12 მაისი

**12 მაისი** — გრიგორიანული კალენდრის 132-ე დღე (ნაკიან წლებში - 133-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 233 დღე.

## დღის მოვლენები 
* 1361 : პოლონეთში უძველესი იაგელონის უნივერსიტეტი დაარსდა კრაკოვში.
* 1551 : სან-მარკოსის ეროვნული უნივერსიტეტი, უძველესი უნივერსიტეტი ამერიკის კონტინენტებზე, დაარსდა ლიმაში (პერუ).
* 1797 : პირველი კოალიცია: ნაპოლეონ I-მა ვენეცია დაიპყრო.
* 1881 : ტუნისი საფრანგეთის პროტექტორატი ხდება.
* 1926 : პოლონეთში დამყარდა ი. პილსუდსკის რეჟიმი.
* 1937 : ბრიტანეთის მეფემ ჯორჯ VI-მ და დედოფალმა ელისაბედმა ჯვარი დაიწერეს.
* 1941 : გერმანელმა ინჟინერმა კონრად ცუზემ ბერლინში წარმოადგინა Z3, მსოფლიოს პირველი მოქმედი, პროგრამირებადი, სრულიად ავტომატური კომპიუტერი.
* 1942 : მეორე მსოფლიო ომი: ხარკივის მეორე ბრძოლა - დასავლეთ უკრაინაში საბჭოთა არმიამ იერიშით ხარკივი აიღო, თუმცა გერმანელებმა ისინი ალყაში მოაქციეს და გაანადგურეს.
* 1944 : საბჭოთა ჯარებმა გაიმარჯვეს ყირიმის ოპერაციაში.
* 1949 : ცივი ომი - საბჭოთა კავშირი ხსნის ბერლინის ბლოკადას.
* 1965 : საბჭოთა ხომალდი ლუნა-5 მთვარეზე დაეშვა.
* 1965 : დასავლეთ გერმანია და ისრაელი დიპლომატიურ ურთიერთობებს ამყარებენ.
* 1967 : ინგლისში პინკ ფლოიდი პირველ ქვადროფონულ როკ კონცერტს ატარებს.
* 1997 : ხელი მოეწერა ხასავიურთის სამშვიდობო შეთანხმებას რუსეთსა და ჩეჩნეთს შორის.
* 1999 : ქართველი ალპინისტები ავიდნენ ევერესტზე.
* 2000 : თანამედროვე ხელოვნების გალერეა ტეიტ მოდერნი იხსნება ლონდონში.
* 2002 : აშშ-ის ყოფილი პრეზიდენტი ჯიმი კარტერი კუბაზე ჩადის ხუთდღიანი ვიზიტით ფიდელ კასტროსთან, რაც პირველი შემთხვევა იყო კასტროს 1959 წლის რევოლუციის შემდეგ.
* 2008 : მიწისძვრა (რიხტერის შკალით 8.0 მაგნიტუდა) სიჩუანის პროვინციაში, ჩინეთი, რამაც 69,000-ზე მეტი ადამიანი იმსხვერპლა.
* 2010 : Afriqiyah Airways-ის რეისი 771-ის თვითმფრინავი ტრიპოლიში ჩამოვარდა; შედეგად 101 მგზავრიდან მხოლოდ ერთი მოზარდი გადარჩა.
* 2013 : გვატემალის ყოფილ პრეზიდენტს ეფრაინ რიოს მონტს სასამართლომ გენოციდსა და კაცობრიობის წინაშე ჩადენილ დანაშაულში ბრალი დასდო.
* 2014 : ინდოეთის სახალხო პარტია ნარენდრა მოდის  ხელმძღვანელობით არჩევნებში იმარჯვებს.
* 2016 : ბრაზილიის სენატმა რესპუბლიკის პრეზიდენტი დილმა რუსეფი იმპიჩმენტის წესით თანამდებობიდან გადააყენა. პროცესის დასრულებამდე, პრეზიდენტის მოვალეობის შესრულება ვიცე-პრეზიდენტ **მიშელ ტემერს** დაევალა.
* 2024 : გორდანა სილიანოვსკა-დავკოვა ჩრდილოეთ მაკედონიის პირველი ქალი-პრეზიდენტი გახდა.

## ამ დღეს დაბადებულნი 
* 1803 : ლიბიხი, იუსტუს — გერმანელი ქიმიკოსი.
* 1866 : ლეოპოლდ მანდიჩი — რომის კათოლიკური ეკლესიის წმინდანი.
* 1907 : ჰეპბერნი, კათრინ — ამერიკელი მსახიობი.
* 1933 : ვოზნესენსკი, ანდრეი — რუსი პოეტი.
* 1952:  ნოდარ შოშიტაშვილი — ქართველი ისტორიკოსი და ეთნოგრაფი
* 1975 : ჯონა ლომუ  — ახლ ზელანდიელი რაგბისტი

## ამ დღეს გარდაცვლილნი 
* 1884 : სმეტანა, ბედრჟიხ — ჩეხი კომპოზიტორი.
* 1894 : ნინოშვილი, ეგნატე — ქართველი მწერალი-რევოლუციონერი.
* 1928 : ხუნდაძე, სილოვან  — ქართველი პედაგოგი და საზოგადო მოღვაწე
* 1962:  აკიტა უძიაკუ — იაპონელი მწერალი
* 1986 : ალისია მორეუ დე ხუსტო  — არგენტინელი ექიმი, პოლიტიკოსი, პაციფისტი და ადამიანის უფლებების დამცველი. (დ.1885)
* 2002 : პერი კომო — ამერიკელი მომღერალი.
* 2014 : ჰ.რ. გიგერი —  შვეიცარიელი მხატვარი, მოქანდაკე და დეკორაციების დიზაინერი (დ. 1940)

## დღესასწაულები 
* მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:

** **ანდრია პირველწოდებული** 
** **300 ლაზი მოწამე**
** ცხრა კვიზიკელი მოწამე: თეოგნიდი, რუთე, ანტიპატრო, თეოსტიქე, არტემი, მაგნე, თეოდორიტე, თავმასი და ფილიმონი
** მემნონ საკვირველთმოქმედი
** დიოდორე და როდოპიანე

* აგრეთვე:
** მედდების მსოფლიო დღე - დაწესებულია ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის მიერ.

## იხილეთ აგრეთვე 
**სხვა თვეები**

* 

0512