open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ანდრია პასტუხოვი

thumb|ანდრია პასტუხოვი
**ანდრია ვასილის ძე პასტუხოვი** (დ. 30 აგვისტო [ძვ. სტ.  18 აგვისტო ], 1860, დერკულის ცხენთსაშენის დაბა ხარკოვის გუბერნია — გ.  5 ოქტომბერი [ ძვ. სტ. 23 სექტემბერი], 1899, პიატიგორსკი), რუსი ტოპოგრაფი და მთამსვლელი. 1882 წლიდან მუშაობდა კავკასიის სამხედრო ოლქის ტოპოგრაფიულ განყოფილებაში. ძირითადად მონაწილეობდა ცენტრალური კავკასიონის მაღალმთიანის ტოპოგრაფიულ აგეგმვაში. ავიდა მყინვარმწვერზე, უშბაზე, დიდ და მცირე არარატზე, ალაგიოზზე (არაგაწი). 1890 წელს რუს მთამსვლელთა შორის პირველი ავიდა იალბუზის დასავლეთ მწვერვალზე, 1896 — აღმოსავლეთ მწვერვალზე.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:რუსი მთამსვლელები
კატეგორია:დაბადებული  30 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1860
კატეგორია:გარდაცვლილი  5 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1899
პასიეთის გორასამარხი

**პასიეთის გორასამარხი** — ადრინდელი ბრინჯაოს ხანის (ძვ. წ. III ათასწლეულის შუა ხანა ან II ნახევარი) გორასამარხი საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფელ ქორეთის ერთ-ერთ უბანში - პასიეთში. არქეოლოგიურად შესწავლილია 1955 წელს (ხელმძღვანელი ო. ჯაფარიძე). პასიეთის გორასამარხის სიმაღლე 3 მ, დიამეტრი 30 მ აღწევდა. ქვატეხილის ნაყარი  ქმნიდა სამაროვანს. მასში სხვადასხვა დონეზე მოწყობილი იყო მჭიდროდ განლაგებული ინდივიდუალური სამარხები, რომლებიც დაზიანებული იყო, ქვაყრილის ცენტრალურ ნაწილში კი — სრულიად დაშლილი. მიცვალებულის დამხრობის (ჩრდილოეთიდან სამხრეთისკენ) დადგენა შესაძლებელი გახდა მეტ-ნაკლებად შემონახული 3 სამარხის მიხედვით. ძვლები ცუდად იყო დაცული. სამარხებში აღმოჩნდა სპილენძის ყუამილიანი ცულები, ყუნწიანი ბრტყელი სატევრები, სხვადასხვა ტიპის საკინძები, მრავალნაირი საკიდი, მძივები, რგოლები, ხვიები, ნიჟარები და ეშვები. ნაპოვნია შავზედაპირიანი და ვარდისფერსარჩულიანი თიხის ქილები, დერგები, ბადიები, კოჭბები და სხვა ნივთები. ზოგი მათგანი შემკულია ღარებიანი და გრავირებული სახეებით. პასიეთის გორასამარხი შედის ამავე ტიპის საჩხერული ძეგლების ჯგუფში (ნაჩერქეზევი, ცარცის გორა და სხვა). ეს ძეგლები მტკვარ-არაქსის კულტურის ბოლო საფეხურს ეკუთვნის და მთელ ამიერკავკასიაში სპილენძ-ბრინჯაოს მეტალურგიის უძველე4ს მძლავრ კერას წარმოადგენდა.

## ლიტერატურა
**ჯაფარიძე ო.,* ქართველი ტომების ისტორიისათვის ლითონის წარმოების ადრეულ საფეხურზე, თბ., 1961;
*

კატეგორია:საჩხერის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
კატეგორია:ბრინჯაოს ხანის ძეგლები
სასკია სასენი

**სასკია სასენი** (Saskia Sassen; დ. 5 იანვარი, 1947, ჰააგა, ნიდერლანდები) — ამერიკელი სოციოლოგი და ეკონომისტი, ცნობილი კვლევებით გლობალიზაციაზე, საერთაშორისო მიგრაციაზე და ურბანისტიკაზე. ამჟამად სოციოლოგიის პროფესორია კოლუმბიის უნივერსიტეტსა და ლონდონის ეკონომიკის სკოლაში. მისი მოფიქრებულია ტერმინი „გლობალური ქალაქი“.

სასენი გაიზარდა ბუენოს-აირესში, სადაც ის მშობლებთან ერთად 1950 წელს გადავიდა. ბავშვობის ნაწილი ასევე იტალიაში გაატარა, რის გამოც მას უთქვამს, რომ ის „ხუთ ენაზე გაიზარდა“.

1966 წლიდან სასენი თითო წელს პუატიეს უნივერსიტეტში, რომის უნივერსიტეტში და ბუენოს აირესის უნივერსიტეტში ატარებს ფილოსოფიისა და პოლიტიკური მეცნიერების შესასწავლად. 1969 წელს სასენი სოციოლოგიასა და ეკონომიკას სწავლობს ნოტრ-დამის უნივერსიტეტში, ინდიანა, სადაც მაგისტრისა (1971) და დოქტორის (1974) ხარისხებს იღებს. პარალელურად 1974 წელს მან ფილოსოფიის მაგისტრის ხარისხი მიიღო პუატიეს უნივერსიტეტიდან.

## რესურსები ინტერნეტში
* Personal Website 
* Sassen's page at the London School of Economics 
* Member Profile, Committee on Global Thought at Columbia University 
* The Transnationalism Project, University of Chicago
* Downloadable PDFs of Sassen's papers at the University of Chicago's Transnationalism project website
* *Globalization & World Cities*, site at Loughborough University UK, founded by Peter Hall, Sassen, and Nigel Thrift

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1949
კატეგორია:ამერიკელი სოციოლოგები
კატეგორია:დაბადებული 5 იანვარი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:ამერიკელი ქალი სოციოლოგები
კალუგის ოლქი

**კალუგის ოლქი** — ოლქი რუსეთში. მდებარეობს რუსეთის ევროპული ნაწილის ცენტრში.

* დაარსდა 1944 წელს.
* ფართობი — 29 800 კმ²;
* ადმინისტრაციული ცენტრი — კალუგა.

## გეოგრაფია 
ოლქი მდებარეობს რუსეთის ევროპულ ნაწილში. ესაზღვრება მოსკოვის, ბრიანსკის, სმოლენსკის, ტულისა და ორიოლის ოლქები.

## მოსახლეობა 
2002 წლის მონაცემების მიხედვით ოლქში ცხოვროდა:
* რუსები — 973 589 კაცი.
* უკრაინელები — 23 162 კაცი.
* სომხები — 7095 კაცი.
* თათრები — 4299 კაცი.
* ქართველები — 1071 კაცი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* კალუგის ოლქის ადმინისტრაციის სერვერი
## სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის ფედერაციის ოლქები
ივანოვოს ოლქი

**ივანოვოს ოლქი** — ოლქი რუსეთში. მდებარეობს რუსეთის ევროპული ნაწილის ცენტრში.

* ფართობი - 23 900 კმ²;
* ადმინისტრაციული ცენტრი — ივანოვო, მდებარეობს მოსკოვიდან 318 კილომეტრზე.

## გეოგრაფია 
ოლქი მდებარეობს რუსეთის ევროპულ ნაწილში. მისი უდიდესი ნაწილი მოქცეულია ვოლგისა და კლიაზმის შუამდინარეთში. იგი ერთ-ერთი ყველაზე პატარა ოლქია რუსეთის ტერიტორიაზე (ფართობით აღემატება მხოლოდ კალინინგრადის ოლქს). ესაზღვრება ვლადიმირის, ნიჟნი-ნოვგოროდის, კოსტრომისა და იაროსლავლის ოლქები.

## მოსახლეობა 
ოლქში მცხოვრებთა რაოდენობა 2002 წლის მონაცემთა მიხედვით:
* რუსები —	1 075 800 
* უკრაინელები — 10 600 
* თათრები — 8200 
* სომხები — 4000 

## რესურსები ინტერნეტში 
* ივანოვოს ოლქის მთავრობის ოფიციალური საიტი 

## სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის ფედერაციის ოლქები
კოსტრომის ოლქი

**კოსტრომის ოლქი** — ოლქი რუსეთში. შედის რუსეთის ცენტრალურ ფედერალურ მხარეში.

* ფართობი — 60 200 კმ²;
* ადმინისტრაციული ცენტრი — კოსტრომა.

## გეოგრაფია 
ოლქი მდებარეობს რუსეთის ევროპულ ნაწილში. ესაზღვრება ვოლოგდის, ივანოვოს, ნიჟნი-ნოვგოროდის, იაროსლავლისა და კიროვის ოლქები.

## მოსახლეობა 
2002 წლის მონაცემების მიხედვით ოლქში ცხოვრობდა:
* რუსები — 704 000 კაცი.
* უკრაინელები — 8000 კაცი.
* თათრები — 2700 კაცი.
* ბელარუსები — 2400 კაცი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* კოსტრომის ოლქის ადმინისტრაციის საიტი 
## სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის ფედერაციის ოლქები
ციხისუბანი (ვანის მუნიციპალიტეტი)

**ციხისუბანი** — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის ვანის მუნიციპალიტეტში (დიხაშხოს თემი), მდებარეობს იმერეთის სამხრეთ მთისწინეთზე მდინარე სულორის (რიონის მარცხენა შენაკადი) მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 250 მეტრი. ვანიდან 7 კილომეტრი.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 62 ადამიანი.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ვანის მუნიციპალიტეტის  სოფლები
კურსკის ოლქი

**კურსკის ოლქი** - ოლქი რუსეთში. შედის რუსეთის ცენტრალურ ფედერალურ მხარეში.

* დაარსდა - 1934 წლის 13 ივნისს;
* ფართობი - 29 800 კმ²;
* ადმინისტრაციული ცენტრი - კურსკი.

## გეოგრაფია 
ოლქი მდებარეობს რუსეთის ევროპულ, ძირითადად შუა რუსეთის მაღლობის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში. ესაზღვრება ბრიანსკის, ორიოლის, ლიპეცკისა და ვორონეჟის ოლქები და უკრაინა.

## მოსახლეობა 
2002 წლის მონაცემების მიხედვით ოლქში ცხოვრობს:
* რუსები – 1 184 000 კაცი.
* უკრაინელები – 20 900 კაცი.
* სომხები - 5900 კაცი.
* ბელარუსები - 2900 კაცი.
* ბოშები - 2300 კაცი.
* აზერბაიჯანელები - 1900 კაცი.
* თათრები - 1600 კაცი.
* მოლდოველები - 1300 კაცი.
* თურქები - 1200 კაცი.
* ქართველები - 1000 კაცი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* კურსკის ოლქის ადმინისტრაციის საიტი 

კატეგორია:რუსეთის ფედერაციის ოლქები
მოსკოვის ოლქი

**მოსკოვის ოლქი** — ოლქი რუსეთში. შედის რუსეთის ფედერაციის ცენტრალურ ფედერალურ ოკრუგში. დაარსდა 1929 წლის 14 იანვარს. სახელმწიფო ხელისუფლების ორგანოები მდებარეობს მოსკოვსა და კრასნოგორსკში. ოლქმა სახელწოდება მიიღო ქალაქ მოსკოვისაგან, რომელიც წარმოადგენს რუსეთის ფედერაციის ცალკე სუბექტს და არ შედის ოლქის შემადგენლობაში.

## გეოგრაფია 
ესაზღვრება ჩრდილო-დასავლეთით და ჩრდილოეთით ტვერის, ჩრდილოეთით იაროსლავლის, ჩრდილო-აღმოსავლეთით და აღმოსავლეთით ვლადიმირის, სამხრეთით კალუგის, სამხრეთ-დასავლეთით სმოლენსკის, რიაზანისა და ტულის ოლქები.

## მოსახლეობა 
2002 წლის მონაცემების მიხედვით ოლქში ცხოვრობს:
* რუსები – 6 022 763 კაცი.
* უკრაინელები – 147 808 კაცი.
* თათრები - 52 851 კაცი.
* ბელარუსები - 42 212 კაცი.
* სომხები - 39 660 კაცი.
* მორდველები - 21 856 კაცი.
* აზერბაიჯანელები - 14 651 კაცი.
* ჩუვაშები - 12 530 კაცი.
* მოლდოველები - 10 418 კაცი.
* ებრაელები - 9899 კაცი.
* ქართველები - 9888 კაცი.
 
## რესურსები ინტერნეტში 
* მოსკოვის ოლქის მთავრობა

კატეგორია:რუსეთის ფედერაციის ოლქები
ლიპეცკის ოლქი

**ლიპეცკის ოლქი** — ოლქი რუსეთში. შედის რუსეთის ცენტრალურ ფედერალურ ოკრუგში. ფართობი - 24 100 კმ², ადმინისტრაციული ცენტრი - ლიპეცკი. ოლქი შეიქმნა 1954 წელს.

## გეოგრაფია 
ოლქი მდებარეობს რუსეთის ევროპულ ნაწილში მოსკოვიდან სამხრეთით 400 კილომეტრზე, შუა რუსეთის მაღლობსა და ოკა-დონის დაბლობზე, ტყესტეპის ზონაში. სანაოსნო მდინარეებია დონი და ვორონეჟი. ესაზღვრება კურსკის, ორიოლის, რიაზანის, ტამბოვის, ტულისა და ვორონეჟის ოლქები.

## მოსახლეობა 
2002 წლის მონაცემების მიხედვით ოლქში ცხოვრობს:
* რუსები – 1 162 900 კაცი.
* უკრაინელები – 13 400 კაცი.
* სომხები - 5400 კაცი.
* აზერბაიჯანელები - 3400 კაცი.
* ბოშები - 3100 კაცი.
* ბელარუსები - 2700 კაცი.
* თათრები - 1800 კაცი.
* მოლდოველები - 1300 კაცი.
* გერმანელები - 1100 კაცი.
* ქართველები - 1000 კაცი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ლიპეცკის ოლქის ადმინისტრაციია 

## ლიტერატურა 
## სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის ფედერაციის ოლქები
რიაზანის ოლქი

**რიაზანის ოლქი** () - ოლქი რუსეთში. შედის რუსეთის ცენტრალურ ფედერალურ ოკრუგში. დაარსდა 1937 წლის 26 სექტემბერს, მანამდე ეწოდებოდა რიაზანის გუბერნია. ადმინისტრაციული ცენტრი ქალაქი რიაზანი.

## გეოგრაფია 
ესაზღვრება ვლადიმირის, პენზის, ტულის, მოსკოვის, ნიჟნი-ნოვგოროდის, ტამბოვისა და ლიპეცკის ოლქები.

## მოსახლეობა 
2002 წლის მონაცემების მიხედვით ოლქში ცხოვრობს:
* რუსები – 1 161 400 კაცი.
* უკრაინელები – 12 700 კაცი.
* მორდველები - 7300 კაცი.
* თათრები - 5600 კაცი.
* სომხები - 4500 კაცი.
* ბელარუსები - 3500 კაცი.
* აზერბაიჯანელები - 2900 კაცი.
* ბოშები - 2200 კაცი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* რიაზანის ოლქის მთავრობის ოფიციალური საიტი
* რიაზანის ოლქის ისტორია, კულტურა და ტრადიციები 

კატეგორია:რუსეთის ფედერაციის ოლქები
სმოლენსკის ოლქი

**სმოლენსკის ოლქი** () — ოლქი რუსეთში. შედის რუსეთის ცენტრალურ ფედერალურ მხარეში. დაარსდა 1937 წლის 27 სექტემბერს. ადმინისტრაციული ცენტრი ქალაქი სმოლენსკი.

## გეოგრაფია 
ესაზღვრება ბრიანსკის, ფსკოვის, კალუგის, მოსკოვისა და ტვერის ოლქები და ბელარუსი.

## მოსახლეობა 
2002 წლის მონაცემების მიხედვით ოლქში ცხოვრობს:
* რუსები – 980 100 კაცი (93,4 %).
* უკრაინელები – 17 400 კაცი (1,7 %).
* ბელარუსები - 16 200 კაცი (1,55 %).

## რესურსები ინტერნეტში 
* სმოლენსკის ოლქის ადმინისტრაციის პორტალი 


კატეგორია:რუსეთის ფედერაციის ოლქები
ტამბოვის ოლქი

**ტამბოვის ოლქი** () — ოლქი რუსეთში. შედის რუსეთის ცენტრალურ ფედერალურ მხარეში. დაარსდა 1937 წლის 27 სექტემბერს. ადმინისტრაციული ცენტრი ქალაქი ტამბოვი.

## გეოგრაფია 
მდებარეობს აღმოსავლეთ ევროპის ვაკის ცენტრში და უკავია ოკა-დონის ვაკის ცენტრალური ნაწილი. საშუალო სიმაღლე 110-115 მეტრია. მდინარეები განეკუთვნება ვოლგისა (ცნა შენაკადებით — ჩელნოვაია, კერშა, კაშმა) და დონის (ვორონეჟი შენაკადებით — ვორონა, სავალა, ბიტიუგი, მატირა) აუზებს. ცნა ადგილობრივი მნიშვნელობის სანაოსნო მდინარეა. ესაზღვრება რიაზანის, პენზის, სარატოვის, ვორონეჟისა და ლიპეცკის ოლქები.

## მოსახლეობა 
2002 წლის მონაცემების მიხედვით ოლქში ცხოვრობს:
* რუსები — 1 136 900 კაცი (96,5 %).
* უკრაინელები — 10 800 კაცი (0,92 %).
* სომხები — 4300 კაცი (0,4 %).

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოლქის ხელისუფლების საინფორმაციო პორტალი 
* ტამბოვის საოლქო დუმა 

## სქოლიო
კატეგორია:ტამბოვის ოლქი
კატეგორია:რუსეთის ფედერაციის ოლქები
პეტრე III

**პეტრე III** (დ. 21 თებერვალი, 1728, კილი, გერმანია — გ. 17 ივლისი, 1762, როპშა, სანქტ-პეტერბურგის მახლობლად) — რუსეთის იმპერატორი 1761–1762 წწ. პეტრე I-ის ქალიშვილის ანა პეტრეს ასულისა და ჰოლშტაინ-გოტორპის ჰერცოგის ვაჟი. 1742 წელს იმპერატორმა ელისაბედ პეტრეს ასულმა იგი ტახტის მემკვიდრედ გამოაცხადა. 1745 წელს პეტრე III შეუღლდა პრინცესა სოფია ფრედერიკა ავგუსტა ფონ ანჰალტ-ცერბსტთან (მომავალი იმპერატრიცა ეკატერინე II). პეტრე III იყო პრუსიის მეფის ფრიდრიხ II-ის თაყვანისმცემელი. რუსეთის ეროვნული ინტერესების უგულებელყოფის გამო პეტრე III ტახტიდან ჩამოაგდეს და როპშაში ჩასვეს, სადაც ეკატერინეს ბრძანებით მოკლეს. 

## ლიტერატურა 
* *Ассебург А.Ф. фон дер.* Записка о воцарении Екатерины Второй / Пер. и предисл. Л.Н. Майкова // Русский архив, 1879. - Кн. 1. - Вып. 3. - С. 362-369. 

კატეგორია:დაბადებული 21 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1728
კატეგორია:გარდაცვლილი  17 ივლისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1762
კატეგორია:რუსეთის იმპერატორები
კატეგორია: დამხობილი მონარქები
კატეგორია:რომანოვების დინასტია
კატეგორია:ტახტიდან გადამდგარი მონარქები
კატეგორია:გადატრიალების შედეგად თანამდებობიდან გადაყენებული ლიდერები
კატეგორია:წმინდა ანდრია პირველწოდებულის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა ანას ორდენის კავალრები
კატეგორია:სახელმწიფოსა და მთავრობის მეთაურები, რომლებიც მოგვიანებით დააპატიმრეს
ტულის ოლქი

**ტულის ოლქი** — ოლქი რუსეთში. შედის რუსეთის ცენტრალურ ფედერალურ მხარეში.

* დაარსდა 1937 წლის 26 სექტემბერს.
* ფართობი - 25 679 კმ².
* მოსახლეობა - 1 553 100 კაცი (2009).
* ადმინისტრაციული ცენტრი ქალაქი ტულა, მდებარეობს მოსკოვიდან 193 კილომეტრზე.

## გეოგრაფია 
ტულის ოლქი მდებარეობს შუა რუსეთის მაღლობის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში, ესაზღვრება ლიპეცკის, მოსკოვის, რიაზანის, ორიოლისა და კალუგის ოლქები.

## მოსახლეობა 
2002 წლის მონაცემების მიხედვით ოლქში ცხოვრობს:
* რუსები – 1 595 600 კაცი (94 %).
* უკრაინელები – 22 300 კაცი (1,3 %).
* თათრები - 9000 კაცი (0,5 %).
* ქართველები - 1900 კაცი (0,1 %).

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტულის ოლქის ადმინისტრაციის ოფიციალური საიტი 

კატეგორია:რუსეთის ფედერაციის ოლქები
იაროსლავლის ოლქი

**იაროსლავლის ოლქი** — ოლქი რუსეთში. შედის ცენტრალურ ფედერალურ ოკრუგში. დაარსდა 1936 წლის 11 მარტს, თანამედროვე საზღვრებშია 1944 წლიდან. ადმინისტრაციული ცენტრი - იაროსლავლი.

## გეოგრაფია 
ოლქი მდებარეობს რუსეთის ევროპულ ნაწილში. ესაზღვრება ვოლოგდის, კოსტრომის, ივანოვოს, ტვერის, მოსკოვისა და ვლადიმირის ოლქები.

## მოსახლეობა 
2002 წლის მონაცემების მიხედვით ოლქში ცხოვრობს:
* რუსები – 1 301 100 (95,15 %).
* უკრაინელები – 13 200 (1 %).
* თათრები - 6200 (0,45 %).

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოლქის ადმინისტრაციის ოფიციალური საიტი 

## სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის ფედერაციის ოლქები
კვაჭალათი

**კვაჭალათი** — სოფელი საქართველოში, გურიის მხარის ოზურგეთის მუნიციპალიტეტში, ლიხაურის თემში (სოფლები: აჭი, კვაჭალათი, ლიხაური, ნიაბაური). მდებარეობს ზღვის დონიდან 140 მ., ოზურგეთიდან 6 კმ. მდინარე აჭისწყლის ხეობაში. სოფელში დაიბადა სიმონ სურგულაძე, საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრი.

## ისტორია
სოფლის სახელწოდება შესაძლოა ქვიანი ჭალიდან მოდიოდეს. სოფელში იდგა XVIII საუკუნის კვაჭალათის დავითისა და კონსტანტინეს ეკლესია, რომელიც 1918 წელს ოსმალეთის იმპერიის შემოსევის დროს იქნა დანგრეული. ეკლესია იყო ბაზილიკური ტიპის, ნაშენი ქვით დუღაბზე. დღეისათვის შემორჩენილია ეკლესიის საძირკველი და ქვის ფრაგმენტები.

1923 წელს კვაჭალათში ტერორისტული აქტის შედეგად ფირალმა გოგია ღლონტმა მოკლა საბჭოთა რევოლუციონერი ალექსანდრე ობოლაძე. საბჭოთა პერიოდში სოფელში მოქმედებდა მეფრინველეობის ფერმა. გავრცელებული იყო მეჩაიეობა.

## მოსახლეობა
1874 წელს სოფლის მოსახლეობა შეადგენდა 60 კომლს.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ნიაბაური

**ნიაბაური** — სოფელი საქართველოში, გურიის მხარის ოზურგეთის მუნიციპალიტეტში, ლიხაურის თემში (სოფლები: აჭი, კვაჭალათი, ლიხაური, ნიაბაური). მდებარეობს ზღვის დონიდან 240 მ, მდინარე აჭისწყლის ნაპირებზე, ლიხაურიდან 2 კმ., ოზურგეთიდან 8 კმ. 1935 წელს სოფელში აშენდა აჭჰესი. 1918 წლის აპრილ-მაისში ნიაბაური ოკუპირებული იყო ოსმალეთის იმპერიის მიერ.

## მოსახლეობა
1874 წელს სოფლის მოსახლეობა შეადგენდა 40 კომლს.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ორიოლის ოლქი

**ორიოლის ოლქი** - ოლქი რუსეთში. შედის რუსეთის ცენტრალურ ფედერალურ მხარეში. ადმინისტრაციული ცენტრი ქალაქი ორიოლი.

## გეოგრაფია 
ოლქი მდებარეობს შუა რუსეთის მაღლობის ცენტრალურ ნაწილში. სტეპისა და ტყესტეპის საზღვარზე. ორიოლის ოლქს ესაზღვრება ლიპეცკის, კალუგის, კურსკის, ბრიანსკისა და ტულის ოლქები.

## მოსახლეობა 
2002 წლის მონაცემების მიხედვით ოლქში ცხოვრობს:
* რუსები – 820 000 კაცი.
* უკრაინელები – 11 200 კაცი.
* სომხები - 3500 კაცი.
* ბელარუსები - 2400 კაცი.
* აზერბაიჯანელები - 2100 კაცი.
* ჩეჩნები - 1600 კაცი.
* თათრები - 1400 კაცი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ორიოლის ოლქის ადმინისტრაცია 
* ორიოლისა და ლივენის ეპარქია

კატეგორია:რუსეთის ფედერაციის ოლქები
მაღრიბი

მინი|300პქ|მაღრიბის კავშირის ქვეყნები
**მაღრიბი** ( *‏ალ-მაღრიბ* „დასავლეთი“, რომელიც წარმოებულია ზმნისაგან  *ღარაბა* „წასვლა, (მზის) ჩასვლა“) — ტერიტორია ჩრდილო აფრიკაში, ასე მოიხსენიებენ ძირითადად სამ ჩრდილო-აფრიკულ ქვეყანას  ტუნისს, ალჟირსა და მაროკოს, ნაწილობრივ ასევე ლიბიას, დასავლეთი საჰარას და მავრიტანიას, რომელთაც თავიანთი ისტორიის შედეგად მრავალი საერთო რამ აქვთ. არაბულ ენაში მაღრიბით ძირითადად გულისხმობენ მაროკოს, რომელიც უკიდურესად დასავლეთით მდებარე არაბული ქვეყანაა და მისი სახელწოდებაც საკუთრივ *ალ-მაღრიბად* ჟღერს. ძველი არაბული გამოთქმის თანახმად, მაღრიბი წმინდა ფრინველია, რომლის სხეული ალჟირია, მარჯვენა ფრთა ტუნისი, მარცხენა კი მაროკო.

მაღრიბის საპირისპირო ცნებაა მაშრიყი (‎ *ალ-მაშრიყ* „აღმოსავლეთი“), ნაწარმოები არაბული ზმნისაგან „შარაყა“ () „(მზის) ამოსვლა, ნათება“.

## ისტორია 
მაღრიბის კულტურა ძირითადად წმინდა აფრიკული კულტურა იყო. მიწათმოქმედების გავრცელების შემდეგ აღმოსავლური გავლენა გავრცელდა ეგვიპტეზე და კარდიალური კულტურის გავრცელების კვალდაკვალ მაღრიბში. ეს უკანასკნელი თავდაპირველად ფინიკიის გავლენის ქვეშ იყო. კართაგენი, ყველაზე დიდი და ძლიერი „პუნიკური“ ქალაქი ტუნისში მდებარეობდა, პუნიკური ომების შემდეგ მთელი რეგიონი რომს დაემორჩილა. უმეტესწილად ბერბერებით დასახლებული რეგიონი თითქმის მთლიანად გაქრისტიანებული იყო, როცა იგი VII საუკუნეში ისლამის გავრცელების შემდეგ არაბული გავლენის ქვეშ მოექცა. თუმცა დღემდე სხვადასხვა დიდი უმცირესობა ადგილობრივ ბერბერულ ენაზე ლაპარაკობს. საბოლოო მრავალსაუკუნოვანი ოსმალური გავლენა XIX და XX საუკუნეებში ევროპული კოლონიზაციის შედეგად შემცირდა. მაღრიბში შემავალი ქვეყნების ტერიტორიული საზღვრები ნაწილობრივ ოსმალური, ნაწილობრივ კი ევროპული გადაწყვეტილებების შედეგია.

## არაბული მაღრიბის კავშირი 
1989 წელს ალჟირმა, მავრიტანიამ, მაროკომ (მაროკოს თვალსაზრისით დასავლეთ საჰარაც), ლიბიამ და ტუნისმა დააარსეს საერთაშორისო ორგანიზაცია არაბული მაღრიბის კავშირი.

## ენები 
არაბული ენის მაღრიბული დიალექტები ქმნიან დიდ დიალექტურ ჯგუფს, რომელიც ამ ენაზე მოსაუბრეთათვის გასაგებია. მათზე ძლიერი გავლენა მოახდინეს ბერბერულმა ენებმა, რომლებმაც ამის მიუხედავად შევიწროება განიცადეს. მალტური ენა თავდაპირველად მაღრიბული დიალექტი იყო, რომელიც თანამედროვე სტანდარტულ ენად ჩამოყალიბდა. მნიშვნელოვანია ფრანგული ენის როლი მაღრიბის ქვეყნებში.

## ქვეყნები 
* ალჟირი
* ლიბია
* მაროკო
* მავრიტანია
* ტუნისი

## რესურსები ინტერნეტში
* მაღრიბი, ენციკლოპედია ბრიტანიკა
* მაღრიბის კავშირის ოფიციალური საიტი 
* Politics, economics, and human affairs analysis in the Maghhreb
* News and Views of the Maghreb

კატეგორია:ჩრდილოეთი აფრიკა
კატეგორია:აფრიკის რეგიონები
კატეგორია:მაღრიბი
აიმაკი

**აიმაკი** არის მონღოლურ-თურქული სიტყვა და ნიშნავს ტომს. ის გამოიყენება რეგიონისა და პროვინციის სინონიმად მონღოლეთსა და ჩინეთში.thumb|400px|მონღოლეთის აიმაკიები
მონღოლეთში აიმაკებს უწოდებენ პირველი ხარისხის ადმინისტრაციულ დანაყოფს, პროვინციას. თითოეული აიმაკი თავის მხრივ იყოფა სამებად.თითოეული აიმაკი 315 სამადაა დაყოფილი. მონღოლეთის დედაქალაქი - ულან-ბატორი დამოუკიდებელი მუნიციპალიტეტია.

## იხილეთ აგრეთვე 
* მონღოლეთი
* მონღოლეთის პარლამენტი
* მონღოლეთის პრეზიდენტი

კატეგორია:მონღოლეთი
კატეგორია:მონღოლეთის აიმაკები
ვაშტიალი

**ვაშტიალი** — სოფელი საქართველოში (გურიის მხარე), ოზურგეთის მუნიციპალიტეტში (ჭანიეთის ადმინისტრაციული ერთეული).

## გეოგრაფია
მდებარეობს მდინარე ჩოლოქის მარჯვნივ, ზღვის დონიდან 200 მ-ზე, ოზურგეთიდან 6 კმ-ში. სოფელი გაფენილია ლიხაურის ციხის ქვემოთ მდებარე ველზე ლიხაურიდან ნარუჯის საზღვარზე მდებარე ამუყათას ველამდე, მოიცავს შკერიადს, ადგილს, რომელიც მუდამ შქერით იყო დაფარული. სოფელში მიედინება ჭანაურას ღელე და ფარნაოზის საცივი.

## ისტორია
სოფელში ფიქსირდება ისტორიულად ხის კულტის თაყვანისცემა. ნაპოვნია წინაქრისტიანული სამლოცველოს ნაშთი, ქვაკაცის კერპი, რომელიც ოზურგეთის ისტორიულ მუზეუმშია დაცული. ამუყაზე, ნაეკლესიების გორაზე იდგა ეკლესია, გორა მჭიდროდ იყო დასახლებული. 1941-1991 წლებში სოფელში იდგა სამხედრო ნაწილი.

სოფელში გავრცელებული სასოფლო-სამეურნეო კულტურები იყო ბრინჯი, სიმინდი და ღომი.

## მოსახლეობა
გავრცელებული გვარია ურუშაძეები.

## ქვასაკაფი
სოფელში, მდინარე ჩოლოქზე, მის მარცხენა მხარეს მდებარეობს საბანაო ადგილი ქვასაკაფი. 7 მეტრი სიღრმის წყალში ეშვება ქვის სვეტები. აქედან იღებდნენ ქვებს სხავდასხვა დანიშნულებით. გადმოცემის თანახმად ქვასაკაფზე ციცაბო კლდიდან ერთ-ერთი ფირალი გადამხტარა და გადარჩენილა.

## ლიტერატურა
**სულიკო ლომჯარია*, „სოფელო ჩემო“ — თბილისი, „მერიდიანი“, 2012, ISBN 978-9941-10-560-9

## სქოლიო
კატეგორია:ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
პეტრე II

**პეტრე II** (დ. 12 ოქტომბერი, 1715, სანქტ-პეტერბურგი  — გ. 18 იანვარი, 1730, მოსკოვი) — რუსეთის იმპერატორი 1727–1730  წლებში. მეფისწულის ალექსი პეტრეს ძის ვაჟი, პეტრე I-ის შვილიშვილი. ალექსანდრე მენშიკოვის გადასახლების შემდეგ ძველი არისტოკრატიის გავლენით თავი გამოაცხადა პეტრე I-ის გარდაქმნების მოწინააღმდეგედ, მისი გარდაცვალების შემდეგ შეწყდა რომანოვების დინასტიის მამაკაცთა ხაზი.

## წინაპრები 

**პეტრე II-ის წინაპრები**

## რესურსები ინტერნეტში
* *Арсеньев К. И.* Царствование Петра II 
* *Брикнер А.Г.* Русский двор в 1728-1733 годах. По донесениям английских резидентов // Исторический вестник, 1890. – Т. 46. - № 10. – С. 36-63. 
* *Брикнер А.Г.* Русский двор в 1826-1832 годах // Исторический вестник, 1891. – Т. 46. - № 12. – С. 783-795. 
* *Брикнер А.Г.* Русский двор при Петре II. 1727-1730. По документам венского архива // Вестник Европы, 1896. – Кн. 1. – № 1 – С. 99-125. 

კატეგორია:რუსეთის იმპერატორები
კატეგორია:დაბადებული 12 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1715
კატეგორია:გარდაცვლილი  18 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1730
კატეგორია:რომანოვების დინასტია
კატეგორია:ყვავილით გარდაცვლილები
კატეგორია:წმინდა ანდრია პირველწოდებულის ორდენის კავალრები
ირკუტსკის ოლქი

**ირკუტსკის ოლქი** () — ოლქი რუსეთში. მდებარეობს ციმბირის ფედერალური ოკრუგის სამხრეთ-აღმოსავლეთით. დაარსდა 1937 წლის 26 სექტემბერს. ადმინისტრაციული ცენტრი — ირკუტსკი.

## გეოგრაფია 
ირკუტსკის ოლქს სამხრეთით და სამხრეთ-დასავლეთით ესაზღვრება ბურიატეთის, ტუვის, და ჩრდილო-აღმოსავლეთით იაკუტიის რესპუბლიკები, აღმოსავლეთით იმიერბაიკალეთისა და დასავლეთით კრასნოიარსკის მხარეები.

## მოსახლეობა 
მოსახლეობის უმრავლესობას (88,5 %) შეადგენენ რუსები, ასევე ცხოვრობენ უკრაინელები, ბურიატები და თათრები. უდიდესი ქალაქებია ირკუტსკი, ბრატსკი, ანგარსკი და უსტ-ილიმსკი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ირკუტსკის ოლქის ადმინისტრაციის ოფიციალური საიტი 
* ირკუტსკის ოლქის კანონმდებლობა
* ირკუტსკის ოლქის გზამკვლევი 
* Иркутская область в справочнике-каталоге «Вся Россия» 
* ირკუტსკის ოლქი: ქალაქები და რაიონები
პატარა გაზეთი

**„პატარა გაზეთი“** — ქართული ყოველდღიური გაზეთი. გამოდიოდა თბილისში 1906 წლის 1 იანვრიდან 2 აპრილამდე, გამოიცა 28 ნომერი, „პატარა გაზეთი“ თავისი სოციალურ-პოლიტიკური თვალსაზრისით ახლოს იდგა სოციალურ-ფედერალისტურ მიმართულებასთან. რედაქტორი-გამომცემელი — კ. მესხი.

## ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს გაზეთები
კატეგორია:ქართულენოვანი გაზეთები
პატარა გომარეთის განძი

**პატარა გომარეთის განძი** –  XIV საუკუნის I ნახევრის უკანასკნელი ილხანების ვერცხლის მონეტების განძი. აღმოჩნდა 1936 წელს სოფელ პატარა გომარეთში (დმანისის მუნიციპალიტეტი) ეწყო თიხის ქილაში. შეიცავს 92 ვერცხლის დირჰემს, რომლებიც მოჭრილია ირანის ილხანების მუჰამადის (1336-1338), სათი-ბეგის (1338-1339), თუღა-თემურის (1337-1353) და სულეიმანის (1339-1343) სახელებით სხვადასხვა ზარაფხანაში (თავრიზი, ბაზარი, შირვანი, ალაგირი, ბარდა, კალისთუვანი) 27 მონეტა თბილისშია მოჭრილი, ხოლო 4 -ანისში. 

განძის ყველაზე ადრეული მონეტა თარიღდება 1338 წლით, უგვიანესი - 1343, ე. ი. დაფლული უნდა იყოს არა უადრეს 1344 წელს. განძი  დაცულია ს. ჯანაშიას სახელობის საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში.

## ლიტერატურა
*Catalogue of oriental coins in the British Museum, v. 2, L., 1876;
**ღვაბერიძე ც.*, ქსე, ტ. 7, გვ. 708, თბ., 1984

გომარეთის განძი
ტვერის ოლქი

**ტვერის ოლქი** () — ოლქი რუსეთში. შედის რუსეთის ცენტრალურ ფედერალურ მხარეში. დაარსდა 1935 წლის 29 იანვარს, 1990 წლამდე ერქვა *კალინინის ოლქი*. ადმინისტრაციული ცენტრი - ტვერი.

## გეოგრაფია 
ოლქი მდებარეობს რუსეთის ევროპულ ნაწილში. ესაზღვრება ვოლოგდის, მოსკოვის, ნოვგოროდის, სმოლენსკის, იაროსლავლისა და ფსკოვის ოლქები.

## მოსახლეობა 
2002 წლის მონაცემების მიხედვით ოლქში ცხოვრობს:
* რუსები – 1 361 000 კაცი (92,5 %).
* უკრაინელები – 22 600 კაცი (1,53 %).
* კარელები - 14 600 კაცი (1 %).

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოლქის ადმინისტრაციის პორტალი 

კატეგორია:რუსეთის ფედერაციის ოლქები
პატარა აბული

**პატარა აბული** — მთა საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის მხარეში, ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს სამსრის ქედის სამხრეთ ნაწილში. სიმაღლე ზღვის დონიდან 2799 მ. აგებულია პლიოცენური ასაკის ანდეზიტურ-დაციტური ლავებით. წარმოადგენს ვულკანურ კონუსს, რომლის კალთების ქვემო ნაწილი შემოსილია სუბალპური და ალპური მდელოებით, ზემო კალთა და წვერი დაფარულია კარკალებით. პატარა აბულის სამხრეთ ფერდობზე დგას აბულის ციკლოპური ციხე.

## იხილეთ აგრეთვე
* დიდი აბული

## ლიტერატურა
კატეგორია:სამცხე-ჯავახეთის მხარის მთები
პატარძალა

**პატარძალა** () — ორ- ან მრავალწლოვანი მცენარე ლაშქარასებრთა ოჯახისა. აქვს 40-100 სმ სიგრძის სწორი ღერო, ოვალურ- ან წაგრძელებულ-ლანცეტა ფოთლები (ქვედა ფოთლები ყუნწიანია, ზედა – მჯდომარე რომლებიც შეკრებილია ფარჩხატ ხვეულებად. ხახა სქლად არის მოფენილი თეთრი ბეწვით. მცენარე შებუსულია უხეში ჯაგრით. ყვავის აპრილში, ნაყოფმსხმოიარობს ივლისში.

გავრცელებულია კავკასიაში, მცირე აზიაში, ცენტრალურ და სამხრეთ ევროპაში, ირანში, შუა აზიაში. სპორადულად გვხვდება მთელ საქართველოში. იზრდება მშრალ ადგილებში, გზისპირებსა და ნათესებში. ნათესების, სათიბისა და საძოვრის სარეველაა.

## სქოლიო 
კატეგორია:პატარძალა
პატიჟი

**პატიჟი**, სასჯელი, დასჯა ძველ ქართულ სამართალში. სულხან-საბა ორბელიანის განმარტებით, პატიჟი „უპატიურად და შეჭირვებით პყრობას“ ნიშნავს. ბექას და აღბუღას სამართალში ტერმინი „პატიჟი“ სასჯელის ზოგადი მნიშვნელობით იხმარება, მაგრამ მთელ რიგ შემთხვევებში მას საჯარო ხელისუფლებისათვის განკუთვნილი სისხლისსამართლეებრივი ჯარიმის მნიშვნელობაც აქვს. მაგ. დიდებულის მკვლელი ვალდებულია დაზარალებულის სასარგებლოდ კანონით დაწესებული ქონებრივი საზღაურის - „სისხლის“ გარდა „პატრონისა და მაწყუერელის პატიჟი გარდაიჴადოს და დაუურვოს“ (მუხლი 1). პატიჟიდან წარმოდგა „განპატიჟება“ (დასჯა), „პატიჟეულობა“ (სასჯელის დადება) და „პატიჟეული“ (სასჯელდადებული).
## ლიტერატურა
**დოლიძე ი.*, ძველი ქართული სამართალი, თბ., 1953, გვ. 207-218;
**დოლიძე ი.,* ქსე, ტ. 7, გვ. 711, თბ., 1984
კატეგორია:ძველი ქართული სამართალი
პატარა ჯიხაიშის განძი

**პატარა ჯიხაიშის განძი** — ვერცხლის მონეტებისა და ნივთების განძი. აღმოჩნდა 1946 წელს სოფელ პატარა ჯიხაიშში. ჩვენამდე მოაღწია 18 მონეტამ. განძის დიდი მეცნიერული მნიშვნელობა ისაა, რომ მასში შედის იმერეთის მეფის გიორგი II-ის (1565-1585) სახელით მოჭრილი 5 ქართული მონეტა, რომელთა ზუსტი ატრიბუცია შესაძლებელი გახდა ამ განძის აღმოჩენის შემდეგ. 

აღნიშნული მონეტები 3 ტიპად იყოფა: 
*I ტიპი — შუბლზე სქემატურადაა გამოსახული წვერულვაშიანი მამაკაცის თავი ფასში, ზურგზე - ქართული ასომთავრული წარწერა: „მეფე გიორგი“;  
*II ტიპი — შუბლზე ორსტრიქონიანი წარწერაა: „მეფეთა მეფე“; ზურგზე — „მეფე გიორგი“;
*III ტიპი — შუბლზე  ადამიანის თავის მარცხენა პროფილია, შუბლთან — ასომთავრულად „გ“, ზურგზე — მარცხნივ მიმართული რომელიღაც ცხოველის გამოსახულება.

განძის შემადგენლობაში შედის აგრეთვე 1574 წელს (ჰიჯრით 982) მოჭრილი 4 თურქული ახჩა და სინქრონული 9 ირანული მონეტა და მათი მინაბაძები.განძი ჩაფლული უნდა იყოს XVI საუკუნის II ნახევარში.

## ლიტერატურა
**ლომოური თ.,* პატარა-ჯიხაიშში აღმოჩენილი XVI საუკუნის  განძის გამო, «ს. ჯანაშიას სახელობის საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმის მოამბე», 1953, ტ.  17 B.

ჯიხაიშის განძი
პატრახუწა (მრავალმნიშვნელოვანი)

**პატრახუწა** შეიძლება აღნიშნავდეს:
*პატრახუწა – სოფელი გალის მუნიციპალიტეტში
*პატრახუწა – სოფელი ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში
პატრონიკე

**პატრონიკე** — მეორე სართულის დონეზე მოთავსებული ზედა გალერეა. ჩვეულებრივ ეწყობოდა ქრისტიანულ ეკლესიებსა და საზეიმო დარბაზებში, ძირითადად შენობის დასავლეთ ნაწილში, ზოგჯერ მიეკვროდა ნავს  სამხრეთის,  დასავლეთის და ჩრდილოეთის მხრიდან. პატრონიკე თავდაპირველად საზოგადოების მაღალი წრის წარმომადგენელთათვის იყო განკუთვნილი, მოგვიანებით კი — მგალობელთა, მუსიკოსთა და  ორგანისათვის. პატრონიკე  ქართულ ხუროთმოძვრებაში ცნობილია VII საუკუნიდან (წრომის ტაძარი).

## ლიტერატურა
კატეგორია:ქრისტიანული არქიტექტურა
აჭი (ოზურგეთის მუნიციპალიტეტი)

**აჭი** — სოფელი საქართველოში, გურიის მხარის ოზურგეთის მუნიციპალიტეტში, ლიხაურის თემში (სოფლები: აჭი, კვაჭალათი, ლიხაური, ნიაბაური). მდებარეობს მესხეთის ქედის ჩრდილოეთ კალთაზე, მდინარე აჭისწყლის ხეობაში, ზღვის დონიდან 420 მ., ლიხაურიდან 5 კმ.

## მოსახლეობა
## ღირსშესანიშნაობანი 
სოფელში დგას წმინდა გიორგის სახელობის XIII საუკუნის დასასრულსა და XIV საუკუნის დასაწყისში აგებული დარბაზული ეკლესია. ეკლესიას აქვს ასომთავრული წარწერა. შიგნიდან მთლიანად მოხატულია ფრესკებით, მათ შორის ზოგიერთი ფრესკა იკონოგრაფიული თვალსაზრისით იშვიათობას წარმოადგენს. ეკლესიაში დღემდე ინახება თამარ მეფის დროს შექმნილი ოქროთი დაფერილი ვერცხლის ჯვარი, რომელიც ექვთიმე თაყაიშვილმა აღმოაჩინა.

სოფლის სასაფლაოზე შემორჩენილია აჭის ციხის ნანგრევები.

## ლიტერატურა
*საქართველოს სულიერი საგანძური, ტ. I, გვ. 214-216, თბილისი, 2005 წელი
*

## სქოლიო
კატეგორია:ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
პაჩული

**პაჩული** () — მრავალწლოვანი ტროპიკულ ბუჩქბალახი ტუჩოსანთა ოჯახისა. ნახევარსფეროს ფორმა აქვს, სიმაღლე 70-100 სმ აღწევს. ახასიათებს მონოპოდიალური დატოტვა. მთავარი ღერო სწორმდგომია, ფოთოლი — კვერცხისებრი, მუქი მწვანე, შეიცავს 0,3% ეთერზეთს. 

მცენარე კარგად იზრდება 20°C-ზე მაღალ ტემპერატურაზე. პაჩულის სამშობლოა ფილიპინები. გავრცელებულია ტროპიკული ჰავის ქვეყნებში. 1939 წლიდან მოჰყავთ აფხაზეთის ზღვისპირა სუბტროპიკულ ზონაში, აქ იგი ერთწლოვანია. 

ამრავლებენ კალმით. კალამს აფესვიანებენ სათბურში სექტემბერ-ოქტომბერში. მინდორში რგავენ მაისში. სპეციფიკური სურნელებისა და ფიქსატორული თვისებების გამო პარფიუმერიაში იყენებენ. მოსავალს იღებენ ოქტომბერში. 1 ჰა-ზე მოდის 4-6 ტ ნედლეული.

## ლიტერატურა
} 

კატეგორია:ტუჩოსანნი
პატარა რიწა

**პატარა რიწა** — ტბა საქართველოში, გუდაუთის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს გაგრის ქედის აღმოსავლეთ კალთაზე, ზღვის დონიდან 1235 მ. სარკის ფართობი 0,1 კმ², წყლის მოცულობა 3,25 მლნ. მ³, მაქსიმალური სიღრმე 76 მ, წყალშემკრები აუზის ფართობი 2,95 კმ². ქვაბული გაჩენილია მთა ფშეგიშხის აღმოსავლეთ კალთის ჩამოქცევის შედეგად.

პირველად პატარა რიწა გამოიკვლიეს 1913 წელს, როდესაც ტბა მოინახულა გეოლოგმა ლეონიდ კონიუშევსკიმ. 1914 წელს პატარა რიწა გამოიკვლია გეოგრაფ ევგენია მოროზოვა-პოპოვას მიერ ორგანიზებულმა ექსპედიციამ, რომლის შედეგებით შესწორდა რუკაზე ტბის ადგილმდებარეობა, გატარდა სიღრმის პირველი გაზომვა და შეიქმნა ბათიმეტრიული რუკა.

## სქოლიო
კატეგორია:აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ტბები
კატეგორია:ტბები ანბანის მიხედვით
ნაღობილევი

**ნაღობილევი** — სოფელი საქართველოში, გურიის მხარის ოზურგეთის მუნიციპალიტეტში, მერიის თემში (სოფლები: მერია, ნაღობილევი, ჭახვათა, ხვარბეთი). მდებარეობს მდინარე ნატანების ხეობაში, ზღვის დონიდან 75 მ, მერიიდან 3 კმ., ოზურგეთიდან 15 კმ.

სოფელში არის საჯარო სკოლა, გადის ოზურგეთი-ურეკის საავტომობილო გზა.

## მოსახლეობა
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
Apropos

**apropos** — POSIX ნორმის ბძრძანება, რომელიც ეძებს სახელმძღვანელოებს რომლებშიც აღმოჩნდება ბრძანების არგუნეტად მოცემული სიტყვა.

ყოველივე სახელმძღვანელო შეიცავს აღწერას; apropos ეძებებს და განახებთ ყოველევი სახელმძყანელოს აღწერას  რომელშიც აღმოაჩენს მოცემულ სიტყვას.

## მაგალითი 
  $> apropos vector
  composeglyphs (1)    - generate an encoding vector or new font for postscript
  inkscape (1)         - an SVG (Scalable Vector Graphics) editing program.
  pstoedit (1)         - a tool converting PostScript and PDF files into variou...
  vector (3blt)        - Vector data type for Tcl

## მსგავსი ბრძანებები 
whatis : აჩვენებს man გვერდის-ს აღწერას 
man : აჩვენებს ბრძანების man გვერდს

## იხილეთ აგრეთვე
*GNU Core Utilities

## რესურსები ინტერნეტში 
*  apropos(1) ლინუქსის სახელმძღვანელო გვერდი

კატეგორია:იუნიქსი
apropos
File (იუნიქსი)

**file** — იუნიქსის ბრძანება, რომელიც ადგენს ფაილის ტიპს იმისდა მიხედვით თუ რას შეიცავს ფაილი.

## მაგალითები 
  bash-3.1# file jaguar-d-typ-36.jpg 
  jaguar-d-typ-36.jpg: JPEG image data, JFIF standard 1.01

  bash-3.1# file memo.c  
  memo.c: ASCII C program text

  bash-3.1# file enonce_c.pdf 
  enonce_c.pdf: PDF document, version 1.4

## იხილეთ აგრეთვე 
*GNU Core Utilities

კატეგორია:იუნიქსი
კატეგორია:სტანდარტული იუნიქსის პროგრამები
პატრონყმობა

**პატრონყმობა** — ფეოდალური ურთიერთობის აღმნიშვნელი უნივერსალური ტერმინი X-XVIII საუკუნეების საქართველოში. მიღებულია ორი სიტყვისაგან: პატრონი და ყმა. აღნიშნავდა ურთიერთობას ფეოდალებსა და ყმა გლეხებს შორის (საწარმოო ურთიერთობა), აგრეთვე ურთიერთობას თვით ფეოდალთა შორის, ფეოდალური კლასის შინაპოლიტიკურ ორგანიზაციას. X საუკუნემდე პატრონყმობის შესატყვისი ცნება იყო „უფალ-მონობა“, ხოლო XV საუკუნიდან — ბატონყმობა.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ფეოდალური საქართველო
In the Cage

**In the Cage** — ჯგუფ ჯენესისის სიმღერა კონცეპტუალური ალბომიდან The Lamb Lies Down on Broadway. ეს არის მეხუთე სიმღერა ალბომზე, საიდანაც მსმენელი შეიტყობს, რომ ალბომის გმირი, რაელი, მიწისქვეშ, უამრავი სტალაქტიტითა და სტალაგმიტით სავსე გამოქვაბულშია მოქცეული. რაელი ხედავს თავის ძმას, ჯონს, რომელიც გაურბის.

## ფაქტები და ანალიზი 
* სიმღერაში ნახსენებია რამდენიმე პოპულარული სიმღერა. ესენია: Runaway (1961) (დელ შენონის ჰიტ-სინგლი); Raindrops Keep Falling On My Head (ბი ჯეი თომასი) და My Girl (The Temptations) - ამ უკანასკნელთან პირდაპირი კავშირი აქვს ფრაზას I've got sunshine....

## საკონცერტო ვერსიები 
საკონცერტო შესრულებების დროს, გარდა ტურისა The Lamb Lies Down On Broadway, სიმღერას სხვა ცნობილი კომპოზიციებიც ერთვოდა. როგორც წესი, ეს იყო The Cinema Show, The Colony of Slippermen, Apocalypse in 9/8 და ა.შ.

2007 წელს სიმღერა სრულდებოდა ტურის Turn It On Again ფარგლებში.

## წყარო 
* The Genesis Discography - ჯენესისის შემოქმედების დეტალური განხილვა 

კატეგორია:ჯენესისის სიმღერები
კატეგორია:1974 წლის სიმღერები
პედაგოგიური ფურცელი

**პედაგოგიური ფურცელი** — ქართული პროგრესული პედაგოგიური ჟურნალი. გამოდიოდა 1904–1906. რედაქტორები იყვნენ: ე. ერისთავი, ნ. ზურაბაშვილი (1904–1905), მ. დემურია (1906). გამოვიდა 8 ნომერი. ჟურნალი ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობის პოზიციებიდან აშუქებდა, უმთავრესად, ოჯახში აღზრდის, ზოგადადპედაგოგიურ  და დიდაქტიკურ საკითხებს: ქართული ეროვნული სკოლის ცხოვრებასთან და პოლიტიკასთან კავშირს, მასწავლებლისა და აღმზრდელის, სკოლისა და ოჯახის როლს, ბავშვის ფიზიკური, ზნეობრივი, სქესობრივი აღზრდის საკითხებს და სხვა. თანამშრობლობდნენ: შ. ჩიტაძე, პ. სურგულაძე, ა. მიქაბერიძე, ე. ხრამელაშვილი, ი. ბალარჯიშვილი, ლ. ელიავა და სხვები.

## ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს ჟურნალები
კატეგორია:ქართულენოვანი ჟურნალები
Auto Bild

**Auto Bild** — ჟურნალი და ინტერნეტ-გამოცემა ავტომობილების და მასთან დაკავშირებული თემატიკის შესახებ, როგორებიცაა ტრანსპორტი, საავტომობილო ტექნიკა, გამოფენები და ყველანაირი სიახლეები.

## პირველი გამოცემა 
ჟურნალის პირველი ნომერი 1986 წლის 24 თებერვალს გამოვიდა და ყოველწლიურად 51-53 ნომერი გამოდის. იგი გამოსცა Axel Springer Auto Verlag-მა, რომელიც არის გამომცემლობა Axel Springer AG-ს შვილობილი კომპანია. 2006 წლის 3 აპრილიდან მისი შეფ-რედაქტორია ბერნდ ვილანდი.

## ქვეყნების სია 
thumb|AutoBild საქართველოს გარეკანი

აქ არის იმ ქვეყნების ჩამონათვალი, სადაც ავტო ბილდის ლიცენზირებული ვარიანტები გამოდის:
* გერმანია: AUTO BILD (ყოველკვირეული, 1986 წლიდან)
* იტალია: AUTO OGGI (ყოველკვირეული, 1986 წლიდან)
* საფრანგეთი: AUTO PLUS (ყოველკვირეული, 1988 წლიდან)
* დიდი ბრიტანეთი: AUTO EXPRESS (ყოველკვირეული, 1988 წლიდან) 
* ნიდერლანდები: AUTO WEEK (ყოველკვირეული, 1990 წლიდან)
* თურქეთი: AUTO SHOW (ყოველკვირეული, 1992 წლიდან)
* პოლონეთი: AUTO SWIAT (ყოველკვირეული, 1995 წლიდან)
* ხორვატია: AUTO BLIC (თვეში ორჯერ, 1995 წლიდან)
* შვეიცარია: AUTO BILD SCHWEIZ (ყოველკვირეული, 1997 წლიდან)
* ავსტრია: AUTO BILD ÖSTERREICH (ყოველკვირეული, 1998 წლიდან)
* პორტუგალია: AUTO FOCO (ყოველკვირეული, 2000 წლიდან)
* ჩეხეთი: AUTO TIP (თვეში ორჯერ, 2002 წლიდან)
* ბულგარეთი: AUTO BILD БЪЛГАРИЯ (თვეში ორჯერ, 2002 წლიდან)
* ესტონეთი: AUTO BILD EESTI (ყოველთვიური, 2004 წლიდან)
* ფინეთი: AUTO BILD SUOMI (თვეში ორჯერ, 2004 წლიდან)
* სლოვენია: AUTO BILD SLOVENIJA (ყოველთვიური, 2004 წლიდან)
* ლატვია: AUTO BILD LATVIJA (ყოველთვიური, 2004 წლიდან)
* უნგრეთი: AUTO BILD MAGYARORSZAG (ყოველთვიური, 2004 წლიდან)
* ლიეტუვა: AUTO BILD LIETUVA (თვეში ორჯერ, 2005 წლიდან)
* ესპანეთი: AUTO BILD ESPAÑA (ყოველკვირეული, 2005 წლიდან)
* სერბია-მონტენეგრო: AUTO BILD SRBIJA I CRNA GORA (თვეში ორჯერ, 2006 წლიდან)
* დანია: AUTO BILD DANMARK (თვეში ორჯერ, 2006 წლიდან)
* საბერძნეთი: AUTO BILD HELLAS (ყოველკვირეული, 2007 წლიდან)
* ჩრდილოეთი მაკედონია: AUTO BILD MAKEDONIJA (ყოველკვირეული, 2007 წლიდან)
* სლოვაკეთი: AUTO BILD SLOVENSKO (თვეში ორჯერ, 2007 წლიდან)
* უკრაინა: AUTO BILD УКРАИНА (თვეში ორჯერ, 2007 წლიდან)
* საქართველო: AUTO BILD საქართველო (ყოველთვიური, 2008 წლიდან)
* რუმინეთი: AUTO BILD ROMANIA (თვეში ორჯერ, 2008 წლიდან)
* ბელარუსი: AUTO BILD БЕЛАРУСЬ (ყოველთვიური, 2009 წლიდან)

არაევროპული გამოცემები:
* ინდონეზია: AUTO BILD INDONESIA (თვეში ორჯერ, 2003 წლიდან)
* ტაილანდი: AUTO BILD THAILAND (თვეში ორჯერ, 2004 წლიდან)
* აზერბაიჯანი: AUTO BILD Azərbaycan (ყოველთვიური, 2005 წლიდან)
* მექსიკა: AUTO BILD MEXICO (ყოველთვიური, 2008 წლიდან)
* ინდოეთი: AUTO BILD INDIA (თვეში ორჯერ, 2008 წლიდან)

## საიტი 
* *Auto Bild-ის* ოფიციალური საიტი
* *Autobild.tv* myvideo.de-ზე
* *Autobild.tv* youtube.com
* *Axel Springer-ის* ოფიციალური საიტი 

კატეგორია:საავტომობილო ჟურნალები
კატეგორია:გერმანიის ჟურნალები
მერია (ოზურგეთის მუნიციპალიტეტი)

**მერია** — სოფელი საქართველოში, გურიის მხარის ოზურგეთის მუნიციპალიტეტში. თემის ცენტრი (სოფლები: მერია, ნაღობილევი, ჭახვათა, ხვარბეთი). სოფელში არის საჯარო სკოლა, ბიბლიოთეკა.

## გეოგრაფია
მდებარეობს მდინარე ნატანების მარჯვნივ, ოზურგეთიდან 13 კმ., ზღვის დონიდან 30 მ. სოფელში არის რკინიგზის სადგური ნატანები-ოზურგეთის ხაზზე, რომელიც შვიდ სოფელს ემსახურება, გადის ოზურგეთი-ურეკის საავტომობილო გზა. მერიაში განლაგებული იყო საბჭოთა საავიაციო ბაზა, ამჟამად მის ადგილზე განთავსებულია ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის ნაგავსაყრელი. სოფელში არის ტორფის საბადო.

## ეტიმოლოგია
სოფლის უწინდელი სახელწოდებაა გოგორეთი. გადმოცემის თანახმად გოგორეთი იყო ტყვეთა სყიდვის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი პუნქტი. რამდენადაც მუშტარს ყოველთვის ტყვე ქალთა რაოდენობა აინტერესებდა, კითხულობდა „გოგო რეთიაო?“ (ანუ რამდენიაო?). სწორედ აქედან შემორჩა სახელწოდება გოგორეთი.

სახელწოდება მერია მომდინარეობს მერედან, რაც საკმაოდ გავრცელებული ტერმინია გურიასა და აჭარაში. სულხან-საბა ორბელიანი მერეს განმარტავს, როგორც სწორ ვაკეს. ივანე ჯავახიშვილის აზრით, მერე მხოლოდ წყლის სანაპიროზე მდებარე ადგილს ეწოდება.

## ისტორია
გოგორეთის ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესია XVII საუკუნით თარიღდება. უფრო გვიანდელია ნაკაშიძეთა კარის ეკლესია. ასევე იდგა წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესია. 1841 წელს აქ გაიმართა გოგორეთის ბრძოლა. გოგორეთი შედიოდა ხვარბეთის სასოფლო საზოგადოებაში და იყო ამ საზოგადოების ცენტრი. 1883 წელს გაიხსნა ხვარბეთის საზოგადოების სკოლა. სკოლა ერთკლასიანი იყო და 75 ვაჟი სწავლობდა. სკოლით სარგებლობდა აგრეთვე კონჭკათის მოსახლეობა. 1890-93 წლებში სკოლა ორკლასიანად გადაკეთდა. 1903 წელს სკოლაში გოგონათა განყოფილებაც გაიხსნა, ამ დროისთვის აქ უკვე 200 ვაჟი და 50 გოგონა სწავლობდა. სოფელში ამ დროს მოქმედებდა შემნახველ-გამსესხებელი საზოგადოება და აფთიაქი.

XX საუკუნის 20-იან წლებში სოფელი უკვე მჭიდროდ იყო დასახლებული. 1928 წლისთვის სოფლის მოსახლეობის უმრავლესობა დაბლობში, ანუ მერეში დასახლდა. მალე მერეს მოსახლეობამ გადააჭარბა თავდაპირველი დასახლების, გოგორეთის მოსახლეობას და სოფლის ცენტრიც მერეში გადავიდა. 1930-იან წლებში მერეში გადავიდა ხვარბეთის საზოგადოების სკოლა, რომელიც მანამდე სოფელ გოგორეთში იდგა. 1960-იან წლებში მერიაში მოეწყო სამხედრო აეროდრომი და მოეწყო შესაბამისი დასახლება. 1962-1964 წლებში სრულდებოდა სამოქალაქო ყოველდღიური რეისები მახარაძე-თბილისი. 1977 წლისთვის მერიის მეციტრუსეობის კოლმეურნეობა ფლობდა 120 ჰა ციტრუსის პლანტაციას. 1995 წლის 21 მაისს შესრულდა რეისი ოზურგეთი-მოსკოვი. 2000-იან წლებში იგეგმებოდა მერიის აეროდრომის ადგილზე თბოელექტროსადგურის მშენებლობა. ამჟამად აეროდრომის ტერიტორიაზე განთავსებულია მუნიციპალური ნაგავსაყრელი.

## გოგორეთის ეკლესია
სოფელში შემორჩენილია კულტურის ძეგლი გოგორეთის ეკლესია. აგებულია ნატეხი ქვით. წარმოადგენს დარბაზულ ნაგებობას გარეთ გაზიდული ნახევარწრიული აფსიდით. შესასვლელი დასავლეთიდან და სამხრეთიდან აქვს. საკურთხეველი დარბაზისგან გამოყოფილია მხრებით, ხოლო იატაკი ერთი საფეხურით ამაღლებულია. გრძივი კედლების შუაში თითო პილასტრია. იატაკი ქვის ფილებითაა მოგებული და გადალესილია.

## მოსახლეობა
## იხილეთ აგრეთვე
*მერიის საჯარო სკოლა

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
კლაივ ლუისი

**კლაივ სტეპლზ ლუისი** (; დ. 29 ნოემბერი, 1898 – გ. 22 ნოემბერი, 1963) — ინგლისელი მწერალი, ყველაზე მეტად ცნობილი რომანების სერიით „ნარნიის ქრონიკები“. იგი ასევე იყო ჯ.რ.რ. ტოლკინის ერთ-ერთი ახლო მეგობარი და ინკლინგების წევრი. ლუისის წიგნები გამოირჩევა რელიგიური მოტივების გავლენით.

ცნობილია, რომ ლუისი ქრისტიანული წესით იყო მონათლული, მაგრამ მოზარდობისას სარწმუნოებას დაშორდა. ტოლკინისა და სხვა მეგობრების გავლენით, დაახლოებით 30 წლის ასაკში იგი კვლავ დაუბრუნდა რელიგიას, რამაც გავლენა იქონია მის შემოქმედებაზე. რელიგიური მოტივებით სავსეა „ნარნიის ქრონიკებიც“. გარდა ამისა, იგი მონაწილეობდა რადიო-გადაცემებში, სადაც ქვეყნის მასშტაბით საუბრობდა ქრისტიანობაზე.

## რესურსები ინტერნეტში 
*ლუისი პორტალზე Open Directory
*ლუისის კალიფორნიული საზოგადოება
*ლუისის ციტატები
*RapidNet.com — ხ.დ.კ. ლუისის შესახებ 
*ბრაზილიური გვერდი ლუისის შესახებ 

## სქოლიო
კატეგორია:ინგლისელი მწერლები
კატეგორია:დაბადებული 1898
კატეგორია:ინკლინგები
კატეგორია:ბრიტანელი ფენტეზი მწერლები
კატეგორია:ბრიტანელი სამეცნიერო ფანტასტიკის ჟანრის მწერლები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
Coolio

**არტის ლეონ აივი უმცროსი**, აგრეთვე ცნობილი როგორც **Coolio**  (დ. 1 აგვისტო, 1963 – გ. 28 სექტემბერი, 2022))   — ამერიკელი რეპერი და მსახიობი. იგი ყველაზე მეტად ცნობილია 1995 წლის სინგლით „Gangsta's Paradise“, თუმცა წარმატება მოიპოვა სხვა სინგლებითაც — „Fantastic Voyage“ (1994), „1, 2, 3, 4 (Sumpin' New)“ (1996) და „C U When U Get There“ (1997). რეპერს აგრეთვე ეკუთვნის „Aw, Here It Goes!“, Nickelodeon-ის 1996 წლის ტელესერიალ „კენანი და კელის“ თემატური სიმღერა. 1996 წლიდან Coolio ალბომებს დამოუკიდებლად გამოსცემდა, საქმიანობდა როგორც მზარეული და გამოუშვა სერიალი „Cookin' with Coolio“, ისევე, როგორც რეცეპტების წიგნი. რეპერის კარიერის ადრეულ წლებში მას წარმატება ჰქონდა ჯგუფ WC and the Maad Circle-ის შემადგენლობაში, რომელშიც აგრეთვე შედიოდნენ WC და მისი ძმა, Crazy Toones.

## დისკოგრაფია 
**It Takes a Thief* (1994)
*''Gangsta's Paradise* (1995)
**My Soul* (1997)
**Coolio.com* (2001) (გამოიცა მხოლოდ იაპონიაში)
**El Cool Magnifico* (2002)
**The Return of the Gangsta* (2006)
**Steal Hear* (2008)
**From The Bottom 2 The Top'' (2009)

## რესურსები ინტერნეტში 
*
* 
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი რეპერები
კატეგორია:დაბადებული 1 აგვისტო
კატეგორია:გარდაცვლილი 28 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1963
კატეგორია:გარდაცვლილი 2022
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი პოლიტიკოსები
კახა ბაინდურაშვილი

**კახა ბაინდურაშვილი** (დ. 26 სექტემბერი, 1978, თბილისი) — ქართველი პოლიტიკოსი, საქართველოს ფინანსთა მინისტრი 2009 წლის 6 თებერვლიდან 2011 წლის 17 ივნისამდე.

## ბიოგრაფია
ბაინდურაშვილი სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში (1998-2000), სადაც  მიღებული აქვს ეკონომიკურ მეცნიერებათა მაგისტრის ხარისხი. 1999-2000 წლებში მუშაობდა სააგენტოში „პრაიმ-ნიუსი” რედაქტორის თანამდებობაზე.  2000-2002 წლებში ეკავა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს საინვესტიციო პროექტების მონიტორინგის სამმართველოს უფროსის თანამდებობა. 2002-2004 წლებში მუშაობდა გაეროს განვითარების პროგრამის (UNDP) კონსულტანტად. 2004-2005 წლებში იყო საქართველოს პრემიერ-მინისტრის მრჩეველი. 

2005 წლის სექტემბრიდან 2006 წლის ივნისის პერიოდში სწავლობდა უილიამს კოლეჯში (უილიამსთაუნი, მასაჩუსეტსი, აშშ), სადაც მიღებული აქვს განვითარებადი ეკონომიკის მაგისტრის ხარისხი.  

2006 წლის ივნისიდან 2007 წლის მარტამდე მუშაობდა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს საგადასახადო დეპარტამენტის თავმჯდომარის პოსტზე. 2007 წლის მარტიდან 2009 წლის თებერვლამდე  ეკავა საქართველოს ფინანსთა მინისტრის პირველი მოადგილის თანამდებობა. 2009 წლის 6 თებერვალს დაინიშნა საქართველოს ფინანსთა მინისტრად, რაც საკუთარი სურვილით 2011 წლის 17 ივნისს დატოვა.

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო 
კატეგორია:საქართველოს ფინანსთა მინისტრები
კატეგორია:დაბადებული 1978
კატეგორია:დაბადებული 26 სექტემბერი
კ
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
მუხროვანის ამბოხი (2009)

**2009 წლის მუხროვანის ამბოხი** — საქართველოს არმიის მუხროვანში ბაზირებული (თბილისიდან 30 კმ) სატანკო ბატალიონის ამბოხი 2009 წლის 5 მაისს. დაუზუსტებელი ცნობებით ამბოხში სულ მცირე 500 ადამიანი იღებდა მონაწილეობას. მოგვიანებით იმავე დღეს საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტრომ გამოაცხადა, რომ ამბოხებულები ჩაბარდნენ. მეამბოხეთა ზოგიერთ ლიდერი, მათ შორის ბატალიონის მეთაური, დააპატიმრეს; სხვებმა გაქცევა მოახერხეს. ამბოხის შესახებ ცნობილი გახდა მას შემდეგ, რაც მთავრობამ გამოაცხადა, რომ გახსნილი იყო ქვეყნის დესტაბილიზაციისა და პრეზიდენტ მიხეილ სააკაშვილის მკვლელობის გეგმა.

## სქოლიო 
კატეგორია:საქართველოს აჯანყებები
კატეგორია:მიხეილ სააკაშვილი
ბობოლის ბაღები

[thumb|right|300px|ხედი [პალაცო პიტი|პალაცო პიტზე]]
**ბობოლის ბაღები** () — განთქმული პარკი ფლორენციაში, რენესანსის სტილის საპარკო ანსამბლის ერთ-ერთი საუკეთესო  ნიმუში იტალიაში.

## მდებარეობა და სტრუქტურა 
ბობოლის ბაღები მდებარეობს ბობოლის ბორცვზე პალაცო პიტთან, ტოსკანის ჰერცოგის, მედიჩის მთავარ რეზიდენციასთან, და წარმოადგენს XVI საუკუნის ბაღთა ხელოვნების ერთ-ერთ ყველაზე ცნობილ ნიმუშს. იმ დროის გემოვნებასთან შერწყმით პარკს ჰყოფს გრძელი ჩაზნექილი და  განიერი ხრეშიანი გზები. ის მორთულია ქვის დეკორატიული ელემენტებით, ძვირფასი მონუმენტებით და ფანტანებით. ბობოლის ბაღები იყოფა კერძო და სახალხო ნაწილებად - გროტებით, ნიმფებით და კლასიკურ სტილში შესრულებული, მოქმედი, ბაღის კოლონადებიანი ეკლესებით. ბობოლის ბაღების ღირსებას წარმოადგენს, ის რომ, აქედან იშლება ქალაქის მშვენიერი ხედები. ფართო მასებისთვის ბაღი გაიხსნა 1766 წ.

## ლიტერატურა 
*
*

## რესურსები ინტერნეტში 
*Giardino di Boboli - a Gardens Guide review 
*360 degree virtual tour of Boboli Gardens 
*Article about Boboli Gardens 
*Florence's Boboli Gardens

კატეგორია:ფლორენციის ღირსშესანიშნაობები
კემეროვოს ოლქი

**კემეროვოს ოლქი** () — ოლქი რუსეთში. მდებარეობს ციმბირის ფედერალურ მხარის სამხრეთით. დაარსდა 1943 წლის 26 იანვარს. ადმინისტრაციული ცენტრი - კემეროვო.

## გეოგრაფია 
კემეროვოს ოლქს ესაზღვრება ხაკასეთისა და ალთაის რესპუბლიკები, ალთაისა და კრასნოიარსკის მხარეები, ნოვოსიბირსკისა და ტომსკის ოლქები.

## მოსახლეობა 
thumb|left|250px|კემეროვოს ოლქის ადმინისტრაციული შენობა
მოსახლეობის უმრავლესობა (85 %) ქალაქად ცხოვრობს. ცხოვრობენ რუსები, უკრაინელები, გერმანელები, ჩუვაშები და თათრები. კემეროვოს ოლქში არის 20 ქალაქი და 19 რაიონი. უდიდესი ქალაქებია ნოვოკუზნეცკი (562 200 კაცი), კემეროვო (520 000 კაცი), პროკოფიევსკი (213 200 კაცი)...

## რესურსები ინტერნეტში 
* კემეროვოს ოლქის ადმინისტრაციის ოფიციალური საიტი 
## სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის ფედერაციის ოლქები
ჩვეულებრივი მახრჩობელა

**ჩვეულებრივი მახრჩობელა** (*Boa constrictor; Constrictor constrictor*) — მახრჩობელა გველი მახრჩობელასებრთა ოჯახისა. სხეულის სიგრძე 2-3 მ. (5,5, მეტრამდე). ზურგის მოხატულობა იმდენად მრავალფეროვანია, რომ არსებობს უამრავი ვარიანტი. მოძრაობისას, მზის სხივებზე მახრჩობელას კანი ელვარებს მეტალისებურად, ტალღისებურად და ცისარტყელასებრ ბზინავს. საცხოვრებელი არეალი ფართოა - დაწყებული მექსიკიდან, მთელი ტროპიკული და ეკვატორული ამერიკის გავლით, ცენტრალური არგენტინის რაიონებამდე. ამ ტერიტორიაზე მახეჩობელას 6 (10) ქვესახეობა ბინადრობს. უმეტესობა მათგანი გარეგნულად და ბიოლოგიური მონაცემებით ერთმანეთისგან ისე განსხვავდება, რომ ადრე დამოუკიდებელ სახეობებად იყვნენ მიჩნეულნი. 

## ქვესახეობები 
thumb|ნომინალური ქვესახეობა (წითელ-კუდიანი მახრჩობელა)
thumb|იმპერატორული მახრჩობელა
thumb|არგენტინული მახრჩობელა
* ნომინალური ქვესახეობა (*Boa constrictor constrictor*) ცხოვრობს ბრაზილიის ტყეებში, პერუს აღმოსავლეთით, კოლუმბიაში, ვენესუელაში, სურინამიში, გაიანასა და გვიანაში.
* იმპერატორული მახრჩობელა (*Boa constrictor imperator*) პერუში, ეკვადორში, კოლუმბიაში, ცენტრ. ამერიკის ყველა ქვეყანასა და მექსიკაში.
* არგენტინული მახრჩობელა (*Boa constrictor occidentalis*) ჩრდილო არგენტინის მშრალ სტეპებში.

## ცხოვრების წესი 
ჩვეულებრივი მახრჩობელას ცხოვრების წესი მნიშვნელოვნადაა დამოკიდებული გეოგრაფიულ მდებარეობაზე, მაგ: **ბრაზილიური ქვესახეობა** (*Boa constrictor constrictor*) ხშირ ტყეებში ბინადრობს, კარგად დაცოცავს ხეებზე, ხშირად გვხვდება მდინარეებისა და ნაკადულების პირას, თუმცა წყალში არ ჩადის, შესაძლოა იმიტომაც, რომ ხსენებულ რაიონებში ბინადრობს და ნადირობს მწვანე ანაკონდა. საკვებს ძირითადად ხმელეთზე დაეძებს. იკვებება წვრილი ძუძუმწოვრებით, ხვლიკებითა და ფრინველებით. **იმპერატორული მ.** ბინადრობს როგორც ტყეებში, ისევე ბუჩქნარებში, მშრალ ადგილებში, მთების ფერდობებზე. **არგენტინული მახრჩობელა** კი საერთოდ არ ეკარება არც წყალს, არც ტყიან ტერიტორიებსა და უპირატესობას მშრალ, გაშლილ ლანდჩაპტებს ანიჭებს. ჩვეულებრივი მ. ხშირად გვხვდება ადამიანის საცხოვრებელთან ახლოს, სადაც მღრღნელებსა და ხვლიკებზე ნადირობს. ზოგიერთ რაიონში ეს გველი მოშინაურებულია და სახლში სპეციალურად ჰყავთ თაგვებისა და ვირთხების დასაჭერად. 

## საკვები 
საკვები მეტად მრავალფეროვანია: ხვლიკები, მღრღნელები, ჩანთოსნები, ოპოსუმები, ფრინველები, მანგუსტები და სხვა წვრილი ცხოველები. 

## გამრავლება 
მდედრი შობს 15-64 ცოცხალ ნაშიერს, თითოეული 50 სმ. სიგრძისაა. 2 წლის შემდგომ ისინი 3 მ-მდე იზრდებიან და უკვე შეუძლიათ გამრავლება. 

## სიცოცხლის ხანგრძლივობა 
მახრჩობელები ბუნებაში მიახლ. 23 წლამდე ცოცხლობენ, ტყვეობაში კი - 10 წლამდე.

კატეგორია:მახრჩობელები
კატეგორია:ამაზონის ფაუნა