open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ინგლისის ხიდი

**ინგლისის ხიდი** () — საფეხმავლო ხიდი სანქტ-პეტერბურგში, საადმირალოს რაიონში. მდინარე ფონტანკაზე. აკავშირებს პოკროვსკისა და უსახელო კუნძულებს. ხიდის სიგრძეა - 60,8 მეტრი, სიგანე - 5,5 მ.

## მდებარეობა 
ინგლისის ხიდი მდებარეობს ინგლისის პროსპექტის პირდაპირ. 

დინების ზემოთში მდებარეობს ეგვიპტის ხიდი, ხოლო ქვემოთ — სტარო-კალინკინის ხიდი. 

უახლოესი მეტროსადგურია „ბალტიისკაია“ (1,3 კმ).

## სახელწოდება 
ხიდმა სახელი მიიღო ახლოს მდებარე ინგლისის პროსპექტის მიხედვით, რომელმაც თავის მხრივ სახელი მიიღო ინგლისის სანაპიროს მიხედვით. 1906-1920 წლებშიხიდს ეწოდებოდა ინგლისის საფეხმავლო ხიდი, 1920 წლიდან კი მოქმედებს ამჟამინდელი სახელი — ინგლისის ხიდი.

## ისტორია 
1906-1908 წლების პერიოდში ინგლისის პროსპექტის გასწვრივ ააგეს ხის ხუთმალიანი საფეხმავლო ხიდი,რომლის პროექტის ავტორიც იყო პ. ა. ლიხაჩევი.

თანამედროვე ხიდი ააგეს 1962-1963 წლებში, რათ აღნიშნულ ადგილზე გაეტარებინათ გათბობის მილები. ხიდის  პროექტი შეიმუშავეს „Ленгипроинжпроект-ის“ ინსტიტუტში. პროექტის ავტორები გახდნენ ინჟინრები ა. ა. კულიკოვი, არქიტექტორები პეტრე არტემის ძე არეშევი და ვლადიმერ სერგის ძე ვასილკოვსკი.

## კონსტრუქცია 
ამჟამინდელი ინგლისის ხიდი სამმალიანია და მეტალისგანაა აგებული. საფეხმავლო ნაწილი ასფალტითაა მოპირკეთებული. ხიდის მოაჯირები თუჯისგანაა დამზადებული და მხატვრულადაა გაფორმებული. 

თავისი კონსტრუქციით იდენტურია ახლოს მდებარე წითელარმიელების ხიდთან. აღნიშნულ ხიდთან და ეგვიპტის ხიდთან ერთად ქმნის ერთგვარ ანსამბლს.

## ლიტერატურა
*Новиков Ю. В. Мосты и набережные Ленинграда / Сост. П. П. Степнов. — Л.: Лениздат, 1991. — 320 с.
*Пунин А. Л. Повесть о ленинградских мостах. — Л.: Лениздат, 1971. — 192 с.

## რესურსები ინტერნეტში
* Английский мост //СПб ГБУ «Мостотрест»

კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ხიდები
ბარბერინის დიპტიქი

[250პქ|მინი|მარჯვნივ|ბარბერინის დიპტიქი, [ლუვრი, პარიზი, საფრანგეთი]]
**ბარბერინის დიპტიქი**, **პეირესკ-ბარბერინის სპილოს ძვალი** — ბიზანტიური სპილოს ძვლის ფირფიტა იმპერიული დიპტიქიდან. თარიღდება გვიანი ანტიკური ხანით. დაცულია ლუვრში (პარიზი, საფრანგეთი). იგი წარმოაჩენს იმპერატორს, როგორც ტრიუმფალურ გამარჯვებულს. ზოგადად დათარიღებულია VI საუკუნის პირველი ნახევრით და მიეკუთვნება კონსტანტინოპოლის იმპერიულ სახელოსნოს. იმპერატორად ჩვეულებრივ ასახელებენ იუსტინიანე I-ს, ანასტასიოს I-ს ან ზენონს. წარმოადგენს მნიშვნელოვან ისტორიულ დოკუმენტს, რადგან უკავშირდება ავსტრაზიის დედოფალ ბრუნჰილდას. უკანა ნაწილზე გამოსახულია ფრანკთა მეფეების სია, ბრუნჰილდას ყველა ნათესავი და მიუთითებს დედოფალთა პოზიციებს ფრანკთა სამეფო ოჯახებში. დედოფალმა იგი ეკლესიას შესწირა, როგორც აღთქმის მიხედვით შესრულებული გამოსახულება.

მიუხედავად იმისა, რომ ბარბერინის დიპტიქი საკონსულო დიპტიქი არ არის, მაინც იზიარებს მის ბევრ დეკორაციულ სისტემას. იმპერატორი წარმოდგენილია დაპყრობილი ბარბაროსის თანხლებით, რომელიც მის მარცხნივ დგას და შარვალშია გამოწყობილი. მიწაზე გართხმულ ალეგორიულ ფიგურას, რომელიც შესაძლოა დაპყრობილ ან ხელახლა დაპყრობილ ტერიტორიას გამოსახავდეს, უჭირავს იმპერატორის ტერფი მადლობის ან მორჩილების ნიშნად. ანგელოზი კი მას თავზე ადგამს ტრადიციულ პალმის გვირგვინს (რომელიც დღეისათვის დაკარგულია).

## ლიტერატურა 
* Antony Cutler, "Barberiniana. Notes on the Making, Content, and Provenance of Louvre OA. 9063", Tesserae : Festschrift für Josef Engemann, Jahrbuch für Antike und Christentum, Ergänzungsband 18, 1993, p. 329-339 ;
* Danièle Gaborit-Chopin, in Byzance, l'art byzantin dans les collections publiques françaises (catalogue of an exhibition at the Louvre, 3 November 1992 – 1 February 1993), Paris, 1993, numéro 20, p. 63-65 ;
* A. Héron de Villefosse, « L'Ivoire de Peiresc », Mémoires de la Société nationale des Antiquaires de France, 75, 1915-1918, p. 267-295 ;
* Kitzinger, Ernst, Byzantine art in the making: main lines of stylistic development in Mediterranean art, 3rd-7th century, 1977, Faber & Faber, ISBN 0571111548 (US: Cambridge UP, 1977).

## რესურსები ინტერნეტში 
* Catalogue entry on the Louvre's Atlas database 

კატეგორია:ბიზანტიური სპილოს ძვალი
მოსაზღვრე ხიდი

**მოსაზღვრე ხიდი** () — საავტომობილო და საფეხმავლო ხიდი სანქტ-პეტერბურგში, საადმირალოს რაიონში. კრიუკოვის არხზე. აკავშირებს სპასკისა და პოკროვსკის კუნძულებს. ხიდის სიგრძეა - 24,1 მეტრი, სიგანე - 15,4  მ.

## მდებარეობა 
ხიდი მდებარეობს ფონტანკის სანაპიროს ჩრდილოეთ ნაწილში ნომერ 141 და 143 სახლებს შორის, იქ სადაც ერთმანეთს ერთვის მდინარე ფონტანკა და კრიუკოვის არხი. 

დინების ქვემოთ მდებარეობს სტარო-ნიკოლსკის ხიდი.

უახლოესი მეტროსსადგურია „ტექნოლოგიური ინსტიტუტი“ (1,3 კმ).

## სახელწოდება 
ხიდის სახელწოდება ცნობილია 1820 წლიდან და დაკავშირებულია მისი მდებარეობის ხასიათთან (აკავშირებს ფონტანკის სანაპიროს კრიუკოვის არხთან). XIX საუკუნეში ხიდს ეწოვებდა ნიკოლსკის სანაპიროს ხიდი (1821-1822 წწ.) და დამაკავშირებელი ხიდი (1849-1875 წწ.), რადგან ხიდი აკავშირებდა სპასკისა და კოლომენსკის ნაწილს.

## ისტორია 
ხიდი აგებულია 1782-1787 წლებში კრიუკოვის არხის ხიდების ტიპური პროექტის მიხედვით: სამმალიანი ხის ხიდი, მოპირკეთებული გრანიტით, ცენტრალური ნაწილი გასახსნელი იყო, გვერდებისა კი კოჭებიანი. პროექტის ავტორი უცნობია. 

1800-1810 წლებში ხის გასახსნელი მალა შეცვალეს ხის კოჭებიანი მალით. 1867 წელს მიმდინარეობდა ხიდის კაპიტალური რემონტი. 1888 წელს ხის ყველა ნაწილი მეტალის ნაწილებით შეცვალეს. 

1964 წელს ხიდი გადააკეთეს ინჟინერ ე. ე. როზენფელდის პროექტის მიხედვით რათა გაეყვანათ გათბობის მილები. ხიდის მალები გადახურეს მეტალის საყრდენებით, რამაც გამოიწვია ხიდის ისტორიული სახის დამახინჯება და არქიტექტურული ერთიანობის დარღვევა ნაპირის მიმდებარე მონაკვეთებთან.

## ლიტერატურა
*Новиков Ю. В. Мосты и набережные Ленинграда / Сост. П. П. Степнов. — Л.: Лениздат, 1991. — 320 с.
*Горбачевич К. С., Хабло Е. П. Почему так названы? О происхождении названий улиц, площадей, островов, рек и мостов Санкт-Петербурга. — 4-е изд., перераб. — СПб.: Норинт, 1996. — С. 335. — 359 с. — ISBN 5-7711-0002-1.
*Тумилович Е. В., Алтунин С. Е. Мосты и набережные Ленинграда. Альбом. — М.: Издательство Министерства Коммунального Хозяйства РСФСР, 1963. — 298 с.

## რესურსები ინტერნეტში
* Смежный мост //СПб ГБУ «Мостотрест»
* Смежный мост // Энциклопедия Санкт-Петербург

კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ხიდები
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის რეგიონალური ობიექტები
აღვირი

**აღვირი** — ცხენის აღკაზმულობის ნაწილი. შედგება ლითონის ლაგამისა და თასმებისაგან. ლაგმის რგოლებში გაყრილია სადავეები და გვერდითი თასმები, რომლებზეც მიბმულია საცხვირე და საშუბლე. გვერდით თასმებს ზემოთ მიკერებული აქვს ყურებზე გადასაცმელი და ყელსქვედა თასმები. აღვირის ტოტები ბოლოში კვანძითაა შეერთებული. სადღესასწაულო აღვირის თასმები შემკული იყო ვერცხლის ნაირნაირი ღილებით — პეპლებით.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ცხენის აღკაზმულობა
კარლო ფაჩულია

**კარლო ფაჩულია** (დ. 24 აპრილი, 1942, ქუთაისი, საქართველო) — ქართველი მხატვარი და ილუსტრატორი.

## ბიოგრაფია
კარლო ფაჩულიამ დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამხატვრო აკადემიის გრაფიკის განყოფილება 1970 წელს, 1975 წელს სსრკ სამხატვრო აკადემიის გრაფიკის შემოქმედებითი სახელოსნო.

1969-1973 წლებში იყო საქართველოს ტელევიზიის მხატვარი; 1985 წლიდან გაზეთ „ლიტერატურული საქართველოს“; 1998 წლიდან გაზეთ „ქომაგის“ მხატვარ-რედაქტორი. 1970 წლიდან მონაწილეობს გამოფენებში. მისი ნამუშევრები დაცულია მოსკოვის გამოფენათა დირექციაში, ნოიებრანდენბურგის კულტურის განყოფილების ფონდში, ქუთაისის სახვითი ხელოვნების გალერეაში, საქართველოს, რუსეთის, გერმანიის კერძო კოლექციებში. გამოქვეყნებული აქვს რამდენიმე ნოველა.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 24 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1942
კატეგორია:ქართველი მხატვრები
Tatra KT8D5

thumb|right|Tatra KT8D5 პრაღაში
**Tatra KT8D5** — ჩეხური (ჩეხოსლოვაკიური) წარმოების ტრამვაის ვაგონი. პროტოტიპი შეიქმნა 1984 წელს, სერიულ წარმოებაში იყო 1986-1993. სულ გამოშვებულია ამ მოდელის 199 ვაგონი. იწარმოებოდა პრაღაში, „ტატრა სმიხოვის“ ქარხანაში.

## კონსტრუქცია 
**Tatra KT8D5** არის მაღალიატაკიანი, სამსექციური, ოთხ ურიკიანი (8 ღერძიანი) ტრამვაის ვაგონი. აქვს 2 კაბინა (ორმხრივი მიმართულებისაა) და 5-5 კარი ორივე მხარეს. მისი პირვანდელი ტიპის ვაგონები აღჭურვილი იყო ტირისტორული ამძრავებით, ხოლო მოგვიანებით მოდერნიზებულ ვაგონებში მოხდა ტირისტორების თანამედროვე ტრანზისტორული მართვის სისტემებით ჩანაცვლება.

## ლიტერატურა
* HINČICA, Libor, a kol. Konec tramvají typu KT8D5 v původním provedení v Praze. Československý dopravák. 2013, čís. 5, s. 46–61.

კატეგორია: ჩეხური ტრამვაის ვაგონები
EVO1

thumb|right|EVO1 გამოფენაზე Czech Raildays 2015
**EVO1** — ჩეხური წარმოების 100% დაბალიატაკიანი ტრამვაის ვაგონი. შეიქმნა Aliance TW Team (Pragoimex, VKV Praha და Krnovské opravny a strojírny) მიერ პრაღის სატრანსპორტო კომპანიასთან თანამშრომლობით. ვაგონის მეტსახელია „ევიჩკა“. მოგვიანებით დამზადდა EVO1-ის ორმხრივი მიმართულების მოდიფიკაცია EVO1/o, რომლებიც ოლომოუცშია ექსპლუატაციაში.
## კონსტრუქცია
**EVO1** არის ერთსექციური, 100% დაბალიატაკიანი, ცალმხრივი მიმართულების (ერთკაბინიანი) ტრამვაის ვაგონი. აქვს 2 ურიკა (4 ღერძი) და 4 კარი: 2 ორფრთიანი და 2 ცალფრთიანი.
## EVO-ს პროტოტიპები
* EVO1
* EVO1/o
* EVO2
## ლიტერატურა
* JOHN, Rudolf. Tramvaj EVO1. Městská doprava. 2015, čís. 3, s. 8–13.

კატეგორია: ჩეხური ტრამვაის ვაგონები
სიზიფე

მინი|პერსეფონე მიუძღვება სიზიფეს ქვესკნელისკენ**სიზიფე** () — ეოლიელ ზღვაოსანთა წინაპრების, ეოლოსის და ენარეტეს ცბიერი და პატივმოყავრე შვილი, პლეადა მეროპეს ქმარი, კორინთის აღმაშენებელი და მეფე, ერთი ვერსიით და ძალზე პოპულარული და საანდაზოდ ქცეული გმირი.

კორინთი მუდამ სავაჭრო და სანაოსნო ქალაქი იყო. სიზიფეც ტიპური კორინთელია, ცბიერი და გაიძვერა, როგორც იქაური ვაჭრები. ჰომეროსი მას ხარბსა და ადამიანთა შორის ყველაზე უფრო ანგარებიან კაცს უწოდებს. სინამდვილეში კი ის მოხერხებული, მაგრამ ბერძენ ღმერთებთან მებრძოლია. ჰომეროსი, ჰესიოდე, ჰორაციუსი, ოვიდიუსი, აპოლოდორე და სხვა მეცნიერები თანხმდებიან, რომ ღმერთებმა ის მძიმე დანაშაულებისთვის მკაცრად დასაჯეს, ჰადესთან გაგზავნეს და კლდის დიდ ლოდთან შეაჭიდეს, რომელიც მწვერვალზე უნდა ააგოროს. დიდი ვაივაგლახით აზიდავს, სულს მოითქვამს, ქვა ისევ დაუგორდება, ისევ შეეჭიდება და ასე უსასრულოდ. ჰომეროსი არ ამბობს რისთვის დაისაჯა ასე მძიმედ, მომდევნო დროის ავტორები კი ჩამოთვლიან: ღმერთებს ატყუებდა, გზაში მდიდრებს ძარცვავდა, ზევსი გასცა (როცა ზევსმა ფარულად მოიტაცა მდინარის ღმერთ ასოპოსის ასული ეგინა, იგი სიზიფემ დაასმინა ასოპოსთან) და ა.შ. მოხერხებით აჯობა ცნობილ ქურდს ავტოლიკესაც: წინასწარ ამოუწვა ჩლიქები საქონელს, რომელიც მან მოიპარა. ზევსი ამ და სხვა უცნაურობებზე განრისხდა და თანატოსს მისი ჰადესთან წაყვანა ბრძანა. სიზიფემ სიკვდილის ღმერთი მოხერხებით შეიპყრო და შებოჭა, ამიტომ აღარავინ კვდებოდა , ვიდრე ბოლოს არ აივსო ღმერთების მოთმინების ფიალა და არ გამოკეტეს ქვესკნელში. სიზიფეს სულმა ჰადესს სთხოვა გაეშვა ზევით, რათა ცოლი დაესაჯა. ჰადესიც მოტყუვდა. სააქაოს დაბრუნებულმა სიზიფემ პირობა გატეხა, სუფრას მიუჯდა და ქვესკნელში დაბრუნება აღარც გახსენებია. ბოლოს ჰერმესი მიუგზავნეს და მოახერხეს სიზიფეს მოშორება . აპოლოდორე მოგვითხრობს მხოლოდ მთავარ ჰომეროსისეულ ეპიზოდს, მაგრამ სიზიფეს სახე მეტია, ვიდრე ეს საქრესტომათიო ეპიზოდი. 

სიზიფეს სული ჰადესში იტანჯება, სხეული კი დაკრძალეს ისთმოსში. ლოდთან შეჭიდებული სიზიფე ანტიკურ გამოსახულებებზეც შემორჩა. მისი ტანჯვა სრულად ასახა ტიციანმა.

## ლიტერატურა
**გელოვანი აკ.*, „მითოლოგიური ლექსიკონი“, გამომცემლობა „საბჭოთა საქართველო“, გვ. 448, თბ., 1983

კატეგორია: ბერძნული მითოლოგია
პასკალ მენიე

**პასკალ მენიე** (, დ. 1953 წლის 19 მარტი) — საფრანგეთის რესპუბლიკის VIII საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩი საქართველოში 2016-2020 წლებში. 

## განათლება
პასკალ მენიე სწავლობდა პარიზის პოლიტიკური კვლევების ინსტიტუტში. მოგვიანებით სწავლა გააგრძელა აღმოსავლურ ენათა და ცივილიზაციათა სახელმწიფო ინსტიუტუტში (იაპონური და რუსული სპეციალიზაციით). გავლილი აქვს საგარეო საქმეებში უმაღლესი რანგის მრჩეველის სპეციალური მომზადება. 

## სქოლიო
კატეგორია: საფრანგეთის ელჩები საქართველოში
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ქანდაბილი

**ქანდაბილი ** () — სოფელი აზერბაიჯანში, არანის რეგიონში, ზარდაბის  რაიონში.  მოსახლეობის რაოდენობა — 786 კაცი. 

## რესურსები ინტერნეტში
* 
 
 

 
კატეგორია:ზარდაბის რაიონის სოფლები
კაშინის ხიდი

**კაშინის ხიდი** () — საავტომობილო და საფეხმავლო ხიდი სანქტ-პეტერბურგში, საადმირალოს რაიონში. კრიუკოვის არხზე. აკავშირებს კოლომენსკისა და ყაზანის კუნძულებს. ხიდის სიგრძეა — 23,9 მეტრი, სიგანე — 16 მ.

## მდებარეობა 
ხიდი მდებარეობს რიმსკი-კორსაკოვის პროსპექტის გაგრძელებაზე. 

ხიდთან ახლოს მდებარეობს სანქტ-პეტერბურგის ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის საზღვაო ტაძარი.

დინების ზემოთში მდებარეობს სტარო-ნიკოლსკის ხიდი, ხოლო ქვემოთ სავაჭრო ხიდი. 

უახლოესი მეტროსადგურებია „სადოვაია“, „სენის მეოდანი“ და „სპასკაია“.

## სახელწოდება 
1789 წლიდან ხიდს ეწოდებოდა ნიკოლაევის ან ნიკოლსკის ხიდი, მის სიახლოვეს სანქტ-პეტერბურგის ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის სახელობის საზღვაო ტაძრის მდებარეობის გამო. 1795 წიდან ხიდს ეწოდება კაშინის ხიდი ახლოს მდებარე კაშინის სასმელი სახლის მდებარეობის გამო, რომელმაც თავის მხრივ სახელწოდება სახლის მფლობელის გვარისაგან მიიღო.

## ისტორია 
კაშინის ხიდი ააგეს 1783-1787 წლებში კრიუკვის არხზე მდებარე ხიდების ტიპური პროექტის მიხედვით. იგი იყო ხის და სამმალიანი, ცენტრალური მალა კი იხსნებოდა. პროექტის ავტორი უცნობია.

1839-1840 წლებში გახსნადი მალა შეცვალეს მუდმივი მალით. 1863 წელს მიმდინარეობდა ხიდის კაპიტალური რემონტი. 1898 წელს ქალაქის სამმართველომ გადაწყვიტა შეეცვალა ხიდის ხის მასალა რკინით, მაგრამ ამ ეტაპზე პროექტი ვერ განხორციელდა. 

1930-1932 წლებში არხზე გადეს ერთმალიანი თაღოვანი ქვის ხიდი. ხიდის პროექტი შეიმუშავა ხიდების სამმართველოს საპროექტო განყოფილებამ (არქიტექტორი კ. მ. დმიტრიევი, ინჟინერი ფ. კ. კუზნეცოვი). სამშენებლო სამუშაოებს ხელმძღვანელობდა ინჟინრები პ. პ. სტეპნოვი და პ. ა. ჟუკოვი.

## ლიტერატურა
*Новиков Ю. В. Мосты и набережные Ленинграда / Сост. П. П. Степнов. — Л.: Лениздат, 1991. — 320 с.
*Тумилович Е. В., Алтунин С. Е. Мосты и набережные Ленинграда. Альбом. — М.: Издательство Министерства Коммунального Хозяйства РСФСР, 1963. — 298 с.

## რესურსები ინტერნეტში
* Кашин мост //СПб ГБУ «Мостотрест»

კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ხიდები
ბორიუმი

**ბორიუმი** (; ქიმიური სიმბოლო — Bh), *უნნილსეპტიუმი* (; ქიმიური სიმბოლო — Uns), *ეკა-რენიუმი* (Eka-rhenium) — ელემენტთა პერიოდული სისტემის მეშვიდე პერიოდის, მეშვიდე ჯგუფის (მოძველებული კლასიფიკაციით — მეშვიდე ჯგუფის თანაური ქვეჯგუფის, VIIბ) ხელოვნურად მიღებული რადიოაქტიური ქიმიური ელემენტი. მისი ატომური ნომერია — 107.  ცნობილია იზოტოპები, რომელთა მასური რიცხვია 261-დან 272. მიღებული იზოტოპებიდან ყველაზე სტაბილური იზოტოპია &nbsp;— ბორიუმ-267 რომლის ნახევარდაშლის პერიოდია 17&nbsp;წმ. ელემენტს სახელი დაერქვა დანიელი ფიზიკოსის ნილს ბორის პატივსაცემად.

## ისტორია 
1976 წელს 107-ე ელემენტის სინთეზის შესახებ პირველი  განაცხადა იური ოგანესიანის ჯგუფმა დუბნიდან. ამ ნამუშევარის მეთოდიკა მდგომარეობდა - ბისმუტ-209-ისა და ქრომ-54-ის ბირთვების შერწყმის რეაქციის სპონტანური დაყოფის პროდუქტების კვლევაში. ნაპოვნი იქნა ორი დამახასიათებელი ნახევარდაშლის დრო: 5 წმ. და 1—2 მლწმ. პირველი მიწერილი იყო ბირთვ 257105-ის დაშლაზე, რადგანაც ასეთივე ნახევარდაშლის პერიოდი იყო 105-ე ელემენტის მიღების რეაქციის პროდუქტებისათვის: 209Bi+50Ti, 208Pb+51V, 205Tl+54Cr. ნახევარდაშლის მეორე პერიოდი მიეწერა ბირთვს 261107, რომელსაც, მეცნიერების ვარაუდით, აქვს ორი დაშლა: სპონტანური დაშლა (20 %) და α-დაშლა, რომელიც იწვევს წარმოქმნილი ბირთვის 257105 სპონტანურ დაშლას ნახევარდაშლის პერიოდით 5 წმ.

1981&nbsp;წელს გერმანელი მეცნიერების ჯგუფმა დარმშტადტის  მძიმე იონების ინსტიტუტიდან () გამოიკვლია იგივე რეაქციის პროდუქტები  209Bi+54Cr, და გამოიყენა უფრო დახვეწილი მეთოდიკა, რომელიც იძლეოდა საშუალებას აღმოეჩინა ნუკლიდების α-დაშლა და განესაზღვრათ მისი პარამეტრები. თავის ექსპერიმენტში GSI -ის მეცნიერებმა მოახდინეს  ბირთვ 262107-ის  α-დაშლის 5 მოვლენის იდენტიფიცირება, და მათი სიცოცხლის დრო შეაფასეს 4,7+2,3−1,6&nbsp;წმ.

როგორც 107, 105 და 104 ელემენტების იზოტოპების შემდგომ კვლევამ აჩვენა, რეაქციაში  209Bi+54Cr მართლაც იბადება, ჩნდება ბირთვები 261107 და 262107. მაგრამ 1976 წელს დუბნის მენიერების მიერ მიღებული ბევრი დასკნა  გამოვიდა მცდარი. კერძოდ, ნახევარდაშლის პერიოდი 5 წმ ააქვს არა 257105, არამედ  258105. 1/3 ალბათობით ეს ნუკლიდი განიცდის ბეტა-დაშლას და გარდაიქმნება 258104-ში, რომელიც ძალიან ჩქარა (ნახევარდაშლის პერიოდი 12 მლწმ) იყოფა სპონტანურად. ეს ნიშნავს, რომ დუბნის ჯგუფი აკვირდებოდნენ არა ბირთვ  262107-ის  α-დაშლის პროდუქტებს, არამედ 261107. იზოტოპ  261107-ის სიცოცხლის დრო თანამედროვე მონაცემებით შეადგენს 12 მლწმ., რაც შედარებით მეტია ვიდრე 1976 წელს დამტკიცებული დრო.

## სახელწოდება 
1992 წლის სექტემბერში დარმშტადტის და დუბნის მეცნიერებს შორის მიღწეულ იქნა შეთანხმება იმის შესახებ, რომ 107 ელემენტს ეწოდოს «ნილსბორიუმი» დანიელი ფიზიკოსის ნილს ბორის პატივსაცემად, თუმცა თავდაპირველად საბჭოთა მეცნიერები გეგმავდნენ «ნილსბორიუმი» 105-ე ელემენტისათვის ეწოდებინათ (ახლა ეს ელემენტი დუბნიუმია). ეს გადაწყვეტილება საბოლოოდ მიღებული იქნა 1997 წელს დანიელი ქიმიკოსებთან კონსულტაციის შემდეგ.

## ცნობილი იზოტოპები 
## რესურსები ინტერნეტში
* ბორიუმი Webelements-ზე
* ბორიუმი ქიმიური ელემენტების პოპულარულ ბიბლიოთეკაში 
* WebElements.com — Bohrium
* EnvironmentalChemistry.com — Bohrium
* Los Alamos National Laboratory — Bohrium 
* ელემენტის სინთეზის შესახებ საიტზე ОИЯИ 

## სქოლიო
დეკაბრისტების ხიდი

**დეკაბრისტების ხიდი** () — საავტომობილო და საფეხმავლო ხიდი სანქტ-პეტერბურგში, საადმირალოს რაიონში. კრიუკოვის არხზე. აკავშირებს კოლომენსკისა და ყაზანის კუნძულებს. ხიდის სიგრძეა - 29 მეტრი, სიგანე - 23,3 მ. ხიდი არის ისტორიისა და კულტურის ძეგლი.

## მდებარეობა 
ხიდი მდებარეობს დეკაბრისტების ქუჩის გასწვრივ. ხიდთან ახლოს მდებარეობს მარიინსკის თეატრი.

დინების ზემოთში მდებარეობს სავაჭრო ხიდი, ხოლო ქვემოთ — მატვეევის ხიდი. 

უახლოესი მეტროსადგურებია „სადოვაია“, „სენის მეოდანი“ და „სპასკაია“.

## სახელწოდება 
1798 წლიდან ხიდის სახელწოდებაა „ოფიცრის ხიდი“, რომელიც ეწოდებოდა ოფიცერთა ქუჩის მიხედვით. 1923 წლის 6 ოქტომბრიდან ხიდს სახელი გადაარქვეს და უწოდეს დეკაბრისტების ხიდი.

## ისტორია 
სავაჭრო ხიდის მშენებლობა მიმდინარეობა 1783-1785 წლებში კრიუკვის არხზე მდებარე ხიდების ტიპური პროექტის მიხედვით. იგი იყო ხის და სამმალიანი, ცენტრალური მალა კი იხსნებოდა. პროექტის ავტორი უცნობია.

1876 წელს ხიდი გადააკეთეს, გააფართოეს 1,5 მეტრით კონკას ხაზების გაყვანის გამო. 

1914 წელს ოფიცერთა ქუჩაზე საავტომობილო ტრანსპორტის მოძრაობის გაძლიერებასთან დაკავშირებით, ხიდი გადააკეთეს ინჟნერ ანდრეი პშენიცკის პროექტის მიხედვით. ამ გადაკეთების შედეგად ხიდს სიგანე 13 მეტრიდან 23,3 მეტრამვე გააფართოეს. ამავე პერიოდში დააყენეს ახალი მოაჯირები და მოახდინეს ფანარებიანი ობელისკის დემონტაჟი.

1990 წელს მუშაობა მიმდინარეობდა ჰიდროიზოლაციისა და გრანიტის პარპატის შეცვლაზე.

## ლიტერატურა
*Горбачевич К. С., Хабло Е. П. Почему так названы? О происхождении названий улиц, площадей, островов, рек и мостов Ленинграда. — 3-е изд., испр. и доп. — Л.: Лениздат, 1985. — С. 109. — 511 с.
*Горбачевич К. С., Хабло Е. П. Почему так названы? О происхождении названий улиц, площадей, островов, рек и мостов Санкт-Петербурга. — 4-е изд., перераб. — СПб.: Норинт, 1996. — С. 73. — 359 с. — ISBN 5-7711-0002-1.
*Новиков Ю. В. Мосты и набережные Ленинграда / Сост. П. П. Степнов. — Л.: Лениздат, 1991. — 320 с.
*Тумилович Е. В., Алтунин С. Е. Мосты и набережные Ленинграда. Альбом. — М.: Издательство Министерства Коммунального Хозяйства РСФСР, 1963. — 298 с.

## რესურსები ინტერნეტში
* Мост Декабристов //СПб ГБУ «Мостотрест»
* мост Декабристов//Энциклопедия Санкт-Петербург

კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ხიდები
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის რეგიონალური ობიექტები
სავაჭრო ხიდი

**სავაჭრო ხიდი** () — საავტომობილო და საფეხმავლო ხიდი სანქტ-პეტერბურგში, საადმირალოს რაიონში. კრიუკოვის არხზე. აკავშირებს კოლომენსკისა და ყაზანის კუნძულებს. ხიდის სიგრძეა - 24 მეტრი, სიგანე - 10,5 მ.

## მდებარეობა 
ხიდი აკავშირებს თეატრალურ მოედანსა და გამომცემელთა კავშირის ქუჩას. 

ხიდთან ახლოს მდებარეობს მარიინსკის თეატრი.

დინების ზემოთში მდებარეობს კაშინის ხიდი, ხოლო ქვემოთ დეკაბრისტების ხიდი. 

უახლოესი მეტროსადგურებია „სადოვაია“, „სენის მეოდანი“ და „სპასკაია“.

## სახელწოდება 
ხიდის სახელწოდება მომდინარეობს გამომცემელთა კავშირის ქუჩის ძველი სახელწოდებიდან — სავაჭრო. გაზეთ „სანქტ-პეტერბურგის უწყებანში“ 1797 წელს ფიქსირდება სახელეოდება „შუა ხიდი“, ხოლო 1798 წელს უკვე გვხვდება სახელწოდება სავაჭრო, იმდროინდელი ქუჩის სახელი.

## ისტორია 
სავაჭრო ხიდის მშენებლობა მიმდინარეობა 1783-1785 წლებში კრიუკვის არხზე მდებარე ხიდების ტიპური პროექტის მიხედვით. იგი იყო ხის და სამმალიანი, ცენტრალური მალა კი იხსნებოდა. პროექტის ავტორი უცნობია, სამშენებლო სამუშაოებს ხელმძღვანელობდა ნიკოლაი ეგოროვი. 1805-1810 წლებში გასახსნელი მალა შეცვალეს ხის ქვესაბჯენებით. 1868 წელს კი მიმდინარეობდა ხიდის კაპიტალური რემონტი.

1890-იანი წლებისათვის ხიდი არადამაკმაყოფილებელ მდგომარეობაში აღმოჩნდა. 1896 წლიდან მოყოლებული ქალაქის მთავრობამ არაერთხელ გაუგზავნა დუმას სავაჭრო ხიდის კაპიტალური რეაბილიტაციის მოთხოვნები. 1905 წელს ეგვიპტის ხიდის ჩამოქცევის შემდეგ ქალაქის საბჭომ გამოყო თანხები ხიდის რემონტისათვის. 1905 წლის ზაფხულში ხის ხიდი შეცვალეს მეტალის საყრდენებით. მშენებლობაზე ტექნიკურ მეთვალყურეობას ახორციელებდა ინჟინერი პ. ა. ლიხაჩიოვი. 

1960-1961 წლებში მიმდინარეობდა ხიდის კაპიტალური რემონტი არქიტექტორ ალექსანდრე როტაჩის და ინჟნერ ა. დ. გუცაიტის პროექტის მიხედვით.

## ლიტერატურა
*Новиков Ю. В. Мосты и набережные Ленинграда / Сост. П. П. Степнов. — Л.: Лениздат, 1991. — 320 с.
*Тумилович Е. В., Алтунин С. Е. Мосты и набережные Ленинграда. Альбом. — М.: Издательство Министерства Коммунального Хозяйства РСФСР, 1963. — 298 с.

## რესურსები ინტერნეტში
* Торговый мост //СПб ГБУ «Мостотрест»
* Торговый мост // Энциклопедия Санкт-Петербург

კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ხიდები
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის რეგიონალური ობიექტები
ადოქსასებრნი

**ადოქსასებრნი** () — ყვავილოვან მცენარეთა ოჯახი გოქშოსნაირთა რიგისა. მრავალწლოვანი ბალახები ან ბუჩქებია, იშვიათად არამაღალი ხეები. ყვავილობენ გაზაფხულით. დამტვერვა მწერების საშუალებით ხორციელდება, შესაძლოა განვითარდეს თვითდამტვერვა. ნაყოფი კურკიანაა. რამდენიმე სახეობა გამოიყენება მედიცინაში, რამდენიმე დეკორატიული მცენარეა. აქვთ მოპირისპირედ განლაგებული ფოთლები. ყველაზე ცნობილი გვარებია ანწლი () და ძახველი (). საერთოდ მოიცავს 5 გვარს.

## ლიტერატურა 
* Бородина А. Е. Семейство адоксовые (Adoxaceae) // Жизнь растений : в 6 т. / гл. ред. А. Л. Тахтаджян. — М. : Просвещение, 1981. — Т. 5. Ч. 2 : Цветковые растения / под ред. А. Л. Тахтаджяна. — С. 378. — 512 с. — 300 000 экз.
* Гладкова В. Н. Семейство жимолостные (Caprifoliaceae) // Жизнь растений : в 6 т. / гл. ред. А. Л. Тахтаджян. — М. : Просвещение, 1981. — Т. 5. Ч. 2 : Цветковые растения / под ред. А. Л. Тахтаджяна. — С. 375—378. — 512 с. — 300 000 экз.
* Адоксовые / С. Р. Майоров // А — Анкетирование. — М. : Большая российская энциклопедия, 2005. — С. 240. — (Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов ; 2004—2017, т. 1). — ISBN 5-85270-329-X.

*
მატვეევის ხიდი

**მატვეევის ხიდი** () — საავტომობილო და საფეხმავლო ხიდი სანქტ-პეტერბურგში, საადმირალოს რაიონში. კრიუკოვის არხზე. აკავშირებს კოლომენსკისა და ყაზანის კუნძულებს. ხიდის სიგრძეა - 24,7 მეტრი, სიგანე - 9,78 მ. ხიდი არის ისტორიისა და კულტურის ძეგლი.

## მდებარეობა 
ხიდი მდებარეობს მდინარე მოიკის სამხრეთ სანაპიროზე № 100 და 102-ე სახლებს შორის, იქ სადაც კრიუკოის არხი ერთვის მდინარე მოიკას. ქმნის ანსამბლს ახლოს მდებარე კრასნოფლოტის ხიდთან, რომელიც გავებულია მდინარე მოიკაზე. 

დინების ზემოთში მდებარეობს დეკაბრისტების  ხიდი.

უახლოესი მეტროსადგურებია „სადოვაია“, „სენის მეოდანი“ და „სპასკაია“.

## სახელწოდება 
1798 წლიდან ხიდს ეწოდება თავლის ქუჩა, რადგან მოიკის მარცხენა სანაპიროზე მდებარეობდა თავლის ქუჩა. 1812 წლიდან ეწოდება კანავსკის ქუჩა, შემდეგ არხის ხიდი (1820-1875 წწ.) ან კანავნის (1836-1844 წწ.), რადგან XVIII-XIX საუკუნეებში პეტერბურგის არხებს ზოგჯერ უწოდებდნენ კანავებს. 1868 წელს ხიდმა მიიღო სახელი - ციხის ხიდი, ახლოს მდებარე ციხის (ლიტვის ციხესიმაგრე) არსებობის გამო, რომელიც დაიწვა 1917 წელს თებერვლის რევოლუციის დროს მიმდინარე მოვლენების პერიოდში. ზოგჯერ ხიდს უწოდებდნენ ლიტვის ხიდსაც. 1919 წლის მარტში ხიდს უწოდეს მატვეევის ხიდი, კომუნისტის, სამოქალაქო ომის მონაწილის სერგი მატვეევის პატივისცემის ნიშნად, რომელიც დაიღუპა 1918 წელს და დაკრძალულია კომუნარების (ამჟამად ნიკოლსკის) მოედანზე.

## ისტორია 
სავაჭრო ხიდის მშენებლობა მიმდინარეობა 1783-1785 წლებში კრიუკვის არხზე მდებარე ხიდების ტიპური პროექტის მიხედვით. იგი იყო ხის და სამმალიანი, ცენტრალური მალა კი იხსნებოდა. პროექტის ავტორი უცნობია.

## ლიტერატურა
*Новиков Ю. В. Мосты и набережные Ленинграда / Сост. П. П. Степнов. — Л.: Лениздат, 1991. — 320 с.
*Тумилович Е. В., Алтунин С. Е. Мосты и набережные Ленинграда. Альбом. — М.: Издательство Министерства Коммунального Хозяйства РСФСР, 1963. — 298 с.

## რესურსები ინტერნეტში
* Матвеев мост //СПб ГБУ «Мостотрест»
* Матвеевский мост//Энциклопедия Санкт-Петербурга

კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ხიდები
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის რეგიონალური ობიექტები
ბესარიონ მჭედლიშვილი

**ბესარიონ მჭედლიშვილი** (დ. 21 ოქტომბერი, 1949, თბილისი, საქართველოს სსრ) — ქართველი და საბჭოთა ფეხბურთელი, ნახევარმცველი. სხვადასხვა დროს იცავდა თბილისის „ლოკომოტივის“, სარანსკის „სპარტაკის“, თბილისის „დინამოსა“ და ლანჩხუთის „გურიას“ ღირსებას. საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატის ორგზის ბრინჯაოს პრიზიორი (1971, 1972) და საბჭოთა კავშირის თასის ფინალისტი (1970) თბილისის „დინამოს“ შემადგენლობაში. საბჭოთა კავშირის სპორტის ოსტატი (1974).

## კარიერა 
1966–1967 წლებში თბილისის „ლოკომოტივშია“, 1968–1969 წლებში კი სარანსკის „სპარტაკში“ თამაშობს. თბილისის „დინამოშია“ 1969 წლიდან, სადაც შვიდი სეზონის განმავლობაში ასპარეზობს.   

1973 წელს თბილისის „დინამოს“ შემადგენლობაში საერთაშორისო ამხანაგური საფეხბურთო ტურნირის ე. წ. „კარაველას თასის“ — ტროფეო კოლომბინოს  გამარჯვებული ხდება, სადაც ტურნირის ფინალში თბილისის „დინამოელები“ ლისაბონის „ბენფიკას“ ანგარიშით 3–1 ამარცხებენ.

ბესარიონ მჭედლიშვილი თბილისის „დინამოს“ შემადგენლობაში საკავშირო ჩემპიონატების უმაღლესი ლიგის 58 მატჩს ატარებს და ხუთჯერ იღებს მეტოქეთა კარს. ქვეყნის პირველობის გარდა „დინამოელთა“ რიგებში საბჭოთა კავშირის თასის გათამაშების 10 შეხვედრაში მონაწილეობს და 3 ბურთი გააქვს. 

საკავშირო თასისთვის გამართულ შეხვედრათა ფარგლებში პირველად თბილისის „ლოკომოტივის“ წინააღმდეგ გამოდის მოედანზე. ეს არის 1/16 ფინალის პირველი მატჩი გუნდებს შორის, რომელიც 1970 წლის 9 მაისს, „ლოკომოტივის“ სტადიონზე იმართება. თბილისური კლუბების სათასო დაპირისპირება, რომელსაც ტრიბუნებზე შეკრებილი 15 ათასი გულშემატკივარი ესწრება, ნომინალური სტუმრების მინიმალური გამარჯვებით (1–0) მთავრდება. ბურთი „ლოკომოტივის“ კარში ლევან ნოდიას შეხვედრის მე-80 წუთზე გააქვს. ბესარიონ მჭედლიშვილის მეორე სათასო და შესაბამისად 1/16 ფინალის განმეორებითი შეხვედრა ოთხი დღის შემდეგ, 13 მაისს იმავე სტადიონზე ტარდება და კვლავ „დინამოელთა“ გამარჯვებით, ამჯერად ანგარიშით 4–2 მთავრდება.      

თბილისის „დინამოდან“ წასვლის შემდეგ ლანჩხუთის „გურიაში“ აგრძელებს თამაშს. საფეხბურთო კარიერას ამავე კლუბში 1977 წელს ასრულებს.

## მიღწევები 
;  დინამო თბილისი
; საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატი 
* ბრინჯაოს პრიზიორი: 1971, 1972
; საბჭოთა კავშირის თასი
* ფინალისტი: 1970
; კარაველას თასი
* თასის მფლობელი: 1973

## ბიბლიოგრაფია
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## პერიოდიკა
* 

## რესურსები ინტერნეტში 
* ციფრული ფოტომატიანე „ივერიელი“ · FootballFacts.ru

## კომენტარები 
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1949
კატეგორია:დაბადებული 21 ოქტომბერი
კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები
კატეგორია:საბჭოთა ფეხბურთელები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები
კატეგორია:თბილისის ლოკომოტივის ფეხბურთელები
კატეგორია:ლანჩხუთის გურიას ფეხბურთელები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
ბ
სარიქაია (მრავალმნიშვნელოვანი)

**სარიქაია** შეიძლება აღნიშნავდეს:

*სარიქაია     — სოფელი აზერბაიჯანში, ზარდაბის რაიონში.
*სარიქაია    — სოფელი ირანში
*სარიქაია    — სოფელი ირანში

*სერენაი სარიქაია  — თურქი მოდელი და მსახიობი.

კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
მალიქუმუდლუ

**მალიქუმუდლუ** () — სოფელი აზერბაიჯანში, არანის რეგიონში, ზარდაბის  რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 1 295 კაცი.

## რელიგია
სოფელში მოქმედებს მეჩეთი და მუსლიმური სასულიერო საზოგადოება.

## სქოლიო
კატეგორია:ზარდაბის რაიონის სოფლები
ნაჯაფალი ( ზარდაბი)

**ნაჯაფალი ** () — სოფელი აზერბაიჯანში, არანის რეგიონში, ზარდაბის  რაიონში.   

## რესურსები ინტერნეტში
* 
 
 

 
კატეგორია:ზარდაბის რაიონის სოფლები
ქაღალდის ხიდი

**ქაღალდის ხიდი** () — საავტომობილო და საფეხმავლო ხიდი სანქტ-პეტერბურგში, საადმირალოს რაიონში, ლიფლიანდის ქუჩაზე, ქაღალდის არხზე. ხიდის სიგრძეა - 29,7 მეტრი, სიგანე - 19,3 მ.

## მდებარეობა 
ხიდი მდებარეობს ლიფლიანდის ქუჩაზე. გადებულია ქაღალდის არხზე. 

## სახელწოდება 
სახელწოდება მომდინარეობს ახლოს მდებარე ქაღალდის ფაბრიკის მიხედვით. აღნიშნული ფაბრიკა ამ რაიონში მდებარეობდა ჯერ კიდევ პეტრე I დიდის ეპოქაში. 

## ისტორია 
ქაღალდის ხიდის ისტორია სათავეს იღებს XVIII საუკუნის მეორე ნახევრიდან, როდესაც ეკატერინგოფის პარკზე გაიყვანეს არხი. იგი სათავეს მდინარე ეკატერონგოფკიდან იღებდა, გადაჭრიდა პარკს ჩრდილოეთიდან აღმოსავლეთისაკენ და ერთვოდა მდინარე ტარაკანოვკას. პირველი ხის ხიდი აღნიშნულ ადგილზე ააგეს 1795 წელს. 1823 წელს იგი ხის ერთმალიან ხიდად გადააკეთეს ინჟინრების ა. ა. ბეტანკურის, პ. პ. ბაზენისა და ბენუა პოლ ემილ კლაიპერონის პროექტის მიხედვით.

1862 წელს ხიდი კვლავ გადააკეთეს და გახდა სამმალიანი. 1949 წელს ყველა ხის ნაწილი მეტალის ნაწილით შეცვალეს ინჟინრების არიადნა საპერშტეინისა და პ. მ. ბლოხინის პროექტის მიხედვით. 

ამჟამად არსებული ხიდი ააგეს 1962-1963 წლებში ინჟინერ ე. ა. ბოლტუნოვისა და არქიტექტორ ლევ ნოსკოვის პროექტის მიხედვით.

## კონსტრუქცია 
ხიდი ამჟამად სამმალიანია, აგებულია რკინა-ბეტონით. ფეხით მოსიარულეთა ნაწილი საავტომობილო ნაწილისაგან გამოყოფილია რკინაბეტონის ფილებით. ხიდზე დამონტაჟებულია მოაჯირები. 

## ლიტერატურა
*Новиков Ю. В. Мосты и набережные Ленинграда / Сост. П. П. Степнов. — Л.: Лениздат, 1991. — 320 с.
*Горбачевич К. С., Хабло Е. П. Почему так названы? О происхождении названий улиц, площадей, островов, рек и мостов Ленинграда. — 3-е изд., испр. и доп. — Л.: Лениздат, 1985. — С. 444. — 511 с.
*Горбачевич К. С., Хабло Е. П. Почему так названы? О происхождении названий улиц, площадей, островов, рек и мостов Санкт-Петербурга. — 4-е изд., перераб. — СПб.: Норинт, 1996. — С. 310. — 359 с. — ISBN 5-7711-0002-1.
*Городские имена сегодня и вчера: Петербургская топонимика / сост. С. В. Алексеева, А. Г. Владимирович, А. Д. Ерофеев и др. — 2-е изд., перераб. и доп. — СПб.: Лик, 1997. — С. 30. — 288 с. — (Три века Северной Пальмиры). — ISBN 5-86038-023-2.

## რესურსები ინტერნეტში
* Бумажный мост //СПб ГБУ «Мостотрест»

კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ხიდები
ქრისტეს ქანდაკება შვებოჯინში

**მეფე ქრისტე** () — იესო ქრისტეს ქანდაკება პოლონეთის ქალაქ შვებოჯინში. მისი მშენებლობა დასრულდა 2010 წლის 6 ნოემბერს. ფიგურა 33 მ სიმაღლისაა, ხოლო გვირგვინი — 3 მ, მშენებლობა მიმდინარეობდა ხუთი წელი. აშენება დაჯდა 1,5 მილიონი აშშ დოლარი, რომელიც შეგროვდა ქალაქის 21 000 მოსახლის შემოწირულობიდან. პროექტი შემუშავდა და განახორციელდა ყოფილი პოლონელი მღვდლის, სილვესტერ ზავადზკის მიერ. შვებოჯინის ქანდაკება მსოფლიოში ქრისტეს ყველაზე მაღალი ქანდაკებაა.

## სქოლიო 
კატეგორია:ქრისტეს ქანდაკებები
ნაჯაფალი (მრავალმნიშვნელოვანი)

**ნაჯაფალი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

*ნაჯაფალი   — სოფელი აზერბაიჯანში, ზარდაბის რაიონში.
*ნაჯაფალი  — სოფელი აზერბაიჯანში, ქალბაჯარის რაიონში.
სუტუგინის ხიდი

**სუტუგინის ხიდი** () — საფეხმავლო ხიდი სანქტ-პეტერბურგში, საადმირალოს რაიონში. ქაღალდის არხზე. ხიდის სიგრძეა - 25 მეტრი, სიგანე - 9,7 მ. ერთმანეთთან აკავშირებს პერეკოპის ქუჩასა (ადრე სუტუგინის ქუჩა) და ისტორიულ პარკ ეკატერინგოფს.

## მდებარეობა 
სუტუგინის ხიდი მდებარეობს ქაღალდის არხზე და ამ ხიდის საშუალებით პერეკოპის ქუჩა უკავშირდება ეკატერინგოფის ისტორიულ პარკს. ხიდი დაკეტილია საავტომობილო მოძრაობისთვის, რის გამოც პარკის მხრიდან დამონტაჟებულია რკინის ღობე.

## სახელწოდება 
ხიდი სახელწოდება, რომელიც ცნობილია 1860 წლიდან და ასევე პერეკოპის ქუჩის ადრინდელი სახელწოდება მომდინარეობს აქვე ადრე ახლოს მდებარე სუტუგინის აგარაკის მიხედვით, რომელიც 1815 წელს ააშენეს ვაჭარ მატვეი სუტუგინისათვის. 

## ისტორია 
სუტუგინის ხიდის ისტორია სათავეს იღებს XVIII საუკუნის მეორე ნახევრიდან, როდესაც ეკატერინგოფის პარკზე გაიყვანეს არხი. იგი სათავეს მდინარე ეკატერონგოფკიდან იღებდა, გადაჭრიდა პარკს ჩრდილოეთიდან აღმოსავლეთისაკენ და ერთვოდა მდინარე ტარაკანოვკას. პირველი ხის ხიდი აღნიშნულ ადგილზე ააგეს XVIII საუკუნის ბოლოს. 1823 წელს ხუთმალიან ხიდად გადააკეთეს ინჟინრების პ. პ. ბაზენისა და ბენუა პოლ ემილ კლაიპერონის პროექტის მიხედვით. 1949 წელს ყველა ხის ნაწილი მეტალის ნაწილით შეცვალეს, ხოლო ხის საფარი ასფალტის საფარით შეცვაეს. 

ამჟამად არსებული ხიდი ააგეს 1979 წელს ინჟIნერ ვ. ნ. შლოტსკის პროექტის მიხედვით. მშენებლობის დროს გამოიყენეს გოლოვინის ხიდის საყრდენები.

## კონსტრუქცია 
ხიდი ამჟამად ერთმალიანია და აგებულია რკინა-ბეტონისაგან.  ხიდი განკუთვნილია ფეხით მოსიარულეებისათვის. სავალი ნაწილი მოასფალტებულია. ხიდის მოაჯირები მეტალისგანაა დამზადებული.

## ლიტერატურა
*Новиков Ю. В. Мосты и набережные Ленинграда / Сост. П. П. Степнов. — Л.: Лениздат, 1991. — 320 с.
*Горбачевич К. С., Хабло Е. П. Почему так названы? О происхождении названий улиц, площадей, островов, рек и мостов Ленинграда. — 3-е изд., испр. и доп. — Л.: Лениздат, 1985. — С. 444. — 511 с.
*Горбачевич К. С., Хабло Е. П. Почему так названы? О происхождении названий улиц, площадей, островов, рек и мостов Санкт-Петербурга. — 4-е изд., перераб. — СПб.: Норинт, 1996. — С. 310. — 359 с. — ISBN 5-7711-0002-1.
* Бунин М. С. Мосты Ленинграда. Очерки истории и архитектуры мостов Петербурга — Петрограда — Ленинграда. — Л.: Стройиздат, 1986. — 280 с.

## რესურსები ინტერნეტში
* Сутугин мост // СПб ГБУ «Мостотрест»
* Сутугин мост  // Энциклопедия Санкт-Петербурга 

კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ხიდები
ვიტებსკის ხიდი

**ვიტებსკის ხიდი** () — ამჟამად უკვე არარსებული ხიდი სანქტ-პეტერბურგში, მდებარეობდა საადმირალოს რაიონში, ვედენის არხზე ზაგოროდნის პროსპექტზე. ხიდის სიგრძე იყო 23,45 მეტრი, სიგანე - 18,9 მ.

## სახელწოდება 
თავდაპირველად, 1829 წლიდან ხიდს ერქვა ვედენის ხიდი (ან ვედენის პირველი ხიდი), რომელიც წარმოიქმნა ვედენის არხისაგან. 1935 წელს უწოდეს ვიტებსკის ხიდი, ახლოს მდებარე ვიტებსკის სადგურის გამო.

## ისტორია 
1807-1810 წლებში ააგეს ერთმალიანი ხის თაღოვანი ხიდი, რომლის მოაჯირებიც თუჯისაგან იყო დამზადებული.

1874 წელს მიმდინარეობდა ხიდის კაპიტალური რემონტი. 1876 წელს ხიდი გააძლიერეს რადგან მასზე კონკას უნდა ევლო. 

1906-1907 წლებში ზაგოროდნის პროსპექტზე ტრამვაის ხაზის გაყვანასთან დაკავშირებით ხიდი გადააკეთეს ინჟინერ ანდრეი პშენიცკის პროექტის მიხედვით. პროექტის არქიტექტურული გაფორმება შეასრულა არქიტექტორმა ლევ ალექსანდრეს ძე ილინმა. მალების ხის თაღები შეცვალეს მეტალის თაღებით. ხიდი გააფართოეს 17-დან 23,45 მეტრამდე.

სამუშაოების მიმდინარეობის პერიოდში აღმართეს დროებითი ხის ხიდი, რათა ზედ ემოძრავა კონკას. სარემონტო სამუშაოები 1906 წლის ივნისიდან 1907 წლის ნოემბრამდე მიმდინარეობდა. ხიდი მოძრაობისთვის გაიხსნა 1907 წლის ნოემბერში. სამუშაოების რირებულებამ შეადგინა 165 000 რუბლი.

ასევე სარემონტო სამუშაოები მიმდინარეობდა 1953-1955 წლებში. 

ვედენის არხის ამოვსების შემდეგ 1970 წლიდან 1976 წლამდე ხიდი შემონახული იყო ამოვსებულ არხზე. 1976 წელს კი ზაგოროდნის პროსპექტის რეკონსტრუქციის დროს დაშალეს.

## ლიტერატურა
*Тумилович Е. В., Алтунин С. Е. Мосты и набережные Ленинграда. Альбом. — М.: Издательство Министерства Коммунального Хозяйства РСФСР, 1963. — 298 с.
* Бунин М. С. Мосты Ленинграда. Очерки истории и архитектуры мостов Петербурга — Петрограда — Ленинграда. — Л.: Стройиздат, 1986. — 280 с.

კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ხიდები
ეგერსკის ხიდი

**ეგერსკის ხიდი** () — ამჟამად უკვე არარსებული ხიდი სანქტ-პეტერბურგში, მდებარეობდა საადმირალოს რაიონში, ვედენის არხზე ობვოდნის არხის მარჯვენა (ჩრდილოეთის) სანაპიროზე. ხიდის სიგრძე იყო 25,8 მეტრი, სიგანე - 11,64 მ.

## სახელწოდება 
ეგერსკის ხიდმა სახელწოდება მიიღო ახლოს მდებარე ეგერესკის პოლკის ლეიბ-გვარდიის ყაზარმების მდებარეობის გამო. XIX საუკუნის დასასრულამდე ეწოდებოდა ვედენის მეორე ხიდი.

## ისტორია 
ეგერსკის ხიდი თავის ისტორიას იწყებს 1835 წლიდან. ამ წელს ობვოდნის არხის მშენებლის მაიორ ადრიანოვის მიერ შემუშავებული და პეტრე პეტრეს ძე ბაზენის პროექტზე დაყრდნობით ააშენეს ახალი ხიდი. 1884 წელს მალების კაპიტალური სარემონტო სამუშაოები მიმდინარეობდა. სამუშაოები წარიმართა ინჟინერ ანტონ ივანეს ძე შტუკენბერგის დაკვირვების ქვეშ. 

ეს იყო ერთმალიანი ხის თაღოვანი ხიდი. მალები შედგებოდა ცხრა თაღისაგან. ქვის საყრდენები მოპირკეთებული იყო აგურით და ყორის ქვით. ხიდს ჰქონდა თუჯის მოაჯირი. 

1904 წელს მოსკოვი-ვინდავო-რიბინსკის რკინიგზის სამმართველომ  ხის ხიდი შეცვალა ახალი მეტალის თაღოვანი ხიდით. თუჯის მოაჯირები შეიცვალა რკინის მოაჯირებით, ხიდის სიგრძე გახდა 25,8 მეტრი, ხოლო სიგანე — 11,64 მ.

1968 წელს ეგერსკის ხიდი დაანგრიეს, არხის ამოვსების გამო.

## ლიტერატურა
*Тумилович Е. В., Алтунин С. Е. Мосты и набережные Ленинграда. Альбом. — М.: Издательство Министерства Коммунального Хозяйства РСФСР, 1963. — 298 с.
* Бунин М. С. Мосты Ленинграда. Очерки истории и архитектуры мостов Петербурга — Петрограда — Ленинграда. — Л.: Стройиздат, 1986. — 280 с.

კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ხიდები
ალექსანდროვსკის ხიდი

**ალექსანდროვსკის ხიდი** () — ამჟამად უკვე არარსებული ხიდი სანქტ-პეტერბურგში, მდებარეობდა საადმირალოს რაიონში, ვედენის არხზე მდინარე ფონტანკის სამხრეთ სანაპიროზე, არხის ფონტანკასთან შეერთების ადგილზე. ხიდის სიგრძე იყო 15,2 მეტრი, სიგანე - 15,16 მ.

## სახელწოდება 
თავდაპირველად, 1829 წლიდან 1867 წლამდე ეწოდებოდა მცირე თუჯის ხიდი. 1836 წელს გაჩნდა სახელწოდება ალექსანდროვსკის ხიდი, რომელსაც გამოიყენებდნენ 1970 წლამდე. ასევე არსებობდა სახელწოდება სემიონოვსკის ან მცირე სემიონოვსკის ხიდი, რადგან ამ რაიონში მდებარეობდა ლეიბ-გვარდიის სემიონოვსკის პოლკის ყაზარმა.

## ისტორია 
ალექსანდროვსკის ხიდი ააგეს 1808-1814 წლებში უილიამ გესტეს ტიპური პროექტის მიხედვით. რუსეთ-საფრანგეთის 1812 წლის ომის პერიოდში ხიდის მშენებლობა შეჩერდა, რითაც აიხსნება მისი მშენებლობის დროში გაწელვა. ხიდის ყველა მეტალის ნაწილი დაამზადეს ურალში დემიდოვის ქარხანაში. 

თაღოვანი ხიდის ნაწილები არ განსხვავდებოდა სხვა ხიდებისაგან (მწვანე ხიდი, წითელი ხიდი, პოცელუევის ხიდი) და შედგებოდა თუჯის სექციებისაგან. ხიდის სიგრძე იყო 15,2 მეტრი, ხოლო სიგანე 15,16 მეტრი. ქვის ბურჯები მოპირკეთებული იყო გრანიტის ფილებით. მოაჯირები დამზადებული იყო მეტალის ერთგვაროვანი ფიგურებით, რომელიც მდინარე ფონტანკის ხიდებს ახასიათებდათ. ტროტუარი სავალი ნაწილისაგან გამოყოფილი იყო მეტალის მოაჯირებით.

1949 და 1952 წლებში აღადგინეს დანგრეული ფანარები. 1970 წელს ვედენის არხის ამოვსების შედეგად ხიდმა ფუნქცია დაკარგა და დაშალეს. გრანიტის კვარცხლბეკი ფანარებით გადაიტანეს გრიბოედოვის არხის პოდიაჩესკის ხიდზე.

## ლიტერატურა
*Тумилович Е. В., Алтунин С. Е. Мосты и набережные Ленинграда. Альбом. — М.: Издательство Министерства Коммунального Хозяйства РСФСР, 1963. — 298 с.
* Бунин М. С. Мосты Ленинграда. Очерки истории и архитектуры мостов Петербурга — Петрограда — Ленинграда. — Л.: Стройиздат, 1986. — 280 с.

კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ხიდები
ბაღის მეორე ხიდი

**ბაღის მეორე ხიდი** () — საფეხმავლო და საავტომობილო ხიდი სანქტ-პეტერბურგში მდინარე მოიკაზე. მდებარეობს ცენტრალურ რაიონში. აკავშირებს საადმირალოს პირველ კუნძულსა და სპასკის კუნძულებს. ხიდის სიგრძეა - 30,2 მეტრი, სიგანე - 20,5  მ.

## მდებარეობა 
უკავშირდება ცარიცინის გასასვლელს. ხიდი მდებარეობს ისტორიული ადგილების ცენტრში. მის ირგვლივ განთავსებულია მიხაილოვის ბაღი, მარსის ველი და მაცხოვრის დაღვრილი სისხლის ტაძარი.

დინების ზემოთ მდებარეობს ბაღის პირველი ხიდი, ხოლო ქვემოთ — მალო-კონუშენის ხიდი.

უახლოესი მეტროსადგურია — „გოსტინი-დვორი“.

## სახელწოდება 
ამჟამინდელი სახელწოდება მიიღო ახლომდებარე ბაღების გამო.

## ისტორია 
1876 წელს ამ ადგილზე ააგეს ხიდი, რომელიც განკუთვნილი იყო კონკის გადაადგილებისათვს. მასზე ფეხით სიარული აკრძალული იყო. 1906 წელს მიმდინარეობდა ხიდის გამაგრების სამუშაოები. 1935 წელს შეიცვალა სამმალიანი საყრდენებიანი ხიდი (არქიტექტორი ე. ნ. სანდლერი, პროფესორ ლევ ალექსანდრეს ძე ილინის ხელმძღვანელობით). 1961 წელს ინჟინერ პ. პ. სტეფანოვის ინიციატივით ხის მოაჯირები შეცვალეს თუჯის მხატვრულად გაფორმებული მოაჯირებით. სამუშაოები შესრულდა არქიტექტორ-რესტავრატორის ი. ნ. ბენუასა და ა. ე. პოლიაკოვის პროექტის მიხედვით. 

ამჟამად არსებული ხიდი აგებულია 1966-1967 წლებში ინჟინერ ე. ა. ბოლტუნოვისა და არქიტექტორ ლევ ნოსკოვის პროექტის მიხედვით. 1998 წელს მიმდინარეობდა ხიდის კაპიტალური რემონტი. სამუშაოების პერიოვში შეიცვალა ხიდის ჰიდროიზოლაცია, შესრულდა სავალი ფილების მოწყობა, დაშალეს ტრამვაის გზა და  გაარემონტეს მოაჯირები.

ხიდი ამჟამად ერთმალიანია და ნაგებია რკინაბეტონით.

## ლიტერატურა
*Пунин А. Л. Повесть о ленинградских мостах. — Л.: Лениздат, 1971. — 192 с.
*Бунин М. С. Мосты Ленинграда. Очерки истории и архитектуры мостов Петербурга — Петрограда — Ленинграда. — Л.: Стройиздат, 1986. — С. 186—189. — 280 с.
*Новиков Ю. В. Мосты и набережные Ленинграда / Сост. П. П. Степнов. — Л.: Лениздат, 1991. — 320 с.
*Городские имена сегодня и вчера: Петербургская топонимика / сост. С. В. Алексеева, А. Г. Владимирович, А. Д. Ерофеев и др. — 2-е изд., перераб. и доп. — СПб.: Лик, 1997. — С. 110. — 288 с. — (Три века Северной Пальмиры). — ISBN 5-86038-023-2.

## რესურსები ინტერნეტში
* 2-й Садовый мост //СПб ГБУ «Мостотрест»
* Садовые мосты //Энциклопедия Санкт-Петербурга 

 

კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ხიდები
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის რეგიონალური ობიექტები
დიდი კონიუშენის ხიდი

**დიდი კონიუშენის ხიდი** () — ხიდი სანქტ-პეტერბურგში მდინარე მოიკაზე. მდებარეობს ცენტრალურ რაიონში. აკავშირებს საადმირალოს პირველ კუნძულსა და ყაზანის კუნძულებს. ხიდის სიგრძეა - 28,8 მეტრი, სიგანე - 11,6 მ.

## მდებარეობა 
ერთმანეთთან აკავშირებს თავლისა და მოშკოვის შესახვევებს. ხიდთან ახლოს მდებარეობს ალექსანდრე პუშკინის სახლ-მუზეუმი. 

უახლოესი მეტროსადგურია (900 მ) — „გოსტინი-დვორის“ გასასვლელი გრიბოედოვის არხზე.

## სახელწოდება 
ხიდის სახელწოდება წარმოსდგება იმპერატორის მთავარი თავლისაგან, რომელიც მდებარეობდა მდინარე მოიკის მარცხენა ნაპირზე, სახლი № 4. ამავე შენობიდან წარმოსდგება  დიდი და პატარა თავლების ქუჩის, თავლის მოედნის და ასევე თავლის შესახვევის სახელები.

## ისტორია 
თავდაპირველად აქ გერმან ვან ბოლესმა 1753 წელს ააგო ხის გასახსნელი ხიდი.

1828 წელს ხიდი შეცვალეს ახალი ერთმალიანი თაღოვანი ხიდით, რომელიც ჩუგუნის ტიუბინგებზე იყო დაფუძნებული. პროექტის დასრულებაზე მუშაობდნენ ინჟინრები ეგორ ადამი, ვასილი ტრეტერი და უილიამ გესტე.

მალების ფასადები გაფორმებული იყო თუჯის ფირფიტებით, რომელიც თავის მხრივ მორთული იყო მხატვრული ორნამენტებით.

1935 წელს სავალი ნაწილის დეფორმაციის მიზეზით დაიწყო ხიდის გამაგრებითი სამუშაოები ინჟინრების მ. ი. ჟდანოვისა და არიადნა საპერშტეინის პროექტის მიხედვით. რემონტის შემდეგ სავალ ნაწილსა და ტროტუარს შორის არსებული გამყოფი ღობე გააუქმეს. 

1951 წელს არქიტექტორ ა. ლ. როტაჩის პროექტის მიხედვით მოხდა ხიდის ფანარებისა და მოაჯირების რესტავრაცია.

## ლიტერატურა
*Горбачевич К. С., Хабло Е. П. Почему так названы? О происхождении названий улиц, площадей, островов, рек и мостов Ленинграда. — 3-е изд., испр. и доп. — Л.: Лениздат, 1985. — С. 170. — 511 с.
*Горбачевич К. С., Хабло Е. П. Почему так названы? О происхождении названий улиц, площадей, островов, рек и мостов Санкт-Петербурга. — 4-е изд., перераб. — СПб.: Норинт, 1996. — С. 117. — 359 с. — ISBN 5-7711-0002-1.
*Городские имена сегодня и вчера: Петербургская топонимика / сост. С. В. Алексеева, А. Г. Владимирович, А. Д. Ерофеев и др. — 2-е изд., перераб. и доп. — СПб.: Лик, 1997. — С. 71. — 288 с. — (Три века Северной Пальмиры). — ISBN 5-86038-023-2.

## რესურსები ინტერნეტში
* Большой Конюшенный мост //СПб ГБУ «Мостотрест»

 

კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ხიდები
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის ფედერალური ობიექტები
მალო-კონიუშენის ხიდი

**მალო-კონიუშენის ხიდი** () — ხიდი სანქტ-პეტერბურგში მდინარე მოიკაზე. მდებარეობს ცენტრალურ რაიონში. აკავშირებს საადმირალოს პირველ კუნძულსა და სპასკის კუნძულებს. ხიდის სიგრძეა - 42,8 მეტრი, სიგანე - 20 მ.

## მდებარეობა 
ხიდი მდებარეობს ისტორიული ადგილების ცენტრში. იქ სადაც გრიბოედოვის არხი უკავშირვება მდინარე მოიკას. 

უახლოესი მეტროსადგურია — „ნევის პროსპექტი“ (700 მ.).

## სახელწოდება 
სახელწოდება მიიღო ახლოს მდებარე საიმპერატორო თავლის გამო.

## ისტორია 
პირველი ხის ხიდი თანამედროვე მალო-კონიუშენის ხიდის ადგილზე ააგეს ჯერ კიდევ 1716 წელს. მოგვიანებით იგი განათავსეს ბაღის მეორე ხიდის სიახლოვეს.

ორი ხიდი ამ ადგილზე ააგეს 1730-იანი წლების დასასრულს, ანა იოანეს ასულის მეფობის პერიოდში: პერვო-კონიუშენის ხიდი გადაჭიმეს მდინარე კრივუშუზე (მოგვიანებით გრიბოედოვის არხი), ხოლო მალო-კონიუშენის ხიდი - მდინარე მოიკაზე. ორივე მათგანი იყო ხის სამმალიანი და გასახსნელი ხიდი. 1770 წელს პერვო-კონიუშენის ხიდს უწოდეს თატრის ხიდი. 

XIX საუკუნის დასაწყისში შეიმუშავეს რამდენიმე პროექტი ხის ხიდების მეტალის ხიდებად გადაკეთების შესახებ. ახალი თუჯის ხიდების მშენებლობის პროექტები 1807-1829 წლებში შეიმუშავეს არქიტექტორ უილიამ გესტესა და ინჟინერ ე. ა. ადამის მონაწილეობით.

ხიდები ააგეს 1829-1830 წლებში ვ. კ. ტრეტერის ხელმძღვანელობით, რომლის საბოლოო პროექტი შეიმუშავა ე. ა. ადამმა. ორივე ახალ ხიდს ჰქონდა ერთი მალა.

1952 წელს მიმდინარე რესტავრაციის დროს აღადგინეს ფანარები და მოაჯირები. უკანაკნელად ხიდების ანსამბლის რესტავრაცია წარიმართა 2001 წელს.

## ლიტერატურა
*Лоханов Г. И., Предыстория строительства Малоконюшенного и Театрального мостов в Ленинграде, в кн.: Вопросы истории, теории и практики архитектуры, Л., 1985, с. 59—65;
*Горбачевич К. С., Хабло Е. П. Почему так названы? О происхождении названий улиц, площадей, островов, рек и мостов Ленинграда. — 3-е изд., испр. и доп. — Л.: Лениздат, 1985. — С. 170. — 511 с.
*Бунин М. С., Мосты Ленинграда, Л., 1986, с. 189—93.
*Горбачевич К. С., Хабло Е. П. Почему так названы? О происхождении названий улиц, площадей, островов, рек и мостов Санкт-Петербурга. — 4-е изд., перераб. — СПб.: Норинт, 1996. — С. 117. — 359 с. — ISBN 5-7711-0002-1.
*Городские имена сегодня и вчера: Петербургская топонимика / сост. С. В. Алексеева, А. Г. Владимирович, А. Д. Ерофеев и др. — 2-е изд., перераб. и доп. — СПб.: Лик, 1997. — С. 71. — 288 с. — (Три века Северной Пальмиры). — ISBN 5-86038-023-2.

## რესურსები ინტერნეტში
* Мало-Конюшенный мост //СПб ГБУ «Мостотрест»

 

კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ხიდები
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის ფედერალური ობიექტები
ქვათეთრი

**ქვათეთრი** — მთა საქართველოში, ხაშურის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს თრიალეთის ქედის ჩრდილო განშტოებაზე — ღორისნამკალის ქედზე. სიმაღლე ზღვის დონიდან 2213 მ. ქვათეთრის თხემური ნაწილი აგებულია ცარცული კირქვებითა და მერგელებით, კალთები — ეოცენური ტუფ-ბრექჩიებითა და ტუფებით. შემოსილია სუბალპური მდელოს ბალახეულით.

## ლიტერატურა
კატეგორია:შიდა ქართლის მხარის მთები
ქვათახევისთავი

**ქვათახევისთავი** — მთა საქართველოში, კახეთის მხარის ყვარლის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს კახეთის კავკასიონის სამხრეთ კალთაზე, მდინარეების ლოპოტისა და ინწობის წყალგამყოფ გირგალ-საჯიხვის ქედზე. სიმაღლე ზღვის დონიდან 1966 მ. აგებულია ქვედაიურული ასპიდური ფიქლებით, თიხაფიქლებით და ქვიშაქვებით. მთის ჩრდილოეთი და აღმოსავლეთი კალთა ციცაბოა, დასავლეთი შედარებით დამრეცი. შემოსილია ფოთლოვანი ტყით, სადაც ჭარბობს წიფელი, მუხა, რცხილა, იფანი, ცაცხვი და სხვა.

## ლიტერატურა
კატეგორია:კახეთის მხარის მთები
აღმოსავლეთის მართლმადიდებელი ეკლესია

**აღმოსავლეთის მართლმადიდებელი ეკლესია**, ოფიციალურად **მართლმადიდებელი კათოლიკე ეკლესია** — მსოფლიოში მეორე უდიდესი ქრისტიანული ეკლესია მიმდევართა რაოდენობის მიხედვით, რომელთა რიცხვი 260–300 მილიონს უტოლდება. როგორც ერთ-ერთმა უძველესმა რელიგიურმა ინსტიტუტმა, მართლმადიდებელმა ეკლესიამ დიდი როლი ითამაშა აღმოსავლეთ და სამხრეთ-აღმოსავლეთ ევროპის, კავკასიისა და ახლო აღმოსავლეთის ისტორიასა და კულტურაში. წარმოადგენს ერთობას, რომელშიც შედის ავტოკეფალური ეკლესიები, რომელთაც მართავენ საკუთარი ეპისკოპოსები წმინდა სინოდის აპარატით. ეკლესიას არ აქვს კათოლიკე პაპის ანალოგიური ცენტრალური დოქტრინალური ან მმართველი ორგანო, მაგრამ ეპისკოპოსთა შორის კონსტანტინოპოლის პატრიარქი აღიარებულია როგორც *primus inter pares* (*პირველი თანასწორთა შორის*).

## ლიტერატურა 
* 
* 
* 
* 
* 
*  
* 
* 
* 
* 
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:მართლმადიდებელი ეკლესიები
ქვაზვინეთი

**ქვაზვინეთი**, **ქვაზვინევი** — მთა საქართველოში, ხარაგაულის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს მესხეთის ქედის ჩრდილოეთ კალთაზე, მდინარე ხანისწყლის მარჯვენა შენაკადის — საკრაულისა და მდინარე ჩხერიმელის მარცხენა შენაკადის — ბჟოლისხევის აუზების წყალგამყოფზე. სიმაღლე ზღვის დონიდან 2005 მ. აგებულია ეოცენური მსხვილმარცვლოვანი ტუფ-ბრექჩიებითა და ტუფებით. ქვაზვინეთის კალთები შემოსილია სუბალპური მდელოს ბალახეულით.

## ლიტერატურა
კატეგორია:იმერეთის მხარის მთები
ქვახიდისწყალი

**ქვახიდისწყალი** — მდინარე საქართველოში, ახმეტის მუნიციპალიტეტში. მოქცეულია თუშეთ-ხევსურეთის კავკასიონის სამხრეთ კალთაზე. წარმოადგენს მდინარე პირიქითი ალაზნის ერთ-ერთ სათავეს — ზღვის დონიდან 3595 მ-ზე. სიგრძე 19 კმ, აუზის ფართობი 96 კმ². საზრდოობს თოვლის, წვიმის, მიწისქვეშა და მყინვარული წყლით. წყალდიდობა გაზაფხულ-ზაფხულშია (მაქსიმალური ივლისში), ხანგრძლივი წყალმცირობა — ზამთარში. საშუალო წლიური ხარჯი 2,55 მ³/წმ.

## ლიტერატურა
კატეგორია:კახეთის მხარის მდინარეები
ქვაჯვარი (თრიალეთის ქედი)

**ქვაჯვარი** — მთა საქართველოში, ბორჯომის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს თრიალეთის ქედის თხემზე, მდინარე გუჯარეთისწყლის მარცხენა შენაკადის — მიტარბულის სათავეში. სიმაღლე ზღვის დონიდან 2290 მ. აგებულია ეოცენური ტუფებითა და ტუფ-ბრექჩიებით. შემოსილია სუბალპური მდელოს ბალახეულით.

## ლიტერატურა
კატეგორია:სამცხე-ჯავახეთის მხარის მთები
ტარიელ დადიანი

**ტარიელ (ტაია) დადიანი** (გ. 1802) — ოდიშის მთავარი 1793-1794 და 1802 წლებში, კაცია II დადიანის ძე, იმერეთის დედოფალ მარიამის ძმა.

## ოჯახი
ცოლად ჰყავდა გურიის მთავრის სიმონ III გურიელის ასული.

კატეგორია:სამეგრელოს (ოდიშის) მთავრები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1802
პლატონ დადიანი

მინი|პლატონ დადიანის საფლავის ქვა
**პლატონ დადიანი** (დ. ნოემბერი, 1817 — გ. 18 სექტემბერი, 1838, პეტერბურგი) — ოდიშის მთავრის, ტარიელ დადიანის ძე. ულანის პოლკის ლეიბგვარდიის კორნეტი.

## ბიოგრაფია
საფლავის ქვაზე წარწერიდან ირკვევა, რომ, პლატონი გარდაიცვალა 20 წლისა და 10 თვის ასაკში და იყო ულანის პოლკის ლეიბგვარდიის კორნეტი, პაპა ერთის მხრივ იყო ოდიშის მთავარი კაცია დადიანი და მეორეს მხრივ — გურიის მთავარი სიმონ გურიელი.

## რესურსები ინტერნეტში
* ტარიელ დადიანის გენეალოგია 

კატეგორია:დაბადებული 1817
კატეგორია:გარდაცვლილი 1838
კატეგორია:გარდაცვლილი 18 სექტემბერი
პლატონ