Шекараны үздік күзеткені үшін медалі

**«Шекараны үздік күзеткені үшін» медалі** — Қазақстан Республикасы Ұлттық қауіпсіздік комитетінің мекемелік марапаты. «Қазақстан Республикасы ұлттық қауіпсіздік органдарының рәміздері мен мекемелік марапаттарының кейбір мәселелері туралы» Қазақстан Республикасы Президентінің 2002 жылғы 27 мамырдағы № 882 Жарлығының негізінде белгіленді. Қазақстан Республикасы Президентінің 2011 жылғы 30 қыркүйектегі № 155 Жарлығымен медаль сипаттамасына өзгерістер енгізілді.

## Ережесі
Қазақстан Республикасы ұлттық қауіпсіздік органдарының әскери қызметшілері, сондай-ақ азаматтар (оның ішінде шетелдіктер) мыналар үшін марапатталады:
* Қазақстан Республикасының мемлекеттiк шекарасын бұзушыларды ұстау кезiнде диверсиялы-барлау топтарымен ұрыс iс-әрекеттерiнде көрсетiлген батылдық пен жанқиярлық;
* Қазақстан Республикасы шекарасының мызғымастығын қорғау кезінде шекара жасағының жауынгерлік іс-әрекетін шебер басқару;
* жоғары қырағылық пен белсенді іс-әрекеттер, нәтижесінде мемлекеттік шекараны бұзушылар ұсталды;
* шекара қызметін шебер ұйымдастыру және Қазақстан Республикасының мемлекеттік шекарасын нығайтудағы үлгілі жұмысы;
* Қазақстан Республикасының мемлекеттік шекарасын нығайтуға үлес қосқаны;
* Қазақстан Республикасының мемлекеттік шекарасын күзетудегі қызметтін мінсіз орындауы;
* Шекара қызметінің құрамалары мен бөлімшелеріне олардың Қазақстан Республикасының мемлекеттік шекарасын қорғау жөніндегі қызметтік және жауынгерлік қызметінде белсенді көмек көрсету.
## Белгінің сипаттамасы
### 2002-2011 жылдары
thumb|right|80px|Бет жағы
thumb|right|80px|Арт жағы

«Шекараны үздiк күзеткенi үшiн» естелiк медалi күмiс түстес, көне күмiс реңiмен көмескiленген диаметрi 32 мм металл шеңбер болып табылады. Медалдiң диаметрi бойынша екi жағында биiктiгі 1 мм және енi 0,5 мм шығыңқы ернеу бар.

Медалдiң бет жағында айшықты шаңырақ суретi аясында орта өсi бойынша тiгінен Қазақстан Республикасының елтаңбасы бар шекара бағанының суретi орналасқан. Қазақстан Республикасы елтаңбасының көлемi 3,2 х 3 мм, шекара бағаны 27 х 5 мм, шаңырақ суретiнiң диаметрi 24 мм. Медал ернеуi мен шаңырақ арасында оң және сол жақтарында бiрдей тең орналасқан екi бұтақтан тұратын таспамен оралған алқагүл түрiндегi ою орналасқан. Таспаның енi 2 мм.

Медалдiң арт жағында, оның жоғарғы бөлiгiнде төрт жолға «Шекараны үздiк күзеткенi үшiн» деген жазу жазылған. Әрiптердiң биiктiгі 2 мм. Жазу астында қалықтап ұшқан қыран бейнесi орналасқан. Оның қанаттарының аралығы 24 мм.

Барлық кескiндер мен жазулар шығыңқы.

Медаль құлақша мен шығыршық арқылы жоғары жағы жiбек қатқыл таспасымен қапталған бесбұрышты тағанға бекiтiледi. Тағанның көлемi 28 х 18 мм, таспаның енi 24 мм. Тағанның төменгi бөлiгi ұлттық ою-өрнекпен безендiрiлген. Таспаның оң және сол жақ қапталын бойлай тiгiнен ұзына бойына көгiлдiр жиек, содан кейiн кезектесiп жасыл, сары, жасыл, сары, ортасында — аспанкөк жолақтар орналасқан. Көгілдір жиектің, жасыл және сары жолақтардың ені 1,5 мм, аспанкөк жолақтың ені 9 мм.

Тағанның сыртқы жағында марапатталушының киіміне қадауға арналған тиісті бекіткіш бар.

### 2011 жылдан бастап
«Шекараны үздiк күзеткенi үшiн» естелiк медалi күмiс түстес диаметрi 34 мм металл шеңбер болып табылады. Медалдiң диаметрi бойынша екi жағында биiктiгі 1 мм және енi 0,5 мм шығыңқы ернеу бар.

Медалдiң бет жағында диаметрi 24 мм айшықты шаңырақ суретi аясында орта өсi бойынша тiгінен өлшемі 3,2 х 3 мм Қазақстан Республикасының елтаңбасы бар 27 х 5 мм шекара бағанының суретi орналасқан. Медал ернеуi мен шаңырақ арасында оң және сол жақтарында бiрдей тең орналасқан екi бұтақтан тұратын таспамен оралған алқагүл түрiндегi ою орналасқан. Таспаның енi 2 мм. Медалдың бедері жылтыр келеді.

Медалдiң арт жағында, оның жоғарғы бөлiгiнде төрт жолға «Шекараны үздiк күзеткенi үшiн» деген жазу жазылған. Әрiптердiң биiктiгі 2 мм. Жазу астында қалықтап ұшқан қыран бейнесi орналасқан. Оның қанаттарының аралығы 24 мм.

Барлық кескiндер мен жазулар шығыңқы.

Медаль құлақша мен шығыршық арқылы жоғары жағы жiбек қатқыл таспасымен қапталған көлемi 50 х 33 мм алтыбұрышты тағанға бекiтiледi. Тағанның төменгi бөлiгi ұлттық ою-өрнекпен безендiрiлген. Таспаның оң және сол жақ қапталын бойлай тiгiнен ұзына бойына көгiлдiр жиек, содан кейiн кезектесiп жасыл, сары, жасыл, сары, ортасында — аспанкөк жолақтар орналасқан. Көгілдір жиектің ені 1,8 мм, жасыл және сары жолақтардың ені 1,5 мм, аспанкөк жолақтың ені 17,4 мм.

Медал киімге қалқалы бекітпесі бар түйреуіш арқылы тағылады.

## Дереккөздер
* Қазақстан Республикасы Президентінің 2002 жылғы 27 мамырдағы №882 Жарлығы. 

Санат:Қазақстан медалдары