Amanita strobiliformis

***Amanita strobiliformis*** — სოკოს სახეობა ამანიტას გვარისა, რომლის გავრცელების არეალი მოიცავს ევროპის კონტინენტს.

იშვიათი სოკოა. იზრდება ფოთლოვან და შერეულ ტყეებში, ერთეულებად ან მცირე ჯგუფებად ზაფხულიდან შემოდგომამდე. საჭმელი სოკოა. მომზადებამდე აუცილებელი მისი თერმულად დამუშავება, წინააღმდეგ შემთხვევაში შესაძლოა გამოიწვიოს მოწამვლა. სოკო შეტანილია ევროპის რამდენიმე ქვეყნის გადაშენების პირას მყოფი სახეობების ნუსხაში.

სოკო პირველად აღწერა ფრანგმა მიკოლოგმა ჟან-ჟაკ პოლემ როგორც *Hypophyllum strobiliforme* 1812 წელს. მიმდინარე ბინომიალური სახელწოდება მიანიჭა ლუი ბერტილონიმ 1866 წელს.

## აღწერა
ქუდის დიამეტრი — 7.5-25.5 სმ, ხორცოვანი, თავიდან ნახევარსფეროსებრი, შემდეგ ამოზნექილი და ბოლოს ბრტყელი. ზედაპირი კრემისფერ-თეთრიდან ღია-ნაცრისფრამდე. აღნიშნული სოკო ხშირად ძალიან დიდ ზომებს აღწევს, ქუდის ზომით წეროსწვივასაც უტოლდება, მაგრამ ორ-სამჯერ მეტს იწონის.

ჰიმენოფორი — ფირფიტებიანი, თეთრი, საკმაოდ თხელი, მჭიდროდ განლაგებული.

ფეხის სიგრძე — 10–20 სმ, სიგანე — 2-4 სმ, მკვრივი, ცილინდრული, მთლიანი (შიგნიდან ამოვსებული), დაფარულია ქერცლებით, ფანტელისებრი და ფქვილისებრი ნაფიფქით, განსაკუთრებით შესამჩნევია ნორჩობაში. ძირისკენ ბოლქვისებურად გასქელებული. გააჩნია თეთრი საყელო, რომელიც დროთა განმავლობაში ქრება.

რბილობი — რბილი, თეთრი, ნორჩობაში ახასიათებს სასიამოვნო სუნი და გემო,

ფაილი:AmanitaStrobiliformis5.jpg
ფაილი:Amanita strobiliformis7.jpg
ფაილი:Amanita strobiliformis4.jpg
ფაილი:Amanita strobiliformis5.jpg
ფაილი:Amanita strobiliformis6.jpg
ფაილი:Amanita strobiliformis 07-2015.JPG
ფაილი:Amanita strobiliformis2.jpg

## გავრცელება და ეკოლოგია
იშვიათი სოკოა. გავრცელების არეალი მოიცავს ევროპის კონტინენტს. იგი შეტანილია პოლონეთის, ბელგიის, ჩეხეთის, გერმანიის, დანიის, ესტონეთის, ნიდერლანდების, შვედეთისა და სლოვაკეთის  გადაშენების პირას მყოფი სახეობების ნუსხაში.

იზრდება ერთეულებად ან მცირე ჯგუფებად, ფოთლოვან და შერეულ ტყეებში, აგრეთვე ეს სახეობა გვხვდება ტყის გარეთ, ღია ადგილებში, ცალკეული ხეების ქვეშ და გზისპირებზე. მიკორიზას წარმოქმნის მუხასთან, წიფელთან და ცაცხვთან. უპირატესობას ანიჭებს თბილ ადგილებს და კირქვიან ნიადაგს. 

**სეზონი** — ზაფხულიდან შემოდგომამდე.

## კვებითი ღირებულება
*Amanita strobiliformis*, ისევე როგორც ამანიტას გვარის ყველა სოკო, უმი სახით შხამიანია (იწვევს საჭმლის მონელებელი სისტემის მოშლას). მოხმარებამდე აუციელებელი მისი თერმულად დამუშავება, რადგან ტოქსინები თერმული დამუშავებისას მთლიანად ნადგურდება. როგორც წესი, სოკოს კანს აცლიან და ნაჭრებად ჭრიან. 

გამოუცდელ მესოკოვეს იგი შეიეძლება აერიოს მისივე გვარის რამდენიმე მომაკვდინებლად შხამიან სახეობაში, მათ შორის შხამასოკოში.

## მსგავსი სახეობები

ფაილი:2015.10.10.-06-Viernheim--Gruener Knollenblaetterpilz.jpg|*Amanita phalloides*
ფაილი:Amanita citrina à Carling.jpg|*Amanita citrina*
ფაილი:Amanita curtipes E.-J. Gilbert (9963).jpg|*Amanita curtipes*
ფაილი:Am.echin.jpg|thumb|*Amanita echinocephala*
ფაილი:Amanita eliae 1.png|*Amanita eliae*
ფაილი:Amanita gemmata 40923.jpg|*Amanita gemmata*
ფაილი:Amanita spissa vue de dessus.jpg|*Amanita excelsa*
ფაილი:Amanita ovoidea WB exp.jpg|*Amanita ovoidea*
ფაილი:Amanita phalloides - Death Cap (15969523326).jpg|*Amanita phalloides*
ფაილი:Weisser-Knollenblätterpilz.jpg|*Amanita verna*
ფაილი:Amanita virosa 12.jpg|*Amanita virosa*
ფაილი:Amanita vittadinii 02 by-dpc.jpg|*Amanita vittadinii*
ფაილი:2009-10-23 Leucoagaricus leucothites (Vittad.) M.M. Moser ex Bon 61894 crop.jpg|*Leucoagaricus leucothites*

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ამანიტა
კატეგორია:საჭმელი სოკოები