open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ზელენოგორსკის ლუთერანული ეკლესია

**ზელენოგორსკის ლუთერანული ეკლესია** () —  ლუთერანული ეკლესია ზელენოგორსკში, სანქტ-პეტერბურგი. ეკლესია  აგებულია 1907-1908 წლებში. ეკლესია არის რუსეთის ფედერალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი.

## ისტორია 
ფინეთის ევანგელისტურ-ლუთერანული მრევლი ტერიოკში დაარსდა ჯერ კიდევ 1904 წელს. 1907-1908 წლებში არქიტექტორ იოსებ სტენბეკის პროექტის მიხედვით ააგეს ქვის ევანგელისტურ-ლუთერანული ეკლესია, რომელიც აკურთხეს 1908 წელს. 

1940 წელს დაანგრიეს სამრეკლო, ხოლო 1944 წლის მაისში დახურეს თავად ეკლესიაც. მისი შენობა გადაეცა კინოთეატრ „გამარჯვებას“.

1990 წლის 8 დეკემბერს ზელენოგორსკში ოფიციალურად აღორძინდა ევანგელისტურ-ლუთერანული მრევლი.

2001-2002 წლებში არქიტექტორ ა. ვასილიევისა და ინჟინერ ე. გრიშინის პროექტის მიხედვით ეკლესიის შენობა სრულიად გაარემონტეს საფუძვლიდან სამრეკლომდე. 

კირხესთან ახლოს არის პატარა ფინური სასაფლაო. კირხეში რეგულარულად იმართება კლასიკური მუსიკის კონცერტები. 2004 წლიდან მოყოლებული, ყოველ ზაფხულს (ძირითადად ივლის-აგვისტოში), კვირაობით აქ იმართება ყოველწლიური საერთაშორისო მუსიკალური ფესტივალი „ზაფხული ტერიოკში“ (სამხატვრო ხელმძღვანელი - რუსეთის ფედერაციის კულტურის დამსახურებული მოღვაწე ვ. შლიაპნიკოვი). 
250px|მინი|მარცხნივ|დაღუპული ფინელების ძეგლი ეკლესიის ეზოში
რეკონსტრუქციის დასრულებისა და ტაძრის დაარსების 100 წლისთავთან დაკავშირებით 2008 წლის 14 სექტემბერს ინგრიის ეკლესიის ეპისკოპოსმა არი კუგაპმა საზეიმოდ აკურთხა ეკლესია. ზელენოგორსკის ყაზანის ღვთისმშობლის ხატის მართლმადიდებლურმა ეკლესიამ ტაძარს აჩუქა გარკვეული ფულადი თანხა, რათა ეკლესიისათვის ეყიდათ ახალი საეკლესიო ავეჯი, რაც ორი სხვადასხვა კონფესიის კეთილმეზობლური თანაარსებობის გამოვლინება იყო. საზეიმო მესის დროს უკრავს ორღანი, მღერის ვოკალური კვარტეი, ანთია სანთლები, სიტყვით გამოდიან სტუმრები, მეცენატები, საზოგადოების ხელმძღვანელები. 

კირხე არის რუსეთის ფედერაციის კულტურულ-ისტორიული მემკვიდრეობის რეგიონალური მნიშვნელობის ძეგლი. 2010 წელს სანქტ-პეტერბურგში მიმდინარე კონკურსის ფარგლებში ევანგელისტური-ლუთერანული ეკლესიის ტერიტორია აღიარეს ყველაზე კეთილმოწყობილ ობიექტად. 

ეკლესიის ტერიტორიაზე ორი ძეგლი დგას: შერიგების ძეგლი და დაღუპულთა ძეგლი. პირველი ეძღვნება საბჭოთა კავშირ-ფინეთის ომის მონაწილეებს, მისი მოქანდაკეა არსენ ავეტისიანი და გაიხსნა 2004 წლის 26 ივლისს, ხოლო მეორე ძეგლი აგებულია იმ ადგილზე სადაც დაკრძალულები არიან სსრკ-ფინეთისა და მეორე მსოფლიო ომის დროს დაღუპული ფინელი ჯარისკაცები.

## ლიტერატურა
*Балашов Е. А. Карельский перешеек — земля неизведанная. — СПб, 1996 г.
*Князева Е. Е.,Соловьёва Г. Ф. Лютеранские церкви и приходы в России XVIII—XX вв. Исторический справочник. Часть I, СПб, издательство «Литера», 2001, с. 149. ISBN 5-89319-048-3
*Шкаровский М. В.,Черепенина Н. Ю. История *Евангелическо-Лютеранской Церкви на Северо-Западе России. 1917—1945.СПб, издательство «Дмитрий Буланин», 2004, с. 252. ISBN 5-86007-443-3

## რესურსები ინტერნეტში
* Евангелическо-лютеранский приход Терийоки. Церковь Преображения Господня.

## სქოლიო
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის ფედერალური ობიექტები
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ლუთერანული ეკლესიები
კატეგორია:რუსეთის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები სანქტ-პეტერბურგში
კატეგორია:XX საუკუნის ეკლესიები
ელენა ლოლოვიჩი

**ელენა ლოლოვიჩი** (, დ.14 ივლისი, 1981, სარაევო) — სერბი მოთხილამურე. ის არის ბელგრადის სათხილამურო კლუბ  „ჩუკარიჩკის" წევრი. მონაწილეობდა სამ ოლიმპიურ თამაშში და სამივეში წარმოადგენდა ეროვნულ ნაკრებს.

## რესურსები ინტერნეტში
* პროფილი 

კატეგორია:დაბადებული 14 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1981
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ვასილ ნოდია

**ვასილ ნოდია** (დ. 1891, ფოთი — გ. 1924) — ქართველი პოლიტიკოსი, საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი.

## ბიოგრაფია
ვასილ ნოდია დაიბადა 1891 წელს, ფოთში. დაამთავრა ქალაქ ფოთის სამოქალაქო ორკლასიანი სასწავლებელი. 

1905 წლიდან მუშაობდა რსდმპ "მენშევიკების" ფრაქციაში. 1912 წელს გაიწვიეს არმიაში, სადაც მსახურობდა სამედიცინო-საფერშლო ნაწილში. 1914 წელს, პირველი მსოფლიო ომის დაწყების შემდეგ, გაიგზავნა ავსტრიის ფრონტზე, სადაც ტყვედ ჩავარდა და ორი წელი გაატარა ტყვეობაში. 1919 წლის 12 მარტს საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის სიით აირჩიეს საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრად. იყო იურდიული, შრომის და სახალხო ჯანმრთელობის კომისიების წევრი. 1924 წელს, დამოუკიდებლობის კომიტეტმა არალეგალურად მიავლინა პარიზში - ემიგრაციაში მყოფ მთავრობასთან, ინფორმაციის გაცვლის და სამამულო მოქმედების გეგმის შეთანხმების მიზნით. დააპატიმრეს 1924 წლის აგვისტოს ანტისაბჭოთა აჯანყების დაწყებამდე რამდენიმე კვირით ადრე. დახვრიტეს სუზდალის პოლიტიზოლატორიდან ეტაპით გადაყვანისას, გაურკვეველ სადგურზე; დასაფლავების ადგილი უცნობია. 

## ლიტერატურა
* ირაკლი ხვადაგიანი. საქართველოს დამფუძნებელი კრება 1919. საბჭოთა წარსულის კვლევის ლაბორატორია. თბილისი, 2016, გვ. 318.
*

კატეგორია:დაბადებული  1891
კატეგორია:გარდაცვლილი 1924
კატეგორია:საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრები
კატეგორია:ფოთში დაბადებულები
თურქეთის საავტომობილო მრეწველობა

[thumb|თურქული საავტომობილო კომპანიები, როგორიცაა [TEMSA, Otokar და BMC, მსოფლიოს უმსხვილესი ფურგონების, ავტობუსების და სატვირთო მანქანების მწარმოებლები არიან.]]

**თურქეთის საავტომობილო მრეწველობა** მნიშვნელოვან როლს თამაშობს ქვეყნის ეკონომიკის საწარმოო სექტორში. თურქეთის საავტომობილო სექტორში მოქმედი კომპანიების საწარმოები, ძირითადად მარმარილოს ზღვის რეგიონში მდებარეობენ.

2012 წელს, თურქეთმა 1 მილიონზე მეტი ავტომობილი გამოუშვა. ავტომობილის შემქმნელთა და ნაწილების მომწოდებლებთან ერთად, თურქეთის საავტომობილო სექტორი წარმოების ბაზების გლობალური ქსელის განუყოფელი ნაწილი გახდა, რომელიც დაახლოებით 20 მილიარდი დოლარის ღირებულების ავტომობილებისა და კომპონენტების ექსპორტს ახორციელებს.

2006 წელს, ევროპის საინვესტიციო ბანკმა Tofaş-ს 175 მილიონი ევრო კრედიტი გამოყო, რომლის მიზანი ევროპული ბაზრისთვის *PSA Peugeot Citroën*-ისა და *Fiat Auto*-ს მცირე ზომის კომერციული სატრანსპორტო საშუალებების ერთობლივად განვითარება და წარმოება იყო. სესხი, რომლის თანაფარდობა 400 მილიონ ევროს ითვლიდა, მიზნად ისახავდა კომპანიის წარმოების შესაძლებლობების მნიშვნელოვან გაფართოებას და დაახლოებით 5 000 ახალი სამუშაო ადგილი შექმნას. საავტომობილო მანქანების წარმოება ბურსაში, „Tofaş“-ის საწარმოო ქარხანაში მიმდინარეობს.

Etox Zafer-ის პირველი ოფიციალური ჩაშვება წარმოებაში 2007 წლის 30 აგვისტოს შედგა.

ბევრი ქვეყნის მსგავსად, ავტომობილების წარმოებაზე დიდი გავლენა მოახდინა გლობალურმა საფინანსო კრიზისმა. 2009 წლის მარტში, თურქეთის ავტომობილების წარმოების ასოციაციამ (OSD) განაცხადა, რომ 2009 წლის პირველ ორ თვეში საავტომობილო წარმოება დაეცა 63%-ით, ხოლო ექსპორტი 61.6%-ით შემცირდა.

## მწარმოებლები 
### აქტიური
* Altın Boğa
* BMC
* Diardi
* Erkunt
* Etox
* FNSS თავდაცვის სისტემები
* Ford Otosan
* Hyundai
* Imza
* Isuzu
* Karsan
* Marti
* Onuk
* Oscar
* Otokar
* Otoser
* Oyak-Renault
* TEMSA
* Tofaş
* Toyota

### გაუქმებული
* Anadol
* Askam
* დევრიმი
* Özaltin

## წარმოება 
thumb|left|ავტომობილების წარმოების მსოფლიო რუკა, 2007 წელი.

2010 წელს თურქეთში აწარმოეს 1,124,982 ავტომობილები, რითაც ქვეყანა ევროპაში მე-7 უმსხვილესი ავტომწარმოებელი გახდა: გერმანიის (5,819,614), საფრანგეთის (3,174,260), ესპანეთის (2,770,435), გაერთიანებული სამეფოს (1,648,388), რუსეთისა (1,508,358) და იტალიის (1,211,594) შემდეგ.

2008 წელს, თურქეთში აწარმოეს 1,147,110 ავტომობილი, რითაც ევროპაში მე-6 უმსხვილესი მწარმოებელი (გაერთიანებული სამეფოზე ნაკლები და იტალიაზე მეტი) და მსოფლიოში მე-15 უმსხვილესი მწარმოებელი გახდა.

2002 წელს, ავტომობილების მწარმოებელი 6 კომპანია ერთად წელიწადში 726,000 ერთეულ მანქანას აწარმოებდა, რაც 2006 წელს 991,621 ერთეულამდე მიაღწია. 2002 წელს, Fiat/Tofaş-ს 34%, Oyak/Renault 31%, Hyundai/Assan-ი და Toyota 14%, Honda 4% და Ford/Otosan 3% აწარმოებდა.

## სქოლიო
კატეგორია:მრეწველობა თურქეთში
კატეგორია:საავტომობილო მრეწველობა ქვეყნების მიხედვით
ოსმან მიქელაძე

**ოსმან მიქელაძე** (დ. 1894, დანისპარაული, ბათუმის ოლქი — გ. 16 ოქტომბერი, 1937) —  ქართველი  პოლიტიკოსი, საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი.

## ბიოგრაფია
ოსმან მიქელაძე დაიბადა 1894 წელს, ბათუმის ოლქის სოფელ დანისპარაულში. დაამთავრა სტამბოლის უნივერსიტეტის თეოლოგიის ფაკულტეტი.

1919 წლის აგვისტოდან იყო საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის წევრი. იყო "სამუსლიმანო საქართველოს განთავისუფლების კომიტეტის" წევრი. 1919 წლის სექტემბრიდან საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის სიით აირჩიეს საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრად. ოკუპაციის პირველ თვეებში მიიწვიეს ხულოს რევოლუციური კომიტეტის მდივნად, სადაც იმუშავა 1921 წლის ნოემბრამდე, შემდგომ კი არჩეული იყო ხულოს ღარიბთა კომიტეტის წევრად. 1937 წელს "მენშევიკური კონტრრევოლუციური ცენტრის" წევრობის ბრალდებით დააპატიმრეს. საქართველოს სსრ შინსახკომთან არსებულმა განსაკუთრებულმა სამეულმა (ე. წ. "ტროიკა") 1937 წლის 15 ოქტომბერს დახვრეტა მიუსაჯა. დახვრიტეს 16 ოქტომბრის ღამეს. 

## ლიტერატურა
* ირაკლი ხვადაგიანი. საქართველოს დამფუძნებელი კრება 1919. საბჭოთა წარსულის კვლევის ლაბორატორია. გვ. 304, თბ., 2016 

კატეგორია:დაბადებული  1894
კატეგორია:გარდაცვლილი  16 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1937
კატეგორია:საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრები
სარდიონ თევზაძე

**სარდიონ თევზაძე** (დ. 1882, წიაღუბანი, ქუთაისის მაზრა — გ. 30 აგვისტო, 1924, თბილისი) — ქართველი  პოლიტიკოსი, საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი.

## ბიოგრაფია
სარდიონ თევზაძე დაიბადა 1882 წელს, ქუთაისის მაზრის სოფელ წიაღუბანში.

1898 წლიდან ეწეოდა მიწათმოქმედებას, იყო რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის წევრი 1904 წლიდან; 1907–1908  წლებში იყო პარტიის ტფილისის ერთ-ერთი რაიონის კომიტეტის წევრი. 1908 წელს დააპატიმრეს ტრამვაიში მუშაობის დროს თბილისში; ოთხი თვის პატიმრობის შემდეგ გაასახლეს თბილისის გუბერნიის საზღვრებიდან, სამხედრო წესების მოხსნამდე. 1911 წელს კვლავ დააპატიმრეს და მეფისნაცვლის განკარგულებით კავკასიის საზღვრებიდან გაასახლეს. 1917 წლის თებერვლის რევოლუციის შემდეგ დაბრუნდა თბილისში. 1917 წელს იყო ტფილისის მუშათა და ჯარისკაცთა დეპუტატების საბჭოს წევრი. 1917 წლის ნოემბერში აირჩიეს საქართველოს ეროვნული საბჭოს წევრად. 1918 წლის განმავლობაში იყო საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პარლამენტის წევრი. 1919 წლიდან იყო საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის ტფილისის კომიტეტის წევრი. 1921 წელს ჩაბმული იყო წინააღმდეგობის მოძრაობაში. ცხოვრობდა და მუშაობდა მშობლიურ სოფელში. 1924 წლის 10 ივნისს საქართველოს სსრ საგანგებო კომისიამ (ჩეკამ) დაკავების ორდერი გასცა, კონტრრევოლუციური საქმიანობის ბრალდების გამო. 1924 წლის 28 აგვისტოს, ანტისაბჭოთა შეიარაღებული აჯანყების დაწყების შემდეგ სხვა პოლიტპატიმრებთან და მოქალაქეებთან ერთად დახვრიტეს თბილისში, სავარაუდოდ 30 აგვისტოს ღამით. 

## ლიტერატურა
* ირაკლი ხვადაგიანი. საქართველოს დამფუძნებელი კრება 1919. საბჭოთა წარსულის კვლევის ლაბორატორია. გვ. 247,  თბ., 2016 

კატეგორია:დაბადებული  1882
კატეგორია:გარდაცვლილი  30 აგვისტო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1937
კატეგორია:საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრები
კატეგორია:სამტრედიის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კაზუარი

**კაზუარი** () — ფრინველთა გვარი კაზუარისებრთა ოჯახისა. მოიცავს სამ თანამედროვე და ერთ ამომწყდარ სახეობას. გავრცელებულნი არიან ჩრდილო-აღმოსავლეთ ავსტრალიასა და ახალ გვინეაში. არამფრენი, დიდი ტანის ფრინველებია. მათი სხეულის სიმაღლე 1,5–1,8 მ, წონა კი 60 კგ აღწევს. ავსტრალიაზე ყველაზე დიდები არიან ფრინველთა შორის, მსოფლიოში კი მხოლოდ სირაქლემებს ჩამოუვარდებიან. იკვებებიან სოკოებით, მუცელფეხიანებით, მწერებით, ბაყაყებით, გველებითა და სხვა მცირე ცხოველებით. დედალი ბუდეში დებს 3–8 კვერცხს. ისინი მომწვანო-ცისფერი ფერისაა, სიგრძეში 9–14 სმ, წონაში 650 გ. ინკუბაცია 49–56 დღე-ღამე გრძელდება. ველურ ბუნებაში ცოცხლობენ 12–19, ხოლო ტყვეობაში 40 წლამდე. მათთვის ბუნებრივ მტერს წარმოადგენს დინგო.

## სახეობები 
* 
* 
* 
*  

## ლიტერატურა 
* Климов, Василий.  Отшельник из джунглей // Вокруг света, 2001, № 6 (2729).
* Наумов С. П.  Зоология позвоночных. — М.: Просвещение, 1982. — 464 с.
* Фауна мира. Птицы / В. М. Галушин, Н. Н. Дроздов, В. Д. Ильичёв, В. Е. Фомин; Под общей ред. В. Е. Соколова. — М.: Агропромиздат, 1991. — 312 с. — ISBN 5-10-001229-3.
* Crome F., Moore L.  The cassowary’s casque // Emu, 88 (2), 1988. — P. 123—124.

*
კატეგორია:კაზუარისებრნი
არამცოხნელები

**არამცოხნელები** () ან **ღორისნაირნი** () — ძუძუმწოვარ ცხოველთა ქვერიგი წყვილჩლიქოსნების რიგისა. აერთიანებს პეკარისებრთა, ბეჰემოთისებრთა და ღორისებრთა ოჯახებს. არამცოხნელები მცენარეულობით იკვებებიან. აქვთ კარგად განვითარებული ეშვები, მარტივი კუჭი. არ გააჩნიათ რქები.

## ლიტერატურა 
## სქოლიო 
კატეგორია:წყვილჩლიქოსნები
კორაბის ჩანჩქერი

**კორაბის ჩანჩქერი** — ჩანჩქერი დასავლეთ მაკედონიაში. მდებარეობს ალბანეთის საზღვართან, მავროვოს ეროვნული პარკის ტერიტორიაზე. განლაგებულია მდინარე დლაბოკის ზედა ნაწილში, კორაბის მთის ფერდობზე. იგი წარმოიქმნება გაზაფხულზე, მალ-კორაბის აღმოსავლეთ მწვერვალზე თოვლის დნობის შედეგად. მისი ინტენსივობა სეზონების ცვლილებაზეა დამოკიდებული. იგი ყველაზე მაღალი ჩანჩქერია მაკედონიასა და ბალკანეთის ნახევარკუნძულზე.

## რესურსები ინტერნეტში
* კორაბის ჩანჩქერი 

კატეგორია:მაკედონიის ჩანჩქერები
ძმები მილადინოვები

ძმები **დიმიტრი** (დ. 1810, სტრუგა — გ. 23 იანვარი, 1862, სტამბოლი) და **კონსტანტინ** (დ. 1810, სტრუგა — გ. 18 იანვარი, 1862, სტამბოლი) **მილადინოვები** — XIX საუკუნის ბულგარეთის კულტურული აღორძინების ეპოქის მოღვაწეები.

## ოჯახი 
ძმები მილადინოვები დაიბადნენ ქრისტო მილადინოვისა და მისი მეუღლის, სულთანა მილადინოვას დიდ ოჯახში. მათ ჰყავდათ რვა შვილი: დიმიტრი და კონსტანტინე, ნაომი, ტანე, მათე, აპოსტოლი, ანა და კრესტა.

## მოღვაწეობა 
ორივე ძმა გახლდათ ბულგარეთის ეროვნული აღორძინების ეპოქის მნიშვნელოვანი ფიგურა.

## ძმები მილადინოვების კრებული 
კონსტანტინ მილადინოვი მოსკოვის უნივერსიტეტში სწავლობდა სლავურ ფილოლოგიას და იქ დარჩა 1860 წლამდე, უნივერსიტეტის დამთავრდებადე, შემდეგ კი ვენაში შეხვდა იოსებ შტროსმაიერს, რომელიც მას ბულგარული ხალხური სიმღერების გამოცემაში დაეხმარა.

კრებული სახელწოდებით „ბულგარული ხალხური სიმღერები. შეგროვებული ძმები დიმიტრი და კონსტანტინ მილადინოვებისა და გამოცემული კონსტანტინის მიერ. ზაგრებში. ა. იაკიჩის სტამბაში, 1861“ („Бѫлгарски народни пѣсни. Собрани отъ братья Миладиновци, Димитрıя и Константина и издадени отъ Константина. Въ Загребъ. Въ книгопечатница-та на А. Якича, 1861“) გამოიცა ზაგრებში 1861 წელს. ის შედგებოდა 660 ბულგარული ხალხური სიმღერისგან, რომელიც შეკრებილი იყო ბალკანეთის ცენტრალურ და აღმოსავლეთ სლავურ ოლქებში.

## კონსტანტინ მილადინოვის პოეზია 
კონსტანტინ მილადინოვის პოეზია აღსავსე იყო სოციალური და ეროვნული მოტივებით.

## გარდაცვალება
1861 წელს კონსტანტინმა დატოვა ზაგრები და გაემგზავრა ბელგრადში, სადაც შეიტყო, რომ მისი ძმა, დიმიტრი სტამბულის ციხეში იმყოფებოდა.

ამის შემდეგ ის წავიდა სტამბოლში, სადაც დააპატიმრეს თურქებმა, დადეს ბრალი ჯაშუშობაში და ჩასვეს ციხეში. 1862 წელს სტამბოლის ციხეში მყოფი ძმები კონსტანტინ და დიმიტრი მილადინოვები გაურკვეველ ვითარებაში გარდაიცვალნენ.

## რესურსები ინტერნეტში
* Original edition of 'Bulgarian Folk Songs' 
* Full text of «Bulgarian folk songs» 
* Letter bearing the signature of Konstantin Miladinov 
* Konstantin Miladinov poetry 
* official site of struga.org (English and Macedonian)

## სქოლიო
კატეგორია:ხალხური სიმღერების შემგროვებლები
კატეგორია:დაბადებული  1810
კატეგორია:გარდაცვლილი  18 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 23 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი  1862
ინანჩოღულარები

**ლადიკი** ან **ინანჩოღულარები** () — ანატოლიის თურქმანული ბეილიქი, რომელიც რუმის სელჩუკთა სასულთნოს დაშლის შედეგად წარმოიშვა. ბეილიქის დედაქალაქი ლადიკაში (დენიზლი) მდებარეობდა. 

## ისტორია 
ინანჩოღულარები 1262-1368 წლებში თანამედროვე თურქეთის, დენიზლის პროვინციის მიდამოებს განაგებდნენ. ბეილიქის სახელი ანატოლიის ბერძნული ქალაქი ლაოდეკიასგან მომდინარეობს. თავდაპირველად ინანჩოღულარები რუმის სასულთნოს ემორჩილებოდნენ. 1335 წლისთვის მათ ილხანიდების მფარველობა მიიღეს, ხოლო მოგვიანებით კი გერმიანიდებს დაემორჩილდნენ. არსებობს ვარაუდი რომ ინანჩოღულარების დინასტია გერმიანიდების ერთ-ერთი შტოა. 

ბეილიქის შექმნა უკავშირდება მეჰმედ ბეგის, რომელიც 1261 წელს რუმის სულთნის წინააღმდეგ აჯანყდა და მომდევნო წელს მონღოლთა მეშვეობით ნახევრად დამოუკიდებელი ბეილიქი ჩამოაყალიბა. მონღოლთა დაპყრობებისგან გამოქცეული თურქმანული ოჯახები ხშირად თავს დენიზლის (ლადიკი) მიდამოებს აფარებდნენ. გაურკვეველი მიზეზებით მეჰმედ ბეგი მონღოლებმა შეიპყრეს და სიკვდილით დასაჯეს. მის ნაცვლად კი ალი ბეი დანიშნეს, რომელიც მოგვიანებით რუმის სულთნის ქვეშევრდომი გახდა, ალი ბეგის შემდეგ ბეილიქს მისი შვილები ინანჩ ბეგი და ტოგან ფაშა მართავდნენ. 1368 წელს ქალაქი დენიზლი გერმიანიდების ხელში გადავიდა და ბეილიქმა არსებობა შეწყვიტა.

## მართველთა სია 
## სქოლიო 
კატეგორია:აზიის ისტორიული სახელმწიფოები
კატეგორია:ანატოლიის ბეილიქები
კატეგორია:თურქული დინასტიები
ივანე გობეჩია

**ივანე პავლეს ძე გობეჩია** (დ. 10 დეკემბერი, 1881, ქუთაისი — გ. 1 ოქტომბერი, 1937) — ქართველი იურისტი და პოლიტიკოსი. იოსებ და ვლადიმერ გობეჩიების ძმა.

## ბიოგრაფია
ივანე გობეჩია დაიბადა ქუთაისში, 1881 წლის 10 დეკემბერს. დაამთავრა პეტერბურგის უნივერსიტეტის იურდიული ფაკულტეტი

1902 წელს შევიდა რუსეთის სოციალისტ-რევოლუციონერთა პარტიაში, მოქმედებდა მუშათა ორგანიზაციებში; 1904 წლიდან 1909 წლამდე რამდენჯერმე იყო დაპატიმრებული და გასახლებული. 1910 წელს დაბრუნდა სამშობლოში და ჩაეწერა ნაფიცი ვექილის თანაშემწედ ქუთაისში. 1917 წელს ქუთაისის ქალაქის საბჭომ აირჩია დელეგატად პეტერბურგის დემოკრატიულ თათბირზე დასასწრებად. 1917 წელს ქუთაისის გარნიზონმა აირჩია კავკასიის არმიის პირველი და მეორე ყრილობების დელეგატად. 1921 წელს საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ოკუპირების შემდეგ დარჩა საქართველოში და პარტიის სხვა ლიდერებთან ერთად ცდილობდა კომპრომისის მიღწევას საოკუპაციო რეჟიმთან. 1922 წლის 10 მაისს საქართველოს სსრ საგანგებო კომისიამ (ჩეკა) სოცილისტ-რევოლუციონერთა პარტიის სხვა ლიდერებთან და წევრებთან ერთად დააპატიმრა კონტრრევოლუციის ბრალდებით. თუმცა, როგორც „არააქტიური ელემენტი“, 1922 წლის 20 ივლისს პატიმრობიდან გაათავისუფლეს. შემდგომ წლებში ცხოვრობდა და მუშაობდა ადვოკატად თბილისში; იყო დამცველთა (ადვოკატთა) კოლეგიის წევრი. 1930-იან წლებში იყო თბილისის საბჭოს ფინანსური განყოფილების იურისკონსულტი. 1937 წლის 17 ივლისს, დიდი საბჭოთა ტერორის დროს დააპატიმრეს ესერთა ანტისაბჭოთა კონტრრევოლუციური ორგანიზაციის წევრობის ბრალდებით. სსრკ უზენაესი სასამართლო სამხედრო კოლეგიის გამსვლელმა სესიამ დახვრეტის განაჩენი გამოუტანა 1937 წლის 30 სექტემბერს. დახვრიტეს 1-ლი ოქტომბრის ღამეს.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:დაბადებული 10 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1881
კატეგორია:გარდაცვლილი 1 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1937
კატეგორია:საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრები
ივანე
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში
დულკადირი

**დულკადირის ბეილიქი** () — ანატოლიის თურქმანული ბეილიქი, რომელიც რუმის სელჩუკთა სასულთნოს დაშლის შედეგად ანატოლიის აღმოსავლეთ მხარეში ოღუზი (თურქმანული) კლანების მიერ ჩამოყალიბდა. ბეილიქი ქირშეჰირსა და მოსულს შორის მდებარე ტერიტორიას მოიცავდა. ოსმალთა იმპერიის გაძლიერებასთან ერთად ის ჯერ ბუფერულ ზონად, XVI საუკუნეში კი ოსმალთა იმპერიის ნაწილად იქცა.

დულკადირის ბეილიქი დღევანდელ — კაისერის, ელაზიღის, აინთაფის, მალათიის და ადიამანის — პროვინციებს მოიცავდა, ხოლო დედაქალაქი ელბისტანში, დღევანდელი თურქეთის ქაჰრამანმარაშის პროვინციაში მდებარეობდა.

## ისტორია 
ბეილიქის წარმოქმნა თურქ-ოღუზთა, ბოზოკის კლანის წარმომადგენელ ზულკადარ-ოღლი ზეინიდინ აჰმედ კარაჯა-ბეგის უკავშირდება, რომელმაც 1337 წელს ილხანიდებთან ბრძოლაში ელბისტანი დაიკავა და დამოუკიდებელი ბეილიქი ჩამოაყალიბა. დროთა განმავლობაში ბეილიქის მმართველები ფორმალურად ემორჩილებოდნენ, როგორც ეგვიპტის მამლუქთა სასულთნოს, ასევე ოსმალთა სახელმწიფოს. კარაჯა-ბეგმა რამდენიმე წარმატებული ლაშქრობები წარმართა კილიკიის სომეხთა სახელმწიფოს წინააღმდეგ. მისი დაკნინება მამლუქთა მფლობელობაში მყოფ, ქალაქ ალეპოს მმართველის, ბაი ბუღას მიერ. მამლუქთა სულთნის წინააღმდეგ მოწყობილ აჯანყებაში მონაწილეობით იწყება. რაც შემდგომ მისი დამხობის საფუძველი გახდა. მამლუქებმა კარაჯა-ბეგის ნაცვლად ელბისტანის გამგებლად მისი შვილი ჰალილ-ბეგი დანიშნეს.

თემურლენგის მიერ ელბისტანის, მალათიის და ბესნის დაპყრობის შემდეგ, კარაჯა-ბეგის შვილიშვილმა - მაჰმუდ ბეგმა საკუთარი სამფლობელო დაკარგა. მაჰმუდ ბეგმა კარგი ურთიერთობები დაამყარა ოსმალ მმართველებთან და მათი დახმარებით შეძლო ძალაუფლების აღდგენა. ამავდროულად, ის ასევე ებრძოდა რამაზანიდებსა და კარამანიდებს, რის შედეგადაც კაისერის დაპყრობა მოახერხა.

1442 წელს ტახტზე მაჰმუდ ბეგის შვილი სულეიმან-ბეგი ადის, თუმცა მისი გარდაცვალების შემდგომ სამთავროში მემკვიდრეებს შორის შინა ომები იწყება. საკუთარი კანდიდატის ტახტზე დამტკიცების მიზნით , ბეილიქის შიდა საქმეებში ოსმალები და მამლუქებიც აქტიურად მონაწილეობდნენ. 1479 წელს ოსმალთა დახმარებით ტახტზე ბოზკურტ ალა ად-დინ-დაულა ავიდა. მისი ქალიშვილი აიშა-ხათუნი ოსმალთა სულთნის ბაიაზიდ II ცოლი იყო.

მოგვიანებით ბოზკურტ ალა ად-დინ-დაულა ოსმალებს დაუპირისპირდა. 1515 წელს ის ოთხ შვილთან ერთად მოკლეს. ტახტზე მისი ნათესავი ალი-ბეგი დანიშნეს. ალი-ბეგი ოსმალებს დიდ დახმარებას უწევდა, როგორც მამლუქთა, ასევე დამასკოს მმართველი, ჯანბერდი გაზალის წინააღმდეგ მოწყობილ ლაშქრობებში. 1522 წელს ის ფერატ-ფაშას მიერ გავრცელებულ ჭორების საფუძველზე მოკლეს. მისი სამფლობელო ოსმალთა სახელმწიფომ შეიერთა.

## მართველთა სია 
* ზეინიდინ აჰმედ კარაჯა-ბეგი (1337-1353)
* გარსედინ ჰალილ ბეგი (1353-1386)
* შაბან სული ბეგი (სევლი ბეგი) (1386-1398)
* სადაკა ბეგი (1398-1399)
* ნასირედდინ მეჰმედ ბეგი (1399-1442)
* დულკადიროღლუ სულეიმან ბეგი (1442-1454)
* მელიქ არსლან ბეგი (1454-1465)
* შაჰ ბუდაკ ბეგი (1465-1467)
* შეჰშუვარ ბეგი (1467-1472)
* შაჰ ბუდაკ ბეგი (მეორედ) (1472-1480)
* ალაუდავლე ბოზკურტ ბეგი (1480-1515)
* დულკადიროღლუ ალი ბეგი (1515-1522)

## სქოლიო 
კატეგორია:აზიის ისტორიული სახელმწიფოები
კატეგორია:ანატოლიის ბეილიქები
კატეგორია:თურქული დინასტიები
გიორგი ფაღავა

**გიორგი (გოგიტა) ფაღავა** (დ.1895, ქუთაისი — გ.1924) — ქართველი პოლიტიკოსი, საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი.

## ბიოგრაფია
გოგიტა ფაღავა დაიბადა ქუთაისში, 1895 წელს. დაამთავრა ქუთაისის სათავადაზნაურო ქართული გიმნაზია. 

სწავლის პერიოდიდან ჩაბმული იყო სოციალ-დემოკრატიული წრეების მუშაობაში. 1913 წლიდან (ფორმალურად) იყო რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის "მენშევიკების ფრაქციის" წევრი. 1913 წელს სწავლა განაგრძო მოსკოვის უნივერსიტეტის იურდიულ ფაკულტეტზე. პოლიტიკური საბაბით დააპატიმრეს 1914 წელს ქუთაისში, ასევე, რამდენჯერმე - მომდევნო წლებში, ადმინისტრაციული წესით. პატიმრობიდან გათავისუფლების შემდეგ სწავლა განაგრძო; 1917 წლისათვის მუშაობდა მოსკოვის სამხედრო-სამრეწველო კომიტეტში და ჩაბმული იყო ადგილობრივი სოციალ-დემოკრატიული ორგანიზაციების საქმიანობაში. 1919 წლის 12 მარტს საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის სიით აირჩიეს საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრად; იყო საკონსტიტუციო კომისიის წევრი. 1921 წელს საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ოკუპირებისას მონაწილეობდა წითელი არმიის წინააღმდეგ ბრძოლებში; ოკუპაციის შემდეგ დარჩა საქართველოში და ჩაება წინააღმდეგობის მოძრაობაში. 1922 წლიდან იყო საქართველოს დამოუკიდებლობის კომიტეტის თავმჯდომარე. 1924 წელს დახვრიტეს სუზდალის პოლიტიზოლატორიდან ეტაპით გადაყვანისას, გაურკვეველ სადგურზე; დასაფლავების ადგილი უცნობია.

## ლიტერატურა
* 
## რესურსები ინტერნეტში
*  

კატეგორია:დაბადებული 1895
კატეგორია:გარდაცვლილი 1924
კატეგორია:საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრები
კატეგორია:სიკვდილით დასჯილი ქართველები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში
დიმიტრი გონაშვილი

**დიმიტრი გონაშვილი** (დ.1880, მირზაანი, სიღნაღის მაზრა — გ.18 თებერვალი, 1938) — ქართველი პოლიტიკოსი, საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრი.

## ბიოგრაფია
დიმიტრი გონაშვილი დაიბადა 1880 წელს, მირზაანში, სიღნაღის მაზრაში. დაამთავრა სასულიერო სასწავლებელი.

1905 წლიდან მუშაობდა "მენშევიკების"ფრაქციაში. 1917 წლის თებერვლის რევოლუციის შემდეგ იყო სიღნაღის მაზრის კომისარი. 1919 წლის 12 მარტიდან არჩეული იყო საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრად საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის სიით; იყო აგრარული კომისიის წევრი. 1921 წელს საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ოკუპირების შემდეგ დარჩა საქართველოში. ბოლშევიკური რეჟიმისა და მისი უშიშროების ორგანოების მიერ პოლიტპატიმრებსა და პარტიების წევრებზე ზეწოლის გზით ჩატარებული "თვითლიკვიდაციის" პროცესებისას 1923 წლის 23 აგვისტოს მისასალმებელი წერილით მიმართა სიღნაღის მაზრის "ყოფილ მენშევიკთა" კონფერენციას და თანაგრძნობა გამოუცხადა. 1925 წელს იყო მეცხვარეთა კოოპერატიული ამხანაგობა "მწყემსის" გამგეობის თავმჯდომარე. 1930-იან წლებში მუშაობდა საქართველოს სსრ "წითელ ჯვარში" უფროს დეზინფექტორად, თავმჯდომარედ (1937). დიდი საბჭოთა ტერორის დროს სისტემატური ანტისაბჭოთა აგიტაციისა და "ხალხის მტრებთან" ურთიერთობის ბრალდებით 1937 წლის 17 ივლისს თბილისში დააპატიმრეს. საქართველოს სსრ შინსახკომთან არსებულმა განსაკუთრებულმა სამეულმა (ე. წ. "ტროიკა") 1938 წლის 18 თებერვალს დახვრეტა მიუსაჯა. დახვრიტეს იმავე ღამით. 

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:დაბადებული 1880
კატეგორია:გარდაცვლილი 18 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1938
კატეგორია:საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრები
ფილიპე ლორია

**ფილიპე ლორია** (დ.19 აგვისტო, 1878, ნოღა, ქუთაისის მაზრა — გ.17 ნოემბერი, 1962, პრაღა, ჩეხეთი) — ქართველი პოლიტიკოსი. საქართველოს  დამფუძნებელი კრების წევრი.

## ბიოგრაფია
ფილიპე ლორია დაიბადა სოფელ ნოღაში. დაამთავრა ამავე სოფლის სამრეწველო სკოლა.

1903 წელს მუშაობა დაიწყო ქალაქ ტფილისის თვითმმართველობაში, სადაც იმასახურა რამდენიმე წლის განმავლობაში და გაეცნო ტფილისის ტრამვაის მუშა-მოსამსახურეთა ყოფას და პრობლემებს; აქვე ჩაერთო მუშათა მოძრაობაში. 1903 წლიდან იყო რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის წევრი; მუშაობდა "მენშევიკების" ფრაქციაში. 1905 წელს, როცა ტრამვაის დაწესებულება ქალაქის მმართველობამ იჯარით გასცა, სამსახურიდან დაითხოვეს. 1913 წლის აგვისტოს ბოლოს, ტფილისის ტრამვაის სამსახურში ეკონომიკური ხასიათის მოთხოვნებით გაფიცვის ორგანიზებისათვის სხვა ამხანაგებთან ერთად დააპატიმრეს. მეორედ 1914 წლის 25 ივლისს დააპატიმრეს ისევ გაფიცვის ორგანიზებისათვის; ოქტომბრის ბოლომდე მეტეხის ციხეში იჯდა, შემდეგ გადაასახლეს რუსეთში, სარატოვის გუბერნიაში, ქალაქ ცარიცინში, ტფილისში "სამხედრო წესების" მოხსნამდე. 1917 წლის თებერვლის რევოლუციის შემდეგ აირჩიეს ტფილისის მუშათა და ჯარისკაცთა საბჭოს აღმასკომის წევრად, ტრამვაის საავადმყოფოს გამგეობის წევრად, პროფკავშირების გამგეობის წევრად. 1917 წლის ნოემბერში აირჩიეს საქართველოს ეროვნული საბჭოს წევრად. 1918 წელს მუშაობდა ტფილისის ტრამვაის სადგურის უფროსის თანაშემწედ. 1919 წლის 12 მარტს აირჩიეს საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრად საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის სიით. იყო გზათა და შრომის კომისიების წევრი. 1919 წლიდან იყო თბილისის საბჭოს ხმოსანი. 1921 წელს, საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ოკუპირების შემდეგ დატოვა სამშობლო და ცხოვრობდა ჩეხეთში.

გარდაიცვალაა 17 ნოემბერს, 1962 წელს, დაკრძალულია პრაღაში.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:დაბადებული 19 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1878
კატეგორია:გარდაცვლილი 17 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1962
კატეგორია:საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრები
ჩობანიდები

**ჩობანიდები** () — ანატოლიის თურქმანული ბეილიქი, რომელიც XIII საუკუნეში იმავე სახელობის დინასტიამ დააფუძვნა. ბეილიქი ძირითადად მოიცავდა ანატოლიის ცენტრალურ მხარეს და ჩრდილოეთ ანატოლიაში მდებარე ქალაქ კასთამონუს.

## ისტორია 
დინასტიის დამაარსებელი ჰუსამედინ ჩობანი რუმის სასულთნოს განთქმული მოხელე და სარდალი იყო. ის სულთან ქეი-ქავუს I-ის და ალაედინ ქეიყუბადის მმართველობის დროს მოღვაწეობდა. XIII საუკუნის ადრეულ ხანებში ჰუსამედინ ჩობანი ერთ-ერთი სელჩუკი მხედართმთავარი იყო, რომელიც სელჩუკთა საზღვრები ჩრდილოეთ ანატოლიის მიმართულებით; ბიზანტიის და ტრაპიზონის იმპერიის ტერიტორიების ხარჯზე გააფართოვა. შედეგად მან მფლობელობაში მიიღო კასთამონუ. 1224-1227 წლებში, ის ასევე მიუძღვოდა სელჩუკთა ლაშქარსა და ფლოტს, რომელმაც ქალაქ სინოპიდან ყირიმის ნახევარკუნძულზე მდებარე ფორტიფიცირებული ქალაქი სუდაკი დაიკავა.

ჰუსამედინ ჩობანის სიკვდილის შემდეგ, ბეილიქი მისი შვილი ალფ იურეკის და შვილიშვილის იავლაკ არსლანის მიერ იმართებოდა. იავლაკ არსლანის მმართველობის ბოლო წლებამდე, ჩობანიდები მონღოლი სიუზერენიბის ერთგულნი რჩებოდნენ, რომლებმაც საკუთარი ჰეგემონია ანატოლიის რეგიონზე ქოსე-დაღის ბრძოლის შედეგად დაამყარეს. ალფ იავლაკის აჯანყება წარუმატებლად დასრულდა და ის გაერთიანებულ მონღოლურ-სელჩუკურ ძალებთან ბრძოლაში დაიღუპა. რეგიონი სამართავად სელჩუკ სარდალს, შამ ად-დინ იამან ჯანდარს გადაეცა, რომლის შთამომავლებმაც აქ მოგვიანებით ჯანდარიდების ბეილიქი დააარსეს.

იავლაკ არსლანის შვილმა ჩობანოღლუ მაჰმუდ ბეგმა შეძლო ძალაუფლების დაბრუნება და იამან ჯანდარი რეგიონიდან დროებით გააძევა. მან ასევე მოახერხა ბიზანტიის მოსაზღვრე ტერიტორიების დარბევა და მათ ხარჯზე გაფართოება. 1281-1299  წლებში ოსმალები ჩობანიდების ვასალებად ითვლებოდნენ, მაგრამ დამოუკიდებლობა გამოაცხადეს მას შემდეგ, რაც იავლაკ არსლანმა შეწყვიტა ბიზანტიის იმპერიის დარბევა. 1309 წელს უკანასკნელი ჩობანიდი მმართველი იამან ჯანდარის შვილის. ჩანდაროღლუ სულეიმან ფაშას მსხვერპლი გახდა, რის შედეგად რეგიონი ისევ ჯანდარიდების ხელში გადავიდა. 

ჩობანიდების დინასტიამ მნიშვნელოვანი არქიტეკტურული ნიმუშები დატოვა კასთამონუს გარშემო. 

## მართველთა სია  
## სქოლიო 
კატეგორია:აზიის ისტორიული სახელმწიფოები
კატეგორია:ანატოლიის ბეილიქები
კატეგორია:თურქული დინასტიები
ზენგიდები

**ზენგიდები** ან **ზენგიდთა დინასტია** — მუსლიმ ოღუზ-თურქთა დინასტია, რომელიც ლევანტის და ზემო მესოპოტამიის ტერიტორიებს სელჩუკთა იმპერიის სახელით მართავდა.  

## ისტორია 
ზენგიდთა დინასტია 1127 წელს მოსულის სელჩუკმა გამგებელმა (ათაბაგი) იმად ალ-დინ ზანჯიმ დააარსა. ის ჩრდილოეთ ერაყის და სირიის გამოჩენილ პიროვნებად იქცა მას შემდეგ, რაც 1128 წელს დაიკავა ალეპო, ხოლო 1144 წელს ჯვაროსნების წინააღმდეგ ბრძოლაში დაიპყრო ედესის საგრაფო, რამაც მას დიდი გავლენა მოუტანა და ის ისლამური სამყაროს „გმირად“ იქცა, თუმცა ეს წარმატება დიდხანს არ გაგრძელებულა, 1146 წელს ის საკუთარმა მონამ მოკლა.  

ზანჯის სიკვდილის შემდეგ, მისი სამფლობელო მემკვიდრეებმა გადაინაწილა; მოსული და ჩრდილოეთ ერაყი მის უფროს ვაჟს, სალფ ად-დინ ღაზი I-ს ერგო, ხოლო ალეპო და ედესა კი მის მეორე შვილს, ნურ ალ-დინს გადაეცა. ნურ ალ-დინი ისეთივე წარმატებული აღმოჩნდა როგორც მამამისი. 1146 წელს ინაბის ბრძოლაში მან დაამარცხა ანტიოქიის გრაფი რაიმუნდ დე პუატიე, რომელიც ბრძოლაში დაიღუპა. შემდეგ წელს ნურ ალ-დინმა დაიკავა ედესის დანარჩენი ტერიტორია, რომელიც ევფრატის დასავლეთ სანაპიროზე მდებარეობდა. 1154 წელს მან მისი წარმატება დააგვირგვინა ბურიდებისგან დამასკოს დაპყრობით.  

ახლა უკვე, როგორც დამასკოს მმართველი, ნურ ალ-დინის წარმატება კვლავ გრძელდებოდა. ჯვაროსნებთან ბრძოლაში მან ანტიოქიის მთავარი რენო დე შატიიონი ტყვედ ჩაიგდო და მისი ტერიტორიები მნიშვნელოვნად შეამცირა. 1160-იანი წლებისთვის ნურ ალ-დინი ფატიმიდთა ხალიფატის მიწების გასაკონტროლებლად კონკურენციას უწევდა იერუსალიმის მეფე ამალრიკ I-ს. საბოლოო ჯამში, 1169 წელს ნურ ალ-დინის ქურთი მხედართმთავარი, შირუხი წარმატებული აღმოჩნდა ეგვიპტის დაპყრობაში. შირუხის შვილიშვილმა და უკვე ეგვიპტის მმართველმა სალადინმა, იმთავითვე უარყო ნურ ალ-დინს გავლენა.  

ნურ ალ-დინი დამსჯელი ექსპედიციისთვის ემზადებოდა, რომლის მიზანი ეგვიპტის დაპყრობა და სალადინის დაემორჩილება იყო, მაგრამ ის 1174 წელს უეცრად გარდაიცვალა. მისი მცირე წლოვანი მემკვიდრე ას-სალიჰ ისმაილ ალ-მალიკი იძლულებული გახდა ალეპო დაეტოვებინა, რომელსაც ის 1181 წლამდე მართავდა. მოგვიანებით ის უეცრად მოკლეს და ტახტზე მის ნათესავი, მოსულის ათაბაგი ავიდა. ორ წელიწადში სალადინმა ალეპო დაიპყრო, რამაც ბოლო მოუღო ზენგიდთა მმართველობას სირიაში.  

ზენგიდი პრინცები ჩრდილოეთ ერაყის მმართვას XIII საუკუნემდე აგრძელებდნენ; მოსულს 1234 წლამდე მართავდნენ; მათი მმართველობა საბოლოოდ 1250 წელს შეწყდა.  

## ზენგიდი მმართველები 
### ზენგიდის ათაბაგები და მოსულის ემირები 
### ალეპოს ზენგიდი ემირები 
### დამასკოს ზენგიდი ემირები 
### სინჯარის ზენგიდი ემირები (ჩრდილოეთ ერაყი)  
### ჯაზირას ზენგიდი ემირები (ჩრდილოეთ ერაყი)  
## სქოლიო 
კატეგორია:აზიის ისტორიული სახელმწიფოები
ნიკოლოზ კაციაშვილი

**ნიკოლოზ (კოლა) აღდგომელის ძე კაციაშვილი** (დ. 1875, გომი, გორის მაზრა — გ. 19 თებერვალი, 1919) — ქართველი პოლიტიკოსი, საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი.

## ბიოგრაფია
კოლა კაციაშვილი დაიბადა 1875 წელს, სოფელ გომში. სწავლობდა ტფილისის სათავადაზნაურო ქართულ გიმნაზიაში.

1899 წლიდან იყო რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის წევრი. 1905 წლიდან მუშაობდა რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის "მენშევიკების ფრაქციაში"; ცხოვრობდა მშობლიურ სოფელში და ეწეოდა მეურნეობას; აქტიურად მონაწილეობდა 1905 წლის რევოლუციურ მოძრაობაში გორის მაზრაში. რამდენჯერმე დააპატიმრეს პოლიტიკური საბაბით. 1907 წელს იყო რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის ლონდონის ყრილობის დელეგატი. 1907 წელს აირჩიეს რუსეთის იმპერიის II მოწვევის სახელმწიფო სათათბიროს დეპუტატად ტფილისის გუბერნიიდან; მუშაობდა სოციალ-დემოკრატიულ ფრაქციაში. 1907 წლის 3 ივნისს მეორე სახელმწიფო სათათბირო დაშალეს და სოციალ-დემოკრატიული ფრაქციის დეპუტატები პასუხისგებაში მისცეს სისხლის სამართლის დებულების 100-ე და 102-ე მუხლებით, ტერორისტული აქტის მოწყობის მცდელობის ბრალდებით. იგი იჯდა პეტერბურგის ციხეში, სადაც ჯანმრთელობა ძლიერ შეერყა. საპატიმროდან გათავისუფლების შემდეგ დაბრუნდა და ცხოვრობდა საკუთარ სოფელში, ქვემო-გომში პოლიციის საიდუმლო მეთვალყურეობის ქვეშ. 1919 წლის 12 მარტს აირჩიეს საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრად საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის სიით. გარდაიცვალა 1919 წელს. დაკრძალულია სოფელ გომის სასაფლაოზე.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1875
კატეგორია:გარდაცვლილი 1919
კატეგორია:საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრები
კატეგორია:კასპის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:რუსეთის იმპერიის II მოწვევის სახელმწიფო სათათბიროს დეპუტატები
კატეგორია:რსდმპ-ის V ყრილობის დელეგატები
ივანე ლორთქიფანიძე

**ივანე ლორთქიფანიძე** (დ. 30 ივლისი, 1890, მარანი, სენაკის მაზრა — გ.  14 სექტემბერი, 1937) — ქართველი პოლიტიკოსი, საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი.

## ბიოგრაფია
ივანე ნესტორის ძე ლორთქიფანიძე დაიბადა 1890  წლის 30 ივლისს, სენაკის მაზრის სოფელ მარანში.

1900 წლიდან სწავლობდა ტფილისის ვაჟთა გიმნაზიაში; სწავლის დროს ჩაერთო სოციალისტ-რევოლუციონერთა ახალგაზრდული წრის მუშაობაში. 1905 წელს პარტიული მუშაობის გამო დააპატიმრეს. ცოტა ხნის შემდეგ შეძლო სწავლის გაგრძელება ტფილისის ვაჟთა გიმნაზიაში. ამავე წელს სწავლა განაგრძო ხარკოვის უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულტეტზე. 

1917 წლის ნოემბერში აირჩიეს საქართველოს ეროვნული საბჭოს წევრად; 1917 წელსვე —რუსეთის დამფუძნებელი კრების დეპუტატად რუსეთის სოციალისტ-რევოლუციონერთა პარტიის სიით.

1918 წლის თებერვლიდან იყო ამიერკავკასიის სეიმის წევრი. 1918 წლის მარტში, რუსეთის სოციალისტ-რევოლუციონერთა პარტიის ამიერკავკასიის ორგანიზაციაში მომხდარი განხეთქილების შემდეგ, გახდა საქართველოს სოციალისტ-რევოლუციონერთა პარტიის წევრი და შედიოდა მის მთავარ კომიტეტში. 1918 წლის 26 მაისს ხელი მოაწერა საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის გამოცხადების აქტს. იყო საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი. ასრულებდა გზათა მინისტრის მოვალეობას. 1921 წელს, საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს ოკუპაციის შემდეგ დარჩა საქართველოში და ჩაბმული იყო წინააღმდეგობის მოძრაობაში. 1933 წელს მეთაურობდა ესერების კ/რ იატაკქვეშა ორგანიზაციას, შევიდა ინტერპარტიული კომიტეტის შემადგენლობაში, რომელიც ხელმძღვანელობდა საქ.-ში მომქმედ ყველა კ/რ, ტერორისტულ, დივერსიულ-მავნებლურ და ჯაშუშურ ანტისაბჭოთა პარტიების საქმიანობას. სასჯელის ზომა: დახვრეტა, პირადი ქონების კონფისკაცია. დახვრიტის 14 სექტემბერს, 1937 წელს. 

## ლიტერატურა
* *ირაკლი ხვადაგიანი*. საქართველოს დამფუძნებელი კრება 1919. საბჭოთა წარსულის კვლევის ლაბორატორია. გვ. 286-288,  თბილისი, 2016

კატეგორია:დაბადებული 30 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული  1890
კატეგორია:გარდაცვლილი   14 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1937
კატეგორია:საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში
პუშკინის ქრისტეს აღდგომის კირხე

**პუშკინის ქრისტეს აღდგომის კირხე** () —    ლუთერანული ეკლესია პუშკინში. ეკლესია  აგებულია 1860-1865 წლებში. ეკლესია არის რუსეთის ფედერალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი.

## ისტორია 
პუშკინის კირხე ისტორიულად არ ეკუთვნოდა ინგრის ეკლესიების რიცხვს, მაგრამ მნიშვნელოვანი როლი შეასრულა ევანგელისტურ-ლუთერანული ეკლესიის თანამედროვე ისტორიაში, როგორც პირველმა ლუთერანულმა ეკლესიამ ინგერმანლანდიაში.

### ლიცეუმის კირხე 
ლუთერანული ეკლესია ცარსკოე-სელოში ჩამოყალიბდა 1811 წელს. 1817 წელს დაიწყეს სამრევლო ეკლესიის მშენებლობა. მშენებლობის ორგანიზატორები იყვნენ ცარსკოე-სელოს ლიცეუმის დირექტორი ეგორ ენგელგარდტი და ლიცეუმის პასტორი კ. გნიტჰელი. იმპერატორმა ალექსანდრე I-მა ეკლესიის მშენებლობას შესწირა 20 000 რუბლი. 

პირველი ხის ლუთერანული ეკლესია ცარსკოე-სელოში ააგეს 1818 წელს, დანგრეული ჰუსართა პოლკის ყაზარმების ადგილზე და აკურთხეს უფლის ფერისცვალების სახელზე ამავე წლის 13 ოქტომბერს. მისი ძირითადი მრევლი იყო ცარსკოოე-სელოს ლიცეუმის გერმანელი წარმოშობის მასწავლებლები. 

კირხე ააგეს ამპირის სტილში.  1843 წლამდე ტაძარში ღვთისმსახურებას აღავლენდა ლიცეუმის პასტორი, შემდეგ კირხე გადავიდა შინაგან საქმეთა სამინისტროს უწყების მმართველობაში. 

### კოლონისტების კირხე 
ლიცეუმის დაშლის შემდეგ, ძირითადი მრევლი გახდა გერმანელი კოლონისტები ფრიდენტალიიდან. 1860 წლის 14 აგვისტოს მოძველებული ძველი ეკლესიის შენობის გვერდით დაიწყეს ახალი იმავე სახელწოდების ეკლესიის მშენებლობა. 

1865 წლის 17 აპრილს იმპერატორ ალექსანდრე II-ის დაბადების დღეზე აკურთხეს ეკლესია, რომელიც ააგეს ალექსანდრე ვიდოვის პროექტის მიხედვით და დღემდე მოაღწია.

ღვთისმსახურება მიმდინარეობდა 1931 წლამდე ძირითადად გერმანულ, ლატვიურ და ესტონურ ენებზე. 1931 წლის 5 დეკემბერს კირხე დახურეს ლენინგრადის საოლქო აღმასკომის დადგენილების მიხედვით, შენობა გადაეცა სარემონტო-მექანიკურ ქარხანას.

დიდი სამამულო ომის შემდეგ ეკლესიის სარდაფში მდებარეობდა გესტაპოს კომენდატურა. შემდეგ შენობაში განათავსეს ავტოსკოლა და ავტოსარემონტო.

### თანამედროვე მდგომარეობა 
1977 წელს მიმდინარეობდა კირხეს შენობის ნაწილობრივი რესტავრაცია. არქიტექტორ მ. ტოლსტოის ხელმძღვანელობით აღადგინეს ვერანდა, მოახდინეს მთელი რიგი დეკორატიული ელემენტებისა და ინტერიერის რეკონსტრუქცია. ამავე წელს კირხე დაუბრუნდა მორწმუნეებს და საზეიმოდ აკურთხეს 11 დეკემბერს ქრისტეს აღდგომის სახელზე.

1988 წლამდე ღვთისმსახურება მიმდინარეობდა მხოლოდ ფინურ ენაზე, 1988 წლიდან დაიწყო რეგულარული მსახურება რუსულ და გერმანულ ენებზე.

## ლიტერატურა
*Александрова Е. Л., Браудзе М. М., Высоцкая В. А., Петрова Е. А. «История финской Евангелическо-Лютеранской Церкви Ингерманландии», СПб, 2012, сс. 207—209, ISBN 978-5-904790-08-0
*Мещанинов М. Ю. Храмы Царского Села, Павловска и их ближайших окрестностей. Краткий исторический справочник. Издание второе, исправленное и дополненное. СПб, издательство Genio Loci, 2007, сс.267—271. ISBN 5-9900655-3-1

## რესურსები ინტერნეტში
* Финский евангелическо-лютеранский приход г. Пушкина (официальный сайт прихода)
* Лютеранская церковь (кирха) 

## სქოლიო
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის ფედერალური ობიექტები
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ლუთერანული ეკლესიები
კატეგორია:რუსეთის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები სანქტ-პეტერბურგში
ლახტის წმინდა მარიამის კირხე

**ლახტის წმინდა მარიამის კირხე** () —    ლუთერანული ეკლესია სანქტ-პეტერბურგის ისტორიულ რაიონ ლახტში. ეკლესია  აგებულია 1904 წელს.  ეკლესია საბჭოთა ხელისუფლებამ დაანგრია 1939 წელს.

## ისტორია 
1860 წელს ფინურ სოფელ ლახტაში, ფინეთის ყურის ნაპირზე, გაიხსნა სკოლა სადაც ასწავლიდნენ ფინურ ენაზე. 1874 წელს სკოლა გადავიდა ცალკე შენობაში, თანამედროვე ლახტის პროსპექტის № 64 სახლში. 1894 წელს სწორედ ამ სახლში დაიწყეს შეკრება და ლოცვა ფინელმა და შვედმა ლუთერანული სარწმუნოების მიმდევრებმა.  1898 წლისათვის ლახტის ფინურ სკოლაში ირიცხებოდა 47 მოსწავლე. 1900-იანი წლების დასაწყისისათვის ფინელები ლახტის მოსახლეობის ნახევარს შეადგენდნენ, მათ რაოდენობა კი იყო დაახლოებით 350 ადამიანი.

1900 წელს ლახტის ფინურმა ლუთერანულმა თემმა  გენერალურ კონსისტორიას გადასცა თხოვნა საკუთარი კირხეს მშენებლობის შესახებ, თუმცა უარი მიიღეს. საბოლოოდ 1904 წელს მიიღეს თანხმობა. ამავე წელს არქიტექტორ ერნსტ შიტის პროექტის მიხედვით ააგეს ხის სამლოცველო სახლი კოშკური სამრეკლოს თანხლებით. სამლოცველო იტევდა 250 ადამიანს, იგი აკურთხეს წმინდა მარიამის სახელზე. ლიტურგია სამლოცველო სახლში იმართებოდა წელიწადში ხუთჯერ. სამლოცველო მიაწერეს სანქტ-პეტერბურგის წმინდა მარიამის ფინურ ეკლესიას. სამლოცველო სახლი მდებარეობდა ახალი და ეკლესიის ქუცების კვეთაზე. 

1906 წელს მიწა, რომელზეც იდგა ლახტის სამლოცველო სახლი გლეხებმა იყიდეს და მუდმივ მფლობელობაში გადასცეს წმინდა მარიამის ფინური ეკლესიის თემს. ამავე წელს სკოლასთა ახლოს, რომელსაც ეწოდებოდა „წმინდა მარიამის ევანგელისტურ-ლუთერანული ფინური ეკლესიის სასწავლებელი“, ააგეს ბავშვთა თავშესაფარი. 

1923 წელს სამლოცველო სახლი გადააკეთეს წმინდა მარიამის კირხედ, ხოლო ლუთერანული საზოგადოება ლახტის მრევლად. 1937 წელს კირხეში ღვთისმსახურება შეწყდა. 1939 წელს კირხე საბოლოოდ დახურეს, ხოლო შენობა დაანგრიეს. 1941 წელს დახურეს ფინური სკოლაც. 2000 წელს ფინური სკოლის შენობაც დაანგრიეს. 

1908 წლისთის კირხეს მრევლი შეადგენდა 444 ადამიანს, 1919 წელს ეს მაჩვენებელი 2 500 კაცი იყო, ხოლო 1928 წელს - 400 ადამიანი.

## ლიტერატურა 
*Александрова Е. Л., Браудзе М. М., Высоцкая В. А., Петрова Е. А. История финской Евангелическо-лютеранской церкви Ингерманландии. 2012, 398 стр., ISBN 978-5-904790-08-0
*Georg Luther, Herdaminne för Ingermanland II, De finska och svenska församlingarna och deras prästerskap 1704—1940. ISBN 951-583-052-4, Svenska litteratursällskapet i Finland, Helsingfors 2000

## რესურსები ინტერნეტში
* Приход Lahti — Лахти, Лахта на портале Инкери.Ру // Информация о приходе. Деревни.

## სქოლიო 
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ლუთერანული ეკლესიები
ვლადიმერ გრიგოლია

**ვლადიმერ გრიგოლია** (დ. 28 ივნისი, 1903; სეფიეთი — გ. 11 იანვარი, 1977; თბილისი) — ქართველი მოქანდაკე და მხატვარი. 

## ბიოგრაფია
ვლადიმერ (ლადო) გრიგოლია დაიბადა აბაშის რაიონის სოფელ სეფიეთში. 1928 წლიდან სამხატვრო გამოფენებში მონაწილეობდა. 1930 წელს თბილისის სამხატვრო აკადემია დაამთავრა. 1933 წლიდან იმავე აკადემიაში პედაგოგიურ საქმიანობას ეწეოდა. 1920-1930 წლებში. ძირითადად მუშაობდა როგორც მოქანდაკე. 1932 წლიდან გრაფიკაში მუშაობდა. დიდი წვლილი მიუძღვის ქართული წიგნის სამკაულისა და შრიფტის შექმნაში. ძველი ქართული ხელნაწერებისა და ნაბეჭდი წიგნების დეკორის საფუძველზე მან შექმნა წიგნის მორთულობის ახალი კომპოზიციები, ქართული შრიფტის ახალი ვარიანტები. მისმა ნაშრომმა — „ქართული კონსტრუქციული და აკადემიური შრიფტი“ — საფუძველი ჩაუყარა სამხატვრო აკადემიაში შრიფტის სწავლების დისციპლინას. გაფორმებული აქვს 100-ზე მეტი წიგნი. მის მიერ მხატვრულად გაფორმებულია უნიკალური გამოცემები: „ვეფხისტყაოსანი“ (1937), აკაკი წერეთლის (1940), ნიკოლოზ ბარათაშვილის საიუბილეო გამოცემა, ქართული პოეზიის ანთოლოგია ინგლისურ ენაზე, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ალაკტიონ ტაბიძის, კონსტანტინე გამსახურდიას წიგნები. დახატული აქვს გიორგი სააკაძისა და გრიგოლ ორბელიანის პორტრეტები. შექმნა კამერული ქანდაკებები: „სამშობლო“ (1928), „ქალიშვილის თავი“ (1928), „ქართველი ქალი“ (1928), შოთა რუსთაველის ძეგლის პროექტი (1936). მის საცხოვრებელ სახლში არის მხატვრის სახელოსნო, სადაც ხელოვნის არქივი და საინტერესო შემოქმედებითი მემკვიდრეობა ინახება.

1928-1929 წლებში იყო ქართველ ხელოვანთა საზოგადოების წევრი, 1930-1932 წლებში კი — მხატვართა გაერთიანების — „სარმა“ — წევრი. 1969 წელს ლადო გრიგოლიას საქართველოს სახალხო მხატვრის ტიტული მიენიჭა, 1973 წელს კი შოთა რუსთაველის სახელობის პრემია გადაეცა.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
*

კატეგორია:დაბადებული 28 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1903
კატეგორია:გარდაცვლილი 1977
კატეგორია:გარდაცვლილი 11 იანვარი
კატეგორია:ქართველი მოქანდაკეები
კატეგორია:ქართველი მხატვრები
კატეგორია:ქართველი გრაფიკოსები
კატეგორია:შოთა რუსთაველის სახელობის პრემიის ლაურეატები
იოსებ გობეჩია

**იოსებ პავლეს ძე გობეჩია** (დ. 1879, ქუთაისი — გ. 1963, ლევილი, საფრანგეთი) — ქართველი პოლიტიკოსი, საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი. ივანე და ვლადიმერ გობეჩიების ძმა.

## ბიოგრაფია
იოსებ გობეჩია დაიბადა 1879 წელს, ქალაქ ქუთაისში. დაამთავრა ქუთაისის კლასიკური გიმნაზია, ოდესის უნივერსიტეტის მათემატიკის ფაკულტეტი 1908 წელს, გრენობლის პოლიტექნიკური ინსტიტუტი.

სწავლის პერიოდში, სტუდენტთა 1901 წლის მღელვარების დროს დააპატიმრეს გამოსვლებში მონაწილეობის გამო და ადმინისტრაციული წესით გაასახლეს - დააბრუნეს საქართველოში. ამავე წელს ისევ დააპატიმრეს საქართველოს რუსეთთან შეერთების 100 წლისთავის აღსანიშნავ იუბილეზე საპროტესტო სიტყვის წარმოთქმის გამო და ადმინისტრაციული წესით უკან - ოდესაში გაასახლეს. 1905 წელს ჩამოაყალიბა სოციალისტ-რევოლუციონერთა მებრძოლი რაზმი, რომელმაც განახორციელა ტერორისტული აქტები სადამსჯელო ოპერაციების ხელმძღვანელ გენერალ მაქსუდ ალიხანოვ-ავარსკიზე ქუთაისში, მაზრის უფროს კეღამოვზე - ოზურგეთში და პოლიცმეისტერ მარტინოვზე - ტფილისში. 1909-1911 წწ. ცხოვრობდა და მუშაობდა ბაქოში - კითხულობდა ლექციებს სახალხო უნივესიტეტში. ჟანდარმერიის მიერ დევნის გამო იძულებული გახდა, გაქცეულიყო საზღვარგარეთ. 1917 წლის თებერვლის რევოლუციის შემდეგ დაბრუნდა პეტროგრადში, საიდანაც დროებითი მთავრობის ხელმძღვანელმა, თანაპარტიელმა ალექსანდრე კერენსკიმ კავკასიის ფრონტის კომისრად გაგზავნა. 1918 წლის 26 მაისს ხელი მოაწერა საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის გამოცხადების აქტს. იყო პარიზის სამშვიდობო კონფერენციაზე საქართველოს დელეგაციის წევრი.

1921 წელს საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ოკუპირების შემდეგ დარჩა საქართველოში და პარტიის სხვა ლიდერებთან ერთად ცდილობდა საოკუპაციო რეჟიმთან კომპრომისის მიღწევას. 1922 წლის გაზაფხულზე საქართველოს დამოუკიდებლობის კომიტეტის ჩამოყალიბებისას იყო საქართველოს სოციალისტ-რევოლუციონერთა პარტიისწარმომადგენელი კომიტეტში. დაარსების შემდეგ დამკომმა საკუთარ წარმომადგენლად საიდუმლოდ მიავლინა საზღვარგარეთ ინტერპარტიული კომიტეტისთვის ინფორმაციის გადასაცემად. 1924 წლის სექტემბერში აგვისტოს აჯანყების ჩახშობის შემდეგ საქართველოს სსრ-ის ხელისუფლებამ მოახდინა მისი ქონების კონფისკაცია. შემდგომ წლებში აქტიურად მონაწილეობდა ემიგრაციის პოლიტიკურ და საზოგადოებრივ ცხოვრებაში; აქვეყნებდა სტატიებს ემიგრანტულ გამოცემებში.

## ლიტერატურა
*

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული  1879
კატეგორია:გარდაცვლილი 1963
კატეგორია:საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრები
იოსებ
კატეგორია:საქართველოს ეროვნული საბჭოს წევრები
კატეგორია:ლევილის სასაფლაოზე დაკრძალულები
კატეგორია:ქართველი დიპლომატები
ილია ნუცუბიძე

**ილია ნუცუბიძე** (დ. 20 ივლისი, 1883, ფარცხანაყანევი, ქუთაისის მაზრა — გ. უცნობია, პარიზი, საფრანგეთი) — ქართველი პოლიტიკოსი, საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი.

## ბიოგრაფია
ილია ნუცუბიძე დაიბადა 1883 წლის 20 ივლისს, ქუთაისის მაზრის სოფელ ფარცხანაყანევში. დაამთავრა ქუთაისის სასულიერო სასწავლებელი.

სწავლობდა კიევის კომერციული ინსტიტუტის ეკონომიკურ განყოფილებაზე; დაასრულა სამი კურსი. იყო რუსეთის სოციალისტ-რევოლუციონერთა პარტიის წევრი. 1907 წლის 13 ივნისს ესერთა სამხედრო ორგანიზაციის წევრობის ბრალდებით დააპატიმრეს ტფილისში. მეორედ დაპატიმრებული იყო 1909 წელს. 1917 წლის ნოემბერში აირჩიეს საქართველოს ეროვნული საბჭოს წევრად. 1918 წლიდან იყო საქართველოს სოციალისტ-რევოლუციონერთა პარტიის მთავარი კომიტეტის წევრი. 1919 წლის 12 მარტს აირჩიეს საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრად საქართველოს სოციალისტ-რევოლუციონერთა პარტიის სიით; იყო სარეგლამენტო კომისიის მდივანი, საბიბლიოთეკო, სამხედრო, საბიუჯეტო-საფინანსო მომარაგების კომისიების წევრი. 1921 წელს საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ოკუპირების შემდეგ დატოვა სამშობლო და ცხოვრობდა საფრანგეთში. აქტიურად მონაწილეობდა ემიგრაციის პოლიტიკურ და საზოგადოებრივ ცხოვრებაში.

## ლიტერატურა
* ირაკლი ხვადაგიანი. საქართველოს დამფუძნებელი კრება 1919. საბჭოთა წარსულის კვლევის ლაბორატორია. თბილისი, 2016, გვ. 324.

კატეგორია:დაბადებული 20 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1883
კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი გარდაცვალების თარიღით
კატეგორია:საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრები
ილია კოპალეიშვილი

**ილია კოპალეიშვილი** (დ. 1865, ეწერი, ქუთაისის მაზრა — გ.  უცნობია) — ქართველი პოლიტიკოსი, საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი.

## ბიოგრაფია
ილია კოპალეიშვილი დაიბადა 1865 წელს, ქუთაისის მაზრის სოფელ ეწერში.

1895 წლის ზაფხულიდან იყო რკინიგზის მთავარ სახელოსნოებში დაარსებული პირველი სოციალ-დემოკრატიული მუშათა წრის წევრი. 1898 წლიდან იყო რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის წევრი. 1900 წელს მთავარი სახელოსნოსა და რკინიგზის მუშათა გაფიცვის შემდეგ დააპატიმრეს და საკუთარ სოფელში გადაასახლეს; მცირე ხნის შემდეგ იგი ისევ ტფილისში დაბრუნდა და პარტიული საქმიანობა განაგრძო. 1903 წელს სამუშაოდ გადავიდა ბათუმში, სადაც სოციალ-დემოკრატიული ორგანიზაციის ერთ-ერთი ლიდერი იყო; შედიოდა რსდმპ ბათუმის კომიტეტის შემადგენლობაში. 1905 წლიდან მუშაობდა რსდმპ მენშევიკების ფრაქციაში. მეფის რეჟიმის დროს რამდენჯერმე დააპატიმრეს პოლიტიკური საბაბით. 1919 წლის 12 მარტიდან არჩეული იყო საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრად საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის სიით; იყო სამეურნეო-საგამგეო კომისიის თავმჯდომარე, აგრარული, თვითმმართველობის, შრომების კომისიების წევრი. 1921 წელს საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ოკუპირების შემდეგ დარჩა საქართველოში, ცხოვრობდა მშობლიურ სოფელში და ჩაბმული იყო წინააღმდეგობის მოძრაობაში. 1924 წლის 28 აგვისტოს დაწყებული ანტისაბჭოთა აჯანყების დამარცხების შემდეგ, ბოლშევიკური რეჟიმის სადამსჯელო ღონისძიებისას, რომელსაც ავადმყოფობის გამო (მწოლიარე, მაღალი სიცხით) აჯანყებაში მონაწილეობა არც კი მიუღია, სხვა მოქალაქეებთან ერთად დახვრიტეს სამტრედიასთან.

## ლიტერატურა
* ირაკლი ხვადაგიანი. საქართველოს დამფუძნებელი კრება 1919. საბჭოთა წარსულის კვლევის ლაბორატორია. თბილისი, 2016, გვ. 279.
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1865
კატეგორია:საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრები
კატეგორია:ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები