Карен Спарк Джонс

**Джонс, Карен Спарк** (26 тамыз 1935 — 4 сәуір 2007) — Британ академиясының мүшесі, қазіргі заманғы іздеу жүйелерінің негізін құрайтын технологияның құжаттардың кері жиілігі тұжырымдамасына жауап беретін Британдық компьютерлік ғалымның ізашары болды. 2019 жылы The New York Times өзінің Overlooked  сериясында өзінің некрологын жариялады, Карен Спаркті "статистика мен лингвистиканы біріктіретін жұмыс үшін информатика пионері және осы саладағы әйелдердің қорғаушысы" деп атады. 2008 жылдан бастап оның Ақпаратты іздеу (IR) және Табиғи тілді өңдеу (NLP) саласындағы жетістіктерін мойындау үшін, Карен Спарк Джонс сыйлығы оның бір немесе екі саласында да керемет зерттеулер жүргізген лауреатқа беріледі.

## Жастық шағы
Карен Ид Боалт Спарк Джонс Англияның Йоркшир қаласындағы Хаддерсфилд қаласында дүниеге келген. Оның әкесі химия пәнінің мұғалімі Оуэн Джонс, ал анасы - екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Ұлыбританияға көшіп келген норвегиялық Ида Шпарк, 1940 жылы неміс шапқыншылығынан кейінгі соңғы кемелердің бірінде Норвегиядан кетті. Спарк Джонс Хаддерсфилд орта мектебінде білім алды, содан кейін 1953 жылдан 1956 жылға дейін Кембридждегі Гиртон колледжінде тарихты оқып, моральдық ғылымдар (философия) бойынша қосымша бітіру курсын оқыды. Ол компьютер ғылымына ауыспас бұрын қысқа уақыт ішінде мектеп мұғалімі болды.

## Мансабы
Спарк Джонс 1950 жылдардың аяғынан бастап Кембридж тіл зерттеу бөлімінде, содан кейін 1974 жылдан бастап 2002 жылы, зейнетке шыққанға дейін, Кембридж университетінің компьютерлік зертханасында жұмыс істеді. 1999 жылдан бастап есептеу техникасы және информатика кафедрасының профессоры қызметін атқарды. 1999 жылға дейін ол бірқатар қысқа мерзімді келісімшарттар бойынша жұмыс істеді. Ол қайтыс болғанға дейін компьютерлік зертханада жұмысын жалғастырды. Оның жарияланымдарына тоғыз кітап және көптеген мақалалар кіреді. Оның жарияланымдарының толық тізімін мына жерден табуға болады.

1950 жылдардың аяғынан бастап оның негізгі ғылыми қызығушылықтары табиғи тілді өңдеу және ақпаратты іздеу болды . Оның ең маңызды үлестерінің бірі, 1972 жылғы мақалада ұсынылған Ақпараттық іздеудегі құжаттардың кері жиілігін (IDF) өлшеу тұжырымдамасы болды . IDF бүгінде көптеген іздеу жүйелерінде, көбіне TF-idf өлшеу схемасының бөлігі ретінде қолданылады.

1982 жылы ол Alvey бағдарламасына қатыса бастады.

Жыл сайынғы Карен Спарк Джонс сыйлығы оның құрметіне аталған.

2017 жылдың тамызында Хаддерсфилд университеті өзінің кампусының ғимараттарының бірін оның құрметіне атады. Бұрын Canalside West деп аталатын, Spärck Jones ғимаратында қазіргі таңда университеттің есептеу және Инженерия мектебі орналасқан.

#### Сый-құрметтері
• 2000-2002 жылдары Вице-президент болған, Британ академиясының мүшесі  

• Жасанды интеллектті дамыту қауымдастығының мүшесі  

• Еуропалық жасанды интеллект қауымдастығының мүшесі  

• 1994 жылы Компьютерлік лингвистика қауымдастығының президенті  

#### Марапаттары
• Джерард Салтонның марапаты  (1988) 

• Ақпараттық ғылымдар және технологиялар қауымдастығының қызметі үшін марапаты  (2002)

• Компьютерлік лингвистика қауымдастығы жетістіктері үшін марапат  (2004) 

• Британдық компьютерлік қоғам Lovelace Medal  (2007) 

• Жасанды интеллектті дамыту қауымдастығының Allen Newell марапаты (2006) 
 
• Есептеу техникасы қауымдастығы әйелдер арасындағы Athena марапаты  (2007)

## Жеке өмірі
Ол 2003 жылы қайтыс болған, Кембридждің түлегі, компьютерлік ғалымы Роджер Нидхеммен тұрмыс кұрған.

Санат:1935 жылы туғандар
Санат:2007 жылы қайтыс болғандар
Санат:26 тамызда туғандар
Санат:Алфавит бойынша тұлғалар
Санат:4 сәуірде қайтыс болғандар
Санат:Кембридж университеті түлектері
Санат:Ұлыбритания
Санат:Компьютер ғылымы
Санат:Ақпарат және коммуникация технологиялары