1945 жыл

## Оқиғалар

### Қаңтар
* 5 қаңтар - КСРО Польша Республикасының Уақытша үкіметін мойындады.
* 17 қаңтар - Честохова мен Варшава босатылды.
* 20 қаңтар - Франклин Рузвельт 4-ші мерзімге АҚШ президенті қызметіне кірісті.
* 30 қаңтар - Адольф Гитлер радиода өзінің соңғы көпшілік алдында сөз сөйледі.

### Ақпан
нобай|Гитлерге қарсы коалиция елдерінің көшбасшылары (солдан оңға қарай) Уинстон Черчилль, Иосиф Сталин және Франклин Рузвельт 1945 жылы 4 ақпанда Ялта конференциясында.
* 4 ақпан - одақтас державалардың Ялта конференциясы ашылды.
* 12 ақпан - Перу Германия мен Жапонияға соғыс жариялады.
* 13 ақпан:
** Будапештті қоршау қаладағы неміс әскерлердің кеңес-румын әскерлеріне берілуімен аяқталды.
** Британ Әскери-әуе күштері мен Америка Құрама Штаттарының Әскери-әуе күштерінің Дрезденді бомбалауы шамамен 25 000-нан 35 000-ға дейін адамның өмірін қиды.
* 16 ақпан:
** Венесуэла Германияға соғыс жариялады.
** Везелді бомбалау басталды, нәтижесінде үш күн ішінде қаланың 97%-ы қирады.
* 19 ақпан - Иводзима шайқасында шамамен 30 000 АҚШ теңіз жаяу әскері Иводзимаға қонды.
* 22 ақпан - Уругвай Германия мен Жапонияға соғыс жариялады.
* 23 ақпан:
** Америка әскерлері Филиппин астанасы Маниланы азат етті.
** Түркия Германия мен Жапонияға соғыс жариялады.
* 26 ақпан:
** Мысыр Германияға соғыс жариялады.
** Сирия Германия мен Жапонияға соғыс жариялады.
** Мажарстанның Уақытша Ұлттық Үкіметі елдегі барлық фашистік партиялар мен ұйымдарды таратты.
* 27 ақпан:
** Майнц қаласының бомбалануы 1209 адамның қаза табуына әкелді, қаланың 80%-ы қирады.
** Ливан Германияға соғыс жариялады.
* 28 ақпан - Сауд Арабиясы Германия мен Жапонияға соғыс жариялады.

### Наурыз
нобай|АҚШ әуе күштерінің 1945 жылы 10 наурызда түсірілген Токионың барлау фотосуреті. Әуе шабуылынан қираған аумақтың бір бөлігі суреттің төменгі жағында.
* 3 наурыз:
** Финляндия Германияға соғыс жариялады.
** АҚШ пен Филиппин әскерлері Филиппиннің астанасын Маниланы басып алды.
* 9 наурыз - Американдық авиацияның Токионы бомбалады (267000 үй өртеніп, 100000-нан астам тұрғын қаза тапты).
* 11 наурыз 
** АҚШ Әскери-әуе күштерінің Нагоя қаласына жаппай шабуылы.
** Жапон империясы Вьетнам империясын құрды, ол тек 23 тамызға дейін өмір сүретін қуыршақ мемлекет, оның билеушісі Бао Дай болды.
* 13 наурыз - АҚШ Әскери-әуе күштерінің Осака қаласына жаппай шабуылы.
* 19 наурыз - Адольф Гитлер одақтастардың шабуылына дейін Германиядағы барлық өнеркәсіптік зауыттарды, әскери қондырғыларды, механикалық шеберханаларды, көлік және байланыс нысандарын жоюды бұйыратын «Нерон жарлығын» шығарды, бірақ оны орындауға тағайындалған Альберт Шпер оны әдейі бұзды.
* 21 наурыз - Британдық және үнді әскерлері Бирмадағы Мандалай қаласын жапондықтардан ресми түрде азат етті.
* 22 наурыз - Каирде Араб лигасын құру туралы келісімге қол қойылды
* 27 наурыз - Аргентина Германия мен Жапонияға соғыс жариялады.
* 30 наурыз - Қызыл әскер фашисттік күштерінің көп бөлігін Мажарстаннан Авустрияға ығыстырып жіберді.

### Сәуір
нобай|Ақш қарулы күштері газетінің бірінші беті "Жұлдыздар мен жолақтар". 2 мамыр 1945 жыл.
нобай|Берлиннің шетіндегі кеңестік артиллерия, 1945 жылдың сәуірі.
* 1 сәуір - Окинава шайқасы басталды.
* 4 сәуір - Мажарстанды босату аяқталды.
* 7 сәуір 
** Жапондық Ямато әскери кемесі батып кетті.
** Кантаро Сузуки Жапонияның премьер-министрі болып тағайындалды.
* 11 сәуір - АҚШ әскері Бухенвальд концлагерін азат етті.
* 12 сәуір - АҚШ президенті Франклин Рузвельт қайтыс болды, Гарри Труман жаңа президент болып сайланды.
* 13 сәуір - Кеңес әскерлері Австрияның астанасы Венаны алды.
* 15 сәуір 
** Берген-Бельзен концлагерін британдық және канадалық әскерлер азат етті.
** Канадалықтар Нидерландының солтүстігіндегі жағалауға жетіп, Арнемді басып алды.
* 16 сәуір 
** Қызыл әскер Берлин операциясының басталуы.
** Флоссенбюрг концлагерінен өлім шерулері басталды.
* 20 сәуір - Американдық әскерлер Германияның Нюрнберг қаласын басып алды.
* 25 сәуір - Сан-Францискода Біріккен Ұлттар Ұйымының конференциясы ашылды.
* 28 сәуір:
** Американдық әскерлер Аугсбург қаласын басып алды.
** Бенито Муссолини Солтүстік Италиядағы Комо көлінің маңында партизандармен тұтқынға алынып, өлім жазасына кесілді.
* 30 сәуір - Берлинде Адольф Гитлер өз бункерінде өзін-өзі өлтірді.

### Мамыр
нобай|Фельдмаршал Вильгельм Кейтель сөзсіз берілу туралы құжатқа қол қойды. 8 мамыр 1945 жыл.
нобай|8 мамырда Тынық мұхиты театрында соғысып жатқан американдық сарбаздар Еуропадағы Жеңіс күнінің радио хабарларын тыңдап тұр.
* 1 мамыр - Рейхстагтың үстінен Жеңіс туы көтерілді.
* 2 мамыр - Берлинді Кеңес әскерлері басып алды. Италияның солтүстігінде "С" неміс әскер тобының тапсырылуы қабылданды. Италиядағы азаматтық соғыстың аяқталуы.
* 3 мамыр:
** Британдық әскерлер Бирманың астанасы Рангунды жапон күштерінен азат етті.
* 5 мамыр – Дания партизандары ел астанасы Копенгагенді азат етті.
* 7 мамыр - Реймсте Германияны тапсыру туралы актіге қол қойылды.
* 9 мамыр - Праганы кеңес әскерлері азат етті.
* 15 мамыр – Югославиядағы неміс әскерлерді қуып шығару және капитуляциялау аяқталды.
* 23 мамыр - СС-тің бұрынғы басшысы Генрих Гиммлер британдық түрмеде өз-өзіне қол жұмсады.

### Маусым
* 1 маусым - Британдықтар Ливан мен Сирияны өз бақылауына алды.
* 5 маусым - Одақтас державалар Германияда КСРО, АҚШ, Ұлыбритания және Франция үкіметтерінің жоғарғы билікті өз мойнына алуы туралы Декларацияға қол қойды. Ел 4 оккупация аймағына бөлінді.
* 12 маусым – Югославия әскерлері Триесттен кетіп, аумақты бақылауды Жаңа Зеландия әскерлеріне қалдырды.
* 24 маусым - Мәскеуде Қызыл алаңда жеңіс шеруі өтті.
* 26 маусым - Біріккен Ұлттар Ұйымының жарғысына қол қойылды.
* 30 маусым – Қырым АКСР РКФСР-дің Қырым облысы болып қайта құрылды

### Тамыз
нобай|Хиросима мен Нагасакиді ядролық бомбалау.
* 6 тамыз - Жапонияның Хиросима қаласындағы американдық атом бомбасының жарылуы.
* 8 тамыз - Лондонда КСРО, АҚШ, Ұлыбритания және Франция өкілдері әскери қылмыскерлердің жауапкершілігі туралы келісім жасады.
* Кеңес Одағы Жапониямен соғыс жағдайының бар екенін жариялады.
* 9 тамыз - Кеңес Одағы Маньчжурияда Жапонияға шабуылын бастады.
* Жапонияның Нагасаки қаласын атом бомбалауы.
* 15 тамыз - Жапония императоры Хирохито радио арқылы ұлтқа бет бұрып, Жапонияның берілгенін жариялады.

### Қыркүйек
нобай|Жапонияның сыртқы істер министрі Мамору Шигемицу 1945 жылы 2 қыркүйекте Американдық Генерал Ричард К. Сазерлендтің бақылауымен USS Missouri кемесінде Жапонияның капитуляциялау туралы құжатқа қол қойды.
* 2 қыркүйек - Миссури әскери кемесінің бортында Жапонияны тапсыру туралы актіге қол қойылды — Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталды.
* 11 қыркүйек - Жапонияның премьер-министрі Хидеки Тодзио одақтастардың әскери қылмыстар жөніндегі сотынан құтылу үшін өзін-өзі өлтіруге тырысты.
* 12 қыркүйек - Жапон армиясы Сингапурдағы британдықтарға ресми түрде тапсырылды.
* Кореядағы Америка Құрама Штаттарының әскери үкіметі Кореяның генерал-губернаторы қызметін таратып, Жапонияның Кореядағы 35 жылдық отарлық билігін ресми түрде аяқтады.
* 18 қыркүйек - Қытайдағы жапон әскері Уханьда ресми түрде берілді.

### Қазан
нобай|Біріккен Ұлттар Ұйымының Жарғысы.
* 10 қазан - Одақтас мемлекеттер нацистік партияны таратты.
* 20 қазан - Моңғолия Қытайдан тәуелсіздікке дауыс берді.
* 24 қазан - Біріккен Ұлттар Ұйымы 29 елдің жарғысын ратификациялау арқылы құрылды.

### Қараша
нобай|Гитлердің ең жақын серіктестерінің бірі Герман Геринг Нюрнберг процесінде.
* 16 қараша - ЮНЕСКО-ның (Біріккен Ұлттар Ұйымының білім, ғылым және мәдениет жөніндегі Ұйымы) құрылуы.
* 20 қараша - Нюрнберг процесінің басталуы. Нюрнбергтегі әділет сарайында екінші дүниежүзілік соғыс кезінде әскери қылмыс жасады деп айыпталған 22 нацисттің сот процестері басталды.

### Желтоқсан
* 3 желтоқсан - Афинадағы коммунистік толқулар Грециядағы азаматтық соғысты туындады.
* 27 желтоқсан - Жиырма бір мемлекет дүниежүзілік банкті құру туралы мақалаларды ратификациялады.

## Туғандар
*Тағы қараңыз: [[:Санат:1945 жылы туғандар]]*
* 1 тамыз - Дуглас Ошеров, физик, 1996 жылдың Нобель сыйлығының лауреаты.

## Қайтыс болғандар
*Тағы қараңыз: [[:Санат:1945 жылы қайтыс болғандар]]*

## Тағы қараңыз

## Дереккөздер

*