open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
მსოფლიოს ქალი მხატვრები

**„მსოფლიოს ქალი მხატვრები“** () — წიგნი მსოფლიოს ქალი-მხატვრების შესახებ, აწყობილი და რედაქტირებული უოლტერ სპეროუს მიერ. მასში ჩამოთვლილია გამოჩენილი ქალი მხატვრები კატერინა ვიგრის (ეკატერინა ბოლონიელი) დროიდან (1413–1463) როზა ბონერამდე (1822-1899) და 1905 (გამოცემის) წლამდე.

წიგნის მიზანი იყო დაემტკიცებინა მცდარი განცხადება, რომ „ქალი მხატვრების მიღწევები მეორეხარისხოვანი იყო“. წიგნი მოიცავს 200-ზე მეტი მხატვარი ქალის 300-ზე მეტ ნახატს, რომელთა უმეტესობა XIX საუკუნეშია დაბადებული და მედლები მოიპოვა სხვადასხვა საერთაშორისო გამოფენებზე. წიგნი სასარგებლო საცნობარო ნაშრომია მათთვის, ვინც სწავლობს XIX საუკუნის დასასრულის ქალთა ხელოვნებას.

## ზოგიერთი ქალი-მხატვარი წიგნიდან
* სოფონისბა ანგისოლა
* მარია ბაშკირცევა
* როზა ბონერი
* ლუიზა ბრესლაუ
* ელენა ბროკმანი
* მარია ვიიკი
* კეტრინ კამერონი
* მარგარეტ კამერონი
* მარი-გაბრიელა კაპე
* 
* მოდ ერლი
* მარგარეტ სარა კარპენტერი
* მერი კესეტი
* აგნესა დოლჩი
* ელიზაბეტა სირანი
* ელიზაბეტ ტომფსონი
* ლილიან შევიოტი

## სქოლიო
კატეგორია:ქალი მხატვრები
კატეგორია:XX საუკუნის წიგნები
კატეგორია:XX საუკუნის ბრიტანული ლიტერატურა
ჩრდილოეთი კაბუნტალანი

**ჩრდილოეთი კაბუნტალანი** (ოფიციალურად **ჩრდილოეთ კაბუნტალანის მუნიციპალიტეტი**; ) ― მეხუთე კლასის მუნიციპალიტეტი ჩრდილოეთ მაგინდანაოს პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 26 277 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 11 ბარანგაის.

## კლიმატი
## რესურსები ინტერნეტში
*Northern Kabuntalan Profile at the DTI Cities and Municipalities Competitive Index
*MMA Act No. 205 : An Act Creating the Municipality of Northern Kabuntalan in the Province of Maguindanao 
*Newly created provinces, municipalities, barangays, converted city Accessed on March 9, 2006.

## სქოლიო
კატეგორია:ჩრდილოეთ მაგინდანაოს მუნიციპალიტეტები
პარანგი (მაგინდანაო)

**პარანგი** (ოფიციალურად **პარანგის მუნიციპალიტეტი**; ) ― პირველი კლასის მუნიციპალიტეტი ჩრდილოეთ მაგინდანაოს პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 102 914 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 25 ბარანგაის.

## კლიმატი
## რესურსები ინტერნეტში
*[Parang Profile at the DTI Cities and Municipalities Competitive Index](https://cmci.dti.gov.ph/lgu-profile.php?lgu=Parang%20(MA))
*Philippine Census Information
*Local Governance Performance Management System 

## სქოლიო
კატეგორია:ჩრდილოეთ მაგინდანაოს მუნიციპალიტეტები
ნაჯაფგულუ ბეი შეიდა

**ნაჯაფგულუ ბეი შეიდა** (*; ნამდვილი სახელი:* **ნაჯაფგულუ ბეი ვალიევი** ; დ. 22 მარტი, 1858- გ. 1936) — აზერბაიჯანელი პოეტი.

## ბიოგრაფია 
პოეტი ნაჯაფგულუ ბეი მირზა მუჰამედჰასან ბეი ოღლუ ველიევი დაიბადა 1858 წელს ქალაქ შუშაში. საკუთარ ლექსებს წერდა პსევდონიმით შეიდა. ის არის ბაჰარლის საგვარეულოს შთამომავალი, მისი წინაპარი იყო მუჰამედ ბაირამ ხან ბაჰარლი. პოეტის მამა სამეფო ხელისუფლების პერიოდში შამახის ჟანდარმერიაში თარჯიმნად მუშაობდა. 1860 წლის მიწისძვრის შემდეგ გადავიდა ბაქოში, შემდეგ ყუბაში, სადაც გარდაიცვალა.

ნაჯაფგულუს ოჯახი 1880 წელს ბაქოში გადავიდა საცხოვრებლად. მან დაწყებითი განათლება შუშაში, სასულიეროო სასწავლებელში მიიღო. ბაქოში დაამთავრა საღამოს კურსები, რომელიც ნავთობის მაგნატმა ჰაჯი ზეინალაბდინ თაღიევმა გახსნა. 25 წლის განმავლობაში მუშაობდა თარჯიმნად გუბერნიის ადმინისტრაციაში. სოფელ ბალახანში ნავთობის ჭაბურღილები ჰქონდა ნაყიდი.

შეიდა დაოჯახებული იყო იმარათ ხანუმზე, რომელიც ცნობილი აზერბაიჯანელი ჟურნალისტისა და განმანათლებლის ჰასან ბეი ზარდაბის დისშვილი იყო. მათ ოთხი შვილი ჰყავდათ. ორი ქალიშვილი - ზულეიხა და სალთანათი და ორი ვაჟი: მუჰამედჰასან ბეი და და ჯავად ბეი.

ველიევი თავის ძმასთან აბულფატთან ერთად თეატრალურ სპექტაკლებში იღებდა მონაწილეობას. 

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 22 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1858
კატეგორია:გარდაცვლილი 1936
კატეგორია:აზერბაიჯანელი პოეტები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები
მუჰამედჰასან ველიევ-ბაჰარლი

**მუჰამედჰასან ბეი ველიევ-ბაჰარლი** (; დ. 1896, შუშა — გ. 27 ივნისი, 1937, ბაქო) — აზერბაიჯანის სახელმწიფო ბანკის პირველი ხელმძღვანელი, ეკონომისტი, ეთნოგრაფი.

## ბიოგრაფია 
### წინაპრები 
მუჰამედჰასან ბეი დაიბადა 1896 წელს ქალაქ შუშაში. მამამისი ნაჯაფგულუ ბეი შეიდა პოეტი იყო. ბაბუამისი მირზა მაჰამადჰასან ბეი ველიევი, მსახურობდა მეფის რუსეთის ჯარში და კარგად ფლობდა არაბულ, სპარსულ და რუსულ ენებს. არაბულიდან რუსულად თარგმნისთვის ცარისტულმა მთავრობამ იგი მედლით დაჯილდოვა. დედამისი იმარათ ხანუმი კი აზერბაიჯანელი ჟურნალისტის, პუბლიცისტის, პირველი აზერბაიჯანული გაზეთის დამფუძნებლის ჰასან ბეი ზარდაბის დისშვილია.

მისი შთამომავლები იყვნენ ბაირამ ბეი ბაჰარლი და მისი ვაჟი მირზა ველი ბაჰარლი. ისინი მჭიდროდ იყვნენ ჩართულნი ყარაბაღის სახანოს სოციალურ და პოლიტიკურ ცხოვრებაში, საშინაო და საგარეო პოლიტიკაში. მირზა ველი ბაჰარლი დაახლოებული იყო ყარაბაღის ხან იბრაჰიმხალილ ხანთან. ის მძევლად აიყვანა ირანის შაჰმა და იგი ტრაგიკულად დაიღუპა. ამის შემდეგ მისმა მომავალმა თაობამ მისი სახელი გვარად დაირქვა. აქედან მომდინარეობს მათი შთამომავლების გვარები - ველიევი, ველიბაოვი, ველიზადე, ველილი. საბჭოთა ხელისუფლების მოსვლასთან ერთად მან განაგრძო შრომითი საქმიანობა აზერბაიჯანის სსრ სახელმწიფო დაგეგმარების კომიტეტში.

მუჰამედასან ბაჰარლის სამეცნიერო შემოქმედებას ღირებული წვლილი აქვს შეტანილი აზერბაიჯანოლოგიის კვლევებში.

მიუხედავად იმისა, რომ მისი წიგნის „აზერბაიჯანის ისტორია“ რუსულ და აზერბაიჯანულ ენებზე ხელნაწერი გაქრა, 1921 წელს გამოცემულმა წიგნმა „აზერბაიჯანმა“ მას სახელი მოუტანა, როგორც გეოგრაფს, ეთნოგრაფს და ეკონომისტს. ნაშრომი გამოიცა ბაქოში 1921 წელს ჯერ რუსულ, შემდეგ აზერბაიჯანულ ენაზე. ველიევის ორენოვანი წიგნის თარგმნა რუსულიდან აზერბაიჯანულზე ვასიფ გულიევის მიერ განხორციელდა. ცნობილმა აზერბაიჯანელმა მეცნიერებმა აღანაჯაფ ჰამიდოვმა და აბულფაზ რაჰიმლიმ ტექსტი არაბული დამწერლობიდან კირილურზე გადააკეთეს და ის 1993 წელს ბაქოში ხელახლა გამოიცა.

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1896
კატეგორია:გარდაცვლილი 1937
კატეგორია:აზერბაიჯანელი ეკონომისტები
კატეგორია:აზერბაიჯანელი აკადემიკოსები
კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები
ცენტრალური კარელია

**ცენტრალური კარელია** () ― ფინეთის ჩრდილოეთ კარელიის რეგიონის ერთ-ერთი ქვერეგიონი 2009 წლიდან. 2021 წლის აღწერით ქვერეგიონის მოსახლეობა 16 150 ადამიანს შეადგენს.

## მუნიციპალიტეტები
## პოლიტიკა
2018 წლის ფინეთის საპრეზიდენტო არჩევნების შედეგები:
*საული ნიინისტე — 63.8%
*მატი ვანჰანენი — 10.1%
*ლაურა ჰუჰტასაარი — 7.7%
*პაავო ვიაიურიუნენი — 7.4%
*პეკა ჰაავისტო — 5.1%
*ტუულა ჰაატაინენი — 4%
*მერია კიულიონენი — 1.6%
*ნილს ტორვალდსი — 0.4%

## სქოლიო
კატეგორია:ფინეთის ქვერეგიონები
კატეგორია:ჩრდილოეთ კარელიის გეოგრაფია
ზემო სავონია

**ზემო სავონია** ()― ფინეთის ჩრდილოეთ სავონიის რეგიონის ერთ-ერთი ქვერეგიონი 2009 წლიდან. 2021 წლის აღწერით ქვერეგიონის მოსახლეობა 51 595 ადამიანს შეადგენს.

## მუნიციპალიტეტები
## პოლიტიკა
2018 წლის ფინეთის საპრეზიდენტო არჩევნების შედეგები:
*საული ნიინისტე — 58.5%
*პაავო ვიაიურიუნენი — 10.4%
*მატი ვანჰანენი — 9.8%
*ლაურა ჰუჰტასაარი — 8.2%
*პეკა ჰაავისტო — 6.3%
*მერია კიულიონენი — 4.3%
*ტუულა ჰაატაინენი — 2.2% 
*ნილს ტორვალდსი — 0.3%

## იხილეთ აგრეთვე
*ფინეთის ქვერეგიონები

## სქოლიო
კატეგორია:ფინეთის ქვერეგიონები
კატეგორია:ჩრდილოეთ სავონიის გეოგრაფია
ლატიფ საფაროვი

**ლატიფ საფაროვი** (; 30 სექტემბერი, 1920 — 9 დეკემბერი, 1963) — აზერბაიჯანელი რეჟისორი, სცენარისტი.

## ბიოგრაფია 
ლატიფ საფაროვი დაიბადა შუშაში 1920 წლის 30 სექტემბერს. 1931 წელს ჩაირიცხა განჯის პედაგოგიურ კოლეჯში. სკოლის დამთავრების შემდეგ ბაქოში ჩადის, სადაც მუშაობდა დუბლირების განყოფილებაში მსახიობად, შემდეგ კი რეჟისორის ასისტენტად.

1940 წელს ლატიფ საფაროვი ჩაირიცხა მოსკოვის კინემატოგრაფიის ინსტიტუტის სარეჟისორო განყოფილებაში. მეორე მსოფლიო ომის დაწყებამ სწავლას ხელი შეუშალა და დროებით იძულებული გახდა შეეწყვიტა. 1941-1946 წლებში მუშაობდა ბარდაში მასწავლებლად. 1946 წელს დაბრუნდა მოსკოვში და განაგრძო განათლების მიღება.

1950-იანი წლების დასაწყისში მან რამდენიმე დოკუმენტური ფილმის დამდგმელი რეჟისორი იყო.

1955 წელს საფაროვმა გადაიღო თავისი პირველი ფილმი „ბახტიარი“. მთავარ როლზე ცნობილი აზერბაიჯანელი მომღერალი რაშიდ ბეჰბუდოვი იყო მიწვეული.

1957 წელს საფაროვმა გადაიღო მხატვრული ფილმი მცხუნვარე მზის ქვეშ“ ჰასან სეიდბეილის ნაწარმოების „სოფლის ექიმის“ მიხედვით. 

1958 წელს გადაიღო კინონარკვევი „ბაქო და ბაქოს ხალხი“. 

1961 წელს გადაიღო ფილმი „ლეილი და მეჯნუნი“. 

1958 წელს დააფუძნა აზერბაიჯანის სსრ-ს კინემატოგრაფისტთა კავშირი. ამავე წელს აირჩიეს კავშირის პირველ მდივნად. 1963 წელს მოხსნეს აზერბაიჯანის კინემატოგრაფისტთა კავშირის სამდივნოდან.

1963 წლის 9 დეკემბერს ლატიფ საფაროვმა სიცოცხლე თვითმკვლელობით დაასრულა.

### პირადი ცხოვრება 
ლატიფ საფაროვი ორჯერ იყო დაქორწინებული. მისი პირველი ცოლი იყო რუსი ქალი, სახელად ფაინა ნიკოლაევნა, რომელთან ერთადაც ერთ კურსზე სწავლობდნენ. ამ ქორწინებიდან რეჟისორს ორი შვილი შეეძინა. გარკვეული პერიოდის შემდეგ, ფაინამ მიატოვა იგი და შვილებთან ერთად მოსკოვში გაემგზავრა.

1955 წელს ლატიფ საფაროვმა გაიცნო ცნობილი მომღერალი შოვქათ ალექპეროვა, რომელიც გადასაღებ მოედანზე გაიცნო და მასთან შექმნა ოჯახი. ამ ქორწინებიდან მათ შეეძინათ შვილი, სახელად ბაშირი.

## ფილმოგრაფია 
* სევილი (ფილმი, 1929)
* აზერბაიჯანელი მესაზღვრეები (ფილმი, 1951 წ.)
* ბაქო და ბაქოს ხალხი (ფილმი, 1957)
* ხალხი ბაქოდან (ფილმი, 1938)
* ნაყოფიერი მიწა (ფილმი, 1954)
* ბახტიარი (ფილმი, 1955)
* უპასუხე ზარს (ფილმი, 1947 წ.)
* გადაბაის ბედი (ფილმი, 1950)
* ახალგაზრდა ლენინისტები (ფილმი, 1951)
* გილანის ქალიშვილი (ფილმი, 1928)
* მეოცე გაზაფხული (ფილმი, 1940)
* გლეხები (ფილმი, 1939)
* ოქროს ბუჩქი (ფილმი, 1930)
* მცხუნვარე მზის ქვეშ (ფილმი, 1957)
* გუბის ბაღებში (ფილმი, 1953 წ.)
* ლეილი და მეჯნუნი (ფილმი, 1961)
* ლატიფი (ფილმი, 1930)
* მოწესრიგებული აზერბაიჯანი (ფილმი, 1938)
* აღმოსავლეთისკენ (ფილმი, 1930)
* ახალი ცხოვრების მშენებლები (ფილმი, 1949)
* ახალი ჰორიზონტები (ფილმი, 1940)

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 30 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1920
კატეგორია:გარდაცვლილი 9 დეკემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1963
კატეგორია:აზერბაიჯანელი რეჟისორები
კატეგორია:აზერბაიჯანელი კინემატოგრაფისტები
კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები
ჩრდილო-აღმოსავლეთი სავონია

**ჩრდილო-აღმოსავლეთი სავონია** () ― ფინეთის ჩრდილოეთ სავონიის რეგიონის ერთ-ერთი ქვერეგიონი 2009 წლიდან. 2021 წლის აღწერით ქვერეგიონის მოსახლეობა 6 711 ადამიანს შეადგენს.

## მუნიციპალიტეტები
## პოლიტიკა
2018 წლის ფინეთის საპრეზიდენტო არჩევნების შედეგები:
*საული ნიინისტე — 60.9%
*მატი ვანჰანენი — 10%
*პაავო ვიაიურიუნენი —9.6%
*ლაურა ჰუჰტასაარი — 6.4%
*პეკა ჰაავისტო — 5.3%
*მერია კიულიონენი — 4.4%%
*ტუულა ჰაატაინენი — 3.2% 
*ნილს ტორვალდსი — 0.1%

## იხილეთ აგრეთვე
*ფინეთის ქვერეგიონები

## სქოლიო
კატეგორია:ფინეთის ქვერეგიონები
კატეგორია:ჩრდილოეთ სავონიის გეოგრაფია
ირაკლი ანჯაფარიძე

**ირაკლი ერმილეს ძე ანჯაფარიძე** (დ. 1 იანვარი 1915, სოფელი აბედათი, ახლანდელი მარტვილის მუნიციპალიტეტი, — გ. 15 იანვარი  1990, თბილისი) — ქართველი ნიადაგთმცოდნე. სოფლის მეურნეობის მეცნიერებათა დოქტორი (1967), პროფესორი (1968), საქართველოს მეცნიერებათა დამსახურებული მოღვაწე (1986).

## ბიოგრაფია 
1935 წელს დაამთავრა საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტი. 1945–49 წლებში იყო საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის მემინდვრეობის სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტის დირექტორი, 1953–59 წლებში — ქუთაისის სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტის ნიადაგთმცოდნეობის კათედრის გამგე. 1959 წლიდან სამეცნიერო-პედაგოგიურ საქმიანობას ეწეოდა საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტში (ახლანდელი საქართველოს აგრარული უნივერსიტეტი). შეისწავლა საქართველოს ყავისფერი და დამლაშებული ნიადაგები. აგროქიმიური თვალსაზრისით გამოიკვლია საქართველოს უმთავრესი ნიადაგური ტიპები. პირველად დაამუშავა (ივანე სარიშვილთან ერთად) საქართველოს ნიადაგის აგროქიმიური კარტოგრამები. შეადგინა (გაბრიელ ტალახაძესთან ერთად) საქართველოს ნიადაგის ატლასი და ნიადაგთწარმომქმნელი ქანების რუკა. 

მასვე ეკუთვნის „მელიორაციული ნიადაგთმცოდნეობის“ სახელმძღვანელო უმაღლესი სასწავლებლების სტუდენტთათვის და 4 მონოგრაფიული ნაშრომი. მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები.

## ლიტერატურა
## ბიბლიოგრაფია 
* ნიადაგის ეროზია და მასთან ბრძოლა (თანაავტორი). თბილისი, 1987;
* მელიორაციული ნიადაგთმცოდნეობა (ავტორი). თბილისი, „განათლება“, 1977;
* საქართველოს ყავისფერი ნიადაგები (ავტორი). თბილისი, „საბჭ. საქართველო“, 1972.

კატეგორია:ქართველი ნიადაგთმცოდნეები
პიელინენის კარელია

**პპიელინენის კარელია** () ― ფინეთის ჩრდილოეთ კარელიის რეგიონის ერთ-ერთი ქვერეგიონი 2009 წლიდან. 2021 წლის აღწერით ქვერეგიონის მოსახლეობა 19 966 ადამიანს შეადგენს.

## მუნიციპალიტეტები
## პოლიტიკა
2018 წლის ფინეთის საპრეზიდენტო არჩევნების შედეგები:
*საული ნიინისტე — 60.7%
*პაავო ვიაიურიუნენი — 9.1%
*ლაურა ჰუჰტასაარი — 8.3%
*მატი ვანჰანენი — 6.6%
*პეკა ჰაავისტო — 6.6%
*ტუულა ჰაატაინენი — 4.8%
*მერია კიულიონენი — 3.7%
*ნილს ტორვალდსი — 0.3%

## იხილეთ აგრეთვე
*ფინეთის ქვერეგიონები

## სქოლიო
კატეგორია:ფინეთის ქვერეგიონები
კატეგორია:ჩრდილოეთ კარელიის გეოგრაფია
მიხეილ გედევანიშვილი

მინი|მიხეილ გედავანიშვილი
**მიხეილ ალექსანდრეს ძე გედევანიშვილი** (*გედევანოვი*) (დ. 31 ოქტომბერი, 1862, დაბა მანგლისი, ახლანდ. თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტი, — გ. 29 ნოემბერი, 1922, თბილისი) — ქართველი ექიმი და საზოგადო მოღვაწე.
## ბიოგრაფია 
დაიბადა რუსეთის იმპერიის არმიის პოლკოვნიკ ალექსანდრე გედევანიშვილის და მელანია მიხაილოვას ოჯახში. დაამთავრა მოსკოვის უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულტეტი (1889). 1890-1893 წლებში იყო ზანგეზურის მაზრის ექიმი. იქ გახსნა აფთიაქი, შეისწავლა და თავის ნაშრომებში აღწერა ეს მხარე. 1893-1895 წლებში მოღვაწეობდა თიანეთის მაზრის ექიმად და პარალელურად ეწეოდა კულტურულ-საგანმანათლებლო მუშაობას. შემდეგ წლებში პარიზში მუშაობდა ნევროპათოლოგ ჟ. დეჟერინთან და ფსიქიატრ ა. ჟოფრუასთან; იმავდროულად, სალ-პეტრიერის კლინიკაში ეუფლებოდა ფიზიოთერაპიასა და რენტგენოლოგიას. 

1896 წელს გედევანიშვილმა თბილისში, საკუთარ სახლში, მოაწყო კერძო კლინიკა საქართველოში პირველი რენტგენო- და ელექტროთერაპიული კაბინეტით. მის კლინიკაში ბევრი იმდროინდელი ცნობილი ექიმი მუშაობდა. 1898 წლიდან განაგებდა თბილისის „სულით ავადმყოფთა თავშესაფარს“. საქართველოში პირველმა აღწერა (1897) აკრომეგალია, პროგრესული კუნთოვანი დისტროფია და სხვა დაავადებები. აქვეყნებდა სამეცნიერო შრომებს კავკასიის ექიმთა საზოგადოების სამედიცინო კრებულში. 1900 წლიდან იყო კავკასიის სამედიცინო საზოგადოების საპატიო წევრი. 1914 წელს საკუთარი ხარჯით გამოსცა ილია ჭავჭავაძის თხზულებათა კრებული ჰენრიკ ჰრინევსკის ილუსტრაციებით (I ტ.). გარდაიცვალა 1922 წელს. დაკრძალულია ვერის ძველ სასაფლაოზე. 

ცოლად ჰყავდა (1895 წლიდან) ანასტასია გედევანიშვილი. მათი შვილები იყვნენ: დიმიტრი და შალვა გედევანიშვილები. მიხეილ გედევანიშვილის ცხოვრებისა და მოღვაწეობის ამსახველი დოკუმენტური მასალა და მისი კლინიკის ზოგიერთი სამედიცინო აღჭურვილობა დაცულია თბილისში, გედევანიშვილების მემორიალურ მუზეუმში (ლ. ქიაჩელის ქ. №20).

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 31 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1862
კატეგორია:გარდაცვლილი 29 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1922
კატეგორია:თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი ექიმები
კატეგორია:ქართველი საზოგადო მოღვაწეები
კატეგორია:ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების წევრები
აბლიაქიმ ილმიი

**აბლიაქიმ აჯი-არიფ-ოღლუ ილმიი** (ფსევდ. **არიფზადე**, **ალათაილი**; დ. 1887, სოფ. ესქი-ელი, ახლანდ. ვიშნევე, სევასტოპოლი — გ. 1947, მეჯიდია ან 1962, ბუქარესტი) — ყირიმელი თათარი მწერალი. სწავლობდა სტამბოლის მედრესეში. სტუდენტური ახალგაზრდობის ამხანაგობის აქტიური მონაწილის სახით ჩართული იყო თურქეთის პოლიტიკურ ცხოვრებაში. 1914 წელს დაბრუნდა ყირიმში, ხელმძღვანელობდა თავდაირის მედრესეს. 1916 წელს იყო გაზეთ „თერჯიმანის“ (ქართ. „მთარგმნელი“, „თარჯმანი“) მთავარი რედაქტორი. 1917 წლიდან გამოსცემდა გაზეთ „ყირიმ ოჯაღის“ („ყირიმის კოცონი“). ამავდროულად ასან საბრი აივაზოვთან და ჯ. აბლაევთან ერთად აირჩიეს ყირიმელი თათრების ყურულთაის პრეზიდიუმში. მედრესე „ზინჯარლიში“ ასწავლიდა გეოგრაფიას. 20-იანი წლების დასაწყისში მუშაობდა ყირიმის ერთ-ერთ ბავშვთა სახლში. 1928 წელს დააპატიმრეს, ნაციონალიზმის ბრალდებით 5-წლიანი თავისუფლების აღკვეთა მიუსაჯეს. შეწყალების შემდეგ მუშაობდა უკრაინაში. მეორე მსოფლიო ომის დროს რუმინეთში წავიდა. იკვლევდა ყირიმის ისტორიას. თურქულ ენაზე თარგმნა ყირიმელი უფლისწულის ალიმ გირეის ნაწარმოები „ხანების ვარდის ბუჩქი“ („Гульбуны ханан“) და გამოსცა იგი მრავალრიცხოვანი კომენტარებით (სტამბოლი, 1909). 1913 წელს გაზეთ „თერჯიმანში“ გამოაქვეყნა რიგი სტატიები ეთნონაციონალური განათლების რეფორმირების შესახებ, სადაც საზოგადოების წინაშე წარსდგა როგორც მწერალიც, მოთხრობით „შვილო, ჩუბარ“ (1 ნოემბერი, 1914; ცალკე წიგნად — სიმფეროპოლი, 2004). მოთხრობებმა მოსწავლეთა ცხოვრებიდან „მოგონებები შიმშილის შესახებ: სუნდუსის დღიურიდან“ (გაზეთი „ილერი“, 1926–1929) და „მეფუტკრე ბექირი“ (სიმფეროპოლი, 1928; 2004) მნიშვნელოვანი როლი შეასრულეს ყირიმული თათრული ლიტერატურის განვითარებაში. გამოცემულია ნაწარმოებების კრებული „ესერლერ თოფლამი“ (სიმფეროპოლი, 2004).

## სქოლიო 
კატეგორია:ყირიმელი თათრები
კატეგორია:XX საუკუნის მწერლები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
არაფო

**არაფო** () — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის კანარის კუნძულების ავტონომიური გაერთიანების სანტა-კრუს-დე-ტენერიფეს პროვინციის შემადგენლობაში. მდებარეობს კუნძულ ტენერიფეზე. ფართობი — 33,92 კმ². მოსახლეობა — 5623 კაცი (2022 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* სანტა-კრუს-დე-ტენერიფეს მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* არაფოს მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:სანტა-კრუს-დე-ტენერიფეს მუნიციპალიტეტები
გვათუა

საკუთარი სახელი **გვათუა** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:

* ავქსენტი გვათუა — რევოლუციური მოძრაობის მონაწილე კავკასიაში
* გიორგი გვათუა — რუსეთის არმიის გენერალ-მაიორი

კატეგორია:ქართული გვარები
ჩერქეზული დროშის დღე

მინი|ჩერქეზული დროშა
**ჩერქეზული დროშის დღე** — ჩერქეზების ნაციონალური დღესასწაული — დროშის დღე, რომელიც იმართება ყოველწლიურად 25 აპრილს.

## ისტორია
1830 წელს ჩერქეზთა ეროვნულ კრებაზე (ხასე) დამტკიცდა ჩერქეზული ეროვნული დროშა. ჩერქეზი ხალხი დიდი ხანია განიხილავს თავის ეროვნულ დროშას, როგორც მათი ეთნიკური ერთიანობის სიმბოლოს. ამ დღეს ჩრდილოეთ კავკასიის ადიღეის, ყარაჩაი-ჩერქეზეთის და ყაბარდო-ბალყარეთის რესპუბლიკებში იმართება ცხენოსნობა, მოტორიანი რბოლა, სპორტული შეჯიბრებები და ჩერქეზული ეროვნული თამაშები. ყაბარდო-ბალყარეთში, ტრადიციულად, ამ დღეს ეწყობა მოტორალი, რომელიც იწყება ნალჩიკში, აფხაზეთის მოედნიდან და მასობრივი მსვლელობა. აფხაზეთის მოედანზე მსვლელობის შემდეგ სადღესასწაულო ღონისძიებები იწყება. ჩერქეზული დროშა მსოფლიოში მიმოფანტული ჩერქეზი (ადიღეელი) ხალხის ერთიანობის სიმბოლოა.

## ლიტერატურა
*Акрызҵазкуа арыцхәқәа рамзар, Аҟәа, 2015 ш.
*Цвижба З. Не замалчивая трагических страниц общей истории: [заметки с семинара кавказоведов]//РА. - 2012. - 15-16 дек., (№ 141). - С.2.
*Хотко С.Х. История Черкесии: в средние века и новое время/С.Х. Хотко. - СПб.: Изд-во С.-Петербург, 2001. - 552 с.

კატეგორია:25 აპრილი
კატეგორია:ჩერქეზები
თენგიზ ურუშაძე

**თენგიზ თედორეს ძე ურუშაძე** (დ. 14 იანვარი, 1940 — გ. 12 ნოემბერი, 2021) —  ქართველი ნიადაგმცოდნე. ბიოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი (1980), პროფესორი (1983). საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპონდენტი (1988), საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი (2013). მსოფლიო ნიადაგმცოდნეობის საერთაშორისო საზოგადოების წევრი (2018). 

## ბიოგრაფია 
თენგიზ ურუშაძემ დაამთავრა საქართველოს სასოფლო ინსტიტუტის სატყეო მეურნეობის ფაკულტეტი 1963 წელს, უცხო ენების ინსტიტუტის ინგლისური ენის ფაკულტეტი 1980 წელს.

2004–06 წლებში ნიადაგმცოდნეობისა და ნიადაგების გეოგრაფიის კათედრის გამგე, 2006–07 წლებში კონტრაქტორი; 2006 წლიდან იყო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ნიადაგმცოდნეობის და ნიადაგების გეოგრაფიის ლაბორატორიის გამგე; 1992 წლიდან პრეზიდენტის მრჩეველი ეკოლოგიის საკითხებში. კითხულობდა ლექციებს დრეზდენის ტექნიკურ, ბუნებრივი რესურსების და სიცოცხლის შემსწავლელ მეცნიერებათა და ბრატისლავის კომენსკის უნივერსიტეტებში.

450-ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომის, 50-მდე მონოგრაფიისა და სახელმძღვანელოს ავტორია. 10-მდე სახელმძღვანელო გამოქვეყნებულია აშშ-ში, გერმანიასა და რუსეთში.

რიო-დე-ჟანეიროში ნიადაგმცოდნეობის 21-ე მსოფლიო კონგრესზე თენგიზ ურუშაძე მსოფლიო ნიადაგმცოდნეობის საერთაშორისო საზოგადოების პირველ ქართველ საპატიო წევრად აირჩიეს. ეს მისია 1924 წლიდან დღემდე წილად ხვდა სულ 92 ცნობილ მეცნიერს.

თენგიზ ურუშაძე დაჯილდოებულია საქართველოს კომკავშირის პრემიით (1974), ღირსების ორდენითა (1999) და საქართველოს სახელმწიფო პრემიით (2002).

## ბიბლიოგრაფია 
* საქართველოს ძირითადი ნიადაგები (ავტორი). თბილისი, „მეცნიერება“, 1997;
* ეკოლოგიური სამართალი (ავტორი). თბილისი, „ბ.ს. კომბ-ტი“., 1996;
* დავიცვათ ბუნება : ჩვენი მეგობარი (ავტორი). თბილისი, „საბჭ. საქართველო“, 1974;
* საქართველოს ტყის ნიადაგები (ავტორი). თბილისი, „საბჭ. საქართველო“, 1972.

## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი ნიადაგთმცოდნეები
კატეგორია:საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის წევრ-კორესპონდენტები
კატეგორია:საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის აკადემიკოსები
კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები
კატეგორია:საქართველოს სახელმწიფო პრემიის ლაურეატები
ლატიფ ქერიმოვი

**ლატიფ ქერიმოვი** (; 4 ნოემბერი, 1906, შუშა, ელიზავეტპოლის გუბერნია, რუსეთის იმპერია — 8 სექტემბერი, 1991, ბაქო, აზერბაიჯანი) — აზერბაიჯანელი ორნამენტული მხატვარი, ხალიჩების მწარმოებელი, ხელოვნების ისტორიკოსი.

## ბიოგრაფია 
ლატიფ ქერიმოვი დაიბადა 1906 წლის 4 ნოემბერს (17 ნოემბერს) შუშაში, რუსეთის იმპერიის ელიზავეტპოლის გუბერნიაში. მამამისი, მაშადი ჰუსეინი, მექუდე იყო, დედამისი, თელი, ხალიჩების მქსოველი. 1910 წელს ოჯახი საცხოვრებლად ირანში, ქალაქ მეშჰედში გადავიდა და ყარაბაღულ კვარტალში დასახლდა. 14 წლის ასაკში ადგილობრივი მედრესეს დამთავრების შემდეგ, ლატიფ ქერიმოვმა დედის გზას გაჰყვა და დაიწყო მუშაობა ხალიჩების მაღაზიაში. ისწავლა ხალიჩების ქსოვის ხელოვნება.

ქერიმოვი თეირანში საბჭოთა საკონსულომ მიიწვია რუსეთის კულტურული კლუბის წევრად, სადაც შემდგომში ითამაშა უზეირ ჰაჯიბეკოვის პიესებში და დააარსა აზერბაიჯანის მრავალხმიანი გუნდი.

1929 წელს ლატიფ ქერიმოვმა მიიღო საბჭოთა მოქალაქეობა და ირანის მთავრობამ მას საბჭოთა კავშირში გადასვლის შესაძლებლობა მისცა. სსრკ-ში ჩასვლისთანავე ის მშობლიურ ქალაქ შუშაში დასახლდა და ცოლად შეირთო გოგონა, სახელად შოვქათი. ის დაინიშნეს იმპორტის ინსტრუქტორად ხალიჩების ქარხანაში. გარდა ამისა, მან დააარსა და ჩაატარა ხალიჩების ქსოვის კურსები ირანული მეთოდით, რაც იმ მომენტამდე უცნობი იყო ყარაბაღელი მქსოველებისთვის. მოგვიანებით მან გახსნა მსგავსი კურსები ყუბასა და ბაქოში. ამ პერიოდის განმავლობაში, ლატიფ ქერიმოვმა მოამზადა მრავალი სახელმძღვანელო ხალიჩების ქსოვის ტექნოლოგიაზე, გააუმჯობესა მანქანური ხალიჩების ქსოვის ტექნიკა; შეიმუშავა ფუნდამენტურად ახალი სტილის ორნამენტები და ხალიჩების შეღებვის ტექნიკა.

ხალიჩების გარდა, ქერიმოვი წარმატებით მუშაობდა სამკაულებზე, ხის კვეთაზე და შენობების დეკორატიულ ინტერიერზე.

1940-იან წლებში ქერიმოვი დაკავებული იყო ნიზამი განჯევის სახელობის აზერბაიჯანული ლიტერატურის მუზეუმი ინტერიერის მორთვით.

1945 წელს დაინიშნა აზერბაიჯანის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის არქიტექტურისა და ხელოვნების ინსტიტუტის სახვითი ხელოვნების განყოფილების გამგედ. მუზეუმს მისი სახელი მიენიჭა 1991 წელს.

ქერიმოვის მიერ ნაქსოვი ხალიჩების ნაწილი ინახება ანკარას, სტამბოლისა და თეირანის მუზეუმებში.

ლატიფ ქერიმოვი გარდაიცვალა 1991 წლის 8 სექტემბერს ბაქოში. დაკრძალულია საპატიო დაკრძალვის ხეივანში ბაქოში.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Latif Karimov  - Azerbaijan National Carpet Museum

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1906
კატეგორია:დაბადებული 7 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 8 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1991
კატეგორია:აზერბაიჯანელი ხელოვნებათმცოდნეები
კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები
ოსიპ მანდელშტამი

**ოსიპ მანდელშტამი** (; დ. 1891 ―  გ. 1938) ― ებრაული წარმოშობის რუსი პოეტი, პროზაიკოსი და მთარგმნელი. XX საუკუნის ერთ-ერთი გავლენიანი რუსი ხელოვანი. ქართველი „ცისფერყანწელების” მეგობარი, ნათარგმნი აქვს მათი ნაწარმოებები.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1906
კატეგორია:გარდაცვლილი 1938
კატეგორია:რუსი პოეტები
კატეგორია:სიკვდილით დასჯილი ადამიანები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი რუსეთში
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ვარშავაში დაბადებულები
Meteora (ალბომი)

**Meteora** — ამერიკული როკ ჯგუფის ლინკინ პარკის მეორე სტუდიური ალბომი, რომელიც გამოვიდა 2003 წლის 25 მარტს ლეიბლზე Warner Bros. Records. ალბომის პროდიუსერი ჯგუფთან ერთად დონ გილმორია. სახელწოდება *მეტეორა* აღებულია ამავე სახელის მქონე ბერძნული მართლმადიდებლური მონასტრების კოპლექსიდან.  ჯგუფს ალბომის ჩასაწერად თითქმის ერთი წელი დასჭირდა.

პირველ კვირაში ალბომის 810 000-ზე მეტი ეგზემპლარი გაიყიდა. ალბომმა პირველი ადგილი დაიკავა *ბილბორდ* 200-ის სიაში. წლის განმავლობაში Linkin Park-მა გამოუშვა სინგლები Meteora-დან, მათ შორის: „Somewhere I Belong“, „Faint“, „Numb“, „From the Inside“ და „Breaking the Habit“. მეტეორამ მიიღო დადებითი შეფასებები კრიტიკოსებისაგან, თუმცა მათ აღნიშნეს, რომ ალბომის მუსიკალური სტილი მისი წინამორბედის, *Hybrid Theory-*ის მსგავსია. 

ალბომი გაიყიდა დაახლოებით 16 მილიონი ეგზემპლარის ოდენობით მსოფლიოში, რაც მას XXI საუკუნის მე-8 ყველაზე გაყიდვად ალბომად აქცევს. მინიჭებული აქვს ამერიკის ხმისჩამწერი კომპანიების ასოციაციის (RIAA) 7 პლატინის სერტიფიკატი. „Session“ ნომინირებული იყო გრემის 46-ე დაჯილდოებაზე როგორც „საუკეთესო როკ ინსტრუმენტული შესრულება“.
 
## სქოლიო
კატეგორია:2003 წლის ალბომები
კატეგორია:ლინკინ პარკის ალბომები
კატეგორია:ლინკინ პარკი
ნიკოლოზ გედევანიშვილი

**ნიკოლოზ კონსტანტინეს ძე გედევანიშვილი** (*გედევანოვი*) (დ. 6 იანვარი, 1881, მცხეთა, — გ. 13 ივლისი, 1937) — ქართველი სამხედრო მოღვაწე, პოლკოვნიკი (1917). 
## ბიოგრაფია 
დაიბადა რუსეთის იმპერიის არმიის პოდპოლკოვნიკის ოჯახში. მისი და-ძმები იყვნენ გენერლები ალექსანდრე და იოსებ გედევანიშვილები, მეცნიერი გიორგი გედევანიშვილი, პუბლიცისტი ანასტასია გედევანიშვილი. ნიკოლოზ გედევანიშვილმა დაამთავრა თბილისის კადეტთა კორპუსი და პავლეს სამხედრო სასწავლებელი (1901), შემდეგ — ნიკოლოზის საიმპერატორო სამხედრო აკადემია (1913, I თანრიგით). სამხედრო სამსახურში 1899 წლიდან ირიცხებოდა. მონაწილეობდა რუსეთ-იაპონიის ომში (1904-1905). I მსოფლიო ომის (1914-1918) დროს იყო ჩრდილოეთის ფრონტის შტაბის ოფიცერი (1914-1917), შემდეგ — მე-2 კავკასიის კაზაკთა დივიზიის შტაბის უფროსის მოვალეობის შემსრულებელი (1917 წ. სექტ.), ქართული ცხენოსანი ბრიგადის შტაბის უფროსი (1917 წ. ნოემბ.-დეკ.), 1-ლი ქართული მსროლელი დივიზიის შტაბის უფროსი (1917 დეკ.-1918 ივნ.). 1918-1921 წლებში მსახურობდა დამოუკიდებელი საქართველოს სამხედრო სამინისტროს გენერალურ შტაბში, იყო გენშტაბის განყოფილების საორგანიზაციო სექციის უფროსი, სამხედრო წარმომადგენელი აზერბაიჯანში, მონაწილეობდა მოლაპარაკებებში უცხოეთის ქვეყნების სამხედრო წარმომადგენლებთან. 

საქართველოში საბჭოთა რეჟიმის დამყარების (1921) შემდეგ გედევანიშვილი მსახურობდა წითელი არმიაში; იყო საქართველოს სსრ სამხედრო და საზღვაო საქმეთა სახალხო კომისარიატის შტაბის უფროსი, მე-2 ცალკე კავკასიის არმიის შტაბის უფროსის თანაშემწის მოვალეობის შემსრულებელი, შემდეგ — თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სამხედრო ხელმძღვანელი. საბჭოთა ხელისუფლების მიერ დაპატიმრებული იყო 1930 და 1931 წლებში. 1937 წლის ივნისში კვლავ დააპატიმრეს, 13 ივლისს მიუსაჯეს სიკვდილით დასჯა და იმავე დღეს დახვრიტეს. დაჯილდოებული იყო წმ. სტანისლავის III (1905) და II (1913), წმ. ანას III (1909; ხმლებით და ბაბთით, 1915), II (ხმლებით, 1915) და IV (1915), წმ. ვლადიმერის IV (ხმლებით და ბაბთით, 1915) ხარისხის ორდენებით.

## რესურსები ინტერნეტში
* Гедеванов Николай Константинович. «Русская армия в Первой мировой войне».
* [Гедеванов Николай Константинович (1881)](https://ru.openlist.wiki/Гедеванов_Николай_Константинович_(1881)). «Открытый список»

კატეგორია:დაბადებული 6 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1881
კატეგორია:დაბადებული  13 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1937
კატეგორია:ქართველი პოლკოვნიკები
კატეგორია:რუსეთის იმპერიის ოფიცრები
კატეგორია:ქართველები პირველ მსოფლიო ომში
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში
კატეგორია:წმინდა სტანისლავის III ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა სტანისლავის II ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა ანას III ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა ანას II ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა ანას IV ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა ვლადიმერის IV ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:მცხეთაში დაბადებულები
იმიშლი

**იმიშლი** () — ქალაქი აზერბაიჯანში, იმიშლის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს მილის ველზე, მდინარე არაქსის მარცხენა სანაპიროზე, ბაქოდან 250 კმ-ში.

## ისტორია
სოფელი იმიშლი ბაქო-ერევნის სარკინიგზო ხაზზე მდებარეობდა. 1938 წელს სოფელ ყარადონლუდან აქ გადმოიტანეს რაიონის ცენტრი. 1944 წელს იმიშლიმ ქალაქური ტიპის დასახლების სტატუსი მიიღო. 1959 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში 9 479 კაცი ცხოვრობდა. მომდევნო წელს მან ქალაქის სტატუსი მიიღო. 1979 წლის აღწერით, ქალაქში ცხოვრობდა 21 340 ადამიანი, ხოლო 1989 წლის აღწერით - 25 715 ადამიანი, 2002 წელს - 31 ათასი, ხოლო 2006 წელს - 31,7 ათასი.

## ეკონომიკა
საბჭოთა პერიოდში ქალაქში აშენდა კვების საწარმოები და ქარხნები შემდეგი დანიშნულებებისთვის: ბამბის გამოფქვა, რკინაბეტონის, აგურის, ასფალტის, კარაქის და ყველის წარმოება. მდინარე არაქსზე აშენდა მუგანის ჰიდროელექტროსადგური. 2006 წელს Azersun Holding-ის ინვესტიციების წყალობით, ამიერკავკასიაში ყველაზე დიდი შაქრის ქარხანა, იმიშლის შაქრის ქარხანა გაიხსნა. ქარხანაში 97 მილიონი დოლარი ინვესტირდა. იგი წელიწადში 300-350 ათას ტონა შაქარს გადაამუშავებს, აქედან 1000 ტონას დღეში. დამატებითი 10 მილიონი დოლარის ინვესტიციის შემდეგ, მოსალოდნელია, რომ ქარხანა გადამუშავების სიმძლავრეს კიდევ 50%-ით გაზრდის. ქარხანაში 1400 ადამიანია დასაქმებული. 

## გამოჩენილი ადამიანები
* პროფესორი ვუსალ გასიმლი, აზერბაიჯანის რესპუბლიკის ეკონომიკური რეფორმებისა და კომუნიკაციის ანალიზის ცენტრის აღმასრულებელი დირექტორი.

## ღირსშესანიშნაობები
* ეროვნული არქიტექტურული სტილით აშენებული ისტორიისა და მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი.

* ჰეიდარ ალიევის სახელობის ქალაქის სტადიონი 8500 ადგილით, რომელიც სრულიად შეესაბამება საერთაშორისო სტანდარტებს. მასზე საშინაო თამაშებს საფეხბურთო კლუბი „MKT-Araz“ ატარებს.

## გალერეა

File:Imishli city, Aerial 2.jpg
File:Imishli city, Aerial 3.jpg

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის ქალაქები
რობერტ ვილჰელმ ბუნზენი

**რობერტ ვილჰელმ ბუნზენი** (; დ. 31 მარტი, 1811 — გ. 16 აგვისტო, 1899, ჰაიდელბერგი) — გერმანელი ქიმიკოსი, პეტერბურგის მეცნიერებათა აკადემიის უცხოელი წევრ-კორესპონდენტი (1862).

## ბიოგრაფია
1841 წელს გამოიგონა ნახშირ-თუთიის გალვანური ელემენტი. 1852 წელს ამ ელემენტისაგან დამზადებული ბატარეის საშუალებით მიიღო ლითონური მაგნიუმი, ხოლო 1854-1855 წლებში შესაბამისი ქლორიდების ნადნობების ელექტროლიზით — ლითიუმი, კალციუმი, სტრონციუმი და ბარიუმი. 1854 წელს გერმანელ ფიზიკოს გ. რ. კირხჰოფთან ერთად ბუნზენმა დაიწყო სხვადასხვა მარილის ორთქლით შეფერილი ალის სპექტრის შესწავლა. 1859 წელს ამ კვლევის შედეგად საფუძველი ჩაეყარა სპექტრულ ანალიზს, რომელმაც ფართო გამოყენება პოვა ქიმიაში, ფიზიკასა და ასტრონომიაში. 1860 წელს სპექტრული ანალიზის მეშვეობით ბუნზენმა და კირხჰოფმა აღმოაჩინეს ცეზიუმი და 1861 წელს რუბიდიუმი. XIX საუკუნის 50-იანი წლების დამდეგს ბუნზენმა ინგლისელ ქიმიკოს ჰ. ე. როსკოსთან ერთად მუშაობდა ფოტოქიმიის საკითხებზე (ბუნზენ-როსკოს კანონი).

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:გერმანელი ქიმიკოსები
გრანადილია-დე-აბონა

**გრანადილია-დე-აბონა** () — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის კანარის კუნძულების ავტონომიური გაერთიანების სანტა-კრუს-დე-ტენერიფეს პროვინციის შემადგენლობაში. მდებარეობს კუნძულ ტენერიფეზე. ფართობი —162,4 კმ². მოსახლეობა — 52 447 კაცი (2022 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* სანტა-კრუს-დე-ტენერიფეს მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* გრანადილია-დე-აბონის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:სანტა-კრუს-დე-ტენერიფეს მუნიციპალიტეტები
მოდრა

**მოდრა** (, , ) — ქალაქი დასავლეთ სლოვაკეთში. მდებარეობს მცირე კარპატების მთისწინეთზე. მოსახლეობა — 9346 ადამიანი (2021 წ.).

ქალაქი მოდრა ისტორიულ წყაროებში პირველად მოიხსენიება 1158 წელს, როგორც ნიტრის ეპისკოპოსის სამფლობელო. 1361 წელს გახდა სამეფო ქალაქი, ხოლო 1607 წელს თავისუფალი სამეფო ქალაქი. ამჟამად ქალაქი მოდრა ცნობილია ღვინით და კერამიკით. 

## რესურსები ინტერნეტში
* ქალაქის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:სლოვაკეთის ქალაქები
გაგნიძე

საკუთარი სახელი **გაგნიძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:

* ბაგრატ გაგნიძე — სპორტსმენი (თავისუფალი ჭიდაობა)
* გიორგი გაგნიძე — მომღერალი
* ლუკა გაგნიძე — ფეხბურთელი
* მერაბ გაგნიძე — პედაგოგი, კომპოზიტორი
* მერაბ გაგნიძე — არქიტექტორი
* მიხეილ გაგნიძე — მსახიობი
* რევაზ გაგნიძე — ბიოლოგი

კატეგორია:ქართული გვარები
ავქსენტი გვათუა

**ავქსენტი დიმიტრის ძე გვათუა** (დ. 1877, სოფ. მაცხოვრისკარი, ახლანდ. აბაშის მუნიციპალიტეტი, — გ. 1922, სოფ. ნარაზენი, ახლანდ. ზუგდიდის მუნიციპალიტეტი) — რევოლუციური მოძრაობის მონაწილე კავკასიაში, სოციალ-დემოკრატი.

წარმოშობით ზუგდიდის მაზრის აზნაურთა ოჯახიდან. სწავლობდა ქუთაისის სათავადაზნაურო სასწავლებელში, რომელიც უსახსრობის გამო არ დაამთავრა. შემდეგ ცხოვრობდა შავიზღვისპირეთში, ბათუმსა და სოჭში. 1899 წელს გაზეთ „კვალში“ გამოაქვეყნა კორესპონდენცია სოჭისა და იქაური ქართველი მოახალშენეების პრობლემების შესახებ. 1901-1902 წლებში აქტიურად მონაწილეობდა ბათუმის სოციალ-დემოკრატიული წრის საქმიანობაში, კერძოდ, ვლადიმერ ლენინის მარქსისტული არალეგალური გაზეთის „ისკრის“ ტრანსპორტირებასა და გამრავლებაში. 1903 წლიდან ფარმაცევტად მუშაობდა მის მიერ გახსნილ აფთიაქში სოჭში, სადაც ამავდროულად ფარულ რევოლუციურ პროპაგანდას ეწეოდა და იყო სოჭის სოციალ-დემოკრატიული ჯგუფის ერთ-ერთი ორგანიზატორი. 

რუსეთის 1905 წლის რევოლუციის დროს გვათუა იყო სოჭში შეიარაღებული აჯანყების მოთავე და ქალაქის რევოლუციური მმართველობის („სოჭის რესპუბლიკის“) ერთ-ერთი ლიდერი, უზრუნველყო გამოსვლებში გაგრიდან და პლასტუნკიდან ქართველი მოხალისეების აქტიური ჩართვა. აჯანყების დამარცხების შემდეგ გურულ მომღერალთა გუნდს შეაფარა თავი და საზღვარგარეთ (იაპონია, ეგვიპტე, საფრანგეთი) გაიქცა. რუსეთის 1917 წლის რევოლუციის შემდეგ საქართველოში დაბრუნდა და სახელმწიფო სამსახურში ჩადგა. 1919 წელს იყო პარიზის სამშვიდობო კონფერენციაზე ქართული დელეგაციის წევრი. მოკლეს 1922 წელს სოფელ ნარაზენში.

## ლიტერატურა
* Очерки истории Батумской организации Коммунистической партии Грузии : (1890-1921 гг.) : Автореф. дис. на соискание учен. степ. докт. ист. наук / И.С. Чулок ; Ин-т истории партии при ЦК КП Грузии - Филиал Ин-та марксизма-ленинизма при ЦК КПСС. - Тбилиси, 1972. 
* Большая Кубанская энциклопедия. Том 1. Биографический энциклопедический словарь / Ред. совет: М. К. Ахеджак (пред.) и др.; Гл. ред. Т. А. Василевская ; Центр информационного и экономического развития печати, телевидения и радио Краснодарского края . - Краснодар, 2005. - с. 63.

## რესურსები ინტერნეტში
* გვათუა ავქსენტი (ჟანდარმერიის დოკუმენტი). საქართველოს ეროვნული არქივი.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1877
კატეგორია:გარდაცვლილი  1922
კატეგორია:აბაშის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი რევოლუციონერები
კატეგორია:ქართველი სოციალ-დემოკრატები
გიორგი გვათუა

მინი|პოლკოვნიკი გ. გვათუა
**გიორგი (გიგო) კონსტანტინეს ძე გვათუა** (დ. 10 ივნისი, 1829, ხობი, — გ. 4 თებერვალი, 1919, თბილისი) — რუსეთის იმპერიის არმიის გენერალ-მაიორი (1909).

მეგრელ აზნაურთა ოჯახის წარმომადგენელი. მსახურობდა საიმპერატორო გვარდიის შენაერთში (მისი უდიდებულესობის საკუთარი კონვოი). მონაწილეობდა უნგრეთის რევოლუციის ჩახშობაში (1849), ყირიმის ომში (1853-1856), კავკასიის ომში (მ.შ., ღუნიბის აღებაში, 1859), პოლონეთის კამპანიაში (1863-1864), რუსეთ-ოსმალეთის 1877-1878 წლების ომში (განსაკუთრებით თავი გამოიჩინა ყარსის ბრძოლაში 1877 წელს). ეკუთვნოდა ფელდმარშალ ალექსანდრე ბარიატინსკის ახლო გარემოცვას. 1880 წელს მიიღო პოლკოვნიკის წოდება და ჩაირიცხა კავკასიის არმიის კავალერიაში. ერთხანს იყო აფხაზეთში კოდორის უბნის უფროსი. 

1909 წელს გვათუა თადარიგში გავიდა გენერალ-მაიორის წოდების მინიჭებით, პენსიითა და მუნდირის ტარების უფლებით. მონაწილეობდა საზოგადოებრივ ცხოვრებაში. 1880 წლიდან იყო ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების ნამდვილი წევრი. გარდაიცვალა 1919 წელს, 89 წლის ასაკში. დაკრძალულია თბილისში, კუკიის სასაფლაოზე. დაჯილდოებული იყო წმ. სტანისლავის III (ხმლებით, 1855) და II (1872) და წმ. ანას III (ხმლებით და ბაბთით, 1859) და II (1874), წმ. ვლადიმერის IV (ოფიცრობად სამსახურის 25 წლისთავის აღსანიშნავად, 1902) და III (1904) ხარისხის ორდენებით, ოქროს იარაღით წარწერით „მამაცობისთვის“ (ყარსის კამპანიაში თავის გამოჩენისთვის, 1877), ირანული „ლომისა და მზის ორდენით“ (III ხარისხის, 1864; 1863 წლის რუსულ ელჩობაში მონაწილეობისთვის). 

## ლიტერატურა
* Гогитидзе, М. Д. Военная элита Кавказа : в 2 т. – Т. I : Генералы и адмиралы из Грузии / ред. Н. Джавахишвили. – Тбилиси : НИЦ ист. груз.-кавказ. отношений, 2007. – с. 102.
* 

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 10 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1829
კატეგორია:გარდაცვლილი 4 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1919
კატეგორია:ხობში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი აზნაურები
კატეგორია:რუსეთის იმპერიის გენერალ-მაიორები
კატეგორია:წმინდა სტანისლავის III ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა სტანისლავის II ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა ანას II ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა ანას III ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა ვლადიმერის IV ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:ოქროს იარაღი „მამაცობისთვის“-ის კავალრები
კატეგორია:ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების წევრები
კატეგორია:წმინდა ვლადიმერის III ხარისხის ორდენის კავალრები
ბონილია-დე-ლა-სიერა

**ბონილია-დე-ლა-სიერა** () — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის კასტილია და ლეონის ავტონომიური გაერთიანების ავილის პროვინციის ელ-ბარკო-დე-ავილა-პიედრახიტის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 	558 კმ². მოსახლეობა — 124 კაცი (2022 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* ავილის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* ბონილია-დე-ლა-სიერის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი 

## სქოლიო
კატეგორია:ავილის მუნიციპალიტეტები
გლურჯიძე

საკუთარი სახელი **გლურჯიძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:

* ალექსანდრე გლურჯიძე — ინჟინერი
* ელენე გლურჯიძე — ბალეტის მოცეკვავე
* რუსუდან გლურჯიძე — კინორეჟისორი

კატეგორია:ქართული გვარები
გური თვალთვაძე

**გური კალისტრატეს ძე თვალთვაძე** (დ. 25 ოქტომბერი, 1907 — გ. 8 თებერვალი, 1970) — ქართველი გეოფიზიკოსი. ფიზიკა-მათემატიკის მეცნიერებათა დოქტორი (1961), პროფესორი (1963). საქართველოს მეცნიერებათა დამსახურებული მოღვაწე (1967). 

## ბიოგრაფია 
გური თვალთვაძემ 1930 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფიზიკა-მათემატიკის ფაკულტეტი. 1934 წლიდან ხელმძღვანელობდა საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის გეოფიზიკის ინსტიტუტში თავისსავე დაარსებულ სეისმომეტრიის განყოფილებას. იგი სასარგებლო წიაღისეულის სეისმომეტრიული მეთოდით ძიების ფუძემდებელია საქართველოში. მისი შრომები ეხება კავკასიაში დედამიწის ქერქის აგებულებისა და ფიზიკური თვისებების შესწავლის საკითხებს. ეწეოდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას საქართველოს უმაღლეს სასწავლებლებში (1945–70). იყო საქართველოს ზოოვეტერინალური ინსტიტუტის ფიზიკის კათედრის გამგე (1939–56). მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები.

## ლიტერატურა 
## ბიბლიოგრაფია 
* მიწისძვრები. თბილისი, „საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემიის გამომცემლობა და სტამბა“, 1950;
* დედამიწის აღნაგობა და მისი ფიზიკური თვისებები. თბილისი, „საქ. სსრ მეცნ. აკად. გამ-ბა და სტ.“, 1950;
* ვულკანები და მიწისძვრები. თბილისი, „სახელგამი“, 1950.

კატეგორია:ქართველი გეოფიზიკოსები
კატეგორია:ფიზიკა-მათემატიკის მეცნიერებათა დოქტორები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწეები
თვალთვაძე

საკუთარი სახელი **თვალთვაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* გური თვალთვაძე — ქართველი გეოფიზიკოსი
* დარეჯან თვალთვაძე — ქართველი ფილოლოგი
* ფატი თვალთვაძე — ქართველი მწერალი, მთარგმნელი

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
ალექსანდრე გრიგოლია (ანთროპოლოგი)

**ალექსანდრე გრიგოლია** (დ. 31 აგვისტო, 1896, ფოთი, — გ. 13 მაისი, 1979, სანტა-კრუზი, ბოლივია) — ამერიკის შეერთებულ შტატებში მოღვაწე ქართველი ანთროპოლოგი.

სწავლობდა პარიზსა და ბერლინში. საქართველოში გასაბჭოების შემდეგ აღარ დაბრუნებულა. დაამთავრა პენსილვანიის უნივერსიტეტი. იქვე დაიცვა დოქტორის ხარისხი (1939, დისერტაცია — „ქართველ მთიელთა ადათი და სამართალი“) და მუშაობდა პროფესორად. უითონის კოლეჯში (ილინოისი) დააფუძნა და სათავეში ედგა ანთროპოლოგიის დეპარტამენტს. 1968 წელს მიიღო ემერიტუს პროფესორის  სტატუსი. მისი ფუნდამენტური ნაშრომი ქართველ მთიელთა წეს-ჩვეულებებზე დღემდე ამ საკითხის ყველაზე სრულყოფილ კვლევად ითვლება; ქართულად თარგმნა და გამოსცა თავისუფალმა უნივერსიტეტმა კახა ბენდუქიძის ინიციატივით 2012 წელს. 

## თხზულებები 
* Grigolia, A., Custom and Justice in the Caucasus:The Georgian Highlanders (Ph.D. Dissertation, University of Pennsylvania, 1939).
* Grigolia, A. 1960. "The Caucasus and the Ancient Pre-Greco-Roman Culture World", *Bedi Karthlisa* 34-35: 97-104.
* Grigolia, A. 1962. "Milkrelationship in the Caucausus" *Bedi Karthlisa* 41–42: 148–67.

## ლიტერატურა
* Kiknadze, Z. (2015). Alexander Grigolia. Custom and Justice in the Caucasus: the Georgian Highlanders. *KADMOS*, (7), 402-410.

კატეგორია:დაბადებული 31 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1896
კატეგორია:გარდაცვლილი 13 მაისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1979
კატეგორია:ფოთში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი ანთროპოლოგები
კატეგორია:ქართველი ემიგრანტები
კატეგორია:ქართველი ამერიკელები
გოგოლიშვილი

საკუთარი სახელი **გოგოლაშვილი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:

* ავთანდილ გოგოლიშვილი — სპორტსმენი (თავისუფალი ჭიდაობა)
* მამია გოგოლიშვილი — აგრონომი, სახელმწიფო მოხელე

კატეგორია:ქართული გვარები
ვლადიმერ ლაღიძე

**ვლადიმერ (ლადო) ლაღიძე** (დ. 1898, აშხაბადი — გ. 1960, დიდი ბრიტანეთი) — ქართველი სამხედრო პირი, პოლონეთისა და ინგლისის არმიების ოფიცერი.

## ბიოგრაფია 
ვლადიმერ ლაღიძე დაიბადა 1898 წელს, აშხაბადში. იყო საქართველოს არმიის იუნკერი. 1921 წელს სხვა იუნკრებთან ერთად ემიგრაციაში წავიდა პოლონეთში. ვარშავის სამხედრო აკადემიის დამთავრების შემდეგ გახდა პოლონეთის არმიის საკონტრაქტო ოფიცერი. 1924 წელს ჩაირიცხა პოლონეთის არმიაში არტილერიის ლეიტენანტად და განვლო გზა არტილერიის მაიორობამდე. მონაწილეობდა 1939 წლის ბრძოლებში. მეორე მსოფლიო ომის დაწყების წინ იყო ერთ–ერთი საარტილერიო ათასეულის მეთაური. პოლონეთის ოკუპაციის შემდეგ იბრძოდა დასავლეთის ფრონტზე. იყო პოლონეთის სამხედრო და პოლიტიკური მოღვაწე გენერალ ვლადისლავ ანდერსის ადიუტანტი. ომის დამთავრების შემდეგ ემიგრაციაში დიდ ბრიტანეთში დარჩა, სადაც გარდაიცვალა  1960 წელს. 1976 წელს მისი ნეშთი პარიზთან ახლოს გადაასვენეს.

დაჯილდოებული იყო პოლონეთის უმაღლესი სამხედრო ჯილდოთი — „ვირტუტი მილიტარის" ორდენით.

## ლიტერატურა
*ურუშაძე ლ., ევროპა და ქართული პოლიტიკური ემიგრაცია. თბ., 2005. – გვ. 27–28.
*ყოლბაია დ., რეჩპოსპოლიტას ფრთებქვეშ : ქართული ემიგრაცია პოლონეთში 1921-1939. ვარშავა, 2019. – გვ. 223.

## რესურსები ინტერნეტში
*ვლადიმერ ლაღიძე

კატეგორია:დაბადებული 1898
კატეგორია:გარდაცვლილი 1960
კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები
კატეგორია:ქართველები მეორე მსოფლიო ომში
იოსებ გუგუშვილი

**იოსებ გუგუშვილი** (დ. და გ. წლები უცნობია) — საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის არმიის I ცალკე ცხენოსანთა ასეულის რიგითი. სომხეთ-საქართველოს ომის დროს სოფ. პატარა მუღანლოსთან 1918 ნოემბერში გამართულ ბრძოლაში გამოჩენილი მამაცობისათვის დაჯილდოვდა II ხარისხის წმ. გიორგის ჯვრით (1918 წ. 2 დეკ.).

## ლიტერატურა
* ჟორდანია ო., გაბედავა მ., საქართველოს წმინდა გიორგის ჯვრის კავალრები, თბ., 2001.

კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები
იოსებ
კურდღელაიძე

საკუთარი სახელი **კურდღელაიძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* გარსევან კურდღელაიძე — ქართველი გეოგრაფი
* დიმიტრი კურდღელაიძე — ქართველი ფიზიკოს-თეორეტიკოსი
კობა გრიგოლია

**კობა გრიგოლია** (დ. 16 აპრილი, 1979, ქ. ფოთი) — ქართველი სამხედრო პირი, ბრიგადის გენერალი (2020).

დაამთავრა საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს გაერთიანებული სამხედრო აკადემიის სახმელეთო ფაკულტეტი (2000). საქართველოს შეიარაღებულ ძალებში მსახურობდა 2000 წლიდან ოცეულის მეთაურად, შემდეგ სხვადასხვა საშტაბო და სამეთაურო პოზიციებზე. 2017-2020 წლებში იყო მეორე ქვეითი ბრიგადის მეთაური, 2020 წლის ივლისიდან — თავდაცვის ძალების დასავლეთის სარდალი. მონაწილეობდა სამშვიდობო მისიებში კოსოვოში (2003, 2006), ერაყსა (2005, 2007) და ავღანეთში (2014-2015), რუსეთ-საქართველოს ომში (2008). დაჯილდოებულია საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს უწყებრივი მედლებით.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 16 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1979
კატეგორია:ფოთში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი გენერლები
კატეგორია:რუსეთ-საქართველოს ომის მონაწილეები (2008)
გოგოძე

საკუთარი სახელი **გოგოძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:

* კარლო გოგოძე — კინოკრიტიკოსი, დრამატურგი
* ნინო გოგოძე — სსრკ სოციალისტური შრომის გმირი

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
ულაფ დუუნი

**ულაფ დუუნი** (; დ. 21 ნოემბერი, 1876 ― გ. 13 სექტემბერი, 1939) ― ნორვეგიელი მწერალი. მიჩნეულია ნორვეგიული ლიტერატურის ერთ-ერთ ყველაზე თვალსაჩინო წარმომადგენლად. 14 წლის მანძილზე 24-ჯერ იყო წარდგენილი ნობელის პრემიაზე და ერთხელ ლიტერატურაში ნობელის პრემიის მოპოვებამდე 1 ხმა დააკლდა.

## ადრეული წლები
დუუნი კუნძულ იეაზე, იტრე ნამდალის რაიონში დაიბადა, რომელიც ნურ-ტრენდელაგის საგრაფოს ფუსნესის მუნიციპალიტეტს მიეკუთვნებოდა. ნამდვილი სახელი და გვარია ულე იოჰანსენ რააბი. დუუნი რვა დედმამიშვილიდან უფროსი იყო. ბავშვობის პერიოდში ულაფის ოჯახი რამდენიმე ფერმაში ცხოვრობდა, რომელთაგან ბოლო დუუნი იყო. გვარად დუუნი კუნძული დატოვების შემდეგ მიიღო, როცა მასწავლებლობა გადაწყვიტა.

სწავლობდა ტრენდელაგის საჯარო სკოლაში. 1901 წელს სკოლის მასწავლებლის პოზიცია დაიკავა ლევანგერის მუნიციპალიტეტში.

## ჯილდოები
*1934 ― Gyldendal's Endowment 
*1935 ― ჰენრიკ სტეფენსის პრემია

## რესურსები ინტერნეტში
**Dagbladet* - Profile of   Olav Duun
*Pictures of Olav and Emma Duun's House

## სქოლიო
კატეგორია:XX საუკუნის ნორვეგიელი რომანისტები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
უჯარი

**უჯარი** () — ქალაქი აზერბაიჯანში, უჯარის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს ბაქოდან დასავლეთით 250 კმ-ში. რკინიგზის სადგური ბაქო-თბილისის ხაზზე.

1941 წელს მიიღო ქალაქის სტატუსი. 1959 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქში 7 760 ადამიანი ცხოვრობდა. 1979 წლის მონაცემებით უჯარში 12 090 კაცი იყო, ხოლო 1989 წლის აღწერით – 14 273..

ქალაქში მოქმედებს საკონსერვო, ბეტონის, ბამბის საწმენდი ქარხნები.

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის ქალაქები
დუდუჩავა

საკუთარი სახელი **დუდუჩავა** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:

* ალექსანდრე დუდუჩავა — კრიტიკოსი, ხელოვნებათმცოდნე
* მამია დუდუჩავა — ლიტერატურათმცოდნე, ხელოვნებათმცოდნე
* როლანდ დუდუჩავა — მათემატიკოსი

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
დუჩიძე

საკუთარი სახელი **დუჩიძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:

* გივი დუჩიძე — ვეტერინარი ექიმი, საბჭოთა სახელმწიფო მოხელე
* ლევან დუჩიძე — დიპლომატი, პოლიტიკოსი

კატეგორია:ქართული გვარები
აველიანედა (ავილა)

**აველიანედა** () — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის კასტილია და ლეონის ავტონომიური გაერთიანების ავილის პროვინციის ელ-ბარკო-დე-ავილა-პიედრახიტის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 	12,78 კმ². მოსახლეობა — 27 კაცი (2022 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* ავილის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* აველიანედის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:ავილის მუნიციპალიტეტები
ეგაძე

საკუთარი სახელი **ეგაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ოთარ ეგაძე — მწერალი, ხელოვნების კრიტიკოსი
* ოთარ ეგაძე — რეჟისორი, პედაგოგი
* ომარ ეგაძე — სპორტსმენი (ბერძნულ-რომაული ჭიდაობა)

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
ალექსანდრე დიდებულიძე (სამხედრო)

**ალექსანდრე დიმიტრის ძე დიდებულიძე** (დ. 22 ივლისი, 1895, სოფ. ატოცი, ახლანდ. ქარელის მუნიციპალიტეტი, — გ. 15 აგვისტო, 1937) — ქართველი სამხედრო პირი.

მსახურობდა რუსეთის იმპერიის, შემდეგ საქართველოს რესპუბლიკის არმიაში. პირველი მსოფლიო ომის დროს დასავლეთის ფრონტზე ბრძოლაში თავის გამოჩენისთვის ლაიბ-გვარდიის ლიტვის პოლკის პორუჩიკმა დიდებულიძემ მიიღო გიორგის იარაღი მორთული ვადით (1916) და წმ. გიორგის IV ხარისხის ორდენი (1917). გასაბჭოების შემდეგ მუშაობდა სამხედრო საქმეთა კომისარიატში. 1937 წლისთვის იყო აფხაზეთის ასსრ განათლების სახალხო კომისარიატის სამხედრო ინსპექტორი. 1937 წლის ივნისში დააპატიმრეს „კონტრრევოლუციური მავნებლური ორგანიზაციის“ წევრობის ბრალდებით და დახვრიტეს. რეაბილიტირებულია 1957 წელს.

## რესურსები ინტერნეტში
* Дидебулидзе Александр. «Памяти героев Великой войны 1914–1918».
* დიდებულიძე ალექსანდრე დიმიტრის ძე. სტალინური სიები საქართველოდან [ელექტრონული მონაცემთა ბაზა] / ჰაინრიჰ ბიოლის ფონდი სამხრეთ კავკასიაში.

კატეგორია:დაბადებული 22 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1895
კატეგორია:გარდაცვლილი 15 აგვისტო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1937
კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები
კატეგორია:რუსეთის იმპერიის ოფიცრები
კატეგორია:ქართველები პირველ მსოფლიო ომში
კატეგორია:წმინდა გიორგის IV ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში
ხიზი

**ხიზი** () — ქალაქი აზერბაიჯანში, ხიზის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს ბაქოდან 104 კმ-ში. ხიზი მოსახლეობის რაოდენობით (1600 კაცი) აზერბაიჯანში 66-ე ადგილზეა.

ქალაქი ხიზი მდებარეობს კავკასიონის ქედის სამხრეთ კალთაზე — სამურის სამხრეთ კალთიდან დევეჩამდე გაშლილ ფენაზე. მთები დაბალია, უმაღლესი წერტილი ზღვის დონიდან 958 მეტრზეა — მთა სარაკუ და 2203 მეტრი — დუბრალის მთა. რამდენიმე რაიონში მთის ფერდობები გამოიყენება ზამთრის, ზოგი კი ზაფხულის საძოვრებად.

## მოსახლეობა
1921 წლის აზერბაიჯანის სასოფლო-სამეურნეო აღწერის შედეგების მიხედვით, სოფელ ხიზში ცხოვრობდა 803 კაცი (167 კომლი), ძირითადად თათები.

## ღირსშესანიშნაობები
ქალაქიდან არც თუ ისე შორს შეიქმნა დასასვენებელი ზონა „ჯანნეტ ბაგი“. ხიზიდან 8 კილომეტრში არის კიდევ ერთი დასასვენებელი ზონა — ყიზილგაზმა. ქალაქის ისტორიული ღირსშესანიშნაობებიდან აღსანიშნავია აზერბაიჯანული დრამის დამაარსებლის, ჯაფარ ჯაბარლისა და აზერბაიჯანელი პოეტის, მიქაილ მუშფიგის სახლ-მუზეუმები.

ხიზი ცნობილია ხალიჩების ქსოვით. ხიზის ხალიჩები ბაქოს აზერბაიჯანული ხალიჩების ჯგუფს მიეკუთვნება. როგორც წესი, ხალიჩის შუა ნაწილი იყოფა უჯრედებად დიდი უჯრედების სახით, დანარჩენი კი იალქნებით იფარება. ხალიჩებზე ასევე გამოსახულია სიცოცხლის ხე და გეომეტრიული ნიმუშები.

## კულტურაში
ცნობილია სიმღერა „ხიზი დაგლარი“, შექმილი კომპოზიტორ ალაკბარ თაგიევის მუსიკასა და ჰაფიზ ბახიშის ტექსტზე.

ხიზში მიმდინარეობდა საბჭოთა მხარტვრული ფილმის „უთავო მხედრის“ გადაღებების ნაწილი.

## გამოჩენილი ადამიანები
* ჯაფარ ჯაბარლი — მწერალი და დრამატურგი.
* ჯაბირ ნოვრუზი — პოეტი, აზერბაიჯანის სახალხო პოეტი.
* ნიზამი რამზი — აზერბაიჯანული ფოლკლორული კულტურის (მეიხანა) მოღვაწე.
* მიქაილ მუშფიგი — აზერბაიჯანელი პოეტი.
* რაფაილ ოზთურქ დაღლი — მწერალი, პოეტი, ისტორიკოსი.
* ზულეიხა შირინოვა — მწერალი და სცენარისტი.

ფაილი:Jafar_Jabbarly_3.png|thumb|200px|ჯაფარ ჯაბარლი
ფაილი:Mikayil_Mushfig.jpg|thumb|200px|მიქაილ მუშფიგი

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის ქალაქები