open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
კვავლოს კოშკი

250პქ|thumb|right|კვავლოს კოშკი 2018 წელს.
**კვავლოს კოშკი** — კოშკი  კახეთის მხარის ახმეტის მუნიციპალიტეტში, თუშეთში, ნასოფლარ კვავლოს განაპირას, ჩრდილოეთით. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.

კოშკი ხუთსართულიანია, ზემოთკენ შევიწროვებული. ნაშენია ფიქლით. წყობა მშრალია. ძეგლი დაზიანებულია: ჩამოშლილია მეორე, მესამე და მეოთხე სართულების გადახურვა, მთელ სიმაღლეზე დაბზარულია აღმოსავლეთ კედელი. კოშკში შესასვლელი I სართულზეა (5,8 X 5,8 მ) სამხრეთიდან. კარი თაღოვანია. აღმოსავლეთ და დასავლეთ კედლებში თითო სათოფურია. სართული გადახურულია შეკრული კამარით, რომელშიც მოწყობილია მეორე სართულზე ასაძრომი ხვრელი. მეორე სართულის სამხრეთ კედლის შუაში განიერი და მაღალი სარკმელია გაჭრილი. აღმოსავლეთ და დასავლეთ კედლების ჩრდილო კიდესთან თითო სათოფურია. ორი სათოფურია ჩრდილო კედლის დასავლეთ ნაწილში. მესამე სართულის სამხრეთ კედელში მცირე ზომის თაღოვანი სარკმელია, აღმოსავლეთ და ჩრდილო კედლებში – თითო სათოფური. კოშკის მეოთხე სართულის არქიტექტურული გადაწყვეტა მესამის ანალოგიურია. მეხუთე სართულის ოთხივე კედელში თითო შეისრულთაღოვანი მაღალი სარკმელია, რომელთა ქვედა ნახევარი, გარედან, ფიქლის კრონშტეინებზე დაყრდნობილი სწორკუთხა მაშიკულია მიდგმული. სართული გადახურულია შეკრული კამარით. 

მეორე, მესამე და მეოთხე სართულების გადახურვა ხის კოჭებზე ყოფილა გამართული, შემორჩენილია კოჭების საყრდენი ბუდეები. გარედან კოშკს პირამიდისებრი საფეხუროვანი სახურავი ხურავს.

საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად კოშკს 2006 წელს მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.

## ლიტერატურა 
## სქოლიო
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის კოშკები
კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები
მატნის კოშკები

**მატნის კოშკები** — კოშკები მდებარეობს ახმეტის მუნიციპალიტეტში, სოფელ მატანში. ორივე მათგანი განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.

## პირველი კოშკი 
კოშკი დგას სოფლის სამხრეთ–დასავლეთით 4 კილომეტრზე, სწორ ადგილზე. იგი გეგმით თითქმის კვადრატულია (6,9 X 6 მ), ნაგებია სხვადასხვა ზომის ნატეხი ქვითა და კირის დუღაბით. ძეგლი ძლიერ დაზიანებულია. შემორჩენილია ორი სართული. შესასვლელი პირველ სართულზეა - სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილში. კარი თარაზულადაა გადახურული. აღმოსავლეთ კედელში მცირე ზომის სწორკუთხა სარკმელია. მსგავსი სარკმელია მეორე სართულის სამხრეთ კედელში. სართულშუა გადახურვა ხის კოჭებზე ყოფილა მოწყობილი. აღმოსავლეთ და დასავლეთ კედლებზე შემორჩენილია კოჭების საყრდენი ბუდეები.

## მეორე კოშკი 
კოშკი მდებარეობს სოფლის დასავლეთით ორ კმ-ზე მლაშეების გორის ძირში. გეგმით ოთხკუთხაა (4.9 X 4.17 მ), ზემოთკენ დავიწროვებული. ნაგებია რიყის ქვით. გარეთა კუთხეებში მოზრდილი ზომის ნატეხი ქვაა გამოყენებული. ძეგლი დაზიანებულია. შემორჩენილია ორი სართულის სიმაღლეზე. შესასვლელი პირველ სართულზეა, დასავლეთიდან. ამ სართულზე, სამხრეთ კედლის ზედა ნაწილში, ერთი ვიწრო სარკმელია. კოშკს ხის სართულშუა გადახურვა ჰქონია, შემორჩენილია ძელების საყრდენი ბუდეები.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის კოშკები
მაღრაანის კოშკი

**მაღრაანის კოშკი** — კოშკი მდებარეობს ახმეტის მუნიციპალიტეტში, სოფელ მაღრაანის ჩრდილო-აღმოსავლეთით 3 კილომეტრზე ტყეში. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. 

კოშკი გეგმით კვადრატულია (5,8 X 5,8 მ), ზემოთკენ შევიწროვებული. ნაგებია ნატეხი ქვით. წყობა ირეგულარულია. ძეგლი დაზიანებულია: შემორჩენილია ორსართულნახევრის სიმაღლეზე. პირველი სართულის უმეტესი ნაწილი მიწითა და ნანგრევებითაა ამოვსებული. შესასვლელი I სართულზეა. დასავლეთით, კარი სწორკუთხაა. სართულის სამხრეთ კედელში ერთი პატარა ნიშია. II და III სართულის კედლები ყრუა. სართულშუა გადახურვა ხის ძელებზე ყოფილა გამართული, შემორჩენილია ძელების ბუდეები.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის კოშკები
ტბიყელი

**ტბიყელი**, **ზღვისნაწყვეტი** — მყინვარულ-ეგზარაციული ან ზვავ-მეწყრული წარმოშობის მაღალმთიანი პატარა ტბა საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქობულეთის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს მესხეთის ქედის დასავლეთი ნაწილში, მდინარე კინტრიშის აუზში, ნაბაძირის მთაზე, ზღვის დონიდან 2218 მ სიმაღლეზე. ზედაპირის ფართობი 0,01 კმ². დასავლეთიდან აღმოსავლეთისაკენ გადაჭიმულია 130 მ-ზე, ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ 100 მ-ზე. აქვს ოვალური ფორმა. საზრდოობს თოვლის, წვიმისა და მიწისქვეშა წყლით.

სანაპირო სუსტადაა შეჭრილ-შემოჭრილი. ტბის ქვაბული შედგება სამი მკვეთრად განსხვავებული ნაწილისაგან. ტბის ქვაბულს დასავლეთით საკმაოდ ციცაბო ფერდობი გააჩნია, რომელიც 70 მ-მდე სიგანის ძირისა და მახვილი წვერის მქონე სამკუთხედს მოგვაგონებს, რომლის სიმაღლე ტბის დონიდან 80 მ-ს არ აღემატება. მის ზედაპირს ემჩნევა თანამედროვე თოვლის ზვავების მოქმედების ნაკვალევი. სანაპიროს მეორე მორფოლოგიურ მონაკვეთს, რომელიც ტბის ქვაბულის ჩრდილოეთ ნაწილს ქმნის, 20–30 მ სიმაღლე, ოდნავ მომრგვალებული ფორმა და დიდი დახრილობა აქვს. სანაპიროს მესამე ნაწილი, რომელსაც 300 მ-მდე სიგრძე აქვს, იგი სამხრეთისა და აღმოსავლეთის ექსპოზიციისა და სხვა ნაწილებთან შედარებით დიამეტრულად განსხვავებული სახის მქონეა.

ტბიყელი თვალწარმტაცია, აქედან ერთი მხრით აჭარის მთაგორიანი მხარის ბუნება ჩანს, მეორე მხარეს კი კოლხეთის ბარი და კავკასიონის დათოვლილი მწვერვალები. ტბიყელის სამხრეთ-აღმოსავლეთით, რამდენიმე კილომეტრში მდებარეობს სიძერძლის ტბა.

## სქოლიო
კატეგორია:აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ტბები
კატეგორია:ტბები ანბანის მიხედვით
ალ-მუსთანსირი

**ალ-მუსთანსირი** (სრული სახელი — **აბუ ჯაფარ ალ-მუსთანსირ ბილლაჰ ალ-მანსურ იბნ ალ-ზაჰირი**; დ. 1192 — გ. 2 დეკემბერი, 1242) — აბასიანთა სახალიფოს ხალიფა 1226 წელს მამამისის, აზ-ზაჰირის გარდაცვალებიდან 1242 წლამდე.

## ლიტერატურა
* William Muir, The Caliphate: Its Rise, Decline, and Fall.
* Al-Maqrizi, „Al Selouk Leme'refatt Dewall al-Melouk”, Dar al-kotob, 1997.

კატეგორია:აბასიანთა ხალიფები
კატეგორია:დაბადებული 1192
კატეგორია:გარდაცვლილი 2 დეკემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1242
ომალოს კოშკი

**ომალოს კოშკი** — კოშკი მდებარეობს ახმეტის მუნიციპალიტეტში, სოფელ ომალოში. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.

კოშკი (3 X 3 მ) სამსართულიანია, ზემოთკენ ოდნავ შევიწროვებული, ნაგებია ნატეხი ქვით. გარედან მოპირკეთებულია კარგად გათლილი შირიმით, წყობაში აქა-იქ ნატეხი ქვაც არის ჩართული. ძეგლი დაზიანებულია: ჩამოშლილია სართულშუა გადახურვა, III სართულის მცირე ნაწილიღაა შემორჩენილი. კოშკში შესასვლელი დასავლეთიდან I სართულზეა. კარი თარაზულად არის გადახურული და ზემოთკენ შესამჩნევად ვიწროვდება. ამავე სართულის სამხრეთ კედელში ერთი სათოფურია. II სართულის სამხრეთ-დასავლეთ კუთხეში მცირე სამალავია მოწყობილი. სართულშუა გადახურვა ხის ყოფილა (შემორჩენილია ძელების საყრდენი ბუდეები). დასავლეთ ფასადზე, კარის თავზე, ტვიფრით ორი მცირე გეომეტრიული ფიგურაა გამოყვანილი.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის კოშკები
პეტრისბერგი

**პეტრისბერგი** (გერმ. Petrisberg, ან Der Petrisberg zu Trier - ტრირის პეტრისბერგი) — ქალაქ ტრირის ნაწილი.

## მდებარეობა და სახელის ისტორია 
პეტრისბერგი მდებარეობს ტრირის შიდაცენტრის აღმოსავლეთით 265 მ. სიმაღლეზე. პეტრისბერგი, ქართ. იგივე „პეტრეს მთა“ წარმოადგენს ქალაქის ერთ-ერთ ხალხმრავალ ნაწილს ტრირში. პეტრეს მთიდან ქვემოთ იშლება 100 მეტრის სიღრმეზე მდებარე ქალაქ ტრირის დანარჩენი ნაწილები. 

ჩრდილოეთით მას კიურენცში აველერტალი ჰყოფს, ხოლო სამხრეთით კი ოლევიგერტალი, აღმოსავლეთით კი პეტრისბერგი ესაზღვრება ტარფორსტს, დასავლეთით - მიტე-გარტენფელდს.

ყველაზე მცირე 1823 წლიდან პეტრისბერგს უნდა რქმეოდა „მარტინსბერგი“. სახელი „პეტრისბერგი“ ამ მთას დაერქვა მას შემდეგ, რაც დღევანდელი „ზიკინგენშტრასე“ დაგრძელდა კერძო საგლეხო მეურნეობის ფართობის ხარჯზე, რომლის მფლობელიც ყოფილა გვარად ვინმე პეტერსი.

პეტრისბერგზე მდებარეობს ტრირის უნივერსიტეტის სასწავლო-კვლევითი კომპლექსი და სტუდენტთა ქალაქი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ბაღების სამხარეო დათვალიერება 2004 წელს პეტრისბერგზე
* პეტრისბერგი 
* ტრირის სამეცნიერო პარკი
* პეტრისბერგის პერსპექტივა 

კატეგორია:ტრირი
მეზვრიშვილების კოშკი

**მეზვრიშვილების კოშკი** — კოშკი მდებარეობს ახმეტის მუნიციპალიტეტში, სოფელ აწყურში. თარიღდება XVIII საუკუნის შუა ხანებით.

კოშკი გარედან ოვალურია (11 X 9,5 მ), შიგნიდან - სწორკუთხა. ნაგებია საშუალო ზომის რიყის ქვის თარაზული რიგებით - კირის დუღაბზე. შესასვლელების წირთხლებში კვადრატული აგურია გამოყენებული. კედლებს შიგნიდან ეტყობათ შელესილობის კვალი. ძეგლი დაზიანებულია. შემორჩენილია I სართული და II სართულის დასავლეთ ნახევრის ნაწილი. კოშკი საცხოვრებელიც იყო და საბრძოლოც. I სართული აღმოსავლეთიდან დასავლეთის მიმართულებით წაგრძელებული ოთახია. შესასვლელები ჩრდილოეთ კედლის დასავლეთ ნაწილში და დასავლეთიდან აქვს. ორივე კარი გარედან თაღოვანია, ხოლო შიგნიდან თარაზულადაა გადახურული. სართულის კედლებში სათოფურებით აღჭურვილი რვა მაღალი და განიერი სწორკუთხა ნიშია. ამ ნიშების გარდა აღმოსავლეთ კედელში გეგმით ოვალური ორი თაღოვანი ნიშია, დასავლეთ კედელში - ერთი. კოშკის II სართულის შემორჩენილ ნაწილში ერთი თაღოვანი კარი და ორიარუსიანი სწორკუთხა ნიშია.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის კოშკები
საბუის კოშკი

**საბუის კოშკი** — კოშკი მდებარეობს ახმეტის მუნიციპალიტეტში, სოფელ საბუის ჩრდილოეთით, 2-2,5 კმ-ზე, მდინარე ბოდალხევის მარჯვენა ნაპირზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.

კოშკი ოთხსართულიანია. გეგმით კვადრატული (5,5 X 5,5 მ). ნაგებია ნატეხი ქვით. ძეგლი დაზიანებულია: ჩანგრეულია სართულშუა გადახურვები და მეოთხე სართულის კამარა. პირველი სართული ნანგრევებითაა ამოვსებული.

კოშკში შესასვლელი მეორე სართულზეა, დასავლეთით (შემორჩენილია კარის ჩრდილოეთ წირთხლი და თაღის ნაწილი). პირველი სართულის აღმოსავლეთ კედლის ღერძზე, სათოფურია, ხოლო სამხრეთ კედლის აღმოსავლეთ კიდეში - სწორკუთხა ნიში. მეორე სართულზე, აღმოსავლეთ კედლის ზედა ნაწილში ერთი სარკმელია. მესამე სართულზე, იატაკის დონეზე, ჩრდილოეთით, სამხრეთით და სამხრეთ-დასავლეთ კუთხეში თითო ღრმა ნიშია, ხოლო აღმოსავლეთ, დასავლეთ და სამხრეთ კედლებში - თითო სწორკუთხა სარკმელი, რომელთა ბრტყელი გადახურვა ჭერის დონეზეა. მეოთხე სართულის კედლები ყრუა. ეს სართული ცილინდრული კამარით ყოფილა გადახურული (შემორჩენილია ქუსლის ნაწილები აღმოსავლეთ და დასავლეთ კედლებზე). კოშკის სართულშუა გადახურვები ხის ძელებზე ყოფილა გამართული (შემორჩენილია ძელების ბუდეები).

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის კოშკები
ვოიაჯერი (პროგრამა)

**პროგრამა „ვოიაჯერი“** () — ამერიკული სამეცნიერო პროგრამა, რომლის საფუძველზეც 1977 წელს ნასამ კოსმოსში გაუშვა ორი იდენტური ავტომატური კოსმოსური ზონდი ვოიაჯერ 1 და ვოიაჯერ 2 მზის სისტემის მიღმა მდებარე სივრცის შესწავლის მიზნით.

2012 წლის 25 აგვისტოს „ვოიაჯერ 1“ ადამიანის მიერ შექმნილი პირველი მოწყობილობა გახდა, რომელიც მზის სისტემას გასცდა. რობოტები აღჭურვილნი არიან მრავალი სამეცნიერო ინსრუმენტით, ფოტო და რადიო დანადგარებით, ინფრაწითელი და ულტრაიისფერი სპექტომეტრებით და სხვა მრავალი მოწყობილობით. „ვოიაჯერების“ მიერ დედამიწაზე გამოგზავნილი ინფორმაციით ბევრი ახალი აღმოჩენა მოხდა და ნათელი მოეფინა ბევრ კითხვას.

ორივე ზონდზე მიმაგრებულია ოქროს ფირფიტა, რომელზეც ჩაწერილია დედამიწის სურათები, ბუნების ხმები, მისალმება 55 ენაზე, აგრეთვე მრავალი  ჟანრის  მუსიკალური კოლექცია და დედამიწის სხვადასხვა კულტურათა ხალხური სიმღერები — მათ შორის ქართული ხალხური სიმღერა „ჩაკრულო“. ფირფიტის მეორე მხარეს ამოტვიფრულია კოსმოსური რუკა დედამიწის მდებარეობის ზუსტი კოორდინატებით.

## რესურსები ინტერნეტში 
*პროგრამა ვოიაჯერის მიმოხილვა ნასას ოფიციალურ საიტზე

 კატეგორია:კოსმოსური ხომალდები
 კატეგორია:ხელოვნური თანამგზავრები
კატეგორია:ნასას პროგრამები
საგირთის კოშკი

**საგირთის კოშკი** — კოშკი მდებარეობს ახმეტის მუნიციპალიტეტში, თუშეთში, ნასოფლარ საგირთის განაპირას, ჩრდილო-დასავლეთით მთის ფერდობზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.

კოშკი ოთხსართულიანია, ნაგებია ფიქლით. წყობა მშრალია. ძეგლი დაზიანებულია: მონგრეულია ზედა სართულის კედლების ნაწილი, ჩამოშლილია ხის სართულშუა გადახურვები, პირველი სართული თითქმის მთლიანად ქვებით არის ამოვსებული. კოშკში შესასვლელი პირველ სართულზეა - დასავლეთიდან. კარი თაღოვანია, მის ზემოთ სათოფურია. ჩრდილოეთ და სამხრეთ კედლებში თითო სწორკუთხა ნიშია. მეორე და მესამე სართულებზე ასიმეტრიულად განლაგებული სარკმლები და სათოფურებია. მეოთხე სართულის ოთხივე კედლის შუაში ქვის სამკუთხა კონსოლებზე დაყრდნობილი თითო სწორკუთხა მაშიკულია. კოშკის გარშემო ნაგებობათა ნანგრევებია.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის კოშკები
საგირთის ციხე-სახლები

**საგირთის ციხე-სახლები** — ციხე-სახლები მდებარეობს ახმეტის მუნიციპალიტეტში, თუშეთში, ნასოფლარ საგირთის ტერიტორიაზე. 

## პირველი ციხე-სახლი 
ციხე-სახლი დგას ნასოფლარში. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. შენობა გეგმით თითქმის კვადრატულია (6,9 X 6,6 მეტრი, შემორჩენილი სიმაღლე 11 მეტრი), ექვსსართულიანია, ნაგებია ფიქლით. წყობა მშრალია. ძეგლი დაზიანებულია: ჩამონგრეულია სახურავი და სართულშუა გადახურვები.

პირველ სართულზე შესასვლელი აღმოსავლეთიდანაა. ამ სართულს საქონლის სადგომად იყენებდნენ. მეორე სართულზე შესასვლელი ჩრდილოეთიდანაა. სამხრეთ კედელში ორი სარკმელია, აღმოსავლეთისაში - ერთი სათოფურია. მესამე სართულზე შესასვლელი აღმოსავლეთიდანაა. ამავე კედელში ერთი შეწყვილებული სათოფურია; სამხრეთ კედელში ორი სარკმელია. მეოთხე და მეხუთე სართულების სამხრეთ კედელში ორ-ორი სარკმელია, დანარჩენ კედლებში - სათოფურები. მეექვსე სართულის ოთხივე კედელში თითო სალოდეა.

## მეორე ციხე-სახლი 
ციხე-სახლი დგას ნასოფლარის სამხრეთ-აღმოსავლეთით, სწორ ადგილზე. თარიღდება გვიანდელი შუა საუკუნეებით. შენობა გეგმით კვადრატულია (6,8 X 6,8 მ), ექვსსართულიანია. ნაგებია ფიქლით. წყობა მშრალია. ძეგლი დაზიანებულია: ჩამონგრეულია სახურავი და სართულშუა გადახურვა, მონგრეულია მეექვსე სართულის კედლების ნაწილი; პირველი სართული ამოვსებულია მიწით. შესასვლელი პირველ სართულზე დასავლეთიდანაა. კარი თაღოვანია. სართულის სამხრეთ და ჩრდილოეთ კედლებში თითო პატარა ნიშია. მეორე სართულის სამხრეთ კედელში ორი მცირე ზომის თაღოვანი სარკმელია, დასავლეთ კედელში - ორი სათოფური. მესამე სართულის აღმოსავლეთ კედელში ორი თაღოვანი სარკმელია, დასავლეთ და სამხრეთ კედლებში - ორ-ორი სათოფური. მეოთხე სართულის ჩრდილოეთ კედლის შუაში ბრტყელი თაღით გადახურული კარია, ხოლო დასავლეთ და სამხრეთ კედლებში კი ორი სათოფური. აღმოსავლეთ კედელში ორი თაღოვანი სარკმელია. მეხუთე სართულს ოთხივე მხარეს თითო სწორკუთხა მაშიკული აქვს, რომელთა გვერდებზე თითო თაღოვანი სარკმელია გაჭრილი. მსგავსი ორ-ორი სარკმელია მეექვსე სართულის ოთხივე კედელშიც.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის კოშკები
სალმანი (საუდის არაბეთი)

**სალმან იბნ აბდულ-აზიზ ალ საუდი** (, დ. 31 დეკემბერი, 1935) — საუდის არაბეთის მეფე, ორი წმინდა მეჩეთის მცველი, საუდების დინასტიის მეთაური. მეფე გახდა 2015 წლის 23 იანვარს, მას შემდეგ რაც გარდაიცვალა მისი ძმა აბდულა.

სალმანი საუდის არაბეთის პირველი მეფის აბდულ-აზიზ იბნ-საუდის შვილია. ტახტზე ასვლამდე, 2011-2015 წლებში იყო თავდაცვის მინისტრი, ხოლო მანამდე 1963-2011 წლებში — ერ-რიადის პროვინციის გუბერნატორი.

## ბიოგრაფია 
დაიბადა 1935 წლის 31 დეკემბერს და იყო მეფე იბნ საუდის 25-ე შვილი. მისი დედა იყო ჰასა ალ სუდაირი. ექვს ძმასთან ერთად დააარსა დაჯგუფება „სუდაირების შვიდეული“.  დაწყებითი განათლება მიიღო ერ-რიადის პრინცების სკოლაში. სალმანმა შეისწავლა რელიგია და თანამედროვე მეცნიერება.

19 წლის ასაკში 1954 წელს მამამისმა დანიშნა ერ-რიადის ემირად, თანამდებობიდან გადადგა 1960 წელს. 1963 წლიდან ერ-რიადის გუბერნატორია, ამ თანამდებობაზე დარჩა 48 წელი, 2011 წლამდე. 2011 წლიდან თავდაცვის მინისტრია. ამ თანამდებობაზე მან შეცვალა თავისი გარდაცვლილი ძმა, ტახტის მემკვიდრე სულთანი.

## პირადი ცხოვრება 
სალმანი დაქორწინებული იყო სამჯერ. მისი პირველი ცოლი იყო, საკუთარი ბიძაშვილი ბინტ ტურკი ალ სუდაირი, რომელიც გარდაიცვალა 2011 წელს 71 წლის ასაკში. ამ ქორწინებიდან დაიბადა  პრინცი ფაჰდი (დ. 1955), პრინცი სულთანი (დ. 1956), პრინცი აჰმედი (დ. 1958), პრინცი აბდულ-აზიზი (დ. 1960), პრინცი ფეისალი (დ. 1970) და პრინცესა ჰასა (დ. 1974).

მეორე ცოლი იყო სარა ბინტ ფეისალ ალ სუბაი-აი, რომელთანაც შეეძინა პრინცი საუდი. მესამე ქორწინებიდან ფავდი ნინტ ფალაჰ იბნ სულტან ალ  ჰიტალაინთან დაიბადა  პრინცები: მუჰამედი, ტურკი, ხალიდი, ნაიფი, ბანდარი და რაკანი.

მისი შვილი სულთან იბნ სალმან ალ საუდი გახდა პირველი სამეფო სისხლის მქონე, პირველი არაბი და პირველი მუსლიმი, რომელიც გაფრინდა კოსმოსში. აბდელ-აზიზ იბნ სალმანი ნავთობის მინისტრის მოადგილეა 1995 წლიდან.

## სქოლიო
კატეგორია:საუდის არაბეთის მეფეები
კატეგორია:დაბადებული 1935
კატეგორია:საუდები
კატეგორია:დაბადებული 31 დეკემბერი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ალ-მუსთარშიდი

**ალ-მუსთარშიდ ბილლაჰი** (; დ. 1092 — გ. 29 აგვისტო, 1135) — აბასიანთა სახალიფოს ხალიფა 1118–1135 წლებში.

ალ-მუსთარშიდი დაიბადა 1092 წელს. ხალიფა გახდა 1118 წელს, მამის, ალ-მუსთაზჰირის გარდაცვალების შემდეგ, 27 წლის ასაკში.

## ლიტერატურა
* William Muir, The Caliphate: Its Rise, Decline, and Fall.
* Рыжов К.В. Аббасиды // Все монархи мира. Мусульманский Восток VII-XV вв. — М.: Вече, 2004. — 544 с.: ил с.
* Али-заде А. Аль-Мустаршид Биллах (512/1118-529/1135) // Хроника мусульманских государств. — М.: Умма, 2007. — 445 с. — ISBN 5-94824-111-4.

კატეგორია:აბასიანთა ხალიფები
კატეგორია:დაბადებული 1092
კატეგორია:გარდაცვლილი  29 აგვისტო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1135
მეგრული არყი

**მეგრული არყი** () — ფოთოლმცვივანი ბუჩქი და საქართველოს ენდემი არყის გვარისა რომელიც იზრდება 4 მეტრამდე. ქერქი და ტოტები არის ყავისფერ-ნაცრისფერი. კვირტი 6 × 3,5 მმ, კვერცხისებური. ღეროები 9 მმ, დაფარული რბილი ბუსუსებით. ფოთოლი 41–60 × 22–36 მმ ელიფსურ-ოვალური. მამრი მჭადა არის მწვანე ფერის, ცილინდრული ფორმის, სქელი. მსხმოიარე მჭადა 18–30 × 17 მმ. თესლი 2,5 × 1,5 მმ.

მეგრული არყი არის საქართველოს ენდემი და იზრდება ჩრდილო-დასავლეთ საქართველოში. ამჟამად მეგრული არყის არსებობა არის აღმოჩენილი და დადასტურებული ჯვრის და მიგარიის მთებზე სადაც ის ძირითადად 1500–2000 მ სიმაღლემდე არის გავრცელებული.

მეგრული არყის ფართობი არის ძალზედ შემცირებული უკონტროლო ტყის პოლიტიკის და გადამეტებული ძოვის გამო. ამ ყველაფერს ემატება ისიც, რომ მეგრული არყი იზრდება ნელა და იმყოფება სტრესის ქვეშ. ამის გამო ის შეტანილია საქართველოს „წითელ წიგნში“.

## იხილეთ აგრეთვე
* საქართველოს ფლორა
* საქართველოს ტყეები

## რესურსები ინტერნეტში 
* http://stonelanegardens.com/wp-content/static/2011/09/Betula-megrelica-report.pdf
* http://globaltrees.org/threatened-trees/trees/betula-megrelica/ 
* http://www.iucnredlist.org/details/194596/0

კატეგორია:არყი
სუდანის შეიარაღებული ძალები

**სუდანის შეიარაღებული ძალები** (არაბ: القوات المسلحة السودانية) —  სუდანის აღმასრულებელი ხელისუფლების სამხედრო სტრუქტურა, რომლებიც ექვემდებარება ქვეყნის პრეზიდენტს და იმართება თავდაცვის სამინისტროს მიერ. შეიარაღებული ძალების მისიაა შეინარჩუნოს ქვეყნის სუვერენიტეტი, დაიცვას მისი სახმელეთო ტერიტორიები, საჰაერო სივრცე და მათი განუყოფელი მთლიანობა. ასევე მისი მოვალეობაა ქვეყანაში კონსტიტუციური წესრიგის დამყარება და საზოგადოებრივი უსაფრთხოების უზრუნველყოფა.
მის შემადგენლობაშია: არმია, საჰაერო ძალები, საზღვაო ძალები, რესპუბლიკური გვარდია, ეროვნული თავდაცვის ძალები.

## სქოლიო
არ-რაშიდი

**არ-რაშიდი** (; დ. 1109 — გ. 6 ივნისი, 1138) — აბასიანთა სახალიფოს ხალიფა 1135-1136 წლებში. ცდილობდა თურქ-სელჩუკებისაგან დამოუკიდებლობა შეენარჩუნებინა. მან უარი განუცხადა და სიტყვიერი შეურაცხყოფა მიაყენა სულთნის წარმომადგენელს, რომელმაც მას 400 000 დინარის გადახდა მოსთხოვა, რის გადახდასაც მამამისი, ალ-მუსთარშიდი, ტყვეობაში ყოფნისას დასთანხმდა. საპასუხოდ სულთნის ჯარი ბაღდადში შეიჭრა. 1136 წელს არ-რაშიდი გადააყენეს. ახალი ხალიფა მისი ბიძა ალ-მუკთაფი გახდა. არ-რაშიდი ისპაანში გაიქცა, სადაც იგი 1138 წლის 6 ივნისს ასასინებმა მოკლეს.

## ლიტერატურა
* William Muir, The Caliphate: Its Rise, Decline, and Fall.
* Али-заде А. Ар-Рашид Биллах (529/1135-530/1136) // Хроника мусульманских государств. — М.: Умма, 2007. — 445 с. — ISBN 5-94824-111-4.
* Рыжов К.В. Аббасиды // Все монархи мира. Мусульманский Восток VII-XV вв. — М.: Вече, 2004. — 544 с.: ил с.

კატეგორია:აბასიანთა ხალიფები
კატეგორია:დაბადებული 1109
კატეგორია:გარდაცვლილი 6 ივნისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1138
აგარიკომიცეტები

**აგარიკომიცეტები** () — სოკოების სამეფოს კლასი სადაც გაერთიანებულია ფირფიტოვანნი, ფორებიანი და ძარღვიანი სოკოების რიგები და ოჯახები. კლასში დღესდღეობით გაერთიანებულია 17 რიგი, 100 ოჯახი, 1147 გვარი და 21000 სახეობა. ზოგიერთი წარმომადგენელი საპროფიტული, პარაზიტული და მიკორიზულია. 

## რესურსები ინტერნეტში
* აგარიკომიცეტები  

კატეგორია:აგარიკომიცეტები
იოანე III (ტრაპიზონი)

**იოანე III დიდი კომნენოსი** (; დ. 1321, კონსტანტინოპოლი, ბიზანტიის იმპერია — გ. 1362, სინოპი) — ტრაპიზონის იმპერიის იმპერატორი 1342-1344 წლებში. მიხეილ კომნენოსის ვაჟი.

იოანემ სიცოცხლის უმეტესი ნაწილი კონსტანტინოპოლში გაატარა, სადაც მამამისი 1297 წლიდან ცხოვრობდა. როდესაც მიხეილი ტრაპიზონის იმპერატორი გახდა, სადაც მალევე დაამხეს და დააპატიმრეს, იგი კვლავ კონსტანტინოპოლში რჩებოდა. 1342 წელს ნიკეტას სქოლარესმა და გრიგორი მეიტზომატესმა იოანე მათთან ერთად ტრაპიზონში წასვლასა და ტახტის დაკავებაზე დაითანხმეს. ბიზანტიის მთავრობის მხარდაჭერითა და გენუელთა სამი გალერის დახმარებით, იოანემ ხანმოკლე, თუმცა სისხლისმღვრელი ბრძოლის შემდეგ 4 სექტემბერს ქალაქი დაიკავა. მისი კორონაციის შემდეგ გადაყენებული იმპერატორი ანა კომნენოსი დაახრჩვეს, მისი მხარდამჭერები კი სიკვდილით დასაჯეს ან გადაასახლეს.

იოანე III სუსტი მმართველი აღმოჩნდა, რომელიც მხოლოდ გართობასა და ფუფუნებაზე ფიქრობდა. მან საკუთარი მამის გასათავისუფლებლადაც კი არაფერი იღონა. მიხეილი პატიმრობიდან ნიკეტას სქოლარესმა გაათავისუფლა და ტრაპიზონში დააბრუნა. იოანე III წმინდა საბას მონასტერში გამოკეტეს, სადაც იგი ბიზანტიური დაცვის მეთვალყურეობის ქვეშ იმყოფებოდა, ხოლო ტახტზე კვლავ მიხეილ კომნენოსი ავიდა.

მოგვიანებით იოანე კონსტანტინოპოლში, შემდეგ კი ადრიანოპოლში გადაიყვანეს. იგი ტახტის დასაბრუნებლად ბრძოლას აპირებდა, თუმცა 1362 წელს სინოპში გარდაიცვალა. მიქაელ პანარეტოსი გადმოგვცემს, რომ იოანეს შვილი ჰყავდა, თუმცა მის სახელს არ ასახელებს.

## რესურსები ინტერნეტში
**მიქაელ პანარეტოსი*  „ტრაპიზონის ქრონიკა“  XIV საუკუნე
* იოანე III დიდი კომნენოსი , *Encyclopedia of the Hellenic World: Asia Minor*

## სქოლიო
კატეგორია:ტრაპიზონის იმპერატორები
კატეგორია:დაბადებული 1321
კატეგორია:გარდაცვლილი 1362
კატეგორია:დამხობილი მონარქები
არეკიპის რაიონი

**არეკიპის რაიონი** () — რაიონი პერუში, არეკიპის რეგიონის არეკიპის პროვინციაში. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 61 519 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 4806,17 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 12,8 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* პერუს რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* *2007 წლის აღწერის მონაცემები* 
* პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი 

კატეგორია:არეკიპის რეგიონის რაიონები
კატეგორია:არეკიპის პროვინციის რაიონები
Wow! (სიგნალი)

**სიგნალი „wow“** — ძლიერი დაბალი სიხშირის სიგნალი რომელიც დააფიქსირა ჯერი ეიმანმა 1977 წლის 15 აგვისტოს პროექტ SETI-ზე მუშაობის პროცესსში. სიგნალი გადმოცემული სწორედ იმ სახით იყო, როგორითაც თეორიის მიხედვით, დედამიწას დაუკავშირდებოდა არამიწიერი ცივილიზაცია. სიგნალის ხანგრძლივობამ შეადგინა ზუსტად 72 წამი, რის შემდეგაც იგი შეწყდა. არაერთი მცდელობის და ძიების მიუხედავად, სიგნალი აღარ განმეორებულა. გაოცებულმა ეიმანმა მიღებული სიგნალის შესაბამისი კოორდინატები შეიყვანა კომპიუტერში, რის შემდეგაც ინფორმაცია დაბეჭდა ზედ კი დააწერა „wow“, რის გამოც სიგნალს შემდეგ უწოდეს სიგნალი „wow“.ამ ფაქტმა დიდი ინტერესი გამოწვია როგორც სამეცნიერო წრეებში, ისე მედიასა და საზოგადოებაში.

## მდებარეობა
გამოგზავნის ზუსტი ადგილმდებარეობის განსაზღვრა გართულდა, ვინაიდან რადიოტელესკოპ დიდი ყური ორი მიმღები ჰქონდა, რომლებიც სხვადასხვა მიმართულებით იყვნენ მიმართულნი. ტელესკოპს არ გააჩნდა პროგრამული შესაძლებლობა გაერკვია, თუ რომელმა მიმღებმა დააფიქსირა სიგნალი.
თუმცა, უფრო სარწმუნოდ მიიჩნევა, რომ სიგნალი გამოგზავნილი იქნა მშვილდოსნის თანავარსკვლავედიდან.

## გაშიფვრა
## წარმოშობის თეორიები
## რესურსები ინტერნეტში 
*wow სიგნალის მიმოხილვა
*განხილვა BBC-ზე  
კატეგორია:კოსმოსი
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1982

**დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1982** () — სნუკერის პროფესიონალური არარეიტინგული ტურნირი, რომელიც ტარდებოდა 1982 წლის 20 ნოემბრიდან 4 დეკემბერამდე ინგლისში, პრესტონში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა ტერი გრიფიტსი, რომელმაც ფინალში ალექს ჰიგინსი დაამარცხა ანგარიშით 16:15.

## საპრიზო ფონდი 
* გამარჯვებული: £ 11 000
* მთლიანი საპრიზო ფონდი: ?

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირის შედეგები snookerdatabase-ზე  

კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში
კატეგორია:1982 წელი სნუკერში
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1981

**დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1981** () — სნუკერის პროფესიონალური არარეიტინგული ტურნირი, რომელიც ტარდებოდა 1981 წლის 22 ნოემბრიდან 5 დეკემბერამდე ინგლისში, პრესტონში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა სტივ დეივისი, რომელმაც ფინალში ტერი გრიფიტსი დაამარცხა ანგარიშით 16:3.

## საპრიზო ფონდი 
* გამარჯვებული: £ 10 000
* მთლიანი საპრიზო ფონდი: £ 40 000

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირის შედეგები snookerdatabase-ზე  

კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში
კატეგორია:1981 წელი სნუკერში
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1985

**დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1985** () — სნუკერის პროფესიონალური რეიტინგული ტურნირი, რომელიც ტარდებოდა 1985 წლის 15 ნოემბრიდან 1 დეკემბერამდე ინგლისში, პრესტონში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა სტივ დეივისი, რომელმაც ფინალში უილი თორნი დაამარცხა ანგარიშით 16:14.

## საპრიზო ფონდი 
* გამარჯვებული: £ 24 000
* მთლიანი საპრიზო ფონდი: £ 120 000

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირის შედეგები snookerdatabase-ზე  

კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში
კატეგორია:1985 წელი სნუკერში
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1986

**დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1986** () — სნუკერის პროფესიონალური რეიტინგული ტურნირი, რომელიც ტარდებოდა 1986 წლის 22 ნოემბრიდან 30 ნოემბრამდე ინგლისში, პრესტონში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა სტივ დეივისი, რომელმაც ფინალში ნილ ფუდსი დაამარცხა ანგარიშით 16:7.

## საპრიზო ფონდი 
* გამარჯვებული: £ 60 000
* მთლიანი საპრიზო ფონდი: ?

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირის შედეგები snookerdatabase-ზე  

კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში
კატეგორია:1986 წელი სნუკერში
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1989

**დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1989** () — სნუკერის პროფესიონალური რეიტინგული ტურნირი, რომელიც ტარდებოდა 1989 წლის ნოემბრიდან 3 დეკემბრამდე ინგლისში, პრესტონში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა სტივენ ჰენდრი, რომელმაც ფინალში სტივ დეივისი დაამარცხა ანგარიშით 16:12.

## საპრიზო ფონდი 
* გამარჯვებული: £ 100 000
* მთლიანი საპრიზო ფონდი: £ 420 000

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირის შედეგები snookerdatabase-ზე  

კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში
კატეგორია:1989 წელი სნუკერში
შვაიხის სათემო კავშირი

**შვაიხის სათემო კავშირი** (გერმანულად სრული სახელწოდება - Verbandsgemeinde Schweich an der Römischen Weinstraße), იგივე შვაიხის ადმინისტრაცია, ან სამმართველო. შედის ტრირ-ზაარბურგის რაიონში, რაინლანდ-პფალცში. მდებარეობს ტრირის ჩრდილო-დასავლეთით. მთლიანობაში მოითვლის 26.000 მოსახლეს. 

შედგება 18 დასახლებული პუნქტისაგან. ამ დასახლებებს თემებსაც უწოდებენ.

# ბეკონდი (Bekond) (796 მოსახლე)
# დეცემი (Detzem) (537 მოსახლე)
# ენში (Ensch) (469 მოსახლე)
# ფელი (Fell) (2 345 მოსახლე)
# ფერენი (Föhren) (2 666 მოსახლე)
# კენი (Kenn) (2 494 მოსახლე)
# კლიუსერათი (Klüsserath) (1 118 მოსახლე)
# კევერიხი (Köwerich) (329 მოსახლე)
# ლაივენი (Leiwen) (1 477 მოსახლე)
# ლონგენი (Longen) (90 მოსახლე)
# ლონგუიხი (Longuich) (1 216 მოსახლე)
# მერინგი (Mehring) (2 193 მოსახლე)
# ნაურათი (Naurath) (418 მოსახლე)
# პელიხი (Pölich) (404 მოსახლე)
# რიოლი (Riol) (1 134 მოსახლე)
# შლაიხი (Schleich) (210 მოსახლე)
# თერნიხი (Thörnich) (6 502 მოსახლე)
# ტრიტენჰაიმი (Trittenheim) (170 მოსახლე)

## რესურსები ინტერნეტში 
* Homepage der Verbandsgemeinde Schweich an der Römischen Weinstraße

კატეგორია:ტრირი
რუვერის სათემო კავშირი

**რუვერის სათემო კავშირი**, (გერმ. Die Verbandsgemeinde Ruwer) იგივე რუვერის ადმინისტრაცია, ან სამმართველო რაინლანდ-პფალცში, გერმანიის ფედერაციულ რესპუბლიკაში. შედის ტრირ-ზაარბურგის რაიონში. მთლიანობაში მოითვლის 17.981 მოსახლეს.  შედგება 20 დასახლებული პუნქტისაგან.

# ბონერათი (Bonerath) (243 მოსახლე)
# ფარშვაილერი (Farschweiler) (753 მოსახლე)
# გუსტერათი (Gusterath) (1 902 მოსახლე)
# გუთვაილერი (Gutweiler) (645 მოსახლე)
# ჰერლი (Herl) (267 მოსახლე) 
# ჰინცენბურგი (Hinzenburg) (134 მოსახლე)
# ჰოლცერათი (Holzerath) (476 მოსახლე)
# კაზელი (ტრირი) (Kasel (bei Trier)) (1 219 მოსახლე)
# კორლინგენი (Korlingen) (799 მოსახლე)
# ლორშაიდი (Lorscheid) (604 მოსახლე)
# მერტესდორფი (Mertesdorf) (1 678 მოსახლე)
# მორშაიდი (Morscheid) (892 მოსახლე)
# ოლმუთი (Ollmuth) (160 მოსახლე)
# ოსბურგი (Osburg) (2 240 მოსახლე)
# პლუვიგი (Pluwig) (1 271 მოსახლე)
# რივერისი (Riveris) (402 მოსახლე)
# შენდორფი (Schöndorf) (810 მოსახლე)
# ზომერაუ (რუვერი) (Sommerau) (71 მოსახლე)
# თომი (Thomm) (1 066 მოსახლე)
# ვალდრახი (Waldrach) (2 020 მოსახლე)

## რესურსები ინტერნეტში 
* საიტი რუვერის სათემო კავშირი
* საიტი რუვერზე ტურისტებისათვის.

კატეგორია:ტრირი
კონცის სათემო კავშირი

**კონცის სათემო კავშირი** (გერმ. Verbandsgemeinde Konz), იგივე კონცის ადმინისტრაცია, ან სამმართველო რაინლანდ-პფალცში, გერმანიის ფედერაციულ რესპუბლიკაში. შედის ტრირ-ზაარბურგის რაიონში. შედგება 12 დასახლებული პუნქტისგან. 

სათემო კავშირის ცენტრს კონცი წარმოადგენს. 

# კანცემი (Kanzem) (572 მოსახლე)
# კონცი (Konz) (17 782 მოსახლე)
# ნიტელი (Nittel) (1 925 მოსახლე)
# ობერბილიგი (Oberbillig) (882 მოსახლე)
# ონსდორფი (Onsdorf) (144 მოსახლე)
# პელინგენი (Pellingen) (1 020 მოსახლე)
# ტავერნი (Tawern) (2 411 მოსახლე)
# ტემელსი (Temmels) (650 მოსახლე)
# ვასერლიიში (Wasserliesch) (2 204 მოსახლე)
# ვავერნი (Wawern (Eifel)) (624 მოსახლე)
# ველენი (Wellen (Mosel)) (738 მოსახლე)
# ვილტინგენი (Wiltingen) (1 371 მოსახლე)

## რესურსები ინტერნეტში 
* Stadt und Verbandsgemeinde Konz

კატეგორია:ტრირი
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1984

**დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1984** () — სნუკერის პროფესიონალური რეიტინგული ტურნირი, რომელიც ტარდებოდა 1984 წლის 18 ნოემბრიდან 2 დეკემბერამდე ინგლისში, პრესტონში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა სტივ დეივისი, რომელმაც ფინალში ალექს ჰიგინსი დაამარცხა ანგარიშით 16:8.

## საპრიზო ფონდი 
* გამარჯვებული: £ 20 000
* მთლიანი საპრიზო ფონდი: £ 101 800

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირის შედეგები snookerdatabase-ზე  

კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში
კატეგორია:1984 წელი სნუკერში
ალ-მუკთაფი

**ალ-მუკთაფი** (; დ. 1096 — გ. 12 მარტი, 1160) — აბასიანთა სახალიფოს ხალიფა 1136-1160 წლებში. მისი წინამორბედის, არ-რაშიდის ბიძა. ხალიფა გახდა თურქ-სელჩუკების მიერ მისი დისშვილის გადაყენების შემდეგ 41 წლის ასაკში.  თავდაპირველად წარმატებით ახერხებდა ბაღდადის დაცვას სხვადასხვა თავდასხმისაგან, თუმცა სელჩუკთა სულთნის ვაჟის მამის წინააღმდეგ აჯანყების მოწყობაში წაქეზების გამო თურქები ბაღდადში შეიჭრნენ. ხალიფამ თავი ქალაქის აღმოსავლეთ კვარტალს შეაფარა. მოგვიანებით ალ-მუკთაფმა შეძლო თურქების ნდობის დაბრუნება. მას ისტორიკოსები ახასიათებენ, როგორც გაბედულ პიროვნებას. გარდაიცვალა 1160 წლის 12 მარტს, მანამდე კი მემკვიდრედ გამოაცხადა თავისი შვილი ალ-მუსთანჯიდი.

## ლიტერატურა
* William Muir, The Caliphate: Its Rise, Decline, and Fall.
* Али-заде А. Аль-Муктафи Лиамриллах (530/113-555/1160) // Хроника мусульманских государств. — М.: Умма, 2007. — 445 с. — ISBN 5-94824-111-4.

კატეგორია:აბასიანთა ხალიფები
კატეგორია:დაბადებული 1096
კატეგორია:გარდაცვლილი  12 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1160
ალ-მუსთანჯიდი

**ალ-მუსთანჯიდი** (; დ. 1124 — გ. 20 დეკემბერი, 1170) — აბასიანთა სახალიფოს ხალიფა 1160–1170 წლებში. წინამორბედის, ალ-მუკთაფის ვაჟი. მამამისის ერთ-ერთ ცოლს სურდა ტახტზე მისი შვილი ასულიყო, ამიტომ გადაიბირა მრავალი ამირა და სცადა ახალი ხალიფას მოკვლა, თუმცა შეთქმულება მარცხით დასრულდა და ალ-მუსთანჯიდმა მეამბოხეები ციხეში გამოკეტა.

## ლიტერატურა
* William Muir, The Caliphate: Its Rise, Decline, and Fall.

კატეგორია:აბასიანთა ხალიფები
კატეგორია:დაბადებული 1124
კატეგორია:გარდაცვლილი 20 დეკემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1170
ალ-მუსთადი

**ჰასან ალ-მუსთადი იბნ იუსუფ ალ-მუსთანჯიდი** (; დ. 1142 — გ. 30 მარტი, 1180) — აბასიანთა სახალიფოს ხალიფა 1170–1180 წლებში. მისი წინამორბედის მსგავსად განაგრძობდა მეტ-ნაკლებად დამოუკიდებელი პოლიტიკის გატარებას. მისი მმართველობა აღინიშნება კულტურულ-სამშენებლო გამოცოცხლებით. ხალიფა გარდაიცვალა 1180 წელს და ტახტზე ავიდა მისი ვაჟი ალ-ნასირი.

## ლიტერატურა
* William Muir, The Caliphate: Its Rise, Decline, and Fall.

კატეგორია:აბასიანთა ხალიფები
კატეგორია:დაბადებული 1142
კატეგორია:გარდაცვლილი  30 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1180
A Leaf

"**A Leaf**"   — კლასიკური კომპოზიცია, დაწერილი პოლ მაკ-კარტნის მიერ, ჯონ ფრეიზერის თანაშემწეობით, შესრულებული ფორტეპიანოზე ანია ალექსეევის მიერ იგი 7 ნაწილისგან შედგება. კომპოზიცია ჩაიწერა 1995 წლის 23 მარტს, მუსიკის სამეფო კოლეჯში, კონცერტზე "An Evening with Paul McCartney & Friends", რომელსაც ჩარლზის, უელსის პრინცი ესწრებოდა. იგი აგრეთვე გავიდა აშშ-ის ეთერში გასულ გადაცემაში *Classical McCartney*. ვრცელი, ლონდონის სიმფონიური ორკესტრის შესრულებით, მოხვდა მაკ-კარტნის 1999 წლის ალბომში *Working Classical*.

## სიმღერების სია
#"Andante Semplice" – 1:12
#"Poco Piu Mosso" – 1:19
#"Allegro Ritmico" – 1:51
#"Andante" – 2:04
#"Allegro Ma Non Tanto" – 1:15
#"Moderato" – 1:18
#"Adante Semplice (II)" – 0:54

## სქოლიო 
კატეგორია:პოლ მაკ-კარტნის სიმღერები
კატეგორია:1995 წლის სიმღერები
კატეგორია:1995 წლის სინგლები
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1990

**დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1990** () — სნუკერის პროფესიონალური რეიტინგული ტურნირი, რომელიც ტარდებოდა 1990 წლის ნოემბრიდან 2 დეკემბრამდე ინგლისში, პრესტონში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა სტივენ ჰენდრი, რომელმაც ფინალში სტივ დეივისი დაამარცხა ანგარიშით 16:15.

## საპრიზო ფონდი 
* გამარჯვებული: £ 110 000
* მთლიანი საპრიზო ფონდი: £ 445 000

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირის შედეგები snookerdatabase-ზე  

კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში
კატეგორია:1990 წელი სნუკერში
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1991

**დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1991** () — სნუკერის პროფესიონალური რეიტინგული ტურნირი, რომელიც ჩატარდა 1991 წელს ინგლისში, პრესტონში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა ჯიმი უაიტი, რომელმაც ფინალში ჯონ პეროტი დაამარცხა ანგარიშით 16:13.

## საპრიზო ფონდი 
* გამარჯვებული: £ 35 000
* მთლიანი საპრიზო ფონდი: £ ?

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირის შედეგები snookerdatabase-ზე  

კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში
კატეგორია:1991 წელი სნუკერში
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1993

**დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1993** () — სნუკერის პროფესიონალური რეიტინგული ტურნირი, რომელიც ტარდებოდა 1993 წლის 12 ნოემბრიდან 28 ნოემბრამდე ინგლისში, პრესტონში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა რონი ო’სალივანი, რომელმაც ფინალში სტივენ ჰენდრი დაამარცხა ანგარიშით 10:6.

## საპრიზო ფონდი 
* გამარჯვებული: £ 70 000
* მთლიანი საპრიზო ფონდი: £ 375 000

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირის შედეგები snookerdatabase-ზე  

კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში
კატეგორია:1993 წელი სნუკერში
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1980

**დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1980** () — სნუკერის პროფესიონალური არარეიტინგული ტურნირი, რომელიც ტარდებოდა 1980 წლის 16 ნოემბრიდან 28 ნოემბრამდე ინგლისში, პრესტონში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა სტივ დეივისი, რომელმაც ფინალში ალექს ჰიგინსი დაამარცხა ანგარიშით 16:6.

## საპრიზო ფონდი 
* გამარჯვებული: £ 6 000
* მთლიანი საპრიზო ფონდი: £ 22 500

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირის შედეგები snookerdatabase-ზე  

კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში
კატეგორია:1980 წელი სნუკერში
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1994

**დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1994** () — სნუკერის პროფესიონალური რეიტინგული ტურნირი, რომელიც ტარდებოდა 1994 წლის 11 ნოემბრიდან 27 ნოემბრამდე ინგლისში, პრესტონში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა სტივენ ჰენდრი, რომელმაც ფინალში კენ დოერტი დაამარცხა ანგარიშით 10:5.

## საპრიზო ფონდი 
* გამარჯვებული: £ 70 000
* მთლიანი საპრიზო ფონდი: £ 328 100

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირის შედეგები snooker.org-ზე 

კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში
კატეგორია:1994 წელი სნუკერში
საქართველო-იაპონიის ურთიერთობები

**საქართველო-იაპონიის ურთიერთობები** — წარმოადგენს ურთიერთობებს საქართველოსა და იაპონიას შორის. იაპონიასთან დიპლომატიური ურთიერთობები საქართველოს საბჭოთა კავშირის დაშლიდან 1 წელიწადში, 1992 წლის 3 აგვისტოს დამყარდა. 2006 წლის ნოემბრიდან საქართველომა გახსნა საელჩო ტოკიოში , ხოლო იაპონიამ თბილისში. 

1999 წელს საქართველოს პრეზიდენტმა ედუარდ შევარდნაძემ ოფიციალური ვიზიტით განახორციელია იაპონიაში,

2011 წლის თებერვალში საქართველოს საგარეო საქმეთა მინისტრის მოადგილე ნიკოლოზ ვაშაკიძე შეხვდა მთავარ გენერალს, რომელთანაც საერთაშორისო საქმეებზე ისაუბრა და იაპონიის თავდაცვის მინისტრს ჰიროსი ოეს, რომელთანაც მან საქართველოს და იაპონიის შორის სამხედრო თანამშრომლობის შემდგომი პერსპექტივები განიხილა.

## რესურსები ინტერნეტში
*საქართველოს საელჩო ტოკიოში
*იაპონიის საელჩო თბილისში

## სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს დიპლომატიური ურთიერთობები
კატეგორია:იაპონიის დიპლომატიური ურთიერთობები
კატეგორია:საქართველოს საგარეო ურთიერთობები
კატეგორია:იაპონიის საგარეო ურთიერთობები
კატეგორია:დიპლომატიური ურთიერთობები ანბანის მიხედვით
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1998

**დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1998** () — სნუკერის პროფესიონალური რეიტინგული ტურნირი, რომელიც ტარდებოდა 1998 წლის 16 ნოემბრიდან 29 ნოემბრამდე ინგლისში, ბორნმუტში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა ჯონ ჰიგინსი, რომელმაც ფინალში მეტიუ სტივენსი დაამარცხა ანგარიშით 10:6.

## საპრიზო ფონდი 
* გამარჯვებული: £ 75 000
* მთლიანი საპრიზო ფონდი: £ 460 000

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირის შედეგები snooker.org-ზე 

კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში
კატეგორია:1998 წელი სნუკერში
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1999

**დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1999** () — სნუკერის პროფესიონალური რეიტინგული ტურნირი, რომელიც ტარდებოდა 1999 წლის 13 ნოემბრიდან 28 ნოემბრამდე ინგლისში, ბორნმუტში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა მარკ უილიამსი, რომელმაც ფინალში მეტიუ სტივენსი დაამარცხა ანგარიშით 10:8.

## საპრიზო ფონდი 
* გამარჯვებული: £ 78 000
* მთლიანი საპრიზო ფონდი: £ 500 000

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირის შედეგები snooker.org-ზე 

კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში
კატეგორია:1999 წელი სნუკერში
ფრანსუა ვიეტი

**ფრანსუა ვიეტი** (ნამდვილი სახელი — **ფრანცისკუს ვიეტა**, , დ. 1540 — გ. 23 თებერვალი ან 13 დეკემბერი, 1603) — ფრანგი მათემატიკოსი, ცნობილი ალგებრაში შეტანილი მნიშვნელოვანი წვლილით. აგრეთვე იურისტი.

დაიბადა ფონტენე-ლე-კონტში (პუატუ). სწავლობდა ადგილობრივ მონასტერში, მოგვიანებით კი — პუატრეს უნივერსიტეტში, სადაც 1560 წელს ბაკალავრის ხარისხი მიიღო. ცხრამეტი წლისა მუშაობდა ადვოკატად. მის სიცოცხლეში რამდენიმე ნაშრომი გამოქვეყნდა, რამაც დიდი წვრილი შეიტანა მათემატიკის განვითარებაში. მისი ნაშრომები გამოიცა მისი სიკვდილის შემდეგ, 1646 წელს, ლეიდენში.

## სქოლიო
კატეგორია:ფრანგი მათემატიკოსები
ვენის ღია ჩემპიონატი სნუკერში

**Vienna Snooker Open** — სნუკერის პროფესიონალურ-სამოყვარული ტურნირი. ტარდება ავსტრიაში, ვენაში. ტურნირი დაარსდა 2010 წელს. ერთი წლის გამოტოვებით იგი 2012 წელს განახლდა. 2014 წელს ღონისძიებამ მაისიდან ივლისში გადაინაცვლა. მიმდინარე ჩემპიონატია მარკ კინგი.

## გამარჯვებულიs
## სქოლიო
კატეგორია:სნუკერის ტურნირები
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 2000

**დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 2000** () — სნუკერის პროფესიონალური რეიტინგული ტურნირი, რომელიც ტარდებოდა 2000 წლის 18 ნოემბრიდან 3 დეკემბრამდე ინგლისში, ბორნმუტში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა ჯონ ჰიგინსი, რომელმაც ფინალში მარკ უილიამსი დაამარცხა ანგარიშით 10:4.

## საპრიზო ფონდი 
* გამარჯვებული: £ 78 000
* მთლიანი საპრიზო ფონდი: £ 440 000

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირის შედეგები BBC-ზე 
* ტურნირის შედეგები snooker.org-ზე 

კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში
კატეგორია:2000 წელი სნუკერში
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1988

**დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 1988** () — სნუკერის პროფესიონალური რეიტინგული ტურნირი, რომელიც ტარდებოდა 1988 წლის 19 ნოემბრიდან 27 ნოემბრამდე ინგლისში, პრესტონში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა დუგ მაუნტჯოი, რომელმაც ფინალში სტივენ ჰენდრი დაამარცხა ანგარიშით 16:12.

## საპრიზო ფონდი 
* გამარჯვებული: £ 80 000
* მთლიანი საპრიზო ფონდი: £ ?

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირის შედეგები snookerdatabase-ზე  

კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში
კატეგორია:1988 წელი სნუკერში
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 2001

**დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 2001** () — სნუკერის პროფესიონალური რეიტინგული ტურნირი, რომელიც ტარდებოდა 2001 წლის 3 დეკემბრიდან 16 დეკემბრამდე ინგლისში, იორკში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა რონი ო’სალივანი, რომელმაც ფინალში კენ დოერტი დაამარცხა ანგარიშით 10:1.

## საპრიზო ფონდი 
* გამარჯვებული: £ 100 000
* მთლიანი საპრიზო ფონდი: £ 600 000

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირის შედეგები BBC-ზე 
* ტურნირის შედეგები snooker.org-ზე 

კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში
კატეგორია:2001 წელი სნუკერში
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 2003

**დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 2003** () — სნუკერის პროფესიონალური რეიტინგული ტურნირი, რომელიც ტარდებოდა 2003 წლის 18 ნოემბრიდან 30 ნოემბრამდე ინგლისში, იორკში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა მეტიუ სტივენსი, რომელმაც ფინალში სტივენ ჰენდრი დაამარცხა ანგარიშით 10:8.

## საპრიზო ფონდი 
* გამარჯვებული: £ 84 500
* მთლიანი საპრიზო ფონდი: £ 615 000

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირის შედეგები BBC-ზე 
* ტურნირის შედეგები snooker.org-ზე 

კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში
კატეგორია:2003 წელი სნუკერში
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 2004

**დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 2004** () — სნუკერის პროფესიონალური რეიტინგული ტურნირი, რომელიც ტარდებოდა 2004 წლის 15 ნოემბრიდან 28 ნოემბრამდე ინგლისში, იორკში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა სტივენ მაგუაიერი, რომელმაც ფინალში დევიდ გრეი დაამარცხა ანგარიშით 10:1.

## საპრიზო ფონდი 
* გამარჯვებული: £ 70 000
* მთლიანი საპრიზო ფონდი: £ 500 000

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირის შედეგები BBC-ზე 
* ტურნირის შედეგები snooker.org-ზე 

კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში
კატეგორია:2004 წელი სნუკერში
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 2006

**დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 2006** () — სნუკერის პროფესიონალური რეიტინგული ტურნირი, რომელიც ტარდებოდა 2006 წლის 4 დეკემბრიდან 17 დეკემბრამდე ინგლისში, იორკში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა პიტერ ებდონი, რომელმაც ფინალში სტივენ ჰენდრი დაამარცხა ანგარიშით 10:6.

## საპრიზო ფონდი 
* გამარჯვებული: £ 77 000
* მთლიანი საპრიზო ფონდი: £ ?

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირის შედეგები snooker.org-ზე 
* ტურნირის შედეგები BBC Sport-ზე 

კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში
კატეგორია:2006 წელი სნუკერში
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 2007

**დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 2007** () — სნუკერის პროფესიონალური რეიტინგული ტურნირი, რომელიც ტარდებოდა 2007 წლის 8 დეკემბრიდან 16 დეკემბრამდე ინგლისში, ტელფორდში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა რონი ო’სალივანი, რომელმაც ფინალში სტივენ მაგუაიერი დაამარცხა ანგარიშით 10:2.

## საპრიზო ფონდი 
* გამარჯვებული: £ 100 000
* მთლიანი საპრიზო ფონდი: £ 590 400

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირის შედეგები BBC Sport-ზე 

კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში
კატეგორია:2007 წელი სნუკერში
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 2008

**დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 2008** () — სნუკერის პროფესიონალური რეიტინგული ტურნირი, რომელიც ტარდებოდა 2008 წლის 13 დეკემბრიდან 21 დეკემბრამდე ინგლისში, ტელფორდში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა შონ მერფი, რომელმაც ფინალში მარკო ფუ დაამარცხა ანგარიშით 10:9.

## საპრიზო ფონდი 
* გამარჯვებული: £ 100 000
* მთლიანი საპრიზო ფონდი: £ 625 000

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირის შედეგები snooker.org-ზე 

კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში
კატეგორია:2008 წელი სნუკერში
მანუელ და ნობრეგა

250px|მინიატიურა|მანუელ და ნობრეგა საფოსტო მარკაზე.
**მანუელ და ნობრეგა** (, ძველი დამწერლობით — *Manoel da Nóbrega*; დ. 18 ოქტომბერი, 1517, სანფინშ-დუ-დორუ, პორტუგალია — გ. 18 ოქტომბერი, 1570, რიო-დე-ჟანეირო, ბრაზილია) — პორტუგალიელი მღვდელი-იეზუიტი, მისიონერი, ამერიკაში პირველი მისიონერული ორგანიზაციის ხელმძღვანელი. ჟოზე დე ანშიეტასთან ერთად დიდი გავლენა მოახინა ბრაზილიის ისტორიის შემდეგ პერიოდზე და დააარსა რიგი ქალაქებისა (სალვადორი, სან-პაულუ, რიო-დე-ჟანეირო) და ასევე მთელი რიგი იეზუიტური სემინარიები. 

მისი წერილები წარმოადგენს ღირებულ ისტორიულ დოკუმენტებს, რომლებიც მოგვითხრობენ ბრაზილიის კოლონიური პერიოდის დასაწყისის შესახებ და იქ XVI საუკუნეში მისიონერების მოღვაწეობაზე.

## ლიტერატურა 
* Cohen, Thomas. “’Who is My Neighbor?’ The Missionary Ideals of Manuel da Nóbrega.” Jesuit Encounters in the New World: Jesuit Chroniclers, Geographers, Educators and Missionaries in the Americas, 1549-1767. Ed. Gagliano, Joseph A., Ronan, Charles E., S.J. Instituto Storico S.I.: Roma, 1997.
* Dominan, Helen G. Apostle of Brazil. New York: Exposition Press, 1958.
* Domingues, Beatriz Helena. “Comparing Colonial Cultural experiences: Religious Syncretism in Brazil, Mexico and North America.” Revista Electrônica de História do Brasil. V.2. n. 2. Jul/Dec 1998.
* Schwartz, Stuart B. Sugar Plantations in the Formation of Brazilian Society: Bahia, 1550-1835. New York: Cabridge University Press, 1985.

კატეგორია:ბრაზილიელი მწერლები
კატეგორია:პორტუგალიელი მწერლები
კატეგორია:დაბადებული 18 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1517
კატეგორია:გარდაცვლილი 18 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1570
კატეგორია:მისიონერები
კატეგორია:იეზუიტები
კატეგორია:ქალაქების დამაარსებლები
კატეგორია:სალამანკის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:კოიმბრის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
ალ-ნასირი

**ალ-ნასირ ლი-დინ ალლაჰი** (; დ. 1158 — გ. 2/6 ოქტომბერი, 1225) — აბასიანთა სახალიფოს ხალიფა 1180-1225 წლებში. მისი წინამორბედის, ალ-მუსთადის ვაჟი. მან სცადა აღედგინა სახალიფოს პირვანდელი დომინანტური როლი და ამ საქმეში საოცარ წარმატებებს მიაღწია, მიუხედავად იმისა, რომ სახალიფო, ფაქტობრივად, უკვე დიდი ხნის განმავლობაში სხვა დინასტიებს ექვემდებარებოდა. ალ-ნასირმა საკუთარი გავლენა გაავრცელა არა მხოლოდ სახალიფოს დედაქალაქ ბაღდადზე, არამედ შუამდინარეთსა და სპარსეთზეც, ამიტომ ისტორიკოსები მას უკანასკნელ ეფექტურ აბასიან ხალიფად მიიჩნევენ. მისი ხანგრძლივი, 45 წლიანი მმართველობის განმავლობაში, ბაღდადში სიმშვიდე დამყარდა, სწავლა-განათლება და კულტურული ცხოვრება კი გამოცოცხლდა.

სიცოცხლის უკანასკნელი სამი წელი ალ-ნასირი პარალიზებული და თითქმის ბრმა იყო, გარადცვალებამდე ოცი დღის განმავლობაში კი დიზენტერიით იტანჯებოდა.

## ლიტერატურა
* 
* William Muir, The Caliphate: Its Rise, Decline, and Fall.*
* Hartmann, Angelika.  *An-Nasir li-Din Allah: Politik, Religion und Kultur in der späten Abbasidenzeit''.

## სქოლიო
კატეგორია:აბასიანთა ხალიფები
კატეგორია:დაბადებული 1158
კატეგორია:გარდაცვლილი 1225
ანდრეი ვორონიხინი

**ანდრეი ვორონიხინი** (; დ. 28  ოქტომბერი [ძვ. სტ. 17 ოქტომბერი], 1759, უსოლიე — გ. 5 მარტი, [ძვ. სტ. 21 თებერვალი], 1814, სანქტ-პეტერბურგი) — რუსი არქიტექტორი და ფერმწერი, კლასიციზმის წარმომადგენელი, რუსული ამპირის ერთ-ერთი დამაარსებელი. დაიბადა გრაფ ალექსანდრ სტროგანოვის ოჯახში. ფერწერას სწავლობდა ურალელ ხატმწერ გავრილა იუშკოვის სახელოსნოში. 1777 წელს გრაფმა სასწავლად გააგზავნა მოსკოვში. 1786—1790 წლებში საფრანგეთსა და შვეიცარიაში სწავლობდა არქიტექტურას, მექანიკასა და მათემატიკას. გარდაიცვალა 1814 წლის 21 თებერვალს (5 მარტი) სანქტ-პეტერბურგში, დაკრძალულია ლაზარევის სასაფლაოზე.

## ლიტერატურა
* *Гримм Г. Г.* Архитектор Воронихин. — Л. — М.: Гос.изд. литературы по стр-ву, арх-ре и стр. материалам, 1963
* *Лисовский В. Г.* Андрей Воронихин. — Л.: Лениздат, 1971 (Серия: Зодчие нашего города)
* *Панов В. А.* Архитектор А. Н. Воронихин, М., 1937;

## სქოლიო
კატეგორია:რუსი არქიტექტორები
კატეგორია:რუსი ფერმწერები
კატეგორია:დაბადებული 1759
კატეგორია:გარდაცვლილი 1814
კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგში გარდაცვლილები
აზ-ზაჰირი

**აზ-ზაჰირი** ( აზ-ზაჰირ ბი-ამრ ალლაჰი | სრული სახელი — أبو النصر محمد الظاهر بأمر الله بن أحمد الناصر; დ. 1176 — გ. 10 ივლისი, 1226) — აბასიანთა სახალიფოს ხალიფა 1225-1226 წლებში. მისი წინამორბედის, ხალიფა ალ-ნასირის ვაჟი. ხანმოკლე მმართველობის განმავლობაში შეამცირა გადასახადები და შექმნა ძლიერი ჯარი შემოსევებისაგან თავდასაცავად.

## ლიტერატურა
* William Muir, The Caliphate: Its Rise, Decline, and Fall.

კატეგორია:აბასიანთა ხალიფები
კატეგორია:დაბადებული 1176
კატეგორია:გარდაცვლილი 10 ივლისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1226
ჟოზე დე ანშიეტა

200პქ|მინი|მარჯვნივ|ჟოზე დე ანშიეტა

**ჟოზე დე ანშიეტა** ან **ხოსე დე ანხიეტა ლიარენა**, (, ; 19 მარტი 1534, სან-კრისტობალ-დე-ლა-ლაგუნა, კანარის კუნძულები — 9 ივნისი 1597, ანშიეტა, ბრაზილია) — იეზუიტი მისიონერი კანარის კუნძულებიდან, ერთ-ერთი უმსხვილესი ფიგურა კოლონიალური ბრაზილიის ისტორიასა და კულტურაში პორტუგალიელების მიერ მისი აღმოჩენიდან პირველი ასწლეულის განმავლობაში. ქალაქების სან-პაულუსა (1554 წლის 25 იანვარი) და რიო-დე-ჟანეიროს (1565 წლის 1 მარტი) დაარსების მონაწილე. მწერალი და პოეტი, ბრაზილიის ლიტერატურის აღიარებული ფუძემდებელი. შეადგინა ენა ტუპის პირველი გრამატიკა. ბრაზილიელი ინდიელების გაქრისტიანებაში შეტანილი უდიდესი წვლილისთვის მიიღო ზედწოდება **„ბრაზილიის მოციქული“**; კათოლიკურმა ეკლესიამ იგი დალოცა (1980). ანშიეტის დღე (9 ივნისი) ბრაზილიაში 1965 წლიდან აღინიშნება, როგორც ეროვნული დღესასწაული.

მის სახელს ატარებს ორი ბრაზილიური ქალაქი — ერთი შტატ ესპირიტუ-სანტუში (ყოფილი რერიტიბა), მეორე — შტატ სანტა-კატარინაში. 2014 წლის 3 აპრილს იგი  პაპ ფრანცისკეს მიერ იქნა კანონიზირებული.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Associação Pró-canonização de Anchieta
* Catálogo das Obras de Pe. José de Anchieta — Biblioteca Nacional (PDF)
* Cartas, Informações, Fragmentos Históricos e Sermões (fac-símiles) (PDF)
* Fac-símiles de alguns poemas de Anchieta no códice MS ARSI OPP NN 24 O arquivo contém ainda fac-símiles de canções e romances ibéricos usados como base para os contrafacta de Anchieta (PDF)
* O Cancioneiro Ibérico em José de Anchieta: Estudo sobre a música na poesia de Anchieta Dissertação de Mestrado — ECA/USP, 1996
* Thomas Joseph Campbell, Catholic Encyclopedia, 1913

კატეგორია:დაბადებული 1534
კატეგორია:გარდაცვლილი 1597
კატეგორია:ბრაზილიის ისტორია
კატეგორია:მისიონერები
კატეგორია:კონკისტადორები
კატეგორია:ესპანელი მწერლები
კატეგორია:ბრაზილიელი მწერლები
კატეგორია:ესპანეთის ისტორია
კატეგორია:ბრაზილიელი გეოგრაფები
კატეგორია:იეზუიტები
კატეგორია:კათოლიკური ეკლესიის წმინდანები
კატეგორია:XVI საუკუნის ესპანელი მწერლები
კატეგორია:კოიმბრის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ესპანელი მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:ბრაზილიელი მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:XVI საუკუნის მამაკაცი მწერლები
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 2005

**დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 2005** () — სნუკერის პროფესიონალური რეიტინგული ტურნირი, რომელიც ტარდებოდა 2005 წლის 5 დეკემბრიდან 18 დეკემბრამდე ინგლისში, იორკში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა დინ ჯუნხუი, რომელმაც ფინალში სტივ დეივისი დაამარცხა ანგარიშით 10:6.

## საპრიზო ფონდი 
* გამარჯვებული: £ 70 000
* მთლიანი საპრიზო ფონდი: £ ?

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურნირის შედეგები snooker.org-ზე 

კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში
კატეგორია:2005 წელი სნუკერში