Әли Ханалыұлы Әлиев

**Әли Ханәлиұлы Әлиев** (27 қазан 1980 жыл, Алматы, Қазақ КСР, КСРО) — Қазақстандық футболшы, жартылай қорғаушы, футбол жаттықтырушысы. 2025 жылы Қазақстан Ұлттық футбол құрамасыныңбас бапкері міндетін атқарушы болушы болып тағайындалды.

## Өмірбаяны
Футболға Алматыдағы балалар мектебінде іргетас қаланған. 17 жасында 1998 жылы «Қайрат» сапында кәсіби дебют жасап, 9 маусым ойнады. 
### Халықаралық мансабы (Түркия)
2007 жылы Түркияға ауысты. 

«Акчаабат Себатспор»﻿ — дебют маусымда екі гол соғып көзге түсті;

«Кайсери Эрджиесспор»﻿, «Карталспор»﻿, «Диярбакырспор»﻿ — негізгі құрамның ойыншысы болды.

Қазақстан бірінші лигасының үздік жаттықтырушысы (2019).

2012 жылы Қазақстанға оралып, «Иртыш» және «Тобыл» клубтарында өнер көрсетті.

2015 жылдан бастап «Қызылжар» құрамында ойнап, 2018 жылы ойыншы мансабын осы клубта аяқтады.

### Ұлттық құрама сапында
2002 жылы 7 шілдеде Алматыда Эстонияға қарсы жолдастық кездесуде құрама сапында тұңғыш рет алаңға шықты.  

2008 жылы Арно Пайперс Ресейге қарсы жолдастық кездесуге шақырды, Әли ойынға қатысты, бірақ жарақат алып қалды. Бұл оның құрама сапындағы соңғы матчы еді. 

## Клубтық санақ

### Кейінгі карьерасы
2018 жылы Қызылжар сапында ойнап жүріп карьерасын аяқтады. 2019 жылы Қызылжар' клубының бас бапкері боп тағайындалды. 

Әли телеарналарға да футбол сарапшысы ретінде шақырылып тұрады. Бірнеше рет Қазақстан құрамасы мен "Астана" клубының халықаралық матчтарында комментаторлармен бірге матчты жүргізіп отырды. 

### Бапкерлік қызметте
2019 жылы «Қызылжар» клубының бас бапкері болып тағайындалды. Сол жылы клубты Бірінші лига чемпионы етіп, Премьер-лигаға шығарды.

2022–2024 жылдары «Қызылжар» клубымен Қазақстан Премьер-лигасында тұрақты нәтижелер көрсетіп, командасын УЕФА Конференциялар лигасына шығарды. Оның жетекшілігімен клуб хорватиялық «Осиекті» жеңіп, қазақстандық футбол тарихындағы ең ірі еуропалық сенсациялардың бірін жасады.

2025 жылдың 31 қаңтарында Әли Алиев Станислав Черчесовтің орнына Қазақстан ұлттық құрамасының бас бапкері міндетін атқарушысы болып тағайындалды.​

Оның жұмысы қорғанысқа сүйенген тактикалық стильмен ерекшеленеді — үш орталық қорғаушы және екі латераль арқылы құрылатын ойын жүйесі.
## Жетістіктері
;«Қайрат»
* Қазақстан чемпионы (2004)
* Қазақстан кубогының иегері (2001, 2003)

## Сын мен даулар
2025 жылы Петропавл қалалық соттары мен ҚФФ дауларды шешу палатасында «Қызыл-Жар СК» ЖШС (ФК «Қызылжар») мен бас бапкер Али Алиев арасында 2023–2024 жж. жасалған еңбек шарттары мен қосымша келісімдерге қатысты даулар қаралды. Даудың өзегі — 2024 жылғы 3 қаңтарда бекітілген, бірақ ҚФФ және QFL-де тіркелмеген жаңа шарт (айлық 10 млн ₸) пен бұрынғы тіркелген шарт (айлық 6,5 млн теңге) арасындағы қайшылық, сондай-ақ төлемдер мен сыйақыларды қайта есептеу. 

Талапкер: «Қызыл-Жар СК» ЖШС (ФК «Қызылжар»), Жауапкер / өтініш беруші: Али Алиев (ҚР ұлттық құрамасының бас бапкері; бұрын – «Қызылжар» бас бапкері), Куәгер: Григорий Лория (2024 ж. көктеміне дейін «Қызылжар» президенті). 

#### Хронология
* 2023 жылғы маусым: Алиевтің ресми айлығы – айына 6,5 млн теңге; еңбек шарты ҚФФ және QFL-де тіркелген. 
* 2024 жылғы 3 қаңтар: сол кездегі клуб президенті Г. Лория Алиевпен айына 10 млн теңге жалақы қарастырылған жаңа шарт жасасты; бұл құжат ҚФФ және QFL-де тіркелмеді. Лория сотта шешімді «маманға өзге клубтардың қызығушылығынан айырылып қалмау үшін» түсіндірді. 
* 2024 жылғы көктем: клубта басшылық ауысып, құжаттар аудиті барысында екі шарттың қатар болуы еңбек заңнамасына қайшы екені анықталды; іс сотқа жолданды. 
* 2025 жылғы  25 шілде: Петропавлдың азаматтық соты клубтың талап арызын қанағаттандырып, 2022–2023 жж. еңбек шарттарына екі қосымша келісімді заңсыз деп таныды; Алиевтен клуб пайдасына өкіл қызметтері үшін 1 млн теңге өндірілді. Бұған дейін судья Л. Кочнева 2024 ж. 3 қаңтардағы шартты жарамсыз деп шешім шығарған. 

Қазақстан заңнамасына сәйкес екі брдей келісішартпен жұмыс істеуге тыйым салынған, сондықтан екінші келісімшарт өз күшін жойды. Жергілікті сот 2024 жылғы шартты жарамсыз деп таныды; 2022–2023 жж. қосымшалар да заңсыз деп табылды.

## Отбасы
Әлиев Алматы қаласында дүниеге келген. Ұлты — әзірбайжан. Отбасында әкесі механик, анасы — үй шаруасындағы адам. Інісі Пірәлі Әлиев те футболшы, Қазақстан құрамасында ойнаған. 

## Сілтемелер
* Профиль 
* Профиль 
* Профиль 

## Дереккөздер

Санат:Қазақстан футболшылары
Санат:Қазақстан Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Қайрат ФК ойыншылары
Санат:Ертіс ФК ойыншылары
Санат:Тобыл ФК ойыншылары
Санат:Восток ФК ойыншылары
Санат:Қызылжар ФК ойыншылары
Санат:Ордабасы ФК ойыншылары
Санат:Қызылжар ФК жаттықтырушылары
Санат:ЦСКА Алматы ФК ойыншылары
Санат:Қазақстан футбол жаттықтырушылары
Санат:Қазақстан Ұлттық футбол құрамасының жаттықтырушылары