ტარიკ ალ-ფადლი

**ტარიკ ბინ ნასირ ბინ აბდულა ალ-ფადლი** (    დ.1966, , ზინჯიბარი,   იემენი)—  იემენელი პოლიტიკოსი, მოჯაჰიდი და ჯიჰადისტი, ანსარ ალ-შარიას  ერთ-ერთი ლიდერი, ალ-კაიდას მოკავშირე არაბეთის ნახევარკუნძულზე . არაბი ნაციონალისტი, სამხრეთ იემენელი სეპარატისტი . აქტიური ანტიკომუნისტი, ავღანეთის ომის მონაწილე მოჯაჰიდების მხარეზე . იემენის სამოქალაქო კონფლიქტებში ფადლი იცავს რეგიონალურ და ეთნო-ტომობრივ ინტერესებს. აბიანის თვითგამოცხადებული საამიროს მეთაური. ისლამისტი ლიდერებისგან განსხვავებით, ის საუბრობს  ისლამის ალიანსზე დასავლეთთან.

## სულთან ფადლის მემკვიდრე 
დაიბადა ფადლის სასულთნოს მმართველთა ოჯახში. ტარიკ ალ-ფადლის დაბადებიდან ერთი წლის შემდეგ სასულთნომ არსებობა შეწყვიტა.   სამხრეთ იემენის დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ მარქსისტული ოკუპირებული სამხრეთ იემენის განთავისუფლების ეროვნული ფრონტის და შემდგომში იემენის სოციალისტური პარტიის  მმართველობის ქვეშ, ალ-ფადლის ოჯახი გადავიდა საცხოვრებლად ლიბანში, შემდეგ — საუდის არაბეთში . დაამთავრა ტაიფის სამხედრო სკოლა.

ბავშვობიდან ტარიკ ალ-ფადლი აღიზარდა არაბული და ისლამური ტრადიციების სულისკვეთებით. განიმსჭვალა ისლამის რადიკალური ვერსიით, როგორც რელიგიურად, ასევე პოლიტიკურად. ამას ხელი შეუწყო, კერძოდ, მისმა მოგზაურობამ კვიპროსზე, სადაც მუსლიმური წეს-ჩვეულების დარღვევის მიმართ მკვეთრი უარყოფითი დამოკიდებულება გაუჩნდა.  

## ავღანეთის ომის მოჯაჰიდი 
ცხრამეტი წლის ასაკში ტარიკ ალ-ფადლი, საუდის არაბეთის მოხალისეთა ჯგუფის შემადგენლობაში გაემგზავრა ავღანეთში, რათა ებრძოლა მოჯაჰედების მხარეს სსრკ-სა და ავღანეთის სახალხო-დემოკრატიული კომუნისტური პარტიის წინააღმდეგ. ალ-ფადლი ავღანეთის ომს  ისლამურ ჯიჰადად მიიჩნევდა. შეუერთდა გულბუდინ ჰეკმათიარის ისლამური პარტიის ფორმირებებს. ტარიკ ალ-ფადლის ერთ-ერთი მეთაური იყო ოსამა ბინ ლადენი . ალ-ფადლი ბევრ ბრძოლაში მონაწილეობდა და ნაღმის აფეთქების შედეგად დაიჭრა. შემდგომში მან ხაზგასმით აღნიშნა, რომ ავღანეთის ომის დროს არც ის და არც ბინ ლადენი არ ახორციელებდნენ ტერორს მშვიდობიანი მოსახლეობის წინააღმდეგ. , რომელსაც სამხედრო ობიექტად იყენებდნენ ამერიკელი ჯარები სომალიში.

1994 წელს, იემენის სოციალისტური პარტიის ფუნქციონერზე მკვლელობის მცდელობის შემდეგ, ტარიკ ალ-ფადლი დააპატიმრეს ალ-ბეიდის მოთხოვნით.   ათწლინახევრის განმავლობაში ალ-ფადლისა და სალეჰს შორის პოლიტიკური ალიანსი დამყარდა. ამ პოზიციიდან ალ-ფადლიმ დაიწყო ხანგრძლივი ბრძოლა აბიანში მემკვიდრეობითი ძალაუფლების აღსადგენად.  

1994 წლის ბოლოს ტარიკ ალ-ფადლი ეწვია სუდანს და აღადგინა რეგულარული კომუნიკაცია ბინ ლადენთან და ალ-ქაიდასთან . მან დაგმო 2001 წლის 11 სექტემბრის თავდასხმები. ამავდროულად, დაადასტურა, რომ ინარჩუნებს სიმპათიას ბინ ლადენის, როგორც „ლეგენდარული პიროვნების“ და ავღანეთის დროიდან მოყოლებული თანამებრძოლის მიმართ. შემდგომში ბინ ლადენის გარდაცვალების ამბავმა ალ-ფადლის სინანული გამოიწვია, თუმცა ის ყოველთვის ამტკიცებდა, რომ ის არ  იყო ალ-კაიდას წევრი.  

## სამხრეთის აჯანყებულთა მეთაური 
2009 წლიდან ტარიკ ალ-ფადლიმ კვლავ ღიად წამოიწყო შეიარაღებული ბრძოლა სალეჰის მთავრობის წინააღმდეგ — ამჟამად სამხრეთის მოძრაობის სეპარატისტული ლოზუნგებით. ეთნო-ტომობრივი და რეგიონული პოზიციებიდან საუბრისას მან ისაუბრა პოლიტიკურ დისკრიმინაციაზე და სამხრეთ იემენის მაცხოვრებლების სოციალურ-ეკონომიკურ მინუსებზე. ფადლის ფორმირებებმა განაახლეს პარტიზანული თავდასხმები სამთავრობო ძალების წინააღმდეგ.  

იდეოლოგიურად ტარიკ ალ-ფადლიმ წამოწია სუნიტური ისლამიზმის ლოზუნგები ალ-კაიდას სულისკვეთებით. ფადლის საგვარეულო ცენტრი ზინჯიბარი გამოცხადდა „ისლამურ ქალაქად,“  ხოლო  აბიანის რეგიონი —  მომავალი ისლამურ საამიროდ. ალ-ფადლის შეიარაღებულმა ძალებმა კონტროლი აიღეს ფადლის სულთნების ყოფილ საგვარეულო სამფლობელოებზე. ფაქტობრივად, ალ-ფადლი ასრულებდა ალ-კაიდას ადგილობრივი პოლიტიკური ორგანიზატორისა და სამხედრო მეთაურის ფუნქციებს. ის გახდა ერთგვარი დამაკავშირებელი ალ-კაიდასა და სამხრეთ მოძრაობას შორის. ამავე დროს, კომენტატორებმა აღნიშნეს, რომ ალ-ფადლის რიტორიკა იყო „უფრო პატრიოტული, ვიდრე ისლამისტური.“    2010 წლის თებერვალში, ალ-ფადლიმ დაუმორჩილებლად აღმართა ამერიკული დროშა თავის შტაბ-ბინაზე, დაამყარა კონტაქტი აშშ-ს საელჩოსთან და კიდევ ისაუბრა იემენში ბრიტანეთის ჯარების დაბრუნების სასარგებლოდ, როგორც კოლონიურ პერიოდში.   მან ამერიკის შეერთებულ შტატებს შესთავაზა შუამავლობა ალ-კაიდასთან მოლაპარაკებებში და განაცხადა, რომ მისი ჯიჰადისტური კავშირებით შეიძლება უფრო ღირებული მოკავშირე გამხდარიყო, ვიდრე „სანაას კორუმპირებული რეჟიმი“   ალ-ფადლი განიხილებოდა როგორც ძლიერი რეგიონალური ლიდერი, რომელიც, მიუხედავად მისი ზოგადად სეკულარული ორიენტაციისა, გახდა ალ-ქაიდას გავლენიანი პარტნიორი და უზრუნველყოფდა აბიანზე კონტროლ ისლამისტებისტვის.   ამერიკის ადმინისტრაციის წარუმატებლობამ ალ-ფადლისთან ალიანსის დამყარებასთან დაკავშირებით მწვავე კრიტიკა გამოიწვია ექსპერტთა წრეებში.   დაახლოებით 2013 წელს ალ-ფადლიმ კვლავ გაამახვილა ყურადღება შეერთებულ შტატებთან დაახლოებაზე.   ამ პოზიციას სამხრეთშიც კი არ მოჰყოლია მხარდაჭერა, რადგან იემენელთა უმრავლესობისთვის ეროვნულ-სახელმწიფოებრივი ერთიანობა მუდმივი ღირებულებას წარმოადგენს.  

## პოზიციები სამოქალაქო ომში 
2014 წლის 16 ივნისს ტარიკ ალ-ფადლი ნებაყოფლობით გათავისუფლდა პატიმრობიდან და გამოაცხადა ალ-კაიდასთან ალიანსი სანაას ცენტრალური ხელისუფლების წინააღმდეგ ომისთვის. მის მეთაურობით აბიანის შეიარაღებული ძალები შეუერთდნენ ისლამისტური მოძრაობის ანსარ აშ-შარიას რიგებს, რომელიც  დაკავშირებული იყო ალ-კაიდასთან არაბეთის ნახევარკუნძულზე . „აბიანის საამიროს“  ტერიტორიას აკონტროლებენ ალ-ფადლის სამხედრო-პოლიტიკური სტრუქტურები.

იემენის სამოქალაქო ომში ტარიკ ალ-ფადლი განსაკუთრებულ პოზიციას იკავებს. მას ძირითადად   განიხილავენ,  აბიანის შეიხის, ფადლის ტომობრივი წარმონაქმნების ლიდერის, სამხრეთ სეპარატისტის რანგში. მეორე მხრივ, ალ-ფადლი ფაქტობრივად ეკუთვნის ალ-კაიდას იემენის სტრუქტურის სამხედრო-პოლიტიკურ ხელმძღვანელობას. ის სანაას ცენტრალური ხელისუფლების სასტიკი მოწინააღმდეგეა და კატეგორიულად არ აღიარებს მის ძალაუფლებას სამხრეთზე. პრეზიდენტი სალეჰი, მიუხედავად ოჯახური კავშირებისა და ხანგრძლივი პოლიტიკური პარტნიორობისა, ბოლო წლებში ალ-ფადლის მტერი იყო. სალეჰის გადადგომისა და გარდაცვალების შემდეგ იემენის ახალი პრეზიდენტი აბდ-რაბუ მანსურ ჰადი ასევე მისი მოწინააღმდეგე გახდა.

ამავდროულად, ტარიკ ალ-ფადლი დისტანცირებულია სამხრეთის გარდამავალი საბჭოსგან და  მტრულად არის განწყობილი ალ-ბეიდთან დაკავშირებული პოლიტიკური ძალების მიმართ. ალ-ფადლის მთავარი მტრები გახდნენ ირანის შიიტურ თეოკრატიაზე ორიენტირებული ჰუსიტები. ალ-ფადლის ფორმირებები მოქმედებენ საუდის არაბეთის კოალიციის ჯარებთან ალიანსში და ინარჩუნებენ კონტაქტს შეერთებულ შტატებთან.  ტარიკ ალ-ფადლის მთავარი მიზანი კვლავ აბიანის დამოუკიდებელი სტატუსის დამტკიცებაა, სადაც მისი ძალაუფლება ვრცელდება, რომელიც ტრადიციულ ავტორიტეტს და მემკვიდრეობით უფლებებს ეყრდნობა.

## პიროვნება 
ტარიკ ალ-ფადლი დიდი ოჯახური კლანის უფროსია. მისი და დაქორწინებულია ჩრდილოეთის მთავარ სამხედრო ლიდერზე. ეს ფაქტი, ისევე როგორც წინა კავშირები სალეჰთან, მოკავშირეებში ეჭვს იწვევს სამხრეთის მოძრაობის მიმართ.

ადამიანები, რომლებიც იცნობენ ტარიკ ალ-ფადლის, მას ახასიათებენ, როგორც  მშვიდ და მეგობრულ ადამიანს, „ ის სულით  ყოველთვის მეამბოხეა.“   ძირითად სასიცოცხლო ღირებულებად თვლის „საკუთარ მიწას“ ტრადიციული გვაროვნულ-ტომობრივი გაგებით. 

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1966
კატეგორია:ალ-კაიდა
კატეგორია:იემენელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:ანტიკომუნისტები
კატეგორია:ავღანეთის ომის მონაწილეები (1979-1989)