Кевин Киган

**Джозеф Кевин Киган** (; 1951 жылы 14 ақпанда туған, Армторп, Донкастер, Англия) — ағылшын футболшысы және жаттықтырушысы, ұлы ағылшын футболшыларының бірі, екі рет Еуропаның үздік футболшысы ретінде танылған (1978, 1979). Англия ұлттық құрамасының ойыншысы және бас жаттықтырушысы болды.

## Өмірбаяны
### Клубтық мансап
Кевин 1951 жылы 14 ақпанда Донкастер маңындағы Армторп қаласында дүниеге келген. 1968 жылы ол "Сканторп" төртінші дивизион клубы үшін ойнай бастады.

1971 жылы Кевин 39 мың фунт стерлингке "Ливерпульге" ауысты. Бастапқыда "қызылдардың" жаттықтырушысы Билл Шенкли Киганға жартылай қорғаушы ретінде сенді, бірақ көп ұзамай ойыншыны шабуылға ауыстырды. Дәл осы позицияда Киган "Ливерпульде" 1971 жылы 14 тамызда "Ноттингем Форестке" қарсы ойында дебют жасады. Осы ойынның 12-минутында Кевин Тошактың пасынан гол соқты, содан кейін пенальти алды. "Ливерпуль" үшін өнер көрсеткен жылдар ішінде Киган 321-ші ресми ойында дәл 100 гол соқты, көптеген олжалар мен атақтарға ие болды (чемпионаттағы үш жеңіс, екеуі — УЕФА Кубогында, біреуі — Англия Кубогы мен Чемпиондар Кубогында), көбінесе финалдық матчтарда ерекшеленді. Киганның "Ливерпуль" үшін соңғы матчы 1976/77 Чемпиондар Кубогында клубтың алғашқы финалына өтті, осы матчта Кевин гол соғып, менхенгладбахтық "Боруссияны" 3:1 есебімен жеңуге көмектесті.

1977 жылы неміс клубы "Гамбург" Киганды 500 мың фунт стерлингке сатып алды. Бундеслигада Англияға қарағанда серпінді, жылдам және қатал футбол ойнады, сондықтан Киганға жаңа ортаға бейімделу оңай болмады, бірақ ол мұны істей алды және кейбір қақтығыстарға қарамастан, команда жетекшісі болды, 1978/79 маусымында 17 гол соғып, "Алтын доп" иегері атанды (Англия 1978 жылғы әлем чемпионатына қатыспаса да).

1980 жылы Киган Англияның қарапайым клубы "Саутгемптонға" оралды. Оның құрамында Кевин 1982 жылы екінші рет Англияның үздік ойыншысы атанды.

1982 жылы Киган Ньюкаслдың шақыруын қабылдады. Екі маусымда бомбардир ретінде 48 гол соқты, ал 1982 жылы 2 қазанда "Ротерем Юнайтедке" қарсы ойында футболшы "покер" жасады.

### Ұлттық құрамада өнер көрсетуі
Киган ұлттық құрамада 1972 жылы 15 қарашада Кардиффте Уэльске қарсы ойында дебют жасады (1:0). Содан кейін Уэльске қарсы тағы екі матч өткізді. Олармен болған матчта 1976 жылы Киган британдықтардың капитаны болды. Ағылшындар 1974 және 1978 әлем чемпионатына қатысқан жоқ. Ол осы команда үшін соңғы матчын 1982 жылы 5 шілдеде Мадридте Испанияға қарсы (0:0) 1982 әлем чемпионатында өткізді. 1982 жылдың күзінде Бобби Робсон Данияға қарсы іріктеу кезеңінің бірінші матчына қатысу үшін Киганды командаға қоспады. Футболшы ренжіп, халықаралық мансабының тоқтатылғанын мәлімдеді.

### Бапкерлік мансап
Футболшы мансабын аяқтағаннан кейін Киган теледидар мен жарнамада жұмыс істеді. 1992 жылы ақпанда ол белсенді футбол өміріне жаттықтырушы ретінде оралуға шешім қабылдады. 1992 жылы Киган Ньюкаслды премьер-лигаға шығарды, ал 1996 жылы оны жеңіп алды, бірақ күтпеген жерден 1997 жылдың басында командадан кетті. Сол жылдың қыркүйегінде Мохаммед Аль-Файедтің шақыруымен Киган Фулхэмнің техникалық директоры болды, ал 1998 жылы ол осы команданы басқарды, сол кезде бір кездері үлкен клубтың жандануы басталды. 1999 жылы Киган бір мезгілде Англия құрамасын жаттықтыра бастады, онымен іріктеу турнирін ұта алмады, бірақ 2000 жылғы Еуропа чемпионатына қатысып, шотландтардың түйіскен матчында жеңіске жетті. Келесі іріктеу турнирінің бірінші матчында немістерден жеңілгеннен кейін, Киган отставкаға кетті. 2001 жылы Киган "Манчестер Ситиді" басқарды, алайда премьер-лигаға шығудан және "Манчестер Юнайтедке" қарсы 16 матчтық ұтылыссыз дерби сериясын аяқтаудан басқа бұл командамен ештеңе қол жеткізе алмады. 2005 жылы Киган "Ситиді" жаттықтыруды тоқтатты, ал 2008 жылы "Ньюкасл Юнайтедті" қайтадан басқарды. 2008 жылы 4 қыркүйекте 57 жастағы Киган Ньюкаслдың бас бапкері қызметінен кетті.

## Футболдан тыс
Кевин Киган үш сингл жазды, Крис Норман мен Пит Спенсермен ("Smokie") бірге жазылған *Head Over Heels in Love* әні ағылшын өлеңдерінде 31-ші және неміс өлеңдерінде 10-шы орынға ие болды.

Теледидарда жұмыс істеді.

1991 жылы сәуірде оны нашақорлар тонап кетті.

Қайырымдылықпен айналысады.

## Жетістіктері
### Ойыншы ретінде

; «Ливерпуль»
* Англия чемпионы (3): 1973, 1976, 1977
* Англия вице-чемпионы (2): 1974, 1975
* Англия Кубогының иегері: 1974
* Англия Кубогының финалисті: 1977
* Англия Суперкубогының иегері (2): 1974, 1976
* УЕФА Кубогының иегері (2): 1973, 1976
* Чемпиондар Кубогының иегері: 1977

; «Гамбург»
* Германия чемпионы: 1979
* Германия вице-чемпионы: 1980
* Германия Кубогының иегері: 1979
* Чемпиондар Кубогының финалисі: 1980
* Еуропа Суперкубогының финалисті: 1977

; Англия құрамасы
* Ұлыбритания үй чемпионатының жеңімпазы (5): 1973, 1975, 1978, 1979, 1982
* Әлем чемпионатының қатысушысы: 1982
* Еуропа чемпионатының қатысушысы: 1980
; Жеке
* 2002 жылдан бастап ағылшын футболының даңқ залының мүшесі
* Англиядағы жыл футболшысы (2): 1976, 1982
* Германиядағы жыл футболшысы: 1979 (футболшылардың сауалнамасына сәйкес)
* "Алтын доп" иегері (2): 1978, 1979
* Еуропадағы жыл футболшысы (Onze d'Or) (2): 1977, 1979
* "ФИФА 100" тізіміне және "World Soccer" журналының XX ғасырдағы ең ұлы футболшыларының тізіміне енген

### Жаттықтырушы ретінде
; «Ньюкасл Юнайтед»
* Премьер-лигаға шығу: 1993
* Англия вице-чемпионы (2): 1996, 1997
* Англия Суперкубогының финалисті: 1996
; «Манчестер Сити»
* Премьер-лигаға шығу: 2002
; Жеке
* Англиядағы жыл жаттықтырушысы: 1996

Санат:Англия футболшылары
Санат:Англия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Сканторп Юнайтед ФК ойыншылары
Санат:Ливерпуль ФК ойыншылары
Санат:Гамбург ФК ойыншылары
Санат:Ньюкасл Юнайтед ФК ойыншылары
Санат:Саутгемптон ФК ойыншылары
Санат:Блэктаун Сити ФК ойыншылары
Санат:Англия футбол жаттықтырушылары
Санат:Англия Ұлттық футбол құрамасының жаттықтырушылары
Санат:Ньюкасл Юнайтед ФК жаттықтырушылары
Санат:Фулхэм ФК жаттықтырушылары
Санат:Манчестер Сити ФК жаттықтырушылары
Санат:Алтын доп иегерлері
Санат:ФИФА 100