Кристиан Диор

нобай|оңға|Румыния пошта маркасындағы Диор бейнесі (2005)
thumb|Рәмізі
**Кристиан Диор** (, 21 қаңтар 1905 жыл, Гранвиль, Нормандия - 24 қазан 1957 жыл, Монтекатини Терме, Тоскана) – француз киім модельері.

## Өмірбаяны

Кристиан Диор 1905 жылы 21 қаңтарда Францияның солтүстік-батысындағы Ла-Манш жағалауының бұрынғы балық порты, Гранвильдегі шағын Норманд қалашығында дүниеге келеді. 1911 жылы кішкентай Кристианның отбасы Парижге көшіп кетеді. Оның ата-анасы ауқатты адамдар болғандықтан, бес баланың екіншісі болғанына қарамастан ешнәрсеге мұқтаж болмаған. Оның әкесі химиялық тыңайтқыш саудасымен жағдайын жасаған, ал анасы ақшаны игілігіне жаратып отырады. Кристиан бастапқы білімін үйінде алады және ата-анасының талабымен дипломатиялық мансабына дайындалады. Ол Еркін саяси ғылым мектебіне түседі, алайда оның саяси қызметі осымен аяқталады. Болашақ кутюрье халықаралық қатынастар мен география сабағының орнына уақытын музейде өткізіп, музыкалық композиция және сурет өнерінде оқиды.

1928 жылы Кристиан досы Жан Бонжакпен бірігіп арт-галереясын ашады. Ол галереяда *Дерен, Матис, Пикассо* жұмыстары көрсетілген. 1931 жыл Кристиан үшін трагедиялық кезең болды: анасы қатерлі ісік ауруынан дүниеден өтеді, ал әкесі алаяқтардың құрбаны болып, банкротқа ұшырайды және туберкулезбен ауырады. Сол кезде Кристианың галереясы да жабылады, өйткені галереяның көп бөлігін әкесі қаржыландырған. Дәл сол уақытта ол өзінің суреттерін сата бастайды: *Le Figaro llustre* журналына қалпақ эскиздері мен көйлектерін басып шығарады. Оның киім үлгілеріне қарағанда қалпақ үлгілерінің үлкен жетістікпен қолданылатынына қарамастан, Кристиан тек киім үлгілерін жасауға бет бұрады. 1938 жылы ол танымал модельер Роберт Пигенің (Robert Piguet) назарын аударады, алайда мансабының қарқынды дамуына сол жылдардағы соғыс кедергі болады. Диор армияға кетіп, Францияның оңтүстігінде әскери борышын өтейді. Алайда 1941 жылы Парижге қайта оралады және танымал модель үйі *Lucien Lelong* үшін жұмыс істейді.

1942 жылы Кристиан, *Christian Dior Perfume* фирмасына айналған парфюмерлік лабораториясының негізін қалайды. 

1946 жылы соғыс аяқталғаннан кейін *Marcel Boussac* тоқыма фабрикантының қаржылық көмегімен өзінің жеке сән үйін ашады. 

1947 жылы Диор өзінің алғашқы коллекциясына су жаңа *New Look* концепциясын енгізеді. Бұл жаңа кринолин нұсқасында жасалған «романтикалық топтама» болды.
 
Алғашқы кезде жаңа сәнгерге үреймен қарайды, дегенмен бір жылдан кейін бүкіл Еуропа мен Америка жаңа стильді қабылдайды.

Диор өзінің белсенділігі және қатал түйсігінің арқасында соғыстан кейінгі Парижге әлемдік сән астанасы атағын қайтарып бергендердің бірі болды. 
Ол өзінің әріптесі Жак Руэмен бірге сән кәсібіндегі лицензиялық келісімді бірінші болып қолданады.

1948 жылы Кристиан өз моделдерінің лицензиялы өнімін бүкіл әлем және Францияның барлық аймақтарына таратады. Осылайша Диордың фирмалық белгілері тез арада жер шарының барлық түпкірлерінде пайда болады. Ұлы сәнгер 1957 жылы 24 қазанда Монтекатини-Термеде (Италия, Тоскана), жүрек талмасынан 52 жасында дүниеден өтеді. 

Оның Гранвильдегі үйі қазір музейге айналған.

Диор үйі XX ғасырдың көрнекті сәнгерлерінің бесігі болады. Солай 1953 жылы фирмаға жас сәнгер Ив Сен Лоран (Yves Saint Laurent) келеді. Диордың аяқ астынан дүниеден өткенінен кейін Ив Сен Лорен Dior үйінің үздік сәнгері болады. 1960 жылы Ив Сен Лорен әскери қызметке шақырылғаннан кейін оның орнына Марк Боан (Marc Bohan) келіп, 1989 жылы Джанфранко Ферре (Gianfranco Ferre) шығарып жібергенге дейін Dior үйін басқарады. 1996 жылы Dior үйінің бас модельері қызметіне Джон Гальяно (John Gallifno) бекітіледі. 

Диор сонымен қатар hautecouture («жоғарғы сән») үздік синтезі және сценографияның пионері болады: 1940 жылы де Матюрин театрының  бірнеше қойылымдарында   (Ричард Шериданның (Richard Sheridan) «ғайбат мектебі», 1950 жылдары Ролан Петтің (Rolan Petit) бірнеше қойылымдары) және кинофильмдерде (Клод Отан-Лара (Claude Autant-Lara) режиссерінен, Альфред Хичкок (Alfred Hitchcock) және т.б.) костюмдер бойынша суреткер болып қызмет атқарады. Эдит Пиаф пен Марлен Дитрих секілді эстрада және киноэкран жұлдыздары үшін сахналық әжетхана құрады. Кристиан Диор барлық кезде хош иістерге әлсіздік танытқан: «Әтір – бұл әйел тұлғасының озық ерекшелігі және бейненің соңғы реңгі». Диордың өмір сүрген кезінде шығарған *Miss Dior, Diorama, Diorissimo, Dioressence және Diorella* иіс сулары Диордың хош иістер классикалық қатарын құрайды. Олардың флакондары мен орауыштары Диордың өзі енгізген фирмалық стильде жасалады.

## Christian Dior парфюмериясы

Christian Dior парфюмериясы әлемдегі сатылу көлемі бойынша төртінші орынды алады. Dior парфюмерлік үйіне хош иіс эссенциясы алынған көптеген ашылулар жатады, мысалы, інжугүл мен ваниль эссенциясы.

2011 жылы "Dior" парфюмерия өнімінің авторлық құқығын орыстың танымал миллионері Дмитрий Игоревич Ильичев (Ресей, Сердобскі қаласы, Пензен облысы, №9 МОУСОШ) сатып алады. 2011 жылы мамырда "Dior Parfum"-ның 40% -ын украина миллионері, "UperenkoSA" парфюмер үйінің қожайыны Сергей Уперенско сатып алады. Christian Dior хош иістерінің шығарылуында Пьер Бурдон, Оливер Кресп, Эдмонд Рудницка, Оливер Польж, Тьерри Вассер, Гай Роберт және т.б қызмет атқарған. Қазіргі кезде Dior хош иістерінің 97 түрі бар, солардың ішіндегі ең алғашқысы 1947 жылы Christian Dior Miss Dior атауымен шығады. Қазіргі кезде Dior хош иістерінің шығарылуына  Lady GaGa-ға тиесілі парфюмер компаниясы көмек көрсетуде. 2008 жылы британ әншісі Amy Winehouse Dior компаниясының негізінде "Backtoblack" атты өзінің жеке иіс суын шығарады. "Backtoblack" иіс суы Forbеs журналының мәлімдемесіне сәйкес 300 миллион еуро табыс әкелген.

Christian Dior үздік иіс сулары:

*Dior Addict (әйелдер үшін) 
*Dior Dune (әйелдер және ерлер үшін) 
*Dior Dolce Vita (әйелдер үшін) 
*Dior Poison (әйелдер үшін) 
*Dior J’adore (әйелдер үшін) 
*Dior Miss Dior Cherie (әйелдер үшін) 
*Dior Fahrenheit (ерлер үшін) 
*Dior Homme Sport (ерлер үшін) 
*Dior Higher (ерлер үшін) 
*Dior Homme (ерлер үшін)

## Зергерлік бұйымдары

Dior зергерлік бұйымдары әр түрлі тарихи стильдерде шығарылады, бірақ ұлттық мотивтің қадағалануымен және жаңа заманғы материалдарды қолдану нәтижесі көмегімен ешқашан бір бірінің сәні қайталанбайды. Бұйымдардың жаңашыл түрлері 1955 жылы Сваровскимен бірігіп жасаған ерекше әсерлендірген эффект болады. Қазіргі уақытта Dior зергерлік бұйымдар үйінің бас сәнгері – Виктория де Кастеллано. 

## Christian Dior косметикасы

Christian Dior бренд атауы тек қана киім, аксесуарлар мен парфюмерия емес, сонымен қатар косметикалық тауарлар, сәндік косметика және тері күтіміне арналған заттар шығарады.

2006 жылы бұл бренд ерлерге арналған Dior Homme Dermo System косметикасын шығара бастайды.

## Дереккөздер


Санат:21 қаңтарда туғандар
Санат:1905 жылы туғандар
Санат:Нормандияда туғандар
Санат:24 қазанда қайтыс болғандар
Санат:1957 жылы қайтыс болғандар
Санат:Пистоя провинциясында қайтыс болғандар
Санат:Жоғарғы сән үйлерін құрушылар
Санат:Франция модельерлері
Санат:Кристиан Диор
Санат:Франция костюмдері бойынша суретшілер