open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
მერსინის ათათურქის მუზეუმი

**მერსინის ათათურქის მუზეუმი** () — ორსართულიანი სახლი მერსინში, რომელმაც 1925 წელს უმასპინძლა თანამედროვე თურქეთის დამფუძნებელს, მუსტაფა ქემალ ათათურქს და მის მეუღლეს.

## ისტორია
სახლი თავდაპირველად აშენდა 1897 წელს ჰ. კრისტმანის მიერ, მერსინის გერმანელი კონსულის მიერ, როდესაც დაქორწინდა მერსინის მოქალაქეზე (მავრომატის ოჯახიდან). მას კრიზმანის სახლი ეწოდებოდა (Krizman konağı). 1925 წელს სახლი გამოიყო ათათურქისთვის, როდესაც ის 20 იანვარს ეწვია მერსინს თავის მეუღლე ლატიფესთან ერთად. მათ თერთმეტი დღე გაატარეს აქ.

მომდევნო წლებში შენობა გამოიყენებოდა ფედონ ტაჰინჩის ოჯახის მიერ და ტაჰინჩის სახლი ეწოდებოდა. 1980 წელს ის მთავრობამ იყიდა. რესტავრაციის შემდეგ ის გადაკეთდა მუზეუმად, რომელიც სპეციალიზირებულია ათათურქსა და თურქეთის დამოუკიდებლობის ომზე. მუზეუმი გაიხსნა 1992 წლის 12 ოქტომბერს.

## გამოფენილი ნივთები
პირველ სართულზე განთავსებულია ფოტო და დოკუმენტების გალერეა პატარა საკონფერენციო დარბაზთან ერთად. აქ არის ათათურქის ზოგიერთი პირადი ნივთი, რომელიც ანკარიდან ჩამოიტანეს. ზედა სართულზე შვიდი ოთახია: ორი საძინებელი, ერთი კაბინეტი და დანარჩენი მისაღები ოთახები. ყველა მორთულია ავთენტური ავეჯით.
 
## გალერეა

File:Mersinnn.JPG|მერსინის ათათურქის მუზეუმი
File:Mersin Ataturk Museum in 2015 7590.jpg|ათათურქის ჩამოსვლის თარიღები მერსინში
File:Mersin Atatürk Museum, study.jpg|მერსინის ათათურქის სახლი და მუზეუმი - კაბინეტი
File:Mersin Ataturk Museum in 2015 7601.jpg|მერსინის ათათურქის სახლი და მუზეუმი - კაბინეტი
File:Mersin Atatürk Museum in 2005 118.jpg|მერსინის ათათურქის სახლი და მუზეუმი - ზედა კორიდორი
File:Mersin Atatürk Museum in 2005 119.jpg|მერსინის ათათურქის სახლი და მუზეუმი - საძინებელი
File:Mersin Atatürk Museum in 2005 121.jpg|მერსინის ათათურქის სახლი და მუზეუმი - სტუმრების ოთახი
File:Mersin Atatürk Museum in 2005 116.jpg|მერსინის ათათურქის სახლი და მუზეუმი - სტუმრების ოთახი
File:Mersin Ataturk Museum in 2015 7591.jpg|მერსინის ათათურქის სახლი და მუზეუმი - სტუმრების საძინებელი
File:Mersin Ataturk Museum in 2015 7602.jpg|მერსინის ათათურქის სახლი და მუზეუმი - ჭერის დეკორაცია

## იხილეთ აგრეთვე
*მერსინის მუზეუმი

## რესურსები ინტერნეტში
*Mersin Metropolitan municipality page 

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის მუზეუმები
კატეგორია:1992 წელს დაარსებული მუზეუმები
კატეგორია:ათათურქის მუზეუმები
ჯორუნა პარვა

**ჯორუნა პარვა** რომელიც ფართოდ ცნობილია როგორც "**ზღვის კურდღელი**", წარმოადგენს დორიდულ ნუდიბრანქსის სახეობას — გარსის გარეშე ზღვის მუცელფეხიან მოლუსკს, რომელიც Discodorididae-ის ოჯახს მიეკუთვნება. ეს სახეობა პირველად აღწერა კიკუტარო ბაბამ. მისმა კურდღელს მიმსგავსებამ 2015 წელს მთელი იაპონიის მასშტაბით ტვიტერზე პოპულარობის ზრდა გამოიწვია.

## **აღწერა** 
Jorunna parva-ის საშუალო სიგრძე დაახლოებით 2.53 სანტიმეტრია. მის შავთეთრ რინოფორებს (ქიმიური გრძნობის ორგანოებს) კურდღლის ყურების მსგავსება აქვს. გარე სუნთქვის ორგანოები (ბრანქები) მდებარეობს უკანა ნაწილთან ახლოს. სხეული დაფარული აქვს პაპილებით რბილი ამონაზარდებით, რომლებიც სენსორულ ფუნქციებს ასრულებენ, რაც მას ბეწვიან ცხოველს ამსგავსებს. Jorunna parva-ს სხვადასხვა შეფერილობა აქვს, მათ შორის ყვითელი, თეთრი და მწვანე, თუმცა მწვანე იშვიათად არის ფოტოზე დაფიქსირებული. ყველა ვარიანტს შავი პაპილები აქვს გაბნეული ძირითადი ფერის პაპილებს შორის. არსებობს დავა იმის შესახებ, წარმოადგენენ თუ არა ეს ფერადსახეობები განსხვავებულ სახეობებს.

მინი|მარჯვნივ

მინი|მარჯვნივ

სხვა სახეობის წარმომადგენლების მსგავსად, Jorunna parva-ს საკვები ძირითადად მოიცავს შხამიან ღრუბლებს Chalinidae-ის ოჯახიდან. თუმცა, ცნობილია, რომ ისინი ასევე ჭამენ წყალმცენარეებს, ზღვის ბალახს და სხვა მცირე ზომის არსებებს, როგორიცაა ზღვის ლოკოკინები ან ზღვის ლუქსები. ის ღრუბლები, რომლებიც მათ რაციონის დიდ ნაწილს შეადგენს, მეცნიერებისთვის კვლევის საგანია. რადგან ზღვის კურდღელი იკვებება განსაკუთრებით შხამიანი ზღვის ღრუბლებით, იგი ითვისებს მათ ტოქსინებს და იყენებს თავდაცვის მექანიზმად. ის ინახავს ტოქსინებს საკუთარ კანში და სპეციალურ სტრუქტურებში. საფრთხის დროს გამოყოფს ამ უჯრედებს, რომლებიც მტაცებელს ასუსტებენ ან აშინებენ. აღნიშნული ღრუბლების ტოქსინები პერსპექტიულია კიბოს სამკურნალო საშუალებათა კვლევებში.

*Jorunna parva* ჰერმაფროდიტულია, ისინი აწარმოებენ როგორც სპერმის, ისე კვერცხუჯრედებს, თუმცა საკუთარ კვერცხუჯრედებს თვითონ ვერ განაყოფიერებენ.
## **გავრცელება** 
ეს სახეობა  აღწერილია იაპონიის კის პროვინციიდან. მოგვიანებით Jorunna parva დაფიქსირდა ფილიპინებში, ტანზანიაში, პაპუა-ახალ გვინეაში, სეიშელის კუნძულებსა და რეუნიონზე, თუმცა არსებობს გარკვეული ეჭვები, შესაძლოა ის წარმოადგენს სახეობების კომპლექსს.

Jorunna parva ძირითადად იმ ტერიტორიებზე გვხვდება, სადაც საკვები უხვად არის და რესურსების მოპოვება მარტივია. ისინი ხშირად ეკვრიან წყალქვეშა მცენარეულობას და დროს ძირითადად ტროპიკული წყლების ფსკერზე ატარებენ.

## სქოლიო
კატეგორია:1938
კატეგორია:მუცელფეხიანები
კატეგორია:მოლუსკები
კატეგორია:ცხოველები
კატეგორია:ზღვა
სილიფქეს მუზეუმი

**სილიფქეს მუზეუმი** () — მდებარეობს თურქეთში, მერსინის პროვინციის სილიფქეს რაიონში.

## ისტორია
სილიფკეში პირველი მუზეუმოლოგიური საქმიანობა 1939 წლიდან იწყება. სილიფქეს რაიონში, რომელიც მდიდარია არქეოლოგიური ძეგლებით, ნაპოვნი ნივთები თავმოყრილ იქნა ყოფილ დაწყებითი სკოლის შენობაში, რომელიც თავად ას წელზე ძველია. მუზეუმის შენობის მშენებლობის შემდეგ მუზეუმი საზოგადოებისთვის გაიხსნა 1973 წლის 2 აგვისტოს.

## გამოფენა
მუზეუმის ეზოში გამოფენილია ქვის ნაკეთობები, მათ შორის სხვადასხვა ტიპის სვეტების თავები, სარკოფაგები, მუსლიმური საფლავის ქვები და სხვა. შენობას ოთხი საგამოფენო დარბაზი აქვს. პირველ სართულის დარბაზში განთავსებულია სხვადასხვა ქანდაკება. მეორე სართულის პირველი ოთახი ეთნოგრაფიულ ნივთებს ეძღვნება, ძირითადად იერიუქების ყოფაზე. დანარჩენ ორ ოთახში გამოფენილია ხელნაკეთობები და სამკაულები. ლუვიური ელინისტური მონეტები ძვ.წ. დაახლოებით IV საუკუნისა, რომლებიც იპოვეს მეიდანჯიქის ციხეში, სილიფკეს დაახლოებით 80 კილომეტრით (50 მილით) დასავლეთით, რომლებიც ასევე გამოფენილია სილიფკეს მუზეუმში.

## ნივთების რაოდენობა
ყველაზე ადრეული ნაშრომები ნეოლითის ხანისაა. ასევე გამოფენილია ელინისტური, რომაული, ბიზანტიური, სელჩუქური და ოსმალური ნაშრომები.
*არქეოლოგიური: 2975
*ეთნოგრაფიული: 1410
*მონეტები: 15875
*ბეჭდები: 77

## გალერეა

File:Sarcophagus, Silifke Museum.jpg
File:Sculpture, Silifke Museum.jpg
File:Ethnoslraphy, Silifke Museum.jpg
File:Coins, Silifke Museum.jpg

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის მუზეუმები
კატეგორია:1973 წელს დაარსებული მუზეუმები
ემირლერის პიკნიკის ზონა და მუზეუმი

**ემირლერის პიკნიკის ზონა და მუზეუმი** () — მცირე მუზეუმი, რომელიც მდებარეობს მერსინის პროვინციაში, სამხრეთ თურქეთში და გამოფენს ნაშთების ადგილზე ნაპოვნ არქეოლოგიურ არტეფაქტებს და ქალაქური ტყის გარკვეულ ფაუნას.

## მდებარეობა
მუზეუმი მდებარეობს მერსინის პროვინციის ემირლერის სოფელთან, კოორდინატებზე 36°49′33″ჩ.გ. 44°29′51″ა.გ. მერსინამდე მანძილი დაახლოებით 13 კილომეტრია (8.1 მილი)

## მუზეუმი
ტყეების სამინისტრომ გადაწყვიტა პიკნიკის ზონის შექმნა ტოროსის მთების სამხრეთ ფერდობებზე, საიდანაც ჩანს მერსინი. მშენებლობის დროს აღმოჩენილ იქნა არქეოლოგიური ნაშთები. საგანგებო გათხრების შედეგად აღმოაჩინეს რომაული გზა, ნეკროპოლი, სარკოფაგები და ავზი, ისევე როგორც სხვა ნაპოვნი ნივთები, მათ შორის I საუკუნის უნგვენტარიუმი, რომლებიც გადაიტანეს მერსინის არქეოლოგიურ მუზეუმში. ეს უკვე ცნობილი დასახლება შესაძლოა ელინისტური, რომაული ან ადრეული ბიზანტიური დასახლება ყოფილიყო.

## ტყის მუზეუმი
იმავე ტერიტორიაზე ტყეების სამინისტრომ ხის კოტეჯში ტყის მუზეუმი დააარსა. მუზეუმში წარმოდგენილია ტყის მწერები, პეპლები და ფრინველები. ასევე არსებობს 5 კილომეტრიანი (3.1 მილი) საფეხმავლო ბილიკი.

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის მუზეუმები
იარაჯულები

## იარაჯული (გვარი) 
**იარაჯული** — ქართული გვარი, წარმოშობით ფშავ-ხევსურეთიდან. იგი წარმოდგება არაბულის გვარიდან და ითვლება ამ გვარის მამიშვილობის განშტოებად. გვარი დაკავშირებულია სამკურნალო მცენარე „იარაჯის“ სახელთან, რომელიც ჭრილობების („იარა“) სამკურნალოდ გამოიყენებოდა.

## ისტორია 
იარაჯულების წინაპართა პირველ საცხოვრებლად ითვლება ზეისტეჩო-ბაცალიგოს მხარე გორშეღმის ხეობაში, არაგვის სათავეში, ხევსურეთში. ხეობა, გუდანთან ერთად, ცნობილია როგორც ბუდე ხევსურეთი.

XVIII საუკუნის პირველ ნახევარში, არაბულების გვარის ოჯახი ზემო ხევსურეთიდან ფშავში გადავიდა და დასახლდა სოფელ კაწალხევში. იქიდან ოთხი ძმა (მამის სახლიდან) გადავიდა საკანაპის ხეობაში, სოფელ ფუძნარის მოპირდაპირე მთაზე. მათ ააშენეს ქვითკირის სახლები და წისქვილები.

მოგვიანებით, უკეთესი სამეურნეო პირობების ძიებისას, სამი ძმა ოჯახებით ერთად გადავიდა ფშავის მთისწინეთში და დააარსეს სოფელი **იარაჯულები** ქუსნოს წყალზე, სადაც მათი შთამომავლები დღემდე სახლობენ.

## გვარის სახელწოდება 
სიტყვა "იარაჯული" უკავშირდება სამკურნალო მცენარე „იარაჯის“ სახელწოდებას, რომელსაც იყენებდნენ ჭრილობების (იარა) მოსარჩენად. იარაჯულების ფუძემდებელი ოჯახის მამას ამ მცენარით მკურნალობის გამო ზედსახელად „იარაჯი“ უწოდეს. მოგვიანებით, ეს ზედმეტსახელი გადაიქცა გვარად — **იარაჯული**.

XVIII–XIX საუკუნეებში ზოგიერთ იარაჯულს მოიხსენიებდნენ ვრცელი ფორმით — **არაბული-იარაჯული**.

## ლაფანყურის იარაჯულები 
მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ, რამდენიმე იარაჯული ოჯახი დოლოშიდან გადავიდა ლაფანყურში და იქ ჩამოყალიბდა ლაფანყურის იარაჯულების სახლი. ომში გაწვეული დოლოშელი იარაჯულებიდან თითქმის არავინ დაბრუნებულა.

## კრწანისის ბრძოლა 
1795 წელს, კრწანისის ბრძოლაში, იარაჯულების გვარიდან 11 მხედარი იბრძოდა არაგველებთან ერთად.

## ზურაბ იარაჯული 
აფხაზეთის ომში, 1993 წლის 16 ივლისს, დაიღუპა 24 წლის ქართველი სამხედრო მფრინავი **ზურაბ იარაჯული**. იგი მონაწილეობდა შეტევაში მოწინააღმდეგის კოლონაზე, როდესაც მისი სუ-25 ტიპის თვითმფრინავი ჩამოაგდეს. მან მოახერხა კატაპულტირება, მაგრამ აღმოჩნდა მოწინააღმდეგის ზურგში და გმირულად დაიღუპა გუმისთის ტყეში შეტაკების დროს, მას შემდეგ რაც უარი თქვა დანებებაზე.

ჩეჩენმა მებრძოლებმა, მისი სიმამაცით შთაგონებულებმა, პატივით დაკრძალეს და შემდგომში ზურაბის ნეშტი გადმოსვენდა სამშობლოში, სოფელ იარაჯულებში.

2013 წელს საქართველოს სახელმწიფომ მას მიანიჭა ეროვნული გმირის წოდება.

## ასევე იხილეთ 
* ფშავი
* ხევსურეთი
* არაბული (გვარი)
* კრწანისის ბრძოლა
* აფხაზეთის ომი
* იარაჯულები (თიანეთის მუნიციპალიტეტი)

## წყაროები 
კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:ფშავ-ხევსურეთი
კატეგორია:საქართველოს ისტორია
სარაბის სახანო

მინი|სარაბის სახანო
**სარაბის სახანო** () — ნახევრადავტონომიური ტერიტორიული ერთეული ჩრდილო-დასავლეთ ირანში (თანამედროვე აღმოსავლეთ აზერბაიჯანის პროვინცია), რომელიც არსებობდა XVIII საუკუნის მეორე ნახევრიდან XIX საუკუნის დასაწყისამდე. სახანოს მართავდა შიიტური კონფესიის თურქიზებული ქურთული წარმოშობის შაკაკის ტომის წარმომადგენლები. ცენტრი ქალაქი სარაბი იყო, რომელიც სტრატეგიულად მნიშვნელოვან რეგიონში მდებარეობდა და მნიშვნელოვან პოლიტიკურ-ადმინისტრაციულ და სამხედრო-სტრატეგიულ ფუნქციებს ასრულებდა.

## ისტორია 
სარაბის სახანოს შექმნა მჭიდროდ უკავშირდება შაკაკის ტომის ისტორიულ გადაადგილებებსა და ირანში შექმნილ ძალაუფლებრივ არასტაბილურობას.  შაკაკები იყვნენ ქურთული წარმოშობის მომთაბარე ტომი, რომლებიც დასავლეთ ირანის მთიანეთში ცხოვრობდნენ. XVIII საუკუნის დასაწყისში ისინი სახლობდნენ მეშკინის რეგიონში. მათი რელიგიური იდენტობა შიიტური იყო, თუმცა დროთა განმავლობაში თურქულენოვან კულტურაში ჩაებნენ, რაც უკავშირდება როგორც რეგიონში არსებული ეთნიკურ-ლინგვისტური კონტაქტების გაძლიერებას, ისე პოლიტიკურ აუცილებლობას.

ნადირ შაჰ აფშარის (1736–1747) მმართველობისას შაკაკები ხორასანში გადაასახლეს, რაც შაჰის მიერ განხორციელებული ცენტრალიზაციის პოლიტიკის ნაწილი იყო. 1747 წელს, ნადირ შაჰის მკვლელობის შემდეგ, რომელიც ირანში პოლიტიკური დესტაბილიზაციის საფუძველი გახდა, შაკაკის ტომმა ირანის აზერბაიჯანში დაბრუნება მოახერხა. თუმცა ისინი აღარ დასახლებულან ძველ მიწებზე მეშკინში (რომელიც უკვე შაჰსევენების ტომის ხელში იყო), არამედ აირჩიეს ახალი არეალი — სარაბის, მიანისა და გარშემო ტერიტორიები. რელიგიურად ტომი შიიტურ ისლამს მისდევდა, რაც, თავის მხრივ, უზრუნველყოფდა მის ლეგიტიმაციას ირანში იმ პერიოდის შიიტურ სახელმწიფოებრივ გარემოში. ტომური იდენტობა ამ კონტექსტში მჭიდროდ იყო დაკავშირებული რეგიონულ პოლიტიკასთან, რაც ასახავდა ეთნიკურად შერეულ და მრავალკონფესიურ სინამდვილეს.

სარაბის სახანოს საბოლოო გაუქმება შედარებით გარდამავალი პროცესი იყო, რომელიც თანდათანობითი ინტეგრაციის გზით განხორციელდა ყაჯართა ცენტრალურ ადმინისტრაციაში XIX საუკუნის დასაწყისში. განსაკუთრებით ფათ ალი შაჰის მმართველობის წლებში (1797–1834), სახანოების ავტონომიის შემცირება და ირანის ცენტრალიზაცია დაჩქარდა, რასაც თან ახლდა ტრადიციული ფეოდალური სტრუქტურების დაშლა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Sərab xanlığı
* Sərab Xanlığı, Çingizoğlu Ənvər

## სქოლიო 
კატეგორია:აზერბაიჯანის ისტორია
კატეგორია:სახანოები
საგამოფენო სასახლე

**საგამოფენო სასახლე** () — ნეოკლასიკური სტილის საგამოფენო დარბაზი, კულტურული ცენტრი და მუზეუმი რომში, იტალიაში.

## ისტორია 
ეს შენობა, რომელიც პიო პიაჩენტინის მიერ იქნა დაპროექტებული, გაიხსნა 1883 წელს. მასში რამდენიმე გამოფენა ჩატარდა (მაგალითად, „ფაშისტური რევოლუციის გამოფენა“ და „ავგუსტუსის რომაულობის გამოფენა“), მაგრამ ფაშისტური ეპოქის დროს დროებით გადააკეთეს, რადგან მისი სტილი დროსთან არაშესაბამისად მიიჩნეოდა. 

შენობა რომის მერიას ეკუთვნის, გალერეას კი ადმინისტრირებას უწევს „Azienda Speciale Palaexpo“, სააგენტო, რომელსაც ქალაქის განათლებისა და კულტურის ოფისი მართავს.

## კინოთეატრი 
მასში განთავსებულია 139 ადგილიანი კინოთეატრი, 90 ადგილიანი აუდიტორია, კაფე, დიდი, 240 ადგილიანი რესტორანი, ბიბლიოთეკა და მრავალფუნქციური დარბაზი, რომელიც ფორუმის სახელითაა ცნობილი. 

## მთავარი გამოფენები 
*Esposizione delle Belle Arti del 1883.
*Exhibition on Garibaldi (1932)
*Mostra della Rivoluzione Fascista (1932–1934)
* (1937)
**Il socialismo è una malattia*, Exhibition of the Competition of the Italian Federation of Artists and Professionals, FISAP - celebrating the Hungarian uprising against Communist Soviet Union  (May, 1957)
*Quadriennale di Roma (1st - 4th, 6th - 10th, 12th, 13th and 15th)

## რესურსები ინტრნეტში 
*Official Palazzo delle Esposizioni website
*  

## სქოლიო 
კატეგორია:იტალიის მუზეუმები
კატეგორია:1883 წელს დაარსებული მუზეუმები
ფრანჩესკო ბონკომპანი

**ფრანჩესკო ბონკომპანი** (; დ. 21 იანვარი, 1592 — გ. 9 დეკემბერი, 1641) — იტალიელი კარდინალი. კარდინალის წოდება მიიღო 1621 წელს. 

## ბიოგრაფია 
იგი დაიბადა სორაში. მისი მამა იყო ჯაკომო ბონკომპანი - სორას, არჩეს და არპინოს პირველი ჰერცოგი, ვინიოლას პირველი მარკიზი. დედა იყო კოსტანცა სფორცა დი სანტა ფიორე. იგი იყო პაპ გრიგოლ XV-ის შვილთაშვილი. იგი იყო კარდინალ ჯირონიმო ბონკომპანის ბიძა. 

ფილიპო ბოლონიის უნივერსიტეტში სწავლობდა, სადაც 1615 წლის 20 მაისს მიიღო „უტროკვე იურეს“ (კანონიკური და სამოქალაქო სამართლის) დოქტორის ხარისხი. მან საეკლესიო სამსახური ნეაპოლში დაიწყო და 1607 წელს ნეაპოლის სანტა მარია აკაპელას აბატ-კომენდატორი გახდა. რომში გადასვლის შემდეგ, 1615 წელს იგი აპოსტოლური ხელმოწერის სამართლისა და მადლის ტრიბუნალების რეფერენდარად დაინიშნა. 1621 წელს მოკლე დროის მანძილზე ფერმოს ვიცე-გუბერნატორიც იყო.

იგი კარდინალ-დიაკონად 1621 წლის 19 აპრილის კონსისტორიაზე აირჩიეს, სადაც მიიღო განსაკუთრებული ნებართვა (რადგან მისი ბიძაც საკრებულოში იყო).

1623 წელს მონაწილეობა მიიღო კონკლავში, რომელმაც ურბან VIII პაპად აირჩია. 1626 წელს რომში დაბრუნდბა და იმავე წელს ნეაპოლის მიტროპოლიტის წოდება მიიღო. გარდაიცვალა ნეაპოლში და დაკრძალეს ადგილობრივ საკათედრო ტაძარში.

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1592
კატეგორია:დაბადებული 21 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1641
კატეგორია:გარდაცვლილი 9 დეკემბერი
თარსუსის ჩანაქალეს პარკ-მუზეუმი

**თარსუსის ჩანაქალეს პარკ-მუზეუმი** () — მუზეუმი თურქეთში. მუზეუმის მთავარი ექსპოზიციაა ნუსრეთის მიმტვრევი ხომალდი. მუზეუმი უფასოა.

## მდებარეობა
მუზეუმის ფართობია 6 000 კვადრატული მეტრი. ღია ცის ქვეშ მუზეუმი მდებარეობს თარსუსის რაიონში მერსინის პროვინციაში. ხომალდი მდებარეობს პარკში, რომელიც განლაგებულია თურქული სახელმწიფო მაგისტრალური გზის D.400-ის ჩრდილოეთ მხარეს მერსინისკენ. დამხმარე შენობა განლაგებულია ხომალდის აღმოსავლეთით.

## ნუსრეთი
ნუსრეთი არის ცნობილი ხომალდი, რომელიც მოქმედებდა პირველი მსოფლიო ომის დარდანელის კამპანიის საზღვაო ოპერაციების დროს. ხომალდის სიგრძეა 40 მეტრი და სიგანე 7,5 მეტრი. მისიექსპლუატაციის ვადა გავიდა 1955 წელს. 1962 წელს იგი გაიყიდა კერძო კომპანიაზე, რათა გამოეყენებინათ როგორც მშრალი ტვირთის ხომალდი. 1990 წელს იგი ჩაიძირა მერსინის ნავსადგურში.

## გადარჩენის ოპერაცია
1999 წელს იგი გადაარჩინეს მერსინში მოხალისეთა ჯგუფმა. მაგრამ მისი ბედი იყო გაყიდვა, რათა გამოეყენებინათ როგორც ნედლეული ინდუსტრიაში. თარსუსის მუნიციპალიტეტმა გადაწყვიტა შეენარჩუნებინა მიმტვრეული როგორც საზღვაო გამარჯვების ხსენების საგანი. 2002 წლის 4 ოქტომბერს იგი გადაიტანეს თარსუსში მერსინიდან. მიუხედავად იმისა, რომ მერსინსა და თარსუსს შორის მანძილი მხოლოდ 27 კილომეტრია (17 მილი), მისი გადატანა 4.5 საათი დასჭირდა.თარსუსის მერმა (და 2014-2019 წლების მერსინის მეტროპოლიტენური მუნიციპალიტეტის მერმა) ბურჰანეთინ კოჯამაზმა თქვა: "ახლა გმირო ნუსრეთ, შეგიძლია კარგად იძინო შენს ადგილას ჩანაქქალეს პარკში, ეს შენი ადგილია. შენი ბედისწერა შეიცვალა. თარსუსმა და თარსუსის ხალხმა შენ შეგიყვარა" საზღვაო გამარჯვების ზეიმის დროს, რომელიც ჩატარდა 2003 წლის 18 მარტს, საზღვაო გამარჯვების 88-ე წლისთავზე. მან დაამატა, რომ თარსუსის მუნიციპალიტეტს თურქეთის საზღვაო ძალებისგან მადლობის სერტიფიკატი გადაეცა.

სატვირთო ხომალდად გამოყენების დროს იგი შეცვლილი იყო. ამიტომ ექსპერტთა ჯგუფი გაიგზავნა ჩანაქქალეში (საზღვაო ბრძოლის თეატრში), რათა შეესწავლათ ორიგინალური ხომალდის დეტალები. შესაბამისად, ხომალდი შეაკეთეს. იგი ვიზიტისთვის გაიხსნა 2003 წლის 27 დეკემბერს, თარსუსის ფრანგული ოკუპაციისგან განთავისუფლების წლისთავის დროს პირველი მსოფლიო ომის შემდეგ.

## სხვა ექსპონატები
დამხმარე შენობაში არის სხვა ექსპონატები გალიპოლის კამპანიის შესახებ (მათ შორის სახმელეთო ბრძოლები). თოფხანელი ჰაქი ბეის (მიმტვრეულის მეთაურის) განსაკუთრებული სექცია არის ამ შენობაში. არის სიმბოლური სამხედრო სასაფლაო, რომელიც მოიცავს სეიით ონბაშს (სეიით ჩაბუქს), რომელიც განთქმული გახდა როგორც ძალიან ძლიერი კაპრალი, რომელმაც საზღვაო ბრძოლის გადამწყვეტ მომენტში ატარა 275 კილოგრამიანი (606 ფუნტიანი) ჭურვი.

## გალერეა

File:Name plate of Nusrat minelayer in Tarsus.jpg|ნუსრეტის მაღაროს სახელობის ფირფიტა
File:Nusrat mine layer in Tarsus b.jpg|ნუსრეთი მიმტვრეული
File:Seyit Onbaşı statue in Tarsus.jpg|ქანდაკება თარსუსში

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის მუზეუმები
კატეგორია:2013 წელს დაარსებული მუზეუმები
ჰათაის არქეოლოგიური მუზეუმი

**ჰათაის არქეოლოგიური მუზეუმი** (Hatay Arkeoloji Müzesi) — ანთაქიის, თურქეთის არქეოლოგიური მუზეუმი. ის ცნობილია რომაული და ბიზანტიური ეპოქის მოზაიკების ვრცელი კოლექციით. მუზეუმი მდებარეობს ანთაქიაში, ჰათაის მთავარ ქალაქში. მუზეუმის მშენებლობა დაიწყო 1934 წელს ფრანგი არქეოლოგის და ძველეულთა ინსპექტორის კლოდ მ. პროსტის რეკომენდაციით. ის დასრულდა 1938 წელს და თურქეთის კონტროლის ქვეშ მოექცა 1939 წელს, ჰათაის თურქეთთან გაერთიანების შემდეგ. მუზეუმი საზოგადოებისთვის გაიხსნა 1948 წელს და ხელახლა გაიხსნა 1975 წელს რენოვაციისა და გაფართოების შემდეგ. ძველი ადგილი დაცარიელდა და მუზეუმი ახლა ახლად აშენებულ მუზეუმშია (მეორე ფაზის გახსნის თარიღი 2019 წელი), ძველზე ბევრად უფრო დიდი და ისეთი ექსპონატებით, რომლებიც ნაწილობრივ ბოლო დროს იქნა ამოთხრილი.

3,500 კვ.მ მოზაიკით, რომელიც 10,700 კვ.მ გამოფენის სივრცეში და 32,754 კვ.მ საერთო შიდა სივრცეშია წარმოდგენილი, მუზეუმი ითვლება მსოფლიოში ყველაზე დიდ მოზაიკურ მუზეუმად. 

მუზეუმმა გარკვეული ზიანი მიიღო 2023 წელს მომხდარი თურქეთ-სირიის მიწისძვრისგან.

## კოლექცია
ჰათაის აქვს მოზაიკების მდიდარი კოლექცია, რომელიც მიეკუთვნება ელინისტურ და რომაულ ეპოქას II და III საუკუნეებში. ისინი ნაპოვნია ძველ ქალაქებში: დაფნე, სელევკია პიერია (სამანდაღ), ანტიოქია და თარსუსი. 

მოზაიკებზე გამოსახული ყველაზე ცნობილი ფიგურებია: მთვრალი დიონისე, ორფევსი, მოცეკვავეები, მიტოვებული არიადნე დეფნედან (იაქტო). სვეტის კაპიტელები, საკურთხეველი, საკულტო გამოსახულება, ბარელიეფი, ფრესკა და ქანდაკებები მიეკუთვნება ხეთებიდან რომაულ პერიოდამდე. ისინი ნაპოვნია ამიკის ვაკეზე მდებარე კურგანებში ჩატარებული გათხრებისას. მუზეუმში არსებული ნამუშევრები განლაგებულია იმის მიხედვით, სად იქნენ ნაპოვნი.

გათხრები ჩატარებულია კურგანებში, ტელებში და ნანგრევებში, როგორიცაა გუნეიდე, დეჰეპი, ჩათალჰოიუქი, ტაინატი, ალ მინა, აჩ-ანა, დეფნე-ჰარბიე და ა.შ. კოლექცია ასევე მოიცავს ანთაქიიდან და მისი მიმდებარე რეგიონებიდან მოძიებულ ნივთებს.

მუზეუმის კოლექცია ასევე მოიცავს ნივთებს, რომლებიც ასახავს რეგიონის ხელოვნებასა და კულტურას პალეოლითის ხანიდან დღემდე. ნივთები გამოფენილია კედლის ნიშებში. ოთახის სხვა კედლებთან არის ვიტრინები, რომლებშიც გამოფენილია იშვიათი მონეტების კოლექცია ქრონოლოგიური თანმიმდევრობით. მუზეუმის ბაღში გამოფენილია რომაული პერიოდის სარკოფაგები, სამშენებლო ქვები და წყლის ჭურჭელი. 1999 წელს გერმანელმა არქეოლოგმა იუთა მეიშნერმა მიიღო ნებართვა ჰათაის არქეოლოგიური მუზეუმიდან ბერძნული და რომაული ქანდაკებების შესასწავლად და გასაცნობად. 2012 წლის დასაწყისში მუზეუმის კოლექციის ნაწილი დიგიტალიზდა მუზეუმში ვიზიტორთა რიცხვის გაზრდის ძალისხმევის ფარგლებში.

## რესტავრაცია
2014-2015 წლებში მიმდინარე რესტავრაცია შეჩერდა მას შემდეგ, რაც რამდენიმე მნიშვნელოვანი ნამუშევარი დაზიანდა და ადგილობრივმა მედიამ საზოგადოების ყურადღება მიაპყრო ამ საკითხზე.

## იხილეთ აგრეთვე
*ანტიოქია

## რესურსები ინტერნეტში
*Hatay Archeology Museum website (Turkish and English language versions available), working as of 2023
*Not the museum site itself, but decent information in 2020
*Over 670 pictures of exhibits

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის მუზეუმები
კატეგორია:1948 წელს დაარსებული მუზეუმები
Euro Neuro

**„Euro Neuro“** არის მონტენეგროელი მომღერლის,  რემბო ამადეუსის სიმღერა. სიმღერა შეირჩა 2012 წლის ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე მონტენეგროს წარსადგენად; ეს სიმღერა კონკურსზე პირველ ნახევარფინალში შესრულდა და ფინალში ვერ გავიდა. „Euro Neuro“-ს ტექსტი ძირითადად ინგლისურენოვანია, ზოგიერთი ფრაზა კი მონტენეგრულ და გერმანულ ენებზეა.

კატეგორია:ევროვიზიის სიმღერები
კატეგორია:2012 წლის სინგლები
პლეოქროიზმი

**პლეოქროიზმი** არის ოპტიკური ფენომენი, რომლის დროსაც ნივთიერებას სხვადასხვა კუთხით დაკვირვებისას სხვადასხვა ფერი აქვს, განსაკუთრებით პოლარიზებული სინათლის ქვეშ. 

## სქოლიო 
კატეგორია:მინერალოგია
კატეგორია:ოპტიკური ილუზიები
ლუციუს ლუსციუს ოკრეა

**ლუციუს ლუსციუს ოკრეა** იყო I საუკუნის რომაელი სენატორი. ის იყო კონსული 77 /78 წელს.  ოკრეა ძირითადად წარწერებიდან არის ცნობილი.

ოკრეა 73/74 წელს იმპერატორებმა ვესპასიანემ და მისმა ვაჟმა ტიტუსმა წელს *პატრიციებს შორის* აირჩიეს; უეჭველად, ოთხი იმპერატორის წელს მისი მხარდაჭერისთვის ჯილდოდ.  მიუხედავად იმისა, რომ პატრიციების ორდენის წევრობა პირს საშუალებას აძლევდა გამოეტოვებინა კონსულობის მისაღწევად საჭირო რამდენიმე ეტაპი, ცნობილია, რომ იგი ლიკიისა და პამფილიის სახელმწიფო პროვინციის გუბერნატორი იყო ხანგრძლივი ვადით, 74/75 წლიდან 75/76 წლამდე.  კონსულად მუშაობის შემდეგ ოკრეა 90/91 წლებში აზიის პროკონსულ-გუბერნატორი იყო, რაც წარმატებული სენატორული კარიერის მწვერვალად ითვლება.  ამ მოვლენების შემდეგ მისი ცხოვრება უცნობია.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ლუსია (გვარი)
ნარლიქუიუს მუზეუმი

ნარლიქუიუს მოზაიკის მუზეუმი () — პატარა მუზეუმი ნარლიქუიუში, თურქეთში, რომელიც მოიცავს რომაული აბანოს ნაშთებს მოზაიკური ფილების იატაკით. მოზაიკა გამოსახავს ქარიტებს.

## მდებარეობა
ნარლიკუიუ არის ქალაქი სილიფკეს ილჩეში (რაიონი) მერსინის პროვინციაში. ნარლიქუიუ მდებარეობს სილიფკედან 20 კილომეტრის (12 მილის) და მერსინიდან 65 კილომეტრის (40 მილის) დაშორებით. ის მდებარეობს პატარა ხმელთაშუაზღვისპირა ყურეში, რომელსაც მტკნარი წყალი კვებავს. მუზეუმი დაცული ტერიტორიაა და მდებარეობს რესტორნების უკან.

## ისტორია
რომის იმპერიის დროს ნარლიქუიუს *პორტო კალამიე* ეწოდებოდა. ახ. წ. IV საუკუნეში, პოიმენიოსმა, ახლომდებარე კორიკუსის (თანამედროვე კიზკალესი) რომაელმა გუბერნატორმა, დაუკვეთა აბანოების კომპლექსი პორტო კალამიეში. აბანოს წყლის წყარო იყო მიწისქვეშა ნაკადი ღრმულიდან სახელად ჯენეთი, რომელიც მდებარეობს ტავრის მთებში, პორტო კალამიედან 1.1 კილომეტრის (0.68 მილის) ჩრდილო-დასავლეთით. აბანო შემორჩა და 1976 წელს აშენდა 65.28 მ² (702.7 კვ. ფუტი) შენობა აბანოს განსათავსებლად. შენობა ახლა კულტურის სამინისტროს ზედამხედველობის ქვეშ მუშაობს, როგორც უფასო მუზეუმი.

## მოზაიკა
აბანოს შესასვლელზე წარწერა ბრძანებს:

წარწერის ავტორი უცნობია.

ნახსენები იმპერატორები ალბათ იყვნენ არკადიუსი (378-408) და ჰონორიუსი (384-423). წმინდა კუნძულები არის  მარმარილოს ზღვის  პრინცის კუნძულები (ადალარი).

აბანოს იატაკი მოზაიკაა. მოზაიკა გამოსახავს ქარიტებს - აგლაიას, ევფროსინეს და თალიას, ასევე რამდენიმე პატრიჯს და მტრედს. მოზაიკის ადგილობრივი სახელწოდებაა Üç Güzeller (ქართულად: „სამი ლამაზმანი“). მოზაიკა მიუთითებს აფროდიტეს ნათლისღების მითოლოგიურ ისტორიაზე.

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის მუზეუმები
კატეგორია:1976 წელს დაარსებული მუზეუმები
ნათანზი

**ნათანზი** () — ქალაქი ირანში, ნათანზის შაჰრესტანის ცენტრალურ რაიონში, ისპაჰანის ოსტანი, რომელიც წარმოადგენს როგორც ოლქის, ასევე რაიონის დედაქალაქს.  მდებარეობს ქაშანიდან 70 კილომეტრში სამხრეთ-აღმოსავლეთით.

## დემოგრაფია
2006 წლის ეროვნული აღწერის დროს ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 12 060 ადამიანს, რომლებიც ცხოვრობდა 3 411 ოჯახში. 2011 წლის შემდეგმა აღწერამ დაითვალა 12 281 ადამიანი და 3 829 ოჯახი. 2016 წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 14 122 ადამიანს 4 564 ოჯახში.

## გეოგრაფია
ნათანზი მდებარეობს ისპაჰანიდან 120 კმ-ზე ჩრდილო-აღმოსავლეთით და ირანის მთავარ ჩრდილოეთ-სამხრეთის გზაზე. მისი სიმაღლე ზღვის დონიდან 1666 მეტრია. თეირანსა და ნათანზს შორის მანძილი 326 კმ-ია და მანქანით დაახლოებით 4 საათი სჭირდება. კარკასის მთების ქედი (კუჰ-ე კარკასი) (რაც ნიშნავს „სვავების მთას“), 3 899 მეტრის სიმაღლეზე მდებარეობს ქალაქთან ახლოს.

## კლიმატი
ქალაქის საშუალო ტემპერატურა არის 15,5 °C და საშუალო წლიური ნალექი 195 მმ-ია.

## ბირთვული ობიექტი
2002 წელს ირანის წინააღმდეგობის ეროვნულმა საბჭომ გაამხილა ნათანზში ურანის გამდიდრების გამოუცხადებელი ობიექტის არსებობა, რამაც გამოიწვია შეშფოთება ირანის ბირთვული პროგრამის შესახებ. 

ნათანზის ბირთვული ობიექტი ირანის ბირთვული პროგრამის ნაწილია. იგი მდებარეობს ქალაქიდან დაახლოებით 33 კმ ჩრდილო-დასავლეთითმთავარი გზის მახლობლად და ზოგადად აღიარებულია, როგორც ირანის ცენტრალური ობიექტი ურანის გამდიდრების საქმეში, სადაც ამჟამად ფუნქციონირებს 19 000-ზე მეტი გაზური ცენტრიფუგა და მათი თითქმის ნახევარი იკვებება ურანის ჰექსაფლუორიდით.

### 2025
„როიტერის“ ცნობით, 2025 წლის ივნისში ირანზე თავდასხმის დროს ამ ტერიტორიაზე აფეთქებები მოხდა.

2025 წლის 22 ივნისის ღამე აშშ-მა დაბომბა ნათანზის ბირთვული ობიექტი.

## რესურსები ინტერნეტში
* Institute for Science and International Security 
* Stanford University entry on Natanz
* Entry on Natanz, globalsecurity.org
* The Sheikh Abdolsamad Mosque in Natanz Iran, persiancarpetguide.com
* Natanz County, natanz.org 
* Natanz News 

## სქოლიო
კატეგორია:ირანის ქალაქები
კატეგორია:ირანის ბირთვული პროგრამა
ქაჰრამანმარაშის განთავისუფლების მუზეუმი

**ქაჰრამანმარაშის განთავისუფლების მუზეუმი** () — მინიატურული ფიგურების მუზეუმი 
ქაჰრამანმარაში, თურქეთი.

## მდებარეობა და ისტორია
მუზეუმი მდებარეობს ქაჰრამანმარაშის ციხეში კოორდინატებზე 37°35′12″ჩ.გ. 36°55′33″ა.გ. ეს არის ერთსართულიანი შენობა. ის აშენდა ქაჰრამანმარაშის მეტროპოლიტენური მუნიციპალიტეტის მიერ და მომსახურების დაწყება მოხდა 2013 წლის 10 თებერვალს.

## მუზეუმის თემატიკა
პირველი მსოფლიო ომში ოსმალეთის იმპერიის დამარცხების შემდეგ, ოსმალური არმია განიარაღდა მუდროსის ზავის შესაბამისად. მიუხედავად იმისა, რომ ოსმალეთის იმპერია დათანხმდა უზარმაზარი ტერიტორიების მიცემაზე, მათ შორისა ახლანდელი სირია და ერაყი, მოკავშირეებმა შემდგომ შეინარჩუნეს კონტროლის უფლება ოსმალეთის იმპერიისგან დარჩენილი ტერიტორიაზე, კერძოდ თურქეთ. 1919 წლის 22 თებერვალს ქაჰრამანმარაში ოკუპირებული იქნა ბრიტანული არმიის ძალების მიერ. თუმცა, ბრიტანულმა მხარემ ქალაქი ფრანგულ არმიას გადასცა 1919 წლის 29 ოქტომბერს. ფრანგული ჯარების ნაწილი შედგებოდა ფრანგული უცხოური ლეგიონისგან, რომელიც ადგილობრივი სომხებისგან იყო შედგენილი. 31 ოქტომბერს სომეხი ლეგიონერების ჯგუფმა ქალთა ჰამამის (საზოგადოებრივი აბანაო) წინ სკანდალი დაიწყო, ცდილობდნენ ქალის ჩადრის ჩამოგლეჯვას. ლეგიონერებსა და თურქებს შორის ჩხუბის შედეგად რამდენიმე თურქი და სომეხი მოკლეს. რძეზე მყიდველი სუთჩუ იმამი ცნობილია როგორც პირველი, ვინც ცეცხლი გახსნა. ის ახლა ითვლება ქაჰრამანმარაშის წინააღმდეგობის ერთ-ერთ სიმბოლოდ. 26 ნოემბერს ფრანგმა მეთაურმა ჩამოწია ოსმალური დროშა, რომელიც ჯერ კიდევ ღია იყო ციხეზე და ამ მოვლენამ სამოქალაქო დაპირისპირება გამოიწვია. დაპირისპირებამ 22-დღიანი ბრძოლა გამოიწვია ფრანგულ არმიასა და თურქ ნაციონალისტებს შორის 1920 წლის 21 იანვრიდან 12 თებერვლამდე, რომელიც თურქული მხარის გამარჯვებით დასრულდა.

## გამოფენა
მიუხედავად იმისა, რომ მუზეუმის თემატიკა ისტორიაა, არც ერთი ისტორიული არტეფაქტი არ არის გამოფენილი. მუზეუმი ფაქტობრივად არის სახლების, ადამიანების და ა.შ. მინიატურული მოდელების გამოფენა, რომლებიც სიმბოლოსფეროდ წარმოაჩენენ ქაჰრამანმარაშის განთავისუფლებას 1919-1920 წლებში.

მუზეუმის დარბაზი კვადრატული ფორმისაა და კედლის გასწვრივ დაახლოებით ათი თანმიმდევრული სცენაა, თითოეული სცენა ამ ეპიზოდის სხვადასხვა მოვლენას ასახავს. პირველი სცენა ბრიტანული ჯარების ჩამოსვლას ასახავს, ხოლო ბოლო სცენა ფრანგული ჯარების გასვლის შემდეგ ზეიმს აჩვენებს.

## მუზეუმის სცენები

File:Kahramanmaraş Libaration Museum 1.jpg|ბრიტანული ჯარების ჩამოსვლა
File:Kahramanmaraş Libaration Museum 2.jpg|ფრანგული ჯარების ჩამოსვლა
File:Kahramanmaraş Libaration Museum 3.jpg|ნაციონალისტების შეკრება
File:Kahramanmaraş Libaration Museum 4.jpg|გამარჯვების შემდეგი ზეიმი

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის მუზეუმები
კატეგორია:2013 წელს დაარსებული მუზეუმები
გაზიანთეფის არქეოლოგიური მუზეუმი

**გაზიანთეფის არქეოლოგიური მუზეუმი** () — არქეოლოგიური მუზეუმი, რომელიც მდებარეობს გაზიანთეფის ქალაქში, თურქეთი. იგი რამდენიმე წლის განმავლობაში ინახავდა მოზაიკების კოლექციას, რომელთა უმეტესობა ამოთხრილი იყო ძველი რომაული ქალაქის ზეუგმას ნაშთებიდან. ახლა ეს მოზაიკები ახალ მუზეუმში - ზეუგმას მოზაიკების მუზეუმშია განთავსებული. ექსპოზიციების განახლების შემდეგ მუზეუმი ახლა ინახავს რეგიონში აღმოჩენილი ნაშთების შესანიშნავ კოლექციას. ექსპონატებში შედის პალეოლითის ხანის არტეფაქტების კოლექცია; ბრინჯაოს ხანის ნეკროპოლისის ნივთები; ხეთური, სპარსული, რომაული, ელინისტური და კომაგენეს ხელოვნების ნაწარმოებები და მინაწარმოები; ოსმალური და ისლამური მონეტები და მედალიონები; ასევე მამონტის ჩონჩხი. მუზეუმს დართული აქვს ბაღი, რომელშიც განთავსებულია ქვის არტეფაქტების შერჩეული კოლექცია, მათ შორის წარმართული საფლავის ქვები ზეუგმადან, ქრისტიანული საფლავის ქვები და ხეთური ქანდაკებები.

მუზეუმი თავის ამჟამინდელ სახეში 2005 წლიდან არსებობს, როდესაც იგი მნიშვნელოვნად გაფართოვდა ახლად აღმოჩენილი ზეუგმას მოზაიკების განსათავსებლად.

File:Gaziantep Archaeological Museum 0380.jpg|გაზიანტეპის არქეოლოგიური მუზეუმი ხეთური სტელა
File:Gaziantep Archaeological Museum 0382.jpg|გაზიანტეპის არქეოლოგიური მუზეუმი არამეული ბანკეტი
File:Gaziantep Archaeological Museum 6914.jpg|გაზიანტეპის არქეოლოგიური მუზეუმის საფლავის რეპლიკა
File:Gaziantep Archaeological Museum 0258.jpg|გაზიანტეპის არქეოლოგიური მუზეუმი პალმირას ტიპის საფლავის ფიგურა
File:Gaziantep Archaeological Museum 0257.jpg|გაზიანთეფის არქეოლოგიური მუზეუმი პალმირას ტიპის საფლავის ფიგურა
File:Gaziantep Archaeological Museum 0256.jpg|გაზიანტეპის არქეოლოგიური მუზეუმი პალმირას ტიპის საფლავის ფიგურა

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის მუზეუმები
კატეგორია:2005 წელს დაარსებული მუზეუმები
ზია გოქალფის მუზეუმი

**ზია გოქალფის მუზეუმი** () — სახლ-მუზეუმი, რომელიც ეძღვნება ზია გოქალფს მდებარეობს დიარბაქირში, თურქეთში.

მუზეუმი მდებარეობს დიარბაქირის ისტორიულ სურის რაიონში. ის ახლოს არის დიდი მეჩეთისა და ჯაჰით სითქი თარანჯის მუზეუმთან.

ზია გოქალფი (1876–1924) იყო თურქული ნაციონალისტური მოძრაობის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი ინტელექტუალი და სპიკერი. მუზეუმის შენობა არის სახლი, სადაც ის დაიბადა და გაიზარდა. შენობა აშენდა 1808 წელს. 1953 წელს სახლი იყიდა კულტურის სამინისტრომ და სახლ-მუზეუმად გაიხსნა 1956 წლის 23 მარტს.

შენობას აქვს პირველი სართული და მეორე სართული. ბაზალტის ქვისგან აშენებული სახლი შედგება სამი ნაწილისგან ეზოს გარშემო. დიარბაქირის სხვა ისტორიული სახლებისგან განსხვავებით, სახლის აუზი მოთავსებულია აივანში და არა ეზოში.

## ხანძარი
2014 წლის 7 სექტემბერს ბრბოს ჯგუფი თავს დაესხა სახლს და სახლში არსებულ ავეჯს ცეცხლი წაუკიდა. ძვირფასი წიგნები და ავეჯი დაიწვა და მუზეუმი დროებით დაიხურა ვიზიტებისთვის. აიდინლიქის გაზეთის თანახმად, ნიღბებიანი ბრბო PKK-ს ორიენტირებული ჯგუფი იყო.

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის მუზეუმები
კატეგორია:1956 წელს დაარსებული მუზეუმები
ჯაჰიდ სითკი თარანჯის მუზეუმი

**ჯაჰიდ სითკი თარანჯის მუზეუმი** () — ისტორიული სახლი და მუზეუმი, რომელიც ეძღვნება ჯაჰით სითქი თარანჯს დიარბაქირში, თურქეთში.

მუზეუმი მდებარეობს დიარბაქირის ისტორიულ სურის რაიონში, დიდი მეჩეთის ახლოს.

მუზეუმის შენობა იყო სახლი, სადაც დაიბადა ჯაჰით სითქი თარანჯი (1910–1956), ცნობილი პოეტი. შენობა აშენდა 1733 წელს. ეს არის ორსართულიანი სახლი. სამშენებლო მასალაა ბაზალტის ქვა. შენობა შედგება ოთხი სიმეტრიული ნაწილისგან კვადრატული ეზოს გარშემო. ეს ნაწილები არის ტრადიციული საცხოვრებელი ოთახები სხვადასხვა სეზონებში: ჩრდილოეთი ზაფხულში, აღმოსავლეთი გაზაფხულზე, სამხრეთი ზამთარში და დასავლეთი შემოდგომაზე. შენობაში 14 ოთახია. ჯაჰით სითქი თარანჯი დაიბადა უდიდეს ოთახში, ე.წ. „ბაშოდაში“ (ქართულად: მთავარი ოთახი), ზაფხულის სექციაში.

1973 წელს სახლი იყიდა კულტურის სამინისტრომ და ვიზიტებისთვის გაიხსნა 1973 წლის 29 ოქტომბერს, რესპუბლიკის გამოცხადების 50-ე წლისთავზე. 2003 წელს ის აღდგა.

152 გამოფენილი ნივთი წარმოადგენს ჯაჰით სითქი თარანჯისა და მისი ოჯახის წევრების პირად ნივთებს.

## იხილეთ აგრეთვე
*ზია გოქალფის მუზეუმი, კიდევ ერთი ისტორიული სახლ-მუზეუმი, რომელიც ეძღვნება ზია გოქალპს, თურქული ნაციონალისტური მოძრაობის ლიდერს

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის მუზეუმები
კატეგორია:1973 წელს დაარსებული მუზეუმები
ჯინი (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი **ჯინი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* ჯინი — მაგარი სპირტიანი სასმელი,
* ჯინი — ზებუნებრივი არსებები პრეისლამურ არაბულ და მოგვიანებით ისლამურ მითოლოგიასა და თეოლოგიაში.

კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
სააპელაციო სასამართლო

**სააპელაციო სასამართლო** — სასამართლო ხელისუფლების ერთ-ერთი რგოლი, სადაც შეიძლება გასაჩივრებულ იქნეს რაიონული (საქალაქო) სასამართლოს გადაწყვეტილებები. სააპელაციო სასამართლო საჩივრებს განიხილავს კოლეგიურად, სამი მოსამართლის შემადგენლობით.

## ლიტერატურა 
* *ზურაბიშვილი, დ.*, *გობრონიძე გ.*, სამოქალაქო განათლების ლექსიკონი, საიას იურიდ. განათლ. ხელშეწყობის ფონდი, თბ., 2011. ISBN 978-9941-0-3354-4.

კატეგორია:სასამართლოები
სახელმწიფო საიდუმლოება

**სახელმწიფო საიდუმლოება**  — კანონმდებლობით გასაიდუმლოებული ინფორმაცია.

საქართველოში სახელმწიფო საიდუმლოს განეკუთვნება ინფორმაცია,რომელიც მოიცავს სახელმწიფო საიდუმლოების შემცველ ცნობებს თავდაცვის, ეკონომიკის, საგარეო ურთიერთობის, სახელმწიფო უშიშროების და მართლწესრიგის დაცვის სფეროში,რომელთა გამჟღავნებას ან დაკარგვას შეუძლია,ზიანი მიაყენოს საქართველოს სუვერენიტეტს,კონსტიტუციურ წყობილებას,პოლიტიკურ და ეკონომიკურ ინტერესებს.

## ლიტერატურა 
* *ზურაბიშვილი, დ.*, *გობრონიძე გ.*, სამოქალაქო განათლების ლექსიკონი, საიას იურიდ. განათლ. ხელშეწყობის ფონდი, თბ., 2011. ISBN 978-9941-0-3354-4.

კატეგორია:ეროვნული უსაფრთხოება
საგამოძიებო კომისია

**საგამოძიებო კომისია** — საკანონმდებლო წარმომადგენლობით ორგანოში (პარლამენტში) შექმნილი კომისია, რომელიც იქმნება განსაზღვრული ვადით და აქვს კონკრეტული ფაქტების გამოძების უფლებამოსილება. პარლამენტის საგამოძიებო კომისიას არ აქვს ის უფლებები, რაც პროკურატურას და შინაგან საქმეთა სამინისტროს, მაგრამ კანონმდებლობის მიხედვით, მას შეუძლია განსახილველ საკითხზე მოწმეების დაკითხვა და ყველა სამთავრობო სტრუქტურის წარმომადგენელი ვალდებულია, წარდგეს კომისიის წინაშე მისი გამოძახების შემთხვევაში.

საგამოძიებო კომისიის დასკვნას არ გააჩნია პირდაპირი იურიდიული ძალა და მას მხოლოდ სარეკომენდაციო ხასიათი აქვს, მაგრამ, ამ დასკვნის მიხედვით, პარლამენტს შეუძლია გარკვეული გადაწყვეტილების მიღება, ხოლო პროკურატურას — სისხლის სამართლის საქმის აღძვრა.

## ლიტერატურა 
* *ზურაბიშვილი, დ.*, *გობრონიძე გ.*, სამოქალაქო განათლების ლექსიკონი, საიას იურიდ. განათლ. ხელშეწყობის ფონდი, თბ., 2011. ISBN 978-9941-0-3354-4.

კატეგორია:მთავრობა
სამომხმარებლო კალათა

**სამომხმარებლო კალათა** — საქონლისა და მომსახურების სია, რომელსაც შეიძენს საშუალო სტატისტიკური მომხმარებელი და შესაბამის ტარიფებს. მინიმალური სამომხმარებლო კალათა (სასურსათო კალათა) იმ პროდუქტების ჩამონათვალია, რომელიც ადამიანმა არსებობისთვის ყოველდღიურად უნდა მიიღოს. 

საქართველოს შემთხვევაში, სამომხმარებლო კალათა ითვალისწინებს 282 დასახელების საქონელსა და მომსახურებაზე სამომხმარებლო ფასებსა და ტარიფებს. 

## ლიტერატურა 
* *ზურაბიშვილი, დ.*, *გობრონიძე გ.*, სამოქალაქო განათლების ლექსიკონი, საიას იურიდ. განათლ. ხელშეწყობის ფონდი, თბ., 2011. ISBN 978-9941-0-3354-4.

კატეგორია:ფინანსური ბაზრები
ჩხრეკა

**ჩხრეკა** — სისხლის სამართლის პროცესში საგამოძიებო ქმედება, რომელიც ტარდება იმ იარაღის, საგნის აღმოსაჩენად და ამოსაღებად, რასაც დანაშაულის კვალი ატყვია, ასევე, დანაშაულის გზით მოპოვებული ნივთის, ფასეულობის, სხვა საგნისა და დოკუმენტის აღმოსაჩენად, რომლებიც საჭიროა საქმის გარემოებათა გასარკვევად, აგრეთვე, ძებნილი პირირისა და გვამის აღმოსაჩენად.

საქართველოს კანონმდებლობით, ჩხრეკა უნდა ტარდებოდეს მოსამართლის ბრძანებით, რომელიც გაიცემა მომკვლევის, გამომძიებლის, პროკურორის შუამდგომლობის საფუძველზე. ჩხრეკა ტარდება დამსწრეთა, ხოლო საჭიროების შემთვევაში სპეციალისტის მონაწილეობით. ჩხრეკის შესახებ დგება ოქმი კანონით დადგენილი წესით.

## ლიტერატურა 
* *ზურაბიშვილი, დ.*, *გობრონიძე გ.*, სამოქალაქო განათლების ლექსიკონი, საიას იურიდ. განათლ. ხელშეწყობის ფონდი, თბ., 2011. ISBN 978-9941-0-3354-4.

კატეგორია:სამართლებრივი პროცედურა
განათლების სისტემა

**განათლების სისტემა** — სასწავლო და აღმზრდელობითი ინსტიტუციების (ბაგა-ბაღები,სკოლები, უმაღლესი და პროპესიული სასწავლებლები) ერთობლიობა. განათლების სისტემა მოიცავს სკოლამდელ, ზოგად, პროფესიულ და უმაღლეს განათლებას. განათლების სისტემა აქვს როგორს სასწავლო (ცოდნისა და უნარ-ჩვევების შეძენისა და გადაცემის), ისე აღმზრდელობითი ფუნქცია. 

ის ძირითადად ეხება ბაგა-ბაღებს და სკოლებს, სადაც ხდება უფროსი თაობის კონტაქტი ბავშვებთან. აქედან გამომდინარე, განათლების სისტემა წარმოადგენს უაღრესად რთულ ინსტიტუციურ მთლიანობას, სადაც მჭიდროდაა ერთმანეთთან დაკავშირებული ტრადიცია და ნოვაცია, მეცნიერება და კულტურა, პოლიტიკა და ეკონომიკა. განათლების სისტემის გამართული და ეფექტიანი ფუნქციონირება დიდწილად განაპირობებს ამა თუ იმ ქვეყნის ცხოვრების დონეს.

## ლიტერატურა 
* *ზურაბიშვილი, დ.*, *გობრონიძე გ.*, სამოქალაქო განათლების ლექსიკონი, საიას იურიდ. განათლ. ხელშეწყობის ფონდი, თბ., 2011. ISBN 978-9941-0-3354-4.

კატეგორია:საზოგადოებრივი სისტემები
ჩრდილოვანი ეკონომიკა

**ჩრდილოვანი ეკონომიკა** — ეკონომიკის ის ნაწილი, რომელიც მოქმედებს კანონის დარღვევით, ვერ აღირიცხება სახელმწიფო მართვის ორგანოების მიერ და არ გადაიხდება სახელმწიფო გადასახადები. ჩრდილოვან ეკონომიკას უდიდესი დანაკარგები მოაქვს ქვეყნისათვის, რაც, პირველ რიგში, აისახება შემოსავლების მეტად უთანაბრო განაწილებაში. მისი არსებობა ასევე იწვევს ეკონომიკური არაეფექტურობის ზრდას, სახელმწიფო შემოსავლების შემცირებას გადასახადებისაგან თავის არიდების გამო და სახელმწიფო უწყებებში კორუფციის სტიმულირებას.

## ლიტერატურა 
* *ზურაბიშვილი, დ.*, *გობრონიძე გ.*, სამოქალაქო განათლების ლექსიკონი, საიას იურიდ. განათლ. ხელშეწყობის ფონდი, თბ., 2011. ISBN 978-9941-0-3354-4.

კატეგორია:არაფორმალური ეკონომიკა
ჩრდილოვანი კაბინეტი

**ჩრდილოვანი კაბინეტი** — ოპოზიციური პარტიის მიერ გამოცხადებული მთავრობის კაბინეტი, რომლის წევრები დაიკავებენ აღნიშნულ თანამდებობებს ხელისუფლებაში მოსვლის შემდეგ. ჩრდილოვანი კაბინეტის ქონა ხელს უწყობს ამომრჩეველს, შეექმნას ნათელი სურათი, თუ ვინ დაიკავებს მინისტრების და სხვა საპასუხისმგებლო პოსტებს ამა თუ იმ პარტიის არჩევნებში გამარჯვების შემდეგ. ეს მეთოდი განსაკუთრებით წარმატებით გამოიყენება დიდ ბრიტანეთში.

## ლიტერატურა
*ზურაბიშვილი, დ., გობრონიძე გ., სამოქალაქო განათლების ლექსიკონი, საიას იურიდ. განათლ. ხელშეწყობის ფონდი, თბ., 2011. ISBN 978-9941-0-3354-4.

კატეგორია:უესტმინსტერის სისტემა
საერთაშორისო ჰუმანიტარული სამართალი

**საერთაშორისო ჰუმანიტარული სამართალი** — საერთაშორისო სამართლებრივი ნორმებისა და პრინციპების ერთობლიობა, რომელიც არეგულირებს ომის (როგორც შიდა ასევე საერთაშორისო) წარმოების წესებს, განსაზღვრავს ომის მსხვერპლთა დაცვის ნორმებს. ომის წარმოების წესები პირველად 1864 წელს წითელი ჯვრის ინიციატივით შეიქმნა. იურიდიული ფორმა კი მიიღო მას შემდეგ, რაც შედგა შეთანხმება მრავალმხრივი საერთაშორისო ომის წარმოების წესებზე. 

ჰუმანიტარული სამართლის საფუძველია ჟენევაში 1864, 1906, 1929 და 1949 წლებში დადებული მრავალმხრივი საერთაშორისო შეთანხმებები, აგრეთვე ჟენევის მე-4 კონვენციის თანდართული 1977 წლის ორი დამატებითი პროტოკოლი, ასევე გაეროს რეზოლუციები და სხვა დოკუმენტები.

## ლიტერატურა 
* *ზურაბიშვილი, დ.*, *გობრონიძე გ.*, სამოქალაქო განათლების ლექსიკონი, საიას იურიდ. განათლ. ხელშეწყობის ფონდი, თბ., 2011. ISBN 978-9941-0-3354-4.

კატეგორია:საერთაშორისო სამართალი
კატეგორია:ადამიანის უფლებები
შეწყალება

**შეწყალება** — სამართლებრივი აქტი, რომლითაც მსჯავრდებული შეიძლება გათავისუფლდეს სასჯელის მოხდისაგან. შეწყალების შედეგად, შესაძლებელია ასევე სასჯელის შემცირება ან უფრო მსუბუქი სასჯელით შეცვლა. 

საქართველოს კანონმდებლობით , შეწყალებას ინდივიდუალურად ახორციელებს საქართველოს პრეზიდენტი. შეწყალების აქტით, შესაძლოა სასჯელმოხდილს მოეხსნას ნასამართლეობა.

## ლიტერატურა 
* *ზურაბიშვილი, დ.*, *გობრონიძე გ.*, სამოქალაქო განათლების ლექსიკონი, საიას იურიდ. განათლ. ხელშეწყობის ფონდი, თბ., 2011. ISBN 978-9941-0-3354-4.

კატეგორია:სამართლებრივი ტერმინოლოგია
სასამართლო პრეცედენტი

**სასამართლო პრეცედენტი** — სასამართლოს გადაწყვეტილება, რომელიც შეგვიძლია მაგალითად გამოვიყენოთ მომავალში მსგავსი ხასიათის გადაწყვეტის დროს.

იმ ქვეყნებში, სადაც სასამართლო პრეცედენტის მნიშვნელობა განსაკუთრებით დიდია, სასამართლო პრაქტიკა სწორედ ასეთი სახის პრეცედენტებზეა აგებული (ინგლისი, აშშ), მაგრამ იმ ქვეყნებშიც გამოიიყენება, სადაც სასამართლო გადაწყვეტილებები არ არის ძირითადად დაფუძნებული ამ პრეცედენტებზე. 

## ლიტერატურა 
* *ზურაბიშვილი, დ.*, *გობრონიძე გ.*, სამოქალაქო განათლების ლექსიკონი, საიას იურიდ. განათლ. ხელშეწყობის ფონდი, თბ., 2011. ISBN 978-9941-0-3354-4.

კატეგორია:ლათინური იურიდიული ტერმინოლოგია
ცხოვრების დონე

**ცხოვრების დონე** — სოციალ-ეკონომიკური კატეგორია, რომელიც ადამიანთა მატერიალური და კულტურული მოთხოვნილებების დაკმაყოფილების ხარისხს აჩვენებს. საზოგადოებრივი კეთილდღეობის უზრუნველყოფის დონეს აღნიშნავს და ცხოვრების წესის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან პირობას წარმოადგენს. 

ცხოვრების დონის დინამიკა მის წესსა და განვითარებაზე ახდენს გავლენას. ასევე, განსაზღვრავს ადამიანის კეთილდღეობის ხარისხს. ცხოვრების დონის მაჩვენებელია: შრომის ანაზღაურების რაოდენობა, შემოსავალი, ინდივიდის ან ოჯახის რეალური კეთილდღეობისა და მომსახურების მოცულობა, სასურსათო და სამრეწველო საქონლის მოხმარების დონე, სამუშაო და თავისუფალი დროის ხანგრძლივობა, საცხოვრებელი პირობები, განათლების, ჯანმრთელობის დაცვის, კულტურის დონე და სხვა.

ცხოვრების დონე მოიცავს, აგრეთვე, საყოფაცხოვრებო, ქცევის, მოხმარების კულტურას, საზოგადოებრივ წესრიგს და ა.შ.

## ლიტერატურა 
* *ზურაბიშვილი, დ.*, *გობრონიძე გ.*, სამოქალაქო განათლების ლექსიკონი, საიას იურიდ. განათლ. ხელშეწყობის ფონდი, თბ., 2011. ISBN 978-9941-0-3354-4.

კატეგორია:ცხოვრების ხარისხი
პროკურატურა

**პროკურატურა** — სისხლის  სამართლებრივი დევნისა და გამოძიების მწარმოებელი სახელმწიფო სტრუქტურა. გამოდის სახელმწიფო ბრალმდებლად სასამართლოში. კერძოდ, სისხლის სამართლის საქმის განხილვაში მონაწილეობს, როგორც მხარე და მხარს უჭერს სახელმწიფო ბრალდებას.

საქართველოში პროკურატურის მუშაობას უძღვება გენერალური პროკურორი, რომელსაც სიითი შემადგენლობის უმრავლესობით 5 წლის ვადით ირჩევს პარლამენტი. ქვემდგომ პროკურორებს თანამდებობაზე თავად გენერალური პროკურორი ნიშნავს.

## ლიტერატურა 
* *ზურაბიშვილი, დ.*, *გობრონიძე გ.*, სამოქალაქო განათლების ლექსიკონი, საიას იურიდ. განათლ. ხელშეწყობის ფონდი, თბ., 2011. ISBN 978-9941-0-3354-4.

კატეგორია:მთავრობა
ენერგეტიკული პოლიტიკა

**ენერგეტიკული პოლიტიკა** — ქვეყნის მიერ ენერგეტიკულ სექტორში გატარებული სახელმწიფო პოლიტიკა. იგულისხმება სახელმწიფოს მიერ განხორციელებული ქმედებები ელექტრიენერგიის, ალტერნატიული (ქარისა და მზის) ენერგიის, ნავთობის ადა ბუნებრივი აირის მოპოვების, იმპორტისა და ექსპორტის სფეროში.

საქართველოს ენერგეტიკულ სექტორში გატარებული პოლიტიკის უმთავრესი ამოცანაა ქვეყანაში არსებული ენერგორესურსების მაქსიმალური ათვისებით, ასევე, სხვადასხვა წყაროდან იმპორტირებული ენერგომატარებლების მეშვეობით, მრეწველობის დარგებისა და მოსახლეობის საყოფაცხოვეებო-კომუნალური მოთხოვნების დაკმაყოფილება, ენერგეტიკული სექტორის ეკონომიკური დამოუკიდებლობისა და მდგრადობის მიღწევა.

## ლიტერატურა 
* *ზურაბიშვილი, დ.*, *გობრონიძე გ.*, სამოქალაქო განათლების ლექსიკონი, საიას იურიდ. განათლ. ხელშეწყობის ფონდი, თბ., 2011. ISBN 978-9941-0-3354-4.

კატეგორია:ენერგეტიკა
უმუშევრობა

**უმუშევრობა** — მდგომარეობა,როდესაც შრომის უნარის მქონე ადამიანებს არ შეუძლიათ დასაქმება და სამუშაოს შოვნა სტრუქტურულ, პოლიტიკურ ან სოციალურ მიზეზთა გამო.

უმუშევრობის გარკვეული დონის არსებობა გარდაუვალია რეალურ ეკონომიკაში.

უმუშევრობის ნორმალურ დონეს განსაზღვრავს ოფიციალურად რეგისტრირებულ უმუშევართა ხვედრითი წონა შრომისუნარიანი ასაკის მქონე მოსახლეობის საერთო რაოდენობაში. თუმცა, ეს მაჩვენებელი არ იძლევა სრულ სურათს ამ სფეროში შექმნილ ვითარებაზე. არსებული მდგომარეობის სწორად შეფასებისათვის აუცილებელია   არა მხოლოდ უმუშევართა რაოდენობის, არამედ მათი უმუშევრობის პერიოდის ხანგრძლივობის ცოდნა.

## ლიტერატურა 
* *ზურაბიშვილი, დ.*, *გობრონიძე გ.*, სამოქალაქო განათლების ლექსიკონი, საიას იურიდ. განათლ. ხელშეწყობის ფონდი, თბ., 2011. ISBN 978-9941-0-3354-4.

კატეგორია:ფინანსური პრობლემები
სმირნოვების მუზეუმი

**სმირნოვების მუზეუმი** – ხელოვნების მუზეუმი თბილისში. განთავსებულია არქიტექტორ ოტო სიმონსონის მიერ XIX საუკუნის 60-იან წლებში აგებულ იმპერატორის კარის ფრეილინა ალექსანდრა სმირნოვა-როსეტის (1809-1882 წწ.) შვილის სახლში. მისმა შთამომავალმა მიხეილ სმირნოვმა 1985 წელს საქართველოს საჩუქრად გადასცა სახლი და მის წინაპართა კუთვნილი საოჯახო რელიქვიები, რომელთა ბაზაზეც დაფუძნდა მუზეუმი.

## კოლექცია
ამჟამად მუზეუმში დაცულია: XVIII-XIX საუკუნეების ფერწერის (ფ. ვინტერჰალტერი, ი. აივაზოვსკი, ფ. კრიუგერი და სხვ.), სკულპტურის, ლითოგრაფიის, გამოყენებითი ხელოვნების ნიმუშები; XVIII-XX საუკუნეების დასაწყისის ევროპული და რუსული წარმოების ავეჯი, საოჯახო და პირადი მოხმარების საგნები, უნიკალური ბიბლიოთეკა, მდიდარი ფოტო და დოკუმენტური მასალა.

მუშაობს ყოველდღე, ორშაბათის გარდა, 11 სთ-დან – 18 სთ-მდე.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი
* სმირნოვების მუზეუმი
* სმირნოვების მუზეუმის ფეისბუკის გვერდი

კატეგორია:თბილისის მუზეუმები
კატეგორია:1985 წელს დაარსებული მუზეუმები
შინა პატიმრობა

**შინაპატიმრობა** — სადამსჯელო ღონისძიება, რომელიც გამოაქვს სასამართლოს და გულისხმობს მსჯავრდებულისთვის გადაადგილების თავისუფლების შეზღუდვას. შინაპატიმრობაში მყოფ პირს არ აქვს სახლიდან ან მითითებული დასახლებული პუნქტიდან გასვლის უფლება. ადამიანის უფლებათა საერთაშორისო სამართალი, გარკვეულ ვითარებაში, უშვებს გადაადგილების თავისუფლების ამგვარ შეზღუდვას.

## ლიტერატურა 
* *ზურაბიშვილი, დ.*, *გობრონიძე გ.*, სამოქალაქო განათლების ლექსიკონი, საიას იურიდ. განათლ. ხელშეწყობის ფონდი, თბ., 2011. ISBN 978-9941-0-3354-4.

კატეგორია:სასჯელები
ქილისის მუზეუმი

**ქილისის მუზეუმი** () — მუზეუმი ქილისში, თურქეთში

## მდებარეობა
მუზეუმი მდებარეობს ქილისში, რომელიც თურქეთის ერთ-ერთი ახალი პროვინციული ცენტრია. ის განთავსებულია ნემიკას ქუჩაზე.

## ისტორია
მუზეუმი განთავსებულია სასახლეში, რომელსაც ნეშეთ ეფენდის კონაღი ერქვა. სასახლე აშენდა 1927 წელს. 1979 წელს კულტურის სამინისტრომ შეიძინა შენობა. 1986-2008 წლებში ის იყო ქილისის საჯარო ბიბლიოთეკა. 2012 წლის 20 ივნისს გაიხსნა როგორც ქილისის მუზეუმი.

## გამოფენილი ნივთები
ქილისი მდებარეობს არქეოლოგიური აღმოჩენებით მდიდარ ტერიტორიაზე. განსაკუთრებით გორასამარხი სახელწოდებით ოილუმ ჰოიუკი, რომელიც ქილისის ცენტრიდან სულ 6 კილომეტრით (3.7 მილი) სამხრეთ-აღმოსავლეთით არის განთავსებული, არქეოლოგიური აღმოჩენების მნიშვნელოვანი წყაროა. მუზეუმის პირველი სართული არის არქეოლოგიის სექცია. პირველ ოთახში გამოფენილია პალეოლითური და ნეოლითური აღმოჩენები. მეორე ოთახი გამოყოფილია ადრეული ბრინჯაოს ხანისთვის, ხოლო მესამე ოთახი - ბრინჯაოს ხანის შუა პერიოდისთვის. გვიანი ბრინჯაოს ხანის, რკინის ხანის, ელინისტური, რომაული და ბიზანტიური ნივთები განთავსებულია მთავარ დარბაზში.

ზედა სართული არის ეთნოგრაფიის სექცია. ექვსი ოთახიდან ერთი ოთახი არის ქილისელი მოქალაქეების სასტუმრო ოთახი კლასიკური ავეჯითა და მანეკენებით, რომლებიც წარმოადგენენ სამ თაობას. ერთი ოთახი არის საძინებელი, ხოლო კიდევ ერთი - სამზარეულო სპილენძის ჭურჭლით.

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის მუზეუმები
კატეგორია:2012 წელს დაარსებული მუზეუმები