გერმანელი დედის საპატიო ჯვარი

**გერმანელი დედის საპატიო ჯვარი** — სახელმწიფო ჯილდო, რომელიც ნაცისტური გერმანიის მთავრობა ანიჭებდა გერმანიის მოქალაქე დედას მათი ერის განსაკუთრებული დამსახურების პატივსაცემად. მოგვიანებით უფლებამოსილება გაფართოვდა და მოიცავდა ეთნიკურ გერმანელ დედებს, მაგალითად, ავსტრიიდან და სუდეტიდან, რომლებიც ადრე გაერთიანებული გერმანულ რაიხში შედიოდა. ნიურნბერგის კანონების მიხედვით, გერმანელი ებრაელები და ებრაელები არ ითვლებოდნენ სრულუფლებიან მოქალაქეებად (რაიხსბიურგერი) და არ იყვნენ უფლებამოსილი საპატიო ჯვრის მისაღებად. 

დეკორაცია მიენიჭა 1939 წლიდან 1945 წლამდე  სამ კლასში: ბრინჯაო, ვერცხლი და ოქრო,  რაიხსდოიჩეს დედებს, რომლებმაც გამოიჩინეს კეთილსინდისიერება, სამაგალითო დედობა მიანიჭეს, ამ დედებმა აღზარდეს მინიმუმ ოთხი შვილი მშობლის როლში. 

მსგავსი პრაქტიკა, რომელიც დღემდე გრძელდება, საფრანგეთში უკვე დამკვიდრდა 1920 წლიდან, Médaille de la Famille française (ფრანგული ოჯახის მედალი) მინიჭებით, ის გულისხმობს ხარკი ფრანგი დედისადმი, რომელმაც რამდენიმე შვილი სათანადოდ აღზარდა.

## ისტორია 
იმის აღიარებით, რომ ქალის როლი და დედობა ძლიერი გერმანიის მხარდასაჭერად იყო მნიშვნელოვანი,  გერმანელი დედის საპატიო ჯვარი შემოიღეს 1938 წლის 16 დეკემბერს ბერლინში. ფიურერი და რაიხსკანცლერი (ლიდერი და კანცლერი) ადოლფ ჰიტლერი.

ჯვრებით დედები ჯილდოვდებოდნენ მაისში. პირველი ჯილდოები გაიცა 1939 წლის მაისში.

### კლასები 
* 1 კლასი, ოქროს ჯვარი: უფლებამოსილი დედები რვა ან მეტი შვილით
* მე-2 კლასი, ვერცხლის ჯვარი: უფლებამოსილი დედები ექვსი ან შვიდი შვილით
* მე-3 კლასი, ბრინჯაოს ჯვარი: უფლებამოსილი დედები ოთხი ან ხუთი შვილით
მინი|გერმანელი დედის საპატიო ჯვარი

### ჯვრის დიზაინი 
ჯვრის დიზაინი — რკინის ჯვრის ან ჯვრის პატეეს თხელი წაგრძელებული ფორმისაა და დიზაინით ძალიან ჰგავს ტევტონთა ორდენის მარიან ჯვარს. ცენტრალური გასხივოსნებულ ვარსკვლავურ ნაწილზე ეყრდნობა ლითონის მრგვალი ფირფიტა, რომელიც მორთულია სიტყვებით "DER DEUTSCHEN MUTTER" (ინგლისურად: გერმანელ დედას) რომელიც მომინანქრებულია შავი სწორი ცენტრით „სვასტიკა“-ს სიმბოლოს გარშემო  შევსებულია თეთრი მინანქარი. ჯვრის დიზაინი ჩამოყალიბებული იყო მიუნხენელი არქიტექტორისა და მოქანდაკის ფრანც ბერბერიხის მიერ. ჯვრის წარმოებაში ჩართულები იყვნენ დამტკიცებული მედლების შემქმნელები გერმანიის რაიხის მასშტაბით და რამდენიმე დაარსებული Präsidialkanzlei (პრეზიდენტის კანცელარია).  წარმოებულ ჯვრებზე არასოდეს გამოიყენებოდა შემქმნელის ნიშანი. თუმცა, წარმოების თითოეულმა ოფიციალურმა სახლმა თავისი სახელი გამოიყენა მუქ-ლურჯ პრეზენტაციაზე (შიდა ყდა) 1-ლი კლასის ოქროს ჯვრისთვის, ხოლო საპრეზენტაციო პაკეტები (უკანა მხარე) თითოეული მე-2 და მე-3 კლასის ჯვრისთვის.

### წარწერა ჯვრის უკანა მხარეს 
ჯვრის უკანა მხარეს, რომელთაგანაც არსებობს ორი ოფიციალური საპირისპირო სტილი, არის წარწერა Das Kind adelt die Mutter[2] (ბავშვი აკეთილშობილებს დედას) ნაპოვნია საწყის ვერსიაზე, რომელიც შეიქმნა 1939 წლის დასაწყისში. 1939 წლიდან 1945 წლამდე წარმოებულ მომდევნო ვერსიაზე, წარმოებისას დეკორაციის თარიღით 1938 წლის დეკემბერს შეიცვალა თავდაპირველი უკანა წარწერა . ორივე სტილის პირდაპირ ქვემოთ არის ადოლფ ჰიტლერის ფაქსიმილური ხელმოწერა, ამ ხელმოწერის სტილის ვარიაცია არსებობს წარმოებული თავდაპირველ და მომდევნო ვერსიას შორის.

### კისრის ბაფთა 
დეკორაცია კისერზე ჰქონდა ვიწრო ლურჯი და თეთრი ბაფთა, დაახლოებით 60–70 სმ სიგრძის. ტარების ან განთავსების სხვა ფორმატი არ იყო ნებადართული.

მინი|მინიატურული ჯვრის ჩანახატი
### დედათა ჯვრის მინიატურა 
დედის ჯვრის არჩევითი ნახევრად ოფიციალური დამტკიცებული მინიატურული ვერსიის ზომებია დაახლოებით 2 სმ, უკანა მხარეს წარწერით, ის მიმაგრებულია ლურჯ-თეთრი ბაფთის მშვილდზე, ასევე იწარმოებოდა სამივე კლასში. იგი დაშვებული იყო მხოლოდ ზოგადი ყოველდღიური ტანსაცმლისათვის. ამავე მიზნით დაშვებული იყო ლურჯ-თეთრი ბაფთის მშვილდის მარტო ტარება, მინიატურული ჯვრის დამაგრების გარეშე.
მინიატურა იყო სურვილისამებრ დანამატი. სხვა ფორმატები, რომლებიც ხელმისაწვდომი იყო ამ მწარმოებლების მიერ ღირსების მიმღებებისთვის, როგორიცაა ბროშები, უბრალოდ არაოფიციალური სავაჭრო გაფორმება იყო.

### მემკვიდრეობა 
დედის საპატიო ჯვარი, მიმღები დედის გარდაცვალების შემდეგ, კანონით ნებადართული იყო მემკვიდრეობით დარჩენილიყო გარდაცვლილის ოჯახთან, როგორც სამახსოვრო ხსოვნა.

## ნომინაცია და მინიჭების პირობები 
### იდეოლოგია 
გერმანელი დედის საპატიო ჯვარი წარმოადგენდა დედის როლის ფუნდამენტურ იდეოლოგიას (ქალის როლი ნაციონალ-სოციალიზმის პირობებში) და ეთნიკურ-ნაციონალიზმს (ვოლკიშის მოძრაობა) იმ პერიოდის გერმანიაში. მისი დაარსება მოჰყვა ადრინდელ "მღელვარე ოციანებს" ან "ოქროს 1920-იანებს", როგორც მას მოგვიანებით მოიხსენიებდნენ ევროპაში და გერმანიის ვაიმარის რესპუბლიკის პერიოდში, რომელიც ხედავდა ახალგაზრდა ქალებს, რომლებიც არღვევდნენ ტრადიციულ „მოძღვრებს“ ან ასევე ტოვებდნენ „ტრადიციული“ ცხოვრების წესის მიდგომას.

### ნომინაცია 
ყოველი თვის დასაწყისში იყო ერთობლივად წარდგენილი რეკომენდაცია Präsidialkanzlei der Ordenskanzlei (საპატიო კანცელარიის საპრეზიდენტო კანცელარია) ბერლინში დედის ჯვრის პატივისცემისთვის.

## სხვადასხვანაირი 
1945 წელს ნაცისტური გერმანიის დამარცხების შემდეგ, დედის ჯვარს ხშირად მოიხსენიებენ როგორც Mütterverdienstkreuz (დედის ღირსების ჯვარი). დედის ჯვარი მიეკუთვნება ნაცისტების მმართველობის დროს მინიჭებულ დეკორაციებსა და მედლებს და მის დიზაინში შედის სვასტიკა. ნაცისტური სიმბოლოების საჯარო გამოფენა გერმანიასა და სხვა ქვეყნებში დანაშაულია. 1957 წელს დასავლეთ გერმანიის მთავრობამ მიიღო კანონი წოდებების, ორდენებისა და ღირსების შესახებ ("Ordensgesetz"), რომელიც არეგულირებს ყველა სამოქალაქო და სამხედრო დეკორაციას, დედის ჯვარი არ იყო ნაცისტური ეპოქის ერთ-ერთი დეკორაცია, რომელიც უფლებამოსილი იყო ომის შემდგომი მიმღებების ტარებისთვის ხელახალი დიზაინისთვის.

## რესურსები ინტერნეტში
*გერმანელი დედის საპატიო ჯვარი
*ჯვრების სია

## სქოლიო
კატეგორია:ჯილდოები
კატეგორია:ჯილდოები ანბანის მიხედვით