open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ოტერლო

**ოტერლო** () — პატარა სოფელი ნიდერლანდებში, გელდერლანდის პროვინციაში, ჰოგე-ველიუვეს ეროვნული პარკის სიახლოვეს. კრელერ-მიულერის მუზეუმი, რომელსაც სახელი ეწოდა ჰელენ კრელერ-მიულერის პატივსაცემად, მდებარეობს სიახლოვეს და გააჩნია ვინსენტ ვან გოგის ფერწერული ნამუშევრების მნიშვნელოვანი კოლექცია.

ოტერლო იყო დამოუკიდებელი მუნიციპალიტეტი 1818 წლამდე, ხოლო შემდეგ გაერთიანდა ედეს მუნიციპალიტეტთან.

## რესურსები ინტერნეტში
*CBC Archives - CBC Radio reporting from Otterlo April 17, 1945.

## სქოლიო
კატეგორია:ნიდერლანდების სოფლები
აბდელათიფ ქეშიში

**აბდელათიფ ქეშიში** (  დ. 7 დეკემბერი, 1960) — ტუნისელი წარმოშობის ფრანგი მსახიობი, სცენარის ავტორი, თეატრისა და კინოს რეჟისორი. მისი, როგორც რეჟისორის, ყველაზე ცნობილი ნამუშევარია „ადელის ცხოვრება“ (2013). ხსენებული ფილმისთვის მან კანის კინოფესტივალზე ჯილდოდ ოქროს პალმის რტო მიიღო.

## რესურსები ინტერნეტში
*

კატეგორია:დაბადებული 7 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1960
კატეგორია:ფრანგი მსახიობები
კატეგორია:ფრანგი კინორეჟისორები
კატეგორია:ფრანგი სცენარისტები
კატეგორია:სეზარის მფლობელი კინომსახიობები
კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კრასნი-სადის სამეფო ოჯახის წამებულთა ეკლესია

**კრასნი-სადის სამეფო ოჯახის წამებულთა ეკლესია** () — მართლმადიდებლური ეკლესია კრასნი-სადში მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს როსტოვისა და ნოვოჩერკასკის ეპარქიას. 

მისამართი: 346731, რუსეთის ფედერაცია, როსტოვის ოლქი, აზოვის რაიონი, სოფ. კრასნი-სადი, საქარხნოს ქუჩა № 15.

## ისტორია 
მართლმადიდებლური თემი სოფელ კრასნი-სადში ჩამოყალიბდა 1997 წელს, ხოლო სამეფო ოჯახის წამებულთა ეკლესიის მრევლი ოფიციალურად დარეგისტრირდა 2000 წლის 24 ნოემბერს. ადგილობრივმა ადმინისტრაციამ მრევლს გადასცა პატარა შენობა, რომელიც გაარემონტეს მორწმუნეების  ფინანსებით. შენობის ერთ ნაილში განათავსეს სამლოცველო სახლი, ხოლო მეორე ნაწილში - საეკლესიო-სამრევლო სათავსოები. 

2009 წელს დაიწყო ახალი ხის ეკლესიის აშენება, რომლის მშენებლობაც დასრულდა 2017 წელს. ეკლესიის საკურთხეველი აკურთხეს სამეფო ოჯახის წამებულთა - რუსეთის უკანასკნელი იმპერატორის, ნიკოლოზ II-ის, დედოფალ ალექსანდრას, მეფისწულის ალექსის, მეფის ასულების ოლგას, ტატიანას, მარიასა და ანასტასიას სახელზე. ეკლესიის მშენებლობაში დიდი წვლილი შეიტანა „აგროფირმა კრასნი-სადმა“.

სამეფო ოჯახის წამებულთა სახელობის ეკლესიის წინამძღვრად დაინიშნა ანდრეი ჟორჟის ძე მნაცაგანოვი. ეკლესიის მოვალეობაში შედის ასევე ბატაისკის  № 15 მკაცრი რეჟიმის გამოსასწორებელი კოლონიის პატიმართა სულიერ საზრდოზე ზრუნვაც.

## აღწერა 
ეკლესიის კედლები აგებულია ხის მორებით. სახურავი გადახურულია მეტალის ფირფიტებით. დამონტაჟებულია იატაკის გათბობა. ეკლესიის გუმბათში გამოსახულია იესო ქრისტე. იგეგმება კანკელის ჩამოსხმა მეტალისაგან, ხოლო ზარი ჩამოასხეს 2010 წელს ვორონეჟის ქარხანა „Вера“-ში. ეკლესიაში დაცულია ხატი წმინდა ელისაბედისა და ბარბარეს წმინდა ნაწილებით. 

შაბათობით სკოლაში მუშაობს საკვირაო სკოლა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Сайт церкви 
* Село Красный Сад, Церковь Царственных Страстотерпцев 
* Азовское благочиние - храмы 

## სქოლიო
კატეგორია:როსტოვის ოლქის ეკლესიები
კატეგორია:XXI საუკუნის ეკლესიები
გილგიტი

მინი|300პქ|გილგიტი
**გილგიტი** () — პაკისტანის რეგიონის გილგიტ-ბალტისტანის ადმინისტრაციული ცენტრი. რეგიონი 1949 წლიდან იმყოფება პაკისტანის კონტროლქვეშ და წარმოადგენს ქაშმირის იმ ნაწილს, რომელის გარშემოც არსებობს ტერიტორიული დავა ინდოეთს, პაკისტანსა და ჩინეთს შორის.

1998 წლის მონაცემებით გილგიტში ცხოვრობდა 8 200 ადამიანი. 2010 წლის მდგომარეობით ქალაქის მოსახლეობა 8 851 ადამიანს შეადგენს.

## რესურსები ინტერნეტში
*
*Official Website of the Government of Gilgit Baltistan  
*Gilgit Nomination, UNESCO, the Memory of the World Register entry document
*Britannica Gilgit

## სქოლიო
კატეგორია:პაკისტანის ქალაქები
გილგიტ-ბალტისტანი

**გილგიტ-ბალტისტანი** () — პაკისტანის უკიდურეს ჩრდილოეთში მდებარე ადმინისტრაციული ერთეული, რომელიც იმყოფება პაკისტანის დაქვემდებარების ქვეშ.

გილგიტ-ბალტისტანი მოიცავს ქაშმირის უდიდეს ნაწილს, რომელიც წარმოადგენს სადავო ტერიტორიას ინდოეთს, ჩინეთსა და პაკისტანს შორის.

ტერიტორიის ფართობი წარმოადგენს 72 971 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა 2011 წლის აღწერით მილიონზე მეტ ადამიანს.

## რესურსები ინტერნეტში 
* 

კატეგორია:პაკისტანის პროვინციები
ლაქტამები

მინი|მარცხნიდან მარჯვნივ: β-ლაქტამი, γ-ლაქტამი, δ-ლაქტამი, და ε-ლაქტამი|400პქ
**ლაქტამები** — ამინკარბომჟავების შიგა ციკლური ამიდები, რომელთა რგოლები შეიცავს -CO-NH— დაჯგუფებას; ლატამების ტაუტომერულ „ენოლურ“ ფორმას ლაქტიმური ეწოდება. 
## მიღება და ტიპები
ლაქტამების წარმომადგენელი ამინკარბომჟავების ტიპის მიხედვით ლაქტამები ირჩევა შემდეგნაირად:
*α-ლაქტამი
*β-ლაქტამი
*γ-ლაქტამი
*δ-ლაქტამი
*ε-ლაქტამი

ლაქტამების მიღების მნიშვნელოვანი მეთოდია ბეკმანის გადაჯგუფება. უმთავრესად ლაქტამებს ღებულობენ ამინკარბონმჟავათა ციკლიზაციით.
## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
*ბეტა-ლაქტამები - ბიოლოგიური და სამედიცინო ტერმინები და ცნებები www.nplg.gov.ge

კატეგორია:ფუნქციური ჯგუფები
აქსაის ღვთისმშობლის მიძინების ტაძარი

**აქსაის ღვთისმშობლის მიძინების ტაძარი** () — მართლმადიდებლური ეკლესია ქალაქ აქსაიში  მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს როსტოვისა და ნოვოჩერკასკის ეპარქიას. 

მისამართი:  რუსეთის ფედერაცია, როსტოვის ოლქი, აქსაის რაიონი, ქ. აქსაი, ჩაპაევის ქუჩა № 175.

## ისტორია 
აქსაის ღვთისმშობლის მიძინების ტაძრის ისტორია იწყება 1822 წლის 15 სექტემბრიდან, როდესაც  ვორონეჟისა და ჩერკასკის ეპარქიის ეპიკოპოსის მისი მაღალყოვლადუსამღვდელოესობის ეპიფანეს კურთხევით, მოხდა ტაძრის მშენებლობის დასაწყისი და საძირკველში ჩაიდო პირველი ქვა. ეკლესია აშენდა ტულელი ვაშრის დაფინანსებითა და არქიტექტორ  ამბროსიმოვის პროექტის მიხედვით. ეკლესიის მშენებლობა გაგრძელდა სამი წელი და სულ დაჯდა 135 000 რუბლი, რომელიც შეაგროვეს კერძო შემოწირულობებით. 

ეკლესია აგებულია კლასიციზმის სტილში, ცნობილი არქიტექტორის მ. ა. ამბროსიმოვის პროექტის მიხედვით. ეკლესიის საკურრთხეველი აკურთხეს 1825 წელს. 

ეკლესია არის ჯვარ-გუმბათოვანი სტილის, რომელსაც აქვს  ოთხსართულიანი სამრეკლო. ეკლესიის ზომებია  38х16  მ. 

ღვთისმშობლის მიძინების ეკლესიის კანკელი შექმნა მოსკოველმა კონტრაქტორმა იაკობ შერმა. კანკელის ზომებია 17х5 მ. 1837 წელს ძველი კანკელი ახლით შეცვალეს. ეკლესიის ინტერიერი მოხატეს ზეთოვანი საღებავით. მოხატულობის სიუჟეტები აიღეს ძველი და ახალი აღთქმიდან. 1892 წელს გაიხსნა საეკლესიო-სამრევლო სკოლა. 

ეკლესიას აქვს ოთხიარუსიანი 22 მეტრის სიმაღლის სამრეკლო. ეკლესიის შემადგენლობაში შედის ასევე ორსართულიანი აგურის შენობა, რომელშიც გაიხსნა საეკლესიო-სამრევლო სკოლა. აღნიშნული შენობა ჩაპაევის ქუჩაზე შემონახულია. 1930-იან წლებში აქ სწავლობდა მომავალში საბჭოთა კავშირის ორგზის გმირი ნიკოლაი გულაევი. ამჟამად შენობაში განთავსებულია ბავშვთა შემოქმედების ცენტრი. 

1930-იან წლებში ეკლესია დახურეს. მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ შენობა გადაეცა სარემონტო ქარხანას „Сельхозтехника“-ს.  მიუხედავად ამისა, ეკლესიის ინტერიერის ნაწილი ჩვენამდეა მოღწეული. 1995 წელს ეკლესიის მეორე სართული, რომელსაც ქარხანა კლუბად გამოიყენებდა, დაუბრუნდა მორწმუნეებს. 

1995 წლის 28 აგვისტოს ეკლესიაში გაიმართა ღვთისმსახურება. ამავე წლიდან დაიწყო სარესტავრაციო სამუშაოები. 1997 წელს როსტოვის სახელმწიფო სამშენებლო უნივერსიტეტის სტუდენტმა რ. რიაზანოვმა პროექტის საფუძველზე დაიწყო ეკლესიის აღდგენითი სამუშაოები. 1999 წელს აღადგინეს გუმბათიც. 2000 წელს მოხდა სამრეკლოს რეკონსტრუქციაც. 2001 წელს ეკლესიას დაადგეს ჯვარი.

## მღვდელთმსახურები 
ეკლესიაში 1871-1910 წლებში მოღვაწეობდა ექვსი აქსაიელი ეპისკოპოსი. ამავე პერიოდში აქსაიში მდებარეობდა ეპისკოპოსის კათედრაც. 

ეკლესიაში მოღვაწე ცნობილი საეკლესიო მოღვაწეები იყვნენ ნიკანორი და ეპისკოპოსი ზაქარია (ლობოვი). მქადაგებელი ზაქარია ლობოვი და ნიკოლაი პოპოვი მოწამეობრივი სიკვდილით აღესრულნენ. რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის გადაწყვეტილებით ორივე მქადაგებელის კანონიზირება მოხდა.

## ლიტერატურა
* В. Гладченко «Свято-успенский храм с золотыми куполами» // Победа; 2004г № 130—132.

## სქოლიო
კატეგორია:როსტოვის ოლქის ეკლესიები
კატეგორია:XIX საუკუნის ეკლესიები
ჰუზაიმა ბინტ ნასერი

**ჰუზაიმა ბინტ ნასერი** (; დ. 1884, მექა, ოსმალეთის იმპერია — გ. 27 მარტი 1935, ბაღდადი, ერაყი) — არაბი პრინცესა, მექას შარიფა. ერაყისა და სირიის დედოფლობის შემდეგ, ჰუზაიმა ერაყის დედა-დედოფალი გახდა.

## ბიოგრაფია 
ჰუზაიმას მამა პრინცი ნასერ ბინ ალი ფაშა არის, რომელიც მუსბაჰის უმცროსი ტყუპისცალია. 1904 წელს სტამბოლში, იგი მექის შარიფის ვაჟზე, ფეისალ I-ზე დაქორწინდა. მათი პირველი შვილი აზზა (1906-1936) იყო, შემდეგ კი ორი გოგონა, რაჯიჰა (1907-1959) და რაიფია (1910-1934) დაიბადა, საბოლოოდ კი ვაჟი გაზი I (1912-1939), ერაყის მომავალი მეფე დაიბადა.

პირველი მსოფლიო ომის შემდეგ, ოსმალეთის იმპერიის მფლობელობაში მყოფი ტერიტორიები გამარჯვებულმა ევროპულმა სახელმწიფოებმა დაინაწილეს, ან დამოუკიდებელ სახელმწიფოდ გამოაცხადეს. 1920 წელს, ფეისალ I სირიის მეფედ გამოაცხადა და ასე ჰუზაიმაც სირიის დედოფალი გახდა. თავის მეუღლესთან ახლოს ყოფნის მიზნით, ჰუზაიმამ თავის შვილებთან ერთად დამასკოში ახლად დაარსებულ სამეფო სასახლეში ჩასახლდა. თუმცა, მხოლოდ ოთხი თვის განმავლობაში არსებობის შემდეგ, სირიის სამეფო საფრანგეთ-სირიის ომის შედეგად დაიშალა, რის შედეგად ფეისალმა და ჰუზაიმამ ტიტული დაკარგეს.

1921 წელს, ბრიტანეთის მთავრობამ გადაწყვიტა, რომ ერაყის ახალი სამეფოს მეფედ ფეისალი ყოფილიყო, რაზეც მათ საერთაშორისო მანდატი ჰქონდათ. ფეისალმა მიიღო ეს წინადადება და ერაყის მეფედ გამოაცხადა. შესაბამისად ჰუზაიმაც დედოფალი გახდა და სამეფო ოჯახი ბაღდადში, ახალი სამეფოს დედაქალაქში გადავიდა.

1933 წელს ფეისალის გარდაცვალების შემდეგ, ტახტზე მისი ვაჟი, გაზი I ავიდა და ჰუზაიმაც ერაყის დედა-დედოფალი გახდა.

ორი წლის შემდეგ, 1935 წელს იგი ბაღდადში გარდაიცვალა.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1884
კატეგორია:გარდაცვლილი 27 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1935
კატეგორია:სირიის დედოფლები
კატეგორია:ერაყის დედოფლები
კატეგორია:არაბი დედოფლები
მარი აჯამი

**მარი აჯამი** (; დ. 1888 — გ. 1965) — არაბი ფემინისტი და ნოვატორი ქალი მწერალი.

ქრისტიანმა მწერალმა, დაწყებითი განათლების წლები დამასკში გაატარა, სადაც ირლანდიელ და რუს მისიონერებთან სწავლობდა, სანამ 1906 წელს ბირუტის ამერიკული უნივერსიტეტში მედის პროფესიის შესწავლას დაიწყებდა. 1920 წელს დამასკოს ქალთა ლიტერატურული კლუბის დამფუძნებელმა, პოეტმა და ჟურნალისტმა, რეპრესიების მიმართ შიშის გამო, იგი ხშირად *ლეილას* (დედამისის სახელი) ფსევდონიმით წერდა. მისი კიდევ ერთი მიღწევა იყო 1910 წელს ქალთა ლიტერატურული ჟურნალის *ალ-არუსის* („პატარძალი“) დაფუძნება, რომელიც თერთმეტი წლის განმავლობაში არსებობდა.

აჯამის წარმატებული კარიერა, პირად ცხოვრებაში არსებული ტრაგედიის ელემენტებით აღენიშნება. მრავალი წლის განმავლობაში მას საზღვარგარეთ სწავლა სურდა, მაგრამ მამამისის სიკვდილმა და ომის დაწყებამ ხელი შეუშალა. ჯოზეფ ზეიდანი იხსენებდა, რომ მისი მიღწევები „უნდა შეფასდეს იმ შესანიშნავი დაბრკოლებების ფონზე, რაც მას შეეჯახა“. იგი გარკვეულწილად თავისი დროის ანომალია იყო და როგორც მისი დროის ცნობილი თანატოლი მაი ზიადე, ისიც არ დაქორწინებულა.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1888
კატეგორია:გარდაცვლილი 1965
კატეგორია:არაბი მწერლები
იანტარნის ფეოდოროვის ღვთისმშობლის ხატის ეკლესია

**იანტარნის ფეოდოროვის ღვთისმშობლის ხატის ეკლესია** () — მართლმადიდებლური ეკლესია იანტარნში მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს როსტოვისა და ნოვოჩერკასკის ეპარქიას. 

მისამართი: 346715, რუსეთის ფედერაცია, როსტოვის ოლქი, აქსაის რაიონი, სოფ. იანტარნი, გვოზდიკოვაიის ქუჩა № 1.

## ისტორია 
2012 წელს როსტოვისა და ნოვოჩერკასკის მიტროპოლიტი მერკური სამუშაო ვიზიტით ეწვია აქსაის სამრევლოს. მიტროპოლიტის ვიზიტის შედეგად მიიღეს გადაწყვეტილება, რომ სოფელ იანტარნიში შეექმნათ მართლმადიდებლური სამრევლო გაერთიანება და დაეწყოთ სოფელში პირველი ეკლესიის მშენებლობა, რომელიც ფეოდოროვის ღვთისმშობლის ხატის სახელზე იქნებოდა აგებული. 2013 წელს  სოფლის სამრევლო გაერთიანება ოფიციალურად დარეგისტრირდა. ახალი სამრევლოს ტერიტორია მოიცავდა სამ დასახლებას - იანტარნი, ვოდოპადნი და ასევე ხუტორი კამიშევახა.

2014 წლის 7 იანვარს მომავალი ეკლესიის მშენებლობის ადგილზე გაიხსნა ხის დროებითი  ეკლესია, სადაც ამავე წლის 6 თებერვალს შესრულდა მრევლის ისტორიაში პირველი საღვთო ლიტურგია. დაიწყო თანხების შეგროვება ახალი, ქვის ეკლესიის მშენებლობისათვის.

2014 წლის აპრილში ფიოდოროვსკის მრევლში დაიწყო საკვირაო სკოლის მუშაობა უფროსებისათვის და ასევე საკვირაო-საგანმანათლებლო ჯგუფმა ბავშვებისათვის. 2016 წელს მუშაობა დაიწყო ახალგაზრდულმა სამრევლო გაერთიანებამ. 

ფეოდოროვის ღვთისმშობლის ხატის ეკლესიის წინამძღვრად დანიშნეს ვიქტორ გიორგის ძე ალექსანდროვი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Сайт церкви  
* Аксайское благочиние - храмы 
* Аксайское благочиние - приходы 

## სქოლიო 
კატეგორია:როსტოვის ოლქის ეკლესიები
ტრაინერა

მინი|სათევზაო ნიჩბებიანი ტრაინერას ილუსტრაცია.
მინი|ტრაინერებით შეჯიბრი, 2007 წ.
მინი|იალქნიანი ტრაინერა.
მინი|სპორტული ტრაინერა XX საუკუნის დასაწყისში.
**ტრაინერა** () — კანტაბრიის ზღვის სანაპიროებთან გავრცელებული ტრადიციული ნავი. ნავი მოძრაობაში ნიჩბებით მოდის, ადრეულ ხანაში აფრებსაც უმაგრებდნენ. ნავს აქვს ვიწრო ფორმა, ამობურცული ცხვირი და მომრგვალებული ბოლო. ნავის ფორმა მორგებულია კანტაბრიის ზღვის ტალღების წინააღმდეგ საცურაოდ. ნავი გამოიყენებოდა ანჩოუსის და სარდინების ხმელეთზე გადასაზიდად და ჰქონდა გარკვეული შეჯიბრის ფორმა ვინ უფრო მალე მიიტანდა თევზს ბაზარში. ამ ისტორიულ ტრადიციას დღეს სპორტული შეჯიბრის ფორმა აქვს.

## სქვა ენებში 
ნავის დასახელება სხვა და სხვა ენებზე: ესპანურად - **trainera**, ბასუკრად - **traineru** (ასევე **treineru, treñero** ან **triñero**), ფრანგულად - **traînière** და **traiñeira**,  გალისიური - **traíña** მომდინარეობს სიტყვა - *traína*-დან რაც სარდინებზე და ანჩოუსებზე სათევზაო ნაქსოვ ბადეს ნიშნავს, რომელიც თავის მხრივ მომდინაეობს ლათინური *trahĕre*-დან (ტვირთის ამოწევა, ამოთრევა).

## ლიტერატურა 
*Etxegoien, J. *Orhipean*, Xamar 1996
*Kurlansky, M. *The Basque History of the World*, Vintage 2000

## რესურსები ინტერნეტში 
*Website of the *Kontxako Bandera*
*Liga ACT de Traineras  (in English, Basque, Spanish, Galician and French)
*Estropadak.com News, calendar and game about estropadak (Basque and Spanish)

## სქოლიო 
კატეგორია:ბასკები
კატეგორია:ესპანეთის ავტონომიური გაერთიანებები
კატეგორია:ესპანეთის სპორტი
ლუის ბეგლი

**ლუის ბეგლი** (; დ. 6 ოქტომბერი 1933) — ამერიკელი ადვოკატი, კინოსცენარისტი. ჰაიდელბერგის რუპერტ-კარლის სახელობის უნივერსიტეტის ფილოსოფიის დოქტორი (2008).

## ბიოგრაფია
დაიბადა ექიმის ოჯახში. მეორე მსოფლიო ომის დროს ყალბი საბუთების წყალობით დედასთან ერთად გადაურჩა ნაცისტების ტერორს და ჰოლოკოსტს.

თავიდან დედასთან ერთად ცხოვრობდა ლვოვში, მოგვიანებით ვარშავაში. 1944 წელს ოჯახი გადავიდა კრაკოვში, სადაც ცხოვრობდა ომის დასრულებამდე.

1945-1946 წლებში ლუდვიგი სწავლობდა კრაკოვის გიმნაზიაში.

## რესურსები ინტერნეტში
* ლუის ბეგლის ვებგვერდი

კატეგორია:დაბადებული 6 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1933
კატეგორია:ამერიკელი ჟურნალისტები
კატეგორია:ამერიკელი მწერლები
კატეგორია:ამერიკელი სცენარისტები
კატეგორია:ამერიკელი ადვოკატები
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი რომანისტები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი ჟურნალისტები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი რომანისტები
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი რომანისტები
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი ესეისტები
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ესეისტები
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ესეისტები
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:ჰარვარდის კოლეჯის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ამერიკის ხელოვნებისა და ლიტერატურის აკადემიის წევრები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ლაგოა-ნოვა

**ლაგოა-ნოვა** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 733 მეტრზე. მიეკუთვნება ცენტრალური პოტიგუარის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სერა-დი-სანტანას შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 13 983 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 79.31 კმ²-ზე. ფართობი 176 301 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* რიუ-გრანდი-დუ-ნორტი
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
**ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი*
**ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი*, ზოგადი სტატისტიკა

კატეგორია:რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის მუნიციპალიტეტები
აქსაის XIX საუკუნის საფოსტო სადგური

**აქსაის XIX საუკუნის საფოსტო სადგური** () — არქიტექტურული კომპლექსი, მუზეუმი ქალაქ აქსაიში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. შედის აქსაის სამხედრო-ისტორიული მუზეუმის შემადგენლობაში. მუზეუმი თანამშროლობს ქალაქის საგანმანათლებლო დაწესებულებებთან და ორგანიზაციებთან. დამთვალიერებლებისათვის კითხულობენ ლექციებს ქალაქისა და დონის მხარის ისტორიის შესახებ, იმართება ექსკურსიები და სხვადასხვა ღონისძიებები.

## ისტორია
საფოსტო სადგური - ეს არის არქიტექტურული კომპლექსი, რომელიც შედგება, როგორც საცხოვრებელი, ისე სამეურნეო ნაგებობებისაგან. მდებარეობს ქალაქ აქსაის ცენტრში მდინარე დონის ახლოს. მუზეუმი მუშაობს 1992 წლიდან და გააჩნია რამდენიმე მუდმივი გამოფენა. მუზეუმის შიდა ხედი მოგვაგონებს XIX საუკუნის ტიპურ საფოსტო სადგურს. 

მუზემის ტერიტორიაზე მდებარეობს:

* ფოსტის მეთვალყურის სახლი,
* სასტუმროს შენობა,
* ჭა,
* ეტლების სარდაფი,
* ფანჩატური დასვენებისათვის.

სადგური არის რუსეთის ფედერაციის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი. აქსაის საფოსტო სადგურში სხვადასხვა დროს იმყოფებოდნენ ალექსანდრე პუშკინი, მიხეილ ლერმონტოვი, ალექსანდრე გრიბოედოვი, ლევ ტოლსტოი, პეტრე ჩაიკოვსკი, ნიკოლოზ რაევსკი და ძლიერი დეკაბრისტები.

მუზეუმის ცენტრალური გამოფენა „აქსაის ფოსტა“ ექსკურსანტებს აცნობს ქალაქის ფოსტის ისტორიას. ფოსტა აქ მუშაობდა XVIII საუკუნიდან და თანამედროვე ავტოსადგურის პროტოტიპი იყო. აქ მუდმივად შეეძლოთ ეტლების მიღება. 

left|250px|thumb|მანძილის მიმანიშნებელი ბოძი
მუზეუმის ტერიტორიაზე მუშაობს მუდმივი გამოფენები:
* გამოფენა „აქსაის უძველესი წყაროები“, რომელშიც წარმოდგენილია მცენარეებისა და ცხოველების უძველესი ნაშთები, ასევე ქვის, ბრინჯაოსა და რკინის ხანებისა შუა საუკუნეების არქეოლოგიური ნივთები, რომლებიც აღმოჩენილია მდინარე აქსაის ხეობაში. 
* ეტლების სარდაფის შენობაში წარმოდგენილია XIX საუკუნის დასასრულისა და XX საუკუნის დასაწყისის ტრანსპორტის სახეები - ეტლები, ფაეტონები და მარხილები.

rigth|250px|thumb|საფოსტო სადგურის კანტორა
* 
ყოველი წლის ივნისი პირველ შაბათს საფოსტო სადგურში იმართება „პუშკინის დღესასწაული“ 1820 და 1829 წლებში აქსაის საფოსტო სადგურში ალექსანდრე პუშკინის სტუმრობის აღსანიშნავად. 

1941-1943 წლებში სტანიცა აქსაი ორჯერ დაიპყრეს გერმანელმა ოკუპანტებმა. აქ გაიმართა სასტიკი ბრძოლები. 1942 წელს 485-ე საარტილერიო პოლკის მე-3-ე საზენიტო დივიზიონმა მოახდინა მოსახლეობის ევაკუაცია მდინარე დონის საშუალებით. 1985 წელს ამ მოვლენის აღსანიშნავად მუზეუმის შესასვლელთან  გაიხსნა ძეგლი „გადაკვეთა“, რომელიც წარმოადგენს სატვირთო მანქანას დაქანებულ კვარცხლბეკზე მდგომს. მანქანასთან ახლოს კვარცხლბეკზე დგას საზენიტო იარაღი.

## იხილეთ აგრეთვე 
* აქსაის სამხედრო-ისტორიული მუზეუმი
* აქსაის საბაჟო საგუშაგო
* ნიკოლაი გულაევის სახელობის სამხედრო-ისტორიული კომპლექსი

## რესურსები ინტერნეტში 
* Туризм в Донском крае 
* История образования Аксайского района
* Аксайский музей «Почтовая станция XIX века»

## სქოლიო 
კატეგორია:როსტოვის ოლქის მუზეუმები
კატეგორია:მუზეუმები ანბანის მიხედვით
ნიკოლაი გულაევის სახელობის სამხედრო-ისტორიული კომპლექსი

**ნიკოლაი გულაევის სახელობის სამხედრო-ისტორიული კომპლექსი** () — მუზეუმი და ერთ-ერთი მთავარი ღირსშესანიშნაობა ქალაქ აქსაიში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია.  გაიხსნა 1998 წელს. მდებარეობს საოლქო მნიშვნელობის დაცული ტერიტორიის მუხინის აღკვეთილის ტერიტორიაზე.

## ისტორია 
სამხედრო-ისტორიული კომპლექსი ატარებს ავიაციის გენერალ-პოლკოვნიკის, ორგზის საბჭოთა კავშირის გმირის, საბჭოთა კავშირში თვითმფრინავების ჩამოგდების რაოდენობით მესამე ადამიანის, ნიკოლაი გულაევის სახელს. მისი სახელი შემთხვევით არ დარქმევია მუზეუმს. თავად გულაევი სწორედ სტანიცა აქსაისკის მაცხოვრებელი იყო. 

კომპლექსში დაცულია იარაღების დიდი რაოდენობა. მათ შორის დაწყებული საარტილერიო იარაღიდან და დამთავრებული თვითმფრინავებით და რაკეტებით. 

მუზეუმი შედგება ორი ძირითადი ნაწილისაგან. პირველი — „ჩრდილოეთ კავკასიის სამხედრო ოლქის სამეთაურო პუნქტი“. იგი მდებარეობს მიწის სიღრმეში და მასში განლაგებულია მრავალი საკომუნიკაციო დერეფანი ლაბირინთების მსგავსად. იგი ააგეს 1960-იან წლებში იმ შემთხვევისათვის თუ დაიწყებოდა მესამე მსოფლიო ომი.

ღია ცის ქვეშ მდებარე გამოფენა ყოველწლიურად ივსება. ძალიან მალე იგეგმება სამხრეთ რუსეთში ყველაზე მსხვილი სამხედრო კოლექციის შექმნა XX საუკუნის ტქნიკისა და იარაღის გამოყენებით.

## იხილეთ აგრეთვე 
* აქსაის სამხედრო-ისტორიული მუზეუმი
* აქსაის საბაჟო საგუშაგო
* აქსაის XIX საუკუნის საფოსტო სადგური

## რესურსები ინტერნეტში
* Фотографии комлекса

## სქოლიო
კატეგორია:როსტოვის ოლქის მუზეუმები
კატეგორია:როსტოვის ოლქის ღირსშესანიშნაობები
აშშ-ის ამჟამინდელი სენატორების სია

, ლურჯად არის გაფერადებული, რომლებსაც ორი რესპუბლიკელი — წითლად, რომლებსაც ერთი რესპუბლიკელი და დემოკრატი — იასამნისფრად. შტატ ვერმონტს (აღნიშნულია ცისფერი და ლურჯი ხაზებით) წარმოადგენს ერთი დამოუკიდებელი და ერთი დემოკრატი, ხოლო მენს (აღნიშნულია ცისფერი და წითელი ხაზებით) ერთი დამოუკიდებელი და ერთი რესპუბლიკელი.]]
მთლიანობაში აშშ-ის სენატში 100 სენატორია, ორ-ორი თითოეული შტატიდან.

|}

## ხელმძღვანელობა 
### უმრავლესობის (რესპუბლიკელები) ხელმძღვანელობა 
### უმცირესობის (დემოკრატები) ხელმძღვანელობა 
## საარჩევნო ციკლები 
## სენატორები 
## კომენტარები 
კატეგორია:აშშ-ის სენატორები
ორატორია მესია

**„ორატორია მესია“** (, HWV 56) — მუსიკალური ბაროკოს ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ნაწარმოები, რომლის ავტორია გეორგ ფრიდრიხ ჰენდელი. მასში დიდი მნიშვნელობა ენიჭება გუნდს. „მესია“ დაწერილია ბიბლიურ სიუჟეტებზე. ეს ნაწარმოები პირველად ინგლისის მეფის ჯორჯ მეორის თანდასწრებით შესრულდა. როდესაც გუნდი ალილუიას მღეროდა მეფე მოულოდნელად ფეხზე წამოდგა, მსმენელმაც მეფეს მიბაძა.

## რესურსები ინტერნეტში
* „ორატორია მესია“ — gfhandel.org (დაარქივებული)

კატეგორია:ბიბლიაზე დაფუძნებული მუსიკა
ტეპიანოვო

**ტეპიანოვო** (; ) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის აბზელილოვოს რაიონში. 

2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 316  ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ასკაროვოდან დაშორებულია 25 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ტაშბულატოვო, რომელიც დაშორებულია 73   კმ-ით. 

2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის აბსოლუტურ უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ (100%).

## რესურსები ინტერნეტში
* Совет муниципальных образований Республики Башкортостан.

## სქოლიო
კატეგორია:აბზელილოვოს რაიონის სოფლები
აზოვი

**აზოვი** () — ქალაქი როსტოვის ოლქში, მდებარეობს მდინარე დონზე 16 კილომეტრის დაშორებით აზოვის ზღვიდან, მას სახელი ეწოდა აზოვის ზღვის მიხედვით. მოსახლეობის რაოდენობაა 82 937 კაცი (2010 წლის მიხედვით), 82 090 კაცი (2002 წლის აღწერის მიხედვით), 80 297 კაცი (1889 წლის აღწერის მიხედვით).

## ისტორია
მდინარე დონის სანაპირო ყოველთვის იყო მნიშვნელოვანი სავაჭრო ადგილი. ძვ. წ. III საუკუნის დასაწყისში ბერძნებმა დააარსეს კოლონია ბოსფორის სახელმწიფოში, რომელსაც უწოდებდნენ ტანაისს. რამდენიმე საუკუნის შემდეგ ძვ. წ. I საუკუნის პირველ მესამედში იგი გადაწვა პოლემონ I-მა. ბერძნული კოლონიების დანერგვამ აღადგინა ქალაქის კეთილდღეობა, მაგრამ გოთებმა პრაქტიკულად გაანადგურეს III საუკუნეში. 

ძველი ტანაისის ტერიტორია ახლა უკავია ხუტორ  ნედვიგოვკას XIX საუკუნის შუა წლებიდან.

V საუკუნეში ეს ტერიტორია აკაცირების ტომის ერთ-ერთი ჯგუფის კარადაჩების მიერ იყო დასახლებული, რომელიც ჰუნების მეფე დენგიზიკის ბრძანებით განხორციელდა.

VII საუკუნეში ხანი კუბრატი მართავდა უნოგუნდურის ტომების მიერ დააარსებულ ძველი დიდი ბულგარეთის სამეფოს, რომელიც მისმა მემკვიდრემ ბატბაიანმა ჩააბარა ხაზარებს. X საუკუნეში, როცა ხაზარების სახელმწიფო დაიშალა, ტერიტორია გადავიდა ტმუტარკანის სლავური სამთავროს ხელში.
ყივჩაღები ამ ტერიტორიას იპყობენ 1067 წელს და მას არქმევენ აზაქ-ს, საიდანაც მომდინარეობს ქალაქის თანამედროვე სახელწოდება.

1775 წელს აზოვი გახდა ახლადჩამოყალიბებული აზოვის გუბერნიის ადმინისტრაციული ცენტრი. XIX საუკუნის  ბოლოს ქალაქში დაარსდა ოთხკლასიანი ვაჟთა გიმნაზია, მალევე დაარსდა ქალთა გიმნაზიაც, მნიშვნელოვნად დაეცა  ვაჭრობის დონე.

1926 წელს აზოვმა მიიღო ქალაქის სტატუსი. მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში (1941-1945) აზოვი გერმანელი ჯარისკაცების მიერ იყო ოკუპირებული 1942 წლის 27 ივნისიდან.  1943 წლის 7 თებერვალს გაათავისუფლეს სამხრეთის ფრონტის როსტოვის ოპერაციის დროს.

## გეოგრაფია 
თანამედროვე ქალაქი აზოვი საოლქო დაქვემდებარების ქალაქია, მდებარეობს როსტოვის ოლქის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, მდინარე დონის მარცხენა ნაპირზე, ტაგანროგის ყურიდან 12,5 კილომეტრში, ხოლო დონის როსტოვიდან - 35 კილომეტრში. ქალაქის ტერიტორიის ფართობია 66,2 კმ².

## მოსახლეობა 
ქალაქში ცხოვრობს დაახლოებით 20 ეროვნების ადამიანი. მათ შორის ყველაზე მრავალრიცხოვანია: რუსები — 94 %, უკრაინელები — 3,1 %, ბელარუსები — 0,5 %. მოსახლეობის 55 % შრომისუნარიანია. 

## ღირსშესანიშნაობა 
ქალაქში მდებარე ტაძრებიდან აღსანიშნავია აზოვის ღვთისმშობლის ხატის ტაძარი, რომელიც აგებულია 2005 წელს და აზოვის სამების ეკლესია    მართლმადიდებლური ეკლესია აზოვში, მისი მშენებლობა დასრულდა 2004 წელს. ასევე აღსანიშნავია აზოვის ციხესიმაგრე. 
ქალაქში რვა ბიბლიოთეკაა აქედან ორი საბვშვო. აზოვის ცენტრალური ბიბლიოთეკა ატარებს ნ. კრუპსკაიას სახელს. 
ქალაქში სულ ოთხი მუზეუმია აზოვის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი, აზოვის ისტორიულ-არქეოლოგიური და პალეონტოლოგიური მუზეუმ-ნაკრძალი, სამოილოვიჩის მუზეუმი და სამხედრო  მუზეუმი - „თოფის წამლის საწყობი“.
ქალაქში რამდენიმე ძეგლი დგას, მათ შორის აღსანიშნავია პეტრე I-ის ძეგლი, ალექსეი შეინის ძეგლი, სამშობლოსთვის დაღუპულთა მემორიალი,  გრიგორ მიროშნიჩენკოს ძეგლი, აზოვის სამხედრო ფლოტილიის მეზღვაურთა ძეგლი.

## დაძმობილებული ქალაქები 
## რესურსები ინტერნეტში
*Unofficial website of Azov 
*Soviet topographic map 1:100,000

## სქოლიო
კატეგორია:როსტოვის ოლქის ქალაქები
აქსაი

**აქსაი** () — ქალაქი რუსეთში, როსტოვის ოლქში. წარმოადგენს როსტოვის ოლქის აქსაის რაიონის ადმინისტრაციულ ცენტრს. მდებარეობს მდინარე დონის მარჯვენა სანაპიროზე, ქალაქ დონის როსტოვიდან 18 კილომეტრის დაშორებით. მოსახლეობის რაოდენობაა 48 372 კაცი (2021 წლის აღწერის მიხედვით), 38 012 კაცი (2002 წლის აღწერის მიხედვით), 33 389 კაცი (1989 წლის აღწერის მიხედვით).

## ისტორია
ქალაქი ისტორიულ წყაროებში მოიხსენიება ჯერ კიდევ 1569 წელს, როგორც კაზაკების დასახლება, 1791 წლიდან ცნობილია როგორც სტანიცა აქსაიასკაია. 1941 წლის 21-29 ნოემბერს აქსაიასკაია დაიპყრეს გერმანელმა ფაშისტებმა. 1957 წელს მიენიჭა ქალაქის სტატუსი და ეწოდა აქსაი.

## ადმინისტრაციული სტატუსი
რუსეთის ადმინისტრაციული დაყოფის მიხედვით ქალაქი აქსაი არის აქსაის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. როგორც ადმინისტრაციული განყოფილება, ის შედის აქსაის რაიონის ფარგლებში, როგორც აქსაის ურბანული დასახლება. როგორც მუნიციპალური განყოფილება, ამ ადმინისტრაციულ ერთეულს ასევე გააჩნია ურბანული დასახლების სტატუსი და წარმოადგენს აქსაის მუნიციპალიტეტის ოლქის ნაწილს.

## ეკონომიკა
აქსაი წარმოადგენს დონის როსტოვის სამრეწველო სატელიტს.

## რესურსები ინტერნეტში
* Неофициальный сайт г. Аксая Аксай-город.ру
* История Аксая
* Аксай в энциклопедии «Мой город»
* История герба Аксая
* Библиотека города

## სქოლიო
კატეგორია:როსტოვის ოლქის ქალაქები
ანგლოსაქსები

**ანგლოსაქსები** — შუასაუკუნეების ინგლისში მცხოვრები კულტურული ჯგუფი. ანგლოსაქსების წინაპრები ბრიტანეთის კუნძულზე ევროპიდან V საუკუნეში გადავიდნენ, მაგრამ, ამის მიუხედავად, ანგლოსაქსების ეთნოგენეზი ბრიტანეთში შედგა და მათი იდენტობა ასევე კუნძულზე ჩამოყალიბდა. ანგლოსაქსური იდენტობა ჩამოყალიბდა როგორც კელტურ ბრიტებთან, ასევე გერმანიკულ ტომებთან ურთიერთობის შედეგად. დროის განმავლობაში ადგილობრივი ტომები შეერწყნენ ანგლოსაქსებს და ჩამოაყალიბეს ინგლისის სამეფო. ბრიტანულ ისტორიოგრაფიაში ანგლოსაქსური პერიოდი იწყება 450 წელს და მთავრდება 1066 წელს, ნორმანთა მიერ ინგლისის დაპყრობის შედეგად.

## სქოლიო
კატეგორია:გერმანული ტომები
კატეგორია:ეთნიკური ჯგუფები
ფესვები (ვან გოგი)

**ფესვები** — ნიდერლანდელი პოსტიმპრესიონისტი მხატვრის, ვინსენტ ვან გოგის ნახატი, შესრულებული ზეთის საღებავებით ტილოზე, 1890 წელს, როდესაც მხატვარი ოვერში, საფრანგეთში ცხოვრობდა. ნამუშევარში კარგად გაირჩებვა ხატვის ის სტილი რასაც ვან გოგი ბოლო წლებში საკუთარ პეიზაჟებში იყენებდა.

## წინარე პერიოდი
ვან გოგმა სიცოცხლის უკანასკნელი თვეები ოვერ-სიურ ოაზიში გაატარა, პატარა ქალაქში პარიზის ჩრდილოეთით, მას შემდეგ რას სენ-რემის თავშესაფარი დატოვა 1890 წლის მაისში. არის ვერსიები, რომ ნამუშევარი ვინსენტის ბოლო ნახატია 1890 წლის ივლისის ბოლოს მის გარდაცვალებამდე.

იან ჰულსკერს მიაჩნია რომ ორმაგ ტილოზე დახატულ ნამუშევრებს შორის ეს ყველაზე ორიგინალურია. მნახველები ამბობენ რომ მათ სურათზე სამი ფესვისა და ღეროს გარჩევა შეუძლიათ, თუმცაღა მთლიანი ნახატის აღქმა არცთუ ისე ადვილია, ვანდერ ვენისა და კნაპის თქმით ნამუშევარზე გაირჩევა ბუჩქის ორი ფიგურაც. ნამუშევარი საკმაოდ ცნობილია იმის მიუხედავად რომ ის გერმანული ექსპრესიონიზმისა და აბსტრაქციონიზმის ნიმუშია.

## ლიტერატურა
* de la Faille, Jacob-Baart. *The Works of Vincent van Gogh: His Paintings and Drawings*. Amsterdam: Meulenhoff, 1970. ISBN 978-1-55660-811-7
* Hulsker, Jan. *The Complete Van Gogh*. Oxford: Phaidon, 1980. ISBN 0-7148-2028-8
* Naifeh, Steven; Smith, Gregory White. *Van Gogh: The Life*. Profile Books, 2011. ISBN 978-1-84668-010-6
* van der Veen, Wouter; Knapp, Peter. *Van Gogh in Auvers: His Last Days*. Monacelli Press, 2010. ISBN 978-1-58093-301-8

## სქოლიო
კატეგორია:ვინსენტ ვან გოგის ნახატები
კატეგორია:1890 წლის ნახატები
სტაროჩერკასკის ისტორიულ-არქიტექტურული მუზეუმ-ნაკრძალი

**სტაროჩერკასკის ისტორიულ-არქიტექტურული მუზეუმ-ნაკრძალი** () — მუზეუმ-ნაკრძალი სტანიცა სტაროჩერკასკში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. 

მუზეუმის მისამართი: 346701, როსტოვის ოლქი, აქსაის რაიონი, სტანიცა სტაროჩერკასკი, ფოსტის ქუჩა № 6.

## ისტორია 
სტაროჩერკასკის ისტორიულ-არქიტექტურული მუზეუმ-ნაკრძალი შეიქმნა რუსეთის საბჭოთა ფედერაციული სოციალისტური რესპუბლიკის მინისტრთა საბჭოს 1970 წლის 30 დეკემბერის დადგენილების შესაბამისად. მუზეუმის შექმნის ინიციატორი იყო მიხეილ შოლოხოვი. დაფუძნდა XVII—XIX საუკუნეების დონის კაზაკთა დედაქალაქის ჩერკასკის ძეგლების ბაზაზე. ატამან ეფრემოვების ყოფილი სამფლობელოდან შემონახულია: ატამანის სასახლე, ორსართულიანი ქვის კორპუსი, ეფრემოვების კარის ეკლესია, რომელიც დონის ღვთისმშობლის ხატის სახელზე იყო ნაკურთხი. სტეფანე ეფრემოვის სახლი, აგებული 1770-იან წლებში.

მუზეუმში მუდმივად მოქმეედებს შემდეგი გამოფენები: ძირითადი ისტორიული ექსპოზიცია „ველური მინდვრებიდან ძველ ჩერკასკამდე“, „ეფრემოვების კაზაკური მოდგმა“, „როგორ შევქმენით წყნარი დონი“. „კაზაკური სამზარეულოს ტრადიციები“,სტაროჩერკასკის სამახსოვრო ადგილები“, „კაზაკი-ნეკრასოველები“, „მაიდანი და საკვირაო ეკლესია“, „კაზაკების სულიერი სამყარო“. მუზეუმი ასევე მონაწილეობას იღებს ყოველლიურ აქციაში „ღამე მუზეუმში“.

მუზეუმის საგამოფენო დარბაზების ფართობია 1563, 8 მ², ფონდასაცავების — 629,1 მ². სულ დაცულია 67 009 ექსპონატი.

მუზეუმის ბიბლიოთეკაში დაცულია სამი თემატიკური კოლექცია, რომელიც ეხება ლიტერატურულ ძეგლებს: ნ. პარამანოვის გამომცემლობის „Донская речь“-ის წიგნები, კირილოვსკის სტამბისა და მხარეთმცოდნეობითი კოლექცია.

## რესურსები ინტერნეტში
* СИАМЗ на сайте museum.ru
* СИАМЗ  на сайте Министерства культуры Ростовской области
* Музей-заповедник на Викимапии

## სქოლიო 
კატეგორია:როსტოვის ოლქის მუზეუმები
კატეგორია:მუზეუმები ანბანის მიხედვით
დონის სტაროჩერკასკის მონასტერი

**დონის სტაროჩერკასკის მონასტერი** () — მართლმადიდებლური ეკლესია სტანიცა სტაროჩერკასკში  მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს როსტოვისა და ნოვოჩერკასკის ეპარქიას. მონასტერი დაარსდა 1994 წელს ეფრემოვკის ქალთა მონასტრის ადგილზე, რომელიც დაარსდა 1837 წელს და დაიხურა 1927 წელს. 

2012 წლიდან ეკლესიასთან ახლოს მოედანზე ეპარქია მართავს ყოველწლიურ დონის ღვთისმშობლის ხატის დღესასწაულს.

## ისტორია 
ეფრემოვის დედათა  მონასტრის საზეიმო გახსნა მოხდა 1837 წლის 1 სექტემბერს პოლკოვნიკ დანიელ ეფრემოვის ქვრივის შემოწირულობებით. ეფრემოვები დონის მხარეში ცნობილები იყვნენ თავიანთი სიმდიდრითა და ევროპული ღირებულებებით. მონასტერი გახდა კარის ეკლესია, რომელიც აკურთხეს დონის ღვთისმშობლის ხატის სახელზე. 

XX საუკუნის დასაწყისში მონასტერში სულ 250 ადამიანი მსახურობდა. 

მონასტრის რელიქვიები, ისევე როგორც სტაროჩერკასკის აღდგომის ეკლესიისა, სამოქალაქო ომის დროს გაიტანეს საზღვარგარეთ. ოქტომბრის რევოლუციის შემდეგ ეკლესია საკმაოდ დაზიანდა, მთელი შიდა მოხატულობა პრაქტიკულად განადგურდა. აღდგენითი სამუშაოები დაიწყო 1970 წელს. სანამ  მონასტერი განახლდებოდა იგი იმყოფებოდა სტაროჩერკასკის ისტორიულ-არქიტექტურული მუზეუმ-ნაკრძალის ბალანსზე.

მონასტერი ხელახლა გაიხსნა 1994 წელს. თავდაპირველად ბერები დასახლდნენ არენდით აღებულ სახლში, დაიწყეს დონის ეკლესიის სარესტავრაციო სამუშაოები. კეთილმოაწყვეს ეკლესიის მიმდებარე ტერიტორია, გაასუფთავეს ეფრემოვებისა და იღუმენია ინოკენტიას საფლავები, სამრეკლოზე დაკიდეს ზარები. 

აღდგენილი ეკლესიის პირველი წინამძღვარი იყო არქიმანდრიტი მოდესტ პოტაპოვი.

## კარის ეკლესია 
1756 წელს ჩერკასკში (ამჟამად სტაროჩერკასკი) ეფრემოვების საგვარეულო მამულში, ატამანმა სტეფანე ეფრემოვმა დაიწყო კარის ეკლესიის მშენებლობა დონის ღვთისმშობლის ხატის სახელზე. მშენებლობა დასრულდა 1761 წელს და ამავე წლის 16 სექტემბერს ეკლესია აკურთხა ვორონეჟისა და ელეცკის ეპისკოპოსმა კირილემ. 1837 წელს ეფრემოვების კარის ეკლესიის ადგილზე უკვე მოქმედებდა სტაროჩერკასკის დედათა მონასტერი, რომლის დამაარსებლებიც იყვნენ ეფრემოვების რძლები ევდოკია და ულიანა. ეფრემოვების ოჯახმა იზრუნა ეკლესიის ინერიერზეც. ყველა ხატი ვერცხლით დაფარეს. XX საუკუნის დასაწყისში ეკლესიის სამრეკლოზე ეკიდა 8 ზარი, რომელთაგან ყველაზე დიდის წონა იყო 2,5 ტონა. 

ეკლესიასთან შემონახულია ეფემოვების საგვარეულო სამარხი, სადაც დაკრძალულია ცნობილი ატამანი ქალი მელანია კარპოვნა.

## მონასტრის სიწმინდეები 
ეკლესიის დღესასწაულია ძველი სტილით 19 აგვისტო (ახალი სტილით 1 სექტემბერი) - დონის ღვთისმშობლის ხატის ხსენების დღე. 

1995 წელს სტანიცა გლინოვსკის კაზაკებმა ეკლესიას შესწირეს დონის ღვთისმშობლის დიდი ხატი. 

ეკლესიის მარცხენა ფლანგში არის დონის მიწის მფარველის წმინდა დიმიტრი როსტოველის ხატი, რომელიც შეიცავს წმინდანის წმინდა ნაწილებს.

## გალერეა 

ფაილი:Вид Храма Донской иконы Божьей Матери.jpg|მონასტერი რევოლუციამდე
ფაილი:Храм Донской иконы Божьей Матери Старочеркасская.jpg|ეკლესიის ხედი ომის წინ

## რესურსები ინტერნეტში
* СВЯТО-ДОНСКОЙ СТАРОЧЕРКАССКИЙ МУЖСКОЙ МОНАСТЫРЬ, официальный сайт
* Монастырь Свято-Донской Старочеркасский (мужской)  На сайте *Русское Православие*
* Старочеркасский Ефремовский Свято-Донской мужской монастырь

## სქოლიო
კატეგორია:დონის როსტოვის ეკლესიები
კატეგორია:XIX საუკუნის ეკლესიები
გრიგორ მიროშნიჩენკოს ძეგლი

*  
**გრიგორ მიროშნიჩენკოს ძეგლი** () — მწერალ გრიგორ მიროშნიჩენკოს ძეგლი ქალაქ აზოვში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია.

## ისტორია 
ქალაქ აზოვის საპატიო მოქალაქე, მწერალი გრიგორ მიროშნიჩენკო დაიბადა 1904 წლის 9 იანვარს როსტოვის ოლქის, მილეროვის რაიონის სტანიცა სტეფანო-ეფრემოვსკაიაში, რკინიგზის მუშის ოჯახში. 10 წლის ასაკში მუშაობა დაიწყო პიატიგორსკის რკინიგზის სადგურში დამლაგებლად. რუსეთში მიმდინარე სამოქალაქო ომის პერიოდში, 16 წლის ასაკში იყო კავალერიის პოლკის მეთაური, მონაწილეობდა თეთრების წინააღმდეგ გამართულ ბრძოლებში. 

წითელ არმიასთან ერთად მონაწილეობდა ბრძოლებში ყუბანიდან ირანის საზღვრამდე. თავისი ცხოვრება მან აღწერა ავტობიოგრაფიულ წიგნში „იუნარმია“. 

სამოქალაქო ომის შემდეგ გრიგორ მიროშნიჩენკო  მუშაობდა სადგურ ნევინომინსკაიის სადგურში ზეინკლად. 1922 წელს გაწევრიანდა კომკავშირში, შემდეგ კი კომუნისტურ პარტიაში. დეპოში მან შექმნა კომკავშიული განყოფილება. მწერალი პირადად იცნობდა მაქსიმ გორკის. სწორედ ამან გადაწყვიტა მისი ბედი. 

1930-იან წლებში იგი გადავიდა ლენინგრადში და სწავლა დაიწყო უმაღლეს პარტიულ სასწავლებელში. 1935 წელს დაასრულა სწავლა და დაკავდა ლიტერატურული შემოქმედებით. ამ დროს შეიქმნა მისი მოთხრობები: „შაშხანები“, „ციცაბო ნაპირი“ და „იუნარმია“. დაიწერა მოთხრობები „მატროსი ნაზუკინი“, „რევოლლუციის სახელით“ და „ტანკისტი დუდკო“.

მეორე მსოფლიო ომის დროს იბრძოდა ფრონტზე. 1949 წელს გამოვიდა მისი პირველი წიგნი ტრილოგია „აზოვი“. 1960 წელს კი მეორე წიგნი „აზოვის ალყა“. 1985 წელს მისი გარდაცვალების გამო ტრილოგია დარჩა დაუმთავრებელი. 

გრიგორ მიროშნიჩენკოს ძეგლი დადგეს მის საფლავზე. მწერალმა დატოვა ანდერძი, რომლის მიხედვითაც მან დაკრძალვა ისურვა აზოვში. მისი სურვილი აღასრულა ქალაქის ადმინისტრაციამ. მის საფლავზე დადგეს ძეგლი, რომელიც წარმოადგენს თაღიან აგურის კედელს, რომლის ორივე მხარეს დგას XVIII საუკუნის ტყვიამფრქვევის მულაჟები.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Григорий Ильич Мирошниченко
* Памятник Г. И. Мирошниченко в Азове 
* Памятник Г. И. Мирошниченко в Азове 

კატეგორია:როსტოვის ოლქის ძეგლები
სერუ-კორა (რიუ-გრანდი-დუ-ნორტი)

**სერუ-კორა** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 575 მეტრზე. მიეკუთვნება ცენტრალური პოტიგუარის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სერა-დი-სანტანას შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10 916 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 27.74 კმ²-ზე. ფართობი 393 573 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* რიუ-გრანდი-დუ-ნორტი
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
**ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი*
**ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი*, ზოგადი სტატისტიკა

კატეგორია:რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის მუნიციპალიტეტები
ჟუჩენკოვების სახლი

**ჟუჩენკოვების სახლი** () —  უძველესი სახლი სოფელ სტაროჩერკასკში, აქსაის რაიონი, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. XVIII საუკუნის საცხოვრებელი არქიტექტურის შესანიშნავი ნიმუში. წარმოადგენს ე. წ. სახლ-ციხესიმაგრეს. მეორე სართულის ფანჯრებში ჩასმულია გისოსები. პირველი სართულის ფანჯრები ზომით ბევრად მცირეა ვიდრე მეორე სართულისა და აქვს ციხესიმაგრის სათოფურების ფორმა. სახლში იდგა ჰოლანდიური ღუმელი, გაფორმებული ფერადი ფილებით, ამჟამად ღუმელი არ შემონახულა.

## ისტორია 
ჟუჩენკოვებიდან პირველმა პეტრე ეფრემის ძე ჟუჩენკოვმა ნოღაის თავადისგან იყიდა მიწის ნაკვეთი და გადმოცემით სწორედ ამ ადგილზე დააარსა ჩერკასკი. შემდეგ სახლი იყო მდიდარი კაზაკური ოჯახის წარმომადგენლების, სტეფანე და თევდორე ჟუჩენკოვების კუთვნილება.

სახლი მას შემდეგ გახდა ცნობილი, რაც 1671 წელს მოსკოვში გაგზავნამდე მასში გაასამართლეს სტეფანე რაზინი. XIX საუკუნეში სახლის მფლობელი იყო პეტრე ჟუჩენკოვი.

მომდევნო საუკუნეში სახლში მდებარეობდა ქალაქის პოლიცია, რომელსაც ეს სახლი ეკავა რევოლუციამდე.  ოქტომბრის რევოლუციის შემდეგ შენობაში განთავსდა სასოფლო საბჭო. ამჟამად ჟუჩენკოვების სახლში განთავსებულია სტაროჩერკასკის ისტორიულ-არქიტექტურული მუზეუმ-ნაკრძალის ერთ-ერთი ექსპოზიცია.

## არქიტექტურა 
სახლი აგებულია XVIII საუკუნის კაზაკური არქიტექტურის სტილში. თავისი არსებობის მანძილზე სახლი რამდენიმეჯერ გადააკეთეს. იგი ორსართულიანია, დგას მაღალ ფუნდამენტზე. თუკი გაზაფხულზე დონი ადიდდებოდა მოსახლეები ცხოვრობდნენ მეორე სართულზე, მოაჯირზე კი მიბმული იყო ნავი.

გარედან სახლი ციხესიმაგრეს ჰგავს. მის ფანჯრებში ჩასმულია  გისოსები. სახლის კედლები საკმაოდ სქელია, მეორე სართულის ხის აივანი დგას აგურის სვეტებზე. სახლი აგებულია ე. წ. მოსკოვური ბაროკოს სტილში.

სახლის შიგნით იდგა XVIII საუკუნის ღუმელი ჰოლანდიური  ფილებით გაფორმებული. ამჟამად ღუმელი აღარ არსებობს. სახლში შემონახულია ყოფა-ცხოვრების ტრადიციული საგნები, რომლებიც დაკავშირებულია ჟუჩენკოვების ოჯახის ისტორიასთან და დონელი კაზაკების ცხოვრებასთან. ასეთი სახლი ჩერკასკში იყო სულ 28.

სახლს გარს ერტყა გალავანი და შემოსასვლელში ყოველთვის იდგა არმიის კაპიტანი, რათა თავდასხმებისაგან დაეცვა შენობა. ზოგჯერ ასეთი დაცვა არასაიმედო იყო: მსგავსი სახლიდან 1708 წელს გაიტაცეს კაზაკთა სამხედრო ატამანი კონდრატე ბულავინი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Памятники былого.
* Дом Жученковых 
* Дом Жученковых в России, курорт Станица Старочеркасская 

კატეგორია:როსტოვის ოლქის ღირსშესანიშნაობები
რომაელთა რელიგია

რომაელებმა თავიანთი რელიგიური შეხედულებების დიდი ნაწილი ბერძნებისგან გადმოიღეს. რომაელთა ღმერთი, იუპიტერი, იგივე ბრძენთა ღმერთი ზევსია. საერთო ღმერთების გარდა ყველა ოჯახს საკუთარი ღმერთები ჰყავდა, რომლებიც ოჯახის კეთილდღეობაზე ზრუნავდნენ.

## ლიტერატურა
*„ოქსფორდის მსოფლიოს ისტორია“. თბ,. 2012

კატეგორია:რომაელები
შიხლარი (გოქჩაი)

** შიხლარი** () (2015 წლამდე ცნობილი იყო როგორც **ჩაიირლი**   )   — სოფელი აზერბაიჯანში,  გოქჩაის რაიონში.   
## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო 
კატეგორია:გოქჩაის რაიონის სოფლები
შიხამირი

** შიხამირი** () — სოფელი აზერბაიჯანში,  გოქჩაის რაიონში.   
## რესურსები ინტერნეტში
* 
 
 

კატეგორია:გოქჩაის რაიონის სოფლები
ვეისალი

** ვეისალი** () — სოფელი აზერბაიჯანში,  გოქჩაის რაიონში.  მოსახლეობის რაოდენობა   —    	 278  კაცი.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
 
 

კატეგორია:გოქჩაის რაიონის სოფლები
ნაოჭი

**ნაოჭები** — კანის ხილვადი ნაკეცები, რომლებიც წარმოიშობა სხვადასხვა კუნთის ზედმეტი აქტიურობის ან კანის ელასტიურობის დაკარგვის შედეგად. როდესაც კანი მოდუნებული მიმიკის დროს აღარ იჭიმება, ჩნდება ხაზები, რომლებსაც ნაოჭები ეწოდება. ბევრი ქვეყნის კულტურაში ნაოჭებს სიბრძნისა და გამოცდილების ნიშნად მიიჩნევენ.

## ლიტერატურა
*„ადამიანის ორგანიზმი, პირველი ენციკლოპედია“. თბ,. 2016.

კატეგორია:დერმატოლოგია
კატეგორია:კოსმეტოლოგია
კოლიმის ტბა

**კოლიმა** () — გამდინარე ტბა ცენტრალურ ფინეთში. არის კუნძულები. ტბის თითქმის ნახევარი დაცულია პროგრამა ნატურა 2002-ით, რის გამოც ტბას აქვს კარგი ბუნებრივი და ჰიდროლოგიური მდგომარეობა. ტბაზე შესაძლებელია კანოეებით გასეირნება  და ხელმისაწვდომია რუკები ტურისტებისთვის.
მარშრუტი იწყება პიჰტიპუდასის მუნიციპალიტეტიდან და მიდის კერნანკოსამდე.

## სქოლიო
კატეგორია:ფინეთის ტბები
ელჩეს მისტერია

მინი|*ელჩეს საიდუმლოს შესრულების* 1709 წლის მანუსკრიპტი.
**ელჩეს მისტერია** (, ვაალენსიურ დიალექტზე: Misteri d'Elx) — შუა საუკუნეების ლიტერგიული დრამა, რომელიც ყოველწლიურად 14 და 15 აგვისტოს ელჩეს წმინდა მარიამის ბაზილიკაში იდგმება. ის ყოვლადწმიდისა ღვთისმშობელის მიძინებას ეძღვნება. 2001 წელს იუნესკომ კაცობრიობის ზეპირი და არამატერიალური მემკვიდრეობის შედევრის სტატუსი მიანიჭა.

## ლიტერატურა 
* ''Misteri d'Elx / Misterio de Elche. Consueta de 1709''. Maricarmen Gómez & Francesc Massip. Tirant lo Blanch. Valencia. 2010 ()

## რესურსები ინტერნეტში 
*Web del Patronato Nacional del Misteri d'Elx - *Misterio de Elche*
*La Tramoia 
*Tribute to the "Mystery of Elche"

## სქოლიო 
კატეგორია:თეატრის ისტორია
კატეგორია:ევროპული ფოლკლორი
კატეგორია:კაცობრიობის ზეპირი და არამატერიალური მემკვიდრეობის შედევრები
კატეგორია:ესპანეთის ავტონომიური გაერთიანებები
უკიო-ე

[მინი|[ფუძიამა|ფუძიამას ხედი, ტოკაიდოს სერიის ორმოცდამეცამეტე ადგილის ნაწილი, რომელიც შერულებულია ჰიროშიგეს მიერ 1850 წელს. ]]
**უკიო-ე** () „მცურავი სამყაროს ნახატები“  — იაპონური გრავიურის ბეჭდვის ჟანრი. ისინი წარმოებდნენ XVII საუკუნიდან XX საუკუნემდე, რომლებიც გამოსახავდნენ ლანდშაფტებს, ამბებეს ისტორიიდან, თეატრს და ბორდელებს. ეს არის იაპონიის გრავიურის ბეჭვდის მთავარი ჟანრი.

უკიო-ე იყო იაფი, რადგან ისინი ძალიან დიდი რაოდენობით მოიპოვებოდა. ისინი ძირითადად ეკუთვნოდათ ქალაქის მაცხოვრებლებს, რომლებიც საკმარისად მდიდრები არ იყვნენ, რომ შეეძინათ ორიგინალი ნახატი. თავდაპირველი საგანი უკიო-ესთვის იყო ქალაქის ცხოვრება, წვრილნამი აქტივობები და სცენები გასართობი რაიონებიდან. ლამაზი კურტიზანები, სუმოს დიდი მოჭიდავეები და პოპულარული მსახიობები გამოისახებოდნენ, როდესაც საინტერესოდ იქცეოდნენ. მოგვიანებით პეიზაჟიც ძალიან პოპულარული გახდა. დღესდღეობითად უკიო-ე მთელ მსოფლიოში ძალიან პოპულარულია. 

იმ პერიოდის მწერალი ასაი რიოი, თავის უკიო მონოგატარში (浮世物語, „მცურავი სამყაროს ზღაპრები“ 1661 წელს), აყალიბებს მცურავი სამყაროს იდეას:

## გალერეა

Nishikawa_Sukenobu,_1739,_Ehon_Asakayama,16_gris.jpg|ადრეული უკიო-ეს ნამუშევარი, ასაკაიამა ე-ჰონ სუკენობუს ნაბეჭდი გვერდი, 1739
Couple_in_a_Snowstorm,_Suzuki_Harunobu,_c._1768_-_Hood_Museum_of_Art_-_DSC09257.JPG|ადრეული ფერადი უკიო-ეს ნამუშევარი, წყვილი თოვლიან ჰარუნობუში, 1768
Sharaku2.jpg|უკიო-ეს შემოქმედებითი მწვერვალის ნამუშევარი, იჩიკავა ებიძო, როგორც ტაკემურა სადანოშინ შარაკუ, 1794
Utagawa_Kunisada_I_(c._1832)_Dawn_at_Futami-ga-ura.jpg|ძველი პერიოდის უკიო-ეს ნამუშევარი, ფუტამი-გა-ურას ქვედა ხედი, კუნისადა, 1832 
Chikanobu_(1887)_Mirror_of_Japanese_Nobility_(cropped_and_rotated).jpg|მეიძი-ერა უკიო-ე, იაპონიის დიდგვაროვანთა სარკე, ჩიკანობუ, 1887
Mary_Cassatt_-_Woman_Bathing_-_NGC_29878.jpg|უკიო-ეს გავლენა დასავლურ ხელოვნებაზე
Hashiguchi_Goyo_-_Woman_in_Blue_Combing_Her_Hair_-_Walters_95880.jpg|უკიო-ეს შთამომავლები, თმის შეჭრა, გოიო ჰაშიგუჩი, 1920

## რესურსები ინტერნეტში
* A Guide to the Ukiyo-e Sites of the Internet 
* Kuniyoshi Project
* Gallery with a lot of info
* Overviews of the Printmaking Process detailed description of the stages of printmaking with many illustrations

## სქოლიო 
კატეგორია:იაპონიის კულტურა
კატეგორია:ბეჭდვა
ჯაიათუ-ყაენი

**ჯაიათუ თუღ თემურ-ყაენი** იგივე  **იმპერატორი ვენძონგი** (დ. 16 თებერვალი, 1304 — გ.  2 სექტემბერი, 1332) — იუანის დინასტიის მე-8 იმპერატორი 1328–1332 წლებში, მონღოლთა ნომინალური ყაენი, ქულუგ-ყაენის ვაჟი, ყუბილაის შთამომავალი.

ჯაიათუმ ძალაუფლება ხელში ჩაიგდო მისი ნათესავის, რაგიბაღ-ყაენის გადაყენების შედეგად. 1328 წელს რამდენიმეჯერ დაამარცხა რეგენტ დავლათ-შაჰის არმია და  ქალაქი შანდუ აიღო, რის შემდეგაც რაგიბაღ-ყაენი დაატყვევა და სიკვდილით დასაჯა.

მისმა მმართველობამ 4 წლამდეც ვერ გასტანა. 1329 წელს დროებით გადააყენა მისმა უფროსმა ძმამ, ხუთუღთუ-ყაენმა, თუმცა 6 თვეში ჯაიათუმ დაამხო ის და დაიბრუნა ტახტი. ჯაიათუს მმართველობის პერიოდში ჩინეთში დაიწყო კულტურის პროგრესი. ჯაიათუ-ყაენს უყვარდა ხელოვნება და პირადად იყო პოეტების, მხატვრებისა და სწავლულების მფარველი.

1332 წელს 28 წლის ჯაიათუ გარდაიცვალა. ის შეცვალა მისმა ძმისშვილმა, მცირეწლოვანმა რინჩინბალ-ყაენმა.

## იხილეთ აგრეთვე
* იუანის დინასტია
* მონღოლთა იმპერია
* მონღოლთა იმპერიის მმართველთა სია

## ლიტერატურა
* The Cambridge History of China, vol6, pg539
* Tu-Meng wu erh shih chi, 157. pp.&nbsp;26a
* C.P.Atwood-Encyclopedia of Mongolia and the Mongol Empire, p.&nbsp;430
* The Empire of the Steppes, by Rene Grousset, Naomi Walford, p.&nbsp;321
* Herbert Franke, Denis Twitchett, John King Fairbank-The Cambridge History of China: Alien regimes and border states, 907–1368, p.&nbsp;544
* Frederick W. Mote- Imperial China 900–1800, p.&nbsp;471
*Mediaeval Researches from Eastern Asiatic Sources By E. Bretschneider, Routledge , Routledge, 2001
*"The Chaghadaids and Islam: the conversion of Tarmashirin Khan (1331–34)".  *The Journal of the American Oriental Society*, 1 October 2002. Biran

## წყარო
* 

კატეგორია:დაბადებული 1304
კატეგორია:გარდაცვლილი 1332
კატეგორია:იუანის იმპერატორები
კატეგორია:მონღოლი ყაენები
კატეგორია:დაბადებული 16 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2 სექტემბერი
ატამან ეფრემოვების სასახლე

**ატამან ეფრემოვების სასახლე** () — XVIII საუკუნის სამოქალაქო არქიტექტურის ძეგლი. მდებარეობს სტანიცა სტაროჩერკასკში. სასახლე აგებულია 1761წელს ეფრემოვების მამულში და ემსახურებოდა ატამან ეფრემოვებს.

## აღწერა 
ატამანების სასახლის ფასადი აგებულია კლასიციზმის სტილში. მისი არქიტექტურა ჰგავს მოსკოვისა და სანქტ-პეტერბურგის თავდაზნაურობის სასახლეთა არქიტექტურას. ცენტრალური რიზალიტის სამკუთხა ფრონტონი უჭირავს ოთხ ერთცალიან და ორ წყვილიან ნახევრადკოლონებს. 

სწორკუთხა სანდრიკები გარს აკრავს მეორე სართულის ფანჯრებს, ხოლო პირველი სართულისა ხახვისებური ფორმისაა. სასახლის კედლების გადამუშავებისას ყურადღება გაუმახვილებიათ ფართო, მასშტაბურ ფანჯრებზე. პირველი სართულის ფანჯრები მცირე ზომისაა, ხოლო მეორე სართულისა - ფართო, ნათელი და შენობას აძლევს სასახლის შეხედულებას. ატამან ეფრემოვების სასახლე ააშენეს კარის ეკლესიასთან ერთად.

მრავალრიცხოვანმა რეკონსტრუქციებმა, განსაკუთრებით 1848 წლის ხანძრის შემდეგ, მნიშვნელოვნად შეცვალა სასახლის თავდაპირველი სახე. მისი პირველი სახე შემონახულია ჩერკასკის პანორამაზე, რომელიც 1803 წელს არქიტექტორმა ნ. ლვოვმა შექმნა.

## ისტორია 
ეფრემოვების კაზაკური თავადური გვარი იყო თავისი დროის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი და მდიდარი გვარი დონის მიწაზე. მისი დამაარსებელია მოსკოველი ვაჭრის შვილი ეფრემ პეტროვი, რომელიც 1670 წელს გადავიდა ჩერკასკში (ამჟამად სტაროჩერკასკი), სადაც წარმატებით დაკავდა სავაჭრო საქმიანობით. 1756-1761 წლებში მათ საკუთარ მამულში აღმართეს კარის ეკლესია დონის ღვთისმშობლის ხატის სახელზე.

1831 წლის 27 დეკემბერს ეფრემოვების ქვრივებმა ევდოკია იოაკიმეს ასულმა, იულიანა ალექსსის ასულმა და მისმა შვილმა ესაულმა ნიკოლაი სტეფანეს ძემ, თხოვნა გაუგზავნეს დონის მთავარეპისკოპოსს ათანასეს, რათა მშობლიურ მამულში აეშენებინათ სტაროჩერკასკის დედათა მონასტერი. მთავარი და ერთადერთი მოტივი, რამაც აიძულა ეფრემოვების ოჯახის წარმომადგენლები ამ ნაბიჯის გადადგმაში, იყო რწმენა და საკუთარი გარდაცვლილების ხსოვნა. იმპერატორმა ნიკოლოზ I-მა ბრძანება „ნოვოჩერკასკის ეპარქიაში სტანიცა სტაროჩერკასკში ეფრემოვების დედათა მონასტერის დაფუძნების შესახებ“ გამოსცა 1837 წლის 25 იანვარს.

## ექსპოზიცია 
ატამან ეფრემოვების სასახლე სტაროჩერკასკის ისტორიულ-არქიტექტურული მუზეუმ-ნაკრძალის ერთ-ერთი მთავარი ობიექტია. ეფრემოვების სასახლის დარბაზები გამოიყენება საგამოფენოდ, რომლებიც მოგვითხრობენ ჩერკასკისა და დონის კაზაკობის ისტორიული წარსულის შესახებ. ექსპონატებს შორისაა XVI საუკუნის მარმარილოს მზის საათი, რომელიც კონსტანტინოპოლიდან ჩამოიტანეს კაზაკებმა. 2014 წელს, რეკონსტრუქციის შემდეგ დამთვალიერებლებისათვის გაიხსნა მეორე სართულიც, სადაც განათავსეს გამოფენები, რომლებიც ეძღვნება კაზაკებისა და ეფრემოვების ოჯახის კულტურასა და ისტორიას. 2015 წელს როსტოვის ოლქის ქონების მართვის სამინისტრომ გადაწყვიტა რუსეთის მართლმადიდებელ ეკლესიას გადასცეს ატამანთა სასახლე, მაგრამ საოლქო სასამართლომ გადაცემის განზრახვა არაკანონიერად გამოაცხადა და სამუზეუმო კომპლექსი საერო მიზნებისთვის სარგებლობაში დატოვა.

## სქოლიო 
კატეგორია:როსტოვის ოლქის ღირსშესანიშნაობები
სან-მილან-დე-სუსო

მინი|სან-მილან-დე-სუსო
**სან-მილან-დე-სუსო** (; *წმინდა ემილიანეს ზემო მონასტერი*) — მონასტერი ჩრდილოეთ ესპანეთში. მდებარეობს მდინარე კარდენას მარჯვენა სანაპიროზე, სან-მილან-დე-ლა-კოგოლიას მუნიციპალიტეტში, ლა-რიოხას პროვინციაში. მონასტერი დაარსებულია VI საუკუნის შუა რიცხვებში წმინდა ემილიან კუკულატის საცხოვრებელ ადგილზე. მონასტრის მშენებლობა მიმდინარეობდა XII საუკუნემდე. შენობა აგებულია ქვიშაქვით. აერთიანებს რომანულ და მოსარაბიულ სტილებს.

მონასტრის ბიბლიოთეკაში დაცულია გრაგნილების არქივი. X საუკუნეში აქ შეიქმნა ესპანურენოვანი ერთ-ერთი პირველი ძეგლი - ემილიანური გლოსები. 1977 წლის ნოემბერში სან-მილან-დე-სუსოში აღინიშნა ესპანური ენის 1000 წლის იუბილე.

დასახელება ძველკასტილიურ დიალექტზე აღნიშნავს - "წმინდა ემილიანეს ზემო მონასტერს". ასევე არსებობს წმინდა ემილიანეს ქვემო მონასტერიც - სან-მილან-დე-იუსო, რომელიც შედარებით გვინაა დაარსებული. ორივე მონასტერი 1997 წელს აღიარებულ იქნა იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლებად. ორივე მონასტერი წარმოადგენს პილიგრიმულ ადგილებს. მონასტრის ეკლესიაში მდებარეობს წმინდა ემილიანეს აკლდამა. XIII საუკუნეში იქ დაკრძალეს ბერი და პოეტი გონსალო დე ბერსეო.

## სქოლიო 
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ესპანეთში