open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ყარაჯალი (მრავალმნიშვნელოვანი)

**ყარაჯალი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

*ყარაჯალი  — სოფელი აზერბაიჯანში, გუბადლის რაიონში
*ყარაჯალი   — სოფელი აზერბაიჯანში, უჯარის რაიონში
*ყარაჯალი   — სოფელი აზერბაიჯანში, ხაჩმაზის რაიონში
*ყარაჯალი  — სოფელი აზერბაიჯანში, ჯაბრაილის რაიონში
ალექსანდრე II-ის ძეგლი (შახტი)

**ალექსანდრე II-ის ძეგლი** () — ძეგლი როსტოვის ოლქის ქალაქ შახტიში. მდებარეობს შევჩენკოსა და პუშკინის ქუჩის გადაკვეთაზე.

## ისტორია 
სრულიად რუსეთის იმპერატორი ალექსანდრე II ისტორიაში შევიდა თავისი მასშტაბური რეფორმებით, რომელმაც რევოლუციამდელ ისტორიოგრაფიაში მიიღო „დიდი რეფორმების“ სახელი. იმპერატორმა დიდი როლი ითამაშა ქალაქ შახტის ცხოვრებაში. 1867 წელს გამოსცა კანონი გრუშევსკის დასახლების შექმნის შესახებ, რომელმაც მიიღო სამთო ქალაქის სტატუსი. იმპერატორის წყალობით სამთო საქმიანობა აღნიშნული ქალაქის მრეწველობის მთავარი დარგი გახდა. 1883 წლის 3 იანვარს სახელმწიფო საბჭოს გადაწყვეტილების მიხედვით სამთო დასახლებას ეწოდა ალექსანდროვსკ-გრუშევსკი, ამჟამად ქალაქი შახტი. 

იმპერატორ ალექსანდრე II-ის ძეგლი გაიხსნა 2015 წლის 29 აპრილს დონის სახელმწიფო ტექნოლოგიური ინსტიტუტის ფილიალის მომსახურების სფეროსა და მრეწველობის  ინსტიტუტის შენობის წინ. ძეგლი ააშენეს შემოწირულობების საფუძველზე. ძეგლის გახსნის უფლება მისცეს რომანოვების დინასტიის წარმომადგენელს, ალექსანდრე III-ის შთამომავალს პავლე ედუარდის ძე კულიკოვსკ-რომანოვს და შახტის კაზაკების კადეტთა კორპუსის კადეტს კირილ პოვეჩეროვს.

## აღწერა 
იმპერატორი ალექსანდრე II გამოსახულია ფეხზე მდგომი სრული ტანით, მუნდირში და ორდენებით. მარცხენა ხელით ეყრდნობა კვარცხლბეკს. 

კვარცხლბეკი დამზადებულია მუქი გრანიტისაგან, ხოლო ალექსანდრე II-ის გამოსახულება ბრინჯაოსაგან. ძეგლის სიმაღლეა - 5,7 მეტრი, საიდანაც 2,4  მეტრია იმპერატორის ფიგურა. ძეგლის წინა მხარე მიმართულია პუშკინის ქუჩის მხარეს.

ძეგლის წინა მხარეს წარწერაა „ალექსანდრე II. მეფე - განმათავისუფლებელი“. ძეგლი ააგეს ქალაქ შახტის ისტორიული საბჭოს ინიციატივით. ძეგლის მოქანდაკეა იური ალექსის ძე ლევოჩკინი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Члены ИППО приняли участие в открытии памятника императору Александру II в Шахтах
* В городе Шахты открылся памятник Александру II
* Памятник Александру II установят в Шахтах 

კატეგორია:როსტოვის ოლქის ძეგლები
ჩრდილოეთ ირლანდიის ასამბლეა

მინი|250პქ|ოფიციალური ლოგო
**ჩრდილოეთ ირლანდიის ასამბლეა** (, ) — ჩრდილოეთ ირლანდიის ერთპალატიანი საკანონმდებლო ორგანო ფორმირებულია რეფერენდუმის შედეგებით, რომელიც შედგა 1988 წლის 22 მაისს. წინასწარი გადაწყვეტილება რეფერენდუმის ჩატარების შესახებ, მიღებული იქნა ბრიტანეთისა, ირლანდიის მთავრობის და ჩრდ. ირლანდიის პარტიების შეხვედრის შედეგად. ჩრდ. ირლანდიის ასამბლეის არჩევნები შედგა 1998 წლის 25 ივნისს. ორგანოს კომპეტენციაში შედის: ჯანმრთელობის, განათლების, ადგილობრივი მმართველობის, მშენებლობის, ეკონომიკური განვითარების, გარემოს დაცვის, სოფლის მეურნეობის, სპორტისა და ხელოვნების საკითხები. ასამბლეის მიერ მიღებულ აქტებს, დედოფლის კეთილგანწყობა ესაჭიროება.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:ადმინისტრაციული ერთეულების საკანონმდებლო ორგანოები
The Legend of Zelda: Breath of the Wild

**The Legend of Zelda: Breath of the Wild** () — მოქმედებითი-სათავგადასავლო ვიდეო თამაში, შემუშავებული და გამოცემული კომპანია Nintendo-ს მიერ Nintendo Switch-ის და Wii U-ის პლატფორმებისთვის. ეს არის „*The Legend of Zelda*“-ს სერიის ნაწილი და მსოფლიოს მასშტაბით გამოვიდა 2017 წლის 3 მარტს.

სიუჟეტი მიმდინარეობს ამნეზირებული მთავარი გმირის, ლინკის გარშემო, რომელსაც ასწლიანი ძილის შემდეგ აღვიძებს იდუმალი ხმა და მიუძღვება მას გენონის დასამარცხებლად, რომელიც ჰაირულის სამეფოს ემუქრება განადგურებით.

თამაშმა ნაწილობრივ გადაუხვია სერიის ტრადიციული ელემენტებიდან და მოიცავს ღია სამყაროს გეიმპლეის, დეტალიზირებულ ფიზიკურ ძრავას, მაღალი გარჩევადობის ვიზუალურ ეფექტებს. მისი ტერიტორია დაახლოებით 12-ჯერ აღემატება „*Twilight Princess*“-ის ტერიტორიას. ორიგინალი „*The Legend of Zelda*“-ს მსგავსად მოთამაშე იმყოფება ისეთ სამყაროში, სადაც წარმოდგენილია მცირე რაოდენობით ინტრუქცია და ეძლევა საშუალება თავისი სულისამებრ გადაადგილდეს თამაშის სამყაროს ნებისმიერ წერტილში და გამოიკვლიოს ის.

თამაში დაანონსდა 2013 წელს და დაგეგმილი იყო Nintendo Wii U-ის პლატფორმისთვის. შემდეგ წელს ნინტენდომ აჩვენა თამაშის კადრები მაღალი გარჩევადობით Electronic Entertainment Expoს 2014 წლის ცერემონიაზე. თავდაპირველად მისი გამოშვება იგეგმებოდა 2015 წლისთვის, თუმცა საბოლოოდ თამაში გამოვიდა 2017 წლის 3 მარტს. ცოტა მოგვიანებით, 2017 წლის 3 ივნისს თამაშისთვის გამოვიდა ორი დამატება: „*The Master Trials*“ და „*The Champions*“.

„*Breath of the Wild*“-მა მიიღო უმაღლესი შეფასებები ვიდეო თამაშების მიმოხილველებისგან. ის მიჩნეულია ყველა დროის ერთ-ერთ საუკეთესო ვიდეო თამაშად. და გადაეცა უამრავი ჯილდო სხვადასხვა ცერემონიებზე. კრიტიკოსებმა ძირითად შეაქეს თამაშის ღია სამყაროს გეიმპლეი. უმნიშნველო კრიტიკა მიიღო ტექნიკური შეცდომების გამო, რომელიც გამოსწორდა განახლებების მეშვეობით. საერთო განხილვების საიტ Metacritic-ზე Nintendo Switch-ის ვერსია ფლობს 97/100, ხოლო Wii U — 96/100. 2025 წლის მონაცემით მსოფლიოს მასშტაბით გაიყიდა 34.51 მილიონი ასლის ოდენობით, რითაც იქცა სერიის ყველაზე გაყიდვად თამაშად.

## იხილეთ აგრეთვე
* „*The Legend of Zelda*“

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* The *Legend of Zelda: Breath of the Wild*-ის ოფიციალური ვიკი

## სქოლიო
კატეგორია:2017 წლის ვიდეო თამაშები
კატეგორია:მოქმედებითი-სათავგადასავლო თამაშები
კატეგორია:Nintendo Entertainment Planning & Development-ის თამაშები
კატეგორია:Nintendo Switch eShop-ის თამაშები
კატეგორია:Nintendo Switch-ის თამაშები
კატეგორია:ღია სამყაროს ვიდეო თამაშები
კატეგორია:პოსტაპოკალიფტური ვიდეო თამაშები
კატეგორია:ერთმოთამაშიანი ვიდეო თამაშები
კატეგორია:The Legend of Zelda
კატეგორია:Havok-ის ძრავის ვიდეო თამაშები
კატეგორია:ვიდეო თამაშები ალტერნატიული დასასრულით
კატეგორია:ვიდეო თამაშები გადმოტვირთვადი კონტენტებით
კატეგორია:Wii U eShop-ის თამაშები
კატეგორია:Wii U-ის თამაშები
ჰუგო დე იბელინი

**ჰუგო დე იბელინი** (; დ. 1130 — გ. 1170) — რამლისა და იბელინის სენიორი, იერუსალიმის სამეფოს გავლენიანი ბარონი.

## ბიოგრაფია 
ჰუგო იყო ბარისან დ’იბელინისა და ელვის რამლელის უფროსი ვაჟი. ბარისანის გარდაცვალების შემდეგ (1150) ელვისი დაქორწინდა იერუსალიმის სამეფოს კონსტებლზე — მანასე დ’იერჟზე, რომელიც იყო დედოფალ მელისენდას ერთ-ერთი ერთგული მხარდამჭერი ბალდუინი III-სთან ბრძოლაში.

მანასე 1152 წელს გააძევეს, როდესაც ბოლდუინმა დამარცხდა მელისენდა და ჰუგოს უბოძა რამლა, დედამისის სამფლობელო. იგი მონაწილეობდა 1153 წელს ასკალონის ალყაში. 1157 წელს ტყვედ ჩავარდა ბანიასთან ბრძოლისას და შემდეგ წელს იქნა გათავისუფლებული. 1159 წელს ჰუგო ანტიოქიას ეწვია და შეხვდა ბიზანტიის იმპერატორ მანუელ კომნენოსს, რომელიც ჩამოსული იყო მისი სუვერენიტეტის დასამტკიცებლად სამთავროზე.

## ლიტერატურა 
* William of Tyre. A History of Deeds Done Beyond the Sea = Historia Rerum in partibus transmarinis gestarum / E. A. Babcock and A. C. Krey, trans. — Columbia University Press, 1841.
* Peter W. Edbury. John of Ibelin and the Kingdom of Jerusalem. — Boydell Press, 1997.
* H. E. Mayer,. Carving Up Crusaders: The Early Ibelins and Ramlas // Outremer: Studies in the history of the Crusading Kingdom of Jerusalem presented to Joshua Prawer. — Yad Izhak Ben-Zvi Institute, 1982.
* Runciman Stiven. A History of the Crusades, Vol. II: The Kingdom of Jerusalem. — Cambridge University Press, 1952.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Lords of Rama (Ibelin)  . Foundation for Medieval Genealogy.

კატეგორია:იბელინები
კატეგორია:დაბადებული 1130
კატეგორია:გარდაცვლილი 1170
კატეგორია:რამლის სენიორები
კატეგორია:იბელინის სენიორები
Magnavox Odyssey

**Magnavox Odyssey** — პირველი კომერციული სახლის ვიდეო თამაშების კონსოლი, გამოცემული კომპანია Magnavox-ის მიერ 1972 წელს აშშ-ში, ხოლო ევროპაში 1973-ში. კონსოლი შემუშავებული იქნა მცირე ჯგუფის მიერ, რომელსაც ხელმძღვანელობდა რალფ ბაერი. Odyssey არის თეთრი, შავი და ყავისფერი ყუთი, რომელიც უერთდება სტანდარტულ ტელევიზორს და თან ახლავს ორი მართკუთხა კონტროლერი. მას შეუძლია ეკრანზე გამოსახოს სამი კვადრატული წერტილი შავ-თეთრ რეჟიმში თანხლები ხმის გარეშე. მოთამაშეები ეკრანზე ათავსებენ პლასტიკურ გადასაკრავს ვიზუალური ეფექტების მისაღებად, სადაც ერთი ან ორი მოთამაშე აკონტროლებს თავიანთ წერტილებს კონტროლერზე არსებული სამი ღილაკის საშუალებით. კონსოლისთვის აგრეთვე შემუშავდა მსოფლიოში პირველი სინათლის პისტოლეტი, რომელიც იყიდებოდა ცალკე.

კონსოლის შექმნის იდეა ბაერს 1966 წლის აგვისტოში მოუვიდა და სამი წლის განმვალობაში მან, ბილ ჰარისონთან და ბილ რაშტან ერთად შექმნა კონსოლის შვიდი წარმატებული პროტოტიპი. მეშვიდე პროტოტიპი, ცნობილი როგორც „Brown Box“, () ნაჩვენები იქნა რამდენიმე მწარმოებლისთვის, რის შემდეგაც 1971 წლის იანვარში კომპანია Magnavox დათანხმდა მის წარმოებას. კონსოლი გამოვიდა 1972 წლის სექტემბერში და წლის ბოლოს გაყიდვებმა 69,000-დან 100,000-მდე ასლს მიაღწია. მთლიანობაში გაიყიდა 350,000 ასლი და 1975 წელს მისი წარმოება შეწყდა. 1978 წელს ამას მოჰყვა ახალი კონსოლის, Magnavox Odyssey²-ის გამოცემა. 28 შექმნილი თამაშიდან ერთ-ერთი, კერძოდ პინგ-პონგი-ს სიმულაცია, იქცა Atari-ის წარმატებული არკადული თამაშის, „*Pong*“-ის შთაგონების წყაროდ. Odyssey-ს გამოშვებამ განაპირობა ვიდეო თამაშების ინდუსტრიის კომერციულად ზრდა და საფუძველი ჩაუყარა პირველი თაობის ვიდეო თამაშების კონსოლების ეპოქას.

## თამაშები
არსებობის განმავლობაში სისტემისთვის შეიქმნა 28 თამაში, რომელიც ვრცელდებოდა 11 განსხვავებული სათამაშო ბარათის მეშვეობით.

## გალერეა

Magnavox-Odyssey-FL.jpg|Magnavox Odyssey
Magnavox-Odyssey-Controller-FL.jpg|Odyssey-ის კონტროლერი

Ralph_Baer%27s_Brown_Box_prototype.jpg|პროტოტიპი „Brown Box“
ფაილი:Magnavox_Odyssey_Cartridge.png|Magnavox Odyssey-ის კარტრიჯი #6

### ლიტერატურა
* 
* 
* 
* 
* 

## რესურსები ინტერნეტში
* Magnavox Odyssey
* Magnavox Odyssey-ის ისტორია
* Magnavox Odyssey FAQ
* Odyssey-ის შექმნის ისტორია

## სქოლიო
კატეგორია:Magnavox-ის სათამაშო კონსოლები
კატეგორია:პირველი თაობის ვიდეო თამაშების კონსოლები
კატეგორია:სახლის ვიდეო თამაშების კონსოლები
კატეგორია:ვიდეო თამაშები შემუშავებული ამერიკის შეერთებულ შტატებში
კატეგორია:მონოქრომული ვიდეო თამაშების კონსოლები
კატეგორია:1970-იანების სათამაშოები
კატეგორია:1972 წელს წარმოდგენილი პროდუქტები
კატეგორია:1972 წელი ვიდეო თამაშებში
ნინო ბაგრატიონ-დადიანი

მინი|ნინო ბაგრატიონ-დადიანი
**ნინო ბაგრატიონ-დადიანი** (დ. 15 აპრილი, 1772 — გ. 31 მაისი, 1847, პეტერბურგი) — სამეფო ოჯახის წევრი, ერეკლე II-ის შვილიშვილი და გიორგი XII–ის ასული. ისტორიული წყაროები ოდიშ-ლეჩხუმის დედოფლად მოიხსენიებენ.

## ბიოგრაფია
1789 წელს მან იქორწინა ოდიშის მთავარ გრიგოლ კაციას ძე დადიანზე, რომელთანაც 6 შვილი: ორი ვაჟი და ოთხი ასული შეეძინა. ნინო გიორგის ასული გადედოფლებისთანავე მთავრის ცოლის უფლება–მოვალეობით შეიმოსა. 1790 წელს ერთ-ერთი საბუთის თანახმად, გრიგოლ დადიანმა თანამეცხედრეს მიუჩინა სადედოფლონი ადგილ–მამულნი, უბოძა თავისდა ნაწილად დედოფლობისად საჭილაო მამული საბატიოს კაცით. აზნაურით, გლეხით, საზღვრით-საზღვრამდე, შესავალ-გამოსავალით... ამასთან ხორგა, იქ მყოფის თავადის შვლიანად, აზნაურ–გლეხიანად.

მეუღლის გარდაცვალების შემდეგ, ნინო ბაგრატიონი შვილის, ლევანის სრულწლოვანებამდე რეგენტად გამოცხადდა და 1804–1811 წლებში სამეგრელოს მართავდა. მას ჰყავდა მრჩეველთა საბჭო, რომლის შემადგენლობაშიც შედიოდნენ მსაჯულთუხუცესი ნიკოლოზ დადიანი, სამეგრელოს ეპისკოპოსი ბესარიონ ჭყონდიდელი, სახლთუხუცესი გიორგი ჩიქვანი და ლეჩხუმის მოურავი ბერი გელოვანი. 1805 წელს მან რუსეთში გაგზვნა დეპუტაცია: დეპუტაციამ ალექსანდრე I-ს საჩუქრად მიართვა ვლაქერნის ღვთისმშობლის ხატი, 1806 წელს იმპერატორმა ძვირფასი თვლებით შეამკობინა ხატი და დეპუტაციას სამეგრელოში გამოატანა, ასევე მისცა მილიონი რუბლი ხატისთვის ეკლესიის ასაშენებლად.

1811 წელს ნინო ბაგრატიონ-დადიანი რუსეთში გაიწვიეს, როგორც ბაგრატოვანთა ოჯახის წარმომადგენელი, სამეფო ოჯახის წევრი. იგი პეტერბურგში ცხოვრობდა, როგორც პატიმარი.

1832 წლის შეთქმულების დროს სამეგრელოს დედოფალი ვორონეჟის მონასტერში იმყოფებოდა. მას ბრალად დასდეს შეთქმულებთან თანამოაზრეობა, მიმოწერა ფილადელფოს კიკნაძესთან. ნინოს სულიერად ამხნევებდა ერთგული მოძღვარი როსტომ იოსელიანი. სიცოცხლის ბოლოს ქალაქ რიაზანში ცხოვრობდა.

გარდაიცვალა პეტერბურგში, 75 წლის ასაკში, 1847 წლის 31 მაისს, დაკრძალულია ალექსანდრე ნეველის ლავრაში, წმინდა თევდორეს ეკლესიაში.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 15 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1772
კატეგორია:გარდაცვლილი 31 მაისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1847
კატეგორია:წმინდა ეკატერინეს ორდენის კავალრები
კატეგორია:სამეგრელოს (ოდიშის) მთავრები
კატეგორია:ქართველი ქალები
ნინო
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგში გარდაცვლილები
თუბა-შაჰის მეჩეთი

**მეჩეთი ტუბა-შაჰი** () განლაგებულია აზერბაიჯანის დედაქალაქ ბაქოს მარდაკიანის დასახლებაში. აზერბაიჯანული საკულტო არქიტექტურის ძეგლის ნიმუშია, რომელიც ფართოდ არის გავრცელებული აზერბაიჯანის სამხრეთ რეგიონებში. მეჩეთი აღიმართა XV საუკუნეში და თავისი სახელწოდება მიიღო ქალბატონის სახელიდან გამომდინარე, რომელმაც დაუკვეთა მისი აშენება.  

მეჩეთზე ამოტვიფრულია მისი აღმართვის წლები (1481—1482). მასში ასევე არის კიდევ ერთი წარწერა, რომელიც განლაგებულია სახურავზე მიმავალ კიბეებზე ვიწრო გასასვლელის თავზე. ეს წარწერა, სავარაუდოდ, მიეკუთვნებოდა უფრო ადრინდელ მეჩეთის შენობას, რომელიც ამ ადგილას იდგა. მასზე მითითებულია მისი აღმართვის თარიღი — ხიჯრის 774 წლის მუჰარამი (1372წ.), ასევე მოყვანილია დამკვეთის სახელი — სადრა ჰაჯი ბაჰა ად დინი, ხოჯა ნურ ად დინის შვილი, მუჰამედ აბაიაილის შვილისა.

უშუალოდ მეჩეტის გვერდით განლაგებულია შუასაუკუნეების ოთხკუთხა ციხე.

## რესურსები ინტერნეტში
* არქიტექტურა 
* აზერბაიჯანის ქალაქები 
* ინფორმაცია ძეგლების შესახებ 
* ბაქო და აბშერონი

კატეგორია:აზერბაიჯანის მეჩეთები
განჯის ისტორიულ-ეთნოგრაფიული მუზეუმი

**განჯის ნიზამი განჯევის სახელობის ისტორიულ-ეთნოგრაფიული მუზეუმი** — ეთნოგრაფიული მუზეუმი, განლაგებული აზერბაიჯანის ქალაქ განჯაში.

## მუზეუმის ისტორია 
მუზეუმი დაარსდა 1924 წელს განჯის პედაგოგიური სემინარიის მასწავლებლების და სტუდენტების ინიციატივით.   
                                                       
ყოველ წელს ექსპონატთა რიცხვი იზრდებოდა, ამის გამო მუზეუმს 1954 წელს მოუწია ახალ, უფრო დიდ შენობაში გადასვლა.  იმ დროისათვის მუზეუმში უკვე სამი განყოფილება იყო : რევოლუციამდელი, საბჭოთა პერიოდისა და ეთნოგრაფიული. მუზეუმის შვიდ დარბაზში გამოფენილი იყო უკვე რამდენიმე ათასი ექსპონატი..

1972 წელს, იმის გათვალიწინებით, რომ მუზეუმის ფონდები საგრძნობლად გაიზარდა, ქალაქის ხელმძღვანელობამ მუზეუმს გამოუყო ძველი სასახლე, რომელსაც  რამდენიმე დიდი ოთახი გააჩნდა. ადრე სასახლე ეკუთვნოდა აბულფათ ხანს ზიადხანების საგვარეულოდან, მოგვიანებით კი მის შვილს ისმაილ ხან ზიათხანოვს. ამ შენობაში მუზეუმი  იმყოფება დღემდე.  

## კოლექცია 
მუზეუმში 18 დარბაზია, რომელშიც 30 ათასზე მეტი ექსპონატია. ეს ექსპონატები გამოხატავენ ამ რეგიონის სხვადასხვა დროის ხანას. ამ ექსპონატებს შორის ყველაზე ძვირფას ნიმუშებს წარმოადგენს - ჭურჭელი, იარაღები 

და ჩვენი წ.ა. IX  ათასწლეულის მეორე ნახევრის ბრინჯაოს მოსართავები, რომელთა უმრავლესობაც ნაპოვნია  განჯის მიმდებარე ტერიტორიაზე.
მუზეუმის კოლექციის უდიდეს ნაწილს წარმოადგენს განჯა-ყარაბაღის კულტურის (ტიხისა და სპილენძის) ექსპონატები. აქ არის თავმოყრილი შუასაუკუნეების ხანის ჭურჭელი, იარაღები, მონეტების კოლექციები, მოსართავები, სამოსები და ა.შ. ამ განყოფილების ცენტრში წარმოდგენილია განჯის ბოლო ხანის - ჯავად ხანის დროშა, რომელიც ნაპოვნია მისი გადასვენების შედეგად. ასევა სხვა უამრავი ექსპონატი, რომლებიც მიეკუთვნებიან  XIX საუკუნის დასაწყისს. მუზეუმის ერთ-ერთი დარბაზი მიეკუთვნება განჯის მკვიდრს, სპარსული პოეზიის გამოჩენილ კლასიკოსს ნიზამი განჯევის..

მუზეუმის კოლექცია მუდამ იზრდება. ძირითადად მუზეუმში მოაქვთ საბჭოთა კავშირის დროის ექსპონატები (1920-1990-ანი წლების) ჭურჭელი, წიგნები, გაზეთები, მონეტები და ა.შ. ერთ-ერთ ძვირფას ექსპონატად იქცა ქალაქის მკვიდრის მირზა შაფი ვაზეხის ლექსების კრებული, რომელიც 1872 წელს  ბერლინში დაიბეჭდა.

## გალერეა

File:Tunc dövrü qəbir.JPG|ბრინჯაოს ხანის საფლავი
File:Gil qab 18.JPG|კერამიკა
File:Qədim Gəncə gil qab 3.JPG|კერამიკა
File:Gil qab, Leylatəpə mədəniyyəti.JPG|კერამიკა 

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის მუზეუმები
კატეგორია:1924 წელს დაარსებული მუზეუმები
კატეგორია:მუზეუმები ანბანის მიხედვით
ნიზამი განჯევის ძეგლი

**ნიზამი განჯევის ძეგლი** () — ნიზამის ძეგლი ბაქოში, მწერლის სახელობის ბაღში. ძეგლი გაიხსნა 1949 წელს. მისი მოქანდაკეა აზერბაიჯანის სახალხო მხატვარი ფუად აბდურაჰმანოვი, არქიტექტორები კი — სადიქ დადაშოვი და მიქაილ ჰუსეინოვი. 

ძეგლი წარმოადგენს 6 მეტრი სიგრძის სტატუას, რომელიც განლაგებულია 9 მეტრის სიგრძის კვარცხლბეკზე. კვარცხლბეკის ქვედა ნაწილზე შესრულებულია ორნამენტული ჭრა და მოპირკეთება ბრინჯაოს ფილებით. შვიდ მათგანზე გამოსახულია სიუჟეტები ნიზამის ნაწარმოებებიდან, ერთზე კი — მემორიალური წარწერა. 

## იხილეთ აგრეთვე
* ნიზამი განჯევის ძეგლი განჯაში

## რესურსები ინტერნეტში
* არქიტექტურა 
* აზერბაიჯანის ქალაქები 
* ინფორმაცია ძეგლების შესახებ 
* ბაქო და აბშერონი

კატეგორია:ბაქოს ძეგლები
კატეგორია:ბაქოს ღირსშესანიშნაობები
კატეგორია:აზერბაიჯანული კულტურა
მაშთაღა

**მაშთაღა** () — დაბა აზერბაიჯანში, შედის ქალაქ ბაქოს საბუნჩუს რაიონის ადმინისტრაციულ ერთეულში, სადაც განლაგებულია ამავე სახელწოდების რკინიგზის სადგური.

ადრინდელ ხანაში ცნობილი იყო, როგორც მაშთაღას დასახლება. აზერბაიჯანელი ისტორიკოსის სარი აშურბეილის აზრით, დასახლებამ ეს დასახელება მიიღო მასკუთებისგან, რომელნიც ცხოვრობდნენ კასპიის ზღვის სანაპიროზე. XIX  საუკუნის აზერბაიჯანელი ისტორიკოსის აბას-კული აღა ბაქიხანოვის აზრით, რომელიც მან თავის ნაშრომ  „გიულისტან -ირამში“ გამოთქვა, გამომდინარეობს სიტყვა „მასაგეთებისაგან“. 

დაბის სტატუსი მაშთაღამ 1937 წელს მიიღო. 

მაშთაღაში მოქმედებდა საკონსერვო ქარხანა და ხის გადამამუშავებელი კომბინატი, მიმდინარეობდა ქვის მოპოვება - დამუშავება. 

## სქოლიო
კატეგორია:საბუნჩუს რაიონის დასახლებული პუნქტები
სინან ალბაირაქი

**სინან თაიმინ ალბაირაქი** ( დ. 27 თებერვალი, 1973, ჰანაუ, გერმანია) — თურქი მსახიობი. ცნობილი თურქი ჟურნალისტისა და აქტივისტის ჰაქან ალბაირაქის ძმა.

სინან ალბაირაქი დაიბადა გერმანიის ქალაქ ჰანაუში. მამამისი, ზია ალბაირაქი გერმანიაში სამუშაოდ 1960-იან წლებში წავიდა, მეუღლესთან გულბეიაზ ალბაირაქთან ერთად. მსახიობის გვარი ჩერქეზული წარმოშობისაა. მან დაამთავრა სტამბოლის უნივერსიტეტის სახელმწიფო კონსერვატორია, სადაც მას ლექციებს უკითხავდა ცნობილი მსახიობი ილდიზ კენტერი.

ცხოვრობს სტამბოლში. ჰყავდა 2 ცოლი. პირველი — ბაშაქ დაშმანი, რომელზეც იქორწინა 2010 წელს, მაგრამ 1 წელში ისინი დაშორდნენ, ხოლო მეორე მეუღლეზე, ფუნდა ალბაირაქზე 2012 წელს იქორწინა და დაშორდნენ 2015 წელს.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:დაბადებული 27 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1973
კატეგორია:თურქი მსახიობები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ქერემჯემი

**ქერემ ჯემ დიურიუქი** (ცნობილია, როგორც **ქერემჯემი;**  დ. 28 დეკემბერი, 1977, მუღლა, თურქეთი) — თურქი პოპ მომღერალი და მსახიობი.

ქერემჯემი დაიბადა 28 დეკემბერს, 1977 წელს მილასში, მუღლის პროვინციაში.

ქერემჯემის პირველი კომპოზიცია „Elimde Degil“, 1996 წელს შედგა, ხოლო 2004 წელს გამოვიდა მისი პირველი სოლო ალბომი „Eylul“. იგი გადმოვიდა სტამბოლში 2001 წელს. მალევე დაიწყო მისი მუსიკალური კარიერა. მან შეასრულა 130-მდე კონცერტი მთელ თურქეთში, კვიპროსსა და გერმანიაში. მან ასევე ითამაშა რამდენიმე სატელევიზიო სერიალში: Ask Oyun (2005-2006), Iki Yabancı (2007) და Elif (2008).

კატეგორია:დაბადებული 28 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1977
კატეგორია:თურქი მომღერლები
კატეგორია:თურქი მსახიობები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ეგზიტპოლი

**ეგზიტპოლი** () — გამოკითხვა, რომელიც არჩევნების დღეს, კენჭისყრის შენობის გარეთ ტარდება. გამოკითხვის მიზანია, დაადგინოს, თუ ვის მისცა უკვე ამა თუ იმ პიროვნებამ ხმა. ყველა ქვეყანაში საინფორმაციო საშუალებები თავს იკავებენ ეგზიტპოლების შედეგების გამოქვეყნებისგან საარჩევნო უბნების დახურვამდე. რამდენიმე ქვეყანაში (მაგალითად, ნორვეგიაში, პორტუგალიაში, რუმინეთში) ეგზიტპოლები კანონით რეგულირდება. სხვა ქვეყნებში შესაბამისი წესები ხშირად საარჩევნო კანონშია მოცემული (მაგალითად, გერმანიაში).

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* 
* 

კატეგორია:არჩევნები
აზერბაიჯანის ეროვნული სახელმწიფო აკადემიური დრამატული თეატრი

225px|thumb|right|აზერბაიჯანის ეროვნული სახელმწიფო აკადემიური დრამატული თეატრი
**აზერბაიჯანის ეროვნული სახელმწიფო აკადემიური დრამატული  თეატრი** () — აკადემიური დრამატული თეატრი ბაქოში, აზერბაიჯანის დედაქალაქში.

## თეატრის ისტორია 
1919 წელს დაქუცმაცებული აზერბაიჯანული თეატრალური დასები ერთიანდებიან და თეატრი იღებს სახელმწიფო სტატუსს. 1919 წლის 17 ნოემბერს აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის მთავრობის სხდომაზე, ასევე მოსმენილი იქნა განათლების მინისტრის მოხსენება თურქულენოვანი საოპერო-დრამატული თეატრის ორგანიზების შესახებ. გარდა ამისა მხარი დაეჭირა სახელმწიფო თურქულენოვანი სახელმწიფო ოპერისა და დრამატული თეატრის შექმნის პროექტს, რის შედეგად აზერბაიჯანული თეატრი ნაციონალიზირებული იქნა და გადავიდა სახელმწიფო დაქვემდებარებაში. 1962 წელს აშენებული თანამედროვე შენობის არქიტექტორები არიან გ. ალი-ზადე და მ. მადატოვი. 1962 წელს შენობის წინ ასევე დაიდგა ფიზულის ძეგლი.

სხვადასხვა წლებში თეატრი ატარებდა სხვადასხვა დასახელებას: „სახელმწიფო თეატრი“, „გაერთიანებული თეატრი“, „აზერბაიჯანის თურქულენოვანი დრამატული თეატრი“ და ა. შ. 1923—1933 წლებში თეატრი ატარებდა დადაშ ბუნიადზადეს სახელს, ხოლო 1933—1991 წლებში მეშადი აზიზბეკოვის სახელს. 1991 წელს თეატრს გადაერქვა სახელი და ეწოდა „აზერბაიჯანის სახელმწიფო აკადემიური დრამატული თეატრი“.
მინი|200პქ|მარჯვნივ|1974 წლის სსრკ-ს საფოსტო მარკა, თეატრის 100 წლის იუბილესადმი მიძღვნილი
## მოღვაწეობა 
საბჭოთა პერიოდში წარმატებული მოღვაწეობისათვის თეატრი დაჯილდოვებულ იქნა სხვადასხვა ჯილდოებით. თეატრის არსებობის დროს მის სცენაზე გამოდიოდნენ ისეთი ცნობილი მსახიობები, როგორებიც არიან: ჰუსეინ არაბლინსკი, აბას-მირზა შარიფზადე, ულვი რაჯაბი, მუხტარ დადაშევი, ჯანგირ ზეინალოვი, მირზაღა ალი-ოღლუ ალიევი, სიდჰი რუჰულა, ევგენია ოლენსკაია, ალესქერ ალექბეროვი, ადილ ისგანდეროვი, ბარატ შეკინსკაია, ლეილა ბადირბეილი და მრავალი სხვა.

თეატრში იდგმებოდა სპექტაკლები ჯაფარ ჯაბარლის, მირზა ფათალი ახუნდოვის, ალი ბეგ ჰუსეინზადეს, ნაჯაფ ბეგ ვეზიროვის, ჰუსეინ ჯავიდის, საბით რახმანის, ნარიმან ნარიმანოვის, ილიას ეფენდიევის, ასევე ისეთი მსოფლიო კლასიკოსების ნაწარმოებების მიხედვით, როგორებიც არიან შექსპირი, შილერი, მოლიერი, დიუმა, ვ.ჰიუგო, ბალზაკი, პუშკინი, ლერმონტოვი, ტოლსტოი, გოგოლი.

თეატრის დასი არაერთხელ იყო გასტროლებზე მოსკოვში, სანქტ-პეტერბურგში, ყაზანში, თბილისში, ტაშკენტში, აშხაბადში, თურქეთში, გერმანიაში და კვიპროსზე.

თეატრის ზოგიერთი დადგმა დაჯილდოვდა, როგორც აზერბაიჯანის, ასევე სსრკ-ს სახელმწიფო პრემიებით.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი
* თეატრალური ენციკლოპედია

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის თეატრები
კატეგორია:ბაქოს ღირსშესანიშნაობები
კატეგორია:თეატრები ანბანის მიხედვით
სარა აშურბეილი

**სარა ბალაბეის ასული აშურბეილი** (; დ. 27 იანვარი, 1906, ბაქო — გ. 17 ივლისი, 2001, ბაქო) — აზერბაიჯანელი ისტორიკოსი, ისტორიულ მეცნიერებათა დოქტორი, აზერბაიჯანის მეცნიერებათა აკადემიის უფროსი მეცნიერ-მუშაკი, აზერბაიჯანის სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი, აზერბაიჯანის მხატვართა კავშირის წევრი).

## ბიოგრაფია 
სარა აშურბეილი დაიბადა ბაქოში 1906 წლის 27 იანვარს ნავთობმრეწველისა და მეცენატის  ბალაბეგ აშურბეკოვისა და მისი მეუღლის ისმეთ-ხანუმის ოჯახში. აშურბეკოვები  მიეკუთვნებოდნენ აფშართა დინასტიას. აზერბაიჯანში საბჭოთა ხელისუფლების დამყარების შემდეგ  სარის ოჯახი წავიდა  ემიგრაციაში თურქეთში. სტამბოლში სარი სწავლობდა ჟანა დარკის ფრანგულ კოლეჯში. ნეპის დროს მისი ოჯახი დაბრუნდა საბჭოთა აზერბაიჯანში. აქ მამამისი დააპატიმრეს და გადაასახლეს ყარაგანდაში. 1937 წლის 25 მარტს  იგი ყარაგანდას ოლქის ნკვდ-ს მიერ დაპატიმრებულ იქნა . იმავე წლის 13 აგვისტოს  სამეულის  მიერ 

რსფსრ-ს სისხლის სამართლის  კოდექსის  58-10 მუხლით მიუსაჯეს  სასჯელის უმაღლესი ზომა — დახვრეტა.

1941 წელს აშურბეილიმ დაამთავრა ა.აზიმზადეს სახელობის სამხატვრო სასწავლებელი . ომის დროს იგი მუშაობდა აზერბაიჯანის დრამის თეატრში მხატვარ-დეკორატორად..

1942 წლის  ოქტომბერში  სარა აშურბეილის მეუღლე - ბაჰრამ ჰუსეინზადე დააპატიმრეს. იმასაც, ისგივე მუხლით, რომლითაც იქნა გასამართლებული ბალაბეგ აშურბეკოვი, გამოუტანეს სასჯელის უმაღლესი ზომა - დახვრეტა, მაგრამ 1943 წელს განაჩენი შეუცვალეს 10 წლის  თავისუფლების აღკვეთით..

სარა აშურბეილიმ დაამთავრა აზერბაიჯანის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აღმოსავლეთმცოდნეობის ფაკულტეტის  ისტორიულ-ფილოლოგიური განყოფილება. დიდი ხნის განმავლობაში, თავისი წარმომავლობის გამო, იგი ვერ ახერხებდა სამსახურის პოვნას თავისი სპეციალობით.  ამ ხნის განმავლობაში მან  მოასწრო მუშაობა სკოლაში მასწავლებლად, თეატრში მხატვარ-დეკორატორად, აზერბაიჯანის კონსერვატორიაში უცხო ენების მასწავლებლად.

ამ დროს მან დაწერა საკანდიდატო დისერტაცია, რომელიც 1949 წელს წარმატებით დაიცვა ლენინგრადის აღმოსავლეთმცოდნეობის ინსტიტუტში. 1956 წელს სამედ ვურგუნის დახმარების შედეგად, რომელიც იმ დროს იყო მეცნიერებათა აკადემიის ვიცე-პრეზიდენტი, სარა აშურბეილიმ შესძლო სამსახურში მოწყობა თავისი სპეციალობით. იგი დაინიშნა აზერბაიჯანის ისტორიის მუზეუმიოს შუა საუკუნეების განყოფილების უფროსად, სადაც მუშაობდა 1958 წლამდე. მას მიეცა საშუალება, როგორც ისტორიკოსს,  თავი გამოეჩინა.   

1964 წელს  სარა აშურბეილიმ დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ინსტიტუტში. ჯერ იგი მოეწყო აზერბაიჯანის ისტორიის მუზეუმში აზერბაიჯანის შუა საუკუნეების ისტორიის განყოფილების უფროსად, შემდეგ იგი მუშაობდა  აზერბაიჯანის მეცნიერებათა აკადემიის აღმოსავლეთმცოდნეობის ინსტიტუტში  უფროს მეცნიერ-მუშაკად, შემდეგ კი ისტორიის ინსტიტუტის წამყვან სპეციალისტად, 1993 წლედან სიცოცხლის ბოლომდე იგი იყო აზერბაიჯანის მეცნიერებათა აკადემიის არქეოლოგიისა და ეთნოგრაფიის უფროსი მეცნიერ-მუშაკი. სარა აშურბეილიმ დაწერა ას თემატიკაზე მეტი ნაშრომი აზერბაიჯანის ენციკლოპედიისთვის.

## რესურსები ინტერნეტში
* სარა ბალაბეგ კიზი აშურბეილი

## სქოლიო
კატეგორია:ხალხთა მეგობრობის ორდენის კავალრები
კატეგორია:აშურბეიოვები
კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები
კატეგორია:ბაქოში დაბადებულები
შახტის ალექსანდრე ნეველის ეკლესია

**შახტის ალექსანდრე ნეველის ეკლესია** () — ყოფილი მართლმადიდებლური ტაძარი ქალაქ შახტიში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. ამჟამად აღნიშნული ტერიტორია მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს შახტინის ეპარქიას.

ეკლესია ააგეს დაახლოებით 1888 წელს. 1938 წელს დიდი საბჭოთა რეპრესიების პერიოდში ეკლესია დახურეს და დაანგრიეს.

## ისტორია 
შახტის ალექსანდრე ნეველის ეკლესია ააგეს 1888 წელს. ეკლესია იყო ხისგან აგებული და ჰქონდა ერთი საკურთხეველი. 1891 წელს ეკლესიის კედლები მოხატეს. 1906 წელს მიაშენეს ახალი საკურთხეველი, რომელიც უფლის აღდგომის სახელზე იყო ნაკურთხი. 1896 წლის მონაცემებით ეკლესიის შტატში ირიცხებოდა ორი მღვდელი, ერთი დიაკვანი და ორი მეფსალმუნე. ეკლესიის სამრევლოში შედიოდა ასევე ხუტორები აიუტინსკი, ნოვოგრუშევსკი, მაქსიმოვკა და პოპოვი.

რუსეთის სამოქალაქო ომის შემდეგ, 1923 წელს ეკლესია დახურეს, მაგრამ ადგილობრივი მოსახლეობის დიდი ძალისხმევით კვლავ გაიხსნა. 1938 წელს საბჭოთა კავშირის ტერიტორიაზე მიმიდნარე დიდი რეპრესიების პერიოდში ეკლესია საბოლოოდ დახურეს და დაანგრიეს.

დღესდღეობით შახტში, ფრუნზეს სახელობის დასახლებაში მიმდინარეობს ახალი ეკლესიის მშენებლობა, რომელიც კვლავ ალექსანდრე ნეველის სახელზე იქნება ნაკურთხი. ამჟამად ღვთისმსახურება მიმდინარეობს დროებით მოწყობილ სამლოცველოში. ეკლესიის წინამძღვარია თეთრი სამღვდელოების წარმომადგენელი - გიორგი ბოლოცკოვი.

## რესურსები ინტერნეტში
* Сайт нового храма
* Шахтинская епархия — храмы
* Александровск-Грушевское благочиние — храмы 
* Преосвященнейший епископ Симон посетил строящийся храм князя Александра Невского в посёлке им. Фрунзе г. Шахты

## სქოლიო
კატეგორია:როსტოვის ოლქის ეკლესიები
კატეგორია:XIX საუკუნის ეკლესიები
სუპერორგანიზმი

**სუპერორგანიზმი** — ერთი სახეობის სინერგიულად ურთიერთ მომქმედი ორგანიზმების ჯგუფია. სხვადასხვა სახეობის სინერგიულად ურთიერთ მომქმედ ორგანიზმების ჯგუფს ჰოლობიონტი ეწოდება.

ტერმინი სუპერორგანიზმი ხშირად ეუსოციალური ცხოველების მიმართ გამოიყენება, სადაც ფუნქციების გადანაწილება ძალიან სპეციალიზებულია და გარკვეულ ინდივიდუალებს დამოუკიდებლად გადარჩენის საშუალება არ აქვთ. სუპერორგანიზმის ყველაზე კარგი მაგალითია: ჭიანჭველასებრნი. სუპერორგანიზმი შესაძლოა განისაზღვროს როგორც "ორგანიზმთა ერთობლივობა, რომლებსაც შეუძლიათ შეთანხმებულად მოქმედება, იმისათვის რომ შექმნან მოვლენა, რომელიც იმართება კოლექტივის მიერ", მოვლენა შესაძლოა იყოს ნებისმიერი აქტივობა "რასაც ბუდე მოითხოვს", როგორიცაა ჭიანჭველების მიერ საკვების ერთობლივი მოპოვება ან მტაცებლებისგან თავდაცვა, ან ფუტკრების მიერ ახალი ბუდის ძებნა.

ტერმინი 1789 წელს "გეოლოგიის მამამ" ჯეიმზ ჰატონმა შეიმუშავა, იმისათვის რომ დედამიწა გეოფიზიოლოგიურ კონტექსტში განეხილა. ჯეიმზ ლავლოკის და ლინ მარგულის "გაია ჰიპოთეზა", ასევე ჰატონი, ვლადიმირ ვერნადსკი და გაი მარჩი ვარაუდობდნენ, რომ თავად ბიოსფეროც სუპერორგანიზმია, თუმცა ეს მოსაზრება სადავოდ დარჩა.

ტობი ტირელი გაია ჰიპოთეზის მიმართ კრიტიკით იყო განწყობილი, ის ამტკიცებდა რომ, დედამიწის კლიმატური სისტემა არ ჰგავს ცხოველთა ფიზიოლოგიურ სისტემას. პლანეტათა ბიოსფერო, მკაცრად არ რეგულირდება, როგორც ცხოველთა ორგანოები: "პლანეტები ცხოველებისგან განსხვავებით, არ არიან ევოლუციის პროდუქტი. აქედან გამომდინარე ჩვენ უფლება გვაქვს სკეპტიკურად მივუდგეთ საკითხს, თუ რა უნდა ჩაითვალოს სუპერორგანიზმის მსგავს მოვლენად. მან დაასკვნა, რომ "სუპერორგანიზმთან ანაგოლია დაუსაბუთებელია".

## სქოლიო
კატეგორია:კიბერნეტიკა
კატეგორია:ბიოლოგიური სისტემატიკა
ჩემი სამშობლო შენ ხარ

„**ჩემი სამშობლო შენ ხარ**“ () — ისტორიული, მელოდრამის ჟანრის ტელესერიალი. მისი პირველი ეპიზოდი ეთერში გავიდა 2016 წლის 27 ოქტომბერს ტელეკომპანია Kanal D-ზე.

მთავარ როლებში არიან ცნობილი თურქი მსახიობები ჰალიტ ერგენჩი, ბერგიუზარ ქორელი და ონურ საილაქი.

## სიუჟეტი 
პირველი მსოფლიო ომმა, რომელსაც თან ახლდა  საბერძნეთისა და თურქეთის დაპირისპირება, დიდი უბედურება მოუტანა თურქეთის ოჯახებს.

ჯევდეთი, სერიალის ერთ-ერთი მთავარი გმირი, საწინააღმდეგო მოძრაობებში აღმოჩნდა. მას მხარს უჭერს როგორც ერთგული და საყვარელი ცოლი აზიზე, ასევე ოჯახის ახლო მეგობარი ,რომელიც ფარულად აზიზეზეა შეყვარებული.  

აზიზე სამი შვილით არის მუდმივ პრობლემებში და მუდმივ ბრძოლებში. ომის წლებში, ქმრის არყოფნით გამოწვეული დარდისას, ის პოულობს ძალას საკუთარ თავში შვილების სიყვარულით. 

## მთავარ როლებში 
## სქოლიო
კატეგორია:თურქული ტელესერიალები
კატეგორია:ტელესერიალები ანბანის მიხედვით
ტომ ფელტონი

**ტომას (ტომ) ენდრიუ ფელტონი** ( დ. 22 სექტემბერი, 1987) — ინგლისელი მსახიობი, რომელმაც სახელი გაითქვა დრაკო მალფოის როლის შესრულებით „ჰარი პოტერის“ ფილმების სერიაში, რომელთა გადაღებამ ათ წელს გასტანა (2001-2011). ტომს ჰარი პოტერის და რონ უისლის როლის შესრულება სურდა, თუმცა დრაკოს როლი დაუმტკიცდა.

## პირადი ცხოვრება
ტომი 7 წლის ასაკიდან მღეროდა საეკლესიო გუნდში. 6 წლის ტომში ოჯახის ნაცნობმა ქალმა ტომში სამსახიობო ნიჭი შენიშნა. ტომს უყვარს 
რეპი, ფეხბურთი, კალათბურთი, ჩოგბურთი და თევზაობა.

## ფილმოგრაფია 
## რესურსები ინტერნეტში
* 
* Six String Productions
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ინგლისელი მსახიობები
კატეგორია:დაბადებული 22 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1987
კატეგორია:ინგლისელი მომღერლები
კატეგორია:XXI საუკუნის ინგლისელი მომღერლები
კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
საღვთო რომის იმპერატრიცების სია

მინი|281x281პქ|საღვთო რომის იმპერატრიცის გვირგვინი, დაამზადეს კონსტანსია არაგონელისათვის, შემდგომ გადაეცემოდა მემკვიდრეობით
**საღვთო რომის იმპერატრიცების სიაში** წარმოდგენილია იმ ქალების სია რომლებიც დაქორწინებულები იყვნენ საღვთო რომის იმპერიის იმპერატორებზე. ისტორიაში  საღვთო რომის პირველი იმპერატრიცა იყო ერმენგრადა რობერტინი, ხოლო უკანასკნელი - მარია ტერეზა სიცილიელი. ამასთან ზოგმა იმპერატრიცამ მიიღო რეგენტის ტიტული, რითაც მათ განუსაზღვრელი ძალაუფლება მიიღეს. ტიტული დაარსდა 813 წლის 28 იანვარს. 1806 წლის 6 აგვისტოს საფრანგეთის იმპერატორმა ნაპოლეონ I-მა საღვთო რომის იმპერია დაშლილად გამოაცხადა, რის გამოც ტიტული გაუქმდა.

## კაროლინგების დინასტია 
## ლოუდოლფინგების დინასტია 
## სალიური დინასტია 
## ზუპლინბურგების დინასტია 
## ჰოენშტაუფენების დინასტია 
## ველფების დინასტია 
## ჰოენშტაუფენების დინასტია 
## ვიტელსბახების დინასტია 
## ლუქსემბურგების დინასტია 
## ჰაბსბურგების დინასტია 
## ვიტელსბახების დინასტია 
## ჰაბსბურგ-ლოთარინგიელთა დინასტია 
კატეგორია:მმართველთა სიები
პოდოფილია

thumb|თითების წოვა და ტერფების ლოკვა ფუტ ფეტიშის ძირითადი გამოხატულებაა
**ფუტ ფეტიში** () — სქესობრივი ლტოლვა ფეხების (ტერფების) მიმართ. ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული ფეტიში ქალებსა და კაცებს შორის.

## დახასიათება
სქესობრივი ლტოლვა ტერფების მიმართ წარმოადგენს ყველაზე გავრცელებულ სქესობრივი ფეტიშიზმის ფორმას, რომლის დროსაც ლტოლვის ობიექტი არაა სასქესო ორგანო. აღგზნება შეიძლება გამოიწვიოს ტერფის (ანუ ტერფი და თითები) გარეგნულმა მხარემ, მასთან შეხებამ, ფეხის ტერფისა და თიტების სუნმა და გემომ, თითების მოძრაობამ, ტერფის ტემპერატურამ. გავრცელებულ აღმგზნებად ითვლება ტერფის სუნი, ამ დროს ფუტ ფეტიში ხშირად კომბინირებულია სუნის ფეტიშთან და მომეტებულ ინტერესთან წინდებისა და ფეხსაცმლის მიმართ. აღნიშნული ფეტიშის მქონე პირებში ასევე ხშირია პარალელურად ლტოლვა დაუბანელი (ჭუჭყიანი) ტერფების, ჯინსებ ჩაცმული ფეხშიშველა პარტნიორის, წინდების, კოლგოტების, ღია ფეხსაცმლის, მაღალქუსლიანი ფეხსაცმლიანი გოგოების, ფეხის თითის სამკაულებისა და მისთანების მიმართ.
ფუტ ფეტიშთანაა დაკავშირებული ზოგიერთი BDSM პრაქტიკები – ბასტინადო (ტერფებზე ჯოხით ცემა), ზემოქმედება მაღალი და დაბალი ტემპერატურით, ბასრი ან მჩხვლეტი საგნებით ზემოქმედება ფეხისგულებზე და ღუტუნი (tickling). ასევე გავრცელებულია პასიური პარტნიორის სახეზე დაწოლა ფეხებით ან მისი ტანის თელვა (trampling), პასიური (სუბმისიური) პარტნიორის იძულება ლოკოს აქტიურის (დომინანტის) ტერფები და ფეხის თითები.

### ტექნიკები
სექსში განარჩევენ ფუტ ფეტიშთან დაკავშირებულ რამდენიმე ტექნიკას:

* Trampling (ფეხებით თელვა) — სხეულზე ფეხებით სიარული.
* FeetLicking — ტერფების ლოკვა.
* FeetSniffing — ტერფების ყნოსვა.
* FootJob (ფეხებით მუშაობა) — სასქესო ორგანოების ფეხებით სტიმულირება (ფეხებით დაზელვა-მასტურბირება).
* ToeSucking, ToeLicking — ფეხის თითების წოვა და ლოკვა, ზოგჯერ ფეხის თითებს შორის ენით ლოკვა. იმ შემთხვევაში, როცა ფეტიშისტი წოვს საკუთარი ფეხის თითებს, გამოიყენება სპეციალური ტერმინი SelfSucking.
* Foot Massage — ტერფების მასაჟი. ზოგჯერ როგორც სექსის შესავალი თამაშის შემადგენელი.

## ლიტერატურა
* ა. ბინე, სიყვარულში ფეტიშიზმის შესახებ (1887)
* ზ. ფროიდი, სამი შტრიხი სექსუალობის თეორიაში (1905)
* ზ. ფროიდი, ფეტიშიზმი (1927)
* ო. რობსკი, მტკივნეული იქნება. ჩემი ეროტიკული დღიური (2006)

კატეგორია: სტატიების ესკიზები სექსოლოგიის შესახებ 
კატეგორია: პარაფილიები
შახტის დრამატული თეატრი

300px|მინი
**შახტის დრამატული თეატრი** () — რუსული თეატრი როსტოვის  ოლქის ქალაქ შახტიში. ფუნქციონირებს 1929 წლიდან. ასევე ცნობილია ძველი სახელწოდებით **ქალაქ შახტის დრამატული თეატრი „პლასტი“** (1992-2006 წწ.).

თეატრის მისამართი: როსტოვის ოლქი, ქალაქი შახტი, შევჩენკოს ქუჩა № 143.

## ისტორია 
პირველი დრამატული კოლექტივის შექმნა ქალაქში თარიღდება 1923 წლით. მსახიობთა პირველი ჯგუფი ჩამოყალიბდა ადგილობრივი მეშახტეებისა და მოსამსახურეების მეშვეობით. დროთა განმავლობაში აღნიშნული ჯგუფი პროფესიონალურ დონეზე ავიდა, თუმცა საკუთარი შენობა დიდი ხნის განმავლობაში არ ჰქონიათ. 1929 წელს საბჭოთა ქუჩის თავისუფალ შენობაში გაიხსნა შახტის მუშათა თეატრი. აქედან გამომდინარე აღნიშნული თარიღი ითვლება თეატრის დაარსების ოფიციალურ წლად. პირველი სპექტაკლი, რომელიც ახალ შენობაში დაიდგა იყო ალექსანდრე სუხოვო-კობილინის „კრეჩინსკის ქორწილი“.

დიდი სამამულო ომის პერიოდში თეატრის ბევრი მსახიობი ფრონტზე გაემგზავრა, ხოლო დარჩენილი ნაწილი ფაშისტების ოკუპაციის წინ გაიყვანეს ქალაქიდან. შახტის თეატრი ასრულებდა სპექტაკლებს წითელი არმიის სხვადასხვა ნაწილებში, ასევე ჰოსპიტალებში, მეშახტეთა კლუბების სცენაზე.

ომისშემდგომ წლებში შახტის მუშათა თეატრმა გააგრძელა აქტიური მოღვაწეობა, ხოლო 1952 წელს გადავიდა ახალ შენობაში შევჩენკოს ქუჩაზე. 1965 წელს თეატრს ეწოდა ნიკოლაი პოგოდინის სახელი, რომლის ნაწარმოებებიც ფიგურირებდა თეატრის რეპერტუარში 1960-1970-იან წლებში. 1966-1984 წლებში თეატრის სამხტვრო ხელმძღვანელი იყო ვ. მალაშენკო, შემდეგი ორი წლით იგი შეცვალა ო. სოლოვიევმა, ხოლო 1986-2000 წლებში თეატრის უცვლელი ხელმძღვანელი იყო მ. ბოიარჩუკი. 

1989-1994 წლებში თეატრის შენობას ჩაუტარდა კაპიტალური რემონტი. ამის გამო თეატრს არ შეუწყვეტია მოქმედება და აქტიურად მართავდა სპექატაკლებს რუსეთის სხვადასხვა ქალაქებში. რემონტის შემდეგ თეატრს ეწოდა „პლასტი“. აქ იმართებოდა საოლქო ფესტივალი „დონის გაზაფხული“. 

2000 წელს თეატრის დირექტორი გახდა ი. ვეზარკო. 2006 წლიდან დაუბრუნდა ძველი სახელწოდება და ეწოდა შახტის დრამატული თეატრი. თავისი არსებობის განმავლობაში შახტის დრამატული თეატრი არაერთხელ დაუჯილდოებიათ სხვადასხვა თეატრებისა და ფესტივალების დიპლომებითა და სამახსოვრო სიგელებით.

## რესურსები ინტერნეტში
* შახტის დრამატული თეატრის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის თეატრები
კატეგორია:როსტოვის ოლქის ღირსშესანიშნაობები
კატეგორია:თეატრები ანბანის მიხედვით
ახალი საერთო კატალოგი

[thumb|250px|სპირალური გალაქტიკა [NGC 3982]]
**ნისლეულების და ვარსკვლავთგროვების ახალი საერთო კატალოგი** ( ანუ *NGC*) — სამოყვარულო ასტრონომიაში შორეული კოსმოსური ობიექტების ყველაზე უფრო ცნობილი კატალოგი.

კატალოგი წარმოადგენს ერთ-ერთ მსხვილ არასპეციალიზირებულ კატალოგს, რადგანაც მოიცავს შორეული კოსმოსის ობიექტების ყველა ტიპს (ის არ სპეციალიზირდება, მაგალითად, მხოლოდ გალაქტიკებზე). შეიცავს 7840 ობიექტს.

კატალოგი 1880-იან წლებში უილიამ ჰერშელის დაკვირვებების მონაცემების საფუძველზე შეადგინა ჯონ ლუდვიგ ემილ დრეიერმა, ხოლო შემდეგ თანმიმდევრობით გაფართოვდა ორი ინდექს-კატალოგით (IC I & IC II), რის შედეგადაც დაემატა კიდევ 5326 ობიექტი.

სამხრეთ ნახევარსფეროს ციური ობიექტები კატალოგიზირებულია უფრო დაბალ დონეზე, მაგრამ ბევრ მათგანს აკვირდებოდა ჯონ ჰერშელი. ახალი საერთო კატალოგი შეიცავდა ბევრ შეცდომას, რომელთა დიდი ნაწილი აღმოიფხვრა გადასინჯულ ახალ საერთო კატალოგში.

## რესურსები ინტერნეტში
* The NGC/IC project
* The top astro photos of the NGC catalog 
* The Interactive NGC Catalog Online
* Adventures in Deep Space: Challenging Observing Projects for Amateur Astronomers.
* Revised New General Catalogue

კატეგორია:ასტრონომიული კატალოგები
საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1985

**საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1985** — საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატის 48-ე გათამაშება. გამარჯვებული გახდა კიევის „დინამო“, მეორე ადგილზე გავიდა მოსკოვის „სპარტაკი“, მესამეზე – დნეპროპეტროვსკის „დნეპრი“. დაიწყო 1 მარტს და დასრულდა 23 ნოემბერს. ჩემპიონატის საუკეთესო ბომბარდირის წოდება მოიპოვა დნეპროპეტროვსკის „დნეპრის“ თავდამსხმელმა ოლეგ პროტასოვმა, რომელმაც 33 მატჩი ითამაშა და 35 ბურთი გაიტანა, აქედან შვიდი — პენალტებით.

## შედეგები 
### უმაღლესი ლიგა: ცხრილი 
## ჩემპიონი 
## რესურსები ინტერნეტში 
* The Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation.

1985
კატეგორია:1985 წელი ფეხბურთში
ელანსკაიის კაზაკების სამუზეუმო-მემორიალური კომპლექსი

**ელანსკაიის კაზაკების სამუზეუმო-მემორიალური კომპლექსი** () — მემორიალური კომპლექსი როსტოვის ოლქის სტანიცა ელანსკაიაში.

## ისტორია 
ელანსკაიის კაზაკების სამუზეუმო-მემორიალური კომპლექსი გაიხსნა 2006 წელს, შოლოხოვის რაიონის სტანიცა ელანსკაიაში.

ელანსკაია დააარსეს კაზაკებმა XVII საუკუნეში დონის მარცხენა ნაპირზე, სტანიცა ვეშენსკოეს მახლობლად. რევოლუციამდე სტანიცაში ცხოვრობდა 10 000 ადამიანი. ამჟამად სტანიცაში ცხოვრობს მხოლოდ 100 კაცი, მათი ნაწილი გადასახლდა ვეშენსკოეში. 

სამუზეუმო-მემორიალური კომპლექსი მდებარეობს კაზაკ ვლადიმერ მელიხოვის ეზოში. კომპლექსის შემადგენლობაში შედის: მუზეუმი, კაზაკი დედის ძეგლი, გენერალ პეტრე კრასნოვის ქანდაკება, ჯვარი, თეთრების სამხედრო მეთურების ე. ვოლოშინოვის, ა. ჩერნეცოვისა და ი. პოლიაკოვის ბარელიეფები. მემორიალის ავტორია მოქანდაკე კ. ჩერნიავსკი.

მუზეუმი უკავშირდება თეთრგვარდიელი კაზაკების ხსოვნას. ისტორიული მუზეუმის ექსპოზიცია შეადგენს კაზაკების ცხოვრების სხვადასხვა ეტაპის მასალებს, რომლებიც ასახავს მათ კულტურას, სამხედრო სამსახურს, ისტორიის ფურცლებს. მათ შორისაა: ფოტოები, პირადი ნივთები, წიგნები, პირადი დღიურები, დონელი კაზაკის გენერალ-ლეიტენანტ ევგენი ბალაბინის დოკუმენტები, ძველი სკივრები, პლაკატები და სხვა. მუზეუმის მახლობლად დგას სამხედრო ფორმაში გამოწყობილი კაზაკის ბრინჯაოს ქანდაკება. 

მუზეუმის შესასვლელთან დგას დონელი ატამანის, რუსეთის საიმპერატორო არმიის გენერლის პეტრე კრასნოვის ბრინჯაოს ძეგლი. გენერალი გამოსახულია მაღალ ბეტონის კვარცხლბეკზე ფეხზე მდგომი, სამხედრო ფორმაში. კაზაკი-დედის ძეგლი არის ახალგაზრდა კაზაკი ქალის ძეგლი, რომელიც ასევე მაღალ კვარცხლბეკზე დგას. მასთან ახლოს დგას ორი სხვადასხვა ასაკის ბავშვის ძეგლი.

## ლიტერატურა
*Цветков В. Ж. Белое дело в России. 1917−1918 гг.: формирование и эволюция политических структур Белого движения в России / Науч.рецензенты А. В. Лубков, А. Д. Степанский, Д. О. Чураков. — М.: Посев. — 2008..
*Ципкин Ю. Н. Белое движение в России и его крах (1917−1922 гг.) : Учебное пособие. — Хабаровск: Хабар. гос. пед. ун-т, 2000. — 120 с. — ISBN 5-87155-096-7.

## რესურსები ინტერნეტში
* Открытие Мемориала в станице Еланской
* Новости Мемориала "Донские казаки в борьбе с большевиками" 
* Губернатор Ростовской области против мемориала "Донские казаки в борьбе с большевиками"
* Власти намерены снести Мемориал 
* Мемориал-музей "Донские казаки в борьбе с большевиками"
* Еланский музей «Донские казаки в борьбе с большевиками»

## სქოლიო
კატეგორია:როსტოვის ოლქის ძეგლები
კატეგორია:როსტოვის ოლქის ღირსშესანიშნაობები
თანამედროვე ფარმაცია

**„თანამედროვე ფარმაცია“** — ქართული სამეცნიერო და პრაქტიკული ჟურნალი, თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის ფარმაცევტული ფაკულტეტის ორგანო. გამოდიოდა XX საუკუნის 30-იან წლებში. პირველი და მეორე ნომერი გამოიცა 1930, მესამე – 1931. ჟურნალის რედაქტორი იყო ი. ქუთათელაძე, პასუხისმგებელი მდივნები – ნ. მასხულია და პ. ჭუმბურიძე. ჟურნალში იბეჭდებოდა სამეცნიერო შრომები, რეფერატები, ისტორიული ხასიათის მასალები, სამეცნიერო ექსპედიციების ანგარიშები, ბიბლიოგრაფია ფარმაციის თეორიულ და პრაქტიკულ საკითხებზე. 

## ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული ჟურნალები
თამარის ეპიტაფია

**„თამარის ეპიტაფია“** — ქართული ხალხური ლექსი, ზეპირსიტყვიერი ეპიტაფიის ნიმუში, სრულდებოდა ფერხულის წესით. ლექსი პირველი პირით არის ნათქვამი („თამარ დედოფალი ვიყავ, თავი ძირს აღარ დავიდე, ზღვაში ჩავყარე სამნები, ხმელეთი ჩემკენ მოვიგდე”...), მასში ოსტატურადაა გამოთქმული ხალხ. სიბრძნე; ამასთანავე, ხალხმა თამარის მოღვაწეობას ფანტასტიკური ელფერიც შემატა (`ქაჯებსა დავდე იჯარა, ისპაანს ხარჯი ავიღე”...). „თამარის ეპიტაფია“ გავრცელებულია საქართველოს თითქმის ყველა კუთხეში; ვარიანტებს შორის არ არის არსებითი განსხვავება. 

## ვერსიები
ხალხური პოეზია მოყვანილი აქვს ვახუშტი კოტეტიშვილს.

ანალოგიური ხალხური თქმულება მოცემულია „ქართულ ხალხურ პოეზიაშიც“.

## ლიტერატურა
* კოტეტიშვილი ვ., ხალხური პოეზია, ქუთ., 1934; 
* ქართული ხალხური საისტორიო სიტყვიერება. ტექსტი მოამზადა, შესავალი და შენიშვნები დაურთო ქ. სიხარულიძემ, I, თბ., 1961; 
* ცაიშვილი ს., თამარ მეფე ხალხურ სიტყვიერებაში, თბ., 1943. ჯ. ბარდაველიძე. 

## სქოლიო
კატეგორია:ქართული ხალხური ლექსები
თბილისის სატრანსპორტო კომპანია

**შპს თბილისის სატრანსპორტო კომპანია** — კერძო სამართლის იურიდიული პირი, რომლის დანიშნულებაა მოსახლეობის უზრუნველყოფა მაღალი ხარისხის უსაფრთხო სატრანსპორტო მომსახურებით. 

## ისტორია
ფუნქციონირება დაიწყო „თბილისის მეტროპოლიტენის“ სახელწოდებით 1966-იდან, როდესაც გაიხსნა მეტროპოლიტენის პირველი მონაკვეთი დიდუბე-რუსთაველის მიმართულებით. 1997 წლიდან ჩამოყალიბდა როგორც შპს „თბილისის მეტროპოლიტენი“, 2006 წლიდან დაერქვა შპს „თბილისის მეტრო“, ხოლო 2009 წლიდან გახდა შპს „თბილისის სატრანსპორტო კომპანია“, რომლის 100%-იანი წილის მფლობელია თვითმმართველი ქ. თბილისი. ამჟამად კომპანიის მფლობელობაშია თბილისის მეტროპოლიტენი, რის საექსპლოატაციო არეალი წარმოადგენს დაახლოებით 62,5 კმ სიგრძის მიწისქვეშა საგვირაბო კონსტრუქციას, ორი დამოუკიდებელი ხაზით და 23 სადგურით, რასაც ყოველი 3,5-4 წთის ინტერვალით ემსახურება მოძრავი შემადგენლობები ორი სამატარებლო დეპოთი. 2009 კომპანიას საკუთრებაში გადაეცა მუნიციპალური ავტობუსები და მასთან დაკავშირებული უძრავი ქონება სამი ავტოპარკისა და ერთი სერვისცენტრის სახით. 2012 კომპანიის საქმიანობის არეალი კიდევ უფრო გაფართოვდა და მის აქტივებს დაემატა ახლად აშენებული რიყე-ნარიყალას საბაგირო გზა. ოპერატიულობისა და უსაფრთხოების თვალსაზრისით „თბილისის სატრანსპორტო კომპანიას“ გააჩნია დამოუკიდებელი ციფრული და ენერგომომარაგების სადისპეტჩერო ქსელი, სადაც გაერთიანებულია მისი ყველა სტრუქტურული ერთეული. კომპანიის ძირითადი საქმიანობის სფეროა სატრანსპორტო მომსახურება, მგზავრთა გადაყვანა და საგანგებო ან სამხ. მოქმედების პერიოდში მოსახლეობის სამოქალაქოთავდაცვითი ღონისძიებების გატარება. ამის უზრუნველსაყოფად საწარმოს ევალება შემდეგი ფუნქციების შესრულება: თავისი საქმიანობის სფეროში შემავალი სტრუქტურული ერთეულების მუშაობის კოორდინაცია; მგზავრთა უსაფრთხო მომსახურების მაღალი დონის უზრუნველყოფა; მოძრაობის უსაფრთხოების უზრუნველყოფის მიზნით საექსპლუატაციო მუშაობის გრაფიკის შედგენა და მისი შესრულება; მგზავრთა გადაყვანა საქალაქო სამგზავრო ტრანსპორტის ერთიან ქსელში მოძრაობის ოპერატიული მართვის, აღრიცხვისა და კონტროლის საშუალებით; ტექ. დონისა და ტექ. საშუალებების ექსპლუატაციის საიმედოობის დაცვა და ამაღლება, ტექნოლ. პროცესების სრულყოფა, ახ. ტექნიკისა და გამოცდილების დანერგვა და სხვ.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში 
* თბილისის სატრანსპორტო კომპანიის ოფიციალური ვებ-გვერდი  

კატეგორია:საქართველოს კომპანიები
ევროპული რაგბის კონტინენტის ფარი

**ევროპული რაგბის კონტინენტის ფარი** (ყოფილი: **ევროპული რაგბის გამოწვევის თასის შესარჩევი შეჯიბრი**) — რაგბის კავშირის შეჯიბრი, რომელსაც ევროპული რაგბის გამოწვევის თასის შესარჩევი ტურნირის დანიშნულება აქვს. მისი ორგანიზატორები არიან: ევროპის პროფესიონალური საკლუბო რაგბი, ევროპის რაგბი და იტალიის რაგბის ფედერაცია.

ტურნირის შესახებ პირველად 2014 წლის აპრილში ევროპული რაგბის ჩემპიონების თასის და გამოწვევის თასის შექმნის გამოცხადების დროს გახდა ცნობილი. ტურნირში მეორე ეშელონის ქვეყნების (ესპანეთი, გერმანია, ბელგია, რუმინეთი, საქართველო, რუსეთი, პორტუგალია) და იტალიიის შიდა ჩემპიონატის გუნდები მონაწილეობენ.

## კონტინენტის ფარის ფინალები 
## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური საიტი 

კატეგორია:ევროპული სარაგბო ტურნირები
პურის მუზეუმი (აღდამი)

**პურის მუზეუმი** () — მუზეუმი, რომელიც ოდესღაც არსებობდა აზერბაიჯანის სსრ-ს ქალაქ აღდამში.

## ისტორია 
მუზეუმი დაარსდა 1983 მუზეუმი ძლიერად დაზარალდა 1990 წლების ყარაბაღის ომის მსვლელობის დროს. ამჟამად მუზეუმი იმყოფება დანგრეულ მდგომარეობაში.

შენობის ფასადზე იყო გამოსახული სხვადასხვა სახის ორნამენტები, ასევე ორი მოზაიკის პანო, რომლებზეც გამოსახულია ხორბლის თავთავები და მზე. შიგნით შენობა მორთული იყო ფერადი ვიტრაჟებით, ჭერი მოპირკეთებული იყო მუქი ფერის ხის კვადრატებით. მუზეუმის ერთ-ერთი დარბაზის შესასვლელში იყო წარწერა „თაყვანი  ეცით პურს!“.

მუზეუმში, სხვა ექსპონატებთან ერთად ასევე ინახებოდა გაქვავებული ხორბალი, რომელიც ყოფილი დირექტორის, აკადემიკოს იმამ მუსტაფაევის, მოწმობით ნაპოვნი იყო არქეოლოგიური გათხრების მსვლელობის დროს აღდამის რაიონის სოფელ ჩალან-ტეპეში. ეს ექსპონატები, მუზეუმს საჩუქრად გადასცა მეცნიერ სელექციონერმა, აკადემიკოსმა იმამ მუსტაფაევმა, რომელმაც სელექციის საშუალებით შექმნა ხორბლის რამდენიმე ჯიში. იგივე ყულიევის მოთხრობით, ერთხელ მუზეუმში მოვიდა სოფელ აღდამლის მკვიდრი ოთხმოცი წლის მოხუცი ისმაილ კაფარ ოღლი მამედოვი. მან მუზეუმს გადასცა ორი ძველი XVII საუკუნის კირ-კირე (ხელის წისქვილი). მისი თქმით, იმისთვის, რომ ხალხს სცოდნოდა თუ რა რთულად მოიპოვებოდა ადრე პური. მუზეუმში ასევე ინახებოდა ბლოკადური ლენინგრადის დროინდელი პური, რომელიც მოიტანა ქალმა — მცხობელმა გალინა კანაევამ.

## ლიტერატურა 
* Vüqar Tofiqli. Agdam Çörək Muzeyi:Dünəni, bugünü və sabahı. — Баку: Adiloglu, 2011. — ISBN 9789952251302.
* Р. Абдуллаев. Музей хлеба: [Агдам] // Гудок. — 28 января 1986.

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის მუზეუმები
კატეგორია:1983 წელს დაარსებული მუზეუმები
კატეგორია:მუზეუმები ანბანის მიხედვით
უზეირ ჰაჯიბეილის სახლ-მუზეუმი

**უზეირ ჰაჯიბეილის სახლ-მუზეუმი** — სახლ-მუზეუმი, რომელშიც ცხოვრობდა ცნობილი აზერბაიჯანელი კომპოზიტორი უზეირ ჰაჯიბეკოვი. სახლი განლაგებულია შამილ აზიზბეკოვის ქუჩაზე, ნიზამის მეტროს სადგურის მახლობლად. მუზეუმი შეიქმნა ჰეიდარ ალიევის ინიციატივით 1975 წელს უზეირ ჰაჯიბეკოვის სახელის უკვდავსაყოფად. მემორიალური მუზეუმი იმყოფება აზერბაიჯანის რესპუბლიკის კულტურისა და ტურიზმის  მონიტორინგის ქვეშ.

## სქოლიო
კატეგორია:ბაქოს მუზეუმები
კატეგორია:აზერბაიჯანის სახლ-მუზეუმები
კატეგორია:აზერბაიჯანის ბიოგრაფიული მუზეუმები
კატეგორია:1975 წელს დაარსებული მუზეუმები
კატეგორია:მუზეუმები ანბანის მიხედვით
ლერმონტოვის სახლ-მუზეუმი ქალაქ გუსარში (აზერბაიჯანი)

thumb|right|250px|ლერმონტოვის სახლ-მუზეუმი ქალაქ გუსარში

**ლერმონტოვის სახლ-მუზეუმი ქალაქ გუსარში (აზერბაიჯანი)** 1837 წელს აზერბაიჯანის ქალაქ გუსარში იმყოფებოდა მიხეილ იურის ძე ლერმონტოვი (ეს ფაქტი არ დასტურდება მეცნიერული წყაროებით), სადაც პოეტი შეხვდა მეცნიერ-ფილოსოფოს ჰაჯი ალი ეფენდის. აქვე მან მოისმინა დასტანი „აშიკ გარიბი“, ცნობილი ლეკი აშუღის აჰმედის შესრულებით. ამის შემდეგ ამ დასტანის მოტივებზე მან დაწერა ცნობილი „აშიკ - ქერიბი“. ქალაქში შენარჩუნდა პოეტის სახლ-მუზეუმი მემორიალური წარწერით, რომელზეც ამოტვიფრულია ლერმონტოვის ცნობილი სტროფები:

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის მუზეუმები
კატეგორია:მუზეუმები ანბანის მიხედვით
ეპოქა (ასტრონომია)

**ეპოქა** — ასტრონომიაში დროის მომენტი, რომლისთვისაც განსაზღვრულია ასტრონომიული კოორდინატები ან ორბიტის ელემენტები. პრეცესიის გათვალისწინებით და ასევე საკუთარი მოძრაობით ასტრონომიული კოორდინატები შეიძლება ავითვალოთ ერთი ეპოქიდან მეორემდე. ორბიტალური ელემენტების შემთხვევაში აუცილებელია ყურადღება მივაქციოთ სხვა სხეულების ზემოქმედებას, რათა გამოვთვალოთ ორბიტალური ელემენტები დროის სხვა მომენტებისათვის.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* What is Terrestrial Time?  - U. S. Naval Observatory
* International Celestial Reference System, or ICRS  - U. S. Naval Observatory
* IERS Conventions 2003 (defines ICRS and other related standards)

კატეგორია:ციური სხეულების კოორდინატთა სისტემები
კატეგორია:დრო ასტრონომიაში