open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ვალენტინა ვაჩნაძე

**ვალენტინა იურის ასული ვაჩნაძე** (დ. 6 ოქტომბერი, 1931, ბაქო) — ქართველი ფარმაკოქიმიკოსი. ფარმაციის მეცნიერების დოქტორი (1977), პროფესორი (1992). 

დაამთავრა ლენინგრადის ფარმაკოქიმიის ინსტიტუტი (1955). 1956–1958 იყო თბილისის ფარმაკოქიმიის ქარხნის ინჟინერი, 1958 წლიდან მუშაობდა ფარმაკოქიმიის ინსტიტუტში (1980 წლიდან — ალკალოიდების განყოფილების ხელმძღვანელი). ვაჩნაძის სამეცნიერო ნაშრომები ეხება კვლევის ძირითადი მიმართულებაა საქართველოს მოზარდი და ინტროდუცირებული მცენარეების ქიმიის შესწავლა ფიზიოლოგიურად აქტიური ალკალოიდების შემცველობაზე და მათ საფუძველზე სამკურნალო პრეპარატების შემუშავება თანამედროვე ფიტოტექნოლოგიების გამოყენებით.

## ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული  6 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული  1931
კატეგორია:ქართველი ქიმიკოსები
კატეგორია:ბაქოში დაბადებულები
დავით ვაჩნაძე (გენერალი)

**დავით თამაზის ძე ვაჩნაძე** (დ. 6 ნოემბერი, 1844, გურჯაანი, — გ. 1918) — თავადი, რუსეთის იმპერიის არმიის გენერალ-მაიორი (1901). 

1866 წლიდან სამხედრო სამსახურში იყო კავკასიის სამხედრო ოლქის ჯარებში. მონაწილეობდა რუსეთ-ოსმალეთის (1877–78) ომში. შემდგომ წლებში იყო ტვერის დრაგუნთა 43-ე პოლკის მეთაურის მოადგილე. 1898 წელს მიიღო პოლკოვნიკის წოდება. 1901 წელს თადარიგში გავიდა გენერალ-მაიორის წოდების მინიჭებით, მუნდირითა და პენსიით. 1902 წლიდან მუშაობდა მომრიგებლად თბილისის გუბერნიის დუშეთის მაზრაში. დაჯილდოებულია წმ. სტანისლავის III (1875) და II (მახვილებით, 1878), წმ. ანას III (მახვილებითა და ბაბთით, 1877) და II (მახვილებით, 1879), წმ. ვლადიმერის IV (ბაბთით, 1884) ხარისხის ორდენებით, ასევე რუმინეთის რკინის ჯვრის ორდენით (1881).
## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
* Вачнадзе Давид Тамазович — Генералитет российской императорской армии и флота.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 6 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1844
კატეგორია:გარდაცვლილი 1918
კატეგორია:გურჯაანში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები
კატეგორია:რუსეთის იმპერიის გენერალ-მაიორები
კატეგორია:წმინდა სტანისლავის III ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა სტანისლავის II ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა ანას III ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა ანას II ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა ვლადიმერის IV ხარისხის ორდენის კავალრები
ვახტანგ ვაჩნაძე

**ვახტანგ დიმიტრის ძე ვაჩნაძე** (დ. 20 ივნისი, 1929, ქ. ბობრუისკი, ბელარუსი, — გ. 25 ოქტომბერი, 2018, მოსკოვი) — რუსეთში მოღვაწე ინჟინერ-მექანიკოსი, წარმომავლობით ქართველი. 

დაამთავრა მოსკოვის საავიაციო ინსტიტუტი (1953). მუშაობდა მანქანათმშენებლობის სხვადასხვა დაწესებულებაში მოსკოვის ოლქში. 1977-1991 წლებში იყო სამეცნიერო საწარმოო გაერთიანება „ენერგიის“ გენერალური-დირექტორი, 1991-1992 წლებში — კოსმონავტიკის კომერციულ-ტექნიკური ცენტრ „ენერგიის“ გენერალური-დირექტორი, 1992 წლიდან — ს. პ. კოროლიოვის სახ. სარაკეტო-კოსმოსური კორპორაცია „ენერგიის“ სამეცნიერო კონსულტანტი. მისი ხელმძღვანელობის პერიოდში აიგო კოსმოსური ხომალდები „სოიუზი“ და „პროგრესი“, ორბიტული სადგური „სალუტი“ და ორბიტული კომპლექსი „მირი“. ვაჩნაძეს დიდი წვლილი მიუძღვის რუსეთში კოსმოსთან დაკავშირებულ სამხედრო და სამეცნიერო კვლევების განვითარებაში. დაჯილდოებულია საპატიო ნიშნის (1956), შრომის წითელი დროშის (1957), ლენინის (1965), ოქტომბრის რევოლუციის (1976) ორდენებით, მედლებით. მიღებული აქვს ლენინური პრემია (1960) და სსრკ სახელმწიფო პრემია (1989). 
## ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 20 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1929
კატეგორია:გარდაცვლილი 25 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2018
კატეგორია:რუსი ინჟინრები
კატეგორია:ქართველი ინჟინრები
კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები
კატეგორია:შრომის წითელი დროშის ორდენის კავალრები
კატეგორია:ლენინის ორდენის კავალრები
კატეგორია:ოქტომბრის რევოლუციის ორდენის კავალრები
კატეგორია:ლენინური პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:სსრკ-ის სახელმწიფო პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
სიკო ვაჩნაძე

**სიმონ (სიკო) გიორგის ძე ვაჩნაძე** (დ. 9 ოქტომბერი, 1908, თბილისი, — გ. 23 მაისი, 1974, იქვე) — ქართველი რეჟისორი. საქართველოს ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე (1966). 

სასცენო მოღვაწეობა დაიწყო 1923 წლიდან. 1928 წელს დაამთავრა ლენინგრადის მასობრივ სანახაობათა და ზეიმთა სტუდია. იმავე წლიდან მსახიობად მუშაობდა თბილისის კინოსტუდიაში (1928–1929) და სატირის თეატრში (1929–1930). რეჟისორულ მოღვაწეობას ეწეოდა 1930 წლიდან. სხვადასხვა დროს დამდგმელ რეჟისორად მუშაობდა ბათუმის, ფოთის, თბილისის კ. მარჯანიშვილის სახელობის თეატრებში; სამხატვრო ხელმძღვანელად, მთავარ რეჟისორად და დირექტორად — ბაქოს ქართულ, გორის გ. ერისთავის სახელობის, ხაშურისა და ცხინვალის თეატრებში. 1967 წლიდან იყო ქუთაისის თოჯინების სახელმწიფო თეატრის დამდგმელი რეჟისორი, 1969 წლიდან — მთავარი რეჟისორი. 

## ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 9 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული  1908
კატეგორია:გარდაცვლილი 23 მაისი
კატეგორია:გარდაცვლილი  1974
კატეგორია:ქართველი რეჟისორები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწეები
სიმონ ვაჩნაძე

**სიმონ მიხეილის ძე ვაჩნაძე** (დ. 15 თებერვალი, 1888, თბილისი, — გ. 4 აპრილი, 1959, იქვე) — ქართველი ენათმეცნიერი, რუსისტი, ლექსიკოგრაფი. ფილოლოგიურ მეცნიერებათა კანდიდატი (1950). 

დაამთავრა მოსკოვის უნივერსიტეტის ფილოლოგიური ფაკულტეტის სლავურ-რუსული განყოფილება (1918). 1930 წლამდე ქართულ და რუსულ ენებს ასწავლიდა თბილისის I გიმნაზიასა და საშუალო სკოლებში. 1930 წლიდან სამეცნიერო-პედაგოგიურ მოღვაწეობას ეწეოდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიური ფაკულტეტის რუსული ენისა და ლიტერატურის (შემდეგ რუსული ენის) კათედრაზე. 1938 წლიდან გარდაცვალებამდე ხელმძღვანელობდა რუსული ენის კათედრას თბილისის ა. პუშკინის სახელობის პედაგოგიურ ინსტიტუტში. იმავე წლებში იყო ინსტიტუტის პრორექტორი სასწავლო-სამეცნიერო დარგში და ფილოლოგიური ფაკულტეტის დეკანი. 

ვაჩნაძე იკვლევდა რუსული ენის ისტორიასა და თანამედროვე რუსული ენის, რუსული და ქართული ენების შეპირისპირებითი შესწავლის საკითხებს. იყო „ქართული ენის განმარტებითი ლექსიკონის“ მთავარი რედაქციის წევრი და V ტომის ერთ-ერთი რედაქტორი, რისთვისაც სხვა რედაქტორებთან ერთად მიენიჭა საქართველოს სახელმწიფო პრემია მეცნიერებისა და ტექნიკის დარგში (1971).
## ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 15 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1888
კატეგორია:გარდაცვლილი  4 აპრილი
კატეგორია:გარდაცვლილი  1959
კატეგორია:ქართველი ენათმეცნიერები
კატეგორია:ქართველი ფილოლოგები
კატეგორია:მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:საქართველოს სახელმწიფო პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:ქართველი ლექსიკოგრაფები
ვალიე-დე-გუადალუპე (ხალისკო)

**ვალიე-დე-გუადალუპე** () ― მუნიციპალიტეტი ხალისკოს შტატში, მექსიკის ცენტრალურ-დასავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 6 627 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 1.2%-ით ნაკლებია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 352.3 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 18.8 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია ხალისკოს შტატის შემადგენლობაში 1922 წლის 7 ივნისსს შევიდა.

## იხილეთ აგრეთვე
*ხალისკოს მუნიციპალიტეტები

## სქოლიო
კატეგორია:ხალისკოს მუნიციპალიტეტები
სამხრეთ ატლანტიკური მაგნიტური ანომალია

მინი| დედამიწის მაგნიტური ველის სიდიდე 2020 წლის მონაცემებით ()
**სამხრეთ ატლანტიკური მაგნიტური ანომალია** — ტერიტორია, სადაც დედამიწის შიდა ვან ალენის რადიაციული სარტყელი ყველაზე ახლოსაა დედამიწის ზედაპირთან (ეშვება 200 კილომეტრის სიმაღლეზე). ეს იწვევს ამ რეგიონში ენერგეტიკული ნაწილაკების ნაკადის ზრდას და ორბიტაზე მოძრავი თანამგზავრების მაიონებელი გამოსხივებით უფრო მეტად დასხივებას.

ეფექტი გამოწვეულია დედამიწისა და მისი მაგნიტური დიპოლის არაკონცენტრიულობით. ამასთანავე დაფიქსირდა, რომ ბოლო დროს დიპოლური ველის ინტენსივობა გაიზარდა.

## რესურსები ინტერნეტში
*იდუმალი ანომალია, რომელიც დედამიწის მაგნიტურ ველს ასუსტებს, ორ ნაწილად იყოფა — 1tv.ge
*  Section "Magnetic flip" contains a video showing the growth and movement of the South Atlantic Anomaly over the last 400 years.

კატეგორია:მაგნიტური ანომალიები
ქორდა

thumb|200px|1 — მკვეთი, 2 — \overline{AB} ქორდა (წითელი ფერის), 3 — სეგმენტი (მწვანე ფერის), 4 — \overset{~~_{_{\displaystyle\smile}}}{AB} რკალი
**ქორდა** () — სწორხაზოვანი მონაკვეთი, რომელიც აერთებს წირის ან დიამეტრის ორ ნებისმიერ წერტილს. ქორდა რომელიც გაივლის წრეწირის ცენტრზე დიამეტრი ეწოდება.

## ლიტერატურა
კატეგორია:პლანიმეტრია
მერაბ ვაჩნაძე

**მერაბ დიმიტრის ძე ვაჩნაძე** (დ. 27 ივნისი, 1948, თბილისი) — ქართველი  ისტორიკოსი. ისტორიულ მეცნიერებათა დოქტორი (1999), პროფესორი (2001). 

დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი (1973). 1974 წლიდან თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში კითხულობდა საქართველოსა და რუსეთის ისტორიის კურსებს. 1997–2005 წლებში იყო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტის დეკანი, 1995–2004 წლებში — თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მოსამზადებელი ცენტრის დირექტორი, 1999–2005 წლებში — თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტის სამეცნიერო საბჭოს თავმჯდომარე, 2002–2006 წლებში — რუსეთის ისტორიის კათედრის გამგე, 2008–2011 წლებში — წმინდა ანდრია პირველწოდებულის სახელობის ქართული უნივერსიტეტის პროფესორი. 

ვაჩნაძე იკვლევს საქართველოსა და რუსეთის ახალ და უახლეს ისტორიას (XIX–XX საუკუნეები), ქართული პოლიტიკური აზრისა და საქართველოს პოლიტიკური პარტიების ისტორიას, საქართველო-რუსეთის ურთიერთობისა და საქართველოს საგარეო-პოლიტიკური ორიენტაციის ისტორიას. დაჯილდოებულია ღირსების ორდენით (1998).

## ბიბლიოგრაფია
* რუსეთის ეკლესიის ისტორია : სალექც. კურსი (თანაავტორი) // ნაწ. 1 : (988-1801). - თბილისი, არტანუჯი, 2008.
* საქართველოს ისტორია (XIX-XX სს.) : აბიტურიენტებისათვის (თანაავტორი). - თბილისი, 1999.
* საქართველოს ახალი და უახლესი ისტორიის საკითხები (ავტორი). - თბილისი, ინტელექტი, 1998.
* საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული ორგანიზაციები 1907-1914 წლებში (ავტორი). - თბილისი, მერიდიანი, 1998.

## ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 27 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული  1948
კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორები
კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები
იური ვორონოვი (არქეოლოგი)

**იური ვორონოვი** ( ; დ. 8 მაისი, 1941 — გ. 11 სექტემბერი, 1995) — არქეოლოგი და კავკასიოლოგი აფხაზეთიდან. იყო აფხაზეთის სეპარატისტული რესპუბლიკის ვიცე-პრემიერი (1994–1995) და უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი (დე-ფაქტო 1990–1995; დე-იურე — აფხაზეთის ასსრ-ის XII მოწვევა, 1991–1992). 

იური ვორონოვი დაიბადა 1941 წლის 8 მაისს წებელდაში, აფხაზეთის ასსრ გულრიფშის რაიონში. მოკლეს საკუთარი ბინის წინ, 1995 წლის 11 სექტემბრის ღამეს. 

## სქოლიო 
კატეგორია:კავკასიოლოგები
კატეგორია:დაბადებული 8 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1941
კატეგორია:გარდაცვლილი 11 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1995
კატეგორია:აფხაზი პოლიტიკოსები
კატეგორია:აფხაზეთის ასსრ-ის XII მოწვევის უზენაესი საბჭოს დეპუტატები
რეისმუსი

thumb|რეისმუსი
**რეისმუსი** () — ხელსაწყო, სამუშაო ნაწილზე მარკირების ხაზის გასახაზად, არჩეული საბაზისო ხაზის პარალელურად, ან ზომების გადასატანად ნახაზებიდან სამუშაო ნაწილზე.

ჩვეულებრივ ის წარმოადგენს სადგამი დამჭერით, რომელშიც ფიქსირდება „მხაზავი“. რეისმუსი, როგორც წესი მზადდება მტკიცე ხის ჯიშისაგან და წარმოადგენს  ბლოკს მართკუთხა ნახვრეტით, რომელშიც ერთი ან ორი სლატი დამაგრებულია სოლით ან ხრახნით. ფილების ერთ ბოლოში არის წვეტიანი ლითონის ქინძისთავები. სქელი ორი სლატით გამოიყენება, მაგალითად, დურგლებში მათთვის ძაფებისა და სოკეტების აღსანიშნავად.

შტანგენრეისმუსი ერთ-ერთი ნაირსახეობაა.

## ლიტერატურა
*Григорьев М. А. Справочник молодого столяра и плотника:Учебн. пособие для профтехучилищ. — 2-е изд. — М.: Лесная промышленность, 1984. — 239 с.
*Менделевич И.Р. Плотничные и столярные работы. — М.: Стройиздат, 1950. — 320 с. — 20 000 экз.
*Секацкий, В.С., Мерзликина Н.В. Методы и средства измерений и контроля: Учебное пособие. — Красноярск: ИПЦ СФУ, 2007. — 286 с.
*ГОСТ 164-90 «Штангенрейсмасы. Технические условия»
*Рейсмусы // Товарный словарь / И. А. Пугачёв (главный редактор). — М.: Государственное издательство торговой литературы, 1959. — Т. VII. — Стб. 733—734.
*Ре́йсмас, рейсмус // Проба — Ременсы. — М. : Советская энциклопедия, 1975. — С. 604. — (Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров ; 1969—1978, т. 21).
*Столярные рейсмусы // Сахаров М. Д. Инструменты сельского столяра и плотника — М.: Нива России, 1993. — С. 50—52. — 285 с.: ил. — 50 000 экз. — ISBN 5-260-00196-6.

კატეგორია:ხელსაწყოები
ლარისა რეისნერი

**ლარისა მიხეილის ასული რეისნერი** (; დ. , ლუბლინი — გ. 9 თებერვალი, 1926, მოსკოვი) — რუსი საბჭოთა რევოლუციონერი, მწერალი, კრიტიკოსი. სკკპ წევრი 1918 წლიდან. აღმოსავლეთმცოდნე იგორ რეისნერის და.

იყო მზვერავი, პოლიტმუშაკი (1918–20). ბევრს მოგზაურობდა. 1924 გამოაქვეყნა ნარკვევთ: წიგნი „ფრონტი“, 1925 წელს – „ავღანეთი“, „ჰამბურგი ბარიკადებზე" და „ქვანახშირი, რკინა და ცოცხალი ადამიანები“.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:რუსი მწერლები
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
კატეგორია:ოქტომბრის რევოლუციის მონაწილეები
ენაგეთის გოგიას ეკლესია

**ენაგეთის გოგიას ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტის სოფელ ენაგეთში.

## აღწერა
ეკლესია დგას სოფლის ჩრდილოეთით, პირდაპირი ხაზით 2 კილომეტრზე. ადგილობრივი მოსახლეობა ამ ადგილს „დახვრეტილებს“ ეძახის იქვე არსებული კლდეში ნაკვეთი გამოქვაბულების გამო. ეკლესია ტყეში დგას. დარბაზულია, ნაგებია ნატეხი ქვით დუღაბზე (10,7X8,2 მ). წყობა არეულია. ტაძრის დასავლეთი ნაწილი თითქმის ზეძირკვლის დონეზეა დანგრეული. 0,8 მ სიგანის შესასვლელი სამხრეთი კედლის დასავლეთ ნაწილშია გაჭრილი. სარკმლებიდან ამჟამად მხოლოდ აღმოსავლეთისაა შემორჩენილი, რომელიც შიგნიდანაც და გარედანაც სწორკუთხაა. გაშლილი ნახევარწრის ფორმის აფსიდა 30 სმ სიგანის მხრითაა გამოყოფილი დარბაზისგან. საკურთხეველში, სარკმლის ორივე მხარეს თითო სწორკუთხა ნიშია გაკეთებული. საკურთხეველი სფერული კონქით სრულდება. ნაოსში გრძივი კედლები დაუნაწევრებელია. საკმაოდ განიერი ეკლესიის კამარის ჩამოქცევის ერთ-ერთი მიზეზიც სავარაუდოდ ეს უნდა ყოფილიყო. ტაძრის სამხრეთის კედლის აღმოსავლეთ კიდეში შერჩენილია მარტივად ნათალი ქვის ლავგარდანი.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:ქვემო ქართლის მხარის ტაძრები
კატეგორია:კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები ქვემო ქართლის მხარეში
ქართული ქარტია

**ქართული ქარტია** — პრეზიდენტ სალომე ზურაბიშვილის მიერ წარმოდგენილი სამოქმედო გეგმას, რომელიც მიზნად ისახავს „პროევროპული ოპოზიციის ერთი სიმბოლური ქოლგის ქვეშ გაერთიანებას პრორუსული ხელისუფლების საპირწონედ“ 26 ოქტომბრის საპარლამენტო არჩევნებისთვის.

„ქართული ქარტიის“ შესახებ სალომე ზურაბიშვილმა 26 მაისს, საქართველოს დამოუკიდებლობის დღეს განაცხადა.

გახარიას ხელმოწერით, „ქართული ქარტია“ უკვე თითქმის ყველა პროდასავლურ ოპოზიციურ პარტიას აერთიანებს. მიუხედავად ამისა, მათი წინასაარჩევნო კამპანია, როგორც ჩანს, არ არის შესაბამისობაში ქარტიასა და მის ვალდებულებებთან, როგორიცაა გამარჯვების შემთხვევაში ზურაბიშვილის მიერ შემოთავაზებულ მთავრობაზე შეთანხმება, ვადამდელი არჩევნების დანიშვნა ან კამპანიის დროს ურთიერთკრიტიკისგან თავის შეკავება.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ქართული ქარტია  — საქართველოს პრეზიდენტის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს უახლესი ისტორია
ეფიმ ბაიკოვსკი

**ეფიმ ბაიკოვსკი** (; დ. 31 მარტი, 1928, სვერდლოვსკი — გ. 14 აპრილი, 2015) — საბჭოთა და რუსი მსახიობი, რომელიც 1969–75 წლებში მოღვაწეობდა საქართველოში. საქართველოს სახალხო არტისტი (1973). რუსეთის სახალხო არტისტი (2001).

## ბიოგრაფია
თეატრალური განათლება მიიღო ლენინგრადის ახალ თეატრთან არსებულ სტუდიაში. მუშაობდა ორიოლის (1947–1951), მურმანსკის (1951–1952), ვილნიუსის (1952–1957), ჩელიაბინსკის (1957–1969) რუსულ დრამატულ თეატრებში. 1969–1975 წლებში მუშაობდა თბილისის გრიბოედოვის სახელობის სახელმწიფო თეატრში. გრიბოედოვის თატრიდან წასვლის შემდეგ მოღვაწეობა განაგრძო ლენინგრადის პუშკინის სახელობის დრამატულ თეატრში და მოსკოვის საოლქო დრამატულ თეატრში. 

გადაღებულია მხატვრულ ფილმებში: სემირამიდას ბაღები (1970, რეჟ.	სიკო დოლიძე), გაქცევა გათენებისას (გუბერნატორი, 1975, რეჟ. სიკო დოლიძე), დათა თუთაშხია (მეფისნაცვალი, 1978, რეჟ. გიგა ლორთქიფანიძე). წიგნი ფიცისა (პანინი, 1983, რეჟ. გიგა ლორთქიფანიძე და ამირან დარსაველიძე) და სხვა. 

## ჯილდოები და აღიარება
* 1964 — რუსეთის სსრ დამსახურებული არტისტი
* 1973 — საქართველოს სახალხო არტისტი
* 2001 — რუსეთის სახალხო არტისტი
* 2009 — მეგობრობის ორდენი (რუსეთი)

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* ეფიმ ბაიკოვსკი — ეროვნული ფილმოგრაფია
* 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 31 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1928
კატეგორია:გარდაცვლილი 14 აპრილი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2015
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
კატეგორია:საბჭოთა მსახიობები
კატეგორია:XX საუკუნის მსახიობები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები
კატეგორია:რსფსრ-ის დამსახურებული არტისტები
კატეგორია:რუსეთის სახალხო არტისტები
კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით
იური ვაჩნაძე

**იური ანატოლის ძე ვაჩნაძე** (დ. 8 მარტი, 1933, თბილისი, — გ. 7 ნოემბერი, 2019) — ქართველი პუბლიცისტი, ჟურნალისტი.

დაამთავრა თბილისის ცენტრალური სამუსიკო სკოლა ვიოლინოს განხრით და თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფიზიკის ფაკულტეტი (1956). 1960–1990 წლებში ეწეოდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას საქართველოს პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში. 1994 წლიდან ამერიკული რადიოსადგურის „სვობოდას“ კოლუმნისტი და საკუთარი კორესპონდენტია თბილისში. ეთერში გავიდა მისი 200-ზე მეტი მხატვრული გადაცემა. 2004–2008 წლებში რადიო „თავისუფლების“ ეთერში მიჰყავდა ყოველკვირეული საავტორო გადაცემა „მუსიკა, მუსიკა“, რომელმაც დიდი პოპულარობა მოიპოვა. გამოცემულია მისი მხატვრული რადიო-გადაცემების კომპაქტ-დისკების ალბომი (2010), ორენოვანი წიგნი „ქართულ-რუსული კონტრაპუნქტი“ (2011), აგრეთვე პოეტური კრებულები „ბედ-იღბლის საზომით“ (2012), „ჩემი ფაეტონი“ (2013) და „საუბრები მუსიკაზე“ (2013). 

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
* ავტორი იური ვაჩნაძე — რადიო „თავისუფლება“.

კატეგორია:დაბადებული 8 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1933
კატეგორია:გარდაცვლილი 7 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი  2019
კატეგორია:ქართველი პუბლიცისტები
კატეგორია:ქართველი ჟურნალისტები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
ელიზბარ ვაჩნაძე

**ელიზბარ გრიგოლის ძე ვაჩნაძე** (დ. 1895 — გ. 1958) — ქართველი სამხედრო ოფიცერი, პოლიტიკური ემიგრანტი.

1918-1921 წლებში მსახურობდა საქართველოს  რესპუბლიკის ქვეით ჯარში (პორუჩიკი). საქართველოს იძულებითი გასაბჭოების შემდეგ აქტიურად მონაწილეობდა ანტისაოკუპაციო მოძრაობაში, იყო ქაქუცა ჩოლოყაშვილის ახლო თანამებრძოლი. 1924 წლის აგვისტოს აჯანყების დროს იბრძოდა ჩოლოყაშვილის რაზმის შემადგენლობაში, უშუალოდ ხელმძღვანელობდა 29-30 აგვისტოს ღამით მანგლისის სამხედრო ყაზარმებზე თავდასხმას. აჯანყების დამარცხების შემდეგ შეფიცულთა რაზმის სხვა წევრებთან ერთად საქართველო დატოვა. 

1926 წლის ზაფხულში, ქ. ჩოლოყაშვილის საიდუმლო დავალებით ვაჩნაძე და ს. ყრუაშვილი საქართველოში ჩამოვიდნენ. მათ შეძლეს საბჭოთა ხელისუფლების წარმომადგენლების დარწმუნება, რომ შეძლებდნენ აღმოსავლეთ საქართველოს მთიანეთში შემორჩენილი აჯანყებულების დანებებაზე დათანხმებას. სინამდვილეში, მისიის მიზანი ინფორმაციის შეგროვება და ანტისაბჭოთა იატაკქვეშა ჯგუფებთან კავშირის გაბმა იყო. ყრუაშვილი საფრანგეთში უვნებლად დაბრუნდა, თბილისში მძევლად დატოვებული ვაჩნაძე კი ОГПУ-ის ზედამხედველობას გაექცა და საზღვარი არალეგალურად გადაკვეთა.

ჩოლოყაშვილის გარდაცვალების შემდეგ, 1930-1939 წლებში ვაჩნაძე სათავეში ედგა ემიგრაციაში მყოფ „საქართველოს შეფიცულთა“ კავშირს. მეორე მსოფლიო ომის (1939-1945) წლებში თანამშრომლობდა გერმანიის დაზვერვასთან, შემდეგ, გარდაცვალებამდე ცხოვრობდა ბრიუსელში, სადაც 1951 წელს დააარსა „ქართველ მეომართა კავშირი“. ვაჩნაძეს ცოლად ჰყავდა ელენე, ემიგრანტ გრიგოლ დიასამიძის შვილი (გ. 1968). დარჩა ერთი ქალიშვილი — ნინო ვაჩნაძე-კოვალსკი. ელიზბარ ვაჩნაძის ფრაგმენტული მოგონებები (ჩაიწერა მიხეილ ქავთარაძემ) 1978 წელს დაიბეჭდა ემიგრანტულ გამოცემა „ივერიაში“.

## ლიტერატურა
* ჟურნ. „ივერია“, 1978, №20. — გვ. 6-11.
* Мамулиа Г., Борьба за свободу и независимость Кавказа (1921-1945), Тб., 2012. — С. 138-149.

კატეგორია:დაბადებული 1895
კატეგორია:გარდაცვლილი 1958
კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები
კატეგორია:ქართველი ემიგრანტები
კატეგორია:1924 წლის აგვისტოს აჯანყების მონაწილეები
გიორგი ვაჩნაძე (ჟურნალისტი)

**გიორგი ნიკოლოზის ძე ვაჩნაძე** (დ. 4 ნოემბერი, 1943, პარიზი) — რუსეთში მოღვაწე ისტორიკოსი, ჟურნალისტი და დიპლომატი, წარმომავლობით ქართველი.

დაიბადა ქართველი ემიგრანტის ოჯახში, რომელიც 1947 წელს დაბრუნდა თბილისში. 1950-1956 წელს ოჯახთან ერთად გადასახლებული იყო ყაზახეთში. დაამთავრა თბილისის უცხო ენების სახელმწიფო პედაგოგიური ინსტიტუტი. 1964-1970 წლებში ჟურნალისტად მუშაობდა სააგენტო „ტასსა“ და „ნოვოსტიში“, 1967-1970 წლებში იყო მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ჟურნალისტიკის ფაკულტეტის დოცენტი, 1970-1995 წლებში — სსრკ (შემდეგ რუსეთის) მეცნიერებათა აკადემიის სოციოლოგიის ინსტიტუტის უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1995-1998 წლებში — მექსიკაში რუსეთის საელჩოს I მდივანი, 1998-2003 წლებში — რუსეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს დიპლომატიური აკადემიის მასობრივი მედიის საშუალებების კათედრის პროფესორი. 

1998 წლიდან ვაჩნაძე არის პოლიტიკური და ეკონომიკური ინფორმაციის არქივის, ინტერნეტ-პორტალ „პოლპრედის“ (polpred.com) მთავარი რედაქტორი.

## რესურსები ინტერნეტში
* Георгий Николаевич Вачнадзе — Универсальная библиотека, портал создателей электронных книг. 

კატეგორია:დაბადებული 4 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული  1943
კატეგორია:რუსი ჟურნალისტები
კატეგორია:რუსი ისტორიკოსები
კატეგორია:რუსი დიპლომატები
კატეგორია:ქართველები რუსეთში
უნიონ-დე-ტულა

**უნიონ-დე-ტულა** () ― მუნიციპალიტეტი ხალისკოს შტატში, მექსიკის ცენტრალურ-დასავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 13 799 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 0.5%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 443 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 31.1 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია ხალისკოს შტატის შემადგენლობაში 1832 წლის 21 სექტემბერს შევიდა.

## იხილეთ აგრეთვე
*ხალისკოს მუნიციპალიტეტები

## სქოლიო
კატეგორია:ხალისკოს მუნიციპალიტეტები
გიორგი აბულაძე (მეცნიერი)

**გიორგი აბულაძე** (დ. 12 იანვარი, 1936, თბილისი, საქართველო) — ქართველი გეოგრაფი, მეცნიერი, პედაგოგი.

## ბიოგრაფია 
დაიბადა თბილისში. 1959 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გეოგრაფია-გეოლოგიის ფაკულტეტი ეკონომიკური გეოგრაფიის სპეციალობით. სტუდენტობის დროს მუშაობა დაიწყო ვახუშტი ბაგრატიონის სახელობის გეოგრაფიის ინსტიტუტში მხაზველად, ხოლო 1959 წლიდან უმცროს მეცნიერ თანამშრომლად კარტოგრაფიულ განყოფილებაში, შემდეგ აეროფოტომეთოდების ლაბორატორიაში. 1962 წლიდან აწყობს დამოუკიდებელ გლაციოლოგიურ ექსპედიციებს კავკასიონის მყინვარებზე მათი დინამიკისა და რეჟიმის შესასწავლად. 1964 წელს პარალელურად მონაწილეობდა საქართველოს გეოგრაფიული ატლასის შედგენაში. არის რამდენიმე რუკის ავტორი. 1966-1968 წლებში სამეცნიერო სტაჟირებას გადიოდა მოსკოვში, საკავშირო მეცნიერებათა აკადემიის გეოგრაფიის ინსტიტუტის გლაციოლოგიურ განყოფილებაში აკად. გ. ავსიუკის და ვ. კოტლიაკოვის ხელმძღვანელობით. 

1970 წლიდან სამუშაოდ გადავიდა ამიერკავკასიის რეგიონალური სამეცნიერო-კვლევით ჰიდრომეტეოროლოგიის ინსტიტუტის ჰიდროლოგიურ განყოფილებაში უმცროსი მეცნიერი თანამშრომლის თანამდებობაზე. ამ პერიოდში რეგულარულად ჩაატარა კვლევები გლაციოლოგიაში დისტანციური მეთოდების გამოყენებით (კავკასიონი, პამირი, ალთაი, კამჩატკა, პოლარული ურალი, ჩრდილოეთის მიწა, შპიცბერგენი და სხვ.). 1987 წლიდან ხელმძღვანელობდა მის მიერვე დაარსებულ დისტანციური ზონდირების ლაბორატორიას. 1989 წლიდან მუშაობდა ა.ჯანელიძის სახელობის დისტანციური ზონდირების სამეცნიედრო ცენტრის გამგედ. იმავდროულად იყო არასამთავრობო ორგანიზაციის დისტანციური ზონდირების და გეოინფორმაციული სისტემების სამეცნიერო-სასწავლო ცენტრის "დედამიწა" ხელმძღვანელი. 1992 მისი ინიციატივით თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში დაფუძნდა დედამიწის დისტანციური ზონდირების სასწავლო-სამეცნიერო ცენტრი, რომელსაც იგი ხელმძღვანელობდა. აქვე, 2001 წლიდან შეიქმნა გეოინფორმაციული სისტემების შემსწავლელი მუდმივმოქმედი საერთაშორისო სასწავლო კლასი, სერტიფიკატის გაცემის შესაძლებლობით. თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გეომორფოლოგიისა და გეოეკოლოგიის კათედრის პროფესორი. 

1977 წელს საკანდიდატო სადისერტაციო ნაშრომში მიღებული შედეგები გლაციოლოგიური რუკების სახით გამოქვეყნდა "თოვლ-ყინულოვანი რესურსების მსოფლიო ატლასში".. სადოქტორო დისერტაცია დაიცვა ორი სპეციალობით: გეომორფოლოგია და ევოლუციური გეოგრაფია და ხმელეთის ჰიდროლოგია, წყლის რესურსები და ჰიდროქომია. გამოქვეყნებული აქვს 28 სამეცნიერო ნაშრომი. დაჯილდოებულია აფხაზეთის ასსრ უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის საპატიო სიგელი (1963). გეოგრაფიულ მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი. საკანდიდატო დისერტაციის თემა - "მთის მყინვარების კვლევა კარტოგრაფიული, გეოდეზიური და სტერეოფოტოგრამმეტრიული მეთოდებით (მდ. ენგურის მაგალითზე)", დაიცვა 1978 წელს, მოსკოვში. სადოქტორო დისერტაციის თემა - "დისტანციური გლაციოლოგიური მონიტორინგი გლაციოკარტოგრაფიული, გლაციომორფოგრაფიული, გლაციოჰიდროლოგიური ანალიზი (ცენტრალური კავკასიონის მაგალითზე)", დაიცვა 1999 წელს.

## ლიტერატურა
* ქართველი მოგზაურები, გეოგრაფები, ბუნების მკვლევარნი: ენციკლოპედიური ცნობარი, თბ., 2003, გვ. 16-17

## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 12 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1936
კატეგორია:ქართველი გეოგრაფები
კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
ვილია-პურიფიკასიონი

**ვილია-პურიფიკასიონი** () ― მუნიციპალიტეტი ხალისკოს შტატში, მექსიკის ცენტრალურ-დასავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 11 303 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 2.8%-ით ნაკლებია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 1 848.1 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 6.1 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია ხალისკოს შტატის შემადგენლობაში 1823 წლის 15 აგვისტოს შევიდა. მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრია ვილია-პურიფიკასიონი.

## იხილეთ აგრეთვე
*ხალისკოს მუნიციპალიტეტები

## სქოლიო
კატეგორია:ხალისკოს მუნიციპალიტეტები
სიმონ ვაჩნაძე (ოფიცერი)

**სიმონ სოლომონის ძე ვაჩნაძე** — XIX საუკუნის ქართველი სამხედრო პირი, მთარგმნელი. არქიმანდრიტ ილარიონ ვაჩნაძის ძმისწული.

ბავშვობაშივე იოანე ბატონიშვილის რჩევით გაგზავნეს პეტერბურგში. აქ იოანეს ხელმძღვანელობით 1823 წელს რუსულიდან თარგმნა შოტლანდიელი ფილოსოფოს-მორალისტისა და ისტორიკოსის ადამ ფერგიუსონის „ჰსწავლა ზნეობითი და კანონი პატიოსნისა კაცისა“ (ხელნაწ. H-851, 1197, 2196; S-304), რომელიც ა. ბესტუჟევის მიერ ფრანგულიდან იყო ნათარგმნი (1807). სიმონ ვაჩნაძეს ეკუთვნის აგრეთვე 2 ლექსი. შემდგომ პერიოდში ის რუსეთის იმპერიის სამხედრო სამსახურში იყო. მონაწილეობდა რუსეთ-სპარსეთის ომში (1826-1828). 1853 წელს ის იყო პოდპოლკოვნიკი ერევნის პოლკში, რომელიც იმ დროს მანგლისში იდგა. დაჯილდოებული იყო წმ. გიორგის IV ხარისხის ორდენით (26 ნოემბერი, 1854).
## ლიტერატურა
* ბერძნიშვილი მაქს., მასალები XIX ს. პირველი ნახევრის ქართული საზოგადოებრიობის ისტორიისათვის, II, თბ., 1983. — გვ. 19.

კატეგორია:ქართველი მთარგმნელები
კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები
კატეგორია:რუსეთის იმპერიის ოფიცრები
კატეგორია:წმინდა გიორგის IV ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:XIX საუკუნის ქართველები
კავკასიის ისტორიისა და არქეოლოგიის საზოგადოება

**კავკასიის ისტორიისა და არქეოლოგიის საზოგადოება** — არქეოლოგიის მოყვარულთა საზოგადოება, შე­იქმნა 1881 წლის 28 ნოემბერს თბილისში. მი­სი დაარსების ერთ-ერთი ინიციატორი იყო ისტორიკოსი დიმიტრი ბაქრაძე, რომელიც კავკასიის ისტორიისა და არქეოლოგიის საზოგადოებას 1886 წლამდე ხელმ­ძღვა­ნე­ლობ­და. საზოგადოების წესდების მიხედვით გაფართოვდა მისი მოღვაწეობის არე. მას უნდა შეესწავლა კავკასიის ისტორია, უპირატესად მისი ისტორიის წერილობითი და ნივთიერი წყაროები; შესაძლებლობის ფარგლებში უნდა დაეცვა ეს ისტორიული ძეგლები განადგურებისაგან; გათხრების შედეგად მოპოვებული ან მოსახლეობისაგან შესყიდული ძველი ნივთები ბარდებოდა კავკასიის მუზეუმს (ამჟამად საქართველოს ეროვნული მუზეუმი), ხოლო ძველი ხელნაწერები – თბილისის საჯარო ბიბლიოთეკას (ახლანდ. ეროვნული ბიბლიოთეკა).

1881–1885 წლებში მოხერხდა ნაშრომების ორი ტომის გამოცემა. აქ გამოქვეყნე­ბული ძეგლებიდან არქე­ოლოგიური თვალსაზრისით საინტერესოა პუნქტები, სადაც მოიპოვეს ზედაპი­რული არქეოლოგიური მასალა. ესენია: ახალციხე, ახალქალაქი, სოხუმი, ახალი ათონი, ხუცუბანი, ანაკოფია და სხვ. საინტერესოა კავკასიის ისტორიისა და არქეოლოგიის საზოგადოების შრომებში დაბეჭდილი პოლკ. ნ. წილოსანის ინფორმაცია დილიჟანთან ჩატარებული გათხრების შე­სა­ხებ. მისი აზრით, აქ აღმოჩენილი სამარხები თავიანთი აღნაგობითა და ინვენტარით ჰგავს მცხეთის სამთავროს სამარხებს. საზოგადოების შრომების მეორე კრებულის გამოსვლის შემდეგ კავკასიის ისტორიისა და არქეოლოგიის საზოგადოება, მისი წინამორბედი კავკასიის არქეოლოგიის მოყვარულთა საზოგადოების მსგავსად, უსახსრობის გამო დაიშალა. კავკასიის ისტორიისა და არქეოლოგიის საზოგადოებას არქეოლოგიური გათხრები არ უწარმოებია.

## ლიტერატურა
კატეგორია:კავკასიის ისტორია
კატეგორია:არქეოლოგია საქართველოში
კავკასიის სოციალ-რევოლუციური საზოგადოება

**კავკასიის სოციალ-რევოლუციური საზოგადოება** — ქართველ და სხვა კავკასიელ ახალგაზრდათა ფარული რევოლუციურ-ხალხოსნუ­რი ორგანიზაცია. ჩა­მო­ყა­ლიბდა 1873–1874 წლებში. ფართო რევოლუციური მუშაობა გაშალა 1875–1876 წლებში. საზოგადოების ბირთვი გახდა გორის წრე, რომელიც 1872–1873 წლებში შეიქმნა. 1874–1878 წლებში მასში გაერ­თიანდნენ ­თბი­ლისის, ქუთაისის, კა­ხე­თის, გურიის, სამეგ­რელოს, რა­ჭა-ლეჩ­ხუ­მის, ვლადიკავკაზის წრე­ები, კავკასიის სხვადა­სხვა კუთხეში მო­მუშავე ხალხოსანთა ჯგუფები და ცალკეული ხალხოსნები. ისინი ერთმანეთთან მჭიდროდ იყვნენ და­კავშირებული და ემორჩილებო­დნენ საერთო ხელმძღვანელობას. საზოგადოებას საქმიანი კავშირ-ურთიერთობა ჰქონდა სრულიად რუსეთის სოციალ-რევოლუციურ ორგანიზაციასთან, რომელსაც კავკასიის ახალგაზრდები ხელმ­ძღვანელობდნენ. საზოგადოების ადმინისტრა­ციაში შედიოდნენ ისიდორე ქიქოძე, ეგნატე იოსელიანი, მიშო ყიფიანი. მათ ერთმანეთთან სისტემატიური მიმოწერა ჰქონდათ საიდუმლო შრიფტით. პერიოდულად აწყობდნენ თათბირებს, რომლებსაც ად­გილობრივი ხალხოსნური წრეების აქტიური წევრებიც ესწრებოდნენ.

1876 წლის მაისში მ. ყიფიანის თავჯდომარეობით ქუთაისში ჩატარდა საზოგადოების გაფართოებული თათბირი, რომელმაც ვარლამ გაბიჩვა­ძეს დაავალა საზოგადოების პროგრამის პროექტის შედგენა. მას ჰქონდა წესდება, რომლის ფრაგმენტმაც „ჯამის წესდების“ სახით ჩვენამდე მოაღწია. წესდების მიხედვით, იგი მტკიცედ დარაზმული, დისციპლინებული, ­კონსპირაციული, ცენტრალიზებული ორგანიზაცია იყო. მისი წევრები რევოლუციურ პროპაგანდას ეწეოდნენ გლეხობასა და მოსწავლე ახალ­გაზრდობაში, რისთვისაც იყენებ­დნენ როგორც რუსულიდან თარგმნილ აკრძალულ წიგნებს, ისე თავიანთ წერილებსა და პროკლამაციებს. საპროპაგანდო მასალას ბეჭდავდნენ სოფელ ტყვიავის  არალეგალურ სტამბაში, რომელსაც ხელმძღვანელობდა ხალხოსანი ვ. სამადა­შვი­ლი. საზოგადოება გურიაშიც აპირებდა სტამბის გამართვას. ამისათვის საზღვარგარეთიდან გამოიწერეს და ბათუმში ჩამოიტანეს სასტამბო მოწყობილობა, მაგრამ დაწყებული რეპრესიების გამო ეს ვერ განხორციელდა. ორგანიზაცია გასცა მოღალატემ. 1876 წლის 6 ოქტომბერს მთელ კავკა­სიაში დაიწყო რევოლუციონერთა დაპატიმრება, რაც 1878 წლამდე გაგრძელდა. დააპატიმრეს 80-ზე მეტი კაცი, მ. შ. არაერთი ქალი. მათგან 38 კაცი გამოძიების პერიოდშივე გაათავისუფლეს, 32 კაცი ადმინისტრაციული წესით დასაჯეს, ხელმძღვანელებს – ე. იოსელიანსა და მ. ყიფიანს ციმბირში სამუდამო გადასახლება მიუსაჯეს.

## ლიტერატურა
**ანთელავა ი.*, საზოგადოებრივ-პოლიტიკური მოძრაობისა და საზოგადოებრივი აზრის ისტორიიდან სა­ქარ­თვე­ლო­ში (XIX ს. მეორე ნახ.), თბ., 1967 
**შველიძე ზ.*, ამიერკავკასიელები „სრულიად რუსე­თის სოციალურ-რევოლუციურ ­ორ­განიზაციაში“ (1874–1876 წწ.), თბ., 1974 
**შველიძე ზ.*, ნარკვევები ამიერკავკასიის ხალხთა რე­ვოლუციურ-განმათავისუფლებელი ბრძო­ლის ისტორიიდან, თბ., 1971
**შველიძე ზ.*, რევოლუციურ-ხალხოსნური მოძრაობა სა­ქარ­თვე­ლო­ში, თბ., 1960 
**ხუნდაძე ს.*, სოციალიზმის ისტორიისათვის სა­ქარ­თვე­ლო­ში, ტ. 2, ტფ., 1927

კატეგორია:კავკასიის ისტორია
ეხუტლის რაიონი

**ეხუტლის რაიონი** () ― რაიონი ვალიეს-სენტრალეს-დე-ოახაკის სამხრეთ ნაწილში, ოახაკის შტატში, მექსიკაში.

## მუნიციპალიტეტები
ეხუტლის რაიონი მოიცავს შემდეგ მუნიციპალიტეტებს:
 
*კოატეკას-ალტასი
*ეხუტლა-დე-კრესპო
*ლა-კომპანია
*ლა-პე
*სან-აგუსტინ-ამატენგო
*სან-ანდრეს-საბაჩე
*სან-ხუან-ლაჩიგალია
*სან-მარტინ-დე-ლოს-კანსეკოსი
*სან-მარტინ-ლაჩილა
*სან-მიგელ-ეხუტლა
*სან-ვისენტე-კოატლანი
*ტანიჩე
*იოგანა

## სქოლიო
კატეგორია:ოახაკის რაიონები
ჰარინი ამარასურია

**ჰარინი ამარასურია** (; დ. 6 მარტი, 1970, კოლომბო, შრი-ლანკა) — შრი-ლანკელი აკადემიკოსი, აქტივისტი და პოლიტიკოსი. 2024 წლის 24 სექტემბრიდან შრი-ლანკის პრემიერ-მინისტრი. მესამე ქალი აღნიშნულ თანამდებობაზე სირიმავო ბანდარანაიკესა და ჩანდრიკა კუმარატუნგას შემდეგ. ეროვნული სახალხო ძალის წევრი. 2024 წლამდე მუშაობდა ასევე იუსტიციის, საჯარო ადმინისტრაციის, პროვინციული საბჭოების, ადგილობრივი თვითმმართველობისა და შრომის მინისტრის, განათლების, მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების მინისტრის, ვაჭრობის მინისტრის, კომერციის, სასურსათო უსაფრთხოების, კოოპერატივის განვითარების, მრეწველობისა და მეწარმეთა განვითარების მინისტრის, ქალთა საკითხების, ბავშვთა და ახალგაზრდობის საქმეთა და სპორტისა და ჯანდაცვის მინისტრის თანამდებობაზე. 2020 წლიდან შრი-ლანკის პარლამენტის წევრია. ადრე მუშაობდა შრი-ლანკის ღია უნივერსიტეტის სოციალური კვლევების დეპარტამენტის უფროს ლექტორად.

ჰარინი ამარასურია იდეოლოგიურად არის ეროვნული სახალხო ძალის მემარცხენე ცენტრის წარმომადგენელი და თავს ლიბერალად თვლის. ამარასურია კარგად არის ცნობილი ახალგაზრდების უმუშევრობის, ფემინიზმის, გენდერული უთანასწორობისა და ბავშვთა დაცვის შესახებ შრი-ლანკის განათლების სისტემაში ჩატარებული კვლევებით. იგი არის შრი-ლანკის არასამთავრობო ორგანიზაცია Nest-ის დირექტორთა საბჭოს წევრი.

## რესურსები ინტერნეტში
* Harini Amarasuriya, Parliament directory of members

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 6 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1970
კატეგორია:შრი-ლანკის პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:შრი-ლანკელი ქალი პოლიტიკოსები
კატეგორია:ქალი პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:XXI საუკუნის ქალი პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:აზიის ქალი პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ტლაკოლულის რაიონი

**ტლაკოლულის რაიონი** () ― რაიონი ვალიეს-სენტრალეს-დე-ოახაკის აღმოსავლეთ ნაწილში, ოახაკის შტატში, მექსიკაში.

## მუნიციპალიტეტები
ტლაკოლულის რაიონი მოიცავს შემდეგ მუნიციპალიტეტებს:
 
* მაგდალენა-ტეიტიპაკი
* როხას-დე-კუაუტემოკი
* სან-ბარტოლომე-კიალანა
* სან-დიონისიო-ოკოტეპეკი
* სან-ფრანსისკო-ლაჩიგოლო
* სან-ხერონიმო-ტლაკოჩაუაია
* სან-ხუან-დელ-რიო
* სან-ხუან-გელავია
* სან-ხუან-ტეიტიპაკი
* სან-ლორენსო-ალბარადასი
* სან-ლუკას-კუიავინი
* სან-პაბლო-ვილია-დე-მიტლა
* სან-პედრო-კიატონი
* სან-პედრო-ტოტოლაპა
* სან-სებასტიან-აბასოლო
* სან-სებასტიან-ტეიტიპაკი
* სანტა-ანა-დელ-ვალიე
* სანტა-კრუს-პაპალუტლა
* სანტა-მარია-გელასე
* სანტა-მარია-სოკიტლანი
* სანტიაგო-მატატლანი
* სანტო-დომინგო-ალბარადასი
* ტეოტიტლან-დელ-ვალიე
* ტლაკოლულა-დე-მატამოროსი
* ვილია-დიას-ორდასი

## სქოლიო
კატეგორია:ოახაკის რაიონები
გელათის ღვთისმშობლის წყაროცხოვრების ეკლესია

**გელათის ღვთისმშობლის წყაროცხოვრების ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი ტყიბულის მუნიციპალიტეტის სოფელ გელათში.

## აღწერა
ღვთისმშობლის წყაროცხოვრების (სოფელში მას წმინდა მარინესაც უწოდებენ) ეკლესია მდებარეობს სოხასტერის კომპლექსის სამხრეთით 30 მეტრში, სამანქანე გზის პირას. ეკლესია აგებულია XVII საუკუნეში, ხოლო განახლებულია 1903 წელს, ამის მაუწყებელი მხედრული ასოებით შესრულებული წარწერა დასავლეთ ფასადზე კარის გვერდითაა კედელში ჩასმული. ნაგებობა მცირე ზომის დარბაზული ტიპისაა. ნაგებია კარგად ნათალი კვადრებით. ფასადები შეუმკობელია. კარი დასავლეთ ფასადშია გაჭრილი. შიდა სივრცე სამი მცირე ზომის სარკმლით ნათდება, რომლებიც დასავლეთ, სამხრეთ და აღმოსავლეთ ფასადზეა გაჭრილი. ეკლესია დაბალ ერთსაფეხურიან ცოკოლზე დგას. ოთხივე მხრიდან ეკლარის ქვით გამოყვანილი კარნიზი შემოუყვება. გადახურვა ორქანობაა, გადახურულია თუნუქის ფილებით. ეკლესიის სამხრეთით რამდენიმე მეტრში წყალსადენის სათავე ნაგებობაა მიწაში ამოშენებული.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები იმერეთის მხარეში
კატეგორია:ტყიბულის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:XVII საუკუნის ეკლესიები
საპოტლან-ელ-გრანდე

**საპოტლან-ელ-გრანდე** () ― მუნიციპალიტეტი ხალისკოს შტატში, მექსიკის ცენტრალურ-დასავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 115 141 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 14.5%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 273.5 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 421 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია ხალისკოს შტატის შემადგენლობაში 1824 წლის 23 ივნისს შევიდა. მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრია სიუდად-გუსმანი.

## იხილეთ აგრეთვე
*ხალისკოს მუნიციპალიტეტები

## სქოლიო
კატეგორია:ხალისკოს მუნიციპალიტეტები
თინათინ კახნიაშვილი

**თინათინ კახნიაშვილი** (დ. 29 ოქტომბერი, 1962, თბილისი) — ქართველი მეცნიერი, პედაგოგი და ფიზიკოსი. ფიზიკა-მათემატიკის მეცნიერებათა დოქტორი (1999, მოსკოვი; 2002, თბილისი) 

## ბიოგრაფია 
თინათინ კახნიაშვილი დაიბადა 29 ოქტომბერს, 1962 წელს, ქალაქ თბილისში. 1984 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფიზიკის ფაკულტეტი. 1988 წლიდან მუშაობს აბასთუმნის ასტროფიზიკურ ობსერვატორიაში მეცნიერმკვლევრად. იყო პავლე ლებედევის სახელობის ფიზიკის ინსტიტუტის (ФИАН, მოსკოვი) ასტრო-კოსმოსურ ცენტრში მიწვეული მკვლევრი 1999 წლიდან. 2000-2003 წლებში  მუშაობდა მიწვეულ პროფესორად რატგერსის (აშშ) და ჟენევის (შვეიცარია) უნივერსიტეტებში, 2005-2006 წლებში პროფესორ-მკლევრად კანზასის (აშშ) სა­ხელმწიფო უნივერსიტეტში, 2006 წლიდან არის ლაურენტიან უნივერსიტეტის (კანადა) საპატიო პროფესორი,ხოლო 2008 წლიდან ილიას სა­ხელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორი, 2009 წლიდან კარნეგი მელო­ნის უნივერსიტეტის (აშშ) პროფესორ-მკვლე­ვარი. მისი სამეცნიერო ინტერესების სფერო მოიცავს კოსმოლოგიასა და ასტროფიზიკა. მან დაადგინა პირველადი მაგნიტური ველების ევოლუციის ­კანონზომიერებები სამ­ყაროს გაფართოებისას, გამო­ითვალა კოსმოლოგიური ფაზური გადასვლებისას გენერირებული გრავიტაციული ტალღების მახასიათებლები. არის ათე­ულობით სამეცნიერო ნაშრომის ავტორი, ასევე მიღებული აქვს მრავალი სამეცნიერო ფონდის გრანტი:NASA-ს სამწლიანი გრანტი მოიპოვა 2010 წელს, National Science Foundation-ის გრანტი, 2016 წელს და სხვ. 

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
*

კატეგორია:დაბადებული 29 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1962
კატეგორია:ქართველი ფიზიკოსები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
გიორგი ვაწაძე

**გიორგი სპირიდონის ძე ვაწაძე** (დ. 15 დეკემბერი, 1893, თბილისი, — გ. 4 ოქტომბერი, 1971, იქვე) — ქართველი ფიზიოლოგი და ჯანდაცვის ორგანიზატორი. მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (1932), პროფესორი (1935), საქართველოს მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწე (1944). 

დაიბადა ექიმ სპირიდონ ვაწაძის ოჯახში. დაამთავრა მოსკოვის უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულტეტი (1916). I მსოფლიო ომის წლებში სამხედრო ექიმად მსახურობდა რუსეთის იმპერიის არმიაში. 1919 წლიდან მოღვაწეობდა თბილისის უნივერსიტეტის ფიზიოლოგიის კათედრაზე. 1924–1926 წლებში იყო საქართველოს ჯანდაცვის სახალხო კომისრის მოადგილე. 1926–1929 წლებში მუშაობდა ბერლინში რონას ლაბორატორიაში და კილში ჰებერის ფიზიოლოგიის ინსტიტუტში. 1930–1931, 1932–1936 წლებში იყო თბილისის სამედიცინო ინსტიტუტის რექტორი, 1930–1945 წლებში — ამავე ინსტიტუტის ფიზიოლოგიის კათედრის ხელმძღვანელი, 1936–1945 წლებში — საქართველოს ჯანდაცვის სახალხო კომისარიატის სამეცნიერო-კვლევითი ლაბორატორიის დირექტორი. 1945-1956 წლებში რეპრესირებული იყო (სასჯელს იხდიდა ავჭალაში, 1949 წლიდან — ყაზახეთში).

რეაბილიტაციის შემდეგ, 1956–1971 წლებში ვაწაძე იყო საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ფიზიოლოგიის ინსტიტუტის რადიობიოლოგიის ლაბორატორიის გამგე, 1960–1971 წლებში — საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიასთან არსებული რადიობიოლოგიის პრობლემური საბჭოს თავმჯდომარე. 

1943 წელს ვაწაძის თაოსნობით შეიქმნა ნატურალური კუჭის წვენის დასამზადებელი საამქრო თბილისის ფარმაცევტულ ქარხანაში. ვაწაძემ შეისწავლა ჰიპოფიზის უკანა წილის ჰორმონის მნიშვნელობა შარდის გამომუშავებისას; წყალტუბოს, ბორჯომისა და ჯავის მინერალური წყლების გავლენა საჭმლის მონელებისა და ნივთიერებათა ცვლის პროცესებზე. გამოიკვლია რენტგენის სხივების გავლენა ნერვული უჯრედის დეზოქსირიბონუკლეინის მჟავას შედგენილობაზე. 
## ბიბლიოგრაფია
* О симпатической иннервации скелетной мышцы, «Журнал экспериментальной биологии и медицины», 1926, №8.
* Действие рентгенлучей на окислительное фосфорилирование мозговой ткани, «Вопросы биохимии нервной системы», 1963, №5.
## ლიტერატურა
* ქურხული ა., და რომ გვახსოვდეს... თბ., 2004. — გვ. 109-111.

კატეგორია:დაბადებული 15 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1893
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კატეგორია:გარდაცვლილი 4 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი  1971
კატეგორია:თბილისში გარდაცვლილები
კატეგორია:მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ქართველი ფიზიოლოგები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწეები
კატეგორია:ქართველები პირველ მსოფლიო ომში
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში
იოსებ ვაწაძე

**იოსებ სპირიდონის ძე ვაწაძე** (დ. 4  სექტემბერი, 1885, თბილისი, — გ. 16 იანვარი, 1948, იქვე) — ქართველი ინჟინერ-მანქანათმშენებელი. პროფესორი (1936). 

დაიბადა ექიმ სპირიდონ ვაწაძის ოჯახში. დაამთავრა ბრაუნშვაიგის (გერმანია) უმაღლესი ტექნიკური სასწავლებელი და მიიღო ინჟინერ-მანქანათმშენებლის წოდება (1906). 1909–1912 წლებში მუშაობდა გერმანიაში მანქანათმშენებელი ქარხნის ინჟინერ-კონსტრუქტორად. საქართველოში დაბრუნების შემდეგ, 1912–1918 წლებში იყო თბილისის წყალსადენის სახელოსნოების გამგე, ავჭალის სატუმბო სადგურის უფროსი, 1918–1924 წლებში — თბილისის ტრამვაის პარკის მთავარი ინჟინერი. ვაწაძემ შეისწავლა დასავლეთ საქართველოს წყლის რესურსები, მისი ინიციატივით დაიწყო რიონჰესის მშენებლობა. 

ვაწაძის კონსულტაციითა და უშუალო მონაწილეობით საქართველოში განხორციელდა იმდროინდელი უმნიშვნელოვანესი სამშენებელო პროექტები: რიონჰესი; ზესტაფონის ფეროშენადნობთა, კასპის ცემენტის, გორის საკონსერვო და სხვა ქარხნები; თბილისის მაუდის ფაბრიკა; თბილისის თბოელექტროცენტრალი; სამი მსხვილი აბრეშუმსახვევი ფაბრიკა ქუთაისში, ხონსა და ოზურგეთში; ნატახტრის წყალსადენის ქსელი თბილისში; ფოთის წყალსადენი და სხვ. იყო თბილისის უნივერსიტეტის პოლიტექნიკური ფაკულტეტის ერთ-ერთი დამაარსებელი (1922) და მანქანათმცოდნეობის კათედრის გამგე, საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ლექტორი და მექანიკის და მანქანათა ნაწილების კათედრის გამგე, ამიერკავკასიის სატყეო ინსტიტუტის ლექტორი (1930) და მექანიზაციის ფაკულტეტის დეკანი (1936 წლიდან). 1938 წლიდან მოღვაწეობდა საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტში.

## ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 4 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული  1885
კატეგორია:გარდაცვლილი 16 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი  1948
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კატეგორია:თბილისში გარდაცვლილები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორები
ეშმაკი და ათი მცნება

**„ეშმაკი და ათი მცნება“** () — 1962 წლის ფრანგულ-იტალიური კომედიური ფილმი, რომელიც გადაიღო რეჟისორმა ჟიულიენ დუვივიემ.

## სიუჟეტი
ეს არის კომედიური, დრამატული, ტრაგიკომიკური, დეტექტიური ნოველების კრებული, რომელიც კინემატოგრაფიულ მოზაიკას ქმნის რელიგიურ თემაზე - ათ მცნებასა და ეშმაკის ცდუნებებზე. ნოველებს კომენტირებას უკეთებს გველის სახით განსახიერებული ეშმაკი (კლოდ რიშის ხმით).

## როლებში
* ალენ დელონი — პიერ მესაჟე
* მიშელ სიმონი — ჟერომ შამბარი
* მელ ფერერი — ფილიპ ალანი
* შარლ აზნავური — დენის მოქსი
* ლინო ვენტურა — გარინი
* ფერნანდელი — „ღმერთი“
* დანიელ დარიე — კლარისა არდანი
* ლუი დე ფიუნესი — ანტუან ვილანი
* ჟან-კლოდ ბრიალი — დიდიე მარენი

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:1962 წლის ფილმები
კატეგორია:ფრანგული ფილმები
კატეგორია:იტალიური ფილმები
კატეგორია:ფილმები ანბანის მიხედვით
გერასიმე (ბებურიშვილი)

**გერასიმე** (ერისკაცობაში — გრიგოლ სვიმონის ძე ბებურიშვილი; დ. 1781, სოფ. კარდენახი, ახლანდ. გურჯაანის მუნიციპალიტეტი, — გ. 18 ივლისი, 1851, გარეჯის მონასტერი) — ქართველი მღვდელ-მონაზონი, მგალობელი, გადამწერი. საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი [ხსენების დღეა 12 (25) აგვისტო].

იყო უკანონო შვილი ეროვნული გმირის, სვიმონ ბებურიშვილ-ვაჩნაძისა, რომელიც ღრმად მოხუცებული მოკლეს რუსებმა 1812 წლის თებერვალში ყარაღაჯის ციხის აღების დროს კახეთის აჯანყების ჩახშობისას. 1792 წელს ყრმა გრიგოლი მამამ გასაზრდელად გაუგზავნა ბოდბელ მიტროპოლიტ იოანეს (მაყაშვილი) წმ. ნინოს მამათა მონასტერში. იქვე მას გალობას ასწავლიდა ცნობილი მგალობელი, მღვდელი საბა ათანელაშვილი. მოგვიანებით ერეკლე II-ის კარის ეკლესიის წინამძღვარმა, არქიმანდრიტმა გერონტიმ (სოლოღაშვილი) გრიგოლი დავითგარეჯის მონასტერში წაიყვანა განათლების მისაღებად. 

1802 წელს დავითგარეჯის მონასტრის წინამძღვარმა, არქიმანდრიტმა ილარიონმა ის დიაკვნად აკურთხა გერონტის სახელით, 1832 წელს კი მღვდელ-მონაზონმა თეოფანემ (მაჩაბელი) ბერად აღკვეცა გერასიმეს სახელით. იმავე წელს თბილისის სიონის ღვთისმშობლის მიძინების საკათედრო ტაძარში საქართველოს ეგზარქოსმა მოსემ (ბოგდანოვ-პლატონოვი) მღვდლად დაასხა ხელი. 1843-1849 წლებში თბილისში, მაცხოვრის ფერისცვალების მამათა მონასტერში იმყოფებოდა (გადმოცემით, სმენასთან დაკავშირებული პრობლემის სამკურნალოდ), შემდეგ ისევ დავითგარეჯის მონასტერში დააბრუნეს. 1851 წლის 18 ივლისს გერასიმე დავითგარეჯის კრებულის სხვა წევრებთან ტყვედ ჩაიგდეს მონასტერს შესეულმა ლეკებმა, აწამეს და თავი მოჰკვეთეს. 1995 წელს საქართველოს სამოციქულო ეკლესიის მიერ შერაცხულია წმინდანად.   

გერასიმეს გადაწერილი აქვს რამდენიმე ხელნაწერი, მათგან ერთ-ერთია „გამოკრებილი სადღესასწაულო საგალობლები“, რომელსაც ახლავს მისივე ანდერძი: „შეწევნითა ყოვლად კურთხეულისა ღვთისა სიტყვისა მტვირთუელისა ქალწულისა მარიამისათა და ძედ მისაწოდებულისა ქალწულისა მახარებელისა და ღვთის მქადაგებელისა იოანესითა და მეოხებითა უდაბნოთა მნათობთა მნათობისა ღირსისა მამისა დავით გარესჯელისათა, მე ყოვლად უღირსმან, იეროდიაკონმან, გერონტი აღვსწერე წიგნი ესე საგალობლო მასვე უდაბნოსა შინა მრავალმთის დავით გარესჯისასა, რომელიცა მხილველთაგან ცთომისა შენდობასა ვმოქენეობ, რათა იდიდებოდეს მამა, ძე და სული წმიდა, აწ და უკუნითი უკუნისამდე, ამინ. აღიწერა თუესა ოკდომბერს 18, 1806“.

## ლიტერატურა
* სცსა, ფ. 488, აღწერა 1, საქმე №3837; საქმე №1336; ფ. 489, აღწერა 1, საქმე №6220.
* კარბელაშვილი პ., „ქართლ-კახური საერო და სასულიერო კილოები“, ტფ., 1898;
* სცსა, ქართულ ხელნაწერთა კოლექციის აღწერილობა, ტ. 1, 1949.
* მაჩურიშვილი გ., საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესია: ენციკლოპედია, ტ. 2., თბ., 2021.

კატეგორია:დაბადებული  1781
კატეგორია:გარდაცვლილი 18 ივლისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1851
კატეგორია:ქართველი ბერები
კატეგორია:ქართველი წმინდანები
კატეგორია:XIX საუკუნის ქრისტიანი წმინდანები
კატეგორია:მოკლული ქართველები
კატეგორია:ქართველი მგალობლები
სპირიდონ ვაწაძე

**სპირიდონ იოსების ძე ვაწაძე** (დ. 24 ოქტომბერი, 1857, სოფ. ღვარდია, ახლანდ. ამბროლაურის მუნიციპალიტეტი, — გ. 4 მარტი, 1923, თბილისი) — ქართველი სამხედრო ექიმი, ინფექციონისტი. მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (1891). სამედიცინო სამსახურის გენერალ-მაიორი (1898). 

დაამთავრა პეტერბურგის სამხედრო-სამედიცინო აკადემია (1883). 1883–1891 წლებში იყო თბილისის ნიჟნეგოროდის პოლკის ჰოსპიტლის ექიმ-ორდინატორი, ხოლო 1891 წლიდან — მთავარი ექიმი. ვაწაძემ პირველმა შეისწავლა მეცნიერულად ბორჯომის წყლის სამკურნალო თვისებები. მისი თაოსნობით ავლაბარში (ქალაქის I საავადმყოფოს ტერიტორიაზე) გაიხსნა 20-საწოლიანი ინფექციური ბარაკი. 1904 ვაწაძემ თბილისში პირველმა ჩამოაყალიბა ტუბერკულოზთან მებრძოლი მრავალპროფილური 53-კაციანი კომისია. ვაწაძის უშუალო ინიციატივით ქალაქის საბჭოში დაისვა საკითხი სასწრაფო დახმარების სამსახურის შექმნის თაობაზე (1908), რასაც მოჰყვა 1911 წელს თბილისის სასწრაფო დახმარების სამსახურის გახსნა. ჰქონდა კოლეგიის მრჩევლის („კოლეჟსკი სოვეტნიკ“), 1913 წლიდან — სახელმწიფო მრჩევლის („სტატსკი სოვეტნიკ“) წოდება. 1914 წლისთვის იყო 39-ე ქვეითი დივიზიის (შტაბი ალექსანდროპოლში) მთავარი ექიმი. სპირიდონ ვაწაძის შვილები იყვნენ ექიმი გიორგი და ინჟინერი იოსებ ვაწაძეები.
## ბიბლიოგრაფია
* К вопросу о влиянии солено-щелочных минеральных вод (эссентукской № 17 и боржомских) на отправления желудка и кислотность мочи у здоровых и больных людей : Дис. на степ. д-ра мед. врача С.И. Вацадзе, СПб., 1891. 
* Зависимость заболеваний брюшным тифом в гор. Тифлисе от местных антисанитарных и антисептических условий, Тф., 1887.
* Наблюдения над 407 случаями брюшного тифа: Год. отчет по тифоз. отд. Тифл. воен. госпит. за 1886 год, Тф., 1887.
* ქუნთრუშა-ყელჭირვება. (Скарлатина) / თარგმნილი ს. ვაწაძისაგან, ტფ., 1906.

## ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 24 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული  1857
კატეგორია:გარდაცვლილი 4 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი  1923
კატეგორია:ქართველი ინფექციონისტები
ბიანკა ლოუსონი

**ბიანკა ლოუსონი** (დ. 20 მარტი, 1979) — ამერიკელი მსახიობი. იგი ცნობილია თავისი  როლებით სერიალებში: Saved by the Bell: The New Class, Goode Behavior, პატარა საყვარელი მატყუარები და Rogue. მას ასევე ჰქონდა განმეორებადი როლები სერიალებში: Sister, Sister, Buffy the Vampire Slayer, The Steve Harvey Show, Dawson's Creek, The Secret Life of the American Teenager, ვამპირის დღიურები, თინეიჯერი მგელი და Witches of East End. 2016 წელს ლოუსონმა დაიწყო მონაწილეობა ოპრა უინფრის ქსელის დრამატულ სერიალში Queen Sugar.

## ადრეული ცხოვრება 
ლოუსონი დაიბადა 1979 წლის 20 მარტს ლოს ანჯელესში. ის არის დენიზის და მსახიობის რიჩარდ ლოუსონის ქალიშვილი, შემდეგ კი ნოულსონის მეორე ცოლის მოყვანის შემდეგ გახდა მომღერლების ბიონსესა და სოლანჟ ნოულსის ნახევარდა. ლოუსონი ასევე არის Motown-ის დამფუძნებლის ბერი გორდის დისშვილი. იგი დაესწრო Stella Adler-ის სამსახიობო სტუდიას და დაამთავრა Marymount საშუალო სკოლა, კათოლიკური სკოლა ლოს-ანჯელესში. შემდეგ მან განაგრძო კინოსა და ფსიქოლოგიის შესწავლა სამხრეთ კალიფორნიის უნივერსიტეტში. ლოუსონის მშობლები ორივე აფრო-ამერიკელია და მას ასევე აქვს იტალიური, მშობლიური ამერიკული, პორტუგალიური და კრეოლური წარმომავლობა.

## კარიერა 
ლოუსონმა სამსახიობო კარიერა ცხრა წლის ასაკში დაიწყო, როდესაც გამოჩნდა ბარბისა და Revlon-ის რეკლამებში. 1993 წელს იგი გადაიღეს სატელევიზიო სერიალში Saved by the Bell: The New Class, როგორც მეგან ჯონსი. ის გამოჩნდა The WB სიტკომების მრავალ ეპიზოდში Sister, Sister რონდა კოლის როლში და სტივ ჰარვის შოუში როზალინდის როლში. 1996 წელს მან ითამაშა UPN-ის სიტკომში Goode Behavior, რომელიც მხოლოდ ერთი სეზონი გაგრძელდა, როგორც ბიანკა გუდი, ტიტულოვანი ოჯახის თინეიჯერი ქალიშვილი. 1997 წელს იგი გამოჩნდა Buffy the Vampire Slayer-ში, როგორც ვამპირის მკვლელი კენდრა იანგი. 1999 წელს იგი გამოჩნდა The WB'-ს Dawson's Creek-ში  პერსონაჟი ნიკი გრინის როლში.

2009 წელს ლოუსონმა მიიღო მონაწილეობა შოუნას როლში ფილმში The Secret Life of the American Teenager. იმავე წელს იგი გადაიღეს CW სატელევიზიო სერიალში „ვამპირის დღიურები“ ჯადოქრის ემილი ბენეტის როლში. 2009 წლის დეკემბერში იგი მიიღეს მაია სენტ-ჟერმენის როლში ABC-ის საოჯახო სერიალში „პატარა საყვარელი მატყუარები“, სარა შეპარდის წიგნების სერიების მიხედვით. ის ამ შოუში გამოჩნდა 2010 წლის ივნისიდან 2012 წლის აგვისტომდე. 2012 წლიდან მას ჰქონდა განმეორებითი როლი, როგორც ქალბატონი მორელი MTV სატელევიზიო სერიალში თინეიჯერი მგელი, რომელიც დაფუძნებულია ორიგინალურ ფილმზე 1985 წელს. 2014 წელს ლოუსონს ჰქონდა განმეორებითი როლი ევა ისტ-ენდის ჯადოქრებში. 

ლოუსონმა მონაწილეობა მიიღო ორ სხვადასხვა სატელევიზიო მინისერიალში. 1998 წელს იგი გამოჩნდა The Temptations-ში, როგორც დიანა როსი და 2001 წელს მას გადაეცა ანა ბელა მონროს როლი ენ რაისის ფილმში „ყველა წმინდანის დღესასწაული“. 2016 წელს ლოუსონმა მიიღო მონაწილეობა ოპრა უინფრის ქსელის დრამატულ სერიალში Queen Sugar, შექმნილი ავა დიუვერნეის მიერ.

## რესურსები ინტერნეტში 
*

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 20 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1979
კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები საუკუნის მიხედვით
კატეგორია:კალიფორნიაში დაბადებულები
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები