Бирмингем Сент Джорджес

**«Бирмингем Сент Джорджес»** (;) — Англияның Сметик қаласында орналасқан футбол клубы болды. Өз алаңындағы ойындарын "Cape Hill Brewery" аренасында өткізді. 

## Тарихы
Клубтың негізі екі бөлек клубтан бастау алған:
Mitchells Brewery FC — негізі 1873 жылы қаланған, Mitchells & Butlers сыра зауытының жұмысшы командасы;
St George's FC — 1875 жылы құрылған, Астон ауданындағы Фентэм Роудта орналасқан клуб.

### Сент Джорджес (St George's FC)

Сент Джорджес клубы Бирмингем және Аудандық Футбол Қауымдастығының құрамында белсенді болды, 1875 жылдың соңында осы қауымдастықтың негізін қалаушы мүшелерінің бірі болды. Сент Джорджестің алғашқы ойындарының бірі 1875 жылдың желтоқсанында Астон Виллаға қарсы өтті. Астон паркі жұртшылыққа демалыс үшін қолжетімді болғаннан кейін, ауданда бірнеше жаңа клубтар құрылды, және 1877 жылға қарай футбол ойнайтын аумақты шамамен жиырма клуб бөлісетін. Сент Джорджес Уэстминстерс, Хэрольд, Флоренс, Форвард, Эксельсиор және басқа да қысқа ғұмырлы клубтармен бір алаңда жарысты.

Сент Джорджес 1877 жылдың соңында Фентэм Роудтағы алаңға көшті. Бұл алаң Birchfield Road қиылысынан алыс емес жерде орналасқан және трибуна кіреберісінен төмен қарай еңістеу орналасуымен ерекшеленді. Ол сондай-ақ «the Basin» («ойпаң») деп аталған, өйткені жиі су тасып, алаңды су басып қалатын. Сол кезеңде қақпа торы болмағандықтан, төменгі қақпа артында ағаш тақталар қойылатын. Сент Джорджес Фентэм Роудтан кеткеннен кейін, олардың «бауырлас» клубы Эксельсиор сол жерде ойнады, ал кейін ойыншылары жаппай Вилла мен Митчелл Сент Джорджеске кеткен соң жабылып қалды. 1890-жылдары Фентэм Роудта Астон Виктория клубы ойнай бастады.

Клуб 1876 жылы өткен алғашқы Birmingham Senior Cup жарысына қатысты, бірінші кезеңде Кэннок клубымен болған үшінші қайта матчта Уолсоллдағы Ботт Лейн алаңында жеңілді. Келесі жылы клуб 2:0 есебімен Астон Вилладан ұтылды — ол кезде Вилла әлі де әуесқой клуб болатын. Клубтың бұл турнирдегі алғашқы ірі жетістігі 1878–79 жылғы маусымда тіркелді: Сент Джорджес ширек финалда Уолсолл Свифтске Фентэм Роудта 750 көрерменнің алдында жеңілді.

### Алғашқы жүлде

Клуб өзінің алғашқы жүлдесін 1883–84 жылғы маусымда жеңіп алды. Стаффордшир кубогының финалында Вест Бромвич Альбион клубын ұтты. Альбион бұл ойында фаворит саналды, себебі олар алдыңғы маусымның чемпионы болатын және Birmingham Senior Cup жарысының жартылай финалына жеткен еді. Алайда Сент Джорджес 5 500 көрермен жиналған Виктория Граунд алаңында 2:1 есебімен жеңіске жетті.

### Беделінің өсуі

Клубтың беделінің артуын 1884 жылдың қазанында Фентэм-Роуд алаңында Престон Норт Энд клубымен өткізген ойын айқын көрсетті. Бирмингемнен алғаш кездескен қарсылас ретінде бұл матчта олар Ланкаширлік ұжыммен 2:2 есебімен тең ойнады. 1884–85 маусымы клуб тарихындағы ең сәтті кезең болды, олар Birmingham Senior Cup жарысында Альбионды тағы да жеңіп, Англия кубогының үшінші кезеңіне дейін жетті. Кубоктағы бұл кезеңнің ең жарқын сәті Томми Гриннің Астон Юнити клубына қарсы ойында төрт минут ішінде үш гол соғып, тарихтағы ең жылдам хет-трик жасауы болды.

Алайда клуб даулы жағдайда Уолсолл Свифтс командасынан ұтылып қалды. Ойынның басында-ақ жартылай қорғаушы Бартон жарақат алды, бірақ соған қарамастан Сент Джорджес бірінші таймда 2:0 есебімен алға шықты. Алайда үзілістен кейін көп ұзамай өз қақпасына гол өткізіп алды, ал ойынның аяқталуына 25 минут қалғанда есеп 2:2 болған тұста төреші Уэдсбери Олд Атлетик клубынан келген мистер Уиллисон Свифтс командасына голды есепке алды. Бұл гол бойынша Сент Джорджес ойыншылары доптың қақпа сызығынан өтпегенін айтып дау көтерді. Осыған байланысты Сент Джорджес ойыншылары алаңнан кетті және Англия футбол қауымдастығына наразылық білдірді. Алайда бұл наразылық қабылданған жоқ.

### Митчелл Сент Джорджес

Ағылшын футбол қауымдастығы 1885 жылы кәсіпқойлықты заңдастырғаннан кейін, Сент Джорджес клубы Астон аймағындағы басқа клубтар секілді бірқатар мәселелерге тап болды. Ең бастысы – сол кезде заңсыз түрде кәсіпқой болып келген әрі қаржылай мүмкіндігі зор Астон Вилла клубының басқа жергілікті клубтардан ойыншыларды ашық түрде тарту мүмкіндігіне ие болуы еді. Бұған қоса, Англия кубогындағы тұрғылықтылық ережелері бойынша Сент Джорджес ойыншы таңдауда тек Вилламен ғана емес, Астон Юнити мен Бирмингем Эксельсиормен де бәсекелесті.

Алайда 1885–86 маусымы басталарда клуб Астонда қалудың орнына Бирмингемнің солтүстігінен батысына көшу туралы ұсыныс алды. Бұл ұсынысты Кэйп Хилл сыра зауытының иесінің ұлы Гарри Митчелл жасады. Бұл байланыс клуб қақпашысы әрі сыра зауытында жүкші болып істеген Гарри Стэнсби арқылы орнаған. Митчелл клуб президенті болып, клубқа өз зауытының спорттық нысандарын, соның ішінде қайта салынып жатқан жеңіл атлетика стадионын пайдалануға берді. Клуб бұл өзгерісті құрмет белгісі ретінде Митчеллдің атымен атауға шешім қабылдады. Шын мәнінде, Митчелл клубты бұған дейін де қаржыландырып келген болуы мүмкін, өйткені 1882 жылы Бирмингем футбол қауымдастығы клубқа қарсы Дэнни Ходжеттс пен Томми Гриннің ережеге қайшы кәсіби ойыншылар болғаны үшін шара қолданған еді. Олар сол жылы Ланкаширдегі Грейт Левер клубынан ақша алып ойнаған болатын.

Алайда жаңа стадион маусымның басына дейін дайын болмағандықтан, клуб 1885–86 маусымындағы барлық үй ойындарын Бирмингемдегі Уинсон Грин ауданындағы Беллефилд алаңында өткізді. Көшудің бірнеше артықшылығы болды. Біріншіден, клуб Астон Вилладан ойыншыларын жоғалту қаупінен құтылды, ал екіншіден, сыра зауыты футболшыларды формалды түрде жұмысқа алып, кәсіби ойыншылар ретінде клуб үшін ойнауға мүмкіндік берді. Алайда енді клуб географиялық тұрғыдан Вест Бромвич Альбионға жақын болды, ал бұл команда Салтерс инженерлік компаниясы арқылы қаржылай қолдауға ие болатын.

#### Сент Джорджес пен Митчеллс клубтарының ресми бірігуі

1886–87 маусымы басталған кезде сыра зауытының командасы мен Сент Джорджес клубы ресми түрде бірігіп, Митчелл Сент Джорджес (Mitchell's St George's) деген атаумен ойнауға шешім қабылдады. Бұл қадамға итермелеген негізгі себеп Сент Джорджес клубының 100 фунттан астам қарызы болатын, оны Гарри Митчелл өз есебінен жапты.

Осыдан кейін клубқа сыра зауытының қаржысы мен жаңа ойыншылар келді. Олардың ішінде Бирмингем Эксельсиор клубынан екі, Small Heath Alliance және Вулверхэмптон Уондерерс клубтарынан бір-бір ойыншы қосылды. Осылайша команда күшейіп, баспасөзде «алдыңғы қатардан орын алуға лайық команда» деп сипатталды.

Кейп Хилл алаңы 1886–87 маусымына дайын болды және елдегі ең үздік алаңдардың бірі деп танылды, бірақ басты кемшілігі лайықты көрермен орындарының жетіспеушілігі еді. Сол маусымда клуб Англия кубогы мен Birmingham Senior Cup турнирлерінде сәтсіздікке ұшырады. Екі турнирде де Англиядағы ең мықты командалардың бірі саналатын Вест Бромвич Альбион клубымен тепетең нәтиже көрсетті. Альбион сол маусымда Бирмингем кубогының финалисі, ал Англия кубогының жеңімпазы атанды.

#### Англия кубогындағы сәтсіздік

Клуб Англия кубогының ширек финалында ерекше сәтсіздікке ұшырады, матч бейтарап алаңда, Aston Lower Grounds стадионында өтті. Екінші таймда "Айдаһарлар" толықтай басымдық көрсетті, көрермендердің пікірінше, олардың заңды бір голы есепке алынбады, ал 83-минутта Гарри Стэнсби допты алшақтатпақ болғанда тайып жығылып, күтпеген сәтте гол жіберіп алды. Ойыншы Вудхолл допқа бірінші жетіп, биік соққы жасады, көпшілік оның допты қақпадан асырып жібергенін ойлаған, бірақ төреші оны гол деп есептеді.

Сент Джорджес бұл шешімге наразылық білдіріп, Англия футбол қауымдастығына (FA) шағым түсірді, бірақ ол "соншалықты асығыс түрде" кері қайтарылды, бұл "мәселені жан-жақты қарауға мүмкіндік бермеді".

Болашақ қиындықтардың белгісі ретінде клубтың жалпы жиналысында "өте үлкен шығындар" болғаны айтылды, дегенмен сол сәтте «қаржылық есеп оң сальдомен» аяқталғаны да хабарланды.

### Бирмингем Сент Джорджес
#### Футбол лигасына қосыла алмау

Клуб ешқандай үлкен трофей жеңіп алмағанына қарамастан, 1888 жылға қарай оның беделі жоғары болды. 1888 жылдың мамырында Birmingham Daily Post газеті бұл клубты Мидлендс аймағындағы төрт үздік команданың бірі деп атады (қалған үшеуі — Астон Вилла, Вест Бромвич Альбион және Вулверхэмптон Уондерерс — барлығы кейіннен Футбол лигасының негізін қалаған командалар болатын). 1887–88 маусымы соңында клуб Derby County Charity Cup турниріне қатысуға шақырылды және сол турнирде жеңімпаз атанды. Жартылай финалда Дерби Каунти клубын County Ground алаңында 3:2 есебімен, ал финалда Ноттс Рейнджерс клубын сол алаңда 2:1 есебімен жеңіп шықты. Келесі маусымда да клуб осы турнирдің жартылай финалына дейін жетті.

Осы жетістіктерге қарамастан, клуб жаңа құрылған Футбол лигасына шақырылмады. Астон Вилла клубының хатшысы Уильям Макгрегор әр қаладан тек бір ғана клуб қабылдануы керек деп шешті, бұл "Айдаһарлардың" Лигаға қосылуына кедергі келтірді. Клуб ресми түрде Сметикте орналасқанымен, ол жиі Бирмингем клубы ретінде аталды.

Болтон Уондерерс клубы Бирмингем Сент Джорджес клубын Лигаға қосуды ұсынғанымен, бұл ұсыныс қабылданбады. Уақыт өте келе бұл жағдай клубтың құлдырауына себеп болды.

#### "The Combination" және қайтадан қабылданбау

Футбол лигасына кіргізілмегендіктен, клуб Лигаға қосыла алмаған командаларға балама ретінде құрылған "The Combination" лигасының негізін қалаушылардың бірі болды. Гарри Митчелл бұл лиганың президенті атанды. Маусым басталар алдында Шектеулі жауапкершілік туралы заңға байланысты клуб атауынан "Mitchells" сөзі алынып тасталды. Осыдан кейін клуб Бирмингем Сент Джорджес деген атаумен атала бастады, бұл қадам жанкүйерлік базаны кеңейту мақсатында жасалды.

Combination лигасы бір маусымнан кейін ыдырап кетті. Лига құрамындағы 20 клубтың әрқайсысы кемінде 16 матч ұйымдастыруы тиіс болатын, алайда сәуірге қарай көптеген клубтар бұл талапты орындай алмады, және турнир біртіндеп таратылды. Бирмингем Сент Джорджес 6 жеңіс, 6 тең ойын және 4 жеңіліспен маусымды аяқтады. Маусымдағы ең жарқын сәті 1889 жылдың 12 қаңтарында Ноттс Рейнджерс клубын 10–1 есебімен жеңуі болды.

1888–89 маусымының соңында Бирмингем Сент Джорджес клубы Футбол лигасына кіруге қайта өтініш берді. Макгрегордың "бір қала — бір клуб" принципіне қарамастан және Престон Норт Энд өкілі Уильям Саделлдің қолдауы арқасында, клуб Лиганың жыл сайынғы Бас Ассамблеясында 5 дауыс жинады, бұл Ноттс Каунтиден 2 дауысқа аз болды. Сол кезде турнир кестесінің төменгі төрт клубы Лигада қалу үшін қайта сайлануға мәжбүр еді. Бірақ бұл төрт клубтың әрқайсысы өзіне дауыс беру құқығына ие болғандықтан, дауыс беру нәтижесінде барлығы қайтадан өз орындарын сақтап қалды. 12 бюллетеннің 6-ы осы төменгі төрттікті қайтадан қабылдау үшін қолданылған.

#### Футбол Альянсы

Футбол лигасына қабылданбаған клубтар балама жарыс ретінде Футбол Альянсын (Football Alliance) құрды. Бұл ұйым «The Combination» лигасымен салыстырғанда анағұрлым сәтті болды, себебі оның құрылымы Футбол лигасына ұқсас болды.

Алайда көрермен саны Футбол лигасы клубтарына қарағанда әлдеқайда аз болды. Бұған себеп клубтың өскен шығындарды жабу мақсатында билет бағасын көтеруі болды. Сонымен қатар, Лига клубтарының ойын кестесі тек өзара кездесулермен шектелгендіктен, Сент Джорджес өз аймағындағы қарсыластарына қарсы өтетін табысты жолдастық кездесулерден айырылды. Дегенмен, келген көрермендер «дауылды ынтамен» жанкүйер болды, ал жергілікті басылымдар жанкүйерлерін футболдағы ең дауысты жанкүйерлер деп мақтады. 

1890 жылы 4 қаңтарда Сандерленд Альбион клубымен матч даулы болды. Бирмингем Сент Джорджес 5–3 есебімен жеңді, алайда Альянс матчтың толық 90 минут ойналмағанына байланысты қайта өткізуді бұйырды. Сент Джорджес бұл шешімге бағынбай, матчты қайта ойнаудан бас тартты. Нәтижесінде Альянс матч нәтижесін жойып, 2 ұпайды Альбионға берді. Егер нәтиже сақталғанда, Сент Джорджес турнир кестесінде екінші орынға көтерілетін еді. Алайда наурыз–сәуір айларында қатарынан төрт жеңіліс пен бір тең ойыннан кейін клуб төменге сырғыды. Маусымдағы соңғы ойын мен Стаффордшир кубогының финалы бір клуб Уолсолл Таун Свифтспен болғандықтан, екі жақ та екі матчты біріктіріп өткізуге келісті. Бұл матч 4 000 көрермен қатысқан Wednesbury Oval-де өтті. "Айдаһарлар" бірінші таймда 2–3 есебімен жеңіліп жатса да, екінші таймда 5–3 есебімен жеңіп, маусымдағы соңғы трофейді иеленді.

Англия Кубогында да дау-дамайлар орын алды. Бірінші кезеңге дейін жеткен Бирмингем Сент Джорджес клубы Ноттс Каунтиден кек алу мүмкіндігіне ие болды. Қайта матчта Каунти 6–2 есебімен жеңіске жетті, бірақ Бирмингем Сент Джорджес қарсылас ойыншысы Джон Клементс матчқа жалған есіммен қатысқанын айтып шағымданды.

1890–91 маусымы Альянста клуб үшін ең сәтті маусым болды. 12 клубтың ішінде 4-орынды иеленді. Бұл маусымда олар чемпион Сток Сити клубын 5–2 есебімен жеңді. Дегенмен, Англия Кубогында Вест Бромвич Альбион-мен болған сәтсіздік жалғасты. Екінші кезеңдегі матчта "Айдаһарлар" алғашқы минуттарда басымдық танытқанымен, Сиддонс қарсылас ойыншысы МакГаффиді беттен шынтақпен ұрып, оны ойыннан шығарғаннан кейін, клуб 0–3 есебімен жеңілді.

Маусым соңында клуб Альянс чемпиондығына күресіп жатқан болатын. Наурыздың ортасында Сент Джорджес турнир кестесінде екінші орынға шықты, олардан жоғары тек Сток болды.

#### Зауыттың қолдаудан бас тартуы

1890–91 жылғы сәтті маусымға қарамастан, клуб елеулі қаржылық қиындықтарға тап болды. Қаражат жинау мақсатында Гарри Митчелл клубты жауапкершілігі шектеулі серіктестікке айналдыруды ұсынды. Бұл бастама аясында 426 фунт стерлинг көлемінде салымға уәде берілді, оның 100 фунты Митчелл мен оның әкесінен түсті. Алайда, жиналған сома небәрі 320 фунтты құрады, ал заңгерлік шығындар шамамен 60 фунт болуы керек еді. Осы себепті бұл шешім күшін жойды, оның орнына клуб маусымдық абонементтер арқылы қаржы жинауға тырысты.

Маусым соңында сыра зауыты клубпен байланысын үзетінін жариялады. Алайда, клубқа көмек ретінде зауыт Cape Hill стадионын тегін пайдалануға рұқсат берді, сонымен қатар Генри Митчелл аға мен ұлы жыл сайын әрқайсысы 50 фунттан демеушілік жасауға уәде етті. Бұл көмекке қарамастан, клубтың қазынасы бос еді, және зауыттың қолдауынсыз, ол Альянстың кәсіби клубтарымен бәсекелесе алмады.

#### Соңғы маусым

Жаңа маусым басталар алдында Бирмингем Сент Джорджес негізгі ойыншыларынан айырылып қалды. Джек Дивей Астон Виллаға ауысқан еді, Джордж Кинси Вулверхэмптон Уондерерс клубына, Джон МакВикер Аккрингтонға, Джон Кастл Вест Бромвич Альбион клубына, Тед Хэдли Бертон Свифтске, ал жуырда ғана Вилладан келген Уильям Сиддонс Дарвенге кетті. Осылайша Дивей мен Хэдли арқылы клуб ең үздік шабуылшысы мен тұрақты қақпашысынан айырылды, қалған ойыншылар да негізгі құрамда ойнағандар болатын.

Көп жыл бойы клуб хатшысы болған Уильям Стейнсби де отставкаға кетіп, оның орнына мистер Хобсон келді. Ол бір ойыншыны (Мэттьюз) тіркеуді ұмытып, екінші ойыншының (МакГаффи) құжаттарын Альянсқа маусым басталуына жеті күн қалғанда жіберуді кешіктірді. 1891 жылғы 5 қыркүйекте Уолсолл Таун Свифтске қарсы матчта, клуб бұл екі ойыншыны ойнатты, бірақ екеуі де жарысқа қатысуға құқылы емес болатын. Соның салдарынан, «Айдаһарлар» 3:1 есебімен жеңіске жетсе де, бұл матчта алынған 2 ұпай шегеріліп, клубқа 5 фунт айыппұл салынды.

Осы әлсіреген құраммен клуб маусымды Альянс кестесінің соңғы орнында аяқтады. Клуб Англия Кубогы мен Birmingham Senior Cup жарыстарынан бірінші айналымда-ақ шығып қалды. Маусым соңында Альянстың қалған он бір клубының барлығы Футбол лигасына қабылданды, үшеуі — тікелей Бірінші дивизионға, қалған сегізі басқа клубтармен бірге жаңа құрылған Екінші дивизионды құрады. Жалғыз қабылданбаған клуб Бирмингем Сент Джорджес болды. Клубтың айтарлықтай қарызы, шектеулі қаржылық қолдауы, басқа тарапқа тиесілі алаңы, және халықтық қолдаудың болмауы оның Лигаға қосылуына жол бермеді. Клуб таратылды.

## Жетістіктері

## Дереккөздер

Санат:Англия футбол клубтары