open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
კარლ ბენცი

მინი|მარჯვნივ|კარლ ბენცი

**კარლ ფრიდრიხ ბენცი** (დ. 25 ნოემბერი, 1844 — გ. 4 აპრილი, 1929) —  ძრავების გერმანელი დიზაინერი, რომელიც ითვლება ბენზინის ძრავიანი პირველი ავტომობილის შემქმნელად. მისი თანამედროვეები, გოტლიბ დაიმლერი და ვილჰელმ მაიბახი, ასევე მუშაობდნენ მსგავს გამოგონებებზე და არაფერი იცოდნენ სხვის გამოგონებაზე, თუმცა ბენცმა საკუთარი ნაშრომი პირველმა დააპატენტა, ისევე, როგორც ყველა პროცესი, რომელმაც შიდაწვის ძრავა ავტომობილისათვის მისაღებ დეტალად აქცია.

## რესურსები ინტერნეტში
* ბიოგრაფია საიტზე 3-wheelers.com *
* ინტერნეტ-არქივში

კატეგორია:გერმანელი ინჟინრები
კატეგორია:დაბადებული  25 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1844
კატეგორია:გარდაცვლილი 4 აპრილი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1929
კატეგორია:გერმანელი გამომგონებლები
ლომბარდიული ვიკიპედია

**ლომბარდიული ვიკიპედია** — ვიკიპედიის განყოფილება ლომბარდიულ ენაზე. თავისუფალი ენციკლოპედია. 2010 წლის 29 მაისისთვის შეიცავდა 14 297 სტატიას. 2013 წლის იანვრის მდგომარეობით ლომბარდიულ ვიკიპედიაში არსებობს დაახლოებით 28 ათასი სტატია. ჰყავს 7 ადმინისტრატორი.

## რესურსები ინტერნეტში
* ლომბარდიული ვიკიპედია

კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
ფრანკენუინი (2012 წლის ფილმი)

***ფრანკენუინი*** () — 2012 წლის ფენტეზის ჟანრის  თოჯინური 3D ფილმი, რომლის რეჟისორია ტიმ ბარტონი. იგი არის ბარტონის ამავე სახელწოდების 1984 წლის მოკლემეტრაჟიანი ფილმის ახალი ვერსია, რომელიც თავის მხრივ, ნაწილობრივ ეფუძნება მერი შელის წიგნზე დაფუძნებულ „ფრანკენშტეინს“.

ისევე, როგორც ორიგინალური ფილმები, „ფრანკენუინი“ შავ-თეთრ ფერებშია გადაღებული. ეს არის ბარტონის რიგით მეოთხე თოჯინური ფილმი და პირველი მათ შორის, რომელიც არ არის მიუზიკლი. ფილმის სიუჟეტის მიხედვით ბიჭუნა ვიქტორის ძაღლი სპარკი იღუპება, მაგრამ იგი იყენებს მეცნიერებას, რათა გააცოცხლოს საყვარელი ცხოველი.

„ფრანკენუინი“ არის პირველი შავ-თეთრი და თოჯინური ფილმი, რომელიც გამოვიდა IMAX 3D ფორმატში. მისი დისტრიბუტორია Walt Disney Pictures. ფილმი 2012 წლის 5 ოქტომბერს გამოვიდა. მან დადებითი შეფასებები და შემქმნელებს საშუალო შემოსავალი მოუტანა. ფილმი ნომინირებული იქნა ოქროს გლობუსზე საუკეთესო სრულმეტრაჟიანი ანიმაციის ფილმისათვის და BAFTA-ზე საუკეთესო ანიმაციური ფილმისათვის, ისევე, როგორც ოსკარზე საუკეთესო ფილმისათვის ანიმაციასთან დაკავშირებულ ყველა კატეგორიაში.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:2012 წლის ანიმაციური ფილმები
კატეგორია:ამერიკული ფენტეზი ფილმები
კატეგორია:შავ-თეთრი ფილმები
კატეგორია:ტიმ ბარტონის ფილმები
ლატვიური ვიკიპედია

**ლატვიური ვიკიპედია** () — ვიკიპედიის განყოფილება ლატვიურ ენაზე. თავისუფალი ენციკლოპედია. გაეშვა 2003 წლის 6 ივნისს. მთავარი გვერდი გაჩნდა იმავე წლის 6 ოქტომბერს. 2013 წლის იანვრის მდგომარეობით ლატვიურ ვიკიპედიაში არსებობს 46 ათასი სტატია. ჰყავს 18 ადმინისტრატორი. 

## რესურსები ინტერნეტში
* ლატვიური ვიკიპედია

კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
დასავლეთ ფრიზული ვიკიპედია

**დასავლეთ ფრიზული ვიკიპედია** — ვიკიპედიის განყოფილება დასავლეთ ფრიზულ ენაზე. თავისუფალი ენციკლოპედია. 2011 წლის 22 მაისისთვის მოიცავდა 20 ათას სტატიას. 2013 წლის იანვრის მდგომარეობით დასავლეთ ფრიზულ ვიკიპედიაში არსებობს დაახლოებით 25 ათასი სტატია. ჰყავს 9 ადმინისტრატორი.

## რესურსები ინტერნეტში
* დასავლეთ ფრიზული ვიკიპედია

კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
ბრეტონული ვიკიპედია

**ბრეტონული ვიკიპედია** () — ვიკიპედიის განყოფილება ბრეტონულ ენაზე. თავისუფალი ენციკლოპედია. გაეშვა 2004 წელს. 2013 წლის იანვრის მდგომარეობით ბრეტონულ ვიკიპედიაში არსებობს დაახლოებით 45 ათასი სტატია. აქტიურ მომხმარებელთა რიცხვი 100-ს აჭარბებს. ჰყავს 11 ადმინისტრატორი.

## რესურსები ინტერნეტში
* ბრეტონული ვიკიპედია

კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
ვალიური ვიკიპედია

**ვალიური ვიკიპედია** () — ვიკიპედიის განყოფილება ვალიურ ენაზე. თავისუფალი ენციკლოპედია. გაეშვა 2003 წელს. 2007 წლის ივნისისთვის მოიცავდა 10,000 სტატიას. 2013 წლის იანვრის მდგომარეობით ვალიურ ვიკიპედიაში არსებობს დაახლოებით 39 ათასი სტატია. ჰყავს 17 ადმინისტრატორი.

## რესურსები ინტერნეტში
* ვალიური ვიკიპედია

კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
იავური ვიკიპედია

**იავური ვიკიპედია** () — ვიკიპედიის განყოფილება იავურ ენაზე. თავისუფალი ენციკლოპედია. გაეშვა 2004 წლის 8 მარტს. 2007 წლის 3 მაისისთვის მოიცავდა 10,000 სტატიას. 2008 წლის 8 მარტისთვის სტატიათა რაოდენობა 12,000 ათასამდე გაიზარდა. 2013 წლის იანვრის მდგომარეობით იავურ ვიკიპედიაში არსებობს დაახლოებით 41 ათასი სტატია. ჰყავს 9 ადმინისტრატორი.

## რესურსები ინტერნეტში
* იავური ვიკიპედია

კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
ტულკანის კანტონი

**ტულკანი** () — კანტონი ეკვადორში, კარჩის პროვინციაში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ტულკანი. 2001 წლის აღწერის მონაცემებით მოსახლეობა 77 175 ადამიანს შეადგენდა.

## სქოლიო
კატეგორია:კარჩის პროვინციის კანტონები
გუჯარათული ვიკიპედია

**გუჯარათული ვიკიპედია** — ვიკიპედიის განყოფილება გუჯარათულ ენაზე. თავისუფალი ენციკლოპედია. 2010 წლის 29 მაისისთვის მოიცავდა 16 ათას სტატიას. 2013 წლის იანვრის მდგომარეობით გუჯარათულ ვიკიპედიაში არსებობს დაახლოებით 22 ათასი სტატია. ჰყავს 6 ადმინისტრატორი.

## რესურსები ინტერნეტში
* გუჯარათული ვიკიპედია

კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
კოლტის კანტონი

**კოლტა** () — კანტონი ეკვადორში, ჩიმბორასოს პროვინციაში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი კახაბამბა. 2001 წლის აღწერის მონაცემებით მოსახლეობა 44,701 ადამიანს შეადგენდა.

## სქოლიო
კატეგორია:ჩიმბორასოს პროვინციის კანტონები
მარათული ვიკიპედია

**მარათული ვიკიპედია** () — ვიკიპედიის განყოფილება მარათულ ენაზე. თავისუფალი ენციკლოპედია. გაეშვა 2003 წლის 1 მაისს. 2006 წლის 13 იანვრისთვის მარათული ვიკიპედია მოიცავდა 1500 სტატიას. 2013 წლის იანვრის მდგომარეობით მარათულ ვიკიპედიაში არსებობს დაახლოებით 38 ათასი სტატია. ჰყავს 10 ადმინისტრატორი.

## რესურსები ინტერნეტში
* მარათული ვიკიპედია  
* მარათული ვიკიპედიის მობილური ვერსია 

კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
აბედათის ციხესიმაგრე

**აბედათის ციხე-დარბაზი** — შუა საუკუნეებში აგებული ციხესიმაგრე სოფელ აბედათში, (მარტვილის მუნიციპალიტეტი). ერთ-ერთი ვერსიით, ლეგენდარული „ონოგურისი“.

## ისტორია
სოფელი აბედათი მდებარეობს მდინარე აბაშის მარჯვენა სანაპიროზე. აბედათის ციხის ტერიტორიაზე გასულ საუკუნეში, პარმენ ზაქარაიას ხელმძღვანელობით, ჩატარდა არქეოლოგიური გათხრები. ციხის ტერიტორიაზე არქეოლოგიური ნაშთები მრავლად იპოვეს. პარმენ ზაქარაია ვარაუდობდა, რომ ნოქალაქევის ,,საკონტროლო ზონაში’’ იყო აგებული აბედათის ძველი ციხე, ონოგურისი და მას IV-VI საუკუნეებით ათარიღებდა, ხოლო აბედათის უკვე შუა საუკუნეებში აგებული ციხე-დარბაზსა და კოშკს დადიანების საგვარეულოს მიაკუთვნებენ. მდებარეობს ზღვის დონიდან 130 მეტრზე.

## არქეოლოგიური გათხრები 
ციხის ტერიტორიაზე ჩატარებული გათხრების შედეგად დადგინდა, რომ იგი მინიმუმ სამი ფენისგან შედგება, არქიტექტურული მასალა ძირითადად ადრეფეოდალური ხანისაა. ფლეთილი ქვით ნაგები ციხე ორი გალავნისგან შედგება, მთავარი გალავანი, რომელმაც ჩვენამდე მოაღწია 10-12 მეტრი სიმაღლისაა, გალავნის ჩრდილოეთი და აღმოსავლეთი კედლები მომრგვალებულია და უერთდება სამხრეთის გალავანს. ციხის სამხრეთისა და აღმოსავლეთის მონაკვეთები, მთის რელიეფის შესაბამისად, მეორე გალავნითაა შემოფარგლული. ფერდობს მიმყოლი ეს მეორე გალავანი ზემოდან მიწის დონეზეა დარღვეული. ფერდობზე გამავალი გალავანი მასში ჩართული კოშკით, ციხის თავდაპირველ ფენას უნდა მიეკუთვნებოდეს. ციხის დათარიღება, ცხადია IV-VI საუკუნით შეიძლება, მაგრამ იგი ალბათ მთელ შუა საუკუნეებში მოქმედი იყო ვიდრე XVIII საუკუნის ბოლომდე. ამ ხნის განმავლობაში მას მრავალი დიდი და მცირე გადაკეთება განუცდია. გალავნის ტერიტორიაზე გათხრების შედეგად აღმოჩენილია ელინისტური ხანის ძვ. წ. III-I საუკუნეების კერამიკული მასალა, ასევე დასავლეთ საქართველოს XIII-XIV საუკუნეების კირმანეული და XVII-XVII საუკუნეების თურქული ვერცხლის მონეტები და ჩიბუხები.

ციხის შიგნით, აღმოსავლეთის კედელში ჩაშენებულია ეკლესია, რომელიც არ უნდა იყოს ციხის თანადროული. თავდაპირველად ციხეს შეუძლებელია საკუთარი ეკლესია არ ჰქონოდა, მაგრამ აღმოჩენილი ეკლესია უფრო გვიანდელია და პარმენ ზაქარაიასა და თამილა კაპანაძის აზრით IX საუკუნის უნდა იყოს. იგი საშუალო ზომის დარბაზული ნაგებობაა, ნაშენი ოდნავ დამუშავებული ქვით. საშენად ძირითადად გამოყენებულია მოთეთრო კირქვა. ეკლესია წინა საუკუნის ბოლოს განუახლებიათ და იატაკი მოუწყვიათ კარგად თლილი ქვით. ეკლესიას დასავლეთით სწორკუთხა კარიბჭე აქვს და შესასვლელიც კარიც მხოლოდ ამ მხრიდან არის.

ციხე ამჟამად კეთილმოწყობილია, ეკლესია მოქმედია. დასავლეთის კედელთან აგებულია ძველი სტილის მეგრული ოდა.

## ლიტერატურა
* გ. ელიავა, „აბაშისა და ტეხურის ხეობების ისტორიული ღირსშესანიშნაობანი“, თბ., 1971

## სქოლიო
კატეგორია:მარტვილის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
კატეგორია:ეგრისის ციხეები
ოგიუსტ მარიეტი

.]]
**ფრანსუა ოგიუსტ ფერდინან მარიეტი** (დ. 11 თებერვალი, 1821  — გ. 19 იანვარი, 1881) — ფრანგი მეცნიერი, არქეოლოგი და ეგვიპტოლოგი, წარწერათა აკადემიის წევრი (1878) ეგვიპტის სიძვილეთა დეპარტამენტის დამაარსებელი (შემდეგში სიძველეთა უმაღლესი საბჭო),ეგვიპტის მუზეუმის რესტავრატორი და დიზაინერი.

## ბიოგრაფია
 (ზის მარჯვენა შორეულ მხარეს). ფოტო გადაღებულია 1871 წლის მიწურულს, როცა მონარქი ეგვიპტეში, გიზის ნეკროპოლისს სტუმრობდა.]]

მთავრობის მისიით, 1850 წელს, მარიეტი ეგვიპტეში ჩავიდა. მას ლუვრის მუზეუმისთვის კოპტური, სირიული, არაბული და ეთიოპური მანუსკრიპტებისა და პაპირუსების მოძებნა და შეძენა ევალებოდა. 

1851 წელს გათხრების დროს მემსფისში აღმოაჩინა სერაპისის ტაძარი. 1854-1858 წწ. ლუვრის ეგვიპტური განყოფილების მცველი იყო.

1858 წელს დაბრუნდა ეგვიპტეში სადაც დააარსა და ხელმძღვანელობდა "სიძველეთა სამსახურს" და ეგვიპტის მუზეუმს. ტანისის, მემფისის, საკარის, მედუმის, აბიდოსის, თებესა და ჯებელ-ბარკალის გათხრების დროს აღმოაჩინა მრავალი მნიშვნელოვანი წარწერა, ძველ ეგვიპტური ხელოვნებისა და მატერიალური კულტურის ძეგლი. 

მიანიჭეს ფაშობა. დაკრძალულია ეგვიპტის მუზეუმის ეზოში.

## ლიტერატურა 
* ,,ღმერთები, აკლდამები და მეცნიერები", კ.კერამი, თბილისი, ,,ნაკადული", 1972

კატეგორია:ფრანგი არქეოლოგები
კატეგორია:დაბადებული 11 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1821
კატეგორია:გარდაცვლილი 19 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1881
იდო ვიკიპედია

**იდო ვიკიპედია** — ვიკიპედიის განყოფილება იდო ენაზე. თავისუფალი ენციკლოპედია. გაეშვა 2004 წელს. 2012 წლის იანვრისთვის მოიცავდა 22 500 სტატიას. 2013 წლის იანვრის მდგომარეობით იდო ვიკიპედიაში არსებობს დაახლოებით 24 ათასი სტატია. ჰყავს 5 ადმინისტრატორი.

## რესურსები ინტერნეტში
* იდო ვიკიპედია

კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
როჯერ II

**როჯერ II** (, , ; 22 დეკემბერი 1095 — 26 თებერვალი 1154, პალერმო) — სიცილიის სამეფოს პირველი მეფე. მეფობდა 1130-1154 წლებში, წარმოშობით ნორმანი. სიცილიის გრაფის როჯერ I-ის ძე, რობერტ გუისკარის ძმისშვილი. პაპობასა და ნორმან ბარონებთან ხანგრძლივი ბრძოლის შემდეგ ქალაქების მხარდაჭერით თავისი ძალაუფლების ქვეშ გააერთიანა ნორმანთა სამფლობელოები სიცილიასა და სამხრეთ იტალიაში. 1139 წელს პაპი ინოკენტი II იძულებული გახდა იგი მეფედ ეცნო. 40-იანი წლების ბოლოს დაიპყრო ტრიპოლი, ტუნისი 1147-1148 წწ. ბიზანტიელებს კ. კორფუ წაართვა. გაძარცვა კორინთი, თებე. მისი ცენტრალიზებული ფეოდალური სახელმწიფოს კონსტიტუციური საფუძვლები აისახა როჯერ II-ის საკანონმდებლო აქტებში, სიცილიის ასიზებში.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:სიცილიის მეფეები
კატეგორია:დაბადებული 1095
კატეგორია:გარდაცვლილი 1154
ლუქსემბურგული ვიკიპედია

**ლუქსემბურგული ვიკიპედია** — ვიკიპედიის განყოფილება ლუქსემბურგულ ენაზე. თავისუფალი ენციკლოპედია. 2006 წლის იანვრისთვის მოიცავდა 7 700 სტატიას. 2013 წლის იანვრის მდგომარეობით ლუქსემბურგულ ვიკიპედიაში არსებობს დაახლოებით 37 ათასი სტატია. ჰყავს 8 ადმინისტრატორი.

## რესურსები ინტერნეტში
* ლუქსემბურგული ვიკიპედია

კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
მარიინსკი

**მარიინსკი** (1857 წლიდან), *კიისკი* (1856-1857 წლებში), *სოფ. კიისკი* (XVIII საუკუნიდან-1856 წლამდე) — ქალაქი (1856-დან) რუსეთში, კემეროვოს ოლქის მარიინსკის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს მდინარე კიიის (ობის აუზი) მარცხენა სანაპიროზე, კემეროვოდან 178 კმ-ში. ქალაქის რელიეფი ძირითად ვაკე. ჰავა მკვეთრად კონტინენტური. საშუალო წლიური ტემპერატურა − 0,1°. 2007 წლის 15 სექტემბერს მარიინსკში დაიდგა იმპერატორ მარიას მონუმენტი. ქალაქი ამ იმპერატორის სახელს ატარებს 2009 წლის 23 ოქტომბერს მარიინსკში დაიდგა ალექსანდრე II მონუმენტი, რომელიც ბრინჯაოს კვარცხლბეკზე დგას. სოფელი კიისკი გაჩნდა XVIII საუკუნეში; 1856 წლიდან ქალაქია. 1857 წელს ეწოდა მარიინსკი. ქალაქში რუსი მწერლის ვლადიმირ ჩივილიხინის სახლ-მუზეუმია.

## ლიტერატურა 
## სქოლიო
კატეგორია:კემეროვოს ოლქის ქალაქები
რუანდა-ურუნდი

**რუანდა-ურუნდი** — 1922–1946 წლებში ბელგიის გამგებლობაში შემავალი ერთა ლიგის სამანდატო ტერიტორია, ხოლო 1946-1962 წლებში გაეროს სამეურვეო ტერიტორია. 

1962 წლის 27 ივნისს გაეროს გენერალური ასამბლეის სესიამ მიიღო გადაწყვეტილება რუანდა-ურუნდიზე მეურვეობის შეთანხმების შეწყვეტის შესახებ. 1962 წლის 1 ივლისს რუანდა-ურუნდის ტერიტორიაზე შეიქმნა დამოუკიდებელი სახელმწიფოები რუანდა და ბურუნდი. 

## ლიტერატურა
კატეგორია:აფრიკის ყოფილი კოლონიები
კატეგორია:ბურუნდის ისტორია
კატეგორია:რუანდის ისტორია
კატეგორია:ცივი ომის პერიოდის ისტორიული სახელმწიფოები
დასავლეთ პენჯაბური ვიკიპედია

**დასავლეთ პენჯაბური ვიკიპედია** — ვიკიპედიის განყოფილება პენჯაბურ ენაზე. თავისუფალი ენციკლოპედია. ფლობს ფონდი ვიკიმედია. 2013 წლის იანვრის მდგომარეობით დასავლეთ პენჯაბურ ვიკიპედიაში არსებობს დაახლოებით 25 ათასი სტატია. ჰყავს 2 ადმინისტრატორი.

## რესურსები ინტერნეტში
* დასავლეთ პენჯაბური ვიკიპედია

კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
ჩუნჩის კანტონი

**ჩუნჩი** () — კანტონი ეკვადორში, ჩიმბორასოს პროვინციაში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ჩუნჩი. 2001 წლის აღწერის მონაცემებით მოსახლეობა 12 474 ადამიანს შეადგენდა.

## სქოლიო
კატეგორია:ჩიმბორასოს პროვინციის კანტონები
Christmas (ალბომი)

***Christmas*** —  კანადელ მომღერალ მაიკლ ბუბლეის მეექვსე სტუდიური ალბომი, რომელიც პირველად გამოვიდა 2011 წლის 21 ოქტომბერს, ირლანდიაში. ამ ალბომმა ბილბორდ 200-ში ხუთი კვირა დაჰყო. *Christmas*-მა მოიგო 2012 წლის ჯუნოს დაჯილდოება.

## სერტიფიცირებები
!scope="row"|მსოფლიო
|
|10,674,000

## სქოლიო
კატეგორია:2011 წლის ალბომები
კატეგორია:მაიკლ ბუბლეის ალბომები
მალაგასიური ვიკიპედია

**მალაგასიური ვიკიპედია** — ვიკიპედიის განყოფილება მალაგასიურ ენაზე. თავისუფალი ენციკლოპედია. ფლობს ფონდი ვიკიმედია. გაეშვა 2004 წელს. 2013 წლის იანვრის მდგომარეობით მალაგასიურ ვიკიპედიაში არსებობს დაახლოებით 39 ათასი სტატია. აქტიურ მომხმარებელთა რიცხვი 30-ს აჭარბებს. ჰყავს 5 ადმინისტრატორი.

## რესურსები ინტერნეტში
* მალაგასიური ვიკიპედია

კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
ნეპალური ვიკიპედია

**ნეპალური ვიკიპედია** — ვიკიპედიის განყოფილება ნეპალურ ენაზე. თავისუფალი ენციკლოპედია. ფლობს ფონდი ვიკიმედია. 2013 წლის იანვრის მდგომარეობით ნეპალურ ვიკიპედიაში არსებობს დაახლოებით 22 ათასი სტატია. აქტიურ მომხმარებელთა რიცხვი 60-ს აჭარბებს. ჰყავს 8 ადმინისტრატორი.

## რესურსები ინტერნეტში
* ნეპალური ვიკიპედია

კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
რუდოლფ I ჰაბსბურგი

**რუდოლფ I ჰაბსბურგი** (დ. 1 მაისი, 1218, სასბახი — გ. 15 ივლისი, 1291, შპაიერი) — გერმანიის მეფე 1273–1291 წლებში. ჰაბსბურგთა დინასტიის პირველი წარმომადგენელი, საფუძველი ჩაუყარა ჰაბსბურგთა ძლიერებას. 1276–1278 წლებში პრჟემისლ II ჩეხს წაართვა ავსტრია, შტირია, კარინტია და კრაინა; ავსტრია და შტირია 1282 წელს თავის ვაჟს გადასცა. ცდილობდა ცენტრალური ხელისუფლების განმტკიცებას.

## ლიტერატურა
კატეგორია:გერმანიის მეფეები
კატეგორია:საღვთო რომის იმპერატორები
კატეგორია:ჰაბსბურგები
კატეგორია:დაბადებული  1 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1218
კატეგორია:გარდაცვლილი  15 ივლისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1291
ტრიალიზმი

**ტრიალიზმი** — ფილოსოფიური პრინციპი, დუალიზმის პრინციპის ალტერნატივა, ფუძეს იღებს ბერძნულ-ლათინური ძირიდან ტრეს, ტრია _ რაც ნიშნავს სამს. 

ფილოსოფიაში ტრიალიზმი პირველად შემოტანილი იქნა ჯონ კოტინგემის მიერ, როგორც დენე დეკარტის გონებისა და სხეულის დუალიზმის ალტერნატიული ინტერპრეტაცია. მისი ტრიალიზმი ინარჩუნებდა საწყის ორ სუბსტანციას (გონებას და სხეულს), მაგრამ შემოჰქონდა მესამე ატრიბუტი, გრძნობა, შეგრძნება, რომელიც აგრეთვე გონება-სხეულის ერთიანობაში შედიოდა. ეს საშუალებას აძლევდა მკვლევარს, რომ ცხოველები (თუმცაღა გონებას მოკლებულნი) განეხილა შეგრძნების უნარის მქონედ და არა უბრალო სხეულებრივ ავტომატებად. 

ტრიალისტურად შეიძლება გაგებული იქნას რუსთაველის ეს ციტატა: 

"გული, გრძნობა და გონება ერთმანეთზედა ჰკიდიან, 
რა გული წავა, იგიცა წავლენ და მისკე მიდიან..." 

ქრისტიანული ტრიალიზმი არის უკვე დოქტრინა, რომ ადამიანებს გააჩნიათ სამი ცალკე ძირითადი არსი (სხეული, სული, სამშვინველი _ body, soul, spirit), რაც ეყრდნობა 5:23 1-ლ თესალონიკელთა მიმართ: 

"ხოლო თავადმან ღმერთმან მშჳდობისამან წმიდა გყვენინ თქუენ ყოვლითა სრულებითა და ყოვლითა სიცოცხლითა, სული თქუენი, სამშჳნელი და გუამი უბიწოდ მოსლვასა მას უფლისა ჩუენისა იესუ ქრისტესსა დაჰმარხენინ".

ახალი ქართულით: 

"თვით მშვიდობის ღმერთმა წმიდა-გყოთ მთელი სისრულით, რათა თქვენი სული, თქვენი სამშვინველი და თქვენი სხეული უმწიკვლოდ იქნეს დაცული ჩვენი უფლის იესო ქრისტეს მოსვლისთვის".

ეს დოქტრინა სულს თვლის სხეულისა და სამშვინველის ერთობის წევრად, რაც მას უხეშად შეთავსებადს ხდის ფილოსოფიურ ტრიალიზმთან. მიუხედავად ამისა, ევანგელისტი კენეთ კოპლანდი კრიტიკის ცეცხლში გაატარა ჰენკ ჰეინგრაფმა იმის გამო, რომ ამ ევანგელისტმა სამების თითოეულ წევრზე გაავრცელა ტრიალიზმი და უკვე 9 არსი გამოუვიდა. 

## რესურსები ინტერნეტში
Cottingham, J. *Cartesian Trialism*, Mind, 1985.

კატეგორია:ფილოსოფიური ტერმინები
ლა-მანის კანტონი

**ლა-მანა** () — კანტონი ეკვადორში, კოტოპახის პროვინციაში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ლა-მანა. 2001 წლის აღწერის მონაცემებით მოსახლეობა 32 115 ადამიანს შეადგენდა.

## სქოლიო
კატეგორია:კოტოპახის პროვინციის კანტონები
იორუბა ვიკიპედია

**იორუბა ვიკიპედია** (Wikipéédíà Yorùbá) — ვიკიპედიის განყოფილება იორუბა ენაზე. თავისუფალი ენციკლოპედია. 2012 წლის 15 აპრილისთვის მოიცავდა დაახლოებით 29 000  სტატიას. 2013 წლის იანვრის მდგომარეობით იორუბა ვიკიპედიაში არსებობს დაახლოებით 30 ათასი სტატია. აქტიურ მომხმარებელთა რიცხვი 40-ს აჭარბებს. ჰყავს 2 ადმინისტრატორი.

## რესურსები ინტერნეტში
* იორუბა ვიკიპედია

კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
Amblyopone aberrans

**Amblyopone aberrans** — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Amblyopone-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Amblyoponinae-ს ქვეოჯახს..

## სქოლიო
კატეგორია:Amblyopone
ვარსკვლავური გზა: ორიგინალური სერიალი

[მინი|260პქ|[USS ენტერპრაიზ NCC-1701]]

[მინი|260პქ|[ჯეიმზ კირკი, სპოკი და ლეონარდ მაკ-კოი]]

**ვარსკვლავური გზა: ორიგინალური სერიალი** (, TOS) — სამეცნიერო ფანტასტიკური ტელესერიალი, რომელმაც დაუდო სათავე „ვარსკვლავურ გზას“, შექმნილია ჯინ როდენბერის მიერ. პრემიერა გაიმართა 1966 წლის 8 სექტემბერს. სერიალი შედგება სამი სეზონისა და 80 სერიისგან. სერიალი დასრულდა 1969 წელს, თუმცა მოგვიანებით გამოვიდა მისი გაგრძელება ანიმაციური სერიალის სახით. სერიალის მიხედვით გადაღებულია ექვსი სრულმეტრაჟიანი ფილმი.

თავდაპირველად სერიალი გამოდიოდა სახელწოდებით: „ვარსკვლავური გზა“ (), მოგვიანებით „ვარსკვლავური გზის“ სხვა სერიალების გამოსვლის შემდეგ სერიალს ეწოდა „ორიგინალური სერიალი“ ().

## სიუჟეტი 
სერიალში მოქმედება მიმდინარეობს XXIII საუკუნეში (2264—2269 წლები) და მოგვითხრობს პლანეტების გაერთიანებული ფედერაციის კოსმოსურ ხომალდ USS ენტერპრაიზ NCC-1701_ის ხუთწლიანი სამეცნიერო-კვლევითი მისიის შესახებ, კაპიტან ჯეიმზ კირკის მეთაურობით.

## როლებში
;ენტერპრაიზის ძირითადი გუნდი

;საპილოტე ეპიზოდის მსახიობები

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 
* .
* memory-alpha-ზე
* memory-beta-ზე
* YouTube-ზე 

კატეგორია:ამერიკული ტელესერიალები
კატეგორია:ფანტასტიკური ტელესერიალები
კატეგორია:ვარსკვლავური გზა
კატეგორია:ამერიკული სამეცნიერო ფანტასტიკური ტელესერიალები
კატეგორია:ტელესერიალები ანბანის მიხედვით
ბიშნუპრია-მანიპურული ვიკიპედია

**ბიშნუპრია-მანიპურული ვიკიპედია** — ვიკიპედიის განყოფილება ბიშნუპრია-მანიპურულ ენაზე. თავისუფალი ენციკლოპედია. გაეშვა 2006 წლის ნოემბერში. 2012 წლის იანვრისთვის მოიცავდა 24 700 სტატიას. 2013 წლის იანვრის მდგომარეობით ბიშნუპრია-მანიპურულ ვიკიპედიაში არსებობს დაახლოებით 24 ათასი სტატია. ჰყავს 1 ადმინისტრატორი.

## რესურსები ინტერნეტში
* ბიშნუპრია-მანიპურული ვიკიპედია

კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
Amblyopone lucida

**Amblyopone lucida** — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Amblyopone-ის გვარიდან. მიეკუთვნება Amblyoponinae-ს ქვეოჯახს..

## სქოლიო
კატეგორია:Amblyopone
ლიპოპროტეიდები

) **T** (ტრიაცილგლიცეროლი)  **C** (ქოლესტეროლი) მწვანედ (ფოსფოლიპიდი)]]

**ლიპოპროტეიდები** () — ცილისა და ლიპიდისაგან წარმოქმნილი კომპლექსები. შედის მცენარეული და ცხოველური  ორგანიზმების *ბიოლოგიური მემბრანების* შემადგენლობაში და სხვა ფირფიტოვან სტრუქტურებში (ნერვული ღეროს მიელინურ გარსში, მცენარეთა ქლოროპლასტებში, თვალის ბადურის რეცეპტორულ უჯრედებში). თავისუფალი სახით ლიპოპროტეინებს შეიცავს სისხლის პლაზმა. ლიპოპროტეინები განსხვავდებია ქიმიური შემადგენლობისა და ლიპიდისა და ცილის კომპონენტის თანაფარდობით. ცენტრიფუგირებისას დალექვის სიჩქარის მიხედვით ლიპოპროტეინებს ყოფენ ოთხ მთავარ კლასად:
#მაღალი სიმკვრივის ლიპოპროტეინები — ფოსფოლიპიდები 
#დაბალი სიმკვრივის ლიპოპროტეინები — უმთავრესად ქოლესტეროლი
#ძალიან დაბალი სიმკვრივის ლიპოპროტეიდები — ტრიგლიცერიდები
#ქილიმიკრონები

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ლიპიდები
კატეგორია:ცილები
რეიმონდ ბრიგზი

**რეიმონდ რედვერზ ბრიგზი** (; დ. 18 იანვარი, 1934) — ინგლისელი ილუსტრატორი, ანიმატორი, გრაფიკული რომანების ავტორი და მწერალი. ბრიტანეთში იგი ცნობილია წიგნით „თოვლის კაცი“, რომელსაც არ აქვს ტექსტი. მის მუსიკალურ ვერსიას ბრიტანეთში ყოველ შობას დგამენ. 

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1934
კატეგორია:ინგლისელი მხატვრები
კატეგორია:ინგლისელი მწერლები
კატეგორია:ინგლისელი ანიმატორები
Eciton

**Eciton** (მომთაბარე ჭიანჭველები ეციტიონები) — საშუალო და პატარა ზომის მომთაბარე ჭიანჭველების გვარი. Formicidae-ს ოჯახის Ecitoninae-ს ქვეოჯახიდან.

## სახეობები 
* *Eciton amazona*
* *Eciton burchelli*
* *Eciton burchellii
* *Eciton californicum*
* *Eciton crassicorne*
* *Eciton drepanophorum*
* *Eciton dulcium*
* *Eciton hamatum*
* *Eciton jansoni*
* *Eciton legionis*
* *Eciton lucanoides*
* *Eciton manni*
* *Eciton mexicanum*
* *Eciton nitens*
* *Eciton orthonotum*
* *Eciton quadrigiume*
* *Eciton quadriglume*
* *Eciton rapax*
* *Eciton rufipes*
* *Eciton setigaster*
* *Eciton uncinatum*
* *Eciton vagans*

## იხილეთ აგრეთვე 
* *ჭიანჭველები*

## ლიტერატურა 
* Schneirla, T. C. (1971) *Army Ants: A Study in Social Organization''". W. H. Freeman & Co, San Francisco — pp.&nbsp;1-349.

## რესურსები ინტერნეტში 
* გვარი Eciton 

## სქოლიო 
კატეგორია:ჭიანჭველები
Ochetellus glaber

**Ochetellus glaber** — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Ochetellus-ის გვარიდან. მიეკუთვნება Dolichoderinae-ს ქვეოჯახს..

## სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
კატეგორია:მავნებელი მწერები
ჰესენის ბუზი

**ჰესენის ბუზი** () — კოღოსებრი მწერი მეგალეების ოჯახისა. პურეული მარცვლოვნების საშიში მავნებელია. მისი სხეულის სიგრძე 2,5-3,5 მმ აღწევს, ფერად მუქი რუხი ან მურაა. გავრცელებულია ევროპაში, ჩრდილოეთ ამერიკაში, აზიაში. საქართველოში გვხვდება აღმოსავლეთ საქართველოს ზოგიერთ რაიონში, სადაც 2-4 თაობას იძლევა. მწერის ზრდასრული მატლები საშემოდგომო ხორბლის ჯეჯილზე, ძირნაყარზე და სარეველა მარცვლოვნებზე გამოიზამთრებენ, აპრილში ჭუპრდებიან და გამოფრენილი ბუზები კვერცხებს დებენ ფოთლის ზედა მხარეზე. მატლი წუწნის და აზიანებს ღეროს, რომელიც წვრილდება, იღუნება და იქცევა. ჰესენის ბუზი პირველად აღწერა თომას სეიმ 1817 წელს.

## ბრძოლის ღონისძიებანი
ბუზების ფრენის პერიოდში ქლოროფოსის სუსპენზიის შესხურება, მეტაფოსის შეფრქვევა.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:მეგალესებრნი
სუაჰილური ვიკიპედია

**სუაჰილური ვიკიპედია** () — ვიკიპედიის განყოფილება სუაჰილი ენაზე. თავისუფალი ენციკლოპედია. 2009 წლის თებერვლისთვის მოიცავდა 9 000 სტატიას. 2013 წლის იანვრის მდგომარეობით სუაჰილურ ვიკიპედიაში არსებობს დაახლოებით 24 ათასი სტატია. აქტიურ მომხმარებელთა რიცხვი 70-ს აჭარბებს. ჰყავს 10 ადმინისტრატორი.

## რესურსები ინტერნეტში
* სუაჰილური ვიკიპედია

კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
მალაიალამური ვიკიპედია

**მალაიალამური ვიკიპედია** () — ვიკიპედიის განყოფილება მალაიალამურ ენაზე. თავისუფალი ენციკლოპედია. გაეშვა 2002 წლის 21 დეკემბერს. 2011 წლის 23 აპრილისთვის მოიცავდა 17 688 სტატიას. ვიკიპედიის მალაიალამური განყოფილების შექმნის ინიციატორი იყო სტუდენტი ვინოდ მენონი. 2013 წლის იანვრის მდგომარეობით მალაიალამურ ვიკიპედიაში არსებობს დაახლოებით 27 ათასი სტატია. აქტიურ მომხმარებელთა რიცხვი 300-ს აჭარბებს. ჰყავს 18 ადმინისტრატორი.

## რესურსები ინტერნეტში
* მალაიალამური ვიკიპედია 
* მალაიალამური ვიკიპედიის მობილური ვერსია 

კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
სებუანური ვიკიპედია

**სებუანური ვიკიპედია** () — ვიკიპედიის განყოფილება სებუანურ ენაზე. თავისუფალი ენციკლოპედია. გაეშვა 2005 წლის 22 ივნისს. წლის 2009 წლის სექტემბრისთვის მოიცავდა 40 000 სტატიას. 2013 წლის იანვრის მდგომარეობით სებუანურ ვიკიპედიაში არსებობდა დაახლოებით 43 ათასი სტატია. აქტიურ მომხმარებელთა რიცხვი დაახლოებით 100-მდეა. ჰყავს 4 ადმინისტრატორი. 2016 წელს სებუანური ვიკიპედიის სტატიათა რაოდენობამ 2 მილიონს გადააჭარბა. 2017 წლის მარტის მდგომარებით შეიცავს 4 მილიონზე მეტ სტატიას. 

## რესურსები ინტერნეტში
* სებუანური ვიკიპედია
* სებუანური ვიკიპედიის მობილური ვერსია

კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
ირლანდიის გეოგრაფია

right|thumb|320px|ირლანდიის რუკა
[thumb|left|200px|თანამგზავრიდან გადაღებული ირლანდია, [2003 წლის 4 იანვარი, ნასა]]

**ირლანდია** (, , ლათ. *Hibernia*) — კუნძულოვანი სახელმწიფო ატლანტის ოკეანის ჩრდილოეთ ნაწილში, მდებარეობს ევროპაში სიდიდით მესამე კუნძულზე; ეს არის ორ დიდ ბრიტანეთის კუნძულს შორის დასავლეთით მდებარე. განლაგებულია 6° 20'—10° 20' დ. გრ.-სა და 51° 25'—55° 23' ჩ. გა.-ს შორის (უკიდურესი ჩრდილოეთი წერტილი — მალინ-ჰედის კონცხი). აღმოსავლეთით ესაზღვრება ირლანდიის ზღვა, აგრეთვე წმინდა გიორგის სრუტე და ჩრდილოეთის სრუტე; დასავლეთით, ჩრდილოეთითა და სამხრეთით — ატლანტის ოკეანე. მანძილი დასავლეთიდან აღმოსავლეთამდე — დაახლოებით 300 კმ, ჩრდილოეთიდან სამხრეთამდე — 450 კმ.

საერთო ფართობი — 70.280 კმ2.

დიდ ბრიტანეთთან საზღვრების საერთო სიგრძე — 360 კმ.

საზღვაო ხაზი: 1.488 კმ.

უმაღლესი წერტილი — მთა კარანტუილი (Carrauntoohil) 1.041 მ.

ირლანდიის სანაპიროები (განსაკუთრებით ჩრდილოეთით, სამხრეთითა და დასავლეთით) კლდიანია, ძლიერ გაკვეთილი ყურეებით, რომლებიდანაც უდიდესებია გოლუეის ყურე, შენონის ყურე, დინგლის ყურე და დონეგალის ყურე დასავლეთით, ლოხ-ფოილი — ჩრდილოეთით. ირლანდიის სანაპიროებთან ახლოსაა მრავალი კლდიანი კუნძული.

ზედაპირი ძირითადად ვაკეა, შიგა რაიონებს იკავებს ფართო ცენტრალური დაბლობები, რომლებიც დასავლეთითა და აღმოსავლეთით კუნძულის სანაპიროებამდე აღწევს. კუნძულის კიდეებზე მცირე სიმაღლის მთები (უმაღლესი წერტილი — მთა კარანტუილი, 1041 მ) და ზეგნებია (უდიდესი — ანტრიმი ჩრდილო-აღმოსავლეთით).

ქვეყანაში ბევრია მდინარე და ტბა. ირლანდიას დასავლეთიდან აღმოსავლეთით კვეთს არხების რიგი. კლიმატი არის ზომიერი ოკეანური, ნოტიო; ზამთარი რბილია, ზაფხული — გრილი. რბილი კლიმატის წყალობით ირლანდია მთელი წლის განმავლობაში დაფარულია სიმწვანით, რითიც გახდა ცნობილი, როგორც **ზურმუხტის კუნძული**. ქვეყნის ტერიტორიაზე გვხვდება, როგორც ჩრდილოური და ალპური მცენარეები, აგრეთვე სამხრეთ ევროპისთვის დამახასიათებელი სახეობებიც.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ირლანდიის გეოგრაფია 

*
სალსედოს კანტონი

**სალსედო** () — კანტონი ეკვადორში, კოტოპახის პროვინციაში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი სან-მიგელი. 2001 წლის აღწერის მონაცემებით მოსახლეობა 51 304 ადამიანს შეადგენდა.

სალსედო ცნობილია თავის ნაყინით. 

## რესურსები ინტერნეტში
* Map of the Cotopaxi Province
* www.ame.gov.ec 

## სქოლიო
კატეგორია:კოტოპახის პროვინციის კანტონები
საკისილის კანტონი

**საკისილი** () — კანტონი ეკვადორში, კოტოპახის პროვინციაში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი საკისილი. 2001 წლის აღწერის მონაცემებით მოსახლეობა 20 815 ადამიანს შეადგენდა, სადიდანც 65% ადგილობრივია, 35% კი მეტისი.

## სქოლიო
კატეგორია:კოტოპახის პროვინციის კანტონები
კუბის გაორკეცება

**კუბის გაორკეცება** — უძველესი კლასიკური ამოცანა ისეთი კუბის აგების შესახებ, რომლის მოცულობა ორჯერ აღემატება მოცემული კუბის მოცულობაზე. კუბის გაორკეცების ამოცანას ხშირად უწოდებენ დელოსის ამოცანასაც, ვინაიდან კუნძულ დელოსის (ეგეოსის ზღვა) მოსახლეობის ეპიდემიისგან გადასარჩენად ორაკულმა მოითხოვა ორჯერ გაედიდებინათ კუბური შესაწირავი ისე, რომ არ შეეცვალათ მისი ფორმა. ამოცანა დაიყვანება \sqrt[3]{2} სიგრძის მქონე მონაკვეთის აგებამდე, რაც (როგორც ეს დაამტკიცეს XIX საუკუნეში) შეუძლებელია მხოლოდ ფარგლისა და სახაზავის საშუალებით. ამოცანა ამოხსნადი იქნება, თუ მისი ამოხსნისთვის გამოვიყენებთ მაგალითად *კონუსურ კვეთებს*.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:მათემატიკა
კატეგორია:გეომეტრია
კატეგორია:მათემატიკური ამოცანები
არენილიასის კანტონი

**არენილიასი** () — კანტონი ეკვადორში, ელ-ოროს პროვინციაში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი არენილიასი. 2001 წლის აღწერის მონაცემებით მოსახლეობა 22 477 ადამიანს შეადგენდა.

## სქოლიო
კატეგორია:ელ-ოროს პროვინციის კანტონები
ტამილური ვიკიპედია

**ტამილური ვიკიპედია**  () — ვიკიპედიის განყოფილება ტამილურ ენაზე. თავისუფალი ენციკლოპედია. გაეშვა 2003 წლის სექტემბერში. 2008 წლის 12 ნოემბრისთვის მოიცავდა 15 911 სტატიას. 2013 წლის იანვრის მდგომარეობით ტამილურ ვიკიპედიაში არსებობს დაახლოებით 50 ათასი სტატია. აქტიურ მომხმარებელთა რიცხვი 200-ს საგრძნობლად აჭარბებს. ჰყავს 26 ადმინისტრატორი.

## რესურსები ინტერნეტში
* ტამილური ვიკიპედია 
* ტამილური ვიკიპედიის მობილური ვერსია 

კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
ვარსკვლავური გზა: შემდეგი თაობა

**ვარსკვლავური გზა: შემდეგი თაობა** () — მეორე სატელევიზიო სერიალი, რომლის მოქმედებაც მიმდინარეობს ვარსკვლავური გზის სამყაროში. სერიალის გადაღება დაიწყო ორიგინალური სერიალის შემქმნელმა ჯინ როდენბერიმ, მისი გარდაცვალების შემდეგ — 1991 წლიდან გააგრძელა რიკ ბერმანმა.

## სიუჟეტი
სერიალის მოქმედება ვითარდება 2364—2370 წლებში, ასი წლის შემდეგ ორიგინალური სერიალიდან და მოგვითხრობს ფედერაციის კოსმოსური ხომალდის „ენტერპრაიზ CC-1701-D“_ს მოგზაურობაზე კაპიტან ჟან-ლუკ პიკარის მეთაურობით. „ენტერპრაიზი“, უპირველეს ყოვლისა, სამეცნიერო ხომალდია, თუმცა ვარსკვლავური ფლოტის სხვა ხომალდები მსგავსად კარგად შეიარაღებული.

„ორიგინალური სერიალისგან“ განსხვავებით, სადაც ძირითადი აქცენტი კეთდებოდა ახალი რასების აღმოჩანაზე, „შემდეგ თაობაში“ მეტი ყურადღება ეთმობა ურთიერთობას უკვე ცნობილ რასებთან. ასევე სერიების ნაწილი დაკავშირებულია ერთმანეთთან, მაგალითად პერსონაჟი „ქიუ“ () მთელი სერიალის მანძილზე პერიოდულად ჩნდება სერიალში.

„ენტერპრაიზის“ ეკიპაჟისთვის, ისევე როგორც მთელი ფედერაციისთვის მთავარ მოწინააღმდეგეს წარმოადგენენ ბორგები - რობოტებად გარდაქმნილი ჰუმანოიდების რასა, რომელსაც მართავს ერთიანი გონება, ისინი საკუთარი რაოდენობის გასაზრდელად ახდენენ სხვა რასების ასიმილაციას. ბორგების იდეა იმდენად წარმატებული აღმოჩნდა რომ მოგვიანებით გამოყენებულ იქნა სერიალში ვარსკვლავური გზა: ვოიაჟერი ().

## როლებში 
### მთავარი გმირები 
### მეორეხარისხოვანი გმირები 
## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 
* .
* ვარსკვლავური გზა: შემდეგი თაობა  TV.com_ზე
* http://en.memory-alpha.org/wiki/Star_Trek:_The_Next_Generation

კატეგორია:ამერიკული ტელესერიალები
კატეგორია:ვარსკვლავური გზა
კატეგორია:1990-იანი წლების ტელესერიალები
კატეგორია:ამერიკული სამეცნიერო ფანტასტიკური ტელესერიალები
კატეგორია:ტელესერიალები ანბანის მიხედვით
Technomyrmex transiens

**Technomyrmex transiens** — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Technomyrmex-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Dolichoderinae-ს ქვეოჯახს..

## სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
აფხაზური ვიკიპედია

**აფხაზური ვიკიპედია** — ვიკიპედიის განყოფილება აფხაზურ ენაზე. გაეშვა 2008 წელს. თავისუფალი ენციკლოპედია. ფლობს ფონდი ვიკიმედია. 2008 წლის სექტემბერში დაიწერა მე-100 სტატია, ხოლო 2010 წლის აგვისტოში მე-500 სტატია. 2021 წლის აპრილის მდგომარეობით აფხაზურ ვიკიპედიაში არსებობს დაახლოებით 6086 სტატია. დარეგისტრირებულ მომხმარებელთა რაოდენობა 15,794 აღწევს. ჰყავს 1 ადმინისტრატორი.

## რესურსები ინტერნეტში
* აფხაზური ვიკიპედია

კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
პინიასის კანტონი

**პინიასი** () — კანტონი ეკვადორში, ელ-ოროს პროვინციაში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი პინიასი. 2001 წლის აღწერის მონაცემებით მოსახლეობა 5 479 ადამიანს შეადგენდა. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 126 მეტრზე. ხშირად მას ზედმეტსახელად „ანდების ორქიდეას“ უწოდებენ, რადგან აქ უამრავი ორქიდეა იზრდება. 

კანტონი შეიქმნა 1940 წლის 8 ნოემბერს.

## რესურსები ინტერნეტში
* VisitaElOro.com Tourism , Travel, History, Picture Gallery of Piñas "Orquidea de los Andes" in El Oro, Ecuador and "Parte Alta"
* :: El Porta de los Piñasienses :: - Portal convivial, informativo e interactivo de su gente 
* The Best of Ecuador: Piñas 
* Rincon de la parte alta 

## სქოლიო
კატეგორია:ელ-ოროს პროვინციის კანტონები
იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ირლანდიაში

2013 წლის მონაცემებით ირლანდიაში **იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის** 2 ძეგლია, რაც შეადგენს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების საერთო რაოდენობის 0,2 %-ს (სულ იუნესკოს სიაში 981 ძეგლია). ორივე ძეგლი კულტურული ობიექტია, რომელთაგან ერთ-ერთი არის ადამიანური გენიის შედევრი (კრიტერიუმი  i). 

## ცხრილი 
ცხრილში შეტანილია ძეგლები, იუნესკოს მიერ მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის სიაში დამატების თარიღის მიხედვით.

## რესურსები ინტერნეტში
* იუნესკოს ოფიციალური საიტი. მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ირლანდიაში

კატეგორია:იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობა
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ირლანდიაში
გაბური სიდიბე

**გაბური „გები“ სიდიბე** ( დ. 6 მაისი, 1983) — ამერიკელი მსახიობი. მისი დებიუტი შედგა ფილმში „განძი“ (2009), სადაც შეასრულა კლარისა ჯონსის როლი, რომელმაც მოუტანა მას ნომინაცია ოსკარზე საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის. სიდიბე დაიბადა ნიუ-იორკში, დედამისის რიტმ-ენდ-ბლუზისა და გოსპელის შემსრულებლის — ელის ტენ რიდლისა და მამამისის წარმოშობით სენეგალელის — იბნოუ სიდიბეს ოჯახში. სწავლობდა მანჰეტენის საქალაქო სათემო კოლეჯში, სიტი-კოლეჯსა და მერსის კოლეჯში. სიდიბეს პოპულარობა მოუტანა შესრულებულმა როლმა ფილმში „განძი“, სადაც განასახიერა 16 წლის გოგონას სახე. ფილმმა მოიპოვა მრავალი ჯილდო, მათ შორის 2 ოსკარის პრემია. 2011 წელს მიიღო როლი ფილმში „როგორ მოვიპაროთ ცათამბჯენი“, ხოლო 2012 წელს გამოჩნდა ფილმში „შვიდი ფსიქოპათი“.

## ფილმოგრაფია 
## რესურსები ინტერნეტში
*
* გაბური სიდიბე  
* გაბური სიდიბე 

კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები
კატეგორია:დაბადებული 1983
კატეგორია:ნიუ-იორკელები
კატეგორია:დაბადებული 6 მაისი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ვარსკვლავური გზა: ანიმაციური სერიალი

***ვარსკვლავური გზა: ანიმაციური სერიალი*** ( — ანიმაციური ტელესერიალი, დაფუძნებულია  ტელესერიალზე „ვარსკვლავური გზა: ორიგინალური სერიალი“. შედგება ორი სეზონისგან, რომელშიც 22 ეპიზოდი შედის. როლებს ახმოვანებენ „ორიგინალური სერიალის“ მსახიობები.

სერიალი თავდაპირველად გამოდიოდა სახელწოდებით „ვარსკვლავური გზა“ ( ან The Animated Adventures of Gene Roddenberry’s Star Trek), მოგვიანებით ოფიციალურად შეეცვალა სახელი და ეწოდა „ვარსკვლავური გზა: ანიმაციური სერიალი“. მას აჩვენებდა NBC, მოგვიანებით - Nickelodeon და Sci-Fi Channel.

## სიუჟეტი
„ვარსკვლავური გზა: ანიმაციური სერიალი“ წარმოადგენს ორიგინალური სერიალის გაგრძელებას და მოგვითხრობს „ენტერპრაიზის“ () მოგზაურობოს მეხუთე წელიწადზე. მიუხედავად იმისა, რომ „ანიმაციურ სერიალს“ გააჩნდა განსხვავებები „ორიგინალური სერიალისგან“, სინამდვილეში მან „ორიგინალური სერიალი“ ლოგიკურ დასასრულამდე მიიყვანა.

## როლებს ახმოვანებენ
ანიმაციურ სერიალს ძირითადად ახმოვანებენ იგივე მსახიობები, რომლებიც მონაწილეობდნენ ორიგინალური სერიალის გახმოვანებაში

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 
* 
* memory-alpha-ზე

კატეგორია:ვარსკვლავური გზა: ანიმაციური სერიალი
კატეგორია:ვარსკვლავური გზა
კატეგორია:ანიმაციური სერიალები
კატეგორია:ამერიკული ტელესერიალები
კატეგორია:ამერიკული სამეცნიერო ფანტასტიკური ტელესერიალები
რუდოლფ II

**რუდოლფ II ჰაბსბურგი** (დ. 17 ივლისი, 1552, ვენა — გ. 20 იანვარი, 1612, პრაღა) — საღვთო რომის იმპერიის იმპერატორი და ავსტრიის ერცჰერცოგი 1576-1612 წლებში, ჰაბსბურგთა დინასტიის წარმომადგენელი. იმპერატორ მაქსიმილიან II-ისა და მარია ესპანელის ძე. 

აღიზარდა ესპანეთის სამეფო კარზე. 1572 წელს დაბრუნდა ავსტრიაში. იმავე წელს, მამამისის ბრძანებით ეკურთხა უნგრეთისა და ხორვატიის მეფედ, ხოლო 1575 წელს მისი გავლენის ქვეშ მოექცა ბოჰემია. 1576 წელს, მამის გარდაცვალების შემდეგ გახდა საღვთო რომის იმპერატორი და ჰაბსბურგთა მონარქიის მთავარი ერცჰერცოგი.

ოსმალების შიშით, 1583 წელს  მან დედაქალაქი ვენიდან პრაღაში გადაიტანა. სწორედ ამ პერიოდში აღორძინდა პრაღა და ევროპის ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს ქალაქად იქცა. პრაღაში დაიწყო ახალი ალკოჰოლური სასმლის, ლუდის ჩამოსხმა. ლუდი რუდოლფს ძლიერ უყვარდა და მისი სმა ცხოვრების წესად აქცია.

მის დროს, 1591 წელს დაიწყო ცამეტწლიანი ომი უნგრეთში ოსმალების წინააღმდეგ, რომელიც 1606 წელს დასრულდა ჟიტვატოროკის ზავით. ზავის შედეგად საღვთო რომის იმპერატორსა და ოსმალეთის სულთანს შორის თანასწორი უფლებები აღდგა, ასევე თურქები თავს შეიკავებდნენ ავსტრიის მფლობელობაში მყოფ უნგრეთზე გალაშქრებაზე.

რუდოლფი ატარებდა კათოლიკური რეაქციის პოლიტიკას, რაც ჰაბსბურგთა სამფლობელოებში უკმაყოფილებას იწვევდა. 1604-1606 წლების მოძრაობამ იშტვან ბოჩკაის ხელმძღვანელობით აიძულა რუდოლფ II ზოგიერთ დათმობაზე წასულიყო უნგრელი ფეოდალების მიმართ. 

1609 წელს ხელი მოაწერა ე. წ. უდიდებულესობის სიგელს, რითაც ჩეხ ფეოდალებს რწმენის თავისუფლებას ანიჭებდა. 1608 წელს სულიერად ავადმყოფი რუდოლფ II იძულებული გახდა თავისი ძმისათვის, მათესთვის დაეთმო ზემო და ქვემო ავსტრია, უნგრეთი და მორავია, ხოლო 1611 წელს ბოჰემიაც. 

გარდაიცვალა 1612 წლის 20 იანვარს, ქალაქ პრაღაში, დაკრძალეს იქვე, ვიტუსის ტაძრის ეზოში. რუდოლფის უშვილობის გამო მის შემდეგ საღვთო რომის იმპერატორი გახდა მისი ძმა, მათე.

## ლიტერატურა
კატეგორია:საღვთო რომის იმპერატორები
კატეგორია:ავსტრიის ერცჰერცოგები
კატეგორია:ჰაბსბურგები
კატეგორია:დაბადებული 1552
კატეგორია:გარდაცვლილი 1612
კატეგორია:დაბადებული 17 ივლისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 20 იანვარი
კატეგორია:ვენაში დაბადებულები
ატაკამესის კანტონი

**ატაკამესი** () — კანტონი ეკვადორში, ესმერალდასის პროვინციაში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ატაკამესი. 2001 წლის აღწერის მონაცემებით მოსახლეობა 30 267 ადამიანს შეადგენდა.

## სქოლიო
კატეგორია:ესმერალდასის პროვინციის კანტონები
იოზეფ II (სრი)

**იოზეფ II** (იოზეფ ბენედიქტ ანტონ მიშელ ადამი; დ. 13 მარტი, 1741 — გ. 20 თებერვალი ,1790) — საღვთო რომის იმპერატორი 1765-1790 წლებში. ასევე ჰაბსბურგთა ტერიტორიის მმართველი 1780–1790 წლებში. ის იყო უფროსი შვილი ფრანც I შტეფანისა და მარია ტერეზასი, ასევე ძმა მარია ანტუანეტასი. იოზეფი მხარს უჭერდა განათლებული აბსოლუტიზმის იდეებს. მან ეკატერინე II და ფრიდრიხ II-საგან მიიღო "დიდი განმანათლებელი მეფის" ტიტული. მისი რეჟიმი იოზეფინიზმის სახელითაა შესული ისტორიაში. ის ისე გარდაიცვალა, რომ შვილი არ ჰყოლია და ამიტომ მის შემდგომ ტახტზე ავიდა მისი უმცროსი ძმა ლეოპოლდი.

## რესურსები ინტერნეტში
*Joseph II at Find-A-Grave

კატეგორია:საღვთო რომის იმპერატორები
კატეგორია:დაბადებული  13 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1741
კატეგორია:გარდაცვლილი 20 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1790
კატეგორია:ჰაბსბურგ-ლოთარინგიელები
კატეგორია:ვენაში დაბადებულები
უექსფორდის საგრაფო

**უექსფორდი**, ან ლოხ-გარმანი (; ) — საგრაფო ირლანდიის სამხრეთ-აღმოსავლეთით. შედის ლენსტერის პროვინციაში. დედაქალაქი და უდიდესი ქალაქი — უექსფორდი. მოსახლეობა — 145,320 ადამიანი (მე-14 ადგილი საგრაფოებს შორის; 2011 წლის მონაცემები).

## რესურსები ინტერნეტში 
* County Council website
* Map of Wexford 
## სქოლიო
*
კატეგორია:ირლანდიის საგრაფოები
ელ-გუაბოს კანტონი

**ელ-გუაბო** () — კანტონი ეკვადორში, ელ-ოროს პროვინციაში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ელ-გუაბო. 2001 წლის აღწერის მონაცემებით მოსახლეობა 41 078 ადამიანს შეადგენდა.

## სქოლიო
კატეგორია:ელ-ოროს პროვინციის კანტონები
უდაბნოს მრავალთავი

**უდაბნოს მრავალთავი** — IX საუკუნის ქართული ხელნაწერი, გადაწერილია შატბერდში. ხელნაწერი აკაკი შანიძემ 1920 წელს ჩამოიტანა უდაბნოს იოანე ნათლისმცემლის მონასტრიდან თბილისში. მანვე იპოვა ამ ხელნაწერის რამდენიმე ფრაგმენტი, ერთი ფურცელი ცალკე ფურცლად დაცული იყო საეკლესიო მუზეუმის ფონდში (№ 713), რვა ფურცელი კი ინახებოდა ა. გრენის პირად კოლექციაში (H-2097). ხელნაწერი ნაკლულია და შემორჩენილია მხოლოდ თავდაპირველი წიგნის ერთ მეოთხედზე ცოტა მეტი. დღეს ხელნაწერი საქართველოს ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის A ფონდში ინახება (A-1109).

ამჟამად ხელნაწერი 178 ფურცელს შეიცავს. საწერ მასალად გამოყენებულია ეტრატი, გადაწერილია ასომთავრულით. მოღწეული ნაწილიდან ზოგიერთი ფრაგმენტი ძნელად ან საერთოდ არ იკითხება. უდაბნოს მრავალთავი უძველესია იმ ხელნაწერთა შორის, რომელიც აბოს წამების ტექსტს შეიცავს, თუმცა, ეს მონაკვეთიც დაზიანებულია. 

ხელნაწერი აღმოაჩინა დიმიტრი ბაქრაძემ 1873 წლის 20 სექტემბერს, მასვე ეკუთვნის პირველი ცნობა ხელნაწერის შესახებ 1878 წელს, თუმცა მან ძეგლის რაობა ვერ გაარკვია. შემდგომში ხელნაწერს იკვლევდნენ აკაკი შანიძე, კორნელი კეკელიძე, მ. ჯანაშვილი, ილია აბულაძე, მიშელ ვან ესბროკი, ზ. ჭუმბურიძე.

## ლიტერატურა 
* კ. დანელია, ზ. სარჯველაძე, ქართული პალეოგრაფია, 1990, გვ. 144–145
* ა. შანიძე, უდაბნოს მრავალთავი, 1994, გვ. 7
## სქოლიო 
კატეგორია:ქართული სასულიერო ხელნაწერები
კატეგორია:ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის A ფონდი
კატეგორია:მრავალთავები
კატეგორია:IX საუკუნის ხელნაწერები
Anathema

**Anathema** — ბრიტანული პროგრესული როკ-ჯგუფი. ჩამოყალიბდა 1990 წელს ქალაქ ლივერპულში. იგი თავდაპირველად დუმ მეტალს ასრულებდა, მოგვიანებით კი გოთური მეტალის პიონერი გახდა.

## დისკოგრაფია 
;სტუდიური ალბომები 
**Serenades* (1993)
**The Silent Enigma* (1995)
**Eternity* (1996)
**Alternative 4* (1998)
**Judgement* (1999)
**A Fine Day to Exit* (2001)
**A Natural Disaster* (2003)
*''We're Here Because We're Here* (2010) 
**Weather Systems* (2012)
**Distant Satellites* (2014)
**The Optimist'' (2017)

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:Anathema
კატეგორია:1990-იანი წლების მუსიკალური ჯგუფები
კატეგორია:2000-იანი წლების მუსიკალური ჯგუფები
კატეგორია:2010-იანი წლების მუსიკალური ჯგუფები
კატეგორია:1990 წელს ჩამოყალიბებული ჯგუფები
კატეგორია:ინგლისური მძიმე მეტალ ჯგუფები
კატეგორია:ინგლისური დეზ-მეტალ ჯგუფები
კატეგორია:ინგლისური როკ-ჯგუფები
კატეგორია:ინგლისური პროგრესული როკ-ჯგუფები
ოსური ვიკიპედია

**ოსური ვიკიპედია** () — ვიკიპედიის განყოფილება ოსურ ენაზე. თავისუფალი ენციკლოპედია. გაეშვა 2005 წლის 28 თებერვალს, თუმცა 2005 წლის მაისამდე ინტერვიკი პრეფიქსით — os: არ მუშაობდა. სტატიების თვალსაზრისით, ოსური ვიკიპედიის მნიშვნელოვანი ზრდა დაიწყო 2008 წლის დეკემბერსა და 2009 წლის პირველ თვეებში. ოსურ ვიკიპედიაზე დიდ გავლენას ახდენს რუსული ვიკიპედია, საიდანაც ითარგმნება სტატიები და სხვა. 2013 წლის იანვრის მდგომარეობით ოსურ ვიკიპედიაში არსებობს დაახლოებით 8 ათასი სტატია. აქტიურ მომხმარებელთა რიცხვი 20-ს აჭარბებს. ჰყავს 3 ადმინისტრატორი.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოსური ვიკიპედია

კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
ხანმეტი მრავალთავი

**ხანმეტი მრავალთავი** — ძველი ქართული ხელნაწერი წიგნი, რომელიც შეიცავს იოანე ოქროპირის, ივლიანე ეპისკოპოსის, ევსუქი ხუცესის თხზულებათ ფრაგმენტებს, ასევე ოთხი თხზულების ნაწყვეტი, რომელთა ავტორები სევერიანე გაბალონელი და ანთიპატროს ბოსტრელი არიან. აკაკი შანიძე ხელნაწერს VIII საუკუნის I ნახევრით ათარიღებს. 

ხელნაწერი პალიმფსესტია, რომელიც ორი სხვადასხვა მასალისგანაა შედგენილი, ამათგან მხოლოდ ერთი ნაწილი შეიცავს ხანმეტ ტექსტს. მთლიანი ხელნაწერი რვა რვეულს (64 ფურცელს) შეიცავს, ხანმეტი მრავალთავის ტექსტი კი აქედან მხოლოდ სამ რვეულშია მოთავსებული (ბ, დ, ე), აკლია პირველი და მესამე რვეულები. ხელნაწერის მეორე ნაწილში მოთავსებულია იერუსალიმის ტიპიკონი და გადაწერილი X საუკუნის I ნახევარში. 

ხელნაწერი შენახული იყო საქართველოს წერა–კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების მუზეუმის N 3902 ხელნაწერში. ამჟამად ინახება ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის S ფონდში (S-3902).

## ლიტერატურა 
* კ. დანელია, ზ. სარჯველაძე, ქართული პალეოგრაფია, 1990, გვ. 115–117

## სქოლიო 
კატეგორია:ქართული სასულიერო ხელნაწერები
კატეგორია:ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის S ფონდი
კატეგორია:მრავალთავები
კატეგორია:VIII საუკუნის ხელნაწერები
კატეგორია:XI საუკუნის ხელნაწერები
იოზეფ I (სრი)

**იოზეფ I** (დ. 26 ივლისი, 1678 — გ. 17 აპრილი, 1711) — საღვთო რომის იმპერატორი 1705–1711 წლებში. ის იყო იმპერატორ ლეოპოლდ I-ის უფროსი შვილი პირველი ცოლის, ელეონორ მაგდალენასაგან. იოსეფს ჯერ კიდევ 9 წლის ასაკში, 1687 წელს მიანიჭეს უნგრეთის მეფის ტიტული, ხოლო რუმინეთის მეფის —  11 წლის ასაკში 1690 წელს. მან მიიღო საიმპერატორო ტახტი მას შემდეგ რაც მისი მამა გარდაიცვალა. იოზეფმა განაგრძო მამის მიერ დაწყებული ესპანეთის მემკვიდრეობისთვის ომი, საფრანგეთის მეფის, ლუი XIV-ის წინააღმდეგ და უშედეგოდ ცდილობდა ესპანეთის ტახტზე დაესვა თავისი უმცროსი ძმა კარლი (შემდგომში საღვთო რომის იმპერატორი კარლ VI). ამ პერიოდში, მან თავისი გამარჯვებების წყალობით ავსტრიის გავლენის ქვეშ მოაქცია იტალიის ტერიტორია. იოზეფს ასევე გაუჭიანურდა უნგრელთა ამბოხის ჩახშობა, რომელიც წაქეზებული იყო საფრანგეთის მეფის ლუი XIV-ის მიერ. ეს პრობლემა ვერც მისი უდროო სიკვდილის შემდეგ ვერ მოაგვარეს მისმა მემკვიდრეებმა.

## რესურსები ინტერნეტში
* Joseph I.: *"Regina coeli"*
* [Joseph I (Holy Roman Empire) - MSN Encarta](http://uk.encarta.msn.com/encyclopedia_761552898/Joseph_I_(Holy_Roman_Empire).html)

კატეგორია:საღვთო რომის იმპერატორები
კატეგორია:დაბადებული 26 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1678
კატეგორია:გარდაცვლილი 17 აპრილი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1711
კატეგორია:ჰაბსბურგები
კატეგორია:ავსტრიის ერცჰერცოგები
კატეგორია:ყვავილით გარდაცვლილები
კატეგორია:უნგრეთის მეფეები
კატეგორია:ვენაში დაბადებულები
კობი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ტერმინით „**კობი**“ შეიძლება აღნიშნული იყოს:

* კობი — სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში
* კობი — ქალაქი ირლანდიაში
* კობი — წყვილჩლიქოსანი ძუძუმწოვარი ძროხისებრთა ოჯახისა
დაუგავპილსი

**დაუგავპილსი** (, , , , , წინათ *Дзвiнск*, ) — ქალაქი ლატვიაში, სიდიდითა და მნიშვნელობით მეორე ქალაქი ქვეყანაში რიგის შემდეგ. მდებარეობს მდინარე დაუგავას სანაპიროზე, ლიეტუვისა და ბელარუსის საზღვართან.

დაუგავპილსი ლატვიის აღმოსავლეთ პროვინციის — ლატგალიის უდიდესი ქალაქი, მისი კულტურული, საგანმანათლებლო და სამრეწველო ცენტრია, ასევე დაუგავპილსის მხარის ადმინისტრაციული ცენტრია. წარმოადგენს მნიშვნელოვან სარკინიგზო კვანძს, მოსახლეობა ეთნიკურად საკმაოდ მრავალფეროვანია. ისტორიულ წყაროებში ქალაქი პირველად 1275 წელსაა ნახსენები.

## რესურსები ინტერნეტში
* ქალაქის ოფიციალური პორტალი
* ქალაქის კოსმოსიდან გადაღებული სურათები 
* დინაბურგის ციხესიმაგრე 

## სქოლიო
კატეგორია:ლატვიის ქალაქები
ბიატლონის მსოფლიო თასი 2012-13 – მე-5 ეტაპი

**ბიატლონის მსოფლიო თასი 2012-13 – მე-5 ეტაპი** — გაიმართა გერმანიის ქალაქ რუპოლდინგში 2013 წლის 9 იანვრიდან - 13 იანვრამდე.

## ღონისძიების განრიგი 
## მედალოსნები 
### კაცები 
### ქალები 
ბიატლონის მსოფლიო თასი – მე-5 ეტაპი, 2012–13
– მე-5 ეტაპი
ბიატლონის მსოფლიო თასი 2012-13 – მე-4 ეტაპი

**ბიატლონის მსოფლიო თასი 2012-13 – მე-4 ეტაპი** — გაიმართა გერმანიის ქალაქ ობერჰოფში 2013 წლის 3 იანვრიდან - 6 იანვრამდე.

## ღონისძიების განრიგი 
## მედალოსნები 
### კაცები 
### ქალები 
ბიატლონის მსოფლიო თასი – მე-4 ეტაპი, 2012–13
– მე-4 ეტაპი
ანციფეროვსკაია (უსტ-კუბინსკის რაიონი)

**ანციფეროვსკაია** () — სოფელი რუსეთში, ვოლოგდის ოლქში, უსტ-კუბინსკის რაიონში. სოფელი შედის ტროიცკოეს სასოფლო დასახლების შემადგენლობაში, მოსახლეობა 2002 წლის მონაცემებით 2 ადამიანს შეადგენდა.

## იხილეთ აგრეთვე
*უსტ-კუბინსკის რაიონის დასახლებული პუნქტები

## რესურსები ინტერნეტში 
* ანციფეროვსკაია

კატეგორია:უსტ-კუბინსკის რაიონის დასახლებული პუნქტები
ენოლოგია

**ენოლოგია** ( — ღვინო) — მეცნიერება ღვინის შესახებ.

## ძირითადი ცნობები 
ენოლოგია მოიცავს ღვინისკეთებას — ბადაგის დუღილის მეთოდით ღვინოდ გადაქცევის კონტროლირებად პროცესს და ცნობებს ღვინის შემდგომი მოვლა-შენახვის შესახებ.

ენოლოგი — სპეციალისტი, რომელიც დაკავებულია ვენახების მდგომარეობის შეფასებით, ნიადაგის, ღვინისა და წლის შემოწმებით. ჩვეულებრივ თვითონ აშენებს ვენახს და დაკავებულია ღვინის წარმოებით (მეღვინეობით).

### ისტორიული მიმოხილვა 
ალკოჰოლური დუღილის დროს მიმდინარე ქიმიური გარდაქმნების ძირითადი
არსი, (შაქრების გარდაქმნა ეთანოლად) დიდი ხანია ცნობილია. ჯერ კიდევ
1789 წელს, ლავუაზიე წერდა :
"ღვინის დუღილი მდგომარეობს შემდეგში : გაიყოს ორად შაქარი, რომელიც
ოქსიდს წარმოადგენს და ერთი ნაწილი დაიჟანგოს ნახშირორჟანგის წარმოსაქმნელად, მეორე კი აღდგეს ალკოჰოლის წარმოსაქმნელად. შესაძლებელი
რომ იყოს ალკოჰოლისა და ნახშირორჟანგის ხელახალი მიერთება, მივიღებდით შაქარს" 1815 წელს გეი-ლუსაკმა შეადგინა დუღილის შემდეგი ფორმულა (განტოლება):
C6H12O6 → 2CH3 – CH2OH  +  2CO2

```
180 გ                    92გ                          88გ
გლუკოზა               ეთილალკოჰოლი           ნახშირორჟანგი
```

1860 წელს პასტერმა დაადგინა, რომ ეს განტოლება მართებული იყო დახარჯული შაქრის 95 %-ისათვის. ეთანოლისა და ნახშირორჟანგის გარდა დუღილის
დროს წარმოიქმნებოდა მეორადი პროდუქტები შემდეგი პროპორციებით:
100 გრამი საქაროზიდან:
51,10 გ ეთილალკოჰოლი
49,20 გ ნახშირორჟანგი
3,40 გ გლიცერინი
0,67 გ ქარვამჟავა
1 გ მშრალი საფუარი.
რაც შეეხება რეაქციის მიზეზს, იგი დიდხანს წარმოადგენდა კამათის
საგანს. პასტერმა პირველმა დაამტკიცა, რომ დუღილს განაპირობებდა არა
ჰაერის, არამედ საფუვრების მოქმედება შაქრებზე. თუმცა, პასტერი თვლიდა,
რომ დუღილი ბიოლოგიურ მოვლენას წარმოადგენდა, რომელსაც საფუვრის
ანაერობულ პირობებში სიცოცხლე განაპირობებდა. ბოლოს, 1897 წელს ბუშნერმა შეძლო საფუარიდან გამოეწვლილა სითხე, რომელმაც დუღილი გამოიწვია და ამგვარად შეძლო დაედგინა "დიასტაზების" როლი ალკოჰოლური
დუღილის პროცესში.
### ალკოჰოლური დუღილის ქიმიზმი 
C6H12O6 → 2CO2 + 2CH3CH2OH - 40 კკალ

```
ჰექსოზა           ეთანოლი
```

რეაქცია ეგზოთერმულია. დღეს ყველა ქიმიური რეაქცია შემდეგნაირად
აიხსნება : რეაქცია წარმოადგენს ქიმიური ნაერთების ნარევის ანუ სისტემის
გარდაქმნას, რისთვისაც საჭიროა მათი აგზნება (აქტივაცია) და შიდა ენერგია
(ენთალპია). რეაქციის შედეგად გამოიყოფა სითბო. იგი გამოიხატება კილო-
კალორიებში უარყოფითი ნიშნით.
### რეაქციის მექანიზმი 
ალკოჰოლური დუღილის რეაქცია საკმაოდ რთულია, რომელშიც მრავალი
ენზიმი მოქმედებს. რეაქცია ხორციელდება რამდენიმე სტადიად :
1.1 შაქრის მოლეკულის გაწყვეტა  გლუკოლიზი ყურძნის ჰექსოზები (გლუკოზა და ფრუქტოზა) გარდაიქმნება პიროყურძენმჟავად. ეს გარდაქმნა სამ ეტაპად მიმდინარეობს :
► ეთერიფიკაცია
ეთერიფიკაცია ხორციელდება შაქრის ერთ ჰიდროქსილ ჯგუფსა და ფოსფორმჟავას (H3PO) შორის :
RCH2OH + H3PO4 → H2O + RCH2O – H2PO3

## რესურსები ინტერნეტში 
* Bibliography of basic current books about wine and winemaking  
* Oenologist.com — Online resource about wine and professionals in the wine industry  
*  ენოლოგია
*
ჰიპოლოგია

thumb|ცხენები
**ჰიპოლოგია** ( ცხენი და  მოძღვრება) — მეცნიერება ცხენების შესახებ, სწავლობს ცხენების ანატომიას, ფიზიოლოგიას, გამრავლების ბიოლოგიასა და ჯიშების წარმოქმნას.

## ცნობილი ჰიპოლოგები 
* გეორგ გოთლიბ ამონი (1780 — 1839)
* კარლ ვილჰელმ ამონი (1777 — 1842)
* ალექსანდრ ფიოდოროვიჩ მიდენდორფი (1815 — 1894)

## იხილეთ აგრეთვე 
* ცნობილი ჰიპოლოგების სია

## სქოლიო 
*