open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
გუმბათი (წალკის მუნიციპალიტეტი)

**გუმბათი** — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარის წალკის მუნიციპალიტეტში, ადმინისტრაციული ერთეულის ცენტრი (სოფელი გუმბათი). წალკიდან დაშორებულია 22 კილომეტრით.

## ისტორია 
გუმბათი მდებარეობს ისტორიულ თრიალეთში. სოფელში XX საუკუნის ბოლომდე ცხოვრობდნენ ბერძნები, რომელთა წინაპრები 1830-იან წლებში მოვიდნენ არზრუმის მხრიდან (თურქეთი).

სახელწოდების გამო ვარაუდობენ, რომ სოფელში იდგა გუმბათიანი ეკლესია. გუმბათი, როგორც ჩანს, ჯერ კიდევ გადაკეთებამდე ჩამოინგრა. 1846 წელს ბერძნებმა გადააკეთეს თავის ეკლესიად. კედლები და შიგა განლაგება არ შეუცვლიათ, მხოლოდ აღმოსავლეთიდან მიაშენეს ნახევარწრიული საკურთხეველი. ძველი ეკლესია შემოსილია გათლილი ქვით. შიგნით სამნავად იყოფა ორი, გეგმით რვაკუთხა ბოძის საშუალებით. გუმბათი ადრე ამ ბოძებსა და საკურთხევლის კედლებს ეყრდნობოდა. გვერდის ნავები ძალიან ვიწროა. იატაკი ქვისაა. შესასვლელი სამხრეთიდან აქვს. საკურთხეველში 3 ნიშანია. დასავლეთ სარკმლის მარცხნივ, მაღლა, ბარელიეფია — დანიელი ლომთა ხაროში. აღმოსავლეთ სარკმლის მარჯვნივ გამოსახულია ფრინველები. დასავლეთ კედელზე ასომთავრული წარწერებია, რომლებშიც მკლავანი, ქობული და იოანე მოიხსენებიან. ეკლესიას სამხრეთიდან მიშენებული ჰქონდა სამრეკლო, რომლის პირველი სართული კარიბჭეს წარმოადგენდა. 1846 წლის გადაკეთების დროს იგი დაუშლიათ და მის ნაცვლად აუგიათ თაღებით გახსნილი სამსართულიანი სამრეკლო. 

ხევის მარჯვენა სანაპიროზე, მთაზე შემორჩენილია ციხის ნანგრევები. ციხე ნაგებია მშრალი წყობით და გამაგრებულია ნახევარწრიული ბურჯებით. იგი მიეკუთვნება ციკლოპურ ნაგებობათა ტიპს.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
* Такайшвили Е. С., Археологические экскурсии, разыскания и заметки, в. 4, Тфл., 1913;
* Цинцадзе В., К изучению архитектуры городов-крепостей древней Грузии, კრ.: ძველი ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლთა ანალიზის და დაცვის საკითხები, თბ., 1988;

## სქოლიო
კატეგორია:წალკის მუნიციპალიტეტის სოფლები
კაბური

**კაბური** — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, წალკის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს არჯევანის მთის ძირას, ზღვის დონიდან 1860 მ., წალკიდან 37 კმ. საბჭოთა პერიოდში შედიოდა ხაჩკოის სასოფლო საბჭოში.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 298 ადამიანი.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:წალკის მუნიციპალიტეტის სოფლები
სანთა

**სანთა** — სოფელი საქართველოში,წალკის მუნიციპალიტეტში, წინწყაროს თემში. წალკიდან დაშორებულია 22 კილომეტრით.

## დემოგრაფია
## იხილეთ აგრეთვე
*სანთის ტბა

## სქოლიო
კატეგორია:წალკის მუნიციპალიტეტის სოფლები
დარაკოვი

**დარაკოვი** (***დარაქოი***)  — სოფელი საქართველოში, წალკის მუნიციპალიტეტში, ადმინისტრაციული ერთეულის ცენტრი (სოფ. დარაქოი). 

მდებარეობს წალკის ქვაბულში, მდინარე ქციის მარცხენა ნაპირზე, წალკის წყალსაცავის შესართავთან, ზღვის დონიდან 1540 მ., წალკიდან 12 კმ. მოსახლეობა: 588 მცხოვრები (2014 წლის აღწერით).

## ისტორია
დარაქოის ტერიტორია დასახლებული იყო ბრინჯაოს, ადრეანტიკურ, ადრინდელ, შუა და გვიან ფეოდალურ ხანაში, რაზეც მიუთითებს გვიან გადაკეთებული ეკლესიის არქიტექტურული დეტალები და ძველი სასაფლაოს ნაშთები. სოფლის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში, წმ. გიორგის ეკლესიის გარშემო მდებარეობს შუა საუკუნეების ნასოფლარი ფარეხა. აქვე სასაფლაოზე ყოფილა ადამიანებისა და საოჯახო ინვენტარის გამოსახულებით შემკული საფლავის ქვები, ოთხ ფილაზე კი ქართული წარწერები იყო შემორჩენილი. ეკლესიაზე ყოფილა ლიპარიტ ერისთავთ-ერისთავის ქართული ასომთავრული წარწერა, რომლის კვალი აღარ ჩანს:  

სოფლიდან ჩრდილო-აღმოსავლეთით 1.5 კმ-ის დაცილებით სოფ. წინწყაროსაკენ მიმავალი გზის პირას კიდევ ერთი ნასოფლარია, რომელიც შესაძლოა შუა საუკუნეების სოფელი გველფარეხა იყოს (გ. ნარიმანიშვილი). 1721 წლის აღწერით გველფარეხაში ითვლებოდა 1 მებატონე (შაჰნავაზხანი), 8 გამომღები და 2 ბოგანო ყმა. დარაქოის აღმოსავლეთით, დაახლ. 400 მ-ზე, წინწყაროს გზაზე, მდ. ქციის მარჯვენა ნაპირზე, საქართველოს ეროვნული მუზეუმის ექსპედიციამ 2008 წელს გათხარა ადრეანტიკური ხანის ე. წ. დარაქოის ნამოსახლარი, რომელიც 2,5 ჰექტარზეა გაშენებული. გაითხარა მხოლოდ 300 კვ.მ. ფართობი, სადაც 9 სახლი, 20 სამეურნეო ორმო და 2 ხარო გამოვლინდა.  

XIX საუკუნეში სოფელში დასახლდნენ სომხები. საბჭოთა პერიოდში სოფელი შედიოდა წინწყაროს სასოფლო საბჭოში. მოქმედებდა ედიქილისას მერძევეობა-მეკარტოფილეობის მეურნეობა.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
;
;
* დარაქოის ნამოსახლარი და სამხრეთ კავკასიის აქემენიდური ხანის ისტორიის ზოგიერთი საკითხი / გოდერძი ნარიმანიშვილი // იბერია-კოლხეთი : საქართველოს კლასიკური და ადრემედიევური პერიოდის არქეოლოგიურ-ისტორიული კვლევანი / საქართველოს ეროვნული მუზეუმი. - თბილისი, 2009. - ISSN 1512-4207. - №5. - გვ.94-125;
* თრიალეთი : კულტურულ - ისტორიული მემკვიდრეობა, უძველესი წყაროები და კვლევის პერსპექტივები / გ. ნარიმანიშვილი, ნ. შანშაშვილი, მ. კვაჭაძე ; საქართველოს ეროვნული მუზეუმი. - თბილისი, 2018. - ISBN 9789941279652.

## სქოლიო
კატეგორია:წალკის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ტარსონი

**ტარსონი** — ნასოფლარი აღმოსავლეთ საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარის წალკის მუნიციპალიტეტში, ავრანლოს თემში.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში აღარავინ ცხოვრობდა.

## სქოლიო
კატეგორია:წალკის მუნიციპალიტეტის ნასოფლარები
კუში

**კუში** (***კუშჩი***) ყოფილი *გველფარეხა* — სოფელი საქართველოში, წალკის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს მდინარე ქციის მარჯვენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 1540 მ, წალკიდან 24 კმ. 

## ისტორია
კუშჩი უწოდეს XIX საუკუნის 30-იან წლებში სოფელში დასახლებულმა ბერძნებმა. საბჭოთა პერიოდში განვითარებული იყო მერძევეობა და მეკარტოფილეობა. კუშჩის სასოფლო საბჭო მოიცავდა სოფლებს კუშჩი, ბურნაშეთი, ოზნი, ოლიანგი ყიზილქილისა, ჯინისი.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 532 ადამიანი.

## იხილეთ აგრეთვე
*კუშჩის გორასამარხი
*კუშჩის ორმოსამარხი
*კუშჩის წმინდა გიორგის ეკლესია

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:წალკის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ჩივთ-კილისა

**ჩივთ-კილისა** (***ჩივთქილისა***) — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, წალკის მუნიციპალიტეტში. შედიოდა ხაჩკოის სასოფლო საბჭოში. მდებარეობს თრიალეთის ქედის სამხრეთ კალთაზე, ზღვის დონიდან 1850 მ., წალკიდან 23 კმ.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 345 ადამიანი.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:წალკის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ჩოლიანი

**ჩოლიანი** (***ჩოლმანი***) — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, წალკის მუნიციპალიტეტში, არჯევან-სარვანის თემში. მდებარეობს თრიალეთის ქედის სამხრეთ კალთაზე, ზღვის დონიდან 1750 მ, წალკიდან 21 კმ. საბჭოთა პერიოდში მოქმედებდა მეცხოველეობის საბჭოთა მეურნეობა.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:წალკის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ბაზელ-შტადტის კანტონი

**ბაზელ-შტადტი** ()  — კანტონი შვეიცარიაში. მის ტერიტორიაზე მდებარეობს ქალაქი ბაზელი და ბეტინგენისა და რიენის მუნიციპალიტეტები.

მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილოეთ ნაწილში, ჩრდილოეთით ესაზღვრება გერმანია და საფრანგეთი, სამხრეთით კი ბაზელ-ლანდის კანტონი. ფართობი 37 კმ²-ს შეადგენს და ამ მხრივ უმცირესია შვეიცარიაში.

კანტონი 1833 წელს ჩამოყალიბდა, როგორც ისტორიული ბაზელის კანტონის სექცია.

ბაზელ-შტადტი ნახევრად კანტონია, რაც იმას ნიშნავს, რომ მას სახელმწიფო საბჭოში მხოლოდ ერთი წარმომადგენელი ჰყავს. დედაქალაქია ბაზელი. ამჟამინდელი კონსტიტუცია 1889 წელსაა მიღებული.

2012 წლის მონაცემებით, კანტონის მოსახლეობა 192 581 ადამიანს შეადგენს, საიდანაც 56 106, მთლიანი მოსახლეობის დაახლოებით 30,29% უცხოელია. 25% კათოლიკეა, 27% პროტესტანტი, 10% სხვა რელიგიების მიმდევარია, 36% კი თავს არცერთ რელიგიას არ მიაკუთვნებს.

კანტონის ეკონომიკისთვის უდიდესი მნიშვნელობა აქვს ქიმიურ და ფარმაცევტულ მრეწველობას.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური საიტი 

## სქოლიო 
კატეგორია:შვეიცარიის კანტონები
წინწყარო (წალკის მუნიციპალიტეტი)

**წინწყარო** — სოფელი საქართველოში, წალკის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (წინწყარო, სანთა).მდებარეობს წალკის ქვაბულში, წალკის წყალსაცავის დასავლეთ ნაპირზე, ზღვის დონიდან 1520 მ, წალკიდან 16 კმ. საბჭოთა პერიოდში სოფელში მოქმედებდა მერძევეობა-მეკარტოფილეობის მეურნეობა. წინწყაროს სასოფლო საბჭოში შედიოდა სოფელი დარაქოიც. სოფელთან შემორჩენილია შუა საუკუნეების ეკლესია, რომელსაც დასავლეთ მხრიდან სამრეკლო ახლავს. ძეგლი ძალზედ გადაკეთებულია.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 246 ადამიანი.

## იხილეთ აგრეთვე
*წინწყაროს სამაროვანი

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:წალკის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ხაჩკოვი

**ხაჩკოვი** (***ხაჩკოი***), *ხაჩქოი*, *ხაჭკოი* — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, წალკის მუნიციპალიტეტში, ხაჩკოვის თემის ცენტრი. საბჭოთა პერიოდში ხაჩკოის სასოფლო საბჭოში შედიოდა აგრეთვე სოფლები კაბური და ჩივთქილისა. მდებარეობს თრიალეთის ქედის სამხრეთ კალთაზე, ზღვის დონიდან 1860 მ., წალკიდან 37 კმ. სოფელში განვითარებული იყო მეცხოველეობა. სოფელში შემორჩენილია XII-XIII საუკუნეების წმინდა გიორგის ეკლესია. შენობის კედლებზე რამდენიმე ლაპიდარული წარწერაა.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 554 ადამიანი.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:წალკის მუნიციპალიტეტის სოფლები
რეხა (წალკის მუნიციპალიტეტი)

**რეხა** — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარის წალკის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი. წალკიდან დაშორებულია 30 კილომეტრით. სოფელი მდებარეობს ზღვის დონიდან 1658 მეტრზე  და განლაგებულია ბორჯომის მუნიციპალიტეტის საზღვარზე. სოფელ რეხიდან უახლოეს დასახლებამდე, ბორჯომის მუნიციპალიტეტის სოფელ გუჯარეთამდე მანძილი 13-15 კილომეტრია. 

## ისტორია 
რეხას მდიდარი ისტორიული წარსული აქვს. 1795 წელს, აღა-მაჰმად-ხანის შემოსევის შედეგად, ისტორიული თრიალეთის ტერიტორია თითქმის მთლიანად დაიცალა, თუმცა რეხა იყო ერთადერთი ქართული სოფელი, რომელიც გადარჩა. გადმოცემის თანახმად, თომა საბაძემ აღმოაჩინა ძველი ეკლესიის ნაშთი, როდესაც მას ღვთისმშობელი გამოეცხადა და მიუთითა ადგილზე. ადგილობრივები ამ ტაძარს დღემდე თომას სალოცავს ეძახიან. ამ მხარეს მრავალი სასწაული უკავშირდება, მათ შორის, წყაროს წყლისა და სხვა საშუალებებით მორწმუნეთა განკურნება.

## ეკონომიკა 
რეხაში მოსახლეობა ძირითადად დაკავებულია სოფლის მეურნეობით. მოჰყავთ ხორბალი, ქერი და სხვა მარცვლეული კულტურები. კარგად არის განვითარებული მეცხოველეობა, განსაკუთრებით მსხვილფეხა პირუტყვისა და ცხვრის მოშენება.

## სქოლიო 
კატეგორია:წალკის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ხრამჰესი (წალკის მუნიციპალიტეტი)

**ხრამჰესი** — დაბა აღმოსავლეთ საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარის წალკის მუნიციპალიტეტში. დაბა ბედიანის ადმინისტრაციული ერთეული. წალკიდან 15 კმ.

2019 წლის 1 იანვარს სოფელ ხრამჰესს მიენიჭა დაბის სტატუსი.

Khramhesi2 (G.A. 2025).jpg|ხრამჰეს I
Khramhesi (G.N. 2013).jpg|ხრამჰეს I

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 78 ადამიანი.

## სქოლიო
კატეგორია:წალკის მუნიციპალიტეტის სოფლები
შვეიცარიის სუპერლიგა

**შვეიცარიის სუპერ ლიგა** — ყოველწლიური უმაღლესი საფეხბურთო ჩემპიონატი შვეიცარიაში, რომელიც ტარდება 1897 წლიდან.

ჩემპიონატის ყველაზე ტიტულოვანი კლუბია ციურიხის „გრასჰოპერი“. მოქმედი ჩემპიონია „ბაზელი“.

## რესურსები ინტერნეტში 
* .
* ჩემპიონატის ცხრილები: 1898-1930, 1930-2000. rsssf.com.
* ჩემპიონების სია. rsssf.com.

კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ჩემპიონატები
კატეგორია:შვეიცარიის საფეხბურთო ტურნირები
კატეგორია:შვეიცარიის სუპერლიგა
ბურიატული ენა

**ბურიატული ენა** — ბურიატების და მონღოლური ერის ზოგიერთი ჯგუფის ენა. ეკუთვნის მონღოლურ ენათა ჯგუფის ჩრდილოურ შტოს. რუსულ ენასთან ერთად ბურიატეთის რესპუბლიკის ძირითადი ენაა. გავრცელებულია: ბურიატეთის რესპუბლიკაში, ირკუტსკის ოლქის უსტ-ორდის ბურიატთა ავტონომიურ ოკრუგსა და ჩიტის ოლქის აგის ბურიატთა ავტონომიურ ოკრუგში; მონღოლეთის ჩრდილოეთ ნაწილსა და ჩინეთის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. ბურიატულ ენაზე ლაპარაკობს დაახლოებით 283 000 ათ. ადამიანი. ამათგან რუსეთში მოსაუბრეთა რაოდენობა უდრის — 218 557 ათასს, ჩინეთში — დაახლოებით 18 ათასს, ბურიატული ენის ხმოვანთა სისტემა ექვემდებარება სინჰარმონიზმს. მორფოლოგიური სტრუქტურა აგლუტინაციურია. გამოიყოფა 5 დიალექტი. დამწერლობა შემოღებულია 1931 წლიდან ლათინური, ხოლო 1939 წლიდან — რუსული გრაფიკის საფუძველზე. 

## ლიტერატურა 
## სქოლიო
კატეგორია:ბურიატული ენა
ეროს რამაცოტი

**ეროს ლუჩანო ვალტერ რამაცოტი** (, . დ. 28 ოქტომბერი, 1963, რომი, იტალია) — იტალიელი მომღერალი და კომპოზიტორი. ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული იტალიელი მომღერალი, არა მარტო ინგლისურენოვან ქვეყნებში, არამედ ესპანურენოვან ქვეყნებშიც, რადგან ყველაზე მეტი ალბომი სწორედ იტალიურ და ესპანურ ენებზე გამოუშვა.

## დისკოგრაფია
;სტუდიური ალბომები
**Cuori Agitati*  (1985)
**Nuovi Eroi*  (1986)
**In certi Momenti*   (1987)
**Musica è*   (1988)
**In ogni Senso*   (1990)
**Tutte Storie* (1993)
*''Dove c'è musica*  (1996)
**Stilelibero*  (2000)
**9* (2003)
**Calma Apparente*  2005)
**Ali e Radici* (2009)
**Noi*   (2012)
* *Perfetto* (2015)
* *Vita ce n'è* (2018)
* *Battito Infinito'' (2022)

## რესურსები ინტერნეტში
*

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1963
კატეგორია:იტალიელი მომღერლები
კატეგორია:იტალიელი კომპოზიტორები
კატეგორია:დაბადებული 28 ოქტომბერი
კატეგორია:სან-რემოს მუსიკალური ფესტივალის გამარჯვებულები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:რომში დაბადებულები
ხანდო (წალკის მუნიციპალიტეტი)

**ხანდო** — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარის წალკის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი. წალკიდან დაშორებულია 32 კილომეტრით.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 184 ადამიანი.

## სქოლიო
კატეგორია:წალკის მუნიციპალიტეტის სოფლები
იურის კანტონი

**იურის რესპუბლიკა და კანტონი** () — კანტონი შვეიცარიაში. წარმოადგენს შვეიცარიის უახლეს კანტონს, რომელიც 1979 წელს შეიქმნა; მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. დედაქალაქია დელემონი. ესაზღვრება ბაზელ-ლანდის და ბერნის კანტონები, ასევე საფრანგეთის დეპარტამენტი დუ.

## ისტორია
მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ, ბერნის კანტონიდან იურის გამოყოფის მოთხოვნით სეპარატისტული მოძრაობა დაიწყო. ხანგრძლივი და ნაწილობრივ შეიარაღებული ბროლის შემდეგ, რომელიც ახალგაზრდული ორგანიზაციის მხრიდან განხორციელებულ თავდასხმებსაც კი მოიცავდა, 1977 წელს კონსტიტუციაში ცვლილებები შევიდა. 1978 წელს, მას შემდეგ რაც ხალხმა ხმა მისცა, გაყოფა ოფიციალურად დამტკიცდა და 1979 წელს იურის კანტონი შვეიცარიის კონფედერაციაში სრული წევრის სტატუსით შევიდა. ბერნის კანტონისგან დამოუკიდებლობის დღე 23 ივნისს აღინიშნება. თუმცა, იურის რეგიონის სამხრეთმა ნაწილმა, რომელიც ასევე ფრანგულენოვანია, მაგრამ პროტესტანტი, ახალ კანტონს არ შეუერთდა და კვლავ ბერნის შემადგენლობაში დარჩა.

## გეოგრაფია
იურის კანტონი შვეიცარიის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში მდებარეობს. სამხრეთით მოიცავს იურის მთების გარკვეულ ნაწილს, ჩრდილოეთით კი იურის ზეგანს. ეს უკანასკნელი ბორცვიანია და თითქმის მთლიანად ქვიშაქვებით არის აგებული. კანტონს ჩრდილოეთიდან და დასავლეთიდან საფრანგეთი ესაზღვრება.

## დემოგრაფია
2010 წლის მონაცემებით მოსახლეობა 70 197 ადამიანს შეადგენს, რომელიც თითქმის მთლიანად ფრანგულენოვანია. 75% კათოლიკეა, 13% პროტესტანტი.

## ეკონომიკა
კანტონისთვის უმნიშვნელოვანესია სოფლის მეურნეობა. აშენებენ მსხვილფეხა რქოსან საქონელს, ცხენებს. მრწეველობაში წამყვანია საათების წარმოება, ტექსტილი, თამბაქო. იზრდება პატარა და საშუალო ზომის ბიზნესთა

## რესურსები ინტერნეტში
*ოფიციალური საიტი  
*ტურიზმი
*საათების ხეობა 
*ოფიციალური სტატსიტიკა

## სქოლიო
კატეგორია:შვეიცარიის კანტონები
ბურიატები

**ბურიატები** () — ბურიატიის მკვიდრი მოსახლეობა. ცხოვრობენ აგრეთვე რუსეთის ჩიტის ოლქის აგის ბურიატთა ავტონომიურ ოკრუგში, ირკუტსკის ოლქის უსტ-ორდის ბურიატთა ავტონომიურ ოკრუგში და ამ ოლქების ზოგ სხვა რაიონში; მონღოლეთის რესპუბლიკის ჩრდილოეთ ნაწილში და ჩინეთის ჩრდილოეთ-დასავლეთ რაიონებში. ბურიატების რაოდენობა 2010 წლისათვის 620 000 ათ. კაცს აღწევდა. ანთროპოლოგიური ნიშნებით მონღოლოიდურ რასას ეკუთვნიან. ლაპარაკობენ ბურიატულ ენაზე. ბურიატების ძველი რელიგიაა შამანიზმი, რომელიც იმიერბაიკალეთში ლამაიზმმა შეცვალა. დასავლეთ ბურიატები ფორმალურად მართლმადიდებლებად ითვლებოდნენ. XVII საუკუნეში რამდენიმე ტომობრივ ჯგუფად იყოფოდნენ. მათი ერთ ხალხად ჩამოყალიბება ძირითადად XVII საუკუნის ბოლოსა და XVIII საუკუნეში დამთავრდა. ეს პროცესი დააჩქარა რუსეთის შემადგენლობაში შესვლამ, რასაც შედეგად მოჰყვა ტომების სოციალურ-ეკონომიკური გაერთიანება. უფრო გვიან ბურიატების ეთნოგენეზში მონაწილეობა მიიღეს მონღოლების ნაწილებმა და ევენკების ზოგიერთმა გვარმა. XVIII-XIX საუკუნეებში ინტენსიურად გავრცელდა მიწათმოქმედება. 

## ლიტერატურა 
## სქოლიო
კატეგორია:აზიის ხალხები
აბულ-ჰეიჯა იბნ-ჯაფარი

**აბულ-ჰეიჯა იბნ-ჯაფარი** — თბილისის საამიროს ამირა სავარაუდოდ 1045-1062 წლებში. იგი იყო ჯაფარ იბნ-ალის შვილი, რომელიც თავის ძმა მანსურთან ერთად იბრძოდა თბილისის დასაკუთრებისათვის. მისი მმართველობის დროს 1046 წელს თბილელმა ბერებმა ქალაქი სამმართველოდ გადასცეს ბაგრატ IV-ს. თუმცა ფეოდალთა ღალატის გამო მალე დაკარგა. 1062 წლიდან ქალაქს კვლავ თბილელი ბერები განაგებდნენ.

## იხილეთ აგრეთვე 
* თბილისის საამირო
* საქართველოს მმართველები

## ლიტერატურა 
* საქართველოს ისტორია, ტ. I, თბ., 2008

კატეგორია:თბილისის ამირები
მატანოს ტბა

**მატანოს ტბა** () — ტექტონიკური წარმოშობის ტბა ინდონეზიაში, კუნძულ სულავესზე, ზღვის დონიდან 382 მ სიმაღლეზე. ფართობი 164,1 კმ². უდიდესი სიღრმე 590 მ. ინდონეზიის უღრმესი ტბა. მრავალი სახეობის ენდემური ფლორისა და ფაუნის ადგილსამყოფელია. სიღრმეებში წყალი უჟანგბადოა, თავისუფალია სულფატებისაგან, თუმცა მდიდარია რკინით. ტბაში გვხვდება მწვანე გოგირდოვანი ბაქტერიების პოპულაციები.

## იხილეთ აგრეთვე
* ინდონეზიის ტბების სია 
* მსოფლიოს უღრმესი ტბების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* მატანოს ტბა  

კატეგორია:ინდონეზიის ტბები
კატეგორია:ტბები ანბანის მიხედვით
სითილარაბი

**სითილარაბი** — თბილისის საამიროს ამირა 1068-1080 წლებში. ბაგრატ IV-მ ალფ-არსლანის საქართველოში მეორედ ლაშქრობის შემდეგ დაიკავა თბილისი და სამმართველოდ გადასცა დმანელ სითილარაბს, თბილისის ამირათა ნათესავს. სავარაუდოდ სითილარაბიც ჯაფარიანთა დინასტიის წარმომადგენელი იყო. მისი ამირობა გაგრძელდა დიდი თურქობის დაწყებამდე. 

## იხილეთ აგრეთვე 
* თბილისის საამირო
* საქართველოს მმართველები

## ლიტერატურა 
*საქართველოს ისტორია, ტ. I, თბ., 2008

კატეგორია:თბილისის ამირები
სლაიგოს საგრაფო

**სლაიგოს საგრაფო** (, ) — საგრაფო ირლანდიაში, კონაქტის პროვინციაში.

## სახელწოდება
საგრაფომ სახელი მიიღო ქალაქ სლაიგოსაგან.

## გეოგრაფია
### ფართობი
სლაიგოს საგრაფოს ფართობი არის 1 837 კმ².  იგი ამ მაჩვენებლით მეოთხე ადგილზეა კონაქტის პროვინციაში, ხოლო 22-ზე (32-დან) ირლანდიაში.

### საზღვრები
სლაიგოს აღმოსავლეთიდან ესაზღვრება ლიტრიმის საგრაფო,  სამხრეთ-აღმოსავლეთიდან — როსკომონი, სამხრეთ-დასავლეთიდან მეიო, ხოლო —  ჩრდილო-დასავლეთით ატლანტის ოკეანე.

### ქალაქები
*ბალიმოტი 
*კოლუნი
*ინისკრონი
*სლაიგო
*ტობერკარი

## კულტურა
პოეტმა და ნობელის პრემიის ლაურეატმა ლიტერატურის დარგში უილიამ ბატლერ იეიტსმა თავისი ბავშვობის უმეტესი ნაწილი ჩრდილოეთ სლაიგოში გაატარა და საგრაფოს პეიზაჟები არაერთხელ გამხდარა მისი შემოქმედების შთაგონების წყარო. იეიტსი ამბობდა: 

[260px|thumb|სლაიგოს საგრაფო და მთა [ბენ ბალბენი.]]

## მუსიკა
სლაიგოს საგრაფოს აქვს დიდი ისტორია ირლანდიის ტრადიციული მუსიკის. საგრაფოს სამხრეთ ნაწილიდან არიან ირლანდიური მუსიკის ისეთი ცნობილი წარმომადგენლები, როგორებიც არიან: ჯეიმზ მორისონი, მაიკლ კოულმენი, პედი კილორენი, ფრედ ფინი, ჯო ო'დაუდი, კარმელ განინგი და ჯგუფი „*Dervish*“. საგრაფოში იმართება მრავალი ტრადიციული მუსიკის ფესტივალი. სტრანდჰილში, ქალაქ სლაიგოდან ცხრა კილომეტრში, იმართება ყოველწლიური გიტარის ფესტივალი. სლაიგოში პოპულარულია თანამედროვე მუსიკაც, აქედანაა მსოფლიოში ცნობილი ჯგუფი — „Westlife“.

## ცნობილი პიროვნებები 
სლაიგოს საგრაფოში დაიბადნენ:

* ამბროსიო ო'ჰიგინსი — ესპანელი კოლონიზატორი.
* ძმა უოლფრიდი — საფეხბურთო კლუბ „სელტიკის“ დამაარსებელი.
* კოსტანს მარკიევიჩი — ირლანდიელი რევოლუციონერი.
* სერ ჯორჯ სტოკსი — ირლანდიელი მათემატიკოსი და ფიზიკოსი.
* ლოლა მონტეზი — ირლანდიელი მოცეკვავე და მსახიობი.
* მარიენ ჰარკინი — ირლანდიელი პოლიტიკოსი.
* ნილ ჯორდანი — ირლანდიელი რეჟისორი.
* უილიამ ბატლერ იეიტსი — ირლანდიელი პოეტი. ნობელის პრემიის ლაურეატი ლიტერატურის დარგში.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი
* ფოტოგალერეა
* სლაიგოს რუკა 
* Sligoheritage.com
## სქოლიო
*
კატეგორია:ირლანდიის საგრაფოები
იუდას ქალი (ტელენოველა)

**იუდას ქალი** ( *La Mujer De Judas*) — ვენესუელური ტელენოველა, გადაღებულია 2002 წელს. პრემიერა გაიმართა ტელეკომპანია RCTV-ის ეთერში. სერიალის იდეის ავტორი და შემქმნელია მარტინ ჰანი.

## შინაარსი 
გლორია ახლაგაზრდა, მიზანდასხული გოგონაა, რომელსაც სურს სწავლის გაგრძელება. მან უნდა აირჩიოს თემა და დაიცვას დისერტაცია. ის ინტერესდება საიდუმლოებით მოცული ქალის, ალტაგრასია დელ ტოროს ისტორიით, რომელიც 20 წლის წინ დააპატიმრეს, ხალხმა და პოლიციამ  მღვდლის მკვლელობაში დაადანაშაულა ის. გლორიას სურს, მისი თემის საგანი სწორედ ის იყოს. მაგრამ გაიგებს, რომ ამ საიდუმლოებით მოცულ ქალბატონს ციხიდან უშვებენ. ალტაგრასიას ციხიდან გამოშვების შემდეგ ჩნდება იდუმალი მკვლელი, სახელად *იუდას ქალი*  (La Mujer de Judas), რომელსაც აცვია საპატარძლო კაბა და თავის ქალას ნიღაბი უკეთია.სწორედ, ამ დღის შემდეგ გლორიას და მის საახლობლოს სიცოცხლეს საფრთხე ემუქრება იდუმალი მკვლელის სახით.

## მსახიობები და როლები 
## მკვლელობები
## იუდას ქალები
ქვემოთ ჩამოთვლილია იმ 6 პერსონაჟი ქალის სია, რომლებიც შეიძლება იყვნენ მკვლელები (როგორც „იუდას ქალები“)

* ალტაგრასია დელ ტორო
* ხუაკა ლეალი
* მარინა ბატისტა
* ლაურა ბრისენო
* რიკარდა არაუხო
* ჩიჩიტა აგუერო-დელ ტორო

## მუსიკა 
* MDO- Me Huele A Soledad

## გადამუშავება 
მექსიკურმა ტელეკომპანია აცტეკამ 2012 წელს გადაიღო საკუთარი ვერსია იუდას ქალი (*La Mujer De Judas*)

## რესურსები ინტერნეტში
* Video del trailer de la Telenovela en 
* RCTV 

კატეგორია:ვენესუელური ტელესერიალები
კატეგორია:საქართველოში გასული ვენესუელური ტელესერიალები
კატეგორია:ტელესერიალები ანბანის მიხედვით
ნაურუს ჰიმნი

**ნაურუს ჰიმნის** (ნაურულად: „Nauru Bwiema“, *ნაურუ ჩვენი სამშობლო*) ტექსტის ავტორია მარგარეტ ჰენდრი, ხოლო მუსიკისა - ლოურენს ჰენრი ჰიქსი. ჰიმნი დამტკიცდა 1968 წელს.

## ტექსტი ნაურუულად 
Nauru bwiema, ngabena ma auwe

Ma dedaro bwe dogum, mo otata bet egom.

Atsin ngago bwien okor ama bagadugu,

Epoa ngabuna ri nan orre bet imur.

Ama memag ma nan epodan eredu won engiden

Miyan aema ngeiyin ouge,

Nauru eko dogin!

## ქართული თარგმანი 
ნაურუ ჩვენი სახლია, ჩვენ გვიყვარხარ შენ.

ჩვენ ვლოცულობთ შენთვის დიდება შენს სახელს.

ხანია შენ ხარ სამშობლო ჩვენი წინაპრების,

და იქნები ახალი თაობისთვის.

ჩვენ ვადიდებთ შენს დროშას

და ჩვენ ვამბობთ:

ნაურუ არის ყველაფერი.

## რესურსები ინტერნეტში
*ინფორმაცია .

კატეგორია:ეროვნული ჰიმნები
კატეგორია:ნაურუ
კატეგორია:ოკეანეთის ჰიმნები
შვეიცარიის გეოგრაფიული ცენტრი

მინი|250პქ|შვეიცარიის გეოგრაფიული ცენტრის აღმნიშვნელი ქვა
მინი|250პქ
**შვეიცარიის გეოგრაფიული ცენტრის** კოორდინატებია  მდებარეობს ობვალდენის კანტონში, ზაკსელენის მუნიციპალიტეტში. წერტილი 1988 წელს მასის ცენტრით დაამტკიცა შვეიცარიის ტოპოგრაფიის ფედერალურმა ოფისმა (Swisstopo). 

ვინაიდან ეს წერტილი ძნელად მისადგომია, აღმნიშვნელი ქვა 500 მეტრით სამხრეთ-აღმოსავლეთით განათავსეს. ქვაზე არსებულ სტელაზე ყოველწლიურად „წლის შვეიცარიელის“ კონკურსში გამარჯვებულის გვარსა და სახელს მიაწერენ.

## რესურსები ინტერნეტში
* Älggialp Sachseln
* Steinmanndli-Klub 

კატეგორია:შვეიცარიის გეოგრაფია
ირკუტსკის წყალსაცავი

**ირკუტსკის წყალსაცავი** () — წყალსაცავი მდინარე ანგარაზე, რუსეთის ირკუტსკის ოლქში. მდებარეობს აღმოსავლეთ ციმბირში, ზღვის დონიდან 457 მ სიმაღლეზე. შეიქმნა 1956-1959 წლებში ირკუტსკის ჰესის კაშხლით. ზედაპირის ფართობი 154 კმ², სიგრძე 55 კმ, სიგანე 7 კმ. მდინარე ანგარის შეგუბებით ბაიკალის ტბის საშუალო მრავალწლიური დონე 1 მეტრით ამაღლდა. ირკუტსკის წყალსაცავის ნაპირზეა ქალაქი ირკუტსკი. არის ყურეები. მოიპოვება თევზი.

## იხილეთ აგრეთვე
* ბაიკალი

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რუსეთის წყალსაცავები
ნიდვალდენის კანტონი

**ნიდვალდენი** () — კანტონი შვეიცარიაში. მდებარეობს ქვეყნის ცენტრალურ ნაწილში. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 41 024 ადამიანს შეადგენს, საიდანაც 75,6% კათოლიკეა, 11,9% კი შვეიცარიის რეფორმაციული ეკლესიის მიმდევარია.

ნიდვალდენი მეზობელ ობვალდენთან ერთად შვეიცარიის კონფედერაციას 1291 წელს შეუერთდა.

კანტონს ჩრდილოეთით ლუცერნის ტბა ესაზღვრება, სხვა მიმართულებებით კი ურნერის ალპების ქედები. ტერიტორიის მთლიანი ფართობი 276,1 კმ²-ია, საიდანაც დასახლებული და სოფლის მეურნეობისთვის გამოსადეგია 40%. ტერიტორიის დაახლოებით 1/3 ტყეებს უკავია.

XX საუკუნის ბოლომდე ნიდვალდენში ეკონომიკის დომინანტი სექტორი იყო სოფლის მეურნეობა. ხორცისა და ყველის ექსპორტი ძირითადად ჩრდილოეთ იტალიაში ხდებოდა. ბოლო წლებში, ნიდვალდენი მზარდად პოპულარული ადგილი გახდა საცხოვრებლად და სამუშაოდ, რასაც ძირითადად დაბალი გადასახადები და ცენტრალური მდებარეობა განაპირობებს ციურიხსა და მილანს შორის, ისევე როგორც თვალწარმტაცი ლანდშაფტი.

მთიანი გეოგრაფიის წყალობით, კანტონში მნიშვნელოვანია ტურიზმის როლი. ტბა და მთები უამრავ ტურისტს იზიდავს, როგორც ზაფხულში, ისე ზამთარში.

## გალერეა 

ფაილი:Bannalpsee.jpg|ბანალპზეეს ტბა
ფაილი:Stanserhorn.jpg|შტანსერჰორნის მთა

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური საიტი 
* ოფიციალური სტატსიტიკა

## სქოლიო 
კატეგორია:შვეიცარიის კანტონები
მსოფლიოს უღრმესი ტბების სია

**ტბა** — ხმელეთის ქვაბულში მოქცეული შენელებული წყალცვლის ბუნებრივი წყალსატევია. წარმოშობის მიხედვით გამოიყოფა: ტექტონიკური, ვულკანური, მყინვარული, ჩანაქცევი, ნაგუბარი, ანთროპოგენური და სხვა ტიპის ტბები. აქ მოცემულია მსოფლიოს უღრმესი ტბების სია. 
__NOTOC__
## მსოფლიოს უღრმესი ტბების სია 
|}

## სქოლიო
კატეგორია:ტბების სიები
ობვალდენის კანტონი

**ობვალდენი** () — კანტონი შვეიცარიაში. მდებარეობს ქვეყნის ცენტრალურ ნაწილში. დედაქალაქია ზარნენი. მოიცავს შვეიცარიის გეოგრაფიულ ცენტრს. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 35 585 ადამიანს შეადგენს, რომლის ძირითადი ნაძილი (92,3%) გერმანულენოვანია.

მეზობელ ნიდვალდენის კანტონთან ერთად ობვალდენი შვეიცარიის კონფედერაციას 1291 წელს შეუერთდა.

კანტონის ფართობი 490,5 კმ²-ია, რომლის 40,2% ტყითაა დაფარული. უმაღლესი წერტილია ურნერის ალპებში მდებარე მწვერვალი ტიტლისი (3 238 მ).

შვეიცარიის კონფედერაციაში ობვალდენს ნახევრად კანტონის სტატუსი აქვს, რაც იმას ნიშნავს, რომ სრული კანტონის ყველა უფლება და მოვალეობა აქვს, მაგრამ შვეიცარიის ეროვნულ საბჭოში მხოლოდ ერთი დეპუტატის წარგზავნის უფლება გააჩნია.

კანტონის ეკონომიკაში დომინირებს პატარა და საშუალო ზომის ბიზნესი. ბევრი მათგანი სპეციალიზდება მინიატურულ ძრავებზე, ხელოვნურ ბოჭკოზე, სამედიცინო აღჭურვილობასა და ნანოტექნოლოგიებზე. ასევე მნიშვნელოვანია მეტყევეობა, მასთან დაკავშირებული ბიზნესი და სოფლის მეურნეობა.

თუმცა, ეკონომიკის მთავარი დარგია ტურიზმი, რაც უპირველესად განპირობებულია შვეიცარიის ალპებში ცენტრალური მდებარეობით.

## გალერეა

ფაილი:Sarnen-See.jpg|ქალაქი ზარნენი
ფაილი:Engelberg as seen while descending 'Mt titlis' by cable car.(thursday 20-5-2010)..jpg|ქალაქი ენგელბერგი
ფაილი:Engelberg 01.JPG |ჰაჰნენის მთის ხედი ენგელბერგიდან

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 
* Obwalden.net 
* ოფიციალური სტატსიტიკა

## სქოლიო
კატეგორია:შვეიცარიის კანტონები
ესტლანდია

thumb|ესტლანდია ღია ყვითელი ფერით
**ესტლანდია** — ჩრდილოეთ ესტონეთის ისტორიული სახელწოდება.
 
XIII საუკუნის დამდეგს გერმანელმა და დანიელმა რაინდებმა დაიპყრეს; 1346—1561 წლებში ესტლანდია ეზელ-ვიკის საეპისკოპოსოში შედიოდა, ლივონიის კონფედერაციის დაშლის შემდეგ შვედეთის ფარგლებში მოექცა, ხოლო 1710 წელს რუსებმა დაიკავეს. 1783 წელს უკვე ესტლანდიის გუბერნიაა. 
 
თანამედროვე ესტონეთში ესტლანდიად მიიჩნევა ჰარიუმაას, რაპლამაას, იარვამაას, ლიაენემაას, იდა-ვირუმაას, ლიაენე-ვირუმაასა და ჰიიუმაას მხარეები. 
 
ისტორიის სხვადასხვა პერიოდში ტერმინი Estland გამოიყენებოდა შემდეგი მნიშვნელობით:
* დანიის სამფლობელო 1219—1346 წწ. თანამედროვე ჩრდილოეთი ესტონეთის ტერიტორიაზე.
*ლივონიის ორდენის სამფლობელო ლივონიისავე კონფედერაციაში 1346—1561 წწ.
* შვედეთის საკუთრება 1561—1721 წწ.
* ესტლანდიის გუბერნია რუსეთის იმპერიის შემადგენლობაში 1721—1914 წწ.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ესტლანდიის ისტორია 

კატეგორია:ესტონეთის ისტორია
საერთო ეროვნული კონგრესი

**საერთო ეროვნული კონგრესი** () — ლიბიის ერტპალატიანი საპარლამენტო ორგანო. აირჩიეს 2012 წლის 7 ივლისს.

8 აგვისტოს გარდამავალმა ეროვნულმა საბჭომ, რომელიც ქვეყანას მართავდა ლიბიის სამოქალაქო ომის დასრულების შემდეგ, ოფიციალურად გადასცა ხელისუფლება საერთო ეროვნულ კონგრესს. საერთო ეროვნულმა კონგრესმა უნდა დაამტკიცოს მინისტრთა კაბინეტი და შეიმუშაოს კონსტიტუციის პროექტი.

## რესურსები ინტერნეტში
* საერთო ეროვნული კონგრესის ოფიციალური საიტი .

## სქოლიო
კატეგორია:ლიბიის პოლიტიკა
კატეგორია:ლიბიის პარლამენტი
მტკნარი წყალი

მინი|წყლის მცირე შადრევანი
**მტკნარი წყალი** — დედამიწის ზედაპირზე გავრცელებული ბუნებრივი რესურსები, რომელიც გამოსაყენებლად ვარგისიანია. მტკნარ წყალს შეიცავს მყინვარული საფარი, მყინვარული გუმბათი, მყინვარი, ჭაობი, ტბორი, ტბა, მდინარე და სხვა გეოგრაფიული ობიექტი. როგორც წესი, დამახასიათებელია გახსნილი მარილების დაბალი კონცენტრაციები და სხვა საერთო მინერალიზაციის არსებობა. ზღვის წყლის საპირისპიროა. „მტკნარი“ ისეთ წყალს ეწოდება, რომლის მარილიანობა არ აღემატება 0,1 %-ს. პოლარულ რეგიონებში მდებარე მყინვარული მასივები და საერთოდ მყინვარები მცირე რაოდენობით შეიცავენ მტკნარ წყალს. მტკნარი წყლის მარაგის დაახლოებით 85-90% ყინულის სახით არის წარმოდგენილი. მისი წყარო შეიძლება იყოს ატმოსფეროს დანალექები, ნისლის, თოვლისა და წვიმის სახით. მტკნარი წყლის აღსანიშნავად, მარილიანი წყლისგან განსხვავებით, გამოიყენება ტერმინი „ტკბილი წყალი“.

## მტკნარი წყლის მარაგი
დედამიწის ჰიდროსფეროს მტკნარი წყლის მარაგი:

## იხილეთ აგრეთვე
* ზღვის წყალი 

## რესურსები ინტერნეტში
* მტკნარი წყალი – ინფორმაცია 

## სქოლიო
კატეგორია:წყალი 
კატეგორია:ჰიდროლოგია
ნევშატელის კანტონი

**ნევშატელი** () — კანტონი შვეიცარიის ფრანგულენოვან ნაწილში. დედაქალაქია ნევშატელი. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 172 021 ადამიანს შეადგენს, საიდანაც 38% პროტესტანტია, 31% კი კათოლიკე.

ნევშატელის კანტონი იგივე სახელწოდების სამთავროსგან შეიქმნა, რომელიც შუა საუკუნეებში უმცროს ცერინგენს ეკუთვნოდა, XVI საუკუნეში იგი ლონგვილებს გადაეცა, მარია დე ნემურის სიკვდილის შემდეგ კი მას ჰოჰენცოლერნები დაეპატრონნენ. 1815 წელს სამთავრო შვეიცარიის კონფედერაციაში შევიდა, მაგრამ სრულუფლებიანი რესპუბლიკური მმართველობის ფორმა მხოლოდ ორმოცი წლის შემდეგ მოიპოვა.

კანტონის ფართობი 803 კმ²-ს შეადგენს. მდებარეობს დასავლეთ შვეიცარიაში, ნევშატელის ტბის დასავლეთ ნაპირზე. ესაზღვრება საფრანგეთს (დასავლეთიდან). სამხრეთ-დასავლეთიდან ჩრდილო-აღმოსავლეთის მიმართულებით ტერიტორიას კვეთს იურის მთები.

კანტონი განთქმულია თავისი ღვინითა და აბსენტით. ვენახები ნევშატელის ტბის ნაპირებზეა გაშენებული. მისდევენ მესაქონლეობას. აწარმოებენ საათებსა და ინტეგრირებულ სქემებს.

ადმინისტრაციულად კანტონი 6 რაიონად იყოფა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური საიტი
* ოფიციალური სტატსიტიკა
* Neuchâtel and surroundings "Watch Valley" 
* Portal Neuch.ch 

## სქოლიო 
კატეგორია:შვეიცარიის კანტონები
თეოდორა

**თეოდორა** ( „ღვთის საჩუქარი“) შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* თეოდორა — ბიზანტიის დედოფალი (დ. დაახ. 500 — გ. 548)
* მართალი დედოფალი თეოდორა — ბიზანტიის იმპერატორ თეოფილეს მეუღლე (830—842 წლებში)
* თეოდორა დიდი კომნენოსი — ტრაპიზონის იმპერიის მერვე იმპერატორი 1284—1285 წწ.
ლუცერნის კანტონი

**ლუცერნი** () — კანტონი შვეიცარიაში. მდებარეობს ქვეყნის ცენტრალურ ნაწილში. დედაქალაქია ლუცერნი. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 377 610 ადამიანს შეადგენს.

კანტონი დედაქალაქ ლუცერნის გარშემო არსებულ ტერიტორიებს მოიცავს, ზოგს ხელშეკრულებით შეყვანილს, ზოგს ძალის გამოყენებით და ზოგსაც ყიდვის გზით შემოერთებულს. შვეიცარიის კონფედერაციაში შევიდა 1332 წელს.

კანტონის ტერიტორიას წყლით მდინარე როისი და კლიანე-ემე უზრუნველყოფს. გადაჭიმულია შვეიცარიის ალპების ჩრდილოეთ მთისწინეთში. უმაღლესი წერტილია ბრიანცერ-როთომი (2 350 მ). ტერიტორიის მთლიანი ფართობი 1 493 კმ²-ს შეადგენს.

მიწის უდიდესი ნაწილი სოფლის მეურნეობისათვის გამოიყენება, რაც შემოსავლების ძირითადი წყაროა. ასევე განვითარებულია მრეწველობა. ყველაზე მნიშვნელოვანი სასოფლო-სამეურნეო პროდუქტებია ტექნიკური კულტურები, ხილი და მსხვილფეხა რქოსანი საქონელი. მრეწველობა მოიცავს ტექსტილს, სამანქანო მოწყობილობებს, ქაღალდს, ხე-ტყეს, თამბაქოსა და მეტალურგიულ საქონელს.

უდიდესი მნიშვნელობა აქვს ტურიზმს. ლუცერნის კანტონი ერთგვარი კარიბჭეა ალპების კურირტებისაკენ მიმავალ გზაზე, ასევე მასზე გაივლის სატრანზიტო გადაზიდვები გერმანია-იტალიას შორის.

ადმინისტრაციულად კანტონი 5 მუნიციპალიტეტად იყოფა.

## რესურსები ინტერნეტში
*ოფიციალური საიტი 
*Public Records Office / State Archive 
*ოფიციალური სტატსიტიკა
*Geoportal   GIS

## სქოლიო
კატეგორია:შვეიცარიის კანტონები
ახალგაზრდა ქვრივი (ტელენოველა)

**ახალგაზრდა ქვრივი** ( *La Viuda Joven*)  — ვენესუელური ტელენოველა, გადაღებულია 2011 წელს. სერიალის პრემიერა გაიმართა ვენესუელური ტელეკომპანია ვენევისიონის ეთერში. სერიალის შემქმნელი და იდეის ავტორია მარტინ ჰანი.

## სიუჟეტი 
ახალგაზრდა ქალი, ბარონესა ინმაკულადა ვონ პარკერი, ბრუნდება ვენესუელაში, რათა იპოვოს თავისი შვილი, რომელიც დაბადების შემდეგ დაკარგა. ინმაკულადას ცხოვრება საინტერესოა იმ მხრივაც, რომ მას გაურკვეველ ვითარებაში დაეღუპა სამი ქმარი, რომელთა მემკვიდრეობითაც გახდა მდიდარი და ძლიერი. მათი საიდუმლო სიკვდილის შემდეგ ის პოპულარიც ხდება და მეტსახელად შეარქვეს ახალგაზრდა ქვრივი. ფილმში ჩნდება იდუმალი მკვლელი, სახელად *შავი ქვრივი*  (La Viuda Negra), რომელსაც შავი ტანისამოსი აცვია და თოჯინას ნიღაბი უკეთია. მკვლელობებიც, სწორედ, ამ ახალგაზრდა ქალის, ინმაკულადას ირგვლივ ხდება. მთავარი ეჭვმიტანილი კი თავად ინმაკულადა ვონ პარკერია.

## მსახიობები და როლები 
## მკვლელობები
## მუსიკა 
* Chino & Nacho ft Luis Enrique - ¿Será que tengo la culpa?
* Immediate - "Empyrean Mercenaries"
* Immediate - "Prelude To Paradise"
* Immediate - "The Reluctant Warrior"
* Immediate - "Prometheus Rising"

## რესურსები ინტერნეტში
*  ოფიციალური საიტი 

კატეგორია:ვენესუელური ტელესერიალები
კატეგორია:საქართველოში გასული ვენესუელური ტელესერიალები
პოზიტანო

**პოზიტანო** () — სოფელი და კომუნა იტალიაში, კამპანიის რეგიონში, ამალფის სანაპიროზე. ძირითადი ნაწილი მდებარეობს ბორცვზე, რომელიც დაბლა, სანაპიროზე ეშვება.

## ისტორია
შუა საუკუნეებში პოზიტანო ამალფის რესპუბლიკის პორტი იყო და ყვაოდა XVI-XVII საუკუნეებში. მაგრამ, XIX საუკუნის შუა წლებში ქალაქს მძიმე ეპოქა დაუდგა და დასუსტდა. მოსახლეობის უდიდესი ნაწილი ემიგრაციაში წავიდა, ძირითადად ავსტრალიაში.

XX საუკუნის პირველ ნახევარში პოზიტანო მეთევზეთა ღარიბი სოფელი იყო. თუმცა, 1950-იანი წლებიდან მან დიდი რაოდენობით ტურისტის მიზიდვა დაიწყო, განსაკუთრებით მას შემდეგ, რაც 1953 წლის მაისში, ჯონ სტაინბეკმა ამერიკულ მოდის ჟურნალ ''Harper's Bazaar*-ში პოზიტანოს შესახებ ესსე გამოაქვეყნა. „პოზიტანო სიღრმეში ცურდება“ — წერდა სტაინბეკი. „ეს ზღაპრული ადგილია, რომელიც არარეალური გეჩვენება როდესაც აქ ხარ, მაგრამ წასვლის შემდეგ ხვდები, რომ ის მართლა არსებობს“.

## ღირსშესანიშნაობები
პოზიტანოში მდებარეობს სანტა-მარია-ასუნტის ეკლესია, რომლის გუმბათიც მაიოლიკის კრამიტითაა გადახურული; აქ ინახება XIII საუკუნის ბიზანტიური ხატი *შავი მადონა''. ადგილობრივი თქმულების თანახმად, ეს ხატი მეკობრეებმა ბიზანტიუმიდან მოიპარეს და ხმელთაშუა ზღვით მოჰქონდათ. პოზიტანოს სიახლოვეს საშინელი შტორმი ამოვარდა და შეშინებულმა მეზღვაურებმა გაიგონეს ხმა, რომელიც ამბობდა: „Posa, posa!“ (დაბლა, დაბლა). სასწაულებრივი ხატი გემიდან გადაიტანეს და მეთევზეთა სოფელში დააბრძანეს, ამის შემდეგ შტორმიც ჩადგა.

## კულტურა
პოზიტანო რამდენიმე ფილმშია გადაღებული. მათ შორისაა „მხოლოდ შენ“ (1994), „ტოსკანის მზის ქვეშ“ (2003). პოზიტანოს ერთ-ერთ კაფეში, ჯგუფ როლინგ სტოუნზის წევრებმა მიკ ჯაგერმა და კით რიჩარდსმა დაწერეს სიმღერა „Midnight Rambler“.

დღეისათვის, პოზიტანოს შემოსავლის მთავარი წყაროა ტურიზმი. განთქმულია ალკოჰოლური სასმელი — ლიმონჩელო (ლიმნის ლიქიორი), რომელიც მხოლოდ მთავარი ნავსადგურის სიახლოვეს, პატარა ფარდულში იყიდება.

## გალერეა

ფაილი:Vue de Positano depuis la plage.JPG|ხედი პოზიტანოს პლაჟიდან
ფაილი:Positano_2005a.jpg|
ფაილი:PositanodiNotte.jpg|
ფაილი:Positano-vistabasso.jpg|
ფაილი:Studio144.jpg|
ფაილი:Positano03.jpg|

## იხილეთ აგრეთვე
*იტალიის ქალაქების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* Positano 
* Positano
* History of Positano
* Cartoons on the Bay Festival 
* Positano Bed and Breakfast
* Positano live streaming webcam
* Positano online newspaper 
* Léonide Massine Dance Award, Positano - official website
* Italy Travel Video - Positano

კატეგორია:იტალიის ქალაქები
ბათიმეტრიული რუკა

მინი|270პქ|ბათიმეტრიული გრაფიკა 
**ბათიმეტრიული რუკა** — იზობათების მეშვეობით წყალქვეშა რელიეფის ამსახველი გეოგრაფიული რუკა. იზობათებს, ჩვეულებრივ, სიღრმეების ნიშნულიც ემატება. წყალქვეშა რელიეფის გამოსახატავად სიღრმის საფეხურები განსხვავებულია ფერებით. ბათიმეტრიული რუკა საფუძვლად უდევს წყალსატევების ფიზიკურ-გეოგრაფიულ შესწავლას და სპეციალური დანიშნულების კარტოგრაფირებას. გამოიყენება ნავიგაციისათვის, სასარგებლო წიაღისეულების ძებნა-ძიებისა და თევზის რეწვის დაგეგმისათვის. ბათიმეტრიული მეთოდი პირველად გამოიყენა ჰოლანდიელმა მეცნიერმა პ. ანსელინმა ქალაქ როტერდამის გეგმაზე მდინარე მაასის სიღრმეთა აღსანიშნავად (1697). ბათიმეტრიული კარტოგრაფიის შემდგომი განვითარება დაკავშირებული იყო ექოლოტის საშუალებით წყალქვეშა რელიეფის მასობრივ კვლევა-ძიებასა და გეომორფოლოგიური ინტერპოლაციის მეთოდების გაუმჯობესებასთან. 

მონაკოს ოკეანოგრაფიული ინსტიტუტი ხანგამოშვებით ბეჭდავს გაახლებული მონაცემებით შევსებულ ოკეანეების გენერალურ ბათიმეტრიულ რუკებს. ბათიმეტრიული რუკები აგრეთვე შესაძლოა გარდაიქმნას ბათიმეტრიულ პროფილად.

## რესურსები ინტერნეტში 
## ლიტერატურა 
* Леонтьев Н. Ф., Географические основы картографирования подводного рельефа на гипсометрических картах, М., 1961; 
* Удинцев Г. Б., Новые карты рельефа дна Тихого океана, «Океанология», 1963, т. 3, № 1;
* Буданова Л. Я. [и др.], К вопросу о методике составления батиметрических карт, «Труды Института океанологии АН СССР», 1960, т. 44.

კატეგორია:რუკის ტიპები
კატეგორია:ჰიდროგრაფია
კატეგორია:ფიზიკური გეოგრაფია
კატეგორია:სამეცნიერო მოდელირება
ჟენევის კანტონი

**ჟენევის რესპუბლიკა და კანტონი** (; ; ) — კანტონი შვეიცარიის ფრანგულენოვან ნაწილში, ქვეყნის უკიდურეს დასავლეთში. თითქმის ყველა მხრიდან შემოსაზღვრულია საფრანგეთის ტერიტორიით. შვეიცარიის სხვა რამდენიმე კანტონის მსგავსად (ტიჩინო, ნევშატელი და იურა), ჟენევას შვეიცარიის კონფედერაციაში რესპუბლიკის სახელით მოიხსენიებენ. ფართობი 282 კმ²-ს შეადგენს.

ჟენევის კანტონი შვეიცარიის უკიდურეს დასავლეთ კუთხეში მდებარეობს და ქვეყნის ერთ-ერთ ყველაზე კოსმოპოლიტურ რეგიონად მიიჩნევა. კანტონზე დიდი გავლენა მოახდინა ქალაქმა ჟენევამ, კალვინისტური რეფორმაციის ცენტრმა. შვეიცარიის კონფედერაციას შეუერთდა 1815 წელს.

კანტონის კონსტიტუცია 1847 წელს მიიღეს, თუმცა მას მერე რამდენიმეჯერ შეიცვალა. მთავრობას შვიდი წევრი ჰყავს, რომელთაც ოთხწლიანი ვადით ირჩევენ. ადმინისტრაციულად კანტონი 45 მუნიციპალიტეტად იყოფა.

2011 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 466 536 ადამიანს შეადგენს. 40% კათოლიკეა, 17% კი პროტესტანტი (2000 წ).

კანტონის ეკონომიკის უდიდესი ნაწილი ქალაქ ჟენევაში იყრის თავს. იგი ვაჭრობის, კომერციისა და ფინანსების ცენტრია. ასევე საერთაშორისო დონეზეა აღიარებული მისი, როგორც საფინანსო ცენტრის როლი. შვეიცარიის ბანკების უდიდესი ნაწილი სწორედ ჟენევაში იყრის თავს.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 
* ოფიციალური სტატსიტიკა

## სქოლიო
კატეგორია:შვეიცარიის კანტონები
სანქტ-გალენის კანტონი

**სანქტ-გალენი** — კანტონი შვეიცარიაში. მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. მოიცავს 2 026 კმ² ტერიტორიას, მოსახლეობა კი 2011 წლის მონაცემებით 483 101 ადამიანს შეადგენს, რომელთა უდიდესი ნაწილი გერმანულენოვანია. დედაქალაქია სანქტ-გალენი.

სანქტ-გალენის კანტონი 1803 წელს ნაპოლეონ ბონაპარტეს მიერ ხელოვნურადაა შექმნილი სხვადასხვა ისტორიულ ტერიტორიებზე.

კანტონს ჩრდილოეთით კონსტანცის ტბა ესაზღვრება, სამხრეთით კი მდინარე რაინის ხეობაა გაწოლილი. სიმაღლე ზღვის დონიდან მერყეობს 398-3 251 მეტრს შორის. კანტონის ტერიტორიაზე არსებული მთები მოიცავს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლის — გლარნის შეცოცების გარკვეულ ნაწილს.

სასოფლო-სამეურნეო საქმიანობებს შორის მნიშვნელოვანია მერძევეობა. ვაკეებზე მოჰყავთ ხილი და აწარმოებენ ღვინოს. ინდუსტრიებს შორისაა ოპტიკური საქონლის, პიროტექნიკის, ქიმიკატებისა და ფარმაცევტული საქონლის წარმოება.

ადმინისტრაციულად კანტონი 86 მუნიციპალიტეტად იყოფა.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 
* City of St. Gallen 

კატეგორია:შვეიცარიის ქალაქები
ანზორ კიკნაძე

{{ინფოდაფა სპორტსმენი
| თავისფერი = 
| სახელი = ანზორ კიკნაძე
| სურათი = Anzor Kiknadze 1964 (cropped).jpg
| სურათისზომა = 
| წარწერა = ანზორ კიკნაძე ტოკიოს ოლიმპიურ თამაშებზე
| დაბადების სახელი = 
| სრული სახელი = ანზორ ლევანის ძე კიკნაძე
| მეტსახელი = 
| ეროვნება = ქართველი
| დაბადების თარიღი =  
| დაბადების ადგილი = ბადიაური, საგარეჯოს რაიონი, საქართველოს სსრ, სსრ კავშირი
| გარდაცვალების თარიღი =   
| გარდაცვალების ადგილი = თბილისი, საქართველოს სსრ, სსრ კავშირი
| სიმაღლე = 182 
| წონა = 105 
| საიტი = 
| ქვეყანა = 
| სპორტი = 
| სახეობა = ძიუდო
| კლუბი = დინამო (სპორტსაზოგადოება) თბილისი
| გუნდი = 
| მწვრთნელი = ქრისტეფორე ნინიაშვილი
| მედლისთარგები = 

|}
| მედლები = 
}}
**ანზორ კიკნაძე** (დ. 26 მარტი, 1934, ბადიაური, საგარეჯოს რაიონი — გ.  17 ნოემბერი, 1977, თბილისი) — ქართველი და საბჭოთა ძიუდოისტი. XVIII ოლიმპიური თამაშების მესამე პრიზიორი (1964, ტოკიო), მსოფლიოს ჩემპიონატის მესამე პრიზიორი (1967), ევროპის ოთხგზის აბსოლუტური ჩემპიონი (1962, 64, 65, 66), ორგზის მეორე პრიზიორი (1967, 68), ევროპის ოთხგზის ჩემპიონი გუნდურ შეჯიბრებაში (1963, 64, 65, 66), სსრ კავშირის ხუთგზის ჩემპიონი სამბოში (1961-65), საქართველოს ხუთგზის აბსოლუტური ფალავანი ქართულ ჭიდაობაში (1959–62, 64). საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი (1964). პირველი საბჭოთა ძიუდოისტი, რომელსაც სდო-ს წოდება მიენიჭა. დაიღუპა 1977 წელს ავტოკატასტროფაში.

## მიღწევები 
* ოლიმპიური თამაშების ბრინჯაოს პრიზიორი:1964 (ტოკიო; +80კგ)
* მსოფლიო ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი: 1965 (რიო დე ჟანეირო; აბსოლუტური), 1967 (სოლტ ლეიქ სიტი; +93კგ)
* ევროპის ჩემპიონი: 1962 (ესენი; აბსოლუტური), 1963 (ჟენევა; გუნდური), 1964 (ბერლინი; აბსოლუტური), 1964 (ბერლინი; გუნდური), 1965 (მადრიდი; აბსოლუტური), 1965 (მადრიდი; გუნდური), 1966 (ლუქსემბურგი; აბსოლუტური), 1966 (ლუქსემბურგი; გუნდური)
* ევროპის ვიცე-ჩემპიონი: 1967 (რომი; აბსოლუტური), 1968 (ლოზანა; +93კგ)
* ევროპის ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი: 1967 (რომი; გუნდური)

სსრკ ჩემპიონი სამბოში: 1961, 1962, 1963, 1964, 1965

საქართველოს აბსოლუტური ფალავანი ქართულ ჭიდაობაში: 1959, 1960, 1961, 1962, 1964
**ანზორ კიკნაძის შედეგები 1964 წელს, ტოკიოს ოლიმპიადაზე:**
* I წრე, ჯგუფი: იობ გუველეუ (ჰოლანდია) - მოგება
* I წრე, ჯგუფი: ჰერბერტ ნიმანი (გდრ) - მოგება
* 1/4-ფინალი: თავისუფალი იყო
* 1/2-ფინალი: ისაო ინოკუმა (იაპონია) - წაგება

## რესურსები ინტერნეტში 
* ანზორ კიკნაძე — საქართველოს ეროვნული ოლიმპიური კომიტეტი

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 26 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1934
კატეგორია:გარდაცვლილი 17 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1977
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი ძიუდოისტები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატები
კატეგორია:ქართველი ოლიმპიური პრიზიორები
კატეგორია:1964 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მედალოსნები
ძიუდოს ევროპის ჩემპიონატი 1962

**ძიუდოს ევროპის ჩემპიონატი 1962** — რიგით მე-11 ევროპის ჩემპიონატი ძიუდოში, რომელიც ჩატარდა გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკის ქალაქ ესენში, 1962 წლის 12-13 მაისს.

## საპრიზო ადგილები 
### სამოყვარულო 
### პროფესიონალური 
### გუნდური 
## მედლების ცხრილი (პროფესიონალური) 
## რესურსები ინტერნეტში 
* შედეგები . judoinside.com.

1962
ვლადიმერ სტოროჟენკო

**ვლადიმერ სტოროჟენკო** ( დ. 1953 — 1984) — საბჭოთა სერიული მკვლელი. მოქმედებდა ქალაქ სმოლენსკში და მის გარეუბნებში 1978-1981 წლებში. საერთო ჯამში თავდასხმა განახორციელა დაახლოებით 20-ჯერ, მოკლა 13 ადამიანი. მუშაობდა მძღოლად. პირველი მკვლელობა ჩაიდინა ქალაქ სმოლენსკის ისტორიულ ნაწილში, უსპენსკის საკათედრო ტაძრის სიახლოვეს. მოქმედების მოტივი იყო სექსუალური. კლავდა და აუპატიურებდა ქალებს. დააპატიმრეს 1981 წელს. მიუსაჯეს სასჯელის უმაღლესი ზომა — დახვრეტა. ვლადიმერის ძმა სერგეი სტოროჟენკო დანაშაულის დაფარვის ბრალდებით აგრეთვე დააპატიმრეს და მიუსაჯეს 15 წლით თავისუფლების აღკვეთა და 3 წელი დამატებით მოიხადა სასჯელი გაქცევის გამო. 

## რესურსები ინტერნეტში
* ვლადიმერ სტოროჟენკოს შესახებ 
* ვლადიმერ სტოროჟენკო *დოკუმენტური ფილმი* ლეონიდ კანევსკისთან ერთად 

კატეგორია:საბჭოთა სერიული მკვლელები
კატეგორია:სიკვდილით დასჯილი სერიული მკვლელები
კატეგორია:დაბადებული 1953
კატეგორია:გარდაცვლილი 1984
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
სვიატოი-ნოსის ნახევარკუნძული

**სვიატოი-ნოსის ნახევარკუნძული** () — ბაიკალის ტბის უდიდესი ნახევარკუნძული მის აღმოსავლეთ ნაწილში. ბურიატიის რესპუბლიკის ნაწილი. ფართობი 596 კმ². სიგრძე 53 კმ, სიგანე 20 კმ. გართულებულია მთებით, ბორცვებით, ციცაბო ფერდობებითა და მრავალრიცხოვანი მდინარეებით. ვიწრო ყელი, რომელიც ნახევარკუნძულს აერთებს მატერიკთან, ყოფს ჩივირკუისა და ბარგუზინის ყურეებს. წარმოადგენს ბარგუზინის ქედის განტოტებას. უმაღლესი წერტილის სიმაღლეა 1878 მ (მარკოვის მთა). არის ცხელი წყაროები, სიახლოვეს კუნძულებია. ყველაზე დიდი მდინარეა კრესტოვსკაია. არის დასახლებული პუნქტი კურბულიკი. განვითარებულია ხშირი ტყე.

## სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის ნახევარკუნძულები
ლეონიდ კოლოტილო

**ლეონიდ კოლოტილო** ( დ. 16 დეკემბერი, 1958, ლენინგრადი) — რუსი გეოგრაფი და ისტორიკოსი. ბაიკალის ტბის მკვლევარი. 1984 წლიდან რუსეთის გეოგრაფიული საზოგადოების ნამდვილი წევრი. გეოგრაფიულ მეცნიერებათა კანდიდატი (1999). მე-3 რანგის კაპიტანი (1989), რუსეთის გეოგრაფიული საზოგადოების მეცნიერთა კავშირის წევრი (2005). სანქტ-პეტერბურგის სახელმწიფო უნივერსიტეტის დოქტორანტი (2001). ავტორია 100-მდე სამეცნიერო ნაშრომისა. 1981 წელს დაამთავრა სანქტ-პეტერბურგის სამხედრო-საზღვაო ინსტიტუტი. ჩრდილოეთ ყინულოვანი, წყნარი, ატლანტისა და ინდოეთის ოკეანეებში ჩატარებული რამდენიმე ექსპედიციის მონაწილე. შეასრულა ფსკერის რელიეფის აგეგმვა, გამოსცადა ჰიდროფიზიკური აპარატურა. ბაიკალზე ჩატარებული ჰიდროგრაფიული ექსპედიციების მონაწილე 4 სეზონის განმავლობაში. 1983 წელს აღმოაჩინა ბაიკალის ახალი მაქსიმალური სიღრმე — 1642 მ, რომელიც რუკაზე 1992 წელს დაიტანეს. 1984 წელს ბაიკალზე აღმოაჩინა ახალი თავთხელი.

## რესურსები ინტერნეტში
* ლეონიდ კოლოტილო 
* ლეონიდ კოლოტილო  
* ბაიკალის ახალი ბათიმეტრიული რუკა 
* ლეონიდ კოლოტილო – რუსეთის გეოგრაფიული საზოგადოება 

კატეგორია:რუსი გეოგრაფები
კატეგორია:რუსი ისტორიკოსები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ნიკოლოზ ფალავანდიშვილი

მინი|თავადი ნ. ფალავანდიშვილი
**ნიკოლოზ (ნიკო) იოსების ძე ფალავანდიშვილი** (დ. 1790 — გ. 1855) — ქართველი თავადი, რუსეთის იმპერიის სახელმწიფო მოხელე, ბიბლიოფილი და ხელნაწერთა შემგროვებელი.  

რუსეთის ადმინისტრაციის სამსახურში იყო დაახლ. 1804 წლიდან. 1812 წელს კურიერად გაიგზავნა იმპერატორ ალექსანდრე I-თან, რათა ლენქორანის აღების ამბავი ეხარებინა. ფალავანდიშვილი ალექსანდრეს უკვე ევროპაში შეხვდა, ნაპოლეონის წინააღდმდეგ ლაშქრობის დროს, შეუერთდა არმიას და მოკავშირეთა ჯარებთან ერთად 1814 წელს პარიზში შევიდა. კავკასიის თავისებურებებისა და რუსული ენის კარგი ცოდნის გამო ნდობით სარგებლობდა რუსეთის მეფისნაცვალთა კარზე. 1832—1837 წლებში ფალავანდიშვილი იყო თბილისის სამოქალაქო გუბერნატორი. 1832 წელს ძმამ, იესე ფალავანდიშვილმა სცადა ნიკოლოზი ქართველ თავად-აზნაურთა შეთქმულებაში ჩაება, თუმცა ნიკოლოზისვე ზეგავლენით მან შეთქმულები გათქვა. 1853 წელს იყო მეფისნაცვლის მთავარსამმართველოს საბჭოს წევრი. ლუკა ისარლოვის მიერ ჩაწერილი ფალავანდიშვილის მოგონებები 1900 წელს დაიბეჭდა ჟურნალ „კავკაზსკი ვესტნიკში“.  

ნიკო ფალავანდიშვილს ცოლად ჰყავდა (1834 წლიდან) მარიამ ლუარსაბის ასული ორბელიანი (დ. 1817 — გ. 1851). მათი ქალიშვილი მაკრინე დაქორწინდა თავად ალექსანდრე ესტატეს ძე ორბელიანზე. 

## ლიტერატურა
*ИСАРЛОВ Л. С. ИЗ ВОСПОМИНАНИЙ БЫВШЕГО ГРУЗИНСКОГО ГУБЕРНАТОРА, КНЯЗЯ Н. О. ПАЛАВАНДОВА

კატეგორია:დაბადებული 1790
კატეგორია:გარდაცვლილი 1855
კატეგორია:ქართველი პოლიტიკური მოსამსახურეები
ოკაცე

**ოკაცე**, *საწისქვილო* — მდინარე საქართველოში, ხონის მუნიციპალიტეტში, ცხენისწყლის მარჯვენა შენაკადი. მოედინება ასხის მასივიდან. სოფელ ზედა გორდის მიდამოებში ოკაცე აჩენს 16 კილომეტრის სიგრძის კანიონს.

## იხილეთ აგრეთვე
*ოკაცეს კანიონი
*ოკაცეს ჩანჩქერი

## რესურსები ინტერნეტში
*ოკაცეს წყალვარდნილების კასკადი 
*იმერეთი, ხონის მუნიციპალიტეტი, სოფელი კინჩხა. მდინარე ოკაცე

## სქოლიო 
კატეგორია:ცხენისწყლის შენაკადები
კატეგორია:იმერეთის მხარის მდინარეები
გელსონ ფერნანდესი

**გელსონ ტავარეს ფერნანდესი** (დ. 2 სექტემბერი, 1986, პრაია, კაბო-ვერდე) — შვეიცარიელი ფეხბურთელი, პორტუგალიური „სპორტინგის“ და შვეიცარიის ეროვნული ნაკრების დაცვითი ნახევარმცველი.

კარიერა დაიწყო შვეიცარულ „სიონში“ და პირველ გუნდში გადაიყვანეს 2004 წელს. 2007 წლის 14 ივლისს კონტრაქტი გააფორმა პრემიერ ლიგის კლუბ „მანჩესტერ სიტისთან“. 

2012 წლის 4 ივლისს ფერნანდესმა ოთხწლიანი კონტრაქტი გააფორმა  „სპორტინგთან,“ €25 მილიონი სატრანსფერო ღირებულებით.

## რესურსები ინტერნეტში 
*
*Profile on 4thegame.com 

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1986
კატეგორია:შვეიცარიელი ფეხბურთელები
კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები
კატეგორია:მანჩესტერ სიტის ფეხბურთელები
კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები
კატეგორია:2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:უდინეზეს ფეხბურთელები
კატეგორია:კიევოს ფეხბურთელები
კატეგორია:ლისაბონის სპორტინგის ფეხბურთელები
კატეგორია:2016 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:2018 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:დაბადებული 2 სექტემბერი
კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
I'm With You Sessions

„'''I'm With You Sessions'*“ — ჯგუფ Red Hot Chili Peppers-ის სინგლების სერია. გამოიცემოდა 2012 წლის 10 აგვისტოდან 2013 წლის 23 ივლისამდე. სინგლებზე შეტანილია სიმღერები, რომლებიც იწერებოდა, მაგრამ არ მოხვდა ჯგუფის ალბომში *I'm With You*.

## სიმღერების სია 
პირველი 8 სიმღერა აგრეთვე შეტანილია ალბომის *I'm with You'' ავსტრალიური ტურნესთვის გამოცემულ ვერსიაში, რომელიც გაყიდვაში 2013 წლის 11 იანვარს გამოვიდა.

## სქოლიო 
კატეგორია:Red Hot Chili Peppers-ის სიმღერები
კატეგორია:2011 წლის სიმღერები
კატეგორია:2012 წლის სინგლები
კატეგორია:ალბომები რიკ რუბინის პროდიუსერობით
G-Power

მინი|270პქ|მარცხნივ|G-Power M5 Hurricane RR 
**G-Power** — გერმანული საავტომობილო კომპანია. მდებარეობს ქალაქ არეზინგში. 1983 წლიდან კომპანია BMW-ს ავტომობილებს უწევს ტიუნინგს. 1971 წლიდან BMW-სთან თანამშრომლობა დაიწყო იოჰან გრომიშმა, რომელმაც 1983 წელს დააარსა საკუთარი კომპანია. ტიუნინგ-ატელიეს ეწოდა „G-Power“. კომპანიის ოფიციალური ისტორია დაახლოებით 30 წელს მოიცავს, თუმცა გრომიშს მუშაობის თითქმის 40 წლიანი სტაჟი აქვს. ტიუნინგ-ატელიემ დაამყარა სიჩქარის მსოფლიოს ახალი რეკორდი სერიული წარმოების სედანებს შორის. როდესაც კომპანიის თანამშროლები დაკავდნენ BMW M5-ის დახვეწით, ავტომობილმა 2008 წელს განავითარა რეკორდული სიჩქარე — 367.4 კმ/სთ, ხოლო 2010 წელს გააუმჯობესა წინა რეკორდი — 372 კმ/სთ. G-Power M5 Hurricane-ს აქვს 5 ლიტრიანი V-10 ძრავა. 2012 წელს გამოვიდა ახალი G-Power M5 Hurricane RR, რომელიც გამოიმუშავებს 830 ცხენის ძალას.  

## ავტომობილები
* G-Power M5 Hurricane
* G-Power M6 Hurricane
* G-Power Typhoon

## სქოლიო
კატეგორია:BMW
კატეგორია:1983 წელს დაარსებული კომპანიები
ამერიკული ნამცხვარი (ფილმების სერია)

**ამერიკული ნამცხვარი** () — ამერიკული კომედიური ფილმების სერია. მისი შემქმნელია ადამ ჰერცი.

პირველი ფილმის გამოსვლას მოჰყვა მეორე და მესამე ფილმიც. მეოთხე ნაწილი გამოვიდა 2012 წელს.

## რესურსები ინტერნეტში
*
*ოფიციალური საიტი 
*ამერიკული ნამცხვარი 

კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები
კატეგორია:ამერიკული ფილმების სერიები