open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ფილიპ გოლიკოვი

**ფილიპ გოლიკოვი** (დ. 17 ივლისი, 1900 ― გ. 29 ივლისი, 1980) — რუსი სამხედრო მოვაწე, საბჭოთა კავშირის მარშალი (1961).

## ბიოგრაფია 
იყო რუსეთის სამოქალაქო ომის მონაწილე. დაამთავრა ფრუნზეს სახელობის სამხედრო აკადემია 1933 წელს. 1939 წელს იყო მე-6 არმიის სარდალი. 1940 წლის ივლისიდან იყო გენშტაბის უფროსის მოადგილე. დიდ სამამულო ომში სარდლობდა მე-10 არმიას, მე-4 დამრტყმელ არმიას, ბრიანსკის და ვორონეჟის ფრონტების ჯარებს. მონაწილეობდა მოსკოვის და სტალინგრადის ბრძოლებში. 1943 წლიდან იყო სამეთაურო პოზიციებზე. 1956–1958 წლებში იყო ჯავშანსატანკო ჯარების სამხედრო აკადემიის უფროსი.

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1900
კატეგორია:დაბადებული 17 ივლისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1980
კატეგორია:გარდაცვლილი 29 ივლისი
კატეგორია:რუსი სამხედრო მოღვაწეები
კატეგორია:დიდი სამამულო ომის მონაწილეები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის მარშლები
კატეგორია:ფრუნზეს სამხედრო აკადემიის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ოქტომბრის რევოლუციის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წითელი ვარსკვლავის ორდენის კავალრები
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
გორდია

**გორდია** ― ფრიგიის სამეფოს ლეგენდარული დამაარსებელი. ლეგენდის მიხედვით ფრიგიელებმა ის მეფედ აირჩიეს მისნის რჩევით, როგორც ზევსის ტაძრისკენ ურმით მიმავალი პირველივე შემხვედრი. მან დააარსა ქალაქი გორგიონი, თავისი ურემი ზევსს უძღვნა, ტაძართან დააყენა და ხელნა ისე ჩაკვანძა, რომ მისი გამოხსნა არავის შეეძლო. ვინც კვანძს გახსნიდა, ქვეყნიერების მბრძანებელი გახდებოდა. გადმოცემით ძვ. წ. 334 წელს ალექსანდრე მაკედონელმა ხმლით გაჭრა გორდიას კვანძი.

## ლიტერატურა
კატეგორია:მითური მეფეები
დენის პოპოვი

**დენის პოპოვი** (დ. 17 თებერვალი, 1999) — უკრაინელი ფეხბურთელი. კიევის „დინამოსა“ და უკრაინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების მცველი. თამაშობდა უკრაინის 17, 18, 19, 20 და 21 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრებებში.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:დაბადებული 17 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1999
კატეგორია:უკრაინელი ფეხბურთელები
კატეგორია:კიევის დინამოს ფეხბურთელები
კატეგორია:2020 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
I Wanna Hear Your Heartbeat (Sunday Girl)

'*„*I Wanna Hear Your Heartbeat (Sunday Girl)*“*' — სიმღერა გერმანულ პოპ-ჯგუფ Bad Boys Blue-ის მეორე სტუდიური ალბომიდან *Heartbeat*. სინგლის სახით გამოვიდა 1986 წლის ბოლოს. დასავლეთ გერმანიის მუსიკალურ ჩარტში — მე-14, ხოლო შვეიცარიისაში 21-ე ადგილი დაიკავა.

სიმღერის ავტორები და პროდიუსერები იყვნენ ტონი ჰენდრიკი და კარინ ჰარტმანი (ავტორი — როგორც კარინ ვან ჰაარენი).

## ჩარტები 
## რესურსები ინტერნეტში 
* სიმღერის ტექსტი MetroLyrics-ზე.

## სქოლიო 
კატეგორია:1986 წლის სინგლები
კატეგორია:1986 წლის სიმღერები
კატეგორია:Bad Boys Blue-ს სიმღერები
ნიკოლოზ გოლოვანოვი

**ნიკოლოზ გოლოვანოვი** (დ. 9 იანვარი, 1891, მოსკოვი ― გ. 28 აგვისტო, 1953, მოსკოვი) — რუსი დირიჟორი, პიანისტი, კომპოზიტორი, პედაგოგი, სსრკ-ის სახალხო არტისტი (1948).

## ბიოგრაფია 
1914 წელს დაამთავრა მოსკოვის კონსერვატორია. 1918–1936 წლებში იყო სსრკ-ის დიდი თეატრის დირიჟორი, ხოლო 1948–1953 წლებში მთავარი დირიჟორი. 1919 წელს სტანისლავსკისთან ერთად დააარსა საოპერო სტუდია. 1925–1929 და 1943–1948 წლებში იყო მოსკოვის კონსერვატორიის პროფესორი. დირიჟორობდა ძირითადად რუსულ კლასიკურ ოპერებს. დაწერილი აქვს ორი ოპერა.

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1891
კატეგორია:დაბადებული 9 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1953
კატეგორია:გარდაცვლილი 28 აგვისტო
კატეგორია:რუსი დირიჟორები
კატეგორია:სსრკ-ის სახალხო არტისტები
კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები
თემბოთ კერაში

**თემბოთ კერაში** (დ. 7 აგვისტო, 1902 — გ. 1988) — ადიღეელი მწერალი.

## ბიოგრაფია 
1925 წლიდან დაიწყო ნაწარმოებების გამოქვეყნება. ჩრდილოეთ კავკასიის ხალხებს შორის პირველმა შექმნა სოციალური რომანი. მისი რომანებია „გზა ბედნიერებისკენ“ (1940), „ოცნებასთან გაჯიბრება“ (1955), „აბრაგი“ (1957), „მეჯოგის შურისძიება“, „ჭკვიანი დედის ასული“ (1963), „ქუქვა“ (1968).

არსებობს ადიღეს თემბოთ კერაშის სახელობის ჰუმანიტარული კვლევების რესპუბლიკური ინსტიტუტი.

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 7 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1902
კატეგორია:გარდაცვლილი 1988
კატეგორია:ადიღეელი მწერლები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ოქტომბრის რევოლუციის ორდენის კავალრები
ლევ კერბელი

**ლევ კერბელი** (დ. 25 ოქტომბერი, 1917 — გ. 2003) — რუსი მოქანდაკე, სსრკ-ის სახალხო მხატვარი.

## ბიოგრაფია 
1937–1942 წლებში სწავლობდა მოსკოვის სამხატვრო ინსტიტუტში. 1962 წლიდან ასწავლიდა იქვე. 1963 წლიდან იყო პროფესორი. ავტორია სხვადასხვა რელიეფების და ძეგლებისა, რომლებიც განთავსებულია რუსეთის ქალაქებსა და მუზეუმში.

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1917
კატეგორია:გარდაცვლილი 2003
კატეგორია:რუსი მოქანდაკეები
კატეგორია:სსრკ-ის სახალხო მხატვრები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:წითელი ვარსკვლავის ორდენის კავალრები
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
კონსტანტინე კერესელიძე (ინჟინერი)

**კონსტანტინე კერესელიძე** (დ. 18 ნოემბერი, 1907, ბოყვა — გ. 5 მაისი, 1996) — ქართველი ინჟინერ-გეოლოგი, გეოლოგია-მინერალოგიის მეცნიერებათა კანდიდატი (1971). იკვლევდა საქართველოში ბარიტების მოპოვების საკითხებს. 1951 წელს ამ გამოკვლევებისთვის მიენიჭა სახელმწიფო პრემია.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში 
კატეგორია:ონის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები 
კატეგორია:ქართველი გეოლოგები
კატეგორია:დაბადებული  18 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1907
კატეგორია:გარდაცვლილი  6 აგვისტო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1996
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:ქართველი ინჟინერ-გეოლოგები
კატეგორია:საბჭოთა ინჟინერ-გეოლოგები
აკაკი კერესელიძე

**აკაკი კერესელიძე** (დ. 15 აგვისტო, 1916, უწერა — გ. 6 აგვისტო, 1996) — ქართველი ელექტროტენიკოსი, ტექნიკურ მეცნიერებათა დოქტორი (1969), პროფესორი (1970), საქართველკოს სსრ-ის მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწე (1979).

## ბიოგრაფია 
1938 წელს დაამთავრა საქართველოს ინდუსტრიული ინსტიტუტი. 1972 წელს დაინიშნა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ტექნიკური ელექტრონიკის კათედრის გამგედ. მისი შრომები შეეხებოდა ელექტროენერგიის გარდაქმნის ტექნიკურ და მართვის სისტემების საკითხებს ეძღვნება.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში 
კატეგორია:ონის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები 
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწეები
კატეგორია:დაბადებული  15 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1912
კატეგორია:გარდაცვლილი  6 აგვისტო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1996
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:ქართველი ელექტროტექნიკოსები
კატეგორია:ტექნიკურ მეცნირებათა დოქტორები
კატეგორია:ქართველი პროფესორები
კატეგორია:საქართველოს ინდუსტრიული ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
შალვა კერესელიძე (კონსტრუქტორი)

**შალვა იასონის ძე კერესელიძე** (დ. 12 დეკემბერი, 1913, უწერა — გ. 3 იანვარი, 1997) — ქართველი კონსტრუქტორი, ინჟინერ-მექანიზატორი, ტექნიკის მეცნიერებათა დოქტორი (1960), საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული გამომგონებელი (1961), პროფესორი (1962).

## ბიოგრაფია
1943-1949 წლებში მუშაობდა სა­ქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტში; 1949-1954 წლებში იყო ჩაისა და სუბტროპიკული კულტურების მანქანების სპეციალური საკონსტრუქტორო ბიუროს უფროსი; 1955-1962წ წლებში სა­ქართველოს სუბტროპიკული მეურნეობის ინსტიტუტის პრორექტორი. 1962-1971 წლებში იყო სა­ქართველოს სოფლის მეურნეობის მექანიზაციისა და ელექტრიფიკაციის ინსტიტუტში დირექტორის მო­ად­გი­ლე და პრობლემური ლაბორატორიის უფროსი; 1971-1975 წლებში სამთო მიწათმოქმედებისა და სუბტროპიკული კულტურების მანქანების სამეცნიერო და საკონსტრუქტორო-ტექნოლოგიური ინსტიტუტის დირექტორი და გენერალური კონსტრუქტორი; 1975 წლიდან სა­ქართველოს სოფლის მეურნეობის მექანიზაციის და ელექტრიფიკაციის ინსტიტუტში ხელმ­ძღვა­ნე­ლობ­და ჩაისა და სუბტროპიკული კულტურების მანქანების სამეცნიერო-კვლევით და საკონსტრუქტორო ტექ­ნოლოგიების ლაბორატორიას; 

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში 
კატეგორია:ონის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები 
კატეგორია:ქართველი კონსტრუქტორები
კატეგორია:დაბადებული  12 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1913
კატეგორია:გარდაცვლილი 3 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1997
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:ტექნიკურ მეცნირებათა დოქტორები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული გამომგონებლები
კატეგორია:ქართველი ინჟინერ-მექანიზატორები
კატეგორია:ქართველი პროფესორები
მუსტაფა სუბჰი

**მუსტაფა სუბჰი** (დ. 1882, გირესუნი — გ. 28 იანვარი, 1921, ტრაპიზონი) — თურქი პოლიტიკოსი, თურქეთის კომუნისტური პარტიის ერთ-ერთი დამაარსებელი.

## ბიოგრაფია 
დაიბადა მსხვილი მოხელის ოჯახში. 1906 წელს დაამთავრა იურიდიული სკოლა სტამბოლში, შემდეგ სორბონის სოციალურ მეცნიერებათა ფაკულტეტი. 1910 წელს შევიდა ოსმალეთის სოციალისტურ პარტიაში. 1913 წელს დააპატიმრეს, ჩასვეს სინოპის ციხეში, საიდაინაც რუსეთის იმპერიაში გაიქცა. 1915 წელს შევიდა რსდმპ–შ, იყო ბოლშევიკების ფრაქციის წევრი. ეწეოდა რევოლუციურ მუშაობას თურქ სამხედრო ტყვეებს შორის. პარტიულ საქმიანობას ეწეოდა მოსკოვში, ყაზანში, ყირიმში, ტაშკენტში. თურქეთში დაბრუნების შემდეგ შეიპყრეს და ზღვაში დაახრჩვეს. მისი ინიციატივით თურქულად ითარგმნა კარლ მარქსის, ფრიდრიხ ენგელსის და ლენინის ზოგიერთი შრომა.

## ლიტერატურა 
## სქოლიო 
კატეგორია:კომუნისტები
კატეგორია:დაბადებული 1882
კატეგორია:გარდაცვლილი  28 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1921
კატეგორია:რსდმპ-ის წევრები
კატეგორია:თურქი პოლიტიკოსები
კატეგორია:მოკლული პოლიტიკოსები
ალექსანდრე გოლოვანოვი

**ალექსანდრე გოლოვანოვი** (; დ. 7 აგვისტო, 1904, ნიჟნი-ნოვგოროდი ― გ. 22 სექტემბერი, 1975, მოსკოვი) — რუსი საბჭოთა მხედართმთავარი, ავიაციის მთავარი მარშალი (1944).

## ბიოგრაფია 
1919 წელს მოხალისედ წავიდა წითელ არმიაში. მონაწილეობდა სამოქალაქო ომში. 1933–1941 წლებში მუშაობდა სამოქალაქო საჰაერო ფლოტის სისტემაში. 1939 წელს მონაწილეობდა მდინარე ხალინ-გოლთან გამართულ ბრძოლებში და საბჭოთა კავშირ-ფინეთის ომში. 1941 წლის თებერვლიდან მეთაურობდა შორსმოქმედ ბომბდამშენ საავიაციო დივიზიას, 1942 წლის თებერვლიდან – შორს მოქმედ ავიაციას, ხოლო 1944 წლის დეკემბრიდან ― მე-18 საჰაერო არმიას. მონაწილეობდა აღმოსავლეთ პრუსიის და ბერლინის ოპერაციებში. იყო სსრკ-ის II მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი.

## ჯილდოები
### სსრ კავშირის ჯილდოები
* ორი ლენინის ორდენი
* სამი წითელი დროშის ორდენი
* სამი სუვოროვის პირველი ხარისხის ორდენი 
* წითელი ვარსკვლავის ორდენი (22.02.1968)
* მედალი „მამაცობისთვის“ (1967 წლის 28 ოქტომბერი)
* პირველი ხარისხის მედალი „პატრიოტული ომის პარტიზანი“ (1943 წლის 11 სექტემბერი)
* მედალი „მოსკოვის დაცვისთვის“ (1944 წლის 1 მაისი)
* მედალი „სტალინგრადის დაცვისთვის“ (1944 წლის 22 დეკემბერი)
* მედალი „გერმანიაზე გამარჯვებისთვის“ (1945 წლის 9 მაისი)
* მედალი „კენიგსბერგის აღებისთვის“ (1945 წლის 9 ივნისი)
* მედალი „ბერლინის აღებისთვის“ (1945 წლის 9 ივნისი)

### უცხოური ჯილდოები
* გრუნვალდის ჯვრის პირველი ხარისხის ორდენი (პოლონეთი)
* სუხე-ბატორის ორდენი (მონღოლეთი)
* წითელი დროშის ორდენი (მონღოლეთი)
* სამხედრო დამსახურების ორდენი (მონღოლეთი, 1971 წლის 6 ივლისი) 
* მედალი „ფაშიზმის წინააღმდეგ მებრძოლს 1933-1945 წლებში“ (გდრ)
* მედალი „საბრძოლო ძმობა“ (გდრ)
* მედალი „საბრძოლო მეგობრობის განმტკიცებისთვის“ (ჩეხოსლოვაკია)
* მედალი „მეგობრობა“ (მონღოლეთი)
* მედალი „მონღოლეთის სახალხო არმიის 50 წელი“ (მონღოლეთი, 1971 წლის 15 მარტი)
* მედალი „მონღოლეთის სახალხო რევოლუციის 50 წელი“ (მონღოლეთი, 1971 წლის 16 დეკემბერი)
* სამკერდე ნიშანი „ხალხინ-გოლზე ბრძოლების მონაწილეს“

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1904
კატეგორია:დაბადებული 7 აგვისტო 
კატეგორია:გარდაცვლილი 1975
კატეგორია:გარდაცვლილი 22 სექტემბერი
კატეგორია:რუსი სამხედრო მოღვაწეები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:დიდი სამამულო ომის მონაწილეები
კატეგორია:1941-1945 წლების დიდ სამამულო ომში გერმანიაზე გამარჯვებისათვის მედლით დაჯილდოებულები
კატეგორია:წითელი დროშის ორდენის კავალრები
კატეგორია:ლენინის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წითელი ვარსკვლავის ორდენის კავალრები
კატეგორია:სუვოროვის I ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:მედლით მამაცობისათვის დაჯილდოებულები
კატეგორია:მოსკოვის დაცვისათვის მედლით დაჯილდოებულები
კატეგორია:სტალინგრადის დაცვისათვის მედლით დაჯილდოებულები
კატეგორია:ბერლინის აღებისათვის მედლით დაჯილდოებულები
კატეგორია:სამამულო ომის პარტიზანის I ხარისხის მედლით დაჯილდოებულები
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
ტიხონ ხრენიკოვი

**ტიხონ ხრენიკოვი** (დ. 28 მაისი, 1913, ელეცი — გ. 2007) — რუსი კომპოზიტორი, სსრკ-ის სახალხო არტისტი (1963).

## ბიოგრაფია 
1936 წელს დაამთავრა მოსკოვის კონსერვატორია. 1948 წლიდან იყო სსრკ-ის კომპოზიტორთა კავშირის თავმჯდომარე. 1961 წლიდან იყო მოსკოვის კონსერვატორიის პედაგოგი, 1963 წლიდან კი პროფესორი. ავტორია ოპერებისა, სიმფონიებისა, საფორტეპიანო და სავიოლინო კონცერტებისა. დაწერილი აქვს მუსიკა კინოსა და თეატრისთვის. იყო სსრკ-ის VI–XI მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი.

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 28 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1913
კატეგორია:გარდაცვლილი 2007
კატეგორია:რუსი კომპოზიტორები
კატეგორია:სსრკ-ის სახალხო არტისტები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:რსფსრ-ის V მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
კატეგორია:რსფსრ-ის IV მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
კატეგორია:რსფსრ-ის III მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
კატეგორია:სსრკ-ის VI მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
კატეგორია:სსრკ-ის VII მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
კატეგორია:სსრკ-ის VIII მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
კატეგორია:სსრკ-ის IX მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
კატეგორია:სსრკ-ის X მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
კატეგორია:სსრკ-ის XI მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
კატეგორია:სკკპ-ის XXII ყრილობის დელეგატები
კატეგორია:სკკპ-ის XXIII ყრილობის დელეგატები
კატეგორია:სკკპ-ის XXIV ყრილობის დელეგატები
კატეგორია:სკკპ-ის XXV ყრილობის დელეგატები
კატეგორია:სკკპ-ის XXVI ყრილობის დელეგატები
კატეგორია:სკკპ-ის XXVII ყრილობის დელეგატები
კატეგორია:სკკპ ცკ-ის წევრობის კანდიდატები
კატეგორია:რუსი საზოგადო მოღვაწეები
კატეგორია:საბჭოთა კომპოზიტორები
კატეგორია:XX საუკუნის კომპოზიტორები
კატეგორია:რუსი პიანისტები
კატეგორია:XX საუკუნის პიანისტები
კატეგორია:რუსი ოპერის კომპოზიტორები
კატეგორია:რუსი კლასიკური მუსიკოსები
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
სერგეი ხრისტიანოვიჩი

**სერგეი ხრისტიანოვიჩი** (დ. 27 ოქტომბერი, 1908, სანქტ-პეტერბურგი — გ. 2000) — რუსი მექანიკოსი, სსრკ-ის მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი (1943). დაამთავრა ლენინგრადის სახელმწიფო უნივერსიტეტი. მუშაობდა სახელმწიფო ჰიდროლოგიურ ინსტიტუტში, ცენტრალურ აეროჰიდროდინამიკურ ინსტიტუტში. მისი ნაშრომები ეხებოდა სითხეების, აირების, დეფორმირებადი მყარი სხეულების მექანიკას.

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 27 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1908
კატეგორია:გარდაცვლილი 2000
კატეგორია:რუსი მექანიკოსები
კატეგორია:სსრკ-ის მეცნიერებათა აკადემიის ნამდვილი წევრები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:ფიზიკა-მათემატიკის მეცნიერებათა დოქტორები
კატეგორია:სსრკ-ის სახელმწიფო პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის ნამდვილი წევრები
კატეგორია:ტროეკუროვის სასაფლაოზე დაკრძალულები
კატეგორია:რსფსრ-ის V მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
კატეგორია:ტექნიკურ მეცნირებათა დოქტორები
კატეგორია:საბჭოთა მექანიკოსები
კატეგორია:ოქტომბრის რევოლუციის ორდენის კავალრები
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
ჯოზეფ კერვინი

**ჯოზეფ კერვინი** (დ. 19 თებერვალი, 1932) — ამერიკელი კოსმონავტი მფრინავი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (1957). მუშაობდა ექიმად, მფრინავად. 1965 წლიდან იყო ნასა-ს კოსმონავტთა რაზმში. 1973 წლის 25 მაისიდან 22 ივნისამდე ჩ. კონრადთან და პ. ვეიცთან ერთად იფრინა კოსმოსში.

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
კატეგორია:დაბადებული 1900
კატეგორია:დაბადებული 19 თებერვალი
კატეგორია:ამერიკელი კოსმონავტები
კატეგორია:მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორები
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ბიზნესმენები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ბორის ხრისტოვი

**ბორის ხრისტოვი** (დ. 18 მაისი, 1914, პლოვდივი — გ. 1993) — ბულგარელი მომღერალი, ბანი, ბულგარეთის სახალხო არტისტი (1975).

## ბიოგრაფია 
დაამთავრა სოფიის უნივერსიტეტი. მღეროდა ხალხურ გუნდში „გუსლა“. 1942 წელს სწავლობდა იტალიაში. 1945 წელს იტალიაშივე შედგა მისი დებიუტი საოპერო სცენაზე. 1946 წლიდან მღეროდა იტალიის სხვადასხვა თეატრებში, მათ შორის ლა-სკალაში.

## ლიტერატურა 
## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 18 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1914
კატეგორია:გარდაცვლილი 1993
კატეგორია:ბულგარელი მომღერლები
კატეგორია:ბულგარეთის სახალხო არტისტები
კატეგორია:XX საუკუნის საოპერო მომღერლები
ევგენი ხრუნოვი

**ევგენი ხრუნოვი** (დ. 10 სექტემბერი, 1933, პრუდი — გ. 19 მაისი, 2000) — რუსი კოსმონავტი, მფრინავი, პოლკოვნიკი, საბჭოთა კავშირის გმირი (1969).

## ბიოგრაფია
1953 წელს დაამთავრა სამხედრო-საავიაციო სკოლა. 1956 წელს დაამთავრა ბატაისკის სამხედრო-საავიაციო სასწავლებელი. 1968 წელს დაამთავრა ჟუკოვსკის სამხედრო საჰაერო საინჟინრო აკადემია. მუშაობდა ავიაციაში. 16960 წლიდან იყო კოსმონავტთა რაზმში. 1969 წლის 15 ივნისს გაფრინდა კოსმოსში ხომალდ „სოიუზ-5“-ით, რომელსაც ბორის ვოლინოვი მართავდა. ასრულებდა მკვლევარი ინჟინრის ფუნქციებს. 16 იანვარს ა. ელისეევთან ერთად გადავიდა ხომალდ სოიუზ-4-ში, რომელსაც მართავდა ვ. შატალოვი და რომელიც დედამიწაზე დაეშვა 17 იანვარს. ღია კოსმოსში დაჰყო 37 წუთი.

## ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 10 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1933
კატეგორია:გარდაცვლილი 2000
კატეგორია:გარდაცვლილი 19 მაისი
კატეგორია:რუსი კოსმონავტები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის გმირები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:წითელი ვარსკვლავის ორდენის კავალრები
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
მაგდალენა ანდერსონი

**ევა მაგდალენა ანდერსონი** (დ. 23 იანვარი, 1967) — შვედი პოლიტიკოსი. შვედეთის პრემიერ-მინისტრი 2021-2022 წლებში და შვედეთის სოციალ-დემოკრატიული პარტიის ლიდერი. 2014 წლიდან რიქსდაგის წევრი, შვედეთის ფინანსთა მინისტრი 2014 წლის 3 ოქტომბრიდან.

2021 წლის 24 ნოემბერს რიქსდაგმა აირჩია შვედეთის პირველ ქალ პრემიერ-მინისტრად, ამით შვედეთი გახდა უკანსაკნელი ქვეყანა სკანდინავიის რეგიონში, რომელმაც ქალი პრემიერ-მინისტრი აირჩია, მანამდე რეგიონის ყველა სახელმწიფოს ჰყავდა ქალი დანიშნული აღნიშნულ თანამდებობაზე. 

რამდენიმე საათის შემდეგ მან თანამდებობა დატოვა ისე, რომ ოფიციალურად არც დაუკავებია. გადადგომის მიზეზი გახდა მის კოალიციაში შემავალი შვედეთის ცენტრის პარტიის (ცენტრისტების) მიერ კოალიციის დატოვება, რის გამოც, ანდერსონის მიერ შემუშავებული ბიუჯეტის პროექტი ჩავარდა.

29 ნოემბერს მაგდალენა ისევ პრემიერ-მინისტრად აირჩიეს. ამჯერად ანდერსონმა უმცირესობის მთავრობა ჩამოაყალიბა, რომელშიც თანამდებობებს მხოლოდ სოციალ-დემოკრატები იკავებდნენ.

## სქოლიო
კატეგორია:შვედეთის პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:ქალი პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:XXI საუკუნის ქალი პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:ევროპის ქალი პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
შპიცები

[250პქ|მინი|მარჯვნივ|[იაპონური შპიცი]]
**შპიცები** () — ძაღლის ჯიშთა მრავალრიცხოვანი ჯგუფი. ქვის ხანის პერიოდის შუაევროპული წარმოშობის ე.წ. ტორფის ძაღლისა და ბევრად გვიანდელი ე.წ. „ხიმინჯების შპიცის“ (ხიმინჯებიანი ნაგებობების მიხედვით) შთამომავლები. შპიცები კომპაქტური აგებულების მქონე ძაღლებია, აქვთ წაწვეტებული ცხვირი, მცირე ზომის ბოლოწამახვილებული მდგარი ყურები, სხვადასხვა ფერის ხშირი ფაფუკი ბეწვი. განარჩევენ გერმანულ, იტალიურ, ფინურ და იაპონურ შპიცებს. მათ შორის ყველაზე გავრცელებული არიან გერმანული შპიცები, რომელთა შორის გამოიყოფა ვოლფშპიცი, ანუ კეესჰონდი (სიმაღლე მინდაოში 43–55 სმ), დიდი (42–50 სმ), საშუალო (30–38 სმ), მცირე (23–29 სმ) და ჯუჯა, ანუ პომერანიული (18–22 სმ). შპიცები ძაღლთა მრავალი სხვა ჯიშის წინაპრები არიან, მ.შ.: ყეფიები, ჰასკი, სამოედი, ალასკური მალამუტი, აკიტა-ინუ, ამერიკული აკიტა, ჰოკაიდო, ჩაუ-ჩაუ, ევრაზიერი და სხვ. ჭკვიანი, მოსიყვარულე, კარგი ჯანმრთელობის მქონე და ხანგრძლივად მცხოვრები ძაღლებია. ძირითადად, ჰყავთ როგორც ძაღლი-კომპანიონი.

## სქოლიო 
*
კატეგორია:კომპანიონი ძაღლები
ჩინური დინგნიჩაბა

**ჩინური დინგნიჩაბა**, *ფსეფური* (Psephurus gladius) — თევზი დინგნიჩაბასებრთა ოჯახისა. იზრდება 7 მეტრამდე. აქვს წაგრძელებული სხეული, ქვემოთ განლაგებული პირი, გრძელი დინგი. ამავე ოჯახის მეორე წარმომადგენლისგან (*Polyodon spathula*) განსხვავდება დინგის ხმლისებრი ფორმით, გამოსაწევი პირით და კვების ტიპით — თევზს ჭამს. ჩინური დინგნიჩაბას ხორცი ძვირად ფასობს, მაგრამ სამეურნეო მნიშვნელობა არ გააჩნია. გავრცელებულია მდინარე იანძიში. ბინადრობს ფართო წყლებში, ჩვეულებრივ, წყლის ზედა და შუა ფენაში იმყოფება, ზოგჯერ შედის დიდ ტბებშიც. ვარაუდობენ, რომ გამსვლელი თევზია. ტოფობს მარტ-აპრილში, იანძის ზემო წელზე.

ბოლო ათწლეულების განმავლობაში ჩინური დინგნიჩაბას მდგომარეობა ბუნების დაცვის საერთაშორისო კავშირის მიხედვით კრიტიკული იყო, მინიჭებული ჰქონდა CR კატეგორია. შეტანილი იყო CITES-ის II დანართში (1998). ჩინეთში შესულია პირველ რიგში დასაცავ ცხოველთა ნუსხაში. რაოდენობის ასე შემცირება გამოიწვია ისტორიულმა რეწვამ და საცხოვრებელი გარემოს დეგრადაციამ. 1981 წელს იანძის შუა წელზე გეჭოუბას კაშხლის აშენებამ დინგნიჩაბას გადაუკეტა ზემო წელისკენ, ტოფობის ადგილებისკენ მიმავალი გზა. 2002 წლის შემდეგ მხოლოდ 2 ზრდასრული ინდივიდის აღწერა მოხერხდა (ორივე დედალი იყო). მოზარდი თევზები ბოლოს 1995 წელს ნახეს. იმ დროს ნავარაუდები იყო, რომ ველურ ბუნებაში მხოლოდ 50-მდე ეგზემპლარი იყო დარჩენილი.

## გალერეა 

ფაილი:A specimen of Psephurus gladius, Museum of Hydrobiological Sciences, Wuhan Institute of Hydrobiology (1).jpg|სამუზეუმო ექსპონატი
ფაილი:A specimen of Psephurus gladius, Museum of Hydrobiological Sciences, Wuhan Institute of Hydrobiology (3).jpg|სამუზეუმო ექსპონატი

## სქოლიო 
კატეგორია:დინგნიჩაბასებრნი
რობერტ გოდარდი

**რობერტ გოდარდი** (დ. 5 ოქტომბერი, 1882, მასაჩუსეტსი ― გ. 10 აგვისტო, 1945, ბალტიმორი) — ამერიკელი გამომგონებელი, სარაკეტო ტექნოლოგიების ერთ-ერთი პიონერი. 

## ბიოგრაფია
1907 წლიდან მუშაობდა რაკეტების შექმნის და გამოყენების საკითხზე. 1908 წელს დაამთავრა ვუსტერის პოლიტექნიკური ინსტიტუტი. 1914 წლიდან მუშაობა დაიწყო კლარკის უნივერსიტეტში. 1926 წელს გაუშვა მსოფლიოში პირველი რაკეტა, რომლის ძრავა თხევადი საწვავით მუშაობდა. 1914-1940 წლებში მიიღო 83 პატენტი, გარდაცვალების შემდეგ მისი საარქივო მასალებიდან რეგისტრირებულ იქნა კიდევ 131 პატენტი. მისი სახელი დაარქვეს მთვარის უხილავი ნაწილის კრატერს.

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1882
კატეგორია:დაბადებული 5 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 10 აგვისტო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1945
კატეგორია:ამერიკელი გამომგონებლები
ეჟენ გოდარი

**ეჟენ გოდარი** (დ. 27 აგვისტო, 1827, კლიში ― გ. 9 ნოემბერი, 1890, ბრიუსელი) — ფრანგი აერონავტი. დაახლოებით 2500-ჯერ გაფრინდა აეროსტატით. 1863 წელს ააგო იმ დროისთვის ყველაზე დიდი აეროსტატი. 1870-1871 წლებში ალყაშემორტყმულ პარიზში აეროსტატით გადაჰქონდა ფოსტა.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:დაბადებული 1827
კატეგორია:დაბადებული 27 აგვისტო
კატეგორია:გარდაცვლილი 9 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1890
კატეგორია:ფრანგი მფრინავები
ვასილი შულეიკინი

**ვასილი შულეიკინი** (დ. 1 იანვარი, 1895, მოსკოვი ― გ. 25 აპრილი, 1979) — რუსი გეოფიზიკოსი, სსრკ-ის მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი (1946). 

## ბიოგრაფია
1916 წელს დაამთავრა მოსკოვის უმაღლესი ტექნიკური სასწავლებელი. 1929-1941 წლებში ხელმძღვანელობდა შავი ზღვის ჰიდროფიზიკურ სადგურს. 1942 წლიდან ხელმძღვანელობდა სსრკ-ის მეცნიერებათა აკადემიიის ჰიდროფიზიკურ ლაბორატორიას. 1943 წლიდან იყო მოსკოვის უნივერსიტეტში მიერ მიერ დაარსებული ზღვის ფიზიკის კათედრის გამგე. 

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1895
კატეგორია:დაბადებული 1 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 25 აპრილი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1979
კატეგორია:რუსი გეოფიზიკოსები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:სსრკ-ის მეცნიერებათა აკადემიის ნამდვილი წევრები
კატეგორია:ოქტომბრის რევოლუციის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წითელი ვარსკვლავის ორდენის კავალრები
კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
მიხეილ შულეიკინი

**მიხეილ შულეიკინი** (დ. 21 ოქტომბერი, 1884, მოსკოვი ― გ. 17 ივლისი, 1939) — რუსი რადიოტექნიკოსი, სსრკ-ის მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი (1939). 

## ბიოგრაფია
1908 წელს დაამთავრა სანქტ-პოლიტექნიკური ინსტუტუტი. 1919-1929 წლებში იყო რადიოსაინჟინრო საზოგადოების თავმჯდომარე.1939 წლიდან ხელმძღვანელობდა სსრკ-ის მეცნიერებათა აკადემიის რადიოკავშირგამბულობის კომისიას. მისი შრომები ეხებოდა რადიოტალღების გავრცელების საკითხებს. 

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1884
კატეგორია:დაბადებული 21 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 17 ივლისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1939
კატეგორია:რუსი რადიოტექნიკოსები
კატეგორია:სსრკ-ის მეცნიერებათა აკადემიის ნამდვილი წევრები
კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
კლავდია შულჟენკო

**კლავდია შულჟენკო** (დ. 11 მარტი, 1906, ხარკივი ― გ. 18 ივნისი, 1984) — რუსი მომღერალი, სსრკ-ის სახალხო არტისტი (1971). 1923-1928 წლებში იყო ხარკივის დრამატული თეატრის მსახიობი. 1928 წლიდან იყო საესტრადო მომღერალი. ასრულებდა ჟანრულ და ლირიკულ სიმღერებს.

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1906
კატეგორია:გარდაცვლილი 1984
კატეგორია:XX საუკუნის რუსი მომღერლები
კატეგორია:სსრკ-ის სახალხო არტისტები
კატეგორია:წითელი ვარსკვლავის ორდენის კავალრები
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
კატეგორია:ხარკოვში დაბადებულები
შუმენი

**შუმენი** ― ქალაქი ბულგარეთში. არის შუმენის ოლქის და შუმენის თემის ადმინისტრაციული ცენტრი. 1950-1965 წლებში ერქვა კოლაროვგრადი. 

## რესურსები ინტერნეტში
*
*შუმენის პორტალი

## სქოლიო
კატეგორია:ბულგარეთის ქალაქები
კურტ შუმახერი

**კურტ შუმახერი** (დ. 13 ოქტომბერი, 1895, კულმი ― გ. 20 აგვისტო, 1952, ბონი) — გერმანელი პოლიტიკოსი.

## ბიოგრაფია
1918 წლიდან იყო გერმანიის სოციალ-დემოკრატიული პარტიის წევრი. 1920-1924 წლებში იყო გაზეთ Schwabische Tagwaxht-ის რედაქტორი შტუტგარტში. 1930-1933 წლებში იყო ვაიმარის რესპუბლიკის რაიხსტაგის დეპუტატი. მესამე რაიხის წლებში იყო საკონცენტრაციო ბანაკში. ნაციზმის დამარცხების შემდეგ იყო ერთ-ერთი ინიციატორი დასავლეთ გერმანიაში სოციალ-დემოკრატიული პარტიის აღდგენისა. 1946 წელს ჰანოვერში დამფუძნებელ ყრილობაზ ეაირჩიეს პარტიის თავმჯდომარედ. 1949 წლიდან იყო ბუნდესტაგის დეპუტატი. 

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1895
კატეგორია:დაბადებული 13 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 20 აგვისტო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1952
კატეგორია:გერმანელი პოლიტიკოსები
რობერ შუმანი

**რობერ შუმანი** (დ. 29 ივნისი, 1886, ლუქსემბურგი ― გ. 4 სექტემბერი, 1963) — ფრანგი პოლიტიკოსი და სახელმწიფო მოღვაწე. 1946-1956 წლებში იყო საფრანგეთის მთავრობის წევრი, ევროინტეგრაციის პროცესის ერთ-ერთი ფუძემდებელი.

## ბიოგრაფია
იყო სახელმწიფო-რესპუბლიკური მოძრაობის პარტიის წევრი. 1919-1940 და 1946-1962 წლებში იყო ეროვნული კრებების, ხოლო 1945-1946 წლებში დამფუძნებელი კრების დეპუტატი. 1946-1947 წლებში იყო საფრანგეთის ფინანსთა მინისტრი. 1947-1948 წლებში იყო საფრანგეთის პრემიერ-მინისტრი. 1948-1953 წლებში იყო საგარეო საქმეთა მინისტრი. 1951 წელს მისი აქტიური მონაწილეობით შეიქმნა ქვანახშირისა და ფოლადის ევროპული გაერთიანება. 1955-1956 წლებში იყო იუსტიციის მინისტრი. 

## იხილეთ აგრეთვე
*შუმანის დეკლარაცია

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1886
კატეგორია:დაბადებული 29 ივნისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 4 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1963
კატეგორია:საფრანგეთის პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:საფრანგეთის საგარეო საქმეთა მინისტრები
ბოლონიის ფერწერული სკოლა

**ბოლონიის ფერწერული სკოლა** ― იტალიური ფერწერის ერთ-ერთი სკოლა. XIV საუკუნეში ბოლონიურ ფერწერას წამყვანი ადგილი ეჭირა იტალიურ ხელოვნებაში. ის დაკავშირებულია ბაროკოს პერიოდის ფორმირებასთან და აყვავებასთან. ბოლონიის ფერწერის სკოლა აღმოცენდა დაახლოებით 15585 წელს ძმების კარაჩების მიერ. აუცილებელ საწყისად მიიჩნეოდა ნატურის და მაღალი რენესანსის მხატვროობის ოსტატობის შესწავლა. სკოლის მიმდევარი მხატვრები ასრულებდნენ რელიგიურ და მითოლოგიურ კომპოზიციებს. ბოლონიის ფერწერის სკოლა ხელს უწყობდა სამხატვრო განათლების სისტემატიზაციას, შეიმუშავა და ჩამოაყალიბა აბროკოული საკურთხევლის სურათის ტიპი, მაგრამ შემდეგ პერიოდში მთელ იტალიაში გავრცელებული ბოლონიის ფერწერის სკოლის პრინციპები დოგმად გადაიქცა, რამაც ხელოვნებაში წარმოშვა ცივი, განყენებული და უსიცოცხლო სახეები.

## ლიტერატურა
კატეგორია:იტალიური ხელოვნება
კატეგორია:ფერწერული სკოლები
კატეგორია:ბაროკოს მხატვრობა
ბოლოტნოე

**ბოლოტნოე** ― ქალაქი რუსეთში, ნოვოსიბირსკის ოლქში. არის რკინიგზის სადგური. დაარსდა 1805 წელს. ქალაქის სტატუსი მიიღო 1943 წელს.

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:ნოვოსიბირსკის ოლქის ქალაქები
ივანე ბოლტინი

**ივანე ბოლტინი** (დ. 1 იანვარი, 1735 ― გ. 6 ოქტომბერი, 1792, სანქტ-პეტერბურგი) — რუსი ისტორიკოსი, გენერალ-მაიორი. მისი მთავარი ნაშრომებია ორტომეულები „შენიშვნები ბ. ლეკლერკის ძველი და თანამედროვე რუსეთის ისტორიაზე“ (1788-1794) და „კრიტიკული შენიშვნები თავად შჩერბატოვის ისტორიის პირველ და მეორე ტომებზე“ (1793-1794).

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1608
კატეგორია:გარდაცვლილი 6 ოქტომბერი
კატეგორია:რუსი ისტორიკოსები
კატეგორია:რუსეთის იმპერიის გენერალ-მაიორები
კატეგორია:დაბადებული 1 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1735
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგში გარდაცვლილები
ივანე ბოლოტნიკოვი

**ივანე ბოლოტნიკოვი** (; დ. 1565 — გ. 18 ოქტომბერი, 1608, კარგოპოლი, რუსეთის სამეფო) — არეულობის ხანის რუსი მეამბოხე, გლეხების და ხოლოპების აჯანყების ხელმძღვანელი. 1606–1607 წლებში. ყოფილი ხოლოპი. 

## ბიოგრაფია
ახალგაზრდობაში კაზაკებთან გაიქცა. დაატყვევეს თათრებმა და მონად გაყიდეს ოსმალეთის იმპერიაში. ოსმალეთში მუშაობდა გალერებზე. ტყვეობას თავი დააღწია და მოხვდა ვენეციაში. იქიდან პოლონეთის გავლით დაბრუნდა რუსეთში. 1606 წლის ზაფხულში გახდა ქვეყნის სამხრეთში დაწყებული აჯანყების ხელმძღვანელი. 1607 წლის 10 ოქტომბერს მეფის ჯარებმა აიღეს ტულა, სადაც ბოლოტნიკოვი იყო გამაგრებული. ის შეიპყრეს, კარგოპოლში გადაასახლეს, მერე თვალები დათხარეს და მდინარე ონეგში დაახრჩვეს.

## იხილეთ აგრეთვე
*გლეხთა აჯანყება ივანე ბოლოტნიკოვის ხელმძღვანელობით

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
კატეგორია:დაბადებული 1565
კატეგორია:გარდაცვლილი 18 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1608
კატეგორია:რუსი მეამბოხეები
კატეგორია:სიკვდილით დასჯილი რუსები
კოკოლა შალიკაშვილი

**კოკოლა შალიკაშვილი** — XVI საუკუნის II ნახევრის მესხი ფეოდალი, ოთარ შალიკაშვილის შვილიშვილი. 

## ბიოგრაფია
სამცხე-საათაბაგოში შიდაფეოდალური დაპირისპირების დროს იყო ათაბაგთა მოწინააღმდეგე ჯგუფის ერთ-ერთი მეთაური. 1577-1578 წლებში იბრძოდა ოსმალეთის იმპერიის წინააღმდეგ. სამცხე-საათაბაგოს ოსმალების მიერ დაპყრობის შემდეგ გადავიდა სეფიანთა სპარსეთის მხარეს და მიიღო ისლამი. 1587 წლამდე იყო სპარსეთის სამსახურში. 1587 წლიდან გადავიდა ოსმალეთის მხარეს. მაჰმუდ-ხანის სახელით დანიშნეს გორის ბეგლარბეგად. 

## ლიტერატურა
**სვანიძე მ.*, „საქართველო-ოსმალეთის ურთიერთობის ისტორიიდან XVI-XVII საუკუნეები“, თბილისი, 1971

კატეგორია:ქართველი დიდი ფეოდალები
პეტრე შალიკოვი

**პეტრე შალიკოვი** (დ. 1767 — გ. 16 (28) თებერვალი, 1852) — წარმოშობით ქართველი რუსი მწერალი, დიმიტრი შალიკაშვილის შვილიშვილი. სწავლობდა მოსკოვის უნივერსიტეტში. იყო ნიკოლოზ კარამზინისა და სენტიმენტალიზმის მიმდევარი. წერილებში ქადაგებდა რეაქციულ იდეებს. პეტრე შალიკოვის ლექსების პირველი კრებული „თავისუფალ აზროვნებათა ნაყოფი“ 1799 წელს გამოიცა. 1802 წელს გამოიცა პეტრე შალიკოვის ლექსების კრებული „გრაციის ყვავილები“ და პროზაული ნაწარმოებები: „მოგზაურობა მალოროსიაში“ (1803–1804) და „მოგზაურობა კრონშტანდტში“ (1805). ეკუთვნის მემუარები „ისტორიული ცნობები ფრანგების მოსკოვში ყოფნის შესახებ 1812 წელს“. აქტიურად იყო ჩართული მოსკოვის ლიტერატურულ ცხოვრებაში. 25 წლის განმავლობაში რედაქტორობდა გაზეთს „Московские ведомости“ (1813–1836); გამოსცემდა ჟურნალებს: „Московский зритель“ (1806); „Аглая“ (1808–1812) და „Дамский журнал“ (1823–1833). 1819 წელს დაიბეჭდა მწერლის რჩეულ ნაწარმოებთა კრებული ორ ტომად.

## ლიტერატურა 
* *ჭიჭინაძე რ.*, პეტრე შალიკაშვილი, თბილისი, 1959

## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1767
კატეგორია:გარდაცვლილი 1852
კატეგორია:XIX საუკუნის რუსი მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
ალექსანდრე შალნიკოვი

**ალექსანდრე შალნიკოვი** (დ. 27 აპრილი, 1905, სანქტ-პეტერბურგი — გ. 1986) — რუსი ფიზიკოსი, სსრკ-ის მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი (1979).

## ბიოგრაფია
1928 წელს დამტავრა ლენინგრადის პოლიტექნიკური ინსტიტუტი. 1935 წლიდან მუშაობდა სსრკ-ის მეცნიერებათა აკადემიის ფიზიკურ პრობლემათა ინსტიტუტში. 1938 წლიდან იყო  მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორი. ძირითადი შრომები ეხებოდა ექსპერიმენტულ ფიზიკას.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1905
კატეგორია:გარდაცვლილი 1986
კატეგორია:რუსი ფიზიკოსები
კატეგორია:სსრკ-ის მეცნიერებათა აკადემიის ნამდვილი წევრები
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
ჰერმან საბო

**ჰერმან საბო** (დ. 18 ნოემბერი, 1988, თბილისი) — უნგრული წარმოშობის ქართველი პოლიტიკოსი. პოლიტიკური პარტია „გირჩის“ წევრი. 2021 წლის 19 ნოემბრიდან საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „გირჩი“. 2021 წლის ივლისიდან ნოემბრამდე საპარლამენტო პოლიტიკური ჯგუფი „გირჩის“ აპარატის თანამშრომელი.

2012 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი, სოციალურ და პოლიტიკურ მეცნიერებათა სპეციალობით. 2019 წელს მთაწმინდის მაჟორიტარულ ოლქში გამართულ შუალედურ არჩევნებზე იყო „გირჩის“ კანდიდატი. მიიღო ხმების 4,76% (701 ხმა).

## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 18 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1988
კატეგორია:საქართველოს X მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
შალონ-სიურ-სონი

**შალონ-სიურ-სონი** ― ქალაქი საფრანგეთში. მდებარეობს აღმოსავლეთს აფრანგეთში, მდინარე სონას ნაპირსა და ცენტრალურ არხზე, სონა და ლუარას დეპარტამენტში. არის სამდინარო ნავსადგური, საავტომობილო გზების კვანძი.  ქალაქში გარდაიცვალა პიერ აბელარი. დამეგობრებულია იტალიის ქალაქ ნოვარასთან.

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:საფრანგეთის ქალაქები
საურონის პირი

**„საურონის პირი“** — უარყოფითი პერსონაჟი ჯ.რ.რ ტოლკინის ლეგენდარიუმში. იგი იყო ბნელი ბატონის საურონის მსახური, მესამე ეპოქის დასასრულს. „საურონის პირის“ ნამდვილი სახელი უცნობია, თუმცა ერთი ვერსიით მას მორდუ ერქვა.

## ისტორია 
„საურონის პირის“ წარსულის შესახებ, ბევრი რამ გაურკვეველია, თუმცა ცნობილია რომ, ის ერთ-ერთი შავი ნუმენორიელია.იგი შეუერთდა საურონს მაშინ, როდესაც, ბნელი ციხე კოშკი თავიდან აღზევდა. მასთან მსახურების განმავლობაში მან დიდი რაოდენობით შეიძინა ბნელი ცოდნა. თავისი ბატონის მიმართ გამოჩენილი თავდადების გამო, ის ბარად-დურის (საურონის ციხე-სიმაგრე) ლეიტენანტი გახდა.

### გვიანი მესამე ხანა 
„საურონის პირი“ წიგნ „ბეჭდების მბრძანებელი: მეფის დაბრუნება“-ში შავ კარიბჭესთან გამართულ ბრძოლაში გამოჩნდა. იგი საურონის მიერ ელჩად იყო გამოგზავნილი რათა, ადამანები დაერწმუნებინა რომ, მორდორის სამეფოს დანებებოდნენ. თუმცა ადამიანებმა, ამ შემთხვევაში განდალფმა უარყო მისი ეს წინადადება და ომი წამოიწყო. "საურონის პირი სავარაუდოდ ამ ბრძოლაში დაიღუპა, ერთი ვერსიით კი გაიქცა.

იგი ასევე გამოჩნდა ბეჭდების მბრძანებლის ფილმის დასასრულშიც, თუმცა შემდგომ მისი კადრი ამოჭრეს.

### წიგნი 
წიგნ „მეფის დაბრუნებაში“ მის გამოჩენასთან დაკავშირებით ესაა ნათქვამი:

„მაღალი და ბოროტი ფორმა, შავ ცხენზე ამხედრებული… მხედარი სულ შავად იყო შემოსლი და შავი იყო მისი მაღალი თავსახური; მაგრამ ის არ იყო ბეჭდის აჩრდილი, არამედ ცოცხალი ადამიანი… მისი სახელი ზღაპრებში არ წერია, რადგან მას თავადაც დავიწყნოდა იგი“.

## რესურსები ინტერნეტში 
* https://lotr.fandom.com/wiki/Mouth_of_Sauron
* http://tolkiengateway.net/wiki/Mouth_of_Sauron

კატეგორია:შუახმელეთის ადამიანები
კატეგორია:შუახმელეთის პერსონაჟები
კატეგორია:შავი ნუმენორელები
კატეგორია:ანტაგონისტები
ვარლამ შამათავა

**ვარლამ შამათავა** (დ. 15 ოქტომბერი, 1915, ფოცხო — გ. 1989) — ქართველი ექიმ-ვეტერინარი. ვეტერინარიის მეცნიერებათა დოქტორი (1963), პროფესორი (1964), საქართველოს სსრ-ის მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწე (1969).

## ბიოგრაფია
1938 წელს დაამთავრა საქართველოს ზოოტექნიკურ-სავეტერინარო ინსტიტუტი. 1949-1954 წლებში. მუშაობდა სხვადასხვა პასუხსაგებ თანამდებობებზე. 1954 წელს იყო ზოოვეტის ინსტიტუტის ეპიზოოტოლოგიის კათედრის დოცენტი, ხოლო 1964 წლიდან ამავე კათედრის გამგე. შეისწავლა სასოფლო-სამეურნეო ცხოველთა ინფექციური დაავადებები (ბრუცელოზი, თურქული, პასტერელოზი და სხვა.), დაამუშავა მათ წინააღმდეგ ბრძოლის ღონისძიებანი. სსრკ-ში ერთ-ერთმა პირველმა გამოიკვლია სავეტერინარო საქმის ეკონომიკური საკითხები. 

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 15 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1915
კატეგორია:გარდაცვლილი 1989
კატეგორია:ქართველი ვეტერინარები
კატეგორია:სენაკის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწეები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:ვეტერინარიის მეცნიერებათა დოქტორები
კატეგორია:ქართველი პროფესორები
კატეგორია:საქართველოს ზოოტექნიკურ-სავეტერინარო სასწავლო-კვლევითი ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
პეტრე შამათავა

**პეტრე შამათავა** (დ. 12 აგვისტო, 1911, ლეძაძამე — გ. უცნობია) — ქართველი ჟურნალისტი, პოდპოლკოვნიკი, საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული ჟურნალისტი.

## ბიოგრაფია 
1941–1945 წლებში იყო დიდი სამამულო ომის მონაწილე. 1954–1956 წლებში იყო ამიერკავკასიის სამხედრო ოლქის გაზეთ „ლენინსკაია ზნამიას“ ქართული გამოცემის რედაქტორი. 1956–195 წლებში თადარიგში გასვლის შემდეგ ჟურნალ „კომუნისტური აღზრდისათვის“ რედაქტორი, 1957–1984 წლებში საქართველოს სსრ ტელევიზიისა და რადიომაუწყებლობის სახელმწიფო კომიტეტის თავმჯდომარის პირველი მოადგილე, 1984 წლიდან იქვე მთავარი სპეციალისტი შრომის მეცნიერებათა ორგანიზაციის დარგში.

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
კატეგორია:დაბადებული 12 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1911
კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი გარდაცვალების თარიღით
კატეგორია:ქართველი ჟურნალისტები
კატეგორია:სენაკის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:ქართველები მეორე მსოფლიო ომში
კატეგორია:დიდი სამამულო ომის მონაწილეები
ნადეჟდა შალუტაშვილი

**ნადეჟდა შალუტაშვილი** (დ. 24 სექტემბერი, 1919, ბორჯომი — გ. აგვისტო, 2001) — ქართველი თეატრმცოდნე, საქართველოს სსრ-ის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე (1967), ხელოვნებათმცოდნეობის დოქტორი (1974), პროფესორი (1975).

## ბიოგრაფია 
1940 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი. 1946 წლიდან შ. რუსთაველის სახელობის თეატრალურ ინსტიტუტში ეწეოდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას. მთავარი ნაშრომები: „ა. ნ. ოსტროვსკი ქართულ სცენაზე“ (1958), „ძმები ზანდუკელი-სანდუნოვები“ (1965), „მეგობრობის გზებით“(1978), „გიორგი დავითაშვილი“ (1970), „გიორგი ერისთავი და თეატრი“ (1979) და სხვა.

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
კატეგორია:დაბადებული 24 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1918
კატეგორია:გარდაცვლილი 2001
კატეგორია:ქართველი თეატრმცოდნეები
კატეგორია:ბორჯომში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი ქალები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწეები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:ხელოვნებათმცოდნეობის დოქტორები
კატეგორია:ქართველი პროფესორები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
ნოდარ შამანაძე

**ნოდარ შამანაძე** (დ. 15 ივნისი, 1930, მერჯევი — გ. 10 მაისი, 2002) — ქართველი მწერალი.

## ბიოგრაფია 
1953 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი, ხოლო 1957 წელს ი. ჭავჭავაძის სახელობის თბილისის უცხო ენათა პედაგოგიური ინსტიტუტის გერმანული ენის ფაკულტეტი, 1959 წელს კი სწავლა განაგრძო საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის რუსთაველის სახელობის ქართული ლიტერატურის ინსტიტუტის ასპირანტურაში ქართული ფოლკლორის განხრით.

პირველი ლექსი გამოაქვეყნა 1950 წელს; ლექსთა პირველი წიგნი „სიჭაბუკის გზაზე“ 1957 წელს; ეკუთვნის პოეტური („სულმა სულში ჩაიხედა“, 1964; „იმედის თეთრო ყვავილო“, 1967; „შენთან ვიქნები“, 1980) და პროზაული („სამახარობლო“, 1969; „მაღალი კოშკი“, 1973; "ხე მრუდე და ხე მართალი, 1976; „ხათრიანი კაცი“, 1977; „იმედის მთვარე“, 1983), კრებულები, საბავშვო წიგნები, ნაშრომები ქართული ფოლკლორის საკითხებზე და სხვ.

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
კატეგორია:დაბადებული 15 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1930
კატეგორია:გარდაცვლილი 10 მაისი
კატეგორია:ქართველი მწერლები
კატეგორია:საჩხერის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:გარდაცვლილი 2002
კატეგორია:საბურთალოს პანთეონში დაკრძალულები
ანა შალიკაშვილი

**ანა შალიკაშვილი** (დ. 16 თებერვალი, 1919, ქუთაისი — გ. მარტი, 2004) — ქართული მხატვარ-მულტიპლიკატორი, საქართველოს სსრ-ის სახალხო მხატვარი (1983)

## ბიოგრაფია 
1942 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამხატვრო აკადემია. მისი პედაგოგები იყვნენ: დავით კაკაბაძე, სერგო ქობულაძე, შალვა მამალაძე. 1943 წლიდან მუშაობდა ქუთაისის დრამატული თეატრის მხატვრად.1947-1972 წლებში მუშაობდა საქართველოს კინოსტუდიაში ჯერ მულტიპლიკატორად, შემდეგ დამდგმელ მხატვრად. თბილისს უძღვნა ფერწერული ნამუშევრები: სერია „ვაკის პარკი“ (1986), „მეეზოვე“, „წინდების გამყიდველი“, „მეტროს წინ“ (სამივე — 1998); შექმნა დაზგური გრაფიკის ნიმუშები („ძველი უბანი“, 1956); ლინოგრავიურების სერია მხატვარ ნატალია  ფალავანდიშვილის ეტიუდებზე (1979) და სხვა; მას ეკუთვნის ესკიზები ნახატი ფილმებისათვის „ერთი ქილა ერბო“, „განთიადის მომღერალი“, „რწყილი და ჭიანჭველა“, „მამაცი კურდღელი“, „მტრობა“, „წუნა და წრუწუნა“ და სხვა. ანა შალიკაშვილის ნახატები დაცულია საქართველოს თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმში.

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
კატეგორია:დაბადებული 16 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1919
კატეგორია:გარდაცვლილი 2004
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო მხატვრები
კატეგორია:ქუთაისში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი ქალები
კატეგორია:ქართველი მულტიპლიკატორები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო სამხატვრო აკადემიის    კურსდამთავრებულები
ა
ანტონ შალიკაშვილი

**ანტონ სტეფანეს ძე შალიკაშვილი (ჩალიკოვი)** (რუს. Антон Чаликов; დ. 10 ივლისი, 1754 — გ. 28 მარტი, 1821) — წარმოშობით ქართველი რუსი სამხედრო მოღვაწე, რუსეთის იმპერიის არმიის გენერალ-მაიორი (1807).

## ბიოგრაფია
ანტონ ჩალიკოვი 1754 წლის 10 ივლისს დაიბადა. მისის წინაპარი, თავადი შალიკაშვილი წარმოშობით სამცხიდან ყოფილა და XVIII საუკუნეში რუსეთში წასულ ქართლის მეფე ვახტანგ მეექვსის ამალაში ირიცხებოდა. 

ანტონმა სამხედრო სამსახური 1774 წლის 1 მარტს პრეობრაჟენსკის ლეიბ-გვარდიის ულანთა პოლკში დაიწყო. 1788 წლის 1 იანვარს გადაიყვანეს როტმისტრად ჩერნიგოვის კარაბინერთა პოლკში. 1790 წელს მაიორის წოდება მიანიჭეს. 1791 წლიდან კი პეტერბურგის დრაგუნთა პოლკში ირიცხებოდა.

ანტონ ჩალიკოვი იბრძოდა 1787-1791 წლების რუსეთ-ოსმალეთის ომში, სადაც  1789 წლის 21 ივლისს ფოქშანთან ბრძოლაში დაიჭრა. ასევე მონაწილეობდა 1792 წლის რუსეთ-პოლონეთის ომში და 1794 წელს ტადეუშ კოსტიუშკოს აჯანყების ჩახშობაში.

1796 წელს გადაიყვანეს სუმის ჰუსართა პოლკში. 1798 წელს დააწინაურეს ვიცე-პოლკოვნიკად.

ნაპოლეონის ომებში ანტონი 1799 წელს ჩაერთო, როცა შვეიცარიაში, გენერალ ალექსანდრე რიმსკი-კორსაკოვის კორპუსთან ერთად იღებდა მონაწილეობას ლაშქრობაში. 1800 წლის 26 მარტს მიანიჭეს პოლკოვნიკის წოდება. 1805 წელს აუსტერლიცის ბრძოლაში მარცხენა ფეხში დაიჭრა. მონაწილეობდა 1807 წელს ჰეილსბერგსა და ფრიდლანდთან ბრძოლებში, სადაც მეთაურობდა სამეფო ულანთა პოლკს. იმავე წელს მიიღო გენერალ-მაიორის წოდება.

1812 წლიდან მეთაურობდა გვარდიის მსუბუქი კავალერიის ბრიგადას და თავი გამოიჩინა ვიტებსკთან, სმოლენსკთან, ბოროდინოსთან, ლიუცენთან, მონტმირალთან, ლაიფციგთან და ევროპის ტერიტორიაზე გამართულ სხვა ბრძოლებში.

განსაკუთრებული სიმამაცისთვის დაჯილდოვდა წმ. ვლადიმერის მეორე ხარისხის, წმ. გიორგის მეოთხე (1808) და მესამე (1814) ხარისხის და წმ. ანას პირველი ხარისხის ორდენებით. ასევე, ოქროს ხმლით მამაცობისათვის (1905). მას მიღებული აქვს უცხოური ორდენები: ავსტრიის ლეოპოლდ მეორის სახელობის, ბავარიის მაქსიმილიან იოსების, პრუსიის წითელი არწივის.

ანტონ ჩალიკოვი 1817 წლის 7 დეკემბრამდე ულანთა პოლკს მეთაურობდა. 1818 წლის 17 ივლისს კი დაინიშნა გვარდიის მსუბუქი საკავალერიო დივიზიის მეთაურად, რომელსაც სიცოცხლის ბოლომდე ხელმძღვანელობდა.

გენერალ-მაიორი ანტონ შალიკაშვილი გარდაიცვალა 1821 წლის 28 მარტს. დაკრძალულია სანქტ-პეტერბურგთან ახლოს ერთ-ერთ მონასტერში, წმინდა სერგის სამების ლავრაში.

ცნობილი ინგლისელი მხატვრის ჯორჯ დოუს მიერ შესრულებული მისი პორტრეტი ინახება ზამთრის სასახლის ერთ-ერთ გალერეაში.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
*ანტონ ჩალიკოვი | ქართველები უცხოეთში
*რუსეთის არმიის ქართველი გენერლები
*Антон Степанович - Словарь русских генералов
*Чаликов (Шаликашвили) Антон Степанович - Война 1812 года. Биографический справочник

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 10 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1754
კატეგორია:გარდაცვლილი 28 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1821
კატეგორია:ქართველი გენერლები
კატეგორია:რუსეთის იმპერიის გენერალ-მაიორები
ეჰსან ტაბარი

**ეჰსან ტაბარი** (დ. 1917, სარი ― გ. 1989) — ირანელი მწერალი და პოლიტიკოსი, ირანის სახალხო პარტიის ერთ-ერთი დამფუძნებელი და ხელმძღვანელი. 1949 წელს დაუსწრებლად მიუსაჯეს სიკვდილი. იყო ემიგრაციაში. 

## ლიტერატურა 
კატეგორია:გარდაცვლილი 1989
კატეგორია:ირანელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 1917
კონდრატე ტაბატაძე

**კონდრატე ტაბატაძე** (დ. 15 აგვისტო, 1896, მარელისი — გ. 17 ოქტომბერი, 1968) — ქართველი ინჟინერ-გეოდეზისტი, საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული ინჟინერი (1962), ტექნიკურ მეცნიერებათა დოქტორი (1963), პროფესორი (1964).

## ბიოგრაფია
1931 წელს დაამთავრა მოსკოვის მიწათმოწყობის ინსტიტუტი. 1946 წლიდან პედაგოგიურ მოღვაწეობას ეწეოდა საქართველოს პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში. მისი შრომები ეხება უმაღლესი გეოდეზიურ საკითხებს. ავტორია უმაღლესი გეოდეზიის პირველი ქართული სახელმძღვანელოსი (ტ. 1-2, თბ., 1954-1959). იყო თბილისის მეტროპოლიტენის გეოდეზიის საფუძვლის შექმნის ერთ-ერთი ხელმძღვანელი, აგრეთვე საქართველოს ქანებისა და გვირაბების მშენებლობის გეოდეზიური საფუძვლების ავტორი. 

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 15 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1896
კატეგორია:გარდაცვლილი 1968
კატეგორია:გარდაცვლილი 17 ოქტომბერი
კატეგორია:ხარაგაულის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული ინჟინრები
კატეგორია:ქართველი გეოდეზისტები
კატეგორია:ტექნიკურ მეცნირებათა დოქტორები
კატეგორია:ქართველი პროფესორები
ილია ტაბაღუა

**ილია ტაბაღუა** (დ. 12 აპრილი, 1919, კახათი — გ. 29 ოქტომბერი, 2004) — ქართველი ისტორიკოსი, ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი (1968), პროფესორი (1980), საქართველოს სსრ-ის მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწე (1980).

## ბიოგრაფია
1941-1945 წლებში მონაწილეობდა დიდ სამამულო ომში. 1945 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი, 1947 წელს კი – მოსკოვის დიპლომატიური აკადემია. 1962 წლიდან მუშაობდა ისტორიისა და ეთნოლოგიის ინსტიტუტში. 1967 წელს დაიცვა სადისერტაციო თემა „საქართველო-საფრანგეთის ურთიერთობა XVIII საუკუნის დასაწყისში“. 1969 წლიდან იყო ისტორიისა და ეთნოლოგიის ინსტიტუტის ევროპის ქვეყნების ისტორიის განყოფილების გამგე. 

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 12 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1919
კატეგორია:გარდაცვლილი 2004
კატეგორია:გარდაცვლილი 29 ოქტომბერი
კატეგორია:ზუგდიდის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწეები
კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები
კატეგორია:ქართველები მეორე მსოფლიო ომში
კატეგორია:დიდი სამამულო ომის მონაწილეები
კატეგორია:საბურთალოს პანთეონში დაკრძალულები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორები
კატეგორია:ქართველი პროფესორები
ი
ნიკოლოზ გორბუნოვი

**ნიკოლოზ გორბუნოვი** (დ. 9 ივნისი, 1892 — გ. 7 სექტემბერი, 1937) — რუსი საბჭოთა მოღვაწე, სსრკ-ის მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი (1935).

## ბიოგრაფია
1917 წელს დაამთავრა პეტერბურგის ტექნოლოგიური ინსტიტუტი. მონაწილეობდა თებერვლის რევოლუციაში. 1917 წლის ნოემბრიდან იყო ლენინის პირადი მდივანი. 1919-1920 წლებში იყო არმიაში. 1923-1929 წლებში იყო მოსკოვის უმაღლესი ტექნიკური სასწავლებლის რექტორი.1932-1935 წლებში ხელმძღვანელობდა ტაჯიკეთ-პამირის კომპლექსურ ექსპედიციას. 1936-1937 წლებში იყო სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის საქართველოს ფილიალის თავმჯდომარე.

## ლიტერატურა
კატეგორია:გარდაცვლილი 7 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1892
კატეგორია:დაბადებული 9 ივნისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1937
კატეგორია:სსრკ-ის მეცნიერებათა აკადემიის ნამდვილი წევრები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
ფახრ-ალ-დინ ასად გორგანი

**ფახრ-ალ-დინ ასად გორგანი** — XI საუკუნის სპარსი პოეტი. წარმოშობით იყო გორგანიდან. მოღწეულია მისი რამდნეიმე ლირიკული ლექსის ფრაგმენტი და სამიჯნურო პოემა ვისი და რამინი. პოემიდან ირკვევა, რომ გორანი ახლდა სელჩულ სულთან თოღრულ-ბეგს ისპაჰანის აღების დროს 1042 წელს. ამ დროს მიიღო პოეტმა ვისის და რამინის სამიჯნურო ამბის სპარსულად გალექსვის დაკვეთა. ფაბულის ნასესხობის მიუხედავად გორგანმა შექმნა ორიგინალური რომანი, რომელიც სპარსული რომანული ეპოსის პირველი სრულყოგილი ნიმუშია.

## ლიტერატურა 
* *თოდუა მ.*, ქართულ-სპარსული ეტიუდები, თბილისი, 1972
* *კობიძე დ.* ქართულ-სპარსული ლიტერატურული ურთიერთობანი, ტ. 2, თბილისი, 1969
* *ბარამიძე ა.*, ნარკვევები ქართული ლიტერატურის ისტორიიდან, ტ. 1, 1945

## სქოლიო 
კატეგორია:XI საუკუნის ადამიანები
კატეგორია:სპარსელი პოეტები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:დაბადების წელი უცნობია
გორგანის ყურე

**გორგანის ყურე** () ― კასპიის ზღვის ყურე ირანის სანაპიროსთან. ხმელეთში შეჭრილია 63 კილომეტრზე. სიგანე 11 კილომეტრი, სიღრმე 4 მეტრამდე. გორგანის სრუტით უერთდება ზღვას. სანაპირო დაჭაობებული დაბლობია. ყურის ნაპირებზე გაშენებულია ქალაქები გორგანი, ბენდერ-შაჰი და სხვა.

## ლიტერატურა
კატეგორია:კასპიის ზღვის ყურეები
კატეგორია:ირანის გეოგრაფია
ბორის გორბატოვი

**ბორის გორბატოვი** (დ. 2 ივლისი, 1908 — გ. 20 იანვარი, 1954) — რუსი მწერალი. პირველი მოთხრობა გამოაქვეყნა 1922 წელს. ავტორია მოთხრობების, რომანის, სცენარების და ნარკვევების კრებულებისა.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:გარდაცვლილი 20 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1908
კატეგორია:გარდაცვლილი 1954
კატეგორია:XX საუკუნის რუსი მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:წითელი ვარსკვლავის ორდენის კავალრები
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
გორგია

**გორგია** (დ. ძვ. წ. 483 — გ. ძვ. წ. 375) — ძვ. წ. V–IV საუკუნეების ძველი ბერძენი სოფისტი და რიტორიკოსი. იყო სიცილიის ქალაქ ლეონტინედან. მონათმფლობელური დემოკრატიის მომხრე. მისი შრომები არ შემონახულა. გორგიას შეხედულებები ცნობილია პლატონის, არისტოტელეს და სექსტუს ემპირიკუსის ნაწერებიდან. გორგიამ ელეელთა სკოლის და ზენონის აპორიების გავლენით შექმნა ტრაქტატი „არარსებულის, ანუ ბუნებისთვის.“

## ლიტერატურა 
* *წერეთელი ს.*, „ანტიკური ფილოსოფია“, თბილისი, 1968.

## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული ძვ. წ. 483
კატეგორია:გარდაცვლილი ძვ. წ. 375
კატეგორია:სოკრატემდელი ფილოსოფოსები