წლების სია ვიდეო თამაშებში

ეს არის ვიდეო თამაშების წლების ქრონოლოგიური სია, რომელიც მოიცავს ვიდეო თამაშების გვერდებს წლების მიხედვით. წლებთან ერთად აღნიშნულია მნიშვნელოვანი მოვლენები ვიდეო თამაშების ისტორიიდან.

## 1970-იანი წლები
* **1970** – დაიწყო პირველი კომერციული ვიდეო თამაშის, „Computer Space“-ის შექმნა. ჩატარდა ჩრდილოეთ ამერიკის პირველი კომპიუტერული ჩემპიონატი ჭადრაკში.
* **1971** – გამოვიდა „Computer Space“ და „Galaxy Game“. პირველად იქნა დემონსტირირებული „The Oregon Trail“.
* **1972** – გამოვიდა Magnavox Odyssey — პირველი სახლის ვიდეო თამაშების კონსოლი, აგრეთვე გამოვიდა არკადული ავტომატი Pong.
* **1973** – „Pong“ და მსგავსი თამაშები დომინირებდნენ არკადულ სექტორში. აგრეთვე გამოვიდა „Gotcha“, „Space Race“ და „Maze War“.
* **1974** –  გამოვიდა „Tank“, ისევე როგორც ყველაზე ადრეული პირველი პირის შუტერი „Spasim“.
* **1975** – გამოვიდა „Speed Race“, აგრეთვე როლური თამაში „Dungeon“.
* **1976** –  გამოვიდა Fairchild Channel F, პირველი კონსოლი სათამაშო კარტრიჯებით. წლის ყველაზე გაყიდვადი თამაში გახდა „F-1''.
* **1977** –  გამოვიდა Atari Video Computer System (მოგვიანებით Atari 2600) — პირველი საყოველთაოდ პოპულარული სახლის კონსოლი.
* **1978** – გამოვიდა „Space Invaders“, რითაც იწყება არკადული თამაშების ოქროს ხანა.
* **1979** – გამოვიდა პირველი პორტატიული კონსოლი Microvision. იმ წლის სხვა მნიშვნელოვანი თამაშებია „Galaxian“ და „Asteroids“.

## 1980-იანი წლები
* **1980** – გამოვიდა „Pac-Man“. ამასთანავე, Nintendo შედის პორტატიული კონსოლების ბაზარზე Game & Watch-ის სერიით. „Rogue“ საფუძველი ჩაუყარა Roguelike ჟანრს.
* **1981** – გამოვიდა „Donkey Kong“, „Frogger“, „Bosconian“, „Centipede“ და „005“. „Vanguard“ იყო ერთ-ერთი პიონერი სქროლ-შუტერის ჟანრში. „Jump Bug“-მა კიდევ უფრო მეტი ინოვაცია შემოიტანა ამ ჟანრში.
* **1982** – ამერიკის შეერთებულ შტატებში არკადების რაოდენობამ პიკს მიაღწია. გამოვიდა „Q*bert“, „Dig Dug“ და „Ms. Pac-Man“. აგრეთვე გამოვიდა კომპიუტერები: Commodore 64 და ZX Spectrum.
* **1983** – ინდუსტრიამ კრახი განიცადა შეერთებულ შტატებში, რასაც მოჰყვება იაპონიის 20-წლიანი დომინირება. Nintendo-მ გამოსცა Famicom, რითაც საფუძველი ჩაეყარა 8-ბიტიანი კონსოლების ხანას. 
* **1984** – გამოვიდა პირველი beat-em-up ჟანრის თამაში „Kung-Fu Master“, აგრეთვე — „Duck Hunt“ და „Punch-Out!!“
* **1985** – გამოვიდა „Super Mario“ და „Tetris“; გამოვიდა Famicom-ის საერთაშორისო ვერსია Nintendo Entertainment System.
* **1986** – გამოვიდა „The Legend of Zelda“. თამაშებმა „Metroid“ და „Castlevania“ საფუძველი ჩაუყარეს მეტროიდვანიას ჟანრს. ჩრდილოეთ ამერიკაში გამოვიდა სახლის კონსოლი Sega-ს Master System.
* **1987** – გამოვიდა „Mega Man“ და „Final Fantasy“. დამატებით, „Out Run“-მა დიდი გავლენა მოახდინა სარბოლო თამაშების განვითარებაზე.
* **1988** – გამოვიდა „Ninja Gaiden“, „Super Mario Bros. 3“ და იაპონიაში Sega-ს განთქმული კონსოლი Mega Drive.
* **1989** – ჩრდილოეთ ამერიკაში დაიწყო 16-ბიტიანი კონსოლების ხანა TurboGrafx-16 და Sega Genesis-ის გამოსვლით. Nintendo-მ გამოსცა პორტატიული კონსოლი Game Boy.

## 1990-იანი წლები
* **1990** – Nintendo გამოუშვა Super Nintendo Entertainment System იაპონიაში. დაიწყო Nintendo World Championships, კიბერსპორტის ყველაზე ადრეული მაგალითი.
* **1991** – გამოვიდა „Street Fighter II“; ის და მისი განახლებული ვარიანტი წლების განმავლობაში დომინირებენ არკადულ სექტორში. აგრეთვე გამოვიდა „Sonic the Hedgehog“.
* **1992** – გამოვიდა „Mortal Kombat“, „Mario Kart“, „Ecco the Dolphin“, „Streets of Rage 2“, „Kirby“ და „Virtua Racing“.
* **1993** – გამოვიდა „Star Fox“, „Ridge Racer“, „The Lost Vikings“, „Samurai Shodown“ და „Myst“. „Doom“ , დიდი გავლენა მოახდინა და პოპულარული გახადა პირველი პირის შუტერის ჟანრი. გამოვიდა კიდევ ერთი გავლენიანი სპორტული თამაში „NBA Jam“.
* **1994** – Sony შემოვიდა კონსოლების ბაზარზე PlayStation-ით. გამოვიდა თამაშები „Super Metroid“, „EarthBound“, „Tekken“, „The Elder Scrolls: Arena“
* **1995** – Sega Saturn წარუმატებლად გაეშვა. E3 პირველად ჩატარდა. 3dfx-მა გამოუშვა the Voodoo GPU-ის ხაზი. გამოვიდა თამაშები „Rayman“, „Ristar“, „Chrono Trigger“ და „Time Crisis“.
* **1996** – გამოდის Nintendo 64; Atari ტოვებს ბაზარს. „Pokémon“ იქცა საერთაშორისო ფენომენად. გამოოვიდა „Tomb Raider“, „Resident Evil“, და „Crash Bandicoot“.
* **1997** – გამოვიდა „Final Fantasy VII“, „Castlevania: Symphony of the Night“, „GoldenEye 007“ და „Crash Bandicoot 2: Cortex Strikes Back“.
* **1998** –  გამოვიდა Game Boy Color და Dreamcast. „The Legend of Zelda: Ocarina of Time“-ს დიდი აღიარება ხვდა წილად. აგრეთვე გამოვიდა კიდევ ერთი გავლენიანი თამაში „Half-Life“. 
* **1999** – Nvidia შევიდან გრაფიკული პროცესორების ბაზარზე GeForce 256-ით. გამოვიდა თამაშები „Super Smash Bros.“, „Heroes of Might and Magic III„, „Ape Escape“ და „Shenmue“.

## 2000-იანი წლები
* **2000** – გამოვიდა PlayStation 2, რომელიც იქცა ყველაზე გაყიდვად კონსოლად ისტორიაში. გამოვიდა „Pokémon Gold & Silver“ და „Dragon Quest VII“.
* **2001** – გამოვიდა „Pikmin“, „Halo: Combat Evolved“, „Animal Crossing“, „Conker's Bad Fur Day“, „Luigi's Mansion“, „Jak and Daxter: The Precursor Legacy“, „Devil May Cry“, „Ico“ და „Phoenix Wright: Ace Attorney“. Sega-მ დატოვა  კონსოლების ბაზარი, მაშინ როდესაც Microsoft ბაზარზე ჩაერთო Xbox-ით. აგრეთვე გამოვიდა კონსოლები — GameCube და Game Boy Advance.
* **2002** – „Grand Theft Auto: Vice City“-მ გავლენა მოახდინა ღია სამყაროს თამაშებზე.გამოვიდა „Metroid Prime“ და „The Legend of Zelda: The Wind Waker“.
* **2003** – გაეშვა Steam, რომელიც წამყვან პოზიციას იკავებს PC-თამაშების გაყიდვების სფეროში. გამოვიდა „Pokémon Ruby & Sapphire“, „Mario Kart: Double Dash“, „Knights of the Old Republic“ და „Call of Duty“.
* **2004** – გამოვიდა Nintendo DS. „World of Warcraft“ MMORPG-ების ჟანრში ახალი სტანდარტები დაამკვიდრა. გამოვიდა „San Andreas“, „Fable“, „Far Cry“, „Katamari Damacy“, „Half-Life 2“ და „Halo 2“.
* **2005** – გამოვიდა Xbox 360, აგრეთვე თამაშები — „God of War“, „Guild Wars“ და „Shadow of the Colossus“. „Guitar Hero“-ით მუსიკალური თამაშების ტალღა დაიწყო. E3-ის დასწრებამ პიკს მიაღწია.
* **2006** – გამოვიდა Nintendo Wii, აგრეთვე თამაშები — „Wii Sports“ და „The Legend of Zelda: Twilight Princess“ და კონსოლი PlayStation 3. „The Elder Scrolls IV“-მა უმაღლესი შეფასებები მიიღო.
* **2007** –  გამოვიდა „Halo 3“, „God of War II“, „Team Fortress 2“, „Assassin's Creed“, „BioShock“, „Crysis“, „Mass Effect“, „Portal“, „The Witcher“, and „Uncharted“.
* **2008** – გამოვიდა Nintendo DSi. აგრეთვე თამაშები — „Grand Theft Auto IV“, „Fallout 3“, „Metal Gear Solid 4“, „Fable II“, „Dead Space“, „Left 4 Dead“, „LittleBigPlanet“, „Mirror's Edge“ and „Spore.
* **2009** – გამოვიდა „Minecraft“, რომელიც იქცა ყველა დროის ყველაზე გაყიდვად თამაშად. აგრეთვე გამოვიდა „Angry Birds“, „Batman: Arkham Asylum“, „Dragon Age: Origins“ და „Infamous“.

## 2010-იანი წლები
* **2010** – გამოვიდა Kinect. უმაღლესი შეფასებები ხვდა წილად „Red Dead Redemption“, „Assassin's Creed: Brotherhood“, „Mass Effect 2“, „God of War III“-ს.
* **2011** – Nintendo გამოუშვა 3DS. „The Elder Scrolls V: Skyrim“ ითვლება ყველა დროის ერთ-ერთ საუკეთესო თამაშად. აგრეთვე გამოვიდა თამაშები — „Batman: Arkham City“ და „Portal 2“.
* **2012** – გამოვიდა PlayStation Vita და Wii U, თუმცა ორივემ ჩავარდნა განიცადეს. გამოვიდა თამაშები — „Far Cry 3“, „Journey“, „Dishonored“, „The Walking Dead“ და „XCOM“.
* **2013** – გამოვიდა PlayStation 4 და Xbox One. გამოვიდა თამაშები — „Outlast“, „The Wonderful 101“, „Gone Home“, „Remember Me“, „Grand Theft Auto V“, „The Last of Us“, „The Stanley Parable“ და „BioShock Infinite“.
* **2014** –  გამოვიდა „Shovel Knight“, „Mario Kart 8“, „Hearthstone“, „Destiny“ და „Monument Valley“.
* **2015** –  Twitch-ი წამყვანი პლატფორმა ხდება სპიდრანინგსა და „Lets Play“-სთვის. გამოვიდა New Nintendo 3DS, აგრეთვე თამაშები — „The Witcher 3: Wild Hunt“, „Bloodborne“, * Undertale“, და „Fallout 4“.*
* **2016** – ვირტუალური რეალობის მიმართ ინტერესეი გაიზარდა Oculus Rift-ის გამოსვლის შემდეგ. გამოვიდა თამაშები — „Uncharted 4“, „Overwatch“, „Forza Horizon 3“, და „Doom“ რებუთი.
* **2017** – გამოვიდა Nintendo Switch „Breath of the Wild“-თან ერთად. „PlayerUnknown's Battlegrounds“-მა საფუძველი ჩაუყარა სამეფო ბრძოლის ჟანრს.
* **2018** – გამოვიდა „Fortnite“. აგრეთვვე „Spider-Man“, „Red Dead Redemption 2“, „Super Smash Bros. Ultimate“ და „God of War“.
* **2019** – გაეშვა Google Stadia,  გამოვიდა თამაშები — „Sekiro: Shadows Die Twice“, „Tetris Effect“ და „Disco Elysium“.

## 2020-იანი წლები
* **2020** – COVID-19-ის პანდემიამ გამოიწვია სათამაშო ინდუსტრიის გლობალური ზრდა. გამოვიდა Xbox Series X და PlayStation 5; აგრეთვე თამაშები „Animal Crossing: New Horizons“ და „Among Us“.
* **2021** – პანდემიასთან დაკავშირებულმა ჩიპების დეფიციტმა გამოიწვია სათამაშო აპარატურის მიწოდების პრობლემები და ინდუსტრიული ღონისძიებების გაუქმება. გამოვიდა თამაშები „Hades'' და „Forza Horizon 5“.
* **2022** – Microsoft-მა შეიძინა Activision. გამოდის პორტატიული სათამაშო კომპიუტერი Steam Deck, რითაც იწყება სათამაშო პერსონალური კომპიუტერების ტალღა. გამოვიდა თამაშები „Elden Ring“, „Horizon Forbidden West“ და „Tunic“.
* **2023** – გაუქმდა Google Stadia და E3-ის ღონისძიება. გამოდის თამაშები „Tears of the Kingdom“, „Baldur's Gate 3“, „Dave the Diver“ და „Spider-Man 2“.
* **2024** – გაუქმდა Nintendo Network. უილის გიბსონი გახდა პირველი ადამიანი, რომელმაც „Tetris“-ში მაქსიმალურ საფეხურს მიაღწია. გამოდის თამაშები „Palworld“ aდა „Helldivers 2“.
* **2026** – დაგეგმილია „Grand Theft Auto VI“-ის გამოშვება

## სქოლიო

კატეგორია:კულტურასთან დაკავშირებული ქრონოლოგია