open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Сара Чайлдресс Полк

**Сара Чайлдресс Полк** (; 4 қыркүйек 1803 – 14 тамыз 1891) – Америка Құрама Штаттарының 11-ші президенті Джеймс Полктың жұбайы және 1845 жылы 4 наурыз және 1849 жылы 3 наурыз аралығында АҚШ-тың Бірінші ханымы.

## Өмірбаяны

Сара, алты баланың ішінен үшінші болып 1803 жылы саудагер мен плантатор Джоэль Чилдресс пен Элизабет Уитситт-Чилдресстің отбасында дүниеге келді. Өзінің уақытына сай жақсы білім алды, Сейлем, Солтүстік Каролинада орналасқан Морав әйелдер айырықша академиясында оқыған. Сондай-ақ Сата Сейлемнің колледжінде Уинстон-Сейлем, Солтүстік Каролинада білім алды. Бұл XIX ғасырда әйелдерді қабылдайтын саны шектеулі білім беру орындарының бірі болатын. 

Алғаш рет Сара Полк Джеймс Полкпен 1815 жылы танысады. Бірнеше жылдан кейін олардың арасында романтикалық қарым-қатынас басталды. 1824 жылы 1 қаңтарда Сара Чилдресс Джеймс Полкқа тұрмысқа шығады. Некелесу рәсімі қалыңдықтың ата-анасының плантациясында өтті. Баласыз Полк өзінің жиені Маршал Тейт Полкты (1831-1884) тәрбиелеп, өсіреді. Күйеуінің қасасынан кейін Сара өзіне жетім қалған немере жиені Сара Полк Джеттондыі (1847-1927) қамқорлыққа алады. 
солға|нобай|201x201 нүкте|Сара Полк және Джеймс Полк
Сара Полкты сүйкімді, ақылды, ақкөңіл, керемет әңгімеқой болып сипаттайтын. Күйеуінің президенттілігі кезінде онымен жиі саяси сұрақтарды талқылайтын. Бірінші ханым және діндар пресвитериандық бола тұрып, ол Ақ үйдегі ресми қабылдауларда биге және қатты спиртті ішімдіктерге тыйым салды және жарыс пен театрларға баруға қарсы болатын.

Күйеуінің президенттілігі аяқталған кезде, Сара күйеуімен Нашвиль, Теннеси штатына көшті. Азаматтық соғыс кезінде ол Кофедерацияны құптады. Сара Полк 1891 жылы 14 тамызда қайтыс болды, ол күйеуінің қасында көмілген. 

## Сілтемелер
# **[[Полк, Сара Чилдресс#cite ref-2|↑]]** Sarah Childress Polk 
# **[[Полк, Сара Чилдресс#cite ref-3|↑]]** Sarah Polk 
# **[[Полк, Сара Чилдресс#cite ref-4|↑]]** Sarah Childress Polk
Маргарет Тейлор

**Маргарет Маколл Смит Тейлор** (; 21 қыркүйек 1788 – 14 тамыз 1852) – Америка Құрама Штаттарының 12-ші президенті Закари Тейлордың жұбайы және 1849-1850 жылдары аралығында АҚШ-тың Бірінші ханымы.

## Өмірбаяны
солға|нобай|179x179 нүкте|Маргарет Тейлор
Маргарет Калверт Каунти, Мэриленд штатында 1788 жылы 21 қыркүйекте дүниеге келеді.  Оның ата-анасы Энн Маколл және американдық көтерілстің ардагері Уолтер Смит болды. 1809 жылы Маргарет лейтенант Тейлормен танысады. 1810 жылы 21 маусымда олар некелеседі.  Жұбайларда төрт бала туылады: 
* Энн Маколл Тейлор-Вуд (1811—1875)
* Сара Нокс Тейлор (1814—1835) 
* Мэри Элизабет «Бетти» Тейлор (1824—1909)
* Ричард «Дик» Тейлор (1826—1879)

Олардың некесі бақытты болды деп есептелінеді. 1849 жылы наурызда Тейлор Америка Құрама Штаттарының президенті атанады, ал Маргарет Бірінші ханым болады. Нашарлаған денсаулығының кесірінен Маргарет Ақ үйдің қожайының рөлін қалдырады. 

Он алты ай президенттілігінен кейін Маргареттің күйеуі Закари Тейлор кенеттен қайтыыс болады, ал миссис Тейлордың денсаулығы күрт нашарлайды. Бұрынғы Бірінші ханым екі жылдан кейін 1852 жылы 14 тамызда Паскагоулда, Миссисипи штатында қайтыс болады. Күйеуінің қасына көмілген. 

## Дереккөздер
* Маргарет Тейлор  
* Маргарет Тейлор 

Санат:АҚШ Бірінші ханымдары
Неслихан Атагүл

**Неслихан Атагүл** (; туған күні 20 тамыз 1992 жылы, Ыстанбұл) — түрік актрисасы және моделі.

## Өмірбаяны және мансабы
Анасы - Беларусь, әкесі - Адығар. 2005 жылы ол коммерциялық түрде Ербек агенттігінде тіркелгеннен кейін 2 айдан кейін әрекет етті. Едитепе университетінің театр факультетінде оқиды.

Неслихан Атагүл 1992 жылы 20 тамызда Ыстанбұл қаласында жүргізуші (черкестен шыққан) және үй шаруасындағы әйелдің отбасында дүниеге келген. Сонымен қатар, Неслиханнан басқа ата-анасы тағы үлкен ұл өсірді. Өзінің мансабын ол жарнама роликтеріндегі түсірілімдерден бастады. 2005-2006 жылдары Tofita, Valenza Kids, Sütaş жарнамаларында қатысты. 2006 жылы бірінші рет «Алғашқы махаббат (Первая любовь)» фильміне түсті. 2008-2009 жылдары Неслихан «Үзілген жапырақтар (Листопад)» сериалының 34-бөліміне қатысты.

2013 жылы Неслихан Атагүл өзі басты рөлді ойнаған, «Ыстанбұл көшелері (Два лица Стамбула)» сериалының түсірілімдеріне кірісті.

Бүкіләлемдік танымалдықты Неслиханға «Сенен маған қалған барлығы (Все, что мне осталось мне от тебя» (2015) фильмінде басты рөлде Элиф болып ойнауы алып келді. Жас болғанына қарамастан, актриса әлдеқашан халықаралық құрмет және түрлі марапаттар алды, оның көбісі «Ғарасат» (2012) фильмінен берілді.

## Жеке өмірі
2013 жылдың ортасынан Атагюль актер Кадир Догулумен кездесе бастады; 2015 жылдың 26 қарашадан екі жұп неке қиды. Үйлену той 2016 жылдың 8 шілдесінде болды.

Актриса кітап оқығанды жақсы көреді, соның бір сүйікті жазушылары – Франц Кафка, Карлос Кастанеда, Урсула Ле Гуин, сонымен қатар Тим Бертон мен Дэвид Линчтың фильмдерімен қызығады.

## Телехикая

## Фильмография

## Марапаттар

## Сыртқы сілтемелер

* Неслихан Атагүл

## Дереккөздер

Санат:Түркия актрисалары
Санат:Стамбулда туғандар
Ай сәулесі (телесериал)

**Ай сәулесі** () — Роном Козлов және Тревор Мэнсон құрған американдық мистика-драма жанрындағы телесериал. Шоу CBS телеарнасында, 28 қараша 2007 жыл - 16 мамыр 2008 жыл арасында көрсетілді .

2008 жылдың 13 мамырында CBS ресми түрде сериал көрсетілмейтінін мәлімдеді. Осыдан кейін, Warner Bros. сериалды басқа арналарға ұсынғанымен, сәтсіз болды.

## Мазмұны
Мик Сент-Джон — жеке детектив және вампир. 1952 жылы отызда болғанда, ол тамаша Каролина атты әйелге үйленді. Бірақ, ол үшжүз жылдық вампир болып шықты. Микпен мәңгі бірге болу үшін, ол оны бірінші түнде вампирге айналдырғаннан кейін, Мик әйелін тастап кетеді. 1985 жылы Каролина Бет Тернер атты төрт жасар қызды ұрлайды. Беттың анасы Микті қызын табуға жалдайды. Бет пен Каролинаны байқаған Мик, әйелімен төбелеске шығып, оны өлтіреді. Бұдан кейін, Мик Бетты сырттай тылсым күштерден сақтап жүреді.

Қазіргі уақытта Мик әлі де жеке детектив жұмысын атқарады, тірі адамның қанын ішуден бас тартып, оларға көмектеседі. Ал Бет вампирларға қатысты қауіпке көп түсетін қыз болды. Ол Микті қатал адам өлтіруді зерттеп жүргенде қайта кездестіреді, алайда, есіне түсіре алмайды. Біраздан кейін Бет Миктің кім екенін біледі де, тіпті онымен қарым-қатынаста болады. Бірақ содан кейін, екеуі Каролинаның тірі қалып, адамға айналғанын біледі. Бұл Миктің аңсаған арманы еді.

## Рөлдерде

### Негізгі құрамы
* Алекс О ' Лафлин — **Мик Сент-Джон**, жеке детектив және 85 жастағы вампир. Көптеген вампирларға қарағанда, Мик адамдығын жлғалтпау үшін, адамдарға себепсіз шабуылдамайды. Қанды тек донорлардан ішеді немесе мәітханада жұмыс істейтін  Гильермо атты вампирдан сатып алады.
* София Майлс — **Бет Тернер**, Buzz Wire сайтында жұмыс істейтін сүйкімді, қызығушылығы мол қыз . Ол прокурор болып істейтін Джопен жақын қатынаста. Бірақ оның өмірі өзінің кім екенін жасырып жүрген Микті кездестіргеннен кейін өзгереді. Мику Сэн-Джонға бірте-бірте ғашық болады.
* Джейсон Доринг — **Джозеф Костан**, төртжүз жасар вампир және Миктің жақсы досы мен тәлімгері. Джозеф сондай-ақ, Мик сияқты өзіне қатаң моральдық шектеулер қоймайды.
* Шэннин Соссамон — **Коралина Дювал**, Микті вампирге айналдырған, оның бұрынғы әйелі. Мик ұзақ уақыт бойы оны өлтірдім деп ойлады, бірақ Коралин адамға айналу жолын білемін деп, адам ретінде оралды. Людовик XVI ханының вампир туысы болып табылады.

### Екінші кезектегі құрамы
* Джейкоб Варгас — **Гильермо Гасоль**, мәйіттерден қанды сорып, вампирлерді қанмен қамтамасыз етеді.
* Брайан Дж. Уайт — **лейтенант Карл Дэвис**, Миктің досы және Беттың танысы.
* Джордан Белфи — **Джош Линдси**, Беттың прокурор болып жұмыс істейтін жігіті. Өзін ұрлаған вампирлердің бірімен өлтірілген. 
* Тами Роман — **Морин Уильямс**, Buzz Wire сайтының бастығы, вампирмен өлтірілген.
* Кевин Уайзман — **Стив Бальфур**, Беттың Buzz Wire-дағы әріптесі.
* Дэвид Блу — **Логан Гриффен**, вампир, хакер, Миктің жиі көмек сұрайтын танысы.
* Эрик Винтер — **Бенджамин Тэлбот**, прокурордың көмекшісі, Микке жұмыс ұсынды.

## Ескертпелер



* 


Санат:АҚШ телесериалдары
Санат:CBS телебағдарламалары
Эбигейл Филлмор

**Абигейл Пауэрс Филлмор** (; 13 наурыз 1798 – 30 наурыз 1853) – Америка Құрама Штаттарының 13-ші президенті Миллард Филлмордың әйелі және 1850-1853 жылдары аралығында АҚШ-тың Бірінші Ханымы.

## Неке алдындағы өмірі
солға|нобай|266x266 нүкте|Эбигейл Филлмор
Филлмор Саратог округінде, Нью-Йоркта дүниеге келді. Оның әкесі бапстист дің қызметшісі болды. Әкесі қызы дүниеге келгеннен кейін қайтыс болады. Осыдан кейін анасы батысқа көшеді. 1819 жылы Эбигейл Нью-Хоуптағы жаңа академияға түседі. Сол жерде он тоғыз жасар Миллард Филлмор да оқыған еді. Миллард Эбигейлдің білімін бағалап, кейінрек олардның арасында романтикалық құштарлық пайда болды. Ұзақ қарым-қатынастан кейін, жиырма алты жасар Миллард және жиырма жеті жасар Эибгейл 1826 жылы 5 ақпанда үйленеді. Неке тойы қалыңдықтың ағасының үйінде өтеді. Бал айын өткізбей, олар Буффало, Нью-Йоркте тұрады. Филлмор мектепте сабақ беруді бірінші ұлың туғанға дейін жалғастырып, өмірінің соңына дейін білім беруге қызыққан. 

Жұбайларда екі бала болды: 
* Миллард Пауэрс Филлмор (1828—1889)
* Мэри Эбигейл Филлмор (1832—1854)
1847 жылы Миллард Нью-Йорк сенатының өкілі болып сайланғанда, отбасы уақытша Олбани, Нью-Йоркке көшеді. 

## Америка Құрама Штаттарының Бірінші ханымы
1849 жылы Миллард Филлмор вице-президент болып тағайындалды және әйелімен бірге Вишингтонға көшті. Президент Закари Тейлордың қазасынан кейін Филлмор президент болып, жұбайымен Ақ үйде тұрады. Алайда бұл кезде Бірінші ханымның денсаулығы нашарлап, ол міндеттерін қызына тапсырады. Эбигейл Ақ үйдің кітапханасында бірнеше сағат кітаптар таңдап, оларды фортепиано, арфа және гитарасы тұрған Сопақ кабинетте сақтайтын. 
солға|нобай|172x172 нүкте|Эбигейл Филлмордың моласы

## Өлім
Президент Франклин Пирстің инагурациясында 1853 жылы Эибгейл тұмауратып, пневмониямен ауырып қалады. Жиырма алты күннен кейін 1853 жылы 23 наурызда Вашингтонда «Уиллард» қонақ үйінде қайтыс болады. 

## Сыртқы сілтемелер
* Essay on Abigail Fillmore from the Miller Center of Public Affairs 
* Original text based on White House biography 
* First Lady Biography: Abigail Fillmore. Canton, Ohio: National First Ladies' Library.  . 
* NationMaster — Encyclopedia: Abigail Fillmore 
* Abigail Fillmore (American first lady)

Санат:АҚШ Бірінші ханымдары
Аэрофиттер

**Аэрофиттер** ( (аеr)&nbsp;— *ауа* және  (phyton)&nbsp;— *өсімдік*) — барлық мүшелері ауа кеңістігінде тұратын және өмір сүруге қажетті қоректік заттарды ауадан алатын өсімдік категориялары болып табылады. Субстарт күйіндегі газ алмасуды талап ететін өсімдіктер түсініледі. 

Гүлді аэрофиттерді негізінен эпифиттер тобында қарастырады. Эпифиттерден басты айырмашылығы: аэрофиттер үшін тамырлар тек бекіну үшін қызмет етеді. Аэрофиттердің кең таралған түрі - тилландсия уснеевидная ("луизиандық мүк"). Бұл Брамелиевтік тұқымдастарға жататын гүлді өсімдік эволюция барысында өз тамырынан түгелдей айырылған; тамырлық жүйе қысқартылған, тек балғын өсімдіктерде ғана ағаштар түбірінде бекінуге ғана ықпал етеді. Жіңішке сабақты және ине тектес жапырақтар қоңырқай қабыршақтармен жабылған, соның арқасында өсімдіктер шаң-тозаңды ұстап, одан қоректік заттарды сіңіреді.

Гүлді емес аэрофиттерге балдырлар (түрі өте аз), кейбір қыналар мен мүктер жатады. Мүктер тропикалық ормандарда тек ағаш діңгектеріне ғана емес, сондай-ақ ағаш жапырақтарына да бекінеді. Аэрофиттік қыналар мен мүктер ұзақ уақытқа созылған қуаңшылыққа, тіпті анабиоз жағдайында толық қуаңшылыққа да төзімді.

## Дереккөздер

Санат:Өсімдіктер экологиясы
Джейн Пирс

**Джейн Минс Эплтон Пирс** (; 12 наурыз 1806 – 2 желтоқсан 1863) – Америка Құрама Штаттарының 14-ші президенті Франклин Пирстің жұбайы және 1853-1857 жылдары аралығында АҚШ-тың Бірінші ханымы.

## Өмірбаяны
солға|нобай|236x236 нүкте|Джейн Пирс
Джейн Хэмптон, Нью-Гэмпширде қасиетті Джесси Эплтон, конгреционалдық дін қызметшісі және Боудойн колледжінің вице-президенті мен Элизабет Минс-Эплтонның отбасында дүниеге келген. Балалық шағында Джейн кішкентай, ұялшаң және нәзік бала болған. Әкесінің қазасынан кейін анасымен бірге Эмхерст, Нью-Гэмпширге көшеді. 

Джейн Эплтон және Франклин Пирс қандай жағдайда кездескені белгісіз. 1834 жылы 19 қарашада отыз жасар Пирс жиырма сегіз жасар Джейнге үйленеді. Неке рәсімі қалыңдықтың Эмхерстегі анасының үйінде өтті. Олардың некесін қасиетті Сайлас Айкен қиды. Бал айын жас жұбайлар Софи пансионында, Вашингтонның маңында өткізді. 

## Америка Құрама Штаттарының Бірінші ханымы
1852 жылы Пирс Демократиялық партиянын атынан президентікке үміткер атанды. Бұл жаңалықтан Джейн есінен танып қалған. Франклин Ньюпортқа аттанған кезде, оның он бір жасар ұлы Бенджамин анасына былай жазған: «Мен оның сайланбайтынына үміттенемін, себебі мен Вашингтонда тұрғым келмейді. Сіз де осында ойдасыз деп ойлаймын». Алайда сайланған президент Дженниге жаңа офис пайдалы болар деген ойда болды. 

Джейн күйеуінің президенттікке сайлануына қарсы болды. Олардың ұлы Бенджамин темір жол апатында қайтыс болған кезде, Пирс бұны Құдайдың жұбайының саяси менмендігіне наразылығы деп ұқты. Баласының қазасынан кейін оны мұң басты және ол міндеттерінен алыстап кетті. Ол бұл қайғыдан өмірінің соңына дейін арыла алмады. Его жыл Джейн Ақ үйдің тұрғын бөлмелерінде тұрып, өмірден озған ұлына ментименталды хаттар жазумен айналысты. Бірінші ханымның міндеттерін Дженни Пирс ханым өзінің тәтесіне Эбби Кент-Минске тапсырды. Бірінші ханым ретінде миссис Пирс Жаңа жылға арналған кеште шықты. Алда ол жарыққа үзілістермен шықты. Әр Жаңа жыл сайын Ақ үйде шыршаның қойылуына Джейн себепші болды деп есептелінеді. 

## Өлім
Пирс туберкулезден (әкесі сияқты) Эндовердте, Массачусестсте 1863 жылы 2 желтоқсанда қайтыс болды. Ол Конкорд, Нью-Гэмпширде орналасқан Олд-Норт мазарында көмілген. 1869 жылы оның күйеуі оның қасында көмілді. 

## Сыртқы сілтемелер
* Jane Pierce (American first lady) 
* New Hampshire Historical Society - HISTORICAL NEW HAMPSHIRE 
* Jane Pierce First Spouse Gold Coins
* IPL website
* Jane Pierce Biography :: National First Ladies' Library 
* NationMaster — Encyclopedia: Jane Pierce 
* Letter to Benjamin Pierce from Jane Pierce after Benjamin's death 
* Find A Grave listing of Jane Pierce
* Modern representationalism Painting of Jane Pierce
Харриет Лэйн

**Харриет Ребекка Лэйн Джонстон** (; 9 мамыр 1830 – 3 шілде 1903) – Америка Құрама Штаттарының 15-ші президенті Джеймс Бьюкененнің немере қарындасы және 1857-1861 жылдары аралығында АҚШ-тың Бірінші ханымы.

## Өмірбаяны
солға|нобай|233x233 нүкте|Харриет Лэйн
Лэйн Франклин округі, Пенсильванияда 1830 жылы 9 мамырда дүниеге келді. Харриет саудагер Эллиот Том Лэйн және Джейн Энн Лэйннің қызы болды. Он бір жасында ол жетім қалады.  Оның қамқоршысы Джеймс Бьюкенен атанды. Харриет Чарльстон, Батыс Виргиниядағы мектеп-интернатта, ал сосын Вашингтондағы Джорджтаундық әйелдер монастыріннің мектебінде оқыды. 

## Америка Құрама Штаттарының Бірінші ханымы
Астана өзінің «демократиялық патшайымын» Ақ үйде 1857 жылы қарсы алды. Харриет Бьюкененнің президенттілігі кезінде өте әгілі болды: әйелдер оның шаш үлгісін, киім киісін қайталап, қыздарын оның атымен атаған. Ақ үйде тұрған кезде резервациядағы ежелгі американдықтардың жағдайын жақсартуға тырысты. 

## Неке
Жас кезінен бастап Лэйн көптеген дендиге қырыңдап, оларды «сүйкімді, бірақ жағымсыз» деп атады. Бьюкенен оға жиі «асығыс тұрмысқа шығу» туралы ескертетін. Отыз алты жасында ағасының келісімімен Харриет банкир Эллиот Джонстонға тұрмысқа шығады.  

## Өмірінің соңы
Харриет Лэйн қатерлі ісіктен 1903 жылы 3 шілдеде Наррагансет, Род-Айлендте қайтыс болады. Ол Балтимор, Мэрилендте орналасқан Грин-Маунт мазарында көмілген.

## Сыртқы сілтемелер
* Harriet Lane (American first lady) 
* Harriet Lane: Information from Answers.com
* Harriet Lane Biography — Biography.com
Мэри Тодд Линкольн

**Мэри Энн Тодд Линкольн** (, 13 желтоқсан 1818 – 16 шілде 1882) – Америка Құрама Штаттарының 16-ші президенті Авраам Линкольннің жұбайы және 1861-1865 жылдары аралығында АҚШ-тың Бірінші ханымы.

## Өмірбаяны
солға|нобай|229x229 нүкте|Мэри Тодд Линкольн
Мэри Тодд 1818 жылы Лексингтон, Кентукки штатында бай ақсүйек отбасында дүниеге келді. Оның анасы 1825 жылы қайтыс болды, ал әкесі екінші рет үйленді. 1839 жылы Спрингфилдке, Иллинойс штатына көшеді. Жаңа жерде ол табыскер саясаткер Стивен Дугластың көңілін аулаған. Алайда Мэри Тоддты қарапайым заңгер Авраам Линкольн қызықтырды. Олар екі жыл кездесіп, ақыры 1842 жылы 4 қарашада үйленеді. 

Жұбайларда төрт баласы болды:
* Роберт Тодд Линкольн (1843—1926), 
* Эдвард Бэйкер Линкольн (1846—1850), 
* Уильям Уоллес Линкольн (1850—1862) 
* Томас Линкольн (1853—1871). 
* Роберт Линкольн (1843 – 1926) – төрт баланың ішінде тек Роберт анасынан артық өмір кешті. 
солға|нобай|278x278 нүкте|Мэри Линкольн

1861 жылы Авраам Линкольн Америка Құрама Штаттарының президентінің лауазымын атқаруын бастады. Бірінші ханым ретінде Мэри көп уақытын Ақ үйді жаңғыртуға жұмсады. Сондай-ақ Азамат соғысы кезінде ол жиі әскери ауруханаларға жаралы сарбаздардың көңілін сұрауға баратын. Мэри Линкольн құлдыққа қарсы шығып, күйеуінің одақты сақтап қалу саясатын қолдады. 

Соғыстың аяқталуынан кейін бес күн өткен кезде, 1865 жылы 14 сәуірде Авраам Линкольн Форд театрында атылған. Қойылым кезінде жұбайының қасында отырған Мэри бұл қайғыдан арылмай, ақыры ақылынан адасты. 1875 жылы ұлы Роберт оны психиатриялық ауруханаға жатқызады. Қалған өмірін Мэри Линколь Францияда өткізді. 63 жасында 1882 жылы өмірден  озды. 

## Сыртқы сілтемелер
* Mary Todd Lincoln House 
* Mary Todd Lincoln Research Site
Ферми энергиясы

**Ферми энергиясы** — өзара әрекеттеспейтін фермиондар жүйесі, яғни бір бөлшекті қосқан уақыттағы жүйенің негізгі күйі энергиясының ұлғаюы. Сонымен қатар, абсолюттік нөлдік температурадағы  фермиондардың негізгі күй қалпындағы максималды энергиясы деп те түсініледі. Ферми энергиясы — қатты дене физикасындағы негізгі түсініктердің бірі. Ферми деңгейінің физикалық мағынасы: Ферми деңгейінде бөлшектерді тану мүмкіндігі барлық температура бойынша 1/2 құрайды, тек Т=0 жағдайында ғана емес. Атау италяндық физик Энрико Фермидің құрметіне берілген. 

## Дереккөздер

Санат:Физика
Санат:Фермиондар
Санат:Ферми энергиясы
Бен Басс

**Бен Басс** (ағыл. Ben Bass, 14 тамыз 1968 жыл, Балтимор, Мэриленд штаты, АҚШ) — америкалық актер.
нобай
## Өмірбаяны
Басс Мэрилэнд штатындағы Балтимор қаласында 14 тамыз 1968 жылы дүниеге келген. 7 жасында өз отбасымен бірге Ванкувер, Британдық Колумбия, Канадаға көшіп келді. Француз тілінде еркін сөйлей алады.
## Жеке өмірі
14 маусым 2011 жылы Лауре Карсвелл атты актрисаға үйленді. 2015 жылы олар ажырасып кеткен еді.
## Фильмография
Үздік рөлдері
# Жақын достар 2000 ж.
# Rockers 2001 ж.
# Жаңа дон 2 1999 ж.
# Бірінші толқын 1998 ж.
# Ақаулы детектив 2002 ж.
# Өлі, мен секілді 2003 ж.
# Bordertown 1989 ж.
# Ымырт аймақ 2002 ж.
# Ыстық нүкте 2008 ж.
# Әділеттілік лабиринты 1987 ж.
# Иеремия 2002 ж.
# Джамп стрит, 21 1987 ж.
# Заң және тәртіп 1990 ж.
# Соңғы бұрылыс 2006 ж.
# Аштық 1997 ж.
# Тергеуді Да Винчи жүргізеді 1998 ж.
# Алтыншы күн 2000 ж.
# Мәңгі-бақи рыцарь 1989 ж.
# Қымбаттым, мен балаларды кішірейтіп жебердім 1997 ж.
# Чаки қалындығы 1998 ж.
## Дереккөздер

Санат:Актёрлер
Булев сәйкестігі

## Булева логика заңдалары

Булева сәйкестігі - логикалық өрнектерді жеңілдетуге мүмкіндік беретін ережелер.

## Булева заңдылықтары

**Мысал**'

A + A.B логикалық өрнегі А - ға тең болады, яғни заңдарға қағидаларға сәйкес, A + A.B = A(1 + B) = A

## Карно картасы

**Карно картасы** - логикалық тізбектерді, өрнектерді жеңілдету үшін қолданылатын графикалық әдіс.
Kарно карталар Булева алгебрасына салыстырғанда әлдеқайда тез және жеңіл логикалық функцияларды жинақтайды.

	MarTIan (талқылауы)
Элиза Маккардл Джонсон

**Элиза Маккардл-Джонсон** (; 4 қазаң 1810, Телфорд, Теннесси штаты, АҚШ – 15 қаңтар 1876, Гринвилл, Теннесси) -  Америка Құрама Штаттарының 17-ші президенті Эндрю Джонсонның әйелі және 1865-1869 жылдары аралығында АҚШ-тың Бірінші ханымы.

## Жас кезі

Элиза Телфорд, Теннесси штатында 1810 жылы дүниеге келді. Ол етікші Джорн Маккардл және Сара Филипс-Маккардлдардың жалғыз қызы болды. Кішкентай кезінде әкесінің қазасынан кейін, анасы оны Гринвиллде тәрбиеледі. Бірде 1826 жылы қыркүйекте Элиза сыныптастарымен сөйлесіп жатқанда, Эндрю Джонсон және оның отбасысы Гринвиллге көшкенін біледі. Олар бір-біріне бірінші көзқарастан ғашық болады. 1827 жылы 17 мамырда он алты жасар Элиза он сегіз жасар Эндрюге тұрмысқа шығады. 

Элиза жақсы білім алғандықтан, ол Эндрюге тігін шеберханасында жұмыс істеп жатқанда,  арифметика мен жазумен көмектесетін. 

## Балалары
Оларда үш ұл және екі қыз болды: 
* **Марта Джонсон Паттерсон** (1828—1901). Ақ үйдің міндеттерін анасының орнына орындады. Дэвид Паттерсон, Теннесси штатының сенаторына тұрмысқа шықты. 
* **Чарльз Джонсон** (1830—1863) – дәрігер және фармацевт. Азамат соғысына қатысып, шайқаста қаза табады. 
* **Мэри Джонсон Стовер Браун** (1832—1883). Одақтың жағындағы полковник Дэн Стоверге тұрмықа шығады. Стоверлер Картердегі фермада тұрды. 1864 жылы күйеуінің қазасынан кейін В.Р.Браунға тұрмысқа шығады.
* **Роберт Джонсон** (1834—1869) – заңгер. Теннесси штатының заң шығарушы органдарында жұмыс істеді, азамат соғысы кезінде – кавалериялық полковник болды. Әкесінің басқаруы кезінде оның жеке хатшысы болды. Маскүнемдіктен 35 жасында қайтыс болады. 
* **Эндрю Джонсон-джуниор** (1852—1879) – журналист. Ол құрған апталық Greeneville Intelligencer тек екі жыл ғана басылды. Содан кейін 27 жасында қаза табады. 

## Америка Құрама Штаттарының Бірінші ханымы
Күйеуі президент болып сайланған кезде, оған Ақ үйде қосылады. Алайда ол Бірінші ханым ретінде өз міндеттерін жаман хал-жайдың кесірінен орындай алмады. Осының кесірінен Бірінші ханымның функцияларын оның қызы – Марта Джонсон Паттерсон орындады. Элиза Джонсон ашық түрде Бірінші ханым ретінде тек екі рет жарыққа шықты – Гавайи патшалығынан 1866 жылы келген Эмма патшайымын қабылдауда және президенттік 1867 жылы туған күнінде. 

## Өлім
Элиза 1876 жылы 15 қаңтарда 65 жасында қайтыс болды. Ол күйеуінен тек алты ай артық өмір сүрді. Эндрю Джонсонның қасында Гринвиллде, Теннесси штатында көмілген.

## Сыртқы сілтемелер
* Eliza Johnson on Find-A-Grave
* The White House Web Site
* National First Ladies' Library 
* Eliza Johnson at C-SPAN's *First Ladies: Influence & Image*
Привольное (Шығыс Қазақстан облысы)

**Привольное** — Шығыс Қазақстан облысы Ұлан ауданындағы ауыл, Багратионов ауылдық округі орталығы. 

## Географиялық орны
Аудан орталығы – Қасым Қайсенов кентінен солтүстік-батысқа қарай 122 км-дей жерде . 

## Халқы

## Тарихы
Іргесі 1955 жылы тың және тыңайған жерлерді игеруге байланысты қаланған. 1955-96 жылдары астық өсірумен айналысатын кеңшардың орталығы болған. Ауылда кеңшар негізінде құрылған шаруа қожалықтары жұмыс істейді. 

## Дереккөздер

Санат:Ұлан ауданы елді мекендері
Северус Снейп

сурет:Severus Snape.jpg

**Северус Снейп** (; 9 қаңтар 1960 жыл- 2 мамыр 1998 жыл) - Британ жазушысы Ж. К. Роулиң жазған 7 томдық қиял-ғажайып Хәрри Поттер, сиқыршы ұл туралы шығармалардағы кейіпкер. Северус Снейпті Алан Рикман сомдаған 

Хогуартс мектебінің ішірткі дайындау (1981—1996) және Қара өнерден қорғану (1996—1997) пәндерінің мұғалімі, Слизерин факультетінің деканы (1981—1997), Хогуартс мектебінің директоры (1997—1998), Өлім жайпаушыларының және Самұрық алқасының мүшесі. 

Снейптің шыққан жері оның есінен алынған. Снейптің ата-анасы - таза қанды мыстан Эйлин Принц және маггл Тобиас Снейп.  Бұл дерек оны шалақан етеді. Өлім жайпаушылары құрамында жартықандының болуы өте сирек кездесетін жағдай деп соңғы кітапта айтылған. Северус өзінің балалық шағын өрмекші тупик атты кішкентай үйшікте өткізген.  Северус кішкентай болғанда оның ата-анасы қатты ұрысатын болған. Сондықтан, Снейп үйінен кетіп, Хогуартсқа барғысы келетін болған. Соңғы романның соңғы бөлімінде, Хәрри Поттер өзінің, Северустың және Волан-де-Морттың балалық шағы арасынан паралель жүргізеді. Волан-де-Морт өзінің ата-анасын білмеген жіне жақсы көрмеген. Балалар үйінде оған махаббат беріп, оны өзгелерді сүюге ешкім үйретпеген.  Северус өзінің анасын құрметтеуге, тіпті сүюі де мүмкін, алайда, өзінің әкесін жек көреді.

Романның жалғасу барсымен Северустың да кейіпкері күрделене береді. Оқырмандар оның жаңа жақтары мен тұстары жайлы көбірек ақпарат алып, кейіпкерді қиын, әрі бір қатарлы емес қылып көреді. Оған қоса, кейіпкердің рөлі басты кейіпкерге жақындай түседі. Северус Снейптың биографиясының басты бөліктері (суреттері, балалық шағы, Хогуартста оқуы, Лили Поттер және Альбус Дамблдормен  қарым-қатынасы ) Хәрри Поттер романының ең соңғы бөліктерінде, 7 кітаптың 33 бөлімде  көрініс табады.

Профессор Снейп — өте шебер және тәжірибелі сиқыршы. Бұл фактіні тіпті ұлы қара өнер шебері Волдеморттың өзі мойындайды. Снейп виртуалды түрде өзгелерді жадына кіргізбеуді, бірақ өзгелердің жадына енуді біледі. Шебер дуэлянт. Өте жақсы реакция бере алады және сиқырды зып беріп қайтарады. У қайнатудың және вербалды емес сиқырдың  шебері. Қара сиқырды жетік меңгерген. Волан-де- Морттан кейінгі ең мықты Өлім жайпаушысы болып табылады. 

Северус есімін Ж. К. Роулиң рим императоры Септимия Северден алған болатын. Ол Йоркширдағы Снейп  есімді ағылшын ауылының маңындағы Адрианның құлайын болдырмаған еді. Бұл ауылдың аты профессордың тегі болып алынды. Оған қосы, аты мен тегі таңдалған уақытта, сөздер ойыны болған еді. Северус есімі — ағылшын сөзі «severe» (қатал,суық) , ал тегі- «snake» (жылан) және «snap» (шұғыл, жылдам қимыл; зұлым реплика; кенеттен суу) сөздерінен алынған. Кейіпкер есімін аудары үшін, аудармашыға сүйенген уақытта аудармашылардың әр түле аударуы осы сөз ойнаққа байланысты.
Азовое

**Азовое** — Шығыс Қазақстан облысы Ұлан ауданы, Азов ауылдық округі құрамындағы ауыл. 

## Географиялық орны
Аудан орталығы – Қасым Қайсенов кентінен солтүстік-батысқа қарай 82 км-дей жерде.

## Халқы

## Дереккөздер

Санат:Ұлан ауданы елді мекендері
Адатом

**Адатом** – кристалл бетінде орналасқан атом. Бір атом, атомдор мен молекулалар  класстары немесе молекулалар класстарын «сіңірілген бөлшектер» деп бір терминмен айтуға болады. Молекулярлық-сәулелік эпитансия кезіндегі адатомдар өсу үдерісіне ену үшін потенциалдық шұңқырды таппай, кристалл бетінде жылжуын тоқтатпайды. Көп жағдайда әлдебір ақауға не бетіндегі өсуші кристалдың сатыларына жақын жылжиды.

2012 жылдың ақпанында Жаңа Оңтүстік Уэльс Университетінің ғалымдары эпитансиальды кремний бетіндегі кремнийдің бір атомын нақты орнастыру үшін фосфин қолданған. Бұл біратомды транзистор құруға мүмкіндік береді.

## Дереккөздер

Санат:Физикалық химия
Бүйректегі киста аурулары

**Бүйректегі кисталар** — гетерогенді тұқым қуалайтын аурулар. Генетикасы әртүрлі болса да киста (қуыс) түзілу жолы ұқсас. Мутацияларға байланысты бүйрек өзекшелері кеңейеді. Цистопротеиндер біріншілік цилиярлы және онымен қосылған жасушалар органеллаларында орналасқан. Көпшілік бүйрек кистасы бар ауруларда басқа ағзаларда да (орталық жүйке жүйесі, бронх, бауыр) киста табылады. Ең жиі кездесетін кистозды тұқымқуалайтын аурулар - аутосомды-доминантты бүйрек поликистозы (ЛДБПК), аутосомды-рецессивті бүйрек поликистозы (АРБПК), нефронофтиз және медуллярлық кистозды ауру.

## Аурудың сипаты
Балаларда бүйрек поликистозының аутосомды-рецессивті (АРБПК), ересектерде аутосомды-доминантты (АДБПК) түрі кездеседі. Іштен туғанда АРБП бар балада екі жағынан да өте ұлғайған бүйректер сипағанда табылады. Пренатальды кезеңде табу қиын. Молекурялық генетика әдістері мен талдау қауіпті жанұяға жүргізілуі тиіс. Поликистозы бар бала көп өмір сүрмейді, себебі тез бүйрек жетіспеушілігі дамиды. Оған дейін де өкпе гиперплазиясы ерте шетінеу себебі болады. Бауырда да кисталар болады. Бауыр фиброзы, портальдық гипертензия дамиды. Үлкендер поликистозы (АДБП) 20—30 жастан кейін білінеді. Қазіргі кезде екі түрлі поликистоздың да гендері анықталды. Поликистоз бар бүйрек пиелонефритпен асқынады, гематурия болады. Кейін гипертензия дамиды, СБЖ белгілері білінеді. Ерекшелігі – анемия болмайды (кисталар эритропоэтин түзейді). Поликистозға тән рентгендік өзгерістер: бүйректегі куыстардың сығу (компрессиялық) әсерінен тостағаншалардың кейпі өзгереді. Соңғы кезде ультрадыбыс арқылы тексеру поликистоздың ерте табылуына көмектесуде.

## Симптомдары
Белгілеріне қан қысымының жоғарылауы, бас ауруы, іштің ауыруы, зәрдегі қан және шамадан тыс зәр шығару жатады. Басқа белгілерге арқадағы ауырсыну, киста түзілуі (бүйрек және басқа мүшелер) жатады.

## Диагнозы
Тұқым қуалаушылық жайы, пальпация, эхография, кейде компьютерлік томография қолданылады. Генетикалық тексеріс жүргізіледі. Физикалық тест бауырдың ұлғаюын, жүректегі шуларды және қан қысымының жоғарылауын анықтауы мүмкін.

### Аурудың табиғи тарихы
Көп жағдайда ересектерде екі жақты ауруға ауысады.

## Болжамы
БКА адамдарының қалыпты өмірі болуы мүмкін; керісінше, БКА бүйрек дисфункциясын тудыруы мүмкін және 40-60 жаста бүйрек жеткіліксіздігіне әкелуі мүмкін. БКА1 және БКА2 өте ерекшеленеді, бұл жағдайда БКА2 әлдеқайда жұмсақ.

Қазіргі уақытта БКА дамуының алдын алу үшін тиімді дәлелденген емдеу әдістері жоқ.

## Емі
Пиелонефритпен асқынғанда антибактериалдық ем, басқа жағдайда — тек симптомдық ем, соның ішінде гипотензивті ем қолданылады. Созылмалы бүйрек жетіспеушілігі дамығанда - консервативті (нефропротективті) ем, соңында гемодиализ, трансплантация жасалады.

## Дереккөздер

Санат:Бүйрек аурулары
Санат:Тұқым қуалайтын аурулар
Йеллоустоун жанартауы

**Йеллоустоун  жанартауы** — Америка Құрама Штаттарының солтүстік-батысында орналасқан, Йеллоустон ұлттық саябағының астында орналасқан үлкен жанартау, алып жатқан аумағы 55-72 шақырым. Оның атқылау күші өте жойқын, шамамен 1000 шақырым кубтан артық магма атқылайды. Мұндай жанартаулар қарапайым жанартаулардан жүз есе күшті. Атқылау уақытының периоды шамамен алты жүз жыл, ал жанартау сонғы рет алты ғасыр бұрын атқылаған. Әсер ету аумағы өте жоғары, түгелімен Солтүстік Америка материгін жояды, сонымен қатар жер бетін қара күл жабады. Оның айналасындағы қорық пен радиусы 1 мың 600 шақырымдық аумақтағы тіршілік жер бетінен өшеді.  Оның салдарынан осыған дейінгі жанартау атқылауынан қаза тапқандардан әлдеқайда көп адам қырылуы мүмкін. Жанартау орналасқан аймақта жер шарындағы гидротермалдық көздер өте көп шоғырланған. Бұл гидротермалдық көздердің барлығы дерлік саябақтағы жанартаудан бастау алады. Йеллоустоун жанартауының кратері басқа жанартаулар секілді конус тәрізді емес, жер бетінен ерекшеленіп көрінбейді. Жанартаудың бетін жасыл желек басып, Йеллоустоун саябағы орналасқан. Вулканның жер бетінен қашықтығы сегіз шақырымға жүық және оның температурасы сегіз жүз °C. Жанартаудың атқылауыныа себеп болатын жағдай - жердің ядросына жақын мантияның көлемінің ұлғаюы, Бұл жанартаудың атқылауы мүмкін күшіне қарап екі мыңыншы жылы BBC телеарнасы "супервулкан" сөзін қолданған. Жанартау соңғы екі миллион жылда үш рет атқылаған.

## Дереккөздер

Санат:Жанартаулар
Алмасай

**Алмасай** — Шығыс Қазақстан облысы Ұлан ауданындағы ауыл, Алмасай ауылдық округі орталығы. 

## Географиялық орны
Аудан орталығы – Қасым Қайсенов кентінен оңтүстік-батысқа қарай 11 км-дей жерде.

## Атауы
Осы ауылдың атауы сол аймақтағы шатқалмен байланыстырады. Осыған байланысты халық арасында аңыз бар. Аңыз бойынша, қазіргі Ұлан ауданы жерінде Сарықұл деген бай болған екен. Үйір-үйір жылқы мен отар-отар қойы болады. Әр үйірге өз айғыры иелік етеді. Сарықұлдың жылқыларының басы – Сарыала айғыр атты  мықты айғыр болады. Сол заманда ең қауіпті жау қасқыр емес, жұт болатын. Мұндайда білгіш малшылар үйір басының түйсігіне сенеді екен. Осыған орай, табын иесі Сарықұл өз үйірінің басы – Сарыала айғырға сенім артуды жөн көреді. Айғыр таңдаған алқап Өскеменнің іргесіндегі Ұлан ауданының жері еді. Сөйтіп ауыл Алмасай шатқалына қоныстанады. Сарыала айғырдың түйсігі осылай жұттан аман шығарады. Осылай шағын Сарыөзек өзенінің бойындағы алқапта Алмасай ауылының іргесі қаланады.

## Халқы

## Дереккөздер

Санат:Ұлан ауданы елді мекендері
Егінсу ауылдық округі (Шығыс Қазақстан облысы)

**Егінсу ауылдық округі** – Шығыс Қазақстан облысы Ұлан ауданындағы әкімшілік бірлік.

## Әкімшілік құрамы
Құрамына Бұрсақ, Жанұзақ, Ұлан ауылдары кіреді. Орталығы – Ұлан ауылы.

***<small>Кестеде кішірек жазумен тиесілі ауыл маңындағы тұрғылықты тұрғындары халық санағына енгізілген мекен жай көрсетілген.</small>***

## Дереккөздер

Санат:Ұлан ауданы ауылдық округтері
Екай

**Екай** - табиғаттан тыс болып табылатын жапондық мифологиясы, мейрімді осаке. Жапон сөзі (екай) өте кең мағынаға.Олар: Юкки-онна, кицунэ немесе кар әйел.

## Екайлардың түрлері
Жапон мифолониясында жиі сиқырлы өкілеттектерге ие жануарлар аталады. Аңыз бойынша, олардың көпшелегі антропоморфты ерекшеліктері бар, немесе жапон аңыз адамдар жиі жаратылыстардын келесі түрлері:

1.	Тануки(енотовидные собаки)

2.	Кицунэ(лисы)

3.	Хэби(змеи)

4.	Мудзина(барсуки)

5.	бакэнэко және нэкомата(кошки)

6.	Оками(волки)

7.	Цутигумо(пауки)

8.	Инугами(собаки)

9.	Тэнго(вороны)

10.	Каппа(лягушка-черепаха)

11.	Цуру(журавли)

12.	Нэдзуми(крысы)

### Они
Они -адам жейтін жын. Олар әдетте, үлкен, бірақ зілтемірлер болып табылады. Кейбір кезде шагын болып келеді. Олар адам кейпін кабылдай алады және адам етін жейді.

### Цукумогами
Цукумогами-аңыз бойынша ол жүзден астам жылдык заттар. Олар:Бакэдзоури(сандали), Каракаса(старые зонты), Камэоса(флаги для сакэ), Моридзи-но-Кама(чайники) .

## Бұрында адам болған екай
Юрей - жапон мифологиясы бойынша мерзімді, өлі адамдардын жаны. Адамдарға зиян келтірмейді. Бірақ сезімдері барлары жаман болып мононокэге айнадады.

Мононокэ - екайдан әлде кайда күшті. Олар адам немесе жануар. Өйткені осындай өшпенділіктен, олардын сезімі төмен аталуы әсерінен екайға айналады. Жануарлар, қаһарлы, кызганыш, кек, және тағы баска сезімдерден туады. Мононокэ жапон әдебиетінде арнайы класс. Олар күшке ие. Оларды тек Мононокэ теориясы, Мононкэ иесі немесе шебері ғана жене алады.Мононокэнын меқсаты кәдімгі адамды өлтіру. Олар негативті энергия шыгаргандыктан оларға жиі келеді. Кейбір кезде олар адамдармен ойнайды, алдайды.

Аякаси - кеме апаттарынан кейін пайда болатын рух. Екайға ұқсайды. Және табигаттан тыс кұбылыс болып келеді. 

Екайдын класификациясы тұратын жері бойынша 

Тұратын жері бойынша олар 5 топка бөлінген.

1.	Тауда тұратын-ұшатын демон Тэнго және ведьма Ямауба.
2.	Жол жиегінде тұратын-бір көзді Хитоцумэ-кодзо, түрсіз Ноппэрапон және дәу жын Микоси Нюдо. 
3.	Үйде тұратын- домовой Дзасики-варисики және амбара Кро бокко.
4.	Суда тұратын-бұл типке ск екайі, карабль-призрак Фунаюрей, Онна, Каппа және нуси.
5.	Орнын ауыстырып жүретін басы жоқ жылқы Кубикирэ-ума.

Обакэ және бакэмоно- жапон фолклорінде кездесетін рух. Тура мағынасы «өзгеретін». Бұлар тірі және  табағаттан тыс жан. Өз түрін ауыстыратын және осымен өлі адамнын жанынын ерекшеленеді.

Бакэмононын шын кейпі-жануар. Мысалы мысық, ит, барсук, түлкі және тағы басқа. Олар әдетте адам кейпен кабылдайды. 

Кицунэ-жапон түлкісі. Жапон фолклерінде үлкен мағына береді. Ең мықтысы адам кейпін кабылдайды. Бірақ адам кейпіне 100- ге келгенде ғана кабылдай алады. Олардын 9 кұйрығы болады. Олар 9 құйрығы болганда және терісі күмістей және ақ болганда оны Кюби но кицунэ дейді. 

Они- жапон мифологиясында үлкен жаман тісті және мүйізді, адамға ұқсайтын демон, қызыл, көк немесе қара терісімен Дзигозу немесе жапон тозағында тұрады.Күші мол және соғыста канабо колданады. Адам етін жақсы көреді. 

Юки-онна—қар әйелі. Ақпақ, мұздан жасалған сияқты. Жәй қозғалады, әдемі. Көбінесе қар жауганда немесе қаранғыда шығыды. 

## Дереккөздер

Санат:Жапония тарихы
99 (сан)

**99** *(тоқсан тоғыз)* — 98 бен 100 сандарының арасында орналасқан натурал сан.

## Математика
* 12-ші тримфорлық сан

### 99 Бөлінгіштік белгісі
Санды топтарға бөлу үшін 2 санды оңнан солға қарай (бір сан сол жақтағы топта болуы мүмкін) және оларды ондық сан ретінді алып топтардың сомасын табыңыз. Бұл сан 99 cанына бөлінеді, егер сол сан 99 cанының өзіне бөлінсе.

### Дұрыстығын тексеру, қолмен есептеу
99 санының бөліндісінен қалған қалдық, айырымда немесе екі санды көбейткенде 99 cанының қалдығына тең, қалдықтың айырылымы немесе көбейтіндісі 99 санының бөліндісіне тең. Егер есептің шешімі қолмен есептегенде дұрыс жауапты қанағаттандырса, онда бұл ереже немесе теорияны дұрыс деп есептеуге болады.

## Ғылым
* Эйнштейның атомының нөмері

## Түрлендіру
Сурет саны 99 санының айналық теріс көрінісінен қараса 66 саны шығады (ось бойымен, жоғарғы жағындағы сурет).

## Дін
Ислам дініне қатысты таспиқта 99 моншақ бар.Олар Алла атына байланысты циклдік санды көрсетеді. Ал Алла есіміне қатысты 100-ші моншақ тек жұмақта ғана иеленуге болады.

## Басқа облыстарда
* 99 жыл,б.з.б 99 жыл, 1999 жыл
* 9 сәуір-жылдағы 99 күн (високостық жылда- 8 сәуір)
* 9910 ASCII-"c" символының нөмері
* 99 — Мәскеу қаласындағы ГИБДД-МАИ-ның Коды.
* Радиоәуесқойлық байланыста "Мен сіздермен бірге жұмыс істеуді тілемеймін " деген мағынаны білдіреді. Сондай-ақ, 55, 73 және 88 сандарының да өздік мағынаны білдіреді .
* "99 франк" —Фредерик Бегбедердің романы.
* "99 сыра бөтелкесі" — танымал америкалық халық ән.
* Уэйн Гретцкидің нөмірі.
* Хорхе Лоренсоның нөмірі.

Санат:Натурал сандар
Экстродактилия синдромы

**Экстродактилия** - аяқ немесе қолдағы бір немесе бірнеше саусақтың болмауы немесе дамуындағы ауытқулардан туатын, тұқым қуалайтын ауру. 1970 жылы алғаш рет клиникалық белгілері сипатталған. Тырнақтың жеңіл  гипоплазиясы, қисық тістер мен  тіс жегісі болады.  Аурудың жиілігі - 1: 90 000 -160 000. Эктродактилия синдромы - қол және аяқ ауытқуларының гетерогенді тобы. Клиникалық көріністері өзгереді. Бір немесе бірнеше саусақ жартылай немесе толық болмауы болып табылады. Әйелдер мен ерлер тең дәрежеде ауырады.

## Дереккөздер

Санат:Тұқым қуалайтын аурулар
Қазыбек би ауданы (Қарағанды)

**Қазыбек би ауданы**, ресми — Қарағанды қаласының **Қазыбек би атындағы ауданы** (*2000 жылға дейін — Совет ауданы*) — Қарағанды қаланың оңтүстік бөлігіндегі әкімшілік-аумақтық бірлік. Қаланың мәдени және іскерлік ауданы. 1969 жылы құрылған.

## Аудан тарихы
Қазыбек би ауданы 1969 жылы 14 мамырда Ленин, Киров аудандарының шағындалуынан Совет ауданы атауымен құрылды.

1997 жылы 23 мамырда Ленин ауданы таратылып, Совет ауданының құрамына енді.

2000 жылғы 22 қарашада Қарағанды қаласының әкімі мен мәслихатының бірлескен шешімімен (сондай-ақ 2001 жылғы 14 наурызда Қазақстан Республикасы Үкіметінің шешімімен) Совет ауданы Қазыбек би атындағы аудан болып қайта аталды.

## Кәсіпорын
Аудан аумағында ірі кәсіпорындар орналасқан, олардың үшеуі  қазақстандық қамту мониторинг тұрғысында сегіз Қарағанды облысындағы жүйе құрушы кәсіпорындар қатарына кіреді: "Қарағанды кәмпиттері" АҚ, "Эфес Караганда пивоваренный завод" ЖК АҚ және "Евразиан Фудс" АҚ.

## Бейресми бөлінісі
Бейресми: Оңтүстік-Шығыс және Жаңа қалаға, сондай-ақ бірқатар басқа да ұсақ — Михайловка, Федоровка, Кирзавод, Үлкен Михайловкаға бөлінеді.

## Әкімдері
# Алмагүл Сәлімбаева (2005-2006)
# Марғұлан Кәрібеков (2006-2007)
# Абайділда Санаубаров (2007-2008)
# Ерғали Егемберді (2008-2009)
# Нұрлан Әубәкіров (2009-2010)
# Ержан Отаров (2010-2011)
# Жанат Ысқақов (2011-2013)
# Рүстем Қабжанов (2013-2014)
# Татьяна Шатохина (2014-2019)
# Мұрат Камалиев (2019)
# Нұрлан Рыстин (2020-2022)
# Эльдар Дүйсетаев (2022-2023)
# Ералы Оспанов (2023-)

## Тағы қараңыз
* Әлихан Бөкейхан ауданы

## Ескертпелер




Санат:Қарағанды аудандары
Totally Spies!

**«Totally Spies!»** - француз жандандыру студиясы «Marathon Media»-ның мультипликациялық сериалы. Жанрлары: комедия, отбасылы, боевик, фантастика. Режиссёрлері: Стефан Берри, Паскаль Жардин. Қалаушысы: Венсан Шалвон-Демарси Давид Мишель. Рөлдерді дыбыстаған: Андреа Бейкер, Дженнифер Хейл, Кэти Гриффин, Кэти Ли, Джесс Харнелл, Стиви Вэлланс, Дэррил Курило, Скотт Боуден, Ди Брэдли Бейкер, Келли Шеридан, Эйдриан Трасс, Дэниел Десанто, Сэмуел Винсент, Майкл Гоф, Дуэйн Хилл, Кэтлин Ласки, Скотт Бодин. 3-5 сезондары Франция және Канада елдерінде шықты. Бүкіл сериалдың 156 сериасы жарық көрді. Ал әр сериасының ұзақтығы – 22 минут. Жалпы Ресей Федерациясында Fox Kids Россия, Jetix Россия, ТНТ, Nickelodeon Россия арналарында көрсетілді. Ол Беверли-Хиллзте (Калифорния, AҚШ) өмір сүретін 3 адал тыңшы достар туралы баяндайды. 3 жасөспірім Джерри басқаратын WOOHP мекемесінің жасырын тыңшылары рөлін атқарады. Кловер, Алекс және Сэм өзінің Беверли-Хиллз мектебінің жоғары сыныптарының қарапайым оқушысы өмірін және шопинг пен кездесулерді тыңшы өмірімен қиыстыруға міндетті. Сериалдың 5-інші сезонында қыздар мектепті бітіріп, Малибу университетінде оқиды. Бар болғаны 26 сериядан тұратын осы сериалдын 6 сезоны шықты.

## Басты кейіпкерлер

### Саманта Симпсон немесе «Сэм»
Жасыл көзді, жирен шашты қыз. Жасыл түсті тыңшы костюмін киеді. Топтың ішінде ең ақылды және жауапкершілікті болып табылады. Анасы — Гебби (Гэбриел атының қысқаша түрі). Анасына аунымайды.

### Кловер Мэйсон
Көзі көгілдір, шашы ашық түсті қыз. Қызыл түсті тыңшы костюмін киеді. Өте ғашық болғыш және сәнқұмар. Анасының аты — Стелла. Өзінің жан достары Алекс және Сэммен бірге түрлі ойын-сауық центрлерді, спа-салондарды, киім сататын шағын дүкендерді аралауды ұнатады. Өзінің сыныптасы Мэндиге жеккөрушілікпен қарайды. Нәркес өсімдігіне аллергиясы бар. Вегетерианшыл.

### Александра Хьюстон немесе «Алекс»
Қысқа қара шашты, боб-каре қырқулы қыз. Спортпен белсене айналысады, мінезі ашық, аққөңіл. Сары түсті тыңшы костюмін киеді. Ол да Сэм мен Кловер секілді ойын-сауық центрлерді, спа-салондарды және киім сататын шағын дүкендерді аралауды жақсы көреді, бірақ солай да тхэквандо, каратэмен шұғылдануды ұнатады. Анасының есімі — Кармэн. Мысық пен теңіз өніміне аллергиясы бар. Уинки атты үй жануары бар.

## Сілтемелер

* 
* 

Санат:Алфавит бойынша мультсериалдар
Джованни Баттиста Риччоли

**Джованни Баттиста Ричоли** (итал. Giovanni Battista Riccioli)  - итальяндық астроном және теолог, «Жаңа Альмагест» (Almagestum Novum)- кезіндегі астрономиялық білімдер жинағы. Франческо Гримальдимен біріге отырып Ай картасын жасады және ай кратерлерін ғалымдардың есімдерін беруді енгізді.

## Биография
1614 жылы Риччоли иезуит ордендерінің қатарына кіріп, риторика, философия және теологияны Парма мен Болоньяда зерттеді. Осы уақытта Риччоли астрономиямен айналыса бастады және 1651 жылы ауқымды «Жаңа Альмагест» атты еңбегін шығарды. Бұл еңбегінде астроном жұлдыздар каталогын құрды, Күндегі дақтарға және қосарлы жұлдыздардың қозғалысына сипат берді, Жер шарының радиусын анықтап, су мен құрлықтың қатынасын тапты. Гримальдимен біріге отырып Риччоли Айдың зерттеуіне қатысты, алғаш Ай карталарын сызды, Ай кратерлері мен теңіздерінің ол берген атаулары қазіргі күнге деін қолданылуда.

Болоньядағы Азинелли мұнарасы – Риччоли эксперименттерінің орны болған.

Белгілі астроном Клавдий Птолемейдің «Альмагест» атты классикалық еңбегінің құрметіне «Жаңа Альмагест» деп аталған трактатында ол Галилео еңбектерін талқылап, кейбірін эксперименттер жасау арқылы тексерген. Жасаған трактаты арқылы астроном маятниктің уақытты өлшеуге қолдану әдісін ойлап тапты, оған қоса Риччоли тек кіші тербелістердің тұрақты көлемдік үдеріске жататынын дәлелдеді. Осы құрылғыны қолдана отырып, Риччоли әр түрлі биіктіктен құлап бара жатқан денелермен тәжірибе өткізді. Тәжірибелерді өткізу орны Болоньяда орналасқан Азинелли мұнарасы болды. Нәтижесінде, Риччоли дене жылдамдығының уақытқа тікелей тәуелді екеніне көз жеткізді, өйткені ол бұрын бұл тәуелділікті экспоненциалды деп санаған. Ғалым өзі еркін құлау үдеуін есептемесе де, оның күнделіктерінен шындыққа жақын формуланы байқауға болады. Айтылған жұмыстарына қоса, Риччоли өзінің еңбегінде ауаның қарсыласуын зерттеу үшін эксперименттер жүргізген.

Риччоли астрономиядан басқа, географияға да үлкен үлесін қосты, ол Жер шарының көптеген аймақтары үшін еңдік пен бойлық кестелерін жасады.

## Естелік
1935 жылы Халықаралық Астрономиялық одақ Риччолидің есімімен Айдың Жерге қараған бетіндегі кратерге берді.

Санат:Италия астрономдары
Санат:1598 жылы туғандар
Санат:1671 жылы қайтыс болғандар
Сиқыршылар

**«Сиқыршылар»** () - франко-американдық анимациялық телехикая.

Телехикая бес жасөспірім қыздар туралы айтады. Олар Жерді құтқаруға мәжбүр.

W.I.T.C.H. - бес қыздың аттарының аббревиатурасы болып табылады: **<u>W</u>**ill, **I**rma, **T**aranee, **C**ornelia, **H**ay Lin (Вилл, Ирма, Тарани, Корнелия және Хай Лин)&nbsp;

Бастапқыда, Ресейде осы телехикая «Ведьма» атағына ие болды, бірақ кейін «Сиқыршылар» деп өзгертілді . Jetix арнасында ұзақ уақыт «Витч» деп аталды. Шоу итальяндық комикс негізінде, Walt Disney Pictures пен SIP Animation Paris компанияларымен түсірілді. Ол екі сезоннан тұрады, әрқайсысы 26 сериядан тұрады.

## Сюжет
Вилл Fadden Hills Hiterfild мектебіне көшеді. Жаңа мектепте ол төрт қызбен кездесті. Олардың аты
Ирма, Тарани, Корнелия, Хай Лин болып табылады. - Вилл сабақтан кейін Ирма, Тарани, Корнелия
және Хай Линмен Хай Линнің ата-анасының «Күміс Айдаһар» мейрамханасында кездеседі.
Мейрамхана Хай Линнің әжесі, Ян Линь, Жерге қауіп төнгенің және олардың қабілеттері бар екенің
айтады. Корнелия – жерді, Хай Лин – ауаны, Ирма - суды, Тарани - отты басқарады екен. Осы
топтың лидері Кондракар жүрегі таңдайды. Кондракар жүрегі Виллді таңдайды және Вилл оның
қорғаушысы болып атанады.Бастапқыда өлшеу Меридиан, параллель орналасқан Жермен ережесі, Королев Вэйра. Бірақ нәтижесінде мемлекеттік төңкеріс орнады режимі князь (ханзада) Фобоса . Билікке келген соң, Фобос айналдырды Меридиан " қараңғы, қараңғы ғаламшарды толық қауіпті жаратылыстар.

## Дереккөздер

Санат:W.I.T.C.H.
Санат:Jetix телеарнасының мультсериалдары
Санат:2004 жылғы мультсериалдар
Санат:Франция мультсериалдары
Санат:АҚШ мультсериалдары
Санат:Комикстер экрандалуы
Санат:Фантастикалық мультфильмдер
Санат:Фэнтези жанрындағы мультсериалдар
Санат:Disney телесериалдары
Флэш (телехикая, 2014)

**«Флэш»** () - америкалық телехикая, бас редакторлары Грегом
Бериланти, Эндрю Крисбер және Джефф Джонс. Бұл DC comics-тің Флэш(Барри Ален) суперқаһарманы жайлы телехикая, осы
суперқаһарманның құрушылары Роберт Кнайгер, Джон Брум және
Кармин Инфантино. Ең бірінші сынамалы эпизоды 2014 жылдың 7 қазанында ұсынылды.Ал
2014 жылдың 21 қазанында телехикая 1 сезонға созылды. 2015 жылдың 11
қаңтарында сериал 2 сезонға создырылды, оның көрсетілімі 6 қазан 2016 жылы басталды. Ал 2016 жылдың 11
наурызында телехикаяны 3 сезонға дейін созды.

## Сюжет
Барри Ален бала кезінде анасы көз алдында қаза тапты, осы оқиғада
Барридің әкесін әділсіз айыптап жіберді. Барри өскен кезінде
сотмедсараптаушы болып жұмыс істеп осы оқиғаны толығырақ
қарастырды. Аллен анасының өлімінің себептерін анықтайын деп,
Харрисон Уеллспен кездеседі. Бір күндері Харрисон Уеллстің бөлшек
тездеткіші жарылған кезде Алленге найзағай ұрады. Осының кесірінен
Барри 9 айға комаға түседі. Кейін комадан шыққан соң, өзінің қабілеттері
жайлы біледі. Ол адам күші жетпейтін жылдамдықта жүгіре алатын еді.
Бірақ ол өзін суперқабілеті бар жалғыз адаммын деп ойлады.
## Актерлер мен таңбалар

### Әзірлеу және костюм дизайны
Флэштің киімін жасаған Колин Этвуд және оған қоса, осы кісі Стреланың
да киім үлгісін жасап берген. Флэштің киімі қызыл түсті, кейбір бөлшектері
алтын түстес. Киім теріден жасалған және костюм қозғалуға ыңғайлы
болуы керек.

## Көрсету
2014 жылы CW канналы арқасында және "Жебе" телехикаяның бас

редакторының арқасында "Флэш" телехикаясы Comic Con-да көрсетілді.

## Ескертпелер

## Сілтемелер
* Ресми сайты(ағыл.)
* (ағыл.) сайтта Internet Movie Database
* "Флэш" (ағыл.)  сайтта TV.com

Санат:2014 жылы шыққан АҚШ телесериалдары
Санат:The CW телебағдарламалары