1999 жыл

## Оқиғалар
### Қаңтар
* 1 қаңтар - Еуроның қолма-қол ақшасыз төлемдерге енгізілуі.
* 2 қаңтар – Бішкекте Еуропадағы қауіпсіздік және ынтымақтастық ұйымының кеңсесі ашылды.
* 23 қаңтар - Бурундиге қарсы экономикалық санкциялар тоқтатылды.
* 24 қаңтар - Колумбияда күшті жер сілкінісі болып, 700-ден астам адам қаза тауып, 3000-нан астам адам жарақат алды.

### Ақпан
* 2 ақпан - Рафаэль Чавес Фриас Венесуэла президенті болып тағайындалды.
* 7 ақпан - Абдулла II ибн Хусейн Иордания патшасы болып тағайындалды.
* 15 ақпан – Түркияның қауіпсіздік қызметі Кенияда Күрдістан жұмысшы партиясының  жетекшісі Абдулла Оджаланды тұтқындады.
* 16 ақпан - Өзбекстандағы үкімет ғимаратында президент Ислам Каримовке қастандық жасалды.
* 22 ақпан - Болгария мен Солтүстік Македония үкіметтері бірлескен декларацияға қол қою арқылы ұзақ уақытқа созылған тілдік дауды шешті.

### Наурыз
нобай|Югославия әскерінің бас штаб ғимараты НАТО-ның бомбалауынан кейін.
нобай|Lockheed F-117 Nighthawk жойғыш ұшағы.
* 1 наурыз - Оттава шарты күшке енді.
* 12 наурыз – Варшава келісімінің бұрынғы мүшелері Мажарстан, Польша және Чехия НАТО-ға қосылды.
* 24 наурыз - 10 маусымға дейін созылған Югославиядағы НАТО әскери операциясының басталуы.
* 26 наурыз – Melissa вирусы интернетке шабуыл жасады. 
* 27 наурыз – Югославия күштері американдық Lockheed F-117 Nighthawk жойғыш ұшағын атып түсірді.

### Сәуір
* 2 сәуір - Грузия, Әзербайжан және Өзбекстан Ұжымдық қауіпсіздік туралы шарттан шықты.
* 9 сәуір - Нигердегі әскери төңкеріс.
* 24 сәуір – Намибия экономикалық қоғамы құрылды.
* 27 сәуір - Грузия Еуропа Кеңесінің 41-ші мүшесі болып атанды.

### Мамыр
* 1 мамыр – Nickelodeon арнасында «Губка Боб шаршы шалбар» телехикаясының премьерасы өтті.
* 3 мамыр - Оклахома және Канзас штаттарына желдің жылдамдығы сағатына 512 км-ге жеткен жойқын торнадо соққы берді.
* 5 мамыр 
** Солтүстік Македония Косоводан келген албан босқындары үшін шекараларын жапты.
** Шотландия тарихында алғаш рет өз парламентіне сайлау өтті.
* 5-6 мамыр - Канзас, Арканзас, Техас штаттарында торнадо болды.
* 7 мамыр 
** Югославияда НАТО ұшағы Белградтағы Қытай елшілігін бомбалау кезінде Қытай елшілігінің 3 қызметкері қаза тауып, 20 қызметкері жараланды.
** Гвинея-Бисауда президент Жуан Бернарду Виейра әскери төңкеріс нәтижесінде тақтан тайдырылды.
* 13 мамыр – Карло Азжелио Чампи Италия президенті болып сайланды.
* 26 мамыр - Үндістан әуе күштері Кашмирдегі Пәкістан әскерлері мен муджахид содырларына шабуыл жасады.
* 27 мамыр -  Нидерландының Гаага қаласындағы бұрынғы Югославия бойынша Халықаралық қылмыстық трибунал Слободан Милошевичті және тағы төрт адамды Косовода жасалған соғыс қылмыстары мен адамзатқа қарсы қылмыстар үшін айыптады.

### Маусым
* 4 маусым - Малайзияның жаңа федералды астанасы Путраджаяның ашылуы жарияланды.
* 10 маусым — БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің 1244 қарары қабылданды. Косово соғысының аяқталуы.
* 12 маусым - НАТО әскерлері Косовоға кірді.
* 14 маусым - Табо Мбеки Оңтүстік Африка Республикасының президенті қызметіне кірісті.
* 15 маусым - Бельгияда құрамындағы химиялық заттардың жоғары деңгейіне байланысты Кока-кола сатылымына тыйым салынды.
* 19 маусым 
** Италияның Турин қаласы 2006 жылғы Қысқы Олимпиада ойындарын өткізу құқығына ие болды.
** Танымал онлайн шутер ойыны Counter-Strike-тің алғашқы нұсқасы (1.0 Beta) шықты.
* 20 маусым – Югославия әскерлері Косово мен Метохиядан кетті.
* 24 маусым -  Германия ЕО-ның қызмет ету мерзімі аяқталған көліктерді қайта өңдеу туралы директивасын жойды.

### Шілде
* 5 шілде - Куба 40 жылдық экономикалық эмбарго салдарынан келтірілген залал үшін АҚШ-қа қарсы 181 миллиард долларлық сот ісін қозғады.
* 11 шілде – Үндістан Каргилді қайтарып алды, бұл Пәкістан әскерін шегінуге мәжбүр етті. Үндістан екі айға созылған қақтығысты аяқтап, жеңіске жетті.
* 12 шілде - Гай Верхофштадт Бельгия үкіметінің басшысы болып тағайындалды.
* 23 шілде - НAСА-ның Чандра рентгендік обсерваториясы іске қосылды.

### Тамыз
* 7 тамыз — Шамиль Басаев пен Хаттаб отрядтарының Дағыстанға басып кіруі (14 қыркүйекке дейін жалғасты). Іс жүзінде екінші шешен соғысының басталуы болып саналады.
* 9 тамыз — Владимир Путин Ресей Федерациясы Үкіметі төрағасының міндетін атқарушы болып тағайындалды. Сол күні қазіргі президент Борис Ельцин оны өзінің мұрагері деп атады. 16 тамызда Путин Ресей Федерациясы үкіметінің төрағасы болып бекітілді.
* 17 тамыз - Түркияның солтүстік-батысындағы жер сілкінісі. 17 мыңнан астам адам қаза тапты.

### Қыркүйек
нобай|Dreamcast консолі.
* 9 қыркүйек –  Sega компаниясы Солтүстік Америкада Dreamcast консолінің соңғы нұсқасын шығарды.
* 21 қыркүйек - Тайваньдағы жер сілкінісі, 2000-нан астам құрбан болды.
* 14 қыркүйек – Кирибати, Науру және Тонга Біріккен Ұлттар Ұйымына қосылды.
* 20 қыркүйек – Грекия қор нарығының құлдырауы басталды.
* 26 қыркүйек - Тәжікстанда конституцияға түзетулер енгізу бойынша референдум өтті, оның ішінде екі палаталы парламент құру және президенттік мерзім төрт жылдан жеті жылға дейін ұзарту туралы түзетулер болды.

### Қазан
* 12 қазан - Пәкістанда Наваз Шариф үкіметі әскерилер тарапынан құлатылды. Әскер қолбасшысы Первез Мушарраф жаңа билеуші ​​болып тағайындалды.
* 15 қазан - БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесі Анголада комиссия құру туралы шешім қабылдады.
* 19 қазан 
** Ла-Манш астынан екінші туннель салу туралы шешім қабылданды. Ол тек автомобиль көлігі үшін жобаланды.
** Микронезия ЮНЕСКО мүшесі болды.
** БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесі әлемнің барлық елдерінде террористік шабуылдардың алдын алу туралы шешім қабылдауға мүмкіндік беретін 1269 қарарын қабылдады.
* 27 қазан - Армения парламентінде атыс болды. Қарулы адамдар Армения парламенті ғимаратының ішінде оқ жаудырып, премьер-министр Вазген Саргсянды, парламент спикері Карен Демирчянды және тағы алты депутатты өлтірді.
* 29 қазан - Минскіде Беларусь Республикасы мен Ресей Федерациясын біртұтас мемлекетке біріктіру жоспарларына жауап ретінде Беларусь оппозициялық партиялары ұйымдастырған жаппай шеру өтті. 20 000-нан 40 000-ға дейін адам қатысқан шеру наразылық білдірушілер мен полиция қызметкерлері арасындағы жаппай қақтығыстарға ұласты.

### Қараша
нобай|«Шэньчжоу-1» капсуласы Қытай ғылым және технология мұражайында көрмеге қойылды.
* 6 қараша — Тәжікстандағы президенттік сайлауда Эмомали Рахмонов 96,9% дауыспен жеңіске жетті.
* 14 қараша — Украинадағы президенттік сайлаудың екінші турында қазіргі президент Леонид Кучма жеңіске жетті.
* 20 қараша - Қытай өзінің алғашқы «Шэньчжоу» ғарыш кемесін ұшырды.
* 18 қараша -  Ыстанбұлда ЕҚЫҰ саммиті өтті.
* 19 қараша - Ресей өз әскерлерін Грузиядан шығарды.
* 24 қараша – Қытайдың солтүстік-шығысында паром батып, 300-ден астам адам қаза тапты.

### Желтоқсан
[нобай|[Ресей президенті Борис Ельцин отставкаға кеткеннен кейін Кремльден кетті.]]
* 8 желтоқсан — Александр Лукашенко мен Борис Ельцин Ресей мен Беларусь одақтас мемлекетін құру туралы келісімге қол қойды.
* 20 желтоқсан — Португалия Макао аралын Қытайға берді.
* 28 желтоқсан — Сапармұрат Ниязов Түркіменстанның өмір бойы президенті болып жарияланды.
* 31 желтоқсан — Ресей Федерациясының бірінші президенті Борис Ельцин отставкаға кетті. Ресей президентінің міндетін атқарушы Ресей Федерациясы Үкіметінің төрағасы Владимир Путин болды.

### Қазақстанда
* 10 қаңтар - Қазақстандағы президенттік сайлауда басым көпшілік дауыспен (80% - дан астам) Президент Н. Ә.Назарбаев қайта сайланды.
* 25 ақпан - 4 наурыз - Тәуелсіз Қазақстанда алғашқы санақ өтуде. Оның нәтижелері - елдің халқы бір жарым миллионға қысқарды - 16,4 миллионнан (1989 жылғы КСРО санағы бойынша) 14,9 миллионға дейін. Қазақстанның ең көп ұлттары бұрынғыдай қазақтар – 8 миллион, орыстар – 4,4 миллион болды. Бірақ халықтың жалпы санындағы қазақтардың үлесі 53,4 пайызды құрады (1989 жылы – 39,7%).
* Наурыз - Баку әуежайында Қазақстан Әскери-әуе күштерінің қару-жарағы бар ресейлік ұшақ қамауға алынды. Барлық халықаралық тыйымдарға қарамастан, Қазақстан соғысып жатқан Югославияға қару-жарақ жеткізді. Қазақстан Балқанға барлығы 40 ескірген ұшақты сатуды жоспарлады.
нобай|Югославияға сатылған МИГ-21 бейнесі.
* 1 наурыз - "Отан" партиясы құрылды.
* 4 сәуір - Алғашқы девальвация өтті. Нәтижесінде келесі күннің соңына қарай бір доллардың бағасы 150-160 теңге деңгейінде болды, дегенмен бір күн бұрын американдық валютаны 88 теңгеге сатып алуға болатын еді. 1999 жылдың тамызына қарай айырбас бағамы тұрақтанып, бір доллар  130-135 теңге деңгейінде ұсталды.
* 7 мамыр - Рахымжан Қошқарбаевқа "Халық Қаһарманы" атағы берілді.
* 14 мамыр - Алматыда Қазақстандағы алғашқы "Рамстор-Самал" сауда – ойын-сауық кешені ашылды, онда бұрын-соңды болмаған: супермаркет, мұз айдыны және кинотеатр орналасты.
* 8 шілде - Кешке Алматы әуежайы өрттеле бастады. Бір-екі сағат ішінде шамамен 9000 шаршы метр терминал өртеніп кетті. Ресми нұсқа бойынша, қуырғышқа май шашқан бір аспазшы кінәлі болып мәлімделді.
* 21 шілде - Қазақстан мен Чад арасында дипломатиялық қатынас орнады.
* 21 қыркүйек - Қазақстан мен Конго Республикасы арасында дипломатиялық қатынастар орнады.
* 23 қыркүйек - Қазақстан мен Мьянма арасында дипломатиялық қатынастар орнады.
* 10 қазан - Қазақстанда парламенттік сайлаудың бірінші кезеңі өтті.
* 16 қазан - Қазақстанда алғаш рет бесінші отырысқа Кедендік одағына қатысушы мемлекеттердің кеден қызметтерінің басшылары жиналды.
* 19 қараша - Өскеменде  мемлекеттік төңкерісті дайындады деп айыпталған бір топ Ресей азаматтары қамауға алынды.

## Туғандар
*Тағы қараңыз: [[:Санат:1999 жылы туғандар]]*

## Қайтыс болғандар
*Тағы қараңыз: [[:Санат:1999 жылы қайтыс болғандар]]*

## Тағы қараңыз

## Дереккөздер

*