open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
CrazySexyCool

***CrazySexyCool*** — ამერიკული ჰიპ-ჰოპ  ჯგუფ TLC-ს  რიგით მეორე სტუდიური ალბომი, რომელიც 1994 წლის 15 ნოემბერს გამოვიდა.

ალბომი რიტმ-ენდ-ბლუზის და ჰიპ-ჰოპის ჟანრებს მოიცავს. მთავარ ვოკალს ტაიონ „T-Boz“ უოტკინსი ასრულებს. ალბომი შევიდა Billboard Hot 100-ში, გრემის ორი ჯილდოც კი დაიმსახურა ნომინაციებში „საუკეთესო R&B ალბომი“ და „საუკეთესო  R&B დუეტის შესრულება“ (ვოკალებს ძირითადად T-Boz და Chilli ასრულებენ). მსოფლიო მასშტაბით გაიყიდა *CrazySexyCool*-ის 22 მილიონი ასლი. გამოვიდა ამ ალბომის ოთხი წარმატებული სინგლი „Creep“, „Red Light Special“, „Diggin' on You“ და „Waterfalls“.

*CrazySexyCool* ყველა დროის 500 საუკეთესო ალბომის სიაში შევიდა.

## სიმღერების სია
# Intro-Lude (მონაწილეობს Phife Dawg) – 1:01 (ჯერმეინ დუპრი)
# Creep – 4:28 (დალას ოსტინი)
# Kick Your Game – 4:14 (დუპრი, ლოპეზი, სილი)
# Diggin' on You – 4:14 (Babyface)
# Case of the Fake People – 4:04 (დალას ოსტინი)
# CrazySexyCool (Interlude) – 1:42 (კომბსი, თომპსონი, უოტკინსი)
# Red Light Special – 5:04 (Babyface)
# Waterfalls – 4:39 (ლოპეზი, ეთრიჯი, Organized Noize)
# Intermission-Lude – 0:43 (დუპრი)
# Let's Do It Again – 4:16 (Babyface, ჯონ ჯონი)
# If I Was Your Girlfriend (პრინსი) – 4:36
# Sexy (Interlude) (მონაწილეობს პაფ დედი) – 1:34 (კომბსი, თომასი)
# Take Our Time – 4:33 (ჰენინგზი, კილინგზი)
# Can I Get a Witness (Interlude) (მონაწილეობს ბასტა რაიმზი) – 2:57 (კომბსი, ბასტა რაიმზი, თომასი)
# Switch – 3:30 (დუპრი, ლოპეზი, სილი)
# Sumthin' Wicked This Way Comes (მონაწილეობს André 3000) – 4:23 (ანდრე ბენჯამინი, ლოპეზი, ეთრიჯი, Organized Noize)

## ჩარტები
### ყოველკვირეული ჩარტები
### წლის საბოლოო ჩარტები
### ათწლეულის საბოლოო ჩარტი
### ყველა დროის ჩარტები
## სერტიფიცირებები
## სქოლიო 
კატეგორია:1994 წლის ალბომები
კატეგორია:TLC-ს ალბომები
ჭინკაძეები (ქედის მუნიციპალიტეტი)

**ჭინკაძეები** (ყოფ. ***განახლება***) — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, დოლოგანის თემში (სოფლები: დოლოგანი, ჭალახმელა, ჭინკაძეები). მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 480 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 23 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 202 კაცი.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ვოლაპიუკი

მინი|ვოლაპიუკის სიმბოლო
**ვოლაპიუკი** (Volapük: vol – „მსოფლიო“ და pük – „ლაპარაკი“, „ენა“; აგრეთვე **ვოლაპუკი** [Volapuk]) — ერთ-ერთი ხელოვნური ენა, რომლის გამოყენებასაც ცდილობდნენ საერთაშორისო ენად. იოჰან მარტინ შლაიერის სიტყვებით, 1879 წლის 31 მარტს ღამით მას ძლიერი უძილობა აწუხებდა, მთელი ღამე სახლში დადიოდა და სწორედ ამ დროს შექმნა მან ენის გრამატიკა და ლექსიკონი, რის შემდეგ ვოლაპიუკზე აქვეყნებდა წინადადებებს, ხოლო მოგვიანებით ლექსებს. პირველი სტატია ვოლაპიუკზე შლაიერმა გამოქვეყნდა 1879 წლის მაისში ერთ-ერთ კათოლიკურ ჟურნალში. 1880 წელს შლაიერმა გერმანულ ენაზე გამოაქვეყნა ვოლაპიუკის დაწვრილებითი სახელმძღვანელო. დიდი ხნის განმავლობაში ენა პოპულარული რჩებოდა, 1889 წლისათვის ამ ენაზე მთელ მსოფლიოში გამოიცემოდა 25 ჟურნალი, ხოლო 25 სხვადასხვა ენაზე დაიწერა 316 სახელმძღვანელო და მოქმედებდა 283 კლუბი. 1884 წელს შედგა ვოლაპიუკური ენის მომხრეების კონვენცია ქალაქ ფრიდრიხსჰაფენში, თუმცა სამუშაო ენად გერმანული დარჩა. 1887 წელს გაიმართა მე-2 კონვენცია ქალაქ მიუნხენში. 1889 წელს გაიმართა მე-3 კონვენცია ქალაქ პარიზში პირველად ვოლაპიუკურ ენაზე. 1889 წლისათვის გამოდიოდა ვოლაპიუკური საზოგადოების 30-ზე მეტი პერიოდული გამოცემა, არსებობდა დაახლოებით 255 გაერთიანება. მრავალი წლის განმავლობაში ვოლაპიუკის აკადემიის დირექტორი იყო კრიპტოგრაფი ოგიუსტ კერკჰოფსი. 1920 წელს ვოლაპიუკისტების მცირე ჯგუფმა ჰოლანდიელი არი დე იონგის ხელმძღვანელობით შეიმუშავეს ენის რევიზია და წარადგინეს იგი 1931 წელს. მისი ინიციატივით გამარტივდა ენის გრამატიკა. ამჟამად მსოფლიოში ამ ენაზე მოსაუბრე ადამიანთა რაოდენობა 20-იდან 30-მდეა.

## ორთოგრაფია და გამოთქმა
|style="vertical-align:top;"|

|style="vertical-align:top;"|

|style="vertical-align:top;"|

|}

## რესურსები ინტერნეტში
* ვოლაპიუკის ისტორია  
* ვოლაპიუკის გრამატიკა  

## სქოლიო
კატეგორია:ვოლაპიუკი 
კატეგორია:ხელოვნური ენები 
კატეგორია:საერთაშორისო ენები
ჯალაბაშვილები (ქედის მუნიციპალიტეტი)

**ჯალაბაშვილები** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, დანდალოს თემში (სოფლები: ბალაძეები, გოგიაშვილები, დანდალო, მოსიაშვილები, ტაკიძეები, ხარაულა, ჯალაბაშვილები). მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 780 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 20 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 310 კაცი.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ცხემნა

**ცხემნა** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, ქედის თემში (სოფლები: არსენაული, აქუცა, გულები, ზენდიდი, კორომხეთი, ორცვა, ქედა, შევაბური, ცხემნა, ძენწმანი, ხუნკუდა). მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 400 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 2 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 156 კაცი.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ჩეტკიძეები (ქედის მუნიციპალიტეტი)

**ჩეტკიძეები** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, ცხმორისის თემში (სოფლები: ახო, გეგელიძეები, გობრონეთი, კოკოტაური, ჩეტკიძეები, ცხმორისი). მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 560 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 19 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 187 კაცი.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
წონიარისი

**წონიარისი** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში. წონიარისის თემის ცენტრი (სოფლები: აბუქეთა, ვარჯანისი, კანტაური, საბადური, ტიბეთა, წონიარისი). მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 275 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 8 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 499 კაცი.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ქვედა ბზუბზუ

**ქვედა ბზუბზუ** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, მახუნცეთის თემში (სოფლები: ზედა ბზუბზუ, ზედა მახუნცეთი, ზუნდაგი, მილისი, ნამლისევი, უჩხითი, ქვედა ბზუბზუ, ქვედა მახუნცეთი, ქოსოფელი). მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 300 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 12 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 261 კაცი.

## ეტიმოლოგია
გადმოცემის თანახმად სოფელში ბევრი ფუტკარი იყო და მათი ბზუილის გამო შეარქვეს სოფელს ბზუბზუ.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ქედა (სოფელი)

**ქედა** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში. თემის ცენტრი (სოფლები: არსენაული, აქუცა, გულები, ზენდიდი, კორომხეთი, ორცვა, ქედა, შევაბური, ცხემნა, ძენწმანი, ხუნკუდა). მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 280 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 0,5 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 149 კაცი.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
სიხალიძეები (ქედის მუნიციპალიტეტი)

**სიხალიძეები** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, მერისის თემში (სოფლები: გარეტყე, გუნდაური, ინაშარიძეები, მერისი, ნამონასტრევი, სილიბაური, სიხალიძეები). მდებარეობს მდინარე მერისის ნაპირებზე, ზღვის დონიდან 400 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 7 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 148 კაცი.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
შვაბია

მინი|200პქ|შვაბიის თანამედროვე საზღვრები გერმანიის შემადგენლობაში.
**შვაბია** () — კულტურული, ისტორიული და ლინგვისტური რეგიონი სამხრეთ-დასავლეთ გერმანიაში.

## იხილეთ აგრეთვე 
*ახალი შვაბია
*შვაბიის ლიგა
*ბადენ-ვიურტემბერგი

## რესურსები ინტერნეტში 
*D'alemannisch Wikipedia
*Danube Swabian Resources
სასადილოყელი

**სასადილოყელი** — ნასოფლარი საქართველოში. მდებარეობს აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, მდინარე აჭარისწყლის მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 420 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 15 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით, სოფელში არავინ არ ცხოვრობს.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის ნასოფლარები
კომბენ-დე-ლა-ტსესეტი

**კომბენ-დე-ლა-ტსესეტი** () — მთა პენინის ალპებში, შვეიცარიაში. გრან-კომბენის მასივის მესამე უმაღლესი მწვერვალი. მდებარეობს მწვერვალ გრან-კომბენის აღმოსავლეთით.

## რესურსები ინტერნეტში
* Il Combin de Tsessette su camptocamp.org

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
აღმოსავლეთი ბრაიტჰორნი

**აღმოსავლეთი ბრაიტჰორნი** — მცირე მწვერვალი ბრაიტჰორნის მასივში, პენინის ალპებში, შვეიცარიის ვალეს კანტონის ტერიტორიაზე. სიმაღლე 4 139 მეტრი.

## რესურსები ინტერნეტში
* Descrizione della vetta su digilander.libero.it

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
საბადური

**საბადური** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, წონიარისის თემში (სოფლები: აბუქეთა, ვარჯანისი, კანტაური, საბადური, ტიბეთა, წონიარისი). მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 400 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 16 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 57 კაცი.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
პირველი მაისი (ქედის მუნიციპალიტეტი)

**პირველი მაისი** (ყოფ. ***საღორეთი***) — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში. თემის ცენტრი (სოფლები: პირველი მაისი, ზედა აგარა, ქვედა აგარა, კოლოტაური). მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 340 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 6 კილომეტრით, ქალაქ ბათუმიდან 36 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 525 კაცი.

## დემოგრაფია
## იხილეთ აგრეთვე
*საღორეთის ციხე

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ხუნკუდა

**ხუნკუდა** (ყოფ. ***განთიადი***) — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, ქედის თემში (სოფლები: არსენაული, აქუცა, გულები, ზენდიდი, კორომხეთი, ორცვა, ქედა, შევაბური, ცხემნა, ძენწმანი, ხუნკუდა). მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 300 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 1 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 122 კაცი.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ოქტომბერი (ქედის მუნიციპალიტეტი)

**ოქტომბერი** (ყოფ. ***ალიქოღლები***) — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში. ოქტომბრის თემის ცენტრი (სოფლები: აგოთა, გოგინიძეები, კუჭულა, მეძიბნა, ოქტომბერი). მდებარეობს შავშეთის ქედის ჩრდილოეთ კალთაზე, მდინარე მერისის (აჭარისწყლის მარცხენა შენაკადი) მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 560 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 4 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 247 კაცი.

## დემოგრაფია
## საწნახელი
სოფელში, დაფერდებულ ადგილას, ბუნებრივი კლდის მცირე წარმონაქმზე ამოკვეთილია ერთგანყოფილებიანი საწნახელი. მისი ზომებია: სიგრძე 2 მ, სიგანე 90 სმ. სიმაღლე 80 სმ. გრძივ კედელში დატანებული აქვს წრიული 10 სმ. დიამეტრის ხვრელი, საიდანაც დამუშავებული ყურძნის წვენი გაედინებოდა.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ნამლისევი

**ნამლისევი** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, მახუნცეთის თემში (სოფლები: ზედა ბზუბზუ, ზედა მახუნცეთი, ზუნდაგი, მილისი, ნამლისევი, უჩხითი, ქვედა ბზუბზუ, ქვედა მახუნცეთი, ქოსოფელი). მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 350 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 15 კილომეტრით, ქალაქ ბათუმიდან 32 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 158 კაცი.

## ისტორია
ოსმალეთის იმპერიის შემადგენლობაში შედიოდა ლაზისტანის სანჯაყის მაჭახელის ნაჰიეში და ცხოვრობდა 25 კომლი. 1878 წელს ბერლინის ხელშეკრულებით გადაეცა რუსეთის იმპერიას.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ტაკიძეები

საკუთარი სახელი **ტაკიძეები** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* ტაკიძეები — სოფელი ქედის მუნიციპალიტეტში
* ტაკიძეები — სოფელი შუახევის მუნიციპალიტეტში

## იხილეთ აგრეთვე
* ტაკიძე — გვარი საქართველოში

კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი
კოლოტაური

**კოლოტაური** (ყოფილი **ხოხნა** ან **დერე-ხოხნა**) — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, პირველი მაისის თემში (სოფლები: პირველი მაისი, ზედა აგარა, ქვედა აგარა, კოლოტაური). მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 450 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 4 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 473 კაცი.

## ხოხნას ჯამე
სოფელში დგას 1899–1900 წლებში აშენებული მეჩეთი. გარეგნულად ჰგავს აჭარულ საცხოვრებელ სახლს. მისი საძირკველი ლაზი ოსტატების ნახელავია. აშენებული იყო ორცველი რესულ ქაჯაიას მიერ. შემდგომში მეჩეთი გადააკეთეს, ცვლილებები მეტწილად შეეხო ინტერიერს, რაც გამოისახა ჭერის კონსტრუქციის გამარტივებაში, ორნამენტების ახალ სახეებსა და ჭრელ კოლორიტში.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
გოჯუ-რიუ

მინიატიურა|გოჯი-რიუს წარწერა
**გოჯუ-რიუ** (იაპ. 剛柔流; „ძლიერი და რბილი სტილი“) — ერთ-ერთი უმთავრესი ოკინავური კარატეს სტილია, რომელიც მოიცავს ძლიერი და რბილი ტექნიკის შერწყმას. ძლიერი და რბილი პრინციპი სათავეს იღებს ცნობილი საბრძოლო ხელოვნების წიგნიდან  სახელწოდებით ბუბიში (ჩინურად: ვუ ბეი ჯი), რომელიც პოპულარობით სარგებლობდა ოკინაველ ოსტატებს შორის IX-XX საუკუნეებში. **გო** რაც ძლიერს ნიშნავს მოიცავს დახურული ხელის ტექნიკას ან პირდაპირ გამართულ სწორხაზოვან თავდასხმას, **ჯიუ** - რბილი, მოიცავს ღია ხელის ტექნიკას და ცირკულარულ წრიულ მოქმედებას. გოჯუ-რიუს სასწავლო პროცესში შედის როგორც სწორხაზოვანი მოქმებება ასევე ცირკულარული ილეთები როგორიცაა ბლოკები, მოწინააღმდეგის გაკონტროლება, მიწოლა, გადაგორება, დაგდება და ა.შ. 

დიდი ყურადღება ეთმობა სწორ სუნთქვას ყველა კატაში განსაკუთრებით კი სანჩინ-კატაში, რომელიც ამ სტილის ორი საბაზო კატიდან ერთია. მეორე კატა ტენშო ასწავლის ამ სისტემის რბილ-ჯუ სტილს. გოჯუ-რიუ იყენებს ადამიანის შინაგან ენერგეტიკას ახლო მანძილიდან ბრძოლის წარმოებისთვის და ამიტომ მისი გამოყენება განსაკუთრებით ეფექტურია ვიწრო და ჩეკეტილ სივრცეებში როგორიცა ტრანსპორტი, ლიფტი ან ხალხმრავალი ადგილები.

## რესურსები ინტერნეტში
* История окинавского Годзю-рю 
* Традиционного окинавского Годзю-рю карате-до на территории Украины 

კატეგორია:კარატე
კატეგორია:საბრძოლო ხელოვნება
ინაშარიძეები (ქედის მუნიციპალიტეტი)

**ინაშარიძეები** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, მერისის თემში (სოფლები: გარეტყე, გუნდაური, ინაშარიძეები, მერისი, ნამონასტრევი, სილიბაური, სიხალიძეები). მდებარეობს შავშეთის ქედის ჩრდილოეთ მთისწინეთში, მდინარე მერისის (აჭარისწყლის აუზი) მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 430 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 8 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 200 კაცი.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ზუნდაგა

**ზუნდაგა** — სოფელი სამხრეთ-დასავლეთ საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკაში, ქედის მუნიციპალიტეტის მახუნცეთის ადმინისტრაციულ ერთეულში.

მდებარეობს მესხეთის ქედის სამხრეთ კალთაზე, ზღვის დონიდან 450 მ-ზე, დაბა ქედიდან 16 კმ-ის დაშორებით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში 299 მცხოვრებია.

ოსმალეთის ბატონობის პერიოდში, სულთან სელიმ II-ის (ზეობდა 1566-1574 წწ.) დროს შედგენილი “ზემო და ქვემო აჭარის ლივის დიდი დავთრის“ მიხედვით ზუნდაგაში იყო 3 კომლი, რომელიც იხდიდა გადასახადს 3 000 ახჩის ოდენობით. სოფელი შედიოდა ქვემო აჭარის ნაჰიეში.

ზუნდაგის ტერიტორიაზე აღმოჩენილია გვიანბრინჯაოს ხანის ნივთების განძი. კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლებიდან აღსანიშნავია: ზუნდაგის ხის მეჩეთი (XIX ს. II ნახევარი), ტრადიციული სასტუმრო სახლი „მეიდან ოდა“ (XIX ს.), ქვაში ნაკვეთი მონოლითური საწნახელი. სოფლის მახლობლად მდებარეობს ზუნდაგის (ბზანის) ჩანჩქერი (სიმაღლე 30 მ).
## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
კანტაური

**კანტაური** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, წონიარისის თემში (სოფლები: აბუქეთა, ვარჯანისი, კანტაური, საბადური, ტიბეთა, წონიარისი). მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 400 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 8 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 76 კაცი.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ზვარე (ქედის მუნიციპალიტეტი)

**ზვარე** — სოფელი სამხრეთ-დასავლეთ საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკაში, ქედის მუნიციპალიტეტის ზვარის ადმინისტრაციულ ერთეულში. 

მდებარეობს მესხეთის ქედის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე აჭარისწყლის მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 350 მ-ზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 4 კმ-ით. მინიჭებული აქვს მაღალმთიანი დასახლების სტატუსი.

## ისტორია 
ოსმალეთის ბატონობის პერიოდში, სულთან სელიმ II-ის (ზეობდა 1566-1574 წწ.) დროს შედგენილი “ზემო და ქვემო აჭარის ლივის დიდი დავთრის“ მიხედვით ზვარეში იყო 11 კომლი (ბასილი ძე მახარებლისა, იოანე ძე მისი, ბასა ძე მისი, თემრუქ ძე ზურაბისა, იოსებ ძე მისი, ელისა ძე დადანასი, მუბათა ძმა მისი, ზაქარა ძე აბრამისა, ასამ ძე მისი, მიჰაქა ძე ბაულიასი, ჯაჯანა ძმა მისი), რომელიც იხდიდა გადასახადს 6 200 ახჩის ოდენობით. სოფელი შედიოდა ქვემო აჭარის ნაჰიეში. 1835-1836 წლების ოსმალური აღწერით სოფელში 41 კომლი იყო, 1887  წლის რუსული ცნობით (ვ. ლისოვსკი) — 21. საბჭოთა პერიოდში სოფელში განვითარებული იყო მეთამბაქოეობა.

## კულტურული მემკვიდრეობა 
სოფელში, ბათუმი – ხულოს საავტომობილო გზის პირას, მდ. აჭარისწყალში შეჭრილ კლდოვან კონცხზე, შემორჩენილია გვიანდელი სათვალთვალო კოშკის ნანგრევი, რომელიც მთლიანად გადაფარა 2000-იან წლებში აგებულმა წმინდა გიორგის შვერილაფსიდიანმა, დარბაზულმა ეკლესიამ (კოშკის ნანგრევები გამოყენებულ იქნა ახალი ეკლესიის სუბსტრუქციად). სოფელში დგას 1834 წელს აგებული ჯამე, რომელიც გამოირჩევა ხეზე კვეთილობის ნიმუშების მრავალფეროვნებითა და ოსტატური შესრულებით.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 201 კაცი.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ზედა ბზუბზუ

**ზედა ბზუბზუ** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, მახუნცეთის ადმინისტრაციულ ერთეულში. 

მდებარეობს შავშეთის ქედის ჩრდილოეთ მთისწინეთში, მდინარე აჭარისწყლის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 320 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 15 კილომეტრით, მახუნცეთიდან 2 კმ. საბჭოთა პერიოდში განვითარებული იყო მეთამბაქოეობა. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 306 კაცი. 

სოფელი ბზუბზუ იხსენიება აჭარის ლივის დავთრებში (1832 წ.). სოფელში დგას XIX საუკუნის ხის ჯამე.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ხარაულა

**ხარაულა** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, დანდალოს თემში (სოფლები: ბალაძეები, გოგიაშვილები, დანდალო, მოსიაშვილები, ტაკიძეები, ხარაულა, ჯალაბაშვილები). მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 880 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 23 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 639 კაცი.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
უჩხითი

**უჩხითი** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, მახუნცეთის თემში (სოფლები: ზედა ბზუბზუ, ზედა მახუნცეთი, ზუნდაგი, მილისი, ნამლისევი, უჩხითი, ქვედა ბზუბზუ, ქვედა მახუნცეთი, ქოსოფელი). მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის ხეობაში, ზღვის დონიდან 400 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 18 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 260 კაცი.

## ისტორია
ოსმალეთის იმპერიის შემადგენლობაში შედიოდა ლაზისტანის სანჯაყის მაჭახელის ნაჰიეში და ცხოვრობდა 22 კომლი. 1878 წელს ბერლინის ხელშეკრულებით გადაეცა რუსეთის იმპერიას.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ზესოფელი

**ზესოფელი** — სოფელი სამხრეთ-დასავლეთ საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკაში, ქედის მუნიციპალიტეტის ზვარის ადმინისტრაციულ ერთეულში.

მდებარეობს მესხეთის ქედის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე აჭარისწყლის მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 650 მ-ზე, ქედიდან 7 კმ-ში. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში არის 205 მცხოვრები.

## ისტორია
სოფლის ისტორიული სახელწოდებაა ზედსოფელი. ოსმალეთის ბატონობის პერიოდში, სულთან სელიმ II-ის (ზეობდა 1566-1574 წწ.) დროს შედგენილი „ზემო და ქვემო აჭარის ლივის დიდი დავთრის“ მიხედვით სოფელი შედიოდა ქვემო აჭარის ნაჰიეში. მასში აღწერილი იყო 11 კომლი, რომელიც იხდიდა გადასახადს 5 000 ახჩის ოდენობით. 1835-1836 წლების ოსმალური აღწერით სოფელში 28 კომლი ცხოვრობდა, რუსეთის იმპერიის მიერ ბათუმის ოლქის მიერთების შემდეგ, თედო სახოკიას მიერ მოცემულ 1895 წლის ანგარიშის მიხედვით კი — 35. 1921 წელს სოფელში გაიხსნა დაწყებითი სკოლა. სოფელში გავრცელებული გვარები: ავალიანები, ბერიძეები, გორგილაძეები, თურმანიძეები, ილიაიძეები, ჩხეიძეები.
## კულტურული მემკვიდრეობა 
სოფლის დასავლეთით, კლდეზე შემორჩენილია შუა საუკუნეების კოშკის ნანგრევები, რომელიც აჭარისწყლის ხეობის ერთიანი დაცვის სისტემის ნაწილი იყო. 2003-2004 წლებში ზესოფლის მოსახლეობამ ციხის ნანგრევებზე თვითნებურად ააშენა სამლოცველო. 2012-2015 წლებში სოფლის ცენტრში პირველი აჭარელი მღვდელმსახურის — დეკანოზ სერაფიმეს (ბერიძე) ინიციატივით ააგეს სერაფიმ საროველის სახელობის დარბაზული ეკლესია.

2018 წელს მიწის დამუშავების დროს ზესოფელში აღმოჩნდა შუა საუკუნეების ღია, ტერასული ტიპის მარანი, რომელიც შედგება 16 ქვევრისა და ერთი დერგისაგან.

## დემოგრაფია
## გალერეა 

ქ56.jpg|ზესოფლის კოშკი
ჩანჩქერი, აჭარა, ქედა, ზესოფელი.jpg|ჩანჩქერი ზესოფელში
ზესოფელი.jpg|ზესოფლის სერაფიმ საროველის სახელობის ეკლესია

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ზედა აგარა

**ზედა აგარა** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, პირველი მაისის ადმინისტრაციულ ერთეულში. 

მდებარეობს მესხეთის ქედის დასავლეთ მთისწინეთში, მდინარე აგარისწყლის (აჭარისწყლის მარჯვენა შენაკადი) ნაპირზე, ზღვის დონიდან 440 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 7 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 106 კაცი. სოფლის თავში, ხევის პირას, დგას XIX საუკუნის ხის ჯამე (მოქმედია).

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ვარჯანისი

**ვარჯანისი** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში (წონიარისის ადმინისტრაციული ერთეული). 

მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 500 მ-ის სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 8 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 185 კაცი. 

1980-იან წლებამდე სოფელში შემორჩენილი იყო XIX საუკუნის ხის ორსართულიანი ჯამე მდიდრულად ორნამენტირებული ინტერიერით; ნაგებობა ამჟამად მთლიანად დანგრეულია.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ზედა მახუნცეთი

**ზედა მახუნცეთი** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, მახუნცეთის ადმინისტრაციულ ერთეულში.

მდებარეობს მესხეთის ქედის სამხრეთ მთისწინეთში, მდინარე აჭარისწყლის ხეობაში, ზღვის დონიდან 350 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 12 კილომეტრით, ქალაქ ბათუმიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 30 კილომეტრით, ქვედა მახუნცეთიდან 2 კილომეტრით. საბჭოთა პერიოდში განვითარებული იყო მეთამბაქოეობა. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 203 კაცი.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
გუნდაური (ქედის მუნიციპალიტეტი)

**გუნდაური** (ყოფილი ***ბარამოღლები***, გადაერქვა 1948 წლის 3 სექტემბერს) — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, მერისის ადმინისტრაციულ ერთეულში (სოფლები: გარეტყე, გუნდაური, ინაშარიძეები, მერისი, ნამონასტრევი, სილიბაური, სიხალიძეები). 

მდებარეობს შავშეთის ქედის ჩრდილოეთი კალთის ძირას, მდინარე მერისის (აჭარისწყლის მარცხენა შენაკადი) მარცხენა ნაპირზე, ზღვის დონიდან 560 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 11 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 218 კაცი.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
გოგინიძეები (ქედის მუნიციპალიტეტი)

**გოგინიძეები** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, ოქტომბრის ადმინისტრაციულ ერთეულში (სოფლები: აგოთა, გოგინიძეები, კუჭულა, მეძიბნა, ოქტომბერი). 

2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 95 კაცი.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
დოლოგანი

**დოლოგანი** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, ადმინისტრაციული ერთეულის ცენტრი (სოფლები: დოლოგანი, ჭალახმელა, ჭინკაძეები). 

მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 200 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 20 კილომეტრით, ქალაქ ბათუმიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) — 25 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 417 კაცი.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
გობრონეთი

**გობრონეთი** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, ცხმორისის ადმინისტრაციულ ერთეულში (სოფლები: ახო, გეგელიძეები, გობრონეთი, კოკოტაური, ჩეტკიძეები, ცხმორისი). 

მდებარეობს მესხეთის ქედის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე აჭარისწყლის მარჯვენა ნაპირას, ზღვის დონიდან 800 მ სიმაღლეზე. დაბა ქედიდან დაშორებულია 13 კილომეტრით, ცხმორისიდან 3 კმ. საბჭოთა პერიოდში განვითარებული იყო მეთამბაქოეობა და მევენახეობა. სახელი უწოდეს გობრონიძეების საგვარეულოს მიხედვით.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 251 კაცი.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
აქუცა

**აქუცა** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, ქედის თემში (სოფლები: არსენაული, აქუცა, გულები, ზენდიდი, კორომხეთი, ორცვა, ქედა, შევაბური, ცხემნა, ძენწმანი, ხუნკუდა). 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 262 კაცი.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
არსენაული

**არსენაული** (ყოფილი *კაკაოღლები* — გადაერქვა 1948 წლის 3 სექტემბერს.) — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, ქედის თემში (სოფლები: არსენაული, აქუცა, გულები, ზენდიდი, კორომხეთი, ორცვა, ქედა, შევაბური, ცხემნა, ძენწმანი, ხუნკუდა). მდებარეობს მდინარე მერისის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 294 მ., ქედიდან 1 კმ.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 89 კაცი.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ქვედა მახუნცეთი

**ქვედა მახუნცეთი** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, მახუნცეთის თემში (სოფლები: ზედა ბზუბზუ, ზედა მახუნცეთი, ზუნდაგი, მილისი, ნამლისევი, უჩხითი, ქვედა ბზუბზუ, ქვედა მახუნცეთი, ქოსოფელი).

მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის ნაპირებზე, ზღვის დონიდან 220 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 12 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 439 კაცი. სოფლის მახლობლად შემონახულია შუა საუკუნეების ქვის ხიდი, რომლის აგებაც თამარ მეფის სახელთანაა დაკავშირებული. ხიდს აქვს ძლიერ დამრეცი კამარა. კამარის მალი 15,5 მ-ია. ნაგებია კირის დუღაბით გამაგრებული კირქვის დიდი კვადრებით. ბურჯები ამოყვანილია კლდეზე. ამ ხიდით მოსახლეობა დღესაც სარგებლობს. მდინარე აჭარისწყალზე აგებულია ჰესი.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
გოგიაშვილები (ქედის მუნიციპალიტეტი)

**გოგიაშვილები** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, ადმინისტრაციულ ერთეულ დანდალოში (სოფლები: ბალაძეები, გოგიაშვილები, დანდალო, მოსიაშვილები, ტაკიძეები, ხარაულა, ჯალაბაშვილები). 

მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის ხეობაში. ზღვის დონიდან 520 მ, დაბა ქედიდან 22 კმ. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 194 კაცი.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
აბუქეთა

**აბუქეთა** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, წონიარისის თემში (სოფლები: აბუქეთა, ვარჯანისი, კანტაური, საბადური, ტიბეთა, წონიარისი). მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 360-400 მეტრ სიმაღლეზე. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 279 კაცი.

## დემოგრაფია
## ისტორია
სოფელი აბუქეთა მოხსენიებულია აჭარის მოკლე დავთარში (გვ. 167), რომლის მიხედვითაც სოფელი შედიოდა ზემო აჭარის ლივის ქვემო აჭარის ნაჰიეში. აგრეთვე აღნუსხულია ამიერკავკასიის მხარის მოსახლეობის 1886 წლის საოჯახო სიებში, რომლის მიხედვითაც შედიოდა ქუთაისის გუბერნიის ბათუმის ოკრუგის ზემო აჭარის უბანსა და კვაშტის სასოფლო თემში. ამ პერიოდში აქ ცხოვრობდა 25 კომლი (110 მოსახლე). მთელი მოსახლეობა რეგისტრირებული იყო როგორც სუნიტი აჭარელი. დატანილია 5-ვერს. რუკაზე: Абукети (5-ти верст. карта: Г7). თითოეული დავთრის მიხედვით წლიური გადასახადების ჯამი მარცვლეულსა და სხვაზე შეადგენდა 3000 ახჩას.

## ლიტერატურა
* *დ. ნიკოლაიშვილი, დ. სართანია, ა. უჯმაჯურიძე, დ. კირთაძე, მ. კვეტენაძე.* მესხეთი ოსმალური დავთრების მიხედვით. „გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი დავთარი", თბ., უნივერსალი, 2021.
* აჭარის ტურისტული რუკა, 2019 წ.
* Сводъ статистическихъ данныхъ..., 1893.
* „აჭარის ვრცელი დავთარი“: გვ. 53, 92.
* „აჭარის მოკლე დავთარი“: გვ. 167.

## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ბრაიტჰორნცვილინგე

**ბრაიტჰორნცვილინგე** () — მცირე მწვერვალი ბრაიტჰორნის მასივში, პენინის ალპებში, შვეიცარიის ვალეს კანტონის ტერიტორიაზე. სიმაღლე 4 106 მეტრი.

## რესურსები ინტერნეტში
* Descrizione della vetta su digilander.libero.it

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
როჩია-ნერა

**როჩია-ნერა** () ან **შვარცფლუჰი** — მცირე მწვერვალი ბრაიტჰორნის მასივში, პენინის ალპებში, შვეიცარია-იტალიის საზღვარზე. სიმაღლე 4 075 მეტრი.

## რესურსები ინტერნეტში
* Roccia Nera on Summitpost

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
ჯაკონიას ჭა

**ჯაკონიას ჭა** — კარსტული ჭა ოხაჩქუეს კირქვულ მასივზე, მდინარე ერისწყლის აუზში. იხსნება 2050 მ სიმაღლეზე. გამომუშავებულია ქვედაცარცულ კირქვებში. გამოკვლეული ნაწილის სიღრმეა 50 მ. აქვს დარბაზები, ძალზე ტეხილი გასწვრივი პროფილი. არ არის ნაღვენთები, ბევრია ლოდნარი. ჰაერის ტემპერატურა 5,5 °C. ზედა ნაწილში თოვლი და ფირნია.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:საქართველოს კარსტული ჭები
კაკუჩა

**კაკუჩა** — ნასოფლარი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქობულეთის მუნიციპალიტეტში. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით, სოფელში არავინ არ ცხოვრობს.

## დემოგრაფია
## სქოლიო
კატეგორია:ქობულეთის მუნიციპალიტეტის ნასოფლარები
ლაუტერაარჰორნი

**ლაუტერაარჰორნი** () — მწვერვალი აარის მასივში, ბერნის ალპებში, შვეიცარიაში. აღმართულია მწვერვალ შრეკჰორნისა (ჩრდილოეთით) და ფინსტერაარჰორნის (სამხრეთით) სიახლოვეს. ლაუტერაარჰორნის კალთებზე გაწოლილია ლაუტერაარისა და ფინსტერაარის მყინვარები.

მწვერვალი პირველად 1842 წლის 8 აგვისტოს პიერ ჟან ედუარდ დეზორმა და არნოლდ ეშერმა დალაშქრეს.

## რესურსები ინტერნეტში
* The Lauteraarhorn on SummitPost

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
დიურენჰორნი

**დიურენჰორნი** () — მწვერვალი ბრაიტჰორნის მასივში, პენინის ალპებში, შვეიცარიაში. სიმაღლე 4 035 მეტრი. აღმართულია ნადელგრატის ქედის ჩრდილოეთ კიდეზე. მიეკუთვნება მიჩაბელის ქედს, რუმლის უმაღლესი მწვერვალიცაა დომი (4 545 მ).

## რესურსები ინტერნეტში
*Dürrenhorn on SummitPost 

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
აგოთა

**აგოთა** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, ოქტომბრის თემში (სოფლები: აგოთა, გოგინიძეები, კუჭულა, მეძიბნა, ოქტომბერი). 2014 წლის აღწერის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 122 კაცი.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
გეგელიძეები (ქედის მუნიციპალიტეტი)

**გეგელიძეები** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, ცხმორისის თემში (სოფლები: ახო, გეგელიძეები, გობრონეთი, კოკოტაური, ჩეტკიძეები, ცხმორისი). მდებარეობს აჭარის ქვაბულში, მდინარე აჭარისწყლის მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 560 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 17 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 428 კაცი. სოფელში დაიბადა მწერალი და დრამატურგი ფრიდონ ხალვაში.

## გეგელიძეების ჯამე
სოფელში დგას მეჩეთი. მისი მორთულობა ხასიათდება ორნამენტული და ფერწერული დეკორის შერწყმით, მცენარეული მოტივების სიუხვით. აშენების თარიღი უცნობია.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
Back to Black

**Back to Black** — ბრიტანელ მომღერალ ემი უაინჰაუსის რიგით მეორე და უკანასკნელი ალბომი. გამოვიდა 2006 წლის 27 ოქტომბერს. „Back to Black“ შეიცავს 60-იანი წლების სოულის, თანამედროვე რიტმ-ენდ-ბლუზისა და ფანკის ელემენტებს. სიმღერის ტექსტები ასახავს უაინჰაუსის დამოკიდებულებას სასმელთან და ნარკოტიკებთან. ფირფიტის მხარდასაჭერად გამოვიდა ხუთი წარმატებული სინგლი: „Rehab“, „You Know I'm No Good“, „Back to Black“, „Tears Dry on Their Own“ და „Love Is a Losing Game“. უაინჰაუსის მუსიკალურმა სტილმა და შესრულების მანერამ დადებითი შეფასებები მიიღო კრიტიკოსებისგან და გრემის 50-ე დაჯილდოებაზე ხუთ ნომინაციაში გაიმარჯვა. ემი უაინჰაუსი პირველი ბრიტანელი მომღერალი ქალია, რომელმაც შეძლო გრემის ერთ მუსიკალურ ცერემონიაზე 5 ჯილდოს აღება. გაიყიდა ოც მილიონზე მეტი ასლი მსოფლიო მასშტაბით, რამაც უდიდესი აღიარება მოუტანა მომღერალს. ჟურნალ „როლინგ სტოუნის“ გამოკითხვით „Back to Black“ ყველა დროის 500 საუკეთესო ალბომში მოხვდა.

## სიმღერების სია 
# Rehab – 3:35 (ემი უაინჰაუსი)
# You Know I'm No Good – 4:17 (ემი უაინჰაუსი)
# Me & Mr Jones – 2:33 (ემი უაინჰაუსი)
# Just Friends – 3:13 (ემი უაინჰაუსი)
# Back to Black– 4:01(ემი უაინჰაუსი)(მარკ რონსონი)
# Love Is a Losing Game – 2:42 (ემი უაინჰაუსი)
# Tears Dry on Their Own – 3:06 
# Wake Up Alone – 3:42 (ემი უაინჰაუსი)
# Some Unholy War –2:22 (ემი უაინჰაუსი)
# He Can Only Hold Her – 2:46 (ემი უაინჰაუსი),(რიჩარდ პოინდექსტერი)
# Addicted (ემი უაინჰაუსი) – 2:46

## ჩარტები
### ყოველკვირეული ჩარტები
### ათწლეულის საბოლოო ჩარტი
### ყველა დროის ჩარტები
### წლის საბოლოო ჩარტები
## სერტიფიცირებები
## რესურსები ინტერნეტში 
* ენი უაინჰაუსის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო 
კატეგორია:2006 წლის ალბომები
კატეგორია:ემი უაინჰაუსის ალბომები
ევროპის საუკეთესო ფეხბურთელი

**ევროპის საუკეთესო ფეხბურთელი** — უეფას ჯილდო, რომელიც გადაეცემა ევროპის საფეხბურთო კლუბის ფეხბურთელს, რომელიც იქნება აღიარებული საუკეთესოდ დაჯილდოების წინა სეზონში. ჯილდო დაარსდა 2011 წელს.

## ლაურეატები
## რესურსები ინტერნეტში
*ოფიციალური საიტი

კატეგორია:უეფა
შვაბიის საჰერცოგო

**შვაბიის საჰერცოგო** — შუა საუკუნეებში გერმანიის სამეფოს ხუთი ტომობრივი საჰერცოგოდან ერთ-ერთი.

დასახელება შვაბია წარმოებული ტომის სვებების სახელწოდებიდან. გვიან შუა საუკუნეებში ტერმინი ხშირად ალემანიასთან ერთად ურთიერთ ჩანაცვლებით გამოიყენებოდა. საცხოვრებელი ტერიტორიები მოიცავდა რაინის და დუნაის აუზებს. ეს ტერიტორიამოიცავდა რამდენიმე ტომს და XI საუკუნემდე ზოგადად ალემანებად მოიხსენიებდნენ, ხოლო XI საუკუნედან იწყება შვაბების დომინირება.

ბურხარდ II-მ ალემანიის მმართველები 915 წელს გერმანიის მეფის კონრად I-ს დახმარებით შტოკახთან ბრძოლაში დაამარცხა და 917 წელს შვაბიის საჰერცოგოს შექმნა გამოაცხადა.

შვაბიის ყველაზე გამოჩენილი წარმომადგენლები იყვნენ გოგენშტაუფენები, რომლებიც წარმოადგენდნენ შვაბიის საჰერცოგოს მმართველებს. პერიოდულად ისინი საღვთო რომის იმპერატორის ტიტულსაც ფლობდნენ.

საჰერცოგომ არსებობა 1268 წელს საჰერცოგოს უკანასკნელი ჰერცოგის კონრადინის დასჯის (რომელსაც ბრალი ღალატში დასდეს) შემდეგ შეწყვიტა. რუდოლფ I-მა გადაწყვიტა ტიტულის აღდგენა, რომელიც მის უმცროს შვილს შემდგომში რუდოლფ II-ს უბოძა. რომელმაც თავის მხრივ მის ვაჟ იოჰანს (იოჰან მოღალატე) დაუტოვა, თუმცა იოჰანი 1312 თუ 1313 წელს მემკვიდრის გარეშე დაიღუპა, რითიც შეწყდა აღდგენილი ტიტულის და საჰერცოგოს არსებობა.

## ლიტერატურა 
* Helmut Maurer: *Der Herzog von Schwaben. Grundlagen, Wirkungen und Wesen seiner Herrschaft in ottonischer, salischer und staufischer Zeit.* Sigmaringen 1978, ISBN 3-7995-7007-1.
* Helmut Maurer / Hansmartin Schwarzmaier / Thomas Zotz (Hgg.): *Schwaben und Italien im Hochmittelalter*. (= Vorträge und Forschungen; Bd. 52), Thorbecke, Stuttgart 2001, ISBN 978-3-7995-6652-0. (Rezension)

კატეგორია:შვაბია
კატეგორია:გერმანიის ისტორია
Slaughterhouse (ჯგუფი)

**Slaughterhouse** — ჰიპ-ჰოპ სუპერჯგუფი. მასში შედიან რეპერები Crooked I, ჯო ბადენი, ჯოელ ორტიზი და Royce da 5'9". ჯგუფი ამჟამად Shady-თან და Interscope-თან თანამშრომლობს.

## დისკოგრაფია
### სტუდიური ალბომები
* *Slaughterhouse* (2009)
* *Welcome to: Our House* (2012)

### EP-ები
* *Slaughterhouse EP* (2011)

### მიქსფირები
* *On the House* (2012)

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური საიტი

კატეგორია:2008 წელს ჩამოყალიბებული ჯგუფები
კატეგორია:ჰიპ-ჰოპ ჯგუფები
სტალინისუბანი

**სტალინისუბანი** (ყოფ. ***განახლება***) — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქობულეთის მუნიციპალიტეტში. ციხისძირის თემში (სოფლები: სტალინისუბანი, ციხისძირი, შუაღელე). მდებარეობს შავი ზღვის სანაპიროზე, ზღვის დონიდან 5 მ სიმაღლეზე, ქობულეთიდან დაშორებულია 3 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 956 კაცი. სოფელში არის სტალინისუბნის საჯარო სკოლა.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქობულეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ნაკაიძეები (ქობულეთის მუნიციპალიტეტი)

**ნაკაიძეები** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქობულეთის მუნიციპალიტეტში, ხუცუბნის თემში (სოფლები: ნაკაიძეები, ქვედა სამება, ხუცუბანი). 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 672 კაცი. სოფელში არის ნაკაიძეების საჯარო სკოლა.

## დემოგრაფია
## იხილეთ აგრეთვე
*ნაკაიძეები

## სქოლიო
კატეგორია:ქობულეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
დიდვაკე (ქობულეთის მუნიციპალიტეტი)

**დიდვაკე** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქობულეთის მუნიციპალიტეტში (ადმინისტრაციული ერთეული ჭახათი).

მდებარეობს მდ. კინტრიშის ზემოთში, ზღვის დონიდან 1110 მ-ზე, ქობულეთიდან 42 კმ-ში. 

## დემოგრაფია
1877-1878 წლების რუსეთ-ოსმალეთის ომის შედეგად რუსეთის იმპერიისთვის გადაცემის შემდეგ სოფლის მოსახლეობა შეადგენდა 197ადამიანს.2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 4 ადამიანი.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქობულეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ბურმა

**ბურმა** — სოფელი საქართველოში, მარნეულის მუნიციპალიტეტში, სადახლოს თემში. მდებარეობს მდინარე დებედის მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 445 მ სიმაღლეზე. ქალაქ მარნეულიდან დაშორებულია 30 კილომეტრით, სადახლოდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 5 კილომეტრით.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 148 ადამიანი.

## სქოლიო
კატეგორია:მარნეულის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ხიხანი

**ხიხანი** — სოფელი საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარის მარნეულის მუნიციპალიტეტში. შაუმიანის სადაბო თემი.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 504 ადამიანი.

## სქოლიო
კატეგორია:მარნეულის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ფაფა

[მინი|[წიწიბურა|წიწიბურის ფაფა]]
**ფაფა** — წყალში მოხარშული ბურღულეულის მარცვლების კერძი. ამატებენ ხოლმე მარილს, შაქარს, რძეს, ხილს ან მურაბას. ძირითადად გავრცელებულია აღმოსავლეთ ევროპის სლავურ კულტურაში.

## სქოლიო 
კატეგორია:რუსული სამზარეულო
სკაილარ გრეი

**ჰოლი ბრუკ ჰაფერმენი**, უფრო მეტად ცნობილი ფსევდონიმით **სკაილარ გრეი** (, დ. 23 თებერვალი, 1986) — ამერიკელი მულტი-ინსტრუმენტალისტი, მომღერალი, სიმღერების ავტორი და პროდიუსერი. არის სხვა შემსრულებელთა ცნობილი სიმღერების ავტორი, რომელთა შორის არის Love the Way You Lie (ემინემი, რიანა). ასრულებს დამატებით ვოკალებს სხვა შემსრულებელთა სიმღერებში (მაგალითად,  Dr. Dre-ს „I Need a Doctor“-ში)

## დისკოგრაფია 
;სტუდიური ალბომები
**Like Blood Like Honey* (2006)
*''Don't Look Down* (2013)
**Natural Causes'' (2016)

## რესურსები ინტერნეტში 
*
*
*
*

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1986
კატეგორია:ამერიკელი ქალი მომღერლები
კატეგორია:ამერიკელი პროდიუსერები
კატეგორია:დაბადებული 23 თებერვალი
კატეგორია:ამერიკელი როკ-მომღერლები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
New Radicals

**New Radicals** (სტილიზებულია **Иew Radicals**-ად) — 1990-იანი წლების ბოლოს აქტიური ამერიკული პოპ როკ ჯგუფი. გამოცემული აქვს მხოლოდ ერთი ალბომი ''Maybe You've Been Brainwashed Too'' და ცნობილი სადებიუტო სინგლი „You Get What You Give“, რომელიც ბრიტანეთის საუკეთესო 5-ეულში მოხვდა.

## რესურსები ინტერნეტში
*MCA Records/New Radicals  - ჯგუფის ოფიციალური საიტი ლეიბლის MCA Records საიტზე
*
*ჯგუფის დისკოგრაფია 

კატეგორია:1997 წელს ჩამოყალიბებული ჯგუფები
კატეგორია:1999 წელს დაშლილი ჯგუფები
კატეგორია:ამერიკული პოპ-როკ ჯგუფები
ვოლდემარ ფოიგტი

მინი|მარჯვნივ

**ვოლდემარ ფოიგტი** (2 სექტემბერი 1850 - 13 დეკემბერი 1919) იყო გერმანელი ფიზიკოსი, რომელიც ასწავლიდა გეტინგენის გეორგ აუგუსტის უნივერსიტეტში. შემდგომში ხელმძღვანელობდა გეტინგენის მათემატიკური ფიზიკის დეპარტამენტს. 1914 წლიდან იგი შეცვალა პეტერ დებიემ, რომელიც ფიზიკის ინსტიტუტის თეორიულ ფაკულტეტს ხელმძღვანელობდა.

ფოიგტი ცნობილია 1858 წელს „ფოიგტის ეფექტის“ აღმოჩენით, რომელიც მაიკლ ფარადეის მიერ აღმოჩენილი მაგნიტურ-ოპტიკური ეფექტის მსგავსი წარმოშობისაა. 

## რესურსები ინტერნეტში
* სინათლის ფარდობითობა
* ვოლდემარ ფოიგტი 

კატეგორია:გერმანელი ფიზიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 1850
კატეგორია:გარდაცვლილი 1919
ადლერჰორნი

**ადლერჰორნი** () — მთა შვეიცარიაში, პენინის ალპებში. მდებარეობს სოფელ ცერმატის აღმოსავლეთით, ვალეს კანტონში, შტრალჰორნის მთის დასავლეთით. სიმაღლე 3 988 მეტრი.

## რესურსები ინტერნეტში
* Adlerhorn on Hikr
* The Adlerhorn on Mount Wiki 

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
ახლოლალო

**ახლოლალო** (ყოფილი *ახალი ლალალო*) — სოფელი საქართველოში, მარნეულის მუნიციპალიტეტში. დამია-გიაურარხის ადმინისტრაციულ ერთეულში. 

მდებარეობს მდინარე დებედის მარცხენა მხარეს, მარნეულის ვაკეზე, ზღვის დონიდან 410 მ. მარნეულიდან 26 კმ. საბჭოთა პერიოდში შედიოდა სადახლოს სასოფლო საბჭოში. მოქმედებდა დამია-გიაურარხის ეთერზეთების მეურნეობა.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 690 ადამიანი.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:მარნეულის მუნიციპალიტეტის სოფლები
გლეჩერჰორნი

**გლეჩერჰორნი** () — მთა ბერნის ალპებში, შვეიცარიაში, ბერნისა და ვალეს კანტონების საზღვარზე. წარმოქმნის ლაუტერბრუნენის კედლის სამხრეთ დაბოლოებას, იუნგფრაუს სამხრეთით. სიმაღლე 3 983 მეტრი.

## რესურსები ინტერნეტში
*Gletscherhorn on Hikr

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
შალიჰორნი

**შალიჰორნი** () — მთა პენინის ალპებში,შვეიცარიაში. მდებარეობს სოფელ ცინალსა და ტაჩს შორის, ვალეს კანტონში. ცინალროტჰორნის მთისგან გამოყოფილია მომინგის უღელტეხილით, ვაისჰორნის მთისგან კი შალიოჩით.

## რესურსები ინტერნეტში
* Schalihorn on SummitPost 
* Schalihorn on Hikr

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
იეგერჰორნი

**იეგერჰორნი** () — მთა პენინის ალპებში, შვეიცარია-იტალიის საზღვარზე. სიმაღლე 3 970 მეტრი.

## რესურსები ინტერნეტში
* Jägerhorn on Hikr

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
როტალჰორნი

**როტალჰორნი** () — მთა ბერნის ალპებში, შვეიცარიაში. მდებარეობს ბერნისა და ვალეს კანტონების საზღვარზე, იუნგფრაუს მთიდან 600 მეტრით სამხრეთით. სიმაღლე 3 972 მეტრი.

## რესურსები ინტერნეტში
* Rottalhorn on Hikr

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
მილუოკი ბაქსის მთავარი მწვრთნელები

**მილუოკი ბაქსი** () — პროფესიონალური საკალათბურთო კლუბი, რომელიც ქალაქ მილუოკში, უისკონსინის შტატში მდებარეობს. ბაქსი არის წევრი ცენტრალური დივიზიონის, რომელიც აღმოსავლეთ კონფერენციას ეკუთვნის ნაციონალურ საკალათბურთო ასოციაციაში (NBA). გუნდი შეიქმნა 1968 წელს, როგორც ლიგის დამატებითი გუნდი, რომელიც ახლა BMO Harris Bradley Center ატარებს საშინაო მატჩებ. აშშ სენატორი ჰერბ კოლი არის გუნდის მფლობელი სკოტ სკილზთან ერთად, რომლებსაც  როგორც მთავარი მწვრთნელის, ასევე გენერალური მენეჯერის პოსტზე ჯონ ჰემონდი ჰყავთ დანიშნული. ბაქსმა არსებობის მანძილზე მხოლოდ ერთხელ შეძლო NBA ჩემპიონის ტიტულის მოპოვება (1971).

მას შემდეგ რაც გუნდი 1968 წელს შეიქმნა, გუნდში 11 მწვრთნელი იყო. გუნდმა ერთადერთი ტიტული მოიგო 1971 წელს, როდესაც სათავეში ლარი კასტელო ედგა. დონ ნელსონი არის გუნდის ყველა დროის ლიდერი რეგულარული სეზონის ჩატარებული (884) მატჩით, ყველაზე მეტი რეგულარული სეზონის გამარჯვებით (540), ყველაზე მეტი პლეი-ოფში ჩატარებული მატჩი (88), მაღალი გამარჯვების პროცენტული მაჩვენებლით რეგულარულ სეზონში (.611) ასევე პლეი-ოფში გამარჯვებული მატჩების რაოდენობით (42). ნელსონი არის ასევე ბაქსის ერთადერთი მწვრთნელი, რომელმაც მოიგო NBA წლის მწვრთნელის პრიზი, ასევე შესულია NBA ისტორიაში 10 საუკეთესო მწვრთნელს შორის. ლარი კრისტოვიაკი არის ერთადერთი პერსონა, რომელმაც სამწვრთნელო კარიერა ბაქსში დაიწყო. მაიკ დანლევი, კრისტოვიაკი და სკოტ სკილზი თამაშობდნენ ბაქსში, ასევე მოევლინენ გუნდს მწვრთნელის რანგში. სკილზი გუნდის მთავარი მწვრთნელია 2008 წლიდან.

## მნიშვნელობები 
## მწვრთნელები 
*სტატისტიკა შესწორებულია 2010-2011 წლების სეზონის დამთავრების შემდეგ*

## აღნიშვნა 
* ბაქსის მწვრთნელების ტოტალური რაოდენობა. ასევე ერთ ნომრად ითვლებიან ის მწვრთნელები, რომლებიც ორჯერ წვრთნიდნენ გუნდს.
* ყოველი წელი არის აღნიშნული როგორც NBA სეზონი.

## იხილეთ აგრეთვე 
* მილუოკი ბაქსი
* მილუოკი ბაქსის სეზონები

## რესურსები ინტერნეტში 
* მილუოკი ბაქსის ოფიციალური საიტი
* მილუოკი ბაქსის ლოგო 
* ბაქსის ბლოგი
* მილუოკი ბაქსი 
* მილუოკი ბაქსის სტატისტიკა 
* სპორტის ენციკლოპედია
* მილუოკი ბაქსის ისტორია
* მილუოკი ბაქსის ლოგოების ისტორია 

კატეგორია:მილუოკი ბაქსი
კატეგორია:NBA გუნდების მწვრთნელები
ებნეფლუ

**ებნეფლუ** () — მთა ბერნის ალპებში, შვეიცარიაში. აღმართულია ლაუტერბრუნენის კედლის აღმოსავლეთ დაბოლოებაზე. სიმაღლე 3 962 მეტრი.

## რესურსები ინტერნეტში
* The Ebnefluh on SummitPost

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
აღმამედლო

**აღმამედლო**, *აღამედლი* — სოფელი საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარის მარნეულის მუნიციპალიტეტში. კასუმლოს თემის საკრებულო..

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 2289 ადამიანი.

## სქოლიო
კატეგორია:მარნეულის მუნიციპალიტეტის სოფლები
აგასიცჰორნი

**აგასიცჰორნი** () — მთა ბერნის ალპებში, შვეიცარიაში. სიმაღლე 3 946 მეტრი. სახელი ეწოდა შვეიცარიელი გეოლოგისა და მკვლევრის, ლუი აგასისის პატივსაცემად.

## რესურსები ინტერნეტში
* The Agassizhorn on Mount Wiki 
* The Agassizhorn on Hikr

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
პიც-ალვი

**პიც-ალვი** () ან **პიცო-ბიანკო** — მცირე მწვერვალი ბერნინის მთის ჩრდილოეთით, შვეიცარიის ალპების ბერნინის ქედზე. მდებარეობს გრაუბიუნდენის კანტონის ტერიტორიაზე. სიმაღლე 3 995 მეტრი.

## რესურსები ინტერნეტში
* Piz Alv on Hikr

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
მიხეილ ანდრონიკოვი

**მიხეილ ანდრონიკოვი** ( დ. 1875 — გ. 1919) — რუსი თავადი და ავანტიურისტი. რუსეთის სახელმწიფო მოხელე. დაიბადა მამამისის — თავად როტმისტრის მიხეილ აბელის ძის ანდრონიკაშვილის (1852-1882) და დედამისის — სოფია აგნეს ევეს (1852-1884) ოჯახში. მიხეილ აბელის ძე იყო დიდი თავადის, მიხეილ ნიკოლოზის ძის ადიუტანტი, ხოლო სოფია ევე კავალერიის გენერლის ბარონ ლეონგარდ კარლის ძის უნგერნ ფონ შტერნბერგის შვილი.

სწავლობდა პაჟესის კორპუსში, რომლიდანაც გარიცხეს 1895 წელს. ჰქონდა ტიტულარული მრჩევლის კამერ-იუნკერის ჩინი. დიდი ხნის განმავლობაში მეგობრობდა და თანამშრომლობდა რუს ავანტიურისტთან გრიგოლ რასპუტინთან. 1897 წლიდან 1914 წლამდე თანამშრომლობდა შინაგან საქმეთა ორგანოებთან. 1917 წელს ანდრონიკოვი გახდა ეჭვმიტანილი გერმანელთა სასარგებლოდ ჯაშუშობაში და აეკრძალა ცხოვრება სამხედრო მდგომარეობაში მყოფ ორივე დედაქალაქში.

1917 წლიდან იგი ქალაქ რიაზანში დასახლდა. იმავე წლის 7 თებერვალს ანდრონიკოვმა თვითნებურად ქალაქ მოსკოვში გადაინაცვლა. დროებითი მთავრობის საგანგებო სამძებრო კომისიის წარდგინებით, ამავე წლის 23 მარტიდან 1 ივლისამდე იმყოფებოდა საპატიმროში, პეტრე-პავლეს ციხის ტრუბეცკის ბასტიონში. ოქტომბრის რევოლუციის შემდეგ მიიღო ჩეკა-ს წოდება ქალაქ კრონშტადტისათვის.

ერთხანს დაპატიმრებული იყო ქრთამის აღების მიზნით (2 000 000 რუბლი ოქროს სახით). დიდი მთავრის, ალექსანდრესა და მისი მეუღლის, ქსენიასაგან ოქროთი ორი მილიონის აღების შესახებ გაიგო „ვეჩეკა-ს” თავმჯდომარის მოადგილემ, გლებ ბოკიმ და გერმანიის იმპერიის სასარგებლოდ ჯაშუშობის ბრალდებით იგი ბოლშევიკებმა 1919 წელს დახვრიტეს. საკუთრივ ბრალდება არც ერთ შემთხვევაში არ ყოფილა დამტკიცებული.

## რესურსები ინტერნეტში
* ვისგან აიღო ორი მილიონი ოქრო ქრთამად მიხეილ ანდრონიკოვმა
* მიხეილ მიხეილის ძე ანდრონიკოვი 

## სქოლიო
კატეგორია:რუსი ავანტიურისტები
კატეგორია:დაბადებული 1875
კატეგორია:გარდაცვლილი 1919
ბიჩჰორნი

**ბიჩჰორნი** () — მთა ბერნის ალპების სამხრეთში, შვეიცარიაში, ვალეს კანტონის ტერიტორიაზე. მთის ჩრდილო-აღმოსავლეთი და სამხრეთი კალთები მიეკუთვნება იუნგფრაუ-ალეჩის დაცულ ტერიტორიას, რომელიც მოიცავს იუნგფრაუსა და ალეჩის მყინვარებს და შესულია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში.

მთა პირველმა ლესლი სტეფანიმ დალაშქრა 1859 წლის 13 აგვისტოს, რაც შემდეგ მან თავის წიგნში „ევროპის მოედანი“ (1871) აღწერა.

## რესურსები ინტერნეტში
*Bietschhorn on SummitPost
*Climbing the Bietschhorn  
*Photographs 

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
ტრუგბერგი

**ტრუგბერგი** ()  — მთა ბერნის ალპებში, შვეიცარიაში. მდებარეობს კონკორდიაპლაცის თოვლიან-ყინულიანი არეალის თავზე, მენხის მთის სამხრეთით.

1841 წელს, მკვლევართა ჯგუფი, რომელთა შორის ლუი აგასისიც იყო, იუნგფრაუსკენ გაემართა. კონკორდიაპლაცთან მათ რამდენიმე მწვერვალი შეხვდათ. აგასისი დაეჭვდა, რომ ისინი შეცდომით სხვა მწვერვალისკენ მიდიოდნენ. საბოლოოდ, როდესაც იგი შეცდომაში დარწმუნდა, მწვერვალს *ტრუგბერგი*, „მცდარი მთა“ უწოდა.

ტრუგბერგი პირველად 1871 წლის 13 ივლისს ემილ ბურკარდტმა დალაშქრა.

## რესურსები ინტერნეტში
* Trugberg on SummitPost
* Trugberg on Hikr

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
No Mercy (ჯგუფი)

**No Mercy** — ამერიკული საცეკვაო ჯგუფი, ჩამოყალიბებული ფრენკ ფარიანის მიერ. მასში შედიან მარტი კინტრონი და ტყუპი ძმები, არიელ და გაბრიელ ერნანდესები. from Miami, Florida.

ჯგუფი ცნობილია სადებიუტო ალბომით *No Mercy* და მასში შეტანილი სიმღერებით „Missing“ (Everything but the Girl-ის სიმღერის ქავერ-ვერსია), „Where Do You Go“ და „When I Die“. წარმატება იქონია მათმა შემდგომმა სინგლებმაც - „Kiss You All Over“ და „Hello How Are You“.

## რესურსები ინტერნეტში
*ოფიციალური საიტი 
*რუსული გვერდი 
*MySpace გვერდი

## სქოლიო 
კატეგორია:ბოიბენდები
კატეგორია:ევროდენს ჯგუფები
ულრიხსჰორნი

**ულრიხსჰორნი** ()  — მთა პენინის ალპებში, შვეიცარიაში, ვალეს კანტონში. გადმოჰყურებს სოფელ ზაას-ფეეს. მდებარეობს ნადელჰორნის მთის ჩრდილოეთით, მიშაბელის ქედზე. სიმაღლე 3 925 მეტრი.

## რესურსები ინტერნეტში
* Ulrichshorn on SummitPost
* Ulrichshorn on Hikr

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები