open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
დუიგუ ასენა

**დუიგუ ასენა** (; დ. 19 აპრილი 1946, სტამბოლი, თურქეთი — გ. 30 ივლისი 2006, სტამბოლი, თურქეთი) ქადიქიოიში გოგონებისთვის კერძო კოლეჯი დასრულების შემდეგ, დაამთავრა სტამბოლის უნივერსიტეტში პედაგოგიკა. ამის შემდეგ, ორი წელი მუშაობდა *ჰასეკის* ბავშვთა კლინიკურ საავადმყოფოში და სტამბოლის უნივერსიტეტის ბავშვთა სახლში პედაგოგად.

დუიგუ ასენა წერა დაიწყო 1972 წელს, როდესაც მისი პირველი სტატია გამოქვეყნდა გაზეთ *Hürriyet-ში*. 1976-1978 წლებში, ის მუშაობდა როგორც *კოპირაიტერი* სარეკლამო სააგენტოში. 1978 წელს ასენა გახდა გამომცემლობის რედაქტორის მოადგილე და ამ თანამდებობაზე იგი პასუხისმგებელი იყო რამდენიმე ქალთა ჟურნალის შექმნის, როგორიცაა *Kadınca* (''როგორც ქალი'), *Onyedi* (*17*), *Ev Kadını* (*დიასახლისი*), *Bella* (*ბელა*), *Kim* (*ვინ*) და *Negatif* (*უარყოფითი*).

1980 წლიდან, დუიგუ ასენა, მისი პუბლიკაციებით მედიაში, გახდა ქალთა უფლებების მოძრაობის და სტატუსის ლიდერი თურქეთში. წერდა ქორწინებაზე, უთანასწორობის და ქალთა მიმართ ძალადობის წინააღმდეგ. მანამდე, ასენამ დაკარგა თავისი სამუშაო, რადგან მას შეუყვარდა თავისი კოლეგა შესაბამის გაზეთში. იგი მიხვდა, რომ მსგავს სიტუაციაში თურქ მამაკაცს არასდროს გაათავისუფლებდნენ სამუშაოდან.

## ბიბლიოგრაფია
* *Kadının Adı Yok* (*ქალს სახელი არ გააჩნია*), 184 pp., 1987, 59-ე გამოცემა 2004, ISBN 975-506-122-3 (also in Greek and Italian)
* *Aslında Aşk da Yok* (*სინამდვილეში, აქ არ არსებობს სიყვარული*), 192 pp., 1989, 40-ე გამოცემა 2004, ISBN 975-506-128-2
* *Kahramanlar Hep Erkek* (*გმირები ყოველთვის კაცებია*), 160 pp., 1992, 23-ე გამოცემა 2005, ISBN 975-506-108-8
* *Değişen Bir Şey Yok* (*აქ არაფერი შეცვლილა*), 118pp., 1994, 43-ე გამოცემა 2004, ISBN 975-325-000-2
* *Aynada Aşk Vardı* (*აქ სარკეშია სიყვარული*), 360 pp., 1997, 22-ე გამოცემა 2004, ISBN 975-325-456-3
* *Aslında Özgürsün* (*სინამდვილეში, თავისუფალი ხარ*), 276 pp., 2001, 21-ე გამოცემა 2004, ISBN 975-6612-14-2
* *Aşk Gidiyorum Demez* (*სიყვარული არ ამბობს, „მე გტოვებ“*), 208 pp., 2003, 14-ე გამოცემა 2003, ISBN 975-293-083-2
* *Paramparça* (*დახეული*), 157 pp., 2004, 14-ე გამოცემა 2006, ISBN 975-293-205-3
;გერმანულად:
* *Die Frau hat keinen Namen* (*ქალს სახელი არ გააჩნია*), 174 pp., 1992, Piper, მიუნხენი, ISBN 3-492-11485-7
* *Meine Liebe, Deine Liebe* (*ჩემი სიყვარული, შენი სიყვარული*), 215 pp., 1994, Piper, მიუნხენი, ISBN 3-492-11792-9
;ნიდერლანდურად:
* *De vrouw heeft geen naam* (*ქალს სახელი არ გააჩნია*), 219 pp., 2005, კერნი, ISBN 90-325-1011-8
* *Eigenlijk ben je vrij* (*სინამდვილეში, თავისუფალი ხარ*), 222 pp., 2005, კერნი, ISBN 90-325-1006-1

## ჯილდოები
* 1988 - ჟურნალ *Nokta* ჯილდო "ხალხი სამიტზე"
* 1988 - ბოსფორის უნივერსიტეტის ჯილდო "საუკეთესო ავტორი" წიგნ *Kadının Adı Yok*-თვის
* 1995 - ბოსფორის უნივერსიტეტის ჯილდო "საუკეთესო ავტორი"
* 1998 - "75 ქალი 75 წელიწადში" - ჯილდო

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 19 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1946
კატეგორია:გარდაცვლილი 30 ივლისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2006
კატეგორია:თურქი ჟურნალისტები
კატეგორია:თურქი მწერლები
კატეგორია:თურქი მსახიობები
კატეგორია:თურქი ფემინისტები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:სტამბოლში დაბადებულები
კლარა ჰიტლერი

[მინი|[ადოლფ ჰიტლერის დედა კლარა ჰიტლერი.]]
**კლარა ჰიტლერი** (; დ. 12 აგვისტო, 1860, ვაიტრა, ავსტრიის იმპერია — გ. 21 დეკემბერი, 1907, ლინცი, ავსტრია-უნგრეთი) — ალოის ჰიტლერის მეუღლე და ადოლფ ჰიტლერის დედა.

## შვილები 
* გუსტავ ჰიტლერი (10 მაისი, 1885 — 8 დეკემბერი, 1887)
* იდა ჰიტლერი (23 სექტემბერი, 1886 — 2 იანვარი, 1888)
* ოტტო ჰიტლერი (1887 — 1887)
* ადოლფ ჰიტლერი (20 აპრილი, 1889 — 30 აპრილი, 1945)
* ედმუნდ ჰიტლერი (24 მარტი, 1894 — 28 თებერვალი, 1900)
* პაულა ჰიტლერი (21 იანვარი, 1896 — 1 ივნისი, 1960)

## ლიტერატურა 
* Klara Hitler. Muttersein im Patriarchat Christa Mulack ISBN 3922499805

კატეგორია:ადოლფ ჰიტლერი
კატეგორია:დაბადებული  12 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1860
კატეგორია:გარდაცვლილი  21 დეკემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1907
ოტო შტრასერი

მინი|ოტო შტრასერი.
**ოტო შტრასერი** (; დ. 10 სექტემბერი, 1897 — გ.  27 აგვისტო, 1974) — 1920-იან წლებში ნაციონალ-სოციალისტური პარტიის მემარცხენე ფრთის ერთ-ერთი ლიდერი, გრეგორ შტრასერის უმცროსი ძმა. თავიდან იყო სოციალ-დემოკრატების რიგებში, თუმცა, 1925 წელს ნსდაპ-ს წევრი გახდა. მას სურდა პარტია მემარცხენული კურსით განვითარებულიყო. 

## იხილეთ აგრეთვე 
* გრეგორ შტრასერი

## რესურსები ინტერნეტში 
* ნაცისტები ჰიტლერის წინააღმდეგ // hist.ru 

კატეგორია:გერმანელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული  10 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1897
კატეგორია:გარდაცვლილი  27 აგვისტო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1974
ანტონ დრაქსლერი

მინი|ანტონ დრაქსლერი
**ანტონ დრაქსლერი** (; 13 ივნისი, 1884, მიუნხენი, გერმანიის იმპერია — გ.  24 თებერვალი, 1942, გერმანია) — გერმანელ მუშათა პარტიის დამაარსებელი, რომელიც მომავალში ადოლფ ჰიტლერის ნაცისტურ პარტიად გადაიქცა.

## გერმანელ მუშათა პარტია 
1919 წლის 5 იანვარს შტერნეკერბროის ლუდის სახლში კარლ ჰარერთან ერთად მან დააარსა გერმანელ მუშათა პარტია. 1921 წლის ივლისში მან ჰიტლერის (რომელიც პარტიაში თვითონვე მიიწვია) ულტიმატუმის შედეგად პარტიის ლიდერის თანამდებობა დატოვა. მომავალში, „ჩემს ბრძოლაში“ ჰიტლერი მას მოიხსენიებს როგორც „ადამიანს, რომელიც ჯარისკაცია არ იყო“, რომელსაც „ცხოვრების საკმარისი სკოლა არ გაუვლია“, რის გამოც დარჩა სუსტად და ეჭვიანად.

## რესურსები ინტერნეტში 
* დრაქსლერის ბიოგრაფია // dhm.de 

კატეგორია:გერმანელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 13 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1884
კატეგორია:გარდაცვლილი 24 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1942
პირველი შუქი (ასტრონომია)

[მინი|250პქ|[კეპლერი (ტელესკოპი)|კეპლერის ტელესკოპის მიერ გადაღებული პირველი სურათი]]
**პირველი შუქი** — ასტრონომიაში, ტელესკოპის პირველი გამოყენება (ზოგადად ახალი ინსტრუმენტის) ასტრონომიული ფოტოს გადასაღებად მისი აწყობის შემდეგ. ხშირად ეს არაა ტელესკოპში პირველი გახედვა; კომპონენტების გასასწორებლად, ოპტიკური ტესტები ხშირად დღის შუქზეც ტარდება. როგორც წესი, პირველ ფოტოს ნაკლები სამეცნიერო ღირებულება აქვს და გამოირჩევა ცუდი ხარისხით, რადგან ტელესკოპის მრავალი ელემენტი ჯერ კიდევ საჭიროებს მორგებას ოპტიმალურ ეფექტიანობაზე. მიუხედავად ამისა, პირველი შუქი ყოველთვის ამაღელვებელია როგორც ტელესკოპის დამპროექტებლების, ამშენებლებისა და ასტრონომთა საზოგადოებისათვის, ისე მათთვის, ვინც ტელესკოპის მშენებლობის წლებში მისადმი სკეპტიკურად იყვნენ განწყობილნი. გადასაღებ საგნად როგორც წესი, ირჩევენ კარგად ცნობილ და გამორჩეულ ასტრონომიულ ობიექტს.

მაგალითად, 200-ინჩიანი ჰეილის ტელესკოპის პირველი შუქისათვის 1949 წლის 26 იანვარს, ამერიკელი ასტრონომის, ედუინ ჰაბლის მითითებით NGC 2261 (ჰაბლის ცვალებადი ნისლეული) აირჩიეს. სურათი შემდეგ მრავალ ჟურნალში გამოქვეყნდა და დღემდე ხელმისაწვდომია Caltech-ის არქივებში. 

ისააკ ნიუტონის ტელესკოპს ორი პირველი შუქი ჰქონდა: ერთი ინგლისში, 1965 წელს, თავისი პირველი სარკით, მეორე კი 1984 წელს, კუნძულ ლა-პალმაზე. მეორე პირველი შუქი წარიმართა ვიდეო-კამერით, რომელმაც კიბორჩხალას პულსარის გაელვება გადაიღო. 

დიდ ბინოკულარულ ტელესკოპს პირველი შუქი 2005 წლის 12 ოქტომბერს ჰქონდა თავის ძირითადი სარკით, რომელმაც 30 მლნ სინათლის წლის მანძილზე მდებარე გალაქტიკა NGC 891 გადაიღო. 

10,4-მეტრიანი კანარის დიდი ტელესკოპის პირველი შუქი შედგა 2007 წლის 14 ივლისს, Tycho 1205081-ის გადაღებით.

NASA-ს თანამგზავრული ობსერვატორია IRIS-ის პირველი შუქი 2013 წლის 17 ივლისს შედგა. მკვლევართა განცხადებით, პირველმა სურათებმა მოლოდინს გადააჭარბა.

## გალერეა

File:NGC 5317 (also NGC 5364).jpg|VLT-ის პირველი სურათი, გალაქტიკა NGC 5364
File:Hubble First Light, First Released Image (STScI-1990-04a).png|ჰაბლის კოსმოსური ტელესკოპის პირველი სურათი
File:Tarantula Nebula TRAPPIST.jpg|ტელესკოპ TRAPPIST-ის პირველი სურათი, ტანანტულას ნისლეული
|First Light of Gran Telescopio Canarias

## სქოლიო
კატეგორია:ტელესკოპები
გრეგორ შტრასერი

[მინი|შტრასერი [1928 წელს.]]
**გრეგორ შტრასერი** (; დ. 31 მაისი, 1892 — გ.  30 ივნისი, 1934) — ნაცისტური პარტიის წევრი და ოტო შტრასერის უფროსი ძმა. მნიშვნელოვანი წვლილი მიუძღვის ნაცისტური პარტიის „რეკონსტრუქციაში“. მოკლეს გრძელი დანების ღამის დროს როგორც ადოლფ ჰიტლერის კონკურენტი.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ოტო შტრასერი

კატეგორია:გერმანელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 31 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1892
კატეგორია:გარდაცვლილი 30 ივნისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1934
კატეგორია:რაიხსტაგის დეპუტატები (ვაიმარის რესპუბლიკა)
კატეგორია:ბერლინში გარდაცვლილები
ალოის ჰიტლერი

მინი|ალოის ჰიტლერი
**ალოის ჰიტლერი** (; დ. 7 ივნისი, 1837, სოფელი შტრონეზე, ავსტრიის იმპერია — გ. 3 იანვარი, 1903, ლინცი, ავსტრია-უნგრეთი) — ავსტრიელი მებაჟე, ადოლფ ჰიტლერის მამა.

## წარმოშობა 
ჯერ კიდევ ბავშვმა მიიღო დედის გვარი, რადგანაც მისი მონათვლის დოკუმენტში არ ეწერა მამამისის სახელი, რის გამოც იქ იდგა შენიშვნა — „უკანონოდ დაბადებული“. ეს სტატუსი მას 39 წლამდე შერჩა.

## ლიტერატურა 
* Kershaw, Ian Hitler 1889—1936: Hubris. W W Norton, 1999 ISBN 0-393-04671-0

კატეგორია:ადოლფ ჰიტლერი
კატეგორია:დაბადებული 7 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1837
კატეგორია:გარდაცვლილი 3 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1903
კატეგორია:ისტორიული ფიგურები სადავო წარმომავლობით
პურის ყანა ტოროლით

**პურის ყანა ტოროლით** — ნიდერლანდელი პოსტიმპრესიონისტი მხატვრის, ვინსენტ ვან გოგის ნახატი, შესრულებული ზეთის სათებავებით ტილოზე. ნამუშევარი შექმნილია 1887 წელს, იმ პერიოდში, როდესაც ვინსენტი პარიზში ცხოვრობდა.

ნახატის შუაგულში გამოსახულია შეკუმშული, ცოტათი დამჭკნარი პურის ყანა ცის ქვეშ, რომელზეც თეთრი მკრთალი ღრუბლები ჩანან, რომლის გასწვრივაც ტოროლა დაფრინავს.

ტილოს ზომა 54 x 65.5 სმ-ია და ინახება ამსტერდამში, ვან გოგის მუზეუმში.

## რესურსები ინტერნეტში
van gogh gallery

კატეგორია:ვინსენტ ვან გოგის ნახატები
კატეგორია:1887 წლის ნახატები
კატეგორია:ნახატები ანბანის მიხედვით
მანიარა

**მანიარა** — თხელი ტბა, აღმოსავლეთი აფრიკის ნაპრალზე ტანზანიაში. სახელი მომდინარეობს მასაური ენიდან *ემანიარა*, რაც ტბის ნაპირებზე მზარდ რძიანას აღნიშნავს.

ტბა მდებარეობს მანიარას ეროვნულ პარკში. პარკის ფართობია 329 კმ² და იქ ბინადრობენ: ბეჰემოთები, იმპალები, სპილოები, გნუები, აფრიკული კამეჩები და ჟირაფები. პარკის ტერიტორიაზე იზრდება გიგანტური ფიკუსები და ამერიკული წითელი ხეები. ტბაზე 300-ზე მეტი გადამფრენი ფრინველის დაკვირვებაა შესაძლებელი, მათ შორის ფლამინგოების.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Lake Manyara at Tanzania Tourist Board (a government tourism agency) 

## სქოლიო 
კატეგორია:ტანზანიის ტბები
კატეგორია:ტბები ანბანის მიხედვით
ყაყაჩოები (ვან გოგი)

**ყაყაჩოები** (აგრეთვე ცნობილი როგორც **ვაზა და ყვავილები**) — ნიდერლანდელი პოსტიმპრესიონისტი მხატვრის, ვინსენტ ვან გოგის ნახატი, შესრულებული 1887 წელს, ზეთის საღებავებით ტილოზე. ნამუშევარი, რომელიც შეფასდა $50, შემდეგ კი $55 მილიონად, მოპარული იქნა კაიროდან, მოჰამედ მაჰმუდ კალის მუზეუმიდან, მისი პოვნა მხოლოდ 2010 წლის აგვისტოში შეძლეს. they were freed on bail of about $1,750.

## სქოლიო
კატეგორია:ვინსენტ ვან გოგის ნახატები
კატეგორია:1887 წლის ნახატები
კატეგორია:ნახატები ანბანის მიხედვით
I Am a Ukrainian

მინი|კადრი ვიდეოდან
**„I Am a Ukrainian“** () — ინტერნეტ ვირუსული ვიდეო, რომელიც პირველად 2014 წელს YouTube-ზე გამოქვეყნდა. ვიდეოში ნაჩვენებია ახალგაზრდა უკრაინელი ქალი რომელიც მხარს უჭერს 2014 წლის უკრაინის რევოლუციას. ფილმის ავტორი გრემ მიტჩელია. იმავე წლის მარტის ბოლოს ვიდეოს უკვე 8 მილიონამდე ნახვა ჰქონდა.

უსაფრთხოებიდან გამომდინარე თავდაპირველად ქალის ვინაობა უცნობი იყო, მაგრამ საბოლოოდ მისი ვინაობა ცნობილი გახდა. ვიდეოში გადაღებული ახალგაზრდა ქალი კიევის ტარას შევჩენკოს ეროვნული უნივერსიტეტის უკრაინული ლიტერატურის ფაკულტეტის დოქტორანტი იულია მარუშევსკაია აღმოჩნდა. მარუშევსკაიამ და ბრიტანელმა ფოტოგრაფმა გრემ მიტჩელმა ეს ვიდეო 22 იანვარს ხუთი ადამიანის დაღუპვის შემდეგ გადაიღეს, რომელთაგან სამი ცეცხლსასროლ იარაღს ემსხვერპლა. მარუშევსკაია გრძნობდა, რომ მას ევრომაიდანისთვის უფრო მეტი უნდა გაეკეთებინა და იმედგაცრუებული იყო საპროტესტო აქციებთან დაკავშირებით უცხოელების ქცევით. მას სურდა მაყურებლებისთვის ეთქვა, რომ უკრაინელებს საკუთარი ხელისუფლების შეცვლა ქვეყანაში არსებული უკონტროლო კორუფციის გამო უნდოდათ. მათ გადაიღეს ინგლისურენოვანი ვიდეო რომლის ხანგრძლივობაც 2 წუთი და 4 წამია. 2015 წლის ივლისში ოდესის გუბერნატორმა მიხეილ სააკაშვილმა განაცხადა, რომ იულია მარუშევსკაია ოდესის რეგიონული სახელმწიფო ადმინისტრაციის თავმჯდომარის მოადგილედ დაინიშნა. მიხეილ სააკაშვილის თქმით, მანამდე იულია მარუშევსკაიამ ჰარვარდისა და სტენფორდის უნივერსიტეტებში გაიარა პრაქტიკა.

## პოპულარობა
ვიდეო YouTube-ზე 2014 წლის 10 თებერვალს აიტვირთა. 19 თებერვლის მონაცემებით, ვიდეომ 3,5 მილიონი ნახვა დააგროვა. 21 თებერვალს მას უკვე 5,2 მილიონი ნახვა ჰქონდა, 22 თებერვალს 6 მილიონი, ხოლო 27 თებერვალს ნახვების რაოდენობამ 7 მილიონი შეადგინა. 2015 წლის სექტემბრის მდგომარეობით, ვიდეომ 8,5 მილიონი ნახვა მოაგროვა.

ვიდეომ მთლიანობაში დადებითი გამოხმაურება მიიღო, 10 000-ზე მეტი მხარდამჭერი კომენტარით. 21 თებერვლისთვის ვიდეოს 70 000 „მოწონება“ და 4 000 „არმოწონება“ ჰქონდა. ნაკლები ხმა მოწინააღმდეგეებს ჰქონდათ, რომლებიც რევოლუციას ეწინააღმდეგებოდნენ და ამ ყოველივეს ძალიან ცალმხრივად მიიჩნევდნენ. ის ასევე კრიტიკის ობიექტი გახდა ნაწარმის პროფესიული ღირებულებების კუთხით და შედარება კეთდებოდა ვირუსულ ვიდეო Kony 2012-თან რომელმაც მაყურებელი შეაცდინა.

BBC News-ის შეფასებით, 2014 წლის უკრაინის რევოლუციის დროს ამ ვიდეომ ყველაზე დიდი ზეგავლენა მოახდინა. ასევე მიმდინარეობდა მუშაობა სრულმეტრაჟიან დოკუმენტურ ფილმზე იულიასა და უკრაინის პროგრესზე მისი ვიდეოდან ერთი წლის შემდეგ.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* I Am a Ukrainian: ფილმი
* Ukraine: YouTube protestor Yulia Marushevska speaks to The Big Issue , The Big Issue, March 11
* The Viral Heroine Of The Maidan, thedailybeast.com, March 21
* 'I am a Ukrainian' star Yulia Marushevska on Sun News , Sun News, March 31, 2014
* ‘I’m a Ukrainian’ – Ukrainian Activist Yulia Marushevska tells her story at Brandenburger Tor, Berlin Global, March 27, 2014

## სქოლიო
კატეგორია:YouTube-ის ვიდეოები
კატეგორია:უკრაინული ფილმები
კატეგორია:ევრომაიდანი
სიზმარა

**სიზმარა** — ქართული ანიმაციური ფილმი. გადაღებულია კინოსტუდია „ქართულ ფილმის“ მიერ 1986 წელს. ანიმაციური ფილმის ხანგრძლივობაა 10 წუთი. გადაღებულია ქართული ხალხური ზღაპრის მიხედვით.

## ფილმზე მუშაობდნენ
* **სცენარის ავტორი და რეჟისორი**: მერაბ სარალიძე
* **დამდგმელი მხატვრები**: ო. ქოჩაკიძე, ა. სლოვანსკი, ი. ჩიკვაიძე
* **კინოოპერატორი**: ვ. ქაროსანიძე
* **კომპოზიტორი**: ა. ბასილაია
* **ხმის ოპერატორი**: მ. თევზაძე
* **მხატვარი მულტიპლიკატორები**: ი. დოიაშვილი, კ. მაცაბერიძე, კ. ჯებაშვილი, ა. ნერსეროვი, მ. დეკანოსიძე
* **როლებს ახმოვანებდნენ**: რ. ჩხიკვაძე, კ. საკანდელიძე, ი. ტყავაძე, რ. თავართქილაძე, რ. ბოლქვაძე, გ. ნიტაიშვილი
* **რედაქტორი**: დ. თოფურია

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 

კატეგორია:ქართული ანიმაციური ფილმები
კატეგორია:1986 წლის ანიმაციური ფილმები
ბაბაჯანა

**ბაბაჯანა** — ქართული ანიმაციური ფილმი. ფილმის ხანგრძივობაა 17 წუთი და 14 წმ.

## ფილმზე მუშაობდნენ
* **სცენარის ავტორი და კინორეჟისორი**: თ. სიხარულიძე
* **დამდგმელი მხატვრები**: თ. სიხარულიძე, თ. ლაზარიშვილი
* **კინოოპერატორი**: ვ. ქაროსანიძე
* **კომპოზიტორი**: თ. ბაკურაძე
* **ხმის ოპერატორი**: მ. თევზაძე
* **მხატვარი მულტიპლიკატორები**: შ. რაზმაძე, ქ. ბუაჩიძე, მ. დეკანოსიძე, ა. ნერსესოვი, რ. არუთინოვა, ვ. ბედოშვილი, ნ. კირიჩენკო, ა. ხუსკივაძე, ნ. აროშიძე
* **როლებს ახმოვანებდნენ**: რ. ჩხიკვაძე, კ. კავსაძე, თ. ჩირბაძე, რ. მიქაბერიძე
* **ასისტენტები**: ი. მიქელაძე, თ. მგალობლიშვილი, ი. მენაღარიშვილი

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:ქართული ანიმაციური ფილმები
Amiga CD32

**Amiga CD32** (კოდური სახელწოდება „SpellBound“) — მეხუთე თაობის 32 ბიტიანი სახლის ვიდეო თამაშების კონსოლი, რომელიც შექმნა კომპანია Commodore International-მა (Commodore 64-ის მწარმოებელი).  გამოვიდა აღმოსავლეთ ევროპა, ავსტრალია, კანადასა და ბრაზილიაში. თავდაპირველად დაანონსდა 1993 წლის 16 ივლისს ლონდონის მეცნიერებათა მუზეუმში (დიდი ბრიტანეთი) და მზის შუქი იხილა იმავე წლის სექტემბრის თვეში. 

კონსოლი გამოიყენებს CD-ROM მედიას. იგი დაფუძნებული არის Commodore-ის გრაფიკულ ჩიპსეტზე და გააჩნია იგივე მახასიათებლები, რაც Amiga 1200-ის კომპიუტერს და აქვს კლავიატურა, ფლოპი დისკი, მყარი დისკისა და მაუსის მხარდაჭერა. ასევე ხელმისაწვდომი იყო MPEG-ვიდეოს დეკოდირების მოდული, განკუთვნილი Video CD-ის გასაშვებათ.

მიუხედავად იმისა, რომ CD32 1993 წელს აღიარეს როგორც ყველაზე ხშირად გაყიდვად CD-კონსოლად, მან ვერ შეძლო პოპულარობის შენარჩუნება. Amiga-ს გამოსვლიდან ერთი წლის შემდეგ, კომპანია Commodore გაკოტრდა. კონსოლზე გამოვიდა რამდენიმე ცნობილი თამაში: „Microcosm“, „Liberation: Captive 2“, „Simon the Sorcerer“ და „Super Stardust“.

## თამაშები
## იხილეთ აგრეთვე
*Commodore 64 Games System 
*Commodore CDTV

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:Amiga
კატეგორია:CD-ROM-ზე დაფუძნებული კონსოლები
კატეგორია:სახლის ვიდეო თამაშების კონსოლები
კატეგორია:მეხუთე თაობის ვიდეო თამაშების კონსოლები
კატეგორია:1993 წელს წარმოდგენილი პროდუქტები
კატეგორია:1990-იანების სათამაშოები
მერაბ სარალიძე

**მერაბ სარალიძე** (დ. 25 აპრილი, 1936, ხაშური — გ. 4 იანვარი, 2007) — ქართველი ანიმაციური ფილმების რეჟისორი. საქართველოს კინემატოგრაფისტთა შემოქმედებითი კავშირის წევრი.

## ბიოგრაფია
1954 წელს დაამთავრა ხაშურის საშუალო სკოლა, 1960 წელს - თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი. 1960–1970 წლებში მუშაობდა კინოსტუდია „ქართულ ფილმში“ გაერთიანება მულტფილმების რედაქტორად, ხოლო 1971–1995 წლებში მულტფილმების მთავარ რედაქტორად. საქართველოს ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე (1988). 

## ფილმოგრაფია
დამდგმელი რეჟისორია ფილმების:
# ქვეყნის მაშენებლები (1997) — ანიმაციური ფილმი
# საფრთხობელები (1996) — ანიმაციური ფილმი
# ბალადა მომღერალზე (1987) — ანიმაციური ფილმი
# სიზმარა (1986) — ანიმაციური ფილმი
# ტყის კვარტეტი (1984) — ანიმაციური ფილმი
# ხარისხის ნიშანი (1981) — ანიმაციური ფილმი
# ისევ მზეჭაბუკსა და გველეშაპზე (1976) — ანიმაციური ფილმი

სცენარის ავტორია ფილმების:
# ქვეყნის მაშენებლები (1997) — ანიმაციური ფილმი
# საფრთხობელები (1996) — ანიმაციური ფილმი
# სიზმარა (1986) — ანიმაციური ფილმი
# ყარყატის შვილობილი (1985) — ანიმაციური ფილმი
# ტყის კვარტეტი (1984) — ანიმაციური ფილმი
# ხარისხის ნიშანი (1981) — ანიმაციური ფილმი
# ისევ მზეჭაბუკსა და გველეშაპზე (1976) — ანიმაციური ფილმი
# ჩაძირული ქალაქის მაძიებლები (1972) 

## რესურსები ინტერნეტში
* ეროვნული ფილმოგრაფია — მერაბ სარალიძე, ბიოგრაფია 

კატეგორია:დაბადებული 25 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1936
კატეგორია:გარდაცვლილი 4 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2007
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ქართველი კინორეჟისორები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწეები
ბაღში მოსეირნე ქალი

**ბაღში მოსეირნე ქალი** — ნიდერლანდელი პოსტიმპრესიონისტი მხატვრის, ვინსენტ ვან გოგის ნახატი, შესრულებული 1887 წელს. ტილოს სათაური ითარგმნება როგორც *ბაღის გასწვრივ მოსეირნე ქალი*. ნახატში ქალი მართლაც ძალზედ ფართო და ლამაზი ბაღის გასწვრივ სეირნობს, რომლის უკანა პლანზეც ხეების მწკრივები მოჩანს.

1886 წელს ვან გოგმა ნიდერლანდები დატოვა და პარზში სამუდამოდ საცხოვრებლად გაემგზავრა. იქ ის ძმასთან, ნახატებით მოვაჭრე თეო ვან გოგთან ერთად ცხოვრობდა, რომელიც დაეხმარა მას თანამედროვე ხელოვნებაში საკუთარი როლი ეთამაშა. ორ წელიწადში, 1886-დან 1888 წლამდე, ვნ გოგი უკვე გამოცდილ და წარჩინებულ მხატვრად ითვლებოდა პარიზის ხელოვანთა საზოგადოებაში.

1886 წლის განმავლობაში ვან გოგმა გაიცნო იმპრესინისტი მხატვრები და მათი შემოქმედება. მათ შორის იყვნენ ედგარ დეგა, კლოდ მონე, ოგიუსტ რენუარი, ჟორჟ სერა და პოლ სინიაკი. 1887 წელს ვან გოგი განაგრძობს მნიშვნელოვანი კავშირების დამყარებას სხვა მხატვრებთან, მათთან მეგობრდება და ცვლის ნახატებს. მათ შორის იყვნენ ლუის ანქუეტინი, ემილ ბერნარი, არმან გიომენი, ლუსიენ პისარო და პოლ სინიაკი.

ვან გოგმა ასევე გამოიყენა განსხვავებული ფერები, რათა შეედარებინა ის ძველისათვის და მათ შორის განსხვავება უფრო მკაფიო გამხდარიყო მისთვის.

## სქოლიო
კატეგორია:ვინსენტ ვან გოგის ნახატები
კატეგორია:1887 წლის ნახატები
კატეგორია:ნახატები ანბანის მიხედვით
ალიყური

**ალიყური** — ქართული ანიმაციური ფილმი. გადაღებულია კინოსტუდია „ქართულ ფილმის“ მიერ 1989 წელს. ფილმის ხანგრძივობაა 8 წუთი. ფილმი წარმოადგენს ﻿სატირული ნოველების კრებულს.

## ფილმზე მუშაობდნენ
***დამდგმელი რეჟისორი**: ბონდო შოშიტაიშვილი
***სცენარის ავტორები**: ბონდო შოშიტაიშვილი, გიორგი ლაფაური
***დამდგმელი ოპერატორი**: შოთა კილაძე﻿
***დამდგმელი მხატვარი**: გიორგი ლაფაური
***ანიმატორები**: ავენირ ხუსკივაძე, აბრამ სააკიანი, ქეთევან ბუაჩიძე﻿
***კომპოზიტორი**: ალექსანდრე რაქვიაშვილი
***ხმის რეჟისორი/ოპერატორი**: ვლადიმერ ნიკონოვი﻿
***მემონტაჟე**: მარიამ კობახიძე﻿﻿

## ფესტივალები და პრიზები
*რუსეთის კინემატოგრაფისტთა უმაღლესი პრემია “ნიკე”, მოსკოვი (1990).
*1-ლი პრიზი, თბილისის საერთაშორისო კინოფესტივალზე "ოქროს არწივი" (1992).

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 

კატეგორია:ქართული ანიმაციური ფილმები
კატეგორია:1989 წლის ანიმაციური ფილმები
GameSpy

***GameSpy Industries, Inc.*** (უფრო მეტად ცნობილი როგორც ***GameSpy***) — კომპანია IGN Entertainment-ის ქვედანაყოფი, რომელიც მართავდა სათამაშო საიტებს  და იყო ონლაინ თამაშების სერვისების მსხვილი პროვაიდერი. კომპანია ჩამოყალიბდა ვიდეო თამაშის, *Queake*-ის ფანების საიტისგან, მარკ სერფასის მიერ 1996 წელს, რომელმაც შექმნა პროგრამა - **Quake**-ის სერვერების ბრაუზერი, *QSpy*.
2004 წელს *GameSpy* გაერთიანდა IGN-ში. 

2014 წლის მონაცემით, მის სერვისს იყენებდა 800-ზე მეტი თამაშების დეველოპერი და გამომცემელი. GameSpy კონცენტრირებული იყო შემდეგ პლატფორმებზე: PlayStation 2, PlayStation 3, PSP, Xbox, Xbox 360, Nintendo GameCube, Nintendo Wii, Game Boy Advance, Nintendo DS, N-Gage, PC. 
2013 წლის 21 თებერვალს კომპანია ოფიციალურად დაიხურა, ხოლო 2014 აპრილს გახდა ცნობილი, რომ იმავე წლის 31 მაისს *გეიმსპაის* ყველა სათამაშო სერვერი შეწყვეტდა მუშაობას.

## რესურსები ინტერნეტში
* GameSpy

## სქოლიო
კატეგორია:გადმოტვირთვების საიტები
კატეგორია:GameSpy
კატეგორია:IGN
კატეგორია:2013 წელს გაუქმებული საიტები
კატეგორია:1996 წელს დაარსებული საიტები
კატეგორია:ვიდეო თამაშების განხილვების საიტები
კატეგორია:ვიდეო თამაშების სიახლეების საიტები
კატეგორია:Webby Award-ის გამარჯვებულები
ანი, ბანი და სხვანი

**ანი, ბანი და სხვანი** — ქართული ანიმაციური ფილმი. გადაღებულია კინოსტუდია „ქართულ ფილმის“ მიერ 1989 წელს. ნაჩვენებია პიროვნებისა და საზოგადოების ურთიერთდამოკიდებულება.

## ფილმზე მუშაობდნენ
***დამდგმელი რეჟისორი**: ილია დოიაშვილი
***სცენარის ავტორები**: ილია დოიაშვილი, ფაინა (ინა ) ჭელიძე
***დამდგმელი ოპერატორი**: ვიოლეტა ქაროსანიძე
***დამდგმელი მხატვარი**: ფაინა ჭელიძე
***ანიმატორი**: ილია დოიაშვილი
***კომპოზიტორი**: ალექსანდრე რაქვიაშვილი
***ხმის რეჟისორი/ოპერატორი**: მადონა თევზაძე

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:ქართული ანიმაციური ფილმები
კატეგორია:1989 წლის ანიმაციური ფილმები
ბალადა მომღერალზე

**„ბალადა მომღერალზე“** — ქართული ანიმაციური ფილმი. გადაღებულია კინოსტუდია „ქართულ ფილმის“ მიერ 1987 წელს. ანიმაციური ფილმის ხანგრძივობაა 18 წუთი. 

## ფილმზე მუშაობდნენ
***დამდგმელი რეჟისორი**: მერაბ სარალიძე
***სცენარის ავტორი**: გურამ დოჩანაშვილი
***დამდგმელი ოპერატორი**: ვიოლეტა ქაროსანიძე
***დამდგმელი მხატვრები**: ოლეგ ქოჩაკიძე, ალექსანდრე სლოვინსკი, იური ჩიკვაიძე
***ანიმატორები**: ავენირ ხუსკივაძე, შალვა რაზმაძე, ნანა სამანიშვილი, აბრამ სააკიანი, ალბერტ ნერსესოვი, კონსტანტინე მაცაბერიძე, კუკური ჯებაშვილი, ვასილ ბედოშვილი, ნუგზარ აროშიძე﻿
***კომპოზიტორი**: ალექსანდრე ბასილაია
***ხმის რეჟისორი/ოპერატორი**: მადონა თევზაძე
***მემონტაჟე**: მარიამ კობახიძე﻿
***როლებს ახმოვანებენ**: ლამზირა ჩხეიძე, ირაკლი უჩანეიშვილი, რუსლან მიქაბერიძე
***სიმღერებს ასრულებენ**: თეიმურაზ გუგუშვილი, კახი კავსაძე, თამუნა ამონაშვილი, ალექსანდრე ბასილაია

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 

კატეგორია:ქართული ანიმაციური ფილმები
კატეგორია:1987 წლის ანიმაციური ფილმები
ბაჩო მიდის ბებიასთან

**ბაჩო მიდის ბებიასთან** — ქართული ანიმაციური ფილმი. გადაღებულია კინოსტუდია „ქართულ ფილმის“ მიერ 1979 წელს. ანიმაციური ფილმი 2 ნაწილიანია.

## სიუჟეტი 
ფილმი მოგვითხრობს, თუ როგორ მიახვედრებენ ბაჩო და მისი მეგობრები უქნარა ბიჭს შრომისა და მეგობრობის ფასს.

## ფილმზე მუშაობდნენ
***დამდგმელი რეჟისორი**: კარლო სულაკაური
***სცენარის ავტორები**: ოტია იოსელიანი, კარლო სულაკაური
***დამდგმელი ოპერატორი**: შოთა კილაძე﻿
***დამდგმელი მხატვრები**: მერაბ ციცქიშვილი, კ. იმერლიშვილი﻿
***ანიმატორი**: შალვა რაზმაძე﻿
***კომპოზიტორი**: შოთა მილორავა
***თოჯინების ავტორები**: გენადი ლუტინსკი, ლილიანა ლუტინსკა

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:ქართული ანიმაციური ფილმები
კატეგორია:1979 წლის ანიმაციური ფილმები
ბებო

**ბებო** — ქართული ანიმაციური ფილმი. გადაღებულია 20 Steps Productions და ეროვნული კინოცენტრის﻿ მიერ 2013 წელს. ანიმაციური ფილმის ხანგრძლივობაა 11 წუთი. 

## სიუჟეტი 
მოხუცი ბებო მყუდრო ოთახში, ლამფის შუქზე, საკერავ მანქანასთან ზის. იგი დაუსრულებელ ნაჭერს კერავს. ქუჩიდან შემოსული ხმაური მას არ აწუხებს. ეზოში, ლამპიონთან მდგარ მაგიდასთან მეზობლები თამაშობენ დომინოს. ქალები ფანჯრიდან ერთმანეთში მუსაიფობენ, დროდადრო კისკისებენ. შუახნის მამაკაცი ამაოდ ცდილობს აგურებზე შეყენებული მანქანის შეკეთებას.

## ფილმზე მუშაობდნენ
***დამდგმელი რეჟისორი**: სანდრო ქათამაშვილი
***სცენარის ავტორები**: ნიკოლოზ მდივანი, არჩილ თაბუკაშვილი, სანდრო ქათამაშვილი
***დამდგმელი ოპერატორი**: სანდრო ქათამაშვილი
***დამდგმელი მხატვარი**: რუსლან ბერიძე
***ანიმატორები**: ნანა სამანიშვილი, ნათია ნიკოლაშვილი, ელინა ტოსტანოვსკაია, რომან კობაიძე, გიორგი ფოფხაძე﻿
***კომპოზიტორი**: ნათია სართანია﻿
***ხმის რეჟისორი/ოპერატორი**: ნიკოლოზ ფანიაშვილი
***მუსიკის ავტორი**: ანა ქურთუბაძე
***პროდიუსერი**: ვლადიმერ კაჭარავა

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 

კატეგორია:ქართული ანიმაციური ფილმები
კატეგორია:2013 წლის ანიმაციური ფილმები
ბალთანოზავრი

**ბალთანოზავრი** — ქართული ანიმაციური ფილმი. გადაღებულია კინოსტუდია „ქართულ ფილმის“ მიერ 1983 წელს. ანიმაციური ფილმის ხანგრძლივობაა 10 წუთი.

## სიუჟეტი 
ციდან ვარსკვლავს მოწყვეტილი ცრემლი დედამიწაზე ჩამოიღვენთა, მას ბალთანოზავრი უწოდეს. მალე გამოჩნდა პატარა გოგონა, რომელმაც ყვავილები აჩუქა და თანატოლები გააცნო. ბალთანოზავრი ბედნიერია რომ ბევრი მეგობარი შეიძინა.

## ფილმზე მუშაობდნენ
***დამდგმელი რეჟისორი**: ლევან ჭყონია
***სცენარის ავტორი**: ლევან ჭყონია
***დამდგმელი ოპერატორი**: ცირა კენჭიაშვილი﻿
***დამდგმელი მხატვარი**: ლევან ჭყონია
***ანიმატორები**: როზა არუთინოვა, ნელი სულავა, ლილი ნარიმანიძე, ნინა შენგელია﻿
***კომპოზიტორი**: იოსებ ბარდანაშვილი
***ხმის რეჟისორი/ოპერატორი**: მადონა თევზაძე
***მემონტაჟე**: მარიამ ფრიდონოვა﻿﻿

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:ქართული ანიმაციური ფილმები
კატეგორია:1983 წლის ანიმაციური ფილმები
ბომბორა (ანიმაციური ფილმი)

**ბომბორა** — ქართული ანიმაციური ფილმი. გადაღებულია 1968 წელს. ანიმაციური ფილმის ხანგრძლივობაა 10 წუთი.

## ფილმზე მუშაობდნენ
***დამდგმელი რეჟისორი**: კარლო სულაკაური
***სცენარის ავტორები**: არჩილ სულაკაური, კარლო სულაკაური, ვადიმ კურჩევსკი﻿
***დამდგმელი ოპერატორები**: ვ. სარუხანოვი, კ. სოლოვცოვი﻿
***დამდგმელი მხატვარი**: გივი კერვალიშვილი﻿
***ანიმატორები**: კ. მალენტოვიჩი, ბონდო შოშიტაიშვილი, ლევ ჟდანოვი﻿
***კომპოზიტორი**: ნუგზარ ვაწაძე
***ხმის რეჟისორი/ოპერატორი**: დავით ლომიძე
***მემონტაჟე**: ნ. ტრეშოვასი﻿﻿
***სიმღერებს ასრულებს**: ირმა სოხაძე

## რესურსები ინტერნეტში
* 
*  

კატეგორია:ქართული ანიმაციური ფილმები
კატეგორია:1968 წლის ანიმაციური ფილმები
ბო-ბო

**ბო-ბო** — ქართული ანიმაციური ფილმი. გადაღებულია კინოსტუდია „ქართულ ფილმის“ მიერ 1985 წელს. ანიმაციური ფილმის ხანგრძლივობაა 10 წუთი.

## სიუჟეტი 
ბოროტმა თვითმფრინავმა დედამიწაზე ატომური ბომბი ჩამოაგდო, ბომბის სახელია ბო-ბო. დედამიწაზე დაცემამდე ბო-ბო აღმოაჩენს პეპელას, რომელიც დედამიწის მშვენიერებას დაანახებს, იგი მიხვდება რომ ამ სილამაზის განადგურება არ შეიძლება. ბო-ბო ანადგურებს თვითმფრინავს.

## ფილმზე მუშაობდნენ
***დამდგმელი რეჟისორი**: ლევან ჭყონია
***სცენარის ავტორი**: ირაკლი კვირიკაძე
***დამდგმელი ოპერატორი**: ვიოლეტა ქაროსანიძე
***დამდგმელი მხატვრები**: ეთერ მითაგვარია, ლევან ჭყონია
***ანიმატორები**: ნატალია პადალკა, ლევან ჭყონია, ლირა დათუნაშვილი﻿﻿
***ხმის რეჟისორი/ოპერატორი**: ა. იონიდი﻿﻿﻿
***მუსიკალური გამფორმებელი**: ლევან ჭყონია

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:ქართული ანიმაციური ფილმები
კატეგორია:1985 წლის ანიმაციური ფილმები
ლანგსტროთის სკა

მინი|ლანგსტროტის სკის დაბალი სართული
**ლანგსტროთის სკა** — სართულებიანი ტიპის საფუტკრე სკა. თავისი სიმარტივისა და ღირსებების გამო ეს სკა ყველაზე მეტადაა გავრცელებული. იგი გამოიგონა ლორენცო ლანგსტროთმა.

სკის ნაწილებია: ფსკერი, სართულები და სახურავი. სართულები შეიძლება იყოს სხვადასხვა ტიპის. ზოგიერთი მეფუტკრე საჭუპრედ იყენებს მაღალ სართულებს, რადგან ამ გზით მათ არ უწევთ ბუდის (ჭუპრებიანი ადგილის) გაყოფა. დაბალი სართულები გამოიყენება თაფლისთვის. მათი დაბალი სიმაღლის წყალობით თაფლით სავსე სართული მსუბუქია და ადვილია მათი გადადგმა. ფსკერი შეიძლება იყოს მარტივი (დაბალი) ან მაღალი, რომელშიც შეიძლება ჩაყენდეს გასანიავებელი ბადე და ფირფიტა ტკიპების (ვაროატოზი, ვაროაზა) არსებობის დასადგენად. სკის შიდა ზომებია 465 x 375 მმ. სკა არაა დათბუნებული, რათა ჭერი და კედლები არ დაიორთქლოს. სკის ყველა ნაწილს შორის არის დატოვებული ზუსტად ფუტკრის ზომის გასაძვრომი ადგილი. სკის ნაწილებს არ აქვთ შემაერთებელი ღარები, სკის დაშლა-აწყობა ასე უფრო ადვილია.

## რესურსები ინტერნეტში
* Arbeitsgemeinschaft der Magazin-Imker e.V.

კატეგორია:მეფუტკრეობა
ასუსენა (მინას-ჟერაისი)

**ასუსენა** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 480 მეტრზე. მიეკუთვნება ვალი-დუ-მუკურის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ იპატინგის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10 276 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 12,6 კმ²-ზე. ფართობი 815 422 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* მინას-ჟერაისი
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
**ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები*

კატეგორია:მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
ბოკვერი ბუდრუ

**ბოკვერი ბუდრუ** — ქართული მუსიკალურ-ანიმაციური ფილმი. გადაღებულია 2008 წელს. ანიმაციური ფილმის ხანგრძლივობაა 9 წუთი.

## ფილმზე მუშაობდნენ
***დამდგმელი რეჟისორი**: ზაურ შენგელია
***სცენარის ავტორი**: ბაჯული გელოვანი﻿﻿﻿
***ანიმატორი**: ზაურ შენგელია
***კომპოზიტორი**: ბორის შხიანი
***ხმის რეჟისორი/ოპერატორი**: ანგი ხმალაძე﻿﻿
***როლებს ახმოვანებენ**: დიმა კობეშავიძე, თამთა გოგუაძე, დემეტრე სხირტლაძე, ბექა ჭიაურელი﻿
***სიმღერებს ასრულებენ**: ნუგზარ კვაშალი, თამუნა ამონაშვილი, თამთა გოგუაძე, ნინელი ჭანკვეტაძე

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 

კატეგორია:ქართული ანიმაციური ფილმები
კატეგორია:2008 წლის ანიმაციური ფილმები
პარიზის ხედი ვინსენტის ოთახიდან ლეპიკის ქუჩაზე

**პარიზის ხედი ვინსენტის ოთახიდან ლეპიკის ქუჩაზე** () — ნიდერლანდელი პოსტიმპრესიონისტი მხატვრის, ვინსენტ ვან გოგის ნახატი, შესრულებული 1887 წელს, ზეთის საღებავებით ტილოზე.

## 1887 წლის ნახატები
ვინსენტმა თეოსთან ერთად პარიზში ყოფნის პეროიდში მრავალი სხვადასხვა თემატიკის ტილო შექმნა. სწორედ ამ პერიოდშია დახატული ის ტილოებიც რომლებიზეც ვან გოგმა საკუთარი ფანჯრიდან დანახული ხედი გამოსახა. მათგან ორი დახატულია 1887 წელს. მეორე ნახატიც პირველის მსგავსად დახატულია ვინსენტის ფანჯრიდან, რომელიც ლეპიკის ქუჩას დაჰყურებს, თუმცა განსხვავებულია ხედვის კუთხე.

ფაილი:Van Gogh - Blick auf Paris aus Vincents Zimmer in der Rue Lepic1.jpeg|*ხედი ვინსენტის ფანჯრიდან*1887პირადი კოლექცია (F341a)

## სქოლიო
კატეგორია:ვინსენტ ვან გოგის ნახატები
კატეგორია:1887 წლის ნახატები
კატეგორია:ნახატები ანბანის მიხედვით
ამომავალი მზის ქვეყანა (ანიმაციური ფილმი)

**ამომავალი მზის ქვეყანა** — ქართული ანიმაციური ფილმი. გადაღებულია თეატრისა და კინოს უნივერსიტეტისა და ეროვნული კინოცენტრის მიერ 2010 წელს. ანიმაციური ფილმის ხანგრძივობაა 7 წუთი. 

## ფილმზე მუშაობდნენ
***დამდგმელი რეჟისორი**: ნათია ნიკოლაშვილი
***დამდგმელი მხატვარი**: ნათია ნიკოლაშვილი
***ანიმატორი**: ნათია ნიკოლაშვილი
***ხმის რეჟისორი/ოპერატორი**: სანდრო ნაკაშიძე
***მემონტაჟე**: ნათია ნიკოლაშვილი

## ფესტივალები და პრიზები
*პრიზი – საუკეთესო ქართული სტუდენტური ფილმი, საერთაშორისო ფესტივალი "თოფუზი 2010", ბათუმი.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:ქართული ანიმაციური ფილმები
კატეგორია:2010 წლის ანიმაციური ფილმები
ვია თეატრონი

**თეატრონი** — ოთხმოციანი წლების ქართული მუსიკალური როკ-ჯგუფი.

ჯგუფი ოთხმოციანი წლების დასაწყისში, რადიო-ტელევიზიაში შეიქმნა, მისი წევრები იყვნენ: მერაბ სეფაშვილი, გია მაჭარაშვილი, ზურაბ კობეშავიძე, მიხეილ ფოფხაძე და თემურ ნიკოლაიშვილი. 1983 წელს ჯგუფმა გამოუშვა პირველი ალბომი „გაუფრთხილდით სიყვარულს“, ფირფიტაზე შემსრულებლად საქართველოს ტელევიზიისა და რადიოს ვოკალურ-ინსტრუმენტალური ანსამბლი იყო მითითებული.

1985 წლიდან ჯგუფმა გადაინაცვლა მარჯანიშვილის თეატრში, სადაც მისი შემადგენლობა გაიზარდა და დაემატნენ მუსიკოსები: თემურ ყვითელაშვილი, ნოდარ ექვთიმიშვილი და მერაბ გუდაძე. სწორედ ამ პერიოდიდან ეწოდა ჯგუფს თეატრონი.

## რესურსები ინტერნეტში
*ჯგუფის ისტორია და სიმღერები — BRAVISIMO.GE

კატეგორია:ქართული მუსიკალური ჯგუფები
ლუთიფრი

**ლუთიფრი** − ურარტუს მეფე. მის შესახებ ძალიან ცოტა რამაა ცნობილი. წარწერებში მოხსენიებულია თავისი მემკვიდრის, სარდური I-ის მამად. 
როგორც  ჩანს, ლუთიფრი ურარტუს მართავდა ძვ.წ. 844 - ძვ.წ. 834 წლებში, სალმანასარ III-ის მიერ ქალაქ არზაშკუნის  განადგურებით გამოწვეულ არეულობის პერიოდში, სარდური I-ის მიერ ახალი ქალაქის, ტუშფას დაარსებამდე.
## ლიტერატურა
* The Kingdom of Armenia: A History by M. Chahin

## სქოლიო
კატეგორია:ურარტუს მეფეები
Shacknews

***Sacknews*** — ვიდეო თამაშების ვებსაიტი, რომელიც აქვეყნებს მიმოხილვებს, პრევიუებს, რეცენზიებსა და სიახლეებს ვიდეო თამაშების შესახებ. საიტს ასევე გააჩნია ვებფორუმი. დაარსდა 1996 წელს სტივ გიბსონისა და მაარტენ გოლდსტეინის მიერ. თავდაპირველად, *Quakeholio*-ის სახელწოდებით აქვეყნებდა სიახლეებს ვიდეო თამაშ *Quake*-ის შესახებ. (შემუშავებული Id Software-ს მიერ) თუმცა გარკვეული ხნის შემდეგ, საიტმა მოიცვა სხვა თამაშებიც, შიცვალა სახელი და დაერქვა *Shacknews*. 10 წლიან მფლობელობაში ყოფნის შემდეგ, საიტი მიჰყიდეს კომპანია GameFly-ს, ხოლო ხუთი წლის შემდეგ, 2014 წლის იანვარს *Sacknews* შეისყიდა Gamehub Contetnt Network-მა.

## რესურსები ინტერნეტში
*Shacknews site
*GameFly

## სქოლიო
კატეგორია:ვიდეო თამაშების სიახლეების საიტები
კატეგორია:ვიდეო თამაშების განხილვების საიტები
კატეგორია:1996 წელს დაარსებული საიტები
ცისფერი ჯუჯა

**ცისფერი ჯუჯა** — ვარსკვლავთა ჰიპოთეტური კლასი, რომელიც ვითარდება წითელი ჯუჯებიდან მას შემდეგ, რაც ისინი წყალბადის საწვავს ბოლომდე ამოწურავენ. იმის გამო, რომ წითელ ჯუჯებში წყალბადის ბირთვული შერევა ნელა მიმდინარეობს და მთლიანად კონვექციურნი არიან, ამჟამად სამყარო ჯერ იმ ასაკის არაა, რომ რომელიმე ცისფერი ჯუჯა უკვე ფორმირებული იყოს. მიუხედავად ამისა, თეორიულ მოდელებზე დაყრდნობით ნაწინასწარმეტყველებია მათი სამომავლო არსებობა. 

ასაკის მატებასთან ერთად, იზრდება ვარსკვლავთა სიკაშკაშეც; წონასწორობის შესანარჩუნებლად, ვარსკვლავს უფრო და უფრო მეტი ნათება სჭირდება, რათა ენერგია გამოასხივის. წითელ ჯუჯაზე დიდი ვარსკვლავები ამას თავისი ზომის ზრდის ხარჯზე ახერხებენ და წითელ გიგანტებად იქცევიან. დადგენილია, რომ 0,25 მზის მასაზე ნაკლების მქონე წითელი ჯუჯები თავიანთ რადიაციას ზედაპირის ტემპერატურის მომატების ხარჯზე ზრდიან და „ლურჯებად“ იქცევიან. ეს იმის გამო, რომ ტემპერატურის ზრდასთან ერთად, წითელი ჯუჯების ზედაპირის ფენები არ ხდებიან უფრო გაუმჭვირვალენი.

წყალბადის საწვავის სრულიად ამოწურვის შემდეგ, ცისფერი ჯუჯები თანდათანობით თეთრ ჯუჯებად გარდაიქმნებიან, შემდეგ კი თანდათან უფრო გაცივდებიან და შავ ჯუჯებად იქცევიან.

## სქოლიო
კატეგორია:ვარსკვლავები
კატეგორია:ვარსკვლავის ტიპები
Pocket Gamer

***Pocket Gamer*** — არის ბრიტანული ვიდეო თამაშების საიტი, რომელიც ფოკუსირებულია პორტატიულ თამაშებზე და აქვეყნებს მიმოხილვებს, პრევიუებს, რეცენზიებსა და სიახლეებს. გაეშვა 2005 წელს. მისი მფლობელი არის კომპანია Steel Media. საიტი მოიცავს ყველა ძირითად პორტატიულ და მობილურ პლატფორმებს, მათ შორის iPhone, iPad, Android, Windows Phone, PlayStation Vita და ასევე Nintendo DS-ის სხვადასხვა ვერსიებს. იგი იყო ერთ-ერთ პირველი, რომელმაც მოცვა iPhone-ისა და iPod Touch-ის სათამაშო ბაზარი. 

საიტი ყოველწლიურად აჯილდოებს საუკეთესო პორტატიულ თამაშებს თერთმეტ კატეგორიაში. ბრიტანული გაზეთი *The Guardian* პერიოდულად აქვყნებს *Pocket Gamer*-ის მიერ რეკომენდებული მობილური ვიდეო თამაშების სიას. მას ასევე გააჩნია პოდკასტი, რომელიც  2008 წლის 1 დეკემბრიდან გაეშვა.

2009 წელს *The Guardian*-მა *Pocket Gamer* შეიყვანა სიაში, "100 ყველაზე მნიშვნელოვანი საიტი", ხოლო *The Sunday Times*-მა თავის სიაში, "ხუთი საუკეთესო სათამაშო საიტი" მას მეხუთე ადგილი მიუჩინა.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი
* ფრანგულენოვანი საიტი
* გერმანულენოვანი საიტი 
* B2B website
* მფლობელის ვებსაიტი
* Pocket Gamer-ის პოდკასტი iTunes-ზე

## სქოლიო
კატეგორია:ვიდეო თამაშების სიახლეების საიტები
კატეგორია:ვიდეო თამაშების განხილვების საიტები
კატეგორია:საიტები დაარსებული 2005 წელს
პეიზაჟი თოვლით

**პეიზაჟი თოვლით** — ნიდერლანდელი პოსტიმპრესიონისტი მხატვრის, ვინსენტ ვან გოგის ნახატი, შესრულებული 1888 წელს, ზეთის საღებავებით ტილოზე. ითვლება, რომ ნახატი ერთ-ერთი პირველია მხატვრის მიერ არლში შექმნილი ტილოებიდან. ასევე ცნობილია, რომ ვან გოგი არცთუ ხშირად ხატავდა თოვლიან პეიზაჟებს, ეს პეიზაჟიც სწორედ იმ მცირე რაოდენობის ტილოებს ეკუთვნის, რომელიც 1882-1888 წლებში ვინსენტმა ამ თემაზე შექმნა.

## არლი
მაშინ, როცა ვან გოგმა *პეიზაჟი თოვლით* დახატა, ის 35 წლის იყო. არლში, სამხრეთ საფრანგეთში ცხოვრებისას, მან კარიერის მწვერვალს მიაღწია, შექმნა დღეისათვის მისი ყველაზე ცნობილი და ძვირადღირებული ნამუშევრები, მათ შორის პურის ყანების, ფერმებისა და არლელი, ნიმელი და ავინიონელი ხალხის ნახატები.

ეს ადგილები სავსებით განსხვავდებოდა ნიდერლანდებისა და პარიზისაგან, ადგილებისგან სადაც ვან გოგი უწინ ცხოვრობდა. ხალხს მუქი თმა და კანისფერი ჰქონდათ, საუბრობდნენ ენაზე, რომელიც ესპანურს მეტად ჰგავდა, ვიდრე ფრანგულს. იქ ფერები უფრო ხასხასა იყო. განსხვავებული იყო ბუნებაც, უფრო მთიანი და ნაყოფიერი.

## სქოლიო
კატეგორია:ვინსენტ ვან გოგის ნახატები
კატეგორია:1888 წლის ნახატები
კატეგორია:ნახატები ანბანის მიხედვით
სანტანა-დუ-პარაიზუ

**სანტანა-დუ-პარაიზუ** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 270 მეტრზე. მიეკუთვნება ვალი-დუ-მუკურის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ იპატინგის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 27 265 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 98.76 კმ²-ზე. ფართობი 276 067 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* მინას-ჟერაისი
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
**ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები*

კატეგორია:მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
ეიასი

**ეიასი** (წინა სახელი ) — სეზონური გაუდინარი მლაშე ტბა სერენგეტიის დაბლობში. ტბა მდებარეობს სერენგეტის ეროვნული პარკის სამხრეთით და ნგორონგოროს სამხრეთ-დასავლეთით. ტბას აქვს წაგრძელებული ფორმა.

## სქოლიო 
კატეგორია:ტანზანიის ტბები
კატეგორია:ტბები ანბანის მიხედვით
ვივეკანანდა

ში]]
**ვივეკანანდა, სვამი** (დ. 12 იანვარი, 1863 — გ. 4 ივლისი, 1902) — XIX საუკუნის ინდოელი ფილოსოფოსი და სულიერი მოძღვარი. იგი თანამედროვე ინდოეთის ერთ-ერთი უდიდესი მოაზროვნეა. მოღვაწეობდა მეცხრამეტე საუკუნის ბოლოს. ინდოეთის თვალსაჩინო ფიგურა და ცნობილი მოღვაწე. მას იცნობენ, როგორც „ერის მამას“. ვივეკანანდას ნააზრევმა უდიდესი გავლენა მოახდინა ინდოეთის ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობის ხასიათზე. ასევე, ინდური ფილოსოფიის განვითარებაზე. 1893 წელს ჩიკაგოში, „რელიგიათა პარლამენტის“ წინაშე ვივეკანანდამ წარმოთქვა სიტყვა, რომელმაც მას მსოფლიო აღიარება მოუტანა. მან ლექციებით შემოიარა ამერიკა და მთელი შემოსული თანხა გაჭირვებულ თანამემამულეებს გაუგზავნა. ამერიკელები მას უწოდებდნენ „ორატორს ღმერთის უფლებებით“. მისი ნაშრომები დღემდე პოპულარულია როგორც ინდოეთში, ისე დასავლეთში. „თუ გსურთ გაიგოთ, რა არის ინდოეთი, იკითხეთ ვივეკანანდა“ — წერდა რაბინდრანათ თაგორი.

## ბიოგრაფია
სვამი ვივეკანანდა 1863 წელს დაიბადა ბენგალიაში, შეძლებული იურისტის ოჯახში. მამამისი ბრაჰმანების უმაღლესი კასტის შთამომავალი იყო. მიუხედავად იმისა, რომ მანაც იურიდიული განათლება მიიღო მამის კვალს არ გაჰყოლია. თავიდან ვივეკანანდა დაინტერესდა დასავლური და ინდური ფილოსოფიით, მაგრამ შემდეგ მის ცხოვრებაში მნიშვნელოვანი მოვლენა მოხდა – ის შეხვდა რანი რასმანის, რომელიც ისტორიაში რამაკრიშნას სახელით შევიდა. ეს ადამიანი გამოირჩეოდა ორიგინალური აზროვნებით, შესანიშნავად ფლობდა იოგას და ჰიპნოზს, ცნობილი იყო სიწმინდითა და განდეგილობით. 1890-იანი წლების დასაწყისში, რამაკრიშნას გარდაცვალების შემდეგ, ვივეკანანდამ ფეხით იმოგზაურა მთელ ინდოეთში, რასაც სამი წელი მოანდომა.

1904 წლის 4 ივლისს 7 საათზე ის შევიდა თავის ოთახში და ითხოვა არ შეეწუხებინათ. ის 9:10 საათზე მედიტაციის დროს გარდაიცვალა.
## რესურსები ინტერნეტში
*სვამი ვივეკანანდა
*ვივეკანანდა საუბრიბს ქრისტეზე
*ვივეკანანდას ცნობილი ფოტოები
*ვივეკანანდას პოეზია
*ვივეკანანდას ნაწარმოებთა სია
*ვივეკანანდას ბიოგრაფია
*ვივეკანანდას ლექციები
*ვივეკანანდას ოფიციალური გვერდი
*ჯნანა იოგა
*სვამი ვივეკანანდა - ლექციები გიტას შესახებ
*ვივეკანანდა - ბჰაკტი იოგა, სიყვარულის ფილოსოფია
*ვივეკანანდა -- „კარმა იოგა“

კატეგორია:ინდოელი ფილოსოფოსები
კატეგორია:დაბადებული  12 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული  1863
კატეგორია:გარდაცვლილი 4 ივლისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1902
კატეგორია:ახალი რელიგიური მოძრაობების დამაარსებლები
ზირიჰგარანი

**ზირიჰგარანი** –– მთიანი დაღესტანის ტერიტორიაზე VI-XV საუკუნეებში წარმოქმნილი სახელმწიფო ერთეული.

ტერმინი ირანულიდან მომდინარეობს და ნიშნავს: „აბჯრის მკეთებლებს“.  მათი განსახლების ადგილი იყო აული კუბაჩი და მიმდებარე ტერიტორია. „კუბაჩი“ თურქულ ენაზეც „აბჯრის მკეთებლებს“ ნიშნავს. ზირიჰგარანელები თავის თავს მოიხსენიებდნენ ტერმინით „უგბუგ“ – ადამიანის დამღუპველები. მეზობელი ხალხები ხშირად მათ მოიხსენიებდნენ ფრანგებად, რაც გვაფიქრებინებს მათ აქტიურ საერთაშორის კონტაქტებზე. მათ შესახებ ისტორიული წყაროებიდან აღსანიშნავია ალ–ღარნატის ცნობები XII საუკუნეში, სადაც საუბარია, რომ ზირიჰგარანში ამზადებენ სხვადასხვა ნივთებს. 

ზირიჰგარანი XIII საუკუნეში იხსენიება დამოუკიდებელ სახელმწიფოდ, რაც გაგრძელდა XIV საუკუნემდე.

## ლიტერატურა
* ნიკო ხუციშვილი, „დაღესტანი“, 2002 წ.

კატეგორია:სახელმწიფოები დაღესტნის ისტორიაში
თაბასარანის სამაისუმო

**თაბასარანის სამაისუმო** –– მთიანი დაღესტანის ტერიტორიაზე X-XIX საუკუნეებში არსებული სახელმწიფო ერთეული. მდებარეობდა დერბენდის სახანოს ჩრდილო–დასავლეთით. 

მის მმართველებს X საუკუნიდან მაისუმის ტიტული ჰქონდათ. საისტორიო ქრონიკა „ასარი დაღესტნის“ მიხედვით არაბმა სარდალმა აბუ მუსლიმმა თაბასარანის მმართველად მუჰამედი დანიშნა, რომელსაც მეორე სახელი მაისუმი ერქვა. აქედან მოდის თაბასარანის მმართველთა ტიტულიც. 

წყაროებით ცნობილია, რომ XII-XIII საუკუნეებში თაბასარანის სამაისუმო დაიშალა რუსტაკებად. XV საუკუნეში ძლიერდება. ჩანს საერთო საბჭო – დიგორი. ამავდროულად, იზრდება ყადის ავტორიტეტი. ეს ჩანს საბრძოლო შესაძლებლობებშიც: ომის დროს მაისუმს შეეძლო 3500 მეომრის გამოყვანა, ხოლო ყადის 4000.

## ლიტერატურა
* ნიკო ხუციშვილი, „დაღესტანი“, 2002 წ.

კატეგორია:სახელმწიფოები დაღესტნის ისტორიაში
დერბენდის სახანო

**დერბენდის სახანო**, *დარუბანდის სახანო* — ფეოდალური სამფლობელო (სახანო) სამხრეთ დაღესტანში; ცენტრი — ქალაქი დერბენდი. 

IX-X საუკუნეებში დარუბანდში არაბული წარმომავლობის ჰაშიმიდების დინასტია იყო გაბატონებული. XII-XIII საუკუნეებში დარუბანდის საამირო თურქ-სელჩუკებსა და საქართველოს სამეფოს ემორჩილებოდამ XVI საუკუნეებიდან კი — სეფიანთა ირანის შირვანთა ხელისუფლებას. 1722 წელს რუსეთის იმპერიას შეუერთდა, რომელმაც დერბენიდ 1735 წლის ხელშეკრულებით ირანს დაუთმო. 

1747 წელს ნადირ შაჰის გარდაცვალების შემდეგ კი დერბენდის სახანო ფაქტობრივად დამოუკიდებელი სახელმწიფო გახდა. ეჭირა მცირე ტერიტორია თაბასარანის, ყარახაიდაყისა და ყუბის სახანოთა შორის. 1759 წელს ყუბის მფლობელმა ფათალი-ხანმა ტახტიდან ჩამოაგდო დერბენდის ხანი მუჰამედ ჰუსეინი და მისი ტიტული მიითვისა, შეიერთა სხვა სახანოები და აზერბაიჯანის ერთ-ერთი უძლიერესი მფლობელი გახდა. მას რთული ურთიერთობა ჰქონდა ქართლ-კახეთის მეფე ერეკლე II-თან. 1778 წელს ქართლ-კახეთისა და ყარაბაღის ლაშქარმა სასტიკად დაამარცხა ფათალი-ხანი. 1787 წელს ფათალიხანმა და ერეკლე II-მ კავშირი შეკრეს ირანის წინააღმდეგ. შემდგომ დერბენდის სახანოს განაგებდნენ ფათალი-ხანის შვილები: აჰმედხანი (1789–1791) და შეიხ-ალი-ხანი (1791–1806). ეს უკანასკნელი 1793 წელს რუსეთის ქვეშევრდომი გახდა. მიუხედავად ამისა, 1796 წელს შეიხ-ალიხანმა შეიარაღებული წინააღმდეგობა გაუწია სპარსეთის წინააღმდეგ გალაშქრებულ რუსეთის ჯარებს. 1806 წელს რუსებმა საბოლოოდ დაიკავეს ქ. დერბენდი და იქ თავიანთი მმართველობა დაამყარეს. დერბენდის სახანოს დანარჩენი ტერიტორია კი რუსეთის ქვეშევრდომს — ტარკის საშამხლოს — გადაეცა. 1813 წლის გულისტანის საზავო ხელშეკრულებით დერბენდი საბოლოოდ შეუერთდა რუსეთს.

## ლიტერატურა
* ნიკო ხუციშვილი, „დაღესტანი“, 2002 წ.

კატეგორია:დაღესტნის სახანოები
კატეგორია:აზერბაიჯანის ისტორია
ხაიდაყის საუცმიო

**ხაიდაყის საუცმიო** –– მთიანი დაღესტანის ტერიტორიაზე V—XVII საუკუნეებში არსებული ფეოდალური სამფლობელო. მდებარეობდა დერბენტის სახანოს ჩრდილოეთით. 

ტერმინი უცმი გვხვდება XIV საუკუნიდან. X საუკუნეში იბნ რუსტა წერდა, რომ საუცმიოს მმართველი სამი რელიგიის მიმდევარი იყო – პარასკევს ლოცულობდა მუსლიმებთან, შაბათს ებრაელებთან, კვირას ქრისტიანებთან. უცმის ამტკიცებდა საერთო-სახალხო კრება. ხაიდაყის საუცმიოს თავდაპირველი დედაქალაქი იყო ყალაკორეიში, ხოლო შემდეგ ურქარახი. უცმის 12 500 მეომრის გამოყვანა შეეძლო XIV-XV ს.ს. ამას გარდა, 300 მხედარი მუდმივად თან ახლდა.

## ლიტერატურა
* ნიკო ხუციშვილი, „დაღესტანი“, 2002 წ.

კატეგორია:სახელმწიფოები დაღესტნის ისტორიაში
ყაზიყუმუხის სახანო

**ყაზიყუმუხის სახანო** — დაღესტნის სახანო XVII-XIX საუკუნეებში. მდებარეობდა მთიანი დაღესტნის ცენტრში და იყო დასახლებული ლაკებით.

V-X საუკუნეებში აქ იყო ყუმუხი, ანუ თუმანი. XVII საუკუნეში ყაზიყუმუხელებმა გააძევეს შამხალი და ცალკე დააარსეს მმართველობა. მმართველს ეწოდებოდა ხახლავჩი – ხალხის მეთაური და ირჩევდა ფეოდალური ზედაფენა – კიატი. ყველაზე ძლევამოსილ მმართველად მიჩნეულია ჩოლაქ–სურხაი. მისმა შვილებმა დაიმორჩილეს ლეზგებით დასახლებული ტერიტორია კურახი.

## ლიტერატურა
* ნიკო ხუციშვილი, „დაღესტანი“, 2002 წ.

კატეგორია:დაღესტნის სახანოები
ტარკის საშამხლო

მინი|ტარკის საშამხლო
**ტარკის საშამხლო** — მთიანი დაღესტანის ტერიტორიაზე XVII-XIX საუკუნეებში არსებული ფეოდალური სახელმწიფო ერთეული.

XV საუკუნეებისთვის ტარკის საშამხლო კასპიისპირეთში ყუმუხებით, ლაკებით და დარგოელებით იყო დასახლებული. აქ გადიოდა სავაჭრო სტრატეგიული მნიშვნელობის გზები.

არაბმა სარდალმა მასლამამ აქ დანიშნა დამასკელი არაბი, რომელიც შამხალი იყო, ანუ სირიელი. თავდაპირველი შამხლის რეზიდენცია იყო ყუმუხში. XVI საუკუნის 70-იან წლებში ჩობან შამხალის სიკვდილის შემდეგ საშამხლო დაიშალა. ბრძოლა გაიმართა მის მემკვიდრეებს შორის. ერთ-ერთი იყო ყაბარდოელი ქალის შვილი, სულთამუტი, რომელიც სულაკისიქითა ყუმუხეთში გამაგრდა. მის სამფლობელოს ეწოდა ენდერეს სახელმწიფო. მას შემდეგ გამოეყო აკსაის და კოსტეკოს სამფლობელოები. XVIII საუკუნეში სამივე ეს ტერიტორია შეუერთდა რუსეთს.

ტარკის საშამხლოში შამხლის ტიტული არ იყო მემკვიდრეობითი და ენიჭებოდა რომელიმე რაიონის მმართველს. XVII საუკუნეში შამხლის ტახტისთვის ყირიმ შამხალი და ტარკის მმართველი გირეი იბრძოდნენ. გირეი რუსებს იშველიებდა. ამგვარად მივიღეთ ორი ახალი რეზიდენცია: ტარკი და ბოინაკი. 

ტარკის საშამხლოში ცნობილია ნუქერების არსებობა, რომელთაც ევალებოდათ გადასახადების აკრეფა, კანონდამრღვევთა დაჯარიმება, შამხლის დაცვა. დამნაშავეებს შამხლის რეზიდენციის წინ ორმოში აგდებდნენ. 

## იხილეთ აგრეთვე 
*კავკასიის სახანოები

## ლიტერატურა
* ნიკო ხუციშვილი, „დაღესტანი“, 2002 წ.

კატეგორია:სახელმწიფოები დაღესტნის ისტორიაში
მეხთულის სახანო

**მეხთულის სახანო** — დაღესტნის სახანო XVII-XIX საუკუნეებში. ჩამოყალიბდა ყაზიყუმუხის სახანოს მეზობლად XVII საუკუნეში. დაარსდა ყუმუხელი ყარა-მეხთის მიერ. ცნობილია, რომ აქ იყო სულ 18 აული, ხოლო ძალაუფლება მემკვიდრეობით გადადიოდა. მეხთულინის უკანასკნელი მმართველი იყო რაშიდ-ხანი. მეხთულინის სახანო გაუქმდა 1867 წელს.

## ლიტერატურა
* ნიკო ხუციშვილი, „დაღესტანი“, 2002 წ.

კატეგორია:დაღესტნის სახანოები
ზვიად გოგოჭური

**ზვიად გოგოჭური** (დ. 30 ოქტომბერი, 1986, ახმეტა, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი პარალიმპიელი სპორტსმენი, ძიუდოისტი.

ევროპის ჩემპიონატისა და IBSA-ს მსოფლიოს თამაშების გამარჯვებული 90 კგ. წონით კატეგორიაში. 2016 წლის რიო-დე-ჟანეიროს პარალიმპიურ თამაშებზე მოიპოვა ოქროს მედალი. მოგებული აქვს სხვა საერთაშორისო ტურნირები. ორგზის ვერცხლისა (2012, 2015) და სამგზის ბრინჯაოს პრიზიორი (2008, 2013, 2014). მსოფლიოს თასის გამარჯვებული 2011 წელსა და ვერცხლის პრიზიორი 2009 წელს. მსოფლიოს ჩემპიონი პარაძიუდოისტთა შორის 2018 წელს. საქართველოს ჩემპიონი (2012, -90კგ).

## ძირითადი შედეგები 
## რესურსები ინტერნეტში 
* ზვიად გოგოჭური — JudoInside
* ზვიად გოგოჭური  — ქართული სპორტი

კატეგორია:დაბადებული 30 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1996
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი ძიუდოისტები
კატეგორია:ქართველი პარალიმპიელი სპორტსმენები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კიულიუსი

**კიულიუსი** () — სოფელი აზერბაიჯანში, ნახიჩევანის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, შაჰბუზის  რაიონში.  მოსახლეობის რაოდენობა   —  	1 179  კაცი.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
 

კატეგორია:ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის სოფლები
კატეგორია:შაჰბუზის რაიონის სოფლები
ორი კიბორჩხალა

**ორი კიბორჩხალა** — ნიდერლანდელი პოსტიმპრესიონისტი მხატვრის, ვინსენტ ვან გოგის ნახატი. შესრულებული 1889 წელს, ზეთის საღებავებით ტილოზე. ნახატზე გამოხახულია ორი კიბორჩხალა, ერთი ზურგზე მეორე კი მუცელზე. ტილოს ზომებია 47 × 61 სმ.

ვან გოგმა ნახატი 1889 წლის იანვარში დახატა, მას შემდეგ, რაც საავადმყოფოდან გაეწერა. შესაძლოა ვინსენტს ნახატის დახატვა კაცუსიკა ჰოკუსაის მსგავსი ტიპის ნამუშევარმა შთააგონა, რომელიც მან *Le Japon Artistique*-ს მაღაზიაში ნახა და შემდგომში, 1888 წელს ძმამ, თეო ვან გოგმა გამოუგზავნა.

ნამუშევარი ლონდონის ეროვნული გალერეის 45 ოთახის ექსპონატია, რომელიც გალერეას პირადი კოლექციონერისგან აქვს ნაქირავები.

## მსგავსი ნამუშევარი
კიბორჩხალა ზურგზე ვან გოგის მიერ შესრულებული მსგავსი ტიპის ნამუშევარია, რომელზეც ერთადერთი, ზურგზე დაწოლილი კიბორჩხალაა გამოსახული, რომელიც ამსტერდამში, ვან გოგის მუზეუმში ინახება.

[thumb|left|*[კიბორჩხალა ზურგზე* (1888)]]

## სქოლიო
კატეგორია:ვინსენტ ვან გოგის ნახატები
კატეგორია:1889 წლის ნახატები
კატეგორია:ნახატები ანბანის მიხედვით
კიბორჩხალა ზურგზე

**კიბორჩხალა ზურგზე** () — ნიდერლანდელი პოსტიმპრესიონისტი მხატვრის, ვინსენტ ვან გოგის ნახატი, რომელზეც გამოსახულია ერთადერთი, ზურგზე მწოლიარე კიბორჩხალა, უკან მწვანე ფონით. ნამუშევარი შესრულებულია 1888 წელს, ზეთის საღებავებით ტილოზე და ინახება ვან გოგის მუზეუმში, ამსტერდამში.

შესაძლოა, ვინსენტს ნახატის დახატვა კაცუსიკა ჰოკუსაის მსგავსი ტიპის ნამუშევარმა შთააგონა, რომელიც მან *Le Japon Artistique*-ს მაღაზიაში ნახა და შემდგომში, 1888 წელს ძმამ, თეო ვან გოგმა გამოუგზავნა.

## მსგავსი ნამუშევარი
1889 წელს, მას შემდეგ, რაც საავადმყოფოდან გამოვიდა, ვან გოგმა მეორე მსგავსი ტიპის ნამუშევარი — ორი კიბორჩხალა დახატა. ნახატზე გამოსახულია ორი, ერთი მუცელზე და მეორე ზურგზე მწოლიარე კიბორჩხალა. ეს ნახატი ლონდონში, ეროვნულ გალერეაშია შენახული.

[thumb|left|*[ორი კიბორჩხალა* (1889)]]

## სქოლიო
კატეგორია:ვინსენტ ვან გოგის ნახატები
კატეგორია:1888 წლის ნახატები
კატეგორია:ნახატები ანბანის მიხედვით