open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ფინეთის პრეზიდენტი

thumb|250px|ფინეთის პრეზიდენტის დროშა 
thumb|250px|პრეზიდენტის სასახლე**ფინეთის პრეზიდენტი** – ფინეთის სახელმწიფოს მეთაური, ირჩევს მოსახლეობა 6 წლით. 

## ფინეთის პრეზიდენტების სია 
## რესურსები ინტერნეტში 
*პრეზიდენტის ოფიციალური საიტი 
*ფინეთის კონსტიტუცია 

 
კატეგორია:ფინეთი
კატეგორია:ევროპის ქვეყნების პრეზიდენტები
*
Wicked!

***Wicked!*** — გერმანული ჰარდ-დენს ჯგუფ სკუტერის მესამე სტუდიური ალბომი. იგი გამოვიდა 1996 წელს. ალბომიდან გამოიცა სინგლები I'm Raving და Break It Up.

## სიმღერების სია
# Wicked Introduction - 1:44
# I'm Raving - 3:28
# We Take You Higher - 4:22
# Awakening - 4:26
# When I Was A Young Boy - 3:58
# Coldwater Canyon - 5:16
# Scooter Del Mar - 4:58
# Zebras Crossing The Street - 4:58
# Don't Let It Be Me - 3:59
# The First Time - 5:25
# Break It Up - 3:39

## შენიშვნები 
* „Wicked Introduction“ ეფუძნება შოტლანდიურ პატრიოტულ სიმღერას „Scotland the Brave“. შემდგომი სიმღერა, „I'm Raving“, ეფუძნება მარკ კონის „Walking in Memphis“-ს.
* „When I Was A Young Boy“-ში არის კომპოზიციის „Babylon (Loop! Remix)“ (Prince Ital Joe და მარკი მარკი) თითქმის იდენტური მელოდია. ეს კომპოზიცია ასევე ჰგავს სკუტერის კომპოზიციას „Beautiful Vibes“ (ალბომი  ... and the Beat Goes On!). 
* სინგლმა „I'm Raving“ გერმანიაში 250.000 გაყიდული ასლისათვის ოქროს სტატუსი მიიღო.

## ჩარტები
## სქოლიო 
კატეგორია:სკუტერის ალბომები
კატეგორია:1996 წლის ალბომები
სკუტერის დისკოგრაფია

აქ წარმოდგენილია გერმანული ჯგუფ სკუტერის დისკოგრაფია.

სკუტერი, ჩამოყალიბებული 1993 წელს ჰამბურგში, არის მსოფლიო მასშტაბით ცნობილი ერთ-ერთი წარმატებული გერმანული ჯგუფი, რომელსაც დღეისათვის 25 მილიონზე მეტი ჩანაწერი გაყიდა. 1994 წლიდან ტრიომ გამოსცა 18 სტუდიური ალბომი, 49 სინგლი, სამი კრებული და ოთხი საკონცერტო ალბომი. სკუტერში, რომელსაც წლების მანძილზე მიღებული აქვს 80 ოქროსა და პლატინის ჯილდო, შედიან ეიჩ პი ბაქსტერი, რიკ ჯორდანი და მაიკლ საიმონი.

## ალბომები
### სტუდიური ალბომები
### კრებულები
### საკონცერტო ალბომები
## სინგლები
## ვიდეოფილმები/DVD
## შენიშვნები
## სქოლიო 
კატეგორია:სკუტერი (ჯგუფი)
კატეგორია:დისკოგრაფიები
No Time to Chill

***No Time to Chill*** — გერმანული ჰარდ-დენს ჯგუფ სკუტერის მეხუთე სტუდიური ალბომი, რომელიც გამოვიდა 1998 წელს . ეს იყო პირველი დისკი, რომელიც ჩაიწერეს დიჯეი აქსელ კუნის მონაწილეობით.

## სიმღერების სია
# Last Warning - 0:56
# How Much Is The Fish? - 3:45
# We Are The Greatest - 5:08
# Call Me Mañana - 3:54
# Don't Stop - 3:39
# I Was Made For Lovin' You - 3:32
# Frequent Traveller - 3:35
# Eyes Without A Face - 3:17
# Hands Up! - 4:05
# Everything's Borrowed - 5:13
# Expecting More From Ratty - 4:10
# Time And Space - 4:49

## შენიშვნები 
* How Much Is The Fish?-ში გამოიყენება ჰოლანდიური ჯგუფის, Bots სიმღერის Zeven Dagen Lang ელემენტები.
* We Are The Greatest-ში ჟღერს ჯგუფ Break Machine-ის სინგლის Street Dance ელემენტები
* Call Me Mañana-ს სინგლის ვერსიაში ჟღერს James Brown Is Dead-ის, ჯგუფ L.A. Style-ის კომპოზიციის ელემენტები
* I Was Made For Lovin' You არის ჯგუფის KISS სიმღერის ვერსია.
* Eyes Without A Face არის ბილი აიდოლის ამავე სიმღერის ვერსია
* Expecting More From Ratty-ში პირველად ნახსენებია ფსევდონიმი 'Ratty', რომლითაც ჯგუფმა გამოსცა ორი სინგლი და რამდენიმე მიქსი

## ჩარტები
## სერტიფიცირებები
## სქოლიო 
კატეგორია:სკუტერის ალბომები
კატეგორია:1998 წლის ალბომები
მონტენეგროს პრეზიდენტი

thumb|150px|მონტენეგროს დროშა 

**მონტენეგროს პრეზიდენტი** — მონტენეგროს სახელმწიფოს მეთაური. ირჩევენ 5 წლის ვადით. საპრეზიდენტო რეზიდენცია მდებარეობს ქალაქ ცეტინეში. 

## მონტენეგროს პრეზიდენტების სია 
## რესურსები ინტერნეტში 
* მონტენეგროს პრეზიდენტის ოფიციალური საიტი 

კატეგორია:მონტენეგრო
კატეგორია:ევროპის ქვეყნების პრეზიდენტები
*
ჩერჩილი (მანიტობა)

**ჩერჩილი** () — პატარა საპორტო დასახლება ჰუდსონის ყურის ნაპირას კანადის პროვინცია მანიტობაში. 2006 წლის ცენზის მიხედვით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 923 ადამიანს. 

კატეგორია:კანადის ქალაქები
კატეგორია:ჩრდილოეთის ყინულოვანი ოკეანე
კარლო იუჰო სტოლბერგი

მინი|კარლო იუჰო სტოლბერგი
**კარლო იუჰო სტოლბერგი** (, ; დ.  28 იანვარი, 1865, სუამუსალმი — გ. 22 სექტემბერი, 1952, ჰელსინკი) — ფინელი სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე. 1908–1918 წლებში ჰელსინკის უნივერსიტეტის ადმინისტრაციული სამართლის პროფესორი. 1898–1903 წლებში სენატის მდივანი, 1914–1915 პარლამენტის თავმჯდომარე. 1919–1925 წლებში  ფინეთის პრეზიდენტი.

## რესურსები ინტერნეტში
* კარლო იუჰო სტოლბერგი

კატეგორია:ფინეთის  პრეზიდენტები
კატეგორია:ფინელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული  28 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1865
კატეგორია:გარდაცვლილი 22 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1952
Our Happy Hardcore

***Our Happy Hardcore*** — გერმანული ჰარდ-დენს ჯგუფ სკუტერის მეორე სტუდიური ალბომი, რომელიც გამოვიდა 1996 წელს.

## სიმღერების სია
# Let Me Be Your Valentine - 5:42
# Stuttgart - 4:52
# Rebel Yell - 3:57
# Last Minute - 2:57
# Our Happy Hardcore - 5:25
# Experience - 4:56
# This is a Monstertune - 4:22
# Back in the U.K. - 3:25
# Hysteria - 5:18
# Crank It Up - 4:08

## შენიშვნები 
* Rebel Yell არის ბილი აიდოლის ამავე სახელწოდების სიმღერის ვერსია
* სიმღერა Last Minute ეფუძნება ცნობილ ჰავა ნაგილას
* Back In The UK-ში გამოყენებულია ტელესერიალის *მისს მარპლი* მელოდია
* კომპოზიციის Crank it Up რემიქსი გამოიყენებოდა ალი ჯის შოუში

## ჩარტები
## სქოლიო
კატეგორია:სკუტერის ალბომები
კატეგორია:1996 წლის ალბომები
ვინჩენცო ბელინი

**ვინჩენცო ბელინი** (; დ. 3 ნოემბერი, 1801, კატანია, სიცილია — გ. 23 სექტემბერი, 1835, პიუტო, პარიზთან ახლოს) — იტალიელი კომპოზიტორი.

## ბიოგრაფია
დაიბადა მუსიკალურ ოჯახში. მამა დირიჟორი ჰყავდა, პაპა — ორგანისტი და კომპოზიტორი. სწავლობდა ნეაპოლის კონსერვატორიაში. დაწერა 11 ოპერა. მათ შორის ყველაზე ცნობილია „კაპულეტი და მონტეკი“ (1830, თეატრი „ფენიჩე“, ვენეცია), „სომნამბულა“ (1831, თეატრი „კარკანო“, მილანი), „პურიტანე“ (1835, „ტეატრ იტალიენ“, პარიზი). ყველაზე განსაკუთრებული ნაწარმოებია ოპერა „ნორმა“ (1831, „ლა სკალა“, მილანი). ბელინის ოპერები ხშირად უძღოდა პატრიოტულ დემონსტრაციებს: იტალიელები ბელინის ოპერებში აქტუალურ პოლიტიკურ შინაარსს პოულობდნენ. ბელინი ერთ-ერთი უდიდესი ბელკანტოს სტილის ოსტატია.

1835 წელს მან შეუძლოდ იგრძნო თავი და ლოგინად ჩავარდა. ბელინი 1835 წლის 23 სექტემბერს პიუტოში გარდაიცვალა ნაწლავების მწვავე ინფექციური დაავადებით. კომპოზიტორის ფერფლი ინახება სიცილიაში, ქალაქ კატანიის საკათედრო ეკლესიაში.

## რესურსები ინტერნეტში
* Vincenzo Bellini cylinder recordings, from the UCSB Cylinder Audio Archive at the University of California, Santa Barbara Library.
* Vincenzo Bellini recordings at the Discography of American Historical Recordings.
* 
* "Vincenzo Bellini": Outline of his life (in English) and list of critical editions of his works published by Ricordi 
* Teatro Massimo Bellini, Catania's web site

## სქოლიო
კატეგორია:იტალიელი კომპოზიტორები
კატეგორია:ოპერის კომპოზიტორები
კატეგორია:დაბადებული 3 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1801
კატეგორია:გარდაცვლილი 23 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1835
კატეგორია:რომანტიკოსი კომპოზიტორები
ლაური რელანდერი

thumb|ლაური რელანდერი
**ლაური ქრისტიან რელანდერი** (ფინ. Lauri Kristian, შვედ. Lars Kristian Relander დ. 31 მაისი, 1883, კურკიიოკი ფინეთი — გ. 9 თებერვალი, 1942, ჰელსინკი ფინეთი) — ფინეთის მეორე პრეზიდენტი (1925-1931) პარტია აგრარული კავშირიდან. მისი არჩევა მოულოდნელობა იყო, რადგან იგი ოფიციალური კანდიდატი არ ყოფილა. მისი მეუღლე სიგნე წარმოშობით შვედი იყო. 

ლაური რელანდერი განათლებით ფილოსოფოსი და აგრონომი იყო. პოლიტიკური კარიერის დასაწყისში ვიბორგის გუბერნატორის პოსტს იკავებდა. 

რელანდერს "Reissu-Lasse" ("საგზური-ლასე") უწოდეს, რადგან იგი ხშირად დადიოდა საზღვარგარეთ- ესტონეთში, ლატვიაში, შვედეთში, ნორვეგიასა და დანიაში. 
საგარეო პოლიტიკაში რელანდერი თავისი ქვეყნის დასავლელ მეზობლებთან ურთიერთობების განვითარებით იყო დაინტერესებული. 

რელანდერი პირადად წინააღმდეგი იყო ფინეთში მშრალი კანონისა. 

გარდაიცვალა 1942 წელს ინფარქტით. 

## რესურსები ინტერნეტში 
* Finnish national biography

კატეგორია:ფინეთის პრეზიდენტები
კატეგორია:ფინელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული  31 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1883
კატეგორია:გარდაცვლილი 9 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1942
პერ ევინდ სვინჰუვუდი

thumbnail|პერ ევინდ სვინჰუვუდი
**პერ ევინდ სვინჰუვუდი** ( დ. 15 დეკემბერი, 1861, სიაქსმიაკი — გ. 29 თებერვალი, 1944, ლუმიაკი) — ფინეთის პოლიტიკური და სახელმწიფო მოღვაწე. 1907-1914 წლებში პარლამენტის დეპუტატი და მისი პირველი თავმჯდომარე. 1914 წელს ციმბირში გაიგზავნა. 1917-1918 წლებში ფინეთის პირველი პრემიერ-მინისტრი. 1918 წელს სახელმწიფოს მეთაურის მოვალეობების შემსრულებელი, 1930-1931 წლებში პრემიერ-მინისტრი, 1931-1937 წლებში ფინეთის პრეზიდენტი.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
* პერ ევინდ სვინჰუვუდი

კატეგორია:ფინეთის პრეზიდენტები
კატეგორია:ფინეთის პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:ფინელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 15 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1861
კატეგორია:გარდაცვლილი 29 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1944
ფინეთის სოციალ-დემოკრატიული პარტია

thumb|300px|ფინეთის სოციალ–დემოკრატიული პარტიის დროშა**ფინეთის სოციალ-დემოკრატიული პარტია** () – პოლიტიკური პარტია ფინეთში.

## ისტორია 
დაარსდა 1899 წელს ტურკუს დამფუძნებელ ყრილობაზე. 1903 წლამდე  ერქვა *ფინეთის შრომის პარტია*  (). ამავე წელს მიიღეს პარტიის პროგრამა. ფინეთის სამოქალაქო ომის დროს პარტიის მემარცხენე ფრთა აღმოჩნდა წითლების მხარეზე, ხოლო მემარჯვენე თეთრების მხარეზე. საბოლოოდ მემარცხენე ფრთა ჩამოშორდა პარტიას და ჩამოაყალიბეს ფინეთის კომუნისტური პარტია.

ამჟამად პარტიის წევრთა რიცხვი 54 000–ს აჭარბებს. 2007 წლის საპარლამენტო არჩევნებში მიიღეს 45 მანდატი 200 კაციან პარლამენტში.

## პარტიის ცნობილი წევრები 
* ვიაინე ტანერი – პრემიერ–მინისტრი (1926–1927), საგარეო საქმეთა მინისტრი (1939–1940)
* კარლ-აუგუსტ ფაგერგოლმი – პრემიერ-მინისტრი (1948–1950, 1956–1957 და 1958–1959 წწ.), პარლამენტის სპიკერი (1945–1948, 1950–1956, 1957–1958, 1958–1961 და1965–1966 წწ.), თავმჯდომარე (1918-1926, 1957-1963 წწ.)
* კალევი სორსა - პრემიერ-მინისტრი (1972–1975, 1977–1979, 1982–1983 და 1983–1987 წწ.), პარლამენტის სპიკერი (1989-1990), თავმჯდომარე (1975-1982)
* პაავო ლიპონენი - პრემიერ-მინისტრი (1995-99 და 1999-2003 წწ.), პარლამენტის სპიკერი (2003-2007), თავმჯდომარე (1993-2005)
* მაუნო კოივისტო - პრეზიდენტი (1982-1994)
* მარტი აჰტისაარი - პრეზიდენტი (1994-2000)
* ტარია ჰალონენი - პრეზიდენტი (2000–დან)

## რესურსები ინტერნეტში 
* ფინეთის სოციალ–დემოკრატიული პარტია  
* Uutispäivä სდპ–ს ყოველდღიური გაზეთი

კატეგორია:სოციალ-დემოკრატიული პარტიები
კატეგორია:ფინეთის პოლიტიკური პარტიები
კატეგორია:პოლიტიკური პარტიები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:1899 წელს დაარსებული პოლიტიკური პარტიები
ჟან-მარი ლე პენი

**ჟან-მარი ლე პენი** (Jean-Marie Le Pen) (დ. 20 ივნისი, 1928 — გ. 7 იანვარი, 2025) — ფრანგი ნაციონალისტი პოლიტიკოსი, ევროპის პარლამენტის ყოფილი წევრი საფრანგეთიდან,  ნაციონალური ფრონტის დამაარსებელი და პრეზიდენტი 1972–2011 წლებში. ხუთჯერ მონაწილეობდა საფრანგეთის პრეზიდენტის არჩევნებში. 2002 წლის არჩევნებში მოულოდნელად გავიდა მეორე ტურში, გაუსწრო რა მემარცხენეების მთავარ კანდიდატს ლიონელ ჟოსპენს. მეორე ტურში ლე პენი დაამარცხა ჟაკ შირაკმა.

გამოდის საფრანგეთში იმიგრაციის შეზღუდვის მოთხოვნით. ასევე არის ერთი სქესის წყვილთა ქორწინების, ევთანასიის და აბორტის მოწინააღმდეგე. იგი 1,2 მილიონი ფრანკით დააჯარიმეს გამონათქვამისთვის იმის შესახებ, რომ გაზის კამერები იყო „მხოლოდ ეპიზოდი მეორე მსოფლიო ომის ისტორიაში“.

## რესურსები ინტერნეტში 
*2007 წლის კამპანიის ოფიციალური საიტი 

კატეგორია:ფრანგი პოლიტიკოსები
კატეგორია:ევროპარლამენტის წევრები
კატეგორია:დაბადებული 1928
კატეგორია:ისლამის კრიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 20 ივნისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 7 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2025
კიუსტი კალიო

**კიუსტი კალიო** (, დაბადებისას გუსტაფ კალიოკანასი ; დ. 10 აპრილი, 1873, იულივიესკა — გ. 19 დეკემბერი, 1940, ჰელსინკი) — ფინელი პოლიტიკური მოღვაწე, ფინეთის პრემიერ-მინიტრი 1922-1924, 1925-1926, 1929-1930, 1936-1937; ხოლო 1937-1940 ფინეთის პრეზიდენტი. მიეკუთვნებოდა  პარტია აგრარული კავშირის მარჯვენა ფრთას.

## რესურსები ინტერნეტში
* ბიოგრაფია

## სქოლიო
კატეგორია:ფინეთის პრეზიდენტები
კატეგორია:ფინეთის პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:ფინელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 10 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1873
კატეგორია:გარდაცვლილი 19 დეკემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1940
კატეგორია:თანამდებობაზე გარდაცვლილი პრეზიდენტები
რისტო რიუტი

thumb|რისტო რიუტი
**რისტო რიუტი** ( დ. 3 თებერვალი, 1889, ჰუიტიენენი, ფინეთი (მაშინ – რუსეთის იმპერია) — გ. 25 ოქტომბერი, 1956, ჰელსინკი, ფინეთი) — ფინელი პოლიტიკური მოღვაწე.  

## ბიოგრაფია 
განათლებით იურისტი. ფინეთის  პარლამენტის დეპუტატი ეროვნულ-პროგრესული პარტიისა და ჰელსინკის საქალაქო საბჭოს დეპუტატი. 1921–1924 ფინეთის ფინანსთა მინისტრი, 1925–1939 ფინეთის ბანკის თავმჯდომარე. 

1939 წლის 1 დეკმებრიდან 1940 წლის 19 დეკემბრამდე ფინეთის პრემიერ-მინისტრი. 1940 წლის 19 დეკმებრიდან 1944 წლის 4 აგვისტომდე ფინეთის პრეზიდენტი. მისი მმართველობის პერიოდს ორი ომი — ფინეთ-საბჭოთა კავშირის ომი (1939–1940) და მეორე მსოფლიო ომი ანუ „ომი გაგრძელება“ (1941–1944) დაემთხვა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Finnish Literature Society, Biographical Centre: Ryti, Risto (1889 - 1956) covered by Martti Turtola
* Helsingin Sanomat: A silent president has his say 

კატეგორია:ფინეთის  პრეზიდენტები
კატეგორია:ფინეთის პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:ფინელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული  3 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1889
კატეგორია:გარდაცვლილი  25 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1956
კატეგორია:მეორე მსოფლიო ომის პოლიტიკური ლიდერები
კატეგორია:სახელმწიფოსა და მთავრობის მეთაურები, რომლებიც მოგვიანებით დააპატიმრეს
ოტავა (მრავალმნიშვნელოვანი)

**ოტავა** შეიძლება აღნიშნავდეს:
* ოტავა - კანადის დედაქალაქი
*ოტავა - მდინარე კანადაში
ოსხაპუე

**ოსხაპუე** („ხუჯიში ოსხაპუე“ - მხრების ცეკვა) — ძველი ქართული (მეგრული) ფერხული. სრულდება მიწის დამუშავების დროს.

## იხილეთ აგრეთვე 
* მხუჯიში

## ლიტერატურა
* ქსე, ტ. 7, გვ. 603, თბ., 1984

კატეგორია:ქართული ცეკვები
ოსცილატორია

**ოსცილატორია** () — ძაფნაირი ლურჯ-მწვანე წყალმცენარეების გვარი. ოსცილატორიის დაუტოტავ ძაფებს აქტიური მოძრაობის უნარი აქვს. მოძრაობის დროს მათი ბოლოები ქანქარის მსგავსად ირხევა (სახელიც ამიტომ შეერქვა,    — რხევა). გვარი მოიცავს 100-ზე მეტ სახეობას. ცხოვრობენ ზღვებში, მტკნარ წყალსატევებში, ზოგჯერ იწვევებ წყლის „აყვავებას“.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ლურჯ-მწვანე წყალმცენარეები
კოსტა ხეთაგუროვი

**კოსტა (კონსტანტინე) ლევანის ძე ხეთაგუროვი** (; დ. 15  ოქტომბერი [ძვ. სტ. 3 ოქტომბერი], 1859, სოფ. ნარი, ჩრდილოეთი ოსეთი — გ. 1 აპრილი [ძვ. სტ. 19 მარტი], 1906, ყუბანის ოლქი) — საყოველთაოდ მოიაზრება, როგორც ოსური ლიტერატურის დამფუძნებელი; პოეტი, განმანათლებელი, მხატვარი.

1899 წელს გამოსცა ლექსების კრებული „ოსური ლირა“ (ოს. „Ирон фæндыр“), რომელშიც პირველად გამოქვეყნდა ლექსები ბავშვებისთვის ოსურ ენაზე. მიუხედავად იმისა, რომ პირველი სრულტანიანი პოეტური ნაწარმოები ოსურ ენაზე ალექსანდრე კუბალოვმა გამოსცა 1897 წელს („Афхардты Хасана“), ხეთაგუროვის წვლილი ოსურ ლიტერატურაში და გავლენა მის მომდევნო განვითარებაზე გაცილებით დიდია.

## ლიტერატურა
* ქართულ-ოსური ურთიერთობები, ენციკლოპედია-ალბომი, მთავარი რედაქტორი ნაირა ბეპიევი, თბ., 2020
* *ბეპიევი ნ.,* ოსური ენის ისტორია, თბ., 2020 

## რესურსები ინტერნეტში 
* კოსტა ხეთაგათი – Kosta Khetagkati

## სქოლიო
კატეგორია:ოსი მწერლები
კატეგორია:ოსი პოეტები
კატეგორია:დაბადებული 1859
კატეგორია:გარდაცვლილი 1906
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით
მეტროტრამი

thumb|მიწისქვეშა ტრამვაი ანტვერპენში; ბელგია
**მეტროტრამი** (აგრეთვე; პრე-მეტრო, სემი-მეტრო, მიწისქვეშა ტრამვაი) —  ქალაქის ლიანდაგიანი ტრანსპორტი, რომელიც  მიწისქვეშა ან\და მიწაზე მოსიარულე ტიპისაა. ჩვეულებრივ ტრამვაიზე იშვიათი. 

მეტროტრამის გზები  ნაწილობრივ გვირაბებში, ან ესტაკადებზე გადის (როგორც წესი, ქალაქის ცენტრში), ნაწილობრივ კი - ქუჩებში.

მეტროტრამი ითავსებს მეტროპოლიტენისა და ტრამვაის უპირატესობებს, ამასთან გათავისუფლებულია მათი ზოგიერთი ნაკლისაგან. 
მეტროტრამის მიწისქვეშა რაიონების უპირატესობა - აბსოლუტურად განცალკევებულია დანარჩენი ტრანსპორტის მოძრაობის დინებისაგან (ჩვეულებრივ ტრამვაისთან მიმართებაში). მოძრავი შემადგენლობის მცირე თვითღირებულება (მეტროსთან მიმართებაში). ნაკლი - ნაკლები მოცულობა, ვიდრე მეტროს ვაგონებში, გვირაბების მშენებლობისა და ექსპლუატაციის გაცილებით მეტი თვითღირებულება, ტრამვაის ხაზის გამოყოფასთან შედარებით. 

ხშირად  მიწისქვეშა ტრამვაის აშენებდნენ იმ შემთხვევაში, როდესაც არ გააჩნდათ საკმარისი რესურსი ნამდვილი მეტროს ასაშენებლად. ასეთი სახით იქმნებოდა გვირაბთა ქსელი, რომელთა საფუძველზე, მოგვიანებით შესაძლო იყო სრულყოფილი მეტროს სისტემის შექმნა (გაცილებით მძიმე მრავალვაგონიანი მოძრავი შემადგენლობით).. ასეთი სახით წარმოიშვა ბრიუსელის მეტრო, თუმცა ზოგიერთი მარშრუტი იქ მაინც არ იყო გადაიარაღებული და მათზე დღემდე მოძრაობს ჩვეულებრივი ტრამვაი.
ჩვენს დროში მიწისქვეშა ტრამვაის ხაზი არსებობს ანტვერპენში, შარლერუასა და ბრიუსელში; (ბელგია). ჰააგაში (ნიდერლანდები). სან-ფრანცისკოში (აშშ), ვენაში ((ავსტრია) გააჩნია 6 მიწისქვეშა ტრამვაის სადგური, მეტროს ხაზი U-6, აგრეთვე ემსახურება ტრამვაის შემადგენლობა), გერმანიის ზოგიერთ ქალაქსა და სხვა ქვეყნებში.
ყოფილ ს.ს.რ.კ.-ს ქვეყნებიდან მეტროტრამი მოქმედებს რუსეთში ქ. ვოლგოგრადში 1984 წ.-დან და უკრაინაში ქ. კრივოი როგში 1986 წ.-დან. ერევანში მეტროტრამის სისტემა გახსნამდე შეიცვალა და გარდაიქმნა მეტროპოლიტენად. 
თავდაპირველი მეტროტრამის გეგმა ჩელიაბინსკში, პერმში, დონეცკში, ოდესაში, რიგაში აგრეთვე შეიცვალა და გადაკეთდა მეტროპოლიტენად, რომელთა მშენებლობაც მიმდინარეობს (ჩელიაბინსკი, დონეცკი), გადაიდო (პერმი, ოდესა); დაიწყო და გადაიდო (რიგა).
სოციალიზმის ეპოქის ბოლოს მეტროტრამი აგრეთვე იგეგმებოდა ტალინში, ლვოვში კი დაიწყო და გადაიდო. მომავლში როსტოვში, სარატოვში, ბარნაულში, ვილნიუსში, ტალინში იგეგმება მეტროტრამი, სხვა ქალაქების მსგავსად - მიახლოვებული სისტემა მარტივი მეტროსი.

კატეგორია:ტრამვაი
კატეგორია:მეტროპოლიტენი
Back to the Heavyweight Jam

***Back to the Heavyweight Jam*** — გერმანული ჰარდ-დენს ჯგუფ სკუტერის მეექვსე სტუდიური ალბომი, რომელიც გამოვიდა 1999 წელს.

## სიმღერების სია
# Keyser Soze - 1:12
# Watch Out - 4:15
# Faster Harder Scooter - 3:46
# Well Done, Peter - 3:53
# Fuck the Millennium - 4:14
# The Revolution - 4:05
# Psycho - 5:05
# The Learning Process - 4:55
# I'll Put You On The Guest List - 5:11
# Main Floor - 5:35
# Kashmir - 4:44
# No Release - 6:16

## შენიშვნები 
* „Keyser Soze“-ში შეტანილია ფილმის „მესამე სახის ახლოს კონტაქტები“ მთავარი მელოდია.
* „Faster Harder Scooter“-ში შეტანილია ექსისის სიმღერის Come On მელოდია.
* „Well Done, Peter“-ში შეტანილია ჯგუფ Embargo-ს ამავე სათაურის მქონე სიმღერა.
* „Fuck the Millennium“-ის სათაური მომდინარეობს ჯგუფის The KLF ამავე სახელწოდების სიმღერიდან.
* „The Revolution“-ში ჟღერს ჰერმენის „Who Do I Care“.
* „The Learning Process“-ში ჟღერს დიჯეი ტომ უილსონის „Technocat“.
* „Main Floor“-ში ჟღერს Art of Trance-ის „Madagascar“.
* „Kashmir“-ში ჟღერს Blancmange-ის „Living On The Ceiling“.

## ჩარტები
## სქოლიო 
კატეგორია:სკუტერის ალბომები
კატეგორია:1999 წლის ალბომები
Sheffield

***Sheffield*** — გერმანული ჰარდ-დენს ჯგუფ სკუტერის მეშვიდე სტუდიური ალბომი, რომელიც გამოვიდა 2000 წელს. ეს არის ჯგუფის პირველი დისკი, რომელიც გამოიცა ახალ ლეიბლზე Sheffield Tunes.

## სიმღერების სია
# MC's Missing - 1:16
# Don't Gimme The Funk - 4:13
# I'm Your Pusher - 3:59
# Where Do We Go? - 4:06
# Sex Dwarf - 4:20
# She's The Sun - 4:54
# Space Cowboy - 5:51
# Never Slow Down - 3:56
# Down To The Bone - 4:11
# Summer Wine - 3:58
# Dusty Vinyl - 4:53
# Cubic - 5:05

## შენიშვნები 
* MC's Missing-ში ჟღერს ბიგ ბენზე მდებარე საათის მელოდია
* I'm Your Pusher-ში შეტანილია გერმანული სიმღერის Flieger, grüß' mit mir die Sonne მელოდია
* Sex Dwarf არის ჯგუფის Soft Cell სიმღერის ვერსია
* Summer Wine არის ნენსი სინატრას სიმღერის ვერსია
* Never Slow Down ჰგავს ჯგუფის Bomfunk MC's კომპოზიციას Freestyler.
* She's The Sun-ის რიტმი ჰგავს ლედ ზეპელინის When the Levee Breaks-ის ვარიანტს.

## ჩარტები
## სქოლიო 
კატეგორია:სკუტერის ალბომები
კატეგორია:2000 წლის ალბომები
We Bring the Noise!

***We Bring the Noise!*** — გერმანული ჰარდ-დენს ჯგუფ სკუტერის მერვე სტუდიური ალბომი, რომელიც გამოვიდა 2001 წელს. ეს არის უკანასკნელი ალბომი, რომელიც ჩაიწერა დიჯეი აქსელ კუნის მონაწილეობით.

## სიმღერების სია
# Habibi Halua - 1:08
# Posse (I Need You On The Floor) - 3:50
# Acid Bomb - 5:32
# We Bring the Noise! - 3:44
# R U Happy? - 5:19
# So What'cha Want - 4:06
# Burn The House - 4:34
# Chinese Whispers - 6:23
# I Shot The DJ - 3:39
# Transcendental - 6:01
# Remedy – 3:37
# Devil Drums – 5:24

## შენიშვნები 
* Habibi Halua-ში ჟღერს ჯგუფის Dead Can Dance კომპოზიცია Persephone (The Gathering Of Flowers)
* Posse (I Need You On The Floor)-ში ჟღერს The KLF-ის კომპოზიცია What Time Is Love?
* Chinese Whispers-ში ჟღერს ჰარვი სამერსის სიმღერის Fountain Of Dreams მელოდია
* Remedy-ში გამოყენებულია დრექსის სიმღერა Amphetamine
* ალბომის შეზღუდულ გამოცემებში შეტანილი იყო Am Fenster. მოგვიანებით იგი მოხვდა კრებულში *Push the Beat for this Jam (The Singles 98-02)*.

## ჩარტები
## სქოლიო 
კატეგორია:სკუტერის ალბომები
კატეგორია:2001 წლის ალბომები
ოტაფისთავის მღვიმე

**ოტაფისთავის მღვიმე** — კარსტული მღვიმე საქართველოში, აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს სოფელ  ოტაფის ტერიტორიაზე, ზღვის დონიდან 275 მ. გამომუშავებულია ზედაცარცულ შრეებრივ კირქვებში. ძირითადი დერეფნის საშუალო სიმაღლე 3,5 მ, სიგანე 4 მ, ჯამური სიგრძე 1050 მ. მღვიმეში გადის ნაკადული, რომელიც გზადაგზა აჩენს ტბებს. ამ ტბებში აქვს სათავე მდინარე ოტაფს. გვხვდება ნგრეული, მდინარეული და ორგანოგენური ნაფენები.

## ლიტერატურა
კატეგორია:აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მღვიმეები
ოტობაია

**ოტობაია** — აფხაზეთის გალის მუნიციპალიტეტის სოფლების პირველი ოტობაიისა და მეორე ოტობაიის ძველი სახელწოდება.
## ლიტერატურა
კატეგორია:აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ისტორიული სოფლები
ოტრადნოე (მრავალმნიშვნელოვანი)

**ოტრადნოე** შეიძლება აღნიშნავდეს:
* ოტრადნოე -  ქალაქი რუსეთში
*ოტრადნოე - სოფელი გაგრის მუნიციპალიტეტში (1955-მდე  სიხარული)
პიქტოგრამა

thumb|ნაციონალურ პარკებში გამოყენებული სიმბოლოები
**პიქტოგრამა** ( — „დახატული“ და  — „ვწერ“) — ხატოვანი დამწერლობა აზრის ფიქსაციის უძველესი საშუალება ნახატის ან თანმიმდევრული ნახატების საშუალებით. მას მნემონიკური (შეხსენის) ფუნქცია აქვს. იგი პროდუქტია გვაროვნული წყობისა, როდესაც საზოგადოების ურთიერთობის დასაკმაყოფილებლად საკმარისი აღარ აღმოჩნდა მხოლოდ ბგერითი მეტყველება. პიქტოგრაფია წარმოშობით უკავშირდება პირველყოფილ სახვით ხელოვნებას, მაგრამ იგი ჩვეულებრივი ნახატისაგან განსხვავდება გამოყენებითი ხასიათით, რაც გულისხმობს აზრის გადმოცემას ნახატების საშუალებით. პიქტოგრამა აღნიშნავს კონკრეტულ საგანს, ხოლო მათი ჯგუფი — გამონათქვამის ზოგად აზრს. ამ სისტემაში არ აისახება ენის ბგერითი მხარე, ენის დანაწევრება სიტყვებად, ამდენად მისი წაკითხვა შეუძლია ნებისმიერი ენის წარმომადგენელს. თუმცა პიქტოგრაფია წინგადადგმული ნაბიჯი იყო დამწერლობის განვითარების თვალსაზრისით, მას დამწერლობა მხოლოდ პირობითად შეიძლება ეწოდოს.

## ლიტერატურა
კატეგორია:სიმბოლოები
ხორვატიის პრეზიდენტი

thumb|150px|ხორვატიის პრეზიდენტის დროშა
**ხორვატიის პრეზიდენტი** () — ხორვატიის სახელმწიფოს მეთაური, ასრულებს ძირითადად ცერემონიულ ფუნქციებს, აგრეთვე ხელმძღვანელობს არმიასა და დიპლომატიას. ირჩევს მოსახლეობა 5 წლით. ერთი და იმავე პიროვნების პრეზიდენტად არჩევა ზედიზედ მხოლოდ ორჯერაა შესაძლებელი. გარდაცვალების, გადადგომის ან თანამდებობიდან გათავისუფლების შემთხვევაში მის ფუნქციებს ასრულებს პარლამენტის თავმჯდომარე.

## ხორვატიის პრეზიდენტების სია 
## რესურსები ინტერნეტში 
* ხორვატიის პრეზიდენტის ოფიციალური საიტი 

კატეგორია:ხორვატია
კატეგორია:ევროპის ქვეყნების პრეზიდენტები
*
მაუნო კოივისტო

**მაუნო კოივისტო** (, დ. 25 ნოემბერი, 1923, ტურკუ, ფინეთი — გ. 12 მაისი, 2017, ჰელსინკი, ფინეთი) — ფინელი სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე, ფილოსოფიის მეცნიერებათა დოქტორი 1956 წლიდან.

## ბიოგრაფია 
დაიბადა 1923 წელს ქალაქ ტურკუში, მეთევზის ოჯახში.  სსრკ-ფინეთის ომის (ე. წ. *ზამთრის ომი*, 1939–1940) დროს მუშაობდა სახანძრო დაცვაში, ხოლო  ე. წ.  *ომი გაგრძელების*  დროს  (1941–1944) მსახურობდა არმიაში უმცროსი სერჟანტის წოდებით.

1947 წელს კოივისტო გაწევრიანდა სოციალ-დემოკრატიულ პარტიაში. 1966-1967 და 1972 წწ. იყო ფინანსთა მინისტრი, ხოლო 1968-1970 და 1979-1982 წლებში იყო ფინეთის პრემიერ-მინისტრი.
 
1982 წელს ურჰო კეკონენის გადადგომის შემდეგ გახდა ფინეთის პრეზიდენტი და ქვეყანას მართავდა 12 წელი, 1994 წლის 1 მარტამდე. პრეზიდენტობის დასაწყისში იგი ატარებდა ურჰო კეკონენის პოლიტიკას, მაგრამ სსრკ-ს დაშლის შემდეგ დაიწყო დასავლური კურსის გატარება.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Koivisto: Saksa auttoi valkoisia, koska halusi tukea Leniniä 

კატეგორია:დაბადებული 25 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1923
კატეგორია:გარდაცვლილი 12 მაისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2017
კატეგორია:ფინეთის პრეზიდენტები
კატეგორია:ფინეთის პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:ფინელი პოლიტიკოსები
ქვიშხეთის წმინდა გიორგის ეკლესია

მინი|ქვიშხეთის წმინდა გიორგის ეკლესია
**ქვიშხეთის წმინდა გიორგის ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი, ყიფიანების კარის ეკლესია, მდებარეობს ხაშურის მუნიციპალიტეტის სოფელ ქვიშხეთში. თარიღდება გვიანდელი ფეოდლაური ხანით. ეკლესია დარბაზულია. ნაგებია  თლილი შირიმის კვადრებით, ნაწილობრივ მუქი ფერის ქვიშაქვით, შესასვლელი დასავლეთიდანაა. 

## ლიტერატურა
* საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 5, თბ., 1990 წ.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:ხაშურის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესიები
ოლიბრიუსი

მინი|250პქ|ოლიბრიუსის მონეტა
**ფლავიუს ანიციუს ოლიბრიუსი** (დ. 430— გ. 472) — რომის იმპერატორი 472 წელს. იგი იყო ანიციის ოჯახის წარმომადგენელი. მამამისს ფლავიუს ანიციუს პრობუსი ერქვა. 

ქალაქ რომის დარბევის შემდეგ ვანდალების მეფის ჰაიზერიხი მიერ 455 წელს, ოლიბრიუსი იძულებული გახდა გაქცეულიყო კონსტანტინოპოლში, სადაც 464 წელს დაინიშნა კონსულად და იქორწინა კონსტანტინე III-ის და ლიცინია ეუდოქსიას ქალიშვილზე — პლადიციაზე. ამასთან ერთად, ჰაიზერიხის შვილი ჰუნერიხი ცოლად პლადიციის უფროს დაზე პრინცესა ეუდოციაზე იყო ნაქორწინები. ჰაიზერიხი 461 და ასევე 465 წელს ცდილობდა, რომ ოლიბრიუსი გამხდარიყო დასავლეთ რომის იმპერატორი.

472 წელს აღმოსავლეთ რომის იმპერატორმა ლეონ  I-მა გააგზავნა ოლიბრიუსი, რომ დახმარებოდა დასავლეთ რომის იმპერატორს ანთიმოზს, მის სიძეს რიციმერის წინააღმდეგ. მაგრამ მოვლენები ისე წარიმართა, რომ საბოლოოდ ოლიბრიუსი დაინიშნა იმპერატორად. მისი მმართველობა მხოლოდ ერთი წელი გაგრძელდა, რადგან 472 წელს იგი ჰიდროფსიისგან დაიღუპა.

## რესურსები ინტერნეტში
* Mathisen, Ralph W., "Anicius Olybrius", *De Imperatoribus Romanis*

კატეგორია:რომის იმპერატორები
კატეგორია:დაბადებული 430
კატეგორია:გარდაცვლილი 472
კატეგორია:ედემით გარდაცვლილები
კატეგორია:დაბადების წელი უცნობია
კატეგორია:რომში დაბადებულები
მაუნა-ლოა

**მაუნა-ლოა** () — აქტიური ვულკანი ჰავაის შტატში. ვულკანის სიმაღლე ზღვის დონიდან 4169 მეტრია (ჰავაის კუნძულებზე სიმაღლის მიხედვით მეორე მაუნა-კეას შემდეგ). მოცულობის მიხედვით დედამიწაზე უდიდესი ვულკანია (75 000 კმ³). უკანასკნელი ამოფრქვევა მოხდა 1984 წელს, ხოლო ბოლო ძლიერი ამოფრქვევა 1950 წელს.

## რესურსები ინტერნეტში 
კატეგორია:აშშ-ის ვულკანები
The Stadium Techno Experience

***The Stadium Techno Experience*** — გერმანული ჰარდ-დენს ჯგუფ სკუტერის მეცხრე სტუდიური ალბომი, რომელიც გამოვიდა 2003 წელს. ეს არის პირველი ალბომი, რომელიც ჩაიწერა დიჯეი აქსელ ფროგის მონაწილეობით.

## სიმღერების სია
# Ignition – 0:36
# Maria (I Like It Loud) – 3:55
# Weekend! – 3:32
# Take A Break – 4:15
# Pulstar – 4:33
# The Night – 3:21
# Roll Baby Roll – 3:45
# Level One – 3:34
# Like Hypa Said – 6:23
# Liquid Is Liquid – 4:45
# A Little Bit Too Fast – 3:45
# Soultrain – 5:08

## შენიშვნები 
* Maria (I Like It Loud)-ში ჟღერს მარშალ მეთერსის I Like It Loud
* Weekend-ში ჟღერს Earth & Fire-ის Weekend, Push-ის Strange World და The KLF-ის What Time is Love?.
* Pulstar-ში გამოყენებულია ვანგელისის ამავე სახელწოდების მელოდია
* The Night-ში ჟღერს ვალერი დორეს კომპოზიციის The Night და Exposure-ის Magic Impulse-ის მელოდიები.
* Roll Baby Roll-ში ჟღერს ABBA-ს Arrival-ის მელოდია. მოგვიანებით გამოცემულ ალბომის ასლებში ჟღერს სხვა მელოდია, Swinging in the Jungle.
* Level One-ში ჟღერს კრის ჰულსბეკის Freedom
* Liquid Is Liquid არის ჯგუფის Liquid ამავე სახელწოდების სიმღერის ვერსია
* A Little Bit Too Fast-ში ჟღერს კრის ჰულსბეკის *I Am Rushin*

## ჩარტები
## სქოლიო 
კატეგორია:სკუტერის ალბომები
კატეგორია:2003 წლის ალბომები
საბერძნეთის პრეზიდენტი

thumb|150px|საბერძნეთის პრეზიდენტის დროშა  **საბერძნეთის პრეზიდენტი** — საბერძნეთის  სახელმწიფოს მეთაური,  ირჩევს პარლამენტი 5 წლით.

## საბერძნეთის პრეზიდენტების სია 
### პირველი ბერძნული რესპუბლიკა (1828–1833) 
### მეორე ბერძნული რესპუბლიკა (1924–1935) 
### მესამე ბერძნული რესპუბლიკა (1974–დან) 
## რესურსები ინტერნეტში 
*საბერძნეთის პრეზიდენტის ოფიციალური საიტი

კატეგორია:საბერძნეთი
კატეგორია:ევროპის ქვეყნების პრეზიდენტები
*
გვინეისა და კაბო-ვერდეს დამოუკიდებლობის აფრიკული პარტია

thumb|300px|პაიგკ–ის დროშა**გვინეისა და მწვანე კონცხის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის აფრიკული პარტია** () ან **PAIGC** – პოლიტიკური პარტია გვინეა-ბისაუში.

დაარსდა 1956 წელს. პარტიის საპროგრამო დოკუმენტებით რეგლამენტირებულია გვინეა-ბისაუსა და მწვანე კონცხის კუნძულების (კაბო-ვერდეს) ეთნიკური და ისტორიული ერთიანობა, სწრაფი ეკონომიკური პროგრესის უზრუნველყოფა, გვინეა-ბისაუსა და კაბო ვერდეს სოციალური განვითარება, ეროვნული დამოუკიდებლობის და დემოკრატიული წყობის გაძლიერება და  არაექსპლუატირებული საზოგადოების შექმნა. 

1974  წლის აპრილში პორტუგალიაში ფაშისტური რეჟიმის დამხობის შემდეგ ქვეყნის ახალმა ხელმძღვანელობამ გვინეა-ბისაუსა და მწვანე კონცხის კუნძულების დამოუკიდებლობის აფრიკული პარტია აღიარა კაბო-ვერდეს მოსახლეობის კანონიერ წარმომადგენლად და მასთან მოლაპარაკებები დაიწყო. 1974  წლის დეკემბერში ლისაბონში ხელი მოეწერა შეთანხმებას, რომლითაც ქვეყნის დამოუკიდებლობის აღიარება ხდებოდა, 1975 წლის 5 ივლისს გარდამავალი ხელისუფლება ჩამოყალიბდა და კუნძულების დამოუკიდებლობაც გამოცხადდა. 

## რესურსები ინტერნეტში
*PAIGC-ის ოფიციალური საიტი 

კატეგორია:პოლიტიკური პარტიები
კატეგორია:პოლიტიკური პარტიები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:1956 წელს დაარსებული პოლიტიკური პარტიები
თიუნელი

thumb|ვაგონი სადგურზე
thumb|თიუნელის გვირაბი
**თიუნელი** (თურქ Tünel) — მეტროს ძველი და ჯუჯა ხაზი (გაიხსნა 1875 წელს) სულ რაღაც ორი სადგურით; მდებარეობს სტამბოლის ევროპულ ნაწილში. თიუნელი მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე ძველი და ყველაზე მოკლე მეტროსისტემაა.

ხაზების სიგრძე 573 მეტრია. მოძრაობს ორი ვაგონი. კონსტრუქციული შესრულებით ტრანსპორტის მოცემული სახეობა მიწისქვეშა ფუნიკულიორს წარმოადგენს. მოძრაობის ინტერვალი 3-5 წუთია. ყოველდღიურად თიუნელს 15 000 ადამიანი გადაჰყავს. წელიწადში ეს ორი ვაგონი 37 066 კმ-ს გადის.

თიუნელი ფრანგმა ინჟინერმა ეჟენ ანრი გავანმა დააპროექტა და ინგლისელებთან ერთად ააშენა 1871—1875 წლებში. თიუნელის ოფიციალური გახსნა 1875 წლის 17 იანვარს შედგა. მიწისქვეშა ტრანსპორტის მშენებლობის პირველ წელს ქალაქის მოსახლეობას ეშინოდა თიუნელით მგზავრობისა. პრობლემის გადასაჭრელად დამატებითი ვაგონიც ჩააყენეს ექსპლუატაციაში, რომელსაც ცხოველების გადაყვანა ევალებოდა. შედეგად, მოსახლეობა დარწმუნდა, რომ ტრანსპორტის ეს სახეობა უსაფრთხო იყო.

1910 წელს თიუნელის ელექტროფიცირება მოხდა, მანამდე ვაგონები ცხენების გაწევას იყენებდნენ. 1939 წელს თიუნელის ნაციონალიზება მოხდა და ქალაქის ჩქაროსნული ტრანსპორტის (IETT - İstanbul Elektrik Tramvay ve Tünel) ნაწილი გახდა. 1971 წელს თიუნელი გაარემონტეს და განაახლეს, მისი ძველი ხის ვაგონები კი ახლებით შეცვალეს. დღეისათვის თიუნელი ფუნქციონირებს (მისგან სრულიად დამოუკიდებელი) სტამბოლის მეტროპოლიტენის მხარდამხარ. სტამბოლის მეტროპოლიტენი 2006 წელს გაიხსნა. ქალაქში ასევე არის 1989 წელს აგებული მსუბუქი მეტრო. 
თიუნელის ისტორიაში უსიამოვნო ამბავიც მომხდარა: 1943 წლის 6 ივლისს ელსადენის მწყობრიდან გამოსვლის მიზეზით ერთი ადამიანი დაიღუპა და ექვსი დაშავდა.

## თიუნელი 2 
thumb|თიუნელი-2
2006 წლის ივლისში მიწისქვეშა ფუნიკულიორის კიდევ ერთი ხაზი გაიხსნა. როგორც ძველ თიუნელს, ახალ განშტოებსაც ორი სადგური აქვს.

## იხილეთ აგრეთვე 
* მეტროპოლიტენთა სია

## რესურსები ინტერნეტში 
* თიუნელის ოფიციალური საიტი საიტზე IETT
* სტამბოლის მეტროპოლიტენი საიტზე urbanrail.net 

კატეგორია:სტამბოლი
კალგარი

**კალგარი** () — ქალაქი კანადაში, ალბერტის პროვინციის უდიდესი ქალაქი. მდებარეობს პროვინციის სამხრეთში. ქალაქის მოსახლეობა 2008 წლის ცენზით 1,042,892 ადამიანია.

1988 წელს კალგარიში გაიმართა ზამთრის ოლიმპიური თამაშები.

 


კატეგორია:ალბერტა
კატეგორია:კანადის ქალაქები
კატეგორია:ზამთრის ოლიმპიური თამაშების მასპინძელი ქალაქები
ტეტ-ბეში

[250პქ|მინი|[საფოსტო მარკა|მარკა ტეტ-ბეში — „ვილჰელმ ტელის ვაჟი“ 1910, შვეიცარია.]]
**ტეტ-ბეში** ( — „ვალეტი„, „პირშექცეული“) ეწოდება ორი ერთნაირი საფოსტო მარკის პირშექცეულ გადაბმას, როდესაც ისინი ერთმანეთის მიმართ 180°-ით არიან შებრუნებულები.  მარკები ასე შეიძლება იყოს გამიზნულად დაბეჭდილი ან შემთხვევით (შეცდომით). ტეტ-ბეში მარკები საკმაოდ ხშირია ფილატელიაში და წარმოადგენს ცალკე საკოლექციო ერთეულს.

### დახასიათება 
ტეტ-ბეში შეიძლება იყოს ჰორიზონტალური ან ვერტიკალური, იმის მიხედვით, თუ როგორია წყვილი მარკის ურთიერთგანლაგება.  

არსებობს ლეგენდა, რომლის თანახმად ტეტ-ბეში გამოიგონა გრავიორმა ანატოლი იულომ 1860 წელს და შესთავაზა საფრანგეთის საფოსტო ადმინისტრაციას, როგორც გაყალბებისაგან დამცავი მექანიზმი. 

გამიზნული ტეტ-ბეში იბეჭდება, როდესაც ფურცელზე მარკების პირშექცეული განლაგება უფრო ხელსაყრელია ბუკლეტების ბეჭდვისათვის. ხშირად ასეთი ტეტ-ბეში გაყიდვაში არ ხვდება, რადგან ფურცელს ჭრიან ხოლმე. მაგალითად, ბრიტანული 5 პენსიანი მარკების დაზგური სერია (), რომელიც დაიბეჭდა ფურცელზე განლაგებული 24 მარკის ბუკლეტების სახით, რომელიც შემდგომ იჭრებოდა 4 ნაწილად. ეს მარკები გაყიდვაში გამოვიდა 1970 წელს და მისი ნიმუშები დაცულია ბრიტანეთის საფოსტო მარკების საკონსულტაციო კომიტეტის წევრის, ცნობილი  ფილატელისტის ტონი უოლკერის კოლექციაში.

## გალერეა

RSFSR stamp tet-besh 1921 250r.jpg|ჰორიზონტალური ტეტ-ბეში, 1921, რსფსრ
Stamp Switzerland 1921 20c tb pair.jpg|ჰორიზონტალური ტეტ-ბეში, 1921, შვეიცარია
DBPB 1961 202 Albrecht Dürer Steg-Kehrdruck.jpg|ჰორიზონტალური ტეტ-ბეში, 1961, გერმანია
2002 Circus LT - Ramanauskas-Tete-beche.jpg|ვერტიკალურიტეტ-ბეში, ევროპა 2002, ლიეტუვა
სამკუთხა მარკების შემთხვევაში, როგორიცაა კაიპის კოლონიის მარკები, ყოველთვის ვერტიკალური ტეტ-ბეშის ტიპზე იბეჭდება.

## ლიტერატურა 
* Большой филателистический словарь (1988), Под общ. ред. Н. И. Владинца и В. А. Якобса. М.: Радио и связь, 320с.[http://www.philately.h14.ru/BS/T.html ]
* Филателистический словарь (1968), О. Я. Басин. М.: Связь, 164с.
* Great Britain Collectors Club 

## რესურსები ინტერნეტში 
* ლუქსემბურგის ტეტ-ბეში

კატეგორია:ფილატელისტური ტერმინები
კატეგორია:საკოლექციო ერთეული (ფილატელია)
ბასტეტი

**ბასტეტი, ბუბასტა, ბუბასტიდა (Bubastis)** — ოსირისის და ისიდას ასული, ძველ ეგვიპტელთა კატისთავიანი ქალღმერთი, ახალი ან სავსე მთვარის განსახიერება, მოგვიანებით გაიგივებული ბერძენთა არტემიდასთან და რომაელთა დიანასთან, ვითარცა მთვარის ქალღმერთებთან. შემთხვევით როდია მისი ატრიბუტი კატა, ღამის ცხოველი, ღამით მხედველი. ქვემო ეგვიპტეში, ნილოსის დელტის ერთ კუნძულზე ჰქონდა თავისი სახელობის ქალაქი და დიდებული ტაძარი (არქეოლოგიურ გათხრებში აღმოაჩინეს კატების სამარხი), სადაც ყოველწლიურად მილიონამდე კაცი და ქალი მიდიოდა სადღესასწაულოდ და მსხვერპლის შესაწირავად (შენდებოდა ჰიქსოსთა ჯამიდან). მისი წყალობით, კატა ეგვიპტელებს დიდ პატივში ჰყავდათ, ამ ცხოველის მოკვლა აკრძალული იყო. 

სიყვარულისა და მხიარულების ქალღმერთი. ადრეული დინასტიების ეპოქაში, კატების მოშიანურებამდე, გამოსახავდნენ ლომის სახით.

ბასტეტის კულტის ცენტრს წარმოადგენდა — ქალაქი ბუბასტისი (ძვ.წ.X-VIIIს.ს.), რომლის აყვავებაც უკავშირდება XXII დინასტიას (ბუბასტიდები). ბასტეტის ატრიბუტია — სისტრი (მუსიკალური საკრავი). ხშირად ქალღმერთს გამოსახავდნენ კატისთავიანი ქალის სახით, ფეხებთან მოკალათებული 4 კნუტით, რომელსაც სისტრი ეკავა ხელში და ითვლებოდა ნაყოფიერების ქალღმერთად. ბასტეტის შვილი იყო - მააჰესი. 

## ლიტერატურა 
* აკაკი გელოვანი – მითოლოგიური ლექსიკონი, გამომცემლობა საბჭოთა საქართველო, თბილისი, 1983

## რესურსები ინტერნეტში 
* http://www.pantheon.org/articles/b/bastet.html 
* http://www.egyptianmyths.net/bastet.html

კატეგორია:ეგვიპტური ღვთაებები
კატეგორია:ეგვიპტური მითოლოგია
კატეგორია:ღმერთები ანბანის მიხედვით
არიფ არდებილი

**არიფ არდებილი** — XIV საუკუნის პოეტი, წარმოშობით აზერბაიჯანელი. წერდა სპარსულად. იყო შირვანშაჰ ქეიქაუს იბნ ქაიყობადის (1345-1373) კარის პოეტი. ქმნიდა კასიდებს. შემორჩენილია მისი პოემა „ფარჰადნამე“ (1369), რომლის თემა ნასესხებია ნიზამის „ხოსროვი და შირინიდან“. მთავარ გმირად არიფ არდებილიმ აქცია ნიზამის მეორეხარისხოვანი პერსონაჟი — ხუროთმოძღვარი ფარჰადი, პოემა შეავსო ხალხში გავრცელებული ფარჰადისა და შირინის ლეგენდებით.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:აზერბაიჯანელი პოეტები
ნარმერის ფილა

**ნარმერის ფილა** (ძვ. წ. XXX ს.) — ერთ-ერთი უძველესი რელიეფია, რომელიც მოგვითხრობს ეგვიპტის გაერთიანების ისტორიას. იგი თანმხლები წარწერების გარეშეა, მაგრამ თავად წარმოადგენს ამბის თხრობას, პიქტოგრამას. ფილის ორივე მხარეს გამოსახულია რელიეფები. ერთ მხარეს დატანილი გამოსახულება იშიფრება შემდეგნაირად: „მეფემ 6000 ტყვე გამოიყვანა ბრძოლის ველიდან“, მეორე მხარეს კი — „მეფე ანგრევს სიმაგრეებს, ანადგურებს მტერს“.

ნარმერის ფილის ორივე მხარე ხაზებით ჰორიზონტალურ არეებადაა დაყოფილი, რომლებზეც ცალკეული სცენებია გამოსახული. 

ერთ მხარეს, ყველაზე დიდ არეზე, წარმოდგენილია ჩრდილო ეგვიპტის ფარაონი ნარმერი, რომელიც მის წინ მუხლებზე დაცემულ, სამხრეთის ფარაონს კომბალს უღერებს. აქვეა ნილოსის დელტის სიმბოლო, რომელზეც ჰორი, ღვთაებრივი შევარდენი ზის და თოკზე გამობმულ დამარცხებული ფარაონის თავს მიართმევს გამარჯვებულს. ფილის ქვედა, ვიწრო, არეზე დამარცხებული მეომრების გაქცევაა წარმოდგენილი. ფილის ზედა ნაწილში ცის ქალღმერთის, ფარაონის მფარველის, ჰათორის სიმბოლური გამოსახულებებია — ქალის სტილიზებული სახეები ორი რქითა და ყურებით.

მეორე მხარეს ჰორიზონტალურ სარტყლებად სამი სცენაა მოცემული. სულ ზემოთ, გამარჯვებული ფარაონი თავის მხლებლებთან ერთად ბრძოლის ველის დასათვალიერებლად მიემართება, რომელიც მოწინააღმდეგეთა თავმოკვეთილი გვამებითაა მოფენილი. შუა სცენა წარმოგვიდგენს ორ ფანტასტიკურ ცხოველს, რომელთა გრძელი, გადახლართული კისრები სცენის ცენტრში წრეს ქმნიან. წრე, შესაძლოა, ქვეყნის გაერთიანების სიმბოლო იყოს და ამავე დროს მარადიულობისა და უსასრულობის დატვირთვაც ჰქონდეს. ქვედა ნაწილში კი გამოსახულია ფარაონი ხარის სახით, რომელიც დამარცხებულს თელავს და ანგრევს მტრის ციხეს.

აღსანიშნავია ისიც, რომ ყველგან, სადაც გამარჯვებული ფარაონია გამოსახული, იგი ზომით ყველა სხვა ფიგურას მნიშვნელოვნად აღემატება.

## ლიტერატურა
* Brier, Bob. *The First Nation in History*. History of Ancient Egypt (Audio). The Teaching Company. 2001.
* Kinnaer, Jacques. "What is Really Known About the Narmer Palette?", *KMT: A Modern Journal of Ancient Egypt*, Spring 2004.
* Wilkinson, Toby A. H. *Early Dynastic Egypt* Routledge, London 1999, ISBN 0-415-18633-1.
* Grimal, Nicolas Christophe *A history of Ancient Egypt*. Wiley-Blackwell, London 1996, ISBN 0-631-19396-0.
* Kemp, Barry J. *Ancient Egypt: Anatomy of a Civilization* Routledge, London 2005, ISBN 0-415-23550-2.
* Davis, Whitney *Masking the Blow: The Scene of Representation in Late Prehistoric Egyptian Art.* Berkeley, Oxford (Los Angeles) 1992, ISBN 0-520-07488-2.
* Hendrickx, Stan. Narmer Palette Bibliography . 2017.

## რესურსები ინტერნეტში
* Narmer Palette  - Archaeowiki.org
* High resolution photograph of the Narmer Palette 
* Good images of Narmer Palette Scroll down to the drawing of the Palette and take the link to the photographs published by Francesco Rafaele.
* The Narmer Palette: The victorious king of the south
* Narmer Palette (weber.ucsd.edu) 
* Narmer Palette (ancient-egypt.org)
* Corpus of Egyptian Late Predynastic Palettes  Images of more than fifty such palettes with various motifs
* *Narmer Catalog* (Narmer Palette) 

კატეგორია:ძველი ეგვიპტე
კატეგორია:ნარმერი
ლისაბონის მეტროპოლიტენი

thumb
**ლისაბონის მეტროპოლიტენი** (პორტ Metropolitano de Lisboa) — პორტუგალიის დედაქალაქ ლისაბონის მიწისქვეშა ტრანსპორტის სისტემა. ქვეყანაში პირველი მეტროსისტემა. 2007 წლის მონაცემებით, ლისაბონის მეტროს აქვს 4 ხაზი (საერთო სიგრძე 39 კმ) და 46 სადგური.

## ისტორია 
მეტროს მშენებლობა 1955 წელს დაიწყო, ექსპლუატაციაში კი 1959 წელს შევიდა Y-მაგვარი ხაზითა და ორი განშტოებით. ხაზების საერთო სიგრძე იმხანად 6.5 კმ იყო. მომდევნო წლებში უკვე ჩრდილოეთის უბნებისკენ დაიწყო მეტროს განვითარება, რასაც სწრაფადვე მოჰყვა ქალაქის სამხრეთის ათვისებაც. დღეისათვის ლისაბონის მეტროს ოთხი ხაზი აქვს.

## ხაზები 
thumb

ფერი
სახელი
ტერმინალები
სადგურები
სიგრძე
ისტორია

ლურჯი ხაზი
50px**Linha da Gaivota**თოლიის ხაზი
სანტა აპოლონიაამადორა ესტე
17
14 კმ

1959: Sete Rios (now Jardim Zoológico) - Restauradores
1988: Sete Rios - Colégio Militar (now Colégio Militar-Luz)
1997: Colégio Militar-Luz - Pontinha
1998: Baixa-Chiado (ლურჯი და მწვანე ხაზებს გაყრა)
2004: Pontinha - Amadora Este
2007: Baixa-Chiado - Santa Apolónia

ყვითელი ხაზი
50px**Linha do Girassol**მზესუმზირას ხაზი
RatoOdivelas
13

11 კმ

მწვანე ხაზი
50px**Linha da Caravela**კარაველის ხაზი
Cais do SodréTelheiras
13
9 კმ

1972: Restauradores - Alvalade
1993: Alvalade - Campo Grande
1998: Baixa-ჩიადო - Cais do Sodré(ლურჯი და მწვანე ხაზების გაყრა)
2002: Campo Grande - Telheiras

წითელი ხაზი
50px**Linha do Oriente**აღმოსავლეთის ხაზი
AlamedaOriente
7
6 კმ

1998: ალამედა - ორიენტე

## იხილეთ აგრეთვე 
მეტროპოლიტენთა სია

## რესურსები ინტერნეტში 
* ლისაბონის მეტროს ოფიციალური საიტი
* ლისაბინის მეტრო საიტზე GoogleMaps
* OTLIS - The Consortium of Transport Operators in Lisbon Region 
* Flickr's Metro Lisboa Group
* ლისაბონის მეტროამბების არქივი

კატეგორია:ლისაბონი
კატეგორია:მეტროპოლიტენი
What a Wonderful World

**What a Wonderful World** () - სიმღერა ბობ ტილის, ჯორჯ დევიდ ვაისისა და ჯორჯ დუგლასის ავტორობით. პირველად ჩაიწერა ლუი არმსტრონგის მიერ და 1968 წელს სინგლის სახით გამოვიდა. ტილი და ვაისი მუსიკალური სამყაროსათვის ცნობად სახეებს წარმოადგენენ (პირველი - მუს. პროდიუსერია, უკანასკნელი კი კომპოზიტორ/შემსრულებელი), დუგლასის შესახებ კი მეტი რამ ცნობილი არაა. არსებობს მოსაზრება, რომ ”ჯორჯ დუგლასის” სახელს ამოფარებულმა პიანისტმა დანა პელკიმ ითანამშრომლა სიმღერის შესაქმნელად. 
## ტექსტი 
არმსტრონგისეული ვერსიის ტექსტი:

*I see trees of green, red roses too.

(მე ვხედავ მწვანე ხეებსა და წითელ ვარდებს.)

I see them bloom, for me and you.

(ვუცქერ მათ გაფურჩქვნას, ჩემთვისა და შენთვის.)

And I think to myself... what a wonderful world.

(და ვფიქრობ ჩემთვის...რა მშვენიერია სამყარო.)

I see skies of blue, and clouds of white.

(ვხედავ ლურჯ ცასა და თეთრ ღრუბლებს.)

The bright blessed day, the dark sacred night

(ნათელ, კურთხეულ დღესა და ბნელ, წმინდა ღამეს.)

And I think to myself, what a wonderful world...

(და ვფიქრობ ჩემთვის...რა მშვენიერია სამყარო.)*

კატეგორია:ლუი არმსტრონგის სიმღერები
კატეგორია:1967 წლის სიმღერები
კატეგორია:1967 წლის სინგლები
კატეგორია:1968 წლის სინგლები
კატეგორია:2007 წლის სინგლები
კატეგორია:გაერთიანებული სამეფოს ნომერ პირველი სინგლები
კატეგორია:დუეტებად გადაკეთებული სიმღერები
კატეგორია:2000 წლის სინგლები
დიდი გუფთა

**დიდი გუფთა** — სოფელი საქართველოში, ჯავის მუნიციპალიტეტში (მსხლების თემი). მდებარეობს მდინარე დიდი ლიახვის მარჯვენა  ნაპირზე. ცხინვალი-ონის საავტომობილო გზაზე, ზღვის დონიდან 1040 მეტრი. ჯავიდან დაშორებულია 5 კმ-ით, ცხინვალიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) — 15 კმ-ით. 

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ჯავის მუნიციპალიტეტის სოფლები
დოდოთი (ჯავის მუნიციპალიტეტი)

**დოდოთი** — სოფელი საქართველოში, ჯავის მუნიციპალიტეტში (წონის თემი). 

მდებარეობს რაჭის ქედის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე ყვირილის ზემოთში, ზღვის დონიდან 1800 მ-ზე. ჯავიდან დაშორებულია 38 კმ-ით. 

1922-1990 სოფელი შედიოდა სამხრეთ ოსეთის ავტონომიური ოლქის ჯავის რაიონში (წონის სოფსაბჭო), ოლქის გაუქმების შემდეგ (1990), მიეკუთვნა ჯავის მუნიციპალიტეტს, თუმცა მასზე საქართველოს ხელისუფლების კონტროლი არ ვრცელდებოდა.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ჯავის მუნიციპალიტეტის სოფლები
დუერო

**დუერო** (; ) — მდინარე პირენეის ნახევარკუნძულზე. სიგრძე 925 კილომეტრი (სხვადასხვა მონაცემებით 938ან 897 კმ), აუზის ფართობი - 95 ათასი კმ2. სათავე აქვს იბერიის მთებში, ესპანეთში. მიედინება კასტილიის ზეგანზე, ქვემოთში კი პორტუგალიის ტერიტორიაზე, ჯერ განიერ ხეობაში, შემდეგ – ზღვისპირა დაბლობზე, ერთვის ატლანტის ოკეანეს, ქმნის ესტუარს. მთავარი შენაკადებია: პისუერგა, ადახა, ესლა, ტორმესი, ტამეგა. ზამთარსა და გაზაფხულზე ხშირად იცის წყალმოვარდნა და წყალდიდობა. წყლის საშუალო ხარჯი შესართავთან 700 მ3/წმ. მაქსიმალური – 15 000 მ3/წმ. სანაოსნოა შესართავიდან 185 კილომეტრი. აგებულია წყალსაცავი და ჰესი. დუეროს ნაპირებზე გაშენებულია ქალაქები: სორია, არანდა-დე-დუერო, სამორა (ესპანეთი), პეზუ-და-რეგუა, პორტუ (პორტუგალია).

## რესურსები ინტერნეტში 
* IPTM - Instituto Portuário e dos Transportes Marítimos, Delegação do Norte e Douro 

კატეგორია:ესპანეთის მდინარეები
კატეგორია:პორტუგალიის მდინარეები
ხანქენდი

**ხანქენდი** (;  - *სტეფანაკერტი*; 1923 წლამდე სოფელი *ხანქენდი*; ძველი სახელი ეწოდა სტეფანე შაუმიანის პატივსაცემად) — ქალაქი აზერბაიჯანში, ყოფილი მთიანი ყარაბაღის ავტონომიური ოლქის ცენტრი, ყარყარჩაის ხეობაში; თვითაღიარებული მთიანი ყარაბაღის რესპუბლიკის დედაქალაქი. რკინიგზის სადგური – აღდამიდან 26 კმ, ევლახ-ნახიჩევანის საავტომობილო გზაზე. განვითარებულია მსუბუქი (აბრეშუმის კომბინატი, ფეხსაცმლის, ხალიჩების, სამკერვალო ფაბრიკები) და კვების (ღვინის ქარხანა, რძის კომბინატი) მრეწველობა. არის ელექტროტექნიკური, ასფალტბეტონის ქარხნები, საშენ მასალათა კომბინატი, ავეჯის ფაბრიკა.

## გალერეა

ფაილი:Stepanakert-road-P1003102.JPG
ფაილი:Stephanakert skyline.jpg
ფაილი:Step.jpeg
ფაილი:Stepanakert in fall.jpg
ფაილი:Stepanakert103-3.jpg

## ლიტერატურა 
## სქოლიო
კატეგორია:ზემო ყარაბაღის რეგიონის ქალაქები
ანალების სკოლა

**„ანალების“ სკოლა** (), ან **„ახალი საისტორიო მეცნიერება“** () — ისტორიული მეცნიერების მიმართულებები, დაარსებული ლუსიენ ფევრისა (, 1878-1956) და მარკ ბლოკის (, 1866-1944) მიერ.

## რესურსები ინტერნეტში
* Annales. Histoire, Sciences sociales 
* ენციკლოპედია „ბრიტანიკა“
* დიდი რუსული ენციკლოპედია

კატეგორია:ისტორიოგრაფია
კატეგორია:ანალების სკოლა
ერნესტუ გეიზელი

**ერნესტუ ბექმენ გეიზელი** (დ. 3 აგვისტო, 1908, ბენტუ-გონსალვისი, ბრაზილია — გ. 12 სექტემბერი, 1996, რიო-დე-ჟანეირო, ბრაზილია) — ბრაზილიელი სამხედრო და პოლიტიკური მოღვაწე, ბრაზილიის პრეზიდენტი 1974–1979 წწ.

## ბიოგრაფია 
დაიბადა რიუ-გრანდი-დუ-სულის შტატის ქალაქ ბენტუ-გონსალვისში, გერმანელი, ლუთერანი ემიგრანტის ოჯახში. თავის ძმა ორლანდოსთან (რომელიც იყო სამხედრო მინისტრი, გეიზელის წინამორბედი პრეზიდენტის მთავრობაში) ერთად შევიდა სამხედრო სამსახურში და 1925 წელს დაამთავრეს პორტუ-ალეგრის სამხედრო სკოლა. 1934 წლიდან მუშაობდა პარაიბის შტატის ფინანსთა, სოფლის მეურნეობისა და საზოგადოებრივ სამუშაოთა სამინისტროებში, აგრეთვე ამავე შტატის ფინანსთა მინისტრად. 1943–1950 წწ. – ეროვნული უშიშროების საბჭოს გენერალურ სამდივნოში, ხოლო 1950–1955 წწ. შეიარაღებული ძალების გენშტაბში. 1964 წლიდან იყო პრეზიდენტ მარშალ უმბერტო კასტელუ ბრანკუს სამხედრო მრჩეველი და პრეზიდენტის სამხედრო კანცელარიის უფროსი. 1966 წელს მიენიჭა არმიის გენერლის წოდება. 1969–1973 წწ. ხელმძღვანელობდა ნავთობის ეროვნული კომპანია „პეტრობრაზს“. 1974 წელს აირჩიეს ბრაზილიის პრეზიდენტად 5 წლის ვადით.

გეიზელის მეუღლე, ლუსი მარკუსი, რომელთანაც იქორწინა 1940 წელს, იყო არმიის გენერლის ქალიშვილი, მასთან შეეძინა ქალიშვილი, ამალია ლუსი (შემდეგ უნივერსიტეტის პროფესორი) და ვაჟიშვილი ორლანდო. პრეზიდენტის ქვრივი დაიღუპა 2000 წელს ავტოკატასტროფაში.

## რესურსები ინტერნეტში
*გეიზელის მთავრობა ბრაზილიის რესპუბლიკის პრეზიდენტის საიტზე

 

კატეგორია:ბრაზილიის პრეზიდენტები
კატეგორია:ბრაზილიელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 3 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1908
კატეგორია:გარდაცვლილი  12 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1996
დუოდონასტო

**დუოდონასტო** — სოფელი საქართველოში, ჯავის მუნიციპალიტეტში (ქეშელთის თემი). 

მდებარეობს მდინარე ქეშელთის (ლიახვის აუზი) ხეობაში, ზღვის დონიდან 1760 მეტრზე. ჯავიდან დაშორებულია 26 კმ-ით, ცხინვალიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) — 40 კმ-ით. 1989 წლის აღწერით სოფელში იყო 16 მცხოვრები.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ჯავის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ტოკიოს მეტროპოლიტენი

**ტოკიოს მეტროპოლიტენი** () — იაპონიის დედაქალაქ ტოკიოში არსებული მეტროპოლიტენის სისტემა, რომელსაც ორი ოპერატორი „Tokyo Metro“ და „Toei Subway“ მართავს.

## ქსელი 
ტოკიოში მეტროს ორი მთავარი ოპერატორია:

* **Tokyo Metro** – ყოფილი „Teito Rapid Transit Authority“ (TRTA), რომლის პრივატიზებაც 2004 წელს განხორციელდა. ამჟამად ცხრა ხაზსა 180 სადგურს (სისტემის სიგრძე - 195,1 კმ) ემსახურება.
* **Toei Subway** – მართავს ტოკიოს აგლომერაციის მთავრობის სააგენტო - Tokyo Metropolitan Bureau of Transportation. ემსახურება ოთხ ხაზსა და 106 სადგურს (სისტემის სიგრძე - 109,0 კმ).

## სქოლიო
## იხილეთ აგრეთვე 
* მეტროპოლიტენების სია

კატეგორია:იაპონიის მეტროპოლიტენები
მეტროპოლიტენი
მოპსოსი (ლაპითი)

**მოპსოსი** ან **მოფსოსი** — ლაფითი, ტიტარესელი ან ექალიელი წინასწარმეტყველი, ამპიკიდი – ამპიქსის (ამპიკოსის) ან აპოლონისა და ნიმფა ქლორიდას ვაჟი, სამი დიდი საგმირო საქმის მონაწილე: კალიდონის ნადირობის, ლაპითებისა და კენტავრების ომისა პეორითოეს ქორწილში და არგონავტების ლაშქრობისა, სადაც მისნის მოვალეობას ასრულებდა. მოპსოსმა იცოდა, რომ ლაშქრობაში სიკვდილი ელოდა, მაგრამ მოვალეობა აღემატა შიშს და წავიდა. ლიბიის უდაბნოში მედუზას სისხლის წვეთებისაგან ნაშობმა ასპიტმა დაგესლა და ტანჯვით დალია სული.

## ლიტერატურა
* აკაკი გელოვანი, მითოლოგიური ლექსიკონი, გვ. 330, „საბჭოთა საქართველო“, თბ., 1983
მოპსოსი (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი **მოპსოსი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* მოპსოსი -  ლაპითი წინასწარმეტყველი
* მოპსოსი -  დიდი მისანი და ჰეროსი