open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
მადელაინ მაკდაეულ ბრეკინრიჯი

**მადელაინ მაკდაუელ ბრეკინრიჯი** (; დ. 20 მაისი, 1872 – გ. 25 ნოემბერი, 1920) — ქალთა საარჩევნო უფლებებების მოძრაობის ამერიკელი ლიდერი. დაქორწინდა დეშა ბრეკინრიჯზე, *Lexington Herald*-ის რედაქტორზე, რომელიც ემხრობოდა ქალთა უფლებებს. წამოიწყო პროგრესული რეფორმები სკოლაში სწავლისა და ბავშვთა შრომის კუთხით. მან დააარსა მრავალი სამოქალაქო ორგანიზაცია, მათ შორის კენტუკის ასოციაცია ტუბერკულოზის პრევენციისა და მკურნალობისთვის. აღსანიშნავია, რომ თვითონაც ამ დაავადებით იტანჯებოდა. ხელმძღვანელობდა ისეთ პროექტებს, რომლებიც მიმართული იყო ბავშვებისა და მოზარდებისთვის სამოდელო სკოლების, პარკებისა და დასასვენებელი ობიექტების პროგრამების დანერგვისკენ.

თავიანთ წიგნში, *კენტუკის ახალი ისტორია*, ლოუელ ჰარისონი და ჯეიმზ კ. კლოტერი აცხადებენ, რომ ბრეკინრიჯი იყო ყველაზე გავლენიანი ქალი შტატში. მისი პორტრეტი გამოფენილია კენტუკის შტატის კაპიტოლიუმში.

## ბიოგრაფია
### ადრეული ცხოვრება და ოჯახი
მადელაინ ბრეკინრიჯი დაიბადა ვუდლეიკში, კენტუკიში და გაიზარდა ეშლენდში, ფერმაში, რომელიც შექმნილია მისი დიდი ბაბუის, მეცხრამეტე საუკუნის სახელმწიფო მოღვაწე ჰენრი კლეის მიერ.  მისი დედა იყო ჰენრი კლეი უმცროსის ქალიშვილი, ენ კლეი მაკდაუელი, ხოლო მამა იყო მაიორი ჰენრი კლეი მაკდაუელი, რომელიც მსახურობდა ამერიკის სამოქალაქო ომში. მათ შეიძინეს ეშლანდის სახლი 1882 წელს.

ის იყო შვიდი შვილიდან ერთ-ერთი. ჰყავდა ოთხი ძმა, ჰენრი კლეი, უილიამ ადერი, თომას კლეი და ბალარდი. მისი დები იყვნენ ნანეტა და ჯულია.

ბრეკინრიჯი დოქტორ ეფრემ მაკდაუელის შვილიშვილი იყო. მისმა შორეულმა ბიძაშვილმა, ლორა კლეიმ, 1888 წელს დააარსა კენტუკის თანაბარი უფლებების ასოციაცია, რომლის პრეზიდენტიც მოგვიანებით ბრეკინრიჯი გახდა.

### განათლება
მან განათლება მიიღო ლექსინგტონში, კენტუკიში, *მის პორტერის სკოლაში*. 1890 წლიდან 1894 წლამდე სწავლობდა სახელმწიფო კოლეჯში (ამჟამად კენტუკის უნივერსიტეტი). კოლეჯის წლებში ავადმყოფობდა და ძვლის ტუბერკულოზის გამო ფეხის ამპუტანცია გახდა საჭირო. წიგნის მიმოხილვებს წერდა *Lexington Herald*-ისთვის და სწავლობდა გერმანულ ფილოსოფიასა და ლიტერატურას სხვა „Fortnightly Club“-ის წევრებთან ერთად.

### ქორწინება
1898 წლის 17 ნოემბერს, მადელაინ მაკდაუელი დაქორწინდა დეშა ბრეკინრიჯზე, Lexington Herald-ის რედაქტორზე. დეშა იყო ადვოკატის და სოციალური მუშაკის სოფონისბა ბრეკინრიჯის ძმა, რომელმაც დაწერა თავისი რძლის ბიოგრაფია სათაურით *მადელაინ მაკდაუელ ბრეკინრიჯი: ლიდერი ახალ სამხრეთში*.

იგი 1903 და 1904 წლებში იყო დენვერის, კოლორადოს სანიტარიუმის პაციენტი. რომელმაც შემდგომ შექმნა საჯარო საბავშვო ბაღები და პარკები. 1920 წელს, მადლიერების დღეს, 48 წლის ასაკში ინსულტის შედეგად გარდაიცვალა. მისი ნაშრომები ინახება კენტუკის უნივერსიტეტის ბიბლიოთეკებში.

## ლიტერატურა
* 
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:შოტლანდიელი ამერიკელები
კატეგორია:ინგლისელი ამერიკელები
კატეგორია:ამერიკელი სუფრაჟისტები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1920
კატეგორია:დაბადებული 1872
ანატოლი სობჩაკი

მინი|ანატოლი სობჩაკი 1990 წელს
**ანატოლი სობჩაკი ** ( დ. 10 აგვისტო, 1937, ჩიტა, აღმოსავლეთი ციმბირის ოლქი, რსფსრ, სსრკ — გ. 19 თებერვალი, 2000, სვეტლოგორსკი, კალინინგრადის ოლქი, რუსეთი) — საბჭოთა და რუსი პოლიტიკური და საზოგადო მოღვაწე, მეცნიერი. იურიდიული მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი. 1991-1996 წლებში იყო სანქტ-პეტერბურგის მერი. თბილისის საპატიო მოქალაქე (1996). ქსენია სობჩაკის მამა.

ბაბუა მამის მხრიდან — ანტონ სემიონოვის ძე სობჩაკი, გარუსებული პოლონელი იყო, რომელიც მუშაობდა მანქანათმშენებლად, ხოლო ბებია — ანა ივანოვნა — ჩეხი. დედის მხრიდან ბაბუა რუსი, ბებია კი უკრაინელია მამა — ალექსანდრე ანტონის ძე სობჩაკი (დ. 1909, კოკანდი — გ. 1978, ტაშკენტი), დიდი სამამულო ომის მონაწილე (წითელ არმიაში 1944 წლის ნოემბრიდან, ბოლშევიკების საკავშირო კომუნისტური პარტიის წევრი), ფრონტზე 1945 წლის თებერვლიდან. 2009 წლის 18/05/18 29 ბრძანება, უმცროსი ლეიტენანტი სობჩაკი დაჯილდოვდა წითელი ვარსკვლავის ორდენით პერსონალის მომზადებისთვის ფრიშ გაფის ყურის გადაკვეთისთვის). ომის შემდეგ მუშაობდა რკინიგზის ინჟინრად. დედა — ნადეჟდა ანდროს ასული ლიტვინოვა (1914, კოკანდი — 1986, ტაშკენტი), პროფესიით ბუღალტერი.

1989-1991 წლებში იყო სსრ კავშირის პირველი დემოკრატიული მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი, 1991-1996 სანქტ-პეტერბურგის მერად ყოფნისას მან დაუბრუნა ისტორიული სახელწოდება ყოფილ ლენინგრადს. 1998 წელს სათავეში ჩაუდგა „დემოკრატიული რუსეთის“ საზოგადოებრივ საბჭოს. უმაღლესი საბჭოს დეპუტატობის პერიოდში ხელმძღვანელობდა 1989 წლის 9 აპრილს თბილისში მომხდარი ტრაგიკული მოვლენების საგამომძიებლო კომისიას და სწორედ მისი დამსახურება იყო, რომ კომისიამ ობიექტურად გამოიძია ამ ტრაგედიის გამომწვევი მიზეზები, პირველად სსრკ არსებობის მანძილზე, მომხდარისათვის პასუხისმგებლობა დააკისრა საკავშირო მთავრობას, რამაც რუსეთის რეაქციული წრეების აღშფოთება გამოიწვია. სობჩაკმა სიკვდილის წინ საქართველოს საელჩოს რუსეთში გადასცა 9 აპრილის გამოძიების მასალები, რომელიც თბილისში ჩამოიტანეს. ამ მოვლენების შესახებ დაწერა წიგნი: „თბილისის ჟამტეხილი“ (თბ., 2000)

თბილისში არსებობს მისი სახელობის ქუჩა.
## რესურსები ინტერნეტში
* ანატოლი სობჩაკის საიტი 
* ინტერვიუ ანატოლი სობჩაკთან   «რადიო თავისუფლებაზე», 20.02.1997
## სქოლიო
კატეგორია:რუსი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული  10 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული  1937
კატეგორია:გარდაცვლილი     19 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი   2000  
კატეგორია:თბილისის საპატიო მოქალაქეები (1996)
ჩაღლაიანის ხიდი

**ჩაღლაიანის ხიდი** — ხიდი თურქეთში, რომელიც თავისი მონუმენტურობით იქცევს ყურადღებას. მისი ბურჯები და თაღი აშკარად არქაულია, ხოლო სავალი ნაწილები და ბორდიურები ახლახან ჩანს შექმნილი. ადგილობრივების გადმოცემით: 

ხიდი ზღვის დონიდან 213 მ-ის სიმაღლეზეა გამართული, ხოლო ბურჯებს შორის მანძილი 21,20 მ-ია, როგორც ყველა სხვა შემთხვევაში, ბურჯები აქაც კლდეზეა დაფუძნებული. ისინი სამი მეტრის სიმაღლისაა. 

განსაკუთრებით აღსანიშნავი აქ თაღის წყობაა. თაღის შემადგენელი ყოველი ქვის ტრაპეციულობა გათვლილია მშენებლობისას სამშენებლო ჰორიზონტალური ბაქანის ცენტრიდან განსაზღვრული კუთხით. ყოველ შედარებით ფართე ტრაპეციულ ქვათლილს მოსდევს ასევე ტრაპეციული ვიწრო ქვა. იქმნება ერთგვარი „ფსევდოისოდომი“ და ყოველი ქვის მდგრადობა წყობაში გარანტირებულია. 

აღმოსავლეთ ჭანეთის ხეობათა შორის ქვის თაღოვანი ხიდების სიმრავლით გამოირჩევა ფორტუნას წყლის აუზიც. ხეობაში ამ ტიპის ძეგლების სიმრავლე მის განსაკუთრებულ მნიშვნელობაზე უნდა მიუთითებდეს. ყოველივე ეს კი ქმნიდა მეტად ხელსაყრელ პირობებს ძველი გზებისა და საგზაო ნაგებობების მშენებლობისათვის. აქ გამავალი გზებით შესაძლებელი ხდებოდა ზღვისპირა ზოლი დაკავშირებოდა ჭანეთ-ლაზეთის ქედს გადაღმა რეგიონებს და განსაკუთრებით კი ტაო-კლარჯეთს, ერზრუმს, ბაიბურთს, ისპირს და ა.შ.

## ლიტერატურა
* ისტორიული ჭანეთის აღმოსავლეთ ნაწილში დაცული კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები (საფორტიფიკაციო ნაგებობები, ეკლესიები, საკომუნიკაციო და საყოფაცხოვრებო არქიტექტურის ნიმუშები), ბათ., 2014, გვ. 69-71 ISBN 978-9941-0-6458-6.

კატეგორია:თურქეთის ხიდები
დევიდ მიჩელი

**დევიდ სტივენ მიჩელი** (დ. 12 იანვარი, 1969) — ინგლისელი რომანისტი, სატელევიზიო მწერალი და სცენარისტი.

მიჩელს დაწერილი აქვს ცხრა რომანი, რომელთაგან ორი – „*სიზმარინომერი9*“ (2001) და „*ღრუბლების ატლასი*“ (2004) – ბუკერის პრემიის ფინალისტებს შორის მოხვდა. მწერალი დაწერილი აქვს სტატიები სხვადასხვა ჟურნალებისთვის, მათ შორის გამორჩეულია *გარდიანი*. მიჩელს აგრეთვე იაპონურიდან ინგლისურ ენაზე თარგმნილი აქვს წიგნები აუტიზმის შესახებ. 

## რესურსები ინტერნეტში
*ოფიციალური საიტი
*დევიდ მიჩელის პროფილი ბუკერის პრემიის ოფიციალურ საიტზე
*
*
*
*David Mitchell - How I Write
*"Get Writing: Playing With Structure" by David Mitchell 
*"Character Development" by David Mitchell, *The Guardian* (2009)
*"David Mitchell, the Experimentalist", *New York Times Magazine*, 2010
*"The Floating Library: What can't the novelist David Mitchell do?"
*"The Art of Scriptwriting: David Mitchell on Matrix 4" 
## სქოლიო
კატეგორია:ინგლისელი მწერლები
კატეგორია:ინგლისელი რომანისტები
კატეგორია:XXI საუკუნის ინგლისელი მწერლები
კატეგორია:XXI საუკუნის ინგლისელი რომანისტები
კატეგორია:პოსტმოდერნისტი მწერლები
კატეგორია:ბრიტანელი მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:ფენტეზის მსოფლიო პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:ინგლისელი მამაკაცი რომანისტები
კატეგორია:XXI საუკუნის მთარგმნელები
კატეგორია:ინგლისელი მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
თესა განზერერი

**თესა განზერერი** (: * 16 მაისი 1977 ცვიზელში; სამოქალაქო სახელი და გვარი ) — გერმანელი პოლიტიკოსი ქალი (ალიანსი 90 / მწვანეები). თესა განზერერი გერმანიის ფედერალური კრების, ბუნდესტაგის წევრი (2021 წელი).

2021 წელს შეიქმნა პრეცედენტი, როცა თესა განზერერი ნიკე სლავიკთან () პირველად გერმანიის პოლიტიკურ ისტორიაში ბუნდესტაგში მოღვაწეობენ როგორც გარდამავალი სექსუალური იდენტობის მქონე ქალები.

## პოლიტიკური გზა 
* 2021 წლიდან მოყოლებული არის გერმანიის ფედერალური ყრილობის, ბუნდესტაგის წევრი. 
* 2013-დან 2021 წლამდე იყო ბავარიის სამხარეო ყრილობის წევრი. 
* 2018 წელს თესა განზერერი გახდა პირველი პირველი სახალხო წარმომადგენელი დეპუტატი გერმანიაში, რომელმაც საზოგადოდ განაცხადა თავისი ტრანსიდენტური ქალობის შესახებ.  

## ინტერვიუები, საზოგადო გამოსვლები 
* თესა განზერერის სიტყვა ბავარიის სამხარეო კრებაზე (9.7.2020)
* ტრანსიდენტობა: თესა განზერერი სამხარეო კრებაში მუშაობას შეუდგა
* გარდამავალი იდენტობის მქონე პირველი პოლიტიკოსი გერმანიაში
* თესა განზერერი: „ჩვენ საზოგადოების შუაში ვართ“
* Qui est Tessa Ganserer, la première élue transgenre d'Allemagne?

## რესურსები ინტერნეტში 
* *თესა განზერერი — სახელმწიფო სამსახურის სპიკერი ქალი, ქვიარპოლიტიკური სპიკერი*  ბავარიის მწვანეების პირთა ჩამონათვალი.
* თესა განზერერის პირადი ვებგვერდი

## ლიტერატურა 
* Proll, Eva-Charlotte: „Die Frau stehen, die ich bin“. Als Transfrau für Diversität im Öffentlichen Dienst sorgen. (პორტრეტი) წიგნში: Behörden Spiegel. Fakten, Hintergründe und Analysen für den Öffentlichen Dienst. Nr. VI, 36. Jg., Berlin und Bonn Juni 2020, გვერდი 38.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ადამიანის სექსუალობა
* ტრანსგენდერი
* ტრანსგენდერი სექს-მუშაკები
* სექსუალური ორიენტაცია
* სექსუალური უმცირესობები
* სექსუალური ქცევა
* სექსუალური ინვერსია

კატეგორია:გერმანელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:გერმანელი ქალი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 16 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1977
კატეგორია:ბუნდესტაგის წევრები (2021-2025)
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კარენ ჯოი ფაულერი

**კარენ ჯოი ფაულერი** (დ. 7 თებერვალი, 1950) — ამერიკელი მწერალი. მისი შემოქმედების ცენტრალური თემებია XIX საუკუნე, ქალების ცხოვრება და ადამიანების გაუცხოება. ფაულერი ცნობილია თავისი ბესტსელერი რომანით *„ჯეინ ოსტინის მკითხველთა კლუბი“* (2004), რომლის მიხედვითაც 2007 წელს ამავე სახელწოდების ფილმი გადაიღეს.  

## რესურსები ინტერნეტში
* 
*
*Book Reporter, ბიოგრაფია
*The James Tiptree, Jr. Award Home Page
*კარენ ჯოი ფაულერის ინტერვიუ WritersNewsWeekly.com-თან

## სქოლიო
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მწერლები
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი რომანისტები
კატეგორია:ამერიკელი ქალი რომანისტები
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მწერლები
კატეგორია:ამერიკელი მწერლები
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი რომანისტები
კატეგორია:ფენტეზისა და სამეცნიერო ფანტასტიკის ჟანრის ქალი მწერლები
კატეგორია:ნებულას ჯილდოს მფლობელები
კატეგორია:ამერიკელი ფენტეზი მწერლები
კატეგორია:ამერიკელი სამეცნიერო ფანტასტიკის ჟანრის მწერლები
კატეგორია:კალიფორნიელი რომანისტები
კატეგორია:ფენტეზის მსოფლიო პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ნიკე სლავიკი

**ნიკე სლავიკი** (; დ. 7 იანვარი, 1994, ლევერკუზენ-ოპლადენი) — გერმანელი პოლიტიკოსი ქალი (ალიანსი 90 / მწვანეები) და 2021 წლიდან მოყოლებული არის გერმანიის ფედერალური კრების, ბუნდესტაგის წევრი. 

ნიკე სლავიკი და თესა განზერერი () არიან გერმანიის ისტორიაში ბუნდესტაგში მოღვაწე გარდამავალი სექსუალური იდენტობის მქონე პირველი ორი ქალი.

## ინტერვიუები, საზოგადო გამოსვლები 
* პოლიტიკოსი ნიკე სლავიკი თოქ შოუში „კჲოლნერ ტრეჶ“ მსახიობ ჩარლი ჰიუბნერთან ერთად
* ნიკე სლავიკის სიტყვა – 2018 წლის ფედერალური ყრილობა
* ნიკე სლავიკის სიტყვა – 2018 წლის გედერალური ყრილობა ლაიფციგში
* ახალი დეპუტატი: ნიკე სლავიკი (მწვანეები) ინტერვიუში (26.10.21) ტელეკომპანია „ფენიქსი“
* ნიკე სლავიკი რადიო ლევერკუზენთან ინტერვიუში

## რესურსები ინტერნეტში 
* ნიკე სლავიკის ბიოგრაფია ბუნდესტაგის ოფიციალურ გვერდზე
* ნიკე სლავიკის გვერდი მწვანეთა ოფიციალურ გვერდზე
* შპიგელი: გარდამავალი სექსუალური იდენტობის პოლიტიკოსები ბუნდესტაგში შედიან 
* დერ ტაგესშპიგელი: ისტორიული წარმატება ბუნდესტაგის არჩევნებზე — თესა განზერერი და ნიკე სლავიკი არიან ბუნდესტაგში მომუშავე პირველი ტრანს ქალები

## ლიტერატურა 
* Proll, Eva-Charlotte: „Die Frau stehen, die ich bin“. Als Transfrau für Diversität im Öffentlichen Dienst sorgen. (პორტრეტი) წიგნში: Behörden Spiegel. Fakten, Hintergründe und Analysen für den Öffentlichen Dienst. Nr. VI, 36. Jg., Berlin und Bonn Juni 2020, გვერდი 38.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ადამიანის სექსუალობა
* ტრანსგენდერი
* ტრანსგენდერი სექს-მუშაკები
* სექსუალური ორიენტაცია
* სექსუალური უმცირესობები
* სექსუალური ქცევა
* სექსუალური ინვერსია

კატეგორია:გერმანელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:გერმანელი ქალი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 7 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1994
კატეგორია:ბუნდესტაგის წევრები (2025-2029)
კატეგორია:ბუნდესტაგის წევრები (2021-2025)
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ორსონ სკოტ კარდი

**ორსონ სკოტ კარდი** (დ. 24 აგვისტო, 1951) — ამერიკელი მწერალი, ცნობილია სამეცნიერო ფანტასტიკის ჟანრის წიგნებით. ამჟამად იგი ერთადერთი ადამიანია, რომელმაც ზედიზედ ორი წლის მანძილზე ერთდროულად ერთი და იმავე ნაწარმოებისთვის მოიპოვა ჰიუგოსა და ნებულას პრემიები, 1985 წელს რომანისთვის „*ენდერის თამაში*“, ხოლო 1986 წელს მისი მომდევნო ნაწილისთვის „*მიცვალებულთა ხმა*“. 2013 წელს გამოვიდა „*ენდერის თამაშის*“ კინოადაპტაცია. 

კარდის შემოქმედებაზე გავლენა მოახდინა კლასიკურმა ლიტერატურამ, პოპულარულმა ფენტეზმა და სამეცნიერო ფანტასტიკამ. მისი ადრეული ნაშრომები ორიგინალობით გამოირჩევა, თუმცა გრაფიკული ძალადობის შემცველია. კარდის წიგნებში ხშირად ვხვდებით განსაკუთრებული უნარებით დაჯილდოებულ პერსონაჟებს, რომლებიც დიდი რისკის წინაშე რთულ გადაწყვეტულებებს იღებენ. კარდი ასევე წერს პოლიტიკურ, რელიგურ და სოციალურ კომენტარებს. მწერალი საჯაროდ გააკრიტიკეს ჰომოსექსუალობისადმი წინააღმდეგობის გამო, რამაც 2013 წელს ფილმის „*ენდერის თამაში*“ ბოიკოტი გამოიწვია. 

კარდი დაიბადა ვაშინგტონში, გაიზარდა იუტასა და კალიფორნიაში. სტუდენტობის პერიოდში მისი პიესები უნივერსიტეტის სცენაზე იდგმებოდა.  1971-1973 წლებში კარდი ბრაზილიაში მორმონთა ეკლესიის მისიონერად მსახურობდა. 1978-1979 წლებში მან ოცდაშვიდი მოთხრობა გამოაქვეყნა. 1978 წელს მიიღო ჯონ ვუდ კემპბელის პრემია საუკეთესო ახალბედა ავტორისთვის. 1981 წელს კარდიმ იუტას უნივერსიტეტი ინგლისურ ლიტერატურაში დოქტორის ხარისხით დაამთავრა. 1980-იან წლებში იგი წერდა რომანებს სამეცნიერო ფანტასტიკის და ფენტეზის ჟანრში, ასევე ისტორიულ ლიტერატურას და არამხატვრულ ტექსტებს. კარდი ნაყოფიერად მუშაობდა, მან 50 რომანი და 45-ზე მეტი მოთხრობა გამოაქვეყნა.

კარდი სამხრეთ ვირჯინიის უნივერსიტეტის პროფესორია. იგი მორმონთა ეკლესიის აქტიური წევრია და „ლიტერატურულ ბანაკებში“ არაერთი წარმატებულ მწერლისთვის გაუწევია მასწავლებლობა. სტეფან მეიერი და ბრენდონ სანდერსონი კარდის შემოქმედებას თავიანთ მთავარ გავლენად ასახელებენ. 

## რესურსები ინტერნეტში
* Official website
* 
* 
* Orson Scott Card 
* Orson Scott Card  
* 
* Orson Scott Card 
* Orson Scott Card papers, MSS 1756 
* Orson Scott Card exhibit

## სქოლიო
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი მწერლები
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი რომანისტები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი რომანისტები
კატეგორია:სამეცნიერო ფანტასტიკის ჟანრის მწერლები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი არამხატვრული მწერლები
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი არამხატვრული მწერლები
კატეგორია:ამერიკელი ფენტეზი მწერლები
კატეგორია:ფენტეზი მწერლები
კატეგორია:ნებულას ჯილდოს მფლობელები
კატეგორია:ჰიუგოს პრემიის ლაურეატი მწერლები
კატეგორია:ამერიკელი საბავშვო მწერლები
კატეგორია:ფენტეზის მსოფლიო პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ბრაიდსჰედში დაბრუნება

**„ბრაიდსჰედში დაბრუნება“** — ინგლისელი მწერლის, ივლინ ვოს, რომანი, პირველად გამოქვეყნდა 1945 წელს. 

ნაწარმოებში მოქმედება 1920-იანი წლებიდან 1940-იანი წლების დასაწყისამდე მიმდინარეობს. რომანი მოგვითხრობს საშუალო კლასის წარმომადგელი ჩარლზ რაიდერის ცხოვრების შესახებ, რომელიც ოქსფორდში სწავლისას სებასტიან ფლაიტს და მის ოჯახს უმეგობრდება. ფლაიტები, მდიდარ ინგლისელი კათოლიკეები,  ბრაიდსჰედის სასახლეში ცხოვრობენ. რომანში აღწერილია ჩარლზის სასიყვარულო ურთიერთობები სებასტიანთან და მის დასთან, ჯულიასთან.

„ბრაიდსჰედში დაბრუნება“ ინგლისური არიტოკატიისა და კათოლიციზმის ხანისადმი ნოსტალგიითა განმსჭვალული. 1981 წელს რომანის სატელევიზიო ადაპტაცია შედგა. 

## რესურსები ინტერნეტში
* "Evelyn Waugh's Finest Novel". *The New York Times*.
*A Companion to the novel 
*Downloadable audio about *Brideshead Revisited* and *Evelyn Waugh*
*Guardian.co.uk

კატეგორია:1945 წლის რომანები
კატეგორია:ინგლისური რომანები
კატეგორია:ცენზურის მიერ აკრძალული წიგნები
არკადი და ბორის სტრუგაცკები

ძმები **არკადი ნატანოვიჩ სტრუგაცკი** (დ. 28 აგვისტო, 1925 — გ. 12 ოქტომბერი, 1991) და **ბორის ნატანოვიჩ სტრუგაცკი** (დ. 14 აპრილი, 1933 — გ. 19 ნოემბერი, 2012) — საბჭოთა რუსი სამეცნიერო ფანტანსტიკის ჟანრის მწერლები, რომლებიც მათი სამწერლო კარიერის უდიდესი ნაწილის მანძილზე ურთობლივად მუშაობდნენ. სტრუგაცკების ყველაზე გახმაურებულ ნაშრომებს შორისაა რომანები: „*პიკნიკი გზის პირას*“ (1972), „*ორშაბათი იწყება შაბათს*“ (1965) და „*ძნელია ღმერთობა*“ (1964).

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* Includes the complete works in Russian and selected translations
* Arkady and Boris Strugatsky. The Complete Works
* Stalkers of Russian Science Fiction&nbsp;– the Strugatsky Brothers
* Boris Strugatsky on Avatar 
* Strugatsky Brothers Universe 
* Boris Strugatsky on Avatar 
* Brothers Strugatsky 
* 
* 

კატეგორია:სამეცნიერო ფანტასტიკის ჟანრის მწერლები
კატეგორია:საბჭოთა რომანისტები
კატეგორია:საბჭოთა მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
იუ ნესბო

**იუ ნესბო** (დ. 29 მარტი, 1960) — ნორვეგიელი მწერალი, მუსიკოსი, ეკონომისტი და ყოფილი ფეხბურთელი და ჟურნალისტი. 2014 წლის მონაცემებით ნორვეგიაში მისი რომანების სამ მილიონზე მეტი ეგზემპლარი იყო გაყიდული; მწერლის ნაშრომები 50-ზე მეტ ენაზეა თარგმნილი, 2021 წლისთვის მსოფლიოს მასშტაბით მისი წიგნების 50 მილიონზე მეტი ეგზემპლარი იყო გაყიდული, რამაც ნესბო ყველა დროის ყველაზე წარმატებულ ნორვეგიელ ავტორად აქცია.

ნესბო ძირითადად ცნობილია დეტექტიური ჟანრის რომანებით გამომძიებელი ჰარი ჰოლეს შესახებ. გარდა სამწერლო კარიერისა, იგი ნორვეგიული როკ-ჯგუფის Di Derre მთავარი ვოკალისტია

ქართულ ენაზე თარგმნილია ნესბოს რომანები: „*თავებზე მონადირეები*“ და „*თოვლის კაცი*“.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* იუ ნესბოს სრული ბიოგრაფია და ბიბლიოგრაფია Knigosearch.com-ზე
* 

## სქოლიო
კატეგორია:დეტექტიური ჟანრის მწერლები
კატეგორია:XX საუკუნის ნორვეგიელი მწერლები
კატეგორია:XXI საუკუნის ნორვეგიელი მწერლები
კატეგორია:XX საუკუნის ნორვეგიელი რომანისტები‎
კატეგორია:XXI საუკუნის ნორვეგიელი რომანისტები‎
კატეგორია:ნორვეგიელი მამაკაცი რომანისტები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:ოსლოში დაბადებულები
როსტომ საგინაშვილი

**როსტომ საგინაშვილი** (დ. 21 დეკემბერი, 1940 — გ. 13 თებერვალი, 2022) — ქართველი მომღერალი (ტენორი). საქართველოს დამსახურებული არტისტი (1980).

როსტომ საგინაშვილის მიერ შესრულებული „ჩაკრულოს“ ჩანაწერი მთელ საბჭოთა კავშირში ერთადერთი სიმღერა აღმოჩნდა, რომელიც 1977 წელს კოსმოსურმა ხომალდმა „ვოიაჯერმა“ ოქროს ფირფიტით, მზის სისტემაში გაიტანა.

## ბიოგრაფია
როსტომ საგინაშვილი გურჯაანის რაიონის სოფელ კოლაგში დაიბადა. სკოლის დამთავრების შემდეგ სწავლობდა თბილისში, მოსე თოიძის სახელობის სახელოსნოში, პარალელურად სპორტით იყო დაკავებული და ჭიდაობას ეუფლებოდა. ტექნიკუმის დამთავრების შემდეგ გურჯაანის სამშენებლო ტრესტში დაიწყო მუშაობა. ქართულ ხალხურ სიმღერებს სამოყვარულოდ ასრულებდა და საკუთარი სურვილით გურჯაანის კულტურის სახლში მივიდა სინჯებზე, სადაც ხელმძღვანელობამ პირველივე მოსმენით მიიღო ანსამბლში.

გურჯაანის ანსამბლის თბილისში გამართულ ერთ-ერთ საკონონკურსო გამოსვლას ჯანო ბაგრატიონი და საქართველოს ხალხური სიმღერისა და ცეკვის სახელმწიფო ანსამბლის სამხატვრო ხელმძღვანელი ანზორ კავსაძე ესწრებოდნენ, რომელიც ანსამბლის საფრანგეთში გასტროლისთვის ეძებდა ნიჭიერ მუსიკოსებს და შესთავაზა საგინაშვილს ანსამბლში სინჯებზე მისვლა, სადაც შესარჩევი სიმღერა საგინშვილმა ანსამბლის პირველ ტენორთან, მიშიკუნა გოშაძესთან ერთად შეასრულა და პირველივე სინჯით ჩაირიცხა ანსამბლში.

განსაკუთრებით ნაყოფიერი იყო ანსამბლში როსტომ საგინაშვილის თანამშრომლობა ილია ზაქაიძესთან, მათ მიერ დუეტში შესრულებული ხალხური სიმღერები არნახული პოპულარობით სარგებლობდა მსმენელში. მათ რეპერტუარში ერთ-ერთი გამორჩეული ადგილი ეკავა „ჩაკრულოს“, რომლის ერთ-ერთი საკონცერტო შესრულების ჩანაწერიც, კოსმოსური პროექტ „ვოიაჯერის“ ფარგლებში ოქროს ფირფიტით, 1977 წელს მზის სისტემაში გაიგზავნა. ჩანაწერი საქართველოს ხალხური სიმღერისა და ცეკვის სახელმწიფო ანსამბლის ამერიკაში გასტროლის დროს, 1974 წელს, თუმცა შემსრულებლები იმის შესახებ, რომ ეს ჩანაწერი კოსმოსში გაუშვეს არ იყვნენ და მხოლოდ მოგვიანებით გაიგეს.

როსტომი აქტიურად იყო დაკავებული სამოყვარულო ფოტოგრაფიით და საკუთარ ზენიტის აპარატზე „ერისიონის“ საგასტროლო მოგზაურობების უნიკალური კადრები აქვს აღბეჭდილი.

როსტომ საგინაშვილი გარდაიცვალა 2022 წლის 13 თებერვალს.

## ჯილდოები და აღიარება
*1980 — საქართველოს დამსახურებული არტისტი

## რესურსები ინტერნეტში
*
*ოქროს ხმა - როსტომ საგინაშვილი
*„ძველი ამბის ახალი სიცოცხლე“ – „ჩაკრულო“, რომელმაც გალაქტიკა „გაარღვია“ და როსტომ საგინაშვილის ახდენილი ოცნება 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული  21 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1940
კატეგორია:გარდაცვლილი 13 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2022
კატეგორია:გურჯაანის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი მომღერლები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები
რობერტ ბლოხი

**რობერტ ალბერტ ბლოხი** (დ. 5 აპრილი, 1917 — გ. 23 სექტემბერი, 1994) — ამერიკელი მწერალი, წერდა დეტექტიურ, ფსიქოლოგიური ჰორორისა და ფენტეზის ჟანრში, მისი ნაშრომები იდგმებოდა რადიოში, კინოსა და ტელევიზიაში. ბლოხის სამწერლო კარიერა 60 წელს გაგრძელდა,  მათ შორის 30 წელზე მეტი ხნის მანძილზე იგი ტელევიზიასა და კინოში მოღვაწეობდა.

ბლოხის ყველაზე გახმაურებული ნაშრომია საშინელებათა ჟანრის რომანი „ფსიქო“ (1959), რომლის მიხედვითაც ალფრედ ჰიჩკოკმა ამავე სახელწოდების ცნობილი ფილმი გადაიღო. ბლოხის შემოქმედება 30-ზე მეტ რომანს და ასობით მოთხრობას მოიცავს. იგი ჰოვარდ ლავკრაფტის პროტეჟე იყო, რომელმაც პირველმა სერიოზულად წაახალისა მისი შემოქმედებითი ნიჭი. ბლოხმა პროფესიონალური სამწერლო კარიერა სწავლის დასრულებისთანავე, 17 წლის ასაკში დაიწყო. მიუხედავად იმისა, რომ ბლოხის თავდაპირველი ნაშრომები ლავკრაფტის და მისი „კოსმიური ჰორორის“ მიბაძვას წარმოადგენდა, მოგვიანებით იგი ფსიქოლოგიური სიღრმის მქონე დეტექტიური და საშინელებათა ჟანრის ტექსტების შექმნაში დაოსტატდა. 

ბლოხი არაერთი პრესტიჟული ლიტერატურული ჯილდოს ლაურეატია, მათ შორისაა ჰიუგოს, ბრემ სტოკერის და ფენტეზის მსოფლიო პრემიები.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

* Robert Bloch

## სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი მწერლები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:ამერიკელი ფენტეზი მწერლები
კატეგორია:ილინოისელი რომანისტები
კატეგორია:ფენტეზის მსოფლიო პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:დეტექტიური ჟანრის მწერლები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი რომანისტები
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი რომანისტები
კატეგორია:საშინელებათა ჟანრის მწერლები
კატეგორია:ამერიკელი სამეცნიერო ფანტასტიკის ჟანრის მწერლები
კატეგორია:ფსევდონიმიანი მწერლები
კატეგორია:XX საუკუნის ფსევდონიმიანი მწერლები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
იოზეფ როთი

**მოსე იოზეფ როთი** (; დ. 2 სექტემბერი, 1894 — გ. 27 მაისი, 1939) — ავსტრიელი ჟურნალისტი და რომანისტი, ცნობილია რომანით „*რადეცკის მარში*“ (1932), რომელიც საოჯახო საგაა და ავსტრია-უნგრეთის იმპერიის დაკნინებისა და დაცემის შესახებ მოგვითხრობს. მის სხვა გახმაურებულ ნამუშევრებს შორისაა რომანი „*იობი*“ (1930), რომელიც იობის წიგნზეა დაფუძნებული და რწმენაშერყეული ებრაელის შესახებ მოგვითხრობს. ასევე ცნობილია როთის ესე „*მოხეტიალე ებრაელები*“ (1927), რომელშიც იგი პირველი მსოფლიო ომისა და რუსეთის რევოლუციის შემდეგ აღმოსავლეთიდან დასავლეთ ევროპაში ემიგრირებულ ებრაელთა ყოფას განიხილავს. XXI საუკუნეში როთის შემოქმედებისადმი ინტერესი ინგლისურ ენაზე „*რადეცკის მარშის*“  და მისი ჟურნალისტური ნაშრომების გამოქვეყნებამ განაახლა.

## რესურსები ინტერნეტში
* JRO – Joseph Roth Online
* Joseph Roth Collection 
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ავსტრიელი მწერლები
კატეგორია:ებრაელი მწერლები
კატეგორია:XX საუკუნის ავსტრიელი მწერლები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
დომინიკ ფაიკი

**დომინიკ დევიდ ფაიკი** (დ. 1995 წლის 30 დეკემბერი, ნეიპლსი, ფლორიდა) — ამერიკელი მომღერალი, კომპოზიტორი, მულტი ინსტრუმენტალისტი და მსახიობი. დაიბადა და გაიზარდა ნეიპლსში, ფლორიდაში. გიტარაზე დაკვრა 10 წლის ასაკში ისწავლა. პირველად აღიარება ჰპოვა მას შემდეგ, რაც გამოუშვა რამდენიმე პოპულარული სიმღერა ვებსაიტზე SoundCloud . მისი სადებიუტო გაფართოებული პიესის - ''Don't Forget About Me, Demos* გამოსვლის შემდეგ, მან კონტრაქტი დადო Columbia Records- თან.
ფაიკის სიმღერა "3 Nights"  მოხვდა მრავალი ქვეყნის სიმღერების ტოპ ათეულში. მოგვიანებით მას კოლაბორაცია ჰქონდა ჯგუფ Brockhampton -თან და მომღერალ Halsey- თან. 2020 წლის ივნისში, ფაიკმა გამოუშვა სინგლი "Chicken Tenders". იმავე წლის ივლისში მან გამოუშვა სინგლი "Politics & Violence". იმავე თვეში გამოვიდა ფაიკის სადებიუტო ალბომი *What Could Possibly Go Wrong*. ალბომი მრავალი ქვეყნის ტოპ 50-ში მოხვდა, მათ შორის შეერთებული შტატებსა და ავსტრალიაში .
2020 წლის სექტემბერში  ვიდეოთამაშ *Fortnite*-ის საკონცერტო სერიის სათაურში გამოჩნდა.  რამდენიმე თვეში, *NME-* მ ფაიკი შეიყვანა 2020 წლის აუცილებლად მოსასმენი ახალი შემსრულებლების სიაში. მან ჩაწერა პოლ მაკარტნის სიმღერის " The Kiss of Venus " ქავერი ალბომისთვის *McCartney III Imagined* .
2022 წელს, ფაიკი გახდა *ეიფორიის'' მეორე სეზონის მსახიობი, რაც მისი პირველი მთავარი როლია. 

## სქოლიო
კატეგორია:რეპ-როკ მუსიკოსები
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი რეპერები
კატეგორია:დაბადებული 1995
კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები
კატეგორია:აფრო-ამერიკელი მამაკაცი რეპერები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
აირა ლევინი

**აირა მარვინ ლევინი** () (დ. 27 აგვისტო, 1929 — გ. 12 ნოემბერი, 2007) — ამერიკელი რომანისტი, დრამატურგი და სიმღერების ავტორი. მისი ყველაზე გახმაურებულ ნამუშევრებს შორისაა რომანები: „როზმარის შვილი“ (1967), „კოცნა სიკვდილის წინ“ (1953), „სტეპფორდის ცოლები“ (1972) და „ბიჭები ბრაზილიიდან“ (1976). ლევინის არაერთი რომანისა და პიესის წარმატებული კინოადაპტაცია შედგა. 

## რესურსები ინტერნეტში
*
*
*

## სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი რომანისტები
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი დრამატურგები
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი რომანისტები
კატეგორია:ამერიკელი საშინელებათა ჟანრის მწერლები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
ფრენკ ბენტონი

**ფრენკ ბენტონი** (; დ. 5 ივლისი, 1852 — გ. 28 თებერვალი, 1919, ფორტ-მაიერსი, აშშ) —  ამერიკელი ენტომოლოგი, მკვლევარი, მეფუტკრეობის ნოვატორი და ავტორი. 

ბენტონი დაიბადა ქოლდუოთერსში, მიჩიგანში. სწავლობდა  მიჩიგანის სასოფლო-სამეურნეო კოლეჯში. მიიღო ბაკალავრის და მეცნიერებათა დოქტორის ხარისხი. მოგვიანებით სწავლობდა ტენესის უნივერსიტეტში, მიუნხენის უნივერსიტეტსა და ათენის უნივერსიტეტში. იყო ამერიკის შეერთებული შტატების სოფლის მეურნეობის დეპარტამენტის ენტომოლოგიის ბიუროს, ვაშინგტონის ენტომოლოგიური საზოგადოების, ჩრდილოეთ ამერიკის მეფუტკრეთა ასოციაციის, ეროვნული გეოგრაფიული საზოგადოებისა და მეცნიერების განვითარების ამერიკის ასოციაციის წევრი. ბენტონი ასევე ცნობილია დედა ფუტკრის გადასაზიდი სპეციალური საფოსტო გალიის გამოგონებით (ე. წ. ბენტონის გალია). ბენტონი არის ორი წიგნის ავტორი, „მეფუტკრეობა“ და „მეთაფლია ფუტკარი“ (1896)..

სხვადასხვა ფუტკრის შესასწავლად და საუკეთესო ჯიშების  გამოსავლენად ბენტონი ბევრს მოგზაურობდა მსოფლიოში.  
1905 წელს ბენტონი ჩამოვიდა საქართველოში ქართული ფუტკრის () უკეთ შესასწავლად. ადგილობრივმა ფუტკარმა თავისი უნიკალური თვისებების წყალობით დიდი მოწონება დაიმსახურა და შემდგომში ბენტონი აქტიურად უჭერდა მხარს ქართული ფუტკრის იმპორტს შეერთებულ შტატებში.

ინდოეთში დიდი ზომის ფუტკრების () კვლევისას მას „ჯუნგლების ცხელება“ შეეყარა. ბენტონი გარდაიცვალა ფორტ-მაიერსში, 1919 წლის 28 თებერვალს.

## შრომები 
* „მეფუტკრეობა“ (1896);
* „მეთაფლია ფუტკარი“ (1896).
 
## რესურსები ინტერნეტში
* gutenberg.org — ფრენკ ბენტონი

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 18 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1917
კატეგორია:გარდაცვლილი 10 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2007
კატეგორია:ამერიკელი ენტომოლოგები
ართურ ევანზი

**ართურ ჯონ ევანზი** (დ. 8 ივლისი, 1851, ნეშ-მილსი, ჰერტფორდშირი – გ. 11 ივლისი, 1941, იულბერი, ოქსფორდშირი) — ინგლისელი არქეოლოგი, ისტორიკოსი, ლონდონის სამეფო საზოგადოების წევრი (1901). გეოლოგის, არქეოლოგისა და ნუმიზმატის ჯონ ევანზის ვაჟი. 1874 წელს დაამთავრა ოქსფორდის უნივერსიტეტი. 1875–1882 წლებში მუშაობდა ჟურნალისტად, ძირითადად ბალკანეთში; 1884–1908 წლებში იყო აშმოლის მუზეუმის მცველი [შემდგომში საპატიო მცველი, მუზეუმს გადასცა საკუთარი და მამის კოლექცია; ოქსფორდის უნივერსიტეტის პროფესორი (1909)], ლონდონის ანტიკვარების საზოგადოების პრეზიდენტი (ავტომატურად ბრიტანეთის მუზეუმის მცველიც) 1914–1919 წლებში. 1871 წლიდან მონაწილეობდა არქეოლოგიურ კვლევებში, მ.შ. საკუთარი კვლევები განახორციელა ჩრდილო-დასავლეთ ბალკანეთში (1877–1878, 1880–1882), სამხრეთ ბრიტანეთში [რომაულამდელ (მ.შ. ეილესფორდის სამარხი, 1886) და რომაული დროის ძეგლებზე], კუნძულ კრეტაზე [1894 წელს — კვლევა, 1900–1931 წლებში (შესვენებებით) — კნოსოსის გათხრები (ძირითადად 1905 წლამდე) და რესტავრაცია]. აღმოაჩინა მინოსის კულტურა (ცივილიზაცია) და სათავე დაუდო მის შესწავლას, ავტორია შრომებისა ანტიკური ნუმიზმატიკისა და არქეოლოგიის, კელტების კულტურისა და სხვათა შესახებ. 1911 წელს რაინდად აკურთხეს.

## სქოლიო 
კატეგორია:ინგლისელი არქეოლოგები
კატეგორია:XIX საუკუნის არქეოლოგები
კატეგორია:ნიდერლანდების მეცნიერებისა და ხელოვნების სამეფო აკადემიის წევრები
კატეგორია:გეტინგენის მეცნიერებათა აკადემიის წევრები
კატეგორია:მინოსის კულტურა
კატეგორია:XX საუკუნის არქეოლოგები
ამინატა ტურე

**ამინატა ტურე** (, დ. 12 ოქტომბერი, 1962, დაკარი, სენეგალი) — სენეგალელი პოლიტიკოსი, სენეგალის პრემიერ-მინისტრი  2013-2014 წლებში.  სენეგალის მეორე ქალი პრემიერ-მინისტრი მამე მადიორ ბოიეს (2001-2002 წწ.) შემდეგ. იუსტიციის მინისტრი 2012-2013 წლებში.

## ბიოგრაფია
ამინატა ტურე დაიბადა 1962 წლის 12 ოქტომბერს სენეგალის დედაქალაქ დაკარში. 2012 წელს პრეზიდენტმა მაკი სალმა შეიყვანა აბდულ მბაიეს მთავრობაში და დანიშნა იუსტიციის მინისტრად. 2013 წლის 1 სექტემბერს პრეზიდენტმა დანიშნა პრემიერ-მინისტრად და ორ დღეში ჩამოაყალიბა მთავრობა.

2014 წლის 4 ივლისს პრეზიდენტმა გადააყენა თანამდებობიდან, რადგან მმართველმა პარტიამ დაკარგა უმრავლესობა ადგილობრივ არჩევნებში.

პრემიერ-მინისტრის თანამდებობის დატოვებიდან სამი თვის შემდეგ ამინატა ტურე პრეზიდენტმა მაკი სალმა დანიშნა სპეციალურ წარმომადგენლად.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 12 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1962
კატეგორია:სენეგალელი ქალი პოლიტიკოსები
კატეგორია:სენეგალის პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:ქალი პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:XXI საუკუნის ქალი პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:აფრიკის ქალი პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ეკლიმეტრი

**ეკლიმეტრი** ( და ) — დახრის კუთხეების გასაზომი მარტივი ხელსაწყო. 

მის უმარტივეს სახეს წარმოადგენს სადგარზე სახსრულად მიმაგრებული შიმშა, რომლის ერთ ბოლოში დიამეტრითაა მიჭედებული (ნულიდან მარცხნივ და მარჯვნივ 90°-მდე) გრადუსებად დაყოფილი შვეულიანი ნახევარწრედი. ამავე დანიშნულებისათვის იყენებენ ლითონისაგან დამზადებულ ტესდორფისა და ბრანდისის ეკლიმეტრებს, რომელთაც აქვთ საჭვრეტი მილი. კვერთხებს, შენობების კონსტრუქციულ ელემენტთა დახრას ზომავენ ვიმერის უჭოგრო ეკლიმეტრით. ეკლიმეტრს ათავსებენ სამთო კომპასშიც, რომლითაც ზომავენ ქანის შრის დახრის კუთხეს.

## ლიტერატურა
კატეგორია:გეოდეზიური ხელსაწყოები
მამე მადიორ ბოიე

**მამე მადიორ ბოიე** (, დ. 7 დეკემბერი, 1940, სენ-ლუი, სენეგალი) — სენეგალელი პოლიტიკოსი, სენეგალის პრემიერ-მინისტრი  2001-2002 წლებში. სენეგალის პირველი ქალი პრემიერ-მინისტრი.

## ბიოგრაფია
მამე მადიორ ბოიე დაიბადა 1940 წელს სენ-ლუიში, იურისტების ოჯახში. ისევე როგორც მისმა სამმა ძმამ, მამემაც მიიღო იურიდიული განათლება დაკარში და პარიზში. შემდეგ მუშაობდა სენეგალის იუსტიციის სამმართველოში, ეკავა პროკურორის მოადგილის, მოსამართლისა და რეგიონალური სასამართლოს პირველი ვიცე-პრეზიდენტის, ასევე სააპელაციო სასამართლოს პალატის პრეზიდენტის თანამდებობა. ბოიემ დააარსა სენეგალის იურისტთა ასოციაცია და იყო მისი პირველი პრეზიდენტი 1975-1990 წლებში. 

2000 წელს საპრეზიდენტო არჩევნებში აბდულაი ვადის გამარჯვებისთანავე დანიშნეს იუსტიციის მინისტრად. მალევე პრეზიდენტსა და პრემიერ-მინისტრს შორის კონფლიქტის შედეგად გადადგა პრემიერი. 2001 წლის 3 მარტს პრეზიდენტმა მის შემცვლელად დანიშნა მამე ბოიე. მისი დანიშვნიდან ორ თვეში უნდა გამართულიყო საპარლამენტო არჩევნები, მანამდე 30-ზე მეტმა ქალთა უპარტიო ორგანიზაციამ მოაწყო კამპანია, რომლის დროსაც მოითხოვდნენ მთავრობაში ქალების რაოდენობის გაზრდას, რაც შეიძლება გამხდარიყო იმ დროს უპარტიო ბოიეს დანიშვნის ერთ-ერთი მიზეზი. 

2002 წლის 4 ნოემბერს ბოიეს მთავრობა დაიშალა და თავად ბოიე გადადგა თანამდებობიდან, რისი მიზეზიც უნდა გამხდარიყო ბოიეს განცხადება გემ „ჯულას“ ჩაძირვასთან დაკავშირებით, რომლის დროსაც დაიღუპა 1863 ადამიანი. აღნიშნულთან დაკავშირებით 2008 წელს ფრანგმა მოსამართლემ ბოიეს დაკავების ორდერი გასცა. სენეგალის მთავრობამ მის ექსტადიციაზე უარი განაცხადა. 2009 წელს პარიზის სააპელაციო სასამართლომ ბოიეს დაკავების ორდენი გააუქმა.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 7 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1940
კატეგორია:სენეგალელი ქალი პოლიტიკოსები
კატეგორია:სენეგალის პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:ქალი პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:XXI საუკუნის ქალი პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:აფრიკის ქალი პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:სახელმწიფოსა და მთავრობის მეთაურები, რომლებიც მოგვიანებით დააპატიმრეს
სიდერული თვე

მინი|სინოდური და სიდერული თვეების სქემატური ნახაზი
**სიდერული თვე** (, ნათ. ბრ. ) — დროის შუალედი მთვარის დედამიწისირგვლივ მოქცევისას ცაზე ვარსკვლავთა მიმართ ერთსა და იმავე წერტილში მის ორ თანამიმდევრულ გავლას შორის. მთვარის მოძრაობის უთანასწორობების გამო რამდენიმე საათის საზღვრებში მერყეობს და საშუალოდ შეიცავს 27,321661 საშუალო მზისიერ დღე-ღამეს (27 დღე-ღამე, 7 სთ, 43 წთ, 12 წმ).

## იხილეთ აგრეთვე
*სიდერული პერიოდი
*სინოდური თვე

## ლიტერატურა
კატეგორია:დროის საზომი ერთეულები
ჯენი ადამსონი

**ჯენი ადამსონი** (; დ. 9 მაისი, 1882, შოტლანდია,  გ. 25 აპრილი 1962) — ბრიტანეთის ლეიბორისტული პარტიის პოლიტიკოსი, რომელიც მსახურობდა პარლამენტის წევრად 1938 წლიდან 1946 წლამდე და იგი გახლდათ კლემენტ ეტლის ომის შემდგომი ლეიბორისტული მთავრობის უმცროსი მინისტრი.

## ადრეული ცხოვრება და ოჯახი
ჯანეტი იყო თომას ჯონსტონის ქალიშვილი. 1902 წელს იგი დაქორწინდა უილიამ მერდოკ ადამსონზე, ტრანსპორტისა და გენერალური მშრომელთა კავშირის თანამშრომელზე, რომელიც გახდა ლეიბორისტული დეპუტატი Cannock-ისთვის.

## პოლიტიკური კარიერა
1928 წლიდან 1931 წლამდე ადამსონი იყო ლამბეტ ნორტის ლონდონის საოლქო საბჭოს წევრი. მსახურობდა ლეიბორისტული პარტიის ეროვნულ აღმასრულებელ კომიტეტში 1927-1947 წლებში, რომელსაც იგი ხელმძღვანელობდა 1935-1936 წლებში.

ადამსონმა წარუმატებლად იბრძოლა დარტფორდზე 1935 წლის საყოველთაო არჩევნებზე, როდესაც მოქმედმა კონსერვატიულმა დეპუტატმა ფრენკ კლარკმა დაიკავა ადგილი მნიშვნელოვნად შემცირებული უმრავლესობით. თუმცა, კლარკი გარდაიცვალა 1938 წლის ივლისში და 1938 წლის ნოემბერში ჩატარებულ შუალედურ არჩევნებზე, ადამსონმა ადგილი მოიპოვა 4,2%-ით. ქმართან ერთად, იგი გახდა ერთადერთი ცოლ-ქმარი თემთა პალატაში.

საარჩევნო ოლქი გაიყო საზღვრების ცვლილებებში 1945 წლის საყოველთაო არჩევნებისთვის, როდესაც ადამსონი აირჩიეს დიდი უმრავლესობით (ხმების 27%) ახალი ბექსლის ოლქისთვის. იგი მსახურობდა საპარლამენტო კერძო მდივნად 1940-1945 წლებში და საპარლამენტო მდივნად საპენსიო სამინისტროში 1945-1946 წლებში,  მინისტრ ვილფრედ პალინგის დროს.

ადამსონი გადადგა პარლამენტიდან 1946 წელს და გახდა უმუშევრობის დახმარების საბჭოს თავმჯდომარის მოადგილე 1946 წლიდან 1953 წლამდე. მომდევნო საერთო არჩევნებზე, 1950 წელს, ადგილი მოიპოვა მომავალმა პრემიერ მინისტრმა ედვარდ ჰიტმა.

## რესურსები ინტერნეტში
* ჯანეტ ადამსონის წვლილი პარლამენტში

## ლიტერატურა
* Stenton, M., Lees, S. (1981). ''Who's Who of British Members of Parliament'', volume iv (covering 1945-1979). Sussex: The Harvester Press; New Jersey: Humanities Press. 

კატეგორია:დაბადებული 1882
კატეგორია:გარდაცვლილი 1962
კატეგორია:დაბადებული 9 მაისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 25 აპრილი
კატეგორია: ბრიტანელი პოლიტიკოსები
ალისა უელსი

**ალისა უელსი** (; დ. 1927, 26 ნოემბერი, პენსილვანია, აშშ  გ. 1988 5 იანვარი გალისტეო, ნიუ-მექსიკო) — ამერიკელი ფოტოგრაფი, იგი ასევე ცნობილია როგორც ალისა ენდრიუსი, ალისა უელს-ვიტემანი და ალისა ატენბერგერი, ალისა იყო ფოტოგრაფი რომელიც ქმნიდა მრავალ ფენიან სურათებს. იგი ყველაზე აქტიური იყო როგორც ფოტოგრაფი 1962 წლიდან 1975 წლამდე, რომლის დროსაც იგი მონაწილეობდა ოცდათხუთმეტზე მეტ ჯგუფურ და ექვს ერთკაციან გამოფენაში. მისი ნამუშევრები ინახება ჰიუსტონის სახვითი ხელოვნების მუზეუმის მუდმივ კოლექციაში, ლოს-ანჯელესის ოლქის ხელოვნების მუზეუმში, ნიუ-მექსიკოს სახელმწიფო უნივერსიტეტში და ისტმენის სახლი.

## ცხოვრება და მოღვაწეობა
უელსი სწავლობდა პენსილვანიის სახელმწიფო უნივერსიტეტში. იგი დაქორწინდა და გადავიდა როჩესტერში, ნიუ-იორკში. იქ ყოფნისას მან დაიწყო მუშაობა Eastman Kodak Company-ში და 1959 წლის ზაფხულში დაიწყო ფოტოგრაფიით დაინტერესება.

1961-1962 წლებში უელსი ჩაირიცხა ფოტოგრაფიის სახელოსნოში ნათან ლიონსთან ერთად, რომელიც გახდა Well-ის მენტორი მომდევნო 11 წლის განმავლობაში.  1962 წელს მან დატოვა სამსახური Kodak-ში და შეუერთდა Eastman House-ს. ასევე 1962 წელს მან მიიღო გვარი დანიელ ენდრიუსი, კაცის სახელი, ვისთანაც იმ დროს ცხოვრობდა, მისი პროფესიული სტატუსის გამო.

1960-იანი წლების შუა პერიოდისთვის უელსი ექსპერიმენტებს ატარებდა გამოსახულების მრავალი ფენის შექმნაზე, კამერის მეშვეობით ღია ფილმის გაშვებით. დაახლოებით ამ დროს მან დაიწყო ფოტოგრაფია თანამემამულე ფოტოგრაფ რობერტ ფიხტერთან ერთად. 1967 წელს იგი დააწინაურეს ისტმენ ჰაუსში გაფართოებული აქტივობების ასოცირებულ კურატორად. 1968 წელს მან შექმნა სერია "The Glass Menagerie" და დატოვა როჩესტერი ლოს-ანჯელესში, კალიფორნიის უნივერსიტეტში მასწავლებლად. კალიფორნიაში გადასვლის შემდეგ მან დაიწყო ბუდიზმის პრაქტიკა.

1969 წელს უელსმა შექმნა სერია "Found Moments Transformed". მან შეცვალა ორიგინალები შეღებვის, სოლარიზაციისა და სხვა ტექნიკური პროცესების ექსპერიმენტებით. მან ასევე მანიპულირება მოახდინა სურათებზე გამოსახულ სუბიექტებზე - ანადგურებდა ქალების სახეებს, მაგრამ ტოვებდა მამაკაცებს ხელშეუხებელს. ისტმენის სახლმა იყიდა 30 ასეთი სურათი და შექმნა მოგზაურობის გამოფენა. დაახლოებით ამ დროს უელსმა ეჭვი შეიტანა ისტმენის სახლის სხვა თანამშრომელზე, რომ სურდა მისი სამუშაოს განადგურება. ამ ეჭვების გამო ორივე გაათავისუფლეს და ლიონმა თანამდებობა დატოვა. ამის შემდეგ, ლიონმა დააარსა ვიზუალური კვლევების სახელოსნო და უელსი გახდა მისი ასისტენტი 1972 წლის იანვრამდე.

1970 წლის ზაფხულში იგი მუშაობდა პენლანდის სკოლაში, ჩრდილოეთ კაროლინაში , როგორც ფოტოგრაფის ინსტრუქტორი და იქ ხელმძღვანელობდა ზაზენის მედიტაციის ჯგუფს.

ის ჩრდილოეთ კაროლინაში ყოფნის შემდეგ გადავიდა ნიუ-მექსიკოს მთებში და ცხოვრობდა ელექტროენერგიის, წყლისა და ტელეფონის გარეშე. ამ პერიოდში მან დაიწყო მუშაობა პოლაროიდის ფილმებითა და ფერადი სლაიდებით. იგი წარმოდგენილი იყო მოგზაურობის გამოფენაზე, "ქალები ფოტოგრაფიაში: ისტორიული კვლევა" 1975 წელს. დაახლოებით ამ დროს, უელსი მუშაობდა ნიუ-მექსიკოს უნივერსიტეტში და გამოფენილი იყო სანტა ფე ფოტოგრაფიის გალერეაში.

## რესურსები ინტერნეტში
* Alice Wells Archive  at the Visual Studies Workshop|Visual Studies Workshop Research Center

## ლიტერატურა
* 

კატეგორია:დაბადებული 1927
კატეგორია:გარდაცვლილი 1988
კატეგორია:დაბადებული 26 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 5 იანვარი
კატეგორია:ამერიკელი ფოტოგრაფები
გურამ ვადაჭკორია

**გურამ არსენის ძე ვადაჭკორია** (დ. 11 ოქტომბერი, 1930, თბილისი) — ქართველი პათომორფოლოგი. მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (1967), პროფესორი (1991).  

1952 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტი. 1960-1962 წლებში ხელმძღვანელობდა პათომორფოლოგიის განყოფილებას ტუბერკულოზის სამეცნიერო-კვლევით ინსტიტუტში, 1972-1971 წლებში კი ექსპერიმენტული და კლინიკური თერაპიის ინსტიტუტში. 1973-2003 წლებში უძღვებოდა ალექსანდრე წულუკიძის სახელობის უროლოგიის სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტის პათომორფოლოგიის და ჰისტოქიმიის ლაბორატორიას. მისი სამეცნიერო კვლევის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი მიმართულებაა ენდოკრინული სისტემის სტრუქტურული ცვლილებების შესწავლა. ექსპერიმენტული ათეროსკლეროზის დროს. გამოცემული აქვს სამეცნიერო ნაშრომები, მათ შორის სამი მონოგრაფია. არის ერთი გამოგონების ავტორი. 

## ლიტერატურა
## რესურდები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 11 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1930
კატეგორია:ქართველი პათომორფოლოგები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
გურამ
ანარ ქერიმოვი

**ანარ გაბილ ოღლუ ქერიმოვი** (; დ.  3 ივნისი, 1977, ფუზულის რაიონი) — 2021 წლის 5 იანვრიდან აზერბაიჯანის რესპუბლიკის კულტურის მინისტრი.

## ბიოგრაფია 
ანარ ქერიმოვი დაიბადა 1977 წლის 3 ივნისს ფუზულიში. 1998 წელს დაამთავრა ბაქოს სახელმწიფო უნივერსიტეტის აღმოსავლეთმცოდნეობის ფაკულტეტი ბაკალავრის ხარისხით არაბული ენისა და ფილოლოგიის სპეციალობით. 2003 წელს დაამთავრა აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტთან არსებული სახელმწიფოს მართვის აკადემიის საერთაშორისო ურთიერთობების ფაკულტეტი მაგისტრის ხარისხით საერთაშორისო ურთიერთობებისა და დიპლომატიის სპეციალობით. 
ანარ ქერიმოვი მონაწილობას იღებდა დიპლომატიურ კურსებზე ერაყში (ალ მუსტანსირის უნივერსიტეტი), ეგვიპტეში (დიპლომატიური კვლევების ინსტიტუტი), ავსტრიაში (ვენის დიპლომატიური აკადემია), იტალიაში (სან-რემოს საერთაშორისო ჰუმანიტარული სამართლის ინსტიტუტი), პოლონეთში (წითელი ჯვრის საერთაშორისო კომიტეტი).

### კარიერა 
დიპლომატიური კარიერა 2000 წელს ატაშეს რანგში დაიწყო, აზერბაიჯანის რესპუბლიკის საგარეო საქმეთა სამინისტროს ადამიანის უფლებების, დემოკრატიზაციისა და ჰუმანიტარული საკითხების მართვის განყოფილებაში მესამე მდივნად. 

2004 – 2008 წლებში მუშაობდა მესამე და მეორე მდივნად აზერბაიჯანის რესპუბლიკის საელჩოში ბელგიის სამეფოსა და ევროკავშირში.

2008 – 2009 წლებში აზერბაიჯანის რესპუბლიკის საგარეო საქმეთა სამინისტროში ჰუმანიტარულ და სოციალურ საკითხთა პირველი მდივნის მოვალეობას ასრულებდა.

2010 – 2014 წლებში იყო მრჩეველი, დროებითი რწმუნებული იუნესკოში აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მუდმივ წარმომადგენლობაში. 2014 წლის 23 მაისს აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის განკარგულებით ანარ ქერიმოვი იუნესკოში აზერბაიჯანის მუდმივ წარმომადგენლად დაინიშნა.

2019 წლის 9 ივნისს საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩის დიპლომატიური რანგი მიენიჭა.

2020 წელს გამოხმობილ იქნა იუნესკოში აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მუდმივი წარმომადგენლის თანამდებობიდან.

2020 წლის 20 ივნისს აზერბაიჯანის კულტურის მინისტრის პირველ მოადგილედ დაინიშნა, ხოლო აზერბაიჯანის რესპუბლიკის  პრეზიდენტის 20 ივნისის განკარგულებით ანარ ქერიმოვს კულტურის მინისტრის მოვალოების შესრულება დაევალა.

2021 წლის 5 იანვარს აზერბაიჯანის რესპუბლიკის კულტურის მინისტრად დაინიშნა.

ფლობს რუსულ, ინგლისურ, არაბულ და ფრანგულ ენებს.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 3 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1977
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ეკლიპტიკა

მინი|ეკლიპტიკა
**ეკლიპტიკა** ( < ) — ცის სფეროს დიდი წრეწირი, რომელზეც ცის სფეროს ზედაპირთან იკვეთება ეკლიპტიკის სიბრტყე (დედამიწა-მთვარის სისტემის მასათა ცენტრზე. ამ უკანასკნელის სიჩქარის ვექტორსა და მზის ცენტრზე გამავალი სიბრტყე). მზის ცენტრი ცის სფეროზე ხილული მოძრაობისას, რაც განპირობებულია დედამიწის (მთვარესთან ერთად) ორბიტული მოძრაობით მზის გარშემო, ეკლიპტიკა მიჰყვება. ამიტომ ხშირად ეკლიპტიკას განსაზღვრავენ, როგორც ცის სფეროს დიდ წრეწირს, რომელზეც მიმდინარეობს მზის ხილული წლიური მოძრაობა ვარსკვლავებს შორის. ეკლიპტიკის სიბრტყე ცის ეკვატორის სიბრტყესთან ადგენს 23°27' კუთხეს. სახელწოდება ეკლიპტიკა წარმოდგება უძველეს დროშივე ცნობილი ფაქტიდან, რომ მზისა და მთვარის დაბნელებანი მხოლოდ მაშინ ხდება, როცა მთვარე ეკლიპტიკის სიბრტყის მახლობლადაა.

## იხილეთ აგრეთვე
*ეკლიპტიკის პოლუსები
*ეკლიპტიკური კოორდინატები

## ლიტერატურა
კატეგორია:მზის სისტემა
ზაურ ლაბარტყავა

**ზურაბ ლაბარტყავა** (დ.1942, ფოთი — გ.2014) — ქართველი ინჟინერი.

1966 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის სამშენებლო ფაკულტეტი ჰიდროტექნიკურ ნაგებობათა მშენებლობის სპეციალობით.

1966-1995 წლებში მუშაობდა სამშენებლო გაერთიანება „საქჰიდროენერგომშენის“ სისტემაში, ჯერ ენგურის ჰიდროელექტროსადგურის, ხოლო შემდეგ „ჟინვალჰესის“ მშენებლობაზე. მუშაობდა გაერთიანება „საქჰიდროენერგომშენის“ საბინაო მშენებლობის სამმართველოში. მისი ხელმძღვანელობით აშენდა მრავალი საბინაო და სოციალურ-კულტურული დანიშნულების ობიექტი. 1995-2000 წლებში მუშაობს სამშენებლო გაერთიანება „საქგვირაბმშენის“ ფილიალ „ფოთი-პორტმშენის“ გენერალურ დირექტორად. ამ პერიოდში აქტიურად მონაწილეობდა სახელმწიფო სტრატეგიული დანიშნულების ობიექტების მშენებლობაში. სახელდობრ: სუფსის ტერმინალის, ქ. ფოთის პორტის ნავთობის ტერმინალის, პირველი, მეორე და მეთოთხმეტე ნავმისადგომის მშენებლობასა და რეაბილიტაციაში. მას ასევე დიდი წვლილი აქვს შეტანილი სარკინიგზო ბორნის მშენებლობაში. 2000 წლიდან იწყებს აქტიურ ბიზნეს საქმიანობას. ქმნის საკუთარ ფირმას შპს „175/2 ფაზისს“, სადაც მუშაობდა გენერალურ დირექტორად. მიღებული ჰქონდა სახელმწიფო ჯილდოები.

## რესურდები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1942
კატეგორია:გარდაცვლილი 2014
კატეგორია:ქართველი ინჟინრები
ფრანც კაფკას პრემია

**ფრანც კაფკას პრემია**  — საერთაშორისო  ლიტერატურული პრემია, რომელიც გაიცემა გერმანულენოვანი რომანისტი ფრანც კაფკას საპატივცემოდ. პრემია პირველად 2001 წელს გაიცა. მას ფრანც კაფკას საზოგადოება და ქალაქი პრაღა აფინანსებს. 

## ინფორმაცია ჯილდოს შესახებ
პრემიის გაიცემა ყოველწლიურად. ცერემონია ტარდება პრაღაში, ძველი მერიის შენობაში. საპრიზო ფონდი მოიცავს 10 ათას დოლარს.

ჯილდოს გაცემის კრიტერიუმები მოიცავს ნამუშევრის „ჰუმანისტურ ხასიათს; კულტურული, ეროვნული, ლიგვისტური და რელიგიური ტოლერანტობისადმი გაწეულ წვლილს;  მის ეგზისტენციალურ და მარადიულ აქტუალობას; და უნარს, აღწეროს თანამედროვეობა.“

## გამარჯვებულები
## რესურსები ინტერნეტში
*ოფიციალური საიტი 

## სქოლიო
კატეგორია:ლიტერატურული ჯილდოები
კატეგორია:ფრანც კაფკა
კატეგორია:ჯილდოები ანბანის მიხედვით
ილუზიების წიგნი

„***ილუზიების წიგნი***“ () — ამერიკელი მწერლის, პოლ ოსტერის, რომანი, გამოქვეყნდა 2002 წელს. 2004 წელს წარდგენილი იყო დუბლინის საერთაშორისო ლიტერატურულ პრემიაზე.

## სიუჟეტი
წიგნი, რომელშიც მოქმედება 1980-იან წლებში მიმდინარეობს,  პროფესორ დევიდ ზიმერის შესახებ მოგვითხრობს. იგი ღრმა დეპრესიით იტანჯება მას შემდეგ, რაც ავტოკატასტროფაში მეუღლე და შვილები დაკარგა. ერთ დღეს იგი შემთხვევით ნახავს ფილმს მუნჯი კინოს ერთ დროს ცნობილი მსახიობის ჰექტორ მანის მონაწილებით, რომელიც 1929 წელს უკვალოდ გაუჩინარდა. იგი გადაწყვეტს, მანის მონაწილეობით ყველა ფილმი ნახოს და მის შესახებ წიგნი დაწეროს. მსახიობის იშვიათი ფილმების მოსაძიებლად იგი ევროპასა და ამერიკაში იწყებს მოგზაურობს.

სიუჟეტის შუა ნაწილი ჰექტორ მანის ცხოვრების შესახებ თხრობას ეძღვნება, რომელმაც გადაწყვიტა, თავი დაენებებინა კინოკარიერისთვის, რათა გამოესყიდა ის ბრალეულობა, რაც მას საყვარელი ქალის სიკვდილში მიუძღოდა. მანის სიცოცხლის ბოლო დღეებში, მისი ცოლი ზიმერს წერილს სწერს და მათ სახლში ნიუ მექსიკოში იწვევს, რათა პროფესორი მსახიობის უკანასკნელი მემკვიდრეობის მოწმე გახდეს.

## რესურსები ინტერნეტში
* ილუზიების წიგნი Goodreads-ზე

კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკული რომანები
კატეგორია:ამერიკული რომანები
კატეგორია:2002 წლის რომანები
კატეგორია:პოლ ოსტერის ნაწარმოებები
ლევიათანი (მრავალმნიშვნელოვანი)

**ლევიათანი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* ლევიათანი — ბიბლიური ზღვის მონსტრი
* ლევიათანი — თომას ჰობსის წიგნი
* ლევიათანი — ბორის აკუნინის წიგნი
* ლევიათანი — 2014 წლის ფილმი
ნინა ბაირონი

**ნინა ბაირონი** (; დ. 1900, 27 ივლისი, კრაისტჩერჩი, ახალი ზელანდია  გ. 1987 21 იანვარი ლინჩბურგი, ვირჯინია) — ამერიკელი მუნჯი კინოს მსახიობი.

## ბიოგრაფია
1916 წელს ბაირონი დედასთან ერთად ამერიკაში ჩავიდა, მამა კი ახალ ზელანდიაში დარჩა და თავი მოიკლა. სწავლობდა ცეკვას, გაემგზავრა გასტროლებზე და შეუერთდა Hitchykoo-ს კომპანიას. ნიუ-იორკში ჩასვლიდან მხოლოდ ერთი წლის შემდეგ, ბაირონი ჩავიდა ლოს-ანჯელესში, რათა გადაეღო Truthful Tulliver (1917) უილიამ სურე ჰარტთან ერთად. როგორც ები ჰოუპი „ საუკუნეების მემკვიდრეში“ (1917), ბაირონი კრიტიკოსმა აღწერა, მან თქვა რომ მნიშვნელოვანი იყო მისი სამსახიობო უნარები. ის იყო House Peters-ის საფონდო პერსონაჟი. მასალა, რომელიც მას სამუშაოდ მიეცა, რეცენზენტის აზრით, არ გამოსცადა მისი შესაძლებლობები. ის ბაირონის სიცილს ფილმში მერი პიკფორდს ადარებს. და ამბობს რომ მის პერსონაჟს უბრალოდ უხდებოდა სიცილი. მისი სხვა ფილმებია: The Cruise of the Make-Believes (1918), The Source (1918), The Dub (1919), Johnny Get Your Gun (1919), The Boomerang (1919) და The Broken Butterfly (1919). 

ბაირონი იყო Ziegfeld Follies-ის წევრი 1925 წელს, მას შემდეგ, რაც მან დატოვა ფილმები. მისი მოცეკვავეები იყვნენ რუთ ფელოუსი, ჰელენ მაკდონალდი და დორის ლოიდი. 1925 წლის თებერვალში ისინი გამოვიდნენ მულენ რუჟში. ბაირონი იყო მუსიკალური კომედიის თეატრის შემსრულებელი ბროდვეიზე და დაკავშირებული იყო ედი კანტორთან. ბაირონი იყო წარმოდგენილი ფლორენც ზიგფელდის შოუში, Woopee 1929 წელს. კრუიზი, საიდანაც იგი დაბრუნდა, იყო მოგზაურობდა ტროპიკებში და დასავლეთ სანაპიროზე.

## პირადი ცხოვრება
1922 წლის ივნისში ნიკოლას დუნეუმ, მსახიობმა პოლინ ფრედერიკთან ერთად, უჩივლა ბაირონს განქორწინებისთვის. დუნეუ ასევე იყო კინორეჟისორი, რომელსაც სურდა გადაეღო ანტიბოლშევიტური ფილმების სერია. ის იმ დროს ნიუ-იორკში, Green Room Club-ში ცხოვრობდა. განქორწინების შუამდგომლობაში მან განაცხადა, რომ 
„ცდილობდა ცოლის სიღარიბიდან საკუთარ დონემდე აეყვანა, მაგრამ ვერ მოხერხდა“. მან დაასკვნა იმით, რომ ,,არ შეიძლება ღორის ყურიდან აბრეშუმის ჩანთის გაკეთება". დუნეუმ გაიცნო ბაირონი ნიუ-იორკში, როდესაც ის ოგიუსტ და ლუი ლუმიერის სტუდიაში იმყოფებოდა სურათების გადაღებაზე. სწრაფად შეუყვარდა იგი და დედასთან ერთად წაიყვანა ლოს-ანჯელესში. ბაირონი და დუნეუ დაქორწინდნენ 1918 წლის სექტემბერში და ცხოვრობდნენ. ისინი დაშორდნენ 1920 წლის 4 იანვარს. დუნეუმ ამტკიცებდა, რომ ბაირონმა მიატოვა იგი.

მისი მეორე ქორწინება იყო კინემატოგრაფისტ ჰაროლდ როსონთან 1924 წელს. ისინი განქორწინდნენ 1926 წელს და იგი დაქორწინდა დეკორაციის დიზაინერ ფრენკ ჰოტალინგზე 1939 წელს, რომელთანაც ნინა სიკვდილამდე დარჩა.

## რესურსები ინტერნეტში 
*
*
*ნინა ბაირონის პორტრეტი, 1917

კატეგორია:დაბადებული 1900
კატეგორია:გარდაცვლილი 1987
კატეგორია:დაბადებული 27 ივლისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 21 იანვარი
კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები
კატეგორია:ამერიკელი მოცეკვავეები