ევროპის ოქროს ბუცი

„**ოქროს ბუცი**“ () — საფეხბურთო ჯილდო, ყოველწლიურად გადაეცემა უეფა-ს წევრი ქვეყნის ეროვნული ჩემპიონატის საუკეთესო ბომბარდირს. პირველად პრიზი გაიცა 1967 წელს. 1997 წლიდან ორგანიზატორები არიან ევროპის სპორტული გამოცემები () და კომპანია „ადიდასი“.

გამარჯვებული ხდება ფეხბურთელი, რომელიც ყველაზე მეტ ქულას დააგროვებს 1 სეზონის განმავლობაში. ამ პრიზის არსებობის განმავლობაში არსებობდა მისი მოპოვების სხვადასხვა წესები (იხ.წესების სექცია). ამჟამად სულ არსებობს 51 ოქროს ბუცის მფლობელი ფეხბურთელი, რომელიც 47 წლის განმავლობაში გამოვლინდა. 1992 წლიდან 1997 წლის სეზონამდე ოქროს ბუცის გადაცემის ცერემონია არ ჩატარებულა. 1997 წლიდან კი ისევ განახლდა  ოქროს ბუცით დაჯილდოების ცერემონია.

## წესები 
### 1968–1991 
ფრანგულმა გაზეთმა „L'Equipe“-მ და „ადიდასმა“ შექმნეს საკმაოდ მარტივი წესი: მოთამაშე, რომელიც გაიტანდა ყველაზე მეტ გოლს მიუხედავად ჩემპიონატის დონისა და ხანგრძლივობისა, მიიღებდა პრიზს. ამ პერიოდში გერდ მიულერმა, დუდუ გეორგესკუმ და ფერნანდო გომესმა 2-ჯერ მოიგეს ჯილდო. ამ პერიოდში შეინიშნა ბევრი დარღვევა, მიუხედავად ამისა 1991 წლამდე ჯილდო გაიცემოდა.

### 1992–1996 
კვიპროსის ფეხბურთის ფედერაციამ გამოთქვა პროტესტი, რომლის მიხედვითაც პრიზი უნდა მიეღო კვიპროსელ ფეხბურთელს, რომელსაც 40 გოლი ჰქონდა აქტივში (თუმცა ოფიციალურ ბომბარდირებს 19-19 გოლი ჰქონდათ გატანილი). ამის გამო 1991 დან 1996 წლამდე მიუხედავად გამარჯვებულების გამოვლენისა დაჯილდოება არ ჩატარებულა, თუმცა „ადიდასი“ გამარჯვებულებს აძლევდა არაოფიციალურ ჯილდოს. ჯილდო არ მიუღია ქართველ ზვიად ენდელაძესაც, რომელმაც ზესტაფონის „მარგვეთის“ რიგებში 40 გოლის გატანა შეძლო.

### 1997–დღემდე 
1996–97 წლების სეზონიდან, „ევროპის სპორტულმა მედიამ“() ოქროს ბუცის დაპატრონების შანსი გაუზარდა ისეთ ფეხბურთელებს, რომელთაც უფრო რთულ ჩემპიონატში გაჰქონდათ ბევრად ნაკლები გოლი. ახალი ქულათა სისტემის მიხედვით ეს დონე განისაზვრა უეფას არეალში მყოფი გუნდების ჩემპიონატებში მოთამაშე კლუბების ბოლო ხუთი წლის კოეფიციენტზე. უეფას რეიტინგით ხუთ საუკეთესო ჩემპიონატში გატანილი გოლი ჩაითვლება ორ ქულად, ექვსიდან 21-ემდე კი 1.5 ქულად, ყველა დანარჩენი 1 ქულად. 1 ქულიანებს შორის არის საქართველოც, რომელიც 42-ე ადგილზეა. ასე და ამგვარად უფრო ძლიერ ჩემპიონატში გატანილი გოლი უფრო მეტი ქულით ფასდება და  შესაძლებელია ნაკლები გოლით გახდეს ფეხბურთელი ოქროს ბუცის მფლობელი.

## გამარჯვებულები 
### გამარჯვებულები 1967–2014 
[200px|thumb|upright|[ეუსებიო ოქროს ბუცის პირველი გამარჯვებული]]
[200px|thumb|upright|[გერდ მიულერი იყო პირველი ფეხბურთელი, რომელმაც პირველად შეძლო ოქროს ბუცის 2 ჯერ მოგება, 1970 და 1972 წლებში.]]
[thumb|200px|[ზვიად ენდელაძე, ოქროს ბუცის ქართველი მფლობელი, რომლისთვისაც კუთვნილი ჯილდო არ გადაუციათ]]
[thumb|200px|[რონალდო, ოქროს ბუცის პირველი მფლობელი მას შემდეგ, რაც ახალი წესები შემოიღეს]]
[thumb|200px|[ექტორ იასალდე — პირველი არაევროპელი ფეხბურთელი, რომელმაც მოიგო ეს ჯილდო]]
[thumb|200px|[უგო სანჩესი — პირველი ფეხბურთელი ცენტრალური ამერიკიდან, რომელმაც შეძლო ოქროს ბუცის მოგება]]
[thumb|200px|[იან რაში, ოქროს ბუცის პირველი ბრიტანელი გამარჯვებული]]
[thumb|200px|[მარკო ვან ბასტენი, ჯილდოს მფლობელი 1986]]
[thumb|200px|[ლიონელ მესი — 2012/2013 წლების სეზონში დაამყარა რეკორდი და მესამედ გახდა ევროპის ოქროს ბუცის გამარჯვებული]]
[thumb|200px|[ტიერი ანრი, ოქროს ბუცის ორგზის გამარჯვებული]]
[thumb|200px|[დიეგო ფორლანი, ოქროს ბუცის ორგზის გამარჯვებული]]
[thumb|200px|[კრიშტიანუ რონალდუ, რომელმაც 2014 წელს მესამედ მოიგო ოქროს ბუცი]]
[thumb|200px|[ლუის ალბერტო სუარესი|ლუის სუარესი, რომლისთვისაც 2014 წელს რონალდუსთან გაზიარებული ოქროს ბუცი პირველი იყო მის კარიერაში]]

### არაერთგზის გამარჯვებულები 
მხოლოდ ლიონემ მესიმ და კრიშტიანუ რონალდუმ შეძლეს ევროპის ოქროს ბუცის ნომინაციაში სამჯერ გამარჯვება. ცხრა ფეხბურთელმა შეძლო ჯილდოს 2-ჯერ მოპოვება. გერდ მიულერი იყო პირველი ვინც 2-ჯერ მოიგო ეს პრიზი 1969–70 და 1971–72 წლების სეზონებში. ალი მაკ-კოისტი (1991–92 და 1992–93), ტიერი ანრი (2003–04 და 2004–05) და ლიონელ მესი (2011–2012 და 2012–2013), მხოლოდ მათ შეძლეს ჯილდოს ზედიზედ 2 სეზონში მოპოვება. დიეგო ფორლანი („ვილიარეალი“ და „ატლეტიკო“ მადრიდი) და მარიო ჟარდელი („პორტუ“ და „სპორტინგი“), მხოლოდ მათ აქვთ 2-ჯერ მოგებული ევროპის ოქროს ბუცი ერთი და იგივე ლიგის 2 კლუბში. კრიშტიანუ რონალდუ არის პირველი და ერთადერთი ფეხბურთელი, რომელმაც შეძლო პრიზის მოპოვება ორ სხვადასხვა ლიგის კლუბში, „მანჩესტერ იუნაიტედი“ ინგლისის პრემიერ ლიგიდან და მადრიდის „რეალი“ ესპანეთის ლა ლიგიდან.

### კლუბის მიხედვით 
### ეროვნების მიხედვით 
### საფეხბურთო ლიგის მიხედვით 
## სქოლიო 
კატეგორია:ოქროს ბუცი
კატეგორია:ჯილდოები ანბანის მიხედვით