ნობელის პრემიის ლაურეატები ლიტერატურაში

ნობელის პრემია ლიტერატურის დარგში − ყოველწლიურად ენიჭება ავტორს, რომელსაც, ალფრედ ნობელის აზრით, შექმნილი აქვს „იდეალისტური ხასიათის საუკეთესო თხზულება“. „თხზულებაში“ იგულისხმება ლიტერატორის მთელი შემოქმედება და არა კონკრეტული ნაწარმოები, თუმცა არსებობს გამონაკლისიც და ცალკეულ ნაშრომებსაც დაუმსახურებია ჯილდო (მაგალითად, უინსტონ ჩერჩილის შემთხვევაში). შვედეთის აკადემია მთელი წლის განმავლობაში განიხილავს მსოფლიოში მიმდინარე ლიტერატურულ ტენდენციებს და ოქტომბრის დასაწყისში ასახელებს პრემიის ლაურეატს.

ზემოთ ნახსენებ ნობელის ფრაზას სხვადასხვანაირად განმარტავენ. შვედური ენიდან სიტყვა *idealisk* ითარგმნება, როგორც *იდეალისტური*, აგრეთვე როგორც *იდეალი*. შესაბამისად, პრემიის გაცემის საწყის წლებში აკადემია ცდილობდა ნობელის სურვილი სიტყვასიტყვით შეესრულებინა, რამაც ჯილდოს მიღმა დატოვა საუკუნის დასაწყისის დიდი მწერლები, როგორებიც იყვნენ ლევ ტოლსტოი და ჰენრიკ იბსენი, რომელთა ნაწარმოებები საკმარისად „იდეალისტური“ არ იყო. შემდგომ წლებში ნობელის კომიტეტმა  შერჩევის კრიტერიუმები შეარბილა და მთავარი აქცენტი მწერალთა ნაწარმოებების ლიტერატურულ ღირებულებებზე გააკეთა.

ნობელის პრემია არ არის ლიტერატორის წარმატებისა და პოპულარობის საზომი. ბევრი მწერალი, საქვეყნოდ ცნობილი ბესტსელერების ავტორი, ხშირად კანდიდატთა სიაშიც კი ვერ ხვდება.

## ნომინაციის პროცედურა 
ყოველწლიურად შვედეთის აკადემია აქვეყნებს განცხადებას კანდიდატთა შერჩევის შესახებ. თავად აკადემიის წევრები, ლიტერატურული აკადემიების წევრები და საზოგადოების წარმომადგენლები, ენისა და ლიტერატურის პროფესორები, ნობელის პრემიის ყოფილი ლაურეატები და მწერალთა ორგანიზაციების პრეზიდენტები უფლებამოსილი არიან წარადგინონ კანდიდატები. ამავდროულად, მათ არ შეუძლიათ საკუთარი თავის წარდგენა.

შვედეთის აკადემიას ყოველწლიურად ათასობით განაცხადი ეგზავნება და მთელი მსოფლიოდან მხოლოდ 50-მდე კანდიდატის წარდგენა ხდება. 1 თებერვლისთვის კანდიდატთა სიების მიღება წყდება. აპრილისთვის აკადემია კანდიდატთა რაოდენობას 20-მდე ამცირებს, მოგვიანებით, ზაფხულში კი 5 კანდიდატის სია ქვეყნდება. იმავე წლის ოქტომბერში აკადემიის წევრები კენჭს უყრიან კანდიდატებს და ის მწერალი, რომელიც მის წევრთა ნახევარზე მეტის მხარდაჭერას მოიპოვებს, ოფიციალურად ცხადდება ლიტერატურის დარგში ნობელის პრემიის ლაურეატად.

პრემიის ფულადი ნომინალი დაარსებიდან იცვლება და სადღეისოდ დაახლოებით 10 მილიონ შვედურ კრონს შეადგენს. ლაურეატი იღებს აგრეთვე ოქროს მედალსა და ნობელის დიპლომს.

## ნობელის პრემიის ლაურეატები 
ეს სია შეიცავს ლიტერატურის დარგში ნობელის პრემიის ლაურეატთა ქრონოლოგიურ ნუსხას და ნობელის კომიტეტის დასაბუთებას. ანბანურ ნუსხას იძლევა ნობელის პრემიის ლაურეატები ლიტერატურაში.
----
__NOTOC__
----

1901–1910 ·
1911–1920 ·
1921–1930 ·
1931–1940 ·
1941–1950 ·
1951–1960 ·
1961–1970 ·
1971–1980 ·
1981–1990 ·
1991–2000 ·
2001–2010 ·
2011–2020 ·
2021–დღემდე

----
----

## 1901–1910 
## 1911–1920 
## 1921–1930 
## 1931–1940 
## 1941–1950 
## 1951–1960 
## 1961–1970 
## 1971–1980 
## 1981–1990 
## 1991–2000 
## 2001–2010 
## 2011–2021 
## 2021–დღემდე
----

1901–1910 ·
1911–1920 ·
1921–1930 ·
1931–1940 ·
1941–1950 ·
1951–1960 ·
1961–1970 ·
1971–1980 ·
1981–1990 ·
1991–2000 ·
2001–2010 ·
2011–დღემდე

----

## ლაურეატი ქვეყნები 
If two countries are listed for one person, then this counts as one-half point for each country. 

## ლაურეატთა ენა 
## იხილეთ აგრეთვე 
* ნობელის პრემია

## სქოლიო 
*