open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ვეჯინის კომპლექსი

**ვეჯინის კომპლექსი** — არქიტექტურული ძეგლი მდებარეობს სოფელ გლდანის დასავლეთით, ვეჯინის ხევში, გლდანი-თიანეთის გზიდან 1,5 კმ-ზე. თარიღდება VIII-IX საუკუნეებით.

## კომპლექსის აღწერა
კომპლექსში შედის ეკლესია, ეკლესიები — ნასაყდარი, წმინდა გიორგის ნიში და სამეურნეო დანიშნულების შენობათა ნაშთები. ყველა ნაგებობა რიყის ქვითა და ქვიშაქვით არის ნაგები. ვეჯინის კომპლექსი ძლიერ დაზიანებულია: კედლები და კამარა მხოლოდ ნასაყდარს აქვს შემორჩენილი; სასახლის, წმინდა გიორგის ნიშსა და ღვთისმშობლის ეკლესიებს სახურავი ჩანგრეულია და კედლების ფრაგმენტებიღაა შემორჩენილი. სხვა ნაგებობათა გეგმის გარჩევაც არ ხერხდება.

**სასახლე** (9,1X26 მ) დგას რიყის ქვით ამოყვანილ სუბსტრუქციაზე, რომელიც სამხრეთიდან ოთხი კონტრფორსითაა გამაგრებული. შესასვლელი ორია — აღმოსავლეთისა და დასავლეთის კედლები თითქმის მტელ სიმაღლეზეა შემორჩენილი, ჩრდილოეთისა 1 მ-ზე (ამ კედელში თიხის მილებია დატანებული), ხოლო სამხრეთის კედლისაგან შემორჩენილია დასავლეთის ნაწილი კუთხიანად და ერთი პილასტრის ფრაგმენტი (კედლის შუაში), რომელზეც ორნამენტული ჯვარია ამოკვეთილი. სასახლის სამხრეთ-აღმოსავლეთისა და სამხრეთ-დასავლეთის კუთხეებს მომრგვალებული კონტრფორსების ფორმა აქვს. შედარებით უკეთ დაცული აღმოსავლეთისა და დასავლეთის ფასადები დასრულებულია ფრონტონებით.

file:Vejini complex near Tbilisi (1).jpg
file:Vejini complex near Tbilisi (2).jpg
file:Vejini complex near Tbilisi.jpg

**ღვთისმშობლის ეკლესია** დგას სასახლის აღმოსავლეთით 20 მ-ში. ეკლესია დარბაზულია (8,48X5,47 მ), აქვს ორი შესასვლელი — დასავლეთის კედლის შუა ნაწილში და სამხრეი კედლის დასავლეთ ნაწილში. აფსიდში ერთი სწორკუთხა სარკმელია, ხოლო მის ორივე მხარეს — თითო სწორკუტხა ნიში. ერთი მთლიანი ქვისაგან გამოთლილი ტრაპეზის ქვის წინა მხარეს წრეში ჩასმული ე. წ. ბოლნური ჯვარია გამოსახული. სამხრეთის კედელში ერთი სარკმელია. დარბაზი ცილინდრული კამარით ყოფილა გადახურული.

file:Vejini church 2 near Tbilisi (20).jpg|ეკლესია აღდგენამდე
file:Vejini church 2 near Tbilisi (21).jpg|ეკლესია აღდგენამდე
file:Vejini church 2 near Tbilisi (1).jpg|აღდგენილი ეკლესია
file:Vejini church 2 near Tbilisi (2).jpg|აღდგენილი ეკლესია

**ნასაყდარი** დგას სასახლის აღმოსავლეთით 300 მ-ზე. ეკლესია დარბაზულია (8,6X5,4 მ). შესასვლელი სამხრეთიდამ აქვს. კარი გარედან თაღოვანია, შიგნიდან — სწორკუთხა. საკურთხევლში ერთი სარკმელია, რომლის ორივე მხარეს თითო სწორკუთხა ნიშია. ეკელსიის სამხრეთის კედელში ორი სარკმელია. დარბაზი გადახურულია ცილინდრული კამარით, რომელიც დაკიდულ პილასტრებზე დადგმულ საბჯენთაღს ეყრდნობა. სამხრეთ ფასადზე, კარის თავზე ორნამენტიანი სტელის ფრაგმენტია ჩასმული. სტელის ბაზისი იმავე ფასადის სარკმლის ქვემოთაა ჩატანებული კედელში. 

file:Vejini church 3 near Tbilisi (3).jpg|
file:Vejini church 3 near Tbilisi (1).jpg|
file:Vejini church 3 near Tbilisi (2).jpg|

**წმინდა გიორგის ნიში** დგას სასახლის დასავლეთის 300 მეტრზე. ეკლესია დარბაზულია (5,4X4,9 მ). შესასვლელი სამხრეთიდანაა. ნახევარწრიული აფსიდის სწორკუთხა სარკმლის ორივე მხარეს თითო სწორკუთხა ნიშია. სარკმლის ქვემოთ სწორკუთხა ტრაპეზის ქვა დგას.

file:Vejini church 1 near Tbilisi.jpg|ეკლესია აღდგენამდე
file:Vejini church 1 near Tbilisi (2).jpg|ეკლესია აღდგენამდე

## ლიტერატურა 
კატეგორია:მცხეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:მცხეთის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურული ძეგლები
კატეგორია:VIII საუკუნის ეკლესიები
აზოვის ვაჟთა გიმნაზია

**აზოვის ვაჟთა გიმნაზია** () — სკოლა ქალაქ აზოვში. იგი არის ორსართულიანი ისტორიული ნაგებობა ქალაქში, რომელსაც აქვს რუსეთის ფედერაციის ფედერალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი.

## ისტორია 
აზოვის ვაჟთა გიმნაზია დაარსდა 1877 წელს იმპერატორ ალექსანდრე II-ის ბრძანების შესაბამისად და თავდაპირველად ეწოდებოდა აზოვის ვაჟთა პროგიმნაზია. რევოლუციამდელ რუსეთში გიმნაზიები და პროგიმნაზიები ეწეოდნენ საშუალო განათლების სწავლებას. მოგვიანებით მათ ეწოდათ გიმნაზია. სასწავლო დაწესებულებებში სწავლობდნენ მოსწავლეები 8 წლის ასაკიდან 10 წლის ასაკამდე. გიმნაზიის მოსწავლეები სწავლობდნენ საღვთო სჯულს, ლიტერატურასა და რუსულ ენას, ლათინურ, ბერძნულ, ფრანგულ და გერმანულ ენებს, მათემატიკას, ფიზიკას, ისტორიას და სხვა საგნებს.

გიმნაზიის ფორმა შედგებოდა ლურჯი პერანგისაგან და შავი შარვლისაგან. პერანგზე და ქამრის ბალთაზე ამოტვიფრული იყო აზვის გიმნაზიის ინიციალები „АГ“.

XIX საუკუნის 90-იან წლებში აზოვში გაიხსნა ქალთა გიმნაზიაც, ამჟამად შენობაში, რომელშიც განთავსებული იყო ქალთა გიმნაზია, მდებარეობს პედაგოგიური კოლეჯი.

XX საუკუნის 20-იან წლებში ვაჟთა გიმნაზიას ეწოდა ერთიანი შრომის სკოლის I (დაწყებითი კლასები) და II (უფროსი კლასები) საფეხურები. სკოლაში დიდ ყურადღებას უთმობდნენ შრომით აღზრდას. დღიურები მათ არ ჰქონდათ, მათ მაგივრად ატარებდნენ შრომის წიგნაკებს. 1924 წელს სკოლას მიენიჭა ლენინის სახელი.

მეორე მსოფლიო ომამდე ეს იყო ერთადერთი სასწავლო დაწესებულება ქალაქში. მსოფლიო ომის პერიოდში სკოლაში განთავსებული იყო სამხედრო ჰოსპიტალი. მოსწავლეები დახმარებას უწევდნენ სანიტრებს და დაჭრილებისთვის მართავდნენ კონცერტს. ომის შემდეგაც გარკვეული პერიოდი სკოლა რჩებოდა ერთადერთ სასწავლო დაწესებულებად.

ამჟამად შენობაში განთავსებული აზოვის № 1 საშუალო სკოლა.

XX საუკუნის 70-80-იან წლებში სკოლაში გაიხსნა ლენინის სახელობის მუზეუმი. 2012 წელს სკოლამ მიიღო საგანმანათლებლო პროექტში „სკოლა ციფრულ საუკუნეში“  მონაწილეობის სერთიფიკატი.

## არქიტექტურა 
გიმნაზიის შენობა არის ქალაქის არქიტექტურის მარგალიტი. აგურის ორსართულიან ნაგებობას აქვს სწორედ ისეთი არქიტექტურა, რომელიც დამახასიათებელია რუსეთის იმპერიის სხვა ქალაქის გიმნაზიებისთვის. სკოლაში არის შიდა კიბე, დიდი ჰოლი და გრძელი დერეფნები.

## ლიტერატურა 
* Дик Н. Азовское просвещение. Как все начиналось. / Информационно-аналитический журнал «Современный журнал Азов», №3 (13), октябрь 2010.

## რესურსები ინტერნეტში
* Здание Мужской прогимназии
* Мой маленький Азов 
* Мужская гимназия. Сайт администрации Азова.
* История нашей школы. Школа №1 г. Азова.

## სქოლიო
კატეგორია:აზოვის შენობა-ნაგებობები
ისარი (სეზონი 2)

სატელევიზიო სერიალ „**ისრის**“ () მეორე სეზონის პრემიერა 2013 წლის 10 ოქტომბერს გაიმართა და 2013 წლის 14 მაისს დასრულდა. იგი შედგებოდა 23 ეპიზოდისგან.
## მსახიობები
*ქეთი ქესიდი
*სუზანა თომფსონი 
*დევიდ რემსი 
*სთივენ ამელი 
*პოლ ბლექთორნი 
*უილა ჰოლენდი
## აღწერა
სერიალი მოგვიყვება პლეიბოის და მილიარდერის ოლივერ კუინის ისტორიას, რომელიც გემის ჩაძირვის შედეგად 5 წელი გაატარა წყნარ ოკეანეში, მიტოვებულ კუნძულზე. 5 წლის შემდეგ ის ახერხებს სახლში დაბრუნებას, მაგრამ მშობლიური სტარლინგ სიტი შეცვლილია. ოლივერი ხდება "ისარი” და იბრძვის ბოროტებასთან, პარალელურად ის ცდილობს გადაარჩინოს სტარლინგ სიტი და დაუბრუნოს მას ყოფილი დიდება.
## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* 
* 

კატეგორია:2013 წლის ამერიკული სატელევიზიო სეზონები
კატეგორია:2014 წლის სატელევიზიო სეზონები
ორინოკოს აუზი

მინი|ორინოკოს აუზის რუკა
**ორინოკოს აუზი** — ორინოკოს და მისი შენაკაგების მიერ შექმნილი აუზი სამხრეთ ამერიკაში. ორონიკოს აუზი მოიცავს 990000 კმ²-ს, რითიც ის სამხრეთ ამერიკაში უდიდესია. აუზი ფარავს ვენესუელის უდიდეს და კოლუმბიის აღმოსავლეთ ნაწილს.

ორინოკო მსოფლიოს ერთ ერთი უდიდესი მდინარეა (2140 კმ. სიგრძეში და 30000 მ³/წმ.). მას ვენესუელისთვის უდიდესი ეკონომიკური და ისტორიული მნიშვნელობა აქვს. ის მის ბასეინთან მიმართებაში მსოფლიოში უდიდესი მდინარეა. 

## გეოგრაფია 
ორონიკოს აუზი მოიცას სამი ტიპის გეოგრაფიულ რელიეფს: მთიან მასივს, კაინოზოური ერის ტექტონიკურ ფილებს და მცენარეულით დაფარულ დაბლობს. სამივე ზონა გამოირჩევა თავის ბიოლოგიური თავისებურებებით. 

## ლიტერატურა 
* DE LEÓN, Rafael y RODRÍGUEZ DÍAZ, Alberto J. *El Orinoco aprovechado y recorrido*. Caracas: Ministerio de Obras Públicas y Corporación Venezolana de Guayana (M.O.P. - C.V.G.), 1976. Uncopyrighted edition.
* FERRARO, Carlos y LENTINO, Miguel. *Venezuela, paraíso de aves*. Caracas: Armitano Editores, 1992.
* GUMILLA, (Padre) Joseph. *El Orinoco ilustrado y defendido. Historia natural, civil y geográfica de este gran río y de sus caudalosas vertientes*. Escrito en 1731. Ediciones posteriores: 1745, 1791 y 1882. Versión francesa, 1758. Caracas: Academia Nacional de la Historia, Fuentes para la Historia Colonial de Venezuela, Nº 68, 1963.
* GUMILLA, José. *Tribus indígenas del Orinoco*. Caracas: Instituto Nacional de Cooperación Educativa (I.N.C.E.), 1968.
* NOVOA, Daniel y RAMOS, Freddy. *Las pesquerías comerciales del río Orinoco*. Caracas: Corporación Venezolana de Guayana – División de Desarrollo Agrícola. Editora Venegráfica, C.A, 1978. Talleres de Gráficas Los Palos Grandes, C.A., 1972.
* REPÚBLICA DE VENEZUELA. *Mediciones en ríos grandes*. Caracas: Ministerio de Obras Públicas, 1972.
* RODRÍGUEZ DÍAZ, Alberto J. *Desarrollo del eje de navegación Orinoco-Apure-Arauca*. Informe preliminar, vol. I. Caracas: MARNR (Ministerio del Ambiente y de los Recursos Naturales Renovables), 1980, 219 p., con bibliografía, más 46 p. (Anexos).
* RODRÍGUEZ DÍAZ, Alberto J. *Fronteras de Venezuela*. Caracas: 1995.
* VARESCHI, Volkmar. *Orinoco arriba*. Caracas: Ediciones Lectura, 1959.

## სქოლიო 
კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის გეოლოგია
კატეგორია:კოლომბიის გეოგრაფია
კატეგორია:ვენესუელის გეოგრაფია
არლის რესტორნის ინტერიერი

**არლის რესტორნის ინტერიერი** — ნიდერლანდელი პოსტიმპრესიონისტი მხატვრის, ვინსენტ ვან გოგის ნახატი, შესრულებული ზეთის საღებავებით ტილოზე, არლში 1888 წლის აგვისტოს მიწურულს.

ნახატის დათარიღება დიდ სიძნელეს წარმოადგენდა, უპირველეს ყოვლისა იმიტომ, რომ ის ვან გოგის არც ერთ წერილში არაა ნახსენები. პიერ ლეპროჰონმა ის 1888 წლით დაათარიღა, ეს არის პერიოდი, როდესაც ვან გოგმა მზესუმზირების სერია შექმნა, და ეს სავსებით მისაღებიც იყო. ამ პროცესშ მონაწილეობას მიიღო იან ჰულსკერმაც, ვინსენტის მოსწავლემ. ამ თემატიკაზე ვინსენტმა რამდენიმე ნამუშევარი შექმნა, მათგან ერთ-ერთია *კარელის რესტორნის ინტერიერი არლში*, დიდი ხნის მანძილზე მიიჩნეოდა, რომ ნახატი დახატული იყო კარელის რესტორანში, თუმცაღა იაკობ ბაარტ დე ლა ფაილეს თქმით ნახატი შესრულებულია პატარა კაფეში ყვითელ სახლთან ახლოს.

## სქოლიო
კატეგორია:ვინსენტ ვან გოგის ნახატები
კატეგორია:1888 წლის ნახატები
კატეგორია:ნახატები ანბანის მიხედვით
ლენოვო

**Lenovo Group Ltd.** ან **Lenovo PC International**, უფრო მეტად ცნობილი, როგორც **Lenovo** —  ჩინურ-ამერიკული მრავალტექნოლოგიური კომპანია, რომლის სათავო ოფისი მდებარეობს პეკინში, ჩინეთი. კომპანია ძირითადად ამზადებს ჭკვიან ტელევიზორებს, კომპიუტერებს, სმარტფონებს და IT ტექნოლოგიებს. 2013 წლიდან Lenovo არის მსოფლიოს უმსხვილესი პერსონალური კომპიუტერების მწარმოებელი კომპანია. იგი ფუნქციონირებს 60-ზე მეტ ქვეყანაში და თავისი პროდუქცია გაყიდული აქვს 160-ზე მეტ ქვეყანაში. ძირითადი კაპიტალი აქვს პეკინში, შენჭენში, შანხაიში, უხანში და იამატოში (იაპონია).

ლენოვო დაარსდა 1984 წელს პეკინში, როგორც **Legend**, ხოლო 1988 წელს გაფართოვდა ჰონგ-კონგში. 2005 წელს ლენოვომ შეიძინა IBM-ის პერსონალური კომპიუტერების ბიზნესი და 2014 წელს დათანხმდა Intel-ის ბიზნესის წარმოებაზე. კომპანია სმარტფონების ბაზარზე 2012 წელს შემოვიდა და 2014 წლისთვის ჩინეთის მთავარი სმარტფონების ყველაზე დიდი გამყიდველი იყო.

## სქოლიო 
კატეგორია:1984 წელს დაარსებული ჩინური კომპანიები
კატეგორია:ამერიკული ბრენდები
კატეგორია:ჩინური ბრენდები
იაკობ ბაარტ დე ლა ფაილე

**იაკობ ბაარტ დე ლა ფაილე** (; დ. 1 ივნისი, 1886, ლეუვარდენი — გ. 7 აგვისტო, 1959) —  ვინსენტ ვან გოგის პირველი კატალოგის შემდგენელი. კატალოგი გამოქვეყნდა 1928 წელს, ხოლო 1970 წელს მოხდა მისი განახლება და ხელმეორედ გამოქვეყნება. ეს იყო ვან გოგის ნამუშევრების ბოლო კატალოგი.

ორიგინალური კატალოგის გამოქვეყნებისთანავე დე ლა ფაილემ ბერლინის ხელოვნების დილერ ოტო ვაკერთან დაკავშირებულ თაღლითურ სკანდალში გაეხვია. დე ლა ფაილეს ჰქონდა დამოწმებული ნამდვილობის მოწმობა 30 ნამუშევარზე, თუმცა მოგვიანებით გაირკვა, რომ ყველა ყალბი იყო.

## ნაშრომები 
* J.-B. de La Faille: ''L'Epoque française de Van Gogh'', MM. Bernheim-Jeune, éditeurs d'art, Paris ("acheve d'imprimer le 25 aout 1927")
* J.-B. de la Faille: ''L'Œuvre de Vincent van Gogh*, catalogue raisonné, ouvrage accompagné de la reproduction de plus de 1.600 tableaux, dessins, aquarelles et gravures du Maître. 6 vols. Les Éditions G. van Oest, Paris & Bruxelles, 1928
:მეორე გამოცემა, revising the catalogue of paintings only, Hyperion, Paris 1937 (comprising editions in English, French, and German)
:მესამე გამოცემა, edited since 1961 by a committee initially including J. G. van Gelder, W. Jos de Gruyter, A. M. Hammacher (chairman), Jan Hulsker and H. Gerson, in 1962 joined by Annet Tellegen-Hoogendoorn, later by Martha Op de Coul and, due to time passing, by others
* J.-B. de la Faille: *Les faux Van Gogh'', avec 176 reproductions. Les Éditions G. van Oest, Paris & Bruxelles, 1930

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული  1 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1886
კატეგორია:გარდაცვლილი 7 აგვისტო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1959
კატეგორია:ნიდერლანდელი სამართალმცოდნეები
კოპაძეები

**კოპაძეები** — ადრეფეოდალური პერიოდის ერთ-ერთი ქართული საგვარეულო. ჯაყელთა მარჯვენები და მედროშენი, დღეს დღეობით გავრცელებულია მესხეთში, იმერეთსა და ქართლში. წარჩინებული ფეოდალური საგვარეულოს წარმომადგენლები  მესხი კოპაძეები იყვნენ, რომლებიც ფლობდნენ ვრცელ მამულებს და სტრატეგიულად მნიშვნელოვან კოპის ციხეს. მესხეთის შტოს კოპაძეები დღეს ძირითადად განსახლებულები არიან დასავლეთ საქართველოს ტერიტორიაზე, უმეტესად იმერეთში. სახელწოდება. შეიცავს საკუთარ სახელს „კოპა“, შედარებითი ფორმაა „კოპალე“. ისტორიულ დოკუმენტებში დაცულია „კოპაძეთა მოსახსენიებელნი“. ამავე ძირისაა: კოპეიშვილი, კოპელაშვილი, კოპილაშვილი, კოპლატაძე.

## ისტორია 
კოპაძეებში არსებობს ორი ძირითადი შტო: ქართლის კოპაძეები-სოფ არაშენდა და მისი მიდამოების აზნაურები და ძირძველი და ყველაზე დიდებული შტო მესხეთის კოპაძეები, რომლებიც XIII საუკუნიდან გამოდიან პოლიტიკურ ასპარეზზე.

ქართლის კოპაძეები ძირითადად აზნაურის ტიტულს ატარებდნენ, ისინი ქართლ-კახეთის მეფეების ქვეშემრდომები იყვნენ. ეს შტო პოლიტიკურ ასპარეზზე შედარებით გვიან გამოდის ვიდრე მესხი კოპაძეები.

მესხი კოპაძეები XII საუკინიდან XVI საუკუნის ბოლოდე იყვნენ აქტიური პოლიტიკური პროცესების მონაწილეები. მათ ჰქონდათ დიდი მამულები ტაოში. ფლობდნენ სტრატეგიულად მნიშვნელოვან კოპის ციხეს. საკმაოდ დიდ ხანს ისინი იყვნენ სამცხის ათაბაგების ჯაყელების უახლოესი დასაყრდენები, ომში კი სამცხის არმიის მედროშეები „წინამავალნი“. სამცხის საათაბაგოს ოსმალეთთან საბოლოოდ მიერთების და ადგილმამულთა სანჯაყებად გადაქცევის შემდეგ მესხი კოპაძეები სამფლობელოებიდან აიყარდნენ. მათი დიდი ნაწილი იმერეთში გადასახლდა ძირითადად დღევანდელი სამტრედიის მუნიციპალიტეტში. მას შემდეგ ისინი იმერეთის მეფის კარზე მსახურობდნენ.

რაც შეეხება ქართლელ კოპაძეებს მათი წარჩნებული ნაწილის ძირითადი სამფლობელოები წვრილ გლეხობას და სოფლებს წარმოადგენდა  მესხი კოპაძეების შტოს დაკნინების შემდეგ გვარის წარმმართველ ძალად დღემდე რჩებიან ქართლის კოპაძეები.

დღეს საქართველოში ორი ათასზე მეტი კოპაძე ცხოვრობს, მათი უმრავლესობა აღმოსავლეთ საქართველოშია განსახლებული. მესხი კოპაძეების რიცხვი კი ხუთასამდე მერყეობს. ძირითადად განსახლებულები არიან: კასპის მუნიციპალიტეტში, ხაშურის მუნიციპალიტეტში, გორის მუნიციპალიტეტში, ქარელის მუნიციპალიტეტში, თბილისსა და ზესტაფონის მუნიციპალიტეტში.

## რესურსები ინტერნეტში
* კოპაძეები — ამბიონი
* კოპაძეების გვარის წარმომადგენელთა რაოდენობა რეგიონების მიხედვით

*
კატეგორია:საქართველოს ფეოდალური საგვარეულოები
მზის ჩასვლა მონმაჟურში

**მზის ჩასვლა მონმაჟურში** — ნიდერლანდელი პოსტიმპრესიონისტი მხატვრის, ვინსენტ ვან გოგის ნახატი, შესრულებული ზეთის საღებავებით ტილოზე, 1888 წლის 4 ივლისს, პრეიოდში, როდესაც მხატვარი არლში ცხოვრობდა. ნახატზე ასახულია მონმაჟურის მონასტრის მიმდებარე ტერიტორია, მისი ფონი., მას შემდეგ დიდი ხნის მანძილზე არ მოიპოვებოდა ინფორმაცია ნახატის მფლობელსა და ადგილმდებარეობაზე, ნახატი დაკარგულად მიიჩნიეს.

1908 წელს ნორვეგიელმა ინდუსტრიალისტმა, კრისტიან ნიკოლაიმ იპოვნა, ამოიცნო,

## ავთენტურობა
1990 წელს ნამუშევარი ვან გოგის მუზეუმის საკუთრებაში გადავიდა, მაგრამ ნამუშევრის ავთენტურობა არ იყო დამტკიცებული. იკვლევდნენ როგორცსაღებავს ისე ტილოს მასალასა და შესრულების სტილს. გამოკვლევებმა აჩვენა რომ ნამუშევარი ნახატების იმ სერიის იდენტურია, რომლებიც ვან გოგმა იმ პერიოდში შეასრულა,,

## სქოლიო
კატეგორია:ვინსენტ ვან გოგის ნახატები
კატეგორია:1888 წლის ნახატები
კატეგორია:ნახატები ანბანის მიხედვით
არლის ხედი პურის ყანიდან

**არლის ხედი პურის ყანიდან** — ნიდერლანდელი პოსტიმპრესიონისტი მხატვრის, ვინსენტ ვან გოგის ნახატი, შესრულებული ზეთს საღებავებით ტილოზე, 1888 წლის ივნისში, იმ ზაფხულს შესრულებულ პურის ყანის ნახატებთან ერთად. ამჟამად ინახება როდენის მუზეუმში, პარიზში.

## არლი
ვინსენტ ვან გოგი 35 წლის იყო როდესაც საცხოვრებლად სამხრეთ საფრანგეთში, არლში გადავიდა. აქ მან კარიერის მწვერვალს მიაღწია, შექმნა საუკეთესო და განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი ნამუშევრები. მისი ნახატები ასახავდა პირადი ცხოვრების განსხვავებულ ასპექტებს. ამ პერიოდის უმნიშვნელოვანესი ნახატების სერიაა მზესუმზირები, რომლებიც ყველაზე ცნობილია ვან გოგის ვან გოგის შემოქმედებაში. ის მუშაობდა ბიჯითად და ხორცს ასხამდა ახალ იდეებს. ეს პერიოდი ასევე ცნობილია როგორც ვან გოგის ცხოვრების ყველაზე ბედნიერი ნაწილი, როდესაც ის მიმნდობი მხიარული და გახსნილი იყო.

ამ პერიოდში მისი საქმიანობა წარმოადგენს იმპრესიონიზმის, ნეო-იმპრესიონიზმისა და იაპონური ხელოვნების გავლენის კულმინაციას, რამაც დაახლოებით ორ წელიწადსგასტანა. განვითარდა და ცვლილებები განიცადა მისმა სამხატვრო სტილმა, ფერთა პალიტრამ და ფუნჯის მოსმის პრინციპმა.

## პურის ყანები
ვან გოგი განსაკუთრებით დაინტერესებული იყო ბუნების ცვალებადობისა და გლეხების კავშირით, მასზე დაკვირვებით, თესვისა და მოსავლის მკის პროცესით. სწორედ ამ ჰარმონიულ კავშირზე ვან გოგი წერს:„მთესველი და პურის თავთავები იდგნენ უსასრულობისათვის, ცული კი როგორც სიკვდილის შეუცვლელი ნიშანი“. ვან გოგს განსაკუთრებით იტაცებდა მზის ჩასვლის პერიოდი, რომელიც სიკვდილისა და ხელახლა დაბადების სიმბოლო იყო მისთვის.

## მკის პროცესის ნახატები
ივნისის მეორე ნახევარში ვინსენტმა ათი ნამუშევარი შექმნა რომლებზეც მკაა ასახული, მან პურის ყანის ნახატების სერია შემდეგნაირად აღწერა:„...პეიზაჟები, ყვითელი, ძველი, ოქროსფერი, სწრაფი, სწრაფი, სწრაფი, ისეთივე სწრაფი როგორის მოსავლის ამღები გლეხი მოკაშკაშე მზის ქვეშ, კონცენტრირებული მხოლოდ მკაზე“.

## ნახატის აღწერა
არლის ხედი პურის ყანიდან ასახავს მკას. მიწაზე დალაგებულია აღებული მოსავალი. ნახატის შუაგულში ასახულია უშუალოდ მოსავლის აღების პროცესი, რომელსაც ორი გლეხი აწარმოებს. სტილი რომლითაც ნახატია შესრულებული დამახასიათებელია პურის ყანის ამსახველი სხვა ნახატებისთვისაც, ამ სტილით შეგვიძლია მოვახდინოთ ვინსენტის შემოქმედების ამ პერიოდის იდენტიფიცირებაც.

## სქოლიო
კატეგორია:1888 წლის ნახატები
კატეგორია:ნახატები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ვინსენტ ვან გოგის ნახატები
კაზაკ ბულანოვის წისქვილი

**კაზაკ ბულანოვის წისქვილი** () — სამრეწველო არქიტექტურის დღემდე შემონახული ნიმუში, მდებარეობს ქალაქ აზოვში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. აგებულია XX საუკუნის დასაწყისში.

## ისტორია 
წისქვილი ააგეს 1905 წელს გიმნაზიის ქუჩისა (ამჟამად მშვიდობის ქუჩა) და კირსანოვის შესახვევის (ამჟამად ზოია კოსმოდემიანსკაიას პროსპექტი) გადაკვეთაზე. პირველი ცნობები იმის შესახებ, რომ ეს კაზაკ ნ. ნ. ბულანოვის კუთვნილება იყო, მიეკუთვნება 1912 წელს. 1925 წელს წისქვილის ტერიტორიაზე ორთქლის მანქანის დამონტაჟების გამო ააგეს ერთსართულიანი შენობა. მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში ნაწილობრივ დაზიანდა და ჩამოიქცა. შენობის აღსადგენი სარესტავრაციო სამუშაოები დასრულდა 1952 წელს. ახალი წისქვილის შემადგენლობაში შედის სამი სხვადასხვა პერიოდის და სხვადასხვა ტიპის ნაგებობა. ნაგებობები აგებული იყო 1950-1980 წწ. წისქვილის კომპლექსის მთავარი რქიტექტურული ელემენტია თავად წისქვილი. წისქვილის შენობას დასავლეთ ფასადზე მშვიდობის ქუჩის მხრიდან ეკვრის ორსართულიანი აგურის შენობა. ჩრდილოეთის ფასადის მხარეს დგას რთული დაგეგმარების ერთსართულიანი სამანქანე დარბაზი. 

არქიტექტურული თვალსაზრისით წისქვილის ფასადი გაფორმებულია არქიტექტურული დეკორით, რომელიც განეკუთვნება ეკლექტიკის აგურის სტილის რაციონალურ მიმდინარეობას. 

2000 წელს როსტოვის ოლქის ადმინისტრაციის დადგენილების შესაბამისად ძეგლს მიანიჭეს რუსეთის ფედერაციის ადგილობრივი მნიშვნელობის ძეგლის სტატუსი და აიყვანეს სახელმწიფო დაცვის ქვეშ.

## რესურსები ინტერნეტში 
* კაზაკ ბულანოვის წისქვილი

## სქოლიო 
კატეგორია:როსტოვის ოლქის ღირსშესანიშნაობები
ლეა სედუ

**ლეა ელენ სედუ-ფორნიე დე კლოსონი** (, ცნობილი, როგორც **ლეა სედუ**, ; დ. 1 ივლისი, 1985) — ფრანგი მსახიობი.

მისი კარიერა დაიწყო 2007 წელს, ფილმით „უკანასკნელი მფლობელი“. მსახიობისთვის ასევე წარმატებული იყო ფილმი „ომში“ (2008). ფილმ „მშვენიერში“ შესრულებული როლისთვის მან კანის კინოფესტივალზე ტროპე შოპარის ჯილდო მოიპოვა. მსოფლიო პოპულარობა მოუტანა „ადელის ცხოვრებაში“ (2013) ლესბოსელი მოზარდის, ემას როლმა. აგრეთვე ითამაშა 2014 წლის ფილმში „მზეთუნახავი და ურჩხული“. 2015 წელს შეასრულა ბონდის გოგონას როლი ჯეიმზ ბონდის ფილმების მორიგ ნაწილში „სპექტრი“.

სედუ ერთ-ერთ ყველაზე წარმატებულ თანამედროვე ფრანგ მსახიობად ითვლება. მას სხვადასხვა საპრიზო კატეგორიებში 38 ნომინაცია, აქედან 14 გამარჯვება აქვს მოპოვებული.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
*

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1985
კატეგორია:დაბადებული 1 ივლისი
კატეგორია:ფრანგი მსახიობები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ესპანეთიდან ებრაელების განდევნა

**ესპანეთიდან ებრაელების განდევნის** ბრძანება (ალჰამბრის დეკრეტი) 1492 წელს ესპანეთის კათოლიკე მეფეებმა გამოსცეს. ოფიციალური მიზეზი ახალი ქრისტიანების იუდაიზერობისგან (ქრისტიანული მიმდევრობა, რომელიც მოსეს კანიონს აღიარებდა) დაცვა იყო. ებრაელების განდევნის და იუდაიზმის აკრძალვა დაკავშირებული იყო კასტილიისა და ლეონისა და არაგონის სამეფოებში ესპანური ინკვიზიციის ჩამოყალიბებასთან.

ისტორიკოსი ხულიო ვალდეონის მიხედვით იბერიის ნახევარკუნძულიდან ებრაელების განდევნა ესპანეთის ისტორიაში ყველაზე სადავო მიზეზით მოხდა. ისებ პერეზი პარალელეს ავლებს ესპანეთში ებრაელების დაახლოებით 1000 წლით ადრე მიმდინარე დევნაზე.

2015 წელს ესპანეთის პარლამენტმა მიიღო კანონი რომლის მიხედვითაც 1492 წელს გადასახლებული ებრაელების პირდაპირი შთამომავლები ესპანელებად აღიარეს. 

## ლიტერატურა 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:ანტისემიტიზმი
კატეგორია:ებრაელების ისტორია
კატეგორია:ესპანეთის ისტორია
აზოვის საგუშაგო კოშკები

**აზოვის საგუშაგო კოშკები** () — ორი თავდაცვითი ნაგებობა, რომლებიც ააგეს 1660-იან წლებში როსტოვის ოლქის ქალაქ აზოვის მახლობლად. 

## ისტორია 
1663 წელს აზოვის ციხესიმაგრიდან 3 ვერსის დაშორებით, მდინარე დონის ნაპირებზე, იმ ადგილზე სადაც მდინარე იყოფა ორ ტოტად, ოსმალებმა ააშენეს ორი საგუშაგო კოშკი: ვარდინ-ხულა და ჯან-ხულა, რომლებიც მოგვიანებით ცნობილი გახდნენ როგორც ნოვოსერგიევსკისა და ნიკონოვის კოშკები. კოშკები ერთმანეთს უკავშირდებოდნენ სამი რკინის ჯაჭვით.

1695 წელს ოსმალების მცდელობა დაეპყროთ აზოვი, უშედეგო აღმოჩნდა, მაგრამ ამ ლაშქრობის შედეგად დაიკავეს საგუშაგო კოშკები. ამის გამო დონელი კაზაკებისაგან შეარჩიეს მოხალისეები, რომელთაც იერიში უნდა მიეტანათ კოშკებზე. თითოეულ მოსახლეს პირობის მიხედვით აძლევდნენ 10 მანეთს. პირველი კოშკი აიღეს 14 ივლისს, მეორე 14-15 ივლისის ღამეს. კოშკებში აღმოაჩინეს თურქული ზარბაზნები. მოგვიანებით საგუშაგო კოშკები ისეთივე ცნობილები გახდნენ, როგორც ქალაქი ნოვოსერგიევსკი.

მდინარე დონის მარცხენა ნაპირზე, საგუშაგო კოშკების მახლობლად პეტრე I-ის ბრძანებით ააგეს მცირე ზომის ციხესიმაგრე. 1695 წელს, როდესაც ალყა მოხსნეს აზოვის ციხესიმაგრეს, საგუშაგო კოშკებში დარჩა მხოლოდ 3 000 შეიარაღებული მუშკეტერი. 1696 წლის გაზაფხულზე ნოვოსერგიევსკისა და  ნიკონოვის ციხესიმაგრეები გახდნენ რუსეთის იმპერიის სახმელეთო და საზღვაო ჯარის შეკრების ადგილი. მას შემდეგ რაც აზოვი გახდა საგუბერნიო ქალაქი საგუშაგო კოშკებმა დაკარგეს ისტორიული მნიშვნელობა. ამჟამად საგუშაგო კოშკების ადგილზე დგას მეტალის ორი მაღალი ძაბვის გადამცემი ბოძი, რომელიც აკავშირებს დონის ორივე მხარეს.

## სქოლიო 
კატეგორია:როსტოვის ოლქის ღირსშესანიშნაობები
ზამბახები (ვან გოგი)

**ზამბახები** — ერთ-ერთი იმ ნამუშევრების სერიიდან, რომელიც ნიდერლანდელმა პოსტიმპრესიონისტმა მხატვარმა ამ მცენარეს მიუძღვნა, სენ-პოლის თავშესაფარში, სენ-რემი-დე-პროვანსში, საფრანგეთში ყოფნისას, სიკვდილამდე ერთი წლით ადრე.

ვან გოგმა ზამბახების ხატვა თავშესაფარში მოხვედრიდან ერთ კვირაში დაიწყო, 1889 წელს, მუშაობდა საავადმყოფოს ბაღში. ამ ნამუშევრებში შესამჩნევია ის დაძაბულობა რომელიც ვინსენტის საბოლოო ნახატებს ახასიათებს. ვინსენტი ნამუშევარს შემდეგნაირად მოიხსენიებს: „ჩემი დაავადების ნათელი ორიენტირი“. რადგან ის გრძნობდა, რომ შეეძლო დაავადებისგან თავის დაღწევა იმ შემთხვევაში თუ ხატვას გააგრძელებდა.

ნამუშევარი დიდი ალბთობით შთაგონებულია უკიო-ესა და მისი თანამედროვე მხატვრების ნახატებით. მსგავსებები საკმაოდ მრავლადაა. იდენტურია გლუვი ფერების პალიტრა, რომელიც არა დამოკიდებული სინათლის გავრცელებაზე, ძლიერი მონასმები, უჩვეულო ჩარჩო და დახურული ხედების აღქმა.

ნამუშევარი ეკუთვნის სტილს, რომელიც არ ყოფილა იმხნად პოპულარული, ეს არ ყოფილა უცნობი ვან გოგის ძმის თეო ვან გოგისათვის რის გამოც მან ნამუშევარი დამოუკიდებლების სალონში გამოფინა 1889 წლის სექტემბერში, გამოფენაზე ასევე წარდგენილი იყო ვარსკვლავიანი ღამე რონის თავზე. თეო სწერდა თავის ძმას: „ის თვალს შორიდანვე გტაცებს. ზამბახები ულამაზესია, ჰაერითა და სიცოცხლით სავსე“.

## მფლობელები
პირვველი მფლობელი იყო ჯულიენ „პიერ“ ტანგი, საღებავებით მოვაჭრე, რომლის პორტრეტიც ვინსენტმა სამჯერ დახატა - მამილო ტანგის პორტრეტი. 1892 წელს ტანგიმ გაყიდა ზამბახები ხელოვნების კრიტიკოსსა და ანარქისტ ოქტავე მირბეაუზე, რომელიც მანამდე იყო ვან გოგის მომმარაგებელი. მირბეაუმ ნახატში 300 ფრანკი გადაიხადა.

1987 წელს ნამუშევარი ისტორიაში ყველაზე ძვირა გაიყიდა, დაამყარა რეკორდი, რომელიც ორ წელიწად ნახევარი არავის მოუხსნია. შემდეგ ის გაიყიდა $53.9 მილიონად ალან ბონდზე, თუმცაღა ბონდმა ტანხის სრულად დაფარვა ვერ მოახერხა. ზამბახები 1990 წელს შეიძინა გეტის მუზეუმმა ლოს ანჯელესში. 2012 წლის მონაცემებით ნამუშევარი მსოფლიოს 10 ყველაზე ძვირადღირებულ ნამუშევართა სიაში შედის.

## სქოლიო
კატეგორია:ვინსენტ ვან გოგის ნახატები
კატეგორია:1889 წლის ნახატები
კატეგორია:ნახატები ანბანის მიხედვით
სამშობლოსთვის დაღუპულთა მემორიალი (აზოვი)

**სამშობლოსთვის დაღუპულთა მემორიალი** () — მემორიალური კომპლექსი აზოვში, როსტოვის ოლქი რუსეთის ფედერაცია. გაიხსნა 1971 წლის 9 მაისს. მემორიალი არის გრანიტის ორი სტელა, რომლის წინ მარადიული ცეცხლი ანთია. 

## ისტორია 
მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში ქალაქ აზოვის სამხრეთ-დასავლეთ გარეუბანში, სასაფლაოსთან მდებარეობს ადგილი, სადაც დაკრძალეს საკონცენტრაციო ბანაკებში დაღუპული ადამიანები, აქვე  დაკრძალეს 1942 წელს აზოვის თავდაცვის დროს დაღუპული მეომრები, № 3207 ჰოსპიტალში ჭრილობებისაგან დაღუპული მეომრები, 44-ე არმიის დაღუპული მეომრები, 1943 წელს აზოვისა და აზოვისპირეთის გათავისუფლებს დროს დაღუპული მეომრები. ქალაქში თანდათანობით ჩამოყალიბდა ძმათა სასაფლაო. ომის შემდეგ აქ დადგეს ტიპური ძეგლი, რომელზეც გამოსახული იყო ჯარისკაცი დროშით ხელში. 

1969 წელს გადაწყვიტეს სამშობლოსათვის დაღუპულთა ძეგლის რეკონსტრუქცია და მემორიალური კომპლექსის შექმნა ახალ მოედანზე. „Ростовгражданпроект“-ის ინჟინრებმა გ. ივანოვმა და ნ. ხაზაგეროვამ  მოამზადეს მემორიალის პროექტი. 

გადაწყვიტეს აქვე გადაესვენებინათ მეომართა ცხედრები საძმო სასაფლაოდან საძო საფლავში. ძეგლში გააკეთეს ნიში, რომელშიც ჩადეს კაფსულები იმ მიწებიდან სადაც იბრძოდნენ ჯარისკაცები მეორე მსოფლიო ომის დროს.  ზოვში ჩაიტანეს მიწა სევასტოპოლიდან, ვოლგოგრადიდან, ნოვოროსიისკიდან, დონის როსტოვიდან, ნოვობატაისკიდან, პავლო-ოჩაკოვკიდან, აზოვის რაიონის ხუტორ ობუხოვკიდან, ჩრდილოეთი კავკასიიდან, სადაც 1942 წელს იბრძოდნენ აზოველი მეომრები ლ. ვ. კონდრატიევი და ა. პ. კირიჩენკო. 

სამშობლოსთვის დაღუპულთა მემორიალი გაიხსნა 1971 წლის 9 მაისს გამარჯვების ახალ მოედანზე. იგი წარმოადგენს ორ გრანიტის სტელას, რომლის ახლოსაც მუდმივად ანთია ცეცხლი. მოგვიანებით სტელას ოთხივე მხრიდან შემოაკრეს  1918-1920 და 1941-1945 წლების მეომრების ბარელიეფი. მუდმივი ცეცხლის ჩირაღდანი აანთეს ნოვოჩერკასკში, შემდეგ იგი ჯავშანმანქანით აზოვში გადაიტანა პოდპოლკოვნიკმა გ. კ. ვოლკოვმა.

1989 წელს მუდმივ ცეცხლთან დაკიდეს მემორიალური დაფა ტექსტით, რომელიც გვეუბნება, რომ მემორიალი ეძღვნება საკონცენტრაციო ბანაკებში დაღუპული ადამიანების, 1942 წელს აზოვის თავდაცვის დროს დაღუპული მეომრების, № 3207 ჰოსპიტალში ჭრილობებისაგან დაღუპული მეომრების, 44-ე არმიის დაღუპული მეომრების, 1943 წელს აზოვისა და აზოვისპირეთის გათავისუფლებს დროს დაღუპული მეომრების ხსოვნას. 

1983 წელს მიმდინარეობდა მემორიალის რეკონსტრუქცია, რომლის დროსაც სტელებზე თეთრი მარმარილოს მაგივრად გააკრეს წითელი-ყავისფერი გრანიტი. სტელაზე დააყენეს თეთრი თაბაშირის ბარელიეფი, ხოლო 1989 წელს დაკიდეს მემორიალური დაფა.

## ლიტერატურა
* Михайлушкин П., Мемориал Славы /П. Михайлушкин //Приазовье. – 1983. – 18 декабря.
* Федотова Т. Мемориал «Павшим за Родину» и площадь Победы в городе Азове /Т. Федотова //Азовская неделя. – 2010. – 6 мая. – С. 3.

## რესურსები ინტერნეტში
* Мемориал «Павшим за Родину»
* Описание Мемориал "Павшим за Родину" в Азове
* В Азове открыли обновленный обелиск ‘Павшим за Родину’

კატეგორია:როსტოვის ოლქის ღირსშესანიშნაობები
კატეგორია:როსტოვის ოლქის ძეგლები
ლაბირინთიტი

**ლაბირინთიტი** (< – ლაბირინთი, itis – ანთების აღმნიშვნელი ნაწილაკი) — ლაბირინთის ანთება. მიმდინარეობის მიხედვით ლაბირინთიტი შეიძლება იყოს მწვავე და ქრონიკული, ლოკალიზაციის მიხედვით — შემოფარგლული და გავრცობილი (დიფუზიური), ანთების ხასიათის მიხედვით — სერიოზული და ჩირქოვანი. ჩვეულებრივ ლაბირინთიტი შუა ყურის ანთების — ოტიტის (უმეტესად ქრონიკული) გართულებაა. ახასიათებს თავბრუ, გულისრევა, წონასწორობის დარღვევა, ნისტაგმი. არაჩირქოვანი (სერიოზული) ლაბირინთიტი სათანადო მკურნალობის შემდეგ გაივლის ხოლმე. ჩირქოვანი ლაბირინთიტის შედეგად ქვეითდება სმენა.
## მკურნალობა
ლაბირინთიტს მკურნალობენ ანტიბიოტიკებით ან შუა ყურში ჩირქოვანი კერის ქირურგიული მოცილებით.
## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
*ლაბირინთიტი www.higia.ge
* ლაბირინთიტი - MedGeo.Net
*ლაბირინთიტი mkurnali.ge 
* 

კატეგორია:ანთებები
ლამბლიოზი

**ლამბლიოზი** — საჭმლის მომნელებელ ორგანოთა დაავადება, რომელსაც იწვევს ლამბლია. ინფექციის წყაროა დაავადებული ან პარაზიტმატარებელი ადამიანი. დასნებოვნება ხდება ლამბალიებით დაბინძურებული საკვების ან წყლის ორგანიზმში მოხვედრის შედეგად. გავრცელებულია მთელ მსოფლიოში. ვითარდება თანდათანობით, ახასიათებს კუჭნაწლავის ტრაქტის ფუნქციის მოშლა. დიაგნოზი ისმება ნაღველსა და განავალში ლამბალიების აღმოჩენის შედეგად.
## მკურნალობა
ლამბალიოზს მკურნალობენ დიეტით ან მედიკამენტებით (ფურაზოლიდონი, ამინოქინოლი).
## პროფილაქტიკა
*წლის გაუსნებოვნება
*საკვები პროდუქტების დაცვა ლამბალიებით გაბინძურებისგან
* პირადი ჰიგიენის დაცვა
* დაავადების კერის დეზინფექცია
## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
*ლამბალიოზი www.mkurnali.ge
*Giardiasis Fact Sheet 

კატეგორია:ზოონოზები
აკარი (რიუ-გრანდი-დუ-ნორტი)

**აკარი** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 270 მეტრზე. მიეკუთვნება ცენტრალური პოტიგუარის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სერიდო-ორიენტალის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 11 035 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 18.14 კმ²-ზე. ფართობი 608 466 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* რიუ-გრანდი-დუ-ნორტი
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
**ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი*
**ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი*, ზოგადი სტატისტიკა

კატეგორია:რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის მუნიციპალიტეტები
არლელი ქალი

**არლელი ქალი** — ნიდერლანდელი პოსტიმპრესიონისტი მხატვრის, ვინსენტ ვან გოგის ნახატი, აგრეთვე ცნობილი როგორც *მადამ გინუქსის პორტრეტი*, ერთ-ერთი იმ ექვსი მსგავსი პორტრეტიდან რომელიც ვინსენტმა 1888 წლის ნოემბერში არლში და სენ რემიში დახატა.

*მარი ჯულიანი*, პორტრეტზე გამოსახული ქალბატონი დაიბადა 8 ივნისს, არლში, 1848 წელს და გარდაიცვალა 1911 წლის 2 აგვისტოს, 1886 წელს ის დაქორწინდა *ჯოზეფ მიშელ ჟინოზე* და მასთან ერთად დააარსა კაფე *დე ლა გერი*, ლამარტინის 30 ნომერში, რომლის ხშირი სტუმარიც ვან გოგი 1888 წლიდან ხდება. ვან გოგის ცნობილი ყვითელი სახლიც სწორედ ამ კაფის მახლობლად მდებარეობდა. სწორედ ამ კაფის ტერასაა გამოსახული ნახატზე *კაფის ტერასა ღამით*.

ვან გოგისა და კაფის მფლობელთა ურთიერთობას ოფიციალური სახე ჰქონდა მაგრამ ეს გოგენის არლში ჩასვლამ შეცვალა. მან შეძლო ის რომ 40 წილს ქალბატონი საკუთარი პორტრეტის დახატვაზე დათანხმდა. ამის შემდეგ ვან გოგმა და გოგენმა არლელი ქალის ნახატთა მთელი სერია შექმნეს. ვან გოგმა ამ სერიას *ერთ საათში შესრულებული* უწოდა.

## 1888 წლის ნოემბრის ვერსია
ნამუშევრებიდან პირველი ვერსია ამჟამად ორსეის მუზეუმში, პარიზში ინახება. ცნობილია რომ ამ ნამუშევრებზე მუშაობას ერთი და იგივე მასალაზე ვან გოგი და გოგენი ერთდროულად შეუდგნენ არლში, 1888 წლის ნოემბერსა და დეკემბერში.

ფაილი:LArlesienneWithBooks.jpg|''L'Arlésienne*: მადამ ჟინუ წიგნიტ.ზეთი, ტილო, 91.5 x 73.7 სმ. მეტროპოლიტენ მუზეუმი, ნიუ-იორკი.

ვან გოგს ამას გარდა მადამ ჟინუს კიდევ რამდენიმე ნახატი აქვს შესრულებული, სადაც ქალბატონს წიგნები და ქოლგა უჭირავს.

## 1890 წლის თებერვლის ვერსია
სენ რემის თავშესაფარში ყოფნისას ვინსენტმა მადამ ჟინუს, არლელი ქალის კიდევ 5 პორტრეტი დახატა, რომელიც განსხვავდება 1888 წელს გოგენთან ერთად შესრულებული ნამუშევრებისაგან, ამათგან ერთი ვინსენტმა ძმას, თეო ვან გოგს, ერთი გოგენს, ერთი კი თავად ქალბატონ ჟინუს გაუგზავნა. ნამუშევრების ნაწილი ამჟამად შენახულია კროლერ-მიულერის მუზეუმში. ცნობილია რომ ვან გოგი ნახატების ახალი სერიის დახატვას 1890 წლის თებერვალში შეუდგა,  როდესაც მისი ავადმყოფობა განსაკუთრებით მძინე სტადიაში იყო. გოგენი წერდა რომ ნახატების ეს სერია განსაკუთრებით მშვენიერია, რომ მასში რაღაც განსხვავებული დაინახა, და საკუთარ ნამუშევრებზე მეტადაც კი მოეწონა.

1890 წლის 5 ივნისს საკუთარი დისადმი მიწერილ წერილში ვან გოგი პორტრეტის ხატვის მისეულ ფილოსოფიას ამჟღავნებს: „მე მიყვარს პორტრეტების შექმნა, რომლებიც აპოკალიფსის ტოლფასი იქნება ხალხისათვის, ერთი სიტყვით არ მსურს რეალისტური ნახატის შექმნა, მსურს კარგად გადმოვცე ჩემი შთაბეჭდილება და გრძნობა, გამოვიყენო თანამედროვე ცოდნა, გამოცდილება, ფერების შერწყმა და შევქმნა ღირებული პერსონაჟი... არლელი ქალის ზედმეტად უფერულია“.

## რესურსები ინტერნეტში
* BBC news story of May 2006 auction
* *Van Gogh, paintings and drawings: a special loan exhibition'', a fully digitized exhibition catalog from The Metropolitan Museum of Art Libraries, which contains material on this painting (see index)

## სქოლიო
კატეგორია:ვინსენტ ვან გოგის ნახატები
კატეგორია:1888 წლის ნახატები
მარკ სტარზი (საფეხბურთო კლუბი)

**„მარკ სტარზი“** — საქართველოს საფეხბურთო კლუბი ქალაქ თბილისიდან. დაარსდა 2012 წელს.

## ისტორია
კლუბი დაარსდა 2012 წელს, ყოფილი ნიგერიელი ფეხბურთელის, კელვინ ოტუსის მიერ. სწორედ ის იმყოფება კლუბის ამჟამინდელი მფლობელი და პრეზიდენტი. ერთ-ერთ ინტერვიუში ოტუსმა განაცხადა, რომ მას სურს „მარკ სტარზი“ აქციოს ქვეყნის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებულ გუნდად, რომელიც ქართველ გულშემატკივრებს ევროტურნირებზე ასპარეზობით გაახარებს. 2015-2016 წლების სეზონში „მარკ სტარზმა“ ჩემპიონატი პირველ ადგილზე დაასრულა, რის შედეგადაც მეორე ლიგიდან პირველში აღზევდა, თუმცა შემდგომი წელი გუნდისთვის წარუმატებელი გამოდგა, „მარკ სტარზმა“ მხოლოდ ერთი თამაში მოიგო და შედეგად ისევ მეორე ლიგაში დაბრუნდა.

2018 წლის სეზონი გუნდისთვის ძალიან ცუდი გამოდგა. სეზონის განმავლობაში კლუბმა ორი მწვრთნელი გამოიცვალა საბოლოოდ კი გუნდი ლიგა 3-დან რეგიონულ ლიგაში დაქვეითდა, ამის შემდეგ გუნდმა დიდი ფინანსური კრიზისი განიცადა.

2019 წელი „მარკ სტარსის“ არსებობისთვის უკანასკნელი გამოდგა და გუნდი ჩემპიონატის დასრულებამდე 8 ტურით ადრე მოხსნეს გათამაშებიდან დაგროვილი დავალიანების გამო.  

## მთავარი მწვრთნელები : 
## მიღწევები 
### საქართველო 
* **მეორე ლიგა (ცენტრალური ზონა)**
** გამარჯვებული (1): 2015–16 
* რამაზ შენგელიას სახელობის თასი         
* გამარჯვებული 2012–2013 
* ფინალისტი: 2014–2015

## იხილეთ აგრეთვე
* საქართველოს საფეხბურთო კლუბების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* [კლუბის ოფიციალური Facebook(https://ka.wikipedia.org/wiki/Facebook) გვერდი]
* საქართველოს ფეხბურთის ფედერაციის ოფიციალურ საიტზე
* გაზეთ „ლელოს“ ოფიციალურ საიტზე

## სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს საფეხბურთო კლუბები
აზოვის სამხედრო ფლოტილიის მეზღვაურთა ძეგლი

**აზოვის სამხედრო ფლოტილიის მეზღვაურთა ძეგლი** () — ერთ-ერთი მონუმენტი ქალაქ აზოვში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. ძეგლი აღმართეს 1975 წლის მაისში სამდინარო სადგურთან. წარმოადგენს რუსეთის ფედერაციის რეგიონალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლს. 

## ისტორია 
აზოვის სამხედრო ფლოტილიის მეზღვაურთა ძეგლი მდებარეობს ისტორიული ქალაქ აზოვის ცენტრალურ რაიონში, მდინარე დონის ნაპირზე სამდინარო სადგურთან ახლოს. ძეგლი წარმოდგენილია კატერის სახით, რომელიც დგას კვარცხლბეკზე. ძეგლი აღმართეს 1975 წელს სახალხო დეპუტატთა საბჭოს ქალაქის აღმასრულებელი კომიტეტის გადაწყვეტილების შესაბამისად. 

მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში 680 დღის განმავლობაში ქალაქი აზოვი გერმანული ოკუპაციის ქვეშ იყო. 1941 წლის ოქტომბრიდან 1942 წლის ივლისამდე აზოვში იმყოფებოდა აზოვის სამხედრო ფლოტილიის დონის დანაყოფი. დანაყოფი იცავდა  დონის შესართავსა და ტაგანროგის ყურეს. დონის დანაყოფის შემადგენლობაში იყო ჯავშანმატარებელი № 10 „За Родину“, მდინარის კანონერების ნავები, საპატრულო კატარღების დივიზია, სანაპირო ბატარეა  № 661, 40-ე საარტილერიო დივიზია. აზოვის სამხედრო ფლოტილიის მეზღვაურებს შორის იყო საბჭოთა კავშირის გმირი ცეზარ კუნიკოვი. 

აზოვის სამხედრო ფლოტილიის მეომრებმა 1943 წლის 30 აგვისტოს ტაგანროგის რაიონში გადასხეს საზღვაო დესანტი. მეზღვაურები თავიანთი მოქმედებებით მონაწილეობდნენ ქალაქის გათავისუფლებაში, მოძრაობდნენ მცირეტონაჟიანი გემებით დონის დელტის შენაკადებში ოკუპირებული ტერიტორიების გასწვრივ. მას შემდეგ რაც აზოვი და აზოვისპირეთი დაიპყრო გერმანიამ აზოვის სამხედრო ფლოტილია გადვიდა შავი ზღვის სანაპიროსკენ ქალაქ ნოვოროსიისკის მახლობლად. 

ომის წლებში აზოვის სამხედრო ფლოტილიის 1 500 მეზღვაური დაჯილდოვდა ორდენებითა და მედლებით. მათ შორის იყო საბჭოთა კავშირის გმირები. ომის შემდეგ აზოვის № 3 სკოლის შესასვლელთან დადგეს სსრკ-ის გმირის ცეზარ ლვოვის ძე კუნიკოვის ბიუსტი.

## აღწერა 
ძეგლი წარმოადგენს გრძელ ტორპედოიან ნავს, რომელიც დგას ბეტონის მაღალ კვარცხლბეკზე. მსგავსი კატერებით იბრძოდნენ დონის დანაყოფის მეღვაურები. ძეგლის არქიტექტორები არიან ა. ივანოვი და გ. სტულცევი. 

ძეგლის კვარცხლბეკზე არის წარწერა: 

## ლიტერატურა 
* Михайлушкин П. Морякам Азовской военной флотилии/П. Михайлушкин //Красное Приазовье. – 1984. – 1 августа
* Чумак, Т. Героическим морякам. Газ. Читай-Азов. 2008. – 5 августа.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Памятник морякам Азовской военной флотилии
* Морякам Азовской военной флотилии .
* Торпедный катер 

კატეგორია:როსტოვის ოლქის ძეგლები
კატეგორია:როსტოვის ოლქის ღირსშესანიშნაობები
პირველი მსოფლიო ომის გმირების მემორიალი (აზოვი)

**პირველი მსოფლიო ომის გმირების მემორიალი** () — ერთ-ერთი მონუმენტი ქალაქ აზოვში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. ძეგლი ეძღვნება რუსეთის საიმპერატორო არმიის იმ მებრძოლებს, რომლებმაც მონაწილეობა მიიღეს პირველი მსოფლიო ომის საომარ ოპერაციებში. ძეგლი დადგეს 2014 წელს. მდებარეობს პეტროვსკის ბულვარში.

## ისტორია 
პირველი მსოფლიო ომის  (1914-1918 წწ.) ბრძოლის ველზე დონის მიწიდან მონაწილეობა მიიღო 125 ათასმა კაზაკმა, სამოცმა ცხენოსანმა პოლკმა, 33-მა ცხენოსანმა ბატარეამ, ექვსმა პლასტუნკის ბატალიონმა, ხუთმა სათადარიგო პოლკმა და სამმა სათადარიგო ბატარეამ. დონელები მონაწილეობდნენ უმეტეს საომარ ოპერაციებში. 

2014 წელს რუსეთში აღნიშნეს პირველი მსოფლიო ომის დაწყების 100 წლისთავი. რუსეთი ამ ომში მონაწილეობდა ანტანტის მხარეს. მისი არმია იბრძოდა აღმოსავლეთის ფრონტზე.

ქალაქ აზოვში ძეგლზე მუშაობა დაიწყო 2012 წელს. ძეგლი ჩამოასხეს 2014 წლის თებერვალში. ძეგლის გახსნა მოხდა 2014 წლის 30 ივლისს. გარდა აზოვისა „დავიწყებული ომის“ გმირების მემორიალი დადგეს დონის როსტოვში, შახტიში, ნოვოჩერკასკში, ბატაისკში და სხვა დასახლებულ პუნქტებში.

## აღწერა 
ძეგლი წარმოადგენს ფეხზე მდგომი კაზაკის გამოსახულებას, რომელიც რუსი ჯარისკაცების გმირული მიღწევების სიმბოლოს წარმოადგენს, ჯარისკაცის უკან დგას გეორგიევსკის ჯვარი. მარჯვენა ხელში კაზაკს უჭირავს ხმალი, ხოლო მარცხენაში — ხმლის ქარქაში. მგლოვიარე პოზაში მდგომი კაზაკი შეესაბამება პირველი მსოფლიო ომის შედეგებს. ძეგლი დგას გრანიტის წითელ კვარცხლბეკზე. მისი მოქანდაკეა ა. მ. დემენტიევი. 

ძეგლის სიმაღლეა 2,5 მეტრი, იგი ჩამოსხმულია ბრინჯაოსაგან. სამმეტრიანი გეორგიევსკის ჯვარი ჩამოსხმულია ბრინჯაოსა და ლატუნისაგან. კვარცხლბეკისათვის საჭირო გრანიტი მოიტანეს კარელიიდან და უკრაინიდან. ძეგლი დადგეს აზოვის ადგილობრივი მცხოვრებლების სახსრებით.

## რესურსები ინტერნეტში
* Завадская, А. За веру, царя и Отечество /А. Завадская //Азовская неделя. – 2014. – 7 августа. – С.5.
* В Азове открыли памятник героям Первой мировой войны
* Памятник казакам-героям Первой мировой войны открыт в Азове

## სქოლიო
კატეგორია:როსტოვის ოლქის ღირსშესანიშნაობები
კატეგორია:როსტოვის ოლქის ძეგლები
პოლ გეტის მუზეუმი

**პოლ გეტის მუზეუმი** — პოლ გეტის მუზეუმი, რომელიც ცნობილია როგორც გეტის ხელოვნების მუზეუმი.
მდებარეობს კალიფორნიაში. გააჩნია ორი კამპუსი: გეტის ცენტრი და გეტის ვილა. გეტის ცენტრი არის ლონგლესის ბრენტვუდის სამეზობლოში და წარმოადგენს მუზეუმის ძირითად ადგილს. კოლექციაში წარმოდგენილია დასავლური ხელოვნება შუა საუკუნეებიდან დღემდე. ვიზიტორთა რაოდენობა წლის განმავლობაში არის 1,3 მილიონი. მუზეუმი აშშ-ში გამოირჩევა ვიზიტორთა რაოდენობით.. მუზეუმის მეორე ნწილია არის გეტის ვილა რომელიც მდებარეობს პასიფიკ-პალიზადესის უბანში. მუზეუმში გამოფენილია უძველესი ექსპონატები საბერძნეთიდან, რომიდან და ეტრურიიდან.

## ისტორია
1974 წელს პოლ გეტმა გახსნა მუზეუმი პაპირის ვილაზე, ჰერკულანეუმში. მის საკუთრებაში მდებარე პასიფიკ-პალიზადესში, კალიფორნიაში. 1982 წელს მუზეუმი მსოფლიოში ყველაზე მდიდარი გახდა, როდესაც მას 1,2 მილიარდი აშშ დოლარი გადაეცა. 
1983 წელს, დასავლეთ გერმნიაში ფინანსური კრიზისის დროს, გეტის მუზეუმმა შეიძინა 144 ხელნაწერი აახენის ლუდვიგის კოლექციიდან. ჯონ რასელი რომელიც წერდა გაზეთ „ნიუ-იორკ ტაიმსზში“ ამბობს, რომ:  1997 წელს, მუზეუმი გადავიდა მის ამჟამინდელ ადგილას ბრენტვუდში. პასიფიკ-პალიზადესის მუზეუმს ეწოდა გეტის ვილა. იგი აღადგინეს და ხელმეორედ გახსნეს  2006 წელს.

## სქოლიო
კატეგორია:კალიფორნიის მუზეუმები
კატეგორია:მუზეუმები ანბანის მიხედვით
პროვანსის გზა ღამით

**პროვანსის გზა ღამით**   — ნიდერლანდელი პოსტიმპრესიონისტი ხმატვრის, ვინსენტ ვან გოგის ნახატი, აგრეთვე ცნობილი როგორც *გზა კვიპაროსითა და ვარსკვლავებით* და *სოფლის გზა პროვანსში ღამით*. შესრულებულია 1890 წელს, ზეთის საღებავებით ტილოზე. ეს არის უკანასკნელი იმ ნახატებს შორის, რომლებიც ვინსენტმა სენ-რემი-დე-პროვანსში, საფრანგეთში ყოფნისას დახატა. ნამუშევარი ეკუთვნის კრიულერ-მიულერის მუზეუმის კოლექციას, ოტერლოში.

## პროდუქცია და გავლენები
*პროვანსის გზა ღამით* შესრულებულია 1890 წლის მაისში. საკუთარი ძმის, თეო ვან გოგისადმი მიწერილ ადრეულ წერილში ვან გოგი წერს, რომ კვიპაროსები ყოველთვის იპყრობდნენ მის ყურადღებას და რომ მან მათი აღქმა და გადმოცემა შეძლო, კვიპაროსებისა, რომლებიც ეგვიპტურ ობელისკებს ჰგვანან. ვან გოგი კვიპაროსების ღამის ფონზე ხატვას 1888 წლიდან შეუდგა მას შემდეგ რაც არლში გადავიდა სცხოვრებლად. განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია სამხატვრო სტილი რაც ვინსნეტ ვან გოგის ბოლო წლებში შესრულებული ნახატებისთვისაა დამახასიათებელი. ამ სტილის საშუალებით ვინსენტი ახერხებდა ზუსტად გადმოეცა საკუთარი ემოცია, გრძნობები და ფიქრები. აღსანიშნავია ფერთა პალიტრა და მოსმის განსხვავებული სტილი. *პროვანსის გზა ღამით* შეიძლება ითქვას რომ ყოველივე ამას უკეთ ასახავს ვიდრე ვარსკვლავებიანი ღამე.

## სქოლიო
კატეგორია:ვინსენტ ვან გოგის ნახატები
კატეგორია:1890 წლის ნახატები
კატეგორია:ნახატები ანბანის მიხედვით
მონტგომერის ავტობუსის ბოიკოტი

[250px|მინი|ავტობუსი, სადაც დაიწყო ყოველივე ([როზა პარკსი|როზა პარკსის ავტობუსი)]]
**მონტგომერის ავტობუსის ბოიკოტი** —  სამოქალაქო უფლებების მოძრაობის მთავარი ღონისძიება. ეს მოხდა მონტგომერში, ალაბამაში, სადაც ქალაქის ავტობუსები იყო განაწილებული. შავკანიანი მგზავრები კანონით დამტკიცებული მოთხოვნით უნდა მსხდარიყვნენ ავტობუსის უკანა რიგებში. 1955 წლის 1 დეკემბერს როზა პარკსმა, აფრიკელ-ამერიკელმა ქალბატონმა, უარი განაცხადა დაეთმო თავისი ადგილი თეთრკანიანი ადამიანისთვის. იგი დააპატიმრეს და გაგზავნეს ციხეში. 40 000-მა შავკანიანმა ადამიანმა პროტესტის მიზნით ბოიკოტი გამოუცხადეს ქალაქ მონტგომერის ავტობუსებს და უარი განაცხადეს მათ ტარებაზე. ბოიკოტი გაგრძელდა 381 დღე. 1956 წლის 13 ნოემბერს ამერიკის შეერთებული შტატების უზენაესმა სასამართლომ გამოაქვეყნა გადაწყვეტილება ავტობუსებში სეგრეგაციის გაუქმების შესახებ. ამის საპასუხოდ ქალაქ მონტგომერმა მიიღო კანონი, რომლის საშუალებითაც შავკანიან მგზავრებს შეეძლოთ იქ დამსხდარიყვნენ, სადაც სურდათ. ბოიკოტი დასრულდა 1956 წლის 20 დეკემბერს. ბოიკოტში მონაწილეობა მიიღო ბევრმა მნიშვნელოვანმა ფიგურამ, რომლებიც იცავდნენ სამოქალაქო უფლებებს. მათ შორის იყვნენ მარტინ ლუთერ კინგ უმცროსი და ლარფ აბერნატი.

## გალერეა

381_days_01.jpg|381 დღე 
File:Rosaparks_fingerprints.jpg|როზა პარკსის თითის ანაბეჭდები
381_days_02.jpg| 

## ლიტერატურა
* Berg, Allison, "Trauma and Testimony in Black Women's Civil Rights Memoirs: The Montgomery Bus Boycott and the Women Who Started It, Warriors Don't Cry, and From the Mississippi Delta", ''Journal of Women's History*, 21 (Fall 2009), 84–107.
* Branch, Taylor. *Parting The Waters: America In The King Years, 1954-63* (1988; New York: Simon & Schuster/Touchstone, 1989). 
* Carson, Clayborne, et al., editors, *Eyes on The Prize Civil Rights Reader: documents, speeches, and first hand accounts from the black freedom struggle'' (New York:Penguin Books, 1991). 
* Freedman, Russell, "Freedom Walkers: The Story of the Montgomery Bus Boycott"

## რესურსები ინტერნეტში
* Alabama Civil Rights Collection  
* Montgomery Bus Boycott article, Encyclopedia of Alabama 
* Montgomery Bus Boycott - Story of Montgomery Bus Boycott 
* Encyclopedia entry on the Montgomery Bus Boycott 

## სქოლიო
კატეგორია:ადამიანის უფლებები
კატეგორია:ადამიანის უფლებათა დარღვევა
კატეგორია:მოძრაობები ამერიკის შეერთებულ შტატებში
ქვაპურა

**ქვაპურა** () — მცენარეთა გვარი ქოლგოსანთა ოჯახისა. ერთ- ან მრავალწლოვანი ბალახებია, იშვიათად ნახევრად ბუჩქები ან ბუჩქები (ზოგჯერ მარადმწვანეც). ფოთლები მთლიანია. ყვავილები უმეტესად ყვითელი, იშვიათად მომწვანო ან მოწითალო-ყვითელი, შეკრებილი არიან რთულ ქოლგებად. ცნობილია 150-ზე მეტი სახეობა, რომლებიც ძირითადად ევრაზიასა და ჩრდილოეთ აფრიკაში არიან გავრცელებული, გვხვდებიან ჩრდილოეთ ამერიკაშიც. საქართველოში 20-მდე სახეობაა, ოქროსფერი ქვაპურა (*B. aureum*), რომელიც სამკურნალოა, რიშავის ქვაპურა (*B. rischavii*), რომელიც საქართველოს წითელ ნუსხაში იყო შეტანილი და სხვ. იზრდებიან ველებზე, ბუჩქნარებს შორის, ტყის პირებზე, მშრალ, ქვიან ფერდობებზე, სუბალპურ და ალპურ მდელოებზე, კირქვიან კლდეებზე, ზოგჯერ რუდალურ, დამლაშებულ ადგილებზე, ნათესებში, აგრეთვე ბიცობიან ნიადაგებზე.

მრგვალფოთოლა ქვაპურა და ზოგიერთი სხვა სახეობა საქონლის საკვებად გამოიყენება, ზოგიერთი ალკალოიდებისა და საპონინების შემცველობის გამო სამკურნალოა.

## სქოლიო 
*
KID Jesus

**KID Jesus** — ქართული ალტერნატიული და ინდი-როკ ჯგუფი. ჩამოყალიბდა 2012 წელს, თბილისში, ლევან შანშიაშვილის (გიტარა, ვოკალი), ცოტნე ჩიქობავას (ბას-გიტარა) და არჩილ შიოშვილის (დასარტყმელი საკრავები) მიერ. 

მუსიკოსები პირველად გადაცემის „აივანი“ მეორე სეზონში გამოვიდნენ, „თბილისი ივენთ ჰოლში“. 2012 წელს KID Jesus გახდა Tbilisi Newcomers 2012-ის გამარჯვებული. 

2013 წელს KID Jesus იყო ერთადერთი ქართული ჯგუფი Tbilisi Open Air-ზე - იმავე დღეს გამოდიოდნენ Deep Purple, Infected Mushroom, ტრიკი და სხვები. 

მოგვიანებით ჯგუფმა გამოსცა სინგლი „Hikikomori“.  ამ დრომდე KID Jesus ძირითადად აკუსტიკურ კონცერტებს ატარებდა და მონაწილეობდა ადგილობრივ ფესტივალებზე. იგი აგრეთვე ხშირად ღებულობს მონაწილეობას ერთობლივ პროექტებში.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* 

კატეგორია:ქართული ალტერნატიული როკ-ჯგუფები
კატეგორია:ქართული ინდი-როკ ჯგუფები
დორა (იარაღი)

250px|მინი|„დიდი გუსტავი“
**დორა** (ქართულად: მძიმე გუსტავი ან დიდი გუსტავი), ასევე ცნობილია როგორც  **შვერერ გუსტავი** — ორი სახელი იმ დიდი იარაღისა, რომელსაც გერმანია იყენებდა მეორე მსოფლიო ომის დროს. მისი შექმნის იდეა ადოლფ ჰიტლერს 1936 წელს მოუვიდა. მან მიზნად დაისახა შეექმნა ჯერ არნახული მასშტაბის იარაღი, რომელიც ნებისმიერ ფორტიფიკაციურ გამაგრებას აიღებდა. იდეისთვის ხორცის შესხმა ფიურერმა კრუპის იარაღის ფაბრიკას დაავალა. დორას შექმნა 5 წელი დასჭირდა, სახელი კი შემქმნელის მეუღლის პატივსაცემად დაერქვა.

დორას ლულა, რომელიც მხოლოდ ვერტიკალურად მოძრაობდა, შეიძლებოდა დაეყენბინათ 65 გრადუსამდე ნებისმიერ კუთხეზე. მისგან გატყორცნილ ჭურვს 25 კმ-ით დაშორებული სამიზნე უნდა გაენადგურებინა, ხოლო მაქსიმალური მანძილი, რომელსაც ჭურვი გადიოდა 40 კმ იყო. ლულის სიგრძე 32 მეტრი იყო, მასში 800 მმ კალიბრის, 7 ტონიანი ტყვია იდებოდა, მიზანი კი იყო 1 მეტრიან ბრონში, 7 მეტრიან ბეტონის კედლში და მაგარი გრუნტის ქვეშ 30 მეტრზე სიღრმეში გასვლა.

დორა გერმანელებს მაჟინოს ასაღებად უნდა გამოეყენებინათ, მაგრამ სანამ ეს უზარმაზარი იარაღი ააწყევს, ქალაქი მანამ დაიკავეს. ამის შემდეგ „მსუქანი გუსტავი“ რკინიგზის მეშვეობით ყირიმისკენ გაუშვეს. იგი 2 ლოკომოტივისა და 106 ვაგონს გადაჰქონდა. 43 ვაგონი კი სავსე იყო ადამიანებით, რომლებიც დორას აწყობას სჭირდებოდა.

თუმცა ჰიტლერი ყველაფერი წყალში ჩაეყარა. დორას ლულიდან გავარდნილი 53 ჭურვიდან მხოლოდ ერთმა მიაღწია მიზანს და სევასტოპოლში იარაღის საწყობი ააფეთქა.

შემქმნელებმა ვერ გაითვალისწინეს, რომ ამხელა გიგანტის მართვა და სასროლად სწორი კუთხის არჩევა ძალიან ძნელი იქნებოდა. ამიტომ ფიურერმა ბრძანება გასცა დორა დაეშალათ და გერმანიაში ისე შეეტანათ.

საბოლოოდ ცნობილია, რომ დორა მიიტანეს ტილამდე, სადაც იპოვეს ამერიკელმა ჯარისკაცებმა და გამოკვლევების შემდეგ გადასადნობად გადააგზავნეს.

## გალერეა

Schwerer_Gustav_shell_by_Daniel_Perez_Sutil.jpg|800 მმ სიგრძის „დიდი გუსტავი“, რომელიც  ინახება  მსოფლიო იმპერიალურ მუზეუმში, ლონდონი
Dora_shell.JPG|დორას ჭურჭელი (მკვეთრი ბალისტიკური ქუდის გარეშე), დღესდღეობით ის ინახება პოლონეთის არმიის მუზეუმში, ვარშავაში. 
Bundesarchiv N 1603 Bild-117, Russland, Sewastopol, zerstörte Festung Maxim Gorki.jpg|1942 წლის 17 ივნისი, 800 მმ სიგრძის იარაღის ჭურჭელი
Gesch%C3%BCtzDora2.JPG|დორას მოდელი

## რესურსები ინტერნეტში
*7 უჩვეულო იარაღი, რომელიც მეორე მსოფლიო ომის დროს გამოიგონეს

კატეგორია:გერმანული იარაღები
კატეგორია:მეორე მსოფლიო ომის იარაღები
კატეგორია:იარაღები
კატეგორია:იარაღიები ანბანის მიხედვით
ღიჭა

**ღიჭა** () — მცენარეთა გვარი რთულყვავილოვანთა ოჯახისა. ერთ, ორ ან მრავალწლოვანი ბალახებია, ზოგჯერ ნახევრად ბუჩქები. შეიცავენ რძეწვენს. მთლიანი ან ფრთისებრ დაყოფილი ფოთლები აქვთ. კალათაში ყველა ყვავილი ორსქესანია, ენისებრი ყვითელი, კალთები საერთო ყვავილედს ქმნიან, ნაყოფი ქოჩრიანი თესლურაა. 

70-მდე სახეობა ევრაზიასა და აფრიკაშია გავრცელებული. საქართველოში გავრცელებული 4 სახეობიდან ორი — *S. asper* და *S. oleraceus* ერთწლოვანი ბალახებია; ბაღების, ბოსტნების, იშვიათად ნათესების ფართოდ გავრცელებული სარეველებია. მათი ნორჩი ფოთლები და გასუფთავებული ღეროები იჭმება. კარგი თაფლოვანი მცენარეებია. *S. ketzkhovelii* კავკასიის ენდემური მრავალწლოვანი მცენარეა, გვხვდება მთის ველებზე (თანამედროვე წყაროებით იგივეა რაც *Sonchus arvensis* subsp. *arvensis*). *S. palustris* ტენიან-ჭაობიანი ადგილებისა და მდინარეთა ნაპირების ბინადარი მცენარეა, იშვიათად გვხვდება.

## ლიტერატურა 
## სქოლიო 
კატეგორია:რთულყვავილოვანნი