
әлемдік стандарттар деңгейіндегі жаңа техникалық және
технологиялық шешімдерді дайындап жасағаны үшін ҚР
НВП 14 алғыпатентін алған.
1974 жылдан - «Алматыбөлімқұрылыс» тресінің шебері,
жұмыс жүргізушісі, учаске бастығы. 1980 жылдан - «Алма- тытұрғынүйқұрылыс» тресінің бас инженері, 1982 жыл-
дан - УПТК бастығы. 1984 жылдан - ҚазКСР Өнеркәсіп
және құрылыс материалдары министрлігінің «Қазөнді-
рісқүрылыс» тресінің бас инженері.
1994 жылдан бері - «Алматықалақұрылыс» МАК» АҚ бас
директоры.
«Құрмет» орденімен; «Ерен еңбегі үшін», «Қазақстан
Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл», «Қазақстан
Конституциясына 10 жыл», «Астананың 10 жылдығы» ме-
дальдарымен марапатталған. ҚР Құрметті құрылысшысы.
Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - У. Черчилль.
Хоббиі - аңшылық, балық аулау.
Үйленген. Балалары мен немерелері бар.

## Дереккөздер


Санат:Тұлғалар
Қарағанды өнеркәсіптік құрылыс жобалау институты

**«Қарағанды өнеркәсіптік құрылыс жобалау» институты** (Қарағанды, Н. Әбдіров даңғылы, 3). 1959 ж. ұйымдастырылған (1986 жылға дейін КСРО Құрылыс істері жөніндегі Мемлекеттік комитетінің *«Өнеркәсіптік құрылыс жобалау», «Қазақөнеркәсіп құрылыс жобалау», «Ленинград өнеркәсіп құрылыс жобалау», «Қазақ өнеркәсіп құрылыс ғылыми-зерттеу жобалау», «Челябинск енеркәсіп құрылыс ғылыми-зерттеу институтының»* Қарағанды бөлімшесі, «Қарағанды өнеркәсіп құрылыс ғылыми-зерттеу-жобалау институты» Мемлекеттік жобалау институты). 1986 жылдан бастап «Қарағанды өнеркәсіптік құрылыс жобалау» институты. Ол қара және түсті металлургия, көмір өнеркәсібі мен машина жасау объектілерінің құрылыстық жобаларын, құрылыс және құрылыс индустриясы өндірістік базасы кәсіпорындарының кешендік жобаларын жасауды іске асырып, істейтін жұмыстардың жобаларын дайындап, құрылысты басқару мен ұйымдастыру жөнінде жобалау технол. іс-кағаздарын өзірлейді. КСРО-ның жетекші салалық және технол. жобалау ұйымдарымен, ГДР-дың, Чехословакияның, Италияның ГФР-дың, Францияның және Италияның жаңа тех. жабдықтарды жетілдірушілермен, жеткізіп берушілерімен біріге отырын жұмыс істейді; жана тиімді тех. шешімдерді жасап, енгізеді, жалпы одақтық, мақсаттық және ғылыми-техникалық бағдарламаларды орындауға катынасты. «Қарағанды өнеркәсіптік құрылыс жобалау» жобалары бойынша 11 прокат стандарын, оның ішінде Қарағанды металлургия комбинатында қаңылтыр цехын, 2-оттекті қонвергор кешеңцерін, агломерацияпыкф-қаларын, 2 кокс батареясын, 6 кенбайыту комбинатының, «Богатырь» көмір разрезінің нысандарын, 5 машина жасау з-тының кешеңдерін, құрылыс индустриясының, үй құрынысы комбтының 30-дан астам базасын және т. б. объектілерді салуды іске асырды. Қазір «Қарағанды өнеркәсіптік құрылыс жобалау» институты ЖШС. Директоры - Ә.Ә. Шәріпов (2006). «Қарағанды өнеркәсіптік құрылыс жобалауда» жобалау өндірісін басқару мен жоспарлауда басты мақсаттарға жету үшін хабарларды өндеп жеткізуде автоматтандырылған қуатты қолдануға мүмкіндік беретін экономикалық-ұйымдастыру және экономикалық-математикалық тәсілдер жүйесі жұмыс істейді.

## Дереккөздер


Санат:Құрылыс
Санат:Оқу орындары
Алмас Әбенұлы Сұлтанғазин

**Алмас Әбенұлы Сұлтанғазин** - 1968 жылы 4 маусымда Талдықорған облысы Алакөл
ауданының Арқарлы ауылында туған. Қазақ.
Әкесі - Сақыпов Әбен Сұлтанғазыұлы, зейнеткер, Алакөл ауданының ветеринарлық стансасының бастығы қызметін aтқарған. Анасы - Бипажанова ¥лдаш Ерғалиқызы, зейнеткер, Апакөл ауданының ОМ қазақ тілі мен әдебиетінің мұғалімі болып жұмыс істеген.
Қазақ мемлекеттік сәулет-құрылыс академиясында құрылыстағы экономика және басқару факультетін бітірген (1993), инженер-экономист. Құрылыс экономикасы жөніндегі 7 мақаланың авторы. Қазақ және орыс тілдерін біледі. «Нұр Отан» ХДП мүшесі (2002).
1985 жылдан - Сібір металлургия институтының студенті (Новокузнецк қ.). 1986 жылдан - Кеңес Әскерінің қатарында қызметте. 1988 жылдан - Қазақ мемлекеттік сәулет-құрылыс академиясының студенті. 1993 жылдан - «Тұран» акционерлік-сақтандыру компаниясының жабдықтау жөніндегі инспекторы, қойма меңгерушісі. 1994 жылдан - "Алматы мәдениет тұрмыс құрылыс» АҚ «Медеуқұрылыс» ҚМБ жұмыстарды өндірушісі, жетекші экономисі. 1998 жылдан - «Алматы мәдениет тұрмыс құрылыс» АҚ бас директорының орынбасары. 2002 жылдан - «Алматы мәдениет тұрмыс құрылыс» АҚ бас директорының бірінші орынбасары.
2006 жылдың маусым айынан бері - «Алматықұрылыс» ¥ХК» АҚ вице-президенті.
ҚР Құрметті қүрылысшысы (2006).
Діни көзқарасы - ислам.
Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - Д.А. Қонаев.
Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Өркендеген Қазақстан».
Хоббиі - волейбол, жүзу.
Сүйіп оқитын әдебиеті - экономикалық және тарихи әдебиет.
Үйленген. Жұбайы - Алмабекова Анар Тынышбекқызы, Алматы қаласының №155 ОМ қазақ тілінің мұғалімі. ¥лы - Сұлтанғазин Әділ Алмасұлы (1992 ж. т.); қызы - Сұлтанғазина Әйгерім Алмасқызы (1994 ж. т.).

## Дереккөздер
Қарағанды патриот әйелдері атындағы балалар үйі

**Қарағанды патриот әйелдері атындағы балалар үйі**, 1944 ж. Қазақстан К (б) П Қарағанды облыстық комитетінің әйелдер арасында жұмыс жүргізу бөлімінің бастамасы бойынша Чистяковода ашылды. Қараша айында облыстағы өнеркәсіп пен ауыл шаруашылық озат-әйелдері слетінде С. М. Киров атындағы шахтаның әйелдер кеңесі ұсынысымен Донецк облысы Чистяково қаласында балалар үйі құрылысына қаржы жинау туралы барлық облыс әйелдеріне үндеу қабылданды. 1,5 айда жеке қорлары есебінен 1307 мың сом ақша жиналды. Әйелдер алтын-күміс бұйымдарын, бағалы заттарын беріп, көмірді тиеу және түсіруде уақытынан 3-4 сш артық жұмыс істеді. Жиналған ақшаға 150 орынды балалар үйі салынды. Қарағанды әйелдері патриоттық әділ істері үшін Мемлекеттік Қорғаныс к-гі төрағасынан алғыс телеграмма алды. Алғашқыда балалар үйі «Общественница Қарағанды», кейін Қарағанды патриот әйелдері атындағы балалар үйі деп аталды. 1944 ж. қарашада Қарағанды облысының делегациясы балалар үйінін ашылуынақатысты. Құрамында Қазақстан К(б)П облыстық комитеті әйелдермен жұмыс жөніндегі бөлімінің меңгерушісі Ф.Қ. Дәненова; №45 шахта әйелдерінің төрағасы А. И. Спипина; К О. Горбачев атынд. шахта жұмысшысы П. 3. Позднякова; №1 шахта балабақшасының меңгерушісі П. К. Комарова; С. М. Киров атыңц. шахтаның кеншісі Қ. Құлжанова; Балқаш мыс қорыту з-тының жұмысшысы К. Г. Сажина болды. Делегация мүшелері балаларға сыйлықтар тапсырды. 1984 ж.тамыздаТорез қаласында еліміздің көптеген қалаларынан келген балалар үйінің бұрынғы 90 тәрбиеленушілері мен Қарағанды делегациясының кездесуі болды. Делегацияны Ф.К. Дәненова басқарды. Торез қаласындағы балалар үйі — соғыс жылдарыңдағы ескерткіш, Донбасс пен Қарағанды шахтерлерінің достығы мен бауырластығының белгісі. Қарағанды облыстық Мемлекеттік мұрағатында балалар үйіне арналған құжаттар қоры сақталған.

## Дереккөздер


Санат:Балалар үйі
Шприц

right|200px|thumb
нобай
**Май құты, шприц** - цилиндр мен өзекті поршеннен тұратын жанармай сияқты сұйық заттарды сығымдап шығаруға арналған құрал.
## Баспақ-май сауытқа арналған құты
**Баспақ-май сауытқа арналған құты** - баспақ-май сауытқа қою майлағышты сығымдап еңгізуге арналған құрал.

## Дереккөздер



Санат:Транспорт
Штанга

**Штанга** - қатаң метал шыбық.
## Штанга түрлері
**Сүйрепе штанга* - қатаң тіркеуіштің элементі.
**Реактивті штанга* - реактивті күштерді қабылдайтын автомобильдің артқы арбаша белдіктері және қаңқа арасындағы немесе шанақпен және белдік арасындағы металдық тарту топсасын қысуға-созуға жұмыс істейді.

## Дереккөздер


Санат:Транспорт
Штатив

**Штатив** - құрал-жабдық элементтерін тік және горизонталь жазықтықта бекітуге арналған құрал.

## Дереккөздер


Санат:Транспорт
Қарағанды политехникалық колледжі

thumb|right|200px|
**[[Қарағанды]] политехникалық колледжі** (Бұқар жырау даңғылы, 9), коммуналды мемлекеттік қазыналық мекеме. 1931 ж. Тау-кен техникумы ретінде ашылған 1997 жылдан қазіргі атауы. Күндізгі оқу бөлімде 2544, сырттай оқу  бөлімінде 1368 оқушы оқиды. Оқытушылар саны — 195, оның ішінде 1 проф., 72% жоғарғы және бірінші білікті оқытушылар. Оқу  мерзімі — 1 жыл 10 айдан 3 жыл 6 айға дейін. 13 мамандық бойынша дайындық жүргізеді: *«автокөлікті пайдалану және техникалық камтамасыз ету мен жөндеу», «тау-кен электрмеханикалық жабдықты жөндеу және техникалық камтамасыз ету», «есептеуіш техниканы және автоматты жүйелерді бағдарламалық қамтамасыз ету», «төтенше жағдайларда қорғау», «экономика, бухгалтерлік есеп және аудит», «электр стансалар мен подстансалардың электр жабдықтары», «пайдалы қазбалар кабатын жерасты зерттеу жұмыстары», «пайдалы қазба қабаттарын ашық әдіспен зерттеу», «шахталық және жерасты құрылыс», «жылу-энергетикалық құрылғылар», «коммуникация жүйелері мен байланыс желілері», «ғимарат пен құрылғынарды пайдалану мен құрылысы», «тамақ өнеркәсібінің өнім шығаруын ұйымдастыру мен технологиясы»*. Сонымен катар колледжде 3 оқу ғимараты, Абай қаласында филиалы, жатақхана, Қарқаралы қаласында демалыс орны, оқу шахтасы, автодром, шеберханалар, жаңа құрылғылармен жабдықталған оқу кабинеттері және лабораториялары бар.

## Дереккөздер


Санат:Қарағанды облысы колледждері
Қарағанды полиграфиясы

**«Қарағанды полиграфиясы»** АҚ, (Қарағанды қ., Ермеков к., 33), баспа өнімдерін шығаратын кәсіпорын. 1931 жылдан жұмыс істейді. 1999 жылдан жеке меншік нысандағы ақционерлік қоғам. Газет шығаратын цех 2 офсеттік орама баспа машинасымен жабдықталған. Түрлі түсті өнімдері облыстағы үлкен форматты *«Сорсц»* неміс офсеттік машинасында басылады. Дайын өнімдер бағдарламалы түрде басқарылатын машиналармен кесіледі. Түптеу ісі толық механикаландырынған. *«Газет-2»* қондырғысында позитивтерді айқындайтын күрделі техника игерілген. Басқарма бастығы Е. Иманғалиев (1997 жылдан).

## Дереккөздер


Санат:Қарағанды кәсіпорындары
Санат:Полиграфия
Қарағанды пролетариаты

**«Қарағанды пролетариаты»**, газет. Қазақстан К (б) П-нің қалалық комитеті мен еңбекшілер депутаттары қалалық Кеңесінің органы. Латын әрпімен басылып тұрды. 1-саны 1931 ж. 4қазанда шықты. Жаңа шахталарды салу мен ескі шахталарды калпына келтірудің барысын, еліміздің 3-көмір базасын жасау жөніндегі БК (б) П ОК-нің қаулысын орындау жөніндегі қалалық партия ұйымының жұмысын көрсетті, кеншілерді екпінді еңбекке, техниканы жетік меңгеруге, кәсіптік дағдылар мен іскерліктерді игеруге жұмылдырды. Жұмысшы табының ұлттық кадрларын дайындау, еңбек өнімділігін арттыру жолындағы екпінділер қозғалысы жайындағы мәліметтер жарық көріп тұрды 1937 ж. таралымы 3775 данаға жетті. *«Қарағанды пролетариаты»* деген атпен 392 саны жарық көрді. 1938 ж. 18 қаңтардан *«Советтік Қарағанды»* болып аталды. 1963 жылдан *«Орталық Қазақстан»* деген атпен шығады.

## Дереккөздер


Санат:Газеттер
Штуцер

**Бұрандалы түтік жалғауыш, штуцер** - жіңішке түтіктерді алмалы-салмалы етіп қосуға арналған тетік.

## Дереккөздер


Санат:Транспорт
Қазкен Қалиұлы Томпы

**Қазкен Қалиұлы Томпы** - 1935 жылы 13 маусымда Қарағанды облысы Балқаш қаласында туған. Қазақ. Арғын тайпасы, Қаракесек руының Керней бұтағынан шыққан.
Әкесі - Томпиев Қали, металлург, Балқаш қаласы және Металлургиялық комбинаты (БҚМК) құрылысының негізін қалаушы; Балқаш қаласындағы көшелердің біріне есімі берілген. Анасы -Томпиева Рыскүл, батыр-ана. 
Қарағанды политехникалық институтының өнеркәсіптік-азаматтық құрылыс факультетін бітірген (1963), инженер-құрылысшы. Халықаралық ақпарат академиясының мүше-корреспонденті (2009 жылдан). «Кім ол? Томпиев Қали», «Арғын - Томпы тарауының шежіресі», «Азия және Еуропа түрік тайпалары мен халықтары туралы» кітаптарының авторы.
Қазақ, орыс және неміс (сөздікпен) тілдерін меңгерген.
1955 жылдан - Ақшатау вольфраммолибден кеніші басқармасы Оңтүстік-Шығыс кенішінің сынамашысы, қазбашысы. 1958 жылдан - Қарағанды политехникалық институтының студенті. 1963 жылдан - Қарағанды политехникалық институтының Балқаш факультетінің ассистенті, аға оқытушысы. 1970 жылдан - «Қарағандықалаауылжоба» МЖИ Балқаш бөлімі жобасының бас инженері. 1975 жылдан - «Қазқалақұрылысжоба» СЖШ-8 бастығы (Талдықорған қ.). 1977 жылдан - "Казгорстройпроект» МҚЖИ бөлімшесінің директоры (Талдықорған қ.). 1980 жылдан -
«Казгорстройпроект» МҚЖИ техникалық бөлімінің бастығы, бас инженерінің орынбасары (Алматы қ.). 1981 жылдан - Апматы қаласындағы одақтық маңыз иеленген, Орталық Азия республикаларында бөлімшелері бар «Казгипроторг» МЖИ директоры. 1985 жылдан - Жобаларды мемлекеттік
сараптау басқармасының бас құрастырушысы, бастығының орынбасары. 1988 жылдан - ҚазКСР Мемлекеттік құрылысы жанындағы Қазбасмемсараптама бөлімінің бастығы.
1995 жылдың маусымынан - зейнеткерлік демалыста.
2-ші шақырылған Талдықорған қалалық Еңбекші депутаттар кеңесінің депутаты (1979-1982).
Қазақстан Жүргізушілер одағы қоғамының төралқа мүшесі.
«Еңбек ардагері» медалімен (1980), 2-ші дәрежелі «Шекара әскерінің үздігі» омырау белгісімен марапатталған. ҚазКСР Еңбек сіңірген қурылысшысы (1980). Әскери атағы - запастағы аға лейтенант.
Хоббиі - жазушылық қызмет.
Үйленген. Жұбайы-Томпиева Роза Бекенқызы (1939 ж. т.), зейнеткер, ҚазКСР денсаулық сақтау ісінің үздігі. Ұлы - Марал (1963 ж. т.), бизнесмөн, Алматы кәсіпкерлер қауымдастығының вице-президенті; қыздары - Шолпан (1965 ж. т.), заңгер, Раушан (1971 ж. т.), жекө кәсіпкер.

## Дереккөздер


 

Санат:Тұлғалар