12 იანვარი

**12 იანვარი** — გრიგორიანული კალენდრის მე-12 დღე.  წლის ბოლომდე დარჩენილია 353 დღე (ნაკიან წელში - 354).

## დღის მოვლენები 
* 457 : ბასილისკოსი გახდა ბიზანტიის იმპერატორი და მისი კურთხევის ცერემონია ჩატარდა კონსტანტინოპოლში ჰებდომონეს სასახლეში.
* 1780 : გამოიცა ციურიხის პირველი გაზეთი.
* 1844 : ნეაპოლის სანტა კარლოს თეატრში შედგა პრემიერა გაეტანო დონიცეტის ოპერისა „კატერინა კორნარო“ (Caterina Cornaro).
* 1875 : კვან-სუ გახდა ჩინეთის  იმპერატორი
* 1898 : დაიწყო იტო ჰირობუმის იაპონიის პრემიერ-მინისტრად მოღვაწეობის მესამე ვადა
* 1908 : ეიფელის კოშკიდან დაიწყო რადიომაუწყებლობა.
* 1922 :საფრანგეთის მთავრობის ხელმძღვანელი არისტრიდ ბრიანი  გადადგა
* 1940 : მეორე მსოფლიო ომი: საბჭოთა არმიამ ფინეთის ქალაქები დაბომბა
* 1945 : მიქავაში (იაპონია) მოხდა 7,1  ბალიანი მიწისძვრა, რასაც 1900 ადამიანი ემსხვერპლა.
* 1969 : როკ-ჯგუფმა ლედ ზეპელინმა გამოსცა თავისი სადებიუტო ალბომი სახელწოდებით ლედ ზეპელინი
* 1991 : მოსკოვში ესტონეთისა და რუსეთის პრეზიტენტებს არნოლდ რუტელსა და ბორის ელცილნს    შორის ხელი მოეწერა ქვეყანათა შორის ურთიერთობების ძირითად ხელშეკრულებებს.
* 1992 : ბულგარეთის პრეზიდენტად ხელმეორედ აირჩიეს შელიუ შელევი. 
* 1998 : ევროპის ცხრამეტმა ქვეყანამ ხელი მოაწერა ადამიანის კლონის აკრძალვას.
* 2004 : ქუინ მერი 2-ის  პირველი რეისი შედგა.
* 2008 : ცესკომ საპრეზიდენტო არჩევნებში ხმების 53,47 %-ით მიხეილ სააკაშვილი გამარჯვებულად გამოაცხადა.
* 2009 : ოქროს გლობუსის დაჯილდოებაზე ბევერლი-ჰილზში, კალიფორნია, ფილმი „ღარიბი მილიონერი“ ოთხ ნომინაციაში იმარჯვებს, მათ შორის საუკეთესო ფილმისთვის.
* 2010 : 7.0 M_\mathrm{w} მიწისძვრამ კატასტროფული ნგრევა გამოიწვია პორტ-ო-პრენსში (ჰაიტი).
* 2013 : ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის მთავრობამ ამბოხებულებთან ცეცხლის შეწყვეტის ხელშეკრულებას ხელი მოაწერა, რის შემდეგაც კოალიციური მთავრობა ჩამოყალიბდა.
* 2015 : 
**პორტუგალიელმა ფეხბურთელმა კრიშტიანუ რონალდუმ ფიფა-ს ოქროს ბურთი მესამედ მოიგო.
** სომხეთში, გიუმრის რუსული სამხედრო ბაზის ჯარისკაცმა სომხური ოჯახის ექვსი წევრი მოკლა.
* 2019 : ვენესუელაში, ხუან გუაიდომ და ეროვნულმა ასამბლეამ 2018 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში ნიკოლას მადუროს გამარჯვება უკანონოდ გამოაცხადა, რითაც მისი გადაყენების პროცესი დაიწყო.
* 2020 : ე. წ. აფხაზეთის რესპუბლიკის ე. წ. პრეზიდენტი რაულ ჰაჯიმბა გადადგა.

## ამ დღეს დაბადებულნი 
* 1580  :  იან ბაპტისტ ვან ჰელმონტი  — ფლამანდიელი ქიმიკოსი, ფიზიოლოგი, ექიმი.
* 1628 : შარლ პერო — ფრანგი პოეტი
* 1746 : იოჰან ჰაინრიხ პესტალოცი — შვეიცარიელი პედაგოგი
*1809  :  ლეოპოლდო ო’დონელ ი ხორისი  — ესპანეთის სამხედრო და პოლიტიკური მოღვაწე. 
*1810  :  ფერდინანდ II    — ორი სიცილიის სამეფოს მეფე 1830–1859 წლებში.
*1852 : ჟოზეფ ჟაკ სეზერ ჟოფრი  — საფრანგეთის მარშალი. 
* 1863 : ვივეკანანდა    — XIX საუკუნის ინდოელი ფილოსოფოსი და სულიერი მოძღვარი. 
* 1876 : ჯეკ ლონდონი — ამერიკელი მწერალი
* 1882 :  ხოსე ლუის ტეხადა სორსანო   — ბოლივიელი პოლიტიკოსი
*1885 : სარგის ლუკაშინი   — სომეხი ბოლშევიკი პოლიტიკოსი.
* 1886 : ანა ანტონოვსკაია  — რუსი მწერალი
* 1890 : იოჰანეს ვარესი    — ესტონელი პოეტი და მწერალი
* 1893 : ჰერმან გერინგი  — გერმანელი პოლიტიკური და სამხედრო მოღვაწე
* 1897 : მიხეილ თარხნიშვილი — ეკლესიისა და ლიტერატურის ისტორიკოსი
*1901  :  ავრორა მარდიგანიანი  — ეთნიკურად სომეხი ამერიკელი მწერალი, მსახიობი 
* 1907 : სერგეი კოროლიოვი — საბჭოთა მეცნიერი
* 1917 : გიორგი ბარნაბიშვილი —  ქართველი ვიოლინჩელისტი
* 1926 : ლევან ცუცქირიძე —  ქართველი მხატვარი
* 1926  : რეი პრაისი — ამერიკელი ქანთრის გიტარისტი, მომღერალი და კომპოზიტორი.
* 1929 : გურამ საღარაძე —  ქართველი მსახიობი
* 1931 : ლეილა ერბილი  — თურქი   მწერალი
* 1936 : ემილ ლაჰუდი — ლიბანის პოლიტიკური და სახელმწიფო მოღვაწე. 
* 1937 : მიხეილ მესხი — ქართველი ფეხბურთელი
* 1939 :  ჟაკ იომბი-ოპანგო  — კონგოელი სამხედრო და პოლიტიკური მოღვაწე.
* 1944 : ჯო ფრეიზიერი — ამერიკელი მოკრივე
* 1946   : ჯორჯ დიუკი  — ამერიკელი მუსიკოსი
* 1946   : ჟან-ლუი ლოდე  — ფრანგი მათემატიკოსი
* 1949  :  ოტმარ ჰიცფელდი   — გერმანელი ფეხბურთელი და მწვრთნელი.
* 1949  : ჰარუკი მურაკამი   — თანამედროვე იაპონელი მწერალი და მთარგმნელი.
* 1954  :  ჰოვარდ სტერნი  — ამერიკელი რადიო და ტელეწამყვანი
* 1956  :  ნიკოლოზ ნოსკოვი  — რუსი მუსიკოსი
* 1965  : რობ ზომბი — ამერიკელი მუსიკოსი
* 1967: რენატა ლიტვინოვა   — რუსი მსახიობი, რეჟისორი
* 1968  : ჯონ ჯექსონ მილერი  — კომიქსების ამერიკელი ავტორი და კომენტატორი. 
* 1969 : რობერტ პროსინეჩკი   — ხორვატი საფეხბურთო მწვრთნელი 
* 1970 : ზაკ დე ლა როჩა   — მექსიკური წარმოშობის ამერიკელი რეპერი
* 1973 :ჰანდე იენერი  — თურქი პოპ-ელექტრონული მუსიკის მომღერალი
* 1973  : კვაუტემოკ ბლანკო  — მექსიკელი პოლიტიკოსი  და ყოფილი ფეხბურთელი
* 1974  : მელანი სი  — ბრიტანელი მომღერალი 
* 1977 : ზურაბ პოლოლიკაშვილი —ქართველი პოლიტიკოსი
* 1987 : ნაია რივერა — ამერიკელი მომღერალი და მსახიობი
*1987  :  სალვატორე სირიგუ    — იტალიელი ფეხბურთელი
* 1994  :  ემრე ჯანი  —  გერმანელი ფეხბურთელი
* 1995 :  ალესიო რომანიოლი  — იტალიელი ფეხბურთელი.

## ამ დღეს გარდაცვლილნი 
* 1665 : პიერ დე ფერმა — ფრანგი მათემატიკოსი.
* 1976 : აგათა კრისტი — ინგლისელი დეტექტიური ჟანრის მწერალი.
* 1922 : ჰაზირა  — თბილისელი მგოსანი, დაირის დაკვრის ოსტატი
* 2001 : იულიუს ასფალგი — გერმანელი აღმოსავლეთმცოდნე
* 2012 : გიბი, მორის — ჯგუფ ბი ჯიზის წევრი.
* 2015 : ელენა ობრაზცოვა — რუსი საოპერო მომღერალი.
* 2015 : ვლადიმერ მაქსაკოვსკი — რუსი გეოგრაფი.
* 2023 : ლიზა მარია პრესლი — ამერიკელი მომღერალი, ელვის პრესლის შვილი.

## დღესასწაულები 
* მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:

** წმინდა ანისია  
** ზოტიკე ხუცესი  
** მოციქული ტიმონი
** ფილეტერ ნიკომიდიელი
** თეოდორა კონსტანტინოპოლელი
** თეოდორა კესარიელი

* აგრეთვე:
** ტანზანია : ზანზიბარის რევოლუციის დღე

## იხილეთ აგრეთვე 
**სხვა თვეები:**
* 

0112