1914 жыл

## Оқиғалар

### Қаңтар

* 1 қаңтар - Нигер өзенінің аймағында ағылшын колониялары  "Нигерия колониясы мен протекторатына" біріктірілді.
* 29 қаңтар - Ресей патшасы  II Николай  өзінің төртінші премьер-министрі Владимир Коковцовты отставкаға жіберді.

### Ақпан

* 13 ақпан - Авторлық құқық: Нью-Йоркте музыкалық шығармалардың авторлық құқығын қорғау үшін американдық композиторлар, авторлар және баспагерлер қоғамы құрылды.
* 28 ақпан  - Солтүстік Эпирустағы этникалық гректер Солтүстік Эпир автономиялық республикасын жариялады.

### Наурыз

* 1 наурыз - Қытай Республикасының дүниежүзілік пошта одағына кірді.
* 8 наурыз - Испанияда Кортес сайлауында монархистер жеңіске жетті.
* 14 наурыз - Бірінші Балқан соғысымен үзілген Сербия мен Түркия арасындағы дипломатиялық және консулдық қатынастарды қалпына келтіріп, 1913 жылғы Лондон келісімінің талаптарын растайтын Серб-Түрік бейбітшілік келісіміне қол қойылды.
* 27 наурыз - Бельгиялық хирург Альберт Джастин антикоагулянттарды қолдана отырып, алғашқы сәтті жанама қан құюды жүзеге асырды.

### Сәуір

* 9 сәуір - Мексикалық Тампико портында тоғыз американдық теңізші жабдықтау үшін жағаға шығып, Мексика әскерлерінен тұтқындалды. АҚШ Адмиралы Генри Майо АҚШ теңізшілерін босатуды талап етті. Мексика бұл талапты қабылдамады.
* 20 сәуір - Президент Вудро Вильсон АҚШ конгресінен Тампико ісіне жауап ретінде Мексикада әскери күш қолдануды сұрайды .
* 21 Сәуір - АҚШ әскерлері Мексиканың Веракрус портына қонды.
* 22 Сәуір - Мексика АҚШ-пен дипломатиялық қатынастарды тоқтатты.

### Мамыр

* 8 мамыр - Paramount Pictures-ті WW Hodkinson АҚШ-тағы ұлттық фильм дистрибьюторы ретінде құрды.

### Маусым

* 12-18 маусым - Грек геноциды: Фокейде (Осман империясы) грек тұрғындарын тұрақты емес түрік әскерлері қырды.
* 28 маусым - Франц Фердинанд 19 жасар ұлтшыл серб Гаврило Принциптің қолынан қаза тапты. Бұл оқиға Бірінші дүниежүзілік соғыстың сылтауы болды.

### Шілде

* 23 шілде - Франц Фердинандтың өлтірілуіне байланысты Аустрия-Мажарстан Сербияға ультиматум жіберді.
* 28 шілде - Аустрия-Мажарстан Сербияға соғыс жариялйды, бірінші дүниежүзілік соғыстың басталуы.

### Тамыз

* 1 тамыз -  Германия Ресейге соғыс жариялады.

нобай|Германиядағы мобилизация.

* 2 тамыз - Неміс әскерлері Шлиффен жоспарына сәйкес Люксембургті басып алды.
* 3 тамыз - Германия Францияға соғыс жариялады.
* 4 тамыз - Неміс әскерлері Бельгияға басып кірген сон Ұлыбритания Германияға соғыс жариялады.

нобай|London Daily Mail бірінші бетінде Ұлыбританияның Германияға соғыс жариялағаны.

* 6 тамыз - Аустрия-Мажарстан Ресей империясына соғыс жариялады.
* 8 тамыз - Поронинде Аустрия-Мажарстан билігі В.И. Ленинді тұтқындады.
* 23 тамыз - Жапония Германияға соғыс жариялады.

### Қыркүйек

* 7 қыркүйек - Түркия Бельгияға соғыс жариялады.
* 10 қыркүйек - Оңтүстік Африка Германияға соғыс жариялады.

### Қазан

* 3 қазан - 25000 канадалық сарбаздар Еуропаға ағылшын әскерлеріне көмек ретінде жіберліді.
* 16 - 31 қазан - Изерде Бельгия әскерлері неміс шабуылын үлкен шығындармен тоқтатты.
* 29 қазан - Османлы әскери кемелері Қара теңіздегі Ресей порттарын бомбалады. Ресей, Франция және Ұлыбритания Осман империясына соғыс жариялады.

### Қараша

* 5 қараша - Ұлыбритания Кипрді басып алды.
* 24 қараша - Бенито Муссолини итальяндық Социалистік партиядан шығарылды.

### Желтоқан

* 17 желтоқсан - Халықаралық комиссия Албанияның шекараларын белгіледі.
* 18 желтоқсан - Мысыр Британдық протектораты болып жарияланды .

## Туғандар
*Тағы қара: [[:Санат:1914 жылы туғандар]]*

## Қайтыс болғандар
*Тағы қара: [[:Санат:1914 жылы қайтыс болғандар]]*

## Тағы қараңыз

## Түсініктемелер


*