Бақтығали Жұмалин

**Бақтығали  Жұмалин  Жұмалыұлы** -  композитор, ҚР Мәдениет қайраткері. 1961  жылдың  26  ақпанында  Атырау  облысы  Қызылқоға   ауданының   Мұқыр  станциясында   дүниеге   келген.

## Өмірбаяны
1976 жылы  15 жастағы Бақтығали  Ақтөбе мәдени ағарту училищесіне түсіп, бойындағы  әнге деген  құштарлығын кәсіби деңгейде  шыңдауға өнер жолына  алғаш аяқ басты.

Училищеде  оқып жүріп,  музыкалық аспаптарға  деген  әуестігінің арқасында,   бірнеше аспаптарды  ойнауды игеріп, училище жанынан құрылған  «Балауса» ансамблінің мүшесі болды. Ең алғаш әндерін 1979  жылдан бастап жаза бастады. Өнерге  бір жола бет  бұрған  Бақтығали  өз білімін  шыңдауда  1990 жылы  Атырау  педагогика  институтының  музыка  факультетін,  1994 жылы  Құрманғазы атындағы Алматы мемлекеттік консерваториясын  бітірді.

Қ. Жұбанов  атындағы  Ақтөбе  университетіндегі  музыка  факультетінде,  облыстық  филормонияда, облыстық  драма  театрында  өз мамандығы бойынша қызмет  етті. Он үш жылдан астам уақыт  бойы Бақтығали Т. Ахтанов атындағы облыстық драма театрында музыка бөлімінің меңгерушісі қызметін атқарып, қойылымдар мен спектакльдерді  музыкамен көркемдеп, өз шығармаларын  жазып келеді.
*«Баламерген» 
* «Махамбет»
* «Беу, қыздар-ай»
* «Әпке»
* «Әйелдер әлемі»
* «Үй іздеген лақ»
* «Айман-Шолпан» сияқты көптеген қойлымдарға  композиция жазып, музыкамен көркемдеді.    
1991  жылы  « Серуен»  тобын  құрды. Көркемдік  жетекшісі  ретінде  талай  табыстарға  жетті.   Республикалық  Ш. Қалдаяқов  атындағы  конкурстың, бүкілодақтық   халық   творчествосы  фестивалінің лауреаты. Облыстық «Жас дәурен» фестивалінің 1998 -99 жылдары лауреаты атанған «Серуен» тобы, 2000 жылы 3 Халықаралық шығармашыл жастар фестивалі аясында дипломант атанып, жетістіктерге жетті.

## Марапаттары
*Бақтығалидың «Ару  қалам – Астанам»   әнін  орындаған  Г. Юсупова  «Шабыт» фестивалінен  лауреат  болып  оралды. 1999 жылы  Әлия Молдағұлованың   75- жылдық  мерейтойына  жарияланған  ән  байқауында  Ертай Ашықбаевтың сөзіне жазылған   «19 – жас»  әнімен  1 – ші  орынға    ие  болды.
*2004 жылы  Қазақстан  Республикасының  мәдениет  министрлігі  ұйымдастырған,1-  Республикалық  «Елім  менің»  патриоттық  әндер  конкурсының  «Ата  мекен»  номинациясы  бойынша  «О,  туған  жер»   әні   үшін   лауреат    атанып,      марапатталды. 
*Астана  қаласы,  2005 жылы  Қазақстан  Республикасының  мәдениет, ақпарат және  спорт министрлігі  ұйымдастырған,  
*2–Республикалық  «Елім  менің»    патриоттық    әндер конкурсының  Ұлы  Жеңісті  жырлайтын  ән  номинациясы  бойынша  «Жеңістің  мәңгі  отын  жаққандар»  және ынталандыру  сыйлығына ие болған «Көгершіндер» әндері үшін лауреат  атанып  марапатталды.
*Алматы  қаласында, 2006  жылы  Қазақстан  Республикасы  «Бөбек»  Ұлттық  ғылыми – практикалық,  білім  беру  және  сауықтыру   орталығы   ұйымдастырған,    адамгершілік - рухани   білім   беру   бағдарламасын   дамыту   мақсатында   балаларға   арналған    үздік шығармалар  мен  әндерге  жарияланған    Республикалық    конкурста   ән   номинациясы бойынша  1 – орынға ие болды.   
*Қаламыздағы «Алақай» қуыршақ  театрна арналған бірнеше әндері  мен қуыршақ театрның  әнұранына жарияланған  конкурста ,әнұранын жазып 1-орынға ие болды.    
* 2011 жылы 16-желтоқсанда Қазақстан Республикасының Мәдениет қайраткері атағын алды.
*Облыстық  мәдениет  басқармасының, обылыстағы өнер  жолын  дамытудағы  еңбегі  үшін  марапаттауға  ие  болды. 2009 жылы *Ақтөбе қаласының 140 жылдық мерейтойында Ақтөбе қаласының әкімі А. Мұхамбетовтың «Алғыс хатымен» мараптталды.

## Еңбектері
Бақтығали  Жұмалин   талантты  белгілі,  композитор,  оның   әндері   халықтың көңілінен  шығады. 16 ән жинағын жазып
шығарған . Алғаш ән жинақтары:
* 1996 «Аққулар  қош болыңдар» , «Көзіңнен айналайын» 
* 1998 жылы «серуен» тобының ән жинағы, 
* 2000 жылдың аяғында «Жаңа ғасыр», «Наурыз-көктем», «Биле-биле»  
* 2003 жылы «Мен сені іздедім»
* 2004 жылы  «Қызық өмір», «Қарыздармыз анаға», «О, туған жер»,  «Жас дәурен»
* 2006 жылы «Туған  өлкем»,  «Балалардың бақыты»
* 2009 жылы «Алғашқы ұстазыма» деген аттармен  ән жинақтары шықты. 
2000 жылы желтоқсан айында өнердегі  шығармашылығының 20 жылдығына  шығармашылық  кешін  өткізді. Сондай-ақ Ақтөбе  жұртшылығының көңілінен шыққан біреше концерттері өткізілді.
Жүз елуден  астам  әннің  авторы  Бақтығалидың  ән  шығармаларын  Бақыт Шадаева, Айжан Нұрмағанбетова,Есет Садуақасов,Марат Әйтімов,Гүлсім Юсупова тәрізді  белгілі  әншілер  орындап  жүр.

Бақтығали Жұмалин өзінің еңбекқор, талантты қасиетімен, қарапайымдылығымен ,әсем әндерімен халықтың  көңілінен шығады. Оның әндері Республика,  облыс  көлемінде   радио- теледидарда  жиі шырқалып жүр.

## Дереккөздер
* "Ақтөбе" энциклопедияы-2001ж
* Жыр жазамын жүрегіммен-2004ж