open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Карлов көпірі

**Карлов көпірі** () — Прагадағы Влтава өзенінің бойында орналасқан атақты көпірлердің бірі. Праганы Көне қала және Кіші мемлекет деп аталатын екі ауданға бөлетін алып көпір. Бұл көпірдің құрылысы 1357 жылы IV Карл королінің билігі кезінде басталған. Көпірдің екі жағында 30 мүсін орналасқан. Олардың ішіндегі Ян Непомуцкий мүсіні арман-тілектердің орындалуына ықпал етеді.
## Галерея

Сурет:Aftnn The old town end of the King Charles bridge.jpg|Шығыс жақтан көрінісі
Сурет:Prague 07-2016 Charles Bridge John of Nepomuk statue img1.jpg|Көпірде орналасқан мүсін
Сурет:Prague Charles Bridge in the Morning005.jpg|Көпірдің таңғы көрінісі
Сурет:Prague charles bridge winter.jpg|Көпірдің қыстағы көрінісі
File:Prague. Charles bridge's stairway.JPG|Текпешек
File:Karlův most v Praze (Aw58).JPG|Күндізгі көрінісі


## Дереккөздер

Санат:Көпірлер
Санат:Прага көпірлері
Елена Ивановна Кондулайнен

**Елена Ивановна Кондулайнен** *(туғ. 9 сәуір 1958, п. Токсово, [[Ленинград]] облысы)* — ресейлік актриса, Ресей Федерацияның Еңбегі сіңген әртіс, эстрада жұлдызы.

## Биография
*Ингерманландка. 1983 жылы  ЛГИТМиК *(курс Георгий Товстоногов)* бітірді. Бітірген қойылымда *( Марлен Дитрихты пародиялады)* қатысқан — пародиялы ревю *[[«Ах, эти звёзды»]]* *(1983)*  Кацман курсында мен  ЛГИТМИКтегі Додина.
*40 фильмнен астам фильмдерге түскен.1993 жылы Кондулайнен кейбір уақыт саясатпен жұмыс істеп кетті- «Свободной любови» партиясын шығарды.

## Телевидение
Последний герой 3: Остаться в живых реалити-шоуында қатысты.

## Жеке өмірі
Үш рет куйеуде болды,екі баласы бар-Александра және Михаил.

## Сыртқы сілтемелер
*http://www.peoples.ru/art/cinema/actor/kondulainen/
*http://kondulaynen.ru/ 

Санат:1958 жылы туғандар
Санат:КСРО актрисалары
Санат:Ресей актрисалары
Магдебург су көпірі

**Магдебург су көпірі** () — Германиядағы Эльба-Хафель каналында орналасқан көпір. 
2003 жылы ашылған бұл көпірдің кеме жүретін каналының тереңдігі 4,25 метрді құрайды. Эльба өзенін қиып өтетін көпір Берлин портын Рейнмен байланыстырады. Көпір салынбас бұрын кемелер Рура аңғарына жету үшін 12 шақырым жүзетін. Ал қазір олар жаңа көпір арқылы 918 метр ғана жүзеді.

Санат:Көпірлер
Санат:Германия көпірлері
Royal Gorge көпірі

thumb|right|200px| Royal Gorge көпірі
**Royal Gorge көпірі** — Американың ең биік аспалы көпірінің биіктігі 90 қабатты ғимарат биіктігімен бірдей. Көпір астында Арканзас өзені ағып жатыр. 1929 жылы салынған көпір 1982 жылы ғана болат сымнан есілген арқанмен жабдықталған.

## Дереккөздер

Санат:Көпірлер
Санат:АҚШ көпірлері
Владислав Юрьевич Котлярский

**Владислав Котлярский** *(туғ.[[ 2 тамыз]]да 1972, [[Мәскеу]])* — театр мен кино актеры.

## Биография
Владислав Котлярский театр өнерінің Ресей академиясының режиссер факультетін бітірді *(А.А.Гончаров шеңбері)* «У Никитских ворот» Мәскеу театрында, п/р О.Табаков пен «Арт-хаус» театр-студиясында қызмет еткен. Қазіргі уақытта «Лекур» агенттігінде тұрады.

Кинода Владислав 2002 жылдан бастап түсті. Бірінші уақыттарда оған түрлі сериалдар қызықтырған *(«Огнеборцы», «Русские амазонки», «Штрафбат», «Аэропорт», «Доктор Живаго» және т.б.)* Кинодағы бірінші үлкен жұмысы  «Глухарь» *(2008)* фильмінде майор рөлінде болған.

Осы сериал көрермендерден пікір беруі шығарылды және 2009 жылда осының екінші бөлімі шықты. Осы жерде Котлярский подполковникқа дейін атағы өсті. Ең жемісті оның жұмысы - Карпов рөлі «Карпов. 1 маусым» сериалында, 2012 жылда экранға шыққан.

## Сілтемелер
*Владислав Котлярский 
*Өмірінен деректер

Санат:2 тамызда туғандар
Санат:1972 жылы туғандар
Санат:Мәскеуде туғандар
Санат:Ресей актерлері
Санат:ГИТИС түлектері
Санат:У Никитских ворот тұлғалары
Санат:Табаков п/р театр-студиясы тұлғалары
Фибробетон

**Фибробетон** — цемент-бетон түрі. Фибробетон модульдік және монолитті құрылымдарда пайдаланылады. Фибробетон созылуға берік және төзімді келеді.

## Дереккөздер

Санат:Құрылыс материалдары
Санат:Бетон
Ньос

**Ньос** — Камерунның солтүстік-батысында орналасқан көл. Сонымен қатар бұл көл әлемге «ажал құштырушы» деген атпен танымал. 

1986 жылы көл маңындағы елдімекендердің тұрғындары, мал-жаны, тіпті, ұсақ жәндіктеріне дейін түгі қалмай қырылған. Кейіннен зерттеу жүргізген ғалымдар теңіз деңгейінен 1090 метр биіктікте орналасқан Ниос көлінің бұрынғы жанартау орнында пайда болғанын анықтаған. Ал маңайдағы тіршілікті күл-талқан еткен - көлдің түбіне жиналған улы көмірқышқыл газы болып шыққан. Ұзағынан жиналған газ суды жарып сол күні ауаға шыққан. Уақыт өте келе табанына көмірқышқыл газын жинайтын көл әлі де қауіпті саналады.

## Дереккөздер

Санат:Камерун көлдері
Рио-Тинто

**Рио-Тинто** (, қызыл өзен) — Испанияның Андалусия тауында ағып жатқан өзен. Бұл өзен жағасында кен байыту істері жүргізіліп келе жатыр: алтын, мыс және т.б. металдар. Соның салдарынан өзенді күкірт қышқылы басып алған. Мұндағы көптеген қазба карьерлер айдың пейзажына өте ұқсас келеді. Ай пейзажы мен қызыл өзен сюрреалистік картинаны еске түсіреді.

## Дереккөздер

Санат:Андалусия өзендері
Дмитрий Сергеевич Рождественский

**Дмитрий Сергеевич Рождественский** (26 наурыз(7 сәуір) 1876, Петербург — 25 маусым 1940, Ленинград)  совет физигі, Мемлекеттік оптика институтының негіздеушісі және алғашқы басшысы, КСРО ғылым академиясының академигі (1929).

Дмитрий Сергеевич Рождественский Мемлкеттік оптика институтын ұйымдастырушы. Ол 1932 жылға дейін сол институттың директоры және ғылыми жетекшісі болды. Советтік оптикалық өнеркәсіпті ұйымдастыру  ісіне белсене араласты. Дмитрий 1909 ж. "ілмектер әдісі" деп аталған аномаль дисперсияға сандық анализ жасаудың жаңа әдісін жасады. Бұл әдіс әр түрлі металл буларындағы аномаль дисперсиянызерттеуге кеңінен қолданылады. Дмитрий атом мпектрілерінің систематикасын жасауға және оның теориясына үлкен үлес қосты. Ол *спектрлік дублеттер мен триплеттердің магниттік табиғаты болатындығын* алғаш рет болжады. 1939-1940 ж. *[[микроскоп]]* теориясы бойынша да маңызды ғылыми жұмыстар жүргізді.

## Дереккөздер

Санат:КСРО тұлғалары
Санат:КСРО физиктері
Жорж Роденбах

**Жорж Роденбах** - бельгия жазушысы. Шығармаларын француз тілінде жазған. Жорж шығармашылық өмір жолында симфолистік және декаденттік топтармен бір бағыттас болды. *"Ғажайып теңіз", "Балғын жастық", "Үнсіздік патшалығы", "Туған жер аспанының жарқылы"* т.б. поэтикалық жинақтары Жорж Роденбах есімін кең танымал етті. Оның символистік бағытта жазылған *"Өлі Брюге", "Қоңыраушы"* атты романдары өткен ғасырдың аяқ кезінде жарық көрген күрделі туындылар болып табылады.

## Дереккөздер

Санат:Бельгия тұлғалары
Ян Рогач

**Ян Рогач** - гусшілдердің революцялық қозғалысының қайраткері, табориттердің гетманы, Ян Эижанның серігі. 1420 ж. Ломница бекінісіндегі табориттердің бастығы. 1421 ж. Часлов сейміне қатысты. Липан түбінде табориттер жеңілгеннен кейін, Ян Рогач табориттердің қалалық одағы әскерін басқарып, император Сигизмундқа қарсы күресті. 1436 ж. Сион бекінісін қорғауға  басшылық етті. Осында жеңіліп, 52 мерігімен бірге Парага қаласында өлтірілді.

## Дереккөздер
Антимоз Михайлович Рогава

**Антимоз Михайлович Рогава** - колхоз өндірісінің жаңашылы. Социалистік Еңбек Ері атағын екі рет алған. 1939 жылдан КОКП мүшесі. 1930 ж. Зугдиди ауыл шаруашылық техникумын бітірді. 1931-1932 ж. агротехник, 1933-1935 ж. совхоз директорының орынбасары және Зугдиди ауданының еңбекшілер депутаты Советінің инструкторы. 1936-1938 ж. сельсовет председателі, 1938-1951 ж. В.И.Ленин атындағы колхоздың председателі 1952-1960 ж. "Сакартвело" колхозының председателі, Хецерск шай савхозының директоры. В.И.Ленин атындағы колхоздың председателі. Колхоз шай жапырағының әр гектарынан 1969 ж. -61,3 ц өнім жинады. 

## Дереккөздер

Санат:КСРО тұлғалары
Санат:1977 жылы қайтыс болғандар
Санат:Екі мәрте Социалистік еңбек ерлері
Николай Степанович Ровенский

**Николай Степанович Ровенский** - орыс совет сыншысы, Алматы техникумыны бітіріп, темір жол құрылысында істеді. Қазақ мемлкеттік  университетінің филологиялық факультетін бітірген соң, "Простор" журналы мен "Жазушысы" баспасында қызмет етті . Ол "Күн шапағы және ән" , "Дарын және дарынсыздық", "Өз биігін белгілеу" атты әдеби сын еңбектерін жариялады. "Қазақ әдебиеті тарихынының" орысша басылымының редакторы және "Ұмытылмас күн", "Қарағанды, Сенің оттарың" жинақтарының авторларының бірі.  

## Дереккөздер

Санат:КСРО тұлғалары
Виктор Сергеевич Розов

** Виктор Сергеевич Розов** - орыс совет драмутргі. Еңбек жолын артистік қызметтін бастады. Драматург ретінде Виктор есімін танытқан шығармасы - "Оның достары" пьесасы болды. Бұдан кейін жазған "Өмір кезеңдері", "Қайырлы сәт!", "Жолда", "Дәстүрлі жиын", "Кешегідегі бүгінгі түске дейін" т.б. пьесалары Совет Одағының көптеген театрларында үзбей қойылды. Оның бір қатар пьесалары негізіндде кинофильмдер түсірілді. КСРО мемлекеттік сыйлығының лауреаты. 3 орденмен мараптталған. 

## Дереккөздер

Санат:КСРО тұлғалары
Дмитрий Александрович Ровинский

thumb|Дмитрий Ровинский
**Дмитрий Александрович Ровинский** (28 тамыз 1824, Мәскеу - 23 маусым 1895, Германия, Бад-Вильдунген) - орыстың өнер тарихшысы. Петербург ҒА мен Көркемсурет академиясының құрметті мүшесі болды.

Ресей гравюрасының тарихы жайлы тұңғыш рет ересен матриал жинап, оны жүйеге түсірді. Батыс Еуропа гравюрасын жинаумен шұғылданды. Басты еңбектері: *"Орыстың халық суреті", "XVI-XIX" ғасырлардағы орыс гавюралық портреттерінің нақтылы сөздігі"*, Е.П.Чемесов пен Н.И.Уткиннің гравюра альбомдары т.б.

## Дереккөздер

Санат:28 тамызда туғандар
Санат:1824 жылы туғандар
Санат:Мәскеуде туғандар
Санат:23 маусымда қайтыс болғандар
Санат:1895 жылы қайтыс болғандар
Санат:Бад-Вильдунгенде қайтыс болғандар
Санат:Қоғамдық игілік жазушылары
Санат:Ресей өнертанушылары
Санат:XIX ғасыр заңгерлері
Санат:Ресей заңгерлері
Санат:Ресей қоғам қайраткерлері
Санат:Ресей империясы сенаторлары
Санат:Санкт-Петербург ғылым академиясының мүше-корреспонденттері
Дейвид Мур Робинсон

** Дейвид Мур Робинсон** *(21.09.[[1880]]-02.01.[[1958]])*- Американың археологы, тарихшысы, бірнеше университеттер мен колледждердің професооры, көптеген археологиялық қоғамдардың, өзге де ғылыми мекемлердің  сүшесі. Афиныдағы Американың архиологиялық мектебінің директоры болды. Антиоха қазба жұмысын басқарды. Олинф қазбалалры жөніндегі деректі жинап шығарушы әрі авторы.

## Дереккөздер

Санат:Америка тұлғалары
Герхард Риттер

**Герхард Риттер** *(06.04.[[1888]], [[Бад-Зоден]],- 01.07.[[1967]], [[Фрейбург]])* - неміс тарихшысы. 

Гамбург және Фрейбірг университеттерінің профессоры. Германия тарихының иүрлі кезеңдеріне және тарих методологиясына арналған көпетегн еңбектің авторы. Герхард Риттер тарихи құбылыстарды идеалистік, діни ұғымда қарайды. Өкімет билігі мен мемлкетті қол жетпейтін құдретті күш санап, жеке адамдардың тарихтағы ролін  асыра дірңптеді. Герхард Риттер еңбектері герман империализмінің мүддесін көздейді. 

## Дереккөздер

Санат:Германия тарихшылары
Анастасия Чернобровина

**Анастасия Андреевна Чернобровина** (10 сәуір 1977, Ижевск, Удмуртская АССР, РКФСР, СССР) — ресейлік тележүргізуші, журналист.

## Өмірбаяны
Мектеп бітіргеннен кейін Ижевский колледжіне психологиялық факультетке түсті.Жарты жылдан кейін аймақтық телебағдарламаларда жаңалықтар қызметінде 3 жыл жұмыс жасады.Осы уақытта авторлық ресейлік шоу-бизнес және кино жұлдыздарымен бағдарламасын жүргізді.
1996 жылы Мәскеу Мемллекеттік мәдениет және өнер институтына түсті.Кейін «Россия» арнасынлдағы ақпараттық-сауық «Вести в 11» бағдарламасында жұмыс жасады, ресейлік қалалардан арнайы репортаждарды  «Вести ПРО» бағдарламасына әзірледі.
1998 жылдан 2001 жылға дейін ТВ-6 арансында «День за днём» бағдарламасын жүргізді.Бәр жыл ұлттық «Девушка-2000» бағдарламасын жүргізді.
2001 жыл мен  2002 жыл ааралығында Анатолий Кузиевпен ТВЦ арансында «Большое плавание» бағдарламасын жүргізілді.
2002 жылдан  «Утро России» бағдарламасының жүргізушісі
2009 жылдан «Моя Планета» арнасындағы  "Одна на планете" бағдарламасының авторы және жүргізушісі.
2010 жылы «Тикси — территория вечной мерзлоты» документальдә фильмі үшін мадақталды.
2011 жылы «За заслуги перед Отечеством»2 дәрежелі  медальімен марапатталды.
2012 жылдың ақпан айынан бастап Орыс географилық қоғамының президентінің медиажобалар бойынша көмекшісі.

Санат:1977 жылы туғандар
Санат:Ресей журналистері
Санат:10 сәуірде туғандар
Алена Свиридова

**Алёна Валенти́новна Свири́дова** (туғанда — Леонова, 14 тамыз 1962, Керчь, КСРО) — ресейлік әнші,актриса,тележүргізуші. 2002 жылы Ресей Федерациясының жазушылар одағаның мүшесі, Ресейдің Еңбек сіңген әртісі (2004).
### Дискография
1. 1994 **«Розовый фламинго»**
# Розовый фламинго
# Ваши пальцы пахнут ладаном
# Я стану ветром
# Блюз
# Никто&nbsp;— никогда
# Высота
# Голос в ночи
# Ты здесь
# Просто кончилась зима
# Светлый мой сон
# В городе N
# В следующий раз

2. 1997 **«Ночью всё иначе»**
# Бедная овечка
# Если ты захочешь
# Два ангела
# Лунный свет
# Старый полковник
# Карменсита
# Ночью всё иначе
# Призрачный герой
# Счастье мое
# Колыбельная
# Будет так всегда

3. 2000 **«Линия жизни»**
# Ой
# Настоящая мужская любовь
# Это ведь я
# Дай мне слово
# Линия жизни
# Здесь
# Как хорошо
# Вставай
# Полночная звезда
# Жасмин

4. 2002 **«Игра в классики»**
# Если всё не так
# Без него
# Что со мной
# Любимый мой
# Мое сердце
# Лето
# Самба прошедшей любви
# Это ведь я (римейк)
# Манечка
# Журчат ручьи
# Мистер Икс
# Без него (ремикс)

5. 2003** «Просто кончилась зима»**
# Без него
# Розовый фламинго
# Если ты захочешь
# Лето
# Ой
# Никто-никогда
# Это ведь я
# Будет так всегда
# Здесь
# В городе N
# Что со мной
# Призрачный герой
# Самба прошедшей любви
# Линия жизни
# Бедная овечка
# Я стану ветром
# Жасмин
# Просто кончилась зима

6. 2008 **«Сирена или 12 историй, рассказанных на рассвете»**
# Существо
# 17 лет
# Пока
# Можно
# Сирена
# Не дам скучать
# Найду тебя
# Колыбельная self
# Невесомое
# Как же быть
# Падал снег
# Шу-би-ду

### Клиптері
# 1992 «Высота»
# 1993 «Никто-никогда» 
# 1994 «Розовый фламинго» 
# 1995 «Ваши пальцы пахнут ладаном» (режиссёр Иван Дыховичный)
# 1995 «Одинокая гармонь» («Старые песни о главном»)
# 1996 «Бедная овечка» (режиссёрі Фёдор Бондарчук, операторлары Максим Осадчий)
# 1996 «Песенка о медведях» («Старые песни о главном 2»)
# 1997 «Два ангела»
# 1997 «Лунный свет»
# 1997 «Песня прощения» — дуэт  Львом Лещенко 
# 1997 «Надежда»
# 1999 «Ой»
# 2001 «Это ведь я»
# 2001 «Мое сердце не свободно»
# 2002 «Любимый мой»
# 2003 «Я слишком много знаю»
# 2005 «Всё, потому что ты»
# 2006 «Красноглазая»
# 2008 «Пока»
# 2010 «Можно»
# 2012 «Се ля ви»
## Дереккөздер
* 2007 Алена Свиридова. Чемоданное настроение.&nbsp;— М.: Эксмо, 2007. ISBN 5-699-19724-9
## Әдебиет
* 
Санат:1962 жылы туғандар
Санат:Ресей актрисалары
Санат:Ресей әншілері
Сергей Удальцов

Серге́й Станисла́вович Удальцо́в (16 ақпан 1977 жылы Мәскеуде туды) —ресейлік сол политика қайраткері, «Авангард красной молодёжи» (АКМ) қозғалысының бастамашысы.2011-2013 жылдарындағы Ресейдегі қарсы қозғалысының бастамашыларының бірі.Қазіргі уақытта өзінің бірге көтерілісшісі Развозжаевпен бірге 4,5 жылдық бас бостандығынан айырылып,соны өтеуде.
## Шығармалары
*Путин.Болатной алаңынан көрініс
*Сергей Удальцрв:Путинге төбелес!
### Фильмдері
«Срок» деректі фильмі
## Дереккөздер
https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A3%D0%B4%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%BE%D0%B2,_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D0%B9_%D0%A1%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87
Александр Пушной

**Алекса́ндр Бори́сович Пушно́й** (16 мамыр 1975 жылы, Новосибирскте туды) — ресей музыканты, шоумен, тележүргізуші («Хорошие шутки», «Песня дня», «Галилео»). 
## Фильмге түсуі
**Композитор**
* 1999—2003 — Простые истины
* 2001 — FM и ребята
* 2001 — Восемнадцатое мгновение весны
* 2001—2002 — Писаки
* 2010 — Однажды в милиции
* 2011 — Светофор (вокал)
**Актёр**
* 2001—2002 — Писаки
* 2001 — Восемнадцатое мгновение весны — *шуцман*
* 2006—2011 — Счастливы вместе — *музыкант*
* Даёшь молодёжь! — эпизодическая роль
* Приколы на переменке — камео
**Дыбыстау**
* 2008 — Мы — легенды — *Кертис*
* 2009 — 9 (мультфильм, 2009) — *6*
* 2009 — Облачно, возможны осадки в виде фрикаделек — *Флинт Локвуд*
* 2011 — Ронал-Варвар — *Альберт*
* 2012 — Монстры на каникулах — *Джонатан*
* 2013 — Эрнест и Селестина: Приключения мышки и медведя — *Эрнест*
* 2013 — Облачно, возможны осадки в виде фрикаделек 2 — *Флинт Локвуд*
## Дереккөздер
http://lurkmore.to/%D0%9F%D1%83%D1%88%D0%BD%D0%BE%D0%B9

Санат:1975 жылы туғандар
Киль көтерілісі

**Киль көтерілісі** - 1918 жылы қарашада Кильде басталған матростар көтерілісі.

Көтеріліске неміс бас қолбасшыларының *ағылшын флотына* шешуші соққы беру үшін соғыс кемелерін ашық теңізге шығару туралы бұйрығы себеп болды. Бұл Германия соғыста жеңіліп, өзара келісім басталған уақытта 80 мың неміс матросын апатқа ұшырату еді. *Киль көтерілісі* 1918 жылы *қараша революциясының* басталуына жол ашты.

## Дереккөздер



Санат:Көтерілістер
Санат:Германия тарихы
Михаил Еремеевич Кильчичаков

**Михаил Еремеевич Кильчичаков** (1919 жыл 21 қараша - 1990 жыл 23 тамыз) - хакас драматургі, ақын. 1944 жылдан КОКП мүшесі.
## Еңбек жолы
1953 жылы *М.Горький атындағы Әдебиет институтын* бітірді. Оның әдеби қызметі 1947 жылдан басталды. *Кеңестік ауыл шаруашылығын коллективтендіру* туралы *«Көктеу» ([[1951]]),* соғыстан кейінгі ауыл өмірі жайлы *«Аю сайы» ([[1956]]),* Коммунистік партияның шақыруымен ауылға аттанған өндіріс озаттарын суреттеген *«Жапырақтар неге сарғаяды» ([[1961]])* пьесаларын, *«Тірі қан» ([[1962]]), «Жүректе қалған іздер» ([[1964]])* өлеңдер жинақтарын шығарды.
## Марапаттары
*«Құрмет белгісі» орденімен* және медальдармен марапатталған.

## Дереккөздер



Санат:Ақындар
Санат:Жазушылар
Хаммам

thumb|right|200px|Топкапы сарайындағы мәрмәрден жасалған резервуар

**Хаммам** () — Түркия мен Шығыстағы елдердегі қоғамдық монша атауы.

## Дереккөздер

Санат:Монша
Санат:Түркия сәулеті
Санат:Түркия мәдениеті
Жәлил Ғаниатович Киекбаев

**Жәлил Ғаниатович Киекбаев** (1911 жыл 25 қазан - 1968 жыл 19 наурыз, Уфа) - башқұрт түркологы, алтаист, *Башқұрт АССР-не еңбегі сіңген ғылым қайраткері*, *филология ғылымдарының докторы* (1960). 
## Еңбек жолы
1942 жылдан КОКП мүшесі. 1937 жылы *Мәскеудің бірінші шет тілдері педагогикалық институтын* бітіріп, көп жылдар *мектепте* және *жоғары оқу орындарында* қызмет істеді. Ол 70-ке тарта ғылыми еңбектің авторы. Олардың көпшілігі башқұрт тіліне, кейбіреулері *алтаистика мәселелеріне* арналған. «Құрмет Белгісі» және Ленин ордендерімен марапатталған. 
## Шығармалары
*Башқұрт тілінің әдебиеті, Уфа, 1958;
*Башқұрт тілінің фонетикасы, Уфа, 1958;
*Қазіргі башқұрт тілінің лексикасы және фразеологизмі, Уфа, 1966;
*О происхождении некоторых падежных форм в урало-алтайских языках, Уфа, 1966;
*Введение в урало-алтайское языкознание, Уфа, 1972.

## Дереккөздер



Санат:Қазақстан ғалымдары
Санат:1911 жылы туғандар
Санат:1968 жылы қайтыс болғандар
Киву Стойка

**Киву Стойка** (; 1908 жыл 8 тамыз - 1975 жыл 18 ақпан) - румын саяси және мемлекет қайраткері.
## Өмірбаяны
Шаруа отбасында туды. 1929 жылы *Румыния коммунистік жастар одағына*, 1931 жылы *Румыния Коммунистік партиясына (РКП)* кірді. 1933 жылы *жұмысшылардың ақпан ереуілін* ұйымдастырушылардың және оған белсене қатысушылардың бірі болды. Ереуіл жеңілгеннен кейін 12 жылға каторга жұмысына кесілді. 1945-1949 жылдары Румынияның жалпыға бірдей *еңбек конфедерациясының вице-президенті*. 1949-1952 жылдары металлургия және химия өнеркәсібі *министрі*, 1950-1955 жылдары *Румын Халық Республикасы (РХР) Министрлік Кеңесі* төрағасының орынбасары, 1955-1961 жылдары төрағасы, 1965-1967 жылдары *РХР Мемлекеттік Кеңесінің* өкілі. 1945-1948 жылдары *РКП ОК Саяси бюросының* мүшесі, 1948-1952 жылдары *Румын жұмысшы партиясы (РЖП) ОК Саяси бюросының мүшелігіне* кандидат, 1952 жылдан *Саяси бюро* мүшесі, 1961-1965 жылдары *РЖП ОК* хатшысы, 1965 жылдан *РКП ОК Атқару комитеті* мен *Тұрақты президиумының* мүшесі. 1967 жылдан *РКП ОК* хатшысы. 1970 жылдарда барлық қызметтерінен айырылып, 1975 жылы өз-өзін атып өлтірген. 

## Дереккөздер



Санат:Саясаткерлер
Санат:1908 жылы туғандар
Санат:1975 жылы қайтыс болғандар
Санат:8 тамызда туғандар
Санат:Румыния президенттері
Леонид Павлович Леонтьев

**Леонид Павлович Леонтьев** (1913 жыл 24 тамыз, Ленинград - 1983 жыл 6 ақпан, Алматы) - орыс кескіндемешісі, *Қазақ КСР халық суретшісі* (1974).
## Еңбек жолы
1939 жылы *Ленинградтағы И.Е.Репин атындағы Көркемсурет институтының кескіндеме факультетін* бітірді. 1939 жылдан Алматыда тұрады. 1939-1958 жылдары *Алматы көркемсурет училищесінде* сабақ берді. Қазақ халқының жаңа тұрмысын бейнелейтін *«Колхоз базары» ([[1940]]), «Қазақстан кілемшілері» ([[1949]]), «Щорс атындағы колхоздың шеберханасы» ([[1954]]), «Қазақстан композиторлары» ([[1958]]), «Шопандар» ([[1974]]) атты суреттердің* авторы. Портрет және графика жанрында (С.И.Калмыков, Д.Нұрпиісова, С.Қожықов) еңбек етті.
## Марапаттары
Еңбек Қызыл Ту ордені және медальдармен марапатталған.

## Дереккөздер



Санат:Суретшілер
Санат:1913 жылы туғандар
Санат:1983 жылы қайтыс болғандар
Bilim-all.kz

**Bilim-all.kz** — мұғалімдер, ұстаздар, тәрбиешілер, оқушылар, студентер және білімге құштар барлық адам үшін арналған  танымдық, ойын-сауық порталы.

## Мақсаты
Бұл жоба, білім беру кеңістігіндегі, оның ішінде ғаламтор әлеміндегі бостықты толтыруды және қазақ тілін интернеттің көмегімен дамытуды көздейді.

## Логотиптер

Сурет:Білімге құштар барлық адам үшін арналған портал..png|ресми логотипі
Сурет:Bilim-all- дың логотипі.png|логотип


## Сыртқы сілтемелер
Сайттың кейбір бөлімдері: 
*  **[http://bilim-all.kz/quote/thoughts Ұлағатты сөздер]** 
*  **[http://bilim-all.kz/article/list/29 Салт-дәстүр]** 
*  **[http://bilim-all.kz/article/list/11 Информатика]** 
*  **[http://bilim-all.kz/article/list/9 Математика]** 
*  **[http://bilim-all.kz/article/list/15 Ақын-жазушылар]** 
*  **[http://bilim-all.kz/article/list/19 Хайуанаттар әлемі]** 
*  **[http://bilim-all.kz/quote/proverb Мақал-мәтелдер]** 
*  **[http://bilim-all.kz/article/list/22 Суреттер сөйлейді]** 
*  **[http://bilim-all.kz/article/list/8 Өлеңдер]** 
*  **[http://bilim-all.kz/article/list/14 Әңгімелер]** 
*  **[http://bilim-all.kz/quote/joke Анекдот, әзілдер]** 
*  **[http://bilim-all.kz/article/list/4 Ертегілер]**  Т.б

Әлеуметтік желілерде:
# VK әлеуметтік желісіндегі топ
# Фейсбук әлеуметтік желісіндегі топ
# Твиттер әлеуметтік желісіндегі топ

 

Санат:Қазақ тілді сайттар
Андре Лео

**Андре Лео** (1829 жыл, Лузиньян - 1900 жыл, Париж) - *француз қоғам қайраткері*, жазушы.
## Еңбек жолы
XIX ғасырдың 60 жылдарында *әйелдердің азаматтық және саяси құқықтары* жолында белсене күресті. 1871 жылғы *Париж Коммунасы* күндерінде революциялық газеттерде жұмыс істеді, әйелдер ұйымдарына кіріп, баррикадаларда ұрысқа қатысты. Көтерілістен кейін Швейцарияға барып, бакуниншілдердің Интернационалға қарсы күресін жақтады. 1878-1881 жылдары «Слово» орыс журналына мақалалар жазды. 1880 жылы Францияға қайтып оралды. Леоның *«Даулы неке», «Ажырасу», «Плишон қаласының екі қызы» атта романдары* *[[неке]] және [[отбасы]] мәселесіне* арналған. Оның романдарын кезінде *Д.И.Писарев* өте жоғары бағалаған.

## Дереккөздер



Санат:Жазушылар
Санат:Саясаткерлер
Санат:1829 жылы туғандар
Санат:1900 жылы қайтыс болғандар
Александр Павлович Ленский

**Александр Павлович Ленский** (1847 жыл 13 қазан, Кишинев - 1908 жыл 26 қазан, Мәскеу) - орыс актері, режиссер, педагог және *театр теоритигі*.
## Еңбек жолы
*Сахналық қызметін* 1865 жылы *Владимир театрынан* бастады. *Провинциялық театрларда* қызмет етті. 1876 жылдан өмірінің соңына дейін *Кіші театрдың* құрамында ойнады. Тек 1882-1884 жылдары ғана *Александрин театрында* болды. *Орыс сахнасында* реализмді дамытуда елеулі рөл атқарды. Грим, мимика мен түрлену өнерінің шебері болған Ленский *сахналық кейіпкердің* тарихи дәлдігіне, шынайы болуына ерекше назар аударды. Театр біліміне үлкен мән берді. Басты рөлдері: *Бенедикт, Петруччио (Шекспирдің «Жоқтан дабырасы» мен «Асауға тұсауында»), Уриэль Акоста (Гуцковтың орыс аттас пьесасында), Чацкий, Фамусов (Грибоедовтың «Ақыл азабында»)* т.б. Кіші театрдың филиалы - Жаңа театрдың негізін салушылардың бірі. Режиссурамен, педагогикалық қызметпен шұғылданды. Шәкірттері: *В.Н.Пашенная, А.А.Остужев* т.б.
## Шығармасы
Статьи. Письма. Записки, 2 издание, М., 1950. 

## Дереккөздер



Санат:Актёрлер
Санат:Режиссёр
Санат:Педагогтар
Санат:1847 жылы туғандар
Санат:1908 жылы қайтыс болғандар
Юлиан Ленский

**Юлиан Ленский** (; 1889 жыл 8 қаңтар - 1937 жыл 21 қыркүйек) - *поляк және халықаралық жұмысшы қозғалысының қайраткері*, публицист.
## Еңбек жолы
1905 жылдан *Поляк және Литва Корольдығы социал-демократиясының* мүшесі. 1917 жылдан өмірінің ақырына дейін *қоғамдық* және *мемлекеттік аппараттарда* жауапты саяси қызметтер атқарды. 1924 жылы *Француз Коммунистік партиясының* органы «Юманите» газеті редакторларының бірі. 1925 жылдан *Польшаның Коммунистік партиясы (ПКП) ОК мен Саяси бюросының* мүшесі, 1929 жылғы маусымнан *ПКП-інің* бас хатшысы. Ол *Коминтерннің* жұмысына белсене араласты, 1929 жылдан оның президиум мүшесі болды.

## Дереккөздер



Санат:Саясаткерлер
Санат:1889 жылы туғандар
Санат:1937 жылы қайтыс болғандар
Сын сағат 2

**«Сын сағат 2»** () — режиссер Бретт Рэтнердың комедиялық фильмі. Басты рөлдерді Джеки Чан мен Крис Такер сомдады.

## Рөлдерде

## Жойылған көріністер
Фильмнен жойылған көріністер:
*Картер Лиге караоке-барға кірместен бұрын демін тазартуды сұрайды.
*Картер капитан Диэлмен телефон арқылы Лидың гонконгтағы полицейлік бөлімінде сөйлеседі.
*Картер ұшақта Стиви Уандердың әнін айқайлап айтады, ал жолсерік одан әнін тоқтатуды сұрайды.
*Картер мен Ли жарылғыштан құтылу үшін оны лифтке лақтырады, бірақ белгісіз бір әйел оны көтеріп алады.
*Лас-Вегасқа баратын жолдағы жүк көлігіндегі көріністің басқа нұсқасы болған: ақша ағаш контейнерлерде жасырылған, ал Картер мен Ли байлауда болмаған.

## Гонорорлар
*Джеки Чан — $ 15 000 000 + % түсімнен (≈ $ 5 000 000)
*Крис Такер — $ 20 000 000
*Бретт Рэтнер — $ 5 000 000

## Деректер
*Кенниды ойнаған Дон Чидл фильмге тек Джеки Чанмен төбелесіп қытайша сөйлесе ғана түсуге келісетінін айтты.
*Крис Такер мен Джеки Чанның Гонконг көшесінде тыр жалаңаш жүрген көрініс — шынайы түсірілім нәтижесі. Түсірілім тобының көшелерді жауып тастауға мүмкіндігі болмады. 
*Чжан Цзый ойнайтын Ху Ли атты кейіпкер әуелде ер кейіпкер ретінде ойластырылған.
*Ху Ли путунхуадан аударғанда «түлкі» деген мағына береді.
*Фильнің түсірілімі барысында Чжан Цзыи ағылшын тілін мүлдем білмеген, сондықтан Джеки Чан аудармашы қызметін атқарған.
*Көріністердің бірінде әйгілі Майкл  Джексонның Don’t Stop ’til You Get Enough атты әнін Крис Такердың орындауында тыңдауға болады.

## Дереккөздер

Санат:АҚШ фильмдері
Ленинакан таулы үстірті

**Ленинакан таулы үстірті** - Армениядағы лавалық үстірт, Түркиямен шекаралас ауданда орналасқан.

Арагац және *Ахурян өзендері* мен *Памбак жотасы* аралығында. Орташа биіктігі 1500-1600 м. *Миоцен-плиоцендік лавалардан*, туфтардан, құм, саз және саздақтардан құралған. Климаты *қоңыржай континенттік*, шілденің орташа температурасы 17-18 °C, қаңтарда -8-9 °C. Жауын-шашын мөлшері 400-500 мм. Негізінен таудың *қара* және *карбонатты топырағы* тараған. Астық тұқымдастар аралас *таулық-далалық өсімдіктер* өседі. Беткейлеріне дәнді дақылдар, бау-бақша, қант қызылшасы егіледі. *[[Туф]] (Артик)* және *[[пемза]] (Анипемза)* кен орындары бар.

## Дереккөздер



Санат:Таулар
Санат:География
Бақытжан Әбдірахманов

**Бақытжан Әбдірахманов** (1965 ж.т., Қаратау қ.) — ғалым, заң ғылымының докторы, профессор. 

1990 ж. әл-Фараби атындағы  Қазақ мемлекеттік университетінің заң факультетін бітірген. Жер құқығы жөнінде маман. 1990 - 1992 ж. "Ақсай" оқу-өндірістік шаруашылықтың заң кеңесшісі, 1995 ж. жоғары арақазылық соттың экономикалық кеңесшісі, мемлекет арақазысы, судьясы, ҚР Соттар Одағының төрағасы, ҚР Жоғары  Сот Кеңесінің мүшесі. 

## Ғылыми жұмыстарының бағыттары
Әбдрахмановтың ғылыми жұмыстарының негізгі бағыттары: 
* Қазақстан Республикасының жер туралы заңдарын жетілдіру;
* Жер туралы пікірталастарды шешу барысында соттардың қолдануына қажетті құқықтардың өзекті мәселелері;
* ҚР жер қатынасын реттеудің заңдылығын қамтамасыз етудің құқытық мәселелері.

## Дереккөздер

Санат:Жамбыл облысы тұлғалары
Феод

**Феод** (лат. *feudum*), сондай-ақ **фьеф**, **лен** — мырзаның пайдасына орай вассалдың әскери, әкімшілік немесе нөкер қызметін жүзеге асыру талабымен билік етуге және қолдануға (кейде мұрагерлікке қалдырылады) мырзаның вассалға берілген жер (сирек - тіркелген кіріс немесе кіріс алу құқығы). Жерді ұстаудың бұл түрі Еуропада орта ғасырларда қолданылған.

XII ғасырдан лен мұраға, ең алдымен, феодал табынан шыққандарға берілді. Вассалдар өздерінің сеньорларынан жерге ие болатын. Алайда, жерді сыйлаған сеньорлардың да вассалдарының жерін билеуге құқығы болатын. Сондықтан сол кездегі көптеген жер иеліктерінің қожайындары 2-3 адамнан тұрды. Лен барысында Германияда феодалдық жер иеленудің иерархиялық жүйесі біржолата қалыптасты. Тарихи әдебиеттерде басқа елдердегі феодалдық меншіктің осыған ұқсас формаларын да «лен» деп атайды.

## Тағы қараңыз
*Феодализм
*Феодал

Санат:Феодализм
Санат:Жер құқығы
Күмісай Асанова

**Күмісай Асанова** (26.9.1926 ж.т., Қызылорда облысы Қазалы ауданы) — халық ағарту ісінің үздігі. 

1930-шы жылдардағы ашаршылық жылдарында ата-анасынан ерте айырылып, 1932 - 1942 ж. Қазалы, Сайрам, Бостандық балалар  үйінде тірбиеленген. 1942 ж. Шымкенттегі бастауыш  сынып мұғалімдерін даярлайтын курсты, 1945 ж. осындағы оқытушылар институтын  бітірді. 

1945-1947 ж. Қызылорда облысы Қармақшы ауданы оқу бөлімінде инстпектор, балалар үйі директорының орынбасары болып еңбек етті. Қызылорда педагогикалық институтта оқыды. 1949 жылдан Жамбыл облысы Қордай ауданы Ақтерек ауылындағы орта мектепте қазақ тілі мен әдебиеті  пәнінің мұғалімі болып жұмыс істеді. 1950 - 1954 ж. Қордай аудандық партия комитетінің әйелдер арасындағы жұмыс бөлімінің меңгерушісі, 1954 - 1958 ж. аудан орталығындағы қазақ орта мектебінде директордың орынбасары, 1958-1961 ж. Шу аудан ортылығындағы орта мектепте, 1961 - 1985 ж. Тараз қаласындағы А.С. Макаренко атындағы облыстық мектеп-интернатта  диреткордың оқу-тәрбие ісі жөніндегі орынбасары қызметін атқарды. 

Зейнеткерлік демалысқа шыққаннан кейін 1997 жылға дейін  Тараз қаласындағы Керімбай орта мектебінде қазақ тілі мен әдебиеті пәнінен сабақ берді. Асанова Күмісай Құрмет грамотасымен, медальдармен марапатталды. ҚР Президентінің Жарлығымен  "Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген қызметкері"  деген құрметті атақ берілді. Сонымен қатар бұл кісі "Күміс алқа", I және II дәрежелі  "Ана даңқы" ордендерінің иегері. 

## Дереккөздер

Санат:1926 жылы туғандар
Санат:Қызылорда облысы тұлғалары
Санат:Жамбыл облысы тұлғалары
Дарья Сагалова

**Дарья Дмитриевна Сагалова** (14 қараша 1985 жылы, Подольск, Мәскеу облысы) — ресейлік театр және кино актрисасы, хореограф.

## Өмірбаяны
2003 жылы Подольск қаласындағы № 7 гимназияны күміс белгімен бітірді. Гимназияда бірінші сыныптан ағылшын тілін, бесінші сыныптан неміс тілін оқыған. «Фантазияда» хореографиялық мектебінде бимен айналысты. Сонда «Кинотавр» және «Лики любви» фестивальдарында қатысқан. Сондағы фестивальдардың бірінде сол кездегі Мемлекеттік киноактер театрының директоры Олег Бутахин Сагаловаға күлше қыздың рөлін сомдауға ұсыныс жасады. Сол уақыттан бастап оның актерлік өмірі басталды. Алғашқы рөлі «Щелкунчик» спектакльі болды. Сол кезде Сагалова 11 сынып оқушысы еді.

2003-2010 жылдары Мемлекеттік киноактер тетрында жұмыс жасады. 2007 жылы Александр Якинмен бірге ТНТ арнасында «Битва экстрасенсов» бағдарламасында жұмыс жасады және сол бағдарламаның сюжеті бойынша оны Сафронов ағайындары алып қашып, мәскеулік бір пәтерге жасыруы қажет болатын. Сол арқылы  оны экстрасенстар табуы қажет болатын. Сонымен қатар, «Танцы со звёздами 2008» шоуында  орын алды және ТНТ арансындағы «Интуиция» шоуында миллион рубль женген. 

2008 жылы ресейлік «Maxim» журналының хабарлауы бойынша ең Ресейлік тартымды әйел атанды. 2009 жылы ол Мәскеу Мемлекеттік мәдениет және өнер институтын қызыл дипломмен бітірді. 2009 жылдың наурызында өзінің би мекттебін ашты.2010 жылдың қарашасында оның оқушыларының «Россия» телеарнасындағы  «Стиляги» шоуында алғашықы өнер көрсетуі болды.

## Қызықты дерек
Дарья Сагалова солақай.
 
## Дереккөздер

Санат:1985 жылы туғандар
Санат:Ресей актрисалары
Михаил Константинович Лемке

**Михаил Константинович Лемке** (1872 - 1923) - орыс әдебиетінің, қоғамдық қозғалыстың тарихшысы, құнды тарихи-әдеби құжаттарды жинаушы.
## Еңбек жолы
*«Былое», «Русское богатство», «Рус. мысль», «Мир Божий», «Красная летопись», «Красный студент» т.б. журналдардың* жұмысына араласты. 1920-1921 жылдары *«Книга и революция» журналының* редакция мүшесі. 1922 жылдан *РК (б) П* мүшесі. Ол күрделі, қайшылықты саяси даму жолынан өтті. Лемке тарихи концепциясы *либеральдық-буржуазиялық тарихнама* шеңберінде қалды. Алайда, ол XIX ғасырдың орта кезіндегі *революциялық қозғалыс тарихнамасына* зор үлес қосты. Лемкенің редакциясымен *Н.А.Добролюбов, А.И.Герцен* тағы басқалардың шығармалары жарық көрді. Бай фактілер мен құжаттық материалдарға негізделген Лемке еңбектерінің ғылыми мәні зор.

## Дереккөздер



Санат:Тарихшылар
Санат:Жазушылар
Санат:1872 жылы туғандар
Санат:1923 жылы қайтыс болғандар
Луи Риль

**Луи Риль** - Канададағы ұлттық-демократиялық қозғалыс қайраткері. 
## Қызмет жолы
1869 ж. қазанда Ред-Ривер өлкесінің алабында федералдық өкімет орындарына қарсы бұрқ ете түскен көтеріліске басшылық етті. Будан халықтар (француз, канадалықтар жіне үндістер арасынан шыққан) Ұлттық комитеттің секретары болды. 1869 ж. көтерілісшілер оны уақытша үкіметтің президенті етіп сайлады. 1870 ж. көтеріліс басылғаннан кейін АҚШ-қа эмиграцияға кетті. 1885 ж. наурызда Р.Саскачеван өлкесі алабына қоныс аударған үндістер мен будан халықьардың темір жол компаниясы мен федералдық өкімет орындарының өкілдеріне қарсы көтерілісін басқарды. Сол шілдеде көтеріліс басылып, Луи Риль сот үкімімен дарға асылды.

## Дереккөздер

Санат:Канада тұлғалары
Риель

**Риель** — Камбоджаның 100 сенге теңі ақша көлемі. 1955 жылдың басында пиастрдың орнына енгізілген. 

## Дереккөздер

Санат:Камбоджа
Санат:Азия валюталары
Тайлер Блэкберн

**Тайлер Блэкберн** (;  1986 жылы 12 қазанда Бербанк қаласында Калифорния штатында АҚШ-та туылды) — америкалық әнші және актер.

## Балалық шағы
Тайлер Блэкберн (ағыл.  Tyler Blackburn) 1986 жылы 12 қазанда  Бербанк қаласында Калифорния штатында дүниеге келді. Оның үш ағасы мен әпкесі бар. Тайлер валлиялық, чешиялық, шведтік, сондай ақ үнділердің тамырлары бар отбасыдан шыққан.

## Мансабы
* Тайлер Блэкберн — америкалық әнші және актер. Блэкберн алғаш өзінің мансабын 2002 жылы «Nickelodeon Unfabulous» сериалында бастады. Келесі жылы ол мұғалімнің рөлінде қысқаметржеді фильмінде түсті. 
* 2005 жылы «Next of Kin» фильмінің эпизодтық бөлімінде көрініс тапты. 
* Ал 2007 жылы  «Cold Case» және Rock-Ville Сalifornia сериалдарында ойнады. 
* 2010 жылы ол «Days of Our Lives» және «Gigantic» сериалдарында  және «Peach Plum Pear» атты тәуелсіз фильмінде түсті. 2010 жылдың қазан айында  «Pretty Little Liars» сериалының тұрақты Калеб Риверстің рөлін сомдады. Сериалдың үшінші маусымында(2012 жылдың жазы) ол сериалдың тұрақты акетерлер тізіміне енді. 
* 2011 жылы NBC комедиясының актерлік құрамына қосылды. 
* 2013 жылдың мамырында Pretty Little Liars сериалының спин-оффы Ravenswood-тың негізгі актерлер қатар тізіміне кіретіні белгілі болды.

## Фильмдер мен сериалдар тізімі

## Сыртқы сілтемелер
*
Диего Ривера

**Диего Ривера** (ис: *Diego Rivera*) — мексикан суретшісі, Мексика монументі кескіндемесінің негізін салушылардың бірі, Мексика компартиясы ОК-нің мүшесі, мексика-совет достығы комитетінің председателі.

1896-1902 ж. Мехикодағы Көркемсурет академиясында, 1907 ж. Мадридтегі Сан-Фернандо Көркемсурет академисяныда оқыды. 1907-1921 ж. Европада, 1927-1928 ж. және 1955-1956 ж. КСРО-да, 1930-1934 ж. және 1940 ж. АҚШ-та жұмыс істеді. Мехико, Чапинго, Куэрнавака мен АҚШ-тың көпетегн қалалары ғимараттарындағы нақтылы тарихи-философиялық ыоғақта орындалған монументті әсемдік жазбалардың авторы.

## Дереккөздер

Санат:8 желтоқсанда туғандар
Санат:Мексикада туғандар
Санат:24 қарашада қайтыс болғандар
Санат:Мехикода қайтыс болғандар
Санат:Мексика суретшілері
Санат:Мексика революционерлері
Санат:Мексика коммунистері
Санат:Мексика троцкийшілдері
Санат:Марксистер
Санат:Мехикода жерленгендер
Рибоза

**Рибоза** - пентоз (альдопентоз) тобына жататын моносахарид. Молекулалық массасы 150,4 суда жақсы ериді, спиртте нашар, эфирде ерімейді. Табиғатта D,L түрінде кездесетін әрі жасанды жолмен алынады. Рибоза рибонуклеин қышқылы, нуклеопротеидтер, коферменттер, витаминлер т.б. құрамына кіреді. Рибозаны қыщқыл ортада қыздырғанда фурфурол, ал тотықсыздандырғанда 5 атомды спирт-рибит түзіледі.

## Дереккөздер

Санат:Химия
Иоахим Риббентроп

**Иоахим фон Риббентроп** - фашистік Германияның басты соғыс қылмыскерлерінің бірі. 1930ж. Нацистік партияға кіріп, көп кешікпей Гитлердің сенімді адамдарының біріне айналды. Нацистер өкімет басына келгеннен кейін сыртқы саясат саласындағы арнаулы бюроны басқарды. 1936 ж. Лондонға елші болып тағайындалды. 1938 жылғы ақпан - 1945 ж сыртқы істер министрлігі Иоахим фон Риббентроп гитлерлік агрессияның аса маңызды актілерін дипломатиялық жағынан әзірлеу, дүние жүзілік үстемдікке жету мақсатымен әскери-саяси блок құру жұмыстарына басшылық етті. Нюрнбергтегі Халықаралық әскери трибуналдың үкімімен дарға асылды. 

## Дереккөздер

Санат:Германия тұлғалары
Санат:Рейхсминистрлер
Санат:Өлім жазасына кесілген саясаткерлер
Адриенна Лекуврер

**Адриенна Лекуврер** (1692 жыл 5 сәуір, Дамери - 1730 жыл 20 наурыз, Париж) - француз актрисасы.
## Өмірбаяны
Қолөнершінің отбасында туды. Парижде *актер Леграннан* декламация бойынша сабақ алды. Осыдан кейін провинцияларда қызмет етті. 1717 жылдан *«Комеди Франсез» (Париж) театрында* ойнады. Таңдаулы рөлдері: *Эмилия, Корнелия (Корнельдің «Цинна» мен «Помпейдің қазасында»), Федра (Расиннің осы аттас пьесасында), Анжелика (Мольердің «Джордж Данденінде»)* т.б. Шығармашылығы реалистік өнерге жақын болды. Сахналық костюмнің қарапайымдылығына ден қойды. Оның өнері ағарту классицизмінің актерлеріне жол салды.

## Дереккөздер



Санат:Актрисалар
Санат:Өнерпаздар
Санат:1692 жылы туғандар
Санат:1730 жылы қайтыс болғандар
Райнер Мария Рильке

**Райнер Мария Рильке**  (, толық аты: *René Karl Wilhelm Johann Josef Maria Rilke* — **Рене Карл Вильгельм Иоганн Йозеф Мария Рильке**; 4 желтоқсан 1875, Прага — 29 желтоқсан 1926, Вальмонт, Швейцария) — Аустрия ақыны. Прагада туған, аустриялық азаматтығы болған, немісше жазған, Триестте, Парижде, Швейцарияда өмір сүрген. Қара сөз шығармалары да болған.

## Өмірдерек
Чиновник отбасында туған. Әдеби жұмыспен ерте айналысты. "Символдар кітабы", "Уақыт кітабы", "Жаңа өлеңдер" т.б. поэзиялық кітаптарын, "Мальте Лауридса Бриггенің жазбалары" романын т.б. шығармаларын жазды. Райнер Мария Рилькенің бірқатар шығармаларында торығуылық пен сарыуайымшылдық сарыны орын алды. Оның шығармашылығы өрлеу жолына түсуіне Ресейге келген сапарларындағы әсерлері үлкен роль атқарды. *Л.Н.Толстоймен* кездесіп, ақын *С.Д.Дрожинмен* достасты. Орыс тілі мен әдебиетін оқып, үйреніп, *"Игорь жорығы туралы жырды"* аударды.

## Дереккөздер

Санат:Германия жазушылары
Санат:Германия ақындары
Санат:Аустрия жазушылары
Санат:Аустрия ақындары
Беса Милитан Рибейру

**Беса Милитан Рибейру** - Португалия мен Бразилиядағы жұмысшы қозғалысының қайраткері.

Жас кезінде Бразилияға қоныс аударып, сонда компартияға кірді. Португалияға қайта оралған соң, Португал коммунистік партиясының жұмысына белсене қатысты. 1936 ж. тұтқындалып, 1940 жылға дейін Таррафал тұтқын лагерінде болды. 1940-1941 ж. ПКП-ні қайта құруға қатысты, ПКП ОК-нің секретары болды. 1940 жылдары Португалияда жұмысшы қозғалысы өріс алған кезде *А.Куньялмен* бірге ПКП-нің жұмысына басшылық етті. 1943-1945 ж. тағы да Таррафал лагерінде тұтқында отырды. 1949 ж. 3-ші рет тұтқындалды. Лисабон түрмесінде қайтыс болды.

## Дереккөздер

Санат:Португалия тұлғалары
Иво Лола Рибар

**Иво Лола Рибар** - югославия халқының неміс басқыншылары мен олардың итаршыларына қарсы халық-азаттық күресін ұйымдастырушылардың бірі. Югославияның Халық батыры. 1935 ж. Югослвияның коммунистік жастар одағына кірді, 1937 ж. ЮКЖО ОК-нің секретары. 1936 жылдан Югославия компартиясының мүшесі. 1940 ж. ЮКП-ОК-нің мүшесі болып сайланды. 1941 ж. халық-азаттық партизандар отряды бас штабның мүшесі. Сербиядп, Хорватияда, Словения мен Долмацияда партизандар күоесін ұйымдастыру жөніндегі бас штабтың ьапсырмаларын орындады. Гламочко-Поле ауданын бомбылау кезінде қаза тапты.

## Дереккөздер

Санат:Югославия тұлғалары
Антон Рефрежье

**Антон Рефрежье** - американ кескіндемешісі әрі график-суретші. 1920-1925 ж. Профиденстегі Род-Айленд Сурет мектебінде оқыды. Азаматтық пафосқа толы Антон шығармашылығы капитализмді қоғамолқылықтарын батыл мінеп, бейбітшілікті үндейді. Сан-Францисконың Ринконхилл ауданындағы почтамт жазбаларының, "Достар" картиналарының авторы. Дүние жүзілік БЕйбітшілік Советінің мүшесі болды.

## Дереккөздер

Санат:АҚШ тұлғалары
Рецессивтік

**Рецессивтік** (лат. recessus - шегіну, жою) - буданда ата-анасының біреуінің белгілі-қасиеті білінбей қалуы. Бірінші ұрпақта уақытша жойылған белгі рецессив белгі деп аталады жіне бұл кейде екінші ұрпақтан бастап пайда болуы мүмкін.

## Дереккөздер

Санат:Биология
Рецензент

**Рецензент** (лат. recensentius - талдаушы, бағалаушы) - көркем шығармаға, ғылыми еңбекке, өнер туындыларына сын ескертпе-пікір айтып, баға беруші адам. Ол өз қызметінде советтік сынның партиялық, хылықтық идеялық прициптерін басышылққа алады.

## Дереккөздер
Виктор Васильевич Решетов

**Виктор Васильевич Решетов** - өзбек тілінің маманы, турколог, КСРО Пед.ғылым академиясының академигі, филологиялық ғылым докторы, Өзб.КСР-інің еңбек сіңірген ғылым қайраткері. 1952 жылдан КПСС мүшесі. Ташкенттегі Орта АЗия мемлекеттік университетін бітірген. 1929-1959 ж. осы университетте, Ташкент шетел тілдері институты  мен Низами атындағы институтында, Өзб. КСР ғылым академиясының Ұлт мектептері институтының директоры болды және "Руский язык в национальной школе" журналының бас редаакторы болды. 1963 жылдан Өзбек республикалық орыс тілі және әдебиет институтының директоры болды. Виктордың  ғылыми еңбектері түркі тілдері мен орыс тілін салыстыра  зерттеуге, өзбек тілінің  диалектологиясына арналған. Сондай-ақ оқу құралдарының, методикалық  зерттеулердің авторы. Виктор Васильевич Решетов Еңбек Қызыл Ту, "Құрмет Белгісі" ордендері және иедальдармен марапатталған.

## Дереккөздер

Санат:КСРО тұлғалары
Репродуктор

**Репродуктор** - 1) дыбысты күшейтіп шығаратын құрылғы. "Репродуктор" термині 1920-1940 ж. ауызекі сөзде *дауысзорайтқыштың* синонимі ретінде  қолданылды.

**Репродуктор** - 2) Бір *перфорациялы* картадағы автоматты түрде бірден көшіру немесе өзгерту енгізу арқылы тасмалдайтын машина.

## Дереккөздер
Талассыз 2

**«Талассыз 2»** () — атыс-шабыс жанрындағы түрме айқастары жайлы фильм. Басты рөлдерді Майк Джей Уайт пен Скотт Едкинс сомдады.

## Сюжеті
Бұрынғы атақты боксшы Джорж Чемберс Мәскеуге арақ жайлы роликтың түсірілімі үшін аттанды. Алайда Мәскеуде оған қылмыскерлер есірткі салып жіберді. Солайша ол түрмеден бірақ шықты. Түрмеден ол жылдам шығуды ойластырды. Бірақ оның менеджері қылмыскер Гагамен ауыз жаласқан болып шықты. Гага Джорджды тек түрменің чемпионы Юрий Бойкамен айқасып жеңсе ғана босататынын айтты. Алғашқы айқаста Джордж жеңіліп қалды. Себебі досы әрі секунданты Стиви оған дәрі қосылған су ішкізген еді. Айқастан соң Джордж камерада асылып қалған Стивиді көрді. Екінші айқасқа Джоржды түрмеде отырған мүгедек шал Крот жаттықтырды. Соның арқасында ол айқаста жеңіске жетіп, Бойканы мүгедек етті.

## Рөлдерде
*Майкл Джей Уайт-Джордж «Айсмен» Чемберс
*Скотт Едкинс-Юрий Бойка
*Эли Данкер-Николай «Крот»
*Бен Кросс-Стивен Паркер
*Марк Иванир-Гага
*Валентин Ганев-Марков

## Дереккөздер

## Сыртқы сілтемелер
* Ресми сайт 

Санат:АҚШ фильмдері
Николай Константинович Рерих

**Николай Константинович Рерих** - орыс кескіндемешісі. 1893-1897 ж. Петербург Көркемсурет академиясында оқыды. 1909 жылдан академик. Славян археолоисы саласында еңбек еткен. Алғашқы шығармашылығы кезеңінде Ежелгі Русьтің поэтикалық көріністерін жасады. Кейіннен сәнділік пен символизмге бой ұрды. 1920 жылдан негізінен АҚШ пен Үндістанда тұрып, Шығыс елдері археология экспедицияларына қатысты. Николай театр декорациясын жасауға араласып, қыпшақ даласы жайлы полотнолар салды.

## Дереккөздер
Олег Александрович Реутов

**Олег Александрович Реутов** *(05.09.[[1920]] ж. , [[Донецк]] облысы, Макеевка қаласы)* - совет химик- органигі. КСРО ғылым академиясының академигі. 1942 жылдан КПСС мүшесі. Мәскеу мемлкеттік университетін бітрегн , сонда ассистент, доцент, профессор, органикалық химияның теориялық мәселелері лабороториясының меңгерушісі, сонымен қатар КСРО ғылым академиясының Элемент-органикалық қосылыстар институтында лаборотория меңгерушісі. Олег-кинетика, стереохимияға арналған көптеген зерттеулердің авторы. Ол металл-органикалық қосылыстарды синтездеудің көптеген әдістерін зерттеді. Ломоносов, Бутлеров атындағы сыйлықтардың лауреаты. Төрт орденмен және медальдармен марапатталды.

## Дереккөздер

Санат:КСРО тұлғалары
Сын сағат 3

«**Сын сағат 3**» — режиссер Бретт Рэтнердың Джеки Чан мен Крис Такер басты рөлді сомдаған үшінші фильмі.

## Түсірілім тобы
*Режиссёр: Бретт Рэтнер
*Сценарий: Джефф Нэтансон (сценарий), Росс Ла Манна (кейіпкерлер)
*Продюсері: Роджер Бирнбаум, Эндрю З. Дэвис, Джонатан Гликман, Артур М. Саркисян, Джей Стерн
*Қоюшы продюсер: Леон Дадевуа
*Операторы: Дж. Майкл Муро
*Суретші: Эд Верро
*Композиторы: Лало Шифрин
*Монтаж: Билли Уэбер, Дон Циммерман
*Костюмдер: Бетси Хайманн

## Рөлдерде

## Гонорарлар
*Джеки Чан — $ 15 000 000 + 15% түсімнен (≈ $ 21 000 000) 
*Крис Такер — $ 25 000 000 
*Бретт Рэтнер — $ 7 500 000

## Сиквел
Фильм үлкен табысқа кол жеткізген соң режиссер Бретт Ратнер мен сценарист Джефф Натансон төртінші бөлім жайлы ойланған. «Сын сағат 3» фильмін талқылау барысында Бретт Рэтнер фильмнің төртінші бөлімі 2016 жылы жарыққа шығатыны анық деген мәлімдеме жасаған болатын.

## Дереккөздер

Санат:АҚШ фильмдері
Ақ тораңғы

**Тораңғыл** () — талдар тұқымдасының терек тегіне жататын, таралу аймағы тарылып, саны қысқарып бара жатқан түр. 

## Таралуы
Сырдариядан Ілеге дейінгі Қазақстанның оңтүстігіндегі өзен аңғарларында сақталған, торғай типті ылғал сүйгіш үштік дәуір ормандарының қалдығы. Республика жерінен тыс Орта Азияның оңтүстік аудандарында, Иран мен Батыс Қытайда кездеседі. 

## Ботаникалық сипаттамасы
Шөл мен тұзға төзімді бағалы ағаш. Өте тез өседі, 5 жылда биіктігі 4-5 метрге жетеді. Тұзды аңғарлардың жағалауларының ең жақсыф табиғи құрғатқышы. 15 жылдық ағаштық бүкіл өсу кезеңінде 20 тонна суды буландыратыны анықталды. Сондықтан қалың отырғызылған ағаштарды (бір гектарда 20 мың көшетке дейін) «биологиялық құрғатқыш» есебінде пайдаланады. 

Сонымен қатар тораңғыл судың жайылуы мен басуына төзімді болғандықтан, жағаларды ең жақсы бекітуші болып табылады. Шашырап аздан өседі, сайлар мен өзен жағалауларында (Желтұраңғы сайы мен Шарын өзенінің аңғары) сирек өскен ақшыл тоғайлар түзеді. 

Өте сәнді ағаш, шөл көрінісінің нағыз әшекейі. Өрт пен кесуден зардап шегеді, жаңа шығып келе жатқан өскіндері малды шектен тыс жаюдан құрып кетеді. Шөлді аудандарындағы елді мекендерді көгалдандыруда өте бағалы ағаш болып табылады. В.И.Запрягаева (1978) тораңғылдың тұқымынан көшет өсіріп, көбейту әдісін сипаттап жазды. 

Жемістері сарғыш түске енгенде, яғни пісіп жетілудің алғашқы кезеңінде жинайды (маусымның соңында). Оны дәке қалқасында кептіріп, арнайы елекпен тазалау арқылы, тазаланған тұқым алады. Оның беті топырақпен жабылмай, өте ылғал терең жүйектерде егіледі. Екі тәуліктен кейін көктеп шығады, оны 10 күн бойы қатты суару керек. Биіктігі жарты метр бір жылдық көшетті тұрғылықты орнына отырғызады. Алтынемел және Шарын ұлттық парктерінде қорғалады.

## Дереккөздер

Санат:Талдар тұқымдасы
Санат:Азия флорасы
Сарғылт құндызшөп

**Сарғылт құндызшөп** () – сарғалдақтар тұқымдасына жататын Құндызшөптер тегінің көпжылдық өсімдігі.

## Таралуы
Қазақстанда сирек кездесетін түр: Қазақстанның оңтүстік бөлігінде Қостанайдан Шығыс Қазақстан облысына дейін, оңтүстікте Қарағанда облысының Ку тауына дейін кездеседі. Қазақстаннан тыс Еуропа, Батыс және Шығыс Сібірде таралған. Далаларда, жолақты ормандарда, шоқының оңтүстік беткейінде, биіктеу жерлерде шашырап өседі. 

## Ботаникалық сипаттамасы
Улы өсімдік, жас өсімдікті жегенде малдың ас қорыту жүйесі қабынады және жансызданады. Ал құрғақ шөпті жесе, зияны жоқ. Өсімдіктің топырақ үсті бөлігінің құрамында эфир майы болады, оның ұйықтататын әсері бар. Сондықтан халық оны «ұйқы шөп» деп атайды. Басқаша, оның гүлдері төмен қарай салбырап ұйықтап тұрғандай өседі, сондықтан оны «ұйқы шөп» деп атайды. Тұрғылықты халықтың гүл шоғырына жинауынан және жер жыртудан зардап шегеді. Наурызым қорығы мен Кувск биологиялық қорықшасында қорғалады.

## Дереккөздер

Санат:Сарғалдақтар тұқымдасы