open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
მულატუ ტეშომე

**მულატუ თეშომე ვირტუ** (; ; დ. 1957) — ეთიოპიელი პოლიტიკოსი, რომელიც 2013-დან 2018 წლამდე იყო ეთიოპიის პრეზიდენტი.

## ბიოგრაფია
]]
ს ვარშავაში, 2018 წლის 25 აპრილს.]]
მულატუ დაიბადა ქალაქ არჯოში, ველეგას პროვინციაში. მან განათლება ჩინეთში მიიღო, სადაც პეკინის უნივერსიტეტში დაამთავრა პოლიტიკური ეკონომიკის ფილოსოფიის ბაკალავრიატი და მოიპოვა დოქტორის ხარისხი საერთაშორისო პოლიტიკაში. 2002-დან 2005 წლამდე მას ასევე ეკავა ფედერაციის პალატის სპიკერის თანამდებობა. და აზერბაიჯანში.

თურქეთში ელჩად ყოფნის პერიოდში, 2013 წლის 7 ოქტომბერს, იგი პარლამენტის ერთსულოვანი გადაწყვეტილებით ეთიოპიის პრეზიდენტად აირჩიეს.

მულატუ დაქორწინებულია და ჰყავს ერთი ვაჟი.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1955
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:ეთიოპიის პრეზიდენტები
კატეგორია:ეთიოპიელი პოლიტიკოსები
ჰორტა ინტა-ა ნა მანი

**ჰორტა ინტა-ა ნა მანი** (დ. დაახლ. 1960) — გვინეა-ბისაუს გენერალი, რომელიც 2025 წლის სახელმწიფო გადატრიალების შემდეგ მსახურობს გვინეა-ბისაუს გარდამავალ პრეზიდენტად და „ეროვნული უსაფრთხოებისა და საზოგადოებრივი წესრიგის აღდგენის უმაღლესი სამხედრო სარდლობის“ ხელმძღვანელად.

იგი დაიბადა 1960-იან წლებში ეთნიკური ჯგუფის, ბალანტას ოჯახში. მან განათლება მიიღო საბჭოთა სამხედრო სკოლაში და ფორმაზე დღემდე ატარებს საბჭოთა კავშირში ყოფნის დროინდელ სამკერდე ნიშანს.

იგი იყო საპრეზიდენტო გვარდიის ბატალიონის მეთაური და 2022 წლის თებერვალში დაეხმარა მაშინდელ პრეზიდენტ უმარუ სისოკუ ემბალოს სახელმწიფო გადატრიალების მცდელობის მოგერიებაში.

## გადატრიალება და პრეზიდენტობა (2025-დღემდე)
2025 წლის 26 ნოემბერს ინტა-ა მონაწილეობდა სახელმწიფო გადატრიალებაში, რომელმაც დაამხო პრეზიდენტი უმარუ სისოკუ ემბალო. გადატრიალებას ხელმძღვანელობდა ბრიგადის გენერალი დინის ინკანია. გამოცხადდა „ეროვნული უსაფრთხოებისა და საზოგადოებრივი წესრიგის აღდგენის უმაღლესი სამხედრო სარდლობის“ ჩამოყალიბება, რომლის ხელმძღვანელი და შესაბამისად, გვინეა-ბისაუს დეფაქტო ლიდერი ინკანია გახდა. მომდევნო დღეს ინკანია გადადგა, ხოლო ინტა-ა დაინიშნა და შემდგომში ფიცი დადო, როგორც გარდამავალმა პრეზიდენტმა, რითაც იგი სამხედრო ხუნტის ახალი მეთაური გახდა.

თავის პირველ აქტში, როგორც გარდამავალმა პრეზიდენტმა, ინტა-ამ პრემიერ-მინისტრად დანიშნა ემბალოს მოკავშირე და მოქმედი ფინანსთა მინისტრი ილიდიო ვიეირა ტე.

2026 წლის 22 იანვარს ინტა-ამ გამოსცა დეკრეტი, რომელიც 2026 წლის 6 დეკემბრისთვის საკანონმდებლო და საპრეზიდენტო არჩევნების ჩატარების უფლებას იძლევა. ეს გადაწყვეტილება მას შემდეგ მიიღეს, რაც მიიჩნიეს, რომ „თავისუფალი, სამართლიანი და გამჭვირვალე არჩევნების ორგანიზებისთვის ყველა პირობა შესრულებულია“.

## იხილეთ აგრეთვე
* გვინეა-ბისაუს პრეზიდენტი

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1960
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:გვინეა-ბისაუს პრეზიდენტები
კატეგორია:ლიდერები რომლებმაც ძალაუფლება ხელში აიღეს პუტჩით
ბანგლადეშის ჩემპიონატი ჭადრაკში

**ბანგლადეშის ეროვნული ჩემპიონატი ჭადრაკში** — ყოველწლიური ტურნირი, რომელსაც ბანგლადეშის ჭადრაკის ფედერაცია ატარებს.

## ჩემპიონატების გამარჯვებულები წლების მიხედვით 
## საერთაშორისო ტიტულები 
* მონაცემები მოცემულია 2025 წლის აგვისტოს მდგომარეობით.

### ვაჟთა ტიტულები 
#### დიდოსტატები (GM) 
# ნიაზ მურშედი
# ენამულ ჰოსეინი
# ზიაურ რაჰმანი
# რიფატ ბინ-სატარი
# აბდულა ალ რაკიბი

#### საერთაშორისო ოსტატები (IM) 
# აბუ სუფიან შაკილი
# მინჰაზუდინ აჰმედ საგარი
# მოჰამად ფაჰად რაჰმანი
# მანონ რეჯა ნირი
# ზილურ რაჰმან ჩამპაკი

### ქალთა ტიტულები 
#### ქალთა საერთაშორისო ოსტატები (WIM) 
# რანი ჰამიდი
# ვადიფა აჰმედი
# შამიმა აქთერ ლიზა
# შარმინ სულთანა შირინი

#### ქალთა ფიდეს ოსტატები (WFM) 
# ანჯუმ ნოშინი
# ტანიმა პარვინი
# ფერდოუს ჯანატული
# ნაზრანა ხან ევა
# ვარსია ხუშბუ

## სქოლიო 
## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირების შედეგები Chess-Results-ზე
* ბანგლადეშის ვაჟთა ჩემპიონატების გამარჯვებულები
* ბანგლადეშის ქალთა ჩემპიონატების გამარჯვებულები

კატეგორია:ჭადრაკის ეროვნული ჩემპიონატები
კატეგორია:ქალთა ჭადრაკის ეროვნული ჩემპიონატები
კატეგორია:ჭადრაკი ბანგლადეშში
ანხელ გუიროლა

**ანხელ გუიროლა დე ლა კოტერა** (დ. 5 აგვისტო, 1826 — გ. 27 აპრილი, 1910) — სალვადორელი პოლიტიკოსი, რომელიც 1884 წელს ასრულებდა ელ-სალვადორის პრეზიდენტის მოვალეობას, ხოლო 1884 და 1885 წლებში იყო საკანონმდებლო ასამბლეის პრეზიდენტი.

## ბიოგრაფია
ანხელ გუიროლა დე ლა კოტერა დაიბადა საკატეკოლუკაში, ცენტრალური ამერიკის ფედერაციულ რესპუბლიკაში, 1826 წლის 5 აგვისტოს. მისი მშობლები იყვნენ რაფაელ მარია გუიროლა და ხერტრუდის დე ლა კოტერა ი გონსალესი. 1859 წელს მან ნიუ-იორკში იქორწინა კორდელია დიუკ ალექსანდერზე. მათ შვიდი შვილი შეეძინათ: ხოსე ადალბერტო (რომელიც ტოტოპოსტეს მესამე ომის დროს დაიღუპა), რაფაელი, ანხელი, ედუარდო, ხულია, ლულუ და მატილდე.

1852 წელს გუიროლა აირჩიეს სან-ვისენტეს მერად. 1866 წელს იგი სან-სალვადორის დეპარტამენტიდან საკანონმდებლო ასამბლეის დეპუტატად აირჩიეს.

იგი გარდაიცვალა 1910 წლის 27 აპრილს ნუევა სან-სალვადორში (დღევანდელი სანტა-ტეკლა), ელ-სალვადორში.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1826
კატეგორია:დაბადებული 5 აგვისტო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1910
კატეგორია:გარდაცვლილი 27 აპრილი
კატეგორია:სალვადორის პრეზიდენტები
კატეგორია:სალვადორელი პოლიტიკოსები
არაბული ეკონომიკური ერთიანობის საბჭო

**არაბული ეკონომიკური ერთიანობის საბჭო** (CAEU) () ― საერთაშორისო არაბული ორგანიზაცია, რომელიც დაარსდა 1964 წლის 30 მაისს ეგვიპტის, ერაყის, იორდანიის, ქუვეითის, ლიბიის, მავრიტანიის, პალესტინის, საუდის არაბეთის, სუდანის, ტუნისის, სირიის, არაბთა გაერთიანებული საამიროების და იემენის მიერ. ორგანიზაცია შეიქმნა 1957 წელს არაბული სახელმწიფოების ლიგის ეკონომიკური საბჭოს მიერ მიღებული შეთანხმების საფუძველზე. ორგანიზაციის ადმინისტრაციული ცენტრი მდებარეობს კაიროში, ეგვიპტე. ოფიციალური ენა არაბულია. გენერალური მდივნის თანამდებობას იკავებს მოჰამად აჰმედ ალ-ნი.

## ორგანიზაციის მიზნები 
1957 წლის 3 ივნისს დამტკიცებული ეკონომიკური ერთიანობის შესახებ შეთანხმების თანახმად, საბჭოს მიზანია არაბული ლიგის სახელმწიფოებს შორის ეკონომიკური ურთიერთობების ორგანიზება და განმტკიცება მათი ბუნებრივი და ისტორიული კავშირების საფუძველზე.

შეთანხმების პირველი მუხლი განსაზღვრავს წევრი სახელმწიფოების უფლებებს:

* პირთა და კაპიტალის თავისუფალი გადაადგილება.
* საქონლისა და პროდუქტების თავისუფალი გაცვლა.
* ცხოვრებისა და ეკონომიკური საქმიანობის (სამუშაო, დასაქმება და ა.შ.) უფლება.
* პორტებისა და აეროპორტების ტრანზიტი და გამოყენება.
* საკუთრების უფლებები და მემკვიდრეობა.

მე-2 მუხლი ავალდებულებს წევრებს, იმუშაონ ამ მიზნების მისაღწევად ერთიან საბაჟო ზონაში გაერთიანებით, იმპორტისა და ექსპორტის პოლიტიკის ჰარმონიზაციით, სხვა ქვეყნებთან შეთანხმებებზე ერთობლივი მოლაპარაკებებით და შრომის, სოციალური უზრუნველყოფის, დაბეგვრისა და მონეტარული პოლიტიკის სფეროებში კანონმდებლობის კოორდინაციით.

## წევრობა 
ორგანიზაციას ჰყავს 18 სრულუფლებიანი წევრი: ალჟირი, ბაჰრეინი, ეგვიპტე, ერაყი, იორდანია, ქუვეითი, ლიბანი, ლიბია, მაროკო, ომანი, პალესტინა, კატარი, საუდის არაბეთი, სუდანი, სირია, ტუნისი, არაბთა გაერთიანებული საემიროები და იემენი.

წევრობის კანდიდატები არიან კომორის კუნძულები, ჯიბუტი, მავრიტანია, სომალი.

## აგადირის შეთანხმება 
აგადირის შეთანხმებას, რომელიც არაბულ ხმელთაშუა ზღვის ქვეყნებს შორის თავისუფალი ვაჭრობის ზონის შექმნას ითვალისწინებდა, ხელი მოეწერა 2004 წლის 25 თებერვალს რაბატში (მაროკო). ის პირდაპირ არ არის არაბული ეკონომიკური ერთიანობის საბჭოს მიერ შექმნილი, თუმცა იგი დაკავშირებულია მისი ეკონომიკური ინტეგრაციის მიზნებთან და განიხილება, როგორც არაბულ ქვეყნებს შორის ეკონომიკური თანამშრომლობის გაღრმავების ერთ-ერთი ნაბიჯი.

მისი მიზანი იყო თავისუფალი ვაჭრობის დამყარება იორდანიას, ტუნისს, ეგვიპტესა და მაროკოს შორის და განიხილებოდა, როგორც ნაბიჯი ევროპა-ხმელთაშუა ზღვის თავისუფალი ვაჭრობის ზონის შექმნისკენ. 2016 წელს შეთანხმებას შეუერთდნენ პალესტინა და ლიბანი. შეთანხმება ასევე მიზნად ისახავს შიდა ვაჭრობისა და ევროკავშირთან ეკონომიკური კავშირების გაძლიერებას და უცხოური ინვესტიციების მოზიდვას.

## ეკონომიკური მაჩვენებლები 
2019 წლის შეფასებით, წევრი ქვეყნების კომბინირებული მშპ (PPP) 7.649 ტრილიონი აშშ დოლარი იყო (მსოფლიოში მე-4 უდიდესი). 2025 წლისთვის ნომინალური მშპ-ს პროგნოზი 3.719 ტრილიონი აშშ დოლარია (მსოფლიოში მე-7 უდიდესი). წევრი ქვეყნები არაბეთის შიდა ვაჭრობის 96%-ს შეადგენენ.

## სქოლიო 
კატეგორია:1964 წელს დაარსებული ორგანიზაციები
კატეგორია:არაბული ლიგა
კატეგორია:არაბული ლიგის ეკონომიკა
კატეგორია:საერთაშორისო ეკონომიკური ორგანიზაციები
კატეგორია:სავაჭრო ბლოკები
კატეგორია:1964 წელი ეკონომიკის ისტორიაში
ტრაიანეს პირველი დაკიური ლაშქრობა

მინი
**ტრაიანეს პირველი დაკიური ლაშქრობა** ― ტრაიანეს სამხედრო კამპანია დაკიის სამეფოს წინააღმდეგ, რომელიც 101–102 წლებში გაიმართა. წინა იმპერატორის, დომიციანეს წარმატებების მიუხედავად, დაკია მნიშვნელოვნად გაძლიერდა მეფე დეცებალუსის დროს და სერიოზულ საფრთხედ იქცა რომის იმპერიისთვის.

## ისტორია 
ომისთვის მზადება 101 წელს დაიწყო რომის სენატის მხარდაჭერით. რომის არმიამ, რომელიც დაახლოებით 12 ლეგიონს შეადგენდა, გადაკვეთა მდინარე დუნაი, ფაქტობრივად დაარღვია ადრინდელი სამშვიდობო ხელშეკრულება. გადასასვლელის უზრუნველსაყოფად, დამასკელმა არქიტექტორმა და ინჟინერმა აპოლოდორმა მდინარეზე ქვის ხიდი ააგო. ისტორიკოსების შეფასებით, დეცებალუსის ძალები დაახლოებით 160 000 მეომარს შეადგენდა, მათ შორის დაახლოებით 20 000 მოკავშირეს.

რომის სარდლობამ თავისი ჯარები შეტევისთვის რამდენიმე კოლონად დაყო. 101-ლი წლის სექტემბერში, ტაპსის ბრძოლა მოხდა დაკიის დედაქალაქის, სარმიზეგეტუზას გარეუბანში. დაკიელებმა ჯიუტი წინააღმდეგობა გაუწიეს მოწინააღმდეგეს, მაგრამ დამარცხდნენ. 102 წლის თებერვალში, ადამკლისის მახლობლად სისხლიანი ბრძოლა გაიმართა, სადაც რომაელებმა გაიმარჯვეს და დაახლოებით ოთხი ათასი ჯარისკაცი დაკარგეს. წყაროების თანახმად, ბრძოლის დროს ტრაიანემ ბრძანა, მისი ტანსაცმელი დაეხიათ და დაჭრილი ჯარისკაცებისთვის სახვევებად გამოეყენებინათ. 102 წლის გაზაფხულზე რომაელებმა კონტრშეტევა დაიწყეს და დაკიის ძალები მთიან რეგიონებში განდევნეს.

კამპანიის დროს, ქვემო მეზიის პროკურატორმა, ლაბერიუს მაქსიმუსმა, მოახერხა დეცებალუსის დის დატყვევება, ხოლო რომაელებმა დაიბრუნეს ნადავლი, რომელიც რომაელი გენერლის, კორნელიუს ფუსკუსის წინა დამარცხების შემდეგ დაიკარგა.

ომი დასრულდა დეცებალუსის კაპიტულაციით და დაკიისთვის მკაცრი პირობების მქონე ზავის დადებით. დაკიის სამეფომ რომს ტერიტორიის ნაწილი დაუთმო, ალყისათვის საჭირო აღჭურვილობა და ინჟინრები გადასცა, რომაელი დეზერტირები დააბრუნა და პირობა დადო, რომ მათ თავს აღარ დაესხმოდა. გარდა ამისა, დაკიამ აღიარა რომზე დამოკიდებულება და ფაქტობრივად ვასალი სახელმწიფო გახდა.

გამარჯვებისთვის ტრაიანემ მიიღო საპატიო ტიტული „დაკიელი“. ტრიუმფის პატივსაცემად, ადამკლისიში აღმართეს მონუმენტური მემორიალები, მავზოლეუმი და საკურთხეველი, რომელზეც დაღუპული ჯარისკაცების სახელები იყო მოხსენიებული. თუმცა, მშვიდობა ხანმოკლე აღმოჩნდა: დეცებალუსმა მალევე დაარღვია ხელშეკრულების პირობები, დაიწყო თავისი არმიის აღდგენა და ტერიტორიის გაფართოება. 105 წელს მან რომაულ გარნიზონს შეუტია, რამაც ტრაიანეს მეორე დაკიური კამპანიის დაწყება გამოიწვია.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Dacian Wars: Emperor Trajan (101-106). Issue 2/2
* Trajan’s Dacian War
* '''Domitian's Dacian war'''

კატეგორია:ძველი რომის ომები
კატეგორია:დაკია
კატეგორია:101
ბარბადოსის ჩემპიონატი ჭადრაკში

**ბარბადოსის ეროვნული ჩემპიონატი ჭადრაკში** — ტურნირი, რომელსაც 1983 წლიდან ატარებს ბარბადოსის ჭადრაკის ფედერაცია. მანამდე ტურნირს ორგანიზებას უწევდა ბარბადოსის ჭადრაკის კლუბი. ქალთა ეროვნული ჩემპიონატი განცალკევებულად პირველად 1981 წელს გაიმართა.

## ღია ჩემპიონატის გამარჯვებულები 
## ქალთა ჩემპიონატის გამარჯვებულები 
## სქოლიო 
კატეგორია:ეროვნული ჩემპიონატები ჭადრაკში
კატეგორია:ჭადრაკი ბარბადოსში
ჭადრაკი
კატეგორია:1981 წელს დაარსებული პერიოდული მოვლენები
სანტა-კრუს-კილეტლა

**სანტა-კრუს-კილეტლის მუნიციპალიტეტი** () ― მუნიციპალიტეტი ტლასკალის შტატში, მექსიკის ცენტრალურ-აღმოსავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 7 750 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 23.1 %-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 5.4 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 1435.2 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია ტლასკალის შტატის შემადგენლობაში 1995 წლის 11 აგვისტოს შევიდა. მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრია სანტა-კრუს-კილეტლა. კილეტლა შეიძლება ითარგმნოს როგორც „ადგილი, სადაც საჭმელად ვარგისი ბალახოვანი მცენარეები ხარობენ“. მექსიკის სტატისტიკისა და გეოგრაფიის ეროვნული ინსტიტუტის კლასიფიკაციით, მუნიციპალიტეტის კოდია 29059.

## იხილეთ აგრეთვე
*ტლასკალის შტატის მუნიციპალიტეტები

## შენიშვნა
## ბიბლიოგრაფია
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ტლასკალის მუნიციპალიტეტები
სანტა-კრუს-ტლასკალა

**სანტა-კრუს-ტლასკალის მუნიციპალიტეტი** () ― მუნიციპალიტეტი ტლასკალის შტატში, მექსიკის ცენტრალურ-აღმოსავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 24 116 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 34.2 %-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 25.9 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 931.1 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია ტლასკალის შტატის შემადგენლობაში 1832 წლის 14 თებერვალს შევიდა. მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრია სანტა-კრუს-ტლასკალა. სახელი ეწოდა წმინდა ჯვრის პატივსაცემად. ტლასკალა შეიძლება ითარგმნოს როგორც „ტორტილების ადგილი“. მექსიკის სტატისტიკისა და გეოგრაფიის ეროვნული ინსტიტუტის კლასიფიკაციით, მუნიციპალიტეტის კოდია 29026.

## იხილეთ აგრეთვე
*ტლასკალის შტატის მუნიციპალიტეტები

## შენიშვნა
## ბიბლიოგრაფია
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ტლასკალის მუნიციპალიტეტები
აშშ-ის ჩემპიონატი ჭადრაკში ქალთა შორის 1974

**აშშ-ის 21-ე ჩემპიონატი ჭადრაკში ქალთა შორის** () — ტურნირი, რომელიც მიმდინარეობდა სენტ-პიტერსბერგში 1974 წლის 28 აპრილიდან 12 მაისამდე.

ამ ტურნირში მონა კარფის გამარჯვება მისი პირველი ტრიუმფიდან 36 წლის შემდეგ მოხდა. ეს ზუსტად ისეთივე დროის ინტერვალია, როგორიც სამუელ რეშევსკის პირველ (1936) და უკანასკნელ (1972) გამარჯვებებს შორის იყო აშშ-ის ჩემპიონატებზე.

## სატურნირო ცხრილი 
## ლიტერატურა 
* Chess Life & Review, აგვისტო, 1974, გვ. 517.

## რესურსები ინტერნეტში 
* აშშ-ის ქალთა 21-ე ჩემპიონატი; 1974
* ამერიკელი ქალი — ნაწილი VI
* აშშ-ის ქალთა ჩემპიონატების კოლექცია

კატეგორია:1974 წელი ჭადრაკში
კატეგორია:სპორტული შეჯიბრებები ფლორიდაში
კატეგორია:აშშ-ის საჭადრაკო ჩემპიონატები
Nizh ERA

*Nizh*-ით აღჭურვილი]]

**Nizh** (უკრ.) — ასაფეთქებელი რეაქტიული ჯავშნის ბრენდი, Kharkiv Morozov Machine Building Design Bureau-ს მიერ შემუშავებული და უკრაინაში სახელმწიფო საწარმო Fundamental Center of Crucial Technologies (FCCT-Microtek)-ის მიერ წარმოებული. Nizh-ის მოდულები უკრაინის მთავრობამ პაკისტანის Al-Khalid ტანკის მოდერნიზაციისთვის მიაწოდა.

Nizh-ის მოდულები ტანკის ან სხვა ჯავშანსატრანსპორტო საშუალების გარე ზედაპირზე მაგრდება. ყველა ERA მოდულის მსგავსად, იარაღის დარტყმისას აფეთქებისთვის განკუთვნილია. Nizh-ის მოდულები სხვა ERA მოდულებისგან განსხვავდება — სპეციალურად მიმდებარე მოდულებზე ზიანის აღმოფხვრისათვის ან მინიმუმამდე შემცირებისთვის არის შექმნილი, რაც სხვა ERA მოდულების კონსტრუქციებთან შედარებით მრავალჯერადი დარტყმის წინააღმდეგ ეფექტიანობის გაზრდას უზრუნველყოფს. ერთ მოდულში რამდენიმე ღარია, მოსული ჭურვის გზის პერპენდიკულარულად განლაგებული. ამოქმედებისას ეს ღარები ღარების უკან განლაგებული ასაფეთქებელი ნივთიერებებით თანმიმდევრულად გრძელ "დანის" მსგავს ჭურვებად ყალიბდება — შემოჭრადი ჭურვის, იქნება ეს კუმულაციური ნაკადი თუ კინეტიკური გრძელი ღეროს ჭურვი, დასაშლელად.

## ვარიანტები და მოდერნიზაციები 
 *Duplet*-ით აღჭურვილი]]

### Nizh-1M 
Nizh-1M — HKChPWSH ელემენტებზე დაფუძნებული ასაფეთქებელი რეაქტიული ჯავშნის კომპლექსი. კომპლექსი ტანკებს RPG/SPG ყუმბარების (განადგურების შესაძლებლობის 90%-მდე შემცირება), კუმულაციური და ჯავშანგამჭოლი ჭურვების (80%-მდე), ერთიანი ტანკსაწინააღმდეგო მართვადი რაკეტების (70%-მდე) და ასაფეთქებლად ნაჭედი ჭურვების (40%-მდე) წინააღმდეგ სანდო დაცვას უზრუნველყოფს.

### Nizh-LM 
Nizh-LM — HKChPWSH ელემენტებზე დაფუძნებული ასაფეთქებელი რეაქტიული ჯავშნის კომპლექსი მსუბუქი ჯავშანსატრანსპორტო საშუალებებისთვის.

### Duplet-2M 
Duplet-2M () — უკრაინული წარმოების ტანკებისთვის განკუთვნილი ტანდემური ასაფეთქებელი რეაქტიული ჯავშნის მოდულური მესამე თაობის კომპლექსი. Nizh კომპლექსის მოდერნიზებული ვარიანტი. ტანდემური ბრძოლის მასების ჭურვებისგან დაცვა ელემენტების სპეციალური ტანდემური განლაგებით მიღწეულია.

## სქოლიო 
## გარე ბმულები 
* 
* მწარმოებლის ვებგვერდი

კატეგორია:ჯავშანსატრანსპორტო საშუალებების აღჭურვილობა
კატეგორია:სატრანსპორტო ჯავშანი
კატეგორია:შეიარაღების კონტრზომები
კატეგორია:სამხედრო ტექნოლოგია
კატეგორია:უკრაინული გამოგონებები
ტრაიანეს მეორე დაკიური ლაშქრობა

**ტრაიანეს მეორე დაკიური ლაშქრობა** ― ტრაიანეს სამხედრო კამპანია დაკიის სამეფოს წინააღმდეგ, რომელიც 105–106 წლებში გაიმართა. ომი დასრულდა დაკიის საბოლოო დაპყრობით, მისი მეფის, დეცებალუსის თვითმკვლელობით და რეგიონის რომის იმპერიის პროვინციად გადაქცევით.

## ისტორია 
ომი გამოიწვია დეცებალუსის მიერ ტრაიანეს პირველი დაკიური ლაშქრობის შემდეგ დადებული სამშვიდობო ხელშეკრულების დარღვევამ. დაკიელმა მმართველმა დაიწყო თავისი არმიის გაძლიერება და კვლავ შევიწროება იმპერიის საზღვრებზე, გადაკვეთა მდინარე დუნაი და დაარბია რომის სასაზღვრო ტერიტორიები.

ჯარების გადაადგილების დასაჩქარებლად რომაელებმა ააშენეს მეორე ხიდი დუნაიზე. კამპანიაში მნიშვნელოვანი ძალები განლაგდნენ: 9 ლეგიონი, 10 ცხენოსანი, 35 დამხმარე კოჰორტა და ორი დუნაის ფლოტილია. რომაული არმიის საერთო რაოდენობამ 100 000 კაცს გადააჭარბა.

106 წლის ზაფხულის დასაწყისში დაიწყო დაკიის დედაქალაქის, სარმიზეგეტუზას, ალყა. II დამხმარე ლეგიონის, IV ფლავიუსების ლეგიონის და VI რკინის ლეგიონის დანაყოფები მონაწილეობდნენ შეტევაში. რომაელთა თავდასხმის მოგერიების შემდეგ, მათ ქალაქის აკვედუკი გაანადგურეს, რამაც დამცველებს წყალი წაართვა. 106 წლის ივლისში ქალაქი აიღეს; ზოგიერთმა დაკიელმა დიდებულმა თავი მოიკლა, რათა თავი აერიდებინათ დაპყრობისგან, ხოლო დედაქალაქს უკან დახეულმა ძალებმა ცეცხლი წაუკიდეს.

დეცებალუსი დარჩენილ არმიასთან ერთად მთებში გაიქცა, მაგრამ სექტემბერში მას რომაულმა კავალერიამ ტიბერიუს კლავდიუს მაქსიმუსის მეთაურობით დაეწია. დაკიელთა მეფემ, რომელსაც არ სურდა ტყვედ ჩავარდნა, თავი მოიკლა. მისი თავი და მარჯვენა ხელი ტრაიანეს გადასცეს და შემდეგ რომში გაგზავნეს.

გამარჯვების შემდეგ, რომაელებმა დეცებალუსის ხაზინა მისი მრჩევლის, ბისილისის, ღალატის წყალობით აღმოაჩინეს. მდინარე სარგესიაში დამალული საგანძური დაახლოებით 165,500 კგ ოქროსა და 331,000 კგ ვერცხლს შეადგენდა. წყაროების თანახმად, 500,000-მდე ადამიანი მონად გაყიდეს.

დაპყრობის შემდეგ დაკია რომის პროვინციად გადაიქცა. დანგრეული სარმიზეგეტუზას მახლობლად დაარსდა ახალი დედაქალაქი, ულპია ტრაიანა სარმიზეგეტუზა. იმპერიის სხვადასხვა რეგიონიდან ხალხი ამ მიწებზე გადავიდა, რამაც ხელი შეუწყო ლათინური ენისა და რომაული კულტურის გავრცელებას. დაკებზე გამარჯვება 113 წელს რომში ტრაიანეს სვეტის აგებით აღინიშნა.

რომაელთა კონტროლი პროვინციაზე 272 წლამდე გაგრძელდა, სანამ დაკია გოთური ტომების ზეწოლის ქვეშ რომაელებმა მიატოვეს.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ტრაიანეს პირველი დაკიური ლაშქრობა

## რესურსები ინტერნეტში 
* Второй дакийский поход Траяна
* Вторая дакийская война Траяна (Рубцов С. М.)

კატეგორია:ძველი რომის ომები
კატეგორია:დაკია
კატეგორია:105
კატეგორია:106
აშშ-ის ჩემპიონატი ჭადრაკში ქალთა შორის 1975

**აშშ-ის 22-ე ჩემპიონატი ჭადრაკში ქალთა შორის** () — ტურნირი, რომელიც მიმდინარეობდა მილუოკიში 1975 წლის 12-დან 27 ივლისამდე.

ტურნირი დაიან სეივერეიდის გამარჯვებით დასრულდა, რომელმაც უახლოეს მდევრებს ერთი ქულით გაასწრო. ერთადერთი მარცხი მან რუთ ჰერშტეინისგან იწვნია, რომელმაც მე-2—3 ადგილები გაიყო.

## სატურნირო ცხრილი 
## ლიტერატურა 
* Chess Life & Review, ოქტომბერი 1975, გვ. 649.

## რესურსები ინტერნეტში 
* აშშ-ის ქალთა 22-ე ჩემპიონატი; 1975
* ამერიკელი ქალი — ნაწილი VI
* აშშ-ის ქალთა ჩემპიონატების კოლექცია

კატეგორია:1975 წელი ჭადრაკში
კატეგორია:სპორტული შეჯიბრებები ვისკონსინის შტატში
კატეგორია:აშშ-ის საჭადრაკო ჩემპიონატები
სალიანდაგო პარკი

[thumb|სადგურ [ბესკუდნიკოვო (სადგური)|ბესკუდნიკოვოს პარკი]]
**სალიანდაგო პარკი** — ერთი დანიშნულების სადგურის ლიანდაგების ჯგუფი, რომლებიც სპეციალიზებურები არიან რკინიგზის სადგურის მუშაობის მოცულობასა და ხასიათზე დამოკიდებულებით.

## ზოგადი მონაცემები 
დიდ სადგურებში რამდენიმე სადგურის ლიანდაგი, რომლებიც სპეციალიზებურები არიან ერთი სახის მუშაობაზე, სალიანდაგო პარკში ერთიანდება ერთ საისრე ქუჩად ან საისრე ყელად. სალიანდაგო პარკებში ლიანდაგების რაოდენობა შუალედური სადგურებში შეადგენს არაუმეტეს 2—3-სა, დიდ დამხარისხებელ სადგურებში — 10 და უფრო მეტი. სალიანდაგო პარკების ურთიერთგანლაგების მიხედვით გამოიყოფა განივი, ნახევრადგანივი და გრძივი ტიპის სადგურები.

## მოწყობა 
სალიანდაგო პარკის ლიანდაგების დაკვალვისთვის მოითხოვება ორი ძირითადი პირობა: საისრე ქუჩებზე ყველა ისრული გადამყვანის ცენტრი უნდა იყოს განლაგებული ერთ პირდაპირ ხაზზე, პარკის ყველა ლიანდაგის ღერძი უნდა იყოს პარალელურები. საისრე ქუჩების დაკვალვისას ისრული გადამყვანის ცენტრის ზღვრული გადახრა საისრე ქუჩის ღერძის მიმართ (განივი შეცდომა) არ უნდა აჭარბებდეს ±1 სმ-ს.

პარკის ფორმა დამოკიდებულია მის ყელთან მიბმული რკინიგზის ლიანდაგების (მთავარი, შემაერთებელი, გამთრევი) რაოდენობაზე, თვითონ პარკში არსებული ლიანდაგების რაოდენობაზე და საისრე ქუჩების კონსტრუქციაზე. პარკების ელემენტარულ ფორმებს აქვთ ყელში შესასვლელი მხოლოდ ერთი ლიანდაგი და უბრალო საისრე ქუჩები. როდესაც პარკში ლიანდაგების რაოდენობა არ აღემატება 5-ს გამოიყენება ტრაპეციული ფორმის პარკი.

სადგურებში ასევე აწყობენ ლიანდაგების პარკებს ჯვარედინის ორმაგი კუთხის, კონისმსგავსი და ა.შ. საისრე ქუჩებით. პარკში ლიანდაგების მნიშვნელოვანი რაოდენობისას ირჩევა საისრე ქუჩების ისეთი შერწყმა, რომელიც უზრუნველყოფს შემავალი ისრული გადამყვანიდან ყველაზე უფრო შორს მდებარე სასაზღვრე ბოძკინტამდე არსებულ ყველაზე უფრო ნაკლებ მანძილს. თუ სალიანდაგო პარკის დანიშნულებაა მატარებლების მიღება-გაშვება, მაშინ ყველაზე უფრო მოკლე მანძილს უნდა ქონდეს მოცემული სადგურისთვის მითითებული ლიანდაგის სასარგებლო სიგრძე, ხოლო სხვა ლიანდაგებს აქვთ ზედმეტი სიგრძე.

## სპეციალიზაცია 
მოცემული სამუშაოს სპეციალიზაციაზე დამოკიდებულობით გამოყოფენ ლიანდაგების პარკებს:

* **მიმღებ-გამგზავნი** — განსაზღვრული მატარებელთა მიღებისთვის და გაშვებისათვის;
* **დამხარისხებელი** — ვაგონების გადამუშავებისთვის;
* **დასატვირთი** — ვაგონების დატვირთვა-გადმოტვირთვის სამუშაოთა ოპერაციების წარმოებისთვის;
* **ტრაქციული** — ლოკომოტივების რემონტისათვის;
* **ეკიპირების** — ლოკომოტივების წყლით და საწვავით ეკიპირებისთვის;
* **სარემონტო** — სატვირთო პარკის ვაგონების რემონტისთვის;
* **ტექნიკური** — სამგზავრო მატარებლების დამუშავებისთვის (დასუფთავება, დეზინფექცია, გარეცხვა, ვაგონების დაჯგუფება და სხვ.)
* **რანჟირების** — სამგზავრო მატარებლების ფორმირებისთვის და გაჩერებისთვის;
* **ადგილობრივი** — დიდი ვაგონნაკადების სადგურებზე, რომლებისთვისაც მოითხოვება ვაგონების არჩევა ჯგუფების ან დაცლის პუნქტების მიხედვით;
* **ტრანზიტული** — გადამუშავების გარეშე მატარებლების მიღება-გაშვებისთვის.

ასევე, ერთი მიმართულების მატარებლებთან მუშაობის სპეციალიზაციაზე დამოკიდებულობით, გამოყოფენ წყვილ და კენტ პარკებს.

## ლიტერატურა
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:სალიანდაგო მეურნეობა
ხმა, რომელიც ჭაობში ჩაიკარგა

„**ხმა, რომელიც ჭაობში ჩაიკარგა**“ — ქართველი პედაგოგისა და ავტორის, კახა გალდავას დოკუმენტურ-მეთოდოლოგიური ხასიათის ნაწარმოები. წიგნი 2025 წელს გამომცემლობა „ტრიასმა“ დასტამბა. ნაწარმოები ეხება რთული ქცევის, ემოციური დარღვევებისა და კანონთან კონფლიქტში მყოფი მოზარდების რესოციალიზაციის პროცესს და აერთიანებს მხატვრულ თხრობას პრაქტიკულ პედაგოგიურ რეკომენდაციებთან.

## შინაარსი
წიგნის ცენტრში არიან მოზარდები, რომლებსაც ქუჩაში ცხოვრების გამოცდილება აქვთ. სიუჟეტი ასახავს მათ ტრანსფორმაციას და სასკოლო გარემოში ინტეგრაციას. ავტორი ყურადღებას ამახვილებს იმ სირთულეებზე, რომლებსაც მასწავლებლები და საზოგადოება აწყდებიან ამ პროცესში.
ნაწარმოების სათაური - **„ხმა, რომელიც ჭაობში ჩაიკარგა“** - სიმბოლურად გამოხატავს იმ მივიწყებულ მოზარდებს, რომელთა პრობლემები და პოტენციალი ხშირად სოციალური გულგრილობისა თუ სისტემური ხარვეზების გამო შეუმჩნეველი რჩება.

## სტრუქტურა და მეთოდოლოგია
ნაწარმოები თავისი სტრუქტურით უნიკალურია, რადგან ის სამ ძირითად კომპონენტს აერთიანებს:

#**დოკუმენტური პროზა**: რეალურ ისტორიებზე დაფუძნებული თხრობა მოზარდების ცხოვრების შესახებ.
#**დოკუმენტური ჩანართები**: ფაქტობრივი მასალები, რომლებიც მკითხველს რეალურ სურათს უქმნის.
#**მეთოდოლოგიური ნაწილი**: წიგნი შეიცავს პრაქტიკულ სახელმძღვანელოს პედაგოგებისთვის. მასში მოცემულია კონკრეტული სტრატეგიები და მიდგომები, რომლებიც მასწავლებელმა შეიძლება გამოიყენოს გაკვეთილზე რთული ქცევის მქონე მოსწავლეებთან მუშაობისას.

## თემატიკა
წიგნში წამოჭრილია შემდეგი საკითხები:

* მოზარდთა დევიანტური ქცევა და მისი სოციალური ფესვები;
* პედაგოგის, როგორც ფასილიტატორისა და მენტორის როლი;
* კანონთან კონფლიქტში მყოფი მოზარდების განათლების უფლება;
* ემოციური და ქცევითი დარღვევების მართვა სასკოლო გარემოში.
## ლიტერატურა
* გალდავა, კ., ხმა, რომელიც ჭაობში ჩაიკარგა, თბ.: ტრიასი, 2025. — 91 გვ., ISBN 978-9941-962-40-0.

კატეგორია:ქართული დოკუმენტური პროზა
კატეგორია:პედაგოგიური ლიტერატურა
კატეგორია:2025 წლის წიგნები
ვაგონშემაერთებელი

thumb|ვაგონშემაერთებელი
**ვაგონშემაერთებელი** — მოწყობილობა, რომლის ძირითადი დანიშნულებაა დიდ დამხარისხებელ სადგურებში ჩახსნილი ვაგონების შეერთება გორაკისწინა ლიანდაგებში. ასევე გამოიყენება ვაგონების ჯგუფების გადასაადგილებლად სამრეწველო საწარმოების მისასვლელ ლიანდაგებზე.

## კარეტის ტიპის ვაგონშემაერთებელი 
*კარეტის ტიპის* ვაგონშემაერთებლებს აქვთ ოთხა პატარა ბორბალი, რომლებიც გადაადგილდებიან წარმოქმნილ მოძრავ და დამხმარე რელსებზე მიმმართველი ღარის ფუძეზე. იმის შედეგად, რომ დამხმარე რელსი განლაგებულია ლიანდაგის ორი ძაფის შიგნით ან გარეთ, კარეტას შეუძლია იმოძრაოს როგორც დამხარისხებელი ლიანდაგის გასწვრივ, ასევე გამყოფი საისრე ზონის საზღვრებში. კარეტაზე მდებარეობს ამოსაწევი ბერკეტი, რომელიც ურთიერთმოქმედებს ვაგონების გოგორწყვილებთან. ელექტრომექანიკური გამწევი მექანიზმი ემსახურება ვაგონშემაერთებელს ერთ — ორ ლიანდაგზე. კარეტის მოქმედების ზონა 40—60 მეტრია, 10 მოწყობილობის შემაერთებელი ლიანდაგის საერთო სიგრძე აღწევს 600 მეტრს. კარეტა ექსპლოატაციის ნორმალურ პირობებში გადაადგილებს 8 ვაგონამდე რაოდენობას, მასით 600—700 ტონას, სიჩქარით 1,5 მ/წმ.

## ურიკის ტიპის ვაგონშემაერთებელი 
*ურიკის ტიპის* ვაგონშემაერთებელი ეყრდნობა ოთხ ბორბალს, რომელიც გადაადგილდება სარელსო ლიანდაგის ფუძის შიდა ნაწილის ზევიდან; აქვს ამოსაწევი ბერკეტები, ურთიერთმოქმედებს ვაგონების გოგორწყვილებთან. ურიკა გადაადგილებს ვაგონებს სიჩქარით 1,25—1,5 მ/წმ, საწყის მდგომარეობაში ბრუნდება ორჯერ უფრო სწრაფად. ვაგონების შეერთების ზონაა 400—500 მეტრი.

## გამოყენება 
ყველაზე უფრო მეტად გავრცელებულია ბაგირის წევის კარეტის (რუსეთი, აშშ) და ურიკის ტიპის (გერმანია, შვედეთი, შვეიცარია) ვაგონშემაერთებლები. ვაგონშემაერთებლებს იყენებენ პარკის ვაგონის შემანელებლებთან კომბინაციაში, მათი თანმიმდევრობით დალაგებისას.

## ლიტერატურა
* Железнодорожный транспорт: энциклопедия / гл. ред. Н. С. Конарев. — М.: Большая российская энциклопедия, 1994. — С. 53. — ISBN 5-85270-115-7.

კატეგორია:სალიანდაგო მეურნეობა
ბაქსტონის მერია

**ბაქსტონის მერია** - გაიხსნა 1889 წელს ბაზრის მოედანზე, ქალაქ ბაქსტონში, დერბიშირის საგრაფოში, ინგლისში. ის მდებარეობს ქალაქის ცენტრალურ დაცულ ისტორიულ ზონაში და გადაჰყურებს ადგილს, რომელსაც „The Slopes“ ეწოდება. შენობა არის II კატეგორიის ისტორიული ძეგლი.

## ისტორია
შენობა დააპროექტა მანჩესტერის არქიტექტორმა უილიამ პოლარდმა ფრანგული შატოს სტილში (მანსარდული სახურავით, რომლის კიდეც რკინის მოაჯირებით არის მორთული, ვენეციური ფანჯრებით და საათის კოშკით პატარა გუმბათით). პოლარდმა ასევე დააპროექტა ბაქსტონის კოლეჯის გოთიკური სტილის „ახალი შენობა“ 1880 წელს.

მას შემდეგ, რაც ბაზრის დარბაზი (რომელიც ჰენრი კარის მიერ იყო დაპროექტებული) 1885 წლის სექტემბერში ხანძარმა გაანადგურა, გადაწყდა, რომ ამ ადგილას ახალი საქალაქო დარბაზი აეშენებინათ. ქალაქის სახანძრო ბრიგადამ თავისი ახალი სახანძრო მანქანით ვერ შეძლო იმ ხანძრის კონტროლი, რომელიც დაიწყო ბაზრის დარბაზის ერთ-ერთ მაღაზიაში პარაფინის ლამპის გამო.

1886 წელს გამოცხადდა კონკურსი ახალი საქალაქო დარბაზის პროექტისთვის. უილიამ პოლარდის პროექტმა 50 ფუნტის პრიზი მოიგო, ხოლო ადგილობრივი კომპანია James Salt შეირჩა შენობის ასაშენებლად 8,900 ფუნტის შეთავაზებით (სოლტმა ასევე ააშენა Entertainment Stage თეატრი, რომელიც დღეს Pavilion Arts Centre-ის სახელით არის ცნობილი).

ადგილობრივი მმართველი საბჭოს თავმჯდომარემ ედვარდ მილიგანმა 1887 წლის ივნისში ჩადო საძირკვლის ქვა (ეს წელი ასევე იყო დედოფალ ვიქტორიას ოქროს იუბილეს წელი). საქალაქო დარბაზის ოფიციალური გახსნა ჰარტინგტონის მარკიზმა ჩაატარა 1889 წლის 26 ივნისს.

## საათის კოშკი
საათი საათის კოშკზე (რომელიც დერბის კომპანია John Smith & Sons-მა დაამზადა) 1889 წელს საჩუქრად გადასცეს დევონშირის ჰერცოგის მოიჯარეებმა. 

ეს საჩუქარი გაკეთდა ლორდ ფრედერიკ კავენდისის პატივსაცემად, რომელიც 45 წლის ასაკში მოკლეს დანით დუბლინში, Phoenix Park-ის მკვლელობების დროს 1882 წლის მაისში (მალევე მას შემდეგ, რაც ის ირლანდიის მთავარ მდივნად დაინიშნა).

საქალაქო დარბაზის შიგნით გამოფენილია ლორდ კავენდისის (დევონშირის მე-7 ჰერცოგის შვილის) ბიუსტი. საათი საათებს რეკავდა 5 ცენტნერის (დაახლოებით 250 კილოგრამის) ზარით. 

## შენობა
საქალაქო დარბაზი აშენდა მაღალი ხარისხის ქვით (millstone grit), რომელიც მოიპოვებოდა ადგილობრივ Nithen Quarry-ში, Corbar Hill-ზე.

შენობის ორივე მხარეს მდებარე თაღები თავდაპირველად ღია გასასვლელები იყო, თუმცა მოგვიანებით ისინი შიდა ოთახებად გადააკეთეს.

საქალაქო დარბაზში ასევე მდებარეობდა ქალაქის პირველი უფასო საჯარო ბიბლიოთეკა.

თავდაპირველად პირველ სართულზე საბალო დარბაზი იყო, რომელიც დღეს ოფისებად არის გადაკეთებული.

## ბაზრის ჯვარი
საქალაქო დარბაზის წინ დგას მე-15 საუკუნის ბაზრის ჯვარი.

მე-20 საუკუნის განმავლობაში ჯვარი რამდენჯერმე გადაიტანეს:
თავდაპირველად ის ბაზრის მოედნის ცენტრში იდგა, შემდეგ გადაიტანეს 1840 წლის სასმელი შადრევნის გვერდით (Fountain Street-ის თავში), ხოლო მოგვიანებით მის ამჟამინდელ ადგილას.

1813 წლამდე (როდესაც ქალაქს ბაზრის ჩატარების უფლება მიენიჭა) ეს ჯვარი იდგა Cockerd Hill-ზე, რომელიც დღეს Palace Fields-ის სახელით არის ცნობილი.

ბაზრის ჯვარი ასევე II კატეგორიის ისტორიული ძეგლია.

## სქოლიო
აიათოლა მაჰმუდ ჰაშემი შაჰრუდი

**მაჰმუდ ჰაშემი შაჰრუდი** (სპარს. محمود هاشمی شاهرودی; დ. 15 აგვისტო, 1948 — გ. 24 დეკემბერი, 2018) — ირანელი და ერაყელი შიიტი სასულიერო პირი (აიათოლა) და პოლიტიკოსი. 2017 წლიდან გარდაცვალებამდე იკავებდა ირანის მიზანშეწონილობის საბჭოს თავმჯდომარის პოსტს, ხოლო 1999–2009 წლებში იყო ირანის სასამართლო ხელისუფლების მეთაური.

## ადრეული ცხოვრება და განათლება
მაჰმუდ ჰაშემი შაჰრუდი დაიბადა ერაყის ქალაქ ნაჯაფში, ეთნიკურად ირანელი მშობლების ოჯახში. მამამისი, ალი ჰოსეინი შაჰრუდი, ნაჯაფის სემინარიის სწავლული იყო. მაჰმუდმა განათლება ნაჯაფში მიიღო, სადაც მისი მასწავლებლები იყვნენ ისეთი გამოჩენილი ფიგურები, როგორებიც არიან აიათოლა ხომეინი და მუჰამედ ბაკირ ალ-სადრი.

მოგვიანებით, ირანში გადასვლის შემდეგ, იგი ასწავლიდა ყუმის სემინარიაში. აღსანიშნავია, რომ მისი ერთ-ერთი სტუდენტი იყო ლიბანური "ჰეზბოლას" მომავალი ლიდერი, ჰასან ნასრალა.

## პოლიტიკური კარიერა
1974 წელს ბაასის პარტიამ შაჰრუდი დააპატიმრა პოლიტიკური აქტიურობის გამო. იგი იყო „ისლამური დავას პარტიის“ წევრი და აქტიურად უჭერდა მხარს ისლამურ მოძრაობას ერაყში.

ირანის ისლამური რევოლუციის შემდეგ შაჰრუდი ირანში გადავიდა. იგი მნიშვნელოვან როლს ასრულებდა, როგორც შუამავალი აიათოლა ხომეინისა და ნაჯაფის სასულიერო წრეებს შორის. 1995 წელს იგი გახდა გუშაგთა საბჭოს წევრი.

## სახელმწიფო თანამდებობები
1999 წელს შაჰრუდი სასამართლო ხელისუფლების მეთაურად დაინიშნა. თანამდებობის დაკავებისას მან მკაცრად გააკრიტიკა თავისი წინამორბედი, მუჰამედ იაზდი და აღნიშნა, რომ მან „დანგრეული სასამართლო სისტემა“ ჩაიბარა.

მისი მმართველობის პერიოდში განხორციელდა რამდენიმე რეფორმა:

მომზადდა „დეკრიმინალიზაციის კანონპროექტი“, რომელიც მსუბუქი დანაშაულებისთვის პატიმრობის ნაცვლად სოციალურ სასჯელებს ითვალისწინებდა.

დაწესდა მორატორიუმი ჩაქოლვით სიკვდილით დასჯაზე.

მიუხედავად რეფორმისტული მცდელობებისა, მან პროკურორად დანიშნა კონსერვატორი საიდ მორთაზავი, რომელიც ცნობილი იყო დისიდენტების მიმართ რეპრესიული ქმედებებით.

## პოლიტიკური გავლენა და კრიტიკა
შაჰრუდი ითვლებოდა ირანის უზენაესი ლიდერის, ალი ხამენეის, ერთ-ერთ უახლოეს გარემოცვად და მის სავარაუდო მემკვიდრედაც კი. 2011 წელს ხამენეიმ იგი დანიშნა სპეციალური საარბიტრაჟო ორგანოს ხელმძღვანელად პრეზიდენტ მაჰმუდ აჰმადინეჟადსა და პარლამენტს შორის არსებული დავის გადასაჭრელად.

2018 წელს შაჰრუდი სამკურნალოდ იმყოფებოდა გერმანიაში, რასაც მოჰყვა პროტესტი ადამიანის უფლებათა დამცველების მხრიდან. გერმანელმა პოლიტიკოსმა ფოლკერ ბეკმა მის წინააღმდეგ სარჩელიც შეიტანა კაცობრიობის წინაშე ჩადენილი დანაშაულების ბრალდებით, სასამართლო სისტემის მეთაურობისას განხორციელებული სიკვდილით დასჯის შემთხვევების გამო.

## გარდაცვალება
მაჰმუდ ჰაშემი შაჰრუდი გარდაიცვალა 2018 წლის 24 დეკემბერს, 70 წლის ასაკში, თეირანში. დაკრძალვის ცერემონიას უძღვებოდა ალი ხამენეი. დაკრძალულია ყუმში, ფატიმა მასუმეს მეჩეთში.

## ლიტერატურა
*Official Website of the Expediency Discernment Council. (2017). Biography of Ayatollah Mahmoud Hashemi Shahroudi.

*Al-Jazeera News. (2018). Ayatollah Hashemi Shahroudi passes away.

*Tehran Times. (2018). Leader attends funeral of Ayatollah Hashemi Shahroudi.

კატეგორია:ირანელები
კატეგორია:ირანელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:ირანელი შიიტი სასულიერო პირები
ბელარუსის ჩემპიონატი ჭადრაკში

**ბელარუსის ჭადრაკის ჩემპიონატი** — ყოველწლიური სპორტული შეჯიბრება, რომელსაც ატარებს სპორტისა და ტურიზმის სამინისტრო ბელარუსის ჭადრაკის ფედერაციასთან ერთად. წარმოადგენს ევროპის პირად ჩემპიონატზე გასასვლელ შესარჩევ ტურნირს (2021 წლამდე).

## ისტორია 
ბელარუსის პირველი ჩემპიონატი ჭადრაკში ჩატარდა 1924 წელს, სრულიად ბელარუსის მოჭადრაკეთა ყრილობის ფარგლებში. ტურნირის გამარჯვებული, რომელიც წრიული სისტემით ჩატარდა 12 მონაწილეს შორის, გახდა მინსკელი ექიმი სოლომონ როზენტალი, რომელმაც გაუსწრო მეორე ადგილზე გასულ ფიოდორ დუზ-ხოტიმირსკის. მეორე მსოფლიო ომამდე სულ თორმეტი ჩემპიონატი ჩატარდა.

პირველ ომისშემდგომ ჩემპიონატში, 1947 წელს, გაიმარჯვა ბელარუსში საცხოვრებლად გადასულმა ვლადიმერ საიგინმა. მესამე ადგილი დაიკავა კონკურსის გარეშე მოასპარეზე ვლადას მიკენასმა. მას შემდეგ ტურნირები ყოველწლიურად ტარდება.

ყველაზე მეტჯერ ტიტული მოპოვებული აქვს ვიაჩესლავ დიდიშკოს — 11-ჯერ. შვიდჯერ გაიმარჯვეს ვლადიმერ საიგინმა და ალბერტ კაპენგუტმა, ექვს-ექვსჯერ — გავრილ ვერესოვმა და ალექსეი სუეტინმა. ქალთა შორის ჩემპიონატებს ყველაზე მეტჯერ იგებდნენ რაჰილ ეიდელსონი (ათჯერ) და გალინა არჩაკოვა (ცხრაჯერ).

## ბელარუსის სსრ-ის ჩემპიონატები 1924-1991 წლებში 
| valign="top" |

|}

## ჩემპიონატები 1992 წლიდან 
| valign="top" |

|}

## შენიშვნები 
## ლიტერატურა 
* *ჭადრაკის ლექსიკონი* (Шахматный словарь)
* *როიზმანი ა. ი.* პირველი ჩემპიონი. // ჭადრაკი. — 2005. — № 1. — გვ. 36.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ჭადრაკის ისტორია

კატეგორია:ეროვნული ჩემპიონატები ჭადრაკში
კატეგორია:ბელარუსის ჩემპიონატები ჭადრაკში
კატეგორია:ჭადრაკი ბელარუსში
ბოტსვანის ჩემპიონატი ჭადრაკში

**ბოტსვანის საჭადრაკო ჩემპიონატი** — ეროვნული ჩემპიონატი, რომელსაც ატარებს ბოტსვანის ჭადრაკის ფედერაცია (დაარსდა 1982 წელს).

## სპონსორები 
ბოტსვანის საჭადრაკო ჩემპიონატის სპონსორი სხვადასხვა დროს იყო კომპანია IBM. ტურნირის ყველაზე ხანგრძლივი ოფიციალური სპონსორია „Metropolitan Botswana“, რომელთანაც ბოტსვანის საჭადრაკო ფედერაციამ პარტნიორობა 2006 წელს დაიწყო და დღემდე გრძელდება.

## გამარჯვებულები 
## წყაროები 
კატეგორია:ეროვნული ჩემპიონატები ჭადრაკში
კატეგორია:ჭადრაკი ბოტსვანაში
კატეგორია:სპორტული შეჯიბრებები ბოტსვანაში
ბელგიის ჩემპიონატი ჭადრაკში

**ბელგიის საჭადრაკო ჩემპიონატი** — ყოველწლიური ჩემპიონატი, რომელსაც ატარებს ბელგიის სამეფო საჭადრაკო ფედერაცია. ტურნირის გამარჯვებულს ენიჭება ბელგიის საჭადრაკო ჩემპიონის ტიტული.

პირველი არაოფიციალური ტურნირები ბრიუსელის საჭადრაკო კლუბის ორგანიზებით ჩატარდა. 1920 წელს ბელგიის მაშინდელი ოთხი უმსხვილესი საჭადრაკო კლუბის (ბრიუსელის, ანტვერპენის, გენტისა და ლიეჟის) ზედამხედველობით დაარსდა ბელგიის საჭადრაკო ფედერაცია. პირველი ოფიციალური ჩემპიონატი 1921 წელს გაიმართა. მაშინ გამარჯვებულს ორი ტიტული ენიჭებოდა: „ბელგიის ჩემპიონი“ და „ბელგიის საჭადრაკო ფედერაციის ჩემპიონი“. ბელგიის ჩემპიონის ტიტული მხოლოდ ბელგიის მოქალაქეებისთვის იყო განკუთვნილი, ხოლო ფედერაციის ჩემპიონატში გამარჯვება არაბელგიელებსაც შეეძლოთ. ქალთა  ჩემპიონატი 1938 წელს დაარსდა. 1970 წელს ბელგიის საჭადრაკო ფედერაციას ეწოდა „ბელგიის სამეფო საჭადრაკო ფედერაცია“ და მას შემდეგ გაიცემა მხოლოდ ერთი — ბელგიის საჭადრაკო ჩემპიონის ტიტული.

1936 წელს ჩატარდა სამი ბელგიური ჩემპიონატი. ამის მიზეზი იყო ის, რომ მოთამაშეთა ნაწილი არ ეთანხმებოდა ფედერაციის მიერ ჩემპიონატის ორგანიზების წესს და გადაწყვიტეს საკუთარი ტურნირები ჩაეტარებინათ. ფაქტობრივად, მათ გამართეს ორი ტურნირი: ერთი, სადაც მხოლოდ ბელგიელი მოთამაშეები მონაწილეობდნენ და მეორე — საერთაშორისო ჩემპიონატი.

## გამარჯვებულები 
## სქოლიო
## რესურსები ინტერნეტში 
* Etienne Cornil (2007) ''Les Championnats de Belgique d'Echecs (1901 à 2007)'', Cercle Royal des Echecs de Bruxelles, https://web.archive.org/web/20110604225047/http://users.skynet.be/fa054591/JOURNAL/CAHIER2007.pdf
* Palmaressen - ჩემპიონატის გამარჯვებულთა ნაწილობრივი სია
* Larousse du jeu d'Échecs (1997)
* პორტრეტი: ალბერიკ ო'კელი დე გალვეი
* 2008 წლის გამოცემა
* ბელგიის საჭადრაკო ჩემპიონატი 2009

კატეგორია:ეროვნული ჩემპიონატები ჭადრაკში
კატეგორია:ჭადრაკი ბელგიაში
კატეგორია:1921 წელი ჭადრაკში
კატეგორია:ბელგიის ეროვნული ჩემპიონატები
ბულგარეთის ჩემპიონატი ჭადრაკში

**ბულგარეთის ჩემპიონატი ჭადრაკში** — ყოველწლიური ეროვნული ტურნირი, რომელიც ტარდება ბულგარეთის საუკეთესო მოჭადრაკის გამოსავლენად. პირველი ჩემპიონატი ჩატარდა 1933 წელს და მას შემდეგ, მცირე გამონაკლისების გარდა, თითქმის ყოველ წელს იმართება.

უკანასკნელ წლებში ბულგარეთის ზოგიერთი წამყვანი მოჭადრაკე, მათ შორის მსოფლიო ჩემპიონები — ვესელინ ტოპალოვი და ანტოანეტა სტეფანოვა, ქვეყნის პირველობაზე აღარ მონაწილეობენ.

## ისტორია 
ბულგარეთის საჭადრაკო ცხოვრებაში ეს ტურნირი უმნიშვნელოვანესი მოვლენაა. პირველი ოფიციალური ჩემპიონი 1933 წელს გახდა გეორგი გეშევი, რომელმაც ზედიზედ ოთხჯერ მოიპოვა ეს ტიტული. ყველაზე მეტჯერ (6-ჯერ) ქვეყნის ჩემპიონობა ალექსანდრე კოტულოვმა და კირილ გეორგიევმა შეძლეს.

## ღია ჩემპიონატი 
## ქალთა ჩემპიონატი 
## ლიტერატურა 
*  (შედეგები 1985 წლამდე)
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## სქოლიო
## რესურსები ინტერნეტში 
* ბულგარეთის საჭადრაკო ფედერაციის ოფიციალური საიტი

კატეგორია:ეროვნული ჩემპიონატები ჭადრაკში
კატეგორია:ჭადრაკი ბულგარეთში
კატეგორია:სპორტული შეჯიბრებები ბულგარეთში
ბრაზილიის ჩემპიონატი ჭადრაკში

**ბრაზილიის ჩემპიონატი ჭადრაკში** — ეროვნული ჩემპიონატი ჭადრაკში, რომელსაც ატარებს ბრაზილიის ჭადრაკის კონფედერაცია. პირველი ტურნირი ჩატარდა 1927 წელს.

1998 წლის ჩემპიონატი გაიმართა 9–19 დეკემბერს იტაბირიტოში, მინას-ჟერაისის შტატში. ჩემპიონატში მონაწილეობდა 16 მოთამაშე, რომლებიც მონაწილეობდნენ "პლეი-ოფის" სისტემით. ფინალურ მატჩში რაფაელ ლეიტაომ დაამარცხა ჯოვანი ვესკოვი.

## გამარჯვებულები 
| valign="top" |

|}

## სქოლიო
## რესურსები ინტერნეტში 
* BrasilBase — ბრაზილიის საჭადრაკო სტატისტიკა.
* ბრაზილიის ვაჟთა ჩემპიონატის ისტორია (დაარქივებული).
* ბრაზილიის ქალთა ჩემპიონატის ისტორია (დაარქივებული).
* ქალთა ჩემპიონატების მონაცემები (დაარქივებული).
* 1995 წლის ჩემპიონატის ცხრილი (დაარქივებული), chess.gr.
* 2007 წლის ჩემპიონატის ანგარიში, The Week in Chess.
* 

კატეგორია:ეროვნული ჩემპიონატები ჭადრაკში
კატეგორია:ჭადრაკი ბრაზილიაში
კატეგორია:ბრაზილიის ეროვნული ჩემპიონატები
ბოლივიის ჩემპიონატი ჭადრაკში

**ბოლივიის ჩემპიონატი ჭადრაკში** — ყოველწლიური საჭადრაკო ტურნირი, რომელსაც ატარებს ბოლივიის საჭადრაკო ფედერაცია ().

## გამარჯვებულები (2000–2020) 
[thumb|[ოსვალდო სამბრანა, ბოლივიის ხუთგზის ჩემპიონი]]

## შენიშვნები 
## სქოლიო
კატეგორია:ჭადრაკი ბოლივიაში
კატეგორია:ეროვნული ჩემპიონატები ჭადრაკში
კატეგორია:სპორტული შეჯიბრებები ბოლივიაში
ბოსნია და ჰერცეგოვინის ჩემპიონატი ჭადრაკში

**ბოსნია და ჰერცეგოვინის საჭადრაკო ჩემპიონატი** — ეროვნული ჩემპიონატი ჭადრაკში, რომელსაც ატარებს ბოსნია და ჰერცეგოვინის საჭადრაკო კავშირი. პირველი გათამაშება შედგა 2005 წელს, იუგოსლავიისგან დამოუკიდებლობის მოპოვებიდან ათ წელზე მეტი ხნის შემდეგ.

პირველ ჩემპიონატში მონაწილეობდა ექვსი მოთამაშე ბოსნია და ჰერცეგოვინიდან და ექვსი სერბეთიდან და მონტენეგროდან. ტურნირს აკლდა ისეთი წამყვანი მოთამაშეები, როგორებიც არიან ბორკი პრედოევიჩი, ბოიან კურაიცა და ემირ დიზდარევიჩი. მეორე გათამაშება ჩატარდა 10 ბოსნიელი და 2 სერბი და მონტენეგროელი მოთამაშის მონაწილეობით. მესამე ჩემპიონატი კი უკვე სრულად შედგებოდა ბოსნია და ჰერცეგოვინელი მოთამაშეებისგან. ბორკი პრედოევიჩისა და პრედრაგ ნიკოლიჩის მონაწილეობით ეს ტურნირი ყველაზე ძლიერი იყო ჩემპიონატის ისტორიაში.

## გამარჯვებულები 
## ქალები 
## იხილეთ აგრეთვე 
* იუგოსლავიის ჩემპიონატი ჭადრაკში

## რესურსები ინტერნეტში 
* 2005 წლის ჩემპიონატის ანგარიშები: TWIC, chesslodge
* 2006 წლის ჩემპიონატის ანგარიშები: Bichess.com
* 2007 წლის ჩემპიონატის ანგარიშები: TWIC, Bichess.com

კატეგორია:ეროვნული ჩემპიონატები ჭადრაკში
კატეგორია:ქალთა ჭადრაკის ეროვნული ჩემპიონატები
კატეგორია:ჭადრაკი ბოსნია და ჰერცეგოვინაში
კატეგორია:სპორტული შეჯიბრებები ბოსნია და ჰერცეგოვინაში
დანიის ჩემპიონატი ჭადრაკში

**დანიის ჩემპიონატი ჭადრაკში** — ყოველწლიური ტურნირი, რომელსაც ატარებს დანიის ჭადრაკის კავშირი (DSU). პირველი ჩემპიონატი გაიმართა 1910 წელს, თუმცა ჭადრაკში დანიის ჩემპიონის ოფიციალური ტიტული 1922 წლიდან დაწესდა.

## ისტორია 
*1949 წლის ჩემპიონატზე პოულ ჰაგემ და ბიორნ ნილსენმა თანაბარი ქულები დააგროვეს, თუმცა ნილსენი პლეი-ოფამდე გარდაიცვალა. 1950 წელს ჰაგემ კვლავ გაიყო პირველი ადგილი იენს ენევოლდსენთან, გამარჯვებული კი კენჭისყრით გამოვლინდა.
* **1997**: ჩემპიონატი გაიმართა ესბიერგში (22–30 მარტი). გაიმარჯვა ლარს ბო ჰანსენმა (6/9).
* **1999**: ჩემპიონატი ჩატარდა ორჰუსში. პეტერ ჰაინე ნილსენმა და სუნე ბერგ ჰანსენმა დააგროვეს 6½/9, ტიტული კი ტაი-ბრეიკით პეტერ ჰაინე ნილსენმა მოიპოვა.
* **2000**: გაიმართა ალბორგში (15–24 აპრილი). გაიმარჯვა კურტ ჰანსენმა (6/8).
* **2001**: გაიმართა ნიბორგში (7–16 აპრილი). გაიმარჯვა პეტერ ჰაინე ნილსენმა (7/9).
* **2002**: გაიმართა გრევეში (23–31 მარტი). გაიმარჯვა სუნე ბერგ ჰანსენმა (6½/9).
* **2003**: გაიმართა ჰორსენსში (12–20 აპრილი). გაიმარჯვა პეტერ ჰაინე ნილსენმა (7/9).
* **2004**: გაიმართა კიოგეში (4–12 აპრილი). ფინალში სტეფენ პედერსენმა დაამარცხა ჰენრიკ ელ კერი.
* **2005**: გაიმართა კიოგეში (20–28 მარტი). სუნე ბერგ ჰანსენმა ფინალში დაამარცხა კურტ ჰანსენი (2½/4).
* **2006**: გაიმართა ალბორგში (8–17 აპრილი). გაიმარჯვა სუნე ბერგ ჰანსენმა.
* **2007**: გაიმართა ალბორგში (31 მარტი–8 აპრილი). გაიმარჯვა სუნე ბერგ ჰანსენმა (6½/9).
* **2008**: გაიმართა სილკებორგში (15–23 მარტი). გაიმარჯვა პეტერ ჰაინე ნილსენმა (7/9).

## გამარჯვებულები 
## სქოლიო 
## ლიტერატურა 
* Jerzy Gizycki (1965), *Den Store skakbog. Skakkens kulturhistorie*.
*  (შედეგები 1985 წლის ჩათვლით)

## რესურსები ინტერნეტში 
* შედეგები დანიის ჭადრაკის ფედერაციის ვებ-გვერდიდან (DCF) 
* მასპინძელი ქალაქები დანიის ჭადრაკის ფედერაციის ვებ-გვერდიდან (DCF) 
* დანიის ჩემპიონთა სია
* 1997 წლის ჩემპიონატის შედეგები და ტურნირის მიმდინარეობა 

კატეგორია:ეროვნული ჩემპიონატები ჭადრაკში
კატეგორია:ჭადრაკი დანიაში
1968 წლის ქალთა ევრობასკეტი

**1968 წლის ქალთა ევრობასკეტი** — ფიბა ევროპის მიერ ჩატარებული მე-11 რეგიონალური ჩემპიონატი. შეჯიბრი იტალიაში, მესინაში ჩატარდა. საბჭოთა კავშირმა (16 წლის 2.13 მეტრი სიმაღლის ულიანა სემიონოვასთან ერთად) ადვილად მოიპოვა ოქროს მედალი, იუგოსლავიამ ვერცხლის მედალი, ხოლო პოლონეთმა - ბრინჯაოს მედალი.

## პირველი ეტაპი 
### ჯგუფი A 
|

|}

### ჯგუფი B 
|

|}

### C ჯგუფი 
|

|}

## მეორე ეტაპი 
### ჩემპიონატის ჯგუფი 
|

|}

### მე-8-დან მე-13 ადგილამდე ჯგუფი 
|

|}

## საბოლოო რეიტინგი 
## რესურსები ინტერნეტში 
* FIBA Europe profile
* Todor66 profile

კატეგორია:ევრობასკეტი
კატეგორია:ქალთა სპორტი ევროპაში
კატეგორია:კალათბურთი
შპალების ეპიურა

**შპალების ეპიურა** — შპლების რაოდენობა 1 კილომეტრი რკინიგზის ლიანდაგზე. ეს მნიშვნელობა სხვადასხვა ქვეყნებში მერყეობს 1000 ცალიდან 2200 ცალ შპალამდე ერთ კილომეტრში. პოსტსაბჭოთა სივრცეში სტანდარტული რაოდენობაა 2000, 1840, 1600 ან 1440 ცალი შპალი ერთ კილომეტრში. პირდაპირ ლიანდაგებში ძირითადად გამოიყენება ეპიურა 1840 ცალი შპალი ერთ კილომეტრში (46 ცალი შპალი 25 მეტრში) და 2000 ცალი შპალი ერთ კილომეტრში მოხვეულებში ან რკინიგზის დაკლაკნილ მონაკვეთებზე, ხიდებზე, გვირაბებში და უპირაპირო ლიანდაგების გამოყენებისას.

## შპალების ეპიურა ამერიკის შეერთებულ შტატებში 
ამერიკის შეერთებულ შტატებში დღეისათვის ძირითადად უპირაპირო ლიანდაგებზე შპალების ეპიურა შეადგენს 3250 ცალ შპალს ერთ მილზე (2019 ცალი შპალი კილომეტრზე). ამ ეპიურაში შპლების ღერძებს შორის მანძილი შეადგენს 19,5 დუიმს ან 495,3 მილიმეტრს.

მისასვლელ ლიანდაგებზე ან მცირეტონაჟიან მარშრუტებზე შეიძლება გამოყენებული იქნეს განსხვავებული ღერძებშორისი მანძილი: 22 დუიმი (558,8 მმ) – 2880 ცალი შპალი ერთ მილზე (1790 ცალი კილომეტრზე) ეპიურისათვის, ან 24 დუიმი (609,4 მმ) 2640 ცალი შპალი ერთ მილზე (1640 ცალი კილომეტრზე) ეპიურისათვის. 1960-იანი წლების შემდეგ ამერიკის შეერთებული შტატების რკინიგზაზე მეორე ეპიურა პრაქტიკულად არ გამოიყენება, მაგრამ მას ჯერ კიდევ ვხვდებით სამუზეუმო ტურისტულ რკინიგზის ტრანსპორტზე და ტრამვაის ხაზებზე.

## ლიტერატურა
* В. Б. Каменский, Л. Д. Горбов. Справочник дорожного мастера и бригадира пути. — Рипол Классик. — 489 с. — ISBN 9785458387088.

## სქოლიო
კატეგორია:სარკინიგზო ინფრასტრუქტურა
გვატემალის ჩემპიონატი ჭადრაკში

**გვატემალის ჩემპიონატი ჭადრაკში** — ტურნირი, რომელიც გვატემალაში ყოველწლიურად იმართება ჩემპიონის გამოსავლენად. 

## გამარჯვებულები 
## სქოლიო
## რესურსები ინტერნეტში 
* ჭადრაკის ისტორია ცენტრალურ ამერიკაში
* გვატემალის ჩემპიონები 
* ჭადრაკის ისტორია გვატემალაში 

კატეგორია:ეროვნული ჩემპიონატები ჭადრაკში
კატეგორია:გვატემალის სპორტი
კატეგორია:ჭადრაკი გვატემალაში
კუნძული პიჯონი (სენტ-ლუსია)

მინი|ფორტ როდნის ისტორიული ნიშანი კუნძულ პიჯონზე.
**კუნძული პიჯონი** — 44 ჰექტარის ფართობის კუნძულია, რომელიც მდებარეობს გროს-აილეტში, სენტ-ლუსიის ჩრდილოეთ რეგიონში. კარიბის ზღვაში ქვეყნისგან იზოლირებული კუნძული 1972 წელს ხელოვნურად შეუერთდა მატერიკის დასავლეთ სანაპიროს ხელოვნურად შექმნილი ხიდით. ორი მწვერვალისგან შემდგარი კუნძული ისტორიული ადგილია მრავალი ციხესიმაგრით, როგორიცაა მე-18 საუკუნის ბრიტანული ციხესიმაგრე და ფორტ როდნი, რომლებსაც ბრიტანელები იყენებდნენ მეზობელი მარტინიკიდან ფრანგული გემების დასაზვერად. 1979 წელს მას ეროვნული პარკი ეწოდა, ხოლო 1992 წელს კვლავ ეროვნული ღირსშესანიშნაობა გახდა სენტ-ლუსიის ეროვნული ტრასტის (SLNT) კონტროლის ქვეშ. დღეს კუნძული პიჯონი სენტ-ლუსიის ჯაზ-ფესტივალის სახლი და მთავარი ადგილია.

## ისტორია
არავაკებისა და კარიბების არტეფაქტები დაახლოებით ჩვენი წელთაღრიცხვით 1000 წლით თარიღდება. მე-16 საუკუნის შუა ხანებში ფრანგმა მეკობრემ, ფრანსუა ლე კლერკმა, კუნძული  მტრედი თავის ბაზად გამოიყენა. ნათანიელ ურინგი აქ 1722 წელს დაეშვა.
1779-დან 1782 წლამდე ადმირალმა ჯორჯ როდნიმ კუნძული პიჯონი აიღო და ფორტ როდნი ააშენა. მკაფიო ხედვის ზონის დასადგენად, როდნიმ კუნძულ პიჰჯონზე ყველა ხის მოჭრა ბრძანა. უმაღლესი მწვერვალიდან, სიგნალის ბორცვიდან, როდნი მარტინიკაზე ფრანგული საზღვაო ბაზას, ფორტ როიალს,აკვირდებოდა. 1782 წელს ადმირალი როდნი კუნძული პიჯონიდან ფრანგული ფლოტის წინააღმდეგ გასალაშქრებლად გაემგზავრა, რომელიც მან დაამარცხა.

1808 წელს აშენდა ორი ყაზარმა სამზარეულოთი, რომლებიც გამოიყენებოდა 1901 წლამდე. გარდა ამისა, 1808 წელს აშენდა მეთაურის საცხოვრებელი და ოფიცერთა სასადილო.
როდნის 1780 წლის კირის ღუმელი 1920-იან წლებში ვეშაპის ზეთის დასამუშავებლად გადაკეთდა და ასე 1926 წლამდე მუშაობდა.: 80 : 21–22
ფრანკლინ რუზველტმა ეს ტერიტორია USS Tuscaloosa-თი 1940 წლის 8 დეკემბერს მოინახულა. აშშ-ს საზღვაო ძალებმა 1941 წელს რედუიტში ააშენეს საზღვაო საჰაერო სადგური  კარიბის ზღვის ბრძოლისთვის ,ბაზების გამანადგურებლების შეთანხმების ფარგლებში და კუნძული საკომუნიკაციო სადგურად გამოიყენეს. 18 PBY-5 კატალინას ესკადრილია გერმანული წყალქვეშა ნავების პატრულირებას ახორციელებდა. სადგური 1947 წლის 1 ივნისს გაუქმდა.: 24–25
კუნძული მატერიკთან 1971 წელს, ხიდით დაუკავშირდა.: 22

## იხილეთ აგრეთვე
*სენტ-ლუსია
* კარიბის ზღვა
*ფრანკლინ დელანო რუზველტი 
*არავაკები

## გალერეა

File:At the top of Pigeon Island.jpg|კუნძული პიჯონის მწვერვალიდან, აღმოსავლეთისკენ — რედუიტის სანაპიროს ხედი.
File:Pigeon Island0.jpg|
File:Cannons at Fort Rodney, Pigeon Island, Santa Lucia (December 2008).jpg|ფორტ როდნი
File:Pigeon Island.JPG|კუნძული პიჯონის ხედი, ხიდიდან

## რესურსები ინტერნეტში
*

## სქოლიო
კატეგორია:სენტ-ლუსია
კატეგორია:კუნძულები
კატეგორია:კარიბის ზღვა
კატეგორია:კარიბის ზღვის კუნძულები
Object 775

**Obiekt 775**, ანუ **Object 775** (Объект 775) — საბჭოთა ექსპერიმენტული სარაკეტო ტანკი, 1964 წელს აგებული. ტანკს უაღრესად დაბალი პროფილი ჰქონდა; ორი კაციანი ეკიპაჟი კოშკში განლაგებულ იზოლირებულ განყოფილებაში ჯდებოდა. ძირითადი შეიარაღება — 125 მმ ნაჭდევიანი სარაკეტო გამშვები — "Rubin" ტანკსაწინააღმდეგო მართვადი რაკეტებისთვის 4 კმ-ის, "Bur" მიწა-მიწა კლასის რაკეტებისთვის კი 9 კმ-ის მაქსიმალური სასროლი მანძილით. ცეცხლის სიჩქარე "Rubin"-ისთვის წუთში 4–5 გასროლი, "Bur"-ისთვის კი 8–10 გასროლი. ორივე საბრძოლო მასალა ინფრაწითელი სხივით მართვადია. "Rubin"-ის ტანკსაწინააღმდეგო რაკეტებს 4 კმ მანძილზე 60°-ის კუთხეზე 250 მმ ჯავშნის გახვრეტა შეეძლო. ტანკი ასევე ჰიდროპნევმატური ამომრთველი სისტემითა და ჩაშენებული ბულდოზერული პირით გამოირჩეოდა — ორივე იმ პერიოდისთვის არაჩვეულებრივი გახლდათ.

Obiekt 775-ში T-64-ის იგივე ძრავა და გადაცემათა კოლოფი გამოიყენება. **Obiekt 775T** (Объект 775Т) ვარიანტში დიზელური ძრავის ნაცვლად ორი გაზოტურბინული ძრავა განიერთო.

Object 775-ის სარაკეტო ტანკის მხოლოდ ორი პროტოტიპი 1964 წელს აიგო. ტანკი რამდენიმე მიზეზის გამო სამსახურში არ მიღებულა: ეკიპაჟს ბრძოლის ველის ცუდი ხედვა ჰქონდა, კონსტრუქცია ზედმეტად რთული გახლდათ, ხოლო სარაკეტო მართვის სისტემა არასაკმარისად სანდო. Object 775-ის ერთადერთი გადარჩენილი ეგზემპლარი მოსკოვის მახლობლად კუბინკაში, Patriot Park-ში გამოფენილია.

## სქოლიო 
* http://armor.kiev.ua/Tanks/Modern/roket/roket1.php
* https://web.archive.org/web/20100603012254/http://www.museum-tank.ru/IIIwar/pages3/o7750.html

კატეგორია:ტანკსამხლველი საშუალებები
კატეგორია:Chelyabinsk Tractor Plant-ის პროდუქტები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის სასამეცნიერო-საცდელი ტანკები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის მიტოვებული სამხედრო პროექტები