open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
რეპუტნებუ

**რეპუტნებუ** — ძველი ეგვიპტის დედოფალი მეხუთე დინასტიიდან, ეგვიპტის ძველი სამეფოს პერიოდის დროს. რეპუტნებუ ეგვიპტის ფარაონის ნიუსერას მეუღლე იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეხუთე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის დედოფლები
კატეგორია:ეგვიპტის მეხუთე დინასტიის დედოფლები
კატეგორია:დაბადების წელი უცნობია
კატეგორია:გარდაცვალების წელი უცნობია
უმაღლესი ლიგა 2015—2016

**უმაღლესი ლიგა 2015-2016** — საქართველოს უმაღლესი ლიგის ოცდამეშვიდე გათამაშება.

## ფორმატი 
ეროვნულ პირველობაში 16 გუნდი იღებს მონაწილეობას.

## მონაწილე გუნდები 
## ცხრილი 
## იხილეთ აგრეთვე 
* საქართველოს საფეხბურთო თასი 2015-2016
* პირველი ლიგა 2015-2016

კატეგორია:უმაღლესი ლიგის სეზონები
მერიტიტეს I

**მერიტიტეს I** — ძველი ეგვიპტის დედოფალი მეოთხე დინასტიიდან, ეგვიპტის ძველი სამეფოს პერიოდის დროს. მერიტიტეს I ეგვიპტის ფარაონის ხეოფსი მეუღლე და კავაბის დედა იყო. მერიტიტეს I შესაძლოა ფარაონ ჯედეფრეს დედაც იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეოთხე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის დედოფლები
კატეგორია:ეგვიპტის მეოთხე დინასტიის დედოფლები
მერიტიტეს II

**მერიტიტეს II** — ძველი ეგვიპტის პრინცესა მეოთხე დინასტიიდან, ეგვიპტის ძველი სამეფოს პერიოდის დროს. მერიტიტეს II სავარაუდოდ ფარაონ ხეოფსისა და დედოფალ მერიტიტეს I-ის ქალიშვილი იყო. მან სასახლის ხელმძღვანელზე ახეთოტეპზე იქორწინა, როგორც ცნობილია მათ რამდენიმე შვილი შეეძინათ.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეოთხე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცესები
კატეგორია:ეგვიპტის მეოთხე დინასტიის პრინცესები
ნესიტანებეტაშრუ

**ნესიტანებეტაშრუ** — ძველი ეგვიპტის დედოფალი ოცდამეორე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის მესამე გარდამავალი პერიოდის დროს. ნესიტანებეტაშრუ ეგვიპტის ფარაონის შეშონქ II-ის მეუღლე და ჰარსიეს I-ის დედა იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის ოცდამეორე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის დედოფლები
კატეგორია:ეგვიპტის ოცდამეორე დინასტიის დედოფლები
მუტნეჯმეტი

**მუტნეჯმეტი** — ძველი ეგვიპტის დედოფალი მეთვრამეტე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის ახალი სამეფოს პერიოდის დროს. მუტნეჯმეტი ეგვიპტის ფარაონის ჰორემჰების მეუღლე იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეთვრამეტე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის დედოფლები
კატეგორია:ეგვიპტის მეთვრამეტე დინასტიის დედოფლები
კატეგორია:დაბადების წელი უცნობია
პლოპი (კანტემირის რაიონი)

**პლოპი** () — სოფელი მოლდოვაში, კანტემირის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 52 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 789 ადამიანს შეადგენდა.

## იხილეთ აგრეთვე 
* მოლდოვის ადმინისტრაციული დაყოფა
* კანტემირის რაიონი

## რესურსები ინტერნეტში 
* მოლდოვის მოსახლეობის 2004 წლის აღწერის მონაცემები

კატეგორია:კანტემირის რაიონის სოფლები
ტენტამუნი (XX დინასტია)

**ტენტამუნი** — ძველი ეგვიპტის დედოფალი მეოცე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის ახალი სამეფოს პერიოდის დროს. ტენტამუნი ეგვიპტის ფარაონის რამსეს XI-ის მეუღლე იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეოცე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის დედოფლები
კატეგორია:ეგვიპტის მეოცე დინასტიის დედოფლები
მენტუჰოტეპი (დედოფალი)

**მენტუჰოტეპი** — ძველი ეგვიპტის დედოფალი მეთექვსმეტე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის მეორე გარდამავალი პერიოდის დროს. მენტუჰოტეპი ეგვიპტის ფარაონის ჯეჰუტის მეუღლე იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეთექვსმეტე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის დედოფლები
კატეგორია:ეგვიპტის მეთექვსმეტე დინასტიის დედოფლები
მეჰტენვესხეტი

**მეჰტენვესხეტი** — ძველი ეგვიპტის დედოფალი ოცდამეექვსე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის გვიანი პერიოდის დროს. მეჰტენვესხეტი ეგვიპტის ფარაონის ფსამეტიქ I-ის მეუღლე იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის ოცდამეექვსე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის დედოფლები
კატეგორია:ეგვიპტის ოცდამეექვსე დინასტიის დედოფლები
მერეტსეგერი (დედოფალი)

**მერეტსეგერი** — ძველი ეგვიპტის დედოფალი მეთორმეტე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის შუა სამეფოს პერიოდის დროს. მერეტსეგერი ეგვიპტის ფარაონის სენუსერტ III-ის მეუღლე იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეთორმეტე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის დედოფლები
კატეგორია:ეგვიპტის მეთორმეტე დინასტიის დედოფლები
მუტნეჯმეტი (XXI დინასტია)

**მუტნეჯმეტი** — ძველი ეგვიპტის დედოფალი ოცდამეერთე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის მესამე გარდამავალი პერიოდის დროს. მუტნეჯმეტი ეგვიპტის ფარაონის ფსუსენეს I-ის მეუღლე, ასევე ამენემოპეს და ანხეფენმუტის დედა იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის ოცდამეერთე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის დედოფლები
კატეგორია:ეგვიპტის ოცდამეერთე დინასტიის დედოფლები
მერეტნებთი

**მერეტნებთი** — ძველი ეგვიპტის დედოფალი მეხუთე დინასტიიდან, ეგვიპტის ძველი სამეფოს პერიოდის დროს. მერეტნებთი ეგვიპტის ფარაონის საჰურას მეუღლე იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეხუთე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის დედოფლები
კატეგორია:ეგვიპტის მეხუთე დინასტიის დედოფლები
იაჰმესი (XVIII დინასტია)

**იაჰმესი** — ძველი ეგვიპტის პრინცი მეთვრამეტე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის ახალი სამეფოს პერიოდის დროს. იაჰმესი ეგვიპტის ფარაონის ამენჰოტეპ II-ისა და დედოფალ ტიაას შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეთვრამეტე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცები
კატეგორია:ეგვიპტის მეთვრამეტე დინასტიის პრინცები
მაური თეთრი

**მაური თეთრი** — ქართული აბორიგენული თეთრყურძნიანი ვაზის ჯიში გურიიდან. თეთრი მაური დაბალხარისხოვანი საღვინე ჯიშია. ივანე ჯავახიშვილის მიხედვით არსებობდა შავყურძნიანი მაურიც, მაგრამ ეს ჯიში ჯავახიშვილს აღწერილი არ აქვს.

## გავრცელება
გადმოცემით, ოდესღაც გურიის აღმოსავლეთ მხარეში მაური თეთრი, მაღლარების სახით, მცირედ ყოფილა გავრცელებული. გავრცელების არეალი იყო საჯავახოს მხარე და ნიგოითი.თეთრი მაურის მცირე გავრცელების მიზეზი იყო, სხვა, უფრო მაღალხარისხოვანი თეთრი ჯიშების (საკმიელა, თეთრი კამური, კლარჯული) გავრცელება. მოსახლეობა მას მოიხმარდა ყურძნად და საოჯახო მოხმარების ღვინოს ამზადებდა. სოკოვან დაავადებათა და ფილოქსერას გავრცელების გამო თითქმის გადაშენდა, XX საუკუნის შუა წლებში კი თითო-ოროლა ძირი იყო შემორჩენილი კოხნარში, ზემო ფარცხმასა და ვაზისუბანში.

## ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალოზე მცირე ზომისაა, მომრგვალო ან თირკმლისებური, სამნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარე ხშირქეჩისებრია. ყვავილი მდედრობითია, მტვრიანები მოკლე და მოკაკვილია. მტევანი მცირე ზომისაა, ცილინდრული ან ცილინდრულ-კონუსური ფორმის, თხელი, იშვიათად საშუალო სიმკვრივის. მარცვალი საშუალო ზომისაა, თითქმის მრგვალი, ღია მწვანე. თხელკანიანია, ცვილისებრი ფიფქით ოდნავ დაფარული. რბილობი მცირედ ხორციანია, უფრო წვნიანი, ტკბილი გემოთი.

## აგრობიოლოგიური დახასიათება
ვაზი საშუალო ან საშუალოზე მცირე ზრდისა და მცირემოსავლიანია. მაური თეთრის სავეგეტაციო პერიოდი კვირტის გაშლიდან სრულ სიმწიფემდე 190 დღეა. ვაზი იღვიძებს აპრილის დასაწყისიდან, ყვავილობა მიმდინარეობს ივნისის პირველ ნახევარში, ყურძენი შეთვალებას იწყებს აგვისტოს ბოლოს სრულ სიმწიფეში ოქტომბრის მეორე ნახევრიდან შედის. ფოთოლცვენა მიმდინარეობს ნოემბრის მეორე ნახევარში. ვაზზე დატოვებული ყურძენი არ ინახება, მოკრეფილი მალე ლპება და ვერ უძლებს ტრანსპორტირებას.

მტევნის წონა 60 გრამია. ერთი ძირი მაღლარად აღზრდილი ვაზი დაახლოებით 8-10 კილოგრამ ყურძენს იძლევა. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 16-17%-ს, მჟავიანობა — 8,7 გ/ლ-ს.

მიიღება სუფრის თეთრი მშრალი ღვინო, რომელიც ალკოჰოლის მცირე შემცველობის გამო არ ინახება.

## ლიტერატურა
**უჯმაჯურიძე ლ., კაკაბაძე გ., მამასახლიშვილი ლ.,* „ქართული ვაზის ჯიშები“, თბ., 2018, გვ. 222
*

## რესურსები ინტერნეტში
*ქართული ვაზის ძველი ჯიშები
*ყურძნის ჯიშები ასოციაცია „ქართული ღვინო“
*მევენახოება-მეღვინეობის ლექსიკონი

## სქოლიო
კატეგორია:გურიის ვაზის ჯიშები
კატეგორია:ვაზის თეთრყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
იაჰმოსე საპაირი

**იაჰმოსე საპაირი** — ძველი ეგვიპტის პრინცი მეჩვიდმეტე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის მეორე გარდამავალი პერიოდის დროს. იაჰმოსე საპაირი ეგვიპტის ფარაონების სეკენენრა ტაას ან იაჰმეს I-ის შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეჩვიდმეტე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცები
კატეგორია:ეგვიპტის მეჩვიდმეტე დინასტიის პრინცები
თქვლაფა

**თქვლაფა გურიის**, *თქვლაფა*, *თქლაფა ყურძენი* — ქართული აბორიგენული თეთრყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში გურიიდან. თქვლაფა უხვმოსავლიანი ჯიშია, ახასიათებს წვენის უხვი გამოსავლიანობა, მაგრამ იძლევა დაბალი ხარისხის ღვინოს, რომელიც არ ინახება და ვერ იტანს ტრანსპორტირებას. 

## გავრცელება
თქვლაფას გავრცელების არეალი შუა და ზემო გურიის სოფლებით შემოიფარგლებოდა. იგი გაშენებული იყო მაღლარების სახით და ყოველგვარი მოვლის გარეშე ძლიერი ზრდითა და უხვმოსავლიანობით ხასიათდებოდა. თქვლაფას ახასაიათებს წვენის მაღალი გამოსავლიანობა, რის გამოც მოსახლეობა მისგან უბრალო ღირსების საოჯახო მოხმარების ღვინოს ამზადებდა. XX საუკუნის დასაწყისში გავრცელებული იყო საჯავახოს მხარეში.XX საუკუნის შუა წლებში ის რამდენიმე მაღლარი ძირის სახით იყო სოფლებში ბურნათი, კოხნარი, საჭამიასერი, ფარცხმა, ხოლო დაბლარის სახით რამდენიმე ძირი კალაგონში.

## ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო, ოდნავ ოვალური, სამნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარე ხშირქეჩისებრადაა შებუსული. ყვავილი ორსქესიანია. მტევანი საშუალო ზომისაა, ცილინდრული ან ცილინდრულ-კონუსური ფორმის, თხელი ან საშუალო სიმკვრივის. მარცვალი — საშუალო ზომის, ოვალური, ღია მომწვანო ფერის. თხელი კანი ცვილისებრი ფიფქით სუსტადაა დაფარული. რბილობი მეტად წვნიანი და ნაკლებ ხორციანია. 

## აგრობიოლოგიური დახასიათება
თქვლაფა გურიის საშუალო ზრდა-განვითარებისაა. სავეგეტაციო პერიოდი კვირტის გაშლიდან სრულ სიმწიფემდე 160 დღეა. ყვავილპობა იწყება მაისის ბოლოდან. შეთვალება იწყება სექტემბრის პირველ ნახევარში, ხოლო სრულ სიმწიფეში ოქტომბრის ბოლოს შედის. ვაზზე დატოვებული ყურძენი არ ინახება, ადრე ლპება, არც დაკრეფილი ინახება.

მტევნის წონა 120-125 გრამია, საჰექტარო მოსავლიანობა კი 10-12 ტონა. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 17-19%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 8.9 გ/ლ-ს.

## ლიტერატურა
**უჯმაჯურიძე ლ., კაკაბაძე გ., მამასახლიშვილი ლ.,* „ქართული ვაზის ჯიშები“, თბ., 2018, გვ. 160
*

## რესურსები ინტერნეტში
*ქართული ვაზის ძველი ჯიშები
*მევენახეობა-მეღვინეობის ლექსიკონი
## სქოლიო
კატეგორია:გურიის ვაზის ჯიშები
კატეგორია:ვაზის თეთრყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
ამენჰერხეპშეფი

**ამენჰერხეპშეფი** — ძველი ეგვიპტის პრინცი მეოცე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის ახალი სამეფოს პერიოდის დროს. ამენჰერხეპშეფი ეგვიპტის ფარაონის რამსეს VI-ის და დედოფალ ნუბხესბედის შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეოცე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცები
კატეგორია:ეგვიპტის მეოცე დინასტიის პრინცები
ამონჰირხოპშეფი

**ამონჰირხოპშეფი** — ძველი ეგვიპტის პრინცი მეცხრამეტე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის ახალი სამეფოს პერიოდის დროს. ამონჰირხოპშეფი ეგვიპტის ფარაონის რამსეს II-ის და დედოფალ ნეფერტარის შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეცხრამეტე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცები
კატეგორია:ეგვიპტის მეცხრამეტე დინასტიის პრინცები
კატეგორია:დაბადების წელი უცნობია
ანხჰაფი

**ანხჰაფი** — ძველი ეგვიპტის პრინცი მეოთხე დინასტიიდან, ეგვიპტის ძველი სამეფოს პერიოდის დროს. ანხჰაფი ეგვიპტის ფარაონის სნეფრუს შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეოთხე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცები
კატეგორია:ეგვიპტის მეოთხე დინასტიის პრინცები
ხუშია

**ხუშია შავი**, *ხუშია*, *ხუშიას ვაზი* — ქართული აბორიგენული წითელყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში გურიიდან. 

ვაზი გავრცელებული იყო როგორც გურიის სოფლებში ნოღასა და ვაზისუბანში, ასევე იმერეთში.

## ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ზომისაა, მცირედ განივოვალური ან მომრგვალო, სამ-ხუთნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარე ქეჩისებრადაა დაფარული. ყვავილი ორსქესიანია. მტევანი საშუალო ზომისაა, ცილინდრული ან ცილინდრულ-კონუსური ფორმის. საკმაოდ კუმსია, იშვიათად გვხვდება თხელი მტევნებიც. მარცვალი საშუალო ზომისა და მომრგვალო ფორმისაა, შავი ფერის, სქელკანიანი და ნაკლებ მკვრივი, ცვილისებრი ფიფქით საკმაოდ დაფარული. რბილობი ხორციანი და წვნიანია, წვენი შეუფერავი, ჩვეულებრივი ტკბილი გემოთი.

ხუშია საშუალო და საშუალოზე ძლიერი ზრდისაა. სავეგეტაციო პერიოდი კვირტის გაშლიდან სრულ სიმწიფემდე 198 დღეა. სრულ სიმწიფეში ოქტომბრის ბოლოს შედის. მტევნის წონა 130 გრამია, საჰექტარო მოსავლიანობა კი 6.5-7.0 ტონა. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 18.5-19%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 9-10 გ/ლ-ს.

გამოიყენება ნაკლებად ჰარმონიული და დაბალი ხარისხის სუფრის წითელი მშრალი ღვინის დასამზადებლად.

## ლიტერატურა 
*უჯმაჯურიძე ლ., კაკაბაძე გ., მამასახლიშვილი ლ., „ქართული ვაზის ჯიშები“, თბ., 2018, გვ. 530

## რესურსები ინტერნეტში
*ქართული ვაზის ძველი ჯიშები

კატეგორია:გურიის ვაზის ჯიშები
კატეგორია:ვაზის წითელყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
ოფოურა

**ოფოურა**, *მაგარა *— ქართული აბორიგენული წითელყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში გურიიდან. მარცვლების სიმკვრივისა და ყურძნის ხანგრძლივად შენახვის გამო ზემო გურიის სოფლებში მას „მაგარასაც“ უწოდებენ. გამოიყენება სუფრის წითელი მშრალი ღვინის დასამზადებლად. ღვინო საკმაოდ ჰარმონიულია, სასიამოვნო, ალკოპოლის ნორმალური შემცველობით.

## გავრცელება
გავრცელებული იყო გურიის მთისპირა სოფლებში ამაღლება, ფარცხმა და საჯავახოს მხარეში. ადგილობრივი მოსახლეობა მისგან სასიამოვნო და ხალისიან ღვინოს ამზადებდა. მის მოსავალს სასუფრე ყურძნადაც იყენებდნენ. ამ მიზნით ვაზზე ტოვებდნენ ან აკიდოების სახით მთელი ზამთრის მანძილზე ინახავდნენ.

## ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო და საშუალოზე მცირე ზომისაა, მომრგვალო, იშვიათად განივოვალური, სამნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარე სქლად არის ქეჩისებრად შებუსული. ყვავილი მდედრობითი სქესისაა. მტევანი საშუალო ზომისაა, ცილინდრულ-კონუსური ფორმის, საშუალოდ კუმსი. მარცვალი საშუალო ან საშუალოზე მცირე ზომისაა, მომრგვალო ან ოდნავ ოვალური. მუქი ლურჯი შავ ფერში გარდამავალი. კანი სქელი და მვვრივი აქვს, ცვილისებრი ფიფქი ოდნავ დაფარული. რბილობი საკმაოდ ხორციანი და წვნიანია, წვენი შეუფერავია, გემო — ტკბილი.

ოფოურა საშუალო ზრდისაა. სავეგეტაციო პერიოდი კვირტის გაშლიდან სრულ სიმწიფემდე 220 დღეა. სრულ სიმწიფეში ნოემბრის შუა რიცხვებში შედის. მტევნის საშუალო წონა 128 გრამია, საჰექტარო მოსავლიანობა კი 5.5-5.8 ტონა. ყურძნის სრული	სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 19.6%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 8.2 გ/ლ-ს.

## ლიტერატურა 
**უჯმაჯურიძე ლ., კაკაბაძე გ., მამასახლიშვილი ლ.,* „ქართული ვაზის ჯიშები“, თბ., 2018, გვ. 287

## რესურსები ინტერნეტში
*ქართული ვაზის ძველი ჯიშები

## სქოლიო
კატეგორია:გურიის ვაზის ჯიშები
კატეგორია:ვაზის წითელყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
მცვივანი

**მცვივანი** — საქართველოში ფართოდ გავრცელებული ვაზის სახელია. ასეთი სახელწოდება გამომდინარეობს ჯიშური თავისებურებიდან, რადგანაც ისინი ხასიათდებიან ზედმეტი ყვავილცვენით.

ამ სახელწოდების ვაზის სხვადასხვა ჯიშია ცნობილი: კახეთში, რაჭაში, იმერეთში და გურიაში, მაგრამ ისინი როგოც ამპელოგრაფიული, ასევე სამეურნეო-ტექნოლოგიური მაჩვენებლებით მკვეთრად განსხვავდებიან ერთმანეთისაგან.

*გურია — საფერავი გურიის (სინ.: საფერავი მცვივანი, მცვინარა, მცვივანი გურული);
*იმერეთი — მცვივანი იმერული;
*იმერეთი — მცვივანი წითელი;
*კახეთი — მცვივანი ადრეულა;
*კახეთი — მცვივანი კახური (სინ.: მამალი მცვივანი, დედალი მცვივანი, მცვივანე);
*კახეთი — მცვივანი პატალანთეული (სინ.: ყვითელი მცვივანი, რგვალი ყურძენი);
*რაჭა — მცვივანი რაჭული.

## ლიტერატურა
*უჯმაჯურიძე ლ., კაკაბაძე გ., მამასახლიშვილი ლ., „ქართული ვაზის ჯიშები“, თბ., 2018, გვ. 258

კატეგორია:ქართული ვაზის ჯიშები
ისესი-ანხი

**ისესი-ანხი** — ძველი ეგვიპტის პრინცი მეხუთე დინასტიიდან, ეგვიპტის ძველი სამეფოს პერიოდის დროს. ისესი-ანხი ეგვიპტის ფარაონის ჯედკარა ისესის შვილი იყო, შესაძლოა მისი დედა მერესანხ IV იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეხუთე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცები
კატეგორია:ეგვიპტის მეხუთე დინასტიის პრინცები
სადიკი

**სადიკი** () — სოფელი მოლდოვაში, კანტემირის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 58 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 730 ადამიანს შეადგენდა.

## იხილეთ აგრეთვე 
* მოლდოვის ადმინისტრაციული დაყოფა
* კანტემირის რაიონი

## რესურსები ინტერნეტში 
* მოლდოვის მოსახლეობის 2004 წლის აღწერის მონაცემები

კატეგორია:კანტემირის რაიონის სოფლები
ჰორნახტი

**ჰორნახტი** — ძველი ეგვიპტის პრინცი ოცდამეორე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის მესამე გარდამავალი პერიოდის დროს. ჰორნახტი ეგვიპტის ფარაონის ოსორკონ II-ის შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის ოცდამეორე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცები
კატეგორია:ეგვიპტის ოცდამეორე დინასტიის პრინცები
ატახებასკენი

**ატახებასკენი** — ძველი ეგვიპტის დედოფალი ოცდამეხუთე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის მესამე გარდამავალი პერიოდის დროს. ატახებასკენი ეგვიპტის ფარაონის ტაჰარქას მეუღლე იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის ოცდამეხუთე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის დედოფლები
კატეგორია:ეგვიპტის ოცდამეხუთე დინასტიის დედოფლები
ბაიან-ულგიი

**ბაიან-ულგიი** (; ) — ერთ-ერთი მონღოლეთის 21 აიმაკიდან. ბაიან-ულგიი მონღოლეთის ერთადერთი ისლამური აიმაკია, სადაც მოსახლეობის უმრავლესობას ყაზახები შეადგენენ. მდებარეობს ქვეყნის უკიდურეს დასავლეთ ნაწილში. ესაზღვრება რუსეთსა და ჩინეთს. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ულგიი.

## დემოგრაფია 
## რესურსები ინტერნეტში
* Bayan-Olgii Tourism Website
* Bayan-Ulgii blog

## სქოლიო
კატეგორია:ბაიან-ულგიის აიმაკი
კატეგორია:მონღოლეთის აიმაკები
ბულგანის აიმაკი

**ბულგანის აიმაკი** () — ერთ-ერთი მონღოლეთის 21 აიმაკიდან. მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-ცენტრალურ ნაწილში. შეიქმნა 1938 წელს. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ბულგანი. ფართობი შეადგენს 48 733 კმ²-ს, მოსახლეობა კი — 53 655 ადამიანს (2011).

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი

კატეგორია:ბულგანის აიმაკი
კატეგორია:მონღოლეთის აიმაკები
ბერდიჩივი

**ბერდიჩივი** () — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ჟიტომირის ოლქში. 2013 წელს ქალაქის მოსახლეობა 78547 კაცს შეადგენდა.

## სქოლიო
კატეგორია:ჟიტომირის ოლქის ქალაქები
ზვიაჰელი

**ზვიაჰელი** (; 1795—2022 წლებში — **ნოვოჰრად-ვოლინსკი**) — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ჟიტომირის ოლქში. 2022 წელს ქალაქის მოსახლეობა 55086 კაცს შეადგენდა.

## სახელწოდება 
ქალაქს XV საუკუნიდან ეწოდებოდა ზვიაგელი/ზვიაჰელი (Звягель). 1793 წელს რეჩ-პოსპოლიტის მეორე დანაწილების შემდეგ ის რუსეთის იმპერიის შემადგენლობაში მოექცა და ნოვოგრად-ვოლინსკი (უკრ. ნოვოჰრად-ვოლინსკი, Новоград-Волинський) ეწოდა. 2022 წლის 16 ნოემბერს უკრაინის უმაღლესმა რადამ ქალაქს ძველი სახელი დაუბრუნა.

## სქოლიო
კატეგორია:ჟიტომირის ოლქის ქალაქები
ბაიანხონგორის აიმაკი

**ბაიანხონგორის აიმაკი** () — ერთ-ერთი მონღოლეთის 21 აიმაკიდან. მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში. მისი ფართობია 115 977,80², რის მიხედვითაც მონღოლეთის ერთ-ერთი უდიდესი აიმაკია. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ბაიანხონგორი. შეიქმნა 1941 წელს. ადმინისტრაციული თვალსაზრისით იყოფა 19 სუმად.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი

კატეგორია:ბაიანხონგორის აიმაკი
კატეგორია:მონღოლეთის აიმაკები
იუენკა

**იუენკა** — ძველი ეგვიპტის პრინცი მეოთხე დინასტიიდან, ეგვიპტის ძველი სამეფოს პერიოდის დროს. იუენკა ეგვიპტის პრინცის ხუფუხაფ I-ის და პრინცესა ნეფერტკაუ II-ის შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეოთხე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცები
კატეგორია:ეგვიპტის მეოთხე დინასტიის პრინცები
გობი-ალთაი

**გობი-ალთაი** () — ერთ-ერთი მონღოლეთის 21 აიმაკიდან. შეიქმნა 1940 წელს. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ალთაი. მისი ფართობია 141 447,67 კმ², ხოლო მოსახლეობა 53 590 ადამიანი (2011).

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი

კატეგორია:გობი-ალთაის აიმაკი
კატეგორია:მონღოლეთის აიმაკები
ჩორტკივი

**ჩორტკივი** () — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ტერნოპილის ოლქში. 2022 წელს ქალაქის მოსახლეობა 28279 კაცს შეადგენდა.

## სქოლიო
კატეგორია:ტერნოპილის ოლქის ქალაქები
ბაკეტვერნელი

**ბაკეტვერნელი** — ძველი ეგვიპტის დედოფალი მეოცე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის ახალი სამეფოს პერიოდის დროს. ბაკეტვერნელი ეგვიპტის ფარაონის რამსეს IX-ის მეუღლე იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეოცე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის დედოფლები
კატეგორია:ეგვიპტის მეოცე დინასტიის დედოფლები
ჭუმუტა

**ჭუმუტა**, *ჯუმუტა*, *ჯუმუტაი* — ქართული აბორიგენული წითელყურძნიანი საღვინე-სასუფრე ვაზის ჯიში გურიიდან. ჭუმუტა მაღალხარისხიანი საღვინე ჯიშია. მისგან დაყენებული სუფრის მშრალი ღვინო ხასიათდება ლამაზი ღია წითელი შეფერვით, დიდი სხეულით, ალკოჰოლისა და მჟავიანობის ნორმალური შემცველობით, ჰარმონიულობით და კარგი გემოთი.

## სახელწოდება
ივანე ჯავახიშვილი ლინგვისტური კვლევის ანალიზზე დაყრდნობით გამოთქვამდა მოსაზრებას, რომ სიტყვა „ჭუმუტა“ გურულ დიალექტზე მტევნის სიმკვრივის აღმნიშვნელია. 

## გავრცელება
ჭუმატას ნარგავები მაღლარების სახით იყო გავრცელებული გურიის სოფლებში. მისი გავრცელების მასშტაბი დაახლოებით იყო მტევანდიდის მსგავსი. ძირითადად გამოიყენებოდა სასუფრე ჯიშად, რადგან ყურძენი კარგად ინახება ზამთარში. ამჟამად მხოლოდ მცირეოდენი ნარგავებია შემორჩენილი.

## ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ან საშუალოზე დიდია, მომრგვალო, სამ-ხუთნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარე დაფარულია აბლაბუდისებრი მონაცრისფრო შებუსვით. ყვავილი ორსქესიანია. მტევანი საშუალო ან საშუალოზე მცირე ზომისაა, ცილინდრული ან ცილინდრულ-კონუსური ფორმის, კუმსი^ ან მეტად კუმსი. მარცვალი საშუალოზე მცირე ზომისაა, მომრგვალო ან ოდნავ ოვალური. სრულ სიმწიფეში მუქი ლურჯია, შავ ფერში გარდამავალი. სქელკანიანია, ცვილისებრი ფიფქით უხვად დაფარული. კანი მკვრივი აქვს და ძნელად შორდება რბილობს. რბილობი საკმაოდ წვნიანი და ხორციანია, წვენი შეუფერავი, ძალიან სასიამოვნო, ჯიშური არომატითა და მდიდარი გემოთი.

ჭუმუტა საშუალოზე ძლიერი ზრდისაა, სავეგეტაციო პერიოდი კვირტის გაშლიდან სრულ სიმწიფემდე 203 დღეა. გურიის სოფლებში ყურძენი ოქტომბრის შუა რიცხვებში მწიფდება. მტევნის საშუალო წონა 100-190 გრამია, საჰექტარო მოსავლიანობა კი 6.0-7.0 ტონა. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 20-23%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 8.5-9.1 გ/ლ-ს. 

## ლიტერატურა 
**უჯმაჯურიძე ლ., კაკაბაძე გ., მამასახლიშვილი ლ.,* „ქართული ვაზის ჯიშები“, თბ., 2018, გვ. 502-503
*
*

## რესურსები ინტერნეტში
*ქართული ვაზის ძველი ჯიშები

კატეგორია:გურიის ვაზის ჯიშები
კატეგორია:ვაზის წითელყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
კატეგორია:ვაზის წითელყურძნიანი სასუფრე ქართული ჯიშები
გობი-სუმბერი

**გობი-სუმბერი** () — ერთ-ერთი მონღოლეთის 21 აიმაკიდან. შეიქმნა 1994 წელს. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ჩოირი. აიმაკის ფართობია 5 541,80 კმ², ხოლო მოსახლეობა — 13 240 ადამიანი (2011).

* - აიმაკის ადმინისტრაციული ცენტრი ჩოირი.

## რესურსები ინტერნეტში
*ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:გობი-სუმბერის აიმაკი
კატეგორია:მონღოლეთის აიმაკები
კაემქედი

**კაემქედი** — ძველი ეგვიპტის პრინცი მეხუთე დინასტიიდან, ეგვიპტის ძველი სამეფოს პერიოდის დროს. კაემქედი ეგვიპტის ფარაონის სნეფრუ შვილის პრინცესა ნეფერტნესუს შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეხუთე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცები
კატეგორია:ეგვიპტის მეხუთე დინასტიის პრინცები
ხაემვესეტი

**ხაემვესეტი** — ძველი ეგვიპტის პრინცი მეცხრამეტე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის ახალი სამეფოს პერიოდის დროს. ხაემვესეტი ეგვიპტის ფარაონის რამსეს II-ის მეოთხე ვაჟი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეცხრამეტე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცები
კატეგორია:ეგვიპტის მეცხრამეტე დინასტიის პრინცები
ხაემვასეტი (XX დინასტია)

**ხაემვესეტი** — ძველი ეგვიპტის პრინცი მეოცე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის ახალი სამეფოს პერიოდის დროს. ხაემვესეტი ეგვიპტის ფარაონის რამსეს III-ის შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეოცე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცები
კატეგორია:ეგვიპტის მეოცე დინასტიის პრინცები
ხაემვასეტი (XVIII დინასტია)

**ხაემვესეტი** — ძველი ეგვიპტის პრინცი მეთვრამეტე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის ახალი სამეფოს პერიოდის დროს. ხაემვესეტი ეგვიპტის ფარაონის ამენჰოტეპ II-ის შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეთვრამეტე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცები
კატეგორია:ეგვიპტის მეთვრამეტე დინასტიის პრინცები
ნიკაურე

**ნიკაურე** — ძველი ეგვიპტის პრინცი მეოთხე დინასტიიდან, ეგვიპტის ძველი სამეფოს პერიოდის დროს. ნიკაურე ეგვიპტის ფარაონის ხეფრენის და დედოფალ პერსენეტის შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეოთხე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცები
კატეგორია:ეგვიპტის მეოთხე დინასტიის პრინცები
ერეს მუნიციპალიტეტი

**ერეს მუნიციპალიტეტი** — მუნიციპალიტეტი (დანიურად *კომუნა*) დანიაში, სამხრეთ დანიის რეგიონში, კუნძულ ერეზე. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ერესკებინგი. მუნიციპალიტეტის ფართობი შეადგენს 991 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა — 6 276 ადამიანს (2015).

## რესურსები ინტერნეტში
*ოფიციალური საიტი

კატეგორია:სამხრეთ დანიის რეგიონის მუნიციპალიტეტები
ასენსის მუნიციპალიტეტი

**ასენსის მუნიციპალიტეტი** — მუნიციპალიტეტი (დანიურად *კომუნა*) დანიაში, სამხრეთ დანიის რეგიონში, კუნძულ ფიუნზე. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ასენსი. მუნიციპალიტეტის ფართობი შეადგენს 512 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა — 41 443 ადამიანს (2012).

## რესურსები ინტერნეტში
* Official website 

კატეგორია:სამხრეთ დანიის რეგიონის მუნიციპალიტეტები
ტეტიანხკემი

**ტეტიანხკემი** — ძველი ეგვიპტის პრინცი მეექვსე დინასტიიდან, ეგვიპტის ძველი სამეფოს პერიოდის დროს. ტეტიანხკემი ეგვიპტის ფარაონის ტეტის და მისი მეუღლის ხუიტის შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეექვსე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცები
კატეგორია:ეგვიპტის მეექვსე დინასტიის პრინცები
ბილუნის მუნიციპალიტეტი

**ბილუნის მუნიციპალიტეტი** — მუნიციპალიტეტი (დანიურად *კომუნა*) დანიაში, სამხრეთ დანიის რეგიონში. მუნიციპალიტეტის ფართობი შეადგენს 540,18 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა — 26 285 ადამიანს (2015).

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 
* VisitBillund - Official Touristguide - The perfect starting point for a good stay
* Lego braces for big changes, a July 2005 *International Herald Tribune* article
* Satellite image from Google Maps
* Trekantomraadet - Association formed by the six municipalities in the area: Billund, Fredericia, Kolding, Middelfart, Vejen and Vejle 
* Region of Southern Denmark's official website 

კატეგორია:სამხრეთ დანიის რეგიონის მუნიციპალიტეტები
ესბერგის მუნიციპალიტეტი

**ესბერგის მუნიციპალიტეტი** — მუნიციპალიტეტი (დანიურად *კომუნა*) დანიაში, სამხრეთ დანიის რეგიონში. მუნიციპალიტეტის ფართობი შეადგენს 742,5 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა — 114 244 ადამიანს (2008).

## რესურსები ინტერნეტში
* Esbjerg's official information portal
* Esbjerg municipality's official website
* The new Esbjerg municipality's official website (Danish only) 
* Esbjerg Tourism Bureau's website 
* SDU Esbjerg 
* AAU Esbjerg 
* The Peace movement of Esbjerg

კატეგორია:სამხრეთ დანიის რეგიონის მუნიციპალიტეტები
სითათორი

**სითათორი** — ძველი ეგვიპტის პრინცესა მეთორმეტე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის შუა სამეფოს პერიოდის დროს. სითათორი ეგვიპტის ფარაონების სენუსერტ III-ის ან სენუსერტ II-ის შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეთორმეტე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცესები
კატეგორია:ეგვიპტის მეთორმეტე დინასტიის პრინცესები
ინეტკაესი

**ინეტკაესი** — ძველი ეგვიპტის პრინცესა მესამე დინასტიიდან, ეგვიპტის ძველი სამეფოს პერიოდის დროს. ინეტკაესი ეგვიპტის ფარაონის ჯოსერის და დედოფალ ჰეტეპჰერნებტის შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მესამე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცესები
კატეგორია:ეგვიპტის მესამე დინასტიის პრინცესები
მეკეტატენი

**მეკეტატენი** — ძველი ეგვიპტის პრინცესა მეთვრამეტე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის ახალი სამეფოს პერიოდის დროს. მეკეტატენი ეგვიპტის ფარაონის ამენჰოტეპ IV-ის და დედოფალ ნეფერტიტის შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეთვრამეტე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცესები
კატეგორია:ეგვიპტის მეთვრამეტე დინასტიის პრინცესები
კატეგორია:მშობიარობის დროს გარდაცვლილები
ფობორგ-მიდტფინის მუნიციპალიტეტი

**ფობორგ-მიდტფინის მუნიციპალიტეტი** — მუნიციპალიტეტი (დანიურად *კომუნა*) დანიაში, სამხრეთ დანიის რეგიონში. მუნიციპალიტეტის ფართობი შეადგენს 637,48 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა — 51 735 ადამიანს (1 იანვარი, 2012).

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი  

კატეგორია:სამხრეთ დანიის რეგიონის მუნიციპალიტეტები
ნეფერტკაუ III

**ნეფერტკაუ III** — ძველი ეგვიპტის პრინცესა მეოთხე დინასტიიდან, ეგვიპტის ძველი სამეფოს პერიოდის დროს. ნეფერტკაუ III ეგვიპტის პრინცის ჰორბაეფის შვილი და მერესანხ II-ისიყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეოთხე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცესები
კატეგორია:ეგვიპტის მეოთხე დინასტიის პრინცესები
ნემარეთი

**ნემარეთი** — ძველი ეგვიპტის პრინცი ოცდამეორე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის მესამე გარდამავალი პერიოდის დროს. ნემარეთი ეგვიპტის ფარაონის შეშონქ I-ის შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის ოცდამეორე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცები
კატეგორია:ეგვიპტის ოცდამეორე დინასტიის პრინცები
კეხერეტნებტი

**კეხერეტნებტი** — ძველი ეგვიპტის პრინცესა მეხუთე დინასტიიდან, ეგვიპტის ძველი სამეფოს პერიოდის დროს. კეხერეტნებტი ეგვიპტის ფარაონის ჯედკარა ისესის შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეხუთე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცესები
კატეგორია:ეგვიპტის მეხუთე დინასტიის პრინცესები
ჰადერსლევის მუნიციპალიტეტი

**ჰადერსლევის მუნიციპალიტეტი** — მუნიციპალიტეტი (დანიურად *კომუნა*) დანიაში, სამხრეთ დანიის რეგიონში. მუნიციპალიტეტის ფართობი შეადგენს 701,98 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა — 55 888 ადამიანს (2015). ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ჰადერსლევი.

## რესურსები ინტერნეტში
* Municipality's official website (Danish only)
* Haderslev tourism information in English 
* The new Haderslev municipality's official website (Danish only) 

კატეგორია:სამხრეთ დანიის რეგიონის მუნიციპალიტეტები
კოლინგის მუნიციპალიტეტი

**კოლინგის მუნიციპალიტეტი** — მუნიციპალიტეტი (დანიურად *კომუნა*) დანიაში, სამხრეთ დანიის რეგიონში. მუნიციპალიტეტის ფართობი შეადგენს 604,5 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა — 89 556 ადამიანს (2013). ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი კოლინგი.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი
* Official site of Koldinghus castle

კატეგორია:სამხრეთ დანიის რეგიონის მუნიციპალიტეტები
კერტემინეს მუნიციპალიტეტი

**კერტემინეს მუნიციპალიტეტი** — მუნიციპალიტეტი (დანიურად *კომუნა*) დანიაში, სამხრეთ დანიის რეგიონში, კუნძულ ფიუნზე. მუნიციპალიტეტის ფართობი შეადგენს 206,74 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა — 23 728 ადამიანს (2015).

## რესურსები ინტერნეტში
* Kerteminde municipality  
* Portal for the town of Kerteminde 
* Kerteminde tourist bureau

კატეგორია:სამხრეთ დანიის რეგიონის მუნიციპალიტეტები
იაჰმოსე-ჰენუტემიპეტი

**იაჰმოსე-ჰენუტემიპეტი** — ძველი ეგვიპტის პრინცესა მეჩვიდმეტე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის მეორე გარდამავალი პერიოდის დროს. იაჰმოსე-ჰენუტემიპეტი ეგვიპტის ფარაონის სეკენენრა ტაას შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეჩვიდმეტე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცესები
კატეგორია:ეგვიპტის მეჩვიდმეტე დინასტიის პრინცესები
რამოსე (პრინცი)

**რამოსე** — ძველი ეგვიპტის პრინცი მეთვრამეტე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის ახალი სამეფოს პერიოდის დროს. რამოსე ეგვიპტის ფარაონის იაჰმეს I-ის შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეთვრამეტე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცები
კატეგორია:ეგვიპტის მეთვრამეტე დინასტიის პრინცები
სნეფერუხაფი

**სნეფერუხაფი** — ძველი ეგვიპტის პრინცი მეოთხე დინასტიიდან, ეგვიპტის ძველი სამეფოს პერიოდის დროს. სნეფერუხაფი ეგვიპტის პრინცის ნეფერმაატ II-ის შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეოთხე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცები
კატეგორია:ეგვიპტის მეოთხე დინასტიის პრინცები
მერიატუმი

**მერიატუმი** — ძველი ეგვიპტის პრინცი მეცხრამეტე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის ახალი სამეფოს პერიოდის დროს. მერიატუმი ეგვიპტის ფარაონის რამსეს II-ის და დედოფალ ნეფერტარის შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეცხრამეტე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცები
კატეგორია:ეგვიპტის მეცხრამეტე დინასტიის პრინცები
ამენირდის II

**ამენირდის II** — ძველი ეგვიპტის პრინცესა ოცდამეხუთე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის მესამე გარდამავალი პერიოდის დროს. ამენირდის II ეგვიპტის ფარაონის ტაჰარქას შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის ოცდამეხუთე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცესები
კატეგორია:ეგვიპტის ოცდამეხუთე დინასტიის პრინცესები
კატეგორია:დაბადების წელი უცნობია
კატეგორია:გარდაცვალების წელი უცნობია
დორნოგოვი

**დორნოგოვი** () — ერთ-ერთი მონღოლეთის 21 აიმაკიდან. შეიქმნა 1931 წელს. მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი საინშანდი. აიმაკის ფართობია 109 472,30 კმ², ხოლო მოსახლეობა — 58 612 ადამიანი. 

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 

კატეგორია:დორნოგოვის აიმაკი
კატეგორია:მონღოლეთის აიმაკები
დარხან-უული

**დარხან-უული** () — ერთ-ერთი მონღოლეთის 21 აიმაკიდან. შეიქმნა 1994 წელს. მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილოეთ ნაწილში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი დარხანი. აიმაკის ფართობია 3 275 კმ², ხოლო მოსახლეობა — 94 625 ადამიანი (2011).

## რესურსები ინტერნეტში
* Дархан-Уул аймгийн засаг даргын тамгын газар  
* Дархан-Уул аймгийн Нутгийн зөвлөл ТББ  

კატეგორია:დარხან-უულის აიმაკი
კატეგორია:მონღოლეთის აიმაკები
დორნოდი

**დორნოდი** () — ერთ-ერთი მონღოლეთის 21 აიმაკიდან. შეიქმნა 1941 წელს. მდებარეობს ქვეყნის უკიდურეს აღმოსავლეთ ნაწილში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ჩოიბალსანი. აიმაკის ფართობია 123 597,43 კმ², ხოლო მოსახლეობა — 69 552 ადამიანი (2011).

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი

კატეგორია:დორნოდის აიმაკი
კატეგორია:მონღოლეთის აიმაკები
ცულისპირა

**ცულისპირა** () — ერთ და მრავალწლოვან ბალახოვან მცენარეთა გვარი პარკოსანთა ოჯახისა. მთავარი ღერო ოთხწახნაგოვანია, ფოთოლი წყვილფრთართული, ყვავილედი 2-8 მოყვითალო-მომწვანო ყვავილია. ნაყოფი ორფრთიანი პარკია, რომელშიც 5-მდე უსწორო, ცულისებრი მარცვალია.   

მოჰყავთ სამარცვლედ, მწვანე საკვებად და თივად. 100 კგ მწვანე მასა შეიცავს 15,8 საკვებ ერთეულს და 3,6 კგ მონელებად ცილას.  

## ლიტერატურა
კატეგორია:პარკოსნები
იაჰმოსე-ნებეტა

**იაჰმოსე-ნებეტა** — ძველი ეგვიპტის პრინცესა მეჩვიდმეტე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის მეორე გარდამავალი პერიოდის დროს. იაჰმოსე-ნებეტა ეგვიპტის ფარაონის სეკენენრა ტაას შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეჩვიდმეტე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცესები
კატეგორია:ეგვიპტის მეჩვიდმეტე დინასტიის პრინცესები
იაჰმოსე-სიტამონი

**იაჰმოსე-სიტამონი** — ძველი ეგვიპტის პრინცესა მეთვრამეტე დინასტიიდან, ძველი ეგვიპტის ახალი სამეფოს პერიოდის დროს. იაჰმოსე-სიტამონი ეგვიპტის ფარაონის იაჰმეს I-ის შვილი იყო.
## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეთვრამეტე დინასტია

კატეგორია:ძველი ეგვიპტის პრინცესები
კატეგორია:ეგვიპტის მეთვრამეტე დინასტიის პრინცესები
ბუბანზის პროვინცია

**ბუბანზას პროვინცია** () — ბურუნდის 17 პროვინციიდან ერთ-ერთი. მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთში. ფართობი — 1089,04 კმ², მოსახლეობა — 338 023 ადამიანი (2008 წელი).

ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ბუბანზა.

## გეოგრაფია 
ჩრდილოეთიდან ესაზღვრება ჩიბიტოკეს პროვინციას, აღმოსავლეთიდან — კაიანზას პროვინციას და მურამვიის პროვინციას, სამხრეთიდან — ბუჟუმბურა-რურალის პროვინციას, დასავლეთით გადის სახელმწიფო საზღვარი კონგოს დემოკრატიულ რესპუბლიკასთან მდინარე რუზიზზე.

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
ბუბანზა იყოფა 5 კომუნად: ბუბანზა, გიჰანგა, მპანდა, მუსიგატი და რუგაზი.

## ეკონომიკა 
კომუნებში მოჰყავთ ბრინჯი და ბამბა, ვითარდება მეცხოველეობა.

## სქოლიო
კატეგორია:ბურუნდის პროვინციები
ბურურის პროვინცია

**ბურურის პროვინცია** () — ბურუნდის 17-დან ერთ-ერთი პროვინცია. მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთ-დასავლეთში. ფართობი — 2465 კმ², მოსახლეობა — 574 013 ადამიანი.

ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ბურური.

## გეოგრაფია 
ჩრდილოეთით ესაზღვრება ბუჟუმბურა-რურალის და მვაროს პროვინციებს, ჩრდილო-აღმოსავლეთით — გიტეგას პროვინციას, აღმოსავლეთით — რუტანის პროვინციას, სამხრეთით — მაკამბის პროვინციას, სამხრეთიდან გარს ეკვრის ტანგანიიკის ტბის წყლები.

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
ბურურის პროვინცია იყოფა 9 კომუნად:

* Burambi
* Bururi
* Buyengero
* Matana
* Mugamba
* Rumonge
* Rutovu
* Songa
* Vyanda

## სქოლიო
კატეგორია:ბურუნდი
კატეგორია:ბურუნდის პროვინციები
პეროლანდია

**პეროლანდია** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, გოიასის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 889 მეტრზე. მიეკუთვნება გოიასის შტატის სამხრეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სუდესტი-დი-გოიასის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 950 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 2,87 კმ²-ზე. ფართობი 1 029 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* გოიასი
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
*ბრაზილიის 2010 წლის აღწერის მონაცემები გოიასის შტატში 
**Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil* 

კატეგორია:გოიასის შტატის მუნიციპალიტეტები
ტუველები

**ტუველები** (ტუვა: Тывалар, *ტივალარ*; ) — თურქულენოვანი ერი, ტუვის (რუსეთი) ძირითადი მოსახლეობა. რაოდენობა 263,9 ათ. კაცი (მ.შ. ტოჯინელები 1,9 ათ. კაცი), მათგან ტუვაში აღწერილია 249,3 ათ. კაცი (2010, აღწერა). 5,2 ათ. ტუველი (2010, აღწერა) ცხოვრობს მონღოლეთის ჩრდილოეთ და დასავლეთ ნაწილში, დაახლ. 4 ათ. კაცი — ჩინეთის ჩრდილო-დასავლეთში (ოფიციალურად — მონღოლების შემადგენლობაში; სინძიან-უიღურეთის ავტონომიური რაიონის ილი-ყაზახის ავტონომიური ოლქის ალთაის ოლქი). ლაპარაკობენ ტუვა ენაზე, აგრეთვე რუსულად. რელიგია — ლამაიზმი, შამანიზმი. ანთროპოლოგიურად მონღოლოიდები არიან. ველის ტუველების ეთნოგენეზში მონაწილეობდნენ ძირითადად ცენტრალური აზიის ძველი თურქულენოვანი ტომები და მათ მიერ ასიმილირებული მონღოლურენოვანი ჯგუფები. ტაიგის ტუველები ჩამოყალიბდნენ სამოდიური და კეტური ჯგუფების თურქულენოვან მოსახლეობასთან ასიმილაციით. მისდევდნენ მომთაბარე მესაქონლეობას და პრიმიტიულ მიწათმოქმედებას, ჩრდილოეთში — მეირმეობას. ოქტომბრისა (1917) და ტუვის (1921) რევოლუციების შემდეგ მათ ყოფასა და კულტურაში ცვლილებები მოხდა.

## ლიტერატურა 
* 
*  The title means “Shamans in Eurasia”, the book is published also in German, Estonian and Finnish. Site of publisher with short description on the book (in Hungarian) .
* 

## რესურსები ინტერნეტში 
* Research among the Tyvans in South Siberia 
* "Reindeer People" Resort to Eating Their Herds (about the Dukha)
* Tuva Sayan Mountains 
* Singing Stones The Republic of Tuva

## სქოლიო 
კატეგორია:რუსეთის ხალხები
კატეგორია:მონღოლეთის ხალხები
კატეგორია:ჩინეთის ხალხები
კატეგორია:თურქულენოვანი ხალხები
კატეგორია:ეთნიკური ჯგუფები
გიტეგის პროვინცია

**გიტეგას პროვინცია** () — ბურუნდის 17-დან ერთ-ერთი პროვინცია. მდებარეობს ქვეყნის ცენტრალურ ნაწილში. ფართობი — 1979 კმ², მოსახლეობა — 725 223 ადამიანი.

ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი გიტეგა.

## გეოგრაფია 
ჩრდილოეთით ესაზღვრება ნგოზის პროვინციას, ჩრდილო-აღმოსავლეთით — კარუზის პროვინციას, აღმოსავლეთით — რუიიგის პროვინციას, სამხრეთით — რუტანის პროვინციას და ბურურის პროვინციას, დასავლეთით — მვაროს პროვინციას და მურამვიის პროვინციას, ჩრდილო-დასავლეთით — კაიანზას პროვინციას.

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
გიტეგას პროვინცია იყოფა 11 კომუნად:

* Bugendana
* Bukirasazi
* Buraza
* Giheta
* Gishubi
* Gitega
* Itaba
* Makebuko
* Mutaho
* Nyarusange
* Ryansoro

## სქოლიო
კატეგორია:ბურუნდი
კატეგორია:ბურუნდის პროვინციები
კარუზის პროვინცია

**კარუზის პროვინცია** () — ბურუნდის 17-დან ერთ-ერთი პროვინცია. ფართობი — 1457 კმ², მოსახლეობა — 436 443 ადამიანი.

ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი კარუზი.

## გეოგრაფია 
ჩრდილოეთით ესაზღვრება ნგოზის პროვინციას, ჩრდილო-აღმოსავლეთით — მუიინგის პროვინციას, აღმოსავლეთით — ჩანკუზოს პროვინციას, სამხრეთით — რუიიგის პროვინციას, დასავლეთით — გიტეგას პროვინციას.

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
კარუზის პროვინცია იყოფა 7 კომუნად:

* Bugenyuzi
* Buhiga
* Gihogazi
* Gitaramuka
* Mutumba
* Nyabikere
* Shombo

## სქოლიო
კატეგორია:ბურუნდი
კატეგორია:ბურუნდის პროვინციები
იბრაჰიმ აფშარი

მინი|250პქ|იბრაჰიმ აფშარის მონეტა
**იბრაჰიმ მირზა** ან **იბრაჰიმ აფშარი**, (, გ. 1749) — ირანის შაჰი 2 თვის განმავლობაში, 1748 წელს. აფშარიდების მესამე წარმომადგენელი, ადილ-შაჰის ძმა და ნადირ-შაჰის ძმისშვილი, ტახტზე ავიდა ძმის ჩამოგდების შემდეგ.

მისი მმართველობა მხოლოდ ორი თვის განმავლობაში გაგრძელდა. აფშარიდების იმპერიის დამაარსებლის, ნადირ-შაჰის შვილიშვილმა, შაჰ რუჰ აფშარმა, იგი ტახტიდან ჩამოაგდო და თავად გახდა ირანის შაჰი და აფშარიდების ბოლო წარმომადგენელი.

## რესურსები ინტერნეტში
* იბრაჰიმ აფშარი

კატეგორია:აფშარიდების დინასტია
კატეგორია:გარდაცვლილი 1749
კატეგორია:სპარსეთის მოკლული მონარქები
კატეგორია:სპარსეთის მონარქები
კატეგორია:დაბადების წელი უცნობია
ალუშტა

**ალუშტა** () — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ყირიმის ავტონომიურ რესპუბლიკაში. 2013 წელს ქალაქის მოსახლეობა 28418 კაცს შეადგენდა.

## სქოლიო
კატეგორია:ყირიმის ავტონომიური რესპუბლიკის ქალაქები
სელენგე

**სელენგე** () — ერთ-ერთი მონღოლეთის 21 აიმაკიდან. შეიქმნა 1934 წელს. მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილოეთ ნაწილში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი სუხე-ბატორი. აიმაკის ფართობია 41 152,63 კმ², ხოლო მოსახლეობა — 97 585 ადამიანი (2011).

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი

კატეგორია:სელენგეს აიმაკი
კატეგორია:მონღოლეთის აიმაკები
ხოვდის აიმაკი

**ხოვდის აიმაკი** () — ერთ-ერთი მონღოლეთის 21 აიმაკიდან. შეიქმნა 1931 წელს. მდებარეობს ქვეყნის დასავლეთ ნაწილში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ხოვდი. აიმაკის ფართობია 76 060,38 კმ², ხოლო მოსახლეობა — 76 870 ადამიანი (2011).

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი

კატეგორია:ხოვდის აიმაკი
კატეგორია:მონღოლეთის აიმაკები
ორხონის აიმაკი

**ორხონის აიმაკი** () — ერთ-ერთი მონღოლეთის 21 აიმაკიდან. შეიქმნა 1994 წელს. მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-ცენტრალურ ნაწილში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ერდენეტი. აიმაკის ფართობია 844 კმ², ხოლო მოსახლეობა — 90 700 ადამიანი (2011).

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 

კატეგორია:ორხონის აიმაკი
კატეგორია:მონღოლეთის აიმაკები
კაიანზის პროვინცია

**კაიანზას პროვინცია** () — ბურუნდის 17-დან ერთ-ერთი პროვინცია. მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილოეთით. ფართობი — 1233 კმ², მოსახლეობა — 585 412 ადამიანი.

ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი კაიანზა.

## გეოგრაფია 
ჩრდილო-აღმოსავლეთით ესაზღვრება ნგოზის პროვინციას, სამხრეთ-აღმოსავლეთით — გიტეგას პროვინციას, სამხრეთით — მურამვიის პროვინციას, დასავლეთით — ბუბანზას პროვინციას და ჩიბიტოკეს პროვინციას, ჩრდილოეთით გადის სახელმწიფო საზღვარი რუანდასთან.

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
კაიანზას პროვინცია იყოფა 9 კომუნად:

* Butaganzwa
* Gahombo
* Gatara
* Kabarore
* Kayanza
* Matongo
* Muhanga
* Muruta
* Rango

## სქოლიო
კატეგორია:ბურუნდი
კატეგორია:ბურუნდის პროვინციები
კირუნდოს პროვინცია

**კირუნდოს პროვინცია** () — ბურუნდის 17-დან ერთ-ერთი პროვინცია. მდებარეობს ქვეყნის უკიდურეს ჩრდილო-აღმოსავლეთში. ფართობი — 1703 კმ², მოსახლეობა — 628 256 ადამიანი.

ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი კირუნდო.

## გეოგრაფია 
აღმოსავლეთით და სამხრეთ-აღმოსავლეთით ესაზღვრება მუიინგის პროვინციას, სამხრეთ-დასავლეთით — ნგოზის პროვინციას, ჩრდილოეთით და დასავლეთით გადის სახელმწიფო საზღვარი რუანდასთან. პროვინციის ჩრდილოეთ ნაწილში მდებარეობს რვერუს და რვაჰინდას ტბები.

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
კირუნდოს პროვინცია იყოფა 7 კომუნად:

* Bugabira
* Busoni
* Bwambarangwe
* Gitobe
* Kirundo
* Ntega
* Vumbi

## სქოლიო
კატეგორია:ბურუნდი
კატეგორია:ბურუნდის პროვინციები
შაჰ რუჰ აფშარი

**შაჰ რუჰ აფშარი**, (, დ. 1730 — გ. 1796) — აფშარიდების ბოლო, მეოთხე წარმომადგენელი, ნადირ-შაჰის შვილიშვილი. 

იგი როგორც ირანის შაჰი არჩეულ იქნა დიდებულების მიერ, როცა იბრაჰიმ აფშარი აღარ იყო ირანის შაჰი.

ტახტზე ასვლიდან ერთი წლის შემდეგ, 1749 წელს, მან დაკარგა სრულიად ტახტი, მაგრამ ერთი წლის შემდეგ მოახერხა მისი დაბრუნება, თუმცა ვერ მოხერხდა აზერბაიჯანის და მაზადარანის დაბრუნება. აზერბაიჯანში იგი შეცვალა აზად ხანმა, ხოლო მაზადარანში იგი ჩაანაცვლა მუჰამედ ჰასან ხანმა. 

შაჰ რუჰმა 1750 წელს დაიბრუნა სულეიმან III-ის მიერ წართმეული ხორასანი.

1760 წელს მან კიდევ ერთხელ დაკარგა ირანის ტახტი და დარჩა მხოლოდ ხორასანის მმართველი, მაგრამ ამ შემთხვევაში მან ტახტის დაბრუნება ვეღარ მოახერხა და იგი შეცვალა კარიმ ხანმა. 

1796 წელს, შაჰ რუჰი გარდაიცვალა და ხოროსანის ტახტზე ავიდა ყაჯარების დინასტიის დამაარსებელი და პირველი წარმომადგენელი, აღა-მაჰმად-ხანი, რომელმაც შეძლო და გააერთიანა რამდენიმე ნაწილად დაშლილი ირანი.

## სქოლიო 
კატეგორია:სპარსეთის მონარქები
კატეგორია:დაბადებული 1730
კატეგორია:გარდაცვლილი 1796
კატეგორია:აფშარიდების დინასტია
კრივე-ოზეროს რაიონი

**კრივე-ოზეროს რაიონი** () — რაიონი უკრაინაში, მიკოლაივის ოლქში. მისი ფართობია 814 კმ². 2015 წლის აღწერის მონაცემებით რაიონის მოსახლეობა 25 074 ადამიანს შეადგენდა, ხოლო სიმჭიდროვე 31 კაცს კმ²-ზე. კრივე-ოზეროს რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი კრივე-ოზერო.

## იხილეთ აგრეთვე
* უკრაინის ადმინისტრაციული დაყოფა
* უკრაინის რაიონები

## სქოლიო
კატეგორია:მიკოლაივის ოლქის რაიონები
მაკამბის პროვინცია

**მაკამბის პროვინცია** () — ბურუნდის 17-დან ერთ-ერთი პროვინცია. მდებარეობს ქვეყნის უკიდურეს სამხრეთში. ფართობი — 1960 კმ², მოსახლეობა — 430 899 ადამიანი.

ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი მაკამბა.

## გეოგრაფია 
ჩრდილოეთით ესაზღვრება ბურურის პროვინციას და რუტანის პროვინციას, სამხრეთით და სამხრეთ-აღმოსავლეთით გადის სახელმწიფო საზღვარი ტანზანიასთან, დასავლეთიდან გარს ერტყმის ტანგანიიკის ტბის წყლები.

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
მაკამბის პროვინცია იყოფა 6 კომუნად:

* Kayogoro
* Kibago
* Mabanda
* Makamba
* Nyanza-Lac
* Vugizo

## სქოლიო
კატეგორია:ბურუნდი
კატეგორია:ბურუნდის პროვინციები
კამპესტრი-დი-გოიასი

**კამპესტრი-დი-გოიასი** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, გოიასის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 651 მეტრზე. მიეკუთვნება გოიასის შტატის სამხრეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ვალი-დუ-რიუ-დუს-ბოისის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 387 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 12,37 კმ²-ზე. ფართობი 273 815 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* გოიასი
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
*ბრაზილიის 2010 წლის აღწერის მონაცემები გოიასის შტატში 
**Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil* 

კატეგორია:გოიასის შტატის მუნიციპალიტეტები
ბუჟუმბურა-რურალი

**ბუჟუმბურა-რურალი** () — ბურუნდის 17 პროვინციიდან ერთ-ერთი. მდებარეობს ქვეყნის დასავლეთში. ფართობი — 1089 კმ², მოსახლეობა — 555 933 ადამიანი.

ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ბუჟუმბურა, რომელიც ასევე ქვეყნის დედაქალაქიცაა.

## გეოგრაფია 
ჩრდილოეთით ესაზღვრება ბუბანზას პროვინციას, აღმოსავლეთით — მურამვიის პროვინციას და მვაროს პროვინციას, სამხრეთით — ბურურის პროვინციას, დასავლეთით — ბუჟუმბურა-მერის პროვინციას, ჩრდილო-დასავლეთით გადის სახელმწიფო საზღვარი კონგოს დემოკრატიულ რესპუბლიკასთან, დასავლეთით გარს აკრავს ტანგანიიკის ტბის წყლები.

## ისტორია 
დაარსდა 1991 წლის 8 ნოემბერს ბუჟუმბურას პროვინციის გაყოფის შედეგად. ქალაქის ნაწილს დაერქვა **ბუჟუმბურა-მერი**, ხოლო სოფლის ნაწილს — პროვინცია **ბუჟუმბურა-რურალი**.

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
ბუჟუმბურა-რურალი იყოფა 11 კომუნად:

* Bugarama
* Isale
* Kabezi
* Kanyosha
* Mubimbi
* Mugongomanga
* Muhuta
* Mukike
* Mutambu
* Mutimbuzi
* Nyabiraba

## სქოლიო
კატეგორია:ბურუნდის პროვინციები
არიზონის ოცნება

„**არიზონის ოცნება**“ () — ემირ კუსტურიცას 1993 წლის ფილმი. ფილმი გადაღებულია აშშ-ში და ინგლისურენოვანია. ფილმმა მიიღო ვერცხლის დათვი 43-ე ბერლინალეზე. 

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 

კატეგორია:1993 წლის ფილმები
კატეგორია:სიურრეალისტური ფილმები
კატეგორია:Warner Bros.-ის ფილმები
კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები
კატეგორია:ამერიკული ფილმები
კატეგორია:StudioCanal-ის ფილმები
ორონა

**ორონა** — ქართული აბორიგენული წითელყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში გურიიდან. 
ორონა გამოიყენება სუფრის წითელი მშრალი ღვინის დასამზადებლად. ღვინო მუქი ვარდისფერია, ჰარმონიული გემოთი და სასიამოვნო მჟავიანობით.

ივანე ჯავახიშვილის ცნობით, ორონა გურიის ადგილობრივი ვაზის ჯიშია და იშვიათი 100-წლიანი ვაზებია შემორჩენილი სოფელ შემოქმედში.

## ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ზომისაა, ოდნავ ოვალური ან მომრგვალო, სამნაკვთიანია, ფოთლის ქვედა მხარის შებუსვა სქელი ქეჩისებრია. ყვავილი ორსქესიანია. მტევანი საშუალო და დიდი ზომისაა, ცილინდრული ან ცილინდრულ-კონუსური ფორმის, ძალიან კუმსი, სიმკვრივისგან ხშირად მოხრილი. ზოგჯერ მუხლიდან ფრთა უვითარდება, რომლის ზომაც ძირითადი მტევნის ნახევარს აღწევს. მარცვალი საშუალო ზომისაა, ოდნავ ოვალური, თითქმის შავი. სქელკანიანია. ცვილისებრი ფიფქით უხვად დაფარული რბილობი მკვრივია, სასიამოვნო ტკბილი გემოთი.

ორონა საშუალო ზრდისაა. სავეგეტაციო პერიოდი კვირტის გაშლიდან სრულ სიმწიფემდე 210 დღეა. სრულ სიმწიფეში ნოემბრის დასაწყისში შედის. მტევნის საშუალო წონა 150-200 გრამია, საჰექტარო მოსავლიანობა კი 7.5-8.5 ტონა. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 18-19.5%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 7.5-8.9 გ/ლ-ს.

## ლიტერატურა 
*უჯმაჯურიძე ლ., კაკაბაძე გ., მამასახლიშვილი ლ., „ქართული ვაზის ჯიშები“, თბ., 2018, გვ. 285
*

## რესურსები ინტერნეტში
*ქართული ვაზის ძველი ჯიშები

## სქოლიო
კატეგორია:გურიის ვაზის ჯიშები
კატეგორია:ვაზის წითელყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
სუხე-ბატორის აიმაკი

**სუხე-ბატორის აიმაკი** () — ერთ-ერთი მონღოლეთის 21 აიმაკიდან. შეიქმნა 1943 წელს. მდებარეობს ქვეყნის აღმოსავლეთ ნაწილში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ბარუუნ-ურტი. აიმაკის ფართობია 82 287,15 კმ², ხოლო მოსახლეობა — 54 363 ადამიანი.

## დემოგრაფია 
## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 

## სქოლიო
კატეგორია:სუხე-ბატორის აიმაკი
კატეგორია:მონღოლეთის აიმაკები
ტუვა ენა

მინი|150პქ|მარცხნივ|წარწერა ტუვას ენაზე, თურქული ანბანის გამოყენებით.

**ტუვა** ასევე: **ტუვინური**, **ტივანი** ან **ტუვინი** (*тыва дыл*, *ტივა დილ*) — თურქული ენების ოჯახის ენა, რომელზეც ძირითადად საუბრობენ რუსეთის ფედერაციაში შემავალ ტუვას რესპუბლიკაში. ენას აქვს მნიშვნელოვანი კავშირები მონღოლურთან და ტიბეტურთან, ხოლო თანამედროვე ენაში ბევრია რუსულიდან ნასესხები სიტყვები. ტუველებს ასევე აქვთ რამდენიმე დიალექტი, რომლებზეც მონღოლეთსა და ჩინეთში საუბრობენ.

## ლიტერატურა 
* Anderson, Gregory D. S. (2004). *Auxiliary Verb Constructions in Altai-Sayan Turkic*. Wiesbaden: Otto Harrassowitz. ISBN 3-447-04636-8
* 
* Harrison, K. David. (2001). "Topics in the Phonology and Morphology of Tuvan," Doctoral Dissertation, Yale University. (OCLC catalog #51541112)

## რესურსები ინტერნეტში 
* English-Tuvan, Tuvan-English online talking dictionary
* Тыва дыл кырында форум (An online forum in and about the Tyvan language) 
* Tuvan language and folklore materials
* TyvaWiki Language Articles
* Tuvan Alphabet
* Research among the Tyvans (Tuvans) of South Siberia 
* Contemporary Legends and other Folklore-Texts from Tuva 

კატეგორია:რუსეთის ენები
კატეგორია:ჩინეთის ენები
კატეგორია:მონღოლეთის ენები
სუხე-ბატორი (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი **სუხე-ბატორი** შეიძლება აღნიშნავდეს:
* სუხე-ბატორი — ქალაქი მონღოლეთში, სელენგეს აიმაკის ადმინისტრაციული ცენტრი.
* სუხე-ბატორი — აიმაკი მონღოლეთში.
აბაზივკა (პოლტავის რაიონი)

**აბაზივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს პოლტავის ოლქის პოლტავის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 1679 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:პოლტავის რაიონის სოფლები
აბრამივკა (ვიშჰოროდის რაიონი)

**აბრამივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს კიევის ოლქის ვიშჰოროდის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 214 კაცს შეადგენდა.

Братська могила вигляд по центру.jpg|21 საბჭოთა ჯარისკაცის საერთო სასაფლაო.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ვიშჰოროდის რაიონის სოფლები
აბაზივკა (ზაჩეპილივკის რაიონი)

**აბაზივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხარკივის ოლქის ზაჩეპილივკის რაიონში. 2024 წელს სოფლის მოსახლეობა 358 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი
* Pasport-Zachepylivskoyi-selyshhnoyi-rady-na-01.07.2024

კატეგორია:ზაჩეპილივკის რაიონის სოფლები
აბრამივსკა-დოლინა

**აბრამივსკა-დოლინა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ვინიციის ოლქის მოჰილივ-პოდილსკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 316 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:მოჰილივ-პოდილსკის რაიონის სოფლები
აბრამოკი

**აბრამოკი** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ჟიტომირის ოლქის ნოვოჰრად-ვოლინსკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 49 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ნოვოჰრად-ვოლინსკის რაიონის სოფლები