open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
კრავთა დუმილი (რომანი)

**„კრავთა დუმილი“** () — თომას ჰარისის რომანი, რომელიც პირველად გამოიცა 1988 წელს. იგი წარმოადგენს მწერლის წინამორბედი რომანის — „წითელი დრაკონის“ გაგრძელებას. ორივე რომანი  კაციჭამია სერიულ მკვლელზე, ჰანიბალ ლექტერზე მოგვითხრობს. იგი ამჯერად  გამოძიების ფედერალური ბიუროს ახალგაზრდა აგენტს, კლარის სტარლინგს უპირისპირდება. „კრავთა დუმილმა“ მოიპოვა ბრემ სტოკერის ჯილდო ნომინაციაში საუკეთესო რომანი. 1991 წელს რეჟისორმა ჯონათან დემმა რომანის მიხედვით ფილმი გადაიღო, რომელმაც  ხუთი ოსკარი მოიპოვა.

## სიუჟეტი
„ეფ-ბი-აის“ ქცევათმეცნიერების განყოფილების ხელმძღვანელი, რომელიც სერიულ მკვლელობებს იძიებს, ჯეკ კროფორდი, ახალგაზრდა სტუდენტს, კლარის სტარლინგს, კანიბალი მკვლელი ჰანიბალ ლექტერის დაკითხვას ავალებს, რომელიც ცხრა ადამიანის მკვლელობისთვის სასჯელს ფსიქიკურად ავადმყოფი დამნაშავეების საავადმყოფოში იხდის. 

კროფორდის მიზანი ლექტერის საშუალებით სერიული მკვლელი „ბუფალო ბილის“ კვალზე გასვლაა, რომელიც ახალგაზრდა ქალებს იტაცებს, ორი კვირის შემდეგ კლავს და ატყავებს, ხოლო გვამს მდინარეში აგდებს. გამოძიების მანძილზე კლარისი ინფორმაციის მოსაპოვებლად პერიოდულად სტუმრობს ლექტერს. მათ შორის უცნაური ურთიერთობა ყალიბდება, რასაც ლექტერი Quid pro quo-ს ეძახის — „ბუფალო ბილზე“ ფარული მინიშნებების სანაცვლოდ სტარლინგი ლექტერს თავისი ბავშვობის შესახებ უყვება.

## კრიტიკა
კრიტიკოსებმა და ტრანსგენდერმა აქტივისტებმა  რომანს ბუფალო ბილის პორტრეტის გამო ტრანსფობიური და ჰომოფობიური უწოდეს. წიგნი ასევე გააკრიტიკა ფემინისტმა ავტორმა, ჯულია სერანომ ტრანსსექსუალი ადამინის ფსიქიკურად შეშლილი პორტრეტის გამო. მსგავსი შინაარსის პროტესტი რომანის ეკრანიზაციის წინააღმდეგაც გაჩნდა. 

## სქოლიო
კატეგორია:ამერიკული რომანები
კატეგორია:1988 წლის რომანები
ანდრეა ტომპსონი

**ანდრეა ტომპსონი** (დ. 6 იანვარი, 1960) — ამერიკელი მსახიობი, ცნობილია თავისი როლებით სერიალი *Falcon Crest*, *Babylon 5*, JAG, 24 და *NYPD Blue*-ში.

ანდრეა ტომპსონი დაიბადა 1960 წლის 6 იანვარს დეიტონში, ოჰაიოში.  როდესაც ის ექვსი წლის იყო, მისი ოჯახი საცხოვრებლად ავსტრალიაში გადავიდა. მან საშუალო სკოლა 16 წლის ასაკში დატოვა სამოგზაუროდ წავიდა, მოგზაურობის შემდეგ, საცხოვრებლად ნიუ-იორკში გადავიდა. მან დაიწყო მოდელირება და მსახიობობა შეისწავლა სტრასბერგის სტუდიაში ჰერბერტ ბერგოოფთან.

## სამსახიობა კარიერა
ტომპსონმა დაიწყო თავისი კარიერა, როგორც  ხმისეფექტების არტისტმა, ამ საქმიანობას დღესაც აგრძელბს. მისი პირველი მნიშვნელოვანი როლი 1987 წელს შედგა ფილმ *Wall Street-ში*. 1989 წელს, იგი გადაიღეს საპნის ოპერაში *Falcon Crest,* როგორც ჯინელ ერიქსონის როლის  შემსრულებელი, შოუს ბოლო სეზონში, ასევე ითამაშა ფოტოჟურნალისტი მეგი დუსონი სერიალში *Quantum Leap*-ში სეზონი 3, ეპიზოდი 2. 1991 წელს მან შეასრულა მედდა *ჰელენ კალდუელი* კომედიურ ფილმში *Delirious-ში*. 1993 წელს იგი გადაიღეს სამეცნიერო ფანტასტიკის სერიალ "*Babylon 5*"-ში,სადაც ანსახიერებდა ტელეპატ *Talia Winters*. ტომპსონმა სერიალი დატოვა მეორე სეზონის ბოლოს.

ტომპსონი გადავიდა სერიალ  *JAG*– ის სამსახიობო გუნდში.ის რამდენიმე მსახიობთა შორის იყო, ვინც დატოვა შოუ, როდესაც ის NBC– მა გააუქმა სერიალი ერთი სეზონის შემდეგ,. შემდეგ იგი თამაშობდა დეტექტივ ჯილ კირკენდალს კრიმინალური დრამის ოთხივე სეზონში სერიალ  NYPD Blue-ში.

## ჟურნალისტური კარიერა
ტომპსონმა ჟურნალისტური კარიერისთვის მზადება დაიწყო 1999 წელს, მისი *GED*- ის სერთიფიკატის მოპოვებით და ერთი წლის განმავლობაში რთული მუშაობით, სტენფორდის უნივერსიტეტის ახალი ამბების სამსახურის ასოცირებულ დირექტორთან და *CBS News*- ის ვეტერან ჟურნალისტთან ჯეკ ჰუბარდთან.  ამ ხნის განმავლობაში, მან ასევე გაიარა სემინარი *KGO-TV*– ს მხატვრულ რეპორტიორთან უეინ ფრიდმენთან.  მან დაიწყო მუშაობა CBS შვილობილი კომპანიის KRQE-ში, ალბუიკერკში, ნიუ – მექსიკო, როგორც ზოგადი დავალების კორესპონდენტი  წელიწადში 26,000 აშშ დოლარად.

ტომპსონი შეუერთდა *CNN Headline News*- ს, როგორც საღამოს ეთერის წამყვანი 2001 წლის ივნისში. მისი პირველი სიტყვები, როგორც წამყვანის იყო: ”გამარჯობა, მე ვარ ანდრეა ტომპსონი, და ჩვენ არ ვცხოვრობთ გამოქვაბულში , ალბათ ეს უკვე იცით”. იმ დროისთვის ჟურნალისტ ანდრეა ტომპსონს  მხოლოდ ერთი წლის გამოცდილება ჰქონდა.  1980 წლის ეპოქის ფილმებიდან ტომსონის შიშველმა სურათებმა და ვიდეოკლიპებმაც დაიწყეს ინტერნეტში გავრცელება, რამაც CNN– ს გარკვეული უხერხულობა შეუქმნა. ტომპსონმა CNN-ი  დატოვა 2002 წლის მარტში. ამ დროს იყო სპეკულირება, რომ გრძელი დღეები მას ცხრა წლის შვილთან ურთიერთობას უზღუდავდა.  2003 წლის იანვარში  მან გააკეთა განცხადება, რომელშიც მითითებულია, რომ მან CNN დატოვა, რადგან იგი არ ეთანხმებოდა CNN-ის სარედაქციო პოლიტიკას.

CNN– ის დატოვების შემდეგ, ის სამუშაოდ წავიდა *Court TV*– ში,მაყურებელს თავის გადაცემაში   გააცნო *NYPD* ცისფერი და სასამართლო ექსპერტიზის ფაილების ეპიზოდები, ასევე მოთხრობილი დოკუმენტური სერიის *The System*– ის შესახებ ინფორმაციები. 

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1988
კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები
კატეგორია:დაბადებული 6 იანვარი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
შერენ ბჰანი

**შერენ ბჰანი** (დ. 8 აგვისტო, 1976) — ინდოელი ჟურნალისტი და ახალი ამბების წამყვანი.  ის არის *CNBC-TV18*- ის მთავარი რედაქტორი. შერენმა *CNBC-TV18*- ის მთავარი რედაქტორის პოზიცია 2013 წლის 1 სექტემბრიდან დაიკავა მას შემდეგ, რაც *უდეან მუხერჯიმ* გადაწყვიტა პენსიაზე გასვლა.

## ცხოვრება
შერენის ოჯახმა მრავალი საცხოვრებელი გამოიცვალა შერენის ბავშვობის განმავლობაში და ბოლოს  მეშვიდედ გამოიცვალა ოჯახმა საცხოვრებელი და  დასახლდა დელიში.შერენ ბჰანმა სკოლა  ნიუ დელიში დაამთავრა.შერენს სკოლის პერიოდში სურდა გამხდარიყო ექიმი, სკოლის შემდეგ ქ. სტეფანის სახელობის კოლეჯი დაამთავრა ,მოიპოვა  ფილოსოფიის ხარისხი და მაგისტრის კომუნიკაციური კვლევების მაგისტრის ხარისხი პუნის უნივერსიტეტიდან.

## კარიერა
შრეინ ბჰანს აქვს 15 წლიანი გამოცდილება, თავისი კარიერის დიდი ნაწილი გაატარა 14  პოლიტიკური სიახლეების  და ზოგადი მოვლენების გადმოცემაში. როდესაც მან დაიწყო თავისი კარიერა თავდაპირველად  მუშაობდა ახალი ამბების მკვლევარ კარან თაპარისთვის,  კარენ თეპარის დაარსებულ ტელევიზიაში *Infotainment Television-ში*.

*Infotainment Television-ში* მუშაობის შემდეგ  იგი შეუერთდა *UTV*- ს სიახლეებისა და მიმდინარე საკითხების განყოფილებას და მუშაობდა ისეთ შოუებზე, როგორიცაა *We the People* ,  *Star TV*-სთვის და *Line of Fire* ,  SAB TV-სთვის.

შერენ ბჰანი შეუერთდა *CNBC-TV18*- ს 2000 წლის დეკემბერში. შერენი პასუხისმგებელია ახალი ამბების სპექტრზე, შერენის სიახლების სპექტრი მოიცავს ინდოეთის ეკონომიკური ლანდშაფტის და ასევე ზოგადად ბიზნეს და პოლიტიკას, როგორც შიდას, ასევე გლობალურს. შერენი ასევე არის *Young Turk-ის*  რედაქტორი.

შერენ ბჰანს მიჰყავდა გადაცემა *Overdrive*, გადაცემა ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში იღებდა ჯილდოს  "საუკეთესო ავტო შოუსთვის". შერენ ბჰანი ხელმძღვანელობს არხის სპეციალურ მხატვრულ პროგრამას, რომელიც მოიცავს რამდენიმე შოუს, როგორიცაა  *Ministers of Change* და *What Women Want*. ბიზნეს ჟურნალისტიკის სფეროში 14 წლიანი გამოცდილების განმავლობაში, შერენმა  ორი წლის განმავლობაში, ზედიზედ, მიიღო პრემია  "საუკეთესო ბიზნეს ტოქშოუ" ჯილდოზე. მან ასევე მოიპოვა *"წლის ქალი FICCI"* ჯილდო. 2005 წელს მედიაში შეტანილი წვლილისთვის მსოფლიო ეკონომიკურმა ფორუმმა დაასახელა *"Young Global Leader"* . მან მოიპოვა "საუკეთესო ბიზნეს წამყვანის ჯილდო" 2013 წელს *"News Television Awards"* - სგამ.

შერენ ბჰანი ამჟამად არის წამყვანი და მიჰყავს რამდენიმე შოუ, როგორიცაა ''Young Turk, India Business Hour, Nation's Business and Power Turk''.  ის ასევე არის წამყვანი გადაცემის გმირულ მოვლენებზე CNBC-TV18-ის ტელევიზიაში 

შერენი ამბობს რომ ის ბოლომდე არის ერთგული თავისი პროფესიის,ის თვითონვე არის ყველა თავის შოუს რეჟისორი და თავისი ხელით არის გაკეთებული ყველა მისი გადაცემა 

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1976
კატეგორია:დაბადებული 8 აგვისტო
კატეგორია:ინდოელი ჟურნალისტები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
Neo Geo Pocket

**Neo Geo Pocket** — მეხუთე თაობის მონოქრომული პორტატიული ვიდეო თამაშების კონსოლი, შექმნილი იაპონური კომპანია SNK-ის მიერ, რომელიც გამოვიდა 1998 წლის 28 ოქტომბერს იაპონიაში, ხოლო იმავე წელს ევროპაში. 

Neo Geo Pocket-ს გააჩნდა თხევად-კრისტალური ეკრანი, Toshiba-ს TLCS900H ცენტრალური პროცესორი, ყურსასმენების ბუდე და ორი ცალი AA-ბატარეები. მასში აგრეთვე ჩაშენებული იყო საათი და კალენდარი. Game Boy-ის მსგავსად  Neo Geo Pocket-ში სათამაშო კარტრიჯები თავსდებოდა მოწყობილობის უკანა მხარეს.

Neo Geo Pocket ითვლება წარუმატებელ სათამაშო კონსოლად. 1999 წელს მისი წარმოება შეწყდა, ხოლო იმავე წელს კომპანიამ გამოუშვა კონსოლის განახლებული ვერსია Neo Geo Pocket Color, რომელსაც გააჩნდა ფერადი ეკრანი. მიუხედავად იმისა, რომ კონსოლის არსებობამ დიდ ხანს არ გასტანა, მასზე გამოვიდა რამდენიმე მნიშვნელოვანი თამაში, ისეთები როგორებიცაა „Samurai Shodown“ და „King of Fighters R-1“. არსებობის ისტორიაში მასზე ხელმისაწვდომი იყო მხოლოდ და მხოლოდ 9 ერთეული თამაში.

## ვიდეო თამაშები
* „Baseball Stars“
* „King of Fighters R-1“
* „Melon-chan’s Growth Diary“
* „Neo Cherry Master“
* „Neo Geo Cup 98“
* „Neo Geo Cup 98 Plus“
* „Pocket Tennis“
* „Puzzle Link“
* „Samurai Showdown“

## რესურსები ინტერნეტში
* „Neo Geo Pocket — RetroRGB
* „Neo Geo Pocket — Game Data Library
* „Neo Geo Pocket — Sprite Database
* „Neo Geo Pocket-ის თამაშების სია

## სქოლიო
კატეგორია:1990-იანების სათამაშოები
კატეგორია:მეხუთე თაობის ვიდეო თამაშების კონსოლები
კატეგორია:მეხუთე თაობის ვიდეო თამაშების კონსოლები
კატეგორია:მონოქრომული ვიდეო თამაშების კონსოლები
კატეგორია:Neo Geo Pocket
კატეგორია:1998 წელს წარმოდგენილი პროდუქტები
ელი ლარტერი

**ელისონ ელიზაბეტ ლარტერი**(; დ. 28 თებერვალი, 1976  — ამერიკელი მსახიობი და მოდელი. მან თავისი სამსახიობო დებიუტი 1999 წელს, ფილმ „ვარსიტის ბლუზი“-ში მონაწილეობით შექმნა. გადაღებულია რამდენიმე ფილმში, მათ შორისაა: ამერიკული საშინელებათა ჟანრის ფილმი „House on Haunted Hill”-ი, რომელიც გადაღებული იქნა 1999 წელს, „საბოლოო დანიშნულება“(2000), და „საბოლოო დანიშნულება 2“(2003). უკანასკნელ ორ ფილმში მონაწილეობით მან დიდი აღიარება მოიპოვა. 

მოგვიანებით ითამაშა უმნიშვნელო როლები ამერიკულ კომედიებში, „ქერათმიანი ადვოკატი“(2001) და „რაღაც სიყვარულის მსგავსი“(2005). ბოლივუდის ფილმ „Marigold“-ში (2007), და „შეპყრობილი“-ში(2009), მან მთავარი როლით ითამაშა.

## ადრინდელი ცხოვრება 
ლარტერი დაიბადა ნიუ-ჯერსიში, 1976 წლის 28 თებერვალს. არის მარგარეტ და დენფოფორტ ლარტერის ქალიშვილი. მან ისწავლა Carusi-ის საშუალო სკოლაში, ხოლო სწავლა ნიუ-ჯერსის უმაღლეს სკოლაში განაგრძო. თუმცა მას სწავლა ბოლომდე არ დაუმთავრებია, სამოდელო კარიერის გამო. დედამისი მას ყველგან თან ახლდა, სანამ 18 წლის გახდებოდა. მისი მშობლები შემდგომ, პენსილვანიაში გადავიდნენ საცხოვრებლად.

## კარიერა 
ელისონმა მოდელობა 14 წლის ასაკში დაიწყო, როდესაც სამოდელო სკაუტმა იგი ქუჩაში შეამჩნია. ამან გამოიწვია სამოდელო ხელშეკრულება, ნიუ-იორკის პრესტიჟულ სააგენტოსთან Ford Modeling . 

იტალიაში მოდელობისას, ლარტერი მსახიობს და მოდელს, და თავის მომავალ მეგობარს, ემი სმარტს შეხვდა. მოგვიანებით, სამოდელო კარიერის გასაგრძელებლად ლოს-ანჯელესში გადავიდა, სადაც მან გადაწყვიტა სამსახიობო კურსებზე ევლო ემი სმარტთან  2007 წლის ინტერვიუზე ლარტერმა თქვა: „სამი კვირის შემდეგ, მე ჩემს შეყვარებულს ვუთხარი რომ მე მინდოდა რომ დავქორწინებულიყავით, და ეს ჩვენ შემდეგ დღეს შეგვეძლო“, 2009 წლის 1 აგვისტოს წყვილი დაქორწინდა. 2010 წლის 20 ივლისს ლარტერმა საჯაროდ თქვა რომ ისინი მათ პირველ შვილს ელოდებოდნენ. მოგვიანებით კი ცნობილი გახდა ფაქტი რომ მათი შვილი, თეოდორ ჰეიაიზ მაკარტური 2010 წლის 20 დეკემბერს დაიბადა. 2014 წლის აგვისტოში, ლარტერმა დაადასტურა ფაქტი რომ მათ მალე მეორე შვილი ეყოლებოდათ. 2015 წლის 15 იანვარს კი, მათ მეორე შვილი, ვივიენ მარგარეტი შეეძინათ.  

## სქოლიო 
კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები
კატეგორია:ამერიკელი მოდელები
კატეგორია:დაბადებული 1976
კატეგორია:დაბადებული 28 თებერვალი
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
მარინა პოპლავსკაია

**მარიანა პოპლავსკაია** () (დ. 9 მარტი, 1970, ნოვოგრად–ვოლინსკი, ჟიტომირის ოლქი, უკრაინის სსრ, სსრკ — გ. 20 ოქტომბერი, 2018, სოფელ მილაიას მახლობლად, კიევ-სვიატოშინის რაიონი, კიევის ოლქი, უკრაინა) — უკრაინელი მსახიობი, პროდიუსერი, კომიკოსი, მასწავლებელი. 

## ბიოგრაფია
მარინა პოპლავსკაია დაიბადა 1970 წლის 9 მარტს, ქალაქ ნოვოგრად-ვოლინსკში . დაამთავრა ივანე ფრანკოს სახელობის ჟიტომირიის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი, უკრაინული ენისა და ლიტერატურის ხარისხით.

სკოლის დამთავრების შემდეგ, დაიწყო მუშაობა უკრაინული ენისა და ლიტერატურის მასწავლებლად ჟიტომირის N26-ე სკოლაში, შემდეგ კი N33-ში. საბოლოო ჯამში, 20 წელზე მეტი ხნის განმავლობაში იყო პედაგოგი. მარინა ასევე ხელმძღვანელობდა ადგილობრივ დრამის წრეს .

1993 წელს მიიწვიეს „მხიარულთა და საზრიანთა კლუბის“ ადგილობრივ გუნდში სახელად "გოგონები ჟიტომირიდან".
1997 წელს გადავიდნენ მხიარულთა და საზრიანთა კლუბის პრემიერ ლიგაში. მოგვიანებით, გუნდმა არაერთხელ მიიღო მონაწილეობა მუსიკალურ ფესტივალზე 

2016 წლიდან მონაწილეობდა კომედიურ შოუში — „დიზელ-შოუ“.

### გარდაცვალება
2018 წლის 20 ოქტომბერს, დილის 5:55 საათზე, ტრაგიკულად დაიღუპა ავტოავარიის შედეგად, კიევის რეგიონში, სოფელ მილაიასთან, როდესაც დიზელ-შოუს მსახიობების ავტობუსი სატვირთო მანქანას შეეჯახა. მსახიობები იანა გლუშჩენკო, ევგენი სმორიგინი და იგორ კრუტოგოლოვიც დაზარალდნენ . ცნობილია, რომ ავტობუსი საათში 100 კილომეტრზე მეტი სიჩქარით მოძრაობდა.

მსახიობთან გამოსამშვიდობებელი ღონისძიება შედგა 2018 წლის 21 ოქტომბერს, 10:45 საათზე, ქალაქ კიევის ოქტომბრის სასახლეში . მეორე დღეს გამოსამშვიდობებელი პანაშვიდი იყო ჟიტომირში, კოჩერგის სახელობის ჟიტომირის აკადემიური მუსიკისა და დრამის თეატრის დარბაზში. შემდეგ პანაშვიდი ჩატარდა წმინდა სოფიას საკათედრო ტაძარში.
ამავე დღეს, (2018 წლის 22 ოქტომბერი), მსახიობი დაკრძალეს ჟიტომირში, ცენტრალურ ხეივანზე, კორბუტოვსკის სასაფლაოზე .

## პირადი ცხოვრება
მარინა პოპლავსკაია ჰყვებოდა, რომ წარმოშობით პოლონეთის თავადაზნაურების შთამომავალი იყო, ბაბუა, ვიცენტი ლევანდოვსკი კი იყო პოლონელი ბარონი [3]. პოპლავსკების ოჯახის წევრები მორწმუნე კათოლიკეები იყვნენ. მარინა პოპლოვსკაიას არ მოსწონდა თვისი პირადი ცხოვრების შესახებ ინფორმაციის გავრცელება, თუმცა, ცნობილია, რომ მარინა არასოდეს ყოფილა დაქორწინებული, მას შვილები არ ჰყავდა .

## ჯილდოები
მარინა პოპლავსკაია არის „მხიარულთა და საზრიანთა კლუბის“ საერთაშორისო მუსიკალური ფესტივალის ლაურეატი (რიხტერის სახელობის), ორჯერ უკრაინაში „მსკ“-ს (მხიარულთა და საზრიანთა კლუბის) ასოციაციის ჩემპიონი, „მსკ“ სატელევიზიო გუნდის „გოგონები ჟიტომირიდან“ ლიდერი და პროდიუსერი (1997 და 2011 წლებში გამარჯვებული იურმალაში).

2018 წლის 8 ნოემბერს, გარდაცვალების შემდეგ, ჟიტომირის საკრებულოს სხდომაზე, მარინა პოპლავსკაიას მიენიჭა „ქალაქ ჟიტომირის საპატიო მოქალაქის“ წოდება.

უკრაინის ყოფილმა პრეზიდენტმა, პეტრო პოროშენკომ, მარინა პოპლავსკაია დააჯილდოვა III ხარისხის ღირსების ორდენით (გარდაცვალების შემდეგ).

## რესურსები ინტერნეტში
* მარინა პოპლავსკაია  «Дизель Студио»-ს ოფიციალურ ვებ-გვერდზე

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1970
კატეგორია:დაბადებული 9 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2018
კატეგორია:გარდაცვლილი 20 ოქტომბერი
კატეგორია:უკრაინელი მსახიობები
ლივია დრუზილა

მინი|ლივია დრუზილა
**ლივია დრუზილა** (; დ. 30 იანვარი, ძვ. წ. 58/59 — გ. ახ. წ. 29) — რომაელი პატრიცი ქალი, კეისარ ავგუსტუსის მესამე და უკანასკნელი ცოლი. გამოირჩეოდა ავგუსტუსის მიმართ ერთგულებით და იყო მისი გავლენიანი მრჩეველი. ყოველნაირად ცდილობდა პირველი ქორწინებიდან მისი ვაჟის, ტიბერიუსისთვის ავგუსტუსის მემკვიდრეობა უზრუნველეყო და ამისთვის პოტენციური კონკურენტების დაღუპვასაც არ ერიდებოდა. მისმა შვილიშვილმა, იმპერატორმა კლავდიუსმა ლივიას კულტი შექმნა. როგორც იულიუს-კლავდიუსების დინასტიის წევრი, ახ. წ. 14 წლიდან ოფიციალურად **იულია ავგუსტად** (Julia Augusta) იწოდებოდა. 
## ადრეული წლები და პირველი ქორწინება 
ლივია დრუზილა დაიბადა ძვ. წ. 59 ან 58 წელს. მამამისი, მარკუს ლივიუს დრუზუს კლაუდიანუსი სენატორი იყო, დედა, ავფიდია კი — მაგისტრატ მარკუს ავფიდიუს ლურკოს ქალიშვილი. დაახლოებით ძვ. წ. 43 წელს ლივია ცოლად შერთეს ბიძაშვილს, ტიბერიუს კლავდიუს ნერონს, რომელიც ლივიას მამასთან ერთად ოქტავიანე ავგუსტუსის წინააღმდეგ იბრძოდა. მათი პირველი შვილი, მომავალი იმპერატორი ტიბერიუსი, ძვ. წ. 42 წელს დაიბადა. ორი წლის შემდეგ, რომის მეორე ტრიუმვირატის მიერ დევნილი ცოლ-ქმარი იძულებული გახდა ჯერ სიცილიაზე, შემდეგ საბერძნეთში გაქცეულიყო. ამნისტიის შემდეგ, ძვ. წ. 39 წელს ლივია, რომელიც ამ დროს მეორე შვილს (მომავალში ნერონ კლავდიუს დრუზუსი) ელოდა, რომში დაბრუნდა და ის ოქტავიანეს წარუდგინეს. ამ უკანასკნელმა აიძულა ტიბერიუს კლავდიუს ნერონი განქორწინებულიყო და იულიაზე თავად იქორწინა ძვ. წ. 38 წლის 17 იანვარს.  
## ავგუსტუსის მეუღლე 
ოქტავიანე ავგუსტუსთან 51-წლიანი თანაცხოვრების განმავლობაში ლივია ყოველთვის ინარჩუნებდა მეუღლის პრივილეგირებული მრჩევლის მდგომარეობას და ჰქონდა იმდროინდელი რომაელი ქალისთვის უჩვეულოდ დიდი პოლიტიკური გავლენა. ძვ. წ. 35 წელს ავგუსტუსმა ლივიას უპრეცედენტო პატივი — ქალის საკუთარი ფინანსების მართვისა და განკარგვის უფლება მიანიჭა და მის პატივსაცემად ძეგლი დაუდგა. მიუხედავად სიმდიდრისა და ძალაუფლებისა, ლივიას ჩაცმისა და მორთულობის მოკრძალებული სტილი, მეუღლისა და ოჯახის ერთგულება მისაბაძ მაგალითად ითვლებოდა რომში. ამასთან, ლივიას ჰყავდა ერთგული კარისკაცების საკუთარი წრე და ხელს უწყობდა პროტეჟეების პოლიტიკურ თანამდებობებზე დაწინაურებას. 

ლივიას გარდაცვალებიდან 13 წლის შემდეგ, 42 წელს, მისმა შვილიშვილმა, იმპერატორმა კლავდიუსმა გარდაცვლილი ბებია ღვთაებად გამოაცხადა და მას ყველა საპატიო ტიტული აღუდგინა.

ლივიას ცნობილი ვილა გათხარეს რომის ჩრდილოეთით. მასში გამოვლენილი ფრესკები წალკოტის გამოსახულებით რომის ეროვნულ მუზეუმშია დაცული. ვილის ტერიტორიაზე აღმოჩნდა ასევე პრიმა-პორტის ავგუსტუსი, ავგუსტუსის ყველაზე ცნობილი სკულპტურული გამოსახულება.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 30 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 58
კატეგორია:გარდაცვლილი 29
კატეგორია:I საუკუნის რომაელები
კატეგორია:რომში დაბადებულები
შაქრო მოსულიშვილი

**ზაქარია (შაქრო) დავითის ძე მოსულიშვილი** (გ. 1923), მეტსახელად **„გიჟო“** — ქართველი ყაჩაღი. ხელმძღვანელობდა კრიმინალურ დაჯგუფებას რუსეთის იმპერიის, საქართველოს დამოუკიდებლობისა და მისი გასაბჭოების შემდგომ პერიოდებში.

იყო სიღნაღის მაზრის სოფელ არაშენდას მკვიდრი, ქურდ-რეციდივისტები იყვნენ მისი ძმებიც. 16-18 წლის იყო, როდესაც პირველად მიიღო მონაწილეობა სისხლის სამართლის მძიმე დანაშაულში. ის, თანამზრახველებთან ერთად, თავს დაესხა სიღნაღის მაზრის სოფელ ჩალაუბნის მოსახლეობას. ბოროტმოქმედებმა გაძარცვეს ერთი ოჯახი, სცემეს რამდენიმე კაცს და მძიმედ დაასახიჩრეს ქალი. ამ დანაშაულისთვის მას 15 წლით კატორღა მიესაჯა, თუმცა მალე მეფის რეჟიმი დაემხო და შაქრო მოსულიშვილი გაათავისუფლეს. 1917 წელს ის თავის სოფელში დაბრუნდა და დაიწყო ადგილობრივი მოსახლეობის დაშინება, გამოძალვა და ძარცვა-გლეჯა. მენშევიკურმა მთავრობამ გიჟო 1921 წლის დასაწყისში დააპატიმრა, თუმცა ტუსაღი ქვეყნის გასაბჭოებამდე ორი კვირით ადრე მეტეხის ციხიდან გამოიქცა. ქართულ წითელ ნაწილებთან ურთიერთობისა და თანადგომის შედეგად, გიჟო ჩაეწერა არაშენდას კომკავშირულ უჯრედში და თავი კომუნისტად გამოაცხადა, მაგრამ ძველი საქმიანობისთვის თავი მაინც არ მიუნებებია. მისი დაჯგუფება კვლავ განაგრძობდა მოსახლეობის ძარცვას, მკვლელობებს, შეტაკებებს მაზრის მილიციასთან. 1922 წლის ზაფხულში, სიღნაღის პოლიტბიურო იძულებული გახადა, გადამჭრელი ზომები მიეღო. 1923 წელს, ხელისუფლებისგან შევისწროებულმა შაქრო მოსულიშვილმა, შერიგება სცადა და შეწყალება და თავის სოფელში ცხოვრების უფლება მიიღო. გიჟოს მიერ გამართულ შემორიგების აღსანიშნავ ქეიფზე, ცეკვის დროს, მილიციელმა ლეონტი ჭიჭინაძემ ხმლით დახოცა გიჟო და მისი ძმისშვილი დათა მოსულიშვილი. მოგვიანებით, დააპატიმრეს და დასაჯეს მისი ბანდის სხვა შემორიგებული ყაჩაღებიც.

## რესურსები ინტერნეტში
* საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს არქივი .

კატეგორია:გარდაცვლილი 1923
კატეგორია:ქართველი ყაჩაღები
ვლადიმერ ჭანტურია

**ვლადიმერ ჭანტურია** (დ. 1 ივლისი, 1978, ფოთი) — ქართველი მოკრივე, სიდნეის ოლიმპიური თამაშების ბრინჯაოს პრიზიორი (2000).

ვლადიმერ ჭანტურიას შედეგები 2000 წელს, სიდნეის ოლიმპიადაზე:
:1/8-ფინალი: მუსტაფა ამრო (ეგვიპტე) — მოგება (12:8; მეტოქეს წარბი გაუსკდა და ბრძოლა შეწყდა)
:1/4-ფინალი: რუსლან ჩაგაევი (უზბეკეთი) — მოგება (18:13)
:1/2-ფინალი: სულთანაჰმედ იბრაგიმოვი (რუსეთი) — წაგება (4:19)

## ძირითადი შედეგები 
## რესურსები ინტერნეტში 
* ვლადიმერ ჭანტურია  — ქართული სპორტი

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1978
კატეგორია:ქართველი მოკრივეები
კატეგორია:ქართველი ოლიმპიური პრიზიორები
კატეგორია:ფოთში დაბადებულები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ლიანა ცოტაძე

**ლიანა ცოტაძე** (დ. 5 ივნისი, 1961, თბილისი) — ქართველი წყალში მხტომელი, მოსკოვის ოლიმპიადის ბრინჯაოს პრიზიორი (1980), ორგზის სსრკ ჩემპიონი (1979, 1980), სსრკ ვიცე-ჩემპიონი (1978, ჩელიაბინსკი), სსრკ ხალხთა სპარტაკიადის ჩემპიონი (1979, მოსკოვი), სსრკ თასის მფლობელი (1978, 1979, 1981), ესპანეთის და ბულგარეთის საერთაშორისო ტურნირების ჩემპიონი.

## ძირითადი შედეგები 
## მიღწევები
* სსრ კავშირის ჩემპიონი: 1979, 1980
* სსრ კავშირის თასის მფლობელი: 1978, 1979, 1981
* სსრ კავშირის ხალხთა VII სპარტაკიადის ჩემპიონი: 1979
* XXII ოლიმპიური თამაშების ბრინჯაოს პრიზიორი: 1980

## პერიოდიკა 
* 
* 
* 

## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 5 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1961
კატეგორია:ქართველი მოცურავეები
კატეგორია:ქართველი ოლიმპიური პრიზიორები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის საერთაშორისო კლასის სპორტის ოსტატები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ლელა ლომბარდი

**ლელა ლომბარდი** (, დ. 26 მარტი, 1941 – გ. 3 მარტი, 1992) — იტალიელი ავტომრბოლელი ქალი.

ლელა ლომბარდი (ნამდვილი სახელი მარია გრაცია ლომბარდი) რჩება ერთადერთ ქალ მრბოლელად, ვინც მოახერხა ფორმულა 1-ის გათამაშებაში ქულის მოპოვება.

## ბიოგრაფია
ბავშვობიდან მისდევდა სპორტს, თავიდან დაკავებული იყო ხელბურთით, შემდეგ კი ავტორბოლებით დაინტერესდა. თავიდან მონაწილეობდა რალიში როგორც შტურმანი, მოგვიანებით კი მონაწილეობდა სხვადასხვა სახის ფორმულაში როგორც მრბოლელი. ფორმულა-ფორდში მექსიკის ჩემპიონატის მოგების შემდეგ 1974 წელს გადავიდა ბრიტანულ ფორმულა-5000-ში.

ლელა ლომბარდის დებიუტი ფორმულა 1-ში შედგა 1974 წლის 20 ივლისს, დიდი ბრიტანეთის გრან პრიზე Allied Polymer Group-ის საჯინიბოს შემადგენლობაში ავტომობილ ბრებჰემ ბტ-42-ის საჭესთან, თუმცა დებიუტი წარუმატებელი გამოდგა და მან კვალიფიკაციის გავლა ვერ მოახერხა. 1975 წელს ლელა ლომბარდიმ სრული სეზონი ჩაატარა March Engineering-ის შემადგენლობაში.

ყველაზე დიდ წარმატებას ლელა ლომბარდიმ მიაღწია 1975 წლის ესპანეთის გრან პრიზე, რომელიც ბარსელონაში ჩატარდა. დასაწყისი არც ისე შთამბეჭდავი იყო: მხოლოდ 24-ე ადგილი კვალიფიკაციაში. უშუალოდ რბოლა კი ქაოსური გამოდგა: სტარტზევე ერთმანეთს შეეჯახნენ მარიო ანდრეტი და ნიკი ლაუდა. არტურო მერცარიოს და უილსონ ფიტიპალდისაც ბოქსებში შესვლა და რბოლის შეწყვეტა მოუწიათ, ორი წრის შემდეგ რბოლას კიდევ 2 პილოტი გამოეთიშა. მრავალი ავარიის შედეგად ლელა ლომბარდი რბოლის პირველ ნაწილშივე მოწინავე ათეულში აღმოჩნდა. 

საბოლოოდ ესპანეთის გრან პრი მხოლოდ 29 წრე გაგრძელდა. მას შემდეგ, რაც ლიდერის პოზიციაზე მყოფი როლფ შტომელენი ტრასიდან გადავიდა და ავარიის შედეგად 5 მაყურებელი დაიღუპა, რბოლა შეწყდა. ლელა ლომბარდი იმ დროისათვის მე-6 ადგილზე იმყოფებოდა, რაც იმდროინდელი წესებით 1 ქულის მომტანი იყო, მაგრამ, რადგანაც რბოლის 2/3-ზე ნაკლები ჩატარდა, წესდების თანახმად ქულები განახევრდა. ამ რბოლაში ლელა ლომბარდიმ დაამყარა რეკორდი, არც ერთ ქალ მრბოლელს მე-6 ადგილი ფორმულა 1-ის გათამაშებაში არ დაუკავებია და ჩასათვლელი ქულა არ მოუპოვებია.

მომდევნო რბოლებში ლელა ლომბარდის საუკეთესო შედეგი იყო მე-7 ადგილი 1975 წლის გერმანიის გრან პრიზე, 1976 წელს მან სეზონში მხოლოდ პირველი რბოლა ჩაატარა, რის შემდეგაც ის გუნდში რონი პეტერსონმა ჩაანაცვლა, თუმცა შემდეგ 3 რბოლა ჩაატარა ახალი გუნდის, RAM-ის შემადგენლობაში. მონაწილეობდა ნასკარის რბოლაშიც, სადაც 1977 წელს 31-ე ადგილი დაიკავა. გარდა ამისა, ის ერთადერთი ქალია მსოფლიოში, რომელიც DTM-შიც მონაწილეობდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* racing-reference.info
* DriverDB
* f1db.com

## სქოლიო
კატეგორია:იტალიელი ავტომრბოლელები
კატეგორია:ფორმულა 1-ის იტალიელი მრბოლელები
კატეგორია:დაბადებული 1941
კატეგორია:დაბადებული 26 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1992
კატეგორია:გარდაცვლილი 3 მარტი
ვოლფგანგ დრემლერი

**ვოლფგანგ დრემლერი** (; დ. 12 ივლისი 1954, ზალცგიტერი, გერმანია) — გერმანელი ფეხბურთელი, ნახევარმცველი. იცავდა ბრაუნშვაიგის „აინტრახტის“, მიუნხენის „ბაიერნისა“ და გფრ-ს ეროვნული ნაკრების ღირსებას. 1982 წლის მსოფლიოს ვიცე-ჩემპიონი გფრ-ს ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში.

### სანაკრებო კარიერა 
1981–1984 წლებში გფრ-ს ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში 27 მატჩი ითამაშა და 3 გოლი გაიტანა.

## მიღწევები
### საკლუბო 
;  ბაიერნი
; ბუნდესლიგა 
* ჩემპიონი: 1979–80, 1980–81, 1984–85, 1985–86
; გერმანიის თასი
* თასის მფლობელი: 1981–82, 1983–84, 1985–86
* ფინალისტი: 1984–85
; ევროპის ჩემპიონთა თასი 
* ფინალისტი: 1981–82
### სანაკრებო 
;  გფრ
; მსოფლიო ჩემპიონატი 
* ვიცე-ჩემპიონი:  1982

## რესურსები ინტერნეტში
* ვოლფგანგ დრემლერი — ფიფა-ს ჩანაწერი
* National Football Teams
* WorldFootball.net

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 12 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1954
კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთელები
კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:მიუნხენის ბაიერნის ფეხბურთელები
კატეგორია:გერმანიის ნაკრების ფეხბურთელები
კატეგორია:1982 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
მირზა სხულუხია

**მირზა სხულუხია** (დ. 16 თებერვალი, 1997, ქუთაისი) — ქართველი მოჭიდავე. საქართველოს ჩემპიონი (2019, 70 კგ). 23-წლამდელებს შორის მსოფლიოს და ევროპის ჩემპიონატების ბრინჯაოს პრიზიორი (2017, 70კგ).

## საერთო შედეგები 
## რესურსები ინტერნეტში 
* მირზა სხულუხია  — ქართული სპორტი

კატეგორია:დაბადებული 16 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1997
კატეგორია:ქუთაისში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი მოჭიდავეები თავისუფალ სტილში
ანზორ ხმიადაშვილი

**ანზორ ხმიადაშვილი** (დ. 19 აპრილი, 1991, გორი) — ქართველი მოჭიდავე (ძიუდო). საქართველოს ჩემპიონატის ვერცხლის (2009, 73 კგ) და ბრინჯაოს პრიზიორი (2015, 73 კგ). 20-წლამდელებს შორის საქართველოს ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (2010, 73 კგ) და 20-წლამდელებს შორის ევროპის ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (2010, 73 კგ).

## რესურსები ინტერნეტში 
* ანზორ ხმიადაშვილი  — ქართული სპორტი

კატეგორია:დაბადებული 19 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1991
კატეგორია:გორში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი ძიუდოისტები
ნიკო ნიკოლაძის კოშკი

thumb|250px|ფოთის ციხის კოშკი, ზედა ორი სართული დაშენებულია ნიკოლაძის დროს
**ნიკო ნიკოლაძის კოშკი** — არქიტექტურული ძეგლი ქალაქ ფოთში.

## ძეგლის აღწერა
ძეგლი წარმოადგენს ანსამბლურ ხუროთმოძღვრულ ძეგლს, რომელიც დაშენებულია XVIII საუკუნის 30-იან წლების ციხე გალავნის კედელზე. ნაგებობა შედგება ხუთსართულიანი კოშკის, ორსართულიანი საცხოვრებელი ნაწილისა და XX საუკუნის 80-იან წლებში აშენებული კაფე-ბარისაგან. საშენ მასალად გამოყენებულია მომწვანო-მონაცრისფრო ქვა, რომელიც სწორ რიგებად არის დალაგებული. ძირითადი ნაგებობა (რომელიც თურქულ ციხეზე რუსებმა დააშენეს) თავდაპირველად სამსართულიანი იყო. ნიკო ნიკოლაძის მიერ XIX საუკუნის 90-იან წლებში მოირღვა ხის ნაწილი, დააშენეს ორი სართული, ბოლო სართულზე დადგეს საათი. ეს ძეგლი დღემდე ამ სახითაა შემორჩენილი. ამავე პერიოდში ნაგებობაზე მიშენებული იქნა ორსართულიანი ფლიგელი, საცხოვრებელი დანიშნულებით ღია რიკულებიანი აივნით, ნაწილობრივ შემინული. (თავდაპირველად იყო შუშაბანდი, შემდეგ ღია აივანი, ხოლო დღეის მდგომარეობით კი სახეზეა კაპიტალური მოაჯირებიანი შუშაბანდი, რომელიც ნიკოლაძისეულ, პირვანდელ იერსახესთან არის მისადაგებული). ხუროთმოძღვრული ძეგლის კომპოზიციურ ცენტრს წარმოადგენს ხუთსართულიანი კოშკი, რომელიც სართულიდან სართულში ლოგიკურად გადადის და ერთიანად აღიქმება. კოშკის მთავარი ფასადის პირველი სართული წარმოდგენილია შეწყვილებული ვიწრო კარით, თითოეული მათგანი ბოლოვდება შეისრული თაღით. მათ აერთიანებს საერთო ფონიდან რელიეფიურად ამოწეული წარბი, რომლის თავზე მოთავსებულია ქვაში ამოკვეთილი წარწერა. მეორე სართულზე შეისრული ფორმის სარკმელია გამოჭრილი. მესამე სართული კი შეწყვილებული თაღოვან სარკმელით არის წარმოდგენილი, რომელსაც რელიეფურად დამუშავებული შეისრული თაღის სტილიზებური არქივოლტი აერთიანებს. მეოთხე სართულზე ცრუ სარკმელია რელიეფური მოჩარჩოებით, ხოლო მეხუთე სართულზე კი ლუნეტია წარმოდგენილი. ფასადზე სართულები ჰორიზონტალური, რელიეფური სარტყლებით არის დანაწევრებული. კოშკი ბოლოვდება პროფილირებული კარნიზითა და ქონგურებით. კოშკში შესვლა ხდება ფლიგელისა და კოშკის გამაერთიანებელი ნაწილში განთავსებული ქვის კიბეების საშუალებით. კოშკის ძირითადი ხუთსართულიანი შენობის პირველ სართულზე ქვის ასასვლელი კიბის გარდა დამხმარე სათავსოებია განთავსებული. მეორე და მესამე სართულზე კი ნიკო ნიკოლაძის მემორიალური მუზეუმის საექსპოზიციო მასალები; მეოთხე სართულზე ნიკო ნიკოლაძის სტუმრების მისაღები ოთახია ბუხარით. მეხუთე სართულზე განთავსებულია სამ ციფერბლატიანი მექანიკური საათის მექანიზმი. კოშკი ბოლოვდება სათვალთვალო ტერასით, სადაც ასვლა აღმოსავლეთის ფასადზე დაკიდული მეტალის კიბით ხდება. საკუთვრივ კოშკის სართულები ერთმანეთთან ხის, სპირალური, რიკულებ- მოაჯირიანი შიდა კიბით არიან დაკავშირებული. თითოეული სართულის კიბის უჯრედი სართულების მიხედვით იხურება იატაკში ამოჭრილი ხის ლუქით. ნიკო ნიკოლაძის კოშკის ინტერიერი და ექსტერიერი გამოირჩევა თავისი სისადავით. კერძოდ; კედლები გალესილია ბათქაშით და გათეთრებულია დეკორატიული ცემენტის ხსნარით.

Poti tower1.jpg|ძველი ციხე და კოშკი
Poti tower2.jpg|ძველი ციხე და კოშკი

## რესურსები ინტერნეტში
*ნიკო ნიკოლაძის კოშკი, ფოთი

კატეგორია:ფოთის არქიტექტურა
კატეგორია:კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარეში
დიან სოიერი

**დიან სოიერი** (დ. 22 დეკემბერი, 1945) — ამერიკელი სატელევიზიო ჟურნალისტი. სოიერი არის *ABC News*- ის გადაცემა *ABC World News*- ის წამყვანი, *ABC News*- ის დილის ახალი ამბების პროგრამის თანაავტორი, *Good Morning America and Primetime newsmagazine*. კარიერის დასაწყისში იგი იყო აშშ-ს პრეზიდენტის რიჩარდ ნიქსონის დროს თეთრი სახლის თანამშრომელი და მჭიდრო კავშირში იყო თავად პრეზიდენტთან.

## ადრეული წლები
სოიერი დაიბადა *გლაზგოში*, კენტუკის შტატში,  დაწყებითი სკოლის პედაგოგის Jean W.- ის  და მოსამართლე *Erbon Powers "Tom" Sawyer*- ის  ოჯახაში.  მის წინაპრებში ინგლისური, ირლანდიელი, შოტლანდიურ-ირლანდიური და გერმანული წარმოშობის იყვნენ.  მისი დაბადებიდან მალევე, მისი ოჯახი საცხოვრებლად ლუისვილვში გადავიდა, სადაც მამამისმა წარმატებას  მიაღწია, როგორც რესპუბლიკელმა პოლიტიკოსმა და საზოგადოების ლიდერმა. იგი იყო კენტუკის ჯეფერსონის საგრაფოს მოსამართლე / აღმასრულებელი, იგი გარდაიცვალა ავტოკატასტროფის დროს *Louisville-* ის სამთავრო 64-ში. მის პატივსაცემად გაიხსნა *"ტომ" სოიერის სახელმწიფო პარკი*, ლუისვილის ფრეი ჰილის მიდამოში, 

სოიერმა დაამთავრა სენეკას საშუალო სკოლას ლუივილის ბუკელის რაიონში. იგი ასევე იყო მთავარი სკოლის რედაქტორი სასკოლო გაზეთ *The Arrow* და მონაწილეობდა მრავალ მხატვრულ ატივობებში. ამასთან, იგი ყოველთვის გრძნობდა, რომ მისი უფროსი დის ლინდას ჩრდილში იმყოფებოდა.  საშუალო სკოლაში, 1963 წელს, მან პირველი ადგილი დაიკავა ყოველწლიურ ეროვნულ ოლიმპიადაში  ''America's Junior Miss'' ,როგორც წარმომადგენელი თავისი სკოლის.  1962 წლიდან 1965 წლამდე სოიერი იყო America's Junior Miss, სოიერმა  იმოგზაურა ქვეყნის მასშტაბით, რათა ხელი შეეწყო Coca-Cola Pavilion– ის განვითარებისთვის. თავდაპირველად, მან ჩათვალა, რომ ქვეყნის გარშემო მოგზაურობა, როგორც America's Junior Miss , საშინელი გამოცდილება იქნებოდა, მაგრამ ფიქრობდა რომ ეს საქმე უნდა  გაეკეთებინა კეთილგანწყობით და მადლით. 

1967 წელს მან მიიღო ხელოვნების ბაკალავრის ხარისხი , ვაშინგტონის კოლეჯში, ვაშინგტონში. იგი იყო ველნესის კოლეჯის Blue Notes- ის წევრი, კაპელური ჯგუფის და Phi Sigma ლექციების საზოგადოების წევრი. სოირი ჟურნალისტიკის შესწავლის დაწყებამდე, უნივერსიტეტში  იურიდიულ ფაკულტეტზე სწავლობდა ერთი სემესტრის განმავლობაში.

## ქორწინება
სოვიერი ურთიერთობებში იყო ფრანკ განნთან, პრეზიდენტ რიჩარდ ნიქსონის თანაშემწესთან, ისევე როგორც ამერიკელ დიპლომატთან რიჩარდ ჰოლბრუკთან.

1988 წლის 29 აპრილს მან იქორწინა კინოსა და თეატრის რეჟისორზე, პროდიუსერზე და მსახიობ მაიკ ნიკოლზე. მათ შვილები არ ჰყავდათ. წინა ქორწინებიდან ნიკოლსს ორი ქალიშვილი და ვაჟი ჰყავდა. იგი გარდაიცვალა 2014 წლის 19 ნოემბერს, 83 წლის ასაკში.

ჟურნალ Forbes- ის "მსოფლიოს 100 ყველაზე ძლიერი ქალის სია" იუწყება, რომ 2005 წლის ივნისისა და 2008 წლის ივნისის ჩათვლით, სოვიერმა დაახლოებით 12 მილიონი დოლარი გამოიმუშავა,  მხოლოდ გასართობი შემოსავლებიდან.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1945
კატეგორია:დაბადებული 22 დეკემბერი
კატეგორია:ამერიკელი ჟურნალისტები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კასპიური სელაპი

**კასპიური სელაპი**, *კასპიური ნერპა* () — ძუძუმწოვარი ცხოველი ნამდვილი სელაპების ოჯახისა. მისი სხეულის სიგრძეა 1,5 მეტრამდე, მასა 80 კილოგრამამდე. შეფერილობა ძლიერ ვარიაციულია: მოყვითალო-ზეთისხილისფრიდან რუხ-მურამდე, აყრია ყავისფერი და შავი ლაქები; მუცელი ზურგთან შედარებით ღიაა. ახალშობილი შემოსილია გრძელი თეთრი ბეწვით, რომელიც პირველი ცვენის შემდეგ ბევრად მოკლე მოვერცხლისფრო-რუხი საფარველით იცვლება. კასპიური სელაპი მხოლოდ კასპიის ზღვაშია გავრცელებული; შემოდგომაზე მის ჩრდილოეთ ნაწილში მიგრირებს, ყინულებზე ჯგუფებად გროვდება, შობს ნაშიერს და ბეწვს იცვენს. გაზაფხულსა და ზაფხულში ძირითადად ზღვის სამხრეთ, ღრმაწყლოვან ნაწილში ინაცვლებენ. იკვებება თევზითა და მცირე ზომის კიბოსნაირებით. შეტანილია IUCN-ის წითელ ნუსხაში როგორც მოწყვლადი სახეობა.

## ლიტერატურა 
* 

კატეგორია:ნერპა
კატეგორია:აზერბაიჯანის ძუძუმწოვრები
ელისონ ჰანიგანი

**ელისონ ჰანიგანი** (; დ. 24 მარტი, 1974, ვაშინგტონი, აშშ) — ამერიკელი მსახიობი. სახელი გაითქვა სერიალ „ბაფფი ვამპირებზე მონადირეში“ შესრულებული უილოუ როზენბერგის, ასევე სერიალში „როგორ შევხვდი დედათქვენს“ შესრულებული ლილი ოლდრინისა და ფილმ „ამერიკულ ნამცხვარში“ შესრულებული მიშელ ფლაერტის როლებით. 2009 წელს, ლილი ოლდრინის როლისათვის მიიღო ხალხის რჩეულისა და სატურნის ჯილდოები.

## ბავშვობა 
ელისონ ჰანიგანი დაიბადა 1974 წლის 24 მარტს ვაშინგტონში. ემილი პონსერ ჰაასისა და ალან ჰანიგანის ერთადერთი შვილი. დედამისი წარმოშობით ებრაელია, ხოლო პროფესიით სამკვიდრო აგენტია, ხოლო მამამისი ირლანდიელია და ჯგუფ „Teamsters-ის“ მძღოლად მუშაობდა.

## კარიერა 
მარცხნივ|მინი|319x319პქ|„ბაფფი ვამპირებზე მონადირის“ მსახიობები, მარცხნიდან მარჯვნივ: ტომ ლენკი, ემა კოლფელდი, ალექს დენისოფი (ელისონის ქმარი), ელისონ ჰანიგანი, ანტონი სტიუარტი, ჯოს უენდონი და მიშელ ტრახტენბერგი
ელისონის სამსახიობო კარიერა ჯერ კიდევ მაშინ დაიწყო, როდესაც იგი სულ ოთხი წლის იყო. თავდაპირველად იგი საბავშვო რეკლამებში მონაწილეობდა, უკვე 11 წლის ასაკში კი ჰოლივუდში გადავიდა. 

ლოს-ანჯელესში იგი დედასთან ერთად დასახლდა, სადაც დაამთავრა ჩრდილოეთ ჰოლივუდის სკოლა. ამის შემდეგ იგი დროებით მამამისთან გადავიდა სანტა-ბარბარაში, სადაც იგი სამსახიობო აგენტს შეხვდა, რომლის გავლენითაც კალიფორნიის საშტატო უნივერსიტეტში ჩააბარა ფსიქოლოგიური განხრით.

ჰანიგანი სრულმეტრაჟიან ფილმში პირველად 1988 წელს გამოჩნდა ფილმში „ჩემი დედინაცვალი უცხოპლანეტელია“ შესრულებული ჯესი მილსის როლით. აქ იგი კინოვარსკვლავ სეთ გრინთან ერთად თამაშობდა, რომელიც ელისონს დაეხმარა, რომ 1997 წელს სერიალში „ბაფფი ვამპირებზე მონადირე“ ერთ-ერთ მთავარ, უილოუ როზენბერგის როლზე დამტკიცებულიყო. სერიალის გადაღებები 2003 წლამდე გაგრძელდა, რამაც მას საოცარი აღიარება მოუტანა და მალევე მიიწვიეს სხვა ფილმებშიც. მან მალევე ითამაშა ABC-ის ფილმში „თავისუფალი სული“.

თინეიჯერობის პერიოდში იგი ძირითადად მაინც ძიძობით ირჩენდა თავს. იგი თავისი მომავალი დამსაქმებლის, ბობ სეგეტის ბავშვის ძიძა იყო, რომელმაც მოგვიანებით მთავარ როლზე დაამტკიცა.

1999, 2000, 2001 და 2003 წლებში მან მიშელ ფლაერტის როლი შეასრულა ფილმების სერიაში „ამერიკული ნამცხვარი“, სადაც მონაწილეობა მიიღო მის ოთხ ნაწილში: „ამერიკული ნამცხვარი“, „ბიჭები და გოგონები“, „ამერიკული ნამცხვარი2“ და „ამერიკული ქორწილი“. მომდევნო 2005 წელს, ბობ სეგეტმა ელისონი თავის ცნობილ სერიალში „როგორ შევხვდი დედათქვენს“, ერთ-ერთ მთავარ — ლილი ოლდრინის როლზე დაამტკიცა. ამ როლმა ელისონს ხალხის განსაკუთრებული სიყვარული და აღიარება მოუტანა. ლილის როლის გამო მას გადაეცა ხალხის რჩეული მსახიობისა და სატურნის ჯილდოები. სერიალის გადაღებები 2014 წლამდე გაგრძელდა, რომელშიც ელისონი თითქმის ყველა სერიაში მონაწილეობდა, გარდა იმ გამონაკლისისა, როდესაც მშობიარობის გამო ვერ მოახერხა გადასაღებ მოედანზე მისვლა.

ამის პარალელურად იგი რამდენიმე ფილმსა და სერიალშიც თამაშობდა. 2011-2013 წლებში იგი ანიმაციურ სერიალში „ამერიკელი მამიკო“ ახმოვანებდა ჩელსსა და გლეხის ქალიშვილს. 

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 24 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1974
კატეგორია:ამერიკელი ქალი მსახიობები
კატეგორია:როგორ შევხვდი დედათქვენს
კატეგორია:ამერიკული ნამცხვარი
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:ვაშინგტონში დაბადებულები
დავით ხეცურიანი

**დავით ხეცურიანი** (5 ივნისი, 1997, წყალტუბო) — ქართველი ძალოსანი. ახალგაზრდებს შორის მსოფლიო ჩემპიონატის ვერცხლის პრიზიორი (2017, 105 კგ) და ჭაბუკებს (u20) შორის ევროპის ჩემპიონატის ვერცხლის პრიზიორი (2016, 105 კგ). 23-წლამდელებს შორის ევროპის და 20-წლამდელებს შორის მსოფლიო ჩემპიონი.  

## საერთო შედეგები 
## რესურსები ინტერნეტში 
* დავით ხეცურიანი — ქართული სპორტი

კატეგორია:დაბადებული 5 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1997
კატეგორია:წყალტუბოს მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი ძალოსნები
ჰელენ პრეჟანი

მინი|ელენ პრეჟანი 2006 წელს.
**ჰელენ პრეჟანი** (; დ. 21 აპრილი, 1939, ბატონ რუჟი, ლუიზიანა, აშშ) — ამერიკელი კათოლიკე მონაზონი, სიკვდილით დასჯის წინააღმდეგ მოძრაობის ერთ-ერთი ლიდერი. აქტიურად მუშაობდა როგორც სიკვდილმისჯილ პატიმრებთან, ასევე მკვლელობის მსხვერპლთა ოჯახებთან.

1957 წელს პრეჟანი წმინდა ჟოზეფ მედალის დების კათოლიკური ორდენის წევრი გახდა. დაამთავრა წმ. მარიამის სახელობის დომინიკელთა კოლეჯი ახალ ორლეანში ინგლისურისა და განათლების მიმართულებით 1962 წელს და მოიპოვა მაგისტრის ხარისხი რელიგიურ განათლებაში ოტავის სენ-პოლის უნივერსიტეტში 1973 წელს. მისი კარიერა რელიგიის მასწავლებლობით დაიწყო, თუმცა მალევე ჩაერთო ღარიბთა და უპოვართა დაცვის საკითხებში. 1981 წელს ნაცნობის თხოვნით პრეჟანმა დაიწყო მიმოწერა ლუიზიანელ სიკვდილმისჯილ კრიმინალთან, რომელსაც საბოლოოდ საპატიმროში ეწვია და მისი სულიერი მოძღვარი გახდა. ამ დროიდან პრეჟანი აქტიურად ჩაება მისიონერულ საქმიანობაში სიკვდილმისჯილებთან და დაიწყო კამპანია სიკვდილით დასჯის გაუქმების მოთხოვნით. თავისი მოღვაწეობის ეს პერიოდი პრეჟანმა აღწერა მის პირველ წიგნში „მიცვალებული მოდის: შეერთებულ შტატებში სიკვდილით დასჯის ამბავი, მოთხრობილი თვითმხილველის მიერ“ (*Dead Man Walking: An Eyewitness Account of the Death Penalty in the United States*, 1994). წიგნში გადმოცემულია ავტორის სიკვდილმისჯილებთან, მათ ოჯახის წევრებთან, მკვლელობის მსხვერპლთა ახლობლებთან, საპატიმროების თანამშრომლებთან, ადვოკატებთან და სამოქალაქო აქტივისტებთან ურთიერთობის გამოცდილება და შთაბეჭდილებები. თხზულება ნომინირებული იყო პულიცერის პრემიაზე, ხოლო „ნიუ-იორკ ტაიმსმა“ საუკეთესო ბესტ-სელერად დაასახელა. წიგნის მიხედვით 1995 წელს ამერიკელმა რეჟისორმა ტიმ რობინსმა გადაიღო ფილმი „მიცვალებული მოდის“, რომელშიც სუზან სარანდონი და შონ პენი მონაწილეობდნენ. ის საფუძვლად დაედო ასევე 2000 წლის ოპერას (მუსიკის ავტორი: ჯეიკ ჰეგი, ლიბრეტო: ტერენს მაკნელისა).                   

პრეჟანის მეორე წიგნიც „უდანაშაულოთა სიკვდილი: მცდარი სასჯელის ამბავი, მოთხრობილი თვითმხილველის მიერ“ (*The Death of Innocents: An Eyewitness Account of Wrongful Executions*, 2005) ასევე სიკვდილმისჯილებთან მუშაობის ავტორისეულ გამოცდილებას ასახავს და ამასთანავე აკრიტიკებს სამართლის ამერიკულ სისტემას, რომელმაც დაუშვა უდანაშაულო ადამიანების სიკვდილით დასჯა. 2019 წელს პრეჟანმა გამოაქვეყნა მემუარები „ცეცხლის მდინარე: ჩემი სულიერი მოგზაურობა“ (*River of Fire: My Spiritual Journey*). პრეჟანს მიღებული აქვს არაერთი საპატიო წოდება და ჯილდო. 1998 და 1999 წლებში ნომინირებული იყო ნობელის პრემიაზე. 1993-1995 წლებში პრეჟანსი იყო სიკვდილით დასჯის გაუქმებისთვის ეროვნული კოალიციის (National Coalition to Abolish the Death Penalty) თავმჯდომარე. ნიუ-ორლეანში აქვს საკუთარი ორგანიზაცია „მოძღვრობა სიკვდილით დასჯის წინააღმდეგ“ (Ministry Against the Death Penalty).

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1939
კატეგორია:დაბადებული 21 აპრილი
კატეგორია:ამერიკელი ადამიანის უფლებების დამცველი აქტივისტები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ფრემტეხი

თამაშებსა და სპორტებში **ფრემტეხი** ან **ყაიმმტეხი** (ხშირად "ტაიბრეიკი") — მეთოდი, რომლის დახმარებითაც გამოირჩევა გამარჯვებული ორი დაპირისპირებული მხარიდან, როდესაც შეჯიბრის მიწურულს მათ შორის ფიქსირდება ფრე. 

## ზოგადი აღწერა 
### მატჩებში 
რიგ შემთხვევებში, ფრემტეხი უბრალოდ დამატებითი რაუნდია. მაგალითად, ქვიზური ტიპის თამაშებში, მოთამაშეებში გამარჯვებულს დამატებითი შეკთხვები წყვეტს, რომლებიც გრძელდება მანამ, სანამ ერთი მოთამაშე მეორეს წესების მიხედვით დათქმული ქულების რაოდენობით არ გადაასწრებს ან არ ამოიწურება განსაზღვრული შეკითხვები. სპორტული შეჯიბრებების შემთხვევაში ფრემტეხის როლს თამაშობს "დამატებითი დროის" პრინციპი. გადამწყვეტი, დამატებითი რაუნდი შეიძლება განსხვავდებოდეს სტანდარტული ფორმატისგან, მაგ: ფრემტეხი ჩოგბურთში ან  პენალტების სერია ფეხბურთში.

კატეგორია:სპორტის ტერმინოლოგია
მარისოლ ტურენი

**მარისოლ ტურენი** (; დ. 7 მარტი 1959, პარიზი) — ფრანგი პოლიტიკოსი და სახელმწიფო მოღვაწე, სოციალური საკითხებისა და ჯანმრთელობის დაცვის მინისტრი 2012 წლის 16 მაისიდან 2017 წლის 17 მაისამდე.

## ბიოგრაფია 
დაიბადა 1959 წლის 7 მარტს პარიზში, არის ცნობილი ფრანგი სოციოლოგის ალენ ტურენისა და წარმოშობით ჩილელის, ადრიან არენას სოლისის სამეცნიერო მრჩევლის შვილი, რომელიც გარდაიცვალა 1990 წელს. მარისოლმა დაამთავრა გოგონათა უმაღლესი სკოლა და პარიზის პოლიტიკურ მეცნიერებათა სკოლა, სწავლობდა ჰარვარდის უნივერსიტეტში.

### პოლიტიკური კარიერა
პოლიტიკური კარიერა დაიწყო, როგორც საფრანგეთის თავდაცვისა და ეროვნული უსაფრთხოების გენერალურმა მდივანმა. 

1988 წლიდან 1991 წლამდე იყო პრემიერ-მინისტრ მიშელ როკარის მრჩეველი. 1997 წელს პირველად მიიღო მონაწილეობა არჩევნებში და გახდა საფრანგეთის ეროვნული კრების დეპუტატი ენდრი და ლუარის დეპარტამენტიდან. ასევე გახდა პრეზიდენტ ფრანსუა ოლანდის პარტიის წევრი, სადაც პასუხისმგებელი იყო სოლიდარობის პოლიტიკის ფორმულირების საკითხებზე. 

1998 წელს აირჩიეს ენდრი და ლუარის დეპარტამენტის გენერალურ საბჭოში, 2002 წელს წააგო ეროვნული კრების არჩევნები ამ დეპარტამენტის მესამე ოლქში, 2007 წელს დაიბრუნა მანდატი. 2008-2011 წლებში ენდრი და ლუარის დეპარტამენტის გენერალური საბჭოს ხელმძღვანელის მოადგილე. 2011-2012 წლებში კი — ხელმძღვანელი. 

### სოციალისტების მთავრობის მინისტრი
2012 წლის 16 მაისს გახდა სოციალური საკითხებისა და ჯანმრთელობის დაცვის მინისტრი ჟან-მარკ ეროს მთავრობაში, ამავე წლის 18 ივნისს შეინარჩუნა პორტფელი ეროს მეორე მთავრობაში. 

2013 წელს წამოაყენა წინადადება აეკრძალათ საზოგადოებრივი თავშეყრის ადგილებში და ასევე 18 წლამდე ასაკის პირთათვის ელექტრონული სიგარეტის გამოყენება.

2013 წლის ივლისში გამოვიდა საკანონმდებლო ინიციატივით თამბაქოსგან თავისუფალი ზონების შექმნის შესახებ - მაგალითად, საზოგადოებრივ პარკებში, პლაჟებზე, საუნივერსიტეტო კამპიუსებში და სკოლების შემოგარენში.

2014 წლის 31 მარტს ფორმირებულ მანუელ ვალსის პირველ კაბინეტში შეინარჩუნა თანამდებობა, ხოლო ვალსის მეორე კაბინეტში 2014 წლის 26 აგვისტოს გახდა სოციალური საკითხების, ჯანმრთელობის დაცვისა და ქალთა უფლებების უზრუნველყოფის მინისტრი.

2016 წლის 6 დეკემბრიდან სოციალური საკითხებისა და ჯანმრთელობის დაცვის მინისტრია ბერნარ კაზნევის მთავრობაში.

2017 წლის 17 მაისს ჩამოყალიბდა ედუარდ ფილიპის მთავრობა, რომელშიც სოციალური საკითხებისა და ჯანმრთელობის დაცვის მინისტრის თანამდებობა დაიკავა ანიე ბუზინმა, ხოლო ტურენი თანადებობის გარეშე დატოვეს. 

2017 წლის საპარლამენტო არჩევნების შემდეგ დაუბრუნდა საფრანგეთის ეროვნულ კრებას, თავისი კანდიდატურა წარადგინა ენდრი და ლუარის მესამე ოლქში, მაგრამ მეორე ტურში მიითღო ხმების 43,41 % და წააგო ცენტრისტ სოფი ოკონთან.

## ოჯახი
1989 წლის 4 სექტემბერს მარისოლ ტურენი ცოლად გაჰყვა დიპლომატ მიშელ რევრან დე მენტონს, რომელიც შემდეგ იყო საფრანგეთის ელჩი მალიში (2006-2011 წწ.) და ჩადში (2011-2013 წწ.), ხოლო 2013 წელს დანიშნეს ევროპის კავშირში სპეციალურ წარმომადგენლად საჰელის ქვეყნების საკითხებში. ცოლ-ქმარს ჰყავს სამი შვილი.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 7 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1959
კატეგორია:ფრანგი ქალი პოლიტიკოსები
კატეგორია:საფრანგეთის ეროვნული კრების დეპუტატები
კატეგორია:საფრანგეთის ჯანმრთელობის დაცვის მინისტრები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
სიუზან ანრიეტა ლოთარინგიელი

**სიუზან ანრიეტა ლოთარინგიელი** (, ; დ. 1 თებერვალი, 1686, საფრანგეთი — გ. 19 ოქტომბერი, 1710, პარიზი, საფრანგეთი) — ფრანგი არისტოკრატი და ლოთარინგიული დინასტიის წარმომადგენელი. მანტუისა და მონფერატოს უკანასკნელი ჰერცოგინია 1704-1708 წლებში როგორც კარლო IV გონძაგას მეორე ცოლი.

## ბიოგრაფია 
სიუზან ანრიეტა დაიბადა 1686 წლის 1 თებერვალს საფრანგეთში, თუმცა უცნობია ზუსტად სად. იგი იყო ელბეფის ჰერცოგ შარლ ლოთარინგიელისა და მისი მესამე მეუღლის, ფრანსუაზ დე ნავალიეს ქალიშვილი. მამამისი კლოდ დე გიზის პირდაპირი შთამომავალი იყო, რომელიც თავის მხრივ ლოთარინგიის ჰერცოგ რენე II-ის ვაჟი იყო. მას ორი უფროსი ნახევარ-ძმა ჰყავდა: ანრი და ემანუელი, რომელთაგან ორივე გახდა ელბეფის ჰერცოგი.

1703 წელს მანტუისა და მონფერატოს ჰერცოგ კარლო IV-ის მეუღლე, ანა იზაბელა გონძაგა უშვილოდ აღესრულა, რის გამოც ჰერცოგმა ახალი ცოლის ძიება დაიწყო, თუმცა ამჯერად საფრანგეთში. თავდაპირველად მას კონდეს პრინცმა ანრი ჟიულმა შესთავაზა თავისი ქალიშვილი, მადმუაზელ დე მონმორანსი მარი ანა დე ბურბონი, თუმცა ეს საქორწინო მოლაპარაკებები მალევე ჩაიშალა. 

მიუხედავად იმისა, რომ ელბეფელი ლოთარინგიელები საფრანგეთის სამეფო კარზე ერთ-ერთი ყველაზე ნაკლები ძალაუფლების მქონე საგვარეულო იყო და არც დიდი ადგილ-მამულები ჰქონდათ, მანტუას ჰერცოგმა კარლო IV-მ თავისი არჩევანი მრავალ ფრანგ არისტოკრატს შორის სწორედ სიუზან ანრიეტაზე შეაჩერა, თუმცა ეს უფრო მისი გარეგნობის გამო მოხდა და არა წარმომავლობის. აღსანიშნავია ისიც, რომ სიუზანის მამის დედა იყო კატრინ ანრიეტა დე ბურბონი, თავად საფრანგეთის მეფე ანრი IV-ისა და მისი საყვარლის, გაბრიელ დესტრეს უკანონო ქალიშვილი, რაც მას ფაქტობრივად საფრანგეთის მეფის ბიძაშვილად აქცევდა, რამაც ცხადია, ხელი შეუწყო მისი და მანტუის ჰერცოგის ქორწინებას. 

1704 წლის ოქტომბერში სიუზან ანრიეტა ლოთარინგიელი თავისი ფრანგული ამალითურთ ჩავიდა მილანში, სადაც მას უკვე იტალიელები დახვდნენ, რომელთაც მიუყვანეს მის მომავალ მეუღლეს. ამავე წლის 8 ნოემბერს შედგა მისი და კარლო IV-ის ქორწინება, რითაც იგი მანტუისა და მონფერატის ჰერცოგინია გახდა. 

მათი ქორწინება მეტად ხანმოკლე და უნაყოფო აღმოჩნდა. 1708 წლის 5 ივლისს კარლო IV უშვილოდ გარდაიცვალა, რითაც შეწყდა გონძაგას დინასტია და 22 წლის სიუზან ანრიეტა ქვრივად დარჩა. ვინაიდან ტახტი დაცარიელდა, მონფერატი სავოიის ჰერცოგმა დაიპყრო, ხოლო მანტუა ჰაბსბურგებმა მიიერთეს.

ამგვარი პირობების გამო, სიუზან ანრიეტა იძულებული გახდა უკან, საფრანგეთში დაბრუნებულიყო. მოგვიანებით მას თავისი მემკვიდრეობით ლოთარინგიის ჰერცოგ ლეოპოლდ I-ისა და კონდეს პრინცესა ანა ჰენრიეტა ბავარიელისაგან დასაცავად ბრძოლა მოუწია. იგი საცხოვრებლად პარიზში გადავიდა, სადაც მალევე შეეყარა ყვავილი და ხანგრძლივი ავადმყოფობის შემდეგ 1710 წლის 19 ოქტომბერს, 24 წლის ასაკში გარდაიცვალა. იგი დაკრძალეს სენ-ჟერმენის საძვალეთში, ბაბუამისის, მარშალ დე ნავალიეს გვერდი

## ლიტერატურა 
*  Foucault (comte). Histoire de Léopold I, duc de Lorraine et de Bar, père de l'Empereur, 1856, p.430
*  Leo van de Pas, Histoire de Charleville.

კატეგორია:დაბადებული 1 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1686
კატეგორია:გარდაცვლილი 19 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1710
კატეგორია:მანტუის ჰერცოგინიები
ტოპოზერო

**ტოპოზერო** ( მოძვ. **ტოპ-ოპერო**, **ტოპნოზერო**) — ტბა რუსეთში, კარელიის რესპუბლიკაში. მდებარეობს მდინარე კოვდის აუზში, ზღვის დონიდან 109 მ სიმაღლეზე. ზედაპირის ფართობი 986 კმ². საშუალო სიღრმე 15,2 მ, მაქსიმალური 56 მ, წყლის მოცულობა 14,9 კმ³. გადაჭიმულია ჩრდილო-დასავლეთიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთისაკენ. ნაპირები, განსაკუთრებით აღმოსავლეთი, შეჭრილ-შემოჭრილია. ტოპოზეროში 144 კუნძულია, რომელთა საერთო ფართობია 63 კმ². ტბას ერთვის 28 მდინარე, რომელთაგან უდიდესია კიზრეკა და ვალასრეკა. გამოედინება მდინარე სოფიანგა, რომელიც ერთვის პიაოზეროს. ივლისში წყლის ტემპერატურაა 15–17°С. გამჭვირვალობა 6–8 მ. მინერალიზაცია სუსტია. საზრდოობს უმეტესწილად თოვლის წყლით. მაღალი დონეა ივნისში, დაბალი აპრილში. იყინება ოქტომბრის ბოლოსა და ნომებერში, ყინულისგან თავისუფლდება მაისში. 1966 წელს კუმის ჰიდროელექტროსადგურის აშენების შემდეგ, გახდა კუმის წყალსაცავის ნაწილი. განვითარებულია ხე-ტყის დაცურება. არის თევზი, მათ შორის: ჭაფალა, ჰარიუსი, სიგი, ჩვეულებრივი ცქიმურა და სხვა. ტურიზმი. 

## იხილეთ აგრეთვე
* რუსეთის ტბები

## რესურსები ინტერნეტში
* «Вода России» - Топозеро 
* ტოპოზერო // გეოგრაფიის ენციკლოპედია 

კატეგორია:კარელიის რესპუბლიკის ტბები
კატეგორია:ტბები ანბანის მიხედვით
ჰიონ ბინი

**ჰიონ ბინი** ( დ.25 სექტემბერი, 1982, სეული) — სამხრეთ კორეელი მსახიობი და მოდელი.

## ბიოგრაფია
ჰიონ ბინი დაიბადა და გაიზარდა სეულში, თავის უფროს ძმასთან ერთად. მსახიობობის სურვილი მას ჯერ კიდევ სკოლაში გაუჩნდა. ბიბლიოთეკაში სიარულის ნაცვლად, ის სამსახიობო წრეებზე დადიოდა. ამის გამოაშკარავების შემდეგ მშობლებმა მას აუკრძალეს შეხვედრებზე დასწრება, თუმცა ისინი მალევე დანებდნენ და მხოლოდ ერთი პირობის სანაცვლოდ დათანხმდნენ შვილის მსახიობობას - მას ჩუნანის თეატრალურ სტუდიაში უნდა მიეღო განათლება. 2004 წელს ჰიონ ბინი ამავე სასწავლებლის კურსადამთავრებული გახდა. 2009 წელს ის ამავე უნივერსიტეტში ჩაირიცხა მაგისტრის ხარისხის მისაღებად. 

## რესურსები ინტერნეტში
* [ჰიონ ბინი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა(https://ka.wikipedia.org/wiki/%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%9D%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%A1_%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%A2-%E1%83%9B%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%AA%E1%83%94%E1%83%9B%E1%83%97%E1%83%90_%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%90)ში]

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 25 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1982
კატეგორია:სამხრეთკორეელი მსახიობები
კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ჩეგრავა

**ჩეგრავა** () — ფრინველი თოლიასებრთა ოჯახისა. სხეულის სიგრძე 56 სანტიმეტრამდეა, მასა 780 გრამამდე, ფრთების შლილი 145 სანტიმეტრამდე. ზურგისა და ფრთების ზედა მხარე ღია ვეჟანია, თავზე შავი „ქუდი“ აქვს მოკლე ქოჩრით, დანარჩენი შებუმბვლა თეთრია. ნისკარტი ძლიერი, ფერად ღია წითელია, ბოლოვდება ღია წვერით. ფეხები მუქია. კუდი მცირედაა ამოკვეთილი. ძახილი ხმამაღალი და მკვეთრი აქვს, ჭარბობს დაბალი ჩხავილისა და ღრჭენის ხმები. მოიპოვებს 30 სანტიმეტრამდე სიგრძის თევზებს წყალში პიკირებით. ზოგჯერ ნადავლის მოსაპოვებლად საბუდრიდან რამდენიმე ათეული კილომეტრით შორს მიფრინავს. გავრცელებულია ყველა კონტინენტის (სამხრეთ ამერიკისა და ანტარქტიდის გარდა) ზომიერ და ტროპიკულ ზონებში, ევრაზიაში — ძირითადად ბალტიისპირეთში, ხმელთაშუაზღვისპირეთსა და არიდული ზონების წყალსატევებზე (აღმოსავლეთით იმიერბაიკალეთამდე), აგრეთვე ჩინეთის ზღვების სანაპიროებზე. იზამთრებს ტროპიკებსა და სუბტროპიკებში. ბუდობს მჭიდრო კოლონიებად (ჩვეულებრივ ასეულობით წყვილი) თავთხელი წყალსატევების (ზღვის ლიმანები, სტეპის ტბები, მდინარეთა დელტები) სანაპიროებსა და კუნძულებზე. დებს 2 კვერცხს. მსოფლიოში მოითვლება დაახლოებით 50 ათასი წყვილი.

## ლიტერატურა 
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:ჩეგრავა
კატეგორია:აფრიკის ფრინველები