open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
კომბოსტოს ბუგრი

**კომბოსტოს ბუგრი** () — მწერი ბუგრისებრთა ოჯახისა. განვითარების მიხედვით, გვხვდება როგორც ფრთიანი, ასევე უფრთო ბუგრი. უფრთო ბუგრის სხეულის სიგრძეა 1,8–2,4 მმ, დაფარულია მოთეთრო-ცვილისებრი მტვრით. ფერად ღია მწვანეა, აქვს შავი თავი. ფრთიანი ბუგრის სიგრძე 1,5–2 მმ-ს შეადგენს. თავი და მკერდი მუქია, მუცელი — მოყვითალო-მწვანე და დაფარულია ცვილისებრი მტვერით. მავნებელი მწერია. ყვავილოვან კომბოსტოს, ცხოვრობს დიდ კოლონიებად. მისი კოლონიებით დასახლებული და დაზიანებული ფოთლები თავის ფუნქციას ვეღარ ასრულებენ და იკრუნჩხებიან, მცენარე ზრდაში ჩამორჩება, ხარისხიანი თავები არ მიიღება, სათესლე მცენარეები სუსტდებიან და სრულფასოვან თესლს აღარ იძლევიან. მავნეა გაზაფხულზე, ზაფხულსა, შემოდგომაზე. ზამთრობს კვერცხის ფაზაში, ველური ჯვარყვავილოვნების ფოთლებისა და კომბოსტოს მოსავლის ნარჩენებში.

არასრული გარდაქცევის მწერია, მრავლდება ჰეტეროგენეზურად (სქესობრივი და უსქესო გამრავლება ერთ სავეგეტაციო პერიოდში მორიგეობით ხორციელდება), გააჩნია
მჩხვლეტ-მწუწნი პირის აპარატი, დამზიანებელი ფაზებია მატლი და იმაგო.

 ბრძოლა სარეველების წინააღმდეგ, მცენარეული ნარჩენების შეგროვება და განადგურება, რაც ამცირებს ბუგრების რაოდენობას, ქიმიური წამლობები (ამ დროს რეკომენდებულია დელტამეტრინის, თიამეთოქსამის, ციპერმეტრინის და მავნებლის წინააღმდეგ ეფექტის მქონე სხვა მოქმედ ნივთიერებათა ბაზაზე დამზადებული ინსექტიციდების გამოყენება).

## სქოლიო 
კატეგორია:კომბოსტოს მავნებლები
კატეგორია:ბუგრისებრნი
კომბოსტოს თეთრულა

**კომბოსტოს თეთრულა** () — მწერი თეთრულასებრთა ოჯახისა. ზრდასრული მატლი მოყვითალო-მომწვანოა, ზურგსა და გვერდებზე შავი წერტილები და ყვითელი ზოლები აქვს. დედალ პეპელას ფრთის ქვედა მხარეზე ორი შავი ლაქა აქვს, მამლის ფრთები სადაა, ზედა მხარეს ლაქის გარეშე, გააჩნია მხოლოდ ორი ლაქა ფრთების ქვედა მხარეს და ნამგლისებური ლაქა ფრთების წვეროზე. ახასიათებს სრული მეტამორფოზი, მატლს აქვს მღრღნელი პირის აპარატი, ზრდასრულ ფაზას — მწუწნი.

მავნებელი მწერია. ზიანს აყენებს უმთავრესად კომბოსტოს, აგრეთვე სხვა სასოფლო-სამეურნეო კულტურებსა და ხეხილს. მატლები იკვებებიან ფოთლის რბილობით. დაზიანების შემდეგ მთელი ფოთლიდან მხოლოდ მთავარი ძარღვიღა რჩება. მავნეა გაზაფხულზე და ზაფხულში. წელიწადში იძლევა 2-3 თაობას. ზამთრობს ჭუპრის ფაზაში სხვადასხვა მცენარეულ ნარჩენებსა და სხვა თავშესაფრებში.

ბრძოლის ღონისძიებები: მცენარეული ნარჩენების მოცილება და განადგურება, ქიმიური წამლობა (რეკომენდებულია ციპერმეტრინის, დელტამეტრინის, ლამბდა
ციჰალოტრინის, ბიფეტრინის, მალათიონის, იმიდაკლოპრიდის და მავნებლის წინააღმდეგ ეფექტის მქონე სხვა მოქმედ ნივთიერებათა ბაზაზე დამზადებული ინსექტიციდების გამოყენება). ეფექტიანი ბიოაგენტია *Cotesia glomerata* (*Apanteles glomeratus*), რომელიც პარაზიტობს მატლის ფაზაში.

## გალერეა 

ფაილი:Large White eggs 600.jpg|კვერცხები
ფაილი:Large White Chrysalis - Flickr - gailhampshire.jpg|ჭუპრი
ფაილი:Pieris brassicae 2015 06 Raupe1.jpg|მუხლუხი
ფაილი:Large white spread wings.jpg|დედალი

## სქოლიო 
კატეგორია:კომბოსტოს მავნებლები
კატეგორია:თეთრულასებრნი
გიორგი დარახველიძე

**გიორგი (ბუხუტი) ვიქტორის ძე დარახველიძე** (დ. 15 ივლისი, 1914, სოფ. ლეხიდრისთავი, ახლანდ. წყალტუბოს მუნიციპალიტეტი, — გ. 25 ნოემბერი, 1982, თბილისი) — ქართველი მოცეკვავე, ქორეოგრაფი და პედაგოგი. საქართველოს სახალხო არტისტი (1962).

1940 წელს დაამთავრა საქართველოს ფიზკულტურის ინსტიტუტი. ცეკვა დაიწყო 1937 წლიდან თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის თვითმოქმედ ქორეოგრაფიულ ანსამბლში. შემდეგ ცეკვავდა აღმოსავლეთ საქართველოს ეთნოგრაფიულ გუნდში (1937-1938), თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრში და საქართველოს სიმღერისა და ცეკვის სახელმწიფო ანსამბლში (1937–1941, 1946–1949; 1940-1941 — წამყვანი სოლისტი). მის მიერ მაღალი ოსტატობით, დარბაისლური მანერით შესრულებულ ცეკვებს შორის განსაკუთრებით გამოირჩეოდა „ქართული“, „ხევსურული ფარიკაობა“. ქორეოგრაფობა დაიწყო 1939 წლიდან. 1951 წელს მიიწვიეს საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის სტუდენტთა ქორეოგრაფიული ანსამბლის ხელმძღვანელად. 1957 წლიდან აყალიბებდა სხვადასხვა ქორეოგრაფიულ ანსამბლს. ცეკვებს დგამდა დრამატულ თეატრებსა და საოპერო წარმოდგენებში, კინოფილმებში. 1977 წელს წარმატებით გააფორმა ო. თაქთაქიშვილის „მთვარის მოტაცების“ საცეკვაო სცენები მოსკოვის დიდ თეატრში. 1976–1982 წლებში იყო საქართველოს სიმღერისა და ცეკვის სახელმწიფო ანსამბლის მთავარი ქორეოგრაფი. ანსამბლთან ერთად საგასტროლოდ დადიოდა საბჭოთა კავშირის ქალაქებსა და საზღვარგარეთის ქვეყნებში. იყო ახალგაზრდობისა და სტუდენტთა VI, VII, VIII და X მსოფლიო ფესტივალების (მოსკოვი, 1957; ვენა, 1959; ჰელსინკი, 1962; ბერლინი, 1973) ლაურეატი.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 15 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1914
კატეგორია:წყალტუბოს მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:გარდაცვლილი 25 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1982
კატეგორია:ქართველი მოცეკვავეები
კატეგორია:ქართველი ქორეოგრაფები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები
კილა

250პქ|მინი|მარჯვნივ|დაავადებული ფესვები.
**კილა**, *კომბოსტოს კილა* — კომბოსტოს დაავადება. გამომწვევია *Plasmodiophora brassicae*, რომელიც აავადებს კომბოსტოსებრთა სხვა წარმომადგენლებსაც. მიმდინარეობს ჰიპერპლაზია. მცენარე ვარდება ნიადაგიდან. დაავადებას ხელს უწყობს მჟავე, თიხიანი ნიადაგები.

## სქოლიო 
კატეგორია:მცენარეების პარაზიტები
კატეგორია:კომბოსტოს დაავადებები
რეინალდო გარსია საპატა

**რეინალდო გარსია საპატა** (, დ. 9 მარტი, 1968) — კუბის დედაქალაქ ჰავანის ამჟამინდელი გუბერნატორი. გარსია საპატა ქალაქ / პროვინცია ჰავანის გუბერნატორად 2020 წლის 18 იანვარს აირჩიეს. მანამდე ის იკავებდა ჰავანის სახალხო ძალაუფლების პროვინციული ასამბლეის პრეზიდენტის (მერის) პოზიციას.

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1968
კატეგორია:კუბელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 9 მარტი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ნოდარ ჯობავა

**ნოდარ ჯობავა** (დ. 20 მაისი, 1938, სოფ. დიდინეძი, ახლანდ. ზუგდიდის მუნიციპალიტეტი — გ. 18 ივნისი, 1991) — ქართველი ინჟინერი. მინიჭებული აქვს საქართველოს რესპუბლიკის დამსახურებული მშენებელ-ინჟინრის საპატიო წოდება.

## ბიოგრაფია
*1967–1969 წლებში იყო თბილისის საშენ მასალათა დამუშავების კომბინატის მთავარი ინჟინერი, შემდეგ დირექტორი.
*1969–1974 წლებში იყო საქართველოს სპორტის სახელმწიფო კომიტეტის „ბაკურიანმშენის“ უფროსი.
*1974–1979 წლებში იყო დასავლეთ საქართველოს ტერიტორიული სპორტნაგებობების მშენებლობის უფროსი.
*1985–1990 წლებში საქართველოს სპორტისა და ტურიზმის სამინისტროს სპეციალიზებული სამშენებლო-სარემონტო ტრესტ „საქოლიმპიადმშენის“ მმართველი.
*1990 წელს აირჩიეს ზუგდიდის რაიონის ადგილობრივი საკრებულოს წევრად.

გარდაიცვალა 1991 წლის 18 ივნისს; დაკრძალულია ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის სოფელ ცაიშში, ყოვლადწმინდა ღმრთისმშობლის მიძინების ტაძრის ეზოში.

## ლიტერატურა
*გაზეთი „თბილისი“ №120 (11432) 24 ივნისი. 1991 წ.
*საქართველოს რესპუბლიკის სპორტისა და ტურიზმის სამინისტროს გაზეთი „ლელო“ 25 ივნისი №117 (10 530) 1991 წ.
*გაზეთი „ოდიში“ 25 ივნისი №75 (10468) 1991 წ.
*გაზეთი „კოლხეთი“ 1-9 მაისი №14 (9110) 2005 წ.

კატეგორია:ქართველი ინჟინრები
კატეგორია:ზუგდიდის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:დაბადებული 1938
კატეგორია:გარდაცვლილი 1991
კატეგორია:დაბადებული 20 მაისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 18 ივნისი
მიშკოლცის ტრამვაი

მიშკოლცში ტრამვაის პირველი ხაზი 1897 წელს გაიხსნა, ეს იყო მესამე ტრამვაის სისტემა მაშინდელ ავსტრო-უნგრეთში შემავალ უნგრეთში ბუდაპეშტისა და ბრატისლავის შემდეგ.
2006 წლისთვის ქალაქში მოძრაობდა 46 ტრამვაის ვაგონი და ექსპლუატაციაში იყო 2 ხაზი. 2020 წლისთვის მდგომარეობა თითქმის უცვლელია და ქალაქში კვლავ 2 ხაზი მოქმედებს
## მოძრავი შემადგენლობა
2020 წლის მდგომარეობით მიშკოლცში ექსპლუატაციაშია 33 ტრამვაის ვაგონი, ესენია:
* Škoda 26T ForCity Classic	30 ერთეული
* Tatra KT8D5	3 ერთეული

## უნგრეთის ტრამვაის სისტემების სია
* ბუდაპეშტი
* დებრეცენი
* მიშკოლცი
* სეგედი

## წყარო
### სტატიები
*  A bérkocsitól a csuklós buszig. (In: Fejezetek Miskolc történetéből, szerk. Bekes Dezső, Veres László. Miskolc, 1984. p. 94.) ISBN 963-03-1973-X
*  Zöld Nyíl Miskolci Villamos Projekt: A Miskolci Villamos Projekt több, mint egy közlekedési beruházás'. 
### რესურსები ინტერნეტში
ვებგვერდი მიშკოლცის ტრამვაის შესახებ 
კატეგორია: ტრამვაის ქსელები ქალაქების მიხედვით
ჟაკ დე სორე

**ჟაკ დე სორე** () — ფრანგი მეკობრე, რომელიც თავს დაესხა და გადაწვა ჰავანა (დღ. კუბა) 1555 წელს. 

ჰავანაზე მისი თავდასხმის გარდა, სორე ნაკლებად ცნობილია. მას მეტსახელად „გამანადგურებელი ანგელოზი“ ერქვა ("L'Ange Exterminateur"). იგი იყო ჰუგენოტების მეკობრეების ჯგუფის ლიდერი.  კიდევ ერთი ფრანგი მეკობრე, ფრანსუა ლე კლერკი და სორე საფრანგეთიდან გაემგზავრნენ 1553 წელს სამი სამეფო გემით, საფრანგეთის მეფის ფრანსუა I-ის დავალებით, მის დაქვემდებარებაში მყოფ კერძო პირებთან ერთად, რომელთაც გამდიდრებულებს სურდათ ახალი მსოფლიოდან ესპანეთში დაბრუნება. ლე კლერკმა 1554 წელს დაარბია სანტიაგო-დე-კუბა, ასევე, ზოგიერთ ცნობარში ნახსენებია დე სორეს სანტიაგო-დე-კუბაზე თავდასხმა, თუმცა ეს კლერკის თავდასხმის ნაწილი იყო თუ არა, უცნობია. მან შესაძლოა გამოიყენა კაიო-რომანო და კაიო-კოკო,  ხარდინეს-დელ-რეის არქიპელაგის მიმდებარედ, ჩრდილოეთ კუბის სანაპიროზე განხორციელებული ოპერაციების ბაზად. 

ჰავანაზე თავდასხმის დეტალები საეჭვოა: გემების რაოდენობა, რომლებიც დე სორემ თავდასხმისას გამოიყენა, რაოდენობა მერყეობს 2-დან 20-მდე. მიუხედავად გემების რიცხვისა, დე სორეს მცირე პრობლემები ჰქონდა, მსუბუქად დაცული ქალაქის, ხელში ჩაგდებისას. მან გაანადგურა ლა ფუერსა ვიეხას ციხე, დღევანდელ კალე ტაკონში, და გადაწვა ქალაქის დიდი ნაწილი. დე სორეს ქმედებებმა აიძულა ესპანეთის გვირგვინი დაეწყო მასიური გამაგრების პროგრამა. დე ლა რეალ ფუერსას ციხე აშენდა ვიეხა ფუერსას შესაცვლელად, მოგვიანებით კი მოროს ციხესიმაგრე და მცირე ზომის სან სალვადორ დე ლა პუნტას ციხე აშენდა ჰავანის ნავსადგურის შესასვლელის მოპირდაპირე მხარეს. 

1570 წლის 15 ივლისს დე სორემ მოკლა 40 პორტუგალიელი იეზუიტი მისიონერი და მათი სხეულები ზღვაში გადაყარა ტასაკორტეში, კანარის კუნძულებზე.

## ლიტერატურა 
* David Cordingly (1997). Under the Black Flag: The Romance and the Reality of Life Among the Pirates. Harvest Books. p. 320.
* Rachel Carley (2000). Cuba: 400 Years of Architectural Heritage. Watson-Guptill. p. 224.

## რესურსები ინტერნეტში 
* "Les ange noirs de la liberté" . Géo. July 2001. Archived from the original on 10 January 2007. Retrieved 20 March 2007.
* "Jardines del Rey: History"  . Jardines del Rey. 2002. Retrieved 20 March 2007.

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული XVI საუკუნე
კატეგორია:მეკობრეები
კატეგორია:გარდაცვალების წელი უცნობია
მაგდებურგის ტრამვაი

მაგდებურგის ტრამვაის ქსელი (გერმ: Straßenbahnnetz Magdeburg) არის ტრამვაის სისტემა მაგდებურგში, საქსონია-ანჰალტის რეგიონის დედაქალაქში.
გაიხსნა 1877 წელს, როგორც ცხენის წევის ტრამვაი.
## მოძრავი შემადგენლობა
2020 წლის მდგომარეობით მაგდებურგში ექსპლუატაციაშია 109 ტრამვაის ვაგონი.

Magdeburg asv2022-08 img11 EbendorferCh tram.jpg|LHB NGT8D
TW 1282+1283 (8421408266).jpg|Tatra T6A2

## წყარო
### სტატიები
* "Neuausschreibung für Trams in Magdeburg angekündigt" [New tender for trams in Magdeburg]. Urban Transport Magazine (in German). August 7, 2019. Archived from the original on October 5, 2019. Retrieved October 5, 2019.
* Völklein, Marco (January 3, 2020). "Auf Schienen gesetzt" [Set on rails]. Süddeutsche Zeitung (in German). Archived from the original on January 4, 2020. Retrieved February 3, 2020.
### რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია: ტრამვაის ქსელები ქალაქების მიხედვით
ბროკოლი

**ბროკოლი**, *სატაცურა კომბოსტო* ნედლი ბროკოლი მუქი მწვანე ფერისაა, აქვს მაგარი ღერო და მჭიდრო კვირტების კონა. ძირითადად კულტივირებულია ჩრდილოეთ ამერიკაში, სამხრეთ ევროპაში, იაპონიაში.

## სქოლიო 
კატეგორია:კომბოსტო
კატეგორია:ბოსტნეული
ნატო მეტონიძე

**ნატო მეტონიძე** (დ. 2 ივლისი, 1972, თბილისი, საქართველოს სსრ) — ქართველი ჯაზ- და პოპ-მომღერალი, რომელიც ცნობილია გამორჩეული და ძლიერი ხმის ტემბრით.

საყოველთაო აღიარება მოიპოვა გია ყანჩელის თეატრალურ წარმოდგენაში „ყველას რაიმე აქვს სახსოვარი“ მონაწილეობით. განსაკუთრებით წარმატებული აღმოჩნდა მის მიერ შესრულებული სიმღერა „საით მიდიხარ“ სპექტკლიდან „ხანუმა“.

## ბიოგრაფია
ნატო მეტონიძე დაიბადა 1972 წლის 2 ივლისს თბილისში. დაამთავრა სულხან-საბა ორბელიანის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი 1995 წელს. 1977 წლიდან მღეროდა საბავშვო ანსამბლ „მზიურის” მესამე თაობაში.

სტუდენტობის პერიოდში „მზიურის“ ორ წევრ გოგონასთან ერთად ჩამოაყალიბა ტრიო „ნატალი” და ჯაზ-კვარტეტი „3+1″. კვარტეტმა „3+1” მონაწილეობა მიიღო კონკურსში „საფეხურები პარნასისაკენ”, სადაც პირველი ადგილი დაიკავა. კონკურსისი შემდეგ იგი შეუდგა სოლო კარიერას. შემდგომში მონაწილეობა მიიღო კონკურსში „სლავური ბაზარი”, სადაც მე-3 ადგილი მოიპოვა.
2010 წელს, მუსკომედიის თეატრში შეასრულა მარიას როლი დავით დოიაშვილის მიუზიკლში „მუსიკის ჰანგები”.

2015 წელს 
ფილარმონიის საკონცერტო დარბაზში განხორციელდა ნატო მეტონიძის, ნიკოლოზ რაჭველისა და დავით დოიაშვილის მორიგი ერთობლივი თეატრალიზირებული პროექტი „ინტროსპექცია“, რომელშიც მუსიკისა და დრამის თეატრის მსახიობები და საქართველოს ეროვნული სიმფონიური ორკესტრი მონაწილეობდა. 2016 წელს პროექტმა დიდი წარმატება მოიპოვა ნიუ-იორკსა და ფილადელფიაში.

ნატო მეტონიძეს საკონცერტო გამოსვლები ჰქონდა მსოფლიოს ბევრ ქვეყანაში, მათ შორის — საფრანგეთი, გერმანია, ესპანეთი, საბერძნეთი, კოსოვო, პოლონეთი, დიდი ბრიტანეთი, ამერიკის შეერთებული შტატები და სხვა.

მიღებული აქვს საერთაშორისო პრიზები, მათ შორისაა მოსკოვის მუსიკის საერთაშორისო ფესტივალი „პარნასი“ და ვიტებსკის „სლოვაკეთის ბაზარი.

## ლიტერატურა
* „ვინ არის საქართველოში“, გვ. 332, თბილისი, ქართული ბიოგრაფიული ცენტრი, 2006 წელი

## რესურსები ინტერნეტში
*
*ნატო მეტონიძე — ფორტუნა
*

## სქოლიო
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კატეგორია:დაბადებული 2 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1972
კატეგორია:XX საუკუნის ქალი მომღერლები
კატეგორია:XXI საუკუნის ქალი მომღერლები
კატეგორია:ქართველი მომღერლები
კატეგორია:ქართველი ჯაზ-მომღერლები
კატეგორია:წინანდლის პრემიის ლაურეატები
ნ
კიგენ კონორ ტრეისი

**კიგენ კონორ ტრეისი** (; დ. 3 დეკემბერი, 1971) — კანადელი მსახიობი და მწერალი. შეასრულა ოდრი მელოუნის როლი კომედიურ დრამაში „Beggars and Choosers“ (1999-2000), ლურჯი ფერიის როლი ABC-ის ფანტასტიკურ დრამაში „ერთხელ ზღაპარში“ (; 2011-2018), მის ბლერ უოტსონის როლი A&E-ის დრამაში „ბეიტსის მოტელი“ (; 2013-2015) და პროფესორი ლიპსონის როლი ფენტეზი სერიალში „ჯადოქრები“ (; 2016–2020). ტრეისიმ ასევე მონაწილეობა მიიღო სერიალებში „ჯეიკ 2.0“ (), „ოთხი ათას ოთხასი“ (), „ვარსკვლავთკარიბჭე SG-1“ (), „ზებუნებრივი“ (), „ნათელმხილველი“ () და „ვარსკვლავური კრეისერი გალაქტიკა“ ().

მისი ყველაზე ცნობილი ფილმებია „საბოლოო დანიშნულება 2“ (; 2003 წ.), „თეთრი ხმაური“ (; 2005 წ.), „ქალები“ (; 2008 წ.), „სიტყვები და სურათები“ (; 2013 წ.), „შთამომავლები“ (; 2015 წ.), „შთამომავლები 2“ (; 2017 წ.) და „შთამომავლები 3“ (; 2019 წ.).

## ფილმოგრაფია
## რესურსები ინტერნეტში
* 
* კიგენ კონორ ტრეისი Twitter-ზე

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1971
კატეგორია:კანადელი ქალი კინომსახიობები
კატეგორია:კანადელი ქალი ტელემსახიობები
კატეგორია:XXI საუკუნის კანადელი ქალი მსახიობები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ხუან დე სალასარ დე ესპინოსა

**ხუან დე სალასარ ესპინოსა** (; დ. 1508 — გ.1560) — ესპანელი მკვლევარი,  პარაგვაის ქალაქ ასუნსიონის დამფუძნებელი. დაიბადა ბურგოსის პროვინციის ქალაქ ესპინოსა-დე-ლოს-მონტეროსში, მისი ადრეული ცხოვრების შესახებ მცირე ცნობები არსებობს. 

1535 წლის აგვისტოში მან გაცურა ესპანეთის პორტ სანლუკარ-დე-ბარამედადან (კადისი), როგორც პედრო დე მენდოსას ექსპედიციის წევრმა. ექსპედიცია დაიძრა რიო-დე-პლატას რეგიონისაკენ და იქ ჩავიდა 1536 წლის იანვარში. ბუენოს-აირესის დამაარსებელ პედრო დე მენდოსასთვის დახმარების გაწევის შემდეგ, ხუან დე სალასარ ესპინოსა გაიგზავნა ხუან დე აიოლას მოსაძებნად, რომელიც მანამდე პედრო დე მენდოსამ გაგზავნა მდინარეების პარანისა და პარაგვაის ჩრდილოეთით მდებარე ტერიტორიების შესასწავლად. მან მოახერხა აიოლას ჯგუფის ერთი წევრის, დომინგო მარტინეს დე ირალას პოვნა პუერტო-დე-ლა-კანდელარიაში, რომელიც დააარსა აიოლამ, 1537 წლის თებერვალში. 

აიოლას ძებნის პერიოდში მან დააარსა ციხე მდინარე პარაგვაის აღმოსავლეთ ნაპირზე, რომელსაც უწოდა „ასუნსიონის ღვთისმშობელი“, რადგან ამ დღეს დაემთხვა, 15 აგვისტო,  ღვთისმშობლის მიძინების ქრისტიანული დღესასწაული. შემდეგ მან განაგრძო მოგზაურობა აიოლას მოსაძებნად და მხოლოდ ის გაარკვია, რომ იგი მოკლეს გრან-ჩაკოს ინდიელებმა. 

ხუან დე სალასარ ესპინოსამ დააარსა პირველი მუდმივი ევროპული დასახლება რიო-დე-ლა-პლატას რეგიონში: ასუნსიონი, რომელიც გახდა პარაგვაის დედაქალაქი. 1544 წელს ის გააძევეს ესპანეთში, თუმცა დაბრუნდა ცხრა წლის შემდეგ, როგორც სანაბრიას ექსპედიციის ლიდერი. გარდაიცვალა 1560 წელს, მის მიერ დაარსებულ ქალაქ ასუნსიონში.     

## რესურსები ინტერნეტში 
* Juan de Salazar de Espinosa (ესპანური)
* Juan Salazar de Espinosa (ესპანური)

კატეგორია:დაბადებული 1508
კატეგორია:გარდაცვლილი 1560
კატეგორია:ესპანელები
კატეგორია:ესპანეთში დაბადებულები
კომბოსტოს ფომოზი

**კომბოსტოს ფომოზი** — კომბოსტოს დაავადება. გამომწვევია სოკო *Leptosphaeria maculans* (მოძვ. *Phoma lingam*). ახალგაზრდა მცენარეს უვითარდება სხვადასხვა ზომის მურა ფერის ლაქები; ჩამორჩენა აქვს ზრდაში. ლაქები დროთა განმავლობაში მუქდება. მათ ზედაპირზე ჩნდება ამობურცული შავი წერტილები. მოზრდილი მცენარეების დაავადების შემთხვევაში, მათი ფესვის ყელთან ან გვერდითი ფესვების ფუძეებთან ვითარდება მოყვითალო-მონაცრისფრო ჩაზნექილი ლაქები. ლაქის ცენტრში შეინიშნება შავი წერტილები. დაავადებული მცენარის ფესვის ყელი დატოტები ფუტუროვდება, ხმება და იშლება, რის შემდეგაც მცენარე იღუპება.

ბრძოლის ღონისძიებები: კულტურათა მონაცვლეობა, დაზიანებული მცენარეების მოცილება და განადგურება, საღი სათესლე მასალის გამოყენება, შესაბამისი ქიმიური წამლობების განხორციელება.

## სქოლიო 
კატეგორია:კომბოსტოს დაავადებები
ნაცრისფერი სიდამპლე

**ნაცრისფერი სიდამპლე** — მცენარეთა სოკოვანი დაავადება, რომელიც ვლინდება ვაზში, კომბოსტოში, მარწყვში, გარგარში, წიწაკაში, თამბაქოში და სხვ. ძირითადად იწვევს სოკო *Botrytis cinerea*, აგრეთვე მის გვარში შემავალი ზოგიერთი სხვა სახეობა.

 საწყობების დეზინფექცია, დაზიანებული მცენარეების მოცილება და განადგურება, შენახვის ოპტიმალური პირობების დაცვა შესაბამისი წამლობების განხორციელება.

 მინდორში მცენარეზე ვითარდება 1–5 მმ სიგრძის ღია-მწვანე ფერის არშიის მქონე თეთრი ლაქები, რომლებიც ჰერბიციდების მოქმედების შედეგად გაჩენილ ლაქებს წააგავს. გარჩევა შესაძლებელია ლაქების ირგვლივ არსებული, ნაცრისფერი სიდამპლისთვის დამახასიათებელი, ღია მწვანე არშიის მეშვეობით. მიუხედავად იმისა, რომ დაავადება ჩნდება მინდორში, მის გავრცელებას ყველაზე დიდი ზიანი მოაქვს საწყობებში, სადაც იგი ხვდება მინდვრიდან და შენახვის სათანადო პირობების დაუცველობის შემთხვევაში აზიანებს დასაწყობებული მოსავლის უდიდეს ნაწილს.  ამ პერიოდში დაავადებული ბოლქვის ყელი რბილდება და ნესტიანდება; დაზიანებულ უბნებზე ჩნდება ნაცრისფერი ნადები, რომელიც დროთა განმავლობაში ვრცელდება ბოლქვის ზედაპირზე. მოგვიანებით ბოლქვები იფარება 5 მმ დიამეტრიანი შავი სკლეროციებით. მიცელიუმის გამონაზარდები თვალსაჩინო ხდება დასაწყობებიდან რამდენიმე კვირის შემდეგ. პათოგენი განაგრძობს ზრდას ბოლქვში და დროთა განმავლობაში ბოლქვის უმეტესი ნაწილი რბილდება და ლპება. დაავადებული ბოლქვის გადანაჭერზე დაზიანებული ქსოვილი მკვეთრად გამოირჩევა საღი ქსოვილისაგან — შავია და დარბილებული.

 კულტურათა მონაცვლეობა (დაავადების გაჩენის შემთხვევაში მინიმუმ 2 წლის მანძილზე არ უნდა იწარმოოს მასმინძელი კულტურა), მოსავლის დროული აღება, ბოლქვებისათვის მექანიკური დაზიანებების არიდება, დასაწყობების ოპტიმალური პირობების გამოყენება (ტემპერატურა არაუმეტეს 30-32°C, ტენიანობა არაუმეტეს 80%), მინერალური სასუქების რაციონალური გამოყენება, ფუნგიციდების დროული და ხარისხიანი გამოყენება,

 დაავადება ვითარდება მწიფე  ყურძენზე, იშვიათად — რქებზე, ყლორტებსა და ფოთლებზე. დაავადებული მარცვალი იღებს მუქ ყავისფერ შეფერილობას, ნაოჭდება, ხმება და ზემოდან იფარება ნაცრისფერ ნაფიფქით. მწიფე ყურძნის დაავადებას, ამინდების გათვალისწინებით, სხვადასხვანაირი მნიშვნელობა აქვს. იმ შემთხვევაში, თუკი დაავადების შემდეგ მშრალი ამინდი დადგა, სოკოს გავლენით ყურძენში მჟავიანობა მცირდება და შაქრიანობა მატულობს. ასეთი ყურძნისაგან დამზადებული ღვინო განსაკუთრებული სურნელითა და გემოთი ხასიათდება, რის გამოც ავადმყოფობას კეთილთვისებიანს უწოდებენ. წვიმიან ამინდებში  სოკო მასობრივად ვრცელდება და ყურძნის ნაცრისფერ სიდამპლეს იწვევს. ასეთი ყურძნისაგან დამზადებული ღვინო ხასიათდება არასასიამოვნო ობის გემოთი. დაავადება წითელ ღვინოს ფერსაც კი უცვლის. სიმპტომები ვლინდება გაზაფხულზე, ზაფხულში და შემოდგომაზე.

 ნაცრისფერი სიდამპლით დაავადებულ მარწყვის ნაყოფებზე ჩნდება ღია ყავისფერი ლაქები. დროთა განმავლობაში ისინი სწრაფად იზრდებიან ზომაში და ფარავენ ნაყოფების ზედაპირის დიდ ნაწილს. ლაქის ზედაპირი იფარება მონაცრისფრო შეფერილობის ნადებით და იწყება ნაყოფის ლპობის პროცესი.

## იხილეთ აგრეთვე 
* სიდამპლე
* თეთრი სიდამპლე
* შავი სიდამპლე

## სქოლიო 
კატეგორია:მცენარეთა დაავადებები
კატეგორია:კომბოსტოს დაავადებები
კატეგორია:ხახვის დაავადებები
კატეგორია:ვაზის დაავადებები
კატეგორია:მარწყვის დაავადებები
კატეგორია:სოკოვანი დაავადებები
მაჩალილას კულტურა

**მაჩალილა** — პრეისტორიული კულტურა ეკვადორში,  მანაბის პროვინციის სამხრეთით, სანტა-ელენას ნახევარკუნძულზე. პერიოდი, როდესაც კულტურა ყვაოდა უცნობია, მაგრამ, როგორც წესი, შეთანხმდნენ, რომ მისი არსებობა მოიცავს ძვ.წ. 1500 — 1100 წლებს.  

## მაჩალილას კულტურა 
მაჩალილა სოფლის მეურნეობის მიმდევარი ხალხი იყო, რომლებიც ასევე დაკავებული იყვნენ თევზაობით და ნადირობით. ეკვადორის სანაპიროს მცხოვრები, მრავალი პრეისტორიული კულტურის მსგავსად, მაჩალილას ხალხმა პრაქტიკაში გამოიყენა თავის ქალის ხელოვნური დეფორმაცია ქვების გამოყენებით დასაგრძელებლად.

არქეოლოგები ყურადღებას ამახვილებენ მაჩალილას უჩვეულო სასაფლაოებზე, რომლებშიც სხეულები დაკრძალულია  კუს კერამიკული ბაკანის ქვეშ,  და ზოგადად მათ კერამიკულ ნამუშევრებზე, რაც ხელოვნებაში, მხატვრული და ტექნოლოგიური წინსვლის მაჩვენებელი იყო.  მაჩალილას განსახლების ტერიტორიების გათხრებისას, არქეოლოგებმა აღმოაჩინეს კერამიკული ქოთნები, სასტვენები, სასანთლეები და ადამიანის ფიგურები. 

## არსებობის პერიოდი 
კულტურის არსებობის პერიოდი გაურკვეველია.  ზოგჯერ მიიჩნევა, რომ ის არსებობდა ძვ. წ. 1800 წლის დასაწყისიდან ძვ. წ. 800 წლამდე. შესაბამისი თარიღის დადგენის ერთ-ერთი პრობლემა კულტურული შეწყვეტის მეთოდია. არქეოლოგების ბეტი მეგერსისა და კლიფორდ ევანზის აზრით, მაჩალილას კულტურა ჩაანაცვლა მესოამერიკულ კულტურებთან კონტაქტში მყოფმა ხალხმა, სანამ იგი შეერეოდა ჩორერას კულტურას.

გუაიაკილის უნივერსიტეტში (UEES), ეკვადორში, არის მაჩალილას ნიმუშების კოლექცია.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ეკვადორის შესწავლა: მაჩალილა  (ინგლისური) 
* მაჩალილას კერამიკა (ესპანური) 
* Machalilla - Casa del alabado, Quito-Ecuador (ინგლისური) 
* Machalilla - Museo Chileno de Arte Precolombino (ინგლისური) 
* http://www.ecuador-travel-planner.com/machalillanationalpark 

## სქოლიო 
კატეგორია:კოლუმბამდელი კულტურები
კატეგორია:ეკვადორის ისტორია
R-Zone

**R-Zone** — მეხუთე თაობის პორტატიული ვიდეო თამაშების კონსოლი, (თავდაპირველად თავზესადგამი, მოგვიანებით პორტატიული კონსოლი) წარმოებული და გამოცემული კომპანია Tiger Electronics-ის მიერ. კონსოლი წარადგინეს ამერიკის სათამაშოების საერთაშორისო გამოფენაზე 1995 წლის თებერვალში, ხოლო გამოვიდა იმავე წლის ბოლოს.

ორიგინალი R-Zone შეიცავდა თავზე გასაკეთებელ მოწყობილობას და ბატარეებზე მომუშავე განცალკევებულ სათამაშო კონტროლერს თითოეულ სათამაშო კარტრიჯს გააჩნდა საკუთარი გამჭირვალე LCD ეკრანი, რომელიც მაგრდებოდა ზემოთ აღნიშნულ მოწყობილობაზე, ისე, რომ ეკრანი პირდაპირ მოთამაშის თვალს უსწორდებოდა. კონსოლის თავდაპირველი ფასი შეადგენდა 29,99 აშშ დოლარს.

1996 წლის ბოლოს გამოვიდა კონსოლის პირველი ვარიანტი — **R-Zone Super Screen**, რომლის ფასი წინამორბედის მსგავსად, 29,99 აშშ დოლარი ღირდა. მას გააჩნდა ნაწილობრივ ფერადი ეკრანი, რაც ნიშნავდა იმას, რომ თამაშის დროს უკანა ფონი ფერადი იყო, ხოლო მასში ასახული ანიმაცია შავ-თეთრი.
ეკრანის ზომა შესამჩნევად გაზრდილი იყო სხვა მოდელებთან შედარებით.

## გალერეა

Tiger-RZone-Headset-Back.jpg|ორგინალი R-Zone
Tiger-RZone-Controller-FL.jpg|ორიგინალი R-Zone-ის კონტროლერი
Tiger-RZone-Cartridge.jpg|R-Zone-ის კარტრიჯი
Tiger-RZone-XPG-FL.jpg|X.P.G. Xtreme Pocket
Tiger-RZone-SuperScreen-Closed-FL.jpg|RZone-Super Screen

## რესურსები ინტერნეტში
* R-Zone — Giant Bomb
* R-Zone — Video Game Kraken
* R-Zone — Sega Retro
* X.P.G. Xtreme Pocket-ის ვიდეო მიმოხილვა Youtube-ზე

## სქოლიო
კატეგორია:1990-იანების სათამაშოები
კატეგორია:მეხუთე თაობის ვიდეო თამაშების კონსოლები
კატეგორია:პორტატიული ვიდეო თამაშების კონსოლები
კატეგორია:1995 წელს წარმოდგენილი პროდუქტები
კატეგორია:1995 წელი ვიდეო თამაშებში
დარბევა

**დარბევა** — შუა საუკუნეების საქართველოში აღნიშნავდა:

1. სამხედრო მოქმედების სახეობას საგარეო თუ შინაომებში, ხშირად რეპრესიის მიზნით;

2. დანაშაულის სახეს — ფეოდალების მიხდომა-თავდასხმასა და ძარცვას; უფლების თვითნებურად განხორციელებასა და მტერთან ანგარიშის გასწორებას;

3. ეგზეკუციური ხასიათის ქონებრივ სასჯელს, რომელიც იყო ერთგვარი ჯარიმა, იძულებითი გადახდევინება (აკლება). დარბევა თავდაპირველად თემის პასუხი იყო მისი წესების დარღვევისათვის, შემდგომში მას მებატონეები მიმართავდნენ ყმებთან ურთიერთობაში. ზოგი ქმედებისათვის დარბევას სანქციად სახელმწიფო და ეკლესიაც კი აწესებდა. მიუხედავად ამისა, ხალხურობის ელემენტი მასში XIX საუკუნემდე არ წაშლილა. მაგ., დარბევით ისჯებოდა ის, ვინც წყლით სარგებლობის რიგს დაარღვევდა, გზას გადახნავდა და მიისაკუთრებდა, მდევარსა და ლაშქარს დააკლდებოდა. თავდაპირველად ჯარიმის სახით პირუტყვს ან სხვა საოჯახო ქონებას ართმევდნენ, შემდეგ კი თანდათან „თეთრით“ (ფულადი) დარბევაც შემოვიდა. ხელისუფლების მიერ სანქცირებული დარბევის აღმასრულებელი, ჩვეულებრივ, იასაული და „მეჯურუმე“ (მეჯარიმე) იყო.

## ლიტერატურა
* ქართული სამართლის ისტორიის საკითხები, [ტ.] 1, თბ., 1973:

კატეგორია:ძველი ქართული სამართალი
ლეონ დარბინიანი

**ლეონ ოჰანეზის ძე დარბინიანი** (დ. 10 აპრილი, 1905, სოფ. ალასტანი, ახლანდ. ახალქალაქის მუნიციპალიტეტი, — გ. 28 დეკემბერი, 1943, ქ. ჟიტომირი) — საბჭოთა კავშირის გმირი (1 იანვარი, 1944, სიკვდილის შემდეგ). პოლკოვნიკი.

საქართველოს გასაბჭოების შემდეგ, 1921-1924 წლებში, მუშაობდა მილიციაში. მონაწილეობდა ანტისაოკუპაციო მოძრაობის წინააღმდეგ ბრძოლაში. 1924 წლიდან საბჭოთა არმიაში იყო. დაამთავრა გაერთიანებული სომხური სამხედრო სკოლა (1927) და თბილისის ამიერკავკასიის ქვეითთა სკოლა (1928), შემდეგ უმაღლესი საოფიცრო კურსები „ვისტრელი“ და ფრუნზეს სახელობის სამხედრო აკადემია. მეორე მსოფლიო ომის დროს მეთაურობდა გვარდიის მე-3 სატანკო არმიის 69-ე მექანიზებულ ბრიგადას. კიევის, ჟიტომირის, შევჩენკოს და სხვა ქალაქებისა და დასახლებული პუნქტებისთვის ბრძოლებში გამოჩენილი მამაცობისათვის მიენიჭა საბჭოთა კავშირის გმირის წოდება. გარდაიცვალა ბრძოლის დროს მიღებული მძიმე ჭრილობისაგან. დაკრძალულია ქ. ჟიტომირში. მიღებული აქვს ლენინის ორდენი (ორგზის), წითელი ვარსკვლავის ორდენი (ორგზის), სამამულო ომის I ხარისხის ორდენი და სხვა ჯილდოები.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 10 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1905
კატეგორია:ახალქალაქის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:გარდაცვლილი 28 დეკემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1943
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის გმირები საქართველოდან
კატეგორია:მეორე მსოფლიო ომის მონაწილეები
კატეგორია:წითელი ვარსკვლავის ორდენის კავალრები
არჩილ დარეჯანაშვილი

**არჩილ სტეფანეს ძე დარეჯანაშვილი** (დ. 1861, ყორაღანი, ზაქათალის ოკრუგი, რუსეთის იმპერია, — გ. 16 დეკემბერი, 1921, თბილისი) — ერთ-ერთი პირველი ქართველი აგრონომი. 

## ბიოგრაფია
1880 წელს დაამთავრა ნიკიტის (ყირიმი, იალტის მახლობლად) მებაღეობა-მევენახეობის სასწავლებლის მეღვინეობის უმაღლესი პრაქტიკული კურსები. მუშაობდა სიმფეროპოლსა (1880–1882) და მუხრანში (1882–1886) უფროს მებაღედ, შემდეგ — სოფ. საცხენისის (თელავის მაზრა) და ახალციხის სკოლებში, სადაც ხელმძღვანელობდა სასოფლო-სამეურნეო განყოფილებებს და სკოლების სასწავლო მეურნეობებს. 1890–1896 წლებში იყო ნაფარეულის საუფლისწულო მამულში ჩაის პლანტაციის უფროსი მებაღე. ექსპერიმენტებს ატარებდა საქართველოში ახალი გაუმჯობესებული სასოფლო-სამეურნეო კულტურების გასავრცელებლად. გამოქვეყნებული აქვს შრომები სხვადასხვა კულტურის მოშენება-მოვლის შესახებ.

## ბიბლიოგრაფია
* როგორ უნდა მოშენდეს აბრეშუმი, ტფ., 1882; 
* მოკლე დარიგება ხეხილის დარგვაზე, ტფ., 1889; 
* საბოსტნე მცენარეების თესვა-მოყვანა და მოხმარება-შენახვა, ტფ., 1895; 
* ფუტკრის გონიერი მოვლა-მოშენება, ტფ., 1896; 
* ვაზის მოვლა-მოშენება და ღვინის დაყენება, ტფ., 1910.

## ლიტერატურა
* თოდუა გ., არჩილ დარეჯანაშვილი, თბ., 1964;

კატეგორია:დაბადებული 1861
კატეგორია:გარდაცვლილი 16 დეკემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1921
კატეგორია:ქართველი აგრონომები
კატეგორია:აზერბაიჯანში დაბადებულები
Tiger Electronics

**Tiger Electronics** (აგრეთვე ცნობილი სახელებით **Tiger** და **Tiger Toys**) — ამერიკული სათამაშოების მწარმოებელი კომპანია, რომელიც ცნობილი იყო პორტატიული LCD თამაშების შექმნით, ისეთების როგორებიცაა Furby, Talkboy, Giga Pets,  2-XL რობოტი,, აგრეთვე  აუდიო თამაში — „Brain Warp“.

კომპანია დაარსდა 1978 წელს გერალდ, რენდი და არნოლდ რისმანების მიერ. შტაბ-ბინა მდებარეობდა ვერნონ-ჰილზში, ილინოისის შტატში.

1998 წელს Tiger Electronics შეიძინა სათაშოების უმსხვილესმა მწარმოებლმა კომპანია Hasbro-მ.

## რესურსები ინტერნეტში 
*Tiger / Orlitronic Handheld/Tabletop Games
*Moody Furballs And The Developers Who Love Them

## სქოლიო
კატეგორია:Hasbro-ს შვილობილი კომპანიები
კატეგორია:აშშ-ის სათამაშოების კომპანიები
კატეგორია:1978 წელს დაარსებული კომპანიები
კატეგორია:ელექტრონული სათამაშოები
ქვეშეთი-კობის გზა

**ქვეშეთი-კობის ახალი გზა** — საავტომობილო გზის პროექტი, რომელმაც უნდა დააკავშიროს დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფელი ქვეშეთი და ყაზბეგის მუნიციპალიტეტის სოფელი კობი. ამჟამად არსებული გზა გადის რთულ გეოგრაფიულ მარშრუტზე და ზამთრის პერიოდში ხასიათდება დიდთოვლობით. ქვეშეთი-კობის გზაზე დაგეგმილია 2-ზოლიანი ასფალტ-ბეტონის 22,7 კილომეტრიანი გზის, 6 ხიდისა და 5 გვირაბის მშენებლობა, მათ შორის ერთი 9 კილომეტრიანი გვირაბის მშენებლობა. გვირაბი, რომელიც ჯვრის უღელტეხილის ქვეშ გაივლის, სოფელ წკერესთან დაიწყება და სოფელ კობთან დასრულდება. დანარჩენი გვირაბები შედარებით მცირე ზომის იქნება (1541 მ, 194 მ, 388 მ და 299 მ).

9-კილომეტრიანი გვირაბის ასაშენებლად გამოყენებული იქნება გვირაბგამყვანი საბურღი მანქანა TBM, რომელიც არის თანამედროვე, მინიმალური ხმაურის მქონე მეთოდი; მისი მუშაობისას ვიბრაცია დაყვანილია მინიმუმამდე, რის გამოც გარემოზე ნაკლები ზემოქმედება ხდება.

ხიდების ჯამური სიგრძე 1,6 კილომეტრიანი. მათგან, ერთის სიგრძე 426 მ იქნება, ერთი თაღოვანი ხიდის სიმაღლე 166 მ, თაღის სიგრძე 285 მეტრი.

ქვეშეთი-კობის გზის მშენებლობა დაყოფილია 2 ლოტად.

სამშენებლო სამუშაოების ხანგრძლივობა 9-კილომეტრიანი სიგრძის გვირაბის მონაკვეთზე (ლოტი 1) შეადგენს 4 წელს, ხოლო, მისასვლელი გზის მონაკვეთზე 3 წელს.

## პროექტის ღირებულება და დონორები
პროექტის საერთო ღირებულება 1,240 მილიარდი ლარია. სამშენებლო სამუშაოებს აზიის განვითარების ბანკი და ევროპის რეკონსტრუქციისა და განვითარების ბანკი აფინანსებს. სამშენებლო პროცესის მონიტორინგს ახორციელებს საერთაშორისო საზედამხედველო კომპანია  UBM INTERNATIONAL UNITED CONSULTANTS INC.

საავტომობილო გზის საერთო სიგრძე 11 კილომეტრით შემცირდება, შესაბამისად, ქვეშეთიდან-კობამდე გადაადგილების დრო შემცირდება 15 წუთამდე, ნაცვლად ერთი საათისა.

## ჩატარებული კვლევები და სამუშაოები
პროექტის ფარგლებში ჩატარდა მიზანშეწონილობის კვლევები, შემუშავდა გარემოზე ზემოქმედების შეფასების ანგარიში, არატექნიკური რეზიუმე და დაინტერესებულ მხარეთა ჩართულობის გეგმა. შემუშავდა ასევე ბიომრაფალფეროვნების სამოქმედო გეგმა და მიწის შესყიდვისა და განსახლების ჩარჩო.

## რესურსები ინტერნეტში
*პროექტის ოფიციალური საიტი
*ქვეშეთი-კობის პროექტი 
*პროექტის არხი YouTube-ზე
*ქვეშეთი-კობის გზა ebrd.com
*ქვეშეთი-კობის მარშრუტის ალტერნატივების შეფასება
*ფაქტობრივი ინფორმაცია პროექტის შესახებ
*საჩივრების განხილვის მექანიზმი
*ქვეშეთი-კობის საავტომობილო გზა
*ქვეშეთი-კობის გზის პროექტი, საავტომობილო გზების დეპარტამენტი.

## სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს გზები
ნიგვზარის იოანე ნათლისმცემლის ეკლესია

300px|მინი
**ნიგვზარის იოანე ნათლისმცემლის ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფელ ნიგვზარაში. ეკლესია აგებულია 1861 წელს. 

როგორც ჩანს, ეკლესია მანამდეც ყოფილა. 1840 წლამდე ნიგვზარაში დღევანდელი ეკლესიიდან დაახლოებით 30-40 მეტრში მთის შემაღლებულ ადგილზე მდებარეობდა ხის ეკლესია, რასაც ამავე წლის აღწერა ადასტურებს. შემდეგი აღწერის მიხედვით, რომელიც 1860 წელს მოხდა, აქ უკვე ქვის ეკლესიაა მოხსენიებული.

## ლიტერატურა
* ხარშილაძე ვ., ხარშილაძეები, წინაპრები და თანამედროვეები, ქუთაისი, 2006

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საჩხერის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:XIX საუკუნის ეკლესიები
სარეკის ღვთაების ეკლესია

300px|მინი
**სარეკის ღვთაების ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფელ სარეკში. მდებარეობს სოფლის ჩრდილოეთით, 1 კმ-ზე, ძველი სასაფლაოს ტერიტორიაზე. ეკლესია დაზიანებული ყოფილა მისი აღდგენა და რესტავრირება მოხდა ადგილობრივი მოსახლეობის მიერ.

ეკლესია დარბაზულია (8,2X10,7 მ). ნაგებია ყორექვით, წყობა თარაზულია. გეგმა ტრაპეციის ფორმისაა. ასიმეტრიული აფსიდის მხრები და კონქის თაღი ერთსაფეხურიანია. გვერდებზე თითო მცირე ნიშაა გამოკვეთილი, დარბაზში გრძივი კედლების წყვილ პილასტრის კაპიტელებს კამარის საბჯენი თაღი ეყრდნობა. ინტერიერს განივი კედლებისა და სამხრეთი კედლის ცენტრალურ ნაწილებში გაჭრილი თაღოვანი სარკმელი ანათებს. კარი ორია: ერთი შიგნიდან თაღოვანი, ნაოთხალი — დასავლეთ კედელში, მეორე კი სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილში, ქვის ფილებით დაგებული იატაკი საკურთხეველში ერთი საფეხურითაა შემაღლებული. ფასადებზე ქვის წყობისათვის დამახასიათებელია დიდი და მცირე ზომის ქვის რიგების მონაცვლეობა. კარ-სარკმლის საპირეებად და კუთხეებში შედარებით დიდი ზომის ქვებია გამოყენებული. კარნიზი თაროს ფორმისაა.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საჩხერის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ჩიხის სამების ეკლესია (მრავალმნიშვნელოვანი)

ტერმინი **ჩიხის სამების ეკლესია** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* ჩიხის სამების ეკლესია — ეკლესია საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჩიხაში. 
* ჩიხის სამების ეკლესია — ეკლესია საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჩიხაში.
ჩიხის სამების ეკლესია (ჭიღლაძეების უბანი)

300px|მინი
**ჩიხის სამების ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჩიხაში, ჭიღლაძეების უბნის სასაფლაოზე. 

ეკლესია დარბაზულია (8,5X5,0 მ). შენობის გეგმა წაგრძელებული სწორკუთხედია, აღმოსავლეთით ნალისებრი აფსიდით, რომლის სარკმლის ორივე მხარეზე თითო ნიშაა განლაგებული. დარბაზში ორი თაღოვანი კარით შევდივართ, რომელთა ბალავრის ქვები კედლის სისქეშია ჩადგმული. მესამე კარი, რომელიც საკურთხეველთან ახლოს ჩრდილო კედელშია გაჭრილი, ამოშენებულია ისე, რომ შიგნიდან კარის ფორმის ნიშაა დატოვებული. სამხრეთის კედელში ცენტრიდან ოდნავ აღმოსავლეთით სწორკუთხა სარკმელი მდებარეობს. ინტერიერის მხატვრული სახე სადაა, ძირითადი აქცენტი საკურთხევლისკენაა გადატანილი, რასაც აძლიერებს ის, რომ დარბაზი აღმოსავლეთისაკენ ოდნავ ფართოვდება. კედლები თლილი ქვითაა მოპირკეთებული. თლილი ქვის ფილებითაა აგრეთვე დაგებული იატაკი, რომლის საკურთხევლის ნაწილი ერთი საფეხურითაა შემაღლებული. გრძივი კედლები გაძლიერებულია შუაში წყვილი ორსაფეხურიანი, ხოლო დასავლეთ კუთხეებში ერთსაფეხურიანი პილასტრებით, რომელთა კაპიტელებს კამარის საბჯენი თაღები ეყრდნობა. კონქის თაღი იმპოსტებზეა დაბჯენილი. საკურთხეველში დგას ტრაპეზის ქვა. ფასადები მოკლებულია ყოველგვარ დეკორს, კედლები მოპირკეთებულია ღია ვარდისფერი სწორკუთხა, თლილი ქვის ფილებით. წყობა თარაზულია. კარნიზი კვეთაში თაროსა და ლილვის ფორმისაა. შენობა ორსაფეხურიან ზეძირკველზე დგას, რომელსაც აღმოსავლეთიდან ერთი საფეხურიც ემატება. სამხრეთი კარის წინ სამსაფეხურიანი კიბეა მოწყობილი. ეკლესიის სახურავი კრამიტისაა. 

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საჩხერის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ჩიხის სამების ეკლესია

300px|მინი
**ჩიხის სამების ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჩიხაში, მდებარეობს სოფლის ცენტრში, ახალ სასაფლაოზე. 

ეკლესიის ზომებია 21X10 მ. შენობის ცენტრალური ნაწილი სწორკუთხა, წაგრძელებული გეგმარების დარბაზს უკავია, რომელსაც აღმოსავლეთიდან ეკვრის სწორკუთხა, განივი ღერძის გასწვრივ წაგრძელებული გეგმის საკურთხეველი, დასავლეთიდან კი კვადრატული გეგმის ორსართულიანი სამრეკლო. 

გრძივი კედლების ცენტრალურ ნაწილებში ერთმანეთის პირისპირ თითო, ნაოთხალიანი, თაღოვანი კარია გაჭრილი, რომელთა ორივე მხარეს თითო თაღოვანი სარკმელია განლაგებული. საკურთხეველს დარბაზი სამი ფართო, თაღოვანი გასასვლელით უკავშირდება. (მათგან შუათანა უფრო ფართოა). საკურთხევლის სამივე კედლის ცენტრალურ ნაწილებში თითო სარკმელია გაჭრილი. საკურთხეველი სიგრძით დარბაზის განივ კედელზე უფრო მოკლეა და ამიტომ მისი ჩრდილო და სამხრეთი კედლები დარბაზის შესაბამის კედლებთან კონტაქტში თითო საფეხურს ქმნის. ფართო გასასვლელით იყო აგრეთვე დაკავშირებული დარბაზი სამრეკლოს პირველ სართულთან. სამრეკლოს პირველ სართულში გასასვლელიც საკმაოდ ფართო ყოფილა, მაგრამ შემდეგ დაუვიწროვებიათ. 

სამრეკლოს პირველი სართული კვადრატული გეგმარების სათავსს წარმოადგენს დასავლეთიდან თაღოვანი კარითა და ჩრდილოეთიდან და სამხრეთიდან თითო თაღოვანი სარკმლით, ხოლო მეორე სართული სვეტებზეა დაყრდნობილი. სამ მხარეზე თაღებით გახსნილი ფანჩატურია. სამრეკლოს ოთხფერდა სახურავს თუნუქის საბურავი აქვს მოწყობილი. ეკლესია მოხატულია, იატაკი დამუშავებული, თლილი ქვისაა, გუმბათის შიდა მხარე ხითაა მოპირკეთებული. ექსტერიერის მხატვრული სახის მისაღწევად უხვადაა გამოყენებული არქიტექტურული გაფორმების საშუალებები. ხაზგასმულია და გამოკვეთილია ყველა კონსტრუქციული ნაწილი. გარეგნულ სახეში განსაკუთრებულ ყურადღებას იპყრობს სამი მთავარი მასის ურთიერთობა: ცენტრში დარბაზისა, რომელიც ყველაზე დიდი ზომისაა და განსაკუთრებითაა გაფორმებული, აღმოსავლეთით საკურთხევლისა, მცირე ზომითა და სადა დეკორით და დასავლეთით სამრეკლოსი, რომელიც ვიწრო, მაღალი და ყველაზე უფრო დინამიკურია.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საჩხერის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
გამოღმა არგვეთის ოქონის ღვთისმშობლის ეკლესია

300px|მინი
**გამოღმა არგვეთის ოქონის ღვთისმშობლის ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფელ გამოღმა არგვეთში. აგებულია XIX საუკუნეში. 

ეკლესია დარბაზულია, დასავლეთიდან გვიანი პერიოდის მინაშენით. ნაგებია კირქვის ნათალი ქვით. აღმოსავლეთით ღრმა აფსიდია, რომლის ღერძზე თაღოვანი სარკმელია გაჭრილი. საკურთხეველი გამოყოფილია ორსაფეხურიანი მხრებით, რომელზეც კონქის საბჯენი თაღია გადასული. გრძივი კედლები დანაწევრებულია ორი წყვილი ორსაფეხურიანი პილასტრით, რომლებზეც კამარის საბჯენი ორსაფეხურიანივე თაღები გადადის. ჩრდილოეთის და სამხრეთის კედლებში არქიტრავული კარია გაჭრილი. სამხრეთის კედელში ორი სწორკუთხა სარკმელია. ერთი სარკმელი აქვს დასავლეთის კარის თავზეც. ამჟამად ის მინაშენშია მოქცეული. ტაძრის ჩრდილოეთისა და სამხრეთის კართა გაფორმება გვიანია. ტაძარს მარტივი თაროსებრი ლავგარდანი აქვს. ფასადები გალესილი ყოფილა კირით. ახლა უკვე ჩამოცვენილია. მინაშენი ნატეხი ქვითაა აგებული. შესასვლელი დასავლეთიდან აქვს. კარის მოჩარჩოება იდენტურია ტაძრის დანარჩენი კარების მოჩარჩოებისა. ტაძარს სამხრეთიდან მინაშენი ჰქონია, ასევე შემდგომი პერიოდის. ის დღეს აღარ არსებობს. ტაძრის მორთულობა მწირია. მთავარი დატვირთვა აღმოსავლეთ ფასადზე მოდის. მორთულია სარკმლის მოჩარჩოება და მის ზემოთ მოცემულია რელიეფური დიდი ჯვარი. ჯვრის თავზე ვერძის ჰორელიეფი იყო, რომელიც ახლა ჩამომტვრეულია. 

ტაძრის დასავლეთით რამდენიმე მეტრში დგას სამსართულიანი სამრეკლო. პირველი და მეორე სართულები ყრუა და მათში მესამე სართულზე ასასვლელი კიბეა მოქცეული. მესამე სართული ფანჩატურია.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საჩხერის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:XIX საუკუნის ეკლესიები
კაპიტონ გოგოლაძე

**კაპიტონ ალექსანდრეს ძე გოგოლაძე** (დ. უცნობია — გ. 1942) — ქართველი ჟურნალისტი, პოეტი.

მიეკუთვნებოდა სოციალ-დემოკრატების პარტიას. ეწეოდა აქტიურ ჟურნალისტურ საქმიანობას. განსაკუთრებით აღსანიშნავია მისი მოღვაწეობა სატირულ ჟურნალ „ეშმაკის მათრახში”. გარდა ამისა, იგი წერდა „მათრახში“, „მათრახი და სალამურში“, აგრეთვე, გაზეთ „კვალში”. აქტიურად იყო ჩაბმული პოლემიკაში ილია ჭავჭავაძესთან და მის მომხრეებთან. 1909-1915 წლებში იყო ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების ბათუმის განყოფილების სარევიზიო კომისიის წევრი. მუშაობდა ბათუმის საურთიერთო ნდობის საზოგადოებაში მოანგარიშედ. 1911 წელს არჩეული იყო ბათუმის ქალაქის საბჭოს წევრად (ხმოსნად). 1918 წელს იყო საქართველოს ეროვნული საბჭოს წევრი.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გარდაცვლილი 1942
კატეგორია:ქართველი ჟურნალისტები
კატეგორია:ქართველი პოეტები
კატეგორია:ქართველი პოლიტიკოსები
კატეგორია:ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების წევრები
კ
ჭორვილის ციხე

**ჭორვილის ციხე** — ციხესიმაგრე საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჭორვილაში. მდებარეობს სოფლის აღმოსავლეთით, მცირე შემაღლებაზე. განეკუთვნება გვიან შუა საუკუნეებს. 

ციხეს ირგვლივ გალავანი აქვს შემორტყმული, რომელშიც დარბაზული ეკლესიაცაა მოქცეული. ციხე ისეა დანგრეული, რომ მისი ადრინდელი სახის წარმოდგენა შეუძლებელია. მისი მაღლივი ნაწილის კედლების ჩრდილო-დასავლეთ კუთხეა მხოლოდ აღმართული დაახლოებით 7-8 მეტრამდე, იკითხება სამი სართული. ჩრდილო კედლის ქვედა ნაწილში ბუხარი ყოფილა მოწყობილი. დასავლეთიდან ციხის ამ ნაწილს ჩრდილო-სამხრეთი მიმართულების საკმაოდ დიდი კედელი ესაზღვრება, რომლის ზემო, შუა ნაწილიდან ოდნავ ჩრდილოეთით თაღოვანი ღიობის ფრაგმენტია, მის ქვემოთ კი კედელი საკმაოდ დიდზეა გამონგრეული. გარე მხრიდან კედლები ყორე, ნამსხვრევი ქვითაა ამოყვანილი, რომელთა შორის არე კირის დუღაბითაა ამოვსებული. 1975 წელს, წერეთლების უბანს ციხის შემორჩენილი მაღლივი ნაწილის კუთხეში ყორექვის კედელი ამოუშენებიათ, რომელშიც ომში დაღუპულთა ხსოვნისადმი მიძღვნილი მემორიალური დაფა ჩაუსვამთ. დაფის ქვემოთ კი მოზრდილი სწორკუთხა ქვაა სამი ჯვრის ბარელიეფური გამოსახულებით. ამჟამად ბარელიეფი ციხის ეკლესიის კედელშია ჩასმული.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საჩხერის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
ჭორვილის ეკლესია

**ჭორვილის ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჭორვილაში. განეკუთვნება გვიან შუა საუკუნეებს. 

ეკლესია ციხის გალავანშია მოქცეული, ტრაპეციის ფორმის გეგმაში აღმოსავლეთით კოლოფა აფსიდია ჩახაზული. აფსიდის მხრები ერთსაფეხურიანია. სარკმლის აქეთ-იქით საკურთხევლის კედელში თითო ნიშაა გამოკვეთილი. დარბაზის გრძივი კედლები თითო პილასტრითაა დაყოფილი. დარბაზს ორი სარკმელი აქვს, ერთი სამხრეთ კედელში, პილასტრის მარჯვნივ, მეორე კი დასავლეთ კედელში, შიგნიდან თაღოვანი, ნაოთხალიანი კარის ზემოთ. შეინიშნება ფრესკის კვალი. ფასადები ნამსხვრევი ქვითაა მოპირკეთებული. წყობა შეძლებისდაგვარად თარაზულია. დასავლეთ კარს ამშვენებს უზარმაზარი, კვადრატული ფორმის ბალავრის ქვა, რომელზეც წრიულ ჩაჭრილ ფონზე გამოსახულია დიდი ჯვარი.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საჩხერის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ჭორვილის მაცხოვრის ეკლესია

**ჭორვილის მაცხოვრის ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჭორვილაში. აგებულია 1901 წელს. 

ეკლესია სამნავიანი ნაგებობაა, რომლის სამივე ნავი ორფერდა სახურავის ქვეშაა მოქცეული. იგი საკმაოდ დიდი მოცულობისაა, გარე ზომებით: 18X11 მ. გეგმა წაგრძელებული სწორკუთხედია, ურთიერთისმეტრიულად განლაგებული კონსტრუქციული ნაწილებით. ინტერიერში ორმწკრივად ჩარიგებული ექვსი კვადრატული სვეტით სამ ნავად იყოფა. შუა ნავი, რომელიც სხვებზე განიერი და მაღალია, აღმოსავლეთით საკურთხევლით ბოლოვდება, ხოლო ორი დანარჩენი ნავი შესაბამისად სამკვეთლოთი და სადიაკვნით. ისინი დარბაზისაგან აღმოსავლეთის ორი სვეტითა და მათგან განივად გადასული თაღებით არიან გამიჯნული. სადიაკვნის აფსიდს ნახევარი ელიფსის ფორმა აქვს, ხოლო საკურთხევლისა და სამკვეთლოს აფსიდები ასიმეტრიული მოხაზულობისაა. სამივე აფსიდის კონქის თაღები იმპოსტებს ეყრდნობა. საკურთხევლისა და სამკვეთლო-სადიაკვნეს სივრცეები გაერთიანებულია ფართო თაღოვანი გასასვლელებით. სარკმელი მხოლოდ საკურთხევლის აფსიდშია გაჭრილი, ხოლო სამკვეთლოსა და საკურთხეველს თითო სარკმელი გვერდებზე აქვს განლაგებული, მათ ქვემოთ კი ნიშებია გამოკვეთილი — სამკვეთლოში ორი თაღოვანი, სადიაკვნეში კი ერთი სწორკუთხა. სამკვეთლო-სადიაკვნის მხრები დარბაზის გრძივი კედლებისაგან თითო საფეხურითაა გამოყოფილი. გრძივი კედლების ცენტრალურ ნაწილებში თითო კარი და მათ აქეთ-იქით ორ-ორი სარკმელია განლაგებული, რომელთა ზემოთ დეკორატიული თაღები გადადის. ერთი კარი მდებარეობს დასავლეთ კედლის შუაში, მის ზემოთ კი ფრონტონზე გამავალი მრგვალი სარკმელია გაჭრილი. კედლები ორივე მხრიდან შებათქაშებულია. იატაკი ქვის ფილებითაა დაგებული. საკურთხევლის იატაკი ერთი საფეხურითაა შემაღლებული. ფასადების დეკორს კარ-სარკმლის ლილვოვანი საპირეები წარმოადგენს. სამხრეთი და დასავლეთი კარების მხატვრული იერი დამატებით პილასტრების კომპოზიციითაა გაძლიერებული. დასავლეთი კარის დეკორატიულ ფრონტონში ჯვარია გამოსახული. სამხრეთი კარის შეწყვილებული პილასტრები ორსართულადაა განლაგებული, მეორე სართულის პილასტრებს შორის კარის თავზე ბარელიეფური ჯვარია გამოსახული, მის ზემოთ კი წრიულ ქვაზე მხედურულით შესრულებულის ამშენებლო წარწერაა. შენობა ერთსაფეხურიან ზეძირკველზე დგას, კუთხეებში პილასტრებია ამოყვანილი, ლავგარდანი კვეთაში თაროსა და ფოსოს ფორმისაა. სახურავი კრამიტისაა.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საჩხერის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:XX საუკუნის ეკლესიები
კომბოსტოს თეთრი ლაქიანობა

[250პქ|მინი|მარჯვნივ|თეთრი ლაქიანობა [მგოგვი|მდოგვზე.]]
**კომბოსტოს თეთრი ლაქიანობა** — კომბოსტოსებრთა ოჯახის წარმომადგენლების დაავადება.

 თესლბრუნვა, კვლების გამარგვლა, გამოხშირვა, კულტურათა მონაცვლეობა (კომბოსტოსებრთა ოჯახის წარმომადგენლების წარმოება საჭიროა ყოველი 3 (მინიმუმ 2) წლის მონაცვლეობით), ნაკვეთიდან დაინფიცირებული მცენარეული ნარჩენების მოცილება და განადგურება, ღრმად მოხვნა, რათა დაიმარხოს დაინფიცირებული მცენარეული ნარჩენები, დაავადებისადმი გამძლე ჯიშების გამოყენება, ეფექტიანი ფუნგიციდების დროული გამოყენება.

## სქოლიო 
კატეგორია:კომბოსტოს დაავადებები
სხვიტორის ღვთისმშობლის ეკლესია

მინი|ღვთისმშობლის ეკლესია (დასავლეთის ფასადი)
მინი|ღვთისმშობლის ეკლესიის ხედი სამხრეთ-დასავლეთიდან
**სხვიტორის ღვთისმშობლის ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფელ სხვიტორში. მდებარეობს სოფლის სასაფლაოზე, განეკუთვნება გვიან შუა საუკუნეებს. 

ეკლესია დარბაზულია (16,25X8 მ.). ეკლესიის გეგმა ასიმეტრიული, წაგრძელებული ფორმის ოთხკუთხედია. ნახევარწრიული აფსიდის მხრები გრძივი კედლებისაგან დარბაზის მხრიდან ორსაფეხურიან პილასტრებით გამოიყოფა. საკურთხევლის გვერდებზე სამი ნიშაა განლაგებული — ორი ჩრდილოეთით და ერთი სამხრეთით. განათების წყაროს ერთი შიგნიდან თაღოვანი სარკმელი წარმოადგენს. დარბაზს სხვადასხვა ზომის ხუთი სარკმელი ანათებს, ორ-ორი გრძივ კედლებში, ერთიც დასავლეთ კედელში. შიგნიდან თაღოვანი, ნაოთხალი თითო კარია დასავლეთ კედლის ცენტრალურ ნაწილში და სამხრეთ კედელში სარკმლებს შორის. სამსაფეხურიანი პილასტრებია მოწყობილი დასავლეთ კუთხეებში. გრძივი კედლების აღმოსავლეთ ნაწილებში, საკურთხევლის მხრებთან ახლოს თითო ნიშაა გამოკვეთილი — ჩრდილო ნიშა მცირე ზომისაა, ხოლო სამხრეთისა უფრო მოზრდილი და თაღოვანია. ქვისფილებით დაგებული იატაკი საკურთხეველში ერთი საფეხურითაა შემაღლებული. არის სოლეა. კედლები შებათქაშებულია. კონქი და კამარა ხის მასალითაა მოწყობილი. გარედან კედლები შებათქაშებულია და მოკლებულია ყოველგვარ დეკორს, თუ არ ჩავთვლით აღმოსავლეთ სარკმლის ნახევარწრიულ სათაურს. კრამიტის სახურავი სამხრეთით ორნახევარ მეტრამდეა გადმოშვერილი და შვიდ ოთხკუთხა ხის ბოძზეა დაყრდნობილი. ბოძები ქვის კვადრატულ ბაზისებზეა აღმართული.  

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საჩხერის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ივანწმინდის ეკლესია

**ივანწმინდის ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფელ ივანწმინდაში. აგებულია XVI საუკუნეში. 

ეკლესია მცირე ზომის დარბაზული ტიპის შენობაა (8,9X5,7 მ). სამშენებლო მასალად თლილი ქვაა გამოყენებული, წყობა თარაზულია. ეკლესიას აქვს სამი მოჩუქურთმებული თაღოვანი სარკმელი. ოდნავ წაგრძელებულ, სწორკუთხა გეგმაში აღმოსავლეთით მშვილდა აფსიდია ჩახაზული, რომლის გვერდებზე თითო თაღოვანი ნიშაა განლაგებული. აფსიდის ჩრდილო მხარი შესაბამის კედელს პირდაპირ უერთდება, სამხრეთი მხარი კი ერთსაფეხურიანია და ნალისებრი ფორმა აქვს. შიგნიდან თაღოვანი, ნაოთხალიანი კარია დასავლეთ კედელში. იატაკი ქვის ფილებითაა დაგებული. კედლები შებათქაშებულია. მორთულობით აქცენტირებულია მხოლოდ სამხრეთის კარი, რომელსაც ჯვრის ორნამენტით მოჩუქურთმებული საპირე არშია ამშვენებს. გადახურვა კრამიტისაა.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საჩხერის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:XVI საუკუნის ეკლესიები
კალვათის სამების ეკლესია

**კალვათის სამების ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფელ კალვათაში. მდებარეობს სოფლის სასაფლაოზე, აგებულია XIX-XX საუკუნეების მიჯნაზე. 

ეკლესია დარბაზულია (12,5X8,5 მ). ნაგებია უხეშად დამუშავებული რუხი ფერის ქვით. წყობა თარაზულია. გარედან კუთხეები ეკლარის თლილი ქვის ჭადრაკული წყობითაა ამოყვანილი. ეკლესიის გეგმა წაგრძელებული სწორკუთხედია, აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აფსიდით, რომელშიც თაღოვანი სარკმლის ორივე მხარეზე სწორკუთხა ნიშებია განლაგებული, ორი ჩრდილოეთით და ერთი სამხრეთით. დარბაზის გრძივ კედლებში ურთიერთსიმეტრიულად გაჭრილია ორ-ორი თაღოვანი, ნაოთხალი სარკმელი და მათ შორის თითო, შიგნიდან თაღოვანი ნაოთხალი კარი. ერთი ასეთივე კარია დასავლეთ კედელშიც. საკურთხეველი დარბაზის კედლებს ერთი საფეხურით უერთდება. იატაკი ქვის ფილებითაა დაგებული. სამხრეთ ფასადზე კარ-სარკმლის საპირეები მდიდრულად არის მორთული მცენარეული ჩუქურთმით, განსაკუთრებით კარის ზედა ნაწილი. ჩრდილო ფასადზე კი კარ-სარკმლის მორთულობას ლილვოვანი საპირეები წარმოადგენს. ჩრდილოეთ ფასადზე შემორჩენილია პროფილში თაროსა და ბატიყელას ფორმის კარნიზი. ერთსაფეხურიანი ზეძირკველი ლილვოვანი არშიით ბოლოვდება.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საჩხერის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:XIX საუკუნის ეკლესიები
სანანდაჯი

**სანანდაჯი**, *სენენდეჯი* (, ) — ქალაქი დასავლეთ ირანში, ქურთისტანის ოსტანის ადმინისტრაციული ცენტრი.

მდებარეობს თეირანიდან 490 კილომეტრზე, დაახლოებით 150 კილომეტრის დაშორებით ერაყის საზღვრიდან. ზღვის დონიდან 1538 მეტრზე. 2016 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 412 767 კაცს.

## იხელეთ აგრეთვე 
* ქურთისტანის უნივერსიტეტი

## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო
კატეგორია:ირანის ქალაქები
VG Pocket

მინი|250პქ|Pelican VG Pocket Max
**Pelican VG Pocket** — პორტატიული გამოყოფილი კონსოლოლების სერია, რომელიც შექმნა ჩინურმა კომპანია JungleTac-მა 2005 წელს, ხოლო დისტრიბუციას უწევდა კომპანია Pelican Accessories.

საერთო ჯამში გამოვიდა კონსოლის ხუთი ვერსია. თითოეულ მათგანი გამოდიოდა მასში ჩაშენებულ თამაშებთან ერთად, რომელთა რაოდენობა ვარირებდა მოდელის მიხედვით: **VG Pocket Mini** — 30 თამაში, **VG Pocket 50** — 50 თამაში, **VG Pocket Max** — 75 თამაში, **VG Pocket Caplet** — 50 თამაში, **VG Pocket Tablet** — 25 თამაში. მათი უმეტესობა წარმოადგენდა Nintendo Entertainment System-ისა და არკადული თამაშების კლონებსა და დაჰაკულ ვერსიებს.

## რესურსები ინტერნეტში
*Pelican VG Tablet-ის მიმოხილვა — IGN
* Pelican VG Pocket — Obsoleteworlds

## სქოლიო 
კატეგორია:გამოყოფილი კონსოლები
კატეგორია:2005 წელს წარმოდგენილი პროდუქტები
კატეგორია:2005 წელი ვიდეო თამაშებში
კატეგორია:პორტატიული ვიდეო თამაშების კონსოლები
კატეგორია:2000-იანების სათამაშოები