Interlingue (a̱lyem)

A̱lyem **Interlingue** ([interˈliŋɡwe]; ISO 639 ie, ile), á̱ ku ngyei **Oktsidental** gbangbang a̱ni, yet a̱lyem beang swanta kya nang á̱ ku mat ma̱ a̱lyia̱ 1922. A̱tyumat wu, Edgar de Wahl, ku cat a̱ shyia̱ a̱ca̱caat kidee a̱gi̱rama a̱ lan yet a̱ swak a̱ni ma̱ng a̱za̱za̱rak nza̱kwa. Á̱ ku kpaat kuntyin swáng a̱lyiat hu tazwa swáng a̱lyiat lilyem ma̱ a̱di̱di̱t ghyang ja ku ku shyia̱ a̱ni di̱n jen a̱ja, a mbeang vak bwoi mi̱ bwoi swáng a̱lyiat ku nyia̱ ta̱m ma̱ng ya̱mak-a̱zama ma̱ng ya̱mak-a̱zanson nang á̱ wa ka̱n ndyen a̱ni.

## Kpa̱m lyuut
A̱tsak lyuut mi̱ lyuut kpa̱m lyuut di̱n Oktsidental wu ku tyai mami *Cosmoglotta*. Á̱ bu si̱ mbyia̱ nta̱m nghyang, a̱mgba̱m ma̱ a̱tsatsak ma̱ng bwan, á̱ ku shei di̱n Interlingua a̱ni. Lyuut mi̱ lyuut ghyang si̱ tyai mi̱ magazi̱n Helvetia a̱wot si̱ huni ka ngyet si̱ hu nang á̱ nwai lyen ba̱t a̱ni. *Micri chrestomathie* yet kidee jhyiung ja mi̱ nta̱m bwan na, ku byia̱ ma̱ng a̱nhu, kpa̱m lyuut mi̱ lyuut mbwak Jaroslav Podobský, H. Pášma ma̱ng Jan Kajš á̱ ku shei ma̱ a̱lyia̱ 1933.

A̱tsatsak lyuut mi̱ lyuut á̱ghyang nang á̱ ku shei nang nkwambwat vwuon a̱ni wa yet:
* *Krasina, raconta del subterrania del Moravian carst*, á̱ ku shei ma̱ a̱lyia̱ 1938 mbwak Jan Amos Kajš.
* *Li astres del Verne*, kpa̱m a̱tsak a̱bwom a̱nwuat mbwak Jaroslav Podobský, á̱ ku shei ma̱ a̱lyia̱ 1935 ma̱ng 1947.
* *Li sercha in li castelle Dewahl e altri racontas*, lyuut ma̱ng shei mbwak Vicente Costalago ma̱ a̱lyia̱ 2021.
* *Fabules, racontas e mites*, lyuut ma̱ng shei mbwak Vicente Costalago ma̱ a̱lyia̱ 2021.

## Lyuut mi̱ lyuut kidee
*Li material civilisation, li scientie, e mem li arte unifica se plu e plu. Li cultivat europano senti se quasi in hem in omni landes queles have europan civilisation, it es, plu e plu, in li tot munde. Hodie presc omni states guerrea per li sam armes. Sin cessa li medies de intercomunication ameliora se, e in consequentie de to li terra sembla diminuer se. Un Parisano es nu plu proxim a un angleso o a un germano quam il esset ante cent annus a un paisano frances.*

Bwan: "Tat-a̱ghyi kyang ta̱cya̱, sains, ku lyenta̱m meang ni̱ ntung á̱pyia̱ mba tswazwa-tswazwa. A̱tyuyurop a̱ ku tat a̱pyia̱ a̱ni fwuong a ngyei a̱ shyia̱ a̱mali mami a̱mgba̱m bibyin ku byia̱ tat-a̱ghyi Yurop hu a̱ni, si̱ a̱hwa si̱ fa, tswazwa-tswazwa, mami a̱mgba̱m swanta hu. Azafwun ka, kpa̱mkpaan ma̱ng a̱mgba̱m bibyin nyia̱ zwang ma̱ng nkyangzwang a̱nyiung. Di̱ mi̱n ngyong da̱ a̰vwuo a̱nyiung nvak a̱lyiat ma̱ng á̱ghyang si̱ mbeang yet a̱sham, a̱wot zang ji, jija si̱ li a ngyei ta̱cya̱ ka nghyuai mi̱ shi. Ma̱ninika, A̱tyuparit shyia̱ kpa̱mkpaan ma̱ng A̱tyungggilan ku ma̱ng A̱tyujami̱ni ku swak si̱sak ji nang ku za ma ndi ndyia̱ ncyi na̱ ku swak a̱ni a̱zaghyi a̱kunak a̱byin Fi̱ransa."

## Ya̱fang


## A̱ka̱fwuop nta
* A̱ma̱ntei A̱gwomna̱ti Muna̱pyia̱-Interlingue Wu (di̱n Interligue)
* A̱lyem Oktsidental Ka (di̱n Shong)
* desgrabador anthiago 

### A̱gi̱rama, a̱yaagban a̱lyem ma̱ng nkyangta̱m
* A̱gi̱rama Interlingue di̱n Shong mbwak Dr. F Haas 
* An English-Interlingue Dictionary mbwak Kemp ma̱ng Pope, a̱ ka nshyia̱ text file.
* Occidental in 10 lessons mbwak A.Z. Ramstedt (pdf) - Bwan Shong neet ma̱ a̱tsatsak kos Jaman
* Interlingue - A̱gban a̱lyem a̱zalang Shong ma̱ng jhyung mi̱ jhyung bwan
* Resume de gramatica de Interlingue (Occidental) in Interlingue 
* interlingue.narod.ru, nkhang ma̱ng a̱yaalis swang a̱lyiat (*vocabularium*) di̱n Shong ma̱ng Roshiya.
* Radicarium directiv del Lingue International (Occidental) in 8 lingues (1925) (di̱n Interlingue) mbwak Edgar von Wahl. Ta̱bam: ku nyia̱ ta̱m ma̱ng a̱khwukhwop vak lyuut wu wa.
* Interlingue for Beginners (1966) (di̱n Shong) mbwak Wilfred E. Reeve
* Kyangnwuan lyuut Interlingue mat Firefox

### Lyuut mi̱ lyuut
* Cosmoglotta A (1922 - 1950) ma̱ng Cosmoglotta B (1935-1948) mi̱ Tutunkwambwat A̱byin A̱striya
* Helvetia (kwambwat shei mi̱ shei mat *Swiss Association for Occidental*): 1928, 1929 - 1933 (Tutunkwambwat A̱byin A̱striya)
* Ghwut mi̱ ghwut Cosmoglotta ma̱ng a̱ma Helvetia nang á̱ ku tyia̱ di̱jita a̱ni, ma̱ng zunzwuo lyuut mam a̱fwun ji
* Ghwut mi̱ ghwut Cosmoglotta neet ma̱ a̱lyia̱ 2000 ba̱ng si̱ tat 2004
* Nkwambwat ma̱ a̱di̱di̱t di̱n Oktsidental nang á̱ ku nyia̱ si̱kan a̱ni
* Books in Occidental / Interlingue mi̱ Tutunkwambwat A̱byin A̱striya