მანმოჰან სინგჰი

**მანმოჰან სინგჰი** (დევანაგარი: मनमोहन सिंह; დ. 26 სექტემბერი, 1932, გაჰი, დასავლეთ პენჯაბი, თანამედროვე პაკისტანი — გ. 26 დეკემბერი, 2024, ნიუ-დელი)  — ინდოელი სახელმწიფო მოღვაწე. ინდოეთის მე-14  პრემიერ-მინისტრი 2004 წლის 22 მაისიდან 2014 წლის 26 მაისამდე. ინდოეთის ნაციონალური პარტიის წევრი. სარწმუნოებით სიქჰი, იგი გახდა ინდოეთის პრემიერ-მინისტრის თანამდებობაზე პირველი არაინდუსი პოლიტიკოსი.

1982-1985 წლებში იგი იყო ინდოეთის სარეზერვო ბანკის მმართველი. 1991-1996 წლებში ინდოეთის ფინანსთა მინისტრი. 2005-2006 წლებში ერთდროულად იკავებდა ინდოეთის პრემიერ-მინისტრის და საგარეო საქმეთა მინისტრების თანამდებობებს. 2008 წლის დეკემბერსა და 2009 წლის იანვარში კვლავ იკავებდა ინდოეთის ფინანსთა მინისტრისა და პრემიერ-მინისტრის თანამდებობას .

რამდენიმე პრემიის ლაურეატი ეკონომიკის დარგში,  მეცნიერებათა დოქტორი, რამდენიმე სამეცნიერო შრომის ავტორი ეკონომიკაში. 1993 წელს ჟურნალმა "Euromoney" ის დაასახელა წლის საუკეთესო ფინანსთა მინისტრად, ხოლო ჟურნალმა "Asiamoney" ის ორჯერ ცნო საუკეთესო მინისტრად 1993 და 1994 წლებში.
 
## ბიოგრაფია 
მანმოჰან სინგჰი დაიბადა 1932 წლის 26 სექტემბერს (სხვა მონაცემებით — 4 თებერვალს) სიქჰების ოჯახში პენჯაბის სოფელ გაჰში, რომელიც დღეს მდებარეობს თანამედროვე პაკისტანის ტერიტორიაზე. ოჯახი ძალიან გაჭირვებული იყო, რის გამოც გადავიდა საცხოვრებლად ავღანეთის პეშავარში, სადაც მამამ მუშაობა დაიწყო ხილის ვაჭრობით დაკავებულ კომპანიაში.

1947 წლის მარტში სინგჰმა ჩააბარა გამოცდები ჩანდიგარჰში, პენჯაბის  უნივერსიტეტში. სწავლების თავდაპირველ ეტაპზე მას ხელი შეუშალა ბრიტანეთის ინდოეთის ორ ნაწილად — ინდოეთად და პაკისტანად გაყოფამ, რომელსაც თან ახლდა მუსულმანებს, ინდუსებსა და სიქჰებს შორის შეტაკებები. ევაკუაციის დროს ინდოეთში დაიკარგა სინგჰის მამა — ოჯახი კვლავ გაერთიანდა მხოლოდ 1948 წლის იანვარში. 1948 წელს მანმოჰანს მოუწია მეორედ ჩაებარებინა გამოცდები პენჯაბის უნივერსიტეტში. მოგვიანებით მან მიიღო სტიპენდია კემბრიჯის უნივერსიტეტში ეკონომიკის შესასწავლად. კემბრიჯის უნივერსიტეტში სწავლის დასრულების შემდეგ 1957 წლიდან, სტიპენდიის პირობების თანახმად, სინგჰი სამი წლის მანძილზე ასწავლიდა სტუდენტებს პენჯაბის უნივერსიტეტში. ამის შემდეგ დაბრუნდა ბრიტანეთში, სადაც ის გახდა ოქსფორდის უნივერსიტეტთან არსებული ნეფილდის კოლეჯის თანამშრომელი. აქვე, 1962 წელს მან დაიცვა დისერტაცია ინდურ ეკონომიკაში. 1964 წელს ოქსფორდში გამოვიდა აგრეთვე სინგჰის მონოგრაფია.

1966-1969 წლებში მუშაობდა ნიუ-იორკში, გაეროს კონფერენციაში ვაჭრობის და განვითარების შესახებ, ხოლო 1969 წელს დაბრუნდა ინდოეთში.

2014 წლის იანვარიში, 81 წლის მონმოჰან სინგჰმა გადადგომის შესახებ განცხადება დაწერა. ინდოეთის პრეზიდენტმა დააკმაყოფილა განცხადება, ამასთანავე სთხოვა დარჩეს ინდოეთის პრემიერ-მინისტრის მოვალეობის შემსრულებლის თანამდებობაზე ახალი პრემიერ-მინისტრის დანიშვნამდე. 

2024 წლის 26 დეკემბერს სინგჰი გადაიყვანეს ნიუ-დელის ინდოეთის სამედიცინო მეცნიერებათა ინსტიტუტის გადაუდებელი დახმარების განყოფილებაში გულის დაავადებასთან და ხანდაზმულობასთან დაკავშირებული პრობლემების გამო. მანამდე იგი გონება დაკარგული იპოვეს საკუთარ სახლში. სინგჰი ჰოსპიტალიზაციიდან რამდენიმე საათში გარდაიცვალა 92 წლის ასაკში.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 
* პროფილი და Curriculum Vitae
* იზვესტია. მანმოჰან სინგჰის ინტერვიუ
* მანმოჰან სინგჰის ქველმოქმედება

## სქოლიო
კატეგორია:ინდოეთის პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:დაბადებული 1932
კატეგორია:დაბადებული 26 სექტემბერი
კატეგორია:ინდოელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:გარდაცვლილი 26 დეკემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2024
კატეგორია:ინდოეთის პრემიერ-მინისტრები XXI საუკუნეში