open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
სინოფილი

[მარჯვნივ|მინი|[გოტფრიდ ლაიბნიცი|გოტფრიდ ვილჰელმ ლაიბნიცი, XVII-XVIII საუკუნეების გერმანელი პოლიმათი, რომელმაც მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანა ფიზიკის, ლოგიკის, ისტორიის, ბიბლიოთეკარობის მრავალ სფეროში და შეისწავლა ჩინური კულტურის მრავალი ასპექტი.]]
**სინოფილი** (; ფინინი: Qīn huá zhě) — ადამიანი, რომელიც ავლენს სიყვარულს ან ძლიერ ინტერესს ჩინეთის, ჩინური კულტურის, ჩინეთის ისტორიის, ჩინეთის პოლიტიკის, და/ან ჩინელი ხალხის მიმართ.
[მარჯვნივ|მინი|[ლუი XIV, მე-17 საუკუნის ფრანგი მონარქი, რომლის დიდი ტრიანონი, ჩინური კულტურის გავრცელება, ასწლოვანი ახალი წლის აღნიშვნა და კონფუციანური თარგმანები ჩინური კულტურის გავლენის შედეგი იყო.]]

## ცნობილი სინოფილები 
### ევროპა 
#### საფრანგეთი 
* ლუი XIV, მე-17 საუკუნის ფრანგი მონარქი, რომლის დიდი ტრიანონი, ჩინური კულტურის გავრცელება, საუკუნოვანი ახალი წლის აღნიშვნა და კონფუციანური თარგმანები ჩინური კულტურის გავლენის მიზეზი იყო.
* ვოლტერი, XVII საუკუნის ფრანგი ფილოსოფოსი, აღფრთოვანებული იყო ჩინური კულტურითა და კონფუციანური აზროვნებით.

#### გერმანია 
* გოტფრიდ ვილჰელმ ლაიბნიცი, მე-17 საუკუნის გერმანელი პოლიმათი, რომელსაც უყვარდა ჩინური კულტურა და სწავლობდა მის მრავალ ასპექტს. 

#### იტალია 
* მარკო პოლო (დაახლ. 1254–1324), იტალიელი მკვლევარი, ერთ-ერთი პირველი ევროპელი, რომელმაც ჩინეთი მოინახულა და ამ ქვეყნის შესახებ თავის მოგზაურობის წიგნში „*მარკო პოლოს მოგზაურობა“* მოგვითხრობს.
* მატეო რიჩი (1552–1610), იტალიელი იეზუიტი, რომელმაც პირველმა თარგმნა კონფუცის კლასიკური ნაწარმოებები ლათინურად და ასწავლა ევროპული მეცნიერება იმპერატორსა და ჩინელ ლიტერატორებს.

#### რუსეთი 
* დიმიტრი მენდელეევი (1834–1907), რუსი ქიმიკოსი და გამომგონებელი

### ოკეანეთი 
#### ავსტრალია 
* პოლ კიტინგი (დ. 1944), ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი 1991 წლიდან 1996 წლამდე
* კევინ რადი (დ. 1957), ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი 2007 წლიდან 2010 წლამდე და 2013 წელს. მისი ეს დახასიათება სადავოა.

### ჩრდილოეთ ამერიკა 
#### ამერიკის შეერთებული შტატები 
* ალენ აივერსონი (დ. 1975), ყოფილი NBA-ს კალათბურთელი, რომელმაც გამოხატა სიმპათია ქვეყნის მიმართ
* სტეფონ მარბერი (დ. 1977), ყოფილი NBA-ს კალათბურთელი, რომელიც შეუერთდა პეკინის იხვებს და გამოხატა თავისი სიმპათია ქვეყნის მიმართ
* ჯეიმს ვენერისი (1922–2004), ამერიკელი ჯარისკაცი, რომელიც კორეის ომის შემდეგ ჩინეთში გადავიდა, ქვეყანაში დარჩა და დადებით გრძნობებს გამოხატავდა 2004 წლამდე, გარდაცვალებამდე

### აზია 
#### ტაილანდი 
* სირინდჰორნი (დაიბადა 1955 წელს), ტაილანდის პრინცესა, რომელმაც ჩინეთში ორ ქვეყანას შორის მეგობრობის ხელშეწყობისთვის ჯილდოები მიიღო.

## სქოლიო 
კატეგორია:აზიური კულტურა
კატეგორია:ჩინური კულტურა
ფილიპო ბონაფინო

**ფილიპო ბონაფინო** (დ. 1623) — იტალიელი კომპოზიტორი.

ითვლება, რომ ფილიპო ბონაფინო მესინაში დაიბადა. 1623 წელს გამოაქვეყნა წიგნი 18 მადრიგალი კონცერტით ორიდან ოთხ ხმაზე უწყვეტად, სათაურით *Madrigali concertati a due, tre e quattro Voci per cantar, e sonar nel Clauecimbalo, Chitarrone, ò altro simile Instrumento*. კოლექცია მოიცავს *Ancidetemi pur-* ს, რომელიც პოპულარული გახდა მე-16 საუკუნეში, და ასევე ორ სოლო სიმღერას ბასისთვის და კონტინუოსთვის, რომელიც ეძღვნება "Signor Gio[v]anni Watchin-ს (ჯონ უოტკინს), ინგლისელ ჯენტლმენს." სხვა სიმღერებში შედის ლუიჯი გროტოს, ანჯელო გრილოს, მაურიციო მოროს, ჯამბატისტა მარინოს და ოტავიო რინუჩინის ტექსტის პარამეტრები.

ბონაფინო მესინაში გარდაიცვალა.

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1623
ჟოზეფ რენე ბელო

**ჟოზეფ რენე ბელო** (; დ. 18 მარტი, 1826, პარიზი — გ. 18 აგვისტო, 1853, ველინგტონის არხი) — არქტიკის ფრანგი მკვლევარი.

## ბიოგრაფია
ჟოზეფ რენე ბელო დაიბადა 1826 წლის 18 მარტს პარიზში, მეზღვაურის ოჯახში. 1831 წელს ოჯახთან ერთად როშფორში გადავიდა საცხოვრებლად. როშფორის ხელისუფლების დახმარებით, 15 წლის ასაკში მას ბრესტის საზღვაო სკოლაში ჩაბარების უფლება მიეცა, სადაც ორი წელი ისწავლა და მაღალი რეპუტაცია დაიმსახურა. შემდეგ მან მონაწილეობა მიიღო 1845 წლის ანგლო-ფრანგულ ექსპედიციაში მადაგასკარზე და გამორჩეული საქციელისთვის საპატიო ლეგიონის ჯვარი მიიღო. შემდეგ მან მონაწილეობა მიიღო ანგლო-ფრანგულ რიო-დე-ლა-პლატას ბლოკადაში, პარანას ბლოკადაში სამხრეთ ამერიკასთან, რამაც რიო-დე-ლა-პლატას ვაჭრობისთვის გახსნა.

1851 წელს ის შეუერთდა არქტიკულ ექსპედიციას კაპიტან უილიამ კენედის მეთაურობით, სერ ჯონ ფრანკლინის საძებნელად.

1852 წლის თებერვალში კენედი და ბელო ბატი ბეიში მდებარე ზამთრის საცხოვრებლიდან ძაღლებით გასეირნებაზე გაემგზავრნენ და სამხრეთით ბრენტფორდის ყურეში გაემგზავრნენ, სადაც აღმოაჩინეს ბელოტის სრუტე, სრუტე ბუთია ფელიქსსა და სომერსეტის კუნძულს შორის. შემდეგ ისინი დასავლეთისკენ გააგრძელეს გზა, რათა უელსის პრინცის კუნძული ომანის ყურემდე გადაკვეთონ და პილ საუნდისა და კეიპ უოკერის გავლით ბატი ბეიში დაბრუნდნენ - სულ 1800 კმ. ბელოს ექსპედიცია მისი გარდაცვალების შემდეგ, 1854 წელს გამოქვეყნდა.

1852 წლის დასაწყისში ბელო ლეიტენანტის წოდებაში დაწინაურდა და იმავე წელს კაპიტან ედვარდ ავგუსტუს ინგლფილდის მეთაურობით ფრანკლინის სამძებრო ექსპედიციას ახლდა. სერ ედვარდ ბელჩერთან საკომუნიკაციოდ ორ თანამებრძოლთან ერთად სახიფათო მოგზაურობაში გამგზავრებისას, ის მოულოდნელად ველინგტონის არხში ყინულის ნაპრალში გაუჩინარდა. მემორიალური საფლავი ახლომდებარე ბიჩის კუნძულზე აშენდა. მის ოჯახს პენსია იმპერატორმა ნაპოლეონ III-მ დაუნიშნა.

## ხსოვნა
მის პატივსაცემად, მთვარის ერთ-ერთ კრატერს დაარქვეს ბელო.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:არქტიკის მკვლევრები
ლუსია ალიბერტი

**ლუსია ალიბერტი** (დ. 12 ივნისი, 1957) — იტალიელი საოპერო სოპრანო მომღერალი. შეასრულა ბელინის, როსინის, დონიცეტის, ვერდის, პუჩინის, ვივალდის, მერკადანტეს და ა.შ. ბელკანტოს ნაწარმოების როლები.

## ცხოვრება და კარიერა 
ალიბერტი მესინაში (სიცილია) დაიბადა. კონსერვატორიაში ფორტეპიანოს, კომპოზიციას, დირიჟორობასა და სიმღერას სწავლობდა, რომელიც ძალიან ადრეულ ასაკში დაამთავრა. შემდეგ რომში სწავლა მაესტრო ლუიჯი რიჩისთან დაასრულა და ალფრედო კრაუსთან განაგრძო. სიმღერის სწავლის პარალელურად, ფორტეპიანოზე და სხვა მუსიკალურ ინსტრუმენტებზე (გიტარა, აკორდეონი, ვიოლინო, მანდოლინა) დაკვრასაც სწავლობდა. მან მრავალი ნაწარმოები შექმნა ფორტეპიანოსთვის, კლარნეტისთვის, ფლეიტისთვის და სიმღერისთვის.

თავისი არტისტული კარიერა სპოლეტოში, „მომავლის ფესტივალზე“ დაიწყო, ჯან კარლო მენოტის დირიჟორობით. ლირიკულ-დრამატული და მოხერხებული სოპრანო ალიბერტიმ კონსერვატორია ძალიან ადრეულ ასაკში წარჩინებით დაამთავრა. სწავლობდა ლუიჯი რიჩისთან რომში, ალფრედო კრაუსთან და ჰერბერტ ფონ კარაიანთან ზალცბურგსა და ბერლინში.

სპოლეტოსა და ENAL-ის კონკურსებში გამარჯვების შემდეგ, მან თავისი შემოქმედებითი კარიერა დაიწყო ბელინის *„La sonnambula“*-თი სპოლეტოში, „Festival dei Due Mondi“-ზე, ჯან კარლო მენოტის დირიჟორობით.

## ჩანაწერები 
### სრული ოპერები 
* *ბეატრიჩე დი ტენდა* (ბეატრიჩე), მარტინ ტომპსონი (ორომბელო), კამილ კაპასო (აგნეზე), პაოლო გავენელი (ფილიპო) – ოპერ ბერლინის გუნდი და ორკესტრი – ფაბიო ლუისი (დირიჟორი) – (ბერლინის კლასიკა)
* *Il Pirata* (Imogene), სტიუარტ ნილი, რობერტო ფრონტალი, კელი ანდერსონი – გერმანიის ბერლინის ოპერის ორკესტრი და კაპელა – Marcello Viotti (დირიჟორი) – (ბერლინის კლასიკები)
* *La sonnambula* (ამინა), ჯონ ალერი (ელვინო), ფრანჩესკო ელერო დ'არტენია (როდოლფო), ირის ვერმილიონი (ტერეზა), ჯეინ ჟირინგი (ლიზა), ფრიდრიხ მოლსბერგერი (ალესიო), უორენ მოკი (Il Notario) - გერმანიის ბერლინის ოპერის ორკესტრი და კაპელა, თებერვალში ჩანაწერი, ბერლინი - Jene ოპერული ჩანაწერი. 1990, გერმანიის ბერლინის ოპერა
* *La straniera* (Alaide), ვინჩენცო ბელო, რობერტო ფრონტალი, სარა მინგარდო, კარლო სტრიული – ტრიესტეს ვერდის ოპერის ორკესტრი – ჯანფრანკო მასინი (დირიჟორი) – (BMG Ricordi)
* *ტრავიატა* (ვიოლეტა ვალერი), პიტერ დვორსკი (ალფრედო ჟერმონი), რენატო ბრუსონი (ჯორჯო ჟერმონი) - ფუჯივარას ოპერის გუნდი და ტოკიოს ფილარმონიული ორკესტრი - რობერტო პატერნოსტრო (დირიჟორი), ცოცხალი ჩაწერა, ტოკიო (კაპრიციო/დელტა მუსიკა)

### კონცერტები 
* *ცნობილი საოპერო არიები* – მიუნხენის რადიო ორკესტრი – ლამბერტო გარდელი (დირიჟორი) – (ორფეოსი)
* *პორტრეტი* – ჩრდილო-დასავლური გერმანული ფილარმონია – პეტერ ფერანეცი (დირიჟორი) – (RCA/BMG კლასიკები)
* *ვივა! ბელკანტო* – ვერდის მილანის სიმფონიურიო ორკესტრი – პატრიკ ფორნილიე (დირიჟორი) – (RCA/BMG კლასიკები)
* *ადრეული ვერდის არიები* – ვერდის მილანის სიმფონიურიო ორკესტრი – ოლეგ კაეტანი (დირიჟორი)

### DVD 
* *ლუსია ალიბერტი – დრეზდენის ოპერის თეატრი* – ლაივი DVD 88697 19045 9 / RCA Red Seal – SonyBMG

## რესურსები ინტერნეტში 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:დაბადებული 1957
კატეგორია:დაბადებული 12 ივნისი
კატეგორია:სიცილიელები
1973 წელი პაკისტანში

**1973 წლის მოვლენები პაკისტანში.**

## მოქმედი პირები
### ფედერალური მთავრობა
*პრეზიდენტი — ზულფიკარ ალი ბჰუტო (13 აგვისტოდან), ფაზალ ილაჰი ჩოუჰური
*პრემიერ-მინისტრი — ზულფიკარ ალი ბჰუტო (14 აგვისტოდან)
*უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე — ჰამუდურ რაჰმანი

### გუბერნატორები
*ბელუჯისტანის გუბერნატორი: ღაუს ბახშ ბიზენჯო (15 თებერვლამდე); ნავაბ აქბარ ხან ბუგტი (15 თებერვლიდან)
*ხაიბერ-პახტუნხვას გუბერნატორი: არბაბ სიკანდარ ხანი (15 თებერვლამდე); ასლამ ხატაკი (15 თებერვლიდან)
*პენჯაბის გუბერნატორი: გულამ მუსტაფა ხარი (12 ნოემბრამდე); სადიკ ჰუსეინ ყურეში (12 ნოემბრიდან)
*სინდის გუბერნატორი: მირ რასულ ბაქს თალპური (15 თებერვლამდე); ბეგუმ რაანა ლიაქათ ალი ხანი (15 თებერვლიდან)

## მოვლენები
*თებერვალი – 1973 წლის რეიდი ერაყის საელჩოზე პაკისტანში.
*მარტი – ბანგლადეშის განმათავისუფლებელი ომი (კონტექსტში იგულისხმება ომისშემდგომი პროცესები და აღიარება).
*10 აპრილი – მიღებულია პაკისტანის 1973 წლის კონსტიტუცია.
*14 აგვისტო – ზულფიკარ ალი ბჰუტო არჩეულია პაკისტანის პრემიერ-მინისტრად.
*ოქტომბერი – 1973 წლის არაბეთ-ისრაელის ომი (იომ-ქიფურის ომი).

## დაბადებულები
*15 აგვისტო – ადნან სამი, კომპოზიტორი, მომღერალი, პიანისტი.
*7 ნოემბერი – ადნან ასლამი, მწერალი.

## სქოლიო
კატეგორია:1973 წელი პაკისტანში
კატეგორია:1973 წელი ქვეყნების მიხედვით
კატეგორია:1973 წელი აზიაში
კატეგორია:XX საუკუნის წლები პაკისტანში
კატეგორია:1970-იანი წლები პაკისტანში
1974 წელი პაკისტანში

**1974 წლის მოვლენები პაკისტანში.**

## მოქმედი პირები
### ფედერალური მთავრობა
*პრეზიდენტი: ფაზალ ილაჰი ჩოუჰური
*პრემიერ-მინისტრი: ზულფიკარ ალი ბჰუტო
*პაკისტანის მთავარი მოსამართლე: ჰამუდურ რაჰმანი

### გუბერნატორები
*ბელუჯისტანის გუბერნატორი: ნავაბ აქბარ ხან ბუგტი (2 იანვრამდე); აჰმად იარ ხანი (2 იანვრიდან)
*ხაიბერ-პახტუნხვას გუბერნატორი: ასლამ ხატაკი (24 მაისამდე); სიედ ღავასი (24 მაისიდან)
*პენჯაბის გუბერნატორი: სადიქ ჰუსეინ ქურეში
*სინდის გუბერნატორი: რაანა ლიაქათ ალი ხანი

## მოვლენები
*1974 წელს, ნიშთარის სამედიცინო კოლეჯის სტუდენტებსა და აჰმადიას თემის წარმომადგენლებს შორის, რაბვას რკინიგზის სადგურზე, დაპირისპირება მოხდა. ეს შემთხვევა მასშტაბურ და ძალადობრივ ანტი-აჰმადიურ მოძრაობაში გადაიზარდა, რასაც აჰმადიას თემის წევრთა შორის მრავალი მსხვერპლი და მათი ქონების განადგურება მოჰყვა.

*აღმოსავლეთ პაკისტანის გამოყოფიდან სამი წლის შემდეგ, პაკისტანმა ბანგლადეში აღიარა.

## დაბადებულები
*1 თებერვალი: ავალ ხანი, კრიკეტის მოთამაშე

## სქოლიო

პაკისტანი
პაკისტანი
კატეგორია:1970-იანი წლები პაკისტანში
კატეგორია:XX საუკუნის წლები პაკისტანში
1976 წელი პაკისტანში

**1976 წლის მოვლენები პაკისტანში.**

## მოქმედი პირები
### ფედერალური მთავრობა
*პრეზიდენტი: ფაზალ ილაჰი ჩოუჰური
*პრემიერ-მინისტრი: ზულფიკარ ალი ბჰუტო
*უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე: მუჰამედ იაქუბ ალი

### გუბერნატორები
*ბელუჯისტანის გუბერნატორი: აჰმად იარ ხანი
*ხაიბერ-პახტუნხვას გუბერნატორი: სეიდ ღავასი (1 მარტამდე); ნასირულა ბაბარი (1 მარტიდან)
*პენჯაბის გუბერნატორი: მოჰამედ აბას აბასი
*სინდის გუბერნატორი: რაანა ლიაქათ ალი ხანი (28 თებერვლამდე); მუჰამედ დილავარ ხანჯი (1 მარტიდან)

## მოვლენები
*აღმოსავლეთ პაკისტანის გამოყოფიდან ხუთი წლის შემდეგ, პაკისტანმა ბანგლადეშთან დიპლომატიური ურთიერთობები დაამყარა.
*მუშაობას იწყებს „Samjhauta Express“, ერთადერთი სარკინიგზო ხაზი, რომელიც პაკისტანსა და ინდოეთს აკავშირებს.
*პაკისტანის დამფუძნებლის დაბადებიდან მე-10 წლისთავზე დაარსდა „ქუაიდ-ი-აზამის აკადემია“ (Quaid-i-Azam Academy).

## დაბადებულები
*28 ოქტომბერი: ამერ განგატი, ყოფილი კრიკეტის მოთამაშე.

## გარდაცვლილები
*29 აპრილი: მუნავარ ზარიფი

## სქოლიო
კატეგორია:1976 წელი პაკისტანში
კატეგორია:1976 წელი ქვეყნების მიხედვით
კატეგორია:1976 წელი აზიაში
კატეგორია:XX საუკუნის წლები პაკისტანში
კატეგორია:1970-იანი წლები პაკისტანში
1975 წელი პაკისტანში

**1975 წლის მოვლენები პაკისტანში.**

## მოქმედი პირები
### ფედერალური მთავრობა
*პრეზიდენტი — ფაზალ ილაჰი ჩოუჰური
*პრემიერ-მინისტრი — ზულფიკარ ალი ბჰუტო
*უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე — ჰამუდურ რაჰმანი (1 ნოემბრამდე), მუჰამედ იაკუბ ალი (1 ნოემბრიდან)

### გუბერნატორები
*ბელუჯისტანის გუბერნატორი: აჰმად იარ ხანი
*ხაიბერ-პახტუნხვას გუბერნატორი: სიდ ღავასი

*პენჯაბის გუბერნატორი:
**14 მარტამდე: სადიკ ჰუსეინ ყურეში
**14 მარტიდან 31 ივლისამდე: გულამ მუსტაფა ხარი
**31 ივლისიდან: მოჰამედ აბას აბასი

*სინდის გუბერნატორი: ბეგუმ რაანა ლიაქათ ალი ხანი

## მოვლენები
### სექტემბერი
*პაკისტანი ჰოკეის სატიტულო მატჩში ინდოეთთან მარცხდება.

## დაბადებულები
*2 თებერვალი – ნიგჰათ იასმინ ხანი.
*12 თებერვალი – შაჰზადა დავუდი (გარდაიცვალა 2023 წელს).
*13 აგვისტო – შოაიბ ახტარი, ლეგენდარული კრიკეტის მოთამაშე (ბოულერი).

## გარდაცვლილები
*8 თებერვალი – ჰაიათ შერპაო, ხაიბერ-პახტუნხვას ყოფილი გუბერნატორი (დაიბადა 1937 წელს).
*12 ივლისი – ზულფიკარ ალი ბუხარი, ცნობილი რადიომაუწყებელი (დაიბადა 1904 წელს).

## სქოლიო
კატეგორია:1975 წელი პაკისტანში
კატეგორია:1975 წელი ქვეყნების მიხედვით
კატეგორია:1975 წელი აზიაში
კატეგორია:XX საუკუნის წლები პაკისტანში
კატეგორია:1970-იანი წლები პაკისტანში
ალენ ადლერი

**ალენ ადლერი** (; დ. 25 დეკემბერი, 1916 — გ. 30 იანვარი, 1964) — ამერიკელი მწერალი, რომელიც ასევე მოღვაწეობდა თეატრის სფეროში. ირვინგ ბლოკთან ერთად მან დაწერა სცენარის სიუჟეტი ფილმისთვის „Forbidden Planet“ (აკრძალული პლანეტა), რომელიც შექსპირის „ქარიშხალს“ ეფუძნება. თუმცა, 1950-იანი წლების „წითელი საფრთხის“ (Second Red Scare) პერიოდში, იგი კინოინდუსტრიის „შავ სიაში“ მოხვდა.

## ბიოგრაფია
ადლერი იყო ეიბ ადლერის (სცენის მენეჯერის) ვაჟი, რომელიც თავის მხრივ იდიშური თეატრის მსახიობის, იაკობ ადლერისა და მისი პირველი ცოლის, სონია („სოფია“) ადლერის შვილი იყო. ადლერის რომანის, „Mach 1“-ის, უკანა ყდაზე განთავსებული ბიოგრაფიის თანახმად: „იგი ნიუ-იორკის უნივერსიტეტში ინგლისურ ფილოლოგიას ეუფლებოდა; წერდა სარეკლამო ტექსტებს რობერტ რიპლისთვის პროექტისთვის „გინდ დაიჯერეთ, გინდ არა“ (Believe It Or Not); ოცდაერთი წლის ასაკში ნიუ-იორკში საკუთარ თეატრს ფლობდა და საგასტროლო ოპერის დასებს წარადგენდა; მეორე მსოფლიო ომის დროს მსახურობდა სამხედრო-საჰაერო ძალებში (მეხუთე, შორეული აღმოსავლეთის და მეცამეტე დაბომბვის ქვედანაყოფებში). მან განახორციელა სპექტაკლ „Front Page“-ის აღდგენა და არის როგორც ორიგინალური მოთხრობების, ისე მხატვრული ფილმების სცენარების ავტორი“.

„Forbidden Planet“-ის გარდა, ადლერი ასევე ფიგურირებს 1959 წლის ფილმის — „The Giant Behemoth“ (გიგანტური ბეჰემოთი) — სიუჟეტის ავტორად.

1964 წლის 1-ელი თებერვლის „The New York Times“-ში გამოქვეყნებული ადლერის ნეკროლოგის მიხედვით, მისი გარდაცვალების თარიღია 1964 წლის 30 იანვარი. სტატიაში აღნიშნულია, რომ იგი დაიბადა ნიუ-იორკში და იყო იდიშური თეატრის მენეჯერისა და მფლობელის, ადოლფ ადლერის ვაჟი. მას დარჩა ქვრივი, მერი მაკნამარა და ორი ქალიშვილი — პამელა და ელისონ ჯო.

## ნამუშევრები
**Mach 1: A Story of Planet Ionus* (1957)

## ლიტერატურა
* Adler, Jacob, *A Life on the Stage: A Memoir*, translated and with commentary by Lulla Rosenfeld, Knopf, New York, 1999, , 386 (commentary).
*
* 

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი მწერლები
კატეგორია:ამერიკელი მწერლები საუკუნის მიხედვით
ირლანდიური სიგანე

**ირლანდიური სიგანე** — რკინიგზის ლიანდაგის სიგანე, ტოლი 1600 მმ-სა (5 ფუტის და 3 დუიმი). მიეკუთვნება ფართელიანდაგიანი რკინიგზის კატეგორიას. 2022 წლის მონაცემებით ის არსებობდა ავსტრალიაში, ბრაზილიასა და კუნძულ ირლანდიაზე.

## ისტორია 
;ძვ.წ. 600 წელი
:დიოლკოსი () გამავალი კორინთის ყელზე საბერძნეთში - ღარიანი, მოასფალტებული ბილიკი - აშენდა საშუალო სიგანით 5 ფუტი 3 დუიმი (1600 მმ).
;1840
:Grand Duchy of Baden State Railway-ის რკინიგზა 1840–1851 წლებში აშენდა 5 ფუტი 3 დუიმის (1600 მმ) სიგანის ლიანდაგზე, სანამ 4 ფუტი 8.5 დუიმზე გადაკეთდებოდა (1435 მმ) 1854–1855 წლებში.
;1843
:დიდი ბრიტანეთის გაერთიანებული სამეფოსა და ირლანდიის სავაჭრო საბჭომ სხვადასხვა სიგანის ლიანდაგებით გამოწვეული დავის გამოძიების შემდეგ, ირლანდიაში 5 ფუტი და 3 დუიმის (1600 მმ) სიგანის გამოყენების რეკომენდაცია გასცა.
;1846
:1846 წლის რკინიგზის ლიანდაგის რეგულირების აქტის თანახმად 5 ფუტი 3 დუიმი (1600 მმ) სიგანის ლიანდაგი სავალდებულო გახდა მთელ ირლანდიაში.
;1847
:Swiss Northern Railway-ის რკინიგზა გაიხსნა 5 ფუტი და 3 დუიმის (1600 მმ) სიგანის ხაზით და გადაკეთდა 4 ფუტი და 8.5 დუიმის (1435 მმ) სიგანის ხაზად 1854 წელს.
;1854
:Melbourne and Hobson's Bay Railway Company იყო ავსტრალიის პირველი რკინიგზა, რომელიც ორთქლის ძრავით სატვირთო და სამგზავრო გადაზიდვებს ახორციელებდა, აშენდა 5 ფუტი და 3 დუიმის (1600 მმ) სიგანის ლიანდაგით.
;1858
:გაიხსნა ბრაზილიის პირველი 5 ფუტი და 3 დუიმის (1600 მმ) სიგანის რკინიგზა: Companhia de Estrada de Ferro Dom Pedro II.
;1863
:ახალ ზელანდიაში აშენდა 5 ფუტი 3 დუიმის (1600 მმ) სიგანის რკინიგზა Canterbury Railway. ის 1876 წელს გადაკეთდა 3 ფუტი 6 დუიმის (1067 მმ) სიგანის რკინიგზად.

## ნომენკლატურა 
thumb|right|350px|klasse=skin-invert-image|მსოფლიოში მნიშვნელოვანი ლიანდაგის სიგანეების განაწილება
* დიდ ბრიტანეთში და ირლანდიაში, ლიანდაგი ცნობილია, როგორც **ირლანდიური ლიანდაგი**. ირლანდიაში ასევე ხშირად მოიხსენიება, როგორც *სტანდარტული ლიანდაგი* ან *ფართო ლიანდაგი*, როდესაც მას კუნძულის სხვა 3 ფუტიანი (914 მმ) ვიწროლიანდაგიანი რკინიგზისგან განასხვავებენ.
*ავსტრალიაში, სადაც ვიქტორიისა და სამხრეთ ავსტრალიის შტატებს აქვთ ეს ლიანდაგი (ისევე როგორც ტასმანიას XIX საუკუნეში), ის ცნობილია, როგორც **ფართო ლიანდაგი**.
*ბრაზილიაში ლიანდაგი ძირითადად **ფართო ლიანდაგის** () სახელითაა ცნობილი, თუმცა ზოგჯერ **ირლანდიური ლიანდაგის** () სახელითაც არის ცნობილი.

## ინსტალაციები 
## ლოკომოტივები 
[thumb|right|[Railway Preservation Society of Ireland|RPSI ორთქლმავალი Great Victoria Street station, 1975 წ.]]
დიზელისა და ელექტრო წევის გამოგონებამდე, უფრო ფართო 5 ფუტი 3 დუიმის (1600 მმ) ირლანდიური სიგანის ლიანდაგის ერთ-ერთი უპირატესობა 4 ფუტი 8,5 დუიმთან შედარებით (1435 მმ) იმაში მდგომარეობდა, რომ ორთქლის ლოკომოტივის ჩარჩოებს უფრო დიდი საცეცხლე ყუთის არსებობის საშუალებას იძლეოდა, რაც მეტი ორთქლის გენერირების საშუალებას იძლევა.

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:ლიანდაგის სიგანე 1600 მმ
ვოლტერ უილიამ როუზ ბოლი

**ვოლტერ უილიამ როუზ ბოლი** (დ. 14 აგვისტო, 1850 — გ. 4 აპრილი, 1925) — ბრიტანელი მათემატიკოსი, იურისტი; მოღვაწეობდა ტრინიტის კოლეჯში (კემბრიჯი) 1878 წლიდან 1905 წლამდე. ვოლტერი ასევე იყო მოყვარული ილუზიონისტი; 1919 წელს დააფუძნა კემბრიჯის პენტაკლების კლუბი და გახდა ამავე კლუბის პრეზიდენტი; პენტაკლების გაერთიანება მსოფლიოში ერთ-ერთი უძველესი მაგიური საზოგადოებაა.

## ცხოვრება და მოღვაწეობა
ვოლტერ უილიამ როუზ ბოლი დაიბადა 1850 წლის 14 აგვისტოს ჰემპსტედში, ლონდონში. ბოლი იყო ვოლტერ ფრედერიკ ბოლის ძე და მემკვიდრე, რომელიც ცხოვრობდა სამხრეთ ჰემპსტედში, ლონდონში, სენტ ჯონს პარკ ვილასის 3-ში. 

განათლება მიიღო უნივერსიტეტის სკოლაში, რომლის დასრულების შემდეგაც 1870 წელს ჩააბარა ტრინიტის კოლეჯში, კემბრიჯში, გახდა სტიპენდიანტი და სმიტის პრემიის (პრემია, რომელსაც კემბრიჯის უნივერსიტეტი ყოველწლიურად გადასცემდა საუკეთესო მათემატიკოსსა და საუკეთესო ფიზიკოსს) პირველი ლაურეატი და მიიღო ბაკალავრის ხარისხი 1874 წელს, როგორც მეორე ვრენგლერმა (სტატუსი კემბრიჯის უნივერსიტეტში, რაც მოიაზრებს პირველი კლასის ჯილდოების დიდი რაოდენობით ფლობას მათემატიკაში). ვოლტერი გახდა ტრინიტი კოლეჯის მმართველი 1875 წელს და დარჩა ამ თანამდებობაზე სიცოცხლის ბოლომდე.

ვოლტერ როუზ ბოლი გარდაიცვალა 1925 წლის 4 აპრილს ელმსაიდში, კემბრიჯში,

ვოლტერის ხსოვნა უკვდავყოფილია პატარა პავილიონის სახელწოდებაში ჯეზუს გრინზე, კემბრიჯში.

## წიგნები
*მათემატიკის შესწავლის ისტორია კემბრიჯში; კემბრიჯის უნივერსიტეტის გამომცემლობა, 1889 (ხელახლა გამოცემული გამომცემლობის მიერ, 2009, ISBN 978-1-108-00207-3)
*მათემატიკის ისტორიის მოკლე მიმოხილვა პროექტ გუტენბერგზე (პირველი გამოცემა 1888 და შემდგომი გამოცემები). მეოთხე გამოცემის Dover-ის 1960 წლის ხელახალი გამოცემა: http://www.gutenberg.org/files/31246/31246-pdf.pdf.
*მათემატიკური გართობა და ესეები პროექტ გუტენბერგზე (პირველი გამოცემა 1892;  შემდგომი გამოცემები ჰ.ს.მ. კოქსეტერთან ერთად)
*ტრინიტის კოლეჯის პირველი  სანაოსნო კლუბის ისტორია (1908)
*კემბრიჯის ნაშრომები პროექტ გუტენბერგზე (პირველი გამოცემა 1918). Macmillan and Co., 1918:  http://www.gutenberg.org/ebooks/54023.
*სიმებიანი ფიგურები; კემბრიჯი, W. Heffer & Sons (პირველი გამოცემა 1920, მეორე გამოცემა 1921, მესამე გამოცემა 1929, ხელახლა დაბეჭდილი დამატებებით, როგორც გართობა სიმებიანი ფიგურებით Dover Publications-ის მიერ, 1971, ISBN 0-486-22809-6)

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* 
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 14 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1850
კატეგორია:გარდაცვლილი 4 აპრილი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1925
კატეგორია:ინგლისელი მათემატიკოსები
კატეგორია:იურისტები
კატეგორია:ილუზიონისტები
შავი ტიტა (ფილმი)

**„შავი ტიტა“** () — 1964 წლის ფრანგული სათავგადასავლო, კომედიური მხატვრული ფილმი, რომლის რეჟისორია კრისტიან-ჟაკი.

## სიუჟეტი
ფილმს ალექსანდრ დიუმას ამავე სახელწოდების ისტორიულ რომანთან (1850) არაფერი აქვს საერთო, გარდა სათაურისა. რომანიდან მხოლოდ რამდენიმე სახელია გამოყენებული და სიუჟეტი სულ სხვაგვარად ვითარდება.

საფრანგეთის რევოლუციის წინა პერიოდი. პროვინციული ქალაქი, სადაც იდუმალი და ლეგენდარული შავი ტიტა ხალხის სახელით იბრძვის. ეს არისტოკრატი გიიომ დე სენ-პრეა. იგი ორმაგ ცხოვრებას ეწევა. შავი ტიტა მხოლოდ მდიდარ არისტოკრატებს ძარცვავს, ამიტომ ადგილობრივი გლეხები მას გმირად თვლიან. ბარონი ლა მუში დარწმუნებულია, რომ გიიომი შავი ტიტაა. ტიტასთან შებრძოლებისას მას  სახეს უზიანებს და იმედოვნებს, რომ ამით გიიომს გამოააშკარავებს.

გიიომი თავის ტყუპისცალ ძმას — ჟულიენს, სთხოვს დახმარებას. ჟულიენი გაცილებით ნაზი და იდეალისტია, ვიდრე მისი ძმა. მიუხედავად იმისა, რომ თავიდან ყველაფერი კარგად მიდის, ჟულიენი შოკირებულია, როდესაც აღმოაჩენს, რომ გიიომი არისტოკრატებს ძარცვავს სიამოვნებისა და ფულის და არა პოლიტიკური მიზეზების გამო.

ჟულიენი შეუყვარდება გლეხის გოგონას, კაროლინას, რევოლუციონერი პლანტენის ქალიშვილს. კარო ეხმარება ჟულიენს, რომ უკეთესი მებრძოლი გახდეს.

ბარონი ლა მუში ჟიულიენს აპატიმრებს. გიიომი მას იხსნის, მაგრამ სანამ ჟიულიენი გაქცევას ახერხებს, მის ძმას იჭერენ და მალევე სიკვდილით სჯიან.

ჟიულიენი შავი ტიტა ხდება და სიტუაციის შესაბამისად იქცევა. ახლა ისეთივე კარგი მებრძოლია სამართლიანობისთვის, როგორც მისი ძმა იყო.

## როლებში
* ალენ დელონი — გიიომ დე სენ-პრე / ჟიულიენ დე სენ-პრე
* ვირნა ლიზი — კაროლინა (კარო)
* დოუნ ადამსი — მარკიზა კატრინ დე ვიგონი
* აკიმ ტამიროვი — მარკიზ დე ვიგონი
* ადოლფო მარსილიაკი — ბარონი ლა მუში
* ფრენსის ბლანში — პლანტენი
* რობერ მანუელი — თავადი დე გრაზიიაკი

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფილმები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:1964 წლის ფილმები
კატეგორია:ფრანგულენოვანი ფილმები
კატეგორია:ფრანგული კომედიური ფილმები
კატეგორია:იტალიური კომედიური ფილმები
კატეგორია:1964 წლის კომედიური ფილმები
კატეგორია:კრისტიან-ჟაკის ფილმები
ლამარა თურმანიძე

**ლამარა თურმანიძე** (დ. 3 იანვარი, 1912, სოფელი საღვინეთი, ზესტაფონის რაიონი — გ. 1986) — 
ქართველი თეატრის მსახიობი. საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი (1968).

## ბიოგრაფია
1938 წელს ჯერ ჩოხატაურის სახელმწიფო თეატრში, ხოლო 1950 წლიდან გარდაცვალებამდე ოზურგეთის ალ. წუწუნავას სახელობის სახელმწიფო თეატრის მსახიობია. თეატრში მოღვაწეობის თითქმის ნახევარი საუკუნის მანძილზე მან 150-მდე საპასუხისმგებლო როლი განასახიერა. ოზურგეთის სახელმწიფო თეატრში ლ. თურმანიძე იყო წამყვანი მსახიობი. მის მიერ შესრულებული როლებიდან აღსანიშნავია: ჯავარა (ვაჟა-ფშაველას „მოკვეთილი“), კრუჩინინა (ა. ოსტროვსკის „უდანაშაულო დამნაშავენი“), ანა ანდრეევნა (ნ. გოგოლის  „რევიზორი“), ოლღა ბებია (ნ. დუმბაძის და გ. ლორთქიფანიძის „მე, ბებია, ილიკო და ილარიონი“), ფრაუ ალვინგი (ჰ. იბსენის „მოჩვენებანი“), ნინო, ციცინო (გრ. ბერძენიშვილის „დაჭრილი არწივი“ და „ტირიფის ქვეშ“), მარია ტიუდორი (ვ. ჰუგოს „მარია ტიუდორი“),  მალანია  (მ. გორკის „ეგორ ბულიჩოვი და სხვები“), ქრისტინე (ა. წერეთლის „ქრისტინე“), დარო (ვ. შალიკაშვილის „უნიადაგონი“), ძიძია (ალ. ყაზბეგის „ხევისბერი გოჩა“), სონა (ა. ცაგარელის „ხანუმა“), ლირსა (პ. კაკაბაძის „ყვარყვარე თუთაბერი“), ირინე (დ. კლდიაშვილის „ირინეს ბედნიერება“), ქეთევანი (შ. დადიანის „ნინოშვილის გურია“), დედა (გ. ხუხაშვილის „აღმართი“, ნ. დუმბაძის „საბრალდებო დასკვნა“), ფატი გურიელი (ალ. ჩხაიძის „შთამომავლობა“), მეცხოველეობის ფერმის გამგე (ა. აბდულინის „მეცამეტე თავჯდომარე“) და სხვა.

## ჯილდოები და აღიარება
*1960 : საქართველოს სსრ დამსახურებული არტისტი
*1968 : საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 3 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1912
კატეგორია:ზესტაფონის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1986
კატეგორია:ქართველი მსახიობები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები
არქიმედეს ნაპრალები

**არქიმედეს ნაპრალები** () — ნაპრალთა ჯგუფი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილოეთ ნაწილში (კვადრანტებიː LQ-11, LAC-41). სახელი ეწოდა ნაპრალის მახლობლად არსებული, კრატერ არქიმედეს მიხედვით (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1964 წელს).

არქიმედეს ნაპრალები გადაჭიმულია კრატერ არქიმედეს სამხრეთით 215.00 კმ-ზე, ხოლო მათი საერთო ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია .

## სქოლიო
კატეგორია:მთვარის ნაპრალები
კატეგორია:კვადრანტი LQ-11
გოგბაიძე

საკუთარი **გოგბაიძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:

* გივი გოგბაიძე — XVII საუკუნის სახალხო გმირი
* გურამ გოგბაიძე — დისიდენტი, ეროვნული მოძრაობის მონაწილე

კატეგორია:ქართული გვარები
პიცის პრინციპი

მინი|პიცერია ნიუ-იორკში
**პიცის პრინციპი** ნიუ-იორკში, ანუ **პიცა-მეტროს კავშირი** — იუმორისტული, მაგრამ ზოგადად ისტორიულად ზუსტი „ეკონომიკური კანონი“, რომელიც შემოთავაზებულია ნიუ-იორკელი ერიკ მ. ბრემის მიერ. მან აღნიშნა, როგორც *The New York Times-*მა 1980 წელს განაცხადა, რომ 1960-იანი წლების დასაწყისიდან „პიცის ნაჭრის ფასი გასაოცარი სიზუსტით უტოლდებოდა ნიუ-იორკის მეტროთი მგზავრობის ღირებულებას“. ტერმინი „პიცის კავშირი“, რომელიც ამ ფენომენს ეხება, 2002 წელს *New York Times-ის* მიმომხილველმა კლაიდ ჰაბერმანმა შემოიღო. მან კომენტარი გააკეთა ამ თეორიის ორ ადრინდელ პუბლიკაციაზე *Times-*ში და იწინასწარმეტყველა მეტროს მგზავრობის ფასის ზრდა.

2003 წლის მაისში ჟურნალმა *The New Yorker-მა* გამოაცხადა *პიცის კავშირის* (ახლა *პიცის პრინციპის* სახელით ცნობილი) ვალიდურობა, რომელმაც ზუსტად იწინასწარმეტყველა მეტროს (და ავტობუსის ) მგზავრობის ფასის 2 დოლარამდე ზრდა წინა კვირაში. მათ ასევე მოიხსენიეს ბრემი (იმ დროისთვის პატენტ-ადვოკატი), რომლის თქმითაც რადგან ნიუ-იორკის სატრანზიტო სამსახურმა გამოაცხადა მეტროს ჟეტონის გაუქმების შესახებ და შემოიტანა ცვლადი ტარიფის MetroCard-ი (რომელიც იმ დროს ავტობუსებშიც გამოიყენებოდა), შესაძლოა, გარეთ ნაყიდი ყველის პიცის ნაჭრის ფასსა და მეტროს ჟეტონის ფასს შორის პირდაპირი კორელაცია აღარ გაგრძელებულიყო.

2005 წელს და კვლავ 2007 წელს ჰაბერმანმა აღნიშნა, რომ ნაჭრის ფასი კვლავ იზრდებოდა და პიცის კავშირის მიხედვით შეშფოთებული იყო, რომ მეტროს/ავტობუსის მგზავრობის ფასი მალე შეიძლება კვლავ გაზრდილიყო. მგზავრობის ფასი მართლაც გაიზარდა 2009 წლის ივნისში 2.25 დოლარამდე, ხოლო 2013 წელს კვლავ 2.50 დოლარამდე. 2014 წელს ჯარედ ლენდერმა, კოლუმბიის უნივერსიტეტის პროფესიონალმა სტატისტიკოსმა და ადიუნქტ-პროფესორმა, ჩაატარა კვლევა ნიუ-იორკში პიცის ნაჭრების ფასების შესახებ და დაასკვნა, რომ პიცის პრინციპი კვლავ ძალაში იყო. ნიუ-იორკის სხვა საინფორმაციო ორგანიზაციები ხანდახან ადასტურებენ პიცის პრინციპის შესაძლებლობას, იწინასწარმეტყველოს ქალაქში ერთჯერადად მეტროს/ავტობუსის მგზავრობის ღირებულების ზრდა. 

2019 წელს *The Wall Street Journal-მა* აღნიშნა, რომ მეტროთი მგზავრობის ტარიფის ბონუსის შემცირებისა და არა ტარიფის ზრდის (იმ დროს 2.75 აშშ დოლარი) და ნიუ-იორკში პიცის ღირებულების ცვალებადობის ზრდის გამო, „პიცის პრინციპი“ შესაძლოა აღარ ყოფილიყო ზუსტი. COVID-19 პანდემიის შემდეგ ინფლაციამ, პლუს ტარიფების გაყინვის გადაწყვეტილებამ, 2022 წელს დივერგენციის გარკვეული მტკიცებულებები გამოაჩინა. მეტროს ტარიფი 2025 წელს 2.90 აშშ დოლარამდე, ხოლო 2026 წელს 3.00 აშშ დოლარამდე გაიზარდა; პიცის ნაჭრის საშუალო ფასი ამ პერიოდში კვლავ იზრდებოდა და თითქმის 4 დოლარს მიაღწია. დივერგენციის გამო, *Gothamist-მა* 2025 წლის ბოლოს დაწერა, რომ „პიცის პრინციპი“ აღარ იყო ზუსტი.

## იხილეთ აგრეთვე 
* პენტაგონის პიცის თეორია
* KFC-ის ინდექსი

## სქოლიო
კატეგორია:ნიუ-იორკი
კატეგორია:ნიუ-იორკის კულტურა
კატეგორია:ინდექსები
1977 წელი პაკისტანში

**1977 წლის მოვლენები პაკისტანში.**

## მოქმედი პირები
### ფედერალური მთავრობა
*პრეზიდენტი: ფაზალ ილაჰი ჩაუდრი
*პრემიერ მინისტრი: ზულფიკარ ალი ბჰუტო (5 ივლისამდე)
*მთავარი მოსამართლე: მუჰამედ იაკუბ ალი (22 სექტემბრამდე), შეიხი ანვარულ ჰაკი

### გუბერნატორები
*ბელუჯისტანის გუბერნატორი: აჰმად იარ ხანი (5 ივლისამდე); ხუდა ბახშ მარი (დაწყება 5 ივლისს)
*ხეიბერ-პახტუნხვას გუბერნატორი: ნასერულა ბაბარი (6 ივლისამდე); აბდულ ჰაკიმ ხანი (დაწყება 6 ივლისს)
*პენჯაბის გუბერნატორი: მოჰამად აბას აბასი (5 ივლისამდე); სავარ ხანი (დაწყება 5 ივლისს)
*სინდის გუბერნატორი: მუჰამედ დილავარ ხანჯი (6 ივლისამდე); აბდულ კადირ შაიხი (დაწყება 6 ივლისს)

## ღონისძიებები
*10 იანვარი — ცხრა ოპოზიციური პარტია ქმნის ერთობლივ საარჩევნო ფორუმს, პაკისტანის ეროვნულ ალიანსს (PNA).
*7 მარტი — ზულფიკარ ალი ბჰუტოს პოლიტიკურმა პარტიამ, პაკისტანის სახალხო პარტიამ (PPP), გაიმარჯვა არჩევნებში. PPP იგებს 155 ადგილს, PNA კი 200 ადგილიდან 35-ს. მალევე დაიწყო არეულობები PPP-ის მიერ ხმის მიცემის გაყალბების ბრალდებების გამო.
*1 ივლისი — პარასკევი გამოცხადდა ყოველკვირეულ დღესასწაულად, კვირას ჩაანაცვლებს.
*5 ივლისი — გენერალ მუჰამედ ზია-ულ ჰაკის მეთაურობით პაკისტანის არმიამ სამხედრო გადატრიალება მოაწყო და ხელისუფლება ხელში ჩაიგდო. ამოქმედდა საომარი მდგომარეობა და შეჩერდა კონსტიტუცია.
*14 აგვისტო —  პაკისტანი დამოუკიდებლობის 30 წლისთავს აღნიშნავს.
*17 სექტემბერი — ზულფიკარ ალი ბჰუტო დააკავეს საომარი მდგომარეობის გამოცხადების ბრძანებით.
*2 ოქტომბერი — გენერალმა მუჰამედ ზია ულ-ჰაკმა აკრძალა ყველა ოპოზიციური პარტია; პოლიტიკური საქმიანობა აიკრძალა.

## სპორტი
### კრიკეტი
*4 მარტი — კოლინ კროფტი პორტ-ოფ-სპეინში პაკისტანის წინააღმდეგ 8-29 იგებს.
*18 თებერვალი — კოლინ კროფტისა და ჯოელ გარნერის დებიუტი პაკისტან ბრიჯთაუნის წინააღმდეგ.
*18 იანვარი — იმრან ხანმა სიდნეის კრიკეტ-გრაუნდზე პაკისტანის გამარჯვებისთვის მატჩში 12 ვიკეტი აიღო.

## დაბადებულები
*1 მარტი — შაჰიდ აფრიდი, კრიკეტის მოთამაშე
*5 ივნისი — საიედ ამირ ალი, განათლების სპეციალისტი, მწერალი და მიმომხილველი
*4 დეკემბერი — შაჰიდ ნაზირი, კრიკეტის მოთამაშე

## სქოლიო

პაკისტანი
პაკისტანი
კატეგორია:1970-იანი წლები პაკისტანში
კატეგორია:XX საუკუნის წლები პაკისტანში
შამშე ლეჟავა

**შამშე (სიმონ) კონსტანტინეს ძე ლეჟავა** (დ. 1 დეკემბერი, 1876, სოფ. წკადისი, ახლანდ. ამბროლაურის მუნიციპალიტეტი, — გ. 20 სექტემბერი, 1938) — ქართველი ექიმი-კურორტოლოგი, რევოლუციური მოძრაობის მონაწილე, კურორტ შოვის დამაარსებელი.
## ბიოგრაფია 
1896 წელს დაამთავრა ქუთაისის კლასიკური გიმნაზია და სწავლა განაგრძო ოდესის უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულტეტზე. იყო რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის წევრი 1896 წლიდან. 1904 წელს დააპატიმრეს ოდესის სტუდენტთა საგაფიცვო მოძრაობაში აქტიური მონაწილეობისათვის. 1905 წელს პოლიციის ზედამხედველობით დააბრუნეს მშობლიურ სოფელში. 1905 წელის რევოლუციის დროს რაჭის მაზრაში ჩამოაყალიბა ბოლშევიკური ორგანიზაციები, ხელმძღვანელობდა „წითელ რაზმს“.

1906 წელს ლეჟავა არალეგალურად გაემგზავრა ვენაში და 1910 წელს დაამთავრა ვენის უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულეტეტი, შემდეგ ცხოვრობდა ჟენევაში. აქ დაინტერესდა და შეისწავლა ავსტრიის, გერმანიისა და შვეიცარიის კურორტები. 1909 წელს დაბრუნდა საქართველოში და კვლავ დააპატიმრეს. 1912 წლიდან პარტიული მუშაობა განაგრძო პეტროგრადში, მოსკოვში, რაჭის მაზრაში. 1917 წლის თებერვლის გადატრიალების შემდეგ ფოთში ხელმძღვანელობდა ადგილობრივ ბოლშევიკურ ორგანიზაციას. მონაწილეობდა პირველი რესპუბლიკის წინააღმდეგ გამოსვლებში, რისთვისაც დააპატიმრეს. 

1921 წელს საქართველოს გასაბჭოების შემდეგ მუშაობდა სხვადასხვა სამეურნეო და პარტიულ თანამდებობაზე. მისი ინიციატივით შვეიცარიის კურორტების სტილში დაიწყო კურორტ შოვის მშენებლობა, რისთვისაც მოსკოვიდან ჩამოიყვანა რუსი არქიტექტორი ი. კოლჩინი. 1925 წელს 15 ივლისს საძირკველი ჩაეყარა პირველი სანატორიუმის მშენებლობას. 1928 წლის 18 სექტემბერს კურორტი ოფიციალურად გაიხსნა და მისი დამაარსებლის პატივსაცემად თავდაპირველად „შამშოვი“ ეწოდა. ლეჟავა მის დირექტორად დაინიშნა. 1937 წლის ივნისში ლეჟავა ანტისაბჭოთა მოღვაწეობის ბრალდებით დააპატიმრეს და 1938 წლის 20 სექტემბერს დახვრიტეს. რეაბილიტირებულია 1956 წელს.
## ბიბლიოგრაფია
* ლეჟავა შ., კურორტი შამშოვი, თბ., 1929.
## ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 1 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული  1876
კატეგორია:გარდაცვლილი 20 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1938
კატეგორია:ქართველი ექიმები
კატეგორია:ქართველი რევოლუციონერები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში
გაბრიელ მდინარაძე

**გაბრიელ პლატონის ძე მდინარაძე** (დ. 27 მარტი, 1928, ვაკიჯვარი, ოზურგეთის რაიონი — გ. 8 იანვარი, 2026, ოზურგეთი) — ქართველი თეატრისა და კინოს მსახიობი. საქართველოს სახალხო არტისტი (1988). საქართველოს ღირსების ორდენის კავალერი (1999).

## ბიოგრაფია
1954 წელს დაამთავრა თბილისის შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრალური ინსტიტუტის სამსახიობო ფაკულტეტი.

1954 წლიდან ოზურგეთის თეატრის მსახიობია. მის მიერ განსახიერებული როლებიდან აღსანიშნავია: გაიოზი (გ. ბერძენიშვილის „სიყვარულის ძალა“), ჩინჩახელი (კ. ბუაჩიძის „ეზოში ავი ძაღლია“), დათიკო (ი. ჭავჭავაძის „გლახის ნაამბობი“), ნეზმანოვი (ა. ოსტროვსკის „უდანაშაულო დამნაშავენი“), პლატონი (დ. კლდიაშვილის „სამანიშვილის დედინაცვალი“), ხლესტაკოვი (ნ. გოგოლის „რევიზორი“), ექიმი (ნ. დუმბაძე, გ. ლორთქიფანიძე „მე, ბებია, ილიკო და ილარიონი“), ჯილბერტო (ვ. ჰიუგოს „მარიამ ტიუდორი“), გაბრიელი (ი. ვაკელის „აპრაკუნე“), ქსანთე (გ. ფიგეირედოს „მელა და ყურძენი“), შილინი (ვ. დარასელის „კიკვიძე“), პორფირე ბიაშვილი (დ. კლდიაშვილის „ქამუშაძის გაჭირვება“) და სხვა. 

გადაღებულია ფილმში „ოჩაბამბა“ (მიხეილ ივანიჩი; რეჟ. ზაზა ჯორბენაძე; 1994).

2012 წელს ოზურგეთის თეატრის წინ გაბრიელ მდინარაძეს სახელობითი ვარსკვლავი გაუხსნეს.

## ჯილდოები და აღიარება
*1968 : საქართველოს დამსახურებული არტისტი
*1988 : საქართველოს სახალხო არტისტი
*1999 : ღირსების ორდენი ქართული კულტურის განვითარებაში, მის პოპულარიზაციაში, კულტურულ - საგანმანათლებლო საქმიანობაში შეტანილი დიდი პირადი დიდი წვლილისათვის, ნაყოფიერი შემოქმედებითი, პედაგოგიური და საზოგადოებრივი მოღვაწეობისათვის
*2015 : ოზურგეთის საპატიო მოქალაქე
*2018 : უ. ჩხეიძის სახელობის პრემია
*2018 : ხელოვნების ქურუმი ქართული კულტურის განვითარებაში შეტანილი წვლილისათვის
*2021 : ა. ხორავას სახელობის პრემია

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 27 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1928
კატეგორია:გარდაცვლილი 8 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2026
კატეგორია:ოზურგეთის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი მსახიობები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები
კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები
რეცესიის ინდექსი

**რეცესიის ინდექსი** (*R-სიტყვიანი ინდექსი*) — არაფორმალური ინდექსი, რომელიც შექმნილია The Economist-ის მიერ და რომელიც ითვლის, თუ რამდენ სტატიაში გამოიყენება სიტყვა „რეცესია“ The Washington Post- სა და *The New York Times-ში* კვარტალში.

ეს მარტივი ფორმულა ზუსტად განსაზღვრავდა რეცესიების დასაწყისს 1981, 1990 და 2001 წლებში, მაგრამ შეცდომაში შემყვანი იყო 1990-იანი წლების დასაწყისში, როდესაც ინდექსი მიუთითებდა რეცესიაზე ერთი წლის განმავლობაში, მას შემდეგ, რაც ის ოფიციალურად დასრულდა 1991 წლის მარტში.

ინდექსმა სერიოზული კვლევა გამოიწვია იმის შესამოწმებლად, ახდენს თუ არა ეკონომიკური ანგარიშგების ტონი და მოცულობა დროთა განმავლობაში გავლენას ადამიანების აღქმაზე. მარკ დომსმა (სან-ფრანცისკოს ფედერალური სარეზერვო ბანკი) და ნორმან მორინმა (ფედერალური სარეზერვო სისტემის მმართველთა საბჭო, 2004) შექმნეს ინდექსები იმ სტატიების რაოდენობის მიხედვით, რომლებიც შეიცავს გარკვეულ საკვანძო სიტყვებსა და ფრაზებს სათაურში ან პირველ აბზაცში აშშ-ს ოცდაათ უდიდეს გაზეთში. მაგალითად, „რეცესიის ინდექსი“ ეფუძნება იმ სტატიების რაოდენობას, რომლებიც ახსენებენ „რეცესიას“ ან „ეკონომიკურ შენელებას“.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ბიგ მაკის ინდექსი
* საშობაო ფასების ინდექსი
* უჩვეულო საზომი ერთეულების სია
* იუმორისტული საზომი ერთეულების სია

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:ეკონომიკური მაჩვენებლები
კატეგორია:ინდექსები
1978 წელი პაკისტანში

**1978 წლის მოვლენები პაკისტანში.**

## მოქმედი პირები
### ფედერალური მთავრობა
*პრეზიდენტი: ფაზალ ილაჰი ჩაუდჰრი (16 სექტემბრამდე), მუჰამედ ზია-ულ ჰაკი (დაწყება 16 სექტემბერს)
*მთავარი მოსამართლე: შეიხი ანვარულ ჰაკი

### გუბერნატორები
*ბელუჯისტანის გუბერნატორი: ხუდა ბახშ მარი (18 სექტემბრამდე); რაჰიმუდინ ხანი (18 სექტემბრიდან)
*ხაიბერ-პახტუნხვას გუბერნატორი: აბდულ ჰაკიმ ხანი (11 ოქტომბრამდე); ფაზლე ჰაკი (11 ოქტომბრიდან)
*პენჯაბის გუბერნატორი: ასლამ რიაზ ჰუსეინი (11 ოქტომბრამდე); სავარ ხანი (11 ოქტომბრიდან)
*სინდის გუბერნატორი: აბდულ კადირ შეიხი (6 ივლისამდე); ს.მ. აბასი (6 ივლისიდან)

## ღონისძიებები
*მონტგომერის რაიონის სახელი შეიცვალა საჰივალის რაიონად
*2 იანვარი — მუჰამედ ზია-ულ-ჰაკის ბრძანებით, პარამილიტარულმა ძალებმა ცეცხლი გაუხსნეს მულტანში მშვიდობიან მომიტინგე მუშებს. ეს ცნობილია, როგორც 1978 წლის ხოცვა-ჟლეტა მულტანის კოლონიის ტექსტილის ქარხნებში.
*18 ივნისი — დასრულდა კარაკორამის გზატკეცილის მშენებლობა.

## სპორტი
### კრიკეტი
*16 ოქტომბერი – კაპილ დევის დებიუტი კრიკეტში, ინდოეთი პაკისტანის წინააღმდეგ ფეისალაბადში.
*19 ივნისი – იან ბოთამმა 8-34 მოიგო პაკისტანის წინააღმდეგ, რაც მისი საუკეთესო ტესტ-კრიკეტ-ბოულინგის თამაში იყო.
*1 ივნისი – დევიდ გოუერის დებიუტი კრიკეტში პაკისტანის წინააღმდეგ ედგბასტონის კრიკეტ-გრაუნდში, 58 ქულით.

### ჰოკეი
*24 ნოემბერი – ლაჰორში გამართული პირველი ჩემპიონთა თასი პაკისტანმა მოიგო.

## დაბადებულები
*18 მარტი – ირფან მანან ხანი, გენერალური მდივანი

## სქოლიო

პაკისტანი
პაკისტანი
კატეგორია:1970-იანი წლები პაკისტანში
კატეგორია:XX საუკუნის წლები პაკისტანში
1979 წელი პაკისტანში

**1979 წლის მოვლენები პაკისტანში.**

## მოქმედი პირები
### ფედერალური მთავრობა
*პრეზიდენტი: მუჰამედ ზია-ულ ჰაკი
*პაკისტანის მთავარი მოსამართლე: შეიხ ანვარულ ჰაქი

### გუბერნატორები
*ბელუჯისტანის გუბერნატორი: რაჰიმუდინ ხანი
*ხაიბერ-პახტუნხვას გუბერნატორი: ფაზლე ჰაქი
*პენჯაბის გუბერნატორი: სავარ ხანი
*სინდის გუბერნატორი: ს.მ. აბასი

## მოვლენები
*4 აპრილი: პაკისტანის გადაყენებული პრემიერ-მინისტრი, ზულფიკარ ალი ბჰუტო, სიკვდილით დასაჯეს რავალპინდში.
*21 ნოემბერი: მას შემდეგ, რაც აიათოლა ხომეინიმ რადიოთი ცრუ ინფორმაცია გაავრცელა, თითქოს ამერიკელებმა მექაში დიდი მეჩეთი დაიკავეს, პაკისტანის დედაქალაქ ისლამაბადში აშშ-ის საელჩოს განრისხებული ბრბო თავს დაესხა და ცეცხლი წაუკიდა, რის შედეგადაც 4 ადამიანი დაიღუპა. (იხ. პაკისტანის საგარეო ურთიერთობები)
*10 დეკემბერი: აბდუს სალამი ქვეყნის ისტორიაში პირველად ხდება ნობელის პრემიის ლაურეატი.

## დაბადებულები
*18 აპრილი: ტასქინ ქადირი, კრიკეტის მოთამაშე
*30 ივნისი: ფაისალ შაჰზადი, ტერორისტი (ბომბდამშენი)

## სქოლიო
კატეგორია:1979 წელი პაკისტანში
კატეგორია:1979 წელი ქვეყნების მიხედვით
კატეგორია:1979 წელი აზიაში
კატეგორია:XX საუკუნის წლები პაკისტანში
კატეგორია:1970-იანი წლები პაკისტანში
1981 წელი პაკისტანში

**1981 წლის მოვლენები პაკისტანში.**

## მოქმედი პირები
### ფედერალური მთავრობა
*პრეზიდენტი — მუჰამედ ზია-ულ ჰაკი
*უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე — შეიხ ანვარულ ჰაკი (25 მარტამდე), მოჰამედ ჰალიმი (25 მარტიდან)

### გუბერნატორები
*ბელუჯისტანის გუბერნატორი: რაჰიმუდინ ხანი
*ხაიბერ-პახტუნხვას გუბერნატორი: ფაზლე ჰაქი
*პენჯაბის გუბერნატორი: გულამ ჯილანი ხანი
*სინდის გუბერნატორი: ს.მ. აბასი

## მოვლენები
### მარტი
*1981 წლის, 2 მარტი – დაჯგუფება „ალ-ზულფიკარის“ შეიარაღებულმა წევრებმა გაიტაცეს „პაკისტანის საერთაშორისო ავიახაზების“ (PIA) რეისი 326. იმ დროისთვის ეს იყო ისტორიაში ყველაზე ხანგრძლივი თვითმფრინავის გატაცება.

## სქოლიო
კატეგორია:1981 წელი პაკისტანში
კატეგორია:1981 წელი ქვეყნების მიხედვით
კატეგორია:1981 წელი აზიაში
კატეგორია:XX საუკუნის წლები პაკისტანში
კატეგორია:1980-იანი წლები პაკისტანში
1982 წელი პაკისტანში

**1982 წლის მოვლენები პაკისტანში.**

## მოქმედი პირები
### ფედერალური მთავრობა
*პრეზიდენტი — მუჰამედ ზია-ულ ჰაკი
*უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე — მოჰამედ ჰალიმი

### გუბერნატორები
*ბელუჯისტანის გუბერნატორი: რაჰიმუდინ ხანი
*ხაიბერ-პახტუნხვას გუბერნატორი: ფაზლე ჰაქი
*პენჯაბის გუბერნატორი: გულამ ჯილანი ხანი
*სინდის გუბერნატორი: ს.მ. აბასი

## მოვლენები
*პაკისტანი ქმნის თავის პირველ მუშა (ფუნქციურ) ბირთვულ მოწყობილობას.

## დაბადებულები
*3 იანვარი – სალმან აქბარი, ბალახის ჰოკეის მოთამაშე.
*13 იანვარი – კამრან აქმალი, კრიკეტის მოთამაშე.
*1 თებერვალი – შოაიბ მალიკი, კრიკეტის მოთამაშე.
*18 დეკემბერი – ამირ ხანი, კრიკეტის მოთამაშე.

## სქოლიო
კატეგორია:1982 წელი პაკისტანში
კატეგორია:1982 წელი ქვეყნების მიხედვით
კატეგორია:1982 წელი აზიაში
კატეგორია:XX საუკუნის წლები პაკისტანში
კატეგორია:1980-იანი წლები პაკისტანში
Hope on the Street Vol. 1 (ჰოსოკის ალბომი)

**HOPE ON THE STREET VOL. 1** — სამხრეთკორეელი რეპერის, BTS-ის წევრის, J-Hope-ის პირველი საუნდტრეკი და მინი-ალბომი (EP), რომელიც 2024 წლის 29 მარტს Big Hit Music-ის მიერ გამოიცა. იგი შეიცავს ექვს ტრეკს და მასში მონაწილეობენ მისი ჯგუფელი ჯონგუქი, მუსიკალური პროდიუსერები Benny Blanco და Nile Rodgers, Huh Yunjin ჯგუფიდან Le Sserafim და რეპერები Jinbo, Gaeko და იუნ მი რე.

ალბომი არის პროექტ Hope on the Street-ის ნაწილი, რომელიც შედგება ამავე სახელწოდების ექვსნაწილიანი დოკუმენტური სერიალისგან, რომელიც 2024 წლის 28 მარტს გამოვიდა და მინი-ალბომისგან, რომელიც საუნდტრეკის როლს ასრულებს და მეორე დღეს გამოიცა. Big Hit-ის თანახმად, იგი "აგრძელებს საცეკვაო ვარჯიშების ჩანაწერების სერიის იდენტობას, რომელიც მან 2015 წელს წარადგინა".

## წინაპირობა და გამოშვება
2022 წლის 15 ივლისს J-Hope-მა გამოუშვა თავისი პირველი სტუდიური ალბომი Jack in the Box, ისევე როგორც დოკუმენტური ფილმი სახელწოდებით J-Hope in the Box, რომელიც ასახავდა J-Hope-ის სადებიუტო ალბომის შექმნასა და მის გამოსვლას Lollapalooza-ზე.

2023 წლის 3 მარტს მან გამოუშვა სინგლი "On the Street" ამერიკელ რეპერ J. Cole-თან ერთად, რაც პირველად 2023 წლის 27 თებერვალს გამოცხადდა, ერთი დღის შემდეგ მას მერე, რაც Big Hit-მა J-Hope-ის სავალდებულო სამხედრო სამსახურში მოახლოებული გაწვევის შესახებ აცნობა საზოგადოებას. 2023 წლის 18 აპრილს ის გახდა BTS-ის მეორე წევრი, რომელიც ჯარში გაიწვიეს.

2024 წლის 18 თებერვალს გამოვიდა Hope on the Street-ის დოკუმენტური ფილმის თიზერი და ასევე გამოცხადდა, რომ იგეგმება დოკუმენტური სერიალის საუნდტრეკის გამოშვებაც. მომდევნო დღეს გამოქვეყნდა მინი-ალბომის ყდის დიზაინი დოკუმენტური ფილმის თიზერ-პოსტერთან ერთად. 26 რიცხვში გამოცხადდა მინი-ალბომის ტრეკლისტი, რომელიც მოიცავს "On the Street"-ის სოლო ვერსიას, რომელიც ერთი წლით ადრე იყო გამოშვებული.

2024 წლის 29 მარტს მინი-ალბომი გამოიცა მთავარი ტრეკის, "Neuron"-ის მუსიკალურ ვიდეოსთან ერთად, რომელშიც რეპერები Gaeko და იუნ მი რე მონაწილეობენ.

## კომერციული მაჩვენებლები
იაპონიაში ალბომის დებიუტი Oricon-ის ყოველკვირეულ ციფრული ალბომების ჩარტში პირველ ადგილზე შედგა, რაც არტისტისთვის მეორე ასეთი შემთხვევაა.

აშშ-ში Hope on the Street Vol. 1 Billboard 200 ჩარტში მეხუთე ადგილზე შევიდა, რაც J-Hope-ისთვის ჩარტში ყველაზე მაღალი მაჩვენებელია და აქცია იგი პირველ სამხრეთკორეელ სოლო არტისტად, რომელსაც ორი ალბომი ჰქონია საუკეთესო ათეულში. იგი იყო გამოშვების კვირის მეორე ყველაზე გაყიდვადი ალბომი 44,000 გაყიდული ალბომის ეკვივალენტური ერთეულით. ეს ციფრი მოიცავდა 38,000 სუფთა გაყიდვას, 4,000 სტრიმინგის ეკვივალენტურ ერთეულს და 2,000 ტრეკის ეკვივალენტურ ერთეულს.

## სქოლიო
*"BTS' J-Hope Reveals Tracklist For 'Hope on the Street' Vol. 1′ Album Featuring Jung Kook, Benny Blanco & More"
*"BTS' J-Hope becomes second band member to enlist for military service".
*– 'Hope On The Street' review: street dance becomes personal on this bright soundtrack album
*"J-Hope's new album debuts at 5th on Billboard 200"
*"J-Hope Chart History (World Albums)"
*Hope on the Street Vol. 1"
*"Austriancharts.at – J-Hope – Hope on the Street Vol. 1"
*– J-Hope – Hope on the Street Vol. 1"
კატეგორია:2024 კატეგორია:მუსიკა კატეგორია:სამხრეთი კორეა 
კატეგორია:სამხრეთკორეელი მომღერლები
ხვითი (გორის მუნიციპალიტეტი)

მინი|ქვემო ხვითის ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესია
**ხვითი** — ისტორიული სოფელი შიდა ქართლში, ლიახვის ხეობაში, ახლანდელი გორის მუნიციპალიტეტის სოფლების ზემო ხვითისა და ქვემო ხვითის ძველი საერთო სახელწოდება.

## ისტორია
სოფელი ხვითი ისტორიულ წყაროებში XVI საუკუნიდან იხსენიება. მისი სახელწოდების თავდაპირველი ფორმაა „რხვითი“ („რხუითი“). 1573 წლის უცნობი პირის მიერ ნიქოზის ეკლესიისადმი შეწირულობის წიგნიდან ირკვევა, რომ მას ნიქოზის ტაძრისადმი რხვითის მამულები შეუწირავს. სხვადასხვა დროს აქ მამულებს და ყმებს ფლობდნენ თაქთაქიშვილები, მაჩაბლები, ხერხეულიძეები, ფავლენიშვილები, თუმანიშვილები, ასევე ეკლესია და სამეფო სახლის წევრები. ხვითის მიმდებარე ტერიტორია XVII საუკუნეში იერუსალიმის მაცხოვრის წმინდა საფლავის ეკლესიისათვის ვინმე დაღლაძეს შეუწირავს, 1624 წელს კი სიმონ II-ს ეს შეწირულობა განუახლებია. 

ხვითი და მისი მოსახლეობა აქტიურად იყო ჩართული „ლეკიანობის“ წინააღმდეგ თავდაცვით ბრძოლებში. ერეკლე II-ის მიერ 1772 წლის 28 აგვისტოს გამოცემული „სამდევროების“ განჩინებით, ხვითი მესამე სამდევროში იყო გაერთიანებული დიდი ლიახვის სხვა სოფლებთან (ძარწემი, ქურთა, თამარაშენი, ცხინვალი, ნიქოზი, ფხვენისი, შინდისი) ერთად.

ოსმალების მიერ 1728 წელს შედგენილი „თბილისის ვილაიეთის დიდი დავთრის“ მიხედვით ქვემო ხვითში გადასახდის გადამხდელი 48 მამაკაცი (კომლის უფროსი) ცხოვრობდა, ზემო ხვითში — 32. გორის მაზრის სახაზინო და საბატონო სოფლების 1804 წლის პირველი კამერალური აღწერის მონაცემებით ქვემო ხვითში იყო 301 მცხოვრები, ზემო ხვითში — 191; 1886 წლის საოჯახო სიების მიხედვით, ქვემო ხვითში — 413, ზემო ხვითში — 411.

ხვითის ტერიტორიაზე დგას გვიანდელი შუა საუკუნეების ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლები: ქვემო ხვითის ღვთისმშობლისა (აგებულია 1672 წელს) და ქვემო ხვითის წმინდა ნიკოლოზის (აგებულია 1794 წელს), ზემო ხვითის სამებისა და წმინდა გიორგის ეკლესიები, ორი ხვითის გასაყარზე — თუმანიშვილების კოშკი.

## ლიტერატურა
* სოსიაშვილი გ., ალიმბარაშვილი ი., ხვითის ისტორიიდან. «ისტორია, არქეოლოგია, ეთნოლოგია» №6, 2021. — გვ. 24–100.

კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის ისტორიული სოფლები
არზაქელის ნაპრალები

**არზაქელის ნაპრალები** () — ნაპრალთა ჯგუფი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის სამხრეთ ნაწილში (კვადრანტებიː LQ-19, LAC-95). სახელი ეწოდა კრატერ არზაქელის მიხედვით, რომლის ფსკერზე — 57.00 კმ-ზე განლაგებული (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1964 წელს). არზაქელის ნაპრალების საერთო ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია .

## სქოლიო
კატეგორია:მთვარის ნაპრალები
კატეგორია:კვადრანტი LQ-19
Gens (ჯგუფი)

მინი|250პქ|ჯგუფი *Gens*
**Gens**, ასევე ცნობილი როგორც **I Gens** — იტალიური პოპ ჯგუფი, რომელიც ყველაზე უკეთ ცნობილი იყო სიმღერებით „In fondo al viale“ და „Per chi“.

## კარიერა 
ჯგუფი მესინაში 1967 წელს ჩამოყალიბდა, როგორც ბით ჯგუფი და თანდათანობით უფრო მელოდიურ სტილზე გადავიდა. პირველად 1968 წელს გახდნენ ცნობილები მუსიკალურ კონკურსში, Trofeo EuroDavoli-ში გამარჯვებით, სიმღერით „In fondo al viale“, რომელიც საბოლოოდ ჰიტად იქცა და 250 000-ზე მეტი ეგზემპლარი გაიყიდა. 1969 წელს მათი 23 წლის გიტარისტი ჟილბერტო ბრუნო ავტოკატასტროფაში დაიღუპა და მის ნაცვლად მაურო კულოტა შეუერთდა ჯგუფს. იმავე წელს  მონაწილეობა მიიღეს კანტაგიროს ფესტივალში, სადაც „In fondo al viale“-თი მესამე ადგილი დაიკავეს.

ჯგუფი მთავარ კონკურსში სანრემოს მუსიკალური ფესტივალის მე-20 და 21-ე გამოცემებზე მონაწილეობდა სიმღერებით „La stagione di un fiore“ და „Lo schiaffo“. 1971-1972 წლებში ჯგუფის შემადგენლობა დროებით დატოვა წამყვანმა ვოკალისტმა ფილიბერტო „უილიამ“ რიჩიარდიმ, რომლის ადგილიც ალბერტო ტადინიმ დაიკავა, რომელმაც ჩაწერა სინგლები „Lo schiaffo“ და „Piccolo grande amore“.

ჯგუფი 1974 წელს დაიშალა. ჯგუფის დაშლის შემდეგ რიჩარდიმ დააარსა ჯგუფი Opera, ხოლო ბასისტმა ეტორე კარდულომ და კლავიშისტმა პიპო ლანდრომ ჩამოაყალიბეს ჯგუფი La Nuova Gente. ჯგუფი 1990-იანი წლების დასაწყისში ჯგუფი მცირე ხნით აღდგა, როცა ენრიკო ბიანკიმ რიჩარდის ჩაანაცვლა.

## დისკოგრაფია 
; ალბომი

* 1974 - *Gens* (Philips, 6323 031)

; სინგლები

* 1968 - "In fondo al viale" (Det, dtp 40)
* 1969 - "Insieme a lei" (Det, dtp 47)
* 1970 - "La stagione di un fiore" (Det, dtp 53)
* 1970 - "Ancora e sempre" (Det, dtp 56)
* 1971 - "Lo schiaffo" (Amico, ZSLF 50168)
* 1972 - "Piccolo grande amore" (Amico, ZSLF 50272)
* 1972 - „პერ კი“ (Philips, 6025 056)
* 1972 - "Anche un fiore lo sa" (ფილიპსი, 6025 072)
* 1973 - "Cara amica mia" (Philips, 6025 089)
* 1974 - "Quanto freddo c'è (negli occhi tuoi)" (ფილიპსი, 6025 112)
* 1974 - "L'uomo nasce" (ფილიპსი, 6025 125)

## რესურსები ინტერნეტში 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:1974 წელს დაშლილი ჯგუფები
კატეგორია:1967 წელს ჩამოყალიბებული ჯგუფები
ბორისის საფეხური

**ბორისის საფეხური** () — კლდის საფეხური მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში (კვადრანტებიː LQ-04, LAC-39). სახელი ეწოდა ბორისის მთების მიხედვით (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1985 წელს).

ბორისის საფეხური გადაჭიმულია ჩრდილოეთიდან სამხრეთის მიმართულებით 8.58 კმ-ზე, ხოლო მისი სელენოგრაფიული კოორდინატებია:
*ჩრდილოეთის კიდე — ;
*სამხრეთ-აღმოსავლეთის კიდე — ;
*ცენტრი — .

## სქოლიო
კატეგორია:მთვარის საფეხურები
კატეგორია:კვადრანტი LQ-04
1980 წელი პაკისტანში

**1980 წლის მოვლენები პაკისტანში.**

## მოქმედი პირები
### ფედერალური მთავრობა
*პრეზიდენტი: მუჰამედ ზია-ულ ჰაკი
*პაკისტანის მთავარი მოსამართლე: შეიხ ანვარულ ჰაქი

### გუბერნატორები
*ბელუჯისტანის გუბერნატორი: რაჰიმუდინ ხანი
*ხაიბერ-პახტუნხვას გუბერნატორი: ფაზლე ჰაქი
*პენჯაბის გუბერნატორი: სავარ ხანი (1 მაისამდე); ღულამ ჯილანი ხანი (1 მაისიდან)
*სინდის გუბერნატორი: ს.მ. აბასი

## მოვლენები
*ავღანეთში საბჭოთა ინტერვენციის შემდეგ, ამერიკის შეერთებული შტატები პაკისტანს სამხედრო დახმარებას ჰპირდება.
*ჩამოყალიბდა პაკისტანის საექსპორტო დამამუშავებელი ზონების ადმინისტრაცია (EPZA).
*მაისი: დაარსდა ფედერალური შარიათის სასამართლო.

## სქოლიო
კატეგორია:1980 წელი პაკისტანში
კატეგორია:1980 წელი ქვეყნების მიხედვით
კატეგორია:1980 წელი აზიაში
კატეგორია:XX საუკუნის წლები პაკისტანში
კატეგორია:1980-იანი წლები პაკისტანში