Джиро ди Италия

**Giro d'Italia** (Италия туры), сонымен қатар жай Giro (Джиро) есімімен белгілі, Италия өңірінде үш апта бойы Мамырда немесе Маусым басында өтетін ұзын қашықтықтағы кәсіпқой велошабадоздар жарысы. Ол Тур де Франстан кейінгі әлемдегі ең маңызды кезеңдік жарыстардың бірі. Соңғы Джиро жеңімпазы (2010) – Иван Бассо. 2011 жылғы нұсқасы Мамырдың 7-да басталып 29-да аяқталады.

## Тарихы
Джиро Тур де Франсқа қарап шабыттанып, француз жарысы L'Auto-ның кең тарауына ат салысса, Емилио Самилло Костамагна (Emilio Camillo Costamagna), La Gazzetta dello Sport newspaper редакторы, өз басылымының атағын шығарғысы келген. Алғашқы Джиро 1909 жылы 13 Мамырда Миланда басталып барлығы 2,448 километрлiк 8 кезеңнен тұрды (1,521 миль). Луиджи Ганна бірінші жеңімпазы болды.
Тур де Франс пен Велоспорттан Әлем Чемпионатымен бірге Джиро ди Италия Велоспорт Υштік Тәжін құрады. Тур де Франс пен Вуелтамен (Vuelta a España)  қатар үш Гранд Турлардың бірі.

## Жейделері
Жалпы есептегі Тур де Франс жеңімпазы Сары жейде киіп марапатталса (бастапқыдан L'Auto –ның Сары парақтарына сәйкес болу үшін), 1931 жылдан бастап Джироның жалпы жеңімпазы maglia rosa (күлгін), La Gazzetta dello Sport –тың үнжариясымен түстес, жейдемен марапатталады. "Таулар патшасы" maglia verde (жасыл жейде) киеді. Ұпайлар классификациясының көшбасшысы maglia ciclamino (mauve жейдесін) кисе, ең мықты жас велоспортшы maglia bianca (ақ жейде) киеді.

Италияндық Феличе Жимонди ең көп подиум жеңімпазы ретінде: жалпы 9 рет, 3 жеңіс, 2 екiшшi орын, және 4 үшінші орын алып рекорд ұстап тұр..

## Ең көп жеңістер
Келесi шабандоздар ең көп ақтық жейделерді ұтқан:
### Жалпы есеп  (maglia rosa)
Maglia rosa, немесе күлгін жейде, бүкіл жарыс бойы әр кезең алдында сол мезетке дейін ең аз уақыты болған шабандоздар киген. Жейде иелері күннен күнге өзгеріп отырады, бірақ жейде киген адам үшін абырой мен назар көп берілетіндігінен әр команда жейлені өз иелігінен бермеуге тырысып бағады. Соңғы кезең аяғында жалпы уақыты ең аз велоспортшы Джиро жеңімпазы болып танылады. Бұл Тур де Франстағы Maillot Jaune қолданатын Сары жейдедегі жағдаймен де ұқсас.
* 5 жеңіс: Alfredo Binda (1925, 1927, 1928, 1929, 1933), Fausto Coppi (1940, 1947, 1949, 1952, 1953), Eddy Merckx (1968, 1970, 1972, 1973, 1974) 
* 3 жеңіс: Giovanni Brunero (1921, 1922, 1926), Gino Bartali (1936, 1937, 1946), Fiorenzo Magni (1948, 1951, 1955), Bernard Hinault (1980, 1982, 1985), Felice Gimondi (1967, 1969, 1976)

### Таулар патшасы (maglia verde)
Бүкіл Джиро бойынша әр таулы деген кезеңдердің ең биік төбесіне немесе алдын ала белгіленген орынға алғаш келген адамға ұпайлар беріледі. Берілетін ұпайлар саны әр кезеңнің дөңдігігіне, ұзындығына байланысты. Жасыл жейде әр кезең басында ең көп  жоғары өрлеу ұпайы көп шабандозға беріледі. Джиро соңында ең көп өрлеу ұпайы бар спортшы өрлеу жарысының жеңімпазы танылады. Бұл Тур де Франстағы Polka dot jersey дегенмен бірдей.. 2007 жылы Леонардо Пиполи (Leonardo Piepoli) ұтқан.
* 7 жеңіс: Gino Bartali
* 4 жеңіс: José Manuel Fuente 
* 3 жеңіс: Claudio Chiappucci, Claudio Bortolotto, Franco Bitossi, Fausto Coppi

### Ұпай жарысы (maglia ciclamino)
Ұпайлар әр кезеңді бірінші аяқтаған немесе белгіленген жерге бірiншi жеткен шабандозға беріледi. Берілетiн ұпайлар мөлшері сол кезеңнің дөң сандарымен, дөңестіктерімен, ұзындықтарымен анықталатын қиындығына байланысты. Алғашқы келе жатқаннан кейінгі велошабандоздарға да ұпай берілед, ұпай саны әрқалай. Жейде әр кезең басындағы ең көп ұпайы бар адамға кигізіледі. Джиро соңында ең көп ұпай жинаған адам ұпай жарысының жеңімпазы саналады. Бұл жарысты көбінесе жалпы жарысты жеңу мүмкіндіктері аз маманды спринтерлер жеңедi. Бұл Тур де Франстағы жасыл, maillot vert, жейдедегімен бірдей. 2007 жеңімпазы Алессандро Петакки.
* 4 жеңіс: Francesco Moser, Giuseppe Saronni 
* 3 жеңіс: Mario Cipollini, Roger De Vlaeminck, Johan Van der Velde

### Жастар жарысы (maglia bianca)
Жастары 25-тен төмен жалпы есепте ең жоғары нәтиже көрсеткен спортшыға ақ жейде кигізіледі. 2007-де Энди Шлек жеңген.

## Жалпы есеп жеңімпаздары

## Елдер бойынша жеңістер

## Giro d'Italia кезеңдер жеңімпаздары

## Мына ды қараңыз
*Тур де Франс
*Вуелта Испана
*UCI ProTour

## Сiлтемелер

## Сыртқы сілтемелер
*Always about Giro d'Italia 2007 (available in Italian and english)
*Giro d'Italia 2007 (in english)
*2007 Giro d'Italia official website available (English,Italian,Spanish, German and French) 
*2008 Giro d'Italia official website (Italian)
*2008 Giro dates and stage details (including rumours)

Санат:UCI ProTour
Санат:Веложарыстар