open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
მარტინოვკის საგანძური

[მინი| მარტინოვკის განძის ნაწილი (550-650 წ.). [ბრიტანეთის მუზეუმი, ლონდონი]]
**მარტინოვკის განძი**  — შიცავს დაახლოებით 120 ვერცხლის ნივთს, რომელიც აღმოაჩინეს 1909 წელს უკრაინის ჩერკასის რაიონის სოფელ მარტინოვკაში  ( დნეპრის რეგიონი). ამჟამად საგანძური ინახება კიევის პეჩერის ლავრის ისტორიული საგანძურის მუზეუმში.

განძი თარიღდება VI - VII საუკუნეებით .

რამდენიმე ვერსია არსებობს აღმოჩენის კულტურული კუთვნილების შესახებ . ყველაზე ხშირად ასოცირდება პენკოვოს არქეოლოგიურ კულტურასთან,  რომელიც ანტებთანაა  დაკავშირებული.

შუა დნეპრის რეგიონში  და სევერსკის დონეცის ზემო წელში ცნობილია 20-ზე მეტი ასეთი საგანძურის არსებობის შესახებ.  

განძი პოპულარობით სარგებლობს უფოლოგებს შორის, რომლებიც ხედავენ უცხოპლანეტელების სურათებს ვერცხლის ფიგურებში.   

## საგანძურის შემადგენლობა 
განძის დაახლოებით 120 ნივთს შორის გამოირჩევა: „მოცეკვავე კაცების“ ოთხი ანთროპომორფული ფიგურა, ხუთი ზოომორფული ფიგურა, სამი თითის გულსაბნევი, ექვსი სამაჯური, შუბლის გვირგვინები, საყურეები, სასაფეთქლე რგოლები, კისრის ტორსი, ქამრის ფირფიტები,  ჩაფხუტის ნაწილები, ქამრები, თეფშის ფრაგმენტი, ორი ვერცხლის თასი, ევქარისტიისთვის განკუთვნილი კოვზი ბიზანტიელი ხელოსნების ნიშნებით.
მარცხნივ|მინი|მარტინივკას საგანძურში აღმოჩენილი ერთ-ერთი ფიგურა ნაქარგი პერანგით.
ნაკეთობები დ სხვადამზადებულია ასხვა წარმოშობის 400-900  სინჯის ვერცხლით. ყველაზე დიდ მხატვრულ ინტერესს წარმოადგენს ადამიანებისა და ცხოველების ვერცხლის ფიგურები, რომლებიც დამზადებულია კონკრეტულ სტილში. ზოგიერთი მკვლევარი მასში ხედავს ჰუნების, ბულგარელების და ავარების  გავლენას . არქეოლოგი ო. შჩეგლოვა ამტკიცებს, რომ მარტინოვის ფიგურები ევროპული წარმოშობისაა.  

## მსგავსი ძეგლები 
იმავე  ეპოქას მიეკუთვნება ხარევის განძი. ასევე პასტირის ნაქალაქარი.

მარტინოვკის განძის გვიანდელი ნივთები დაახლოებით 625-675 წლებით თარიღდება. საგანძურის მასიური დამალვის მიზეზი შეიძლება ყოფილიყო პროტობულგარების ან ხაზარების თავდასხმის შედეგი.

რომნის კულტურა შესაძლოა ასეთი დასახლებების საფუძველზე განვითარდა.

## ლიტერატურა 
* Восточная Европа в середине I тысячелетия н. э. М., 2007; 
* P*ekarskaja L., Kidd D.* Silberschatz von Martynovka (Ukraine) aus dem 6. und 7. Jahrhundert. Innsbruck, 1994 
* *Корзухина Г. Ф.* Клады и случайные находки вещей круга «Древностей антов» в Среднем Поднепровье. Каталог памятников // МАИЭТ. Вып. V. Симферополь, 1996. С. 352—425, 525—705.
* *Щеглова О. А.* Тайна «пляшущих человечков» и «следы невиданных зверей». Антропо- и зооморфные изображения в раннеславянской металлопластике // Славяно-русское ювелирное дело и его истоки. Мат-лы МНК, посвящённой 100-летию со дня рождения Гали Фёдоровны Корзухиной. СПб, 10—16 апреля 2006 г. — СПб. — 2010. — С. 146—174

## სქოლიო 
კატეგორია:არქეოლოგიური არტეფაქტების ტიპები
კატეგორია:არქეოლოგია ადგილმდებარეობის მიხედვით
ჯოაკინო გრეკო

right|220px|thumb|ჯოაკინო გრეკოს წიგნის გარეკანი

**ჯოაკინო გრეკო** (; დ.  1600, ჩელიკო, კალაბრია — გ. 1634, დიდი ანტილის კუნძულები) — იტალიელი მოჭადრაკე, XVII საუკუნის I ნახევრის ერთ-ერთი უძლიერესი მოჭადრაკე. სიცოცხლის უკანასკნელი წლები მადრიდში გაატარა მეფე ფილიპე IV-ის კარზე. მისი საჭადრაკო ტრაქტატის ხელნაწერები დათარიღებულია 1619–1625 წლებით. მას აქვს გამოკვლევები დებიუტებში — იტალიურ პარტიასა და მეფის გამბიტში. რამდენიმე ვარიანტი მის სახელს ატარებს. გრეკოს გარდაცვალების შემდეგ მისი ტრაქტატი გადაითარგმნა ინგლისურ, გერმანულ, ფრანგულ და სხვა ენებზე. 

## ლიტერატურა 
* 

კატეგორია:იტალიელი მოჭადრაკეები
კატეგორია:საჭადრაკო თეორეტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 1600
კატეგორია:გარდაცვლილი 1634
კატეგორია:დაბადებული 1 იანვარი
ჰუმანიტარული ინტერვენცია

**ჰუმანიტარული ინტერვენცია** () ― ერთი სახელმწიფოს მიერ მეორე სახელმწიფოში ძალის გამოყენებით მოქალაქეთა ძირითადი უფლებების დაცვა, როდესაც სახელმწიფო თავის ტერიტორიაზე საერთაშორისო სამართლით აკრძალულ დანაშაულებს სჩადის. როგორც წესი, ერთი სახელმწიფოს ტერიტორიაზე მეორე ქვეყნის შეჭრა და მის საშინაო საქმეებში ჩარევა არა სპონტანურად, არამედ გაეროს რეზოლუციით ხდება. ადამიანის უფლებათა დარღვევის ფაქტებს გაერომ უნდა მისცეს შეფასება და ისინი საერთაშორისო დანაშაულად მიიჩნიოს. სამხედრო ჩარევა საერთაშორისო ღონისძიებებით უნდა მოხდეს.

ჰუმანიტარული ინტერვენციის ერთი სტანდარტული ან იურიდიული განმარტება არ არსებობს. ანალიზის სფერო (როგორიცაა სამართალი, ეთიკა ან პოლიტიკა) ხშირად გავლენას ახდენს მის განსაზღვრებაზე. განმარტებებს შორის სხვაობა რიგ საკითხებში ჩანს: არის თუ არა ჰუმანიტარული ინტერვენცია შემოფარგლული მხოლოდ იმ შემთხვევებით, როდესაც სახელმწიფო, სადაც ინტერვენცია ხორციელდება, არ აცხადებს თანხმობას; არის თუ არა ჰუმანიტარული ინტერვენცია სადამსჯელო ღონისძიებებით შეზღუდული და არის თუ არა ჰუმანიტარული ინტერვენცია შეზღუდული იმ შემთხვევებით, როდესაც მოქმედებისთვის გაეროს უშიშროების საბჭოს ავტორიზაცია ცალსახაა. მიუხედავად ამისა, არსებობს ზოგადი კონსენსუსი ჰუმანიტარული ინტერვენციის უმნიშვნელოვანეს მახასიათებლებზე:
#ჰუმანიტარული ინტერვენციის ძირითადი მახასიათებელია სამხედრო ძალის მუქარა ან გამოყენება;
#ჰუმანიტარული ინტერვენცია გულისხმობს სუვერენული სახელმწიფოს (რომელსაც სხვა სახელმწიფოს წინააღმდეგ აგრესია არ გამოუვლენია) ტერიტორიაზე ან საჰაერო სივრცეში სამხედრო ძალების გაგზავნით ამ სახელმწიფოს შიდა საქმეებში ჩარევას;
#ინტერვენცია ხდება ისეთ სიტუაციებში, რომლებიც სახელმწიფოს სტრატეგიული ინტერესებისთვის პირდაპირ საფრთხეს არ წარმოადგენს, თუმცა მოტივირებულია ჰუმანიტარული მიზნებით.

## ლიტერატურა 
* Aghayev, Nasimi, "Humanitäre Intervention und Völkerrecht - Der NATO-Einsatz im Kosovo", Berlin, 2007. 
*Lepard, Brian, *Rethinking Humanitarian Intervention*, Penn State Press, 2002 
* Annan, Kofi A.  *Two Concepts of Sovereignty*, Economist, Sep. 18, 1999.
* Bordat, Josef, "Globalisation and War. The Historical and Current Controversy on Humanitarian Interventions", in: International Journal of Social Inquiry 2 (2009), pp.&nbsp;1, 59–72.
* Evans, Gareth  *Rethinking Collective Action* - CASR - edited excerpts - 2004.
* 
*Hehir, Aidan  *Humanitarian Intervention: An Introduction* (Palgrave MacMillan, 2010).
* 

## რესურსები ინტერნეტში
*The Ethics of Armed Humanitarian Intervention U.S. Institute of Peace August 2002
*The Argument about Humanitarian Intervention  By Michael Walzer

## სქოლიო
კატეგორია:ჰუმანიტარული დახმარება
კატეგორია:საერთაშორისო სამართალი
კატეგორია:საერთაშორისო უსაფრთხოება
კატეგორია:უცხოური ინტერვენცია
კატეგორია:ადამიანის უფლებები
კატეგორია:ჰუგო გროციუსი
ნიკოლოზ გვარამაძე

**ნიკოლოზ ლევანის ძე გვარამაძე** (დ. 22 სექტემბერი, 1892, ვლადიკავკაზი, — გ. 26 ნოემბერი, 1959, თბილისი) — ქართველი რკინიგზის ტრანსპორტის ინჟინერი. პროფესორი (1930), საქართველოს მეცნიერების და ტექნიკის დამსახურებული მოღვაწე (1941).

დაამთავრა პეტერბურგის მიმოსვლის გზათა ინჟინრების ინსტიტუტი 1916 წელს. 4 წელი იმუშავა რიგა–ორიოლის რკინიგზის მშენებლობაზე. 1920 წელს ჩამოვიდა საქართველოში. იმავე წლის 18 ივლისს გვარამაძემ, როგორც გზათა დეპარტამენტის ინსპექტორმა, რესპუბლიკის ნავსადგურთა სამმართველოს უფროსთან, ინჟინერ იოსებ მამაცაშვილთან ერთად ჩაიბარა ბათუმის ნავსადგური. 1921 წელს მუშაობდა საქართველოს გზებისა და ნავსადგურების სამმართველოს უფროსად, იყო საქართველოს რკინიგზების აღდგენა-რეკონსტრუქციისა და მშენებლობის ერთ-ერთი ხელმძღვანელი. 1922 წლიდან ეწეოდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პოლიტექნიკურ ფაკულტეტზე, თბილისის რკინიგზის ტრანსპორტის ინჟინრების ინსტიტუტში. 1943 წლიდან იყო მიმოსვლის გზათა II რანგის გენერალი-დირექტორი. 

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული  22 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული  1892
კატეგორია:გარდაცვლილი 26 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1959
კატეგორია:ქართველი ინჟინრები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორები
მაიდანეკის საკონცენტრაციო ბანაკი

**მაიდანეკის** ( ლუბლინი)  საკოცენტრაციო ბანაკი   აშენდა და ფუნქციონირებდა  სს-ის ზედამხედველობით პოლონური ქალაქის ლუბლინის გარეუბანში ნაცისტური გერმანიის მიერ პოლონეთის ოკუპაციისას მეორე მსოფლიო ომის დროს.  მას გააჩნდა  7 გაზის კამერა,  2 ხის სახრჩობელა  და კიდევ 200-ზე  მეტი სხვადასხვა დანიშნულების  ნაგებობება, რის გამოც   ის უდიდეს საკონცენტრაციო ბანაკებს შორის მოიხსენიება.   მაიდანეკის საკონცენტრაციო ბანაკი თავდაპირველად   მოაზრებული  იყო, როგორც იძულებითი შრომის დაწესებულება, ვიდრე ადამიანების მასობრივი განადგურების მექანიზმი,  თუმცა მას შემდეგ, რაც ოპერაცია რეინჰარდის  თანახმად გერმანიის მიერ  პოლონეთის ოკუპირებულ ტერიტორიაზე  ყველა პოლონელი ებრაელის მოკვლა იქნა გადაწყვეტილი, მაიდანეკი  სწორედაც რომ   სიკვდილის ინდუსტრიის მანქანად იქცა.  მაიდანეკის ბანაკმა ფუნქციონირება დაიწყო 1941 წლის ოქტომბერში და 1944 წლის 22 ივლისს საბჭოთა წითელი არმიის მიერ თითქმის დაუზიანებლად იქნა დაკავებული. საბჭოთა არმიის სწრაფმა წინსვლამ ოპერაცია ბაგრატიონის ფარგლებში ხელი შეუშალა სს-ს დაენგრია ბანაკის ტერიტორიაზე არსებული ინფრასტრუქტურა, შესაბამისად მაიდანეკის ბოლო კომენდანტმა ვერ მოახერხა ომის დანაშაულების  უტყუარი მტკიცებულებების თავიდან მოშორება.  ბანაკის სახელწოდება ,,მაიდანეკი“ ( ,,პატარა მოედანი“) ადგილობრივი მოსახლეობის მიერ იმ ადგილისთვის შერქმეული სახელია. 1943 წლის აპრილიდან გერმანელები ბანაკს ლუბლინის საკონცენტრაციო ბანაკს ეძახდნენ, თუმცა ბანაკი  პოლონური სახელითაა ცნობილი.   1944 წელს საბჭოთა ჯარების მიერ  გათავისუფლების შემდეგ ბანაკი თავდაპირველად საბჭოთა კავშირის ზედამხედველობის ქვეშ გადავიდა.  იმავე წლის შემოდგომაზე ჯერ კიდევ სასტიკი ომის მიმდინარეობის პირობებში, მაიდანეკი დაკონსერვდა და  მუზეუმად იქცა. კრემატორიუმის ღუმელები და გაზის კამერები კარგად იყო შემონახული, ამიტომაც ნაცისტური გერმანიის მიერ განხორციელებული გენოციდის ამსახველ საუკეთესო მტკიცებულებებად იქცნენ. 1965 წელს მაიდანეკის საკონცენტრაციო ბანაკი ეროვნული მნიშვნელობის ძეგლად გამოცხადდა.  დღეისათვის მაიდანეკის სახელმწიფო მუზეუმი ამავდროულად ჰოლოკოსტის მემორიალური მუზეუმი და საგანმანათლებლო ცენტრია, რომლის დანიშნულებაა კაცობრიობას ახსოვდეს   ნაციზმის საშინელებათა სრული სურათი. მუზეუმში დაცულია იშვიათი არტეფაქტები, საარქივო ფოტოსურათები და სხვა მტკიცებულებები.

## ლიტერატურა 
* "Majdanek". 
*Reszka, Paweł (23 December 2005). "Majdanek Victims Enumerated. Changes in the history textbooks?". Gazeta
* Nicholas, Lynn H. (2009). Cruel World: The Children of Europe in the Nazi Web. Knopf Doubleday Publishing Group. ISBN 978-0-307-73971-1
*"Założenia i budowa (Purpose and construction, selection of photographs)". Majdanek concentration camp. KL Lublin Majdanek.com.pl. Archived from the original on January 2, 2011. Retrieved 2013-04-18. Concentration camp name change 9.04.1943. 
*"Majdanek" (PDF). Majdanek concentration camp. Yad Vashem. 2007. Archived from the original (PDF) on November 27, 2007. Retrieved 2013-04-14.

კატეგორია:მესამე რაიხი
კატეგორია:მესამე რაიხის საკონცენტრაციო ბანაკები
ალექსანდრე გვახარია (პედაგოგი)

**ალექსანდრე კონსტანტინეს ძე გვახარია** (დ. 16 ივლისი, 1891, ხონი, — გ. 5 ოქტომბერი, 1954, თბილისი) — ქართველი პედაგოგი, მეთოდისტი.

დაამთავრა ხონის სასულიერო სემინარია (1910), თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სიბრძნისმეტყველების ფაკულტეტი სიტყვიერების დარგით (1925). მუშაობდა მასწავლებლად ბულუხაურში (ახლანდ. ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტი), წინამძღვრიანთკარის სამეურნეო სასწავლებელში, ოზურგეთის უმაღლეს დაწყებით სასწავლებელში, თბილისის ვაჟთა მე-2 გიმნაზიაში, მე-2 შრომის სკოლის სასწავლო ნაწილის გამგედ, ი. გოგებაშვილის სახელობის პედაგოგიურ ტექნიკუმში, საქართველოს განათლების სამინისტროში, მასწავლებელთა დახელოვნების ცენტრალურ ინსტიტუტში დაწყებით სკოლის სექტორის გამგედ. ავტორია სახელმძღვანელოებისა: „ბუნება და შრომა“ (შრომის სკოლის III ჯგუფისათვის, 1925), „მეთოდური სახელმძღვანელო“ (I კლასის მასწავლებელთათვის, 1939), „დედა ენა“ (I და II ნაწ., ვ. ძიძიგურთან ერთად) და სხვ.

## ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 16 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1891
კატეგორია:გარდაცვლილი 5 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი  1954
კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
კატეგორია:ხონში დაბადებულები
გურგინა ენაკოლოფაშვილი

**გურგინა ენაკოლოფაშვილი** —  ერეკლე II-ის საგანგებო ელჩი ოსმალეთში.
## ბიოგრაფია 
მისი მამა მკვიდრი თბილისელი იყო; „ოსმალობისას“ თბილისიდან აიყარა და ყარაბაღში გადასახლდა; მშობლების გარდაცველების შემდეგ მან და მისმა ძმებმა იმოგზაურეს სპარსეთში, შეისწავლეს მრავალი ენა და სპარსულ საკრავებზე დაკვრა; თბილისში ჩამოსვლის შემდეგ მან სამსახური დაიწყო მეფე ერეკლეს ვაჟთან — გიორგისთან, რომელმაც მას მირზიბა უბოძა; შემდგომ მირზობა და ვეზირობა უბოძა მეფე ერეკლემაც. ომან ხერხეულიძის ცნობით, იგი „სპარსულისა და თათრულისა და არაბულისა მთარგმნელი და მწერალი იყო ესე მრავალსა ენასა ზედა განსწავლული და ფრიად ჭკვიანი კაცი სწავლული და ერთგული მეფისა და რიტორი და სიტყვიერი კაცი“.

1776 წლის ზაფხულში ერეკლე II-ის დავალებით ენაკოლოფაშვილი ახალციხის ფაშასა და სოლომონ I-ის წარმომადგენლებთან ერთად სტამბოლში ჩავიდა; იგი არამარტო ერეკლე II-ის, არამედ ამიერკავკასიის ხანების სახელითაც მართავდა მოლაპარაკებას ოსმალეთთან; ამ ელჩობის მიზანი იყო ოსმალეთის მფარველობის აღიარებით სამცხე-საათაბაგოს დაბრუნება; ოსმალეთს ერეკლეს თხოვნა ხელს აძლევდა, რამდენათაც მას რუსეთისაკენ მიმავალი პოლიტიკური გზების ჩაკეტვა სურდა; ამავე დროს ეს ალიანსი გულისხმობდა ერეკლეს ანტიირანულ კურსსაც, დროებით მაინც; სტამბოლში მყოფი რუსი ელჩის სტაციევის ცნობით, „ერეკლესა და ოსმალეთის სულთანს შორის სამეგობრო და საკავშირო ტრაქტატი დაიდო“, რომლის შედეგად შეწყდა მარბიელი თავდასხმები აღმოსავლეთ საქართველოზე, გაათავისუფლეს ახალციხიდან გატაცებული ქართველი ტყვეები და ქართლ-კახეთის ასაოხრებლად გამზადებული ლაშქარიც დაშალეს; 1778 წელს ამ შეთანხმებამ ოფიციალური ხასიათი მიიღო, რის შემდეგაც გურგინა ოსმალეთიდან დაბრუნდა და სულთნის მიერ ერეკლესათვის გამოგზავნილი ძვირფასი საჩუქრებიც ჩამოიტანა; მალე აღმოსავლეთ ამიერკავკასიაში ძალთა თანაფარდობა შეიცვალა და ეს განზრახვაც ჩაიშალა.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში 
კატეგორია:ქართველი დიპლომატები
კატეგორია:XVIII საუკუნის ქართველები
ნადეჟდა გვაძაბია

**ნადეჟდა ივანეს ასული გვაძაბია** (ქალიშვილობის გვარი ერესენკოვა) (დ. 28 დეკემბერი, 1930, მელიტოპოლი, უკრაინის სსრ, — გ. 2011) — მხატვარი, წარმოშობით პოლონელი, საქართველოს დამსახურებული მხატვარი (1983).  

დაამთავრა ლვოვის დეკორატიულ-გამოყენებითი ხელოვნების ინსტიტუტი (1954). 1955 წლიდან მუშაობდა სენაკის ხალიჩების კომბინატში (მთავარი მხატვარი). საქართველოში გაეცნო ქართული გამოყენებითი ხელოვნების ტრადიციებს, შექმნა ესკიზები გობელენებისა და ხალიჩებისათვის. გვაძაბიას ესკიზებით შექმნილი ხალიჩები წარმოდგენილი იყო მსოფლიოს სხვადასხვა ქვეყანაში მოწყობილ მრეწველობის საერთაშაშორისო გამოფენებზე (იზმირი, 1968; პარიზი, 1970; ბაზელი, 1971; კაირო, 1972; ბერლინი, 1973; ბრიუსელი, 1973 და სხვ.).

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 28 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული  1930
კატეგორია:გარდაცვლილი 2011
კატეგორია:ქართველი მხატვრები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული მხატვრები
კატეგორია:უკრაინელი მხატვრები
კატეგორია:პოლონელი მხატვრები
გულშეჰირის წმინდა იოანეს ეკლესია

300px|მინი|გულშეჰირის წმ. იოანეს ეკლესია
300პქ|thumb|ჭერის მოხატულობა
**გულშეჰირის წმინდა იოანეს ეკლესია** () — ისტორიული, კლდეში გამოკვეთილი ეკლესია კაპადოკიაში, თურქეთის ქალაქ გულშეჰირში, ნევშეჰირის პროვინცია.

## ისტორია
თავდაპირველი ეკლესიის აგების თარიღი ცნობილი არ არის. თუმცა, იგი ბიზანტიის იმპერიის ხატმებრძოლეობის ხანაზე ადრინდელად ითვლება, რადგან ეკლესიის შიგნით პირველი სართულის კედლებზე ყველა ადამიანის ფიგურა წაშლილია. 1212 წელს თავდაპირველ შენობას ზედა სართული დაემატა. ზედა სართულზე არის ადამიანის ფიგურების მდიდარი კოლექცია. ორიგინალური კლდის კიბე დაანგრიეს. ამჟამად ორ სართულს შორის არის თანამედროვე კიბე. 1995 წელს ეკლესია აღადგინა რიდვან იშლერმა კულტურის სამინისტროს დაკვეთით.

## არქიტექტურა
პირველ სართულზე არის ოთახები მღვდლებისთვის, მარანი და საფლავები. მოკლე გვირაბი მიდის საერთო საცხოვრებელში. კედელზე გამოსახულია  ცხოველები და გეომეტრიული ფიგურები.

ზედა სართული სავსეა ფრესკებით. ჭერზე გამოსახულია აბრაამის, ისააკის, იაკობის, მოსეს, ქრისტეს, სოლომონისა და დავითის ფიგურები. სამხრეთ კედელზე ქრისტეს ნათლობა, ბოლო ვახშამი, იუდას კოცნა იყო გამოსახული. ჩრდილოეთ კედელზე ფრესკები ღვთისმშობლის, მარიამ მაგდალინელისა და კიდევ ერთი ქალის. სხვა კედლებზე გამოსახული იყო სცენები ბიბლიიდან და ისტორიიდან, როგორიცაა წმინდა გიორგი და წმინდა თეოდორე, სატანა, იმპერატორი კონსტანტინე და მისი დედა ელენე.

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის ეკლესიები
კატეგორია:XIII საუკუნის ეკლესიები
ოვაქოი (ფასინლერის რაიონი)

**ოვაქოი** () — სოფელი ფასინლერის რაიონში, ერზურუმის პროვინცია, თურქეთი. მდებარეობს ერზურუმიდან 23 კილომეტრში, ხოლო რაიონის ცენტრ ფასინლერიდან 19 კილომეტრში. 2022 წლის მონაცემებით სოფელში 77 ადამიანი ცხოვრობს.

სოფლის ძველი ისტორიული სახელწოდებაა ეზირმიკი, იზელმიკი, 1912 წლის ჩანაწერში კი ეწოდება ეზერმიკი.

2019 წლის ზაფხულში გავრცელდა ინფორმაცია, რომ სოფლის სამხრეთ-დასავლეთით, ცენტრიდან დაახლოებით 1 კილომეტრის მოშორებით, გაშლილ ველზე, სასაფლაოს ტერიტორიაზე მდებარე აკლდამაზე წარმოებდა არქეოლოგიური გათხრები. თურქეთის საელჩოს განცხადებით მიაკვლიეს ალაედინ ქეიყუბად II-ის და მისი დედის, გურჯი ხათუნის, იგივე თამარ დედოფლის სარკოფაგებს. 

## სქოლიო
კატეგორია:ფასინლერის რაიონის სოფლები
რევაზ თავარიანი

**რევაზ თავარიანი** (დ. 22 დეკემბერი, 1922, სურამი — გ. 6 ნოემბერი,1996, თბილისი, საქართველო) — ქართველი საჭადრაკო კომპოზიტორი, მუშაობდა კომპოზიციის ყველა ჟანრში. იყო მრავალი საერთაშირისო კონკურსის პრიზიორი: „პროკეშის მემორიალი“ (1967 წ., I პრიზი), „ვეჩერნი ალმა-ათა“ (1969 წ., I პრიზი), „შახმატნა მისლ“ (1970 წ., I პრიზი), „ვეჩერნი ლენინგრად“ (1976 წ., I პრიზი). იყო საქართველოს დამსახურებული მწვრთნელი (1981 წ.), რესპუბლიკური კატეგორიის მსაჯი (1973 წ.), საკავშირო კატეგორიის მსაჯი (1978 წ.), 1993 წელს ბრატისლავაში ფიდეს საჭადრაკო კომპოზიციის კომისიამ მას საჭადრაკო კომპოზიციაში საერთაშორისო არბიტრის წოდება მიანიჭა. 1994 წელს საქართველოს ჭადრაკის ფედერაციის პრეზიდიუმმა მას საჭადრაკო კომპოზიციაში ეროვნული ოსტატის წოდება მიანიჭა. რევაზ თავარიანმა დაამთავრა საქართველოს სახელმწიფო ფიზიკური კულტურის ინსტიტუტი, ის ავტორია წიგნისა „ფანტაზია 64 უჯრაზე“, სპორტსაზოგადოება „შევარდენის“ ინსტრუქტორი. 

## რევაზ თავარიანის ეტიუდი 
ამოხსნა:
:**1. ეg3+  &nbsp;მფe4** &nbsp;
:**2. ეg4+  &nbsp;მფf3** &nbsp;
:**3. ეg3+! &nbsp;მფf4** &nbsp;
:**4. ეc3 &nbsp;ეd1+ &nbsp;
:**5. მფc8! c1ლ**
:**6. კg3+ მფg4**
:**7. ეxc1 ეxc1+**
:**8. კc7! '''
„თეთრი მეფის მიერ მეხუთე სვლაზე ზუსტად არჩეულმა უჯრამ კუ სამშვიდობოზე გაიყვანა“ (დავით გურგენიძის კომენტარი. მისივე თქმით, აღნიშნული ეტიუდი რევაზ თავარიანის საუკეთესო ნაწარმოებია). 

## ლიტერატურა 
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 22 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1922
კატეგორია:ხაშურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი საჭადრაკო კომპოზიტორები
კატეგორია:ქართველი მოჭადრაკეები
ფასინლერი

**ფასინლერი** ან **ბასიანი** (; ; ; ; ; ყოფილი **ჰასანქალე**) — ქალაქი და რაიონი თურქეთში, ერზურუმის პროვინცია. ქალაქის ფართობია 1 134 კმ², ხოლო მოსახლეობა — 27 055 (2022).

მდებარეობს ქალაქ ერზურუმიდან აღმოსავლეთით 40 კილომეტრში, ქალაქშია ციხესიმაგრე ჰასანქალე. ქალაქში დაიბადა XVI-XVII საუკუნეების ოსმალი პოეტი ნეფი.

ქალაქის ძველი სახელწოდება „ჰასანქალე“ უნდა უკავშირდებოდეს აყ-ყოიუნლუს მმართველ უზუნ-ჰასანს, ან ჰასანს, რომელიც  რეგიონს მართავდა 1330-იან წლებში, ასევე შესაძლებელია მისი სახელი უკავშირდებოდეს ქუჩუქ-ჰასანს, ჩობანის შვილიშვილს, რომელიც თავს დაესხა ქალაქს 1340 წელს.  

## ისტორია
პირველი უძველესი სამეფო, რომელიც აკონტროლებდა ამ ტერიტორიას არის ურარტუ, ამ პერიოდში ქალაქს ბიანი უწოდა. ერთ-ერთი ვერსიით ფასინლერის სახელი მომდინარეობს უძველესი ტომიდან, რომელსაც ფაზიელები ეწოდებოდა. როგორც ჩანს, ამ ტომის სახელიდან წარმოიქმნა  თანამედროვე ენებში ამ ტოპონიმის სახელწოდება: ქართულად *ბასიანი*, სომხურად *ბასეანი*, ბერძნულად *ფასიანე* და თურქულად *ფასინი*. აღმოჩენილ კერამიკულ მასალებზე დაყრდნობით შესაძლებელია ვივარაუდოთ, რომ ფასინლერი იყო ურარტუს სამეფოს ნაწილი რკინის ხანაში.

X საუკუნეში საზღვარი ბიზანტიის იმპერიასა და ტაო-კლარჯეთის ქართველთა სამეფოს შორის გადიოდა მდინარე არაქსის გასწვრივ, ამიტომ ჩრდილოეთ ბასიანის ნაწილი ქართველ ბაგრატიონთა სამფლობელო გახდა. 1001 წელს, დავით კურაპალატის გარდაცვალების შემდეგ, ბასიანი მემკვიდრეობით მიიღო ბიზანტიის იმპერატორმა ბასილ II-მ და იქ დააარსა იბერიის თემი დედაქალაქით თეოდოსიოპოლისში. თუმცა, გაერთიანებული ქართული სამეფოს ჩამოყალიბების შემდეგ, ბაგრატის ვაჟმა გიორგი I-მა მემკვიდრეობით მიიღო დავითის მემკვიდრეობა. სანამ ბასილი დაკავებული იყო თავისი ბულგარული ლაშქრობებით, გიორგიმ 1014 წელს დაიკავა ბასიანი 1014, რამაც გამოიწვია ბიზანტია-საქართველოს ომები. ბასილი II-ის ტერიტორიული დანაკარგების მიუხედავად, იმპერიისთვის დათმობილი მრავალი ტერიტორია 1070-1080-იან წლებში თურქ-სელჩუკებმა დაიპყრეს, მაგრამ შემდეგ დაიბრუნა საქართველოს მეფე დავით IV-მ. XIII საუკუნეში ბასიანის ბრძოლაში ქართველებმა დაამარცხეს რუმის სასულთნოს ლაშქარი. პროვინცია საქართველოს სამეფოს შემადგენლობაში შედიოდა 1545 წლამდე, სანამ ბასიანს ოსმალეთის იმპერია დაიპყრობდა. ოსმალებმა ჰასანქალე სანჯაყის ცენტრად აქციეს და ციხესიმაგრე მთლიანად აღადგინეს.

## ცნობილი ადამიანები
* ფეთჰულაჰ გიულენი — თურქი მქადაგებელი, ყოფილი იმამი, მწერალი და პოლიტიკური ფიგურა. გიულენის მოძრაობის დამფუძნებელი.

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის ქალაქები
ციცინო კახაბრიშვილი

**ციცინო კახაბრიშვილი** (დ. 14 ნოემბერი, 1946) — ქართველი მოჭადრაკე და ინჟინერი, ოსტატი (1981 წ.), თბილისის ორგზის ჩემპიონი (1963 და 1965 წლებში), საქართველოს ხუთგზის ჩემპიონი (1966, 1970, 1973, 1976 და 1982 წლებში). მონაწილეობდა საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატში, ავტორია წიგნისა „მე და ჭადრაკი“.

## ლიტერატურა 
* 
* 

კატეგორია:დაბადებული 14 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1946
კატეგორია:ქართველი მოჭადრაკეები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
გურამ გველესიანი

**გურამ გიორგის ძე გველესიანი** (დ. 23 თებერვალი, 1928, თბილისი, — ივნისი, 2008) — ქართველი მეცნიერი მეტალურგიის დარგში. საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი (1988; წევრ-კორესპონდენტი 1979), საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ქიმიისა და ქიმიური ტექნოლოგიების განყოფილების აკადემიკოს-მდივანი (1988). ტექიკურ მეცნიერებათა დოქტორი (1966), პროფესორი (1967), საქართველოს მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწე (1985).

1950 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ქიმიის ფაკულტეტი. 1953–1957 წლებში მუშაობდა მოსკოვში, სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის ა. ბაიკოვის სახელობის მეტალურგიის ინსტიტუტში, 1957 წლიდან — საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის მეტალურგიის ინსტიტუტში, ჯერ უფროს მეცნიერ თანამშრომლად, შემდეგ (1961–1980) მეტალურგიული პროცესების ფიზიკური ქიმიის ლაბორატორიის ხელმძღვანელად, 1980–1988 წლებში იყო დირექტორის მოადგილე სამეცნიერო ნაწილში.

გველესიანის სამეცნიერო შრომები ეხება მაღალტემპერატურული მეტალურგიული პროცესების თეორიის აქტუალურ საკითხებს, მყარი არაორგანული ნაერთების თერმოდინამიკურ კონსტანტებს. მიენიჭა გიორგი ნიკოლაძის სახელობის პრემია (1984), პეტრე მელიქიშვილის სახელობის პრემია (1992), შრომათა ციკლისათვის ავტორთა ჯგუფთან ერთად — საქართველოს სახელმწიფო პრემია (1993). დაჯილდოებულია ღირსების ორდენით (1998).

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 23 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1928
კატეგორია:გარდაცვლილი 2008
კატეგორია:ქართველი მეტალურგები
კატეგორია:ქართველი ქიმიკოსები
კატეგორია:საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები (1950)
კატეგორია:საქართველოს სახელმწიფო პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები
კატეგორია:საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის აკადემიკოსები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწეები
ვაჟა გვახარია

**ვაჟა ალექსანდრეს ძე გვახარია** (დ. 22 მარტი, 1925, თბილისი, — გ. 25 ივლისი, 1991, იქვე) — ქართველი მუსიკათმცოდნე, ფილოლოგი. ფილოლოგიის მეცნიერების დოქტორი (1968), პროფესორი (1969).  

დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აღმოსავლეთმცოდნეობის ფაკულტეტი 1947 წელს და თბილისის ვ. სარაჯიშვილის სახელობის კონსერვატორიის მუსიკათმცოდნეობის ფაკულტეტი 1949 წელს. 1952 წლიდან ეწეოდა პედაგოგიურ და სამეცნიერო მოღვაწეობას. ქართული მუსიკის შესახებ საჯარო ლექციებს კითხულობდა მოსკოვის, ლენინგრადის, ხარკოვის, ბაქოს, ბერლინის, ლაიფციგის, ჰალეს უმაღლეს სასწავლებლებში. 1985–1991 წლებში იყო საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის გ. წერეთლის სახელობის აღმოსავლეთმცოდნეობის ინსტიტუტის ძველი აღმოსავლური ენების განყოფილების გამგე. 1967 წელს გახდა ჰენდელის საერთაშორისო პრემიის ლაურეატი. 

გვახარია ავტორია მრავალი გამოკვლევისა, რომელთა შორის აღსანიშნავია „ძველ ქართულ მუსიკალურ სისტემათა განვითარება“ (1962), „რიჰარდ ვაგნერი“ (1966), „ჰენდელი, მოცარტი, ვაგნერი“ (1976), „ნიკო სულხანიშვილი“ (1973), „მიქაელ მოდრეკილის ჰიმნები“ (1978), „ურარტულის ლექსიკა“ (1982), „ურარტული ენის ლექსიკონი-სიმფონია“ (რუსულ ენაზე, მოსკოვი, 1963), „ბასკური ხალხური სიმღერები“ (1989, ი. ტაბაღუასთან ერთად) და სხვ. გვახარია ასევე იკვლევდა ქართული სასულიერო მუსიკის ისტორიას, ჰიმნოგრაფიულ და ნოტების ხელნაწერებს, ნევმური ნოტაციის შენარჩუნებით ნუსხურ-ხუცურიდან მხედრულზე გადმოიტანა მიქაელ მოდრეკილის იადგარი (X საუკუნე), შექმნა XIX საუკუნის ქართული მუსიკალური ხელნაწერების კლასიფიკაცია. 
## ბიბლიოგრაფია
* ბასკური ხალხური სიმღერები (ავტორი). - თბილისი, მეცნიერება, 1983.
* ზმნა და სახელი ურარტულში (ავტორი). - თბილისი, მეცნიერება, 1982.
* ქართული მუსიკის მშვენება : ზაქარია ფალიაშვილის ცხოვრება (ავტორი). - თბილისი, თბილ. უნ-ტის გამ-ბა, 1971.
* რიჰარდ ვაგნერი : გამოჩენილ ადამიანთა ცხოვრება N 32 (ავტორი). - თბილისი, ნაკადული, 1966.

## ლიტერატურა
* М. Андриадзе, хhttps://www.pravenc.ru/text/161775.html Гвахария, Важа Александровичъ, «Православная Энциклопедия», т. 10, с. 467-468.

კატეგორია:დაბადებული 22 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1925
კატეგორია:გარდაცვლილი 25 ივლისი
კატეგორია:გარდაცვლილი  1991
კატეგორია:ქართველი ფილოლოგები
კატეგორია:ქართველი მუსიკათმცოდნეები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის კურსდამთავრებულები
გველვაჟი

**გველვაჟი** — ქართული ხალხური ჯადოსნური ზღაპრის პერსონაჟი, სახედაფარული გმირი, დიდი ხნის უშვილო ცოლ-ქმრის ნანატრი ვაჟი. 

ქართულ ფოლკლორში იგი უჩვეულო გარეგნობისაა, გველის მსგავსია, ადამიანის ხორცით იკვებება, ადამიანის სახეს მას ქალიშვილის სიყვარული უბრუნებს. გველვაჟს გველის ტყავი უსკდება და მშვენიერ ჭაბუკად იქცევა.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული მითების პერსონაჟები
რევაზ გველესიანი

**რევაზ ალექსანდრეს ძე გველესიანი** (დ. 25 ივნისი, 1955, ქ. თერჯოლა) — ქართველი ეკონომისტი. ეკონომიკის მეცნიერებათა დოქტორი (1990), პროფესორი (1991).

დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის (თსუ) ეკონომიკის ფაკულტეტი (1978). 1989–2020 წლებში სამეცნიერო-კვლევით საქმიანობას ეწეოდა გერმანიაში. არის თსუ-ის ეკონომიკური პოლიტიკის კათედრის დამაარსებელი და ხელმძღვანელი (2005 წლიდან), ეკონომიკური პოლიტიკის ქართულ-გერმანული ინსტიტუტის დამაარსებელი და დირექტორი (2006 წლიდან). 2006–2014 წლებში იყო თსუ-ის აკადემიური საბჭოს წევრი. 

გველესიანის კვლევის ძირითადი სფეროა საქართველოს და მსოფლიო სხვა ქვეყნების ეკონომიკური პოლიტიკა; ეკონომიკური ინტერესების პრობლემა და გლობალური მეწარმეობის სტრატეგია და კულტურა. მიღებული აქვს ღირსების ორდენი (2003), ივანე ჯავახიშვილის სახელობის (2015), პაატა გუგუშვილის სახელობის (2020) და თსუ-ის ოქროს მედლები (2021).  

## ბიბლიოგრაფია
* ძირითად საზოგადოებრივ ღირებულებებთან ეკონომიკურ-პოლიტიკური გადაწყვეტილებების შესაბამისობა, თბ., 2012 (თანაავტ. ი. გოგორიშვილი). 
* სოციალური მეწარმეობის განვითარების ტენდენციები საქართველოში, თბ., 2017 (თანაავტ. გ. ერქომაიშვილი, ი. გოგორიშვილი, ე. ლეკაშვილი, ნ. ფარესაშვილი, ლ. ხურცია). 
* გადაწყვეტილებების მიღების ტექნოლოგია ეკონომიკურ პოლიტიკაში, თბ., 2018 (თანაავტ. ი. გოგორიშვილი). 
* გლობალური მეწარმეობის პოლიტიკა და კულტურა, თბ., 2020. 

## რესურსები ინტერნეტში
* გველესიანი რევაზ ალექსანდრეს ძე — ენციკლოპედია „საქართველო“ (ელექტრონული ვერსია).

კატეგორია:დაბადებული 25 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1955
კატეგორია:ქართველი ეკონომისტები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორები
კატეგორია:თერჯოლაში დაბადებულები
კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები
კატეგორია:ივანე ჯავახიშვილის სახელობის მედლით დაჯილდოებულები
დავით გველესიანი

**დავით ალექსანდრეს ძე გველესიანი** (დ. 7 მარტი, 1890, მანგლისი, ახლანდ. თეთრიწყაროს მუნიციპ., — გ. აგვისტო 1949, თბილისი) — ქართველი ფერმწერი, გრაფიკოსი. 

გენერალ ალექსანდრე გველესიანის შვილი და მხატვარ რომანოზ გველესიანის ძმისშვილი. სწავლობდა თბილისში „ნატიფი ხელოვნების წამახალისებელი კავკასიის საზოგადოების“ ფერწერისა და ქანდაკების სკოლასა (1906–1907, პედაგოგი ო. შმერლინგი) და ვაჟთა I გიმნაზიაში (დაამთავრა 1911), მოსკოვის უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტზე (1912–1914), აგრეთვე მხატვრების კ. იუონისა და კალინის სტუდიებში. დაამთავრა თბილისის სამხატვრო აკადემია (1929, პედაგოგები გ. გაბაშვილი, ე. ლანსერე, ი. შარლემანი), იქვე ეწეოდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას (1932–1949). 

გველესიანი სამხატვრო გამოფენებში მონაწილეობდა 1919 წლიდან. ხატავდა თბილისის ძველ უბნებს; ავტორია ფანქრით დახატული სურათების სერიისა „ძველი თბილისი“ (1921–1930), ქმნიდა ქალაქის მცხოვრებთა ყოფის ამსახველ ფერწერულ ტილოებს, პორტრეტებს, პეიზაჟებს. გველესიანს ეკუთვნის ილუსტრაციები საბავშვო სახელმძღვანელოებისათვის. მნიშვნელოვანი ფერწერული ნამუშევრებია: „ანჩისხატის ეკლესია“ (1920, თბილისის ისტორიის მუზეუმი), „ძველი თბილისი — ნარიყალას უბანი“ (1930), ი. ნიკოლაძის პორტრეტი (1937, ორივე საქართველოს ხელოვნების მუზეუმი, თბილისი) და სხვ.

David Gvelesiani. Old Tbilisi. Museum of Fine Arts, Tbilisi. 01.jpg|ძველი თბილისი
David Gvelesiani. Old Tbilisi. Museum of Fine Arts, Tbilisi. 02.jpg|ძველი თბილისი

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
* დავით გველესიანი — ახალი და უახლესი ქართული ვიზუალური ხელოვნების მონაცემთა ბაზა.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული  7 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1890
კატეგორია:გარდაცვლილი 1949
კატეგორია:ქართველი მხატვრები
კატეგორია:თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
ოსკარ პიასტრი

**ოსკარ ჯეკ პიასტრი** (; დ. 6 აპრილი, 2001) — ავსტრალიელი ავტომრბოლელი, რომელიც ამჟამად ასპარეზობს ფორმულა 1-ში და წარმოადგენს გუნდ    McLaren-ს.

პიასტრიმ 2019 წელს R-ace GP-ს გუნდის სახელით მოიგო ფორმულა რენოს ევროთასი. ასევე მოიპოვა გამარჯვებები 2020 წლის FIA ფორმულა 3-ის ჩემპიონატსა და 2021 წლის ფორმულა 2-ის ჩემპიონატში (Prema Racing-ის გუნდი). ის არის პირველი მრბოლელი ავტოსპორტის ისტორიაში, რომელმაც თავისი დებიუტის წელსვე მოიგო რენოს ევროთასი, ფორმულა 3 და ფორმულა 2-ის ჩემპიონატები.

კატეგორია:დაბადებული 6 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 2001
კატეგორია:მაკლარენის მრბოლელები (ფორმულა 1)
კატეგორია:ფორმულა 1-ის ავსტრალიელი მრბოლელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
თებე (მითოლოგია)

**თებე** () — ბერძნული მითოლოგიის პერსონაჟი. 

მდინარის ღმერთის ასოპოსისა და მეტოპეს ქალიშვილი. ძეფის ცოლი. პინდარის ცნობით ზევსის შეყვარებული.

მითის მიხედვით ძმებმა ძეთოსმა და ამფიონმა ქალაქი თებე ახლად ააშენეს, ძლიერ გაამაგრეს და უწოდეს ძეთოსის ცოლის თებეს სახელი. 

სხვა ვერსიით თებე ითვლება ზევსისა და იოდამას ქალიშვილად და ოგიგეს ცოლად.

## ლიტერატურა
*

## სქოლიო
კატეგორია:ბერძნული მითოლოგია
ჩვენ ანგელოზები არ ვართ (1989 წლის ფილმი)

**„ჩვენ ანგელოზები არ ვართ“** () — 1989 წლის ამერიკული კომედიური ფილმი, რომლის რეჟისორია ნილ ჯორდანი. ის 1955 წლის ამავე სახელწოდების ფილმის რიმეიქია. ფილმში მთავარ როლებს რობერტ დე ნირო, შონ პენი და დემი მური ასრულებენ.

## სიუჟეტი
1935 წელს დიდი დეპრესიის ეპოქის მსჯავრდებულები, ნედი და ჯიმი, რომლებიც ციხეში ჩასვეს დაუზუსტებელი ბრალდებებით, ციხიდან გაქცევას მოახერხებენ სასტიკი მკვლელის დამსახურებით, რომელიც ელექტრო სკამს გაურბის.

ისინი აღმოჩნდებიან ნიუ-იორკის პატარა ქალაქში, კანადა-აშშ-ს საზღვართან, სადაც  ადგილობრივ მონასტერში ხვდებიან სხვა 2 მღვდლის ნაცვლად, რომელთაც იქ ელიან. მათ უნდათ კანადაში გაქცევა, მაგრამ სხვადასხვა მიზეზთა გამო ეს თითქმის შეუძლებელი ხდება.

ნედი და ჯიმი აგრძელებენ მონასტერში ცხოვრებას და საბოლოოდ ისინი ცხოვრებაში თავიანთ ადგილს პოულობენ.

## როლებში
* რობერტ დე ნირო — ნედი
* შონ პენი — ჯიმი
* დემი მური — მოლი
* ჯეიმს რუსო — ბობი
* ბრუნო კერბი — შერიფის დამხმარე
* შონ უელესი — თარჯიმანი
* ჯონ კრისტოფერ რაილი — ახალგაზრდა ბერი

## კრიტიკა
ფილმმა არაერთგვაროვანი შეფასებები დაიმსახურა. Rotten Tomatoes-მა შეარჩია 21 რეცენზენტი და შეაფასა მიმოხილვების 48% დადებითად, საშუალო ქულით 5.2/10.  CinemaScore- ის მიერ გამოკითხულმა აუდიტორიამ ფილმს მიანიჭა ნიშანი „B“ (A-დან F-მდე შკალით).

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* ჩვენ ანგელოზები არ ვართ - Box Office Mojo-ზე

## სქოლიო
კატეგორია:Paramount Pictures-ის ფილმები
კატეგორია:ფილმები რელიგიის შესახებ
კატეგორია:ამერიკული კრიმინალური კომედიური ფილმები
კატეგორია:1989 წლის ფილმები
კატეგორია:ფილმები ანბანის მიხედვით
თემისტო

**თემისტო** () — ბერძნული მითოლოგიის პერსონაჟი. ჰიპსევსკის ასული; გმირ ათამანტის ცოლი; ორქომენეს, ერითრიოსის და სხვათა დედა.

ათამანტემ იმიტომ ითხოვა, რომ პირველი ცოლი ინო მკვდარი ეგონა. მერე გაიგო, რომ ინო ბაკქელ ქალებთან ერთად დაეხეტებოდა პარნასის ტყე-ღრეში, ფარულად შინ დააბრუნა და მხევლად გაასაღა. თემისტომ მისი 6 შვილის თავიდან მოცილება განიზრახა, მონა-ქალი იხმო და უბრძანა, ინოს ქალები შავად შემოსე, ჩემი თეთრადო. მხევალმა — ეს იყო ინო — პირიქით გააკეთა. თემისტომ შეცდომით თავისივე შვილები დახოცა და როცა გაიგო რაც ჩაიდინა, შვილებს ზედ დააკვდა.

თემისტოს სახელს ატარებს პლანეტა იუპიტერის თანამგზავრი თემისტო.

## ლიტერატურა
*
*აპოლოდ. მითოლოგიური ბიბლიოთეკა I 9, 2

## სქოლიო
კატეგორია:ბერძნული მითოლოგია
ფარცხნალის წმინდა გიორგის ეკლესია

**ფარცხნალის წმინდა გიორგის ეკლესია** — XIX საუკუნის არქიტექტურული ძეგლი ხარაგაულის მუნიციპალიტეტის სოფელ ფარცხნალში. 

## აღწერა
ფარცხნალის წმინდა გიორგის ეკლესია დიდი ზომის სამნავიანი ბაზილიკაა. იგი ნაგებია ერთი ზომის კარგად დამუშავებული ქვის კვადრებით. კუთხის ქვები ოდნავ ამოწეულია კედლების სიბრტყიდან. ხსნარად გამოყენებულია კირის დუღაბი. გეგმაში ეკლესია მართკუთხაა, აღმოსავლეთით სამი ნახევარწრიული შვერილით. შიდა სივრცე ორი წყვილი კვადრატის ფორმის სვეტებით სამ ნაწილად არის გაყოფილი და სამნავიან ბაზილიკას წარმოადგენს, რომელიც მოქცეულია ორფერდა გადახურვაში. ცენტრალური ნავი მაღალი და ფართოა გვერდითა ნავებთან შედარებით, რომელიც ნახევარწრიული აფსიდით მთავრდება, გვერდითა ნავების აღმოსავლეთი ნაწილი ასევე ნახევარწრიული აფსიდით მთავრდება, რომელთა წინ აღმართულია ხის კანკელი, რომელზეც წმინდანებია გამოსახული. ნავების გამყოფ სვეტებზე გადადის მასიური თაღები, რომელიც დასავლეთით პილასტრებს ეყრდნობა, აღმოსავლეთით კრონშტაინებს. დასავლეთ კედელზე მიდგმულია კიბე რომლითაც სარკმლიდან შევდივართ, ასევე დასავლეთ კედელზე მოდგმულ ორსართულიან სამრეკლოს მეორე სართულზე. ინტერიერი მთლიანად შეთეთრებულია, იატაკი ქვისაა. შესასვლელი სამხრეთიდან, დასავლეთიდან და ჩრდილოეთიდან აქვს, ისინი არქიტრაულია, გარედან შიგნით თაღოვანი, სამივე შესასვლელის წირთხლები სადად მოპირკეთებულია. სამხრეთის შესასვლელის თავზე არის დეკორი, მას ზემოთ პროფილირებული მოკლე კარნიზი გაუყვება, რომელზეც წრეში ჩაწერილი ჯვარია აღმართული. დარბაზი ნათდება აღმოსავლეთის სამი, ჩრდილოეთისა და სამხრეთის ორ-ორი და დასავლეთის ერთი სარკმლით. კარნიზი სადად პროფილირებულია. ეკლესია გადახურულია თუნუქით. ეკლესიის დასავლეთიდან მიდგმულია მარტივი ფორმის, ყველა მხრიდან გახსნილი სამრეკლო. ეკლესიისს სამხრეთ-დასავლეთით რამდენიმე მეტრში დგას გალაკტიონ ტაბიძის მიერ 1910 წელს დარგული ცაცხვის ხე.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ხარაგაულის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები იმერეთის მხარეში
თებე (თანამგზავრი)

**თებე** (), **იუპიტერ XIV**, *S/1979 J 2* (სიმბოლო: 20px) — ციური სხეული, პლანეტა იუპიტერის ბუნებრივი თანამგზავრი. შედის იუპიტერის შიდა თანამგზავრთა ჯგუფში. იგი იუპიტერის სინქრონულად მბრუნავი რეგულარული თანამგზავრია.

## აღმოჩენა
აღმოაჩინა სტივენ სინოტმა 1979 წლის 5 მარტს გადაღებული კოსმოსის სატესტო ფოტოებში. მოგვიანებით ის კიდევ უფრო ადრე, 1979 წლის 27 თებერვლით დათარიღებულ ფოტოებზე აღმოაჩინეს. 1983 წელს თანამგზავრს ოფიციალურად დაერქვა მითოლოგიური ნიმფა თებეს სახელი, რომელიც იყო მდინარე მეფის ასოპოსის ქალიშვილი და ზევსის (იუპიტერის ბერძნული ეკვივალენტი) სატრფო.

## ორბიტა
თებე იუპიტერის შიდა მთვარეებიდან ყველაზე ბოლოა. იგი მდებარეობს დაახლოებით 222000 კმ მანძილზე. თებეს ორბიტის ექსცენტრიულობა დაახლოებით 0.018 და იუპიტერის ეკვატორის მიმართ დახრილია დაახლოებით 1.08°-ით. ეს მნიშვნელობები უჩვეულოდ მაღალია შიდა თანამგზავრებისათვის და შეიძლება აიხსნას გალილეისეული თანამგზავრის იოს გავლენით; წარსულში თებეს ორბიტა ორბიტალურ რეზონანსში იყო იოსთან, რომელიც ქმნიდა მის ამჟამინდელ ორბიტას.

თებეს ორბიტა მდებარეობს თებეს რგოლის გარე კიდესთან, რომელიც შედგება თანამგზავრის ზედაპირიდან დატოვილი მტვრისგან.

## ფიზიკური მახასიათებლები
თებეს გააჩნია არარეგულარული ფორმა, ახლოს არის სამღერძულ ელიფსოიდთან, ზომებით 116x98x84 კმ. მისი კუთრი სიმკვრივე და მასა ზუსტად არ არის ცნობილი, მაგრამ ვივარაუდებთ, რომ მისი სიმკვრივე უახლოვდება ამალთეას სიმკვრივეს (დაახლოებით 0.86 გ/სმ³), მაშინ თებეს მასა დაახლოებით იქნება 4.3 კგ.

თებეს ბრუნვა მისი ღერძის ირგვლივ სინქრონიზებულია იუპიტერის გარშემო მის ბრუნვასთან, ამიტომ თანამგზავრი პლანეტას ერთი და იგივე გვერდით უყურებს, როგორც იუპიტერის ყველა შიდა თანამგზავრი. ის ისეა ორიენტირებული სივრცეში, რომ ღერძის წაგრძელებული ბოლო ყოველთვის იუპიტერისკენ იყოს მიმართული. იუპიტერთან ყველაზე ახლოს და იუპიტერისგან ყველაზე შორს თებეს ზედაპირზე ახლოსაა როშის ზღვართან, სადაც თებეს ზედაპირზე გრავიტაციული ძალა მხოლოდ ოდნავ აღემატება ცენტრიდანულ ძალას. შედეგად, მეორე კოსმოსური სიჩქარე ძალიან დაბალია, რაც საშუალებას აძლევს მეტეორიტის ზემოქმედების შედეგად წარმოქმნილ მტვერს და ნამსხვრევებს ადვილად დატოვონ თანამგზავრის ზედაპირი. ეს მტვერი ქმნის იუპიტერის (თებეს) ერთ-ერთ რგოლს.

თებეს ზედაპირი მუქია მოწითალო ფერებში გადასვლით. თანამგზავრის წინა ნახევარსფეროს სიკაშკაშე 1.3-ჯერ აღემატება უკანა ნახევარსფეროს სიკაშკაშეს. ასიმეტრია, სავარაუდოდ, გამოწვეულია წინა ნახევარსფეროში მეტეორიტების ზემოქმედების უფრო მაღალი სიჩქარითა და სიხშირით, ამ ზემოქმედების შედეგად, ყინული ზედაპირზე იყრება დიდი სიღრმეებიდან. თებეს ზედაპირი მოცულია მრავალი კრატერით. მინიმუმ სამი ან ოთხი დარტყმის კრატერი ზომით შედარებულია თავად თებეს დიამეტრთან. ყველაზე დიდი (დაახლოებით 40 კმ დიამეტრის) კრატერი მდებარეობს იუპიტერის მიმართულების საპირისპირო მხარეს, სახელად ძეთოსს — ესაა ერთადერთი წარმონაქმნი თებეს ზედაპირზე, რომელსაც აქვს საკუთარი სახელი. ამ კრატერის ზვინულზე რამდენიმე ნათელი ლაქაა.

## რესურსები ინტერნეტში
* Thebe Profile by NASA's Solar System Exploration
* Thebe nomenclature from the USGS planetary nomenclature page

## სქოლიო
კატეგორია:იუპიტერის შიდა თანამგზავრები
ლანდო ნორისი

200პქ|მინი
**ლანდო ნორისი** (ინგლ. Lando Norris; დ. 13 ნოემბერი 1999) — ბრიტანელი და ბელგიელი ავტომრბოლელი, რომელიც ამჟამად ფორმულა ერთში ასპარეზობს McLaren-ის გუნდში, ბრიტანეთის სახელით.

2015 წელს მოიგო MSA Formula-ს ჩემპიონატი, 2016 წელს კი Toyota Racing Series, Formula Renault 2.0-ის ევროთასი და Formula Renault 2.0-ის ჩრდილოეთ ევროპის თასი. იმავე წელს მიიღო McLaren Autosport BRDC-ის ჯილდო. 2017 წელს შეუერთდა მაკლარენის ახალგაზრდა მრბოლელთა პროგრამას. მოიგო 2017 წლის FIA Formula 3-ის ევროპის ჩემპიონატი Carlin Motorsport-ის გუნდის სახელით. აღზევდა ფორმულა ორში (Carlin-ის გუნდით), სადაც 2018 წელს მეორე ადგილი დაიკავა. 2018 წელს ის გახდა McLaren-ის მრბოლელი. ფორმულა ერთში საპრიზო ადგილი (მე-3) პირველად 2020 წელს ავსტრიის გრან-პრიზე დაიკავა.

## პირადი ცხოვრება
ლანდო ნორისი დაიბადა ბრისტოლში. მამამისი არის ბრისტოლის ერთ-ერთი ყველაზე მდიდარი ადამიანი, ასევე 501-ე ყველაზე მდიდარი ადამიანი ქვეყანაში (2018 წლის მონაცემებით). ნორისის დედა არის ბელგიის ფლანდრიის რეგიონიდან. ნორისს ჰყავს ორი უმცროსი და და უფროსი ძმა ოლივერი, რომელიც 2014 წლამდე ასევე დაკავებული იყო კარტინგით. ნორისს აქვს როგორც ბრიტანეთის, ისე ბელგიის მოქალაქეობა.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 13 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1999
კატეგორია:ინგლისელი ავტომრბოლელები
კატეგორია:ფორმულა 1-ის ინგლისელი მრბოლელები
კატეგორია:მაკლარენის მრბოლელები (ფორმულა 1)
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ჯო ლიბერმანი

**ჯოზეფ იზადორ (ჯო) ლიბერმანი** () (დ. 24 თებერვალი, 1942, სტამფორდი, კონექტიკუტი, — გ. 27 მარტი, 2024, ნიუ-იორკი) — ამერიკელი პოლიტიკოსი და იურისტი, აშშ-ის სენატორი კონექტიკუტის შტატიდან 1989-2013 წლებში. 
## ბიოგრაფია 
დაიბადა ებრაული წარმოშობის ოჯახში. დაამთავრა იელის უნივერსიტეტის ბაკალავრიატი ეკონომიკასა და პოლიტიკაში (1964) და იელის სამართლის სკოლა (1967). 1970-1983 წლებში არჩეული იყო კონექტიკუტის შტატის სენატში, როგორც დემოკრატი-რეფორმატორების წარმომადგენელი. 1983-1989 წლებში მსახურობდა კონექტიკუტის შტატის გენერალურ პროკურორად. 1989-2013 წლებში არჩეული იყო აშშ-ის სენატორად კონექტიკუტის შტატიდან თავდაპირველად როგორც დემოკრატების წარმომადგენელი, შემდეგ — დამოუკიდებელი კანდიდატი. 2000 წელს დემოკრატების კანდიდატმა ელ გორმა საპრეზიდენტო კამპანიისას ლიბერმანი ვიცე-პრეზიდენტობის კანდიდატად დაასახელა (წყვილი დამარცხდა რესპუბლიკელებთან — ჯორჯ ბუშ-უმცროსთან და დიკ ჩეინისთან ჭიდილში). 2003 წელს მონაწილეობდა შიდაპარტიულ არჩევნებში დემოკრატების საპრეზიდენტო კანდიდატის სტატუსის მოსაპოვებლად, მაგრამ დაამარცხა ჯონ კერიმ.

ლიბერმანი ცნობილი იყო, როგორც აქტიური და მკაცრი საგარეო პოლიტიკური კურსის მხარდამჭერი. მან მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა 2001 წლის 11 სექტემბრის ტერორისტული აქტების შემდეგ საშინაო უსაფრთხოების სამინისტროს შექმნაში. ის მჭიდროდ თანამშრომლობდა ორ წამყვან რესპუბლიკელ კოლეგასთან, ჯონ მაკ-კეინთან და ლინდსი გრემთან, განსაკუთრებით ერაყში აშშ-ის სამხედრო პოლიტიკის საკითხებზე. ამის გამო ის დემოკრატიული პარტიიდან ვეღარ მოხვდა სენატში, მაგრამ დამოუკიდებელ კანდიდატად მოახერხა არჩევნებში გამარჯვება და სენატში დაბრუნება.
## ლიბერმანი და საქართველო
ჯო ლიბერმანი რამდენჯერმე იყო ნამყოფი საქართველოში, მათ შორის 2008 წლის აგვისტოში, რუსეთ-საქართველოს ომის შემდეგ, როდესაც ის და ლინდსი გრემი პრეზიდენტობის კანდიდატის ჯონ მაკ-კეინის ინიციატივით ჩამოვიდნენ თბილისში, რათა საქართველოსთვის სოლიდარობა გამოეხატათ. დაჯილოდებულია საქართველოს სახელმწიფო ჯილდოთი — წმინდა გიორგის სახელობის გამარჯვების ორდენით (2011).

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული  24 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული  1942
კატეგორია:გარდაცვლილი 27 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2024
კატეგორია:ამერიკელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:აშშ-ის სენატორები
კატეგორია:წმინდა გიორგის სახელობის გამარჯვების ორდენის კავალრები
კატეგორია:ნიუ-იორკში გარდაცვლილები
ბესართ ბერიშა

**ბესართ ბერიშა** (დ.29 ივლისი, 1985) — კოსოვოელი პროფესიონალი მწვრთნელი და ყოფილი პროფესიონალი ფეხბურთელი. ამჟამად იგი არის კოსოვოს სუპერლიგის კლუბ პრიშტინას დამხმარე მენეჯერი.

## საკლუბო კარიერა 
### ჰამბურგი 
ბერიშამ თავისი ახალგაზრდული კარიერა გერმანული გუნდის Berliner VB-ს აკადემიაში, 9 წლის ასაკში დაიწყო. შემდეგ იგი თამაშობდა გერმანიის სხვადასხვა გუნდებში, როგორებიცაა ბერლინის დინამო, TSV Lichtenberg, SV Lichtenberg. ამ გუნდებში იგი ასპარეზობდა 2003 წლამდე, შემდეგ კი იგი გადავიდა NOFV-Oberliga-ს კლუბ ბერლინის ბორუსიაში, სადაც 17 წლის ბერიშმა მოიგო ეროვნული ახალგაზრდული ლიგის ოქროს ბუცი. ნომინაციაში მან აჯობა გერმანელ თავდამსხმელებს, მარიო გომესს და ლუკას პოდოლსკის. სულ რაღაც ერთი წლის შემდეგ კი, იგი გადავიდა საფეხბურთო კლუბ ჰამბურგში, რომელიც ბუნდესლიგაში ასპარეზობდა.

2004–05 წლების სეზონის პირველი ნახევრის განმავლობაში, ბერიშა არ შედიოდა ჰამბურგის ძირითად შემადგენლობაში, არცერთ მატჩში, ხოლო მეორე ნახევარში, იგი იჯარით გადავიდა დანიის სუპერლიგის გუნდში Aalborg Boldspilklub-ში, სადაც მას საკმაოდ წარუმატებელი პერიოდი ჰქონდა. მან მხოლოდ სამი თამაში ითამაშა და ვერცერთი გოლის გატანა ვერ მოახერხა.

2005–06 წლების სეზონში, იგი იჯარით გადაეცა სუპერლიგის კლუბ AC Horsens-ს, სადაც მან 32 მატჩის მანძილზე 11 გოლის გატანა მოახერხა და გახდა გუნდის საუკეთესო ბომბარდირი.

2006–07 წლების სეზონში იგი დარჩა ჰამბურგში და მიეცა პირველ გუნდში თამაშის შანსი, სადაც მისი დებიუტი შედგა გერმანიის ბუნდესლიგაში 2006 წლის 12 აგვისტოს, არმინია ბილეფელდის წინააღმდეგ მატჩში. იგი სათადარიგოდან შევიდა 78-ე წუთზე, ნაიჯელ დე იონგის ნაცვლად. მატჩი ფრედ, ანგარიშით 1–1 დასრულდა. 2006 წლის 6 დეკემბერს, ბერიშა გახდა პირველი ალბანელი, რომელმაც გაიტანა გოლი უეფას ჩემპიონთა ლიგის  2006-07 წლების სეზონში მან 14 მატჩი ჩაატარა ჰამბურგის შემადგენლობაში, მათ შორის ერთი გერმანიის თასზე და ორი უეფას ჩემპიონთა ლიგაზე, ხოლო თერთმეტი სათადარიგოში. თომას დოლის გათავისუფლებისა და ჰუბ სტივენსის ახალ მწვრთნელად მოსვლის შემდეგ, ბერიშა არ განიხილებოდა გუნდის გეგმის ნაწილად და დარჩა სათადარიგოთა სკამზე, დარჩენილი სეზონის მანძილზე.

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
*Brisbane Roar profile 
*Besart Berisha at kicker.de 
*Besart Berisha at UEFA.com
*

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1985
კატეგორია:დაბადებული 29 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1980-იანები
კატეგორია:ალბანელი ფეხბურთელები
კატეგორია:ალბანეთის ნაკრების ფეხბურთელები
კატეგორია:მეორე ბუნდესლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ბუნდესლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ნორვეგიის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:იაპონიის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:ავსტრალიის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთლები
კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
შინაგანი მედიცინა

**შინაგანი მედიცინა**, რომელიც ასევე ცნობილია როგორც **ზოგადი შინაგანი მედიცინა** თანამეგობრობის ქვეყნებში — სამედიცინო სპეციალობა სამედიცინო ექიმებისთვის, რომელიც ორიენტირებულია მოზრდილებში შინაგანი დაავადებების პროფილაქტიკაზე, დიაგნოზსა და მკურნალობაზე. შინაგანი მედიცინის პრაქტიკოსებს თანამეგობრობის ქვეყნებში მოიხსენიებენ, როგორც **ინტერნისტებს** ან **ექიმ თერაპევტებს** .  ინტერნისტებს აქვთ სპეციალიზებული ცოდნა მრავალსისტემური დაავადების მქონე პაციენტების მკურნალობაში. ისინი უზრუნველყოფენ მკურნალობას როგორც ჰოსპიტალიზებულ (სტაციონარულ) და ამბულატორიულ (ამბულატორიული) პაციენტებს და ხშირად მნიშვნელოვანი წვლილი შეაქვს სწავლებასა და კვლევაში. ინტერნისტები არიან კვალიფიციური ექიმები, რომლებმაც გაიარეს დიპლომისშემდგომი განათლება შიდა მედიცინაში და არ უნდა აგვერიოს " სტაჟიორებთან" ან/და უმცროს ექიმებთან,  ტერმინი, რომელიც ჩვეულებრივ გამოიყენება ექიმისთვის, რომელსაც აქვს მიღებული ზოგადი სამედიცინო ხარისხი, მაგრამ ჯერ არ აქვს მედიცინის საქმიანობის ლიცენზია.  

შეერთებულ შტატებსა და თანამეგობრობის ქვეყნებში ხშირად არის დაბნეულობა შინაგან მედიცინასა და ოჯახის ექიმს შორის, ადამიანები შეცდომით თვლიან მათ ერთიდაიგივე ფუნქციის მქონე ექიმებად.

ინტერნისტები ძირითადად მუშაობენ საავადმყოფოებში, რადგან მათი პაციენტები ხშირად არიან მძიმედ ავად ან საჭიროებენ ლაბორატორიულ, ინსტრუმენტულ და ფუნქციურ კვლევებს. ინტერნისტებს აქვთ სუბსპეციალური ქვესპეციალობები, რომლებიც გავლენას ახდენენ კონკრეტულ ორგანოებზე ან ორგანოთა სისტემებზე. სერტიფიცირების პროცესი და ხელმისაწვდომი სუბსპეციალობა შეიძლება განსხვავდებოდეს სხვადასხვა ქვეყანაში.

გარდა ამისა, შინაგანი მედიცინა აღიარებულია, როგორც სპეციალობა კლინიკურ ფარმაციაში და ვეტერინარულ მედიცინაში .

## სქოლიო
გველის ხავსი

**გველის ხავსი** (Lycopodium clavatum) — მრავალწლოვანი მცენარე ლიკოპოდიუმისებრთა ოჯახისა. 

აქვს უხვად შეფოთლილი, 1–2 მ სიგრძის ღერო და აღმამდგომი დატოტვილი ყლორტები. ზოგიერთ ყლორტს ზედა ნაწილში გამოაქვს ყუნწი, რომელზედაც 1–2,- ან 3–4-სპორიან თავთავს იკეთებს. სპორები მწიფდება ივლის-აგვისტოში. გავრცელებულია ჩრდილოეთ ევროპაში, ხმელთაშუაზღვისპირეთში (ბალკანეთი), მცირე და აღმოსავლეთ აზიაში, ავსტრალიაში, აფრიკასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში. 

საქართველოში მხოლოდ აფხაზეთში, სამეგრელოსა და აჭარაში გვხვდება. იზრდება დაბლობიდან ალპურ სარტყლამდე მდელოებზე და შქერიანებში.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ლიკოპოდიუმები
კატეგორია:საქართველოს ფლორა
ვენის დეკლარაცია და მოქმედების პროგრამა

**ვენის დეკლარაცია და მოქმედების პროგრამა** () ― ადამიანის უფლებების დეკლარაცია, რომელიც 1993 წლის 25 ივნისს, ვენაში (ავსტრია), ადამიანის უფლებების მსოფლიო კონფერენციაზე მიიღეს. დეკლარაციის რეკომენდაციით შემუშავდა გაეროს ადამიანის უფლებათა კომისრის პოზიცია, რომელიც მოგვიანებით გენერალური ასამბლეის 48/141 რეზოლუციის მიხედვით შეიქმნა.

## იხილეთ აგრეთვე
* ადამიანის უფლებების სამი თაობა
* გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის ათასწლეულის დეკლარაცია
* სოციალური სამართლიანობა
* კანონის უზენაესობა

## რესურსები ინტერნეტში
*Full text of the Vienna Declaration and Programme of Action

## სქოლიო
კატეგორია:ადამიანის უფლებების ისტორია
კატეგორია:ადამიანის უფლების დამცავი ინსტრუმენტები
კატეგორია:ქალთა უფლებების დამცავი ინსტრუმენტები
გვერგვი

[მინი|აქემენიანური ეპოქის ოქროს გვერგვი [სუზა|სუზიდან, ძვ. წ. IV საუკუნე (ლუვრი, პარიზი)]]
**გვერგვი**, *კირკალი* — ლითონის საყელური, ყელზე სატარებელი სამკაული. ცნობილია ბრინჯაოს ხანიდან. 

მიდიაში, აქემენიანთა სპარსეთში, სოგდიანეში, სკვითებსა და სარმატებში წარჩინებულობის ნიშანი იყო. ასეთივე მნიშვნელობა ჰქონდა გვერგვს შუა საუკუნეებში სკანდინავიურ, სლავურ, ვოლგის, ოკის, კამის და ბალტიისპირეთის ხალხებში. ატარებდნენ როგორც მამაკაცები, ისე ქალები. გალიაში თავდაპირველად ქალის სამკაული იყო, შემდეგ ტომთა ბელადების ნიშნად იქცა. ძველ რომში მამაც მებრძოლებს გვერგვებით აჯილდოებდნენ. 

საქართველოში გავრცელდა გვიანდელი ბრინჯაოს ხანიდან. განსაკუთრებით ხშირად გვხვდება ადრინდელი ანტიკური ხანის ძეგლებში. გვიანდელი ანტიკური ხანიდან აღარ იხმარება. 

გვერგვის ნაირსახეობაა ქართულ ეთნოგრაფიულ კულტურაში დადასტურებული ე. წ. ხატის უღელი — ლითონის, უმეტესად რკინის რგოლი (წნავდნენ წნელებისგანაც), რომელსაც მლოცველი ატარებდა ამა თუ იმ ხატის (სალოცავის) სახელობაზე, როგორც შეთქმულობის ნიშანს.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
* გვერგვი — ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტი. ვიზუალური ანთროპოლოგიისა და ლოკალური ისტორიის ლაბორატორია.
* 

კატეგორია:არქეოლოგიური არტეფაქტები
კატეგორია:იუველირული ნაკეთობები
გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის ათასწლეულის დეკლარაცია

**გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის ათასწლეულის დეკლარაცია** () ― 2000 წლის 8 სექტემბერს, გაეროს გენერალური ასამბლეის შტაბ-ბინაში, ნიუ-იორკში, სამდღიან ათასწლეულის სამიტზე მიღებული 60 მიზანი მშვიდობის, განვითარების, გარემოს დაცვის, ადამიანის უფლებებისა და მშიერი აფრიკის შესახებ. 55/2 დეკლარაციას **ათასწლეულის დეკლარაცია** ეწოდება. დეკლარაციას კიდევ ერთხელ გადახედეს 2005 წლის მსოფლიო სამიტზე. დეკლარაცია 8 თავსა და 32 მუხლს მოიცავს.

## სტრუქტურა
ათასწლეულის დეკლარაცია მსოფლიო სამიტზე 189 ლიდერმა მიიღო. ის 8 თავისგან შედგება.
#ღირებულებები და პრინციპები
#*თავისუფლება
#*თანასწორობა
#*სოლიდარობა
#*ტოლერანტობა
#*ბუნების პატივისცემა
#*გაზიარებული პასუხისმგებლობა
#მშვიდობა, უსაფრთხობა და განიარაღება
#განვითარება და სიღარიბის აღმოფხვრა
#საერთო გარემოს დაცვა
#ადამიანის უფლებები, დემოკრატია და კარგი მმართველობა
#მოწყვლადი ჯგუფების დაცვა
#აფრიკის განსაკუთრებული საჭიროებების დაკმაყოფილება
#გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის გაძლიერება

## იხილეთ აგრეთვე
* გაერთიანებული ერების ორგანიზაცია
* ათასწლეულის სამიტი
* 2005 წლის მსოფლიო სამიტი
* ვენის დეკლარაცია და მოქმედების პროგრამა
* მდგრადი განვითარების მიზნები

## ბიბლიოგრაფია
* 

## სქოლიო
კატეგორია:გაეროს გენერალური ასამბლეის რეზოლუციები