Киичиро Тойода

**Киичиро Тойода** (; 11 маусым 1894 жыл, Косай, Сидзуока — 27 наурыз 1952 жыл, Жапония) — жапондық кәсіпкер, Toyoda Loom Works негізін қалаушы Сакичи Тойоданың ұлы. Оның Toyoda компаниясының автоматты тоқыма станоктарын өндіруден автомобиль өндірісіне көшу туралы шешімі кейіннен Toyota Motor Corporation компаниясының құрылуына алып келді.

## Toyota Motor Corporation

thumb|Мүсін||

Киичиро Тойода әкесін, отбасылық бизнестің басшысы болған Сакичи Тойоданы, Toyoda Loom Works компаниясын кеңейтіп, автомобиль өндірісімен айналысуға инвестиция салуға көндірді. Ол кезде бұл шешім отбасы бизнесі үшін үлкен тәуекел деп саналды. Сакичи Тойода қайтыс болар алдында ұлына өз арманына жетіп, автомобиль өндірісін қолға алуын қолдап, жігерлендірді. Киичиро Тойода бу, май және электрлі тоқыма станоктарын ойлап тапқан отбасының инженерлік қабілетін одан әрі дамыта отырып, кейін әлемдік деңгейдегі алып компанияға айналған Toyota Motor Corporation-ның негізін қалады. Сонымен қатар, ол автомобиль компаниясының атауын "Toyoda" емес, "Toyota" деп өзгертіп, бұл атаудың сәттілік әкелетініне сенді.

1950 жылы компанияның сатылымы мен табысы төмендеген кезде, Тойода басшылық қызметінен кетті. Ол компанияның болашақ жетістіктерін көрместен, 1952 жылы өмірден өтті. Замандастары оны "Жапонияның Томас Эдисоны" деп атады. 1957 жылы оның немере ағасы әрі сенімді серігі Ейдзи Тойода компания басшылығын өз қолына алып, Киичиро Тойоданың негізін қалаған өндірісті әлемдік деңгейдегі инженерлік конгломератқа айналдырды. Сондай-ақ, Lexus брендін іске қосты.

## Балалық шағы
Киичиро Тойода 1894 жылы 11 маусымда Жапонияның Сидзуока префектурасындағы Йосицу ауылында (қазіргі Косай, Сидзуока қаласындағы Ямагучи) дүниеге келген. Ол Сакичи Тойода мен Тами Сахараның тұңғыш ұлы еді. Киичиро дүниеге келмес бұрын, оның әкесі Сакичи Тойохашиде тұрған. Ол Йосицумати ауылына ұлына ат қою үшін ғана келген, кейін бірден Тойохашиге қайта оралды. Ал анасы Тами, Киичиро дүниеге келгеннен кейін екі ай өтпей, оны және күйеуін тастап кетті. Оның бұл шешіміне Сакичидің өнертабыстармен тым әуестеніп, отбасылық өмірге көңіл бөлмеуі себеп болды. Осылайша, Киичиро Тойода Йосицу ауылында ата-әжесінің тәрбиесінде өсті. Үш жасында Киичиро қазіргі Нагоя қаласының Хигаши-ку ауданында әкесімен бірге тұру үшін көшіп келді. Оның білім жолы келесідей болды: Алдымен Kyodo Kanji Ordinary бастауыш мектебіне оқуға түсті, кейін Takadake Ordinary бастауыш мектебіне (қазіргі Нагоя қаласындағы Higashisakura бастауыш мектебі) ауысты.
Одан кейін Aichi Normal School бастауыш мектебін (қазіргі Aichi University of Education Nagoya Elementary School) бітірді.
Meirin Junior High School (қазіргі Aichi Prefectural Meiwa High School) және Second High School-да білім алды.
1920 жылы Токио Императорлық университетінің инженерлік факультетіндегі механикалық инженерия мамандығын тәмамдады.
Диплом алғаннан кейін заң факультетінде шамамен жеті ай (1921 жылдың наурызына дейін) оқыды.
Киичиро Тойода оқуында үздік болған, жоғары академиялық жетістіктерге жеткен тұлға еді.

## Университетті бітіргеннен кейін
Университетті бітіргеннен кейін, Киичиро Тойода өз туған қаласы Нагояға оралып, 1918 жылы әкесі Сакичи Тойода негізін қалаған Toyota Boshoku компаниясына жұмысқа орналасты. Сакичи сол уақыттан бастап компанияның президенті болды. 1921 жылдың шілдесінен 1922 жылдың ақпанына дейін Киичиро Сан-Франциско, Лондон, Олдхэм (Үлкен Манчестердегі ірі қала) сияқты жерлерге барып, тоқыма және иіру өнеркәсібін зерттеді. Кейін Марсельден Шанхай арқылы Жапонияға оралды. 1922 жылдың желтоқсанында ол Такашимая әмбебап дүкендер желісінің негізін қалаушы Шиншичи Ииданың қызы Хатако Иидаға үйленді. 1926 жылы Киичиро Toyota Industries Corporation компаниясын құрды және оның басқарушы директоры болды. Ол автоматты станоктарға қызығушылық танытып, Аичи префектурасының Кария қаласында олардың дамуын бастау үшін сынақ зауытын құрды, бірақ бұл шешімін әкесі Сакичи қолдамады. 1929 жылдың қыркүйегінен 1930 жылдың сәуіріне дейін Киичиро Еуропа мен Америкаға саяхат жасады. Ол кезде автомобиль өнеркәсібі енді ғана дамып келе жатқан еді, бірақ ол болашақта үлкен жетістікке жететініне сенді. 1933 жылы Toyota Industries Corporation құрамында автомобиль жасау бөлімі құрылды.
1936 жылы компания Автомобиль өндірісі туралы заңға сәйкес лицензияланған кәсіпорын ретінде танылды.
1937 жылы бұл бөлім Toyota Motor Corporation болып дербес компанияға айналды.
Киичиро вице-президент қызметін атқарды, ал Ридзабуро Тойода компания президенті болды.
1941 жылы Киичиро Toyota Motor Corporation-ның президенті атанды.
Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде
Тынық мұхиты майданы қызған шақта Тойода отбасы мен олардың бизнестері үлкен қиындықтарға тап болды. Оның балаларының білімі кейінге шегерілді.
Жапон императорлық армиясы үшін жүк көліктерін өндіруге мәжбүр болды.
Жапон үкіметі тізе бүккенге дейін Тойода компаниялары жойылудан аман қалды.
## Автоиндустрияға қосқан үлесі
Киичиро Тойода Жапон автомобиль өнеркәсібінің дамуына жол ашқан негізгі тұлға болып табылады, және онсыз бүгінгі жапон автомобиль индустриясы мұндай деңгейге жетпеуі мүмкін еді. Автомобиль өнеркәсібі Жапония экономикасын қолдауда өте маңызды рөл атқарады. Жапонияда өндірілген автомобильдердің саны 1955 жылы 70 000-нан 1980 жылы 11,4 миллионға дейін күрт өсті және 1980 жылы АҚШ-та өндірілген автомобильдер санынан асып түсті. Сонымен қатар, 1985 жылы жапондық автомобильдердің шетелге экспорттау үлесі 55% құрады. Киичиро жапон автомобиль өнеркәсібіне жол ашты деп есептеледі, және ол шетелдік автомобильдерден асып түсетін отандық автомобильдерді нөлден бастап жасады. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Жапония мен АҚШ автомобиль өнеркәсібінде үлкен айырмашылықтар болды. 1930 жылдардың басында Киичиро Жапонияда автомобиль өндірісін жолға қою үшін әрекет ете бастады. 1933 жылы Toyota Industries Corporation автомобиль бөлімін құрды және толық көлемде автомобиль жасауды қолға алды. Алайда, көлік жасау процесі қиынға соқты. Мысалы, елде автомобиль жасау тәжірибесі жоқ болғандықтан, ол бүкіл Жапония бойынша осы салада тәжірибесі бар мамандарды жинады. Сонымен қатар, қозғалтқышты жасауға алты ай уақыт кетті. Ақырында, 1935 жылдың мамыр айында алғашқы A1 жолаушылар көлігі дайындалды. Одан кейін, A1 моделін жетілдіріп, AA жолаушылар көлігін және G1 моделін жақсартып, GA жүк көлігін шығарды. Сонымен қатар, Toyota Industries Corporation 1936 жылдың қыркүйек айында Nissan Motor Company-мен бірге Автомобиль өндірісі туралы заң аясында лицензияланған компания болып бекітілді. Алайда, Киичиро лицензиялау автомобиль өнеркәсібінің бәсекеге қабілеттілігін төмендетіп, жапон автомобиль өнеркәсібінің құлдырауына әкелуі мүмкін деп алаңдады. 1937 жылы Toyota Motor Corporation құрылды, және Киичиро вице-президент болып сайланды. Киичироның басқару әдістері екі негізгі себепке байланысты өте тиімді болды. Біріншіден, ол қарапайым өндіріс процесін қалыптастырып, аз шығынмен көп көлік шығаруға мүмкіндік берді. Атап айтқанда, компанияны жеті бөлімге бөліп, әр бөлімнің нақты мақсаты мен міндеттерін айқындады. Екіншіден, ол тек жаппай өндірілетін көліктерге емес, арнайы тапсырыс бойынша жасалатын көліктерге де назар аудару арқылы өндірістің тұрақтылығын қамтамасыз етті. 1938 жылдың қараша айында Коромо зауыты құрылып, автомобиль өндірісін жандандыруға күш салды. Алайда, сапа мен шығын мәселелері туындап, басқару дағдарысқа ұшырады. Осы қиындықтарды шешу үшін Киичиро жедел шешімдер қабылдап, автомобиль бөлшектерін компания ішінде өндіруді қолға алды. 1941 жылы Киичиро Toyota Motor Industry президенті болды.
## Қайтыс болуы
Президент қызметінен кеткеннен кейін ол Токио қаласындағы Сэтагая ауданы, Окамото ауданындағы үйінде зертхана ашып, күн сайын шағын тікұшақ жобалаумен айналысты. 1952 жылдың 27 наурызында Тойода құлап, қайтыс болды. Құлау созылмалы аурудан туындаған ми қан құйылуынан болған деп есептелді. Ол 57 жаста еді.

## Шежіресі

## Дереккөздер

Санат:Toyota