Tashkent informaciya texnologiyaları universiteti

**Muhammed al-Xorazmiy atındaǵı Tashkent informaciya texnologiyaları universiteti** (qısqartpası **TATU**; 2002-jılǵa shekem **Tashkent elektrotexnika baylanıs institutı,** 2002,2017-**jıllar dawamında Tashkent informaciya texnologiyaları universiteti**) — Tashkenttegi joqarı oqıw ornı bolıp, informatika hám informatika texnologiyası, pochta xizmeti, radioesittiriw hám televideniye, telekommunikatsiyalar boyınsha joqarı tájiriybeli qánigelerdi tayarlaydı.Tashkent elektrotexnika baylanıs institutı atı menen 1955-jıllda shólkemlestirilgen. Tolıq 2002,2017-jıllar dawamında **Tashkent informaciya texnologiyaları universiteti** atı menen atalǵan, 2017-jılda Tashkent informaciya texnologiyalar universitetine ullı alım Muhammed al-Xorazmiy atı berildi hám házirgi waqıtqa shekem **Muhammed al-Xorazmiy atındaǵı Tashkent Informaciya Texnologiyaları Universiteti** atı menen atalmaqta. Universitette hám filiallarında 26,350 nan artıq talabalar tálim aladı. Universitet shólkemlestirilgennen beri 30 mıńnan artıq joqarı tájiriybeli qánigeler tayarlandı. Universitette 26 baǵdar boyınsha bakalavrlar hám 32 qánigelik boyınsha magistrlar tayarlanadı.

## Tariyxı
TATU 1955-jılda islengen. 2002-jılǵa shekem Tashkent Elektrotexnika Baylanıs Institutı dep atalǵan. 2002-jılı 1-iyunda Ózbekstan Respublikası Prezidenti Islam Karimov sheshimine kóre ol universitetke aylantırildi. 2017-jılda Tashkent informaciya texnologiyalar universitetine ullı oqımıslı Muhammad al-Xorezmiy atı berildi.

* 1955-jıl 28-iyun - Tashkent Elektrotexnika Baylanıs Institutı óz iskerligin basladı (Aldınǵı SSSR Baylanıs wáziriniń 487-san buyrıǵı menen) – Rektor wazıypasın orınlawshı N.B.Matskevitch
* 1957-jıl - M. I. Ástexov rektor etip tayınlandı
* 1957,1958-jıllarda - Radiobaylanıs hám Radioesittiriw fakulteti hám de keshki hám sırtqı tálim bólimleri dúzildi.
* 1961-jıl - Institut jańa bınaǵa kóship ótti. Oqıw -islep shıǵarıw bazası dúzildi.
* 1965-jıl - Studentler sanı - 4000 dana, Kafedralar,laboratoriyalar sanı - 21 , 40 ta, Pitkeriwshiler sanı - 915 dana 
* 1966 -1970 jıllarda - Tashkent Elektrotexnika Baylanıs Institutında 1900 dana elektrobaylanıs injenerleri tayarlandı.
* 1966 -jıl - Tashkent jer silkiniwinen keyin Institut aymaǵında 3 shınıǵıw ótkeriw ushın pavilyonlar dúzildi.
* 1966 -jıl - Studentler ushın 2 turar jay hárbiri 480 orınlı jayı paydalanıwǵa tapsırıldı (aldınǵı Jáhán Obidova kóshesi - házirgi Baǵı Samal ).
* 1969 -jıl - Telefon -Telegraf Baylanısı fakulteti bazasında Avtomatikalıq Elektr Baylanıs hám Kóp kanallı Elektr Baylanıs fakultetleri dúzildi.
* 1972-jıl - S. N. Kolesov Institut rektorэ etip tayınlandı.
* 1973-jıl - Institut aymaǵında 40 shańaraqqa arnalǵan úy, eki qabatlı studentler asxanası hám esaplaw orayı ushın arnawlı 2 jay qurıldı.
* 1976-jıl - Tashkent Elektrotexnika Baylanıs Institutına t. f. d., professor, akademikalıq D. A. Abdullaeyev rektor etip tayınlandi.
* 1979-jıl - Tashkent Elektrotexnika Baylanıs Institutınıń Ferǵana, Frunze (házirgi Bishkek), Dushanbe hám Almata qalalarında sırtqı fakultettiń tayanısh punktleri dúzildi.
* 1974-jılı - Hár jılı 400 dana studentler Ózbekstannıń, Rossiya, Qırǵızstan mámleketlerinde «Studentler Qurılıs Otryadı»na qosılǵan.
* 1979 -jıl - Tashkent Elektrotexnika Baylanıs Institutı kitapxanası fondı 300 mińnan aslam kitap hám jurnalǵa iye boldı.
* 1982-jıl - Studentler ushın 39 qabatlı turar jay paydalanıwǵa tapsırıldı.
* 1986,1987-jıldan - Aziya, Afrika hám Qubla Amerika puqaraların oqıwǵa qabıllaw baslandı. 
* 1990-jıl - institutta 27 kafedra, 75 oqıw orayı, 17 ilimiy-izertlew laboratoriyaları, esaplaw orayı hám 3 kompyuter xanası, reńli televizor, oqıw orayı iskerlik kórsetti.
* 1991-jıl - Termiz qalasında universitet filialı dúzildi.
* 1991-jıl - Institutqa 3 qánigelik boyınsha aspiranturaǵa dúzildi hám kandidatlıq dissertatsiyaların qorǵawǵa ruxsat etildi.
* 1992-jıl - TEAIǵa t. f. d., professor, akademik T. D. Radjabov rektor etip tayınlandı.
* 1993-jıl - TEAI qasında baylanıs oficerlerin tayarlaw ushın arnawlı fakultet dúzildi.
* 1994-jıl - Institut qasında Oraylıq Aziya Telekommunikatsiya oqıw orayı dúzildi.
* 1994,1995 -jıl - Institutta telekommunikatsiya, televideniya, radioesittiriw hám radiobaylanıs, menejment baǵdarlarında kadrlar tayarlaw baslandı.
* 1996-jıl - Respublika baylanıs ministrliginiń buyrıǵı tiykarında universitette injener-ekonomist fakulteti dúzildi.
* 1997-jıl - Institut quramındaǵı licey-internet óz iskerligin basladı.
* 1999 -jıl - Institut 808 injener hám bakalavrlar tayarlap, turmısqa jollanba berdi.
* 1999 -jıl - TEAIda magistratura bólimi ashıldı.
* 2002-jıl - Ózbekstan Respublikası Prezidenti Pármanına tiykarlanıp TEAI Tashkent informaciyalıq texnologiyaları universiteti (TATU) dep atala baslandı. 
* 2002,2003-jıl Eki jańa jónelis hám qánigelikler; elekron kommerciya hám informaciya qáwipsizligi boyınsha bakalavr df magistrlar tayarlaw baslandı.
* 2005-jıl - Qarshı, Nókis, Samarqand, Úrgenish hám Ferǵana qalalarında TATU regionlıq filialları dúzildi.
* 2007-jıl - TATU qasındaǵı " Ózbekstan -Koreya informaciya almasıw" orayı ashıldı. TATU hám Koreya milliy informaciya agentligi (NIA) menen Ańǵarıw Memorandumı tiykarında shólkemlesken.
* 2009-jıl - Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń tiyisli Sheshimi menen TATUda jańa «Televiziyalıq texnologiyalar» fakulteti dúzildi.
* 2010-jıl - Tashkent informaciyalıq texnologiyaları universiteti Elektronika kafedrası qasında NATIONAL INSTRUMENTS texnologiyaları orayı ashıldı.
* 2013-jıl - Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń №PQ-1942 Sheshimi menen texnika baǵdarlarına kirisiw imtixanları quramına shet til kirgizildi.
* 2013,2015-jıl - Xalıqtıń kompyuter sawatlılıǵın jáne de asırıw maqsetinde TATU jáne onıń filiallarında " Qurılısshı jaslar 2013”, " Qurılısshı jaslar 2014” hám " Qurılısshı jaslar 2015” kompyuter sawatlılıq gruppaları dúzildi.
* 2013-jıl - Mámleketlik baylanıs komitetiniń 2013-jıl 30-sentyabrdegi №366 sanlı " TATU qasında " Elektron húkimet” oqıw orayı jaratıw haqqında”ǵı buyrıǵına tiykarlanıp oqıw orayı dúzildi hám 9195 danadan artıq mámleket hám jergilikli húkimet xızmetkerleri tálim aldı.
* 2017-jıl - Tashkent informaciya texnologiyalar universitetine ullı oqımıslı Muhammed al-Xorezmiy atı berildi.
* 2018-jıl - TATU mámleketlik joqarı oqıw orınları arasında birinshilerden bolıp tálimniń kredit sistemasına ótildi.
* 2019 -jıl - TATU quramında Ózbek-Belarus qospa informaciya texnologiyaları fakulteti dúzildi.
* 2019 -jıl - TATU hám JICA sherikliginde Oqıw media orayı ashıldı.
* 2020 -jıl - TATUda «Data Center» ashıldı.
* 2021-jıl - Tashkent wálayatında TATU Nurafshan filialı óz iskerligin basladı.
* 2022-jıl - TATUda «TUIT Incubation Center» orayı ashıldı.
* 2022-jıl - TATUda Aralıqtan oqıtıw formasında studentler qabıllandı.
* 2022-jıl - TATUda zamanagóy «F» oqıw jayı paydalanıwǵa tapsırıldı.
* 2023-jıl - TATUda jańa zamanagóy jańa Sport Kompleksi paydalanıwǵa tapsırıldı.

Universitet telekommunikatsiya hám informaciya sistemaları salasında Oraylıq Aziyada jetekshi oqıw shólkemi esaplanadı. Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń 2005-jıl 2-iyunda qabıl etilgen «Informaciya texnologiyaları salasında kadrlar tayarlaw sistemasın jetilistiriw tuwrısında»ǵı sheshimine qaray TATU informacion-kommunikaciya texnologiyaları salasında kadrlar tayarlaw boyınsha tayanısh joqarı oqıw shólkemi esaplanadı. Tálim basqıshları : orta bilim beriw (2 licey), bakalavriat (25 jónelis), magistratura (24 qánigelik), aspirantura hám doktoranturadan ibarat. Universitet jayı, auditoriyalar hám kabinetler, studentler úyi kapital remontlandı, jańa zamanagóy oqıw jayı, 700 orınlı asxana, 400 orınlı sport kompleksi qurıldı. Usınıń menen birge, Ózbekstan Baylanıs hám informaciyalastırıw agentligi hám informacion-kommunikaciya texnologiyaları salasında Ózbekstan bazarlarında isleytuǵın qatar kompaniyalar hám de kárxanalar tárepinen úlken qáwenderlik járdemi kórsetildi. Universitette 28 kafedra hám 37 oqıw laboratoriyaları, 10 izertlewshilik laboratoriyaları hám jeke tarmaǵı menen kompyuter orayları, zamanagóy (1800 den artıq ) kompyuterler hám de multimedialı klaslar (20 dan artıq ), 400 mińnan aslam kitaplar menen informacion-resurs orayı (kitapxana ) bar. Universitet qasında ilimiy izertlewler sektorı, licey-internat, akademiyalıq licey hám kásip-óner kolledji bar. Universitet Germaniya, Angliya, Belgiya, Qıtay, Indiya, Koreya, Rossiya, Ukraina sıyaqlı mámleketler menen ilimiy sheriklik etedi.

Universitet iskerligi J. A. Abdumaev, T. D. Erejepov, M. S. Yunusov, T. S. Joldasbaev, F. B. Abutaliyev, S. S. Kolesov, M. N. Oripov, v. M. San, Yu. S. Sadullaev, v. v. Yakovlev, X. K. Oripov, S. S. Qasimov hám basqa ilimpazlar atı menen baylanıslı.

## Derekler

## Sırtqı siltemeler

* Universitet sahifasi (Wayback Machine saytida 2017-06-03 sanasida arxivlangan)
* TATU rasmiy kanali Telegramda
* TATU rasmiy sahifasi Facebookda
* TATU rasmiy sahifasi Linkedin'da