Sanjar Umarov

**Sanjar G'iyasovich Umarov** (1956 -jıl 7-aprelde tuwılǵan) - belgili o'zbeksıyasatshısı hám isbilermeni.Ózbekstan Respublikası 1-prezidenti Islam Karimovtıń avtoritar basqarıwına qarsı «Quyashlı Ózbekstanim» tiykarǵı partiyasınıń baslıǵı. 2005-jıl oktyabr ayında mámleket qarjların urlawda ayblanıp qamawǵa alınıp, onıń tárepdarları sıyasıy sebeplerge kóre ayıplanbaqta. 2009 -jıl noyabrge shekem tutqınǵa alınǵan. Azat etilgennen keyin, AQShga kóship ótiwge ruxsat berilgen.

## Turmısı
Umarov 1956 -jıl 7-aprelde Tashkent qalasıda, úlken oqımıslı adamlar shańaraǵında bes perzenttiń ortanshı perzenti bolıp tuwılǵan. Onıń atası - G'iyas Umarov, fizik. Anasi - Aqlıq Quyashyeva, universitette anglichan tili oqıtıwshı. Sanjar Tashkent irrigatsiya hám awıl xojalıǵın mexanizatsiyalaw universitetinde elektrotexnika fakultetinde bakalavr dárejesin alǵan. Sonnan keyin,Moskvadaǵı Bauman atındaǵı texnikalıq universitetinde kontinentler aralıq ballıstik raketa boyınsha texnikalıq bolıp islegen. 1982-jılı Tashkent politexnika institutıda quyash energiyasınan paydalanıw boyınsha dissertatsiya jumısın jaqlaǵan.

Diplomdı qolǵa kirgizgennen keyin,Jazairdıń Biskra qalasındaǵı Jazair universitetinde fizika hám injenerlik pánlerinen sabaq bergen. 1988-jılda Ózbekstanǵa qaytıp kelip, 1989 -jılda Ózbekstanda birinshi biznes mektepti shólkemlestiriwde qatnasadı.

1991-jıl fevral ayında AQSh investorları járdeminde «O'zdunrobita» telekommunikatsiya kompaniyasına tiykar saladı. Uzdunrobita tabısınan keyin, Ózbekstanda taǵı bir qansha bizneslerdi ashqan.

2005-jılda «Quyashlı Ózbekstanım» koalitsiyasına tiykar salǵan. Erkin sawda hám awıl xojalıǵı sanaatına jeke menshikshilik tárepdarı bolǵan «Quyashlı Ózbekstanım» koalitsiyası 2005-jıl mart ayında ekonomikalıq reformalar tárepdarı bolǵan demokratiya tárepdarı shólkem retinde payda boladı.

2005-jıl oktyabr ayında pullardı ózlestiriwde ayblanip, qamaqqa alınǵan.

Umarov ústinen sud jumısları 2006 -jıldıń yanvarında baslanǵan. 2006 -jıldıń mart ayında bolsa offshor kompaniyalar arqalı pul juwıw, salıqlardan shaǵılısıw hám shet el valyutanı jasırıw menen shuǵıllanǵan jınayatlı gruppaǵa basshılıq etkenlikte ayıplanǵan. Ol 14 jılǵa azatlıqtan ayırılıp (amnistiya tuwrısındaǵı shártlesiwge kóre 10 jılǵa qısqarttırılǵan), 8 million AQSh dollarınan artıq járiymaǵa tartılǵan. Keyin, tórt jıl dawamında Ózbekstannıń Qızıl -tóbe qamaqxanasında saqlanǵan.

Diplomatik basım nátiyjesinde 2009 -jıl 7-noyabrde azat etilgen. Eki hápteden keyin, 21-noyabrde shembi kúni Germantown,Tennessidaǵı úyine qaytadı. Sonnan berli AQShta jasap kelip atır.Ózbekstanda insan huqıqların ilgeri jıljıtıw jolında «Quyashlı Ózbekstanım»menen sheriklikti dawam ettiredi.

## Derekler

## Sırtqı siltemeler
* BBC News.bbc. co. uk/2/hi/asia-pacific/4660934. stm Ózbek oppoziciyası jetekshisi sudlanbaqta. 2006 -jıl 30 -yanvar.
* Quyashlı Ózbekstan.sunshineuzbekistan. org/bio-eń. htm Sanjar Umarovtıń ómirbayanı . 2006 -jıl 30 -yanvarda paydalanılǵan.
* Tribune-uz.archive. org/web/20070928130930/http://www. tribune-uz. info/eng/interview/? id1=4818 Sanjar Umarov, Sunshine Uzbekistan basshısı (Intervyu). 2005-jıl 23-iyun.
* BBC News.bbc. co. uk/2/hi/asia-pacific/4778526. stm Ózbekstan oppoziciya basshısın tutqınǵa alıwǵa tasladı. 2006 -jıl 6 -mart.
* Sanjar Umarovtıń azat etilgeni haqqındaǵı shańaraǵınıń bayanatı usembassy.gov/st. html . 2009 -jıl 23-noyabr.
* http://features. hrw. org/features/Witness_Surviving_the_Monkey_Cage_2014/index. html