open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ომბოხჩამჭედი

альт=Электрический путевой костылезабивщик ЭКЗ-1|thumb|**ელექტრული სალიანდაგო ომბოხჩამჭედი ЭКЗ-1** გამოიყენება სალიანდაგო ომბოხების ჩასარტყმელად ხის შპლებში და ისრული გადამყვანების განძელებში.
**ომბოხჩამჭედი** — სალიანდაგო ინსტრუმენტი ომბოხების ჩასარჭობად რკინიგზის ლიანდაგის სარელსო-საშპლე რგოლების ხის შპლებში და ისრული გადამყვანების განძელებში. გამოიყენება რკინიგზის ტრანსპორტში სალიანდაგო რგოლების შესაკერად, ასევე მშენებლობაში, რემონტში და ლიანდაგის მიმდინარე შენახვის დროს.

## ისტორია 
უვარგისი რელსების, შპლების, განძელების შესაცვლელად და ლიანდაგის შესაკერად გამოიყენებოდა ხელის სალიანდაგო ინსტრუმენტები (საომბოხე ჩაქუჩები და სხვები), რომლებიც 1950-იანი წლების დასაწყისიდან შეიცვალა ელექტროპნევმატური ომბოხჩამჭედებით.

## ტექნიკური პარამეტრები 
* ერთ წუთში ინსტრუმენტი ასრულებს 1100 დარტყმას, რაც უზრუნველყოფს ომბოხის ჩარჭობას ფიჭვის შპალში 5 წამში
* ელექტროძრავის სიმძლავრე — 0,6—0,75 კილოვატი
* მასა — 24 კილოგრამი

## ლიტერატურა
* რუსეთის სახელმწიფო ბიბლიოთეკა Железнодорожный транспорт : Энциклопедия / Гл. ред. Н. С. Конарев. - Москва. Железнодорожный транспорт : Энциклопедия, წყარო=http://listaem.com/2007/11/08/zheleznodorozhnyjj_transport_jenciklopedija.html , ფურცლები=201

კატეგორია:სალიანდაგო ინსტრუმენტი
კასიოპეა (მითოლოგია)

**კასიოპეა** ( პირმცინარი), **კასიეპეა** (Κασσιέπεια, შედარებით ძველი ფორმა) — პერსონაჟი ბერძნული მითოლოგიიდან. ეთიოპიის დედოფალი, არაბოსის ასული, კეფევსის ცოლი, ანდრომედეს დედა. 

ულამაზესი ქალი, რომელმაც აღაშფოთა ნერეიდები ტრაბახით, ქვეყნად ყველაზე უფრო მშვენიერი მე ვარო. ნერეიდებმა პოსეიდონს შესჩივლეს, იმან კი ქვეყანას ზღვის ურჩხული მიუგზავნა, რაც ეთიოპიას აპარტახებდა. მისნის რჩევით მისთვის შესაჭმელად ანდრომედა უნდა დაეთმო. მედუზას მკვლელმა პერსევსმა დროზე მოუსწრო, მეფის ასული იხსნა. 

კასიოპეას სახელი ეწოდა ირმის ნახტომის ერთ-ერთ თანავარსკვლავედს.

## ლიტერატურა
*

## სქოლიო
კატეგორია:ბერძნული მითოლოგია
კეფევსი (ეთიოპიის მეფე)

**კეფევსი** () — პერსონაჟი ბერძნული მითოლოგიიდან. ეთიოპიის მეფე, ბელოსის შვილი, კასიოპეას ქმარი, ანდრომედეს მამა, სპარსთა ტომის მამამთავარ პერსევსის სიმამრი.

ლეგენდის თანახმად, კეფევსი იყო ეთიოპიის მეფე, კასიოპეა მისი ამაყი და ტრაბახა მეუღლე, რომელმაც დაიტრაბახა: ნერეიდებზე ლამაზი ვარო (სხვა ვერსიით: ჩემს ასულს ანდრომედას სილამაზით ნერეიდებიც ვერ შეედრებიანო). ამაზე აღშფოთებულმა ღვთაებებმა ზღვის ღმერთს პოსეიდონს შესჩივლეს და გათავხედებული დედოფლის სამაგალითოდ დასჯა მოითხოვეს. პოსეიდონმა ეთიოპიას მოუვლინა საშინელი ურჩხული, რომელიც აოხრებდა ქვეყანას და ნთქავდა ადამიანებს.  მისნის რჩევით კეფევსმა და კასიოპეამ ზღვისპირა კლდეზე მიაჯაჭვეს მშვენიერი ასული ანდრომედა: ურჩხული მას შეჭამდა და ქვეყანას მოასვენებდა. მეფის ასულს დროზე მოუსწრო მედუზის მკვლელმა გმირმა პერსევსმა, მოკლა ურჩხული და შეირთო ანდრომედა.

## ხსოვნა
მის პატივსაცემად: 
*ცის ჩრდილოეთ ნახევარსფეროს ერთ-ერთ თანავარსკვლავედს დაარქვეს ცეფევსი;
*მთვარის ერთ-ერთ კრატერს დაარქვეს კეფევსი.

## ლიტერატურა
*

## რესურსები ინტერნეტში
*კეფევსი

## სქოლიო
კატეგორია:ბერძნული მითოლოგია
სისხლძარღვოვანი წნულის კარცინომა

მინი|სისხლძარღვოვანი წნულის კარცინომა. მაგნიტურ-რეზონანსული გამოსახულება
**სისხლძარღვოვანი წნულის კარცინომა** — სისხლძარღვოვანი წნულის ავთვისებიანი სიმსივნე. წარმოიქმნება სისხლძარღვოვანი წნულის ეპენდიმური უჯრედებისგან, რომლებიც გარედან ფარავს წნულის კაპილარებს და მონაწილეობს სისხლისგან ცერებროსპინალური სითხის წარმოქმნაში. სისხლძარღვოვანი წნულის სიმსივნეებს შორის (პაპილომა, ატიპური პაპილომა, კარცინომა) მას ახასიათებს ყველაზე ცუდი პროგნოზი. კარცინომა ზრდის ლიქვორის წარმოქმნას და, შესაბამისად, ვითარდება ჰიდროცეფალია და მომატებული შიდაქალის წნევა. პაპილომასთან შედარებით, კარცინომა მეტად აზიანებს თავის ტვინის მიმდებარე ჯანმრთელ ქსოვილს.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Choroid plexus carcinoma - Radiopapedia 

კატეგორია:ნერვული სისტემის დაავადებები
ეთერ სამხარაძე

**ეთერ სამხარაძე–ჯღამაძე** (დ. 11 მარტი, 1928, რგანი, ჭიათურის რაიონი — ოქტომბერი, 1993, სოხუმი) — ქართველი პოეტი, XX საუკუნის II ნახევრის აფხაზეთის ქართული მწერლობის ერთ-ერთი თვალსაჩინო წარმომადგენელი.

## ბიოგრაფია
ეთერ სამხარაძე სწავლობდა რგანის საშუალო სკოლაში. იგი მხოლოდ ათი წლისა იყო, როცა პირველი ლექსი დაწერა. მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში ქუთაისის ერთ-ერთ სამხედრო ჰოსპიტალში მედდად მუშაობდა, სადაც მისი მომავალი მეუღლე გაიცნო. სოხუმელი ახალგაზრდა — ხუტა (ანტონ) ჯღამაძე ჰოსპიტალში ჭრილობებს იშუშებდა. მათ ოჯახი შექმნეს და 1945 წლიდან 17 წლის გოგონა სოხუმში დასახლდა.

1966 წელს დაამთავრა სოხუმის მასწავლებლის სახლთან არსებული პედაგოგიური ცოდნისა და ესთეტიკური აღზრდის სახალხო უნივერსიტეტი. ერთხანს რადიოშიც მუშაობდა და გაზეთ „საბჭოთა აფხაზეთის“ რედაქციაშიც. სწორედ ამ გაზეთში დაიბეჭდა მისი პირველი ლექსი „დედა“ 1956 წელს, ხოლო ათი წლისთავზე, 1966 წელს გამოიცა პოეტის პირველი წიგნი — „ალუბლის ტოტი“.

1993 წლის 27 სექტემბერს სოხუმის დაცემისას აფხაზმა სეპარატისტმა „ბოევიკებმა“ ეთერ სამხარაძე-ჯღამაძის მეუღლე — ხუტა სახლიდან გამოიყვანეს და ქუჩაში დახვრიტეს. ქალბატონი ეთერი აფხაზმა მეგობრებმა ერთხანს თითქოს საიმედოდ გადამალეს, მაგრამ სეპარატისტებისაგან საბოლოოდ ვერ დაიცვეს. 1993 წლის ოქტომბრის ბოლოსთვის ეთერ სამხარაძე-ჯღამაძე ჯერ აწამეს, შემდეგ კი დახვრიტეს.

## ხსოვნა
*ეთერ სამხარაძე-ჯღამაძის ლექსების კრებულის პრეზენტაცია გაიმართა ვალერი არქანიას სახელობის არტ-გალერეაში. კრებული, პოეტის ხსოვნის უკვდავსაყოფად, აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის განათლებისა და კულტურის სამინისტროს ხელოვნებისა და მიმდინარე ღონისძიებების სამსახურის ქვეპროგრამის „ბეჭვდითი გამოცემების“ ფარგლებში გამოიცა. კრებულის შემდგენელ-რედაქტორია ტიტე მოსია, ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი.

## ბიბლიოგრაფია
* ალუბლის ტოტი. ლექსები. - სოხუმი. 1966. 
* ჩემი ფისო. ლექსები (თანაავტორი). - თბილისი. 2004. - 10გვ.
* ახსოვს ვისლას… ლექსები. - სოხუმი ალაშარა. 1988. - 26გვ.
* ამავსე შენი მზით და ფოთლებით. ლექსები. - თბილისი მერანი. 1974. - 42გვ.
* მანდილი. ლექსები. - სოხუმი. ალაშარა. 1974. - 43გვ.

## რესურსები ინტერნეტში
*პოეტ ეთერ სამხარაძე-ჯღამაძის სიცოცხლე მისსავე პოეზიაში გრძელდება — „ჩემი აფხაზეთი“, 2016 წლის 7 დეკემბერი. № 37.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 11 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1928
კატეგორია:გარდაცვლილი 1993
კატეგორია:ჭიათურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი პოეტები
ფარის დაავადება

მინი|ფარის დაავადების მქონე პაციენტის კომპიუტერულ-ტომოგრაფიული კვლევა. სურათზე ჩანს კალციფიკატები როგორც ბაზალურ განგლიაში, ისე - ქერქში.
**ფარის დაავადება** (ინგ. '''Fahr's** **disease**. ასევე ცნობილი, როგორც **ფარის სინდრომი** ან **ტვინის** **პირველადი** **ოჯახური** **კალციფიკაცია''') — ნერვული სისტემის გენეტიკური დაავადება, რომელიც ხასიათდება კალციუმის დაგროვებით თავის ტვინის იმ უბნებში, რომლებიც აკონტროლებს მოძრაობას. სიმპტომების გამოვლინება უმეტესად ხდება 30-50 წლის ასაკში, თუმცა, ზოგჯერ ბავშვობაში ან ხანდაზმულ ასაკშიც. კლინიკური გამოვლინებებია არათანაბარი სიარული, დაღლილობა, მეტყველებისა და ყლაპვის პრობლემები, უნებლიე მოძრაობები, კუნთების სპაზმი, ზოგჯერ - გულყრა. კალციფიკატების დაგროვება ყველაზე ხშირია ბაზალურ განგლიასა და ქერქში.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Fahr syndrome - Radiopaedia 

კატეგორია:ნერვული სისტემის დაავადებები
ნეკერჩხლის სიროფის დაავადება

მინი|ნეკერჩხლის სიროფის დაავადების მქონე პაციენტის მაგნიტურ-რეზონანსული კვლევა DWI რეჟიმში.
**ნეკერჩხლის სიროფის დაავადება** (ინგ. **Maple** **syrup** **urine** **disease** (**MSUD**). ასევე ცნობილი, როგორც **ლეიცინოზი**) — იშვიათი მეტაბოლური დაავადება, რა დროსაც დარღვეულია ამინომჟავების დაშლის პროცესი. შესაბამისად, აღნიშნული ამინომჟავები და მათი ტოქსიკური ნაერთები გროვდება და ზიანდება ძირითადად ნერვული სისტემა. ლეიცინოზის კლასიკური ფორმისას, სიმპტომები ვლინდება დაბადებიდან 24-48 საათის განმავლობაში, რაც მოიცავს ცუდ კვებას, ლეთარგიას, ჰიპერტონიას, ოპისტოტონუსს. ზოგჯერ შარდსა და ყურის გოგირდს აღენიშნება ნეკერჩხლის სიროფისათვის დამახასიათებელი სუნი. იმ შემთხვევაში, თუ მკურნალობა არ ჩატარდება, შესაძლოა განვითარდეს მეტაბოლური კრიზისი და სიკვდილი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Maple syrup urine disease - Radiopaedia

კატეგორია:ნერვული სისტემის დაავადებები
სოლას ეიმსი

**სოლას ეიმსი** () — ამერიკელი მწერალი, რომელიც სპეციალიზირებულია ეროტიკულ ლიტერატურაში. იგი ასევე წერდა ფსევდონიმით „ვიოლეტა ვეინი“.

## კარიერა
ეიმსი თვითნასწავლი მწერალია. მისმა მოთხრობამ „ხვალ ძალიან გრძელია“ 2013 წელს „Hyphen“-ის პირველ ეროტიკული წერის კონკურსში მესამე ადგილი დაიკავა.

ეიმსმა პირველი წიგნი, „The Dom Project“, 2013 წელს გამომცემლობა „Carina Press“-ში, სხვა ავტორთან, ელოიზ ბელოსთან ერთად გამოაქვეყნა. ნაწარმოების მთავარი გმირი იყო მაღალი, „ტატუირებული აზიელი ცუდი ბიჭი — დომინანტი“. სიუჟეტის მიხედვით, ქმარი თავისი ცოლისთვის „საჩუქრად“ ქირაობს ახალგაზრდა მამაკაცს (rent boy).

მისი მეორე სოლო გამოცემა, „The Companion Contract“, რომელიც 2015 წელს გამოვიდა, ასევე დადებითად შეაფასა „Publishers Weekly“-მ.

როდესაც ეიმსმა სასიყვარულო რომანების წერა დაიწყო, მას სურდა შეექმნა მულტიკულტურული ისტორიები. იგი აღნიშნავს: „პერსონაჟები ჩემთვის არარეალურები არიან, თუ არ მესმის, საიდან მოდიან ისინი“.

## პერსონალური ცხოვრება
ეიმსის მამა იაპონიის მოქალაქე იყო, დედა კი ამერიკის შეერთებულ შტატებში გაიზარდა. თითოეულ მათგანს ქალიშვილის აღზრდასთან დაკავშირებით განსხვავებული მოლოდინები ჰქონდა. ეიმსი მათ ახასიათებს, როგორც „ანარქო-ჰიპებს“. ზრდასრულობის პერიოდში ეიმსი გრძნობდა, რომ იგი ხშირად ხდებოდა ფეტიშიზაციის ობიექტი იმ მამაკაცების მხრიდან, რომლებიც აზიელ ქალებს სექს-ობიექტებად აღიქვამდნენ. 20 წლის ასაკში იგი სტრიპტიზ-კლუბში მუშაობდა ფულის გამოსამუშავებლად, თუმცა, არსებული სტიგმის გამო, ამ თემაზე ბევრს არ საუბრობს.

ეიმსი დაოჯახებულია და ჰყავს შვილები.

## ლიტერატურა
* 
* 
* 

## რესურსები ინტერნეტში
* Official site

## სქოლიო
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი მწერლები
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი რომანისტები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
სალიანდაგო გასაღები

**სალიანდაგო გასაღები** — სალიანდაგო ინსტრუმენტი საპირაპირე, საკლემე და ჩასადგმელი ჭანჭიკების ქანჩების მოსაჭერად და მოსაშვებად. გამოიყენება სალიანდაგო სამანქანო სადგურების საწარმოო ბაზებში, ასევე რკინიგზის ლიანდაგის რემონტისა და მიმდინარე შეკეთების დროს.

## მუშაობის პრინციპი 
1960-იანი წლების დასაწყისიდან ფართე გავრცელება მოიპოვეს სალიანდაგო გასაღებებმა ელექტრული ძრავით. ასეთი ინსტრუმენტის მოქმედების პრინციპი დაფუძნებულია ელექტროძრავის ლილვის ბრუნვითი მოძრაობის გასაღების თავის იმპულსურ-დარტყმით მოძრაობად გარდაქმნაზე, რომელიც ქანჩს ან მოუჭერს, ან მოუშვებს. გასაღების თავის ყბები იმყოფება გარდამქმნელი ჩაქუჩის ყბებზე ჩაჭიდებული. ჭანჭიკების მოჭერის დროს წინააღმდეგობის გაზრდისას ჩაქუჩი გადაადგილდება, ყბების მოჭიდება იხსნება და ჩაქუჩი ახდენს დარტყმას გასაღების თავის ყბაზე. ასე ხდება ქანჩზე დარტყმით-მოსაბრუნებელი ზემოქმედება, რომელიც გადალახავს დამატებით წინააღმდეგობას ქანჩების დაჭერისას და განსაკუთრებით მათი მოშვების დროს. საქართველოში 2000 წლიდან დაიწყო ფრანგული ფირმა Geismar-ის მიერ ნაწარმოები სალიანდაგო გასაღებების შემოტანა და დღეისათვის ის რუსულ სალიანდაგო გასაღებებთან ერთად ფართედაა გავრცელებული. თანდათანობით, წლების განმავლობაში, სულ უფრო იზრდება ფრანგული სალიანდაგო გასაღებების რაოდენობა საქართველოში.

## ტექნიკური პარამეტრები 
* ელექტროძრავის სიმძლავრე — 0,4 კილოვატი
* მოჭერის და მოშვების დრო — 5-6 წამი
* სალიანდაგო გასაღების მასა — 27 კილოგრამი

## ნაირსახეობები 
ხელით მუშაობის დროს იყენებენ რელსის ტიპზე დამოკიდებულ სხვადასხვა ზომის ქანჩის გასაღებს. გამოშვებულია ჰორიზონტალურთავიანი სალიანდაგო ელექტროქანჩმომჭერი გასაღებები საპირაპირე ჭანჭიკებისათვის და ვერტიკალურთავიანი სალიანდაგო ქანჩის გასაღებები საკლემე და ჩასადგმელი ჭანჭიკებისათვის.

## ლიტერატურა
* რუსეთის სახელმწიფო ბიბლიოთეკა Железнодорожный транспорт : Энциклопедия / Гл. ред. Н. С. Конарев. - Москва. Железнодорожный транспорт : Энциклопедия, წყარო=http://listaem.com/2007/11/08/zheleznodorozhnyjj_transport_jenciklopedija.html , ფურცლი=345

კატეგორია:სალიანდაგო ინსტრუმენტი
ბიურგის ნაპრალები

**ბიურგის ნაპრალები** () — ნაპრალთა ჯგუფი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილოეთ ნაწილში (კვადრანტებიː LQ-05, LAC-26). სახელი ეწოდა ნაპრალების მახლობლად მდებარე კრატერ ბიურგის მიხედვით (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1964 წელს). ბიურგის ნაპრალების საერთო ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია .

## სქოლიო
კატეგორია:მთვარის ნაპრალები
კატეგორია:კვადრანტი LQ-05
ფრანც როგოვსკი

**ფრანც როგოვსკი** (გერმ. Franz Rogowski; დ.  2 თებერვალი 1986) — გერმანელი მსახიობი. მონაწილეობა აქვს მიღებული ისეთი ცნობილი რეჟისორების ფილმებში, როგორებიც არიან მიხაელ ჰანეკე, კრისტიან პეცოლდი, ანდრეა არნოლდი და ტერენს მალიკი.

## ცხოვრება და კარიერა
ფრანც როგოვსკი დაიბადა 1986 წელს ფრაიბურგ-იმ-ბრაიზგაუში, დასავლეთ გერმანიაში. პედიატრისა და ბებიაქალის ოჯახში გაზრდილი, ტიუბინგენში, ბურჟუაზიულ გარემოში გაიზარდა. მისი დედის მხრიდან ბაბუა არის BDI-ის ყოფილი პრეზიდენტი მიხაელ როგოვსკი. ფრანცი მუშაობდა ველოკურიერად და წიგნის მაღაზიის ასისტენტად, სწავლობდა შვეიცარიულ კლოუნების სკოლაში და გადიოდა ცეკვის მომზადებას.

2007 წლიდან იგი აქტიურად მონაწილეობს დამოუკიდებელი თეატრის სცენაში, როგორც მოცეკვავე, ქორეოგრაფი და მსახიობი, და გამოდიოდა ისეთ სცენებზე, როგორებიცაა თალია თეატრი ჰამბურგში, შპილჰაუს ჰანოვერი და შაუბიუნე ამ ლენინერის პლაცზე.

როგოვსკის ჰქონდა ტუჩის ნაპრალი, რომელიც ქირურგიულად დაიხურა, რის შედეგადაც მას მსუბუქი ლისპი (ხმის წარმოთქმის თავისებურება) დარჩა. იმავე წელს როგოვსკი მიუნხენის კამერშპილესის მუდმივი დასის წევრი გახდა.

2017 წელს მან ითამაშა იზაბელ იუპერის პერსონაჟის ვაჟი მიხაელ ჰანეკეს ფილმში „Happy End“, რომლის პრემიერაც კანის კინოფესტივალზე გაიმართა. ასევე ითამაშა კრისტიან პეცოლდის „Transit“-ში და თომას შტუბერის „In den Gängen“-ში — ორივე ფილმი ბერლინის საერთაშორისო კინოფესტივალის მთავარ კონკურსში იყო წარმოდგენილი. 2018 წელს როგოვსკი დასახელდა გერმანულ „Shooting Star“-ად და მოიპოვა გერმანული კინოპრემია საუკეთესო მსახიობისთვის ფილმში „In den Gängen“ შესრულებული როლისთვის.

ფილმმა „Transit“ დამატებითი საერთაშორისო აღიარება მოუტანა და მოუტანა ფლორიდის კინოკრიტიკოსთა წრის ჯილდოზე ნომინაცია; აღნიშნული ფილმი ბარაკ ობამას 2019 წლის საყვარელი ფილმების სიაშიც მოხვდა.

2020 წელს მან კვლავ ითანამშრომლა კრისტიან პეცოლდთან ფილმში Undine, პაულა ბირთან ერთად. 2021 წელს როგოვსკიმ მიიღო ევროპის კინოპრემიის ნომინაცია ფილმში Great Freedom შესრულებული როლისთვის. მომდევნო წელს იგი ნომინირებული იყო David di Donatello-ს პრემიაზე იტალიურ ფილმში 1Freaks Out! შესრულებული როლისთვის.

2023 წელს მთავარმა როლმა ფილმში „Lubo“ ადგილი დაიკავა ვენეციის კინოფესტივალის კონკურსში. ასევე ითამაშა აირა საქსის დრამაში „Passages“, რისთვისაც მოიპოვა ნიუ-იორკის კინოკრიტიკოსთა წრის ჯილდო საუკეთესო მსახიობისთვის და მიიღო Independent Spirit Award-ის ნომინაცია.

როგოვსკის მონაწილეობით გადაღებული ფილმები ნაჩვენები იყო ბერლინის, კანისა და ვენეციის საერთაშორისო კინოფესტივალებზე. ამჟამად იგი ბერლინში ცხოვრობს.

## სქოლიო
შილა

**შილა** (; ) — ქალაქი და *კომუნა* კალაბრიაში, იტალიაში, ადმინისტრაციულად რეჯო-კალაბრიას მეტროპოლიტენის ნაწილი. ბერძნული მითოლოგიის მიხედვით შილა ზღვის ურჩხულის, სკილას, ტრადიციული ადგილსამყოფელია.

## აღწერა 
ქალაქი რეჯო-დი-კალაბრიადან 22 კილომეტრში, მესინის სრუტის ჩრდილოეთ ბოლოში მდებარეობს და შედგება ორი ნაწილისგან: ქალაქის ცენტრი, სადაც ქალაქის ადმინისტრაცია და მფარველი წმინდანის ეკლესიაა განთავსებული და *მარინა დი შილა*, სანაპირო ზოლი, რომელიც ძირითადად სასტუმროებითა და რესტორნებით გამოირჩევა. მისი პლაჟი რეჯო-დი-კალაბრიადან ჩრდილოეთით პირველი ადგილია, სადაც სრუტის დინება წყლებს არ აგრილებს.

შილას სანაპირო რაიონი კიანალეა შეტანილია ისტორიული მნიშვნელობის მქონე იტალიის პატარა ქალაქების ასოციაციის ''„I Borghi più belli d'Italia“* სიაში.

კალაბრიის ჰერცოგების მიერ აშენებული რუფოს ციხესიმაგრე სანაპიროს გადაჰყურებს. ზღვისკენ მიმართულ ტერასაზე მდებარეობს შილას შუქურა, რომელიც მნიშვნელოვან დახმარებას უწევდა ჩრდილოეთიდან მესინას სრუტეში შესულ გემებს.

## ისტორია 
ამბობენ, რომ ტირენელი მეკობრეები იყვნენ პირველები, ვინც სანაპიროს ტერიტორიაზე ძვ.წ. 493 წელს დასახლდნენ, თუმცა სხვები ამტკიცებენ, რომ ის უკვე დასახლებული იყო ტროას ომის დროს, ძვ.წ. XII საუკუნეში.

ქალაქის წარმოშობის ისტორია ძირითადად ტროას განადგურების პერიოდს უკავშირდება და ოდისევსის სკილასთან და ქარიბდასთან, ჰომეროსთან და დანტე ალიგიერთან შეჯახების მითებსა და ლეგენდებს მოგვაგონებს. მისი სახელი მომდინარეობს სკილას მითოლოგიური ფიგურისგან, ახალგაზრდა ნიმფისგან, რომელმაც გლავკოსის სიყვარულზე უარი თქვა. ამგვარად, ის მივიდა ჯადოქარ კირკესთან, რომელიც მასზე შეყვარებული იყო და სთხოვა, სკილას გულის მოგებაში დახმარებოდა. განაწყენებულმა ჯადოქარმა მოწამლა ზღვა, სადაც ნიმფა ბანაობდა და საშინელ, ექვსთავიან ურჩხულად აქცია, რომელიც მესინის სრუტეზე გადამკვეთ ყველა გემს ანადგურებდა.  ამბობენ, რომ სკილა შილას კლდეში ცხოვრობს, რომელზეც რუფოს ციხესიმაგრე დგას.

1806 წელს, ნეაპოლში საფრანგეთის შემოსევის წინააღმდეგ სიცილიაში ბრიტანული ექსპედიციის დროს, შილას ციხე ორჯერ ალყაში მოექცა.

## გეოგრაფია 
მუნიციპალიტეტი მოიცავს ფავაცინას, მელიას და სოლანო სუპერიორეს რაიონებს.

შილა ესაზღვრება ბაღნარა კალაბრასა და ვილა-სან-ჯოვანის მუნიციპალიტეტებს.

შილა სიცილიიდან მესინის სრუტის გადაღმა მდებარეობს, რაც ქალაქიდანაც ჩანს. კარგი ხილვადობისას სტრომბოლის კუნძულიც ჩანს.

## დაძმობილებული ქალაქები 
შილა დაძმობილებულია შემდეგ ქალაქთან:

*  ჰამრუნი, მალტა

## პოპულარულ კულტურაში 
შილა ლორი ფაბიანოს 2009 წლის ისტორიული რომანის, *„ელიზაბეტ სტრიტის“*, ორი ძირითადი ადგილიდან ერთ-ერთია. ის მოგვითხრობს ოჯახის გამოცდილებაზე, რომელიც მე-20 საუკუნის დასაწყისში შილადან ნიუ-იორკის პატარა იტალიის უბანში ემიგრირებს. ავტორის ოჯახის ისტორიაზე დაყრდნობით, ის მოიცავს 1908 წლის მიწისძვრისა და ცუნამის დეტალურ აღწერას.

## ტრანსპორტი 
ქალაქს ემსახურება სალერნო-რეჯიო-კალაბრიას რკინიგზის სადგური.

მთავარი გზები მოიცავს A2 სალერნო-რეჯიოს მაგისტრალს და ტირენა ინტერიორეს მე-18 სახელმწიფო მაგისტრალს.

## გალერეა 

Scilla at Jan 2025.jpg|ქალაქი შილას სანაპირო, 2025 წლის იანვარი
The Marina Grande, Scilla.jpg|*მარინა გრანდე'', შილა
Ruffo Castle of Scilla.jpg|შილას რუფოს ციხესიმაგრე
Sunset at Scilla Beach.jpg|მზის ჩასვლა შილას სანაპიროზე, 2024 წლის ოქტომბერი

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური ვებ-გვერდი

## სქოლიო
კატეგორია:იტალიის ქალაქები
მანიგი

**მანიგი** ან **მანი** (ხანდახან უწოდებენ **ვულფმერსაც**; გ. 6 იანვარი, 1066) — ინგლისელი ბერი და მხატვარი, რომელიც, 1044 წელს, ივშამის აბატი გახდა. 1058 წელს დამბლა დაეცა და პოზიციიდან გადადგა.
## ადრეული მოღვაწეობა
იქიდან გამომდინარე, რომ მას ორი სახელი ჰქონდა (დანიური: მანი; ინგლისური: ვულფმერი;), სავარაუდოდ, მისი მშობლები სხვადასხვა ეროვნებისანი უნდა ყოფილიყვნენ. ნაშრომზე, *„Chronicon Abbatiae de Evesham“* (*„ევშამის სააბატოს ქრონიკები“*), დაყრდნობით, მანი ნიჭიერი მომღერალი, მწერალი, მხატვარი და ოქრომჭედელი იყო. აბატ ელფვერდის დროს ის უკვე ბერად იყო აღკვეცილი. ამ პერიოდისათვის ივშამი მაღალხარისხოვანი, ილუსტრირებული, ოქროთი შემკული ხელნაწერების წარმოების ერთ-ერთი ცენტრი გახდა. ამ ნაშრომების დამზადებას მანიგი უწევდა მეთვალყურეობას. მისი ხელმძღვანელობით დამზადდა ახალი ოქრო-ვერცხლის ლუსკუმა ეგვინის, სააბატოს დამაარსებლის წმინდა ნაწილებისათვის. წმინდა ნაწილები ახალ საცავში 1040 წლის 10 სექტემბერს გადააბრძანეს. 
## აბატი
აბატად აირჩიეს ელფვერდის გარდაცვალებიდან სამ კვირაში, რაც იმაზე მეტყველებს, რომ მანიგი მის სიკვდილამდეც მემკვიდრე აბატად მოიაზრებოდა. აკურთხეს 1044 წლის 10 აგვისტოს, ედუარდ აღმსარებლის თანხმობის მიღების შემდეგ.

აბატობას მანიგის, როგორც შემოქმედის, კარიერისათვის ხელი არ შეუშლია. მან განაგრძო ილუსტრირებული ხელნაწერების დამზადება და უხელმძღვანელა ოდულფისა და კრედანის წმინდა ნაწილებისათვის ლუსკუმების დამზადებას. ახლიდან ააშენა სააბატოს ეკლესია და გააფართოვა ის. ახალი ეკლესია 1054 წლის 10 ოქტომბერს ლიჩფილდის ეპისკოპოსმა, ლეოფვინმა აკურთხა.

1058 წელს აბატს დამბლა დაეცა, რამაც ის აიძულა, გადამდგარიყო. მის მემკვიდრედ აირჩა ეთელვიგი, სააბატოს პრიორი და მანიგის მრჩეველი იურიდიულ და ადმინისტრაციულ საკითხებში. მანიგმა დარჩენილი ცხოვრება ივშამში გაატარა და გარდაიცვალა 6 იანვარს, 1066 წელს.
## ლიტერატურა
* 
* 
## სქოლიო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1066
კატეგორია:ივშამის აბატები
დაიკ-დავიდოვ-მასონის სინდრომი

მინი|დაიკ-დავიდოვ-მასონის სინდრომი. მაგნიტურ-რეზონანსული გამოსახულება. აღინიშნება მარჯვენა ჰემისფეროს ატროფია და ქალას იფსილატერალური ჰიპერტროფია
**დაიკ-დავიდოვ-მასონის სინდრომი** (ინგ. **Dyke-Davidoff-Masson** **syndrome**) — პათოლოგიური ნევროლოგიური მდგომარეობა, რა დროსაც გამოხატულია თავის ტვინის ერთი ჰემისფეროს ატროფია და იმავე მხარეს - ქალას ჰიპერტროფია. ატროფიის უხშირესი მიზეზია ინსულტი ფეტალურ ან ახალშობილობის პერიოდში, რის საპასუხოდაც ვითარდება ძვლოვანი ჰიპერტროფია თავის ტვინის ქსოვილის დანაკარგის კომპენსაციისათვის. კლინიკური გამოვლინებებია გულყრა, სახის ასიმეტრია, კონტრალატერალური ჰემიპარეზი (სისუსტე), გონებრივი ჩამორჩენა. დაიკ-დავიდოვ-მასონის სინდრომი ზოგჯერ შეიძლება იყოს შეძენილი - განვითარდეს ტრავმის, ინფექციის, ჰემორაგიის, გახანგრძლივებული ფებრილური გულყრის შედეგად.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Dyke-Davidoff-Masson syndrome - Radiopaedia

კატეგორია:ნერვული სისტემის დაავადებები
ანსელ ელკინსი

**ანსელ ელკინსი** () — ამერიკელი პოეტი და 2014 წლის იელის უნივერსიტეტის ახალგაზრდა პოეტთა სერიის კონკურსის გამარჯვებული 
იელის უნივერსიტეტის გამომცემლობამ გამოსცა მისი კრებული „Blue Yodel" 2015 წელს.

## ბიოგრაფია
ელკინსი დაიბადა და გაიზარდა ალაბამის ჩრდილოეთ ნაწილში. მან მიიღო ბაკალავრის ხარისხი სარა ლოურენსის კოლეჯში და „MFA“ „UNC Greensboro“-ში.

ელკინსი ასევე იყო „Discovery/Boston Review“ პოეზიის პრემიის გამარჯვებული  და 2013 წლის „NEA“ შემოქმედებითი წერის სტიპენდიის მიმღები. იგი იყო 2015 წლის ჯეიმს მერილის სახლის სტიპენდიანტი.

## ნამუშევრები
* *Blue Yodel*, New Haven; London : Yale University Press, 2015. , 

## სქოლიო
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი მწერლები
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი რომანისტები
იოჰან ტობიას ბიურგი

**იოჰან ტობიას ბიურგი** (; დ. 24 დეკემბერი, 1766, ვენა — გ. 15 ნოემბერი, 1835, ვიზენაუ, კლაგენფურტის მახლობლად) — ავსტრიელი ასტრონომი.

## ბიოგრაფია
იოჰან ტობიას ბიურგი იყო ფრანც ქსავერ ფონ ზაკის ასისტენტი გოთას ობსერვატორიაში, შემდეგ კი გარკვეული პერიოდი კლაგენფურტში ასწავლიდა. 1791 წელს ის ვენაში გადავიდა და მომდევნო წელს ვენის ობსერვატორიის ხელმძღვანელი გახდა, ამავდროულად ვენის უნივერსიტეტში ასტრონომიის პროფესორიც იყო. 1813 წელს პენსიაზე გავიდა.

ბიურგის ყველაზე ცნობილი ნამუშევარი მისი მთვარის ცხრილები იყო. მას ასევე უკავშირდება ანტარეს B-ს აღმოჩენა, ანტარესის თანამგზავრი ვარსკვლავი, რომელიც ხილული ხდება მაშინ, როდესაც სისტემაში მთავარი ვარსკვლავი მთვარეს ფარავს.

ბურგი იყო არაერთი საერთაშორისო აკადემიური ინსტიტუტის წევრი, მათ შორის 1801 წლიდან მეცნიერებათა და ხელოვნების საიმპერატორო აკადემიის (სანქტ-პეტერბურგი) უცხოელი წევრი-კორესპონდენტი. 

## ხსოვნა
მის პატივსაცემად, მთვარის ერთ-ერთ კრატერს დაარქვეს ბიურგი.

## რესურსები ინტერნეტში
* Aeiou: Johann Tobias Bürg
* Chris Plicht, "Johann Tobias Bürg" 
* Craters

## სქოლიო
კატეგორია:ავსტრიელი ასტრონომები
ადრენოლეიკოდისტროფია

მინი|ადრენოლეიკოდისტროფიის მქონე პაციენტის თავის ტვინის მაგნიტურ-რეზონანსული გამოსახულება T2 რეჟიმში. სურათზე ჩანს დემიელინაციური კერები.
**ადრენოლეიკოდისტროფია** — გენეტიკური მეტაბოლური დაავადება, რა დროსაც პეროქსისომული დეფექტის გამო სხვადასხვა ორგანოში გროვდება ძალიან გრძელი ჯაჭვის მქონე ცხიმოვანი მჟავები. ყველაზე მეტად ზიანდება ცენტრალური ნერვული სისტემა, თირკმელზედა ჯირკვალი და სათესლე ჯირკვალი. ადრენოლეიკოდისტროფია არის X-ქრომოსომასთან შეჭიდული დაავადება, კონკრეტულად კი გამომწვევია მისი ABCD1 გენის მუტაცია. თავის ტვინში დაგროვილი ცხიმოვანი მჟავები აზიანებს მიელინის გარსს და ვითარდება დემიელინაციური პროცესები თეთრ ნივთიერებაში, რაც ხილულია მაგნიტურ-რეზონანსულ გამოსახულებაზე. დაავადების სახელი გამომდინარეობს იმ ორგანოებისგან, რომლებიც ყველაზე ხშირად ზიანდება: Adreno (ლათ.) - თირკმელზედა ჯირკვალი, Leuko (ლათ.) - თეთრი ნივთიერება (თავის ტვინის), Dystrophia - მეტაბოლიზმის დარღვევა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* X-linked adrenoleukodystrophy - Radiopaedia

კატეგორია:ნერვული სისტემის დაავადებები
პლზენის დიდი სინაგოგა

**პლზენის დიდი სინაგოგა**( ) — მოქმედი სინაგოგა პლზენში, ჩეხეთის რესპუბლიკაში. ის სიდიდით მეორე სინაგოგაა ევროპაში,  ბუდაპეშტის დოჰანის ქუჩის სინაგოგის შემდეგ და მესამე ადგილზეა მსოფლიოში. პლზენის დიდი სინაგოგა  აქტიური სინაგოგაა, სადაც ადგილობრივი ებრაული თემი რეგულარულად ატარებს მსახურებებს.

## ისტორია
თავდაპირველად სინაგოგის მშენებლობის გოტიკური სტილის გეგმა ავსტრიელმა არქიტექტორმა მაქს ფლეიშერმა შეადგინა.

სინაგოგა გრანიტით უნდა აგებულიყო და 65 მეტრი სიმაღლის ორი კოშკი ქონოდა. საძირკვლის ქვა 1888 წლის 2 დეკემბერს დაიდო და ამ პროექტის ფარგლებში ეს იყო ბოლო, რაც განხორციელდა.

ქალაქის ხელისუფლების წარმომადგენლები შეშინდნენ, რომ ახალი გრანდიოზული სინაგოგა პლზენის ცენტრალურ მოედანზე მდგარ წმინდა ბართლომეს კათედრალს დაჩრდილავდა და მისი მშენებლობის ნებართვა შეაჩერეს.

ემანუელ კლოცმა 1890 წელს ახალი დიზაინი წარადგინა, რომელშიც შენარჩუნებული იყო თავდაპირველი გეგმარება, თუმცა კოშკები 20 მეტრით დაადაბლეს. ახალი დიზაინი რომანტიკულ და რენესანსულ სტილების აერთიანებდა, ექსტერიერი აღმოსავლური დეკორაციებითა და დავითის გიგანტური ვარსკვლავით იყო დაფარული.

პროექტი სწრაფად დამტკიცდა და მთავარმა მშენებელმა რუდოლფ შტეხმა სამუშაოები 1893 წელს 162 138 ფლორინის სანაცვლოდ დაასრულა. იმ დროს პლზენში ებრაული თემი დაახლოებით 2 000 ადამიანს შეადგენდა.

სინაგოგის მშენებლობისას გამოყენებული არქიტექტურული სტილების ნაზავი ნამდვილად განსაცვიფრებელია. რუსული მართლმადიდებლური ეკლესიის ხახვისებრი გუმბათებიდან დაწყებული, არაბული სტილის ჭერითა და ინდური იერის მკაფიოდ გამოკვეთილი თორას კიდობნით დამთავრებული. სინაგოგა შეუფერხებლად გამოიყენებოდა მეორე მსოფლიო ომის ნაცისტურ ოკუპაციამდე. ომის დროს სინაგოგა საწყობად გამოიყენებოდა და ამით განადგურებას გადაურჩა. 

ებრაული თემი, რომელმაც საომარი მოქმედებების დასრულების შემდეგ სინაგოგა დაიბრუნა, ჰოლოკოსტის მიერ იყო განადგურებული. ბოლო რეგულარული წირვა 1973 წელს ჩატარდა, როდესაც სინაგოგა კომუნისტური მმართველობის დროს დაიხურა და დაზიანდა.

სინაგოგის რესტავრაცია 1995 წლიდან 1998 წლამდე მიმდინარეობდა და ხელახლა გაიხსნა 1998 წლის 11 თებერვალს. რესტავრაციაზე ჯამში 63 მილიონი ჩეხური კორუნა დაიხარჯა. ცენტრალური დარბაზი ამჟამად ხშირად გამოიყენება კონცერტებისთვის, ხოლო კედლები სხვადასხვა სახის გამოფენებს მასპინძლობს. ინტერიერის რემონტი 2019-დან 2022 წლამდე პერიოდში განხორციელდა.

სინაგოგა კვლავ გამოიყენება ღვთისმსახურებისთვის, თუმცა მხოლოდ მისი მცირე ნაწილი. 2024 წლის მონაცემებით პლზენში მცხოვრები ებრაელების ამჟამინდელი რაოდენობა დაახლოებით 200 ადამიანს შეადგენს.

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო 
კატეგორია:ჩეხეთის სინაგოგები
ჟან ბატისტ ადოლფ შარასი

**ჟან ბატისტ ადოლფ შარასი** (; დ. 1810 — გ. 1865) — ფრანგი სამხედრო ისტორიკოსი, ლიბერალური ბურჟუაზიის წარმომადგენელი. ავტორია ანტიბონაპარტისტული წიგნისა „1815 წლის ვატერლოოს კამპანიის ისტორია“ (Histoire de la Campagne de 1815). 6 დღის განმავლობაში იყო საფრანგეთის სამხედრო მინისტრი.

## ლიტერატურა 
* Jenny, Adrian (1969). *Jean-Baptiste Adolphe Charras und die politische Emigration nach de Staatsreich Louis-Napoleon Bonapartes*. Basil and Stuttgart: Verlag von Hellsing und Lichtenhahn.
## სქოლიო
კატეგორია:XIX საუკუნის ფრანგი ისტორიკოსები
კატეგორია:საფრანგეთის მინისტრები
სჭვალი

thumb|სჭვალი ექვსწახნაგა თავით ГОСТ 11473—75
**სჭვალი** — სამაგრი ნაკეთობა ღეროს ფორმის *ექვსწახნაგიანი* ან *კვადრატული* თავით

მისი დანიშნულებაა მასიური ნივთების ერთმანეთთან შეერთება, რომლებიც სამაგრ ნაკეთობებზე მნიშვნელოვან დატვირთვებს ახორციელებენ.

## აღწერა 
ექვსწახნაგა თავიანი სჭვლები, რომლებიც დამზადებულია ГОСТ 11473—75-ის სტანდარტის შესაბამისად) ფართედ გამოიყენება განძელების, დაფების, ფიცრების დასამაგრებლად და სანტექნიკის ხის საფუძველზე მიმაგრებისას. მერქანზე მისამაგრებლად წინასწარ იხვრიტება სჭვლის დიამეტრის 70 %-ის ტოლი დიამეტრის ხვრელი მოჭრილი ნაწილის სიგრძეზე და სჭვლის დიამეტრის მიხედვით მისი პრიალა ნაწილის მთელ სიგრძეზე. მოეჭირება ქანჩის გასაღებით.]]
რკინიგზის ტრანსპორტზე რელსების შპლებთან მისამაგრებლად გამოიყენება სჭვლები, რომლებსაც უწოდებენ **„სალიანდაგო სჭვლებს“**: ეჭირება სალიანდაგო სჭვალმომჭერით, ბენზოქანჩმომჭერით ან სალიანდაგო გასაღებით. უპირატესად გამოიყენება სალიანდაგო სჭვალის ორი სახეობა: კვადრატული ან ექვსწახნაგა თავით.
thumb|ფასადური დუბელი
**ჩარჩო დუბელი** და **ფასადური დუბელი** შედგება გრძელი დუბელისგან და გრძელი თვითმოსახსნელი ხრახნისგან, რომელსაც შეუძლია ქონდეს ექვსწახნაგა თავი. გამოიყენება ფანჯრების, კარებების, სხვადასხვა ხის და ლითონის კონსტრუქციების, ვენტილირებადი ფასადების დასამაგრებლად.
thumb|რელსის დამაგრება სალიანდაგო სჭვლებით
**ანკერ-სჭვალი** ან **საანკერო სჭვალი**, რომელსაც იყენებენ უდუბელო დამაგრებისას ქვის მასალებში, აქვს ფორმა, რომელიც გვაგონებს სჭვალს. სჭვლისგან განსხვავებით, ანკერ-სჭვალს აქვს გასქელებული ღერო და დაბალი ორშესასვლელიანი ან ერთშესასვლელიანი ხრახნი, ყელი არ არის გაფართოებული. თავის ფორმა შეიძლება იყოს ყველაზე უფრო მრავალფეროვანი: ექვსწახნაგიანი, ნახევრადწრიული, ჩაღრმავებული, ასევე შეიძლება გაგრძელდეს ქანჩით ან საკინძით.

## ლიტერატურა
* *Е. О. Пешков, Н. И. Фадеев* Технический словарь школьника. — Москва: Учпедгиз, 1963 г. — С. 30, 31.
* 

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ხრახნიანი სამაგრი ნაკეთობები
კატეგორია:ავეჯის სამაგრი ნაკეთობები
ფრიდრიხ შლოსერი

**ფრიდრიხ შლოსერი** (; დ. 1776 — გ. 1861) — გერმანელი ისტორიკოსი. ავტორია „მსოფლიო ისტორიისა“ (1844-1856). იყენებდა წარსულისადმი მორალისტურ და შეფასებით მიდგომას. შლოსერი გერმანიაში პოპულარული იყო, სანამ ლეოპოლდ ფონ რანკემ არ დაამკვიდრა სამეცნიერო სტანდარტები.

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:გერმანელი ისტორიკოსები
ანდრეი ოსტერმანი

**ანდრეი ოსტერმანი** (;  დ. 1680 — გ. 1747) — ეთნიკურად გერმანელი რუსი სახელმწიფო მოღვაწე და დიპლომატი.  თანახელმძღვანელობდა რუსეთის დელეგაციას ნიშტადტის საზავო ხელშეკრულების გაფორმების დროს. 1725-1740 წლებში განსაზღვრავდა რუსეთის საგარეო პოლიტიკას.

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:რუსი დიპლომატები
კვინტუს ცერვიდიუს სცევოლა

[მინი|მარკუს აურელიუს იმპერატორის უკანასკნელი სიტყვები ([ეჟენ დელაკრუა); იმპერატორი გამოსახულია გარემოცული მისი მრჩევლებით .]]
**კვინტუს ცერვიდიუს სცევოლა** — რომაელი იურისტი მხედართა წოდებიდან, რომელიც მოღვაწეობდა დაახლოებით ახ. წ. 160-180 წწ. როგორც ავგუსტუსების ისტორია და ბანასიტანას ტაბულა გვიდასტურებს, სცევოლა იყო 
მარკუს ავრელიუსის, (მეფობდა ახ. წ. 161-180 წწ.) კონსილიუმის, ანუ მრჩევლების შინაგანი წრის წევრი. 
[მინი|პაპინიანეს [ბარელიეფი (ახ. წ. 142-212), სცევოლას ერთ-ერთი მოსწავლე.]]
სცევოლას ცხოვრების შესახებ მცირე რამ არის ცნობილი, იმის გარდა, რომ პაპინიანე იყო მისი მოწაფე.

## ნაშრომები 
სცევოლას მიეწერება რამდენიმე ნაშრომის დაწერა, რომელთაგან ამონარიდები შემორჩენილია იუსტინიანეს დიგესტაში:

*  40 წიგნად; მიუხედავად იმისა, რომ 1-29 წიგნებიდან არსებობს უამრავი ამონარიდი, ბოლო 10 წიგნის შესახებ ინფორმაცია მცირეა. ამასპაულ იორსი ხსნის იმით, რომ სცევოლას Digesta-ს ნაწილი დაკარგული იყო უკვე მეექვსე საუკუნისთვის.
*  6 წიგნად.
*  20 წიგნად.
* .
*  4 წიგნად.

## სქოლიო
კატეგორია:რომაელი იურისტები
აიკარდის სინდრომი

მინი|აიკარდის სინდრომის მქონე პაციენტის თავის ტვინის მაგნიტურ-რეზონანსული გამოსახულება T2 რეჟიმში. სურათზე ჩანს კორძიანი სხეულის აგენეზია, ბენდის ჰეტეროტოპია, არაქნოიდული კისტა.
**აიკარდის სინდრომი** — ნერვული სისტემის იშვიათი თანდაყოლილი დაავადება, რა დროსაც აღინიშნება კორძიანი სხეულის დისგენეზია, ბენდის ჰეტეროტოპია და ინტრაკრანიალური კისტები. სინდრომი აღმოჩენილია მხოლოდ მდედრობითი სქესის ინდივიდებში და, შესაბამისად, მიჩნეულია, რომ ის არის X-ქრომოსომასთან შეჭიდული გენეტიკური დაავადება. კლინიკური გამოვლინებები იწყება 3-6 თვის ასაკიდან და მოიცავს ეპილეფსიურ კრუნჩხვებს, მხედველობის პრობლემებსა და გონებრივ ჩამორჩენას. გარდა ამისა, აიკარდის სინდრომთან ხშირად ასოცირებულია სისხლძარღვოვანი წნულის პაპილომა. დიაგნოსტირება მოიცავს როგორც რადიოლოგიურ კვლევებს, ასევე კლინიკურ სიმპტომატიკასა და ელექტროენცეფალოგრაფიულ გამოვლინებებს.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Aicardi syndrome - Radiopaedia

კატეგორია:ნერვული სისტემის დაავადებები
გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 627

**გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 627** მიღებულია 1989 წლის 9 იანვარს, 1988 წლის 11 დეკემბერს საერთაშორისო სასამართლოს (ICJ) პრეზიდენტის, ნაგენდრა სინგჰის გარდაცვალების აღნიშვნის შემდეგ. საბჭომ გადაწყვიტა, რომ საერთაშორისო სასამართლოში არსებული ვაკანტური ადგილის არჩევნები ჩატარდებოდა 1989 წლის 18 აპრილს უშიშროების საბჭოში და გაეროს გენერალური ასამბლეის 43-ე სესიაზე.

სინგჰი სასამართლოს წევრი იყო 1973 წლის 6 თებერვლიდან; იგი სასამართლოს ვიცე-პრეზიდენტის თანამდებობას იკავებდა 1976–1979 წლებში, ხოლო პრეზიდენტის პოსტს — 1985–1988 წლებში. 

## სქოლიო
კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს 1989 წლის რეზოლუციები
კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები გაეროს საერთაშორისო სასამართლოს შესახებ
ომბოხამომღები

**ომბოხამომღები** — სალიანდაგო ინსტრუმენტი ომბოხების ამოსაღებად ხის შპლებიდან და განძელებიდან. გამოიყენება რკინიგზის ლიანდაგის რემონტისა და მიმდინარე შენახვის დროს.

## ნაირსახეობა და მუშაობის პრინციპი 
ომბოხამომღები გამოიყენება ძველვარგისი რგოლების დაშლის, ასევე უვარგისი რელსების, შპლების, გადამყვანი და ხიდის განძელების შეცვლის დროს, ასევე ლიანდაგის გადაკერვისას.

1950-იანი წლების ბოლომდე გამოიყენებოდა ხელის ომბოხამომღებები და პნევმატიური ომბოხამომღები, რომლებიც ხელით გადაადგილდებოდნენ 4 ბორბლიანი ურიკებით. ომბოხამომღებებს ქონდათ ბენზინის ძრავები. ასეთი ომბოხამომღებების მასაა 45 კილოგრამი.

1960-იან წლებში დაიწყო ელექტროჰიდრავლიკური ომბოხამომღების გამოყენება, რომლებიც წარმოადგენდნენ კომპაქტური აგრეგატების პლუნჟერული ნასოსის ელექტრულ ამძრავს, რომლებიც ავსებენ მუშა სითხეს ჰიდროცილინდრში, რომელიც კინემატიკურად დაკავშირებულია მარწუხების ჩავლებაში. პლუნჟერის დამაბრუნებელ-შემავსებელი მოძრაობისას ჰიდროცილინდრის დგუშები კორპუსთან ერთად გადაადგილდება ზემოთ, რის შედეგადაც ომბოხი მაღლა ამოიწევა, რომლის თავი იმყოფება მარწუხჩავლებულ მდგომარეობაში.

## ტექნიკური პარამეტრები 
* ელექტროძრავის სიმძლავრე — 0,4 კილოვატი
* მასა — 24 კილოგრამი
* ერთი ომბოხის ამოძრობის დრო — 5 წამი

## ლიტერატურა
* რუსეთის სახელმწიფო ბიბლიოთეკა Железнодорожный транспорт : Энциклопедия / Гл. ред. Н. С. Конарев. - Москва. Железнодорожный транспорт : Энциклопедия, წყარო=http://listaem.com/2007/11/08/zheleznodorozhnyjj_transport_jenciklopedija.html , ფურცლი=201

კატეგორია:სალიანდაგო ინსტრუმენტი
Non possumus

**Non possumus** — არ ძაგლგვიძს. ფრაზა საქმე წმიდათა მოციქულთას მიხედვით მიეწერება მოციქულებს პეტრესა და იოანეს. მწიგნობრებს სურდათ მათთვის აეკრძალათ ქადაგება და მოციქულები ამ ფრაზით პასუხობდნენ. ამ ფრაზას იყენებდნენ რომის პაპები ეპისტოლეებში. 

## რესურსები ინტერნეტში
*სამოქალაქო განათლების ლექსიკონი

კატეგორია:ლათინური ტერმინები და ფრაზები
ცენტრალური ნეიროციტომა

მინი|ლატერალური პარკუჭის ცენტრალური ნეიროციტომა. სიმსივნე გამჭვირვალე ძგიდიდან ვრცელდება როგორც მარჯვენა, ისე მარცხენა ლატერალურ პარკუჭში. მაგნიტურ-რეზონანსული გამოსახულება.
**ცენტრალური ნეიროციტომა** (**CNC**) — თავის ტვინის უმეტესად კეთილთვისებიანი სიმსივნე, რომელიც წარმოიქმნება გამჭვირვალე ძგიდის ნეირონული უჯრედებისგან. შესაბამისად, ისინი უმეტესად მდებარეობს ლატერალურ პარკუჭში და მიმაგრებულნი არიან გამჭვირვალე ძგიდეზე. კარგად გამოხატული საზღვრებისა და ჯანმრთელი ნერვული ქსოვილის მინიმალური ინვაზიის გამო მათი სრული ქირურგიული რეზექცია უმეტესად შესაძლებელია. დიაგნოზის დასმა უმეტესად ხდება 20-40 წლის ასაკში და არ არსებობს მიდრეკილება რომელიმე სქესის მიმართ. კლინიკური გამოვლინებები მოიცავს შიდაქალის მომატებული წნევისათვის დამახასიათებელ ისეთ სიმპტომებს, როგორიცაა თავის ტკივილი, გულყრები, ღებინება.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Central neurocytoma - Radiopaedia

კატეგორია:ნერვული სისტემის დაავადებები
ზედაპირული სიდეროზი

[მინი|ნათხემის ზედაპირული სიდეროზი. მაგნიტურ-რეზონანსული გამოსახულება [Gradient Echo რეჟიმში.]]
**ზედაპირული სიდეროზი** — ცენტრალური ნერვული სისტემის პათოლოგიური მდგომარეობა, როდესაც ქრონიკული და ნელი ან განმეორებითი სისხლდენის გამო ჰემოგლობინის დაშლის შედეგად წარმოქმნილი ჰემოსიდერინი გროვდება თავის ტვინის მენინგეალურ გარსებზე, განსაკუთრებით - ნათხემის გარშემო. ზოგიერთ შემთხვევაში იწვევს ნერვული უჯრედების სიკვდილს, გლიოზსა და დემიელინაციურ პროცესებს. ყველაზე ხშირი კლინიკური გამოვლინებებია სმენის ორმხრივი პროგრესული დაქვეითება, ნათხემისმიერი ატაქსია, მოძრაობის პრობლემები. დიაგნოზის დასმა ხდება მაგნიტურ-რეზონანსული გამოსახულებით, რაზეც ჩანს ჰიპოინტენსიური უბნები დაგროვების ადგილებში. მკურნალობა მხოლოდ სიმპტომურია, სისხლდენის წყაროს იდენტიფიცირების შემთხვევაში კი საჭიროა მისი ქირურგიული გზით შეჩერება.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Superficial siderosis of the central nervous system - Radiopaedia

კატეგორია:ნერვული სისტემის დაავადებები
დიასტემატომიელია

მინი|დიასტემატომიელია. მაგნიტურ-რეზონანსული გამოსახულება.
**დიასტემატომიელია** — ცენტრალური ნერვული სისტემის თანდაყოლილი ანომალია, რა დროსაც ზურგის ტვინი გაყოფილია ორ ნაწილად ვერტიკალურად (საგიტალურად) ხრტილოვანი ან ბოჭკოვანი ძგიდით. დიასტემატომიელია განსაკუთრებით ხშირია ქალებში და კლინიკური გამოვლინებები მოიცავს სისუსტეს ქვედა კიდურებში, წელის ქვედა მიდამოს ტკივილს, სქოლიოზსა და შარდის შეუკავებლობას. 

არსებობს ორი ტიპი: ტიპი 1 კლასიკური ფორმაა, რა დროსაც ზურგის ტვინის ორივე ნახევარს ცალ-ცალკე ფარავს მაგარი გარსი, ხოლო ტიპი 2 ხასიათდება კლინიკურად უფრო მსუბუქი მიმდინარეობით და ამ დროს ორივე დაფარულია ერთი და იმავე მაგარი გარსის ჩანთით. დიაგნოზის დასმისა და სკრინინგისთვის გამოიყენება ისეთი რადიოლოგიური კვლევები, როგორიცაა კომპიუტერული ტომოგრაფია და მაგნიტურ-რეზონანსული გამოსახულება.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Diastematomyelia - Radiopaedia

კატეგორია:ნერვული სისტემის დაავადებები
ომბოხი

thumb|300px|ლიანდაგიდან ამოღებული ომბოხები
thumb|ომბოხი.
thumb|ხის შპლებზე რელსის ომბოხებით დამაგრება
thumb|სიმბოლური ომბოხი. ბლაგოვეშენსკის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი
**ომბოხი (ლურსმანი, სამაგრი)** — მსხვილი სპეციალიზირებული ლურსმანი, რომლის დანიშნულებაა რელსების და ხის შპლების რკინიგზის ლიანდაგზე მიმაგრება.

## გამოყენება 
რელსების და ხის შპლების რკინიგზის ლიანდაგზე მიმაგრებისას — ეგრედ წოდებულ *საომბოხე დამაგრება*, რელსის ფუძე მაგრდება (მიეჭირება) შპლებზე ომბოხის ქუდით. ომბოხის ქუდსა და რელსს შორის როგორც წესი ჩაეტანება ელასტიური საფენი მყარი ლითონის ქვედი, რომელსაც გააჩნია ნახვრეტები ომბოხების ჩასარტყმელად.

სალიანდაგე ომბოხს შპალში არტყავენ ხელით ან სპეციალური მანქანებით.

## სტანდარტები 
პოსტსაბჭოთა ქვეყნებში იყენებენ ომბოხებს, რომლებიც შეესაბამება ГОСТ 5812-82-ის სტანდარტს. ამ სტანდარტის შესაბამისად, ომბოხებს უნდა ქონდეთ შემდეგი ძირითადი მახასიათებლები: ზომები — 165-დან 280 მმ-მდე, მასა 0,378-დან 0,609 კგ-მდე. მასალები, რომლიდანაც დამზადებულია ასეთი ომბოხები — ГОСТ 380—94-ის მიხედვით მარკა Ст4 ან СтЗ ჩვეულებრივი ხარისხის ნახშირბადშემცველი ფოლადი.

### ცივი კლიმატი 
ცივკლიმატიანი რაიონებისთვის ომბოხები უნდა დამზადდეს ცივი კლიმატის პირობებით გათვალისწინებული ГОСТ 15150—69-ის მიხედვით მითითებული მარკების მშვიდი ფოლადით (კრემნიუმის დაბალი შემცველობის ფოლადით).

## სიმბოლური ომბოხი 
**სიმბოლური ომბოხი** — როგორც წესი, დეკორატიული ნაწარმი, რომელიც წარმოადგენს პოლირებულ ომბოხს, ან აქვს სხვა სახის დაფარვა (ოქროსი, ვერცხლის და ა.შ.). სიმბოლური ომბოხზე შეიძლება მოვნიშნოთ გრავიურა სიმბოლოებით და ტექსტებით. არსებული ტრადიციების მიხედვით სიმბოლური ომბოხი ერჭობა ახალი რკინიგზის მშენებლობის დაწყებისას გამორჩეულ ადგილას, რკინიგზის მშენებლობის დამთავრებისას ან მშენებლობის მთავარი, გამორჩეული ეტაპების დამთავრებისას. ასევე სიმბოლური ომბოხი შეიძლება დამზადდეს საიუბილეო თარიღისთვის. როგორც წესი, მისი ჩარჭობის უფლება ეძლევა მთავარ პირებს.

## ლიტერატურა
* *В. Б. Каменский, Л. Д. Горбов*, *Справочник дорожного мастера и бригадира пути* // : Транспорт, 1985 г. 487 с.
* *Барыкин Ф. Д., Бром-Берг Е. М.*, *Технический справочник железнодорожника*. Том 5. «Путь и путевое хозяйство» // М.: Государственное транспортное железнодорожное издательство, 1951 г. 597 с.
* *Крейнис З. Л., Коршикова Н. П.*, *Техническое обслуживание и ремонт железнодорожного пути* // М.: УМК МПС России, 2001 г. 768 с.
* Верхнее строение (пути) / 3. Рельсы и скрепления // Техническая энциклопедия. Том. 3. М.: Советская энциклопедия. 1928 г. 487 с. Столбцы 550-564.

## სქოლიო
კატეგორია:სალიანდაგო მეურნეობა
CADASIL

მინი|CADASIL-ის მქონე პაციენტის თავის ტვინის მაგნიტურ-რეზონანსული კვლევა. აღინიშნება ინფარქტის კერები.
**CADASIL** (ინგ. **C**erebral **a**utosomal **d**ominant **a**rteriopathy with **s**ubcortical **i**nfarcts and **l**eukoencephalopathy. **ცერებრალური აუტოსომურ-დომინანტური არტერიოპათია ქერქქვეშა ინფარქტებითა და ლეიკოენცეფალოპათიით**) — თავის ტვინის გენეტიკური დაავადება, რა დროსაც ვლინდება ხშირი იშემიური შეტევები ან ინსულტი თავის ტვინის სხვადასხვა უბანში. კლინიკური გამოვლინებები მსგავსია შაკიკისა და, შესაძლოა, წინ უძღოდეს აურაც. გართულებები მოიცავს დეპრესიას, ფსიქოზს, ფსევდობულბარულ დამბლას, ფოკალურ ნევროლოგიურ დეფიციტებსა და გულყრებს. სავარაუდო გამომწვევად მიიჩნევა მე-19 ქრომოსომის NOTCH3 გენი, რომლის მუტაციაც იწვევს მცირე კალიბრის სისხლძარღვების სტენოზს მათი ბაზალური მემბრანის ფიბროზული გასქელების გამო, რის შედეგადაც მცირდება სისხლის მიწოდება თავის ტვინის ქსოვილებისათვის და წარმოიქმნება ინფარქტის კერები.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Cerebral autosomal dominant arteriopathy with subcortical infarcts and leukoencephalopathy (CADASIL) - Radiopaedia

კატეგორია:ნერვული სისტემის დაავადებები
ჰენრიეტა ტოდოროვა

**ჰენრიეტა ტოდოროვა** (; დაბადებული **ჰენრიეტა თეოდორ ბლანკი**, 25 თებერვალი 1933, სოფია – 12 აპრილი 2015, იქვე) — ბულგარელი არქეოლოგი და პროფესორი და წინაისტორიული არქეოლოგიის ერთ-ერთი წამყვანი მკვლევარი სამხრეთ-აღმოსავლეთ ევროპაში. იგი მრავალი წლის განმავლობაში მუშაობდა ბულგარეთის მეცნიერებათა აკადემიის არქეოლოგიის ეროვნულ ინსტიტუტში მუზეუმთან ერთად და სპეციალიზებული იყო ნეოლითისა და ენეოლითის კვლევაში ბალკანეთის რეგიონში.

## ბიოგრაფია 
ჰენრიეტა ტოდოროვა დაიბადა გერმანულ-ბულგარულ ოჯახში. მისი მამა იყო თეოდორ ბლანკი, დედა — მარია სტატკოვა; ჰყავდა უმცროსი და, ელზა. 1944 წლის 9 სექტემბრის შემდეგ ბულგარეთში განვითარებული პოლიტიკური მოვლენების შედეგად მან შეიცვალა გვარი და მიიღო გვარი ტოდოროვა.

უმაღლესი განათლება დაიწყო სოფიის უნივერსიტეტში, ხოლო 1954 წელს დაამთავრა ბრატისლავაში მდებარე კომენსკის უნივერსიტეტი, სადაც სწავლობდა ისტორიასა და ფილოსოფიას. 1964 წელს ნიტრაში, სლოვაკეთის მეცნიერებათა აკადემიის არქეოლოგიის ინსტიტუტში, დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია ენეოლითური კერამიკის შესახებ თრაკიასა და ჩრდილო-აღმოსავლეთ ბულგარეთში.

1967 წლიდან მუშაობდა ბულგარეთის მეცნიერებათა აკადემიის არქეოლოგიის ინსტიტუტში, რომელთანაც დაკავშირებული იყო მისი მთელი შემდგომი აკადემიური კარიერა. 1978 წელს დაიცვა ჰაბილიტაცია ენეოლითის თემაზე და მიიღო ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორის ხარისხი.

## სამეცნიერო საქმიანობა 
ჰენრიეტა ტოდოროვას კვლევები მოიცავდა ნეოლითს, ენეოლითს და ადრეულ ბრინჯაოს ხანას სამხრეთ-აღმოსავლეთ ევროპაში, ადრეულ მეტალურგიას, წინაისტორიული საზოგადოებების სოციალურ სტრუქტურებსა და კულტურულ კონტაქტებს ბალკანეთის რეგიონში.

მისი კვლევების მნიშვნელოვანი ნაწილი დაკავშირებულია ჩრდილო-აღმოსავლეთ ბულგარეთთან და შავი ზღვის დასავლეთ სანაპიროსთან. ამ კონტექსტში განსაკუთრებული ადგილი უკავია დურანკულაკის არქეოლოგიურ კომპლექსზე ჩატარებულ კვლევებს, რომლებიც ცენტრალურ მნიშვნელობას იძენენ ენეოლითური ნეკროპოლის სოციალური სტრუქტურისა და ადრეული მეტალურგიის შესწავლისთვის.

ტოდოროვა კითხულობდა ლექციებს სოფიის უნივერსიტეტში, ახალ ბულგარეთის უნივერსიტეტში და ველიკო ტირნოვოს უნივერსიტეტში, ასევე იყო მოწვეული პროფესორი ევროპულ უნივერსიტეტებში 1988–2008 წლებში.

## წევრობები 
ჰენრიეტა ტოდოროვა იყო ბულგარეთის მეცნიერებათა აკადემიის კორესპონდენტ-წევრი, გერმანიის არქეოლოგიური ინსტიტუტის წევრი და ბერლინის ლაიბნიცის მეცნიერებათა საზოგადოების უცხოელი წევრი.

## შერჩეული ნაშრომები 
* 

* 

* 

## წყაროები 
კატეგორია:დაბადებული 1933
კატეგორია:გარდაცვლილი 2015
კატეგორია:ბულგარელი არქეოლოგები
კატეგორია:ქალი მეცნიერები
კნობლოხის სინდრომი

[მინი|კნობლოხის სინდრომის მქონე პაციენტის თავის ტვინის მაგნიტურ-რეზონანსული გამოსახულება. სურათზე ჩანს კეფის მიდამოს კისტის მსგავსი სრუქტურა, ბილატერალური [მაკროფთალმია და მხედველობის ნერვის ატროფია.]]
**კნობლოხის სინდრომი** — აუტოსომურ-რეცესიული დაავადება, რომელიც იწვევს მხედველობის პრობლემებსა და კეფის ძვლის დეფექტს. ეს უკანასკნელი შეიძლება მოიცავდეს როგორც ენცეფალოცელეს, ისე - მენინგოცელეს, ხოლო თვალის დეფექტები - ბადურას ან/და მინისებრი სხეულის დეგენერაციას, კატარაქტას, ბადურას დისლოკაციას. გამომწვევი მიზეზია მე-17 ქრომოსომის COL18A1 გენის მუტაცია. ის აკოდირებს XVIII ტიპის კოლაგენს, რომელიც არის ეპითელური ქსოვილის ბაზალური მემბრანების შემადგენლობაში. ასევე არსებობს კნობლოხის სინდრომი ტიპი II და ტიპი III, რომელთა გამომწვევი გენები ჯერჯერობით არ არის აღმოჩენილი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Knobloch syndrome - Radiopaedia

კატეგორია:ნერვული სისტემის დაავადებები
კატეგორია:გენეტიკური დაავადებები
მეტაქრომატული ლეიკოდისტროფია

მინი|მეტაქრომატული ლეიკოდისტროფიის მქონე პაციენტის თავის ტვინის მაგნიტურ-რეზონანსული გამოსახულება.
**მეტაქრომატული ლეიკოდისტროფია** — ლიზოსომური დაგროვების დაავადება, რა დროსაც ARSA გენის მუტაციის გამო სულფატიდები გროვდება ოლიგოდენდროციტებში, რაც იწვევს მათ სიკვდილს. შესაბამისად, ვითარდება დისმიელინაცია - ნერვული ბოჭკოების არასწორი მიელინაცია. ARSA გენი აკოდირებს არილსულფატაზა A-ს, რომელიც ჯანმრთელ ინდივიდებში უზრუნველყოფს სულფატიდების დაშლას ცერებროზიდებად და სულფატებად. კლინიკური გამოვლინებები მოიცავს სიარულის პრობლემებს, კუნთების რიგიდობას, მხედველობის დაქვეითებას, გულყრას, დემენციას, გონებრივ ჩამორჩენას, ნეიროფსიქიატრიულ დაავადებებს.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Metachromatic leukodystrophy - Radiopapedia

კატეგორია:ნერვული სისტემის დაავადებები
Den of Geek (ვებსაიტი)

**Den of Geek** — დიდ ბრიტანეთსა და აშშ-ში დაფუძნებული ვებსაიტი, რომელიც მოიცავს გართობას პოპ კულტურაზე ფოკუსირებით. ვებსაიტი ორ წელიწადში ერთხელ ჟურნალს გამოსცემს.

## ისტორია
*Den of Geek* 2007 წელს ლონდონში, საიმონ ბრიუს მიერ დაარსდა. 2012 წელს DoG Tech LLC-მ *Den of Geek*-ის ლიცენზია ჩრდილოეთ ამერიკის ბაზრებისთვის გასცა და ნიუ-იორკში ოფისი გახსნა. 2017 წელს Dennis Publishing-მა DoG Tech, LLC-თან ერთობლივი საწარმოს შექმნის ხელშეკრულება გააფორმა.

2019 წელს Dennis Publishing-მა Den of Geek World Limited-ში თავისი წილი DoG Tech LLC-ს გადასცა.

## ვებსაიტი
*Den of Geek* აქვეყნებს გასართობ სიახლეებს, მიმოხილვებს, ინტერვიუებსა და სტატიებს. *Den of Geek* US-ს ზედამხედველობას უწევს მთავარი რედაქტორი მაიკ ჩეჩინი, ხოლო ვებსაიტის ბრიტანულ გამოცემას რედაქტორობს როზი ფლეტჩერი.  *Den of Geek* ასევე ამზადებს ვიდეო კონტენტს.

## გამომცემლობა
*Den of Geek*-ის ბეჭდური გამოცემა 2015 წლის ოქტომბერში  New York Comic Con-ზე გამოვიდა. ჟურნალი წელიწადში ორჯერ გამოიცემა და ადგილობრივად ვრცელდება ივლისში San Diego Comic-Con-ზე და ოქტომბერში New York Comic Con-ზე. ბეჭდურ გამოცემას რედაქტორობს კრის ლონგო. 2017 წელს ჟურნალი ასევე გამოვიდა დიდ ბრიტანეთში.

2017 წელს გამოიცა *Den of Geek*-ის ბრენდის წიგნი, *„Movie Geek: The Den of Geek Guide to the Movieverse“*. მას 2019 წელს მოჰყვა *„TV Geek: The Den of Geek Guide for the Netflix Generation“*.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო
კატეგორია:დაარსებულები
კატეგორია:მედია XXI საუკუნეში
კატეგორია:მედია ამერიკაში
კატეგორია:ჟურნალები
რელსის სახერხი ჩარხი

thumb|რელსის სახერხი ჩარხი
**რელსის სახერხი ჩარხი** — რელსის საჭრელი სალიანდაგო ინსტრუმენტი. გამოიყენება რკინიგზის ტრანსპორტზე მშენებლობაში, რემონტში და რკინიგზის ლიანდაგის მიმდინარე შეკეთების დროს.

## ისტორია 
პირველი ხელით და ხერხის პირით მომუშავე რელსის სახერხი ჩარხები რუსეთის იმპერიაში გამოჩნდა XX საუკუნის დასაწყისში. შემდგომში რელსის სახერხ ჩარხებზე დაიწყეს ელექტროძრავების ან შიგაწვის ძრავების დაყენება. ელექტროძრავიანი რელსის სახერხი ჩარხების მასიური გამოშვება საბჭოთა კავშირში დაიწყო 1950-იანი წლების დასაწყისიდან. ევროპის ქვეყნებში და აშშ-ში გავრცელდა აბრაზიულ წრეებიანი და შიგაწვის ძრავიანი ჩარხები. საქართველოში 2000 წლიდან დაიწყო ფრანგული ფირმა Geismar-ის მიერ ნაწარმოები რელსის სახერხი ჩარხების შემოტანა და დღეისათვის ის რუსულ რელსის სახერხ ჩარხებთან ერთად ფართედაა გავრცელებული. თანდათანობით, წლების განმავლობაში, სულ უფრო იზრდება ფრანგული რელსის სახერხი ჩარხების რაოდენობა საქართველოში.
thumb|რელსის სახერხი ჩარხი მუშაობის დროს

## კონსტრუქცია და მუშაობის პრინციპი 
რელსის სახერხი ჩარხის მუშა ორგანოები:
* ხერხის პირი (უწრთობი რელსების გასაჭრელად)
* მჭრელი აბრეზიული წრეები (მთლიანად ნაწრთობი რელსებისათვის)
რელსის სახერხი ჩარხი მუშაობისას მაგრდება რელსის თავზე დასამაგრებელი ხელსაწყოთი. სახერხ მექანიზმის ჩარჩოში ჩამაგრებული ხერხის პირი ძრავ-რედუქტორთან დაკავშირებული მრუდხარა-ბარბაცა მექანიზმის მოქმედებით მოძრაობს წინ და უკან, რომლის ელექტროძრავსაც აქვს სიმძლავრე 1,2 კილოვატი და იკვებება ელექტროქსელიდან ან გადასატანი ელექტროსადგურიდან. რელსზე ხერხის პირის დაწოლას უზრუნველყოფს სახერხ დანადგარზე დამაგრებული ტვირთი. სახერხ ადგილას გამაცივებელი სითხე მიეწოდება თვითდინებით ხერხზე დამაგრებულ ხერხიდან. ყველა ტიპის მთლიანად ნაწრთობი რელსების გასახერხად გამოიყენება რელსის სახერხი ჩარხები 400 მმ-ანი დიამეტრის აბრაზიული წრეებით. საჭრელი თავის შპინდელი ბრუნავს ელექტროძრავის საშუალებით სოლისებურ ღვედური გადაცემის დახმარებით.

## ტექნიკური პარამეტრები 
ჩარხი ხერხის პირით:
* Р65 ტიპის უწრთობი რელსის გახერხვის დრო — 8 წუთი
* Р65 ტიპის ნაწრთობი რელსის გახერხვის დრო — 19 წუთი
* ელექტროძრავის სიმძლავრე — 1,2 კილოვატი
* ჩარხის მასა — 90 კილოგრამი

ჩარხი აბრაზიული წრეებით:
* მთლიანად ნაწრთობი რელსების გახერხვის დრო — 0,5—1 წუთი
* ელექტროძრავის სიმძლავრე — 5,5 კილოვატი
* ჩარხის მასა — 27 კილოგრამი

## ლიტერატურა
* რუსეთის სახელმწიფო ბიბლიოთეკა Железнодорожный транспорт : Энциклопедия / Гл. ред. Н. С. Конарев. - Москва. Железнодорожный транспорт : Энциклопедия, წყარო=http://listaem.com/2007/11/08/zheleznodorozhnyjj_transport_jenciklopedija.html , ფურცლები=368

კატეგორია:სალიანდაგო ინსტრუმენტი
კატეგორია:ჩარხები