open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ჩორუმის პროვინცია

**ჩორუმის პროვინცია** () — პროვინცია (ილი) ჩრდილო-აღმოსავლეთ თურქეთში,  შავი ზღვის რეგიონში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ჩორუმი. მოიცავს 14 რაიონს.

## გეოგრაფია 
ჩორუმის პროვინციას ესაზღვრება სამსუნი,  კასთამონუ, სინოპი,  ამასია და  ცენტრალური ანატოლიის 3 პროვინცია: ჩანქირი, იოზგათი და ქირიქკალე.

## მოსახლეობა 
მოსახლეობა 560 ათ. ადამიანი (2007). უდიდესი ქალაქია: ჩორუმი (178 ათ. ადამიანი, 2000).

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of ÇORUM

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
სამსუნის პროვინცია

**სამსუნის პროვინცია** () – პროვინცია (ილი) ჩრდილო-აღმოსავლეთ თურქეთში,  შავი ზღვის რეგიონში. ადმინისტრაციული ცენტრი – ქალაქი სამსუნი. მოიცავს 15 რაიონს.

## გეოგრაფია 
სამსუნის პროვინცია მდებარეობს შავ ზღვასთან მდინარეების ყიზილ-ირმაქისა და იეშილ-ირმაქის შესართავთან. ესაზღვრება თოქათის,  ორდუს, სინოპის,  ამასიისა და  ჩორუმის  პროვინციები.

## მოსახლეობა 
მოსახლეობა 1,187ათ. ადამიანი (2007). უდიდესი ქალაქებია: სამსუნი (363 ათ. ადამიანი, 2000), ბაფრა, თერმე.

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of SAMSUN

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
ოჩოფეხა (მრავალმნიშვნელოვანი)

**ოჩოფეხა** შეიძლება აღნიშნავდეს:
* ოჩოფეხა — ფრინველი
* ოჩოფეხა — ჭაობიან ადგილებში გასასვლელი მოწყობილობა.
დუზჯეს პროვინცია

**დუზჯეს პროვინცია** () — პროვინცია (ილი) ჩრდილო-დასავლეთ თურქეთში,  შავი ზღვის რეგიონში. ადმინისტრაციული ცენტრი – ქალაქი დუზჯე. მოიცავს 8 რაიონს.

## გეოგრაფია 
ჩრდილოეთით პროვინციას საზღვრავს შავი ზღვა. ასევე ესაზღვრება ბოლუს,   ზონგულდაქის და  საქარიის  პროვინციები.

ხშირია მიწისძვრები.

## მოსახლეობა 
მოსახლეობა 329 ათ. ადამიანი  2007 წლის შეფასებით. უდიდესი ქალაქია:დუზჯე (56  ათ. ადამიანი, 2000).   პროვინციას თურქეთში უწოდებენ "თურქეთის გაერთიანებულ ერებს", რადგან აქ ცხოვრობენ: თურქები, ადიღეელები, აფხაზები, ჩვენებურები (ქართველი მუსლიმები), ლაზები, ბოშები და ემიგრანტები ბალკანეთიდან.

## ისტორია 
პროვინცია გამოეყო ბოლუს პროვინციას 1999 წლის ნოემბრის დამანგრეველი მიწისძვრის დროს.

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of DÜZCE

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
ამასიის პროვინცია

**ამასიის პროვინცია** () — პროვინცია (ილი) ჩრდილო-აღმოსავლეთ თურქეთში, შავი ზღვის რეგიონში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ამასია. მოიცავს 7 რაიონს.

## გეოგრაფია 
ამასიის პროვინციას ესაზღვრება თოქათის, იოზგათის, სამსუნის და ჩორუმის პროვინციები. პროვინცია მდებარეობს მდინარე იეშილ-ირმაქის შუა დინებაში.

## მოსახლეობა 
მოსახლეობა 352 ათ. ადამიანი (2007). უდიდესი ქალაქებია: ამასია (74 ათ. ადამიანი, 2000), მერზიფონი.

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of AMASYA

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
პოლონეთის მართლმადიდებელი ეკლესია

**პოლონეთის მართლმადიდებელი ეკლესია** () – ავტოკეფალური, მართლმადიდებელი ეკლესია, უკავია მე–13 ადგილი მართლმადიდებელი ეკლესიების დიპტიქში. 

ქრისტიანობა თანამედროვე პოლონეთის ტერიტორიაზე გავრცელდა 966 წელს, მთავარ მეშკო I დროს. ეკლესიების გაყოფის შემდეგ მართლმადიდებლობა დომინირებდა პოლონეთის აღმოსავლეთ ოლქებში.  1385 წელს კი  მთავარმა იაგაილომ კათოლიკობა მიიღო, ხოლო 1387 წელს უკვე სახელმწიფო რელიგიადაც გამოაცხადა კათოლიკობა, რის შემდეგაც ბევრი ადამიანი გადავიდა კათოლიკურ სარწმუნოებაზე.

1924 წლის 13 ნოემბერს აღიარებულ იქნა პოლონეთის ეკლესიის ავტოკეფალია კონსტანტინოპოლის მსოფლიო საპატრიარქოს მიერ. 1938 წლის ზაფხულის ორი თვის განმავლობაში, პოლონიზაციის პოლიტიკის ჩარჩოებში დაანგრიეს 127 მართლმადიდებლური ეკლესია.

დღესდღეობით პოლონეთის ეკლესიას ჰყავს დაახლ. 600 ათ. მრევლი,  მართავს მიტროპოლიტი ვარშავისა და სრულიად პოლონეთისა, უნეტარესი საბა. აქვს 6 ეპარქია:

# ვარშავა-ბელსკის ეპარქია
# ბელოსტოკ-გდანსკის ეპარქია
# ლოძ-პოზნანის ეპარქია
# პერემიშლ-ნოვოსონდეტის ეპარქია
# ვროცლავ-შჩეცინსკის ეპარქია
# ლიუბლინო-ხოლმის ეპარქია.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ავტოკეფალური მართლმადიდებელი ეკლესიები

## რესურსები ინტერნეტში 
* პოლონეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
*
კატეგორია:მართლმადიდებელი ეკლესიები
სინგაპურის მეტროპოლიტენი

thumb|ფრანგული წარმოების ვაგონის ინტერიერი
**სინგაპურის მეტროპოლიტენი** (ჩინ 大众快速交通 ანდაც უფრო უბრალოდ 地铁) — ჩქაროსნული გადაადგილების სისტემა სინგაპურში, რომელიც სინგაპურის სარკინიგზო ხერხემალია და მთელ ქალაქ-რესპუბლიკას მოიცავს. მეტროს პირველი სექცია 1987 წელს გაიხსნა და სამხრეთ აზიაში მეორე უძველეს მეტროდ მიიჩნევა მანილას მეტროპოლიტენის (LRT) შემდეგ. სინგაპურის მეტროპოლიტენმა სწრაფი ზრდა განაგრძო, რადგან ქალაქის ხელისუფლების გადაწყვეტილებით, მეტრო უნდა გამხდარიყო ტრანსპორტის უმთავრესი სახეობა. 
დღიურად მეტროპოლიტენით, საშუალოდ, 1 564 მგზავრი სარგებლობს.

სინგაპურის მეტროპოლიტენს 66 მოქმედი მეტროსადგური აქვს 113,2 კმ სიგრძის ხაზებზე სტანდარტული ლიანდაგით. მეტრო მუშაობას იწყებს 5:30 და ასრულებს ღამის 1 საათზე. მატარებლებს შორის ინტერვალი როგორც წესი 3-8 წუთია. დღესასწაულებზე შეიძლება მეტროპოლიტენის მუშაობის საათები შეიცვალოს.

## ხაზები 

## იხილეთ აგრეთვე 
*მეტროპოლიტენების სია

## რესურსები ინტერნეტში 
* SMRT Corporation Official Site
* მეტროპოლიტენის ოფიციალური საიტი
* Official system map, Land Transport Authority 
* UrbanRail Singapore
* Singapore's Rail Transit System 
* How to ride MRT in Singapore 

კატეგორია:მეტროპოლიტენი
კატეგორია:სინგაპური
ბიბი ანდერსონი

**ბიბი ანდერსონი** (; დ. 11 ნოემბერი, 1935, სტოკჰოლმი — გ. 14 აპრილი, 2019, იქვე) —  შვედი მსახიობი.

## ბიოგრაფია
სწავლობდა სამეფო დრამატული თეატრის სკოლაში „ი. ტერსერუსა“. მუშაობდა მალმოს თაეტრში, რომლის ხელმძღვანელიც იყო ინგმარ ბერგმანი. ცნობილი გახდა ბერგმანის ფილმებში მონაწილეობის შემდეგ „ზაფხულის ღამის ღიმილი“, „მარწყვის მდელო“, „მეშვიდე ბეჭედი“, „სახე“. მან ითამაშა რეჟისორის 11 სურათში. 1958 წელს ბერგმანის ფილმში „ცხოვრების ზღვარზე“ შესრულებული როლისთვის მიიღო კანის კინოფესტივალის ჯილდო საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის ამავე ფილმის მონაწილე სხვა მსახიობ ქალებთან ერთად. მის ერთ-ერთ საუკეთესო როლად მიჩნეულია ფილმ ექთან ალმას როლი ფილმში „პერსონა“ (1966).

ანდერსონმა ასევე ითამაშა შვედი რეჟისორის ვილგოტა შიომანის ფილმებში „საყვარელი“ (1962), „საწოლი და-ძმისთვის, 1782“ (1966), „მე ვწითლდები“ (1980). 1970-იანი წლებიდან ანდერსონმა ასევე ითამაშა საბჭოელ რეჟისორებთან — იური იგოროვთან („ადამიანი სხვა მხრიდან“, 1971) და მიხეილ ბოგინთან („სიყვარულის შესახებ“ 1971).

გარდაიცვალა 2019 წლის 14 აპრილს, 83 წლის ასაკში.

## ფილმოგრაფია 
## რესურსები ინტერნეტში
*
*

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 11 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1935
კატეგორია:გარდაცვლილი 14 აპრილი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2019
კატეგორია:შვედი მსახიობები
კატეგორია:კანის კინოფესტივალის ჯილდოს მფლობელები საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის
Encore (ემინემის ალბომი)

***Encore*** (სტილიზებულია, როგორც **ƎNCORE**) — ამერიკელი რეპერ ემინემის მეოთხე სტუდიური ალბომი, რომელიც გამოიცა ლეიბლზე Aftermath Entertainment, 2004 წლის 12 ნოემბერს.

აღსანიშნავია, რომ ალბომის ლირიკა რეპერის წინა სტუდიურ დისკებთან შედარებით ნაკლებად შოკირებადია. ალბომის გარეკანზე ემინემის პერსონაჟი Slim Shady უკანასკნელად იხრება მსმენელის წინაშე. ეს თითქოს იმის ნიშანი იყო, რომ ემინემი ტოვებდა თავის ალტერ-ეგოს. ალბომის ფინალურ ნომერში ისმის, რომ Slim Shady თავს იკლავს. ამას ხაზი გაესვა დისკის ბუკლეტზეც.

## სიმღერების სია
## ჩარტები
### წლის საბოლოო ჩარტები
## სერტიფიცირებები და გაყიდვები 
## სქოლიო 
კატეგორია:ემინემის ალბომები
კატეგორია:2004 წლის ალბომები
კატეგორია:ალბომები Dr. Dre-ს პროდიუსერობით
იოანე დამასკელი

**იოანე დამასკელი** (დ. დაახლოებით 675 ან 676, დამასკო — გ. დაახლოებით 4 დეკემბერი, 749, საბაწმიდის ლავრა) — ბიზანტიელი ღვთისმეტყველი, ფილოსოფოსი და მწერალი. მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე არის ძველი სტილით 4 დეკემბერი, ახალი სტილით — 17 დეკემბერი. ბერძნული პატრისტიკის სისტემატიზატორი. იოანე დამასკელი დაიბადა არაბი ქრისტიანის ოჯახში. საეკლესიო და საერო განათლება მიიღო სიცილიელი სამხედრო ტყვე კოზმასაგან, რომელთან ერთად ბერად შედგა (732) იერუსალიმში საბას მონასტერში, სადაც გააჩაღა სალიტერატურო მოღვაწეობა. გარდაცვლილი, 754 წელს საეკლესიო კრებაზე შეაჩვენეს ხატთაყვანისმცემლობისათვის. იოანე დამასკელი ამოცანად ისახავდა გაეერთიანებინა მრავალფეროვანი იდეური მასალა და შეექმნა დახშული მეცნიერული სისტემა. საეკლესიო დოგმებისა და არისტოტელეს ლოგიკის ბაზაზე შექმნა სქოლასტიკის მეთოდი. მისი მთავარი ფილოსოფიური და თეოლოგიური შრომაა „წყარო ცოდნისა“ (დაახლოებით 742). გავლენა მოახდინა ალბერტ დიდზე, თომა აკვინელზე და სხვებზე. მისი თხზულებანი გავრცელდა საქართველოში, ძველ რუსეთსა და სხვა ქვეყნებში. მისმა თეზისმა თეოლოგიისადმი ფილოსოფიის დაქვემდებარებულობის შესახებ დიდი გავლენა მოახდინა დასავლური სქოლასტიკის განვითარებაზე. 

ლიტერატურის ისტორიაში იოანე დამასკელი შევიდა როგორც გამოჩენილი პოეტი, მთელი რიგი საეკლესიო საგალობლების ავტორი. აღსანიშნავია მისი პოლემიკური თხზულებები ხატმებრძოლთა იაკობიტთა, მანიქეველთა, ნესტორიანელთა წინააღმდეგ. აგრეთვე მრავალი ასკეტური და დოგმატური თხზულება-ჰომილია. ბიზანტიურ ჰიმნოგრაფიაში ღრმა კვალი დატოვა მისმა ე. წ. „კანონებმა“. იოანე დამასკელის მრავალი თხზულება ქართულად თარგმნეს ექვთიმე და გიორგი მთაწმიდელებმა ეფრემ მცირემ, არსენ იყალთოელმა და სხვებმა. არსენ იყალთოელის თარგმნით უხვად უსარგებლია სულხან-საბა ორბელიანს „სიტყვის კონის“ შედგენის დროს. იოანე დამასკელის თხზულების „წყარო ცოდნისა“ ხელნაწერი დაცულია კ. კეკელიძის სახელობის ხელნაწერთა ინსტიტუტის ფონდებში (A-24, S-1468).

## ლიტერატურა 
* *მიმინოშვილი რ.,* იოანე დამესკელის „გარდამოცემის“ ქართული თარგმანები, თბ., 1966;
* *ნუცუბიძე შ.,* ქართული ფილოსოფიის ისტორია, ტ. 2, თბ., 1958;
* *ყაუხჩიშვილი ს.,* ბერძნული ლიტერატურის ისტორია, ტ. 3, თბ., 1973

## სქოლიო
კატეგორია:არაბი ფილოსოფოსები
კატეგორია:არაბი მწერლები
კატეგორია:მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანები
კატეგორია:VIII საუკუნის ქრისტიანი წმინდანები
კატეგორია:ისლამის კრიტიკოსები
კატეგორია:არაბი ქრისტიანი წმინდანები
ოჩხამური (მრავალმნიშვნელოვანი)

**ოჩხამური** შეიძლება აღნიშნავდეს:
*ოჩხამური — დაბა  ქობულეთის მუნიციპალიტეტში
*ოჩხამური — მდინარე საქართველოში
ოჩხომური (მრავალმნიშვნელოვანი)

**ოჩხომური** შეიძლება აღნიშნავდეს:
*ოჩხომური — მდინარე საქართველოში
*ოჩხომური — სოფელი ჩხოროწყუს მუნიციპალიტეტში
ოჩხამური (მდინარე)

**ოჩხამური** — მდინარე საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ტერიტორიაზე, მესხეთის ქედის ჩრდილო-დასავლეთ მთისწინეთში, ჩოლოქის მარცხენა შენაკადი. სათავე აქვს ზღვის დონიდან 705 მ-ზე. სიგრძე 21,4 კმ, მდინარის აუზის ფართობი 65,2 კმ². საზრდოობს წვიმის, თოვლის და მიწისქვეშა წყლით. წყალმცირეა მაისიდან აგვისტომდე. ახასიათებს წყალმოვარდნა. საშუალო წლიური ხარჯი შესართავთან 3,36 მ³/წმ.

## ლიტერატურა
კატეგორია:აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მდინარეები
ოჩოფეხა

**ოჩოფეხა**, *ფეხჭოჭინა* () — ფრინველთა მეჭვავიასნაირთა რიგისა. მისი სხეულის სიგრძე 40 სმ აღწევს. აქვს გრძელი ნისკარტი და მაღალი წითელი ფეხები. ზურგი, კეფა, კისრის უკანა მხარე და ნისკარტი შავი, თეთრი მუცელი. კოსმოპოლიტური ფორმაა — გავრცელებულია თითქმის ყველგან. საქართველოში გვხვდება მხოლოდ მიმოფრენისას. ოჩოფეხა ბინადრობს ზღვებისა და ტბების ქვიშნარ ნაპირებზე. ბუდობს კოლონიებად. მაისში დედალი დებს 4 კვერცხს, კრუხობს 25 დღე-ღამე. ოჩოფეხა იკვებება წყლის მწერებითა და მათი მატლებით, თევზებისა და ბაყაყების ქვირითით.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:მეჭვავიასნაირნი
პეტერ ზუმთორი

thumb|300px|ვალსის თერმული აბანოები (შვეიცარია)
thumb|300px|წმინდა ბენედიქტეს კაპელა (შვეიცარია)
**პეტერ ზუმთორი** (Peter Zumthor; დ. 26 აპრილი, 1943, ბაზელი) — შვეიცარიელი არქიტექტორი, 2009 წლის პრიცკერის პრემიის ლაურეატი.

ზუმთორი დაიბადა ბაზელში, ავეჯის ხელოსნის ოჯახში. 1958 წლიდან ხელოსნის შეგირდად მუშაობდა, ხოლო 1963 წელს მშობლიურ ქალაქში ხელოსნობის სკოლაში (Kunstgewerbeschule) შევიდა სასწავლებლად.

შემდგომში ის ნიუ-იორკის პრატის ინსტიტუტში სწავლობდა არქიტექტურას. 1968 წელს ის გრაუბიუნდენის კანტონის ძეგლთა დაცვის სამსახურის არქიტექტორი გახდა. ამ სამსახურში ყოფნისას ისტორიულ ძეგლთა აღდგენით პროექტებში შეძლო მან უფრო ღრმად გარკვეულიყო სხვადასხვა დაძველებული სამშენებლო მასალის თვისებებში. შემდგომში, მან ეს ცოდნა საკუთარ მოდერნისტულ კონსტრუქციებში და დეტალებში გამოიყენა. მისი შენობები მინიმალისტურია, თუმცა მაქსიმალურად იყენებს სივრცისა და მასალის აღქმის თვისებებს.

## კარიერა 
1998 წელს ზუთმორმა კარლსბერგის არქიტექტურის პრემია მიიღო ბრეგენცის მუზეუმის პროექტისთვის (ბრეგენცი, ავსტრია) და თერმული აბანოების პროექტისთვის ვალსში, შვეიცარია.

ზუთმორი სხვადასხვა დროს ასწავლიდა სამხრეთ კალიფორნიის არქიტექტურის ინსტიტუტში ლოს-ანჯელესში, მიუნხენის ტექნიკურ უნივერსიტეტში, მენდრისიოს არქიტექტურის აკადემიაში და ჰარვარდის დიზაინის უმაღლეს სკოლაში.

1994 წელს ის ბერლინის ხელოვნებათა აკადემიის არჩეული წევრი გახდა. 1996 წელს ის ბუნდ დოიჩე არქიტექტენის საპატიო წევრი გახდა. 1999 წელს ის მის ვან დერ როეს ევროპული არქიტექტურის პრემიის ლაურეატი გახდა.

ზუმთორის ნამუშევრები მეტწილად გამოუქვეყნებელია, ვინაიდან, მისი აზრით, არქიტექტურა ადგილზე უნდა შეიცნო. მისი გამოქვეყნებული ნამუშევრები ძირითადად აღწერითი ხასიათისაა.

ამჟამად ზუმთორი საკუთარ მცირე სტუდიაში მუშაობს, რომელიც მან 1979 წელს დააარსა, ქალაქ ჰალდენშტაინში, შვეიცარია. მისი ჰობია ჩოგბურთი, კარგი სიგარა, მარგარიტები (კოქტეილი) და ჯაზი.

## რესურსები 
* ბრეგენცის მუზეუმი
* ”სივრცე და მასალა: პეტერ ზუმთორი”, ნიუ-იორკ ტაიმზი.

კატეგორია:შვეიცარიელი არქიტექტორები
კატეგორია:დაბადებული 1943
კატეგორია:პრიცკერის პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:დაბადებული 26 აპრილი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ოჩხომური

**ოჩხომური** — მდინარე ჩხოროწყუს მუნიციპალიტეტში, ეგრისის ქედის სამხრეთ კალთაზე, ხობისწყლის მარცხენა შენაკადი. სათავე აქვს ზღვის დონიდან 1400 მ-ზე. სიგრძე 47 კმ, აუზის ფართობი 159 კმ². საზრდოობს წვიმის, თოვლისა და მიწისქვეშა წყლით. წყალმცირეა ზაფხულში. ახასიათებს წყალმოვარდნა. საშუალო წლიური ხარჯი შესართავთან 5,53 მ³/წმ.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის მდინარეები
ოცხე (მდინარე)

**ოცხე**, *ოცხისწყალი*, *აბასთუმნისწყალი* — მდინარე საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის მხარის ადიგენის მუნიციპალიტეტში, მესხეთის ქედის სამხრეთ კალთაზე, ქვაბლიანის მარცხენა შენაკადი. სათავე აქვს ზღვის დონიდან 2185 მ-ზე. სიგრძე 26,8 კმ, აუზის ფართობი 266 კმ². საზრდოობს თოვლის, წვიმისა და მიწისქვეშა წყლით. წყალდიდობა იცის გაზაფხულზე, წყალმცირობა — ზამთარში. საშუალო წლიური ხარჯი შესართავთან 3,15 მ³/წმ.

## იხილეთ აგრეთვე
*ბარათხევი
*კურცხანა

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:სამცხე-ჯავახეთის მხარის მდინარეები
კატეგორია:ქვაბლიანის შენაკადები
კატეგორია:ოცხე
ოცხანური საფერე

**ოცხანური საფერე** — ქართული აბორიგენული წითელყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში გურია-იმერეთიდან.

## გავრცელება
სახელწოდების მიხედვით, წარმოშობით გურიის სოფელ ოცხანადან არის, ხოლო საფერე მისი დანიშნულების - შემფერავი ნივთიერების მოჭარბებული რაოდენობის გამო დაურქმევიათ. XX საუკუნის დასაწყისში გავრცელებული იყო გურიის სოფლებში ჩოჩხათი, ხვარბეთი, გოგორეთი და სხვა. ამჟამად ფართოდაა გავრცელებული იმერეთში.

## ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ზომის და მომრგვალო ან მცირედ ოვალური ფორმისაა, სამ-ხუთნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარე ქეჩისებრადაა დაფარული აბლაბუდისებრ-ჯაგრისებრი შებუსვით. ყვავილი ორსქესიანია. მტევანი საშუალო ან საშუალოზე მცირე ზომისაა, ცილინდრული ან ცილინდრულ-კონუსური ფორმის. ახასიათებს მოკლე მხრები. კუმსია ან საშუალო სიკუმსის. მარცვალი საშუალოზე წვრილია ან წვრილი, მომრგვალო ან მრგვალი. მუქი იისფერია, შავ ფერში გარდამავალი. კანი სქელი და მვვრივი აქვს. რბილობი საკმაოდ ხორციანი და წვნიანია, სასიამოვნო ტკბილი და მომჟავო გემოთი, წვენი მოვარდისფროა.

ოცხანური საფერე საშუალოზე ძლიერი ზრდისაა, სრულ სიმწიფეში ოქტომბრის ბოლოს შედის. სავეგეტაციო პერიოდის ხანგრძლივობა კვირტის გაშლიდან სრულ სიმწიფემდე საშუალოდ 195-200 დღეა. მტევნის საშუალო წონა 60-80 გრამია, საჰექტარო მოსავლიანობა კი 6.0-7.0 ტონა. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 20-23 %-ს, ხოლო მჟავიანობა — 9-10 გ/ლ-ს.

ოცხანური საფერე გამოიყენება ინტენსიურად შეფერილი, მეტად მაღალხარისხიანი სუფრის მშრალი წითელი ღვინის დასამზადებლად. მისი ღვინო გამოირჩევა ალკოპოლისა და მჟავიანობის ნორმალური შეფარდებით, ხავერდოვნებით, მდიდარი სხეულით, ჰარმონიულობითა და კარგად გამოხატული ჯიშური არომატით. იგი კარგად ინახება, უმჯობესდება დავარგებისას და დიდხანს ძლებს.

## ლიტერატურა 
**უჯმაჯურიძე ლ., კაკაბაძე გ., მამასახლიშვილი ლ.,* „ქართული ვაზის ჯიშები“, თბ., 2018, გვ. 289
## რესურსები ინტერნეტში
*ყურძნის ჯიშები ასოციაცია „ქართული ღვინო“
## სქოლიო
კატეგორია:გურიის ვაზის ჯიშები
კატეგორია:იმერეთის ვაზის ჯიშები
კატეგორია:ვაზის წითელყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
ბართინის პროვინცია

**ბართინის პროვინცია** () — პროვინცია (ილი) ჩრდილო-აღმოსავლეთ თურქეთში,  შავი ზღვის რეგიონში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ბართინი. მოიცავს 4 რაიონს.

## გეოგრაფია 
ჩრდილოეთით პროვინციას საზღვრავს შავი ზღვა. ასევე ესაზღვრება კასთამონუს,   ყარაბუქის და  ზონგულდაქის  პროვინციები.

## მოსახლეობა 
მოსახლეობა 184  ათ. ადამიანი 2000 წლის აღწერით, ხოლო 159 ათ. ადამიანი 2007 წლის შეფასებით. უდიდესი ქალაქია: ბართინი (36 ათ. ადამიანი, 2000).

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of BARTIN

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
ოხერი

**ოხერი** (სამართლის ისტორია) — მიტოვებულ-გაუკაცრიელებული უძრავი ქონება ძველ საქართველოში. ასეთი ქონების სახელად  იხმარებოდა აგრეთვე „ნაოხარი“, „ოხერქმნილი“ და პარტახიც, რომლის კანონიერად დასაკუთრება მხოლოდ განსაზღვრულ პირობათა დაცვით, სახელდობრ, ხანგრძლივი და „მიუმძლავრებელი“ მფლობელობის („უფლებულების“) გზით შეიძლებოდა.
## ლიტერატურა
**ჯავახიშვილი ივ.,* ქართული სამართლის ისტორია, წგნ. 2, ნაკვ. 2, ტფ., 1929;
**ფუტკარაძე ი.,*ქსე, ტ. 7, გვ. 625, თბ., 1984

კატეგორია:ძველი ქართული სამართალი
ოხოხოია

**„ოხოხოია“** — ქართული (მეგრული) ხალხური ცეკვა, ორმწკრივად აგებული საფერხულო წყობით. სრულდება გამკილავი ხასიათის სახუმარო შაირების თანხლებით.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული ცეკვები
იულონ გაგოშიძე

**იულონ გაგოშიძე** (დ. 17 ივლისი, 1935, თბილისი) — ქართველი ისტორიკოსი, არქეოლოგი  და საზოგადო მოღვაწე.

## განათლება
*1953: ოქროს მედლით დაამთავრა თბილისის ვაჟთა მე-7 სკოლა.
*1958: წარჩინებით დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი. 
*1961: დაამთავრა საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ასპირანტურა ანტიკური ხანის არქეოლოგიის სპეციალობით. 
*1965: მიენიჭა ისტორიის მეცნიერებათა კანდიდატის სამეცნიერო ხარისხი.
*1984: მიენიჭა ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორის სამეცნიერო ხარისხი.
## კარიერა
*2008 წ. - 31 იანვარს დაინიშნა დიასპორის საკითხებში საქართველოს სახელმწიფო მინისტრად.
*1961 - დღემდე - ს. ჯანაშიას სახელობის საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმი (ამჟამად საქართველოს ეროვნული მუზეუმი).
*1978-2003 წწ. - კითხულობდა ლექციებს უნივერსიტეტებში: თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტი, საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი, ჰალეს უნივერსიტეტი (გერმანია), მიუნსტერის უნივერსიტეტი (გერმანია), იენის უნივერსიტეტი (გერმანია), აარხუსის უნივერსიტეტი (დანია). 
*1991 წ. - მცხეთის რაიონის პრეფექტი.
*1966 წ. - დღემდე ხელმძღვანელობს სხვადასხვა არქეოლოგიურ ექსპედიციებს საქართველოსა და საზღვარგარეთ (ისრაელში, კვიპროსში, აზერბაიჯანში);
*2000 წ. - არჩეულ იქნა „შავიზღვისპირეთის არქეოლოგიისა და კულტურის ისტორიის ცენტრის“ (ZAKS, Halle am-Zaale) წევრ-კორესპონდენტად.
*2002 წ. - არის აკადემიური პერიოდული გამოცემის „Ancient West and East“ (ლაიდენი-ბოსტონი-კიოლნი) საკონსულტაციო საბჭოს წევრი.
*1996 წ. - არჩეულ იქნა გელათის მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსად.

გამოქვეყნებული აქვს ანტიკური და შუა საუკუნეების საქართველოს არქეოლოგიის სხვადასხვა საკითხისადმი მიძღვნილი 300-ზე მეტი ნაშრომი, რომელთა შორის 8 მონოგრაფია (მათგან სამი თანაავტორებთან ერთად).

2005 წელს საქართველოს პრეზიდენტმა დააჯილდოვა ღირსების ორდენით.

ჰყავს მეუღლე, ორი ვაჟიშვილი და შვიდი შვილიშვილი.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები
კატეგორია:ქართველი არქეოლოგები
კატეგორია:დაბადებული 1935
კატეგორია:დიასპორის საკითხებში საქართველოს სახელმწიფო მინისტრები
კატეგორია:დაბადებული 17 ივლისი
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
ი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ოძრხე

**ოძრხე**, *ოძრახე* — ისტორიული ციხე-ქალაქი სამხრეთ საქართველოში (ახლანდელი ადიგენის მუნიციპალიტეტი), დაბა აბასთუმნის მახლობლად, მდინარე ოცხისწყლის მარჯვენა ნაპირზე. დგას 2 წყალგამყოფ მაღალ კლდოვან ქედზე. დარაჯობდა ოძრხისა და კურცხალისწყლის ხევებზე გამავალ გზას.  

„ცხოვრება ქართუელთა მეფეთას“ („ქართლის ცხოვრება“) თანახმად, ოძრხე საქართველოს ერთ-ერთი უძველესი ქალაქი ყოფილა. დაუარსებია ქართველთა ერთ-ერთ ლეგენდარულ ეთნარქს, ოძრხოსს. მეფე ფარნავაზის დროიდან (ძვ. წ. III საუკუნის I ნახევარი) სამცხისა და აჭარის ერისთავის რეზიდენცია იყო. მეფე ვახტანგ გორგასლის (V საუკუნე) სიკვდილის შემდეგ — სამეფო ოჯახის საზამთრო რეზიდენცია. VIII საუკუნის 30-იანი წლებისათვის ოძრხეს უკვე აღარ ჰქონდა ადრინდელი მნიშვნელობა. XI საუკუნეში მეფე ბაგრატ IV-მ გავლენიან ფეოდალს — სულა კალმახელს უბოძა. 1191 წელს თამარ მეფის წინააღმდეგ აჯანყებულმა ფეოდალებმა გადაწვეს. XVI საუკუნეში საქართველოს სხვა ტერიტორიის ნაწილთან ერთად ოსმალეთმა მიიტაცა; იყო ოსმალური ადმინისტრაციული ერთეულის, ახალციხის ლივის, ერთ-ერთი ნაჰიეს ცენტრი, შემდგომში — მცირე დაბა. უფრო გვიან გაუკაცრიელდა. ციხის სიგრძეა დაახლოებით 50 მ, სიგანე 15 მ. აქვს 2 მრავალსართულიანი კოშკი. კედლები ნაგებია ფლეთილი ქვებით, წყობაში ჩანს სხვადასხვა პერიოდის გადაკეთების კვალი. მდინარე ოძრხისწყლის ქვემოთ კარგი სამიწათმოქმედო რაიონია, რომელიც ადრიდანვე იყო ათვისებული. აქ რამდენიმე ნამოსახლარი გორაა, რომელთაგან ერთს ზადენ-გორა ჰქვია.

## ლიტერატურა
**ჭილაშვილი ლ.*, ქალაქები ფეოდალურ საქართველოში, ტ. 1, თბ., 1968

კატეგორია:ადიგენის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
ოხრახუში

**ოხრახუში** () — მცენარის გვარი ქოლგოსანთა ოჯახისა. ერთ ან ორწლოვანი ბალახია. მისი სამშობლოა ხმელთაშუაზღვისპირეთი. გავრცელებულია თითქმის ყველგან. 

ცნობილია ოხრახუშის 3 სახეობა, კულტურაშია ერთი — ბოსტნის ოხრახუში (Petroselinum sativum), ორწლოვანია, პირველ წელს ივითარებს ფოთლებსა და ძირხვენას, მეორე წელს — საყვავილე ღეროსა (75 - 150 სმ) და თესლს. ყინვაგამძლეა, თესენ გვიან შემოდგომით, ზამთარში ან ადრე გაზაფხულზე. თესლი 2-3&nbsp;°C ტემპერატურაზე ღივდება, ტენს ზომიერად მოითხოვს. ოხრახუში მდიდარია ვიტამინებით, მინერალური ნივთიერებებითა და ეთერზეთებით.

იყენებენ ნედლად და გამხმარს კულინარიასა და საკონსერვო მრეწველობაში, მედიცინაში (შარდმდენ საშუალებად). ოხრახუშის 2 სახესხვაობაა ძირხვენა ოხრახუში და ფოთლოვანი ოხრახუში. ეს უკანასკნელი ფართოდაა გავრცელებული საქართველოში „ქუთაისურის“ სახელწოდებით.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ქოლგოსანნი
კატეგორია:სანელებლები
ბითლისი

**ბითლისი** (თურქ. Bitlis, ქურთ. Bilîs ან Bedlîs) — ქალაქი თურქეთში, ქვეყნის აღმოსავლეთ ნაწილში, ბითლისის პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. ქალაქის მოსახლეობის უმრავლესობა ქურთია, 2012 წლის აღწერით ცხოვრობს 46,111 ადამიანი.

1915 წლამდე ბითლისი სომხური ქალაქი იყო. 1915-1917 წლების სომეხთა გენოციდის შემდეგ ქალაქში სომეხი თითქმის აღარ დარჩა.

## ლიტერატურა 
*Hovannisian, Richard G. (ed.) *Armenian Baghesh/Bitlis and Taron/Mush*. UCLA Armenian History and Culture Series: Historic Armenian Cities and Provinces, 2. Costa Mesa, California: Mazda Publishers, 2001.

## რესურსები ინტერნეტში 
* BitlisHaber13 
* Governor's Office
* Bitlis Haber
* BitlisNews 
* Bitlis Article

კატეგორია:თურქეთის ქალაქები
ოჩოფეხა (მოწყობილობა)

**ოჩოფეხა** — ჭაობიან ადგილებში გასასვლელი მოწყობილობა. შედგებოდა წყვილი კაუჭიანი ჯოხისაგან, რომელზედაც შემდგარი კაცი გადიოდა გუბეებსა და ტალახში. ოჩოფეხას მსოფლიოს მრავალი ხალხი იყენებდა. განსაკუთრებით გავრცელებულია საფრანგეთში, გასკონიის ლანდებში, სადაც ზღვისპირა, სწორ ჭაობიან ბუჩქნარებსა და ველებზე მათი გამოყენების გარეშე მწყემსებს გადაადგილება უჭირთ. ოჩოფეხაზე ამაგრებენ ძვლის მრგვალ ფირფიტებს, რის გამოც იგი ჭაობში ღრმად არ ეფლობა, არ ცვდება და დიდი ნაბიჯების გადადგმაც ადვილად ხერხდება.

საქართველოში  ოჩოფეხას ჭაობიან ადგილებში XIX საუკუნის ბოლომდე იყენებდნენ. გარდა პრაქტიკული დანიშნულებისა, ოჩოფეხას ხმარობდნენ ხალხურ დღესასწაულებისა და კარნავალების დროს. იგი „ყეენობაშიც“ იხმარებოდა, ოჩოფეხაზე შემდგარი ე. წ. „ყეენის მარბიელი“, პირდაპირ მეორე სართულის აივნებიდან კრეფდა „ყეენის ბეგარას“. სახელი „ოჩოფეხა“ რელიგიურ-მითოლოგიური შინაარსისაა (ოჩოფეხა — თხის ფეხა), როგორც ჩანს, თხისფეხიანი ან თხის მსგავსი მითოლოგიური პერსონაჟები მონაწილეობდნენ უძველეს ქართულ მისტერიებში (ოჩოკოჩი, ოჩოპინტრე). მათი პარალელური მოვლენაა ბერძნული თხისფეხიანი ღვთაება — პანი.  ასეთი ღვთაებები ბუნების მფარველ დიონისურ ძალებს განასახიერებდნენ,  რომელთა კულტებში განსაკუთრებით ძლიერი იყო  თხის ზოომორფიული სიმბოლიკა.

ოჩოფეხა ხისძირიან ქოშებსაც ერქვა. იგი დღემდეა შემონახული საბავშვო თამაშობებში.
## ლიტერატურა
კატეგორია:ფეხსაცმელები
ბალიქესირის პროვინცია

**ბალიქესირის პროვინცია** () — პროვინცია თურქეთში, ქვეყნის აღმოსავლეთ ნაწილში. აღმოსავლეთით გასასვლელი აქვს ეგეოსის ზღვაზე, ჩრდილოეთით ესაზღვრება მარმარილოს ზღვასა და ჩანაქკალეს პროვინციას. მოიცავს 19 რაიონს. ბალიქესირში დაახლოებით ერთი მილიონი ადამიანი ცხოვრობს, საიდანაც 250.000 იმავე სახელწოდების ადმინისტრაციული ცენტრის — ბალიქესირის მაცხოვრებელია.

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of BALIKESIR

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
ტრაიანეს სვეტი

მინი|250პქ
**ტრაიანეს სვეტი** — იმპერატორ ტრაიანეს მიერ 113 წელს იტალიის დედაქალაქ რომში დადგმული ძეგლი. არქიტექტორი ბერძენი აპოლოდორე დამასკელი. იგი იმპერატორ ტრიანეს სამხედრო ტრიუმფის აღსანიშნავად დაიდგა. 38 მეტრის სიმაღლის თეთრი მარმარილოს სვეტი 34 ნაჭრისაგან შედგება, სვეტი შიგნით ფუღუროა და 184-საფეხურიანი ხვეული კიბე აქვს დატანებული. კიბეს ერთ დროს მნახველები სვეტის წვერზე აჰყავდა. თავდაპირველად ტრაიანეს სვეტს ბრინჯაოს არწივი აგვირგვინებდა, შემდგომ — ტრაიანეს ქანდაკება, ხოლო 1587 წლიდან — პეტრე მოციქულის ქანდაკება. სვეტი დაფარულია სპირალურად განლაგებული ბრწყინვალედ შესრულებული რელიეფებით (საერთო სიგრძე 244 მ, სიმაღლე 1,2 მ), რომელიც იმპერატორის მიერ დაკიაში (დღევანდელი რუმინეთი) გამართული ბრძოლების სცენებს ასახავს. (შეიცავს 2500 ადამიანის ფიგურას).

## რესურსები ინტერნეტში
* Interactive view of the column with English descriptions
* Complete set of images of the column, with Italian text 
* Description of the column
* Extensive image archive with browser and German text
* Photographs of some of the reliefs

კატეგორია:რომის ღირსშესანიშნაობები
კატეგორია:ტრაიანე
ოძისის სამაროვანი

**ოძისის სამაროვანი**, გვიანდელი ბრინჯაოს ხანის არქეოლოგიური ძეგლი სოფელ ოძისში (დუშეთის მუნიციპალიტეტი). 1975 წელს შემთხვევით აღმოჩენილ სამარხეულ კომპლექსში იყო შავლეგად გამომწვარი თიხის ჭურჭელი (6 ცალი), ბრინჯაოს 2 სამაჯური, ბალთა, 2 ბეჭედი, საკინძი, ფოთლისებური სატევარი, 7 ღილაკი, სარდიონისა და პასტის 4 მძივი. ნივთები დაცულია დუშეთის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმში.

## ლიტერატურა
კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტი
იეშილ-ირმაქი

**იეშილ-ირმაქი** (, "მწვანე მდინარე"; ) – მდინარე ჩრდილოეთ თურქეთში, სათავე აქვს სივასის ჩრდილო–აღმოსავლეთით, გაედინება თოქათის და ამასიის პროვინციებში და სამსუნთან ერთვის შავ ზღვას.  

## სქოლიო 
კატეგორია:თურქეთის მდინარეები
შმაგი ცხენის ქანდაკება

**შმაგი ცხენის ქანდაკება** — მშენებარე კლდეში ნაკვეთი მონუმენტი სამხრეთ დაკოტაში, რომელსაც ცხენზე ამხედრებული ოგლალა ლაკოტას მეომრის ფორმა ექნება.

## ისტორია 
1939 წელს სიუს ხალხმა მოიწვია ამერიკელი მოქანდაკე კორჩაკ ციოლკოვსკი თავისი ბელადის, შმაგი ცხენის ქანდაკების ასაგებად. 1948 წელს ციოლკოვსკი მუშაობას შეუდგა სამხრეთ დაკოტაში, შავ მთებში. ქანდაკების სიმაღლე 172 მეტრია, ხოლო სიგრძე — 195 მეტრი. ქანდაკების ასეთი დიდი ზომების გამო, ბელადის თავზე მუშაობისას საბაგირო გზა ააგეს, რომლითაც მოქანდაკეს შრომის იარაღებს აწვდიდნენ. ციოლკოვსკი 1982 წელს გარდაიცვალა, ქანდაკებაზე მუშაობა კი მისმა ოჯახმა განაგრძო. როგორც მოსალოდნელია ქანდაკების დასრულებას კიდევ მრავალი წელი დასჭირდება

დასრულების შემთხვევაში, მონუმენტი მსოფლიოში უდიდესი ქანდაკება იქნება.

## რესურსები ინტერნეტში 
* შმაგი ცხენის მემორიალის ოფიციალური ვებ-გვერდი .

კატეგორია:ქანდაკებები
კატეგორია:სამხრეთი დაკოტა
კატეგორია:კლდის არქიტექტურა
დიდი მენდერესი

**დიდი მენდერესი** (; ადრე — *მეანდრი*) — მდინარე თურქეთში, მცირე აზიის დასავლეთ ნაწილში. მდინარე ძალიან დაკლაკნილია და წარმოქმნის მეანდრებს. მისი ადრინდელი სახელწოდება სწორედ ასეთი კალაპოტის გამო მიიღო. 

## რესურსები ინტერნეტში
*
*Xenophon, *Anabasis*, Harvard University Press, Cambridge, MA; William Heinemann, Ltd., London. 1980. OCLC 10290977. ISBN 0674991001.

კატეგორია:თურქეთის მდინარეები
მანილის მეტროპოლიტენი

thumb
**მანილის მეტროპოლიტენი** (უფრო შემოკლებით MRT) — ფილიპინების დედაქალაქ მანილას ჩქაროსნული სატრანსპორტო სისტემა. წარმოდგენილია ერთი ხაზით (ლურჯი ხაზით), რომელიც უფრო მსუბუქი მეტროს  სახეს ატარებს.  ხაზის სიგრძეა 16,95 კმ, სადგურების რაოდენობაა 13.

## იხილეთ აგრეთვე 
*მეტროპოლიტენების სია

## რესურსები ინტერნეტში 
*The Metrostar Express 
*Yehey! MRT Guide 
*Railways and Industrial Heritage Society of the Phils., Inc. 
*www.abs-cbnnews, LRT-MRT loop construction to start in May

კატეგორია:ფილიპინები
კატეგორია:მეტროპოლიტენი
ოხაჩქუის ქედი

**ოხაჩქუის ქედი** — ქედი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის წალენჯიხის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს აფხაზეთის კავკასიონის სამხრეთ კალთის პერიფერიულ ზოლში, ოხაჩქუის მასივის ამაღლებულ ნაწილზე, მდინარეების ენგურისა და ოქუმის ხეობებს შორის. უმაღლესი წერტილი — მთა ოხაჩქუე (2156 მ). აგებულია ცარცული, ზედაიურული და ეოცენური კირქვებით, რომლებშიც კარსტი ვითარდება. კარსტული ძაბრების გარდა ბევრია შახტები და მღვიმეები. ქედის კალთები ზღვის დონიდან 2000 მ სიმაღლემდე შემოსილია ტყით (დაბლა ფოთლოვანი, მაღლა წიწვიანი), თხემი - სუბალპური მდელოებით. ოხაჩქუის მასივზე არის ჩაკეტილი ქვაბულები (დიდი და მცირე ოფუჯე, ოთეფურე, ოჭაკე, ჯაკონა), რომლებშიც ზამთრობით ცივი ჰაერი გუბდება და ალპური ზონისათვის დამახასიათებელი მცენარეები იზრდება (მათ შორის იშვიათი ვარდისფერი როდოდენდრონი — დეკისა და შქერის ჰიბრიდი). ოჭაკის ქვაბულში არის ადგილობრივი მნიშვნელობის კურორტი „აერო“.

## ლიტერატურა
კატეგორია:სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის ქედები
აფიონყარაჰისარის პროვინცია

**აფიონ-ყარაჰისარის პროვინცია** () — პროვინცია (ილი) დასავლეთ თურქეთში,  ეგეოსის რეგიონში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი აფიონ-ყარაჰისარი. მოიცავს 18 რაიონს.

## გეოგრაფია 
აფიონ-ყარაჰისარის პროვინციას ესაზღვრება კონიის, ესქიშეჰირის, ქუთაჰიის, უშაქის, დენიზლის, ბურდურის და ისფართის პროვინციები.

## მოსახლეობა 
მოსახლეობა 812 ათ. ადამიანი 2007 წლის შეფასებით. უდიდესი ქალაქია: აფიონ-ყარაჰისარი (128,5  ათ. ადამიანი, 2000).

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of AFYONKARAHISAR

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
იჩქარე შეიყვარო (ფილმი)

**იჩქარე შეიყვარო** () — ადამ შერკმანის მიერ 2002 წელს გადაღებული ფილმი, რომელიც წარმოადგენს ნიკოლას სპარქსის რომანის  ეკრანიზაციას.

## სიუჟეტი 
ლენდონ კარტერი (შეინ უესტი), ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული ბიჭია სკოლაში. ჯეიმი სალივანი (მენდი მური) კი - ადგილობრივი მღვდლის (პიტერ კოიოტი) უბრალო ქალიშვილი. ლენდონს მორიგი დანაშაულისას აიძულებენ ითამაშოს პიესაში. ამისთვის მას სჭირდება ჯეიმზის დახმარება, რომელსაც მთელი სკოლა უარყოფს. ჯეიმზი მზადაა დაეხმაროს ლენდონს, მხოლოდ ერთი პირობით, რომ არ შეიყვარებს. ლენდონი დაუფიქრებლად თანხმდება, მაგრამ პირობის შესრულებას ვერ ახერხებს.

## როლებში 
* შეინ უესტი — ლენდონ კარტერი
* მენდი მური — ჯეიმი სალივანი
* პიტერ კოიოტი — ღირსი სალივანი
* დერილ ხანა — სინტია კარტერი
* ლოურენ გერმანი — ბელინდა
* კლეინ კროუფორდი — დინი
* პას დე ლა ხიორტა — ტრეისი
* ელ ტომფსონი — ერიკი
* ჯონათან პარქს ჯორდანი — უოლკერი
* დევიდ ლი სმიტი — ექიმი კარტერი

## იხილეთ აგრეთვე 
* ტკბილი ნოემბერი
* შემოდგომა ნიუ-იორკში

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური საიტი 
* 
* 
* 
* 

კატეგორია:ამერიკული ფილმები
კატეგორია:2002 წლის ფილმები
კატეგორია:ნიკოლას სპარქსის რომანების ეკრანიზაციები
ანტონ რუბინშტეინი

**ანტონ გრიგოლის ძე რუბინშტეინი** ( დ.  28 ნოემბერი [ძვ. სტ. 16 ნოემბერი], 1829, სოფელი ვიხვატინეცი, პოდოლსკაია გუბერნია — გ. 20 ნოემბერი  [ძვ. სტ. 8 ნოემბერი] 1894, პეტერჰოფი) — რუსი-ებრაელი კომპოზიტორი, პიანისტი, დირიჟორი, პირველი რუსული კონსერვატორიის დამფუძნებელი (1862). ნიკოლოზ რუბინშტეინის ძმა.

რუბინშტეინის ნაწარმოებებს შორის არის 4 სულიერი ოპერა (ორატორია): „დაკარგული სამოთხე“, „ბაბილონის გოდოლი“, „მოსე“, „ქრისტე“ და ერთი ბიბლიური სცენა 5 სურათად — „სულამიფი“, ასევე 13 ოპერა, მათ შორის „დიმიტრი დონელი“, „დემონი“, „ნერონი“, „თუთიყუში“, „ციმბირელი მონადირეები“, „ხაჯი-აბრეკი“ და სხვა. რამდენიმე სიმფონია (ყველაზე განთქმულია მეორე, სახელად „ოკეანე“), საფორტეპიანო, ვიოლონჩელის, სავიოლინო კონცერტები, ასევე სონატები, ტრიოები, კვარტეტები და სხვა კამერული მუსიკა.

## გალერეა

ფაილი:Rubinstein_repin.jpg|რუბინშტეინის პორტრეტი. (ი.რეპინი, 1887)
ფაილი:Anton_Rubinstein_bust.jpg|რუბინშტეინის ბიუსტი მის საფლავზე
ფაილი:Rubinstein0015.jpg|1954 წლის სსრკ საფოსტო მარკა რუბინშტეინის გამოსახულებით
ფაილი:Stamp_of_Moldova_md516.jpg|2005 წლის მოლდოვის საფოსტო მარკა რუბინშტეინის გამოსახულებით

## ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 28 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1829
კატეგორია:გარდაცვლილი 20 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1894
კატეგორია:რუსი კომპოზიტორები
კატეგორია:რუსი პედაგოგები
კატეგორია:რუსი პიანისტები
კატეგორია:რუსი დირიჟორები
კატეგორია:XIX საუკუნის დირიჟორები
ოხუნჯი

**„ოხუნჯი“** — ქართული ლიტერატურულ-იუმორისტული ჟურნალი, გამოდიოდა თბილისში 1907 წელს. გამოიცა კრებულის სახით 2 ნომერი. რედაქტორი — აკაკი წერეთელი; გამომცემელი — თ. ბაქრაძე. ჟურნალში დაბეჭდილია პოლიტიკური სატირა და კარიკატურები, რომლებიც როტერს (ოსკარ შმერლინგს) ეკუთვნის. თანამშრომლობდნენ ნესტორ კალანდაძე და დ. ხანდამაშვილი. 

## ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს ჟურნალები
კატეგორია:ქართულენოვანი ჟურნალები
ოხურეი (მრავალმნიშვნელოვანი)

**ოხურეი** შეიძლება აღნიშნავდეს:
*ოხურეი — მდინარე საქართველოში
*ოხურეი —  სოფელი გალის მუნიციპალიტეტში
*ოხურეი —  სოფელი გალის მუნიციპალიტეტში
*ოხურეი —  სოფელი ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში
ოხურეი

**ოხურეი** — მდინარე საქართველოში, აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში. სათავე აქვს კოდორის ქედის სამხრეთ მთისწინეთში, ზღვის დონიდან 215 მ-ზე. ანარიის მარჯვენა შენაკადი. სიგრძე 23,7 კმ, აუზის ფართობი 67,4 კმ². საზრდოობს წვიმისა და მიწისქვეშა წყლით. წყალმცირეა ზაფხულში. ახასიათებს წყალმოვარდნა. საშუალო წლიური ხარჯი შესართავთან 2,43 მ³/წმ.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მდინარეები
ლამაზმანი (ფილმი)

**„ლამაზმანი“** () — 1990 წლის ამერიკული მხატვრული ფილმი, მელოდრამა. „ლამაზმანი“ მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული და შემოსავლიანი რომანტიკული კომედიაა. 463 მილიონ დოლარზე მეტი შემოსავლით „ლამაზმანი“ ყველაზე შემოსავლიანი რომანტიკული კომედიაა კინოისტორიაში.

## სიუჟეტი 
ფინანსურ მაგნატს ედვარდ ლუისს ღამის ქალაქში გზა აებნევა. იგი შემთხვევით ხვდება ლამაზ ქალთან. ვივიანი მეძავია, რომელიც მხოლოდ ნაღდი ფულის გადახდის შემთხვევაში თანხმდება დახმარებაზე. ერთი ღამის შემდეგ ედვარდი ხვდება, რომ ვივიანთან განშორება არ სურს. ამიტომაც დამატებითი ჰონორარით ითანხმებს მას 1 კვირით დარჩენაზე. ამ დროის განმავლობაში ვივიანი ფუფუნებასა და სიყალბეში ცხოვრობს. იგი ყველაფერს ითმენს, რადგან შეყვარებულია. ედვარდს მხოლოდ ძვირფასი სათამაშოს როლის შეთავაზება შეუძლია, რაც ვივიანს არ აკმაყოფილებს. იგი ოცნებობს ზღაპრულ უფლისწულზე, რომელიც თეთრ რაშზე ამხედრებული გამოჩნდება მის დასახსნელად. ედვარდი დასძლევს ყოველგვარ შიშს და საყვარელ ქალს სანუკვარ ოცნებას აუხდენს.

## როლებში 
* რიჩარდ გირი - ედვარდ ლუისი
* ჯულია რობერტსი - ვივიან უორდი
* რალფ ბელამი - ჯეიმზ მორსი
* ემი იასბეკი - ელისაბედ სტაკი
* ჯეისონ ალეგზანდერი - ფილიპ სტაკი

## გადაღება
თავდაპირველად დაგეგმილი იყო, რომ ფილმი პროსტიტუციის პრობლემებსა  და მეძავების ყოფა-ცხოვრების შესახებ იქნებოდა. მთავარ გმირს, ვივიენს, მთელი კვირა თავი უნდა შეეკავებინა კოკაინის მიღებისგან მდიდარი კლიენტის გამო. სათაური „სამი ათასი ფოლარი“ უნდა ყოფილიყო. ფილმის პროდუსერებმა სცენარის შეცვლა მოითხოვეს. მათი აზრით, მაყურებელს სიყვარულის ზღაპარული ისტორია  უფრო დააინტერესებდა, ვიდრე მეძავთა ტრაგიკული ცხოვრება.

ედვარდ ლუისის როლზე განიხილებოდნენ დენიელ დეი-ლუისი, დენზელ ვაშინგტონი და ალ პაჩინო. ალ პაჩინომ „ნათლიმამას“ მესამე ნაწილზე დაიწყო მუშაობა და ამის შემდეგ რიჩარდ გირი აიყვანეს. ასევე სხვადასხვა მსახიობები განიხილებოდა ვივიანის როლზე. გერი მარშალის რჩეული მეგ რაიანი იყო, თუმცა მან უარი თქვა როლზე. უინონა რაიდერი და ჯენიფერ კონელი მარშალმა დაიწუნა ახალგაზრდობის გამო. მიშელ პფაიფერს კი თავად არ მოეწონა სცენარი. საბოლოოდ როლი შეხვდა ნაკლებად ცნობილ, 21 წლის ჯულია რობერტსს, რომელიც ცნობილი იყო მხოლოდ ერთი ოსკაროსანი როლით ფილმში „ფოლადის მაგნოლიები“ (1989). რობერტს მხოლოდ 300 ათასი დოლარი გადაუხადეს. ამ ფილმმა ის მსოფლიო ვარსკვლავად და ერთ-ერთ ყველაზე ძვირადღირებულ მსახიობად აქცია.

## ჯილდოები
ჯულია რობერტსმა მიიღო ოქროს გლობუსი საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის მიუზიკლსა ან კომედიაში და ოსკარის ნომინაცია საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის.

## გალერეა

ფაილი:PrettyWomenshot1.jpg|რიჩარდ გირი და ჯულია რობერტსი ფილმში *ლამაზმანი*
ფაილი:Prettywomenhighlife.jpg|ჯულია რობერტსი ვივიანის როლში

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* 
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ამერიკული ფილმები
კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები
კატეგორია:1990 წლის ფილმები
კატეგორია:გერი მარშალის ფილმები
კატეგორია:მელოდრამები
კატეგორია:რომანტიკული კომედიები
ანთაქია

**ანთაქია**  (, ძველი **ანტიოქია** , ) – ქალაქი თურქეთის სამხრეთ ნაწილში, ჰათაის პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. მოსახლეობა 145 ათასი ადამიანი (2000). მდებარეობს მდინარე ორონთზე.

## ისტორია 
უძველეს დროში ანთაქია (იგივე ანტიოქია) იყო სელევკიდების სამეფოს მთავარი პოლიტიკური და კულტურული ცენტრი. 1198–1268 წლებში იგი ჯვაროსნების მიერ შექმნილი ანტიოქიის სამთავროს დედაქალაქი იყო. 1516 წელს დაიპყრეს თურქებმა. 1918 წელს შევიდა სირიის შემადგენლობაში. 1938 წლიდან კი თურქეთის შემადგენლობაშია. აქვე იყო ანტიოქიის მართლმადიდებელი ეკლესიის ცენტრიც, მანამ სანამ მას გადაიტანდნენ დამასკოში.

thumb|center|650px|ანტიოქიის პანორამა წმ. პიერის ეკლესიიდან

## რესურსები ინტერნეტში
* Pictures of Antakya
* Pictures of Antakya Museum

კატეგორია:თურქეთის ქალაქები
გიორგი ორბელიანი (პოეტი)

**გიორგი ორბელიანი** —  ქართველი პოეტი, მთარგმნელი და „საქართველოს მოამბის“ თანამშრომელი.

## ბიოგრაფია 
გიორგი ორბელიანი დაიბადა 1818 წელს. 1862-1863 წწ. ცხოვრობდა ქუთაისში, 70-იანი წლებიდან თბილისში. დაახლოებული იყო თანამედროვე მოწინავე ადამიანებთან. მონაწილეობდა ქვეყნის საზოგადოებრივ საქმეებშიც. 1879 წელს გიორგი იყო საადგილმამულო ბანკის შემფასებელი კომისიის თავმჯდომარე. მისი პირველი ლექსი „ჰე, საყვარელო..“ გამოქვეყნდა 1852 წელს ჟურნალ „ცისკარში“. 60-70-იან წწ. პოეტის სატრფიალო და პატრიოტული ლექსები ქვეყნდებოდა „მნათობსა“ და „ცისკარში“. თარგმნილი აქვს კრილოვის „მელა და ყურძენი“ (1863), ბერანჟეს „შეგირდი“, „ბებია“, ბაირონის „სიბნელე“.

 
კატეგორია:დაბადებული 1818
კატეგორია:ქართველი პოეტები
გიორგი
სტამბოლის პროვინცია

**სტამბოლის პროვინცია** () — პროვინცია დასავლეთით ესაზღვრება თექირდაღის პროვინცია, აღმოსავლეთით ქოჯაელის პროვინცია, ჩრდილოეთით შავი ზღვა და სამხრეთით მარმარილოს ზღვა. ბოსფორის სრუტე მას ჰყოფს ორ ნაწილად: ევროპულ მხარედ და აზიურ მხარედ. 2009 წლის მონაცემებით, 12,9 მილიონი მოსახლიდან დაახლოებით 8 მილიონი ცხოვრობდა ევროპულ მხარეს, ხოლო 5 მილიონი აზიურ მხარეს.

2004 წლიდან, სტამბოლის მეტროპოლიურ მუნიციპალიტეტს იგივე საზღვრები ჰქონდა, რაც პროვინციას.

## რაიონები 
## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of ISTANBUL

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
დავით მაჩაბელი

**დავით ბარძიმის ძე მაჩაბელი** (დ. 1814, სოფ. თამარაშენი, ახლანდელი ქურთის მუნიციპალიტეტი — გ. 22 ოქტომბერი [ძვ. სტ. 10 ოქტომბერი], 1873, იქვე) — ქართველი პოეტი, მუსიკის მკვლევარი.

## ბიოგრაფია
დავით მაჩაბელი დაიბადა 1814 წელს. სწავლობდა თბილისის გიმნაზიაში. იგი იყო ერთ-ერთი ინიციატორი „თბილისის გიმნაზიის ყვავილის“ და ხელნაწერი ანთოლოგიის გამოცემისა. დავით მაჩაბელი მონაწილეობდა 1832 წლის შეთქმულებაში. გიმნაზიის დასრულების (1835) შემდეგ უბრალო მოხელედ მსახურობდა თბილისის მთავარმმართველობაში, შემდეგ სამხედრო სამსახურში იყო 1839 წლამდე. მისი პირველი ლექსი „თოვლი“ გამოქვეყნდა 1832 წელს ჟურნალში „სალიტერატურონი ნაწილნი ტფილისის უწყებათენი“. მისი შემოქმედების მთავარი თემები იყო სიყვარული და პატრიოტიზმი. იგი ავტორია ისტორიული პოემისა „მთიული“, რომელშიც აღწერილია რუსეთის ჯარების მიერ ადლერის აღება. აღსანიშნავია დაუმთავრებელი თხზულება „ქართველო ზნეობა“ (1864), რომელშიც ავტორი ახასიათებს ქართულ ხალხურ სიმღერებს, მიმოიხილავს მის ისტორიას და ქართული გალობის საკითხებს. მეგობრობდა ნიკოლოზ ბარათაშვილთან და მიხეილ თუმანიშვილთან.

დავით მაჩაბელი გარდაიცვალა 1873 წელს თბილისში.

## ლიტერატურა
*

## რესურსები ინტერნეტში
* დავით მაჩაბლის ლექსები

კატეგორია:ქართველი პოეტები
კატეგორია:დაბადებული  1814
კატეგორია:გარდაცვლილი 1873
კატეგორია:ქურთის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
დოგმატიკა

**დოგმატიკა** — ქრისტიანული სასულიერო მწერლობის დარგი, მოძღვრება საღვთისმეტყველო დოგმების შესახებ. მასში გადმოცემულია ქრისტიანობის ფილოსოფიურ-თეოლოგიური არსი. დოგმატიკის წარმოშობა განაპირობა რელიგიათაშორის და თავად ქრისტიანობის წიაღში არსებულმა აზრთა სხვადასხვაობამ და დაპირისპირებამ. მისი მიზანი იყო დომინანტური მოძღვრების დაცვა და განმტკიცება.

ქრისტიანულ რელიგიაში დოგმატიკა თავს იჩენს პირველივე საუკუნეებში. მისი პირველი ერთგვარი შემაჯამებელი ნაშრომია იოანე დამასკელის „მართლმადიდებელი სარწმუნოების ზედმიწევნითი გადმოცემა“ (IX საუკუნე). 
## დოგმატიკა საქართველოში
დოგმატიკა ქართული სასულიერო მწერლობის მნიშვნელოვანი დარგია. დოგმატიკური თხზულებების ქართულად თარგმნა დაიწყო ადრინდელ შუა საუკუნეებში. 

X–XII საუკუნეებში დოგმატიკური მწერლობა თავიანთი შემოქმედებით გაამდიდრეს ექვთიმე და გიორგი მთაწმიდელებმა, თეოფილე ხუცესმონაზონმა, ეფრემ მცირემ, არსენ იყალთოელმა. ამ უკანასკნლემა თარგმნა ბიზანტიური დოგმატიკის საუკეთესო ნიმუშები და შეადგინა ორიგინალური კრებული „დოგმატიკონი“, რომელმაც დიდი გავლენა იქონია შემდგომი ხანის ქართულ სასულიერო მწერლობაზე. 

XVII–XVIII საუკუნეებში საქართველოში იწერებოდა „კატეხიზმოს“ ტიპის სახელმძღვანელოები [მ. შ. სულხან-საბა ორბელიანის „საქრისტიანო მოძღვრება“ („სამოთხის კარი“)].

## ლიტერატურა
* კეკელიძე კ., ქართული ლიტერატურის ისტორია, ტ. 1, თბ., 1960.

კატეგორია:ქრისტიანული ლიტერატურა
კატეგორია:თეოლოგია
საქარიის პროვინცია

**საქარიის პროვინცია** () — პროვინცია (ილი) ჩრდილო–დასავლეთ თურქეთში,  მარმარილოს ზღვის რეგიონში. ადმინისტრაციული ცენტრი – ქალაქი ადაფაზარი. მოიცავს 16 რაიონს.

## გეოგრაფია 
ჩრდილოეთით ესაზღვრება  შავი ზღვა, აღმოსავლეთით – ბოლუს და დუზჯეს პროვინციები, დასავლეთით ქოჯაელის, ხოლო სამხრეთით – ბურსისა და ბილეჯიქის პროვინციები.

## მოსახლეობა 
მოსახლეობა 756 ათ. ადამიანი (2007), უდიდესი ქალაქებია: ადაფაზარი (284 ათ. ადამიანი, 2000), ყარასუ.

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of SAKARYA

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
ანბანთქება

**ანბანთქება** — აკროსტიქის ნაირსახეობა, ანბანის რიგის, თანმიმდევრობის მიხედვით გაწყობილი ლექსი. უაღრესად პოპულარული იყო XVII-XVIII საუკუნეებში, ნაწილობრივ მეცხრამეტეშიც. შინაარსობრივად ამ ყაიდის ლექსები ზოგჯერ საგანმანათლებლო, სამოძღვრო, დიდაქტიკურ მიზნებს ემსახურებოდა. ანბანთქებანი ჰქონდათ თეიმურაზ I-ს, არჩილს, ვახტანგ მეექვსეს, თეიმურაზ მეორეს, ბესიკს და ზოგიერთ სხვა პოეტს. დავით გურამიშვილმაც კი მოუხადა ხარკი ამ მოდურ გატაცებას.

## აღნაგობა 
აღნაგობის თვალსაზრისით ლექსის ამ სახეობის შემდეგი ძირითადი ტიპეში შეიქმნა:
* ლექსის პირველი სტროფის ოთხივე სტრიქონი იწყება **ა** ასოთი, მეორე სტროფის** ბ** ასოთი და ასე ბოლომდე;
* ლექსის პირველ სტროფში ყოველი სიტყვა იწყება **ა** ასოთი, მეორეში** ბ** ასოთი და ასე შემდეგ. 
* ლექსის პირველი სტრიქონის ყოველი სიტყვა იწყება ** ა** ასოთი, მეორე სტრიქონისა — **ბ** ასოთი, მესამისა **გ** ასოთი და ასე ბოლომდე.

კატეგორია:პოეზია
შანლიურფის პროვინცია

**შანლიურფის პროვინცია** (, ) — პროვინცია (ილი) თურქეთში, სამხრეთ ანატოლიის რეგიონში, ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი შანლიურფა. მოიცავს 11 რაიონს.

## გეოგრაფია 
პროვინციას ესაზღვრება სამხრეთით სირია  და გაზიანთეფის, ადიამანის, დიარბაქირისა და მარდინის პროვინციები.

## მოსახლეობა 
მოსახლეობა 1,700 ათ. ადამიანი (2007), უდიდესი ქალაქია: შანლიურფა (1,237 ათ. ადამიანი, 2007). მოსახლეობის ძირითადი ნაწილი არის ქურთი, მაგრამ ასევე არიან გარკვეული ნაწილი თურქების, სომხების და ებრაელების.

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის რეგიონები
* თურქეთის პროვინციები
* თურქეთის რაიონები

## რესურსები ინტერნეტში
* Province of SANLIURFA

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის პროვინციები
შემოდგომა ნიუ-იორკში (ფილმი)

**„შემოდგომა ნიუ-იორკში“** () — რეჟისორ ჯოან ჩენის მიერ 2000 წელს გადაღებული ფილმი. 2001 წელს წარდგენილ იქნა „ოქროს ჟოლოზე“.

## სიუჟეტი 
უილ კეინი გაიცნობს 22 წლის შარლოტს, როდესაც იგი აღნიშნავს დაბადების დღეს მის რესტორანში. შარლოტი უილს შვილად ერგება. უილს მოულოდნელად ძლიერი გრძნობა უჩნდება. შარლოტი მას აცნობებს, რომ გულის დაავადება სჭირს და დიდი ხნის სიცოცხლე არ აქვს დარჩენილი. მაქსიმუმ 1 წელი და კატეგორიულად წინააღმდეგია ოპერაციის გაკეთების. კეინი ნახავს ქირურგს და შარლოტსაც დაარწმუნებს, მაგრამ ოპერაცია ვერ შველის. შარლოტი მაინც იღუპება.

## როლებში 
* რიჩარდ გირი — უილ კეინი
* უინონა რაიდერი — შარლოტ
* ენტონი ლაპალია — ჯონი
* ელენ სტრიჩი — დოლი
* დანიელა ვან გრაასი — ჯოზი

## იხილეთ აგრეთვე 
* ტკბილი ნოემბერი
* იჩქარე შეიყვარო (ფილმი)

## რესურსები ინტერნეტში 
* ფილმის ოფიციალური საიტი
* 

კატეგორია:ამერიკული ფილმები
კატეგორია:2000 წლის ფილმები
ტკბილი ნოემბერი (2001 წლის ფილმი)

**ტკბილი ნოემბერი** () — 2001 წლის რომანტიკული მელოდრამა, კიანუ რივზისა და შარლიზ ტერონის მონაწილეობით. ფილმი ეფუძნება ძველ ვერსიას, რომელიც 1968 წელს არის გადაღებული. ფილმი ნომინირებული იყო ოქროს ჟოლო 2001-ზე, როგორც „*ყველაზე ცუდი გადამუშავებული ვერსია, ან გაგრძელება*“, რივზი და ტერონი კი შესაბამისად — ყველაზე ცუდ შემსრულებლებად.

## სიუჟეტი 
ნელსონ მოსი (კიანუ რივზი) — ტიპური ბიზნესმენი, რომელიც პირად ცხოვრებას მსხვერპლად სწირავს კარიერას. იგი ხვდება  სარას (შარლიზ სტერონი), რომელიც არ ჰგავს ყველა იმ ქალს, ვინც კი მანამდე შეხვედრია. მათი შემთხვევითი ნაცნობობა გრძელდება სარას ინიციატივით, რომელიც ცოტა უცნაური, მხიარული და უდარდელია. ის ცვლის ნელსონის ცხოვრებას. გოგონა ჩამოაშორებს კარიერულ ერთფეროვნებას, აჩვენებს ცხოვრებას და მისით ტკბობის საშუალებას.

ნოემბრის ყოველ დღესთან ერთად, რომელსაც ისინი ატარებენ, ნელსონს უფრო და უფრო უყვარდება სარა. მის გამო უარს ამბობს ძველ მოსაწყენ ცხოვრებასა და კარიერაზე.ნელსონი ხვდება, რომ იპოვნა ის ერთადერთი გოგო, რომელთანაც ბედის დაკავშირება შეუძლია. იგი ხელს სთხოვს სარას. ამ დროს იგებს, რომ სარა კვდება კიბოთი. გოგონა სთხოვს ნელსონს წავიდეს, რათა მის მეხსიერებაში ძლიერი და ხალისიანი დარჩეს. ამ ფორმით მას უკვდავების მოპოვება სურს.

## როლებში 
* კიანუ რივზი — ნელსონ მოსი
* შარლიზ სტერონი — სარა დივერი
* ჯეისონ აიზეკსი — ჩეზი
* გრეგ გერმანი — ვინსი
* ლორენ გრეხემი — ანჟელიკა
* ლაია ეიკენი — ებნერი
* ფრენკ ლანჯელა — ედგარ პრაისი
* მაიკლ როზენბაუმი — ბრენდანი / ბრენდი

## იხილეთ აგრეთვე 
* შემოდგომა ნიუ-იორკში (ფილმი)
* იჩქარე შეიყვარო (ფილმი)

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* 
* 

კატეგორია:ამერიკული ფილმები
კატეგორია:2001 წლის ფილმები
კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები
კატეგორია:2000-იანი წლების რომანტიკული დრამატული ფილმები
კატეგორია:ამერიკული რომანტიკული დრამატული ფილმები
კატეგორია:პეტ ო’კონორის ფილმები
კატეგორია:Warner Bros.-ის ფილმები
ოჯაქლიქი

**ოჯაქლიქი** (  — კერა), აღნიშნავს:

*მემკვიდრეობითი ფეოდალური სამფლობელოები ოსმალეთის ზოგიერთ ვილაიეთში. შუა საუკუნეების თურქული წყაროებით (სიგელები, ისტორიკოსთა თხზულებანი, ჯაბა დავთრები) ოჯაქლიქების არსებობა დამოწმებულია სამცხე-საათაბაგოს ტერიტორიაზე დაარსებული ადმინისტრაციული ერთეულის ჩილდირის ვილაეთის ფარგლებში. ოჯაქლიქის მფლობელებს ბეგის ტიტული ჰქონდათ, სარგებლობდნენ შეუვალობით. ოჯაქლიქი ფორმდებოდა სულთნის წყალობის სიგელის, ბერათის საფუძველზე, რომელიც ადასტურებდა ადგილობრივი ფეოდალის უფლება-მოვალეობებს. დროდადრო საჭირო ხდებოდა მფლობელობის უფლების განახლება.

*ქართული პოლიტიკური ერთეულები, რომელნიც ოსმალეთის აგრესიის გარკვეულ ეტაპზე იძულებული ხდებოდნენ თავი სულთნის მოხარკედ ეცნოთ. მათ ზოგჯერ ოჯაქლიქი  — ჰუქუმეთს უწოდებდნენ, ხოლო მათ განმგებელ მეფეს ან მთავარს — ბეგლარბეგს, ხანს ან ამირას.

## ლიტერატურა
**ჩოჩიევი ვ.,* ქსე, ტ. 7, გვ. 626, თბ., 1984

კატეგორია:ოსმალეთის იმპერია
ოჯოლის განძი

**ოჯოლის განძი**, გვიანდელი ბრინჯაოს ხანის დასასრულისა და ადრინდელი რკინის ხანის (ძვ. წ. X-VIII სს.) ბრინჯაოს ნივთების განძი, რომელიც შემთხვევით აღმოჩნდა 1960 წელს სოფელ ოჯოლაში (ტყიბულის მუნიციპალიტეტი). 1 მ სიღრმეზე მიწაში დაფლულ ბრინჯაოს ჭურჭელში კოლხური კულტურისათვის დამახასიათებელი ნივთები . განძის შემადგენლობაში ზოდების არსებობის გამო იგი ხელოსნის განძადაა მიჩნეული. ინახება ს. ჯანაშიას სახელობის საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში.

## ლიტერატურა
**ქორიძე დ.*, კოლხური კულტურის ისტორიისათვის, თბილისი, 1965;

კატეგორია:საქართველოში აღმოჩენილი განძები
კატეგორია:ტყიბულის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები