უაიჰეკე

**უაიჰეკე** () — კუნძული ახალ ზელანდიაში, ჰაურაკის ყურეში, მდებარეობს ქალაქ ოკლენდიდან 17,7 კმ-ში. ადმინისტრაციულად შედის ოკლენდის რეგიონი შემადგენლობაში.

## გეოგრაფია 
thumb|left|კუნძულის თანამგზავრული ფოტო, 2002 წ.
კუნძული სიდიდით მეორეა ჰაურაკის ყურეში გრეიტ-ბარიერის კუნძულის შემდეგ. უაიჰეკე ჩრდილოეთ კუნძულის სანაპიროს სიახლოვეს მდებარეობს. დასავლეთიდან აღმოსავლეთისკენ 19,3 კმ-ზეა გადაჭიმული, სიგრძე 26 კმ-ია, ხოლო ფართობი კი 92 კმ². სანაპირო ხაზის სიგრძე 133,5 კილომეტრია, საიდანაც 40 კმ პლაჟებს უჭირავს.

უაიჰეკეს ზედაპირი მთაგორიანია. უმაღლესი წერტილი, *მთა მაუნგანუი*, აღწევს 231 მეტრს და მდებარეობს კუნძულის სამხრეთ ნაწილში. სანაპირო უპირატესად ციცაბოა, მაღალი კლდეებით. უაიჰეკეს ჩრდილოეთ სანაპიროზე მდებარეობს რამდენიმე გრძელი ქვიშიანი პლაჟი და ციცაბო კლდეები. სამხრეთი სანაპირო ძლიერად დაკლაკნილია ყურეებით, ფართე ვატებით და ჭაობებით.

გეოლოგიური თვალსაზრისით, ძირითადი მთის ჯიშები, რომლებიც დევს კუნძულის საფუძველში, არის გამყარებული გრაუვაკა-ქვიშაქვა და  პერმულ-ტრიასული სისტემის არგილითი.

კუნძულის ფლორა და ფაუნა მრავალფეროვანია. უაიჰეკეს სამხრეთ ნაწილში მდებარეობს თავისი სანაპირო ტყეებით ცნობილი ფაკანეფას რეგიონალური პარკი, რომელშიც იზრდება ტარაირე, კოჰეკოჰე და კანუკა. ფართე წყალ-ჭაობიან სავარგულებში გვხვდება მრავალრიცხოვანი ფრინველები, მათ შორის ახალზელანდიური ყანჩა (), ზოლიანი ლაინა (), მაორიული მეჭვავია.

უაიჰეკეს სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში მდებარეობს საზღვაო ნაკრძალი ტე-მატუკუ, რომელშიც შედის ტე-მატუკუს უბე, ასევე ჰაურაკის ყურის ნაწილი. ნაკრძალის ფასეულობა მოიცავს გარემოს დიდ მრავალფეროვნებას: ზღვის წყალ-ჭაობიანი სავარგულები, სანაპირო რაიონები, პატარა ვაკიანი კუნძულები, შელფები და ჰაურაკის ყურის ღრმა წყლიანი ადგილები.

## ისტორია 
კუნძულის ძირძველი მოსახლეობაა ახალზელანდიელი მაორის ხალხის წარმომადგენლები, კერძოდ ტომი ტე-ური-კარაკა (), რომლებიც თავიდან მისდევდნენ ნახევრად მოხეტიალე ცხოვრების წესს, ეწეოდნენ თევზჭერას, მაგრამ თანდათან გადავიდნენ ცხოვრების წესზე к оседлому და სოფლის მეურნეობის განვითარებაზე. მრავალრიცხოვანი არქეოლოგიური აღმოჩენები, მათ შორის საფორტიფიკაციო ნაგებობები, ანუ პა, ადასტურებენ იმას, რომ კუნძულის დასახლება ტე-ური-კარაკას ტომის მიერ მოხდა დაახლოებით 1000 წლის წინ.

მეორე მსოფლიო ომის წლებში უაიჰეკე შედიოდა ქალაქ ოკლენდის სანაპირო დაცვის სისტემაში. აშენდა საარტილერიო ბეტონის ამბრაზურები, ასევე კუნძულის აღმოსავლეთ ნაწილში ლაბირინთების სისტემა, რომელმაც სახელად მიიღო *«Stony Batter»*.

ომის ბოლოს უაიჰეკეს მოსახლეობის რაოდენობამ სულ შეადგინა 835 ადამიანი. ადგილობრივი თვითმმართველობის ერთადერთ ორგანოდ იმ დროს რჩებოდა ავტოგზების სამმართველო, რომელიც დაარსდა ჯერ კიდევ 1921 წელს. 1947 წელს ოკლენდის ქალაქის საბჭო კუნძულის ქალაქის შემადგენლობაში შეყვანის ინიციატივით გამოვიდა, მაგრამ მაშინ ადგილობრივი მაცხოვრებლები გამოვიდნენ წინააღმდეგ. ის ყველაზე დასახლებული კუნძულია ჰაურაკის ყურეში და მესამეა მოსახლეობის რაოდენობით ახალ ზელანდიაში ჩრდილოეთ და სამხრეთ კუნძულების შემდეგ. მოსახლეობის ძირითად ნაწილს, ანუ 82 %-ს, შეადგენენ ევროპელები; მაორების წილია — 12,3 %. ყველაზე დიდი დასახლებული პუნქტია — ონეროა.

2011 წელს მუდმივი მოსახლეობა დაახლოებით 8730 ადამიანს შეადგენს, დაახლოებით 3400 ადამიანს კი კუნძულზე დასასვენებელი სახლი აქვს. კმ²-ზე 94,89 მოსახლით, იგი ახალი ზელანდიის ყველაზე მჭიდროდ დასახლებული კუნძულია ჩრდილოეთ და სამხრეთ კუნძულების შემდეგ.

## გალერეა

ფაილი:Onetangi beach.jpg|ონეტანგის პლაჟი
ფაილი:Waiheke Island Seen From Above West.jpg|დასავლეთი ნაწილი

## იხილეთ აგრეთვე
* ახალი ზელანდიის კუნძულების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* Waiheke Island, New Zealand  (official Tourism Auckland site)
* Whakanewha Regional Park (nature reserve)
* Waihekepedia  (community wiki)
* Complete Guide to Waiheke Island (tourism website)

## სქოლიო
კატეგორია:ახალი ზელანდიის კუნძულები
კატეგორია:კუნძულები ანბანის მიხედვით