Ақбозат (ипподром)

**Ақбозат (ипподром)** — Башқұртстан астанасы Уфа қаласындағы халықаралық ат спорты кешені, ипподромы. Оның құрамына 6500 орындық бас трибунаның төрт деңгейлі ғимараты кіреді, оның 5000-ы әйнектермен қапталған, ал 1500-і ашық аспан астында, орталық жылыту және желдеткіші бар арена. Кешеннің құрамына ветеринарлық емхана, 70 орындық үш деңгейлі ат қора, сондай-ақ спортшыларға арналған қонақ үй кіреді.

Ипподром ғимаратында мұражай орналасқан, онда башқұрт жылқыларының тұқымдары, ат спорты бөлімі, Уфа ипподромында рекорд орнатқан ең танымал 12 жылқы, сонымен қатар башқұрт командасы түрлі жарыстарда жеңіп алған кубоктар бар.

## Құрылыс объектісінің техникалық-экономикалық сипаттамалары

* Тапсырыс беруші: Башқұртстан Республикасының дене шынықтыру, спорт және туризм министрлігі
* Бас мердігер: БНЗС бас мердігерлік тресі
* Құрылыс орны: Уфа қ., Менделеев к-сі 217а
* Құрылыс кезеңі: 2005 ж. қараша-2007 ж. қазан
* Нысанның ауданы (бас трибуна, манеж, ат қоралар, ветеринарлық емхана, шаруашылық блогы): шамамен 31000 ш.м.

Бұл Ресейдегі алғаш рет салынған төрт деңгейлі трибунасы бар ипподром. Онда мінбелер, тотализатор, буфеттер, мейрамханалар, қонақтарға арналған зал, клуб бөлмелері, төрешілер бөлмесі т.б. бар. Сонымен қатар спорттық іс-шаралар мен демалысты өткізуге қажеттіліктер бар.

## Тарихы
Уфа ипподромы өзінің тарихын 1883 жылдан бастайды, Ресейдің жылқы шаруашылығы Бас басқармасы ипподроммен бірге Уфа асыл тұқымды ат қорасын салу туралы жобаны қабылдады. Бұл қаладағы алғашқы ипподром болды, оның құрылысы 1891 жылы аяқталды.
«Патшалық ат қоралар» қазіргі орталық базардың орнында болды. Төңкерістен кейін аттар мен жүгіру жолдары Ново-Ивановское зиратының жанындағы Баспасөз үйі ауданындағы бос жерге көшірілді. Ат қораның тағы бір бөлігі және ат спорты мектебі Ғафури саябағында орналасты.

1924 жылы Башқұрт Автономиялы Кеңестік Социалистік Республикасының Халық Комиссариатының бұйрығымен ат сайыстары үшін Уфа республикалық ипподромы салынды. Жарыстар тек жазда өткізілді. 1968 жылы Башқұртстан Республикасының Үкіметі жаңа ипподром салу туралы шешім қабылдады. Оның ашылуы 1982 жылы Башқұртстанның Ресейге өз еркімен қосылуының 425 жылдығын мерекелеуге орайластырылды.
Қазіргі Уфа ипподромы "Ақбозат" өз атауын башқұрт эпосының кейіпкері ертегі қанатты аттың құрметіне алды. Оның құрылысы 1968 жылдан 1982 жылға дейін жүргізілді. Алғашқы жарыс 1982 жылдың 26 шілдесінде өткізілді. 

Сынақ кезеңінде Республикалық «Ақбозат» ипподромында 11 шабандоз-шеберлер, 17 бірінші дәрежелі шабандоз, 5 бүкілресейлік санаттағы төрешілер дайындалды. 1982 жылдан 2005 жылға дейін 195 жоғары нәтиже (рекорд) көрсетілді. Жыл сайын ипподром рекордтары жаңартылып, ең үздік аттар мен шабандоздар аймақтық және бүкілодақтық, содан кейін Бүкілресейлік жарыстарға қатысты.

«Ақбозат» ипподромы ашылған сәттен бастап келесі ірі жарыстар өткізілді: 

* 1983 жылы колхоздар, совхоздар мен ат зауыттарының XXIV Бүкілодақтық ат жарыстары; 
* 1985, 1987, 1989,1992,1993 жылдардағы "Орал аймағы" жарысы; 
* 1995 жылы "Достастық" қауымдастығының ұсынысымен шабандоздардың Кіші Еуропалық біріншілігі өткізілді. Оған Ресей, Ирландия, Украина, Қазақстан өкілдері қатысты.
* 2001 және 2004 жылдардағы Бүкілресейлік ат спорты жарыстары; 
* 2003 жылы «Башқұртстан – Италия» шабандоздарының халықаралық кездесуі өтті.
* 2004 жылы «Башқұртстан - Финляндия» шабандоздарының жолдастық матч-чемпионаты өтті.

1982 жылдан 2006 жылға дейін, башқұрт шабандоздары бес рет Бүкілресейлік жарыстардың және 10 рет «Орал аймағы» сайыстарының жеңімпаздары атанды.

## Ипподромды қайта жаңғырту
2005 жылы ипподром жапондық «RAUM Architects» компаниясы әзірлеген жоба бойынша қайта жаңғыртылды. Қайта жаңартылған «Ақбозат» ипподромы жан-жақты және кең, енді онда асыл тұқымды жылқыларға да жарыс өткізуге болады, сонымен бірге ат спортының олимпиадалық түрлері бойынша жарыстар ұйымдастыруға болады. Әлемдік тәжірибеде бірінші рет Уфа ипподромында арена аумағында дренаждың бірыңғай жүйесі енгізілді. 
Жүгіру және жарыс жолдары, конкур және жылқы үйрету алаңдары француздық Fornells компаниясы шығарған инновациялық пластикалық материалдармен қоршалған. 
Жарыстар мен жаттығуларды ұйымдастыру үшін ипподромда 2 алаң орналасқан. Олардың бірі жоғары Ат спорты мектебінде жарыстар ұйымдастыруға, екіншісі пони аттары шығуға арналған. 

## Дереккөздер

Санат:Ресей спорт ғимараттары
Санат:Ресей ипподромдары