open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ქამალ თალიბზადე

**ქამალ თალიბზადე** (; 14 აგვისტო, 1923, ბაქო - 19 იანვარი, 2006, ბაქო) — კრიტიკოსი, ლიტერატურათმცოდნე, აზერბაიჯანის მწერალთა კავშირის წევრი 1952 წლიდან, ფილოლოგიურ მეცნიერებათა დოქტორი (1965), პროფესორი (1972), აზერბაიჯანის სსრ მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპონდენტი (1980), აზერბაიჯანის მეცნიერის დამსახურებული მოღვაწე (1982), აზერბაიჯანის დამსახურებული პედაგოგი (1983), აზერბაიჯანის სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი (1986), დამოუკიდებელი აზერბაიჯანის რესპუბლიკის „დიდების ორდენის“ მფლობელი (1998), აზერბაიჯანის მეცნიერებათა აკადემიის (აკადემიური)წევრი (1989), აზერბაიჯანული საბავშვო ლიტერატურის ერთ-ერთი დამაარსებლის აბდულა შაიგის ვაჟი.

## ბიოგრაფია 
ქამალ თალიბზადე დაიბადა 1923 წლის 14 აგვისტოს ბაქოში. პირველადი განათლება აქ მიიღო, მოგვიანებით დაამთავრა აზერბაიჯანის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიური ფაკულტეტი, 1945 წლიდან კი სამეცნიერო მოღვაწეობა დაიწყო აზერბაიჯანის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ნიზამის ლიტერატურის ინსტიტუტში. ომის წლებში იყო თავისუფალი რეპორტიორი აზერბაიჯანის რადიოკომიტეტში, 1948 წელს დაასრულა ასპირანტურა და დაიცვა დისერტაცია თემაზე „აბას სახათის ცხოვრება და შემოქმედება“ და მიიღო ფილოლოგიურ მეცნიერებათა კანდიდატის ხარისხი. 1949–1952 წლებში იყო ინსტიტუტის უფროსი მეცნიერ თანამშრომელი, 1952–1960 წლებში იყო XIX–XX საუკუნეების კათედრის გამგე, 1960–1981 წლებში იყო დირექტორის მოადგილე სამეცნიერო საკითხებში. 1980–1986 წელს მუშაობდა ისტორიის კრიტიკისა  და თეორიის განყოფილების გამგედ, ხოლო 1987-1994 წლებში მუშაობდა თანამედროვე აზერბაიჯანული ლიტერატურის განყოფილების გამგედ. 1991 წლიდან აბდულა შაიგის სახლ-მუზეუმის ორგანიზატორი და დირექტორი იყო, 1994 წლიდან კი ANAS-ის კონსულტანტად მუშაობდა. 1950-1952 წლებში ასწავლიდა ბაქოს სახელმწიფო უნივერსიტეტში, ხოლო 1984-1986 წლებში აზერბაიჯანის სახელმწიფო პედაგოგიურ ინსტიტუტში ასწავლიდა აზერბაიჯანული ლიტერატურის ისტორიას და ახალი პერიოდის კრიტიკას. 1965 წელს თალიბზადემ წარმატებით დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია აზერბაიჯანული ლიტერატურული კრიტიკის ისტორიისა და განვითარების თავისებურებების შესახებ, 1957-1966 წლებში იყო რესპუბლიკური საკოორდინაციო საბჭოს თავმჯდომარის მოადგილე „მსოფლიო ლიტერატურის განვითარების კანონზომიერებები თანამედროვე ეპოქაში“, 1966-1971 წლებში კი თავმჯდომარე. ინსტიტუტის დროებითი დირექტორი 1973-1974 წლებში, ANAS-ის პრეზიდიუმთან არსებული სამეცნიერო პერსონალის მომზადების საბჭოს წევრი და სოციალურ მეცნიერებათა სამეცნიერო საინფორმაციო ცენტრის სამეცნიერო საბჭოს წევრი, 1960-1981 წლებში ინსტიტუტის სამეცნიერო საბჭოს თავმჯდომარე. საბჭოს დოქტორანტურის და კანდიდატი სამეცნიერო საბჭოების დეპუტატიც იყო. 1954 წლიდან იყო აზერბაიჯანის მწერალთა კავშირის დირექტორთა საბჭოს წევრი, ხოლო 1965-1976 წლებში იყო ჟურნალ „აზერბაიჯანის“ და ჟურნალ „აზერბაიჯანის კომუნისტის“ რედაქტორი. 1980-1987 წლებში მუშაობდა საბჭოთა თურქოლოგთა კომიტეტის წევრად. 1972 წელს აირჩიეს პროფესორად. მისი პირველი ნაბეჭდი ნაშრომი - საბჭოთა კავშირის გმირის, ადილ გულიევისადმი მიძღვნილი ნარკვევი, 1944 წელს დაიბეჭდა წიგნში „აზერბაიჯანის დიდებული შვილები“.
თალიბზადე გარდაიცვალა 2006 წლის 19 იანვარს.

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანელი ლიტერატურათმცოდნეები
მაქშიივკა

**მაქშიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხერსონის ოლქის ჰენიჩესკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 0 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ჰენიჩესკის რაიონის სოფლები
ასურეთული შავი

**ასურეთული შავი**, *ასურეთული*, *შალა*, *შალ იზიუმი*, *შალის ყურძენი* (), *შალის შავი* () — ქართული აბორიგენული წითელყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში ქართლიდან.

ნაპოვნია გარეულ ვაზებს შორის ასურეთის ტყეში გერმანელი კოლონისტის გვარად შალის () მიერ. როგორც უხვმოსავლიანი ჯიში იგი სწრაფად გავრცელდა ქვემო ქართლში და ადგილობრივი გერმანელები მას მპოვნელის სახელით მოიხსენიებდნენ: „შალის ყურძენი“ და „შალის შავი“.

აკადემიკოსმა სოლომონ ჩოლოყაშვილმა „ასურეთული“ უწოდა, იმ სოფლის სახელი, რომელშიც თავიდანვე იყო გავრცელებული. რ. კიკაჩეიშვილის (1963) აზრით, იმ ტყის მიდამოებში, სადაც შალმა ეს ჯიში იპოვა, ვენახები არ არის. ამიტომ შეიძლება ვიფიქროთ, რომ იგი ძველქართული ჯიშია, რომელიც დამპყრობთა მიერ განადგურებულ ტერიტორიაზე უპატრონოდ დარჩა და გაგარეულდა“. 

## ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო ფორმის, სამ-ხუთ ნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარე ძალიან სუსტადაა აბლაბუდისებრად შებუსული. ყვავილი მდედრობითი სქესისაა. მტევანი საშუალო ან საშუალოზე დიდია. ცილინდრულ-კონსური, ხშირად უფორმო, დატოტვილი და მხრიანი, კუმსი ან ძლიერ კუმსი, გვხვდება თხელი მტევნებიც. მტევნის სიკუმსე ყვავილის განაყოფიერების ინტენსივობაზეა დამოკიდებული. მარცვალი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო, სრულ სიმწიფეში მუქი იისფერი, შავში გარდამავალი. კანი თხელი და მკვრივი აქვს, ცვილისებრი ფიფქით უხვად დაფარული. რბილობი საკმაოდ ხორციანი და წვნიანია, წვენი შეუფერავია, გემო — ტკბილი და სასიამოვნო.

ჯიში საშუალო ან საშუალოზე ძლიერი ზრდისაა, ხელოვნურად განაყოფიერების შემთხვევაში უხვმოსავლიანია. სრულ სიმწიფეში სექტემბრის მეორე ნახევრიდან შედის. ასურეთული შავის სავეგეტაციო პერიოდი კვირტის გაშლიდან სრულ სიმწიფემდე 154-160 დღეა. მტევნის საშუალო წონა 200 გრამამდეა, კარგად განაყოფიერების პირობებში კი 500 გრამია. საჰექტარო მოსავლიანობა საშუალოდ 20.0-30.0 ტონაა, ხოლო განაყოფიერების გარეშე 9.0-13.0 ტონა. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 17-18.5%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 7-8.5 გ/ლ-ს.

მიიღება ღია წითელი ფერის სუფრის მშრალი ღვინო, რომელიც ხასიათდება ხალისიანი მჟავიანობითა და კარგი გემოთი.

## ლიტერატურა
*უჯმაჯურიძე ლ., კაკაბაძე გ., მამასახლიშვილი ლ., „ქართული ვაზის ჯიშები“, თბ., 2018, გვ. 50

კატეგორია:ქართლის ვაზის ჯიშები
კატეგორია:ვაზის წითელყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
ღებურა

**ღებურა** — მდინარე საქართველოში, საჩხერისა და ჯავის მუნიციპალიტეტებში, ყვირილის მარჯვენა შენაკადი. სათავეს იღებს რაჭის ქედის უმაღლეს მწვერვალ ლებეურისმთის ფერდობზე ზღვის დონიდან 1980 მ-ზე, საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფელ პერევთან ღებურას უერთდება მდინარე ხახეთისწყალი, ხოლო შემდეგ ღებურა — ყვირილას. მდინარის სიგრძე 13 კმ-ია, აუზის ფართობი — 112 კმ².

## სქოლიო
კატეგორია:იმერეთის მხარის მდინარეები
კატეგორია:შიდა ქართლის მხარის მდინარეები
კატეგორია:ყვირილის შენაკადები
წიწმატა სელი

**წიწმატა სელი**, *წიწმატა-სელი* () — ბალახოვან მცენარეთა გვარი კომბოსტოსებრთა ოჯახისა. ღეროსეული ფოთლები მორიგეობით განლაგებული, ისრისებრი გავრცელებული არიან ჩრდილოეთ ნახევარსფეროს ზომიერ განედებში. ზოგი სახეობა (, ) ადრე ფართოდ იყო ცნობილი აგროკულტურაში, მათი თესლებიდან ხდიან სელის ზეთს;

საქართველოში გავრცელებული სახეობები:
*  — ვიწრო არეალით გამოირჩევა (სამხრეთი საქართველო, წინა აზია)
*  
:: სინონიმი 
* 
:: სინონიმი 
* 
:: სინონიმი 

## სქოლიო 
კატეგორია:კომბოსტოსებრნი
პარკი (ნაყოფი)

**პარკი** — მცენარის ნაყოფი; ვითარდება ზედა ნასკვიდან და ერთი ნაყოფფოთლისაგან. აქვს პარკოსნების ოჯახის მცენარეებს. პარკი მშრალი ნაყოფის ტიპს მიეკუთვნება. ზოგ შემთხვევაში იგი ისხნება 2 საგდულით ზემოდან ქვემოთ (ბარდა, ლობიო, ცერცველა და სხვ.), მაგრამ არსებობს თვითუხსნადი პარკიც (ძიძო, ზოგი სამყურა და სხვ.). არაქისის პარკი ნიადაგში მწიფდება და არ იხსნება. პარკი მეტწილად მრავალთესლიანია. ზოგიერთი პარკოსნის პარკის საგდულები უცებ იგრიხება და თესლები გადმოიფანტება.

PeaspodsJuly08.jpg|ბარდა — იხსნება ორი საგდულით
Mimosa pudica varDSC 9439.jpg|მიმოზა — იხსნება ნაწევრებით
Alfalfa frutos-7.JPG|იონჯა — დაგრეხილი პარკი
Cosses de sainfoin.jpg|ესპარცეტი — კაკლუჭისებრი პარკი
Peanuts (Arachis hypogaea) - in shell, shell cracked open, shelled, peeled.jpg|არაქისი — ორთესლიანი პარკი

## სქოლიო 
კატეგორია:ნაყოფის მორფოლოგია
შალგი

**შალგი**, () — ერთწლოვანი ბალახოვანი მცენარე კომბოსტოსებრთა ოჯახისა, თალგამის ქვესახეობა. სარეველა მცენარის სახით იზრდება ევროპაში, აზიასა და ჩრდილოეთ აფრიკაში — თალგამის ერთ-ერთი ამოსავალი ფორმაა, ამიტომ მას ჰგავს მორფოლოგიური და ფიზიოლოგიური თვისებებით. სწორმდგომი მცენარეა მთავარღერძიანი ფესვითა და დატოტვილი ღეროებით; საშემოდგომო ფორმების სიმაღლე 1,5–1,6 მეტრია, საგაზაფხულოსი — 0,8–1,4 მეტრი. ფოთლები: ფესვთანური — ყუნწიანი, ფრთული, ჩანგისებრი, ბეწვით ძლიერ დაფარული; ღეროსეული — მჯდომარე, თითქმის მთლიანი, ღეროზე მთლიანად არიან შემოვლებული თავისი ძირით. ყვავილები წვრილია, გვირგვინი ოქროსფერ-ყვითელია, შეკრებილია ყვავილედში — გრძელ მტევანში. ჭარბობს ჯვარედინი დამტვერვა. ნაყოფი გლუვი ან ხორკლიანი ჭოტია (სიგრძე 3–5 სმ); თესლი სფეროსებრი, წითელ-მურა ან მურა, მომწიფების შემდეგ ცვივა. თესლი შეიცავს 35–45% ცხიმოვან ზეთს, რომელიც გამოიყენება ტექნიკური (საპნის, ლაქ-საღებავების წარმოება) და სასურსათო (შალგის ზეთი) მიზნებისათვის. მოჰყავთ ჯიშები, რომლებიც არ შეიცავს ერუკის მჟავას, და ჯიშები გლუკოზინოლატების დაბალი შემცველობით (ეს უკანასკნელი კომბოსტოსებრთა წარმომადგენლებს მწარე და ცხარე გემოს აძლევს). შალგის კოპტონი და შროტი ცხოველთა გამოსაკვებად გამოიყენება, მწვანე მასა იხმარება საქონლის საკვებად (გლუკოზინოლატების შემცველობის გამო მისი დასაშვები რაოდენობა შეზღუდულია) და სიდერატად (ჩასახვნელად). კარგი თაფლოვანი მცენარეა. ნიადაგის მიმართ მცირედ მომთხოვნია (უმჯობესია კარგად დრენირებადი არამჟავიანი ნიადაგები), სიცივის მიმართ მედეგია (თესლი გაღვივებას იწყებს ნიადაგში 1–2°C ტემპერატურის დროს); ოპტიმალურ პირობებში აღმონაცენი დათესვიდან 3–4 დღეში ამოდის.

კულტივირებულია კანადაში, ფინეთში, შვედეთში, რუსეთში. საშემოდგომო ჯიშების ვეგეტაციის ხანგრძლივობა 250–260 დღეა, საგაზაფხულოსი — 70–80 დღე. საშემოდგომო შალგი უფრო მედეგია სიცივის მიმართ, მისი მოყვანა ჩრდილოეთის რეგიონებშიცაა შესაძლებელი, მაგრამ არახელსაყრელ პირობებში შეიძლება გაიყინოს. საშემოდგომო ჯიშების კარგად განვითარებული მცენარე (6–10 როზეტის ფოთლით) თოვლის ქვეშ –30°C-მდე ყინვას უძლებს, თოვლის გარეშე –18°С-მდე. ზამთრის მიმართ კარგი მედეგობის უზრუნველსაყოფად აუცილებელია ვეგეტაციის არანაკლებ 1,5 თვე. ვეგეტაციის განახლებიდან ყვავილობამდე საჭიროა 20–40 დღე, ყვავილობიდან მწიფობამდე — 50–70 დღე. საკვებად დასათესი საშემოდგომო შალგი გასათიბად საჭირო სიმწიფეს აღწევს საშემოდგომო ჭვავზე (10–15 დღით) და საშემოდგომო თალგამზე (4–10 დღით) ადრე. შალგს აგრეთვე ამუშავებენ სანათიბო და სანაწვერალო ნათესებში. კულტურა აუმჯობესებს ნიადაგის სტრუქტურას და მის ფიტოსანიტარულ მდგომარეობას, ამიტომ მრავალი სხვა კულტურის კარგი წინამორბედია. მოსავლიანობა (ტ/ჰა): საგაზაფხულოსი — 1,3–2, საშემოდგომოსი — 1,8–3, მწვანე მასისა — 25–40. ქართლსა და კახეთში ეწოდება **შელგა**, **შლეგა**; თუშეთში – **გიერა**; ხევსურეთში – **ბოსტანა**; ხევში – **მდოგი**, **ყანის მდოგი**.

## გალერეა 

Brassica rapa subsp. campestris, raapstelen bloeiwijze.jpg
Brassica rapa subsp. campestris, raapstelen bloem.jpg|ყვავილი
Brassica rapa subsp. oleifera, raapzaad stengel.jpg|ღერო
Illustration sinapis arvensis.jpg|ბოტანიკური ილუსტრაცია
Old Field Barn Southern Finland 05.jpg

## სქოლიო 
კატეგორია:კომბოსტო
კატეგორია:სარეველა მცენარეები
კატეგორია:საკვები მცენარეები
რეიგანი (ფილმი)

[მინი|[რონალდ რეიგანი, ფილმის მთავარი გმირი.]]

**რეიგანი** () — მომავალი ბიოგრაფიული ისტორიული დრამატული ფილმი, რომლის რეჟისორია შონ მაკნამარა. ფილმში მონაწილეობენ დენის კუეიდი და დეივიდ ჰენრი შეერთებული შტატების პრეზიდენტის რონალდ რეიგანის როლში. ფილმში აგრეთვე მონაწილეობენ პენელოპა ენ მილერი, კევინ დილონი, ნიკ სირსი, სკიპ შვინკი, მენა სუვარი, ლესლი-ენ დაუნი და ჯონ ვოიტი მეორეხარისხოვან როლებში. ეს ფილმი ეფუძნება პოლ კენგორის წიგნებს „ჯვაროსანი: რონალდ რეიგანი და კომუნიზმისა და ღმერთის დაცემა“ და „რონალდ რეიგანი: სულიერი ცხოვრება“.

ფილმის ძირითადი გადაღებები დაიწყო 2020 წლის 9 სექტემბერს და მიმდინარეობდა ისეთ ადგილებში, როგორიცაა გათრი, ოკლაჰომა. 

## სიუჟეტი
ფილმში ასახულია რონალდ რეიგანის ცხოვრება ბავშვობიდან შეერთებული შტატების პრეზიდენტობის წლებამდე, რომელსაც სუკ-ის ყოფილი აგენტი გვიამბობს.

## როლებში
* დენის კუეიდი — რონალდ რეიგანი
* ტომი რაგენი — ახალგაზრდა რონალდ რეიგანი
* დეივიდ ჰენრი — შუა ხნის რონალდ რეიგანი
* პენელოპა ენ მილერი — ნენსი რეიგანი
* ნიკ სირსი — ჯეიმზ ბეიკერი
* კრისტოფერ ხაუელი — კასპარ უაინბერგერი
* კევინ დილონი — ჯეკ ლ. უორნერი
* სკიპ შვინკი — ჯიმი კარტერი
* მენა სუვარი — ჯეინ უაიმანი
* ჯონ ვოიტი — ვიქტორ ნოვიკოვი
* ტრევორ დონოვანი — ჯონ ბარლეტა
* ლესლი-ენ დაუნი — მარგარეტ ტეტჩერი
* ალექსანდრე კრუპა — მიხეილ გორბაჩოვი
* კარი-ჰიროიუკი ტაგავა — იასუჰირო ნაკასონე
* რობერტ დევი — ლეონიდ ბრეჟნევი
* სკოტ სტეპი — ფრენკ სინატრა
* ქსანდერ ბერკლი — ჯორჯ შულცი
* მორია პიტერსი — ლოის უაიტმენი
* ამანდა რიგეტი — ნელ რეიგანი
* ჯასტინ ჩატვინი — ჯეკ რეიგანი
* ელია ბასკინი —  ბ. ე. კერჩმანი
* კრის მასოგლია — პეტ ბუნი 

## გადაღება
ძირითადი გადაღებები დაიწყო 2020 წლის 9 სექტემბერს ოკლაჰომაში. 2020 წლის 22 ოქტომბერს გამოცხადდა, რომ გადაღებები დაიხურა COVID-19-ის გამო.  გადაღებები განახლდა 2020 წლის 5 ნოემბერს.

ფილმი 2021 წელს უნდა გამოსულიყო, მაგრამ პანდემიის გამო პრემიერა 2023 წლისთვის დაიგეგმა.  

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ბიოგრაფიებზე დაფუძნებული ფილმები
კატეგორია:რეალურ მოვლენებზე დაფუძნებული დრამატული ფილმები
კატეგორია:ამერიკული პოლიტიკური დრამატული ფილმები
კატეგორია:ამერიკული ბიოგრაფიული დრამატული ფილმები
კატეგორია:ფილმები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:2023 წლის ფილმები
ამიერკავკასიის საბჭოების III ყრილობა

**ამიერკავკასიის საბჭოების III ყრილობა** (10 — 14 აპრილი, 1925, თბილისი) — ამიერკავკასიის საბჭოების რიგით მესამე ყრილობა. ესწრებოდა 583 დელეგატი, მათ შორის: კომუნისტი — 485, უპარტიო — 98; ეროვნული შემადგენლობა: აზერბაიჯანელი — 145, ქართველი — 189, სომეხი — 144, რუსი — 60 და სხვა — 45.

დღის წესრიგი:
*ამიერკავკასიის სფსრ მთავრობის ანგარიში (მ. ორახელაშვილი); 
*მოხსენებები: 
**1925 წლის სასოფლო-სამეურნეო გადასახადი (მ. ჰუსეინოვი),
**ამიერკავკასიის სასოფლო-სამეურნეო ბანკი და სასოფლო-სამეურნეო კრედიტის სისტემა (ა. ჩხენკელი),
**წითელი არმია (მ. ფრუნზე და ა. კორკი);
*ამიერკავკასიის სფსრ-ის კონსტიტუციის დამტკიცება (ა. შავერდოვი);
*ამიერკავკასიის სფსრ-ის ცაკის არჩევნები;
*სსრ კავშირის საბჭოების III ყრილობის დელეგატთა არჩევნები.

ყრილობამ მოიწონა ასფსრ-ის მთავრობის მოღვაწეობა საანგარიშო პერიოდში.სათანადო ორგანოებს დაევალა გაეთვალისწინებინათ ამიერკავკასიაში სტიქიური უბედურების შედეგები და შეემცირებინათ 1925-1926 წლების სასოფლო-სამეურნეო გადასახადის ოდენობა. ამიერკავკასიის სასოფლო-სამეურნეო ბანკს და სასოფლო-სამეურნეო ამხანაგობებს უნდა უზრუნველეყოთ სასოფლო-სამეურნეო კრედიტის დანიშნულებისამებრ გამოყენება და კლასობრივი პრინციპების საფუძველზე განაწილება.

ყრილობამ დაამტკიცა ასფსრ-ის კონსტიტუციის ახალი ტექსტი, რომელიც ითვალისწინებდა ასფსრ-ის პირველი კონსტიტუციის მიღების (1922 წლის 13 დეკემბერი) შემდეგ ქვეყნის ცხოვრებაში მომხდარ ცვლილებებს. დასახა ამიერკავკასიის საბჭოთა რესპუბლიკის თავდაცვისუნარიანობის განმტკიცების ღონისძიებები.

ყრილობამ აირჩია ასფსრ-ის ცაკი (210 წევრი და 117 კანდიდატი) და სსრ კავშირის საბჭოების III ყრილობის დელეგატები.

## ამიერკავკასიის ცაკის სესიები
სულ გაიმართა ამიერკავკასიის III მოწვევის ცენტრალური აღმასრულებელი კომიტეტის სამი სესია:
*ამიერკავკასიის ცაკის III მოწვევის პირველი სესია — 15.4.1925, თბილისი;
*ამიერკავკასიის ცაკის III მოწვევის მეორე სესია — 25 - 29.1.1926, ერევანი;
*ამიერკავკასიის ცაკის III მოწვევის მესამე სესია — 10 - 14.12.1926, თბილისი.

## ლიტერატურა
*Третий Закавказский съезд Советов., Стенографический отчет, Тифлис, 1925

## რესურსები ინტერნეტში
*III Съезд Советов (Тифлис)
*https://iverieli.nplg.gov.ge/bitstream/1234/317928/1/Komunisti_1925_N82.pdf
*https://iverieli.nplg.gov.ge/bitstream/1234/317929/1/Komunisti_1925_N83.pdf
*https://iverieli.nplg.gov.ge/bitstream/1234/317930/1/Komunisti_1925_N84.pdf

## სქოლიო
კუპრაშვილი

საკუთარი სახელი **კუპრაშვილი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ალექსანდრე კუპრაშვილი — მსახიობი
* ბაჭუა კუპრაშვილი — რევოლუციური მოძრაობის მონაწილე საქართველოში
* გოგუცა კუპრაშვილი — მსახიობი
* ლავრენტი კუპრაშვილი — რევოლუციური მოძრაობის მონაწილე საქართველოში
* ლუკა კუპრაშვილი — 1924 წლის აგვისტოს აჯანყების მონაწილე
* რაჟდენ კუპრაშვილი — სამართალმცოდნე
* შოთა კუპრაშვილი — მხატვარ-გრაფიკოსი
* ჰენრი კუპრაშვილი — მოცურავე, მსოფლიოს ცხრაგზის ჩემპიონი, სპორტის დამსახურებული მოღვაწე

კატეგორია:ქართული გვარები
შჩასლივცევე

**შჩასლივცევე** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხერსონის ოლქის ჰენიჩესკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 1461 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ჰენიჩესკის რაიონის სოფლები
ბრან სტარკი

300px|მინი|აიზეკ ჰემპსტედ რაიტი, პერსონაჟის როლის შემსრულებელი
**ბრან სტარკი** () — ჯორჯ რეიმონდ რიჩარდ მარტინის ფენტეზის ჟანრის რომანების სერიის, „ყინულისა და ცეცხლის სიმღერის“ პერსონაჟი და ასევე მისი ტელეადაპტაციის ერთ-ერთი მთავარი გმირი. ტელეადაპტაციისას მისი როლი შეასრულა ბრიტანელმა მსახიობმა აიზეკ ჰემპსტედ რაიტმა. 

თავდაპირველად პერსონაჟი გამოჩნდა 1996 წელს გამოცემულ წიგნში „სატახტოთა თამაში“. ბრანი არის ერთ-ერთი უმდიდრესი და ძლევამოსილი „სტარკების ოჯახის“ წევრი. ფიგურირებს წიგნებში: „სატახტოთა თამაში“ (1996), „მეფეთა ჯახი“ (1998), „ხმლების ქარიშხალი“ (2000) ხოლო ცენტრალური პესონაჟია  „ნადიმი ყვავებისთვის“ (2005), და „ცეკვა დრაკონებთან“ (2011).

მეფე ბრან პირველადწოდებული, დაიბადა ვინტერფელში, ის არის ნედ სტარკის და ლედი კეტლინ სტარკის მე–4 შვილი. ბრანი არის ვარგი, რომელიც მსახურობს როგორც სამთვალა ყორანი. საბოლოოდ იგი გახდა 6 სამეფოს პირველი არჩეული მეფე. 

## ბავშვობა 
ბრანი დაიბადა და გაიზარდა ვინტერფელში. მას ჰყავს უფროსი ძმა რობი, ასევე უმცროსი ძმა რიკონი, ორი უფროსი და არია და სანსა და უფროსი ნახევარძმა ჯონ სნოუ, რომელიც სინამდვილეში მისი მამიდის ლიანა სტარკის შვილია. სახელი ბრანი მამამისმა ნედ სტარკმა თავისი ძმის ბრანდონ სტარკის პატივსაცემად დაარქვა, რომელიც, შეშლილმა მეფე ეირის ტარგარიანმა, მოკლა მამამისთან რიკონ სტარკთან ერთად.  

ბრანი ოცნებობდა, რაინდი გამხდარიყო და მეფის მეცველებს შორის ადგილი დაეკავებინა. აგრეთვე გატაცებული იყო გალავნის და კოშკის კედლებზე ცოცვით. ერთხელ, როდესაც ის კოშკზე აცოცდა, საწოლში ჯეიმი ლანისტერს და დედოფალ სერსეი ლანისტერს შეუსწრო. როდესაც ბრანი ჯეიმიმ შენიშნა, კოშკიდან გადააგდო და მას შემდეგ ბრანი სამუდამოდ ხეიბარი დარჩა. 

## ლიტერატურა
* *ჯ.რ.რ მარტინი*, სატახტოთა თამაში, აშშ., 1996
* *ჯ.რ.რ მარტინი*, მეფეთა ჯახი, აშშ., 1998
* *ჯ.რ.რ მარტინი*, ხმლების ქარისხალი, აშშ., 2000
* *ჯ.რ.რ მარტინი*, ნადიმი ყვავებისათვის, აშშ., 2005
* *ჯ.რ.რ მარტინი*, ცეკვა დრაკონებთან, აშშ., 2011

## რესურსები ინტერნეტში
*ბრან სტარკი

კატეგორია:სატახტოთა თამაში
კატეგორია:ყინულისა და ცეცხლის სიმღერის პერსონაჟები
ბარბარეა

**ბარბარეა** () — ორ-, იშვიათად მრავალწლოვან ბალახოვან მცენარეთა გვარი კომბოსტოსებრთა ოჯახისა. ფესვთანური და ქვედა ღეროსეული ფოთლები წუნწიანი, ჩანგისებრი ან ფრთისებრ დაყოფილია, ზედა ღეროსეულები ხალთებითაა შემოხვეული ღეროზე. ყვავილები ყვითელია, შეკრებილია მტევნისებრ ან მცირე საგველასებრ ყვავილედში. ნაყოფი მრავალნაყოფიანი ჭოტია. ძირითადად გავრცელებული არიან  ჩრდილოეთ ნახევარსფეროს ცივ და ზომიერ განედებში. ზოგიერთი სახეობა გამოიყენება ვიტამინების მისაღებად [ჩვეულებრივი ბარბარეას (*Barbarea vulgaris*) ფოთლები შეიცავს 260 მგ%-მდე C ვიტამინს, თაფლოვან, სანელებელ, იშვიათად დეკორატიულ მცენარედ.

საქართველოში გავრცელებული სახეობები:
* 
** 
::: სინონიმი 
*  — კავკასიის ენდემი
* 
* 
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:კომბოსტოსებრნი
სანათიბო ნათესები

**სანათიბო ნათესები** — სასოფლო-სამეურნეო მცენარეები, რომლებსაც თესავენ გაზაფხულის ბოლოს ან ზაფხულის მეორე ნახევარში, ცხოველთა საკვებად საშემოდგომო კულტურების, მრავალწლოვანი და ერთწლოვანი ბალახების ან სხვა საკვები კულტურის მოთიბვის შემდეგ. სანათიბო ნათესები გავრცელებულია საკმარისი დატენიანებისა და სარწყავი მიწათმოქმედების რაიონებში. იყენებენ კომბინირებულ აგრეგატებს ერთდროულად სასუქის შესატანად, ნიადაგის დასამუშავებლად და დასათესად. ტენის უკმარისობის დროს რამდენამდე ზრდიან თესლის ჩათესვის სიღრმეს, ნიადაგს თესვამდე და თესვის შემდეგ ტკეპნიან. თესლის თესვის ნორმას ზრდიან 15–25%-ით. სარწყავ მიწებზე სანათიბო ნათესებს რწყავენ: პირველად — დათესვის შემდეგ (ერთნაირი აღმონაცენის მისაღებად), მეორედ და შემდგომ — ნათესის სახეობიდან და ვეგეტაციის პერიოდში მეტეოროლოგიური პირობებიდან გამომდინარე.

## სქოლიო 
კატეგორია:სასოფლო-სამეურნეო კულტურები
კატეგორია:აგრარული ტექნოლოგია
ბასილისა

**ბასილისა** (ოფიციალურად **ბასილისის მუნიციპალიტეტი**; ; ) ― მეოთხე კლასის მუნიციპალიტეტი დინაგატის კუნძულების პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 36 911 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 27 ბარანგაის. წარსულში მუნიციპალიტეტს **რისალი** ერქვა.

## კლიმატი
## რესურსები ინტერნეტში
*Basilisa Profile at the DTI Cities and Municipalities Competitive Index

## სქოლიო
კატეგორია:დინაგატის კუნძულების მუნიციპალიტეტები
კაგდიანაო

**კაგდიანაო** (ოფიციალურად **კაგდიანაოს მუნიციპალიტეტი**; ; ) ― მესამე კლასის მუნიციპალიტეტი დინაგატის კუნძულების პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 18 350 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 14 ბარანგაის.

## კლიმატი
## რესურსები ინტერნეტში
*Cagdianao Profile at the DTI Cities and Municipalities Competitive Index
*Site showing photos and Videos of Cagdianao

## სქოლიო
კატეგორია:დინაგატის კუნძულების მუნიციპალიტეტები
ვლადიმერ ტრიბუცი

**ვლადიმერ ფილიპეს ძე ტრიბუცი** (; დ. , პეტერბურგი, რუსეთის იმპერია — გ. 30 აგვისტო, 1977, მოსკოვი, რსფსრ, სსრკ) — საბჭოთა მხედართუფროსი, ადმირალი (1943), ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი (1972), სკკპ წევრი (1928), სამოქალაქო ომის (1918-1920) მონაწილე.

## ბიოგრაფია
1926 წელს დაამთავრა მ. ფრუნზეს სახელობის სამხედრო-საზღვაო სასწავლებელი, ხოლო 1932 წელს სამხედრო-საზღვაო აკადემია. 1926-1929 და 1932-1936 წლებში მსახურობდა ბალტიის ფლოტში ჯერ საბრძოლო ხომალდებზე, შემდეგ შტაბის უფროსად. 1939-1947 წლებში იყო ბალტიის ფლოტის სარდალი, 1947-1948 წლებში — შორეული აღმოსავლეთის ჯარების მთავარსარდლის მოადგილე სამხედრო-საზღვაო ძალების დარგში. შემდეგ ხელმძრვანელ თანამდებობებზე იყო სამხედრო-საზღვაო ფლოტსა და სსრკ თავდაცვის სამინისტროში.

## ჯილდოები დ ამედლები
დაჯილდოვებული იყო 2 ლენინის ორდენით, 10 სხვა ორდენებითა და მედლებით.

## ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 28 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1900
კატეგორია:გარდაცვლილი 30 აგვისტო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1977
კატეგორია:ოქტომბრის რევოლუციის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წითელი ვარსკვლავის ორდენის კავალრები
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
სან-ხოსე (დინაგატის კუნძულები)

**სან-ხოსე** (ოფიციალურად **სან-ხოსეს მუნიციპალიტეტი**; ; ) ― მეოთხე კლასის მუნიციპალიტეტი დინაგატის კუნძულების პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 26 375 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 12 ბარანგაის.

## კლიმატი
## რესურსები ინტერნეტში
* [San Jose Profile at the DTI Cities and Municipalities Competitive Index](https://cmci.dti.gov.ph/lgu-profile.php?lgu=San%20Jose%20(DI))

## სქოლიო
კატეგორია:დინაგატის კუნძულების მუნიციპალიტეტები
კატეგორია:ფილიპინების პროვინციული დედაქალაქები
ტრიოდი

მინი|ტრიოდი
**ტრიოდი** ( და [ელექტრო]**დი**) — ელექტრონული მილაკი, რომელსაც აქვს სამი ელექტროდი (უშუალო ან არაუშუალო ვარვარის თერმოელექტრონული კათოდი, მმართველი ბადე და ანოდი). გამოიგონა ლ. დე ფორესტმა 1906 წელს. პირველად ტრიოდს იყენებდნენ, როგორც მიმღებ-მაძლიერებელ ელექტრონულ მილაკს. გავრცელებული იყო ცილინდრული და ბრტყელი ტრიოდები. ასევე ცნობილი იყო მინიატურული და ზემინიატურული ტრიოდები (მაგ. ნუვისტორი). ნახევარგამტარიანი ელექტრონიკის განვითარების შედეგად ტრიოდი შეცვალა ნახევარგამტარიანმა ხელსაწყოებმა — ტრანზისტორებმა.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ელექტროვაკუუმური მოწყობილობები
ბარვინოკი (ხერსონის რაიონი)

**ბარვინოკი** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხერსონის ოლქის ხერსონის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 127 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ხერსონის რაიონის სოფლები
სან-ფრანსისკო (სამხრეთი აგუსანი)

**სან-ფრანსისკო** (ოფიციალურად **სან-ფრანსისკოს მუნიციპალიტეტი**; ; ) ― პირველი კლასის მუნიციპალიტეტი სამხრეთ აგუსანის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 80 760 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს ბარანგაის.

## კლიმატი
## სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ აგუსანის მუნიციპალიტეტები
ვერუელა

**ვერუელა** (ოფიციალურად **ვერუელის მუნიციპალიტეტი**; ; ) ― მეორე კლასის მუნიციპალიტეტი სამხრეთ აგუსანის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 39 708  ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 20 ბარანგაის.

## კლიმატი
## სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ აგუსანის მუნიციპალიტეტები
ლას-ნიევესი

**ლას-ნიევესი** (ოფიციალურად **ლას-ნიევესის მუნიციპალიტეტი**; ; ) ― მეორე კლასის მუნიციპალიტეტი ჩრდილოეთ აგუსანის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 30 240 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 20 ბარანგაის.

## კლიმატი
## სქოლიო
კატეგორია:ჩრდილოეთ აგუსანის მუნიციპალიტეტები
ხაბონგა

**ხაბონგა** (ოფიციალურად **ხაბონგის მუნიციპალიტეტი**; ; ) ― მესამე კლასის მუნიციპალიტეტი ჩრდილოეთ აგუსანის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 24 855 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 15 ბარანგაის.

## კლიმატი
## რესურსები ინტერნეტში
* Municipal Website Blog of Jabonga

## სქოლიო
კატეგორია:ჩრდილოეთ აგუსანის მუნიციპალიტეტები
ლილოს დასახლება

**ლილოს დასახლება** — უბანი თბილისში, სამგორის რაიონში. მდებარეობს ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში, აეროპორტის დასახლების შემდეგ. 

უბანს სახელი ეწოდა ისტორიული სოფლის ლილოს მიხედვით (პირველად იხსენიება XVII საუკუნის წყაროებში). საქალაქო განაშენიანება აქ 1950-იან წლებში დაიწყო და ჩამოყალიბდა სამრეწველო რაიონად. თანამედროვე ლილოს აქვს ორი მიკრორაიონი. მეორე მიკრორაიონი მოიცავს ოთხ კვარტალს (I, II, IV, V). ქალაქის დანარჩენ ნაწილს უკავშირდება მიწისზედა მუნიციპალური ტრანსპორტით. უბნის ტერიტორიაზე მდებარეობს სამხრეთ კავკასიის ერთ-ერთი უდიდესი სავაჭრო-კომერციული ცენტრი „ლილო მოლი“, სხვადასხვა მცირე და საშუალო ზომის საწარმო, სასაწყობე მეურნეობები. ფუნქციონირებს ორი საჯარო სკოლა, ერთი საბავშვო ბაღი, პოლიკლინიკა, პოლიციის განყოფილება.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:თბილისის უბნები
ბუენავისტა (ჩრდილოეთი აგუსანი)

**ბუენავისტა** (ოფიციალურად **ბუენავისტის მუნიციპალიტეტი**; ; ) ― პირველი კლასის მუნიციპალიტეტი ჩრდილოეთ აგუსანის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 68 892 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 25 ბარანგაის.

## კლიმატი
## სქოლიო
კატეგორია:ჩრდილოეთ აგუსანის მუნიციპალიტეტები
დავოს სივორთი

300px|მინი|ალტ=დავოს სივორთი
**დავოს სივორთი** () — ჯორჯ რეიმონდ რიჩარდ მარტინის ფენტეზის ჟანრის რომანების სერიის, „ყინულისა და ცეცხლის სიმღერის“ პერსონაჟი და ასევე მისი ტელეადაპტაციის ერთ-ერთი გმირი. ტელეადაპტაციისას მისი როლი შეასრულა ირლანდიელმა მსახიობმა ლიამ კანინჰემმა.

სერ დავოს სივორთი, ასევე ცნობილი როგორც ხახვის რაინდი, ის არის მიწათმოქმედი რაინდი, ყოფილი კონტრაბანისტი, რომელიც ემსახურებოდა სტანისს ბარათეონს. მას შემდეგ რაც სტანისი უინტერფელის ბრძოლაში დამარცხდა, დავოსი რჩება ციხე შავში, სადაც ის დაეხმარა ჯონ სნოუს აჯანყების ჩახშობაში. ციხე შავში როდესაც ჯანყებისას როდესაც ჯონ სნოუ თავისმა მეომრებმა მოკლეს, დავოსმა წითელი ქურუმი ლედი მელისანდარა დაარწმუნა რომ ჯონი გაეცოცხლებინა. მოგვიანებით დავოსი სტარკების ერთგული გახდა და ის ჯონ სნოუს მეფობის დროს მისი მარჯენა ხელი იყო. მას შემდეგ რაც ჯონ სნოუ ისევ ღამის ებგურში დაბრუნდა მსახურობისთვის, დავოსი გახდა, მეფე ბრან პირველადწოდებულის, მცირე საბჭოს წევრი და გემების ოსტატი.

## ბიოგრაფია 
დავოსი დაიბადა მეფის საბიჯელში, ერთ-ერთ ყველაზე ღარიბ ქუჩაში უწევდა ცხოვრება. მოგვიანებით დავოსი გახდა მეზღვაური და ცხოვრების დიდი ნაწილი ვიწრო ზღვაში კონტრაბანდისტობა უწევდა. მისი შავ იალქნებიანი გემი ბევრისთვის ძალიან ცნობილი იყო, რადგან მას შეეძლო გემით ნავსადგურში შეპარვა და ისე გამოღწევა რომ ვერავის შეემჩნია. 

რობერტ ბარათეონის აჯანყების დროს, გრიგალის კიდე ალყაში იყო მოქცეული, როდესაც სასხლეში სურსათი გამოელიათ და ხალხი შიმშილობდა სერ დავოსმა საზღვაო ბლოკადა გაარღვია და მოსახლეობას ხახვი და კიდევ მრავალი სახის სურსათი ჩაუტანა. სტანისმა ამ გმირობისთვის დავოსს ციხესიმაგრე და რაინდის ტიტული უბოძა, თუმცა იმის გამო რომ დავოსი კონტრაბანდისტობდა  სტანისმა მას მარჯვენა ხელზე 4 თითი მოჰკვეთა. დავოსი მოკვეთილ 4 თითს მანამ დატარებდა სანამ შავი წყლის ბრძოლაში არ დაკარგა.

## ლიტერატურა
* *ჯ.რ.რ მარტინი*, მეფეთა ჯახი, აშშ., 1998
* *ჯ.რ.რ მარტინი*, ხმლების ქარისხალი, აშშ., 2000
* *ჯ.რ.რ მარტინი*, ნადიმი ყვავებისათვის, აშშ., 2005
* *ჯ.რ.რ მარტინი*, ცეკვა დრაკონებთან, აშშ., 2011

## რესურსები ინტერნეტში
*დავოს სივორთი

კატეგორია:სატახტოთა თამაში
კატეგორია:ყინულისა და ცეცხლის სიმღერის პერსონაჟები
სანაწვერალო ნათესები

**სანაწვერალო ნათესები** — ზაფხულ-შემოდგომის პერიოდში ძირითადი კულტურის აღების შემდეგ დათესილი შუალედური ნათესები, რომლებიც მოსავალს ამავე წელს იძლევა. მნიშვნელოვანი რეზერვია საკვების წარმოებისთვის, ნოტიო რაიონებში ან სარწყავ მიწებზე ხანგრძლივი სანაწვერალო პერიოდის დროს (არანაკლებ 2 თვე) ნიადაგის ნაყოფიერების ამაღლებისთვის. სანაწვერალო ნათესები წელიწადში ორი მოსავლის მიღების საშუალებას იძლევა, 50–70%-ით და მეტით ამაღლებს ხნულის პროდუქტიულობას. ამისათვის არჩევენ სითბოს მიმართ ნაკლებად მომთხოვნ, ადრეული წაყინვებისა და გვალვებისადმი მედეგ მცენარეებს, რომლებიც სწრაფად იზრდება და მაღალი მოსავლიანობით გამოირჩევა. აგროტექნიკა ძირითადად ისეთივეა, როგორიც საგაზაფხულო თესვის დროს. არასაკმარისი დატენიანების დროს იყენებენ ნიადაგის ზედაპირულ დამუშავებას (აუცილებლად დატკეპნასთან ერთად) და თესლის ღრმად ჩათესვას. თესლის ნათესის ნორმას ზრდიან 20–25%-ით.

## სქოლიო 
კატეგორია:სასოფლო-სამეურნეო კულტურები
კატეგორია:აგრარული ტექნოლოგია
შუალედური ნათესები

**შუალედური ნათესები** — სასოფლო-სამეურნეო კულტურების ნათესები თესლბრუნვის ძირითადი კულტურების დამუშავებისგან თავისუფალ დროის შუალედში. მისი შემოღება იძლევა მიწის, წლის არაყინვებიანი პერიოდის, მზის სხივების ენერგიის, ატმოსფერული ნალექების მაქსიმალურად სრულად გამოყენების და წელიწადში ერთი და იგივე ფართობიდან 2–3 მოსავლის მიღების საშუალებას, რამდენიმეჯერ ზრდის ხნულის პროდუქტიულობას. ხელს უწყობს ეროზიისგან ნიადაგის საუკეთესოდ დაცვას. ამგვარ ნათესებს აწარმოებენ საკმარისი დატენიანების რაიონებში და კარგად სარწყავ მიწებზე. შუალედური ნათესებისას აუცილებელი პირობებია: სასუქების გამოყენება, მცენარეთა დაცვა სასოფლო-სამეურნეო მავნებლებისა და დაავადებისგან, ტექნოლოგიური დისციპლინის მკაცრი დაცვა, წარმოების ორგანიზაციის მაღალი დონე.

## სქოლიო 
კატეგორია:სასოფლო-სამეურნეო კულტურები
კატეგორია:აგრარული ტექნოლოგია
კიზომისი

**კიზომისი** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხერსონის ოლქის ხერსონის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 1797 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ხერსონის რაიონის სოფლები
ლიბხო

**ლიბხო** (ოფიციალურად **ლიბხოს მუნიციპალიტეტი**; ; ) ― მეხუთე კლასის მუნიციპალიტეტი დინაგატის კუნძულების პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 18 051 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 16 ბარანგაის. წარსულში მუნიციპალიტეტს **ალბორი** ერქვა.

## კლიმატი
## რესურსები ინტერნეტში
* Libjo Profile at the DTI Cities and Municipalities Competitive Index

## სქოლიო
კატეგორია:დინაგატის კუნძულების მუნიციპალიტეტები
ევრობასკეტი 2022: ჯგუფი A

**ჯგუფი A** — ევრობასკეტი 2022-ის პირველი ჯგუფი, სადაც წარმოდგენილნი არიან ბელგია, ბულგარეთი, ესპანეთი, თურქეთი, მონტენეგრო და საქართველო. ჯგუფის მატჩები 2022 წლის 1-დან 7 სექტემბრის ჩათვლით ჩატარდება. ყველა მატჩი საქართველოს დედაქალაქ თბილისში, თბილისი არენაზე გაიმართება. საუკეთესო ოთხი ნაკრები პრეი-ოფში ასპარეზობის უფლებას მოიპოვებს.

## ცხრილი

## მატჩები
*ყველა დრო ადგილობრივია (UTC+4).*

### ესპანეთი – ბულგარეთი
### თურქეთი – მონტენეგრო
### ბელგია – საქართველო
### მონტენეგრო – ბელგია
### ბულგარეთი – თურქეთი
### საქართველო – ესპანეთი
### ბულგარეთი – მონტენეგრო
### ესპანეთი – ბელგია
### თურქეთი – საქართველო
### ბელგია – თურქეთი
### მონტენეგრო – ესპანეთი
### საქართველო – ბულგარეთი
### თურქეთი – ესპანეთი
### ბულგარეთი – ბელგია
### საქართველო – მონტენეგრო
## სქოლიო
კატეგორია:ევრობასკეტი 2022
ევრობასკეტი 2022: ჯგუფი B

**ჯგუფი B** — ევრობასკეტი 2022-ის მეორე ჯგუფი, სადაც წარმოდგენილნი არიან ბოსნია და ჰერცეგოვინა, გერმანია, ლიეტუვა, საფრანგეთი, სლოვენია და უნგრეთი. ჯგუფის მატჩები 2022 წლის 1-დან 7 სექტემბრის ჩათვლით ჩატარდება. ყველა მატჩი გერმანიის ქალაქ კელნში, ლანქსეს არენაზე გაიმართება. საუკეთესო ოთხი ნაკრები პრეი-ოფში ასპარეზობის უფლებას მოიპოვებს.

## ცხრილი

## სქოლიო
კატეგორია:ევრობასკეტი 2022
ევროპული აღზრდა

**ევროპული აღზრდა** — ფრანგი მწერლის, რომენ გარის, რომანი. პირველად გამოიცა ინგლისში 1944 წელს სათაურით „ბრაზის ტყე“, საფრანგეთში კი 1945 წელს გამოქვეყნდა. 

ესაა პირველი რომანი, რომელიც ავტორმა რომენ გარის სახელით გამოსცა. მან წიგნის წერა 1941 წელს დაიწყო და მისი ძირითადი ნაწილი 1943 წელს დაწერა, როცა საფრანგეთის საჰაერო ძალებში ავიატორად მსახურობდა და ჩრდილოეთ აფრიკაში იბრძოდა. რომანმა კრიტიკოსთა ყოველწლიური პრემია მოიპოვა და საზოგადოებისგან დიდი მოწონება დაიმსახურა, ითარგმნა 27 ენაზე. 1956 წელს ავტორმა რომანი განახლებული ფორმით „ევროპული აღზრდის“ სათაურით გამოსცა, რითაც მისი საბოლოო ვერსია დადგინდა.. 

## სიუჟეტი
რომანში მოქმედება ნაცისტების მიერ ოკუპირებულ პოლონეთში, სტალინგრადის ბრძოლის მიმდინარეობისას ვითარდება. 14 წლის იანეკ ტვარდოვსკის ექიმმა მამამ ტყეში სამალავი მოუწყო. მისი ორი ვაჟი ბრძოლაში დაიღუპა, ცოლი კი გერმანელებმა გრაფ პულაცკის სასახლეში გაიტაცეს. იგი მეუღლის გამოხსნას შეეწირება, რის შემდეგაც იანეკი პარტიზანთა რაზმს უერთდება.

## რესურსები ინტერნეტში
* A European Education (1945)

## სქოლიო
კატეგორია:XX საუკუნის ფრანგული რომანები
კატეგორია:ფრანგული რომანები
ევრობასკეტი 2022: ჯგუფი C

**ჯგუფი C** — ევრობასკეტი 2022-ის მესამე ჯგუფი, სადაც წარმოდგენილნი არიან დიდი ბრიტანეთი, ესტონეთი, იტალია, საბერძნეთი, უკრაინა და ხორვატია. ჯგუფის მატჩები 2022 წლის 2-დან 8 სექტემბრის ჩათვლით ჩატარდება. ყველა მატჩი იტალიის ქალაქ მილანში, მედიოლანუმ ფორუმზე გაიმართება. საუკეთესო ოთხი ნაკრები პრეი-ოფში ასპარეზობის უფლებას მოიპოვებს.

## ცხრილი

## სქოლიო
კატეგორია:ევრობასკეტი 2022
ევრობასკეტი 2022: ჯგუფი D

**ჯგუფი D** — ევრობასკეტი 2022-ის მეოთხე ჯგუფი, სადაც წარმოდგენილნი არიან ისრაელი, ნიდერლანდები, პოლონეთი, სერბეთი, ფინეთი და ჩეხეთი. ჯგუფის მატჩები 2022 წლის 2-დან 8 სექტემბრის ჩათვლით ჩატარდება. ყველა მატჩი ჩეხეთის დედაქალაქ პრაღაში, O2 არენაზე გაიმართება. საუკეთესო ოთხი ნაკრები პრეი-ოფში ასპარეზობის უფლებას მოიპოვებს.

## ცხრილი

## სქოლიო
კატეგორია:ევრობასკეტი 2022
კამბერლენდის პლატო

**კამბერლენდის პლატო** () — დანაწევრებული პლატო აშშ-ში, აპალაჩებში. წარმოადგენს აპალაჩის პლატოს სამხრეთ ნაწილს. ვრცელდება კენტუკის, ტენესის, ალაბამისა და ჯორჯიის შტატების ტერიტორიაზე. სამხრეთ-დასავლეთი მიმართულებით გადაჭიმულია 725 კმ-ზე. სიგანე მერყეობს 65–80 კმ ფარგლებში.

ტერმინები „ალიგეინის პლატო“ და „კამბერლენდის პლატო“ აღინიშნება როგორც აპალაჩების დასავლეთით მდებარე დანაწევრებული პლატო-ტერიტორიები. ტერმინები წარმოსდგა ისტორიული ხმარებიდან გამომდინარე და არა გეოლოგიური განსხვავებების გამო, შესაბამისად, მათ შორის მკვეთრი გამყოფი ხაზი არ არსებობს. ორი მთავარი მდინარე ატარებს პლატოების სახელწოდებას, ერთია მდინარე ალიგეინი, რომელიც ამავე სახელწოდების პლატოზე იღებს სათავეს, ხოლო მეორეა მდინარე კამბერლენდი.

კამბერლენდის პლატო ჩრდილოეთით გადადის ალიგეინის პლატოში, ხოლო სამხრეთით მექსიკისპირა დაბლობში. სამხრეთით მთავრდება ლუკაუტისა და სენდის მთებით, ხოლო აღმოსავლეთით უოლდენის ქედით. პლატოს უმაღლესი ნაწილია დაახლოებით 225 კმ სიგრძის ვიწრო და ხაზობრივი ქედი, რომელიც ქმნის მის აღმოსავლეთ კიდეს კენტუკის აღმოსავლეთ და ტენესის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში; სახელწოდება კამბერენდის მთები ზოგადად ამ ტერიტორიას თანხვდება.

ძირითადად დანაწევრებულია მდინარეების კამბერლენდისა და კენტუკის ზემო დინებებითა და მდინარე ტენესის შენაკადებით. აგებულია ქვიშაქვებითა და კირქვებით. განვითარებულია კარსტი. არის ქვანახშირის საბადო. ფართოდაა გავრცელებული ფოთლოვანი ტყეები. უსწორმასწორო რელიეფის გამო დასახლებები იზოლირებულია. ადგილობრივი ეკონომიკა დაფუძნებულია სოფლის მეურნეობაზე.

## სქოლიო
კატეგორია:აშშ-ის პლატოები
ტრენტო (სამხრეთი აგუსანი)

**ტრენტო** (ოფიციალურად **ტრენტოს მუნიციპალიტეტი**; ; ) ― პირველი კლასის მუნიციპალიტეტი სამხრეთ აგუსანის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 54 492 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 16 ბარანგაის.

## კლიმატი
## სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ აგუსანის მუნიციპალიტეტები
მეიტნერიუმი

**მეიტნერიუმი**, **მეითნერიუმი** (; ქიმიური სიმბოლო — Mt), *უნილენიუმი* (; ქიმიური სიმბოლო — Une), *ეკა-ირიდიუმი* (Eka-iridium) — ელემენტთა პერიოდული სისტემის მეშვიდე პერიოდის, მეცხრე ჯგუფის (მოძველებული კლასიფიკაციით — მერვე ჯგუფის თანაური ქვეჯგუფის, VIIIბ) ხელოვნურად მიღებული რადიოაქტიური ქიმიური ელემენტი. მისი ატომური ნომერია — 109. ბუნებაში არ გვხვდება, ყველაზე სტაბილური იზიტოპის მასური რიცხვი ტოლია 278 (ატომური მასა ტოლია 278,156(5) მაე). აღინიშნება სიმბოლო Mt (). ადრე ცნობილი იყო, როგორც უნილენიუმი (Une) ან ეკა-ირიდი. სინთეზირებულია ხელოვნურად. ელემენტს სახელი დაერქვა ავსტრიელი ფიზიკოსის ლიზა მაიტნერის პატივსაცემად.

## რესურსები ინტერნეტში
*მეიტნერიუმი

## სქოლიო
რექსი (ბოცვრის ჯიში)

220პქ|მინი|მარჯვნივ
**რექსი** (<  — „მეფე“) — სატყავე მიმართულების მოკლებეწვიანი ბოცვრის ჯიში. გამოყვანილია 1919 წელს საფრანგეთში. ტანი წაგრძელებულია, ზურგი რამდენადმე კუზიანია. ზრდასრული ბოცვერი იწონის დაახლ. 4,4 კგ-ს. დედალი ერთ ჯერზე შობს 5–6 ბაჭიას. თმის საფარი მოკლე და ხშირია (წააგავს კატის ბეწვს); ფერად შავი, ყავისფერი, ცისფერი ან თეთრია. ტყავი ნატურალური სახით (გაკრეჭვის გარეშე) გამოიყენება ბეწვეულის ნაწარმის დასამზადებლად. ძნელად აკლიმატიზდება.

## წარმოშობა 
რექსის წარმოშობა დაკავშირებულია განსაკუთრებულ გენთან (rr); გენეტიკური მუტაციის შედეგად ბეწვისა და თივთიკის სიგრძე გათანაბრდა (ნორმალურბალნიანი ბოცვრების ბალანი შედგება მოკლე თივთიკისა და გრძელი ბეწვისგან), ამას გარდა, ბოცვრის ბეწვი გახდა უფრო წვრილი, რის შედეგადაც წარმოიქმნა ხავერდის მსგავსი თმის საფარი, რომელსაც განსაკუთრებული, პლუშის სტრუქტურა აქვს.

პირველი ბოცვერი მოკლე პლუშის ბალნით დაიბადა 1919 წელს საფრანგეთში. ჯიში პირველად გამოფენაზე წარადგინეს 1924 წელს პარიზში, სახელწოდებით „კასტორ-რექსი“ (castor — „თახვი“ და rex — „მეფე“), რადგან თავიდან ყავისფერი (თახვის მსგავსი) შეფერილობა ჰქონდა; ოფიციალურად ჯიში დარეგისტრირდა 1925 წელს.

## სხეულის აგებულება 
220პქ|მინი|მარჯვნივ
სტანდარტული ბოცვრის ცოცხალი მასა 4–4,5 კგ-ია. ტანი მომრგვალებული და წაგრძელებულია (სიგრძე 40–54 სმ, მკერდის გარშემოწირულობა 30–35 სმ); თავი მცირე ზომის, გაწელილი; ყურები საშუალო სიდიდის, ვერტიკალურად მდგარი; დედალს პატარა ღაბაბი აქვს. ჩონჩხი წვრილი და მყიფე, ზურგი ვიწრო, გრძელი, ზოგჯერ ოდნავ კუზიანი. მოკლებალნიან ბოცვრებს თმის საფარი მოკლე აქვს, ამასთან ბეწვი და თივთიკი პრაქტიკულად ერთნაირი სიგრძისაა (ბეწვი არაუმეტეს 2 სმ, თივთიკი 1,8 სმ), ისინი თითქმის 2-ჯერ მოკლეა, ვიდრე ნორმალურბალნიანი ბოცვრებისა.

რექსს ბეწვთან ერთად განუვითარებელი აქვს რიგი სხვა თმები: მოკლებალნიან ბოცვრებს ულვაშები ბევრად მოკლე და წვრილი აქვს, ვიდრე ნორმალურბალნიანებს, და უმეტეს შემთხვევაში გამრუდებულია — ეს ერთადერთი არსებითი ნიშანია, რითაც შესაძლებელია ადრეულ ასაკში ამ ჯიშის გარჩევა სხვა ჯიშებისგან (ბაჭიის ბალნის მიხედვით იმის განსჯა, გაიზრდება თუ არა მისგან რექსი, ძალიან ძნელია); ამას გარდა, წამწამებიც რამდენადმე გამრუდებულია. ბეწვი რბილი და ხშირია, ტყავი ძვირად ფასობს, რადგან გაკრეჭილივით გამოიყურება; გამოიყენება ნატურალური სახით (გამოყვანილია 20-ზე მეტი შეფერილობის რექსი: შავი, თეთრი, ცისფერი, მუქი ყავისფერი და სხვ.) და უფრო მეტად ძვირი — ზღვის კატის, წაულას (გაკრეჭილი) და შინშილის ტყავის იმიტაციისათვის.

## გამრავლება 
220პქ|მინი|მარჯვნივ
ნაყოფიერება 5–6 ბაჭიაა ერთ დაყრაზე (წელიწადში დაახლ. 4–5-ჯერ ყრის). მოზარდეულის ზრდის ტემპი საშუალოა: ერთი თვის ასაკში მასა 680 გრამია, 4 თვეში — 2,35 კგ.

## ნაკლოვანებები 
ჩამოთვლილი ღირსებების გარდა, ჯიშს აქვს რიგი ნაკლოვანებებიც: მოკლებალნიანობის გენს აქვს მრავალი ეფექტი — იწვევს კონსტიტუციის დასუსტებას, ზრდის 8 კვირის ასაკამდე მოზარდეულის სიკვდილიანობას. ადვილად ემართება სასუნთქი გზების დაავადებები და მიდრეკილია რაქიტის განვითარებისკენ.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ჯუჯა რექსი

## სქოლიო 
კატეგორია:ბოცვრის ჯიშები
ლივერმორიუმი

**ლივერმორიუმი** (; ქიმიური სიმბოლო — Lv); *უნუნჰექსიუმი* (; ქიმიური სიმბოლო — Uuh), *ეკა-პოლონიუმი* (Eka-polonium) — ელემენტთა პერიოდული სისტემის მეშვიდე პერიოდის, მეთექვსმეტე ჯგუფის (მოძველებული კლასიფიკაციით — მეექვსე ჯგუფის მთავარი ქვეჯგუფის, VIა) ხელოვნურად მიღებული რადიოაქტიური ქიმიური ელემენტი. მისი ატომური ნომერია — 116, tდნ — 364–507 °C, tდუღ — 762–862 °C, სიმკვრივე — 12.9 გ/სმ3. ბუნებაში არ გვხვდება, ყველაზე სტაბილური იზიტოპის მასური რიცხვი ტოლია 293 (ატომური მასით — 293.204 მაე).

## რესურსები ინტერნეტში
*ფლეროვიუმი და ლივერმორიუმი - ორი ახალი მძიმე ელემენტი პერიოდულობის ცხრილში

## სქოლიო
დარმშტადტიუმი

**დარმშტადტიუმი** (; ქიმიური სიმბოლო — Ds), *უნუნნილიუმი* (; ქიმიური სიმბოლო — Uun), *ეკა-პლატინა* (Eka-platinium) — ელემენტთა პერიოდული სისტემის მეშვიდე პერიოდის, მეათე ჯგუფის (მოძველებული კლასიფიკაციით — მერვე ჯგუფის თანაური ქვეჯგუფის, VIIIბ) ხელოვნურად მიღებული რადიოაქტიური ქიმიური ელემენტი. მისი ატომური ნომერია — 110. ბუნებაში არ გვხვდება, ყველაზე სტაბილური იზიტოპის მასური რიცხვი ტოლია 281, რომლის დაშლის პერიოდი 10 წამია. სახელი დაერქვა გერმანიის ქალაქის დარმშტადტის პატივსაცემად, სადაც იქნა ელემენტი აღმოჩენილი.

## რესურსები ინტერნეტში
*დარმშტადტიუმი

## სქოლიო
ფლეროვიუმი

**ფლეროვიუმი** (; ქიმიური სიმბოლო — Fl), *უნუნქვადიუმი* (; ქიმიური სიმბოლო — Uuq), *ეკა-ტყვია* (Eka-lead) — ელემენტთა პერიოდული სისტემის მეშვიდე პერიოდის, მეთოთხმეტე ჯგუფის (მოძველებული კლასიფიკაციით — მეოთხე ჯგუფის მთავარი ქვეჯგუფის, IVა) ხელოვნურად მიღებული რადიოაქტიური ქიმიური ელემენტი. მისი ატომური ნომერია — 114, tდნ — 11±50 °C, სიმკვრივე — 11.4±0.3 გ/სმ3.

## რესურსები ინტერნეტში
*ფლეროვიუმი და ლივერმორიუმი - ორი ახალი მძიმე ელემენტი პერიოდულობის ცხრილში

## სქოლიო
კოპერნიციუმი

**კოპერნიციუმი** (; ქიმიური სიმბოლო — Cn), *უნუნბიუმი* (; ქიმიური სიმბოლო — Uub), *ეკა-ვერცხლისწყალი* (Eka-mercury) — ელემენტთა პერიოდული სისტემის მეშვიდე პერიოდის, მეთორმეტე ჯგუფის (ძველი კლასიფიკაციით — მეორე ჯგუფის თანაური ქვეჯგუფის, IIბ) ხელოვნურად მიღებული რადიოაქტიური ქიმიური ელემენტი. მისი ატომური ნომერია — 112, tდნ — 10±11 °C, tდუღ — 67±10 °C, სიმკვრივე — 14 გ/სმ3. ელემენტს სახელი დაერქვა პოლონელი ასტრონომის ნიკოლაი კოპერნიკის პატივსაცემად.

## რესურსები ინტერნეტში
* WebElements.com — Ununbium
* О синтезе элемента на сайте ОИЯИ
* Два изотопа с «острова стабильности»
* Доказано существование 112 элемента таблицы Менделеева

## სქოლიო
რენტგენიუმი

**რენტგენიუმი** (; ქიმიური სიმბოლო — Rg), *უნუნუნნიუმი* (; ქიმიური სიმბოლო — Uuu), *ეკა-ოქრო* (Eka-gold) — ელემენტთა პერიოდული სისტემის მეშვიდე პერიოდის, მეთერთმეტე ჯგუფის (ძველი კლასიფიკაციით — პირველი ჯგუფის თანაური ქვეჯგუფის, Iბ) ხელოვნურად მიღებული რადიოაქტიური ქიმიური ელემენტი. მისი ატომური ნომერია — 111. ელემენტს სახელი დაერქვა გერმანელი ფიზიკოსის ვილჰელმ რენტგენის მატივსაცემად.

## რესურსები ინტერნეტში
* Рентгений на Webelements
* О синтезе элемента на сайте ОИЯИ
* Сверхтяжелый элемент рентгений, возможно, обнаружен в золоте // Газета.Ru, 6 дек 2010

## სქოლიო
სადოვე (ხერსონის რაიონი)

**სადოვე** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხერსონის ოლქის ხერსონის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 1396 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ხერსონის რაიონის სოფლები
ანა გავალდა

**ანა გავალდა** (დ. 23 მაისი, 1970) — ფრანგი პედაგოგი და რომანისტი. 

დაიბადა პარიზის გარეუბანში. მან პირველი წიგნი 1999 წელს გამოაქვეყნა, როცა საშუალო სკოლაში ფარნგულის მასწავლებლად მუშაობდა. ესაა მოთხრობათა კრებული „მინდა, ვიღაც მელოდოს სადღაც“, რომელმაც კრიტიკული და კომერციული წარმატება მოიპოვა. საფრანგეთში მისი სამ მილიონზე მეტი ეგზემპლარი გაიყიდა და ამასთანავე პრესტიჟული ჯილდო, გრან პრი, დაიმსახურა. 

გავალდას პირველი რომანი „მე ის მიყვარდა“, რომელიც მისი წარუმატებელი ქორწინებითაა შთაგონებული, საფრანგეთში 2002 წელს გამოიცა და ბესტსელერი გახდა. მას მოჰყვა „35 კილო იმედი“, მცირე რომანი, რომელიც მან თავის მოსწავლეებს მიუძღვნა.

გავალდეს მესამე რომანი „უბრალოდ ერთად“ (2004) ერთ ბინაში მცხოვრებ ოთხ ადამიანზე გვიამბობს: საყვარელი ადამიანების დაკარგვით ტრავმირებულ მხატვარ გოგონაზე, მძიმე ბავშვობით დაღდასმულ მზარეულ ბიჭზე, არისტოკრატული წარმომავლობის, ობსესიურ-კომპულსიური აშლილობის მქონე მამაკაცსა და თვითმკვლელობისკენ მიდრეკილ მოხუც ბებიაზე. წიგნი საფრანგეთში ბესტსელერად ქცა. 2007 წელს მისი მიხედვით ფილმი გადაიღეს, რომელშიც მთავარ როლებს კლოდ ბერი, ოდრი ტოტუ და გილიამ კანე ასრულებენ. 

გავალდამ ფრანგულ ენაზე თარგმნა ჯონ უილიამსის რომანი „სტოუნერი“.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო
კატეგორია:XXI საუკუნის ფრანგი ქალი მწერლები
კატეგორია:ფრანგი ჟურნალისტები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
პროტიუმი

მინი|პროტიუმის ატომი
**პროტიუმი** ( ^1H) — წყალბადის ყველაზე მჩატე იზოტოპი. მისი ბირთვი მხოლოდ ერთი პროტონისაგან შედგება და აღნიშნავენ *p*.

სახელი შეთავაზებულ იქნა 1933 წლის 15 ივნისს გ. იურის, მერფისა და ბრიკვედეს მიერ, სამეცნიერო ჟურნალის «The Journal of Chemical Physics» რედაქტორის მიმართ დაწერილ წერილში.

პროტიუმი შედგება 99,9885 ± 0,0070 % სამყაროშ არსებული წყალბადის ატომთა რაოდენობისა და წარმოადგენს ქიმიური ელემენტების იზოტოპებიდან ყველაზე გავრცელებულ ნუკლიდს ბუნებაში. წყალბადზე საუბრისას, როგორც წესი ყოველთვის იგულისხმება მსუბუქი წყალბადი — პროტიუმი.

პროტიუმი — ერთედერთი სტაბილური ნუკლიდი, რომელსაც ბირთვში არ გააჩნია ნეიტრონი (ატომი შედგება ერთი პროტონისა და ერთი ელექტრონისაგან).

## იხილეთ აგრეთვე
*დეიტერიუმი
*ტრიტიუმი

## სქოლიო
კატეგორია:წყალბადის იზოტოპები
კოლხური

**კოლხური**  — ქართული თეთრყურძნიანი სელექციური სასუფრე ვაზის ჯიში. 

გამოყვანილია საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტის მევენახეობის კათედრაზე. ავტორები: მაქსიმე და რევაზ რამიშვილები. მშობელ წყვილებად გამოყენებულია ალექსანდრიული მუსკატი და განჯური.

## ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი დიდი ზომისაა. ფოთლის ფირფიტა ქვედა მხრიდან მცირედაა შებუსული. ყვავილი ორსქესიანია. მტევანი საშუალოზე დიდი ზომისაა, ცილინდრულ-კონუსური ან ცილინდრული ფორმის. კუმსია. მარცვალი დიდი ზომისაა, ფორმით ოვალური, ღია მწვანე, მოყვითალო-მოქარვისფრო. კანი ნორმალური აქვს, საკმაოდ რბილობიანი, მკვეთრად გამოხატული მუსკატური გემოთი.

ყურძენი სრულ სიმწიფეში სექტებრის შუა რიცხვებში შედის. ვაზი საშუალოზე ძლიერი ზრდისა და უხვმოსავლიანია. მტევნის საშუალო წონა 200-350 გრამია. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 19-20.5%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 7.5-8 გ/ლ-ს.

კოლხური მაღალხარისხიანი სასუფრე ყურძნის ჯიშია.

## ლიტერატურა
*უჯმაჯურიძე ლ., კაკაბაძე გ., მამასახლიშვილი ლ., „ქართული ვაზის ჯიშები“, თბ., 2018, გვ. 552

კატეგორია:ვაზის თეთრყურძნიანი სელექციური სასუფრე ქართული ჯიშები
ევრობასკეტი 2022: პლეი-ოფის ეტაპი

**პლეი-ოფის ეტაპი** — ევრობასკეტი 2022-ის ეტაპი რომელიც 10-დან 18 სექტემბრის ჩათვლით გაიმართება. ყველა მატჩი გერმანიის დედაქალაქ ბერლინში, მერსედეს-ბენც არენაზე ჩატარდება.

## კვალიფიცირებული გუნდები

*ყველა დრო ადგილობრივია (UTC+2).*

## მერვედფინალი
### B2 – A3
### A1 – B4
### B1 – A4
### A2 – B3
### C1 – D4
### D2 – C3
### C2 – D3
### D1 – C4
## მეოთხედფინალი
### WPO1 – WPO2
### WPO3 – WPO4
### WPO5 – WPO6
### WPO7 – WPO8
## ნახევარფინალი
### WQF1 – WQF2
### WQF3 – WQF4
## მატჩი მესამე ადგილისთვის
## ფინალი
## სქოლიო
## რესურსები ინტერნეტში
*ოფიციალური საიტი
ელარია სენდი

200px|მინი
**ელარია სენდი** ( —  ჯორჯ რეიმონდ რიჩარდ მარტინის ფენტეზის ჟანრის რომანების სერიის, „ყინულისა და ცეცხლის სიმღერის“ პერსონაჟი და ასევე მისი ტელეადაპტაციის ერთ-ერთი გმირი. ტელეადაპტაციისას მისი როლი შეასრულა ბრიტანელმა მსახიობმა ინდირა ვარმამ.

ელარია სენდი იყო დორნის პრინცის ობერინ მარტელი მფარველი და ულერის სახლის ბუში, ის როგროც ბუში ატარებდა გვარს „სენდი“, როგორც ყველა ბუში დორნში. 

ობერინის სიკვდილის შემდეგ, როდესაც იცავდა ტირიონ ლანისტერს საბრძოლო სასამართლო პროცესზე, ელარია უბიძგებდა, მარტელტელების სახლს წასულიყო ლანისტერების წინააღმდეგ ომში, მაგრამ ობერინის უფროსი ძმა, დორენ მარტელი, ამას ყოველთვის უარობდა. შურისძიების მიძნით ელარია და ქვიშის გველებმა მოკლეს, მირცელა ბარათეონი, მოგვიანებით კი თავად დორენ მარტელი და მისი შვილი, ტრისტან მარტელი. ამის შემდეგ კი დორნის მართვის სადავეები ელარიამ და მისმა შვილებმა იგდეს ხელთ და შეურთდნენ, დეინერის ტარგარიენს. როდესაც იურონ გრეიჯოიმ, თავისი ფლოტით ტარგარიანების გემები გაანადგურა და შეიპყრო, ელარია, მისი ქალიშვილები და იარა გრეიჯოი, იურონმა ისინი მიართვა სერსეი ლანისტერ როგორც საჩუქარი. მირცელას მკვლელობის გამო მას მიესაჯა სამუდამო პატიმრობა, ასევე მას მოუწია ეყურებინა თავისი ერთ-ერთი ქალიშვილის სიკვდილისთვის, რომელიც იგივე საწამლავით მოწამლეს რომლითაც მოკლეს მირცელა ბართეონი. ამჟამად არავინ არ იცის ელარია ცოცხალი არის თუ არა, მაგრამ ნაკლებად სავარაუდოა რომ იგი გადაურჩა დეინერისის მიერ განადგურებულ მეფის საბიჯელს.

## რესურსები ინტერნეტში
*ელარია სენდი

კატეგორია:სატახტოთა თამაში
კატეგორია:ყინულისა და ცეცხლის სიმღერის პერსონაჟები
მთის ვაზი

**მთის ვაზი**  — ქართული თეთრყურძნიანი სელექციური საღვინე ვაზის ჯიში. 

გამოყვანილია ალიგოტესა და ალვარნას შეჯვარებით დმიტრი ტაბიძის მიერ.

## ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ზომისაა, ხუთნაკვთიანი, მომრგვალო ფორმის, ფოთლის ქვედა მხარეს ხშირი შებუსვით. ყვავილი ორსქესიანია. მტევანი საშუალო ზომისაა, კონუსური ან ცილინდრულ-კონუსური ფორმის, ზოგჯერ დატოტვილი, საშუალო სიმკვრივის. მარცვალი საშუალო ზომისაა, მრგვალი, მომწვანო-მოყვითალო შევერვის. კანი თხელი აქვს, რბილობი — წვნიანი, სასიამოვნო გემოთი.

სავეგეტაციო პერიოდი საშუალოდ 140 დღეა. სრულ სიმწიფეში 10-23 სექტემბერს შედის. ჯიშის საჰექტარო მოსავლიანობა 6.5-8.2 ტონაა, ყურძნის შაქრიანობა — 18-22%, მჟავიანობა — 9.8 გ/ლ.

ჯიში საღვინე მიმართულებისაა. მისგან დამზადებული ღვინო კარგი ღირსებისაა, ჩალისფერი, მომწვანო იერით, საშუალო სხეულით, ნაზი და ხალისიანი გემოთი. ჯიში პერსპექტიულია ევროპული ტიპის მსუბუქი, ხალისიანი ღვინოების დასამზადებლად. ასევე, კარგ მასალას იძლევა ცქრიალა ღვინისათვის.

## ლიტერატურა
*უჯმაჯურიძე ლ., კაკაბაძე გ., მამასახლიშვილი ლ., „ქართული ვაზის ჯიშები“, თბ., 2018, გვ. 552

კატეგორია:ვაზის თეთრყურძნიანი სელექციური საღვინე ქართული ჯიშები
მსხვილთვალა თეთრი (სელექციური ვაზის ჯიში)

**მსხვილთვალა თეთრი** — ქართული თეთრყურძნიანი სელექციური სასუფრე ვაზის ჯიში. 

მიღებულია დიმიტრი ტაბიძის მიერ კახური თითასა და ვერმენტინოს შეჯვარებით.

## ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი დიდი ზომისაა, მომრგვალო, იშვიათად გულისებური ფორმის, ხუთნაკვთიანი, ძლიერ დანაკვთული. ფოთლის ქვედა მხარე თითქმის შეუბუსავია (უმნიშვნელო აბლაბუდისებრი შებუსვა). ყვავილი ორსქესიანია. მტევანი დიდი ზომისაა, ცილინდრულ-კონუსური ფორმის და საშუალო სიკუმსის. მარცვალი საკმაო სიდიდისაა, ოვალური, ქარვისფერი. კანი მკვრივი აქვს, ცვილისებრი ფიფქით უხვად დაფარული. რბილობი ხორციანია და კნატუნაა, სასიამოვნო გემოსი.

ვაზი ძლიერი ზრდისა და უხვმოსავლიანია. სრულ სიმწიფეში ოქტომბრის დასაწყისში შედის.

ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 18.2%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 6.5 გ/ლ-ს.

ჯიში სასუფრე მიმართულებისაა. აქვს კარგი გარეგნობა, შენახვის უნარი და კარგად იტანს ტრანსპორტირებას.

## ლიტერატურა
*უჯმაჯურიძე ლ., კაკაბაძე გ., მამასახლიშვილი ლ., „ქართული ვაზის ჯიშები“, თბ., 2018, გვ. 552

კატეგორია:ვაზის თეთრყურძნიანი სელექციური სასუფრე ქართული ჯიშები