open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
მითქმა-მოთქმის კონტროლის ცენტრი

**მითქმა-მოთქმის კონტროლის ცენტრები** () — საზოგადოებრივი სამსახურის ტიპი, რომლის მიზანი სწორი ინფორმაციის გავრცელებაა (თუ ასეთი რამ შესაძლებელია არსებობდეს) კრიზისის, ტერორისტული თავდასხმის, ბუნებრივი კატაკლიზემის ან სხვა სამოქალაქო უწესრიგობის პერიოდში. სამსახურის მთავარი ფუნქციაა სატელეფონო ცენტრის ოპერირება, დაინტერესებული მოსახლეობის კითხვებზე პასუხის გასაცემად, რაც ზოგადად გამოწვეულია მიმდინარე მოვლენებზე ინფორმაციის სიმწირით ან მითქმა-მოთქმით. მუდმივი მითქმა-მოთქმის კონტროლის ცენტრები ემსახურება სპეციფიკური არეალის ადგილობრივ მოსახლეობას და ისინი ხშირად კერძო ინციდენტების გამო იქმნება.

თანამედროვე საკომუნიკაციო საშუალებებმა, როგორიცაა ადგილობრივი ინტერნეტ-საიტები და რეგიონული 24-საათიანი სამაუწყებლო არხები, ამგვარი სამსახურების ეფექტურობა შეამცირა. თუმცა, მეორე მხრივ, ტექნოლოგიები, როგორიცაა ელექტრონული ფოსტა, მოკლეტექსტური შეტყობინებები და მისთანა კრიზისის პერიოდში მითქმა-მოთქმის გავრცელებას უფრო აჩქარებს.

მაგ. ქალაქ ბალტიმორს, მერილენდი, მუდმივმოქმედი მითქმა-მოთქმის კონტროლის ცენტრი აქვს. 

## რესურსები ინტერნეტში
* Rumor Control - an extensive article from the Beyond Intractability Knowledge Base Project at the University of Colorado
* Rumor Control - a discussion with the director of Baltimore's Rumor Control Center

კატეგორია:კომუნიკაცია
ელაზიღი

**ელაზიღი** (ყოფილი **მამურატ ალ-აზიზი**) — ქალაქი აღმოსავლეთ ანატოლიაში, თურქეთში, ელაზიღის პროვინციის ადმინისტარციული ცენტრი. 2012 წლის აღწერის მონაცემებით, ელაზიღში 347,857 ადამიანი ცხოვრობდა. ელაზიღი მდებარეობს ზღვის დონიდან 1,067 მეტრზე. ქალაქ ელაზიღის მერი არის სულეიმან სულმანოღლუ.

## რესურსები ინტერნეტში 
* მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი
* გუბერნატორის ოფიციალური საიტი
* Elazığ Current Presentation Site
* Elazığ

კატეგორია:თურქეთის ქალაქები
ბარჯელო

thumb|right|250px|ბარჯელოს ეროვნული მუზეუმი

**ბარჯელო** (), ცნობილია  ასევე როგორც **სახალხო სასახლე** () — სამხატვრო მუზეუმი ფლორენციაში. ყოფილი ყაზარმა და ციხე.

## ისტორია 
სიტყვა „Bargello“ წარმოიშვა  ძვ. ლათ. bargillus-დან  (გოთ. bargi, ან -დან) და ნიშნავს სასახლეს, გამაგრებულ კოშკს. შუა საუკუნეებში ეს სახელი მიითვისა სამხედრო კაპიტანმა, რომელიც მშვიდობას იცავდა („კაპიტანი სამართლიანობა“). ფლორენციაში იგი მიწვეული იყო სხვა ქალაქიდან, რათა შეწინააღმდეგებოდა პროტექციონიზმს. სახელი **„ბარჯელო“** ასევე გადატანილ იქნა კაპიტნის ოფისზე. „ბარჯელოს“ სასახლე თავდაპირველად ააგეს Capitano del Popolo-სთვის (სახალხო კაპიტანი). 1926 წლიდან გახდა პოდესტის  და ქალაქის უმაღლესი მაგისტრატის რეზიდენცია.

## მუზეუმი 
[thumb|right|220px|[დონატელო]]

1865 წელს შენობა გადააკეთეს ერუვნულ მუზეუმად (), XIV-XVII საუკუნებიის იტალიური სკულპტურის საჩვენებლად.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
*Bargello Overview
* - The Museums of Florence - The Bargello Museum
**The National Bargello Museum* by Turismo intoscana

კატეგორია:ფლორენციის სასახლეები
კატეგორია:ფლორენციის მუზეუმები
კატეგორია:ფლორენციის ღირსშესანიშნაობები
უხანის მეტროპოლიტენი

**უხანის მეტროპოლიტენი** () — მეტროპოლიტენის სისტემა ჩინეთის ქალაქ უხანში. მიეკუთვნება მსუბუქლიანდაგიანებს. 2007 წლის მონაცემებით შედგება 1 ხაზისგან, მაგრამ იგეგმება 7. 10 სადგურისგან  შემდგარი  პირველი ხაზი „ხანკოუ“ — გაიხსნა 2004 წლის 28 სექტემბერს.

## ხაზი 1 („ხანკოუ“) 
ხაზი 1-ის სიგრძე — 10,2 კმ.-ია. იგი შედგება 10 სადგურისაგან. 2010 წლისთვის ხაზი ორივე მხარის მიმართულებით უნდა გაიზრდოს 30 კმ.-მდე. სავარაუდოდ შეადგენს 26 სადგურს. ყველა სადგური ხანკოუშია და არ კვეთს მდინარეს. 2007 წელს გაიხსნა შემდეგი სადგურები:

# „ზონგუან“  (, )
# „ტაიპინიანი“ (, )
# „ციაოკოულო“ (, )
# „ჩონჟენლუ“ (, )
# „ლიჩჟიბეილუ“  (, )
# „იოილუ“ (, )
# „ჩჟიანხანლუ“ (, ) — გადასასვლელი მე-2 ხაზზე.
# „დაჩჟილუ“ (, )
# „სანიანლუ“ (, )
# „ჰუანპულუ“ (, )

კატეგორია:ჩინეთის მეტროპოლიტენები
გუანჯოუს მეტროპოლიტენი

{{მეტრო
 | სახელი = გუანჯოუს მეტროპოლიტენი
 | ლოგო = 
 | ქვეყანა = border|{}|ჩინეთის დროშა **ჩინეთი**
 | ქალაქი = გუანჯოუ
 | გახსნა = 1999 წ
 | სიგრძე = 116 კმ.
 | სადგურები = 60
 | ხაზები = 4
 | მგზავრები_დ = 1.8 მლნ.
 | მგზავრები_წ = 
 | ხაზების სქემა = 250px
}}
**გუანჯოუს მეტროპოლიტენი** () — მეტროპოლიტენის სისტემა ჩინეთის ქალაქ გუანჯოუში. გაიხსნა 1999 წელს და წარმოადგენს ჩინეთის მე-4 მეტროს. 2008 წლის მონაცემებით შედგება 4 ხაზზე არსებული 60 სადგურისგან. საერთო სიგრძე — 116 კმ.-ია. იმართება გუანჯოუს მეტროს კორპორაციის მიერ (Guangzhou Metro Corporation).

## ისტორია 
გუანჯოუში მეტროპოლიტენის აშენება გადაწყდა 1989 წელს. მშენებლობა დაიწყო 1993 წელს. პირველი ხაზი ამუშავდა 1999 წლის 28 ივნისს. 2002 წელს გაიხსნა მეორე ხაზი, 2005-ში კი — მესამე და მეოთხე ხაზები.

## ხაზები და სადგურები 
thumb|200px|left|სადგური «ჯუნდა» («სუნ იატსენის უნივერსიტეტი»), ხაზი 2
ხაზები აღინიშნება ნომრებით და ფერებით.
* ხაზი 1 (ყვითელი): «სილანი» - «გუანჯოუს აღმოსავლეთ სადგური»
* ხაზი 2 (ლურჯი): «სანიუიანლი» - «ვანშენვეი»
* ხაზი 3 (ნარინჯისფერი): «გუანჯოუს აღმოსავლეთ სადგური», «ტიანჰეს ავტოსადგური» - «პანიუის მოედანი»
* ხაზი 4 (მწვანე): «ვანშანვეი» - «ცინჩჟოუ»

## მოძრავი შემადგენლობა 
2008 წლის მონაცემებით 802 ვაგონი მუშაობს: ხაზებზე 1 და 2 — Movia 456 (Bombardier-ისა და Changchun-ის წარმოება), ხაზზე 3 — ერთობლივი ნაწარმი Zhuzhou-სა და Siemens AG-ის, 4-ზე კი — Kawasaki-ის და Sifang-ის.  

## იხილეთ აგრეთვე 
* მეტროპოლიტენების სია

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური საიტი  
* გუანჯოუს მეტროპოლიტენი საიტზე UrbanRail 

კატეგორია:ჩინეთის მეტროპოლიტენები
მეტროპოლიტენი
ჰაქიარის პროვინცია

**ჰაქიარის პროვინცია** () — პროვინცია (ილი) თურქეთში, აღმოსავლეთ ანატოლიის რეგიონში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ჰაქიარი. მოიცავს 4 რაიონს.

## გეოგრაფია 
პროვინციას აღმოსავლეთით ესაზღვრება ირანის პროვინცია დასავლეთი აზერბაიჯანი, სამხრეთით ერაყი. ასევე ვანისა (ჩრდილოეთით) და შირნაქის (დასავლეთით) პროვინციები.

## მოსახლეობა 
მოსახლეობა 272 ათ. ადამიანი (2007), უდიდესი ქალაქია:ჰაქიარი (58 ათ. ადამიანი, 2007). მოსახლეობის ძირითადი ნაწილი არის ქურთი.

## ისტორია 
პროვინცია შეიქმნა ვანის პროვინციის სამხრეთი ნაწილისაგან 1936 წელს.

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of HAKKARI

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
გიგა ჯაფარიძე

**გიგა შალვას ძე ჯაფარიძე** (დ. 29 მაისი, 1924, ონი — გ. ნოემბერი, 2003) — ქართველი მსახიობი, რეჟისორი, საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი (1980). საქართველოს ღირსების ორდენის კავალერი (1996). 1959 წელს მისი ინიციატივით გაიხსნა სახალხო თეატრი ამბროლაურში.

## ბიოგრაფია 
1961 წლიდან იყო ონის სახალხო თეატრის დამაარსებელი, რეჟისორი და სამხატვრო ხელმძღვანელი. მისთვის დამახასიათებელი იყო უშუალობა, სცენური სიმართლე, მკაფიო მეტყველება, გარდასახვის უნარი. შესრულებული როლებიდან აღსანიშნავია: სვიმონ ლიონიძე (დ. ერისთავის „სამშობლო“), ბახა (ვაჟა-ფშაველას „მოკვეთილი“), ბესიკი (ლ. გოთუას „მეფე ერეკლე“), ვ. კიკვიძე (ვ. დარასელის „კიკვიძე“), ჰამლეტი (უ. შექსპირის „ჰამლეტი“), ოიდიპოსი (სოფოკლეს „ოიდიპოს მეფე“), ლირი (უ. შექსპირის „მეფე ლირი“), ესოპე (გ. ფიგეირედუს „მელა და ყურძენი“), და სხვა. ამბროლაურისა და ონის სახალხო თეატრების სცენაზე დადგა მრავალი პიესა. ააღორძინა მივიწყებული ქართული ხალხური საკრავი გუდასტვირი, რომლის საუკეთესო შემსრულებელი თვითონვე იყო. ავტორია პიესებისა „ნაძვნარის საიდუმლო“, „ღატაკი მილიონერი“, „ხიბლი წუხილისა“, „ოი, დედა ენა!“, „კლდებოძალის ვარსკვლავი“. გადაღებულია ფილმში „ერთ პატარა ქალაქში“ (მოხუცი, 1986). არის ახალგაზრდობისა და სტუდენტთა VI მსოფლიო ფესტივალის (1958) დიპლომანტი, საკავშირო და რესპუბლიკური ფესტივალების მრავალგზის ლაურეატი.

## ჯილდოები და აღიარება
*1980 : საქართველოს სახალხო არტისტი
*1996 : ღირსების ორდენი

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 29 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1924
კატეგორია:გარდაცვლილი 2003
კატეგორია:ონის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი მსახიობები
კატეგორია:ქართველი რეჟისორები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები
კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები
გ
პერფორაცია

**პერფორაცია** () — გახვრეტას, ნახვრეტის გაკეთებას ან გამჭოლ დაზიანებას ეწოდება. პერფორაციის შედეგად საგანი ხდება „პერფორირებული“. პერფორაციის განმაპირობებელს ფაქტორს ან საგანს ეწოდება „პერფორატორი“.

პერფორაციის ხელსაწყოს გამოგონებისთანავე (1840-1850 წლებში) პერფორაციამ ფართო გამოყენება ჰპოვა სხვადასხვა სფეროში.

## ფილატელია
[right|240px|thumb|პერფორაცია [საფოსტო მარკა|საფოსტო მარკებზე ]]
პერფორაცია გამოიყენება ფილატელიაში: ფურცელზე განთავსებული საფოსტო მარკები შემოსაზღვრულია ნახვრეტებით ისე, რომ ჰორიზონტალური და ვერტიკალური პერფორირებული ხაზები თითოეული მარის გარშემო ქმნიან ჩარჩოს. პერფორაციის ხაზი გამიჯნავს მარკებს ერთმანეთისაგან და ამავდროულად აიოლებს მარკების გაცალცალკევებას. საფოსტო მარკების განცალცალკევების ერთ-ერთი მეთოდია დაკბილვასა და გაჭრასთან ერთად. მარკებზე პერფორაციის ზომები (ნახვრეტების სიხშირე, დაშორება, დაიმეტრი) ცვალებადია. პერფორაცია ამ დანიშნულებით გამოიყენება 1840-იანი წლებიდან დღემდე.

კატეგორია:ფილატელისტური ტერმინები
პალატალური ბგერები

** პალატალური ბგერები**,* სასისმიერი*, *შუასასისმიერი* ბგერები, რომლებიც წარმოითქმება შუა ენის აწევით მაგარი სასისაკენ. ქართულში პალატალური ბგერებია** ე**, **ი** (ხმოვნები) და **ჲ** თანხმოვანი — ზოგ დიალექტში.

## იხილეთ აგრეთვე
*პალატალიზაცია
## ლიტერატურა
კატეგორია:ფონეტიკა
Bursting Out

***Bursting Out*** — ბრიტანული პროგრესული როკ-ჯგუფ ჯეთრო ტალის საკონცერტო ალბომი, გამოცემული 1978 წლის 22 სექტემბერს. იგი ჩაწერილია 1978 წლის საკონცერტო ტურნეს მსვლელობისას, მაგრამ ამა თუ იმ სიმღერის ჩაწერის ზუსტი თარიღი უცნობია. ალბომი აგრეთვე ცნობილია სახელწოდებებით *Bursting Out: Jethro Tull Live*, *Bursting Out&nbsp;— Live* და *Live&nbsp;— Bursting Out*.

## სიმღერების სია
### დისკი 1 
### დისკი 2 
## ჩარტები
## სერტიფიცირება
## რესურსები ინტერნეტში
*ინფორმაცია საიტზე Discogs

## სქოლიო 
კატეგორია:ჯეთრო ტალის საკონცერტო ალბომები
კატეგორია:1978 წლის საკონცერტო ალბომები
კატეგორია:Chrysalis Records-ის ალბომები
კატეგორია:ალბომები იენ ანდერსონის პროდიუსერობით
პალდო (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი **პალდო** შეიძლება აღნიშნავდეს:

*პალდო — სოფელი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტში (დუზაგრამის თემი);
*პალდო — სოფელი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტში (უჯარმის თემი).
Nightcap: The Unreleased Masters 1973–1991

***Nightcap: The Unreleased Masters 1973–1991*** — ბრიტანული პროგრესული როკ-ჯგუფ ჯეთრო ტალის ორმაგი კომპილაციური ალბომი, რომელიც გამოიცა 1993 წელს. ალბომში შეტანილია ჯგუფის იშვიათი და გამოუცემელი სიმღერები.

პირველი დისკი შეიცავს 1972 წლის აგვისტოში ჩაწერილ მასალას, რომელიც მოგვიანებით გადამუშავებული სახით მოხვდა ალბომში *A Passion Play* (1973). მეორე დისკზე წარმოდგენილია 1984-1991 წლების სტუდიური დუბლები. ალბომი გამოვიდა შეზღუდული რაოდენობით, ხოლო შემოსავალი მისი გაყიდვიდან საქველმოქმედო მიზნებს მოხმარდა.

## სიმღერების სია
## სქოლიო 
კატეგორია:ჯეთრო ტალის კომპილაციური ალბომები
კატეგორია:1993 წლის კომპილაციური ალბომები
კატეგორია:Chrysalis Records-ის ალბომები
პალაკაციო

მინი|338x338პქ|პალაკაციო მესხეთის შემადგენლობაში (წითელი ფერი)
**პალაკაციო** — მხარე ისტორიულ სამხრეთ საქართველოში (ახლანდელი თურქეთის ტერიტორია); აბოცს, ჯავახეთს, კოლა-არტაანსა და კარს (ყარსი) შორის მდებარე მიწები; XII საუკუნის ბოლო პერიოდში ადმინისტრაციულად ჯავახეთის სანაპირო საერისთავოში შედიოდა; მომდევნო საუკუნეებში სამცხე-საათაბაგოს შემადგენელი ნაწილი იყო. ამ პერიოდში პალაკაციოს უკვე „ჩრდილის“ (თურქ. „ჩილდირ“)  სახელით მოიხსენიებდნენ. 1186/87 წლებში ჯავახეთის ერისთავთერისთავმა გამრეკელ კახას ძე თორელმა დაამარცხა პალაკაციოში  შემოსული თურქები. XVI საუკუნეში, იგივე ჩრდილის-ჩილდირის მხარე, ოსმალებმა დაიპყრეს. 1578 წელს აქ გაიმართა დიდი ბრძოლა ოსმალთა და სპარსელთა ჯარებს შორის.

## ლიტერატურა
**ბერძენიშვილი დ.,* ჯავახეთის ისტორიული გეოგრაფიის საკითხები, «საქართველოს ისტორიული გეოგრაფიის კრებული», 1975, ტ. 5;
**ჯავახიშვილი ივ.,* ქართველი ერის ისტორია, წგნ. 2, თბ., 1965;

კატეგორია:საქართველოს ისტორიულ-გეოგრაფიული მხარეები
A Little Light Music

***A Little Light Music*** — ბრიტანული პროგრესული როკ-ჯგუფ ჯეთრო ტალის საკონცერტო ალბომი, რომელიც გამოვიდა 1992 წელს. ყველა სიმღერა ჩაწერილია 1992 წლის ტურნეს  *A Little Light Music* მსვლელობისას. ალბომი ორი სახით გამოიცა. მეორე ვერსია გამოვიდა მხოლოდ იტალიაში და საბერძნეთში. მასში წარმოდგენილია ბერძენი მომღერლის, გეორგ დალარასის დუეტი იენ ანდერსონთან, სიმღერაში „John Barleycorn“.

## სიმღერების სია
# Someday the Sun Won't Shine for You (ათენი, მაისი 13/14 1992) – 3:59
# Living in the Past (ლონდონი, 2 მაისი1992) – 5:07
# Life Is a Long Song (ფრანკფურტი, 12 მაისი1992) – 3:37
# Under Wraps (ციურიხი, მაისი 6/7 1992) – 2:30
# Rocks on the Road (პალესტინა, 23 მაისი 1992) – 7:04
# Nursie (მანჰაიმი, 5 მაისი 1992) – 2:27
# Too Old to Rock And Roll, Too Young to Die (ანკარა, 16 მაისი 1992) – 4:43
# One White Duck  (პრაღა, 10 მაისი 1992) – 3:15
# A New Day Yesterday (გრაცი, 9 მაისი1992) – 7:33
# John Barleycorn (ათენი, მაისი 13/14 1992) – 6:34
# Look into the Sun (პალესტინა, 23 მაისი 1992) – 3:45
# The Christmas Song (პალესტინა, 23 მაისი 1992) – 3:46
# From a Dead Beat to an Old Greaser (მიუნხენი, 7 მაისი 1992) – 3:51
# This Is Not Love (პალესტინა, 23 მაისი 1992) – 3:53
# Bourée (ბერლინი, 11 მაისი 1992) – 6:06
# Pussy Willow (დორტმუნდი, 4 მაისი 1992) – 3:31
# Locomotive Breath (იერუსალიმი, 21 მაისი1992) – 5:51

## სქოლიო 
კატეგორია:ჯეთრო ტალის საკონცერტო ალბომები
კატეგორია:1992 წლის საკონცერტო ალბომები
კატეგორია:Chrysalis Records-ის ალბომები
Nothing Is Easy: Live at the Isle of Wight 1970

***Nothing Is Easy: Live at the Isle of Wight 1970*** — ბრიტანული პროგრესული როკ-ჯგუფ ჯეთრო ტალის საკონცერტო ალბომი. იგი გამოვიდა 2004 წელს. ალბომში შეტანილია ჩანაწერები ჯგუფის 1970 წლის კონცერტიდან, რომელიც გაიმართა კუნძულ უაიტის ფესტივალის ფარგლებში.

## სიმღერების სია
## DVD 
ფილმის DVD გამოცემა გამოვიდა 2005 წლის 22 მარტს.

### სიმღერების სია
# Bourée (რეპეტიიდან)
# My Sunday Feeling – 4:52
# A Song for Jeffrey – 2:44 (ფილმიდან *The Rolling Stones Rock and Roll Circus*, 1968)
# My God – 9:47
# Dharma for One – 14:51 (სრული ვერსია)
# Nothing Is Easy – 5:48
# We Used to Know / For a Thousand Mothers – 8:52 (სოლო გიტარაზე ამ ორ სიმღერას შორის)

With You There to Help Me და To Cry You a Song არ არის შეტანილი ფილმში, ხოლო We Used to Know / For a Thousand Mothers შემოკლებულია. ამასთან, ფილმში ჟღერს Dharma for One-ის სრული ვერსია.

## სქოლიო 
კატეგორია:ჯეთრო ტალის საკონცერტო ალბომები
კატეგორია:2004 წლის საკონცერტო ალბომები
კატეგორია:ჯეთრო ტალის ვიდეო ალბომები
კატეგორია:2004 წლის ვიდეო ალბომები
კატეგორია:2005 წლის ფილმები
Living with the Past

***Living with the Past*** — ბრიტანული პროგრესული როკ-ჯგუფ ჯეთრო ტალის საკონცერტო ალბომი, რომელიც გამოვიდა 2002 წელს. მასში შეტანილია როგორც ჩანაწერები ჯგუფის 2002 წლის კონცერტიდან, აგრეთვე იენ ანდერსონის სოლო-კომპოზიციები („The Habanero Reel“ ალბომიდან *The Secret Language of Birds* და ინსტრუმენტული „In the Grip of Stronger Stuff“ ალბომიდან *Divinities: Twelve Dances with God*) და ჯგუფის უფრო ადრეული საკონცერტო ნომრები. აგრეთვე გამოვიდა საკონცერტო ფილმი ამ მასალით.

## სიმღერების სია
## რესურსები ინტერნეტში
* *Living with the Past*  (DVD) საიტზე Allmovie
* 
* *Living with the Past*  (DVD) საიტზე Progressive World
* *Living with the Past*  (CD) საიტზე Progressive World
* ჯგუფის 2002 წლის სეტლისტები

## სქოლიო 
კატეგორია:ჯეთრო ტალის საკონცერტო ალბომები
კატეგორია:2002 წლის საკონცერტო ალბომები
კატეგორია:ჯეთრო ტალის ვიდეო ალბომები
პალეოენდემები

**პალეოენდემები** (პალეო... და ენდემები) — მცენარეთა და ცხოველთა ენდემური სახეობები (ან გვარები), რომლებიც მხოლოდ გარკვეული ქვეყნისათვის (ოლქისათვის) არის დამახასიათებელი, ხშირად აღმოცენდება ამ ქვეყანაში და აქევე ხანგრძლივად არსებობს. ხშირად არ არის ნათესაურად დაკავშირებული გარემომცველი ფლორის (ფაუნის) სხვა წარმომადგენლებთან. პალეოენდემებია შიშველთესლოვანი მცენარე გინკგო — წინანდელი ვრცელი ჯგუფის ერთადერთი წარმომადგენელი, რომელიც შემორჩენილია აღმოსავლეთ აზიაში. რუსული მთიხვი — მესამეულ პერიოდში ფართოდ გავრცელებული ცხოველი, ამჟამად ბინადრობს ვოლგისა და დონის აიზებში.

## იხილეთ აგრეთვე
*ნეოენდემები

## ლიტერატურა
კატეგორია:ბიოგეოგრაფია
კატეგორია:ეკოლოგია
Live at Montreux 2003 (ჯეთრო ტალის ალბომი)

***Live at Montreux 2003*** — ბრიტანული პროგრესული როკ-ჯგუფ ჯეთრო ტალის ვიდეო და საკონცერტო ალბომი, რომელიც გამოვიდა 2007 წელს. მასში შეტანილია ჩანაწერები ჯგუფის 2003 წლის კონცერტიდან, რომელიც გაიმართა მონტრეს ჯაზ-ფესტივალის ფარგლებში. იგი აგრეთვე გამოვიდა DVD დისკზე.

## სიმღერების სია
### CD
### DVD 
#Some Day the Sun Won’t Shine for You
#Life Is a Long Song
#Bourée (Version de Noël) 
#With You There to Help Me
#Pavane
#Empty Café
#Hunting Girl
#Eurology
#Dot Com
#God Rest Ye Merry Gentlemen
#Fat Man
#Living in the Past
#Nothing Is Easy
#Beside Myself
#My God
#Budapest
#New Jig
#Aqualung
#Locomotive Breath
#Cheerio

## სქოლიო 
კატეგორია:ჯეთრო ტალის საკონცერტო ალბომები
კატეგორია:2007 წლის საკონცერტო ალბომები
კატეგორია:ჯეთრო ტალის ვიდეო ალბომები
კატეგორია:2007 წლის ვიდეო ალბომები
ზონგულდაქის პროვინცია

**ზონგულდაქის პროვინცია** () – პროვინცია (ილი) ჩრდილო–დასავლეთ თურქეთში,  შავი ზღვის რეგიონში. ადმინისტრაციული ცენტრი – ქალაქი ზონგულდაქი.

## გეოგრაფია 
პროვინციას  ესაზღვრება ბოლუს,  ყარაბუქის, დუზჯესა და  ბართინის პროვინციები, ხოლო ჩრდილოეთით შავი ზღვა.

## მოსახლეობა 
მოსახლეობა 558 ათ. ადამიანი (2007), უდიდესი ქალაქებია: ზონგულდაქი (104 ათ. ადამიანი, 2000), ქოზლუ, ქილიმლი.

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of ZONGULDAK

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
ქოჯაელის პროვინცია

**ქოჯაელის პროვინცია** () — პროვინცია (ილი) თურქეთში  მარმარილოს ზღვის რეგიონის აზიურ ნაწილში,  ადმინისტრაციული ცენტრი იზმითი. მოიცავს 12 რაიონს.

## სახელწოდება 
სახელწოდება წარმოსდგება აქჩა ქოჯასაგან, რომელიც იყო ოსმალეთის იმპერიის დამაარსებლის ოსმან I თანამებრძოლი.

## გეოგრაფია 
პროვინციას აღმოსავლეთით ესაზღვრება საქარიის, სამხრეთით ბურსის,  ხოლო დასავლეთით  იალოვისა  და სტამბოლის  პროვინციები. ჩრდილოეთით ესაზღვრება შავი ზღვა და სამხრეთით მარმარილოს ზღვა.

## მოსახლეობა 
მოსახლეობა 1 206 ათ. ადამიანი (2000), უდიდესი ქალაქებია: იზმითი (190 ათ. ადამიანი, 2000), გებზე (160 ათ. ადამიანი, 2000).

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of KOCAELI

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
პალაცო სტროცი

thumb|სტროცის სასახლის ფასადი
**პალაცო სტროცი** () - რენესანსის ეპოქის სასახლე (პალაცო) ფლორენციაში.  შენობა ააგეს ფილიპო სტროცის შეკვეთით, სავარაუდოდ ჯულიანო და სანგალოს პროექტით, 1489-1539 წლებში. თავის ფორმით იგი წააგავს ადრეულ ფლორენცულ ქალაქური ტიპის სასახლეებს.

ფილიპო სტროცმა პალაცოს მშენებლობის დაწყების თარიღი  დაადგინა, 1492 წლის 6 აგვისტო, მკაცრი შესაბამისობით ასტროლოგიურ პროგნოზთან. სტროცის ოჯახის არქიტექტორმა ბენედეტო და მაინომ , ნიმუშად გამოიყენა მედიჩის სასახლე, ცნობილი როგორც პალაცო მედიჩი-რიკარდო, რომლის ავტორიც იყო მიკელოცო.

ფილიპო სტროცი გარდაიცვალა სასახლის მშენებლობის დასრულებამდე.

## გალერეა 

ფაილი:FlorenzPalazzoStrozzi1.jpg|
ფაილი:FlorenzPalazzoStrozzi2.jpg|
ფაილი:Palazzo Strozzi cortile.JPG|

## ლიტერატურა 
*Bullard Melissa M., *Filippo Strozzi and the Medici: Favor and Finance in Sixteenth-Century Florence and Rome* (Cambridge) 1980.
*Goldthwaite, Richard, *Private Wealth in Renaissance Florence: A Study of Four Families* (Princeton) 1968.

კატეგორია:ფლორენციის სასახლეები
კატეგორია:ფლორენციის ღირსშესანიშნაობები
ასტერიქსი

***ასტერიქსის თავგადასავალი*** () — ფრანგული კომიქსების სერია, რომელიც შექმნეს რენე გოსინიმ (სცენარი) და ალბერ უდერზომ (ნახატები). სერია პირველად გამოვიდა ფრანგულ ენაზე, ჟურნალში „პილოტი“, 1959 წლის 29 ოქტომბერს. 2008 წლამდე გამოიცა ამ ისტორიების 33 ცალკეული ჟურნალი-კომიქსი.

კომიქსში მოთხრობილია გალიაზე, რომელიც ოკუპირებულია რომის იმპერიის მიერ. დარჩენილია გალების ერთად-ერთი სოფელი, რომელიც ამ ოკუპაციას სრულ წინააღმდეგობას უწევს. დიდ როლს ამ წინააღმდეგობაში ასრულებს დრუიდ გეტაფიქსის მიერ დამზადებული ჯადოსნური სასმელი, რომელსაც გალები დრო და დრო სვამენ - ამით მათი ძალა ათმაგდება და მათ ნებისმიერი სიმძიმის აწევა ან მძლავრი მტრის დამარცხება შეუძლიათ.

ისტორიების მთავარი გმირები არიან ასტერიქსი და მისი მეგობარი, მსუქანი და მხიარული ობელიქსი. სხვადასხვა წიგნში ისინი მოგზაურობენ ამა თუ იმ ქვეყანაში. კომიქსები გაჯერებულია სპეციფიკური იუმორით, რომელიც, მოყვარულთა თქმით, ბევრად განასხვავებს მათ ეკრანიზაციებისგან - ანიმაციური და მხატვრული ფილმებისგან.

ასტერიქსის ისტორიები იქცა ფრანგულ-ბელგიურ ერთ-ერთ ყველაზე ცნობილ ნაბეჭდ პროდუქციად. კომიქსები ნათარგმნია ასზე მეტ ენაზე და უშუალოდ პოპულარულია ევროპაში, თუმცა ასევე ცნობილია აშშ-სა და იაპონიაში.

კომიქსების წარმატების ტალღაზე თავდაპირველად გამოვიდა რვა ანიმაციური ფილმიც, ხოლო 2000-იან წლებში - მხატვრული ფილმების ტრილოგია. საფრანგეთში, პარიზთან ასევე ფუნქციონირებს ასტერიქსის პარკი.

## ისტორია 
thumb|მარჯვნივ|ასტერიქსი და ობელიქსიასტერიქსის სერიების შექმნამდე გოსინი და უდერზო უკვე ცნობილები იყვნენ კომიქსების „უმპა-პა“ სერიით, რომელიც გამოიცემოდა „ტენტენი“-ს ჟურნალში.

„ასტერიქსი“ პირველად გამოჩნდა ჟურნალში „პილოტი“ (1959 წელი). 1961 წელს გამოვიდა ცალკეული ჟურნალი, პირველი ვრცელი კომიქსი ასტერიქსის თავგადასავალზე, სათაურით „გალი ასტერიქსი“, იმ დროიდან, წელიწადში ერთი დიდი კომიქსი გამოდიოდა.
#*ასტერიქსი და ოქროს ნამგალი* (1962)
# *ასტერიქსი და პიქტები* (2013)
# *კეისრის პაპირუსი* (2015)
# *ასტერიქსი და ტრანსიტალიკა* (2017)
# *ვერცინგეტორიქსის ქალიშვილი* (2019)
# *ასტერიქსი და გრფიონი* (2021)
# *თეთრი ზამბახი* (2023)

აგრეთვე  გამოიცა „ასტერიქსის 12 გმირობა“  - როგორც კომიქსის, ასევე ანიმაციურ ფილმის სახით. კომიქსი გამოვიდა 1976 წელს და ტექნიკურად, ითვლება ასტერიქსის 26-ე ტომად, მაგრამ მას იშვიათად ბეჭდავდნენ.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური საიტი
* Wikia ასტერიქსის შესახებ
* ასტერიქსი სხვადასხვა ენაზე
* asterix.co.nz – საინფორმაციო საიტი ინგლისურენოვანი მკითხველისათვის
* ყოველი კომიქსის დეტალური ანალიზი  Each Asterix book is examined in detail
* კულტურული ალუზიები ასტერიქსში (ფრანგულ ენაზე)
* ასტერიქსის ანოტაციები  – კომიქსში წარმოდგენილი რეალური მოვლენების დეტალური ახსნა

## სქოლიო 
კატეგორია:ფრანგული კომიქსები
კატეგორია:ასტერიქსი
ბოლუს პროვინცია

**ბოლუს პროვინცია** () — პროვინცია (ილი) ჩრდილო-დასავლეთ თურქეთში,  შავი ზღვის რეგიონში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ბოლუ. მოიცავს 9 რაიონს.

## გეოგრაფია 
პროვინციის ტერიტორია მთიანია,  ესაზღვრება ზონგულდაქის,  ყარაბუქის, დუზჯეს, ჩანქირის, ანკარის, ესქიშეჰირის, ბილეჯიქისა და საქარიის პროვინციები. განვითარებულია ტურიზმი.

## მოსახლეობა 
მოსახლეობა 270 ათ. ადამიანი (2007), უდიდესი ქალაქია: ბოლუ (84 ათ. ადამიანი, 2000).

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of BOLU

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
ყარაბიუქის პროვინცია

**ყარაბიუქის პროვინცია** () — პროვინცია (ილი) ჩრდილოეთ თურქეთში,  შავი ზღვის რეგიონში. შეიქმნა 1993 წელს ზონგულდაქის პროვინციის ტერიტორიაზე. ადმინისტრაციული ცენტრი – ქალაქი ყარაბუქი. მოიცავს 6 რაიონს.

## გეოგრაფია 
პროვინციის ტერიტორია მთიანია,  ესაზღვრება ზონგულდაქის,  ბოლუს, დუზჯეს, ჩანქირის, კასთამონუსა  და ბართინის პროვინციები. განვითარებულია ტურიზმი.

## მოსახლეობა 
მოსახლეობა 225 ათ. ადამიანი  2000 აღწერით, ხოლო 200 ათ. ადამიანი 2007 წლის მონაცემებით. უდიდესი ქალაქია: ყარაბუქი (100 ათ. ადამიანი, 2000).

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of KARABÜK

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
კასთამონუს პროვინცია

**კასთამონუს პროვინცია** () — პროვინცია (ილი) ჩრდილოეთ თურქეთში,  შავი ზღვის რეგიონში.  ადმინისტრაციული ცენტრი – ქალაქი კასთამონუ. მოიცავს 20 რაიონს.

## გეოგრაფია 
ჩრდილოეთით პროვინციას ესაზღვრება შავი ზღვა. პროვინციის ტერიტორია მთიანია,  57 % ტყეა, ესაზღვრება ბართინის, ყარაბუქის,  ჩანქირის, ჩორუმისა და სინოპის  პროვინციები. განვითარებულია ტურიზმი.

## მოსახლეობა 
მოსახლეობა 375 ათ. ადამიანი  2000 აღწერით, ხოლო 322 ათ. ადამიანი 2007 წლის მონაცემებით. უდიდესი ქალაქია: კასთამონუ (64 ათ. ადამიანი, 2000).

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of KASTAMONU

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
პალესტინის ქართული წარწერები

. წარწერა ამჟამად ინახება ფრანცისკანელთა მუზეუმში, იერუსალიმში.]]

**პალესტინის** ან **ბირ ელ ყუტის ქართული წარწერები** — იტალიელი არქეოლოგის ვირჯილიო კორბოს მიერ  იუდეის უდაბნოში 1952 წელს აღმოჩენილი ქართული მონასტრის წარწერები. 

უძველესია დღემდე ცნობილ ქართულ წარწერათა შორის. შესრულებულია მოზაიკით (სეფი) იატაკზე ასომთავრულით. წარწერა სამია. ამათგან 2 მოღწეულია დაუზიანებლად, ხოლო ერთი ამჟამად დაკარგულად ითვლება. ორი წარწერა თარიღდება 430 წლით, მესამე კი 532 წლით. პირველი 2 წარწერა ნახევარი საუკუნით უსწრებს ბოლნისის წარწერას.

## სამივე წარწერის ტექსტი 
:და ძუძ
:ეულნი მ-
:ათნი ბა-
:კურ და 
:გრი-ორმ
:იზდ და ნ-
:აშობნი
:მათნი ქ~ე
:**430 წ.**

:წმიდაო თეოდორ-
:ე [[პეტრე იბერი|მარ[უა]ნ]] და ბუ-
:რზ[ე]ნ...ენ ამი
:**430 წ.**

:შეწევნითა ქ~ ჱსითა და მ-
:ეოხებითა წმიდისა თ~ეჲსითა
:შ~ნ ანტონი აბაჲ და იოსია მო-
:მსხმელი ამის სეფისაჲ და მა-
:მა-დედაჲ იოსიაჲსი ამენ
:**532 წ.**

## ლიტერატურა 
** ჩაჩანიძე ვ.,* პეტრე იბერიელი და ქართული მონასტრის არქეოლოგიური გათხრები იერუსალიმში, თბ., 1974;
**წერეთელი გ.,* უძველესი ქართული წარწერები პალესტინიდან, თბ., 1960
* ქსე, ტ. 7, გვ. 651-652, თბ., 1984
* 
**ხურცილავა ბ.,* ბირ ელ-ქუტის წარწერების ქრონოლოგიისათვის. "საისტორიო ვერტიკალები" (სტუ), 35-36, თბ., 2016

## რესურსები ინტერნეტში
* ბირ ელ-ქუტი

კატეგორია:ქართული წარწერები
ეკონომიკური თანამშრომლობისა და განვითარების ორგანიზაცია

**ეკონომიკური თანამშრომლობისა და განვითარების ორგანიზაცია** (ეთგო, ინგლ. Organization for Economic Co-operation and Development — OECD) — განვითარებული ქვეყნების, რომლებიც ცნობენ წამომადგენლობითი დემოკრატიისა და თავისუფალი საბაზრო ეკონომიკის პრინციპებს, საერთაშორისო ეკონომიკური ორგანიზაცია. დღესდღეობით მისი წევრი ქვეყნებია: ავსტრალია, ავსტრია, ახალი ზელანდია, აშშ, ბელგია, გერმანია, დანია, გაერთიანებული სამეფო, ესპანეთი, იაპონია, ირლანდია, ისლანდია, იტალია, კანადა, ლუქსემბურგი, ნიდერლანდები, ნორვეგია, პორტუგალია, საბერძნეთი, საფრანგეთი, ფინეთი, შვედეთი, შვეიცარია, ჩილე, ჩეხეთი, ესტონეთი, უნგრეთი, ისრაელი, კორეა, მექსიკა, პოლონეთი, სლოვაკეთი, სლოვენია, თურქეთი;

შეიქმნა 1948 წელს სახელწოდებით „ევროპული ეკონომიკური თანამშრომლობის ორგანიზაცია“ (Organization for European Economic Co-operation — OEEC) მარშალის გეგმის ფარგლებში ევროპის რეკონსტრუქციის პროექტების კოორდინირებისთვის. ორგანიზაციის შტაბ-ბინა მდებარეობს პარიზში (Château de la Muette). გენერალური მდივანია (2006-დან) ხოსე ანხელ გურია ტრევინიო (მექსიკა).

ორგანიზაციის მმართველი ორგანოა წარმომადგენელი ქვეყნების - ორგანიზაციის წევრების საბჭო. ყველა გადაწყვეტილება მიიღება კონსენსუსის საფუძველზე.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ენციკლოპედია „ბრიტანიკა“

კატეგორია:საერთაშორისო ეკონომიკური ორგანიზაციები
კატეგორია:ეკონომიკური თანამშრომლობა
კატეგორია:ორგანიზაციები ანბანის მიხედვით
ესქიშეჰირის პროვინცია

**ესქიშეჰირის პროვინცია** () — პროვინცია (ილი) ჩრდილო-დასავლეთ თურქეთში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ესქიშეჰირი. მოიცავს 14 რაიონს.

## გეოგრაფია 
აღმოსავლეთით ესაზღვრება ანკარის, ქირქკალეს, ჩრდილოეთით — ბილეჯიქის და ბოლუს, დასავლეთით ქუთაჰიის, სამხრეთით — კონიისა და აფიონ-ყარაჰისარის პროვინციები. მდებარეობს მდინარე საქარიის აუზში.

## მოსახლეობა
მოსახლეობა 741 ათ. ადამიანი (2008), უდიდესი ქალაქია: ესქიშეჰირი (482 ათ.კაცი, 2000).

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of ESKISEHIR

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
ტელეღიპუცები

**ტელეღიპუცები** () — გაერთიანებული სამეფოს ანიმაციურ-თოჯინებიანი სერიალი, რომელიც 1997 წელს ტელეკომპანია ბი-ბი-სის ეთერში გადიოდა. მისი შემქმნელები არიან ენ ვუდი და ენდრიუ დევენპორტი. მთლიანობაში გადაღებული იქნა შოუს 365 ეპიზოდი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური ბრიტანული გვერდი 
* ოფიციალური აშშ გვერდი
* 
* 

კატეგორია:საბავშვო ტელეგადაცემები
კატეგორია:ტელესერიალები ანბანის მიხედვით
აჰმედ-ფაშა

** აჰმედ-ფაშა** ( დ. 1426, ედირნე — გ. 1497, ბურსა) — თურქი პოეტი და პოლიტიკური მოღვაწე.

## ბიოგრაფია 
დაიბადა ფეოდალის ოჯახში. თავისი დროისთვის კარგი განათლება მიიღო. ერთხანს ბურსის მედრესეში ასწავლიდა. სულთანმა ჯერ ვეზირობა უბოძა, შემდეგ რაღაც მიზეზით შემოსწყრა და საპყრობილეში ჩააგდო. სწორედ იქ დაწერა აჰმედ-ფაშამ თავისი ცნობილი „მოწყალების კასიდა“, რისთვისაც იგი სულთანმა შეიწყალა. სახელი გაითქვა თავისი ღაზალებითა და კასიდებით (კასიდა „ოდა მზეს“). განიცადა სპარსელი პოეტებისა და ალიშერ ნავოის გავლენა. მიუხედავად ამისა, მის ნაწარმოებებში თვალსაჩინოა ეროვნული სულისკვეთება და პოეტური ინდივიდუალობა. აჰმედ-ფაშას შემოქმედებით დაიწყო თურქული ლექსის ე. წ. კლასიკური პერიოდი. მნიშვნელოვანი გავლენა მოახდინა მომდევნო თაობის პოეტებზე.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:თურქი პოეტები
კატეგორია:დაბადებული 1426
კატეგორია:გარდაცვლილი 1497
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
ბაკი

**მაჰმუდ აბდულბაკი ბაკი** (დ. 1526, სტამბოლი — 7 აპრილი, 1600, იქვე) — თურქი პოეტი.

## ბიოგრაფია 
მიიღო იურიდიული განათლება, იყო მექის, შემდეგ სტამბოლის ყადი, მიაღწია ანატოლიისა და რუმელიის ყადიასკერობას — უმაღლეს სასულიერო თანამდებობას. საკარო პოეზიის წარმომადგენელია. კასიდებსა და ღაზალებში, რომლებიც თავმოყრილია დივანში, აღწერდა მისი თანამედროვე სტამბოლის მაღალი წრეების ცხოვრებას, ბუნების სურათებს. ცნობილია მისი მერსიე (ელეგია) სულთან სულეიმან I-ის (1520-1566) სიკვდილის გამო, „გაზაფხულის კასიდა“ და სხვა. მან ტექნიკურად დახვეწა თურქული ლექსი და მეტრიკა, ხოლო მუსიკალური ჟღერადობით სპარსელ კლასიკოსებსაც გაუტოლდა. დიდი გავლენა მოახდინა თურქულ ლიტერატურაზე. პოეტები ბაძავდნენ ბაკის ლექსის ფორმას, იმეორებდნენ პოეტურ სახეებს. ბაკის მიმდევართა სკოლაც კი შეიქმნა „ბაკის სკოლის“ სახელწოდებით.

## ლიტერატურა 
## სქოლიო
კატეგორია:თურქი პოეტები
კატეგორია:დაბადებული 1526
კატეგორია:გარდაცვლილი 1600
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:სტამბოლში დაბადებულები
იბრაჰიმ შინასი

**იბრაჰიმ შინასი** () (დ. 5 აგვისტო, 1826, სტამბოლი — გ. 13 სექტემბერი, 1871, იქვე) — თურქი განმანათლებელი მწერალი; ახალი თურქული ლიტერატურის ფუძემდებელი. თანზიმათის (რეფორმების ეპოქა) ლიტერატურის მნიშვნელოვანი წარმომადგენელი. განათლება მიიღო პარიზში. ეზიარა ფრანგ განმანათლებელთა იდეებს. თურქეთში დაბრუნების შემდეგ  იბრძოდა საზოგადოებრივი ცხოვრების გარდაქმნისათვის. თურქული დრამატურგიის მამამთავარია. მას ეკუთვნის პირველი თურქული კომედია „პოქტის ქორწინება“ (1860). წერდა სამოქალაქო მოტივებით გამსჭვალულ ტრადიციული ფორმის (კასიდა, ღაზალი, კიტა) ლექსებს. ავტორია ჟ. რასინის, ა. ლამარტინის, ჟ. ლაფონტენის და სხვათა ნაწარმოებების პირველი თურქული თარგმანებისა. აგროვებდა და სწავლობდა ფოლკლორულ ნიმუშებს. მუშაობდა ფრანგულ-თურქულ და განმარტებითი ლექსიკონების შედგენაზე.

## ლიტერატურა
კატეგორია:თურქი მწერლები
კატეგორია:დაბადებული  1826
კატეგორია:გარდაცვლილი 1871
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:სტამბოლში დაბადებულები
ნამიქ ქემალი

**ნამიქ ქემალი** (დ. 21 დეკემბერი, 1840, თექირდაღი — გ. 2 დეკემბერი, 1888, ქ. ქიოსი) — თურქი პოეტი და საზოგადო მოღვაწე. თანზიმათის მნიშვნელოვანი წარმომადგენელი, „ახალგაზრდა ოსმანთა საზოგადოების“ მოთავე და ორგანიზატორი. 1867 წელს იძულებული გახდა ევროპაში გახიზნულიყო. არაერთხელ იყო გადასახლებაში და გადასახლებაშივე გარდაიცვალა.

ნამიქ ქემალის ადრეულ ლექსებში იგრძნობა მისტიკის ძლიერი ნაკადი. შემდგომში თანდათან დაინტერესდა ამქვეყნიური ყოფით. მის შემოქმედებაში მთავარი ადგილი დაიკავა პატრიოტიზმა. ნამიქ ქემალმა დივანის ლიტერატურის ფორმებსა და სახეებს ახალი სული შთაბერა. ბოლო პერიოდის პოეზიაზე ევროპულმა აზროვნებამ და ლიტერატურამ მოახდინა გავლენა. ნამიქ ქემალი თურქული რომანის მამამთავარია („ალი-ბეის თავგადასავალი“, 1876; „ჯეზმი“, 1880 ). ავტორია გახმაურებული პიესებისა „სამშობლო ანუ სილისტრე“ (1873), „საწყალი ბავშვი“ (1873), „აკიფ-ბეი“ (1874), „გულნიჰალი“ (1875), „ჯალალედინ ჰარზემ-შაჰი“ (1885).

## ლიტერატურა 
## სქოლიო 
კატეგორია:თურქი პოეტები
კატეგორია:დაბადებული 1840
კატეგორია:გარდაცვლილი 1888
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
ქუთაჰიის პროვინცია

**ქუთაჰიის პროვინცია** () — პროვინცია (ილი) დასავლეთ თურქეთში, ეგეოსის რეგიონში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ქუთაჰია. მოიცავს 13 რაიონს.

## გეოგრაფია 
ქუთაჰიის პროვინციას ესაზღვრება ბალიქესირის, ესქიშეჰირის, მანისის, უშაქის, აფიონ-ყარაჰისარის, ბურსის და ბილეჯიქის პროვინციები.

## მოსახლეობა 
მოსახლეობა 684 ათ. ადამიანი  2007 წლის შეფასებით. უდიდესი ქალაქია: ქუთაჰია (166  ათ. ადამიანი, 2000).

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of KÜTAHYA

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
აიდინის პროვინცია

**აიდინის პროვინცია** () — პროვინცია (ილი) დასავლეთ თურქეთში,  ეგეოსის რეგიონში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი აიდინი. მოიცავს 17 რაიონს.

## გეოგრაფია 
აიდინის პროვინციას დასავლეთიდან ესაზღვრება ეგეოსის ზღვა, 2 კილომეტრიანი სრუტე გამოჰყოფს საბერძნეთის კუნძულ სამოსისაგან. ესაზღვრება მუღლის, დენიზლის, მანისისა და იზმირის პროვინციები. პროვინციის უდიდესი ნაწილი მდებარეობს მდინარე დიდი მენდერესის ხეობაში

## მოსახლეობა 
მოსახლეობა 998 ათ. ადამიანი 2007 წლის შეფასებით. უდიდესი ქალაქია: აიდინი (143 ათ. ადამიანი, 2000).

## ისტორია 
ძველად პროვინციის ტერიტორია შედიოდა ფრიგიისა და ლიდიის ფარგლებში. პროვინციის დედაქალაქი აიდინი დააარსეს უძველესმა მოსახლეობამ და უწოდეს *ტრალისი*. იმის გამო, რომ ქალაქი მდებარეობს სეისმოაქტიურ ზონაში, იგი რამდენიმეჯერ დაინგრა. ქალაქი წლების მანძილზე იყო ფრიგიელების, ლიდიელების, სპარტელების, სპარსელების, მაკედონელების, რომაელებისა და ბიზანტიელების ხელში. 1186 წელს თურქ-სელჩუკებმა იგი ჩამოართვეს ბიზანტიის იმპერიას, ხოლო 1466 წლიდან ოსმალეთის იმპერიის შემადგენლობაშია.

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of AYDIN

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
მანისის პროვინცია

**მანისის პროვინცია** ()— პროვინცია (ილი) დასავლეთ თურქეთში, ეგეოსის რეგიონში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ქალაქი მანისა. მოიცავს 17 რაიონს.

## გეოგრაფია 
მანისას პროვინციას ესაზღვრება იზმირის, აიდინის, ქუთაჰიის, დენიზლის, უშაქისა და ბალიქესირის პროვინციები.

## მოსახლეობა 
მოსახლეობა 1,278 ათ. ადამიანი  2007 წლის შეფასებით. უდიდესი ქალაქია: მანისა (214  ათ. ადამიანი, 2000).

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of MANISA

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
მუღლის პროვინცია

**მუღლის პროვინცია** () — პროვინცია (ილი) დასავლეთ თურქეთში, ეგეოსის რეგიონში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი მუღლა. მოიცავს 13 რაიონს.

## გეოგრაფია 
მუღლას პროვინციას ესაზღვრება ეგეოსის ზღვა და ხმელთაშუა ზღვა. სრუტეები გამოჰყოფს საბერძნეთის კუნძულ სამხრეთის სპორადებისაგან. პროვინციას ესაზღვრება ბურდურის,   აიდინის,  ანთალიისა  და  დენიზლის  პროვინციები.

## მოსახლეობა 
მოსახლეობა 793 ათ. ადამიანი  2007 წლის შეფასებით. უდიდესი ქალაქებია: მუღლა (54  ათ. ადამიანი, 2000), ბოდრუმი, მარმარისი.

## ეკონომიკა 
პროვინცია ცნობილია მრავალრიცხოვანი საზღვაო კურირტებით. ტურიზმი ეკონომიკის მთავარი დარგია. 

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of MUGLA

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
ედირნე

**ედირნე** (ასევე *ადრიანოპოლი*, ; ) — ქალაქი თურქეთის ჩრდილო-დასავლეთში, ედირნეს პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს ქვეყნის ევროპულ ნაწილში, მდინარე მარიცაზე საბერძნეთის საზღვართან. მოსახლეობის რაოდენობა 2002 წელს 128,400 კაცი.

## ეროვნული შემადგენლობა 
ბიზანტიის იმპერიის ხანაში ქალაქში იყო შერეული, ძირითადად, ბერძნულ–ბულგარული მოსახლეობა. იყვნენ ასევე სომხები. ოსმანთა ხანგრძლივი ბატონობის მიუხედავად, თურქები და ზოგადად მუსლიმები არასდროს შეადგენდნენ ქალაქის უმრავლესობას. ასევე უმრავლესობას არ შეადგენდა არც ერთი ეთნოლინგვისტური ჯგუფი, მაგრამ ყველაზე მრავალრიცხოვანი იყო ბერძნული მოსახლეობა, რომელიც XX საუკუნის დასაწყისში 27,5 %–ს შეადგენდნენ.

1905 წლის მონაცემებით 80 ათასიანი ქალაქის ეთნორელიგიური სურათი ასე გამოიყურებოდა:

* 36 ათასი ქრისტიანი (45 %), მათ შორის: 
** 22 ათასი ბერძენი
** 10 ათასი ბულგარელი
** 4 ათასი სომეხი

* 30 მუსლიმი (37.5 %), მათ შორის
** 10 ათასი თურქი
** 20 ათასი ალბანელები, მუსლიმი ბოშები, პომაკები, ჩერქეზები, თათრები და სხვა მუჰაჯირები

* 12 ათასი იუდეველი (15 %) (ძირითადად ლადინოზე მოლაპარაკე)
**  2 ათასი სხვა

ქრისტიანთა და ებრაელთა ძირითადმა ნაწილმა ქალაქი დატოვა 1923 წელს. დღეს ქალაქში ცხოვრობენ თურქები (95 %) და მუსლიმი ბოშები

## ცნობილი პიროვნებები 
### ედირნეში დაიბადნენ 
* ნიკიფორე ბრიენი (1062—1139) – ისტორიკოსი
* მეჰმედ II (1432—1481) – სულთანი
* კირილე VI – კონსტანტინოპოლის პატრიარქი (1813–1818)
* დიონისე V – კონსტანტინოპოლის პატრიარქი (1887–1891)
* კონსტანტინე კუმანუდისი (Κωνσταντηνος Κουμανουδης, 1874—1962) – ბერძნული წარმოშობის სერბი მწერალი და პოლიტიკოსი
* ნიკოს ზაქარიადისი (Νικος Ζαχαριαδης, 1903—1973) –  საბერძნეთის კომპარტიის გენ. მდივანი
* რაფეტ ელ რომანი (დ. 1968) – თურქი მომღერალი

### ედირნეში გარდაიცვალნენ 
* ვალენტი (328—378) – იმპერატორი
* მეჰმედ I (1382—1421) – სულთანი
* მურად II (1404—1451) – სულთანი
* სელიმ I (1470—1520) – სულთანი
* მეჰმედ IV (1642—1693) – სულთანი
* სულეიმან II (1642—1691) – სულთანი
* აჰმედ II  (1643—1695) – სულთანი

## ფოტოგალერეა 

Image:Selimiye_camii.JPG 
Image:Edirne_mosque_outside.jpg
Image:Salimiye's beauty and grandeur.jpg
Image:Stained glass in Selimiye Mosque.jpg
Image:Interior_of_Old_Mosque_in_Edirne.jpg
Image:Edirne_tower.jpg
Image:Adalet_Tower_in_Edirne,_Turkey.jpg
Image:Edirne_7341_Nevit.JPG
Image:Edirne_7342_Nevit.JPG
Image:Edirne_sultan%27s_bridge.jpg
Image:Edirne_Graveyard_7345_Nevit.JPG
File:Sts._Constantine_and_Helen_Church_(Edirne),_Front.jpg

## რესურსები ინტერნეტში 
* ედირნეს ოფიციალური საიტი (თურქ.)

კატეგორია:თურქეთის ქალაქები
ბურდურის პროვინცია

**ბურდურის პროვინცია** () — პროვინცია (ილი) დასავლეთ თურქეთში,  ხმელთაშუა ზღვის რეგიონში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ბურდური. მოიცავს 11 რაიონს.

## გეოგრაფია 
პროვინციას ესაზღვრება ანთალიის, მუღლის,  დენიზლის,  ისფართისა და აფიონ-ყარაჰისარის პროვინციები.

## ადმინისტრაციული დაყოფა
მინი|მარცხნივ

## მოსახლეობა
მოსახლეობა 246 ათ. ადამიანი (2007), უდიდესი ქალაქია:ბურდური (67 ათ.კაცი, 2007).

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of BURDUR

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
არუბა

**არუბა** (, ) — კუნძული კარიბის ზღვაში, მდებარეობს ვენესუელის ჩრდილოეთით და არის ნიდერლანდების სამეფოს შემადგენელი ქვეყანა (2010 წლის ოქტომბრიდან თვითმართვადი სახელმწიფოებრივი წარმონაქმნის სტატუსი). არუბას დედაქალაქია ორანესტადი.

## ისტორია 
მინი|მარჯვნივ|არუბას პარლამენტი
1449 წელს არუბა ესპანელებმა აღმოაჩინეს. 1636 წელს კუნძული ნიდერლანდელებმა დაიპყრეს, ხოლო 1986 წლიდან მოყოლებული ნიდერლანდების სამეფოს ავტონომიას წარმოადგენს.

## კლიმატი 
მინი|მარჯვნივ
არუბასათვის ცხელი, ტროპიკული კლიმატია დამახასიათებელი. მთელი წლის მანძილზე დღიური ტემპერატურა 29-40 გრადუსში მერყეობს. ქვეყანაში ვიზიტისათვის საუკეთესო დროა სექტემბრიდან დეკემბრამდე. ამ პერიოდში ნაკლებად ცხელა და გარეთ გასვლა სასიამოვნოა. არუბაში იშვიათი მოვლენაა წვიმა. ძირითადად ოქტომბრისა და ნოემბრის თვეებში წვიმს, ისიც ღამით.

## ენა 
არუბას ოფიციალური ენებია ნიდერლანდური და პაპიამენტო. მათ შემდეგ პოპულარულია ესპანური და ინგლისური ენები. საგანმანათლებლო სისტემა ოფიციალურ ენაზეა დაფუძნებული.

## რელიგია 
არუბას ოფიციალურ რელიგიად გამოცხადებულია კათოლიციზმი, მისი აღმსარებელი მოსახლეობის 81 პროცენტია.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ნიდერლანდების სამეფო
* კარიბის ზღვა

## რესურსები ინტერნეტში 
* Government of Aruba
* Aruba.com

## სქოლიო 
კატეგორია:ნიდერლანდების კუნძულები
არუბა
კატეგორია:ჩრდილოეთ ამერიკის კუნძულები
არუბა
კატეგორია:მცირე ანტილის კუნძულები
კატეგორია:კუნძულოვანი სახელმწიფოები
კატეგორია:კარიბის ქვეყნები
კატეგორია:დამოკიდებული ტერიტორიები ჩრდილოეთ ამერიკაში
ადანის პროვინცია

**ადანის პროვინცია** (), (TR621) — პროვინცია (ილი) დასავლეთ თურქეთში,  ხმელთაშუა ზღვის რეგიონში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ადანა. მოიცავს 15 რაიონს. პროვინცია ჩამოყალიბდა ისტორიული ოლქის კილიკიის ტერიტორიაზე.

## გეოგრაფია 
პროვინციას სამხრეთით ესაზღვრება ხმელთაშუა ზღვა, ასევე ესაზღვრება ჰათაის, ოსმანიეს, ქაჰრამანმარაშის, ნიგდეს, კაისერისა და მერსინის პროვინციები.

## ადმინისტრაციული დაყოფა
|}

## მოსახლეობა 
მოსახლეობა 1,983 ათ. ადამიანი (2007), უდიდესი ქალაქებია: ადანა და ჯეიჰანი.

## ეკონომიკა 
რეგიონზე გადის და ჯეიჰანში მთავრდება ბაქო-თბილისი-ჯეიჰანის ნავთობსადენი.

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of ADANA

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
ბურდურის ტბა

**ბურდურის ტბა** () — ტექტონიკური წარმოშობის მარილიანი ტბა თურქეთში, ბურდურისა და ისპარტის პროვინციებში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 845 მეტრზე, მცირე აზიის ნახევარკუნძულის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში. ზედაპირის ფართობი 250 კმ², აუზის ფართობი 6150 კმ², მაქსიმალური სიღრმე 110 მ. 1994 წლის 13 ივლისიდან ბურდურის ტბას როგორც ჭარბტენიან ტერიტორიას რამსარის კონვენცია იცავს. 

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის ტბები
კატეგორია:ტბები ანბანის მიხედვით
ლეგენდა სიგურდსა და გუდრუნზე

„**ლეგენდა სიგურდსა და გუდრუნზე**“ () — ჯონ რონალდ რუელ ტოლკინის ლექსი, რომელიც სრული სახით გამოიცა 2009 წლის მაისში. იგი ეფუძნება გერმანულ-სკანდინავიური მითოლოგიისსიუჟეტს სიგურდისა და ნიბელუნგების დაცემის შესახებ. წიგნი იწერებოდა 1920-1930-იან წლებში, ჯონის მიერ, როდესაც იგი ოქსფორდის უნივერსიტეტში ანგლო-საქსონური ენების პროფესორი იყო. ამავე პერიოდში დაიწერა მისი რომანი „ჰობიტი“.

## რესურსები ინტერნეტში 
*

კატეგორია:ჯ. რ. რ. ტოლკინის ნაწარმოებები
კატეგორია:2009 წლის წიგნები
კესი ვენტურა

thumb|250px|კესი

**კასანდრა ვენტურა** (დ. 26 აგვისტო, 1986), ცნობილია სახელით **„კასი“** (ინგლ. Cassie) — ამერიკელი მოდელი, ჰიპ ჰოპ მომღერალი, მოცეკვავე და მსახიობი. კასი დაიბადა ნიუ-ლონდონში, კონექტიკუტი, იგი არის ფილიპინელი, აფრო ამერიკელი, მექსიკელი და ინდოელი.

## დისკოგრაფია
* *Cassie* (2006)
* *Electro Love* (2011)

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* 
* 
* 

კატეგორია:ამერიკელი მოდელები
კატეგორია:ამერიკელი მომღერლები
კატეგორია:ამერიკელი მოცეკვავეები
კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები
კატეგორია:დაბადებული 26 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1986
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
სლოვაკისტიკა

**სლოვაკისტიკა** ეწოდება მეცნიერულ დისციპლინას, რომელიც დაკავებულია სლოვაკური ენის, ამ ენაში შემავალი დიალექტების, სლოვაკური ლიტერატურის შესწავლით. **სლოვაკისტიკა** სხვაგვარად ასევე სლოვაკურ ფილოლოგიასაც უწოდებენ, მაგრამ სლოვაკური ფილოლოგია მაინც ამ მეტად მრავალფეროვანი სამეცნიერო დისციპლინის მხოლოდ ერთ ნაწილს აღნიშნავს. 

**სლოვაკისტიკა** არის სლავისტიკური, კერძოდ კი დასავლეთსლავისტიკური მეცნიერების ერთ-ერთი დარგი, თუმცა თავისი უფრო ფართო მნიშვნელობით შეიძლება მოიცავდეს სლოვაკი ერის ისტორიულ, ქვეყანათმცოდნეობით, კულტუროლოგიურსა და სხვადასხვაგვარ მეცნიერულ შესწავლასა და კვლევას.

## იხილეთ აგრეთვე 
კატეგორია:კულტუროლოგია
კატეგორია:ფილოლოგია
კატეგორია:სლავთმცოდნეობა
მაკედონისტიკა

**მაკედონისტიკა** — მეცნიერული დისციპლინა, რომელიც დაკავებულია მაკედონური ენის, მაკედონური ლიტერატურის შესწავლით. მაკედონისტიკას სხვაგვარად ასევე მაკედონურ ფილოლოგიასაც უწოდებენ, მაგრამ მაკედონური ფილოლოგია მაინც ამ სამეცნიერო დისციპლინის მხოლოდ ერთ ნაწილს აღნიშნავს.

**მაკედონისტიკა** არის სლავისტიკური, კერძოდ კი დასავლეთსლავისტიკური მეცნიერების ერთ-ერთი დარგი, თუმცა თავისი უფრო ფართო მნიშვნელობით შეიძლება მოიცავდეს მაკედონელი ერის ისტორიულ, ქვეყანათმცოდნეობით, კულტუროლოგიურსა და სხვადასხვაგვარ მეცნიერულ შესწავლასა და კვლევას.

მაკედონურ ენას ბულგარეთში ბევრი ენათმეცნიერი არ განიხილავს როგორც დამოუკიდებელ ენას, არამედ მას ბულგარული ენის დიალექტს უწოდებს. ამ მიზეზი არის ის, რომ მაკედონური ენა XX საუკუნის 20-იან წლებამდე ბულგარეთისა და ბულგარელი ხალხის ნაწილს წარმოადგენდა.   

## იხილეთ აგრეთვე 
## რესურსები ინტერნეტში
* მაკედონისტიკა ჩრდილოეთ ამერიკაში   

კატეგორია:კულტუროლოგია
კატეგორია:ფილოლოგია
კატეგორია:სლავთმცოდნეობა
კაშუბისტიკა

**კაშუბისტიკა** ეწოდება მეცნიერულ დისციპლინას, რომელიც დაკავებულია კაშუბური ენისა და ამ ენაზე არსებული ტესტების შესწავლით. **კაშუბისტიკა** სხვაგვარად ასევე კაშუბურ ფილოლოგიასაც უწოდებენ, მაგრამ კაშუბური ენის შესწავლა პოლონეთში როგორც პოლონისტიკის ფარგლებში შეიძლება; ამ ენას პოლონეთში დიალექტის სტატუსი აქვს.

კაშუბური ენის, კულტურის, ტრადიციების, ისტორიის სპეციალისტებს, რომლებიც დაკავებული არიან ამ ქვეყნის შესწავლით, სწავლებით, კვლევით
კაშუბოლოგებს ან კაშუბისტებს უწოდებენ. 

კაშუბური ენის კვლევით, როგორც წესი, თვითონ პოლონეთში ინტერესდებიან თავად პოლონური ენის სპეციალისტები, ანდა რუსი ეთნოლინგვისტები. 

## ლიტერატურა 
* Lexikon der Sprachwissenschaft. 1. Auflage. Kröner, Stuttgart 1983, ISBN 3-520-45201-4.
* Lexikon der Sprachwissenschaft. 4. durchgesehene Auflage. Kröner, Stuttgart 2008, ISBN 978-3-520-45204-7.

## იხილეთ აგრეთვე 
კატეგორია:კულტუროლოგია
კატეგორია:ფილოლოგია
კატეგორია:სლავთმცოდნეობა
პალინდრომი

**პალინდრომი** () — სიტყვა, ფრაზა ან ლექსი, რომელიც წაღმა და უკუღმა ერთნაირად იკითხება. მაგ., ატამი ითესა, ასეთი იმატა (ხალხური). პალინდრომი გავრცელებული იყო აღმოსავლეთ სამყაროში, გვხვდება ძვ. ბერძნულ პოეზიაშიც. ძვ. ქართულში მას „წაღმა-უკუღმა წასაკითხავი ლექსი“ და „შუამბრუებული ლექსი“ ერქვა. გვხვდება ე. წ. აღორძინების ხანის ქართველ პოეტებთან [ იაკობ შემოქმედელი (დუმბაძე), ონანა მდივანი (ქობულაშვილი), ვახტანგ VI და სხვები]. თანამედროვე ქართულ პოეზიაში პალინდრომის ნიმუშია:

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ლიტერატურული ტერმინები
კატეგორია:სიტყვის თამაშები
პალმები

**პალმები** (Arecaceae ანუ Palmae) — ერთლებნიანი ხისებრი მარადმწვანე მცენარეების ოჯახი. ჩვეულებრივ დაუტოტავი, სვეტისებური ღერო აქვთ, რომლის სიმაღლე 60 მ, დიამეტრი 1 მ აღწევს. იშვიათად გვხვდება დატოტვილი (დუმ-პალმა) და კასრისებრ გამსხვილებულღეროვანიანი სახეობები. 

პალმების ღერო უმთავრესად გლუვია ან დაფარულია ფოთლების ყუნწების ნარჩენებით, რომელზეც ზოგჯერ ეკლებიცაა განვითარებული. ზოგიერთი პალმები წვრილი, ძალზე გრძელღეროიანი (300 მ-მდე) ლიანებია. პალმების ფრთისებრი ფოთლების სიგრძე შეიძლება აღემატებოდეს 15 მ-ს, ხოლო ყველაზე დიდი მარაოსებრი ფოთლების დიამეტრი — 5 მ-ს; ფოთლები ღეროს კენწეროში მორიგეობითაა განლაგებული. ყვავილობენ 5-12, ზოგჯერ 30-35 წლის ასაკში. 

ყვავილედი ტაროსებრი ან თავთავისებრი, ზოგჯერ მტევნისებრი ან საგველასებრია. ვითარდება ფოთლის იღლიებში, ზოგჯერ კენწეროზე. უკანასკნელ შემთხვევაში მცენარე მონოკარპულია და ყვევილობის შემდეგ მთლიანად იღუპება ან ზოგჯერ ღეროს ძირთან ივითარებს მრავალრიცხოვან ამონაყარს. ნაყოფი უხსნელია, წვნიანი ან მშრალი, მეტწილად კურკიანა ან კენკრა.

ოჯახში 240-მდე გვარი და 3400-მდე სახეობაა, რომლებიც ძირითადად გავრცელებულია ტროპიკებში, ნაწილობრივ სუბტროპიკებშიც. სამხრეთ ევროპაში ველურად იზრდება მხოლოდ 1 სახეობა — ქონდარა პალმა (Chamaerops humilis). პალმების ბუნებრივი არეალის ჩრდილოეთი საზღვარი ჩრდილოეთ განედის 38°, სამხრეთის — სამხრეთ განედის 42° აღწევს. გვხვდება სხვადასხვა ეკოლოგიურ პირობებში: ტენიან ტროპიკებსა და სუბტროპიკულ ტყეებში. სავანებში, უდაბნოს ოაზისებში და სხვაგა. პალმები კულტივირებულია დეკორატიულ მცენარედ ღია გრუნტში, ორანჟერეებსა და ოთახებში. 

შავი ზღვის რეგიონში ამრავლებდნენ 20 სახეობაზე მეტს ყირიმის სამხრეთ სანაპიროსა და კავკასიაში შავი ზღვის სანაპიროზე, ძირითადად დასავლეთ საქართველოში; მცირედ — ზოგან აღმოსავლეთ ამიერკავკასიაშიც. ჩვენს ბაღ-პარკებში ყველაზე ხშირია Butia capitata, Chamaerops humilis, Erythea armata, Phoenix canariensis, Phoenix dactylifera, Sabal palmetto, Trachycarpus fortunei. ამრავლებენ ძირითადად თესლით. 

სამშობლოში პალმებს ძალზე დიდი გამოყენება აქვს. ზოგიერთ ტროპიკულ რაიონში მათგან ამზადებენ საკვებ პროდუქტებს. ზეთისა და ქოქოსის პალმისაგან იღებენ საკვებ და ტექნიკურ ზეთს, ბევრი პალმები შაქრის, ღვინის, სპირტის, მცენარეული ცვილის წყაროა. პალმების ღერო ძვირფასი სამშენებლო მასალაა, ფოთლებს იყენებენ ქაღალდის მისაღებად, შენობების გადასახურავად, კალათების დასაწნავად და სხვა.

## ლიტერატურა 
* *რატიანი ნ.,* ქსე, ტ. 7, გვ. 653-654, თბ., 1984

*
სერბო-ხორვატისტიკა

**სერბო-ხორვატისტიკა** — სამეცნიერო-აკადემიური დისციპლინა და სპეციალობა, რომელიც სერბულ-ხორვატული ენისა დიალექტების, ენის ისტორიის შესწავლითაა დაკავებული.

სერბო-ხორვატისტიკას სხვაგვარად ასევე **სერბულ-ხორვატულ ფილოლოგიასაც** უწოდებენ, მაგრამ სიტყვა ფილოლოგია მაინც ამ მეტად მრავალფეროვანი სამეცნიერო დისციპლინის მხოლოდ ერთ ნაწილს აღნიშნავს.

სერბო-ხორვატისტიკა არის სლავისტიკური, კერძოდ კი დასავლეთსლავისტიკური მეცნიერების ერთ-ერთი დარგი, თუმცა თავისი უფრო ფართო მნიშვნელობით შეიძლება მოიცავდეს ყოფილი იუგოსლავიის ისტორიულ-პოლიტიკურ, ქვეყანათმცოდნეობით, კულტუროლოგიურ შესწავლასა და კვლევას.

## ცნების ისტორია და დღევანდელი მდგომარეობა 
უწინ სერბო-ხორვატისტიკა მოიაზრებოდა სერბ, ხორვატ და ბოსნიელ ხალხთა ლიტერატურების, საერთოდ კულტურების შემსწავლელ დარგადაც. იუგოსლავიის დაშლის შემდეგ წარმოქმნილ ქვეყნებში, ამ ლიტერატურებისა და კულტურების სახელწოდებების შესაბამისად ქვეყნების მიხედვით მოხდა სერბო-ხორვატისტიკის როგორც დარგის სეპარაცია სამ ძირითად **სერბისტიკად**, **ხორვატისტიკად** და **ბოსნისტიკად**.

საქართველოში სერბულ-ხორვატული ენა ჯერჯერობით არ შეისწავლება.

## იხილეთ აგრეთვე 
* სლავისტიკა
* სლავური ენები
* სამხრეთსლავური ენები
* სლავები
* ბულგარისტიკა
* მაკედონისტიკა
* სლოვენისტიკა

კატეგორია:სლავთმცოდნეობა
ერზინჯანი

**ერზინჯანი** (ზაზაკი; ქურთული: *Erzingan*,  *Erznka*, ანტიკური *Erez*) — ქალაქი და ერზინჯანის პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი აღმოსავლეთ ანატოლიაში, თურქეთში. მისი მეზობელი ქალაქებია: ერზურუმი, სივასი, თუნჯელი, მალათია, ბაიბურთი და სხვ. ქალაქი მდებარეობს ზღვის დონიდან 1,185 მეტრზე. მოსახლეობა შეადგენს 107,000 კაცს (2000).

კატეგორია:თურქეთის ქალაქები