open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Amnesiac

***Amnesiac*** — ბრიტანული ალტერნატიული როკ-ჯგუფ Radiohead-ის მეხუთე ალბომი, რომელიც  2001 წლის 5 ივნისს გამოვიდა. იგი ჩაიწერა პროდიუსერ ნაიჯელ გოდრიჩის ხელმძღვანელობით.

## ისტორია 
ჩრდ. ამერიკაში მოწყობილი ტურების დროს Radiohead ალბომის Kid A გარდა ასრულებდა იმ სიმღერებს რომლებიც გამოშვებული არ ჰქონდა. სწორედ ამ კომპოზიციებმა უბიძგეს ჯგუფს ახალი ალბომის ჩაწერისკენ, რომელშიც Kid A-ს სესიების დროს შექმნილი კომპოზიციები შევიდოდა. ასეც მოხდა — 2001 წლის ივნისში გამოსული Amnesiac სწორედ ამ ტრეკებით იქნა დაბოქს-სეტებული. მიუხედავად იმისა რომ Amnesiac წინა ალბომის  მსგავსად და გაგრძელებად ითვლება, (მაგალითად, ორივე ალბომში შესული “Morning Bell” რომელიც განსახვავებული ინტერპეტაციითაა წარმოდგენილი )მისი სტილი მაინც განსხვავებულია – აქ ვანგარდულ ელექტრონიკას და არტ-როკს უფრო მეტი ჯაზის ელემენტები ემატება, რაც სიმღერის მელოდიურობას უზრუნველყოფს. ორივე ფსიქოდელიურ ალბომში გარკვეულწილად გავლენა მოახდინა ჯონი გრინვუდის XX საუკუნის კლასიკური მუსიკით.

თავად ტომ იორკმა ალბომის ძირითადი არსი და სათაურის ქვეტექსტი შემდეგნაირად განმარტა: “მე წავიკითხე თუ რად მიაჩნდათ აგნოსტიკოსებს ადამიანის დაბადება – როდესაც ვიბადებით, გვაიძულებენ დავივიწყოთ საიდან მოვდივართ, რათა ის ტრავმა გადავიტანოთ რაც ჩვენს ამქვეყნად მოვლინებას ახლავს თან. ეს აზრი მართლა მომეწონა. რაღაც დავიწყებათა მდინარეს ჰგავს. შეიძლება [ეს ალბომი] იმავე დროს ჩაიწერა .... მაგრამ სულ სხვაგვარი წარმოშობა აქვს. ეს იმას ჰგავს, როცა ძველისძველ ზანდუკს იპოვი ვიღაცის სხვენზე და არც ის ადგილი გახსოვს კარგად, რომლისკენაც მინიშნებებს, რუკებს, ნახატებსა თუ დახასიათებებს მიჰყავდი”. სწორედ აქედან მოდის ალბომის სათაური “Amnesiac” - მის გარეკანზე კი ტომ იორკის ნახატია აღბეჭდილი. ალბომი მიეძღვნა “ნოას და ჯემის” – ტომ იორკისა და ფილ სელუეის შვილებს, რომლებიც Kid A-სა  და Amnesiac-ს ჩაწერის შორის დაიბადნენ.

1997 წლის შემდეგ Radiohead-მა პირველად გამოუშვა სინგლი სახელწოდებით “Pyramid Song” რომელიც პიანინოზე შესრულებულ  ბალადას  წარმოადგენს. სინგლმა ბრიტანეთის საუეკეთესო ათეულში #5 პოზიცია დაიკავა, რასაც სულ მალე გიტარაზე შემქნილი “Knives Out” დაემატა. მართალია ალბომს ერთხაზოვნების დარღვევისა და უსაზღვრო მუსიკალური თავისუფლებისთვის აკრიტიკებდნენ, მაგრამ მან მაინც დაიმსახურა კრიტიკოსთა აღიარება, ისევე როგორც კომერციული მოგება. Amnesiac-ს გამოშვების შემდეგ, ჯგუფმა მსოფლიო ტური წამოიწყო ჩრდ. ამერიკაში, ევროპასა და იაპონიაში. ასევე ამ პერიოდში გამართეს ზაფხულის მინი-ფესტივალი მშობლიურ ოქსფორდში, რაც პირველი აღმოჩნდა მიღწეული დიდების შემდეგ. კონცერტში მოწვეული იყვნენ ცნობილი ჯაზმენები, რომლებმაც Amnesiac-ს ბოლო ტრეკზე – “Life in a Glasshouse” – ჩასაბერი ინსტრუმენტების პარტია შეასრულეს. ამავე წლის შემოდგომაზე გამოვიდა ალბომი “I Might Be Wrong: Live Recordings”, რომელიც სხვადასხვა საერთაშორისო კონცერტებზე შესრულებულ სიმღერებს აერთიანებს (ალბომებიდან Kid A და Amnesiac).

## სიმღერების სია
;შენიშვნა

## პოზიციები ჩარტებში
## სერტიფიცირებები
## სქოლიო 
კატეგორია:2001 წლის ალბომები
კატეგორია:Radiohead-ის ალბომები
კატეგორია:ალბომები ნაიჯელ გოდრიჩის პროდიუსერობით
იმერეტინსკები

მინი|260x260პქ|იმერეტინსკების გერბი
**იმერეტინსკები** — იმერეთის სამეფოს ბაგრატიონთა სამეფო შტოს ზოგიერთი წარმომადგენლის გვარი რუსეთში გადასახლების შედეგად.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ბაგრატიონები
იმერული ბალიშა ცრუფარიანა

**იმერული ბალიშა ცრუფარიანა** (), მწუწნავი მწერი კოქციდების ქვერიგისა. ვაზის და სხვა მცენარეების მავნებელია. პოლიმორფული სახეობაა. დედლის სხეულის სიგრძეა 3—11 მმ. ჭრელია, კვერცხის დების პერიოდში გამოყოფს თეთრ საკვერცხე ჩანთას (ოვისაკს). 1955 წელს პირველად აღწერეს საქართველოში (კერძოდ, იმერეთში), შემდეგ — საფრანგეთსა და იტალიაში. იმერული ბალიშა ცრუფარიანა საქართველოს ვაზის საშიში მავნებელია. მის მოსასპობად იყენებენ ფოსფორორგანოების პრეპარატებს, რომლებსაც შემოდგომაზე ასხურებენ მცენარეს.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ცრუფარიანები
იოახიმ ლევი

**იოახიმ ლევი** (; დ. 3 თებერვალი 1960, შვარცვალდის შენაუ, დასავლეთ გერმანია) — გერმანელი სპორტსმენი. გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების მთავარი მწვრთნელი 2006 წლიდან 2021 წლამდე

აქტიური სპორტული კარიერა ბრწყინვალე არ ჰქონდა, იყო აინტრახტის, ფრაიბურგის, შტუტგარტის, კარლსრუეს, შაფჰაუზენის, ვინტერტურის, ფრაუნფელდის ნახევარმცველი. გერმანიის ახალგაზდურ ნაკრებში კი ოდენ 4 მატჩს მოუყარა თავი. სამწვრთნელო კარიერა კი უფრო წარმატებული აქვს: 1997 წელს შტუტგარტს გერმანიის თასი მოაგებინა, 2002 წელს კი ტიროლი ავსტრიის ჩემპიონი გახადა. იყო ფენერბაჰჩეს და ვენის აუსტრიის დამრიგებელიც. 2004-2006 წლებში იყო გერმანიის ნაკრების მთავარი მწვრთნელის იურგენ კლინსმანის თანაშემწე. კლინსმანის გადადგომის შემდეგ კი 2006 წლის ივლისიდან გერმანიის ნაკრებს ხელმძღვანელობს. 2014 წელს გერმანელებთან ერთად იზეიმა მსოფლიო ჩემპიონატის მოგება.

## რესურსები ინტერნეტში 
* იოახიმ ლევი

კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთელები
კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთის მწვრთნელები
კატეგორია:დაბადებული 1960
კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ფრანკფურტის აინტრახტის ფეხბურთელები
კატეგორია:2016 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:დაბადებული 3 თებერვალი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
მშვილდოსანი (მრავალმნიშვნელოვანი)

**მშვილდოსანი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* მშვილდოსანი — თანავარსკვლავედი.
* მშვილდოსანი — ზოდიაქოს ნიშანი
გუშ-დანი

thumbnail|150px|გუშ-დანი
**გუშ-დანი** (ივრ. *גוש דן*) — მეტროპოლია ისრაელის ხმელთაშუაზღვისპირეთზე, რომელიც მოიცავს თელ-ავივ-იაფოს და მის ქალაქ სატელიტებს, როგორებიცაა რამათ-განი, ხოლონი, ბათ-იამი, რამათ-ჰაშარონი, გივათაიმი, ბნეი-ბრაკი, ჰერცლია, ორ-იეჰუდა, გივათ-შმუელი და კირიათ-ონო. ზემოთ ჩამოთვლილ ქალაქებს მიაკუთვნებენ გუშ-დანის შიდა წრეს. ეს ქალაქები წარმოადგენენ უწყვეტ მეტროპოლურ ზოლს და ხშირად რთული გასარჩევია მათი საზღვრები. გუშ-დანის შიდა წრეს გარს ეკვრის ე.წ. გარე წრე, ასევე უწყვეტი ქალაქების ზოლი. გარე წრის ქალაქებია: პეთახ-თიკვა, ჰოდ-ჰაშარონი, კფარ-საბა, რაანანა, იეჰუდი, რამლა, ლოდი, რიშოდ-ლეციონი, ნეს-ციონა და რეხოვოთი. ზემოთ ჩამოთვლილი ქალაქების გარდა გუშ-დანში შედის რიგი დაბები. გუშ-დანის მოსახლეობა დაახლოებით 3 მილიონია და ეს არის ისრაელის უდიდესი მეტროპოლური არე.
მინი|1100px|center

## სქოლიო 
კატეგორია:ისრაელის ქალაქები
იმერული მუხა

**იმერული მუხა** (Quercus imeretina, Quercus robur subsp. imeretina) — ზაფხულმწვანე ხე წიფლისებრთა ოჯახისა. საქართველოს ენდემი. სიმაღლე 30 მ აღწევს. მოკლეყუნწიანი ფოთლები და გრძელყუნწიანი, ვიწრო ცილინდრული ნაყოფი აქვს. გავრცელებულია კოლხეთში. სხვა ფართოფოთლოვან ხეებთან (ჰართვისის მუხა, ძელქვა, ლაფანი, მურყანი, იფანი, რცხილა) ერთად დაბლობებსა და მთისწინეთის ტერასებზე ზღვის დონიდან 300 მ-მდე ქმნის შერეულფოთლოვან ტყეებს, ჩრდილის ამტანი და ტენის მოყვარული ჯიშია. ძლიერი ფესვები აქვს და ამიტომ ქარგამძლეა. იზრდება ღრმა თიხიან და წითელმიწა გაეწრებულ ნიადაგებზე. იმერული მუხის მასივები უფრო მეტად შემონახულია ქუთაისისა და ბაღდათის რაიონებში; ძელქვასთან იგი დაცულია აჯამეთის ნაკრძალში. დეკორატიულ მცენარედ აშენებენ ბოტანიკურ ბაღებში. გამოსადეგია დასავლეთ საქართველოში ტყის გასაშენებლად.

## იხილეთ აგრეთვე
* საქართველოს ფლორა
* საქართველოს ტყეები

## ლიტერატურა
კატეგორია:წიფლისებრნი
The Beatles-ის დისკოგრაფია

მშობლიურ გაერთიანებულ სამეფოში 1962–1970 წლებში **The Beatles-ის** მიერ გამოცემული იქნა 12 სტუდიური ალბომი, 13 EP და 22 სინგლი. თუმცა, ჯგუფის საერთაშორისო დისკოგრაფია არეულია, რაც ძირითადად განპირობებულია ალბომების სხვა ქვეყნებში გამოცემული განსხვავებული ვერსიებით, განსაკუთრებით ადრეულ წლებში Capitol Records-ზე, აშშ-ში. The Beatles-ის დისკოგრაფია თავდაპირველად გამოდიოდა გრამფირფიტის ფორმატში, სრული გრამფირფიტების, მოკლე EP-ებისა და სინგლების სახით. წლების განმავლობაში კოლექცია გამოიცა აუდიოკასეტებზე, 8 ფირიან კარტრიჯებზე, CD-ებსა და USB მეხსიერებაზეც, MP3 და 24 ბიტიანი FLAC ფაილების სახით. მიუხედავად იმისა, რომ ამ დისკოგრაფიას დაემატა საარქივო მასალა და  ერთმანეთში არეული რემიქსები, ძირითადი, ჩაწერილი 1960-იან წლებში, შედგება 217 სიმღერისგან (მათ შორის არის 4 სიმღერა  ორი სხვადასხვა ვერსიის სახით და 2 სიმღერა გერმანულად) და მუსიკის დაახლოებით 10 საათიანი ხანგრძლივობის მასალისგან.

ალბომები ძირითადად გამოიცემოდა მონო და სტერეო ჩანაწერების სახით. ვინაიდან ამ პერიოდში ძირითადად პოპულარული იყო მონო პლეერები, The Beatles და პროდიუსერი ჯორჯ მარტინი დიდ დროს უთმობდნენ ჩანაწერების მონო მიქსების მომზადებას. The Beatles მონაწილეობდა სტუდიაში მხოლოდ პირველი ოთხი ალბომის მონო მიქსის შედგენაში, ხოლო სტერეო მიქსები მათი ზედამხედველობის გარეშე მზადდებოდა. თუმცა, 1960-იანი წლების დასასრულს სტერეო პლეერებმა პოპულარობა შეიძინეს და ჯგუფის უკანასკნელი ორი ალბომი, *Abbey Road* და *Let It Be* მხოლოდ სტერეო მიქსებით სახით არის გამოცემული.

1968 წლიდან ბრიტანეთსა და აშშ-ში, დაწყებული სინგლით „Hey Jude“ და ალბომით  *The Beatles* (რომელიც უფრო მეტად არის ცნობილი, როგორც *White Album*), ახალი ჩანაწერები გამოდიოდა ლეიბლზე Apple. Parlophone-ის და Capitol-ის ნომრები კატალოგში კი კვლავ გამოიყენებოდა საკონტრაქტო მიზეზების გამო.

The Beatles-ის ბრიტანული დისკოგრაფია CD-ზე 1980-იანი წლების ბოლოს გამოიცა. პირველი ოთხი ალბომის ოფიციალური გამოცემის მიხედვით, ისინი მონო ვერსიების სახით იქნა გამოცემული. სხვა ალბომები მხოლოდ სტერეო ვერსიების სახით გამოვიდა. თუმცა, ამ დისკზე წარმოდგენილი ციფრულად გადატანილი ჩანაწერები XXI საუკუნის სტანდარტებს აღარ შეესაბამებოდა და 2005 წლიდან ოთხი წლის განმავლობაში მიმდინარეობდა უკანასკნელი ტექნოლოგიის დახმარებით ორიგინალური ჩანაწერების რემასტერინგის პროცესი.  Apple-მა და EMI-მ The Beatles-ის კატალოგის ეს ვერსია CD-ებზე გამოსცეს 2009 წლის 9 სექტემბერს, როგორც მონო, ასევე სტერეო ვერსიების სახით.

## ალბომები 
### სტუდიური ალბომები 
;შენიშვნები

### საკონცერტო ალბომები
### კომპილაციური ალბომები
;შენიშვნები

### EP-ები
## სინგლები
;შენიშვნები

## ვიდეოგრაფია
### ფილმები
### ტელესერიალები
### მუსიკალური ვიდეოები
## ლიტერატურა
* 
* 

## რესურსები ინტერნეტში 
* სტერეო და მონო გამოცემები
* დისკოგრაფია
* The Beatles-ის ყველა სახის ფირფიტა
* რეცენზიები ალბომებზე საიტიდან progarchives.com
* The Beatles-ის ფირფიტები და კომპაქტ დისკები 
* The Beatles-ის სინგლები და EP დისკები 
* ბრიტანული დისკოგრაფია
* The Beatles-ის კანადური დისკოგრაფია
* The Beatles ლეიბლზე Vee-Jay Records
* The Beatles-ის დისკოგრაფია საიტზე Discoogle 

## სქოლიო 

კატეგორია:ბრიტანელი შემსრულებლების დისკოგრაფიები
კატეგორია:როკ-ჯგუფების დისკოგრაფიები
დისკოგრაფია
ანი (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი **ანი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* ანი — ქართული ანბანის პირველი ასო;
* ანი — სომხური სახელწოდება ქალაქ *ანისისა*, ყარსის ვილაიეთი, თურქეთი.
* ანი — სოფელი ახალციხის მუნიციპალიტეტში

კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
მიშველე! (ფილმი)

***მიშველე!*** () — ჯგუფ The Beatles-ის და რიჩარდ ლესტერის კომედიური ჟანრის ფილმი, რომელშიც შეტანილია სიმღერები ჯგუფის ალბომიდან *Help!*.

## ფილმის შესახებ 
ფილმი გამოვიდა 1965 წელს, როდესაც ბითლომანია უკვე სრულ პიკზე იყო. ფილმში მოთხრობილია ერთ-ერთი სექტის შესახებ, რომელიც ეძებს დიდ ბეჭედს, რათა თავის ღვთაებას შესწიროს. ასეთ ბეჭედს სექტანტები რინგოს ხელზე აღმოაჩენენ და მთელი ფილმის განმავლობაში დასდევენ მას, ბეჭდის ნებისმიერი ძალებით ასაღებად.

თავად ჯგუფის განცხადებით, მთავარი იდეა მათ მიაწოდა კლასიკურმა ფილმმა "იხვის სუპი", რომელიც ჯეიმზ ბონდის სერიალის პაროდია იყო. საინტერესოა, რომ რიჩარდ ლესტერმა, რომელსაც ფილმის გადაღება ანდეს, უფრო დიდი ბიუჯეტი მიიღო, ვიდრე ეს *მძიმე დღის ღამის* გადაღებისას მოხდა.

ფილმის დიდი ნაწილი ლონდონში, ავსტრიულ ალპებში, ბაჰამებზე და ტვიკენჰემის სტუდიაში გადაიღეს. ჯგუფი გადაღებებით კმაყოფილი არ იყო. 1970 წლის ინტერვიუში ლენონმა ახსენა, რომ ისინი ფილმში თითქოს ეპიზოდურ როლებს ასრულებდნენ.

## სიმღერები 
ფილმში ჟღერს ჯგუფის სიმღერები:

* Help!
* You're Going to Lose That Girl
* You've Got to Hide Your Love Away
* Ticket to Ride
* I Need You
* The Night Before
* Another Girl
* She's a Woman 
* A Hard Day's Night 
* I'm Happy Just to Dance with You 
* You Can't Do That

## რესურსები ინტერნეტში 
**მიშველე! * საიტზე Rotten Tomatoes
* 

კატეგორია:1965 წლის ფილმები
კატეგორია:ბრიტანული ფილმები
კატეგორია:ფილმები The Beatles-ის შესახებ
კანიე უესტი

**კანიე ომარი უესტი** ( დ. 8 ივნისი, 1977) — ამერიკელი მუსიკალური პროდიუსერი, რეპერი, მომღერალი, სიმღერების ავტორი და დიზაინერი.

პოპოულარობა მოიპოვა 2000-იან წლებში. ის დაიბადა ატლანტაში, გაიზარდა ჩიკაგოში და გახდა ცნობილი, როგორც Roc-A-Fella Records-ის პროდიუსერი, თუმცა შემდგომში მან თავისი რეპ-კარიერაც წამოიწყო და 2004 წელს გამოსცა პირველი ალბომი, *The College Dropout,* რომელმაც კომერციული წარმატება და კრიტიკოსების მიერ აღიარება მოიპოვა. შემდეგში მან თავისი ლეიბლი, GOOD Music დააარსა. მის მუსიკაში გამოიყენებოდა როგორც ორკესტრის, ასევე სინთეზატორებისა და Auto-Tune-ს ელემენტები, რაც განსაკუთრებით შეინიშნებოდა ალბომებში *Late Registration* (2005), *Graduation* (2007) და *808s & Heartbreak* (2008). მის მე-5 და მე-6 ალბომებმა, *My Beautiful Dark Twisted Fantasy-*მ (2010) და *Yeezus-*მა (2013) ასევე მოიპოვეს კომერციული წარმატება და კრიტიკოსების მოწონება. უესტმა სხვადასხვა მუსიკალური სტილების გამოყენება მის შემდგომ 2 ალბომში, *The Life of Pablo**-*ში (2016) და *Jesus Is King-*ში (2019) დაიწყო. მის მე-10 ალბომმა, *Donda-*მ ასევე მიაღწია კომერციულ წარმატებას, თუმცა კრიტიკოსებისგან შედარებით დაბალი შეფასება დაიმსახურა. უესტის დისკოგრაფიაში ასევე შედის 2 კოლაბორაციული ალბომი. ესენია *Watch The Throne* (2011) ჯეი-ზისთან ერთად და *Kids See Ghosts* (2018) Kid Cudi-სთან ერთად.

უესტი, რომელმაც 160 მილიონზე მეტი ეგზემპლარი გაყიდა, 100 ყველაზე გაყიდვადი მუსიკალური შემსრულებლების სიაში შედის. მას მიღებული აქვს გრემის 90-ზე მეტი ნომინაცია, აქედან მან 22-ში გაიმარჯვა, რაც რეპერებს შორის ყველაზე დიდი მაჩვენებელია. მას ასევე მოგებული აქვს  ბილბორდის Artist Achievment Award, BRIT Awards, როგორც საუკეთესო საერთაშორისო მამაკაცი სოლო-შემსრულებელი და მაიკლ ჯექსონის სახელობის Video Vanguard Award. კანიეს 6 ალბომი *Rolling Stone-*ის ყველა დროის 500 საუკეთესო ალბომის სიაში მოხვდა. ამავე ჟურნალმა ის ყველა დროის 100 საუკეთესო ავტორების სიაში შეიტანა. 2005-დან 2015-მდე ის 100 ყველაზე გავლენიან ადამიანთა სიაში შედიოდა.

## ადრეული ცხოვრება 
უესტი დაიბადა 1977 წლის 8 ივნისს ქალაქ ატლანტაში, ჯორჯია.კანიეს მშობლები ერთმანეთს უესტის დაბადებიდან 3 წლის შემდეგ დაშორდნენ, რის შემდეგაც უესტი დედამისთან ერთად საცხოვრებლად ჩიკაგოში გადავიდა. 

## დისკოგრაფია 
;სტუდიური ალბომები
* *The College Dropout* (2004)
* *Late Registration* (2005)
* *Graduation* (2007)
* *808s & Heartbreak* (2008)
* *My Beautiful Dark Twisted Fantasy* (2010)
* *Watch The Throne* (2011)
* Cruel Summer (2012)
* *Yeezus* (2013)
* *The Life of Pablo* (2016)
**Ye* (2018)
**Kids See Ghosts* (2018)
**Jesus Is King* (2019)
**Donda* (2021)
**Donda 2* (2022)
* Vultures 1 (2024)
* Vultures 2 (2024)
* Bully (2025)
* In a Perfect World (2025)

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* 

კატეგორია:დაბადებული  8 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1977
კატეგორია:კანიე უესტი
კატეგორია:ამერიკელი რეპერები
კატეგორია:გრემის ჯილდოს მფლობელები
კატეგორია:კიმ კარდაშიანი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები

## სქოლიო
იმერხევი

**იმერხევი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* იმერხევი — მდ. შავშეთისწყლის მეორე სახელწოდება
* იმერხევი — სოფელი გაგრის მუნიციპალიტეტში
* იმერხევი — სოფელი ქარელის მუნიციპალიტეტში
იმერული ხეჭრელი

**იმერული ხეჭრელი** () — კოლხური რელიქტური მცენარე ხეჭრელისებრთა ოჯახისა. 1,5-4 მ სიმაღლის ბუჩქი ან ხეა. ფოთლის ქვედა მხარე მონაცისფრო ხავერდისებრია, ზედა კი — მუქი მწვანე და თითქმის შიშველი. ზარისებრი ყვავილები ფოთლის იღლიაში შეკრებილია კონებად. ნაყოფი მომრგვალო შავი კურკიანაა. 

გავრცელებულია დასავლეთ საქართველოში, აღმოსავლეთ საქართველოს დასავლეთ ნაწილსა (შიდა ქართლი, მესხეთი) და თურქეთის მომიჯნავე რაიონებში (ართვინის პროვინცია და სხვა). იზრდება ქვეტყედ ფოთლოვან და წიწვოვან ტყეებსა და ტყისპირებზე მთის შუა სარტყლიდან ზღვის დონიდან 2000 მ-მდე. დეკორატიულია.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
*იმერული ხეჭრელი 

კატეგორია:ხეჭრელისებრნი
იმერხევი (მდინარე)

**იმერხევი** — მდინარე შავშეთისწყლის (ახლანდელი სახელწოდება *ბერთა*, თურქეთი) მეორე სახელწოდება.  იმერხევი ერქვა აგრეთვე ტერიტორიულ რეგიონსაც, რომელიც ისტორიულ შავშეთში შედიოდა. ვარაუდობენ, რომ ფეოდალურ ხანაში ადმინისტრაციული ერთული იყო. XVI საუკუნეში იგი საქართველოს სხვა მიწებთან ერთად ოსმალეთმა მიიტაცა. ქართული მოსახლეობით დასახლებული ეს მხარე ახლა თურქეთის ფარგლებშია.

## ლიტერატურა
კატეგორია:თურქეთის მდინარეები
არნოლფო დი კამბიო

**არნოლფო დი კამბიო** ( დ. 1245 — გ. 8 მარტი, 1310) — იტალიელი მოქანდაკე და არქიტექტორი, პროტორენესანსის წარმომადგენელი. მისი შექმნილი კარდინალი დე ბრეის სამარხი აკლდამა (1228), სან-დომენიკოს ეკლესია ორვიეტოში (1282), სანტა კროჩეს ბაზილიკა (მშენებლობა დაიწყო მე-13 ს-ში). მისი ერთ-ერთი საუკეთესო ნამუშევარია შესრულებული მამა-შვილ პიზანოებთან — ფონტე მაჯორეს შადრევანი პერუჯის მოედანზე (1278), რომელსაც მრავალი ქანდაკება და რელიეფური გამოსახულება ამშვენებს. შადრევნისთვის შესრულებული ფიგურები ფრაგმენტების სახითაა შემორჩენილი.

## ლიტერატურა 
*

## რესურსები ინტერნეტში 
*Arnolfo di Cambio in the "History of Art" 

## სქოლიო 
კატეგორია:იტალიელი მოქანდაკეები
კატეგორია:იტალიელი არქიტექტორები
იმირის გორა

**იმირის გორა** — ადრინდელი სამიწათმოქმედო კულტურის (ძვ. წ. VI ათასწლეული) გორანამოსახლარი სოფელ იმირის სამხრეთ-დასავლეთით, მდინარე ხრამის მარჯვენა ნაპირას (მარნეულის მუნიციპალიტეტი). გაითხარა 1966-1971 წლებში (ა. ჯავახიშვილი, ო. ჯაფარიძე). 

ნამოსახლარი წარმოადგენს 4-5 მ სიმაღლისა და 90 მ დიამეტრის ბორცვს, რომელიც წარმოიქმნა ალიზის ნაგებობათა ნგრევისა და პერიოდული განახლების შედეგად. 5 მ-ზე მეტი სისქის კულტურის ფენაში დადგენილია 7 სამშენებლო ჰორიზონტი. საცხოვრებელი კომპლექსები შედგება საცხოვრებელი და სამეურნეო ნაგებობებისა და მათ შორის მოქცეული სამეურნეო ეზოსაგან. ცრუგუმბათოვან ნაგებობათა უმრავლესობა წრიულგეგმიანია. აღნიშნული კომპლექსები ერთმანეთთან დაკავშირებულია მორკალული კედლებით და წრიულადაა განლაგებული ცენტრალური მოედნის გარშემო. იმირის გორის მოსახლეობა ბინადარი იყო, მისდევდა მიწათმოქმედებას, მესაქონლეობას, ნადირობასა და თევზჭერას. იმირის გორის ქვედა ჰორიზონტებში აღმოჩენილია ჭდეული ორნამენტით და კონუსური კოპებით შემკული უხეშად ნაძერწი ჭურჭელი; ობსიდიანისა და კაჟის ნაწარმი და ძვლის ნაკეთობანი. ზედა ჰორიზონტებში ნაპოვნია სხვადასხვა სახის რელიეფური ორნამენტით შემკული უხეშად ნაძერწი და შედარებით უკეთ ნაძერწი მოვარდისფროზედაპირიანი თიხის სადა ჭურჭელი, ძვლის თოხები, ირმის რქისაგან დამზადებული სხვადასხვა დანიშნულების იარაღი, თიხის რამდენიმე ანთროპომორფიული ქანდაკების ფრაგმენტი. იმირის გორა შულავერ-შომუთეფეს კულტურის ადრეული საფეხურის ტიპური ძეგლია.

ადრინდელი ბრინჯაოს ხანიდან იმირის გორა სამაროვნად გამოუყენებიათ. გორის ცენტრალურ ნაწილში გაითხარა მტკვარ-არაქსის კულტურისა და ადრინდელი და შუა ბრინჯაოს ხანის სამარხები, გვიანდელი ბრინჯაო-ადრინდელი რკინის ხანის სამარხები, ფეოდალური ხანის (XIII-XIV სს.) 3 მდიდრული სამარხი.

## ლიტერატურა
* ქვემო ქართლის არქეოლოგიური ექსპედიციის შედეგები (1968-1971 წწ.), თბ., 1975.
* Джавахишвили А.И., Строительное дело и архитектура поселений Южного Кавказа. V-III тыс., до н.э., Тб., 1973.

კატეგორია:მარნეულის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
კატეგორია:ნეოლითის ხანის ძეგლები
კატეგორია:ენეოლითის ხანა
იმნათის ტბა

**იმნათის ტბა** — ტბა საქართველოში, ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს გურიის დაბლობზე, ზღვის დონიდან 0,6 მ სიმაღლეზე. სარკის ფართობი 0,06 კმ², აუზის ფართობი 0,48 კმ², მაქსიმალური სიღრმე 2 მ. წყალი მტკნარია, საზრდოობს წვიმის წყლით. ტბაში ბინადრობს ლოქო, წვერა, ქორჭილა და სხვა. ტბასთან ახლოს მდებარეობს იმნათის ტორფის საბადო.

## სქოლიო
კატეგორია:გურიის მხარის ტბები
ჯენტრიფიკაცია

[thumb|320px|[ბათუმის ერთ-ერთი ქუჩა. ამჟამად მიმდინარე ჯენტრიფიკაციის პროცესმა უძრავი ქონების სწრაფი ზრდა გამოიწვია ბათუმის ძველ უბნებში.]]
**ჯენტრიფიკაცია** () ან **ურბანული ჯენტრიფიკაცია** — ფენომენი, რომელშიც იაფი, ფიზიკურად დეგრადირებული უბნები ფიზიკურ განახლებასა და უძრავი ქონების ფასების ზრდას განიცდის, და რომელსაც თან სდევს ამ უბნებში შეძლებული მოქალაქეების გადმოსვლა, რაც იქიდან ძველი, ხელმოკლე, ოჯახების გასახლებას იწვევს.

ჯენტრიფიკაციის მხარდამჭერები ხაზს უსვამენ ურბანული განახლების სარგებლობას, მათ შორის ფიზიკურად მოძველებულ უბნებში განახლებულ ინვესტიციებს, სასეხო კაპიტალის ხელმისაწვდომობის გაუმჯობესებას იპოთეკის დაბალშემოსავლიან მაძიებელთათვის, ვინაიდან მათი ქონების ფასი მატულობს, უმცირესობებისთვის და ბინების პირველად მყიდველებისთვის გაზრდილი სესხების რაოდენობას, ასევე დამქირავებელთათვის გაუმჯობესებულ ფიზიკურ პირობებს და მისთ. ჯენტრიფიკაციას, რომელიც ხშირად კერძო კაპიტალით იწყება, უკავშირებენ კრიმინალის დონის შემცირებას, უძრავი ქონების ზრდას, კულტურულ, ეთნიკურ და სექსუალურ უმცირესობებთან ტოლერანტობის გაზრდას, ისევე როგორც განახლებულ საზოგადოებრივ აქტიურობას.

ჯენტრიფიკაციის მოწინააღმდეგეები ხშირად ხაზს უსვამენ ჯენტრიფიკაციის მიერ უბნის დაბალშემოსავლიანი მოქალაქეებისთვის მინიჭებულ ჰუმანურ ზარალზე. მათი მტკიცებით გადასახადების ზრდა იწვევს უბნის მცხოვრებლების გაფანტვას ქალაქის სხვა უფრო იაფ რაიონებში, ვინაიდან მათთვის ეს ადგილი უკვე ხელმიუწვდომი ხდება. მათი აზრით, ამ პროცესში კრიმინალი კი არ იკლებს, ის უბრალოდ სხვა უბნებზე ნაწილდება.

## ეფექტები
## ლიტერატურა 
*
*

კატეგორია:უძრავი ნივთი
კატეგორია:ქალაქგეგმარება
არტემ ღვალაძე

**არტემ ფრიდონის ძე ღვალაძე** (დ. 1862, სოფელი სვერი, დღევანდელი ჭიათურის მუნიციპალიტეტი - გ. 1918, იქვე) იყო ქართველი მანგანუმის მრეწველი და საზოგადო მოღვაწე, მეფის რუსეთის არმიის კავალერიის გადამდგარი როტმისტრი. თვალსაჩინო ადვოკატის, 1920-30-იანი წლების ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობის ერთ-ერთი ლიდერის ევგენ ღვალაძის (1900-1937) მამა. იყო იმერეთის მეფის დავით II-ის ასულის, - ატატო ბაგრატიონის შთამომავალი.

## ბიოგრაფია 
დაამთავრა ქუთაისის რეალური სასწავლებელი და კავალერიის უმცროს ოფიცერთა სკოლა. 1884-1905 წლებში მსახურობდა ცარისტული რუსეთის არმიის კავალერიაში. იყო რუსეთ-იაპონიის ომის (1904-1905) მონაწილე. მხედრული მამაცობისათვის მიღებული ჰქონდა წმ. გიორგის მე-4 ხარისხის ორდენი, წმ. გიორგის პირველი ხარისხის მედალი და სხვა საბრძოლო ჯილდოები. სამხედრო სამსახურიდან გადადგა 1905 წლის დამლევს და დაბრუნდა ჭიათურაში. 1906-1918 წლებში იყო მანგანუმის მრეწველი, შედიოდა ჭიათურის შავი ქვის მრეწველთა საბჭოში. ეწეოდა საქველმოქმედო მოღვაწეობასაც: მისი თაოსნობით სოფ. სვერში გაიხსნა სამკითხველო, ფინანსურ დახმარებას უწევდა სვერის სკოლას და ჭიათურის სამოქალაქო სასწავლებელს. ახლო ურთიერთობა ჰქონდა გიორგი ზდანოვიჩთან (მაიაშვილი), კიტა აბაშიძესთან, ივანე გომელაურთან, გიორგი დეკანოზიშვილთან და სხვა ცნობილ მოღვაწეებთან. მისი ახლო ნათესავები იყვნენ ვასილ და მიხაკო წერეთლები.

## ლიტერატურა 
* *ლ. ბიწაძე.* არდავიწყება მოყვრისა, ქუთაისი, 2004.

კატეგორია:ქართველი მეწარმეები
კატეგორია:ქართველი საზოგადო მოღვაწეები
კატეგორია:დაბადებული 1862
კატეგორია:გარდაცვლილი 1918
კატეგორია:ჭიათურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
იუზა ღვალაძე

**იუზა სერგის ძე ღვალაძე** (დ. 1930, ჭიათურა — გ. 2006, თბილისი) — ქართველი მეცნიერი, ფიზიკოსი, ფიზიკა-მათემატიკის მეცნიერებათა დოქტორი (1993).

## ბიოგრაფია
დაამთავრა ჭიათურის მე-2 საშუალო სკოლა (1948) და თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფიზიკის ფაკულტეტი (1953). 1953-1957 წლებში მუშაობდა უკრაინის ერთ-ერთ სამეცნიერო-კვლევით ინსტიტუტში. 1957-იდან მოღვაწეობდა სოხუმის ფიზიკა-ტექნიკის ინსტიტუტში. 1994 წლიდან ინსტიტუტი დევნილობაშია და გადატანილია თბილისში. იყო ინსტიტუტის ჯერ უმცროსი, შემდეგ კი უფროსი და მთავარი მეცნიერ თანამშრომელი. 1972 წელს ხარკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტში დაიცვა საკანდიდატო, ხოლო 1993 წელს თსუ-ში - სადოქტორო დისერტაციები. მოღვაწეობდა პლაზმის ფიზიკის დარგში. გამოაქვეყნა 50-მდე სამეცნიერო ნაშრომი, მათ შორის მონოგრაფია. 1977 წელს მიენიჭა საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის პრემია "წლის საუკეთესო სამეცნიერო ნაშრომისათვის". იყო არაერთი საერთაშორისო სამეცნიერო ფორუმის მონაწილე (1965 - ინგლისი, 1975 - იტალია და ა.შ.).

## ლიტერატურა
* *ლ. ბიწაძე.* არდავიწყება მოყვრისა, ქუთაისი, 2004, გვ. 8-9.

კატეგორია:ქართველი ფიზიკოსები
კატეგორია:ჭიათურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
პლატონ ღვალაძე

**პლატონ ზაქარიას ძე ღვალაძე** (დ. 1898, სოფელი მორძგვეთი, ჭიათურის რაიონი — გ. 1975, ჭიათურა) — ქართველი აგრონომი, სოფლის მეურნეობის მეცნიერებათა კანდიდატი (1962), საქართველოს დამსახურებული აგრონომი (1970). ცნობილი პედაგოგის ელეფთერ ღვალაძისა და ბიოქიმიკოსის, პროფესორ ვარლამ ღვალაძის ძმა.

## ბიოგრაფია 
დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აგრონომიული ფაკულტეტი (1924). მოღვაწეობდა საქართველოს სოფლის მეურნეობის სამინისტროში, საქართველოს მევენახეობა-მეღვინეობის სამეცნიერო-კვლევით ინსტიტუტში, ჭიათურის მეურნეობის მთავარ აგრონომად. გამოქვეყნებული აქვს რამდენიმე ათეული სამეცნიერო შრომა, მათ შორის რამდენიმე წიგნი აგრონომიის სხვა და სხვა საკითხზე.

## ლიტერატურა 
* ლ. ბიწაძე. არდავიწყება მოყვრისა, ქუთაისი, 2004, გვ. 131.

კატეგორია:ქართველი აგრონომები
კატეგორია:დაბადებული 1898
კატეგორია:გარდაცვლილი 1975
კატეგორია:ჭიათურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კარაჩი

**კარაჩი** () — საპორტო ქალაქი პაკისტანის სამხრეთში, ქვეყნის უდიდესი ქალაქი და ერთ-ერთი უმსხვილესი ქალაქი მსოფლიოში 24 მილიონი მცხოვრებით, სინდის პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. კარაჩი არის პაკისტანის უმთავრესი ფინანსური, საბანკო, სამრეწველო და სავაჭრო ცენტრი. ქალაქი სამხრეთ აზიაში და ისლამურ სამყაროში უმაღლესი განათლების უმნიშვნელოვანესი ცენტრია.

კარაჩი დამოუკიდებელი პაკისტანის პირველი დედაქალაქი იყო (1958 წელს დედაქალაქი გადაიტანეს რავალპინდში). დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ ქალაქის მოსახლეობა მკვეთრად გაიზარდა, რაც ძირითადად ინდოეთიდან და აღმოსავლეთი პაკისტანიდან ასობით ათასი ურდუ ენაზე მოლაპარაკე მიგრანტის გადმოსახლებამ გამოიწვია. 

ქალაქში დაიბადა და აქვეა დაკრძალული პაკისტანის დამაარსებელი  მუჰამედ ალი ჯინა. 

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:პაკისტანის ქალაქები
კატეგორია:მსოფლიოს უდიდესი ქალაქები
იმერული ცხვარი

**იმერული ცხვარი** — ძველი ქართული ცხვრის შთამომავალი. ტანად პატარაა, აქვს თხელი, წაგრძელებული სხეული, მოკლე კონუსისებრი კუდი, მაგარი კიდურები, ხმელი კოსტიტუცია. უფრო ხშირად თეთრია, ზოგჯერ ჭრელი ან ფერადი. ნერბის ცოცხალი მასაა 29,2 (უდიდესი 39) კგ, ვერძისა 34,9 (უდიდესი 45) კგ. მატყლი წმინდა და გარდამავალბეწვიანია, მქისე ბეწვიც ურევია, რბილია. ნერბის კულულის სიგრძეა 13,3 სმ (თივთიკის სართული 10), ვერძისა 17,4 სმ (თივთიკის სართული 11,6). ნერბის ნაპარსია 1,53 კგ, ვერძისა 2,7 კგ. ხორცი გამოსავლიანია, საუკეთესო გემოსი, სპეციფიკური სუნი არ აქვს. იმერული ცხვარი სწრაფად იზრდება და ადრე მწიფდება, მაგ., 6 თვის თოხლი წონით უკვე ზრდასრული ცხვრის 75%-ს აღწევს, 4 თვისა — სქესობრივად მომწიფებულია; 11-13 თვისა 2-5 ბატკანს იგებს, რომელთაგან 2-ს დაუხმარებლად ზრდის. პოლიესტრულია, ე. ი. მრავლდება წლის ყველა სეზონში. მოშენებულია ცალკეულ უბნებში, საუკუნეების მანძილზე ხალხური სელექცია მიმართული იყო 2 წელიწადში 5 დოლისა და მრავალნაყოფიერი თაობის მისაღებად. იმის გამო, რომ ადრეულია, პოლიესტრული და მრავალნაყოფიერი, თაობათა სწრაფი ბრუნვა ახასიათებს, მაგ., 3 წლის ერთი ნერბის შთამომავალი ხშირად 10-20 სულს აღწევს, ხოლო რეკორდული ნერბის შთამომავლობამ 3½ წელში 76 სულს მიაღწია.

სოფლის გასადევრების შემცირების გამო იმერული ცხვრის არეალიც მცირდება. ამჟამად შემორჩენილია იმერეთში, რაჭაში, ლეჩხუმში, სვანეთში. უკანასკნელი 40 წლის მანძილზე დასავლეთ საქართველოში შეიყვანეს თუშური, ჰემფშინური, ყარაჩაული და სხვა ჯიშის ერკემლები, რამაც გააუარესა იმერული ცხვრის ჯიშური თვისებები. დიდი მნიშვნელობა აქვს მისი უნიკალური გენოფონდის გამოყენებას ინდუსტრიულ მეცხვარეობაში.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ცხვრის ჯიშები
კატეგორია:სოფლის მეურნეობა საქართველოში
ვიქტორ შენდეროვიჩი

**ვიქტორ შენდეროვიჩი** (; დ. 15 აგვისტო, 1958) — რუსი ებრაელი მწერალი-სატირიკოსი, პუბლიცისტი, ტელე და რადიო წამყვანი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური საიტი
* Неофициальная подкаст-лента передачи "Плавленый сырок"
* Неофициальная подкаст-лента передачи "Все свободны" 
* Страница в Ежедневном Журнале
* С.Бережной. Вредный тип (предисловие к книге «Монолог с властью»)
* ვიქტორ შენდეროვიჩის ინტერვიუ 
* Стихотворения Виктора Шендеровича на сайте иронической поэзии 

## სქოლიო
კატეგორია:რუსი პუბლიცისტები
კატეგორია:რუსი მწერლები
კატეგორია:დაბადებული 1958
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები
შალკე 04 (საფეხბურთო კლუბი)

**შალკე 04** () — გელზენკირხენის  საფეხბურთო კლუბი. ის კლუბის წევრების ოდენობით მეორე სპორტული კლუბია გერმანიაში, ხოლო შემოსავლების მიხედვით - მესამე. „შალკემ“ საერთაშორისო სარბიელზე წარმატება მოიპოვა 1997 წელს, როდესაც მოიგო უეფა-ს თასი. შალკე დაარსდა 1904 წელს და ამ დროის განმავლობაში მოიგო 7-ჯერ გერმანიის ჩემპიონატი
5-ჯერ-DFB-Pokals,ერთხელ DFL-Super Cup და ერთხელ უეფას თასი. უეფას 2018 წლის მონაცემებით "შალკე" 14 საუკეთესო გუნდში შედის.

## შემადგენლობა
## ტიტულები 
* **გერმანიის ჩემპიონი: 7 **
**  1934, 1935, 1937, 1939, 1940, 1942, 1958 
* **გერმანიის თასი: 4 **
**  1937, 1972, 2001, 2002 
* **გერმანიის ლიგის თასი: 1 **
**   2005 
* **უეფას თასი: 1 **
**  1997
* **ინტერტოტოს თასი: 2  **
**  2003, 2004

thumb|left|250px|შალკეს რეიტინგი 1964-2007 წლებში

## რესურსები ინტერნეტში 
* **ოფიციალური საიტი**

კატეგორია:გერმანიის საფეხბურთო კლუბები
იმიერკავკასიის ვაკე

**იმიერკავკასიის ვაკე** () — ვაკე ჩრდილოეთ კავკასიაში, კავკასიონის მთავარი წყალგამყოფი ქედის ჩრდილოეთით, აზოვის ზღვიდან (დასავლეთი) კასპიის ზღვამდე (აღმოსავლეთი), ჩრდილოეთიდან შემოფარგლულია კუმა-მანიჩის ღრმულით. გადაჭიმულია დაახლოებით 900 კმ-ზე, სიგანე 300 კმ-მდე. იმიერკავკასიის ვაკის დიდი ნაწილი ეპიჰერცინულ ბაქანზე მდებარეობს. მდინარეების ყუბანისა და თერგის ქვემოთი ალპური გეოსინკლინის კიდური როფის ქვაბულია. იმიერკავკასიის ვაკე სამ ნაწილად იყოფა - დასავლეთი იმიერკავკასიის ვაკე მოიცავს ყუმბან-აზოვისპირა დაბლობს, ყუბანის დელტასა და ტამანის ნახევარკუნძულს; შუა ნაწილშია სტავროპოლის მაღლობი, თერგ-სუნჯის მაღლობი; აღმოსავლეთ იმიერკავკასიის ვაკეში შედის თერგ-კუმის დაბლობი (კასპიისპირა დაბლობის სამხრეთ-დასავლეთი კიდე). იმიერკავკასიის ვაკის შუა და დასავლეთ ნაწილებში მნიშვნელოვანი სასოფლო-სამეურნეო რაიონებია. აღმოსავლეთ ნაწილში გაბატონებულია ნახევარუდაბნოს ლანდშაფტი. სასარგებლო წიაღისეულიდან მოიპოვება ნავთობი და აირი.

## ლიტერატურა
კატეგორია:რუსეთის ვაკეები
რამათ-განი

**რამათ-განი** (ივრ. רָמַת גַּן) — ქალაქი ისრაელში, თელ-ავივის რაიონში, შედის გუშ-დანის მეტროპოლიურ ზონაში. ესაზღვრება თელ-ავივს, ბნეი-ბრაკს და გივატაიმს. სახელი რამათ-განი ივრითიდან ითარგმნება როგორც ბაღის გორა. 

კატეგორია:ისრაელის ქალაქები
ხოლონი

**ხოლონი** (ებრაულად חוֹ‏לוֹ‏ן) — ქალაქი ისრაელში, თელ-ავივის რაიონში, გუშ-დანის აგლომერაციაში. დაარსდა 1937 წელს. ქალაქის სტატუსი აქვს 1950 წლიდან. დასავლეთით  გადადის ქალაქ ბათ-იამში, სამხრეთით რიშონ-ლე-ციონში, ხოლო ჩრდილოეთით აზორში. 2003 წლის მონაცემებით ქალაქში ცხოვრობს 165 800 ადამიანი.

კატეგორია:ისრაელის ქალაქები
ფსიქოდინამიკა

**ფსიქოდინამიკა** არის თერმოდინამიკის პრინციპთა გამოყენების შედეგი ფსიქოლოგიაში. უფრო დეტალურად, ფსიქოდინამიკა წარმოადგენს ადამიანის ქცევის შესწავლის მეთოდს, მოტივაციისა და Drive-ის (აღმძვრელი, მამოძრავებელი, მასტიმულირებელი) საფუძველზე; ეს მიდგომა განზოგადებულია ნებისმიერი პიროვნების, ნებისმიერ დროს განხორციელებულ ქცევაზე. ინდივიდი ფსიქოდინამიკაში განიხილება, როგორც გენეტიკური კონსტიტუციისა და გარემო პირობების ურთიერთქმედების პროდუქტი. სამედიცინო პრაქტიკაში ფსიქოდინამიკა განსაზღვრულია, როგორც შესწავლის სისტემატიზირებული მეთოდი ფსიქოლოგიური ფაქტორებისა, რომელიც საფუძვლად უდევს ადამიანის ქცევას; განსაკუთრებით არაცნობიერ და ცნობიერ მოტივთა ურთიერთქმედებისა და ემოციის ფუნქციონალური მნიშვნელობის თველსაზრისიდან. 

ფსიქოდინამიკის პირველი კონცეფცია განავითარა ზიგმუნდ ფროიდმა, რომელმაც დაიწყო თერმოდინამიკის (ჰერმან ფონ ჰელმჰოლცის) გაბატონებულ პრინციპთა გამოყენება ფსიქოლოგიაში. ფროიდმა პირველმა ივარაუდა ფსიქიკურ პროცესთა ენერგიის მსგავსად გააზრების პრინციპი; მან დააფუძნა ფსიქოდინამიკა, როგორც საფუძველი ფსიქოლოგიური ენერგიის(რომელსაც მან ლიბიდო უწოდა) წარმოშობისა და ფუნქციის შემსწავლელი საბაზისო სისტემა.

*
ნაშე რადიო

thumb|100px|"ნაშე რადიო"-ს ლოგოტიპი

**ნაშე რადიო** (ჩვენი რადიო) — რუსული მუსიკალური FM-რადიოსადგური, რომელიც ეთერში პირველად 1998 წელს გავიდა. რადიოსადგურის ერთ-ერთი დამაარსებელი ბორის ბერეზოვსკი იყო. დღეს,  რადიოსადგურებთან Best FM-თან და Ultra-სთან ერთად, იგი შედის News Media Radio Group-ის ჰოლდინგში.

## რესურსები ინტერნეტში 
*

კატეგორია:რუსეთის რადიოსადგურები
კატეგორია:მოლდავეთის რადიოსადგურები
კატეგორია:მოსკოვის რადიოსადგურები
კატეგორია:მუსიკალური რადიოსადგურები
სერებრიანი დოჟდი

**სერებრიანი დოჟდი** (ვერცხლის წვიმა) — რუსული FM-რადიოსადგური, რომელიც მაუწყებლობას 1995 წლის 4 ივლისს შეუდგა 100,1 მჰც სიხშირეზე. რადიოსადგური არის ყოველწლიური ჯილდოს ”ვერცხლის კალოშის” დამაარსებელი, რომელიც ”შოუ-ბიზნესში ყველაზე საეჭვო დამსახურებებისთვის” გადაეცემა. ამ ჯილდოს შედარება ”ოქროს ჟოლოსთან” შეიძლება.

## რესურსები ინტერნეტში 
*ოფიციალური საიტი

კატეგორია:რუსეთის რადიოსადგურები
კატეგორია:მოსკოვის რადიოსადგურები
ევროპა პლიუსი

**ევროპა პლიუსი** — პირველი კომერციული გასართობი რადიოსადგური რუსეთში. მაუწყებლობას 1990 წლის 30 აპრილს შეუდგა. იგი ფრანგული მედია-ჯფუფის Lagardère-ს ნაწილია.

კატეგორია:რუსეთის რადიოსადგურები
კატეგორია:მოსკოვის რადიოსადგურები
კატეგორია:საქართველოს რადიოსადგურები
პირველი რადიო (საქართველო)

**პირველი რადიო** — პირველი დამოუკიდებელი სტერეო რადიოსადგურია საქართველოში. "პირველი რადიო" ეთერში გავიდა 1994 წლის 15 სექტემბერს, 106.4 FM სიხშირეზე და მას შემდეგ, ფორმატში "ყველა დროის საუკეთესო მუსიკა" მაუწყებლობს. მისი მიღების არეალია თბილისი და მისი გარეუბნები; გორი და შემოგარენი და კახეთის რეგიონი მთლიანად. რადიოსადგურის აუდიტორია 20-დან 45 წლამდე ადამიანებია.

## რესურსები ინტერნეტში
* პირველი რადიოს საიტი 

კატეგორია:საქართველოს რადიოსადგურები
კავკასია (მრავალმნიშვნელოვანი)

**კავკასია** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* კავკასია — რეგიონი
* კავკასია — ტელეკომპანია

## იხილეთ აგრეთვე 
* კავკასიონი
ნოდარ კაკაბაძე

**ნოდარ მეთოდეს ძე კაკაბაძე** (დ. 23 სექტემბერი, 1923, თბილისი — გ. 23 სექტემბერი, 2007, იქვე) — ქართველი ლიტერატურათმცოდნე, გერმანისტი და პედაგოგი, ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი (1968), პროფესორი (1971). ეკუთვნის ნაშრომები ქართულ-გერმანულ ლიტერატურულ ურთიერთობათა საკითხებზე („კავკასია და საქართველო გერმანულ ლიტერატურაში“, 1963, თანაავტორი ნ. რუხაძე; „საქართველოს რეცეფცია გდრ-ის ლიტერატურაში“, 1978; „ფიქრები საქართველოს შესახებ“, 1979, რუსულ ენაზე; „შოთა რუსთაველი და ვოლფრამ ფონ ეშენბახი“, 1980, გერმანულ ენაზე და სხვა). იკვლევს ჰაინრიხ მანისა და თომას მანის შემოქმედებას („ჰაინრიხ მანის ცხოვრება და შემოქმედება“, 1956;  "თომას მანი", 1967; "თომას მანი და ნიცშე", 1971, რუსულ ენაზე; „თომას მანი და დოსტოევსკი“, 1976, ქართულ, რუსულ და გერმანულ ენებზე; „თომას მანის რომანების ძირითადი თავისებურებანი“, 1978, გერმანულ ენაზე და სხვა). ეკუთვნის აგრეთვე „ნარკვევები XX საუკუნის გერმანული ლიტერატურიდან“ (1964), „პორტრეტები და სილუეტები“ (1973) და სხვა. ქართულ ენაზე თარგმნა ანა ზეგერსის, ერვინ შტრიტმატერის, ფრანც კაფკას, ნელი ზაქსის, ინგებორგ ბახმანისა და სხვათა ნაწარმოებები.

დაკრძალულია თბილისში, საბურთალოს საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონში.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
კატეგორია:ქართველი ლიტერატურათმცოდნეები
კატეგორია:დაბადებული  24 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული  1924
კატეგორია:გარდაცვლილი 2007
კატეგორია:საბურთალოს პანთეონში დაკრძალულები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
ნ
კავკასია (ტელეკომპანია)

**ტელეკომპანია კავკასია** — ტელევიზია საქართველოში. მთავარი შენობა მდებარეობს თბილისში, ვახტანგ გორგასლის № 73-ში.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტელეკომპანია კავკასიის საიტი

კატეგორია:საქართველოს ტელეკომპანიები
კატეგორია:სატელევიზიო არხები
კატეგორია:ქართული სატელევიზიო არხები
მზე (მრავალმნიშვნელოვანი)

**მზე** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* მზე - ვარსკვლავი მზის სისტემაში.
* მზე - ტელეკომპანია.
* მზე -  ქართული გაზეთი
## იხილეთ აგრეთვე
*მზის სისტემა
*მზის დღე
*ამომავალი მზე
დავით იმნაიშვილი

**დავით სილიბისტროს ძე იმნაიშვილი** (დ. 18 მარტი, 1914, სოფ. შუხუთი, ლანჩხუთის რაიონი — გ. 21 აგვისტო, 1978, თბილისი) — ქართველი ენათმეცნიერი, კავკასიოლოგი. ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი (1964).

## ბიოგრაფია
1937 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი.  საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ენათმეცნიერების ინსტიტუტის უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი (1941), იკვლევდა ნახურ (ჩაჩნურ, ინგუშურ, ბაცბურ) და დიდოურ ენებს.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი ენათმეცნიერები
კატეგორია:დაბადებული  18 მარტი
კატეგორია:დაბადებული  1914
კატეგორია:გარდაცვლილი  21 აგვისტო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1978
კატეგორია:ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ქართველი კავკასიოლოგები
კატეგორია:ფილოლოგიურ მეცნიერებათა დოქტორები
რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი 2007

**რაგბის მეექვსე მსოფლიო ჩემპიონატი** ჩატარდა საფრანგეთში 2007 წლის 7-20 ოქტომბერს. ტურნირის ორგანიზების უფლება საფრანგეთს მიენიჭა 2003 წლის აპრილში რაგბის საერთაშორისო კავშირის სხდომაზე. საფრანგეთის განაცხადმა ინგლისის განაცხადს გაუსწრო საბჭოს წევრების კენჭისრყაში (18 - 3-ის წინააღმდეგ). ისევე, როგორც ევროპაში ადრე ჩატარებულ ჩემპიონატებში, მატჩების ნაწილი მასპინძელი ქვეყნის ფარგლებს გარეთ ჩატარდა, ამ შემთხვევაში შოტლანდიასა და უელსში.

## ქვეყნები 
## შედეგები 
საათები მოცემულია საფრანგეთის დროით (UTC+2)

### ჯგუფი А 
### ჯგუფი B 
### ჯგუფი C 
### ჯგუფი D 
### პლეი-ოფი 
### მეოთხედფინალი 
----

----

----

### ნახევარფინალი 
----

### ბრინჯაოს ფინალი 
### ფინალი 
## რესურსები ინტერნეტში 
* France2007 2007 წლის რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატის ოფიციალური საიტი.
* ITV Rugby World Cup - ოფიციალური ტელეტრანსლაციის საიტი ჩემპიონატისთვის.
* IRB.com რაგბის საერთაშორისო კავშირის  ოფიციალური საიტი.
* პლანეტა რაგბი  - სიახლეები

კატეგორია:რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი
ეტიენ მორის ფალკონე

thumb|250px|"L'Amour menaçant", მარმარილო, ლუვრი.
**ეტიენ მორის ფალკონე** (ფრანგ. Étienne Maurice Falconet; 1716 - 1791), აღიარებული პირველი რანგის ფრანგული როკოკოს სტილის მოქანდაკე, რომელსაც მადამ დე პომპადური პატრონობდა.

დაიბადა ხელმოკლე ოჯახში პარიზში. თავდაპირველად შეგირდად ჰყავდა აყვანილი ხელოსანს, თუმცა ზოგიერთმა მისმა თიხის ფიგურამ, რომელთაც ის თავისუფალ დროს ქმნიდა, მალე მოქანდაკე ჟან-ბატისტ ლემოინის ყურადღება მიიპყრო, რომელმაც ის თავის მოსწავლედ აიყვანა. მისი ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული სკულპტურა იყო კროტონის მიო, რომელმაც მას ბოზ-არტის აკადემიის წევრობის საშვი მისცა 1754 წელს.

საზოგადოებაში ცნობილი გახდა 1755-57 წლის სალონებში გამოფენილი მისი ამურისა და ნიმფას ქანდაკებით, რომელიც ამჟამად ლუვრშია.

კატეგორია:ფრანგი მოქანდაკეები
კატეგორია:როკოკო
კატეგორია:დაბადებული 1716
კატეგორია:გარდაცვლილი 1791
კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით
გლუკოზა

thumb|200px|right
**გლუკოზა** ( — „ტკბილი“, „ყურძნის შაქარი“) — ორგანული ნივთიერება ქიმიური ფორმულით C6H12O6. არის ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული მონოსაქარიდი ჰექსოზების ჯგუფიდან. გვხვდება ხილისა და კენკრის მრავალი სახეობის წვენში, მათ შორის, ყურძნისაშიც. სწორედ ამ უკანასკნელიდან მომდინარეობს შაქრის ამ სახეობის სახელწოდება. გლუკოზა ექვსატომიანი შაქარია (ჰექსოზა). იგი ცოცხალი უჯრედის ენერგიის უმნიშვნელოვანესი წყაროა. გლუკოზა ასევე გვხვდება თაფლში დიდი რაოდენობით. გლუკოზა მედიცინაში ფართოდ გამოიყენება სხვადასხვა დაავადების სამკურნალოდ.

## სქოლიო
კატეგორია:ჰექსოზები
კატეგორია:ნახშირწყლები
თრიალეთი (ტელეკომპანია)

**თრიალეთი** — შიდა ქართლის ტელეკომპანია, რომელმაც მაუწყებლობა 1990 წლის ივნისში დაიწყო. „თრიალეთს“ აქვს დღეში ხუთი საინფორმაციო გამოშვება პირდაპირ ეთერში, აქვს არაერთი თოქ-შოუ, საყმაწვილო, საბავშვო, რელიგიური და შემეცნებითი სახის გადაცემები. დაარსების შემდეგ მას არასოდეს შეუწყვეტია მაუწყებლობა და დროთა განმავლობაში იმაღლებდა მატერიალურ- ტექნიკურ შესაძლებლობებს. ტელეკომპანიას წინსვლაში ხელს სხვადასხვა პროექტში გამარჯვება უწყობდა. არხის გადაცემათა უმრავლესობა გადის პირდაპირ ეთერში, არის სატელეფონო ზარები, ინტერაქტიული გამოკითხვის აპარატურა და ზოგიერთ პროგრამაში არის მორბენალი სტრიქონის სახით გასული მოკლე ტექსტური შეტყობინებები, რომელსაც მაყურებელი გზავნის და ღიად აფიქსირებს საკუთარ შეხედულებებს.

## ისტორია
ტელეკომპანიამ განვითარება ნელ-ნელა დაიწყო და დღესდღეობით, საერთაშორისო სტანდარტებით აღჭურვილი ერთ-ერთი ტელეკომპანიაა საქართველოში, რომელსაც რეგიონის მოსახლეობის 88 პროცენტი უყურებს. საქართველოს დამოუკიდებელ ტელევიზიებს შორის, ტელერადიო კომპანია „თრიალეთი“ ერთ-ერთი პირველი დაარსდა. „თრიალეთი“ ეთერში გადის გორის ტელეანძიდან და გადაცემებს იღებს მთელი შიდა ქართლი. არხის მაუწყებლობა გორის, ქარელის, ხაშურის, კასპის, ცხინვალის რაიონებს მოიცავს  და მთლიანად, დაახლოებით 450 ათასი ადამიანი უყურებს.

თავდაპირველად ტელევიზია სულ ერთი ვიდეო კამერით, სამონტაჟო აპარატით იყო აღჭურვილი და დაახლოებით ხუთი თანამშრომელი იყო დასაქმებული. მაუწყებლობა ჯერ მხოლოდ ქარელის რაიონზე ვრცელდებოდა, შემდეგ კი მთელი რეგიონი მოიცვა.

2010 წლიდან „თრიალეთი“-ს გადაცემები ინტერნეტის საშუალებითაც ვრცელდება.

არხს აქვს საინფორმაციო პროგრამა „ანარეკლი“, რომელიც ტელეკომპანიის არსებობის მანძილზე შეუფერხებლად გადის პირდაპირ ეთერში. მიუხედავად დიდი სირთულეებისა და წინააღმდეგობისა საინფორმაციომ ობიექტურობა შეინარჩუნა მაშინაც კი, როცა მართალი სიტყვის თქმა რისკთან იყო დაკავშირებული, დამოუკიდებელ ტელევიზიას ებრძოდნენ ღიად და მასზე არაერთი ზეწოლის ფაქტიც იყო, როგორც რევოლუციამდელ ისე პოსტრევოლუციურ საქართველოში.

### რადიო
გარდა ტელევიზიისა, 2004 წლიდან რეგიონის მასშტაბით მაუწყებლობა დაიწყო რადიო „თრიალეთმა“, სიხშირეზე FM 104.9. რადიო „თრიალეთმა“ თანამშრომლობის ხელშეკრულება გააფორმა რადიო „თავისუფლებასთან“.

2010 წლის გაზაფხულიდან რადიო „თრიალეთი“-ს მოსმენა ინტერნეტის საშუალებითაც არის შესაძლებელი.

### გაზეთი
2001 წლიდან ყოველკვირეული პერიოდულობით გამოდის გაზეთი „თრიალეთი“, რომელიც არა მხოლოდ რეგიონის, არამედ ქვეყნის მასშტაბით ვრცელდება და ობიექტურად ასახავს რეგიონში მიმდინარე მოვლენებს.

## რესურსები ინტერნეტში
*ოფიციალური საიტი 

კატეგორია:საქართველოს ტელეკომპანიები
კატეგორია:სატელევიზიო არხები
კატეგორია:რეგიონული მედია
ინდაუ

**ინდაუ** () —  მცენარეთა გვარი კომბოსტოსებრთა ოჯახისა. ერთწლოვანი, იშვიათად მრავალწლოვანი ბალახია. აქვს მოყვითალო ან მოთეთრო ყვავილები. 5-6 სახეობა გავრცელებულია სამხრეთ ევროპაში, კავკასიაში, დასავლეთ ციმბირში, ჩრდილოეთ და აღმოსავლეთ აფრიკაში.

საქართველოში (ქართლსა და ჯავახეთში) გვხვდება როგორც სარეველა მთის შუა სარტყლამდე. ზოგჯერ კულტივირებულია ზეთოვან მცენარედ მცირე აზიაში, ეთიოპიასა და ინდოეთში. ფოთლებს ხმარობენ სალათად და საკაზმად, თესლს კი მდოგვის სუროგატად.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:კომბოსტოსებრნი
პურანები

**პურანა** (სანსკრ. पुराण, „გარდასულ ჟამთა მოთხრობა“) — ძვ. ინდურ ტექსტთა ორი დიდი კრებული, "დიდი პურანა" (18) და "მცირე პურანა", რომელშიც მოთხრობილია მითურ გმირთა და მეფეთა, ღმერთთა (დევთა), განსაკუთრებით კი ვიშნუს ორი დიდი გამოცხადების — რამას და კრიშნას ამბავი. ტექსტების დიდი ლიტერატურული გადამუშავება ახალი წელთაღრიცხვის საწყისს ემთხვევა. მთლიანად პურანა დიდი კანონიკური წიგნია ვიშნუიზმის, ინდუიზმის და შივაიზმისა, თავისებური კოსმოგონიის შემცველი. დგას რამაიანას და მაჰაბჰარატას გვერდით.

## ლიტერატურა 
* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. VIII, გვ. 231, თბ., 1984 წელი.
**აკაკი გელოვანი*, მითოლოგიური ლექსიკონი —  გამომცემლობა „საბჭოთა საქართველო“, თბ., 1983.
* Thurston Edgar. *Castes and Tribes of Southern India* (Vols I-V). Cosmo Publication, Delhi.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Contents of 18 Puranas and a list of Upapuranas (lesser Puranas)  
* Extensive synopsis of several Maha Puranas 
* Synopsis of Puranas at Urday.com 
* Agni Purana - A synopsis

კატეგორია:ინდუისტური ტექსტები
ინკითი

**ინკითი** — რელიქტური ტბა საქართველოში, აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის გაგრის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს ბიჭვინთის კონცხის დასავლეთ ნაპირზე, ზღვის დონიდან –0,8 მ სიმაღლეზე. სარკის ფართობი 0,4 კმ², მაქსიმალური სიღრმე 3,2 მ, წყლის მოცულობა 810 ათ. მ³. ადრე ტბიდან ნაკადული გაედინებოდა, წყალი მტკნარი იყო. ამჟამად ტბის დონის ხელოვნურად დაწევის გამო, ტბაში ზღვის წყალმა იწყო შეჟონვა და წყლის მარილიანობა 5 გრ/ლ-მდე გაიზარდა. ტბას გეგმაში აქვს დასავლეთიდან აღმოსავლეთისაკენ გადაჭიმული ოვალური ფორმა. სანაპირო ხაზი სუსტადაა შეჭრილ-შემოჭილი. ფსკერის რელიეფი მეტად ბრტყელია, წყალქვეშა ფერდობი დამრეცი. ინკითში 10 სახეობის თევზია, რომელთა შორის გამოიყოფა კობრი, ფარგა და კეფალი. თევზის რეწვა პერიოდულია.

## სქოლიო
კატეგორია:აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ტბები
კატეგორია:ტბები ანბანის მიხედვით
ინდრი

**ინდრი** () — ძუძუმწოვარი ცხოველი ნახევრად მაიმუნების ქვერიგისა. სხეულის სიგრძე 60-70 სმ აღწევს, კუდისა — 3-6 სმ-მდე. გავრცელებულია მაგადასკარზე. ბინადრობს ხეებზე. იკვებება მცენარეულობით. მაკეობა გრძელდება ორ თვემდე. შობს ერთ ნაშიერს.
## ლიტერატურა
კატეგორია:ნახევრად მაიმუნები
კატეგორია:მადაგასკარის ძუძუმწოვრები
ინოსტრანცევია

**ინოსტრანცევია** () — პერმული პერიოდის ქვეწარმავლების გვარი მხეცისნაირთა რიგისა. ცნობილია მხოლოდ გვიანდელი პერმული ნალექებიდან აღმოსავლეთ ევროპაში. სხეულის სიგრძე 3.5 მ აღწევდა. ჰქონდათ დიდი ზომის ბასრი ეშვები, თითებზე — მძლავრი ბრჭყალები და დიდი თავი; შედარებით მსუბუქი ჩონჩხი. ცნობილია 3 სახეობა. მათი ნამარხი ჩონჩხები რუსმა მეცნიერმა ვლადიმერ ამალიცკიმ ჩრდილოეთ დვინის ზედა პერმულ ნალექებში აღმოაჩინა. სახელი ეწოდა რუსი გეოლოგის ალექსანდრე ინოსტრანცევის პატივსაცემად.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:გადაშენებული ქვეწარმავლები
კატეგორია:თერომორფები
ინტარსია

**ინტარსია** ( — ინკრუსტაცია) — დეკორირების ხერხი სახვით ხელოვნებაში, ინკრუსტაციის სახეობა, ხით ხის (ავეჯის ან სხვა) საგნების მორთვა: ფაქტურითა და ფერით განსხვავებული ხის ფირფიტების ორნამენტი ან გამოსახულება ჩასმულია ხისივე საგნის ზედაპირში. ინტარსიამ განვითარების მაღალ დონეს მიაღწია XV საუკუნის იტალიაში.

## ლიტერატურა
კატეგორია:სახვითი ხელოვნება
ინდოელის თანავარსკვლავედი

მინი|ინდოელი
**ინდოელის თანავარსკვლავედი** () — ცის სამხრეთ ნახევარსფეროს თანავარსკვლავედი, უბრწყინვალესი ვარსკვლავი 3,1 ვიზუალური ვარსკვლავიერი სიდიდისაა. 

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
* Star Tales -Indus

კატეგორია:თანავარსკვლავედები
კატეგორია:სამხრეთ ნახევარსფეროს თანავარსკვლავედები
შაქტი

მინი|შაკტი
**შაქტი** (, ; სანსკრ. ძალა, ენერგია, არსთა საძირკველი, ყოფიერების მიზეზი) — ქალი, საწყისი ძალა პროტოინდური რელიგიის იმ სახეობაში, რასაც ტანტრიზმი ეწოდა და რომლის „ბიბლია“, მეხუთე ვედა თითქოს თვით შივამ დაწერა. ამ რწმენის მიხედვით, თვით ქალია სამყაროს უზენაესი დედა, არსთა მშობელი. მასთან წამიერი შეერთებით მორწმუნე მამაკაცები უკავშირდებიან ღმერთს. ამდენად, დედობრივი საწყისის ძალა ინდურ რელიგიაში ღვთაების რანგში ადის. იმავე დროს, ესაა სქესობრივი ცხოვრების ხანგრძლივი ისტორიის თავისებური ეტაპი და ფორმა, რასაც ქრისტიანი მისიონერები თვლიან გახრწნილების უსაძაგლეს სახედ, ეშმაკის სამსახურად. დიდი დედის კულტი საყოველთაო მოვლენაა მთელ დედამიწაზე. თვით პალეოლითის ხანის ქვის ქანდაკებები მეტყველებენ, რომ ქალს პირველყოფილი ადამიანი უკვე აღმერთებდა.

ფალოსის კულტის დამახასიათებელი სიმბოლოები, ქვის, კირქვის და ლითონის კვირისტავები, რომლებიც სვანეთშია აღმოჩენილი, ყურადღებას იქცევენ შაკტის შესაბამის ძეგლებთან, ლიონილინგამებთან მსგავსებით. ეს ლინგა (ლინგამები ფალოსის სიმბოლური გამოსახულებებებია (ქვის ან ბრინჯაოსი) წარმოადგენდა შივას კულტის განუყოფელ ნაწილს და ინახებოდა შივას ტაძრებში (სვანებიც ეკლესიებში ინახავდნენ, რაც შორეულ კულტურათა შეხვედრის ნიმუშია). შაკტის სარწმუნოების მიხედვით, ასოს შივას სახე ჰქონდა და მთელი ინდოეთი მოწიწებით სცემდა თაყვანს. მისი ქანდაკებანი ნაპოვნია შივას ტაძარში, აფრიკულ ქოხებში, ეგვიპტის აკლდამებში, ყველა მხარეში. ხატავდნენ და აქანდაკებდნენ, ვითარცა მამაკაცის ატრიბუტს, ცალკე ან ფრთოსან ვულვასთან ერთად. ამ მხრივ განსაკუთრებით ცნობილია ძველი ეგვიპტე. ქანდაკი: ფალოსის ღმერთი მინი, რომაული პორნოგრაფიული სცენა: ფავნუსი და ნიმფა, პრიაპის გამოსახულებანი (ბრინჯაო, პომპეი), კოიტუსის სცენა (რომაული სანათი).

## ლიტერატურა 
* ა. გელოვანი, მითოლოგიური ლექსიკონი, გვ. 526, თბ., 1983.

 

კატეგორია:ინდუისტური ფილოსოფიის კონცეფციები
კატეგორია:შაქტიზმი
კატეგორია:სანსკრიტული სიტყვები და ფრაზები
კატეგორია:ქალღმერთები
კატეგორია:დედა-ქალღმერთები
კატეგორია:ღმერთები ანბანის მიხედვით
ინტერიერი

** ინტერიერი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

*  ინტერიერი — შენობის ან სათავსის შიგა სივრცე
*  ინტერიერი — ჟანრი ფერწერაში
*  ინტერიერი — სასოფლო-სამეურნეო ცხოველთა შინაგანი ორგანოებისა და ქსოვილების აგებულება
ინკრუსტაცია

**ინკრუსტაცია** (ლათ. incrustatio<incrusto — ვფარავ ფენით ან ქერქით, ვაწყობ მარმარილოთი) — ნაკეთობის ან შენობის (ფასადის, ინტერიერის) დეკორირების სახეობა, მარმარილოს, კერამიკის, ლითონის, ხის, სადაფის და ა. შ. ნატეხების საგნის ზედაპირში ჩასმა. ცნობილია ინკრუსტაციის სხვადასხვა სახეობა: ხისა ხით (ინტარსია), ლითონის ლითონით, ქვისა ქვით გაწყობა. ძვ. აღმოსავლეთსა და ანტიკური ეპოქის ქანდაკებებს თვალები ინკრუსტაციით აქვს შესრულებული. თანამედროვე მშენებლობაში ინკრუსტაცია არსებითად ნიშნავს ბეტონის ფილებზე კერამიკული ნაფხვენით ფაქტურის შექმნას. 

## ლიტერატურა
კატეგორია:სახვითი ხელოვნება
მარტინ შონგაუერი

მინი|მარტინ შონგაუერი. „წმ. ანტონის ცდუნება“. ქაჯნი, ავსულნი ამაოდ ლამობენ წმინდანის დაშინებას და ცდუნებას.
**მარტინ შონგაუერი** (; დ. დაახ. 1435 — გ. 2 თებერვალი, 1491) — აღორძინების ეპოქის გერმანელი მხატვარი. გრავიურის დიდოსტატი. მითოლოგიურ თემებზე შექმნილი სურათებიდან ცნობილია „წმ. ანტონის ცდუნება“ (გრავიურა სპილენძზე), „განკითხვის დღე“, „დიდი ჯვრის ზიდვა“ (1480-1490); „ჯოჯოხეთი“, „გერმანელთა სიქსტინად“ წოდებული მადონა.

## ლიტერატურა 
* ა. გელოვანი „მითოლოგიური ლექსიკონი“. გვ. 531

## რესურსები ინტერნეტში
*

კატეგორია:გერმანელი მხატვრები
კატეგორია:გრავიურის ოსტატები
კატეგორია:დაბადებული   1435
კატეგორია:გარდაცვლილი 2 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1491
კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით
ინდიქტიონი

**ინდიქტიონი** (,  — „გამოცხადება“, „განცხადება“) — ქრისტიანულ ქვეყნებში (შუა საუკუნეებისა და ნაწილობრივ ახალი დროის ისტორიის ქრონოლოგიაში) წელთაღრიცხვის 15-წლიან ციკლში წლის რიგითი ნომრის სახელწოდება. პაპიროლოგიის მონაცემებით, ინდიქტიონით წელთაღრიცხვა რომის პერიოდის ეგვიპტეში ჩამოყალიბებულა. რომის იმპერიაში იმპერატორ კონსტანტინე დიდს შემოუღია (312/313 — I ინდიქტიონი). ბიზანტიაში ინდიქტიონის დაწყება სამოქალაქო ახალი წლის დღეს ემთხვეოდა. ინდიქტიონის დასადგენად საჭიროა ახალი წელთაღრიცხვის წელს მივუმატოთ 3 და მიღებული ჯამი გავყოთ 15-ზე, ნაშთი იქნება ინდიქტიონი, რომელიც მნიშვნელოვანი საშუალებაა თარიღების სისწორის დასადგენად. ინდიქტიონით წელთაღრიცხვის დროს გასათვალისწინებელია ინდიქტიონის საწყისი თარიღი: ბიზანტიაში — 23 სექტემბერი, ხოლო V საუკუნის შუა წლებიდან 1 სექტემბერი; რომში 1087 წლამდე — 1 სექტემბერი, შემდეგ კი — 1 იანვარი (ან 25 დეკემბერი); ინგლისსა და გერმანიაში XIV საუკუნის ბოლომდე — 24 სექტემბერი, რუსეთში XVIII საუკუნამდე — 1 სექტემბერი. XVIII საუკუნეში შეწყდა ინდიქტიონით წელთაღრიცხვა, შემორჩა მხოლოდ საეკლესიო აქტებში.

ქართულ წყაროებში ინდიქტიონით აღინიშნებოდა აგრეთვე მეფეთა ტახტზე ასვლიდან I, II, III და ა. შ. წლები.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:კალენდარი
კატეგორია:ქრისტიანობის ისტორია