open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ელაზნაურის შეთანხმება

**ელაზნაურის შეთანხმება** — ხელშეკრულება რუსეთის იმპერიასა და იმერეთის სამეფოს შორის, იმერეთის სამეფოს ანექსიისკენ გადადგმული პირველი ნაბიჯი. ხელი მოაწერეს  1804 წლის 25 აპრილს სოფელ ელაზნაურში (ახლანდელი სოფელ ვახანის მიდამოებთან, ხარაგაულის მუნიციპალიტეტში) რუსეთის მხრივ გენერალმა პავლე ციციანოვმა და იმერეთის მეფე სოლომონ II-მ. ხელშეკრულების ხელმოწერის შემდეგ რუსეთის იმპერიამ სოლომონ II მმართველობას ჩამოაცილა და, მოგვიანებით, დააპატიმრა. წინააღმდეგობის მიუხედავად, სოლომონ II-ეს მოუწია იმერეთის დატოვება.

ელაზნაურის შეთანხმება შედგება 17 მუხლისაგან. შეთანხმებით იმერეთის სამეფო რუსეთის ქვეშევრდომად გამოცხადდა, თუმცა სოლომონ II-ს მეფობა საშვილიშვილოდ რჩებოდა; მაგრამ თუ სოლომონს ვაჟი არ მიეცემოდა, მის მემკვიდრედ კონსტანტინე ბატონიშვილი (იმერეთის მეფის დავით II-ს ძე) უნდა გამოცხადებულიყო. ტახტზე ახლად ასეულ იმერეთის მეფეს სათანადო სიგელით რუსეთის იმპერატორი ამტკიცებდა. იმერეთის მეფე უნდა დამორჩილებოდა საქართველოში რუსეთის „უპირველეს მმართველს“. მეფის ხელში რჩებოდა საშინაო საქმეების გამგებლობა. მას რუსული კანონებით უნდა ემოქმედა. რუსეთი კისრულობდა იმერეთის დაცვას. ამ მიზნით იქ თავისი ჯარი უნდა ჩაეყენებინა. იმერეთის მეფეს რუსეთის ჯარისათვის უნდა აეშენებინა სადგომები, მოემარაგებინა შეშით, სურსათით და ფერაჟით. იმერეთის მეფეს უნდა მიეღო წილი ქვეყნის ტერიტორიაზე რუსი სპეციალისტების მიერ აღმოჩენილი მადნიდან და რუსების მიერ აგებული ახალი ქალაქების შემოსავლიდან, ამასთან, მეფე ვალდებული იყო ახლად გახსნილი სამადნოები მუშახელით მოემარაგებინა. იმერეთის მეფე ვალდებული იყო მოეწესრიგებინა გზა ვახანიდან ქუთაისამდე და ფოთამდე, უზრუნველეყო გზების დაცვა. იმერეთის მეფეს ხე-ტყე უნდა მიეცა რუსეთისათვის შავ ზღვაზე ფლოტის მშენებლობისათვის და გამოეყო მუშახელი. 

გურიის სამთავრო იმერეთის მეფეს რჩებოდა. იმერეთის მეფე ვალდებული იყო დადიანისათვის დაებრუნებინა ოდიშსა და ლეჩხუმში დაკავებული ციხეები, გაეთავისუფლებინა ტყვეები და არ შეევიწროვებინა სამეგრელოს მთავარი. იმერეთის მეფე აიღებდა ბაჟს სამეფოს ტერიტორიაზე გატარებული საქონლიდან, მაგრამ მეფეს ჯილდოდ უნდა მისცემოდა რუსეთის საბაჟოების შემოსავლის ნაწილი. იმერეთიდან ქართლში მეფის ნებართვის გარეშე ვერავინ გადასახლდებოდა, ხოლო ქართლიდან იმერეთში — მთავარსარდლობის ნებართვის გარეშე. ეს წესი ადრე გადასახლებულებზე არ ვრცელდებოდა. რუსეთის იმპერატორმა ალექსანდრე I-მა იმერეთის მეფის „თხოვნით“, დამტკიცების ნიშნად, 1804 წლის 4 ივლისს გამოსცა სიგელი, რომლითაც დაადასტურა მეფის „მუხლნი სათხოვრისანი“, იმერეთის სამეფოს რუსეთის მფარველობაში შესვლა. ელაზნაურის შეთანხმება იმერეთის სამეფოს, როგორც პოლიტიკური ერთეულის, არსებობას უშვებდა და მფარველობის ფარგლებს არ სცილდებოდა.

## ლიტერატურა
* *ბერძენიშვილი ნ.,* საქართველოს ისტორიის საკითხები, წგნ. 2, თბ., 1965;
**ბურჯანაძე შ.,* იმერეთის სამეფოს ურთიერთობა რუსეთთან სოლომონ მეორის დროს (1794-1810 წწ.), «მაცნე», 1967, № 3;
**დუმბაძე მ.,* დასავლეთ საქართველო XIX საუკუნის პირველ ნახევარში, თბ., 1957;
**Дубровин Н.,* Закавказье от 1803-1806 года, СПб., 1866;
**Пирцхалашвили А. Г.,* Имеретия и Гризия в период 1804-1840 г., «მასალები საქართველოსა და კავკასიის ისტორიისათვის», 1942, ნაკვ. 1,

კატეგორია:იმერეთის სამეფო
კატეგორია:საქართველოს ისტორია
კატეგორია:რუსეთის იმპერიის საერთაშორისო ხელშეკრულებები
კატეგორია:რუსეთ-საქართველოს ურთიერთობები
კატეგორია:1804
Steel Monkey

„**Steel Monkey**“ () — ბრიტანული პროგრესული როკ-ჯგუფ ჯეთრო ტალის სიმღერა, 1987 წლის ალბომიდან *Crest of a Knave*. სიმღერის სახელწოდება მომდინარეობს ცნობილი ეპითეტისგან, რომლის მიხედვით მშენებელი, მომუშავე მაღალ კონსტრუქციებზე, გაიგივებულია რკინის მაიმუნთან. მშენებლობაზეა გადაღებული სიმღერის მუსიკალური ვიდეოც.

## სიმღერების სია 
### 7" სინგლი (TULL 3) 
### 7" სინგლი (109 442) 
### 12" სინგლი (609 442)
სხვადასხვა გამოცემაში აგრეთვე შედიოდა დამატებითი სიმღერები Too Many Too და I'm Your Gun.

კატეგორია:ჯეთრო ტალის სიმღერები
კატეგორია:1987 წლის სიმღერები
კატეგორია:1987 წლის სინგლები
ეკალი (მცენარე)

მინი|ვარდის ეკლები
**ეკალი** () — ღეროს, ფოთლის, ფესვისა და მათი ნაწილების მეტამორფოზის შედეგად განვითარებული მაგარი წვეტიანი წარმონაქმნი. ეკლად შეიძლება გარდაიქმნეს მთელი ფოთოლი (კოწახურისა, ხურტკმელისა და სხვა), მისი შუა ძარღვი (ბაძგის, გლერძას და სხვა ფრთისებრი ფოთოლი) ანდა თანაფოთლები (ცრუაკაციისა, ძეძვისა და სხვა). 

თუ ეკალი სახეცვლილი ყლორტია (კუნელისა, კვრინჩხისა, მაჟალოსი, პანტისა), ის უფოთლოა ან სუსტად შეფოთლილი. ეკალი შეიძლება განვითარდეს დამატებითი ფესვებიდანაც ღეროს ქვედა ნაწილზე (პალმა ). ეკალი უფრო ხშირად მშრალი და ცხელი ადგილსამყოფელის მცენარეებს აქვთ. იგი იცავს მცენარეს ცხოველებისაგან.

## ლიტერატურა
კატეგორია:მცენარეთა მორფოლოგია
ფოვიზმი

[მინი|[ანრი რუსო, *მშიერი ლომი თავს ესხმის ანტილოპას*, 1905]]
**ფოვიზმი** () — მიმდინარეობა ფრანგულ ფერწერაში XX საუკუნის დასაწყისში. დამახასიათებელი იყო კაშკაშა ფერები და გამარტივებული ფორმები. მიმდინარეობამ მცირე ხანი იარსება — დაახლოებით 1898-1908 წლებში.

სახელი „ფოვები“ მათ მიმდევრებს შეარქვა კრიტიკოსმა ლუი ვოქსელმა 1905 წელს. თავად მხატვრებს ეს სახელი არასდროს უღიარებიათ. ფოვისტები თვლიდნენ, რომ ნამუშევრის შექმნისას მთავარი არც პერსპექტივაა და არც შუქრჩდილი. სურათში უნდა იყოს მარტივი, სახასიათო კონტური, რომელიც უშუალოდ ადამიანის გრძნობებზე იმოქმედებს.

## რესურსები ინტერნეტში
*ხელოვნების ეროვნული მუზეუმის კოლექცია 
**ფოვიზმი: ადრეული მეოცე საუკუნის ხელოვნების ველური მხეცები* 
*Rewald, Sabine. *ფოვიზმი*. ხელოვნების ისტორიის ქრონოლოგია (2004)

კატეგორია:მხატვრული მიმდინარეობები
*
კატეგორია:პოსტიმპრესიონიზმი
ელეგი

**ელეგი** () — კაცისა და ქალის მოკლე ზედატანი. გავრცელებული იყო უმთავრესად გურიაში, აჭარასა და ლაზეთში, ხოლო როგორც ქალის ტანსაცმელი — სამეგრელოში, რაჭა-ლეჩხუმსა და აფხაზეთში. მამაკაცის ელეგი დასავლურ ქართულ ჩაქურას კომპლექსში შემავალი ერთ-ერთი ელემენტი იყო, ჩოხის ქვეშ და ახალუხის (ზუბუნი) ზემოდან იცვამდნენ. ელეგის თარგი შეიცავდა წინა ორ კალთას, ზურგს, სახელოებს და საყელოს (ზოგჯერ უსახელოდაც ამზადებდნენ), ქალისა ხშირად ყაითნით გაწყობილ და ნაქარგობით შემკული იყო. მისი გამოყენება XX საუკუნის 30-იან წლებამდე დასტურდება.

## ლიტერატურა
*საქართველოს ერთიანი ეთნოგრაფიული გამოფენა. მეგზური, თბ., 1958.
**შარაშიძე გ.*, გურული ლექსიკონი, თბ., 1938.

კატეგორია:ტანსაცმელი
კატეგორია:ქართული ტანსაცმელი
ლუქსემბურგის ბაღი

მინი|300პქ|ლუქსემბურგის სასახლე ბაღიდან
**ლუქსემბურგის ბაღი** (Jardin du Luxembourg; მეტსახელი "ლუკო"') — 224 500 მ² საზოგადოებრივი პარკი, უდიდესი ქალაქში, მდებარეობს VI ოლქში, პარიზი, საფრანგეთი. აქვე მდებარეობს ლუქსემბურგის სასახლე, რომელშიც საფრანგეთის სენატია განთავსებული.

სასახლე და ბაღები აგებულია არქიტექტორ სალომონ დე ბროსის მიერ მარი დე მედიჩისთვის 1615-27 წლებში.

ბაღები მოიცავს ვრცელ შემოღობილ სათამაშო მოედანს, რომელიც ადგილობრივი ბავშვებისა და მათ მშობლების საყვარელი ადგილია. მის გვერდით ასევე პოპულარული თოჯინების თეატრი და საქანელებია. დროდადრო ღია გაზებოში უფასო კონცერტები ტარდება. მის გვერდით მცირე ღია რესტორანი მდებარეობს.

ბაღები პოპულარული მისი სიმშვიდის გამო გახდა. მცირე ზომის აუზში ბავშვები მინიატურული ნავებით ერთობიან. ბაღში მიმოფანტულია მრავალი მცირე და დიდი ზომის ქანდაკება და მონუმენტი. აუზის ირგვლივ საფრანგეთის ყოფილი დედოფლების ქანდაკებებია.

ლუქსემბურგის ბაღის გვერდით მდებარეობს ოდეონის თეატრი და პარიზის ნაღმების უმაღლესი ნაციონალური სკოლა (École nationale supérieure des Mines de Paris).

სეზონის მიხედვით ბაღი ღიაა: დილის 7:30-დან საღამოს 9:45-მდე.

## ტრივია 
* 1815 წლის 7 დეკემბერს, აქ დახვრიტეს საფრანგეთის მარშალი მიშელ ნეი ნაპოლეონ ბონაპარტის მხარდაჭერის გამო.
* ანრი მატისს ეკუთვნის ფერწერული ტილო "ლუქსემბურგის ბაღები". ტილო შეიარაღებულმა მძარცველება გაიტაცეს შაკარა დუ სეუს მუზეუმიდან.
* ამ ბაღში ხვდებიან ერთმანეთს მარიუსი და ჟან ვალიინსა და კოსეტს მიუზიკლში *Les Misérables*.

## სურათები 
640px|thumb|left|ლუქსემბურგის ბაღის პანორამული ხედი
600px|thumb|left|მარი დე მედიჩის შადრევანი

## რესურსები ინტერნეტში 
* The Jardin du Luxembourg - ბაღების, ქანდაკებების ახლანდელი და ძველი ფოტოები
* ლუქსემბურგის ბაღი გარიჟრაჟზე  - ნახატების სერია ამერიკელი მხატვარი ჯონ სინგერ სარჟენტის მიერ.

## იხილეთ აგრეთვე 
* პარიზის პარკების და ბაღების სია

კატეგორია:პარიზის პარკები და ბაღები
კატეგორია:პარიზის VI ოლქი
ელექტრული გველთევზა

**ელექტრული გველთევზა** () — თევზი კობრისნაირთა რიგისა. მისი გველისებურად წაგრძელებული სხეულის სიგრძე 2 მ აღწევს, წონა — 20 კგ. გავრცელებულია სამხრეთ და ცენტრალური ამერიკის მტკნარ წყლებში. აქვს მძლავრი ელექტრული ორგანოები, რომლებიც 650 ვ-მდე ელექტროდენის იმპულსებს წარმოქმნიან. იკვებება მცირე ზომის თევზებით. ადგილობრივი მოსახლეობა საკვებად იყენებს.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:კობრისნაირნი
ელექტრული ლოქო

**ელექტრული ლოქო** () — თევზი ლოქოსებრთა ოჯახისა. გავრცელებულია მდინარე ნილოსსა და დასავლეთ აფრიკის მდინარეებში. სხეულის სიგრძე 30-50, იშვიათად 100 სმ აღწევს. აქვს პატარა თვალები, ვიწრო ლაყუჩის ნაპრალები, ელექტრული ორგანოები, რომლებიც 360 ვ-მდე ელექტროდენის იმპულსებს წარმოქმნიან. იკვებება პატარა თევზებით.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ლოქოსებრნი
ელექტრული სკაროსი

**ელექტრული სკაროსი** () — თევზი სკაროსისებრთა ოჯახისა. გავრცელებულია წყნარი, ინდოეთის და ატლანტის ოკეანეთა ტროპიკულ და სუბტროპიკულ წყლებში. სხეულის სიგრძე 2 მ აღწევს, ხოლო წონა 100 კგ. თავის ორივე მხარეზე განვითარებული აქვს ელექტრული ორგანოები, რომლებიც 70 ვ ელექტროდენის იმპულსებს წარმოქმნიან. იკვებება ფსკერის უხერხემლო ცხოველებით.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ხრტილიანი თევზები
ელვა (მრავალმნიშვნელოვანი)

**ელვა** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* ელვა — ელექტრული განმუხტვა ატმოსფეროში
* ელვა — ქართული გაზეთი
ვასილი კანდინსკი

**ვასილი კანდინსკი** () (დ.  16 დეკემბერი [ძვ. სტ. 4 დეკემბერი], 1866 — გ. 13 დეკემბერი, 1944) —  რუსი  მხატვარი, ხელოვნებათმცოდნე. მე-20 საუკუნის ერთ-ერთი ყველაზე განთქმული ხელოვანი, აბსტრაქციონიზმის დამფუძნებელი. 

დაიბადა მოსკოვში, თუმცა მთელი ბავშვობა ოდესაში გაატარა. მოსკოვის უნივერსიტეტში იურისპრუდენციასა და ეკონომიკას სწავლობდა. მიუხედავად იმისა, რომ საკუთარ პროფესიაში საკმაოდ წარმატებული იყო, 30 წლის ასაკში ხატვის გაკვეთილებს იღებს.

1896 წელს მიუნხენში დასახლდა და სახვითი ხელოვნების აკადემიაში დაიწყო სწავლა. მოსკოვში 1914 წელს დაბრუნდა პირველი მსოფლიო ომის დაწყების შემდეგ. ხელოვნების საყოველთაოდ მიღებულ თეორიებთან კონფლიქტის გამო 1921 წელს ისევ გერმანიში დაბრუნდა. აქ ის 1922 წლიდან ბაუჰაუზში ასწავლიდა, სანამ ნაცისტებმა ეს სკოლა 1933 წელს დახურეს. შემდეგ ის საფრანგეთში გადადის, სადაც დარჩენილ ცხოვრებას ატარებს. გარდაიცვალა ნიოი-სურ-სენში 1944 წელს.

## იხილეთ აგრეთვე 
*რუსული ავანგარდი
*სკამი ვასილი

## ლიტერატურა 
* ვასილი კანდინსკი, ლ. ღამბაშძე (მთარგმნელი), ხათუნა ხაბულიანი (კორექტორი). სულიერების შესახებ ხელოვნებაში.(თბილისი, ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის გამომცემლობა, 2012.) 192 გვ. ISBN: 9789941181245 
* Wassily Kandinsky, M. T. Sadler (Translator), Adrian Glew (Editor). *Concerning the Spiritual in Art*. (New York: MFA Publications and London: Tate Publishing, 2001). 192pp.  ISBN 0-87846-702-5
* Wassily Kandinsky, M. T Sadler (Translator). *Concerning the Spiritual in Art*. Dover Publ. (Paperback). 80 pp.&nbsp;ISBN 0-486-23411-8. or: Lightning Source Inc Publ. (Paperback). ISBN 1-4191-1377-1
* Wassily Kandinsky. Klänge. Verlag R. Piper & Co., Munich
* Wassily Kandinsky. *Point and Line to Plane*. Dover Publications, New York. ISBN 0-486-23808-3
* Wassily Kandinsky. *Kandinsky, Complete Writings on Art*. Da Capo Press. ISBN 0-306-80570-7

## რესურსები ინტერნეტში 
* Artcyclopedia.com
* Glyphs.com 
* Wassily Kandinsky (Russian, 1866 - 1944)

## სქოლიო 
კატეგორია:რუსი მხატვრები
კატეგორია:დაბადებული 16 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1866
კატეგორია:გარდაცვლილი 13 დეკემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1944
კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები
ელია

**ელია** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* ელია — წინასწარმეტყველი (IX საუკუნე ქრისტეს შობამდე)
* ელია — ქართული წარმართული ღვთაება
* ელია — ქართლის ეკლესიის მეოთხე მამამთავარი
* ელია — მთა საქართველოში, ყაზბეგის მუნიციპლიტეტში
* ელია — მთა საქართველოში, თბილისში
* ელია — მთა საქართველოში, კახეთის მხარეში
* ელია — მთა საქართველოში, მცხეთის მუნიციპლიტეტში
* ელია — თბილისის ერთ-ერთი უბანი
ანრი მატისი

მინი|ანრი მატისი, კარლ ვან ვეხტენის ფოტო.
**ანრი მატისი** (Henri Matisse; 31 დეკემბერი, 1869 – 3 ნოემბერი, 1954) — ფრანგი მხატვარი და მოქანდაკე, ფოვიზმის მიმდინარეობის ლიდერი. განთქმულია მისეული ფერისა და ფორმის მეშვეობით ემოციის ასახვის ტექნიკით.

დაიბადა ლე-კატოში, საფრანგეთის ჩრდილოეთში. 1892 წელს პარიზში ჩამოვიდა, სადაც ბუგროს სახელოსნოში, ჟიულიენის აკადემიასა და ნატიფი ხელოვნების სკოლაში (ეკოლ დე ბოზ-არტ) სწავლობდა. 1895–1898 წლებში გუსტავ მოროს სახელოსნოში მუშაობდა.

ინტენსიური ფერების, გამარტივებული ნახატისა და ბრტყელი გამოსახულების მეშვეობით გრძნობების უშუალო გადმოცემის ძიება აისახა მის ნამუშევრებში, რომელიც მან „გარეულთა“ (ფოვისტების) გამოფენაზე გამოიტანა შემოდგომის სალონში. ამასთან მატისზე დიდი გავლენა მოუხდენია მიუნხენში გამოფენილი ისლამური ხელოვნების ნიმუშების დათვალიერებას. ორი ზამთარი, გატარებული მაროკოზე (1912–1913) მის შემოქმედებას აღმოსავლური მოტივებით ამდიდრებს, ხოლო დიდი ხნით ლაჟვარდოვან ნაპირზე ცხოვრებამ კი მის ტილოებს კაშკაშა პალიტრა შეჰმატა. მისი ტილოები, რომელზეც გამოსახულია ქალის ფიგურები, ნატურმორტები და პეიზაჟები, თემატური მრავალფეროვნებით შეიძლება არ გამოირჩეოდეს, თუმცა ისინი ბუნებრივი ფორმებისა და მათი თამამი გამარტივების ხანგრძლივი შესწავლის შედეგია. მან მიიღო ტრადიციული სამხატრო განათლება. მის სურათებს ხშირად „ბავშვურს“ უწოდებდნენ, რადგან ფორმებს მოცულობითის ნაცვლად სიბრტყობრივად გამოსახავდა, ძირითად აქცენტს კი კაშკაშა ფერების გამომსახველობაზე აკეთებდა.

## ლიტერატურა 
* 
* Alfred H. Barr, Jr., *Matisse: His Art and His Public* New York: The Museum of Modern Art, 1951. ISBN 0-87070-469-9; ISBN 978-0-87070-469-7.
* F. Celdran, R.R. Vidal y Plana. *Triangle : Henri Matisse – Georgette Agutte – Marcel Sembat* Paris, Yvelinedition, 2007. ISBN 978-2-84668-131-5.
* Raymond Escholier. *Matisse. A Portrait of the Artist and the Man.* London, Faber & Faber, 1960.
* Lawrence Gowing. *Matisse.* New York, Oxford University Press, 1979. ISBN 0-19-520157-4.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Artchive
* Artists Rights Society, Matisse’s U.S. Copyright Representatives
* *Dance (I)*

კატეგორია:ფრანგი მხატვრები
კატეგორია:ფოვიზმი
კატეგორია:ფრანგი ათეისტები
კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით
Tubular Bells

***Tubular Bells*** — მაიკ ოლდფილდის პირველი სტუდიური ალბომი, რომელიც შედგება ორი ინსტრუმენტული პიესისგან. იგი გამოვიდა 1973 წელს.

კათოლიკური მილისებრი ზარების ნოვატორული გამოყენებამ, ოლდფილდის გიტარაზე დაკვრის უნიკალურმა ტექნიკამ და სხვამ ალბომის მუსიკალური სტილისტიკა ჩამოაყალიბეს. ეს იყო პირველი დისკი, რომელიც ახლადჩამოყალიბებულ ლეიბლზე Virgin გამოიცა.

## სიმღერების სია 
### ორიგინალური გამოცემა 
### 1 დისკიანი გამოცემა 
# Tubular Bells Part One (ახალი სტერეო მიქსი) - 25:58
# Tubular Bells Part Two (ახალი სტერეო მიქსი) - 23:20
# Mike Oldfield's Single - 3:53
# Sailor's Hornpipe (ვივიენ სტენშოლის ვერსია) - 2:48

### *Tubular Bells / The Mike Oldfield Collection 1974–1983* 
ამ გამოცემაში შეტანილია ალბომის სპეციალური გამოცემა, შავი ფერის ლოგოტიპით.

### *Tubular Bells - სპეციალური გამოცემა: 2 კომპაქტ დისკი და 1 DVD* 
ახლავს ორიგინალური გარეკანი და მითითება, რომ ეს სპეციალური გამოცემაა.
;დისკი 1
: იგივე, რაც სტანდარტული გამოცემა
;დისკი 2
# Tubular Bells Part One (ორიგინალური სტერეო მიქსი)
# Tubular Bells Part Two (ორიგინალური სტერეო მიქსი)
;DVD
**აუდიო**
# Tubular Bells Part One (5.1 მიქსი)
# Tubular Bells Part Two (5.1 მიქსი)
# Mike Oldfield's Single (5.1 მიქსი)
# Sailor's Hornpipe (ვივიენ სტენშოლის ვერსია)
**ვიდეო**
# BBC TV - მეორე გამოსვლა ეთერში

### *Tubular Bells - The Ultimate Edition* 
* **დისკი 1** — *(იგივე რაც სტანდარტულ გამოცემაში)*
* **დისკი 2** — *(იგივე რაც სპეციალურ გამოცემაში)*
* **DVD** — *(იგივე რაც სპეციალურ გამოცემაში)*
* **Vinyl** — *(იგივე რაც გრამფირფიტაზე)*
* **დამატებითი დისკი**
*# Tubular Bells (ვრცელი) (დემო) - 22:55
*# Caveman Lead-in (დემო) - 2:44
*# Caveman (დემო) - 5:06
*# Peace Demo A (1971 წლის დემო) - 7:01
*# Peace Demo B (1971 წლის დემო) - 4:22
*# Tubular Bells, Part One (1973 წლის გაზაფხულის დემო ვერსია) - 25:13

## პერსონალი 
* მაიკ ოლდფილდი - გიტარები
* სტივ ბროუტონი - პერკუსია, დასარტყმელი საკრავები
* ლინდსი ლ. კუპერი - ბასი
* მანდი ელისი - ვოკალი
* ჯონ ფილდი - ფლეიტა
* სელი ოლდფილდი - ვოკალი
* ვივიენ სტენშოლი - დიქტორი
* ნასალის გუნდი
* მენორის გუნდი

## ყდა 
ალბომის გარეკანზე გამოსახულია მილისებრი ზარი. იგივე ობიექტი გამოყენებულია ციკლის Tubular Bells სხვა ნაწილების ყდებზეც.

## რესურსები ინტერნეტში
* ინფორმაცია საიტზე Tubular.net

## სქოლიო 
კატეგორია:მაიკ ოლდფილდის ალბომები
კატეგორია:1973 წლის სადებიუტო ალბომები
კატეგორია:მაიკ ოლდფილდის სიმღერები
კატეგორია:პროგრესული როკ-ალბომები
კატეგორია:ალბომების სერიები
კატეგორია:Virgin Records-ის ალბომები
კატეგორია:Mercury Records-ის ალბომები
კატეგორია:ალბომები ტომ ნიუმენის პროდიუსერობით
Hergest Ridge (ალბომი)

***Hergest Ridge*** — ინგლისელი მუსიკოს და სიმღერების ავტორ მაიკ ოლდფილდის მეორე სტუდიური ალბომი, რომელიც, ისევე როგორც მისი წინამორბედი, შედგება ორი ინსტრუმენტული პიესისგან. იგი გამოვიდა 1974 წელს.

ოლდფილდს არ მოსწონდა, რომ ალბომს Tubular Bells ზედმეტი ყურადღება ხვდა წილად. იგი დასახლდა ინგლისის ერთ-ერთ სოფელში და დაიწყო მუშაობა ახალ ჩანაწერზე. *Hergest Ridge*-მა სათაური შეიძინა ჰერფორდშირისა და უელსის საზღვარზე არსებული ერთ-ერთი გორაკისგან, სადაც მაიკი იმ პერიოდში ცხოვრობდა.

*Hergest Ridge* მოხვდა ბრიტანული ალბომების ჩარტის #1 ადგილზე, მაგრამ მოგვიანებით მისი ადგილი კვლავ დისკმა Tubular Bells დაიკავა. ოლდფილდი არის ერთ-ერთი სულ სამისგან (სიაში აგრეთვე The Beatles და ბობ დილანი შედიან), რომლებმაც ჩარტში საკუთარი თავი დაამარცხეს.

2010 წელს გამოიცა ალბომის ახალი მიქსი, დამატებითი მასალითა და განსხვავებული ყდით.

## სიმღერების სია 
### ორიგინალური გამოცემა
### Mercury Records-ის 2010 წლის გამოცემა
#### 1 დისკიანი გამოცემა
# Hergest Ridge (Part One) 2010 წლის სტერეო მიქსი
# Hergest Ridge (Part Two) 2010 წლის სტერეო მიქსი
# In Dulci Jubilo (For Maureen)
# Spanish Tune

#### სპეციალური გამოცემა 
##### დისკი 1
# Hergest Ridge (Part One) 2010 წლის სტერეო მიქსი
# Hergest Ridge (Part Two) 2010 წლის სტერეო მიქსი
# In Dulci Jubilo (for Maureen)
# Spanish Tune

##### დისკი 2
# Hergest Ridge (Part One) 1974 წლის სტერეო მიქსი
# Hergest Ridge (Part Two) 1974 წლის სტერეო მიქსი
# Hergest Ridge (Part One) (1974 წლის დემო)
# Hergest Ridge (Part Two) (1974 წლის დემო)

##### DVD
# Hergest Ridge (Part One) 2010 5.1 წლის სტერეო მიქსი
# Hergest Ridge (Part Two) 2010 5.1 წლის სტერეო მიქსი

##### Back To Black Edition - გრამფირფიტა
# Hergest Ridge (Part One) 1974 წლის სტერეო მიქსი
# Hergest Ridge (Part Two) 1974 წლის სტერეო მიქსი

##### ციფრული გამოცემა
# Hergest Ridge (Part One) 2010 წლის სტერეო მიქსი
# Hergest Ridge (Part Two) 2010 წლის სტერეო მიქსი
# Hergest Ridge (Part One) 1974 წლის სტერეო მიქსი
# Hergest Ridge (Part Two) 1974 წლის სტერეო მიქსი
# Hergest Ridge (Part One) (1974 წლის დემო)
# Hergest Ridge (Part Tw) (1974 წლის დემო)

## ჩარტები
## რესურსები ინტერნეტში
* ინფორმაცია საიტზე Tubular.net

## სქოლიო 
კატეგორია:მაიკ ოლდფილდის ალბომები
კატეგორია:1974 წლის ალბომები
კატეგორია:მაიკ ოლდფილდის სიმღერები
კატეგორია:ინსტრუმენტული ალბომები
კატეგორია:პროგრესული როკ-ალბომები
კატეგორია:Virgin Records-ის ალბომები
Ommadawn

***Ommadawn*** — მაიკ ოლდფილდის მესამე სტუდიური ალბომი, რომელიც შედგება ორნაწილიანი პიესისა და ერთი ცალკეული სიმღერისგან. იგი გამოვიდა 1975 წელს. ალბომის გარეკანზე წარმოდგენილია დევიდ ბეილის მიერ გადაღებული ფოტოსურათი.

დისკა ბრიტანეთის ჩარტში #4 პოზიციას მიაღწია. 2010 წლის ივნისში გამოვიდა მისი სპეციალური გამოცემა.

## სიმღერების სია 
### ორიგინალური გამოცემა
### მხარე 1
#Ommadawn (Part One) - 19:14 
### მხარე 2
#Ommadawn (Part Two) -17:17 	

### Mercury Records-ის 2010 წლის გამოცემა
#### 1 დისკიანი გამოცემა 
# Ommadawn (Part One) 2010 წლის სტერეო მიქსი
# Ommadawn (Part Two) / On Horseback 2010 წლის სტერეო მიქსი

#### სპეციალური გამოცემა (2010)
##### დისკი 1
# Ommadawn (Part One) 2010 წლის სტერეო მიქსი
# Ommadawn (Part Two) / On Horseback 2010 წლის სტერეო მიქსი
# In Dulci Jubilo
# First Excursion
# Argiers
# Portsmouth
##### დისკი 2
# Ommadawn Part One 1975 წლის სტერეო მიქსი
# Ommadawn (Part Two) / On Horseback 1975 წლის სტერეო მიქსი
# Ommadawn (Lost Version) 1975 წლის დემო
##### DVD
# Ommadawn (Part One) 2010 წლის 5.1 მიქსი
# Ommadawn (Part Two) / On Horseback 2010 წლის 5.1 მიქსი
# In Dulci Jubilo
# Portsmouth
##### Back To Black - გრამფირფიტა
# Ommadawn Part One 1975 წლის სტერეო მიქსი
# Ommadawn (Part Two) / On Horseback 1975 წლის სტერეო მიქსი

## რესურსები ინტერნეტში
* ინფორმაცია საიტზე Tubular.net

## სქოლიო 
კატეგორია:მაიკ ოლდფილდის ალბომები
კატეგორია:1975 წლის ალბომები
კატეგორია:ინსტრუმენტული ალბომები
კატეგორია:Virgin Records-ის ალბომები
ელვა (გაზეთი)

**„ელვა“** — ქართული ყოველდღიური პოლიტიკური და ლიტერატურული გაზეთი, რსდმპ თბილისის გაერთიანებული კომიტეტის ორგანო. გამოდიოდა თბილისში 1906 წლის 12 (25) მარტიდან (გაზეთ "განთიადის" დახურვის შემდეგ) 15 (28) აპრილის ჩათვლით. რედაქტორი-გამომცემელი — გერასიმე მახარაძე (ფაქტობრივად რედაქტორი — ფილიპე მახარაძე). გაზეთში ბოლშევიკებთან ერთად მენშევიკებიც თანამშრომლობდნენ. 
მართალია, „ელვა“ ფორმალურად გაერთიანებული ორგანო იყო, მაგრამ თავისი მიმართულებით იგი ბოლშევიკურ გაზეთს წარმოადგენდა. მის ფურცლებზე  სისტემატურად ქვეყნდებოდა ი. სტალინის ნაშრომები, ფ. მახარაძის წერილები და სხვა. გაზეთში თანამშრომლობდნენ: ი. ევდოშვილი, გ. ქიქოძე, მ. იაშვილი, ლ. ახმეტელაშვილი, შ. შარაშიძე და სხვა. გაზეთი დაიხურა ადგილობრივი ხელისუფლების განკარგულებით.
## ლიტერატურა
კატეგორია:რუსეთის იმპერიის გაზეთები
კატეგორია:ქართულენოვანი გაზეთები
კატეგორია:რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტია
კატეგორია:სოციალისტური გაზეთები
Incantations (ალბომი)

***Incantations*** — მაიკ ოლდფილდის მეოთხე სტუდიური ალბომი, რომელიც შედგება ოთხი მუსიკალური პიესისგან. იგი გამოვიდა 1978 წელს. ორიგინალური ალბომი წარმოდგენილი იყო ორ ფირფიტაზე, თუმცა კომპაქტ-დისკის შემთხვევაში, ერთი მთლიანი დისკის სახით გამოიცა.

## მიმოხილვა 
მიუხედავად იმისა, რომ *Incantations* არის ოლდფილდის ყველაზე ხანგრძლივი ნაწარმოები, ალბომის დიდი ნაწილი კომპოზიციურად მინიმალისტურია. მელოდიური ნაწყვეტები მხოლოდ რამდენიმეჯერ სრულდება.

ალბომი უჩვეულოა, ვინაიდან მასში დიდი რაოდენობით გამოიყენება მუსიკალური მეხუთედები, რომლებიც ამა თუ იმ მუსიკალური ნაწყვეტების თანმხლებია. ვინაიდან ეს მუსიკალური სტრუქტურა მოითხოვს ყოველი ასეთი ჩანაფიქრის 12 გასაღებში მოდულირებას (შემდეგის წარდგენამდე), ყოველი იდეის განვითარებას მეტი დრო სჭირდება. ამიტომ, ყოველი სექცია უფრო ნელა იშლება, ვიდრე ოლდფილდის წინა ნაშრომებში. ამიტომ ალბომის დიდი ნაწილი ერთ გასაღებში არ სრულდება და სავსეა ციკლებით.

*Incantations* ჩაწერილია თროუჰემში, ოლდფილდის სახლში, *Ommadawn*-ის დასრულების შემდეგ. *Incantations*-ზე მუშაობის პერიოდში მან ასერტიულობისთვის მოსამზადებელი კურსი გაიარა და თითქმის დაუყოვნებლივ დაიწყო პირველი საკონცერტო ევროპული სოლო-ტურნე.

## სიმღერების სია 
### გრამფირფიტა
### მხარე 1
# Part one – 19:08
### მხარე 2
# Part two – 19:36
### მხარე 3
# Part three – 16:58
### მხარე 4
# Part four – 17:01

### 2011 წლის ხელახალი გამოცემა
#### სპეციალური გამოცემა 
##### დისკი 1
#Incantations Part One - რემასტერი, სტერეო მიქსი
#Incantations Part Two - რემასტერი, სტერეო მიქსი
#Incantations Part Three - რემასტერი, სტერეო მიქსი
#Incantations Part Four - რემასტერი, სტერეო მიქსი
#Guilty - 7 სინგლის ვერსია

##### დისკი 2
#Diana - 2011 წლის სტერეო მიქსი
#Northumbrian - 2011 წლის სტერეო მიქსი
#Piano Improvisation - 2011 წლის სტერეო მიქსი
#Hiawatha - 2011 წლის სტერეო მიქსი
#Canon For Two Vibraphones - 2011 წლის სტერეო მიქსი
#William Tell Overture
#Cuckoo Song
#Pipe Tune
#Wrekorder Wrondo
#Guilty - 2011 წლის სტერეო მიქსი
#Diana - Desiderata - 2011 წლის სტერეო მიქსი

##### დისკი 3 (DVD)
#Diana - 5.1 სტერეო ვერსია
#Northumbrian - 5.1 სტერეო ვერსია
#Piano Improvisation - 5.1 სტერეო ვერსია
#Hiawatha - 5.1 სტერეო ვერსია
#Canon For Two Vibraphones - 5.1 სტერეო ვერსია
#Guilty - 5.1 სტერეო ვერსია
#William Tell Overture - პრომო ვიდეო, 1977
#Incantations Parts One & Two - უემბლის საკონფერენციო ცენტრი, 1979
#Incantations Parts Three & Four - უემბლის საკონფერენციო ცენტრი, 1979
#Guilty - პრომო ვიდეო, 1979

### ორმაგი ალბომი, გრამფირფიტა
#### დისკი 1 
# Incantations Part One (რემასტერი, სტერეო მიქსი) - 19:11
# Incantations Part Two (რემასტერი, სტერეო მიქსი) - 19:34

#### დისკი 2 
# Incantations Part Three (რემასტერი, სტერეო მიქსი) - 16:58
# Incantations Part Four (რემასტერი, სტერეო მიქსი) - 16:57

## ჩარტები 
## სერტიფიცირება
## რესურსები ინტერნეტში
* ინფორმაცია საიტზე Tubular.net

## სქოლიო 
კატეგორია:მაიკ ოლდფილდის ალბომები
კატეგორია:1978 წლის ალბომები
კატეგორია:სიმფონიური როკ-ალბომები
კატეგორია:Virgin Records-ის ალბომები
ელი

**ელი** (თურქ., აზერბ. ილ, ელ - ტომი, ხალხი) — მეჯოგე-მომთაბარე მოსახლეობა კახეთსა და ქვემო ქართლში XVI-XIX საუკუნეებში. 

## ისტორია
ელის შემოჭრისა და დამკვიდრების ცდა საქართველოში დაკავშირებული იყო მომთაბარე ხალხების (სელჩუკები, მონღოლები, თურქმანები) შემოსევებთან. XI საუკუნიდან ისინი ბრძოლით იკავებდნენ მცირე აზიისა და ამიერკავკასიის ტერიტორიას. საქართველოში ელიის ჩამოსახლება იქცა სეფიანთა დინასტიის შაჰების პოლიტიკად, რომლის მიზანი იყო ქართული ფეოდალური მიწათმფლობელობისა და სახელმწიფოებრიობის მოსპობა. 

შაჰ-აბას I-მა ელი დიდ მასებად ჩაასახლა მის მიერ გაჟლეტილი და ირანში გადასახლებული კახელების მიწა-წყალზე. ქართულ ფეოდალურ საზოგადოებაში ფეხს იკიდებდა ნახევრად პატრიარქალური, ნახევრად ფეოდალური წყობის, ეთნიკურად უცხო სოციალური ძალა, რომლის ჩამორჩენილი ეკონომიკური ბაზა (ექსტენსიური მეურნეობა, ფეოდალური მიწათმფლობელობის ზრდადაუსრულებელი ფორმები) საფუძველს აცლიდა საქართველოს სამიწათმოქმედო მეურნეობის ინტენსიურ დარგებს და გადაგვარებით ემუქრებოდა ადგილობრივ სოციალურ-პოლიტიკურ წყობილებას. 

ელის დამკვიდრება შაჰ-აბას-I-ის გეგმის ქართულ-ქრისტიანული სამეფოების „გურჯისტანის“ სახანოებად გადაქცევის დასაწყისი იყო. ეს გეგმა ჩაშალა მარტყოფის ბრძოლამ გ. სააკაძის მეთაურობით. თურქმანული ტომების ჩასახლების მორიგი ცდა შაჰ-აბას II-ის დროს ჩაშალა კახეთის აჯანყებამ (1659). XVII საუკუნის II ნახევრიდან კახეთსა და ქვემო ქართლში მეჯოგე-მომთაბარე და მკვიდრბინადარი მოსახლეობის თანაფარდობა უკანასკნელის სასარგებლოდ შეიცვალა. ელის ნაშთები ლოკალიზებულ იქნენ ადგილობრივი ფეოდალური ურთიერთობათა გარემოცვაში. ელის გამოცოცხლების პოლიტიკა, რასაც ნადირ-შაჰი ატარებდა ქართლსა და კახეთში XVIII საუკუნის 30-40-იან წლებში, მარცხით დამთავრდა. XVIII საუკუნის საქართველოში შემუშავებულ იქნა „ელის დებულება“, რომელიც შევიდა „დასტურლამალში“. ელის ეკავა სომხითი, ალგეთისა და დმანისის ხეობები. მისი სოციალური სტრუქტურა ირანში მცხოვრები ყიზილბაშური ტომების მომთაბარული ორგანიზაციის შესაბამისი იყო. 

საქართველოში განსახლებული ყიზილბაშური ტომებიდან ცნობილია: ჯავანშირი, ქეშალუ, ნაჯბადილი, არახლუ, დემურჩი, აჰმადლუ, ჰასანლუ და სხვა. ამ ტომების ძირითად სოციალურ უჯრედებს ოიმახი და ობა ეწოდებოდა. ელის განსახლებული იყო სახელმწიფო, სამეფო და საფეოდალო მიწებზე. საქართველოს ხელისუფლება ფისკალური და სამხედრო მიზნებისათვის 3 წელიწადში ერთხელ ატარებდა ელის აღწერას. XVIII საუკუნიდან შესამჩნევი გახდა ელის მკვიდრბინადრულ ცხოვრებაზე გადასვლის ტენდენცია. ელის სამეურნეო და სოციალური პროგრესი საქართველოში უფრო სწრაფი ტემპით განვითარდა, ვიდრე მის მონათესავე ირანსა და ანატოლიიის თურქმანულ ტომებში.

## ლიტერატურა
* *გაბაშვილი ვ.*, ქართული ფეოდალური წყობილება XVI-XVII საუკუნეებში, თბ., 1958

კატეგორია:საქართველოს ისტორია
კატეგორია:აზიის ისტორიული ეთნიკური ჯგუფები
Platinum (მაიკ ოლდფილდის ალბომი)

***Platinum*** — მაიკ ოლდფილდის მეხუთე სტუდიური ალბომი. იგი გამოვიდა 1979 წელს. მასში პირველად, ოთხი ალბომის შემდეგ, შეტანილია არაკონცეფტუალური მასალა, სტანდარტული სიმღერების სახით. ალბომის ამერიკულ გამოცემას *Airborn* ეწოდება.

## სიმღერების სია 
### მხარე 1
# Platinum Part One: Airborne – 5:05
# Platinum Part Two: Platinum – 6:06
# Platinum Part Three: Charleston – 3:17
# Platinum Part Four: North Star / Platinum Finale – 4:49
### მხარე 2
# Woodhenge – 4:05
# Into Wonderland (მითითებულია არასწორად, როგორც Sally) – 3:46
# Punkadiddle – 5:46
# I Got Rhythm – 4:44

## Airborn 
### მხარე 1
# Platinum Part One: Airborn – 4:59
# Platinum Part Two: Platinum – 4:36
# Platinum Part Three: Charleston – 3:11
# Platinum Part Four: North Star / Platinum Finale – 4:36
### მხარე 1
# Guilty – 3:48
# Into Wonderland (მითითებულია არასწორად, როგორც Sally) – 3:36
# Punkadiddle – 5:39
# I Got Rhythm – 4:35

***Airborn*** განსხვავდება ბრიტანული გამოცემისაგან მხოლოდ იმით, რომ მასში, კომპოზიციის Woodhenge მაგივრად შეტანილია Guilty - კონცერტზე ჩაწერილი რითმული, სწრაფი კომპოზიცია, რომელშიც გამოყენებულია მუსიკალური თემები ოლდფილდის ალბომებიდან.

### ხელახალი გამოცემის სიმღერების სია (2012)
#### დისკი 1 
# Part One - Airborn 5:06
# Part Two - Platinum 6:06
# Part Three - Charleston 3:17
# Part Four - North Star / Platinum Finale 4:44
# Woodhenge 4:05
# Into Wonderland 3:46
# Punkadiddle 5:46
# I Got Rhythm 4:50
# Platinum (სტუდიური სესიიდან) 5:12
# North Star (2012 წლის მიქსი) 8:07
# Blue Peter 2:06

#### დისკი 2 - კონცერტი უემბლიზე, მაისი 1980 
# Platinum 20:43
# Punkadiddle 5:17
# I Got Rhythm 4:59
# Polka 3:42
# Incantations 22:14
# Tubular Bells Part II 8:53
# Guilty / Tubular Bells Part I Finale 5:45
# Blue Peter / Portsmouth 3:38
# William Tell 2:27

## ჩარტები
## რესურსები ინტერნეტში
* ინფორმაცია საიტზე Tubular.net

## სქოლიო 
კატეგორია:მაიკ ოლდფილდის ალბომები
კატეგორია:1979 წლის ალბომები
კატეგორია:Virgin Records-ის ალბომები
QE2 (ალბომი)

***QE2*** — მაიკ ოლდფილდის მეექვსე სტუდიური ალბომი. იგი გამოვიდა 1980 წელს. მასში პირველად, გარდა ოლდფილდის კომპოზიციებისა, შესულია ცნობილი სიმღერების Arrival (ABBA) და Wonderful Land (The Shadows) ოლდფილდის მიერ შესრულებული ვერსიები.

## სიმღერების სია 
### მხარე 1
# Taurus I (მაიკ ოლდფილდის სიმღერა) – 10:16
# Sheba (ოლდფილდი) – 3:33
# Conflict (ოლდფილდი) – 2:53
# Arrival (ბენი ანდერსონი, ბიორნ ულვეუსი) – 2:48
### მხარე 2
# Wonderful Land (ჯერი ლორდანი) – 3:38
# Mirage (ოლდფილდი) – 4:41
# QE2 (ოლდფილდი, დეივიდ ჰენჩელი) – 7:38
# Celt (ოლდფილდი, ტიმ კროსი) – 3:06
# Molly (ოლდფილდი) – 1:15

### ხელახალი გამოცემის სიმღერების სია (2012) 
#### დისკი 1 
# Taurus 1 (2012 წლის რემასტერი) - 10:16
# Sheba (2012 წლის რემასტერი) - 3:32
# Conflict (2012 წლის რემასტერი) - 2:48
# Arrival (2012 წლის რემასტერი) - 2:45
# Wonderful Land (2012 წლის რემასტერი) - 3:37
# Mirage (2012 წლის რემასტერი) - 4:39
# QE2 (2012 წლის რემასტერი) - 7:37
# Celt (2012 წლის რემასტერი) - 3:03
# Molly (2012 წლის რემასტერი) - 1:16
# Polka - 3:34
# Wonderful Land (სინგლის ვერსია) - 2:50
# Shiva - 3:34

#### დისკი 2 - კონცერტი ესენში, ტურნე European Adventure, აპრილი 1981 
# Taurus 1 - 11:11
# Sheba - 3:28
# Mirage - 5:01
# Conflict - 5:16
# Ommadawn - 21:45
# Punkadiddle - 5:24
# Tubular Bells {Part One} - 18:30
# QE2 - 4:55
# Portsmouth - 2:28

## რესურსები ინტერნეტში
* ინფორმაცია საიტზე Tubular.net

## სქოლიო 
კატეგორია:მაიკ ოლდფილდის ალბომები
კატეგორია:1980 წლის ალბომები
კატეგორია:Virgin Records-ის ალბომები
კატეგორია:ალბომები დეივიდ ჰენჩელის პროდიუსერობით
სლოვენიის გერბი

**სლოვენიის** გერბის წითლად შემოხაზულ ლურჯ ფარზე გამოსახულია მთა ტრიგლავი. ორი ლურჯი ზოლი ტრიგლავის ქვეშ აღნიშნავენ სლოვენიის ზღვას და მდინარეებს. სამი ვარსკვლავი ცილეს გრაფების (მსხვილი სლოვენიელი ფეოდალები) გერბიდან არის აღებული. მისი დიზაინი 1991 წელს მარკო პოგაჩნიკმა შექმნა და იმავე წლის 24 ივნისს იქნა მიღებული.

## ისტორიული გერბები 

ფაილი:Lesser Coat of Arms of the Kingdom of Yugoslavia.png|იუგოსლავიის სამეფოს შემადგენლობაში ყოფნის დროს (1918-1941), იუგოსლავიის სამეფოს გერბი.
ფაილი:Coat of Arms of the Socialist Republic of Slovenia.svg|ყოფილი სლოვენიის სოციალისტური რესპუბლიკის გერბი (1943–1991).

## სქოლიო 
კატეგორია:სახელმწიფო გერბები
კატეგორია:სლოვენიის ეროვნული სიმბოლოები
კატეგორია:გერბები ანბანის მიხედვით
გერნიკა (ნახატი)

**„გერნიკა“** () — პაბლო პიკასოს ნამუშევარი, დაწერილია 1937 წ. ესპანეთის რესპუბლიკის მთავრობის შეკვეთით, რათა გამოეფინათ იგი 1937 წლის საერთაშორისო ექსპოზიციაზე. ნამუშევარი შექმნილია კუბიზმის სტილში და მასზე ასახულია გერნიკის დაბომბვა. გერნიკა ქალაქია ჩრდილოეთ ესპანეთში, რომელიც ნაცისტურმა გერმანიამ და ფაშისტურმა იტალიამ ნაციონალისტების მოთხოვნით დაბომბა. ნახატი ჯერ ესპანეთის გამოფენაზე იყო, შემდეგ კი სხვა ღონისძიებებზე მსოფლიოს მასშტაბით. ნახატი მალე გახდა ფართოდ ცნობილი და აღიარებული, ამან კი მსოფლიო ყურადღება მიაპყრო ესპანეთის სამოქალაქო ომს.

## ლიტერატურა 
* Barton, Simon. (2004)  A History of Spain. New York: Palgrave Macmillan.
* Becht-Jördens, Gereon: Picassos Guernica als kunsttheoretisches Programm. In: Becht-Jördens, Gereon and Wehmeier, Peter M.: *Picasso und die christliche Ikonographie. Mutterbeziehung und künstlerische Position*. Dietrich Reimer, Berlin 2003, S. 209–237 ISBN 3-496-01272-2

## რესურსები ინტერნეტში 
* Guernica – Zoomable version. 
* Art Opposes Injustice! – Picasso's Guernica: For Life 

კატეგორია:პაბლო პიკასო
კატეგორია:ესპანეთის სამოქალაქო ომი
ელია (ღვთაება)

**ელია** — ქართული წარმართული ღვთაება, წვიმა-სეტყვისა და ჭექა-ქუხილის განმგებელი. 

ხალხური წარმოდგენით, იგი ცაზე ეტლით დაგრიალებს, ბრმა არის და ზოგჯერ უადგილო ადგილას დაუშენს სეტყვას. ამიტომ სეტყვის ღრუბელი რომ გამოჩნდებოდა, თოფის სროლასა და ზარების რეკვას ატეხდნენ: ელია გაიგონებს, მიხვდება, აქ სოფელია და გაგვეცლებაო. ელიას სამსხვერპლო ცხოველია თხა (ციკანი), რაც ამ კულტის წინაქრისტიანულ წარმომავლობას მოწმობს. ქრისტიანობამ, მიუხედავად ოფიციალური ეკლესიის ცდისა, ვერ შეძლო ელიას კულტის მოსპობა და მხოლოდ ზოგიერთი ქრისტიანული ელემნტი შესძინა მას. ხალხმა წარმართული ღვთაება დაუკავშირა ცად ამაღლებულ ბიბლიურ წინასწარმეტყველ ელიას (წმინდა ილია), აგრეთვე წვიმისა და ჭექა-ქუხილის განმგებელს, რომლის ხალენი (ტყავის მოსასხამი), ლეგენდის მიხედვით, უფლის კვართთან ერთად საქართველოში ჩამოუტანიათ. ზოგი წარმოდგენის თანახმად, ელია ეშმაკეულია და, როგორც ბრმა და სასტიკი ძალა, სეტყვით ანადგურებს ყანებს, ებრძვის ხატებს და ანგელოზებს, მეხს უშენს მათ „დასაბრძანებელ“ მაღალ ხეებს. ამ ოდესღაც ძლიერი ღვთაების სახელობის დღესასწაული — ელიაობა იმართებოდა საქართველოს სხვადასხვა კუთხეში.

## ლიტერატურა
*

კატეგორია:ღვთაებები
Roots to Branches

***Roots to Branches*** — ბრიტანული პროგრესული როკ-ჯგუფ ჯეთრო ტალის მეცხრამეტე სტუდიური ალბომი, რომელიც გამოვიდა 1995 წელს. მასში, გარდა ჯეთრო ტალისთვის დამახასიათებელი მუსიკალური სტილისტიკისა, შეიმჩნევა არაბული და შორეული აღმოსავლეთის მოტივების გავლენა. ყველა სიმღერის ავტორი იენ ანდერსონია და ალბომიც მის სტუდიაშია ჩაწერილი.

## სიმღერების სია
2007 წელს გამოვიდა ალბომის რემასტერი, დამატებითი სიმღერების გარეშე.

## პერსონალი
* იენ ანდერსონი&nbsp;– ვოკალი, საკონცერტო ფლეიტა, ბამბუკის ფლეიტა, აკუსტიკური გიტარა
* მარტინ ბარი&nbsp;– ელექტრონული გიტარები
* დონ პერი&nbsp;– დასარტყმელი საკრავები, პერკუსია
* ენდრიუ გიდინგზი&nbsp;– კლავიშებიანი საკრავები
* დეივ პეგი&nbsp;– ბას გიტარა (3, 5, 11)
* სტივ ბეილი&nbsp;– ბას გიტარა (1, 6, 7, 8, 9, 10)

## რესურსები ინტერნეტში
*ინფორმაცია საიტზე Discogs

## სქოლიო 
კატეგორია:ჯეთრო ტალის ალბომები
კატეგორია:1995 წლის ალბომები
კატეგორია:Chrysalis Records-ის ალბომები
კატეგორია:ალბომები იენ ანდერსონის პროდიუსერობით
ელია (მთა)

**ელია** — მთა საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარეში, ყაზბეგის მუნიციპლიტეტში. 

მდებარეობს კავკასიონის მთავარი წყალგამყოფი ქედის ჩრდილოეთ ტოტზე, მდინარეების ტერხენისა (თერგის მარჯვენა შენაკადი) და ართხმოსწყლის (სნოსწყლის მარცხენა შენაკადი) წყალგამყოფი. სიმაღლე ზღვის დონიდან 2859 მ. აგებულია ზედაიურული კარბონატული ფიქლებით. შემოსილია ალპური მდელოებით.

## ლიტერატურა
კატეგორია:მცხეთა-მთიანეთის მხარის მთები
ელიოზი (მრავალმნიშვნელოვანი)

სახელი **ელიოზი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
* ელიოზ მცხეთელი — ლეგენდარული მცხეთელი ებრაელი
* ელიოზ II — საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი
ნანსი

thumb|300px|ნანსი

**ნანსი** (ფრანგ.*Nancy*) — ქალაქი ჩრდილო-აღმოსავლეთ საფრანგეთში, ლოთარინგიაში, მდინარე მერთის ნაპირზე და მარნა-რაინის არხზე, მერთისა და მოზელის დეპარტამენტის დედაქალაქი (პრეფექტურა). 2004 წლის მონაცემებით 105.100 მცხოვრებით.

კატეგორია:საფრანგეთის ქალაქები
ელია (თბილისი)

**ელია** — თბილისის ერთ-ერთი ძველი მიკროუბანი. მდებარეობს მტკვრის მარცხენა მხარეს, მახათის მთის ფარდობზე, ავლაბრის ჩრდილო-დასავლეთით, ელენე ახვლედიანის ხევის მარჯვენა მხარეს, რკინიგზის აღმოსავლეთით (ისნის რაიონი).

პლატონ იოსელიანის მიხედვით, ადრე მახათას მთაზე ელია წინასწარმეტყველის სახელზე აშენებული სალოცავი იდგა, რომლის ნაშთები მას თავად უნახავს. მისივე ცნობით, ამ ადგილას 20 ივლისს იმართებოდა საეკლესიო დღესასწაული, ელიაობა. ამ ეკლესიიდან უნდა მოდიოდეს უბნის დასახელება. 

წყაროებში „მახათას ეკლესია“ პირველად 1654 წელს იხსენიება როსტომ მეფის მიერ ხოჯა ბეჰბუდასადმი გაცემულ, ქართულ და სპარსულ ენებზე შედგენილ წყალობის წიგნში. ხოჯა ბეჰბუდას მეფისათვის უთხოვია მახათას ეკლესიის ქვემოთ მდებარე ვაკე ადგილი თავისი ახლობლებისათვის სასაფლაოს მოსაწყობად.   

დღეს ელიას გორაზე აღმართულია წმინდა სამების საკათედრო ტაძარი, ხოლო მახათაზე შენდება წმ. ილია წინასწარმეტყველის სახელობის სამონასტრო კომპლექსი.

## ლიტერატურა
* Иоселиани П. И., Описание древностей города Тифлиса, Тфл., 1866.
* ჯანაშვილი მ., საქართველოს დედა ქალაქი ტფილისი, ქუთ., 1899.
* 

კატეგორია:თბილისის უბნები
კატეგორია:ისნის რაიონი
ელიაობა

**ელიაობა** — ამინდის ღვთაების, ელიას სახელობის დღესასწაული. ქრისტიანული კალენდრით წმ. ელიას (ილიას) დღესასწაული იმართებოდა 2 აგვისტო (ძვ. სტ. 20 ივლისი). გარდა საეკლესიო, ოფიციალური დღესასწაულისა, არსებობდა ელიაობის ხალხური ვარიანტები, რომელთაც საქართველოს სხვადასხვა კუთხეში სხვადასხვანაირად მართავდნენ. 

ელიაობას მესხეთში საყდარში იხდიდნენ, ასევე სცოდნიათ იმერეთში, სადაც საყდრის გარშემო კაცები ორსართულიან ფერხულს მართავდნენ, ქალები კი — ერთრიგიანს და „ოკრიალეს“ გაიძახოდნენ. კახეთში ელიაობას მართავდნენ ელიას მთაზე, წითელი წყაროს მახლობლად. სამეგრელოში წირვიდან დაბრუნებული ოჯახის უფროსი მარანში საჭმელ-სასმელით დატვირთულ ტაბლას შეიტანდა, სანთლებს აანთებდა და ქარისა და ავდრის არიდებას შესთხოვდა ღვთაებას. ელიასავე სახელზე უნდა ყოფილიყო ტაროსის დღეობა კოხინჯრობა (მეგრული „კოხობაში ოხვამერი“), რომელსაც 7-9 მაისს იხდიდნენ. ელიას თაყვანისცემა ხშირად ემთხვევოდა ლაზარობის — გვალვისა და დელგმის რიტუალებს, რომელიც სრულდებოდა არა კონკრეტულად დანიშნულ დღეს, არამედ ყოველთვის, როდესაც გვალვა ან დელეგმა შეაწუხებდა ხალხს. ამ რიტუალებში ელია და ლაზარე ხშირად ენაცვლებოდნენ ერთმანეთს.

## ლიტერატურა
კატეგორია:წარმართული დღესასწაულები
ელისენი

**ელისენი,** *ენისელი* — მხარე ფეოდალური ხანის საქართველოში, ისტორიული ჰერეთის ჩრდილო-აღმოსავლეთის ნაწილი. მოიცავდა მდინარეებს ბელაქნისწყალს, გიშისწყალს, ალაზანსა და კავკასიონის ქედს შორის მდებარე მიწებს (XVIII საუკუნის 30-იანი წლებიდან საზღვრის ერთმა მხარემ გიშისწყლიდან ქურმუხისწყალზე გადაინაცვლა, რადგან აქ ამ დროისთვის ძირითადად უკვე ლეკი მოსახლეობა იყო).

## ეტიმოლოგია
სახელწოდებას უკავშირებენ მისიონერ ელისეს, რომელიც, სომეხი ისტორიკოსის მოვსეს კალანკატვაცის (X ს.) ცნობით, I საუკუნეში აღმოსავლეთ ამიერკავკასიაში ქრისტიანობას ქადაგებდა.

## ისტორია
V საუკუნიდან ელისენი ჰერეთის საერისთავოს ნაწილს წარმოადგენდა და პოლიტიკურად საქართველოს შემადგენლობაში შედიოდა. VIII საუკუნეში ერისმთავარი არჩილი ამ ტერიტორიაზე კულტურულ აღმშენებლობას ეწეოდა. XI საუკუნეში, კახეთის საერისთავოებად დაყოფის დროს, ელისენი მაჭის საერისთავოს შემადგენლობაში მოექცა. XV საუკუნის II ნახევარში კახეთის მეფე გიორგი VIII-მ  აქ სამოურავო შექმნა. XVI საუკუნიდან ელისენში დაღესტნიდან გადმოსული ლეკი მოახალშენენი სახლდებიან. მხარის ნაწილობრივმა ეთნიკურმა ცვლილებამ ელისენს არ დაუკარგა ადრინდელი პოლიტიკური შინაარსი, იგი კვლავინდებურად ქართველი მეფეების ხელისუფლებას ემორჩილებოდა. XVII საუკუნის დასაწყისში ელისენის აღმოსავლეთი ნაწილი ახლად წარმოქმნილი მაჰმადიანური პოლიტიკური ერთულის ელისუს სასულთნოს შემადგენლობაში მოექცა. კახეთში ყიზილბაში ხანების მმართველობის ხანაში (1677-1703) მდგომარეობა არსებითად შეიცვალა, როგორც კაკში, ისე ელისენში ლეკი მოახალშენენი უკვე კომპაქტურად სახლდებოდნენ, მკვიდრ ქართულ მოსახლეობაში კი დაიწყო იძულებითი გამაჰმადიანების პროცესი. 1803 წლიდან ელისენი ჭარ-ბელაქნის „თავისუფალ თემებთან“ ერთად დამოკიდებული გახდა რუსეთის იმპერიაზე. 1830 წლიდან კი საბოლოოდ შევიდა მის შემადგენლობაში როგორც ჭარ-ბელაქნის ოლქის (შემდგომში ოკრუგის) ნაწილი. 1921 წლიდან ისტორიული ელისენი დანარჩენ საინგილოსთან ერთად აზერბაიჯანის ფარგლებშია.

## იხილეთ აგრეთვე
*ალიაბადი
*ელისუს სასულთნო

## ლიტერატურა
**გვასალია ჯ., თოდრია თ.,* გვიანფეოდალური ხანის კახეთის სამეფოს პოლიტიკური საზღვრები, «საქართველოს ისტორიული გეოგრაფიის კრებული», 1971, ტ. 4;
**მუსხელიშვილი დ.,* კახეთ-ჰერეთის პოლიტიკური გეოგრაფიის საკითხები XII-XIII სს., იქვე, 1967, ტ. 3;
**პაპუაშვილი თ.,* ჭარ-ბელაქანი, თბ., 1972;

*
კატეგორია:საქართველოს ისტორიულ-გეოგრაფიული მხარეები
ბაგრატ II

**ბაგრატ II** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

*ბაგრატი (II) — აფხაზთა სამეფო ტახტის პრეტენდენტი
*ბაგრატ II — აფხაზთა სამეფოს მეფე
* ბაგრატ II — ქართველთა მეფე (გ. 994)
* ბაგრატ II (ქართლში **ბაგრატ VI**) — იმერეთის მეფე (დაახლოებით დ. 1439 ― გ. 1478)
ემბიები

**ემბიები** () — მწერების რიგი. აქვთ 15-20 სმ-მდე სიგრძის ცილინდრული სხეული. დედალი ემბიები ჩვეულებრივ უფრთოა. დარბიან საკმაოდ სწრაფად როგორც წინ, ისე უკან. წინა თათების ბუშტისებრ გაბერილ პირველ ნაწევარზე ჯირკვალია, რომელიც გამოყოფს აბრეშუმისებრ აბლაბუდას ან აბლაბუდაზე წასასმელ სითხეს. ცნობილია ემბიების 1500-მდე სახეობა. *ხმელთაშუა ზღვის ემბიები* — გვხვდება ყირიმის სამხრეთ სანაპიროზე, კავკასიის შავი ზღვის სანაპიროებზე და ამიერკავკასიაში. *თურქესტანული ემბიები* გავრცელებულია შუა აზიაში. ემბიები პრაქტიკული მნიშვნელობა არა აქვთ.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:მწერები
კონსტრუქციული ექსპრესიონიზმი

thumb|220px|ჩინეთის ბანკის ტაუერი ჰონგ-კონგში.
thumb|220px|ჰერსტ ტაუერი ნიუ-იორკში.
**კონსტრუქციული ექსპრესიონიზმი** (ინგლ. Structural Expressionism) — სტილი მოდერნისტულ არქიტექტურაში, რომელშიც შენობის შიდა კონსტრუქციული ელემენტები გამოსახულია მის გარეგნობაში. სტილი 1960-იან წლებში ჩაისახა, თუმცა პოპულარული მხოლოდ 1980-იან წლებში გახდა. ბრუტალიზმის მსგავსად კონსტრუქციული ექსპრესიონიზმის შენობებში გამოაშკარავებულია მათი სტრუქტურა, როგორც გარეთ, ისე შიგნითაც, თუმცა ვიზუალური აქცენტი გაკეთებულია შიდა ფოლადის და/ან ბეტონის ჩონჩხის კონსტრუქციაზე ექსტერიერის ბეტონის კედლების ნაცვლად. ამ სტილს ზოგჯერ „ჰაი-ტექ“ მოდერნიზმსაც უწოდებენ. სტილის ერთ-ერთი პირველი გამომყენებელი ბრიტანელი არქიტექტორი ნორმან ფოსტერია, რომლის ნამუშევრებმა მას ლორდის წოდება მოუტანა.

ამ სტილის შენობები, როგორც წესი, შედგება წმინდა მინის ფასადისგან, რომლის უკან გამოჩენილია შენობის საყრდენი კარკასის ქსელი. ამ სტილში აგებული ყველაზე განთქმული და ადვილად ცნობადი შენობა ეკუთვნის ჩინელ არქიტექტორ იუჰ მინ პეის - ჩინეთის ბანკის ტაუერი ჰონგ-კონგში.

### ცნობილი ნიმუშები
*Irvine Company-ს შტაბ-ბინა, ნიუპორტ-ბიჩი, კალიფორნია, აშშ (უ. პერეირა, 1968)
*ჯონ ჰენკოკის ცენტრი, ჩიკაგო, აშშ (ფაზლურ ხანი, 1969)
*მსოფლიო სავაჭრო ცენტრი, ნიუ-იორკი, აშშ (იამასაკი მინორუ, 1971) (დაინგრა 2001)
*პომპიდუს ცენტრი, პარიზი, საფრანგეთი (რენცო პიანო და რ. როჯერსი, 1977) 
*HSBC ჰონგ-კონგის სათავო ოფისის შენობა, ჰონგ-კონგი (ნ. ფოსტერი, 1985) 
*ლოიდს ბილდინგი, ლონდონი, გაერთიანებული სამეფო (რ. როჯერსი, 1986) 
*ჩინეთის ბანკის ტაუერი, ჰონგ-კონგი (ი. მ. პეი, 1989)
*ჰოტელ არტსი, ბარსელონა, ესპანეთი (სკიდმორი, ოვინგსი და მერილი, 1992)
*გერკინი, ლონდონი, გაერთიანებული სამეფო (ნ. ფოსტერი, 2003)
*ჰერსტ ტაუერი, ნიუ-იორკი, აშშ (ნ. ფოსტერი, 2004)

კატეგორია:არქიტექტურული მიმდინარეობები
ენამრგვალასებრნი

**ენამრგვალასებრნი** () — ოჯახი უკუდო ამფიბიების რიგისა. აქვთ მრგვალი გაუორკაპებელი ენა, ოჯახში 4 გვარია და 8 სახეობა. გავრცელებული არიან ევროპაში, აზიასა და ჩრდილოეთ-დასავლეთ აფრიკაში. ყველაზე ცნობილი გვარია ბაყაყი-მეანი (*Alites*). ენამრგვალასებრნი დროის უმეტეს ნაწილს წყალში ატარებენ. გარკვეული დაყოფით ოჯახს ასევე მიაკუთვნებენ გომბიოს გვარს (*Bombina*).

## ლიტერატურა
კატეგორია:ენამრგვალასებრნი
ენგური (მრავალმნიშვნელოვანი)

**ენგური** შეიძლება აღნიშნავდეს:
*ენგური — მდინარე საქართველოში
*ენგური — მყინვარი საქართველოში
ენგურის მყინვარი

**ენგურის მყინვარი**, **ენგურ-უხვანი** — ხეობის ტიპის მყინვარი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარეში, მესტიის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს კავკასიონის მთავარი წყალგამყოფი ქედის სამხრეთ კალთაზე. სიგრძე 3,1 კმ, ფართობი 3,5 კმ². მყინვარის ენა ეშვება ზღვის დონიდან 2730 მ სიმაღლეზე. ფირნის ხაზის სიმაღლეა 3550 მ. ენგურის მყინვარიდან სათავეს იღებს მდინარე ენგურის ერთ-ერთი მდგენელი.

## სქოლიო
კატეგორია:სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის მყინვარები
ენგურის ბრძოლა

მინიატიურა|ომარ-ფაშას შეჭრა სამეგრელოში. გუსტავ დორეს ლითოგრაფია, 1856 წ.
მინი|ენგურის ბრძოლის რუკა (სიტინის „სამხედრო ენციკლოპედია“, 1912-1913.
**ენგურის ბრძოლა** — ბრძოლა რუსეთისა და ოსმალეთის ჯარებს შორის მდინარე ენგურის ნაპირებზე 1855 წლის 25 ოქტომბერს, ყირიმის ომის (1853-1856) დროს. 

1855 წლის სექტემბერ-ოქტომბერში თურქებმა დიდძალი ჯარი გადმოსვეს ყულევში, ტრაპიზონში, ხოლო 1856 წლის სექტემბერ-ოქტომბერში 36-ათასიანი არმია გადასხეს აფხაზეთში ომერ-ფაშას მეთაურობით. ოსმალეთის სარდლობა აფხაზეთ-სამეგრელოს ხელში ჩაგდებას ვარაუდობდა. ამავე დროს საქართველოში გამარჯვება მდგომარეობას შეუმსუბუქებდა ალყაში მოქცეულ ყარსის თურქულ გარნიზონს. 

1856 წლის ოქტომბერში ომერ-ფაშას ჯარი აფხაზეთიდან სამეგრელოსკენ დაიძრა. მის წინააღმდეგ იდგა „გურიის რაზმი“ — 7 ბატალიონი და ქართველთა სახალხო ლაშქარი — დაახლოებით 5 ათასი კაცი გენერალ-მაიორ ივანე მუხრანბატონმა მეთაურობით. მუხრანბატონმა სცადა გაემაგრებინა გადასასვლელები მდ. ენგურზე; ყველაზე უკეთ იყო გამაგრებული რუხის გადასასვლელი, რომელიც ზუგდიდის გზას კეტავდა. ომერ-ფაშამ იერიში მიიტანა რუხის გადასასვლელზე, მაგრამ ძლიერ წინააღმდეგობას წააწყდა. მაშინ მან მოულოდნელად შეუტია ნაკლებად გამაგრებულ სანარმანიოს გადასასვლელს. უთანასწორო ბრძოლაში გამარჯვება ოსმალებს დარჩათ. 

ამის შემდეგ ოსმალებმა იერიში მიიტანეს კოკის გადასავლელზეც და გარემოცვის მუქარით აიძულა მუხრანბატონი უკან დაეხია. რამდენიმე დღის შემდეგ რუსეთის ჯარმა საერთოდ დატოვა სამეგრელო და ცხენისწყლის მარცხენა ნაპირზე გადავიდა. მოკლულთა, დაჭრილთა და დაკარგულთა სახით რუსეთის ჯარმა 500-ზე მეტი ადამიანი დაკარგა, ოსმალებმა — 300-ზე მეტი.
## ლიტერატურა
* საქართველოს ისტორიის ნარკვევები, ტ. 5, თ., 1970.
* ბურჭულაძე გ., ყირიმის ომი და საქართველო, თბ., 1960.
* Ингур // Военная энциклопедия : [в 18 т.] / под ред. В. Ф. Новицкого … [и др.]. — СПб. ; [М.] : Тип. т-ва И. Д. Сытина, 1911—1915.

კატეგორია:საქართველოს ბრძოლები
კატეგორია:ყირიმის ომის ბრძოლები
კატეგორია:1855
კატეგორია:1855 წლის ბრძოლები
ელჩინისა და ზახარევის ელჩობა

**ელჩინისა და ზახარების ელჩობა** სამეგრელოში — რუსეთის სამეფოს ელჩობა ოდიშის სამთავროში. ელჩობას მეთაურობდა საგარეო საქმეთა საგანგიოს თათრული ენის თარჯიმანი თეოდორე ელჩინი. ელჩობაში შედიოდნენ მღვდელი პავლე ზახარევი და საგარეო საქმეთა საგანგიოს მწერალი ბაჟენოვი. ელჩინისა და ზახარების ელჩობა პასუხი იყო ლევან II დადიანის ელჩის გ. გეგენავას ვიზიტისა რუსეთში. ელჩები 1639 წლის 2 ივნისს გამოვიდნენ მოსკოვიდან და ამავე წლის 13 ნოემბერს მიაღწიეს ოდიშის სამთავროს. ელჩინისა და ზახარების ელჩობის მიზანი იყო დაეზვერა და შეესწავლა გზა რესუთიდან ოდიშამდე, შეეგროვებინა ცნობები ამ სამთავროს შესახებ, შეეტყო, რა მდგომარეობაში იყო მართლმადიდებელი ეკლესია. ელჩინს დავალებული ჰქონდა შესაძლებლობის შემთხვევაში დაეფიცებინა ოდიშის მთავარი რუსეთის ერთგულებაზე. ოდიშის მთავარმა ლევან II დადიანმა 1640 წლის 27 აპრილს მიიღო ელჩობა. მოლაპარაკება ფორმალური ხასიათისა იყო, რაიმე მნიშვნელოვანი საკითხი ამ ორი ქვეყნის ურთიერთობის შესახებ საერთოდ არც განუხილავთ. ლევან II დადიანი დარწმუნდა, რომ რუსეთი არ აპირებდა აქტიური პოლიტიკის გატარებას შავი ზღვისპირეთში და მისგან რაიმე დახმარების მიღება თურქეთის წინააღმდეგ არარეალური იყო, 1640 წლის 22 მაისს ელჩობა ოდიშიდან გაემგზავრა და იმავე წლის 4 დეკემბერს მოსკოვში დაბრუნდა. ელჩობამ მოსკოვში ჩაიტანა ლევან II დადიანის წერილი, სადაც ის სთხოვდა რუსეთის მეფეს დახმარებოდა ოდიშის ეკლესია-მონასტრების მოხატვა-გამშვენიერებაში და პირობას დებდა, რომ უახლოეს ხანში ელჩს გაუგზავნიდა. ლევან II დადიანის აუდიენციის მოლოდინში ელჩობას საშუალება მიეცა მოეხილა ოდიშის სამტავროს ტერიტორია. ელჩობის ანგარიშები (თ. ელჩინმა და პ. ზახარევმა მუხლობრივი აღწერილობანი ერთმათისაგან დამოუკიდებლად შეადგინეს) მნიშვნელოვანი წყაროა ამ პერიოდის ოდიშის ისტორიისათვის.

## ლიტერატურა
* *Белокуров С. А.,* Материалы для русской истории, СПб., 1888;
**Накашвили Н. Т.,* Грузино-русские политические отношения в первой половине ХVII   века, Тб., 1968;
**Полиевктов М. А.,* Европейские путешественники ХIII—XVIII вв. по Кавказу, Тфл., 1935;

კატეგორია:სამეგრელოს (ოდიშის) სამთავრო
კატეგორია:რუსეთ-საქართველოს ურთიერთობები
ენგურის ცელულოზა-ქაღალდის კომბინატი

**ენგურის ცელულოზა-ქაღალდის კომბინატი** — ცელულოზა-ქაღალდის მრეწველობის მნიშვნელოვანი საწარმო ზუგდიდში, მდინარე ენგურის მარცხენა ნაპირზე. კომბინატი 1939 წელს ამოქმედდა (ამუშვდა ცელულოზას ორი სახარში ქვაბი და ერთი ქაღალდსაკეთებელი მანქანა). 1949 წელს დაიწყო საწარმოს რეკონსტრუქცია, დაიდგა სამი ქაღალდსაკეთებელი მანქანა, ამოქმედდა რვეულების დასამზადებელი საამქრო. 1960 წელს საექსპლუატაციოდ გადაეცა საფუარის საამქრო, 1963 წ. — მერქნის მასის გადასამუშავებელი საამქრო, 1969 წ. — მუყაოს საამქრო და ცელულოზის სახარში ქვაბი, 1970 წ. — გოფრირებული ყუთების საამქრო, ხოლო 1975 წელს 48-ფურცლიანი რვეულების ავტომატური ხაზი, რომლის მწარმოებლურობა იყო 40 მლნ. რვეული. კომბინატი ამზადებდა: საწერ და შესაფუთ ქაღალდს, მუყაოს, საფუარს, მუყაოს ყუთბს, რვეულებს, ბლოკნოტენს, ალბომებს და სხვა.

## ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს საწარმოები
კატეგორია:ზუგდიდის მუნიციპალიტეტი