open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Елена Вениаминовна Козлова

**Козлов  Елена Вениаминовна** —1963 жылы сәуірдің жиырма тоғызында Алматы қаласында дуниеге келді. 

*1988 жылы Алматы қаласындағы қазақ педагогикалық институтының көркем-сурет факультетін бітірген. 
*1988 жылы Алматы қаласында балалар мен жасөспірімдерге арналған "Дедал" көркем студиясын ашты. 2001 жылы Астана қаласындағы мемлекеттік жоба бойынша "Атамекен" этносаябағын құрастыру ісіне қатысты. 
*2001 жылдан "Янко А" компаниясының директоры және "Аруна" баспасының бас суретшісі қызметін атқарып келеді. 

Елена ханым — кәсіпкой суретші және балалар жазушысы. Ол — "Ормандағы оқиғалар" ертегілер жинағының, "Елен Ив В королевстве Закрытых дверей" ертегі романының және ересектерге арналған бірнеше әңгімелердің авторы. "Ормандагы оқиғалар", "Балапанның дәптері", "Дос іздеген бота", "Бар ма, жоқ па", тағы да баска 20-дан астам кітаптарын көркемдеген суретші.

## Дереккөздер
 

Санат:1963 жылы туғандар
Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Қанат Ерхасанұлы Көмеков

**Көмеков Қанат Ерхасанұлы**— 1971 жылы Алматы қаласында туған.

*1987 жылы Н.В.Гоголь атындағы Алматы көркем-сурет училищесіне түсіп, оны 1991 жылы бітірді.
*1991 жылы Т.Жүргенов атындағы Қазақ мемлекеттік көркем-сурет академиясына түсіп, оның станоктік кескіндеме бөлімін 1996 жылы бітіреді.
*"Жігер" фестиваліне, көптеген халықаралық көрмелерге қатынасады.

Жұмыстары Қазакстанның және шетелдердің мемлекеттік және жеке қорларында сақтаулы.

Қазақстан Республикасы Суретшілер Одағы жастар бірлестігінің мүшесі.

## Дереккөздер
 

Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Ибраимова Рақыш Әбдуәлиқызы

**Ибраимова Рақыш Әбдуәлиқызы** — 1943 жылы 16 мамырда Талдықорған облысы, Көксу ауданы Алғабас колхозында дүниеге келген.
1962-1967 жылдары Алматыдағы мемлекеттік қыздар педагогикалық институтын үздік дипломмен бітірген . 
 
1967—1971 жылдары Алматыдағы №97 мектепте қазақ тілінен мүғалім болып істеді.

1971—2001 жылдары республикалық "Мектеп" баспасында редактор, жетекші редактор болып қызмет істеп, көптеген окулықтарға редактор болды. Сонымен қатар қазақша-орысша, орысша-қазақша "Мәдениет және өнер", "Тамақ өнеркәсібі және тұрмыстық қызмет" терминологиялық сөздіктерін шығаруға атсалысты.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Қасымхан Жұмаш

**Қасымхан Жұмаш** -1955 жылы 15 сәуірде туған.

*1982 жылы Алматы қаласындағы Абай атындағы Қазақ педагогикалық институтының көркем-сурет-графика факультетін бітірген. Оку бітіре салып "Жазушы" баспасында көркемдеуші редактор болып қызмет істеді.
*1992 жылдан Ы.Алтынсарин атындағы оқу-ағарту академиясының республикалықбаспа кабинетінде бас көркемдеуші редактор болады.
*1999 жылдан көркемдеу редакциясының меңгерушісі болады.
*2000 жылдан "Ғылым" ғылыми баспа орталығының компьютерліқ дизайн бөлімінің бас суретшісі болып қызмет атқарады.

Қазақстан Республикасы оқу-ағарту ісінің үздігі, Республикалық кітап көрмелерінің қатынасушысы. Шығыс жекпе-жегі туралы 2 оқулықтың авторы. Оқу-ағарту министрлігінің тапсырмасымен түсірілген қысқа метражды филімі бар.

## Дереккөздер
 

Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Илиев Әхмәт

**Илиев Әхмәт**— соғыс және еңбек ардагері, 1911 жылы 12 ақпанда Талдықорған облысы, Панфилов ауданының Садыр селосында туған. 1934 жылы Кеңес құқығының 2 жылдық курсын тамамдап, 1938 жылға дейін алғаш Панфилов, кейін жаңа ашылған Ұйғыр ауданында сот болып істейді. Одан кейін Шелек селосында мугалім, кейіннен мектеп директоры .

1942 жылы тамызда Армияға шақырылып, 1943 жылдың каңтарынан бастап генерал Баграмян жетекшілік еткен 16 екпінді армияның 539 полкінде взвод командирі болып соғысқа қатысады. Могилов түбіндегі шайқаста қатты жарақат алып, госпиталда жатып, жазылған соң тагы да жаяу әскерлер шебінде майданға аттанып, соғыс қимылдарына пулеметшілер взводының командирі ретінде қатысады.

1946 жылы тамыз айында запасқа шығарылып, КСРО астанасы Мәскеу қаласындағы Шығыстану институтына ұйғыр тілінің оқытушысы ретінде қызметке орналасады.

1954 жылы Халықаралық қатынастар институтының түрік-үйғыр факультетіне аға оқытушы болып ауысады. 1946—1962 жылдар аралығында Мәскеуде қызмет істеген кезінде, өзінің негізгі жұмысымен қатар "Совинформбюрода" саяси әдебиеттерді үйғыр тіпіне аударумен де шұғылданған.1962 жылы отбасы жағдайына орай Алматыға қайтып оралады және "Мектеп" баспасында ұйғыр оқулықтары бойынша Бас редактордың орынбасары болып қызмет істейді. 1966—1977 жылдар аралығында, яғни зейнетке шыкқанға дейін бөлім меңгерушісі болып істейді. "ұйғыр тілінің емле сөздігі" және "Русско-уйгурский школьный словарь" сөздіктерінің авторы, тәжірибелі аудармашы.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Ләзиза Имашева

**Ләзиза Имашева** — "Аударма" баспасының редакторы.

1974 жылы қазіргі Алматы облысы (бұрынғы Талдықорған), Кербұлақ ауданы, Жоламан ауылында туған. 1999 жылы Алматы халықаралық Журналистика институтын бітірген. 2002 жылы "Шабыт" фестивалінде үшінші, 2003 жылы Ғабиден Мұстафиннің 100 жылдық мерейтойына арналган бәйгеде жүлделі екінші орынды жеңіп алды.

Әңгімелері 2004 жылы жас жазушылардың "Көк күмбез", 2005 жылы "Жалын" баспасынан жарық көрген "Жас толқын" жинақтарына енген. 2002—2004 жылдары республикалық "Қазақстан әйелдері" журналында қызмет етті. 2004 жылдан "Аударма" баспасында редактор.
 
## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:1974 жылы туғандар
Санат:Алматы облысында туғандар
Санат:Қазақстан жазушылары
Иса Қайрат

**Иса Қайрат** — 1958 жылы туған. ҚазМУ-дің журналистика факультетін, Нұр-Мүбәрак Ислам мәдениеті университетін бітірген. Қызылорда облыстық газетінде, Қордай аудандық газетінде, "Егемен Қазақстан", "Лениншіл жас" газеттерінде жұмыс істеген .

2000 жылдан "Шапағат-Нұр" баспасында қызмет атқарып келеді. "Ислам уағызы", "Дұгалармен емделу", "Мұсылман қорғаны", "Өлім алдындағы сәт", "Ораза" секілді жиырма шақты діни кітаптарды қазақ тілінде сөйлеткен білікті аудармашы.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Исмайлов Рабик Хизимұлы

**Исмайлов Рабик Хизимұлы** - 1934 жылы 2қыркүйекте Алматы облысындағы Шелек ауылында дүниеге келді .
 
Ташкенттегі Орта Азия мемлекеттік университетінің Шығыстану факультетін бітіріп, Қазақстан ғылым Академиясының Тіл және әдебиет институтына кіші ғылыми қызметкер болып орналасады және аспирантураға оқуға түседі. Үш жылдан соң, 1963 жылы аспирантураны бітіріп, "Мектеп" баспасына қызметке ауысып, корректорлықтан ұйғыр редакциясының бас редакторлығына дейін көтеріледі.

1966 жылы "Ұйғыр әдебиетін үйренудің кейбір мәселелері", 1976 жылы "Іздену жолында", 1987 жылы "Заман және қаһарман" атты кітаптары, одан кейін " Үйғыр драматургиясы Анарханнан ...ға дейін" атты монографиялары шықты. Үйғыр әдебиетінің өзекті мәселелері бойынша 200-ден астам мақалалары басылды.

9—11-сыныптар үшін "Үйғыр әдебиеті" оқулығының авторы, тарих, география, педагогика, философия салаларында оқулықтарды ұйғыршаға аударған.
 
Жазушылар одағының мүшесі, "Илһам" сыйлығының лауреаты.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Тұрдалиев Жолдас Омарұлы

**Тұрдалиев Жолдас Омарұлы** – 1955 жылы 26 ақпанда Алматыда туған. 

*1961 жылы Алматы облысы Жамбыл ауданы, Самсы селосындағы 8 жылдық мектепке 1-сыныпқа барды. 1971 жылы Алматы қаласындағы №12 мектепті бітірді.
*1973-1975 жылдары Одесса қаласында Кеңес Әскері құрамында болды.
*1976 жылдың сәуір айынан бастап Қазақстан Компартиясы ОК Баспасында басушының шәкірті болып еңбек жолын бастады.
*1985 жылы Мәскеу полиграфия институтын бітірді. OK Баспасында басушының шәкіртінен «Дәуір» баспасының директорының орынбасарына дейінгі еңбек жолынан өтті. Жекешелендіруден кейін 2001 жылы «МерСал» баспа үйін ұйымдастырды. Қазіргі кезде осы Жауапкершілігі шектеулі серіктестіктің президенті.

"Баспа және полиграфия ісінің қайраткері» қүрмет грамотасымен марапатталған. 

## Дереккөздер


Санат: Журналистика 
Санат: Тұлғалар
Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Кенебаев Кенжеғазы Айтжұманұлы

**Кенебаев Кенжеғазы Айтжұманұлы** — экономист, баспагер. 1973 жылы 26 шілде Семей облысы Аягөз ауданы Ақшатау ауылында дүниеге келді .
 
Еңбек жолын 1988 жылдан Ақшатау ауылында ауылшаруашылық жұмысынан бастады. 1991—1993 жыл аралығында әскерлік борышын атқарды. 1994 жылдан 1997 жылға дейін "Пионерлер үйі" сарайында бокс спортынан балалар жаттықтырушы болып жұмыс істеді. 1997—2001 жыл аралығында Ы.Алтынсарин атындағы академияда жаңа білімдік оқулықтар дайындау маманы және оны компьютерлік көркемдеу орталыгында қызмет атқарды.

2001—2003 жыл аралығында "Мектеп" баспасында, 2003—2005 жыл аралығына "Балалар әдебиеті" баспасында компьютерлік орталығына жетекші операторлық қызметін атқарды. Қазір 2005 жылдан бастап "Қазақстан Жазушылар одағы" басқармасында "Әдебиет айдыны" газетінің компьютер орталығының жетекшісі болып қызмет атқаруда.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Кененбай Ырым Суанбайұлы

**Кененбай Ырым Суанбайұлы**— белгілі журналист, жазушы, баспагер Ырым Суанбайулы Кененбай 1947 жылы 19 маусым куні Алматы облысы Талдықорған ауданында дүниеге келді. 1965 жылы Қазақ мемлекеттік Университетінің журналистика факультетіне түсіп, оны 1969 жылы бітіріп шықты .
 
Ырым Кененбайдың сан қырлы журналистік талантының танылған тусы жетпісінші жылдар болды. Ол "Лениншіл жас" газетінде 11 жыл бойы қызмет жасап, газеттің мәдениет және ғылым, шаруа жастар, насихат бөлімдеріне жетекшілік етті, редколлегия мүшесі болды.
Ырымның жеке әңгімелері "Жетісу", "Лениншіл жас", "Мәдениет және түрмыс" газет-журнал оқушыларына жақсы таныс оның "Аққулы мекен" повесі шығармашылық ортада жоғары бағаланды.
 
1979—1985 жылдар аралығында "Қазақстан" баспасында аға редактор, "Мектеп" баспасында бөлім меңгерушісі, бас редактордың орынбасары болды. 
Ана тілімізге бетбұрыс жасалып, арнайы үкімет каулысымен жаңадан "Ана тілі" баспасы ашылғанда, оның алғашкы ұйымдастырушыларының бірі (1985—1994) бас редактордың орынбасары, директордың бірінші орынбасары, директоры болды. Жоғары оқу орындарында дәріс қазақ тілінде жүріп, ана тіліміздегі оқулықтарға зөрулік туғанда үкімет шешіміне сәйкес "Білім" баспасын ұйымдастырып (1994—1995), оған басшылық етті.

1995 жылы Қазақстан Республикасы Баспасөз және бұқараралық ақпарат министрлігінің 13 мамырдағы алқа шешімімен "Алатау" мемлекеттік баспа-полиграфиялық корпорациясы құрылды. Ал, Қазақстан Республикасы үкіметінің 2000 жылғы 29 кыркүйектегі №1470 арнайы қаулысымен ол Акционерлік қоғамға айналды. Ырым Кененбай басшылық ететін бұл корпорация қазіргі кезде республикамыздағы нарықтық экономикаға нық кадам басқан табысты шығармашылық — баспагерлік кәсіпорындардың бірі.

Ырым Суанбайулы Кененбай журналистік — қайраткерлік қызметі үшін көптеген мемлекеттік Грамоталармен, КСРО Жоғарғы Советі Президиумының 1997 жылғы 25 кантардағы Жарлығы бойынша "Еңбектегі ерлігі ушін" медальмен марапатталған. 1978 жылдан КСРО Журналистер Одағының, 1987 жылдан КСРО Жазушылар Одағының мүшесі.

Үш мәрте Қазақстан Журналистер Одағы сыйлығының (1979, 1981, 1985) иегері. Бірнеше көркемсөз, аударма кітаптарының авторы: "Лабасы етегінде" ("Қайнар" 1971), "Қырда өскен қызғалдақтар" ("Мектеп" — 1977), "Жас шопандар ауылы" ("Кайнар" — 1978), Інжу-маржандар ("Жалын" 1980), "Біруыс дән" ("Жалын" -1983), "Қолғанат" ("Жазушы" 1987), "Ер жүрегі" ("Жалын" 1988), "Мәңгі жаз елі" ("Рауан" -1989).

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Ким Надежда Климовна

**Ким Надежда Климовна** — баспагер. 1972 жылы Өзбекстанның Самарқанд облысында туған.1995 жылы Қазақ Ұлттык университетінің журналистика факультетін тәмәмдаған.Еңбек жолын 1995 — 1998 жылдары "Қазақстан" баспасында редактор болып бастаған. Қазіргі кезде "Мектеп" баспасы" ЖАҚ-ында редактор болып жұмыс істейді .

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Кихиенко Вячеслав

**Кихиенко Вячеслав** — 1952 жылы Алматыда туған. Қазақ мемлекеттік университетінің филология факультетіне тускен. Оқуды толық аяқтауға мүмкіндігі болмай, 1971— 1975 жылдары электрдәнекерлеуші, сахна жұмысшысы, поезда жолсерік сияқты жұмыстар атқарған. 1980 жылы М.Горький атындағы әдебиет институтын бітірген соң, "Жалын" баспасында редактор, сосын аға редактор болып істеген .
 
Шығармалары мерзімді баспасөзбетінде 1968 жылдан көріне бастады. Республикалық "Жігер", 1982 жылы Львовта өткен Бүкілодақтық жастар поэзиясы фестивальдеріне қатысқан. Төл туындыларымен бірге, қазақ акындары шығармаларын орыс тіліне аударумен де шұғылданып келеді.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Ковальчученко Алла Александровна

**Ковальчученко Алла Александровна** — 1972 жылы 19 шілдеде Ресейдің Барнаул қаласында туған. 1995 жылы Әл-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық университетінің филология факультетін бітірген .

Бүкіл еңбек жолы баспасөзбен етене: машинистка, тілші, корректор, редактор болып істеген. Аталған кәсіп-қарекеттермен қатарлас беттеу (PageMaker), графикалық бағдарламалар (CorelDraw!, Illustrator), бейнелерді өңдеу бағдарламалары (PhotoShop), сондай-ақ түрлі түсті түзетулерді ажарлау секілді жұмыстардың да қыр-сырын жақсы білетін білікті маман.

Суретке түсіру өнерімен де шуғылданады.

Қазір "Раритет" баспа компания сында редакция меңгерушісі болып істейді.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Кожаева Валентина Ивановна

**Кожаева Валентина Ивановна** — Ресей жеріндегі Новосібір облысының Довленск ауданы, Баклуши селосында 1950 жылы дүниеге келген. Білімі — орта. Мәскеу полиграфиялық институтындатехникалық редактор мамандығы бойынша білімін жетілдірген. Еңбек жолы 1967жылдан басталады .
 
В.Кожаева Алматыдағы №2 баспаханаға теруші болып орналасады. Ал 1974 жылдан күні бүгінге шейін "Қайнар" баспасында: әуелі техникалық редактор, артынан инженер-технолог, қазірде тауаршы-сатушы жұмысын атқарып келеді. Өз өзіне жауапкершілікпен қарайтын қызметкер ретінде ол баспадан шыққан кітаптардың дер кезінде республика көлемінде тарауын бақылап, әрі қойма меңгеруші, әрі өткізуші жұмыстарын қатар атқарып келеді.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Казима Ақырыс Құсайынқызы

**Казима Ақырыс Құсайынқызы** — 1948 жылы 15 кыркүйекте Саратов облысы, Энгелс ауданында дүниеге келді. Ресей жерінде орта мектепті бітіргеннен кейін, Алматы каласындағы Ауылшаруашылық Институтының есеп бөліміне оқуға түсті. 1973—1998 жылдары Аралығында Ауылшаруашылық министрлігінде есеп — қаржы бөлімінде түрлі жұмыстар атқарды. 1998—200Іжылдар аралығында Республикалық "Егемен Қазақстан" газетінде бас бухгалтер. 2002 жылдан "Аударма", "Балалар әдебиеті" баспасында бас бухгалтер болып жұмыс атқарады 
.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Комарова Тамара Андреевна

**КОМАРОВА Тамара Андреевна** — 1937 жылы Алматы қаласында туған. С.М.Киров атындағы қазақ мемлекеттік университетін журналистика мамандығы бойынша бітірген (1963). Еңбек жолын Алматы облысы Талгар аудандық "Коммунизм жолы" газетінің әдеби қызметкері болудан бастаған .
 
"Қайнар" баспасына 1972 жылы жұмысқа тұрып, 1991 жылы зейнеткерлік демалысқа шыққан. Осы уақыт аралығында ұйымның "Егінші", "Малшы" және "Білім" редакцияларын басқарган. Осындай қызметтерде жүріп, ауыл шаруашылыгы тақырыбына арналған өтімді кітаптарды, оқулықтар мен көп таралымды әдебиеттерді шығаруга қатыскан. Олардың ішінде "Жер өңдеудің қорғаныс жүйелері", "Үй тұрмысының әліппесі", "Тұздық өсімдіктер" т.б. аталымдар бар. "Білім" редакциясы баспааралық жарыстардың жеңімпазы атанып, көшпелі қызыл туларды иеленіп отырды. Сондай-ақ Т.А.Комарова "Оның аты — қаһарман", "Қазақстан тоғызыншы бесжылдық жылдарында" атты басылымдардың авторы және құрастырушысы ретінде өз бңбегіне лайық сыйлықтармен, тегін жолдамалармен қошеметке бөленіп отырды.

Ол КСРО халық шаруашылығы көрмесінің қола Әуезов(1983), өзге де құрметті грамоталармен марапатталған.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Костевич (Сергеева) Ирина Львовна

**Костевич (Сергеева) Ирина Львовна** - орыс, 1970 жылы, маусым айының 6 жүлдызында, Орал қаласында дүниеге келген. 1987—88 жылдары қазақтың Ленин атындағы политехникалық институтының (мұнай факультетінде), 1990—91 жылдары қазақтың Мемлекеттік университетінде (журналистика факультетінде) оқыған .
 
Бұл күндері СПбГУП-тің (мәдениет факультетінің) студенті. 1988 жылдан бері әртүрлі басылымдарда қызмет атқарды: облыстық "Приуралье" газетінде, республикалық апталық газеттерде — "Горизонт", "Караван-блиц", "АиФ Казахстан", "Караван", "НП", "Ярмарка", "Московский комсомолец", "Курсив", "Литер", "Бизнес и власть" т.б. Сондай-ақ "Малый бизнес Казахстана", "Отан", "Рандеву", "Efite women" (журналының Қазақстанда шығатын "Vodue" қосымшасында) "Cosmorofiten, Portfofio" журналдарының қосымшаларында, телеарналарда: "Таң", "КТК", "31-канал", ТВМ-ның "Например" бағдарламаларында, "Хабардың" тележаңалықтарында сыншылық қызметтер атқарды.

2003-2004 жылдары "Шоколад" журналының бас редакторы. 2004 жылдан бергі уақытта "Маматай" агенттігінен шығатын "Киноман" әдеби журналының шеф редакторы.

Әдеби жарияланымы: "Простор" журналында әңгімелер циклы. Атағы: ФЭШН-журналист (2004). Сондай-ақ Дәрежан Өмірбаевтың "Махаббат туралы" фильмінің сценарийін бірлесіп жазған.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан журналистері
Санат:1970 жылы туғандар
Санат:Батыс Қазақстан облысында туғандар
Кротова Валентина Алексеевна

**Кротова Валентина Алексеевна** - 1943 жылы 22 акпанда Украинаның Николаевск облысы, Вознесенск қаласында туған .

1969 жылы Мәскеу полиграфия институтын инженер-экономист мамандығы бойынша бітірген.
 
1964—1976 жылдары баспасөз жөніндегі Мемлекеттік комитетінде аға экономист қызметін атқарған.

1995—2000 жылдары "қаржы-қаражат" баспасында бас экономист болды.

2000 жылдан күні бүгінге дейін — ЖШС "Раритет" баспа компаниясында өндіріс пен экономика жөніндегі менеджер.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Куликова Ада Леонидовна

**Куликова Ада Леонидовна** — 1950 жылы Украин жеріндегі Донецк облысы Енакиево қаласында туған. Мәскеудегі полиграфиялық институтты экономика және өндіріс ұйымдастыру мамандығы бойынша бітірген(1978) .

Еңбек жолын 1967 жылы Ф.Дзержинский атындағы мақта-мата фирмасында бастаса, "Қайнар" баспасында 1979 жылдан күні бүгінге шейін қызмет істеп келеді: әуелі аға экономист, артынан жоспарлау бөлімінің меңгерушісі, ал 1993 жылдан — бас есепші. Осы уақытта ол баспадағы әрбір редакцияның қаржылық көрсеткіштерін жоспарлап, шығарылатын өнімдердің пайда-зиянын алдын ала анықтауға қатысты, сөйтіп жаңа нарықтық жағдайларға көшкен кезде туындайтын мәселелерді шешудің жолдарын өзге шығармашылық қызметкерлермен бірге іздестіріп отырды. Ол қаржы-қаражат саласындағы өз білімін жетілдіруге үнемі көңіл бөлуде.

А.Л.Куликова баспа саласындағы жемісті еңбегі үшін әрдайым сыйлықтар алып әріптестер тарапынан марапатталып келеді.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:1950 жылы туғандар
Кунашев Өтеміс Исмақұлы

**Кунашев Өтеміс Исмақұлы** - 1930 жылы қазіргі Атырау облысы Теңіз ауданына қарасты "Қызыл ту" ауылында туған. 1962 жылы Алматыдағы С.М.Киров атындағы мемлекеттік университетінің журналистика бөлімін бітірген. 1980 жылы республикалық "Қайнар" баспасына қызметке келіп, "Саржайлау", "Ақ бидай", "Білім" редакцияларында жемісті еңбек етті .

Осы уақыттар ішінде авторлармен, рецензия жасаушылармен, әдеби хатшылармен тығыз байланыс орнатып, әлеуметтік тапсырмалар бойында шыгарылатын басылымдардың, әсіресе анықтамалық-сөздіктердің сапасын жақсартуға айтарлықтай үлес қосты.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Күлімбетов Әділхан Сейітмағамбетұлы

**Күлімбетов Әділхан Сейітмағамбетұлы** - 1961 жылы Қызылорда обл, Әйтеке би кентінде дүниеге келген. 1982 ж. Ақтөбе пединститутының физикаматематика факультетін бітірген. 1982 жылы Алматы облысында, 1984 жылдан Хромтау қаласындағы қазақ орта мектептерінде физика пәнінің мүғалімі, мектеп директоры қызметтерін атқарған .

1994—2002 жылдары Алматы қалалық №162 қазақ орта мектебінің мүғалімі. 2002 жылдан [«Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «[Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 жыл. ISBN 5-89800-123-9 баспасы]]нда Жаратылыстану және техникалық ғылымдар орталы5ының редакторы, 2004 жылдан орталық жетекшісі.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Кішібай Мәлік

**Кішібай Мәлік**— Арал қаласының түлегі. ҚазМУ-дың филология факультетінде оқыған, денсаулық — салауатты өмір салты тақырыбына калам тартып жүрген журналист .

2002 жылдан "Шапағат-Нүр" баспасында редактор, аудармашы болып істеп келеді. "Сахабалар", "Зекет", "Пайгамбар қасиеттері", "Исламның ықшам тарихы", "Ілім іздеушілерге осиет", "Фиһқтың дамуы", "40 хадис" атты кітаптарды тәржімалаған.

xxxx
**Қадирова Зәйтүнәм**— 1936 жылы 12 акпанда Алматы облысы Ұйғыр ауданы Шарын селосында дүниеге келді .

1947 жылдан 1957 жылға дейін Шарын селосындагы орта мектепте оқыды.

1957 жылдан 1959 жылға дейін Алматы қаласында бухгалтерлік курсты тамамдады.
 
1959 жылдан 1967 жылғы дейін Шарын селосында балабақшада есепші болып жұмыс істеді. 1967 жылдан зейнетке шыққанға дейін "Мектеп" баспасында істеді.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Қадырбаева Айсұлу

**Қадырбаева Айсұлу**— 1950 жылы 2 қарашада Орал (қазіргі Батыс Қазақстан) облысы, Қаратөбе ауданы, Қоекөл деген жерде дүниеге келген. Қаратөбе орта мектебін бітірген соң, 1968— 1972 жылдары Абай атындағы ҚазПИ-де оқып, қазақ тілі мен әдебиетінің мүғалімі мамандығын алады .

1972—1984 жылдары "Жазушы" баспасында корректор, кіші редактор, редактор, 1984—1990 жж. Қазақ радиосының редакторы, оның Орал облысындағы меншікті тілшісі, 1990—1993 жылдары Халықаралық "Қазақ тілі" қоғамы Орал облыстық бөлімшесінің төрағасы болып жұмыс істейді. 1993 жылдан бері шығармашылық қызметпен айналысады.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Кутнякова Анна Паловна

**Кутнякова Анна Паловна**' — байырғы баспагер. А. П. Кутнякова 1941 жылы Ресей жеріндегі қорған облысы, Лебяжі ауданы, Щетниково селосында туған. Барнаул қаласындағы Алтай статистика техникумын бітірген (1962). Еңбек жолы 1958 жылдан басталды 

Ол 1965 жылы Қазақ КСР Баспасөзкомитетіне экономист болып орналасады. Aл 1969 жылы "Қайнар" баспасының жоспарлау бөлімінің меңгерушісі, 1987 жылы — директордың қаржы-қаражат және өндіріс саласындағы орынбасарлығына тағайындалады. 1999 жылы зейнеткерлік демалысқа шықкан.

А.П.Кутнякова баспада қызмет атқарған ұзақ жылдарда өзін еңбекқор, бастамашыл, экономика мәселелеріне жетік маман ретінде көрсете білді. Оның қатысуымен "Қайнарда" шаруашылық есеп жұмыстары жақсарып, қаржы-қаражатпен өзін-өзі қамтамасыз ету қолға алынды, еңбек ету, басқару жүйелеріне ұнамды өзгерістер енгізілді.

Ол баспа саласындағы жемісті жұмыстары үшін кезінде "Баспасөз үздігі" белгісімен (1985), "Еңбек ардагері" медалімен (1986), өзге де мақтау грамоталарымен марапатталған.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Қаймолдинова Мәрия

**Қаймолдинова Мәрия** - 1946 жылдың 5 желтоқсанында Шығыс Қазақстан облысы, Зайсан ауданы, Дайыр селосында туған.
1965 жылы орта мектептен соң қазақтың С.М.Киров атындағы Мемлекеттік университетінің филология факультетіне түсіп, 1970 жылы бітіріп шықты. Еңбек жолын 1972 жылы "Мектеп" баспасынан бастап, 2001 жылға дейін осы баспада корректор, редактор, редакция меңгерушісі болып қызмет атқарды .

2001 жылдан заң әдебиеттерін шығаратын "Жеті жарғы" баспасында жетекші редактор болып қызмет істейді.

Баспа саласында оқулық, оқу-әдістемелік, балалар әдебиетін шығарудағы кіршіксіз еңбектері бағаланып Білім министрлігінің (1997,1998), Ақпарат министрлігінің (1996) құрмет грамоталарымен, сондай-ақ 2003 жылы Қазақстан Республикасы Әділет министрінің мақтау грамотасымен марапатталды.

1998, 2003 жылдары жыл қорытындысы бойынша баспа саласының үздік редакторы атанды. Қазақстан Республикасының оқу ісінің үздігі.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Қайранбай Жұмабай Қожақынұлы

**Қайранбай Жұмабай Қожақынұлы** (1948 жылы туылған) — қазақстандық педагог, баспагер, ақын-жазушы. 1967 жылы Алматы облысы, Ұйғыр ауданы, Үлкен Диқан ауылында «Октябрь» атындағы орта мектепті бітірген. 1967—1969 жылдары Кеңес Әскері қатарында қызмет еткен. 1975 жылы Қазақ мемлекеттік университетінің филология факультетін бітірген.

1975—1976 жылдары Алматы облысы, Еңбекшіқазақ ауданы, Рахат ауылындагы сегіз жылдық мектепте мүғалім, 1976—1994 жылдары «Мектеп» баспасында кіші редактор, редактор, аға редактор, қазақ тілі мен әдебиеті редакциясының меңгерушісі, 1994—1998 жылдары «Білім» баспасында шығармашылық топтың жетекшісі болып қызмет еткен.

1998—2020 жылдары «Атамұра» баспасында жетекші редактор болып қызмет еткен және республикамыздағы жаңа буын төл оқулықтарды дайындау мен басып шығару ісіне еңбек сіңірген. Сонымен бірге мемлекеттік тіл — қазақ тілін үйренушілерге арналған оқу кұралдарын шығаруга ғылыми, мәдени, көркем әдеби басылымдардың сапалы шығуына да зор үлес қосып келеді. Өмірінің 43 жылын баспа қызметіне арнаған. Жүздеген кітаптардың редакторы .

Баспагер Жұмабай Қайранбай «Араб тілін оқыту методикасы», «Арабша-қазақша сөздік», «Арабша-қазақша филологиялық терминдер сөздігі», «Мұқағали Мақатаев. Өлеңдер» (көлемді алғы сөз жазылған хрестоматиялық жинақ), «Абай. Шығармалар» (хрестоматиялық жинақ) атты анықтамалық, әдістемелік және оқу құралы сипатындағы кітаптары басылып шыққан. Поэзия жанрында «Өлеңім балам, көзіңді аш», проза жанрында «Әке» (ғұмырнамалық повесть), «Қайдасың, Хантәңірі» (хикаяттар мен әңгімелер), «Бәтима» (повесть және әңгіме), «Күреңжорға» (повестер мен әңгімелер), «Біз студент едік»  (повестер мен әңгімелер), «Өмір-керуен» (хикаят), «Тұлпарлар дүбірі» (повестер мен әңгімелер), «Өнермен өрілген өмір» (хикаят), «Ақбөрте» (хикаяттар мен әңгімелер), «Хантағы Қаратаудың құшағында» (ғүмырнамалық хикаят), «Жұлдызжирен» (хикаяттар мен әңгімелер) деп аталатын кітаптары жарық көрген. Көркем шығармаларында негізінен адам жанының ішкі иірімдерін тереңнен толғап жазуымен ерекшеленеді.
 
## Дереккөздер

Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Қажығалиев Ержан Абзалханұлы

**Қажығалиев Ержан Абзалханұлы** - 1968 жылы Шығыс Қазақстан облысында дүниеге келген. 1991 жылы Алматы халық шаруашылыгы институтынын саудаесеп жүргізу факультетін бітірген .

1992 жылы Алматы қалалық атқару комитетінің қоғамдык тамақтандыру басқармасында, "Жеті жарғы" (1992, 1994-2001), "Жалын" (1993-1994) баспаларында бас бухгалтер болып еңбек етсе, "Мектеп" баспасы" ЖШС-ында 2001 жылдан бүгінгі күнге дейін бас бухгалтер қызметін атқаруда.

Е.Қажыгалиевтің еңбекте қол жеткен табыстары лайықты бағаланып, бірнеше рет алғыс және мақтау грамоталарымен марапталған. Бухгалтер мен аудиторларды сертификациялаудың СІРА EN американдық бағдарламасының қорытындысы бойынша халықаралық стандартқа сәйкес ТМД елдеріндегі орыс тілінде қаржылай есеп берудің "САР" мамандығынан бухгалтер-практик сертификатын иеленді.

Е.Қажыгалиев Қазақстан Республикасының білікті бухгалтерлері мен аудиторлары Палатасының мүшесі.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Қали Әміржан Омарұлы

**Қали Әміржан Омарұлы** — 1935 жылы 10 қаңтарда Қостанай облысының Меңдіқара ауданындағы "Бозтөбе" ауылында туған. 1954 жылы Қостанай қаласындағы Жамбыл атындағы (қазір Ыбырай Алтынсарин атында) орта мектепті бітіргеннен соң, 1954—1957 жылдар аралығында Кеңес армиясы қатарында Отан алдындағы парызын өтеп келеді. 1958—1963 жылдары Қазақ Мемлекеттік университетінің филология факультеті журналистика бөлімінде оқиды. Оны оқып жүріп, бітіргеннен соң "Социалистік Қазақстан" газетінде (казіргі "Егемен Қазақстан" газеті) әуелі корректор, кейін хабар бөлімінің әдеби қызметкері .
 
1965—1972 жылдар аралығында "Қазақстан пионері" (қазіргі "Үлан") республикалық балалар газеті редакциясында әуелі бөлім меңгерушісі, жауапты хатшы. 1973 жылы Республикалық теледидар және радио хабарларын тарату комитетіне "Қазақстан" радиотеатры редакциясында аға редактор, редакция меңгерушісі.

1973—1978 жылдары Алматы облыстық газетінде насихат бөлімінде аға әдеби қызметкер, жауапты хатшының орынбасары. 1978 жылдан 1995 жылы зейнеткерлікке шықканға дейін республикалық "Қазақстан" баспасына қарасты "Қазақ календары" редакциясында бас редактор, "Жалын", "Балауса" баспаларында қоғамдық әдебиеттер, аударма редакцияларының бөлім меңгерушісі.

1995—2005 жылдары Қазақстан Экономика министрлігінде басқарма бастығының орынбасары — аударма бөлімінің бастығы, министрлік Астанаға ауысқаннан кейін Қазақстан мемлекеттік орталық мұражайында, Алматы облыстық Төтенше жағдайлар жөніндегі басқармада — аудармашы.

Ә.Қали — әлі де еңбектен қол үзбей "Қазақ күнтізбесін" құрастырумен айналысады. Ол Қазақ КСР-і Жоғары Кеңесінің Құрмет грамотасымен, В.И.Лениннің 100 жылдығына арналған мерекелік медалімен марапатталған. Қазақстан Журналистер одағы сыйлығының лауреаты (1975), Баспа ісінің үздігі.

Шығармалары: "Немере " (әңгімелер жинағы), "Жалын", 1972, "Серік және оның командасы ", "Жалын ", 1975.

Аудармалары: Л.Пантелеев. "Уәде" (әңгімелер); алғашқы ерлік (әңгіме); "Көңілді трамвай" (повесть және әңгімелер); "Қызыл галстук" жинақ; А.Балақаев. "Үш сурет" повесть; (К,. Толыбаевпен бірге); К.Д.Ушинский. "Таңғы сәулелер" әңгімелер жинағы; Д.Гранин. "Таразыға түскен тағдыр" әңгіме; В.Распутин. "Ой, жаным-ай" әңгіме; Ж.Трофимов, Ж.Миндубаев. "Өнегелі өмір сериясы ". Илья Николаевич Ульянов. Өмірбаяндық повесть; Эмилио Сальгари. Карфагеннің күйреуі. Капитан Темпеста. Фараонның тағы. Романдар жинағы; т.б.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Меңдіқара ауданында туғандар
Санат:1935 жылы туғандар
Санат:Қазақстан жазушылары
Қанапиянова Гүлнәр Сейілбекқызы

**Қанапиянова Гүлнәр Сейілбекқызы** — 1952 жылы 13 ақпанда Алматы қаласында дүниеге келген. 1974 жылы ҚазМУ-дың химия факультетін бітіргеннен кейін Қазақстан Ғылым Академиясы Химия ғылымдары институтында қызмет істеген. 1987—1993 жылдары Қазақ Ұлттық университетінде оқытушьшык кызмет атқарған. Химия ғылымдарының кандидаты. 1993 жылдан бастап "Жібек жолы" баспа үйінде редактор болып істеді .

Қазір бас директордың орынбасары.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Қараманұлы Қүрманғазы

**Қараманұлы Қүрманғазы** — 1943 жылы 5 желтоқсанда Батыс Қазақстан облысының Қаратөбе ауданы, Егіндікөл ауылында туған. Орта мектепті бітіргеннен кейін аудандық "Еңбек туы" газетінде әдеби қызметкер болып жұмыс істеді .

1969 жылы Қазақ мемлекеттік университетінің журналистика факультетін бітірген. Одан соң "Лениншіл жас" (қазіргі "Жас Алаш") газетінде әдеби қызметкер, бөлім меңгерушісі, 1976-1996 жылдары "Жалын", "Балауса" баспаларында редакция меңгерушісі, бас редактордың орынбасары қызметтерін атқарды. Қазір "Көк Аспан — Қара жер" танымдық газетінің редакторы.

1987 жылы "Қазақ КСР-нің еңбек сіңірген мәдениет қызметкері" атағы берілген.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Ижанов Зияда

**Ижанов Зияда** (29 наурыз 1929 жылы туған, Қызылорда облысы, Жалағаш ауданы, Есет батыр ауылы — 2006, Алматы) — Қазақстан Республикасы Журналистер Одағының мүшесі.

Қызылорда пединститутын бітірген (1950). КСРО және Қазақ КСР Халық ағарту ісінің озық қызметкері.

Тереңөзек ауданы «Көкпая» колхозында колхозшы (1941—1946), Гурьев (қазіргі Атырау), Маңғыстау облыстық мемлекеттік мұрағатында, Қазақстан республикасы ғылым академиясының тарих және этнология институтында, Қазақстан республикасы Президентінің мұрағатында мұрағатшы-аудармашы (1992—2004) қызметтерін атқарған. Қазан 2004 жылдан бастап «Ана тілі» газетінде тілші, осы жылдың мамыр айынан бері «Өлке» баспасында жауапты редактор болып істейді.

400-ден астам мұрағаттық зерттеу мақалалары мен «Ащы сабақтар» кітабының авторы. Қазақстан республикасы ғылым академиясының тарихи және этнология институты шығарған «Қаһарлы 1916 жыл», «Егемен Қазақстан», «Казахстанская правда» газеттерінің 85 жылдық шежірелері, Қазақстан республикасы FA-ның тарих және этнология институты мен Қазақстан республикасы Орталық мемлекеттік мұрағаты шығарган «Әуезов және мұрағат» жинақтары мен «Махамбет энциклопедиясы», «Қызыл қоға ауданының энциклопедиясы» құрастырушылардың бірі.

Қазақстан республикасы Президенті мұрағаты шығарган «Қазақстан халық комиссарлары» деген көлемді еңбекті орыс тілінен қазақ тіліне аударған.

1941 — 1945 согыс жылдарындагы «Ұлы Отан соғысындагы ерлік еңбегі үшін» медалімен марапатталған.

## Дереккөздер

Санат:29 наурызда туғандар
Санат:1929 жылы туғандар
Санат:Жалағаш ауданында туғандар
Санат:2006 жылы қайтыс болғандар
Санат:Алматыда қайтыс болғандар
Санат:Қазақстан журналистер одағы мүшелері
Санат:Қазақстан журналистері
Санат:КСРО білім беру ісінің үздіктері
Санат:Қазақстан білім беру ісінің үздіктері
Санат:1941-1945 жж. Ұлы Отан соғысындағы қажырлы еңбегі үшін медалінің иегерлері
Қашқынов Жеңіс

**Қашқынов Жеңіс** (Тоқырауын) (1942—2006) — 4 наурызда Қарағанды облысының Ақтоғай ауданындағы "Қуаныш" деген колхозда туған. 1964 жылы ҚазМУ-дың филология факультетін бітірген . 
 
Алғашқы кезде республикалық "Лeниншіл жас" (бугінгі "Жас Алаш") газетінде істеп, 1965—1985 жылдары қазақ радиосында әдебиет редакциясын басқарады. Кейін қазақ КСР Баспа, полиграфия және кітап саудасы істері жөніндегі мемлекеттік комитетінде, "Мектеп" баспасында жұмыс атқарады.

Алғашқы өлеңдері 1959 жылы республикалық "Пионер" журналы мен "Қазақстан пионері" газетінде жарық көрді.

Он алты жыр кітаптарын шығарған. Өлендері орыс, украин, өзбек, молдован, грузин, қырғыз, ұйғыр тілдеріне аударылған. Бірқатар бауырлас елдер ақындарының жырларын аударған.

Әдеби газет-журналдар мен бірнеше жыр мүшәйраларының жеңімпазы. Ақтоғай ауданының құрметті азаматы.

Қазақстан Журналистер одағы сыйлығының лауреаты. "Еңбектегі ерлігі үшін" медалімен марапатталған.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Рахметжан Мұзапарұлы Қожамбердиев

**Қожамбердиев Рахметжан Мұзапарұлы** — 1963 жылы 14 тамызда Алматы болысы Үйғыр ауданы Ақтам селосында дүниеге келген. 1985 жылы Абай атындағы Қазақтың педагогикалық институтынын тарих факультетін тәмәмдаған. Еңбек жолын 1985 жылы үйғыр ауданына қарасты Кіші Диқан (қазіргі Халық қаһарманы М.Тейипов атындағы) селосындагы мектепте тарих, қоғамтану және құқық пәндерінің мұғалімі болып бастаған 
.

1986 жылы "Мектеп" баспасында Ұйғыр редакциясының редакторы болып орналасып, 1986—1988 жылдары әскери борышын өтеп келгеннен кейін осы баспада редакторлық жұмысын жалгастырған.

1992 жылы Республикалық "Телевизия және радио" корпорациясында Ұйғыр тіліндегі хабарлар редакциясында аға редактор болып қызмет етеді. Республикалық Ұйғыр мәдениет орталығының Жастар комитетінде қоғамдык жұмыстар атқарады.

2002 жылдан "Мектеп" баспасы " ЖШС-ында жетекші редактор, редакция меңгерушісі қызметтерін атқарып, оқулық шығару ісіне жаңашырлыкпен қарап жүрген тәжірибелі редактор.

Р.Қожамбердиев — Ұйғыр мектептеріне арналған жаңа буын оқулықтары мен оқу құралдарын Ұйғыр тіліне аударып жүрген қаламы жүйрік аудармашы.
 
Білім беру мәселелері бойынша жазған мақалалары газет-журналдарда жиі жарияланып тұрады.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Қожабек Байұзақ

**Қожабек Байұзақ** (Албани) (1929-2001) - Алматы облысының Кеген ауданы, Кіші Жалаңаш кешені, Дөңгелексаз жайлауында туған. Қазақ мемлекеттік университетінің филология факультетінің журналистика бөлімін бітірген (1951) .

1947-1949 жж. "Коммунист" журналының қызметкері, 1949—1967 жж. Қазақ КСР Телевизия және радиохабар жөніндегі мемлекеттік комитетімде тілші, редактор, Әдебиет-драматургия редакциясының бас редакторы, 1958 1961 жж. "Қазақфильм" киностудия сының аға ғылыми редакторы; 1967 -1968 жж. Қазақ КСР-нің Баспа, полиграфия және кітап саудасы жөніндегі мемлекеттік комитетінің бөлім бастығы, 1968—1989 жж. Қазақ Совет энцеклопедиясында редакция меңгерушісі1992 жылдан жеке меншік "Ататек баспасының директоры. "Тарихи таным" (А., "Ататек", 1994), "Қазақия" кітаптарының авторы.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Қоңқабаева Әлия Қалшенгелқызы

**Қоңқабаева Әлия Қалшенгелқызы**— 1975 жылы 5 маусымда Алматы облысы, Жамбыл ауданы, Сүйінбай аулында туған. 1996 жылы Халықаралық журналистика институтының журналистика факультетін бітірген. Еңбек жолын 1996 жылы "Рауан" (қазіргі "Мектеп") баспасында бастаған .

2000— 2001 жылдары мамандығы бойынша "Жетісу" арнасында журналист, ''Түрік әлемі" телестудиясында редактор болып қызмет етті.

2004 жылдан бері "Мектеп" баспасында жұмыс істеуде.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Қоңқасова Гүлжан Ақынбайқызы

**Қоңқасова Гүлжан Ақынбайқызы** — 1957 жылы Алматы облысының Нарынқол ауданындағы Көкпек ауылында дүниеге келген. С.М.Киров	
атындағы Қазақ мемлекеттік университетінің филология факультетін бітірген (1981). Г.Қоңқақова "Қайнар" баспасында 1982—1994 жылдар аралығында әуелі кіші редактор, кейін жоспарлау, қадағалау және насихат редакциясында редактор болып қызмет істеді .

Ол негізінен баспада шыққан кітаптарды радио, телевидение, өзге де баспасөз беттерінде насихаттау, жарнамалау жұмыстарымен айналысты.
 
Республика көлеміндегі әртурлі кітапханалармен байланыстар орнатып, оқырмандар конференциясын жиі өткізіп тұрды.
 
Гүлжан Ақынбайқызының осы еңбектері кезінде өз жемістерін беріп, "Қайнар" басылымдарының халық арасында кең тарауына белгілі дәрежеде ықпал жасады.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Қосетова Назым Әбдіғалиқызы

**Қосетова Назым Әбдіғалиқызы** — корректор. 1985 жылы Талдықорған облысы Алақол ауданы, Үшарал қаласында дүниеге келді. 2004 жылы полиграфия №5 кәсіптік мектепті бітірген. 2005 жылы бастап Орталық Азия университетінде оқиды. " Балалар әдебиеті" баспасында корректор 
.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Рауза Жабағықызы Қаржасбай

**Қаржасбай Рауза Жабағықызы** (1950 ж.т.) — "Атамұра" корпорациясының жетекші редакторы, жоғары санатты мұғалім. 

1972 жылы әл-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық университетінің химия факультетін, 1986 жылы Ы.Алтынсарин атындағы Қазақ білім академиясының аспирантурасын бітірген .

1974-78 және 1983-94 жылдары мектепте мұғалім. 1978—1988 жылдары КСРО Педагогика ғылым академиясы Қазақ филиалында ғылыми қызметкер және аспирант. 
1994-1998 жылдары "Білім" баспасында редактор. 1998—2000 жылдары Ғылым академиясында аға ғылыми қызметкер. 2000 жылдан бастап "Атамұра" баспасында жетекші редактор.

12-ге жуық ғылыми-педагогикалық, оқу-әдістемелік кітаптары, құралдары, мақалалары жарияланған.

Қазақстан Республикасы Білім беру ісінің үздігі. Қазақстан Республикасы Білім министрлігінің Құрмет грамотасымен марапатталған. 
## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:1950 жылы туғандар
Санат:Қазақстан білім беру ісінің үздіктері
Мұхамеджан Қаратаев

**Қаратаев Мұхамеджан** (1910— 1995) — Қазіргі Қызылорда облысы, Сырдария ауданы, Телікөл ауылында туған. Әдебиет зерттеушісі, Қазақ КСР Халық жазушысы (1987), профессор (1967), Қазақ КСР FA-ның академигі (1975). Қазақ КСР-нің еңбек сіңірген қайраткері (1974) .

Абай атындағы Алматы мемлекеттік университетін бітірген (1933). 1936-1938 жылдары Қазақстан Жазушылар одағында жауапты хатшы, төрағасы, Абай атындағы Алматы мемлекеттік университетінің қазақ және орыс әдебиеті кафедрасының меңгерушісі.

Қазақ әдебиеті кафедрасының меңгерушісі. 1938 жылы КСРО ғылым академиясының Қазақ филиалы президиумының мүшесі, Қазақ әдебиеті секторының меңгерушісі. 1947—1951 жылдары Жамбыл педучилищесінде оқытушы. 1955—1960 жылдары Қазақ мемлекеттік көркем әдебиет баспасында (қазіргі "Жазушы") редактор, бас редактордың орынбасары, директор. 1960—1968 жылдары ҚСЭ-нің бас редакторы (1968-1979), 1979-1988 жылдары Қазақ КСР ғылым академиясының Әдебиет және өнер институтында бөлім меңгерушісі, кеңесшісі.
 
Ол 30-жылдардан сыншы-ғалым ретінде қазақ әдебиетіне белсене араласты. 50-жылдардын орта кезінен бастап қазақ әдебиетінің даму тарихын, теориясын, эстетикалық мақсат-мұратын зерттеумен шұғылданады. Қазақ әдебиетінің қалыптасу проблемаларын зерттеді. "Туған әдебиет туралы ойлар" (1958), "Шеберлік шыңына" (1963). "Социалистік реализмнің қазақ прозасында қалыптасуы" (1965), "Эпостан эпопеяға" (1969), "Революция рухымен" (1978), т.б. еңбектер жазды. "Даладағы дабыл" атты публицистикалық романы қазақ және орыс тілдерінде бірнеше рет басылды. 
М.Горькийдің "Менің университетім", М.Шолоховтын "Тынық Дон" романын (3-кітап) аударған. Халыкаралық әдебиет сыншылары қауымдастығының мүшесі (1974), Қазақ КСР Мемлекеттік сыйлығының лауреаты ("Асулар алда" монографиясы ушін, 1974).

Еңбек Қызыл Ту, Халықтар Достығы, Құрмет Белгісі ордендерімен және медальдармен марапатталған.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Қошым-Ноғай Байбота Серікбайұлы

**Қошым-Ноғай Байбота Серікбайұлы** —1954жылы мамырдың 8-і күні Қызылорда облысы, Жаңақорған ауданына қарасты Бесарық ауылында туған. 1977 жылы Қазақ мемлекеттік университетінің журналистика факультетін бітірген. Қазақстан Жазушылар одағының мүшесі .

Өлендері, публицистикалық туындылары, ғылыми-танымдық мақалалары республикалық мерзімді баспасөз беттерінде жарияланып, шығармалары жетпіске тарта көптеген ұжымдық жинақтарға енген. Ол көркем аударма саласында да жемісті еңбек етті. Алыс және жақын шет ел ақындарының өлендері мен ежелгі түркі поэзиясын тәржімелеуге белсене атсалысты. Балалар әдебиетімен арнайы шұғылданып, армян акыны Сильва Капутикянның "Маша сурет салады" (Алматы, "Жалын", 1983) және орыс ақыны Елена Благининаның "Шинельді неге сактап жүрсің?" (Алматы, "Жалын", 1985) атты кітаптарын қазақ тіліне аударды.

Ол 1978—1988 жылдар аралығында "Жалын" баспасында әуелі редактор, содан сон аға редактор болып қызмет атқарды. 1986 жылы өндірістен қол үзбей Мәскеу каласындағы Бүкілодақтык баспа қызметкерлері білімін жетілдіру институтының курсынан өтті. Бұдан кейін "Мәдениет және тұрмыс" (қазіргі "Парасат") журналында, "Ана тілі", "Қазақ Елі" газеттерінде бөлім редакторы, бөлім меңгерушісі, бас редактордың орынбасары қызметтерінде болды.

2001 жылғы шілденің 11-інен бүгінгі күнге дейін "Жазушы" баспасында жетекші редактор болып қызмет істеп келеді. Қошым-Ноғай Байбота Серікбайұлы "Жалын" және "Жазушы" баспаларынан жарық көрген жүздеген кітапты редакциялады. Олардың қатарында "Ертегі сыр шертеді" (қазақ ақындарының өлеңмен жазылған ертегілері), "Достар" (Орыс ақындары балалар поэзиясының антологиясы), "Көкқұтанның ұясы" (Украин ақындары балалар поэзиясының антологиясы), "Қырғыз қызғалдақтары" (Қырғыз ақындары балалар поэзиясының антологиясы), "Көңілді керуен" (Шетел акындары балалар поэзиясының антологиясы), "Жеті ғасыр жырлайды" (XIV ғасырдан XX ғасырдың бас кезіне дейінгі қазақ акын-жырауларының шығармалары) атты екі томдык антология, Махамбеттің "Ереуіл атқа ер салмай" атты өлендер жинағы, Абай шығармаларының екі томдық толық жинағы, сондай-ақ белгілі қазақ акын-жазушыларының жыр жинақтары мен прозалық туындылары бар. Ол бірнеше рет "Жылдың үздік редакторы" атанды.
 
## Дереккөздер


Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Санат:Журналистика
Санат:Тұлғалар
Айса (Леуза тармағы)

**Айса** — Ресейдегі өзен. Башқұртстан Республикасы, Челябин облысы, Свердлов облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Леуза өзенінің оң жағалауынан 8,7 км қашықтықта орналасқан.  Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.

## Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ай өзенінің бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Белая, өзен алабы — Кама.

Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша:
* Мемлекеттік су реестріндегі су объектісінің коды — 10010201012111100022297
* Гидрологиялық тұрғыдан зерттелу (ГЗ) коды — 111102229
* Су алабының коды — 10.01.02.010
* ГЗ томының нөмірі — 11
* ГЗ бойынша шығарылуы — 1

## Дереккөздер

## Сыртқы сілтемелер
* Ресей Федерациясы Табиғи ресурстар және экология министрлігі 

Санат:Ресей өзендері
Ескі Чәчкаб

**Ескі Чәчкаб** — Татарстанның Кайбыч ауданындағы ауыл,Оло Кайбыч ауылдық кеңесіне жатады. 2010 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 450 адамды құрады.
Пошта индексі — 422330.
 
## Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:

## Суреттер

File:Чәчкаб_авылы_күренеше.jpg| Ауылдың қысқы әсем көрiнiсi.
File:Чәчкаб урта мәктәбе.jpg| Чәчкаб орта мектебі (жаз кезі)
File:чэчкаб_мэктэбе.jpg| Чәчкаб орта мектебі (қыс кезі)
File:олан_тавы.jpg| Уланово
File:Чэчкаб.карама.jpg|
File:Чэчкаб.мэктэб.jpg|
File:Чэчкаб.кулэвек.jpg|
File:Чэчкаб.буа.jpg|
File:Ччка.зирекле.jpg|
File:Иген кыры1.jpg|
file:Түгәрәк тау.jpg| 
File:Түгәрәк тау3.jpg|
File:Иске купер1.jpg|
file:Иген кыры2.jpg|
File:Тугэрэк_тау.jpg|
File:Иске_Чәчкаб_янында.jpg|


## Дереккөздер

## Сыртқы cілтемелер
*  Татарская энциклопедия, Институт Татарской энциклопедии (ИТЭ) Академии наук РТ.
Бочанка (Золотуха тармағы)

**Бочанка** — Қазақстандағы өзен. Шығыс Қазақстан облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Золотуха өзенінің сол жағалауынан 58 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.

## Су тізілімінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі —  Гилёв су торабынан сағасына дейінгі Алей. Өзен саласы — (Жоғарғы) Обь тармағының Томаға қосылу құйылысына дейінгі су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.

## Дереккөздер

## Сыртқы сілтемелер
* Ресей Федерациясы Табиғи ресурстар және экология министрлігі 

Санат:Шығыс Қазақстан облысы өзендері
Урж-Дон

**Урж-Дон** — Ресейдегі өзен. Солтүстік Осетия-Алания Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Садон өзенінің сол жағалауынан орналасқан.  Өзен ұзындығы 0 км-ді құрайды.

## Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Батыс Каспий су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ардон. Өзен саласы — Сала болмайды, өзен алабы — Терек және Еділ өзендері аралығындағы Каспий теңізі су алабының өзендері.

Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша:
* Мемлекеттік су реестріндегі су объектісінің коды — 07020000112108200003214
* Гидрологиялық тұрғыдан зерттелу (ГЗ) коды — 108200321
* Су алабының коды — 07.02.00.001
* ГЗ томының нөмірі — 08
* ГЗ бойынша шығарылуы — 2

## Дереккөздер

## Сыртқы сілтемелер
* Ресей Федерациясы Табиғи ресурстар және экология министрлігі 

Санат:Ресей өзендері
Neo GSM

500px|thumb|right|Neo GSM логотипі
**Neo GSM** — ұялы байланыс қызметін GSM 900 стандартында көрсететін «*Мобайл Телеком-Қызмет*» қазақстандық ұялы байланыс операторының бренді. Ол Қазақстанның ұялы байланыс нарығына 2007 жылдың ақпанынан бастап шықты. 2010 жылы «*Мобайл Телеком-Қызмет*» ұялы байланыс операторынан осы брендті шведтің Tele2 телекоммуникациялық холдингі сатып алған, бірақ кейіннен белгілі себептермен бұл брендтен бас тартты.

## Компания
Neo GSM ұялы байланысының желісі Қазақстанның барлық ірі қалаларын қамтиды. Компания ұжымы кәсіби жас буыннан құралған.

Олар өз абоненттеріне арналған жолдауы «*Сәлем, бұл Neo!*» деген сөзден басталады. Сонымен қатар, «Сәлем» сөзі компания ұранына айналған.

Компания өз абоненттерімен байланысу үшін қазақ тілін қолданады, яғни басты тілі де осы болып саналады.

## Сатып алу
2009 жылы Tele2 Қазақстандық үшінші «*Мобайл Телеком-Қызмет*» (Neo бренді) GSM-операторының акцияларының басым бөлігін (51%) сатып алды. 

Tele2 жергілікті Neo ұялы операторын сатып алғаннан кейін, брендтің атын өзгерту туралы сөз қозғамаған. Компания өкілдерінің айтуы бойынша бұл бренд нарықта бірнеше жыл болған, және сапасы айтарлықтай жақсы болмаған. Талдаудың нәтижесінде Neo атауын бiртұтас еуропалық бренд Tele2 атауына өзгерту туралы шешім қабылданды.

## Дереккөздер


Санат:Қазақстандағы байланыс