Кентау

**Кентау** — Түркістан облысы қарамағындағы қала.

## Географиялық орны
Облыс орталығы Түркістан қаласынан солтүстік-шығысқа қарай 30 км-дей жерде, Қаратау жотасының етегінде орналасқан. Кентау қаласы “Қаратау тәжі” және “Қазақстанның жасыл-желекті қаласы” деген аттарға ие. Қаратау мемлекеттік табиғи қорығы бар.

## Тарихы
Кентау қаласы Ащысай қорғасын-мырыш кен орнын игеру мақсатында; Хантағы мен Мырғалымсай жұмысшылар поселкілері негізінде құрылған. 1955 жылы 1 тамызда Мырғалымсай ауылын Кентау деп өзгерту туралы жарлық шықты. 1971 жылы қаланың бас даму жоспары бекітіліп, оған сәйкес Кентауда 4-5 қабатты үйлер тұрғызылды.

## Халқы

* 2020 жылы тұрғындары 68669 адамды құрады.
* Ұлттық құрамы: қазақтар - 56,86%, өзбектер - 39,62%, орыстар - 2,00%, татарлар - 0,61%, әзербайжандар - 0,28%, басқа ұлт өкілдері - 0,64%.
 
Қала алғаш құрылған кезде орыстар көптеп көшіп келді. Олардан бөлек гректер, немістер, корейлер, шешендерде келіп қоныстады. Олар – қуғынға ұшырағандардың туыстары мен арттарында қалған үрім-бұтақтары.

## Қала басшылары
### Қалалық комитеттің бірінші хатшылары [[Кеңес Одағы Коммунистік Партиясы|КОКП]]
# Мирошин Михаил Устинович 1955-1957 гг
# Зенков Александр Ильич 1957 - 1960 гг
# Качесов Петр Иванович 1960 - 1966 гг
# Тилеубергенов Ыдырыс Тилеубергенулы 1966-1974 гг
# Кабиров Николай Шамсутдинович 1974-1988 гг
# Бекбосынов Сансызбай Абдуллаулы 1988-1991 гг

### Әкім

# Лян Василий Леонидович 1991 — 1998 жж
# Ордабаев Максут Кутымұлы 1998 — 1999 жж
# Болат Әбжаппарұлы Жылқышиев 1998 — 2001 жж
# Жүзенов Бегімше Бексұлтанұлы 2001— 2003 жж
# Пирметов Алишер Хабибуллаұлы 2003 — 2005 жж
# Турабаев Жарылқасын Турабайұлы 2005 — 2008 жж
# Табылдиев Көктембек Өкімбекұлы 2008 — 2010 жж
# Калмурзаев Нұржігіт Нұрпейсұлы 2010-2012
# Бақытбек Байсалов 2012 - 2014жж
# Макулбаев, Абдибакыт Тиллабаевич
# Рысбеков Ғани Курмашұлы  14 қаңтар 2019 - 09 сәуір 2019 
# Махажанов Даурен Сабитұлы 10 сәуір 2019 — 10 наурыз 2022
# Аюпов Рашид Абатұлы  11 наурыз  2022 — 10 тамыз 2022
# Тасов Жандос Қалмырзаұлы 2022 жылдың 11 тамызынан бастап

## Қала экономикасы

Кентау қаласында аты КСРО-ға әйгілі болған тау-кен орындары, трансформатор зауыты, экскаватор зауыты құрылды. Алайда, XX ғарыдың 80-90 жылдарындағы өндіріс ошақтары мен жұмыс орындарының жабылуы қала халқының әлеуметтік тұрмысына ауыр соққы болды. Кейіннен қайта іске қосылған экскавтор зауытының күші Кеңестік уақытындағыдай жоғары деңгейге жете алмады.

Кентау – Қазақстандағы машина жасау, металл өңдеу және тау-кен өнеркәсібі орталықтарының бірі. Қала экономикасындағы ірі кәсіпорындар: «Трансформатор зауыты» АҚ – еліміздегі трансформатор жасайтын жалғыз зауыт, «Экскаватор» АҚ – металл өңдеп, көлік жасайды. Барий өнімдерін, түсті металл концентраттарын өндіретін «Оңтүстік түстіметалл» АҚ-қа Кентау байыту фабрикасы, Ащысай металлургия цехы, темір жол цехы кіреді. Мақта-мата өнімдері шығарылады. «Табыс» акционерлік қоғамы, «Эластополимет» АҚ резина-техникалық бұйымдарын, «Ердес-нан» АҚ нан, тоқаш, кондитерлік бұйымдарын шығарады. Жалпы өнім жиынтығында өнеркәсіп үлесі 55%-ды (түсті металлургия – 28,8%, электр қондырғыларын шығару – 28,5%, машинажасау – 11,9%) құрайды.

## Мәдениет пен қала көрінісі

## Инфрақұрылымы
Қалада Мәдениет сарайы, орталық кітапхана, саябақ, кинотеатр, «Кентау шұғыласы», «Кентау» атты қалалық газеттері, жергілікті «Икар» теледидары жұмыс істейді. Кентау қаласында Халықаралық қазақ-түрік университетінің экология, медицина факультеттерінің бөлімдері, музыка, көркемсурет, спорт, «Дарын» мектептері, мектеп-гимназия, кәсіптік-техникалық мектеп, тау-кен металлургия колледжі, агроколледж, Кентау Көпсалалы Колледж бар.

## Танымал тұлғалары
Республикаға танымал өнер қайраткерлері: Райымбек Сейтметов, Сейдолла Бәйтереков, Әшірбек Сығай, Асанәлі Әшімов, Ақбота Сейтмағамбет (КешYOU тобының экс-мүшесі). Қалада Дінмұхамед Қонаев, Сұлтанбек Қожанов сынды көрнекті мемлекет қайраткерлеріне және 2-дүниежүзілік соғыста қаза болған жерлестеріне ескерткіш қойылған. Сақ жауынгері бейнеленген «Тәуелсіздік монументі» бар.

## Галерея

Сурет:Кентау._Центральная_гостиница._2007.10.JPG|Қаладағы қонақ үй
Сурет:Кентау. Вид 006. 2007.10.JPG
Сурет:Кентау. Вид 003. 2007.10.JPG
File:Кентау. Памятник японским военнопленным.2007.10.JPG|Жапондық əскери тұтқындарға арналған ескерткіш
File:Кентау. Памятник японским военнопленным надпись1.2007.10.JPG|Жапондық əскери тұтқындарға арналған ескерткішіндегі жазба
File:Кентау. Ворота старого парка. 2007.10.JPG|Кеншілер саябағы


## Дереккөздер

Санат:Кентау