open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ჰააფსალუ

**ჰააფსალუ** ყოფ. **ჰაფსალი** () — ქალაქი ესტონეთში. მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში, ბალტიის ზღვის სანაპიროზე, ჰააფსალუს კონცხზე, რომელიც ზღვაში ღრმად იჭრება. ლიაენემაას მაზრის ადმინისტრაციული ცენტრი. ჰააფსალუ მოსახლეობის რადენობის მიხედვით (10 165 კაცი; 2012 წ.) სიდიდით მეხუთე ქალაქია ტალინის, ტარტუს, ნარვას და პიარნუს შემდეგ.

## ისტორია
მინი|მარცხნივ|დრონით გადაღებული ვიდეო (2022)
დაარსდა XIII საუკუნეში, როგორც საეპისკოპოსოს ცენტრი. კულტურული მემკვიდრეობიდან აღსანიშნავია ეპისკოპოსის სასახლე, რომლის თანამედროვე სახე XVI საუკუნით თარიღდება. აღსანიშნავია აგრეთვე ქალაქის შუა საუკუნეების კედლების ფრაგმენტები, ქალაქის თავის საგუშაგო კოშკი და მთელ ბალტიისპირეთში ერთადერთი ნავიანი ეკლესია მისი მრგვალი საკურთხევლით (XIV საუკუნე).

1775 წელს აგებულ ხის ერთსართულიან შენობაში, რომელიც ადრე ქალაქის რატუშას წარმოადგენდა, დღეს განლაგებულია ქალაქის მუზეუმი. ქალაქი მდიდარია ხის ძველი სახლებით, რომელნიც უპირატესად ძველ უბნებშია კონცენტრირებული. ჰააფსალუს ხედები ფართოდაა ცნობილი მთელ მსოფლიოში სახელგანთქმული შვედრი მხატვრის ილონ ვიკლანდის მიერ, რომელიც ასტრიდ ლინდგრენის საბავშვო წიგნების ილუსტრატორი იყო.

ცნობილია რკინიგზის სადგურის ისტორიული შენობა. (1904. არქ. კ. ვერჰეიმი). მისი ნაწილია ე. წ. „იმპერიული პავილიონი“, სადაც თანამედროვე რკინიგზის მუზეუმია გახსნილი. სამგზავრო ბაქანთან ერთად მისი სიგრძე 216 მ-მდე იზრდება და ამდენად, სწორედ აქ მდებარეობს ევროპაში ყველაზე გრძელი სარკინიგზო ბაქანი.

## დაძმობილებული ქალაქები
## გალერეა

Haapsalu linnuse varemed1.jpg|ჰააფსალუს სასახლე
Haapsalu linnuse kirik 2012.jpg|ჰააფსალუს სასახლის ეკლესია
Haapsalu linnuse varemed2.jpg|ჰააფსალუს სასახლე
Haapsalu raudteejaam 2010.jpg|ჰააფსალუს რკინიგზის სადგური, ამჟამად აღარ ფუნქციონირებს
Haapsalu Maarja õigeusu kirik.jpg|მართლმადიდებლური ეკლესია
Haapsalu raekoda 2012.jpg|ჰააფსალუს რატუშა (მერია)
Haapsalu kuursaal 2012.jpg|ჰააფსალუს კურზალი
Haapsalu raudteejaama ooteplatvorm.jpg|რკინიგზის სადგური
Haapsalu raudteejaama veetorn.jpg|წყლის კოშკი
Haapsalu raudteejaama sepikoda.jpg|ჰააფსალუს რკინიგზის სადგურის სამჭედლო
Haapsalu raudteejaama ambulants.jpg|რკინიგზის სადგურის პოლიკლინიკა

## იხილეთ აგრეთვე
* ესტონეთის ქალაქების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ესტონეთის ქალაქები
კატეგორია:ლიაენემაას მუნიციპალიტეტები
საარემაა

**საარემაა** (, , , , , ) — ესტონეთის უდიდესი კუნძული, ფართობით 2673 კმ²-ია და მოონზუნდის არქიპელაგის ნაწილია, რომელიც ქვეყნის კონტინენტური ნაწილის დასავლეთით, ბალტიის ზღვაში მდებარეობს და კონტინენტისგან სრუტე სუურ ვიანით, ანუ დიდი სრუტითაა გამოყოფილი. კუნძულის დედაქალაქია ქ. კურესაარე (მოსახლეობა 16 100). მანძილი მას და ტალინს შორის 216 კმ–ია.
thumb|left|300px|კუნძულ საარემაას რუკა
კურესაარე ცნობილია მისი კარგად შემონახული ციხესიმაგრით, რომელიც შედგება XIV-XVI საუკუნეების საეპისკოპოსოს სასახლისგან (დღეს მასში საარემაას მუზეუმია განლაგებული) და მისი გარემომცველი XVI-XIX ბასტიონთა წყებისგან, რომელთა წინ თხრილებია გათხრილი. ქალაქის ცენტრში კიდევ რამდენიმე საინტერესო შენობა მდებარეობს, რომელთა შორის აღსანიშნავია ადრეული ბაროკოს სტილის რატუშა და საზომთა სახლი (ორივე XVII საუკუნის).

საარემაას აღმოსავლეთით მდებარეობს მცირე კუნძული მუჰუ, რომელიც საარემაას ადმინისტრაციულ რაიონში შედის. საარემაას და მუჰუს კულტურული მემკვიდრეობიდან აღსანიშნავია რამდენიმე შუა საუკუნეების ეკლესია (კაარმა, კარია, მუჰუ, ვალიალა) და ყოფილ არისტოკრატთა სასახლეები (ქოილიალა, ლოონე, პიადასტე, ტოილუსტე). აღსანიშნავია აგრეთვე ადგილობრივი ეთნოგრაფიული ღირსშესანიშნაობანი — მიჰქლის ფერმა-მუზეუმი, მეთევზეთა სოფელი ქოგუვა და ანგლას ქარის წისქვილები.

საარემაზე მდებარეობს ესტონეთის ერთ–ერთი მნიშვნელოვანი ბუნებრივი ღირსშესანიშნაობა — ტბა კაალი, რომელიც გეოლოგიურ წარსულში ასტეროიდის დარტყმით წარმოქმნილ იდეალურად წრიულ კრატერში მდებარეობს. კუნძულზე მდებარეობს ვიიდუმიაეს და ვილსანდის ნაკრძალები — პირველი მცენარეთა იშვიათი სახეობების, ხოლო მეორე გადამფრენი და მობუდარი ფრინველების დასაცავად. აღსანიშნავია აგრეთვე კირქვის დიდი ფლატეები, რაც რამდენიმე ადგილას გარს ეკვრის სანაპირო ზოლს.

## ლიტერატურა 
* Taylor, N. with Karin T (2008). *Saaremaa: a History and Travel Guide*. Tallinn: OÜ Greif. ISBN 978-9985-3-1606-1
* Geotourism highlights of the Saaremaa and Hiiumaa islands  (2009) (23 mb pdf)

## რესურსები ინტერნეტში 
* საარემაას მუზეუმი 
* ტურისტული საიტი საარემაას შესახებ 
* 
* Saaremaa
* VisitSaaremaa - Official Tourism page of Saaremaa
* Neomobile  provide local bus services across the island
* Estonian Air fly between Tallinn and Kuressaare
* Watch Saaremaa online via webcam 
* Saaremaa  Estonica

## სქოლიო
კატეგორია:ესტონეთის კუნძულები
კატეგორია:კუნძულები ანბანის მიხედვით
ზედა ალისუბანი

**ზედა ალისუბანი** — სოფელი საქართველოში, თერჯოლის მუნიციპალიტეტში (იმერეთის მხარე), ალისუბნის ადმინისტრაციული ერთეულის (სოფლები: ზარნაძეები, ზედა ალისუბანი, თხილთაწყარო, მაჩიტაური, ქვედა ალისუბანი) ცენტრი. 

მდებარეობს იმერეთის მაღლობის ჩრდილო-დასავლეთ მთისწინეთში, მდინარე ჩხარის (ყვირილის აუზი) სათავეში, ზღვის დონიდან 300 მ-ზე, თერჯოლიდან 8 კმ-ის დაშორებით. 

წარსულში ზედა და ქვედა ალისუბანი ცნობილი იყო საერთო სახელწოდებით — ალისუბანი (წყაროებში პირველად იხსენიება 1578 წელს). ზედა ალისუბნის ტერიტორიაზე არის „ალავერდის“ ეკლესია, „ქაჩალის“ ეკლესია, რამდენიმე ნაეკლესიარი, ასევე დევის ნამოსახლარის გამოქვაბული.  

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 603 ადამიანი.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:თერჯოლის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ჭოგნარი (თერჯოლის მუნიციპალიტეტი)

**ჭოგნარი** — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის თერჯოლის მუნიციპალიტეტში (თემის ცენტრი). სოფელში არის ორი ეკლესია, მათგან ერთი ამაღლების სახელობისაა. სოფელში გადის საქართველოს საავტომობილო მაგისტრალი ს1. სოფელში არის საჯარო სკოლა და საბავშვო ბაღი.

1926 წლისთვის ჭოგნარის თემი შედგებოდა ოთხი სოფლისგან და მისი მოსახლეობა შეადგენდა 3237 ადამიანს, ხოლო ფართობი 55,5 კმ²-ს.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1551 ადამიანი.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:თერჯოლის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ჯგილათი

**ჯგილათი** — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის თერჯოლის მუნიციპალიტეტში, თუზის თემი. მდებარეობს მდინარე ბუჯის მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 420 მეტრი. თერჯოლიდან 17 კილომეტრი.
მინი|301x301პქ|გურძიმ საყვარელიძის წყარო სოფელ ჯგილათში. დაახლოებით 200 წლისა.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 42 ადამიანი.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:თერჯოლის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ჭალასთავი

**ჭალასთავი** — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის თერჯოლის მუნიციპალიტეტში (გოდოგნის თემი). მდებარეობს მდინარე ჭიშურის (ყვირილის მარჯვენა შენაკადი) მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 350 მეტრი, თერჯოლიდან 22 კილომეტრი, აჯამეთიდან 10 კმ.

წყაროებში ჭალასთავი პირველად XVI საუკუნეში იხსენიება. მდ. ჭიშურაზე შემორჩენილია შუა საუკუნეების ხიდი (1668 წ. ააგო გაენათელმა ეპისკოპოსმა გედეონმა) და ორი მცირე ზომის ციხის ნანგრევები.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 168 ადამიანი.

## ლიტერატურა 
## სქოლიო
კატეგორია:თერჯოლის მუნიციპალიტეტის სოფლები
მუშმულა სუბტროპიკული

**მუშმულა სუბტროპიკული**, *იაპონური ზღმარტლი*, *ლოქვა* () — მარადმწვანე სუბტროპიკული ხე ან ბუჩქი ვარდისებრთა ოჯახისა. მცენარე 6-8, იშვიათად 9 მ სიმაღლემდე იზრდება. ნაყოფი მრგვალია (დიამეტრი — 3 სმ-მდე, კულტურული ფორმისა — 10 სმ-მდე), ოვალური ან მსხლისებრი ფორმა აქვს, წვნიანია, მომჟავო-ტკბილი; ნარინჯისფერი ან ყვითელია. 

მოჰყავთ კავკასიაში შავი ზღვის სანაპიროსა და ყირიმის სამხრეთ რაიონებში, აგრეთვე შუა აზიის ზოგ რაიონებში. მცენარე ყვავილობს ნოემბერ-დეკემბერში, ნაყოფი მწიფდება მაის-ივნისში. იყენებენ ნედლად და გადამუშავებულს (კომპოტი, მურაბა და სხვა), თესლისაგან ამზადებენ ყავის სუროგატს. მუშმულა სუბტროპიკული კარგი დეკორატიული მცენარეა. მრავლდება თესლითა და მყნობით.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ვარდისებრნი
მუშური (მრავალმნიშვნელოვანი)

**მუშური** შეიძლება აღნიშნავდეს:

*მუშური — მთა საქართველოში, მესტიის მუნიციპალიტეტში;
*მუშური — ქართული ხალხური სიმღერა.
მუშრიბი

**მუშრიბი** (< არაბ. მუშრიფ — ზედამხედველი, მეთვალყურე, მწერალი) — მოხელე ძველ საქართველოში. გაერთიანებულ ფეოდალურ საქართველოში მუშრიბი მეჭურჭლეთუხუცესს ექვემდებარებოდა და ქალაქებში  აკრეფილ ბაჟსა თუ სავაჭრო გადასახადს საჭურჭლის უხუცესებს აბარებდა. XVI-XVIII საუკუნეებში მუშრიბი მოსაქმეობდა სხვადასხვა უწყებაში, სადაც ძირითადად საანგარიშსწორებო დოკუნებტებს ადგენდა.

## ლიტერატურა
* 
**სურგულაძე, ი.*, საქართველოს სახელმწიფოსა და სამართლის ისტორიისათვის, ტ. 1, თბ., 1952;
**ჯავახიშვილი ივ.*, ქართული სამართლის ისტორია, წგნ. 2, ნაკვ. 1, ტფ., 1928.

კატეგორია: თანამდებობები ძველ საქართველოში
ოუშენ ტერმინალი (მრავალმნიშვნელოვანი)

**ოუშენ ტერმინალი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* ოუშენ ტერმინალი — სავაჭრო ცენტრი ედინბურგში
* ოუშენ ტერმინალი — სავაჭრო ცენტრი ჰონკოგში
გორბაჩოვი

საკუთარი სახელი **გორბაჩოვი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* მიხეილ გორბაჩოვი — სკკპ-ს ცენტრალური კომიტეტის ბოლო გენერალური მდივანი;
*  მიხეილ  გორბაჩოვი — საბჭოთა კავშირის გმირი;

კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
პალაუ სანტ ჯორდი

thumb|250px|პალაუ სანტ ჯორდი
**პალაუ სანტ ჯორდი** (კატალ. Palau Sant Jordi; „წმ. გიორგის სასახლე“) — გადახურული სპოტული არენა, რომელიც სხვადასხვა სახის ღონისძიებისთვის გამოიყენება და ესპანეთის ქალაქ ბარსელონაში  მდებარეობს. სპორტული შეჯიბრების დროს, მაყურებელთა მაქსიმალური რაოდენობა 17 000 ადამიანს აღწევს, ხოლო მუსიკალური ღონისძიებების დროს — 20 000-ს. შენობა 1990 წელს გაიხსნა და მისი არქიტექტორია იაპონელი არატა ისოზაკი.

## რესურსები ინტერნეტში
*ოფიციალური საიტი 
*ტექნიკური დოსიე 
*დეივისის თასის ფინალი 2009, ფოტოები 

კატეგორია:ესპანეთის შენობა-ნაგებობები
კატეგორია:ბარსელონა
პავილიაუ ატლატიკუ

thumb|250px|პავილიაუ ატლატიკუ
**პავილიაუ ატლატიკუ** (, ქართულად: „ატლანტიკური პავილიონი“) — მრავალი დატვირთვის მქონე არენა ლისაბონში, პორტუგალია.

სხვადასხვა დროს აქ კონცერტები გაუმართავთ ისეთ შემსრულებლებს, როგორებიცაა:

* 50 Cent
* Backstreet Boys
* Dave Matthews Band
* Depeche Mode
* Incubus
* Pearl Jam
* Sigur Rós
* Simply Red
* Slipknot
* The Black Eyed Peas
* The Cure
* The Doors
* The Offspring
* The Pussycat Dolls
* The Who
* Tokio Hotel
* Iron Maiden
* ალიშა კისი 
* ანასტეიშა
* ანდრეა ბოჩელი
* ბასტა რაიმზი
* ბენ ჰარპერი
* ბიონსე
* ბრაიან ადამსი
* ენრიკე იგლესიასი
* ერიკ კლეპტონი
* ეროს რამაზოტი
* კორნი
* ლიმპ ბიზკიტი
* ლინკინ პარკი
* მადონა
* მერილინ მენსონი
* მობი
* პლასიდო დომინგო
* რიანა
* რიკი მარტინი
* რობი უილიამსი
* როჯერ უოტერსი
* სკორპიონსი
* შაკირა
* შარლ აზნავური
* ხულიო იგლესიასი
* ჯო კოკერი
* ჯორჯ მაიკლი

და სხვა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური საიტი 

კატეგორია:პორტუგალიის შენობა-ნაგებობები
ძევრი

**ძევრი** — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის თერჯოლის მუნიციპალიტეტში. თემის ცენტრი (სოფლები: ძევრი, ოქონა, სეფარეთი). სოფელში არის შეზღუდული შესაძლებლობების მქონე პირთა პანსიონატი, ორი ვეტერინარული პუნქტი, ბენზინგასამართი სადგური, საჯარო სკოლა.

## მდებარეობა
მდებარეობს მდინარე ძევრულას ნაპირებზე, ზღვის დონიდან 250 მეტრზე. სოფელში გადის თერჯოლა-ტყიბულის საავტომობილო გზა.

## არქეოლოგია
სოფლის მიდამოებში, მდინარე შავიწყლის ხეობაში ზღვის დონიდან 220 მ სიმაღლეზე მდებარეობს კარსტრული მღვიმე და არქეოლოგიური ძეგლი — საგვარჯილე. საგვარჯილე მრავალფენიანი არქეოლოგიური ძეგლია, ის გაითხარა 1951-1952 წლებში. აღმოჩენილი მასალა დაცულია სახელმწიფო მუზეუმში.

## გუდიელის კოშკი და ეკლესია
სოფელში შემორჩენილია შუა საუკუნეების გუდიელის კოშკი და ეკლესია, რომლებიც აღწერა დიუბუა დე მონპერემ. ნაგებობები მიეკუთვნებოდა თავადთა საგვარეულოს. ტაძრის მთავარ კარზე ხუცურით შესრულებული იყო ვრცელი წარწერა. ფასადი მორთული იყო რელიეფებით, ორი ერთმანეთთან მებრძოლი მხედარი, დიდი ლომი, რომელიც თავს ესხმის შველს. რელიეფებით შემკული იყო ასევე კანკელი.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 590 ადამიანი.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:თერჯოლის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ავლევი

**ავლევი** — სოფელი საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის ქარელის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: კნოლევი, ცერონისი). მდინარე შუა ფრონის მარჯვენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 750 მეტრი ქარელიდან 22 კილომეტრი.

## ისტორია
სოფელში 1909 წელს ცნობილი ქართველი მეცნიერის კონსტანტინე ამირაჯიბის (1869-1948 წლებში) თაოსნობით გაიხსნა სასოფლო-სამეურნეო სკოლა, მოსწავლეთა პირველი გამოშვება მოხდა 1915 წელს. ამჟამად სკოლის შენობის ადგილზე შენდება კონსტანტინე ამირაჯიბის სახლ-მუზეუმი.

შიდა ქართლის 1955 წლის დაზვერვითმა ექსპედიციამ ავლევში მიაკვლია ადრეული და გვიანი ბრინჯაოს ხანის სამოსახლო გორებს.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 349 ადამიანი.

## იხილეთ აგრეთვე
*ავლევის ღვთისმშობლის ეკლესია
*ავლევის წმინდა გიორგის ეკლესია
*ავლევის პირველი ნამოსახლარი
*ავლევის მეორე ნამოსახლარი
*ავლევის ნაეკლესიარი
*ავლევის სამაროვანი

## სქოლიო
კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტის სოფლები
აბისისთავი

**აბისისთავი** — სოფელი საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის ქარელის მუნიციპალიტეტში (აბისის თემში), მდინარე დასავლეთის ფრონეს მარჯვენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 740 მეტრი ქარელიდან 17 კილომეტრი.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 138 ადამიანი.

## ლიტერატურა 
## სქოლიო
კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ატოცი

**ატოცი** — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის ქარელის მუნიციპალიტეტში, ბრეძის თემში.

## ისტორია
ატოცში, ყოფილი კანცელარიის შენობის წინ, 1905 წელს 8 მარტს სოფლის გლეხებმა მამასახლისს უფლელები აჰყარეს, კანცელარია დაკეტეს და აირჩიეს ათისთავები და ასისთვები.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 239 ადამიანი.

## იხილეთ აგრეთვე
*ატოცის მთავარანგელოზის ეკლესია
*ატოცის ღვთისმშობლის დიდი ეკლესია
*ატოცის ღვთისმშობლის მცირე ეკლესია
*ატოცის ციხე
*ატოცის წმინდა გიორგის ეკლესია
*ატოცის წმინდა მარინეს დიდი ეკლესია
*ატოცის წმინდა მარინეს მცირე ეკლესია
*ატოცის მეორე ნასოფლარი
*ატოცის ნასოფლარი
*ატოცის პირველი ნასოფლარი
*ატოცის სამაროვანი

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ახალსოფელი (ქარელის მუნიციპალიტეტი)

**ახალსოფელი** — სოფელი საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის ქარელის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: კუდატყე, ოქროსოფელი, სუქითი, ჯაგარაანთკარი). მდინარე მტკვრის მარჯვენა ნაპირზე, თრიალეთის ქედის ჩრდილოეთ მთისწინეთში. ზღვის დონიდან 650 მეტრი ქარელიდან 11 კილომეტრი, აგარიდან 4 კილომეტრი.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 750 ადამიანი.

## იხილეთ აგრეთვე
*ახალსოფლის ნამოსახლარი

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტის სოფლები
Windows XP

**Windows XP** — Microsoft-ის ოპერაციული სისტემა რომელიც შედის Windows NT-ის ოჯახში. იგი გამოუშვეს 2001 წლის 25 ოქტომბერს. სახელწოდება XP წამოვიდა ინგლისური სიტყვიდან *e**xp**erience* (გამოცდილება). სისტემის გამოცემიდან მოყოლებული, 2006 წლის იანვრის მონაცემებით მთელ მსოფლიოში უკვე გამოიყენებოდა მისი 400 მილიონი ასლი. სისტემის წარმატებამ გამოიწვია Microsoft-ის შემდეგი ოპერაციული სისტემით, Windows Vista დაინტერესება (რომელიც 2007 წლის 30 იანვარს გამოვიდა).

არსებობს Windows XP-ს რამდენიმე გამოცემა. ყველაზე ცნობილია Windows XP Home Edition (სახლისათვის) და Windows XP Professional (დამატებითი ფუნქციებით, რომელთა შორის არის სერვერების დომენებისა და ორი ფიზიკური პროცესორის მხარდაჭერა). ასევე პოპულარობით სარგებლობდა Windows XP Media Center Edition, რომელიც გათვლილი იყო ისეთ კომპიუტერებზე, რომელთა მფლობელები ტექნიკას მხოლოდ ტელეეთერის სანახავად და მუსიკის მოსასმენად იყენებდნენ. ხოლო Windows XP Tablet PC Edition შეიქმნა პლანშეტის ტიპის კომპიუტერების მფლობელთათვის.

Windows XP ორი ტიპის - 64 და 32 ბიტიანი - პროცესორისათვის იქნა გამოცემული.

2014 წლის 8 აპრილს, Microsoft-მა Windows XP-ის მხარდაჭერა ოფიციალურად შეწყვიტა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური საიტი
* დახმარება და რჩევები
* მიმომხილველის გზამკვლევი 
*

## სქოლიო
კატეგორია:2001 წლის პროგრამული უზრუნველყოფა
XP
კატეგორია:IA-32-იანი ოპერაციული სისტემები
მუშური

**მუშური** — მთა საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის მესტიისა და რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარის ლენტეხის მუნიციპალიტეტების ადმინისტრაციულ საზღვარზე. მდებარეობს სვანეთის ქედზე, მდინარე ენგურის მარცხენა შენაკადის — მუშურისწყლის სათავეში. სიმაღლე ზღვის დონიდან 3142 მ. აგებულია თიხაფიქლებით, ქვიშაქვებითა და კვარციტებით. კალთები ციცაბოა, ფლატოვანი, დამახასიათებელია სუბალპური და ალპური ლანდშაფტი.

## ლიტერატურა
კატეგორია:რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარის მთები
კატეგორია:სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის მთები
ლედ ზეპელინის დისკოგრაფია

ჯგუფ ლედ ზეპელინის დისკოგრაფიაში შედის: 9 სტუდიური ალბომი, 3 საკონცერტო ალბომი, 9 კომპილაციური ალბომი, 19 სინგლი, 7 ჩამოსატვირთი სიმღერა და ორი ვიდეო ალბომი.

ჯგუფის პირველი ოთხი ალბომი გამოვიდა უბრალო სახელწოდებით *Led Zeppelin*. სხვადასხვა წრეებში ისინი ალტერნატიულ სახელებსაც ატარებენ, თუმცა ალბომი Led Zeppelin IV ძირითადად ცნობილია ალტერნატიული სათაურით Zoso.

ლეიბლთან თანამშრომლობისას ჯგუფი ძირითადად, უარს ამბობდა ოფიციალური სინგლების გამოცემაზე. ყველა სინგლი, რომელიც მისი არსებობის პერიოდში გამოიცემოდა, უფრო მეტად ლეიბლის ინიციატივით გამოდიოდა, ალბომის სარეკლამო ფარგლებში. იგივე პოლიტიკა ჯგუფს პრომო-ფილმების მიმართ ეკავა.

მიუხედავად იმისა, რომ სხვადასხვა წლებში ტელეეთერში ნაჩვენები ყოფილა ლედ ზეპელინის საკონცერტო გამოსვლები, ძირითადად ვიდეოგრაფიას შეადგენს მხატვრულ-მუსიკალური ფილმი „The Song Remains the Same“ და ორმაგი DVD „Led Zeppelin“, რომელმაც აშშ-ში პლატინის სტატუსი შეიძინა.

## ალბომები
### სტუდიური ალბომები
### საკონცერტო ალბომები
### კომპილაციური ალბომები
**შენიშვნები**

***A** : ინფორმაციით, რომელიც მოცემულია კომპილაციების *Led Zeppelin Box Set, Vol. 2* და *Complete Studio Recordings* ბუკლეტებზე, *Coda* არის კომპილაცია, თუმცა ჯგუფის ლეიბლი Atlantic Records მიგვითითებს, რომ ეს სტუდიური ალბომია.
***B** :  ლედ ზეპელინის მეოთხე ალბომს სახელი არ დაარქვეს და ცნობილია, როგორც Led Zeppelin IV. ის ასევე აღინიშნება, როგორც „ოთხი სიმბოლო“, „რუნები“, „უსახელო“ ან „ზოსო“.

## სინგლები და ჩამოსატვირთი სიმღერები
**შენიშვნა**

**C** : ეს სიმღერები გამოვიდა ჩამოსატვირთი სახით სხვადასხვა სერვისზე, როგორიც არის iTunes.

## ვიდეო და საკონცერტო ფილმები
## იხილეთ აგრეთვე
* რობერტ პლანტის დისკოგრაფია
* ჯიმი პეიჯის დისკოგრაფია

## სქოლიო 

## რესურსები ინტერნეტში 
*
*
*

კატეგორია:ლედ ზეპელინი
კატეგორია:დისკოგრაფიები
Certifiable: Live in Buenos Aires

***Certifiable: Live in Buenos Aires*** — ინგლისური როკ-ჯგუფ The Police-ის DVD დისკი და საკონცერტო ალბომი, გამოცემული 2008 წლის 11 ნოემბერს. ალბომი ვრცელდება მხოლოდ ქსელის Best Buy მეშვეობით, აშშ-ში.  მსოფლიოს სხვა ქვეყნებში, ალბომიც და DVD დისკიც ვრცელდება ჩვეულებრივი ქსელების მეშვეობით.

ალბომი შედგება ორი აუდიო და ორი DVD დისკისგან. პირველ და მეორე აუდიო დისკზე ჩაწერილია ბუენოს აირესის (არგენტინა) შოუ, ჩაწერილი 2007 წლის 1-2 დეკემბერს. პირველ DVD დისკზე მოთავსებულია 109-წუთიანი ფართოეკრანიანი კონცერტი Dolby და ჩვეულებრივი სტერეო ჟღერადობით. მეორე DVD დისკზე შეტანილია 50-წუთიანი დოკუმენტური ფილმი „Better Than Therapy“, ჯგუფის ინტერვიუებით და ფოტოგალერეით. ეს ფილმი ასევე გამოიცა Blu-Ray დისკის ფორმატში.

## სიმღერების სია
### ალბომი
#### დისკი 1 
# „Message in a Bottle“
# „Synchronicity II“
# „Walking on the Moon“
# „Voices Inside My Head / When the World is Running Down, You Make the Best of What's Still Around“
# „Don't Stand So Close to Me“
# „Driven to Tears“
# „Hole in My Life“
# „Truth Hits Everybody“
# „Every Little Thing She Does Is Magic“
# „Wrapped Around Your Finger“

#### დისკი 2 
# „De Do Do Do, De Da Da Da“
# „Invisible Sun“
# „Walking in Your Footsteps“
# „Can't Stand Losing You / Reggatta de Blanc“
# „Roxanne“
# „King of Pain“
# „So Lonely“
# „Every Breath You Take“
# „Next to You“

#### DVD 1
ბუენოს-აირესის კონცერტი (იგივე სიმღერები, რაც კომპაქტ დისკებზე)

#### DVD 2
* *თერაპიაზე უკეთესი* - 50-წუთიანი დოკუმენტური ფილმი
* ორი ფოტოგალერეა

## Blu-Ray დისკი 
### Blu-Ray
იგივე, რაც DVD დისკებზე

### კომპაქტ დისკები 
იგივე რაც კომპაქტ დისკებზე

## ბრიტანული გამოცემა 
### DVD 
ბუენოს აირესის კონცერტი (იგივე სიმღერები, რაც კომპაქტ დისკებზე)

### კომპაქტ დისკი 
# Message in a Bottle
# Synchronicity II
# Walking on the Moon
# Don't Stand So Close To Me
# Driven to Tears
# Every Little Thing She Does Is Magic
# De Do Do Do, De Da Da Da
# Walking in Your Footsteps
# Can't Stand Losing You/Regetta de Blanc
# Roxanne
# King of Pain
# So Lonely
# Every Breath You Take
# Next to You

## DVD-ის ჩარტები
## სერტიფიცირებები
## სქოლიო 
კატეგორია:The Police-ის ვიდეო ალბომები
კატეგორია:The Police-ის საკონცერტო ალბომები
კატეგორია:2008 წლის საკონცერტო ალბომები
კატეგორია:A&M Records-ის საკონცერტო ალბომები
კატეგორია:A&M Records-ის ვიდეო ალბომები
კატეგორია:Universal Records-ის საკონცერტო ალბომები
Songs from the Labyrinth

***Songs from the Labyrinth*** () — ინგლისელი მუსიკოს სტინგის სპეციალური პროექტი, სტუდიური ალბომი, რომელიც ჩაწერილი იქნა მუსიკოს ედინ კარამაზოვთან ერთად. გამოიცა 2006 წელს. ამ ალბომში შეტანილი ყველა სიმღერა სრულდება ბარბითზე, ერთ-ერთ ძველ ინსტრუმენტზე. სიმღერების ტექსტები აღებულია პოეტ ჯონ დოულენდის პოეზიიდან.

## სიმღერების სია
# Walsingham – 0:38
# Can She Excuse My Wrongs – 2:35
# Ryght Honorable... – 0:40
# Flow My Tears (Lachrimae) – 4:42
# Have You Seen the Bright Lily Grow (რობერტ ჯონსონი) – 2:35
# ...Then in Time Passing On... – 0:32
# The Battle Galliard – 3:01
# The Lowest Trees Have Tops (სერ ედვარდ დაიერი) (ტექსტი) – 2:16
# ... And Accordinge As I Desired Ther Cam A Letter... – 0:55
# Fine Knacks For Ladies – 1:50
# ...From Thence I Went to Landgrave of Hessen... – 0:24
# Fantasy – 2:42
# Come, Heavy Sleep – 3:46
# Forlorn Hope Fancy – 3:08
# ...And From Thence I Had Great Desire To See Italy... – 0:28
# Come Again – 2:56
# Wilt Thou Unkind Thus Reave Me – 2:40
# ...After My Departures I Caled To Mynde... – 0:30
# Weep You No More, Sad Fountains – 2:38
# My Lord Willoughby's Welcome Home – 1:34
# Clear Or Cloudy – 2:47
# ...Men Say That the Kinge of Spain... – 1:01
# In Darkness Let Me Dwell – 4:12
# Fields of Gold – 3:34 [სტინგი] [დამატებითი სიმღერა მეორე გამოცემაში]
# Message in a Bottle – 5:40 [სტინგი] [დამატებითი სიმღერა მეორე გამოცემაში]
# Have You Seen the Bright Lily Grow – 2:42 [ალტერნატიული ვერსია] [დამატებითი სიმღერა მეორე გამოცემაში]

### სპეციალური გამოცემა 
**დამატებითი კომპაქტ დისკი**

# Flow My Tears (Lachrimae)
# The Lowest Trees Have Tops
# Fantasy
# Come Again
# Have You Seen the Bright Lily Grow
# In Darkness Let Me Dwell
# Hell Hound on My Trail (რობერტ ჯონსონი)
# Message in a Bottle (ჯგუფის The Police სიმღერა)

**დამატებითი DVD დისკის თავები**

კადრები რეპეტიციიდან და კონცერტიდან

# Come Again
# Project Origin
# Can She Excuse My Wrongs
# The Lute and the Labyrinth
# The Lowest Trees Have Tops
# Flow My Tears
# Dowland's Exile
# Clear or Cloudy
# Political Intrigue
# Have You Seen The Bright Lily Grow
# Weep You No More Sad Fountains
# Le Rossignol
# Religion
# Sting and the Lute
# Come, Heavy Sleep
# In Darkness Let Me Dwell

## პოზიციები ჩარტებში
### ყოველკვირეული ჩარტები
## სერტიფიცირებები
## რესურსები ინტერნეტში
*ინფორმაცია სტინგის ოფიციალურ საიტზე

## სქოლიო 
კატეგორია:სტინგის ალბომები
კატეგორია:2006 წლის კლასიკური ალბომები
კატეგორია:Deutsche Grammophon-ის ალბომები
ჯამპერი (ვარსკვლავთკარიბჭე)

ვარსკვლავთკარიბჭის გამოგონილ სამყაროში **ჯამპერი** ძველების მიერ შექმნილი პატარა ხომალდია, რომელიც გამოიყენება კოსმოსურ სივრცეში მოკლე მანძილებზე, ჰაერსა და წყალში  გადასაადგილებლად.

ისევე როგორც ძველური ტექნოლოგიის უმეტესი ნაწილისა შესაძლებელია მისი ფიქრით მართვა.

ჯამპერს ორი რეაქტიული საქშენისაგან შემდგარი ქვესინათლური რეაქტიული ძრავა აქვს. ჯამპერის საქშენებს დაბალ სიჩქარეზე მოძრაობისას შეუძლიათ ჯამპერში შეკეცვა, რაც ამ უკანასკნელს   ვარსკვლავთკარიბჭეში გასვლის საშუალებას აძლევს.

ჯამპერის სამართავი ტერმინალი აღჭურვილია შინდასარეკი მოწყობილობით.

კატეგორია:ვარსკვლავთკარიბჭე
სპამი

**სპამი** () — ელექტრონული წერილის ტიპი, რომელიც იგზავნება პიროვნების ან კომპანიის მიერ, მიმღების დაუკითხავად და სურვილის გარეშე. მსგავსი წერილები უმეტესწილად სარეკლამო ხასიათისაა. პიროვნებას, რომელიც მსგავს წერილებს გზავნის ეწოდება **სპამერი**. მათი ძირითადი მიზანია თავიანთი პროდუქტის პოპულარიზაცია.

## როგორ ხვდება ჩვენი იმეილი სპამერის ხელში 
სპამერისთვის ყველაზე რთულია იმ იმეილების ხელში ჩაგდება, რომელთაც უნდა გაუგზავნოს ესა თუ ის იმეილი. რადგან აქ ლაპარაკია არ ერთ და ორ, არამედ ათასობით იმეილზე. ერთ-ერთი გზაა ასეთი იმეილების სხვა პიროვნებისგან მიღება — ყიდვა (მაგალითად ისეთი საიტის მეპატრონისგან სადაც აუცილებელია იმეილის მითითება რეგისტრაციის გასავლელად).

### მეთოდი პირველი 
სპამერისთვის დიდი მნიშვნელობა აქვს ისეთი იმეილ მისამართების მიღებას, რომელსაც ნამდვილად იყენებს და ამოწმებს ვინმე, ამის შესამოწმებლად ისინი აგზავნიან შემდეგი სახის იმეილს:

:თუკი აღარ გინდათ რომ მიიღოთ 
:მსგავსი სახის წერილები ჩვენგან **დააკლიკეთ აქ**

თუკი ასეთი იმეილის მიმღები დააკლიკავს ამ ლინკზე, იგი თავისდა უნებურად შეატყობინებს სპამერს რომ ამ იმეილს მართლა ჰყავს პატრონი.

### მეორე მეთოდი 
სპამერები ზოგჯერ ტექსტთან ერთად გზავნიან სურათს. შეიძლება იგი იმდენად პატარა იყოს რომ ვერც კი დავინახოთ. ყველა ამ სურათს განსხვავებული იმეილისთვის განსხვავებული სახელი აქვს. როდესაც იმეილს გავხსნით, ავტოამტურად ეგზავნება მოთხოვნა სურათის ჩატვირთვის შესახებ იმ სერვერს სადაც სურათის ატვირთული. ამის შესახებ კი სპამერები იგებენ და მათთვის ცნობილი ხდება, რომ თქვენ კითხულობთ ამ იმეილს.

## გავრცელებული სახის სპამები 
ქვემოთ მოცემული 2006 წლისთვის ყველაზე გავრცელებული სპამების ტიპები.

## რესურსები ინტერნეტში
* სპამი — საბიბლიოთეკო ტერმინების განმარტებითი ლექსიკონი

კატეგორია:ინტერნეტის ისტორია
კატეგორია:ელექტრონული ფოსტა
DDO 216

**DDO 216**, აგრეთვე ეწოდება **პეგასის არაწესიერი ჯუჯა გალაქტიკა** — ადგილობრივი გროვის ჯუჯა გალაქტიკა. აღმოაჩინა ალბერტ ჯორჯ უილსონმა პალომარის ობსერვატორიის მონაცემებზე დაყრდნობით 1950 წელს.

## ლიტერატურა
* Eva K. Grebel, John S. Gallagher III, and Daniel Harbeck. The Progenitors of Dwarf Spheroidal Galaxies // The Astronomical Journal. — IOP Publishing, 2003. — Vol. 125, no. 4. — doi:10.1086/368363.
* Evan D. Skillman, Dominik J. Bomans, and Henry A. Kobulnicky. Interstellar Medium Abundances in the Pegasus Dwarf Irregular Galaxy // The Astrophysical Journal. — IOP Publishing, 1997. — Vol. 474, no. 1. — doi:10.1086/303464.

კატეგორია:გალაქტიკები
კატეგორია:პეგასის თანავარსკვლავედი
მუშური (სიმღერა)

**მუშური** — სასოფლო-სამეურნეო საქმიანობასთან დაკავშირებული ქართული ხალხური კოლექტიური შრომის სიმღერა. გავრცელებულია ქართლსა და კახეთში. იშვიათად გვხვდება რაჭულ და იმერულ მუსიკალურ ფოლკლორში. მუშური ორ და სამხმიანი სიმღერაა. ფორმის, სტრუქტურის, რიტმ-ინტონაციის ნაირსახეობა, ვარიანტულობა, მეტრის ცვალებადობა დაკავშირებულია შრომის პროცესის ხასიათსა და თავისებურებებთან (მკის, თიბვის, თოხნის, ბარვის პროცესი, ყურძნის დაწურვა) შრომის სხვა სიმღერებისაგან განსხვავებით, მუშური სრულდებოდა როგორც მუშაობის პროცესში, ისე მუშაობის დაწყებამდე, შესვენებისას და მუშაობის დამთავრების შემდეგაც, სახლში დაბრუნებისას. სიტყვიერი ტექსტი ნებისმიერია — ზოგი აგებულია მხოლოდ შეძახილებზე („ჰარი არალო, არალალო“...) ზოგი ასახავს შრომის პროცესს („გავლესოთ, ძმებო, ნამგალი, პური შეგვქმნია სამკალი“...); ვხვდებით აგრეთვე ლირიკულ სატრფიალო ლექსებს („ნეტა, ქალო, მომხილავო, რამ შეგქმნა და რამ დაგხატა...“). საერთოდ, მუშურს მღეროდნენ ნადის (აღმოსავლეთ საქართველოში მამითადი, ნაცვალგარდი, მოდგამი) დროს. სამხმიან მუშურს ასრულებს 2 მთქმელი მორიგეობით, ხან პარალელურად ჰარმონიული ბანის ფონზე. ორხმიანი მუშურის მელოდიას ავითარებს მთქმელი ბურდონული ბანის თანხლებით.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული ხალხური სიმღერები
დიმიტრი აბაშიძე (რეჟისორი)

**დიმიტრი ალექსანდრეს ძე აბაშიძე** (დ. , თბილისი — გ.  12 თებერვალი, 1975, იქვე) — ქართველი საბჭოთა რეჟისორი. საქართველოს ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე (1961 წელი). ქართული სამეცნიერო-პოპულარული კინემატოგრაფიის ერთ-ერთი ფუძემდებელი. 

## ბიოგრაფია
1925 წლიდან მუშაობს საქართველოს კინოსტუდიაში. მისი ფილმებიდან აღსანიშნავია: „სილოსი“ (1929), „განწყობის როლი ცხოველთა ინდივიდუალურ ქცევაში“ (1947), „ერთი ცდის ამბავი“ (1959; დიპლომი, მინსკის საკავშირო კინოფესტივალი, 1960; საპატიო დიპლომი, ვარშავის სამეცნიერო კინოს საერთაშორისო ასოციაციის XVI კონგრესი, 1962), „იერიში ღრუბლებზე“ (1961), „დაბრუნება ბგერათა სამყაროში“ (1965; დიპლომი, კიევის საკავშირო კინოფესტივალი, 1966) და სხვა.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი კინორეჟისორები
კატეგორია:დაბადებული 27 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1893
კატეგორია:გარდაცვლილი  12 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1975
დ
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწეები
მუშქები

[მინი|300პქ|ძველ ბერძნულ წყაროებზე დაყრდნობით გაკეთბული რუკა, სადაც მუშქები კოლხეთიდან მარცხნივ არიან განთავსებული, [ლონდონი, 1770]]
**მუშქები** — ძვ. წ. XII-VII საუკუნეებში ასურულ, ხეთურ-იეროგლიფურ და ურარტულ წყაროებში მოხსენიებული „მუშქების ქვეყნის“ (Muškaia, Mušku, Mus(a)kai, Muški)  მკვიდრნი. ამავე წყაროთა მიხედვით (ძვ. წ. IX-VII სს.), მუშქები ბინადრობდნენ მცირე აზიის აღმოსავლეთ პერიფერიაზე, ხათის, ხალიტუს, თაბალისა და სხვა პოლიტიკური გაერთიანებათა მეზობლად (შესაძლოა, მათი ტერიტორიული ცენტრი აღმოსავლეთ კაპადოკია-მაზაკი რაიონი იყო).

ისტორიულ ასპარეზზე მუშქები გამოჩნდნენ ძვ. წ. XII საუკუნის დასასრულს, როდესაც მათი პოლიტიკური გავლენა ევფრატის ზემო დინების აღმოსავლეთით (თანამედროვე მდინარე მურადის სამხრეთით) გავრცელდა. 50 წლით ადრე მათ აქ ალზისა და ფურულუზმის ქვეყნები დაუპყრიათ, ხოლო ტიგლათფილესერ I-ის მეფობის დასაწყისში (ძვ. წ. 1115) 20 ათას მუშქ მეომარსა და მათ 5 „მეფეს“ ხელთ უგდიათ უფრო სამხრეთით მდებარე ასურეთის ვასალური ქვეყანა ქათმუხიც. მუშქების სამეფო ძლიერი პოლიტიკური ერთეული იყო ძვ. წ. I ათასწლეულის I ნახევარშიც; განსაკუთრებით ძვ. წ. VIII-VII საუკუნეების მიჯნაზე, მეფე მითას დროს, როდესაც იგი ანტიაურულ კოალიციაში შედიოდა. მუშქებს ბრძოლა ჰქონიათ კიმერიელთა და ურარტუელთა გაერთიანებულ ლაშქართან. ძველი აღმოსავლური წყაროების მუშქები იგულისხმებიან ბიბლიურ „მეშეხში“ (ქართულად „მოსოხ“). ძველი ბერძნული ტრადიცია მუშქების სამეფოს იცნობს ფრიგიის, ხოლო მითას — მიდასის სახელით.

როგორც ვარაუდობენ (გ. მელიქიშვილი, თ. მიქელაძე, ნ. ხაზარაძე), ასურეთისა და ურარტუს დაცემის შემდეგ მუშქების ნაწილი ჩრდილო-აღმოსავლეთით უნდა გადასახლებულიყო და ისტორიულ სამხრეთ-დასავლეთ საქართველოს ტერიტორიაზე დაბინავებულიყო. არსებობს ვარაუდი, რომ ეს მუშქები იგულისხმებოდნენ ძველი ბერძნული წყაროების „მოსხებში“ (Moshoi) (მოგვიანო ხანაში ასე უწოდებდნენ ერთ-ერთ ქართველურ ტომს მესხებს).   გ. მელიქიშვილის ვარაუდით, მუშქების ვრცელ პოლიტიკურ გაერთიანებაში უკვე ძველ აღმოსავლურ ხანაში შედიოდნენ ქართველური წარმოშობის, ხოლო ი. დიაკონოვის აზრით — პროტოსომხური ენის მატარებელი ტომები.

მუშქური ენა დღეისათვის უცნობია, შემორჩენილი ორიოდე საკუთარი სახელის (მუშქი და მითა) მიხედვით ძნელია მუშქების ენაზე მსჯელობა. მუშქების სავარაუდო ტერიტორიაზე ნაპოვნი ხეთურ-იეროგლიფური ტექსტები შედგენილია ლუვიურის მონათესავე ინდოევროპულ ენაზე. ასევე ინდოევროპულია მუშქების ტერიტორიის დასავლეთ რაიონებში ნაპოვნი ფრიგიული წარწერების ენა. მუშქების ტერიტორიაზე გამოვლენილი მატერიალური კულტურა მჭიდრო კავშირშია როგორც ძვ. წ. II ათასწლეულის ხეთურ-ლუვიურ, ასევე ძვ. წ. I ათასწლეულის დასავლეთ მცირეაზიულ მატერიალურ კულტურასთან.

## ლიტერატურა 
* *წერეთელი კ.,* ქართული ეთნიკური ტერმინის „მესხ“-ის ისტორიისათვის, «საქ. სსრ მეხნიერებათა აკადემიის მოამბე», 1954, ტ. 15;
* *ხაზარაძე ნ.,* „მუშქების ქვეყნის“ სახელწოდების აღდგენისათვის თუქულთინინურთა II „ანალებში“, «აღმოსავლური კრებული», 1960, ტ. 1;
* *Дьяконов И. М.,* Предистория армянского народа, Ер., 1968;
* *Меликишвили Г. А.,* К истории древней Грузии, Тб., 1959;

კატეგორია:ახლო აღმოსავლეთის უძველესი ისტორია
კატეგორია:ქართული ტომები
ვინდჰააგ-ბაი-პერგი

**ვინდჰააგ-ბაი-პერგი** (, *ვინდჰააგი პერგთან*) — თემი ზემო ავსტრიაში, მიულფირტელში, პერგის რაიონში. პასუხისმგებელი სასამართლო რაიონია პერგი. მოსახლეობა 2012 წლის 1 იანვრის მდგომარეობით 1447 კაცს შეადგენს. 

## რესურსები ინტერნეტში 
* სტატია აუსტრია-ფორუმზე ვინდჰააგ-ბაი-პერგის შესახებ

კატეგორია:ავსტრიის სოფლები
დიმიტრი აბაშიძე (მრავალმნიშვნელოვანი)

* აბაშიძე, დიმიტრი — გენერალ-მაიორი
* აბაშიძე, დიმიტრი — რეჟისორი
* აბაშიძე, დიმიტრი — საეკლესიო პირი
ამერიკა

thumb|250პქ|ამერიკის კონტინენტი
**ამერიკა** (ინგლ. Americas, , , , , გუარ. Amérika,  აიმ. Amërika, ) — ქვეყნის ნაწილი დასავლეთ ნახევარსფეროში, აგრეთვე ცნობილი როგორც ახალი მსოფლიო. აერთიანებს ორ კონტინენტს, სამხრეთ და ჩრდილოეთ ამერიკას  ახლომდებარე კუნძულებთან ერთად (მათ შორის, გრენლანდიას). ამერიკა დედამიწის ზედაპირის საერთო ფართობის 8,3% მოიცავს (ხმელეთის 28,4%), აქ თავს იყრის მსოფლიო მოსახლეობის 13,5% (დაახლოებით 900 მლნ ადამიანი).

## სქოლიო
*
კატეგორია:ქვეყნის ნაწილები
პესტლინგბერგი

**პესტლინგბერგი** () — 539 მეტრის სიმაღლის მთა ზემო ავსტრიაში, მდინარე დუნაის მარცხენა სანაპიროზე. მთაზე მდებარეობს ქალაქ ლინცის ამავე სახელწოდების უბანი და კათოლიკური ტაძარი. პესტლინგბერგი არის ერთ-ერთი საუკეთესო საექსკურსიო დასახლება ზემო ავსტრიაში. 

## ლიტერატურა 
* Erich Hillbrand, Friederike Grill-Hillbrand: *Pöstlingberg. Streiflichter auf Erscheinungsbild und Geschichte des Linzer Hausbergs.* Universitätsverlag Rudolf Trauner, Linz 1996, ISBN 3-85320-766-9
* Christian Hager: *Auf den Pöstlingberg! Geschichte und Geschichten vom Wahrzeichen der Landeshauptstadt Linz.* Verlag Denkmayr, Linz 1997, ISBN 3-901123-90-3

კატეგორია:ავსტრიის მთები
გინგალსი

გინგალსი (, ან jingal) — მცირეკალიბრიანი საარტილერიო იარაღი. გამოიყენებოდა კარტეჩის სროლისათვის. ფართოდ გამოიყენებოდა ჩინეთის არმიაში, 1840 - 1842 წლებში ინგლისელების წინააღმდეგ ბრძოლისას. 

კატეგორია:არტილერია
ვიქტორია (შვედეთის კრონპრინცესა)

thumb|კრონპრინცესა ვიქტორია
მისი სამეფო აღმატებულება **კრონპრინცესა ვიქტორია**, ვესტერგოტლანდის ჰერცოგინია (შვედ Kronprinsessan Victoria, Sveriges kronprinsessa, hertiginna av Västergötland) დაიბადა 1977 წლის 14 ივლისს სტოკჰოლმში. 
ვიქტორია შვედეთის მეფის კარლ XVI-ისა და დედოფალ სილვიას ქალიშვილი და შვედეთის ტახტის მემკვიდრეა.

კატეგორია:ბერნადოტები
კატეგორია:დაბადებული 1977
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ინცესტი

thumb|220px|„ლოტი თავის ქალიშვილებთან ერთად“
**ინცესტი** ( — „დანაშაული“, „ცოდვა“) — სისხლთა შერევა, სქესობრივი კავშირი სისხლით ნათესავებს შორის (მშობლებსა და შვილებს შორის, ძმებსა და დებს შორის).

## ლიტერატურა
*/ჭიჭინაძე ნ., ქალის მენტალიტეტის ჩამოყალიბების ფსიქოლოგიური საფუძვლები,–[გენდერული პრობლემატიკა საქართველოში],–ქალთა განათლებისა და ინფორმაციის საერთაშორისო ცენტრი,– თბ.,–2002

## რესურსები ინტერნეტში 
* "Incest / Sexual Abuse of Children"
* ინცესტი — nplg.gov.ge
Super Trouper (ალბომი)

***Super Trouper*** — შვედურ პოპ-ჯგუფ ABBA-ს მეშვიდე სტუდიური ალბომი. იგი პირველად გამოვიდა 1980 წელს, CD ვერსია კი — 1983 წელს. ბრიტანეთში დისკი 1980 წელს ბესტსელერად იქცა.

## სიმღერების სია 
### ხელახალი გამოცემები და დამატებები
#### 1997 წლის გამოცემა
#Gimme! Gimme! Gimme! (A Man After Midnight) (ანდერსონი, ულვეუსი)
#Elaine (ანდერსონი, ულვეუსი) – 3:44
#Put On Your White Sombrero (ანდერსონი, ულვეუსი) – 4:34

#### 2001 წლის გამოცემა
#Elaine – 3:44
#Put On Your White Sombrero – 4:34

#### 2005 წლის გამოცემა
#Elaine – 3:45
#Andante, Andante (ესპანურად) (ანდერსონი, ულვეუსი); (თარგმანი ეპსანურად - ბადი და მერი მაკ-კლასკები) – 4:40
#Felicidad (Happy New Year ესპანურად) (ანდერსონი, ულვეუსი); (თარგმანი ეპსანურად - ბადი და მერი მაკ-კლასკები) – 4:24

#### 2008 წლის გამოცემა
გამოვიდა დამატებების გარეშე, *The Albums*-ის შემადგენლობაში.

### 2011 წლის დელუქს-გამოცემა
შეტანილია დამატებები:

#Elaine – 3:45
#On and On and On (სრული, სტერეომიქსი) - 4:15
#Put On Your White Sombrero - 4:34
#Andante, Andante (ესპანურად) – 4:40
#Felicidad (Happy New Year ესპანურად) – 4:24
*აგრეთვე შეტანილია DVD:
#ABBA on German TV (*Show Express*, ZDF)
##The Winner Takes It All
##Super Trouper
##On and On and On
#Happy New Year (SVT)
#*Words and Music* (დოკუმენტური)
#''Somewhere in the Crowd There's You – On Location with ABBA* (სიუჟეტი: *Super Trouper*-ის გარეკანის შექმნა)
#Super Trouper (პრომოვიდეოს რემასტერი)
#Happy New Year (პრომოვიდეოს რემასტერი)
#*Super Trouper*, რეკლამა 1 (UK)
#*Super Trouper'', რეკლამა 2 (UK)
#საერთაშორისო გამოცემების გალერეა

## ჩარტები
### ყოველკვირეული ჩარტები
### წლის საბოლოო ჩარტები
### ათწლეულის საბოლოო ჩარტი
## სერტიფიცირებები
!scope="row"|ესპანეთი (PROMUSICAE)
|ესპანეთი
|100,000
|-
|- 

## სქოლიო 
კატეგორია:ABBA-ს ალბომები
კატეგორია:1980 წლის ალბომები
კატეგორია:Polar Music-ის ალბომები
კატეგორია:Universal-ის დელუქს-გამოცემები
კატეგორია:Polar Studios-ში ჩაწერილი ალბომები
P.S. (ტელეგადაცემა)

**P. S.** (იგივე **პოსტსკრიპტუმი**) — ყოველკვირეული ტელეგადაცემა, რომელიც სამაუწყებლო კომპანია „რუსთავი 2“-ის ეთერში ყოველ კვირას, საღამოს 9 საათზე გადის. მისი თემატიკა საქართველოში მიმდინარე საინტერესო და აქტუალურ მოვლენებია. ისევე როგორც, მსოფლიოში ყველაზე მნიშვნელოვანი ამბები, რომლებიც საქართველოს ეხება. 

4 ოქტომბერს, 2008 წ. პოსტსკრიპტუმის ეთერში გავიდა სიუჟეტი ქართულ ვიკიპედიაზე.

## წამყვანები
* დავით კიკალიშვილი (2016-მდე)
* გიორგი გაბუნია (2016-2019)

## რესურსები ინტერნეტში
*კურიერი P.S.

კატეგორია:საქართველოს ტელეგადაცემები
კატეგორია:რუსთავი 2
პოსტსკრიპტუმი

**პოსტსკრიპტუმი** ( „დაწერილის შემდგომ“) — მინაწერი დასრულებული და ხელმოწერილი წერილის შემდეგ, რომელიც ხშირად, ლათინური ასოებით P. S. აღინიშნება. აგრეთვე გამოიყენება შემოკლება P. P. S. () — პოსტსკრიპტუმის შემდგომ შექმნილი მინაწერის აღნიშვნისთვის.

## სქოლიო
კატეგორია:წერა
კატეგორია:ლათინური ტერმინები და ფრაზები
მუჩალგა

**მუჩალგა**  (თურქ.), *მუჩალგის წიგნი* — ხელწერილი XVI—XIX საუკუნეების საქართველოში. მუჩალგა ჩამოერთმეოდა პირს იმის საბუთად, რომ ის თავის ვალდებულებას დათქმულ ვადაზე შეასრულებდა, სასამართლო დადგენილების ყაბული იქნებოდა, ამა თუ იმ ქმედობას არ ჩაიდენდა და ა. შ.

## ლიტერატურა
**ფურცელაძე დ.*,  ქსე, ტ. 7, გვ. 226, თბ., 1984

კატეგორია:ძველი ქართული სამართალი
გივი კარტოზია

{{ინფოდაფა სპორტსმენი
| თავისფერი = 
| სახელი = გივი კარტოზია
| სურათი = kartozia.jpg
| სურათისზომა = 
| წარწერა = 
| დაბადების სახელი = 
| სრული სახელი = 
| მეტსახელი = 
| ეროვნება = ქართველი
| დაბადების თარიღი = 29 მარტი, 1929
| დაბადების ადგილი = ბათუმი, საქართველოს სსრ
| გარდაცვალების თარიღი = 3 აპრილი, 1998
| გარდაცვალების ადგილი = თბილისი, საქართველო
| სიმაღლე = 176
| წონა = 79–87
| საიტი = 
| ქვეყანა = 
| სპორტი = ჭიდაობა
| სახეობა = ბერძნულ-რომაული
| კლუბი = 
| გუნდი = 
| მწვრთნელი = 
| მედლისთარგები = 

|}
| მედლები    = 
}}

**გივი ალექსანდრეს ძე კარტოზია** (დ. 29 მარტი, 1929, ბათუმი — გ. 3 აპრილი, 1998, თბილისი) — ქართველი სპორტსმენი (ბერძნულ-რომაული ჭიდაობა), საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი (1953).

## ბიოგრაფია 
1954 წელს დაამთავრა საქართველოს ფიზკულტურის ინსტიტუტი. XVI ოლიმპიური თამაშების (1956, მელბურნი) ჩემპიონი და 1960 წლის რომის ოლიმპიური თამაშების მესამე პრიზიორი, მსოფლიოს სამგზის ჩემპიონი (1953, ნეაპოლი, 1955 კარლსრუე, 1958, ბუდაპეშტი), მსოფლიოს თასის მფლობელი (1956), სტუდენტთა IX (1951, ბერლინი) და X (1951, ბუქარესტი) მსოფლიო თამაშების გამარჯვებული, საბჭოთა კავშირის ოთხგზის ჩემპიონი (1952, 1953, 1954, 1955). მსოფლიო თასის მფლობელი (1956, სტამბოლი). გამოირჩეოდა მაღალი ტექნიკით, ფიზიკური ძალით, სწრაფი, შემტევი სტილით. პირველი მსოფლიო ჩემპიონი საქართველოს სპორტსმენთა შორის.

საქართველოს მეოცე საუკუნის საუკეთესო სპორტსმენი (ვერცხლის პრიზი). დაჯილდოებულია შრომის წითელი დროშის, საპატიო ნიშნის , ღირსების, ვახტანგ გორგასლის მეორე და მესამე ხარისხის და ფილას ორდენებით.

## პერიოდიკა
* 

## ლიტერატურა 
* 
* *ხუჭუა, ა.*, გივი კარტოზია, კრ.: ოლიმპიურ სარბიელზე, თბ., 1959

## რესურსები ინტერნეტში 
* გივი კარტოზია — საქართველოს ოლიმპიელთა კლუბი
* გივი კარტოზია — ქართული სპორტი

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 29 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1929
კატეგორია:გარდაცვლილი 3 აპრილი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1998
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:ქართველი მოჭიდავეები ბერძნულ-რომაულ სახეობაში
კატეგორია:ქართველი ოლიმპიური ჩემპიონები
კატეგორია:შრომის წითელი დროშის ორდენის კავალრები
კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები
კატეგორია:ვახტანგ გორგასლის II ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატები
კატეგორია:ვახტანგ გორგასლის III ხარისხის ორდენის კავალრები
აბისი

**აბისი** — სოფელი საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის ქარელის მუნიციპალიტეტში, დოღლაურის ვაკეზე, მდ. ლოპანისწყლის მარჯვენა ნაპირზე. ქარელი-ცხინვალის საავტომობილო გზაზე. თემის ცენტრი (სოფლები: აბისისთავი, ბერძენაული). მდინარეების ლოპანისწყლისა და დასავლეთის ფრონეს შესართავთან. ზღვის დონიდან 670 მეტრი ქარელიდან 15 კილომეტრი.

## ისტორია
აბისი პირველად მოხსენებულია 1633 წელს საბუთში, როგორც ავალიშვილების კუთვნილი მამული. 1779 წელს სოლომონ რევაზიშვილის და გლახა მახვილაძის შორის, აბისის მფლობელობის თაობაზე ატეხილი დავა ერეკლე II-მ გლახა მახვილაძის სასარგებლოდ გადაწყვიტა.  XVIII საუკუნის 20-30-იან  წლებში სოფელი დაღესტნლელ ფეოდალთა რაზმებმა ორჯერ ააოხრეს. XVIII საუკუნის 50-იან წლებში აბისსში ყმები ჰყოლია თავად ამირეჯიბს.
1858 წელს აპრილში აბისის გლეხებმა უარი განაცხადეს ფულად და ნატურალურ გადასახადებზე. 11 კაცისგან  შემდგარმა დელეგაციამ გორის მაზრის უფროსს მიმართა თხოვნით, რასაც შედეგი არ მოჯყოლია. იმავე წლის 25 აპრილს სოფელში ჩააყენეს ეგზეკუცია. მოთავეები დააპატიმრეს. გამოცხადდა გაქცეულ გლეხთა ძებნა.
აბისის ერთ-ერთი უბანი, აბისისთავი, დღეს ცალკე სოფელია.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 399 ადამიანი.

სოფელში ცხოვრობენ ლომიძეები, გოგალაძეები, ნადირაძეები, ცხვედაძეები, ლურსმანაშვილები და სხვა.

## ისტორია
აბისი პირველად 1633 წელს იხსენიება. ამ დროს იგი ავალიშვილების სამკვიდრო მამული იყო. XVIII საუკუნის 20-30-იან წლებში დაღესტნელ და ოს ფეოდალთა მოთარეშე რაზმებმა ააოხრეს. XVIII საუკუნის ბოლოს ამირეჯიბის მფლობელობაში გადავიდა. XIX საუკუნის ადმინისტრაციული დაყოფით გორის მაზრაში შედიოდა.

## ძეგლები
სოფლის გარეუბანში შემონახულია XVIII საუკუნის II ნახევრის ციხე დარბაზი და ნათლისმცემლის ეკლესია. თავდაპირველად აქ იდგა ნატეხი ქვით ნაგები ოდნავ წაგრძელებული კოშკური ნაგებობა, რომელსაც ოთხივე კუთხეში მიდგმული ჰქონდა თითო მრგვალი კოშკი. სართულებშუა გადახურვა შუაშიც და კუთხის კოშკებში ხისა იყო. ცენტრალური კოშკის II სართული საცხოვრებელს წარმოადგენდა (არის ბუხარიც). ვიდრე ჩრდილოეთიდან ახალ სადგომს მიაშენებდნენ, აქედან იყო ერთადერთი შესასვლელი II სართულის დონეზე, შემდეგ შესასვლელი სამხრეთიდან გაუკეთებიათ ეკლესიის კედლის სისქეში ჩართული კიბის საშუალებით, რომელიც კოშკში საგანგებოდ გაჭრილი შესასვლელისაკენ მიემართება. 1754 წელს ამოკვეთილი ეკლესიის წარწერებიდან ირკვევა, რომ კოშკი და ეკლესია ზაალ მახვილაძეს აუშენებია. სოფლის განაპირას, სასაფლაოზე წმინდა მარინეს ერთნავიანი ეკლესია დგას. სტილისტიკური ნიშნებით X-XI საუკუნეებს მიეკუთვნება, შეკეთებულია XIX საუკუნეში და XX საუკუნის 70-იან წლებში.

## ლიტერატურა 
*ს. მაკალათია, „ფრონის ხეობა“, თბ., 1963

## სქოლიო
კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტის სოფლები
კარტოზია (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი **კარტოზია** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:

* ალექსანდრე კარტოზია — გერმანისტი
* ალექსანდრე კარტოზია — პედაგოგი, მეთოდისტი
* არნოლდ კარტოზია — სპეციალისტი ქვანახშირის მრეწველობის დარგში
* ბონდო კარტოზია — ფილოსოფოსი
* ბორის კარტოზია — სამთო ინჟინერი
* გივი კარტოზია — სპორტსმენი (ბერძნულ-რომაული ჭიდაობა)
* გურამ კარტოზია — ენათმეცნიერი
* დიმიტრი კარტოზია — სპორტსმენი (ტანვარჯიში)
* სამსონ კარტოზია — საბჭოთა პარტიული და სახელმწიფო მოხელე
* ცარო კარტოზია — ბიოლოგი, ბიოქიმიკოსი

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
თაობა X

**თაობა X** () — ტერმინი, რომელიც გამოიყენება აშშ-ის და სხვა ქვეყნების თაობების აღწერისთვის, რომლებიც დაახლოებით 1965 წლიდან 1981 წლამდე, გვიან 1950-იან და 1960-იან წლებში ან 1968 წლიდან 1979 წლამდე დაიბადნენ (დამოკიდებულია წყაროზე). ტერმინი გამოიყენება დემოგრაფიაში, სოციალურ მეცნიერებებში და მარკეტინგში. თუმცა, ყველაზე ხშირად მას პოპულარულ კულტურაში გამოიყენებენ.

## იხილეთ აგრეთვე 
* თაობა Y
* ემ-ტი-ვის თაობა

კატეგორია:კულტურული თაობები
MTV-ს თაობა

**MTV-ს თაობა** (, აგრეთვე ცნობილი როგორც **მაჩმიუზიკის თაობა** კანადაში) — ტერმინი, რომლითაც ინგლისურენოვან ქვეყნებში ზოგჯერ მიმართავენ ადამიანებს, რომლებიც 1970-იანი წლების შუახნიდან 1980-იანი წლების შუამდე პერიოდში დაიბადნენ (1975—1986, თუმცა პერიოდის დასასრულად 1988 წელიც იყო წამოყენებული). ძირითადად იგულისხმება ტელეარხ MTV-ს პოპულარობის პერიოდი, რომელსაც  ახალგაზრდებზე დიდი გავლენა ჰქონდა.

## იხილეთ აგრეთვე 
* თაობა X
* თაობა Y

## სქოლიო 
კატეგორია:სოციალური ჯგუფები
კატეგორია:კულტურული თაობები
კატეგორია:ნეოლოგიზმები
მუცელფეხიანები

**მუცელფეხიანები** (Gastropoda) — უხერხემლოთა კლასი  მოლუსკების ტიპისა. მუცელფეხიანების სხეული შედგება თავის, ტანისა და ფეხისაგან. თავზე ერთი ან ორი წყვილი საცეცია. ფეხი სხეულის ქვედა (მუცლის) მხარეზეა, ფეხს ქვეშ ლანჩა აქვს. ტანის ანუ შიგნეულობის პარკის ძირი მანტიითაა გარემოცული. მანტიისა და შიგნეულობის პარკს შორის არის მანტიის ღრუ, რომელშიც მოთავსებულია გული, სასუნთქი ორგანოები, თირკმელი, შიგნეულობის პარკი — საჭმლის მომნელებელი და სასქესო ორგანოები. მუცელფეხიანების მანტია კანის თხელი ნაოჭია, რომლის ჯირკვლები გამოყოფენ ნიჟარის წარმოსაქმნელ ნივთიერებებს. ნიჟარა სხვადასხვა ფორმისაა.

საქართველოში გავრცელებული მუცელფეხიანების ნიჟარები მრავალფეროვნებით ხასიათდება. ნიჟარა არ აქვთ უნიჟაროებს ანუ ლოქორიებს, იგი რედუცირებულია და პატარა ფირფიტის სახით მანტიის ქვეშაა მოთავსებული. სისხლის მიმოქცევის სისტემა ღიაა. გული ორსაკნიანია — წინაგული და პარკუჭი (იშვიათად წინაგული). სუნთქავენ ლაყუჩებით ან ფილტვებით. საქართველოში მობინადრე სახეობების უმეტესობა ფილტვით მსუნთქავია. გამომყოფი სისტემაა ერთი, იშვიათად ორი, თირკმელი, რომლის სადინარი უკანა ნაწლავს გასდევს და საკუთარი ხვრელით ანალური ხვრელის მახლობლად იხსნება. ნერვული სისტემა შედგება რამდენიმე (5-6) წყვილი ნერვული კვანძისა და მისგან გამომავალი ნერვებისაგან. გავრცელებული არიან თითქმის ყველგან, გარდა უდაბნოების და მუდმივი ყინულით დაფარული ადგილებისა. გვცვდებიან ოკეანეებში, ზღვებში, მლაშე და მტკნარ წყლებში, ნაწილი ხმელეთზე.

მუცელფეხიანების კლასი შეიცავს 85.000-ზე მეტ სახეობას, რომლებიც გაერთიანებულია 3 ქვეკლასში: წინალაყუჩებიანები, უკანალაყუჩებიანები, ფილტვიანები. საკმაოდ მდიდარია ცხოველთა ამ ჯგუფით საქართველო, აქ მარტო ხმელეთის მუცელფეხიანების 230-ზე მეტი სახეობა გვხვდება.

წინალაყუჩებიანების ქვეკლასში გაერთიანებული სახეობების უმეტესობა გაყოფილსქესიანია, ფილტვიანები — ორსქესიანი.  მუცელფეხიანების უმრავლესობა კვერცხებით მრავლდება, არიან ცოცხლადმშობნიც. ზოგი  მუცელფეხიანები ფიტოფაგია, ზოგი პოლიფაგი (არიან მტაცებლებიც და პარაზიტებიც).

მუცელფეხიანების ზოგი სახეობა პარაზიტული ჭიების შუალედური მასპინძელია და ხელს უწყობს შენაური ცხოველების სხვადასხვა დაავადების გავრცელებას, ზოგი სასოფლო-სამეურნეო მცენარეებისა და კულტურული ნაგრავების სერიოზული მავნებელია.  მუცელფეხიანების ნიჟარები წარმოადგენენ სახელმძღვანელო ნამარხებს გეოლოგიური ერების დადგენისათვის.  მუცელფეხიანების ზოგი სახეობის ხორცი დიდი რაოდენობით შეიცავს ცილებს და ყუათიან საკვებად ითვლება. ზოგი მარგალიტის მკეთებელია. საქართველოში გავრცელებული Helicella derbentina-ს  ნიჟარის ფხვნილით (კალციუმის მარილების შემცველობის გამო) ზოგიერთ მეფრინველეობის ფერმაში ფრინველებს კვებავენ.

## ლიტერატურა 
*
Chicago (ჯგუფი)

**Chicago** — როკ-ჯგუფი, რომელიც 1967 წელს ჩამოყალიბდა ქალაქ ჩიკაგოში. თავდაპირველად ჯგუფი იყო პოლიტიკურ მოვლენებზე გამახვილებულ ტექსტებზე ორიენტირებული, ხშირად - ექსპერიმენტული როკ კოლექტივი, რომელიც მოგვიანებით უფრო მშვიდ მუსიკალურ ტონებს გაჰყვა. მას ჰქონდა არაერთი პოპულარული სიმღერა, ლირიკული ბალადების სახით. დღესდღეობით, ჩიკაგო არის ერთ-ერთი ყველაზე გაყიდვადი აშშ პოპ-როკ კოლექტივი.

## დისკოგრაფია
### სტუდიური ალბომები
**The Chicago Transit Authority* (1969)
**Chicago* (1970)
**Chicago III* (1971)
**Chicago V* (1972)
**Chicago VI* (1973)
**Chicago VII* (1974)
**Chicago VIII* (1975)
**Chicago X* (1976)
**Chicago XI* (1977)
**Hot Streets* (1978)
**Chicago 13* (1979)
**Chicago XIV* (1980)
**Chicago 16* (1982)
**Chicago 17* (1984)
**Chicago 18* (1986)
**Chicago 19* (1988)
**Twenty 1* (1991)
**Night & Day Big Band* (1995)
**Chicago XXV: The Christmas Album* (1998)
**Chicago XXX* (2006)
**Chicago XXXII: Stone of Sisyphus* (2008)
**Chicago XXXIII: O Christmas Three* (2011)
**Chicago XXXV: The Nashville Sessions* (2013)
**Chicago XXXVI: Now* (2014)
**Chicago XXXVII: Chicago Christmas* (2019)
**Chicago XXXVIII: Born for This Moment* (2022)

## რესურსები ინტერნეტში
*

კატეგორია:ამერიკული როკ-ჯგუფები
კატეგორია:1967 წელს ჩამოყალიბებული ჯგუფები
კატეგორია:გრემის ჯილდოს მფლობელები
კატეგორია:როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზში შესული შემსრულებლები
დისგრაფია

**დისგრაფია** ( „დის“ — დასუსტებული +  „გრაფოს“ — წერა) — წერის უნარის დარღვევა, რომელიც არაა დაკავშირებული ინტელექტუალურ შესაძლებლობასთან. ადამიანებს დისგრაფიით შეუძლიათ თავისუფლად კითხვა, თუმცა კოორდინაციის ნაკლებლობის გამო, წერენ მხოლოდ გარკვეულ დონეზე. ასევე მათ უჭირთ ზოგიერთი მოტორული ფუნქციების შესრულება, მაგალითად როგორიცაა ფეხსაცმლის თასმების შეკვრა. საერთოდ დარღვევა ყველა სახის მოტორულ უნარზე არ მოქმედებს. დისგრაფიის მქონე ადამიანებს შეიძლება უჭირდეთ ასოთა დამარცვლა, და ფურცელზე აზრის გადმოცემისას სიტყვებს ხშირად შეცდომით წერდნენ.

## იხილეთ აგრეთვე
* აგრაფია
* დასწავლის უუნარობა

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
* დისგრაფიის შესახებ 
* დისგრაფია

კატეგორია:უუნარობა
რიცხვი (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი **რიცხვი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* რიცხვი — მათემატიკური ერთეული;
* რიცხვი — გრამატიკული კატეგორია.
ჰიპერბოლა (მრავალმნიშვნელოვანი)

სიტყვა **ჰიპერბოლა** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* ჰიპერბოლა – ცნება-ტერმინი ენათმეცნიერებაში
* ჰიპერბოლა – ცნება-ტერმინი ანალიტიკურ გეომეტრიაში