open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
შებექე

**შებექე** () — აზერბაიჯანელი ხელოსნების მიერ შექმნილი ჭრელი ფანჯრები, რომლებიც შედგებიან წვრილი ხის ნაწილებისგან, რომლებშიც ჩაწებებულია სხვადასხვა ფერის შუშები.

შექის ხანების სასახლეში შებექეთი შევსებულია კედლები და ოთახებს შორის არსებული ნაპრალები. როგორც აღნიშნავენ შებექეთი შესრულებულია სასახლის მთავარი ფასადიც. შენობის ფასადზე გამოდის ძირითადი და გვერდითი ოთახების შებექე ვიტრაჟები. ითვლება, რომ შექის ხანების სასახლის არქიტექტურის თავისებურებაა მდგომარეობს ზუსტად იმაში, რომ ფასადზე და ცენტრალურ პავილიონზე გამოდის შებექე.

XVIII—XIX საუკუნის მრავალრიცხვოვანი შენობა-ნაგებობები, რომლებიც მორთულნი არიან შებექეთი ქალაქ შუშაში მრავლად იყო.

## გალერეა

Image:Shaki khan palace 1.jpg|
Image:Shekikhanentrance.jpg|
Image:Shah Abbas mosque in Ganja 2.png|

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანული კულტურა
ვარშავის რკინიგზის სადგური (სანქტ-პეტერბურგი)

**ვარშავის რკინიგზის სადგური** () — მგზავრთა მომსახურებისათვის განკუთვნილი ისტორიული შენობა საქნტ-პეტერბურგში. მდებარეობდა პეტერბურგ-ვარშავის რკინიგზის დასაწყისში.

ამჟამად პირველადი დანიშნულებით არ მოქმედებს. არის არქიტექტურული ძეგლი, რეკონსტრუქციის შემდეგ ფუნქციონირებს, როგორც სავაჭრო-გასართობი ცენტრი.

## ისტორია 
რკინიგზის სადგური ააშენეს 1852-1853 წელს არქიტექტორ ქსავერ სკარჟინსკის პროექტის მიხედვით და განსაზღვრული იყო რკინიგზისათვის რომელიც უნდა გაეყვანათ დედაქალაქიდან გატჩინის სამეფო რეზიდენციამდე. გზის სიგრძე იყო 44,6 კმ. რკინიგზა გაიხსნა 1853 წლის 31 ოქტომბერს. შენობას თავდაპირველად სამი მხრიდან გარს ერტყა ბაქანი, რომელიც ერთმანეთთან დაკავშირებული იყო მეტალისა და რკინის თაღოვანი კონსტრუქციით.

1857-1860 წლებში სადგურის გაფართოების მიზნით ააგეს ახალი შენობა (არქიტექტორი პეტრე სალიმანოვიჩი), ორი ქვის სახლი მომსახურე პერსონალისათვის (ერთი შემორჩენილია). 1857 წლიდან ხაზის მშენებლობა მიმდინარეობს რუსეთის რკონიგზის მთავარი საზოგადოების მიერ. 

1859 წელს გზა გააგრძელეს ფსკოვამდე (273 კმ), 1862 წლის 15 (27) დეკემბერს გაიხსნა მოძრაობა ვარშავამდე. ცალკე ტოტმა პრუსიის საზღვრამდე (ლანდვაროვო-ვერჟბოლოვო) სანქტ-პეტერბურგი დააკავშირა ევროპის სახელმწიფოთა დედაქალაქებს. ვარშავის ხაზების მატარებლები გამოირჩეოდნენ კომფორტული და კეთილმოწყობილი ვაგონებით, რომლებიც, პირველ რიგში, პირველი კლასის მგზავრებისთვის იყო განკუთვნილი. სწორედ სანქტ-პეტერბურგიდან გაემგზავრა ევროპაში ვლადიმერ ნაბოკოვი „ჩრდილოეთის ექსპრესით“. 

პირველი მსოფლიო ომის დროს ვარშავის ვაგზალი, როგორც ნაკლებდატვირთული, დაჭრილების ეშელონს იღებდა. მათ მისაღებად სპეციალური რკინიგზის ხაზი დაამონტაჟეს. 

1930-იან წლებში ვარშავის სადგურის ახლოს ააშენეს სარკინიგზო-ტრამვაის სატვირთო სადგური, რომელმაც მოგვიანებით მიიღო ევგენი კრასუცკის სახელწოდება. სანქტ-პეტერბურგის 1935 წლის გენერალური გეგმის თანახმად იგეგმებოდა იზმაილოვის პროსპექტის გაგრძელება რკინიგზის სადგურამდე, რის გამოც ვაგზლის შენობა უნდა დანგრეულიყო, თუმცა ამ გეგმის განხორციელება არ შედგა.  

დიდი სამამულო ომის პერიოდში შენობა დაბომბვებისაგან სერიოზულად დაზიანდა. სარესტავრაციო სამუშაოები დასრულდა 1949 წელს. სადგურის მთავარ ფასადზე, ნიშში დააყენეს ვლადიმერ ლენინის ქანდაკება. საბჭოთა პერიოდში ვარშავის ვაგზლიდან იგზავნებოდა მატარებლები ბალტიისპირეთში, დასავლეთ უკრაინაში, ასევე საერთაშორისო რეისები (ბერლინი, ვარშავა. პრაღა).

2001 წლის 15 მაისს სადგური დაიხურა სარესტავრაციო სამუშაოებისთვის.

სადგურის სახელიდან მომდინარეობს მთელი რიგი ტოპონიმები: მატარებლის, ხიდის, ტაძრისა და ქუჩის სახელწოდებები. 

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური ვებგვერდი

## სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები სანქტ-პეტერბურგში
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის რკინიგზის სადგურები
სონამ კაპური

**სონამ კაპური** (, დ.9 ივნისი, 1985, ჩემბური, მუმბაი, ინდოეთი) — ინდოელი მსახიობი.

## ბიოგრაფია
სონამ კაპური დაიბადა 1985 წლის 9 ივნისს ჩემბურში, მუმბაი. ის არის ცნობილი იდოელი მსახიობის, ანილა კაპურისა და ყოფილი მოდელის, სუნიტა კაპურის უფროსი შვილი. ის, სურინდერა კაპურის შვილიშვილი და სანჯა კაპურისა და პროდიუსერების, ბინი კაპურისა და სანდიპა მარვახას დიშვილია. მას ჰყავს და - რეია და ძმა - ხარვანდხანი. მისი ბიძაშვილები, არჯუნ კაპური და რანვირ სინგხი ასევე მსახიობები არიან.

სონამი სწავლობდა ჯუხუს სკოლაში *Arya Vidya Mandir*, შემდეგ კი ჩააბარა სინგაპურში *United World College of South East Asia*-ში, სადაც ორი წლის განმავლობაში სწავლობა. ის ასევე სწავლობდა პოლიტოლოგიასა და ეკონომიკას აღმოსავლეთ ლონდონის უნვიერსიტეტში. სონამ კაპური საუბრობს შემდეგ ენებზე: ჰინდი, ურდუ, მარათული, პენჯაბური, ინლისური.

2018 წლის 8 მაისს სონამ ცოლად გაჰყვა მეგობარს, ბიზნესმენ ანანდ ახუჯუს, რომელსაც ოთხ წლის განმავლობაში ხვდებოდა.

## კარიერა
სამსახიობო კარიერის დაწყებამდე სონამ კაპური რანბირ კაპურთან ერთად ასისტენტად მუშაობდა სანჯაი ლილა ბანსალთან, ფილმ *„სიბნელის“* (2005) გადაღებისას.

პირველი მისი მთავარი ფილმი გახდა *„მადლობა“*. ფილმი გააკრიტიკეს, თუმცა საშუალო შეფასება მაინც დაიმსახურა. მისმა მეორე ფილმმა *„წელიწადი დროები“* ეკონომიკური კრახი განიცადა, თუმცა ის აღიარეს კინოკრიტიკოსებმა და მისი ჩვენება გაიმართა ჩიკაგოს საერთაშორისო ფესტივალზე. 2012 წელს სონამის მხოლოდ ერთი ფილმი გამოვიდა *„მოთამაშეები“*, რომელიც ფილმის *„ქურდობა იტალიურად“* მსგავსი იყო. გადაღებების ნაწილი რუსეთშიც მიმდინარეობდა. ფილმი დაბალგაყიდვადი იყო და კრიტიკოსთა დაბალი შეფასებები დაიმსახურა.

2013 წელს გამოვიდა სონამის ორი ფილმი: *„გაიქეცი, მელკა, გაიქეცი“* ფარხან ახტარომთან ერთან. ეს გახდა წლის საუკეთესო ფილმი Filmfare-ის ვერსიით. მეორე ფილმი კი იყო *„უიმედოდ შეყვარებული“* ჯანუშთა ერთად. ამ ფილმმა მას მუტანა პირველი გამარჯვება Filmfare Award-ზე ნომინაციაში *„საუკეთესო ქალის როლი“*.

ის ასევე გადაღებულია Coldplay-სა და ბიონსეს სიმღერა *Hymn for the Weekend*-ის კლიპში (ალბომი *A Head Full of Dreams*). კლიპის პრეზენტაცია შედგა 2016]] წლის 29 იანვარს. სონამ კაპური ჩანს კლიპის დასასრულს, თუ როგორ მირბის ის ფერად სარიში გამოწყობილი და როგორ ისვრის ყვავილებს ჰაერში.

ამავე წელს გამოვიდა ფილმი *„ნირჯა“*, რომელშიც სონამი ნირჯა ბხანოტის, ბორტ-გამცილებლის როლს ასრულებს, რომელიც ტერორისტებისგან მგზავრთა გადარჩენისას დაიღუპა. ფილმს ჰქონდა კომერციული წარმატება და დადებითი შეფასება დაიმსახურა კრიტიკოსთა მხრიდან. ასევე, მან მსახიობს Filmfare Award-ის ნომინაციაში *„საუკეთესო ქალი მსახიობი“* წარმატება მოუტანა. სონამს ასევე გადასცეს ნაციონალური კინოპრემია.

2018 წელს გამოვიდა სამი ფილმი სონამის შევრულებით: *„Veere Di Wedding“*, რომელშიც ასევე თამაშობნენ კარინა კაპური, სვარა ბხასკარი და დამწყები მსახიობი შიკხა ტალსანია; *„ჩანაცვლება“* - აკშაი კუმართან ერთად, რომელმა ფილმაც კრიტიკოსთა გასხვავებული შეფასება დაიმსახურა; ბიოგრაფიული ფილმი სანჯაი დატიზე, სადაც ითამაშა მთავარი გმირის მეგობრის როლი, რომლის იმიჯიც ეფუძნება მსახიობ თინა მუნიმის პიროვნებას.

## რესურსები ინტერნეტში
* სონამ კაპური
* https://www.rottentomatoes.com/celebrity/sonam_kapoor
* სონამ კაპური ფეისბუქზე

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 9 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1985
კატეგორია:ინდოელი მსახიობები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის ბიბლიოთეკა

**რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის ბიბლიოთეკა** () — უდიდესი სახელმწიფო ბიბლიოთეკა სანქტ-პეტერბურგში, მდებარეობს ვასილევსკის კუნძულზე, მისამართზე ბირჟის ხაზი სახლი 1. მსოფლიოს ერთ-ერთი უდიდესი ბიბლიოთეკა და რუსეთის ფედერაციის მესამე ბიბლიოთეკა წიგნადი ფონდის მიხედვით.

## ისტორია 
ბიბლიოთეკა დაარსდა პეტრე I-ის დეკრეტის მიხედვით, მიუხედავად იმისა, რომ აღნიშნულ დეკრეტს ჩვენამდე არ მოუღწევია ბიბლიოთეკის დაარსების თარიღად მიიჩნევა 1714 წლის სექტემბერი, წიგნების ბიბლიოთეკიდან მკითხველებისთვის გაცემის დასაწყისი.

პირველი სახელმწიფო საჯარო ბიბლიოთეკა რუსეთში. მისი ფონდის უდიდეს ნაწილს შეადგენს ხელნაწერები და წიგნები მოსკოვის სამეფო ბიბლიოთეკიდან, პეტრე I-ის პირადი კოლექცია საზაფხულო სასახლიდან, ჰერცოგ ჰოლშტეინების ბიბლიოთეკიდან, კურლიანდიის ჰერცოგების ელგავის ბიბლიოთეკიდან.

XVIII საუკუნიდან მოყოლებული ბიბლიოთეკის ფონდები ივსებოდა კერძო პირების კოლექციით. კერძოდ, ფონდები შეივსო ისტორიკოს ვასილი ტატიშჩევის, სლავისტ ალექსანდრე იაციმირსკისა და იზმაილ სრეზნევსკის, ვაჭარ ფიოდორ პლიუშკინის, სლავისტისა და სტაროობრიადცელების მკვლევარის ვასილი დრუჟინინისა და სხვათა წიგნებით. 1901 წლიდან ვსევოლოდ სრეზნევსკის ინიციატივით დაიწყო არქეოგრაფიული ექსპედიციები რუსეთში, რათა მოსახლეობაში შეეგროვებინათ ხელნაწერები და ძველი წიგნები. 

1718 წლიდან ბიბლიოთეკა განთავსებულია კიკინის სასახლეში. 1728 წელს კი იგი განათავსეს იმ შენობაში, რომელშიც დღეს განთავსებულია კუნსტკამერა.

1747 წლის 5 დეკემბერს ბიბლიოთეკაში გაჩნდა ხანძარი, განადგურდა გოტორპის გლობუსი და შენობის კოშკი. 

1901 წლის 8 იანვარს, გათბობის სისტემის მოძველების გამო ბიბლიოთეკაში კვლავ ხანძარი გაჩნდა, რომლის დროსაც განადგურდა 1 500 ტომი ფასეული გამოცემა. ამ ამბავმა დააჩქარა ბიბლიოთეკისათვის ახალი შენობის აგების საკითხი. 1910 წელს მთავრობამ მიიღო ახალი შენობის მშენებლობის შესახებ ბრძანებულება. 1914 წელს მშენებლობა დასრულდა, მაგრამ პირველი მსოფლიო ომის დაწყების გამო იგი გადაეცა სამხედრო სამინისტროს, რომელშიც განათავსეს 166-ე საევაკუაციო ჰოსპიტალი. ბიბლიოთეკა ამ შენობაში განათავსეს 1925 წელს. 

1988 წლის 14-15 თებერვალს ბიბლიოთეკაში კიდევ ერთი ხანძარი გაჩნდა, განადგურდა იშვიათი წიგნები და გაზეთების დიდი ოდენობა. 

ხანძარმა შედეგები ასეთი იყო:
* 400 000 წიგნი;
* 500 000 სერიოზულად დაზიანდა;
* 6 000 000 დაალპო წყალმა;
* 7,5 მლნ გააფუჭა სინესტემ;
* გაზეთების 1/3 განადგურდა.

## ფონდები 
ამჟამად ბიბლიოთეკაში დაცულია 20 მლნ. წიგნი. აქ ინახება ისეთი ღირებული ხელნაწერები, როგორიცაა: იპატიევის ქრონიკა და რაძივილის ქრონიკა.

## დირექტორები 
* ივან შუმახერი — 1714—1759
* სერგეი პლატონოვი — 1925—1928
* სერგეი ჟებელიოვი — 1928—1929
* სერგეი როჟდესტვენსკი — 1929 (მ. შ.)
* ინოკენტი იაკოვკინი — 1930—1949
* გლებ ჩებოტარიოვი — 1952—1960
* ვლადიმირ ფილოვი — 1980—1988
* ვალერი ლეონოვი — 1988—2016
* ირინა ბელიაევა —  2016-დან

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური ვებგვერდი
* ბიბლიოთეკის ისტორია
* ბიბლიოთეკა ვიკიმაპიაზე

## სქოლიო
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ბიბლიოთეკები
კატეგორია:ბიბლიოთეკები ანბანის მიხედვით
სანქტ-პეტერბურგის ღვთისმშობლის ტაძრად მიყვანების ეკლესია

**სანქტ-პეტერბურგის ღვთისმშობლის ტაძრად მიყვანების ეკლესია** () — ყოფილი მართლმადიდებლური ეკლესია სანქტ-პეტერბურგში.

## ისტორია 
XVIII საუკუნი დასაწყისში ამ ადგილიდან შორიახლოს განთავსებული იყო იამბურგისა და კოპორსკის პოლკები. აქვე მდებარეობდა წმინდა ელიას სამლოცველო. 1732 წელს სამლოცველოს ადგილზე გახსნეს პოლკის ხის ღვთისმშობლის ტაძრად მიყვანების სახელობის ტაძარი, რომელსაც 1740 წლიდან მიაშენეს ელია წინასწარმეტყველის სახელობის ეგვტერი.

მის სიახლოვეს 1763-1766 წლებში ააგეს ქვის ტაძარი ტიხვინის ღვთისმშობლის ხატის სახელზე. 

1793-1810 წლებში ამ ორი ტაძრის ადგილზე არქიტექტორ ივან ლეიმის პროექტის მიხედვით ააგეს ქვის ტაძარი ღვთისმშობლის ტაძრად მიყვანების სახელზე. ტაძარი ააგეს კლასიციზმის სტილში. მას მიაშენეს ელიას და ტიხვინის ღვთისმშობლის ხატის სახელობის ეგვტერები, ჰქონდა ხის სამრეკლო. 1838 წლიდან ტაძარი სამრევლო გახდა. 

1839-1840 წლებში არქიტექტორმა ვასილი მორგანმა ააგო ქვის სამრეკლო, ორი სამლოცველო, მიტროფანე ვორონეჟელისა და ანდრეა კრეტელის სახელობის ეგვტერები.

ელიას სახელობის ეგვტერში გადაიტანეს კანკელი ელიას სახელობის სამლოცველოდან. კანკელი შექმნეს XVIII საუკუნის დასაწყისში ბაროკოს სტილში. 

1857 წლიადან ტაძარში გათბობის სისტემა დაამონტაჟეს. 1903 წელს იგი მოხატა პავლე ვეჩტომოვმა.  

1920-იან წლებში ეკლესია ობნოვლენცებს ეკუთვნოდათ. ტაძარი დახურეს და დაანგრიეს 1932 წელს, ხოლო მის ადგილზე გააშენეს მეზრბაზნეების ბაღი (არაოფიციალურად ტაძარად მიყვანების სკვერი).

ტაძრის სახელისაგან მიიღო სახელწოდება ტაძრად მიყვანების ქუჩამ.

ტაძარს ეკუთვნოდა საშემოსავლო სახლი, რომელიც აგებული იყო 1912-1913 წლებში ანდრეი აპლაქსინის მიერ. 

ადგილი სადაც იდგა ეკლესია (ფუნდამეტი), სანქტ-პეტერბურგის ძეგლთა დაცვის კომიტეტმა შეიტანა გარკვეული კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.

## ლიტერატურა 
*Панов И. И. Столетие Введенской на Петербургской стороне церкви, 1806 15/VII 1906. СПб., 1906
*Антонов В. В., Кобак А. В. Святыни Санкт-Петербурга: Ист.-церков. энцикл. СПб., 1994. Т. 1. С. 160—162.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Энциклопедия Санкт-Петербурга 
* Энциклопедия Санкт-Петербурга 
* Церковь во имя Введения во храм Пресвятой Богородицы.

## სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები სანქტ-პეტერბურგში
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის დაკარგული ტაძრები
კატეგორია:XVIII საუკუნის ეკლესიები
ჩალი

**ჩალი** () — სოფელი აზერბაიჯანში, არანის რეგიონში, ზარდაბის  რაიონში.    მოსახლეობის რაოდენობა —  	 2,265  კაცი. 

## რესურსები ინტერნეტში
* 
 

 
კატეგორია:ზარდაბის რაიონის სოფლები
გილიერმო ვილასი

**გილიერმო ვილასი** (; დ. 17 აგვისტო, 1952, მარ-დელ-პლატა, არგენტინა) — არგენტინელი ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელი, მსოფლიოს ყოფილი მეორე ჩოგანი.

ვილასს 4 დიდი სლემის ტურნირი აქვს მოგებული – 2 ავსტრალიის ღია პირველობა, 1 საფრანგეთის ღია პირველობა და 1 აშშ-ის ღია პირველობა. მან ასევე ერთხელ გაიმარჯვა წლის შემაჯამებელი ტურნირზე. ჯამში მას ATP-ის 62 ტიტული აქვს ერთეულებში მოგებული. 62-დან 49 ტიტული, ვილასმა თიხის საფარზე მოიგო და ამ საფარის ტიტულების რაოდენობით, იგი მხოლოდ რაფაელ ნადალს ჩამორჩება. არგენტინელს თიხაზე 678 მატჩი აქვს მოგებული, რაც ყველა დროის საუკეთესო შედეგია აღნიშნულ საფარზე. 1977 წელს, მან ორი თიხის დიდი სლემის ტურნირი მოიგო (აშშ-ის ღია პირველობა მაშინ თიხაზე ტარდებოდა). ამავე წელს, მას თიხაზე 53 მატჩიანი მოგებათა სერია ჰქონდა, რაც მოგვიანებით მხოლოდ ნადალმა გააუმჯობესა. აღნიშნული მიღწევების გამო, გილიერმო ვილასი ისტორიაში თიხის საფარის ერთ-ერთ საუკეთესო ჩოგბურთელად ითვლება.

1991 წელს, ვილასი საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეიყვანეს.

## სტატისტიკა და მიღწევები
### დიდი სლემის ტურნირების ფინალები: 8 (4–4)
### წლის შემაჯამებელი ტურნირის ფინალები: 1 (1–0)
(დ) – დახურული კორტი

## რესურსები ინტერნეტში 
* ვილასი ATP-ის ოფიციალურ საიტზე
* ვილასი ITF-ის ოფიციალურ საიტზე 
* ვილასი დეივისის თასის ოფიციალურ საიტზე
* ვილასი საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის ოფიციალურ საიტზე

## სქოლიო
კატეგორია:არგენტინელი ჩოგბურთელები
კატეგორია:ავსტრალიის ღია პირველობის ჩემპიონები ჩოგბურთში
კატეგორია:საფრანგეთის ღია პირველობის ჩემპიონები ჩოგბურთში
კატეგორია:აშშ-ის ღია პირველობის ჩემპიონები ჩოგბურთში
კატეგორია:დაბადებული 1952
კატეგორია:დაბადებული 17 აგვისტო
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:ბუენოს-აირესში დაბადებულები
ნიკოლოზ დავიდენკო

**ნიკოლოზ დავიდენკო** (; დ. 2 ივნისი, 1981, სევეროდონეცკი, უსსრ, სსრკ) — რუსი ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელი, მსოფლიოს ყოფილი მესამე ჩოგანი.

დიდი სლემის ტურნირებზე, დავიდენკოს საუკეთესო შედეგია 2-2 ნახევარფინალი საფრანგეთის და აშშ-ის ღია პირველობებზე. 4-დან 3 მათგანში მან როჯერ ფედერერთან დათმო შეხვედრა. 2009 წელს რუსმა ჩოგბურთელმა წლის შემაჯამებელი ტურნირი მოიგო, როდესაც ფინალში ხუან მარტინ დელ პოტრო ორ სეტში დაამარცხა. დავიდენკომ ასევე მოიგო 3 მასტერსის ტურნირი. ჯამში მას ATP-ის 21 ტურნირი აქვს ერთეულებში მოგებული. იგი ერთ-ერთი იშვიათი ჩოგბურთელია, ვისაც რაფაელ ნადალთან დადებითი მოგება-წაგების ბალანსი აქვს: 6–5. სანაკრებო დონეზე, მან ერთხელ მოიგო დეივისის თასი რუსეთის ნაკრებთან ერთად.

დავიდენკომ კარიერა 2014 წელს დაასრულა.

## სტატისტიკა და მიღწევები
### წლის შემაჯამებელი ტურნირის ფინალები: 2 (1–1)
(დ) – დახურული კორტი

## რესურსები ინტერნეტში 
* დავიდენკო ATP-ის ოფიციალურ საიტზე
* დავიდენკო ITF-ის ოფიციალურ საიტზე 
* დავიდენკო დეივისის თასის ოფიციალურ საიტზე

## სქოლიო
კატეგორია:რუსი ჩოგბურთელები
კატეგორია:დაბადებული 1981
კატეგორია:დაბადებული 2 ივნისი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ილიე ნასტასე

**ილიე ნასტასე** (; დ. 19 ივლისი, 1946, ბუქარესტი, რუმინეთი) — რუმინელი ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელი, მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი.

ნასტასეს ერთეულთა თანრიგში მოგებული აქვს 2 დიდი სლემის ტურნირი – 1 საფრანგეთის ღია პირველობა და 1 აშშ-ის ღია პირველობა. 1973 წელს, იგი გახდა პირველი მამაკაცი ჩოგბურთელი, რომელმაც საფრანგეთის ღია პირველობაზე სეტის წაგების გარეშე გაიმარჯვა. ნასტასემ ასევე მოიგო 4 წლის შემაჯამებელი ტურნირი. ჯამში მას ATP-ის 58 ტიტული აქვს ერთეულებში მოგებული. იგი 40 კვირის განმავლობაში იკავებდა რეიტინგში პირველ ადგილს.

ილიე ნასტასეს სამი დიდი სლემის ტურნირი აქვს წყვილთა თანრიგში მოგებული – 1 საფრანგეთის ღია პირველობა, 1 უიმბლდონი და 1 აშშ-ის ღია პირველობა. ჯამში მან ATP-ის 45 ტურნირი მოიგო წყვილებში. რუმინელმა ჩოგბურთელმა ასევე ორჯერ გაიმარჯვა უიმბლდონზე შერეულ წყვილებში.

1991 წელს, იგი საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეიყვანეს.

## სტატისტიკა და მიღწევები
### დიდი სლემის ტურნირების ფინალები
#### ერთეულები: 5 (2–3)
#### წყვილები: 5 (3–2)
#### შერეული წყვილები: 3 (2–1)
### წლის შემაჯამებელი ტურნირის ფინალები: 5 (4–1)
(დ) – დახურული კორტი

## რესურსები ინტერნეტში 
* ნასტასე ATP-ის ოფიციალურ საიტზე
* ნასტასე ITF-ის ოფიციალურ საიტზე 
* ნასტასე დეივისის თასის ოფიციალურ საიტზე
* ნასტასე საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის ოფიციალურ საიტზე

კატეგორია:რუმინელი ჩოგბურთელები
კატეგორია:საფრანგეთის ღია პირველობის ჩემპიონები ჩოგბურთში
კატეგორია:უიმბლდონის ჩემპიონები
კატეგორია:აშშ-ის ღია პირველობის ჩემპიონები ჩოგბურთში
კატეგორია:მსოფლიოს პირველი ჩოგნები
კატეგორია:დაბადებული 1946
კატეგორია:დაბადებული 19 ივლისი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:ბუქარესტში დაბადებულები
ლაზარე ართაზოვი

მინი|ლ. ართაზოვი. „მძინარე გოგონა“. 1903 წ.
**ლაზარე ვასილის ძე ართაზოვი** (ართაზიანი; დ. 1857 – გ. 1924) — სომეხი მხატვარი; მოღვაწეობდა თბილისში.

1880 წლიდან სწავლობდა პარიზში. ძირითადად ცხოვრობდა და მოღვაწეობდა თბილისში, მცირე ხნით — სანქტ-პეტერბურგსა და სომხეთში. 1888 წლიდან მონაწილეობდა გამოფენებში. იყო თბილისში მოქმედი ნატიფი ხელოვნების წამახალისებელი კავკასიური საზოგადოების წევრი. 1895 წლის მარტში ართაზოვის ნაქირავებ სახლში გაიმართა ტფილისის ფოტოგრაფ-მოყვარულთა საზოგადოების პირველი გამოფენა. 
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1857
კატეგორია:გარდაცვლილი 1924
კატეგორია:სომეხი მხატვრები
კატეგორია:თბილისელები
სანქტ-პეტერბურგის კვართის სტაროობრიადცული ეკლესია

**სანქტ-პეტერბურგის კვართის სტაროობრიადცული ეკლესია** () — მოქმედი მართლმადიდებლური სტაროობრიადცული ეკლესია სანქტ-პეტერბურგში. მდებარეობს ალექსანდრეს ფერმების პროსპექტზე.

## ისტორია 
ეკლესია ააგეს 1895-1896 წლებს შორის არქიტექტორ ვ. კოლიანკოვსკის პროექტის მიხედვით ამჟამინდელი 9 იანვრის მსხვერპლთა სახელობის სასაფლაოს ეზოში და აკურთხეს წმინდა ალექსანდრე ნეველის სახელზე. ღვთისმსახურება მასში მიმდინარეობდა 1937 წლის დეკემბრამდე. ამ დროს დააპატიმრეს ეკლესიის ხანგრძლივად მმართველი წინამძღვარი ალექსანდრე ჩუჟბოვსკი (დახვრიტეს 1937 წლის 28 დეკემბერს).

სტარორობრიადცებს ბელოკრინიცკის შეთანხმებით ჩამოართვეს ტაძრები ლენინგრადში ჯერ კიდევ 1930-იანი წლების შუა წლებიდან და 1982 წლამდე ისინი არალეგალურად მოქმედებდნენ. მორწმუნეები საიდუმლოდ იკრიბებოდნენ სხვადასხვა ბინებში და აღავლენდნენ ღვთისმსახურებას. 1975 წელს სსრკ-მ ჰელსინკის აქტს მოაწერა ხელი და მათაც დაიწყეს თავიანთი უფლებებისათვის ბრძოლა.

1982 წლის 30 სექტემბერს ხუთწლიანი მიწერ-მოწერის შემდეგ ლენინგრადის ქალაქის საბჭოს აღმასკომმა რეგისტრაციაში გაატარა სტაროობრიადცელების რელიგიური საზოგადოება. 1982 წლის ნოემბერში მიაღწიეს შეთანხმებას ალექსანდრე ნეველის სახელობის ყოფილი ეკლესიის შენობის გადაცემის შესახებ, რომელიც მდებარეობდა 9 იანვრის მსხვერპლთა სასაფლაოზე, მეტროსადგურ ობუხოვოსთან ახლოს. 

დანგრეული სასაფლაოს ეკლესია სტაროობრიადცებს გადაეცა 1983 წელს. ამავე წლის 25 დეკემბერს შედგა მისი საზეიმო კურთხევა ღვთისმშობლის კვართის სახელზე. 

1984 წლიდან ტაძარში მოღვაწეობდა ლეონიდ გუსევი  ქალაქ გორკიდან (ამჟამად ნიჟნი-ნოვგოროდი), 1992 წლის იანვრიდან მრევლს საკუთარი წინამძღვარი ჰყავს - გენადი ჩუნინი.

2016 წელს მიმდინარეობდა ტაძრის კომპლექსური რემონტი. სამრევლოში მოქმედებს ბავშვთა საკვირაო სკოლა, მოქმედებს სამი ასაკობრივი ჯგუფი, რომელთა შემადგენლობაცაა 20-30 ადამიანი. 

## სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები სანქტ-პეტერბურგში
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის სტაროობრიადცული ტაძრები
კატეგორია:XIX საუკუნის ეკლესიები
შიშველი სინგულარობა

**შიშველი სინგულარობა **— გრავიტაციული სინგულარობა მოვლენათა ჰორიზონტის გარეშე. შავ ხვრელში სინგულარობა არის მთლიანად გარშემორტყმული საზღვრით, რომელსაც მოვლენათა ჰორიზონტი ჰქვია, რომელშიც გრავიტაცია იმდენად ძლიერია, რომ სინათლეც კი ვერ აღწევს. აქედან გამომდინარე, მოვლენათა ჰორიზონტში მდებარე ობიექტების, მათ შორის სინგულარობის პირდაპირ დაკვირვება შეუძლებელია.

შიშველი სინგულარობის თეორიული არსებობა მნიშვნელოვანია, რადგან მათი არსებობა აჩენს შესაძლებლობას, რომ დავაკვირდეთ ობიექტს, რომელიც უსასრულო სიმკვრივისთვის კოლაფსირდება. მან აგრეთვე შეიძლება გამოიწვიოს ფარდობითობის ზოგადი თეორიისთვის საფუძვლიანი პრობლემები, რადგან ფარდობითობის ზოგადი თეორია ვერ ახდენს სინგულარობასთან ახლოს მდებარე სივრცე-დროის მომავალი ევოლუციის პროგნოზირებას.
კატეგორია:შავი ხვრელები
ღვთისმშობლის ხატის ყოველთა მწუხარეთა სიხარულის ეკლესია (სანქტ-პეტერბურგი)

**ღვთისმშობლის ხატის ყოველთა მწუხარეთა სიხარულის ეკლესია** () — მართლმადიდებლური ეკლესია სანქტ-პეტერბურგში. აგებულია 1899-1902 წლებში პ. მაიერის პროექტის მიხედვით ლახტინის ქუჩაზე. 1927 წელს დახურეს. ეკლესიას დაუბრუნდა 2000-იან წლებში. ამჟამად სანქტ-პეტერბურგის ეპარქიის სამრევლო ეკლესიაა.

## ისტორია 
ღვთისმშობლის ხატის ყოველთა მწუხარეთა სიხარულის ეკლესია ააგეს 1899-1902 წლებში არქიტექტორ პეტრე იულიანეს ძე მაიერის პროექტის მიხედვით. შენობა ააგეს ფსევდორუსულ არქიტექტურ სტილში. ეკლესიის შენობას ჰქონდა ორი სართული და შემკული იყო სამი ხახვისებური გუმბათით. თავად ეკლესია განთავსებული იყო მეორე სართულზე და აკურთხა ნარვის ეპისკოპოსმა ინოკენტიმ  1902 წლის 7 (20) თებერვალს. ეკლესიაში განთავსებული იყო მოოქროვილი კანკელი. 

1902 წლიდან მოყოლებული 20 წელი ტაძრის წინამძღვარი იყო ალექსანდრე ტიხომოროვი, რომელიც საბჭოთა ხელისუფლების პერიოდში რეპრესიების მსხვერპლი გახდა. 1919 წელს ეკლესია სამრევლო გახდა. 1927 წელს ეკლესია დახურეს გუბერნიის აღმასრულებელი კომიტეტის პრეზიდიუმის დადგენილებით, ხოლო ამავე წლის 27 ნოემბერს მისი ფასეულობები გადაიტანეს მატათა მოციქულის ეკლესიაში. შენობა კი გადაეცა ჰენრიხ ტურნერის სახელობის ფიზიკურად დეფექტური ბავშვების სახლს. გადაკეთების დროს, 1929 წელს მოხსნეს სახლის ფასადის დეკორაცია და გადააკეთეს კლასიციზმის სტილში, მოანგრიეს ეკლესიის ხახვისებური გუმბათებიც.

## თანამედროვეობა 
საბჭოთა პერიოდში შენობაში განთავსებული იყო სხვადასხვა სამკურნალო დაწესებულებები. 1980-იანი წლების დასაწყისში იგი დაანგრიეს. 2000-იანი წლების დასაწყისში შენობა გაარემონტეს და მასში კვლავ ბავშვთა ორთოპედიულ-ტრამვატოლოგიური სასწავლო-სამკურნალო ცენტრი გახსნეს. რესტავრაციის პერიოდში აღადგინეს ეკლესია, რომელმაც სამრევლო ეკლესიის სტატუსი მიიღო. 

2001 წელს სანქტ-პეტერბურგის ძეგლთა დაცვის კომიტეტმა ეკლესია შეიტანა იმ კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში, რომელსაც აქვს ისტორიული, სამეცნიერო, სამხატვრო ან სხვა ღირებულება. ისტორიულ-არქიტექტურული ღირებულება აქვს შენობის შემორჩენილ ინტერიერს: მეორე სართულის ეკლესიის დარბაზი, რუსული სტილის დეკორირებული პილასტრები, კესონირებული ჭერი, ორნამერტირებული მოხატულობა, მუხის კარი ეკლესიის დარბაზში. ამჟამად მუშავდება პროექტი, რომელიც ითვალისწინებს შენობის შიდა ხედის აღდგენას 1902 წლის მდგომარეობით.

## რესურსები ინტერნეტში
* В. В. Антонов, А. Ф. Кобак. Церковь БОЖИЕЙ МАТЕРИ «ВСЕХ СКОРБЯЩИХ РАДОСТИ» при приюте детей-калек и паралитиков Василеостровского отдела Общества попечения о бедных и больных детях  // Антонов В. В., Кобак А. В. Святыни Санкт-Петербурга: Христианская историко-церковная энциклопедия. — СПб.: Лики России, 2003 (электронная версия на сайте encspb.ru)
* Вестник института им. Г. И. Турнера  // Есть на Лахтинской место святое. Вестник института им. Г. И. Турнера. № 5 (58), май 2013 г.

კატეგორია:რუსეთის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები სანქტ-პეტერბურგში
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის მართლმადიდებლური ტაძრები
კატეგორია:XIX საუკუნის ეკლესიები
დარახველიძე

**დარახველიძე** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* ალექსანდრე დარახველიძე — მოცეკვავე, ქორეოგრაფი
* გიორგი (ბუხუტი) დარახველიძე — მოცეკვავე
* დავით დარახველიძე — ინჟინერი, თანამდებობის პირი
* სიმონ დარახველიძე — ქართველი ტრავმატოლოგ-ორთოპედი
* შალვა კრინიცკი (დარახველიძე) — პათოლოგანატომი
* ცაცა დარახველიძე — პოლიტიკური აქტივისტი

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
სანქტ-პეტერბურგის იოანე ღვთისმეტყველის ეკლესია

**სანქტ-პეტერბურგის იოანე ღვთისმეტყველის ეკლესია** () — მოქმედი ლუთერანული კირხე სანქტ-პეტერბურგში. აგებულია 1859-1860 წლებში ჰარალდ ბოსეს პროექტის მიხედვით. ეკუთვნის ქალაქის ესტონურ-გერმანული წარმომავლობის მრევლს. ამჟამად მიეკუთვნება ინგრიის ევანგელისტურ-ლუთერანულ ეკლესიას. 

## ისტორია 
ლუთერანული საზოგადოება ჩამოყალიბდა 1731 წელს კადეტთა პირველი კორპუსის შენობაში. 1834 წელს საზოგადოებას ეწოდა მიქაელ მთავარანგელოზის სახელი. 1841 წელს იმპერატორმა ნიკოლოზ I-მა გამოსცა ბრძანება გადაეტანათ ეკლესია კერძო შენობაში. ამავე დროს შედგა ერთიანი საზოგადოების გაყოფა გერმანულ და ესტონურ საზოგადოებად. ესტონური მრევლი ფორმალურად ჩამოყალიბდა 1842 წლის მაისში, ბიუჯეტის თანხით მათ იქირავეს სახლი შეკრებებისთვის. 

ეკლესიის შენობას ოფიცრების ქუჩაზე საფუძველი ჩაეყარა 1859 წლის 24 ივნისს. შენობა გათვლილი იყო 800 ადამიანზე. არქიტექტორი იყო  ჰარალდ ბოსე, ხოლო მშენებელი კ. ციგლერ ფონ შაფჰაუზენი. ეკლესია აკურთხეს 1860 წლის 27 ნოემბერს. შენობა ააგეს ფსევდორომანულ არქიტექტურულ სტილში. ეკლესიას ჰქონდა დიდი კოშკური სამრეკლო. მშენებლობისათვის მნიშვნელოვანი თანხა გამოყვეს ბიუჯეტიდან, ხოლო ნაწილი თავად მრევლმა გაიღო, რომელთა შორის აქტიურობდნენ ბარონი ე. მეიენდორფი და ლეიბ-ექიმი შოლცი. ეკლესიის მშენებლობა 65 ათასი ვერცხლის რუბლი დაჯდა. 

მრევლს ასევე ეკუთვნოდა მთელი რიგი კარის ეკლესიები, მათ შორის ციხეებში. სამრევლოში მოქმედებდა საეკლესიო სკოლა, თავშესაფარი და ბავშვთა სახლი.

1930 წელს ეკლესია დახურეს. შემდეგ შენობა გადააკეთეს კონსტრუქტივიზმის არქიტექტურულ სტილში, სამრეკლო დაანგრიეს, მთავარ ფასადზე მიაშენეს კიბე, შიგნით სართულებს შორის გადახურვა გააკეთეს. ფასადი შელესეს. შენობის შიგნით კი განათავსეს კლუბი.

1993 წელს სანქტ-პეტერბურგში დარეგისტრირდა ლუთერანების ესტონური საზოგადოება, რომელსაც 1997 წლის 29 მაისს გადაეცა შენობა. 2000 წლის 25 ნოემბრიდან აქ იმართებოდა რეგულარული ლოცვა ესტონურ ენაზე. მრევლი მიეკუთვნება ინგრიის ევანგელისტურ-ლუთერანულ ეკლესიას. 

2009 წელს დაიწყო ეკლესიის რესტავრაცია, აღადგინეს სამრეკლო და ფასადი, რომელსაც დაუბრუნდა ისტორიული სახე. რესტავრაციისათვის 3,1 მლნ კრონი გამოყო ესტონეთის კულტურის სამინისტრომ.

2011 წლის 20 თებერვალს, სარესტავრაციო სამუშაოების დასრულების შემდეგ შედგა იოანე ღვთისმეტყველის სახელობის ეკლესიის გახსნა და კურთხევა. ცერემონიალში მონაწილეობა მიიღო ესტონეთის პრეზიდენტმა ტოომას ილვესმა.

## ლიტერატურა 
* Е. Е. Князева, Г. Ф. Соколова «Лютеранские церкви и приходы России XVIII—XX вв.», Санкт-Петербург, «Литера», 2001, ISBN 5-89319-048-3
* Церковь св. Иоанна в Энциклопедии Петербурга (здание) 
* Церковь св. Иоанна в Энциклопедии Петербурга (приход) 

## რესურსები ინტერნეტში
* Концертный зал «Яани Кирик» — церковь Святого Иоанна
* В Петербурге на Церкви Святого Иоанна установлена маковка  // Novosti ERR, 07.03.2010
* Реставрация церкви Св. Яна в Петербурге будет завершена  // DELFI, 29.03.2010
* В Петербурге освятили церковь Святого Иоанна  // Радио Балтика, 20.02.2011

## სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები სანქტ-პეტერბურგში
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ლუთერანული ეკლესიები
კატეგორია:ნეორომანული არქიტექტურა
კატეგორია:ინგრიის ეკლესიები
კატეგორია:XIX საუკუნის ეკლესიები
სანქტ-პეტერბურგის წმინდა ეკატერინეს შვედური ეკლესია

**სანქტ-პეტერბურგის წმინდა ეკატერინეს შვედური ეკლესია** () — მოქმედი ლუთერანული კირხე სანქტ-პეტერბურგში. აგებულია 1863-1865 წლებში კარლ ანდერსონის პროექტის მიხედვით. ეკუთვნის ქალაქის შვედური წარმომავლობის მრევლს. ღვთისმსახურება აღევლინება რეგულარულად რუსულ და შვედურ ენებზე.

## ისტორია 
შვედური საზოგადოება ჩამოყალიბდა ნიენშანცში. თავდაპირველად ეკუთვნოდა შვედეთის ეკლესიას. ჩრდილოეთის ომის შედეგად ინგერმანლანდია რუსეთს გადაეცა, მოსახლეობის ნაწილი სანქტ-პეტერბურგში გადასახლდა. მათ შეკრებები დაიწყეს 1703 წლიდან და იკრიბებოდნენ კერძო პირის, პასტორ იაკობ მაიდელინის სახლში.

1734 წელს ანა იოანეს ასულმა საზოგადოებას აჩუქა მიწის ნაკვეთი თანამედროვე ნევის პროსპექტის რაიონში, სადაც ააშენეს პირველი ხის ეკლესია წმინდა ანას სახელზე. 1745 წელს შვედური და ფინური საზოგადოება გაიყო. ფინური საზოგადოება დარჩა ძველ ადგილზე, იქ სადაც ახლა მდებარეობს წმინდა მარიამის ფინური ეკლესია, ხოლო შვედებმა სალოცავი ნაგებობა ააშენეს ახალ ადგილზე, სადაც 1767 წელს ააგეს ქვის ეკლესია წმინდა ეკატერინეს სახელზე. მომავალში ეკლესია არაერთხელ გადააკეთეს. ეკლესიასთან მოქმედებდა სამრევლო სკოლა, ბავშვთა სახლი გოგონებისა და ბიჭებისათვის, თავშესაფარი, საქველმოქმედო დაწესებულება. ეკლესიის მრევლთა შორის იყო ნობელებისა და ლიდვალების ოჯახები, ასევე იუველირი კარლ ფაბერჟე. ამ ეკლესიაში ჯვარი დაიწერა კარლ გუსტავ მანერჰეიმმა, ფინეთის მომავალმა პრეზიდენტმა. 

სამრევლო ფუნქციონირებდა 1934 წლამდე, ამ დროისათვის იგი საბჭოთა ხელისუფლებამ დახურა. შენობაში განათავსეს სხვადასხვა ორგანიზაციები, მათ შორის უკანასკნელი იყო მოსწავლე-ახალგაზრდობის სპორტული სკოლა. 

სამრევლოს მოღვაწეობა განახლდა 1993 წელს. 2005 წელს შენობა მთლიანად გადაეცა შვედურ საზოგადოებას. ლუთერანული საზოგადოება ითვლება შვედურად, მაგრამ იგი არ შედის შვედეთის ეკლესიის დაქვემდებარებაში და მიეკუთვნება ევაგნგელისტურ-ლუთერანული ეკლესიების კავშირს. ლუთერანული მრევლის გარდა წმინდა ეკატერინეს ეკლესიაში მიმდინარეობს ინგლისის ეკლესიის საზოგადოების ღვთისმსახურებაც.

## არქიტექტურა 
* ქვის ეკლესია 300 ადამიანზე. მისი მშენებლობა დაიწყეს 1767 წლის 17 მაისს, არქიტექტორი ი. ფელტენი, აკურთხეს 1769 წლის 29 მაისს. 
* ახალი ეკელსია 1200 ადამიანზე. მშენებლობა დაიწყეს 1863 წლის 28 დეკემბერს არქიტექტორ კარლ ანდერსონის პროექტით. შენობა ააგეს ფსევდორომანულ სტილში. მთავარი ქტიტორი იყო გრაფი ა. არმფელტი და იმპერატორმა ალექსანდრე II-მ შესწირა 5 000 რუბლი. ეკლესია მოხატა მიუნხენელმა პროფესრმა ნ. ტირშემმა. ეკლესიაში ასევე დაამონტაჟეს ორღანი. მისი კურთხევა შედგა 1865 წლის 28 ნოემბერს.

## ლიტერატურა
* Е. Е. Князева, Г. Ф. Соколова «Лютеранские церкви и приходы России XVIII—XX вв.», Санкт-Петербург, «Литера», 2001, ISBN 5-89319-048-3

## რესურსები ინტერნეტში
* Церковь св. Екатерины в Энциклопедии Петербурга (здание) 
* Церковь св. Екатерины в Энциклопедии Петербурга (приход) 
* Генеральное консульство Швеции в Санкт-Петербурге: Шведский приход в Санкт-Петербурге 

კატეგორია:რუსეთის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები სანქტ-პეტერბურგში
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ლუთერანული ეკლესიები
კატეგორია:ნეორომანული არქიტექტურა
როდ ლეივერი

**როდნი ჯორჯ ლეივერი** (; დ. 9 აგვისტო, 1938, როკჰემპტონი, ავსტრალია) — ავსტრალიელი ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელი. აღიარებულია ერთ-ერთ საუკეთესო ჩოგბურთელად ისტორიაში.

ლეივერს ერთეულებში 11 დიდი სლემის ტურნირი აქვს მოგებული – 4 უიმბლდონი, 3 ავსტრალიის ღია პირველობა, 2 აშშ-ის ღია პირველობა და 2 საფრანგეთის ღია პირველობა. 1962 და 1969 წლებში, მან შეძლო ოთხივე დიდი სლემის მოგება. იგი ერთადერთი და დღემდე უკანასკნელი მამაკაცი ჩოგბურთელია ისტორიაში, ვინც პროფესიონალურ ეპოქაში აღნიშნულის მიღწევა შეძლო. ლეივერს სხვა მრავალი რეკორდი ეკუთვნის როგორც პროფესიონალურ ეპოქამდე, ასევე მის შემდეგ.

როდ ლეივერმა წყვილებში 6 დიდი სლემი მოიგო – 4 ავსტრალიის ღია პირველობა, 1 საფრანგეთის ღია პირველობა და 1 უიმბლდონი. მან შერეულ წყვილებშიც შეძლო ორჯერ უიმბლდონზე და ერთხელ საფრანგეთის ღია პირველობაზე გამარჯვება.

სანაკრებო დონეზე, ლეივერმა ავსტრალიის ნაკრებთან ერთად 5-ჯერ მოიგო დეივისის თასი. 1981 წელს, იგი საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეიყვანეს.

## სტატისტიკა და მიღწევები
### დიდი სლემის ტურნირების ფინალები
#### ერთეულები: 17 (11–6)
#### წყვილები: 12 (6–6)
#### შერეული წყვილები: 4 (3–1)
## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* ლეივერი ATP-ის ოფიციალურ საიტზე
* ლეივერი ITF-ის ოფიციალურ საიტზე 
* ლეივერი დეივისის თასის ოფიციალურ საიტზე 
* ლეივერი საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის ოფიციალურ საიტზე

## სქოლიო
კატეგორია:ავსტრალიელი ჩოგბურთელები
კატეგორია:ავსტრალიის ღია პირველობის ჩემპიონები ჩოგბურთში
კატეგორია:საფრანგეთის ღია პირველობის ჩემპიონები ჩოგბურთში
კატეგორია:უიმბლდონის ჩემპიონები
კატეგორია:აშშ-ის ღია პირველობის ჩემპიონები ჩოგბურთში
კატეგორია:დაბადებული 1938
კატეგორია:დაბადებული 9 აგვისტო
კატეგორია:ბრიტანეთის იმპერიის ორდენის წევრები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
იოლანდა ანჟუელი

**იოლანდა ანჟუელი** (; დ. 2 ნოემბერი, 1428 — გ. 23 მარტი, 1484) — ვალუას დინასტიის ანჟუელთა განშტოების წარმომადგენელი. ნეაპოლის მეფე რენე I-ისა და მისი პირველი ცოლის, იზაბელ ლოთარინგიელის შუათანა შვილი. დედის, ძმისა და ძმიშვილის გარდაცვალების შემდეგ, იგი გახდა ლოთარინგიის ჰერცოგინია, ტახტის შენარჩუნების გზით კი საკუთარ ბიძაშვილზე იქორწინა, რომელთანაც ექვსი შვილი შეეძინა. 

## ბიოგრაფია და შვილები 
იოლანდა იყო ნეაპოლის მეფე რენე ანჟუელისა და მისი პირველი მეუღლის, დედოფალ იზაბელ ლოთარინგიელის ასული, რომელიც ასევე ლოთარინგიის ჰერცოგინია იყო. მას ტყუპისცალი ძმა ჰყავდა, რომელსაც ნიკოლა ერქვა, თუმცაღა იგი მალევე დაიღუპა. თავად მას, სახელი ბებიის, დედოფალ იოლანდა არაგონელის პატივსაცემად დაარქვეს. 

1445 წელს მშობლებმა იგი ცოლად შერთეს ვემონტის გრაფ ანტუანის ვაჟ ფრიდრიხს, რომლებიც მათ დიდ საფრთხეს უქადდნენ. 1453 წელს იზაბელ ლოთარინგიელი გარდაიცვალა, ტახტზე კი იოლანდას ძმა, ჰერცოგი ჟან II ავიდა, რომელიც 1470 წელს დაიღუპა. მის შემდეგ ლოთარინგიის ჰერცოგი ჟანის ვაჟი ნიკოლა I ხდება, თუმცა იგი სულ სამ წელიწადში, 1473 წელს უშვილოდ დაიღუპა, რის გამოც ლოთარინგიის ტახტზე იოლანდა და ფრიდრიხი ადიან. 

იოლანდასა და ფრიდრიხს მრავალწლიანი ქორწინებიდან სულ ექვსი შვილი შეეძინათ:
# რენე II (დ. 1451 — გ. 1508), ლოთარინგიის ჰერცოგი, ცოლად შეირთო ფილიპა გელდერსელი. სწორედ მისი შთამომავალი იყო შოტლანდიის დედოფალი მარია დე გიზი და მისი ქალიშვილი, შოტლანდიისა და საფრანგეთის დედოფალი მერი სტიუარტი;
# ნიკოლა (დ. ? — გ. 1476), იონვილის მარკიზი, გარდაიცვალა ადრეულ ასაკში;
# პიერი (დ. ? — გ. 1453), გარდაიცვალა ჩვილობაში;
# ჟანა (დ. 1458 — გ. 1480), ცოლად გაჰყვა თავისსავე ბიძაშვილს, ანჟუს ჰერცოგ შარლ IV-ს, თუმცა ქორწინება უშვილო იყო და ვალუას დინასტიის ანჟუს განშტოება ამით შეწყდა;
# იოლანდა (დ. ? — გ. 1500), ცოლად გაჰყვა ჰესენის ლანდგრაფ ვილჰელმ II-ს, თუმცა შვილები არ ჰყოლია;
# მარგარიტა (დ. 1463 — გ. 1521), ცოლად გაჰყვა ალანსონის ჰერცოგ რენეს, რომელთა შთამომავალიც შემდგომში იყო საფრანგეთისა და ნავარის მეფე ანრი IV;

იოლანდა ანჟუელი გარდაიცვალა 1483 წელს, 54 წლის ასაკში. 

## ლიტერატურა 
* "UPPER LOTHARINGIA NOBILITY". Retrieved 2015-03-17.
*  Wheeler, Victor (2011). "Dicapo Opera – Tchaikovsky's Iolanta". www.classicalsource.com. Retrieved 2011-12-18.
*  King's Rene's Daughter, Thanhouser films .
*  Das Licht der Liebe (1990)

კატეგორია:დაბადებული 2 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1428
კატეგორია:გარდაცვლილი 23 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1484
კატეგორია:ქალი მმართველები
კატეგორია:ლოთარინგიის ჰერცოგები
კატეგორია:ლოთარინგიის ჰერცოგინიები
კატეგორია:ვალუები
რაჩა

**რაჩა** () — საცხოვრებელი უბანი სლოვაკეთის ქალაქ ბრატისლავაში. რაჩა მევენახეობით სახელგანთქმული ადგილია სლოვაკეთში. 

## ისტორია
1926 წლის აღწერაში რაჩა მოხსენიებულია, როგორც ღვნისმწარმოებელი სოფელი. 1946 წლიდან ითვლება ბრატისლავის ნაწილად. ისტორიულად ცნობილი იყო სხვადასხვა სახელებით: ოკოლი (Okol), რაჩიშჩა (Račišča), რეჩა (Recha), რესკა (Résca), რეხენდორფი (Rechendorf), რეტისდორფი (Retisdorf), რეტსერდორფი (Ratsesdorf), რატცერსდორფი (Ratzersdorf), რასტისლავიცე (Rastislavice), რაჩიშდორფი (Račišdorf ), რაჩიშტორფი (Račištorf).

1980 წელს ქალაქში ორ ქუჩას მიანიჭეს ქართული დასახელებები. რუსთაველის და თბილისის ქუჩებს სახელწოდებები ამბროლაურის მუნიციპალიტეტის სოფელ სადმელისა და რაჩის განსაკუთრებული ურთიერთობების გამო შეურჩიეს.

## ღირსშესანიშნაობები
რაჩის მთავარი და გამორჩეული არქიტექტურული ძეგლია წმინდა ფილიპესა და იაკობის კათოლიკური ეკლესია, რომელიც ჯერ კიდევ 1306 წელს არის ისტორიულ წყაროებში მოხსენიებული. საუკუნეების განმავლობაში რამდენიმე წმინდანის სახელზე იყო ნაკურთხი (ყველა წმინდა, წმინდა ლეონარდი, ღვთისმშობელი). 1844 წლის 1 მაისიდან ეკლესია მოციქულების წმინდა ფილიპეს და იაკობ უმცროსს სახელს ატარებს. რეფორმაციის დროს ის ევანგელისტურ ეკლესიას ეკუთვნოდა.
 
## ინტერნეტ-რესურსები
*დასახლების ოფიციალური საიტი
## სქოლიო
კატეგორია:სლოვაკეთი
სანქტ-პეტერბურგის წმინდა მიქაელის ლუთერანული ეკლესია

**სანქტ-პეტერბურგის წმინდა მიქაელის ლუთერანული ეკლესია** () — მოქმედი ლუთერანული კირხე სანქტ-პეტერბურგში. აგებულია 1874-1876 წლებში კარლ ბულმერინგის პროექტის მიხედვით. მდებარეობს შემდეგ მისამართზე: ვასილევსკის კუნძული, შუა პროსპექტი 32.

## ისტორია 
საზოგადოება შეიქმნა 1731 წელს კადეტთა პირველი კორპუსის შენობაში. 1834 წელს საზოგადოებას ეწოდა მიქაელ მთავარანგელოზის სახელი. 1841 წელს იმპერატორმა ნიკოლოზ I-მა გამოსცა ბრძანება გადაეტანათ ეკლესია კერძო შენობაში. ამ პერიოდში შედგა ერთიანი საზოგადოების გაყოფა გერმანულ და ესტონურ საზოგადოებებად. ესტონურმა საზოგადოებამ ჩამოაყალიბა იოანე ღვთისმეტყველის ეკლესია. გერმანული საზოგადოება (დაახლოებით 2 000 მორწმუნე) შეიკრიბა კერძო სახლში ვასილევსკის კუნძულზე, სადაც 1842 წლის 16 აგვისტოს აკურთხეს წმინდა მიქაელის ეკლესია. აღნიშნულ ეკლესიას არ შეეძლო მრევლის დატევა, კადეტთა კორპუსის შენობის გადაკეთების შემდეგ ხელახლა გახსნეს  ლუთერანული ეკლესია, რომელიც 1847 წლის 8 ნოემბერს აკურთხეს. 1866 წლიადან საზოგადოებას ეწოდება „კადეტთა რიგის წმინდა მიქაელის ეკლესია“.

ამავდროულად ვასილევსკის კუნძულის ეკლესიის მრევლი დაკავებული იყო სახსრების შეგროვებით ახალი ეკლესიის მშენებლობისათვის, რომელსაც საფუძველი ჩაეყარა 1874 წლის 23 ოქტომბერს კუნძულის შუა პროსპექტზე. ეკლესიის კურთხევა შედგა 1876 წლის 19 დეკემბერს. ახალი შენობის კურთხევასთან დაკავშირებით კადეტთა სასწავლებლის საზოგადოება იმპერატორის ბრძანებით გაუქმდა, ხოლო მრევლი და ფასეულობები გადაიტანეს ვასილევსკის კუნძულის შენობაში.

საბჭოთა პერიოდში ეკლესიის საზოგადოება გაუქმდა, ხოლო შენობა გადაეცა ქარხანას, რომელმაც განახორციელა შენობის მნიშვნელოვანი ინტერიერის მნიშვნელოვანი გადაკეთება. 2010 წელს, სარესტავრაციო სამუშაოების შემდეგ, ეკლესიას მოსენეს სამშენებლო საყრდენები. ამჟამად ეკლესიის მრევლი იკრიბება ეკლესიის სამრეკლოში და იქ მიმდინარეობს ღვთისმსახურება.

## თანამედროვეობა 
1992 წელს ეკლესიის შენობა გადაეცა ევაგნგელისტურ-ლუთერანული ეკლესიების კავშირს, თუმცა თუ ფინური ეკლესიის მრევლს შეადგენდა ფინური საზოგადოება, წმინდა მიქაელის ეკლესიის მრევლი ძირითადად რუსული იყო. რუსული ენა იყო ძირითადი ენა მესაზე. მრევლის აღორძინების საქმეში მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანა მისმა წინამძღვარმა სერგეი პრეიმანმა. ამჟამად ეკლესიის ტერიტორიას იყენებენ სხვა პროტესტანტული კონფენსიები: მეთოდისტები, ადვენტისტები და სხვა.

## არქიტექტურა 
ქვის ეკლესია 800 ადამიანზე, ააგეს 1871-1876 წლებში, ინჟინერ-პოლკოვნიკ კარლ ბულმერინგის პროექტის მიხედვით. 

ფასადი გადააკეთეს 1886 წელს არქიტექტორ რუდოლფ ბერნგარდის პროექტის მიხედვით. აღნიშნული შენობა მოქმედებს ამჟამადაც.

ეკლესია აგებულია ფსევდოგოთიკის სტილში. ეკლესიას ამშვენებს მაღალი სამრეკლო, დეკორირებული გოთიკური ფანჯრებით. კედლები დამშვენებულია ქვიშაქვებით. 

2002 წლიდან მიმდინარეობს შენობის რესტავრაცია. 2010 წელს შენობის ფასადის რესტავრაცია დასრულდა.

## ლიტერატურა
* Е. Е. Князева, Г. Ф. Соколова «Лютеранские церкви и приходы России XVIII—XX вв.», Санкт-Петербург, «Литера», 2001, ISBN 5-89319-048-3

## სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები სანქტ-პეტერბურგში
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ლუთერანული ეკლესიები
კონსტანტინე ქავთარაძე (მხატვარი)

მინი|კოტე ქავთარაძე. 1911 წ.
**კონსტანტინე (კოტე) ზურაბის ძე ქავთარაძე** (დ. 1879, თბილისი, – გ. 22 იანვარი, 1941, ლენინგრადი, ახლანდ. სანქტ-პეტერბურგი) — ქართველი ფერმწერი, გრაფიკოსი, მხატვარი-რესტავრატორი.

## ბიოგრაფია
სწავლობდა თბილისში ჰენრიხ ჰრინევსკისთან (1897–1900), შემდეგ ნატიფი ხელოვნების წამახალისებელი კავკასიური საზოგადოების სკოლაში (პედაგოგები: გიგო გაბაშვილი, ოსკარ შმერლინგი; 1900–1902), ლუდვიგ ლონგოს სტუდიაში (1902–1904). შემდეგ მონაცვლეობით ცხოვრობდა თბილისსა და პეტერბურგში, სადაც საბოლოოდ 1917 წელს დამკვიდრდა. 1911 წლიდან მონაწილეობდა თბილისში გამართულ სხვადასხვა გამოფენაში. მის ნამუშევრებს შორის აღსანიშნავია საქართველოს მცხოვრებთა ტიპაჟების, ქართველ საზოგადო მოღვაწეთა პორტრეტები, ეთნოგრაფიული ჩანახატები, პეიზაჟები; ქმნიდა ილუსტრაციებს თბილისისა და პეტერბურგის ჟურნალ-გაზეთებისთვის. 1920-იან წლებიდან 1934 წლამდე რუსული მუზეუმის ეთნოგრაფიული განყოფილების ამიერკავკასიის ხალხთა ყოფის ნივთების რესტავრატორი, 1934–1941 — საბჭოთა კავშირის ხალხთა ეთნოგრაფიის მუზეუმის მხატვარ-რესტავრატორი. 

## რესურსები ინტერნეტში
*Кавтарадзе Константин Зурабович

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1879
კატეგორია:გარდაცვლილი 1941
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი მხატვრები
კ
ნიზამი განჯევის ძეგლი (კიშინიოვი)

**ნიზამი განჯევის ძეგლი** — გამოჩენილი აზერბაიჯანიელი მწერლის, სპარსული პოეზიის კლასიკოსის ნიზამი განჯევის ძეგლი, რომელიც მდებარეობს მოლოვის რესპუბლიკის დედაქალაქ კიშინიოვში, ნიზამი განჯევის ბაღში. ძეგლის სკულფტორია აზერბაიჯანის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე აკიფ ასკეროვი, არქიტექტორი კი მოლდოვის დამსახურებული არქიტექტორი - სემიონ შოიჰეთი.

## სქოლიო
კატეგორია:ძეგლები
ხოჯალის ხოცვა-ჟლეტის მსხვერპლთა ძეგლი

**ჰოჯალი** (; ) — ტრაგედია მოხდა 1992 წლის 25-26 თებერვალს (26 თებერვლის წინა ღამეს), როდესაც სომხური შეიარაღებული ფორმირებების მიერ განხორციელდა თავდასხმა აზერბაიჯანის ქალაქ ხოჯალის მშვიდობიან მოსახლეობაზე. ძეგლის ავტორებია - აზერბაიჯანელი მხატვრები აკიფ ასკეროვი, ალი იბადულაევი და სალხაბ მამედოვი. მონუმენტის აგების ინიციატორად და თანაავტორად გამოვიდა ბერლინში მაცხოვრებელი აზერბაიჯანელი მხატვარი და მოქანდაკე იბრაჰიმ ახრარი.

მოქანდაკე სალხაბ მამედოვის თქმით, ძეგლის პროექტის იდეა ეკუთვნის ოთხივე ავტორს.
 
გერმანიაში მაცხოვრებელი იბრაჰიმ ახრარის (მონუმენტის ერთ-ერთი თანაავტორის) თანამოღვაწეების, მათ შორის მთავრობის წევრების წყალობით, ასევე აზერბაიჯანის კულტურისა და ტურიზმის სამინისტროს მხარდაჭერით დაიწყო მსხვერპლთა ხსოვნის უკვდავყოფა. კომპოზიცია წარმოადგენს სამი ადამიანის - მამის, დედისა და შვილის გამოსახულებას.
	
ძეგლის გახსნა შედგა 2011 წლის 30 მაისს.

## რესურსები ინტერნეტში
* Enthüllung einer Skulptur im Lesegarten der Gottfried-Benn-Bibliothek  
* ხოჯალის ხოცვა-ჟლეტის მსხვერპლთა ძეგლი

კატეგორია:2011 წელს დაარსებულები
სამან ყურბანოვი

**სამან შამილ ოღლი ყურბანოვი** (; დ. 12 აგვისტო, 1938 — გ. 24 დეკემბერი, 1999) — აზერბაიჯანელი მოქანდაკე და გრაფიკოსი, აზერბაიჯანის მხატვართა კავშირის წევრი, სსრკ-ს მხატვართა კავშირის წევრი. საკავშირო და რესპუბლიკური გამოფენების მონაწილე. აზერბაიჯანის თეატრების სპექტაკლების დამდგმელ-მხატვარი. აზერბაიჯანის სახელმწიფო აკადემიური დრამატული თეატრი.

დაიბადა 1938 წლის 12 აგვისტოს ქალაქ ბაქოში. 1955-1959 წლებში სწავლობდა აზიმ აზიმზადეს სახელობის სამხატვრო სასწავლებელში. 1960—1963 წწ. გააგრძელა სწავლა ლენინგრადის ვ. მუხინას სახელობის უმაღლეს სამხატვრო სასწავლებელში, ამჟამინდელი ა. შტიგლიცის სახელობის აკადემია სკულფტურის ფაკულტეტზე. 1963 წელს გარიცხულ იქნა სასწავლებლიდან „დასავლური ბურჟუაზიული გავლენის“ გამო. იგი დაბრუნდა ბაქოში. 1967 წელს მან დაამთავრა მ. ალიევას სახელობის ხელოვნების აზერბაიჯანის სახელმწიფო უნივერსიტეტის, თეატრალური რეჟისორობის ფაკულტეტი.

## გალერეა 

File:Graphic15.jpg|
File:Graphic26.jpg|
File:Graphic28.jpg|
File:Graphic21.jpg|
File:Graphic27.jpg|
File:Graphic22.jpg|
File:Graphic24.jpg|

კატეგორია:დაბადებული 12 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1938
კატეგორია:ბაქოში დაბადებულები
კატეგორია:გარდაცვლილი 24 დეკემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1999
კატეგორია:აზერბაიჯანელი მოქანდაკეები
კატეგორია:აზერბაიჯანელი მხატვრები
კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები
ჩიმნაზ ბაბაევა

**ჩიმნაზ მამედ-ყიზი ბაბაევა** (; დ. 23 დეკემბერი, 1946, ბაქო  — გ. 23 დეკემბერი, 2019, იქვე) — აზერბაიჯანელი და საბჭოთა ბალერინა და ბალეტმეისტერი, აზერბაიჯანის სსრ-ის სახალხო არტისტი (1978), აზერბაიჯანის სსრ-ის სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი (1974). 

ჩიმნაზ ბაბაევა დაიბადა 1946 წლის 23 დეკემბერს, ბაქოში. 1964 წელს დაამთავრა ბაქოს ქორეოგრაფიული სასწავლებელი (გამარ ალმასზადეს კლასი). 1964-1977 წლებში იყო მირზა ფათალი ახუნდოვის სახელობის აზერბაიჯანის სახელმწიფო ოპერისა და ბალეტის სახელმწიფო თეატრის სოლისტი.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 23 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1946
კატეგორია:გარდაცვლილი 23 დეკემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2019
კატეგორია:ბაქოში დაბადებულები
კატეგორია:აზერბაიჯანელი ბალერინები
კატეგორია:XX საუკუნის ბალერინები
კატეგორია:აზერბაიჯანის სსრ-ის სახელმწიფო პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:აზერბაიჯანის სსრ-ის სახალხო არტისტები
კატეგორია:აზერბაიჯანის სსრ-ის დამსახურებული არტისტები
კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები
ლორია

საკუთარი სახელი **ლორია** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:

* აბესალომ ლორია — ქართველი მსახიობი
* ალექსანდრე ლორია — ქართველი მწერალი და ბიბლიოგრაფი
* გიორგი ლორია — ქართველი ფეხბურთელი
* მამუკა ლორია — ქართველი მსახიობი
* პარმენ ლორია — ქართველი მწერალი
* ფილიპე ლორია — ქართველი პოლიტიკოსი
 

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
რიხარდ ზორგეს ძეგლი

**რიხარდ ზორგეს ძეგლი** () — მეორე მსოფლიო ომის საბჭოთა მზვერავის, საბჭოთა კავშირის გმირის — რიხარდ ზორგეს ძეგლი აზერბაიჯანის დედაქალაქ — ბაქოში. მისი ძეგლის მახლობლად საბუნჩის დასახლებაში დაიბადა თვითონ მზვერავი. ძეგლი აღიმართა 1981 წელს. მოქანდაკე — ვლადიმერ ციგალი, არქიტექტორები — რასიმ ალიევი, ლეონიდ პავლოვი, იუ. დუბოვი.

რიხარდ ზორგეს ძეგლი შესრულებულია მოგრძო ფორმის ბრინჯაოს დაფის ფორმით. ძეგლზე გამოსახულია რელიეფური რადარის დანადგარი, ხოლო ცენტრში გამოსახულია მზვერავის სახის ნაწილი გამოჭრილი თვალებით. ამ გაერთიანებულ კომპოზიციაში მოქანდაკემ შექმნა საბჭოთა მზვერავის სიმბოლო.

## სქოლიო
კატეგორია:ბაქოს ძეგლები
კატეგორია:ბაქოს ღირსშესანიშნაობები
კატეგორია:1981 წელს დაარსებულები
თეზეპირის მეჩეთი

**თეზეპირის მეჩეთი** () — მეჩეთი ბაქოში. მეჩეთის მშენებლობა დაიწყო 1905 წელს მეცენატი ქალბატონის ნაბათ - ხანუმ აშურბეკოვას მხარდაჭერით. მეჩეთის არქიტექტორი იყო ზივიარ ბეგ ახმედბეგოვი. მეცენატი ქალბატონის გარდაცვალების შემდეგ მეჩეთის მშენებლობა შეჩერდა, მაგრამ მალე იქნა გაგრძელებული მისი შვილის მიერ და დასრულდა 1914 წელს.

მეჩეთმა იფუნქციონირა მხოლოდ სამი წელი 1917 წლის ოქტომბრის რევოლუციის გამო მეჩეთი დაიხურა. სხვადასხვა წლებში მეჩეთს იტენებდნენ სხვადასხვა დანიშნულებით. მეჩეთის შენობაში განლაგებული იყო როგორც კინოთეატრი, ასევე საწყობი. მხოლოდ 1943 წლიდან დღემდე კვლავ დაიწყო ფუნქციონირება მეჩეთის სახით. 2005 წელს აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის ილჰამ ალიევის დავალებით შედგა მისი რეკონსტრუქციის გეგმა და პროექტი. 2009 წლის 6 ივლისს რესტავრაციის შემდეგ მოხდა კვლავ მისი საზეიმო გახსნა, რომელშიც მონაწილეობა პრეზიდენტმაც მიიღო.

## რესურსები ინტერნეტში
* თეზეპირის მეჩეთი

კატეგორია:ბაქოს შენობა-ნაგებობები
ლეილა ვექილოვა

**ლეილა მახატ კიზი ვექილოვა** (; 29 იანვარი, 1927, ბაქო, ასფსრ, სსრკ — 20 თებერვალი 1999, ბაქო) — აზერბაიჯანელი საბჭოთა ბალერინა, ბალეტმეისტერი, პედაგოგი. სსრკ სახალხო არტისტი (1967). 

## ბიოგრაფია
1943 წელს დაამთავრა დაამთავრა ბაქოს ქორეოგრაფიული სასწავლებელი (გამარ ალმასზადეს კლასი). 1945—1946 წლებში კვალიფიკაციას იმაღლებდა მოსკოვის ქორეოგრაფიულ სასწავლებელში. 1943 წლიდან იყო მ. ფ. ახუნდოვის სახელობის აზერბაიჯანის სახელმწიფო ოპერისა და ბალეტის სახელმწიფო თეატრის სოლისტი. 1972 წლიდან — თეატრის რეპეტიტორი. 1953 წლიდან ატარებდა კლასიკური ბალეტის გაკვეთილებს ბაქოს ქორეოგრაფიულ სასწავლებელში, 1992 წლიდან — ერთ-ერთი სასწავლო დაწესებულების სახატვრო ხელმძღვანელი, 1996 — პროფესორი. გასტროლები ჰქონდა საზღვარგარეთ: პოლონეთში (1956, 1962, 1968), სირიაში (1960), ჩეხოსლოვაკიაში (1964), ინდოეთში (1965), ბულგარეთში (1966), საფრანგეთში (1969, 1974), უნგრეთში (1973), იტალიაში (1976), თურქეთში (1977, 1982), საქართველოში (1979), გერმანიაში (1979), ნეპალში (1981). 1976—1982 წლებში — აზერბაიჯანის საცეკვაო ანსამბლის ხელმძღვანელი.

გადაღებულია რამდენიმე ფილმში.

გარდაიცვალა 1999 წლის 20 თებერვალს.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 29 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1927
კატეგორია:ბაქოში დაბადებულები
კატეგორია:გარდაცვლილი 20 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1999
კატეგორია:აზერბაიჯანელი ბალერინები
კატეგორია:XX საუკუნის ბალერინები
კატეგორია:სსრკ-ის სახალხო არტისტები
კატეგორია:აზერბაიჯანის სსრ-ის სახალხო არტისტები
კატეგორია:აზერბაიჯანის სსრ-ის დამსახურებული არტისტები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები