open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
დინო ჰამზიჩი

**დინო ჰამზიჩი** ( დ. 22 იანვარი, 1988, სარაევო, ბოსნია და ჰერცეგოვინა) — ბოსნიელი ფეხბურთელი, თამაშობს მეკარის პოზიციაზე საფეხბურთო კლუბ „ჩიხურაში“. 

დინო ჰამზიჩი „ჩიხურას“ 2016 წლის მარტში შეუერთდა თავისუფალი აგენტის სტატუსით. გუნდის მთავარმა მწვრთნელმა, სოსო ფრუიძემ განაცხადა, რომ ჰამზიჩი საქართველოს ჩემპიონატის მეკარეებს შორის ერთ-ერთი საუკეთესოა და მისი ტრანსფერი ძალიან წაადგება გუნდს. თვითონ ფეხბურთელმა ჟურნალისტებთან საუბრისას აღნიშნა, რომ მომავალში ბოსნიის ეროვნულ ნაკრებში თამაშის ამბიცია აქვს. პირველი მატჩი ჰამზიჩმა „ჩიხურას“ შემადგენლობაში ითამაშა 12 მარტს გორის „დილასთან“, რომელიც ფრედ 1:1 დასრულდა.

2016 წელს „ჩიხურამ“ საქართველოს უმაღლესი ლიგის „თეთრ“ ჯგუფში პირველი ადგილი დაიკავა და საჩემპიონო პლეი-ოფფის ორმატჩიან ფინალში „წითელი“ ჯგუფის გამარჯვებულს, „სამტრედიას“ დაუპირისპირდა. პირველი თამაში სამტრედიაში გაიმართა და მასპინძლების გამარჯვებით დასრულდა ანგარიშით 2:0, ხოლო მეორე შეხვედრაში თბილისში დაფიქსირდა ფრე 2:2 და „სამტრედია“ საქართველოს ჩემპიონი გახდა. შემდგომში ჰამზიჩმა განაცხადა, რომ საჩემპიონო პლეი-ოფფში მარცხი მის ქართულ კარიერაში ყველაზე დასანანი და ცუდი მომენტი იყო.

2017 წლის 2 დეკემბერს „ჩიხურამ“ საქართველოს თასის ფინალში „ტორპედო“ დაამარცხა და ტურნირის გამარჯვებული გახდა. ჰამზიჩმა კარიერაში მეორე ტიტული მოიგო.

## ტიტულები 
### გუნდური 
*  **ოლიმპიკი სარაევო**:
** ბოსნია და ჰერცეგოვინის თასის გამარჯვებული (1): 2014/2015

*  **ჩიხურა საჩხერე**:
** საქართველოს თასის გამარჯვებული (1): 2017

## სქოლიო
კატეგორია:საჩხერის ჩიხურას ფეხბურთელები
კატეგორია:ეროვნული ლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:დაბადებული 22 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1988
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კირილური ასოების სია

**კვირილური დამწერლობის ასოების** გამოიყენება მრავალი ენის წერილობით სისტემებში, განსაკუთრებით კი პოსტ-საბჭოთა კავშირის ქვეყნების ენებში. ქვემოთ მოყვანილ ცხრილებში მოცემულია სხვადასხვა თანამედროვე ენებზე კირილიული დამწელობის ასოები და მათი ჟღერადობები წარმოდგენილი საერთაშორისო ფონეტიკური ანბანით (IPA). წერილობითი ფორმები კომბინირებულია დიაკრიტიკული ნიშნებით, რომლებიც არ ითვლება ცალკეულ წერილებში რომელიმე ენაზე.

## საბაზისო ანბანი 
## გაფართოებული კირილური ასოები
## ასოები დიაკრიტიკული ნიშნებით 
### А 
### В 
### Г 
### Д 
### Е 
### Ж 
### З 
### И 
### К 
### Л 
### М 
### Н 
### О 
### П 
### Р 
### С 
### Т 
### У 
### Ф 
### Х 
### Ц 
### Ч 
### Ш 
### Щ 
### Ъ 
### Ы 
### Э 
### Ю 
### Я 
### სხვები 
## ლიგატურები
## კირილური ასოების მდებარეობა სხვადასხვა ანბანებში 
## Notes
*  ѐ and ѝ are not considered separate letters, but variants of е and и respectively. They are used in some South Slavic languages for preventing ambiguity, and have been assigned Unicode code points.
*  The letters з́ and с́ only appear in the Montenegrin alphabet, which is otherwise identical to the Serbian alphabet and was not given a separate column.
*  In normal Russian texts ё is written without the dots, that is it appears as е. The dots are sometimes added to prevent ambiguity or in children books.
*  In the indicated languages, ъ indicates that the preceding consonant is not iotated.
*  In Ossetian, ъ is combined with consonants to indicate new phonemes, most commonly ejective consonants.
*  In Chechen, ь is combined with both consonants and vowels to indicate various new phonemes.
*  Only used in borrowings, not in native words.

*There are many languages that use two or more scripts, for example Latin or Arabic.
*In Belarusian and Ukrainian there is an apostrophe to indicate de-palatalization of the preceding consonant.
*Azerbaijani has the apostrophe  as a letter.
*Nenets has the apostrophe  and double apostrophe  as letters.

## იხილეთ აგრეთვე
*კირილური დამწერლობა 
*კირილური დიგრაფები
*კირილიცა უნიკოდში
*ენები რომლებიც გამოიყენებენ კირილიცას
*ლათინური ასეობის სია

## რესურსები ინტერნეტში
* Cyrillic Alphabets of Slavic Languages review of Cyrillic charsets in Slavic Languages.

## სქოლიო
Я̀

**Я̀**, **я̀** — კირილური დამწერლობის ასო. 

## კოდების ცხრილი 
აღნიშნული გრაფემა წარმოადგენს, ორი გრაფემის, „Я“-სა და „გრეივი“-ს კოდების ერთობლიობას, რომელიც უნიკოდის სიმბოლოებით შემდეგნაირად ჩაიწერება:

კატეგორია:კირილური ასოები
Ꙝ

**Ꙝ**, **ꙝ** — იოტირებული დახურული პატარა ჲუსი. ძველი კირილური ასო. 

## რესურსები ინტერნეტში
* Graphemica (Ꙝ)
* Graphemica (ꙝ)

კატეგორია:კირილური ლიგატურები
Ꙛ

**Ꙛ**, **ꙛ** — დახურული დიდი ჲუსი. ძველი კირილური ასო. 

## რესურსები ინტერნეტში
* Graphemica (Ꙛ)
* Graphemica (ꙛ)

კატეგორია:კირილური ასოები
Ѷ

**Ѷ**, **ѷ** (*„იჟიცა“*) — ძველი კირილური ასო. 

## რესურსები ინტერნეტში
* Graphemica (Ѷ)
* Graphemica (ѷ)

კატეგორია:კირილური ასოები
Ꙟ

**Ꙟ**, **ꙟ** (*„ინ, ინჲა“*)

## რესურსები ინტერნეტში
* Graphemica (Ꙟ)
* Graphemica (ꙟ)

კატეგორია:კირილური ასოები
Ѻ

**Ѻ**, **ѻ** — ძველი კირილური ასო. 

## რესურსები ინტერნეტში
* Graphemica (Ѻ)
* Graphemica (ѻ)

კატეგორია:კირილური ასოები
რეპლისომა

მინი|600პქ|მარჯვნივ|რეპლისომის სტრუქტურა დნმ-ის რეპლიკაციის დროს
**რეპლისომა** — კომპლექსური მოლეკულური მანქანა, რომელიც დნმ-ის რეპლიკაციას უძღვება. თავდაპირველად რეპლისომა ორჯაჭვიან დნმ-ს თითო ჯაჭვებად შლის. თითოეული ცალკეული ჯაჭვისთვის სინთეზირდება დნმ-ის ახალი, კომპლემენტარული მიმდევრობა. ამ პროცესის საბოლოო შედეგია დნმ-ის ორი ორჯაჭვიანი მიმდევრობის წარმოქმნა, რომლებიც ორჯაჭვიანი დნმ-ის საწყისი მიმდევრობის ასლებს წარმოადგენს.

სტრუქტურის თვალსაზრისით, რეპლისომა შედგება ორი რეპლიკაციური პოლიმერაზის კომპლექსებისგან, რომელთაგან ერთ-ერთიც ასინთეზირებს ლიდერ ჯაჭვს, მეორე კი ჩამორჩენილ ჯაჭვს. რეპლისომა შედგება მრავალი სხვადასხვა ცილისგან, მათ შორისაა ჰელიკაზა, რეპლიკაციის C-ფაქტორი, პროლიფერირებადი უჯრედის ბირთვის ანტიგენი (პუბა), გირაზა/ტოპოიზომერაზა, ერთჯაჭვიან დნმ-თან მბმელი ცილა/რეპლიკაციური ცილა A, პრიმაზა, დნმ-პოლიმერაზა III, რნმ-პოლიმერაზა H და ლიგაზა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* DNA+replisome at the US National Library of Medicine Medical Subject Headings (MeSH)

## სქოლიო
კატეგორია:მოლეკულური გენეტიკა
კატეგორია:დნმ-ის რეპლიკაცია
განახლებადი ენერგიის წყაროები აზერბაიჯანში

განახლებადი ენერგიის წყაროები **აზერბაიჯანისთვის** მნიშვნელოვანია, თუმცა ჰიდროენერგეტიკის გარდა, არსებობს განახლებადი ენერგიის ნაკლებობა. ენერგიის ერთ-ერთი ალტერნატიული წყაროა ქარის ენერგია. ის ასევე ღირებულების გამოა მომგებიანი, ასევე ეკოლოგიურად სუფთა და განახლებადია სხვა ალტერნატიული ენერგიის წყაროებთან შედარებით. 

## განახლებადი ენერგიის წყაროები აზერბაიჯანში 
### ქარის წისქვილები 
აზერბაიჯანი ისეთი ქვეყანაა, სადაც ქარის ენერგიის გამოყენება სასარგებლოა გეოგრაფიული პირობების გამო. განსაკუთრებით ხელსაყრელია: აფშერონის ნახევარკუნძული, კასპიის ზღვის სანაპირო და კასპიის ზღვის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილი, აზერბაიჯანის დასავლეთით განჯა-დაშქესანის ზონა და ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის შარურ-ჯულფას რეგიონი. 1999 წელს, იაპონურმა კომპანია Tomen-მა აზერბაიჯანის სამეცნიერო-კვლევით ენერგეტიკის ინსტიტუტთან ერთად აფშერონზე დაამონტაჟეს ორი კოშკი, რომელთა სიმაღლე 30 და 40 მ იყო და დადგინდა, რომ ქარის საშუალო წლიური სიჩქარე 7.9-8.1 მ/წმ იყო. ამასთან დაკავშირებით შეადგინეს ტექნუკურ-ეკონომიკური დასაბუთება, რათა გობუსტანის რაიონში დააყენონ ქარის წისქვილები 30მვტ სიმძლავრით. სააგენტო იღებს მონაწილეობას ერთიანი სახელმწიფო პოლიტიკის შესაბამის სფეროში, უზრუნველყოფს ამ პოლიტიკის განხორციელებას, ალტერნატიული და განახლებადი ენერგიის წყაროების განვითარებას, ინფრასტრუქტურის შექმნას, ალტერნატიული და განახლებადი ენერგიის წყაროების გამოყენებას ეკონომიკურ და სოციალურ სექტორებში, იღებს ენერგოეფექტურობასთან დაკავშირებულ საქმიანობაში. 

## წლიური ანგარიში 
2014 წელს ქვეყანაში 1480.0 მილიონი კვტ.სთ ელექტროენერგია წარმოიშვა ყველა განახლებადი ენერგიის წყაროებიდან.

2015 წელს ენერგეტიკის ყველა ალტერნატიული და განახლებადი წყაროებიდან წარმოებულ იქნა 1816.0 მლნ კვტ ელექტროენერგია და თერმული ენერგიის 6315,3 პროცენტი.

წინასწარი ოფიციალური სტატისტიკური და ეკონომიკური საკითხების შესახებ მონაცემების შეგროვების მონაცემებით, 2016 წელს მთლიანი ალტერნატიული და განახლებადი წყაროებისგან ელექტროენერგიამ შეადგინა 2,141.9 მლნ კილოვატი საათი. წინა წელთან შედარებით, ელექტროენერგიის მთლიანი მოცულობა 100.8% შეადგინა, ხოლო მისი წარმოება ალტერნატიული და განახლებადი ენერგიის წყაროების სახელმწიფო სააგენტოში იყო 117.1%.

## რესურსები ინტერნეტში 
* აზერბაიჯანის ალტერნატიული და განახლებადი წყაროების სახელმწიფო სააგენტო  - **ოფიციალური ვებ-გვერდი**

## სქოლიო 
კატეგორია:განახლებადი ენერგია
კატეგორია:აზერბაიჯანის ენერგეტიკა
კატეგორია:ბუნებრივი რესურსები
ადამიანთა სოციალური ერთობა

**ადამიანთა სოციალური ერთობა** — ადამიანთა სოციალური ერთობა, სოციალური ურთიერთობის სხეადასხვა სფეროების ერთობლიობა, საზოგადოების შინაგანი სტრუქტურული ადნაგობის ფორმა, წესი. ადამიანთა სოციალური ერთობა გამოხატავს საზოგადოების ცხოერების შედარებით მთლიამობას, რომელიც ყალიბდება ადამიანთა ნება-სურვილისგან დამოუკიდებლად და რომლის ფარგლებშიც მიმდინარეობს ადამიანების ყოველდდიური ცხოვრება. ადამიანთა სოციალური ერთობა აუცილებელია საზ. ცხოვრების განვითარებისათვის. მის ხასიათს განსაზდვრაეს საზოგადოების	შინაგანი სტრუქტურა. ამიტომ სოციალურად ერთ-გვაროეან საზოგადოებათა ერთობის ფორმები განსხეაედება კლასობრივ-ანტაგონისტურ საზაზოგადოებათა ერთობისაგან, რომელიც კლასთა შინაგან დაპირისპირებას შეესაბამება. ადამიანთა სოციალური ერთობის ფორმებია გვარი, ტომი, ეროვნება, ერი, ადამიანთა პარტიული ერთობა.

## იხილეთ აგრეთვე
*ადამიანთა ბიოლოგიური ერთობა

## ლიტერატურა
კატეგორია:ადამიანები
Я̄

**Я̄**, **я̄** — გაფართოებული კირილური დამწერლობის ასო, წარმოადგენს კირილური ასო „Я“-სა და დიაკრიტიკული ნიშანის მაკრონის ერთობლიობას. გამოიყენება კირილური დამწერლობის ზოგიერთ ენაში.

## კოდების ცხრილი 
აღნიშნული გრაფემა წარმოადგენს, ორი გრაფემის, „Я“-სა და „მაკრონი“-ს კოდების ერთობლიობას, რომელიც უნიკოდის სიმბოლოებით შემდეგნაირად ჩაიწერება:

კატეგორია:კირილური ასოები
Ꙙ

**Ꙙ**, **ꙙ** — დახურული პატარა ჲუსი. ძველი კირილური ასო. 

## რესურსები ინტერნეტში
* Graphemica (Ꙙ)
* Graphemica (ꙙ)

კატეგორია:კირილური ასოები
ნუკლეინის მჟავა

[thumb|[შვეიცარია|შვეიცარიელი მეცნიერი ფრიდრიხ მიშერი, რომელმაც 1869 წელს აღმოაჩინა ნუკლეინის მჟავები (დნმ). მოგვიანებით მან წამოჭრა იდეა იმისა, რომ შესაძლოა, ეს მჟავები მემკვიდრეობითობაში ასრულებდნენ როლს.]]
**ნუკლეინის მჟავები** — ბიოპოლიმერები, ანუ მცირე ზომის ბიომოლეკულები, რომლებიც აუცილებელია ჩვენთვის ცნობილი სიცოცხლის ფორმებისთვის. ისინი შედგება ნუკლეოტიდებისგან, რომლებიც სამი კომპონენტისგან შემდგარ მონომერებს წარმოადგენენ. ეს კომპონენტებია: 5-ნახშირბადიანი შაქარი, ფოსფატის ჯგუფი და აზოტოვანი ფუძე. თუკი შაქარი შედგენილი რიბოზაა, მაშინ პოლიმერი რნმ-ია (რიბონუკლეინის მჟავა); თუკი შაქარი რიბოზადანაა მიღებული დეზოქსირიბოზას სახით, პოლიმერი არის დნმ (დეზოქსირიბონუკლეინის მჟავა).

## რესურსები ინტერნეტში 
*Interview with Aaron Klug, Nobel Laureate for structural elucidation of biologically important nucleic-acid protein complexes provided by the Vega Science Trust.
**Nucleic Acids Research* journal
*Nucleic Acids Book (free online book on the chemistry and biology of nucleic acids)

## შენიშვნები 
## სქოლიო
კატეგორია:ნუკლეინის მჟავები
კატეგორია:გენეტიკა
კატეგორია:ბიომოლეკულები
კატეგორია:ორგანული მჟავები
ადამიანის სტრონგილოიდი

მინი|ადამიანის სტრონგილოიდი
**ადამიანის სტრონგილოიდი** () — პარაზიტული ჭია ნემატოდების კლასისა. დედლის სიგრძე 2,2 მმ-მდეა, ხოლო მამლისა 0,7 მმ-მდე. სქესმწიფე ადამიანის სტრონგილოიდი გვხვდება თორმეტგოჯა ნაწლავში და მლივი ნაწლავის ზემო ნაწილში. თითოეული დედალი დღე-ღამეში 50-მდე კვერცხს დებს. გამოჩეკილი ლარვები ფეკალურ მასასთან ერთად გამოიყოფა. ორგანიზმში ლარვა ხვდება დაბინძურებულ საკვებსა და წყალთან ერთად, ზოგჯერ კანიდანაც შეიჭრება. იწვევს დაავდაება სტრონგილოიდოზს.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ადამიანის პარაზიტები
ადამიანის ტრიქოცეფალუსი

მინი|ადამიანის ტრიქოცეფალუსი
**ადამიანის ტრიქოცეფალუსი** () — პარაზიტული ჭია ნემატოდების კლასისა. დედლის სიგრძე 35-40 მმ-მდეა, ხოლო მამლისა — 30-40 მმ-მდე. სხეულის წინა ნაწილი ძაფისებრია, ბოლო — სპირალურად დახვეული. ბინადრობს ბრმა ნაწლავში, უფრო იშვიათად მსხვილ და სწორ ნაწლავებში, ჭიანაწლავში. ძაფისებრი ნაწილით შეჭრილია ლორწოვან გარსში და იკვებება ადამიანის სისხლით. თითოეული დედალი დღე-ღამეში 1000-3500-მდე კვერცხს დებს, რომელიც ფეკალურ მასასთან ერთად გარეთ გამოიყოფა. ერთი თვის ან თვენახევრის განმავლობაში კვერცხში ყალიბდება ლარვა. ადამიანის ორგანიზმში ლარვა ხვდება დაბინძურებულ წყალთან ერთად. კვერცხიდან გამოჩეკილი ლარვა გადადის მსხვილ ნაწლავში და სქესობრივად მწიფდება. იწვევს დაავდაება ტრიქოცეფალოზს.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ადამიანის პარაზიტები
კარლსოხშულეს საერთაშორისო უნივერსიტეტი

**კარლსოხშულეს საერთაშორისო უნივერსიტეტი** — კერძო საკუთრებაში არსებული ფახჰოხშულე და არაკომერციული ორგანიზაცია ქალაქ კარლსრუეში, გერმანია. იგი ყურადღებას ამახვილებს საერთაშორისო ბაზარზე და კულტურათაშორის თანამშრომლობაზე ბიზნესში. 2009 წლიდან კარლსოხშულე ეკუთვნის არაკომერციულ ფონდსა და კარლსრუეს სავაჭრო პალატას (6%).

## პატნიორი უნივერსიტეტები (ნაწილი)
ავსტრალია
* მაკუორის უნივერსიტეტი
ჰონგ-კონგი
* ლინანის უნივერსიტეტი
ჩინეთი
* შანხაის მეორე პოლიტექნიკური უნივერსიტეტი
საქართველო
* ჰუმანიტარულ-ტექნიკური ისტიტუტი
თურქეთი
* მარმარას უნივერსიტეტი
დიდი ბრიტანეთი
* უელსის უნივერსიტეტი
* ლინკოლნის უნვიერსიტეტი

## რესურსები ინტერნეტში
* კარსრუეს საერთაშორისო უნივერსიტეტი

კატეგორია:ბადენ-ვიურტემბერგის უმაღლესი სასწავლებლები
სვიმონ მესვეტის სავანე

მინი|300პქ
**სვიმონ მესვეტის სავანე** — ეკლესია კასპის მუნიციპალიტეტის ნასოფლარ რკონის მიდამოებში. კასპიდან სამხრეთ-დასავლეთით 20 კილომეტრის მოშორებით, რკონის კომპლექსის სამხრეთ–დასავლეთით, 400 მეტრზე, მთის ფერდობზე.

ეკლესია (5,6X3,8 მ) სამსართულიანია, ნაგებია რიყისა და ნატეხი ქვით.  პირველი სართულის უმეტესი ნაწილი მიწაშია ჩამჯდარი. ამ სართულის ჩრდილო–აღმოსავლეთ კედლებში ორი პატარა სარკმელია გაჭრილი. სათავსის შუაში წყლის შესაგროვებელი ჭა იყო ამოჭრილი. მეორე სართული საცხოვრებელია. შესასვლელი დასავლეთ კედელშია. აღმოსავლეთ და ჩრდილოეთ კედლებში თითო პატარა სარკმელია, ჩრდილო–აღმოსავლეთ კუთხეში – ბუხარი. დასავლეთ კედელზე მიდგმულია მესამე სართულზე ასასვლელი კიბე. მესამე სართული ცილინდრული კამარითაა გადახურული. იგი სამლოცველოა, რომელსაც აღმოსავლეთით აფსიდი აქვს. ოთხივე კედელში თითო სწორკუთხა სარკმელია. სართულშუა გადახურვა ხის კოჭებს ეყრდნობოდა.

სამლოცველოს კედლები მთლიანად შელესილი და მოხატული ყოფილა. მოხატულობა გვიანდელ ფეოდალურ ხანას მიეკუთვნება. ფრაგმენტები შემორჩენილია აფსიდში და დასავლეთ კედელზე. აფსიდში ღვთისმშობლის ნახევარფიგურაა ყრმით ხელში. მის ქვემოთ, მომდევნო რეგისტრში წმინდა მსხვერპლი უნდა იყოს გამოსახული.

სვიმონ მესვეტის სავანეს 2006 წლის 7 ნოემბერს საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულებით ძეგლს ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორია განესაზღვრა. 

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში
* სვიმონ მესვეტის სავანე 

## სქოლიო
კატეგორია:კასპის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები
მაკუსპანა

**მაკუსპანა** () სრული სახელი **სან-ფრანცისკო-მაკუსპანა** () — ქალაქი მექსიკაში, ტაბასკოს შტატი. ამავე სახელწოდების მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2010 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა 32 225 ადამიანს შეადგენდა.

ქალაქი მდებარეობს ვილიაერმოსას შტატის დედაქალაქიდან 45 კილომეტრში, მდინარე პუსკატანის მარცხენა სანაპიროზე.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 

კატეგორია:მექსიკის ქალაქები
ადამსის მეთოდი

**ადამსის მეთოდი** — ჩვეულებრივი დიფერენციალური განტოლების რიცხვითი ინტეგრირების სხვაობითი მეთოდი, რომელიც საწყის წერტილებში ამონახსნის მიახლოებითი მნიშვნელობების გამოთვლის საშუალებას იძლევა. შეიმუშავა ინგლისელმა ასტრონომმა ჯონ კაუჩ ადამსმა 1855 წელს.

## ლიტერატურა
კატეგორია:რიცხვითი ინტეგრირება
კატეგორია:გამოთვლითი მათემატიკა
ელიზაბეთ ამალია ჰესენ-დარმშტადტელი

**ელიზაბეთ ამალია ჰესენ-დარმშტადტელი** (; დ. 20 მარტი, 1635 — გ. 4 აგვისტო, 1709) — ჰესენ-დარმშტადტის პრინცესა. კურპფალცის კურფიურსტის მეუღლე 1685-90 წლებში. პფალცის ორი კურფიურსტის, იოჰან ვილჰელმისა და კარლ III ფილიპის, საღვთო რომის იმპერატრიცა ელეონორ მაგდალენას, პორტუგალიის დედოფალ მარია სოფიას, ესპანეთის დედოფალ მარია ანას და პარმის ჰერცოგინია დოროთეა სოფიას დედა. უამრავი სახელგანთქმული ევროპელი მონარქის ბებია და დიდი-ბებია. 

## ბიოგრაფია 
ელიზაბეთ ამალია დაიბადა 1635 წლის 20 მარტს ჰესენ-დარმშტადტის ლანდსაგრაფოში. იგი იყო ჰესენ-დარმშტადტის ლანდგრაფ გეორგ II-ისა და მისი ცოლის, ლანდგრაფინია სოფია ელეონორა საქსონიელის ქალიშვილი. 

ელიზაბეთ ამალიას დედა მკაცრად ზრუნავდა იმაზე, რომ მისი ქალიშვილი ჭეშმარიტი ლუთერანი გამხდარიყო. მას აკმაოდ მიმზიდველი გარეგნობა ჰქონდა, რასაც მისი საოცარი ქერა თმა სძენდა, რომელსაც სიბერემდე არ დაუკარგავს ფერი. ზუსტად ასეთივე თმა ჰქონდათ მის ქალიშვილებს ელეონორ მაგდალენასა და დოროთეა სოფიას. 

1653 წლის 3 ოქტომბერს დაქორწინდა ნოიბურგის გრაფ ფილიპ ვილჰელმზე, რომელიც 1685 წელს კურპფალცის კურფიურსტად აირჩიეს. მისი ქმარი მასზე ოცი წლით უფროსი იყო, თუმცა მათი ქორწინებით დანათესავდნენ საღვთო რომის იმპერიის უმნიშვნელოვანესი სახელმწიფოები. 

1653 წლის 1 ნოემბერს ელიზაბეთ ამალია კათოლიციზმზე მოექცა. 

იგი გარდაიცვალა ღრმა სიბერეში, 1709 წლის 4 აგვისტოს, კურპფალცში. 

## შვილები 
# ელეონორ მაგდალენა (1655—1720), ცოლად გაჰყვა საღვთო რომის იმპერატორ ლეოპოლდ I-ს და შეეძინა 10 შვილი;
# მარია ადელჰეიდი (1656), გარდაიცვალა ჩვილობაში;
# სოფია ელიზაბეთი (1657—1658), გარდაიცვალა ჩვილობაში;
# იოჰან ვილჰელმი (1658—1716), კურპფალცის კურფიურსტი, ცოლად შეირთო ჯერ მარია ანა იოზეფა ავსტრიელი, ხოლო შემდეგ ანა მარია ლუიზა მედიჩი, თუმცა შვილები არ ჰყოლია;
# ვოლფგანგ გეორგი (1659—1683), კოლნის ეპისკოპოსი;
# ლუდვიგ ანტონი (1660—1694), ვორმსის ეპისკოპოსი;
# კარლ III ფილიპი (1661—1742), კურპფალცის კურფიურსტი, იქორწინა სამჯერ, თუმცა შვილები არ ჰყავდა;
# ალექსანდერ ზიგმუნდი (1663—1737), აუსბურგის ეპისკოპოსი;
# ფრანც ლუდვიგი (1664—1732), ვროცლავის არქიეპისკოპოსი;
# ფრიდრიხ ვილჰელმი (1665—1689), საიმპერატორო გენერალი;
# მარია სოფია (1666—1699), ცოლად გაჰყვა პორტუგალიის მეფე პედრუ II-ს და შეეძინა 7 შვილი;
# მარია ანა (1667—1740), ცოლად გაჰყვა ესპანეთის მეფე კარლ II-ს, თუმცა შვილები არ ჰყავდა;
# ფილიპ ვილჰელმი (1668—1693), ცოლად შეირთო ანა მარია ფრანცისკა საქსენ-ლუნებურგელი და შეეძინა 2 გოგონა;
# დოროთეა სოფია (1670—1748), ცოლად გაჰყვა პარმის პრინც ოდოარდო ფარნეზეს და შეეძინა 2 გოგონა;
# იადვიგ ელიზაბეთი (1673—1722), ცოლად გაჰყვა პოლონეთის პრინც იან სობიესკის და შეეძინა 6 შვილი;
# იოჰანი (1675), გარდაიცვალა ჩვილობაში;
# ლეოპოლდინა ელეონორა (1679—1693), გარდაიცვალა დაუქორწინებელი და უშვილო.

## ლიტერატურა 
* Choker, Peter, Diseases of the kings of Spain: the Austrians. From Madness to impotence Joan of Charles II the Bewitched (Madrid: The Sphere Books Ltd., 2005).

კატეგორია:დაბადებული 20 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1635
კატეგორია:გარდაცვლილი 4 აგვისტო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1709
კატეგორია:პფალცის კურფიურსტები
ნისლის ქვეყანა

**„ნისლის ქვეყანა“** () — ართურ კონან დოილის 1926 წლის სამეცნიერო ფანტასტიკური რომანი.

## სიუჟეტი 
რომანი კონან დოილის მიერ დაწერილი იქნა დეპრესიის პერიოდში, მისი ახლობლების, შვილის, ძმის, ძმიშვილების გარდაცვალების შემდეგ. 

მიუხედავად იმისა, რომ ეს ამბავი პროფესორ ჩელენჯერზეა, რომანის მთავარი გმირები არიან მისი ქალიშვილი ენიდი და ენიდის ძველი მეგობარი ედუარდ მელოუნი. ასევე მასში მონაწიელობს კიდევ ერთი პერსონაჟი ლორდი ჯონ როქსტონი, რომელიც ასევე ფიგურირებს ნოველის მეორე ნაწილში. პროფესორი სამერლი კი რომელიც, ხანდაზმულ ასაკში გარდაიცვალა, მოიხსენიება რომანში.

## რესურსები ინტერნეტში
*„ნისლის ქვეყანა“ — classic-literature.co.uk
*რომანის მიმოხილვა 

კატეგორია:1926 წლის რომანები
კატეგორია:სამეცნიერო ფანტასტიკური რომანები
ანდრეს მანუელ ლოპეს-ობრადორი

**ანდრეს მანუელ ლოპეს-ობრადორი** (, დ.13 ნოემბერი, 1953, მაკუსპანა, ტაბასკოს შტატი, მექსიკა) — მექსიკელი პოლიტიკოსი. ქვეყნის პრეზიდენტი 2018 წლის 1 დეკემბრიდან 2024 წლის 1 ოქტომბრამდე. 2018 წლის 1 ივლისის არჩევნებზე აირჩიეს მექსიკის პრეზიდენად. ფედერალური ოლქის მთავრობის ყოფილი მეთაური. 2006, 2012, 2018 წლების არჩევნებში პრეზიდენტობის კანდიდატი. დემოკრატიული რევოლუციის პარტიის წევრი.

2006 წლის არჩევნებში ის მინიმალური სხვაობით დამარცხდა, რის შემდეგაც მისმა მომხრეებმა მასობრივი საპროტესტო აქციები გამართეს და ის პრეზიდენტად გამოაცდახდეს.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 

კატეგორია:დაბადებული 13 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1953
კატეგორია:ინსტიტუციურ-რევოლუციური პარტიის წევრები
კატეგორია:მექსიკის პრეზიდენტები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ადამიტები

მინი|ადამიტების დევნა
**ადამიტები**, *პიკარდები* (;  — „ადამიანი“) — ქრისტიანული სექტების საერთო სახელწოდება II საუკუნიდან. ადამიტები ქადაგებდნენ ადამიანის ბუნებრივი გრძნობების ღვთაებრიობას და გმობდნენ ასკეტიზმს. ადამიტების მოძღვრება განსაკუთრებით გავრცელდა XIV-XV საუკუნეებში ჰუსიტური ომების დროს. ადამიტებმა შექმნეს ჰუსიტების უკიდურესი მემარცხენე გლეხურ-პლებური ქილიასტური მიმდინარეობა. მათი ბელადები იყვნენ მარტინ პუსკა, პეტრე კანიში, იან ბიდლინსკი და სხვები. ადამიტები მოუწოდებდნენ ქრისტიანებს დაბრუნებოდნენ უცოდველ ცხოვრებას, რომელსაც შეცოდებამდე ეწეოდა ადამი. უარყოფდნენ საეკლესიო ორგანიზაციასა და წესებს, ზიარებასა და მღვდლობას: ამტკიცებდნენ, რომ ღმერთიცა და ეშმაკიც მხოლოდ ადამიანთა გულში არსებობს. იესო ქრისტეში მხოლოდ ადამიანურ ბუნებას ხედავდნენ, ფიქრობდნენ, რომ დადგა ჟამი „ღვთის ათასწლიანი მეუფებისა“, როცა აღარ იქნება კერძო საკუთრება და ადამიანები ძმურად იცხოვრებენ. 1421 წლის გაზაფხულზე წმინდა საკურთხევლის შეურაცხყოფის საბაბით და ორი სახის ზიარებაზე უარის თქმის გამო ადამიტები გააძევეს ტაბორიდან, შემდეგ ისინი გაანადგურა ტაბორიტთა მემარჯვენე ფრთამ იან ჟიჟკას მეთაურობით, მათი ბელადები მ. ჰუსკა და პ. კანიში დაწვეს.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ქრისტიანული სექტები
კატეგორია:ქრისტიანული რადიკალიზმი
ადაპტაცია (მრავალმნიშვნელოვანი)

**ადაპტაცია** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ ერთს:

* ადაპტაცია — გარემოსთან შეგუების პროცესი;
* ადაპტაცია — შეგრძნების ორგანოების გრძნობადობის ცვალებადობა;
* თვალის ადაპტაცია — თვალის შეგუების უნარი;
* სოციალური ადაპტაცია — ადამიანის ადაპტირება სოციუმში;
* ფიზიოლოგიური ადაპტაცია —ფიზიოლოგიურ რეაქციათა ერთობლიობა;
* ადაპტაციის დონე — გამღიაზიანებლის ინტესივობის სკალა;
* ადაპტაციოგენეზი — ადაპტირების პროცესი;
* ადაპტრაციომორფოზი — ადაპტირების განვითარების ციკლი;
* ადაპტაციური სინდრომი — დაცვითი რეაქციების კომპლექსი;
* ადაპტაციურ-ტროფიკული ფუნქცია — სიმპათიკური ნერვული სისტემის ფუნქცია.
მიშელ ადანსონი

**მიშელ ადანსონი** (დ. 7 აპრილი, 1727 — გ. 3 აგვისტო, 1806) — ფრანგი ბოტანიკოსი, საფრანგეთია აკადემიის წევრი (1759), მცენარეთა ბუნებრივი სისტემის ერთ-ერთი შემქმნელი. პირველმა გამოიყვანა ბიოლოგიაში მათემათიკური მეთოდები. აღიარებდა სახეობათა შეცვლის შესაძლებლობას.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ფრანგი ბოტანიკოსები
ადაპტერი

**ადაპტერი** (, <  — «მოვარგებ») — გადამყვანი რაიმე ტექნიკურ საშუალებისთვის, რომელიც მიმღებ ფორმატიდან გარდაქმნის ინფორმაციას და არგებს დანიშნულების ობიექტს.

არსებითი სახელი **ადაპტერი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს:

* ადაპტერი — ობიექტივის გადამყვანი ფოტოგრაფიაში;
* ქსელური ადაპტერი — გადამყვანი კომპიუტერული ქსელისათვის.
ადგილობრივი დრო

**ადგილობრივი დრო** — დედამიწის ამა თუ იმ პუნქტის დრო. დამოკიდებულია ადგილის გეოგრაფიულ გრძედზე. ერთსა და იმავე მომენტში ადგილობრივი დრო მით უფრო მეტია, რაც უფრო აღმოსავლეთით მდებარეობს პუნქტი. იგი გრძედის ყოველ 15°-ზე 1 სთ-ით მატულობს. ორი პუნქტის ადგილობრივი დროის სხვაობა დროის ერთეულებით გამოხატულ ამ პუნქტების გეოგრაფიულ გრძედთა სხვაობას უტოლდება. მაგალითად, თბილისის ადგილობრივი დრო უსწრებს გრინვიჩის ადგილობრივი დროს 2 სთ 59 წთ, ხოლო ირკუტსკისას ჩამორჩება 3 სთ 58 წთ. ადგილობრივი დროს განსაზღვრავენ ასტრონომიული დაკვირვებათა მეშვეობით და იყენებენ ზოგიერთი ასტრონომიული ამოცანის გადასაწყვეტად. ზოგჯერ ადგილის ზოლურ დროსაც შეცდომით ადგილობრივი დროს უწოდებენ.

## იხილეთ აგრეთვე
* დრო

## ლიტერატურა
კატეგორია:დროის ათვლა
ოძრხე (მრავალმნიშვნელოვანი)

**ოძრხე** შეიძლება აღნიშნავდეს შემდეგს:

* ოძრხე — ოძრხოსის მიერ დაარსებული ციხე-ქალაქი ოცხისწყალზე;
* ოძრხე — ისტორიულ-გეოგრაფიული მხარე სამხრეთ-აღმოსავლეთ საქართველოს ტერიტორიაზე;
* ოძრხე (ოცხე) — მდინარე საქართველოში, ადიგენის მუნიციპალიტეტში.
ადმინისტრაციული გადაცდომა

**ადმინისტრაციული გადაცდომა** — მართლსაწინააღმდეგო ბრალეული მოქმედება (ან უმოქმედობა), რომელიც არღვევს სათანადო სახელმწიფო ორგანოების  მიერ დადგენილ საყოველთაოდ სავალდებულო წესებს და იწვევს ადმინისტრაციულ პასუხისმგებლობას. ადმინისტრაციული გადაცდომა ნაკლებ საზოგადოებრივ საშიშროებას შეიცავს, ვიდრე დანაშაული. ადმინისტრაციული გადაცდომის ჩამდენის მიმართ ადმინისტრაციული სახდელის მაგივრად შეიძლება გამოიყენონ საზოგადოების ზემოქმედების ღონისძიება.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ზოგადი ადმინისტრაციული სამართალი
ჟუნიორი

**ლეოვიჟილდო ლინს და გამა ჟუნიორი** ( დ. 29 ივნისი, 1953, ჟუან-პესოა, პარაიბა, ბრაზილია) — ბრაზილიელი ფეხბურთელი, ნახევარმცველი. ფეხბურთის გულშემატკივრებში უფრო ცნობილია როგორც **ჟუნიორი**. სხვადასხვა დროს იცავდა „ფლამენგოს“, „ტორინოს“, „პესკარასა“ და ბრაზილიის ეროვნული ნაკრების ღირსებას. ბრაზილიის ოთხგზის ჩემპიონი 1980, 1982, 1983, 1992 და თასის მფლობელი 1990, ლიბერტადორესის თასისა 1981 და საკონტინენტთაშორისო თასის მფლობელი 1981 „ფლამენგოს“ შემადგენლობაში. 1983 წლის სამხრეთ ამერიკის ვიცე-ჩემპიონი, 1982 წლის ესპანეთისა და 1986 წლის მექსიკის მსოფლიო ჩემპიონატების მონაწილე ბრაზილიის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში. „ფლამენგოს“ რიგებში ჩატარებული მატჩების რაოდენობით კლუბის რეკორდსმენია. 

ითვლება ყველა დროის ერთ-ერთ უდიდეს ბრაზილიელ ფეხბურთელად. 1999 წელს Placar-ის ვერსიით XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის 59-ე ადგილზე დასახელდა.

### სანაკრებო კარიერა 
1979–1992 წლებში ბრაზილიის ეროვნული ნაკრების ღირსებას იცავს, რომლის შემადგენლობაში 69 შეხვედრას ატარებს და 6 ბურთი გააქვს.

### მსოფლიო ჩემპიონატებზე 
ჟუნიორმა მსოფლიო ჩემპიონატების 10 შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა და 1 ბურთი გაიტანა.

## სტატისტიკა
### საკლუბო 
### სანაკრებო 
## მიღწევები
### საკლუბო
;  ფლამენგო
* რიო-დე-ჟანეიროს შტატის ჩემპიონატი (5): 1974, 1978, 1979, 1981, 1991
* ბრაზილიის ჩემპიონატი (სერია A) (4): 1980, 1982, 1983, 1992
* ლიბერტადორესის თასი: 1981
* საკონტინენტთაშორისო თასი: 1981 
* გუანაბარას თასი (5): 1978, 1979, 1980, 1981, 1982
* ბრაზილიის თასი: 1990
* რიოს თასი: 1991
### სანაკრებო 
;  ბრაზილია
* კოპა ამერიკა 
** ვიცე-ჩემპიონი: 1983
### ინდივიდუალური
* ბრაზილიის ჩემპიონატის ვერცხლის ბურთი (5): 1980, 1983, 1984, 1991, 1992    
* სამხრეთ ამერიკის წლის საუკეთესო ფეხბურთელის ბრინჯაოს ბურთი: 1981
* მსოფლიო ჩემპიონატის სიმბოლური ნაკრების წევრი: 1982
* FIFA XI: 1982  
* ბრაზილიის ჩემპიონატის ოქროს ბურთი: 1992
* სამხრეთ ამერიკის წლის სიმბოლური ნაკრების წევრი: 1992 
### ინდივიდუალური
* ფიფა-ს ასეული (FIFA 100): 2004

## ბიბლიოგრაფია 
*  
* 
* 
*  
*  

## რესურსები ინტერნეტში
* Brasil · Resultados Históricos
* Campeonatos Estaduais (State Championships)

## სქოლიო 

კატეგორია:დაბადებული 1953
კატეგორია:დაბადებული 29 ივნისი
კატეგორია:ბრაზილიელი ფეხბურთელები
კატეგორია:ბრაზილიის ნაკრების ფეხბურთელები
კატეგორია:ბრაზილიის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:ფლამენგოს ფეხბურთელები
კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები
კატეგორია:ტორინოს ფეხბურთელები
კატეგორია:1983 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები‎
კატეგორია:1982 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:1986 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:ფიფას 100-ეული
კატეგორია:ბრაზილიელი ფეხბურთის მწვრთნელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
Placar

**„Placar“** — ყოველთვიური ბრაზილიური სპორტული ჟურნალი. გამოიცემა სან-პაულუში 1970 წლიდან. ყველაზე პოპულარული და მრავალტირაჟიანი სპორტული ჟურნალი ბრაზილიაში. ჟურნალის თემატიკა მოიცავს სპორტის სხვადასხვა სახეობებს, თუმცა გამოქვეყნებული სტატიების უმრავლესობა ფეხბურთს ეძღვნება და ფაქტობრივად საფეხბურთო ჟურნალს წარმოადგენს. 

## ისტორია
ჟურნალის პირველი ნომერი 1970 წლის 20 მარტს გამოვიდა. მის გარეკანზე გამოსახული იყო პელე ნიკეს თასით ხელში. 

1990 წლამდე ჟურნალი ყოველკვირეული იყო, საშუალოდ 200 ათასიანი ტირაჟით. ცალკეულ პერიოდებში მისი ტირაჟი იცვლებოდა. როგორც წესი, ეს ხდებოდა მაშინ, როდესაც ბრაზილიის ეროვნული ნაკრები რომელიმე დიდ საფეხბურთო ტურნირზე იღებდა მონაწილეობას.

ჟურნალმა საკმაოდ მალე მოიპოვა პოპულარობა, რის შემდეგაც მისი გავლენა ბრაზილიურ ფეხბურთში მიმდინარე პროცესებზე მნიშვნელოვნად გაიზარდა. მაგალითად, უშუალოდ მისი გავლენით მოხდა ბრაზილიის საფეხბურთო ჩემპიონატის სერია B-ს გამართვის შესახებ გადაწყვეტილების მიღება და მისი ორგანიზება, რამაც გარკვეულწილად შეამცირა მეტისმეტად გაზრდილი ბრაზილიის ჩემპიონატის უმაღლესი ლიგის — სერია A-ს მონაწილეთა რაოდენობა. 

1987 წელს ჟურნალმა მხარდაჭერა გამოუცხადა ყველაზე ტიტულოვან კლუბებს ბრაზილიის ფეხბურთის კონფედერაციიდან გამოყოფისა და ქვეყნის საკუთარი ჩემპიონატის გამართვის ინიციატივაში.  

1984 წლიდან ჟურნალმა დაიწყო სპორტის სხვა სახეობების შესახებ სტატიების პუბლიკაცია (მაგ. კრივის, ავტოსპორტის და სხვ.), რამაც მკითხველის მომატების ნაცვლად მათი კლება გამოიწვია. 

1988 წლიდან ჟურნალმა შეწყვიტა თავის ფურცლებზე სხვა სპორტული მოვლენების გაშუქება. 

1990 წლიდან მისი ტირაჟი მნიშვნელოვნად შემცირდა (თავიდან 125 ათასამდე, ხოლო შემდეგ დაახლ. 100 ათას ეგზემპლარამდე) და უმთავრესად ამ მიზეზით მოხდა მისი ყოველკვირეული ჟურნალიდან ყოველთვიურ ჟურნალად გადაქცევა. 

1995 წლიდან Placar-ის მკითხველს პირველად მიეცა მისი გამოწერის შესაძლებლობა. 

2001–2003 წლებში ჟურნალი კვლავ ყოველკვირეული გახდა, ამასთან, რამდენჯერმე შეცვალა გამოცემის დღეები. თავიდან ყოველ პარასკევს გამოდიოდა, შემდეგ ყოველ სამშაბათს. 

საბოლოოდ, კვლავ, გამოცემის ყოველთვიურ ფორმატს დაუბრუნდა.

## XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელი 
1999 წლის ნოემბერში Placar-მა გამოაქვეყნა XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელის საკუთარი სია.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი
* გამოცემათა არქივი — Google Books

## სქოლიო 
კატეგორია:ბრაზილიის გაზეთები
კატეგორია:პორტუგალიურენოვანი გაზეთები
ლი ჯუნ კი

**ლი ჯუნ-გი** (, დ.17 აპრილი, 1982, პუსანი, სამხრეთი კორეა) — სამხრეთ კორეელი მსახიობი, მომღერალი, მოდელი. დაკავებულია ტაიკვანდოთი და ცეკვებით. 2006 წელს გამოუშვა მინი-დისკი *My Jun*-ის სიმღერებით. ჰავაის საერთაშორისო კინოფესტივალზე მიიღო ჯილდო „ამომავალი კინოვარსკვლავი“.

## ბიოგრაფია
ლი ჯუნ-გის სკოლაში პროგრამისტობა უნდოდა. ერთხელ ის მეგობარმა სამოყვარულო სპექტაკლის საყურებლად დაპატიჟა, რომელშიც ის მონაწილეობდა. ახალგაზრდა ჯუნ-გი „ჰამლეტის“ ნახვის შემდეგ მიხვდა, რომ მას რეალურად სურდა მსახიობობა.

## რესურსები ინტერნეტში
*
*
*

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 17 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1982
კატეგორია:სამხრეთკორეელი მსახიობები
კატეგორია:სამხრეთკორეელი მომღერლები
კატეგორია:სამხრეთკორეელი მოდელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
Ѽ

**Ѽ**, **ѽ** — ძველი კირილური ასო. 

## რესურსები ინტერნეტში
* Graphemica (Ѽ)
* Graphemica (ѽ)

კატეგორია:კირილური ასოები
პაკ სო ჯუნი

**პაკ სო-ჯუნი** (), ნამდვილი სახელი **პაკ იონ-გიუ** (, დ.16 დეკემბერი, 1988, სეული, სამხრეთი კორეა) — სამხრეთ კორეელი მსახიობი. ცნობილი გახდა შემდეგი კორეული ტელესერიალებიდან:*„მომკალი, განმკურნე“* (2015) , *„ის იყო ლამაზი“* (2015) და „ჰვარანი“ (2016-2017).

## ბიოგრაფია
პაკ სო-ჯუნი დაიბადა 16 დეკემბერს, 1988 წელს სეულში, სამხრეთი კორეა. ბავშვობაში თამაშობდა ბეისბოლს, თუმცა მის ოცნებას მსახიობის კარიერა წარმოადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური გვერდი ჩინეთში
* ოფიციალური გვერდი იაპონიაში 

კატეგორია:დაბადებული 16 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1988
კატეგორია:სამხრეთკორეელი მსახიობები
კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
К̆

**к̆**, **к̆** — გაფართოებული კირილური დამწერლობის ასო, წარმოადგენს კირილური ასო „К“-სა და დიაკრიტიკული ნიშანის [[]]ს ერთობლიობას. გამოიყენება კირილური დამწერლობის ზოგიერთ ენაში.

## კოდების ცხრილი 
აღნიშნული გრაფემა წარმოადგენს, ორი გრაფემის, „К“-სა და „“-ს კოდების ერთობლიობას, რომელიც უნიკოდის სიმბოლოებით შემდეგნაირად ჩაიწერება:

კატეგორია:კირილური ასოები
გიორგი თავაძე (ფეხბურთელი)

**გიორგი თავაძე** (დ. 21 ივნისი, 1955, ლანჩხუთი, საქართველოს სსრ) — ქართველი და საბჭოთა ფეხბურთელი და ფეხბურთის მწვრთნელი. თამაშობდა ნახევარმცველისა და მცველის პოზიციაზე. საბჭოთა კავშირის საერთაშორისო კლასის სპორტის ოსტატი (1981).

## ბიოგრაფია
დაიბადა 1955 წლის 21 ივნისს ლანჩხუთში. ფეხბურთის თამაში დაიწყო 1966 წელს ლანჩხუთში მწვრთნელების ტ. ახვლედიანისა და დ. ჯეჯელავას ხელმძღვანელობით.

თამაშობდა ლანჩხუთის „გურიაში“, თბილისის „დინამოში“ და ქუთაისის „ტორპედოში“. 

თბილისის „დინამოს“ ძირითად შემადგენლობაში დებიუტი ჰქონდა 1979 წლის 25 ნოემბერს. 

საბჭოთა კავშირის უმაღლეს ლიგაში ჩაატარა 76 მატჩი (4 გოლი). 

საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (1981) და ევროპის თასების მფლობელთა თასის მფლობელი თბილისის „დინამოს“ შემადგენლობაში (1981).

1997–1998 წლებში იყო ლანჩხუთის „გურიას“ მთავარი მწვრთნელი.

2011 წლის 17 მაისს საქართველოს სპორტისა და ახალგაზრდობის საქმეთა სამინისტროს გადაწყვეტილებით, თბილისის „დინამოს“ მიერ თასების მფლობელთა თასის მოპოვების 30 წლის იუბილესთან დაკავშირებით 1981 წლის თბილისის „დინამოს“ სრულ შემადგენლობასა და სამწვრთნელო შტაბთან ერთად — გიორგი თავაძეს საქართველოს სპორტის რაინდის წოდება მიენიჭა.

## მიღწევები 
thumb|right|200პქ|გაზ. „ლელო“, 16 მაისი, 1981
### საკლუბო 
;  დინამო თბილისი
; საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატი 
* ბრინჯაოს პრიზიორი: 1981
; საბჭოთა კავშირის თასი 
* ფინალისტი: 1980
; ევროპის თასების მფლობელთა თასი
* თასის მფლობელი: 1981

### ინდივიდუალური 
* საბჭოთა კავშირის საერთაშორისო კლასის სპორტის ოსტატი: 1981 
; 
* № 3: 1981

## ლიტერატურა 
* 
* 
* 

## რესურსები ინტერნეტში
* გიორგი თავაძე — ქართული სპორტი

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 21 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1955
გიორგი
კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები
კატეგორია:საბჭოთა ფეხბურთელები
კატეგორია:ლანჩხუთის გურიას ფეხბურთელები
კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები
კატეგორია:ქუთაისის ტორპედოს ფეხბურთელები
კატეგორია:ქართველი ფეხბურთის მწვრთნელები
კატეგორია:ლანჩხუთის გურიას მწვრთნელები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის საერთაშორისო კლასის სპორტის ოსტატები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ძველი გალავანი

**ძველი გალავანი** — ციხესიმაგრე თელავში მდებარეობს იმ ხაზის უკიდურეს დასავლეთ ნაწილში, რომელზედაც განლაგებულია ბატონის ციხე,ვახვახიშვილების ციხე და ყორჩიბაშიშვლების ციხე. თელავის ციხეებიდან იგი ყველაზე ადრეულია. 

ციხეს გრძელი ფორმა ჰქონია და სქელი და მაღალი კედლებით ყოფილა შემორაგული. თვით კედლები შემაგრებულია კონუსური კონტრფორსებით. ციხის აგება დაკავშირებულია კახეთ-ჰერეთის პირველ აღორძინებასთან X-XI საუკუნეების მიჯნაზე. ტრადიცია მას კვირიკე დიდის საქმიანობას უკავშირებს. 

## ლიტერატურა 
* ზაქარაია პ. სამშობლოს გუშაგები, თბ., 1965
* ზაქარაია პ. საქართველოს ძველი ციხესიმაგრეები, თბ., 1988
* ზაქარაია პ. საქართველოს საერო ხუროთმოძღვრების ნიმუშები, თბ., 1960
* რჩეულიშვილი ლ. თელავი, თბ., 1963

კატეგორია:თელავის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
ყორჩიბაშიშვლების ციხე

**ყორჩიბაშიშვლების ციხე** — ციხესიმაგრე თელავში. მდებარეობს ვახვახიშვილების ციხის დასავლეთით. გადაჰყურებს ალაზნის ველს. დღეისათვის ციხის ტერიტორია მჭიდროდაა დასახლებული და ძველი მოხაზულობაც აღარ დგინდება. თავდაპირველი სახის ადდგენაში აქაც XIX საუკუნის დასაწყისში შედგენილი გეგმა გვეხმარება. ციხის ისტორია უცნობია, მაგრამ სტილისტური ნიშნების მიხედვით იგი XVIII საუკუნის მეორე ნახევარს მიეკუთვნება.

ირკვევა, რომ შემაღლებაზე მდგარი, კოშკებით აღჭურვილი ციხე გეგმაში გრძელ ოთხკუთხედს წარმოადგენდა. ჭიშკარი სამხრეთის ცენტრალური კოშკის მარჯვნივ ჰქონია. დამხმარე გასასვლელები მოთავსებული ყოფილა აღმოსავლეთის, ჩრდილოეთის და დასავლეთის კედლებში. მათი ასეთი უჩვეულო სიმრავლე შესაძლოა, ნაწილობრივ, ციხის შიგნით დამატებით ორი გალავნის არსებობით იყოს გამოწვეული. ერთი მათგანი გამოყოფს სამხრეთ-ღმოსავლეთის კუთხეს. მეორე - ჩრდილოეთის ცენტრის ნაწილს. პირველი, შესაძლოა, ციხის მფლობელის საცხოვრებელს წარმოადაგენდა, მეორე კი - გვარის სხვა წევრებისა. 

ციხის შიგნით ათზე მეტი სხვადასხვა ზომის ნაგებობა მდგარა. ასეთი სიმრავლე არცაა გასაკვირი, რადგან ეს მარტო ციხე კი არ რის, არამედ ციხე-დარბაზია. ამაზე მიუთითებს ციხის შუაში მდგარი მოზრდილი ეკლესიაც. 
	
დღემდე შემორჩენილია მხოლოდ ჩრდილო-აღმოსავლეთის მცირე ზომის კოშკი, რომელსაც ზედა ნაწილი მორღვეული აქვს და ამიტომ სართულიანობა არ ირკვევა. დარჩენილი ორი სართულიდან ორივეს ცალ-ცალკე ჰქონია ეზოდან შესასვლელი. კედლებში სათოფურები ყოფილა განლაგებული. 
	
კედლების ფრაგმენტების მიხედვით  ციხე ორიარუსიანი ჩანს. ქვედა იარუსი აქაც ყრუ იყო. ზემოთ კი ხის ბილიკს სათოფურები მიუყვებოდა. 
	
## ლიტერატურა 
* ზაქარაია პ. სამშობლოს გუშაგები, თბ., 1965
* რჩეულიშვილი ლ. თელავი, თბ., 1963
* ბარნაველი თ. კახეთის ისტორიული ძეგლების წარწერები, თბ., 1961
* ზაქარაია პ. კახეთის საფორტიფიკაციო ნაგებობანი, თბ., 1962
* ზაქარაია პ. საქართველოს ძველი ციხესიმაგრეები, თბ., 1988
* უჯარმიდან ალავერდამდე, თბ., 2013

კატეგორია:თელავის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
31 (რიცხვი)

**ოცდათერთმეტი** — ოცდამეთერთმეტე ნატურალური რიცხვი. არის ოცდაათის მომდევნო და ოცდათორმეტის წინამდგომი. აღინიშნება სიმბოლოთი **31**. 31 არის კენტი და მარტივი რიცხვი. სიტყვა „ოცდათერთმეტი“ რთული შედგენილობისაა და მისი პირვანდელი ვარიანტია ოცი და ათ-ერთ-მეტი (იგულისხმება ოცზე თერთმეტი ერთეულით მეტი).
## რესურსები ინტერნეტში
* Prime Curios! 31 from the Prime Pages

კატეგორია:რიცხვები
32 (რიცხვი)

**ოცდათორმეტი** — ოცდამეთორმეტე ნატურალური რიცხვი. არის ოცდათერთმეტის მომდევნო და ოცდაცამეტის წინამდგომი. აღინიშნება სიმბოლოთი **32**. 32 არის ლუწი და შედგენილი რიცხვი. სიტყვა „ოცდათორმეტი“ რთული შედგენილობისაა და მისი პირვანდელი ვარიანტია ოცი და ათ-ორ-მეტი (იგულისხმება ოცზე თორმეტი ერთეულით მეტი).
## რესურსები ინტერნეტში
* Prime Curios! 32 from the Prime Pages

კატეგორია:რიცხვები
33 (რიცხვი)

**ოცდაცამეტი** — ოცდამეცამეტე ნატურალური რიცხვი. არის ოცდათორმეტის მომდევნო და ოცდათოთხმეტის წინამდგომი. აღინიშნება სიმბოლოთი **33**. 33 არის კენტი და შედგენილი რიცხვი. სიტყვა „ოცდაცამეტი“ რთული შედგენილობისაა და მისი პირვანდელი ვარიანტია ოცი და ათ-სამ-მეტი (იგულისხმება ოცზე ცამეტი ერთეულით მეტი).
## რესურსები ინტერნეტში
* Prime Curios! 33 from the Prime Pages

კატეგორია:რიცხვები
34 (რიცხვი)

**ოცდათოთხმეტი** — ოცდამეთოთხმეტე ნატურალური რიცხვი. არის ოცდაცამეტის მომდევნო და ოცდათხუთმეტის წინამდგომი. აღინიშნება სიმბოლოთი **34**. 34 არის ლუწი და შედგენილი რიცხვი. სიტყვა „ოცდათოთხმეტი“ რთული შედგენილობისაა და მისი პირვანდელი ვარიანტია ოცი და ათ-ოთხ-მეტი (იგულისხმება ოცზე თოთხმეტი ერთეულით მეტი).
## რესურსები ინტერნეტში
* Prime Curios! 34 from the Prime Pages

კატეგორია:რიცხვები
35 (რიცხვი)

**ოცდათხუთმეტი** — ოცდამეთხუთმეტე ნატურალური რიცხვი. არის ოცდათოთხმეტის მომდევნო და ოცდათექვსმეტის წინამდგომი. აღინიშნება სიმბოლოთი **35**. 35 არის კენტი და შედგენილი რიცხვი. სიტყვა „ოცდათხუთმეტი“ რთული შედგენილობისაა და მისი პირვანდელი ვარიანტია ოცი და ათ-ხუთ-მეტი (იგულისხმება ოცზე თხუთმეტი ერთეულით მეტი).
## რესურსები ინტერნეტში
* Prime Curios! 35 from the Prime Pages

კატეგორია:რიცხვები
ꙮ

**ꙮ** (**მულტიოკულარული О**) — კირილური არქაული ასო. 

## რესურსები ინტერნეტში
* Graphemica ()

კატეგორია:კირილური ასოები
Ꙓ

**Ꙓ**, **ꙓ** — კირილური დამწერლობის ასო.

## რესურსები ინტერნეტში
* Graphemica (Ꙓ)
* Graphemica (ꙓ)

კატეგორია:კირილური ლიგატურები
ადამიანის უფლებათა დაცვისა და გამოძიების ხარისხის მონიტორინგის დეპარტამენტი

**ადამიანის უფლებათა დაცვისა და გამოძიების ხარისხის მონიტორინგის დეპარტამენტი** — შინაგან საქმეთა სამინისტროს დეპარტამენტი, რომელიც 2018 წლის 11 იანვარს შეიქმნა. დეპარტამენტს 2019 წლის 15 თებერვლამდე ერქვა **ადამიანის უფლებათა დაცვის დეპარტამენტი**.  2019 წლის 24 ივლისამდე დეპარტამენტის დირექტორი იყო ლონდა თოლორაია.. 2019 წლის 24 ივლისიდან დეპარტამენტს ხელმძღვანელობს ნინო ცაციაშვილი.

## საქმიანობა
შინაგან საქმეთა სამინისტროს ადამიანის უფლებათა დაცვის დეპარტამენტი უზრუნველყოფს დროულ რეაგირებასა და ეფექტიანი გამოძიების ჩატარებას შემდეგი კატეგორიის საქმეებზე:
* ოჯახური დანაშაული;
* ქალთა მიმართ ძალადობა;
* დისკრიმინაციული ნიშნით ჩადენილი დანაშაული;
* ტრეფიკინგი;
* არასრულწლოვანთა მიერ/მიმართ ჩადენილი დანაშაული.

თითოეულ ფაქტზე დროული რეაგირებისა და ეფექტიანი გამოძიების უზრუნველსაყოფად დეპარტამენტი:
* ახორციელებს გამოძიებისა და ადმინისტრაციული წარმოების მონიტორინგს;
* აანალიზებს მონიტორინგის შედეგებს , რომელთა საფუძველზეც გეგმავს სამომავლოდ  სხვადასხვა  (მაგ.: საკანონმდებლო, პრევენციული და სხვა) მიმართულებით განსახორციელებელ ღონისძიებებს;
* მონიტორინგის შედეგებს აცნობს ყველა იმ პირს, რომლებსაც შეხება აქვთ დეპარტამენტის კომპეტენციას მიკუთვნებულ დანაშაულებთან და ადმინისტრაციულ დარღვევებთან;
* მონიტორინგის პროცესში აღმოჩენილი ხარვეზების აღმოსაჩენად შეიმუშავებს რეკომენდაციებს;
* მონიტორინგის შედეგების საფუძველზე, განსაზღვრავს გამომძიებელთა გადამზადების საჭიროებებს და მონაწილეობას იღებს მათი კვალიფიკაციის ამაღლების პროცესში;
* ავლენს გამომძიებლებს, რომლებიც შესაძლოა წახალისდნენ მათი მოვალეობის კეთილსინდისიერად შესრულებისათვის;
* შეიმუშავებს წინადადებებს, სტრატეგიებსა და სამოქმედო გეგმებს ზემოაღნიშნული დანაშაულების პრევენციისა და ეფექტიანი გამოძიების უზრუნველყოფის მიზნით;
* აორგანიზებს და ახორციელებს პრევენციულ ღონისძიებებს;
* განიხილავს მოქალაქეთა განცხადებებს და საჩივრებს, საჭიროების შემთხვევაში ხვდება მათ;
* თანამშრომლობს ყველა იმ სახელმწიფო უწყებასთან, არასამთავრობო და საერთაშორისო ორგანიზაციასთან, რომლებიც მუშაობენ დეპარტამენტის კომპეტენციას მიკუთვნებულ საკითხებზე.

## კონტაქტი
ადამიანის უფლებათა დაცვისა და გამოძიების ხარისხის მონიტორინგის დეპარტამენტის საკონტაქტო მეილზე მოქალაქეს შეუძლია გამოაგზავნოს ნებისმიერი წინადადება, ინიციატივა, რომლებიც მიმართული იქნება დეპარტამენტის კომპეტენციას მიკუთვნებული დანაშაულის წინააღმდეგ კიდევ უფრო ეფექტიანი ბრძოლისაკენ.
* ელ.ფოსტა: adamianisuflebebi@mia.gov.ge

## სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტრო
О́

**О́**, **о́** — კირილური დამწერლობის ასო „О“ დიაკრიტიკული ნიშანი — აკუტით. გამოიყენება კირილური დამწერლობის ზოგიერთ ენაში.

## დამატებითი ინფორმაცია
აღნიშნული გრაფემა გამოიყენება მაშინ, როდესაც სიტყვაში უნდათ О ხმოვანზე გააკეთონ ინტონაციის გამახვილება.

## კოდების ცხრილი 
აღნიშნული გრაფემა წარმოადგენს, ორი გრაფემის, „О“-სა და „აკუტი“-ს კოდების ერთობლიობას, რომელიც უნიკოდის სიმბოლოებით შემდეგნაირად ჩაიწერება:

კატეგორია:კირილური ასოები
ტყუპების პარადოქსი

**ტყუპების პარადოქსი** — ფიზიკაში, აზრითი ექსპერიმენტი ფარდობითობის სპეციალურ თეორიაში, რომელიც იდენტური ტყუპებისგან შედგება, ერთი ტყუპისცალი დედამიწაზე რჩება და მეორე მიემგზავრება ხანგრძლივ კოსმოსურ მოგზაურობაში სუბსინათლის სიჩქარით, მისი დაბრუნების შემდეგ აღმოჩნდება, რომ დედამიწაზე დარჩენილი ტყუპისცალი უფრო ასაკოვანია, ხოლო ის ვინც გაემგზავრა ახალგაზრდა, რადგან დედამიწაზე მყოფი დამკვირვებლისათვის დრო კოსმოსურ ხომალდში უფრო ნელა მიდის მისი წარმოუდგენელი სიჩქარის გამო. ამ ფაქტის პარადოქსულობა იმაში მდგომარეობს, რომ იგივე დასკვნა შეუძლია გამოიტანოს მეორე, მოგზაურობაში წასულმაც.

## რესურსები ინტერენტში
*Twin Paradox overview in the Usenet Physics FAQ 
*The twin paradox: Is the symmetry of time dilation paradoxical? From Einsteinlight: Relativity in animations and film clips 

კატეგორია:ალბერტ აინშტაინი
კატეგორია:დრო ფიზიკაში
ვახვახიშვილების ციხე

**ვახვახიშვილების ციხე**, *ვახვახიანთ ციხე* — ციხის ნანგრევები თელავში. მდებარეობს ბატონის ციხის აღმოსავლეთით, ხევგაღმა. 

იგი მოიხსენიება ძველ მეპატრონეთა — თავად ვახვახიშვილების სახელით. ციხის ალაყაფის კარის თავზე მოთავსებული ყოფილა ვრცელი წარწერიანი ქვა, რომელიც ახლა დაკარგულია. ამ წარწერაში ერთგან იკითხება: . ზაალ ვახვახიშვილს ძმასთან  ერთად ეს ზღუდე თავის სავანედ აუგია 1743 წელს. 

ციხის გალავანში ჩართული იყო ექვსი კოშკი. მას შემდეგ, რაც ციხემ თავისი ფუნქცია დაკარგა, კოშკები საცხოვრებლად გადაუკეთებიათ, ხოლო ეზოში მდგარი სხვადასხვა დანიშნულების მრავალი ნაგებობა დაუნგრევიათ და ახალი დაუდგამთ. ზოგიერთი კოშკი ისეა გადაკეთებული, რომ თავდაპირველი სახის წარმოდგენა უკვე შეუძლებელია, ჩრდილოეთი გალავნის შუაში მდგარი კოშკი კი სულ აღარ არის. 

დარჩენილი კოშკებიდან ოთხი კუთხეებშია განლაგებული, მეხუთე კი აღმოსავლეთის ვიწრო კედლის შუაში დგას. ამ უკანასკნელ კოშკს ორიგინალური გადაწყვეტა აქვს და ანალოგიც არ მოეპოვება. ცილინდრული კოშკის პირველი სართული ამოვსებულია, მეორე სართულზე ასვლა კი შეიძლება მხოლოდ ეზოდან ქვის კიბით, რომელიც გალავანს ჩრდილოეთიდან მიჰყვება. მეორე  სართულის კედლებში  ქვედა რიგზე  ოთხი საზარბაზნე და ხუთი შეწყვილებული სათოფურია განლაგებული. ციხის ალაყაფის კარი ახლა არ ჩანს, მაგრამ ძველი გეგმის მიხედვით ირკვევა, რომ იგი მოთავსებული ყოფილა დასავლეთით. იქვე იწყება დაღმართი, საიდანაც ერთი გზა ჩრდილოეთით ჩადიოდა და უერთდებოდა სიღნადისაკენ მიმავალ გზას, მეორე გზა ფერდობს მიუყვებოდა და სხვა, მცირეხარისხოვან გზებს უერთდებოდა. ჩრდილო კედლის დასავლეთის მონაკვეთში მოთავსებულია სათადარიგო გასასვლელი. 

ციხის კედლები საკმაოდ მაღალია და ორ იარუსადაა გაყოფილი. ზედა იარუსზე მებრძოლთა ჩამოსადგომი ხის ბაქანი იყო მოწყობილი. იქვე განლაგებული სათოფურებიდან ხდებოდა სიმაგრის დაცვა.

## ლიტერატურა 
* ზაქარაია პ. სამშობლოს გუშაგები, თბ., 1965
* რჩეულიშვილი ლ. თელავი, თბ., 1963
* ბარნაველი თ. კახეთის ისტორიული ძეგლების წარწერები, თბ., 1961
* ზაქარაია პ. კახეთის საფორტიფიკაციო ნაგებობანი, თბ., 1962
* ზაქარაია პ. საქართველოს ძველი ციხესიმაგრეები, თბ., 1988

კატეგორია:თელავის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
Ѝ

**Ѝ**, **ѝ** — კირილური დამწერლობის ასო „И“, გრავისით. გამოიყენება კირილური დამწერლობის ზოგიერთ ენაში.

## დამატებითი ინფორმაცია
## კოდების ცხრილი 
აღნიშნული გრაფემა წარმოადგენს, ორი გრაფემის, „И“-სა და „გრავისი“-ს კოდების ერთობლიობას, რომელიც უნიკოდის სიმბოლოებით შემდეგნაირად ჩაიწერება:

## რესურსები ინტერნეტში
* Graphemica (Ѝ)
* Graphemica (ѝ)

კატეგორია:კირილური ასოები
Ӄ̆

**Ӄ̆**, **ӄ̆** — გაფართოებული კირილური დამწერლობის ასო, წარმოადგენს კირილური ასო „К“-სა და დიაკრიტიკული ნიშანის [[]]ს ერთობლიობას. გამოიყენება კირილური დამწერლობის ზოგიერთ ენაში.

## კოდების ცხრილი 
აღნიშნული გრაფემა წარმოადგენს, ორი გრაფემის, „Ӄ“-სა და „“-ს კოდების ერთობლიობას, რომელიც უნიკოდის სიმბოლოებით შემდეგნაირად ჩაიწერება:

კატეგორია:კირილური ასოები
აკუტი

**აკუტი** — დიაკრიტიკული ნიშანი. ეს არის პატარა შტრიხი (მახვილი) ასო-ნიშნის ზემოთ (а́, е́), შებრუნებული გრავისი (à).

## რესურსები ინტერნეტში
* eki.ee 

კატეგორია:ტიპოგრაფია
კატეგორია:დიაკრიტიკული ნიშნები
Gibson

**Gibson Brands, Inc. **(ადრე **Gibson Guitar Corp**) — ამერიკული კომპანია, რომელიც აწარმოებს ელექტრო, აკუსტიკურ და ბას-გიტარებს, ასევე მუსიკალურ აპარატურას. დაარსდა კალამაზუში, მიჩიგანის შტატში. შტაბ-ბინა მდებარეობს ნეშვილში, ტენესში. კომპანიის ადრინდელი სახელწოდება იყო **Gibson Guitar Corp.**, ხოლო ამჟამინდელი სახელი **Gibson Brands, Inc.** მიიღო 2013 წლის 11 ივნისს.

კომპანია დააარსა ორვილ გიბსონმა 1902 წელს სახელწოდებით Gibson Mandolin-Guitar Mfg. Co. Ltd., სადაც თავდაპირველად იწარმოებოდა მანდოლინები. გიტარების გარდა, გიბსონი აწარმოებს სამომხმარებლო ტექნიკას მისი შვილობილი კომპანიების მეშვეობით, ისევე როგორც სხვადასხვა აუდიო აღჭურვილობას.

1969-1986 წლებში მას ფლობდა Norlin Corporation. 1986 წელს ის კვლავ წინა მფლობელმა შეიძინა. გიბსონი არის კერძო კომპანია, რომელსაც ფლობს კომპანიის თავმჯდომარე და აღმასრულებელი დირექტორი ჰენრი ჟუსკიევიჩი და კომპანიის პრეზიდენტი დევიდ ბერიმანი.

## ლიტერატურა
* Achard, Ken (1989). The History and Development of the American Guitar. Westport, CT: Bold Strummer Ltd. ISBN 978-0-933-22418-6.
* Bacon, Tony (2002). 50 Years of the Gibson Les Paul. San Francisco: Backbeat Books. ISBN 978-0-879-30711-0.
* Bacon, Tony (2009). The Les Paul Guitar Book: A Complete History of Gibson Les Paul Guitars. San Francisco: Backbeat Books. ISBN 978-0-879-30951-0.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* *Gibson Innovations*-ის საიტი 

## სქოლიო
კატეგორია:Gibson Guitar Corporation
კატეგორია:ბანჯოს მწარმოებელი კომპანიები
კატეგორია:ბას-გიტარის მწარმოებელი კომპანიები
კატეგორია:1902 წელს დაარსებული ამერიკული კომპანიები
კატეგორია:1902 წელს დაარსებული მწარმოებელი კომპანიები
კატეგორია:1902 წელი მუსიკაში
ESP Guitars

**ESP Company **(Electric Sound Products) — გიტარების იაპონური მწარმოებელი, ძირითადად აწარმოებს ელექტრო, აკუსტიკურ და ბას-გიტარებს. დაფუძნებულია ტოკიოსა (იაპონია) და ლოს-ანჯელესში, კალიფორნიის შტატში (აშშ). ESP Company აწარმოებს ინსტრუმენტებს რამდენიმე სახელით: „ESP Standard“, „ESP Custom Shop“, „LTD Guitars and Basses“, „Navigator“, „Edwards Guitar and Basses“, და „Grassroots“.

## ისტორია 
1975 წელს, ჰისიტაკე სიბუიამ ტოკიოში გახსნა მაღაზია სახელად „Electric Sound Products (ESP)“, სადაც იყიდებოდა გიტარის შემცვლელი ნაწილები. მაღაზიამ მალევე მოიპოვა მაღალი ხარისხის გიტარის ნაწილების მწარმოებლის სახელი. ამავე დროს ESP-მ დაიწყო გიტარების დამზადებაც. ამ გიტარების ცნობილი მომხმარებელი იყო რონი ვუდი როლინგ სტოუნზიდან და გიტარისტი აკირა ტაკასაკი.

ESP შემცვლელი ნაწილები პირველად 1983 წელს აშშ-ში შევიდა და 1984-1985 წლებში დაიწყო გიტარების აწყობა ნიუ-იორკის შემსრულებლებისთვის, რომელთა შორის იყო Kiss-ის და როლინგ სტოუნზის გიტარისტები. ამავე დროს, ESP-მ გამოუშვა 400 Series, როგორც პირველი პროდუქტი, რომელიც უნდა განაწილებულიყო აშშ-ში. ამავე დროს, ESP-მ დაიწყო გიტარის ტანის და გრიფის გაკეთება Kramer Guitars-ისთვის, რომლებსაც სხვა ბრენდები იყენებდნენ, ისეთები როგორებიცაა Robin Guitars, Schecter Guitar Research და DiMarzio.
2005 წელს კომპანიის 30 წლისთავის აღსანისნავად მათ გამოსცეს მოდელი ჯეიმზ ჰეტფილდის „Truckster“. 2015 წელს კომპანიამ დაიწყო Takamine Guitars-ის დისტრიბუცია აშშ-ში.

## გალერეა

ESP_Custom_Shop_"Ghost_Soldier"_by_Masao_Ohmuro_-_2014_NAMM_Show.jpg|ESP Custom Shop „Ghost Soldier“
ESP-LTD_KH202.jpg|ESP LTD KH202
James_Hetfield's_Eet_Fuk_Guitar_-_at_Metallica's_30th_Aniversay_Concert,_San_Francisco_(Filmore,_December_6th,_2011).jpg|ჯეიმზ ჰეტფილდის „Eet Fuk Guitar“
ESP_Iron_Cross_James_Hetfield_2014_Electric_Guitar_w_case_(1).JPG|„Iron Cross“
TA-200body.jpg|TA-200
ESP_guitar.jpg|ESP Eclipse/VIPER

## რესურსები ინტერნეტში
*  (გლობალური)
*  (იაპონური)
* ინტერვიუ ჰისატაკე სიბუიასთან — NAMM Oral History Library (2010)

## სქოლიო
კატეგორია:გიტარის მწარმოებელი კომპანიები
კატეგორია:იაპონური ბრენდები
კატეგორია:1975 წელს დაარსებული მწარმოებელი კომპანიები
კატეგორია:ESP-ის ელექტრო გიტარები
კატეგორია:ESP-ის ბას-გიტარები
კატეგორია:იაპონური ბრენდები
კატეგორია:1975 წელს დაარსებულები იაპონიაში
ჰვარანი

მინი|ჰვარანი
**ჰვარანი** ()  — ახალგაზრდული სოციალური ინსტიტუტი უძველეს კორეულ სახელმწიფო სილაში, რომელიც X საუკუნემდე არსებობდა. ჰვარანი დაკომპლექტებული იყო 14-15 წლის ბიჭი მოზარდებით. ისინი იყვნენ, როგორც არისტოკრატთა, ასევე უბრალო ოჯახებიდან და შემდეგ იღებდნენ სპეციალურ განათლებას. მშვიდობის დროს ისინი შეისწავლიდნენ კონფუციანელობისა და ბუდიზმის კანონიკურ ტექსტებს, მოგზაურობდნენ მთებსა და ხეობებში, სტუმრობდნენ წმინდა ადგილებს, ატარებდნენ რიტუალებს, რაც მიზნად გლობალურ ჰარმონიას ისახავდა; ასევე სწავლობდნენ ქვეყნის მართვასა და ჰიანგას წერას. ომში იბრძოდნენ ფრონტის ხაზზე და წარმოადგენდნენ კარგად გაწვრთნილ საბრძოლო ერთეულს. მათ შესახებ ინფორმაცია კორეულ ქრონიკებშია შემორჩენილი, მათ შორის სამგუკ საგისა და სამგუკ იუსაში.

## რესურსები ინტერნეტში
* ჰვარანების ინსტიტუტი 

კატეგორია:კორეის ისტორია