Apple TV

**Apple TV** — bul Apple tárepinen islep shıǵarılǵan hám satılatuǵın cifrlı media pleyer hám mikrokonsol. Bul qabıllanǵan video hám audio sıyaqlı media maǵlıwmatların televizorǵa yamasa sırtqı displeyge jiberetuǵın kishi tarmaq úskenesi. Onıń media xızmetlerine aǵımlı media, TV Everywhere tiykarındaǵı xızmetler, jergilikli media derekleri, sport jurnalistikası hám translyaciyalar kiredi.

Ekinshi áwlad hám onnan keyingi modeller tek jetilistirilgen anıqlıqtaǵı yamasa joqarı anıqlıqtaǵı keń ekranlı televizorǵa HDMI arqalı jalǵanǵanda ǵana isleydi. Tórtinshi áwlad modelinen baslap, Apple TV bir neshe aldınnan ornatılǵan qosımshaları bar tvOS operaciyalıq sistemasında isleydi. 2019-jıldıń noyabr ayında Apple, Apple TV+ hám Apple TV qosımshasın shıǵardı.

Apple TV-de integraciyalanǵan basqarıw quralları joq hám onı tek Siri Pultı, iPhone yamasa iPad, Apple Pultı yamasa tórtinshi áwlad Tutınıwshı Elektronikası Basqarıw standartına sáykes keletuǵın úshinshi tárep infraqızıl pultlar arqalı ǵana basqarıwǵa boladı.

## Tariyxı

Apple TVden aldın, Apple televizorǵa tiykarlanǵan qurılmalardı jaratıw ushın bir neshe háreketler islegen. 1993-jılı Apple úy oyın-zawıq sanaatına kiriw háreketinde Macintosh TVdi shıǵardı. Qurılmada 14 dyuymlik CRT ekranı hám TV-tyuner kartası bar edi. Bul kommerciyalıq tabısqa erise almadı, 1994-jılı toqtatılǵanǵa shekem tek 10,000 dana satıldı. Sol jılı kompaniya Apple Interactive Television Box-ın islep shıqtı, bul BT Group hám Proximus Group penen birgeliktegi joybar bolıp, ol hesh qashan kópshilikke shıǵarılmadı. Apple TVden aldıńǵı Applediń sońǵı iri háreketi 1990-jıllardaǵı Apple Pippin boldı, ol úy oyın konsolı hám tarmaqqa jalǵanǵan kompyuterdiń birikpesi edi, bul da júdá jaqsı nátiyje bermedi, tek 42,000 dana satıldı.

## Modelleri

### Birinshi áwlad
 
2006-jıldıń sentyabr ayındaǵı Apple arnawlı ilajında Apple birinshi áwlad Apple TVdi járiyaladı. Ol dáslep ózleriniń «i»-ge tiykarlanǵan ónimdi ataw konvenciyasına sáykes keliw ushın «iTV» dep járiyalanǵan edi, biraq Appleǵa qarsı nızamlı is qozǵaw menen qáweterlengen britaniyalı translyaciya tarmaǵı ITV menen sawda belgisi dawı sebepli shıǵarılıwınan aldın «Apple TV» dep qayta ataldı. Aldınnan buyırtpalar 2007-jıldıń yanvar ayında baslandı hám ol 2007-jıldıń mart ayında shıǵarıldı. Ol Pentium M processorına tiykarlanǵan hám Mac OS X Tiger variantında islegen hám kontentti saqlaw ushın 40 GB qattı diskti óz ishine alǵan. Ol HDMI arqalı HDTV-lerde 720p anıqlıǵına shekemgi shıǵarımdı qollap-quwatladı hám ayırım standart anıqlıqtaǵı televizorlardı komponentlik video arqalı qollap-quwatladı. Iske qosılǵanda, Apple TV kontentti sinxronlastırıw yamasa aǵımlı jiberiw ushın sol bir tarmaqta iTunes jumıs isleytuǵın Mac yamasa Windows tiykarındaǵı JK di talap etti.

160 GB qattı diski bar model 2007-jıldıń may ayında shıǵarıldı. 40 GB versiyası 2009-jıldıń sentyabr ayında toqtatıldı. 2008-jıldıń yanvar ayında ol programmalıq támiynat jańalanıwı arqalı ǵárezsiz qurılmaǵa aylandı, bul bólek kompyuterden iTunes sinxronizaciyası talabın alıp tasladı hám iTunes Store, MobileMe hám Flickr sıyaqlı xızmetlerden alınǵan medianı tikkeley Apple TVde jalǵa alıwǵa yamasa satıp alıwǵa múmkinshilik berdi.

2008-jıldıń iyul ayında Apple iPhone hám iPod Touch qurılmaların Apple pultına alternativ basqarıw qurılmaları retinde sırtqı tanıwdı qosatuǵın programmalıq támiynat 2.1 jańalanıwın shıǵardı. 2015-jıldıń sentyabr ayında Apple birinshi áwlad Apple TV ushın iTunes qollap-quwatlawın toqtattı, bul qurılmalardan kiriw eski qáwipsizlik standartları sebepli tosqınlıqqa ushıradı.

Birinshi áwlad Apple TVdi qolaylastırılǵan Intel Mac Mini-ge aylandırıwǵa boladı, onlaynda USB júklew diskiniń obrazı bar hám USB arqalı júklengen disk arqalı obrazdı ishki qattı diskke jazıw arqalı ornatıw múmkin. Qurılmanıń tek bir USB portı bolǵanlıqtan, USB xab ornatılmasa, onı paydalanıw ańsat emes.

Birinshi áwlad Apple TV-de 1 GGs Intel Pentium M processorı hám 256 MB yad bar. Processordı da, operativ yadtı da kepserlewsiz jaǵdayda jańalana almaydı, sebebi ekewi de ana plataǵa kepserlengen. Qurılmada bir HDMI interfeysi, bir USB portı, bir 10/100 base T Ethernet portı hám bir Komponentlik video interfeysi bar. Joqarı korpustı passiv ıssılıq almastırǵısh retinde paydalanatuǵın termal basqarıw dizaynı sebepli, qurılma qollanılǵanda qızıp ketedi. Korpustı suwıtıw ushın ventilyator paydalanıladı, biraq ol processorǵa jetpeydi hám onıń ornına qattı diskti hám ornatılǵan quwat blogın suwıtıw ushın ornatılǵan.

### Ekinshi áwlad
Apple 2010-jıldıń sentyabr ayında ekinshi áwlad Apple TVdi shıǵardı. Intel x86 processorınıń ornına ARM tiykarındaǵı Apple A4 chipine tiykarlanǵan bul qurılma iOS variantında isleydi. Ol qara korpusqa jaylastırılǵan hám birinshi áwlad modeliniń tórtten bir ólsheminde. Qurılmada birinshi áwlad modelindegi ishki qattı disktiń ornına buferlew ushın 8 GB flesh-yad bar. Ol HDMI arqalı 720p anıqlıǵına shekemgi shıǵarıwdı quwatlaydı hám standart anıqlıqtaǵı televizorlardı qollap-quwatlamaydı.

Onıń shıǵarılıwı menen birge, Apple AirTunes-ti AirPlay dep qayta atadı, iPhone, iPad hám Mac kompyuterlerinen Apple TVge video aǵımın qollap-quwatlaw menen.

### Úshinshi áwlad
2012-jıldıń mart ayındaǵı Apple arnawlı ilajında Apple úshinshi áwlad Apple TVdi járiyaladı. Sırtqı kórinisi boyınsha aldınǵısınan ayırmashılıǵı joq, onda bir yadrosı óshirilgen A5 chipi bar hám ol 1080p video shıǵarıwdı qollap-quwatlaydı. Ol sonıń menen birge HomeKit qurılmalarına aralıqtan kiriwge múmkinshilik beredi.

Apple 2013-jıldıń mart ayında apparatlıq támiynattıń «A reviziyası» dep atalatuǵın versiyasın dábdebesiz shıǵardı. Ol A5 chipiniń bir yadrolı variantın paydalanadı hám dáslepki úshinshi áwlad modelinen azıraq quwat tutınadı. Appledıń reviziyadan aldın «komponentlerdiń ózgerisleri... ónim ózgesheliklerine tásir etpeydi» degen wádesine qaramastan, 2014-jıldıń sentyabr ayında Apple TV Software 7.0 tek A reviziyası modeli ushın ǵana noqattan noqatqa AirPlay-di tanıstırdı.

Úshinshi áwlad Apple TV 2016-jıldıń oktyabr ayında toqtatıldı. 2017-jıldıń dekabr ayında Apple Amazon Prime Video-nı qollap-quwatlawdı qostı. Apple TV Software 7.3 menen birge usınılǵan Apple TV qosımshası 2019-jıldıń may ayında shıǵarıldı.

### HD (dáslepki tórtinshi áwlad)
2015-jılı 9-sentyabrde Apple arnawlı Apple ilajında tórtinshi áwlad Apple TVdi járiyaladı. Tórtinshi áwlad modeli jańa operaciyalıq sistema, tvOS-tı paydalanadı, onda video, audio, oyınlar hám basqa kontent ushın úshinshi tárep qosımshaların júklep alıwǵa múmkinshilik beretuǵın qosımshalar dúkanı bar. Ol 64-bitlik Apple A8 chipin paydalanadı hám Dolby Digital Plus audiosın qollap-quwatlawdı qosadı. Ol uzınıraq, biraq basqa jaqtan ekinshi hám úshinshi áwlad modellerine uqsas. Pult kórsetkish túymesin sıypap tańlaw funkciyaları, Siri qollap-quwatlawı, integraciyalanǵan mikrofon, HDMI CEC hám IR arqalı dawıs basqarıwı hám akselerometr (IMU) menen almastırdı.

Shıǵarılıwında, úshinshi tárep qosımshaları sheklengen jetkerip beriwshiler qatarınan qoljetimli boldı, jańa API-ler kóbirek qosımshalar ushın múmkinshilikler berdi. Jańa qosımshalar hám oyınlar dáslep jańa sensorlı panelli Siri pultı menen interfeyske kirgiziwi kerek edi, bul talap keyinirek oyınlar ushın jeńilletildi.

Tórtinshi áwlad Apple TV 2015-jıldıń oktyabr ayında jetkerip berile basladı. iOS hám watchOS ushın iTunes Remote qosımshası menen sáykes kelmewi sıyaqlı bir neshe kútilmegen máseleler Apple tárepinen 2015-jıldıń 8-dekabrinde tvOS 9.1 de dúzetildi.

2016-jılı 13-sentyabrde Apple tvOS 10-dı shıǵardı, ol jańalanǵan pult qosımshasın, bir pútin kiriwdi hám jaqtı-qarańǵı reń sxemasın alıp keldi. tvOS 10 sonıń menen birge HomeKit qollap-quwatlawın da usındı hám onıń úy xabı retinde islewine múmkinshilik berdi, qurılmalardı aralıqtan basqarıwdı, miymanǵa kiriwdi beriwdi hám avtomatizaciyanı ornatıwdı qollap-quwatladı.

Apple TVdiń jańa 4K versiyaları shıǵarılǵannan keyin, Apple tórtinshi áwlad modelin baslanǵısh dárejeli opciya retinde satıwdı dawam etti, onı 2019-jıldıń mart ayında **Apple TV HD** dep qayta atadı. 2022-jılı 18-oktyabrde, 4K úshinshi áwlad modeli shıǵarılǵannan keyin, Apple TV HD jeti jıllıq bazarda bolǵannan soń toqtatıldı.

### 4K (birinshi áwlad)

2017-jılı 12-sentyabrde ótkerilgen Apple arnawlı ilajında Apple 2160p shıǵısın, HDR10, Dolby Vision-dı qollap-quwatlaytuǵın hám HEVC apparatlıq dekodlawın qollap-quwatlaytuǵın tezirek Apple A10X chipin óz ishine alǵan Apple TV 4K-nı járiyaladı. Dolby Digital Plus penen Dolby Atmos-tı qollap-quwatlaw tvOS 12-de qosıldı. Jańa modellerdiń járiyalanıwınan keyin Apple TV HD-niń 64 GB versiyası toqtatıldı. Korpusqa kirgizilgen ózgerisler tiykarǵı bólimge ventilyaciya tesiklerin qosıwdı, USB-C portın alıp taslawdı hám komplektke kiretuǵın Siri Pultındaǵı Menyu túymesiniń átirapına sezimli aq saqıyna qosıwdı óz ishine aladı.

### 4K (ekinshi áwlad)
2021-jılı 20-aprelde Apple A12 Bionic chipi, joqarı kadr jiyiligi HDR, HDMI 2.1 hám Wi-Fi 6 qollap-quwatlawı bar jańalanǵan Apple TV 4K-nı járiyaladı. Onıń HDMI portı ARC hám eARC-tı qollap-quwatlaydı, bul televizorǵa jalǵanǵan basqa dereklerdiń audionı Apple TV arqalı, sonıń ishinde HomePod sıyaqlı AirPlay dinamiklerine shıǵarıwına múmkinshilik beredi. HomePod mini sıyaqlı, onda da Thread radiosı bar. Ol reń shıǵısın optimallastırıw ushın Face ID bar iPhonelardaǵı átiraptaǵı jarıqlıq sensorı menen juplastırıla aladı, bul funkciya tvOS 14.5 penen eski Apple TVlerge de keńeytildi. AirPlay joqarı kadr jiyiligi HDR oynatıwdı qollap-quwatlaydı, bul iPhone 12 Pro-da Dolby Vision 4K 60fps formatında túsirilgen videolardıń tolıq anıqlıqta kórsetiwge múmkinshilik beredi. Járiyalanıwdan keyin, A10X chipi bar aldıńǵı Apple TV 4K toqtatıldı. tvOS 17 FaceTime-di hám juplastırılǵan iPhone yamasa iPad menen Úziliksiz Kamera qollap-quwatlawın qostı.

Bul model sonıń menen birge navigaciya túymeleri bar dóńgelek sensorlı panelli, sonday-aq quwat hám dawıs óshiriw túymeleri bar qalıńlaw, qayta dizayn etilgen Siri Pultı menen keledi. Pult aldıńǵı Siri Pultında bolǵan akselerometr hám giroskoptı óz ishine almaydı, bul onı ayırım oyınlar menen úylesimsiz etedi. Pult aldıńǵı áwlad tvOS tiykarındaǵı Apple TVler menen úylesimli hám jańalanǵan Apple TV HD SKU-ı menen birge jetkerip beriledi.

### 4K (úshinshi áwlad)
2022-jılı 18-oktyabrde Apple 5 yadrolı CPU (bir joqarı nátiyjeli yadrosı óshirilgen) hám 5 yadrolı GPU ǵa iye A15 Bionic chipi, HDR10+ qollap-quwatlawı, azaytılǵan salmaǵı hám ólshemleri bar jańalanǵan Apple TV 4K-nı járiyaladı hám qurılmanıń joqarǵı bóliminen «TV» tekstin alıp taslap, tek Apple logotipin qaldırdı. Ol bos ekran úzilissiz jańalanıw jiyiligin ózgertiwge múmkinshilik beretuǵın HDMI 2.1 QMS-ti qollap-quwatlaydı. Ol eki konfiguraciyada keledi: tek Wi-Fi-ǵa iye 64 GB saqlaw ornı bar model hám qımbatlaw 128 GB modeli, Wi-Fi, Ethernet hám Thread radiosı bar. Komplektke kiretuǵın Siri Pultı Lightning ornına USB-C arqalı zaryadlanadı.

## Derekler

__BÖLİDİMÖNDEMEW__