Russula heterophylla

***Russula heterophylla*** — სოკოს სახეობა ხრაშუნა სოკოების გვარისა, რომელიც ფართოდაა გავრცელებული ევროპაში. გავრცელების არეალი აგრეთვე მოიცავს ჩრდილოეთ ამერიკასა და აზიას.

კარგი ხარისხის საჭმელი სოკოა. გამოიყენება ნორჩი ეგზემპლარები, შემწვარი, მოხარშული, გამხმარი და ძმარში ან ცხიმში დაკონსერვებული. იგი მეტად წააგავს მომაკდვდინებლად შხამიან სახეობა შხამასოკოს. *Russula heterophylla* იზრდება ფოთლოვან და წიწვოვან ტყეებში, ზაფხულიდან შემოდგმომამდე.

სოკო პირველად აღწერა გერმანელმა მიკოლოგმა კრისტიან ჰენდრიკ პერსონმა 1801 წელს როგორც *Agaricus lividus*. მიმდინარე ბინომიალური სახელწოდება მიანიჭა შევედმა მიკოლოგმმა ელიას მაგნუს ფრისმა 1838 წელს.

## აღწერა
ქუდის დიამეტრი — 5-12 სმ, თავდაპირველად ნახევარსფეროსებრი, შემდეგ ჩაზნექილი და ფართოდ ძაბრისებრი. ქუდის შეფერილობა მრავალფეროვანია: მწვანე (მოცისფრო-მწვანე, მოყვითალო-მწვანე ან რუხ-მწვანე) ან მოყავისფრო, ზოგჯერ ყვითელი, ცენტრში ზეთისხილისფერი ან მოშავო-ყავისფერი. ქუდის ზედაპირი მშრალია, ჩვეულებრივ (ზოგჯერ ცენტრშიც) ხავერდოვანი.

ჰიმენოფორი — ფირფიტებიანი, ძალიან ხშირი, ფეხთან ახლოს ხშირად ერთმანეთში გადახლართული, თავდაპირველად ოდნავ დაშვებულია ფეხზე, შემდგომ მასთან ერთად შეზრდილი, ჩანგლისებრი, კრემისფერი, ზოგჯერ მომწვანო-მოყვითალო, ზოგჯერ მოწითალო-ყავისფერი ლაქებით.

რბილობი — მკვრივი, თეთრი, ზოგჯერ ჰაერზე ოდნავ ყვითლდება, განსაკუთრებული სუნის გარეშე, თხილის მსგავსი მოტკბო გემოთი. რკინის სულფატზე რეაქცია ვარდისფერია. სპორები — 5-8,5×4-6,5 მკმ, თითქმის სფეროსებრი, ელიფსური ან მსხლისებრი, ეკლიანი, ცუდად განვითარებული ბადით. პილეოცისტიდები თითისტარისებრი, გურზისებრი ან ცილინდრული.

ფაილი:Russ.het.jpg
ფაილი:2010-09-06 Russula heterophylla (Fr.) Fr 105691.jpg
ფაილი:Russula heterophylla a3 (2).JPG
ფაილი:Russula heterophylla 060820w.jpg
ფაილი:2010-09-06_Russula_heterophylla_(Fr.)_Fr_105686.jpg

## გავრცელება და ეკოლოგია
ფართო არის გავრცელებული ევროპაში. და აზიას. აგრეთვე დაფიქსირებულია ცენტრალურ ამერიკასა (პანამა) და ცენტრალურ აფრიკაში (კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკა). სოკო შეტანილია დანიისა და ნიდერლანდების გადაშენების პირას მყოფი სახეობების ნუსხაში. 

იზრდება ერთეულებად ან მცირე ჯგუფებად ნათელ ფოთლოვან და წიწვოვან ტყეებში. ექტომიკორიზას წარმოქმნის მუხასთან, წიფელთან, ნაძვთან, იფანთან, ფიჭვთან და ა.შ. უპირატესობას ანიჭებს ქვიშიან ნიადაგს.

**სეზონი** – ზაფხულიდან გვიან შემოდგომამდე.

## კვებითი ღირებულება
მკვრივი რბილობის, აგრეთვე პიკანტური გემოს წყალობით, იგი მეტად მოთხოვნადი და დაფასებული სოკოა. საჭმელად უმჯობესია ნორჩი ეგზემპლარები (კანგაცლილი), შემწვარი ან მოხარშული სახით. აგრეთვე შესაძლებელია მისი გახმობა და დამარილება, აგრეთვე ზეთში ან ძმარში დაკონსერვება.

ბევრი სახელმძღვანელო ურჩევს გამოუცდელ მესოკოვეებს თავი შეიკავნო მისი შეგროვებისგან, რადგან იგი მეტად წააგავს მომაკვდინებლად შხამიან სახეობა შხამასოკოს.

## მსგავსი სახეობები

ფაილი:Amanita-phalloides-2105.jpg|*Amanita phalloides*
ფაილი:2010-08-14 Russula aeruginea Fr 98342.jpg|*Russula aeruginea*
ფაილი:Russula.amoena.-.lindsey.jpg|*Russula.amoena*
ფაილი:Russula anatina (1).jpg|*Russula anatina*
ფაილი:Russula grisea.jpg|*Russula grisea*
ფაილი:2010-09-06 Russula integra (L.) Fr 105648.jpg|*Russula integra*
ფაილი:Russula.ionochlora.-.lindsey.jpg|*Russula ionochlora*
ფაილი:2011-07-31 Russula nauseosa.jpg|*Russula nauseosa*
ფაილი:Russula.nigricans.-.lindsey.jpg|*Russula nigricans*
ფაილი:2008-09-08 Russula olivacea (Schaeff.) Fr 271830.jpg|*Russula olivacea*
ფაილი:Russula parazurea (1).jpg|*Russula parazurea*
ფაილი:2011-08-11 Russula puellaris Fr 195844-cropped.jpg|*Russula puellaris*
ფაილი:Russula.raoultii.-.lindsey.jpg||*Russula raoultii*
ფაილი:2011-09-17 Russula versicolor Jul. Schäff 169817.jpg|*Russula versicolor*
ფაილი:Russula violeipes.jpg|*Russula violeipes*
ფაილი:Russula virescens1.jpg|*Russula virescens*
ფაილი:Tricholoma equestre G7.jpg|*Tricholoma equestre*

## სინონიმები
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## რესურსები ინტერნეტში
*
*

## სქოლიო
კატეგორია:საჭმელი სოკოები
კატეგორია:ხრაშუნა სოკოები