open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
არაუკოს ომი

**არაუკოს ომი** () – გრძელვადიანი სამხედრო კონფლიქტი ჩილეს გენერალ-საკაპიტნოსა და კრეოლურ მოსახლეობას შორის. მიმდინარეობდა ესპანელებსა და მაპუჩეს ტომს შორის, ომში ჩართული იყო ასევე ინდიელების რამდენიმე ტომი. 

ომის მოქმედების არეალი ძირითადად იყო მდინარე მატაკიტოს ხეობა და რელონკავის ყურე. საომარი მოქმედებები მიმდინარეობდა ასევე კონსეფსიონსა და თანამედროვე რეგიონების ბიო-ბიოსა და არაუკანიის რეგიონების სანაპირო ზოლში. 

ეს ომი პრაქტიკულად 3 საუკუნე გრძელდებოდა. 1536 წლიდან ჩილეს დამოუკიდებლობამდე (1818 წ.). 

## იხილეთ აგრეთვე
* ალონსო დე ერსილია ი სუნიგა

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:ჩილეს ისტორია
კატეგორია:XVI საუკუნის ომები
კატეგორია:XVII საუკუნის ომები
კატეგორია:XVIII საუკუნის ომები
კატეგორია:XIX საუკუნის ომები
მირლანდ მანიგა

მინი|250პქ|მირლანდ მანიგა
**მირლანდ მანიგა** (; დ. 3 ნოემბერი, 1940, მირაგოანი, ჰაიტი) — ჰაიტიელი პოლიტიკოსი, ქვეყნის ყოფილი პრეზიდენტის ლესლი მანიგას ცოლი.  იგი იყო პრეზიდენტობის კანდიდატი ჰაიტის 2010 წლის 28 ნოემბრის საპრეზიდენტო არჩევნებში ეროვნულ-დემოკრატიული პროგრესისტების პარტიის რიგებიდან (RDNP). დროებითი საარჩევნო საბჭოს განცხადებით მირლანდ მანიგამ მიიღო ხმების 31 % და დაიკავა პირველი ადგილი, ხოლო მისმა უშუალო კონკურენტმა მმართველი პარტიის ლიდერმა ჟუდ სელესტინმა 22 %, მუსიკოსმა მიშელ მარტელიმ - 25 %. მანიგა და მარტელი არჩევნების მეორე ტურში ერთმანეთს 2011 წლის 16 იანვარს უნდა შებრძოლებოდნენ. 2011 წლის 20 მარტს გამართულ საპრეზიდენტო არჩევნების მეორე ტურში გაიმარჯვა მიშელ მარტელიმ და ქვეყნის მეთაურის თანამდებობა დაიკავა.

## რესურსები ინტერნეტში
* მირლანდ მანიგას ბიოგრაფია 
* მირლანდ მანიგას პროფილი facebook-ზე
* ინტერვიუ მირლანდ მანიგასთან
* Mirlande Manigat, Jude Célestin lead in Haiti's presidential race, poll says

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 3 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1940
კატეგორია:ჰაიტიელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:ჰაიტიელი ქალი პოლიტიკოსები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
რელონკავის ყურე

მინი|მარჯვნივ|250პქ|რელონკავის ყურე
**რელონკავი** () –  ყურე ჩილეს სამხრეთით, ლოს-ლაგოსის რეგიონში. რელონკავი წარმოადგენს ცენტრალური ხეობის საზღვარს. ითვლება ჩილეს პატაგონიის გეოგრაფიულ საწყისად. მის სანაპიროზე გაშენებულია ქალაქი პუერტო-მონტი. 

## რესურსები ინტერნეტში 
* რელონკავის ყურის რუკა

კატეგორია:წყნარი ოკეანის ყურეები
კატეგორია:ჩილეს ყურეები
მატაკიტო

**მატაკიტო** () — მდინარე მაულეს რეგიონის კურიკოს პროვინციაში, ჩილე. იქმნება მდინარეების ტენოსა და ლონტუეს შეერთების შედეგად. ერთვის წყნარ ოკეანეს.

კატეგორია:ჩილეს მდინარეები
ჩონოსის არქიპელაგი

მინი|250პქ|ჩონოსის არქიპელაგის მდებარეობა
**ჩონოსის არქიპელაგი** () — დაბალმთიანი კუნძულების ჯგუფი წყნარ ოკეანეში, რომელიც ჩამწკრივებულია ჩილეს სანაპიროსთან. კუნძულთა უმრავლესობა ტყითაა დაფარული, მათი მოსახლეობა ან ძალიან ცოტაა, ან მთლად დაუსახლებელია. კუნძულებს კონტინენტური ჩილესგან და კუნძულ მაგდალენასგან გამოყოფს მორელადის ღრმა არხი.

არქიპელაგის უდიდესი კუნძულებია: მელჩორი, ბენხამინი, ტრაიგუენი, რივერო, კუპტანა, ხამესი, ვიქტორია, სიმფსონი.

არქიპელაგისგან მოშორებით, წყნარ ოკეანეში, მდებარეობს კუნძული გუამბლინი, რომელზეც შექმნილია გუამბლინის ეროვნული პარკი სადაც შესაძლებელია ლურჯი ვეშაპების ნახვა.

ჩონოსის არქიპელაგში გამოიყოფა მეორე, კუნძულთა მცირე ჯგუფი - გაიტეკასის არქიპელაგი. გაიტეკასის არქიპელაგზე შექმნილია ცალკე მუნიციპალიტეტი და სწორედ აქ მდებარეობს მთლიანი არქიპელაგის ერთადერთი მნიშვნელოვანი დასახლება - მელინკა. კუნძულთა მთელი ჯგუფი შედის ჩილეს აისენის რეგიონის შემადგენლობაში.

## იხილეთ აგრეთვე
*ჩილეს კუნძულების სია

## რესურსები ინტერნეტში
*ჩონოსის არქიპელაგი
* http://www.directemar.cl/pilotaje/PaginaC.html 

კატეგორია:ჩილეს კუნძულები
მანუელ როდრიგესის სახელობის პატრიოტული ფრონტი

**მანუელ როდრიგესის სახელობის პატრიოტული ფრონტი** () – ჩილეს მემარცხენე რადიკალური ორგანიზაცია, რომელიც იბრძოდა აუგუსტო პინოჩეტის რეჟიმის წინააღმდეგ. დაარსდა 1983 წელს როგორც ჩილეს კომუნისტური პარტიის მებრძოლი ფრთა. სახელწოდება მიიღო ჩილეს ეროვნული გმირის, ქვეყნის დამოუკიდებლობისათვის მებრძოლის – მანუელ როდრიგესის პატივისცემის ნიშნად.

## რესურსები ინტერნეტში
*ოფიციალური საიტი
* Operación Príncipe  
* La lucha de clases y el surgimiento del FPMR en Chile  
* Mauricio Hernández Norambuena — líder del MRPF 

კატეგორია:ჩილეს ისტორია
კატეგორია:1983 წელს დაარსებული პოლიტიკური პარტიები
კატეგორია:პოლიტიკური პარტიები ანბანის მიხედვით
ჩილეს ეროვნული პარკების სია

**ჩილეს 42 ეროვნული პარკი** 13 206 810 ჰექტარს იკავებს.

## სია
## რესურსები ინტერნეტში
* ჩილეს ეროვნული სატყეო კორპორაცია 

## სქოლიო
*
კატეგორია:ეროვნული პარკების სიები
ისლუგის ვულკანის ეროვნული პარკი

**ისლუგის ვულკანის ეროვნული პარკი** () – ეროვნული პარკი ჩილეში, ტარაპაკის რეგიონში. მდებარეობს ანებში. დაარსდა 1967 წელს, თანამედროვე საზღვრებში კი მოექცა 1985 წელს. 

ეროვნული პარკის ფართობია 1 747 კმ². სახელწოდება მიიღო ამავე პარკში მდებარე ვულკან ისლუგისაგან (5 500 მ). აქვე მდებარეობს მთები: კიმსაჩატა (5 400 მ), ტატახაჩურა (5 252 მ) და ლატარამა (5 207 მ). პარკის ტერიტორიაზე მიედინება მდინარე არაბილია, რომელიც სათავეს იღებს კიმსაჩატის სამხრეთ კალთებზე და რომელსაც ქვემო დინებაში ეწოდება არომა.

## იხილეთ აგრეთვე
* ჩილეს ეროვნული პარკების სია

## რესურსები ინტერნეტში
*www.conaf.cl — ვულკან ისლუგის ეროვნული პარკი 

კატეგორია:ჩილეს ეროვნული პარკები
კატეგორია:ტარაპაკის რეგიონის დაცული ტერიტორიები
კატეგორია:1967 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები
ლიულიაილიაკოს ეროვნული პარკი

**ლიულიაილიაკოს ეროვნული პარკი** () – ეროვნული პარკი ჩილეში, ანტოფაგასტის რეგიონში. მდებარეობს პუანა-დე-ატაკამის მთებში, რომელიც წარმოადგენს ანდების მთათა სისტემის შემადგენელ ნაწილს. დაარსდა 1995 წელს.

ეროვნული პარკის ფართობია 2687 კმ². სახელწოდება მიიღო ამავე პარკში მდებარე ვულკან ლიულიაილიაკოსაგან (6739 მ). აქვე მდებარეობს მთები: გუანაკეროსი (5131 მ), სორიტასი (4274 მ), სერო-ბაიო (4920 მ), აგუას-კალიენტესი (5066 მ) და პენა (5260 მ).

## იხილეთ აგრეთვე
* ჩილეს ეროვნული პარკების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* www.conaf.cl — ლიულიაილიაკოს ეროვნული პარკი 

კატეგორია:ჩილეს ეროვნული პარკები
კატეგორია:ანტოფაგასტის რეგიონის დაცული ტერიტორიები
კატეგორია:1995 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები
ებროს დეპრესია

**ებროს დეპრესია** — ვრცელი მთათაშუა ვაკე-დაბლობი ჩრდილო-აღმოსავლეთ ესპანეთში. მოქცეულია პირენეებს, იბერიისა და კატალონიის მთებს შორის. სიგრძე დაახლოებით 300 კმ, სიგანე 220 კმ. ზედაპირი ხასიათდება ბორცვიანი რელიეფით, რომლის ვაკე ზედაპირი დაბალი სიმაღლის სერებითაა გართულებული (კასტეხონის მთებითა და სხვა). ახასიათებს სამკუთხედის მოყვანილობა. მთლიან სიგრძეზე გასდევს მდინარე ებრო, რომელიც ხმელთაშუა ზღვას შეერთვის. ებროს დეპრესიის სიმაღლე 250 მ-ია, ხოლო პერიფერიულ ზონაში 500–700 მ-მდე მაღლდება.

ებროს დეპრესია წარმოადგენს მდინარე ებროს აუზის ტექტონიკურ ქვაბულს, რომელიც აგებულია კონტინენტური (უმთავრესად ტბიური) ნალექებით, სახელდობრ: აღმოსავლეთ ნაწილში არის ოლიგოცენი, შუა და დასავლეთ ნაწილი კი აგებულია მიოცენითა და ქვედა პალეოცენური ნალექებით. ოლიგეცინურ ნალექებს აქვს მნიშვნელოვანი სისქე (რამდენიმე ასეული მეტრი) და შედგება თაბაშირიანი მერგელების, მარილიანი ფენების, კონგლომერატებისა და ქვიშაქვებისაგან, რომლებიც გადაშრევებული არიან მერგელებით. მათზე განლაგებულია ზედა მიოცენური კონგლომერატები, ქვიშაქვები და თიხები, რომლებიც ალაგ-ალაგ პლიოცენის მერგელოვანი კირქვებით არიან დაფარული. პირენეების მთის ძირას მესამეული ნალექები ძლიერი ფლუვიოგლაციალური რიყითაა დაფარული.

გეოლოგიური თვალსაზრისით, ებროს დეპრესია წარმოადგენს მთათა შორის მდებარე დედამიწის ქერქის გაღუნვის ვრცელ, ქვედა მესამეულში წარმოშობილ ოლქს. ჩრდილოეთითა და აღმოსავლეთით იგი ჩაკეტილია ჩარღვევების ძლიერი ხაზებით. მდინარე ებროსა და მისი შენაკადების განტოტებული ქსელი დეპრესიის ზედაპირში საკმაო სიღრმეზეა ჩაჭრილი, ამასთანავე მდინარის ხეობას თან ახლავს ტერასებიც.

ებროს დეპრესიაზე ჩამოყალიბებულია სუბტროპიკულ კონტინენტური ჰავა. ნალექების საშუალო წლიური რაოდენობაა 300-500 მმ წელიწადში. დეპრესიის უფრო მშრალი შიდა ნაწილი ნახევარუდაბნოს ლანდშაფტს წარმოადგენს. განვითარებულია ბიცობიანი ნიადაგები, რომლებიც მარილის შემცველ მერგელებზეა წარმოდგენილი.

ებროს დეპრესიის ფარგლებშია ქალაქი სარაგოსა.

## ლიტერატურა 
* Добрынин Б.Ф. Физическая география Западной Европы, М., 1948.

კატეგორია:ესპანეთის ვაკეები
სოულ საინი

**სოულ საინი** — მძიმე მეტალ ჯგუფი, დაარსებული ლოს-ანჯელესში ბიორნ ენგლენის (ინგვი მალმსტინის ჯგუფიდან) მიერ. ჯგუფი მოიცავს ვოკალისტ მაიკლ ოლივიერის (Leatherwolf), გიტარისტ რობ მეთს (სილი, მეისი გრეი) დრამერ მაიკ ტეილორს (რ. მაკალი) და თავად მას ბას გიტარაზე.

ჯგუფმა ჩაატარა ტურნეები ევროპასა და აშშ-ში. მათი დისკოგრაფია მოიცავს ალბომებს: *Control*, *Released by Xmas* და ჯერ გამოსასვლელ ალბომს *Life In The Dark*.

## რესურსები ინტერნეტში 
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:მძიმე მეტალ ჯგუფები
კატეგორია:ამერიკული ჯგუფები
ცურტავი

**ცურტავი** (ყოფ. *ქოლაგირი*) — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარის ბოლნისის მუნიციპალიტეტში, თამარისის თემში. სავარაუდოდ, ძველი ცურტავი არაბთა სახალიფოს შემოსევის დროს განადგურდა.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 2116 ადამიანი.

## ლიტერატურა
## იხილეთ აგრეთვე 
* იაკობ ცურტაველი

## სქოლიო 
კატეგორია:ქვემო ქართლის მხარის ისტორიული ქალაქები
კატეგორია:ბოლნისის მუნიციპალიტეტის სოფლები
13 (ფილმი)

***13*** — 2010 წლის ამერიკული ფილმი, რომელიც არის ამავე სახელწოდების 2005 წლის ფრანგული ფილმის გადამუშავებული ვერსია. მისი მოვლენები ვითარდება ნიუ-იორკში. ფილმის რეჟისორი და სცენარის ავტორია გელა ბაბლუანი.

## როლებში
*სემ რაილი -  გულუბრყვილო ახალგაზრდა კაცი, რომელიც ერთ-ერთია მოთამაშეთა შორის.
*მიკი რურკი - ჯესი ჯეიმზ ჯეფერსონის როლში; ტეხასელი ქავბოი, გამოქცეულია მექსიკის ციხიდან და გაიყიდა კონკურსში.
*ჯეისონ სტეითმი თამაშობს მდიდარი ბრიტანელი პიროვნების როლს, რომელსაც დადებული აქვს დიდი ფსონი.

## იხილეთ აგრეთვე
*ცამეტი

## სქოლიო 
კატეგორია:ამერიკული ფილმები
კატეგორია:2010 წლის ფილმები
კატეგორია:გელა ბაბლუანის ფილმები
კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები
ელკის პროვინცია

**ელკი** () — პროვინცია ჩილეში, შედის კოკიმბოს რეგიონის შემადგენლობაში. ადმინისტრაციული ცენტრი ქალაქი კოკიმბო. პროვინცია მოიცავს 6 კომუნას. 

## რესურსები ინტერნეტში 
* სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი 

## სქოლიო
კატეგორია:კოკიმბოს რეგიონის პროვინციები
ვიქტორ გოცირიძე

**ვიქტორ დავითის ძე გოცირიძე** (დ. 2 აპრილი, [ძვ. სტ. 20 მარტი] 1910, სოფ. ხოტევი, ახლანდელი ამბროლაურის მუნიციპალიტეტი, — გ. 22 მარტი, 1995, თბილისი) — ქართველი ინჟინერ-გვირაბმშენებელი, საქართველოს დამსახურებული ინჟინერი (1961), საპატიო რკინიგზელი (1944), სოციალისტური შრომის გმირი (1980), თბილისის საპატიო მოქალაქე (1988). ინჟინერ ილარიონ გოცირიძის ძმა.

1934 დაამთავრა მოსკოვის საგზაო-საავტომობილო ინსტიტუტი. 1934–1937 წლებში მუშაობდა მოსკოვის მეტროპოლიტენის მშენებლობაზე შახტის ცვლის ინჟინრად, ხოლო შემდეგ – ცვლის უფროსად. 1937–1941 წლებში — თბილისის საქალაქო საბჭოს აღმასკომის სახალხო განათლების განყოფილებაში მთავარ ინჟინრად; 1941–1946 წლებში — ამიერკავკასიის ფრონტის შტაბის სამხედრო მიმოსვლების უფროსის თანაშემწედ; 1946–1952 წლებში — ამიერკავკასიის რკინიგზის სამგზავრო სამსახურის უფროსის მოადგილედ, შემდეგ — ამავე სამსახურის უფროსად. 1952 წლიდან იყო „თბილმეტრომშენის“ სამმართველოს უფროსის მოადგილე, ხოლო 1957–1987 წლებში — სამმართველოს უცვლელი უფროსი, 1987 წლიდან (პენსიაზე გასვლის შემდეგ) – ამავე სამმართველოს მთავარი სპეციალისტი.

ვიქტორ გოცირიძე ითვლება თბილისის მეტროპოლიტენის ერთ-ერთ დამაარსებლად. მის სახელთან არის დაკავშირებული თბილისის მეტროპოლიტენის 27 კილომეტრიანი ხაზისა და 21 სადგურის მშენებლობა. დიდი ღვაწლი მიუძღვის აგრეთვე მრავალი საგზაო და სარკინიგზო გვირაბის (როგორც საქართველოში, ისე სამხრეთ და ჩრდილოეთ კავკასიის რესპუბლიკებში), სოფლის მეურნეობის დანიშნულების რიგი მსხვილი ობიექტების, რკინიგზის ვაგზლების (სოხუმი, გაგრა, სოჭი, ტუაფსე, ბორჯომი), ახმეტა–ომალოს საავტომობილო გზის, კოსმოსური სხივების მაღალმთიანი სადგურის (ცხრაწყარო) მშენებლობაში, ახალი ათონის კარსტული მღვიმის კეთილმოწყობაში (1977; მიენიჭა სსრკ სახელმწიფო პრემია, სხვებთან ერთად). ხელმძღვანელობდა აგრეთვე თბილისის რკინიგზის ვაგზლის, ფიზიკის ინსტიტუტის, რესპუბლიკის მოედნისა და მეტეხის გვირაბის მშენებლობას; მონაწილეობდა თბილისისა და ერევნის სარეკონსტრუქციო სამუშაოებში და სხვ.

მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები, მ. შ. საბრძოლო ორდენები და მედლები. 1995–2006 წლებში ვიქტორ გოცირიძის სახელობის იყო მეტროპოლიტენის სადგური „დელისი“, 2011 წლიდან კი მისი სახელი ეწოდა მეტროს სადგურ „ელექტროდეპოს“.

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
* 

კატეგორია:დაბადებული 1910
კატეგორია:გარდაცვლილი 1995
კატეგორია:ქართველი ინჟინრები
კატეგორია:თბილისის საპატიო მოქალაქეები (1988)
კატეგორია:დაბადებული 2 აპრილი
კატეგორია:ამბროლაურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:გარდაცვლილი 22 მარტი
კატეგორია:სოციალისტური შრომის გმირები
კატეგორია:ლენინის ორდენის კავალრები
კატეგორია:სამამულო ომის II ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები
კატეგორია:სსრკ-ის სახელმწიფო პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:თბილისის მეტროპოლიტენი
კატეგორია:ქართველი მეტრომშენებლები
ვიქტორ
All You Need Is Now

***All You Need Is Now*** — ინგლისური როკ-ჯგუფ Duran Duran-ის მეცამეტე სტუდიური ალბომი. იგი ციფრულად გამოვიდა 2010 წლის 21 დეკემბერს, მაღაზიის iTunes მეშვეობით. ფიზიკური დისკი, შემდგარი 12 სიმღერისგან, კომპაქტ დისკისა და ვინილის ფირფიტის  (ასევე სპეციალური გამოცემების) სახით გამოვიდა 2011 წლის თებერვალში. ალბომის პროდიუსერია გრემის მფლობელი მარკ რონსონი (ემი უაინჰაუსი, ბიორკი, No Doubt). *All You Need Is Now*, ჯგუფის თქმით, არის მათი საუკეთესო დისკი, გამოცემული უკანასკნელი 20 წლის მანძილზე და დაბრუნება მისთვის დამახასიათებელ ჟღერადობასთან.

## კრიტიკოსთა შეფასება
*All You Need Is Now* ამჟამად Metacritic-ის მიერ შეფასებულია 100-დან 79 ქულით, ეყრდნობა რა ძირითადად დადებით შეფასებებს. Pop Matters წერს ეს არის Duran Duran-ის საუკეთესო ალბომი Rio-ს შემდეგ და ალბომს 10-დან 9 ქულას ანიჭებს. Rolling Stone-ის შეფასება შემოიფარგლება ხუთიდან 3.5 ქულით - მარკ რონსონის პროდიუსერობით ჩაწერილი მეცამეტე ალბომი არის დაბრუნება ჯგუფის ფესვებში - ეს არის ალბომის ხიბლი. სარა როდმანი გამოცემიდან The Boston Globe წერს: საიმონ ლებონის კვლავ ენერგიული ხმა ლივლივებს მძლავრ ფანკურ ფონებზე, ხოლო რითმი ჯგუფის უკანასკნელი წლების შემოქმედებაში ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანია. 2011 წლის მარტში ჟურნალმა Mojo ალბომს მიანიჭა 5-დან 4 ქულა (ანუ 'ბრწყინ­ვა­ლე'-ს სტატუსი) და წერდა: აიღეთ Roxy Music, დაუმატეთ Kraftwerk და ოდნავ Chic დააწვეთეთ - შედეგია Duran Duran.

## სინგლები
* All You Need Is Now გამოვიდა, როგორც ალბომის პირველი სინგლი. iTunes-ზე უფასო ჩამოტვირთვის სახით იგი 2010 წლის 8 დეკემბერს გამოჩნდა. მისი მუსიკალური ვიდეოს რეჟისორია ნიკ იგენი. ასევე გამოიცა სიმღერის რემიქსები.

## სიმღერების სია
ყველა სიმღერის ავტორები: Duran Duran და დომინიკ ბრაუნი, გარდა მითითებულისა.

 
შენიშვნა: დისკში *From Mediterranea with Love* და 14 სიმღერიან CD/გრამფირფიტაზე გამოსული სიმღერები ასევე გამოიცა 2011 წლის მარტში.

ჯონ ტეილორი, სიმღერაზე The Man Who Stole A Leopard საუბრისას აღნიშნავდა, რომ ოუენ პელეტმა დაწერა 2 ინსტრუმენტული კომპოზიცია. ორივე გამოიცა ალბომის საბოლოო ვერსიაში, რომელიც 14 სიმღერისგან შედგება.

## პერსონალი
*საიმონ ლე ბონი – ვოკალი
*ჯონ ტეილორი – ბას გიტარა
*ნიკ როუდზი – კლავიშები
*როჯერ ტეილორი – დასარტყმელი საკრავები

;ასევე

*დომინიკ ბრაუნი – გიტარა
*ნინა ჰოსენი - ვოკალი, საუბარი (სიმღერა 2, 7)
*ანა როსი - დამატებითი ვოკალი (სიმღერა 3)
*ჯემი უოლტონი - ჩელო (სიმღერები 3, 9)
*მარკ რონსონი - გიტარა (დამატებითი) (სიმღერა 4)
*ანა მატრონიკი - ვოკალი, რეპი (სიმღერა 5)
*ტავია - დამატებითი ვოკალი (სიმღერა 5)
*კელისი - ვოკალი (სიმღერა 7)
*ოუენ პელეტი - სიმებიანი ინსტრუმენტების არანჟირება, დირიჟორი (სიმღერა 7)
*წმ. კიტსის სახელობის სიმებიანი ოქტეტი - სიმებიანი ინსტრუმენტები (სიმღერა 7)

### სხვა პერსონალი
*მარკ რონსონი - პროდიუსერი
*მარკ სტენტი, მეტი გრინი - ხმის მიქსი
*ტედ ჯენსენი - ხმის მასტერინგი

### ავტორები
ყველა სიმღერის ავტორია Duran Duran და:
*დომინიკ ბრაუნი (სიმღერები 1-6, 8)
*მარკ რონსონი (სიმღერები 1, 5, 6)
*ანა მატრონიკი (სიმღერა 5)
*ნიკ ჰოჯსონი (სიმღერა 11)

## ჩარტები
## სქოლიო
კატეგორია:2010 წლის ალბომები
კატეგორია:2011 წლის ალბომები
კატეგორია:Duran Duran-ის ალბომები
თვალჭრელიძეიტი

**თვალჭრელიძეიტი** (სახელი ეწოდა აკადემიკოს ალექსანდრე თვალჭრელიძის პატივსაცემად) — სულფიდების კლასის მინერალი; ქიმიური შემადგენლობა Hg12(Sb, As)8 S15. კრისტალდება მონოკლინურ სინგონიაში. გვხვდება ტყვიისებრ ნაცრისფერი მარცვლოვანი აგრეგატების სახით. აქვს ალმასისებრი ელვარება. ახასიათებს ტკეჩადობა ერთი მიმართულებით. სიმაგრე მინერალოგიური სკალით 3-მდე; სიმკვრივე 7380 კგ/მ³. წარმოიქმნება ჰიდროთერმული გზით. აღმოჩენილია გომის (ზემო რაჭა) დარიშხან-სტიბიუმ-ვერცხლის წყლის საბადოში. დღეისათვის ვერცხლისწყლის შემცველი 20-მდე მინერალია ცნობილი. ერთ-ერთ მათგანს ქართული მინერალოგიურ-პეტროგრაფიული სკოლის ფუძემდებლის ალექსანდრე თვალჭრელიძის პატივსაცემად „თვალჭრელიძეიტი“ ეწოდება.

## ლიტერატურა
კატეგორია:სულფიდური მინერალები
კატეგორია:მონოკლინური მინერალები
ჯონათან ევანზი

**ჯონათან ევანზი** (; დ. 17 თებერვალი, 1958) — ბრიტანეთის უშიშროების სამსახურის (MI5) გენერალური დირექტორი 2007 წლის 21 აპრილიდან 2013 წლის 22 აპრილამდე, როდესაც უწყების ხელმძღვანელად ენდრიუ პარკერი დაინიშნა. გენერალური დირექტორის თანამდებობიდან პენსიაზე გასვლის შემდეგ, HSBC Holdings-ის საბჭოს არააღმასრულებელი დირექტორის თანამდებობაზე განაგრძო საქმიანობა.

## ბიოგრაფია
დაიბადა 1958 წლის 17 თებერვალს, იზრდებოდა კენტის საგრაფოში. განათლება სევენოუქსის სკოლაში (Sevenoaks School) მიიღო, რომელიც იმ პერიოდისთვის მხოლოდ ბიჭებისთვის განკუთვნილ კერძო სკოლას წარმოადგენდა.

1980-იან წლებში ევანზი უშიშროების სამსახურის თანამშრომელი გახდა. თავდაპირველად იგი კონტრდაზვერვაში მუშაობდა. 2007 წლის მარტში ცნობილი გახდა, რომ იგი MI5-ის გენერალურ დირექტორის თანამდებობას დაიკავებდა ელიზა მენინგემ-ბულერის შემდეგ. 2007 წლის აპრილიდან კი აღნიშნულ უწყებას ჩაუდგა სათავეში. ბრიტანეთის მთავრობის ინფორმაციით, ევანზის ხელფასი £159,999 შეადგენდა.

## პირადი ცხოვრება
ევანზი ქრისტიანია, რომელიც ბაპტისტად გაიზარდა. უნივერსიტეტში სწავლის პერიოდში იყო უნივერსიტეტებისა და კოლეჯების ქრისტიანული მეგობრობის (Universities and Colleges Christian Fellowship) წევრი. 2024 წლის მდგომარეობით, იყო ინგლისის ეკლესიის (Church of England) წევრი.

## შემდგომი საკითხავი 
* გენერალური დირექტორის ბიოგრაფია 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 17 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1958
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:ბრისტოლის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
ვოლანდი

**ვოლანდი** (Woland; რუს: Воланд) რუსი საბჭოთა მწერლის მიხეილ ბულგაკოვის რომანის „ოსტატი და მარგარიტას“ ერთ-ერთი გმირი. 

## აღწერა 
ვოლანდი არის იდუმალი უცხოელი და პროფესორი, რომლის მოსკოვში სტუმრობა მსოფლიოს ყირამალაზე დააყენებს. ის სხვადასხვა ადამიანს განსხვავებულად ეცხადება. ერთი ამბობს, რომ ის იყო დაბალი, ოქროს კბილებიანი და მარჯვენა ფეხით კოჭლობდა. მეორე ამბობს, რომ ეს კაცი იყო ძალიან მაღალი და კოჭლობდა მარცხენა ფეხით. მესამე ლაკონიურად ამტკიცებს, რომ ამ კაცს განსაკუთრებული არაფერი ჰქონდა.

ვოლანდის სახელი (Woland) თავისთავად არის გოეთეს ფაუსტის დემონის სახელის ვარიანტი: მებრძოლი ვოლანდი (Voland) ან ფალანდი. ეს რგოლი კარგადაა გამოკვეთილი ნოველის დასაწყისში. თუმცა, ვოლანდს მისი სახელით იშვიათად მოიხსენიებენ. მისი ბანდა „მესირს“ (ფრ: messir - ბატონის ან ოსტატის საპატიო ტიტული) ეძახის. 

მისი დემონური ამალა შეიცავს გრძნეულებს, ვამპირებსა და გიგანტურ მოლაპარაკე კატას.

## ვოლანდის განსახიერება ხელოვნებაში 
;კინო
* ალენ კიუნი — ოსტატი და მარგარიტა (1972 წლის ფილმი)
* გუსტავ ჰოლუბეკი — ოსტატი და მარგარიტა (1989 წლის სერიალი), პოლონეთი
* ვალენტინ გაფტი — ოსტატი და მარგარიტა (1994 წლის ფილმი), რუსეთი
* მიხეილ კოზაკოვი — ფილმში საბედისწერო კვერცხები (1995)
* ოლეგ ბასილაშვილი — ოსტატი და მარგარიტა (2005 წლის სერიალი)

; სხვა
* ალექსანდრე გრადსკი —  ოპერა ’’ოსტატი და მარგარიტა’’ (2009)
* ნიკო გომელაური —  გრიბოედოვის თეატრის სპექტაკლი ’’ოსტატი და მარგარიტა’’ (რეჟ.: ავთანდილ ვარსიმაშვილი)

## იხილეთ აგრეთვე
* ოსტატი და მარგარიტა
* მიხეილ ბულგაკოვი
* სატანა

## რესურსები ინტერნეტში
* მოკლედ რომან ოსტატ და მარგარიტას შესახებ
## სქოლიო
კატეგორია:ოსტატი და მარგარიტა
ლოცვა

[thumb|[ბორობუდურის ბერები]]
**ლოცვა** — რელიგიური პრაქტიკის სახე, რომლის დროსაც ინდივიდი ცდილობს ღმერთთან ან სულთან დაკავშირებას. ლოცვა შეიძლება იყოს ინდივიდუალური ან ჯგუფური, რომელიც შეიძლება მოხდეს საზოგადოებაში ან კერძოდ. ლოცვისათვის იყენებენ სიტყვებს ან სიმღერას. არსებობს სხვადასხვა სახის ლოცვები — შუამდგომლობის, ვედრება, მადლიერების და დიდების. ლოცვა მიმართულია ღმერთისდმი, სულისადმი ან თუნდაც რომელიმე პიროვნებისადმი. ადამიანები ბევრი, განსხვავებული მიზეზების გამო ლოცულობენ.

ლოცვა ზოგჯერ სიტყვებთან, მუსიკასთან ან ჰიმნთან ერთად ფიზიკურ პრაქტიკასაც შეიცავს.

მეცნიერთა ნაწილი ფიქრობს, რომ ყველაზე მეტად ლოცვა ეფექტურია ავადმყოფ ან დაშავებული ადამიანებისთვის.

## იხილეთ აგრეთვე
* კრიალოსანი
* მანის ქვა
* მანტრა
* მედიტაცია
* რელიგია
* სალოცავი ბორბალი
* ტიბეტური ლოცვის დროშები
* ტრანსი
* ღმერთი

## ლიტერატურა
* „მცირე საეკლესიო ენციკლოპედია“, «საქართველოს ეკლესიის 2005 წლის კალენდარი», თბ. 2004, გვ. 185

## რესურსები ინტერნეტში
* მართლმადიდებლური ქრისტიანული ლოცვები 

## სქოლიო 
კატეგორია:რელიგია
ალერსე-ანდინოს ეროვნული პარკი

**ალერსე-ანდინოს ეროვნული პარკი** — ეროვნული პარკი ჩილეში, ანდების მთებში, მდებარეობს ჩილეს ლოს-ლაგოსის რეგიონში. მოიცავს 393 კმ² ტერიტორიას. სამხრეთით და აღმოსავლეთით ესაზღვრება რელონკავი-ესტუარის ფიორდი, დასავლეთით — რელონკავის ვიწრო სრუტე, ჩრდილოეთით ჩაპოს ტბა. პარკის ტერიტორიაზე მდებარეობს 50 ტბა. 

პარკის ტერიტორიაზე დაცულია ფიცროზიის ტყეები (*კიპარისის ოჯახის ხე*). აქვე ბინადრობენ პუდუ (ყველაზე პატარა ირმისებრი) და ჩილეს ოპოსუმი.

## გალერეა

File:Alerce_Tree_in_Alerce_Andino_National_Park.jpg|ფიცროზიის ხე
File:Alerce_Andino_National_Park.jpg|
File:Alerce_Andino_National_Park_Waterfall.jpg|ჩანჩქერი მდინარე ჩაიკასზე

## რესურსები ინტერნეტში
* ალერსე-ანდინოს ეროვნული პარკი 
* http://www.greenpeace.org/chile/campaigns/bosques/salvemos-el-alerce/ficha-alerce-andino 

კატეგორია:ჩილეს ეროვნული პარკები
კატეგორია:ლოს-ლაგოსის რეგიონის დაცული ტერიტორიები
კატეგორია:1982 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები
ტიმ ოუენსი

**ტიმოთი სტივენ ოუენსი** (დ. 13 სექტემბერი, 1967, ოჰაიო, აშშ) — ამერიკელი მძიმე მეტალის შემსრულებელი მომღერალია, რომელიც ამჟამად მღერის ინგვი მალმსტინის ჯგუფში, ჯგუფებში Beyond Fear, და Charred Walls of the Damned. თავდაპირველად იგი ყურადღების ცენტრში მოექცა, როგორც Judas Priest-ის მთავარი ვოკალი, ხოლო შემდეგ გადავიდა ჯგუფში Iced Earth.

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* ტიმ „რიპერ“ ოუენსის ბიოგრაფია
* 2005 და 2006 წლების რადიო-ინტერვიუები ტიმ „რიპერ“ ოუენსთან
* ტიმ „რიპერ“ ოუენსის 2006 წლის ინტერვიუ 
* 

კატეგორია:დაბადებული 1967
კატეგორია:ამერიკელი მომღერლები
კატეგორია:Judas Priest-ის წევრები
კატეგორია:დაბადებული 13 სექტემბერი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
რივერო

**რივერო** () - კუნძული წყნარ ოკეანეში, ჩილეს სანაპიროსთან. ჩონოსის არქიპელაგში, შედის ჩილეს აისენის რეგიონის შემადგენლობაში. მისი ფართობია   452 კვ.კმ.

## იხილეთ აგრეთვე
*ჩილეს კუნძულების სია

კატეგორია:ჩილეს კუნძულები
სერანო

**სერანო** () აგრეთვე ცნობილი როგორც **პატარა ველინგტონის კუნძული** — კუნძული წყნარ ოკეანეში, ჩილეს სანაპიროსთან, პატაგონიის არქიპელაგში, შედის ჩილეს მაგალიანესი და ჩილეს ანტარქტიკის რეგიონში. მისი ფართობია 1063 კმ². ხშირად, ანტარქტიკაში მდებარე ლავუაზიეს კუნძულს შეცდომით ეძახიან ასევე სერანოს კუნძულს.

## იხილეთ აგრეთვე
* ჩილეს კუნძულების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* http://islands.unep.ch/IXE.htm#329 

კატეგორია:ჩილეს კუნძულები
პარინაკოტა

მინი|300პქ|პარინაკოტის ხედი ჩუნგარის ტბიდან
**პარინაკოტა** () — პოტენციურად აქტიური ვულკანი სამხრეთ ამერიკაში, ჩილესა და ბოლივიის საზღვარზე. შედის ნევადო-დე-პაიჩატის ვულკანურ ჯგუფში. მისი სიმაღლეა 6348 მეტრი. ამ ჯგუფის სხვა მნიშვნელოვანი მწვერვალებია პლეისტოკენე და პომერაპე. პარინაკოტას ბოლო აქტიური ფაზა დაფიქსირებულია ძვ. წ. 290 - 300 წლებში.

პარინაკოტას ყველაზე დრამატული ამოფრქვევა მოხდა 8000 წლის წინ, როდესაც ამოიფრქვა 6 კმ³. მოცულობის ლავა. ამ ლავამ ჩაკეტა ადგილობრივი ჩამდინარე წყლები, რის შედეგადაც წარმოიქმნა ჩუნგარის ტბა.

ვულკანი მდებარეობს სახამისა (ბოლივია) და ლაუკის (ჩილე) ეროვნული პარკების საზღვარზე.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ჩილეს ვულკანების სია
* ბოლივიის ვულკანების სია

## რესურსები ინტერნეტში 
* პარინაკოტა

კატეგორია:ბოლივიის ვულკანები
კატეგორია:ჩილეს ვულკანები
დეივიდ ნიკოლსი (მწერალი)

**დეივიდ ალან ნიკოლსი** (; დ. 30 ნოემბერი, 1966) — ინგლისელი მწერალი, სცენარისტი და დრამატურგი. ნიკოლსის ნოველებს შორისაა ეროვნულ დონეზე ცნობილი რომანები, როგორიცაა *Staerter for Ten* (2003), *The Understudy* (2005) და *One Day* (2009). ნიკოლსი სწავლობდა დრამას და ინგლისურს ბრისტოლის უნივერსიტეტში.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური საიტი
* „უხილავი კაცი“, გარდიანი

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 30 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1966
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ინგლისელი მამაკაცი სცენარისტები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:ინგლისელი რომანისტები
კატეგორია:ინგლისელი დრამატურგები
კატეგორია:ინგლისელი სცენარისტები
მანუელ-როდრიგესი (კუნძული)

**მანუელ-როდრიგესი** () — კუნძული წყნარ ოკეანეში, ჩილეს სანაპიროსთან, პატაგონიის არქიპელაგში, შედის ჩილეს მაგალიანესი და ჩილეს ანტარქტიკის რეგიონის შემადგენლობაში. მისი ფართობია  466 კმ².

## რესურსები ინტერნეტში
*Directemar - Armada de Chile
*Reglamento de practicaje y pilotaje - Armada de Chile.
* Revista Mar Liga Marítima de Chile.
* Oceanografía geológica UCV
* Mapa del archipiélago

## იხილეთ აგრეთვე
* ჩილეს კუნძულების სია

კატეგორია:ჩილეს კუნძულები
ხუან-გილერმოსი (კუნძული)

**ხუან-გილერმოსი** () — კუნძული წყნარ ოკეანეში, ჩილეს სანაპიროსთან, პატაგონიის არქიპელაგში, შედის ჩილეს მაგალიანესი და ჩილეს ანტარქტიკის რეგიონის შემადგენლობაში. მისი ფართობია 393 კმ². კუნძულს სახელი დაერქვა ირლანდიელი კაპიტნის, ჯონ უილიამს უილსონის პატივსაცემად.

## იხილეთ აგრეთვე
* ჩილეს კუნძულების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* ხუან-გილერმოსი 

კატეგორია:ჩილეს კუნძულები
მანის ქვა

, ინდოეთი.]]
**მანის ქვები** არის ქვის დაფები ან კენჭები, რომლებზეც ამოტვიფრულია ავალოკიტეშვარას ექვს მარცვლიანი მანტრა - ომ მანი პადმე ჰუმ. ეს ტერმინი აგრეთვე იხმარება სხვა მანტრებიანი ან რელიგიური ორნამენტებიანი ქვების გამოსახატავად. ქვები ძირითადად გზისპირას ან მდინარეებთან დევს ხოლმე, ან ერთადაა შეჯგუფებული ყრილად ან კედლად. მანის ქვები არის რელიგიური ჩინტამანის ფორმა.

## მანის კედლები
იმ რეგიონებში, სადაც ტიბეტური ბუდიზმის გავლენაა, მოგზაური შეიძლება გადაეყაროს მანის კედლებს. ეს ქვის სტრუქტურები შედგება დახვეწილად ამოკვეთილი ქვის დაფებისგან, ძირითადად წარწერით - „ომ მანი პადმე ჰუნგ“. ბუდისტური დოქტრინის მიხედვით, ეს ქვები უნდა იყოს მარცხნივ, დედამიწისა და სამყაროს ტრიალის შესაბამისად.

ხშირად ქვები განლაგებულია ტაძართან ან ჩორტენთან ახლოს, ზოგჯერ კი მათგან რამდენიმე მეტრით ან კილომეტრითაა დაშორებული. წარწერები ტიბეტური შრიფტითაა ამოტვიფრული.

## იხილეთ აგრეთვე
* ომ მანი პადმე ჰუმ

## რესურსები ინტერნეტში
* უდიდესი მანის ქვა ჩინეთში 
* მანის ქვების საიტი 

კატეგორია:ბუდიზმიკატეგორია:ტიბეტური ბუდიზმი
პატრისიო-ლინჩი

**პატრისიო-ლინჩი** () — კუნძული წყნარ ოკეანეში, ჩილეს სანაპიროსთან, პატაგონიის არქიპელაგში, შედის ჩილეს აისენის რეგიონის შემადგენლობაში. მისი ფართობია  561 კმ.კვ.

## იხილეთ აგრეთვე
*ჩილეს კუნძულების სია

## რესურსები ინტერნეტში
*[http://www.directemar.cl/pilotaje/PaginaC.html ] 
*http://www.ligamar.cl/revis6/35.htm 

          

კატეგორია:ჩილეს კუნძულები
ომ მანი პადმე ჰუმი

]]
ს სასახლის გარეთ, კლდეზე.]]
**ომ მანი პადმე ჰუმ** (სანს: ओं मणिपद्मे हूं Oṃ maṇi padme hūṃ; IPA: õːː məɳipəd̪meː ɦũː) არის ბოდჰისატტვა ავალოკიტეშვარას მანტრა.

მანტრას განსაკუთრებულ პატივს სცემენ დალაი ლამას მიმდევრები, რადგან იგი ჩენრეზიგის ანუ ავალოკიტეშვარას ინკარნაციადაა მიჩნეული.

ხშირად „ომ მანი პადმე ჰუმ“ ამოტვიფრულია ქვებზე, სალოცავ დროშებზე ან სალოცავ ბორბლებზე.

## ტრანსლიტერაცია
* ტიბეტური: ༀམཎིཔདྨེཧཱུྃ། *ომ მანი პადმე ჰუნგ* ან *ომ მანი ბე მე ჰუნგ* ან *ომ მანი პადმე ჰუმ*
* დევანაგარი: ओं मणि पद्मे हूँ oṃ maṇipadme hūṃ
* ბენგალური: ওঁ মণিপদ্মে হুঁ
* ტამილური: ஓம் மணி பத்மே ஹூம்
* ჩინური: 唵嘛呢叭咪吽, ფინინი Ǎn mání bāmī hōng (唵麼抳缽訥銘吽 Ǎn mání bōnàmíng hōng)
* კორეული ჰანგილი 옴 마니 파드메 훔 *ომ მანი ფადმე ჰუმ* ან 옴 마니 반메 훔 *ომ მანი ბანმე ჰუმ*
* იაპონური კატაკანა オンマニハンドメイウン *ომ მანი ბანდომეი უნ* 
* მონღოლური: Ум маани бадми хум *უმ მაანი ბადმი ხუმ*
* ვიეტნამური: *Úm ma ni bát ni hồng* ან *Án ma ni bát mê hồng*
* თაი: *โอมฺ มณิ ปทฺเม หูมฺ*

## მნიშვნელობა
მანტრის შუა ნაწილი - *maṇipadme* ხშირად ითარგმნება: „ძვირფასი ქვა ლოტოსში“, სანსკრიტი maṇí „ძვირფასი ქვა, ჩინტამანი“, padma „ლოტოსი“, მაგრამ დონალდ ლოპესის თქმით *მანიპადმე* არის წოდებითი და არა ლოკატივი, მანიპადმე ბოდჰისატტვა ავალოკიტეშვარას ეპითეტია, აქეთ-იქით კი აქვს *ომ* და ჰუნგ'', რომელთაც ლინგვისტური მნიშვნელობა არ აქვთ.

## იხილეთ აგრეთვე
* გულის სუტრა
* ვაჯრაიანა
* ლოცვა
* მანის ქვა
* მანტრა
* სალოცავი ბორბალი
* სამსარა
* ტიბეტური დამწერლობა

## რესურსები ინტერნეტში
* მანტრა „ომ მანი პადმე ჰუნგის“ მნიშვნელობა  

კატეგორია:ბუდიზმი
პარინაკოტა (მრავალმნიშვნელოვანი)

ტოპონიმი **პარინაკოტა** შეიძლება აღნიშნავდეს:

*პარინაკოტა – პროვინცია ჩილეში
*პარინაკოტა – ვულკანი ჩილეში
*პარინაკოტა – სოფელი ჩილეში
*არიკა და პარინაკოტას რეგიონი – რეგიონი ჩილეში
ხუან-ფერნანდესის არქიპელაგის ეროვნული პარკი

**ხუან-ფერნანდესის არქიპელაგის ეროვნული პარკი** () – ეროვნული პარკი ჩილეში, ვალპარაისოს რეგიონში რეგიონში. მდებარეობს ჩილედან 667 კმ-ზე დასავლეთით ხუან-ფერნანდესის არქიპელაგზე.  შეიქმნა1935 წელს.

## იხილეთ აგრეთვე
* ჩილეს ეროვნული პარკების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი
*ხუან-ფერნანდესის ბიოსფერული რეზერვატი 

კატეგორია:ჩილეს ეროვნული პარკები
კატეგორია:ჩილეს ბიოსფერული ნაკრძალები
კატეგორია:1935 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები
კატეგორია:ვალპარაისოს რეგიონის დაცული ტერიტორიები
ტარიქ რამადანი

**ტარიქ რამადანი** (‎; დ. 26 აგვისტო 1962, ჟენევა, შვეიცარია) — შვეიცარიელი ინტელექტუალი, ფილოსოფოსი, თეოლოგი, აკადემიკოსი, პოეტი და მწერალი. რამადანი არის თანამედროვე ისლამის კვლევის პროფესორი, ოქსფორდის უნივერსიტეტის აღმოსავლეთმცოდნეობის ფაკულტეტზე. რამადანი ცნობილია, როგორც ისლამური ტექსტების ხელახალი ინტერპრეტაციის მომხრე. ჟურნალი *American Foreign Policy*-ს მიერ 2008 წელს ჩატარებულმა გამოკითხვამ პროფესორი რამადანი მსოფლიოს წამყვანი 100 ინტელექტუალის სიაში 49-ედ დაასახელა.

## ბიბლიოგრაფია
* მნიშვნელობის ძებნა: პლურალისტური ფილოსოფიის განვითარება, 2010, ISBN 978-0-14-191957-7
* რაც მე მწამს, 2009, ISBN 978-0-19-538785-8
* რადიკალური რეფორმა: ისლამური ეთიკა და ლიბერაცია, 2009, ISBN 978-0-19-533171-4
* წინასწარმეტყველის კვლადაკვალ: გაკვეთილები მუჰამედის ცხოვრებიდან, 2007, ISBN 978-0-19-530880-8
* დასავლელი მუსლიმები და ისლამის მომავალი, 2004, ISBN 0-19-517111-X
* ისლამი, დასავლეთი და თანამედროვეობის წინაღობა, 2001, ISBN 0-86037-311-8
* ევროპელ მუსულმანად ყოფნა, 1999, ISBN 0-86037-300-2

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 
* ტარიქ რამადანის აუდიო და ვიდეო ლექციები 
* ტარი რამადანი საუბროს იმის შესახებ თუ რას ნიშნავს იყო „ზომიერი“ მუსლიმი 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 26 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1962
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:ჟენევის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:შვეიცარიელი მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:XX საუკუნის შვეიცარიელი მწერლები
კატეგორია:XIX საუკუნის შვეიცარიელი მწერლები
ბერნარდო ო’ჰიგინსის ეროვნული პარკი

**ბერნარდო ო’ჰიგინსის ეროვნული პარკი** () — ეროვნული პარკი ჩილეში, აისენისა და მაგალიანესის რეგიონებში. შეიქმნა 1969 წელს. ფართობი 35 259 კმ² (3 524 648 ჰა).

## იხილეთ აგრეთვე
* ჩილეს ეროვნული პარკების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* WCS in Chile's O'Higgins National Park 
* ტურისტული რუკა

კატეგორია:ჩილეს ეროვნული პარკები
კატეგორია:მაგალიანესის რეგიონის დაცული ტერიტორიები
კატეგორია:აისენის რეგიონის დაცული ტერიტორიები
კატეგორია:1969 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები
ბოსკე-დე-ფრაი-ხორხეს ეროვნული პარკი

**ბოსკე-დე-ფრაი-ხორხეს ეროვნული პარკი** () – ეროვნული პარკი ჩილეში, კოკიმბოს რეგიონში.  შეიქმნა 1941 წელს.  ფართობი 100 კმ² (9 959  ჰა).

## იხილეთ აგრეთვე
* ჩილეს ეროვნული პარკების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* ფრაი-ხორხეს ბიოსფერული რეზერვატი 

კატეგორია:ჩილეს ეროვნული პარკები
კატეგორია:ჩილეს ბიოსფერული ნაკრძალები
კატეგორია:კოკიმბოს რეგიონის დაცული ტერიტორიები
კატეგორია:1941 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები
კატეგორია:რამსარის ძეგლები ჩილეში
კორკოვადო (მრავალმნიშვნელოვანი)

ტოპონიმი **კორკოვადო** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* კორკოვადო — მთა ბრაზილიაში.
* კორკოვადოს ეროვნული პარკი — ეროვნული პარკი კოსტა-რიკაში
* კორკოვადო — ყურე სამხრეთ ამერიკაში, ჩილე.
* კორკოვადო — ვულკანი სამხრეთ ამერიკაში, ჩილე.
* კორკოვადოს ეროვნული პარკი — ეროვნული პარკი ჩილეში
ჯუნგლების წიგნი

„**ჯუნგლების წიგნი**“ () — ინგლისელი მწერალ რადიარდ კიპლინგის მოთხრობების კრებული. 1893-1894 წლებში მათი ნაწილი გამოიცემოდა სხვადასხვა ჟურნალში. წიგნის სახით გამოვიდა 1894 წელს. ორიგინალური ილუსტრაციები შესრულებულია რადიარდის მამის, ჯონ ლოკვუდ კიპლინგის მიერ. კიპლინგი თავად დაიბადა ინდოეთში და ცხოვრების პირველი ექვსი წელი იქ გაატარა. ინგლისში ათწლიანი ცხოვრების შემდეგ ის დაუბრუნდა ინდოეთს, სადაც ექვსნახევარი წელი იმუშავა. ისტორიები, მოთხრობილი ამ კრებულში, დაწერილია ვერმონტში.

სიუჟეტი ძირითადად იგავების სახეს ატარებს. განიხილება ჯუნგლების კანონი, მაგალითად, ინვიდივუალური ცხოველების, მათი ოჯახების უსაფრთხოების წესები. ყველაზე ცნობილი ისტორიები ეხება ბიჭუნა მაუგლის, რიკი ტიკი ტავის (მანგუსტის) და სპილოების მომვლელ ტუმაის ცხოვრებას.

## თავები
წიგნში შეტანილ ყოველ მოთხრობას მოჰყვება ლექსი, ერთგვარი ეპიგრამა.

## რესურსები ინტერნეტში
*

კატეგორია:1894 წლის წიგნები
კატეგორია:რადიარდ კიპლინგის ნაწარმოები
კორკოვადოს ეროვნული პარკი (ჩილე)

**კორკოვადოს ეროვნული პარკი** () – ეროვნული პარკი ჩილეში, ლოს-ლაგოსის რეგიონში.  პარკს ესაზღვრება კორკოვადოს ყურე და კორკოვადოს მთა. დაარსდა 2005 წელს.  ფართობი 2,096 კმ² (209.623  ჰა).

## იხილეთ აგრეთვე
* ჩილეს ეროვნული პარკების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* შეიქმნა კორკოვადო ეროვნული პარკი  სიახლე Chile.com-ზე
* კორკოვადოს ეროვნული პარკი 

კატეგორია:ჩილეს ეროვნული პარკები
კატეგორია:ლოს-ლაგოსის რეგიონის დაცული ტერიტორიები
კატეგორია:2005 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები
ნეზნაიკა

**ნეზნაიკა** () — ბიჭუნა, ქონდრისკაცუნა, პერსონაჟი ნიკოლოზ ნოსოვის წიგნებიდან.

პირველად ნეზნაიკა პალმერ კოქსის კომიქსებში გამოჩნდა. 1889 წელს გამოვიდა მწერალ ანა ჰვოლსონის წიგნი, სადაც ნეზნაიკა ერთ-ერთი პერსონაჟი იყო. თუმცა, ყველაზე დიდი პოპულარობა მან მოიპოვა ნოსოვის ხელში. თავდაპირველად გამოვიდა მოთხრობების კრებული  „ნეზნაიკასა და მისი მეგობრების თავგადასავალი“. შემდეგ გამოიცა ორი რომანი - „ნეზნაიკა მზის ქალაქში“ და სამეცნიერო ფანტასტიკის ჟანრის „ნეზნაიკა მთვარეზე“.

## ეკრანიზაციები და სხვა კინო-ადაპტაციები
### ანიმაციური ფილმები და სერიალები
* *1959*: *ზუსტად სამსა და თხუთმეტზე* 
* *1960*: *ვინტიკი და შპუნტიკი - მხიარული ოსტატები*
* *1961*: *ნეზნაიკა სწავლობს*
* *1965*: *სად მინახავს?*
* *1972*: *ნეზნაიკასა და მისი მეგობრების თავგადასავლები* (10 სერია)
* *1977*: *ნეზნაიკა მზის ქალაქში* (მინი-სერიალი)
* *1997*—*1999*: *ნეზნაიკა მთვარეზე* (დილოგია)
* *2004*: *ნეზნაიკა და ბარაბასი*

### მხატვრული ფილმები
* *1983*: *ნეზნაიკა ჩვენი ეზოდან*

## რესურსები ინტერნეტში 
* ნოსოვის წიგნები საიტზე fictionbook.ru 

## სქოლიო
კატეგორია:ნიკოლოზ ნოსოვი
კატეგორია:ნეზნაიკა
ლატინუმი

**ლატინუმი** არის გერმანიის ფედერაციულ რესპუბლიკაში, ავსტრიასა და შვეიცარიაში ლათინური ენის ცოდნის დამადასტურებელი ცნობა, რომელიც გაიცემა სახელმწიფო გამოცდის ჩაბარების საფუძველზე. ლატინუმის გამოცდაზე ირკვევა გამოსაცდელი პირის უნარი თავი გაართვას ლათინურ ენაზე დაწერილ ტექსტს, რომლის წინაპირობაცაა ამ ენის ლექსიკის, მორფოლოგიისა და სინტაქსის დაუფლება გარკვეულ დონეზე. ლატინუმი მომდინარეობს *examen Latinum*-დან და ნიშნავს „ლათინურ გამოცდას“, ან „გამოცდას ლათინურში“.

## გერმანია 
1979 წლიდან მოყოლებული გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკის ზოგ მხარეში ე.წ. მცირე და დიდი ლატინუმი შეცვალა ლატინუმმა. მრავალ მხარეში პარალელურად არსებობდა შესაძლებლობა დიდი და მცირე ლათინუმის ჩაბარებისა. 

### საუნივერსიტეტო ლატინუმი 
მრავალი ჰუმანიტარული დარგის შესწავლისას გერმანულ უნივერსიტეტებში მოითხოვენ ლათინური ენის ცოდნას, ან ამ ცოდნის დამადასტურებელ ოფიციალურ საბუთს, რომელსაც ლატინუმი ეწოდება. ეს მოთხოვნა ვრცელდება არა მარტო თეოლოგიასა და არქეოლოგიაზე, არამედ მრავალი ინდოევროპული ენის ფილოლოგიაზე, როგორიცაა ანგლისტიკა, გერმანისტიკა, სკანდინავისტიკა, სლავისტიკა, რომანისტიკა, ასევე ფილოსოფიასა და ისტორიაზე. 
ეს რამდენიმე წელია ლათინუმის ქონა სავალდებულო აღარაა ჰუმანური და ვეტერინარული მედიცინის, ანდა სამართალმცოდნოების უნივერსიტეტში შემსწავლელთათვის, თუმცა უკვე ამ სპეციალობებშიაც არსებობს არგუმენტირებული მოსაზრებები, რომელთა მიხედვითაც (კელნის უნივერსიტეტი, ჰალეს უნივერსიტეტი) ლათინურის ცოდნის გარეშე წარმოუდგენელია კარგ სპეციალისტად ჩამოყალიბება. პროფესორ-მასწავლებლები არგუმენტაციისას განსაკუთრებულ აქცენტს აკეთებენ იმაზე, რომ მომავალი სპეციალისტები ხშირად მცდარად (არასწორი ფორმით, მნიშვნელობით, ან მართლწერით) გამოიყენებენ დარგობრივ ტერმინოლოგიას. 
საზოგადოდ, ვისაც ლათინური ენის ცოდნის დამადასტურებელი ოფიციალური ცნობა ჯერ კიდევ სკოლაში არ აუღია, შეუძლია მოსწავლეთა, ან მშობელთა შეკრებაზე მოითხოვოს იგი, რის შედეგადაც სკოლა მოიწვევს შესაბამისი კვალიფიკაციის მასწავლებელს და ე.წ. ლატინუმის მოპოვება აბიტურიუმის ფარგლებში გახდება შესაძლებელი. უნივერსიტეტში ლათინური ენის კურსები, რომლებიც მიზნად ისახავენ ამ ენის შემსწავლელთათვის ლათინუმის მოსაპოვებელი ცოდნის მიცემას, ორი სავალდებულო სემესტრისაგან შედგება.

**ლათინუმის** მოსაპოვებელი გამოცდა უნივერსიტეტებში ანონიმური წესით ტარდება, რაც იმას ნიშნავს, რომ გამოცდის მონაწილეს სახელმწიფო საგამოცდო სამსახურის მიერ მიკუთვნებული აქვს სპეციალური საიდუმლო ნომერი, ხოლო თვითონ ლატინუმის გამოცდა ტარდება საგნის მასწავლებლის გარეშე. ლათინუმის ცნობა არის დამოუკიდებელი ღირებულების დამადასტურებელი საბუთი და იმ შემთხვევაშიც კი, თუ სტუდენტი აღარ დაასრულებს სწავლას უნივერსიტეტში, მას ეს ცნობა მაინც დარჩება ცალკე საბუთად. ხსენებული წესი მოქმედებს ენის სერტიფიკატების მისაღებ ყველა (გრეკუმი, ჰებრაიკუმი, არაბიკუმი) გამოცდაზე.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ბერძნული ენა (სასკოლო დისციპლინა)
* ლათინური ენა (სასკოლო დისციპლინა)
* გრეკუმი
* ჰებრაიკუმი
* უცხოური ენების ფლობის საერთო ევროპული კომპეტენციები

კატეგორია:ლათინური ენა
კატეგორია:უცხო ენის სერტიფიკატები
ვიქტორია (ჩილე)

**ვიქტორია** () – ქალაქი და კომუნა ჩილეში. იმავე სახელწოდების კომუნის ადმინისტრაციული ცენტრი. ქალაქი და კომუნა შედის არაუკანიის რეგიონის მალიეკოს პროვინციაში.

ქალაქის მოსახლეობა – 23 977 (2002), კომუნის მოსახლეობა – 33512  (2007), ფართობი – 1256 კმ², სიმჭიდროვე – 26,68 კაცი/კმ².

## რესურსები ინტერნეტში
* www.josemiguelhuerta.blogspot.com  
* Diario Las Noticias de Victoria  

კატეგორია:ჩილეს ქალაქები
კატეგორია:ჩილეს კომუნები
ჩილოეს ეროვნული პარკი

**ჩილოეს ეროვნული პარკი** () – ეროვნული პარკი ჩილეში, ლოს-ლაგოსის რეგიონში.  მდებარეობს კ. ჩილოეზე, შეიქმნა 1983 წელს.  ფართობი 431 კმ² (43.057  ჰა).

## იხილეთ აგრეთვე
* ჩილეს ეროვნული პარკების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* ჩილოეს ეროვნული პარკი საიტზე TurismoChile.cl

კატეგორია:ჩილეს ეროვნული პარკები
კატეგორია:ლოს-ლაგოსის რეგიონის დაცული ტერიტორიები
კატეგორია:ჩილოეს არქიპელაგი
კატეგორია:1983 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები
გიორგი თვალჭრელიძე (რევოლუციონერი)

**გიორგი გრიგოლის ძე თვალჭრელიძე ** (დ. 19 სექტემბერი, 1896, პატარა ონი, ამბროლაურის რაიონი — გ. 13 აპრილი, 1968) — რევოლუციური მოძრაობის მოღვაწე საქართველოში. სკკპ-ს წევრი 1917 წლიდან. 

1913 წელს სოჭში მუშაობდა შავი ზღვის რკინიგზის მშენებლობაზე. 1915 წელს მეფის არმიაში იბრძოდა თურქეთის ფრონტზე, სადაც ჩაება რევოლუციურ მოძრაობაში. 1918 წელს მშობლიურ სოფელს დაუბრუნდა და განაგრძო რევოლუციური საქმიანობა. ამავე წლის ივნისში გაიწვიეს მენშევიკური არმიის მე-3 ქვეით პოლკში, რომელიც ქალაქ ფოთის ტერიტორიაზე იყო განლაგებული. ფოთის საქალაქო პარტიული ორგანიზაციის დავალებით, სხვა ამხანაგებთან ერთად პოლკში ჩამოყალიბდა ბოლშევიკური უჯრედები და ჯარისკაცთა შორის აქტიურ არალეგალურ პარტიულ-პოლიტიკურ მუშაობას ეწეოდა. 1919 წლის მაისში დააპატიმრეს. საქართველოში საბჭოთა ხელისუფლების გამარჯვების შემდეგ გ. თვალჭრელიძე ჯერ პატარა ონის რევკომის თავმჯდომარედ მუშაობდა, შემდეგ სხვადასხვა საპასუხისმგებლო თანამდებობაზე იყო. სწავლობდა მოსკოვში სვერდლოვის სახელობის უნივერსიტეტში. სასწავლებლის დამთავრების შემდეგ ხელმძღვანელ პარტიულ სამუშაოზე იყო. პარტიის თბილისის ლენინის რაიკომის, გურჯაანისა და მახარაძის რაიკომების, აჭარის საოლქო და ბათუმის საქალაქო კომიტეტის პირველი მდივანი. საქართველოს კპ. ცკ-ის მრეწველობისა და ტრანსპორტის განყოფილების გამგე, საქართველოს კპ ცკ-თან არსებული პარტკომისიის თავმჯდომარე, საქართველოს სახელმწიფო კონტროლის მინისტრი და სხვა პარტიის მე-17-19 ყრილობის დელეგატი, საქართველოს სსრ 1-2 და  სსრკ  III მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი. დაჯილდოებულია ლენინის წითელი დროშის ორდენით, შრომის წითელი დროშის ორდენით, სამამულო ომის 1 ხარისხის ორდენით და მედლებით.

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში
* გიორგი  თვალჭრელიძის ბიოგრაფია (I მოწვევა)
* გიორგი  თვალჭრელიძის ბიოგრაფია (II მოწვევა)
*  გიორგი  თვალჭრელიძის ბიოგრაფია (IV მოწვევა)

კატეგორია:დაბადებული 19 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1896
კატეგორია:გარდაცვლილი 13 აპრილი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1968
კატეგორია:ამბროლაურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის I  მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის II  მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის IV მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
კატეგორია:სსრკ-ის III მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
კატეგორია:სკკპ-ის XIX ყრილობის დელეგატები
კონგილიოს ეროვნული პარკი

**კონგილიოს ეროვნული პარკი** () – ეროვნული პარკი ჩილეში, არაუკანიის რეგიონში.  მდებარეობს ანდების მთებში, კაუტინის პროვინციაში, შეიქმნა 1987 წლის15 აპრილს.  ფართობი 608  კმ² (60.832  ჰა).

## იხილეთ აგრეთვე
* ჩილეს ეროვნული პარკების სია
* არაუკარიასის ბიოსფერული რეზერვატი
* კონგილიოს ტბა

## რესურსები ინტერნეტში
* პარკის ზამთრის ხედები 
* კონგილიოს ტბის სურათები

კატეგორია:ჩილეს ეროვნული პარკები
კატეგორია:არაუკანიის რეგიონის დაცული ტერიტორიები
კატეგორია:1950 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები
ომფარეთი

**ომფარეთი** — სოფელი გურიის მხარის ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტში, ღრმაღელის თემში (სოფლები: ომფარეთი, ორმეთი, ღრმაღელე, წყალწმინდა). მდებარეობს მდინარე სუფსის ხეობაში. სოფელში მოქმედებს ასფალტის ქარხანა, მოდის მინერალური წყალი.

## ისტორია
ომფარეთი მეგრული წარმოშობის ტოპონიმია და ნიშნავს სამალავ ადგილს. სოფლის ტერიტორიაზე, მდინარე სუფსის მარცხენა სანაპიროზე, სოფელ სუფსიდან 2 კმ-ში აღმოჩენილია ადრე შუა საუკუნეების, ანფილადური წყობის აბანო, რომელიც მსგავსია ციხისფერდსა და შუხუთში აღმოჩენილი აბანოებისა.
შედიოდა მიქელგაბრიელის სასოფლო საზოგადოებაში. 1885-1900 წელს ომფარეთში იაკობის მთაზე ნავთობის მოპოვებას ცდილობდა ელიზავეტოპოლის გუბერნატორი ალექსანდრე ნაკაშიძე. გაყვანილი იქნა 31 მეტრი სიღრმის ბურღები. 1912 წელს გაყვანილ იქნა ახალი ბურღები, მაგრამ ძიება შეწყდა პირველი მსოფლიო ომის გამო. 1926-1929 წლებში გაითხარა 890 მეტრი სიღმის ბურღი, მიღებულ იქნა 5 ტონა ნავთობი სამ დღე-ღამეში. 1932 წელს ნავთობის ძიება ომფარეთში შეწყდა.

## მოსახლეობა
## სქოლიო
კატეგორია:ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ზემო ჩიბათი

**ზემო ჩიბათი** — სოფელი საქართველოში, ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტის ჩიბათის ადმინისტრაციულ ერთეულში (გურიის მხარე).

მდებარეობს გურიის დაბლობზე, ზღვის დონიდან 60 მ-ზე, ლანჩხუთიდან 5 კმ-ში.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 300 ადამიანი.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ნინოშვილი (ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტი)

**ნინოშვილი** — სოფელი გურიის მხარის ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: ნინოშვილი, ყელა). მდებარეობს გურიის ქედის მთისწინეთში, მდინარე ღვედისწყლის (ფიჩორის სისტემა), ნაპირებზე, ზღვის დონიდან 80 მ., ლანჩხუთიდან 18 კმ., ნიგვზიანიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 4 კმ. სოფელში გადის ოზურგეთი-ლანჩხუთის საავტომობილო გზა, მოქმედებს საბავშვო ბაღი. და საჯარო სკოლა. სოფელში მოქმედებს დავით აღმაშენებლის სახელობის მონასტერი.

## ისტორია
სოფლის ძველი სახელწოდებაა ცაცხვიანი, სოფელს სახელი ეწოდა ეგნატე ნინოშვილის პატივსაცემად. საბჭოთა პერიოდში განვითარებული იყო მეჩაიეობა, მეციტრუსეობა, მესიმინდეობა, აშენებდნენ ტუნგს.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
კონგილიოს ტბა

**კონგილიოს ტბა** () — ტბა ჩილეში. მდებარეობს არაუკანიის რეგიონში, კონგილიოს ეროვნულ პარკში. მისი ფართობია 7,5 კმ². ზედაპირი მდებარეობს ზღვის დონიდან 1122 მ სიმაღლეზე. 

## რესურსები ინტერნეტში
*კონგილიოს ტბა  

კატეგორია:ჩილეს ტბები
ტელმანი (ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტი)

**ტელმანი** — სოფელი საქართველოში, გურიის მხარის ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტში, აცანის თემში (სოფლები: აცანა, ტელმანი). მდებარეობს გურიის ქედის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე აცაურას მარცხენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 130 მ., ლანჩხუთიდან 10 კმ., აცანადან 3 კმ.

## ისტორია
სოფლის ძველი სახელწოდებაა შრომისუბანი. სოფელში XIX საუკუნეში განვითარებული იყო მეთუნეობა. საბჭოთა კავშირის დროს კი მეჩაიეობა და მეციტრუსეობა. ამავე პერიოდში სოფელს სახელი ეწოდა გერმანელი პოლიტიკოსის ერნსტ ტელმანის პატივსაცემად.

## მოსახლეობა
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ტრუფულტრუფული

**ტრუფულტრუფული** – მდინარე არაუკანიის რეგიონში, ჩილე. სათავეს იღებს კონგილიოს ტბიდან. ერთვის მდინარე ალიიპენს ქ. მელიპეუკოსთან. მდინარის დიდი ნაწილი მიედინება კონგილიოს ეროვნული პარკის ტერიტორიაზე.

## სქოლიო 
კატეგორია:ჩილეს მდინარეები
ჩილეს დემოგრაფია

[thumb|194px|right|[2005 წლის მიხედვით, აგლომერაციები და ქალაქები, 10 000 მოსახლით]]
**ჩილეს მოსახლეობის** რაოდენობა დაახლოებით 17 მილიონს შეადგენს. მოსახლეობის 85% ცხოვრობს ურბანულ არეალში, საიდანაც ნახევარი (დაახლოებით 7 მილიონი) კოცენტრირებულია სანტიაგოში. მოსახლეობის ზრდის მაჩვენებელი (0.97%) თითქმის ყველაზე დაბალია, ლათინური ამერიკის მასშტაბით. მოსახლეობის რაოდენობა 20 მილიონს დაახლოებით 2035-2040 წლებში მიაღწევს.

## მოსახლეობა 
### ეთნიკური ჯგუფები 
მექსიკის ეროვნული ავტონომიური უნივერსიტეტის ლათინური ამერიკის მკვლევარი პროფესორი **ფრანცისკო ლისკანო** თვლის, რომ ჩილეს მოსახლეობის 52.7% შეადგენენ ევროპელებს, ხოლო მეტისები დაახლოებით 44 %-ს. ჩილეს უნივერსიტეტის სხვა კვლევის მიხედვით თეთრები შეიძლება შეადგენდნენ მოსახლეობის 60-დან 90 პროცენტამდე.

2002 წლის აღწერის მიხედვით, ჩილეს მოსახლეობის მხოლოდ 3.2% მიიჩნევს თავს ჩილეს მკვიდრ მოსახლედ, ხოლო უმეტესობას ჰყავდა შერეული წინაპრები.

## სქოლიო 
კატეგორია:ჩილეს დემოგრაფია
კატეგორია:ეთნიკური ჯგუფები
ვალდივია (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი **ვალდივია** შეიძლება აღნიშნავდეს:

;გეოგრაფია
***ჩილე**
** ვალდივია — ქალაქი ჩილეში
** ვალდივია — მდინარე ჩილეში
** ვალდივია — პროვინცია ჩილეში
** ლო-ვალდივია  — მცირე ქალაქი ჩილეში

***კოლუმბია**
** ვალდივია — მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში.
***ეკვადორი**
** ვალდივია — მცირე ქალაქი ეკვადორში.
***ესპანეთი**
** ვალდივია — მცირე ქალაქი ესპანეთში. აქ დაიბადა  პედრო დე ვალდივია.

;კულტურა
***ეკვადორი**
** ვალდივია
***ჩილე**
** ვალდივიის საერთაშორისო ფილმების ფესტივალი

;სხვა
* ვალდივიის დროშა: — ქ. ვალდივიის დროშა
* პედრო-დე-ვალდივია: ხიდი ვალდივიაში.

;ადამიანები
* პედრო დე ვალდივია — ესპანელი კონკისტადორი, ჩილეს პირველი გუბერნატორი
* ხორხე ვალდივია — ჩილელი ფეხბურთელი
* პიერიკ ვალდივია — ფრანგი ფეხბურთელი
ნიკ მერინოუ

thumb|right|ნიკ მერინოუ

**ზელკო მარინოვიჩი**, უფრო მეტად ცნობილი, როგორც **ნიკ მერინოუ** — სერბული წარმოშობის ამერიკელი კომპოზიტორი, მომღერალი და კლავიშისტი. 7 წლის ასაკში მან მეცადინეობა დაიწყო ვოკალისა და ფორტეპიანოს განხრით აღმოსავლეთ ევროპის ექსკლუზიურ მუსიკალურ სასწავლებელში. მისი საყვარელი შემსრულებლები და შთაგონების წყარო გახდნენ Deep Purple, ლედ ზეპელინი, AC/DC, Queen და ბოლო დროს – ინგვი მალმსტინი. 2010 წლის აპრილში გამოვიდა მისი პირველი ალბომი *Freedom Has No Price*, რომლის პროდიუსერი მალმსტინი იყო.

## რესურსები ინტერნეტში
* ბიოგრაფია საიტზე Encyclopaedia Metallum: The Metal Archives
* ბიოგრაფია Yamaha-ს საიტზე

კატეგორია:ამერიკელი მუსიკოსები
ბიო-ბიო (მდინარე)

**ბიო-ბიო** () – სიგრძით მეორე მდინარე ჩილეში. მისი სიგრძეა 380 კმ. აუზის ფართობი კი 24264 კმ². 

მდინარე აღმოაჩინა ესპანელმა კონკისტადორმა ხუან ბაუტისტა პასტენემ 1544 წელს. შემდეგ წლებში იგი წარმოადგენდა საზღვარს ესპანელებსა და ინდიელების მიწებს შორის. 1647 წელს მდინარე ბიობიოს ნაპირზე ხელი მოეწერა სამშვიდობი ხელშეკრულებას ესპანელებსა და მაპუჩეს ტომის ინდიელებს შორის, რომლის მიხედვითაც ბიო-ბიო კვლავ სასაზღვრო მდინარედ იქნა მიჩნეული. 

## სქოლიო 
* მდინარე ბიო-ბიო

კატეგორია:ჩილეს მდინარეები
ბიო-ბიო (მრავალმნიშვნელოვანი)

ტოპონიმი **ბიო-ბიო** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* ბიო-ბიო — მდინარე ჩილეში
* ბიო-ბიო — რეგიონი ჩილეში
* ბიო-ბიო — პროვინცია ჩილეში
კლარენსე

**კლარენსე** () — კუნძული წყნარ ოკეანეში, ჩილეს სანაპიროსთან, პატაგონიის არქიპელაგში, შედის ჩილეს მაგალიანესი და ჩილეს ანტარქტიკის რეგიონის შემადგენლობაში. კუნძული თითქმის დაუსახლებელია. 1992 წლის აღწერის მონაცემებით, აქ ცხოვრობდა 10 ადამიანი, ხოლო 2002 წლის მონაცემებით - 5 ადამიანი.

## იხილეთ აგრეთვე
* ჩილეს კუნძულების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* http://www.ine.cl/canales/chile_estadistico/territorio/division_politico_administrativa/pdf/dpa2001.pdf

კატეგორია:ჩილეს კუნძულები
პატაგონიის არქიპელაგი

**პატაგონიის არქიპელაგი** () — არქიპელაგი სამხრეთ ამერიკის სამხრეთ-დასავლეთ ნაპირზე, ჩილეს სანაპიროსთან. მდებარეობს ჩაკაოს არხსა და დრეიკის სრუტეს შორის. მოქცეულია ატლანტისა და წყნარ ოკეანეებს შორის. არქიპელაგი შედის ჩილეს ორი რეგიონის - აისენისა და მაგალიანესი და ჩილეს ანტარქტიკის რეგიონების შემადგენლობაში. პატაგონიის არქიპელაგში გადის ისეთი უმნიშვნელოვანესი საწყლოსნო გზები, როგორებიცაა მაგელანის სრუტე და ბიგლის არხი.

## იხილეთ აგრეთვე
* ჩილეს კუნძულების სია

კატეგორია:ჩილეს კუნძულები
ცეცხლოვანი მიწის არქიპელაგი

მინი|250პქ
**ცეცხლოვანი მიწის არქიპელაგი** () — არქიპელაგი სამხრეთ ამერიკის კონტინენტის უკიდურეს სამხრეთ ნაწილში, კვეთს მაგელანის სრუტეს. არქიპელაგი შედგება ძირითადი კუნძულის - ცეცხლოვანი მიწისა (*რომელიც იყოფა არგენტინასა და ჩილეს შორის, ფართობი  48,100 კვ.კმ*) და სხვა პატარა კუნძულებისაგან, რომელთაგან  კუნძულ ჰორნზე მდებარეობს ჰორნის კონცხი. ეს კუნძულები აღმოაჩინა ფერნანდო მაგელანმა თავის მოგზაურობისას 1520 წელს, მიუხედავად ამისა, ისინი ევროპელთაგან დაუსახლებელი რჩებოდა XIX საუკუნის მეორე ნახევრამდე, სანამ დაიწყებოდა მეცხვარეობის ბუმი და ოქროს ციებ-ცხელება. არქიპელაგის ჩრდილოეთი ნაწილის ეკონომიკური საქმიანობის სფეროს დღეისათვის წარმოადგენს ნავთობის მოპოვება, ხოლო სამხრეთისას - ტურიზმი  და ანტარქტიკის ლოჯისტიკა. 

## იხილეთ აგრეთვე
*ჩილეს კუნძულების სია

## რესურსები ინტერნეტში
*ოფიციალური საიტი 

კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის გეოგრაფია
კატეგორია:ჩილეს კუნძულები
კატეგორია:არგენტინის კუნძულები