open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ақбидай (ауыл)

**Ақбидай** (2020 жылға дейін — *Красный Свет*) — Батыс Қазақстан облысы Бәйтерек ауданы, Раздольный ауылдық округі құрамындағы ауыл.

## Географиялық орны
Аудан орталығы – Перемётное ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 79 км-дей жерде, Рубежка өзенінің жағасында орналасқан.

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 174 адам (94 ер адам және 80 әйел адам) болса, 2009 жылы 169 адамды (96 ер адам және 73 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 79 адамды (37 ер адам және 42 әйел адам) құрады.

## Ауыл көшелері
* Мерей (Белорусская) көшесі
* Шаттық (Первомайская) көшесі

## Дереккөздер

Санат:Бәйтерек ауданы елді мекендері
Раздольное (Батыс Қазақстан облысы)

**Раздольное** — Батыс Қазақстан облысы Бәйтерек ауданындағы ауыл, Раздольный ауылдық округі орталығы.

## Географиялық орны
Аудан орталығы – Перемётное ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 78 км-дей жерде, Рубежка өзенінің жағасында орналасқан.

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 663 адам (338 ер адам және 325 әйел адам) болса, 2009 жылы 582 адамды (298 ер адам және 284 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 487 адамды (248 ер адам және 239 әйел адам) құрады.

## Ауыл көшелері
* Белорусская көшесі
* Молодёжная көшесі
* Октябрьская көшесі
* Степная көшесі
* Шевченко көшесі
* Школьная көшесі
* Юбилейная көшесі

## Дереккөздер

Санат:Бәйтерек ауданы елді мекендері
Сұлу көл

**Сұлу көл** (2010 жылға дейін — *Чесноково*) — Батыс Қазақстан облысы Бәйтерек ауданындағы ауыл, Сұлу көл ауылдық округі орталығы.

## Географиялық орны
Аудан орталығы – Перемётное ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 104 км-дей жерде, Емболат өзенінің жағасында орналасқан.

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 634 адам (316 ер адам және 318 әйел адам) болса, 2009 жылы 527 адамды (267 ер адам және 260 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 448 адамды (231 ер адам және 217 әйел адам) құрады.

## Ауыл көшелері
* Бекет көшесі
* Достық көшесі
* Мирная көшесі
* Набережная көшесі
* Северная көшесі
* Советская көшесі
* Шаңырақ көшесі
* Школьная көшесі

## Дереккөздер

Санат:Бәйтерек ауданы елді мекендері
Сұлу көл ауылдық округі

**Сұлу көл ауылдық округі** — Батыс Қазақстан облысы Бәйтерек ауданындағы әкімшілік бірлік. 2010 жылға дейін *Чесноков ауылдық округі* деп аталған.

## Әкімшілік құрамы
Құрамына Сұлу көл ауылы кіреді. Орталығы – Сұлу көл ауылы.

## Халқы
2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 448 адамды (231 ер адам және 217 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Бәйтерек ауданы ауылдық округтері
Сұлукөл ауылдық округі (Ақтөбе облысы)

**Сұлукөл ауылдық округі** – Ақтөбе облысы Әйтеке би ауданындағы әкімшілік бірлік.

## Әкімшілік құрамы
Құрамына Сұлукөл ауылы кіреді. Орталығы – Сұлукөл ауылы.

## Халқы
2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 407 адамды (209 ер адам және 198 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Әйтеке би ауданы ауылдық округтері
Қазақстан Ұлттық футбол құрамасы 2008-09

Қазақстан құрамасы ӘЧ-2010 іріктеуінің алғашқы үш кездесуінен не-бары үш ұпай ғана жинап, сол себепті 2008 жылы қыркүйектің ортасында Арно Пайперс бас бапкер қызметінен босатылды. Оның орнына неміс маманы Бернд Шторк сайланды. Бірақ Шторк құраманы күшейте алмады, құрама қайта-қайта ірі есеппен ұтылумен болды. Соған қарамастан ол бұл қызметті 2010 жылдың күзіне дейін, екі жылдан астам уақыт атқарды.

## Матчтар
### Матчтар тізімі
АРНО ПАЙПЕРС
№ 106. 3.02.2008. Әзірбайжан-Қазақстан-0:0
№ 107. 6.02.2008. Молдова-Қазақстан-1:0
№ 108. 26.03.2008. Армения-Қазақстан-1:0
№ 109. 23.05.2008. Ресей-Қазақстан-6:0
№ 110. 27.05.2008. Черногория-Қазақстан-3:0
№ 111. 20.08.2008. Қазақстан-Андорра-3:0
№ 112. 6.09.2008. Хорватия-Қазақстан-3:0
№ 113. 10.09.2008. Қазақстан-Украина-1:3
 
БЕРНД ШТОРК
№ 114. 11.10.2008. Англия-Қазақстан-5:1
№ 115. 11.02.2009. Қазақстан-Эстония-2:0
№ 116. 1.04.2009. Қазақстан-Белоруссия-1:5
№ 118. 6.06.2009. Қазақстан-Англия-0:4
№ 117. 10.06.2009. Украина-Қазақстан-2:1
№ 119. 9.09.2009. Андорра-Қазақстан-1:3
№ 120. 10.10.2009. Белоруссия-Қазақстан-4:0
№ 121. 14.10.2009. Қазақстан-Хорватия-1:2
### Жолдастық кездесулер

----

----

----

----

----

----

### [[Футболдан 2010 жылғы әлем біріншілігі (іріктеу турнирі)|ӘЧ-2010]] іріктеуі. 6-топ

----

----

----

----

----

----

----

----

----

----

## 2008/09. Дебьютанттар
### 2008 жыл
*Александр Киров (23 мамыр, Ресей-Қазақстан-6:0)
*Сабырхан Ыбыраев (23 мамыр, Ресей-Қазақстан-6:0)
*Юрий Логвиненко (11 қазан, Англия-Қазақстан-5:1)
*Александр Кислицын (11 қазан, Англия-Қазақстан-5:1)
*Талғат Сабалақов (11 қазан, Англия-Қазақстан-5:1)
*Таңат Нөсербаев (11 қазан, Англия-Қазақстан-5:1)
*Глеб Мальцев (11 қазан, Англия-Қазақстан-5:1)

### 2009 жыл
*Вячеслав Эрбес (11 ақпан, Қазақстан-Эстония-2:0)
*Азат Нұрғалиев (1 сәуір, Қазақстан-Белоруссия-1:5)
*Евгений Аверченко (6 маусым, Қазақстан-Англия-0:4)
*Сергей Хижниченко (10 маусым, Украина-Қазақстан-2:1)
*Денис Малинин (14 қазан, Қазақстан-Хорватия-1:2)

## Басқа да фактілер
Қазақстан құрамасы 2008 жылы 5 доп соқты. Авторлары:
*3 гол: Сергей Остапенко
*1 гол: Роман Узденов, Жамбыл Көкеев

Қазақстан құрамасы 2009 жылы 8 гол соқты. Авторлары: 
*3 гол: Сергей Хижниченко, Руслан Балтиев,
*1 гол:  Таңат Нөсербаев, Ренат Абдулин

Санат:Қазақстан Ұлттық футбол құрамасы
Санат:2008 жылғы футбол
Санат:2009 жылғы футбол
Аманат (Батыс Қазақстан облысы)

**Аманат** (2022 ж. дейін Хамино) — Батыс Қазақстан облысы Бәйтерек ауданы, Құрманғазы ауылдық округі құрамындағы ауыл.

## Географиялық орны
Аудан орталығы – Перемётное ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 91 км-дей жерде, Быковка өзенінің жағасында орналасқан.

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 268 адам (136 ер адам және 132 әйел адам) болса, 2009 жылы 214 адамды (115 ер адам және 99 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 138 адамды (71 ер адам және 67 әйел адам) құрады.

## Ауыл көшелері
* Казахстанская көшесі
* Қонаев көшесі
* Набережная көшесі

## Дереккөздер

Санат:Бәйтерек ауданы елді мекендері
Құрманғазы (Батыс Қазақстан облысы)

**Құрманғазы** (2022 ж. дейін Чеботарево) — Батыс Қазақстан облысының Бәйтерек ауданындағы ауыл, Құрманғазы ауылдық округі орталығы.

## Географиялық орны
Аудан орталығы – Перемётное ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 95 км-дей жерде, Быковка өзенінің жағасында орналасқан.

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 405 адам (194 ер адам және 211 әйел адам) болса, 2009 жылы 390 адамды (185 ер адам және 205 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 332 адамды (172 ер адам және 160 әйел адам) құрады.

## Ауыл көшелері
* Абай көшесі
* Достық көшесі
* Құрманғазы көшесі
* Производственная көшесі
* Школьная көшесі

## Дереккөздер

Санат:Бәйтерек ауданы елді мекендері
Люк Мервиль

**''Люк Мервиль** (**'Luck Mervil''<span id="cxmwBQ" tabindex="0"> </span><span lang="fr" id="cxmwBQ" tabindex="0">-{''Luck Mervil''}-</span>'', дұрыс айтылу **Лак**,**' шың есімі Лакнерсон Мервиль, **Lucknerson Mervil,*  [[20 қазан]] [[1967 жыл|1967]]<span style="display:none">(<span class="bday">19671020</span>)</span>
[[Санат:Алфавит бойынша тұлғалар]]
 жылы туылған, [[Порт-о-Пренс]], [[Гаити]]) — гаитидан шыққан кандалық актер және автор-орындаушы. Өзінің саяси көзқарасымен, Квебек тәуелсіздігі үшін қозғаласын қолдаумен белгілі болған. [[2005 жыл|2005 жылы]] "жыл Патриоты" атағымен марапатталған.

Ресейде 1998 жылғы «Нотр-Дам де Пари» мюзикліндегі Клопен рөлін орындаумен танымал болып келеді.

== Дискографиясы ==
* [[1993 жыл|1993]]<span> </span>: *RudeLuck*
* [[1995 жыл|1995]]<span> </span>: *Two*
* [[1997 жыл|1997]]<span> </span>: *Aller Simple*
* [[1998 жыл|1998]]<span> </span>: *Pour le Meilleur et pour le Pire*
* [[2000 жыл|2000]]<span> </span>: *Luck Mervil*
* [[2003 жыл|2003]]<span> </span>: *Soul*
* [[2009 жыл|2009]]<span> </span>: *Ti peyi a*

== Фильмография ==

=== Кино ===
* 2001: *Betty Fisher et autres histoires* Франсуа Дембелдің рөлінде (François Diembele)
* 2002: *Book of Eve*  жүргізуші рөлінде
* 2004: *Le Goût des jeunes filles* (композитор және актер)
* 2004: *C 'est pas moi, c' est l ' autre* Дедонне рөлінде (Dieudonné)

=== Теледидардағы қызметі ===
* 1997: *Sauve qui peut!* (сериал) Кристофер Этьеннің рөлінде(Christopher Étienne)
* 1998: Мюзикл *Нотр-Дам де Пари* (түпнұсқа құрамы) Клопен рөлінде
* *Piment Fort*
* 2002: *The Mess Age* (ағылшын тіліндегі нұсқасы, Монтреальдағы жазба)
* 2003: *MixMania'' (VRAK.TV)

### Марапаттары
* "Ең көп сатылатын француз орындаушы" номинациясында World Music Award сыйлығының иегері.

## Ескертпелер

Санат:Алфавит бойынша әншілер
Санат:Алфавит бойынша тұлғалар
Санат:20 қазанда туғандар
Санат:1967 жылы туғандар
Санат:Канада әншілері
Митсу

**Митсу Анни Мари Желина** (* Mitsou Annie Marie* ; 1 қыркүйек 1970, &nbsp;(ағыл.)қаз., Квебек, Канада) — канадалық актриса, әнші, фотомодель, журналист, тележүргізуші, радиожүргізуші және кәсіпкер.

## Өмірбаяны
Митсу Анни Мари Желина 1970 жылы 1 қыркүйекте Лоретвилл қаласында (Канада, Квебек провинциясы) Ален Желин атты актердің отбасында дүниеге келген. Митсудың әпкесі бар - актриса Абей Желина.

## Мансабы
Ерте жасынан-ақ Митсу кинодағы актриса мансабы мен фотомодельдік мансабын бастаған.1979-2010 жылдары тоғыз фильмдер мен телехиякаяларға түскен.

Сонымен қатар, жеткіншек жасында Митсу музыкалық мансабын бастады және он музыкалық альбомдарын шығарды.
* "El Mundo" (Isba) (1988 жылы);
* "Terre des hommes" (Isba) (1990 жылы);
* "Heading West" (Isba) (1992 жылы);
* "Mitsou" (американдық жинағы) (1992 жылы);
* "Tempted" (1993 жылы);
* "Ya Ya" (1994 жылы);
* "Noël" (1995 жылы);
* "La Collection" (жинақ) (1997 жыл);
* "Mitsou" (Éponyme) (1999 жылы);
* "Vibe" (2002 жылы).
Сондай-ақ, Митсу журналистикамен және бизнеспен айналысады.

## Жеке өмірі
2010 жылы 25 тамызда Митсу Йоан Мартенге тұрмысқа шыққан. Ерлі-зайыптлардың екі қызы бар- Стелла-Роуз Мартен (3 қараша 2003 жылы туылған) және Мила Мартен (23 қаңтар 2007 жылы туылған).

Санат:Канада актрисалары
Санат:Алфавит бойынша актрисалар
Санат:Алфавит бойынша әншілер
Санат:Алфавит бойынша тұлғалар
Санат:1 қыркүйекте туғандар
Санат:1970 жылы туғандар
Санат:Канада әншілері
Кармен Расмусен

**Кармен Расмусен** (; 25 сәуір 1985, Эдмонтон, Альберта, Канада) — Канадалық-америкалық әнші.

## Өмірбаяны
Кармен Расмусен 1985 жылы 25 наурызда өзінің ата-анасының отбасындағы төрт баланың екіншісі болып Эдмонтон қаласында (Канада, Альберта провинциясы) дүниеге келген.

Кармен өзінің музыкалық мансабын 2003 жылы бастаған. Сол жылы ол «American Idol» атты музыкалық шоудың екінші маусымында алтыншы орынға ие болған. Екі студиялық альбом жаздыртқан және киноға да түскен.

2005 жылы 15 желтоқсанда Кармен Брэдли Харбертпен бірге тұрмыс құрған. Ерлі-зайыптылардың екі ұлы бар -  Бостон Херберт (2008 жылы желтоқсанда д.к.) және Бекхэм Херберт (2010 жылы 26 қазанда д.к.).

Санат:Алфавит бойынша музыканттар
Санат:АҚШ әншілері
Санат:Алфавит бойынша әншілер
Санат:Алфавит бойынша тұлғалар
Санат:25 наурызда туғандар
Санат:1985 жылы туғандар
Санат:Канада әншілері
Көпкүтір

**Көпкүтір** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданы, Болашақ ауылдық округі құрамындағы ауыл. 

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан солтүстікке қарай 90 км-дей жерде. 

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 322 адам (158 ер адам және 164 әйел адам) болса, 2009 жылы 300 адамды (150 ер адам және 150 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 165 адамды (85 ер адам және 80 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Жаңатаң (Казталов ауданы)

**Жаңатаң** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданы, Болашақ ауылдық округі құрамындағы ауыл.

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 60 км-дей жерде. 

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 480 адам (232 ер адам және 248 әйел адам) болса, 2009 жылы 352 адамды (174 ер адам және 178 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 227 адамды (122 ер адам және 105 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Ақпәтер

**Ақпәтер** (1993 ж. дейін —  *Порт-Артур*) — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданындағы ауыл, Ақпәтер ауылдық округі орталығы.

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 39 км-дей жерде, Қараөзеннің сол жағалауында орналасқан.

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 1220 адам (595 ер адам және 625 әйел адам) болса, 2009 жылы 1077 адамды (522 ер адам және 555 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 1005 адамды (516 ер адам және 489 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Кішкене Талдықұдық

**Кішкене Талдықұдық** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданы, Ақпәтер ауылдық округі құрамындағы ауыл. 

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 79 км-дей жерде. 

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 237 адам (118 ер адам және 119 әйел адам) болса, 2009 жылы 181 адамды (91 ер адам және 90 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 52 адамды (26 ер адам және 26 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Кішкенешал

**Кішкенешал** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданы, Ақпәтер ауылдық округі құрамында болған ауыл, 2018 жылы таратылған.

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 61 км-дей жерде. 

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 169 адам (81 ер адам және 88 әйел адам) болса, 2009 жылы 64 адамды (31 ер адам және 33 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданының таратылған елді мекендері
Ангулем графтары мен герцогтарының тізімі

## Ангулем графтары
### [[Тайлефер үйі]]
*806—? Вулгрин (?—?), 806 жылдан бастап Ангулем графы;
### [[Гилиемидтер]]
*839—863: Тюрпьон (863 ж.қай.), 839 жылдан бастап Ангулем графы;
*863—866: Эменон (шам.810—866), 863 жылдан бастап Ангулем графы, алдыңғының бауыры;
### [[Тайлефер үйі]]
thumb|right|150px|Тайлефер үйінен шыққан Ангулем графтарының елтаңбасы
*866—886: Вулгрин I (886 ж.қай.), 866 жылдан бастап Ангулем графы;
*886—916: Алдуин I (916 ж.қай.), 886 жылдан бастап Ангулем графы, алдыңғының ұлы;
*916—945: Гилиом II Тайлефер (945 ж.қай.), 916 жылдан бастап Ангулем графы, алдыңғының ұлы;
*916—930: Адемар I (930 ж.қай.), 916 жылдан бастап Ангулем графы, Алдуин I-нің күйеу баласы;
*945—950: Бернар I (895—950), 945 жылдан бастап Ангулем графы, Гильом II-нің бөлесі;
*950—962: Гилиом III Талейран (962 ж.қай.), 950 жылдан бастап Ангулем графы, алдыңғының ұлы;
*962—975: Ранулф I (975 ж.қай.), 962 жылдан бастап Ангулем графы, алдыңғының бауыры;
*975—975: Ричард I Қарапайым, (975 ж.-дан кейін қай.), 975 жылы Ангулем графы болды, алдыңғының бауыры;
*975—988: Арно I Манцер (989/991 ж.қай.), 975 жылдан бастап Ангулем графы, Гильом III-нің некесіз туған ұлы;
*988—1028: Гилиом IV (978—1028), 988 жылдан бастап Ангулем графы, алдыңғының ұлы;
*1028—1032: Алдуин II (1032 ж.қай.), 1028 жылдан бастап Ангулем графы, алдыңғының ұлы;
*1030—1048: Жоффруа I (1048 ж.қай.), 1030 жылдан бастап Ангулем графы, алдыңғының бауыры;
*1048—1087: Фулк I (1087 ж.қай.), 1048 жылдан бастап Ангулем графы, алдыңғының ұлы;
*1087—1120: Гилиом V (1120 ж.қай.), 1087 жылдан бастап Ангулем графы, алдыңғының ұлы;
*1120—1140: Вулгрин II (1140 ж.қай.), 1120 жылдан бастап Ангулем графы, алдыңғының ұлы;
*1140—1179: Гилиом VI (1179 ж.қай.), 1140 жылдан бастап Ангулем графы, алдыңғының ұлы;
*1179—1181: Вулгрин III (1181 ж.қай.), 1179 жылдан бастап Ангулем графы, алдыңғының ұлы;
*1181—1186: Гилиом VII (1186 ж.қай.), 1181 жылдан бастап Ангулем графы, алдыңғының бауыры;
*1186—1202: Эмар I (1160—1202), 1186 жылдан бастап Ангулем графы, алдыңғының бауыры;
*1202—1246: Изабелла I (1187—1246), 1202 жылдан бастап Ангулем графинясы, алдыңғының қызы;
1-күйеуі: 1202 жылдан бастап  Иоанн I
Жерсіз (1166—1216), Англия королі, Ангулем графы;
2-күйеуі: 1220 жылдан бастап Қоңыр Гуго X (1249 ж.қай.), де Ла Марш графы мен сеньор де Лузиньян, Ангулем графы;

### [[Лузиньяндар]]

thumb|right|128px|Лузиньян үйінен шыққан Ангулем графтарының елтаңбасы

Санат:Ангулем графтары
Санат:Ангулем герцогтары
Т-72

[300px|thumb|[Астана парадындағы ҚР ҚК Т-72Б танкісі]]

**Т-72 «Орал»** — 1967 жылдан 1973 жылға дейін жобаланып, 1973 жылдан бастап 2005 жылға дейін «Уралвагонзавод» зауытында жасалған КСРОның негізгі танкісі. Танк ТМД елдерінің қарулы күштерінде қолданылады және Финляндияға, Үндістанға, Иранға, Иракқа, Сирияға экспортталды. Жалпы 30,000 Т-72 жасалды.

Т-72 танкілерінің бірнеше ондаған нұсқалары бар. Қазіргі таңда Т-72 танкілерінің әулетінің негізінде, Т-90А "Владимир" танкілері жобаланған.

Т-72 танкілерінің дамуы 1967 жылдан басталды. Әуел баста Т-72 танкілеріне, Т-64А танкілеріне орнатылған В-45 қозғалтқыштары орнатылды. 1969 жылдың қарашасында бұл жауынгерлік машиналарға қуаты 573 кВт (780 а.к.) в-46 қозғалтқыштары мен жаңа конструкцияның жүріс бөлігі орнатыла бастады. Көрсетілген өзгерістермен дайындалған үлгіге "Объект 172М" индексі берілді. Танк экипажы үш адамнан тұрады: механик-жүргізуші, зеңбірекші және командир, ол сонымен қатар оқтау машинасында оқ-дәрілерді жұмсағаннан кейін зарядтаушы ретінде қызмет етеді. Атылғаннан кейін ауаны жауынгерлік бөлімдегі газдардан тазарту және мұнарадағы люк арқылы гильзалардан паллеттерді шығару автоматты түрде жүзеге асырылады.

Т-72 40 жылдан астам уақыт қызмет етеді. Бұл танкті әлемнің ондаған елдері пайдаланады. Т-72Б — Т-72Б3 танкінің терең модернизацияланған нұсқалары, әсіресе Т-72Б3М — қазіргі заманғы соғыс талаптарына сәйкес келеді

### Т-72 танкілерінің нұсқалары

Сурет:Russian T-72A Main Battle Tank (Ank Kumar, Infosys Limited) 04.jpg|Т-72А
Сурет:Танк Т-72Б.jpg|Т-72Б
Сурет:Т-72БМ2.jpg|Т-72БМ2
Сурет:Iranian T-72M MBT during Iran-Iraq War.jpg|Т-72М
Сурет:T-72M2.jpg|Т-72М2
Сурет:Iranian T-72S loaded into C-130 during Tondar 5 wargames.jpg|Т-72S


## Сипаттамасы
* Массасы: 41 тонна;
* Ұзындығы: 6670 мм, зеңбірегімен бірге 9530 м;
* Ені: 3460 мм; 
* Биіктігі: 2190 мм; 
* Қаруы: тегіс ұңғылы 125-мм 2А46 зеңбірегі және 12,7-мм НСВТ, 7,62-мм ПКТ пулеметтері;
* Сауыты: аралас болат құймасынан жасалған; 
* Максималды жылдамдығы: 60 км/сағ;
* Орташа жылдамдығы: тас жолда 45-50 км/сағ, ойлы-қырлы жерде 35-45 км/сағ;
* Жүріс қоры: тас жолда 700 км, қара жерде 460-650 км.
## Экипажы
Танкінің экипажы 3 адамнан тұрады: командир, механик-жүргізуші және нысанашы.
## Дереккөздер

Санат:КСРО танктері
Ащысай (Казталов ауданы)

**Ащысай** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданы, Қарасу ауылдық округі құрамындағы ауыл.

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 89 км-дей жерде. 

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 330 адам (182 ер адам және 148 әйел адам) болса, 2009 жылы 189 адамды (104 ер адам және 85 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 79 адамды (42 ер адам және 37 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Жұлдыз (Батыс Қазақстан облысы)

**Жұлдыз** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданы, Қарасу ауылдық округі құрамындағы ауыл. 

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 79 км-дей жерде, Сарыөзеннің сол жағалауында орналасқан.

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 752 адам (381 ер адам және 371 әйел адам) болса, 2009 жылы 792 адамды (411 ер адам және 381 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 551 адамды (304 ер адам және 247 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Ерік Хамзаұлы Сұлтанов

**Ерік Хамзаұлы Сұлтанов** (24 наурыз 1956 жыл, Октябрь ауданы, Солтүстік Қазақстан облысы) - Солтүстік Қазақстан облысынан сайланған Қазақстан Республикасы Парламент Сенатының депутаты (2017-2023). Солтүстік Қазақстан облысының бұрынғы әкімі (2014-2017).

## Өмірбаяны
1978 жылы Қарағанды политехникалық институтын бітірді.

Еңбек жолын 1978 жылы «Екібастұзшахтақұрылыс» комбинатында механик ретінде, одан әрі бас инженер, осы комбинаттың кәсіби одағының басшысы қызметін атқарған. 1992 жылдан бастап Екібастұз қаласындағы ағаш өңдеу комбинатының директоры, 1993 жылы - Екібастұз қалалық әкімшілігі басшысының бірінші орынбасары болып тағайындалды.

1994-1995 жылдары Жоғарғы Кеңес сәулет, құрылыс және тұрғын-үй коммуналдық шаруашылығы жөніндегі комитетінің мүшесі болған.

1995-1996 жылдары Қазақстан Республикасы Еңбек министрлігі жанындағы еңбек қорғау департаментінің төрағасы. «Екібастұзшахтақұрылыс» президенті болды.

1996-1998 жылдары мемлекеттік мүлікті басқару жөніндегі Павлодар аумақтық комитетінің төрағасы болған.

1998-1999 жылдары Солтүстік Қазақстан облысының әкім орынбасары болған.

1999-2000  Қазақстан Республикасының көлік және коммуникация министрлігінің автокөлік жолдары департаментінің директоры.

2001-2002  жылдар аралығында «Қазақавтожол» РМК бас директорының орынбасары.

2002-2004 Қазақстан Республикасының көлік және коммуникация министрлігінің автокөлік жолдары комитетінің төрағасы.

2005-2006  жылдары «Қазақжолқұрылыс» ЖШС-нің бас директоры болып атанған.

2006-2008 жылдары Астана қаласының әкімінің бірінші орынбасары болған.

2008-2014 «Қазақстан темір жолы» ұлттық компаниясы акционерлік қоғамының қамтамасыз ету жөніндегі вице-президент болып атанған.

27.05.2014-14.03.2017 Солтүстік Қазақстан облысының әкімі болған.

2017 жылдың маусымынан 2023 жылға дейін – Солтүстік Қазақстан облысынан сайланған Қазақстан Республикасы Парламент Сенатының депутаты. Экономикалық саясат, инновациялық даму және кәсіпкерлік комитетінің мүшесі.

## Марапаттары
* 2007 жылы «Құрмет» орденімен марапатталған.

## Дереккөздер

Санат:Қазақстан мемлекет қайраткерлері
Санат:Қазақстан Парламенті Сенатының депутаттары
Санат:Аманат партиясының мүшелері
Санат:Солтүстік Қазақстан облысының әкімдері
Жақсылық Мұқашұлы Омар

**Омар Жақсылық Мұқашұлы** (28 қыркүйек 1980, Үшарал, Алакөл ауданы, Талдықорған облысы, Қазақ КСР) — мемлекеттік қайраткер, Шығыс Қазақстан облысы әкімінің орынбасары (2013-2016), Алматы облысы әкімінің орынбасары (2016-2018), Өскемен қаласының әкімі (2018-2024).

## Өмірбаяны
Білімі: Абай атындағы Алматы мемлекеттік университеті (2001), Қазақ инновациялық гуманитарлық-заң университеті (2010).

Еңбек өтілі:

2001-2005 - Қазақстан Республикасы Мәдениет, ақпарат және қоғамдық келісім министрлігінің жетекші маманы, бас маманы.

2007-2009 - Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің маманы.
 
2007-2009 -  "Қазақстан" РТРК" АҚ "Астана" ТРК дирекциясы директорының орынбасары, "Арнамедиа" Ұлттық ақпараттық холдинг» АҚ бас менеджері.

2009-2010 - Шығыс Қазақстан облысы әкімінің көмекшісі.

2010-2011 - Шығыс Қазақстан облыстық Ішкі саясат басқармасы басшысының орынбасары, басшысы.

2011-2013 - Шығыс Қазақстан облыстық мәдениет басқармасының басшысы.

2013-2016 - Шығыс Қазақстан облысы әкімінің орынбасары.

2016-2018 - Алматы облысы әкімінің орынбасары.

2018 жылдың тамыздан - Өскемен қаласының әкімі.

## Марапаттар
* "Құрмет" ордені (12.2017)
* "Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 20 жыл" мерекелік медалі (12.2011).
* "Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 25 жыл" мерекелік медалі (12.2016).
* "Мәдениет саласының үздігі" төсбелгісі (08.2012).
* "Дене шынықтыру мен спортты дамытуға сіңірген еңбегі үшін" (07.2015).

## Дереккөздер

Санат:Құрмет орденінің иегерлері
Санат:Астана медалінің иегерлері
Санат:Өскемен әкімдері
Санат:Абай атындағы Қазақ Ұлттық педагогикалық университеті түлектері
Бостандық (Қарасу ауылдық округі)

**Бостандық** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданындағы ауыл, Қарасу ауылдық округі құрамында. 

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 79 км-дей жерде. 

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 198 адам (96 ер адам және 102 әйел адам) болса, 2009 жылы 146 адамды (72 ер адам және 74 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 57 адамды (31 ер адам және 26 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Қазақстан Ұлттық футбол құрамасы 2010-11

Қазақстан Ұлттық құрамасы ЕУРО-2012 іріктеуін өте сәтсіз бастап, оған кінәлі ретінде Бернд Шторк бас бапкер қызметінен босады. Оның орнына 2011 жылдың басында чехиялық маман Мирослав Беранек келді.

## Матчтар
### Матчтар тізімі
Бернд ШТОРК
№ 122. 3 наурыз, 2010. Молдова-Қазақстан-1:0
№ 123. 11 тамыз, 2010. Қазақстан-Оман-3:1
№ 124. 3 қыркүйек, 2010. Қазақстан-Түркия-0:3
№ 125. 7 қыркүйек, 2010. Аустрия-Қазақстан-2:0
№ 126. 8 қазан, 2010. Қазақстан-Бельгия-0:2
№ 127. 12 қазан, 2010. Қазақстан-Германия-0:3

МИРОСЛАВ БЕРАНЕК
№ 128. 9 ақпан, 2011. Беларусь-Қазақстан-1:1
№ 129. 26 наурыз, 2011. Германия-Қазақстан-4:0
№ 130. 3 маусым, 2011. Қазақстан-Әзірбайжан-2:1
№ 131. 10 тамыз, 2011. Қазақстан-Сирия-1:1
№ 132. 2 қыркүйек, 2011. Түркия-Қазақстан-2:1
№ 133. 6 қыркүйек, 2011. Әзірбайжан-Қазақстан-3:2
№ 134. 7 қазан, 2011. Бельгия-Қазақстан-4:1
№ 135. 11 қазан, 2011. Қазақстан-Аустрия-0:0

### Жолдастық кездесулер

----

----

Алаңнан қуылғандар: В. Глеб (90), А. Глеб (90)
----

----

### [[Футболдан 2012 жылғы Еуропа біріншілігі|ЕУРО-2012]] іріктеуі. 1-топ

----

----

68 минутта Кислицын алаңнан қуылды
----

----

----

----

----

----

Кургулин алаңнан қуылды (59)
----

----

Санат:Қазақстан Ұлттық футбол құрамасы
Санат:2010 жылғы футбол
Санат:2011 жылғы футбол
Қазақстан Ұлттық футбол құрамасы 2012-13

Қазақстан ұлттық құрама командасын 2013 жылдың соңына дейін Мирослав Беранек жаттықтырды. ӘЧ-2014 іріктеу турниріндегі сүреңсіз нәтижеден кейін Беранек 2013 жылдың соңында қызметінен босады.

## Матчтар
### Матчтар тізімі
№ 136. 29 ақпан, 2012. Қазақстан-Латвия-0:0
№ 137. 1 маусым, 2012. Қазақстан-Қырғызстан-5:2
№ 138. 5 маусым, 2012. Армания-Қазақстан-3:0
№ 139. 7 қыркүйек, 2012. Қазақстан-Ирландия-1:2
№ 140. 11 қыркүйек, 2012. Швеция-Қазақстан-2:0
№ 141. 12 қазан, 2012. Қазақстан-Аустрия-0:0
№ 142. 16 қазан, 2012. Аустрия-Қазақстан-4:0
№ 143. 6 ақпан, 2013. Молдова-Қазақстан-1:3
№ 144. 22 наурыз, 2013. Қазақстан-Германия-0:3
№ 145. 26 наурыз, 2013. Германия-Қазақстан-4:1
№ 146. 4 маусым, 2013. Қазақстан-Болгария-1:2
№ 147. 14 тамыз, 2013. Қазақстан-Грузия-1:0
№ 148. 6 қыркүйек, 2013. Қазақстан-Фарерлер-2:1
№ 149. 10 қыркүйек, 2013. Қазақстан-Швеция-0:1
№ 150. 11 қазан, 2013. Фарерлер-Қазақстан-1:1
№ 151. 15 қазан, 2013. Ирландия-Қазақстан-3:1

### Жолдастық кездесулер

----

----

----

----

----

----

### [[Футболдан 2014 жылғы әлем біріншілігі (іріктеу турнирі)|ӘЧ-2014. С тобы]] іріктеуі

----

----

----

----

----

----

----

----

----

----

Санат:Қазақстан Ұлттық футбол құрамасы
Санат:2012 жылғы футбол
Санат:2013 жылғы футбол
Қазақстан Ұлттық футбол құрамасы 2014-15

2014 жылы ақпанда Қазақстан құрамасының бас бапкері болып Юрий Красножан бекітілді. Құрама оның басқарумен ЕУРО-2016 іріктеуіне қатысты.
## Матчтар
### Матчтар тізімі
№ 152. 5 наурыз, 2014. Литва-Қазақстан-1:1
№ 153. 7 маусым, 2014. Венгрия-Қазақстан-3:0
№ 154. 12 тамыз, 2014. Қазақстан-Тәжікстан-2:1
№ 155. 5 қыркүйек, 2014. Қазақстан-Қырғызстан-7:1
№ 156. 9 қыркүйек, 2014. Қазақстан-Латвия-0:0
№ 157. 10 қазан, 2014. Нидерланд-Қазақстан-3:1
№ 158. 14 қазан, 2014. Қазақстан-Чехия-2:4
№ 159. 16 қараша, 2014. Түркия-Қазақстан-3:1
№ 160. 18 ақпан, 2015. Молдова-Қазақстан-1:1
№ 161. 28 наурыз, 2015. Қазақстан-Исландия-0:3
№ 162. 31 наурыз, 2015. Ресей-Қазақстан-0:0
№ 163. 12 мамыр, 2015. Қазақстан-Буркина-Фасо-0:0
№ 164. 12 маусым, 2015. Қазақстан-Түркия-0:1
№ 165. 3 қыркүйек, 2015. Чехия-Қазақстан-2:1
№ 166. 6 қыркүйек, 2015. Исландия-Қазақстан-0:0
№ 167. 10 қазан, 2015. Қазақстан-Нидерланд-1:2
№ 168. 13 қазан, 2015. Латвия-Қазақстан-0:1

### Жолдастық кездесулер

----

----

----

----

----

----

----

### [[Футболдан 2016 жылғы Еуропа біріншілігі|ЕУРО-2016.]] іріктеуі. А ТОБЫ

----

Жолшиев алаңнан қуылды (64)
----

----

----

----

----

----

Гюннарссон алаңнан қуылды (90)
----

----

Санат:Қазақстан Ұлттық футбол құрамасы
Санат:2015 жылғы футбол
Санат:2014 жылғы футбол
Әбіш (ауыл)

**Әбіш** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданы, Жаңажол ауылдық округі құрамындағы ауыл. 

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 43 км-дей жерде, Сарыөзеннің сол жағалауында орналасқан.

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 301 адам (150 ер адам және 151 әйел адам) болса, 2009 жылы 308 адамды (161 ер адам және 147 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 223 адамды (123 ер адам және 100 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Таңат (Батыс Қазақстан облысы)

**Таңат** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданы, Жаңажол ауылдық округі құрамындағы ауыл. 

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан шығысқа қарай 50 км-дей жерде, Қараөзеннің оң жағалауында орналасқан.

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 163 адам (85 ер адам және 78 әйел адам) болса, 2009 жылы 102 адамды (51 ер адам және 51 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 44 адамды (28 ер адам және 16 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Көмекші (ауыл)

**Көмекші** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданы, Жаңажол ауылдық округі құрамындағы ауыл. 

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 56 км-дей жерде. 

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 477 адам (244 ер адам және 233 әйел адам) болса, 2009 жылы 383 адамды (207 ер адам және 176 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 273 адамды (124 ер адам және 149 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Сызғыш

250px|нобай|оңға|Сызғыш түрлері
**Сызғыш** — ағаштан, пластиктен, кейде металлдан жасалынатын қарапайым өлшеу құралы және кеңсе тауары. Арақашықтықты өлшеу үшін сызғыштың бір түзу жағына өлшем бірліктер бойынша (сантиметр, миллиметр) штрихтер салынады. Сызғыштар геометрияда және картографияда көп қолданылады.

Санат:Кеңсе тауарлары
Санат:Өлшеу құралдары
Сантиметр

**Сантиметр** (санти… және метрден) — ұзындық өлшем бірлігі, метрдің 1/100 бөлігіне тең. Белгілеу: қазақ «см», халықаралық «cm».

1 см = 10 мм = 0,01 м. 

## Тағы қараңыз
* Миллиметр
* Дециметр
* Метр

Санат:Ұзындық өлшем бірліктері
Жаңажол ауылдық округі (Казталов ауданы)

**Жаңажол ауылдық округі** – Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданындағы әкімшілік бірлік. 

## Әкімшілік құрамы
Құрамына Жаңажол, Әбіш, Көмекші, Таңат ауылдары кіреді. Орталығы – Жаңажол ауылы.

## Халқы
2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 1491 адамды (755 ер адам және 736 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы ауылдық округтері
Санти-

**Санти-** — жүз есе кішірейгендікті көрсететін қосымша. Атауы латынның centum — жүз сөзінен шыққан. СИ қосымшасы ретінде 1960 жылы XI Салмақтар мен шаралар бойынша бас конференцияда қабылданды.

## Тағы қараңыз
* Сантиметр
* Өлшем бірліктерінің халықаралық жүйесі

## Дереккөздер

Санат:СИ қосымшалары
Әжібай

**Әжібай** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданындағы ауыл, Бірік ауылдық округі орталығы. 

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан оңтүстікке қарай 6 км-дей жерде. 

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 1118 адам (578 ер адам және 540 әйел адам) болса, 2009 жылы 1122 адамды (577 ер адам және 545 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 931 адамды (479 ер адам және 452 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Қызылту (Батыс Қазақстан облысы)

**Қызылту** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданы, Бірік ауылдық округі құрамындағы ауыл. 

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 11 км-дей жерде. 

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 173 адам (90 ер адам және 83 әйел адам) болса, 2009 жылы 132 адамды (66 ер адам және 66 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 48 адамды (25 ер адам және 23 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Жаңажол (Казталов ауданы)

**Жаңажол** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданындағы ауыл, Жаңажол ауылдық округі орталығы. 

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан шығысқа қарай 51 км-дей жерде, Қараөзеннің оң жағалауында орналасқан.

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 1167 адам (582 ер адам және 585 әйел адам) болса, 2009 жылы 1017 адамды (515 ер адам және 502 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 951 адамды (480 ер адам және 471 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Қазақстан Ұлттық футбол құрамасы 2016-17

2016 жылы бас бапкер Юрий Красножан қызметінен босады. Оның орнына Талғат Байсуфинов уақытша жаттықтырушылық қызметін атқарып, үш кездесу өткізді. 2016 жылы 24 маусымда Қазақстан Футбол Федерациясы Талғат Байсуфиновты бас бапкер етіп тағайындады. 2017 жылы ақпан айында Талғат та қызметінен босап, оның орнына Ресейден Александр Бородюк алдырылды.

## Шолу
Талғат Байсуфинов 2016 жылдың басында тізгінді ұстады. 24 маусымға дейін міндетін атқарды да, сосын ғана ресми бекітілді.

Байсуфиновтың есте қаларлық ойындары баршылық, сырт алаңдағы жолдастық ойындарда Әзірбайжан мен Қытай құрамаларын ұтты, ӘЧ -2018 іріктеуінің бірінші турында Польшадан 0:2 есебімен ұтылып тұрып Хижниченконың екі голынан соң жеңілістен құтылып кетті.  Үшінші турда ЕУРО-2016 турниріне қатысқан Румыниямен 0:0 есебімен тең ойнады. Бірақ сырт алаңдағы екі ірі жеңіліс (Черногориядан 0:5, Даниядан 1:4) қызметтен кетуіне себепші болды.

Бородюктің кезінде құрама жеті кездесу өткізіп, алтауында жеңіліп қалды. ӘЧ-2018 іріктеуінің соңғы турында ғана "Астана Аренада" Армения құрамасымен 1:1 есебімен тең ойнады да, топта соңғы орында қалды.

2016 жылы 11 қарашада Ғафуржан Сүйімбаевтың Данияға соққан голы ӘЧ-2018 іріктеуіндегі әдемі голдар қатарына қосылды.

## Матчтар
### Матчтар тізімі
Талғат Байсуфинов

* № 169. 26 наурыз, 2016. Әзербайжан-Қазақстан-0:1
* № 170. 29 наурыз, 2016. Грузия-Қазақстан-1:1
* № 171. 7 маусым, 2016. Қытай-Қазақстан-0:1
*30 тамыз, 2016. Қырғызстан-Қазақстан-2:0 (ойыншы алмастыру лимитінен асып кеткендіктен, ресми саналмады).
* № 172. 4 қыркүйек, 2016. Қазақстан-Польша-2:2
* № 173. 8 қазан, 2016. Черногория-Қазақстан-5:0
* № 174. 11 қазан, 2016. Қазақстан-Румыния-0:0
* № 175. 11 қараша, 2016. Дания-Қазақстан-4:1

Александр Бородюк

* № 176. 22 наурыз, 2017. Кипр-Қазақстан-3:1
* № 177. 26 наурыз, 2017. Армения-Қазақстан-2:0
* № 178. 10 маусым, 2017. Қазақстан-Дания-1:3
* № 179. 1 қыркүйек, 2017. Қазақстан-Черногория-0:3
* № 180. 4 қыркүйек, 2017. Польша-Қазақстан-3:0
* № 181. 5 қазан, 2017. Румыния-Қазақстан-3:1
* № 182. 8 қазан, 2017. Қазақстан-Армения-1:1
### Жолдастық кездесулер
----

----

----

----

----

----

### [[Футболдан 2018 жылғы әлем біріншілігі (іріктеу турнирі)|ӘЧ-2018]] іріктеуі

----

----

----

----

*[[Сергей Викторович Малый|Сергей Малый]] алаңнан қуылды (64)*
----

----

----

----

----

----

Санат:Қазақстан Ұлттық футбол құрамасы
Санат:2016 жылғы футбол
Санат:2017 жылғы футбол
Саралжын (Бірік ауылдық округі)

**Саралжын** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданы, Бірік ауылдық округі құрамындағы ауыл. 

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 66 км-дей жерде. 

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 218 адам (106 ер адам және 112 әйел адам) болса, 2009 жылы 114 адамды (61 ер адам және 53 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 50 адамды (26 ер адам және 24 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Футболдан 2004 жылғы Еуропа біріншілігі

**Футболдан Еуропа чемпионаты 2004** — футболдан ерлер арасындағы Еуропаның 12-ші чемпионаты. Финалдық турнир 2004 жылы 12 маусым - 4 шілде аралығында Португалияда өтті. Финалдық турнирге 16 құрама қатысып, финалда Португалия және Грекия құрамалары кездесті де, гректер 1:0 есебімен жеңіске жетіп, тұңғыш рет Еуропа чемпионы атанды.

Тарихта тұңғыш рет чемпионатттың ашылу матчында ойнаған құрамалар финалда қайта кездесу ұйымдастырады.

## Топтық турнир
### А тобы

----

----

----

----

----

----

----

### В тобы

----

----

----

----

----

----

### С тобы

-------

------

-------

-------

-----

-------

### Д тобы

---------

------

-------

--------

--------

--------

## Плей офф

### 1/4 финал

-----

-----

-----

### Жартылай финал

-----

### Финал

Санат:Футболдан 2004 жылғы Еуропа біріншілігі
Санат:2004 жылғы футбол
Футболдан 2000 жылғы Еуропа біріншілігі

**Футболдан Еуропа чемпионаты 2000** — тұңғыш рет екі елде өткізілді. 2004 жылы 10 маусым - 2 шілде аралығында Бельгия мен Нидерландта өтті. Франция екінші рет әлем чемпионы атанды. Алаң иелері ретінде Бельгия онша жарқырай алмаса, Нидерланд жартылай финалға дейін жетіп, қола жүлдені місе тұтты.
* Чемпионат мергені ретінде екі футболшы тіркелді: Патрик Клюйверт (Нидерланд) пен Саво Милошевич (Югославия).

## Топтық турнир
### А тобы

-----------

### В тобы

-------

### С тобы

-------

### Д тобы

## Плей-офф

### 1/4 финал

-----

### 1/2 финал

### Финал

## Мергендер
*5 - Клюйверт (Нидерланд), Милошевич (Югославия).
*4 - Нуно Гомеш (Португалия).
*3 - Анри (Франция), Захович (Словения), Сержио Консейсао (Португалия).
*2 - Альфонсо (Испания), Вильторд (Франция), Ф.Де Бур (Нидерланд, 1), Джоркаефф (Франция), Зенден (Нидерланд), Зидан (Франция, 1), Индзаги (Италия, 1), Мендьета (Испания, 2), Овермарс (Нидерланд), Тотти (Италия), Трезеге (Франция), Хакан Шукур (Түркия), Ширер (Англия, 1), Шмицер (Чехия).
*1 - Блан (Франция), Ганя (Румыния, 1), Говедарица (Югославия), Гоор (Бельгия), Да Кошта (Португалия), Р. Де Бур (Нидерланд), Дель Пьеро (Италия), Дельвеккио (Италия), Ди Бьяджио (Италия), Друлович (Югославия), Дюгарри (Франция), Жоао Пинту (Португалия), Иверсен (Норвегия), Комленович (Югославия), Конте (Италия), Ларссон (Швеция), Макманаман (Англия), Мелльбю (Швеция), Молдован (Румыния), Э.Мпенза (Бельгия), Мунитис (Испания), Мунтяну (Румыния), Окан (Түркия), Оуэн (Англия), Павлин (Словения), Поборски (Чехия, 1), Рауль (Испания), Скоулз (Англия), Фигу (Португалия), Фиоре (Италия), Чиву (Румыния), Шолль (Германия), Эчеверрия (Испания).

Санат:Футболдан 2000 жылғы Еуропа біріншілігі
Санат:2000 жылғы футбол
Бейістерек

**Бейістерек** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданы, Талдыапан ауылдық округі құрамындағы ауыл. 

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 96 км-дей жерде. 

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 273 адам (135 ер адам және 138 әйел адам) болса, 2009 жылы 156 адамды (78 ер адам және 78 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 83 адамды (46 ер адам және 37 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Футболдан 1996 жылғы Еуропа біріншілігі

**Футболдан Еуропа чемпионаты 1996** — футболдан ерлер арасындағы Еуропаның 10-шы чемпионаты. 1996 жылы 8-30 маусым аралығында Англияда өтті. Финалда Чехияны 2:1 есебімен ұтқан Германия үшінші рет (Біріккен Германия ретінде бірінші рет) құрлық чемпионы атанды.

* Бұл чемпионатқа бірнеше құрама дебютант ретінде барды — Болгария, Хорватия, Чехия, Ресей, Түркия, Швейцария

## Топтық турнир
### А тобы

----

### В тобы

### С тобы

----

### Д тобы

----

## Плей-офф

### 1/4 финал

----

### Жартылай финал

----
### Финал

Санат:Футболдан 1996 жылғы Еуропа біріншілігі
Санат:1996 жылғы футбол
Қособа (Казталов ауданы)

**Қособа** (2007 жылға дейін —  *Никонор*) — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданы, Талдыапан ауылдық округі құрамындағы ауыл.

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан шығысқа қарай 126 км-дей жерде. 

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 236 адам (112 ер адам және 124 әйел адам) болса, 2009 жылы 194 адамды (100 ер адам және 94 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 142 адамды (81 ер адам және 61 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Сарықұдық

**Сарықұдық** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданы, Талдыапан ауылдық округі құрамындағы ауыл. 

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан шығысқа қарай 90 км-дей жерде. 

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 545 адам (285 ер адам және 260 әйел адам) болса, 2009 жылы 342 адамды (181 ер адам және 161 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 241 адамды (140 ер адам және 101 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Футболдан 1992 жылғы Еуропа біріншілігі

**Футболдан Еуропа чемпионаты 1992** — 1992 жылы Футболдан ерлер арасында өткен 9-шы чемпионат. 10-26 маусым аралығында Швецияда өтті. Сегіз құрама қатысқан соңғы Еуропа чемпионаты. Күтпеген жерде Дания құрамасы чемпион атанды.

## Топтық турнир
### А тобы











------

### В тобы











-------

## Плей-офф
### Жартылай финал

-----

--------

### Финал

-------

## Мергендер
**3 гол**
*  Деннис Бергкамп
*  Хенрик Ларсен
*  Карл-Хайнц Ридле
*  Томас Бролин (1 − пенальти)

**2 гол**
*  Жан-Пьер Папен
*  Франк Райкард
*  Томас Хесслер
*  Ян Эрикссон

**1 гол**
*  Юрген Клинсман
*  Штефан Эффенберг
*  Игорь Добровольский
 

Санат:Футболдан 1992 жылғы Еуропа біріншілігі
Санат:1992 жылғы футбол
Санат:Швециядағы спорт
Беспішен

**Беспішен** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданы, Тереңкөл ауылдық округі құрамындағы ауыл.

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 6 км-дей жерде. 

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 312 адам (165 ер адам және 147 әйел адам) болса, 2009 жылы 229 адамды (125 ер адам және 104 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 155 адамды (87 ер адам және 68 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Нұрсай

**Нұрсай** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданындағы ауыл, Тереңкөл ауылдық округі орталығы. 

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 31 км-дей жерде. 

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 879 адам (453 ер адам және 426 әйел адам) болса, 2009 жылы 740 адамды (379 ер адам және 361 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 587 адамды (303 ер адам және 284 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Бозоба

**Бозоба** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданы, Казталов ауылдық округі құрамындағы ауыл. 

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 9 км-дей жерде. 

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 270 адам (144 ер адам және 126 әйел адам) болса, 2009 жылы 242 адамды (121 ер адам және 121 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 112 адамды (66 ер адам және 46 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Сексенбаев

**Сексенбаев** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданы, Казталов ауылдық округі құрамындағы ауыл.

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан батысқа қарай 12 км-дей жерде, Сарыөзеннің сол жағалауында орналасқан.

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 250 адам (130 ер адам және 120 әйел адам) болса, 2009 жылы 220 адамды (120 ер адам және 100 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 74 адамды (44 ер адам және 30 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Футболдан 1988 жылғы Еуропа біріншілігі

**Футболдан Еуропа чемпионаты 1988** — ерлер арасындағы футболдан 8-ші Еуропа чемпионаты. 10-25 маусым аралығында ГФР-де өтті. Финалда КСРО құрамасын 2:0 есебімен ұтқан Нидерланд футболшылары тұңғыш рет Еуропа чемпионы атанды. Финалда Марко ван Бастеннің соққан голы кейін "Ғасыр голы" атанды.

## Топтық турнир
### А тобы

-----

-----

-----

-----

-----

------

### В тобы

-----

-----

-----

-----

-----

------

## Плей-офф
### Жартылай финал
--------

-----

---------

### Финал

------------

Санат:Футболдан 1988 жылғы Еуропа біріншілігі
Санат:1988 жылғы футбол
Футболдан 1984 жылғы Еуропа біріншілігі

**Футболдан Еуропа чемпионаты 1984** — футболдан ерлер арасындағы 7-ші Еуропа чемпионаты. 12-27 маусым аралығында Францияда өтіп, алаң иелері — Франция құрамасы тұңғыш рет Еуропа чемпионы атанды. Француз футболшысы Мишел Платини 9 доп соғып, рекорд жасады. Сондай-ақ, ол Еуропа чемпионаттары тарихында екі рет хет-трик жасаған жалғыз футболшы.

## Топтық турнир
### А тобы











### В тобы











## Плей-офф
### Жартылай финал

-------

-----
### Финал

Санат:Футболдан 1984 жылғы Еуропа біріншілігі
Санат:1984 жылғы футбол
Футболдан 1980 жылғы Еуропа біріншілігі

**Футболдан Еуропа чемпионаты 1980** — ерлер арасындағы футболдан алтыншы Еуропа чемпионаты. 1980 жылғы 11-22 маусым аралығында Италияда өтті. ГФР құрамасы екінші рет әлем чемпионы атанды.
* Финалдық турнирге тұңғыш рет сегіз құрама қатысты.
* Тұңғыш рет финалдық турнир қожайыны турнирге іріктеуге қатыспай, тікелей жолдама алды.
* ГФР құрамасы қатарынан үшінші рет финалға шықты (1972-76-80)

## Топтық турнир
### А тобы

-------

------

-------

-------

--------

### В тобы

-------

----------

----------

---------

--------

## Үшінші орын

----
## Финал

-----

Санат:Футболдан 1980 жылғы Еуропа біріншілігі
Санат:1980 жылдың маусымы
Санат:1980 жылғы футбол
Санат:1980 жыл Италияда
Санат:Италиядағы футболдан халықаралық жарыстар
Казталов ауылдық округі

**Казталов ауылдық округі** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданындағы әкімшілік бірлік. 

## Әкімшілік құрамы
Құрамына Казталовка, Бозоба, Қоныс, Сексенбаев ауылдары кіреді. Орталығы – Казталовка ауылы.

## Халқы
2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 6059 адамды (3028 ер адам және 3031 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы ауылдық округтері
Қаракөл (Батыс Қазақстан облысы)

**Қаракөл** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданы, Бостандық ауылдық округі құрамындағы ауыл. 

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 23 км-дей жерде. 

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 391 адам (198 ер адам және 193 әйел адам) болса, 2009 жылы 269 адамды (137 ер адам және 132 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 80 адамды (36 ер адам және 44 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Бостандық ауылдық округі

* Бостандық ауылдық округі – Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданындағы әкімшілік бірлік.
* Бостандық ауылдық округі – Жамбыл облысы Талас ауданындағы әкімшілік бірлік.
Еламан (Батыс Қазақстан облысы)

**Еламан** — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданы, Көктерек ауылдық округі құрамында болған ауыл, 2023 жылы таратылған.

## Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 56 км-дей жерде. 

## Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 185 адам (94 ер адам және 91 әйел адам) болса, 2009 жылы 152 адамды (66 ер адам және 86 әйел адам) құрады.

2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 34 адамды (15 ер адам және 19 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Казталов ауданының таратылған елді мекендері
Роман Василенко

**Роман Василенко** (5 сәуір 1969)&nbsp; — ресейлік қоғам қайраткері, бизнесмен. Экономика ғылымдарының докторы , бірнеше экономикалық бағдарламалар кітабының авторы, кәсіпкер. Белсенді Интернет қолданушы. Филантроп ретінде қаралады.

## Өмірбаяны

5 сәуір 1969 жылы Ленинградта дүниеге келген. Әкесі әскери адам, анасы мұғалім. 
Балалық шағын әкесімен бірге жер аударумен өткізді.
1990 жылы Ярослав Жоғары Әскери Қаржы училищесін бітірді, офицер атағын алды, сонымен қатар экономист мамандығын меңгерді.
Оқу бітіргеннен кейін, 1998 жылға дейін әскери борышын  Ленинград Әскери-теңіз базасында, 17-ші флоттық экипажында өтеді.
1996-2012 жылдары  Роман Василенко Венгрия, Австрия, Франция, Кипр, Маврикии, Швейцария, АҚШ-тағы MBA курстарын бітірді.
2014 жылы "Life is Good Ltd." Халықаралық компаниясының негізін қалады.
2014 жылдың тамыз айынан бастап "Бест Вей" тұрғын үй кооперативінің бас төрағасы болып қызмет атқарады.

«*Өмір сүру үшін бірігейік*»


## Қарым-қатынасы

Көптеген әйгілі адамдармен тығыз қарым-қатынаста. Солардың ішінде Боб Дойл (фильм авторы "Құпия"), Даг Вид (тарихшы), Аллан Пиз (Аустралия жазушысы), Александр Друзь, Андреас Винс, Дональд Трамп, Владимир Путин т.б.

## Жетістіктері

Консалтинг саласындағы өзінің көпжылдық тәжірибесінің арқасында, сонымен қатар Ресей халқының және жақын шетелдің өзекті мәселелерін зерделеп, кезекті желі арқылы белсенді жылжыту арқасында қалыпқа келтірді. Бұл құрал банктің ипотекасының баламасы болып табылады. Ойлап табылған осы әдісті оң бағалаған Ресей, Қазақстан үкіметінің өкілдері, халыққа әлеуметтік маңызы бар деп танып  мадақтады

## Интернетте
Интернет желісінің белсенді қолданушысы болып табылады. Facebook, Instagram, Вконтакте, Youtube, Одноклассники әлеуметтік желілерінде өзінің парақшасы бар.

## Марапаттары
* 2015 жылы қараша айында «Жыл адамы» премиясында, «Қаржыгер 2015» номинациясын жеңіп алды. 
* 2015 жылы 10 желтоқсан күні "Ұлттық Маңызды Кәсіпорын" атты жүлде табысталды.
* 2016 жылы қаңтар айында, Қазақстан республикасына әлеуметтік маңызды үлес қосқаны үшін алғыс хат иеленді. 
* "Ұлттық Экономиканың элитасы" дипломы Life is Good холдингіне табысталды. 
* 2015 жылы — кандидаттық диссертациясын қорғады

## Сыртқы сілтемелер
* Chief TIme журналы Роман Василенко туралы
* Өмір керемет! Life is Good, 2016 жылы өз жұмысының нәтижелерін мақтан тұтады
* Роман Василенко: «Азаматтар үшін бұл жақсы   болса - бұл ел үшін жақсы»
* Роман Василенко: Ресейде адам капиталын сақтаудың заманауи әдістері
* Роман Василенко: тұрғын үй кооперативі - ипотекаға заманауи балама
* Роман Василенко: «Біз өз үйіңізді сатып алуға мүмкіндік береміз»