წვეტიანი ბოჭკოვანა

**წვეტიანი ბოჭკოვანა** () — სოკოს სახეობა ბოჭკოვანასებრთა ოჯახისა, რომლის გავრცელების არეალი მოიცავს ევროპას, აზიას, ჩრდილოეთ ამერიკას, სამხრეთ ამერიკას, ჩრდილოეთ აფრიკას, ავსტრალიასა და ახალ ზელანდიას.

მომაკვდინებლად შხამიანი სოკოა, რომელიც შეიცავს მომწამვლელ ნივთიერება მუსკარინს. იზრდება ფოთლოვან და წიწვიან ტყეებში, ტყის გზისპირებში, პარკებსა და ბაღებში.

სოკო პირველად აღწერა ფრანგმა მიკოლოგმა პიერ ბიულიარმა 1789 წელს როგორც *Agaricus rimosus*. მიმდინარე ბინომიალური სახელწოდება მიანიჭა გერმანელმა მიკოლოგმა პაულ კუმერმა 1871 წელს.

## აღწერა 
ქუდის დიამეტრი — 2-9 სმ. ნორჩობაში კონუსურია, დაკლაკნილი კიდეებით, შემდეგ ზარისებრი ან ფართოზარისებრი, წაწვეტებული ბორცვაკით ცენტრში, ზედაპირი დაფარულია რადიალურად განწყობილი ბოჭკოვანი ქერცლებით, აბრეშუმისებრია, ნესტიან ამინდში სრიალაა, ოქროსფერ-ყვითელი, მკრთალ-ჩალისფერ-ყვითელი ან თაფლისფერ-ყავისფერი შეფერილობის, ცენტრში შედარებით მუქია.

ჰიმენოფორი — ფირფიტებიანი, ფირფიტები ფეხთან შეზრდილი ან თითქმის თავისუფალი, ხშირი, თეთრი დაკბილული კიდეებით, ნორჩობაში მოთეთროა, შემდეგ მონაცრისფრო-მოყვითალო, მომწვანო ელფერით, გადაბერებული ეგზემპლარები ყავისფერია.

რბილობი — მოთეთროა, თხელი, ჩვეულებრივ განსაკუთრებული სუნისა და გემოს გარეშე, იშვიათად არასასიამოვნი სუნით.

ფეხის სიგრძე — 4-9(11) სმ, სისქე — 0,5-1 სმ, ცილინდრული, იშვიათად ძირში შევიწროებული, გლუვი, გრძივ ბოჭკოვანი, მოთეთრო, მოგვიანებით ქუდის ფერია.

სპორების ფხვნილი — ყავისფერი. სპორები — ელიფსისებრი, მკრთალ-ყავისფერი, 10-12×6-8 მკმ.

## ტოქსიკურობა
ძლიერ შხამიანი სოკოა, რომელიც შეიცავს მომწამვლელ ნივთიერება მუსკარინს. მოწამვლა იწყება 0.5-3 საათის შემდეგ და მოიცავს სიმპტომებს — მომატებული ოფლიანობა, გულისრევა, ღებინება, დიარეა, ჰალუცინაცია, ცრემლდენა, სისხლის მიმოქცევის დარღვევა, გონების დაკარგვა და ბოლოს, სიკვდილიც კი. ავადმყოფს მკურნალობენ ატროპინით.

## ეკოლოგია და გავრცელება 
ფართოდაა გავრცელებული ევროპა, აზიასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში. გავრცელების არეალი აგრეთვე მოიცავს სამხრეთ ამერიკას, (ბრაზილია, არგენტინა), ჩრდილოეთ აფრიკას, ავსტრალიასა და ახალ ზელანდიას.

იზრდება ფოთლოვან და წიწვიან ტყეებში, ტყის გზისპირებში, პარკებსა და ბაღებში. უპირატესობას ანიჭებს თიხიან და ტუტე ნიადაგს.

**სეზონი** — ზაფხულის დასაწყისიდან გვიან შემოდგომამდე.

## მსგავსი სახეობები

2009-10-01 Entoloma excentricum 29531.jpg|*Entoloma excentricum*
2009-09-22 Entoloma sericellum 26405.jpg|*Entoloma sericellum*
Entoloma.sericeum.-.lindsey.jpg|*Entoloma sericeum* 
Entoloma undatum 693650.jpg|*Entoloma undatum*
ფაილი:Inocybe aeruginascens.jpg|*Inocybe aeruginascens*
ფაილი:Inocybe bongardii 187337.jpg|*Inocybe bongardii* 
ფაილი:Inocybe cookei a1.JPG|*Inocybe cookei*
ფაილი:2008-10-19 Inocybe corydalina Quél 25995.jpg|*Inocybe corydalina*
ფაილი:2010-04-27 Inocybe erubescens.jpg|*Inocybe erubescens*
ფაილი:Inocybe godeyi 71610.jpg|*Inocybe godeyi* 
ფაილი:Inocybe.grammata.-.lindsey.jpg|*Inocybe grammata*
ფაილი:2009-11-27 Inocybe mixtilis (Britzelm.) Sacc 66551.jpg|*Inocybe mixtilis*
ფაილი:Inocybe.napipes.-.lindsey.jpg|*Inocybe napipes* 
ფაილი:Inocybe praetervisa 21502.jpg|*Inocybe praetervisa*
ფაილი:Inocybe whitei 275323.jpg|*Inocybe pudica*
Inocybe sidonia 579881.jpg|*Inocybe sidonia*
ფაილი:2016-09-05 Inocybe sororia Kauffman 686210.jpg|*Inocybe sororia*
ფაილი:Inocybe.splendens.phaeoleuca.-.lindsey.jpg|*Inocybe splendens*
ფაილი:Inocybe squamata 150912w.JPG|*Inocybe squamata*
ფაილი:2012-08-03 Inocybe terrigena (Fr.) Kühner 244877.jpg|*Inocybe terrigena*

## სამეცნიერო სინონიმები 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## გალერეა

ფაილი:2011-11-26 Inocybe rimosa (Bull.) P. Kumm 185170.jpg
ფაილი:2016-09-15 Inocybe rimosa (Bull.) P. Kumm 690248.jpg
ფაილი:Inocybe rimosa (32212769423).jpg
ფაილი:Inocybe rimosa 130831w.JPG
ფაილი:Inocybe rimosa a1 (1).JPG
ფაილი:Inocybe rimosa WF6 (2).jpg
ფაილი:Risspilz Kegeliger003.JPG
ფაილი:Inocybe.rimosa.-.lindsey.jpg

## ლიტერატურა 
* Bessette, A.; Bessette, A.R.; Fischer, D.W. Mushrooms of Northeastern North America. — Syracuse University Press, 1997. — P. 220. — 582 p. — ISBN 0815603886.
*Нездойминого Э. Л. Семейство Паутинниковые / отв. ред. М. А. Бондарцева. — СПб.: „Наука“, 1996. — Т. 1. — С. 369—370. — 408 с. — (Определитель грибов России: Порядок агариковые)

## რესურსები ინტერნეტში
*
*

## სქოლიო
კატეგორია:შხამიანი სოკოები
კატეგორია:ბოჭკოვანა