open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
პიტ სხრეივერსი

**პიტ სხრეივერსი** (; დ. 15 დეკემბერი, 1946, იუტფაასი, უტრეხტი, ნიდერლანდები) — ნიდერლანდელი ფეხბურთელი და მწვრთნელი. სხვადასხვა დროს იცავდა „დვს ამსტერდამის“, „ტვენტეს“, „აიაქსის“, „ზვოლესა“ და ნიდერლანდების ეროვნული ნაკრების ღირსებას. 1974 და 1978 წლების მსოფლიოს ვიცე-ჩემპიონი ნიდერლანდების ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში.

## მიღწევები
### საკლუბო 
;  ტვენტე
; ერედივიზია
* ვიცე-ჩემპიონი: 1974
* ბრინჯაოს პრიზიორი (3): 1969, 1972, 1973
;  აიაქსი
; ერედივიზია
* ჩემპიონი (5): 1977, 1979, 1980, 1982, 1983
* ვიცე-ჩემპიონი (2): 1978, 1981
* ბრინჯაოს პრიზიორი (2): 1975, 1976
; ნიდერლანდების თასი 
* თასის მფლობელი (2): 1979, 1983
* ფინალისტი (3): 1978, 1980, 1981
### სანაკრებო 
;  ნიდერლანდები
; მსოფლიო ჩემპიონატი
* ვიცე-ჩემპიონი: 1974, 1978 
; ევროპის ჩემპიონატი
* ბრინჯაოს პრიზიორი: 1976

## რესურსები ინტერნეტში
* პიტ სხრეივერსი — National-Football-Teams.com
* პიტ სხრეივერსი — Transfermarkt
* პიტ სხრეივერსი — WorldFootball.net

## კომენტარები 
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 15 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1946
კატეგორია:ნიდერლანდელი ფეხბურთელები
კატეგორია:ერედივიზიის ფეხბურთელები
კატეგორია:ტვენტეს ფეხბურთელები
კატეგორია:ამსტერდამის აიაქსის ფეხბურთელები
კატეგორია:ნიდერლანდების ნაკრების ფეხბურთელები
კატეგორია:1974 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:1978 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:1980 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:ნიდერლანდელი ფეხბურთის მწვრთნელები
კატეგორია:ალკმარის მწვრთნელები
კატეგორია:1976 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი 2019: ჯგუფი B

**2019 წლის რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატის B ჯგუფში** თამაშები დაიწყება 21 სექტემბერს და დასრულდება 13 ოქტომბერს. ჯგუფში წარმოდგენილნი არიან ახალი ზელანდია, სამხრეთი აფრიკა და იტალია. აგრეთვე ორი საკვალიფიკაციო ეტაპის გავლის შედეგად გასული გუნდი, ნამიბია და კანადა.

## ცხრილი 
*ყველა დრო მოცემულია ადგილობრივი JST — (UTC+09:00) და თბილისის დროით — (UTC+04:00)*

## ახალი ზელანდია — სამხრეთი აფრიკა
## იტალია — ნამიბია
## იტალია — კანადა
## სამხრეთი აფრიკა — ნამიბია
## ახალი ზელანდია — კანადა
## სამხრეთი აფრიკა — იტალია
## ახალი ზელანდია — ნამიბია
## სამხრეთი აფრიკა — კანადა
## ახალი ზელანდია — იტალია
## ნამიბია — კანადა
## რესურსები ინტერნეტში
* 2019 წლის რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატის ოფიციალური საიტი 

ჯგუფი B
სენდი კლიმანი

**სენფორდ (სენდი) კლიმანი** () — ამერიკელი კინოპროდიუსერი, რომელიც ყველაზე მეტად ცნობილია მარტინ სკორსეზეს ფილმ „ავიატორის“ (2004) პროდიუსერობით. იგი არის ლოს-ანჯელესში დაარსებული საინვესტიციო კომპანია Entertainment Media Ventures-ის დამფუძნებელი და პრეზიდენტი. 

დაიბადა ბრონქსში, ნიუ-იორკში. სწავლობდა ადგილობრივ სკოლაში. სკოლის დასრულების შემდეგ ჩაირიცხა ჰარვარდის უნივერსიტეტში. 

სენდი კლიმანი რამდენიმე პრესტიჟული ჯილდოს მფლობელია, მათ შორისაა — BAFTA და ოქროს გლობუსი. 2018 წელს კლიმანი ელისის კუნძულების საპატიო მედლის მფლობელი გახდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* სენდი კლიმანის ბიოგრაფია 
* Entertainment Media Ventures-ის ოფიციალური საიტი 

## სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი კინოპროდიუსერები
კატეგორია:BAFTA-ს გამარჯვებულები (პიროვნებები)
კატეგორია:ოქროს გლობუსის გამარჯვებულები
კატეგორია:ამერიკელი ინვესტორები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:ჰარვარდის ბიზნესის სკოლის კურსდამთავრებულები
რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი 2019: ჯგუფი C

**2019 წლის რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატის C ჯგუფში** თამაშები დაიწყება 21 სექტემბერს და დასრულდება 13 ოქტომბერს. ჯგუფში წარმოდგენილნი არიან 2015 წლის ჩემპიონატის მასპინძელი ინგლისი, საფრანგეთი და წინა ჩემპიონატის მეოთხე ადგილზე გასული არგენტინა. აგრეთვე ორი საკვალიფიკაციო ეტაპის გავლის შედეგად გასული გუნდი, აშშ და ტონგა.

## ცხრილი 
*ყველა დრო მოცემულია ადგილობრივი JST — (UTC+09:00) და თბილისის დროით — (UTC+04:00)*

## საფრანგეთი – არგენტინა
## ინგლისი – ტონგა
## ინგლისი – აშშ
## არგენტინა – ტონგა
## საფრანგეთი – აშშ
## ინგლისი – არგენტინა
## საფრანგეთი – ტონგა
## არგენტინა – აშშ
## ინგლისი – საფრანგეთი
## აშშ – ტონგა
## რესურსები ინტერნეტში
* 2019 წლის რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატის ოფიციალური საიტი 

ჯგუფი C
რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი 2019: პლეი-ოფის ეტაპი

**2019 წლის რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატის პლეი-ოფის ეტაპი** დაიწყება 19 ოქტომბერს ორი მეოთხედფინალით და დასრულდა 2 ნოემბერს ფინალური მატჩით იოკოჰამაში, იოკოჰამის საერთაშორისო სტადიონზე.

## კვალიფიცირებული ნაკრებები 
## შედეგები
*ყველა დრო მოცემულია ადგილობრივი JST — (UTC+09:00) და თბილისის დროით — (UTC+04:00)*

### მეოთხედფინალები
----

----

----

### ნახევარფინალები
----

### ბრინჯაოს ფინალი
### ფინალი
## რესურსები ინტერნეტში
* 2019 წლის რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატის ოფიციალური საიტი 

პლეი-ოფის ეტაპი
რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი 2019: ჯგუფი D

**2019 წლის რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატის D ჯგუფში** თამაშები დაიწყება 21 სექტემბერს და დასრულდება 13 ოქტომბერს. ჯგუფში წარმოდგენილნი არიან 2015 წლის ჩემპიონატის მეორე ადგილოსანი ავსტრალიისა და მეოთხედფინალში დამარცხებული უელსის ნაკრებები და საქართველოს ნაკრები, რომელმაც პირველად მიიღო ავტომატური კვალიფიკაცია, აგრეთვე საკვალიფიკაციო ეტაპის გავლის შედეგად გასული გუნდი, ფიჯი და ურუგვაი.

## ცხრილი 
*ყველა დრო მოცემულია ადგილობრივი JST — (UTC+09:00) და თბილისის დროით — (UTC+04:00)*

## ავსტრალია – ფიჯი
## უელსი – საქართველო
## ფიჯი – ურუგვაი
## საქართველო – ურუგვაი
## ავსტრალია – უელსი
## საქართველო – ფიჯი
## ავსტრალია – ურუგვაი
## უელსი – ფიჯი
## ავსტრალია – საქართველო
## უელსი – ურუგვაი
## რესურსები ინტერნეტში
* 2019 წლის რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატის ოფიციალური საიტი 

ჯგუფი D
ამერიკის კინოინსტიტუტის ფილმების კატალოგი

**ამერიკის კინოინსტიტუტის ფილმების კატალოგი** (, აგრეთვე** AFI Catalog**) — ამერიკის კინოინსტიტუტის პროექტი, რომელიც მიზნად ისახავს ყველა ადრეული და თანამედროვე ამერიკული კომერციული ფილმის კატალოგიზაციას. თავდაპირველად გამოიცემოდა წიგნების სერიის სახით, თუმცა მოგვიანებით იქცა უმსხვილეს ონლაინ-მონაცემთა ბაზად.

კატალოგში შესულ ყველა ფილმს მითითებული აქვს სათაური, სიუჟეტური და ფიზიკური აღწერა, გამოსვლის თარიღი, ფილმზე მომუშავე პერსონალისა (რეჟისორის, სცენარისტის პროდიუსერის, მსახიობის და ა.შ.) და მწარმოებელი და დისტრიბუტორი კომპანიების სახელები.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ამერიკის კინოინსტიტუტი
კატეგორია:კატალოგები
კატეგორია:ენციკლოპედიები თემის მიხედვით
კატეგორია:ენციკლოპედიები თემის მიხედვით
მარუაშვილი

საკუთარი სახელი **მარუაშვილი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* გიორგი მარუაშვილი — ქართველი პარაზიტოლოგი
* ზაალ მარუაშვილი — ქართველი მოსამართლე 
* იოსებ მარუაშვილი — ქართველი სოციალ-დემოკრატი, ტოპოგრაფი და გეოდეზისტი
* ლევან მარუაშვილი — ქართველი გეოგრაფი
* ლეილა მარუაშვილი — ქართველი მუსიკოსი და პედაგოგი
* მერაბ მარუაშვილი — ქართველი ნევროპათოლოგი

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
უკლება

საკუთარი სახელი **უკლება** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* გიორგი უკლება — ქართველი პოლიტიკოსი
* დავით უკლება — ქართველი გეოგრაფი
* კირილე უკლება — საბჭოთა კავშირის გმირი
* მაია უკლება — ქართველი გეოგრაფი
* მიხეილ უკლება — ქართველი დიპლომატი
* ნოე უკლება — ქართველი გეოგრაფი

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
1,4-დიოქსანი

**1,4-დიოქსანი** — ჰეტეროციკლური ორგანული ნაერთი ეთერების კლასიდან. არის უფერო სითხე და აქვს დიეთილის ეთერის მსგავსი სუნი. მას ასევე უწოდებენ მარტივ დიოქსანს, რადგან მისი იზომერი დიოქსანები იშვიათად გვხვდება. ქიმიური ფორმულაა C4H8O2.

1,4-დიოქსანი ლაბორატორიებში გამოიყენება გამსნელად და სტაბილიზატორად ალუმინის კონტეინერერებში ქლორირებულ ნახშირწყალბადების ტრანსპორტირებისთვის.

## წარმოება
1,4-დიოქსანი იწარმოება დიეთილენ გლიკოლისგან მჟავა კატალიზური დეჰიდრატაციით, რაც თავის მხრივ მიიღება ეთილენის ოქსიდის ჰიდროლიზით.

1,4-დიოქსანის მიიღება ეთილენგლიკოლის მოლეკულათშორისი დეჰიდრატაციითაც, კატალიზატორად ჩვეულებრივ იყენებენ გოგირდმჟავას, ამ რეაქციის პრინციპი ჰგავს ეთანოლისგან დიეთილის ეთერის მიღების პრინციპს.

1985 წლისთვის 1,4-დიოქსანის გლობალური წარმოების მოცულობა იყო 11 000-დან 14 000 ტონამდე.

## იხილეთ აგრეთვე
* 1,2-დიოქსანი
* 1,3-დიოქსანი

## სქოლიო 
კატეგორია:ორგანული ნაერთები
1,2-დიოქსანი

**1,2-დიოქსანი**, ასევე ცნობილი როგორც **o-დიოქსანი** — ორგანული ნაერთი ქიმიური ფორმულით C4H8O2. არის არასტაბილური ჰეტეროციკლური ნაერთი, ამასთანავე, პეროქსიდი და დიოქსანების წარმომადგენელი. მისი გამოყოფა შესაძლებელია ბუნებრივი წყაროებიდან.

## იხილეთ აგრეთვე
* 1,3-დიოქსანი
* 1,4-დიოქსანი

## სქოლიო 
კატეგორია:ორგანული ნაერთები
1,3-დიოქსანი

**1,3-დიოქსანი**, ასევე ცნობილი როგორც **m-დიოქსანი** — ჰეტეროციკლური ორგანული ნივთიერება და დიოქსანების წარმომადგენელი. მისი ქიმიური ფორმულაა C4H8O2. 1,3-დიოქსანის და 1,3-დიოქსალანის მიღება ხდება კარბონილის ნაერთებიდან, კერძოდ, 1,3-პროპანდიოლისგან ან 1,2-ეთანდიოლისგან; კატალიზატორად გამოყენებულია ბრუსტენდის ან ლუისის მჟავა. 

## იხილეთ აგრეთვე
* 1,2-დიოქსანი
* 1,4-დიოქსანი

## რესურსები ინტერნეტში
*1,3-დიოქსანი
*1,3-დიოქსანი

კატეგორია:ორგანული ნაერთები
რეზორცინი

**რეზორცინი** ან **1,3-დიჰიდროქსიბენზოლი** — ორგანული ნაერთი ქიმიური ფორმულით C6H4(OH)2. არის ბენზოლდიოლების სამი იზომერიდან ერთ-ერთი მეტა იზომერი; თეთრი, წყალში ხსნადი მყარი ნივთიერება.

## თვისებები
რეზორცინი ბენზოლის შემცველობის გამო არის კრისტალური მყარი ნივთიერება. იხსნება წყალში, ალკოჰოლსა და ეთერში, მაგრამ არ იხსნება ქლოროფორმში და ნახშირბადის დისულფიდში.

## წარმოება
თავდაპირველად ხდება ბენზოლის დიალკინაცია პროპილენით, რათა მიღებული იქნეს 1,3-დიიზოპროპილბენზოლი. შემდეგ დაჟანგვით და კუმენის პროცესით მიიღება რეზორცინი და აცეტონი.

რეზორცინი სხვაგვარად მიიღება 1,3-ბენზოლდიგოგირდურ მჟავაზე C6H4(SO3H)2 ნატრიუმის ტუტის მოქმედებით:

:C6H4(SO3H)2 + 4 NaOH -> C6H4(OH)2 + 2 Na2SO3

## იხილეთ აგრეთვე
* კატექოლი
* ჰიდროქინონი

## რესურსები ინტერნეტში
*რეზორცინი

## სქოლიო 
კატეგორია:ორგანული ნაერთები
მგზავრი

**მგზავრი** (შემოკლებით **მგზ.**) — პირი, რომელიც გადაადგილდება სატრანსპორტო საშუალებით, მაგრამ არაა პასუხისმგებელი მის დანიშნულების ადგილამდე მიყვანაზე და არანაირი სახით არაა ჩაბმული ამ საშუალების მართვაში.

მგზავრად, ჩვეულებრივ, არ მიიჩნევენ ეკიპაჟის წევრებს,

მგზავრთა გადასაყვანად სხვადასხვა სახეობის ტრანსპორტი შეიძლება გამოიყენებოდეს (საგზაო, სარკინიგზო, სანაოსნო, საჰაერო). საზოგადოებრივი და კომერციული ტრანსპორტით გადაადგილებისას კი საჭიროა მგზავრობის საფასურის გადახდა, უმეტესად, ბილეთის შეძენის მეშვეობით. ამასთანავე, მგზავრთა გარკვეული ჯგუფებისთვის, ხშირად, შეღავათებია ხოლმე დაწესებული (მოსწავლეებისთვის, მასწავლებლებისთვის, სტუდენტებისთვის, ომის ვეტერანებისთვის, სოციალურად დაუცველთათვის და ა. შ.). გარდა ამისა, ჩვეულებრივ, უფასოდაა შესაძლებელი ხელბარგის ატანა და მცირეწლოვან ბავშვთან ერთად მგზავრობა. დიდი ტვირთის ქონის შემთხვევაში საჭიროა ბარგის ცალკე რეგისტრაცია და გადაზიდვა.

## გალერეა 

ფაილი:Bus-stop_in_Baratashvili_St.,_Tbilisi.jpg|მგზავრები ავტობუსის გაჩერებაზე
ფაილი:Didube_Metro_Station,_Tbilisi.jpg|მგზავრები მეტროსადგურ დედუბეზე
ფაილი:Tbilisi_Station_square-2.jpg|მგზავრები თბილისის მეტროპოლიტენის გადასაჯდომ სადგურზე
ფაილი:173melitopol.jpg|მგზავრები მელიტოპოლის რკინიგზის სადგურში, უკრაინა
ფაილი:Korea-Incheon-International-Airport-Deperture-lobby-check-in-counter.JPG|მგზავრები სეულის საერთაშორისო აეროპორტში, სამხრეთ კორეა

## რესურსები ინტერნეტში 
„საჰაერო ტრანსპორტით ტვირთის გადაზიდვისა და მგზავრთა გადაყვანის სამოქალაქო სამართლებრივი რეგულირება“

## სქოლიო 
კატეგორია:ტრანსპორტი
კატეგორია:საზოგადოებრივი ტრანსპორტი
კატეგორია:ტურიზმი
ჰიდროქინონი

**ჰიდროქინონი**, *ბენზოლ-1,4-დიოლი* — ორგანული ნივთიერება ქიმიური ფორმულით C6H4(OH)2, ფენოლის ტიპის და ბენზოლდიოლების ერთ-ერთი წარმომადგენელი სამი იზომერიდან. მოლეკულაში ბენზოლის ბირთვზე ერთმანეთის მოპირდაპირედ (პარა პოზიციაზე) მოთავსებულია ორი ჰიდროქსილის ფუნქციონალური ჯგუფი. არის თეთრი კრისტალური მყარი ნივთიერება. პირველად სახელი ჰიდროქინონი გამოიყენა ფრიდრიხ ვიოლერმა 1843 წელს.

## წარმოება
ჰიდროქინონი იწარმოება ორი ძირითადი ინდუსტრიული მეთოდით.
*ყველაზე ფართოდ გავრცელებული ჰიდროქინონის სინთეზის ხერხი არის კუმენის პროცესის მექანიზმი, რაც მდგომარეობს ბენზოლის პროპანით დიალკილაციაში, რათა მიღებული იქნეს 1,4-დიიზოპროპილბენზოლი; შემდეგ მიიღება აცეტონი და ჰიდროქინონი.
*მეორე ხერხით იღებენ ბენზოლის ჰიდროქსილაციით. ჰიდროქსილაცია მიმდინარეობს წყალბადის პეროქსიდით და მიიღება ორი პროდუქტი: კატექოლი (ბენზოლ-1,2-დიოლი) და ჰიდროქინონი.
:C6H5OH  +  H2O2   →   C6H4(OH)2  +  H2O

## იხილეთ აგრეთვე
* კატექოლი
* რეზორცინი

## სქოლიო 
კატეგორია:ორგანული ნაერთები
1,3-დიიზოპროპილბენზოლი

**1,3-დიიზოპროპილბენზოლი** — არომატული ნახშირწყალბადი ქიმიური ფორმულით C6H4(CHMe2)2 (Me = CH3). სამი დიიზოპროპილბენზოლიდან ერთ-ერთი იზომერი. არის უფერო სითხე, რომელიც მიიღება 1,4-დიიზოპროპილბენზოლისგან თერმული იზომერიზაციით. გამოიყენება რეზორქინოლის მისაღებად.

## ასევე იხილეთ
* დიიზოპროპილბენზოლები

## სქოლიო 
კატეგორია:ორგანული ნაერთები
დიიზოპროპილბენზოლები

**დიიზოპროპილბენზოლები** — არომატული ნახშირწყალბადები. არსებობენ სამი იზომერის სახით. მათი ფორმულაა C12H18. დიიზოპროპილბენზოლების მოლეკულები შედგება ერთი ბენზოლის ბირთვისა და ორი იზოპროპილის რადიკალისგან (−CH(CH3)2). სინთეზის პრინციპი მდგომარეობს ბენზოლის დიალკილაციაში.

## რესურსები ინტერნეტში
*1,2-დიიზოპროპილბენზოლი — Pubchem
*1,3-დიიზოპროპილბენზოლი — Pubchem
*1,4-დიიზოპროპილბენზოლი — Pubchem

კატეგორია:ორგანული ნაერთები
სათამაშოების ისტორია 4

**„სათამაშოების ისტორია 4“** () — 2019 წლის ამერიკული ანიმაციური კომედიური ფილმი, წარმოებული Pixar Animation Studios-ის მიერ Walt Disney Pictures-ისთვის. იგი არის რიგით მეოთხე ფილმი „სათამაშოების ისტორიის“ სერიიდან და 2010 წელს გამოსული „სათამაშოების ისტორია 3“-ის გაგრძელება. მისი რეჟისორია ჯოშ კული, სცენარისტები არიან სტეფანი ფოლსომი და ენდრიუ სტენტონი. პერსონაჟებს ახმოვანებენ ტომ ჰენქსი, ტიმ ალენი, ენი პოტსი, ტონი ჰეილი, კიგან-მაიკლ კეი, ჯორდან პილი, მადლენ მაკგროუ, კრისტინა ჰენდრიკსი, კიანუ რივზი, ელი მაკი, ჯეი ერნანდესი, ლორი ალანი და ჯოან კიუსაკი.

ფილმში გრძელდება „სათამაშოების ისტორია 3“-ის სიუჟეტი, სადაც მთავარი გმირები კვლავ შერიფი ვუდი, ბაზ ლაიტერი და მათი სხვა მეგობარი სათამაშოები არიან. მას შემდეგ, რაც გმირები ახალი პატრონის, ბონის ხელში აღმოჩნდებიან, ისინი გაიცნობენ სათამაშოდ ქცეულ  სახელად ფორკის. რის შემდეგაც იწყება მათი თავგადასავლებით სავსე მოგზაურობა. ფილმი ეძღვნება მსახიობ დონ რიკსლისა და ანიმატორ ადამ ბერკის ხსოვნას.

„სათამაშოების ისტორია 4“ დაანონსდა 2014 წლის 6 ნოემბერს. რეჟისორად აიყვანეს ჯონ ლასიტერი, რომელიც აგრთვე სერიის პირველი და მეორე ნაწილების რეჟისორი იყო, ხოლო სცენარისტებად — სტეფანი ფოლსომი და ენდრიუ სტენტონი. 2015 წლის მარტში პროექტის თანარეჟისორად დაინიშნა ჯოშ კული. 2017 წლის ივლისში ლასიტერმა დატოვა რეჟისორის პოსტი. 2018 წლის 12 ნოემბერს ინტერნეტში გავრცელდა პირველი ტიზერ-ტრეილერი.

„ფილმის პრემიერა გაიმართა 2019 წლის 11 ივნისს ლოს-ანჯელესში. აშშ-ის კინოთეატრებში გამოვიდა იმავე წლის 21 ივნისს RealD 3D, Dolby Cinema, და IMAX ფორმატებში. ფილმის ბიუჯეტმა შეადგინა 200 მილიონი აშშ დოლარი, ხოლო შემოსავალმა — 990 მილიონი დოლარი, რითაც იქცა 2019 წლის მეექვსე ყველაზე შემოსავლიან ფილმად, აგრეთვე მეცხრე ყველაზე შემოსავლიან ანიმაციურ ფილმად. წინამორბედის მსგავსად პრეოქტმა მიიღო უმაღლესი შეფასებები კინოკრიტიკოსებისგან. შექება წილად ხვდა ფილმის ისტორიას, იუმორს, ემოციურობას, ანიმაციურ მხარესა და ვოკალურ შესრულებას. საერთო განხილვების საიტ Rotten Tomatoes-ზე ფილმის საერთო რეიტინგია 97% (391 მიმოხილვაზე დაყრდნობით).

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* „სათამაშოების ისტორია 4“ — Pixar Animation Studios

## სქოლიო
კატეგორია:2019 წლის ფილმები
კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები
კატეგორია:2019 წლის 3D ფილმები
კატეგორია:2019 წლის კომპიუტერული ანიმაციური ფილმები
კატეგორია:2010-იანი წლების საბავშვო ანიმაციური ფილმები
კატეგორია:3D ანიმაციური ფილმები
კატეგორია:ამერიკული 3D ფილმები
კატეგორია:ამერიკული საბავშვო ანიმაციური კომედიური ფილმები
კატეგორია:ამერიკული კომპიუტერული ანიმაციური ფილმები
კატეგორია:ამერიკული ფილმები
კატეგორია:ამერიკული რომანტიკული კომედიური ფილმები
კატეგორია:ანიმაციური კომედიური ფილმები
კატეგორია:ანიმაციური რომანტიკული ფილმები
კატეგორია:კინორეჟისორების სადებიუტო ფილმები
კატეგორია:ფილმები სათამაშოების შესახებ
კატეგორია:ფილმები თოჯინების შესახებ
კატეგორია:ჯოშ კულის ფილმები
კატეგორია:IMAX-ის ფილმები
კატეგორია:პიქსარის ანიმაციური ფილმები
კატეგორია:სათამაშოების ისტორია
კატეგორია:Walt Disney Pictures-ის ფილმები
იზოპრენი

**იზოპრენი**, ასევე ცნობილი როგორც **2-მეთილ-1,3-ბუტადიენი** — უჯერი ორგანული ნივთიერება. მიეკუთვნება დიენური ნახშირწყალბადების კლასს. სუფთა იზოპრენი არის უფერო, არასტაბილური სითხე, მას მრავალი ცხოველი და მცენარე გამოიმუშავებს. მისი ქიმიური ფორმულაა CH2=C(CH3)−CH=CH2, ემპირიული ფორმულა კი C5H8.

## სქოლიო 
კატეგორია:ორგანული ნაერთები
ავიატორი (2004 წლის ფილმი)

**„ავიატორი“** () — 2004 წლის ამერიკული ეპიკური ბიოგრაფიული ფილმი, რომლის რეჟისორია მარტინ სკორსეზე, პროდიუსერები არიან მაიკლ მენი, სენდი კლიმანი, გრემ კინგი და ჩარლზ ევანზ უმცროსი, ხოლო სცენარისტი — ჯონ ლოგანი. მონაწილეობენ: ლეონარდო დიკაპრიო, კეიტ ბლანშეტი, კეიტ ბეკინსეილი, ჯონ კრისტოფერ რაილი, ალეკ ბოლდუინი, ალან ალდა, იენ ჰოლმი, დენი ჰიუსტონი, გვენ სტეფანი და ჯუდ ლოუ.

დაფუძნებულია ჩარლზ ჰიგემის ბიოგრაფიულ წიგნზე „ჰოვარდ ჰიუზი: საიდუმლო ცხოვრება“ (). ფილმში ასახულია ავიაციის პიონერის, ჰოვარდ ჰიუზის ცხოვრება 1927-1947 წლებში. მოღვაწეობის ამ პერიოდში იგი ხდება წარმატებული კინოპრდიუსერი და ავიაციის მაგნატი, ამასთანავე შეპყრობილია ობსესიურ-კომპულსიური აშლილობით.

ფილმი აშშ-ში გამოვიდა 2004 წლის 25 დეკემბერს. მისმა ბიუჯეტმა შეადგინა 110 მილიონი აშშ დოლარი, ხოლო შემოსავალმა — 213.7 მილიონი. ფილმი DVD ფორმატში ორ დისკად გამოვიდა 2005 წლის 24 მაისს. მოგვიანებით, 2007 წლის 6 ნოემბერს გამოიცა Blu-ray და HD DVD ფორმატებში.

„ავიატორი“ დადებითად დაახასიათეს კინოკრიტიკოსებმა. ფილმმა მიიღო ოსკარის 11 ნომინაცია, მათ შორის: საუკეთესო სურათი, საუკეთესო რეჟისორი, საუკეთესო ორიგინალური სცენარი, საუკეთესო მსახიობი კაცი, საუკეთესო მსახიობი კაცი მეორეხარისხოვან როლში, ხოლო გაიმარჯვა ხუთ ნომინაციაში: საუკეთესო მონტაჟი, საუკეთესო კოსტიუმების დიზაინი, საუკეთესო მხატვრული გაფორმება და საუკეთესო მსახიობი ქალი მეორეხარისხოვან როლში. აგრეთვე გადაეცა სამი BAFTA და სამი ოქროს გლობუსი. საერთო განხილვების საიტ Rotten Tomatoes-ზე ფილმი ფლობს 86% (226 მიმოხილვაზე დაყრდნობით).

## როლებში
* ლეონარდო დიკაპრიო — ჰოვარდ ჰიუზი 
* კეიტ ბლანშეტი — კათრინ ჰეპბერნი
* ჯონ კრისტოფერ რაილი — ნოა დიტრიხი
* კეიტ ბეკინსეილი — ავა გარდნერი
* ალეკ ბოლდუინი — ხუან ტრიპი
* ალან ალდა — სენატორი ოუენ ბრიუსტერი
* იენ ჰოლმი — პროფესორი ფიტცი
* დენი ჰიუსტონი — ჯეკ ფრაი
* გვენ სტეფანი — ჯინ ჰარლოუ
* ჯუდ ლოუ — ეროლ ფლინი
* უილემ დეფო — როლანდ სვიტი
* ადამ სკოტი — ჯონ მეიერი
* მეტ როსი — გლენ ოდეკირკი
* კევინ ო’რურკი — სპენსერ ტრეისი
* კელი გარნერი — ფეით დომერგი
* ფრანსის კონროი — კათრინ ჰაფტონი
* ბრენტ სპაინერი — რობერტ ელისვორთ გროსი
* სტენლი დესანტისი — ლუი მაიერი
* ედვარდ ჰერმანი — ჯოსეფ ბრინი
* ჯონ ჩარლზ მაკენზი — ლუდლოუ ოგდენ სმითი
* ჯოზი მარანი — თელმა
* კენეთ უელში — დოქტორი ჰეპბერნი

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:2004 წლის ფილმები
კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები
კატეგორია:2000-იანი წლების დრამატული ფილმები
კატეგორია:ამერიკული ფილმები
კატეგორია:ამერიკული ფილმები ავიაციის შესახებ
კატეგორია:ამერიკული დრამატული ფილმები
კატეგორია:ამერიკული ეპიკური ფილმები
კატეგორია:ამერიკული ბიოგრაფიული დრამატული ფილმები
კატეგორია:ფილმები ავიატორების შესახებ
კატეგორია:ბიოგრაფიებზე დაფუძნებული ფილმები
კატეგორია:მარტინ სკორსეზეს ფილმები
კატეგორია:Appian Way Production-ის ფილმები
კატეგორია:Warner Bros.-ის ფილმები
კატეგორია:BAFTA-ს გამარჯვებულები (ფილმები)
კატექოლი

**კატექოლი**, ასევე ცნობილია როგორც **პიროკატექოლი** ან **1,2-დიჰიდროქსიბენზოლი** — ორგანული ნივთიერება ქიმიური ფორმულით C6H4(OH)2. არის ბენზოლდიოლების ორთო იზომერი; უფერო, კრისტალური ნივთიერება, მისი კრისტალები წყალში ხსნადია.

## სინთეზი
კატექოლს იღებენ წყალბადის პეროქსიდით ფენოლის ჰიდროქსილაციით
:C6H5OH  +  H2O2    →   C6H4(OH)2  +  H2O

## იხილეთ აგრეთვე
* რეზორცინი
* ჰიდროქინონი

## სქოლიო 
კატეგორია:ორგანული ნაერთები
ეიკოზანი

**ეიკოზანი** — ორგანული ნაერთი. მიეკუთვნება ალკანების კლასს. მისი ფორმულაა C20H42. ეიკოზანს გააჩნია 366 319 სტრუქტურული იზომერი. მისი კრეკინგით შესაძლებელია დაბალმოლეკულური ნახშირწყალბადების მიღება.

## სქოლიო 
კატეგორია:ორგანული ნაერთები
ჟანგბადის დიფთორიდი

**ჟანგბადის დიფთორიდი** — არაორგანული ნაერთი ქიმიური ფორმულით OF2. მის მოლეკულას აქვს წყლის მსგავსი მოლეკულური ფორმა, მაგრამ ის მკვეთრად განსხვავდება წყლისგან და არის ძლიერ კოროზიული ნივთიერება.

## სინთეზი
ჟანგბადის დიფთორიდი პირველად მიიღეს 1929 წელს. რეაქცია მოიცავდა კალიუმის ფთორიდის და ფთორწყალბადმჟავის ელექტროლიზს და შეიცავდა მცირე რააოდენობით წყალს.

თანამედროვე ხერით ჟანგბადის დიფთორიდს იღებენ ფთორის და ნატრიუმის ჰიდროქსიდის წყალხსნარის ურთიერთქმედებით. რეაქციის მეორადი პროდუქტი არის ნატრიუმის ფთორიდი:

:2 F2 + 2 NaOH →  OF2 + 2 NaF + H2O

## რეაქციები
ჟანგბადის დიფთორიდი წყალთან ძალიან ნელა შედის რეაქციაში და წარმოქმნის ფთორწყალბადმჟავას:

:OF2 (ხს) + H2O (თხ) → 2 HF (ხს) + O2 (აირ)

ჟანგბადის დიფთორიდი რეაქციაში შედის გოგორდის დიოქსიდთან და მიიღება გოგირდის ტრიოქსიდი და ფთორი:
:OF2 + SO2 → SO3 + F2

## სქოლიო 
კატეგორია:არაორგანული ნივთიერებები
თიოაცეტონი

**თიოაცეტონი** — გოგირდის ორგანული ნაერთი ქიმიური ფორმულით (CH3)2CS. ჩვეულებრივ, თიოაცეტონი გადადის პოლიმერულ მდგომარეობაში და წარმოქმნის ტრიმერს. ასოცირდება უკიდურესად არასასიამოვნო სუნთან.

## წარმოება
თიოაცეტონი მიიღება ტრიმერის [(CH3)2CS] კრეკინგით. ტრიმერს კი იღებენ ალილ იზოპროპილის სულფიდის პიროლიზით, წყალბადის სულფიდის და ლუისის მჟავის თანაობისას, ტრიმერის კრეკინგი მიმდინარეობს 500–600 °C-ზე და მიიღება თიონი.
:

## თიოაცეტონის ტრიმერი
თიოაცეტონის ტრიმერი არის უფერო ან თეთრი ნივთიერება, რომელიც დნება 24 °C-ზე და მასაც, მსგავსად თიოაცეტონისა, აქვს უსიამოვნო სუნი. თიოაცეტონის ტრიმერი ასევე ცნობილია როგორც  1,1,3,3,5,5-ჰექსამეთილტრითიანი.

## სუნი
სხვა დაბალმოლეკულური გოგირდის ორგანული ნაერთების მსგავსად, თიოაცეტონს აქვს ძლიერ არასასიამოვნო სუნი, რომელიც იმდენად ძლიერია, რომ გამოვლენა მკვეთრად დაბალი კონცენტრაციის დროსაც კი შესაძლებელია.. 1889 წელს ფრაიბურგში თიოაცეტონის გაჟონვა მოხდა, რამაც ლაბორატორიის გარშემო 0,75 კილომეტრის რადიუსში მყოფ ადამიანებში ღებინება და გულისრევის შეგრძნება გამოიწვია. ბრიტანელმა მეცნიერებმა 1890 წელს მოხსენებაში აღნიშნეს, რომ თიოციანიტის განზავების შედეგად მას სუნი უფრო გაუმძაფრდა, ამიტომაც თიოაცეტონი ითვლება საშიშ ქიმიკატად მისი ძალიან არასასიამოვნო სუნის გამო.

## რესურსები ინტერნეტში
*The Dangerous Stink of the World's Smelliest Chemical
*თიოაცეტონი — ყველაზე უსიამოვნო სუნის მქონე ქიმიკატი 

## სქოლიო 
კატეგორია:ორგანული ნაერთები
ნატრიუმის ეთოქსიდი

**ნატრიუმის ეთოქსიდი** — ორგანული ნივთიერება ქიმიური ფორმულით C2H5ONa. არის თეთრი, მოყვითალო ფხვნილი, რომელიც იხსნება პოლარულ გამხსნელებში, როგორიცაა ეთანოლი. ხშირად გამოიყენება როგორც ძლიერი ტუტე.

## მიღება
ნატრიუმის ეთოქსიდი მიიღება მეტალურ ნატრიუმზე აბსოლუტურად კონცენტრირებული ეთანოლის მოქმედებით:
:2 C2H5OH + 2 Na → 2 C2H5ONa + H2

## უსაფრთხოება
ნატრიუმის ეთოქსიდი არის ძლიერი ტუტე და აქვს კოროზიული თვისებები.

## სქოლიო 
კატეგორია:ორგანული ნაერთები
გოგირდის ტრიოქსიდი

**გოგირდის ტრიოქსიდი** — არაორგანული ნაერთი ქიმიური ფორმულით SO3. არის აირადი ნივთიერება და მჟავა წვიმების მთავარი გამომწვევი მიზეზი, რადგან წყალთან ურთიერთქმედებით წარმოქმნის გოგირდმჟავას.
:SO3 (აირ) + H2O (თხ) → H2SO4 (ხს) (ΔHf = −200 კჯ მოლი−1)

## სქოლიო 
კატეგორია:არაორგანული ნივთიერებები
ეთილენგლიკოლი

**ეთილენგლიკოლი** (IUPAC სახელი — **ეთან-1,2-დიოლი**) — ორგანული ნივთიერება ქიმიური ფორმულით (CH2OH)2. ძირითადად გამოიყენება ანტიფრიზების დასამზადებლად. არის უფერო, უსუნო, ტკბილი გემოს მქონე ტოქსიკური სითხე.

## წარმოება
*ეთილენგლიკოლი იწარმოება ეთენისგან (ეთილენი), ინტერმედიატი (შუალედური პროდუქტი) ეთილენის ოქსიდის საშუალებით. ეთილენის ოქსიდი რეაქციაში შედის წყალთან და წარმოქმნის ეთილენგლიკოლს:

: C2H4O + H2O  →   HO−CH2CH2−OH
*აზოტის მონოქსიდის (N0) დაჟანგვით მიიღება დიაზოტის ტრიოქსიდი (N2O3)
* დიაზოტის ტრიოქსიდისგან(N2O3) მეთანოლის დამატებით მიიღება მეთილნიტრიტი, გამოიყოფა წყალი.
*მეთილნიტრიტისგან ნახშირბადის მონოქსიდის დამატებით და პალადიუმის კატალიზატორის თანაობით მიიღება დიმეთილის ოქსალატი გამოიყოფა ორი მოლი აზოტის მონოქსიდი (N0)
*დიმეთილის ოქსალატის ჰიდრირებით სპილენძის კატალიზატორის თანაობით მიიღება ეთილენგლიკოლი და მამოიყოფა მეთანოლი.

## სქოლიო 
კატეგორია:ორგანული ნაერთები
ჯოშ კული

**ჯოშუა კული** (; დ. 23 მაისი, 1980) — ამერიკელი ანიმატორი, რეჟისორი, სცენარისტი და გამხმოვანებელი. ყველაზე მეტად ცნობილია პიქსარის ანიმაციურ ფილმებზე, „თავდაყირა“ (2015) და „რაილის პირველი პაემანი“ (2015) მუშაობით. მისი პირველი სადებიუტო სრულმეტრაჟიანი ფილმი რეჟისორის რანგში იყო პიქსარის „სათამაშოების ისტორია 4“ (2019).

კაერიერა დაიწყო კომპანია Pixar Animation Studios-ში პრაქტიკანტად. მონაწილეობა აქვს მიღებული კომპანიის ისეთი ცნობილი პროექტების შექმნაში, როგორებიცაა „ყველაზე მაგრები მსოფლიოში“ (2004), „მანქანები (2006), „რატატუი“ (2007), „მფრინავი სახლი“ (2009) და „მანქანები 2“ (2011). 2009 წელს იყო მოკლემეტრაჟიანი ფილმის „ჯორჯი და ეი. ჯი“ (2009) სცენარისტი და რეჟისორია. 2015 წელს გადაეცა ენის ჯილდო.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 23 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1980
კატეგორია:ამერიკელი კინორეჟისორები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი სცენარისტები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი გამხმოვანებლები
კატეგორია:ამერიკელი ანიმაციური ფილმების რეჟისორები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი სცენარისტები
კატეგორია:ენის ჯილდოს მფლობელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ჯონას რივერა

**ჯონას რივერა** () — ამერიკელი კინოპროდიუსერი. მისი ცნობილი ნამუშევრებია: „მფრინავი სახლი“ (2009), „თავდაყირა“ (2015), და „სათამაშოების ისტორია 4“ (2019). 1994 წლიდან მუშაობს კომპანია Pixar Animation Studios-ში. 

დაიბადა და გაიზარდა კასტრო-ვალიში, კალიფორნიის შტატში. დაამთავრა სან-ფრანცისკოს სახელმწიფო უნივერსიტეტი. 1994 წელს შეუერთდა კომპანია პიქსარს. 2009 წელს მიიღო სოკარის ნომინაცია საუკეთესო სურათისთვის, ხოლო 2015 წელს პიტ დოკტერთან ერთად  დაეუფლა ამ პრესტიჟულ ჯილდოს. 

ჰყავს მეუღლე და სამი შვილი: ავა, ელისი და უილიამი.

## რესურსები ინტერნეტში
*
*

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 2 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1971
კატეგორია:ამერიკელი კინოპროდიუსერები
კატეგორია:ოსკარის მფლობელები
კატეგორია:სან-ფრანცისკოს სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ჟუან პორტუგალიელი

**ჟუან პორტუგალიელი** (; დ. 13 იანვარი, 1400 — გ. 18 ოქტომბერი, 1442) — ავისის დინასტიის წარმომადგენელი. პორტუგალიის მეფე ჟუან I-ისა და დედოფალ ფილიპა ლანკასტერის უმცროსი ვაჟი. პორტუგალიის კონშტაბლი. ესპანეთის დედოფალ ისაბელ I კასტილიელის პაპა. 

## ბიოგრაფია 
ჟუანი დაიბადა 1400 წლის 13 იანვარს. იგი იყო პორტუგალიის მეფე ჟუან I-ისა და მისი მეუღლის, დედოფალ ფილიპა ლანკასტერის უმცროსი ვაჟი. რადგან იგი უმცროსი ვაჟი იყო და მეფობის შანსები არ ჰქონდა, მას ბავშვობიდანვე ამზადებდნენ რელიგიური ცხოვრებისათვის, რის გამოც საბოლოოდ პორტუგალიის კონშტაბლად (ანუ პაპის ნების აღმსრულებელი და უმაღლესი ინკვიზიტორი ქვეყანაში) იქცა. 1424 წელს ცოლად შეირთო თავისი ნახევარ-ძმის ასული იზაბელა დე ბარსელო. 

1415 წელს იგი თავის ძმებთან ერთად მონაწილეობდა სეუტას აღებაში. 1437 წელს მომხდარი ტანჟერის ინცინდენტისას, რა დროსაც მისი ძმა ფერნანდუ ტყვედ ჩავარდა, იგი მისი განთავისუფლების სანაცვლოდ მაროკოს სულთინასთვის სეუტას დაბრუნებასაც კი აპირებდა, მაგრამ ამის ნება მისმა ძმამ, დუარტე I-მა არ დართო, რის გამოც ექვს წელიწადში ფერნანდუ ტყვეობაში დაიღუპა. 

1438 წელს პორტუგალიის ტახტზე მისი მცირეწლოვანი ძმისწული, მეფე აფონსუ V ავიდა, რომლის რეგენტიც ტრადიციისამებრ დედამისი, დედოფალი ელეანორ არაგონელი უნდა გამხდარიყო, თუმცა ეს პოსტი ჟუანის ძმამ, პედრუმ დაიკავა, რასაც მოჰყვა ბრძოლის დაწყება რეგენტობისათვის, სადაც ჟუანი ელეანორას მიემხრო. ამ ამბიდან რამდენიმე წელიწადში, 1442 წლის 18 ოქტომბერს 42 წლის ჟუანი გარდაიცვალა. 

## შვილები 
# დიოგუ (1425-1443), პორტუგალიის კონშტაბლი და წმ. იოანეს ორდენის მეთერთმეტე დიდი მაგისტრი, გარდაიცვალა დაუქორწინებელი და უშვილო;
# ისაბელი (1428-1496), ცოლად გაჰყვა კასტილიისა და ლეონის მეფე ხუან II-ს, რომელთანაც შეეძინა შემდგომში ესპანეთის გამაერთიანებელი დედოფალი ისაბელ I;
# ბეატრიზი (1430-1506), ცოლად გაჰყვა თავის ბიძაშვილს, ვიზეუს ჰერცოგ ფერნანდუს, რომელთანაც შეეძინა პორტუგალიის დედოფალი ელეონორა ვიზეუელი და პორტუგალიის მეფე მანუელ I;
# ფილიპა (1432-1444), ალმადას ქალბატონი, გარდაიცვალა მცირეწლოვანი;

## ლიტერატურა 
* de Sousa, Antonio Caetano (1735). Historia genealogica da casa real portugueza [Genealogical History of the Royal House of Portugal] (in Portuguese). 1. Lisboa Occidental. p. 316.
*  von Redlich, Marcellus Donald R. Pedigrees of Some of the Emperor Charlemagne's Descendants. I. p. 64.
*  Mosley, Charles, ed. (1999). Burke's Peerage and Baronetage. 1 (106th ed.). Crans, Switzerland: Burke's Peerage (Genealogical Books) Ltd. pp. 227–228.

კატეგორია:დაბადებული 13 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1400
კატეგორია:გარდაცვლილი 18 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1442
კატეგორია:ავისები
ამირან გოგოხია

**ამირან გოგოხია** (დ. 18 თებერვალი, 1921, ფახულანი, საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა) — ქართველი ექიმი-ქირურგი, უროლოგი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი.

## ბიოგრაფია
დაიბადა 1921 წლის 18 თებერვალს, სოფელ ფახულანში. დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამედიცინო ფაკულტეტი 1942 წელს.

1943–1945 მუშაობდა სოფლების რუხის, ჯვარისა და ჭალის (წალენჯიხის რაიონი) საექიმო უბნების გამგედ. 1948 წელს — წალენჯიხის რაიონის წამყვანი ქირურგი; 1949 წელს მოსკოვის ლევიტის კლინიკის თანამშრომელი; 1956–1974 წლებში წულუკიძის კლინიკის ასისტენტი; 1988 წლიდან ფთიზიატრიისა  და პულმონოლოგიის სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტის უროლოგიური განყოფილების ფტიზიატრი. ამირან გოგოხია არის 80 სამეცნიერო ნაშრომის და ერთი მონოგრაფიისა. 

1956 წელს დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია თემაზე: „ჰიდრონეფროზისა და შარდსაწვეთის ცალმხარეზე გადაკვანძის შემდეგ ჰისტომორფოლოგიური ცვლილებები მეორე თირკმელზე და ზოგიერთ სხვა ორგანოზე“, 1973 წელს კი სადოქტორო დისერტაცია თემაზე — „ხელოვნური შარდის ბუშტის შექმნის საკითხი ნაწლავის იზოლირებული მონაკვეთიდან“.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 18 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1921
კატეგორია:ქართველი ქირურგები
კატეგორია:ქართველი უროლოგები
კატეგორია:მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორები
ამირან
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
იზაბელა დე ბარსელო

**იზაბელა დე ბარსელო** (; დ. 1402 — გ. 26 ოქტომბერი, 1466) — ბრაგანსას დინასტიის წარმომადგენელი. პორტუგალიის მეფე ჟუან I-ის უკანონო ვაჟის, ბრაგანსას ჰერცოგ აფონსუ I-ისა და მისი ცოლის, ბეატრიზ პერეირა დე ალვიმის ქალიშვილი. 1424 წელს იგი ცოლად გაჰყვა თავის ნახევარ-ბიძა ჟუან პორტუგალიელს, რომელიც 1442 წელს გარდაიცვალა, მაგრამ იზაბელა ამის შემდეგ მეორედ აღარ გათხოვილა. 

## შვილები 
იზაბელასა და ჟუანს სულ ოთხი შვილი ჰყავდათ:
# დიოგუ (1425-1443), პორტუგალიის კონშტაბლი და წმ. იოანეს ორდენის მეთერთმეტე დიდი მაგისტრი, გარდაიცვალა დაუქორწინებელი და უშვილო;
# ისაბელი (1428-1496), ცოლად გაჰყვა კასტილიისა და ლეონის მეფე ხუან II-ს, რომელთანაც შეეძინა შემდგომში ესპანეთის გამაერთიანებელი დედოფალი ისაბელ I;
# ბეატრიზი (1430-1506), ცოლად გაჰყვა თავის ბიძაშვილს, ვიზეუს ჰერცოგ ფერნანდუს, რომელთანაც შეეძინა პორტუგალიის დედოფალი ელეონორა ვიზეუელი და პორტუგალიის მეფე მანუელ I;
# ფილიპა (1432-1444), ალმადას ქალბატონი, გარდაიცვალა მცირეწლოვანი;

## ლიტერატურა 
*  Isabel de Bragança Arquivado em 5 de dezembro de 2014, no Wayback Machine. Domotica
*  dona Isabel de Portugal Arquivado em 3 de março de 2016, no Wayback Machine. FamilySearch Community Trees

კატეგორია:დაბადებული 1402
კატეგორია:გარდაცვლილი 26 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1466
კატეგორია:ბრაგანსები
ქალჰატი

**ქალჰატი** () — იუნესკოს მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი ომანში. მდებარეობს ქალაქ სურიდან 20 კილომეტრში, ეშ-შარქიის რეგიონში, ქვეყნის ჩრდილოეთ ნაწილში. ქალაქი იყო არაბეთის ნახევარკუნძულის უმთავრესი ნავსადგური, რომელიც აქტიურად ვითარდებოდა XI-XV საუკუნეების განმავლობაში. 

ქალაქი იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის საცდელ სიაში იყო 1988 წლის 4 ივლისიდან, ხოლო მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი გახდა 2018 წელს.

## სქოლიო
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ომანში
სიმღერების ავტორთა დიდების დარბაზი

**სიმღერების ავტორთა დიდების დარბაზი** ( — ამერიკული საზოგადოებრივი ორგანიზაცია, შექმნილი ჯონი მერსერის, ეიბ ოლმენისა და ჰაუი რიჩმონდის მიერ 1969 წელს. წარმოადგენს აშშ-ის პუპულარული მუსიკის ნაციონალური აკადემიის შვილობილ კომპანიას, რომლის შტაბ-ბინა მდებარეობს ნიუ-იორკში.

როგორც წესი, დიდების დარბაზში შედიან მხოლოდ ის მუსიკოსები, რომელთა კომპოზიციები პოპულარულია მთელ მსოფლიოში და აღიარებულია აშშ-ის პუპულარული მუსიკის ნაციონალური აკადემიის მიერ. 2019 წლის მონაცემებით, დიდების დარბაზი 461 წევრს ითვლის.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* წევრების სია 

## სქოლიო
კატეგორია:ამერიკული მუსიკალური ჯილდოები
კატეგორია:1969 წელს დაარსებული დაჯილდოების ცერემონიები‎
კატეგორია:მუსიკის დიდების დარბაზები
კატეგორია:ჯილდოები ანბანის მიხედვით
გოგირდოვანი მჟავა

**გოგირდოვანი მჟავა** — არაორგანული ნივთიერება ქიმიური ფორმულით H2SO3. არ არსებობს მტკიცებულება, რომ გოგირდოვანი მჟავა არსებობს ხსნარის სახით, მაგრამ მისი მოლეკულა შემჩნეულია აირად ფაზაში. გოგირდოვანი მჟავა არის მჟავა წვიმების შემადგენელი კომპონენტი; რეაქცია მიმდინარეობს შემდეგნაირად:
გოგირდის დიოქსიდი წყალთან შედის რეაქციაში და წარმოიქმნება წყალბადის კატიონი და ბისულფატის ანიონი, რეაქცია შექცევადია.
:SO2 + H2O ⇌   + H+              p*K*a = 1.81

## გამოყენება
გოგირდის დიოქსიდის წყალხსნარს ზოგჯერ გოგირდოვან მჟავასაც უწოდებენ. გამოიყენება როგორც სადეზონფექციო საშუალება. მისგან შესაძლებელია გოგირდმჟავის ან სულფატის მიღება დაჟანგვით, რითაც ის იერთებს ერთ ჟანგბად ატომს.

## ლიტერატურა
## სქოლიო 
კატეგორია:არაორგანული მჟავები
კატეგორია:არაორგანული ნივთიერებები
ფთორომეთილიდინი

**ფთორომეთილიდინი** — არასტაბილური რადიკალი. შედგება ძლიერ აქტიური ნახშირბადის და ფთორის ატომებისგან. მისი ქიმიური ფორმულაა CF.. ნახშირბადი ერთი ბმით უკავშირდება ფთორს; კიდევ გააჩნია ერთი ელექტრონული წყვილი და ერთი გაუწყვილებელი ელექტრონი.

## სქოლიო 
კატეგორია:ორგანული ნაერთები
კატეგორია:თავისუფალი რადიკალები
ბეატრიზ პორტუგალიელი (1430-1506)

**ბეატრიზ პორტუგალიელი** (; დ. 13 ივნისი, 1430 — გ. 30 სექტემბერი, 1506) — ავისის დინასტიის წარმომადგენელი. პორტუგალიის მეფე ჟუან I-ის ვაჟის, კონშტაბლ ჟუან პორტუგალიელისა და იზაბელა დე ბარსელოს უმცროსი ასული. ვიზეუს ჰერცოგინია როგორც მეფე დუარტე I-ის ვაჟის, ფერნანდუს მეუღლე. პორტუგალიის მეფე მანუელ I-ისა და დედოფალ ელეანორ ვიზეუელის დედა. 

## ბიოგრაფია 
ბეატრიზი დაიბადა 1430 წლის 13 ივნისს. იგი იყო პორტუგალიის მეფე ჟუან I-ისა და დედოფალ ფილიპა ლანკასტერის უმცროსი ვაჟის, კონშტაბლ ჟუანისა და მისი ცოლის, იზაბელა დე ბარსელოს უმცროსი ასული. მისი უფროსი და, ისაბელ პორტუგალიელი ცოლად კასტილიისა და ლეონის მეფე ხუან II-ს გაჰყვა, რომელთანაც შეეძინა მომავალი დედოფალი ისაბელ I. ბეატრიზი მამის მხრიდან ასევე იყო ინგლისის მეფე ედუარდ III-ის შთამომავალი. გარდა ამისა, მეფე აფონსუ V-ის რძალი და ბიძაშვილი და მეფე ჟუან II-ის სიდედრი. 

1447 წელს ბეატრიზი ცოლად გაჰყვა თავის ბიძაშვილს, პორტუგალიის მეფე დუარტე I-ის უმცროს ვაჟს, ვიზეუს ჰერცოგ ფერნანდუს, რომელიც 1470 წელს გარდაიცვალა. ამის შემდეგ ბეატრიზმა სასულიერო ცხოვრებას მიჰყო ხელი და აღარც მეორედ გათხოვილა. 

1495 წელს მისი ნაბოლარა ვაჟი, მანუელ I პორტუგალიის მეფე გახდა, რითაც ბეატრისი პორტუგალიის დედა-დედოფლად მოგვევლინა. ამ პერიოდში მან დააფუძნა ბეჟას მონასტერი, სადაც გადაასვენა და დაკრძალა თავისი ქმარი. ბეატრიზი გარდაიცვალა 1506 წლის 30 სექტემბერს, 76 წლის ასაკში. იგი დაკრძალეს მისი მეუღლის გვერდით. 

## შვილები 
# ჟუანი (1448-1472), ვიზეუსა და ბეჟას ჰერცოგი, პორტუგალიის კონშტაბლი, გარდაიცვალა დაუქორწინებელი და უშვილო;
# დიოგუ (1450-1484), ვიზეუსა და ბეჟას ჰერცოგი, გარდაიცვალა დაუქორწინებელი და უშვილო;
# ელეანორი (1458-1525), ცოლად გაჰყვა პორტუგალიის მეფ ჟუან II-ს, რომელთანაც ერთი ვაჟი შეეძინა;
# იზაბელა (1459-1521), ცოლად გაჰყვა ბრაგანსას ჰერცოგ ფერნანდუ II-ს, რომელთანაც შეეძინა ერთი ვაჟი;
# დუარტე (1462), გარდაიცვალა ჩვილი;
# დინიში (1464), გარდაიცვალა ჩვილი;
# კატარინა (1465), გარდაიცვალა ჩვილი;
# შიმაუ (1467), გარდაიცვალა ჩვილი;
# აფონსუ (1468), გარდაიცვალა ჩვილი;
# მანუელ I (1469-1521), პორტუგალიის მეფე 1495-1521 წლებში, პირველად იქორწინა თავისი დისწულის ქვრივ ისაბელ არაგონელზე, რომელიც მალევე დაიღუპა, ამიტომაც ცოლად თავისი ცოლისდა მარია არაგონელი შეირთო, რომელთანაც შეეძინა შვილები, თუმცა მისი დაღუპვის შემდეგ იქორწინა თავისი ცოლების დის შვილ ელეონორა ავსტრიელზე, რომელთანაც ერთი ასული შეეძინა;

## ლიტერატურა 
* ”Nobreza de Portugal e do Brasil” – Vol. I, page 298 and 312. Published by Zairol Lda., Lisbon 1989.

კატეგორია:დაბადებული 13 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1430
კატეგორია:გარდაცვლილი 30 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1506
კატეგორია:ავისები
კატეგორია:პორტუგალიის ინფანტები
კატარინა პორტუგალიელი

**კატარინა პორტუგალიელი** (; დ. 26 ნოემბერი, 1436 — გ. 17 ივნისი, 1463) — ავისის დინასტიის წარმომადგენელი. პორტუგალიის მეფე დუარტე I-ისა და დედოფალ ელეანორ არაგონელის შუათანა ქალიშვილი. 

## ბიოგრაფია 
კატარინა დაიბადა 1436 წლის 26 ნოემბერს, ლისაბონში. იგი იყო პორტუგალიის მეფე დუარტე I-ისა და მისი მეუღლის, დედოფალ ელეანორ არაგონელის უმცროსი ქალიშვილი. თავისი დების, ჟუანასა და ელეანორას მსგავსად, კატარინაც ძალიან ამბიციური, მომხიბვლელი და იმედებით აღსავსე იყო. მოგვიანებით ჟუანა კასტილიის დედოფალი გახდა, ელეანორა საღვთო რომის იმპერატრიცა, კატარინას საქმროდ კი ნავარის მეფე კარლ IV მოიაზრებოდა. ის და კარლი დაინიშნნენ კიდევაც, მაგრამ მეფე ქორწინებამდე სულ ცოტა ხნით ადრე გარდაიცვალა. ამის შემდეგ, მისთვის სხვა საქმროს ძებნა აღარ დაუწყიათ. ამის გამო, კატარინამ რელიგიურ ცხოვრებას მიჰყო ხელი და წმინდა კლარას სახელობის მონასტერში მონაზვნად აღიკვეცა. აქ მოღვაწეობისას, მან უამრავი წიგნი და ხელნაწერი თარგმნა პორტუგალიურად. კატარინა გარდაიცვალა 1463 წლის 17 ივნისს, 26 წლის ასაკში, მოულოდნელად. იგი დაკრძალულია ლისაბონში, კარნოს კონვენტში. 

## ლიტერატურა 
* tephens, Henry Morse (1903). The Story of Portugal. G.P. Putnam's Sons. p. 139. Retrieved 17 September 2018.
*  de Sousa, Antonio Caetano (1735). Historia genealogica da casa real portugueza [Genealogical History of the Royal House of Portugal] (in Portuguese). 2. Lisboa Occidental. p. 497.

კატეგორია:დაბადებული 26 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1436
კატეგორია:გარდაცვლილი 17 ივნისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1463
კატეგორია:ავისები
კატეგორია:პორტუგალიის ინფანტები
კატეგორია:ლისაბონში დაბადებულები
ჰიდროკარბოქსილი

**ჰიდროკარბოქსილი** — არასტაბილური თავისუფალი რადიკალი, რომელიც მნიშვნელოვანია წვის პროცესში. რადიკალის ქიმიური ფორმულაა HOCO. ის წარმოიქმნება ჰიდროქსილის რადიკალის და ნახშირბადის მონოქსიდის ურთიერთქმედებით. წარმოქმნილი ჰიდროკარბოქსილი იშლება ნახშირბადის დიოქსიდად და ატომურ წყალბადად. ნახშირბადის დიოქსიდის დიდი ნაწილი დედამიწასა და მარსზე წარმოიქმნა ჰიდროკარბოქსილის მეშვეობით.

თავდაპირველად წარმოქმნილი HOCO, რომელიც წარმოიქმნება OH და CO-სგან არის აგზნებულ მდგომარეობაში, ამიტომაც მას აქვს უნარი — ენერგია გადაიტანოს სხვა მოლეკულებზე, როგორებიცაა აზოტის (N2) ან სხვა ნახშორბადის მონოქსიდის (CO) მოლეკულა.

## სქოლიო 
კატეგორია:ორგანული ნაერთები
კატეგორია:თავისუფალი რადიკალები
4-ჰიდროქსი-TEMPO

**4-ჰიდროქსი-TEMPO **,  ასევე ეწოდება **1-λ1-ოქსიდანილ-2,2,6,6-ტეტრამეთილპიპერიდინ-4-ოლი** — ორგანული ნივთიერება და ჰეტეროციკლური ნაერთი ქიმიური ფორმულით C9H18NO2. ძირითადად გამოიყენება კატალიზატორად და ქიმიურ ოქსიდანტად, რადგან არის სტაბილური რადიკალი. 4-ჰიდროქსი-TEMPO ორგანიზმში ხელს უწყობს წყალბადის ზეჟანგით მეტაბოლიზმს და თრგუნავს ფენტონის რეაგენტს.

## სქოლიო 
კატეგორია:ორგანული ნაერთები
კატეგორია:ჰეტეროციკლური ნაერთები
კატეგორია:თავისუფალი რადიკალები
გოგირდის მონონიტრიდი

**გოგირდის მონონიტრიდი** — არაორგანული ნაერთი ქიმიური ფორმულით SN. მისი მიღება შესაძლებელია გოგირდის ორთქლის აზოტთან რეაქციით. ამ ნაერთის ვალენტური ელექტრონები ემთხვევა აზოტის მონოქსიდისას. დედამიწის გარეთ ეს ნაერთი პირველად აღმოაჩინეს გიგანტურ მოლეკულურ ღრუბელ Sgr B2-ში.

## სქოლიო 
კატეგორია:არაორგანული ნივთიერებები
კატეგორია:თავისუფალი რადიკალები
ოქტატეტრაინილის რადიკალი

**ოქტატეტრაინილის რადიკალი** — ორგანული ნაერთი და თავისუფალი რადიკალი. მისი ქიმიური ფორმულაა C8H. მოლეკულაში ნახშირბად ატომები ერთმანეთს და ერთ წყალბადს მონაცვლეობით უკავშირდებიან ერთმაგი და სამმაგი ბმებით. ოქტატეტრაინილის რადიკალი შემჩნეულია დედამიწის გარეთაც; ის არის მეორე ანიონი (ჰექსატრიინილის რადიკალის შემდეგ), რომელიც აღმოაჩინეს ვარსკვლავთშორის სივრცეში.

## სქოლიო 
კატეგორია:ორგანული ნაერთები
კატეგორია:თავისუფალი რადიკალები
იზაბელა ვიზეუელი

**იზაბელა ვიზეუელი** (; დ. 1459 — გ. 1521) — ავისის დინასტიის წარმომადგენელი. ვიზეუს ჰერცოგ ფერნანდუსა და ბეატრიზ პორტუგალიელის ასული. პორტუგალიის მეფე მანუელ I-ის უფროსი და. ბრაგანსას ჰერცოგინია როგორც ფერნანდუ II-ის მეუღლე. 

## შვილები 
# ფილიპე (1475-1483), გარდაიცვალა მცირეწლოვანი;
# ჟაიმე (1479-1532), ბრაგანსას ჰერცოგი, იქორწინა ორჯერ, პირველად ელეონორა მენდოსაზე, მეორედ კი ჟუანა მენდოსაზე, ორივე ცოლთან შეეძინა შვილები;
# ჟუაკიმი (1479-1532), გარდაიცვალა დაუქორწინებელი და უშვილო;
# დინიში (1481-1516), ლემოს გრაფი, იქორწინა ბეატრიზ დე კასტროზე, რომელთანაც შეეძინა ოთხი შვილი;
# აფონსუ;
# კატარინა;
# მარგარიტა;

## რესურსები ინტერნეტში 
* http://fmg.ac/Projects/MedLands/PORTUGAL.htm#Leonordied1525

კატეგორია:დაბადებული 1459
კატეგორია:გარდაცვლილი 1521
კატეგორია:ავისები
კატეგორია:პორტუგალიის ინფანტები
ალუმინის მონოოქსიდი

**ალუმინის მონოოქსიდი**, *ალუმინის(II) ოქსიდი* — ქიმიური ნაერთი, რომელიც შეიცავს ალუმინს და ჟანგბადს. მისი ქიმიური ფორმულაა  AlO. ალუმინის მონოოქსიდი შემჩნეულია ატმოსფეროში აირად ფაზაში ალუმინის ყუმბარების აფეთქებისას.

## სქოლიო 
კატეგორია:არაორგანული ნივთიერებები
ჟუანა პორტუგალიელი (1452-1490)

**ჟუანა პორტუგალიელი** (), აგრეთვე ცნობილია როგორც **წმინდა პრინცესა ჟუანა** (; დ. 6 თებერვალი, 1452 — გ. 12 მაისი, 1490) — კათოლიკური ეკლესიის პორტუგალიელი წმინდანი. ავისის დინასტიის წარმომადგენელი. პორტუგალიის მეფე აფონსუ V-ისა და დედოფალ იზაბელ კოიმბრელის უფროსი ქალიშვილი. 

## ბიოგრაფია 
ჟუანა დაიბადა 1452 წლის 6 თებერვალს ლისაბონში. იგი იყო პორტუგალიის მეფე აფონსუ V-ისა და მისი პირველი ცოლის, დედოფალ იზაბელ კოიმბრელის მეორე შვილი და პირველი ქალიშვილი. ვინაიდან მისი უფროსი ძმა ჩვილობაში დაიღუპა, 1452-55 წლებში, სანამ მისი მეორე ძმა, ჟუანი დაიბადებოდა ჟუანა იყო პორტუგალიის ტახტის პირველი მემკვიდრე. 

ჯერ კიდევ ბავშვობაში, იგი აცხადებდა, რომ მონაზვნობა სურდა, მაგრამ ვინაიდან იგი ტახტის მეორე მემკვიდრე იყო მონაზონი ვერ გახდებოდა. 1471 წელს, აფონსუ V-ის სამხედრო კამპანიისას პორტუგალიას ჟუანა მართავდა, როგორც რეგენტი. 

1475 წელს დაიწყო ჟუანას საქორწინო მოლაპარაკებები. თავდაპირველად მის საქმროდ მოიაზრებოდა საფრანგეთის მეფე ლუი X-ისა და დედოფალ შარლოტა სავოიელის ერთადერთი ვაჟი, მომავალში მეფე შარლ VIII, რომელიც ჟუანაზე 18 წლით უმცროსი იყო. მას შემდეგ, რაც 1483 წელს ლუი X გარდაიცვალა, გამეფებულმა შარლმა კატეგორიული უარი თქვა ჟუანას ცოლად შერთვაზე და მარგარეტ ავსტრიელზე დაინიშნა. 1485 წელს გარდაიცვალა ინგლისის დედოფალი ანა ნევილი, რომელსაც შვილი არ დარჩენია. ანას ქვრივმა, მეფე რიჩარდ III-მ გადაწყვიტა ჟუანაზე დაქორწინება, თუმცა მოგვიანებით აღმოჩნდა, რომ რიჩარდს თავის ძმისწულ ელისაბედ იორკელთან ჰქონდა რომანი და მის ცოლად შერთვას აპირებდა. რიჩარდი ოფიციალურად ამბობდა, რომ თავად ჟუანაზე იქორწინებდა, ელისაბედი კი ჟუანას ბიძაშვილ მანუელზე უნდა დაექორწინებინა, მაგრამ რეალურად მოლაპარაკებებიც კი არ მიმდინარეობდა. ამავე წელს რიჩარდი ბრძოლაში მოკლეს და მისი საქორწინო გეგმებიც ჩაიშალა. 

საბოლოოდ, ჟუანამ განაცხადა, რომ არასოდეს გათხოვდებოდა. დარჩენილი ცხოვრება მან თავისი ძმის, მეფე ჟუან II-ისათვის პოლიტიკური რჩევების მიცემასა და ქველმოქმედებაში გაატარა. იგი გარდაიცვალა 1490 წლის 12 მაისს ავიედოში, 38 წლის ასაკში. 

1693 წელს, რომის პაპმა ინოკენტი XII-მ ჟუანა წმინდანად შერაცხა. როგორც წმინდანი, იგი ცნობილია როგორც *წმინდა პრინცესა ჟუანა*.

## ლიტერატურა 
* Capes, Florence. "Blessed Joanna of Portugal." The Catholic Encyclopedia. Vol. 8. New York: Robert Appleton Company, 1910. 25 Jul. 2014
* The Portuguese Princess's Dream, Richard III Society - American Branch Web Site. Richard III Society. Retrieved 2010-02-26.

კატეგორია:დაბადებული 6 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1452
კატეგორია:გარდაცვლილი 12 მაისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1490
კატეგორია:ავისები
კატეგორია:კათოლიკური ეკლესიის წმინდანები
კატეგორია:პორტუგალიის ინფანტები
კატეგორია:ქალი რეგენტები
კატეგორია:ლისაბონში დაბადებულები
მზია ბრეგვაძე

**მზია ბრეგვაძე** (დ. 26 მარტი, 1942) — ქართველი პარაზიტოლოგი. მედიცინის მეცნიერებათა კანდიდატი. საქართველოს პარაზიტოლოგთა საზოგადოების წევრი.

## ბიოგრაფია 
მზია ბრეგვაძე დაიბადა 1942 წლის 26 მარტს, ქალაქ თბილისში. 1967 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სანიტარული ჰიგიენის ფაკულტეტი. 

1971-1976 წლებში თბილისის ვაქცინაციების და შრატების ინსტიტუტის უმცროსი მეცნიერ თანამშრომელი იყო. 1977 წლიდან მუშაობს სამედიცინო პარაზიტოლოგიისა და ტროპიკული მედიცინის სამეცნიერო კვლევით ინსტიტუტში მეცნიერ-თანამშრომლად. 1988 წლის 29-30 მაისს მონაწილეობდა თბილისში გამართული ფალკის საერთაშორისო სიმპოზიუმში. არის 16 სამეცნიერო ნაშრომის ავტორი. 

## ლიტერატურა 
*  ვინ ვინაა თანამედროვე ქართულ სამედიცინო მეცნიერებაში: თანამედროვე ქართველ მედიკოსთა ბიოგრაფიული ენციკლოპედია. - თბ.,  გვ. 47, 2000.

## რესურსები ინტერნეტში 
კატეგორია:დაბადებული 26 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1942
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ქართველი პარაზიტოლოგები
ლუიში (ბეჟას ჰერცოგი)

**ლუიშ პორტუგალიელი** (; დ. 3 მარტი, 1506 — გ. 27 ნოემბერი, 1555) — ავისის დინასტიის წარმომადგენელი. პორტუგალიის მეფე მანუელ I-ისა და დედოფალ მარია არაგონელის შუათანა ვაჟი. ბეჟას ჰერცოგი. პორტუგალიის მეფე ანტონიუ I-ის მამა. 

## ბიოგრაფია 
ლუიში დაიბადა 1506 წლის 3 მარტს აბრანტესში. იგი იყო პორტუგალიის მეფე მანუელ I-ისა და მისი მეორე ცოლის, დედოფალ მარია არაგონელის შუათანა ვაჟი. 1521 წელს მამის გარდაცვალების შემდეგ, ტახტი მისმა ძმამ, ჟუან III-მ დაიკავა, რომელმაც ლუიშს მაშინვე უბოძა ბეჟას ჰერცოგობა. 

1535 წელს, თავის სიძესთან, საღვთო რომის იმპერატორ კარლ V-თან ერთად ლუიშმა მონაწილეობა მიიღო ტუნისის დაპყრობაში. 

ოფიციალურად ლუიშს ცოლი არ ჰქოლია, მაგრამ იგი საიდუმლოდ იყო დაქორწინებული ესპანელი დიდებულის, პედრო გომესის ასულ იოლანტა გომესზე, რომელთანაც ერთი ვაჟი შეეძინა — ანტონიუ. ლუიში 1555 წლის 27 ნოემბერს გარდაიცვალა, 49 წლის ასაკში. მის შემდეგ მისი ცოლი აღარ გათხოვილა და მონაზვნად აღიკვეცა, მისი ვაჟი კი 1580 წელს პორტუგალიის დე-ფაქტო მეფე გახდა. 

## ლიტერატურა 
* Chisholm, Hugh, ed. (1911). "Emanuel I." . Encyclopædia Britannica. 9 (11th ed.). Cambridge University Press.
*  Liss, Peggy K. (10 November 2015). Isabel the Queen: Life and Times. University of Pennsylvania Press. p. 11. ISBN 9780812293203.
*  Stephens, Henry Morse (1903). The Story of Portugal. G.P. Putnam's Sons. p. 139. Retrieved 17 September 2018.
*  Chisholm, Hugh, ed. (1911). "Ferdinand V. of Castile and Leon and II. of Aragon" . Encyclopædia Britannica. 10 (11th ed.). Cambridge University Press.

კატეგორია:დაბადებული 3 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1506
კატეგორია:გარდაცვლილი 27 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1555
კატეგორია:ავისები
ფერნანდუ (გუარდას ჰერცოგი)

**ფერნანდუ პორტუგალიელი** (; დ. 5 ივნისი, 1507 — გ. 7 ნოემბერი, 1534) — ავისის დინასტიის წარმომადგენელი. პორტუგალიის მეფე მანუელ I-ისა და დედოფალ მარია არაგონელის უმცროსი ვაჟი. გუარდას პირველი და უკანასკნელი ჰერცოგი 1530-1534 წლებში. 

## ბიოგრაფია 
ფერნანდუ დაიბადა 1507 წლის 5 ივნისს აბრანტესში. იგი იყო პორტუგალიის მეფე მანუელ I-ისა და მისი მეორე ცოლის, დედოფალ მარია არაგონელის შუათანა ვაჟი. მას დაბადებისთანავე მიანიჭეს გუარდას ჰერცოგის წოდება. იგი ასევე იყო ალფეატის, საბუგალისა და აბრანტესის სენიორი და ტრანკოსოს, მარიალვასა და ლამეგოს მაიორი. 

1530 წელს ფერნანდუმ ცოლად შეირთო ლულესა და მარიალვას გრაფინია გვიდომარა კუტინო, რომელიც პორტუგალიის უმდიდრესი ოჯახის ერთადერთი მემკვიდრე იყო. მათი ქორწინება ფერნანდუს ძმამ, მეფე ჟუან III-მ მოაწყო. წყვილი აბრანტესში ცხოვრობდა, სადაც შეეძინათ ორი შვილი: ლუიზა (დ. 1531) და მკვდარშობილი ვაჟი (დ./გ. 1533). მისი ერთადერთი შვილი, ინფანტა ლუიზაც მცირეწლოვანი დაიღუპა 1534 წელს. 

ლუიზას გარდაცვალებიდან სულ ერთ თვეში, განადგურებული ფერნანდუ გარდაიცვალა 1534 წლის 7 ნოემბერს, 27 წლის ასაკში. მისი ქვრივი, მისი დაღუპვიდან ასევე ერთ თვეში, 1534 წლის 9 დეკემბერს გარდაიცვალა. 

## ლიტერატურა 
* Chisholm, Hugh, ed. (1911). "Emanuel I." . Encyclopædia Britannica. 9 (11th ed.). Cambridge University Press.
*  Liss, Peggy K. (10 November 2015). Isabel the Queen: Life and Times. University of Pennsylvania Press. p. 11. ISBN 9780812293203.
*  Stephens, Henry Morse (1903). The Story of Portugal. G.P. Putnam's Sons. p. 139. Retrieved 17 September 2018.

კატეგორია:დაბადებული 5 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1507
კატეგორია:გარდაცვლილი 7 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1534
კატეგორია:ავისები