AirPort

**AirPort** — bul Apple Inc. tárepinen Wi-Fi protokolların paydalanıp islep shıǵarılǵan, házirgi waqıtta toqtatılǵan sımsız marshrutizatorlar hám tarmaq kartaları liniyası. Yaponiyada ónimler tarmaǵı I-O Data tárepinen aldınnan dizimnen ótkerilgeni sebepli **AirMac** brendi menen satıldı.

Apple AirPort tarmaǵın 1999-jılı usındı. Sımsız kartalar 2009-jılı Mactıń Intel processorlarına ótiwinen keyin, Appledıń barlıq Mac ónimleri integraciyalanǵan Wi-Fiǵa iye bolǵannan soń toqtatıldı. Apple sımsız marshrutizatorlar liniyası AirPort Bazalıq Stanciyasınan (keyinirek AirPort Extreme); avtomatlastırılǵan rezerv kóshirmeler ushın integraciyalanǵan qattı diski bar variantı AirPort Time Capsule-den; hám kompakt router AirPort Express-ten ibarat boldı.

2018-jılı Apple AirPort tarmaǵın toqtattı. Qalǵan awısıqlar satıp alındı, hám Apple keyinirek Apple usaqlap satıw dúkanlarında Linksys, Netgear, Amplifi hám Eero routerlerin sattı.

## Sholıw
AirPort 1999-jılı Macworld Nyu-Yorkta «taǵı bir nárse» retinde debyut etti, onda Stiv Djobs Apple noutbugınıń kópshilik aldındaǵı demonstraciyasında birinshi ret sımsız internet texnologiyasın paydalanıp iBookta veb-saytlarǵa kirdi. Dáslepki usınıs Apple jańa iBook noutbuklar liniyası ushın qosımsha keńeytpe kartasınan hám AirPort Bazalıq Stanciyasınan ibarat boldı. AirPort kartası (qayta ornalastırılǵan Lucent ORiNOCO Gold Card PC Card adapteri) keyinirek Appledıń derlik barlıq ónimler liniyasına, sonıń ishinde PowerBooklar, eMaclar, iMaclar hám Power Maclarǵa opciya retinde qosıldı. Tek Xserves-lerde ǵana ol standart yamasa qosımsha funkciya retinde bolmadı. Dáslepki AirPort sisteması 11 Mbit/s qa shekemgi ótkiziw tezligine múmkinshilik berdi hám kóbinese bir neshe kompyuterler arasında Internetke kiriwdi hám fayllardı bólisiw ushın paydalanıldı.

2003-jılı Apple Broadcomnıń BCM4306/BCM2050 eki chipli sheshimin paydalanıp, 802.11g specifikaciyasına tiykarlanǵan AirPort Extreme di tanıstırdı. AirPort Extreme teoriyalıq maksimal maǵlıwmat jiberiw tezligin 54 Mbit/s shekem jetkiziwge múmkinshilik beredi hám ámeldegi 802.11b sımsız tarmaq kartaları hám bazalıq stanciyaları menen tolıq keri sáykes keledi. MacBook Pro, MacBook, Mac Mini hám iMac sıyaqlı Appledıń bir neshe stol hám portativ kompyuterleri AirPort Extreme (802.11g) kartası menen standart retinde jetkerip berildi. Sol waqıttaǵı basqa barlıq Mac-larda karta ushın keńeytpe slotı bar edi. AirPort hám AirPort Extreme kartaları fizikalıq jaqtan sáykes kelmeydi: AirPort Extreme kartaların eski Mac-larǵa ornatıw múmkin emes, hám AirPort kartaların jańa Mac-larǵa ornatıw múmkin emes. Dáslepki AirPort kartası 2004-jıldıń iyun ayında toqtatıldı.

2004-jılı Apple AirPort Express bazalıq stanciyasın kóp funkciyalı ónim retinde shıǵardı. Onı Apple kompaniyasınıń AC adapterlerindegi sıyaqlı AC konnektorların paydalanıp, portativ sayaxat routeri retinde; sızıqlı dárejeli hám optikalıq audio shıǵısları menen audio aǵımı qurılması retinde; hám onıń USB xost portı arqalı USB printer bólisiw qurılması retinde paydalanıwǵa boladı.

2007-jılı Apple jańa AirPort Extreme (802.11 Draft-N) Bazalıq Stanciyasın tanıstırdı, ol Apple AirPort ónimler liniyasına 802.11 Draft-N-di kirgizdi. 802.11 Draft-N-niń bul ámelge asırıwı hám 2.4 GGs, hám 5 GGs ISM diapazonlarında isley aladı hám onı 802.11b/g hám 802.11a menen sáykes keletuǵın rejimlerge iye. Ethernet portlarınıń sanı tórtke shekem arttırıldı – biri nominal túrde WAN ushın, úshewi LAN ushın, biraq hámmesi kópir rejiminde paydalanılıwı múmkin. Printerler hám basqa USB qurılmaları ushın USB portı qosıldı. Ethernet portları keyinirek barlıq portlarda Gigabit Ethernet-ke jańalandı. Stili Mac Mini hám Apple TV-ge uqsas.

2008-jıldıń yanvar ayında Apple ishki qattı diski bar AirPort Extreme (802.11 Draft-N), yaǵnıy Time Capsule-di tanıstırdı. Qurılma Mac OS yamasa Windowstıń jaqındaǵı versiyasın paydalanıp atırǵan hár qanday kompyuterge diskti ulıwma tom retinde kiriwge múmkinshilik beretuǵın programmalıq támiynattı óz ishine aladı. Time Machine funkciyasın óz ishine alǵan Mac OS X 10.5 hám onnan keyingi versiyalarda isleytuǵın Mac kompyuterleri Time Capsule-di sımsız rezerv kóshirme qurılması retinde paydalana aladı, bul klient kompyuteriniń avtomatik, sımsız rezerv kóshirmelerin ámelge asırıwǵa múmkinshilik beredi. Kiriw noqatı retinde, bul qurılma basqa jaqtan tórt Gigabit Ethernet portı hám printer menen disk bólisiw ushın USB portı bar AirPort Extreme (802.11 Draft-N)-ge ekvivalent.

2008-jıldıń mart ayında Apple 802.11 Draft-N 2x2 radiosı bar jańalanǵan AirPort Express Bazalıq Stanciyasın shıǵardı. Basqa barlıq funkciyalar (analog hám cifrlı optikalıq audio shıǵısı, bir Ethernet portı, printer bólisiw ushın USB portı) ózgerissiz qaldı. Sol waqıtta, bul eki jiyilik diapazonın da (2.4 GGs hám 5 GGs) 2x2 802.11 Draft-N-de basqara alatuǵın eń arzan (99$) qurılma edi.

2009-jıldıń mart ayında Apple bir waqıtta isleytuǵın eki diapazonlı 802.11 Draft-N radiosı bar AirPort Extreme hám Time Capsule ónimlerin tanıstırdı. Bul eki 802.11 Draft-N diapazonında da bir waqıtta tolıq 802.11 Draft-N 2x2 baylanısın támiyinlewge múmkinshilik beredi.

2009-jıldıń oktyabr ayında Apple antenna jaqsılanıwları menen jańalanǵan AirPort Extreme hám Time Capsule ónimlerin tanıstırdı (5.8 GGs modeli).

2011-jılı Apple jańalanǵan AirPort Extreme bazalıq stanciyasın tanıstırdı, ol AirPort Extreme 802.11n (5-áwlad) dep ataldı. Eń sońǵı AirPort bazalıq stanciyaları hám kartaları 802.11a, 802.11b, 802.11g, 802.11 Draft-N hám 802.11 Final-N tarmaq standartlarına sáykes keletuǵın úshinshi tárep bazalıq stanciyaları hám sımsız kartaları menen isledi. Bir neshe túrli AirPort bazalıq stanciyalarınan ibarat bolǵan, eski hám jańa Macintosh, Microsoft Windows hám Linux sistemalarına xızmet kórsetetuǵın sımsız tarmaqlardı kóriw ádettegi jaǵday edi. Apple kompaniyasınıń AirPort Extreme ushın programmalıq drayverleri sonıń menen birge Power Mac kompyuterlerine ornatılǵanda ayırım Broadcom hám Atheros tiykarındaǵı PCI sımsız adapterlerin de qollap-quwatladı. Draft-N apparatlıq támiynatınıń rawajlanıp atırǵan tábiyatı sebepli, jańa modeldiń basqa óndiriwshilerdiń barlıq 802.11 Draft-N routerleri hám kiriw qurılmaları menen isleytuǵınına kepillik joq edi.

### Toqtatılıwı
Shama menen 2016-jılı Apple óziniń sımsız router toparın tarqatıp jiberdi. 2018-jılı Apple óziniń barlıq AirPort ónimlerin rásmiy túrde toqtatıp, router bazarınan shıqtı. Bloomberg News basılımı «Apple siyrek jaǵdaylarda ónim kategoriyaların toqtatatuǵının» hám onıń biznesinen shıǵıw qararınıń «basqa sımsız router óndiriwshileri ushın paydalı bolǵanın» atap ótti.

## AirPort marshrutizatorları

AirPort marshrutizatorı AirPort funkciyasına iye kompyuterlerdi Internetke, bir-birine, sımlı LANǵa hám/yamasa basqa qurılmalarǵa jalǵaw ushın paydalanıladı.

### AirPort Bazalıq Stanciyası
Dáslepki AirPort Bazalıq Stanciyası (Grafit dep atalǵan, modeli M5757, bólim nomeri M7601LL/B) teriw modemine hám Ethernet portına iye. Ol Radio retinde Lucent WaveLAN Silver PC kartasın paydalanadı hám integraciyalanǵan AMD Élan SC410 processorın qollanadı. Ol mashinaǵa Ethernet portı arqalı jalǵanadı. Ol 1999-jılı 21-iyulda shıǵarılǵan. Grafit AirPort Bazalıq Stanciyası funkciyası boyınsha Lucent RG-1000 sımsız bazalıq stanciyasına uqsas hám sol bir programmalıq támiynat penen isley aladı. Silver kartasınıń dáslepki programmalıq támiynat penen qulıplanǵan sheklewleri sebepli, qurılma tek 40-bitli WEP shifrlawın ǵana qabıllay aladı. Keyinirek qosımsha dúzetiwler Silver kartasında 128-bitli WEP shifrlawın iske qosıwǵa múmkinshilik beredi. Bul qurılmalardıń paydalı xızmet múddetin uzaytıw ushın sońǵı Linux programmalıq támiynatı islep shıǵılǵan.

Ekinshi áwlad modeli (Dual Ethernet yamasa Snow dep atalǵan, modeli M8440, bólim nomeri M8209LL/A) 2001-jılı 13-noyabrde tanıstırıldı. Ol Grafit dizaynına salıstırǵanda ekinshi Ethernet portına iye bolıp, ulıwma Internet baylanısın hám sımlı, hám sımsız klientler menen támiyinlewge múmkinshilik beredi. Sonday-aq jańa funkciya (biraq dáslepki model ushın programmalıq jańalanıw arqalı qoljetimli) America Onlineniń teriw xızmetine jalǵanıw hám onı bólisiw múmkinshiligi boldı – bul funkciya tek Apple bazalıq stanciyalarına tán edi. Bul model Motorolanıń PowerPC 855 processorına tiykarlanǵan edi hám tolıq funkcional dáslepki AirPort Kartasın óz ishine alǵan edi, onı alıp taslawǵa hám hár qanday sáykes Macintosh kompyuterinde paydalanıwǵa bolatuǵın edi.

## Derekler

__BÖLİDİMÖNDEMEW__