open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
სოფია რიჩი

**სოფია ალექსანდერა რიჩი** (დ. 24 აგვისტო, 1994) — ამერიკელი მოდელი და მოდის დიზაინერი. მიღებული აქვს მონაწილეობა ისეთი ბრენდების ჩვენებებში როგორებიცაა „Tommy Hilfiger“, „Michael Kors“ და „Miminipi“. სოფია არის ამერიკელი მომღერალი ლიონელ რიჩის უმცროსი ქალიშილი.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* Models.com
* 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 24 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1998
კატეგორია:ამერიკელი მოდელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ჯეიმზ ვულფერსონი

მინი|ჯეიმზ ვულფერსონი
**სერ ჯეიმზ დევიდ ვულფერსონი** (; დ. 1 დეკემბერი, 1933 — გ. 25 ნოემბერი, 2020) — ავსტრალიელი და ამერიკელი იურისტი, ბანკირი, მსოფლიო ბანკის მე-9 პრეზიდენტი (1995–2005). 

## ბიოგრაფია 
ჯეიმზ ვულფერსონი დაიბადა 1933 წლის 1 დეკემბერს ავსტრალიის ქალაქ სიდნეიში ებრაელი ემიგრანტების ოჯახში. მისი მშობლები ავსტრალიაში ინგლისიდან 1928 წელს ჩავიდნენ.

ვულფერსონი მსახურობდა ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საჰაერო ძალებში (The **Royal Australian Air Force** - **RAAF**), 1956 წლის მელბურნის ოლიმპიურ თამაშებზე იყო ავსტრალიის მოფარიკავეთა გუნდის წევრი.

16 წლის ასაკში მან ჩააბარა სიდნეის უნივერსიტეტში, სადაც მიიღო ბაკალავრის ხარისხი Bachelor of Arts (BA) და Bachelor of Laws (LLB) 

1959 წელს ჯეიმზ ვულფერსონმა მიიღო ბიზნეს ადმინისტრირების მაგისტრის (MBA) ხარისხი ჰარვარდის ბიზნესის სკოლაში.

1980 წელს ვულფერსონი გახდა ამერიკის შეერთებული შტატების მოქალაქე. 

1995 წლის 1 ივლისს ვულფერსონი გახდა მსოფლიო ბანკის მე-9 პრეზიდენტი. ამ თანამდებობაზე ის წარადგინა აშშ პრეზიდენტმა ბილ კლინტონმა. 2000 წელს დირექტორთა საბჭოს მიერ ვულფერსონი მეორე ვადით იქნა არჩეული მსოფლიო ბანკის პრეზიდენტად, რაც მსოფლიო ბანკისის ისტორიაში მესამე პრეცედენტია.

## სქოლიო 
კატეგორია:საქართველოს ოქროს საწმისის ორდენის კავალრები
კატეგორია:დაბადებული 1933
კატეგორია:დაბადებული 1 დეკემბერი
კატეგორია:სიდნეის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ჰარვარდის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:მსოფლიო ბანკის პრეზიდენტები
კატეგორია:ჰარვარდის ბიზნესის სკოლის კურსდამთავრებულები
დავით კობოური

**დავით კობოური** (დ. 24 იანვარი, 1998, თელავი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი ფეხბურთელი. თბილისის „დინამოსა“ და საქართველოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების მცველი. კობოურის დებიუტი 2015/16 წლების სეზონში შედგა.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* დავით კობოური ეროვნული ლიგის საიტზე

კატეგორია:დაბადებული 24 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1998
კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები
კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები
კატეგორია:თელავში დაბადებულები
კატეგორია:ეროვნული ლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ელიოზ ბეკოითი

**ელიოზ დავითის ძე ბეკოითი (ბეკოევი)** (დ. 3 ივლისი, 1909, სოფ. გერი, ახლანდ. ერედვის მუნიციპალიტეტი — გ. 3 იანვარი, 1970, ცხინვალი) — ოსი მწერალი. 1929 წელს გამოაქვეყნა პირველი მოთხრობა „ახალი სოფელი“. მისი ნაწარმოებებიდან აღსანიშნავია ტრილოგია „ფატიმა“ (1947, 1949, 1959), რომანები „მოსიარულე განძი“ (1960) და „ფიქრების ფრთებზე“). ოსურ ენაზე თარგმნა ალექსანდრე ყაზბეგის, კონსტანტინე ლორთქიფანიძის, ალექსანდრე ქუთათელისა და სხვათა თხზულებები. ქართულ ენაზე მისი ნაწარმოებები გამოქვეყნებულია „ოსური პროზის ანთოლოგიაში“ (1957), კრებულებში „თეთრი მწვერვალები“ (1962) და „საოცარი ხაბიზგინა“ (1969).

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 3 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1909
კატეგორია:ერედვის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:გარდაცვლილი 3 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1970
კატეგორია:ოსი მწერლები
კატეგორია:საქართველოში დაბადებული ოსები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:წითელი ვარსკვლავის ორდენის კავალრები
სამუდიო (ბისკაია)

**სამუდიო** () — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბასკეთის ავტონომიური გაერთიანების ბისკაიის პროვინციის გრან-ბილბაოს კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 20 კმ². მოსახლეობა — 3275 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* ბისკაიის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* სამუდიოს მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:ბისკაიის მუნიციპალიტეტები
კატეგორია:ბისკაიის ქალაქები
გიპუსკოის მუნიციპალიტეტები

300px|მინი|გიპუსკოის მდებარეობა ესპანეთის რუკაზე
გიპუსკოის პროვინცია შედის ბასკეთის ავტონომიურ გაერთიანებაში და შედგება 88 მუნიციპალიტეტისაგან. ესპანეთის ადგილობრივი თვითმმართველობის კანონის () თანახმად მუნიციპალიტეტი წარმოადგენს სახელმწიფოს ტერიტორიული მოწყობის ძირითად სუბიექტს, რომლის ძირითადი ელემენტებია ტერიტორია, მოსახლეობა და ადგილობრივი ადმინისტრაცია. თითოეულ მუნიციპალიტეტს აქვს საბჭო, კომისია (მინისტრთა კაბინეტის მსგავსი) და ყავს მერი (ალკალდი). მუნიციპალური საბჭოს წევრებს ირჩევენ პროპორციული არჩევნების გზით.

გიპუსკოის მუნიციპალიტეტები ერთიანდებიან რვა კომარკაში: ტოლოსალდეა (28 მუნიციპალიტეტი), გოიერი (22), უროლა-კოსტა (11), სან-სებასტიანი (11), ალტო-დევა (8), ბახო-დევა (6) ალტო-უროლა (4) და ბახო-ბიდასოა (2). 

გიპუსკოის პროვინციის ფართობია 1997 კმ² და 2019 წლის მონაცემებით მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 723 576 მაცხოვრებელს. დედაქალაქია სან-სებასტიანი, რომელიც ასევე მოსახლეობის მიხედვით ყველაზე დიდი მუნიციპალიტეტია. ფართობით ყველაზე დიდი მუნიციპალიტეტია  ონიატე (107,31 კმ²), ხოლო ყველაზე პატარაა — არამა (1,32 კმ²).

## მუნიციპალიტეტების სია
## რუკა
## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 

## სქოლიო
*
კრისტიან ფონ სტევენი

**კრისტიან ფონ სტევენი** () — ფინეთში დაბადებული შვედური წარმოშობის რუსი ბოტანიკოსი. დაამთავრა პეტერბურგის მედიცინის ინსტიტუტის კურსი, თუმცა კავკასიაში მუშაობდა მეაბრეშუმეობის ინსპექციაზე, შემდეგში კი ყირიმში. კავკასიაში ბევრს მოგზაურობდა, მოგვიანებით დასახლდა ყირიმში, სადაც მრავალი წლის განმავლობაში სწავლობდა ადგილობრივ ფლორას და აქ ცხოვრობდა სიცოცხლის ბოლომდე. მას ეკუთვნის საკმაოდ დიდი რაოდენობის შრომები მცენარეთა სისტემატიკის შესახებ, მათ შორის აღსანიშნავია: „Verzeichniss der auf der taurischen Halbinsel wildwachsenden Pflanzen“ („Bull de la soc. des nat. de Moscou“-ში, 1856–1857) და „Monographia Pedicularis“ („Mem. de la soc. des nat. de Moscou“-ში, VI, 1823, გვ. 1–60).

## სქოლიო 
კატეგორია:პეტერბურგის მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპონდენტები
კატეგორია:იენის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის მეცნიერებათა აკადემიის ნამდვილი წევრები
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის მეცნიერებათა აკადემიის საპატიო წევრები
კატეგორია:შვედეთის სამეფო მეცნიერებათა აკადემიის წევრები
კატეგორია:ფინელი ბიოლოგები
კატეგორია:რუსი ბოტანიკოსები
კატეგორია:წმინდა ანას II ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა ვლადიმერის III ხარისხის ორდენის კავალრები
აბალსისკეტა

**აბალსისკეტა** (, ) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბასკეთის ავტონომიური გაერთიანების გიპუსკოის პროვინციის ტოლოსალდეის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 11,18 კმ². მოსახლეობა — 318 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* გიპუსკოის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* აბალსისკეტის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:გიპუსკოის მუნიციპალიტეტები
კატეგორია:გიპუსკოის ქალაქები
ვიტმანის ქვაპურა

**ვიტმანის ქვაპურა** () — ერთწლოვანი ბალახოვანი მცენარე ქოლგოსანთა ოჯახისა. სიმაღლეში 20–60 სმ-ია. შუა ნაწილიდან ან ძირიდანვე დატოტვილია. ღეროსეული ფოთლები მალე ჭკნება. ღეროსეული ქვედა ფოთლები გულისებური ფუძითაა, წაწვეტებული ან მობლაგვო. შუა და ზედა ფოთლები გახვრეტილია. ყვავილედი 7–12 სხივისაგან შემდგარი ქოლგაა, საბურველაკის ფოთოლაკები ყვითელი და თანაბარი ზომისაა, ქოლგაკებს ოდნავ აღემატება. ყვავის და ნაყოფმსხმოიარობს მაის-ივნისში. კავკასიის ენდემია. გავრცელებულია სამხრეთ კავკასიაში. საქართველოში გვხვდება კახეთში, შიდა და ქვემო ქართლში, არის ჯავახეთშიც. მშრალი ჰაბიტატების მცენარეა. იზრდება ღია, მშრალ ფერდობებზე.

## სქოლიო 
კატეგორია:ქვაპურა
ჰაინრიხ ფრიდრიხ ლინკი

**ჰაინრიხ ფრიდრიხ ლინკი** (; დ. 2 თებერვალი, 1767, ჰილდესჰაიმი — გ. 1 იანვარი, 1851, ბერლინი) — გერმანელი ბოტანიკოსი და ბუნებისმეტყველი, მეცნიერ-ენციკლოპედისტი, მასონი. ვროცლავისა და როსტოკის უნივერსიტეტების პროფესორი.

ლონდონის სამეფო საზოგადოების წევრი, ასევე შვედეთის, ბავარიის, ლეოპოლდინას, საფრანგეთისა და გეტინგენის მეცნიერებათა აკადემიების წევრი. ბერლინის ბოტანიკური ბაღის დირექტორი 1815-1851 წლებში.

ლინკი იყო XIX საუკუნის ერთ-ერთი უკანასკნელი მეცნიერი, რომელიც დისციპლინათა ფართო სპექტრში ფლობდა უნივერსალურ საბუნებისმეტყველო-სამეცნიერო ცოდნას.

მისი სტანდარტული საავტორო ბოტანიკური შემოკლებაა **Link**.

## ნაშრომები 
* „*Elementa philosophiae botanicae*“, ბერლინი, 1824.
* „*Handbuch zur Erkennung der nutzbarsten und am häufigsten vorkommenden Gewächse*“ 3 т., ბერლინი, 1829—33.
* „*Jahresbericht über die Arbeiten für physiologische Botanik im Jahre 1840*“, 1842.
* „*Vorlesungen über die Kräuterkunde*“, ბერლინი, 1843—45.
* „*Flore portugaise*“, ბერლინი, 1809—40.
* „*Icones plantarum selectarum horti regii botanici Berolinensis*“ კრისტოფ ფრიდრიხ ოტოსთან ერთად, ბერლინი, 1820—28.
* „*Enumeratio plantarum horti regii botanici Berolinensis*“ 2 т., ბერლინი, 1821—22.
* „*Ueber die Gattungen Melocactus und Echinocactus*“, ბერლინი, 1827.
* „*Handbuch zur Erkennung der nutzbarsten und am häufigsten vorkommenden Gewächse*“ 3 т., ბერლინი, 1829—33.
*„*Hortus Regius Botanicus Berolinensis descriptus*“, ბერლინი, 1833.
* „*Filicum species in horto regio Berolinensi cultae*“, ბერლინი, 1841.
* „*Icones plantarum rariorum horti regii botanici Berolinensis*“ კრისტოფ ფრიდრიხ ოტოსთან ერთად, ბერლინი,, 1841—1844.
* „*Grundlehren der Anatomie und Physiologie der Pflanzen*“, Гёттинген, 1807.
* „*Ausgew ä hlte anatomisch-botanische Abbildungen*“ 5 ч., ბერლინი, 1842—47.
* „*Anatomia plantarum iconibus illustrata*“ 3 т., ბერლინი, 1843—47.

## რესურსები ინტერნეტში 
*ჰაინრიხ ფრიდრიხ ლინკი — ბროკჰაუზისა და ეფრონის ენციკლოპედიური ლექსიკონი 
* Max-Planck-Institute for the History of Science: Link, Heinrich Friedrich 

## სქოლიო
კატეგორია:გეტინგენის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:გერმანელი ბოტანიკოსები
კატეგორია:ლონდონის სამეფო საზოგადოების წევრები
კატეგორია:მასონები
კატეგორია:საფრანგეთის მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპონდენტები
კატეგორია:ბავარიის მეცნიერებათა აკადემიის წევრები
კატეგორია:გეტინგენის მეცნიერებათა აკადემიის წევრები
კატეგორია:შვედეთის სამეფო მეცნიერებათა აკადემიის წევრები
კატეგორია:ბერლინში გარდაცვლილები
ნუკა ყარალაშვილი

**ნუკა ყარალაშვილი** — ქართველი მოდელი. 2015 წელს გახდა „მის საქართველო“. ამავე წელს წარადგინა საქართველო „მის მსოფლიოზე“.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* missworld.com 

კატეგორია:ქართველი მოდელები
კატეგორია:მის საქართველოს გამარჯვებულები
ცხვრის კვლიავი

**ცხვრის კვლიავი** () — მრავალწლოვანი ბალახოვანი მცენარე ქოლგოსანთა ოჯახისა. სიმაღლეში 10-20 სმ-ია, ღერო ან საერთოდ არ აქვს, ანდაც ძლიერ დამოკლებულია. ფესვთანური როზეტის ფოთლები მიწაზეა გართხმული, მოხაზულობით ვიწრო მოგრძოკვერცხისებურია, ორჯერ ფრთისებურად განკვეთილი ხაზურ ან ძაფისებურ ნაკვთულებად. ქოლგა მრავალია. საბურველის და საბურველაკის ფოთოლაკები ხაზურია ან ლანცეტა. ყვავის და ნაყოფმსხმოიარობს ივლის-აგვისტოში. კავკასიის ეკორეგიონის ენდემია. გავრცელებულია კავკასიაში, მცირე აზიასა და ჩრდილოეთ ირანში. გვხვდება მთელ საქართველოში. იზრდება ალპურ სარტყელში, ჩვეულებრივ ალპურ ხალებზე.

ქართლ-კახურად ეწოდება **კვლიავი**, მოხევურად – **მკვლიავაი**.

## სქოლიო 
კატეგორია:ქოლგოსანნი
გოგი სუთიაშვილი

**გიორგი (გოგი) სუთიაშვილი** (დ. 10 დეკემბერი, 1947 — 12 სექტემბერი, 2018) — ქართველი გეოლოგი, მორაგბე, 1971-1974 წლებში თამაშობდა კლუბ „სპი“-ში (თბილისი), 1974-1981 წლებში რაგბის კლუბ „ლოკომოტივში“. , საბჭოთა კავშირის თასის მფლობელი (1978), სსრ კავშირის სპორტის ოსტატი (1978), ვეტერან მორაგბეთა ტურნირის გამარჯვებული (1985), ვეტერან მორაგბეთა ტურნირის საუკეთესო მოთამაშე (1986). საქართველოს ეროვნულ ნაკრებსა და ფრანგულ კლუბ „ანგულემი“-ში მოთამაშე ქართველი მორაგბე შალვა სუთიაშვილის მამა.

## ლიტერატურა
თენგიზ თავაძე. ქართული რაგბი (1959-1990 წლები): I ნაწილი. გამომცემლობა „დანი“, თბილისი, 2017. ISBN 978-9941-9528-0-7

## რესურსები ინტერნეტში 
* გოგი სუთიაშვილი - ბიოგრაფიული ლექსიკონი
* ვეტერან მორაგბეთა ჯგუფი, 1990 წელი

## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი მორაგბეები
კატეგორია:დაბადებული 1947
კატეგორია:დაბადებული 10 დეკემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 12 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2018
პიერ ედმონ ბუასიე

**პიერ ედმონ ბუასიე** (; დ. 25 მაისი, 1810, ჟენევა — გ. 25 სექტემბერი, 1885, ვალერი, ვოს კანტონი) — შვეიცარიელი ბოტანიკოსი, პარიზის მეცნიერებათა აკადემიის წევრი (1885), პეტერბურგის მეცნიერებათა აკადემიის უცხოელი წევრი (1878). მას ეკუთვნის ნაშრომები სისტემატიკისა და ფლორისტიკის დარგში. აღწერა ყვავილოვან მცენარეთა დაახლოებით 6000 ახალი სახეობა და დაადგინა 131 ახალი გვარი. კაპიტალურ ნაშრომში „აღმოსავლეთის ფლორა“ (ტ. 1–5, 1867–1884; დამატ. ტომი, 1888) განზოგადებულია ბუასიეს მრავალწლიანი მოგზაურობა ხმელთაშუაზღვისპირეთსა და ახლო აღმოსავლეთში, შეიცავს დაახლოებით 12 ათასი სახეობის მცენარის აღწერასა და გეოგრაფიულ გავრცელებას. მის მიერ შეგროვებული ჰერბარიუმისა და შემდგომი ნაშრომების დასაცავად ჟენევაში აგებულია შენობა და გამოიცემა ჟურნალი „ბუასიე“.

## სქოლიო 
კატეგორია:შვეიცარიელი ბოტანიკოსები
კატეგორია:საფრანგეთის მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპონდენტები
კატეგორია:გეტინგენის მეცნიერებათა აკადემიის წევრები
ნარვა (მდინარე)

**ნარვა** (ნაროვა;  და *Naroova*) — მდინარე ესტონეთისა და რუსეთის საზღვარზე. ლიტერატურაში ასევე გვხვდება სახელწოდებები ალუქსე (ნაროვის ძველი სახელწოდება) და ბეკი, ეს უკანასკნელი კი XVII საუკუნეში, შვედეთის მმართველობის დროს გამოიყენებოდა და გერმანელ მოგზაურ ადამ ოლეარს ჰქონდა მოხსენიებული. მდინარეზე მდებარეობს ქალაქები — რუსეთის ივანგოროდი და ესტონეთის ნარვა და ნარვა-იიესუუ. დღეისთვის მდინარის ნაპირები ერთმანეთთან დაკავშირებულია ორი ხიდით. 1991 წლის მდინარის ფარვატერის მიხედვით, მდინარეზე რუსეთ-ესტონეთის საზღვარი გადის. მდინარის ნაპირების გასწვრივ მდებარე რეგიონს ასევე ნარვისპირეთს უწოდებენ. ნარვა ესტონეთის უდიდესი ჩამდინარე მდინარეა. ის ფინეთის ყურეში ჩამდინარე მდინარეებს შორს სიდიდით მეორეა, მდინარე ნევას შემდეგ. მდინარე ნარვას  ყველაზე დიდი შენაკადია პლიუსი, რომელიც ნარვას წყალსაცავთან მდინარეს მარჯვნიდან უერთდება.

V-XI საუკუნეებში, ვიკინგების ეპოქაში მდინარე ნარვა სავაჭრო მარშრუტად გამოიყენებოდა. მდინარე, ვარიაგებისთვის ბერძნებთან ვაჭრობის ერთ-ერთი დამაკავშირებელი გზა იყო.

## ეტიმოლოგია
ტოპონიმ *ნარვას* ეტიმოლოგია ნათელი არაა, მაგრამ გავრცელებული თეორიის მიხედვით, ის მოდის  ვეფსური სიტყვისგან *narva*, რომელიც ჩანჩქერს ან ნაკადულს ნიშნავს.

## ზოგადი მახასიათებლები 
მარცხნოვ|მინი|მდინარე ნარვის აუზის რუკა
მარცხნოვ|მინი|მდინარე ნარვის პროფილი
მდინარე სათავეს ჩუდ-ფსკოვის ტბიდან (ესტ. პეიფსის ტბა) იღებს და ჩაედინება ბალტიის ზღვის ფინეთის ყურის ნარვის ყურეში.

* მდინარის სიგრძე — 77 კმ, რომლისგან 40 კმ — ზედა დინება, 20 კმ — შუა დინება, 17 კმ — ქვემო დინება.
* აუზის ფართობი — 56 200 კმ².
* მდინარის შესართავთან წყლის ხარჯი — 399 მ³/წმ ან 12,58 კმ³/წელი, რომელიც 78 მ³/წმ-ით ან 2,46 კმ³/წელი-თ მეტია, ვიდრე სათავეში.
* მდინარის სიმაღლე — 30 მ, რომლისგან 19% (4—7,5 მ) ნარვის ჩანჩქერებზე მოდის, ხოლო 16% (5 მ) — ომუტის ბარიერებზე.
*პოტენციური ჰიდროენერგეტიკული რესურსები: საშუალო წლიური სიმძლავრე 141 მგვტ, საშუალო წლიური გამომუშავება 1235 მილიონი კვტ⋅სთ.
* მდინარის სიგანე საშუალოდ 200—300 მ, თუმცა, ნარვის ჰესის ქვემო დინებაზე 390 მეტრია.
* სიღრმე უმეტესად 3-4 მ, ადგილ-ადგილ 6 მ, ჰესის ქვემოთ — 11 მეტრამდეა, შესართავამდე — 15 მეტრამდე.
* მდინარის დინების საშუალო სიჩქარე — 1 მ/წმ, ბარიერებზე 3 მ/წმ, ქვედა დინება — 0,5 მ/წმ.
* მდინარის ზედაპირის მოყინვა 5,5 თვე გრძელდება, ზაფხულში — წყალმცირობა იცის.
* მდინარე ძირითადად იკვებება თოვლით.

ჰიდროელექტროსადგურები: ნარვის ჰიდროელექტროსადგური.

მდინარეზე მდებარე ქალაქები: ნარვა, ნარვა-იიესუუ (ესტონეთი) და ივანგოროდი (რუსეთი).

ტრანსპორტი: ნარვის ჰიდროელექტროსადგურის ქვემოთ (14,9 კმ) და ნარვის წყალსაცავზე (15 კმ) მდინარე სანაოსნოდ გამოდგება, აქედან გამომდინარე, მდინარს 40% სანაოსნოა.

ძირითადი შესართავები: პლიუსა, როსონი

## ფაუნა 
მინი|თევზჭერის კონკურსი „Нарва Лосось 2014“
მდინარე ნარვა მდიდარია თევზით. აქ გვხვდება ნაფოტა, ქორჭილა, კაპარჭინა, წერი, ფარფლწითელა და სხვ. მდინარის ქვედა დინებაში ქვირითს ყრის ორაგულისებრნი.

## ბიბლიოგრაფია
*

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* 
* 

## სქოლიო 

კატეგორია:ფინეთის ყურეში ჩამდინარე მდინარეები
კატეგორია:რუსეთის მდინარეები
კატეგორია:ესტონეთის მდინარეები
კატეგორია:სასაზღვრო მდინარეები
ფრიდრიხ ავგუსტ მარშალ ფონ ბიბერშტაინი

ბარონი **ფრიდრიხ ავგუსტ მარშალ ფონ ბიბერშტაინი** (; დ. 10 აგვისტო, 1768, შტუტგარტი — გ. 16 ივნისი, 1826, მერეფა) — გერმანელი ბოტანიკოსი, მოგზაური. დაიბადა შტუტგარტში, აქვე სწავლობდა კადეტთა კორპუსში, სადაც დაუმეგობრდა ჟორჟ კიუვიეს და გულმოდგინედ დაკავდა ბოტანიკითა და ზოოლოგიით. განათლების მიღების დასრულების შემდეგ გრაფ კახოვსკის მდივნის სახით გაემგზავრა ყირიმში. 1795 წელს, რუსეთის სამსახურის კაპიტნის ჩინით გადადგა თანამდებობიდან და გაემგზავრა პეტერბურგში, შემდეგ წელს კი როგორც ბუნების მკვლევარი თან გაჰყვა ვალერიან ზუბოვის ექსპედიციას სპარსეთში. დაბრუნების შემდეგ გამოსცა „Tableau des provinces situées sur la côte occidentale de la mer Caspienne, entre les fleuves Terek et Cour“ (პეტერბურგი, 1798 წ.; გერმ. თარგმ. ფრანკფურტი, 1800). მანამდე, ყირიმში ყოფნისას, სადაც მუშაობდა თავის ნაშრომზე „Flora Taurico-Caucasica“ (ხარკივი, 1808 წ.), გაიცნო კარლ ლუდვიგ ჰაბლიცი, რომელსაც რუსეთში მეაბრეშუმეობის შემოღება ევალებოდა, და კავკასიის ხაზზე მეაბრეშუმეობის ინსპექტორის ადგილი მიიღო. 1798–1799 წლებში შემოიარა ეს რეგიონი და წარადგინა სახელმწიფო მეურნეობის ვრცელი ანგარიში, რითაც იმპერატორი პავლე იმდენად კმაყოფილი დარჩა, რომ იგი მთელი „სამხრეთი რუსეთის“ მეაბრეშუმეობის მთავარ დირექტორად (ან ინსპექტორად) დანიშნა. მერეფაში (ხარკივის სიახლოვეს) დასახლების შემდეგ დაკავდა „Centuria plantarum Rossiae Meridionalis“-ის გამოცემით, რომელიც მისი სიკვდილის შემდეგ მეცნიერებათა აკადემიამ დაასრულა ბოლომდე. 1819 წელს გამოვიდა „Flora Taurico-Caucasica“-ის მესამე ნაწილი; დაუსრულებელი დარჩა მისი შრომა „Flora Rossica“. იმპერატორი ალექსანდრე I ძლიერ აფასებდა მის დამსახურებას და 5000 დესეტინა მიწა უბოძა ამისათვის. გარდაიცვალა მერეფაშივე. გამოუცემელი დარჩა ყირიმის სიძველეებისა და საქართველოს ვრცელი აღწერა.

## სქოლიო 
კატეგორია:გერმანელი ბოტანიკოსები
კატეგორია:რუსი ბოტანიკოსები
კატეგორია:რუსი არქეოლოგები
კატეგორია:ევროპელი მოგზაურები საქართველოში
ლეგორეტა

**ლეგორეტა** () — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბასკეთის ავტონომიური გაერთიანების გიპუსკოის პროვინციის გოიერის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 8,62 კმ². მოსახლეობა — 1421 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* გიპუსკოის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* ლეგორეტის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:გიპუსკოის მუნიციპალიტეტები
კატეგორია:გიპუსკოის ქალაქები
კარლო ვიტადინი

**კარლო ვიტადინი** (; დ. 11 ივნისი, 1800, ბერტონიკო — გ. 20 ნოემბერი, 1865, მილანი) — იტალიელი მიკოლოგი და ექიმი.

სწავლობდა მილანში, პავიის უნივერსიტეტში. იყო ჯუზეპე მორეტის მოსწავლე. 1826 წელს მიიღო მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორის ხარისხი ნაშრომისთვის — „Tentamen mycologicum seu Amanitarum illustratio“, რომელშიც აღწერა 14 ახალი სახეობა ამანიტას გვარიდან. აგრეთვე აღწერა უამრავი სახეობა ბოლეტუსისა და ტრიუფელის გვარიდან.

მისი სტანდარტული საავტორო ბოტანიკური შემოკლებაა **Vittad.**

## ნაშრომები 
* *Monographia tuberacearum* (1831) — описан 51 новый вид.
* ''Descrizione dei funghi mangerecci più comuni dell'Italia e de'velenosi che possono co'medesimi confondersi* (1835) — 15 ახალი სახეობა.
* *Monographia Lycoperdineorum* (1842) — 25 видов.
* *Trattato sui funghi mangerecci più conosciuti e paragoni con quelli velenosi con cui possono essere confusi'' (1844)

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო
კატეგორია:იტალიელი ბოტანიკოსები
კატეგორია:იტალიელი მიკოლოგები
კატეგორია:მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორები
ედმუნდ მასკი

**ედმუნდ სიქსტუს მასკი** (დ. 28 მარტი, 1914 — გ. 26 მარტი, 1996) — ამერიკელი სახელმწიფო მოღვაწე და პოლიტიკური ლიდერი, პრეზიდენტ ჯიმი კარტერის დროს — აშშ-ის 58-ე სახელმწიფო მდივანი, 1959-1980 წლებში — მენის შტატიდან აშშ-ს სენატორი, 1955-1959 წლებში — მენის შტატის 64-ე გუბერნატორი და 1946-1951 წლებში — მენის წარმომადგენლობითი ორგანოს წევრი. 

მასკი დაიბადა რუმფორდში, მენის შტატში, პოლონელი მშობლების ოჯახში, პირველი შვილის ირენის შემდეგ. მისი მამა სტეფანი დაიბადა იასიონოვკაში (პოლონეთი), 1903 წელს ემიგრაციაში წავიდა ამერიკაში და 1914 წელს გვარი „მარციშევსკიდან“-დან შეიცვალა „მასკი“-თ, ხოლო დედა ჟოსეფინი (ქორწინებამდე ჩარნეცკა) დაიბადა პოლონურ-ამერიკულ ოჯახში, ბუფალოში, ნიუ-იორკში (აშშ.). ისინი დაქორწინდნენ 1911 წელს. ოთხი წლის ასაკამდე ედმუნდ მასკის ერთადერთი მშობლიური ენა იყო პოლონური. ამის შემდგომ მალევე დაიწყო ინგლისურის სწავლა და საბოლოოდ დაკარგა სრულყოფილება მშობლიურ ენაში. ახალგაზრდობაში იყო მეთევზე, მონადირე და მოცურავე. იგი თავის სახელს უცნაურად მიიჩნევდა და მთელი ცხოვრება იყენებდა „ედ“-ს. ახალგაზრდობაში იყო მორცხვი და მღელვარე, მაგრამ შეიძინა დიდი რაოდენობის მეგობრები. ის სწავლობდა სტივენსის საშუალო სკოლაში, სადაც თამაშობდა კალათბურთს, მონაწილეობდა სახელოვნებო შესრულებებში და არჩეული იყო სტუდენტური ორგანოს პრეზიდენტად. სკოლის გაზეთის 1931 წლის გამოცემაში მასზე აღნიშნული იყო შემდეგი: „როდესაც სტივენსის [სასწავლებელი] დარბაზებში თქვენს ზემოთ აზიდულ თავსა და მხრებს ხედავთ, უნდა იცოდეთ,რომ თქვენი თვალები ზეიმობს ამერიკის შეერთებული შტატების მომავალი პრეზიდენტის ხილვით“.

მასკი აგრეთვე ცნობილია როგორც აშშ-ის საბიუჯეტო პროცესის ავტორი.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 28 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1914
კატეგორია:გარდაცვლილი 26 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1996
კატეგორია:აშშ-ის სახელმწიფო მდივნები
კატეგორია:აშშ-ის სენატორები
კატეგორია:აშშ-ის შტატების გუბერნატორები
ისლამოფობია

**ისლამოფობია** — შიში, ზიზღი ან მიუღებლობა ისლამისა და მუსლიმების მიმართ. ისლამოფობია განსაკუთრებით მაშინ ვლინდება, როდესაც ისლამი განიხილება, როგორც გეოპოლიტიკური ძალა ან ტერორიზმის წყარო. მკვლევარების ნაწილი ტერმინს განიხილავს როგორც ქსენოფობიის ან რასიზმის ნაირსახეობა; ზოგიერთი ექსპერტის აზრით ისლამოფობიის გაძლიერება გამოიწვია 2001 წლის 11 სექტემბრის ტერორისტულმა აქტებმა და ისლამური სახელმწიფოს შექმნამ.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* *Islamophobia Studies Journal* – Islamophobia Research & Documentation Project, UC Berkeley
* *Reports – European Islamophobia* – European Islamophobia Reports EIR
* *Islamophobia Today* newspaper  – an Islamophobia news clearing house
* Sammy Aziz Rahmatti, *Understanding and Countering Islamophobia*

## სქოლიო
კატეგორია:ისლამოფობია
კატეგორია:ქსენოფობია
კატეგორია:სიძულვილი
კატეგორია:რასიზმი
გედსამანიის ქედი

**გედსამანიის ქედი** — ქედი საქართველოში, ხარაგაულის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს ძირულის კრისტალურ მასივზე. წარმოადგენს მდინარეების ძირულისა და ჩხერიმელის წყალგამყოფს. ქედის თხემი მოსწორებულია. უმაღლესი წერტილია მთა ტყემთა (1497 მ). კალთები დანაწევრებულია ჩხერიმელისა და ძირულის მრავალრიცხოვანი ღრმა ხევ-ხეობებით. ქედის აგებულებაში ძირითადია პალეოზოური და კამბრიულისწინა კრისტალური ქანები — გრანიტები, კრისტალური ფიქლები და სხვა. კრისტალური სუბსტრატი გამსჭვალულია უფრო ახალგაზრდა ინტრუზიული ქანების ძარღვებით. ქედის თხემზე შემორჩენილია ძველი პენეპლენი, რომლის სიმაღლე ზღვის დონიდან 1200–1500 მ ფარგლებშია. გედსამანიის ქედი შემოსილია ფართოფოთლოვანი ტყით (წიფელი, წაბლი, მუხა, რცხილა), აქა-იქ შემორჩენილია ფიჭვის კორომები.

## სქოლიო
კატეგორია:იმერეთის მხარის ქედები
გვალდის ქედი

**გვალდის ქედი** — ქედი საქართველოში, მესტიის მუნიციპალიტეტში. წარმოადგენს სვანეთის კავკასიონის მთავარი ქედის სამხრეთ განშტოებას. იწყება მწვერვალ სვეტღართან, მიემართება ჯერ სამხრეთ-დასავლეთით, მერე გრძელდება სამხრეთით, შემდეგ — სამხრეთ-აღმოსავლეთით. მთავრდება მდინარეების მულხრისა და მესტიაჭალის შესართავთან. აგებულია პალეოზოური გრანიტოიდებით, სამხრეთი ნაწილი — თიხაფიქლებითა და ქვიშაქვებით. ქედის უმაღლესი წერტილია მწვერვალი სვეტღარი (4118 მ). სხვა მწვერვალებიდან აღსანიშნავია ასმაში (4057 მ), თოთი (4000 მ), ბანგურიანი (3837 მ), კომკავშირელი (3690 მ). დამახასიათებელია გლაციალური რელიეფი და თანამედროვე მყინვარები. გვალდის ქედი უტყეოა, განვითარებულია სუბალპური, ალპური და გლაციალურ-ნივალური ლანდშაფტები.

## სქოლიო
კატეგორია:სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის ქედები
კატეგორია:მესტიის მუნიციპალიტეტის ქედები
კავკასიური ლურჯი ნარი

**კავკასიური ლურჯი ნარი** () — მრავალწლოვანი ბალახოვანი მცენარე ქოლგოსანთა ოჯახის ლურჯი ნარის (ლურჯეკალას) გვარისა. მოცისფრო-მწვანე ან თითქმის მოლურჯო-იისფერია. ღერო 30-80 სმ სიმაღლისაა, ზედა ნაწილში გაფარჩხულ-დატოტვილი. ფესვთანური ფოთლები გრძელყუნწიანია, ბალახოვანი ან რბილტყავისებური, მოგრძოკვერცხისებური ფორმით, მთლიანი ან 3-ნაკვთიანი. ყვავილედი საგველასებურია. საბურვლის ფოთოლაკები — 5. თანაყვავილები სადგისისებური და ჩხვლეტიაა. ყვავის და ნაყოფმსხმოიარობს ივნის-აგვისტოში. გავრცელებულია კავკასიაში, მცირე აზიაში, ირანსა და შუა აზიაში. გვხვდება თითქმის მთელ საქართველოში. იზრდება ზღვის სანაპირო ზოლში, მთისწინებსა და მთის შუა სარტყელში მშრალ ფერდობებზე.

## სქოლიო 
კატეგორია:ლურჯი ნარი
არგონიოსი

**არგონიოსი** () — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის კანტაბრიის პროვინციის ტრასმიერის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 5,51 კმ². მოსახლეობა — 1788 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* კანტაბრიის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* არგონიოსის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი 

## სქოლიო
კატეგორია:კანტაბრიის მუნიციპალიტეტები
კატეგორია:კანტაბრიის ქალაქები
აბეგონდო

**აბეგონდო** () — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის გალისიის ავტონომიური გაერთიანების ლა-კორუნიის პროვინციის კორუნიის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 83,81 კმ². მოსახლეობა — 5398 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* ლა-კორუნიის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* აბეგონდოს მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი 

## სქოლიო
კატეგორია:ლა-კორუნიის მუნიციპალიტეტები
კატეგორია:ლა-კორუნიის ქალაქები
ნოვოკალტაევო

**ნოვოკალტაევო** (; ) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის კუიურგაზის რაიონში.

2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 118 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ერმოლაევოდან დაშორებულია 45 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია მეურაპტალოვო, რომელიც დაშორებულია 15 კმ-ით.

2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ (98%).

## რესურსები ინტერნეტში
* Совет муниципальных образований Республики Башкортостан.

## სქოლიო
კატეგორია:კუიურგაზის რაიონის სოფლები
დიზაინერი

, Apple-ის დიზაინერი.]]
**დიზაინერი** — ადამიანი, რომელიც გეგმავს ნახატის ან გეგმის მომზადებით იბიექტის გარეგნულ სახესა თუ მუშაობის თავსიებურებას.

უფრო ფორმალურად, დიზაინერი არის ადამიანი, რომელიც „განსაზღვრავს დიზაინის ობიექტის სტრუქტურულ თვისებებს“. 

რეალურ ცხოვრებაში ნებისმიერი, ვინც ქმნის მატერიალურ ან არამატერიალურ საგნებს, პროდუქტებს, პროცესებს, კანონებს, თამაშებს, გრაფიკას, მომსახურებებს და გამოცდილებას, შეიძლება დიზაინერად იყოს მოხსენიებული.

## სქოლიო
კატეგორია:დიზაინი
კატეგორია:პროფესიები
ჯონი აივი

**სერ ჯონათან პოლ აივი** (, შემ. ; დ. 1967 წლის 27 თებერვალი) - ბრიტანულ-ამერიკელი ინდუსტრიული, პროდუქტისა და არქიტექტურის დიზაინერი. აივე იყო Apple Inc.– ის მთავარი დიზაინერი (CDO) და მსახურობს ხელოვნების სამეფო კოლეჯის კანცლერად. იგი შეუერთდა Apple-ს 1992 წლის სექტემბერში და კომპანიაში 2019 წლის ივლისამდე მუშაობდა.

Apple-ის პროდუქტების ინტერფეისის ასპექტებზე მუშაობის შემდეგ, იგი დაწინაურდა და გახდა სამრეწველო დიზაინის უფროსი ვიცე – პრეზიდენტი. დაწინაურებას წინ უძღოდა Apple-ში მისი თანადამფუძნებლის, სტივ ჯობსის კომპანიაში დაბრუნება. Apple-ის მთავარ დიზაინერად (CDO) აივი  2015 წელს დაინიშნა. აივი მჭიდროდ თანამშრომლობდა სტივ ჯობსთან Apple– ში მუშაობის პერიოდში და მნიშვნელოვანი როლი შეასრულა iMac, Power Mac G4 Cube, iPod, iPhone, iPad, MacBook და Apple– ის მობილური ოპერაციული სისტემის iOS ინტერფეისის ნაწილების შემუშავებაში. იგი ასევე მონაწილეობდა Apple-ის არქიტექტურული პროექტების დიზაინის შემუშავებაში, როგორიცაა Apple Park და Apple Stores .

2019 წლის 27 ივნისს, *Financial Times-* თან ექსკლუზიურ ინტერვიუში, აივიმ განაცხადა, რომ იგი ასრულებდა Apple-ში 27 წლიან მოღვაწეობას და შექმნიდა საკუთარ დიზაინის კომპანიას *LoveFrom,* სამრეწველო დიზაინერ მარკ ნიუსონთან ერთად.

## სქოლიო
კატეგორია:ინგლისელი არქიტექტორები
კატეგორია:ბრიტანეთის იმპერიის ორდენის რაინდი-კომანდორები
კატეგორია:დაბადებული 1967
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ლა-კორუნიის მუნიციპალიტეტები

300px|მინი|ლა-კორუნიის მდებარეობა ესპანეთის რუკაზე
ლა-კორუნიის პროვინცია შედის გალისიის ავტონომიურ გაერთიანებაში და შედგება 93 მუნიციპალიტეტისაგან. ესპანეთის ადგილობრივი თვითმმართველობის კანონის () თანახმად მუნიციპალიტეტი წარმოადგენს სახელმწიფოს ტერიტორიული მოწყობის ძირითად სუბიექტს, რომლის ძირითადი ელემენტებია ტერიტორია, მოსახლეობა და ადგილობრივი ადმინისტრაცია. თითოეულ მუნიციპალიტეტს აქვს საბჭო, კომისია (მინისტრთა კაბინეტის მსგავსი) და ყავს მერი (ალკალდი). მუნიციპალური საბჭოს წევრებს ირჩევენ პროპორციული არჩევნების გზით.

ლა-კორუნიის მუნიციპალიტეტები ერთიანდებიან 18 კომარკაში: ფეროლი (11 მუნიციპალიტეტი), ბეტანსოსი (10), კორუნია (9), სანტიაგო (7), ბერგანტინიოსი (7), ორდენესი (7), ფინისტერე (5) ეუმე (5), არსუა (4), ბარბანსა (4), ორტეგალი (4), ნოია (4), ტიერა-დე-მელიდი (4), ტიერა-დე-სონეირა (3), სარი (3), მუროსი (2), ბარკალა (2), და შალიასი (2). 

ლა-კორუნიის პროვინციის ფართობია 7950 კმ² და 2019 წლის მონაცემებით მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 1 119 596 მაცხოვრებელს. დედაქალაქია ლა-კორუნია, რომელიც ასევე მოსახლეობის მიხედვით ყველაზე დიდი მუნიციპალიტეტია. ფართობით ყველაზე დიდი მუნიციპალიტეტია  პუენტეს-დე-გარსია-როდრიგესი (249,37 კმ²), ხოლო ყველაზე პატარაა — კორკუბიონი (6,52 კმ²).

## მუნიციპალიტეტების სია
## რუკა
## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 

## სქოლიო
*
იოზეფ კუდელკა

**იოზეფ კუდელკა** (; დ. 10 იანვარი, 1938, ბოსკოვიცე, ჩეხოსლოვაკია) — ჩეხი-ფრანგი ფოტოგრაფი. ის არის მაგნუმის ფოტოების წევრი (საერთაშორისო ფოტოგრაფიული კოოპერატივი) და მოგებული აქვს ჯილდოები, როგორებიცაა *Prix Nadar (1978), Grand Prix National de la Photographie (1989), Grand Prix Henri Cartier-Bresson (1991) და Hasselblad Foundation International ჯილდო ფოტოგრაფიაში (1992)*. მისი ნამუშევრების გამოფენა ჩატარდა თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმსა და ფოტოგრაფიის საერთაშორისო ცენტრში, ნიუ იორკი; გალერეა ჰაივარდი, ლონდონი; სტედელიკის მუზეუმი ამსტერდამი; და პარიზის ტოკიოს სასახლე. 

## ბიოგრაფია 
მინი|კუდელკა ფოტოს გადაღების პროცესში
კუდელკა დაიბადა 1938 წელს ჩეხოსლოვაკიის პატარა ქალაქ ბოსკოვიცეში. მან დაიწყო ოჯახის და მისი შემოგარენის ფოტოგრაფია 6 × 6 ბაკელიტის კამერით. 1956 წელს სწავლობდა პრაღის ტექნიკურ უნივერსიტეტში (UTVUT), 1961 წელს მიიღო ინჟინრის დიპლომი. მან იმავე წელს დადგა პირველი ფოტოგრაფიული გამოფენა. მოგვიანებით იგი მუშაობდა საავიაციო ინჟინრად პრაღასა და ბრატისლავაში. კუდელკა გადაიღო სცენაზე გამოსვლები პრაღის თეატრში, კარიბჭის მიღმა Rolleiflex- ის კამერით. 1967 წელს მან გადაწყვიტა უარი ეთქვა ინჟინერიის კარიერაზე, როგორც ფოტოგრაფი სრული დროით მუშაობისთვის. 1962-1971 წლებში კუდელკამ იმოგზაურა მთელს ჩეხოსლოვაკიაში, რუმინეთში, უნგრეთში, საფრანგეთსა და ესპანეთში, სადაც იღებდა რომაელ ხალხს (ეგზონიმით ბოშების მიერ ინგლისურად ცნობილი). რომაელები ცხოვრობდნენ მომთაბარე ცხოვრების წესით და ყოველ ზაფხულს კუდელკა მიემგზავრებოდა პროექტისთვის, "თან ზურგჩანთას და საძილე ტომარას ატარებდა, ღია ცის ქვეშ იძინებდა და მშვიდად ცხოვრობდა".

ის დაბრუნდა ბოშების ფოტოგრაფიიდან რუმინეთში, საბჭოთა კავშირის შემოჭრამდე ორი დღით ადრე, 1968 წლის აგვისტოში. ის შეესწრო და გადაიღო ვარშავის პაქტის სამხედრო ძალები, როდესაც ისინი პრაღაში შეიჭრნენ. კუდელკას ზოგიერთი ფოტო პრაღიდან გაიტანეს სააგენტო Magnum Photos- ში და ანონიმურად გამოქვეყნდა ჟურნალ The Sunday Times Magazine- ში ინიციალებით P. P. (პრაღის ფოტოგრაფი).

კუდელკას სურათები ამ მოვლენების შესახებ საერთაშორისო დრამატულ სიმბოლოდ იქცა და იქნა აღიარებული, როგორც "მე -20 საუკუნის ერთ-ერთი ყველაზე ძლიერი ფოტოჟურნალისტური ესე". 1969 წელს "ანონიმ ჩეხ ფოტოგრაფს" მიენიჭა საზღვარგარეთის პრესკლუბის რობერტ კაპას ოქროს მედალი, განსაკუთრებული გამბედაობისთვის საჭირო ფოტოსურათებისთვის. ამ მოვლენების შესახებ მისი მრავალი ფოტოსურათი ათწლეულების შემდეგ არ უნახავთ. კუდელკამ მოითხოვა სამთვიანი სამუშაო ვიზა ინგლისში და 1970 წელს წავიდა კიდეც, სადაც მან პოლიტიკური თავშესაფარი მოითხოვა და ათ წელზე მეტი ხნის განმავლობაში დარჩა.

## ლიტერატურა 
* *nvasion 68: Prague.* New York: Aperture. ; France: Tana. , 2008.
* *Koudelka Piedmont.* Contrasto, 2010. .
* *Lime.* Paris: Xavier Barral, 2012. .
* *Wall.* New York: Aperture, 2013. .

## რესურსები ინტერნეტში 
* *კუდელკა მაგნუმის ფოტოებში*

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1938
კატეგორია:დაბადებული 10 იანვარი
კატეგორია:ჩეხი ფოტოგრაფები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
Diseases Database

**Diseases Database**, **DiseasesDB** (, ; "დაავადებებათა მონაცემთა ბაზა") — უფასო საიტი, რომელზეც კლასიფიცირებულია ინფორმაცია დაავადებების, სიმპტომებისა და წამლების შესახებ.

## სქოლიო 
კატეგორია:სამედიცინო ლიტერატურა
ელგეტა

**ელგეტა** (, ) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბასკეთის ავტონომიური გაერთიანების გიპუსკოის პროვინციის ალტო-დევის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 17 კმ². მოსახლეობა — 1131 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* გიპუსკოის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* ელგეტის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:გიპუსკოის მუნიციპალიტეტები
კატეგორია:გიპუსკოის ქალაქები
ლეადაშტი

**ლეადაშტი** — ხეობის ტიპის მყინვარი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარეში, მესტიის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს მდინარე ნაკრის ხეობაში. აქვს ვრცელი ფირნის ველი, მყინვარის ენა სუფთაა და ფირნიდან გამოსვლის შემდეგ მთავრდება რიგელზე. 1960–2014 წლებში მყინვარის ფართობი 19,11 %-ით შემცირდა.

## სქოლიო
კატეგორია:სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის მყინვარები
სელაია (კანტაბრია)

**სელაია** () — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის კანტაბრიის პროვინციის ლოს-ვალიეს-პასიეგოსის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 39,29 კმ². მოსახლეობა — 1 891 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* კანტაბრიის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* სელაიის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:კანტაბრიის მუნიციპალიტეტები
კატეგორია:კანტაბრიის ქალაქები
პადერნე (ესპანეთი)

**პადერნე** () — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის გალისიის ავტონომიური გაერთიანების ლა-კორუნიის პროვინციის ბეტანსოსის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 38,3 კმ². მოსახლეობა — 2383 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* ლა-კორუნიის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* პადერნეს მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:ლა-კორუნიის მუნიციპალიტეტები
კატეგორია:ლა-კორუნიის ქალაქები
ესპანეთის კომარკები

300px|მინი|ესპანეთის კომარკები
**ესპანეთის კომარკები** () — მეორე დონის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დანაყოფი ესპანეთში. კომარკები ერთიანდებიან პროვინციებში და თავის მხრივ იყოფიან მუნიციპალიტეტებად. ამჟამად ესპანეთის ტერიტორიაზე 324 კომარკაა.

## რესურსები ინტერნეტში
* *Comarcas españolas*, Administración Institucional de Servicios Socio — Profesionales, Servicio Nacional de Consejos Económico-Sociales, 1977, ISBN 8450020271
* *Ensayo de un vocabulario de localidades ó comarcas de España que se citan en cantares y frases populares y que por no ser hoy entidades de población ó por otras causas: no figuran en el índice del nomenclátor de 1910*, Publicaciones de la Real Sociedad Geográfica, Gabriel María Vergara y Martín, Impr. del Patronato de Huérfanos de Intendencia é Intervención Militares, 1919.
* *Las comarcas de España*, Emilio Arija Rivarés, Espasa-Calpe, 1985, ISBN 8423951804
* Spain Comarcas 

## სქოლიო
აბრეშუმისებრი ვოლვარიელა

**აბრეშუმისებრი ვოლვარიელა** () — სოკოს სახეობა ვოლვარიელას გვარისა, რომლის გავრცელების არეალი მოიცავს ევროპას, აზიას, ჩრდილოეთ ამერიკას, სამხრეთ ამერიკას, ავსტრალიასა და კარიბის აუზს.

კარგი ხარისხის საჭმელ სოკოდ ითვლება. იზრდება ფოთლოვან და შერეულ ტყეებში, პარკებში, ზაფხულიდან შემოდგომამდე.

სოკო პირველად აღწერა გერმანელმა მიკოლოგმა იაკობ კრისტიან შეფერმა 1774 წელს როგორც *Agaricus bombycinus*. ვოლვარიელას გვარში გადაიტანა გერმანელმა მიკოლოგმა როლფ ზინგერმა 1951 წელს.

**სამეცნიერო სინონიმები**:
*
*
*
*
*
*

## აღწერა
ქუდის დიამეტრი — 5–20 სმ-მდე, ნორჩობაში ნახევარსფეროსებრ-ზარისებრი, შემდეგ ამოზნექილი და ბოლოს თითქმის გაშლილი, მშრალი. დაფარულია ხშირი, აბრეშუმისებრი ბისუსებით. მოთეთრო ან მოყვითალო.

ჰიმენოფორი — ფირფიტებიანი, ფირფიტები განიერი, ხშირი, თავიდან მოთეთროა, შემდეგ — მოვარდისფრო.

ფიხის სიგრძე — 7-19 სმ-მდე, სისქე — 1-2 სმ-მდე, ცილინდრული, მოთეთრო, ძირში გაგანიერებულია და ჩამჯდარია პარკისებრ თეთრ ან ჟანგმიწისფერ ვოლვაში.

რბილობი — თეთრი, თხელი, რბილი, უმი კარტოფილის მსგავსი სუნით.

სპორები — ელიფსისებური, მოვარდისფრო, გლუვი, 6,5–10x4,5–6,5 მკმ. ბაზიდიუმი — გურზისებრი, ოთხსპორიანი.

## მსგავსი სახეობები

ფაილი:Amanita verna.jpg|*Amanita verna*
ფაილი:Amanita virosa 01.jpg|*Amanita virosa*
ფაილი:Amanita phalloides (1).JPG|*Amanita phalloides*
ფაილი:Lügde - 2014-09-08 - Nebelgrauer Trichterling (Clitocybe nebularis) (3).jpg|*Clitocybe nebularis*
ფაილი:Volvariella pusilla 130922wb.JPG|*Volvariella pusilla*
ფაილი:Volvariella gloiocephala1.jpg|*Volvopluteus gloiocephalus*
ფაილი:Volv volvacea yogya DSC 0969.jpg|thumb|*Volvariella volvacea*
ფაილი:2009-08-16 Volvariella nigrovolvacea.jpg|Volvariella volvacea var. nigrovolvacea 

## გავრცელება და ეკოლოგია
გავრცელების არეალი მოიცავს ევროპას, აზიას, ავსტრალიას, ჩრდილოეთ ამერიკას, სამხრეთ ამერიკასა და კარიბის აუზს. 

საპროტროფია. იზრდება ფოთლოვან და შერეულ, იშვიათად წიწვოვან ტყეებში, გამხმარ და დამპალ ხეებზე, პარკებში, ბაღებში, გზის პირებზე, ერთეულებად ან მცირე ჯგუფებად.

შემჩნეულია, რომ იგი შეიძლება წლების განმავლობაში გაიზარდოს ერთი და იმავე ადგილას.

**სეზონი** — ზაფხულიდან შემოდგომამდე.

## გალერეა

ფაილი:Volvariella bombycina (spore) mo57841.jpg|სპორები
ფაილი:Volvariella bombycina 210891.jpg
ფაილი:Volvariella bombycina (gills) mo56625.jpg
ფაილი:Volvariella bombycina mo56624.jpg
ფაილი:Volvariella bombycina2.jpg
ფაილი:Volvariella bombycina.jpg
ფაილი:Scheidling Wolliger002.JPG
ფაილი:Silky Rosegill, maple tree of Vermont, USA, July 2012.jpg

## რესურსები ინტერნეტში
*
*

## სქოლიო
კატეგორია:საჭმელი სოკოები
კატეგორია:ვოლვარიელა
ნიტრარია

**ნიტრარია** () — ჰალოფილური მცენარეების გვარი ნიტრარიასებრთა ოჯახისა. ადრე მიეკუთვნებოდა ორყურასებრთა ოჯახს. ბუჩქებია, ზოგჯერ ეკლიანი, მორიგეობით განლაგებული მთლიანი და ხორციანი ფოთლებით. ყვავილები ორსქესიანია, 5-ნაკვთიანი, მოყვითალო ან თეთრი, ფაშარ ციმოზურ ყვავილედებში; ნაყოფი კურკიანასებური, დიდი ნაწილი წვნიანი. ცნობილია 10-მდე სახეობა. გავრცელებული არიან ევრაზიაში (ევროპაში — მხოლოდ სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში), ჩრდილოეთ აფრიკასა და ავსტრალიაში. რომელიც იზრდება უდაბნოებში, ნახევარუდაბნოებში, იშვიათად სტეპის მლაშე ნიადაგებზე, ადგილ-ადგილ წარმოქმნის სუფთა რაყებს. ნიტრარიას ნაყოფი გამოიყენება შინაური ცხოველებისა და ფრინველების საკვებად, ზოგჯერ საკვებადაც ხმარობენ. მისი ნაცარი შეიცავს პოტაშს.

## სქოლიო 
კატეგორია:ნიტრარიასებრნი
მუტალი

**მუტალი** (; ) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის კუიურგაზინსკის რაიონში.

2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 4 ადამიანი. უახლოესი რკინიგზის სადგურია კუმერტაუ.

## რესურსები ინტერნეტში
* Совет муниципальных образований Республики Башкортостан.

## სქოლიო
კატეგორია:კუიურგაზნისკის რაიონის სოფლები
ქსავიე დოლანი

**ქსავიე დოლანი** (; დ. 20 მარტი, 1989) — კანადელი კინორეჟისორი, მსახიობი, სცენარისტი, მემონტაჟე და კოსტიუმების დიზაინერი. საერთაშორისო აღიარება მოუტანა სადებიუტო ფილმმა „მე მოვკალი დედაჩემი“, რომლის პრემიერაც 2009 წელს კანის კინოფესტივალზე შედგა. 

2009 წლის შემდეგ დოლანმა თავისივე სცენარისტობით რვა სრულმეტრაჟიანი ფილმი გადაიღო, რომელთაგან ორის გარდა ყველას პრემიერა კანის კინოფესტივალზე შედგა. ფილმის „ტომი ფერმაში“ პრემიერა 2013 წელს ვენეციის 70-ე საერთაშორისო კინოფესტივალზე ჩატარდა, ხოლო ფილმი *ჯონ ფ. დონოვანის სიკვდილი და ცხოვრება* 2018 წლის ტორონტოს საერთაშორისო კინოფესტივალზე წარსდგა. 2018 წელს დოლანმა გადაიღო მუსიკალური ვიდეო ადელის სინგლისთვის *Hello*. 

დოლანს თავისი ნამუშევრებისთვის არაერთი ჯილდო აქვს მიღებული. 2014 წლის კანის კინოფესტივალზე ფილმისთვის „დედა“ მან ჟიურის პრიზი დაიმსახურა, ხოლო 2016 წელს ფილმისთვის „ეს მხოლოდ აღსასრულია“ გრან პრი მოიპოვა. 

## ფილმოგრაფია
### რეჟისორი, სცენარისტი, პროდიუსერი
* *მე მოვკალი დედაჩემი* (2009)
* *წარმოსახვითი სიყვარული* (2010)
* *და მაინც ლოურენსი* (2012)
* *ტომი ფერმაში* (2013)
* *დედა* (2014)
* *ეს მხოლოდ აღსასრულია* (2016)
* *ჯონ ფ. დონოვანის სიკვდილი და ცხოვრება* (2018)
* *მატიასი და მაქსიმი* (2019)

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:დაბადებული 1989
კატეგორია:კანადელი კინორეჟისორები
კატეგორია:კანადელი კინომსახიობები
კატეგორია:ფრანგულენოვანი კინორეჟისორები
კატეგორია:დაბადებული 20 მარტი
კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ISET-ის კვლევითი ინსტიტუტი

**ISET-ის კვლევითი ინსტიტუტი (ISET PI - ISET Policy Institute)** — არასამთავრობო ორგანიზაცია, დამოუკიდებელი კვლევითი ცენტრი ეკონომიკის დარგში საქართველოსა და სამხრეთ კავკასიაში.

ინსტიტუტი დაარსდა 2011 წელს ივ.ჯავახიშვილის სახელობისთბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ეკონომიკის საერთაშორისო სკოლის (ISET) ბაზაზე და მიზნად ისახავს შეიტანოს წვლილი ეკონომიკის, განათლების სისტემის, დემოკრატიული მმართველობისა და სამოქალაქო საზოგადოების განვითარებაში საქართველოსა და სამხრეთ კავკასიის რეგიონის მასშტაბით. 

## ISET-ის კვლევით ინსტიტუტის ძირითადი საქმიანობა 
**ISET-ის კვლევით ინსტიტუტსა** და თსუ **ეკონომიკის საერთაშორისო სკოლას (ISET)** შორის არსებული მჭიდრო კავშირი უზრუნველყოფს ორივე ორგანიზაციის ინტელექტუალურ-ფინანსურ მდგრადობას.  

ISET-ის კვლევით ინსტიტუტის საქმიანობის საგანს წარმოადგენს როგორც კვლევითი და საკონსულტაციო საქმიანობა, ისე ტრენინგებისა და დისკუსიების ორგანიზება საჯარო პოლიტიკის ირგვლივ.   

ინსტიტუტის კვლევების ძირითადი ნაწილი წარმოადგენს საქართველოში მიმდინარე მოვლენების საფუძვლიან ეკონომიკურ ანალიზს, რომელიც  კომპლექსურ ეკონომიკურ მოდელებსა და უახლეს კვლევით მეთოდებს ემყარება.  

ინსტიტუტში 20-ზე მეტი მკვლევარი-ეკონომისტია დაკავებული, მათ დიდ ნაწილს გააჩნია საერთაშორისო სადოქტორო ხარისხი (PhD) ეკონომიკაში. კვლევის **ძირითადი მიმართულებებია:**  

* მაკროეკონომიკური პოლიტიკა
* სოფლის მეურნეობის პოლიტიკა
* კერძო სექტორის ეკონომიკა
* განათლება და სოციალური პოლიტიკა

* ენერგეტიკისა და გარემოს დაცვის პოლიტიკა
* კერძო სექტორის პოლიტიკა

## ISET-ის კვლევით ინსტიტუტის პროდუქტები 
გარდა ძრითადი მიმართულებებისა ინსტიტუტი ახორციელებს პროექტებს, რომლთა მთავარი მიზანი ფართო საზოგადოებისთვის ეკონომიკური ცვლადების და მათი დინამიკის გასაგები ენით ახსნაა.   

ISET-ის კვლევითი ინსტიტუტის ყველაზე ცნობილი პროდუქტი *ხაჭაპურის ინდექსი (Khachapuri Index)* ეხმარება საზოგადოებას გაიაზროს ინფლაციის არსი და თვალი ადევნოს მის განვითარებას. ისეთი პროდუქტები, როგორიც არის *მომხმარებელთა ნდობის ინდექსი (Consumer Confidence Index)*, ISET-ის ეკონომისტის ბლოგი, *მთლიანი შიდა პროდუქტის პროგნოზი (GDP Forecast)* და ყოველთვიური *მაკროეკონომიკური მიმოხილვა* რეგულარულად ქვეყნდება ბეჭდვით და ელექტრონულ  გამოცემებში.  

#### რეგულარული ინდექსები და ანალიტიკური პუბლიკაციები: 
* აგრო მიმოხილვა

* ბიზნესის ნდობის ინდექსი
* მომხმარებელთა ნდობის ინდექსი
* მთლიანი შიდა პროდუქტის პროგნოზი
* ხაჭაპურის ინდექსი
* მაკროეკონომიკური მიმოხილვა
* უძრავი ქონების ბაზრის მიმოხილვა

## ინსტიტუტის პარტნიორები და დამკვეთები: 
ISET-ის კვლევითი ინსტიტუტის პარტნიორებსა და დამკვეთებს შორის არიან:

* საერთაშორისო ფინანსური ინსტიტუტები და მულტილატერალური დონორები (Asian Development Bank, the World Bank, EU Delegation to Georgia, Global Development Network)
* ბილატერალური დონორები (USAID, GIZ, Swiss Development Cooperation)
* გაეროს სააგენტოები (UNICEF, UNFPA, UNDP, UNWomen)
* საერთაშორისო ფონდები
* სახელმწიფო სააგენტოები და სამინისტროები
* კერძო სექტორის კომპანიების და ბიზნეს ასოციაციები

ISET-ის კვლევითი ინსტიტუტი არის ეკონომიკის ინსტიტუტების საერთაშორისო ქსელის  FREE Network-ის (the Forum for Research on Eastern Europe and Emerging Economies) წევრი.

## სქოლიო 
კატეგორია:არასამთავრობო ორგანიზაციები
კატეგორია:საქართველოს ორგანიზაციები
კატეგორია:კვლევითი ორგანიზაციები
ხინო

**ხინო** — მთა საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქობულეთის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს მესხეთის ქედის დასავლეთი ნაწილის თხემზე, მდინარეების ბჟუჟისა და კინტრიშის სათავეებში. სიმაღლე ზღვის დონიდან 2598 მ. აგებულია ეოცენური ვულკანოგენური წყებებით — ანდეზიტურგანფენებიანი ანდეზიტური ტუფ-ბრექჩიებით. ეტყობა გამყინვარების კვალი. ქვემო კალთებზე შერეული და მუქწიწვიანი ტყეებია, ზემოთ — სუბალპური და ალპური მდელოები. იყენებენ საძოვრებად.

## სქოლიო
კატეგორია:აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთები
გასპარ ნოე

**გასპარ ნოე** (; დ. 27 დეკემბერი, 1963) — არგენტინელი კინორეჟისორი, რომელიც ცხოვრობს და მოღვაწეობს საფრანგეთში, პარიზში. გადაღებული აქვს შვიდი სრულმეტრაჟიანი ფილმი: „ერთი ყველას წინააღმდეგ“ (1998), „შეუქცევადი“ (2002), „სიცარიელეში შესასვლელი“ (2009), „სიყვარული“ (2015) და „კლიმაქსი“ (2018), „მარადიული სინათლე“ (2019) და „მორევი“ (2021).

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* Le Temps Détruit Tout : არაოფიციალური & საერთაშორისო საიტი გასპარ ნოეს შესახებ

კატეგორია:დაბადებული 1963
კატეგორია:დაბადებული 27 დეკემბერი
კატეგორია:არგენტინელი კინორეჟისორები
კატეგორია:არგენტინელი მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:მამაკაცი სცენარისტები
კატეგორია:იტალიელი სცენარისტები
კატეგორია:იტალიელი მამაკაცი სცენარისტები
კატეგორია:იტალიელი კინორეჟისორები
კატეგორია:იტალიელი ათეისტები
კატეგორია:იტალიელი კინოპროდიუსერები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:ბუენოს-აირესში დაბადებულები
ტოკესი

**ტოკესი** () — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის გალისიის ავტონომიური გაერთიანების ლა-კორუნიის პროვინციის ტიერა-დე-მელიდის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 78,49 კმ². მოსახლეობა — 1107 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* ლა-კორუნიის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* ტოკესის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი 

## სქოლიო
კატეგორია:ლა-კორუნიის მუნიციპალიტეტები
კატეგორია:ლა-კორუნიის ქალაქები
ალფოს-დე-ლიორედო

**ალფოს-დე-ლიორედო** () — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის კანტაბრიის პროვინციის კოსტა-ოქსიდენტალის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 46  კმ². მოსახლეობა — 2394 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* კანტაბრიის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* ალფოს-დე-ლიორედოს მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:კანტაბრიის მუნიციპალიტეტები
კატეგორია:კანტაბრიის ქალაქები
ტურფანის ღრმული

**ტურფანის ღრმული**, *ტურფანის ქვაბული* — ტექტონიკური დადაბლება ტიან-შანის აღმოსავლეთ განშტოებებში, ჩინეთის დასავლეთ ნაწილში. სიგრძე დაახლოებით 200 კმ, სიგანე დაახლოებით 70 კმ, ფსკერის აბსოლუტური ნიშნული — 155 მეტრი (ცენტრალურ აზიაში ყველაზე ღრმა). უპირატესად აგებულია ქვიშაქვა-თიხური ნალექებით. ფსკერზე მდებარეობს ფართო მლაშობი ეფემერული მწარე-მლაშე ტბებით. ჰავა მკაცრი კონტინენტურია, ცხელი ზაფხულითა (ივლისის საშუალო ტემპერატურა — 33°C) და ცივი ზამთრით (იანვრის საშუალო ტემპერატურა –9,6°C); ნალექები — დაახლოებით 20 მმ წელიწადში. მცენარეულობა გვხვდება მხოლოდ დროებითი წყალსადინრების კალაპოტებთან (ნიტრარია, ცერცვეკალა და სხვ.), განაპირა მხარეებზე იშვიათი ოაზისებია. ღრმულში მდებარეობს ქალაქი ტურფანი. ევროპელთაგან ტურფანი ღრმული პირველად აღმოაჩინა გრიგოლ გრუმ-გრჟიმაილომ 1889 წელს.

## სქოლიო 
კატეგორია:ჩინეთის ღრმულები
გრაფის ჩანაქცევი

**გრაფის ჩანაქცევი**

გრაფის ჩანაქცევის შესასვლელი ზღვის დონიდან 2334 მ სიმაღლეზეა. აქვს ორი შესასვლელი, რომლებიც მთა ჭიფშირის სიახლოვესაა განლაგებული. სხვაობა ზედა შესასვლელსა და ქვედა შესასვლელს შორის 20 მ-ია.

ზედა შესასვლელი მდებარეობს დიდი კარის ფსკერზე, ქვედა წარმოადგენს თოვლნარიან და ტბიან გროტს. ზედა შესასვლელიდან გადის 20 მეტრი სიგრძის ყინულოვანი კოჭა, რომლის საშუალო ქანობია 20°. აქედან ვიწრო გასასვლელია და შემდეგ 6 მეტრიანი საფეხური, რომლიდანაც შესაძლებელია მეორე ყინულოვან კოჭაში (სიგრძე დაახლოებით 15 მ) მოხვედრა. შემდეგ, დაბალი გასასვლელით შესაძლებელია ნაზვავ გროტში მოხვედრა, რომლის შორეულ ნაწილში განლაგებულია ვერტიკალური კალიბრი, რომელიც 3 მეტრიანი საფეხურით იხსნება.

საფეხურის ფსკერზე შვერილია, რომელიც 22 მ-იანი ჭის თავია. ჭიდან შესაძლებელია გროტში მოხვედრა, რომლის ქვედა ნაწილში არის გასასვლელი მღვიმის გვერდითა განშტოებაში. 12 მეტრიანი არხი ქვემოთკენ ვიწროვდება და გადადის მოკლე აღმავალ მეანდრში. 3 მეტრიანი საფეხურის ფსკერზე ბუდის ფორმის მცირე გროტია.

გრაფის ჩანაქცევი აღმოაჩინა ტომსკის სპელეოლოგიურმა ექსპედიციამ ვიქტორ ლერინმანის ხელმძღვანელობით 1975 წელს. 1982–85 წლებში მღვიმე გამოიკვლიეს ტომსკის სამედიცინო ინსტიტუტის სპელეოლოგებმა. 1986 წელს შეისწავლა ტომსკის სპელეოლოგთა ჯგუფმა. 1987 წელს ტომსკის სპელეოლოგიურმა ექსპედიციამ მიაღწია მღვიმის 685 მ-იან ნიშნულს.

## სქოლიო
კატეგორია:აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მღვიმეები
ერნსტ რუდოლფ ფონ ტრაუტფეტერი

**ერნსტ რუდოლფ ფონ ტრაუტფეტერი** (; დ. 20 თებერვალი, 1809, მიტავა, ახლანდ. ელგავა — გ. 24 იანვარი, 1889, სანქტ-პეტერბურგი) — რუსეთში მოღვაწე გერმანელი ბოტანიკოსი. საბუნებისმეტყველო მეცნიერებათა დოქტორი (1839). პეტერბურგის მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპონდენტი (1837). დაიბადა თავადაზნაურთა ოჯახში. 1831 წელს ოქროს მედლითა და ბოტანიკის კანდიდატის ხარისხით დაამთავრა დერპტის (დღ. ტარტუს) უნივერსიტეტი. 1833 წელს დაიცვა დისერტაცია და ლექციების წაკითხვის უფლება მიიღო კენიგსბერგის უნივერსიტეტში როგორც პრივატ-დოცენტმა. 1835 მიიღო ფილოსოფიის დოქტრორის ხარისხი. იყო წმინდა ვლადიმერის უნივერსიტეტის ბოტანიკის კათედრის ორდინარული პროფესორი (1838–1850), ფილოსოფიის ფაკულტეტის ფიზიკა-მათემატიკის განყოფილების დეკანი (1841–1842, 1843–1847), რექტორი (1847–1859), უნივერსიტეტის ბოტანიკური ბაღის დამაარსებელი და პირველი დირექტორი (1841–1852). გარდაიცვალა პეტერბურგში, დაკრძალულია იქვე.

## სქოლიო 
კატეგორია:გერმანელი ბოტანიკოსები
კატეგორია:პეტერბურგის მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპონდენტები
კატეგორია:წმინდა ანას I ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა სტანისლავის I ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა ვლადიმერის III ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგში გარდაცვლილები
პოლ სიმონონი

**პოლ გუსტავ სიმონონი** (; დ. 15 დეკემბერი, 1955) — ინგლისელი მუსიკოსი, რომელმაც როკ-ჯგუფის The Clash ბასისტობით გაითქვა სახელი. იგი იყო სუპერჯგუფის The Good, the Bad & the Queen წევრი. 2010 წელს მან მონაწილეობა მიიღო Gorillaz-ის ალბომის *Plastic Beach* შექმნაში, რის შემდეგაც ბენდის ტურის Escape to Plastic Beach Tour ბასისტი იყო.

## რესურსები ინტერნეტში
* The Clash-ის საიტი
* Interview with Bass Player magazine
* From Punk to Paint (BBC Interview)
* Paul Simonon's gallery BBC-ზე
* Gallery Art-Tube.com-ზე
* Interview with 3:AM Magazine
* Interview with Bassist Magazine

კატეგორია:დაბადებული 1955
კატეგორია:დაბადებული 15 დეკემბერი
კატეგორია:ინგლისელი როკ ბას-გიტარისტები
კატეგორია:XX საუკუნის ინგლისელი მხატვრები
კატეგორია:ინგლისელი როკ-მომღერლები
კატეგორია:Gorillaz-ის წევრები
კატეგორია:ინგლისელი მამაკაცი მომღერლები
კატეგორია:პანკ-როკ მუსიკოსები
კატეგორია:როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზში შესული შემსრულებლები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები