I

**8.0.1 ĩagĩria**

gwĩtũa mwega; ĩagĩrithia

**8.0.2 ĩanda**

nyũria na irio nda

**8.1.1 ibata**

ũndũ ũrendekana nĩgũo ũndũ mũna

ũgacĩre: ibataro

**8.1.2 ibataro**

mabataro

**8.1.3 ibati**

kĩgera gĩtũrĩtwo gĩ gĩa kũgita

**8.1.4 ibebe**

mũmera wa mbembe ũria ũkũrĩte kũma

tĩĩri-inĩ na nĩho mbembe ĩkũragĩra

**8.1.5 ibuba**

mabuba

kĩnyamũ inene rĩa kũiga indo ndwekũ ta

maĩ

**8.1.6 ibuku**

mabuku

handũ handĩkĩtwo kana handĩkagĩrwo

mohoro mana nĩgũo mathomagwo ho

**8.1.7 iburi**

maburi

gĩtaama gĩtũmĩrĩirwo handũ he na

mũnyito gĩ gĩa kwĩhũmbĩra mbũra kana

riũa

**8.1.8 ibũũrũ**

rũbũa

**8.1.9 ĩbũya**

ĩbũya

kwĩitĩrĩria mũhũ kana rũkũngũ

**8.1.10 ibũyũ**

kĩbũyũ

rora kĩbũyũ

**8.2.1 icaara**

ĩtĩa

**8.2.2 icembe**

macembe mũro wa kũrĩma

**8.2.3 icere**

gĩcere

kĩndũ kĩamũranĩtio na njĩra ya

gũcerehũrwo; kĩndũ gĩtambũrũkũ

kĩamũranĩtio he kingĩ

kahora

*kiũgo gia kũũga mwaria mwe mwene kĩrĩa*

*kĩrarĩrĩrio mũhano: maitũ, witũ, citũ, gitũ*

*kiũgo kĩonganagĩrĩrio na ciũgo ingĩ gĩ*

*gĩakũonanĩrĩria mũhano: ĩno nĩyo; kiũgo*

*gia kũonania gwĩtĩkĩra mũhano: ĩ nĩ*

*tũgũthiĩ;*

**8.2.4 iciara**

maciara

gĩko gĩa gũciara mwana

**8.2.5 iciciara**

aciciara

rĩtwa rĩrĩa mũtũmia etaga ithe wa

mũthũriwe

**8.2.6 icoki**

njoki

mĩtĩ ĩrĩa ĩkagĩrwo nyamũ ngingo nĩgetha

ĩhote kũgũũcia kĩndũ gĩ thũtha wacio ta

mĩraũ

**8.2.7 icokio**

macokio

ũhoro ũheanĩtwo thũtha wa ũhoro ũngĩ

gũkorwo ũheanĩtwo kana kĩũria kĩũrĩtio.

**8.2.7 icoya**

macoya

ihũti ria mũramba wa irigũ kana ihĩndũ

**8.2.8 icũhia**

rũta makoro ma kĩndũ kĩrũngarũ ta kĩgwa

temerera mũthia wa kĩndũ kĩrũngarũ

ũhane mũthece mũhano: ciana nĩ ciĩ

tihagia mũno igĩ-icũhia tũramũ

**8.2.9 icungwa**

macungwa

Gĩthweri: itũnda ria mũmera wa

mũcungwa

**8.3.1 iga**

tũma kindũ kana mũndũ akorwo handũ

hana na ũndũ wa wĩko wakũ kĩũmbe

**8.3.2 igai**

magai

indo iria mũndũ atigagĩrwo nĩ aciari ake

**8.3.3 igana**

magana

kinya gĩkĩro kĩria kĩrendekana

**8.3.4 igania**

gia mũigana ũria ũrabatara

   

**8.3.5 igania**

iga ũtarĩ na ũbacĩrĩri

**8.3.6 iganĩra**

ĩtĩkĩra kĩrĩa kĩho ona akorwo tikĩo kĩega

ona kana kĩiganũ

**8.3.7 iganĩra**

kĩndũ kũhaorka handũ gĩgakorwo ti kĩnene

kũhakĩra na ti kĩnini gũkĩra ũrĩa kĩagĩrĩire

**8.3.8 iganjo**

maganjo

handũ hathamĩtwo hagatigwo hatarĩ na

atũũri

**8.3.9 igata**

mahiga moimaga maĩ-inĩ mathĩyagwo me

ma gwĩkĩra irio mũcamo

**8.3.10 igegania**

ũndũ wa kũmakania ũtarĩ wonwo

**8.3.11 igego**

magego

rĩkoragwo thĩinii wa kanũa rĩmerete kĩni-inĩ

rĩ ria kũrũma, gũtambũra kana gũtanũka

**8.3.12 igerio**

ũndũ wa kũgera wĩkindĩrũ wa mũndũ

**8.3.13 igima**

magima

rĩothe rĩtarĩ itinie kana rĩkeherio kĩndũ

**8.3.14 igĩrira**

iga kĩndũ gĩikarĩire igũrũ rĩa kĩndũ kana

handũ

**8.3.15 igoko**

rũa rwa mũtĩ

**8.3.16 igongona**

magongona

gĩĩko kĩrongoreirie ũndũ mũna kiũmanĩte

na wĩtĩkio ũkonainie na ũngai

**8.3.17 igoogo**

magoogo

mũhĩrĩga wa nyoni cia rĩera-inĩ ikoragwo irĩ

njirũ na mũhĩrĩga ũmwe nĩ ũrĩ rũnyaga

rwerũ gĩthũri-inĩ

**8.3.18 iqooti**

magooti

English itonyo rihũmbagwo mwĩrĩ wa

igũrũ rĩgekĩrwo igũrũ rĩa ngũo cia thnnĩ

**8.3.19 igothe**

magothe

ũndũ kana kĩndũ gĩa kũgegania kana kĩa

bata mũno mũhano: kahĩĩ nĩ magothe

**8.3.20 igoti**

ngoti

thũũtha wa kĩongo kĩa mũndũ harĩa

ngingo na kĩongo inyitanagĩra

**8.3.21 igoto**

igoto

igoko rĩa mũramba

**8.3.22 igua**

matũ kwamũkĩra mũgambo; mwĩrĩ

kwamũkĩra maũndũ maria maũrigicĩirie ta

heho kana rũgarĩ; meciria gũtaũra

maũndũ ta ma gĩkeno, kĩeha,wega kana

ũũrũ

**8.3.23 iguana**

nina ngarari; indo itũkanĩtio gũtũkana

wega igatonyana biũ

**8.3.24 igũithia**

taarĩria mũno nĩgũo wĩtĩkio ona akorwo

ndũraria ma; tũma mũndũ kana nyamũ

ĩigũe ĩngenũ kana ĩtarĩ ngenũ

**8.3.25 igũkũ**

magũkũ

kĩĩga gĩkoragwo mũgongo-inĩ hakũhĩ na

ngingo thĩinĩ wa nyamũ ta ngamĩra kana

mĩhĩrĩga ĩmwe ya ng'ombe na gĩkoragwo

kĩiyũire magũta; waathe ũgĩaga thĩini wa

mũnyiginyigi wa mũndũ ũgekũnja

akahaana ta arĩ igũkũ e nario

**8.3.26 igũkũmiro**

harĩa hatonyagĩrwo mũndũ akũngĩte

**8.3.27 ĩgũmĩra**

ĩga: geria gwĩka ũndũ ũkĩmenyaga

ndũngĩũhota

**8.3.28 ĩgũmĩra**

ĩkĩra hinya wa mwĩri ũndũ-inĩ ũrĩa ũreka

**8.3.29 igũrũ**

kũrĩa njata, mweri, riũa na matũ ikoragwo;

handũ hatũũgĩrũ gũkĩra harĩa hangĩ;

gacũmbĩrĩ; mũthia ũria ũtahũtĩtie thĩ

kĩndũ-inĩ kĩhandĩte

**8.3.30 igũta**

nyamũ irĩa irĩithagio kũhaicwo ikagwatia

**8.4.1 ĩha**

thũka makĩria

**8.4.2 ihaki**

mahaki

kĩndũ kĩheanĩtwo nĩgũo mũndũ one kĩndũ

agararĩte kĩhooto

**8.4.3 ihanda**

mahanda

ihinda rĩrĩa mbeũ irekĩrwo tĩri-inĩ nĩgũo

imere

**8.4.4 ihariria**

mehariria

mwĩthagathago nĩ ũndũ wa ũndũ mũnene

ũkirie gũkinya

**8.4.5 ihatha**

mahatha

kĩrĩa gĩciaranĩirwo ihinda rĩmwe kũũma

nda ĩmwe; kĩndũ gĩkũrĩte kĩnyitaine no

kĩnyitĩrĩirwo mũthia-inĩ ũmwe

**8.4.6 ihati**

mahati

gũikia kũgũrũ ũringe nakũo

**8.4.7 ihenya**

mĩtũkĩ ya gwĩka ũndũ hatarĩ na thieya

**8.4.8 ihera**

mahera

gĩĩko gĩa kũigũithia ũũrũ ũrĩa ũhĩtĩtie

**8.4.9 iherero**

kũrĩa andũ maheagirwo ihera kana

mathĩnĩkagĩra mũno

**8.4.10 ihia**

nguraro yũmanĩte na kũhia ni mwaki kana

kĩndũ kĩhiũ

   

**8.4.11 ĩhia**

ũna mũgiro

**8.4.12 ihiga**

mahiga

kĩndũ kĩũmũ gĩtangĩmũmũthũrwo na moko

kĩenjagwo tĩĩri-inĩ;kĩndũ kĩyũmbĩte

gĩgakorwo kĩũmĩte

**8.4.13 ihihĩro**

harĩa hahihagĩrwo

**8.4.14 ihinda**

mahinda

gatĩna kageretwo na mĩgendere ya riũa

kũũma rĩaratha kinya rĩthũe, na kũũma ria

thũa kinya rĩrathe ringĩ, mĩthenya kana

imera

**8.4.15 ihĩndĩ**

mahĩndĩ

kĩĩga kĩũmũ na kĩerũ kĩrĩa nĩkĩo nyama cia

mwĩrĩ ikoragwo inyitithanĩtio na kĩo

**8.4.16 ihindũ**

mũmera wa mũhĩrĩga wa marigũ na

maciaro magũo nĩ marĩ mbegũ nene njirũ

**8.4.17 ihĩtia**

mahĩtia

gwĩka kana kũũga ũndũ ũrĩa ũtagĩrĩire

**8.4.18 ihoro**

mahoro

irima

**8.4.19 ihorũ**

awĩthikĩra nĩ kĩeha        

   

**8.4.20 ihu**

mahu

mũtumia kana nyamũ ya nga gũkorwo

ĩkũũĩte mwana ũrethũnga nyũngũ-inĩ ya

ũciari

**8.4.21 ihũa**

mahũa

kĩroo;kĩroo kana mũmera ũrahũthĩka

kũgemia nĩũndũ wa ũrũrũ wagũo

**8.4.22 ihũga**

kĩndũ kũgĩo nĩ maĩ mũhano: itonyo rĩake

rĩihũgĩtio nĩ maĩ ma mbũra

**8.4.23 ihũha**

mahũha

wũimbo ũgĩaga mwĩrĩ-inĩ ũiyũrĩte mahira

na wĩ mũrarako mũnene ũhaana tarĩ

kũhĩahĩa

**8.4.24 ihũhi**

kĩanda gĩceke kĩna rũĩ

**8.4.25 ihũhũkanio**

kĩhũhũkanio

rũhuho rũnene iria-inĩ; kĩũndũ kĩnene

gĩũkĩte o rĩmwe gĩterĩgĩrĩirwo

**8.4.26 ihũngũ**

mahũngũ

ikinya ria nyamũ iria itarĩ ndwara ta ndigiri

kana ng'ombe

**8.4.27 ihũra**

Ikĩra irio cia kũrĩyo handũ ingĩrĩrwo ta

kĩihũri-inĩ

**8.4.28 ihũri**

mahũri

kĩĩga thĩiniĩ wa mwĩrĩ kĩrĩa kĩamũkagĩra

rĩera kũũma na nja wa mwĩrĩ na gĩkarũta

kũũma mwĩrĩ-inĩ

**8.4.29 ihuru**

mahũrũ

mũhĩrĩga wa nyoni cia rĩera-inĩ ndĩa nyama

**8.4.30 ihũti**

mahũti

rĩkoragwo rĩmerete honge-inĩ cia mĩmera

na rĩkoragwo rĩrĩ itambũrũkũ na rĩceke

**8.4.31 ihũũra**

mahũũra

ũrirũ ũmanĩte na Ngai wa kũrehera andũ

ũũrũ nĩ ũndo wa ũremi wao

**8.5.1 ika**  

gĩa na nganja

**8.5.2 ĩka**

hingia ũndũ

**8.5.3 ikai**

makai

rũũa na nyama iria ihũmbĩrĩte thĩa cia

mũndũ na inyitithanĩtio na rũthĩa rwa

igũrũ na rwa kĩanda; irũma rĩa kĩndũ

gĩkaiyũra kanũa

**8.5.4 ikama**

ngama

ithanga rĩcinĩtwo nĩgũo rĩtũrwo riũme

kĩgera

**8.5.5 ikambũrũ**

makũmbũrũ

igego rma rĩtanũkaga irio: ikambũcũ

**8.5.6 ikara**

makara

ngũ njigũ icinĩtwo na mũmbo ikahĩa no

ititũĩkane igakorwo irĩ tũrũng'o tũirũ;

gĩcinga kĩhĩĩte gĩgatũnĩha gĩothe

**8.5.7 ikara**

tũũra mũno ũngĩgakinya; kindĩria handũ

hana

**8.5.8 ikaya**

makaya

ndeto cia gũtarĩria thĩna ũkĩboya ũteithio

**8.5.9 ikere**

makere

nyama ciũnganĩte hamwe kũgũrũ-inĩ kwa

mũndũ mwena wa thũtha wa mũthirimo

**8.5.10 ikia**

tindĩka o rĩmwe na hinya nĩgũo kĩrĩa

ũratindĩka kĩehere hakũhĩ nawe; nyũgũta;

gwĩkĩra kĩndũ handũ taarĩ gũkĩrekia

ũrakĩrekia gĩkagwa ho

**8.5.11 ikindũi**

mũndũrũme wĩ na kĩũga kĩ na hinya

**8.5.12 ikinũ**

ikinya

**8.5.13 ikinya**

makinya

harĩa kũgũrũ kwa mũndũ kũrangaga naho

thĩ agĩthiĩ; mũhianĩre wa ikinya rĩa mũndũ,

ihũngũ, gĩthũ kĩa nyamũ kana kũgũrũ kwa

nyoni ũria wĩcoraga thĩ mũndũ, nyamũ

kana nyoni ĩgĩthiĩ

**8.5.14 ikio**

tindĩkwo; nyũgũtwo;ĩkirwo handũ tari

kũrekio warekio ho

**8.5.15 ĩkĩrĩra**

ĩkĩra nĩ ũndũ wa mũndũ kana kĩndũ kina;

oya na ũritũ: tĩĩya

**8.5.16 ikongo**

makongo

mũmera wĩkaga wega kũndũ gũtarĩ na

maĩ maingĩ, ũkũraga mathangũ kũma

gĩtina-inĩ kĩagũo me na mĩthia ĩ mĩigũa na

nĩ moimaga ndigi ikogothwo

**8.5.17 ikoni**

igoko rĩororo rĩngĩũnũrũo riũme tarĩ

mũkanda: mũhano: ikoni rĩrĩ nĩ rĩa mũtĩ wa

mũondoe

**8.5.18 ĩkonota**

ĩthũna.ĩkũna; ikara na kwĩgũũcia maũndũ-

inĩ

**8.5.19 ikoro**

makoro

kĩrĩa mĩmera-inĩ kĩũagwo, gĩkonũrwo,

gĩgaicũhio kana gĩgathigwo nĩgũo kĩeherio

kĩrĩa gĩ thĩinĩ kĩhũmbĩirwo kĩoneke

**8.5.20 ikorobea**

makarobea

itũnda rĩa mũtĩ wa mũkorobea

**8.5.21 ikorogoca**

makorogoca

rũa rũrĩa rũkoragwo rũhũmbĩrĩte mũrũrũ

na maĩ ma itũmbĩ magaikara thĩinĩ wa rũo

**8.5.22 ikũmbĩ**

makũmbĩ

handũ hakĩtwo he ha kũigwo mũthithũ wa

irio kana magetha: kĩũmba kĩa ngari ya

mwaki kana kĩndũ kingĩ kĩũmbĩtwo na

mũhianĩre ta ũcio

**8.5.23 ikundi**

gĩkundi

rora gĩkundi

**8.5.24 ikundo**

ikundo

makundo

harĩa ndigi, mũkanda kana kĩndũ kingĩ

kĩhana ũgũo kĩogothanĩirio nĩgũo kĩohwo,

kĩohithanio kana kĩohererwo handũ

**8.5.25 ikũnia**

ngũnia

Gĩthweri; mondo ĩtarĩ mĩcuuio

yogothetwo na ndigi

**8.5.26 ikũnũ**

makũnũ

mũmera ũkũnũkaga tĩĩri-inĩ kana handũ he

na ũnorũ ũkoragwo kĩongo-inĩ ũrĩ wa

gĩthĩũrũrĩ kĩnyitĩrĩire kamũrica-inĩ

**8.5.27 ikũrũka**

ũma handũ he igũrũ ũthiĩ handũ harĩ thĩ

kũhakĩra

**8.6.1 ima**

rega kũhe:ũma

**8.6.2 imba**

mũndũ kana kĩndũ kũneneha thĩiniĩ wa

kahinda kanini ũndũ ũyũ ũcũngĩrĩrio nĩ

maũndũ mangĩ: mũhano: mũgate waimba

nĩ indo iria ũrũgĩtwo nacio. Aimba thithi nĩ

kũringwo na ihiga

**8.6.3 imbĩrĩra**

kũhaana ta handũ haraimba

**8.6.4 imbũka**

mwĩrĩ gũtiga kũimba ũgacokereria ũrĩa

ũrarĩ

**8.6.5 ime**

maĩ maria maitĩkaga ũtũkũ kũũma igũrũ

gũtarĩ mbũra

**8.7.1 ina**

kwaria ciũgo itabarĩirwo itũĩke rwĩmbo;

cũga mwena na mwena nĩ kwaga kũrũma

**8.7.2 ĩna**

rora mũna

**8.7.3 inagĩ**

managĩ

kĩndũ gĩa kũnaga

**8.7.4 inaina**

ina na ihenya rĩnene nĩ kũhũrũtwo kana nĩ

gĩtũmi kingĩ; mwĩrĩ kũina na ihenya rĩnene

nĩ ũndũ wa heho kana gũoya

**8.7.5 inama**

aga kũrũngara werekeire na thĩ

**8.7.6 inamia**

tũma kĩndũ kĩiname

**8.7.7 inamũka**

tiga kũinama ũikare ũrũngarĩte

**8.7.8 inanathi**

mananathi

itũnda rĩa rũnyaga rwa nyeni, rĩtũĩkaga rĩa

ngoikoni rierũa , rĩgaĩte mĩhari na

mathangũ marĩo makũraga igũrũ warĩo

**8.7.9 inanda**

kinanda

rora kinanda

**8.7.10 indo**

kĩndũ

rora kĩndũ

**8.7.11 ine**

inei

kiũgo gĩa kũonereria mũndũ nĩ gũo arore

**8.7.12 ingata**

gwatha mũndũ kana nyamũ yehere

   

**8.7.13 ĩngĩ**

ingĩ

kĩndũ tiga kĩrĩa gĩkũgwetetwo (ririkana

kiũgo gĩkĩ kĩhũthagĩrwo kwarĩrĩria indo iria

kiũgo gĩacio gĩtagarũrũkaga kũma ũnini

kinya ũingĩ ta mbũri ĩmwe, mbũri igĩrĩ)

**8.7.14 ingĩ-**

tũngi-

kĩhũthagĩrwo na ciũgo cia gĩĩko iria

cianjagia na mũgambo wa 'ũ' kũonania

mũndũ ũcio angĩkire kana angĩka ũndũ

mũna no kũhanĩke ũna (mũtamũkĩre wa

mũndũ akĩgweta ũndũ ũngĩkĩkire na ũndũ

ũngĩkĩka nĩ ngũrani)

**8.7.15 ingĩ-**

tũngĩ-

kĩhũthagĩrwo kĩonganĩrĩirio na ciũgo cia

gĩĩko kũonania ũndũ mũna no ũhanĩke

korwo mũndũ ũcio nĩ arĩ kĩrĩa agweta

**8.7.16 ingia-**

ingĩa-

kĩhũthagĩrwo kĩonganĩrĩirio na ciũgo cia

gĩĩko kũonania mũndũ ũcio korwo nĩ eka

ũndũ mũna, nĩkũngĩoneka ũna

**8.7.17 ingĩra**

tonya handũ thĩiniĩ

**8.7.18 ingorome**

imone cia maitho

**8.7.19 ing'ũrikiro**

gĩikarĩro kĩa mũtũmia mwene mũciĩ

**8.7.20 ini**

mani

kĩĩga gĩtũũne kĩnene gĩkoragwo thĩiniĩ wa

gĩtathira mwena wa ũrĩo na nĩkĩo

kĩhũranaga na gĩko thakame-inĩ

**8.7.21 inia**

tũma kĩndũ kĩine rwĩmbo; tũma kĩndũ kĩine

m kwaga kũrũma wega

**8.7.22 iniũrũ**

maniũrũ

kĩĩga kĩrĩ ũthiũ-inĩ kĩ marima merĩ ma

kũingĩrĩra rĩera rĩthiĩ mahũri-inĩ na nokĩo

kĩmenyaga mĩhera, mĩnũngo na mĩciingũ

**8.7.23 inooro**

manooro

ihiga rĩa kũnoora indo ihũthĩkaga gũt inia

ta hiũ

   

**8.7.24 inũka**

coka mũciĩ

**8.7.25 inũkia**

twara mũciĩ gwakũ kana kwa mwene kĩrĩa

ũratwara

**8.7.26 inyuĩ**

wee

rora wee

**8.7.27 inyũi**

kĩnyũi

iria inyũaga

**8.7.28 inyũĩro**

kĩnyũĩro

rora kĩnyũĩro

**8.8.1 ira**

hana rũnyaga rũirũ; ira gĩthithi: gĩa na

gĩthithi gĩtaronania gĩkeno; hũthia mũndũ,

kĩndũ kana ũndũ nĩ kũona ta ũtaiganĩte

kana ũgakinya gĩkĩro kina

**8.8.2*** ira**

tĩĩri mwerũ ũkoragwo Kĩrĩnyaga; maĩ

mahehete makanyitana ta ihiga

makoragwo me merũ

**8.8.2*** ira**

mũthenya ũrĩa ũratũkire nĩgũo gũkĩe

ũmũthĩ

**8.8.3 ĩra**

he ũhoro

**8.8.4 irangi**

rora kĩrangi

**8.8.5 irathimo**

kĩrathimo

rora kĩrathimo

**8.8.6 irathĩro**

mwena ũrĩa riũa riũmagĩra rũcinĩ

**8.8.7 iratũ**

kĩratũ

kĩndũ gĩthondeke gĩ

gĩakũharũkio magũrũ nĩgũo matigathecwo

nĩ mĩigũa kana marange gĩko

**8.8.8 iraya**

maraya

**8.8.9 irebe**

marebe

kĩndũ gĩthondeketwo na kĩgera kĩ na gĩtina

kĩiganaine mĩena yothe kĩhũthagĩrwo

kũgera mũigana wa indo ta mbembe kana

njahĩ

**8.8.10 irebeta**

marebeta

gĩkundi gĩa ciũgo irarĩrĩria ũhoro mũna

itabarĩirwo ciũgagwo na mũgĩre mũna

taarĩ rwĩmbo

**8.8.11 irera**

ime

**8.8.12 irĩ**

ũtonga wa ng'ũndũ, mahiũ, ciana, mũthũri

kana atũmia

kiũgo gĩkĩ kĩhũthagĩrwo kũũga kĩndũ kĩrĩa

kĩrarĩrĩrio harĩa gĩikaire. Kĩhũthĩkaga na

marĩtwa ma indo ingĩtarĩka no marĩtwa

macio matigarũrũkaga kũũma ũnini kinya

ũingĩ ta: nyũmba Irĩ haĩ

**8.8.13 iria**

indo i handũ gatĩna na harĩa mwaria arĩ

agĩcionanĩrĩria

**8.8.14 iria**

handũ he na maĩ maingĩ marũgamĩte

**8.8.15 iria**

kĩndũ gĩtwekũ kiũmaga nyondo-inĩ cia nga

kana mĩtĩ-inĩ gĩkoragwo na rũnyaga rwerũ

**8.8.16 iria**

tũma kĩndũ kĩire

**8.8.17 iria**

mahinda mahĩtũkũ

**8.8.18 iriga**

rigicĩria handũ na kũhakĩrĩra kana

kũhahandĩrĩra kĩndũ kĩharigicĩirie

**8.8.19 iriga**

kiriga

ũndũ ũtaraharĩka

**8.8.20 ĩriga**

rĩrĩa riamũthia wonire kana ũkĩigũa

mũndũ, ũndũ kana kĩndũ; ĩka ũndũ

**8.8.21 ĩrĩga**

rĩrĩa rĩamũthia wonire kana ũkĩigũa

mũndũ, ũndũ kana kĩndũ; ĩka ũndũ

kahinda gatarĩ gathiũ mũno

**8.8.22 irigithathi**

mwana wa mbere gũciarwo arĩ wa kahĩĩ

**8.8.23 irigũ**

marigũ

itũnda rĩria rĩciaragwo nĩ mũramba

**8.8.24 irigũ**

kirigũ

rora kirĩgũ

**8.8.25 irigũka**

rũiriqo kwehera

**8.8.26 irigũra**

eheria rũirigo

**8.8.27 irima**

marima

handũ henjekũ hangĩtonywo kana haikio

kĩndũ

**8.8.28 irĩma**

kĩrĩma

rora kĩrĩma

**8.8.29 irimũ**

marimũ

ciũmbe ciarĩ kũo tene iheanagwo ũhoro

wa cio ta ng'ano ciarĩ na maũthĩ

mamwanya ta kũneneha mũno na rĩngĩ

gũkorwo na ritho rĩmwe inene thiithi-inĩ na

ona kũmeria andũ

**8.8.30 irimũ**

irimũ

mũndũ kana nyamũ ĩ na kĩũga kĩnene

**8.8.31 irinda**

marinda

matonyo mehũmbagwo nĩ aka ma

ũĩthũngũ mahana mũthũrũ

**8.8.32 Iringithia**

ĩigĩrĩra mũrigo wa ũndũ ũkorwo ũkĩwĩciria

mũhano: Kang'ethe nĩ mũndũ kĩgũta, nĩ

ũkũona ona ndangĩringithia gũthiĩkũrora

mũgũnda.

**8.8.33 irio**

indo irĩa ingĩrĩĩka

**8.8.34 irĩra**

kĩrira

rora kĩrira

**8.8.35 irĩrĩ**

kĩrĩrĩ

rora kĩrĩrĩ

**8.8.36 irĩria**

kĩndũ gũthiĩ gĩkĩagaga kũoneka wega o

ũrĩa kĩrathiĩ kĩraihĩrĩirie

**8.8.37 iriũko**

handũ rũĩ-inĩ harĩa hatahagĩrwo maĩ kana

nyamũ ikanyũithĩrio maĩho o na kana

harĩa hethambagĩrwo

**8.8.38 iroro**

iroro

rũnyaga rũhakĩtwo handũ taarĩ igũrũ rĩa

rũnyaga rũngĩ: kĩndũ kingĩ kĩhaana ta ũgũo

mũhano: itonyo riake nĩ itũne na rĩna iroro

rĩirũ: mũthũrũ wakũ wĩ na iroro rĩa gĩko

**8.8.39 irũ**

marũ

mwena wa mbere wa igathĩkanĩro rĩa

mũthirimo na kĩero

**8.8.40 irua**

igongona rĩa kũrua

**8.8.41 Irũa**

itũnda gũkũra rĩkaigana kũrĩo; mwĩrĩ wa

mũndũ kũgĩa thũndo ĩna mahira ĩ kahana

ngoikoni kanaĩgakorwoĩ njerũ

**8.8.42 iruga**

ndĩa

**8.8.43 ĩrũha**

ĩrũa

**8.8.44 irũngo**

marũngo

gĩkĩro; gĩcũnjĩ kĩmwe kĩa indo irĩa

ikoragwo ciagaĩte icũnjĩ no no inyitaine ta

kĩgwa kana mahĩndĩ

**8.8.45 irũra**

mahũti macinagwo makoima mũhũ wa

gũcamia irio; mũhũ ũcinĩtwo mahũti

macio

**8.9.1 ita**

   

**8.9.2 ita**

hinga mũmero rĩera rĩtikahĩtũke

**8.9.3 ĩta**

gweta rĩtwa rĩa mũndũ kana nyamũ nĩgũo

yũke harĩ we kana ĩkũrore

**8.9.4 ita**

andũ monganĩte marũe na angĩ; inamia

krndũ nĩgũo kĩrĩa gĩthĩiniĩ wakĩo kiũme

**8.9.5 itaha**

mataha

irĩo hĩũ cihũrĩtwo

**8.9.6 itandiũro**

mĩtandiũro

mũnyamarĩko mũnene

**8.9.6 itangi-**

tũtangi-

ĩhũthagĩrwo na ciũgo cianjĩrĩirie na

mũgambo wa 'ũ' kũũga mwaria tiga ekire

ũndũ mũna gũtingĩhanĩkire ũna

**8.9.7 itangĩ-**

tũtangĩ-

kĩonganagĩrĩrio na ciũgo cia gnko kũũga

tiga mwaria eke ũndũ mũna, ũna

ndũngĩahanĩka

**8.9.8 itangĩa-**

tũtangĩa-

kĩonganagĩrĩrio na ciũgo cia gnko kũũga

atĩ tiga mwaria eka ũndũ mũna ũna

ndũngĩoneka

**8.9.9 itangĩko**

matangĩko

matarania maingĩ nĩ ũndũ wa mathĩna

kũingĩha

**8.9.10 itara**

matara

handũ hathondeketwo nyũmba thĩinĩ igũrũ

wa riko hacũragio ngũ

**8.9.11 itata**

matata

kĩrĩa kĩgũaga kĩndũ gĩtwekũ gĩgĩitĩka ta

mbũra gĩthweri *tone*

**8.9.12 ĩtatũ**

**8.9.13 ite-**

kiugo gĩa kũonania mwaria ndegũkorwo

agĩka ũndũ mũna; kiũgo gĩa kũonania indo

na itigwĩka ũndũ mũna

**8.9.14 itega**

matega

kĩndũ kĩrũtĩtwo gĩ gĩa kũheanwo nĩgũo

gĩteithĩrĩrie ũndũ-inĩ mũna

**8.9.15 itete**

gĩtete

**8.9.16 ithaga**

mathaga

kĩndũ gĩa kwĩgemia; kĩndũ kĩronwo kĩrĩ

gĩathogora mũno harĩ mwene

**8.9.17 ithagu**

mathagu

kĩĩga kĩria nyoni ihũraga nakĩo rĩera nĩgũo

ihote kũmbũka; kĩndũ kĩhũthĩkaga ta

ithagũ rĩa nyoi ta ndege-inĩ

**8.9.18 ithanga**

ithanga

mũthemba wa tĩĩri

**8.9.19 ithangũ**

mathangũ

rũhonge rwa mũtĩ rwĩ na mahũti

**8.9.20 ithanjĩ**

mathanjĩ

mahũti makũraga handũ haarahĩte maĩ

**8.9.21 ithanwa**

mathanwa

kĩgera kĩhangĩre mũnyito ta wa mũtĩ

gĩtũrĩtwo gĩ gĩa gũtema mĩtĩ

**8.9.22 itharara**

icoya rĩũmũ

**8.9.23 ithatha**

mathatha

ihiga rĩa gũkũũha

**8.9.24 ithe**

maithe

mũciari mũndũrũme wa mũndũ mũna

**8.9.25 ithemba**

itega rĩa irio rĩheagwo ciũmĩri; igongona

rĩa itega rĩa irio kũrĩ ciũmĩri

**8.9.26 ithenya**

mathenya

handũ hatarĩ kĩndũ he gatagatĩ wa indo:

mũhano: mũhari ũyũ wa mbembe wĩ na

ithenya rĩratigirwo

**8.9.26 ithenya**

mweke wa gũtonya handũ

**8.9.27 itherero**

mwena wakũ wa ũrĩo ũrorete irathĩro;

kũrĩa rũĩ rũrathiĩ

**8.9.28 itherũ**

matherũ

inyamũ rĩtarĩ na kameni

**8.9.29 itherũ**

gĩĩko kana miario ĩtarĩ na wĩigĩrĩrĩki rĩmwe

ĩrĩ ya gũthakĩra mũndũ

**8.9.30 itherũkiro**

matherũkĩro

handũ hakũnũkaga maĩ kũũma na thĩ wa

tĩiri

**8.9.31 -ithia**

kĩongagĩrĩrwo mbere wa ciũgo cia gĩko

kũonania kũrehithĩria ũndũ kana gũtũma

ũndũ wĩkĩke mũhano: agithia thayũ.

Ciarithia

**8.9.32 ĩthingĩriria**

gwĩtindĩkĩrĩria handũ hakũnderũ

**8.9.33 ithinĩkanio**

gĩĩko gĩa gũthinĩkania

**8.9.34 ithĩrania**

taũkwo; iga na mũtaratara mũkinyanĩrũ

**8.9.35 ithĩria**

nyita ũndũ na ũtaũkwo nĩgũo

**8.9.36 ithiriro**

mũthia wa ũndũ; harĩa kĩndũ kina gĩakinya

gĩticokaga kũonwo ringĩ; ũdini mahinda

maria magakorwo nĩmo ma mũthia thĩ

**8.9.37 ĩthire**

ĩthithimũkwo

inaina nĩ kũigũa thithi mwĩrĩ

**8.9.38 ithũĩro**

mwena ũrĩa riũa rĩũragĩra gwatũka

**8.9.39 itiema**

mwana o wothe ũciarĩtwo thũtha wa

irigithathi kana thũtha wa mũirĩtu ũrĩa

wahingũrire nda ya nyina

**8.9.40 Itĩira**

kenera ũndũ mwega wĩkĩte kana

ũkũhanĩkĩire

**8.9.41 itĩĩri**

matĩĩri

handũ hamũre hagwĩkĩrwo ũndũ mũna:

harĩa ihĩĩ na irĩgũ irũagtra

**8.9.41 itika**

itĩka

anjia rũgendo; haragana kũũma handũ

harĩa kĩndũ gĩkĩrĩtwo

**8.9.41 ĩtĩka**

cookia mũgambo wa kũonania nĩ waigũa

ũgĩĩtwo

**8.9.42 itiki**

rũtũngũ rũhũrũrĩtwo mathangũ: mũgogo;

handũ hathondeke igũrũ rĩa rũĩ kana iria

he ha kũringĩrwo ho

**8.9.43 itimũ**

matimũ

itharaita rĩtũrĩtwo na kĩgera rĩkahangĩrwo

mũra-inĩ, rĩa gũtheca thũ

**8.9.44 itina**

matina

kũga kĩa aka kĩrĩ igũrũ wa ciero mwena wa

thũtha na nĩkĩo gĩikaragĩrwo

**8.9.45 itĩna**

gĩtina

rora gĩtina

**8.9.46 itingĩ**

gĩtingĩ

rora gĩtingĩ

**8.9.47 ĩting'ũria**

ĩtnra ũndũ mũna

**8.9.48 itira**

rora gĩtira

**8.9.49 ĩtĩra**

ĩta ithenya-inĩ rĩa mũndũ ũngĩ; ĩta mũndũ

nĩ ũndũ wa gĩtũmi kina

**8.9.50 itĩrĩra**

ita kĩndũ thĩiniĩ kana igũrũ rĩa kĩndũ kingĩ

**8.9.51 ititi**

matiti

gĩtarũrũ kĩnyinyi gĩa kũiga irio

**8.9.52 ĩtĩya**

kwĩyamba

**8.9.53 itomboya**

handũ harĩ kĩromboya

**8.9.54 itonya**

gĩko gĩa kũingĩra handũ na mĩtaratara

yaho

**8.9.55 itonyero**

harĩa haingagĩrĩrwo

**8.9.56 itonyo**

matonyo

kĩndũ gĩthondeke gĩ gĩa kwĩhũmbwo mwĩrĩ

**8.9.57 itote**

mwana mwende mũno: gĩtũũnio

**8.9.58 itu**

matu

riera ihehũ rĩreraga igũrũ, rĩhana ngũmba

ya gũoya wa ng'ondũ kana njoya cia nyoni,

rĩ rũnyaga rwerũ kana rwa kĩbuũ na nĩ rĩo

rĩcokaga kũũra mbũra

**8.9.59 itũ**

ciitũ

nĩkĩndũ gĩkonainie na andũ aria

maregweta. Kiũgo gĩkĩ kĩhũthagĩrwo na

indo kana nyamũ iria wũingĩ wacio

ndũgarũraga kiũgo kĩa ũnini ta nyũmba

itũ...nyũmba ciitũ

**8.9.60 itua**

matua

ũndũ ũrĩa mũthũgũndĩre na ũgaciirĩrwo

gwĩkwo;

ũndũ ũria mũndũ eyathĩte nĩ ekũwĩka kana

aũrũmĩrĩre

**8.9.61 ituanda**

matuanda

ũndũ kana kĩndũ gĩa kũmakania mũno;

kĩmako kĩnene

**8.9.62 itũhũhũ**

itũrũtũ

**8.9.63 itũĩka**

ihinda rĩa matamũ ma wathani kũneanwo

kũũma riika rĩmwe rĩa wathani kinya riria

ringĩ; igongona rĩa kũneana wathani wa

marika

**8.9.64 itũĩro**

matũĩro

wathani wa mũthia ciira-inĩ ũkoniĩ

mũthitangwo

**8.9.65 itumbĩ**

matumbĩ

hinya wa ũciari wa nga ũrĩa wĩkagĩrwo

mbegũ ya ũndũrũme nĩgũo matũĩke

njiarwa; inyamũ rĩrekagio nĩ mĩhĩrĩga ya

nyoni na nyamũ ingĩ rĩ gĩkorogoca

kĩhingĩire mũũrũrũ na maĩ kaingĩ me

rũnyaga rwerũ na rĩngĩkomererio rnrĩo

riũmaga gacũi kana kaana ka mũhĩrĩga wa

nyina

**8.9.66 itunda**

matunda

maciaro ma mĩmera makũraga

macũhĩrĩire honge; ũmithio wa ũndũ

**8.9.67 itũriro**

harĩa indo cia kĩgera ithondekagĩrwo

**8.9.68 itũrũra**

itĩrĩra hatarĩ na gĩthimi

**8.9.69 itũrũtũ**

ũndũ wa kũmakania; ũndũ ũtarataũkĩka

**8.9.69 itũũra**

matũũra

handũ hakĩĩtwo ciikaro m andũ aingĩ

**8.9.70 itũya**

matũya

matũnda ma mũtĩ wa mũtũya

**8.9.71 itwo**

hingwo mĩmero ya rĩera nĩgũo rĩtikaingĩre

mahũri-inĩ kana riũme

**8.9.72 ĩtwo**

ĩrwo ũthiĩharĩ ũria ũrakũbatara

**8.10.1 iya**

oya indo ciene wĩigĩre ũtarĩ mwĩtĩkĩrie nĩ

mwene

**8.10.2 iyĩra**

iya nĩgũo ũheyane; iya ũtũmĩtwo nĩ mũndũ

ũngĩ wĩke gũo nĩgũo ũmũtwarĩre

**8.10.3 iyĩrũo**

oya indo ciene wĩigĩre ũtarĩ mwĩtĩkĩrie nĩ

mwene

**8.10.4 iyĩra**

iya nĩgũo ũheyane; iya ũtũmĩtwo nĩ mũndũ

ũngĩ wĩke gũo nĩgũo ũmũtwarĩre

**8.10.5 iyĩrũo**

ũngĩ kũiya nĩgũo akũrehere

**8.10.6 iyũkia**

amũkĩra na wendo mũnene; oya naigũrũ

na moko

**8.10.7 iyũrũo**

gĩo nĩ kĩndũ kinya haage hangĩ hatigarũ

hangĩgĩa