open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ფორარლბერგი

**ფორარლბერგი** () — ავსტრიის ფედერალური მხარე. მდებარეობს ქვეყნის დასავლეთ ნაწილში. დედაქალაქია ბრეგენცი, ხოლო უდიდესი ქალაქი — დორნბირნი. მოსახლეობა — 360 000 კაცი (2004).

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური საიტი

კატეგორია:ავსტრიის მხარეები
ჰოლმიუმი

**ჰოლმიუმი** (; ქიმიური სიმბოლო — Ho) — ელემენტთა პერიოდული სისტემის მეექვსე პერიოდის, ჯგუფგარეშე (ძველი კლასიფიკაციით მესამე ჯგუფის თანაური ქვეჯგუფის, IIIბ) ქიმიური ელემენტი. განეკუთვნება ლანთანოიდების ოჯახს. ატომური ნომერია — 67, ატომური მასა — 164.93, tდნ — 1461 °C, tდუღ — 2600 °C, სიმკვრივე — 8.79 გ/სმ3. რბილი მოვერცხლისფრო-თეთრი ლითონი. ბუნებაში გვხვდება ჰოლიუმის ერთი მდგრადი იზოტოპი ^{165}Ho. 1879 წელს აღმოაჩინა შვედმა ქიმიკოსმა პ. კლევემ ჰოლმიუის „მიწის“ — ჰოლმიუმის ოქსიდის სახით. ჰოლმიუმის შემცველობა დედამიწის ქერქში მასის მიხედვით  %-ია. ჰოლმიუმის ჟანგვის ხარისხია +3. ჰაერზე იჟანგება, ოთახის ტემპერატურაზე მოქმედებს წყალთან, HCl, HNO3, H2SO4, გახურებისას — H2, N2, C, P. ღებულობენ ფთორიდების ან ქლორიდების ლითონთერმული აღდგენით. ჰოლმიუმი მაგნიტური შენადნობების კომპონენტია Fe, Co, Ni ერთად.

## ისტორია 
1879 წელს შვეიცარიელმა ქიმიკოსმა და ფიზიკოსმა ჯ.&nbsp;ლ.&nbsp;სორემ "ერბიუმის მიწის" სპექტრალური ანალიზის მეთოდით აღმოაჩინა ახალი ელემენტი.

## სახელწოდების წარმომავლობა 
ელემენტს სახელწოდება მისცა შვედმა ქიმიკოსმა პ. ტ. კლევემ სტოკჰოლმის პატივსაცემად (მისი ძველი ლათინური სახელწოდება *Holmia*), ის მინერალი საიდანაც კლევემ გამოჰყო 1879 წელს ახალი ელემენტის ოქსიდი, ნაპოვნი იყო შვედეთის დედაქალაქთან ახლოს.

## ბუნებაში 
დედამიწის ქერქში ჰოლმიუმის შემცველობა მასის მიხედვით არის 1,3 %, ზღვის წყალში 2,2 %. სხვა იშვიათმიწა ლითონებთან ერთად შეიცავს მინერალები მონაციტი, ბასტენეზიტი, ევქსენიტი, აპატიტი და გადოლინიტი.

კოსმოსურ ობიექტებს შორის ჰომიუმის ანომალურად მაღალი შემცველობით გამოირჩევა პშიბილსკის ვარსკვლავი.

### საბადოები 
ჰოლმიუმი შედის ლანთანოიდების შემადგენლობაში, რომლებიც გვხვდება აშშ-ში, ყაზახეთში, რუსეთში, უკრაინაში, ავსტრალიაში, ბრაზილიაში, ინდოეთში, სკანდინავიაში.

## მიღება 
მიიღებენ ჰოლმიუმის ფტორიდის HoF3-ის აღდგენით კალციუმით.

### ღირებულება 
99-99,99 % სიწმინდის ჰოლმიუმის ოქსიდის ფასები 2006 წელს შეადგინა 120—191 დოლარი 1 კგ.

## ქიმიური თვისებები 
ჰოლმიუმი ნელა იჟანგება ჰაერზე, Ho2O3-ის წარმოქმნით. ურთიერთქმედებს მჟავეებთან (HF-ის გარდა), და წარმოქმნის მარილებს Ho3+. გახურებისას რეაგირებს ქლორთან, ბრომთან, აზოტთან და წყალბადთან. მდგრადია ფთორის ზემოქმედების მიმართ.

## გამოყენება 
ჰოლმიუმი მონოიზოტოპური ელემენტია (ჰოლმიუმ-165).

### ზეძლიერი მაგნიტური ველების მიღება 
ზეწმინდა ჰოლმიუმი გამოიყენება ზეგამტარი მაგნიტების პოლუსის ბუნიკების დასამზადებლად ზემძლავრი მაგნიტური ველების მიღებისათვის. ამ მხრივ მნიშვნელოვანია ასევე ჰოლმიუმ-ერბიუმის შენადნობი.

### იზოტოპები 
ჰომიუმის რადიოაქტიური იზოტოპი — ჰოლმიუმ-166 გამოიყენება ანალიტიკურ ქიმიაში როგორც რადიოაქტიური ინდიკატორი.

### მეტალურგია 
ჰოლმიუმის დამატება ალუმინის შენადნობებში მკვეთრად ამცირებს მათში აირების შემცველობას.

### ლაზერული მასალები 
ჰოლმიუმის იონები გამოიყენება ლაზერული გამოსხივების გენერაციისათვის სპექტრის ინფრაწითელ სეგმენტში, ტალღების სიგრძე — 2,05 მკ.

### თერმოელექტრული მასალები 
ჰოლმიუმის მონოტელურიდის თერმო-ე.მ.ძ შეადგენს 40 მკვ/К.

### ბირთვული ენერგეტიკა 
ჰოლმიუმის ბორატი გამოიყენება ატომურ ტექნიკაში.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ჰოლმიუმი Webelements-ზე
* ჰოლმიუმი ქიმიური ელემენტების პოპულარულ ბიბლიოთეკაში 

## სქოლიო
ხოჯალის ხოცვა-ჟლეტა

[მინი|ხოჯალის მსხვერპლთა მემორიალი [ჰააგაში.]]
**ხოჯალის ხოცვა-ჟლეტა** () — აზერბაიჯანის ქალაქ ხოჯალის მოსახლეობის მასიური ხოცვა-ჟლეტა სომხეთის შეიარაღებული ფორმირებების მიერ. აღნიშნული მასობრივი მკვლელობები ითვლება ყარაბაღის ომის ყველაზე სისხლიან ეპიზოდად. 

## ისტორია 
1992 წლის 25-26 თებერვალს გამთენიისას სომხეთის შეიარაღებულმა ძალებმა აზერბაიჯანის ტერიტორიაზე ქალაქ ხოჯალის ოკუპაცია მოახდინეს. ოკუპაცია რუსეთის არმიის 366-ე პოლკის აქტიური მხარდაჭერით განხორციელდა, რომელიც დისლოცირებული იყო ხანქენდში.

## მსხვერპლი 
სულ რამდენიმე საათში სომხეთის შეიარაღებულმა ძალებმა და რუსული არმიის ჯარისკაცებმა 613 მშვიდობიანი და უიარაღო ადამიანი მოკლეს, მათ შორის 106 ქალი და 83 ბავშვი. 56 ადამიანი განსაკუთრებული სისასტიკით გამოასალმეს სიცოცხლეს. 8 ოჯახი მთლიანად გაანადგურეს. 476 ადამიანი დაინვალიდდა, მათ შორის 76 არასრულწლოვანი იყო. უგზო-უკვლოდ დაიკარგა 150 ადამიანი, მათ შორის 68 ქალი და 26 ბავშვი. 

## გალერეა 

File:Xojali agdam1.jpg
File:02 xojali ilgar.jpg
File:03 xojali ilgar.jpg
File:06 xojali ilgar.jpg
File:16 xojali ilgar.jpg
File:18 xojali ilgar.jpg

## რესურსები ინტერნეტში 
### დამოუკიდებელი წყაროები 
* Доклад Правозащитного Центра «Мемориал» о событиях в Ходжалы 
* Том де Ваал. «Чёрный сад». Глава 11. Август 1991 — май 1992 гг. Начало войны 

### აზერბაიჯანული წყაროები 
* Позиция Азербайджана 
* Трагедия XX века - Ходжалинский геноцид 
* Шариф Гусейнов — «Ходжалинский геноцид азербайджанцев» 
* Сайт о событиях в Ходжалы 

### სომხური წყაროები 
* Позиция Нагорно-Карабахской Республики 
* Левон Мелик-Шахназарян, Гайк Демоян — «Ходжалинское дело: особая папка».
* Сайт о событиях в Ходжалы 
* Давид Бабаян. Военные, гуманитарные и политические аспекты

## სქოლიო 
კატეგორია:აზერბაიჯანის ისტორია
კატეგორია:სომხეთის ისტორია
ჟერემი ტულალანი

**ჟერემი ტულალანი** ( ; დ. 10 სექტემბერი, 1983) — ფრანგი ფეხბურთელი, ლიგა 1-ის კლუბ „მონაკოს“ ნახევარმცველი.

ტულალანმა კარიერა დაიწყო „ნანტიში“ და მისი დებიუტი შედგა 2002 წელს. 2006 წლის მაისში ოთხწლიანი კონტრაქტი გააფორმა „ლიონთან“. ის კლუბს დაეხმარა 2007 და 2008 წელს ჩემპიონატის მოგებაში. 2011 წლის ივნისში, ის შეუერთდა მალაგას. 

ტულალანს საფრანგეთის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში ჩატარებული აქვს 36 მატჩი. მისი სანაკრებო დებიუტი შედგა 2006 წლის ოქტომბერში. მონაწილეობა აქვს მიღებული ევროპის 2008 წლის და მსოფლიოს 2010 წლის ჩემპიონატებზე. ის რეგულარულად ხვდება ეროვნულ ნაკრებში ნახევარმცველის პოზიციაზე.

## კარიერის სტატისტიკა
### საკლუბო
*2011 წლის 24 დეკემბრის მონაცემებით*

### საკლუბო
:*(2010 წლის 17 ივნისის მონაცემებით)*

## ტიტულები
### კლუბი
;ლიონი
* ლიგა 1: 2006–07, 2007–08
* საფრანგეთის თასი: 2008
** საფრანგეთის სუპერთასი: 2006, 2007

### ინდივიდუალური
* UNFP-ს წლის საუკეთესო ახალგაზრდა ფეხბურთელი: 2004–05
* UNFP ლიგა 1-ს წლის სიმბოლური გუნდი: 2004–05, 2007–08

## რესურსები ინტერნეტში
* Málaga official profile 
* La Liga profile
* LFP profile 
* L'Équipe profile 
* ESPN profile 
* Transfermarkt profile
* 2010 FIFA World Cup profile 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1983
კატეგორია:ფრანგი ფეხბურთელები
კატეგორია:ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები
კატეგორია:ლიონის ოლიმპიკის ფეხბურთელები
კატეგორია:მალაგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები
კატეგორია:მონაკოს ფეხბურთელები
კატეგორია:დაბადებული 10 სექტემბერი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
თეოდორ კერნერი

**თეოდორ კერნერი** (; დ. 23 აპრილი, 1873, უისენი, უნგრეთი — გ. 4 იანვარი, 1957, ვენა, ავსტრია) — ავსტრიელი პოლიტიკოსი. ავსტრიის მეხუთე ფედერალური პრეზიდენტი 1951-1957  წლებში.

დაიბადა დღევანდელი უნგრეთის ტერიტორიაზე, ავსტრია-უნგრეთის არმიის ოფიცრის ოჯახში. 1894 წელს გახდა ლეიტენანტი, ხოლო 1904 წელს მაიორი. სამხედრო კარიერა დაამთავრა 1924 წელს გენერლის ჩინით.

1951 წელს გახდა ქვეყნის პირველი, პირდაპირი გზით არჩეული პრეზიდენტი. გარდაიცვალა თანამდებობაზე ყოფნისას.

## იხილეთ აგრეთვე
* ავსტრიის პრეზიდენტი

## რესურსები ინტერნეტში
* **Originalton**  
* Biographie in der Wiener Zeitung 

კატეგორია:ავსტრიის პრეზიდენტები
კატეგორია:დაბადებული 23 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1873
კატეგორია:გარდაცვლილი 4 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1957
კატეგორია:თანამდებობაზე გარდაცვლილი პრეზიდენტები
ამორფული სხეული

thumb|კრისტალური და ამორფული სხეულების ატომური მესერის შედარება

**ამორფული სხეულები** — მყარი სხეულები, რომელთა ატომურ მესერს აქვს ახლო წყობა და არ აქვს შორი წყობა, რომელიც დამახასიათებელია კრისტალური სტრუქტურისთვის.

ამორფული სხეულებისათვის დამახასიათებელია თვისებების იზოტროპია და განსაზღრული დნობის ტემპერატურის არ არსებობა: ტემპერატურის მომატებასთან ერთად ამორფული სხეულები თანდათანობით რბილდებიან და მინირების ტემპერატურაზე ზევით (Tg) გადადის თხევად მდგომარეობაში.

## სტრუქტურა 
კვლევებმა აჩვენეს, რომ სითხეების და ამორფული სხეულების სტრუქტურებს ბევრი საერთო აქვთ.
ამორფულ და თხევად სხეულებში შეიმჩნევა ნაწილაკების შეფუთვის (ატომები ან მოლეკულები) ახლო წყობა.
ამ მიზეზით ითვლება, რომ  ამორფული სხეულები ძალიან სქელი/ბლანტი (გამაგრებული) სითხეებია.

## თვისებები
ამორფულ სხეულებზე გარე ზემოქმედებისას აღმოაჩენენ ერთდროულად დრეკად თვისებებს, როგორც კრისტალურ მყარ სხეულებში, და დენადობას, როგორც სითხეებში. ხანმოკლე ზემოქმედებისას (დარტყმები) ისინი იქცევია როგორც მყარი სხეულები და ძლიერი დარტყმისას იმსხვრევიან ნაწილებად. ხოლო ხანგრძლივი ზემოქმედებისას (მაგალითად გაწელვა, გაჭიმვა) ამორფული სხეულები მიედინებიან. ამაში შეიძლება დავრწმუნდეთ თვითონ,თუკიმოთმინებიდ დავაკვირდებით. 
ელექტრული თვისებების მიხედვით, ჰყოფენ ამორფული ლითონები, ამორფული არალითონები, და ამორფული ნახევარგამტარები.
ამორფულ სხეულებს წარმოადგენს ასევე ფისები
თუკი მას დავაქუცმაცებთ და მიღებული მასით შევავსებთ ჭურჭელს, მაშინ რამდენომე ხნის შემდეგ ფისი ისევ შეერთდება ერთ მთელ სხეულად და მიიღებს ჭურჭელის ფორმას.
----

## დამატებით
**ამორფული ნივთიერებები** ( «არა-» და  «სახე, ფორმა») არ ააქვთ კრისტალური სტრუქტურა და კრისტალებისაგან განსხვავებით არ იშლებიან კრისტალური წახნაგების წარმოქმნით, როგორც წესი — იზოტროპიულებია, ანუ არ გააჩნიათ სხვადასხვა თვისებები სხვადასხვა მიმართულებით, არ გააჩნიათ გარკვეული დნობის ტემპერატურა. ამორფულსხეულებს მიეკუთვნებიან მინები (ხელოვნური და ვულკანური), ბუნებრივი და ხელოვნური ფისები, წებოები და სხვა. მინა — ამორფული სხეულის მყარსხეულიანი მდგომარეობაა. ამორფული ნივთიერებები შეიძლება იყვნენ ან მინისმაგვარ მდგომარეობაში (დაბალი ტემპერატურების დროს), ან განადნობის მდგომარეობაში (მაღალი ტემპერატურის დროს). ამორფული ნივთიერებები მინისმაგვარ მდგომარეობაში გადადიან მინირების ტემპერატურაზე უფრო ქვევით ტემპერატურაზე T. ტემპერატურისას რომელიც T-ზე მაღალია, ამორფული ნივთიერებები იქცევიან როგორც განადნობები, ანუ არიან გალღობილ მდგომარეობაში. ამორფული სხეულების სიბლანტე — არის ტემპერატურის უწყვეტი ფუნქციაა: რაც უფრო მეტია ტემპერატურა, მით უფრო ნაკლებია ამორფული ნივთიერების სიბლანტე.

კატეგორია:მყარი სხეულის ფიზიკა
ავსტრიის კონსტიტუცია

**ავსტრიის ფედერალურ კონსტიტუციაში** () გულისხმობენ ავსტრიაში მოქმედ ყველა კონსტიტუციური კანონისა და ნორმატიული აქტის ერთობლიობას. ავსტრიის კონსტიტუციური სამართლის ძირითადი დებულებები უმთავრესად მოცემულია ფედერალურ საკონსტიტუციო კანონში. ხშირად სწორედ ეს კანონი იგულისხმება *ავსტრიის კონსტიტუციაზე* საუბრისას, თუმცა მის გარდა კიდევ არაერთი მოქმედი კანონი და ცალკეული ნორმატიული აქტი არსებობს, რომელიც ავსტრიულ სამართალში კონსტიტუციის რანგშია აყვანილი. ამგვარი დანაწილება და ერთიანი სახის არქონა ავსტრიულ საკონსტიტუციო სამართალში ხშირად დიდ გაურკვევლობებთანაა დაკავშირებული. 

## ლიტერატურა 
* Klaus Berchtold: Verfassungsgeschichte der Republik Österreich, Wien 1998. ISBN 3-211-83188-6
* Wilhelm Brauneder: Österreichische Verfassungsgeschichte, 10. Aufl., Wien 2005. ISBN 3-214-14875-3
* Bernd-Christian Funk: Einführung in das österreichische Verfassungsrecht. 13. Aufl., Graz 2007. ISBN 978-3-7011-0104-7
* Theo Öhlinger: Verfassungsrecht. 7. Aufl., Wien 2007. ISBN 978-3-7089-0152-7

## რესურსები ინტერნეტში 
*ავსტრიის კონსტიტუცია აუსტრია-ფორუმზე
*ფედერალური საკონსტიტუციო კანონის ტექსტი  
*ავსტრიის ფედერალური საკონსტიტუციო კანონი
*ავსტრიის კონსტიტუციები (1713 წლიდან დღემდე) 

## სქოლიო 
კატეგორია:ავსტრიის სამართალი
ოქრუაშვილები (ხულოს მუნიციპალიტეტი)

**ოქრუაშვილები** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ხულოს მუნიციპალიტეტში, დეკანაშვილების თემში. მდებარეობს მესხეთის ქედის სამხრეთ განტოტებაზე, მდინარე აჭარისწყლის მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 950 მ სიმაღლეზე. დაბა ხულოდან დაშორებულია 3 კილომეტრით.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 409 ადამიანი.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ხულოს მუნიციპალიტეტის სოფლები
კრისტალები

thumb|250px|კვარცის კრისტალი
**კრისტალები** (, თავდაპირველად — ყინული, შემდგომ — მთის ბროლი, კრისტალი) — არის მყარი სხეულები, სადაც ატომები განთავსებული არიან გარკვეული კანონზომიერებით, და წარმოქმნის სამგანზომილებიან-პერიოდულ სივრცულ წყობას — კრისტალურ მესერს.

კრისტალები — ეს არის მყარი ნივთიერება, რომელსაც აქვს ბუნებრივი გარეგნული სწორი სიმეტრიული მრავალწახნაგოვანი ფორმა, რომელიც დაფუძნებულია მის შიდა სტრუქტურაზე, ანუ ნივთიერების შემადგენელი ნაწილაკების  (ატომი, მოლეკულა, იონი) ერთ-ერთი მათგანის მდებარეობაზე.

## კრისტალური სტრუქტურა 
კრისთალური სტრუქტურა, ინდივიდუალურია ყოველი ნივთიერებისათვის, და მიეკუთვნება ამ ნივთიერების ძირითად ფიზიკო-ქიმიურ თვისებებს.

## კრისტალური მესერი 
მყარი ნივთიერების შემადგენელი ნაწილაკები წარმოქმნიან კრისტალურ მესერს. თუ კი კრისტალური მესრები სტერეომეტრიულად (სივრცულად) ერთნაირია  ან მსგავსია (აქვთ ერთნაირი სიმეტრია), მაშინ მათ შორის გეომეტრიული სხვაობა მდგომარეობს, მესერის კვანძის ნაწლაკებს შორის არსებულ სხვადასხვა მანძილზე. ნაწილაკებს შორის მანძილებს უწოდებენ მესერის პარამეტრებს. მესერის პარამეტრები, ასევე მრავალწახნაგების გეომეტრიული კუთხეები განისაზღვრებიან სტრუქტურული ანალიზის ფიზიკური მეთოდებით, მაგალითად რენტგენული სტრუქტურული ანალიზის მეთოდით.

ხშირად მყარი ნივთიერებები წარმოქმნიან (პირობების მიხედვით) კრისტალური მესერის ერთზე მეტ ფორმას; ასეთ ფორმებს უწოდებენ პოლიმორფულ მოდიფიკაციებს. მაგალითად, მარტივ ნივთიერებებს შორის ცნობილია რომბული და მონოსოლური გოგირდი, გრაფიტი და ალმასი, რომლებიც წარმოადგენენ ნახშირბადის  ჰექსაგონალურ და კუბურ მოდიფიკაციებს, რთულ ნივთიერებებს შორის — კვარცი, ტრიდიმიტი და კრისტობალიტი წარმოადგენენ სილიციუმის დიოქსიდის სხვადასხვა მოდიფიკაციას.

## კრისტალების სახეობები 
კრისტალები უნდა დაიყოს იდეალურ და რეალურ კრისტალებად.

### იდეალური კრისტალები 
იდეალური კრისტალები, თავისი არსით, არის მეთემატიკური ობიექტი, რომელსაც აქვს სრული, მისთვის დამახასიათებელი სიმეტრია, იდეალიზირებულად სწორი ტოლი წახნაგები.

### რეალური კრისტალი 
რეალური კრისტალი ყოველთვის შეიცავს მესერის შიდა სტრუქტურის სხვადასხვა დეფექტს, დამახინჯებას და წახნაგებზე უსწორმასწორობას და აქვს მრავალწახნაგის დაქვეითებული სიმეტრია ზრდის პირობების სპეციფიკის შედეგად, მკვებავი გარემოს სხვადასხვაგვაროვნებაზე, დაზიანებები და დეფორმაციები. 

კატეგორია:მყარი სხეულის ფიზიკა
კატეგორის:კრისტალოგრაფია
კატეგორია:მინერალოგია

be-x-old:Крышталь
ელელიძეები (ხულოს მუნიციპალიტეტი)

**ელელიძეები** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ხულოს მუნიციპალიტეტში (დეკანაშვილების ადმინისტრაციული ერთეული). 

მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის მარცხენა ნაპირზე, ზღვის დონიდან 840 მეტრზე. ხულოდან დაშორებულია 4 კმ-ით. სოფლის ტერიტორიაზე მოპოვებული არქეოლოგიური მასალით დასტურდება, რომ ადამიანს აქ ჯერ კიდევ ანტიკურ ხანაში უცხოვრია.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 114 ადამიანი.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ხულოს მუნიციპალიტეტის სოფლები
ვაშაყმაძეები (ხულოს მუნიციპალიტეტი)

**ვაშაყმაძეები** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ხულოს მუნიციპალიტეტში (ღორჯომის ადმინისტრაციული ერთეული). 

მდებარეობს მესხეთის ქედის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე ღორჯომისწყლის (აჭარისწყლის მარჯვენა შენაკადი) ხეობაში, ზღვის დონიდან 1200 მეტრზე. ხულოდან დაშორებულია 16 კმ-ით. საბჭოთა პერიოდში განვითარებული იყო მეთამბაქოეობა და მეცხოველეობა. სოფელს ემსახურება მეკეიძეების საჯარო სკოლა, რომელიც უშუალოდ ესაზღვრება სოფელს.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 121 ადამიანი.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ხულოს მუნიციპალიტეტის სოფლები
ჩაო

**ჩაო** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ხულოს მუნიციპალიტეტში, ვაშლოვანის თემში. მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის ხეობაში, ზღვის დონიდან 1120 მ სიმაღლეზე. დაბა ხულოდან დაშორებულია 6 კილომეტრით.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 212 ადამიანი.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ხულოს მუნიციპალიტეტის სოფლები
გადასახადი

მინი|300პქ|პიტერ ბრეიგელ უმცროსი, *გადასახადის ამკრეფი*, 1640
**გადასახადი** — თანხა, რომელსაც კერძო პირი და საწარმო უხდის სახელმწიფოს. აკრეფილი გადასახადები ისეთ რაიმეზე იხარჯება, რაც მთელი ქვეყნისთვის სასარგებლოა, მაგალითად, თავდაცვა, არმია, საზღვაო და საჰაერო ფლოტი, ჯანდაცვა, განათლება და გზები. ერთ-ერთი ძირითადი გადასახადი საშემოსავლო გადასახადია. მოსახლეობამ თავისი შემოსავალის(გამომუშავებული ფულის) გარკვეული პროცენტი სახელმწიფოს უნდა გადაუხადოს. დიდი შემოსავლის მოქნე ადამიანი მეტ საშემოსავლო გადასახადს იხდის. კომპანია მოგებული თანხის შესაბამის პროცენტს უხდის სახელმწიფოს. ეს იმ პირდაპირი გადასახადების მაგალითია, რომელიც სავალდებულია კერძო პირისა და საწარმოსათვის. პირდაპირი გადასახადით შეიძლება დაიბეგროს მემკვიდრეობით მიღებული ქონებაც.

არსებობს გადასახადები, რომლებიც საქონლისა და მომსახურების ფასს ემატება. ევროპაში ამგვარი გადასახადის ძირითადი სახეობა დამატებული ღირებულების გადასახადია (დღგ), ხოლო აშშ-ში — ბრუნვის გადასახადი. ასეთი გადასახადები, რომლებსაც ირიბი გადასახადები ჰქვია, ხარჯებს ბეგრავს და არა შემოსავალს. ირიბი გადასახადების მეშვეობით შესაძლოა ადამინის ქცევა შეიცვალოს. მაგალითად, თუ მთავრობას, გარემოს დაბინძურებასთან საბრძოლველად, სურს, რომ მძღოლებმა არაეთილირებული ბენზინი მოიხმარონ, იგი ეთილირებულ ბენზინზე დაწასებულ გადასახადს გაზრდის, ხოლო თუ იმით არის დაინტერესებული, რომ მოსახლეობა თამბაქოს წევას გადააჩვიოს, თამბაქოს ნაწარმზე გაზრდის გადასახადს.

## წყარო 
* Oxford University Press 1998

## რესურსები ინტერნეტში 
* OECD tax statistics

კატეგორია:საგადასახადო
ვაშლოვანი (ხულოს მუნიციპალიტეტი)

**ვაშლოვანი** — ადმინისტრაციული ერთეული აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ხულოს მუნიციპალიტეტში. ამჟამად მასში შედის 6 სოფელი: ზემო ვაშლოვანი, თაგო, სხანდარა, ქვემო ვაშლოვანი, შურმული და ჩაო.

ისტორიული სახელი „ვაშლოვანი“ ზემო აჭარაში ოსმალთა ბატონობის პერიოდში შეიცვალა თურქულენოვანი „ალმეთი“ („ალმე“ თურქულად ვაშლს ნიშნავს). ამ სახელით მოხსენიებულია XVI საუკუნის აჭარის ლივის დავთარში. ალმე ორ ნაწილად, ზედა და ქვედა ალმედ იყოფოდა. საბჭოთა პერიოდში, 1948 წელს ზედა ალმეს (არაოფიციალურად — აბულაძე) ეწოდა ვაშლოვანი, ხოლო ქვედა ალმეს (მელაძე) — ოქტომბერი, პოსტსაბჭოთა პერიოდში კი, შესაბამისად — ზემო ვაშლოვანი და ქვემო ვაშლოვანი.    

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს სოფლების ძველი სახელწოდებები
კატეგორია:აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ისტორიული სოფლები
არაკატაკა

**არაკატაკა** () — მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, კარიბის რეგიონის მაგდალენას დეპარტამენტში. ეს სამდინარო ქალაქი 1885 წელს დაარსდა და სახელიც სწორედ ამ მდინარისგან, არაკატაკასგან მიიღო, რომელიც სიერა-ნევადა-დე-სანტა-მარტას მთის სისტემიდან სიენაგა-გრანდე-დე-სანტა-მარტას ჭაობებისაკენ მიემართება. ქალაქი მდებარეობს დეპარტამენტის დედაქალაქ სანტა-მარტადან 80 კმ-ით სამხრეთით.

1927 წელს, არაკატაკაში დაიბადა ნობელის პრემიის ლაურეატი, მწერალი გაბრიელ გარსია მარკესი. ამ ქალაქს ხშირად სოფელ მაკონდოს პროტოტიპად იყენებენ, რომელიც ცენტრალური სოფელია მარკესის შედევრში „მარტოობის ასი წელიწადი“. დღეისათვის, სახლი, სადაც მარკესი დაიბადა (ამჟამად სახლ-მუზეუმი) და ეკლესია, სადაც იგი მოინათლა, მთავარ ტურისტულ ღირსშესანიშნაობებს წარმოადგენს.

## იხილეთ აგრეთვე
* კოლუმბიის ქალაქების სია
* მაგდალენას დეპარტამენტი

## რესურსები ინტერნეტში
* Alcaldia de Aracataca 
* Tourist Informacion 

## სქოლიო
კატეგორია:მაგდალენას დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
ჩეზენა

**ჩეზენა** () — ქალაქი და კომუნა ჩრდილოეთ იტალიაში, ემილია-რომანიის რეგიონში, რავენის სამხრეთით და რიმინის დასავლეთით, მდინარე სავიოზე, ფორლი-ჩეზენის პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს აპენინების მთისწინეთში, ადრიატიკის ზღვიდან 15 კმ-ში.

## ისტორია
ჩეზენა თავდაპირველად ეტრუსკული ან უმბრიული ქალაქი იყო. III საუკუნეში გალიელების მცირეხნიანი მმართველობის შემდეგ, იგი რომაელთა ხელში გადავიდა.

შუა საუკუნეებში, ჩეზენა ხელიდან ხელში გადადიოდა პაპს, რავენის არქისაეპისკოპოსოსა და რომის იმპერიის ვასალებს შორის. 1183-1198 წლებში წარმოადგენდა დამოუკიდებელ რესპუბლიკას.

ჩეზენაში დაიბადა სამი პაპი — პიუს VI, პიუს VII და პიუს VIII, რის გამოც ხშირად მას *სამი პაპის ქალაქს* უწოდებენ.

## ეკონომიკა
ქალაქის ეკონომიკის მთავარი დარგებია სოფლის მეურნეობა, ხელოსნობა და ტურიზმი.

## იხილეთ აგრეთვე
*იტალიის ქალაქების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* Cesena home page  
* Cesena history and info  
* Cesena info  
* Detailed timeline of Cesena's rulers 

კატეგორია:იტალიის ქალაქები
ანკონა

**ანკონა** () — ქალაქი და ნავსადგური ცენტრალურ იტალიაში, მარკეს რეგიონში. 2010 წლის მონაცემებით, მისი მოსახლეობა 102 997 ადამიანს შეადგენს. წარმოადგენს მარკეს რეგიონისა და ანკონის პროვინციის დედაქალაქს.

ქალაქი მდებარეობს რომიდან 280 კმ-ით ჩრდილო-აღმოსავლეთით, ადრიატიკის ზღვაზე, მონტე-კონეროს, მონტე-ასტანოსა და მონტე-გუასკოს კონცხებს შორის.

ანკონა ადრიატიკის ზღვის ერთ-ერთი მთავარი ნავსადგურია, განსაკუთრებით მგზავრთა გადაყვანის მხრივ. ამავე დროს, წარმოადგენს რეგიონის მთავარ ეკონომიკურ და დემოგრაფიულ ცენტრს.

## ისტორია
ანკონა ძვ. წ. 390 წელს დაარსდა. მისი სახელი მომდინარეობს ბერძნული სიტყვიდან „Αγκων“ — რაც დაუცველს ნიშნავს, რადგან ქალაქი ისეთ ადგილას მდებარეობდა, მხოლოდ კონცხი იცავდა. ბერძნებმა აქ ვაჭრობა გააჩაღეს. რომეულ პერიოდში, ანკონის მოსახლეობა ძირითდადა ბერძნულად საუბრობდა. რომაელებმა იგი ილირიის ომების დროს (ძვ. წ. 178) აიღეს და თავის კოლონიად აქციეს. იმპერიის დროს, უმნიშვნელოვანესი გახდა ანკონის ნავსადგური, რადგან ის უახლოესი წერტილი იყო დალმაციასთან.

შუა საუკუნეებში, ქალაქი დამოუკიდებელ, ანკონის რესპუბლიკას წარმოადგენდა, რომლის აღებასაც რომის ეკლესია, ვენეციის რესპუბლიკა და გერმანელი იმპერატორები ცდილობდნენ.  1532 წელს, ქალაქი პაპის მმართველობაში გადავიდა. 1861 წელს იგი იტალიის სამეფოს შემადგენლობაში შევიდა.

## ეკონომიკა
ქალაქის ეკონომიკის მთავარი დარგებია გემთმშენებლობა, მანქანათმშენებლობა, ხიდების სტრუქტურების წარმოება, ფარმაცევტული და ფეხსაცმლის ლრეწველობა.

File:Crkva Chiesa del Santissimo Sacramento u Anconi.jpg
File:Rimokatolička crkva Chiesa di San Domenico (Ancona) 2017.jpg
File:Chiesa di Santa Maria della Piazza.jpg
File:Pogled iz ankonskoga muzeja.jpg
File:Muzej u Anconi.jpg
File:Ankonska katedrala.jpg
File:U Anconi spomenik.jpg
File:Ancona u rujnu 2017.jpg
File:Upravna zgrada u Anconi.jpg
File:U Anconi u Italiji.jpg
File:Zgrada u Anconi.jpg
File:Na ulazu u Anconu.jpg
File:U talijanskome gradu Anconi 13. rujna 2017.jpg
File:Ancona 2017.jpg

## იხილეთ აგრეთვე
*იტალიის ქალაქების სია

## რესურსები ინტერნეტში
*ოფიციალური საიტი
*Marche Tourism site 
*Photos: sauromarini.it, antoniomucherino.it 
*Ancona, a breed of chicken named after the Italian city
*Site with photo, guides and forum 
*Wine and Fish in the city of Ancona 
*The Jewish Community of Ancona 
*A little English Guide website made from the people of Ancona, to show Another point of view

კატეგორია:იტალიის ქალაქები
საბანეტა

**საბანეტა** () — ქალაქი ვენესუელაში, ბარინასის შტატში. აქ დაიბადა ვენესუელის 52-ე პრეზიდენტი უგო ჩავესი. წარმოადგენს ალბერტო-არველო-ტორეალბას მუნიციპალიტეტის დედაქალაქს. საბანეტა 1787 წელს ხუან დე ალამამ დააარსა. ეკონომიკის მთავარი დარგია შაქრის მრეწველობა. 

2001 წლის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 28 000 ადამიანს შეადგენს.

## იხილეთ აგრეთვე
*ვენესუელის ქალაქების სია

## სქოლიო
კატეგორია:ვენესუელის ქალაქები
დემონოლოგია

მინი|250პქ|ღამის კოშმარი, ნახატი. 
**დემონოლოგია** (, ე.ი. საღვთო, სული, და , ე.ი. სიტყვა, მსჯელობა) — მისტიკური მოძღვრება დემონებზე, ე.ი. ავ სულებზე; საერთო სახელწოდება ნაირგვარი მითებისა და დემონების შესახებ. წარმოიქმნება სულების პირველყოფილი რწმენის საფუძველზე. წარმოადგენს თეოლოგიის განხრას, რომელიც დაკავშირებულია ზეარსებულთან, არაღმერთთან. დემონი მისი თავდაპირველი მნიშვნელობით ჰომეროსის შემდეგ იყო კეთილმოსურნე არსება. დემონოლოგია წარმოიქმნება სულების პირველყოფილი რწმენის საფუძველზე. მრავალი რელიგიისა და კულტურის მიხედვით, ძილის პარალიჩი წარმოადგენს დემონებთან ფიზიკური კონტაქტის ერთ-ერთ ფორმას. ამასთანავე ზოგიერთ ქვეყანაში (მაგ., გაბონში) სწამთ ადგილობრივი სულების, თუმცა ხალხი მათ განიხილავს როგორც უწყინარ არსებას.

საკუთრივ დემონი ეწოდება ღვთაებრივ არსებათა გარკვეულ ჯგუფს. მითოლოგიაში დემონი არის ზეარსების, ნახევრადღმერთის ან სულების კრებითი სახელწოდება.

## იხილეთ აგრეთვე
* დემონი 

## რესურსები ინტერნეტში
* დემონოლოგიის შესახებ 
* დემონოლოგიის შესახებ 
* დემონოლოგიის შესახებ  

## სქოლიო
კატეგორია:დემონოლოგია 
კატეგორია:მითოგრაფია
სანტა-ელენა-დე-უაირენი

**სანტა-ელენა-დე-უაირენი** () — პატარა ქალაქი ვენესუელაში, ბოლივარის შტატში, ბრაზილიისა და გაიანის საზღვრის სიახლოვეს. 1923 წელს დააარსა ლუკას ფერნანდეს პენიამ, რადგან აქ არსებულმა ალმასის საბადოებმა მიიზიდა. ქალაქის სახელწოდება მომდინარეობს პენიას პირველი ქალიშვილის სახელისა და მდინარე უაირენისგან, რომელიც დასახლებას გადაკვეთს. 

ქალაქი გრან-საბანის ცენტრში მდებარეობს, ამიტომ, აქ გახსნილია მრავალი ტურისტული სააგენტო, რომელიც მნახველებს სთავაზობენ ტურებს კანაიმის ეროვნულ პარკში, ანხელის ჩანჩქერზე გადაფრენასა და ცნობილ რორაიმას მთაზე ასვლას. 

ქალაქი გამოირჩევა ადგილობრივ ინდიელთა დიდი რაოდენობით. სკოლებში სწავლება მიმდინარეობს როგორც ესპანური, ისე პემონურ ენებზე.

ბრაზილიის რორაიმას შტატთან სიახლოვის გამო, სანტა ელენა გადატვირთულია საბაჟოებით ამ ორ ქვეყანას შორის პროდუქციის გაცვლის მიზნით.

## იხილეთ აგრეთვე
*ვენესუელის ქალაქების სია

## რესურსები ინტერნეტში
*Mina Zapata 

კატეგორია:ვენესუელის ქალაქები
ტრამონტანა

მინი|280პქ|ტრამონტანას ღრუბლები. ლეკატი, სამხრეთი და ცენტრალური საფრანგეთი. 
**ტრამონტანა** (, , , , , ) — ჩრდილოეთისა და ჩრდილოეთ-აღმოსავლეთის ცივი ქარი, რომელიც ქრის იტალიაში, ესპანეთში, საფრანგეთში, საბერძნეთში, ხორვატიასა და სლოვენიაში. წარმოადგენს ძლიერი და მძაფრი ქარის — ბორას ნაირსახეობას.

საფრანგეთში ტრამონტანა ძლიერ არის გამოხატული, მშრალი და ცივი ჩრდილოეთის (ხმელთაშუა ზღვა) ან ჩრდილოეთ-დასავლეთის (ლანგედოკის, რუსილიონის ქვედა ადგილები, კატალონია და ბალეარის კუნძულები) ქარის სახით. ეფექტებით წააგავს მისტრალს. ფრანგული წყაროების მიხედვით, ამჟამინდელი ფორმით სახელწოდება პირველად მარკო პოლომ იხმარა 1298 წელს. სახელწოდება წარმოსდგება ლათინურიდან *transmontanus* („ტრანსმონტანუსი“), რაც იტალიურად ტრამონტანას („tramontana“) შეესაბამება. იტალიაში ტრამონტანა არის ჩრდილოეთისა და ჩრდილოეთ-აღმოსავლეთის ზამთრის ქარი, რომელიც უბერავს ალპებიდან აპენინის ნახევარკუნძულამდე. ფართოდ არის გავრცელებული იტალიის დასავლეთ სანაპიროზე და კუნძულ კორსიკაზე. მისი სიჩქარე აქ აღწევს 70 კმ/სთ-მდე. 

სლოვენიაში ტრამონტანას სახელწოდებით ცნობილია ჩრდილოეთის ძლიერი, ქარიშხლიმაგვარი ქარი, რომელიც ქრის ალპებიდან ვენეციამდე. გარდამავალი ხასიათისაა, რომელიც ზოგჯერ გარდაიქმნება ბორად. მოაქვს ზიანი (აქცევს ხეებს, აზიანებს გემებს).

## იხილეთ აგრეთვე
* ბორა

## რესურსები ინტერნეტში
* ტრამონტანა 

კატეგორია:მეტეოროლოგია
ძირმწარასებრნი

**ძირმწარასებრნი** () — ორლებლიან მცენარეთა ოჯახი. მრავალწოვანი ბალახები და მერქნიანი ლიანებია, იშვიათად — სწორმდგომი ბუჩქები ან ნახევრად ბუჩქები. 

აერთიანებს 7 გვარის 600-მდე სახეობას, რომლებიც ტროპიკებსა და ზომიერ სარტყელშია გავრცელებული. საქართველოში ამ ოჯახის 2 გვარის (ხარისჩლიქა და ძირმწარა) 6 სახეობა გვხვდება. 

ძირმწარასებრთა ოჯახის ზოგიერთი წარმომადგენელი დეკორატიულია.

## ლიტერატურა
ავსტრიის ქალაქების სია

**ავსტრიის ქალაქების სია** — ავსტრიაში მდებარე ქალაქების სია. ავსტრიის ზოგიერთ ქალაქს განსაკუთრებული სტატუსი გააჩნია, ასეთ ქალაქებს მინიმუმ 10 000 მაცხოვრებელი ჰყავს. არსებობს ქალაქები, რომელთა მოსახლეობა აჭარბებს 10 000-ს, მაგრამ მათ არ აქვთ განსაკუთრებული სტატუსი. 

## 20 უდიდესი ქალაქის სია
სიაში მოცემულია ავსტრიული ქალაქები 10 000-ზე მეტი მოსახლეობით.

### დანარჩენი ქალაქები
## რესურსები ინტერნეტში 
* ავსტრიის სტატისტიკის საიტი
* ქალაქის მოსახლეობა; ქალაქები და აგლომერაციები ავსტრიაში
* ავსტრიის რუკები და ქალქის გეგმები 

*
კატეგორია:ქალაქების სია ქვეყნების მიხედვით
სპეცია

**სპეცია** () — ქალაქი ჩრდილოეთ იტალიაში, ლიგურიის რეგიონში, ლა-სპეციის პროვინციის დედაქალაქი. მდებარეობს გენუასა და პიზას შორის, ლიგურიის ზღვაზე. აქ მდებარეობს იტალიის მთავარი სამხედრო და სავაჭრო ნავსადგურები, ასევე იტალიის ერთ-ერთი უდიდესი სამხედრო მრეწველობა — Oto Melara. 

2011 წლის მონაცემებით, სპეციის მოსახლეობა 95 641 ადამიანს შეადგენს. 

## ისტორია
ქალაქის დაარსების ზუსტი თარიღი უცნობია, თუმცა სპეციის ტერიტორიაზე დასახლებები ჯერ კიდევ პრეისტორიულ ხანაში გაჩნდა, მიუხედავად ამისა, რომაულ ხანაში მცირედ დასახლებულად რჩებოდა.

## დაძმობილებული ქალაქები
* ტულონი, საფრანგეთი
* ბაიროიტი, გერმანია

## იხილეთ აგრეთვე
*იტალიის ქალაქების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* Satellite picture by Google Maps
*A Path to Lunch

კატეგორია:იტალიის ქალაქები
შტირია

**შტირია** (, ) — ავსტრიის ფედერალური მხარე. მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთ-აღმოსავლეთით. დედაქალაქი და უდიდესი ქალაქი — გრაცი. მოსახლეობა — 1 243 052 კაცი (2019).

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური საიტი

კატეგორია:ავსტრიის მხარეები
დორნბირნი

**დორნბირნი** () — ქალაქი ავსტრიაში, ფორარლბერგის ფედერალურ მხარეში. წარმოადგენს დორნბირნის რაიონის (*Bezirk*) ადმინისტრაციულ ცენტრს, რომელიც ასევე მოიცავს ქალაქ ჰოენემსა და ლუსტენაუს.

როგორც ფორარლბერგის უმსხვილესი და ავსტრიის მე-10 უდიდესი ქალაქი, დორნბირნი მნიშვნელოვანი კომერციული და საშოპინგო ცენტრია.

## გეოგრაფია
მინი|მარცხნივ|250პქ|დორნბირნის ეკლესია
დორნბირნი მდებარეობს ფორარლბერგის დასავლეთ ნაწილში, ზღვის დონიდან 437 მეტრზე, რაინის ხეობაში, კარენის მთის ძირში. მის სიახლოვეს გაივლის სახელმწიფო საზღვრები შვეიცარიასთან, გერმანიასა და ლიხტენშტაინთან.

## ისტორია
ადამიანთა ყოფნის ძუველესი გამოვლინებები დორნბირნის ტერიტორიაზე მეზოლითის ხანსა მიეკუთვნება. ქალაქი პირველად 895 წელს მოიხსენიება.

1380 წელს, დორნბირნი ჰაბსბურგთა დინასტიის ნაწილი გახდა. 1793 წელს გარდაიქმნა საბაზრო საზოგადოებად. 1901 წელს მიენიჭა მუნიციპალიტეტის სტატუსი. 1969 წელს გახდა ახლადშექმნილი დორნბირნის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი.

## იხილეთ აგრეთვე
*ავსტრიის ქალაქების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი
* Dornbirn.com
* College of Applied Sciences 
* Natural History Museum (Inatura) 
* Rolls Royce Museum
* Roller Hockey Dornbirn Club
* Tiscover Dornbirn 
* Spielboden Cultural Events
* Worldgymnaestrada 
* PhotoGlobe - Dornbirn offers high quality photos together with GPS coordinates

## სქოლიო
კატეგორია:ავსტრიის ქალაქები
სანქტ-პელტენი

**სანქტ-პელტენი** () — ქალაქი ჩრდილო-აღმოსავლეთ ავსტრიაში, ქვემო ავსტრიის მხარის დედააქალაქი და უმსხვილესი ქალაქი. 2011 წლის მონაცემებით, მისი მოსახლეობა 51 956 ადამიანს შეადგენს. სანქტ-პელტენი საკუთარი სტატუსის ქალაქია და აქედან გამომდინარე, წარმოადგენს მუნიციპალიტეტსა და რაიონს.

ქალაქი მდებარეობს მდინარე ტრაიზენზე, ალპების ჩრდილოეთითა და ვახაუს სამხრეთით.

## ისტორია 
მინი|მარცხნივ|250პქ|სანქტ-პელტენის ბაროკოს არქიტექტურის საკათედრო ტაძარი
ქალაქის უძველესი ნაწილი უძველეს რომაულ ქალაქ აელიუმ-სეტიუმის ადგილასაა გაშენებული, რომელიც II-IV საუკუნეებში არსებობდა. 799 წელს მას ტრესიმას ეძახდნენ. 1050 წელს სანქტ-პელტენს პატარა ქალაქის სტატუსი მიენიჭა, 1159 წელს კი ქალაქი გახდა. 1494 წალმდე წარმოადგენდა პასაუს ეპარქიის ნაწილს, ამის შემდეგ კი სახელმწიფოს ნაწილი გახდა. 771 წელს დაარსდა ბენედიქტური მონასტერი. 1081 — 1784 წლებში მასპინძლობდა ავგუსტინელთა ორდენს. 1785 წელს, ამ შენობაში გახისნა სანქტ-პელტენის კათედრა. ქვემო ავსტრიის პარლამენტის 1986 წლის 10 ივლისის გადაწყვეტილებით, ქალაქმა ვენა ჩაანაცვლა და ქვემო ავსტრიის დედაქალაქის სტატუსი მიენიჭა. 1997 წლიდან, აქ ფუნქციონირებს ამ რეგიონის მთავრობა.

სახელი სანქტ-პელტენი მომდინარეობს ჰიპოლიტუსიდან.

## ეკონომიკა 
2001 წლის 15 მაისის მონაცემებით, 40 041 ადამიანი მუშაობდა ქალაქის 2 711 კომპანიაში, რომელთანაგ 23 მსხვილი საწარმოა თითოეულში 200-ზე მეტი დასაქმებული ადამიანით.

## დაძმობილებული ქალაქები 
* ალტუნა, აშშ
* ბრნო, ჩეხეთი 
* კლიში, საფრანგეთი
* ბრენცის ჰაიდენხაიმი, გერმანია
* კურასიკი, იაპონია
* ნირედჰაზა, უნგრეთი
* უხანი, ჩინეთი

## იხილეთ აგრეთვე 
*ავსტრიის ქალაქების სია

## რესურსები ინტერნეტში 
*ოფიციალური საიტი 
*Official site of BG/BRG St.Pölten
*Drunter & Drüber 

## სქოლიო 
კატეგორია:ავსტრიის ქალაქები
მონტე-ვიზო

**მონტე-ვიზო** (; ) — მთა კოტის ალპებში, იტალიაში, საფრანგეთის საზღვრის სიახლოვეს. სიმაღლე 3841 მ. ცნობილია თავისი პირამიდისებური ფორმით და აგრეთვე იმითაც, რომ მონტე-ვიზო ირგვლივ მდებარე მთებთან შედარებით მდებარეობს დაახლოებით 500 მეტრით ზემოთ და შესაბამისად, რელიეფში მკვეთრად არის გამოყოფილი. ჩრდილოეთი კალთიდან სათავეს იღებენ მდინარე პოს შენაკადები. ზღვის დონიდან 2000-2400 მ სიმაღლეზე განლაგებულია ნეოლითური ჟადეიტების კარიერი. მონტე-ვიზოდან ჩრდილოეთით 8 კილომეტრში მდებარეობს მონტე-ვიზოს გვირაბი. მონტე-ვიზოზე პირველად ასვლა განხორციელდა 1861 წლის 30 აგვისტოს. 

## იხილეთ აგრეთვე
* მონტე-ვიზოს გვირაბი 

## რესურსები ინტერნეტში
* მონტე-ვიზო 

კატეგორია:იტალიის მთები 
კატეგორია:ალპები
გუასიპატი

**გუასიპატი** () — ქალაქი ვენესუელაში, ბოლივარის შტატში, როსიოს მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრი. დაარსდა 1757 წლის 27 სექტემბერს. დიდადაა დამოკიდებული აქ მოპოვებულ ოქროსა და ქალაქ ელ-კალიაოზე. 

2008 წლის მონაცემებით, გუასიპატის მოსახლეობა 24 798 ადამიანს შეადგენს.

## იხილეთ აგრეთვე
*ვენესუელის ქალაქების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* Página de la alcaldía.
* Página del estado donde se encuentra el municipio Roscio. 
* Página del Alcalde José Alejandro Martínez.
* Página de información geográfica y cultural de Guayana.

კატეგორია:ვენესუელის ქალაქები
შტაირი

**შტაირი** () — ქალაქი ავსტრიაში, ზემო ავსტრიის ფედერალურ მხარეში. მდებარეობს მდინარე შტაირისა და ენსის შეერთების ადგილზე. წარმოადგენს მოსახლეობის რაოდენობის მხრივ ავსტრიის სიდიდით მე-12 ქალაქს და მესამეს ზემო ავსტრიაში.

ქალაქს წარმოების (მანუფაქტურა) ხანგრძლივი ისტორია გააჩნია. 1980 წელს, შტაირმა დაარსებიდან 1000 წლისთავი აღნიშნა, რისთვისაც ქალაქის ისტორიულ არქიტექტურას ჩაუტარდა ფართო აღდგენითი სამუშაოები, რის შედეგადაც შტაირი ავსტრიის ერთ-ერთ საუკეთესოდ შემონახულ ძველ ქალაქად იქცა.

## დაძმობილებული ქალაქები
*  **ბეთლემი**, პალესტინის ტერიტორიები
*  კეტერინგი, აშშ
*  პლაუენი, გერმანია
*  სან-ბენედეტო-დელ-ტრონტო, იტალია

## გალერეა

File:Steyr_rathaus_nacht.jpg|ქალაქის როკოკოს სტილის ჰოლი
File:Steyr_museum_arbeitswelt.jpg|არბეისტველტის მუზეუმი
File:Steyr_Town_01.jpg|წმინდა მიქაელის ეკლესია შტაირისა და ენსის შესართავთან
File:Steyr_Town_02.jpg|ლამბერგის ციხესიმაგრე

## იხილეთ აგრეთვე
*ავსტრიის ქალაქების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 
* Live webcam of main square
* http://www.e-steyr.com Communitysite for news, nightlife, society, sports and culture

## სქოლიო
კატეგორია:ავსტრიის ქალაქები
ავსტრიის ეროვნული პარკების სია

**ავსტრიაში შვიდი ეროვნული პარკია**, რომელთა საერთო ფართობიც 2 376 კმ²-ს, ქვეყნის მთლიანი ტერიტორიის 2,8%-ს შეადგენს.

## რესურსები ინტერნეტში 
*  ავსტრიის ეროვნული პარკები — ოფიციალური საიტი 

## სქოლიო 
კატეგორია:ავსტრიის ეროვნული პარკები
ფელდკირხი

**ფელდკირხი** () — შუა საუკუნეების ქალაქი დასავლეთ ავსტრიაში, ფორარლბერგის ფედერალურ მხარეში, შვეიცარიისა და ლიხტენშტაინის საზღვართან. 2011 წლის მონაცემებით, მისი მოსახლეობა 31 093 ადამიანს შეადგენს. წარმოადგენს ფელდკირხის რაიონის ადმინისტრაციულ ცენტრს. დორბრინის შემდეგ, ის მეორე ქალაქია ფორარლბერგში მოსახლეობის რაოდენობის მხრივ, რითაც ოდნავ სჭარბობს მხარის დედაქალაქ ბრეგენცს.

შუა საუკუნეების ულამაზესი ქალაქი, რომელიც დღემდე კარგადაა შემონახული, როგორც ქალაქი, პირველად 1218 წელს იხსენიება, მას შემდეგ, რაც გრაფმა ჰუგო ფონ მონტფორტმა შატენბურგის ციხესიმაგრე ააგო, რომელიც ამ დრომდე ფელდკირხის მთავარ ღირსშესანიშნაობად რჩება. ქალაქის სხვა ძეგლებს შორისაა გვიანდელი გოთიკური პერიოდის წმინდა ნიკოლოზის საკათედრო ტაძარი.

ფელდკირხის ჰყავს ყინულის ჰოკეის გუნდი, რომელმაც 1997/1998 წლების ევროპის თასი მოიგო.

## დაძმობილებული ქალაქები
* უიტბი, კანადა

## იხილეთ აგრეთვე
*ავსტრიის ქალაქების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 

## სქოლიო
კატეგორია:ავსტრიის ქალაქები
ჰოლი ჰანტერი

**ჰოლი ჰანტერი** ( დ. 20 მარტი, 1958) — ამერიკელი მსახიობი. ფილმში შესრულებული როლისთვის „პიანინო“, მიენიჭა ოსკარის პრემია ნომინაციაში საუკეთესო მსახიობი ქალი. შესრულებული როლებისთვის ფილმებში „ტელეამბები“ „ფირმა“ და „ცამეტი“ ნომინირებული იყო ოსკარის პრემიაზე. მოგებული აქვს აგრეთვე ორი ემის პრემია და ოქროს გლობუსი.

ჰოლი ჰანტერი დაიბადა ჯორჯიის შტატის ქალაქ კონიერსში, დედამისის, დიასახლისის ოპალ მარგარიტისა და მამამისის ჩარლზ ედვინ ჰანტერის ოჯახში. ქალაქ პიტსბურგში კარნეგი-მელონის უნივერსიტეტში ჰანტერმა დრამის სფეროში მიიღო ხარისხი და გარკვეული დროით როლებს ასრულებდა თეატრალურ სცენებში. მოგვიანებით საცხოვრებლად გადავიდა ქალაქ ნიუ-იორკში. მისი კინოდებიუტი შედგა 1981 წელს ფილმში „წვა“. 

1982 წელს საცხოვრებლად გადავიდა ლოს-ანჟელესში, სადაც როლებს იღებდა სატელევიზიო ფილმებში. 1993 წელს როლი შეასრულა ფილმში „პიანინო“, რომელმაც 3 ოსკარის პრემია და 1 ოქროს გლობუსი მოიპოვა. ჰოლი ჰანტერი ურთიერთობაში იმყოფებოდა ოპერატორ იანუშ კამინსკისთან. აგრეთვე ხვდებოდა ბრიტანელ მსახიობს გორდონ მაკდონალდს. 2006 წლის იანვარს ჰანტერის პუბლიცისტმა განაცხადა, რომ ჰოლის ტყუპების სახით შეეძინა ორი შვილი.

## ფილმოგრაფია 
## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* ჰოლი ჰანტერი 

## სქოლიო 
კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები
კატეგორია:ოსკარის მფლობელი კინომსახიობები
კატეგორია:დაბადებული 1958
კატეგორია:დაბადებული 20 მარტი
კატეგორია:ამერიკელი აგნოსტიკოსები
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები
კატეგორია:კანის კინოფესტივალის ჯილდოს მფლობელები საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ვინერ-ნოიშტადტი

**ვინერ-ნოიშტადტი** () — ქალაქი ჩრდილო-აღმოსავლეთ ავსტრიაში, ქვემო ავსტრიის ფედერალურ მხარეში, ვენის სამხრეთით. წარმოადგენს ვინერ-ნოიშტადტ-ლანდის რაიონის ადმინისტრაციულ ცენტრს.

## ისტორია
მინი|მარცხნივ|250პქ|ჰერცოგ ლეოპოლდის ქუჩა
ვინერ-ნოიშტადტი 1194 წელს ავსტრიის ჰერცოგმა ლეოპოლდ V-მ დააარსა, როგორც სასაზღვრო ციხესიმაგრე უნგრელებისგან თავის დასაცავად. იმპერატორ ფრიდრიხ III-ის მმართველობისას, 1440-1493 წელს, ქალაქი საიმპერატორო რეზიდენცია იყო.

## კლიმატი
საშუალო თვიური ტემპერატურა როგორც წესი, გრილია და ზაფხულის თვეებში 21–26 °C (70–79 °F)-ს აღწევს, ზამთრის თვეებში კი იცის ყინვა.

## დაძმობილებული ქალაქები
*  რაინის მონჰაიმი, გერმანია
*  დეზენცანო-დელ-გარდა, იტალია
*  სოპრონი, უნგრეთი, 1988-დან
*  ხარბინი, ჩინეთი

## იხილეთ აგრეთვე
*ავსტრიის ქალაქების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი
* Weblink zur Wiener Neustädter Geschichte 

კატეგორია:ავსტრიის ქალაქები
ნოკბერგეს ეროვნული პარკი

**ნოკბერგე** — ეროვნული პარკი ავსტრიაში, კარინთიის ფედერალურ მხარეში. მისი ფართობი 184 კმ²-ია, შეიქმნა 1987 წელს. 

ეროვნული პარკი მდებარეობს ნოკსკიხის მთებში. მის დასავლეთით მდებარეობს ზემო ტაუერნი, ჩრდილოეთით — ქვემო ტაუერნი, სამხრეთით — კარნიის აპლები. ნოკსკიხის მთები თავის ირგვლივ არსებული გარემოსგან განსხვავდება გეოლოგიური სტრუქტურით — არ გააჩნია მახვილი მწვერვალები, მათი უმრავლესობა მომრგვალებულია და გადაჭიმულია ბორცვებსა და ფართო მდელოებს შორის. პარკის შუა, უმაღლესი ნაწილი — ალპური მდელოებისა და საძოვრების ზონა, პარკის ტყეების განაპირას მდებარეობს. 

ეროვნულ პარკში ბინადრობს მრავალი ცხოველი, მათ შორის უიშვიათესი, საფრთხის ქვეშ მყოფი სახეობები. მკაცრადაა დაცული ფლორა და ალპური მდელოები.

## იხილეთ აგრეთვე
*ავსტრიის ეროვნული პარკების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური ვებ-გვერდი  ,
ურუგვაის დეპარტამენტები

**ურუგვაი 19 დეპატრამენტისგან შედგება**. ცხრილში მოცემულია თითოეული დეპატრამენტი. მოსახლეობის რაოდენობა ეყრდნობა 2004 წლის აღწერას.

## ურუგვაის დეპარტამენტები 
მინი|300პქ|ურუგვაის დეპარტამენტების რუკა

## რესურსები ინტერნეტში
*ურუგვაის დეპარტამენტები

კატეგორია:ურუგვაის დეპარტამენტები
კატეგორია:ურუგვაის გეოგრაფია
გრძნობის ორგანოები და შეგრძნებები

**გრძნობის ორგანოები და შეგრძნებები** — ადამიანისა და ცხოველთა ის ორგანოები, სადაც ხდება გარემოს ფაქტორების ზემოქმედების შეგრძნება, ანუ რეცეფცია — გამღიზიანებელი ან ქიმიური ენერგია ნერვულ აგზნებად გარდაიქმნება და ცენტრალურ ნერვულ სისტემას გადაეცემა. გრძნობის ორგანო შედგება ნერვული აპარატის — რეცეპტორისაგან, რომელიც ამ ორგანოს სპეციფიკურ ფუნქციას განსაზღვრავს და არანერვული ნაწილაკისგან, რომელიც ამ ფუნქციის სრულყოფილად განხორციელებას ემსახურება. რეცეპტორთა დანიშნულების მიხედვით განასხვავებენ მხედველობის, სმენის, წონასწორობის, ყნოსვის, გემოსა და სხვა გრძნობის ორგანოებს.

## ლიტერატურა
კატეგორია:შეგრძნებები
კატეგორია:პერცეფცია
სალვადორის დეპარტამენტები

ცხრილში მოცემულია **სალვადორის დეპარტამენტები** ანბანური თანმიმდევრობით:
მინი|500პქ|სალვადორის დეპარტამენტები

## რესურსები ინტერნეტში
*Síntesis de la creación de los departamentos de El Salvador

კატეგორია:სალვადორის დეპარტამენტები
კატეგორია:სალვადორი
პარაგვაის დეპარტამენტები

პარაგვაი 17 დეპარტამენტისა () და დედაქალაქის ოლქისგან შედგება. ცხრილში მითითებული მოსახლეობის რაოდენობა ეყრდნობა 2022 წლის აღწერის მონაცემებს.

## პარაგვაის დეპარტამენტები 
მინი|300პქ|პარაგვაის დეპარტამენტები

## რესურსები ინტერნეტში
*პარაგვაის დეპარტამენტები statoids.com-ზე

კატეგორია:პარაგვაის დეპარტამენტები
კატეგორია:პარაგვაის გეოგრაფია
ვენის მიქაელის ტაძარი

მინიატიურა|160პქ|ვენის მიქაელის ტაძარი
**ვენის მიქაელის ტაძარი** ან **მიხაელერკირხე** () — რომაულ-კათოლიკური ეკლესია ავსტრიაში, ქალაქ ვენის ცენტრში. XIII საუკუნეში იგი ვენის სამი სამრევლოდან ერთ-ერთს წარმოადგენდა შტეფანსდომთან და შოტლანდიელთა მონასტრერთან ერთად. მიქაელეს ტაძარი ვენის უძველეს ტაძართა სიაშია და ერთ-ერთი იშვიათი რომაული სტილის ნაგებობაა ქალაქში. ზოგიერთი ელემენტი უფრო გვიანდელია და ბაროკოს ან კლასიციზმის სტილს წარმოადგენს. ტაძარი მიქაელ მთავარანგელოზის სახელობისაა და 1923 წლიდან სალვატორიანელთა ორდენს ექვემდებარება.

მიქაელის ტაძარი ცნობილია თავისი საძვალით, რომელშიც განსაკუთრებული კლიმატური თავისებურებების გამო ზოგიერთი გვამი არ გაიხრწნა, არამედ თავისთავად მოხდა მუმიფიცირება.

## ლიტერატურა 
* Karl Oettinger, Franz Fuhrmann, Renate Wagner-Rieger: Reclam Kunstführer. Wien, Niederösterreich, Oberösterreich, Burgenland. Baudenkmäler. 1981, ISBN 3-15-008605-1
* Alois Kieslinger: Die Steine von St. Stephan. Herold, 1949 (ელექტრონული ვერსია)

## რესურსები ინტერნეტში 
* მიქაელის ტაძრის სამრევლოს ოფიციალური ვებ-გვერდი 
* ვენის მიქაელის საძვალე
* *გარდაცვლილთა ქალაქს საფრთხე ემუქრება*. გაზეთში *Die Presse*

კატეგორია:ვენის ეკლესიები
კატეგორია:ვენის არქიტექტურა
ფილახი

**ფილახი** () — ქალაქი სამხრეთ ავსტრიაში, მეორე უდიდესი ქალაქი კარინტიის ფედერალურ მხარეში. მდებარეობს მდინარე დრავაზე და წარმოადგენს გადაზიდვების მნიშვნელოვან გზაჯვარედინს მთლიან ავსტრიასა და ალპ-ადრიის რეგიონს შორის. 2011 წლის მონაცემებით, მისი მოსახლეობა 59 285 ადამიანს შეადგენდა.

## ისტორია
მინი|მარცხნივ|250პქ|ფილახის ცენტრის სიახლოვეს
ფილახში აღმოჩენილი უძველეს ადამიანთა ნაკვალევი ძვ. წ. 3500 წლით თარიღდება. ასევე აღმოჩენილია მრავალი რომაული არტეფაქტი, რადგან იგი მნიშვნელოვანი რომაული გზის სიახლოვეს მდებარეობდა. 878 წლის დოკუმენტში მოხსენიებულია ხიდი, რომელზეც ქალაქია გაშენებული. ამ დასახლებას 1060 წელს სავაჭრო ქალაქის სტატუსი მიენიჭა. კონკრეტულად ფილახი კი 1240 წელსაა მოხსენიებული.

1348 წლის 25 იანვირს მიწისძვრამ ფილახის მნიშვნელოვანი ნაწილი დაანგრია, რასაც 1690 წელს სხვა მიწისძვრა მოჰყვა. ასევე იყო მრავალი ხანძარი, რომლებმაც ქალაქის არაერთი შენობა გაანადგურა.

1759 წელს, ავსტრიის იმპერატორმა მარია ტერეზიამ ფილახი და კარინტიის უდიდესი ნაწილი ფორმალურად იყიდა. ნაპოლეონის ომების დროს, ფილახი საფრანგეთის იმპერიის ილირიის პროვინციის შემადგენლობაში შედიოდა, 1809 - 1813 წლებში.

1864 წელს, ფილახს მისწვდა სიუდბაჰნის რკინიგზა, რამაც ქალაქის ზრდა-გაფართოება განაპირობა.

გერმანული ანშლუსის დროს (1938–45), როდესაც ავსტრიის ოკუპაცია ნაცისტურმა გერმანიამ მოახდინა, ფილახის მერი იყო ოსკარ კრაუსი — ენთუზიასტი ნაცისტი.

მეორე მსოფლიო ომის დროს, მოკავშირეთა მიერ ფილახი 37-ჯერ დაიბომბა. დაახლოებით 42 500 ბომბმა იმსხვერპლა 300 ადამიანი და გაანადგურა შენობათა 85%. მიუხედავად ამისა, ქალაქი მალე აღადგინეს.

დღეისათვის, ფილახი საქმიანი ქალაქია, ვაჭრობითა და რეკრეაციით, თუმცა, დღემდე ინარჩუნებს ისტორიულ წარსულს.

## დაძმობილებული ქალაქები
*  ბამბერგი (გერმანია)
*  უდინე (იტალია)
*  სიურენი (საფრანგეთი)
*  სპრინგფილდი (აშშ)

## გალერეა

Image:Villachfromalpinestrasse.jpg|ფილახის ხედი (ოქტ. 2005)
Image:Villachshopping.JPG|მთავარი მოედანი

Image:Villach1.jpg|ხიდი ცენტრში (2009)
Image:Villach2.jpg|მდინარე დრავა — ქვემო დინება (2009)

## იხილეთ აგრეთვე
*ავსტრიის ქალაქების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* Municipal data for Villach. In: Statistik Austria.
*ოფიციალური საიტი 
*Kowatsch  - Villach Bus System official site
*- official web site of the Carinthia University of Applied Sciences - FH Kärnten

## სქოლიო
კატეგორია:ავსტრიის ქალაქები
ჰოფბურგი

მინიატიურა|300პქ|ჰოფბურგი
**ჰოფბურგი** () — სასახლე ვენაში, რომელიც XIII საუკუნიდან 1918 წლამდე ჰაბსბურგების რეზიდენცია იყო. 1945 წლიდან იგი ავსტრიის რესპუბლიკის ფედერალური პრეზიდენტის რეზიდენციაა. მასში განთავსებულია ავსტრიის ეროვნული ბიბლიოთეკის დიდი ნაწილი და სხვადასხვა მუზეუმები. დაახლოებით შვიდსაუკუნოვანი ისტორიის განმავლობაში ჰოფბურგი იზრდებოდა და დღეს იგი არარეგულარულ შენობათა კომპლექსს წარმოადგენს და მოიცავს ასევე ორ რელიგიურ ნაგებობას: ჰოფბურგის კაპელასა და ავგუსტინეს ეკლესიას.

## ლიტერატურა 
* Margaret Gottfried: Das Wiener Kaiserforum. Utopien zwischen Hofburg und Museumsquartier. Böhlau, Wien 2001, ISBN 3-205-99196-6
* Harry Kühnel: Die Hofburg. Zsolnay, Wien 1971, ISBN 3-552-02304-6
* Harry Kühnel: Die Hofburg zu Wien. Böhlau, Wien 1964, ISBN 3-205-08045-9
* Christian Neuhold: Hofburg. Das Herz Österreichs. ISBN 3-85058-033-4
* Eva B. Ottillinger (Autor), Lieselotte Hanzl: Kaiserliche Interieurs. Böhlau, Wien 2001, ISBN 3-205-98680-6
* Thomas Trenkler: Die Hofburg Wien. Geschichte – Gebäude – Sehenswürdigkeiten. Ueberreuter, Wien 2004, ISBN 3-8000-7042-1

## რესურსები ინტერნეტში 
* ჰოფბურგი, ვენა — იმპერატორის აპარტამენტები, ზიზის მუზეუმი, ვერცხლის კოლექცია
* საკვლევი პროექტი „ვენის ჰოფბურგი“ 
* სტატია ჰოფბურგის შესახებ, EBIDAT
* ვენის ჰოფბურგი, ტურიზმი ავსტრიაში
* ჰოფბურგის ისტორია , ავსტრიის პრეზიდენტის კანცელარია
* ინფორმაცია ჰოფბურგის შესახებ ვენის ჰოფბურგის ორკესტრის საიტზე
* სტატია ჰოფბურგის შესახებ, აუსტრია-ფორუმი

კატეგორია:ჰაბსბურგები
კატეგორია:ავსტრიული კულტურა
კატეგორია:ავსტრიის არქიტექტურა
კატეგორია:საპრეზიდენტო რეზიდენციები
გვატემალის დეპარტამენტები

**გვატემალა 22 დეპარტამენტად იყოფა**:
მინი|300პქ|გვატემალის დეპარტამენტები

## რესურსები ინტერნეტში
*გვატემალის დეპარტამენტები

## სქოლიო
კატეგორია:გვატემალის დეპარტამენტები
კატეგორია:გვატემალა
შენბრუნის ზოოპარკი

**შენბრუნის ზოოპარკი** () მდებარეობს ავსტრიის დედაქალაქ ვენაში, ჰიცინგის რაიონში; ზოოპარკი შენბრუნის სასახლის პარკის შემადგენელი ნაწილია და მასთან ერთად იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაშია. დაარსებულია 1752 წელს ჰაბსბურგების წარმომადგენელ იმპერატორ ფრანც I-ის მიერ და დღემდე მოქმედ ზოოპარკებს შორის უძველესია მთელ მსოფლიოში.

1996 წელს შენბრუნში გაიხსნა სპილოების პარკი. 2000 წელს მთლიანად განახლდა პარკის აკვარიუმი. 2002 წელს, 250 წლის იუბილეთან დაკავშირებით შენბრუნში გაიხსნა ტროპიკული ტყეების სახლი. მრავალი ინოვაციის, განახლებებისა და გაფართოებების წყალობით XX საუკუნის მიწურულიდან იგი ერთ-ერთი ყველაზე თანამედროვე და პოპულარული ზოოპარკია მსოფლიოს მასშტაბით.

## რესურსები ინტერნეტში 
* შენბრუნის ზოოპარკის ოფიციალური საიტი
* სტატია შენბრუნის ზოოპარკის შესახებ აუსტრია-ფორუმზე
* ფოტოები შენბრუნის ზოოპარკიდან
* სტატია შენბრუნის ზოოპარკის შესახებ გაზეთში Zeit

კატეგორია:ზოოპარკები
კატეგორია:ავსტრიის პარკები
შენბრუნი

**შენბრუნი** () შეიძლება აღნიშნავდეს:

* შენბრუნის სასახლე ვენაში;
* შენბრუნის ზოოპარკი ამავე სახელწოდების სასახლის პარკში, ვენაში
* შენბრუნი ვენის მეტროსადგური
* შენბრუნი, ავსტრიული გემი
პრატერი

მინიატიურა|270პქ|ვენის პრატერი
**ვენის პრატერი** ან უბრალოდ **პრატერი** () ვრცელი საჯარო პარკია ავსტრიის დედაქალაქ ვენაში, ლეოპოლდშტადტის რაიონში. დღემდე ძირითადად მოიცავს მდინარისპირა ტყის ლანდშაფტებს. 

პრატერი დოკუმენტურად პირველად 1162 წელს დასტურდება, სიტყვა *პრატერი* კი მის აღსანიშნავად 1403 წლიდან გამოიყენება. პარკის ტერიტორიაზე ბევრ მფლობელს ეკუთვნოდა მიწები, ასევე იყო მონასტრებიც. 1560 წლიდან მოყოლებული მთავარი ჰერცოგი მაქსიმილიანი (1564 წლიდან იმპერატორი) წარმატებულად ცდილობდა შეეძინა ეს კერძო საკუთრებები და პრატერის ტერიტორიაზე შემოღობილი სანადირო ადგილი შეექმნა. პრატერში ნადირობა 1920 წლამდე იყო დაშვებული.

თავდაპირველად პრატერი მხოლოდ დუნაის ერთ-ერთ პატარა კუნძულს ერქვა; საუკუნეთა განმავლობაში სიტყვის მნიშვნელობა გაფართოვდა და მიმდებარე მდინარის ნაპირებსაც ეწოდა. ეტიმოლოგიურად სიტყვა „პრატერი“ სავარაუდოდ უკავშირდება ლათინურ სიტყვას *pratum*, ან *prato*, რაც მდინარის სანაპიროს ნიშნავს.

## ლიტერატურა 
* Georg Wacks: Die Budapester Orpheumgesellschaft. Ein Varieté in Wien 1889-1919. Vorwort von Gerhard Bronner. Verlag Holzhausen, Wien 2002, ISBN 3-85493-054-2.
* Christian Dewald, Werner Michael Schwarz (Hrsg.): Prater, Kino, Welt. Der Wiener Prater und die Geschichte des Kinos. Filmarchiv Austria, Wien 2005, ISBN 3-901932-70-4.
* Hermann Prossinagg, Gottfried Haubenberger: Kaiserliche Jagdreviere in den Donau-Auen. Ein jagdgeschichtlicher Rückblick. Österreichischer Jagd- und Fischerei-Verlag, Wien 2007, ISBN 978-3-85208-063-5.
* Kurt Zukrigl: Die Waldvegetation im ehemaligen Augebiet des Wiener Praters. In: Forstarchiv 66, 1995, ISSN 0300-4112, გვ. 175-182.
* Wiener Prater . In: Arbeiter-Zeitung. Beilage 1. Wien 17. April 1981, გვ. 1.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ინფორმაცია ვენის პრატერის შესახებ

კატეგორია:ავსტრიის პარკები
ვანუაზის ეროვნული პარკი

**ვანუაზის ეროვნული პარკი** () — საფრანგეთის პირველი ეროვნული პარკი, რომელიც შეიქმნა 1963 წელს. მდებარეობს საფრანგეთის ალპებში, მდინარე ტარანტეზის ხეობაში, საფრანგეთის პროვინცია სავოიაში. პარკის სიახლოვეს ვრცელდება რამდენიმე პატარა სოფელი. ისაზღვრება მსხვილი მთის კურორტებით. წარმოადგენს პოპულარულ საკურორტო ზონას; აქვეა აღმართული მთა გრან-პარადიზო (4061 მ). აღმოსავლეთით ესაზღვრება გრან-პარადიზოს ეროვნული პარკი; ორივე პარკის საერთო ფართობია 1250 კმ².

ვანუაზის ეროვნული პარკი განთქმულია ალპური მთის თხების პოპულაციით. გარდა ამისა გვხვდება: არჩვი, ალპური ზაზუნა, ფოცხვერი, თეთრი კურდღელი, ყარყუმი. ორნითოფაუნას ქმნიან ბატკანძერი, მთის არწივი და ჩვეულებრივი როჭო. განვითარებულია ტურიზმი.

## რესურსები ინტერნეტში
* ვანუაზის ეროვნული პარკი 

კატეგორია:საფრანგეთის ეროვნული პარკები
კატეგორია:1963 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები