open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ბანოშისწყალი

**ბანოშისწყალი** ( [წოპაგეტ]) — მდინარე საქართველოსა და სომხეთში. მოქცეულია მარნეულის მუნიციპალიტეტისა და ლორეს პროვინციის ტერიტორიაზე. მდინარე დებედის მარცხენა შენაკადი. სათავე აქვს ლოქის ქედის ჩრდილოეთ ნაწილში, ლალვარის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კალთაზე. საქართველოს საზღვრებში შემოდის სოფელ ხოჯორნის სიახლოვეს. სიგრძე 20,4 კმ, აუზის ფართობი 89,1 კმ². საზრდოობს წვიმის, თოვლისა და მიწისქვეშა წყლით. წყალდიდობა იცის გაზაფხულზე, წყალმოვარდნები ზაფხულ-შემოდგომაზე. ზამთარში წყალმცირეა. საშუალო წლიური ხარჯი შესართავთან 27 მ³/წმ.

## სქოლიო
კატეგორია:სომხეთის მდინარეები
კატეგორია:ქვემო ქართლის მხარის მდინარეები
ბოლოკოური

**ბოლოკოური** — მთა საქართველოში, ბაღდათის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს მდინარე ხანისწყლის ზემო დინებისა და მისი მარცხენა შენაკადის — ქერშავეთის წყალგამყოფზე (მესხეთის ქედის ჩრდილოეთი განშტოება). სიმაღლე ზღვის დონიდან 2312,4 მ. აგებულია პალეოგენური ასაკის ვულკანოგენური ქანებით. ბოლოკოურის ჩრდილოეთი ციცაბო კალთა შემოსილია შერეული ტყით, მწვერვალი — სუბალპური მდელოებით, რომლებსაც საზაფხულო საძოვრად იყენებენ.

## სქოლიო
კატეგორია:იმერეთის მხარის მთები
მონტენეგროს ავიახაზები

**მონტენეგროს ავიახაზები** ან **Montenegro Airlines** (მონტ. Монтенегро ерлајнс / Montenegro erlajns) — მონტენეგროს დროშის მატარებელი კომპანია, რომლის სათავო ოფისი პოდგორიცაში მდებარეობდა. კომპანია ასრულებდა გეგმიურ და ჩარტერულ რეისებს ევროპის ქვეყნების მიმართულებით. მისი  გენერალური მენეჯმენტი პოდგორიცის აეროპორტში მდებარეობდა, ხოლო დამატებითი, მეორე ბაზა ტივატის აეროპორტში იყო მოწყობილი. ავიაკომპანიამ ფუნქციონირება 2020 წლის 26 დეკემბერს შეწყვიტა დიდი ეკონომიკური დანაკარგების გამო. კომპანიამ პირველი თვითმფრინავი, Fokker 28 Mk4000 (მეტსახელად „ლოვჩენი“, *Lovćen*), შეიძინა თითქმის ორი წლის შემდეგ, 1996 წელს. Embraer–ის ფლობის შედეგად კომპანიამ დაიწყო რეგულარული ფრენების განხორციელება ლონდონის გატვიკის აეროპორტისა და მილანის მალპენსას საერთაშორისო აეროპორტების მიმართულებით.

2009 წლის 17 აპრილს ისრაელის ავიახაზებმა (El Al Israel Airlines) და მონტენეგროს ავიახაზებმა გამოაქვეყნეს ერთობლივი განცხადება, სადაც აღნიშნული იყო, რომ ისრაელის კომპანია დაინტერესებული იყო მონტენეგროს ავიახაზების აქციების 30%-ის შეძენით, მაგრამ გეგმები ჩაიშალა. ავიაკომპანია დარჩა სახელმწიფო საკუთრებაში არსებულ კომპანიად და სარგებლობდა მთავრობის ფინანსური და პროტექციონისტული მხარდაჭერით.

### განვითარება 2010 წლიდან
thumb|მონტენეგრო ეარლაინსის Fokker 100
ავიაკომპანიის პირველი წყვილი Embraer E-195s ჩამოსვლის შემდეგ, მონტენეგროს ავიახაზებმა თვითმფრინავების კომპანიას შეკვეთილი E-175–ების Embraer-ით შეცვლა სთხოვა. ამასთან, ავიაკომპანიას მესამე E-195 მაინც გადაეცა, და შეკვეთილი მეოთხე თვითმფრონავიც იგივე მოდელის უნდა ყოფილიყო. 2012 წლის 6 ივლისს, ადგილობრივმა მედიამ განაცხადა, რომ მონტენეგროს ავიახაზებმა კიდევ ერთხელ შეცვალა მეოთხე შეკვეთა, ამჯერად მოითხოვა E-190LR მოდელი. თვითმფრინავი დანიშნულების ადგილას 2014 წლის მაისში ჩავიდა. 2014 წლის ნოემბერში მონტენეგროს ავიახაზებმა Fokker 100–ების გაყიდვა გადაწყვიტა, თუმცა 2015 წლის ივნისისთვის არც ერთი მყიდველი არ გამოჩნდა და საჰაერო ხომალდები გაუქმდა.

## მიმართულებები
კომპანიის დახურვამდე მინტენეგროს ავიახაზებს 18 მიმართულება ჰქონდა დანიაში, საფრანგეთში, გერმანიაში, იტალიაში, რუსეთში, ავსტრიაში, სლოვენიაში, სერბეთში, შვეიცარიასა და გაერთიანებულ სამეფოში.

### კოდშეარის შეთანხმებები
კომპანიას გაუქმებამდე  კოდშეარის შეთანხმება ჰქონდა შემდეგ ავიაკომპანიებთან:
*AirSERBIA
*ეთიჰადის ავიახაზები
*S7 Airlines

## სქოლიო
კატეგორია:მონტენეგროს კომპანიები
კატეგორია:მონტენეგროს ავიაკომპანიები
კატეგორია:მონტენეგროს ავიახაზები
ბოხუა

საკუთარი სახელი **ბოხუა** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ბორის ბოხუა — ქართველი კომპოზიტორი
* თამაზ ბოხუა — ქართველი ინჟინერი
* ირაკლი ბოხუა — ქართველი დრამატურგი, მსახიობი
* მერაბ ბოხუა — ქართველი კარდიოლოგი
* ნოდარ ბოხუა — ქართველი ანგიოლოგი
* ქეთევან ბოხუა — ქართველი ჟურნალისტი

კატეგორია:ქართული გვარები
როლან კილაძე

**როლან ილიას ძე კილაძე** (დ. 24 სექტემბერი, 1931 — გ. 22 თებერვალი, 2010) — ქართველი ასტრონომი. ფიზიკა-მათემატიკის მეცნიერებათა დოქტორი (1982), საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის წევრ-კორესპონდენტი (1988). საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა პლანეტა პლუტონის ერთ-ერთ კრატერს მიანიჭა როლან კილაძის სახელი, მის მიერ ფოტომეტრიის, ასტრომეტრიის და დინამიკის ადრეული კვლევების ჩატარების აღსანიშნავად (2019). 1996 წელს საერთაშორისო კატალოგში ნომრით 4737 რეგისტრირებულია მცირე პლანეტა სახელად „კილაძე“ (4737 Kiladze). როლან კილაძის შესახებ გადაღებულია დოკუმენტური ფილმი „წითელი ვარსკვლავები“ (1982). 

## ბიოგრაფია 
როლან კილაძე დაიბადა 1931 წლის 23 სექტემბერს, ქალაქ თბილისში, მოსამსახურის ოჯახში. მამა — ილია ლავრენტის ძე კილაძე განათლებით იყო ფილოსოფოსი, დედა — ოლღა ერმილეს ასული ჯაყელი კი — პედაგოგი.

## სამეცნიერო მიღწევები 
მინი|268x268პქ|როლან კილაძის სახელობის კრატერი პლუტონზე
როლან კილაძე ძირითადად შეისწავლიდა მზის სისტემის სხეულების მოძრაობისა და წარმოშობის საკითხებს. მის მიერ გამოყვანილია უნივერსალური ფორმულა, რომელიც შორეულ პლანეტებზე დღე-ღამის ხანგრძლიობის გამოთვლის საშუალებას იძლევა (1965). განსაზღვრა პლუტონის მასა (1967). ფოტომეტრული მეთოდის გამოყენებით გამოითვალა პლანეტა სატურნის რგოლების სისქე (1969), რაც 1995 წელს დაადასტურა ჰაბლის კოსმოსური ტელესკოპის საშუალებით ჩატარებულმა დაკვირვებებმა. დაადგინა პლანეტა მერკურიზე ატმოსფეროს არსებობის ნიშნები (1974). გედის თანავარსკვლავედში აღმოაჩინა ზეახალი ვარსკვლავი (1975). გამოთქვა ვარაუდი, რომ პლანეტა პლუტონი ჯერ კიდევ იმყოფება ჩამოყალიბების სტადიაში, მის გარშემო ჯერ კიდევ არის ნაწილაკთა გროვა და პლუტონის თანამგზავრის ქარონის აღმოჩენამდე ერთი წლით ადრე იწინასწარმეტყველა მისი არსებობა (1977).

როლან კილაძემ ჩამოაყალიბა თეორია პლანეტების თანამედროვე ბრუნვის შესახებ, რომლის დადასტურებად 2005 წელს აღმოჩენილი პლუტონის კიდევ ორი მცირე ზომის თანამგზავრი შეიძლება ჩაითვალოს (1986). სანქტ-პეტერბურგელ კოლეგებთან ერთად შექმნა გეოსტაციონარული თანამგზავრების მოძრაობის თეორია (2001). დაადგინა, რომ გეოსტაციონარული თანამგზავრების მატარებელი რაკეტები დროდადრო ფეთქდება და აღმოაჩინა მათი ნამსხვრევების ორბიტების რეგულარიზაციის მოვლენა (2004). ამდენად, ამ აღმოჩენის საფუძველზე შეიქმნა „კოსმოსური ნაგვის“ შეგროვების თეორიული შესაძლებლობა. მის მიერ მოძებნილ იქნა მცირე პერიოდის განმავლობაში მხოლოდ ორი პოზიციური დაკვირვების საფუძველზე დედამიწასთან ასტეროიდის შეჯახების წინასწარმეტყველების კრიტერიუმი (2004).

## ბიბლიოგრაფია 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* Kiladze, R., Eexpress Method of Detecting an Asteroid Colliding with Earth, Abastumanskaya Astrofiz. Obs. Byull., N 77, 13-26, 2004.

## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი ასტრონომები
კატეგორია:ფიზიკა-მათემატიკის მეცნიერებათა დოქტორები
კატეგორია:საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის წევრ-კორესპონდენტები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:სსრკ-ის სახელმწიფო პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები
კატეგორია:შრომითი მამაცობისათვის მედლით დაჯილდოებულები
ფაუსტუსი (ფილმი)

**„ფაუსტუსი — გერმანული ზღაპარი“** () — გერმანელი რეჟისორის ფრიდრიჰ ვილჰელმ მურნაუს 1926 წელს კინოსტუდია „უფაში“ გადაღებული მუნჯი ფილმი, გერმანული ექსპრესიონისტული კინოს ერთ-ერთი ყველაზე თვალსაჩინო მაგალითი. სიუჟეტი ეყრდნობა ძველ ლეგენდას ფაუსტუსზე და მის გოეთესეულ კლასიკურ ვერსიას. საგულისხმოა ფილმში გამოყენებული სპეციალური ეფექტები.

## სქოლიო
ხოაკინ კორტესი

**ხოაკინ კორტესი** (, დაბადების სახელი **ხოაკინ პედრახა რეიესი**, ; ს. 22 თებერვალი, 1969, კორდოვა, ანდალუსია, ესპანეთი) — ფლამენკოს მოცეკვავე, ქორეოგრაფი, მსახიობი. 2006 წლიდან — ბოშების ელჩია ევროკავშირში.
ასევე ცნობილია, როგორც ბოშების აღმნიშვნელი სიტყვა *Gypsy*-ის აკრძალვის მოწინააღმდეგე და ტერმინის იმიჯის გაუმჯობესების ინიციატივით გამოდის. ესპანეთის ბოშური ფონდის დამფუძნებელია.

ხოაკინ კორტესი, არტისტი ბოშების, რეიესების დინასტიის წარმომადგენელია.

## ბიოგრაფია 
ხოაკინ კორტესი, ქალაქ კორდოვაში (ესპანეთი), ბოშების ოჯახში დაიბადა. მამამისი — ჩრდილოაფრიკული ბოშა-კალე წარმოშობისაა, რომლებიც ესპანელ ბოშებს შორის იწოდებიან როგორც მავრები. 

ხოაკინის ბიძა (დედის მხრიდან),  კრისტობალ რეიესი, *ბაილაორი* (ფლამენკოს მოცეკვავე) იყო. ხოაკინმა 12 წლის ასაკში ბიძის გავლენით ცეკვის სწავლა დაიწყო.
ამ პერიოდში დედამისმა მადრიდში მუშაობა დაიწყო და 1981 წელს რეიესები საცოვრებლად დედაქალაქში გადავიდნენ.

1992 წელს, კორტესმა საკუთარი კომპანია „ხოაკინ კორტესის ფლამენკოს ბალეტი“ () შექმნა. იმავე წელს მან დადგა შოუ *Cibayí*, რომლითაც კომპანია გამოდიოდა საფრანგეთში, იაპონიაში, იტალიაში, ვენესუელასა და აშშ-ში. 1995 წელს, კორტესმა დადგა მეორე შოუ  — *Pasión Gitana* („ბოშური ვნება“); ამავე წელს, მისი კინოდებიუტი შედგა, მონაწილეობა მიიღო ფილმში „ჩემი საიდუმლოს ყვავილი“ (რეჟისორი პედრო ალმოდოვარი).

2000 წელს, კორტესმა ორგანიზება გაუწია კამპანიას  „Stop Antigypsyism“ („სტოპ ანტიბოშიზმი!“), 2006 წლის ბოლოს, ევროპის პარლამენტის გადაწყვეტილებით, ევროკავშირის ისტორიაში ის ბოშების მეორე ელჩი გახდა  .

2018 წლის 20 ოქტომბერს, ხოაკინ კორტესსა და ესპანელ მოდელ მონიკა მორენოს შეეძინათ ვაჟი რომეო.

## ხოაკინ კორტესის შოუების სია 
ხოაკინ კორტესი რიგი საცეკვაო შოუების დამდგმელია (ფრჩხილებში მოცემულია პრემიერის თარიღი):
* Cibayí (1992)
* Pasión Gitana / Gipsy Passion (1995)
* Soul (1999)
* Live (2001)
* Amor y Odio (2004)
* Mi Soledad (2005)
* Calé (2009)
* Gitano (2014)

## ფილმოგრაფია 
* ჩემი საიდუმლოს ყვავილი (1995, მელოდრამა) — *ანტონიო*
* ფლამენკო (1995, დოკუმენტური) — საკუთარ თავს განასახიერებს „ფარუქის“ ეპიზოდში
* ბოშა (2000) — *ანდრეს ერედია*
* ვანილი და შოკოლადი (2004, კომედია, მელოდრამა) — *კარლოსი*

## ასევე იხილეთ 
* კალე
* ბოშები
* ფლამენკო
* ბოშური კულტურა

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური ვებ-გვერდი 
*Joaquín Cortés filmography on IMDB
*Joaquín Cortés information, products and streaming media
*Joaquín Cortés biography and products
*CNN interview with Joaquín Cortés 
*Video: Joaquín Cortés talks about Madrid for CNN and Nokia's feature series "The Scene" .

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1969
კატეგორია:დაბადებული 22 თებერვალი
კატეგორია:ესპანელი მსახიობები
კატეგორია:ფლამენკოს მოცეკვავეები
კატეგორია:ბოშური კულტურის მოღვაწეები
კატეგორია:ბოშები
კატეგორია:ბოშა მოცეკვავეები
კატეგორია:ბოშა მსახიობები
კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
დარია ვოლოდინა

**დარიო ვოლოდინა** (დ. 16 აპრილი, 1991) — უკრაინელი პოლიტიკოსი. უკრაინის უმაღლესი რადის წევრი 2019 წლის 29 აგვისტოდან. არის პარტია „ხალხის მსახურის“ წევრი.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:უკრაინის მე-9 მოწვევის უმაღლესი რადის წევრები
კატეგორია:დაბადებული 16 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1991
კოსოვოს ეკონომიკა

მინი|250პქ

კოსოვო — სერბეთის უღარიბესი რაიონი. კოსოვოს და მეტოქიის ეკონომიკური ავტონომია, უწინდებურად, სხვადასხვა ქვეყნებისა და ალბანური დიასპორების ფულად გზავნილებზეა დამოკიდებული. შემოსავალი ერთ სულ მოსახლეზე მსყიდველობითი უნარის პარიტეტით 8000 აშშ დოლარს შეადგენს.

განვითარების მხრივ მნიშვნელოვანი დახმარების მიუხედავად, კოსოვო ყოფილი იუგოსლავიის ყველაზე ღარიბი რეგიონი იყო. 1990-იანი წლების განმავლობაში, ცუდმა ეკონომიკურმა პოლიტიკამ, საერთაშორისო სანქციებმა, საგარეო ბაზრებთან და ფინანსებთან სუსტმა წვდომამ, ასევე ეთნიკურმა კონფლიქტებმა, უდიდესი ზიანი მიაყენა ისედაც სუსტ ეკონომკას.

## 1999—2007 წლები 
ევრო — კოსოვოს ძირითადი ვალუტაა, რომელსაც იყენებენ UNMIK და დე-ფაქტო სახელმწიფო ორგანოები. სერბული დინარი გამოიყენება ავტონომიის (დე-ფაქტო კოსოვოს რესპუბლიკის) ჩრდილოეთით, სადაც სერბი ეროვნების მოსახლეობა ცხოვრობს.

## 2008 — დღემდე 
thumb|ელექტროსადგური კოსოვოში.
2009 წელს, შრომის ანაზღაურების (ხელფასის) საშუალო მაჩენებელი, საათში $2,98 შეადგენდა.

ეკონომიკას მნიშვნელოვნად ასუსტებს კოსოვოს გადაუჭრელი საერთაშორისო სტატუსი, რომელიც ინვესტიციებისა და კრედიტების მოზიდვას ართულებს. რეგიონის ეკონომიკურმა სისუსტემ, ჩრდილოვან ეკონომიკას შეუწყო ხელი, რომელშიც ძირითად კონტრაბანდულ საქონელს წარმოადგენს ბენზინი, სიგარეტი და ცემენტი .

2002 წლიდან ევროპის კომისია კოსოვოს შესახებ ყოველწლიურ ანგარიშს აკეთებს.

შემოსავლების უდიდეს ნაწილს, უცხოეთში მცხოვრებ პირთა ფულადი გზავნილები შეადგენს (2013 წელს — 633 მილიონი ევრო).

კოსოვოში პრობლემად რჩება უმუშევრობის მაღალი მაჩვენებელი — 2013 წლის ოფიციალური მონაცემებით, შრომისუნარიანი მოსახლეობის 30,0%. მართალია, 2000-იანი წლების ბოლოდან უმუშევრობის მაჩვენებელი მცირდება. 2005 წელს, ადგილობრივი სტატისტიკის სააგენტოს ოფიციალური მონაცემებით, კოსოვოში უმუშევრობა 39,7% შეადგენდა, 2010 წელს — უკვე 45,4% იყო.

## კომპანიების სია 
### ბანკები და სადაზღვევო კომპანიები
2014 წლის დასაწყისში, ავტონომიის ტერიტორიაზე 9 კომერციული ბანკი და 13 სადაზღვევო კომპანია მუშაობდა.
* Raifeisen
* Procredit

### ტელეკომუნიკაციები 
* IPKO
* PTK
* Kujtesa

### წარმოება 
* Kosova Steel

## მოსახლეობის შემოსავლები
2018 წელს, შრომის ანაზღაურების (ხელფასის) საშუალო მაჩვენებელი (ბრუტო) €558 და (ნეტო) €498 შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Kosovo, Republic of Country Profile 2013

## სქოლიო
კატეგორია:კოსოვო
ვარსკვლავა

**ვარსკვლავა** () — მრავალწლოვან მცენარეთა გვარი ქოლგოსანთა ოჯახისა. გამოირჩევიან დიდი ზომის ვარსკვლავისებრი მრავალყვავილიანი ქოლქებითა და განივ-ნაოჭა-დაკბილული თესლურებით. ყველა სახეობას აქვს მოშავო ფესურა, გრძელყუნწიანი ქვედა ფოთლები, მჯდომარე და განკვეთილი ღეროსეული ფოთლები, თეთრი ან ვარდისფერი ყვავილები. აღსანიშნავი სახეობებია *Astrantia major*, *Astrantia maxima*, *Astrantia colchica*. ზოგიერთი სახეობა დეკორატიულია: *A. helleborifolia*, *A. major* და სხვ.; ეს უკანასკნელი სამკურნალო მცენარედაც ითვლება, მის ფესვებს საფაღარათო თვისებები აქვს.

სხვადასხვა წყაროს მიხედვით მოიცავს 7, 11, 13 სახეობას.
* 
* 
*  
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## სქოლიო 
*
Astrantia maxima

**ვარსკვლავა** () — მრავალწლოვანი ბალახოვანი მცენარე ქოლგოსანთა ოჯახისა. აქვს სწორი ღერო, სიმაღლეში 40–70 სმ-ია. შიშველი და წვრილღარებიანი. ზედა ნაწილში მცირედაა დატოტვილი. ფესვთანურ და ღეროსეულ ქვედა ფოთლებს გრძელი ყუნწები აქვთ. ფოთლის ფირფიტა თითქმის ძირამდე სამადაა განკვეთილი. შუა სეგმენტი ვიწროა, ელიფსური, გვერდითები — ფართოკვერცხისებური. კიდეები ჯაგრიანი და ორმაგკბილიანია. ყვავილედი ქოლგაა, საბურველის ფოთოლაკი დიდია — 8–12, ელიფსური, წაწვეტებული, ქოლგებს თითქმის ორჯერ აღემატება. ზედა მხარე მწვანეა, ქვედა — ვარდისფერი ან წითელი. ყვავის და მსხმოიარობს ივლის-სექტემბერში. გავრცელებულია კავკასიასა და მცირე აზიაში. ფართოდ გვხვდება თითქმის მთელ საქართველოში. მაღალმთის მცენარეა, იზრდება ველობებსა და ტყისპირა ადგილებში.

## სქოლიო 
კატეგორია:ვარსკვლავა
არაკალდო

**არაკალდო** (, ) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბასკეთის ავტონომიური გაერთიანების ბისკაიის პროვინციის არატია-ნერვიონის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 2,65 კმ². მოსახლეობა — 165 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* ბისკაიის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* არაკალდოს მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:ბისკაიის მუნიციპალიტეტები
კატეგორია:ბისკაიის ქალაქები
ნოდარ ბოხუა

**ნოდარ კაზიმირის ძე ბოხუა** (დ. 27 დეკემბერი, 1941 — გ. 24 მარტი, 1995) — ქართველი ქირურგ-ანგიოლოგი. მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (1985), პროფესორი (1985). საქართველოს მთავარი ანგიოლოგი (1982). საქართველოს სამედიცინო-ბიოლოგიურ მეცნიერებათა აკადემიის წევრი (1994).  

## ბიოგრაფია 
ნოდარ ბოხუამ დაამთავრა ორენბურგის სამედიცინო ინსტიტუტი 1964 წელს. 1982 წლიდან თბილისში განაგებდა სისხლძარღვთა ქირურგიის რესპუბლიკურ ცენტრს, ერთდროულად 1988–90 წლებში იყო სსრკ-არაბეთის ერთობლივი წარმოების სამეცნიერო-პრაქტიკული და სასწავლო ცენტრის „ანგიოს“ გენერალური დირექტორი. 6 გამოგონებისა და მრავალი რაციონალური წინადადების ავტორია. შეისწავლიდა გულის იშემიური დაავადების, ვაზორენალური ჰიპერტონიის, მაობლიტირებელი ენდარტერიიტის, მამაკაცთა სისხლძარღვოვანი იმპოტენციის, რეკონსტრუქციული მიკროქირურგიის საკითხებს. დანერგა სისხლძარღვთა შუნტირების მრავალი ოპერაცია და სხვა. 

მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები. ნოდარ ბოხუა ტრაგიკულად დაიღუპა 53 წლის ასაკში, 1995 წლის 24 მარტს. მისი სახელობისაა სისხლძარღვთა და გულის დაავადებათა ცენტრი. თბილისში არის ნოდარ ბოხუას ქუჩა.

## თხზულება 
* მამაკაცთა არტერიული იმპოტენციის დიაგნოსტიკა და ქირურგიული მკურნალობა, «საბჭოთა მედიცინა», 1989, №4.  

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 27 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1941
კატეგორია:გარდაცვლილი 24 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1995
კატეგორია:ქართველი ანგიოლოგები
კატეგორია:მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორები
ალავის მუნიციპალიტეტები

300px|მინი|ალავის მდებარეობა ესპანეთის რუკაზე
ალავის პროვინცია შედის ბასკეთის ავტონომიურ გაერთიანებაში და შედგება 51 მუნიციპალიტეტისაგან. ესპანეთის ადგილობრივი თვითმმართველობის კანონის () თანახმად მუნიციპალიტეტი წარმოადგენს სახელმწიფოს ტერიტორიული მოწყობის ძირითად სუბიექტს, რომლის ძირითადი ელემენტებია ტერიტორია, მოსახლეობა და ადგილობრივი ადმინისტრაცია. თითოეულ მუნიციპალიტეტს აქვს საბჭო, კომისია (მინისტრთა კაბინეტის მსგავსი) და ყავს მერი (ალკალდი). მუნიციპალური საბჭოს წევრებს ირჩევენ პროპორციული არჩევნების გზით.

ალავის მუნიციპალიტეტები ერთიანდებიან შვიდ კომარკაში: რიოხა-ალავესა (15 მუნიციპალიტეტი), კუადრილია-დე-ანიანა (10), კუადრილია-დე-სალვატიერა (8), კუადრილია-დე-გორბეიალდეა (6), მონტანია-ალავესა (6), კუადრილია-დე-აიალა (5) და კუადრილია-დე-ვიტორია (1). 

ალავის პროვინციის ფართობია 3047 კმ² და 2019 წლის მონაცემებით მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 331 549 მაცხოვრებელს. დედაქალაქია ვიტორია, რომელიც ასევე მოსახლეობის მიხედვით ყველაზე დიდი მუნიციპალიტეტია. იგი ასევე ფართობითაც ყველაზე დიდი მუნიციპალიტეტია  (276,81 კმ²), ხოლო ყველაზე პატარაა — ლაპუებლა-დე-ლაბარკა (5,99 კმ²).

## მუნიციპალიტეტების სია
## რუკა
## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 

## სქოლიო
*
ზილჩის სერი

**ზილჩის სერი**, *ზილიჩის ველი*, *ზილიჩა* — სერი საქართველოში, დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს ივრის ზეგნის სამხრეთ-აღმოსავლეთ კიდეზე, მდინარე ალაზნის ხეობას გამოყოფს შირაქის ვაკისაგან. უმაღლესი ადგილია მთა ზილჩა (846 მ). 

აგებულია მესამეულის კონგლომერატებით, თიხებითა და ქვიშაქვებით. სერის აღმოსავლეთი კალთა დაღარულია მშრალი ხევებით და ციცაბოდ ეშვება ალაზნისკენ, სამხრეთი კი თანდათან გადადის ჯეირანთველის ტაფობში. რელიეფისათვის დამახასიათებელია ბედლენდები და ეოლური ფორმები. სერზე აქა-იქ ნათელი ტყეებია, უმეტესად ღვიანები.

ზილჩის სერზე გამოვლენილია სხვადასხვა დროის არქეოლოგიური ძეგლები — გორასამარხები, ნამოსახლარები და მეტალურგიული სახელოსნოები.
## სქოლიო
კატეგორია:კახეთის მხარის ქედები
იოჰანეს ბაპტისტა ფონ ალბერტინი

**იოჰანეს ბაპტისტა ფონ ალბერტინი** (; დ. 17 თებერვალი, 1769, ნოივიდ-ამ-რაინი — გ. 6 დეკემბერი, 1831 ბერთელსდორფი) — გერმანელი მიკოლოგი, ბოტანიკოსი და მღვდელი, 1814-1824 წლებში ეპისკოპოსი, ჩეხური რელიგიური სექტის, მორავიელი ძმების სულიერი ლიდერი.

მისი სტანდარტული საავტორო ბოტანიკური შემოკლებაა **Alb.**

## რჩეული ნაშრომები
* *Conspectus fungorum in Lusatiae Superioris agro Niskiensi crescentium. E methodo Persooniana : Cum tabulis XII aeneis pictis, species novas XCIII sistentibus.* Lipsiae : Sumtibus Kummerianis, 1805
* *Geistliche Lieder.* Bunzlau, 1821.
* *Dreiszig Predigten : Für Mitglieder und Freunde der Brüdergemeine.* evangelische Brüder-Unität (3rd edition 1829).
* *Sechs und dreissig Reden, an die Gemeine in Herrnhut in den Jahren von 1818 bis 1824 gehalten.* Gnadau, 1832&ndash;33.
* *Sammlung auserlesener Predigten zur Beförderung des wahren Christenthums : erster Theil, enthaltend dreissig Predigten.*  Reutlingen : Verlag der Schriften für wahres Christenthum, in Commission der J. Raach'schen Buchhandlung, 1840.
* *Mit Israel am Berge : Gedichte über Matth. 5, 1-11.* Gnadau : In Commission bei C.H. Pemsel, 1864.

## რესურსები ინტერნეტში
*იოჰანეს ალბერტინის პუბლიკაციები — შვეიცარიის ეროვნული ბიბლიოთეკა

## სქოლიო
კატეგორია:გერმანელი მიკოლოგები
კატეგორია:გერმანელი ბოტანიკოსები
ჰანტერ ტომფსონი

[მინი|ჰანტერ ტომფსონი, [1971 წელი]]
**ჰანტერ სტოკტონ ტომფსონი** (; დ. 18 ივლისი, 1937, ლუისვილი, კენტუკი – გ. 20 თებერვალი, 2005, ვუდი კრიკი, კოლორადო) — ამერიკელი ჟურნალისტი და მწერალი, „გონზო ჟურნალისტიკის“ ფუძემდებელი. სახელი გაითქვა 1967 წელს, როცა დაწერა წიგნი მოტოციკლისტების კლუბ „Hells Angels“-ზე.

1970 წელს გამოვიდა ტომფსონის სტატია „კენტუკის დერბი დეკადანსური და გარყვნილია“ ჟურნალ „Scanlan's Monthly“-ში. ამან ტომფსონს უფრო მეტი ცნობადობა მოუტანა და სახელი გაუთქვა, როგორც კონტრ-კულტურულ მწერალს. ამასთან ერთად, ეს იყო პირველი ნაბიჯი „გონზო ჟურნალისტიკის“ მიმდინარეობის დაფუძნებისკენ, რომლის ფარგლებშიც ავტორი ამბის ცენტრალური ფიგურა და უშუალო მონაწილეცაა.

ტომფსონის ყველაზე ცნობილი ნამუშევარია „ზაფრა და გულისრევა ლას-ვეგასში“ (1971), რომელიც ორჯერ იყო ეკრანიზებული.

ტომფსონი აქტიურად მონაწილეობდა პოლიტიკურ პროცესში და 1970 წელს იყრიდა კოლორადოს პიტკინის საგრაფოს შერიფად, როგორც „ფრიკთა ძალაუფლების“ წარმომადგენელი. იყო პრეზიდენტ რიჩარდ ნიქსონის კრიტიკოსი.

1970-იანი წლების შუა პერიოდიდან ტომფსონი შედარებით იშვიათად იყო აქტიური საზოგადოებრივ ველზე და აცხადებდა, რომ აღარ შეეძლო მოვლენების გაშუქება ისე, როგორც ადრე გამომდინარე იქიდან, რომ მას მარტივად ცნობდნენ.

გარდაიცვალა 67 წლის ასაკში, სუიციდის შედეგად. ანდერძის შესაბამისად, კრემაციის შემდეგ მისი ფერფლი ზარბაზნიდან გაისროლეს. 

## სქოლიო 
კატეგორია:ამერიკელი ჟურნალისტები
კატეგორია:ამერიკელი მწერლები
კატეგორია:დაბადებული 18 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1937
კატეგორია:გარდაცვლილი 20 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2005
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
ოლეგ ჭედია

**ოლეგ კონსტანტინეს ძე ჭედია** (დ. 27 აპრილი, 1923 — გ. 3 აგვისტო, 1998) — საბჭოთა გეოლოგი. გეოლოგია-მინერალოგიის მეცნიერებათა დოქტორი (1966), პროფესორი (1969). ყირგიზეთის მეცნიერებათა დამსახურებული მოღვაწე (1993). ყირგიზეთის გეოლოგიის ინსტიტუტის ნეოტექტონიკის ლაბორატორიის გამგე (1964–75), სეისმოლოგიის ლაბორატორიის სამეცნიერო ხელმძღვანელი (1975–89), ლაბორატორიის მთავარი მეცნიერ-მუშაკი (1989). 1952–64 წლებში ტაჯიკეთის უნივერსიტეტის დოცენტი. მოღვაწეობდა ზოგად და რეგიონულ გეოლოგიაში, გეომორფოლოგიაში, ნეოტექტონიკასა და პალეოგეოგრაფიაში.

## ბიოგრაფია 
ოლეგ ჭედიამ დაამთავრა სანქტ-პეტერბურგის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გეოლოგიის ფაკულტეტი 1948 წელს და ასპირანტურა (1951) იქვე. მისი განათლებისა და მეცნიერული მსოფლმხედველობის ჩამოყალიბებაზე გადამწყვეტი როლი იქონია დიმიტრი ნალივკინის, სერგეი შულცის, დიმიტრი მუშკეტოვისა და ალექსანდრე მარკოვსკის ლექციებმა. 1941 წელს მოქმედ არმიაში გაიწვიეს. შესწავლილი აქვს თურქესტანის ქედის მყინვარები, დიდი ხნის განმავლობაში იკვლევდა პამირის მთათა სისტემისა და განსაკუთრებით, დარვაზის ქედის თანამედროვე გამყინვარებასა და შარიაჟულ ტექტონიკას. ოლეგ ჭედია 160-ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომისა და 10 მონოგრაფიის ავტორია. ტაჯიკეთის უნივერსიტეტში 12 წლის განმავლობაში კითხულობდა ლექციების კურსს ზოგადი გეოლოგიის, გეომორფოლოგიის, გეოტექტონიკის, მეოთხეული დანალექების გეოლოგიის, სტრუქტურული გეოლოგიისა და გეოკარტირების საკითხებზე. მისი ხელმძღვანელობით დაცულია 17 საკანდიდატო დისერტაცია და 19 სადოქტორო დისერტაცია. დაჯილდოებულია სამამულო ომის ორდენითა და მედლებით.

## თხზულებები 
* Чедия О. К. Юг Средней Азии в новейшую эпоху горообразования, ч. 1. Фрунзе, 1971;
* Чедия О. К. Юг Средней Азии в новейшую эпоху горообразования, ч. 2. Фрунзе, 1972;
* Чедия О. К. Морфоструктуры и новейший тектогенез Тянь-Шаня. Фрунзе, Илим, 1986.

## სქოლიო
კატეგორია:საბჭოთა გეოლოგები
ო
მიკოლა კირიჩენკო

**მიკოლა კირიჩენკო** (დ. 12 დეკემბერი, 1983) — უკრაინელი პოლიტიკოსი. უკრაინის უმაღლესი რადის წევრი 2019 წლის 29 აგვისტოდან. არის პარტია „ხალხის მსახურის“ წევრი.

## რესურსები ინტერნეტში
* chesno.org

კატეგორია:უკრაინის მე-9 მოწვევის უმაღლესი რადის წევრები
კატეგორია:დაბადებული 12 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1983
ლეგენდა სიყვარულზე (ბალეტი)

**„ლეგენდა სიყვარულზე“** () — არიფ მელიქოვის ბალეტი სამ მოქმედებად, შვიდ სცენად, ნაზიმ ხიკმეტის ლიბრეტოზე, მისივე დრამის „ფერხადი და შირინის“ მოტივების მიხედვით. პრემიერა შესდგა 1961 წლის 23 მარტს ს. მ. კიროვის სახელობის ლენინგრადის ოპერისა და ბალეტის თეატრის სცენაზე.

პრემიერა შესდგა 1961 წლის 23 მარტს ს. მ. კიროვის სახელობის ლენინგრადის ოპერისა და ბალეტის თეატრის სცენაზე.

## ისტორია 
ბალეტის ლიბრეტო „ლეგენდა სიყვარულზე“ შექმნა თურქმა პოეტმა და დრამატურგმა ნაზიმ ჰიქმეთია საკუთარი დრამის „ფერხადი და შირინი“ საფუძველზე, რომელიც, თავის მხრივ, დაეყრდნო ნიზამი განჯევის მიერ შექმნილ აზერბაიჯანული კლასიკური პოეზიის პოემას „ხოსრომი და შირინი“. 1958 წელს ახალგაზრდა აზერბაიჯანელი კომპოზიტორი არიფ მელიქოვი ბალეტზე მუშაობას შეუდგა, რომელიც ორ წელიწადს გაგრძელდა.

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის ხელოვნება
კატეგორია:ბალეტი
გვირგვინი (ბოტანიკა)

[250პქ|მინი|მარჯვნივ|[ნარცისის ყვავილი;  არის გვირგვინი.]]
**გვირგვინი** () — ორმაგი ყვავილსაფრის ფოთლების (ფურცლების) შიგნითა წრე,

შეფერილია უჯრედის წვენში გახსნილი პიგმენტებით (ანთოციანებითა და ფლავონებით). გვირგვინის ბიოლოგიური როლი მდგომარეობს შემდეგში: იგი ყვავილს მეტად მიმზიდველს ხდის იმ მწერებისათვის, რომლებიც ახორციელებენ ჯვარედინ დამტვერვას; აგრეთვე, იცავს მტვრიანებსა და ბუტკოს. ევოლუციის პროცესში გვირგვინი განვითარდა სამტვერედაკარგული სახეცვლილი მტვრიანებისაგან, ან (იშვიათად) ზედა ფოთლებისაგან. გვირგვინთა მრავალფეროვნებას ფორმის, აგებულების დეტალების, შეფერილობისა და მისთანათა მხრივ მნიშვნელობა აქვს მცენარეთა სისტემატიკაში.

არანორმალურად განვითარებული გვირგვინის ფურცლების მქონე ყვავილებს ქუჩქუჩა ეწოდება. ასეთებია ბაიასებრთა, მიხაკისებრთა, ვარდისებრთა და რთულყვავილოვანთა ოჯახების წარმომადგენლები — გეორგინა, ასტრა, მიხაკი, ვარდი, ტიტა, ზაფრანა და სხვ.

## სქოლიო 
კატეგორია:მცენარეთა მორფოლოგია
კატეგორია:ყვავილები
ლუი ბერტილონი

**ლუი ადოლფ ბერტილონი** (; დ. 1 აპრილი, 1821, პარიზი — გ. 28 თებერვალი, 1883, ნეიი-სიურ-სენი) — ფრანგი მედიკოსი, ანთროპოლოგი, სტატისტიკოსი, დემოგრაფი, მათემატიკოსი და მიკოლოგი. პარიზის ანთროპოლოგიის სკოლის ერთ-ერთი დამაარსებელი, პროფესორი.

მისი სტანდარტული საავტორო ბოტანიკური შემოკლებაა **Bertill.**

## ლიტერატურა
*Bertillon. 1. Louis Adolphe B. In: Bernhard Meijer (Hrsg.): Nordisk familjebok konversationslexikon och realencyklopedi. 2. Auflage. Band 3: Bergsvalan–Branstad. Nordisk familjeboks förlag, Stockholm 1905, Sp. 77

## რესურსები ინტერნეტში
*ლუი ბერტილონი — Encyclopedia Britannica 1911

## სქოლიო
კატეგორია:ფრანგი დემოგრაფები
კატეგორია:ფრანგი მათემატიკოსები
კატეგორია:ფრანგი ანთროპოლოგები
ნგუენ სუან ფუკი

**ნგუენ სუან ფუკი** (დ. 20 ივლისი, 1954) — ვიეტნამელი პოლიტიკოსი. 2021 წლის 5 აპრილიდან 2023 წლის 17 იანვრამდე ვიეტნამის პრეზიდენტი. 2016 წლის 7 აპრილიდან 2021 წლის 5 აპრილამდე ვიეტნამის პრემიერ-მინისტრი. 

ფუკი 1982 წლიდან არის ვიეტნამის კომუნისტური პარტიის წევრი. 2007-2011 წლებში იყო მთავრობის აპარატის ხელმძღვანელი. 2011-2016 წლებში – პრემიერ-მინისტრის მოადგილე (მინისტრთა საბჭოს თავმჯდომარის მოადგილე). ფუკი იყო რიგით მეორე ნომერი წევრი მე-13 პოლიტბიუროზე და მესამე — მე-12 პოლიტბიუროზე. ფუკი არის ეროვნული ასამბლეის წევრი. მუშაობდა მე-11, მე-12, მე-13 და მე-14 მოწვევის ეროვნულ ასამბლეაში. 1973-1978 წლებში ფუკი სწავლობდა ბიზნეს მენეჯმენტს ჰანოის უნივერსიტეტში, რის შემდეგაც სწავლობდა ადმინისტრაციულ მენეჯმენტს ვიეტნამის ეროვნულ ადმინისტრაციულ აკადემიაში. გარდა ამისა დამთავრებული აქვს სინგაპურის ეროვნული უნივერსიტეტი. ჰყავს მეუღლე და ერთი შვილი.

2023 წლის 17 იანვარს გადადგა ვიეტნამის პრეზიდენტის თანამდებობიდან და წავიდა პოლიტიკიდან, მიზეზად დაასახელა პასუხისმგებლობა მთავრობაში მომხდარ რამდენიმე ბოლო სკანდალზე.

## სქოლიო
კატეგორია:ვიეტნამის პრეზიდენტები
კატეგორია:ვიეტნამის პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
სქელი ბილწა სოკო

**სქელი ბილწა სოკო** () — ამანიტას გვარის სოკო ამანიტასებრთა ოჯახისა. გავრცელების არეალი მოიცავს ჩრდილოეთ ამერიკას, ჩრდილოეთ აფრიკას, ევროპას, აზიასა და ავსტრალიას. იზრდება წიწვოვან, იაშვიათად ფოთლოვან ტყეებში, ზაფხულიდან შემოდგომამდე. გამოუცდელ მესოკოვეს იგი შესაძლოა აერიოს მისივე გვარის შხამიან სოკოებში, მაგალითად, როგორიცაა თავჭედილა.

სოკო პირველად აღწერა შვედმა მიკოლოგმა ელიას მაგნუს ფრისმა 1821 წელს როგორც *Agaricus excelsus*. მიმდინარე ბინომიალური სახელწოდება მიანიჭა ფრანგმა სტატისტიკოსმა და მიკოლოგმა ლუი ადოლფ ბერტილონიმ 1866 წელს.

## აღწერა 
ქუდის დიამეტრი — 6-10 (15) სმ, ნახევარსფეროსებრი, შემდეგ გაშლილი, ბოჭკოვანი კიდეებით. ნესტიან ამინდში ლორწოვანია, მშრალ ამინდში — აბრეშუმისებრ-ბოჭკოვანი, მონაცრისფრო ან მურა, ცენტრში უფრო მუქი. ნორჩობაში დაფარულია კერძო საბურველით, შემდეგ რჩება წვრილი რუხი ქერცლისებრი ნაფლეთების სახით, რომელიც ადვილად სცილდება.

ჰიმენოფორი — ფირფიტებიანი, ფირფიტები ხშირი, სუსტად შეზრდილი ფეხთან, თეთრი ფერის.

ფეხის სიგრძე — 5-12 (15) სმ, სიგანე — 1,5-2 (3) სმ, ცილინდრული, ძირში ბოლქვისებურად გასქელებული. თეთრი ან ნაცრისფერი. ახასიათებს თეთრი ზოლიანი საყელო. ზედაპირი საყელოს ქვემოთ ქერცლოვანია, ძირში განვითარებული აქვს ნაცრისფერი ფიფქოვანი ვოლვა.

რბილობი — თეთრი, განსაკუთრებული სუნის გარეშე. ნორჩობაში ახასიათებს ანისის სუსტი სუნი, გადაბერებულ ეგზემპლარებს — ბოლოკის სუნი, ზოგჯერ ბოლოკის გემო.

სპორების მტვერი — თეთრი, სპორები — 7,5-11×5,5-8 მკმ, ელიფსისებრი, ამილოიდური.

## გავრცელება და ეკოლოგია
გავრცელების არეალი მოიცავს ევროპას, აზიას, ჩრდილოეთ ამერიკას, ჩრდილოეთ აფრიკასა და ავსტრალიას. აგრეთვე გვხვდება ახალ ზელანდიაში.

იზრდება ჯგუფებად წიწვოვან, იაშვიათად ფოთლოვან ტყეებში, ასევე პარკებში. მიკორიზას ქმნის სოჭთან, ნაძვთან, ფიჭვთან, წიფელთან და მუხასთან.

**სეზონი** — ზაფხულიდან შემოდგომამდე.

## კვებითი ღირებულები
დაბალი ხარისხის საჭმელ სოკოდ ითვლება. შესაძლოა შეიცავდეს ჰემოლიზინებს — ნივთიერებები, რომლებიც შლიან ერითროციტებს. ამიტომაც მოხმარებამდე აუცილებელია სოკოს თერმულად დამუშავება, რათა არ გამოიწვიოს მოწამვლა.

ზოგიერთი სახელმძღვანელო გამოუცდელ მესოკოვეებს ურჩევს თავი შეიკავონ მისი შეგროვებისაგან, რადგანაც მეტად წააგავს მისივე გვარის რამდენიმე შხამიან წარმომადგენელს, მაგალითად, როგორიცაა თავჭედილა.

### სამეცნიერო სინონიმები 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## გალერეა

ფაილი:2012-06-02 Amanita excelsa (Fr. - Fr.) Bertillon 223848.jpg
ფაილი:Forst Jungfernheide frei 14 100903.jpg
ფაილი:Amanita excelsa (36503903244).jpg
ფაილი:Amanita excelsa (36327869134).jpg
ფაილი:Amanita excelsa (36526713103).jpg
ფაილი:Amanita excelsa (36992204852).jpg
ფაილი:Amanita excelsa G5 (4).jpg
ფაილი:Amanita excelsa G5(3).jpg

## ლიტერატურა 
* 

## რესურსები ინტერნეტში
*
*

## სქოლიო
კატეგორია:ამანიტა
კატეგორია:საჭმელი სოკოები
ჰოლოცენის კალენდარი

**ჰოლოცენის კალენდარი**, ასევე ცნობილი, როგორც **ჰოლოცენის ეპოქა** ან **ადამიანთა ეპოქა** (**ჰ. ე.**) — წელთაღრიცხვის სისტემა, რომელიც ამჟამად გავრცელებულ სისტემას 10 000 წელს უმატებს, რითაც პირველ წელიწადს ათავსებს ჰოლოცენის გეოლოგიური ეპოქის დასაწყისთან და ნეოლითურ რევოლუციასთან, როდესაც ადამიანებმა მონადირე-შემგროვებლური ცხოვრების სტილი მეურნეობით ჩაანაცვლეს. გრიგორიანული კალენდრის მიხედვით, ამჟამინდელი წელია , ხოლო ჰოლოცენის კალენდრით — 1. ჰოლოცენის ეპოქის სისტემა პირველად ჩეზარე ემილიანიმ 1993 წელს შემოიღო. ეს არის ახლანდელი გეოლოგიური ეპოქის, ჰოლოცენის მიახლოებითი დასაწყისი. ამის მოტივად იქცა ის ვარაუდი, რომ ადამიანური ცივილიზაცია (ე.ი. პირველი ადამიანური ჩასახლებები, მეურნეობა და ა.შ.) ამ დროს აღორძინდა. ემილიანიმ მოგვიანებით განაცხადა, რომ ჰოლოცენის ეპოქის დასაწყისადაც მის მიერ შემოთავაზებული სისტემის დასაწყისი უნდა ჩაითვალოს.

### უპირატესობები
ადამიანთა ეპოქის სისტემის მომხრეები აცხადებენ, რომ ეს კალენდარი გაამარტივებს გეოლოგიურ, არქეოლოგიურ, დენდროქრონოლოგიურ, ანთროპოლოგიურ და ისტორიულ დათარიღებას. ამავდროულად, ეს წელთაღრიცხვა ემყარება ქრისტეს შობისგან განსხვავებით, უნივერსალურად აღიარებულ მოვლენას. ისტორიის ყოველი თარიღი განთავსდება მარტივ, ზრდად, დადებითი რიცხვების სისტემაში. კიდევ ერთი დადებითი მხარე ისაა, რომ ჰოლოცენის კალენდრის ათვლა ნებისმიერ სხვა კალენდარზე ადრე იწყება, რაც საგრძნობლად გაამარტივებს თარიღების სხვა კალენდრებიდან გადმოტანას და/ან შედარებას.

### სიზუსტე
როცა ემილიანი კალენდრის შესახებ 1994 წლის სტატიაში საუბრობდა, მან ახსენა, რომ ჰოლოცენის ეპოქის დასაწყისზე შეთანხმებული აზრი არ არსებობდა; მიახლოებითი თარიღი მერყეობს 12 700 წლიდან 10 970 წლამდე ჩვენს დრომდე (ახ. წ. 1950 წელი).

### მსგავსი შემოთავაზებები 
1924 წელს გაბრიელ დევილმა „Calendrier nouveau de chronologie ancienne“-ის (CNCA) გამოყენების შემოთავაზება წარადგინა, რომელიც ახ. წ. 1 წელს 10 000 წლით ადრე ათავსებდა. ეს სისტემა ზუსტად ისეთივეა, როგორიც ემილიანის.

1963 წელს ე.რ. ჰოუპმა „Anterior Epoch“-ის (AE) სისტემა შემოიღო, რომელიც ზემოთხსნებული სისტემების იდენტურია.

## გადაყვანა
იულიუსის ან გრიგორიანული კალენდრიდან თარიღების ადამიანთა ეპოქაზე გადაყვანა ახ. წ./ჩვ. წ.-ის თარიღებისთვის 10 000 წლის მიმატებით ხდება. ამჟამინდელი წლის, -ის ჰოლოცენის კალენდარზე გადაყვანა შეიძლება წინ ციფრ „1“-ის მიწერით, ანუ ჰ. ე.  წელი. ძვ. წ./ქრ.შ.-მდე არსებული თარიღების გადაყვანა მათი 10 001-ზე გამოკლებით ხდება.

## სქოლიო
კატეგორია:1993 წელი მეცნიერებაში
კატეგორია:ძვ. წ. X ათასწლეული
კატეგორია:არქეოლოგიური ტერმინოლოგია
კატეგორია:გეოქრონოლოგია
კატეგორია:ჰოლოცენი
კატეგორია:შემოთავაზებული კალენდრები
კატეგორია:სპეციფიკური კალენდრები
ყვავილსაჯდომი

250პქ|მინი|მარჯვნივ|ყვავილსაჯდომი (1) ყვავილის სქემაზე
**ყვავილსაჯდომი** () — ყვავილების შემოკლებული და გამსხვილებული ღერო, რომელზედაც მიმაგრებულია ჯამი, გვირგვინი, მტვრიანები და ბუტკო. მის ქვევით მდებარე ყვავილის ყუნწით ყვავილი ემაგრება საყვავილე ღეროს. ზოგჯერ ეს ყუნწი არ აქვს და ყვავილი პირდაპირ ყვავილსაჯდომითაა დაკავშირებული ღეროსთან. ყველაზე გრძელი ყვავილსაჯდომები პრიმიტიულ ყვავილებს აქვს, მაგალითად მაგნოლიის ზოგიერთ სახეობას.

არსებობს სამი სახის ყვავილსაჯდომი:
# ბრტყელი — ახასიათებს ყვავილოვანი მცენარეების უმრავლესობას;
# ამოზნექილი — ახასიათებს ბაიასა და მაგნოლიას;
# ჩაზნექილი — ახასიათებს ასკილს.

## სქოლიო 
კატეგორია:მცენარეთა მორფოლოგია
კატეგორია:ყვავილები
ვო თჰი ან სუანი

**ვო თჰი ან სუანი** (; 8 იანვარი, 1970) — ვიეტნამელი ქალი პოლიტიკოსი. ვიეტნამის კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტის წევრი, ვიეტნამის სოციალისტური რესპუბლიკის ვიცე-პრეზიდენტი 2021 წლის 6 აპრილიდან. 1945 წლის შემდეგ ვო თჰი ან სუანი ყველაზე ახალგაზრდა ვიცე-პრეზიდენტია. ვიეტნამის პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებელი 2023 წლის 18 იანვრიდან 2 მარტამდე, ნგუენ სუან ფუკის გადადგომის შემდეგ. 

ვიცე-პრეზიდენტად აირჩია ეროვნულმა ასამბლეამ და მიიღო ხმების 93,13 %.

## სქოლიო
კატეგორია:ვიეტნამელი ქალი პოლიტიკოსები
კატეგორია:ვიეტნამის ვიცე-პრეზიდენტები
კატეგორია:ქალი ვიცე-პრეზიდენტები
კატეგორია:ქალი პრეზიდენტები
კატეგორია:ვიეტნამის პრეზიდენტები
კატეგორია:აზიის ქალი პრეზიდენტები
კატეგორია:XXI საუკუნის ქალი პრეზიდენტები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ბარიუმის სელენიდი

**ბარიუმის სელენიდი** — არაორგანული ნივთიერება, ქიმიური ფორმულით BaSe. ასევე შეიცავს Ba2Se3-ს, BaSe2-სა და BaSe3-ს.

## მიღება
მიიღება ბარიუმის სელენატის წყალბადით აღდგენით:

:\mathrm{BaSeO_4 + 4 \ H_2 \longrightarrow BaSe + 4 \ H_2 O}

მაღალ ტემპერატურაზე სელენთან რეაქციაში შედის ბარიუმის კარბონატი და ოქსიდი:

:\mathrm{2 \ BaCO_3 + 5 \ Se \longrightarrow 2 \ BaSe + 3 \ SeO_2 + CO_2}

## ქიმიური თვისებები
წყალში ჰიდროლიზდება:
::\mathsf{BaSe + 2H_2O \ \xrightarrow{}\ Ba(OH)_2 + H_2Se }

## სქოლიო
კატეგორია:ბარიუმის ნაერთები
კატეგორია:სელენიდები
მძვინვარებდა შავი ზღვა

**„მძვინვარებდა შავი ზღვა“** () — 1914 წელს, აჰმედ ჯავადის მიერ ქალაქ განჯაში დაწერილი ლექსის მიხედვით, 1918 წელს, აზერბაიჯანელი კომპოზიტორის, უზეირ ჰაჯიბეკოვის მიერ შექმნილი სიმღერა, რომელიც განსაკუთრებით პოპულარულია აზერბაიჯანსა და თურქეთში.  აზერბაიჯანში გამორჩეულად უყვართ ადგილობრივი დამსახურებული არტისტის აზერინას მიერ შესრულებულის ვერსია.

## შექმნის ისტორია 
ლექსი, „მძვინვარებდა შავი ზღვა“, აზერბაიჯანელმა პოეტმა აჰმედ ჯავადიმა, 1914 წლის დეკემბერში დაწერა, პირველ მსოფლიო ომში ოსმალეთის მონაწილეობით აღშფოთებულმა. 1918 წელს, აზერბაიჯანელმა კომპოზიტორმა უზეირ გაჯიბეკოვმა, ამ ლექსისთვის შექმნა მუსიკა. 1920 წლიდან აზერბაიჯანში სიმღერა აკრძალული იყო, რაც სიმღერის თითქმის დავიწყება გამოიწვია.

1990 წელს, სტამბოლის ტექნიკური უნივერსიტეტის ლექტორმა, სულეიმან შენელმა, რომელიც აზერბაიჯანის სახელმწიფო კონსერვატორიაში სტაჟირებას გადიოდა, ამ სიმღერის შესახებ ინფორმაცია ჰაჯიბეკოვის მემორიალურ სახლ-მუზეუმს შეატყობინა. დიდი პაუზის შემდეგ, 1993 წლის 10 მარტს, ბაქოში არსებულ რესპუბლიკის სასახლეში სიმღერამ კვლავ გაიჟღერა აზერბაიჯანის საზოგადოების წინაშე, რაც აჰმედ ჯავადის 100 წლისთავისადმი მიძღვნილ საიუბილეო საღამოზე შედგა.

## სქოლიო 
კატეგორია:აზერბაიჯანული მუსიკა
არიფ ბაბაევი

**არიფ იმრან ოღლი ბაბაევი** (; დაბ. 20 თებერვალი 1938, სარიგიჯილი, აგდამის რაიონი) — საბჭოთა და აზერბაიჯანელი ხანენდე, აზერბაიჯანის სსრ სახალხო არტისტი (1989).

## ბიოგრაფია 
დაიბადა 1938 წლის 20 თებერვალს აზერბაიჯანის სსრ აგდამის რაიონის სოფელ სარიგაჯილში.

1963 წელს დაამთავრა აზერბაიჯანის კულტურისა და ხელოვნების სახელმწიფო ინსტიტუტი. 1964-დან 1966 წლამდე მუშაობდა აზერბაიჯანის სახელმწიფო ფილარმონიაში. 1966-დან 2006 წლამდე მუშაობდა აზერბაიჯანის ოპერისა და ბალეტის სახელმწიფო თეატრში.

1982-დან 1984 წლამდე ბიულბიულის სახელობის საშუალო სპეციალურ მუსიკალურ სკოლაში ასწავლიდა. 1984 წლიდან დაიწყო აზერბაიჯანის სახელმწიფო კონსერვატორიაში მუღამის სწავლება, სადაც ამჟამადაც სოლო სიმღერის კათედრის გამგეა. 1996 წელს მიიღო მუღამის პროფესორის სტატუსი. 

## შემოქმედებითი საქმიანობა 
თავისი შემოქმედებითი მოღვაწეობა 1960 წელს დაიწყო. ბაბაევმა განასახიერა სახასიათო როლები: მეჯნუნი და კერემი უზეირ ჰაჯიბეკოვის ოპერებში «ლეილი და მეჯნუნი» და «ასლი და კერემი», აშუღი ღარიბი ზულფუგა გაჯიბეკოვის ოპერაში «აშიგ ღარიბ», ჯამალი შაფილი ახუნდოვის ოპერაში «პატარძლის კლდეში». ხანენდემ ოსტატურად შეასრულა მუღამ-დასტგიახი «შური», «სეგიახი», ზარბი-მუღამი «არაზბარი», «ყარაბახ შიქესტესი». მან იმოგზაურა სხვადასხვა ქვეყანაში, სადაც წარმოადგინა აზერბაიჯანული მუღამის ხელოვნება.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 20 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1938
კატეგორია:საბჭოთა მომღერლები
კატეგორია:აზერბაიჯანელი მომღერლები
კატეგორია:XXI საუკუნის მომღერლები
კატეგორია:აზერბაიჯანის ღირსების ორდენის კავალრები
კატეგორია:აზერბაიჯანის დიდების ორდენის კავალრები
კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები
ბანიოს-დე-ებრო

**ბანიოს-დე-ებრო** (, ) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბასკეთის ავტონომიური გაერთიანების ალავის პროვინციის რიოხა-ალავესის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 9,46 კმ². მოსახლეობა — 294 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* ალავის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* ბანიოს-დე-ებროს მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:ალავის მუნიციპალიტეტები
კატეგორია:ალავის ქალაქები
ძუკერო

**ადელმო ფორნაჩარი** (; დ. 25 სექტემბერი, 1955), უფრო მეტად ცნობილია სასცენო სახელით **ძუკერო ფორნაჩარი** () ან უბრალოდ **ძუკერო** () — იტალიელი მომღერალი და სიმღერების ავტორი. ხშირად მოიხსენიებენ „იტალიური ბლუზის მამად“, რომელმაც პირველმა შემოიტანა იტალიის დიდ სცენაზე ბლუზი. მისი მუსიკა მოიცავს ბლუზს, როკს, ბლუზს-როკს,  რიტმ-ენდ-ბლუზს, სოულს, გოსპელს, ფანკს, პოპ-როკსა და პოპს.

ძუკერო იმ ევროპელ ბლუზ შემსრულებელთა მცირე რიცხვს მიეკუთვნება, რომლებიც დღემდე მსოფლიოს მასშტაბით დიდი პოპულარობით სარგებლობენ.

ძუკეროს კარიერა სამ ათწლეულზე მეტს მოიცავს. მისი ჩანაწერების გაყიდვების რაოდენობა მსოფლიოს მასშტაბით 60 მილიონამდე აღწევს. საერთაშორისო დონეზე მისი ყველაზე წარმატებული სინგლებია „Diamante“, „Il Volo/My Love“, „Baila (Sexy Thing)/Baila morena“ და „Senza una donna“ (პოლ იანგთან ერთად). ძუკერო რიგი ჯილდოების მფლობელია, რომელთა შორისაა Festivalbar, ცხრა Wind Music Awards, ორი World Music Awards (1993, 1996), ექვსი IFPI Europe Platinum Awards და გრემის ერთი ნომინაცია. იგი თანამშრომლობდა და ასევე ასრულებდა ისეთ ცნობილ შემსრულებლებთან როგორებიც არიან  ერიკ კლეპტონი, ჯეფ ბეკი, სტივი რეი ვონი, ბრაიან მეი, მაილს დეივისი, რეი ჩარლზი, ბი ბი კინგი, სტინგი, ბონო, დოლორეს ო’რიორდანი, პოლ იანგი, პიტერ გებრიელი, ლუჩიანო პავაროტი და ანდრეა ბოჩელი.

## დისკოგრაფია
;სტუდიური ალბომები
* ''Un po' di Zucchero* (1983)
* *Zucchero & The Randy Jackson Band* (1985)
* *Rispetto* (1986)
* *Blue's* (1987)
* *Oro Incenso & Birra* (1989)
* *Miserere* (1992)
* *Spirito DiVino* (1995)
* *Bluesugar* (1998)
* *Shake* (2001)
* *Fly* (2006)
* *Chocabeck*  (2010)
* *La Sesion Cubana* (2012)
* *Black Cat* (2016)
* *D.O.C.* (2019)

;კომპილაციური ალბომები
* *The Best of Zucchero Sugar Fornaciari's Greatest Hits* (1996)
* *Zu & Co.* (2004)
* *All the Best*  (2007)
* *Wanted (The Best Collection)'' (2017)

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
*
*

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1955
კატეგორია:იტალიელი მომღერლები
კატეგორია:იტალიელი პოპ-მომღერლები
კატეგორია:იტალიელი როკ-მუსიკოსები
კატეგორია:იტალიელი როკ-მომღერლები
კატეგორია:Universal Music Latino-ს შემსრულებლები
კატეგორია:Wrasse Records-ის შემსრულებლები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
Disney+

მინი|დისნეი პლიუსის ლოგო
**დისნეი +** (სრულად - **დისნეი პლიუსი** ) - ამერიკული სააბონენტო ვიდეო და უწყვეტი სტრიმინგის სერვისი, რომელსაც ფლობს და მართავს უოლტ დისნეის კომპანიის მედიისა და გასართობი დისტრიბუციის განყოფილება.  ეს სერვისი ძირითადად ავრცელებს ფილმებსა და სატელევიზიო სერიალებს, რომლებიც გადაღებულია Walt Disney Studios და Walt Disney Television– ის მიერ. სერვისზე არსებობს განყოფილებები, რომლებიც შეიცავს Disney– ს, Pixar– ის, Marvel– ის, *Star Wars– ის*, National Geographic– ისა და Star– ის მიერ შექმნილ ნამუშევრებსაც. დისნეი +-ზე ასევე ხელმისაწვდომია სპეციალურად პლატფორმისთვის გადაღებულია ორიგინალი ფილმები და სატელევიზიო სერიალები. ამერიკის შეერთებულ შტატებში, დისნეი + უკავია მთავარი ადგილი დისნეის პროდუქციის გასავრცელებლად,  Hulu- სა და ESPN + - თან ერთად.

## სქოლიო
კატეგორია:The Walt Disney Company
კატეგორია:2019 წელი კინოში
კოსმოსური ვესტერნი

მინი| ადრეული კოსმოსური ვესტერნის გარეკანი
**კოსმოსური ვესტერნი** —  სამეცნიერო ფანტასტიკის ქვეჟანრი, რომელიც იყენებს ვესტერნისთვის დამახასიათებელ სიუჟეტებსა და თხრობის სტილს სამეცნიერო ფანტასტიკის გარემოში. ჟანრში არსებობს ორი ძირითადი მიმართულება - სუსტი, რომელიც აღწერს ახალი, კანონგარეშე ტერიტორიების ათვისებას, და ძლიერი - რომელშიც უშუალოდ მონაწილეობენ კოვბოები მექანიზირებულ ცხენებზე და ისვრიან ბლასტერებიდან. მიუხედავად იმისა, რომ თავდაპირველად ჟანრი უაღრესად პოპულარული იყო, სიუჟეტებისა და ნაწარმოებების უხარისხო და სწრაფმა წერამ გამოიწვია მისი პოპულარობის შემცირება 1980-იან წლებამდე, როდესაც მოხდა მისი გადააზრება. შემდგომი კრიტიკული გადაფასება მოხდა 2000-იან წლებში *Firefly-სა* და *Cowboy Bebop-თან ერთად*. ჟანრზე მნიშვნელოვანი გავლენა ასევე იქონია ჯონ ფავროს *მანდალორელმა*.

## ლიტერატურა 
* Abbott, Carl, *Frontiers Past and Future: Science Fiction and the American West*, University Press of Kansas, 2006.
* Katerberg, William H., *Future West: Utopia and Apocalypse in Frontier Science Fiction*, University Press of Kansas, 2008.
* Mogen, David, *Wilderness Visions: The Western Theme in Science Fiction Literature*, Borgo Press, 1993.
* Westfahl, Gary, *Space and Beyond: The Frontier Theme in Science Fiction*, Greenwood Press, 2000.
* 
* Priestley, J. B. (December 5, 1953) "Thoughts in the Wilderness." *New Statesman*.

კატეგორია:ვესტერნი
კატეგორია:სატელევიზიო ჟანრები
კატეგორია:მეცნიერული ფანტასტიკის ჟანრები
კატეგორია:კინემატოგრაფიული ჟანრები
ვალერი ბოჟიკი

**ვალერი ბოჟიკი** (დ. 27 მარტი, 1971) — უკრაინელი პოლიტიკოსი. უკრაინის უმაღლესი რადის წევრი 2019 წლის 29 აგვისტოდან. არის პარტია „ხალხის მსახურის“ წევრი.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 

კატეგორია:უკრაინის მე-9 მოწვევის უმაღლესი რადის წევრები
კატეგორია:დაბადებული 27 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1971
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ალბა (პარტია)

**ალბა** (, , ) — ნაციონალისტური და დამოუკიდებლობის მომხრე პარტია შოტლანდიაში. დაარსდა სატელევიზიო პროდიუსერის, ლორი ფლინის მიერ, 2021 წლის 8 თებერვალს. მალევე მისი ლიდერი გახდა შოტლანდიის ყოფილი პირველი მინისტრი ალექს სალმონდი. 27 მარტს გაერთიანებული სამეფოს თემთა პალატის ორმა წევრმა, რომლებიც შოტლანდიის ნაციონალური პარტიის წარმომადგენლები იყვნენ, დატოვეს ეს უკანასკნელი და ალბას შეუერთდნენ. პარტიის პოზიციაა, რომ შოტლანდიის დამოუკიდებლობა „გადაუდებელი აუცილებლობაა“. საკუთარ მიზანს კი აღწერენ როგორც „სოციალურად სამართლიანი და გარემოს მიმართ პასუხისმგებლიანი“ შოტლანდიის აშენებას. სიტყვა „ალბა“  გელურ ენაზე შოტლანდიას აღნიშნავს.

## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო 
კატეგორია:გაერთიანებული სამეფოს პოლიტიკური პარტიები
კატეგორია:შოტლანდიის ნაციონალისტური პარტიები
კატეგორია:2021 წელს დაარსებული პოლიტიკური პარტიები
კატეგორია:პოლიტიკური პარტიები ანბანის მიხედვით
აფგან მუხთარლი

**აფგან მუხთარლი** (დ. 1974) — აზერბაიჯანელი ჟურნალისტი.

მუხთარლის ცნობადობა მოუტანა მის მიერ აზერბაიჯანის თავდაცვის სამინისტროში კორუფციის ძიებით. 2015 წლიდან იყო დევნილი, ცხოვრობდა თბილისში, საიდანაც 2017 წლის 29 მაისს გატაცებული იქნა და დაკავებული იქნა აზერბაიჯანში. 2018 წლის 12 იანვარს მიესაჯა თავისუფლების აღკვეთა 6 წლის ვადით. 2020 წელს განთავისუფლებული იქნა ციხიდან. 

## ლიტერატურა 
* *Historical Dictionary of Azerbaijan*, 2017, გვ. 158. (online)

## რესურსები ინტერნეტში 
* Afgan Mukhtarli, Meydan TV, Institute of War and Peace Reporting. Imprisoned in Azerbaijan. May 29, 2017 (CPJ)
* „Statement on the Abduction and Arrest of Afgan Mukhtarli“, U.S. State Department, 3. Juni 2017
* „Leyla Mustafayeva: Əfqan Muxtarlı ‚onlara yalnız Əliyev ailəsinə görə lazım idi‘“, BBC, 10. Juni 2017
* „Afgan Mukhtarli: Did Georgia help abduct an Azeri journalist?“, BBC, 18. Juli 2017

## სქოლიო 
კატეგორია:აზერბაიჯანელი ჟურნალისტები
კატეგორია:დაბადებული 1974
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
შეკის დრამატული თეატრი

**საბიტ რახმანის სახელობის შეკი სახელმწიფო დრამატული თეატრი** () — აზერბაიჯანის ქალაქ შეკში მოქმედი თეატრი.

## თეატრის წარმოშობა შეკში 
XIX საუკუნის 70-იან წლებში ადგილობრივი ინტელიგენცია საქველმოქმედო მიზნებით ამზადებდა სპექტაკლებს მირზა ფათალი ახუნდოვის, ნაჯაფ-ბექ ვეზიროვის, აბდურაჰიმ ჰაგვერდიევის, ნარიმან ნარიმანოვის, რაშიდ-ბექ ეფენდიევის, ნამიქ ქემალისა და სხვათა ნაწარმოებების მიხედვით.

1933-1950 წლებში შეკში მცირე წყვეტების მიუხედავად, მაინც ფუნქციონირებდა მირზა ალეკპერ საბირას

## თეატრის შენობა 
ამჟამინდელი თეატრის შენობამ ფუნქციონირება დაიწყო 1973 წელს, როგორც მეაბრეშუმეების კულტურის სასახლემ. 1975 წელს ის გადავიდა თეატრის კოლექტივის განკარგულებაში. დიდი ხნის განმავლობაში თეატრის შენობას კაპიტალური რემონტი არ უტარდებოდა. 2011 წლის სექტემბერში აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ილჰამ ალიევმა ხელი მოაწერა შეკის განვითარების განკარგულებას, რის შესაბამისადაც 2012 წლის მარტში დაიწყო ამ სამსართულიანი შენობის კაპიტალური გარემონტება.

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის თეატრები
კატეგორია:აზერბაიჯანული კულტურა
კატეგორია:თეატრები ანბანის მიხედვით
ერანდიო

**ერანდიო** () — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბასკეთის ავტონომიური გაერთიანების ბისკაიის პროვინციის გრან-ბილბაოს კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 17,56 კმ². მოსახლეობა — 24 530 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* ბისკაიის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* ერანდიოს მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:ბისკაიის მუნიციპალიტეტები
კატეგორია:ბისკაიის ქალაქები
სამბრანა

**სამბრანა** () — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბასკეთის ავტონომიური გაერთიანების ალავის პროვინციის კუადრილია-დე-ანიანის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 39,5 კმ². მოსახლეობა — 416 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* ალავის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* სამბრანის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:ალავის მუნიციპალიტეტები
კატეგორია:ალავის ქალაქები
ფუხაანთუბანი

**ფუხაანთუბანი**, *ფუხაანთკარი* — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის გორის მუნიციპალიტეტში (ატენის თემი), მდინარე ტანის (მტკვრის მარჯვენა შენაკადი) მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 725 მეტრი, გორიდან 12 კილომეტრი.

საქართველოს სსრ უმაღლესი საბჭოს 1951 წლის 3 ოქტომბრის დადგენილებით, გაერთიანდნენ ატენის სასოფლო საბჭოს სოფლები — ატენი და ფუხაანთკარი და ატენი ეწოდათ.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 56 ადამიანი.

## სქოლიო
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ფრიდრიხ ერნსტ ლუდვიგ ფონ ფიშერი

**ფრიდრიხ ერნსტ ლუდვიგ ფონ ფიშერი** (), აგრეთვე ცნობილია როგორც **ფიოდორ ბოგდანის ძე ფიშერი** () — რუსეთში მოღვაწე გერმანელი ბოტანიკოსი. 1804 წელს დაამთავრა ჰალეს უნივერსიტეტის კურსი და დაიცვა დისერტაცია მედიცინის დოქტორის ხარისხისათვის. მალე მიიწვიეს გრაფ ალექსი რაზუმვსკის გორენკის მამულის (მოსკოვთან ახლოს) ბაღის სამართავად. 1812 წლიდან იყო მოსკოვის უნივერსიტეტის ადიუნქტ-პროფესორი. 1823 წელს პეტერბურგის სააფთიაქო ბაღი საიმპერატორო ბოტანიკურ ბაღად გადაკეთდა და ფიშერი მის დირექტორად დაინიშნა. მისი მონდომების წყალობით, ბაღმა მალევე მოიპოვა ევროპული ცნობადობა. 1819 წლიდან ფიშერი იყო მეცნიერებათა საიმპერატორო აკადემიის წევრი. თითქმის მთელი მისი ძალა და დრო გორენკისა და საიმპერატორო ბოტანიკურ ბაღებში მუშაობად მიჰქონდა და ამიტომ ბოტანიკოსის ბეჭდური შრომების რაოდენობა მცირეა; მათგან აღსანიშნავია: „Descriptio plantarum rariorum Sibiriae“ („Mémoires de la soc. Imp. des natur. de Moscou“, 1812), „Synopsis Astragalorum Tragacantharum“ (1853); საიმპერატორო ბოტანიკური ბაღის თესლების კატალოგებში (1835—1846) კარლ მეიერთან ერთად აღწერა მნიშვნელოვანი რაოდენობის მცენარეთა ახალი სახეობები.

## სქოლიო 
კატეგორია:გერმანელი ბოტანიკოსები
კატეგორია:შვედეთის სამეფო მეცნიერებათა აკადემიის წევრები
კატეგორია:პეტერბურგის მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპონდენტები
კატეგორია:მედიცინის დოქტორები
კატეგორია:პრუსიის მეცნიერებათა აკადემიის წევრები
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგში გარდაცვლილები
უნგრული რაფსოდია №12

**უნგრული რაფსოდია №12**, S.244/12 — ფერენც ლისტის 19 უნგრული რაფსოდიიდან რიგით მეთორმეტე რაფსოდია. ნაწარმოების შესრულების ხანგრძლივობა, როგორც წესი, 11 წუთია.

## მელოდიების წარმომავლობა 
ამ რაფსოდიაში გამოყენებულ მელოდიებს შორისაა მარკ როჟაველდის ჩარდაში, მელოდია ხელნაწერი კოლექციიდან „Nagy potpourri“, ბენი ეგრეშის „Fantázia“ და „A Csikós“-ის მონაკვეთები.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო 
12
კატეგორია:1847 წლის ნაწარმოებები
კარლ ანტონ ფონ მეიერი

**კარლ ანტონ ფონ მეიერი** (), აგრეთვე ცნობილია როგორც **კარლ ანტონის ძე მეიერი** () — გერმანული წარმოშობის რუსი სისტემატიკოს-ბოტანიკოსი. იყო სანქტ-პეტერბურგის საიმპერატორო ბოტანიკური ბაღის დირექტორი. მისი ყველაზე მეტად ცნობილი ნამუშევრებია: „Verzeichnis der Pflanzen, welche während der 1829–1830 unternommenen Reise im Kaukasus und in Provinzen am westliehen Ufer des kaspischen Meeres gefunden und gesammelt worden sind“ (სან.-პეტ., 1831), „Verzeichnis der im Jahre 1833 am Saisang Nor und am Irtysch gesammelten Pflanzen“ (სან.-პეტ., 1841), „Florula provinciae Tambow“ (სან.-პეტ., 1844), „Versuch einer Monographie der Gattung Ephedra“ (სან.-პეტ., 1846), „Florula provinciae Wiatka“ (სან.-პეტ., და ლფცგ., 1848). საიმპერატორო ბოტანიკური ბაღის თესლების კატალოგებში (1835—1846) ფრიდრიხ ერნსტ ლუდვიგ ფონ ფიშერთან ერთად აღწერა მნიშვნელოვანი რაოდენობის მცენარეთა ახალი სახეობები.

## სქოლიო 
კატეგორია:რუსი ბოტანიკოსები
კატეგორია:გერმანელი ბოტანიკოსები
კატეგორია:გერმანელი მოგზაურები
კატეგორია:რუსეთის იმპერიის მოგზაურები
კატეგორია:წმინდა ანას II ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგში გარდაცვლილები