open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ახალი გერმანისტიკული ლიტერატურათმცოდნეობა

**ახალი გერმანისტიკული ლიტერატურათმცოდნეობა** (გერმ. die Neuere Deutschen Literaturwissenschaft, შემოკლებით die NDL) — გერმანისტიკის ერთ-ერთი სამეცნიერო-კვლევითი დარგი, სასწავლო-აკადემიური ფილოლოგიური დისციპლინა გერმანულენოვანსა და სხვაენოვან ქვეყნების უნივერსიტეტებში. 

გერმანისტიკულ ლიტერატურათმცოდნეობას ხშირად *ლიტერატურის გერმანისტიკასაც* (გერმ. Literaturgermanistik) უწოდებენ. ასევე მსგავსი ფორმითაა ნაწარმოები *ენის გერმანისტიკა* (გერმ. Sprachgermanistik), რომლითაც გერმანისტიკულ ენათმეცნიერებას აღნიშნავენ. 

## გერმანული და გერმანისტიკული ლიტერატურათმცოდნეობა 
თუ ტერმინით "გერმანული ლიტერატურათმცოდნეობა" გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკის ტერიტორიაზე არსებულ უნივერსიტეტებში სრულიად განსხვავებული ქვეყნების ლიტერატურების ( - ამერიკული, ფრანგული, ესპანური, იტალიური, ბერძნული, რუსული, იაპონური და ა.შ.) სამეცნიერო კვლევას აღნიშნავენ, "გერმანისტიკული ლიტერატურათმცოდნეობა" აღნიშნავს მხოლოდ გერმანულ ენაზე შექმნილი, ან არსებული ლიტერატურული ტექსტების მეცნიერულ შესწავლასა და კვლევას.

## გერმანისტიკული ლიტერატურათმცოდნეობა გერმანულენოვან უნივერსიტეტებში 
ახალი გერმანისტიკული ლიტერატურათმცოდნეობა წარმოადგენს გერმანიის, ავსტრიის, შვეიცარიისა და ლუქსემბურგის უნივერსიტეტებში სამიდან ერთ-ერთ არჩევით დარგს გერმანისტიკული ენათმეცნიერებისა და მედიევისტიკის გვერდით. 

გერმანისტიკის ფაკულტეტის სტუდენტები პირველი ოთხი სემესტრის განმავლობაში გერმანისტიკის სამივე დარგს გადიან როგორც ამ დარგის საფუძველს, შესავალი საგნების სახით, ხოლო მოგვიანებით კი სტუდენტებს შეუძლიათ თავად გადაწყვიტონ სამი გერმანისტიკული მიმართულებიდან სამივე აირჩიონ, თუ არა. საერთო მინიმუმად ორი დარგია მიჩნეული. 

ახალ გერმანისტიკულ ლიტერატურათმცოდნეობაში სტუდენტთათვის გამოსამუშავებელ კომპეტენციათა შორის ითვლება არა მარტო პირველადი ტექსტების, არამედ  ლიტერატურის, მედიისა და კულტურის თეორიების შესწავლა ანუ გამოყენება, - დიფერენცირებული ანალიზი.

## დარგის საზღვრები 
ახალი გერმანისტიკული ლიტერატურათმცოდნეობა დაკავებულია ადრეული ახალი დროის გერმანულენოვანი ლიტერატურით, რომელიც მოიცავს ბაროკოს, განმანათლებლობას, კლასიკას და რომანტიზმს, ნატურალიზმს, მოდერნსა და პოსტმოდერნს თანადროულობის ლიტერატურულ პროცესებამდე. 

## ინტერნეტ რესურსები 
* ტრირის უნივერსიტეტის გერმანისტიკული ლიტერატურათმცოდნეობის სტუდენტთათვის განკუთვნილი წასაკითხი (პირველადი) ტექსტების სია-მინიმუმი (ეპოქების მიხედვით)  

## ლიტერატურა 
* Alo Allkemper, Norbert O. Eke: Literaturwissenschaft. Eine Einführung. (UTB basics). 3. überarb. u. erw. Auflage. UTB, Stuttgart 2010, ISBN 978-3-8252-2590-2.
* Heinz Ludwig Arnold, Heinrich Detering (Hrsg.): Grundzüge der Literaturwissenschaft. Deutscher Taschenbuch Verlag, München 1996, ISBN 3-423-30171-6.
* Rainer Baasner, Maria Zens: Methoden und Modelle der Literaturwissenschaft – Eine Einführung. 3. überarbeitete und erweiterte Auflage. Erich Schmidt, Berlin 2005.

კატეგორია:გერმანული ენა
კატეგორია:ფილოლოგია
პაპი (დიდი სომხეთი)

**პაპი სომეხი** () — დიდი სომხეთის მეფე არშაკუნიანების საგვარეულო დინასტიიდან. პაპი სომეხი სამეფო ტახტზე არშაკ II-ის შემდეგ ავიდა, მისი მმართველობა დაიწყო 368 წელს და დასრულდა 374, მის შემდეგ კი ტახტზე ვარაზდატი ავიდა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* არშაკუნიანები სამეფო დინასტია 
* სომხეთის არშაკუნიანების დინასტია

კატეგორია:სომხეთის მეფეები
კატეგორია:არშაკუნიანების დინასტია
კოსმოლედო

**კოსმოლედო** () — სეიშელის გარე კუნძულების ალდაბრის კუნძულებში შემავალი ატოლი. კუნძულის სიგრძე დასავლეთიდან აღმოსავლეთისკენ შეადგენს 14,5 კმ-ს, ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ — 11,5 კმ-ს. ხმელეთის საერთო ფართობია — დაახლოებით 5,2 კმ², ხოლო ლაგუნასთან ერთად — დაახლოებით 152 კმ². მდებარეობს 178 კმ-ში აღმოსავლეთით ატოლ ალდაბრიდან.

## კუნძულები 
სულ კოსმოლედო ითვლის 16 მომცრო კუნძულს და რიფს, რომლებიც ატოლის გარშემო მდებარეობენ. კუნძულების ჩამონათვალი მოყვანილია საათის ისრის მომართულებით, ჩრდილოეთიდან დაწყებული:
* *ჩრდილოეთი კუნძულები*. ჩრდილო-დასავლეთის კუნძული, ჩრდილო-აღმოსავლეთის კუნძული.
* *აღმოსავლეთი კუნძულები*. ილ-დუ-ტრუ, გოელეტი, გრანდ-პოლიტი, პეტი-პოლიტი, გრანდ-ილი (მეთევზეთა ქოხებით, ფართობი — 1,6 კმ²).
* *სამხრეთი კუნძულები*. პაგოდა, სამხრეთი კუნძული.
* *დასავლეთი კუნძულები*. მოსტიკიუ, ბალაინი, მენაი (2,3 კმ²), საურისი, მანაკიუ, აილეტი, ახლო აილეტი.

## რესურსები ინტერნეტში
* თევზაობა სეიშელის კუნძულებზე  
* Atoll Research Bulletin vol. 83 "Notes on some of the Seychelles Islands, Indian Ocean"  
* Atoll Research Bulletin vol. 136 "Coral islands of the Western Indian Ocean" (map of Cosmoledo, p. 139)  
* კოსმოლედოს ფოტოგრაფიები  

კატეგორია:სეიშელის კუნძულების კუნძულები
კატეგორია:ინდოეთის ოკეანის კუნძულები
კატეგორია:აფრიკის კუნძულები
საკანი №79

**საკანი №79** — ზაქარია ბერიშვილის 1930 წლის ფილმი. ფილმი ნაწილობრივ რეალურ მოვლენებზეა დაფუძნებული.

## სიუჟეტი 
ფილმში მოთხრობილია უბრალო ქალის, მარო ბოჭორიშვილის ამბავი. მისი ქმარი უბედური შემტხვევის შედეგად ქარხანაში დაიღუპება, ქალს კი ერთ-ერთი ზედამხედველი დახმარების ნაცვლად სილას გააწნავს. აფექტში მყოფი მარო ზედამხედველს კლავს. მას გადასახლებას მიუსჯიან. უპატრონოდ დარჩენილ მცირეწლოვან შვილს მდიდარი ფაბრიკანტი იშვილებს. დედა შვილის კვალს დაკარგავს. გადასახლებიდან დაბრუნებული მარო რევოლუციურ საქმიანობაში ერთვება და აღმოაჩენს, რომ მისი შვილი პროკურორია. ის სიკვდილმისჯილ რევოლუციონერთა პროცესზე უნდა გავიდეს საბრალდებო დასკვნით. დედა მიდის შვილთან დათხოვს, ერთი დღით გადადოს პროცესი, ამასობაში კი იმედოვნებს, რომ რევოლუციონერები გვირაბს გათხრიან ციხიდან გასაპარად. შვილი თხოვნას არ შეუსრულებს და სასამართლოზე სასიკვდილო განაჩენს მოითხოვს. დედა შვილს მოკლავს. 

## გადაღება
ფილმი რეჟისორ ბორის მიხინს უნდა გადაეღო. მისი დავალებით სცენარისტებმა სცენარი სპეციალურად ქალის მთავარი როლის შემსრულებლისთვის, ნუცა ჩხეიძისთვის დაწერეს. მიხინს ისე მოსწონდა ჩხეიძე, რომ სულ „ლედი მაკბეტს“ ეძახდა მას. მაგრამ მიხინი ბაქოში წავიდა და ფილმი ზაქარია ბერიშვილმა გადაიღო. 

## ისტორიული ფაქტები
1907 წლის 26 სექტემბერს ქუთაისის ციხიდან 40 პატიმარი გაიპარა გვირაბის მეშვეობით. გვირაბი ციხის მოპირდაპირე სახლის სარდაფიდან იყო გათხრილი. სახლში საქსოვი ცეხი იყო გახსნილი და მას რევოლუციონერი მარო ბოჭორიშვილი ხელმძღვანელობდა. გაქცეულ პატიმართაგან ერთ-ერთმა, ლეო ქიაჩელმა ამ შემტხვევას მიუძღვნა რომანი „სისხლი“ (1927), რომლის მიხედვით სიკო დოლიძემ 1975 წელს გადაიღო „გაქცევა განთიადისას“.

## ლიტერატურა
**ირაკლი მახარაძე*, „დიადი მუნჯი“ — ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობა, თბილისი, 2014 ISBN 978-9941-23-104-9
## რესურსები ინტერნეტში
*საკანი №79  ეროვნული ფილმოგრაფია 
კატეგორია:1930 წლის ქართული ფილმები
კატეგორია:სსრკ-ის მუნჯი ფილმები
კატეგორია:შავ-თეთრი ფილმები
კატეგორია:რეალურ მოვლენებზე დაფუძნებული ფილმები
უგუბზიარა

**უგუბზიარა** — დავით რონდელის სადებიუტო ფილმი. ფილმი წარსულის მავნე ჩვევებთან ბრძოლას ეძღვნება. 

## გადაღება
გიორგი მდივანი აფხაზეთის ერთ-ერთ სოფელში შეესწრო ფაქტს, რომ მამამ შვილს ექიმბაშის გარდა არავინ გააკარა, მაგრამ შემდეგ ინანა და საავადმყოფოში წაიყვანა შვილი. ამაზე დაყრდნობით დაიწერა სცენარი, რომელიც მოუწოდებდა აფხაზეთის ყოფა-ცხოვრებაში ყოველგვარი გადმონაშთების, ქელეხი, ექიმბაშები, არაჰიგიენური ყოფის აღმოფხვრისკენ. 

## ლიტერატურა
**ირაკლი მახარაძე*, „დიადი მუნჯი“ — ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობა, თბილისი, 2014 ISBN 978-9941-23-104-9

კატეგორია:1930 წლის ქართული ფილმები
კატეგორია:სსრკ-ის მუნჯი ფილმები
კატეგორია:დავით რონდელის ფილმები
კატეგორია:შავ-თეთრი ფილმები
კატეგორია:რეალურ მოვლენებზე დაფუძნებული ფილმები
კატეგორია:პროპაგანდისტული ფილმები
ხაბარდა

**ხაბარდა** — მიხეილ ჭიაურელის 1931 წლის ფილმი. ხაბარდა აზერბაიჯანულად ნიშნავს „განზე გადექი“ ან „გზიდან ჩამომეცალეს“. ფილმის ეს სათაური მიმართულია ცხოვრების ძველებური ყაიდის მოყვარულთაკენ.

## სიუჟეტი 
ფილმში ანგრევენ ეკლესიას, მის ნაცვლად კი მუშათა კეთილმოწყობილი სახლები უნდა ააშენონ.

## შეფასება
ფილმი პრესამ დაიწუნა და ძირითადად, ნეგატიური რეცენზიები იბეჭდებოდა. თავად რეჟისორი წარსულთან ბრძოლას ასახელებდა მოტივაციად:

## ლიტერატურა
*

## რესურსები ინტერნეტში 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:1931 წლის ქართული ფილმები
კატეგორია:სსრკ-ის მუნჯი ფილმები
კატეგორია:შავ-თეთრი ფილმები
კატეგორია:კომედიური ფილმები
კატეგორია:მიხეილ ჭიაურელის ფილმები
ტათევის უდაბნო

**ტათევის უდაბნო** () — სომხური სამოციქულო ეკლესიის მონასტერი. მდებარეობს სომხეთში, სიუნიქის პროვინციაში, სოფელ ტათევთან ახლოს.  მონასტერი დააარსეს XVII-XVIII საუკუნეებში. 1995 წლიდან იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის საცდელ სიაშია.

## იხილეთ აგრეთვე
* ტათევის მონასტერი

## რესურსები ინტერნეტში
* Official Website
* FindArmenia.com: Tatev Big Hermitage 

## სქოლიო
კატეგორია:სომხეთის მონასტრები
კატეგორია:XVII საუკუნის ეკლესიები
ნამდვილი კავკასიელი

**ნამდვილი კავკასიელი** — მიხეილ გელოვანის 1931 წლის კინოკომედია. 

## სიუჟეტი
ფილმში დაცინვის საგანია კავკასიელისა და ქართველის შესახებ არსებული სტერეოტიპული იმიჯი. სატირულადაა დახატული ყალბი წარმოდგენები კავკასიაზე: თბილისის ვიწრო ქუჩაზე წყაროსავით მოდის კახური ღვინო, რომელსაც ყანწებით სვამენ; დალაქები ხანჯლით პარსავენ კლინეტებს, ხოლო თუ რამე ეწყინა, იმ ხანჯლითვე თავს ჭრიან; გამყიდველი მყიდველს ხანჯლით ხელს კვეთს; ყველაფერ ამას კი უემოციოდ უყურებს ბანზე მოცეკვავე ქართველი ქალი.

ამის საპირისპიროდ და ნათელი მომავლის საილუსტრაციოდ ნაჩვენებია ინდუსტრიული საქართველო, პურის ყანები, სასოფლო-სამეურნეო ტექნიკა.

## ლიტერატურა
**ირაკლი მახარაძე*, „დიადი მუნჯი“ — ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობა, თბილისი, 2014 ISBN 978-9941-23-104-9

კატეგორია:1931 წლის ქართული ფილმები
კატეგორია:სსრკ-ის მუნჯი ფილმები
კატეგორია:შავ-თეთრი ფილმები
კატეგორია:კომედიური ფილმები
ნახვამდის

**ნახვამდის** — გიორგი მაკაროვის 1934 წლის ფილმი. უკანასკნელი ქართული მუნჯი ფილმი. ის ამავდროულად გიორგი მაკაროვის უკანასკნელი ფილმია.

## სიუჟეტი 
ფილმის მოქმედება 1905-07 წლებში ხდება. მთავარი გმირები მეტეხის ციხიდან გაქცეული რევოლუციონერი და ორი ერთმანეთის მოძულე თავადი ძმა არიან.  

## შეფასება
ფილმი სამი თვის განმავლობაში გადიოდა კინოეკრანებზე დაპრესამ მას „განსაკუთრებული კინემატოგრაფიული მოვლენა“ უწოდა. 

## ლიტერატურა
**ირაკლი მახარაძე*, „დიადი მუნჯი“ — ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობა, თბილისი, 2014 ISBN 978-9941-23-104-9

კატეგორია:1934 წლის ქართული ფილმები
კატეგორია:სსრკ-ის მუნჯი ფილმები
კატეგორია:შავ-თეთრი ფილმები
ასტოვი

**ასტოვი** (, ) — მარჯნის კუნძული ინდოეთის ოკეანის დასავლეთ ნაწილში, რომელიც შედის სეიშელის გარე კუნძულების ალდაბრის კუნძულების ჯგუფში.

## გეოგრაფია 
მდებარეობს 38 კმ-ში სამხრეთ-აღმოსავლეთით ატოლ კოსმოლედოდან. კუნძულს აქვს დაახლოებით 6 კმ სიგრძე და 4 კმ სიგანე. ფართობი — 4,96 კმ². ლაგუნის ფართობი — 9,5 კმ². კუნძული იმითაა საინტერესო, რომ ეს ერთ-ერთი იმ მცირერიცხოვანი ატოლებიდანაა რომელშიც არსებობს მხოლოდ ერთი პატარა არხი, რომელიც აერთებს ლაგუნას ღია ზღვასთან. ეს ასევე ბუნების ერთ-ერთი ხელუხლებელი ადგილია.

## ისტორია 
რადგანაც სეიშელის კუნძულები მრავალი წლის განმავლობაში მეკობრეთა თავშესაფარი იყო, კუნძულებზე ადგილობრივი მოსახლეობის, უცხოელების და სეიშელის მთავრობის მიერ დღევანდლამდე გრძელდება მათ მიერ მიწაში ჩაფლული დიდი რაოდენობით ქურდობით მოპოვებული ძვირფასეულობების ძებნა. მაგრამ ისეთი ძვირფასი ნაპოვნი ნივთები, რომლებიც ყველასათვის ცნობილი გახდებოდა, საკმაოდ იშვიათია. ერთადერთი ოფიციალურად დაფიქსირებული ნაპოვნი საგანძური გახდა 1911 წელს კუნძულზე აღმოჩენილი 107 ვერცხლის მონეტა, რამდენიმე ჩანგალი და კოვზი და ბოცმანის საყვირი. 1972 წელს კუნძულზე იპოვეს 1760 წელს ჩაძირული პორტუგალიური გემის ღუზა. ეს რაიონი მთლიანად გადათხარეს და კიდევ აღმოაჩინეს რამდენიმე ოქროს და ვერცხლის ნაკეთობები.

## რესურსები ინტერნეტში
* სეიშელის კუნძულები

კატეგორია:სეიშელის კუნძულების კუნძულები
კატეგორია:ინდოეთის ოკეანის კუნძულები
კატეგორია:აფრიკის კუნძულები
კატეგორია:კუნძულები ანბანის მიხედვით
მთვარის გარშემო

„**მთვარის გარშემო**“ () — ფრანგი მწერლის, ჟიულ ვერნის სამეცნიერო ფანტასტიკური ჟანრის რომანი, გამოიცა 1870 წელს. იგი გაგრძელებაა რომანის „დედამიწიდან მთვარემდე“.

## სიუჟეტი 
მას შემდეგ რაც კაპიტანი ნიკოლი, იან ბარბიკენი და მიშელ არდანი ყუმბარით მთვარისკენ გაისროლეს, მათი ბედი დაახლ. 10 დღის განმავლობაში უცნობი რჩება, მაგრამ *დედამიწიდან მთვარემდე*-ს ბოლოს ცნობილი ხდება, რომ ყუმბარამ მთვარეს ვერ მიაღწია, თუმცა ისე ახლოს ჩაუქროლა მას, რომ მის თანამგზავრად იქცა. ასე სრულდება *დედამიწიდან მთვარემდე*.

რომანში მთვარის გარშემო, მოქმედება იწყება ნიკოლის, ბარბიკენისა და არდანის ყუმბარაში ჩაჯდომით. მალე კოლუმბიადიდან ყუმბარას გაისვრიან და იგი დედამიწას გასცილდება. მოგზაურებს თან ჰყავთ ორი ძაღლი - სატელიტი და დიანა. კოლუმბიადიდან გასროლის დროს, ხვადმა, ანუ სატელიტმა თავი მიარტყა ყუმბარის ზედა ნაწილს და თავი გაუსკდა. რამდენიმე დღიანი ავადმყოფობის შემდეგ, იგი დაიღუპება.

ამასობაში, მოგზაურები გამგზავრებიდან ცოტა ხნის შემდეგ წააწყდებიან დედამიწის მეორე თანამგზავრს, ბოლიდს, რომლის არსებობასაც რამდენიმე მეცნიერი ამტკიცებდა. ეს ბოლიდი მომავალში მათ მოგზაურობაზე მნიშვნელოვან გავლენას იქონიებს. მანამდე კი ისინი ამას ვერ მიხვდებიან და ჩვეულებრივად განაგრძობენ ყუმბარაში ცხოვრებას.

ყუმბარამ მთვარეს 5 დეკემბერს, შუაღამისას უნდა მიაღწიოს. ნელ-ნელა ყუმბარა მთვარეს უახლოვდება, მაგრამ იან ბარბიკენი მიხვდება, რომ ყუმბარა გადაიხარა და მთვარეზე აღარ დაეცემოდა. მართალია, ყუმბარა განაგრძობს მთვარესა და მას შორის მანძილის შემცირებას, მაგრამ ბარბიკენი ამტკიცებს, რომ ყუმბარა მთვარეზე არ დაეცემა. თავდაპირველად, იგი ამის მიზეზს ვერ ასახელებს, ხოლო შემდეგ მიხვდება, რომ იმ ბოლიდმა ყუმბარა მიიზიდა და ამიტომ ასცდა იგი გზას მთვარისაკენ.

ყუმბარა მთვარის მიზიდულობის არეში მოხვდება. სწორედ ამ დროს იწყება ჩვენი მოგზაურების უჩვეულო მოგზაურობა მთვარის გარშემო. ისინი ერთ წრეს დაარტყამენ მთვარეს, მაგრამ კვლავ აწუხებთ კითხვა: როდემდე უნდა იყონ ასე?

საბოლოოდ, ყუმბარა დედამიწაზე დაბრუნდება და შუაგულ ოკეანეში ჩავარდება. მგზავრები უვნებლად გადარჩებიან და გამოქვეყნდება ბარბიკენის მიერ დაწერილი „მოგზაურობის ჩანაწერები“. მართალია, მათ მთვარემდე ვერ მიაღწიეს, თუმცა მასზე ძალიან ბევრი რამ გაიგეს.

## რესურსები ინტერნეტში 
* „პროექტ გუტენბერგზე“

კატეგორია:ჟიულ ვერნის რომანები
კატეგორია:1870 წლის რომანები
კატეგორია:სამეცნიერო ფანტასტიკური რომანები
ტათევის საბაგირო გზა

მინიატიურა|ტათევის საბაგირო გზის კაბინა
მინიატიურა|ქვედა სადგური „ჰალიძორი“
მინიატიურა|ზემო სადგური „ტათევი“
**ტათევის საბაგირო გზა** () — 5.7 კმ (3.5 მ) სიგრძის საბაგირო გზა სომხეთში, სოფელ ჰალიძორსა და ტათევის მონასტერს შორის. იგი არის მსოფლიოში ყველაზე გრძელი საბაგირო გზა, რომელსაც გააჩნია მხოლოდ ორი სადგური (ზემო სადგური ტათევში, ქვემო ჰალიძორში). შესულია გინესის რეკორდების წიგნში როგორც ყველაზე გრძელი, უწყვეტი, ორმაგი საბაგირო გზა. კონსტრუქციის შენება დასრულდა 2010 წლის 16 ოქტომბერს.

მდებარეობს სომხეთის სამხრეთ ნაწილში, ირანის საზღვართან ახლოს. იწყება სოფელ ჰალიძორის მთავარი გზატკეცილიდან, რომელიც აკავშირებს სოფელს ერევანთან და სრულდება სოფელ ტათევში IX საუკუნის ტათევის სამონასტრო კომპლექსთან ახლოს.

საბაგიროს გააჩნია ორი კაბინა, თითოეულს შეუძლია გადაიყვანოს 25 მგზავრი. კაბინა ავითარებს 37 კმ/სთ სიჩქარეს, ერთ გზის გავლას 10 წუთი სჭირდება. ყველაზე მაღლა საბაგირო 320 მ-ზე (1050 ფტ) ადის. ადგლილობრივ მოსახლეებს მგზავრობა 500 სომხურ დრამად შეუძლიათ ($ 1.20), სხვებმა კი ერთ გზაში 4000 დრამი ($9.80) უნდა გადაიხადონ.

საბაგირო გზის აშენება $18 მილიონი დაჯდა, თუმცა ამ თანხის დიდი ნაწილი კერძო შემოწირულობებია. 2010 წელს საბაგირო გზის გახსნას დაესწრო სომხეთის პრეზიდენტი სერჟ სარქისიანი და სომხეთის კათოლიკოსი გარეგინ II, 7 ადგილობრივ ბავშვთთან ერთად. მათ პირველად გაირეს ეს გზა.

## რესურსები ინტერნეტში
*
*
*
*
*Wings of Tatev in Guinness Book of Records (video) | Armenia News - NEWS.am

## სქოლიო
კატეგორია:საბაგირო გზები
კატეგორია:გინესის მსოფლიო რეკორდების წიგნის რეკორდსმენები
კატეგორია:ტრანსპორტი სომხეთში
ასამპშენი (კუნძული)

**ასამპშენი** () — მარჯნის კუნძული სეიშელის გარე კუნძულების ალდაბრის კუნძულების შემადგენლობაში. მდებარეობს 28 კმ-ში სამხრეთით ატოლ ალდაბრიდან. ფართობი შეადგენს 11,07 კმ²-ს. კუნძულის დასავლეთის მხარეს მდებარეობს პატარა დასახლებული პუნქტი (7 ადამიანი) სანაპირო პლაჟით. ორ დიდ ქვიშის დიუნას უკავია მკაფიო ადგილი კუნძულის სამხრეთ-აღმოსავლეთში, ერთ-ერთის სიმაღლე 32 მეტრია.

გუანოს უკონტროლო მოპოვების შედეგად, რომელიც გრძელდებოდა თვით 1983 წლამდე, კუნძულზე ჭარბობს შიშველი კლდეები და გამოქვაბულები, რომლებიც იშვიათად დაფარულია ღარიბი მცენარეულობით.

კუნძულზე ბინადრობს ფელზუმების სახეობის ენდემური ხვლიკების ქვესახეობა სეიშელის დღის გეკონი — *Phelsuma abbotti sumptio*.

კუნძულის სამხრეთით მდებარეობს ქოქოსის პალმის პლანტაციები. კუნძულზე არსებობს ასამპშენის აეროპორტი.

## რესურსები ინტერნეტში
* კუნძული ასამპშენი  

## სქოლიო
კატეგორია:სეიშელის კუნძულების კუნძულები
კატეგორია:ინდოეთის ოკეანის კუნძულები
კატეგორია:აფრიკის კუნძულები
კატეგორია:კუნძულები ანბანის მიხედვით
გერმანისტიკული ენათმეცნიერება

**გერმანისტიკული ენათმეცნიერება**, ან **გერმანისტიკული ლინგვისტიკა** (გერმ. Germanistische Linguistik, შემოკლებით GL) — გერმანისტიკის ერთ-ერთი სამეცნიერო-კვლევითი დარგი, სასწავლო-აკადემიური ფილოლოგიური დისციპლინა გერმანულენოვანსა და სხვაენოვან ქვეყნების უნივერსიტეტებში.

გერმანისტიკულ ენათმეცნიერებას ხშირად *ენის გერმანისტიკასაც* (გერმ. Sprachgermanistik) უწოდებენ. ასევე მსგავსი ფორმითაა ნაწარმოები *ლიტერატურის გერმანისტიკა* (გერმ. Literaturgermanistik), რომლითაც გერმანისტიკულ ლიტერატურათმცოდნეობას აღნიშნავენ.

## გერმანული და გერმანისტიკული ენათმეცნიერება 
თუ ტერმინით "გერმანული ენათმეცნიერება" გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკის ტერიტორიაზე არსებულ უნივერსიტეტებში სრულიად განსხვავებული ქვეყნების ენების ( - ინგლისური, ესპანური, ბულგარული, სერბულ-ხორვატული, ჩინური, იაპონური და ა.შ.) სამეცნიერო კვლევას აღნიშნავენ, "გერმანისტიკული ენათმეცნიერება" აღნიშნავს მხოლოდ გერმანულ ენის მეცნიერულ შესწავლასა და კვლევას.

## გერმანისტიკული ენათმეცნიერება გერმანულენოვან უნივერსიტეტებში 
გერმანისტიკული ენათმეცნიერება წარმოადგენს გერმანიის, ავსტრიის, შვეიცარიისა და ლუქსემბურგის უნივერსიტეტებში სამიდან ერთ-ერთ არჩევით დარგს გერმანისტიკული ლიტერატურათმცოდნეობისა და მედიევისტიკის გვერდით.

გერმანისტიკის ფაკულტეტის სტუდენტები პირველი ოთხი სემესტრის განმავლობაში გერმანისტიკის სამივე დარგს გადიან როგორც ამ დარგის საფუძველს, შესავალი საგნების სახით, ხოლო მოგვიანებით კი სტუდენტებს შეუძლიათ თავად გადაწყვიტონ სამი გერმანისტიკული მიმართულებიდან სამივე აირჩიონ, თუ არა. საერთო მინიმუმად ორი დარგია მიჩნეული.

## იხილეთ აგრეთვე 
* შიდა გერმანისტიკა
* საზღვარგარეთის გერმანისტიკა
* გერმანული როგორც უცხო ენა
* გერმანული გრამატიკა

## ლიტერატურა 
* Gabriele Graefen, Martina Liedke: *Germanistische Sprachwissenschaft. Deutsch als Erst-, Zweit- oder Fremdsprache.* 2.,&nbsp;überarb. u. erweiterte Aufl., mit CD-ROM, (UTB 8381), A. Francke, Tübingen 2012, ISBN 978-3-8252-8491-6, online-Version mit Inhaltsverzeichnis .

## რესურსები ინტერნეტში 
* გერმანისტიკა ბერლინში 
* გერმანისტიკა მიუნხენში
* გერმანისტიკა ტრირის უნივერსიტეტში

კატეგორია:გერმანული ენა
კატეგორია:ფილოლოგია
ფარქუარის კუნძულები

**ფარქუარის კუნძულები** () — სეიშელის გარე კუნძულებში შემავალი კუნძულთა ჯგუფი. კუნძულები მდებარეობს 700 კმ-ზე უფრო მეტ მანძილზე სამხრეთ-დასავლეთით სეიშელის კუნძულების დედაქალაქ ვიქტორიადან, კუნძულ მაეზე. ხმელეთის ფართობი არ აღემატება 11 კმ²-ს, მაგრამ მთელი ტერიტორიის ფართობი დაახლოებით 370 კმ²-ია.

## კუნძულები 
კუნძულთა ჯგუფი მოიცავს ორ ატოლს, ერთ ცალკე კუნძულს და ერთ რიფს:
# სენ-პიერი — კუნძული,
# ფარქუარი — ატოლი, რომელიც შედგება ორი დიდი და რამდენიმე უფრო მომცრო კუნძულებისგან,
# პროვიდენსი — ატოლი, რომელიც შედგება პროვიდენსის და სერფის კუნძულებისაგან,
# უიზარდის რიფი.

## ფაუნა 
*Farqua quadrimaculata* — Oonopidae-ს ოჯახის ობობების სახეობა, ფარქუარის კუნძულების ერთადერთი ცნობილი ენდემი.

## მოსახლეობა 
კუნძულებზე მდებარეობს მხოლოდ ორი დასახლება, ატოლ ფარქუარის ჩრდილოეთ კუნძულზე და ატოლ პროვიდენსზე მდებარე ერთ-ერთ კუნძულზე.

## სქოლიო
კატეგორია:სეიშელის კუნძულების კუნძულები
კატეგორია:ინდოეთის ოკეანის კუნძულები
კატეგორია:აფრიკის კუნძულები
შიდა გერმანისტიკა

**შიდა გერმანისტიკა** (გერმ. Inlandsgermanistik) — ჰუმანიტარული, აკადემიური და სამეცნიერო დარგი, რომელიც დაკავებულია გერმანული ენისა და ლიტერატურის კვლევითა და სწავლებით. ტერმინით "შიდა გერმანისტიკა" ფაქტობრივად აღინიშნება ის, რასაც საკუთრივ ე.წ. "ტრადიციული გერმანისტიკა" წარმოადგენს, და მისი ცალკე ტერმინად ჩამოყალიბება 1980-იანი წლების დამდეგს უკავშირდება, როცა გაჩნდა საჭიროება ახალი ცნების, ე.წ. "საზღვარგარეთის გერმანისტიკის" შექმნისა.

## შიდა გერმანისტიკა ვერსუს საზღვარგარეთის გერმანისტიკა 
პირველ ყოვლისა, შიდა გერმანისტიკა სამამულო გერმანისტიკას აღნიშნავს, განსხვავებით საზღვარგარეთის გერმანისტიკისაგან, თუმცა საზღვარგარეთის გერმანისტიკა შეიძლება აღნიშნავდეს გერმანიაში, ან რომელიმე გერმანულენოვან ქვეყანაში არსებული ინსტიტუტის, ფაკულტეტის სახელსაც, რომელიც მიზნად ისახავს გერმანული ენის სწავლებას იმათთვის, ვისთვისაც გერმანული ან უცხო ენას წარმოადგენს, ან მეორე, ან მესამე ენას. 

ახალი გერმანისტიკული მიმართულება, რომლის ცალკე სახელით ჩამოყალიბებასაც ხელი უნდა შეეწყო გერმანული ენის როგორც არამშობლიური ენის სწავლების ახალი მეთოდიკის ჩამოყალიბებაში, დღესაც საკამათოდაა მიჩნეული.  

სამეცნიერო დისკუსიის დაწყება გერმანულ- და არაგერმანულენოვან ქვეყნებში არსებული გერმანისტიკების სხვადასხვაგვარი ორიენტირების შესახებ უკავშირდება ალოის ვირლახერის (Alois Wierlacher) სახელს. ა. ვირლახერი მიიჩნევდა, რომ გერმანისტიკა არაგერმანულენოვან ქვეყნებში შედარებით უცხოთკულტუროლოგიურ დისციპლინად („vergleichende Fremdkulturwissenschaft“) უნდა ჩამოყალიბებულიყო.

## იხილეთ აგრეთვე 
* გერმანისტიკული ენათმეცნიერება 
* ახალი გერმანისტიკული ლიტერატურათმცოდნეობა 
* გერმანისტიკული მედიევისტიკა

## ლიტერატურა 
* Gabriele Graefen / Martina Liedke: Germanistische Sprachwissenschaft. Deutsch als Erst-, Zweit- oder Fremdsprache, (UTB 8381), Francke, Tübingen 2008, ISBN 978-3-8252-8381-0
* Thomas Rathmann (გამომც.): Texte, Wissen, Qualifikationen - Ein Wegweiser für Germanisten, Berlin 2000.

კატეგორია:გერმანული ენა
კატეგორია:ფილოლოგია
ნოე ყიფიანი

**ნოე ყიფიანი** (დ. 27 იანვარი, 1887, სოფ. ყუმისთავი, წყალტუბოს რაიონი — გ. 15 ნოემბერი, 1965) — ქართველი გეოლოგი, სორბონის უნივერსიტეტის საბუნებისმეტყველო მეცნიერებათა ფაკულტეტის ლიცენციატი,  საქართველოს მუზეუმის და მასთან არსებული ბიბლიოთეკის დირექტორი 1919-1923 წლებში.
## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი გეოლოგები
კატეგორია:საქართველოს ეროვნული ბიბლიოთეკის დირექტორები
კატეგორია:წყალტუბოს მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
ნ
ალდაბრის კუნძულები

**ალდაბრის კუნძულები** () — კუნძულთა ჯგუფი, მდებარეობს ინდოეთის ოკეანის დასავლეთ ნაწილში და შედის სეიშელის გარე კუნძულების ჯგუფში, ყველაზე დასავლეთით მდებარე ჯგუფი მის შემადგენლობაში. საერთო ფართობი — 176 კმ².

## კუნძულები 
# ატოლი ალდაბრა
# კუნძული ასამპშენი
# მარჯნის კუნძული ასტოვი
# ატოლი კოსმოლედო

## სქოლიო
კატეგორია:სეიშელის კუნძულების კუნძულები
კატეგორია:ინდოეთის ოკეანის კუნძულები
კატეგორია:აფრიკის კუნძულები
გერმანისტიკული მედიევისტიკა

**გერმანისტიკული მედიევისტიკა** (გერმ. Germanistische Mediävistik) — გერმანისტიკისა და მედიევისტიკის ერთ-ერთი სამეცნიერო-კვლევითი დარგი, სასწავლო-აკადემიური ფილოლოგიური დისციპლინა გერმანულენოვანსა და სხვაენოვან ქვეყნების უნივერსიტეტებში. გერმანისტიკული მედიევისტიკა დაკავებულია გერმანული ენისა და ლიტერატურის შესწავლითა და კვლევით პირველი ჩანაწერებიდან ( - VIII საუკუნე) ვიდრე ადრეულ ახალ დრომდე ( - XVI საუკუნე).

## იხილეთ აგრეთვე 
* გერმანისტიკული ენათმეცნიერება 
* ახალი გერმანისტიკული ლიტერატურათმცოდნეობა 

## ლიტერატურა 
* Bein, Thomas: Germanistische Mediävistik. Eine Einführung. *(გერმანისტიკული მედიევისტიკა. შესავალი.)* 2. Auflage. Berlin: Schmidt, 2005, გვ. 90. ISBN 3-503-07960-2
* Weddige, Hilkert: Einführung in die germanistische Mediävistik. *(შესავალი გერმანისტიკულ მედიევისტიკაში)* München: Beck, 2001, გვ. 14. ISBN 3-406-36749-6

## რესურსები ინტერნეტში 
* შტუტგარტის უნივერსიტეტის გერმანისტიკული ფაკულტეტის ვებგვერდი

კატეგორია:გერმანული ენა
კატეგორია:ფილოლოგია
პროვიდენსი (ატოლი)

**პროვიდენსი** () — ატოლი სეიშელის გარე კუნძულების ფარქუარის კუნძულების შემადგენლობაში. სიგრძე ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ შეადგენს დაახლოებით 30 კმ-ს, დასავლეთიდან აღმოსავლეთისკენ — 10 კმ-ს. საერთო ფართობი 200 კმ²-ია. ხმელეთის ფართობი — 1,5 კმ².

ატოლის შემადგენლობაში შედის 2 მარჯნის კუნძული: 
* პროვიდენსი — მდებარეობს ჩრდილოეთით. სიგრძე ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ 4 კმ-ია, აღმოსავლეთიდან დასავლეთისკენ 0,4 კმ. ფართობი 1 კმ²-ზე ცოტათი მეტი. არსებობს პატარა დასახლება — 6 ადამიანი კუნძულის ცენტრალურ და სამხრეთ ნაწილში. .
* სერფი — დაუსახლებელი კუნძული, მდებარეობს სამხრეთში. მანძილი პროვიდენსამდე 27 კმ-ია. სიგრძე — 4 კმ, სიგანე — 0,5 კმ. ფართობი — 0,5 კმ². .

კუნძულები ცნობილია თავისი თევზის სიმრავლით. სერფის კუნძულზე ბუნებრივი გზით იზრდება ქოქოსის პალმა.

## რესურსები ინტერნეტში
* The Islands of the Seychelles 
* Seychelles: Providence Atoll 

## სქოლიო
კატეგორია:სეიშელის კუნძულების კუნძულები
კატეგორია:ინდოეთის ოკეანის კუნძულები
კატეგორია:აფრიკის კუნძულები
კლაუდია (მატუ-გროსუ)

**კლაუდია** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 368 მეტრზე. მიეკუთვნება მატუ-გროსუს შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სინოპის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 12 073 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 3,2 კმ²-ზე. ფართობი 3 820 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* მატუ-გროსუ
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
* *Estimativas da população para 1º de julho de 2009*
* [*Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil*](http://www.pnud.org.br/atlas/ranking/IDH-M%2091%2000%20Ranking%20decrescente%20(pelos%20dados%20de%202000).htm) 

კატეგორია:მატუ-გროსუს შტატის მუნიციპალიტეტები
ფარქუარი

**ფარქუარი** () — ატოლი სეიშელის გარე კუნძულების ფარქუარის კუნძულების შემადგენლობაში. 1965 წლიდან 1976 წლის ჩათვლით შედიოდა ბრიტანეთის ინდოეთის ოკეანის ტერიტორიის შემადგენლობაში. ატოლის საერთო ფართობი, ლაგუნის ჩათვლით, შეადგენს 170,5 კმ²-ს. ხმელეთის ფართობია 7,5 კმ².

## გეოგრაფია 
ფარქუარი გამოირჩევა მაღალი ქვიშოვანი დიუნებით, რომელთაგან ზოგიერთი მათგანი აღწევს 10 მეტრზე მეტ სიმაღლეს. კუნძულების ძირითადი ჯგუფი იღებს მრუდის ფორმას, რომელიც აღწერს კუნძულის აღმოსავლეთ ნაწილს. კუნძულები მდებარეობენ 765 კმ-ში სამხრეთ-დასავლეთით კუნძულ მაედან. სეიშელის არქიპელაგში ისინი ყველაზე სამხრეთი კუნძულებია.

## კუნძულები 
ატოლის შემადგენლობაში შედის დაახლოებით 10 კუნძული, რომელთაგან ყველაზე დიდებია ჩრდილოეთის და სამხრეთის კუნძულები. ამ ორ კუნძულს შორის მოქცეულია უფრო მცირე მანაჰას კუნძულები. სამხრეთით მდებარეობს კუნძული გოელეტესი. ატოლის დასავლეთით მდებარეობს ტრუას კუნძულები.

კუნძულების მთლიანი ჩამონათვალი:
* ბანქს დე სეიბლი
* გოელეტესი
* მანაჰას კუნძულები
** ჩრდილოეთის
** შუა
** სამხრეთის
* ჩრდილოეთის კუნძული
* ტრუას კუნძულები
** დეპოსი
** ლაპინი
** შუა
* სამხრეთის კუნძული.

## ისტორია 
ფარქუარი აღმოაჩინეს 1501 წელს პორტუგალიელმა ზღვაოსანმა ჟუან და ნოვამ.

## მოსახლეობა 
ჩრდილოეთის კუნძულზე არსებობს პატარა დასახლება, რომელშიც ცხოვრობს 15 ადამიანი და ფარქუარის აეროპორტი. ლაგუნებში ტარდება დაივინგი.

## ადგილობრივი მაცხოვრებლები 
სეიშელის კუნძულების მრავალწლიანი მეთაური ფრანს-ალბერ რენე — ადგილობრივი მაცხოვრებელია.

## რესურსები ინტერნეტში
* The Islands of the Seychelles 
* Farquhar Atoll 

## სქოლიო
კატეგორია:სეიშელის კუნძულების კუნძულები
კატეგორია:ინდოეთის ოკეანის კუნძულები
კატეგორია:აფრიკის კუნძულები
არშაკ I (პართია)

**არშაკ I** — პართიის მეფე და არშაკიდების დინასტიის დამაარსებელი. არშაკ I-ის შემდეგ არშაკიდების ყველა მონარქი საკუთარ თავს ოფიციალურად არშაკს უწოდებდა. მის პატივსაცემად ქალაქ აშხაბადს მისი სახელი ეწოდა. არშაკ I-ის მმართველობა დაიწყო ძვ. წ. 247 წელს და ამავე წელს დასრულდა, მის შემდეგ სამეფო ტახტზე ტირიდატე I ავიდა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* არშაკიდები
* პართიის იმპერია, ირანის ისტორია

კატეგორია:არშაკიდები
კატეგორია:პართიის მეფეები
ტირიდატე I

**ტირიდატე I** — პართიის მეფე არშაკიდების დინასტიიდან. ტირიდატე I სამეფო ტახტზე არშაკ I-ის შემდეგ ავიდა, მისი მმართველობა დაიწყო ძვ. წ. 247 წელს და დასრულდა ძვ. წ. 211, მის შემდეგ კი ტახტზე არტაბან I ავიდა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* არშაკიდები
* პართიის იმპერია, ირანის ისტორია

კატეგორია:პართიის მეფეები
კატეგორია:არშაკიდები
აიბ (სკოლა)

**აიბ** () — კერძო საგანმანათლებლო კომპლექსი სომხეთის დედაქალაქ ერევანში. გაიხსნა 2011 წელს  Ayb Educational Foundation-ს მიერ. ამჟამად სკოლაში  195 მოსწავლე სწავლობს, სკოლის თანამშრომელთა რაოდენობა კი 53-ს აღწევს. სწავლა სომხურ, რუსულ და ინგლისურ ენაზე მიმდინარეობს. მოსწავლეები 12 ბალიანი სისტემით ფასდებიან. აიბ-ის სიმბოლური ფერებია თეთრი და სტაფილოსფერი, დევიზი კი „იცოდე და შექმნი“ ( და ). სკოლა არაკომერციული ორგანიზაციაა, დარეგისტრირებული როგორც „Ayb Learning Hub Foundation“.

## ისტორია
Ayb Educational Foundation 2006 წელს დაარსდა, სომხეთში განათლების დონის გასაუმჯობესებლად. 2010 წელს სომხეთის მთავლობამ გამოყო 7 ჰექტარი მიწა აიბ-ის სკოლის პროექტისთვის. 2011 წელს საგანმანათლებლო კომპლექსის პირველი სექტორი გაიხსნა.

თავდაპირველად კომპლექსი გაიხსნა როგორც საშუალო სკოლა. 2013 წელს გაიხსნა სკოლის ძირითადი სექტორი, 2014 წელს კი მესამე სექტორის მშენებლობაც დასრულდა. კომპლექსს გააჩნია საკუთარი ხელოვნების ცენტრი, მედია ცენტრი, ეკლესია და სპორტული კომპლექსი.

სკოლის პრეზიდენტი მესროპ არამიანია, დირექტორი კი დავით საჰაკიანი.

## გალერეა

Ayb High School - AGBU talks.jpg|მთავარი შესასვლელი და ბუფეტი
Human Capital in Armenia and the Diaspora - AGBUtalks.jpg|საკონფერენციო დარბაზი

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური ვებგვერდი

## სქოლიო
კატეგორია:სომხეთის სკოლები
ფრაატ I

**ფრაატ I** — პართიის მეფე არშაკიდების დინასტიიდან. ფრაატ I სამეფო ტახტზე ფრიაპატის შემდეგ ავიდა, მისი მმართველობა დაიწყო ძვ. წ. 176 წელს და დასრულდა ძვ. წ. 171, მის შემდეგ კი ტახტზე მითრიდატე I ავიდა. მმართველობის დასაწყისშივე მან საკუთარი სამხედრო ძალები მარდებით დასახლებული ტერიტორიებისაკენ მიმართა, ღარიბი მაგრამ ომის მოყვარული ხალხებისაკენ, რომელთაც ელბურსის აღმოსავლეთ ნაწილი ჰქონდათ ოკუპირებული და კასპიის ზღვის სამხრეთი (შესაძლოა დღევანდელი მაზანდარანი და გორგანი). მიუხედავად იმისა, რომ მას ჰყავდა რამდენიმე ვაჟი, რომელთაც უკვე შეეძლოთ სამეფო ტახტზე ასვლა ფრაატმა ტახტის მემკვიდრედ მისი ძმა მითრიდატე I გამოაცხადა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* არშაკიდები
* პართიის იმპერია, ირანის ისტორია

კატეგორია:არშაკიდები
კატეგორია:პართიის მეფეები
კატეგორია:დაბადების წელი უცნობია
დილიჯანის საერთაშორისო კოლეჯი

**დილიჯანის საერთაშორისო კოლეჯი** () — ერთ-ერთი თვრამეტი კოლეჯიდან, რომელებიც მთელი მსოფლიოს მასშტაბით იქმნება United World Colleges-ს პროექტის ფარგლებში და პირველი სკოლა-ინტერნატი სომხეთში. პირველი მოსწავლეები სკოლამ 2014 წლის სექტემბერში მიიღო (მე-11 კლასელები), თუმცა 2017 წლისთვის აპირებენ მე-8 კლასიდან სწავლის დაწყებას. 2023 წლისთვის კი იგეგმება კოლეჯის სრულად შევსება, ამ დროისთვის აქ 650 მოსწავლე ისწავლის.

United World Colleges მოძრაობის და ამ სკოლის მიზანს წარმოადგენს გახადონ „განათლება ძალა ხალხის, ერების და კულტურების გაერთიანებისა, მშვიდობისა და უზრუნველი მომავლისათვის“. კოლეჯი გასცემს საერთაშორისო ბაკალავრიატის დიპლომს მე-11 და მე-12 კლასელებისთვის (იგეგმება მე-8, მე-9 და მე-10 კლასელების მიღებაც).

სკოლის ნაწილი მდებარეობს დილიჯანის ეროვნულ პარკში.

## დაარსება
დილიჯანის საერთაშორისო კოლეჯი ოფიციალურად 2014 წლის 11 ოქტომბერს გაიხსნა. გახსნას ესწრებოდა სომხეთის და სერბეთის პრეზიდენტები სერჟ სარქისიანი და ტომისლავ ნიკოლიჩი, ასევე სომხეთის და სირიის კათალიკოსები გარეგინ II და იგნატიუს ეფრემ II.

სკოლის დამაარსებლები არიან რუბენ ვარდანიანი და ვერონიკა ზონაბენდი. მათ სკოლის დაარსების იდეა 2006 წელს გაუჩნდათ.

## გალერეა

Image:United World College Dilijan.jpg|მთავარი შესასვლელი
Image:UWC Dilijan - academic building.jpg|შენობის გვერდხედი
Image:UWC Dilijan - inside main building.jpg|მთავარი შენობის ინტერიერი
Image:UWC Dilijan - between the two main building.jpg|ბილიკი სასწავლო შენობასა და სარეკრეაციო ზონას შორის
Image:United World College Dilijan - recreational building.jpg|სარეკრეაციო ზონა
Image:UWC Dilijan - play field 1.jpg|სათამაშო მოედანი
Image:United World College Dilijan - indoor court.jpg|სპორტული დარბაზი
Image:UWC Dilijan - indoor pool.jpg|საცურაო აუზი
Image:United World College Dilijan - residential buildings.jpg|საცხოვრებელი ზონა
Image:UWC Dilijan - next to river.jpg|მდინარე კოლეჯთან

## რესურსები ინტერნეტში
* Official Site
* UWC Dilijan Official Facebook Page
* UWC Movement website

## სქოლიო
კატეგორია:სომხეთის სკოლები
მითრიდატე I (პართია)

**მითრიდატე I** — პართიის მეფე არშაკიდების დინასტიიდან. მითრიდატე I სამეფო ტახტზე მისი ძმის ფრაატ I-ის შემდეგ ავიდა, მისი მმართველობა დაიწყო ძვ. წ. 171 წელს და დასრულდა ძვ. წ. 138, მისი მამა პართიის მეფე ფრიაპატი იყო. მისი მეფობის დროს პართია მნიშვნელოვან პოლიტიკურ ძალად იქცა, რაც განპირობებული იყო აღმოსავლეთით, სამხრეთით და დასავლეთით ქვეყნის საზღვრების გაფართოებით. მისი მეფობის დროს აიღეს პართიელებმა ჰერათი, ბაბილონეთი, მიდია და პერსისი. მის მიერ წარმოებული დამპყრობლური ომების სიმრავლისა და რელიგიური ტოლერანტობის გამო, მას ხშირად ბევრ დიდ მეფესაც ადარებდნენ, მათ შორის აქემენიანთა იმპერიის მეფე კიროს II დიდს. მითრიდატეს შემდეგ პართიის სამეფო ტახტზე ფრაატ II ავიდა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* არშაკიდები
* პართიის იმპერია, ირანის ისტორია

კატეგორია:არშაკიდები
კატეგორია:პართიის მეფეები
ფრაატ II

**ფრაატ II** — პართიის მეფე არშაკიდების დინასტიიდან. ფრაატ II სამეფო ტახტზე მითრიდატე I-ის შემდეგ ავიდა, მისი მმართველობა დაიწყო ძვ. წ. 138 წელს, იგი ისტორიაში შევიდა, როგორც ბაბილონის ხელახლა დამპყრობელი. ფრაატი წინამორბედი მეფის მითრიდატე I-ის ვაჟი იყო, იგი ტახტზე ახალგაზრდა ავიდა, რის გამოც თავდაპირველად მას დედა რი-ნუ ეხმარებოდა ქვეყნის მართვაში. მისი მმართველობა ძვ. წ. 128 წელს დასრულდა, როდესაც სელევკიდებთან ბრძოლაში დაიღუპა, ფრაატ II-ის შემდეგ პართიის სამეფო ტახტზე არტაბან II ავიდა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* არშაკიდები
* პართიის იმპერია, ირანის ისტორია

კატეგორია:არშაკიდები
კატეგორია:პართიის მეფეები
კატეგორია:დაბადების წელი უცნობია
კატეგორია:ბრძოლის ველზე დაღუპული მონარქები
არტაბან II

**არტაბან II** — პართიის მეფე არშაკიდების დინასტიიდან. მას შემდეგ რაც ფრაატ II სელევკიდებთან ბრძოლას შეეწირა პართიის სამეფო ტახტზე არტაბან II ავიდა, მისი მმართველობა დაიწყო ძვ. წ. 128 წელს, იგი პართიის მეფის ფრიაპატის შვილი იყო. წინამორბედის მსგავსად არტაბანიც ბრძოლაში დაიღუპა, იგი აღმოსავლელ მომთაბარე ტომებთან ბრძოლას შეეწირა, მისი მმართველობა დასრულდა ძვ. წ. 123 წელს, მის შემდეგ კი პართიის სამეფო ტახტზე მითრიდატე II ავიდა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* არშაკიდები
* პართიის იმპერია, ირანის ისტორია

კატეგორია:არშაკიდები
კატეგორია:პართიის მეფეები
კატეგორია:დაბადების წელი უცნობია
სენ-პიერი (კუნძული, სეიშელის კუნძულები)

**სენ-პიერი** (, ) — კუნძული ინდოეთის ოკეანის დასავლეთ ნაწილში, რომელიც შედის სეიშელის გარე კუნძულების ფარქუარის კუნძულების ჯგუფში.

კუნძული სენ-პიერი განლაგებულია 704 კმ-ზე მეტ მანძილზე სამხრეთ-დასავლეთით კუნძულ მაეზე არსებულ სეიშელის კუნძულების დედაქალაქ ვიქტორიადან. მდებარეობს 35 კმ-ით დასავლეთით ატოლ პროვიდენსის კუნძულ სერფიდან და 500 კმ-ში ატოლ ალდაბრიდან.

სენ-პიერის კუნძულს აქვს თითქმის სწორი წრიული ფორმა 1,6-1,4 კმ, კუნძულის ფართობია — 1,68 კმ². წარმოადგენს ზღვიდან ამოშვერილ კლდეს, რომელზეც იზრდება რამდენიმე პალმა.

ნავსაყუდლები კუნძულზე არ არსებობენ.

კატეგორია:სეიშელის კუნძულების კუნძულები
კატეგორია:ინდოეთის ოკეანის კუნძულები
კატეგორია:აფრიკის კუნძულები
კატეგორია:კუნძულები ანბანის მიხედვით
მითრიდატე II (პართია)

**მითრიდატე II** — პართიის მეფე არშაკიდების დინასტიიდან. მითრიდატე II სამეფო ტახტზე არტაბან II-ის შემდეგ ავიდა, მისი მმართველობა დაიწყო ძვ. წ. 123 წელს. იგი ცნობილი იყო, როგორც „დიადი“, ის პართიის მეფეთა შორის იყო პირველი, რომელიც საკუთარ თავს მოიხსენნიებდა, როგორც მეფეთ-მეფეთ, ეს ტიტული აღნიშნული იყო მონეტებზე. ასევე მონეტებზე გამოსახავდნენ ბერზნული ტიტულებითაც „ეპიფანესი“ (ღმერთის მანიფესტი) და „ფილელენოსი“ (ბერძნენთა მეგობარი). მიჩნეულია, რომ მითრიდატე II იყო ყველაზე წარჩინებული და დიდებული მეფე პართიის მეფეთა შორის, სწორედ მის დროს პართიის იმპერია განვითარების პიკში იყო. მითრიდატე II-ის მმართველობა დასრულდა ძვ. წ. 81, მის შემდეგ კი პართიის სამეფო ტახტზე გოტარზ I ავიდა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* არშაკიდები
* პართიის იმპერია, ირანის ისტორია

კატეგორია:არშაკიდები
კატეგორია:პართიის მეფეები
სერფი (კუნძული)

**სერფი** () — კუნძული სეიშელის შიდა კუნძულების შემადგენლობაში. მის ტერიტორიაზე მდებარეობს წმინდა ანა-მარიას ეროვნული პარკი.

## გეოგრაფია 
მდებარეობს 4 კმ-ით აღმოსავლეთით კუნძულ მაედან. ფართობი — 1,27 კმ². 116 ჰექტარი ფართობი დაფარულია ეგზოტიკური ბუჩქებით, რომლებზეც ბინადრობენ გიგანტური კუ (*Megalochelys gigantea*) და ხილიჭამია ხელფრთიანი (*Pteropodidae*).

## ისტორია 
კუნძულმა სერფმა თავისი დასახელება მიიღო ზღვის ფრეგატისაგან, რომელიც ეწვია სეიშელის კუნძულებს 1756 წელს. ადრე იქ ყვაოდა ქოქოსის ინდუსტრია.

## ტურიზმი 
კუნძული ცნობილია თავისი პლაჟებით, იქ ასევე ტარდება ცურვის და ზღვაში ყვინთვის შეჯიბრებები.

## რესურსები ინტერნეტში
* The Islands of the Seychelles  
* Beschreibung der Île au Cerf auf spiegel.de 

კატეგორია:სეიშელის კუნძულების კუნძულები
კატეგორია:ინდოეთის ოკეანის კუნძულები
კატეგორია:აფრიკის კუნძულები
კატეგორია:კუნძულები ანბანის მიხედვით
ალფონსის კუნძულები

**ალფონსის კუნძულები** () — კუნძულების ერთ-ერთი ჯგუფი, რომელიც შედის სეიშელის გარე კუნძულებში. მდებარეობს 395 კმ-ით სამხრეთ-დასავლეთით კუნძულ მაედან და დედაქალაქ ვიქტორიადან.

## კუნძულები 
ალფონსის კუნძულები შედგება ორი ატოლისგან, რომელიც მოიცავს 3 კუნძულს:
* ალფონსი — მდებარეობს ჩრდილოეთში. შედგება ერთი იმავე დასახელების კუნძულისაგან.
* სენ-ფრანსუა — მდებარეობს სამხრეთში. მოიცავს 2 კუნძულს — სენ-ფრანსუას და ბიჟუტიეს.
ყველა სამი კუნძულიდან დასახლებულია მხოლოდ ალფონსი. ხმელეთის საერთო ფართობი შეადგენს 2 კმ²-ზე ცოტა ნაკლებს, ხოლო საერთო ფართობი, რიფებისა და ლაგუნების ჩათვლით, დაახლოებით 50 კმ²-ს.

## რესურსები ინტერნეტში
* ალფონსის კუნძულები  

კატეგორია:სეიშელის კუნძულების კუნძულები
კატეგორია:ინდოეთის ოკეანის კუნძულები
კატეგორია:აფრიკის კუნძულები
ერევნის რესპუბლიკური სტადიონი

**ერევნის რესპუბლიკური სტადიონი** () აგრეთვე ცნობილი როგორც ვაზგენ სარქისიანის სახელობის რესპუბლიკური სტადიონი () — მრავალფუნქციური სტადიონი, რომელიც მდებარეობს ვარდანცის ქუჩის 65 ნომერში, სომხეთის დედაქალაქ ერევანში. სტადიონი აშენდა 1933-1935 წლებში და 1935 წელს გაიხსნა *დინამოს სტადიონის* სახელით. პირველად სტადიონი მეორე მსოფლიო ომის შემდგომ 1953 წელს განაახლეს. სომხეთის ეროვნული ნაკრები ამ სტადიონზე მართავს საშინაო შეხვედრებს. სტადიონის ტევადობა 14 403 ადგილია.

## ისტორია
სტადიონი 1935 წელს საბჭოთა მმართველობისას გაიხსნა და თავდაპირველად *დინამოს სტადიონი* ეწოდებოდა, 1999 წელს სრული განახლების შემდეგ *რესპუბლიკური სტადიონი* ეწოდა, ოდნავ მოგვიანებით კი 1999 წლის 28 დეკემბერს  ვაზგენ სარქისიანის სახელობის რესპუბლიკური სტადიონი, სომხეთის ყოფილი თავდაცვისა და პრემიერ მინისტრ ვაზგენ სარქისიანის პატივსაცემად, რომელიც 1999 წლის 27 ოქტომბერს მოკლეს პარლამენტში განხორციელებული ტერაქტის დროს.

სტადიონი პირველად 1953 წელს განახლდა, სრული განახლება კი 1995 წელს დაიწყო, ფინანსური პრობლემების გამო სამუშაოები მხოლოდ 1999 წელს დასრულდა, ჯამში დახარჯულმა თანხის ოდენობამ $3 მილიონს მიაღწია. ბოლოს სტადიონი 2008 წელს ებრაულმა კომპანია Green Diversified Ltd-მ განაახლა, შეიცვალა მოედნის საფარი, გარემონტდა VIP ლოჟები და დამონტაჟდა თანამედროვე დაცვის სისტემა. შედეგად სტადიონი აკმაყოფილებს UEFA-ს სტანდარტებს, შესრულებული სამუშაოების გამი სტადიონის ტევადობა 14 968-დან 14 403-მდე შემცირდა.

ამჟამად რესპუბლიკური სტადიონის გამოყენების უფლება სომხურ კლუბ „ულისესს“ აქვს, აქვე თამაშობს სომხეთის ეროვნული ნაკრები საშინაო მატჩებს.

## სარეკორდო დასწრებები
* 11 ოქტომბერი 2003, ევრო 2004 კვალიფიკაცია: სომხეთის ნაკრები 0-4 ესპანეთის ნაკრები, att. 16 000.
* 22 აგვისტო 2007, ევრო 2008 კვალიფიკაცია:  სომხეთის ნაკრები 1-1 პორტუგალიის ნაკრები, att. 15 550.
* 13 ივნისი 2015, ევრო 2016 კვალიფიკაცია:  სომხეთის ნაკრები 2-3 პორტუგალიის ნაკრები, att. 14 527.
* 7 ოქტომბერი 2011, ევრო 2012 კვალიფიკაცია:  სომხეთის ნაკრები 4-1 მაკედონიის ნაკრები, att. 14 403.
* 12 ოქტომბერი 2012, 2014 წლის მსოფლიო ჩემპიონატი კვალიფიკაცია: სომხეთის ნაკრები 0-3 ჩეხეთის ნაკრები, att. 14 403.
* 26 მარტი 2011, ევრო 2012 კვალიფიკაცია: სომხეთის ნაკრები 0-0 რუსეთის ნაკრები, att. 14 400.

## რესურსები ინტერნეტში
* Страница стадионов Армении с описанием на сайте FootballPlus.com 
* Профиль на worldstadiums.com  
* Профиль на weltfussballarchiv.com  
* Республиканский стадион из космоса 

## სქოლიო
კატეგორია:სომხეთის საფეხბურთო სტადიონები
კატეგორია:სომხეთის სტადიონები
თანაჰატის მონასტერი

**თანაჰატი** () — მონასტერი სომხეთში, მდებარეობს ვაიოცძორის პროვინციაში. მთიან მასივზე. 

სამონასტრო კომპლექსი შედგება ორი ეკლესიისაგან, სასაფლაოსა და გლაძორის უნივერსიტეტის ნანგრევებისაგან. იგი აგებულია მუქი ლურჯი ბაზალტის ქვისგან, ამიტომ მას ზოგჯერ უწოდებენ „შავ მონასტერს“. კომპლექსის მთავარი ეკლესიაა სურბ-სტეფანოსის გუმბათოვანი ეკლესია, რომელიც აგებულია 1279 წელს. მასზეა მიდგმული მეორე ეკლესია, რომელიც სურბ-ნშანის სახელობისაა.

## რესურსები ინტერნეტში
* Rick Ney: *Vayots Dzor.* TourArmenia, 2009, S. 15
* *Tanahati Monastery*. Armeniapedia
* *Tanahat ( Tanadeh) Monastery.*  Armenian Heritage

კატეგორია:სომხეთის მონასტრები
კატეგორია:XIII საუკუნის ეკლესიები
პირველი რესპუბლიკის მოედანი

300px|მინი|მარჯვნივ|მოედანი, ხედი ახვლედიანის ქუჩისკენ
**პირველი რესპუბლიკის მოედანი** (ყოფ. *ვარდების რევოლუციის მოედანი*) — მოედანი თბილისში. მდებარეობს ვერის უბანში, რუსთაველის გამზირის დასავლეთ ნაწილში. მოედანი შეიქმნა 1983 წელს და *რესპუბლიკის მოედანი* ეწოდა. მოედანს 2003 წელს მომხდარი ვარდების რევოლუციის შემდეგ, 2005 წელს ვარდების რევოლუციის მოედანი ეწოდა. მოგვიანებით, 2018 წლის 25 მაისს, საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის დაარსებიდან მე-100 საიუბილეო წლის აღსანიშვნავად, მოედანს თბილისის საკრებულოს გადაწყვეტილებით *პირველი რესპუბლიკის მოედანი* ეწოდა.

[200პქ|მინი|[რადისონ ბლუ ივერია და *რესპუბლიკის მოედანი*, ხედი რუსთაველის გამზირიდან, 1989]]

## რესურსები ინტერნეტში
*თბილისის ვარდების რევოლუციის მოედანი – ერთი პოლიტიკური წარმოდგენა, ინგლ.

## სქოლიო
კატეგორია:თბილისის მოედნები
სენ-ფრანსუა (ატოლი)

**სენ-ფრანსუა** (, ) — ალფონსის კუნძულების ორიდან ერთი ატოლი სეიშელის გარე კუნძულების შემადგენლობაში.

## გეოგრაფია 
მდებარეობს 3 კმ-ით სამხრეთით ატოლ ალფონსიდან. დაუსახლებელია, მოიცავს 2 კუნძულს — სენ-ფრანსუას და ბიჟუტიეს. ატოლის ფართობი შეადგენს 0,196 კმ²-ს (196 000 მ²), საერთო ფართობი, რიფისა და ლაგუნის ჩათვლით, მნიშვნელოვნად მეტია — 40 კმ² (დაახლოებით 15 კმ ჩრდილოეთიდან სამხრეთისკენ და 5 კმ აღმოსავლეთიდან დასავლეთისკენ).

## სენ-ფრანსუას კუნძული 
სამხრეთ კუნძულს სახელი დაერქვა ფრანცისკ სალელის პატივსაცემად. ფართობი შეადგენს 176 000 მ²-ს (0,176 კმ²). ადგილობრივი ფაუნა მოიცავს ფრეგატებს, *Dromas ardeola*-ს და ცისფერ ცხრაფეხას. კუნძულამდე მიღწევა შესაძლებელია ნახევარ საათში ნავით ალფონსიდან. .

## ბიჟუტიეს კუნძული 
ჩრდილოეთის კუნძული სიდიდით ნაკლებია სამხრეთის კუნძულზე. თავისი სახელი მიიღო ფრანგული სიტყვიდან — «*bijoutier*», რაც «იუველირს» ნიშნავს. ბიჟუტიეს ფართობია — 20 000 მ² (0,02 კმ²). კუნძულამდე მიღწევა შესაძლებელია მხოლოდ ნავით მოქცევის დროს. ფეხით ბიჟუტიეს კუნძულს შეიძლება გარს შემოუარო სულ რამდენიმე წუთში. 

## ისტორია 
სენ-ფრანსუას ატოლი 1730 წელს აღმოაჩინა შევალიე ალფონსმა, ფრანგული ფრეგატ «*Le Lys*»-ის მეთაურმა. ატოლს სახელი ეწოდა წმინდა ფრანცისკ სალელის პატივსაცემად.

## რესურსები ინტერნეტში
* St. François Atoll 

კატეგორია:სეიშელის კუნძულების კუნძულები
კატეგორია:ინდოეთის ოკეანის კუნძულები
კატეგორია:აფრიკის კუნძულები
გეორგ შტეტცელი

**გეორგ შტეტცელი** — (გერმ. Georg Stötzel) (დ. 2 ივნისი, 1936) — გერმანელი ენათმეცნიერი. გერმანისტი. დიუსელდორფის უნივერსიტეტის ემერიტირებული პროფესორი.

## განსწავლის წლები 
გეორგ შტეტცელი სწავლობდა გერმანისტიკას, ანგლისტიკასა და ფსიქოლოგიას მარბურგში, ბონსა და აბერდინის უნივერსიტეტებში.

მისი 1963 წელს ქალაქ მარბურგში დაცული საპრომოციო ნაშრომი შეეხებოდა დიალექტური გეოგრაფიის პრობლემატიკას. 

1968 წელს მარბურგში გეორგ შტელტცელმა დაიცვა თავისი საჰაბილიტაციო შრომა უკუქცევით ზმნებზე გერმანულში. შვიდი წლის შემდეგ კი იგი მიწვეულ იქნა გერმანული ფილოლოგიისა და ლინგვისტიკის კათედრაზე დიუსელდორფის ჰაინრიხ ჰაინეს უნივერსიტეტში.

## შრომები 
* დროითი სიახლოვის სახელდებები. 1963. 
* ენის გამოხატვის მხარე და შინაარსის მხარე. 1970.  
* ენის წიგნი "ენობრივი კონტაქტები". 1976. 
* სკოლაზე გათვლილი ენათმეცნიერება. 1982. 
* გერმანისტიკა - კვლევის მდგომარეობა და პერსპექტივები. 1985. (გამომც.) 
* კონტრავერსიული ცნებები. გერმანიის ფედერაციულ რესპუბლიკაში საზოგადოებრივი ენის გამოყენების ისტორია. 1995. 
* თანადროულობის გერმანული ენის ლექსიკონი. 2002. 
* წარსულის დაძლევის ლექსიკონი. ნაციონალ-სოციალისტური წარსული საზოგადოებრივი ენის გამოყენებისას. (თორსტენ აიტცთან ერთად) 2007.

## ლიტერატურა 
* Böke, Karin; Jung, Matthias; Wengeler, Martin (გამომც.): *Öffentlicher Sprachgebrauch. Praktische, theoretische und historische Perspektiven. Georg Stötzel zum 60. Geburtstag gewidmet*. Westdeutscher Verlag, Opladen 1996, ISBN 3-531-12851-5

## იხილეთ აგრეთვე 
* გეორგ შტელტცელის მოკლე ბიოგრაფია და რეცენზიები მისი მეცნიერული შრომების შესახებ.

კატეგორია:გერმანელი ენათმეცნიერები
კატეგორია:დაბადებული 2 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1960
ამირანტის კუნძულები

**ამირანტის კუნძულები** () — არქიპელაგი ინდოეთის ოკეანის დასავლეთ ნაწილში კუნძულ მადაგასკარიდან ჩრდილო-აღმოსავლეთით, დაახლოებით 300 კმ-ით სამხრეთ-დასავლეთით სეიშელის კუნძულებიდან. შედის სეიშელის გარე კუნძულებში.

## გეოგრაფია 
არქიპელაგი შედგება 8 ცალკეული კუნძულისაგან (5 დაბალი ქვიშოვანი კუნძული და 3 მაღალი ქვიშოვანი კუნძული) და 3 ატოლისაგან, რომელთა კუნძულების საერთო რაოდენობაა 18 (სენ-ჟოზეფის ატოლი — 14, დეროში — 1 და Poivre Islands — 3). სრული სურათის შესაქმნელად ამ 11 ერთეულის გარდა ქვემოთ მოცემულ ცხრილში ნაჩვენებია წყალქვეშა რიფი და წყალქვეშა შელფი კუნძულების გარეშე. არქიპელაგის 5 ყველაზე დიდი კუნძული დასახლებულია. კუნძულების სხვადასხვა ტიპი ცხრილში ნაჩვენებია შესაბამისი ფერით.

### კუნძულები 
## ისტორია 
არქიპელაგი 1502 წელს აღმოაჩინეს ვასკო და გამას პორტუგალიური ექსპედიციის დროს და სახელი უწოდეს ადმირალ ამირანტის () პატივსაცემად. 1742 წელს საფრანგეთმა კუნძულები საკუთარ კოლონიად გამოაცხადა. ნაპოლეონის დამარცხების შემდეგ, კუნძულები 1814 წელს გადავიდა დიდი ბრიტანეთის მფლობელობაში და მიეკუთვნა მავრიკის. 1909 წელს სეიშელის კუნძულები გახდა ცალკე კოლონია და ამირანტის კუნძულებიც მის შემადგენლობაში შევიდა. 1965 წელს კუნძული დეროში ადმინისტრაციულად გადაეცა ბრიტანეთის ინდოეთის ოკეანის ტერიტორიას. 1976 წელს დამოუკიდებლობის მიღების შემდეგ დაუბრუნდა სეიშელის კუნძულების რესპუბლიკას.

## რესურსები ინტერნეტში
* Desroches Island.
* Airports 
* coordinates
* Atoll Research Bulletin (index) 
* Atoll Research Bulletin (island types) 
* Atoll Research Bulletin (African Banks) 
* African Banks (with information about South Island being eroded by 1976)
* Boudeuse
* D'Arros
* Desnoeufs
* Etoile
* Marie Louise

კატეგორია:სეიშელის კუნძულების კუნძულები
კატეგორია:ინდოეთის ოკეანის კუნძულები
კატეგორია:აფრიკის კუნძულები
ელ-კუთი

**ელ-კუთი** (), ასევე ცნობილია **კუთის** სახელით — ქალაქი ერაყში. მდებარეობს ქვეყნის აღმოსავლეთ ნაწილში. იგი არის ვასიტის მუჰაფაზის ადმინისტრაციული ცენტრი. ვასიტის მუჰაფაზა 1960 წლამდე სწორედ ელ-კუტის სახელით იყო ცნობილი. ელ-კუთი მდებარეობს მდინარე ტიგრის მარცხენა სანაპიროზე. ქალაქი 160 კილომეტრითაა დაშორებული ქვეყნის დედაქალაქ ბაღდადიდან.

ელ-კუთი მდებარეობს 23 მეტრზე ზღვის დონიდან. 2005 წლის აღწერის მონაცემებით, მისი მოსახლეობა 315 167 ადამიანს შეადგენდა და იგი არის მოსახლეობით პირველი საკუთარ მუჰაფაზაში.

1915 წელს, პირველი მსოფლიო ომის მიმდინარეობის დროს, როდესაც ოსმალეთის იმპერია დაიშალა, კუთი ოკუპირებული იქნა ბრიტანეთის იმპერიის მიერ. თუმცა ვასიტის მუჰაფაზა და მისი ადმინისტრაციული ცენტრი დიდი ხნის განმავლობაში არ დარჩენილან ბრიტანეთის იმპერიაში და მალე შეურთდნენ ერაყის სამეფოს.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ვასიტის მუჰაფაზა

## რესურსები ინტერნეტში 
* Iraq Image - Al Kut Satellite Observation 

კატეგორია:ერაყის ქალაქები
სამხრეთის მარჯნის ჯგუფი

**სამხრეთის მარჯნის ჯგუფი** () — მდებარეობს ინდოეთის ოკეანის დასავლეთ ნაწილში, შედგება ორი კუნძულისაგან და შედის სეიშელის გარე კუნძულებში. მდებარეობს კუნძულოვანი ქვეყნის სამხრეთში, კუნძული პლატი 135 კმ-ში და კუნძული კოეტივი 300 კმ-ში.

## გეოგრაფია 
სამხრეთის მარჯნის ჯგუფის კუნძულები მდებარეობს სეიშელის კუნძულების აღმოსავლეთ და ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. კუნძული პლატი ქვეყნის უდიდეს კუნძულ მაედან და მასზე მდებარე დედაქალაქ ვიქტორიადან დაშორებულია 135 კმ-ით, ხოლო კუნძული კოეტივი, რომელიც პლატიდან სამხრეთით მდებარეობს კიდევ 171 კმ-ით. კუნძულები დაფარულია ტროპიკული ბალახოვანი მცენარეულობით და გარშემორტყმულია მარჯნის რიფებით, განსაკუთრებით სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში.

### კუნძულები 
სამხრეთის მარჯნის ჯგუფი შედგება ორი კუნძულისაგან, რომლებიც ერთმანეთისგან დაშორებულია 171 კმ მანძილზე. ორივე ჩრდილო-აღმოსავლეთით მდებარე ქვიშოვანი რიფებია:

## მოსახლეობა 
ორივე კუნძული დასახლებულია. მთავარი დასახლებული პუნქტი მდებარეობს კოეტივის კუნძულზე.

## პრეტენზიები 
მავრიკი პრეტენზიას აცხადებს სამხრეთის მარჯნის ჯგუფის ორივე კუნძულზე.

## რესურსები ინტერნეტში
* სეიშელის არქიპელაგის კუნძულები  
* კოეტივის კუნძული  

კატეგორია:სეიშელის კუნძულების კუნძულები
კატეგორია:ინდოეთის ოკეანის კუნძულები
კატეგორია:აფრიკის კუნძულები
პლატი (კუნძული)

**პლატი** (, ) — სამხრეთის მარჯნის ჯგუფის კუთვნილი კუნძული,რომელიც შედის სეიშელის გარე კუნძულებში. მდებარეობს 135 კმ-ით სამხრეთით კუნძულ მაედან.

## გეოგრაფია 
პლატის კუნძულის სიგრძე ჩრდილოეთიდან სამხრეთისკენ შეადგენს დაახლოებით  1250 მეტრს, აღმოსავლეთიდან დასავლეთისკენ — 250-550 მეტრს. ფართობი — 0,65 კმ².

ბარიერული რიფი პლატიდან გრძელდება 5 კმ-ზე ჩრდილოეთით, 0,8 კმ-ზე აღმოსავლეთით და 2,4 კმ-ზე სამხრეთით, რითაც ის პლატს ფსევდო-ატოლად ქმნის. ბარიერული რიფი და ლაგუნა სრულიად სწორია, ამიტომ კუნძულზე დაჯდომა ადვილი და უსაფრთხოა. რიფის დატბორილი გარშემოწირულობა კუნძულიდან დასავლეთით გრძელდება 12 კმ-ზე და სამხრეთით 18 კმ-ზე, რითაც ირკვევა, რომ ეს ჩაძირული ატოლების ნარჩენებია, რომლის ფართობი დაახლოებით 270 კმ²-ია.

## მოსახლეობა 
კუნძულის დასავლეთ სანაპიროზე არსებობს პატარა დასახლება (3 ადამიანი) რამდენიმე კოტეჯით.

## ტრანსპორტი 
კუნძულს შუაში კვეთს 900 მეტრიანი პლატის კუნძულის აეროპორტი, რომელიც გადაჭიმულია ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ.

## რესურსები ინტერნეტში
* სეიშელის არქიპელაგის კუნძულები  

## სქოლიო
კატეგორია:სეიშელის კუნძულების კუნძულები
კატეგორია:ინდოეთის ოკეანის კუნძულები
კატეგორია:აფრიკის კუნძულები
კატეგორია:კუნძულები ანბანის მიხედვით