ხორვატები

**ხორვატები** (სერბულ-ხორვატული ენის *ლათინურ* ანბანზე **Hrvati**, სერბულ-ხორვატული ენის *კირილურ* ანბანზე **Хрвати**) — ეთნონიმი. ამ ეთნოსის წარმომადგენლები რომის კათოლიკური ეკლესიის მიმდევრები არიან. ხორვატები თავიანთ ენას ხორვატულს უწოდებენ. ხორვატების უმეტესობა ხორვატიაში  (3,8 მლნ) ცხოვრობს, ნაწილი ბოსნია-ჰერცეგოვინაში (830 ათ.), ხოლო ნაწილი კი - სერბეთში (200 ათ.).

ხორვატეთი საუკუნეთა განმავლობაში იყო ქვეყანა, რომლიდანაც მოსახლეობის ნაწილი სხვადასხვა მიზეზთა გამო გამუდმებით ტოვებდა სამშობლოს. ხორვატები დღეს ჩრდილოეთ და სამხრეთ ამერიკაში, დასავლეთ ევროპასა და ოკეანეთში ცხოვრობენ, რომელთაგან ბევრი მესამე და მეოთხე თაობაშიც კი თავს კვლავაც ხორვატს უწოდებს.

## ენა
ხორვატები თავიანთ მშობლიურ ენას ხორვატულს უწოდებენ, თუმცა ამ ენას მე-20 საუკუნის 90-იან წლებამდე, ანუ იუგოსლავიის დაშლამდე ერქვა სერბულ-ხორვატული ენა. ეს სახელი დღეს პოლიტკორექტული მოსაზრების გამო იშვიათად გამოიყენება ყოფილი იუგოსლავიის ტერიტორიაზე წარმოქმნილ ქვეყნებში, ამ სახელმწიფოთა ტელევიზიებსა და პრესაში, სასამართლოებსა, თუ სხვა დაწესებულებებში. ყოფილ სერბულ-ხორვატულ ენას ხორვატიაში ხორვატული, სერბეთში სერბული, ხოლო ბოსნია-ჰერცეგოვინაში ბოსნიური ეწოდება.

### დიალექტები 
დიალექტები, რომლებზედაც ხორვატები ლაპარაკობენ სამ ძირითად შტოდ დაიყოფა. ეს დიალექტები ასევე სერბულ-ხორვატული ენის დიალექტებია, და მათ იმისდა მიხედვით განარჩევენ, თუ ყოფილი იუგოსლავიის რომელ მხარეში როგორ იტყვიან კითხვით ნაცვალსახელ „რას“.

ესენია; 
* 1. **კაჲკავური დიალექტი** (=> kaj–ს [კაჲ] ფორმის მიხედვით) – Kajkavština (კაჲკავშტინა).
* 2. **ჩაკავური დიალექტი** (=> ča–ს [ჩა] ფორმის მიხედვით) – Čakavština (ჩაკავშტინა).
* 3. **შტოკავური დიალექტი** (=> što–ს [შტო] ფორმის მიხედვით) – Štokavština (შტოკავშინა).

კაიკავურ და შტოკავურ დიალექტებზე ძირითადად ხორვატები საუბრობენ, თუმცა არა მხოლოდ. შტოკავურ დიალექტზე მეტყველებს ხორვატთა ერთი ნაწილის გარდა სერბთა უმეტესობა, ასევე ბოსნიელები და მონტენეგროს მოსახლეობა. სწორედ იმის გამო, რომ დიალექტთა განლაგება ხორვატიის, სერბეთის, ბოსნია-ჰერცეგოვინისა და მონტენეგროს ტერიტორიაზე არაა გეოგრაფიული ცალსახად დეფინირებადი, ენათმეცნიერები მიიჩნევენ, რომ არ არსებობს ხორვატული, სერბული, ან ბოსნიური ენები, არამედ ამ ჩამოთვლილი სახელდებებით ენობრივ კონტინუუმის შემადგენლებს აღნიშნავენ. ისევე როგორც, არ შეიძლება ავსტრალიის ინგლისურს ვუწოდოთ ავსტრალიური, ასევე არც სერბულ-ხორვატული ენის დაყოფა არ შეიძლება სხვადასხვა ენებად.

### ანბანი 
ხორვატები გამოიყენებენ ლათინურ დამწერლობო ასო-ნიშანთა სისტემას, რომელსაც ისინი, ისევე როგორც მთელი სლავეთი,** „ლატინიცას“ ** უწოდებენ. სლავისტიკაში „ლატინიცად“ მოიაზრება დიაკრიტიკული ნიშნებით განვრცობილი ლათინური ანბანი. „ლატინიცა“ ხორვატთათვის წარმოადგენს სხვებისაგან (სერბთაგან) განმასხვავებელ ერთ-ერთ საიდენტიფიკაციო საშუალებას.

ხორვატთა ერთ-ერთ მთავარი საიდენტიფიკაციო ფიგურაა  ვარაჟდანელი სლავისტი, ლიუდევიტ გაი (Ljudevit Gaj), რომელიც ახალი ხორვატული სამწერლობო ენის (მე-19 საუკუნე) ფუძემდებლად ითვლება.

## რუკები 

ფაილი:Hrvatske etnije.gif|ხორვატები ხორვატიაში
ფაილი:Bosnia Herzegovina Ethnic 2013.png|ხორვატები ბოსნია და ჰერცეგოვინაში
ფაილი:Vojvodina south slavs.png|ხორვატები ვიოვოდინაში, სერბეთი
ფაილი:South slavs romania.png|ხორვატები რუმინეთში

## იხილეთ აგრეთვე
* სლავეთი
* სლავები
* სლავური ენები
* სამხრეთსლავური ენები
* სერბულ-ხორვატული ენა

## ლიტერატურა 
*
*
*
*
*
*

## რესურსები ინტერნეტში 
*  Matica hrvatska 
* Review of Croatian History  at Central and Eastern European Online Library
* Croats of Bosnia and Herzegovina: History 
* The Croatian nation at the beginning of the 20th century 
* Famous Croats and Croatian cultural heritage
* Croatian Heritage Foundation  Hrvatska matica iseljenika
* Croatians in Arizona

## სქოლიო 
კატეგორია:მსოფლიოს ხალხები
კატეგორია:სლავები
კატეგორია:სლავთმცოდნეობა
კატეგორია:ეთნიკური ჯგუფები