Амандық Қуатұлы Төлешов

**Амандық Қуатұлы Төлешов** (20 қаңтар 1958 жылы туған, Солтүстік Қазақстан облысы Шал ақын ауданы Еңбек ауылы) – техника ғылымының докторы (1999), профессор (2002), Қазақстан Республикасы Инженер академиясының академигі (2006),  Қазақстан Республикасы Жоғары мектеп ғылым академиясының мүшесі (2003), Қазақстан Республикасы Білім беру ісінің құрметті қызметкері.

## Өмірбаяны
Төлешов А.Қ. 1958 жылы 20 қаңтарда Солтүстік Қазақстан облысында туған.

1984 жылы С. Киров атындағы ҚазМУ – інің (қазір – әл-Фараби атындағы ҚазҰУ) механика және қолданбалы математика факультетін үздік бітіріп, Алматы қаласыМеханика мамандығы бойынша аспирантураға түсті. 1989 жылы «Бірнеше тікелей токты сүйреу диірмендерінде сымның керілуіне қарсы тұрақтандыру жүйесін әзірлеу және зерттеу» тақырыбында кандидаттық диссертациясын қорғады (Мәскеу қ.). 1999 жылы екі мамандықтың түйіскен жерінде «Үйкеліс күштерін, буындардың серпімділігін және артық қосылыстарды есепке алатын жоғары класты механизмдердің динамикасы» тақырыбында «05.02.18– Механизмдер мен машиналар теориясы» тақырыбында және «01.02.06 – машиналардың, аспаптар мен аппаратуралардың динамикасы, беріктігі» докторлық диссертациясын қорғады.

## Лауазымдары:

* 1987-1996 жж. әл-Фараби атындағы ҚазҰУ (бұдан әрі – ҚазҰУ) механика кафедрасының жетекші инженері, аға оқытушысы және доценті болды.
* 1996-1999 жж ҚазҰУ-дың ғылыми жұмыстар жөніндегі проректорының орынбасары және ғылыми-зерттеу бөлімінің меңгерушісі қызметтерін атқарды.
* 1997 жылдан ҚазҰУ-дың «Ғылыми-технологиялық паркі» мемлекеттік кәсіпорнының директоры және механика кафедрасының сырттай профессоры. 
* 2002 жылы Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі Жоғары аттестаттау комиссиясының шешімімен механика профессоры атағын алды.
* 2003 жылы Қазақстан Жоғары мектебінің Ғылым академиясының корреспондент мүшесі.
* 2005-2011 жж. Қазақстан Республикасы ҒЗИ Президиумының бас ғылыми хатшысы, ҚР ҰИА Президиумының вице-президенті. 
* 2006 жылы Қазақстан Республикасы Ұлттық инженерлік академиясының академигі.
* 2010 жылы Халықаралық инженериалық академияның толық мүшесі болып сайланды.
* 2011 жылдан бастап М.Қозыбаев атындағы Солтүстік Қазақстан мемлекеттік университетінің бірінші проректоры, Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі Ғылым комитеті төрағасының орынбасары, Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігінің Ғылым комитетінің «Ғылым қоры» АҚ президенті, Қ.И.Сәтбаев атындағы ҚазҰТЗУ ректоры және оқу ісі жөніндегі проректоры қызметтерін атқарды. 
* 2016 жылдан 2023 жылға дейін «Академик Ө.А. Жолдасбеков атындағы Механика және машинатану институты» ШЖҚ РМК бас директоры қызметін атқарды. 
* 2018 жылдан бастап Еуразия халықаралық ғылым академиясының (Мәскеу қ.) академигі болып сайланды.
* 2020 жылы Қазақстан Республикасы Ұлттық ғылым академиясының корреспондент-мүшесі болып сайланды.
* Қазіргі уақытта «Академик Ө.А. Жолдасбеков атындағы Механика және машинатану институты» ШЖҚ РМК ғылыми кеңесшісі, ҒТБ жетекшісі, бас ғылыми қызметкері болып жұмыс атқарады.

1984 жылы ҚазМУ-ды (қазіргі ҚазҰУ) бітірген. 
1984–1997 жылдары Солтүстік Қазақстан облысында мектепте мұғалім, ҚазҰУ-да инжинер, аға ғылыми қызметкер, аға-оқытушы, доцент, проректордың орынбасары. 
2001–2005 жылдары университеттің ғылыми-технология паркінің директоры болды. 2005 жылдан ҚазҰУ-да профессор.

*«Аппараттар, құралдар және машиналардың беріктігі мен динамикасы»* тақырыбында докторлық диссертация қорғады. 140-тан астам ғылыми жарияланым мен 2 монографияның авторы. 2 авторлық куәлік пен 6 патенттің иегері.

## Дереккөздер