open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ჰასან ხაჩენცი

**ჰასან ხაჩენცი** (; დ. უცნობია — გ. 1170) — სიუნიქის სამეფოს მეექვსე და უკანასკნელი მეფე. მეფობდა 1166-1170 წლებში.

## ბიოგრაფია 
ჰასანი ხაჩენცი იყო გრიგორ II სენექერიმიანის შვილიშვილი, კატას და ხაჩენის სამთავროს მთავრის, ვახტანგის შვილი. გრიგორ II-მ იგი მემკვიდრედ დანიშნა რადგანა არ ჰყავდა ვაჟი. 1170 წელს სიუნიქის სამეფო სელჩუკებმა დაიპყრეს

## ლიტერატურა 
## სქოლიო
კატეგორია:სიუნიქის მეფეები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1170
დალარნის პროვინცია

**დალარნა** (*მოძველ.* **დალეკარლია**, ) — ისტორიული პროვინცია შვედეთში, სვეალანდის რეგიონში.

## სახელწოდება 
სახელწოდება „დალარნა“ მომდინარეობს სიტყვა „dal-ის“ (ხეობა) მრავლობითი რიცხვიდან და, როგორც ჩანს, დაკავშირებულია ხეობებთან ორი დიდი მდინარისა, რომლებიც პროვინციაში მდებარეობს, კერძოდ, მდინარე ვესტერდალელვენისა და ესტერდალელვენის ხეობებთან. ისინი შეერთებისას წარმოქმნიან მდინარე დალელვენს.

## გეოგრაფია 
დალარნის დასავლეთი საზღვარი ეკვრის ნორვეგიას, მისგან ჩრდილოეთით განლაგებულია ჰელსინგლანდი და ესტრიკლანდი, სამხრეთით — ვესტმანლანდი, სამხრეთ-დასავლეთით — ვერმლანდი. პროვინციის ფართობი შეადგენს 29 086 კმ²-ს, მოსახლეობა — 276,505 ადამიანი (2009 წლის აღწერის მონაცემებით).

დალარნაში მდებარეობს შვედეთის სიდიდით მეშვიდე ტბა — სილიანი. მისი ფართობია 290 კმ².

## ლიტერატურა 
* დალეკარლია // ბროკჰაუზისა და ეფრონის ენციკლოპედიური ლექსიკონი: 86 ტომად. (82 ტომი და 4 დამატებითი). — სპბ., 1890—1907.

## სქოლიო
კატეგორია:შვედეთის პროვინციები
ამინა გურიბ-ფაკიმი

**ამინა გურიბ-ფაკიმი** (; დ. 17 ოქტომბერი, 1959)  —  მავრიკელი ბიოლოგი და  პოლიტიკური მოღვაწე. ქვეყნის პრეზიდენტი 2015 წლის 5 ივნისიდან 2018 წლის 23 მარტამდე. 

პრეზიდენტად აირჩია ქვეყნის პარლამენტმა პრეზიდენტ  რაჯკესვურ პურიაგის გადადგომის შემდეგ. მავრიკის ისტორიაში მეორე ქალი პრეზიდენტია მონიკ ოჰსან ბელეპოს (ორჯერ ასრულებდა პრეზიდენტის მოვალეობას) შემდეგ, თუმცა პირველი ქალი პრეზიდენტია, რომელიც არჩევნების გზით მოვიდა ხელისუფლებაში. 

ამინა გურიბი გათხოვილია ანვარ ფაკიმზე, ჰყავს ორი შვილი: ადამი და იმაანი.

## რესურსები ინტერნეტში
* პრეზიდენტის ოფიციალური ვებგვერდი 

კატეგორია:მავრიკის პრეზიდენტები
კატეგორია:ქალი პრეზიდენტები
კატეგორია:მავრიკელი ქალი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 1959
კატეგორია:დაბადებული 17 ოქტომბერი
კატეგორია:აზიის ქალი პრეზიდენტები
კატეგორია:აფრიკის ქალი პრეზიდენტები
კატეგორია:XXI საუკუნის ქალი პრეზიდენტები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
როტა ონორიო

**როტა ონორიო** (დ. 26 ოქტომბერი, 1919 — გ.  14 სექტემბერი, 2004) — კირიბატის სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე. ქვეყნის პარლამენტის თავმჯდომარე (1979-1982 წწ.). ქვეყნის პირველი პრეზიდენტის უფლებამოსილების ვადის გასვლის შემდეგ 1982-1983 წლებში ასრულებდა ქვეყნის პრეზიდენტის მოვალეობას. მის შემდეგ კვლავ იერემია ტაბაი უბრუნდება პრეზიდენტის თანამდებობას.

მისი ქალიშვილი ტეიმა ონორიო კირიბატის ვიცე-პრეზიდენტია 2003 წლიდან.

## იხილეთ აგრეთვე
* კირიბატის პრეზიდენტი

## რესურსები ინტერნეტში
* კირიბატის რესპუბლიკა

კატეგორია:კირიბატის პრეზიდენტები
კატეგორია:დაბადებული 1919
კატეგორია:დაბადებული 26 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 14 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2004
კატეგორია:ბრიტანეთის იმპერიის ორდენის წევრები
არჩილ ქიქოძე

**არჩილ ქიქოძე**  (დ. 9 ივლისი 1972, თბილისი, საქართველოს სსრ) — ქართველი მწერალი, ფოტოგრაფი და მოგზაური.

## ბიოგრაფია 
არჩილ ქიქოძე დაიბადა 1972 წლის 9 ივლისს, თბილისში. 1989 წელს დაამთავრა თბილისის მესამე ექსპერიმენტული სკოლა. 1989 წლიდან 1992 წლამდე სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერისტეტის აღმოსავლეთმცოდნეობის ფაკულტეტზე, 1992 წლიდან სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო თეატრისა და კინოს ინსტიტუტში ჯერ კონოსაოპერატორო, შემდეგ კი კინოდრამატურგიის ფაკულტეტზე, რომელიც დაამთავრა 1999 წელს. 1991-1994 წლებში იყო სამაშველო სამსახურ “სანთელის” წევრი და მონაწილეობას იღებდა სამთო სამაშველო ოპერაციებში. გატაცებული იყო ალპინიზმით. 21 წლის ასაკიდან დაკავებულია ლიტერატურული მოღვაწეობით.

არჩილ ქიქოძის მოთხრობები, ესსეები, სტატიები და ფოტოები უკანასკნელი ათი წელია იბეჭდება ქართულ ჟურნალებში და ლიტერატურულ პერიოდიკაში. არის შვეიცარიაში გამოსული ორი ბროშურის ავტორი სვანეთსა და ხევის შესახებ და გარემოს დაცვის სამინისტროს დაკვეთით დაწერილი აქვს ტურისტული გზამკვლევი თუშეთის ეროვნული პარკის და ლაგოდეხის ნაკრძალის შესახებ.

## გამოცემები 
* „ბიჭები“ - მოთხრობების კრებული (1996)
* „ირემი და ლიმონათი“ - მოთხრობების კრებული (2002)
* „სოფელ ქვეყანა“ - მოთხრობების კრებული (2006)
* „მყუდრო“ - მოთხრობების კრებული (2008) - გამომცემლობა „საარი“
* „ამანათი“ - მოთხრობების კრებული (2011) - გამომცემლობა „პალიტრა L“
* „ესეები“ - დოკუმენტური პროზა (2012) - გამომცემლობა „სიესტა“
* „ჩიტის და კაცის ამბავი“ - მოთხრობების კრებული (2013) - გამომცემლობა „სიესტა“
* „საქართველო“ - ტექსტი ფოტოალბომისთვის (2014) - „ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობა“
* „სამხრეთული სპილო“ - რომანი (2016) - „ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობა“
*„ნორვეგიული დღიური“, დოკუმენტური პროზა, (2020), „ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობა
* „ხვლიკი საფლავის ქვაზე“ - რომანი (2021) - „ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობა"
* „ინდოეთის დღიური“ - ესეისტიკა / დოკუმენტური პროზა (2023), „ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობა"
* „პერუს დღიური“ - ესეისტიკა / დოკუმენტური პროზა (2025), „ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობა"

## ჯილდოები 
* პრიზი საუკეთესო დებიუტისთვის თბილისის წიგნის ბაზრობაზე, კრებულისთვის “ირემი და ლიმონათი” (2002)
* ლიტერატურული პრემია “გალა” ნომინაციაში წლის წიგნი, კრებულისთვის “მყუდრო” (2009)
* ლიტერატურული პრემია "საბა" ნომინაციაში წლის საუკეთესო მოთხრობების კრებული, წიგნისათვის "ჩიტის და კაცის ამბავი" (2014)
* ლიტერატურული პრემია "ლიტერა" ნომინაციაში წლის საუკეთესო რომანი, წიგნისათვის "სამხრეთული სპილო" (2017)
* ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის ლიტერატურული პრემია წლის საუკეთესო რომანისათვის "სამხრეთული სპილო" (2017)

## კინოსცენარი 
* კახეთის მატარებელი (სცენარის თანაავტორი) – რეჟისორი ლალი კიკნაველიძე, 2018 წ.

## კინო როლები 
* შემთხვევითი პაემნები (2013) (რეჟ. ლევან კოღუაშვილი) - ივას როლში.

## რესურსები ინტერნეტში 
* არჩილ ქიქოძე – ლოთები
* არჩილ ქიქოძე - მურტალი ქართველები 
* სამოველი
* არჩილ ქიქოძე: მიყვარს ლიტერატურა, რომელიც ამბავს ჰყვება

## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი მწერლები
კატეგორია:დაბადებული 1972
კატეგორია:საბას პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:გალას პრემიის ლაურეატები
უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის ჰიმნი

**უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის ჰიმნი** — გერმანელი კომპოზიტორის გეორგ ფრიდრიხ ჰენდელის (1685–1759) ნაწარმოების – „მღვდელი ცადოკის“ (Zadok the Priest, 1727 წელი) არანჟირებული ვერსია. არანჟირების ავტორია ბრიტანელი კომპოზიტორი ტონი ბრიტენი (ტექსტიც მასვე ეკუთვნის). კომპოზიციის შექმნის თარიღია 1992 წელი. ჰიმნს ასრულებს ლონდონის „St. Martin’s in the Fields“–ის ტაძრის აკადემიური ქორო, ხოლო მუსიკალურად აფორმებს სამეფო ფილარმონიული ორკესტრი (Royal Philharmonic Orchestra). კომპოზიციის ორიგინალი ვერსია არასოდეს გამოშვებულა, როგორც კომერციული პროდუქტი.

ჩემპიონთა ლიგის ემბლემასთან ერთად, ჰიმნსაც აქვს რამდენიმე ინტერპრეტირებული ვარიანტი. ესენია: მოკლე ვერსია, რომელიც სრულდება უშუალოდ საფეხბურთო მატჩების დაწყებამდე, ელექტრონული ვერსია, ინსტრუმენტალური ვერსია და სხვა.

ჰიმნის სრული ვარიანტი სამწუთიანია. იგი შედგება ორი პატარა კუპლეტისგან და რეფრენისგან. ჰიმნი უეფას 3 ოფიციალურ ენაზე სრულდება: ფრანგულად, გერმანულად და ინგლისურად.

## ორიგინალი 
:Ce sont les meilleures équipes Sie sind die allerbesten Mannschaften The main event!

:Die Meister Die Besten Les Grandes Équipes The Champions!

:Une grande réunion Eine große sportliche Veranstaltung The main event!

:Ils sont les meilleurs Sie sind die Besten These are the champions!

:Die Meister Die Besten Les Grandes Équipes The Champions!

:Die Meister Die Besten Les Grandes Équipes The Champions!

## ქართული თარგმანი 
:„ესენი საუკეთესო გუნდებია, (ფრანგ) ესენი საუკეთესო გუნდებია, (გერმ) მთავარიმოვლენა! (ინგ)

:ჩემპიონები, (გერმ) საუკეთესონი, (გერმ) დიდებული გუნდები, (ფრანგ) ჩემპიონები! (ინგ)

:დიდი ჯახი, (ფრანგ) დიდი სპორტული მოვლენა, (გერმ) მთავარი მოვლენა! (ინგ)

:ესენი საუკეთესონი არიან, (ფრანგ) ესენი საუკეთესონი არიან, (გერმ) ესენი ჩემპიონები არიან! (ინგ)

:ჩემპიონები, (გერმ) საუკეთესონი, (გერმ) დიდებული გუნდები, (ფრანგ) ჩემპიონები! (ინგ)

:ჩემპიონები, (გერმ) საუკეთესონი, (გერმ) დიდებული გუნდები, (ფრანგ) ჩემპიონები! (ინგ)

## რესურსები ინტერნეტში 
* უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის ჰიმნი. უეფა-ს ოფიციალური საიტი.

## სქოლიო 
ჰიმნი
კატეგორია:ჰიმნები
იერემია ტაბაი

**იერემია ტაბაი** (; დ. 1950) — კირიბატის პირველი პრეზიდენტი. 

1978 -1979 წლებში გილბერტის კუნძულების ბრიტანული კოლონიის მთავარი მინისტრი. 1979-1991 წლებში ეკავა პრეზიდენტის თანამდებობა. ხელისუფლებას ჩამოშორდა დროებით 1982-1983 წლებში და მის მოვალეობას ასრულებდა როტა ონორიო. 1991 წელს ხელისუფლებიდან წასვლის შემდეგ 1992-1998 წლებში იყო წყნაროკეანური ფორუმის  გენერალური მდივანი. ფლობდა კირიბატში პირველ გაზეთს „*Kiribati Newstar*“, ასევე რადიოკომპანიას *„New Air FM“* .

## იხილეთ აგრეთვე
* კირიბატის პრეზიდენტი

## რესურსები ინტერნეტში
*ინფორმაცია საიტზე Worldstatesmen.org

## სქოლიო
კატეგორია:კირიბატის პრეზიდენტები
კატეგორია:დაბადებული 1950
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
თურისაზი

framed|თურისაზი
**თურისაზი** (Þ) — გერმანული უფროსი ფუთარქის მესამე რუნის ხელოვნურად აღდგენილი სახელწოდება.

ისლანდიურ ანბანში იგი დღემდე შემორჩა ასობგერა þ-ის სახით („თორნ“) და შეესაბამება ინგლისურ *th*-ს. აღნიშნავს თურსს — გიგანტს.

## კოდირება 
## რესურსები ინტერნეტში 
* The Elder Futhark // Arild Hauge's Runic site 
* ბმულები პროფესიონალურ რესურსებზე რუნების შესახებ // runic-dictionary.nottingham.ac.uk 
* საიტი, რომელიც ეძღვნება სკანდინავიურ-ისლანდიურ კულტურასა და ისტორიას // norroen.info 

კატეგორია:რუნები
ტეატაო ტეანაკი

**ტეატაო ტეანაკი** (; დ. 1936 — გ. 11 ოქტომბერი, 2016) — კირიბატის სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე. ქვეყნის პრეზიდენტი 1991–1994 წლებში. კირიბატის ეროვნული პროგრესული პარტიის წევრი. 

პოლიტიკური ექსპერტების მოსაზრებებით იგი იყო ყოფილი პრეზიდენტის იერემია ტაბაის მარიონეტი. 1994 წელს დამარცხდა საპრეზიდენტ არჩევნებში, თუმცა პარტიის მეთაურად კვლავ რჩებოდა. 

გარდაიცვალა 2016 წლის 11 ოქტომბერს გულის შეტევის შედეგად . 

## იხილეთ აგრეთვე
* კირიბატის პრეზიდენტი

## ლიტერატურა 
*Lentz, Harris M., III. Heads of State and Governments". Jefferson, NC:McFarland & Company, Inc. 1994. ISBN 0-89950-926-6.

## რესურსები ინტერნეტში
* კირიბატის რესპუბლიკა

## სქოლიო
კატეგორია:კირიბატის პრეზიდენტები
კატეგორია:დაბადებული 1936
კატეგორია:გარდაცვლილი   11 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2016
კატეგორია:კირიბატის ვიცე-პრეზიდენტები
ჟენერალ-კარნეირუ

**ჟენერალ-კარნეირუ** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 343 მეტრზე. მიეკუთვნება მატუ-გროსუს შტატის სამხრეთ-აღმოსავლეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ტეზორუს შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 5 027 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 1,32 კმ²-ზე. ფართობი 3 794 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* მატუ-გროსუ
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
* *Estimativas da população para 1º de julho de 2009*
* [*Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil*](http://www.pnud.org.br/atlas/ranking/IDH-M%2091%2000%20Ranking%20decrescente%20(pelos%20dados%20de%202000).htm) 

კატეგორია:მატუ-გროსუს შტატის მუნიციპალიტეტები
ფეჰუ

**ფეჰუ** ან ფეუ (ᚠ) — გერმანული უფროსი ფუთარქის პირველი რუნა და პირველი ატის, რომელიც ეძღვნება ნაყოფიერების ღმერთ ფრეირსა და სიყვარულს ქალღმერთ ფრეიას, პირველი რუნა. რუნის სახელწოდება აღნიშნავს საქონელს, როგორც კეთილდღეობის, სიმდიდრის და აყვავების სიმბოლოს.

## კოდირება 
## საინტერესო ფაქტები 
* თამაშში „Lineage 2“ ერთ-ერთ სათამაშო კლასს ეწოდება ჯაფოქარი ფეო, რომლის სიმბოლოც არის რუნა ფეჰუ.
* გენდალფი (ბეჭდების მბრძანებელი; ჰობიტი) ხელს სწორედ ამ ნიშნით აწერდა.
* თამაშში „ROME II: TOTAL WAR“ რუნა ფეჰუ წარმოდგენილია გერმანული კულტურის სიმბოლოდ.

## რესურსები ინტერნეტში 
* The Elder Futhark // Arild Hauge's Runic site 
* ბმულები პროფესიონალურ რესურსებზე რუნების შესახებ // runic-dictionary.nottingham.ac.uk 
* საიტი, რომელიც ეძღვნება სკანდინავიურ-ისლანდიურ კულტურასა და ისტორიას // norse.ulver.com 

კატეგორია:რუნები
ატა ტეაოტაი

**ატა ტეაოტაი** () — კირიბატის სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე. ქვეყნის პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებელი 1994 წელს 28 მაისიდან 1 ოქტომბრამდე. პრეზიდენტის მოვალეობას ასრულებდა ტეატაო ტეანაკის ვადის ამოწურვის შემდეგ (მისი წინამორბედიც მოვალეობის შემსრულებელი იყო რამდენიმე დღით), რადგანაც იყო ქვეყნის პარლამენტის თავმჯდომარე.

## იხილეთ აგრეთვე
* კირიბატის პრეზიდენტი

## რესურსები ინტერნეტში
* კირიბატის რესპუბლიკა
* Chronology of Kiribati

კატეგორია:კირიბატის პრეზიდენტები
კატეგორია:კირიბატის პარლამენტის თავმჯდომარეები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ტებურორო ტიტო

**ტებურორო ტიტო** (; დ.1950) — კირიბატის სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე. ქვეყნის პრეზიდენტი 1994-2003 წლებში. თანამდებობაზე აირჩიეს 3-ჯერ. პირველად აირჩიეს 1994  წელს, მეორე 1998 წელს, ხოლო მესამედ 2003 წელს, როდესაც აიღო ხმების 50,17 %. მესამედ არჩევიდან 3 თვეში პარლამენტმა მას იმპიჩმენტი გამოუცხადა. ერთ-ერთი მიზეზი იყო ბიუჯეტის ხარჯზე ფრანგული ავიაკომპანიისათვის იჯარის გაგრძელება.

1995 წელს მან თარიღის შეცვლის ხაზი გადაწია, რომლის შედეგადაც კუნძული კოროლაინი გახდა დედამიწაზე პირველი დასახლებული ტერიტორია, რომელიც შეეგება ახალ ათასწლეულს. 

## იხილეთ აგრეთვე
* კირიბატის პრეზიდენტი

## რესურსები ინტერნეტში
* UN-Rede am 10. Mai 2002 
* Bilder der Milleniumfeier 

კატეგორია:კირიბატის პრეზიდენტები
კატეგორია:დაბადებული 1950
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ეგვიპტის მეცხრე დინასტია

**ეგვიპტის მეცხრე დინასტია** — ძველი ეგვიპტის სამეფო დინასტია. მისი წევრები ეგვიპტეს ძვ. წ. 2160 წლიდან მართავდნენ, მათი მმართველობა ძვ. წ. 2130 წელს დასრულდა, მათ შემდეგ ეგვიპტეს მეათე დინასტია მართავდა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ეგვიპტის მეცხრე დინასტია

09
კატეგორია:ეგვიპტის მეცხრე დინასტია
ტიონ ოტანგი

**ტიონ ოტანგი** () — კირიბატის სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე. ქვეყნის პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებელი  2003 წლის 24 მარტიდან 10 ივლისამდე. 2003 წელს პარლამენტმა იმპიჩმენტი გამოუცხადა მოქედ პრეზიდენტს და მის ნაცვლად როგორც პარლამენტის თავმჯდომარე, მოვალეობის შესრულება სწორედ ტიონ ოტანგს დაევალა. 2003 წლის 10 ივლისს ახლადარჩეულმა პრეზიდენტმა ანოტე ტონგმა  შეცვალა თანამდებობაზე.

## იხილეთ აგრეთვე
* კირიბატის პრეზიდენტი

## რესურსები ინტერნეტში
* Chronology of Kiribati

კატეგორია:კირიბატის პრეზიდენტები
კატეგორია:კირიბატის პარლამენტის თავმჯდომარეები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
მამია ალასანია

მინი|მამია ალასანია
**მამია ალასანია** (დ. 6 მაისი, 1943, ანაკლია — გ. 27 სექტემბერი, 1993, სოხუმი) — ქართველი საქართველოს უშიშროების პოლკოვნიკი, სამხრეთ ოსეთის ავტონომიური ოლქის სახელმწიფო უშიშროების კომიტეტის განყოფილების უფროსი (30 სექტემბერი, 1986 – 1 ნოემბერი, 1988 წ.). საქართველოს ეროვნული გმირი.

## ბიოგრაფია 
1943 წლის 6 მაისს ზუგდიდის რაიონის სოფელ ანაკლიაში, გიორგობის დღეს დაიბადა მამია ალასანია. იმავე წელს ალასანიების ოჯახი ზუგდიდში გადასახლდა. მამია ალასანიამ 1961 წელს ზუგდიდის №1 საშუალო სკოლა ოქროს მედალზე დაამთავრა.

მან სწავლა განაგრძო საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ენერგეტიკის ფაკულტეტზე, რომლის დამთავრების შემდეგ ისევ ზუგდიდში დაბრუნდა. იგი ექვსი თვის განმავლობაში მუშაობდა ზუგდიდის ენგურქაღალდკომბინატში ინჟინრად, ვიდრე არ გაემგზავრა მოსკოვში 1967 წელს, რათა მოსკოვის უშიშროების კომიტეტის უმაღლესი სკოლის სტუდენტი გამხდარიყო. 1970 წელს, სკოლის დამთავრების შემდეგ, მამია ალასანია მუშაობას შეუდგა ბათუმში აჭარის უშიშროების კომიტეტის სისტემაში. ბათუმში მუშაობის პერიოდში მამია ალასანია დაოჯახდა.

მამია ალასანია 1974 წლიდან სამუშაოდ თბილისში უშიშროების კომიტეტის ცენტრალურ აპარატში გადავიდა და სხვადასხვა ხელმძღვანელ თანამდებობებზე მუშაობდა, მოგვიანებით კი სამხრეთ ოსეთის ავტონომიური ოლქის უშიშროების კომიტეტის უფროსი გახდა.

1980-81 წლებში ორჯერ, 6 და 9 თვით, ოპერატიული დავალებით მივლინებულ იქნა ავღანეთში.

საქართველოს დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ ხდება ეროვნული უშიშროების სამსახურის ჩამოყალიბება საინფორმაციო სადაზვერვო ბიუროდ, რომლის შექმნისთანავე მამია ალასანია ბიუროს უფროსის მოადგილედ დაინიშნა. 1992-93 წლებში იგი სპეციალური დავალებით, კონკრეტულად კი სამოქალაქო დაპირისპირების აღმოფხვრის მიზნით, გაგზავნეს სამეგრელოს რეგიონში.

შემდეგ იყო ომი აფხაზეთში. 1993 წლის 27 სექტემბერს, ქალაქ სოხუმში სეპარატისტებმა ორმოცდაათი წლის მამია ალასანია მოკლეს.

2017 წლის ოქტომბერში მამია ალასანიას ნეშტი იდენტიფიცირებულ იქნა და სამხედრო პატივით დაიკრძალა თბილისში..
## ჯილდოები, პრემიები და პრიზები
* 2018:  საქართველოს ეროვნული გმირი (გარდაცვალების შემდეგ)

## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1943
კატეგორია:გარდაცვლილი 1993
კატეგორია:ქართველი გენერლები
კატეგორია:აფხაზეთის ომის მონაწილეები
კატეგორია:დაბადებული 6 მაისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 27 სექტემბერი
კატეგორია:საქართველოს ეროვნული გმირები
კატეგორია:საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ზუგდიდის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
მამია
მითრიდატე I (პონტო)

**მითრიდატე I** — პონტოს მეფე. მითრიდატე I პონტოს სამეფოს პირველ მეფედ ითვლება, მისი მმართველობა დაიწყო ძვ. წ. 302 წელს და დასრულდა ძვ. წ. 266 ან ძვ. წ. 265 წელს, მის შემდეგ პონტოს სამეფო ტახტზე არიობარზანი ავიდა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* პონტოს მეფეების სია 

კატეგორია:პონტოს მეფეები
კატეგორია:დაბადების წელი უცნობია
მითრიდატე III (პონტო)

**მითრიდატე III** — პონტოს სამეფოს მეფე. მითრიდატე III სამეფო ტახტზე მითრიდატე II-ის შემდეგ ავიდა, მისი მმართველობა დაიწყო 220 წელს და დასრულდა ძვ. წ. 185 წელს, მის შემდეგ პონტოს სამეფო ტახტზე ფარნაკე I ავიდა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* პონტოს მეფეების სია 

კატეგორია:პონტოს მეფეები
ტეკირეე ტამუერა

**ტეკირეე ტამუერა** (; დ. 16 თებერვალი, 1940) — კირიბატის სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე. ქვეყნის პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებელი 1994 წელს. პრეზიდენტის მოვალეობას ასრულებდა ტეატაო ტეანაკის ვადის ამოწურვის შემდეგ. 1998-2002 წლებში ქვეყნის პარლამენტის თავჯდომარეა.

## იხილეთ აგრეთვე
* კირიბატის პრეზიდენტი

## რესურსები ინტერნეტში
* კირიბატის რესპუბლიკა
* Chronology of Kiribati

კატეგორია:კირიბატის პრეზიდენტები
კატეგორია:კირიბატის პარლამენტის თავმჯდომარეები
კატეგორია:დაბადებული 1940
კატეგორია:დაბადებული 16 თებერვალი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
პოლემონ I

**პოლემონ I** (დ. ძვ. წ. 65 — გ. ძვ. წ. 8) — პონტოს სამეფოს მეფე. პოლემონ I სამეფო ტახტზე არშაკის შემდეგ ავიდა, მისი მმართველობა დაიწყო ძვ. წ. 37 წელს. ძვ. წ. 14 წელს გახდა ბოსფორის სამეფოს მეფე. იყო რომის ქვეშევრდომი. მის შემდეგ პონტოს სამეფო ტახტზე პითოდორიდა ავიდა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* პონტოს მეფეების სია 
* პონტოს მეფეების სია 

კატეგორია:პონტოს მეფეები
კატეგორია:დაბადებული ძვ. წ. 65
კატეგორია:გარდაცვლილი ძვ. წ. 8
კატეგორია:დაბადების წელი უცნობია
პითოდორიდა

**პითოდორიდა** () — პონტოს სამეფოს დედოფალი. პითოდორიდა სამეფო ტახტზე პოლემონ I-ის შემდეგ ავიდა, მისი მმართველობა დაიწყო ძვ. წ. 8 წელს და დასრულდა ახ. წ. 38 წელს, მის შემდეგ პონტოს სამეფო ტახტზე პოლემონ II ავიდა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* პონტოს მეფეების სია 
* პონტოს მეფეების სია 

კატეგორია:პონტოს მეფეები
ჰიპოტენუზა

მინიატიურა|ჰიპოტენუზა მართკუთხა სამკუთხედში
**ჰიპოტენუზა** () — მართკუთხა სამკუთხედის გვერდი, რომელიც მდებარეობს მართი კუთხის პირდაპირ. ჰიპოტენუზა მართკუთხა სამკუთხედის უდიდესი გვერდია.

## პითაგორას თეორემა
პითაგორას თეორემის მიხედვით, მართკუთხა სამკუთხედში ჰიპოტენუზის სიდიდე გამოითვლება ფორმულით:

:c = \sqrt{a^2 + b^2}.

სადაც, c ჰიპოტენუზის სიგრძეა, ხოლო a და b მისი კათეტები.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ტრიგონომეტრია
კატეგორია:სამკუთხედის გეომეტრია
ჰიპოსტაზირება

**ჰიპოსტაზირება** ( — არსება, სუბსტანცია) — შემეცნების პროცესში, საგნით ცალკეული თვისებებისათვის, მხარეებისათვის დამოუკიდებელი არსებობის მინიჭება. იგი დამახასიათებელია იდეალისტური ფილოსოფიისათვის, კერძოდ რეალიზმისათვის, რომელიც ზოგადს წყვეტს ერთეულისაგან და დამოუკიდებელ სუბსტანციად აღიარებს.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ფილოსოფია
კატეგორია:რელიგია
პოლემონ II

**პოლემონ II** — პონტოს სამეფოს მეფე. პოლემონ II სამეფო ტახტზე პითოდორიდას შემდეგ ავიდა, მისი მმართველობა დაიწყო 38 წელს და დასრულდა 64 წელს.

## რესურსები ინტერნეტში 
* პონტოს მეფეების სია 
* პონტოს მეფეების სია 

კატეგორია:პონტოს მეფეები
კატეგორია:დაბადების წელი უცნობია
კლაუდიო პისარო

**კლაუდიო პისარო** (; დ. 3 ოქტომბერი, 1978, კალიაო) — პერუელი ფეხბურთელი, თამაშობდა თავდამსხმელის პოზიციაზე. ოთხი კოპა ამერიკის (1999, 2004, 2007, 2015) მონაწილე პერუს ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში. 

## კარიერა
2010 წლიდან 2019 წლამდე ბუნდესლიგის ისტორიაში საუკეთესო უცხოელი ბომბარდირი იყო. 2010 წელს გახდა ევროპის ლიგის ბომბარდირი. ბუნდესლიგაში ჩატარებული აქვს უცხოელისთვის რეკორდული 490 მატჩი.

„ბაიერნის“ შემადგენლობაში პისარო გერმანიის ექვსგზის ჩემპიონი, გერმანიის თასის ხუთგზის მფლობელი, გერმანიის სუპერთასის, გერმანიის ლიგის თასის მფლობელი და საკონტინენტთაშორისო თასის მფლობელი გახდა. ამას გარდა, „ბაიერნთან“ ერთად მოიგო უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა, უეფა-ს სუპერთასი და ფიფა-ს საკლუბო მსოფლიო ჩემპიონატი.

ასევე გერმანიის თასის მფლობელი, ბრემენის „ვერდერის“ შემადგენლობაში.

## მიღწევები
; ბაიერნი
* ბუნდესლიგა: 2002–03, 2004–05, 2005–06, 2012–13, 2013–14, 2014–15
* გერმანიის თასი: 2002–03, 2004–05, 2005–06, 2012–13, 2013–14
* გერმანიის სუპერთასი: 2012
* ჩემპიონთა ლიგა: 2012-13
* უეფა-ს სუპერთასი: 2013
* საკონტინენტთაშორისო თასი: 2001
* ფიფა-ს საკლუბო მსოფლიო ჩემპიონატი: 2013

; ვერდერი 
* გერმანიის თასი: 2008-09

## რესურსები ინტერნეტში 
*
*
*

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 3 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1978
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:მიუნხენის ბაიერნის ფეხბურთელები
კატეგორია:ჩელსის ფეხბურთელები
კატეგორია:კიოლნის ფეხბურთელები
კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ბრემენის ვერდერის ფეხბურთელები
კატეგორია:უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები
კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:1999 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები
კატეგორია:2004 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები
კატეგორია:2007 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები
კატეგორია:2015 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები
აბუ ლ-ფათჰ-ხანი

**აბოლ ფაზ ხანი** (; დ. 1755 — გ. 1787) — სპარსეთის შაჰი ზენდების დინასტიიდან. აბოლ ფაზ ხანი სამეფო ტახტზე მუჰამედ ალი ხანის შემდეგ ავიდა, მისი მმართველობა დაიწყო 1779 წელს და დასრულდა 1779 წელს, მის შემდეგ სპარსეთის სამეფო ტახტზე სადიქ ხანი ავიდა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ზენდების (ენციკლოპედია ირანიკა)
* ირანის ისტორია: ზენდების დინასტია

კატეგორია:სპარსეთის მონარქები
კატეგორია:ზენდების დინასტიის შაჰები
კვების ჯაჭვი

მარჯვნივ|მინი
**კვების ჯაჭვი** — ხაზოვანი სისტემა ერთმანეთთან დაკავშირებულ კვებით ქსელში. დაწყებული პროდუცენტებიდან (როგორიცაა ბალახები ან ხეები), დამთავრებული რედუცენტებით (მაგ. სოკოები და ბაქტერიები. კვების ჯაჭვი გვიჩვენებს, თუ რამდენად არიან ორგანიზმები ერთმანეზე დამოკიდებულნი იმის მიხედვით, თუ რას ჭამენ ისინი. კვების ჯაჭვი პირველად შეისწავლა აფრიკულ - არაბული წარმოშობის მეცნიერმა ალ-ჯაჰიზმა IX საუკუნეში. მოგვიანებით უფრო ცნობილი გახდა 1927 წლის ჩარლზ ელტონის წიგნში, ამავე ნაწარმოებში საუბარი იყო საკვები ქსელის მნიშვნელობაზე.

## სქოლიო
კატეგორია:ბიოლოგია
კატეგორია:კვების ეკოლოგია
ზაკი ხანი

**ზაკი ხანი** — სპარსეთის სამეფო ტახტის პრეტენდენტი ზენდების დინასტიიდან, ასევე სამხედრო მეთური. ზაკი ხანი ოფიციალურად არასდროს გამხდარა სპარსეტის შაჰი, მან ნახევრაძმის ქერიმ ხანის გარდაცვალების შემდეგ შეძლო ძალაუფლების ხელში ჩაგდება, თუმცა მცირე ხნით, მისმა მმართველობამ მხოლოდ სამ თვეს გასატანა, მისი მმართველობა დაიწყო 1779 წელს. გარდაიცვალა ამავე წელს რითაც დასრულდა კიდეც მისი მმართველობა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ზენდების (ენციკლოპედია ირანიკა)
* ირანის ისტორია: ზენდების დინასტია

კატეგორია:სპარსეთის მონარქები
კატეგორია:ზენდების დინასტიის შაჰები
ჰიპონაქტი

**ჰიპონაქტი** (; ძვ. წ. VI საუკუნე) — ბერძენი პოეტი, ლირიკოსი, იამბოგრაფოსი. ცხოვრობდა და მოღვაწეობდა ეფესოში. ჰიპონაქტმა იამბოგრაფიას მისცა რეალისტური მიმართულება, დაამკვიდრა ახალი საზომი, ე. წ. ქოლიამბი ანუ „კოჭლი იამბი“, შემოიღო პაროდიის ჟანრი, ჩვენამდე მოღწეულია მისი იამბური ლექსების ფრაგმენტები.

## ლიტერატურა 
## სქოლიო 
კატეგორია:ძველი ბერძენი პოეტები
კატეგორია:ძვ. წ. VI საუკუნის ბერძნები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:დაბადების წელი უცნობია
კატეგორია:გარდაცვალების წელი უცნობია
ჰიპონასტია

**ჰიპონასტია** — ფოთლის, გვირგვინის ფურცლის, ჯამის ფოთლის და მცენარის სხვა ორგანოს ქვედა მხარის უფრო სწრაფი ზრდა ზედა მხარესთან შედარებით, რის შედეგადაც ორგანო იღუნება ზევით. ჰიპონასტია შეიძლება გამოწვეული იყოს ორგანოს ასაკით (მაგ., ყვავილის ნორჩი კოკრები დახურული რჩება ჰიპონასტიის წყალობით, რომელიც უფრო გვიან ეპინასტიით იცვლება და ყვავილი იშლება), აგრეთვე გარემოს პირობების ცვლითაც (მაგ., მოღრუბლულ, ნესტიან და ცივ ამინდში ზოგჯერ მიმდინარეობს ყვავილსაფრის ჰიპონასტია და ყვავილი იხურება).

## ლიტერატურა
კატეგორია:ბიოლოგია
ჰირაცუკა

) — ქალაქი იაპონიაში, კუნძულ ჰონსიუზე, კანაგავის პრეფექტურაში.

## ლიტერატურა
კატეგორია:იაპონიის ქალაქები
ლუთფ ალი-ხანი

**ლუთფ ალი-ხანი** — სპარსეთის შაჰი ზენდების დინასტიიდან. ლუთფ ალი-ხანი სამეფო ტახტზე საიდ მურად ხანის შემდეგ ავიდა, მისი მმართველობა დაიწყო 1789 წელს და დასრულდა 1794 წელს, მის შემდეგ სპარსეთის სამეფო ტახტზე აღა-მაჰმად-ხანი ავიდა, რითაც ზენდების დინასტიის მმართველობა დასრულდა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ზენდების (ენციკლოპედია ირანიკა)
* ირანის ისტორია: ზენდების დინასტია

კატეგორია:სპარსეთის მონარქები
კატეგორია:ზენდების დინასტიის შაჰები
ესტერგომი

**ესტერგომი** (, ) — ქალაქი ჩრდოლოეთ უნგრეთში. მდებარეობს სლოვაკეთის საზღვარზე და შედის კომარომ-ესტერგომის მედიეს შემადგენლობაში. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 28 412 ადამიანს შეადგენდა. მისი ფართობი 100.35 კმ²-ია. მდებარეობს 46 კილომეტრში ქვეყნის დედაქალაქ ბუდაპეშტიდან. ქალაქი არის მდინარე დუნაის სანაპიროზე. ესტერგომს ჰყავს მერი და მისი მერი არის ეტელკა რომანეკი.

ქალაქი ესტერგომი დაარსებულია 972 წელს. იგი უნგრეთის სამეფოს დედაქალაქი იყო 972-1249 წლებში, სანამ ბელა IV დედაქალაქს ბუდაში გადაიტანდა.

## იხილეთ აგრეთვე 
* კომარომ-ესტერგომის მედიე

## რესურსები ინტერნეტში 
* Aerial photography: Esztergom (Part 1) (Part 2)
* Home Page of Esztergom
* Basilica of Esztergom
* The Organ of The Esztergom Cathedral
* Keresztény Múzeum (Christian Museum)
* Szeretgom.hu - Online community portal, news, politics and cultural events in Esztergom  

კატეგორია:უნგრეთის ქალაქები
ქერიმ-ხანი

**ქერიმ-ხან ზენდი** () — სპარსეთის შაჰი ზენდების დინასტიიდან. ქერიმ-ხანი ზენდების დინასტიის დამაარსებლად ითვლება, მისი მმართველობა დაიწყო 1750 წელს და დასრულდა 1779 წელს, მის შემდეგ სპარსეთის სამეფო ტახტზე მუჰამედ ალი ხანი ავიდა.

## ლიტერატურა
*შენგელია ლ., „ირანი ქერიმ-ხან ზენდის დროს“, თბ., 1973

## რესურსები ინტერნეტში 
* ზენდების (ენციკლოპედია ირანიკა)
* ირანის ისტორია: ზენდების დინასტია

კატეგორია:სპარსეთის მონარქები
კატეგორია:ზენდების დინასტიის შაჰები
კატეგორია:ტუბერკულოზით გარდაცვლილები
საფუარები

**საფუარები** — ევკარიოტი მიკროორგანიზმები, მიეკუთვნებიან სოკოების ოჯახს. აღმოჩენილია მისი დაახლოებით 1 500 სახეობა, რაც მთელი სოკოების 1%-ს წარმოადგენს. საფუარების ძირითადი ნაწილი ერთუჯრედიანია, თუმცა გვხვდება მრავალუჯრედიანებიც. საფუარების ზომა დამოკიდებულია სახეობაზე და საცხოვრებელ გარემოზე. ძირითადად მათი ზომები 3-4 მკმ-იდან 40 მკმ-მდე მერყეობს. საფუარების უმრავლესობა უსქესოდ, მიტოზის საშუალებით მრავლდება.
## გამოყენება
საფუარები საკუთარი სასარგებლო თვისებების გამო ადრეულ ეპოქაშივე გამოიყენებოდა სხვადასხვა მიმართულებით. მაგალითად მას დღესაც იყენებენ პურისა და ლუდის წარმოებაში. აქტიურად გამოიყენება მეღვინეობაშიც.

## სქოლიო
კატეგორია:სოკოები
სისგენდერი

**სისგენდერი** () — ადამიანი, რომლის გენდერული იდენტობა ემთხვევა დაბადებისას მინიჭებული სქესის შესაბამის გენდერულ როლს. სისტემაში, სადაც ფიქსირებული როლები პირდაპირ მიბმულია ბიოლოგიურ სქესთან, ძნელია გენდერული თვითგამოხატვის ალტერნატიულ გზებს მიმართო. ბევრი ადამიანი გაცნობიერებულად ებრძვის ბინარულ კატეგორიებს და აპროტესტებს მიდგომას, რომელიც სქესს წარმოაჩენს ბედისწერად და როლად, რომელსაც ვერსად გაექცევი. სხვებისთვის ტრანსგრესია არის იმის დასტური, რომ გენდერული იდენტობა ინდივიდის საკუთრებაა და არა სოციუმის და ყველას აქვს უფლება განსაზღვროს საკუთარი სხეული, ქცევა და გარეგნობა არსებული დეფინიციებისა და კატეგორიებისადმი მისადაგების ვალდებულების გარეშე. 

## ლიტერატურა
* სქესი, გენდერი, ორგიენტაცია გვ. 16. 

კატეგორია:ლგბტ ტერმინები
კატეგორია:ლგბტ
კატეგორია:გენდერული იდენტობა
ფარნაკე II

**ფარნაკე II** — პონტოს და ბოსფორის სამეფოს მეფე. ფარნაკე II სამეფო ტახტზე მითრიდატე VI-ის შემდეგ ავიდა, მისი მმართველობა დაიწყო ძვ. წ. 63 წელს და დასრულდა ძვ. წ. 47 წელს, მის შემდეგ პონტოს სამეფო ტახტზე დარიოსი ავიდა.

ფარნაკე იყო ცნობილი მითრიდატე VI ევპატორის ვაჟი, რომელსაც ეკუთვნოდა ბოსფორის სამეფო ძვ.წ. 108 წლიდან.  აპიანე ამბობდა, რომ მითრიდატე ვაჟებს შორის ყოველთვის გამოარჩევდა ფარნაკეს და ფიქრობდა, რომ მის ადგილს სწორედ ის დაიკავებდა.

## მმართველობის დაწყება
ძვ. წ. 63 წელს დიდი მარცხი განიცადა მითრიდატემ რომაელთა მეთაურ პომპეუსთან და ამის შემდეგ მისი სამეფო რომაელთა მმართველობის ქვეშ მოექცა. ფარნაკემ მამის წინააღმდეგ შეთქმულება მოაწყო. რომაელმა დეზერტირებმა და მეზღვაურებმა ფარნაკე მეფედ დანიშნეს. მითრიდატეს თვალწინ ჯარისკაცებმა ეკლესიიდან გამოიტანეს ღერო და ფარნაკე ამით  აკურთხეს მეფედ გვირგვინის ნაცვლად. მითრიდატემ იხილა ეს და მაშინვე თავი მოიკლა. ფარნაკმა მამის ცხედარი პომპეუსს გაუგზავნა და ბოსფორის სამეფო ხელში ჩაიგდო ფანაგორიას გარდა. 

ფარნაკე ფარულად ოცნებობდა პონტოს სამეფოს სახელმწიფოსთვის ადრინდელი სახე დაებრუნებინა. თავდაპირველად მან გაილაშქრა ფანაგორიის წინააღმდეგ და აიღო იგი. როდესაც რომში დაიწყო სამოქალაქო ომი, ფარნაკმა ხელში ჩაიგდო სინოპი და ამისის დაპყრობასაც აპირებდა, ამიტომ ბრძოლა დაიწყო რომაელი მეთაურის დომეციას წინააღმდეგ. ნიკოპოლიასთან ახლოს პატარა სომხეთში ფარნაკმა რომაელებთან შესანიშნავად იბრძოლა და უდიდესი მარცხი განიცადეს დომეციამ და მისმა მოკავშირეებმა. სამი ლეგიონიდან ორი მიწასთან გაასწორა. დომიაციამ აზიაში გადაინაცვლა, პონტო კი ფარნაკემ აითვისა. პონტოში მას ტირანული მმართველობა ჰქონდა და ცდილობდა მამამისის სტატუსი გაემაგრებინა. მან ომების საშუალებით ბევრი ქალაქი აიღო. როგორც რომაელებს, ისე პონტოს მოქალაქეებს ძარცვავდნენ. პონტოში დაბრუნებული მეფე თავს იწონებდა იმით, რომ მამამისის სამეფო უკან დაიბრუნა.

## ზელის ბრძოლა
ძვ. წ. 47 წლის  მაისში იულიუს კეისარმა დაასრულა ეგვიპტის საქმეები და ფარნაკის წინააღმდეგ წამოვიდა. მოწინააღმდეგეები ერთმანეთს შეხვდნენ პონტოს სამეფოს ქალაქ ზელაში. ფარნაკმა რომაელები აბუჩად აიგდო და თვითონვე გაანადგურა კეისრის ლეგიონები, რომელიც აშენებულია ციცაბო ფერდობზე. ბრძოლაში პონტიელები სასტიკად დამარცხდნენ, ფარნაკმა კი დროით უშველა თავს. ათას მხედართან ერთად გაიქცა სინოპში. მათ უბრძანა ცხენების მოკვლა და მათთან ერთად გემით წავიდა ყირიმში.

ფარნაკმა ყირიმში სკვითები და სარმატები შეკრიბა და მათი მეშვეობით ფეოდოსია და პანტიკაპეიონი დაიპყრო. ასანდრმა, რომელიც ფარნაკმა ბოსფორის მმართველად დააყენა მისი არყოფნის დროს, უეცრად მის წინააღმდეგ გაილაშქრა. ფარნაკის ჯარს, რომელმაც ცხენები დაკარგა, არ შეეძლოთ მათ გარეშე ბრძოლა და ამიტომ ბრძოლის ველზე დაიხოცნენ. თვითონ ფარნაკი კი  სიკვდილის ბოლო წუთამდე მამაცად იბრძოდა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* პონტოს მეფეების სია 
* პონტოს მეფეების სია 

კატეგორია:პონტოს მეფეები
კატეგორია:დაბადების წელი უცნობია
ბადაგი (ვაზის ჯიში)

**ბადაგი** — ქართული აბორიგენული ვარდისფერყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში გურიიდან.

## გავრცელება
ძველად იგი მაღლარების სახით იყო გავრცელებული შუა და ზემო გურიის მთისწინა სოფლებში და გავრცელების მასშტაბით არ ჩამოუვარდებოდა ჩხავერს. ბადაგისაგან ამზადებდნენ ადგილობრივი მნიშვნელობის, ოდნავ მოტკბო და ნაზ სუფრის ტიპის ღვინოებს. სოკოვანი დაავადებების გავრცელების გამო ეს ჯიში თითქმის გადაშენდა.  XX საუკუნის დასაწყისში შემორჩენილი იყო სოფელ მაკვანეთსა და მის ახლო-მახლო სოფლებში. XX საუკუნის შუა წლებში შემორჩენილი იყო რამდენიმე ძირი მაღალი ხეივნის სახით სოფელ ბაღდადში.

## ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო ან ოდნავ ოვალური ფორმის, სამნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარე დაფარულია ხშირი ნაცრისფერი შებუსვით. ყვავილი ორსქესიანია. მტევანი საშუალო ზომისაა, ცილინდრული ან ცილინდრულ-კონუსური ფორმის, ხშირად ფრთიანი, თხელია და ხშირად ახასიათებს განტოტვა. მარცვალი საშუალო ან საშუალოზე დიდია და მომრგვალო. სრულ სიმწიფეში მუქი ვარდისფერია. სქელკანიანია და საკმაოდაა დაფარული ცვილისებრი ფიფქით. რბილობი საკმაოდ წვნიანია სასიამოვნოდ ტკბილი გემოთი. 

## აგრობიოლოგიური დახასიათება
სავეგეტაციო პერიოდი კვირტის გაშლიდან სრულ სიმწიფემდე 181 დღეა. ვაზის გამოღვიძება მარტის ბოლო რიცხვებში იწყება, კვირტების გაფურჩქვნა აპრილის პირველ დეკადაში, ყვავილობა ივნისის პირველ ნახევარშია, ყურძენი შეთვალებას იწყებს აგვისტოს ბოლოს და სრულ სიმწიფეში ოქტომბრის ბოლოს შედის. ფოთოლცვენა ნოემბრის ბოლოს იწყება და დეკემბრის შუამდეა. ყურძენი ვაზზე დეკემბრის ბოლომდე ძლებს.

მტევნის საშუალო წონა 190-200 გრამია, საჰექტარო მოსავლიანობა — 7,5-8 ტონა. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 20,5-24%-ს, მჟავიანობა — 6,5-10 გ/ლ-ს.

ბადაგი საშუალო ან საშუალოზე ძლიერი ზრდისაა. მოსავლის ნიშნები მესამე წლიდან აქვს, ხოლო სრულ მსხმოიარობაში 4-5 წლიდან შედის. სუსტად უძლებს სოკოვან დაავადებებს, მაგრამ ჩხავერთან შედარებით უფრო გამძლეა, განსაკუთრებით ვაზის ჭრაქის მიმართ. კარგად ხარობს სამხრეთისკენ დასამხრეთ-დასავლეთისკენ მიმართულ ფერდობებზე წყალგამტარი ქვენიადაგით და კალციუმის კარბონატების შემცველობით.

## ღვინო
ბადაგისგან მიიღება ხარისხიანი ვარდისფერი ღვინო, კომშისებრი ელფერით. ჰარმონიული, თავისებური სპეციფიკური არომატით, საკმაოდ ალკოჰოლიანია (12,7%), გააჩნია ნორმალური მჟავიანობა და ექსტრაქტი. 

## ლიტერატურა
**უჯმაჯურიძე ლ., კაკაბაძე გ., მამასახლიშვილი ლ.,* „ქართული ვაზის ჯიშები“, თბ., 2018, გვ. 63
*

## რესურსები ინტერნეტში
*ქართული ვაზის ძველი ჯიშები
## სქოლიო
კატეგორია:გურიის ვაზის ჯიშები
კატეგორია:ვაზის ვარდისფერყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
ჰეტეროცენტრიზმი

**ჰეტეროცენტრიზმი** — იდეოლოგიური სისტემა, რომელიც ახდენს ნებისმიერი სახის არაჰეტეროსექსუალური ქცევის, იდენტობის, ურთიერთობისა თუ საზოგადოების სტიგმატიზაციას. ამასთან ერთად, ტერმინი ჰეტეროსექსიზმი ასევე ხშირად გამოიყენება ანტიჰომოსექსუალური დამოკიდებულების აღსანიშნავად.

## ლიტერატურა
* შესავალი ლგბტ ფსიქოლოგიაში[რედ.: შორენა გაბუნია, ირაკლი ვაჭარაძე; არასამთავრობო ორგანიზაცია „იდენტობა“]

კატეგორია:ლგბტ ტერმინები
კატეგორია:ლგბტ
კარლ ვილჰელმ ჰიუბნერი

**კარლ ვილჰელმ ჰიუბნერი** (; დ. 17 ივნისი, 1814, კენიგსბერგი — გ. 5 დეკემბერი, 1879, დიუსელდორფი) — გერმანელი ფერმწერი, დიუსელდორფის სკოლის წარმომადგენელი. სწავლობდა დიუსელდორფის სამხატვრო აკადემიაში ვ. შადოვთან და კ. ზონთან. ცდილობდა ჟანრული სურათებისათვის სოციალური ჟღერადობა მიეცა, მიმართავდა ყოველდღიურობის მტკივნეულ საკითხებს („გადასახლებულებთან დამშვიდობებდა“, 1846 და 1855). ჰიუბნერის ცნობილ ნამუშევარში „სილეზიელი ფეიქრები“ (1844, პაფრატის გალერეა, დიუსელდორფი) რეალისტურად ასახა მუშათა სასტიკი ექსპლუატაცია. ჰიუბნერის შემოქმედებას დიდად აფასებდა ფრიდრიხ ენგელსი.

## ფოტოგალერეა

ფაილი:Carl Wilhelm Hübner Beim Schreiber.jpg|„მწერალთან (1863)“
ფაილი:Die schlesischen Weber (1846).jpg|„სილეზიელი ფეიქრები (1846)“
ფაილი:Carl Wilhelm Hübner An der Wiege 1857.jpg|„აკვანთან (1857)“
ფაილი:Carl Wilhelm Hübner Der Liebesbrief 1873.jpg|„სასიყვარულო წერილი (1873)“
ფაილი:Carl Wilhelm Hübner Belauscht.jpg|„უსმენენ...(1874)“

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო 
კატეგორია:გერმანელი მხატვრები
კატეგორია:დაბადებული 17 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1814
კატეგორია:გარდაცვლილი 5 დეკემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1879
კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით
ჰიუზი

საკუთარი სახელი **ჰიუზი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ჰიუზი, გლენ — ინგლისელი ბას გიტარისტი
* ჰიუზი, დეივიდ ედუარდ — ინგლისელი გამომგონებელი
* ჰიუზი, ლენგსტონ — ამერიკელი მწერალი
ლამარა ქოქიაური

**ლამარა გიორგის ასული ქოქიაური** (დ. 6 ოქტომბერი, 1948, საგარეჯო, საქართველოს სსრ) — ქართველი ეკონომისტი. ეკონომიკის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი; არასამთავრობო ორგანიზაციის ფინანსებისა და ინვესტიციების სტრატეგიისა და პოლიტიკის ფონდის დირექტორი. 

## ბიოგრაფია
1966 წელს დაამთავრა თბილისის კომაროვის სახელობის ფიზიკა-მათემატიკის ნიჭიერთა სკოლა, პირველი გამოშვება, ხოლო 1975 წელს — ივანე ჯავახიშვილი სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ეკონომიკის ფაკულტეტი, დაუსწრებლად, წარჩინებით; 1979 წელს — საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიასთან არსებული ეკონომიკის და სამართლის ინსტიტუტის ასპირანტურა. 1970-1977 წლებში  მუშაობდა — საქართველოს ეროვნულ ბანკში ეკონომისტად. 1977-1979 წლებში — საქართველოს სამშენებლო ბანკში — უფროს ეკონომისტად; 1979 წლიდან 2009 წლამდე თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში ფინანსებისა და კრედიტის კათედრის ლაბორანტად, დოცენტად, 2005 წლიდან — პროფესორად.

2009-2014 წლებში არჩეული იყო საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის სრულ პროფესორად.
1992 წელს დააფუძნა და დღემდე არის შპს ინგლისური ენის გაძლიერებული სწავლების სკოლა „ნინოს“ დირექტორი. 2005 წელს დააფუძნა და დღემდე არის არასამთავრობო ორგანიზაციის ფინანსებისა და ინვესტიციების სტრატეგიისა და პოლიტიკის ფონდის დირექტორი. 

საკანდიდატო დისერტაცია თემაზე: „ინვესტიციების ფინანსურ — საკრედიტო მექანიზმი დაიცვა 1986 წელს. სადოქტორო დისერტაცია „ინვესტიციის ბაზრის ფორმირება და განვითარება საქართველოში“ დაიცვა 2003 წელს. მისი შრომები ეძღვნება ფინანსების, კრედიტის, ინვესტიციების თეორიისა და პრაქტიკის საკითხებს. ბოლო დროს იკვლევს ინოვაციებისა და ინტელექტუალური კაპიტალის პრობლემებს. 

ლამარა ქოქიაური არის 228 სამეცნიერო ნაშრომის — მონოგრაფიების, სახელმძღვანელოების, სტატიების, მეთოდური შრომების და ენციკლოპედიების ავტორი აქედან 28 შრომა გამოქვეყნებული აქვს საერთაშორისო ინფაქტფაქტორის ჟურნალებში (გერმანიის, აზერბაიჯანის, აშშ, რუსეთის, საქართველოს). ლამარა ქოქიაურს სულ გამოქვეყნებული აქვს 228 ნაშრომი, აქედან 20 მონოგრაფია, 22 სახელმძღვანელო. 2010 წელს მიენიჭა სამეცნიერო დარგობრივი პრემიები „საინვესტიციო მენეჯმენტი და პოლიტიკა“ (წლის საუკეთესო სახელმძღვანელო); ფულადი ჯილდო; დიპლომი.

## რესურსები ინტერნეტში
* შპს ინგლისური ენის გაძლიერებული სწავლების საშუალო სკოლა ნინო 
* ლამარა ქოქიაურის ბიბლიოგრაფია
## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი ეკონომისტები
კატეგორია:დაბადებული 1948
ლენგსტონ ჰიუზი

**ლენგსტონ ჰიუზი** (; დ. 1 თებერვალი, 1902, ჯოპლინი, მისური — გ. 22 მაისი, 1967, ნიუ-იორკი) — აფრო-ამერიკელი მწერალი.

ჰიუზის ლექსები შთაგონებულია აფრიკული ფოლკლორით, ტრადიციული ბლუზის, სპირიჩუელზის, ბალადის მოტივებით (კრებული „ახალი სიმღერა“, 1938; „ავაზა და მათრახი“, 1967); აღსანიშნავია მისი რომანი „არც სიცილის გარეშე“ (1930), მოთხრობების კრებული „თეთრი სახლის ყაიდაზე“ (1934). ეკუთვნის პიესები, ნარკვევები, სტატიები. შეადგინა აფრიკული ლიტერატურისა და ფოლკლორის რამდენიმე ანთოლოგია.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი მწერლები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1967
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი დრამატურგები
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი არამხატვრული მწერლები
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი რომანისტები
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი პოეტები
კატეგორია:აფრო-ამერიკელი დრამატურგები
კატეგორია:აფრო-ამერიკელი რომანისტები
კატეგორია:აფრო-ამერიკელი პოეტები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი დრამატურგები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი არამხატვრული მწერლები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი რომანისტები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი პოეტები
კატეგორია:XX საუკუნის მთარგმნელები
კატეგორია:ნიუ-იორკელი მწერლები
კატეგორია:მისურელი მწერლები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ნიუ-იორკში გარდაცვლილები
ჰაბიტუსი

**ჰაბიტუსი** ( — გარეგნობა, შესახედაობა) — ადამიანის გარეგნობა, მისი აღნაგობა, კონსტიტუცია. ცხოველის, მცენარის, კრისტალის, მინერალის გარეგანი შესახედაობა. 

სიტყვა ჰაბიტუსს ასევე იყენებენ არქიტექტურაშიც. მაგალითად არქიტექტურული ჰაბიტუსი ნიშნავს შენობა-ნაგებობის კონსტრუქციულ იერსახეს. ნაგებობა გარეგნულად შეიძლება წააგავდეს ან თაფლის ფიჭას ან თუნდაც საბავშვო-ბაღის შენობა აგებული იყოს ლეგოს ფორმის ბეტონის ფილებით.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ბიოლოგია
ჰაგადა

**ჰაგადა** (; სიტყვასიტყვით — მოთხრობა, ნაამბობი) — თალმუდური ლიტერატურის ვრცელი ნაწილი, რომელშიაც გადმოცემულია ბიბლიის რელიგიურ ეთიკური შეხედულებები, რითაც განსხვავდება თალმუდის სხვა ნაწილისაგან, ე. წ. გალაჰასაგან, რომელიც საკანონმდებლო ნორმებსა და სარიტუალო ხასიათის წესებს შეიცავს.

## იხილეთ აგრეთვე
* სარაევოს ჰაგადა

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ებრაული თეოლოგია
ჰადერზფილდი

**ჰადერზფილდი** () — ქალაქი დიდ ბრიტანეთში, დასავლეთ იორქშირის მეტროპოლურ საგრაფოში. მდებარეობს ლონდონიდან 310 კილომეტრში. 2001 წლის მონაცემებით ქალაქში ცხოვრობს  146 234 კაცი. 

ქალაქი თამაშობდა მნიშვნელოვან როლს ინგლისის ინდუსტრიულ რევოლუციაში. ამჟამად ქალაქი მთავარი სამრეწველო, სპორტული და საგანმანათლებლო ცენტრია. ქალაქში დაიბადა დიდი ბრიტანეთის პრემიერ-მინისტრი ჰაროლდ ვილსონი

## ფოტოგალერეა

სურათი:MarshP6030007(RLH).JPG|ქალაქის ხედი
სურათი:Queensgate and the University of Huddersfield (April 2010) 001.jpg|უნივერსიტეტი
სურათი:Huddersfield Railway Station (1).jpg|რკინიგზის სადგური
სურათი:Huddersfield 002.jpg|ჰადერზფილდის სტადიონი

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში
* About Huddersfield 
* ჰადერზფილდის ისტორია 

კატეგორია:გაერთიანებული სამეფოს ქალაქები
ჰუმბან-ნიკაშ I

**ჰუმბან-ნიკაშ I** — ელამის მეფე და წინამორბედი მეფის ჰუმბან-ტაჰრან I-ის ვაჟი. ნიკაში სამეფო ტახტზე მამის ჰუმბან-ტაჰრან I-ის გარდაცვალების შემდეგ ავიდა ძვ. წ. 743 წელს, იმეფა ძვ. წ. 717 წლამდე. არცერთ ელამურ ჩანაწერ არ მოუღწევია ჩვენამდე, რომელიც აღწერდა მის მმართველობას, თუმცა არსებობს ბაბილონური ჩანაწერი, სადაც ნათქვამია, რომ ჰუმბან-ნიკაშ I-მა ძვ. წ. 720 წელს დერის ბრძოლაში ასურეთის მეფე სარგონ II დაამარცხა. როგორც ცნობილია, ბაბილონის მეფე მარდუკ-აპლა-იდინა II დამხმარე რაზმით მიემართება, როდესაც ბრძოლის ველს მიაღწიეს ბრძოლა უკვე დასრულებული იყო.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ელამის იმპერია

## სქოლიო 
კატეგორია:ელამის მეფეები
ჰუმბან-ტაჰრაჰ I

**ჰუმბან-ტაჰრაჰ I** — ელამის მეფე, რომელიც ითვლება ჰუმბან-ტაჰრიდების დინასტიის დამაარსებლად. მიის მმართველობა სავარაუდოდ დაიწყო ძვ. წ. 760 და დასრულდა ძვ. წ. 743 წელს, მისი გარდაცვალების შემდეგ ელამის სამეფო ტახტზე მისი ვაჟი ჰუმბან-ნიკაშ I ავიდა.

## სქოლიო 
კატეგორია:ელამის მეფეები
ჰიუგონიოს განტოლება

**ჰიუგონიოს განტოლება**, *იუგონიოს განტოლება* — განტოლება, რომელიც აკავშირებს აირის ნაკადში შემკვრივების ნახტომამდე არსებულ სიმკვრივესა და წნევას ნახტომის შემდგომ სიმკვრივესა და წნევასთან. ჰიუგონიოს განტოლებას იყენებენ აირის დინამიკაში, აირული ნაკადების გასაანგარიშებლად, აგრეთვე დეტონაციის თეორიაში. სახელი უწოდეს ფრანგი მეცნიერის პიერ-ანრი იუგონიოს პატივსაცემად. ჰიუგონიოს განტოლების გამომსახველ წირს ჰიუგონიოს ადიაბატას უწოდებენ.

## ლიტერატურა
კატეგორია:აირის დინამიკის განტოლებები
კატეგორია:აეროდინამიკა
კატეგორია:თერმოდინამიკა
კონკისტა-დ’უესტი

**კონკისტა-დ’უესტი** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება მატუ-გროსუს შტატის სამხრეთ-დასავლეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ალტუ-გუაპორეს შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 385 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 1,27 კმ²-ზე. ფართობი 2 672 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* მატუ-გროსუ
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
* *Estimativas da população para 1º de julho de 2009*
* [*Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil*](http://www.pnud.org.br/atlas/ranking/IDH-M%2091%2000%20Ranking%20decrescente%20(pelos%20dados%20de%202000).htm) 

კატეგორია:მატუ-გროსუს შტატის მუნიციპალიტეტები
მარიო ლემინა

**მარიო ლემინა** (; დ. 1 სექტემბერი, 1993) — გაბონებლი ფეხბურთელი, რომელიც ამჟამად თამაშობს იტალიის სერია ა-ს კლუბ „იუვენტუსში“ იჯარით მარსელიდან.

## კარიერა 
### იუვენტუსი 
2015 წლის 31 აგვისტოს, ზაფხულის სატრანსფერო ფანჯრის დახურვამდე რამდენიმე საათით ადრე ტურინის იუვენტუსმა მარიო ერთ წლიანი იჯარით გაიფორმა 0.5 მილიონი ევროს სანაცვლოდ, მისი კონტრაქტის სრული უფლებების გამოსყიდვის შესაძლებლობით. 
2016 წლის 29 აპრილს, იუვენტუსმა ლემინა გამოისყიდა და 4 წლიანი კონტრაქტი გააფორმა მასთან. ტრანსფერის ღირებულება არის 9,5 მილიონი ევრო და ასევე დამატებით ერთი მილიონი ევრო, ლემინას კარგი ასპარეზობის შემთხვევაში. 

## მიღწევები 
;იუვენტუსი
* **სერია A**: 2015-16

### სანაკრებო 
* **ფიფა-ს ოც წლამდე მსოფლიო ჩემპიონატი**: 2013

## რესურსები ინტერნეტში 
* მარიო ლემინას გვერდი საფრანგეთის ფეხბურთის ფედერაციის ოფიციალურ საიტზე 
* მარიო ლემინას გვერდი იუვენტუსის ოფიციალურ საიტზე

კატეგორია:ფრანგი ფეხბურთელები
კატეგორია:დაბადებული 1 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1993
კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები
კატეგორია:იუვენტუსის ფეხბურთელები
კატეგორია:მარსელის ფეხბურთელები
კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
მოგრძო ტვინი

**მოგრძო ტვინი** () —  სენსორული და მოტორული გადართვის რეგიონი, რომლებიც ზურგის ტვინისა და თავის ტვინის სხვადასხვა ნაწილს შორის მოძრაობენ. იგი ყლაპვის, ცემინების, სლოკინის, გულისრევისა და სხვადასხვა ქმედებების დროს კუნთების მოძრაობას არეგულირებს; თავის ტვინის სხვა ნაწილებთან ერთად სისხლძარღვების გაფართოება-შეკუმშვის, გულისცემისა და სუნთქვის პროცესებშიც მონაწილეობს. მოგრძო ტვინში განთავსებულია რეტიკულური ფორმაციის ნაწილი, რომელსაც უშუალო კავშირი აქვს ძილ - ღვიძილის ციკლის რეგულირებასთან. მოგრძო ტვინის დაზიანება ხშირად ფატალურად მთავრდება.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ტვინი
ინტერნალიზებული ჰომოფობია

**ინტერნალიზებული ჰომოფობია** (ინტერნალური, გაშინაგანებული ჰომოფობია) () — ჰომოფობიის ერთ-ერთი სახეობა, სიტუაცია, როდესაც ჰომოსექსუალები ან ბისექსუალები შიშს ან ზიზღს განიცდიან ჰომოსექსუალობის (ჰომოსექსუალთა) მიმართ. ინტერნალიზებული ჰომოფობია აგრეთვე აღნიშნავს ინდივიდის შიშს, არ გახდეს ჰომოსექსუალი. ინტერნალიზებული ჰომოფობია საკუთარი შესაძლო ჰომოსექსუალური ქცევის წინაშე შიშია. ზოგიერთი ინდივიდი ამ შემთხვევაში ცდილობს თავისი ჰომოსექსუალური მისწრაფებებისა და სურვილების ჩაახშოს; სხვები ამას არ აკეთებენ, მაგრამ სხვადასხვაგვარი 36 ნეგატიური ემოციების ქვეშ იმყოფებიან — დანაშაულის კომპლექსით, მოუსვენრობით, სინდისის ქენჯნით იტანჯებიან. ინტერნალიზებულ ჰომოფობიას ინდივიდის ფსიქოლოგიური ჯანმრთელობისთვის სხვადასხვაგვარი ნეგატიური ზეგავლენის მოხდენა შეუძლია. ამ დროს ადამიანს აღენიშნება თვითშეფასების დაქვეითება, ნევროტულობა, სხვადასხვა ფსიქოლოგიური კომპლექსის განვითარება, დეპრესია, სუიციდური ზრახვები და ქცევები. თავიანთი ორიენტაციის გარშემომყოფთათვის დამალვა ინტერნალიზებული ჰომოფობიის მატარებელ ინდივიდებს შესაძლოა თავისებურ პარანოიდულ ქცევაში გადაეზარდოთ, რომელსაც თან ახლავს ავადმყოფური ეჭვიანობა და უსაფუძვლო გაღიზიანებადობა. ასეთ ადამიანს მუდმივად ეჩვენება, რომ მას „ჩაავლებენ“, ყველაფერს გაუგებენ, რომ ზურგს უკან ყველა დასცინის, განიკითხავს, კიცხავს, რომ მალე სამსახურიდან გააგდებენ, რომ მისი დანახვა არავის სურს იმის გამო, რომ მისი ორიენტაციის შესახებ ან ხვდებიან, ან იციან. ეს ყველაფერი ხდება იმისდა მიუხედავად, აქვს თუ არა რეალური საფუძველი მის ეჭვებს. ინტერნალიზებული ჰომოფობის საზოგადოებაში თვითდამკვიდრების ყველაზე აპრობირებული ხერხი სხვა (ღია) ჰომოსექსუალების გაუთავებელი ლანძღვა და დაცინვაა მათი სექსუალური ორიენტაციის გამო.

## რესურსები ინტერნეტში
* ინტერნალიზებული ჰომოფობია

კატეგორია:სექსუალური ორიენტაცია
კატეგორია:ლგბტ ტერმინები
ჰაქან შუქური

**ჰაქან შუქური** (; დ. 1 სექტემბერი, 1971, ადაფაზარი) — თურქი ფეხბურთელი და პოლიტიკოსი. კარიერის უდიდესი ნაწილი გაატარა თურქულ „გალათასარაიში“, სადაც ხანგრძლივად თამაშობდა სამი სხვადასხვა პერიოდის განმავლობაში და მოიგო 14 მნიშვნელოვანი ტიტული. 1997-99 წლებში სამჯერ ზედიზედ გახდა თურქეთის ჩემპიონატის ბომბარდირი. მონაწილეობა აქვს მიღებული ევროპის ორ (1996, 2000) და მსოფლიოს ერთ (2002) ჩემპიონატზე. გატანილი აქვს უსწრაფესი გოლი (მე-11 წამზე) მსოფლიო ჩემპიონატების ისტორიაში. არის თურქეთის ნაკრების ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი. 2011-2013 წლებში იყო თურქეთის პარლამენტის წევრი.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
*
*
*
*
*
*
*

კატეგორია:თურქი ფეხბურთელები
კატეგორია:თურქი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 1 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1971
კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:თურქეთის დიდი ეროვნული ასამბლეის XXIV მოწვევის წევრები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ანტონი მარსიალი

**ანტონი მარსიალი** ( დ. 5 დეკემბერი, 1995) — ფრანგი ფეხბურთელი, საფეხბურთო კლუბ „მანჩესტერ იუნაიტედის“ წევრი. უთამაშია საფრანგეთის სხვადასხვა ასაკობრივ ნაკრებში.

## რესურსები ინტერნეტში 
*France profile  at FFF
*Just Football profile
* 

კატეგორია:ფრანგი ფეხბურთელები
კატეგორია:დაბადებული 1995
კატეგორია:ლიონის ოლიმპიკის ფეხბურთელები
კატეგორია:მონაკოს ფეხბურთელები
კატეგორია:მანჩესტერ იუნაიტედის ფეხბურთელები
კატეგორია:2016 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:დაბადებული 5 დეკემბერი
კატეგორია:უეფა-ს ევროპა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები
კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები
კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ბიომრავალფეროვნების ცხელი წერტილი

**ბიომრავალფეროვნების ცხელი წერტილი** — ბიოგეოგრაფიული რეგიონი მდიდარი ბუნებით, რომელიც საფრთხის ქვეშაა ადამიანის უმართავი მოქმედების გამო. ამ თემაზე ნორმან მაიერსმა გამოაქვეყნა ორი სტატია: „ეკოლოგი“ (1988) და „ცხელი წერტილები: დედამიწის ბიომრავალფეროვნების უმდიდრესი და ყველაზე საფრთხიზ ქვეშ მყოფი ეკორეგიონები“ (1990). ამ ნაშრომების თანახმად იმისათვის, რომ რეგიონმა ცხელი წერტილის სტატუსი მიიღოს, აქ უნდა იყოს მინიმუმ 1 500 ენდემური სახეობა, რომელთა თავდაპირველი რაოდენობა 70%-ით შემცირდა.

## რესურსები ინტერნეტში
*A-Z of Areas of Biodiversity Importance: Biodiversity Hotspots 
*Conservation International's Biodiversity Hotspots project 
*African Wild Dog Conservancy's Biodiversity Hotspots Project 
*Biodiversity hotspots in India 
*New biodiversity maps color-coded to show hotspots 

## სქოლიო
კატეგორია:კონსერვაციული ბიოლოგია