მარიცა ნადლიშეკ ბარტოლი

**მარიცა ნადლიშეკ ბარტოლი** (  ; დ. 10 თებერვალი , 1867, ტრიესტე, ავსტრიის იმპერია — გ. 3 იანვარი , 1940, ლუბლიანა, იუგოსლავია ) — სლოვენიელი მწერალი. 1897 წლიდან 1899 წლამდე იყო თავისივე დაარსებული გავლენიანი ქალთა ჟურნალის *Slovenka-ს* რედაქტორი

1919 წელს,როდესაც  მშობლიური ქალაქი ტრიესტი იტალიის მმართველობის ქვეშ მოექცა, მარიცა იძულებული გახდა   ლუბლიანაში გადასახლებულიყო, სადაც  დაუბრუნდა  ქორწინების გამო შეწყვეტილ ჟურნალისტური საქმიანობას.  იცავდა სლოვენიური ნაციონალიზმისა და ფემინიზმის იდეებს.

## ადრეული წლები და განათლება 
მარიცა ნადლიშეკი დაიბადა 1867 წელს ტრიესტში, რომელიც იმ დროს ავსტრიის იმპერიის შემადგენლობაში შედიოდა.    მამა,  ტრიესტის სლოვენური თემის წარმომადგენელი, მუშაობდა მიწის ამზომველად.  

სლოვენიელ ქალებს არ ჰქონდათ პროფესიის ფართო არჩევანის საშუალება, ამიტომ მარიცა  1882 წელს  შევიდა გორიციის პედაგოგიურ კოლეჯში.   სწავლის დროს  იგი დაინტერესდა სლოვენური ლიტერატურით, ასევე მოახერხა სლოვენიის ინტელიგენციის წრეებთან დაახლოება. 1886 წელს სკოლის დამთავრების შემდეგ დაბრუნდა ტრიესტში, სადაც პედაგოგიური საქმიანობით დაკავდა ქალაქის გარეუბნის სკოლებში.    

## ლიტერატურული საქმიანობა 
მასწავლებლად მუშაობისას ნადლიშეკი ჩაერთო ტრიესტის ლიტერატურულ ცხოვრებაში, წერდა სტატიებსა და მოთხრობებს. მისი პირველი ესსე, რომელიც 1888 წელს გამოქვეყნდა გაზეთ *Edinost-* ში  ხაზს უსვამდა ქალების როლს სლოვენიის ნაციონალურ მოძრაობაში. მომდევნო წელს მისი პირველი მოთხრობა "Moja prijateljica" ("ჩემი მეგობარი") დაიბეჭდა ჟურნალ *Ljubljanski zvon-* ში.    რედაქტორის რანგში მან გამოაქვეყნა   ცნობილი მწერლების ნაწარმოებები, რომელთა შორის იყვნენ: ვიდა ერაი, კრისტინა შულერი, მარიცა სტრანდ ციზერლი.  ვინაიდან  ნადლიშეკი თავისუფლად ფლობდა  ხორვატულ, გერმანულ და რუსულ ენებს,  იგი შეუდგა  მთარგმნელობით საქმიანობას. ჟურნალ *Slovenka-ს* გვერდებზე, გამოაქვეყნა მიხაილ ლერმონტოვის, ალექსანდრე პუშკინის, ივან ტურგენევისა და ჰაინრიხ ჰაინეს ნაწარმოებების თარგმანები.  მისი ნაწარმოებების ქალი გმირები მკვეთრად განსხვავდებოდნენ მაშინდელი სლოვენური ლიტერატურის გმირებისგან, ისინი ეკუთვნოდნენ ბურჟუაზიას და მუშათა კლასს და არ იყვნენ იდეალიზებულნი.

## აქტიურობა 
სლოვენური ნაციონალიზმისა და ფემინიზმის თემებზე სტატიების წერის გარდა, ნადლიშეკ ბარტოლი აქტიურად იყო ჩართული საზოგადოებრივ ცხოვრებაში.  მე-19 და მე-20 საუკუნეების მიჯნაზე ტრიესტში გამოდიოდა სლოვენი ქალების მთავარი ორგანიზატორის როლში. მიუხედავად იმისა, რომ მას ჰქონდა პოლიტიკურად ზომიერი ლიბერალური შეხედულებები, იმ დროს ასეთი პოლიტიკური აქტივობა რადიკალურად ითვლებოდა. 1887 წელს ნადლიშეკმა მონაწილეობა მიიღო საგანმანათლებლო ორგანიზაციის "წმინდანების კირილესა და მეთოდეს საზოგადოების  " ადგილობრივი ქალთა ფილიალის ჩამოყალიბებაში.    .

როგორც კი ქალაქში დამკვიდრდა  და მოახერხა ოჯახის საარსებო წყაროთი უზრუნველყოფა,   ისევ შეუდგა წერას და მთარგმნელობით საქმიანობას. იგი თანამშრომლობდა ქალთა ჟურნალთან  Ženski svet, 1931 წლიდან 1934 წლამდე მუშაობდა მის რედაქტორად, ასევე დააარსა ქალთა უფლებების დაცვის ორგანიზაციები   . იგი ასევე აქტიურად თანამშრომლობდა იტალიაში დარჩენილ სლოვენელთა უფლებებისთვის მებრძოლ ორგანიზაციებთან.

1927 წელს ნადლიშეკ ბარტოლმა დაიწყო მემუარების წერა სახელწოდებით *Iz mojega življenja* ("ჩემი ცხოვრებიდან"). 1948 წელს ისინი მწერლის გარდაცვალების შემდგომ გამოქვეყნდა ლიტერატურულ ჟურნალში *Razgled*    . ნადლიშეკ ბარტოლი გარდაიცვალა 1940 წელს ლუბლიანაში 72 წლის ასაკში.   

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 10 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1867
კატეგორია:გარდაცვლილი 3 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1940
კატეგორია:სლოვენი ფემინისტები
კატეგორია:სლოვენი მთარგმნელები
კატეგორია:სლოვენი მწერლები
კატეგორია:სლოვენი ქალი მწერლები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით