open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
აბესალომ ლორია

**აბესალომ ლორია** (დ. 22 აპრილი, 1922, თბილისი — გ. 27 იანვარი, 2001) — ქართველი მსახიობი, საქართველოს დამსახურებული არტისტი (1985).

## ბიოგრაფია
დაიბადა 1922 წლის 22 აპრილს თბილისში. 1952 წელს დაამთავრა თბილისის პოლიტექნიკური ინსტიტუტის სამშენებლო-საინჟინრო ფაკულტეტი. სტუდენტობის პერიოდში აქტიურად მონაწილეობდა სამხასიობო საქმიანობაში, იყო ინსტიტუტთან არსებული პოპულარული ჯაზ-ორკესტრის წამყვანი კონფერანსიე და საკონცერტო პროგრამების ავტორი და მონაწილე. 1955 წლიდან მოღვაწეობა დაიწყო კინოსტუდია „ქართულ ფილმში“. 

## ფილმოგრაფია
* 1957: ორი მსახიობი
* 1959: განაჩენი
* 1959: წარსული ზაფხული
* 1961: უდიპლომო სასიძო
* 1961: ბურთი და მოედანი
* 1965: პიერი მილიციის თანამშრომელი
* 1968: ბზიანეთი
* 1969: არ იდარდო!
* 1971: გათენების წინ
* 1971: ცოტნე დადიანი
* 1972: მშვიდობით, ინესა !
* 1972: გლადიატორი
* 1973: ვერის უბნის მელოდიები
* 1974: მინდვრის ყვავილი
* 1974: ივანე კოტორაშვილის ამბავი
* 1975: გამინაწილე სითბო
* 1975: პეტკა ხომ არ გინახავთ?
* 1977: ჰობოი
* 1977: მიმინო (ფილმი)
* 1977: სინემა
* 1977: ესკულაპეს მოწაფე
* 1977: ფედია
* 1977: ლიმონის ტორტი
* 1978: ყვარყვარე
* 1978: სათადარიგო ბორბალი

* 1978: შესვენება
* 1979: მეცამეტე გოჭი
* 1980: თეირანი-43
* 1980: თითქმის ორი თვე
* 1981: გამოაღეთ ფანჯრები
* 1981: კროსვორდის ამოხსნის მოყვარულთათვის
* 1981: მოხუცი მემანქანე
* 1982: სამი ალიყური
* 1982: სპორტლოტო-82
* 1982: სიბრძნის კარავი
* 1983: ანთებული ფარნები
* 1984: ამბავი სურამის ციხისა
* 1984: ადამიანთა სევდა
* 1987: პლიაჟის ავაზაკი
* 1989: ხსოვნა
* 1989: ნათელი პიროვნება
* 1990: პასპორტი (ფილმი)
* 1990: ოჰ, ეს საშინელი, საშინელი ტელევიზორი
* 1991: შავი პრინცი აჯუბა
* 1991: ხუთი მოტაცებული ბერი
* 1991: ლოლიტა
* 1995: წითელი პატეფონი
* 1996: მორევი
* 1997: სამოთხის გვრიტები
* 2003: გაჭედილები (ენკი–ბენკი)

## ჯილდოები და აღიარება
* 1985 — საქართველოს სსრ დამსახურებული არტისტი
* სამამულო ომის II ხარისხის ორდენი

## რესურსები ინტერნეტში
*
*აბესალომ ლორია — ეროვნული ფილმოგრაფია
*

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 22 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1922
კატეგორია:გარდაცვლილი 27 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2001
კატეგორია:საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ქართველი მსახიობები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები
კატეგორია:სამამულო ომის II ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით
მექსიკის ეროვნული პარკების სია

მექსიკაში 67 ფედერალური დაცული ეროვნული ტერიტორიაა, რომლებიც ეროვნულ პარკებად იწოდება (). ეროვნული პარკები დაცული ბუნებრივი ტერიტორიების ეროვნული კომისიის მეთვალყურეობის ქვეშაა, რომელიც გარემოსა და ბუნებრივი რესურსების ფედერალური სამდივნოს ერთ-ერთი შტოა. საერთო ჯამში, ეროვნულ პარკებს მექსიკის 23 შტატისა და მეხიკოს დამოუკიდებელ რაიონში 1 432 034 ჰექტარ ფართობს იკავებენ, რაც ქვეყნის საერთო ფართობის 0.73%-ია.

## ეროვნული პარკების სია
## ლიტერატურა
*CONANP listing of parks (Spanish)
*Guia Roji: Por las carreteras de México, 2006

## რესურსები ინტერნეტში
*CONANP website
*The Secretariat of Environment and Natural Resources
*Mexico Parks at Planeta.com

## სქოლიო
*
მექსიკა
ლიუბოვ პანჩენკო

**ლიუბოვ მიხაილივნა პანჩენკო** (  , დ. 2 თებერვალი, 1938  – გ. 30 აპრილი, 2022 )  — უკრაინელი ვიზუალური მხატვარი და მოდის დიზაინერი.  ის იყო უკრაინის ქალთა კავშირის წევრი.   ეკუთვნოდა Sixtiers-ს, სამოციანი წლების მხატვართა ჯგუფს, რომლებმაც აღადგინეს უკრაინული კულტურა ხრუშჩოვის დათბობის დროს. 

## ცხოვრება 
ლიუბოვი დაიბადა 1938 წლის 2 თებერვალს სოფელ იაბლუნკაში (დღეს ქ. ბუჩა, კიევის ოლქი).  1950-იანი წლების ბოლოს დაამთავრა კიევის გამოყენებითი ხელოვნების სკოლა (ქარგვის განყოფილება). 

პანჩენკოს 2001 წელს მიენიჭა ვასილ სტასის პრიზი (Vasyl Stus Prize). 

მის ნამუშევრებში აშკარადაა გამოხატული უკრაინული ხალხური კულტურით შთაგონება, რის გამოც მას არასოდეს ჰქონია გამოფენა საბჭოთა პერიოდში. იგი ფინანსურ შემოსავალს იღებდა მოდის დიზაინისა და ქარგვისგან.  გავრცელდა ინფორმაცია, რომ იგი გარდაიცვალა შიმშილით, რომელიც გამოწვეული იყო 2022 წელს უკრაინაში რუსეთის შეჭრით .   დაკრძალეს 2022 წლის 2 მაისს მეუღლის, მხატვარ ალექსეი ოლეინიკის, გვერდით.

## გამოფენები 
2008 წელს უკრაინის ლიტერატურის ეროვნულმა მუზეუმმა მოაწყო ლიუბოვ პანჩენკოს საიუბილეო გამოფენა. ევჰენ სვერსტიუკმა, იმდროინდელმა უფლებადამცველმა და პოეტმა, აღნიშნა: „ეს შემოქმედება აშკარად ატარებს გენიალურობის ნიშანს. ის ცხოვრობს თავის სამყაროში, ის გვიხსნის ამ სამყაროს.“ 

პანჩენკოს ნამუშევრები ასევე წარმოდგენილია კერძო კოლექციებში და სიქსტიერის მუზეუმში, კიევი. 

## ლიტერატურა 
* ლუბოვ პანჩენკო: повернення: альбом / передм. ოლენა ლოდინსკა, ვასილ პერევალსკიი, დიანა კლოჩკი ; упорядн. ოლენა ლოდზინსკა, ლუბოვ კრუპნიკი ; ინგლისური ენა. ოლგა გრაბარი, სოლომია ჯამანი, ოლექსი პლოხოტიუკი ; Дизайн Олексій Чекаль.&nbsp;— Київ-Харків: Видавець Олександр Савчук, 2021 წ.&nbsp;- 256 с., 270 ილ.&nbsp;—  .

## რესურსები ინტერნეტში 
* პანჩენკოსადმი მიძღვნილი საიტი ინგლისურ ენაზე
## სქოლიო 

კატეგორია:გარდაცვლილი 2022
კატეგორია:დაბადებული 1938
კატეგორია:უკრაინელი მხატვრები
კატეგორია:უკრაინელი ქალი მხატვრები
კატეგორია:კიევში გარდაცვლილები
აზერბაიჯანის მეტალურგია

**აზერბაიჯანის მეტალურგიული წარმოება** მაღალ დონეზეა მიჩნეული ალუნიტის, პოლიმეტალური მადნებისა და რკინის საბადოების არსებობის გამო.

აზერბაიჯანის მეტალურგიის მრეწველობა მოიცავს როგორც შავი, ისე ფერად დარგებს.

## შავი მეტალურგია 
აზერბაიჯანის შავი მეტალურგია მოიცავს რკინისა და ფოლადის დნობას, რკინის მადნის მოპოვებას და გადამუშავებას. ქალაქები ბაქო, სუმგაითი და დაშქასანი მეტალურგიის ძირითადი ცენტრებია. დაშქესანში რკინის საბადოების გარდა ფუნქციონირებს მადნის გამწმენდი ქარხანა, რომელიც ფუნქციონირებს 1954 წლიდან. სუმგაიტის მილების მოძრავი ქარხანა აწარმოებს მილებს და ნაგლინს. ნაგლინი პროდუქციის წარმოების მოცულობა წელიწადში 700 ათასი ტონაა, მილების კი 540 ათასი ტონა წელიწადში.

ქვეყანაში არის ლითონის გადამამუშავებელი საწარმოები. ყაზახის რაიონის სოფელ დაშ სალაჰლიში მოპოვებული ბენტონიტი და თიხა გამოიყენება ფოლადის დნობაში.

## ფერადი მეტალურგია 
ფერადი მეტალურგია ყველაზე განვითარებულია განჯა-ყაზახისა და ნახიჩევანის რაიონებში, ასევე აფშერონის ნახევარკუნძულზე.

ფერადი ლითონების დამუშავება სუმგაითისა და განჯის ალუმინის ქარხანაში მიმდინარეობს. ქვეყანაში ასევე ფუნქციონირებს ბაქოსა და განჯას ფერადი ლითონების გადამამუშავებელი ქარხნები, სუმგაითის ალუმინის ქარხანა.

დაშქესანში ზალის საბადოს წყალობით განჯის ქარხანა აწარმოებს გოგირდმჟავას, ალუმინის ოქსიდს და კალიუმიან სასუქებს. სუმგაითში ასევე იწარმოება ალუმინის ოქსიდი.

2015 წლის თებერვალში აზერბაიჯანში დაარსდა კომპანია AzerGold, რომელიც ეწევა ძვირფასი და ფერადი ლითონების კვლევას, ძიებას, მოპოვებას, გადამუშავებასა და რეალიზაციას.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Промышленность

## სქოლიო 
კატეგორია:მრეწველობა აზერბაიჯანში
კატეგორია:მეტალურგია
ანასტასია მერკუშინა

**ანასტასია მერკუშინა** (უკრაინული: Анастасія Олегівна Меркушина, დ. 14 იანვარი, 1995) — უკრაინელი ბიატლონისტი . ის მსოფლიო ჩემპიონატის მედალოსანია. მან მონაწილეობა მიიღო 2018 წლის ზამთრის ოლიმპიურ თამაშებში .

## კარიერა 
მისი პირველი საერთაშორისო წარმატებები იყო მედლები ახალგაზრდულ მსოფლიო და ევროპის ჩემპიონატებზე. მერკუშინა არის ორგზის ბრინჯაოს მედალოსანი გოგონებში ინდივიდუალურ 2013 და 2016 წლებში ახალგაზრდულ სამყაროში, ორგზის ვერცხლის მედალოსანი ესტაფეტაში,  ჯუნიორთა სამგზის ევროპის ჩემპიონი და სამგზის ევროპის მედალოსანი. 2012 წელს მან მოიპოვა კვალიფიკაცია 2012 წლის ზამთრის ახალგაზრდულ ოლიმპიადაზე მონაწილეობის მისაღებად ინსბრუკში, ავსტრია, სადაც მე-14 იყო როგორც სპრინტში, ასევე გარბენში.

უკრაინის ნაკრებში ადგილის დაკავებამდე მან მონაწილეობა მიიღო ბიატლონის საერთაშორისო კავშირის თასის შეჯიბრებებში. მისი პირველი მსოფლიო ჩემპიონატის რბოლა იყო შვედეთის ესტერსუნდში 2014-15 წლების სეზონზე, სადაც ინდივიდუალურად 51-ე ადგილი დაიკავა. იქ მან ასევე იასპარეზა სპრინტში და 87-ე ადგილი დაიკავა. შემდეგ მან გამოტოვა მსოფლიო ჩემპიონატის ორი ეტაპი და დაბრუნდა ობერჰოფში, გერმანია,  ვინაიდან უკრაინის გუნდს ლიდერები აკლდა (სოჭის ოლიმპიურმა ჩემპიონებმა ვიტა სემერენკომ და ოლენა პიდრუშნამ ეს სეზონი გამოტოვეს), ის გარბენის გუნდში მიიწვიეს. მერკუშინამ თავისი საქმე კარგად შეასრულა დამატებითი გასროლების გარეშე. მიუხედავად ამისა, მისი პერსონალური შედეგები არ იყო საკმარისად კარგი მსოფლიო ჩემპიონატზე დებიუტისთვის. შემდეგი სეზონი მან გაატარა ბიატლონის კავშირის  საერთაშორისო თასის შეჯიბრებებში

2016 წლის 11 დეკემბერს ანასტასიას ჰქონდა პირველი გარბენის პოდიუმი პოკლიუკაში, სლოვენია . მან მოიპოვა თავისი პირველი მსოფლიო ჩემპიონატის ქულები ობერჰოფში სპრინტში. მას შემდეგ ის რეგულარულად არის ეროვნული ნაკრების წევრი. მან მონაწილეობა მიიღო 2017 წლის ბიატლონის მსოფლიო ჩემპიონატში, სადაც დებიუტის გათვალისწინებით დიდი მიღწევები აჩვენა: მე-10 სპრინტში, მე-8 გარბენში და მე-14 მასობრივ სტარტში. მერკუშინამ ესტაფეტაში ვერცხლის მედალი მოიპოვა.

მან კვალიფიკაცია მიიღო 2018 წლის ზამთრის ოლიმპიურ თამაშებზე უკრაინის წარმომადგენლად.  ფიონჩანგში მისი საუკეთესო მიღწევა იყო 46-ე ადგილი გარბენში და მე-11 ესტაფეტაში. ინტერვიუში ის იმედგაცრუებული იყო მისი შესრულების გამო და ტიროდა კიდეც.

## პირადი ცხოვრება 
მისი დედა, ირინა მერკუშინა, არის ყოფილი უკრაინელი ბიატლონისტი და 2003 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის ვერცხლის მედალოსანი ესტაფეტაში. მისი მამა, ოლე, მწვრთნელია. ანასტასიას მშობლები მისი პირველი მწვრთნელები იყვნენ.

მერკუშინა მენეჯმენტსა და საერთაშორისო ბიზნესს სწავლობს ტერნოპოლის ეროვნულ ეკონომიკურ უნივერსიტეტში .

თანამემამულე ბიატლონისტმა ერიკ ლესერმა მიაწოდა თავის ტვიტერის ანგარიშს დაახლოებით 150 000 მიმდევარი, როგორც არხი მერკუშინასთვის თვალსაზრისის გადასაცემად 2022 წლის მარტში, რაც დაახლოებით 20 000 რუსს საშუალებას აძლევდა ენახა უკრაინაში 2022 წელს რუსეთის შეჭრის შემდეგ უკრაინაში . 

2022 წლის 13 მარტს მერკუშინა შეუერთდა უკრაინის სახელმწიფო საზღვრის დაცვის სამსახურს. მან ეს გააკეთა „უკრაინის დროშის დასაცავად.“ 

## სქოლიო 

კატეგორია:დაბადებული 1995
კატეგორია:უკრაინელი ქალი სამხედროები
კატეგორია:უკრაინელი მესაზღვრეები
კატეგორია:უკრაინელი ქალები
კატეგორია:უკრაინელი ბიატლონისტები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
მიხეილ ჩიკოიძე

**მიხეილ ჩიკოიძე** (დ. მეჯვრისხევი, 1851 — გ. კურგანი, ტობოლსკის გუბერნია, 1897) —  ქართველი რევოლუციონერ-ხალხოსანი.

## ბიოგრაფია 
მიხეილ ნიკოლოზის ძე ჩიკოიძე 1851 წელს დაიბადა გორის მაზრის სოფელ მეჯვრისხევში, ხელმოკლე აზნაურის ოჯახში. ჯერ სწავლობდა კავკასიის პირველ მესანგრეთა ბატალიონის სამხედრო სკოლაში, ხოლო 1869 წელს შევიდა თბილისის მიწათმომწყობთა სასწავლებელში, რომელიც დაამთავრა 1872 წელს. სწავლის პერიოდში მონაწილეობდა თბილისის გიმნაზიის მოსწავლეთა რევოლუციურ წრეში.

1872 წელს ჩაირიცხა პეტერბურგის საარტილერიო სასწავლებელში, რომელიც ერთი წლის შემდეგ მიატოვა და სწავლის გასაგრძელებლად ივანე ჯაბადართან ერთად საზღვარგარეთ გაემგზავრა. ცხოვრობდა საფრანგეთსა და შვეიცარიაში. შვეიცარიაში იგი დაუახლოვდა საზოგადოება „უღელის“ ხალხოსნურ ფრთას. 

რუსეთში დაბრუნების შემდეგ ის აქტიურად მონაწილეობდაა „სრულიად რუსეთის სოციალ-რევოლუციური ორგანიზაციის“ საქმიანობაში. ცნობილი იყო მეტსახელით „თევდორე“. კავშირი ჰქონდა ქართველ ხალხოსნებთან. ეხმარებოდა მათ რჩევა-დარიგებით, ამარაგებდა საჭირო ლიტერატურით და სხვა. 1874-1875 წლებში იმოგზაურა კავკასიაში, გაზეთ „ვპერიოდის“ აგენტი რანგში.

დააპატიმრეს მოსკოვში 1875 წლის 4 აპრილს. ბრალად დასდეს კანონის საწინააღმდეგო საზოგადოების შედგენა არსებული წესწყობილების დამხობის მიზნით. სხვა ამხანაგებთან ერთდ ისიც გაასამართლეს „50-ის პროცესზე“. 1877 წლის 14 მარტის განჩინებით მიესაჯა სამუდამო გადასახლება ციმბირში. გაგზავნეს ირკუტსკის ოლქის ქალაქ |კირენსკში, საიდანაც 1881 წელს გაიქცა მოსკოვში და შეუერთდა ორგანიზაცია „ნაროდნაია ვოლიას“.

1882 წლის აპრილში კვლავ დააპატიმრეს და უკანვე გააგზავნეს. გადასახლებიდან გამოქცევისთვის მიესაჯა 3 წლით საკატორღო მუშაობა, ხოლო შემდეგ 10 წლით ციმბირში გადასახლება. საკატორღო ვადის დამთავრების შემდეგ, 1886 წლის მარტში ხელისუფლების განკარგულებით იაკუტიის ოლქში დასახლდა. აქ მან ხელი მიჰყო სოფლის მეურნეობას და ადგილობრივ მოსახლეობასაც ეხმარებოდა კულტურული მიწათმოქმედების განვითარების საქმეში. 1897 წელს გადაიყვანეს კურგანში, სადაც გარდაიცვალა ჭლექით.

## ლიტერატურა
*ფერაძე ვ., რუსეთ-საქართველოს ურთიერთობის ისტორიის ნარკვევები (X-XXI სს ). –  თბ., 2008. –  გვ. 177. 
*
*შველიძე ზ., ამიერკავკასიელები "სრულიად რუსეთის სოციალ-რევოლუციურ ორგანიზაციაში" (1874-1876 წწ.). – თბ., 1974. – გვ. 114-119.

## რესურსები ინტერნეტში
*

## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი რევოლუციონერები
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
ელინიკონის მეტროპოლიტენ პარკი

**ელინიკონის მეტროპოლიტენ პარკი**  ( ბერძნ. Μητροπολιτικό Πάρκο Ελληνικού ) — მშენებარე უმსხვილესი ურბანული პარკი, რომელიც მდებარეობს ელინიკონში, ათენში, საბერძნეთი.    სამუშაოების დასრულების შემდეგ, ევროპის   უდიდესი პარკი გახდება. 

## მშენებლობის ადგილი 
დედაქალაქის პარკი აშენდება ყოფილი ათენის საერთაშორისო აეროპორტის ელინიკონის ადგილზე.

## პარკი 
2013 წელს ელინიკონის პროექტის ფარგლებში წარმოდგენილი იყო პარკის დიზაინის ვარიანტი. გუნდში შედიოდნენ Foster & Partners, Charles Anderson Landscape Architecture, ARUP და ბერძენი დიზაინის კონსულტანტების დიდი ჯგუფი. პროექტი გადაიხედა და ხელახლა წარედგინა საბერძნეთის მთავრობას 2018 წელს. 2005 წელს, საერთაშორისო გუნდმა, რომელსაც ხელმძღვანელობდნენ არქიტექტორები დევიდ სერერო, ელენა ფერნანდესი და ლანდშაფტის არქიტექტორი ფილიპ კოინეტი, გაიმარჯვა საერთაშორისო კონკურსში, რათა დაეპროექტებინა კაპიტალური პარკი ყოფილი ელინიკონის აეროპორტის ადგილზე. კონკურსში მონაწილეობა მიიღო 300-ზე მეტმა არქიტექტორთა გუნდმა.

კონკურსი დაფინანსებული იყო არქიტექტორთა საერთაშორისო კავშირის, საბერძნეთის გარემოს დაცვის სამინისტროსა და ათენის დაგეგმვისა და გარემოს დაცვის ორგანიზაციის მიერ. ეს პროექტი შემდგომში განვითარდა ორ ეტაპად 2006 და 2007 წლებში დაგეგმარდა ორგანიზაციებთან თანამშრომლობით.

Serero-ს გუნდმა შეიმუშავა სტრატეგია ელენიკონის 530 ჰექტარი ფართობის გალამაზებისა და ურბანიზაციისთვის. ელინიკონის მეტროპოლიტენ პარკი შექმნილია ჩრდილოეთ-სამხრეთის კომპანიის მიერ შვიდი მწვანე ხეობის მეშვეობით, რომელთაც უწოდებენ "Softscapes". პარკის მიერ გამოყენებული წყლის 80%-მდე ბუნებრივად გროვდება. "რბილი პეიზაჟები" წარმოადგენენ სარწყავი ზოლებს, რომელთა საშუალებითაც გროვდება  წვიმის წყალი ადგილიდან და მიმდებარე ტერიტორიების ბორცვების წყალშემკრები ზონიდან. ეს ზოლები ერწყმის ხელოვნურ რელიეფურ ფორმებს, რომლებიც ატარებენ წყალს და ქმნიან ტერასებსა და ფერდობებს პარკის საქმიანობისა და პროგრამებისთვის. ასევე იქნება რამდენიმე მთის ბილიკი, მაგალითად, იმიტოსის მთაზე.

პარკის ფართობი 400 ჰექტარი იქნება, კიდევ 100 ჰექტარი გამოყენებული იქნება და საოფისე ობიექტებისთვის.  

## სქოლიო 
კატეგორია:მოსალოდნელი მოვლენები
კატეგორია:პარკები ქვეყნების მიხედვით
კატეგორია:საბერძნეთის პარკები
ტურსუნოი ახუნოვა

**ტურსუნოი მახმუდოვნა ახუნოვა** (  ,  , დ. 20 მაისი, 1937  — 21 სექტემბერი, 1983 ) — ერთ-ერთი პირველი უზბეკი ქალი ბამბის მკრეფის მძღოლი, ასევე სოციალისტური შრომის გმირის წოდების მფლობელი 1959 და 1978 წლებში ბამბის მაღალი მოსავლიანობისთვის, კომუნისტური პარტიის წევრი 1962 წლიდან და ბამბის მოსავლის მექანიზაციის გამოჩენილი ინიციატორი. იგი გახდა უზბეკეთის პოლიტიკაში გამოჩენილი ფიგურა, მსახურობდა სსრკ მე-6-8 მოწვევის უმაღლეს საბჭოში 1962-1974 წლებში და ასევე უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმში.

## ადრეული წლები 
ტურსუნოი ახუნოვა დაიბადა 1937 წლის 20 მაისს უზბეკთა ოჯახში, სოფელ პახტაში, ტაშკენტის მახლობლად. დაამთავრა სკოლაში რვა კლასი, რის შემდეგაც სწავლა  განაგრძო კარასუს სასოფლო-სამეურნეო მექანიზაციის სკოლა ოშში, ყირგიზეთის სსრ, რომელიც დაამთავრა 1954 წელს.  ტურსუნოი იყო ერთ-ერთი პირველი უზბეკი ქალი, რომელსაც,  კურსების გავლის შედეგად, შეეძლო, ემუშავა ბამბის მოსავლის მემანქანედ. 

## სოფლის მეურნეობის კარიერა 
1954 წელს ახუნოვა გახდა ტაშკენტის ოლქის ჩინაზის რაიონში, ს.მ. კიროვის სახელობის კოლმეურნეობაში ბამბის კომბაინის მძღოლი. მიუხედავად იმისა, რომ მან მხოლოდ 20 ტონა ბამბის მოსავალი 1955 წელს მოიპოვა, მაშინ როდესაც თითო მანქანაზე  საშუალოდ  30 ტონა  იყო მოსალოდნელი, მან მნიშვნელოვნად გააუმჯობესა თავისი პროდუქტიულობა წლების განმავლობაში და მიაღწია მაქსიმუმს მიაღწია 1959 წელს, როდესაც შეაგროვა  210 ტონა ბამბას . ბამბის მოსავლის მაღალი პროდუქტიულობისთვის მას თავდაპირველად მიენიჭა ლენინის ორდენი 1959 წლის 14 დეკემბერს, მაგრამ მალე 1959 წლის 25 დეკემბერს ბრძანებულება გაუქმდა და  ლენინის ორდენი შეიცვალა სოციალისტური შრომის გმირის წოდებით . შემდეგ იგი დააწინაურეს ბრიგადის ოსტატის თანამდებობაზე კოლმეურნეობაში, სადაც მან დაიწყო ბამბის წარმოების ყველა სხვა ნაწილის მექანიზაცია. 1962 წელს იგი გახდა უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი და ამ თანამდებობას იკავებდა 1974 წლამდე. 1967 წელს მან მიიღო ლენინის პრემია ოთხი რიგის ბამბის მოსავლის დანერგვაში შესრულებული წვლილისთვის. საბოლოოდ, 1978 წლის 20 თებერვალს, იგი გახდა სოციალისტური შრომის კიდევ ერთი ოქროს ვარსკვლავის მფლობელი მისი მიღწევებისთვის მშრომელთა კავშირის კონკურსში და ბამბის წარმოების გაზრდის გეგმების წარმატებით განხორციელებისთვის. მან განაგრძო მუშაობა კოლმეურნეობაში ბრიგადის ოსტატის თანამდებობაზე. მუშაობდა ჯანმრთელობის მდგომარეობის გაუარესებამდე, მაგრამ შემდეგ მუშაობა აღარ შეეძლო. მთელი თავისი ცხოვრების განმავლობაში ის განსაკუთრებით მხარს უჭერდა და ცდილობდა, რომ უფრო მეტ უზბეკ ქალს ემუშავა ბამბის მოსავლის მემანქანედ და ხშირად იყო გამოსახული უზბეკური გაზეთებში. იგი გარდაიცვალა 1983 წლის 21 სექტემბერს ხანგრძლივი ავადმყოფობის შემდეგ.  

## ჯილდოები 
* სოციალისტური შრომის გმირი (1959 წლის 25 დეკემბერი და 1978 წლის 20 თებერვალი)
* ლენინის სამი ორდენი (1959 წლის 25 დეკემბერი, 1975 წლის 14 თებერვალი და 1978 წლის 20 თებერვალი)
* შრომის წითელი დროშის ორდენი (1957 წლის 11 იანვარი)
* მედალი „გამორჩეული შრომისთვის“ (1965 წლის 1 მარტი)
* ლენინური პრემია (1967)

## ლიტერატურა 
* 
* 
* 
* 

## სქოლიო 

კატეგორია:შრომის წითელი დროშის ორდენის კავალრები
კატეგორია:სოციალისტური შრომის გმირები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1983
კატეგორია:დაბადებული 1937
კატეგორია:უზბეკი კომუნისტები
კატეგორია:საბჭოთა ქალი პოლიტიკოსები
ბერნა გოზბაში

**ბერნა გოზბაში** (დ. 30 ივნისი, 1974 ) -  თურქი ბიზნესმენი და სპორტსმენი. ის იყო პირველი ქალი პრეზიდენტი საფეხბურთო კლუბ კაისერისპორში, რომელიც თამაშობს თურქეთის მამაკაცთა უმაღლეს  ლიგაში.

## ბიოგრაფია 
1974 - ბერნა გოზბაში დაიბადა გელიბოლუში, , ჩანაქკალეს პროვინცია. მამა იყო  წვრილმანი მოხელე და დედა სკოლის მასწავლებელი. მან მიიღო განათლება ბიზნესის ადმინისტრირებაში ინგლისურ ენაზე იზმირის დოკუზ ეილიულის უნივერსიტეტში და დაამთავრა 1996 წელს 

ჰყავს ორი ქალიშვილი. 

## ბიზნეს კარიერა 
გოზბაშმა დაიწყო თავისი პროფესიული კარიერა, როგორც ექსპორტის მენეჯერმა თუთიის ლითონის მრეწველობაში „Çinkır“, კაისერი. 2001 წელს მან დააარსა თავისი პირველი ბიზნესი, BRN Consulting and Foreign Trade Ltd., მას შემდეგ რაც შეისწავლა საერთაშორისო ფინანსები, მეტა ტრეიდი, ფიუჩერსები და ოფციები ლონდონის ლითონის ბირჟაზე . 2001-დან 2006 წლამდე იგი დაეხმარა ბევრ მცირე და საშუალო საწარმოს საექსპორტო ბიზნესში ახლო აღმოსავლეთში, აღმოსავლეთ აფრიკასა და დასავლეთ აფრიკაში . 2006 წელს მან დააარსა კომპანია BRN Bed, რომელიც აწარმოებდა ლეიბებსა და საწოლებს . მან თავისი პროდუქცია გაიტანა 60-ზე მეტ ქვეყანაში ხუთ კონტინენტზე და იხსენიებდნენ, მას როგორც მისაბაძ მაგალითს ახალგაზრდა მეწარმეებისთვის . 

2011 წელს გოზბაში დასახელდა ათეულში „ყველაზე წარმატებულ მეწარმეთაგან“ ევროპული ბიზნეს ჯილდოს მიერ და მიიღო ''Ruban d'Honneur'' . მისი კომპანია 2012 წელს შევიდა სიაში, როგორც 25 „ყველაზე სწრაფად მზარდი კომპანია“ . სია შეადგინა თურქეთის პალატებისა და სასაქონლო ბირჟების კავშირმა (TOBB) და ჰარვარდის უნივერსიტეტის „მთელი მსოფლიოს ქსელმა - თურქეთში“. 

ის არის კაისერის სამრეწველო პალატის პირველი ქალი წევრი. 

## სპორტული კარიერა 
ახალგაზრდობაში გოზბაში აქტიური კალათბურთელი იყო. იგი მიიღეს კაისერისპორის დირექტორთა საბჭოში, შემდეგ კი გახდა ვიცე-თავმჯდომარე. 

ეროლ ბედირი, კაისერისპორის კლუბის პრეზიდენტი , რომელიც თამაშობს თურქეთის უმაღლესი დონის მამაკაცთა ლიგის სუპერლიგაში, თანამდებობიდან გადადგა 2019 წლის 6 ოქტომბერს, საპატიო კლუბის პრეზიდენტის მეჰმედ ოჟასეკის მოთხოვნის შემდეგ.  კლუბის საბჭოში სამი წლის მუშაობის შემდეგ,  გოზბაში აირჩიეს საფეხბურთო კლუბის პრეზიდენტად ადგილობრივი პოლიტიკური ლიდერების, მთავრობის ყოფილი  მინისტრების, არასამთავრობო ორგანიზაციების ლიდერებისა და თურქეთის პალატებისა და სასაქონლო ბირჟების კავშირის პრეზიდენტის მ. რიფათ ჰისარჯიკლიოღლუს მხარდაჭერით.   გოზბაშიმ მის პრეზიდენტობაზე კომენტარი გააკეთა და თქვა, რომ „სკამს არ შესთავაზებდნენ, გუნდი რომ არ ყოფილიყო ლიგის ცხრილის ბოლოში“.  მან გამოთქვა სურვილი, გააუმჯობესებდა კლუბის მდგომარეობას 2019-2020 წლების სუპერ ლიგის სეზონში გადაწყვეტილებების ადრიანად მიღების გზით. 2019 წელს პრეზიდენტ ეროლ ბედირის გადადგომის შემდეგ, იგი აირჩიეს პრეზიდენტად საგანგებო გენერალურ ასამბლეაზე  და გახდა საფეხბურთო კლუბის პირველი ქალი  პრეზიდენტი სუპერ ლიგის ისტორიაში. იგი ხელახლა აირჩიეს ამ პოსტზე 2021 წელს. 

გოზბაში არის თურქეთის მამაკაცთა საფეხბურთო კლუბის პირველი ქალი პრეზიდენტი, რომელიც თამაშობს ქვეყნის უმაღლესი დონის ლიგაში. 

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1974
კატეგორია:თურქი ბიზნესმენები
კატეგორია:თურქი ქალები ბიზნესში
კატეგორია:დაბადებული 30 ივნისი
კატეგორია:კაისერისპორი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
სამხრეთ ქვემო კალიფორნიის მუნიციპალიტეტები

სამხრეთი ქვემო კალიფორნია მექსიკის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში მდებარეობს და 5 მუნიციპალიტეტეს მოიცავს. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, სამხრეთი ქვემო კალიფორნია მეორე ყველაზე ნაკლებად დასახლებული შტატია მექსიკაში (798 447 ადამიანი) და მე-11 ადგილზეა ფართობის მიხედვით (74 745.12 კმ²).

## მუნიციპალიტეტები

File:Cabo_San_Lucas_Los_Arcos_3.jpg|alt=El Arco|ლოს-კაბოსი (1)
File:Cdconst.jpg|alt=Downtown Ciudad Constitución in Comondú municipality|კომონდუს მუნიციპალიტეტი (3)

## სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ ქვემო კალიფორნიის მუნიციპალიტეტები
კატეგორია:მექსიკის მუნიციპალიტეტების სიები
რაკელ დინკი

**რაკელ დინკი** (დ. 1959  ) — თურქი სომეხი უფლებადამცველი და ჰრანტ დინკის ფონდის ხელმძღვანელი.

ის სომხური ვართოს ტომის უკანასკნელი წევრია, რომელიც ცხოვრობს ციზრეში .  ის არის 2007 წლის 19 იანვარს მოკლული სომხური წარმოშობის თურქი ჟურნალისტისა და უფლებადამცველის, ჰრანტ დინკის, ქვრივი 

რაკელი გაიზარდა სომხურ ბავშვთა სახლში, კამპ არმენში, ტუზლაში და მრავალი წლის განმავლობაში მსახურობდა ბანაკის მენეჯერად. მოგვიანებით იგი ცნობილი გახდა ქმრის დაკრძალვაზე წარმოთქმული სიტყვით. მისი ცნობილი ციტატა - „არაფერი არ შეიძლება გაკეთდეს თუ არ გამოვიკვლევთ იმ სიბნელეს, რომელიც ქმნის მკვლელს ბავშვისგან.“ – საზოგადოებამ კარგად მიიღო და მედიაში გამოქვეყნდა.   ჰრანტ დინკის მკვლელობის შემდეგ იგი ჩაერთო ადამიანის უფლებების დამცველ საქმიანობაში და 2007 წლიდან მუშაობდა ჰრანტ დინკის ფონდის ხელმძღვანელად. 

## ბიოგრაფია 
დაიბადა 1959 წელს სილოფში.  სიამენტ იაგბასანის (ვართანიანი) და მისი მეუღლის დელალის მეორე შვილია. 

სომხურმა ვართოს ტომმა გადასახლების ბრძანება მიიღო 1915 წელს, მაგრამ როდესაც გადასახლებაში წავიდნენ, მათ მოგზაურობისას თავს დაესხნენ. არაბული მუსლიმური ტომის „ტაიანლარის“ დახმარებით ჯუდის მთას შეაფარეს და იქ 25 წელი იცხოვრეს. , მოგვიანებით კი ბელგიასა და საფრანგეთში 1980-იან წლებში, ხოლო დინკის მამა სიამენტი გარდაიცვალა ბრიუსელში 2004 წელს. რაკელ დინკი ტომის ბოლო წევრია თურქეთში. 

მისი ქმარი, ჰრანტ დინკი მოკლეს 2007 წლის 19 იანვარს, როდესაც ის ბრუნდებოდა *აგოსის* ოფისებში.  2007 წლის 23 იანვარს ჰრანტ დინკის პანაშვიდი მოეწყო, რომელსაც უამრავი ადამიანი დაესწრო.  ცერემონიაზე სიტყვით გამოვიდა რაკელ დინკიც. 

რაკელ დინკი არის ჰრანტ დინკის ფონდის პრეზიდენტი, რომელიც შეიქმნა 2007 წელს დიალოგის, მშვიდობისა და თანაგრძნობის კულტურის განვითარების მიზნით, რათა შემოენახა ჰრანტ დინკის ოცნებები, ენა და გული უფრო სამართლიანი და თავისუფალი სამყაროსთვის.  

## სქოლიო 

კატეგორია:დაბადებული 1959
კატეგორია:თურქი ხალხი სომხური წარმომავლობით
კატეგორია:თურქი უფლებადამცველები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
შუქრიე სულთანი

**ჰათიჩე შუქრიე სულთანი**  (,  „პა*ტივცემული ქალბატონი“* და „*მადლიერი“,* დ. 24 თებერვალი , 1906 – გ. 1 აპრილი, 1972 ) — ოსმალეთის პრინცესა, ტახტის მემკვიდრის შაჰზადე იუსუფ იზედდინის ქალიშვილი, რომელიც იყო სულთან აბდულაზიზის და ლემან ჰანიმის ვაჟი.

## ადრეული წლები 
შუქრიე სულთანი დაიბადა 1906 წლის 24 თებერვალს ჩამლიჯაში, მამის ვილაში. მისი მამა იყო შეჰზადე იუსუფ იზედინი, ხოლო დედა იყო ლემან ჰანიმი.  ის იყო მეორე შვილი და უფროსი ქალიშვილი, რომელიც მამას შეეძინა და დედისთვის იყო უფროსი შვილი. მას ჰყავდა ორი უმცროსი ძმა,  შაჰზადე მეჰმედ ნიზამედდინი, მასზე ორი წლით უმცროსი და და, მიჰრიბან მიჰრიშაჰ სულთანი, მასზე ათი წლით უმცროსი. მამამ თავი მოიკლა 1916 წლის 1 თებერვალს, როდესაც ის ათი წლის იყო. ის იყო აბდულაზიზის და დიურინევ ქადინის შვილიშვილი. 

## პირველი ქორწინება 
შუქრიე სულთანმა დაქორწინდა მის მეორე ბიძაშვილზე, შეჰზადე მეჰმედ შერაფედინი,  შაჰზადე სელიმ სულეიმანის ვაჟი და სულთან აბდულმეჯიდ I- ის შვილიშვილი. ქორწილი 1923 წლის 14 ნოემბერს, ნიშანთაშის ვილაში გაიმართა. 1924 წლის მარტში, სამეფო ოჯახის გადასახლებისას, შუქრიე და მისი ქმარი გადავიდნენ პარიზში, სადაც ცხოვრობდნენ 1925 წლამდე  და შემდეგ ეგვიპტეში, სადაც მას შეუერთდნენ მისი და - მიჰრიშაჰ სულთანი და კავიდან ჰანიმი, მამის მეორე მეუღლე. მოგვიანებით ისინი  საცხოვრებლად გადავიდნენ ბეირუთში, სადაც განქორწინდნენ 

## მეორე ქორწინება 
მარცხნივ|მინი|202x202პქ| შუქრიე (მარჯვნივ) ოსმალეთის ოჯახის შეკრება დაახლოებით 1938 წელს, ვილა კამალში, მაადი
1935 წლის 4 სექტემბერს იგი დაქორწინდა აჰმად ალ-ჯაბერ ალ-საბაჰზე კაიროში, ეგვიპტე . ისინი განქორწინდნენ 1937 წელს. 

1938 წლის 10 თებერვალს  დაინიშნა ზივერ ფაშას ძე მიდჰათ ბეისთან.   თუმცა, ქორწინება არ შედგა. 

## მესამე ქორწინება 
1949 წლის აპრილში  იგი დაქორწინდა მეჰმედ შეფიკ ზიაზე (1894 - 1980),  კვიპროსელი თურქული წარმოშობის ამერიკის მოქალაქეზე.   1952 წელს ის, მისი ქმარი და მისი და დაბრუნდნენ სტამბოლში პრინცესებისთვის გადასახლების კანონის გაუქმების შემდეგ, სადაც იგი ჩამლიჯა ვილაში დასახლდა.  

## გარდაცვალება 
შუქრიე სულთანი გარდაიცვალა 1972 წლის 1 აპრილს სამოცდაექვსი წლის ასაკში და დაკრძალეს მისი დიდი ბაბუის სულთან მაჰმუდ II- ის მავზოლეუმში, დივანიოლუ, სტამბოლი .  მეჰმედ შეფიკმა შემდეგ ცოლად შეირთო ნესლიშაჰ სულთანი, შაჰზადე მეჰმედ აბდულკადირის ქალიშვილი. 

შუქრიეს მიღებული აქვს ოსმანთა სახლის ორდენი, 
ქველმოქმედების ორდენი, 1-ლი ხარისხი და 
ოსმალეთის იმპერიის გამორჩეული ორდენი. 

## სქოლიო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1972
კატეგორია:დაბადებული 1906
კატეგორია:დაბადებული 24 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1 აპრილი
კატეგორია:სტამბოლში დაბადებულები
სოინი

**სოინი** () — მუნიციპალიტეტი იიარვისეუტუს ქვერეგიონში, ფინეთში. 2023 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 1 937 ადამიანს შეადგენს. მუნიციპალიტეტის ფართობი 574.222  კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 3.51 ადამიანია 1 კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტის ერთადერთი ოფიციალური ენაა ფინური ენა. მეზობელი მუნიციპალიტეტებია: ალაიიარვი, კარსტულა, კიუიუიიარვი, საარიიარვი და იაჰრიატი.

## რესურსები ინტერნეტში
*Municipality of Soini  – Official website

## სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ ოსტრობოტნიის მუნიციპალიტეტები
ევიიარვი

**ევიიარვი** () — მუნიციპალიტეტი იიარვისეუტუს ქვერეგიონში, ფინეთში. 2023 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 2 337 ადამიანს შეადგენს. მუნიციპალიტეტის ფართობი 390.71 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 6.6 ადამიანია 1 კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტის ერთადერთი ოფიციალური ენაა ფინური ენა. მეზობელი მუნიციპალიტეტებია: კაუჰავა, კრონობი, ლაპაიიარვი, პედერსერე და ვეტელი.

## რესურსები ინტერნეტში
*Municipality of Evijärvi – Official website

## სქოლიო
კატეგორია:ევიიარვი
ალაიიარვი

**ალაიიარვი** () — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი იიარვისეუტუს ქვერეგიონში, ფინეთში. 2023 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 9 177 ადამიანს შეადგენს. მუნიციპალიტეტის ფართობი 1 056.74 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 9.1 ადამიანია 1 კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტის ერთადერთი ოფიციალური ენაა ფინური ენა.

## გალერეა

File:The sun in Alajärvi, Finland.jpg|alt=The sun in Alajärvi, Finland.|ალაიიარვი, ფინეთი
File:Lake Alajärvi 2017.jpg|alt=Lake Alajärvi, 2017|ალაიიარვის ტბა 2017 წელს
File:Alajärvi municipal border sign.jpg|alt=Alajärvi municipal border sign|ალაიიარვის მუნიციპალური საზღვრის აღმნიშვნელი ნიშანი
File:Alajarvi plains.jpg|alt=Alajärvi plains|ალაიიარვის დაბლობები
File:Field in Alajärvi 2014.JPG|alt=field in Alajärvi, 2014|ველი აალაიიარვში
File:ABC Alajärvi 2015.JPG|alt=Market in Alajärvi|მაღაზია ალაიიარვში

## რესურსები ინტერნეტში
*Town of Alajärvi – Official website

## სქოლიო
კატეგორია:ალაიიარვი
კატეგორია:ფინეთის ქალაქები
ანუ ტალი

**ანუ ტალი** (დ. 18 ივნისი, 1972 ) — ესტონელი დირიჟორი.

## ცხოვრება და კარიერა 
ტალი დაიბადა ტალინში . დედამისი, ანა ტალი, გამოჩენილი მათემატიკოსია. მისი ტყუპისცალი და, კადრი ტალი, არის ესტონეთის ეროვნული სიმფონიური ორკესტრის დირიჟორი და დირექტორი. მან დაიწყო მუსიკალური მომზადება, როგორც პიანისტმა და დაამთავრა ტალინის უმაღლესი მუსიკალური სკოლა 1991 წელს. მან სწავლა განაგრძო ესტონეთის მუსიკალურ აკადემიაში დირიჟორად კუნო არენგთან, ტომას კაპტენთან და რომან მაცოვთან . 1998-2000 წლებში სწავლობდა პეტერბურგის სახელმწიფო კონსერვატორიაში ილია მუსინთან, შემდეგ კი ლეონიდ კორჩმართან . მან სწავლა დაიწყო 1995 წელს იორმა პანულასთან ჰელსინკის სიბელიუსის აკადემიაში. 1997 წელს ტალიმ და მისმა ტყუპმა დამ, კადრი ტალიმ, დააარსეს ესტონურ-ფინური სიმფონიური ორკესტრი, რომლის დირიჟორი იყო ანუ ტალი, ხოლო მისი მენეჯერი კადრი ტალი. მოგვიანებით ორკესტრმა მიიღო ნორდიკული სიმფონიური ორკესტრის სახელი. ტალიმ და სკანდინავიურმა სიმფონიურმა ორკესტრმა სადებიუტო ჩანაწერი შეასრულეს 2002 წელს „გედების ფრენით“, Finlandia/Warner Classics-ისთვის, რომელშიც წარმოდგენილი იყო ორი მსოფლიო პრემიერის ჩანაწერი, საორკესტრო სუიტები *Ocean* და *Swan Flight* ველჯო ტორმისის მიერ. ამ ჩანაწერმა მას 2003 წლის Echo Klassic Awards-ზე, გერმანიაში, წლის ახალგაზრდა არტისტის ჯილდო მოუტანა. მათი მეორე ჩანაწერი იყო *Action Passion Illusion*, ასევე Warner Classics-ზე.

ჩრდილოეთ ამერიკაში ტალის დებიუტი შედგა აშშ-ში  ნიუ ჯერსის სიმფონიურ ორკესტრთან ერთად დირიჟორობით, 2005 წლის იანვარში.   2007 წლის აპრილში ტალი დაინიშნა მანიტობის კამერული ორკესტრის მუსიკალურ დირექტორად და დაგეგმილი ჰქონდა მუშაობის  დაწყება 2007 წლის სექტემბრის შემდეგ.  თუმცა, 2008 წლის ნოემბერში ორკესტრმა გამოაცხადა, რომ ის და ტალი ვერ შეთანხმდნენ კონტრაქტის პირობებზე და ტალიმ აღარ დაიკავა მანიტობის პოსტი. 

2006 წლის ზაფხულში ტალის დებიუტი შედგა სავონლინას საოპერო ფესტივალზე კარმენის ახალი სპექტაკლით და ასევე ზალცბურგის ფესტივალზე მოცარტუმის ორკესტრთან ერთად. მისი ნამუშევარი თანამედროვე მუსიკაში მოიცავს პრემიერას აშშ-ში, სადაც წარადგინა მ. ჰაინერ გებელსის *ომის სიმღერები რომელიც მე ვნახე* . 

ტალი სტუმრის სტატუსით პირველად იყო დირიჟორი 2011 წლის თებერვალში სარასოტას ორკესტრთან ერთად .  2013 წლის ივნისში სარასოტას ორკესტრმა დაასახელა ტალი თავის მომავალ მუსიკალურ დირექტორად, 2013 წლის 1 აგვისტოდან, თავდაპირველი კონტრაქტით 3 წლის ვადით.  ორკესტრმა კონტრაქტი კიდევ 3 წლით გაახანგრძლივა 2016 წელს. 2017 წლის ოქტომბერში ორკესტრმა გამოაცხადა, რომ ტალი 2019 წელს ორკესტრის მუსიკალური დირექტორობიდან გადადგება. 

ტალი და მისი მეუღლე, ჰენდრიკ აგური, გუსტავ ადოლფის გიმნაზიის სკოლის დირექტორი ტალინში, 2014 წელს დაქორწინდნენ. წყვილს ჰყავს შვილი, რომელიც დაიბადა 2015 წლის მაისში.  მისი ჯილდოები მოიცავს 2003 წელს ესტონეთის კულტურულ ჯილდოს და 2004 წელს ესტონეთის პრეზიდენტის ჯილდოს. ტალიმ ასევე ჩაწერა ესტონური მუსიკა ფრანკფურტის RSO-სთან ერთად. 2021 წელს ანუ ტალი იყო დირიჟორი კაროლა ობერმიულერის ჩელოს კონცერტის მსოფლიო პრემიერაზე, ფოსფორი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* HarrisonParrott-ის სააგენტოს ბიოგრაფია, ანუ ტალი
## სქოლიო 

კატეგორია:XXI საუკუნის დირიჟორები
კატეგორია:ესტონელი დირიჟორები
კატეგორია:დაბადებული 1972
კატეგორია:ესტონელი ტყუპები
კატეგორია:ქალი დირიჟორები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:ტალინში დაბადებულები
ევრემ ბრკოვიჩი

**იევრემ ბრკოვიჩი** ( ; დ. 29 დეკემბერი, 1933 ― გ.4 იანვარი, 2021) ― მონტენეგროელი პოეტი, მწერალი, ისტორიკოსი და საზოგადო მოღვაწე. იგი ერთ-ერთი დამფუძნებელი იყო დუკლიას მეცნიერებათა და ხელოვნების აკადემიისა (DANU),  რომელიც 2015 წლამდე არსებობდა ჩერნოგორიის მეცნიერებათა და ხელოვნების აკადემიის (CANU) პარალელურად, ხოლო  შემდეგ გახდა მისი ნაწილი.

## ბიოგრაფია 
დაიბადა სოფელ სეოკაში, პოდგორიცას მახლობლად, ზეტა ბანოვინა, იუგოსლავია.  მუშაობდა რადიო „ტიტოგრადში“ ჟურნალისტად, ასევე იყო ჟურნალ „ოვდეს“ რედაქტორის მოადგილე.  თავდასხმის მიზეზი იყო მის მიერ გამოცემული უახლესი წიგნი *„ლუბავნიკ დუკლე“* („დოკლინის შეყვარებული“), რომელშიც ის დასცინოდა მონტენეგროს მმართველ წრეების წარმომადგენლებს, მათ შორის მილო ჯუკანოვიჩის თანამოაზრეებს.

იგი გარდაიცვალა 2021 წლის 24 იანვარს 87 წლის ასაკში .

მისი ვაჟი ბალშა ბრკოვიჩი ასევე ცნობილი მონტენეგროელი მწერალია. შვილიშვილი ბრაიან ბრკოვიჩი ცხოვრობს სერბეთში და არის თავისუფლებისა და სამართლიანობის პარტიის ნოვი სადის ფილიალის ვიცე პრეზიდენტი .

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 29 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1933
კატეგორია:გარდაცვლილი 24 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2021
კატეგორია:მონტენეგროელი მწერლები
კატეგორია:დისიდენტები
კატეგორია:ანტისაომარი აქტივისტები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
ენ ვესკი

**ენ ვესკი** (ნამდვილი სახელი: ენ ვაარმანი, დ.  27 თებერვალი , 1956) — ესტონელი პოპ-მომღერალი, რომელმაც ჩაწერა სიმღერები როგორც მშობლიურ , ასევე რუსულ ენებზე.

## ბიოგრაფია 
ანა ვესკი დაიბადა 1956 წლის 27 თებერვალს,  რაპლაში, ესტონეთი. მისი ნამდვილი სახელი არის ანა ვაარმანი. დაამთავრა ქალაქის მუსიკალური სკოლა, რის შემდეგაც ჩაირიცხა ტალინის ტექნოლოგიურ უნივერსიტეტში . სწავლის დასრულების შემდეგ გახდა პროფესიონალი მომღერალი და დაიწყო სოლისტად მუშაობა ანსამბლებთან Mobile და Vitamiin. მისი პირველი ცნობილი ესტონური ჰიტი სიმღერა იყო „*Roosiaia kuninganna* “ („ვარდების ბაღის დედოფალი“) 1980 წელს. სხვა ცნობილი ესტონური ჰიტები იყო „*Troopikaöö* “ („ტროპიკული ღამე“) 1979 წელს, „*Viimane Vaatus* “ („ბოლო აქტი“), 1983 წელს და „*Jääd või ei?“* („დარჩები თუ არა?“) 1986 წელს.

ანსამბლი Nemo-ს ორგანიზებით, ვესკიმ სოლო კარიერა დაიწყო 1984 წელს. იმავე წელს მან მონაწილეობა მიიღო პოლონეთში სოპოტის სიმღერის საერთაშორისო ფესტივალში . კონკურსში მან მიიღო პირველი ჯილდო ორ კატეგორიაში: Amber Nightingale პოლონური სიმღერის საუკეთესო შესრულებისთვის (საკონკურსო გამოსვლა  „*Polka Idolka“*) და ინტერვიზიის სიმღერის კონკურსი სიმღერისთვის „*Nadezhda gasnet* “. ინტერვიზიის პირველი პრიზი ფაქტობრივად მეორე ადგილი იყო, რადგან გამარჯვებულმა კრისტინა გიჟოვსკამ მიიღო გრანპრი. 

პოპულარულ რუსულენოვან სიმღერებს მის რეპერტუარში მიეკუთვნება „*Vozmi menya s soboy“*  („წამიყვანე შენთან“, 1983),  „*Milyy, goryacho lyubimyy* “ ( „ჩემო ძვირფასო საყვარელო“, 1994) და „''Radovat'cya zhyzni* “.  ( „ისიამოვნე ცხოვრებით“, 2001).

1987 წელს ვესკიმ შეასრულა როლი ესტონურ როკუმენტურ ფილმში *Pingul keel* ( *Tightened String'' ) სხვა ცნობილ ესტონელ მომღერლებთან და მუსიკოსებთან ერთად, როგორებიც არიან ურმას ალენდერი, ივო ლინა და ტინის მეგი . 

1990-იანი წლების დასაწყისში ვესკიმ და ვ. დოვგანიმ მოაწყვეს ბეწვის ტანსაცმლის გაყიდვა ტალინსა და მოსკოვში.

კარიერის მწვერვალზე მყოფი მომღერალ მოთხოვნადი იყო: ის გამოჩნდა ტელევიზორში, ჩაწერა რადიო გადაცემები, დაათვალიერა და მონაწილეობა მიიღო ისეთ მუსიკალურ ღონისძიებებში, როგორიცაა იურმალა-86. ანას შესახებ არაერთი დოკუმენტური ფილმია გადაღებული. ხანდახან ქალაქებში გასტროლები ზედიზედ მრავალი თვე გრძელდებოდა, შესვენების გარეშე. ასეთ დატვირთულ გრაფიკში ვესკის გვერდით ყოველთვის იყო მისი მეორე ქმარი, ბენო ბელჩიკოვი, რომელიც მუშაობდა მომღერლის საგასტროლო ტურების დირექტორად.

## ოჯახი 
ვესკი დაქორწინებული იყო მეორე ქმარზე, ბენო ბელჩიკოვზე, რომელიც ასევე მისი მენეჯერი იყო.  ბენო ბელციკოვი 2022 წლის 1 მაისს 74 წლის ასაკში გარდაიცვალა. მისი ქალიშვილი, პირველი ქორწინებიდან, პროფესიით დიპლომატია და მოსკოვში ესტონეთის საკონსულოში მუშაობდა. ენ ვესკის პირველი ქმარი იყო ლირიკოსი იაკ ვესკი (1956 – 1994), რომელიც განქორწინების შემდეგ გარდაიცვალა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* 
* Anne Veski's Official Myspace
* Official site (in Estonian)
* Official site (in Russian)
* Visiting the star Anne Veski: "I live like a queen!" (in Russian)
* https://news.err.ee/1608583693/music-manager-benno-beltsikov-dies

## სქოლიო 

კატეგორია:თეთრი ვარსკვლავის V ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:დაბადებული 1956
კატეგორია:დაბადებული 27 თებერვალი
კატეგორია:ესტონელი პოპ-მომღერლები
კატეგორია:საბჭოელი მომღერალი ქალები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ვეკოსლავ ჰაინცელი

**ვეკოსლავ ჰაინცელი** (  ; დ. 1871 წლის 21 აგვისტო — გ. 1934 წლის 1 მარტი) — ხორვატი პოლიტიკოსი, ზაგრების მერი 1920 წლიდან 1928 წლამდე.   მისი მერის თანამდებობაზე ყოფნას  თან ახლდა ქალაქის განვითარების მასშტაბური პროექტების განხორციელება, რამაც ხელი შეუწყო ზაგრების  მნიშვნელოვან გაფართოებას.

## ბიოგრაფია 
ალოის ჰაინცელი დაიბადა ზაგრებში, მეწარმეთა ოჯახში. იგი სწავლობდა არქიტექტურას  გრაცსა და შტუტგარტში, რომელიც დაამთავრა 1893 წელს. 1896 წელს მიიღო ინდივიდუალურ არქიტექტორად  მუშაობის უფლება, ჰაინცელი ზაგრების მრავალი შენობის დიზაინის ავტორი იყო.   1906 წელს მან შეცვალა სახელი ალოისი და დაირქვა ვეკოსლავი. 1910 წელს ჰაინცელი აირჩიეს საქალაქო საბჭოში, ხოლო 1912 წელს ხელმძღვანელობდა ადგილობრივ სავაჭრო-სახელოსნო პალატას. იმავე წელს ჰაინცელმა შეწყვიტა პროფესიული საქმიანობა და გარკვეული დროით იმოგზაურა ევროპაში, რის შემდეგაც დაბრუნდა ზაგრებში, სადაც პირველი მსოფლიო ომის დროს თავის თავზე  აიღო ქალაქის საკვებით მომარაგების ორგანიზება.  

1920 წელს, სერბების, ხორვატებისა და სლოვენების სამეფოს არსებობის დროს, ჰაინცელი პირველად აირჩიეს ზაგრების მერად, თანამდებობაზე დარჩა 1921 წლის აგვისტომდე, როდესაც ქალაქის ადმინისტრაცია დროებით დაიშალა. 1922 წელს იგი კვლავ აირჩიეს ზაგრების მერად  ხორვატიის ბლოკის  კოალიციიდან.1926 და 1927 წლებში ჰაინცელი კონფლიქტში იყო პარტია "პრავასთან"  და ხორვატიის გლეხთა პარტიასთან, მაგრამ ამის მიუხედავად მან შეძლო ხელახლა ყოფილიყო არჩეული მომდევნო არჩევნებზე. 

## ლიტერატურა 
* Kolar-Dimitrijević, Mira (1994). “O zagrebačkom gospodarstveniku Vjekoslavu Heinzelu (1871. – 1934.)” (PDF). *Časopis za suvremenu povijest* [хорв.]. **26** (2): 257—276. Дата обращения 8 мая 2022.

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 21 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1871
კატეგორია:გარდაცვლილი 1 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1934
კატეგორია:ზაგრების მერები
დრაგანა კრსენკოვიჩ-ბრკოვიჩი

**დრაგანა კრშენკოვიჩ-ბრკოვიჩი** (  */ Dragana Krshenković Brković* ) — მონტენეგროელი მწერალი.

## ბიოგრაფია 
დრაგანა კრშენკოვიჩ-ბრკოვიჩი დაიბადა 1956 წელს. დაამთავრა ბელგრადის უნივერსიტეტის პოლიტიკური მეცნიერების  და დრამატული ხელოვნების ფაკულტეტები. 1989 წელს იუგოსლავიის დედაქალაქ ბელგრადის ტელევიზიაში აჩვენეს სპექტაკლი, რომელიც დაიდგა დამწყები მწერლის პიესის «Vrele kapi»   (რომელიც დრაგანამ დაწერა მისაღები გამოცდისთვის 1981 წელს) მიხედვით.

იუგოსლავიის ომების დროს დრაგანა კრშენკოვიჩ-ბრკოვიჩი ბელგრადიდან პოდგორიცაში გადავიდა. იქ მან დააარსა თოჯინების თეატრი Blue Lagoon მეუღლესთან ტომისლავ ბრკოვიჩთან ერთად. სადაც დაიდგა არაერთი სპექტაკლი. მათ მიერ დაარსებული თეატრის შესახებ დეტალები გამოქვეყნდა ორენოვან მონოგრაფიაში "ლურჯი ლაგუნის თოჯინების თეატრი" ( პოდგორიცა, 2019 წ.)  .

2005-2006 წლებში დრაგანა კრშენკოვიჩ-ბრკოვიჩი გახდა ფულბრაიტის გაცვლითი პროგრამის Hubert Humphrey-ს სტიპენდიატი.  მწერალი გაემგზავრა ამერიკის შეერთებულ შტატებში და მთელი წელი  ვაშინგტონში  გაატარა. 2008 წელს მან მიიღო გრანტი ავსტრიის მთავრობისგან  გრაცის კარლისა და ფრანცის სახელობის უნივერსიტეტში კვლევის ჩასატარებლად.  

დრაგანა კრშენკოვიჩ-ბრკოვიჩმა მიიღო მონაწილეობა ამერიკის შეერთებული შტატების  საყოფაცხოვრებო პროგრამებში, როგორც მიწვეულმა მწერალმა   ( *apexart New York City Fellowship*, New York, 2014; *Writers Omi*, Ledig House, New York, 2017), უნგრეთში ( *Pecs Writers Program*, Pecs, 2013) და ავსტრიის ( *Writers* ). *Residence პროგრამაში*, KulturKontakt ავსტრია, ვენა, 2011). გარდა ამისა, მწერალმა მონაწილეობა მიიღო იუნესკოს ეგიდით გამართულ ხმელთაშუა ზღვის მშვიდობის შემქმნელ ქალთა კულტურის I საერთაშორისო ფორუმში, რომელიც გაიმართა საბერძნეთის კუნძულ როდოსზე , ბოლონიის წიგნის ბაზრობაზე, რომელიც გაიმართა ბოლონიაში 2011 წელს, 23-ე ილუსტრაციის საერთაშორისო ბიენალეში ბრატისლავაში და სხვა კულტურული ღონისძიებებში.

მწერალი 10-ჯერ იყო ნომინირებული ასტრიდ ლინდგრენის მემორიალურ პრიზზე (2008 წლიდან 2018 წლამდე  ). ორი მხატვრული ფილმი "ხოზენტარუსი" (2018)  და "ჯადოსნური გასაღები" (2020)   მონტენეგროს საზოგადოებრივი მაუწყებლის სამსახურში გადაიღეს მწერლის ამავე სახელწოდების ზღაპრების მიხედვით.

დრაგანა კრშენკოვიჩ-ბრკოვიჩის პიესები წარმატებით  იდგმება ბალკანეთის ბევრ ქვეყანაში.მისი ოთხი პიესა დაიწერა მონტენეგროსა და ჩრდილოეთ მაკედონიის დაწყებითი სკოლებისთვის. კრსენკოვიჩ-ბრკოვიჩის „მანიტოს ტბის ჯინი“ 2011 წელს   მიუნხენის საერთაშორისო ახალგაზრდული ბიბლიოთეკის მიერ არჩეულ იქნა "თეთრი ყორნების" პრიზზე წარსადგენად. მოთხრობები გამოქვეყნებულია ისეთ საერთაშორისო ჟურნალებში, როგორიცაა Buchkultur, Blesok, Sarajevo Notebook, ARS და სხვა. კრსენკოვიჩ-ბრკოვიჩს გამოქვეყნებული აქვს ორი რომანი, მოთხრობების ორი კრებული , დრამატული პიესების ერთი კრებული, ორი მონოგრაფია და რამდენიმე საბავშვო წიგნი  .

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1956
კატეგორია:მონტენეგროელი მწერლები
კატეგორია:ფემინისტი მწერლები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კრისტინა შმიგუნ-ვაჰი

**კრისტინა შმიგუნ-ვაჰი** (დ. 23 თებერვალი, 1977 ) —  ყოფილი ესტონელი ქალი მოთხილამურე და პოლიტიკოსი . ის არის ყველაზე წარმატებული ესტონელი ქალი მოთხილამურე, ორი ოლიმპიური ოქროს მედლით. 2019 წელს იგი აირჩიეს რიიგიკოგუს წევრად. 

## კარიერა 
2006 წლის 12 თებერვალს მან მოიგო ზამთრის ოლიმპიური თამაშების ოქროს მედალი 7.5 კმ + 7,5 კმ ორმაგი გარბენი. გახდა პირველი ესტონელი ქალი, რომელმაც მოიპოვა მედალი ზამთრის ოლიმპიურ თამაშებზე. ოთხი დღის შემდეგ მან მეორე ოქროს მედალი მოიპოვა 10-კმ კლასიკურ რბოლაში.

2010 წლის 15 თებერვალს მან მოიპოვა მესამე ოლიმპიური მედალი, ვერცხლი, 10 კმ თავისუფალი სტილით რბოლა. ორი ოქროთი და ერთი ვერცხლით, შმიგუნ-ვაჰი არის ყველაზე წარმატებული ესტონელი სპორტსმენი ოლიმპიურ ისტორიაში (ზაფხული ან ზამთარი), რომელმაც გაათანაბრა მამაკაცის ტრასაზე მოთხილამურე ანდრუს ვეერპალუს რეკორდი.

შმიგუნ-ვაჰმა ასევე მიაღწია წარმატებას FIS სკანდინავიურ მსოფლიო სათხილამურო ჩემპიონატზე და ექვსი მედალი მოიპოვა. მასში შედიოდა ერთი ოქრო (2003: 5 კმ + 5 კმ ორმაგი გარბენი), სამი ვერცხლი (1999: 15 კმ, 2003: 10 კმ, 15 კმ) და ორი ბრინჯაო (1999, 2003: ორივე 30 კმ).

8-ჯერ აღიარებულია ესტონეთის წლის საუკეთესო სპორტსმენად (1997, 1999, 2000, 2002, 2003, 2004, 2006, 2010 წწ).

2010 წლის 2 ივლისს შმიგუნ-ვაჰმა გამოაცხადა, რომ ის ტოვებს პროფესიონალურ სპორტულ კარიერას, რათა ფოკუსირება მოახდინოს ოჯახსა და ქალიშვილზე ვიქტორია-კრისზე. 2016 წლის 24 ოქტომბერს მსოფლიო ანტიდოპინგური სააგენტოს სპორტსმენთა კომისიამ განაცხადა, რომ შმიგუნ-ვაჰი ოქტომბრის ბოლომდე სპორტული საარბიტრაჟო სასამართლოს წინაშე წარსდგებოდა. 

## პოლიტიკა 
2019 წლის მარტში, რიიგიკოგუს არჩევნების შედეგების შემდეგ, იგი გახდა რეფორმისტების წევრი. აირჩიეს ესტონეთის პარლამენტის წევრად. 2019 წლის 4 აპრილს ფიცი დადო და მონაწილეობა მიიღო ესტონეთის პარლამენტის პირველ სხდომაში.

## პირადი ცხოვრება 
ის არის ყოფილი მოთხილამურეების რუტის და ანატოლი შმიგუნის ქალიშვილი. მამა, ანატოლი შმიგუნი, იყო ცნობილი საბჭოთა მოთხილამურე, სსრკ ჩემპიონი 1976, 1979 წლებში 70 კმ მანძილზე. მისი და, კატრინ შმიგუნი, და ბიძაშვილი, აივარ რეჰემა, ასევე მოთხილამურეები იყვნენ.  კატრინ შმიგუნმა (დაბ. 1979) ორჯერ იასპარეზა ოლიმპიურ თამაშებზე (1998 და 2002).

შმიგუნ-ვაჰი დაქორწინებულია მის დიდი ხნის მენეჯერზე, კრისტიან-თორ ვაჰზე. ისინი დაქორწინდნენ 2007 წელს. მან გამოტოვა 2007 – 08 და 2008 – 09 წლების სეზონები ორსულობის გამო. ჰყავს ორი შვილი, 2008 წელს დაბადებული ქალიშვილი (ვიქტორია-კრისი) და 2011 წელს დაბადებული ვაჟი .

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1977
კატეგორია:დაბადებული 23 თებერვალი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ლაურა პილდვერი

**ლაურა პილდვერი** (დ. 30 აგვისტო, 1988 )  — ესტონელი მომღერალი, პროფესიული კუთხით  ცნობილი, როგორც უბრალოდ **ლაურა**. ამბობენ, რომ ის ესტონეთის რადიოში ბოლო ათწლეულის განმავლობაში ყველაზე პოპულარული ესტონელი შემსრულებელია.  იგი საერთაშორისოდ ცნობილია 2005 წლის ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე ესტონეთის წარმომადგენლობით. კონკურსში მონაწილეობას იღებდა გოგონათა ჯგუფ Suntribe-თან  ერთად ნაწილი. ევროვიზიის კონკურსში მეორედ მიიღო მონაწილეობა  2017 წელს კოიტ ტუმესთან დუეტში, სადაც მღეროდა სიმღერას სახელწოდებით „ვერონა“.

## კარიერა 
ლაურამ კარიერა 2005 წელს დაიწყო, როდესაც 2005 წლის ევროლაულში მიიღო მონაწილეობა სიმღერით „Moonwalk“.  „Moonwalk“ მეორე ადგილზე გავიდა, მაგრამ ლაურამ გაიმარჯვა კონკურსში, როგორც გოგონათა ჯგუფის Suntribe-ის წევრმა. Suntribe წარმოადგენდა ესტონეთს ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე 2005 წელს,  მაგრამ ფინალში ვერ გავიდა.

ლაურამ ასევე მიიღო მონაწილეობა "ევროლაულ 2007"-ზე 2007 წლის ევროვიზიის სიმღერის კონკურსისთვის, მისი ნამუშევარი „მზესუმზირები“ მესამე ადგილზე გავიდა. 

2007 წლის სექტემბერში ლაურამ გამოუშვა თავისი სადებიუტო ალბომი „Muusa“  და დაიწყო სწავლა ბერკლის კოლეჯში, ბოსტონში, რითაც შეჩერდა მისი მუსიკალური კარიერა.

2009 წელს იგი დაბრუნდა ესტი ლაულში, როგორც სოლო მომღერალი , 2009 წლის ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე ესტონეთის წარმომადგენლობის იმედით. მისი ჩანაწერი „Destiny“ მესამე ადგილზე გავიდა.  იმავე წელს მან გამოუშვა ალბომი „ულტრა“. 

2011 წლის ნოემბერში ლაურამ გამოუშვა თავისი პირველი კომპილაციური ალბომი „Sädemeid taevast“, რომელიც შედგებოდა მისი ყველა სინგლისაგან 2005 წლიდან 2011 წლამდე, ისევე  ტრეკი მისი მეორე სტუდიური ალბომიდან „Ultra“.

ლაურამ კიდევ ერთხელ იასპარეზა ესტონეთის წარმომადგენლობაზე 2016 წლის ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე, რომელიც ესტი ლაულში შევიდა სიმღერით „Supersonic“. სუპერფინალში მეორე ადგილი დაიკავა. 2017 წლის ესტი ლაულში მან დუეტში იასპარეზა კოიტ ტუმესთან სიმღერით „ვერონა“ და გაიმარჯვა. ამის შემდეგ ისინი წარმოადგენდნენ ესტონეთს 2017 წლის ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე კიევში, უკრაინა .  მიუხედავად იმისა, რომ გულშემატკივრების ფავორიტები იყვნენ, დუეტი ვერ გავიდა დიდ ფინალში, მას შემდეგ, რაც ნახევარფინალში მე-14 ადგილი დაიკავა, მე-6 ადგილი სატელევიზიო ხმებით და მე-17 ჟიურის ხმის მიცემის შედეგად. 

ლაურა კვლავ იბრძოდა ევროვიზიაზე ესტონეთის წარმომადგენლობისთვის 2020 წლის ევროვიზიის სიმღერის კონკურსში თავისი სიმღერით „Break Me“.  ფინალში გასვლის შემდეგ მან 12 მონაწილედან მე-11 ადგილი დაიკავა. 

2021 წლის იანვარში გაირკვა, რომ ლაურა შეეცდებოდა წარმოედგინა ფინეთი ევროვიზიაზე 2021 წლის ევროვიზიის სიმღერის კონკურსში  თავისი სიმღერით „Play“. მან 7 კონკურენტ არტისტს შორის 13 ქულით შესარჩევი ეტაპის ბოლო ადგილი დაიკავა. 

## პირადი ცხოვრება 
ლაურა 2013 წელს დაქორწინდა პიანისტ ჯოელ-რასმუს რემელზე. ისინი 2016 წელს დაშორდნენ.

მისი უმცროსი ძმა, გრეგორი, 2016 წელს გარდაიცვალა.

პილდვერი 2019 წელს გადავიდა საცხოვრებლად ფინეთში და მუშაობს ესპოოში .

## რესურსები ინტერნეტში 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ბერკლის მუსიკალური კოლეჯის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:დაბადებული 1988
კატეგორია:ევროვიზიის 2017 წლის მონაწილეები
კატეგორია:ევროვიზიის მონაწილეები
კატეგორია:ესტონელი მომღერლები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
უგრელიძე

საკუთარი სახელი **უგრელიძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* მარიამ უგრელიძე — პედიატრი
* ნინო უგრელიძე — არქეოლოგი, ისტორიკოსი
* ქრისტეფორე უგრელიძე — პედაგოგი

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
ელინა ნეჩაიევა

**ელინა ნეჩაიევა** ( ,  დ. 10 ნოემბერი, 1991) — ესტონელი სოპრანო . მან წარმოადგინა ესტონეთი 2018 წლის ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე ლისაბონში, პორტუგალია, სიმღერით „La forza“.

## ბიოგრაფია 
ელინა ნეჩაიევა დაიბადა 1991 წლის 10 ნოემბერს, ტალინში, ესტონეთი. 2016 წელს დაამთავრა ესტონეთის მუსიკისა და თეატრის აკადემია კლასიკური სიმღერის სპეციალობით.

2018 წელს მომღერალმა წარადგინა სიმღერა „La Forza“ („ძალა“) ეროვნულ შესარჩევ კონკურსზე "ევროვიზია-2018" - ესტი ლაული. კონკურსის სუპერფინალში ნეჩაიევამ მოიპოვა მაყურებლის ხმა და მიიღო უფლება წარმოედგინა ესტონეთი ევროვიზიაზე 2018 ლისაბონში. მონაწილე პირველ ნახევარფინალში მე-9 ნომრით გამოვიდა, სადაც წარმატებით გავიდა ფინალში და 201 ქულით მე-5 ადგილი დაიკავა. ფინალში ის მე-6 ნომრად გამოვიდა და 245 ქულით მე-8 ადგილი დაიკავა.

ელინა ნეჩაიევამ საკუთარი თავი განასახიერა ფილმში „ევროვიზია: ცეცხლოვანი საგის ამბავი“.

## კარიერა 
2009 წელს მისი საჯარო დებიუტი შედგა *ესტი ოცბი სუპერსტარ-ის* მესამე სეზონში, სადაც მან მონაწილეობა მიიღო, მაგრამ გამოეთიშა  გოგონების რაუნდში. 2011 წელს დაამთავრა ტალინის ფრანგული სკოლა. მან მონაწილეობა მიიღო ესტის ტელევიზიის კონკურსში *Klassikatähed 2014* და იყო სამი ფინალისტიდან ერთ-ერთი.  2016 წელს დაამთავრა ესტონეთის მუსიკისა და თეატრის აკადემია კლასიკური სიმღერის მაგისტრის ხარისხით.  ნეჩაიევა *2017 წლის ესტი ლაულის* ნახევარფინალის ერთ-ერთი მასპინძელი იყო მარკო რეიკოპთან ერთად. 2018 წლის 3 მარტს ნეჩაიევამ მოიგო *ესტი ლაული 2018* იტალიურენოვანი სიმღერით „La forza“, მან წარმოადგინა ესტონეთი 2018 წლის ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე და მე-8 ადგილზე გავიდა დიდ ფინალში. 

მან ასევე მიიღო მონაწილეობა 2020 წლის ამერიკულ მუსიკალურ კომედიურ ფილმში *ევროვიზიის სიმღერის კონკურსი: ცეცხლოვანი საგის ამბავი* .

მან მეორე ადგილი დაიკავა ნიღბიანი მომღერლის ესტონური ვერსიის მეორე სეზონში, „ფენიქსის“ თამაშით. 

იგი დაბრუნდა ესტი ლაულ-ში 2022 წელს სიმღერით „Remedy“, რომელიც დაწერა სვენ ლოჰმუსმა და ფინალში მე-8 ადგილი დაიკავა.

თეატრში მან ითამაშა ჯიანეტა დონიცეტის „L'elisir d'amore“, ჟულიეტ ვერმონტ ლეჰარის „გრაფი ლუქსემბურგი“, ცეცხლის ჩრდილი/პრინცესას ჩრდილი/ბულბული რაველის "L'enfant et les sortileges" და ოფენბახის „ორფეოსი ქვესკნელში“. მან ასევე ითამაშა დრამატულ როლებში და განასახიერა ელიზა დულიტლი „ჩემს მშვენიერ ლედიში“.

## პირადი ცხოვრება 
2017 წლის დეკემბერში მან თავისი სასცენო სახელი შეცვალა მართლწერის თვალსაზრისით ნეტშაიევადან ნეჩაიევაზე, თუმცა წარმოთქმა იგივე დარჩა. 

ის არის შერეული ჩუვაშური, ესტონური და რუსული წარმოშობით. ის იყო ევროვიზიის პირველი მონაწილე, რომელსაც ჰქონდა  ჩუვაშური ფესვები.  

## სქოლიო 

კატეგორია:დაბადებული 1991
კატეგორია:ევროვიზიის 2018 წლის მონაწილეები
კატეგორია:ესტონელი მომღერლები
კატეგორია:ესტონელი ქალი მომღერლები
კატეგორია:ესტონელი სოპრანოები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:ტალინში დაბადებულები
ფანცულაია

საკუთარი სახელი **ფანცულაია** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ამირან ფანცულაია — საბჭოთა მოხელე, სოციალისტური შრომის გმირი
* გიორგი ფანცულაია — ფეხბურთელი
* გიორგი ფანცულაია — ინჟინერი
* ილია ფანცულაია — საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის სასულიერო პირი
* პლატონ ფანცულაია — მომღერალი, ლოტბარი

კატეგორია:ქართული გვარები
ფარცხალაძე

საკუთარი სახელი **ფარცხალაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* გაიოზ ფარცხალაძე — ინჟინერი
* მერაბ ფარცხალაძე — კომპოზიტორი
* ოთარ ფარცხალაძე — იურისტი

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით