Sabır Kamalov

**Sabır Kamalovich Kamalov** (1910-jıl 19-aprel (2-may), Tashkent, Sırdárya wálayatı, Rossiya imperiyası) — 1990-jıl 6-iyun, Tashkent, Ózbekstan SSR, SSSR) — sovet hám ózbek mámleket partiya jetekshisi, Ózbekstan Kompartiyası (1957—1959-jıllar) OK birinshi sekretarı.

## Tálim
1936-jılı Tashkent marksizm-leninizm institutın, 1949-jılı Bolsheviklerdiń Pútkil Awqamlıq Kommunistlik partiyası OK janındaǵı Joqarı partiya mektebin pitkergen.

## Ómirbayan
Tashkent qalasında jumısshı shańaraǵında tuwılǵan. Milleti qaraqalpaq. 1925-jıldan 1929-jılǵa shekem Tashkentte qurılıs jumısshısı (boyawshı, sıbawshı) bolıp islegen hám kúndelikli jumıs penen shuǵıllanǵan. 1926-jılı komsomol qatarına kirdi.

1929—1930-jılları Ózbekstan KP (b) Oktyabr okrug komiteti (Tashkent) partiya kabinetiniń úgit-násiyatshısı. 1930—1936-jılları komsomol jumısında: 1930-jılı Ózbekstan komsomolınıń Novobuxara rayonlıq komitetiniń sekretarı, 1931-1933-jılları Orta Aziya komsomol komitetiniń massalıq-xojalıq bólimi baslıǵınıń orınbasarı, 1933-jıldan 1936-jılǵa shekem Qaraqalpaqstan komsomol komitetiniń 1-sekretarı. 1937-jıldan — partiya hám sovet islerine basshılıq etken.

1936-jılı Tashkent marksizm-leninizm institutın tamamlaǵannan soń, Ferǵana wálayatı KP (b) Taslaq rayon komitetiniń 1-xatkerı etip saylandı. 1937—1938-jılları Fergana wálayatı KP (b) Marǵılan raykomınıń 1-xatkeri.

1938-jılı Ózbekstan KP (b) Ferǵana wálayatlıq komiteti awıl xojalıǵı bóliminiń basqarıwshısı. 1938—1939-jılları Ózbekstan KP (b) Ferǵana wálayatlıq komitetiniń 2-xatkerı. 1939—1940-jılları Ózbekstan SSR Awıl xojalıǵı xalıq komissarı. 1940—1941-jılları Ózbekstan SSR Xalıq Komissarlar Soveti baslıǵınıń orınbasarı.

1941-jıl aprelden 1946-jıl oktyabrge shekem Ózbekstan KP (b) Qaraqalpaqstan oblastlıq komitetiniń 1-xatkerı. 1946—1949-jılları Bolshevikler Pútkil Awqamlıq Kommunistlik partiyası Oraylıq Komiteti janındaǵı Joqarı oqıw ornı talabası. 1949-jıl sentyabr, 1950-jıl aprel Ózbekstan KP (b) Ferǵana wálayatlıq komitetiniń 1-xatkerı. 1950—1955-jılları Ózbekstan Kompartiyası Oraylıq Komiteti xatkerı. 1955-jıl 22-dekabrden 1957-jıl 30-dekabrge shekem Ózbekstan SSR Ministrler Soveti Baslıǵı.

1957-jıl 28-dekabrde bolıp ótken gezeksiz VI plenumda Nuriddin Muxitdinovtıń ornına Ózbekstan Kompartiyasınıń birinshi sekretarı etip saylandı. Nuriddin Muhiddinov KPSS Oraylıq Komiteti xatkeri etip saylanıwı múnásibeti menen lawazımınan azat etilgen.

Izertlewshilerdiń pikirinshe, Sabır Kamalov respublikada kadrlardı keń kólemde lokalizaciyalawdı baslaǵan. Jergilikli xalıq bunı milliy oyanıwdan aldınǵı dáwirdiń baslanıwı sıpatında qabıl etken. Onıń ózine tán belgisi musılman máresimlerin (súnnet etiw, neke hám ata-babalarınıń dástúrleri boyınsha ólilerdi jerlew) orınlawǵa urınıwları edi. Onıń dáwirinde Ózbekstan Kompartiyası Oraylıq Komiteti mádeniyat bóliminiń baslıǵı ózbek jazıwınıń kirill tiykarın arab álipbesine almastırıw máselesin joqarı partiya instanciyalarına kirgizilgen.Bunday «Jergiliklilik» hesh qanday qollap-quwatlanbadı hám Moskva wákili bolǵan M.A. Suslova tárepinen qaralandı.

1959-jılı 15-martta «Sabır Kamalov siyasiy jaqtan isenimsiz elementler sebepli xızmetkerlerdi tosıp qoyǵanı» hám «milleshillik kórinislerine kelisim hám qáwenderlik kórsetkeni múnásibeti» menen iyelep turǵan lawazımınan shetletilgen.

1959-jıl marttan 1962-jıl aprelge shekem Ferǵana wálayatı atqarıw komitetiniń baslıǵı. 1962—1965-jılları Ózbekstan SSR nan ónimler bas basqarması baslıǵınıń orınbasarı. 1965—1970-jılları Ózbekstan SSR nan ónimleri ministriniń 1-orınbasarı. 1970—1980-jılları Ózbekstan SSR támiynat ministriniń orınbasarı. 1980-jıldıń may ayınan baslap ol federal áhmiyetke iye jeke pensioner. 1990-jıl Tashkentte jerlengen. 1946—1962-jılları SSSR Joqarǵı Sovetiniń 2-5 shaqırıq deputatı. 1956—1961-jılları KPSS Oraylıq Komitetiniń aǵzası.

## Derekler

## Ádebiyatlar
* BSE. 2-e izd. T. 51. M., 1958.
* Gosudarstvennaya vlast SSSR. Visshie organi vlasti i upravleniya i ix rukovoditeli. 1923—1991 gg. Istoriko-biograficheskiy spravochnik /Sost. V. I. Ivkin. M., 1999.
* Vdovin A. I. Russkie v XX veke. M., 2004.
* Gazeta