Instagram

**Instagram** — bul Meta Platforms kompaniyasına tiyisli, amerikalı foto hám qısqa videolardı bólisiwshi sociallıq tarmaq xızmeti. Ol paydalanıwshılarǵa filtrler menen redaktorlanatuǵın, xeshtegler menen shólkemlestiriletuǵın hám geografiyalıq belgilew arqalı jaylasqan orın menen baylanıstırılatuǵın medialardı júklewge múmkinshilik beredi. Postlar kópshilikke yamasa aldınnan maqullanǵan jazılıwshılar menen bólisiliwi múmkin. Paydalanıwshılar basqa paydalanıwshılardıń kontentin tegler hám jaylasqan orınlar boyınsha kóre aladı, trendtegi (úrdistegi) kontentti kóre aladı, súwretlerdi unata aladı hám basqa paydalanıwshılardı baqlap, olardıń kontentin jeke lentaǵa qosa aladı. Meta tárepinen basqarılatuǵın, súwretke baǵdarlanǵan sociallıq media platforması bolıp, ol iOS, Android, Windows 10 hám vebte qoljetimli. Paydalanıwshılar fotolar túsirip, olardı integraciyalanǵan filtrler hám basqa qurallar menen redaktorlay aladı, sonnan keyin olardı Facebook sıyaqlı basqa sociallıq media platformalarında bólise aladı. Ol inglis, hind, ispan, francuz, yapon hám koreys tillerin qosqanda 33 tildi qollap-quwatlaydı.

Instagram dáslep kontentti tek ǵana sol waqıttaǵı iPhone nıń displey enine sáykes keliwi ushın 640 pikselli kvadrat (1:1) aspekt qatnasında ǵana jaylastırıwǵa ruqsat beriwi menen ajıralıp turǵan. 2015-jılı bul sheklew 1080 pikselge shekem arttırılıp, jeńilletildi. Ol sonıń menen birge xabar almasıw funkciyaların, bir postqa bir neshe súwret yamasa video qosıw múmkinshiligin hám onıń tiykarǵı básekilesi Snapchat-qa uqsas Stories funkciyasın qostı, bul paydalanıwshılarǵa óz kontentin izbe-iz lentaǵa jaylastırıwǵa múmkinshilik berdi, bunda hárbir post basqalar ushın 24 saat dawamında qoljetimli boldı. 2019-jıldıń yanvar ayına kelip, Stories funkciyasın kúnine 500 million adam paydalanǵan.

Burbn Beta qosımshası 2010-jılı 6-oktyabrde Kevin Sistrom hám Mayk Kriger tárepinen iOS ushın qoljetimli etildi — ele prototip retinde, biraq birinshi ret vebke tiykarlanǵan prototip emes, al App Store dúkanında haqıyqıy qosımsha retinde. Qosımshadan sol kúni shama menen 25,000 paydalanıwshı dizimnen ótken, degen menen ol jámiyetlik beta bolıp qaldı. Altı kúnnen soń, 2010-jılı 12-oktyabrde, sońǵı turaqlı beta emes versiyası jańa at penen — **Instagram** dep rásmiy túrde shıǵarıldı. Bul qayta ataw onnan da úlken juwapqa iye boldı, ol tez arada ataqlılıqqa eristi, eki ayda 1 million dizimnen ótken paydalanıwshıǵa, bir jılda 10 millionǵa, al 2018-jıldıń iyun ayında 1 milliardqa jetti. 2012-jıldıń aprel ayında Facebook xızmetti shama menen 1 milliard AQSH dolları naq aqsha hám akciyaǵa satıp aldı. Instagramnıń Android versiyası 2012-jıldıń aprel ayında shıǵarıldı, onnan keyin 2012-jıldıń noyabr ayında sheklengen funkciyalı desktop interfeysi, 2014-jıldıń iyun ayında Fire OS qosımshası, 2016-jıldıń oktyabr ayında Windows 10 ushın qosımsha hám 2025-jıldıń sentyabr ayında iPadOS ushın qosımsha shıǵarıldı. Kóbinese óziniń tabısı hám tásiri ushın maqtalǵanı menen, Instagram sonıń menen birge jasóspirimlerdiń psixikalıq densawlıǵına unamsız tásiri, siyasatı hám interfeysindegi ózgerisleri, boljanǵan cenzurası hám paydalanıwshılar tárepinen júklengen nızamsız hám qolaysız kontent ushın da sınǵa alınǵan.

## Tariyxı

Instagramnıń qáliplesiwi San-Franciskoda Kevin Sistrom hám Mayk Kriger tárepinen jaratılǵan mobil check-in qosımshası Burbn retinde baslandı. 2010-jıl 5-martta Sistrom Burbn ústinde islep atırǵanda, Baseline Ventures hám Andreessen Horowitz penen 500,000 dollarlıq (2024-jılı 700,000 dollarǵa teń) dáslepki qarjılandırıw raundın juwmaqladı. Onıń Foursquare-ge júdá uqsas ekenin túsingennen keyin, olar óz qosımshasın onıń paydalanıwshıları arasında ataqlı funkciyaǵa aylanǵan fotosúwretlerdi bólisiwge qayta baǵdarladı. Olar onı Instagram dep qayta atadı, bul tez túsiriw kamerası hám telegramnıń portmanto sózi.

### 2010–2011: Baslanıwı hám iri qarjılandırıw

Djosh Ridel oktyabr ayında kompaniyaǵa Birlespe menedjeri retinde qosıldı, Sheyn Suini noyabr ayında injener retinde qosıldı, al Djessika Zolman 2011-jıldıń avgust ayında Birlespe evangelisti retinde qosıldı.

2009-jılı 21-oktyabrde Burbn nıń birinshi vebke tiykarlanǵan prototipi onlayn shıǵarıldı, degen menen ol tiykarǵı hám funkcional emes bolsa da, onda dizimnen ótiw kútiw dizimi bar edi. Birinshi Burbn postı 2010-jılı 16-iyulda saat 17:26 da Mayk Kriger tárepinen jaylastırılǵan, Pir 38-degi Qubla plyaj jaǵasınıń fotosúwreti boldı. 2010-jılı 6-oktyabrde Burbn Beta iOS qosımshası App Store arqalı qoljetimli boldı, degen menen bul ele de tek prototip edi. Sońǵı turaqlı beta emes versiyası 6 kúnnen keyin, 2010-jılı 12-oktyabrde jańa atı Instagram menen rásmiy túrde shıǵarıldı. 2011-jıldıń fevral ayında Instagramnıń Benchmark Capital, Djek Dorsi, Kris Sakka (Capital fondı arqalı) hám Adam D'Andjelo sıyaqlı hár túrli investorlardan 7 million dollarlıq (2024-jılı 9,601,662 dollarǵa teń) A Seriyası qarjılandırıwın alǵanı haqqında xabarlandı. Kelisim Instagramdı shama menen 20 million dollarǵa bahaladı. 2012-jıldıń aprel ayında Instagram venchur kapitalistlerden 500 million dollarlıq (2024-jılı 673,200,000 dollarǵa teń) bahalanıw menen 50 million dollar (2024-jılı 67,320,000 dollarǵa teń) qarjı jıynadı. Djoshua Kushner Instagramnıń B Seriyası qarjılandırıw raundında ekinshi eń iri investor boldı, onıń Thrive Capital investiciya firması Facebookqa satılǵannan keyin aqshasın eki esege arttırdı.

### 2012–2014: Qosımsha platformalar hám Facebook tárepinen satıp alınıwı
2012-jılı 3-aprelde Instagram Android telefonları ushın óz qosımshasınıń versiyasın shıǵardı, hám ol 
bir kúnnen az waqıt ishinde bir millionnan aslam ret júklep alındı. Android qosımshası sonnan berli eki áhmiyetli jańalanıw aldı: birinshisi, 2014-jıldıń mart ayında, qosımshanıń fayl kólemin eki ese qısqarttı hám ónimlilikti jaqsıladı; sonnan keyin 2017-jıldıń aprel ayında, paydalanıwshılarǵa Internet baylanısısız kontentti kóriwge hám onıń menen islesiwge múmkinshilik beretuǵın offlayn rejimin qostı. Járiyalanıw waqtında, Instagramnıń 600 million paydalanıwshısınıń 80%-i AQSHtan sırtta jaylasqanı haqqında xabarlandı, hám joqarıda aytılǵan funkciya járiyalanǵanda jumıs islep turǵan bolsa da, Instagram sonıń menen birge kóbirek funkciyalardı offlayn qoljetimli etiw niyetin de járiyaladı hám olar «iOS versiyasın izertlep atırǵanın» ayttı. 2012-jılı 9-aprelde Facebook, Inc. (házirgi Meta Platforms) Instagramdı 1 milliard dollarǵa (2024-jılı 1,346,000,000 dollarǵa teń) naq aqsha hám akciyaǵa satıp aldı, kompaniyanı ǵárezsiz basqarıw jobası menen. Ullı Britaniyanıń Ádil Sawda byurosı kelisimdi 2012-jılı 14-avgustta maqulladı, al 2012-jılı 22-avgustta AQSH Federal sawda komissiyası óz tergewin juwmaqlap, kelisimniń dawam etiwine ruqsat berdi. 2012-jılı 6-sentyabrde Instagram menen Facebook arasındaǵı kelisim 300 million dollar naq aqsha hám 23 million akciya satıw bahası menen rásmiy túrde juwmaqlandı. 

CNN maǵlıwmatları boyınsha, kelisim Facebooktıń jobalastırılǵan dáslepki jámiyetlik usınısınan sál aldın juwmaqlandı. Kelisim bahası Yahoodıń 2005-jılı Flickr ushın tólegen 35 million dolları menen salıstırıldı. Mark Cukerberg Facebooktıń «Instagramdı ǵárezsiz túrde qurıwǵa hám rawajlandırıwǵa minnetli ekenin» ayttı. Wired maǵlıwmatları boyınsha, kelisim Sistromǵa 400 million dollar payda alıp keldi.

2012-jıldıń noyabr ayında Instagram veb-sayt profillerin iske qostı, bul hár kimge sheklengen funkciyalı veb-brauzerden paydalanıwshı lentaların kóriwge múmkinshilik berdi, sonday-aq profillerge silteme beriw ushın belgiler hám veb-vidjet túymeleri toplamın da usındı. Qosımsha iske qosılǵannan baslap, ol atlı jaylasqan orın belgisin usınıw ushın Foursquare API texnologiyasın paydalanǵan edi. 2014-jıldıń mart ayında Instagram texnologiyanı Facebook Places ti almastırıw ushın sınaqtan ótkize basladı.

### 2015–2017: Qayta dizayn hám Windows qosımshası

2015-jıldıń iyun ayında desktop veb-saytınıń paydalanıwshı interfeysi kóbirek tegis hám minimalistik bolıw ushın qayta dizayn etildi, biraq hárbir foto ushın kóbirek ekran keńisligi menen hám Instagramnıń mobil veb-saytınıń jaylasıwına uqsas bolıw ushın. Sonıń menen bir qatarda, mobil jaylasıwǵa sáykes keliw ushın bir qatar súwretlerde bes emes úsh fotoǵa iye boldı. Profil betleriniń joqarǵı bólimindegi slayd-shou banneri alıp taslandı, ol bir waqıtta paydalanıwshı tárepinen jaylastırılǵan súwretlerdiń jeti súwret plitkasın tosınnan tártipte hár túrli waqıtlarda almastırıp kórsetetuǵın edi. Sonıń menen birge, burınǵı múyeshli profil súwretleri dóńgelek boldı.

2016-jıldıń aprel ayında Instagram Microsoft hám kópshiliktiń platforma ushın qosımsha shıǵarıw tuwralı kóp jıllıq talaplarınan keyin Windows 10 Mobile qosımshasın shıǵardı. Platformada burın Instagramnıń beta versiyası bar edi, ol birinshi ret 2013-jılı 21-noyabrde Windows Phone 8 ushın shıǵarılǵan. Jańa qosımsha videolar (postlardı yamasa áńgimelerdi kóriw hám jaratıw hám tikkeley efirlerdi kóriw), albom postları hám tikkeley xabarlardı qollap-quwatlawdı qostı. Tap sonday, Windows 10 jeke kompyuterleri hám planshetleri ushın qosımsha 2016-jıldıń oktyabr ayında shıǵarıldı. May ayında Instagram paydalanıwshılarǵa súwretler júklewge ruqsat beriw hám «jeńil» Izertlew tabın qosıw ushın óziniń mobil veb-saytın jańaladı.

2016-jılı 11-mayda Instagram óz dizaynın jańalap, qosımshanıń paydalanıwshı interfeysi ushın qara-aq tegis dizayn temasın hám azıraq skeuomorflıq, kóbirek abstrakt, «zamanagóy» hám reńli ikonkanı qostı. Qayta dizayn haqqındaǵı mısh-mıshlar aprel ayında, The Verge informaciya beriwshiden skrinshot alǵanda, tarqala baslaǵan edi, biraq sol waqıtta Instagram wákili basılımǵa bul tek koncepciya ekenin ǵana aytqan edi. 2016-jılı 6-dekabrde Instagram kommentariyalarǵa layk qosıwdı engizdi. Biraq, post layklarınan ayırmashılıǵı, pikir jazǵan paydalanıwshı óz xabarlandırıw qutısında kommentariya laykları haqqında xabarlandırıw almaydı. Júklewshiler qálewi boyınsha posttaǵı pikirlerdi óshirip qoya aladı.

Mobil veb-sayt 2017-jıl 4-maydan baslap súwretlerdi júklewge ruqsat beredi. Súwret filtrleri hám videolardı júklew múmkinshiligi sol waqıtta engizilmedi. 2019-jılı 30-aprelde Windows 10 Mobile qosımshası toqtatıldı, degen menen mobil veb-sayt sheklengen funkciyalı progressiv veb-qosımsha (PWA) retinde qoljetimli bolıp qaldı. Qosımsha Windows 10 kompyuterleri hám planshetlerinde qoljetimli bolıp qala beredi, ol da 2020-jılı PWA ǵa jańalandı.

### 2018–2019: IGTV, layk sanaǵıshın alıp taslaw, basqarıwdaǵı ózgerisler
Maǵlıwmatlardı kóshiriw múmkinshiligi haqqındaǵı GDPR qaǵıydalarına sáykes keliw ushın, Instagram 2018-jıldıń aprel ayında paydalanıwshılarǵa ózleriniń paydalanıwshı maǵlıwmatlarınıń arxivin júklep alıw múmkinshiligin kirgizdi. IGTV 2018-jılı 20-iyunda óz aldına video qosımsha retinde iske qosıldı. Qosımsha tómen qollanılıwı hám qısqa formatlı video kontentke ótiw sebepli 2022-jıldıń mart ayında jabıldı hám qosımsha dúkanlarınan alıp taslandı. 2018-jılı 24-sentyabrde Kriger hám Sistrom óz málimlemesinde Instagramnan ketetuǵının járiyaladı. 2018-jılı 1-oktyabrde Adam Mosseridiń Instagramnıń jańa baslıǵı bolatuǵını xabarlandı.

Facebook F8 ilajında, Instagramnıń Kanadadan baslap, basqa paydalanıwshılar tárepinen jaylastırılǵan kontent ushın kópshilikke kórsetiletuǵın «layk» sanın alıp taslawdı sınaqtan ótkeretuǵını járiyalandı. Layk sanları tek kontentti dáslep jaylastırǵan paydalanıwshıǵa ǵana kórinip turadı. Mosseri bul paydalanıwshılardıń «Instagramda qansha layk alıp atırǵanı haqqında azıraq táshiwishleniwi hám ózleri qádirleytuǵın adamlar menen baylanısıwǵa kóbirek waqıt ajıratıwına» arnalǵanın ayttı. Basqalarǵa salıstırǵanda tómen layk sanı paydalanıwshılardıń ózin-ózi tómen bahalawına úles qosıwı múmkin dep aytılǵan. Sınaq 2019-jıldıń may ayında baslandı hám iyul ayında jáne 6 bazarǵa keńeytildi. Sınaq 2019-jıldıń noyabr ayında dúnya júzi boyınsha keńeytildi. Sonday-aq 2019-jıldıń iyul ayında Instagram xızmetke baylanıslı qorlıq hám unamsız pikirlerdi azaytıwǵa arnalǵan jańa imkaniyatlardı ámelge asıratuǵının járiyaladı.

2019-jıldıń avgust ayında Instagram jáne de qosımshadan «Baqlap atırǵanlar» qosımsha betin alıp taslawdı sınaqtan ótkize basladı, bul paydalanıwshılarǵa ózleri baqlap atırǵan paydalanıwshılar tárepinen basılǵan layklar menen pikirler lentasın kóriwge múmkinshilik bergen edi. Ózgeris oktyabr ayında rásmiy boldı, ónim baslıǵı Vishal Shax funkciyanıń az paydalanılǵanın hám ayırım paydalanıwshılardıń óz háreketlerin usılay kórsetilip atırǵanın bilip «hayran qalǵanın» ayttı. Keyinirek Instagram sistemaǵa kirmey ashıq profillerdi kóriw múmkinshiligin shekledi hám sheklengen sanlı postlardı kórgennen keyin paydalanıwshılardan sistemaǵa kiriwdi soradı. Ózgeristen keyin, bir neshe posttı kórgennen keyin kontentti kóriwdi dawam etiw ushın paydalanıwshıdan kiriwdi talap etetuǵın qalqıp shıǵıwshı ayna payda boladı.

Sol ayda Instagram Threads dep atalǵan bólek qosımshanı shıǵardı. Snapchatqa uqsap, qosımsha paydalanıwshılarǵa xabar almasıw hám video sóylesiwler arqalı baylanısıwǵa múmkinshilik berdi. Ol Instagramnıń «Jaqın doslar» funkciyası menen integraciyalanǵan edi, sonlıqtan paydalanıwshılar súwretler, fotolar hám tekstlerdi basqalarǵa jeke jibere aldı, hám de qosımshaǵa Instagramnıń foto redaktorlaw sisteması engizilgen edi. Biraq, Instagram Threads-tiń bul versiyasın 2021-jıldıń dekabr ayında toqtattı, tiykarınan onıń kóp funkciyalarınıń Instagramnıń ózine kirgiziliwi, sonday-aq basqa sociallıq media qosımshalarına salıstırǵanda tómen paydalanıwshılıǵı sebepli. Threads Instagram paydalanıwshıları arasında jaqsı qabıllanbadı. Iske qosılǵannan berli, dúnya júzi boyınsha tek 220,000 paydalanıwshı ǵana qosımshanı júklep aldı, bul Instagramnıń aylıq belsendi paydalanıwshılarınıń 0.1%-inen azın quradı, bul qabıllawǵa erisiwde sátsizlikti kórsetti.

### 2020–házirgi waqıtqa shekem
2020-jıldıń mart ayında Instagram «Birge kóriw» dep atalǵan jańa funkciyanı iske qostı. Jańa ózgeshelik paydalanıwshılarǵa video qońırawlar arqalı bir-biri menen postlardı bólisiwge múmkinshilik beredi. Instagramnıń aytıwınsha, olar COVID-19 pandemiyası sebepli sociallıq aralıqtı saqlaw nátiyjesinde doslar hám shańaraq penen virtual baylanısıwǵa bolǵan talaptı qanaatlandırıw ushın Birge kóriwdiń shıǵarılıwın itibarǵa alǵan.

2020-jıldıń avgust ayında Instagram videoǵa ótiwdi baslap, «Reels» dep atalǵan jańa funkciyanı kirgizdi. Maqset – video bólisiw saytı TikTok penen básekilesiw edi. Instagram jáne de 2020-jıldıń avgust ayında usınılǵan postlardı da qostı. Sońǵı 48 saattaǵı postlardı kórgennen keyin, Instagram olardıń qızıǵıwshılıqlarına baylanıslı, olar baqlap turmaǵan akkauntlardan postlardı kórsetedi. 2021-jıldıń fevral ayında Instagram ayırım dereklerge sáykes TikToktan ilhamlanǵan dep aytılǵan Vertikal Áńgimeler dep atalǵan jańa funkciyanı sınaqtan ótkize basladı. Sol ayda olar sonıń menen birge lenta postların áńgimelerge (storislerge) bólisiw múmkinshiligin alıp taslawdı da sınaqtan ótkize basladı. 2021-jıldıń mart ayında Instagram bir waqıtta tórt adamnıń tikkeley efirge shıǵıwına múmkinshilik beretuǵın jańa funkciyanı iske qostı. Instagram sonıń menen bir qatarda jańa balalar qáwipsizligi siyasatlarınıń bir qatarınıń bólimi retinde, ereseklerge ózlerin baqlamaytuǵın jasóspirimlerge xabar jiberiwge ruqsat etilmeytuǵının járiyaladı.

2021-jıldıń may ayında Instagram ayırım aymaqlardaǵı paydalanıwshılarǵa óz profil betine atlıqlardı qosıwǵa ruqsat bere basladı. 2021-jılı 4-oktyabrde Meta xızmetleri 2008-jıldan berli eń úlken úziliske ushıradı, bul Instagram, Facebook hám WhatsApptıń islemey qalıwına alıp keldi. Qáwipsizlik qánigeleri máseleniń DNS penen baylanıslı bolıwı múmkinligin anıqladı. 2022-jılı 17-martta Cukerberg platformaǵa almastırılmaytuǵın tokenlerdi (NFT) qosıw jobaların tastıyıqladı.

2022-jıldıń aprel ayında Instagram hár túrli xeshteglerden «sońǵı» postlardı kóriw múmkinshiligin alıp taslawdı sınaqtan ótkize basladı. Bul ózgeris bir jıldan keyin turaqlı hám sistema boyınsha boldı, hám endi xeshtegler tek «top» paydalanıwshılardan tańlanǵan kontent toplamın kóriw ushın ǵana qollana aladı. Bul ózgerisler nadurıs informaciyanıń tarqalıwına tosqınlıq etiw háreketi dep esaplanadı, al Instagram sonıń menen birge xeshteglerdegi postlardıń kórilip shıǵıwına járdem bermeytuǵının bir neshe ret málimledi.

2022-jıldıń sentyabr ayında Irlandiyanıń Maǵlıwmatlardı qorǵaw komissiyası kompaniyaǵa jaqında Evropa Awqamı tárepinen qabıl etilgen qupıyalıq nızamları boyınsha erjetpegenlerdiń qupıyalıq maǵlıwmatların qalay qollanǵanı ushın 402 million dollar shtraf saldı. 2022-jıldıń ortasında sınaqtan ótkerilgennen keyin, Instagram 2022-jıldıń dekabr ayında Notes xızmetin engizdi. Bul funkciya paydalanıwshılarǵa belgili bir adamlar menen 60 simvolǵa shekemgi qısqa tekstli postlar retinde jańalanıwlar bólisiwge múmkinshilik beredi, olar sonnan keyin olarǵa Instagramdaǵı xabar almasıw arqalı juwap bere aladı.

2023-jıldıń fevral ayında Instagram paydalanıwshılarǵa óz kommentariyalarında GIF lerdi kóriwge hám jaylastırıwǵa múmkinshilik beretuǵın jańa ózgeshelikti kirgizdi. Sonday-aq 2023-jıldıń fevral ayında Cukerberg Meta kompaniyasınıń Instagram hám Facebookta kók «tastıyıqlanǵan» belgilerin satıwdı baslaytuǵının járiyaladı.

2023-jılı 5-iyulda Meta Instagramǵa baylanıslı bolǵan sociallıq tarmaq platforması Threads ti iske qostı, ol paydalanıwshılarǵa tekst, fotolar hám videolardan ibarat qısqa blog postların járiyalawǵa, sonday-aq basqa paydalanıwshılar menen sóylesiwge hám basqa paydalanıwshılardıń postların qayta jaylastırıwǵa múmkinshilik beredi. Threads Twitter menen básekilesiwdi maqset etedi. 2023-jıldıń dekabr ayında Instagram ataqlı adamlar arasındaǵı sóylesiwlerdi óz ishine alǵan «Tek jaqın doslarǵa» atlı podkast iske qostı. Birinshi epizod reperler Ice Spice hám Doja Cat penen boldı. Keyingi epizodlar 2024-jıldıń iyun hám avgust aylarında Reneé Rapp, Rachel Sennott, Megan Thee Stallion hám GloRilla menen boldı.

2024-jıldıń aprel ayında Instagram onlayn jiberilgen intim súwretler menen baylanıslı shantaj túri bolǵan sekstorciyaǵa qarsı gúresiw ushın «bir neshe hápteniń ishinde» jańa qurallardı sınaqtan ótkize baslaytuǵının járiyaladı. 2024-jıldıń dekabr ayında Instagram hám MTA birge islesip, New York Nico, Overheard In New York hám SubwayTakes sıyaqlı dóretiwshilerdiń súwretleri bar Metrocardlardı sattı.

2025-jılı 3-sentyabrde Instagram jergilikli iPadOS qosımshasın iske qostı, ol burın iOS qosımshasına tiykarlanǵan edi hám planshetlerdiń úlkenirek ekran ólshemin paydalanbaǵan.

## Funkciyalar hám qurallar

Paydalanıwshılar fotosúwretler hám qısqa videolardı júkley aladı, basqa paydalanıwshılardıń lentaların baqlay aladı hám súwretlerdi jaylasqan orın atı menen geografiyalıq geobelgi belgiley aladı. Paydalanıwshılar óz akkauntların «jeke» etip ornata aladı, bul olardan hár qanday jańa jazılıwshı sorawın tastıyıqlawdı talap etedi. Paydalanıwshılar ózleriniń Instagram akkauntın basqa sociallıq tarmaq saytlarına jalǵay aladı, bul olardıń júklengen súwretlerin sol saytlarǵa bólisiwine múmkinshilik beredi. 2011-jıldıń sentyabr ayında qosımshanıń jańa versiyasına jańa hám tikkeley filtrler, bir basıw menen aylandırıw hám jańalanǵan ikonka qosıldı. Dáslep súwretler kvadrat, 1:1 aspekt qatnasına sheklengen edi; 2015-jıldıń avgust ayınan baslap, qosımsha portret hám keń ekranlı aspekt qatnasların da qollap-quwatlaydı. Burın paydalanıwshılar bir paydalanıwshınıń geografiyalıq belgilengen súwretleriniń kartasın kóre alatuǵın edi. Bul funkciya 2016-jıldıń sentyabr ayında tómen paydalanıw sebepli alıp taslandı.

2016-jıldıń dekabr ayınan baslap, postlardı qosımshanıń jeke bir aymaǵına «saqlap» qoyıwǵa boladı. Bul funkciya 2017-jıldıń aprel ayında paydalanıwshılarǵa saqlanǵan postlardı atalǵan kollekciyalarǵa shólkemlestiriwge múmkinshilik beriw ushın jańalandı. Paydalanıwshılar sonıń menen birge óz postların kópshilikten hám basqa paydalanıwshılardan kórinbeytuǵın jeke saqlaw aymaǵına «arxivley» aladı. Bul háreket paydalanıwshılardıń qálegen «layk» sanın almaytuǵın yamasa zeriktiretuǵın dep esaplanǵan súwretlerdi óshiriwiniń aldın alıw usılı, biraq sonıń menen birge xızmetti kontentten ayırıp qoyatuǵın súwretlerdi óshiriwdiń «payda bolıwshı minez-qulqın» sheklew usılı retinde de qaraldı. Avgust ayında Instagram paydalanıwshılarǵa juwaplar menen ańsatıraq islesiwge múmkinshilik beriw ushın kommentariyalardı temalar boyınsha shólkemlestire baslaytuǵının járiyaladı.

2017-jıldıń fevral ayınan baslap, bir postqa onǵa shekem súwret yamasa video kirgiziliwi múmkin, kontent sıypap aylandırılatuǵın karusel retinde payda boladı. Bul funkciya dáslep súwretlerdi kvadrat formatına sheklegen edi, biraq avgust ayında onıń ornına portret hám landshaft súwretlerine ruqsat beriw ushın jańalanıw aldı. 2018-jıldıń aprel ayında Instagram «fokus rejimi» dep atalǵan portret rejimi versiyasın iske qostı, ol tańlanǵanda fotonıń yamasa videonıń artqı fonın ásteletip buldır etip, obyektti fokusta saqlaydı. Noyabr ayında Instagram kóriw qábileti tómen adamlar ushın súwretlerge sıpatlamalar qosıw ushın Alt tekstin qollap-quwatlay basladı. Olar ya obyektti tanıw arqalı avtomat túrde jaratıladı (bar bolǵan Facebook texnologiyasın paydalanıp) yamasa júklewshi tárepinen qoldan belgilenedi.

2021-jılı 1-martta Instagram birge tórt adamnıń tikkeley efirge shıǵıwına múmkinshilik beretuǵın Instagram Live Rooms atlı jańa funkciyanı iske qostı. 2021-jıldıń may ayında Instagram dóretiwshilerge óz kontentlerine jabıq subtitrler qoyıwǵa múmkinshilik beriw ushın Instagram Reels hám Stories-te videolar ushın jańa qoljetimlilik funkciyasın járiyaladı.

### Xeshtegler
2011-jıldıń yanvar ayında Instagram paydalanıwshılarǵa súwretlerdi de, bir-birin tabıwǵa da járdem beriw ushın xeshteglerdi engizdi. Instagram paydalanıwshılardı súwretlerdi ajıratıp kórsetiw hám uqsas pikirles Instagram paydalanıwshıların tartıw ushın, «foto» sıyaqlı ulıwma sózlerdi belgilew ornına, teglerdi hám anıq, hám sáykes etiwge shaqıradı.

Instagramdaǵı paydalanıwshılar xeshtegler arqalı «trendler» jarattı. Platformada eń ataqlı dep esaplanǵan trendler kóbinese materialdı jaylastırıw ushın hápteniń belgili bir kúnin belgileydi. Ataqlı trendlerge mısallar: #SelfieSunday, onda paydalanıwshılar ekshembi kúnleri óz betiniń súwretin jaylastıradı; #MotivationMonday, onda paydalanıwshılar dúyshembi kúnleri motivaciya beretuǵın súwretler jaylastıradı; #TransformationTuesday, onda paydalanıwshılar ótken hám házirgi waqıt arasındaǵı ayırmashılıqlardı kórsetetuǵın súwretler jaylastıradı; #WomanCrushWednesday, onda paydalanıwshılar romantikalıq qızıǵıwshılıq oyatatuǵın yamasa jaqsı kóretuǵın hayallardıń súwretlerin jaylastıradı, sonday-aq onıń erlerge baǵdarlanǵan #ManCrushMonday versiyası; hám #ThrowbackThursday, onda paydalanıwshılar óz ótmishinen súwret jaylastırıp, belgili bir waqıyanı eske aladı.

2017-jıldıń dekabr ayında Instagram paydalanıwshılarǵa xeshteglerdi baqlawǵa ruqsat bere basladı, bul olardıń lentalarında temanıń sáykes kórsetkishlerin kórsetedi. «Sońǵı» xeshteglerdi izlew múmkinshiligi 2020-jılǵı AQSH saylawları waqtında nadurıs informaciyanıń tarqalıwınıń aldın alıw ushın waqıtsha óshirilgen edi. 2022-jılı bul ayırım paydalanıwshılarda jáne sınaqtan ótkerildi hám 2023-jıldıń aprel ayında sońǵı xeshteglerdi izlew múmkinshiligi tolıǵı menen alıp taslandı. Endi paydalanıwshılar tek belgili bir xeshtegti paydalanıp «keń tarqalǵan» postlardıń tańlanǵan toplamın ǵana kóre aladı. Instagram bunı nadurıs paydalanıwdıń aldın alıw ushın hám xeshtegler paydalanıwshılarǵa kóriwler alıwǵa járdem bermewi ushın ekenin ayttı, biraq xeshteglerdi paydalanıwdıń paydalanıwshınıń bar jazılıwshılarınan tıs auditoriyaǵa shıǵıwınıń jalǵız biypul usılı ekeni atap ótilgen.

### Izertlew
2012-jıldıń iyun ayında Instagram qosımsha ishinde ataqlı súwretlerdi, jaqın jerde túsirilgen súwretlerdi hám izlewdi kórsetetuǵın «Izertlew» betin engizdi. Bet 2015-jıldıń iyun ayında trendtegi tegler menen orınlardı, tańlanǵan kontentti hám jaylasqan orınlardı izlew múmkinshiligin kórsetiw ushın jańalandı. 2016-jıldıń aprel ayında Instagram betke «Sizge unawı múmkin bolǵan videolar» kanalın qostı, sonnan keyin avgust ayında koncertler, sport oyınları hám basqa tikkeley waqıyalardan alınǵan videolar kórsetiletuǵın «Waqıyalar» kanalı qosıldı, sonnan keyin oktyabr ayında Instagram Stories qosıldı. Bet keyinirek 2016-jıldıń noyabr ayında Instagram Live iske qosılǵannan keyin házirgi waqıtta efirdegi «eń jaqsı» Instagram Live videolarınıń algoritmlik tańlanǵan betin kórsetiw ushın jáne de keńeytildi. 2017-jıldıń may ayında Instagram jaqın jaylasqan orınlardaǵı jámiyetlik Stories kontentin kórsetiw ushın Izertlew betin jáne bir ret jańaladı.

### Fotografiyalıq filtrler
Instagram paydalanıwshılarǵa óz súwretlerine qollana alatuǵın bir qatar fotografiyalıq filtrler usınadı. 2012-jıldıń fevral ayında Instagram «kóleńkelerdi jaqtılandıratuǵın, jaqtılı orınlardı qarańǵılatatuǵın hám kontrasttı arttıratuǵın» effekt «Lux» filtrin qostı. 2014-jıldıń dekabr ayında Slumber, Crema, Ludwig, Aden hám Perpetua Instagram filtrler shańaraǵına bes jańa filtr qosıldı.

### Video
Dáslep tek fotosúwretlerdi bólisiw xızmeti bolǵan Instagram, 2013-jıldıń iyun ayında 15 sekundlıq videolardı bólisiwdi engizdi. Bul qosımshanı texnologiya mediasındaǵı ayırımlar tárepinen Facebooktıń sol waqıtta keń tarqalǵan video bólisiw qosımshası Vine menen básekilesiwge urınıwı retinde qarastırdı. 2015-jıldıń avgust ayında Instagram keń ekranlı videolardı qollap-quwatlawdı qostı. 2016-jıldıń mart ayında Instagram 15 sekundlıq video shegarasın bir minutqa shekem arttırdı. Albomlar 2017-jıldıń fevral ayında kirgizildi, bul bir postta 10 minutqa shekem video bólisiwge múmkinshilik beredi.

#### IGTV
IGTV – bul Instagram tárepinen 2018-jıldıń iyun ayında iske qosılǵan vertikal video qosımshası. Tiykarǵı funkciya Instagram qosımshası hám veb-saytı ishinde de qoljetimli. IGTV 650 MB qa shekemgi fayl ólshemi menen 10 minutqa shekem videolardı júklewge múmkinshilik beredi, tekserilgen hám ataqlı paydalanıwshılarǵa 5.4 GB-qa shekemgi fayl ólshemi menen bir saatqa shekem videolar júklewge ruqsat etiledi. Qosımsha iske qosılıwdan-aq videolardı avtomat túrde oynata baslaydı, bunı bas atqarıwshı direktor Kevin Sistrom birinshi videonı tabıw kerek bolǵan videoxostingler menen salıstırdı. 2022-jıldıń mart ayında qosımsha toqtatıldı.

#### Redaktorlaw (Edits)
Edits – bul tek Android hám iOS ta qoljetimli video redaktorlaw qosımshası. Qosımshaǵa ayırım jasalma intellekt funkciyaları hám tikkeley Instagramǵa yamasa Facebookqa jaylastırıw múmkinshiligi kiredi. Paydalanıwshılar sonıń menen birge óz videolarınıń statistikasın kóre aladı hám Inspiraciya tabında (qosımsha betinde) trendtegi basqa paydalanıwshılardıń videoların kóre aladı. 2025-jılı 19-yanvarda járiyalanǵan (AQSH húkimetiniń TikTok hám CapCut qa qarsı háreketlerine juwap retinde), ol iOS App Store da aldınnan buyırtpa beriw ushın qoljetimli boldı hám 2025-jıldıń fevral ayında Android ushın shıǵarılıwı belgilendi hám bir neshe keshigiwlerden keyin, iPhone hám Android qurılmaları ushın rásmiy túrde 2025-jılı 21-aprelde shıǵarıldı.

### Instagram Reels

Instagram Reels – bul amerikalı sociallıq media platforması Instagramnıń qısqa formatlı bólimi. Reels 90 sekundtan az dawam etetuǵın vertikal videolarǵa hám paydalanıwshı óz-ara tásiri ushın hár túrli funkciyalarǵa baǵdarlanǵan. 2024-jıldıń noyabr ayına kelip, Reels kúnine ortasha 150 milliard kóriwdi jıynaydı, kontent dóretiwshiler alǵan kóriwler sanına yamasa reklama tabısına qaray aqsha tabadı. Instagram Reels tiń kóbeyip baratırǵan keń tarqalıwı jasóspirimler arasında ǵárezlilik haqqında uwayımlarǵa alıp keldi.

2019-jıldıń noyabr ayında Instagram Braziliyaǵa Instagram Reels dep atalatuǵın jańa funkciyanı shıǵara baslaytuǵının járiyaladı. Ol keyinirek Franciya hám Germaniyaǵa keńeytildi. Instagram Reels 2020-jıldıń avgust ayındaǵı global shıǵarılıwınan eki jıl ótkennen soń, 2022-jıldıń avgust ayında Pakistanda rásmiy túrde iske qosıldı. Ol Qıtaydıń video xızmeti TikTok qa uqsas isleydi, tiykarınan paydalanıwshılarǵa basqa kliplerden alınǵan bar dawıslarǵa sazlanǵan qısqa videolar jaratıwǵa múmkinshilik beriwge baǵdarlanǵan. Paydalanıwshılar bul funkciyanı paydalanıp 15 (keyinirek 30) sekundlıq videolar isley aldı. Reels sonıń menen birge Instagramnıń bar filtrlerin hám redaktorlaw quralların da paydalanadı.

2020-jıldıń iyul ayında Instagram, mámlekette TikTok qadaǵan etilgennen keyin, Reels ti Hindstanǵa shıǵardı. Sonnan keyin, kelesi ayda, Reels rásmiy túrde Amerika Qurama Shtatları, Kanada hám Ullı Britaniyanı qosqanda 50 mámlekette iske qosıldı. Sol jıldıń avgust ayında Instagram bas betke reels túymesin qostı. 2021-jılı 17-iyunda Instagram Reels te tolıq ekranlı reklamalardı iske qostı. Reklamalar ádettegi reels ke uqsas hám 30 sekundqa shekem dawam ete aladı. Olar ádettegi kontentten akkaunt atınıń astındaǵı «qáwenderlik etilgen» belgisi menen ajıratıladı. Reelstiń «TikTokifikaciyasına» hám bas kompaniya Metanıń kontent dóretiwshilerin tartıwǵa millionlaǵan qarjı jumsawına qaramastan, 2022-jılǵa kelip paydalanıwshı qatnası TikToktan ádewir artta qalıp atırǵan edi. Sonnan keyin Instagram 2022-jıldıń iyun ayınan baslap Reelsti 90 sekundqa shekem uzaytqan jańa funkciyanı shıǵara basladı. Sınaq múddetinen keyin, 2025-jıldıń yanvar ayında úsh minutqa shekemgi dawamlılıq járiyalandı.

2025-jılı 26-fevralda Instagram Reels kóplegen paydalanıwshılar óz lentalarında zorlıq-zombılıq hám qorqınıshlı kontenttiń kútilmegende artıwın xabarlagannan keyin sınǵa alındı. Meta bunday kontenttiń qálewsiz usınılıwına texnikalıq qáte alıp kelgenin aytıp, kópshilikten keshirim soradı. Meta wákili túsindirip: «Biz ayırım paydalanıwshılarǵa usınılmawı kerek bolǵan Instagram Reels lentasındaǵı kontentti kóriwine sebep bolǵan qáteni dúzettik. Qáte ushın keshirim soraymız,» dedi.

2020-jılı payda bolǵannan berli, Instagram Reelstiń qollanılıwı úziliksiz ósti. 2022-jıldıń sentyabr ayında Instagram Reels kúnine 140 milliardtan aslam kóriw jıynadı. Aylıq paydalanıwshılar sanı da 2022-jıldaǵı 1.5 milliardtan 2024-jılǵa kelip 1.8 milliardqa ósti. Guychjou Finans hám Ekonomika Universiteti hám Batıs Michigan Universiteti izertlewshileri YouTube Shorts, TikTok hám Instagram Reels sıyaqlı qısqa formatlı videolar jas jetkinshekler menen balalardıń ǵárezlilik minez-qulqın qáliplestiriwin ańsatlastırıwı múmkin ekenin anıqladı, sebebi qısqa formatlı videolar «qısqa háwestiń órlewin» támiyinleydi. Bul izertlewshiler AQSH hám Qıtaydaǵı kolledj studentleriniń qısqa formatlı videolardı oyın-zawıq, bilim alıw hám sociallıq tulǵanı qurıw ushın kóretuǵının anıqladı.

The Wall Street Journal gázetası ayırım ata-analardıń qısqa formatlı videolardıń balalarına tásiri haqqında táshwishlenip atırǵanın xabarladı, sebebi Instagramdı óshiriw yamasa sheklewler ornatıw usılı joq. Balalar qısqa formatlı videolardı kórgende, olar úziliksiz stimul hám tez pátli ózgerislerdi kútiwge úyrenedi, bul oqıw sıyaqlı kóbirek itibar talap etetuǵın iskerlikler menen shuǵıllanǵanda máseleler payda etiwi múmkin. Sońǵı izertlewler Instagram Reels sıyaqlı qısqa formatlı videolar menen miydiń sıylıqlaw sisteması, ásirese dofamin bóliniwi arasındaǵı baylanıstı atap ótti. Stenford Universitetiniń qos diagnozlı ǵárezlilik klinikasınıń baslıǵı, psixiatr doktor Anna Lembkeniń aytıwınsha, qısqa itibar tartatuǵın videolar basqa ǵárezlilik minez-qulıqlarǵa uqsas dofamin kóbeyiwin payda etetuǵın kúshli stimullar retinde háreket etedi. Qısqa formatlı videolardıń tez hám ańsat tutınılatuǵın tábiyatı joqarı dárejeli dofamin shıǵarıwı múmkin; dofamin tikkeley ráhátleniw deregi emes, al motivaciya beriwshi retinde xızmet etkenlikten, adamlar sıylıq beretuǵın iskerliklerdi izlewge májbúr boladı hám olarǵa ǵárezli bolıp qaladı. Bunday neyroximiyalıq reakciyalar ǵárezlilik úlgileri hám minez-qulıqlarına alıp keledi, bul qatal ciklge kiredi. Cifrlı ǵárezlilik zeyinniń qısqarıwına hám kognitiv qayta islewdiń tómenlewine alıp keliwi múmkin.
### Instagram Direct
2013-jıldıń dekabr ayında Instagram jeke sáwbetler arqalı óz-ara tásir etiwge múmkinshilik beretuǵın Instagram Direct funkciyasın járiyaladı (awızeki tilde «DM» yamasa «DMler»; ayırım aymaqlarda sáwbetler ápiwayı ǵana «direct»/«directler» dep atalıwı múmkin). Burın talap etilgen tek hámmege ashıq bólisiw talabınan ayırmashılıǵı, bir-birin baqlap baratuǵın paydalanıwshılar súwretler hám videolar menen jeke xabarlar jibere aladı. Paydalanıwshılar ózleri baqlamaytuǵın birewden jeke xabar alǵanda, xabar kútiw rejiminde dep belgilenedi hám paydalanıwshı onı kóriw ushın qabıllawı kerek. Paydalanıwshılar bir súwretti eń kóp 15 adamǵa jibere aladı. Bul funkciya 2015-jıldıń sentyabr ayında úlken jańalanıw aldı, sáwbet aǵımın qostı hám paydalanıwshılarǵa jaylasqan orınlardı, xeshteg betlerin hám profillerdi tikkeley jańalıqlar lentasınan jeke xabarlar arqalı bólisiwge múmkinshilik berdi. Sonıń menen bir qatarda, paydalanıwshılar endi jeke xabarlarǵa tekst, emodzi menen yamasa júrek belgisin basıw arqalı juwap bere aladı. Direct ishindegi kamera paydalanıwshılarǵa sáwbetten shıqpastan súwretke túsiriwge hám onı alıwshıǵa jiberiwge múmkinshilik beredi. 2016-jıldıń noyabr ayındaǵı jańa jańalanıw paydalanıwshılarǵa ózleriniń jeke xabarlarınıń alıwshı tárepinen kórilgennen keyin «óshiriwge» múmkinshilik berdi, eger alıwshı skrinshot túsirse, jiberiwshi xabarlandırıw aladı.

2017-jıldıń aprel ayında Instagram barlıq jeke sáwbetlerdi, hám turaqlı, hám de waqıtsha, birdey sáwbet aǵımına biriktiriw ushın Direct ti qayta dizaynladı. May ayında Instagram sáwbetlerde veb-sayt siltemelerin jiberiw múmkinshiligin jarattı hám sonıń menen birge súwretlerdi ózleriniń dáslepki portret yamasa landshaft baǵdarında kespey jiberiwdi qollap-quwatlawdı qostı.

2020-jıldıń aprel ayında Direct Instagram veb-saytında qoljetimli boldı, bul paydalanıwshılarǵa WebSocket texnologiyasın paydalanıp, veb-versiyadan tikkeley xabarlar jiberiwge múmkinshilik berdi. 2020-jıldıń avgust ayında Facebook Instagram Directti Facebook Messengerge biriktire basladı. Jańalanıwdan keyin (ol paydalanıwshı bazasınıń bir bólimine tarqatılǵan) Instagram Direct belgisi Facebook Messenger belgisine aylanadı.

2021-jıldıń mart ayında jańa balalar qáwipsizligi siyasatlarınıń bir bólimi retinde, ereseklerge ózlerin baqlamaytuǵın 18 jastan kishi paydalanıwshılarǵa xabar jiberiwge qadaǵan etetuǵın funkciya qosıldı. 2023-jıldıń avgust ayında Instagram paydalanıwshı qupıyalılıǵın qorǵaw hám basım ótkiziw menen spamnıń aldın alıw ushın jańa dúzetiwler kirgizdi. Paydalanıwshılar endi ózleri baqlamaytuǵın akkauntlardan tek bir tikkeley xabar ala aladı hám qosımsha xabarlar jiberiliwinen aldın xabar sorawın tastıyıqlawı kerek. Bul parametr paydalanıwshı baqlamaytuǵın basqa akkauntlardan sheksiz xabarlar alıwǵa ruqsat etiw ushın ózgertiliwi múmkin.

2024-jıldıń sentyabr ayında Instagram paydalanıwshılarǵa fotolardan elementlerdi kesip alıwǵa hám olardı jeke jiberiwge múmkinshilik beretuǵın stiker redaktorın qostı. Ol sonıń menen birge stiker qosıwdı hám fotolarǵa jazıw imkaniyatın berdi.

### Instagram Stories

2016-jıldıń avgust ayında Instagram paydalanıwshılarǵa súwretler túsiriwge, effektler hám qatlamlar qosıwǵa hám olardı óz Instagram áńgimelerine qosıwǵa múmkinshilik beretuǵın Instagram Stories funkciyasın iske qostı. Paydalanıwshınıń áńgimesine júklengen súwretler 24 saattan keyin múddeti tamamlanadı. Medialar bul funkciyanıń Snapchatqa uqsaslıǵın atap ótti. Snapchattan funkciyanı kóshirgeni ushın sınǵa juwap retinde, bas direktor Kevin Sistrom Recode basılımına bılay dedi: «Birinshi kún: Instagram Hipstamatic, Twitter [hám] Facebooktan alınǵan 'Unatıw' túymesi sıyaqlı ayırım nárselerdiń kombinaciyası edi. Siz hár kimniń qosımshasındaǵı hárbir funkciyanıń deregin texnologiya tariyxınıń bir jerinen taba alasız». Sistrom sınnıń «ádil» ekenin moyınlasa da, Recode: «ol eki sociallıq qosımshanıń ulıwma funkciyaların avtomobil sanaatı menen salıstırdı: bir neshe avtomobil kompaniyaları bir waqıtta jasay aladı, olardıń arasında jetkilikli ayırmashılıqlar bar bolıp, olar hár túrli tutınıwshı auditoriyalarına xızmet etedi» dep jazdı. Sistrom jáne de bılay dedi: «Biz [Stories] formatın qabıllap alǵanda, formattaǵı shın mánisinde jekkóriwshi nárselerdiń biri – onıń tek dawam ete beriwi hám siz bir nárselerge qaraw ushın onı toqtata almaǵanıńız, artqa qaytara almaǵanıńız edi. Biz bunıń hámmesin isledik, bunı ámelge asırdıq». Ol sonıń menen birge basılımǵa Snapchattıń «dáslep filtrleri joq edi. Olar filtrlerdi qabılladı, sebebi Instagramnıń filtrleri bar edi hám kóplegen basqalar da filtrlerdi qabıl etiwge háreket etip atırǵan edi» dep mámlimledi.

Noyabrde Instagram, Instagram Storieske tikkeley efir video funkciyasın qostı, bul paydalanıwshılarǵa ózlerin tikkeley efirde kórsetiwge múmkinshilik berdi, video tamamlanǵannan keyin dárhal joq bolatuǵın edi. 2017-jıldıń yanvar ayında Instagram hár túrli áńgimeler arasında payda bolatuǵın bes sekundlıq foto hám 15 sekundlıq video reklamalar ótkizip jiberiletuǵın reklamalardı iske qostı.

2017-jıldıń aprel ayında Instagram Stories Snapchat funkciyasınıń «klonı»n quraytuǵın tolıqtırılǵan reallıq stikerlerin kirgizdi.

2017-jıldıń may ayında Instagram bet filtrlerin qollap-quwatlaw ushın tolıqtırılǵan reallıq stiker funkciyasın keńeytti, bul paydalanıwshılarǵa óz betlerine belgili bir vizual ózgeshelikler qosıwǵa múmkinshilik berdi. Sol maydıń aqırında TechCrunch Instagram Stories te Jaylasqan Orın Áńgimeleri funkciyasın sınaqtan ótkiziw haqqında xabarladı, onda belgili bir jaylasqan orındaǵı jámiyetlik Stories kontenti jıynalıp, biznes, kórnekli jer yamasa orın Instagram betinde kórsetiledi. Bir neshe kúnnen soń Instagram «Áńgime Izlew» járiyaladı, onda paydalanıwshılar geografiyalıq jaylasıw orınların yamasa xeshteglerdi izley aladı hám qosımsha izlew sózin óz ishine alǵan sáykes jámiyetlik Stories kontentin kórsetedi.

2017-jıldıń iyun ayında Instagram paydalanıwshılarǵa ózleriniń tikkeley efir translyaciyasın kelesi 24 saat dawamında qoljetimli bolıwı ushın óz áńgimesine qosıwǵa yamasa translyaciyanı dárhal óshirip taslawǵa múmkinshilik beriw ushın tikkeley efir video funkciyasın qayta kórip shıqtı. Iyul ayında Instagram paydalanıwshılarǵa Stories kontentine filtrler, stikerler hám xeshtegler sıyaqlı Instagram effektleri menen tolıqtırılǵan fotolar hám videolar jiberiw arqalı juwap beriwge ruqsat bere basladı. Stories 2017-jıldıń avgust ayınıń aqırında Instagramnıń mobil hám desktop veb-saytlarında kóriw ushın qoljetimli boldı.

2017-jılı 5-dekabrde Instagram, Instagram Stories ke uqsas, biraq óz kúshin joǵaltpaytuǵın «Áńgimeniń negizgi máwritleri», sonday-aq «Turaqlı áńgimeler» dep te atalǵan funkciyanı tanıstırdı. Olar profil súwretiniń hám biografiyanıń astında dóńgelekler retinde payda boladı hám desktop veb-saytınan da qoljetimli. 2018-jıldıń iyun ayında Instagramnıń kúnlik belsendi stories paydalanıwshıları 400 million paydalanıwshıǵa jetti, al aylıq belsendi paydalanıwshılar 1 milliard belsendi paydalanıwshıǵa jetti.

2024-jıldıń dekabr ayında Instagram paydalanıwshılarǵa ózleriniń óz-ara baqlawshılarınan ótkizip jibergen bolıwı múmkin kontent penen qayta baylanısıwǵa járdem beriwge arnalǵan funkciyanı sınaqtan ótkerip atırǵanın járiyaladı. Bul jańa funkciya lentanıń joqarǵı bóliminde jaylasqan Stories qatarınıń aqırında kórilmegen Áńgime Kórsetkishlerin kórsetedi. Usılayınsha, paydalanıwshılar burın kórmegen bolıwı múmkin sońǵı háptedegi tańlanǵan Áńgimelerge ańsat kire aladı. Áhmiyetlisi, bul funkciya tek 24 saattan keyin óshiriletuǵın standart Áńgimelerdiń ornına, paydalanıwshılar tárepinen saqlanǵan Áńgimelerdiń tańlanǵan toplamları Áńgime Kórsetkishlerin ǵana kórsetedi. Paydalanıwshılar bul Kórsetkishlerdi tek óz qatarındaǵı barlıq házirgi Áńgimelerdi kórgennen keyin ǵana kóre aladı, yaǵnıy kóp akkauntlardı baqlaytuǵınlar bul jańalanıwlardı kóriwde qıyınshılıqqa ushırawı múmkin.

### Interfeysti qayta dizaynlaw sınaqları (2025)
2025-jıldıń sentyabr ayında Instagram Hindstan hám Qubla Koreyada Reelske baǵdarlanǵan paydalanıwshı interfeysin sınaqtan ótkize basladı. Qayta dizayn Reels betin standart úy tabı (qosımsha beti) retinde kórsetedi, Stories joqarǵı bólimde qaladı hám tikkeley xabarlar (DM) túymesi navigaciya paneliniń orayına kóshiriledi. Reels tabı endi navigaciyada ekinshi orındı iyeleydi, al onıń qasında jańa Baqlap atırǵanlar tabı jaylasqan, ol úsh lenta opciyasın usınadı: «Barlıǵı» (baqlanǵan akkauntlardan usınılǵan postlar hám Reels), «Doslar» (óz-ara baylanıslardan alınǵan kontent) hám «Sońǵı» (eń sońǵı postlar hám Reels). Meta sınaqtıń dáslep sheklengen sanlı paydalanıwshılarǵa jetetuǵının, keri baylanısqa baylanıslı global tarqatıw jobaları bar ekenin ayttı.

### Instagramda tastıyıqlanǵan belgiler
Instagram 2014-jıldıń dekabr ayında kók tastıyıqlanǵan belgi retinde belgili bolǵan tastıyıqlaw funkciyasın engizdi. Bul funkciya paydalanıwshılarǵa óz akkauntlarınıń haqıyqıylıǵın tastıyıqlaw ushın olardı tekseriwge múmkinshilik beredi. Instagram 2018-jıldıń avgust ayında paydalanıwshılarǵa óz akkauntların tastıyıqlaw ushın soraw jiberiwge ruqsat bere basladı. Bul burınǵı sistemadan áhmiyetli ózgeris boldı, onda tastıyıqlaw ádette Instagramnıń ózi tárepinen jámiyetlik qızıǵıwshılıǵı bar yamasa joqarı profilli dep esaplanǵan akkauntlar ushın baslanatuǵın edi. Bul funkciyanıń engiziliwi menen, sáykes keletuǵın paydalanıwshılar Instagram qosımshası arqalı tikkeley tastıyıqlawǵa arza bere aldı.
Instagramnıń kók tastıyıqlanǵan belgisi akkaunt atınıń qasında kórsetiletuǵın belgi bolıp, akkaunttıń haqıyqıylıǵın, isenimliligin hám jámiyetlik tulǵaǵa, ataqlı adamǵa, brendke yamasa áhmiyetli jámiyetlik qızıǵıwshılıǵı bar obektke tiyisli ekenin bildiredi. Ol paydalanıwshılarǵa platformadaǵı kóp sanlı profiller arasında nızamlı akkauntlardı ańsat anıqlawǵa járdem beredi. Belgi izlew nátiyjelerinde, profil betlerinde hám kommentariyalarda akkaunt paydalanıwshı atınıń qasında jaylasqan kók belgilew belgisi retinde payda boladı. Kók tastıyıqlanǵan belgini alıw ádette Instagram tárepinen belgilengen belgili bir kriteriyalarǵa sáykes keliwdi talap etedi, mısalı, belgili bolıw, haqıyqıy bolıw, unikal bolıw, tolıq bolıw hám platformanıń xızmet kórsetiw shártlerine hám birlespe qaǵıydalarına ámel etiw. Instagram akkauntlardı óz qálewi boyınsha tekseredi hám kriteriyalarǵa sáykes keletuǵın barlıq akkauntlar tastıyıqlanbawı múmkin. Paydalanıwshılar Instagramnıń sazlawları arqalı tastıyıqlawǵa arza bere aladı, biraq tastıyıqlaw beriw sheshimi aqırında Instagram komandasına baylanıslı. Meta (burınǵı Facebook) 2021-jılı Instagramda tólemli tastıyıqlawdı iske qostı. Tólemli tastıyıqlaw sáykes keletuǵın Instagram paydalanıwshılarına tek ǵana platformanıń dástúrli tastıyıqlaw kriteryalarına sáykes keliwge súyenbey, tólem tólew arqalı óz akkauntların tastıyıqlawǵa soraw jiberiwge ruqsat berdi.

### Reklama
Emili Uayt 2013-jıldıń aprel ayında Instagramǵa Biznes Operaciyaları Direktorı retinde qosıldı. Ol 2013-jıldıń sentyabr ayında The Wall Street Journal-ına bergen intervyuda, kompaniyanıń 2014-jıldıń sentyabr ayına shekem reklama satıwdı baslawǵa tayar bolıwı kerek ekenin ayttı, bul óziniń bas kompaniyasına ele payda keltirmegen ataqlı obektten biznes payda etiwdiń bir usılı retinde. Uayt 2013-jıldıń dekabr ayında Instagramnan ketip, Snapchatqa qosıldı. 2014-jıldıń avgust ayında Djeyms Kuarls Instagramnıń Global Biznes hám Brend Rawajlandırıw Baslıǵı boldı, oǵan wákildiń aytıwınsha reklama, satıw háreketlerin baqlaw hám jańa «monetizaciya ónimlerin» islep shıǵarıw minneti júklendi.

2013-jıldıń oktyabr ayında Instagram Amerika Qurama Shtatlarındaǵı paydalanıwshılar ushın lentalarda video hám súwret reklamaları tez arada payda bolatuǵının járiyaladı, birinshi súwret reklamaları 2013-jılı 1-noyabrde kórsetildi. Video reklamalar derlik bir jıldan keyin 2014-jılı 30-oktyabrde shıqtı. 2014-jıldıń iyun ayında Instagram reklamalardıń Ullı Britaniya, Kanada hám Avstraliyada shıǵarılıwın járiyaladı, reklamalar sol gúzde tarqala basladı. 2015-jıldıń mart ayında Instagram reklamashılarǵa bir neshe súwretti qosımsha kontentke silteme beriw opciyaları menen kórsetiwge múmkinshilik beretuǵın «karusel reklamaların» ámelge asıratuǵının járiyaladı. Kompaniya karusel súwret reklamaların 2015-jıldıń oktyabr ayında, al video karusel reklamaların 2016-jıldıń mart ayında iske qostı.

2016-jıldıń fevral ayında Instagram platformada 200,000 reklama beriwshi bar ekenin járiyaladı. Bul san 2016-jıldıń sentyabr ayına kelip 500,000-ǵa, al 2017-jıldıń mart ayında 1 millionǵa jetti. 2016-jıldıń may ayında Instagram biznes akkauntları ushın biznes profilleri, analitika hám postlardı reklama retinde ilgeriletiw múmkinshiligi sıyaqlı jańa qurallardı iske qostı. Qurallarǵa kiriw ushın biznesler sáykes Facebook betin jalǵawı kerek edi. Instagram Insights dep atalǵan jańa analitika beti biznes akkauntlarına eń jaqsı postlardı, qamtıwdı, tásirlerdi, qatnasıwdı hám demografiyalıq maǵlıwmatlardı kóriwge múmkinshilik berdi. Insights birinshi ret Amerika Qurama Shtatları, Avstraliya hám Jańa Zelandiyada shıǵarıldı hám 2016-jılı keyinirek dúnyanıń qalǵan bólegine keńeytildi.

2018-jıldıń noyabr ayında Instagram biznes akkauntlarına paydalanıwshılardı satıp alıw betine baǵdarlaytuǵın ónim siltemelerin qosıw yamasa olardı «satıp alıw dizimine» saqlaw múmkinshiligin qostı. 2019-jıldıń aprel ayında Instagram satıwshılarǵa ónimlerdi tikkeley Instagram qosımshası arqalı satıwǵa múmkinshilik beretuǵın «Instagramda tólew» opciyasın qostı. 2020-jıldıń mart ayında, bir blog postı arqalı, Instagram platformasında COVID-19 haqqındaǵı dezinformaciya, aldawlar hám jalǵan jańalıqlar aǵımın azaytıw ushın úlken moderaciya ózgerislerin kirgizip atırǵanın járiyaladı, «Biz COVID-19 akkauntların akkaunt usınıslarınan alıp taslaymız hám biz Izertlewden ayırım COVID-19 ǵa baylanıslı kontentti, eger ol isenimli densawlıqtı saqlaw shólkemi tárepinen jaylastırılmasa, alıp taslaw ústinde islep atırmız. Biz sonıń menen birge úshinshi tárep fakt-tekseriwshileri tárepinen jalǵan dep bahalanǵan lenta hám Stories-tegi kontenttiń dárejesin tómenlete baslaymız».

2021-jıldıń iyun ayında Instagram kontent dóretiwshilerdiń satıwlarǵa tiykarlanıp komissiyalar alıw ushın paydalana alatuǵın jergilikli sheriklik marketing quralın iske qostı. Komissiyalı postlar olardı sheriklik postları retinde anıqlaw ushın paydalanıwshı tárepinde «Komissiyaǵa sáykes» dep belgilenedi. Iske qosıw sherikleri qatarına Sephora, MAC hám Kopari kirdi.

### Óz aldına qosımshalar
Instagram qánigelesken funkcionallıǵı bar úsh óz aldına qosımsha islep shıqtı hám shıǵardı. 2014-jıldıń iyul ayında ol Bolt atlı xabar almasıw qosımshasın shıǵardı, onda paydalanıwshılar tez súwret jiberiw ushın dostınıń profil súwretin basadı, al kontent kórilgennen keyin joq boladı. Onnan keyin avgust ayında tek iOS ushın arnalǵan, «aqıllı algoritmlik qayta islewdi» paydalanıp, baqlaw kadrların hám tez waqıt-aralıq videoların jaratatuǵın Hyperlapse qosımshası shıǵarıldı. Microsoft 2015-jıldıń may ayında Android hám Windows ushın Hyperlapse qosımshasın shıǵardı, biraq Instagramnan usı platformalardıń hesh qaysısı ushın rásmiy Hyperlapse qosımshası bolmaǵan. 2015-jıldıń oktyabr ayında ol súwretlerdi qısqa, bir sekundlıq videolardı biriktirip, aldınǵa hám artqa aylanıp oynaytuǵın Boomerang video qosımshasın shıǵardı.

### Úshinshi tárep xızmetleri
Instagramnıń ataqlılıǵı onıń menen integraciyalawǵa arnalǵan hár túrli úshinshi tárep xızmetleriniń payda bolıwına alıp keldi, sonıń ishinde xızmetke jaylastırıw ushın kontent jaratıw hám Instagram súwretlerinen kontent jaratıw (sonıń ishinde fizikalıq basıp shıǵarıwlar), analitika hám Instagramnan jetkiliksiz yamasa rásmiy qollap-quwatlawı joq platformalar (mısalı, burın iPadlar) ushın alternativ klientler bar.

2015-jıldıń noyabr ayında Instagram 2016-jılı 1-iyunnan baslap «birlespe ushın baqlawdı saqlaw hám baǵdarlamashılar ushın anıq jol kartasın usınıw» hám «platformada haqıyqıy tájiriybelerge tiykarlanǵan turaqlıraq ortalıq qurıw» ushın óz platformasına «lenta» API kiriwin toqtatatuǵının járiyaladı, sonıń ishinde kontent jaratıwǵa, basıp shıǵarıwshılarǵa hám reklamashılarǵa baǵdarlanǵanlar da bar. Sonıń menen birge, úshinshi tárep klientlerine óz atında «insta» yamasa «gram» tekst qatarların paydalanıwǵa qadaǵan etildi. Bul ózgerislerdiń tiykarınan pútkil Instagram tájiriybesin qaytalaytuǵın úshinshi tárep klientlerin sheklew (xızmettiń artıp baratırǵan monetizaciyası sebepli) hám qáwipsizlik sebepleri (mısalı, avtomatlastırılǵan klik fermaları tárepinen nadurıs paydalanıwdıń hám akkauntlardı urlawdıń aldın alıw) ushın arnalǵanı xabarlandı. Cambridge Analytica daw-jánjelinen keyin, Instagram 2018-jılı óz API-na jáne de qosımsha sheklewler qoya basladı.

Úshinshi tárep xızmetlerin akkaunt jaratpastan-aq jámiyetlik Instagram profillerin sheksiz kóriw ushın, sonday-aq birewdiń Stories-in anonim túrde kóriw ushın paydalanıwǵa boladı. Stories ádette post retinde jaylastırılǵan súwretlerge qaraǵanda haqıyqıyraq, sebebi paydalanıwshılar eger olardı belgilep qoymasa, 24 saattan keyin óz Stories-leri joq bolatuǵının biledi (biraq paydalanıwshılar óz Stories-in kim kórgenin ol járiyalanǵannan keyin 48 saat dawamında tekserip kóre aladı). Usı sebepke baylanıslı, olar bazar izertlewi ushın júdá qunlı.

### Fakt tekseriw
2019-jılı 16-dekabrde Facebook óziniń fakt-tekseriw baǵdarlamaların Instagramǵa keńeytetuǵının járiyaladı, úshinshi tárep fakt-tekseriw shólkemlerin paydalanıw arqalı jalǵan informaciya anıqlanıwı, tekseriliwi hám jalǵan informaciya dep belgileniwi múmkin. Kontent jalǵan yamasa tolıq emes jalǵan dep bahalanǵanda, ol izertlew betinen hám xeshteg betlerinen alıp taslanadı, sonıń menen birge jalǵan yamasa tolıq emes jalǵan dep bahalanǵan kontent usılay belgilenedi. Facebook fakt-tekseriw baǵdarlamasınıń qosılıwı menen dezinformaciyanıń jáne de kóbirek jaǵdayların tabıw ushın súwretti sáykeslendiriw texnologiyasın paydalanıw keldi. Eger bir kontent bólimi Facebookta yamasa Instagramda jalǵan yamasa tolıq emes jalǵan dep belgilense, bunday kontenttiń kóshirmeleri de jalǵan dep belgilenedi.

### Algoritm hám dizayn ózgerisleri
2016-jıldıń aprel ayında Instagram paydalanıwshı lentasındaǵı súwretlerdiń tártibine ózgeris kirgize basladı, qatań xronologiyalıq tártipten algoritm menen anıqlanatuǵın tártipke ótti. Instagram algoritmniń paydalanıwshılardıń ózleri unatatuǵın paydalanıwshılardıń súwretlerin kóbirek kóriwi ushın dizaynlanǵanın ayttı, biraq oǵan aytarlıqtay unamsız pikir bildirildi, kóplegen paydalanıwshılar óz jazılıwshılarınan jańalanıwlardı kórip turıw ushın post xabarlandırıwların iske qosıwdı soradı. Kompaniya ózgeris perspektivasınan narazı bolǵan paydalanıwshılarǵa tvit jazdı, biraq bas tartpadı, hám onı qaytarıwdıń jolın usınbadı, bunı olar 2020-jılı qayta tastıyıqladı. Biraq, 2021-jıldıń dekabr ayında Adam Mosseri balalar qáwipsizligi máseleleri boyınsha Senat tıńlawında kompaniyanıń paydalanıwshı postların xronologiyalıq tártipte kórsetetuǵın lenta versiyasın islep shıǵıp atırǵanın málimledi. Ol keyinirek kompaniyanıń eki rejim kirgizetuǵının anıqladı: klassikalıq xronologiyalıq lenta hám onıń paydalanıwshılarǵa postları xronologiyalıq tártipte joqarıda kórsetiletuǵın «súyikli» paydalanıwshılardı tańlawǵa múmkinshilik beretuǵın versiyası, al basqa postlar tómende aralasıp kórsetiledi.

2017-jıldan baslap, Instagram haqıyqıy emes qatnas hám spam (sonıń ishinde kerek emes xeshteglerdi artıqsha paydalanıw) payda etiwi múmkin dep esaplaytuǵın akkauntlardıń kórnekliligin azaytıw («kóleńke-banlaw») múmkinshiligin qollandı, postlardıń izlew nátiyjelerinde hám qosımshanıń Izertlew bóliminde payda bolıwınıń aldın aladı. Házir óshirilgen Facebook postında Instagram: «Kontent islep shıǵarıwda biz xeshteglerge emes, al biznes maqsetińizge yamasa maqsetińizge itibar qaratıwdı usınıs etemiz» dep jazǵan. Instagram sonnan berli bul ámeliyattı túsiniksiz hám turaqsız jaǵdaylarda, ásirese seksual mazmundaǵı materialǵa baylanıslı postlardı cenzuralaw ushın keńeytiwde ayıplanǵan.

Instagram 2018-jıldıń dekabr ayındaǵı jańalanıwı menen paydalanıwshılar bazasınıń narazılıǵın oyattı. Olar dástúrli vertikal aylandırıwdan ózleriniń Instagram Stories ataqlılıǵına eliklew hám onı paydalanıw ushın gorizontal aylandırıwǵa, shepke sıypaw arqalı ózgertiwge talpınıstı anıqladı. Bunı qáte yamasa júdá úlken auditoriyaǵa tosınnan tarqatılǵan sınaq relizi dep túsindiretuǵın hár túrli keri sheginiw málimlemeleri shıǵarıldı.

2020-jıldıń noyabr ayında Instagram belsendilik lentası tabın jańa «Dúkan» tabı menen almastırdı, belsendilik lentasın joqarıǵa kóshirdi. «Jańa post» túymesi de joqarıǵa kóshirildi hám Reels tabı menen almastırıldı. Kompaniya: «Dúkan tabı sizge brendler menen kontent dóretiwshiler menen jaqsıraq baylanısıwǵa hám siz unatatuǵın ónimlerdi tabıwǵa jaqsıraq jol beredi» hám Reels tabı «sizge dúnya júzindegi kontent dóretiwshilerden hám siz sıyaqlı adamlardan qısqa, qızıqlı videolar tabıwdı ańsatlastıradı» dep málimledi. Biraq, paydalanıwshılar bul ózgeriske jaqsı juwap bermedi, óz shaǵımların Twitter hám Redditke alıp shıqtı, al The New York Times ásirese Reels-ti sınǵa alıp, «Reels tek TikTok klonı retinde hár tárepleme sátsizlikke ushırap qoymastan, ol shatastıratuǵın, ashıwlandıratuǵın hám navigaciya etiw múmkin emes» dedi.

Sonday-aq 2020-jılı Instagram «usınılǵan postlar» dep atalǵan funkciyanı shıǵardı, ol paydalanıwshınıń lentasına Instagram paydalanıwshıǵa unawı múmkin dep oylaytuǵın akkauntlardan postlardı qosadı. Bul funkciya The Verge tárepinen qarama-qarsılıqqa ushıradı, olar usınılǵan postlar paydalanıwshılardı óz lentasına jabıstırıp qoyatuǵının, Instagramǵa kóbirek reklama keńisligin beretuǵının hám aqırında paydalanıwshılardıń psixikalıq densawlıǵına zıyan keltiretuǵının xabarladı, al Instagram atqarıwshı direktorı Djulian Gutman bolsa funkciyanıń paydalanıwshılardı óz ekranlarına jabıstırıp qoyıwǵa arnalmaǵanın aytıp qarsı shıqtı. Usınılǵan postlar Fast Company bul funkciyanı óshiriw múmkin emes dep aytqannan keyin jáne de kóbirek qarama-qarsılıqqa ushıradı.

2021-jılı 23-iyunda Instagram «usınılǵan postlar» funkciyasına sınaq ózgerisin járiyaladı. Kompaniya Instagram lentasında paydalanıwshı baqlap atırǵan adamlardan alınǵan postlardıń aldına usınılǵan postlardı qoyadı, bul ózgeristiń sebebi retinde unamlı qabıllawdı atap ótti.

## Psixikalıq densawlıq

### Metanıń ishki maǵlıwmatları
2021-jılı The Wall Street Journal (WSJ) Meta ótkergen ishki izertlewlerdi qolǵa kirgizdi hám járiyaladı. Sırtqa shıǵıp ketken maǵlıwmatlar kompaniya basshıları kórgen prezentaciyalardı óz ishine alǵan hám tabılǵanlar arasında 2020-jılı bas direktor Mark Cukerbergtiń atı da aytılǵan.

Slaydlar úsh sapalı izertlewden alınǵan nátiyjelerdi kórsetti. Birinshisi denesiniń kórinisi tómen hám ózin-ózi tómen bahalaytuǵın, 13-21 jastaǵı 15 aylıq kaliforniyalı instagram paydalanıwshısı menen intervyu ótkerdi. Ekinshisi 10 aylıq paydalanıwshını 5 kúnlik kúndelik izertlewine jalladı, onda olar ózleriniń onlayn ádetlerin jazıp aldı. Úshinshisi kúndelik izertlewinen 7 paydalanıwshını 30 minutlıq intervyu ushın tańladı. Hesh qanday izertlew tosınnan baqlanatuǵın sınaq yamasa jaǵday-baqlaw retinde islenbegen, yaǵnıy olar sebep-nátiyje baylanısların anıqlawǵa uqıpsız edi. WSJ Instagramnıń jaslardıń jaman dene kórinisin jamanlastıra alatuǵının, ásirese qızlardıń hálsiz ekenligin xabarladı. Instagram úsh jasóspirimniń birewiniń dene kórinisine unamsız tásir etken. Instagram jasóspirimlerdiń 20% in ózleri haqqında jamanıraq seziniwge hám 40% in jaqsıraq seziniwge májbúrleydi. Jasóspirim qızlardıń 70% i hám jasóspirim ullardıń 40% i unamsız sociallıq salıstırıwdı bastan keshiredi. Izertlewge sáykes, Instagram sırtqı kóriniske salıstırıw boyınsha TikTok yamasa Snapchatqa qaraǵanda joqarıraq tásirge iye.

Instagram bul xabarǵa juwap berip, onıń «sheklengen nátiyjeler toplamına itibar qaratıp, olardı unamsız jaqtan kórsetetuǵının» ayttı. Meta óz izertlewlerin járiyalamawın qorǵap, onıń «ishki anıq hám ashıq dialog hám miyge hújim etiwdi alǵa ilgeriletiw ushın qupıya saqlanǵanın» ayttı. Qarsılıq reakciyasınan keyin, Meta Instagram Kids rawajlandırıwın «toqtatqanın» járiyaladı. Kompaniya regulyatorlar menen ata-analar tárepinen kóterilgen táshwishlerdi úyrenip atırǵanın málimledi.

### Depressiya, táshwish hám stress
Xodaraximi & Fatxi 2017 paydalanıwshılardıń paydalanıwshı emeslerge salıstırǵanda joqarıraq depressiyalıq hám táshwishli simptomlar kórsetkenin dálilledi. Biraq, Frizon & Eggermont 2017 ul balalar hám qızlar arasında kóriwdiń depressiyalıq simptomlardı boljawı múmkinligin anıqladı; unatıw hám jaylastırıw hesh qanday tásir etpegendey kórindi. Olardıń izertlewi paydalanıwshıda depressiyalıq simptomlardıń bar bolıwı onıń post jaylastırıwın unamlı boljawı múmkinligin kórsetti. Izertlew ataqlı adamlar hám qatarlaslarınıń súwretlerin kóriw hayallardıń kewil yoshın unamsız ete alatuǵının kórsetti. 2021-jılǵı bir izertlewde, Mun & Kim maqullawǵa kúshli mútájligi bar paydalanıwshılardıń ózlerin ótirik kórsetiwge kóbirek beyim ekenin, bul depressiya itimallıǵın arttıratuǵının atap ótti.

Lub & Trub 2015 kóbirek biytanıslardı baqlawdıń sociallıq salıstırıwlardı hám depressiyalıq belgilerdi arttıratuǵının kórsetti. Bir neshe izertlewler Instagramda ótkerilgen waqıttı arttırıwdıń táshwishti arttıratuǵının anıqladı.

### Dene kórinisi
Paydalanıwshılar paydalanıwshı emeslerge salıstırǵanda joqarıraq dene baqlawın (óz formasın hám ólshemin ádettegi baqlaw), sırtqı kóriniske baylanıslı basımdı, awqatlanıw tártibiniń buzılıwına baylanıslı patologiyanı hám tómenirek dene qanaatlanıwın xabarlaydı. Izertlewler post jaylastırıwdan aldın kóbirek selfi túsiretuǵın hám selfilerdi redaktorlaw arqalı ózlerin strategiyalıq túrde kórsetetuǵın paydalanıwshılardıń joqarıraq dene baqlawın hám dene narazılıǵın hám ulıwma tómenirek ózin-ózi bahalawın xabarlaytuǵının kórsetti. Tiggermann hám basqalar selfilerdi redaktorlawǵa kóbirek waqıt jumsalǵanda bet qanaatlanıwı tómenlewi múmkinligin kórsetti. Instagramdaǵı sırtqı kóriniske baylanıslı kommentariyalar birewdiń óz denesine degen qanaatlanbawınıń artıwına alıp keliwi múmkin.

### Jalǵızlıq hám sociallıq shetletiliw
Makson hám basqalar 2019-jılı paydalanıwshılardıń paydalanıwshı emeslerge qaraǵanda azıraq jalǵızlıq sezgenin hám Instagram aǵzalıǵı ózin-ózi tómenirek jalǵızlıq seziwdi boljaytuǵının anıqladı. 2021-jılǵı Buttner & Rudertb izertlewi Instagram fotosúwretinde belgilenbewdiń, ásirese tiyis bolıwǵa joqarı mútájligi bar adamlar ushın sociallıq shetletiliw hám izolyaciya sezimin oyatatuǵının kórsetti. Degen menen, Braylovskaya & Margraf 2018 Instagram aǵzalıǵı menen ekstraversiya, turmıs qanaatlanıwı hám sociallıq qollap-quwatlaw arasında áhmiyetli unamlı baylanıs tapqan. Olardıń izertlewi Instagram aǵzalıǵı menen ózin-ózi bahalaw arasında tek shamalı áhmiyetli unamsız baylanıs kórsetken. Fioravanti hám basqalar 2020-jılı jeti kún dawamında Instagramnan úzilis alıwǵa májbúr bolǵan hayallardıń ádettegi paydalanıwın dawam etken hayallarǵa salıstırǵanda joqarıraq turmıs qanaatlanıwın xabarlaǵanın kórsetti. Er adamlar ushın áhmiyetli ayırmashılıqlar baqlanbadı. Instagram paydalanıwı menen qalıp qoyıwdan qorqıw, yamasa FOMO (bir nárseni ótkizip alıwdan qorqıw) arasındaǵı baylanıs bir neshe izertlewlerde tastıyıqlanǵan. Izertlewler Instagramdaǵı kóriwlerdiń sociallıq salıstırıwdı boljawın, bul FOMO payda etetuǵının, bul bolsa depressiyaǵa alıp keliwi múmkin ekenin kórsetedi.

### Ǵárezlilik
Sanz-Blas hám basqalar 2019-jılı Instagramda júdá kóp waqıt ótkeremen dep esaplaytuǵın paydalanıwshılar Instagramǵa joqarıraq dárejede «ǵárezlilik» sezinetuǵının, bul qosımsha keltirip shıǵaratuǵın joqarıraq dárejedegi stress penen baylanıslı ekenin kórsetti. Forugi hám basqalar 2021-jılı moyınlawǵa hám oyın-zawıqqa degen talpınıs studentlerdiń Instagramǵa ǵárezliliginiń boljawshıları ekenin anıqladı. Izertlew Instagramǵa ǵárezliliktiń oqıw ónimliligine unamsız tásir etetuǵının dálilledi. Gezgin & Mixsi 2020-jılı Instagramnan jiyi paydalanıwdıń smartfon ǵárezliligi menen baylanıslı ekenin anıqladı.

## Paydalanıwshı ózgeshelikleri hám minez-qulqı

### Paydalanıwshılar
2010-jıldıń oktyabr ayında shıǵarılǵannan keyin, Instagram 2010-jıldıń dekabr ayında bir million dizimnen ótken paydalanıwshıǵa iye boldı. 2011-jıldıń iyun ayında ol 5 million paydalanıwshısı bar ekenin járiyaladı, bul san sentyabr ayında 10 millionǵa jetti. Bul ósiw 2012-jıldıń aprel ayında 30 million paydalanıwshıǵa, 2012-jıldıń iyul ayında 80 millionǵa, 2013-jıldıń fevral ayında 100 millionǵa, 2013-jıldıń iyun ayında 130 millionǵa, 2013-jıldıń sentyabr ayında 150 millionǵa, 2014-jıldıń dekabr ayında 300 millionǵa, 2015-jıldıń sentyabr ayında 400 millionǵa, 2016-jıldıń iyun ayında 500 millionǵa, 2016-jıldıń dekabr ayında 600 millionǵa, 2017-jıldıń aprel ayında 700 millionǵa, hám 2017-jıldıń sentyabr ayında 800 millionǵa jetti.

2011-jıldıń iyun ayında Instagram xızmetine 100 millionnan aslam súwret júklendi. Bul san 2011-jıldıń avgust ayında 150 millionǵa jetti, al 2023-jıldıń iyun ayına kelip, xızmetke 50 milliardtan aslam súwret júklengen. 2016-jıldıń oktyabr ayında, Instagram Stories iske qosılǵannan eki ay ótkennen keyin 100 million belsendi paydalanıwshıǵa jetti. Bul san 2017-jıldıń yanvar ayında 150 millionǵa, aprel ayında Snapchat paydalanıwshılarınıń ósiwinen ozıp, 200 millionǵa, hám 2017-jıldıń iyun ayında 250 million aktiv paydalanıwshıǵa jetti.

2017-jıldıń aprel ayında Instagram Direct 375 million aylıq paydalanıwshıǵa iye boldı.

#### Demografiya
2014-jılǵa kelip, Instagram paydalanıwshıları teń bólingen, 50% iPhone iyeleri hám 50% Android iyeleri. Instagram genderlik jaqtan biytárep formatqa iye bolsa da, Instagram paydalanıwshılarınıń 68% hayallar hám 32% er adamlar. Instagramnıń geografiyalıq qollanılıwı qala aymaqlarında kópshilikti quraydı, sebebi qala aymaqlarında jasaytuǵın AQSH eresekleriniń 17% Instagramdı paydalanadı, al qala átirapı hám awıllıq aymaqlardaǵı ereseklerdiń tek 11% ǵana paydalanadı. Instagram súwret bólisiw ushın eń keń qollanılatuǵın saytlardıń biri sıyaqlı kórinse de, eń úlken tórt súwret bólisiw platformaları arasındaǵı kúndelikli súwret júklewleriniń tek 7% ǵana Instagramnan keledi. Instagram jas áwladtı tartatuǵını dálillengen, onıń 150 million paydalanıwshısınıń 90% 35 jastan tómen. 2012-jıldıń iyun ayınan 2013-jıldıń iyun ayına shekem Instagram óz paydalanıwshıları sanın shama menen eki esege arttırdı. Tabıs boyınsha, jılına 30,000 dollardan az tabatuǵın AQSH Internet paydalanıwshılarınıń 15% Instagramdı paydalanadı, al 30,000 dollardan 50,000 dollarǵa shekem tabatuǵınlardıń 14% hám jılına 50,000 dollardan kóp tabatuǵın paydalanıwshılardıń 12% paydalanadı. Bilim demografiyası boyınsha, ayırım kolledj bilimi bar respondentler Instagramda eń belsendi bolıp shıqtı, 23%. Sonnan keyin, kolledj pitkeriwshileri 18%-ti, al joqarı mektep diplomı yamasa onnan tómen bilimi bar paydalanıwshılar 15%-ti quraydı. Usı Instagram paydalanıwshılarınıń arasında, 24% qosımshanı kúnine bir neshe ret paydalanatuǵının aytadı.

### Paydalanıwshı minez-qulqı
Dawam etip atırǵan izertlewler platformadaǵı media kontenttiń paydalanıwshı qatnasına qalay tásir etetuǵının izertlewdi dawam etpekte. Aldınǵı izertlewler adam betlerin kórsetetuǵın medianıń kóbirek 'layk' hám kommentariyalar alatuǵının hám jıllılıqtı, jaqtılandırıwdı hám kontrasttı arttıratuǵın filtrlerdi paydalanıwdıń da qatnastı arttıratuǵının anıqladı. Paydalanıwshılar toparlarǵa salıstırǵanda azıraq adamdı kórsetetuǵın súwretlerge kóbirek qatnasıwǵa beyim hám olar sonıń menen birge suw belgisi joq kontentke de kóbirek qatnasıwǵa beyim, sebebi olar bul kontentti paydalanıwshı tárepinen jaratılǵan kontentke salıstırǵanda azıraq original hám isenimsiz dep esaplaydı. Sońǵı waqıtlarda Instagram paydalanıwshılarǵa tastıyıqlanǵan akkaunt belgisin alıw ushın arza beriw opciyasın usındı; biraq, bul arza bergen hárbir paydalanıwshınıń tastıyıqlanǵan kók belgini alıwına kepillik bermeydi.

Jaslar arasında Instagramdı paydalanıwdıń sebepleri tiykarınan postlardı kóriw, ásirese sociallıq óz-ara qatnasıqlar hám demalıs maqsetinde. Usıǵan qarama-qarsı, Instagram postların jaratıwda bildirilgen kelisim dárejesi tómenirek boldı, bul Instagramnıń vizual kommunikaciyaǵa bergen itibarınıń jaslar tárepinen sociallıq kommunikaciyada keń qabıl etilgenin kórsetedi.

## Derekler

__BÖLİDİMÖNDEMEW__