open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Эльдар Михрабович Гасанов

**Эльдар Михрабович Гасанов** (29 наурыз 1962, Алматы) — қазақстандық футболшы, шабуылшы. Кейін бапкерлікпен айналысты. 

## Жетістіктері
* Қазақстан кубогы иегері: 1993

## Дереккөздер

## Сілтемелер

* Профилі

Санат:Қазақстан футболшылары
Санат:СКИФ Алматы ФК ойыншылары
Санат:Жетісу ФК ойыншылары
Санат:Восток ФК ойыншылары
Санат:Спартак Семей ФК ойыншылары
Санат:Достық Алматы ФК ойыншылары
Санат:Қайрат ФК ойыншылары
Санат:Қайсар ФК ойыншылары
2591 км аялдамасы

**2591 км аялдамасы** – Солтүстік Қазақстан облысы Мамлют ауданы, Пригородный ауылдық округі құрамында болған елді мекен, 2024 жылы таратылған.

## Географиялық орны
Аудан орталығы — Мамлют қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай 6 км-дей жерде. 

## Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 34 адам (19 ер адам және 15 әйел адам) болса, 2009 жылы 19 адамды (11 ер адам және 8 әйел адам) құрады.

## Дереккөздер

Санат:Мамлют ауданының таратылған елді мекендері
Борис Александрович Чехлыстов

**Борис Александрович Чехлыстов** (19 наурыз 1946 жыл, Краснотуриньск, Свердлов облысы) — КСРО-лық допты хоккейші, жартылай қорғаушы, допты хоккей жаттықтырушысы. Қазақ КСР-інің еңбек сіңірген жаттықтырушысы. "Достық" орденінің иегері. 1990 жылы "Динамо" (Алматы) жаттықтырушысы ретінде  КСРО чемпионы атанған. 

Көгалдағы хоккейде де ойнаған, "Динамо" (Алматы) сапында бірнеше рет КСРО чемпиондығына қол жеткізді.

1964-83 жылдары "Динамо" сапында ойнады. 
## Жетістіктері
### Допты хоккей
*КСРО чемпионы  (1) – 1977
*Күміс жүлдегер (6) — 1973, 1975, 1976, 1978, 1979, 1981
*Қола жүлдегер (3) —1966, 1967, 1971, 1974, 1983
*Еуропа чемпиондар кубогы (1) – 1978
### Көгалдағы хоккей
*КСРО чемпионы – 1972, 1973, 1975, 1976
*Күміс жүлдегер – 1970, 1971, 1974
## Дереккөздер

Санат:Алфавит бойынша допты хоккейшілер 
Санат:19 наурызда туғандар
Санат:1946 жылы туғандар
Санат:Динамо Алматы КХК ойыншылары
Санат:КСРО допты хоккейшілері
Санат:КСРО көгалдағы хоккейшілері
Санат:Динамо Алматы ДХК ойыншылары
Санат:Динамо Алматы ДХК жаттықтырушылары
Динамо (допты хоккей клубы, Алматы)

**Динамо Допты хоккей клубы** — 1932-1995 жылдары допты хоккейден Алматы қаласының намысын қорғаған клуб.  

## Тарихы
1932 жылы "Динамо" еріктілер қоғамында құрылды. 1937 жылы бүкілодақтық аренада тұңғыш рет бақ сынады. 1954 жылы КСРО екінші тобында үшінші орын алды да, КСРО чемпионаттарында ойнауға мүмкіндік алды. 
1964 жылы "Буревестниктің" орнына жоғары лиғада ойнайтын болды.  

Командағы Эдуард Айрих бапкерлік еткен соң тіпті күшейді, 1966-81 жылдары КСРО чемпионатында 4-орыннан төмен түспеді. Ал 1977 жылы тұңғыш рет КСРО чемпионы атанды.  

Айрих кеткен соң клубтың нәтижелігігі төмендеді. Бірақ тізгінді Свердловск хоккейінің түлегі Борис Александрович Чехлыстов ұстаған соң қайта күйшейді.  

1990 жылғы маусым клуб үшін сәтті болды. Бірақ соңғы турдың алдында басты қарсыластары "Енисейден" сырт алаңда 1:3 есебімен ұтылды да, "Енисейдің" бұларға жетуіне бір ғана ұпай қалды. Соңғы турда Архангельскінің "Воднигін" қабылдаған алматылықтар 76-минутқа дейін гол соға алмады. Тек осы минутта ғана есеп ашылып, иықтарынан жүк түскендей болды. Бұдан кейін тағы екі гол соғып, 3:0 есебімен жеңіске жетті. Осылайша 1990 жылы екінші рет КСРО чемпионы атанды. "Енисейдің" 10 жылдық (1979-89) чемпиондық гегемониясын тоқтатты. 

КСРО тараған соң Ресей чемпионатына қатысты. Бірақ нарық дәуірі клуб тағдырына әсер етпей тұрмады, 1994/95 жылғы маусым барысында қаржы қиындығынан жабылып қалды. 

## Жетістіктері

* КСРО чемпионы: 1977, 1990 
*Еуропа чемпиондары кубогы (1) — 1978 

## Атақты бапкерлері

* Эдуард Айрих
* Борис Чехлыстов

## Атақты ойыншылары

* Евгений Агуреев 1974—1984
* Миннеула Азизов 1974—1984
* Яков Апельганец 1965—1980
* Валерий Бочков 1965—1978
* Казбек Байбулов 1963—1968
* Юрий Варзин 1965—1974
* Алексей Загарских 1991—1993
* Фарид Зигангиров 1973—1976
* Александр Ионкин 1967—1985
* Борис Казанцев 1963—1966
* Валентин Семёнов 1964-1966
* Александр Лапотко 1982—1985
* Леонид Лобачёв 1971—1978
* Геннадий Любченко 1967—1978
* Валерий Мозгов 1965—1969
* Алексей Никишов 1983—1993
* Сергей Смольников 1983—1993
* Владислав Новожилов 1988—1994
* Сергей Обухов 1991—1992
* Вячеслав Панёв 1966—1977
* Юрий Парыгин 1964—1969
* Владимир Пахомов 1976—1982
* Сергей Семёнов 1979—1982
* Юрий Фокин 1963—1965
* Игорь Хандаев 1966—1969
* Борис Чехлыстов 1964—1983
* Ринат Шамсутов 1990—1993
* Николай Шмик 1970—1995
* Александр Шулепов 1964—1975

## Сілтемелер
Санат:Қазақстан допты хоккей клубтары
Санат:Алматы спорт клубтары
Санат:1995 жылы жабылған допты хоккей клубтары
Мамлют қалалық әкімдігі

**Мамлют қалалық әкімдігі** – Солтүстік Қазақстан облысы Мамлют ауданындағы әкімшілік бірлік.

## Әкімшілік құрамы
Құрамына Мамлют қаласы кіреді. 

## Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 7478 адамды құрайды.

## Дереккөздер

Санат:Мамлют ауданы ауылдық округтері
Санат:Солтүстік Қазақстан облысы қалалық әкімдіктері
Енисей (допты хоккей клубы)

**Енисей** — Ресейдің Красноярск қаласындағы допты хоккей клубы, 1934 жылы құрылған. КСРО мен Ресейдің ең жүлделі хоккей клубы.

## Атаулары

* «Строитель Востока» (1934—1938)
* «Дзержинец» (1938—1941)
* «Авангард» (1941—1942)
* «Зенит» (1942—1949)
* «Металлист» (1950—1960)

## Жетістіктері

### Ұлттық

* КСРО чемпионы 1979/80, 1980/81, 1981/82, 1982/83, 1983/84, 1984/85, 1985/86, 1986/87, 1987/88, 1988-89, 1990/91
* Ресей чемпионы 2000/01, 2013/14, 2014/15, 2015/16
* КСРО чемпионатының күміс жүлдегері: 1989/90
* Ресей күміс жүлдегері 1998/99, 1999/2000, 2002/03, 2017/18
* КСРО қола жүлдегері 1977/78
* Ресей қола жүлдегері 2009/10, 2011/12, 2012/13, 2016/17, 2019/2020
* КСРО кубогы 1983-84
* Ресей кубогы 1996-97, 1997-98, 1998-99
* Ресей суперкубогы 2016, 2017 (күз)

### Халықаралық

* Әлем кубогы: 1982, 1984, 2011, 2015
* Еуропа чемпиондары кубогы: 1980, 1983, 1986, 1987, 1988, 1989, 2001

* Еуропа суперкубогы (1984)

## Сілтемелер

* Ресми сайты

Санат:Ресей допты хоккей клубтары
Допты хоккейден КСРО чемпионаты

**Допты хоккейден КСРО чемпионаты** — 1936-91 жылдары өткізілген КСРО-дағы басты допты хоккей турнирі. 

## Жүлдегерлер

### Жылдар бойынша

### Клубтар бойынша

## Сілтемелер
Санат:Допты хоккейден КСРО чемпионаты
Мұрат Жетпекұлы Жексенбеков

**Мұрат Жетпекұлы Жексенбеков** (1951 — 1996, ) — қазақстандық хоккейші, шабуылшы. КСРО-ның 18 дүркін чемпионы.

Уақ тайпасынан шыққан.

## Карьерасы
Бүкіл карьерасын "Динамо" клубында өткізген. Клуб сапында 540 кездесуде алаңға шықты.

Допты хоккейде де ойнап, "Динамо" допты хоккей клубы сапында 1977 жылы КСРО чемпионы атанды. КСРО Ұлттық құрамасы сапында екі кездесу өткізді.

## Жетістіктері

* КСРО чемпионы (1972, 1973, 1975, 1976, 1977, 1978, 1979, 1981, 1982, 1983, 1984, 1985, 1986, 1987, 1988, 1989, 1990, 1991) 
* Еуропа чемпиондар кубогы: 1982, 1983
* КСРО-ның үздік 10 хоккейшілерінің тізімінде: 1977-86

## Дереккөздер

## Сілтемелер

*Мұрат Жексенбеков - Одақтың 19 дүркін чемпионы
Санат:Қазақстан көгалдағы хоккейшілері
Санат:Динамо Алматы КХК ойыншылары
Санат:Динамо Алматы ДХК ойыншылары
Санат:1951 жылы туғандар
Санат:1996 жылы қайтыс болғандар
Санат:Алматыда қайтыс болғандар
Санат:Алфавит бойынша көгалдағы хоккейшілер
Санат:Алфавит бойынша допты хоккейшілер
Берікқазы Төлеубекұлы Сексенбаев

**Берікқазы Төлеубекұлы Сексенбаев** (25 шілде 1967 жыл) — қазақстандық хоккейші, КСРО-ның үш дүркін чемпионы. 1988-92 жылдары Алматының "Динамо" көгалдағы хоккей клубында ойнады. 

Көгалдағы хоккейден Совет Одағының 3 (1988, 1990, 1991), Малайзияның 2 дүркін чемпионы, малайзия чемпионаттарының 5, одақ чемпионатының 2 мәрте үздік мергені, спорттың осы түрінен Олимпиада ойындарына (1992) қатысқан тұңғыш қазақ спортшысы, «Азия жұлдыздары» құрамасының мүшесі, Азия көгалдағы хоккей федерациясының вице-президенті, Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген спорт шебері, еңбек сіңірген қайраткері. 

КСРО және ТМД құрамаларының намыс қорғаған.
## Жетістіктері

* КСРО чемпионы: 1988, 1990, 1991

## Қатысқан турнирлері

* 1992 жылғы Жазғы олимпиада
* Әлем чемпионаты 1990
* Еуропа чемпионаты 1991
## Сілтемелер

Санат:Алфавит бойынша көгалдағы хоккейшілер
Санат:1967 жылы туғандар
Санат:27 шілдеде туғандар
Санат:Қазақстан көгалдағы хоккейшілері
Санат:Динамо Алматы КХК ойыншылары
Санат:КСРО көгалдағы хоккейшілері
Михаил Иванович Ничепуренко

**Михаил Иванович Ничепуренко** (27 желтоқсан 1955 жыл, Новокуйбышевск, РСФСР, КСРО) — КСРО-лық көгалдағы хоккейші.

Карьерасын туған қаласындағы "Нефтяник" клубында бастап, 1975 жылы Алматының "Динамо" көгалдағы хоккей клубына ауысты. 1988 жылы карьерасын аяқтады. КСРО құрамасы сапында 193 ойын өткізіп, 46 гол соқты. 1980 және 1988 жылғы жазғы Олимпиадаға қатысты.

1990-94 жылдары "Динамо" клубын, 1993 жылы Қазақстан көгалдағы хоккей құрамасын жаттықтырды.

## Жетістіктері

* КСРО чемпионы: (1976—1979, 1981—1988)
* Еуропа чемпиондары кубогы: 1982, 1983
* Құрлықаралық кубок: 1981

## Сілтемелер

* https://www.olympedia.org/athletes/20324

Санат:Алфавит бойынша көгалдағы хоккейшілер
Санат:27 желтоқсанда туғандар
Санат:1955 жылы туғандар
Санат:КСРО көгалдағы хоккейшілері
Санат:Динамо Алматы КХК ойыншылары
Санат:Динамо Алматы КХК жаттықтырушылары
Санат:Қазақстан көгалдағы хоккей құрамасының жаттықтырушылары
Санат:1980 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының қола жүлдегерлері
Фарид Нургалиевич Зигангиров

**Фарид Нұрғалиұлы Зигангиров** (, 15 тамыз 1954, Киров, РСФСР, КСРО) — КСРО-лық көгалдағы және допты хоккейші. 1980 жылғы Қысқы Олимпиаданың қола жүлдегері.

## Карьерасы
Әуелі допты хоккеймен шұғылданды. 1970 жылдардың басында Эдуард Айрихтың шақыртуымен Алматыға келді. Ақырындап көгалдағы хоккейді де меңгерген Фарид 1973-87 жылдары алматылық "Динамо" сапында ойнады. 1973-76 жылдары "Динамо" допты хоккей клубында ойнады. 1976 жылдан соң көгалдағы хоккейге түпкілікті ауысты. 

1977-87 жылдары КСРО құрамасы сапында 172 ойын өткізді.

1991-92 жылдары "Динамоның" бас жаттықтырушысы қызметін атқарды.

## Жетістіктері

### Ұлттық
* КСРО чемпионы: (1973, 1975—1979, 1982—1983, 1985—1987)
* КСРО кубогы: (1982—1984, 1986—1987)

### Халықаралық
* Еуропа чемпиондары кубогы: 1982, 1983
* Құрлықаралық кубок 1981

## Сілтемелер

Санат:Алфавит бойынша көгалдағы хоккейшілер
Санат:15 тамызда туғандар
Санат:1954 жылы туғандар
Санат:Динамо Алматы КХК ойыншылары
Санат:Динамо Алматы КХК жаттықтырушылары
Санат:КСРО көгалдағы хоккейшілері
Санат:Динамо Алматы ДХК ойыншылары
Санат:КСРО допты хоккейшілері
Санат:Алфавит бойынша допты хоккейшілер
Санат:1980 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының қола жүлдегерлері
Ескі Жаңа Жыл

**Ескі Жаңа Жыл** — Джулиан күнтізбесіндегі Жаңа жыл (ескі стиль). Бұл мейрам 13–14 қаңтарда тойланады. Бұл мереке ресми болып саналмайды және Рождество тойлайтын елдерде тойланады. 

## Тарихы
Бұл мереке хронологияның өзгеруі нәтижесінде пайда болды. Еуропалық мемлекеттердің барлығы  18-ғасырда күнтізбеден бірнеше күнді алып тастап, Григориан хронологиясына көшті. XX ғасырға қарай орыс күнтізбесі григориан күнтізбесіне ауысқан Еуропадан 13 күн артта қалды. Осы алшақтықты жою үшін 1918 жылы Халық Комиссарлары Кеңесінің жарлығымен Григориан күнтізбесіне - жаңа стильге көшу жасалды. Шындығында, 31 қаңтардан кейін бұл 14 ақпан болды. Нәтижесінде 14 қаңтар - Әулие Василий күні ескі Жаңа жыл болып шықты.

## Салт-дәстүрлер
Көптеген дәстүрлер мен әдет-ғұрыптар Ресейдегі ескі Жаңа жылмен байланысты. Васильев күнінде олар болашақ егінмен байланысты болатын ауылшаруашылық мерекесін атап өтті және себу рәсімін жасады, демек, мереке «овсень» немесе «авсень» деп аталды.

Ескі Жаңа жыл түнінде қыздар өздерінің болашақ махаббатына сәуегейлік жасаған. Өйткені, христмастид кезеңі жалғасты, кез-келген сәуегейлік пен болжам жасау үшін жылдың ең жақсы уақыты. Халықта 13 қаңтардан 14 қаңтарға қараған түні болашақ жарыңды түсіңде көре аласың деп сенген.

### Наным-сенім мен ырымдар
* Ақшаға мұқтаж болмау үшін адамдар бір-біріне ақша бермеген. Ал бұл күні ақша алу өте сәтті деп саналды, бұл Жаңа жылда алдын ала болжанған пайда.
* Жыл бойына жақсы киіну үшін Васильевтің кешінде Жаңа жылды қарсы алу үшін жаңа киім кию керек.
* Ескі Жаңа Жылда ашық, жұлдызды аспан жидектердің мол түсімін алдын ала көрсетті. 13-қаңтарда кешкісін болған қатты боран жаңғақтың мол өнімін көрсетті.

## Сыртқы сілтемелер
* Старый Новый год: история и традиции праздника

Санат:Жаңа жыл
Зоркий (допты хоккей клубы)

**Зоркий** — 1937 жылы құрылған ресейлік допты хоккей клубы. Базасы Красногрск қаласында. 

## Атаулары

* «Зенит» (1938—1957)
* «Труд» (1957—1966)

## Жетістіктері

### Ұлттық

* КСРО чемпионы: 1979
* ТМД чемпионы: 1992
* Ресей чемпионы: 1993
* КСРО кубогы 1985, 1986, 1989, 1990, 1991 
* Ресей кубогы 1993 

### Халықаралық

* Еуропа чемпиондар кубогы: 1992 
* Әлем кубогы: 1990, 2012
* Чемпиондар кубогы: 2010, 2011, 2012

## Сілтемелер

* http://www.zorky.ru/ 
Санат:Ресей допты хоккей клубтары
Майфок Хамитов

**Майфок (Мафигатубек) Хамитов** (10 наурыз 1929, Қарақамыс ауылында Нұржау ауылдық округінің Құрманғазы ауданы Гурьев облысы – 26 желтоқсан 1998, Атырау) – заңгер, әділет кеңесшісі.

## Өмірбаян
Майфок (Мафигатубек) Хамитов 10 наурыз 1929 жылы Қарақамыс ауылында Нұржау ауылдық округінің Денгиз ауданы (қазіргі Құрманғазы ауданы) Гурьев облысы дүниеге келген. Руы Адай, Қосай бөлімі, Кіші жүз.

1949 жылы Абай атындағы №1 орта мектепті бітіріп, Алматы мемлекеттік заң институтына түсті.

1953 жылы Алматы мемлекеттік заң институттың толық курсын бітіріп, заңгер мамандығын алды.

Еңбек жолын 22.08.1953 Гурьев облысы Новобогаты ауданы прокуратурасының халық тергеушісі болып бастаған.

1954-1956. Гурьев облысы Испуль ауданының прокуратурасына ауыстырылды.

1956-1958. Еңбекшілер депутаттарының Денгиз аудандық (қазіргі Құрманғазы ауданы) Кеңесі атқару комитетінің нұсқаушысы.

1958-1960. Гурьев облысы Жилокосин ауданында нотариус.

1960-1964. Гурьев облысы Шевченко ауданы прокуратурасының тергеушісі.

1964-1971. Ақтау қаласы прокуратурасының аға тергеушісі.

1971-1975. Гурьев облысы Денгиз ауданы (қазіргі Құрманғазы ауданы) прокуратурасының тергеушісі.

12 наурыз 1975 жылы Гурьев облыстық адвокаттар алқасының мүшесі болып қабылданды.

10.09.1975. Гурьев облыстық адвокаттар алқасы төрағасының орынбасары болып сайланды.

29.09.1978. "Гурьевнефтехимстрой" тресінің заңгері.

01.08.1988. "Гурьевнефтехимстрой" тресінің 1-санатты заң кеңесшісі.

1989 жылы жасына байланысты зейнетке шықты, бірақ "Жеміс-көкөніс базасы" бірлестігінде заң кеңесшісі болып жұмысын жалғастырды.

1992-1993. "Алмаз Трейдинг Компани" ЖШҚ заң кеңесшісі. 

## Отбасы
Әкесі - Хамит Сабытұлы, Мыңтөбе кентінің имамы, Уфа жоғары рухани семинариясын бітірген. Анасы - Улман.

Жұбайы Хамитова Шұға (1936) - орта мектепте мұғалім. Отбасында екі қыз, үш ұл дүниеге келген: Ануарбек, Кулян, Гүлжан, Нұрлыбек, Ақылбек. 

## Марапаттары
Медальдармен және көптеген грамоталармен марапатталған.

Еңбек ардагері медалі (4 тамыз 1987).

## Дереккөздер

Санат:Қазақстан заңгерлері
Ротор (футбол клубы)

**«Ротор»** — Ресейдің Волгоград қаласындағы футбол клубы. 2015 жылы қаржы қиындықтарына байланысты ешқандай турнирге қатыса алмады. Артынша "Ротор-Волгоград" деген атаумен қайта құрылып, үшінші дивизионда ойнай бастады. 2018 жылы атауы қайта "Ротор" боп өзгерді. 2020 жылы премьер лигаға қайта оралды. 

## Тарихы

### Атаулары

* 1929—1936 — «Тракторостроитель»
* 1936 — «Дзержинец-СТЗ»
* 1937—1947 — «Трактор»
* 1948—1957 — «Торпедо»
* 1958—1969 — «Трактор»
* 1970—1971 — «Сталь»
* 1972—1974 — «Баррикады»
* 1975—2004 — «Ротор»
* 2005 — «Ротор-2»
* 2006—2009, 2010—2014 — «Ротор»
* 2015—2018 — «Ротор-Волгоград»
* 2018 — «Ротор»

## Жетістіктері

### Ұлттық
КСРО/Ресей чемпионаты

* 2 орын (2): 1993, 1997
* 3 орын (1): 1996
* 4-орын (3): 1939, 1994, 1998

КСРО/Ресей кубогы

* Финалист (1): 1994/95
* 1/2 финал: 1945, 1995/96, 1997/98, 1998/99

Ресей бірінші лигасы

* Чемпион (1): 1991

Ресей бірінші лигасы

* Чемпион (1): 2019/20

КСРО екінші лигасы

* Чемпион (1): 1981

Екінші лига

* Чемпион (2): 2011/12, 2016/17

Үшінші лига

* Чемпион (1): 2015

КСРО Бірінші лига кубогы

* Финалист (1): 1991

РСФСР чемпионаты

* Чемпион (1): 1980

### Еурокубоктер
Интертото

* Финалист (1): 1996

УЕФА кубогы

* 1/16 финал (2): 1995/96, 1997/98

## Дереккөздер

## Сілтемелер

* https://rotor-vlg.com/

Санат:Ресей футбол клубтары
Санат:1923 жылы құрылған футбол клубтары
Водник (допты хоккей клубы)

**«Водник»** — Ресейдің Архангельск қаласындағы допты хоккей клубы. 

## Тарихы

### Атаулары

* «Северный водник» (1925—1937) 
* «Моряк» (1937)

## Жетістіктері

* Ресей чемпионы: 1996, 1997, 1998, 1999, 2000, 2002, 2003, 2004, 2005
* Еуропа чемпиондары кубогы: 2002, 2003, 2004
* Әлем кубогы: 2003, 2004

## Сілтемелер

* http://www.vodnik29.ru/ 

Санат:Ресей допты хоккей клубтары
Персей шоқжұлдызы

**Персей шоқжұлдызы** түнгі жұлдызды аспанда гректің **λ** әрпіне ұқсап көрінеді. Түнгі тұнық аспанда одан жай қырағы көзге **тоқсанға** жуық жұлдыз шалынады. Персей шоқжұлдызындағы **β** әрпімен белгіленген ең жарық жұлдызына көңіл бөлген жөн, оған **Алголь** деген ат берілген. Алголь-айнымалы – тұтылмалы қос жұлдыз.
Персей шоқжұлдызының γ жұлдызы төңірегінен шілде айының 18-і мен тамыз айының 20-тәулігі аралығында персеидтер деп аталатын жұлдыз жауыны болып тұрады. Нөсерлі сәті тамыз айының 12-13 тәуліктерінде өтеді.

## Дереккөздер

Санат:Жұлдыздар
Санат:Астрономия
Әндіжан (көгалдағы хоккей)

**Әндіжан** — Әндіжан қаласында 1975 жылы құрылған көгалдағы хоккей әйелдер клубы. 

КСРО тараған соң клуб та тарап кетті.

## Жетістіктері

### Ұлттық

* КСРО чемпионы (4): 1979, 1980, 1986, 1990.
* КСРО чемпионатының күмс жүлдегері (2): 1987, 1991.
* КСРО қола жүлдегері (2): 1981, 1988.
* КСРО кубогы (4)

### Халықаралық

* Еуропа чемпиондары кубогының қола жүлдегері (1): 1987.

## Сілтемелер

* http://ussr-fieldhockey-kim.blogspot.com/

Санат:КСРО көгалдағы хоккей клубтары
Санат:1975 жылы құрылған көгалдағы хоккей клубтары
Санат:Алфавит бойынша көгалдағы хоккей клубтары
Волга (көгалдағы хоккей)

**Волга (көгалдағы хоккей)** — 1968-1991 жылдары КСРО чемпионаттарында ойнаған Ульяновск қаласындағы көгалдағы хоккей клубы. 

## Жетістіктері

* КСРО чемпионы – 1970, 1971, 1974
* Күміс жүлдегер – 1972, 1976
* Қола жүлдегер – 1975

## Мергендері

## Атақты ойыншылары

* Николай Афанасенко
* Леонард Мухаметзянов
* Вячеслав Лампеев

## Сілтемелер

* https://fhtr.ru/news/712

Санат:КСРО көгалдағы хоккей клубтары
Санат:1968 жылы құрылған көгалдағы хоккей клубтары
Санат:1991 жылы жабылған спорт клубтары
Санат:Алфавит бойынша көгалдағы хоккей клубтары
Қазақстан ерлер ұлттық көгалдағы хоккей құрамасы

**Қазақстан көгалдағы хоккей құрамасы** — Халықаралық жарыстарда Қазақстанның намысын қорғайтын допты хоккей құрамасы. 1992 жылы құрылған. Азия көгалдағы хоккей федерациясына қарайды.  

## Көрсеткіштері

### [[Азия ойындары]]

* 1994 — 6-орын
* 1998—2014 — қатыспады
* 2018 — 11 орын

### [[Көгалдағы хоккейден Азия кубогы|Азия кубогы]]

* 1993 — 5-орын

### Орталық Азия кубогы

* 2019 — 1-орын

### АХФ кубогы

* 2012 — 9-орын
* 2022 — 4-орын

## Құрамы

Бас бапкер: Ұрманова Ольга

## Дереккөздер

## Сілтемелер

* http://www.fih.ch/inside-fih/our-members/kazakhstanhf/
* http://www.asiahockey.org/news/the-asian-hockey-federation-announces-mens-ahf-cup-2022/

Санат:Көгалдағы хоккей ұлттық құрамалары
Санат:Қазақстан ұлттық құрамалары
Ағынды су

**Ағынды сулар** — атмосфералық сулар мен жауын-шашын, оған еріген және жаңбыр сулары, сондай-ақ су қоймаларына өндірістік кәсіпорындар мен елді мекендер аумағынан кәріз жүйесі немесе ауырлық арқылы ағызылатын, адам қызметінің нәтижесінде қасиеттері нашарлаған жасыл екпелер мен көшелерді суарудан алынған сулар жатады.

Ағынды суларды келесі белгілер бойынша жіктеуге болады:
* Шығу көзі бойынша 
** Өндірістік (өнеркәсіптік) сарқынды сулар (өндірістің технологиялық процестерінде түзілетін) өнеркәсіптік немесе жалпы ағынды кәріз жүйесі арқылы ағызылады.
** Тұрмыстық (шаруашылық-тұрмыстық) сарқынды сулар (адамның тұрмыстық тіршілік әрекеті нәтижесінде пайда болатын) шаруашылық-тұрмыстық немесе жалпы ағынды кәріз жүйесі арқылы ағызылады.
** Жер бетіндегі ағынды сулар (жаңбыр мен еріген болып бөлінеді-қар, мұз, бұршақ еріген кезде пайда болады), әдетте, нөсерлі кәріз жүйесі арқылы шығарылады. Сондай-ақ, "нөсер ағындары" деп аталуы мүмкін.

Өндірістік ағынды сулар, атмосфералық және тұрмыстық сулардан айырмашылығы, тұрақты құрамға ие емес және оларды бөлуге болады:
*Ластаушы заттардың құрамы бойынша:
** негізінен минералды қоспалармен ластанған
** негізінен органикалық қоспалармен ластанған
** минералды және органикалық қоспалармен ластанған
* Ластаушы заттардың концентрациясы бойынша:
** Әлсіз ластанған (құрамында 1-500 мг/л қоспалары бар)
** Орташа ластанған (құрамында 500-5000 мг/л қоспалары бар)
** Қатты ластанған (құрамында 5000-30000 мг/л қоспалары бар)
** Қауіпті (құрамында 30000 мг/л астам қоспалары бар)
* Ластағыштардың қасиеттері бойынша
* Қышқылдығы бойынша:
** агрессивті емес (рН 6,5-8)
** әлсіз агрессивті (сәл сілтілі — РН 8-9 және сәл қышқыл — рН 6-6,5)
** жоғары агрессивті (сілтілі — pH>9 және қышқыл — pH<6)
* Су объектілеріне ластаушы заттардың уытты әсері бойынша:
** су қоймасының жалпы санитарлық жағдайына әсер ететін заттар бар (мысалы. жылдамдығына, процестерді өздігімен тазару)
** органолептикалық қасиеттерін (дәмі, иісі және т. б.) өзгертетін заттар бар
** құрамында адамдарға, су айдындарында тіршілік ететін жануарларға, өсімдіктер үшін улы заттар бар.

Санат:Қоршаған ортаны қорғау
Санат:Судың ластануы
Допты хоккейден әлем чемпионаты

**Допты хоккейден әлем чемпионаты** () — 1957 жылдан бері өткізіліп келе жатқан турнир. 2003 жылдан бері жыл сайын өткізіледі. Қазақстан құрамасы әлем чемпионатарында 21 рет қатысып, 6 (2003, 2005, 2012, 2013,  2014, 2015) рет қола жүлдегер атанды.

## Жеңімпаздары және жүлдегерлері

## Жалпы медальдар саны

## Сілтемелер

* http://www.worldbandy.com/
*

Санат:Допты хоккейден әлем чемпионаты
Санат:Допты хоккей
Санат:Əлем чемпионаты
Сафие сұлтан

**Сафие сұлтан** () — III Мұраттың әйелі (хасеки сұлтан), III Мехметтің анасы (уәлиде сұлтан).

## Өмірбаяны
I Сүлеймен мен Хүррем сұлтанның қызы Михримах сұлтан қызды 1563 жылы болашақ сұлтан III Мұратқа сыйға тартты. Он үш жасында сұлтан гареміне түсіп, "Сафие" деген есім алады. 1566 жылы Сафие бірінші ұлын  - болашақ сұлтан III Мехметті туады. 

1595 жылы III Мұраттың өлімінен кейін, Сафие сұлтан ұлы III Мехмет тұсында уәлиде сұлтан атанды, үлкен билік пен табысқа ие болды. 1603 жылдың желтоқсанында III Мехмет қайтыс болып, таққа оның ұлы I Ахмет отырды. Ол Сафиені билігінен айыру үшін 1604 жылдың қаңтарында Ескі сарайға жібереді. Сафие сұлтан Айя София мешітінде жерленді.

## Сыртқы саясат
Сафие Венеция және Англия елдерімен жақсы қарым-қатынаста болды. Ол I Елизаветамен хат алмасып тұрғаны белгілі.

## Өнерде
*  «Сүлеймен сұлтан» телехикаясы (2011 жылы, Сафие сұлтан рөлінде — Гёзде Туркер)
*  «Ғаламат ғасыр: Көсем дәуірі» телехикаясы (2015 жылы, Сафие сұлтан рөлінде — Хүлия Аушар)

Санат:1550 жылы туғандар
Санат:1610 жылы қайтыс болғандар
Санат:Осман сұлтандарының жұбайлары
Санат:Уәлиде сұлтандар
Адмир Мехмеди

**Адмир Мехмеди** (; 16 наурыз 1991 жыл, Гостивар, Югославия) — швейцариялық футболшы, Швейцария Ұлттық футбол құрамасы мен "Вольфсбург" клубының  жартылай қорғаушысы. 

## Карьерасы
Адмир Югославиядағы албандар отбасында дүниеге келген. 90-жылдардың басындағы тынышсыздық кезеңінде отбасы Швейцарияға көшіп өтті.  
  
"Цюрих" клубының түлегі. 2008 жылы осы клубта карьерасын бастады да, үш маусым ойнады. 2012 жылы қаңтарда "Динамо" (Киев) клубына ауысты.  

2013 жылы жазда "Фрайбургке" жалға берілді. 2014 жылы мамыр айында "Фрайбург" футболшыны түпкілікті сатып алды.  

2012 жылы жазғы Олимпиада ойындарына, 2014 жылы әлем чемпионатына, 2016 жылы Еуропа чемпионатына қатысты. 2016 жылғы Еуропа чемпионатының топтық кезеңінде Румыния қақпасына бір гол соқты, бұл ойын 1:1 есебімен тең аяқталды.  

## Жетістіктері

; «Цюрих»

* Швейцария чемпионы: 2008/09
* Швейцария чемпионатының күміс жүлдегері: 2010/11

; «Динамо» (Киев)

* Украина чемпионатының күміс жүлдегері: 2011/12
* Украина чемпионатының қола жүлдегері: 2012/13

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Профилі

Санат:Швейцария футболшылары
Санат:Швейцария Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Цюрих ФК ойыншылары
Санат:Динамо Киев ФК ойыншылары
Санат:Фрайбург ФК ойыншылары
Санат:Байер 04 ФК ойыншылары
Санат:Вольфсбург ФК ойыншылары
Хэл Робсон-Кану

**Томас Генри Алекс (Хэл) Робсон-Кану** (; 21 мамыр 1989 жыл, Актон, Үлкен Лондон) — англиялық және уэльстік футболшы, Уэльс Ұлттық футбол құрамасы мен "Вест Бромвич Альбион" клубының шабуылшысы. 2016 жылғы Еуропа чемпионатының қола жүлдегері.

## Карьерасы
"Арсенал" (Лондон) клубының түлегі. 2005 жылы 16 жасында "Редингтің" академиясына ауысты. 

2007 жылы "Рединг" сапында карьерасын бастады. "Рединг" ол кезде Англия екінші дивизионында ойнайтын. 2008, 2009 жылдарды төменгі лигалардағы клубтарда жалда өткізіп, 2009 жылы "Редингке" қайта оралды. 2011/12 жылғы маусымда "Рединг" екінші дивизион жеңімпазы атанып, Премьер лигаға жолдама алды. 

2016 жылы "Вест Бромвич Альбион" футболшысы атанды. 

Англия жастар құрамасында бірнеше ойын өткізді. Бірақ 2010 жылы Англия құрамасында ойнаудан бас тартып, Уэльстің 21 жасқа дейінгі құрамасында доп тепті. Негізгі құрама сапында да сол жылдан бері ойнап келеді.

## Жетістіктері

### Клубтық

* Англия чемпионшипінің жеңімпазы: 2011/12

### Халықаралық

* Еуропа чемпионатының жартылай финалисі

## Дереккөздер

## Сілтемелер

* Нешнл футбол тим сайтындағы профилі

Санат:Уэльс футболшылары
Санат:Уэльс Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Рединг ФК ойыншылары
Санат:Вест Бромвич Альбион ФК ойыншылары
Ондрей Дуда

**Ондрей Дуда** (, 5 желтоқсан 1994 жыл, Снина, Словакия) — словакиялық футболшы, Словакия Ұлттық футбол құрамасы мен "Кельн" клубының жартылай қорғаушысы.

## Карьерасы
2016 жылы Еуропа чемпионатына қатысқан.

"Кощице" клубының түлегі. 2014 жылы Польшаның "Легия" клубына ауысты. 

Кейін Германия, Англия клубтарында ойнады.

## Жетістіктері

; «Легия»

* Польша чемпионы (2): 2013/14, 2015/16
* Поьша кубогы (2): 2014/15, 2015/16

## Дереккөздер

## Сілтемелер

* National-football-teams сайтындағы профилі

Санат:Словакия футболшылары
Санат:Словакия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Кошице ФК ойыншылары
Санат:Легия ФК ойыншылары
Санат:Герта Берлин ФК ойыншылары
Санат:Норвич Сити ФК ойыншылары
Санат:Кельн ФК ойыншылары
Қаныкей мазары

**Қаныкей мазары** — XVII ғасырдың ескерткіші.
## Тарихы
Сол бір жорыққа толы замандарда қазақ пен қалмақ арасында соғыс жиі орын алып, жеңіс екі жаққа алма-кезек ауысып отырса керек. Осындай бір жорыққа қазақ ханының Қаныкей атты бойжетіп қалған 15 жасар қызы аттанған екен. Хан қызының қасында құралайды көзге атқан қырық нөкері болыпты. Бұл мерген қыздар соғысқа тікелей араласпай, жебе жетер жерден жаудың қолбасшыларын көзден атып, қалмақтарды көп шығынға ұшыратып отырса керек. Қол бастайтын батырлары бірінен соң бірі ат жалын құшып жатқан соң, қалмақ ханы арнайы жасақ құрып, қырық қыздан тұратын мергендер тобын біржола құртпақты көздейді. Сайдың тасындай іріктелген жүз жігіттен тұратын жау жасағы соғыстың бір қызған кезінде қазақ қолын айналып өтіп, мерген қыздарға тұтқиылдан ұрыс салады. Күтпеген жерден тап берген жауға қыздар оңайшылықпен алдыра қоймайды. Саны көп жау жасағымен қоян-қолтық ұрыс барысында Қаныкей қыздың аты жау найзасынан ауыр жараланып, иесін жаяу қалдырады. Қазақ қызына тән қайсарлықпен жауға ұмтылған Қаныкейдің өліспей беріспейтініне көзі жеткен қалмақтар өжет қызды садақпен атып, мерт қылады

## Орналасуы
Қаныкей қыздың зираты  жатқан сол мекен Өркендеу деп аталады екен. Батыр қыз жерленген мекен жазық далада менмұндалап сонау бір жаугерлік заманның белгісіндей болып әлі тұр.
## Құрылысы
Қазақ елінің намысы жолында жанын берген Қаныкей қызды арулап, батырға лайық құрметпен жер қойнына тапсырып, басына қызыл кірпіштен биік қылып зират көтереді. Уақыт өте келе жауын-шашын мен қар суы, жазық даланың желі зират кірпішін мүжіп, тегістеп жіберген. 
## Дереккөздер

Санат:Қазақстан кесенелері
Санат:Ақмола облысы тарих және мәдениет ескерткіштері
Алтай-Торпедо (шайбалы хоккей)

**«Алтай-Торпедо» хоккей клубы** — Өскеменнің атынан ойнайтын шайбалы хоккей клубы. Pro Hokei Ligasy лигасында өнер көрсетеді. Pro Hokei Ligasy лигасында ойнайтын «Торпедоның» үлестес командасы.

## Команда құрамасы
Команда құрамасы клубтың ресми сайтында 

Санат:Қазақстан шайбалы хоккей клубтары
Санат:Өскемендегі спорт
Санат:2016 жылы құрылған шайбалы хоккей клубтары
Нұрлыбек Майфокұлы Хамитов

**Нұрлыбек Майфокұлы Хамитов** (8 наурыз 1963, Форт-Шевченко) – мұнайшы. Құрманғазы ауданның Құрметті азаматы.

## Өмірбаян
Нұрлыбек Майфокұлы Хамитов 8 наурыз 1963 жылы Форт-Шевченкода Манғыстау облысы дүниеге келген. Руы Адай, Қосай бөлімі, Кіші жүз.

Құрманғазы аудан орталығындағы Абай орта мектебін түгескен.

1982 жылы Гурьев политехникалық техникумын бітірген. Прикаспий бұрғылау басқармасында бұрғылаушының көмекшісі болып еңбек жолын бастайды.

1982-1984. Кеңес армиясы қатарында.

1985-1988. "Ембімұнайгаз" өндірістік бірлестігінің инженері, лаборатория меңгерушісі.

1988-1992. "Гурьевнефтегазгеология" тәжірибе-әдістемелік экспедициясының бұрғылау технологиясы партиясының аға инженері, партия бастығы, бас инженері.

1991 жылы Ленин атындағы Қазақ политехникалық институтының "Мұнай және газ ұңғымаларын бұрғылау" факультетін бітіріп, кен инженері мамандығын иеленді.

1993 жылы Ұлыбританияда, 1995 жылы Түркияда білімін жетілдіріп, тәжірибе алмасу курстарынан өтті.

1995 жылы "Қазақтүрікмұнай" бірлескен кәсіпорнының инженер-бұрғылаушысы.

1999-2001. "Казнефтехим" ЖШС-нің Атыраудағы өкілі, филиал директоры, департамент директоры, бас директордың орынбасары.

2001 жылы "Oil le Roy" ЖШС-ін құрып, оның директоры болды. Сол жылдан бері "Oil le Roy" директорлар кеңесінің төрағасы.

2002 жылдан "ТөбеаралОйл" ЖШС-нің директоры.

## Отбасы
Әкесі Майфок Хамитов - әділет кеңесшісі. Анасы Шұға Хамитова - мектепте мұғалім.

Зайыбы – Фарида. Отбасында үш ұрпақ дүниеге келген.

## Марапаттары
2014 жылы "Мұнай-газ кешенін дамытуға қосқан үлесі үшін" медалімен марапатталды.

2016 жылы "ҚР тәуелсіздігіне 25 жыл" медалі.

2018 жылы "Жер қойнауын барлаудың үздігі" атанды.

2018 жылы "Құрманғазы ауданның Құрметті азаматы" атағын лайықтады.

## Дереккөздер

Санат:Мұнайшылар
Санат:Қазақстан мұнайшылары
Алтай (шайбалы хоккей, Өскемен)

**«Алтай»** — Өскемен қаласының хоккей командасы. Жастар хоккей лигасының чемпионатында өнер көрсетеді. Ол «Торпедо» хоккей клубының жастар командасы

## Тарихы
### ҰЖХЛ
2015/2016 жылғы маусымда Өскемен қаласының командасы Ұлттық жастар хоккей лигасында ойнай бастады.
### 2015/2016 маусым
2015/2016 маусымда «Алтай» Шығыс конференциясында 9-орынға ие болып, плей-оффқа өте алмады.
### ЖХЛ
2016 жылдың 25 шілдесінде Жастар хоккей лигасы кеңесінің отырысында 2016/2017 маусымынан бастап қазақстандық команда Жастар хоккей лигасында ойнайтындығы белгілі болды. 
### 2016/2017 маусым
2016/2017 маусымда қазақстандық команда Шығыс конференциясында соңғы 16-орынға ие болып, плей-офф кезеңіне өте алмады.
### 2017/2018 маусым
2017/2018 жылғы маусымда өскеменендік команда Шығыс конференциясында соңғыдан бұрынғы 15-орынға ие болып, плей-оффтан тыс қалды.
### 2018/2019 маусым
2018/2019 жылғы маусымда Өскеменнің командасы жаттықтырушысын ауыстырды, бұл жергілікті хоккей мектебінің тәрбиеленушісі, көптеген жылдар бойы балалар жаттықтырушысы болып жұмыс істеген Александр Артёменко болды. Чемпионатта «Алтай» Шығыс конференциясында соңғы 16-орынға ие болып, плей-оффтан едәуір артта қалды.
### 2019/2020 маусым
Команда тағы да бапкерін ауыстырды, осы жолы Болякин, Олег Владимирович болды. Маусым барысында команда турнир кестесінде 3-орынға ие болды, бірақ бірқатар жеңілістерден кейін 13-орынды иелене бастады. Дегеніменде, плей-оффқа Алтай командасы шыға алмады
## Стадионы
Команда ересектер «Торпедо» командасы өнер көрсететін аренада - Борис Александров атындағы спорт сарайында ойнайды.

Санат:Қазақстан шайбалы хоккей клубтары
Санат:Өскемендегі спорт
Еңбек (шайбалы хоккей)

**Еңбек** — КСРО және қазақстандық шайбалы хоккей клубы, базасы Алматы қаласында. 1967 жылы "Автомобилист" деген атаумен құрылды. 1972 жылы "Еңбек" боп өзгертілді. 

## Тарихы
1970 жылы КСРО кубогының жартылай финалына дейін жетті. 

Одақ тарағанша КСРО чемпионатының "А" класында алты маусым ойнады (1969/1970, 1972/1973, 1973/1974, 1974/1975, 1982/1983 және 1983/1984). Ең жоғарғы көрсеткіші: 1973/74 маусымдағы 8-орын. 

Тәуеліздік жылдары Қазақстан чемпионатымен қатар Ресей ашық чемпионатында да ойнады. 

2009 жылы қаржы қиындықтарынан жабылып қалды.

## Атақты ойыншылары

* Юрий Леонов
* Владимир Бородулин
* Сергей Старыгин
* Виктор Федорченко
* Федор Голятдинов
* Сергей Селедков.

## Жетістіктері

* Қазақстан чемпионатының қола жүлдегері: 2002/03

## Сілтемелер

* Ресми сайты 
Санат:Қазақстан шайбалы хоккей клубтары
Аркадиуш Милик

**Аркадиуш Кристиан (Арек) Милик** (; 28 ақпан 1994 жыл, Тыхы) — польшалық футболшы, Польша Ұлттық футбол құрамасы мен "Наполи" клубының шабуылшысы.

## Карьерасы
2011 жылы "Гурник" клубымен келісім шарт жасасты. Сол жылы 31 шілдеде "Шленск" клубына қарсы тұңғыш ойынын өткізді. 2012 жылы желтоқсанда "Байер 04" футболшысы атанды. Бірақ жарты жылдан соң "Аугсбургке" жалға берілді. Ал 2014 жылы "Аякске" жалға берілді. 

2015 жылы "Аякс" футболшыны түпкілікті сатып алды. 

2016 жылы жазда "Наполиге" ауысты. Сол жылы ұлттық құрама сапында Данияға қарсы ойында ауыр жарақат алды да, енді ол маусым біткенше жазылмайды деп болжанғанымен, 2017 жылы ақпанда қатарға қосылды. 2017 жылы 24 қыркүйекте СПАЛмен ойында тағы да сол тізесінен жарақат алды. 2018/19 жылғы маусымда ғана Италияда өзін танытты, 35 кездесуде 17 гол соғып, Италия чемпионатында мергендер көшінде бесінші орын алды.  

2019 жылы 1 желтоқсанда Чемпиондар лигасында "Генктің" қақпасына үш гол соқты да, Роберт Левандовскийден кейін чемпиондар лигасында хет-трик жасаған екінші поляк футболшысы атанды. Сондай-ақ чемпиондар лигасында хет-трик жасаған "Наполи" тарихындағыы тұңғыыш ойыншы. 

### Ұлттық құрама
Польшаның бірнеше жастағы құрамаларында ойнаған. 2012 жылы 12 қазанда 18 жасында Польша Ұлттық футбол құрамасы сапындағы тұңғыш ойынын ОАР құрамасына қарсы жолдастық кездесуде өткізді.

2016 жылы Еуропа чемпионатына, 2018 жылы әлем чемпионатына қатысты.

## Жетістіктері

; «Наполи»

* Италия кубогы: 2020

## Дереккөздер

## Сілтемелер
* Тransfermarkt сайтындағы профилі

Санат:Польша футболшылары
Санат:Польша Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Гурник Забже ФК ойыншылары
Санат:Байер 04 ФК ойыншылары
Санат:Аугсбург ФК ойыншылары
Санат:Аякс Амстердам ФК ойыншылары
Санат:Наполи ФК ойыншылары
Гарет Маколи

**Гарет Маколи** (; 5 желтоқсан 1979, Ларн, Солтүстік Ирландия) — солтүстік ирландиялық футболшшы, қорғаушы. 

## Карьерасы
Карьерасында Солтүстік Ирландия, Англия, Шотландия клубтарында ойнады. 

Ұлттық құрама сапындағы тұңғыш ойынын 2005 жылы 4 маусымда Германияға қарсы жолдастық кездесуде өткізді. Екінші ойынын 16 қарашада Португалияға қарсы жолдастық кездесуде өткізді. 

2010 жылғы әлем чемпионатының іріктеуінде Сан-Марино қақпасына тұңғыш голын соқты.  

2016 жылы 37 жасында Еуропа чемпионатына қатысты, бұл ұлттық құраманың Еуропа чемпионатына тұңғыш жолдама алуы еді. Топтық кезеңнің екінші турындағы жаңбырлы матчта Украина қақпасына гол соғып есеп ашты. Маколидің бұл голы Солтүстік Ирландияның Еуропа чемпионаттарындағы тұңғыш голы еді. Бұл ойында Солтүстік Ирландия 2:0 есебімен жеңіске жетті.  

1/8 финалда Уэльспен ойында өз қақпасына гол соғып алды. Макколи ол жерде тым күрделі позицияда тұрған-ды. Уэльстік Гарет Бейл сол қанаттан айып алаңына доп асырды. Бірнеше ойыншылармен бірге допқа Маколи де ұмтылды. Өзінің ту сыртында уэльстік Хэл Робсон-Кануға допты өткізбеу үшін барын салған футболшының әрекеті зая кетті, допты кері қайтарам деп өз қақпасына соғып алды. Уэльс 1:0 есебімен жеңіске жетті де, 1/4 финалға жолдама алды. 

## Жетістіктері

; Колрейн

* Ирландия кубогы 2002/03
* Ирландия кубогының финалисі: 2003/04

## Дереккөздер

## Сілтемелер

* Soccerway сайтындағы профилі

Санат:Солтүстік Ирландия футболшылары
Санат:Солтүстік Ирландия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Линфилд ФК ойыншылары
Санат:Крусейдерс ФК ойыншылары
Санат:Колрейн ФК ойыншылары
Санат:Лестер Сити ФК ойыншылары
Санат:Ипсвич Таун ФК ойыншылары
Санат:Вест Бромвич Альбион ФК ойыншылары
Санат:Рейнджерс ФК ойыншылары
Найалл Макгинн

**Найалл Макгинн** (; ; 20 шілде 1987 жыл, Данганнон, Солтүстік Ирландия) — солтүстік ирландиялық футболшы, шабуылшы. 2016 жылғы Еуропа чемпионатына қатысқан.  

## Карьерасы

### Клубтық статистикасы

## Жетістіктері

* Шотландия лига кубогы: 2013/14

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Футболшының профилі

Санат:Солтүстік Ирландия футболшылары
Санат:Солтүстік Ирландия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Дерри Сити ФК ойыншылары
Санат:Селтик ФК ойыншылары
Санат:Брентфорд ФК ойыншылары
Санат:Абердин ФК ойыншылары
Санат:Кванджу ФК ойыншылары
Тамара Хаважовна Яндиева

**Тамара Хаважовна Яндиева** (23 шілде 1955 жыл, Қарағанды, Қазақ КСР, КСРО) — кеңестік және ресейлік эстрада әншісі, актриса. Ингушетияның халық әртісі (2002). Шешен-Ингушетияның, Авхазияның, Ресейдің еңбек сіңірген актрисасы. 

## Өмірбаяны
1955 жылы Қарағандыда ингуштер отбасында дүниеге келді. Жұмысын Солтүстік Осетия киностудияясында бастаған. Ленинградтағы мемлекеттік театр-музыка, кинематография институтын тәмамдаған. Оқуын бітірген соң Грозныйға қоныс аудардды. Бірақ 90-жылдардағы тнышсыздықтан соң отбасымен бірге Мәскеуге көшті. 

Карьерасында 18 киноға түсті, соның он алтысында басты рөлді сомдады.

## Фильмография

# 1977—1984 — Огтты жолдар — *Рабия*
# 1978 — Тау новелласы — *Зара*
# 1979 — Бабек — *Парвин*
# 1980 — Мен әлі ораламын — *Шахназ*
# 1981 — Жылан жылы — *Маимхан*
# 1982 — Егер сүйсең… — *Лола*
# 1982 — Қасиетті ұстаның қоңырауы — *Камачич*
# 1983 — Махаббат сергелдеңі — *Мадина*
# 1984 — Шахерезаданың тағы бір түні — *Анора*
# 1985 — Тау жаңғырығы — *Карима*
# 1986 — Сәлеметсіз бе, Гульнора Рахимовна! — *Гульнора Рахимовна*
# 1986 — Шахерезаданың жаңа ертегілері — *Әсемгүл*
# 1987 — Шахерезаданың соңғы түні — *Әсемгүл*
# 1989 — Аджубтың қара ханзадасы — *Шахназ*
# 1989 — Валтасардағы думан немесе Сталинмен өткен түн — *Сария Лакоба*
# 1989 — Қожанасырдың оралуы — *Ханифа*
# 1990 — Бағдар қарақшысының оралуы
# 1991 — Аджубтың қара ханзадасы

## Дереккөздер

## Сілтемелер

* Ресми сайты

Санат:КСРО актрисалары
Санат:КСРО әншілері
Санат:Ресей әншілері
Санат:Ресей актрисалары
Санат:Алфавит бойынша актрисалар
Милан Шкода

**Милан Шкода** (; 16 қаңтар 1986, Прага, Чехословакия) — чехиялық футболшы, "Ризеспор" клубы мен Чехия Ұлттық футбол құрамасының шабуылшысы. 

## Карьерасы
Ұлттық құрамаға тек 2015 жылы 29 жасында ғана шақырылып, 2016 жылғы Еуропа чемпионатының іріктеуінде ойнады. 2015 жылы 12 маусымда Исландиямен ойында тұңғыш рет алаңға шықты. Екінші ойынын 3 қыркүйекте Қазақстанға қарсы өткізіп, екі гол соқты, бұл ойында Чехия 2:1 есебімен жеңіске жетті. Сол жылдың аяғында Чехияның 2015 жылғы үздік шабуылшысы атанды. 

2016 жылы наурыз айында Мальтамен жолдастық кездесуде бір гол соқты. 2016 жылғы Еуропа чемпионатының топтық кезеңінде Хорватия қақпасына бір гол соқты, бұл ойында чехтар 2:2 есебімен тең түсті.  

## Жетістіктері

### Командалық

; «Славия»

* Чехия чемпионы: 2016/17, 2018/19
* Чехия кубогы: 2017/18

### Жеке

* Чехияның үздік шабуылшысы 2014/15

## Дереккөздер

## Сілтемелер

* Профилі (national-football-teams)

Санат:Чехия футболшылары
Санат:Чехия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Богемианс 1905 ФК ойыншылары
Санат:Млада-Болеслав ФК ойыншылары
Санат:Славия Прага ФК ойыншылары
Санат:Ризеспор ФК ойыншылары
Томаш Нецид

**Томаш Нецид** (; 13 тамыз 1989, ) — чехиялық футболшы, "Богемианс 1905" клубының шабуылшысы. 

2012, 2016 жылдары Еуропа чемпионатына қатысқан. 

## Статистикасы

### Клубтық

## Жетістіктері

; «Славия»

* Чехия чемпионы: 2007/08, 2008/09.
* Чехия кубогы: 2017/18

; ЦСКА

* Ресей чемпионы: 2012/13.
* Ресей суперкубогы: 2009.
* Ресей кубогы: 2008/09, 2010/11.
* Ресей чемпионатының күміс жүлдегері: 2010.
* Ресей чемпионатының қола жүлдегері: 2011/12.

; Чехия

* Жастар арасындағы Еуропа чемпионатының күміс жүлдегері: 2006.

## Дереккөздер

## Сілтемелер

* Профилі (national-football-teams)

Санат:Чехия футболшылары
Санат:Чехия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Славия Прага ФК ойыншылары
Санат:Яблонец ФК ойыншылары
Санат:ЦСКА Мәскеу ФК ойыншылары
Санат:Бурсаспор ФК ойыншылары
Санат:Легия ФК ойыншылары
Санат:Богемианс 1905 ФК ойыншылары
Санат:АДО Ден Хааг ФК ойыншылары
Санат:ПЕК Зволле ФК ойыншылары
Нолито

**Мануэль Агудо Дуран** ()  немесе жәй ғана **Нолито** (; 15 қаңтар 1986 жыл, Санлукар-де-Баррамеда, Испания) — испаниялық футболшы, "Сельта" клубының шабуылшысы. 

2016 жылы Еуропа чемпионатына қатысып, топтық кезеңде Түркия қақпасына бір гол соқты. 

## Жетістіктері

### Клубтық
**Барселона**

* Испания чемпионы: 2010–11

**Бенфика**

* Португалия чемпионы: 2011–12

**Севилья**

* УЕФА Еуропа лигасы: 2019–20

### Жеке

* Ла лиганың үздік ойыншысы: қыркүйек 2014, қыркүйек 2015

## Дереккөздер

## Сілтемелер
*Профилі (worldfootball.net сайтында)

Санат:Испания футболшылары
Санат:Испания Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Барселона ФК ойыншылары
Санат:Бенфика ФК ойыншылары
Санат:Гранада ФК ойыншылары
Санат:Сельта ФК ойыншылары
Санат:Манчестер Сити ФК ойыншылары
Санат:Севилья ФК ойыншылары
Озан Туфан

**Озан Туфан** (; 25 наурыз 1995, Орханели, Түркия) — түркиялық футболшы, Түркия Ұлттық футбол құрамасы мен "Фенербахче" клубының "Аланьяспорға" жалға берілген жартылай қорғаушысы.

## Карьерасы

### Ұлттық құрама
2016 жылғы Еуропа чемпионатына қатысып, топтық кезеңде Чехия қақпасына бір гол соқты. Бұл ойын 2:2 есебімен тең аяқталды.

**Құрамадағы голдары**

## Дереккөздер

## Сілтемелер

* Профилі (worldfootball сайтында)

Санат:Түркия футболшылары
Санат:Түркия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Бурсаспор ФК ойыншылары
Санат:Фенербахче ФК ойыншылары
Санат:Аланьяспор ФК ойыншылары
Уэсли Хулахан

**Уэсли (Уэс) Хулахан** (, 20 мамыр 1982 жыл, ) — ирландиялық футболшы, жартылай қорғаушы. 

2016 жылғы Еуропа чемпионатына қатысып, топтық кезеңнің бірінші турында Швеция қақпасына гол соқты. Бұл ойын 1:1 есебімен тең аяқталды. Хулахан матчтың үздік ойыншысы атанды. 

## Статистикасы
: *2021 жылғы 2 қаңтарға дейін*

### Халықаралық

### Құрамадағы голдары

## Жетістіктері
**Шелбурн**

* Ирландия чемпионы: 2001–02, 2003, 2004

**Блэкпул**

* Футбол лигасының плей-офы: 2007

**Норвич**

* 1 лига жеңімпазы: 2009–10

### Жеке

* Норвич ситидегі маусымның үздік ойыншысы: 2016–17

## Дереккөздер

## Сілтемелер

* Профилі (National-football-teams.com сайтында)

Санат:Ирландия футболшылары
Санат:Ирландия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Шелбурн ФК ойыншылары
Санат:Ливингстон ФК ойыншылары
Санат:Блэкпул ФК ойыншылары
Санат:Норвич Сити ФК ойыншылары
Санат:Вест Бромвич Альбион ФК ойыншылары
Санат:Ньюкасл Джетс ФК ойыншылары
Матмю Атлантик

**Матмю Атлантик** — Францияның Бордо қаласындағы футбол стадионы. Сыйымдылығы 42115 адам.

## Тарихы
2013  жылы құрылысы басталып, 2015 жылы аяқталды. Ашылу салтанаты 2015 жылы 18 мамырда өтті. "Бордо" клубы өз алаңындағы ойындарын осында өткізеді. Тұңғыш кездесу қыркүйекте Франция мен Сербия арасында өтті.
2016 жылғы Еуропа чемпионатының бес кездесуі осында өтті.

## Дереккөздер

## Сілтемелер

* Стадионның ресми сайты

Санат:Стадиондар
Санат:Франция футбол стадиондары
Эмануэле Джаккерини

**Эмануэле Джаккерини** (; 5 мамыр 1995, Бибьена, Тоскана) — италиялық футболшы, "Кьево" клубының шабуылшысы.  

## Карьерасы
2012, 2016 жылдары Еуропа чемпионатына, 2013 жылы Конфедерациялар кубогына қатысты. 2012 жылғы Еуропа чемпионатының финалисі. 2016 жылғы Еуропа чемпионатының топтық кезеңінде Бельгия қақпасына бір гол соқты. Бұл ойында Италия 2:0 есебімен жеңіске жетті. 

2013 жылы Конфедерациялар кубогының қола жүлдегері атанды. 

## Статистикасы

### Клубтық

: *17 ақпан 2020*

### Халықаралық

: *2 шілде 2016.*

## Жетістіктері
; «Ювентус»

* Италия чемпионы: 2011/12, 2012/13
* Италия суперкубогы: 2012

## Дереккөздер

## Сілтемелер

* "Кьево" сайтындағы профилі 

Санат:Италия футболшылары
Санат:Италия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Чезена ФК ойыншылары
Санат:Ювентус ФК ойыншылары
Санат:Сандерленд ФК ойыншылары
Санат:Болонья ФК ойыншылары
Санат:Наполи ФК ойыншылары
Санат:Кьево ФК ойыншылары
Грациано Пелле

**Грациано Пелле** (; 15 шілде 1985 жыл, Сан-Чезарио-ди-Лечче, Италия) — италиялық футболшы, шабуылшы, 2016 жылы Еуропа чемпионатына қатысқан. 

## Карьерасы
Карьерасында Италия, Нидерланд, Англия, Қытай клубтарында ойнады.

2014 жылы 4 қазанда Италия құрамасының бапкері Антонио Конте құрама жаттығу жиындарына шақырды. 13 қазанда Мальтамен ойында тұңғыш рет алаңға шығып, ойын тағдырын шешкен жалғыз голды соқты. 

2016 жылғы Еуропа чемпионатында екі гол соқты.

2016 жылы 6 қазанда Испаниямен ойында алаңнан шығып бара жатып, бас бапкер Джампьеро Вентуренің қолын алудан бас тартты, сол себепті қайта құрама ойындарына шақырылмады.

## Жетістіктері

; АЗ

* Нидерланд чемпионы: 2008/09

## Дереккөздер

## Сілтемелер

* Профилі (worldfootball.net сайтында)

Санат:Италия футболшылары
Санат:Италия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Лечче ФК ойыншылары
Санат:Катания ФК ойыншылары
Санат:Кротоне ФК ойыншылары
Санат:АЗ Алкмаар ФК ойыншылары
Санат:Парма ФК ойыншылары
Санат:Чезена ФК ойыншылары
Санат:Сампдория ФК ойыншылары
Санат:Фейеноорд ФК ойыншылары
Санат:Саутгемптон ФК ойыншылары
Санат:Шаньдун Лунэн ФК ойыншылары
Эдер (италиялық футболшы)

**Эдер Ситадин Мартинс** (; 15 қараша 1986, Лауру-Мюллер, Санта-Катарина, Бразилия) — италиялық футболшы, тегі бразилиялық. 2016 жылы Еуропа чемпионатына қатысқан.

## Статистикасы

### Клубтық

: *12 қараша 2020*

### Халықаралық

: *10 қараша 2017*

## Дереккөздер

## Сілтемелер

* National-football-teams.com сайтында

Санат:Бразилия футболшылары
Санат:Италия футболшыларыСанат:Италия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Эмполи ФК ойыншылары Санат:Фрозиноне ФК ойыншылары Санат:Брешиа ФК ойыншылары 
Санат:Сампдория ФК ойыншылары
Санат:Интернационале ФК ойыншылары Санат:Цзянсу Сунин ФК ойыншылары
Робби Брэди

**Роберт Брейди** (; 14 қаңтар 1992 жыл, Дублин), **Робби Брейди** ( ретінде танымал) — ирландиялық футболшы, Ирландия Ұлттық футбол құрамасы мен "Бернли" клубының жартылай қорғаушысы. 

2016 жылғы Еуропа чемпионатына қатысқан. 

## Карьерасы

### Клубтық
2008 жылы "Манчестер Юнайтедтің" академиясына қабылданды. 2010 жылы тұңғыш кәсіпқой деңгейдегі келісім шартын жасасты. 2013 жылға дейін манчестерлік клубтың футболшысы болғанымен, Англия чемпионатында бір кездесуде де алаңға шыққан жоқ, тек қосалқы құрамда отырумен болды. 

2011 жылы 19 шілдеде "Халл Сити" клубына жалға берілді. Аренда мерзімі 31 желтоқсанға дейін. 5 тамызда "Блэкпулға" қарсы тұңғыш ойынын өткізді. 

2012 жылы қыркүйекте "Манчестер Юнайтедке" қайта оралған Брэди Лига кубогында алаңға шықты. 

2013 жылы "Халл Ситиге" түпкілікті ауысты.

2015 жылы "Норвич Ситимен" келісім шарт жасасты.

## Дереккөздер

## Сілтемелер

* Профилі (footballdatabase.eu)

Санат:Ирландия футболшылары
Санат:Ирландия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Халл Сити ФК ойыншылары
Санат:Норвич Сити ФК ойыншылары
Санат:Бернли ФК ойыншылары
Футболдан Испания кубогының финалы 2020

**Футболдан Испания кубогының финалы 2020** () — Испания кубогының 2019/20 маусымының финалы 2020 жылы сәуір айында өтуі тиіс еді. Алайда COVID-19 пандемиясына байланысты 2021 жылы 4 сәуірге қалдырылды.

Финалда "Реал Сосьедад" және "Атлетик Бильбао" клубтары кездесіп, "Атлетик Бильбао" деңіске жетті. Ойын тағдырын шешкен жалғыз допты 63 минутта Микель Оярсабаль пенальтиден соқты.

## Матч

### Детальдар

## Дереккөздер

## Сілтемелер

Санат:Футболдан Испания кубогы
Санат:2020 жылғы футбол
Санат:Атлетик Бильбао ФК ойындары
Санат:Реал Сосьедад ФК ойындары
Футболдан Испания Чемпионаты 2014/15

**Футболдан Испания Чемпионаты 2014/15** — Ла лиганың 84-ші маусымы. 

## Чемпионат статистикасы

### Туринр кестесі

### Мергендер

## Дереккөздер

Санат:Футболдан Испания чемпионаты
Санат:2014 жылғы футбол
Санат:2015 жылғы футбол
Ганькино

* Ганькино – Солтүстік Қазақстан облысы Мағжан Жұмабаев ауданындағы ауыл.
* Ганькино – Солтүстік Қазақстан облысы Мағжан Жұмабаев ауданындағы ауыл, темір жол бекеті.