კლარა ასიზელი

**კლარა ასიზელი** (დ. 16 ივლისი, 1194 – გ. 11 აგვისტო, 1253), უფრო ცნობილი როგორც **კიარა ოფრედუჩო** (ასევე გვხვდება სახისწერები — *Clara*, *Clair* ან *Claire*; Chiara d'Assisi), იყო იტალიელი წმინდანი და ასიზის ფრანცისკეს ერთ-ერთი პირველი მიმდევარი.

შთაგონებული წმინდა ფრანცისკეს სწავლებებით, მან დააარსა ღარიბი კლარას ორდენი (*Order of Poor Ladies*) — მონაზვნური რელიგიური ორდენი ქალებისთვის ფრანცისკანული ტრადიციის შესაბამისად. ღარიბი ქალების ორდენი განსხვავდებოდა სხვა მონასტრული ორდენებისგან იმით, რომ მისდევდა მკაცრი სიღარიბის წესს.

კლარამ თავად დაწერა ორდენის ცხოვრების წესი (*Rule of Life*) — ეს არის პირველი მონასტრული რეგულაცია, რომელიც ცნობილია, როგორც ქალის მიერ შედგენილი დოკუმენტი. კლარას გარდაცვალების შემდეგ, მისი დაარსებულ ორდენს ოფიციალურად ეწოდა წმინდა კლარას ორდენი, რომელიც დღეს ცნობილია როგორც ღარიბი კლარას ორდენი (*Poor Clares*).

კლარას ხსენების დღე აღინიშნება 11 აგვისტოს.

## ადრეული ცხოვრება 
]]
კლარა დაიბადა ასიზში ოფრედუჩოს ოჯახში. შუა საუკუნეების იტალიის, კლასიკურ ხანაში (XI–XIII საუკუნეები), როგორც ფავარონეს (ან ფავორინო სკიფის, სასო-როსოს გრაფის) და მისი მეუღლის, ორტოლანას, უფროსი ქალიშვილი. ტრადიციული ცნობების მიხედვით, კლარას მამა წარმოშობით რომაული არისტოკრატული ოჯახის მდიდარი წარმომადგენელი იყო, რომელსაც ასიზში დიდი სასახლე და სუბასიოს მთაზე ციხესიმაგრე ჰქონდა. ორთოლანა, ფიუმის კეთილშობილი ოჯახიდან, ღრმად მორწმუნე ქალი იყო, რომელიც ეწვია სალოცავ ადგილებს რომში, სანტიაგო-დე-კომპოსტელაში და წმინდა მიწაზე. მოგვიანებით, დაქვრივების შემდეგ, ორთოლანა კლარას მონასტერში წავიდა.

კლარას უმცროსი დები, ბეატრიქსი და კატარინა, ასევე შეუერთდნენ რელიგიურ ცხოვრებას. (მოგვიანებით კატარინამ მიიღო სახელი აგნესი და გახდა ორდენის ერთ-ერთი პირველი აბბატესა. მან ორდენი სხვა თემებშიც დააარსა და XVIII საუკუნის შუახანებში თავადაც წმინდანად გამოცხადდა.)

ბავშვობაში კლარასა და მის დებს ქრისტიანული რწმენა დედამ შეასწავლა; ყველა მათგანი ღრმად მორწმუნე გახდა და ეკლესიას ემსახურებოდა. როდესაც კლარა 12 წლის გახდა, მშობლებმა მისი დაქორწინება გადაწყვიტეს მდიდარ ახალგაზრდაზე, თუმცა კლარამ გააპროტესტა ეს და განაცხადა, რომ არ სურდა გათხოვება 18 წლამდე. ახალგაზრდობაში მან მოისმინა ფრანცისკეს ქადაგება ლენტონის პერიოდის დროს, ასიზის სან ჯორჯოს ეკლესიაში.

ფრანცისკეს სიტყვებით შთაგონებულ, მიხვდა რომ დაქორწინება გარდაუვალი იყო, კლარა მივიდა მასთან და სთხოვა დახმარება, რათა მთელი ცხოვრება ეცხოვრა სახარებისეულად.

## ცხოვრება მონასტერში 
, 1455]]

ფრანცისკემ კლარა დაადგინა ბენედიქტელი მონაზვნების, სან პაოლოს მონასტერში, ბასტიას მახლობლად. კლარას მამამ და ოჯახის სხვა წევრებმა სცადეს მისი სახლში დაბრუნება. თავდაპირველად ცდილობდნენ სიმდიდრითა და კეთილშობილური ქორწინების პრივილეგიებით დაეყოლიებინათ კლარა, მაგრამ მან ყოველ მცდელობას წინააღმდეგობა გაუწია და განაცხადა, რომ სხვა ქმარი არ ეყოლებოდა, გარდა იესო ქრისტესი.

ბოლოს, როდესაც ოჯახმა ძალადობრივად სცადა მისი დაბრუნება, კლარა ეკლესიის სამსხვერპლოს მოეჭიდა და მოიხსნა თავსაფარი, რათა ყველასთვის დაენახვებინა თავისი შეჭრილი თმა. ოჯახის წევრები საბოლოოდ მხოლოდ ამის შემდეგ გადაეწყვნენ და კლარას მოსვენება მისცეს. სან დამიანო იქცა ორდენის უმნიშვნელოვანეს სახლად, ხოლო კლარა — მის უდავო ლიდერად. 1263 წლისთვის, კლარას გარდაცვალებიდან სულ რაღაც ათი წლის შემდეგ, ორდენს ოფიციალურად ეწოდა წმინდა კლარას ორდენი.

სხვადასხვა დროს კლარასა და მის დებს უერთდებოდნენ სხვა ქალებიც, რაც ორდენის გაფართოების საფუძველი გახდა. სან დამიანო ასიზის ღარიბ ქალთა ორდენის მთავარი ცენტრი გახდა და კლარა იქცა მის მთავარ სულიერ და ადმინისტრაციულ ლიდერად. უკვე 1263 წელს, კლარას გარდაცვალებიდან ათი წლის შემდეგ, ორდენი ოფიციალურად გახდა ცნობილი როგორც წმინდა კლარას ორდენი.

სხვადასხვა ფრანცისკელ მონაზვნებთან შედარებით, რომლებიც მქადაგებლურ საქმიანობაში ქვეყნის მასშტაბით მოგზაურობდნენ, კლარას დები მონასტერში განმარტოებით ცხოვრობდნენ, რადგან იმ დროისთვის ქალებისთვის მოგზაური ცხოვრება თითქმის წარმოუდგენელი იყო. მათი ყოველდღიური ცხოვრება შედგებოდა ხელით შრომისგან და ლოცვისგან. მონაზვნები მოუფარავად დადიოდნენ ფეხშიშველნი, იძინებდნენ იატაკზე, არ ჭამდნენ ხორცს და თითქმის სრულ მდუმარებაში ცხოვრობდნენ. თავის თავს კლარა უწოდებდა დედას, მორჩილს ან მსახურს, მაგრამ არა — მბრძანებელს. — ორდენს ექნებოდა უფლება, ეცხოვრა მხოლოდ მკაცრი სიღარიბის წესით.

ინოკენტი III-ის მხრიდან კლარას ეს პრივილეგია დადასტურდა, ხოლო მისი მემკვიდრე ჰონორიუს III წინააღმდეგობას არ უწევდა. თუმცა მის შემდეგ მოსული გრიგოლ IX — იგივე ჰუგოლინო, კლარას ყოფილი მფარველი — უკვე სკეპტიკურად უდგებოდა ამ წესს.

მიუხედავად იმისა, რომ ის კლარას დიდად აფასებდა,

სიცოცხლის უკანასკნელ წლებში კლარამ შეეყარა დაავადება. იგი გარდაიცვალა 1253 წლის 11 აგვისტოს, 59 წლის ასაკში — იმავე დღეს, როდესაც მისი წესდება ოფიციალურად დაამტკიცა პაპმა ინოკენტი IV-მ. გადმოცემის თანახმად, მისი უკანასკნელი სიტყვები იყო:

## სიკვდილი 
, ასიზი]]

1253 წლის 9 აგვისტოს, კლარას გარდაცვალებამდე ორი დღით ადრე, პაპის ბულა *Solet annuere*, რომელიც გამოსცა პაპმა ინოკენტი IV-მ, აღიარებდა, რომ კლარას წესდება იქნებოდა ოფიციალური სამართლებრივი საფუძველი ღარიბ ქალთა ორდენისთვის. მისი ნეშტი დროებით დაკრძალეს სან ჯორჯოს ეკლესიაში, ვიდრე დასრულდებოდა სპეციალურად მისთვის აგებული ახალი ეკლესია.

კლარას დაკრძალვისას, პაპმა ინოკენტი IV-მ მოითხოვა, რომ ძმებს დაესრულებინათ წმინდა ქალწულთა წესი, ნაცვლად გარდაცვლილთა წესისა, რაც იყო უჩვეულო ტრადიციული წესებისგან გადახვევა. სწორედ ამ მოქმედებით პაპმა კლარას კანონიზაციის პროცესი ფაქტობრივად დაუყოვნებლივ დაიწყო. თუმცა პაპი ამ ნაბიჯზე საერთაშორისო მრჩევლებისგან გაფრთხილებული იყო, რომ ასეთი ნაბიჯი გადაჭარბებულად შეიძლება შეფასებულიყო.მრჩევლებს შორის ყველაზე აქტიური იყო კარდინალი რაინალდუსი, რომელიც შემდგომში გახდა პაპი ალექსანდრე IV, და სწორედ მან ორი წლის შემდეგ, 1255 წლის 26 სექტემბერს, კლარა წმინდანად შერაცხა.

პაპის მოთხოვნით, კანონიზაციის პროცესი დაიწყო მაშინვე. მიუხედავად იმისა, რომ მთელი პროცესი ორ წელს გაგრძელდა, კლარას სასწაულების შემოწმებას მხოლოდ ექვსი დღე დასჭირდა. 1255 წლის 26 სექტემბერს, პაპმა ალექსანდრე IV-მ კლარა ასიზელი წმინდანად შერაცხა.

წმინდა კლარას ბაზილიკის მშენებლობა დასრულდა 1260 წელს, და იმავე წლის 3 ოქტომბერს მისი ნეშტი გადმოასვენეს ბაზილიკაში, სადაც დღესაც განისვენებს მთავარ სამსხვერპლოს ქვემოთ.

შემდგომში, პაპმა ურბან IV-მ ორდენის სახელი ოფიციალურად შეცვალა და „ღარიბი ქალების ორდენის“ ნაცვლად უწოდა — წმინდა კლარას ორდენი (Order of Saint Clare) 1263 წელს.

კლარას სიკვდილის წინ გავრცელებული სიტყვებია:

დაახლოებით 600 წლის შემდეგ, 1872 წელს, კლარას სიწმინდეები გადაიტანეს ახლად აშენებულ სანკლარას ბაზილიკის კრიპტაში, სადაც დღესაც ინახება და დღემდე ეზიარებიან მლოცველები.

## მემკვიდრეობა 
, ასიზი]]

კლარა წმინდანად გამოცხადდა 1255 წლის 26 სექტემბერს პაპი ალექსანდრე IV-ის მიერ,

არსებობს ტრადიცია, რომ კლარას ორდენის მონაზვნებს მიართმევენ კვერცხებს, რათა მათ ილოცონ კარგ ამინდზე, განსაკუთრებით ქორწინების დღეებისთვის. ეს ჩვეულება განსაკუთრებით პოპულარულია ფილიპინებში, განსაკუთრებით რეალ მონასტერიო დე სანტა კლარას მონასტერში, კესონ სიტიში, და ობანდოში. ფილიპინელი ესეისტის, ალეხანდრო როსესის მიხედვით, ეს ტრადიცია მომდინარეობს კლარას სახელიდან, რადგან კასტილიური ესპანურად „clara“ ნიშნავს როგორც ამინდის გაუმჯობესებას, ასევე კვერცხის ცილას.

ბევრი ადგილი — ეკლესიები, მონასტრები, წმინდა კლარას სკოლები, წმინდა კლარას საავადმყოფოები, სენტ კლერის ოლქები, სენტ კლერის ტბა — კლარას სახელობისაა. სენტ კლერის ტბა ერიის ტბასა და ჰურონის ტბას შორის პირველად დაასახელეს მის ხსენების დღეს, 1679 წელს. მისი სახელი დაერქვა სენტ კლერისის მდინარესა და ქალაქს.

„წმინდა კლარას მისია“, რომელიც დაარსდა ჩრდილოეთ კალიფორნიაში ესპანელი მისიონერების მიერ 1777 წელს, მის სახელს ატარებს არა მხოლოდ წმინდა კლარას უნივერსიტეტი, არამედ ქალაქი, ოლქი და ხეობა — რომელიც დღეს ცნობილია როგორც „სილიკონის ველი“. სამხრეთ კალიფორნიაში წმინდა კლარას მდინარის სახელწოდებისაა ქალაქიც. კალიფორნიის  მისიონერებმა დააარსეს ფრანცისკანელ ბერთა ორდენი, რომლებიც კლარასადმი განსაკუთრებულად ღრმა ლოცვითი მიგნებით იყვნენ დაკავებულნი. სანტა კლარას პუებლო, ნიუ-მექსიკო, დღესაც აღნიშნავს წმინდა კლარას ხსენების დღეს 12 აგვისტოს (1969 წლის კალენდრულ ცვლილებამდე).

კუბაში არსებული პირველი მონასტერი, Convento de Santa Clara de Asis, კლარას სახელობისაა — ისევე როგორც ქალაქი სანტა კლარა და *Santa Clara de Asís*-ის საკათედრო ტაძარი. კოლუმბის ხომალდს Niña, რომელიც ორჯერ ეწვია კუბას, ოფიციალურად იწოდებოდა „Santa Clara“-დ.

კლარა ასიზელი არის ერთ-ერთი მთავარი გმირი ორატორიაში „Laudato si'“, რომელიც შექმნა პეტერ როილაინმა 2016 წელს ჰელმუტ შლეგელის ლიბრეტოზე. სხვა გმირები არიან ანგელოზი, ღვთისმშობელი მარიამი, ფრანცისკე ასიზელი და პაპი ფრანცისკე.

კლარა ასიზელი ასევე ხსენებულია ინგლისის ეკლესიისა და ანგლიკანური ერთობის სხვა ეკლესიების მიერ, „მცირე დღესასწაულის“ სახით 11 აგვისტოს.

## იხილეთ აგრეთვე 
წმინდა კლარა ასიზელი — მფარველი წმინდანების არქივი

## წყაროები 
### ციტატები 
### ძირითადი წყაროები 
## დამატებითი ლიტერატურა 
**Acta Sanctorum, August II* (ლათინურად), 1867 [პირველი გამოცემა — 1735]. გვ. 739–768.
*Armstrong, Regis J. (რედაქტორი და მთარგმნელი). *The Lady: Clare of Assisi: Early Documents*, მე-3 გამოცემა. ნიუ-იორკი: New City Press, 2006 [პირველწყარო — 1216–1260]. 
*Brady, Kathleen. *Francis and Clare: The Struggles of the Saints of Assisi.* ნიუ-იორკი: Lodwin Press, 2021 
*Caxton, William. **The Life of the Holy Virgin St. Clare*. Fordham University, 2000 [პირველწყარო — 1483].
*Fiege, Marianus. *The Princess of Poverty: Saint Clare of Assisi and the Order of Poor Ladies*, მე-2 გამოცემა. ევანსვილი, ინდიანა: Poor Clares of the Monastery of Saint Clare, 1909.
**The Roman Breviary, III*. ედინბურგი: W. Blackwood, 1908 [პირველწყარო — 1570]. გვ. 815–816.
*ცელანოს თომა (მიეწერება). *The Life of Saint Clare*. თარგმნა პაშკალ რობინსონმა. ფილადელფია: Dolphin Press, 1910 [დასაწყისით დაახლ. 1258].

კატეგორია:XIII საუკუნის ქრისტიანი მისტიკოსები
კატეგორია:XIII საუკუნის ქრისტიანი წმინდანები
კატეგორია:ანგლიკანი წმინდანები