open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
მაიკონი

**მაიკონ დუგლას სისენანდო** (დ. 26 ივლისი, 1981) — ცნობილი, როგორც **მაიკონი,** ბრაზილიელი ფეხბურთელი, რომელიც თამაშობს ბრაზილიურ კლუბ „კრისიუმაში“. იყო ბრაზილიის ნაკრების მცველი.

## საკლუბო კარიერა
მაიკონი თამაშობდა მარჯვენა მცველის პოზიციაზე „კრუზეიროში“. ბრაზილიის ჩემპიონატში ჩატარებული ორი წარმატებულის სეზონის შემდეგ გამოიძახეს ბრაზილიის ეროვნულ ნაკრებში. 2004 წელს გადავიდა საფრანგეთის კლუბ „მონაკოში“.

### ინტერი
2006 წლის ივლისში იტალიურმა კლუბმა „ინტერმა“ ოფიციალურად წარადგინა მაიკონი, გაფორმდა ხუთწლიანი კონტრაქტი.

2009-10 წლების სეზონში ინტერმა მოიგო იტალიის სერია A. 2010 წლის 22 მაისს ინტერმა მოიგო ჩემპიონთა ლიგის ფინალი, მოუგო 2-0 გერმანულ „ბაიერნს“ სანტიაგო ბერნაბეუზე, ესპანეთში, მადრიდში. იმ სეზონში ინტერმა იტალიის თასის ფინალში დაამარცხა „რომა“. 2009-10 წლების სეზონში ის დასახელდა ევროპის წლის საუკეთესო მცველად და წარდგენილი იყო ევროპის ოქროს ბურთის ნომინაციაზე.

2012 წელს მაიკონი ინტერისგან „მანჩესტერ სიტიმ“ შეიძინა.

## რესურსები ინტერნეტში
*
*Maicon at www.uefa.com
*Maicon at www.inter.it 
*Maicon – sambafoot.com 
*Profile  at SoccerSurfer.com

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1981
კატეგორია:დაბადებული 26 ივლისი
კატეგორია:ბრაზილიელი ფეხბურთელები
კატეგორია:ბრაზილიის ნაკრების ფეხბურთელები
კატეგორია:ბრაზილიის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები
კატეგორია:მილანის ინტერის ფეხბურთელები
კატეგორია:რომას ფეხბურთელები
კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:მანჩესტერ სიტის ფეხბურთელები
კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები
კატეგორია:მონაკოს ფეხბურთელები
კატეგორია:2003 წლის კონკაკაფის ოქროს თასის ფეხბურთელები
კატეგორია:2005 წლის ფიფა-ს კონფედერაციის თასის ფეხბურთელები
კატეგორია:2007 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები
კატეგორია:2009 წლის ფიფა-ს კონფედერაციის თასის ფეხბურთელები
კატეგორია:2010 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:2011 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები
კატეგორია:2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები
კატეგორია:ფიფა-ს კონფედერაციების თასის მფლობელი ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
თრიალეთის ვერცხლის თასი

მინი|250პქ|თრიალეთის ვერცხლი თასი
**თრიალეთის ვერცხლის თასი** — ვერცხლის თასი, რომელიც აღმოჩენილია XX საუკუნის 30-40-იან წლებში თრიალეთში არქეოლოგიური გათხრებისას, ერთ-ერთ ყორღანზე. 

თასზე ჭედური წესით შესრულებულია სარიტუალო მსვლელობა, რომელიც წმინდა სასმელის გამოყენებით მიმდინარეობს და ფაქტობრივად ძვ. წ. XVIII-XVII საუკუნეების ქართველთა უძველესი წინაპრების საკულტო და სამეურნეო ურთიერთობაზე მეტად საინტერესო მინიშნებებს შეიცავს. 

თრიალეთის თასთან დაკავშირებით  მისი საწესო და საკულტო დანიშნულების შესახებ უამრავი  მოსაზრებაა გამოთქმული, გამოკვეთილად დომინირებს ერთი აზრი, რომ აქ საქმე გვაქვს მთავარი ღვთაებისადმი წმინდა სასმელის შეწირვის რიტუალთან.

## აღწერა 
თრიალეთის ვერცხლის თასი ქვემოთკენ დავიწროებული ცილინდრის ფორმისაა და დაბალყელიანი ფეხით ბოლოვდება. თასის სიმაღლეა 108 მმ, უდიდესი დიამეტრი 91 მმ. თასის ძირითადი, ცილინდრუი ნაწილი მთელი სიმაღლის დაახლოებით ორ მესამედს შეადგენს, დანარჩენი 1/3 დავიწროებულ ფსკერსა და საყრდენ ფეხს უჭირავს.

ზემოდან პირველი სარტყელი ერთმანეთის მომიჯნავე ჩვიდმეტი მართკუთხედისგან შემდგარ დეკორატიულ ზოლს წარმოადგენს. თითოეული მართკუთხედი დაშტრიხულია ირიბი პარალელური ხაზებით, რომელთა მიმართულება ყოველ მომდევნო მართკუთხედში მონაცვლეობს.

ქვედა ორნამენტული ზოლი მოთავსებულია თასის დავიწროებულ, კონუსურ ნაწილში და გრაფიკულად შესრულებული ორმაგი კანელურებით შედგენილ ვარდულს წარმოადგენს. ქვედა დეკორატიული ზოლი ჭურჭლის ფეხისასაგან გრაფკული ხაზით, ხოლო მეორე ფრიზისგგან რელიეფური ზოლითაა გამოყოფილი. პირველ დეკორატიულ ზოლზე განაწილებული ორნამენტი გრაფიკული სიმსუბუქით გამოირჩევა, ქვედა ზოლის დეკორის კონტური კი შედარებით ღრმადაა ამოჭრილი, რის გამოც უფრო მკაფიოდ იკითხება.

## ლიტერატურა
* ჯაფარიძე ნ. თრიალეთის ვერცხლის თასი. თბილისის უნივერსიტეტის შრომები 165. „ისტორია ხელოვნებათმცოდნეობა ეთნოგრაფია“. თბილისი, 1975. გვ. 183-183.

## რესურსები ინტერნეტში
* თრიალეთის თასი (ძვ. წ. XVIII-XVII სს.)

კატეგორია:საქართველოს არქეოლოგიური ძეგლები
ავგუსტ მაკე

**ავგუსტ რობერტ ლუდვიგ მაკე** (; დ. 3 იანვარი, 1887 — გ. 26 სექტემბერი, 1914) — გერმანული ექსპრესიონიზმის წარმომადგენელი. შედიოდა ექსპრესიონისტთა ჯგუფში „ლურჯი ცხენები“. მისი შემოქმედება გამოირჩევა ავანგარდის ელემენტებით. 

## რესურსები ინტერნეტში
* August Macke Haus

## სქოლიო 
კატეგორია:გერმანელი მხატვრები
კატეგორია:დაბადებული 3 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1887
კატეგორია:გარდაცვლილი 26 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1914
კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით
Kinect

280პქ|მინი|Xbox 360 Kinect
**Kinect** (ყოფილი **Project Natal**) —  სათამაშო „კონტროლერი კონტროლერის გარეშე“ Xbox 360-ისთვის, რომელიც შექმნა ფირმა Microsoft-მა. ეს არის მოწყობილობა, რომლის საშუალებითაც Xbox 360-ის მფლობელებს შეეძლება სათამაშო კონტროლერის გარეშე მართონ კონსოლი საუბრით (მაგალითად: Xbox, გამოირთე) და სხეულის პოზებით. პროექტის მიზანია გაზარდოს Xbox 360-ის მომხმარებლების რიცხვი.

## იხილეთ აგრეთვე 
*Xbox 360

## რესურსები ინტერნეტში 
* USPAT 20100225746 REFERENCE IMAGE TECHNIQUES FOR THREE-DIMENSIONAL SENSING
* USPAT 20100118123 DEPTH MAPPING USING PROJECTED PATTERNS

## სქოლიო 
კატეგორია:ტექნიკა
კატეგორია:Microsoft-ის ვიდეო თამაშების კონსოლები
კონსტანტინე III (ბიზანტია)

**ფლავიუს ჰერაკლე კონსტანტინე** (, ; დ. 3 მაისი, 612 — გ. 24 მაისი, 641)  — ბიზანტიის იმპერატორი, რომელიც მართავდა აღმოსავლეთ რომის იმპერიას. ჰერაკლეს შვილი, მისი პირველი ქორწინებიდან და აქედან გამომდინარე მამის კანონიერი მემკვიდრე. 

612 წელს, კონსტანტინეს დაბადებიდან მალევე, დედამისი გარდაიცვალა. ახალგაზრდა ჰერაკლე დაქორწინდა მარტინაზე და შეეძინა ჰერაკლონასი. მარტინას  უნდოდა მთელი ძალაუფლება გადაეცა შვილისათვის და ხელისუფლებიდან ჩამოეშორებინა კანონიერი მემკვიდრე. 

ჰერაკლეს გარდაცვალებისთანავე მარტინა იძულებული შეიქმნა გაქცეულიყო. კონსტანტინე III-ის ავადმყოფობამ თავი იჩინა და დაიღუპა 641 წლის 24 მაისს. ხელისუფლება გადაეცა მის მცირეწლოვან შვილს კონსტანტი II-ს.

## რესურსები ინტერნეტში
*კონსტანტინე III

კატეგორია:ბიზანტიის იმპერატორები
კატეგორია:დაბადებული 3 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 612
კატეგორია:გარდაცვლილი  24 მაისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 641
კატეგორია:VII საუკუნის ბიზანტიის იმპერატორები
კატეგორია:ტუბერკულოზით გარდაცვლილები
ჰერაკლონასი

**ჰერაკლონასი** (, ; დ. 626 — გ. 641)  — ბიზანტიის იმპერატორი, რომელიც მართავდა აღმოსავლეთ რომის იმპერიას 641 წელს. ჰერაკლეს შვილი მეორე ქორწინებიდან. გარდაიცვალა 15 წლის ასაკში. 

## რესურსები ინტერნეტში 
*ჰერაკლონასი 

კატეგორია:ბიზანტიის იმპერატორები
კატეგორია:დაბადებული 626
კატეგორია:გარდაცვლილი 641
კატეგორია:VII საუკუნის ბიზანტიის იმპერატორები
ლაგინჰორნი

**ლაგინჰორნი** () — მთა პენინის ალპებში, შვეიცარიაში, იტალიის საზღვართან. სიმაღლე 4010 მ. მდებარეობს მწვერვალ ვაისმისიდან ჩრდილოეთით რამდენიმე კილომეტრში. სიახლოვეს აღმართულია აგრეთვე მწვერვალი ფლეჩჰორნი. პირველი ასვლა განხორციელდა 1856 წლის 26 აგვისტოს.

## რესურსები ინტერნეტში
* მთა ლაგინჰორნი 

კატეგორია:შვეიცარიის მთები
კატეგორია:ალპები
ობერ-გაბელჰორნი

**ობერ-გაბელჰორნი** () — მთა პენინის ალპებში, შვეიცარიაში. მდებარეობს ცერმატსა და ცინალს შორის. სიმაღლე 4063 მ. სამხრეთ ნახევარში არის ცმუტის მყინვარი, რომელიც ეშვება ამავე სახელწოდების ხეობაში და ვრცელდება ცერმატიდან დასავლეთით. გააჩნია პირამიდისებური ფორმა, რომელიც წააგავს მწვერვალ მატერჰორნს, თუმცა ამ უკანასკნელთან შედარებით მცირე ზომებისაა.

ობერ-გაბელჰორნზე პირველი ასვლა განხორციელდა 1865 წლის 6 ივლისს, აღმოსავლეთი მხრიდან.

## რესურსები ინტერნეტში
* ობერ-გაბელჰორნი 

კატეგორია:შვეიცარიის მთები
კატეგორია:ალპები
ეგიუი-ვერტი

**ეგიუი-ვერტი** () — მწვერვალი საფრანგეთის ალპებში, მონბლანის მასივზე. სიმაღლე 4122 მ. ფერდობებზე არის მყინვარები. დასავლეთი კალთებიდან ეშვება ალპების ერთ-ერთი უდიდესი მყინვარი მერ-დე-გლასი, სამხრეთით არის მყინვარი დე-ტალეფრე. ჩრდილოეთით ეშვება მყინვარი არჟენტიერი, რომელსაც გააჩნია გრძელი მყინვარის ენა. ეგიუი-ვერტზე პირველი ასვლა განხორციელდა 1865 წლის 29 ივნისს.

## რესურსები ინტერნეტში 
* მწვერვალი ეგიუი-ვერტი 

კატეგორია:საფრანგეთის მთები
კატეგორია:ალპები
ბარ-დეზ-ეკრენი

**ბარ-დეზ-ეკრენი** () — მწვერვალი საფრანგეთის ალპებში (დოფინეს ალპები), ეკრენის მასივის უმაღლესი წერტილი. სიმაღლე 4102 მ. მწვერვალიდან იშლება ხედი მდინარეების დიურანსისა და იზერის ხეობებისაკენ. სამხრეთი ფერდობი კლდოვანია, ჩრდილოეთი — ყინულებითაა დაფარული. აქედან ეშვება მყინვარი ბლანი. პირველი ასვლა განხორციელდა 1864 წლის 25 ივნისს.

## რესურსები ინტერნეტში
* მწვერვალი ბარ-დეზ-ეკრენი  

კატეგორია:საფრანგეთის მთები 
კატეგორია:ალპები
ვაისმისი

**ვაისმისი** () — მწვერვალი პენინის ალპებში, შვეიცარიაში. სიმაღლე 4017 მ. მდებარეობს ალპების მთავარ ქედზე, საასტალისა და სიმპლონის წყალგამყოფ მასივზე, რომელზედაც აღმართულია ასევე ორი მთავარი მწვერვალი: ლაგინჰორნი და ფლეჩჰორნი. პირველი ასვლა განხორციელდა 1855 წელს, იაკობ კრისტიან ჰოისერისა და პეტერ იოზეფ ცურბრიგენის მიერ.

## რესურსები ინტერნეტში
* მწვერვალი ვაისმისი  
* მწვერვალი ვაისმისი 

კატეგორია:შვეიცარიის მთები
კატეგორია:ალპები
აუდიო მასტერინგი

**მასტერინგი**, აუდიოჩანაწერის პოსტ-წარმოების ფორმა — ხმის საბოლოო მიქსის მომზადებისა და მონაცემთა შემნახველ მოწყობილობაზე მისი გადატანის პროცესი. უკანასკნელი წყაროდან შემდგომში ხდება ყველა ასლის შექმნა. უკანასკნელ პერიოდში მსგავსი მატარებლების ფორმატების არჩევანი სხვადასხვა ანალოგური ძირითადი ჩანაწერის საშუალებით გაიზარდა. მაგალითია აუდიოფირები, რომლებიც კვლავ გამოიყენება მათ მიერ, ვინც ანალოგური მასტერინგის გზას ირჩევს.

მასტერინგი მოითხოვს ჩანაწერის ყურადღებით და კრიტიკულად მოსმენას. ამიტომ, მისი მომზადებისას სტუდიაში იმყოფება მასტერინგის ინჟინერი. ამ უკანასკნელი ეტაპის გავლაში ასეთ ტექნიკურ პერსონალს ეხმარება პროგრამული უზრუნველყოფა, მაგრამ შედეგი დამოკიდებულია მოსასმენი მონიტორების მიერ გადმოცემული შედეგების სიზუსტეზე. გარდა ამისა, ყველა სამომხმარებლო მუსიკალურ სისტემაზე ხმის გადმოცემის თანაბარი ხარისხის მისაღებად, მუსიკალური მასტერინგის ინჟინერის მიერ ჩანაწერზე გათანაბრებისა და დინამიკური გაუმჯობესების პროცესი ხორციელდება.

## სქოლიო 
კატეგორია:ხმის ჩაწერა
კატეგორია:მუსიკალური ინდუსტრია
კონსტანტი II (ბიზანტია)

**კონსტანტი II** (, ; დ. 7 ნოემბერი, 630 — გ. 15 სექტემბერი, 668, სირაკუზა), აგრეთვე ცნობილი როგორც **კონსტანტინე წვეროსანი** () — ბიზანტიის იმპერატორი 641–668  წლებში. იმპერატორ კონსტანტინე III-ის შვილი და ჰერაკლეს შვილიშვილი, კონსტანტინე IV-ის მამა. წარმატებულ წინააღმდეგობას უწევდა არაბთა დაპყრობებს მცირე აზიაში, ამიერკავკასიასა და აფრიკაში. ცალკეული მარცხების მიუხედავად (მ.შ. ყველაზე ცნობილი — ფენიქსის საზღვაო ბრძოლა 655 წ.), კონსტანტი II-მ შეძლო თავდაცვის კონსოლიდაცია და ხალიფა მუავია I-თან ორი სამშვიდობო ხელშეკრულება დადო (651, 659). 658 წელს ბალკანეთის ნახევარკუნძულის სლავებით დასახლებულ ოლქში (ე.წ. სკლავინია) ლაშქრობის შედეგად, სლავთა ნაწილი დაიმორჩილა და გადაასახლა მცირე აზიაში. სამხედრო ძლიერების გასაზრდელად აუცილებელი გახდა მოსახლეობისთვის საგადასახადო დატვირთვის გაზრდა, მ.შ. იტალიაში, სადაც დაახლ. 660 წელს თვითონაც ჩავიდა, რამაც უკმაყოფილება გამოიწვია; სავარაუდოდ ეს გახდა მიზეზი კონსტანტის მიუკერძოებლად წარმოჩენისა ისეთ წყაროებში, როგორიცაა თეოფანე აღმსარებლისა და გიორგი მონაზონის ქრონიკები. რელიგიურ სფეროში მხარს უჭერდა მონოთელიტობას (როგორც საშუალებას სირიისა და ეგვიპტის მონოფიზიტებთან ერთობის აღსადგენად) და დევნიდა მის მოწინააღმდეგეებს (კერძოდ, რომის პაპ მარტინ I-სა და მაქსიმე აღმსარებელს). მოკლეს შეთქმულების შედეგად.

## სქოლიო 
კატეგორია:ბიზანტიის იმპერატორები
კატეგორია:დაბადებული   7 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 630
კატეგორია:გარდაცვლილი 15 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 668
კატეგორია:VII საუკუნის ბიზანტიის იმპერატორები
ტაიაკახის პროვინცია

250პქ|მინი|მარჯვნივ|პროვინციის მდებარეობა უანკაველიკას რეგიონში
[200პქ|მინი|მარჯვნივ|[პამპასი (პერუ)|პამპასი]]
**ტაიაკახა** — პროვინცია პერუში, უანკაველიკის რეგიონში. პროვინციის დედაქალაქია პამპასი. პროვინციის ფართობია 3 370,6 კმ². 2002 წლის მონაცემებით, პროვინციის მოსახლეობა შეადგენს 116 371 ადამიანს. 

პროვინცია ადმინისტრაციულად იყოფა 16 რაიონად.

## იხილეთ აგრეთვე 
* პერუს პროვინციები

## რესურსები ინტერნეტში 
* INEI - Instituto Nacional de Estadística e Informática 

კატეგორია:უანკაველიკის რეგიონის პროვინციები
შვედეთის ეროვნული პარკების სია

**შვედეთის ეროვნული პარკების** ქსელის მმართველია შვედეთის გარემოს დაცვის სააგენტო () და მოიცავს 29 ეროვნულ პარკს. აგრეთვე 2013 წლისათვის დაგეგმილია კიდევ 6 ეროვნული პარკის შექმნა. 1909 წელს შვედეთის პარლამენტმა მიიღო კანონი ეროვნული პარკების შესახებ, რის შემდეგაც შვედეთი გახდა პირველი ევროპული ქვეყანა, სადაც შეიქმნა ეროვნული პარკების სისტემა. პირველი ცხრა პარკი გაიხსნა 1909 წელს, 1918-1962 წლებში კიდევ შვიდი და 1982-2009 წლებში ცამეტი. 

## ეროვნული პარკები
 near Sarek National Park]]
]]
]]
 was established in 1909.]]
 in Stora Sjöfallet National Park.]]
]]
]]
 is one of Sweden's oldest national parks.]]

## მომავალი ეროვნული პარკები
 will be part of a national park sometime between 2009 and 2013.]]
 mountain range will be part of the Vålådalen-Sylarna National Park.]]
In 2008, after investigations and interviews with the participating counties, the Swedish Environmental Protection Agency laid down a plan to establish 13 new national parks in the near future. According to the plan, seven of the parks will be established between 2009 and 2013, the first being Kosterhavet National Park which was inaugurated in September 2009. It is currently unknown when the six remaining parks will be established.

## იხილეთ აგრეთვე
* იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები შვედეთში

## სქოლიო
*
ნაბახტევის ნათლისმცემლის ეკლესია

300px|მინი
**ნაბახტევის ნათლისმცემლის ეკლესია** - ეკლესია ხაშურის მუნიციპალიტეტის სოფელ ნაბახტევის დასავლეთით, შემაღლებულ ადგილას, მაისურაძეების უბანში. თარიღდება XVIII საუკუნით. მოგვიანებით გადაკეთებულია, დაგრძელებულია დასავლეთის მიმართულებით.

ეკლესია დარბაზულია (13,7 X 6,3 მ), ნაგებია ქვიშაქვის ტლანქად დამუშავებული სხვადასხვა ზომის კვადრებით. ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე ვიწრო თაღოვანი სარკმელია, რომლის ორივე მხარეს თითო სწორკუთხა ნიშია. დარბაზის გრძივ კედლებში ორ-ორი ფართო თაღოვანი სარკმელია, ხოლო ერთი წრიული სარკმელი, დასავლეთ კედლის ზედა ნაწილშია. საკურთხეველი გადახურულია დამრეცი კონქით, რომლის თაღის ქუსლებთან მარტივი იმპოსტებია. ეკლესიის დასავლეთ ფასადზე სწორკუთხა შესასვლელის თავზე ოთხი ქვისგან შედგენილი რელიეფური ტოლმკლავა ჯვარია, რომლის ზემოთ მრგვალ სარკმელს რელიეფური საპირე აქვს. ეკლესიას ქვიშაქვის ლავგარდანი ჰქონდა. 

## ლიტერატურა
*  

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:ხაშურის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:XVIII საუკუნის ეკლესიები
ფისი

მინი|მარჯვნივ|მწერი, მოქცეული ბუნებრივ ფისში

**ფისი** — ამორფული თვისებების მქონე ნივთიერებათა კრებითი სახელწოდება. ასეთი ნივთიერებები ჩვეულებრივი ტემპერატურის პირობებში მყარია, ხოლო მხურვალე ტემპერატურასთან ერთად დნება. მსგავს ნივთიერებებს შორის გვხვდება ბუნებრივი ფისი - ნივთიერება, რომელიც ჩვეულებრივი ფიზიოლოგიური მიმოქცევის დროს წარმოიშობა. არსებობს ქიმიური გზითაც მიღებული შენაერთები. 

ბუნებრივი ფისი გამოიყენება საპნის წარმოებაში, მედიცინაში, პარფიუმერიაში.

კატეგორია:ქაღალდის წარმოება
*
ნაბახტევის ღვთისმშობლის ეკლესია

მინი|250პქ|ნაბახტევის ღვთისმშობლის ეკლესიის ხედი
[250px|მინიატიურა|[ნაბახტევის მხატვრობა|ნაბახტევის მხატვრობის ფრაგმენტი]]
**ნაბახტევის ღვთისმშობლის ეკლესია** — ეკლესია შიდა ქართლის მხარის ხაშურის მუნიციპალიტეტის სოფელ ნაბახტევის განაპირას, სამხრეთ-აღმოსავლეთით, მთაზე. აგებულია ჭერათხევის ხეობის ფეოდალის ქუცნა ამირეჯიბის დაკვეთით XV საუკუნის დასაწყისში. 

ნაბახტევის ღვთისმშობლის კომპლექსი დარბაზული ეკლესიისგან და მისი ჩრდილოეთით მდებარე ორსართულიანი სამრეკლოსგან შედგება. დარბაზული ეკლესია (14,5 X 9,35 მ) ნაგებია მონაცრისფრო ქვის თლილი კვადრებით. ეკლესიას ორი შესასვლელი აქვს - დასავლეთით (ამოშენებულია) და ჩრდილოეთით. ნახევარწრიულ აფსიდში ერთი სარკმელი და ორი ნახევარწრიული ნიშია. საკურთხეველში ორი სატრაპეზო ქვა დგას, ერთი — ცენტრში, მეორე კი მასზე მიდგმულია მოგვიანებით ჩრდილოეთიდან. 

ეკლესიის დასავლეთ კედელში ერთი სარკმელია, გრძივ კედლებში - თითო. ინტერიერში უჩვეულო ელემენტს წარმოადგენს აფსიდის წინ აღმართული კედელი, რომელიც მთლიანად ფარავს საკურთხევლის ჩრდილოეთ ნაწილს, ხოლო სამხრეთით სატრიუმფო თაღში გადადის. დარბაზის გრძივ კედლებზე ორსაფეხურიანი სამი პილასტრია, რომლებსაც ეყრდნობა ნახევარწრიული კამარის საბჯენი თაღები.

## მოხატულობა
ეკლესიის მოხატულობა შესრულებულია 1412-1431 წლებში. იგი ძლიერ დაზიანებულია. ზოგიერთი კომპოზიცია საქართველოს ხელოვნების მუზეუმშია გადატანილი. აფსიდის კონქში შემორჩენილია ტახტზე მჯდომი ღვთისმშობლის გამოსახულება ორივე მხარეს წმინდანების ფიგურებით, სატრიუმფო თაღში წარმოდგენილნი იყვნენ მღვდელმთავრები და წინასწარმეტყველნი. დარბაზისა და საკურთხევლის გამყოფი კედლის მოხატულობა დაყოფილია სამ რეგისტრად. ზედა რეგისტრში გამოსახულია ფხიზელი თვალი, მეორეში აბრაამის სტუმართმოყვარეობა (აქვე იყო იოანე ნათლისმცემლის ფიგურა, რომელიც საქართველოს ხელოვნების მუზეუმშია გადატანილი), ხოლო მესამეში წარმოდგენილნი არიან ეკლესიის მამანი და სვიმეონ მესვეტე. 

ეკლესიას 2006 წლის, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა  ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.

## ლიტერატურა
* ლორთქიფანიძე  ი., ნაბახტევის მხატვრობა, თბ., 1973

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:ხაშურის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესიები
კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები
კატეგორია:XV საუკუნის ეკლესიები
კონსტანტინე IV (ბიზანტია)

**კონსტანტინე IV პოგონატი** (, ; დ. 652, კონსტანტინოპოლი — გ. 685, კონსტანტინოპოლი)  — ბიზანტიის იმპერატორი. მართავდა აღმოსავლეთ რომის იმპერიას 668-685  წლებში. იმპერატორ კონსტანტი II-ის უფროსი შვილი. 

გარდაიცვალა 33 წლის დიზენტერიით.

## რესურსები ინტერნეტში
*კონსტანტინე IV 

კატეგორია:ბიზანტიის იმპერატორები
კატეგორია:დაბადებული 652
კატეგორია:გარდაცვლილი 685
კატეგორია:VII საუკუნის ბიზანტიის იმპერატორები
კატეგორია:სტამბოლში დაბადებულები
კანჩისის პროვინცია

250პქ|მინი|მარჯვნივ|პროვინციის მდებარეობა კუსკოს რეგიონში
**კანჩისი** — პროვინცია პერუში, კუსკოს რეგიონში. პროვინციის დედაქალაქია სიკუანი. პროვინციის ფართობია 3 999,27 კმ², მოსახლეობა შეადგენს 103 974 ადამიანს. 

პროვინცია ადმინისტრაციულად იყოფა 8 რაიონად.

## იხილეთ აგრეთვე 
* პერუს პროვინციები

## რესურსები ინტერნეტში 
* Official website of the Canchis Province 

კატეგორია:კუსკოს რეგიონის პროვინციები
მცხეთისჯვრის წმინდა მარინეს ეკლესია

მინი|მცხეთისჯვრის წმინდა მარინეს ეკლესია
**მცხეთისჯვრის წმინდა მარინეს ეკლესია** ― ეკლესია ხაშურის მუნიციპალიტეტის სოფელ მცხეთისჯვარში, გზის პირას. თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით. 

ეკლესია დარბაზულია (5,55 × 3,6 მ), ნაგებია ნატეხი ქვით. აფსიდი ნახევარწრიულია.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ხაშურის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კანასის პროვინცია

250პქ|მინი|მარჯვნივ|პროვინციის მდებარეობა კუსკოს რეგიონში
**კანასი** — პროვინცია პერუში, კუსკოს რეგიონში. პროვინციის დედაქალაქია იანაოკა. პროვინციის ფართობია 2 103,76 კმ², მოსახლეობა შეადგენს 42 368 ადამიანს. 

პროვინცია ადმინისტრაციულად იყოფა 8 რაიონად.

## იხილეთ აგრეთვე 
* პერუს პროვინციები

## რესურსები ინტერნეტში 
* INEI Perú 

კატეგორია:კუსკოს რეგიონის პროვინციები
კალკის პროვინცია

250პქ|მინი|მარჯვნივ|პროვინციის მდებარეობა კუსკოს რეგიონში
**კალკა** — პროვინცია პერუში, კუსკოს რეგიონში. პროვინციის დედაქალაქია კალკა. პროვინციის ფართობია 4 414,49 კმ², მოსახლეობა შეადგენს 61 715 ადამიანს. 

პროვინცია ადმინისტრაციულად იყოფა 8 რაიონად.

## იხილეთ აგრეთვე 
* პერუს პროვინციები

## რესურსები ინტერნეტში 
*  Municipal web site

კატეგორია:კუსკოს რეგიონის პროვინციები
ფსკოვის გუბერნია

მინი|მარცხნივ|200პქ|ფსკოვის გუბერნია 
**ფსკოვის გუბერნია** () — რუსეთის იმპერიის ადმინისტრაციული ერთეული. საგუბერნიო ქალაქს წარმოადგენდა ფსკოვი. იარსება 1772-1777 და 1796-1924 წლებში, რის შემდეგაც შევიდა ხელახლა დაარსებული ლენინგრადის ოლქში. 1914 წლისათვის გუბერნიის ფართობი შეადგენდა 44211,2 კმ²-ს. 1897 წლის აღწერის მონაცემებით გუბერნიაში ცხოვრობდა 1 122 317 ადამიანი. 1900 წლისათვის მოსახლეობამ შეადგინა 1 მლნ. 188 ათ. ადამიანი, რომელთაგან საქალაქო მოსახლეობას შეადგენდა 86 ათ. ადამიანი. ცხოვრობდნენ ძირითადად ქრისტიანები (საერთო მოსახლეობის 93%).
.
## რესურსები ინტერნეტში
* ფსკოვის გუბერნია 
* ფსკოვის გუბერნია  
* ფსკოვის გუბერნიის 1850 წლის რუკა  

## სქოლიო
კატეგორია:ფსკოვის გუბერნია
ანტის პროვინცია

250პქ|მინი|მარჯვნივ|პროვინციის მდებარეობა კუსკოს რეგიონში
**ანტა** — პროვინცია პერუში, კუსკოს რეგიონში. პროვინციის დედაქალაქია ანტა. პროვინციის ფართობია 1 876,12 კმ², მოსახლეობა შეადგენს 57 905 ადამიანს. 

პროვინცია ადმინისტრაციულად იყოფა 9 რაიონად.

## იხილეთ აგრეთვე 
* პერუს პროვინციები

## რესურსები ინტერნეტში 
*  Sitio oficial de la Municipalidad Provincial de Anta 
*  INEI - Instituto Nacional de Estadística e Informática 
*  Tour Anta
*  Anta

კატეგორია:კუსკოს რეგიონის პროვინციები
აკომაიოს პროვინცია

250პქ|მინი|მარჯვნივ|პროვინციის მდებარეობა კუსკოს რეგიონში
**აკომაიო** — პროვინცია პერუში, კუსკოს რეგიონში. პროვინციის დედაქალაქია აკომაიო. პროვინციის ფართობია 948,22 კმ², მოსახლეობა შეადგენს 27 704 ადამიანს. 

პროვინცია ადმინისტრაციულად იყოფა 7 რაიონად.

## იხილეთ აგრეთვე 
* პერუს პროვინციები

## რესურსები ინტერნეტში 
*  Sitio oficial de la Municipalidad Provincial de Acomayo 
*  Instituto Nacional de Estadística e Informática 
*  Tour Acomayo
*  Acomayo

კატეგორია:კუსკოს რეგიონის პროვინციები
კუნგელვი

**კუნგელვი** () — ქალაქი შვედეთში, ვესტრა-გეტალანდის ლენში, თავისივე სახელწოდების მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2010 წლის მონაცემებით მისი მოსახლეობა 22 768 ადამიანს შეადგენს.

მდებარეობს ქალაქ გეტებორგისგან 20 კმ-ით ჩრდილოეთით. კუნგელვში მდებარეობს კომპანია Göteborgs Kex-ის სათავო ოფისი, რომელიც ლიდერის შვედური ორცხობილების ბაზარზე. 

ქალაქი თავისი დღევანდელი მდებარეობის ადგილას 1680 წელს წარმოიქმნა, მას შემდეგმ რაც შვედურ-დანიური ომების შემდეგ 1676 წელს მისი წინამორბედი გამლა-კუნგელვი გადაწვეს. XVIII საუკუნის შუა წლებში ქალაქის განვითარების მამოძრავებელი ძალა აღმონდა ქაშაყის რეწვის გაზრდა. 1950 წლიდან თანდათან მიმდინარეობს კუნგელვის ინტეგრაცია გეტებორგთან.

## იხილეთ აგრეთვე
* შვედეთის ქალაქების სია

## რესურსები ინტერნეტში
*Kungahälla Medeltidsdagar, Fre-Sön v 29 varje år 
*Kungälvs kommun
*Kungälvs-Posten

## სქოლიო
კატეგორია:შვედეთის ქალაქები
ენგსეს ეროვნული პარკი

**ენგსე** () — ეროვნული პარკი შვედეთში. მოიცავს სტოკჰოლმის არქიპელაგში მდებარე კუნძულ ენგსესა და მის გარშემო არსებული ზღვის 93 ჰა ტერიტორიას. შეიქმნა 1909 წელს, სხვა რვა ეროვნულ პარკთან ერთად. პარკი იცავს XIX საუკუნის სასოფლო-სამეირნეო ლანდშაფტს, ისევე როგორც ყვავილებით დაფარულ პრერიებს. ასევე დიდი ადგილი უჭირავს წიწვოვან ტყეებს.

## იხილეთ აგრეთვე
* შვედეთის ეროვნული პარკების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 

## სქოლიო
კატეგორია:შვედეთის ეროვნული პარკები
კატეგორია:1909 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები
აბისკუს ეროვნული პარკი

მინი|აბისკუ მონიშნულია ციფრით 2
**აბისკუ** () — ეროვნული პარკი შვედეთში.

გეოგრაფიულად, აბისკო მდებარეობს ლაპლანდიის რეგიონში, ნორვეგიასთან საზღვრის სიახლოვეს და მიეკუთვნება კირუნის მუნიციპალიტეტს, რომელიც უდიდესია შვედეთში და ქვეყნის უკიდურეს ჩრდილოეთ ნაწილში მდებარეობს. პარკი შვედეთის ერთ-ერთი უდიდესი ტბის — ტურნეტრესკის ნაპირებიდან იწყება, სადაც მდებარეობს სოფელი აბისკუ და იშლება სამხრეთ-დასავლეთით 15 კმ-ზე. მდებარეობს არქტიკული წრიდან 195 კმ-ით ჩრდილოეთით. მთლიანი ფართობი 77 კმ²-ს შეადგენს.

პარკი 1909 წელს შეიქმნა. ამავე წელს მიღებულ იქნა შვედეთის პირველი კანონი ბუნების დაცვის შესახებ. ეროვნული პარკის შექმნის მიზანი იყო „ჩრდილოეთ სკანდინავიური ტყიანი ბუნების თავდაპირველი პირობების დაცვა და სამეცნიერო კვლევების ჩატარება“. რეგიონმა მეცნიერებს შორის მართლაც უდიდესი ინტერესი გამოიწვია, მისი შესწავლის მიზნით შეიქმნა აბისკოს მეცნიერული კვლევების სადგური. გარდა ამისა, მიიჩნევდნენ, რომ ეროვნული პარკი მნიშვნელოვანი ტურისტული ღირსშესანიშნაობა გახდებოდა.

პარკი განსაკუთრებით გამოირჩევა ფრინველთა სახეობების მრავალფეროვნებით.

## გალერეა 

Image:Abisko snow.jpg|პარკი ზამთარში
Image:Aurora near Abisko, Sweden, 2.jpg|
Image:Lapporten.jpg|
image:Abisko National Park.jpg|

## იხილეთ აგრეთვე 
* შვედეთის ეროვნული პარკების სია

## რესურსები ინტერნეტში 
* Abisko National Park  from the Swedish Environmental Protection Agency
* Abisko, official site In Swedish, English, Japanese
* Abisko Fauna  at the official mountain page of Norrbotten County, www.fjallen.nu
* Abisko Scientific Research Station 
* Photos of Abisko National Park 
* Photo Hiking Guide of Abisko National Park

## სქოლიო 
კატეგორია:შვედეთის ეროვნული პარკები
კატეგორია:1909 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები
ბიორნლანდეტის ეროვნული პარკი

**ბიორნლანდეტი** () — ეროვნული პარკი შვედეთში. შეიქმნა 1991 წელს და მოიცავს 11 კმ²-ს.

გეოგრაფიულად, იგი ლაპლანდიის უკიდურეს სამხრეთში მდებარეობს, ვესტერბოტენის ლენში, პატარა დასახლება ფრედრიკას სიახლოვეს. პარკი გამოირჩევა ღრმა ხეობებითა და უფსკრულებით. დიდია ინტერესი მისი პირველყოფილი ტყეებისადმი. შედარებით დაბალია ინეტერესი ფაუნისადმი, რაც განპირობებულია კლიმატისა და გარემო პირობების სიმკაცრით.

## იხილეთ აგრეთვე
* შვედეთის ეროვნული პარკების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 

## სქოლიო
კატეგორია:შვედეთის ეროვნული პარკები
კატეგორია:1991 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები
დიდიე რაცირაკა

**დიდიე რაცირაკა** (; დ. 4 ნოემბერი, 1936, ბატუმანდრი, მადაგასკარი — გ. 28 მარტი, 2021, ანტანანარივუ, მადაგასკარი) — მადაგასკარის პოლიტიკური მოღვაწე. ქვეყნის პრეზიდენტი 1975–1993 და 1997–2002 წლებში. ხელისუფლებაში მოსვლის შემდეგ მჭიდრო კავშირები დაამყარა საბჭოთა კავშირთან. დააარსა პარტია მალაგასიის რევოლუციის ავანგარდი და დაამყარა ერთპარტიული მმართველობა.

## ბიოგრაფია
დაამთავრა უმაღლესი სახმედრო-საზღვაო სასწავლებელი. მსახურობდა სამხედრო-საზღვაო ფლოტში. 1972–1975 წლებში გაბრიელ რამანანცუას პრეზიდენტობის პერიოდში ეკავა ქვეყნის საგარეო საქმეთა მინისტრის თანამდებობა. 1975 წლის თებერვლიდან იყო სამხედრო დირექტორიის ერთ-ერთი წევრი, ხოლო ამავე წლის ივნისიდან ქვეყნის პრეზიდენტი.

საბჭოთა კავშირის დაშლამ და საბჭოური დახმარების შეწყვეტამ ქვეყანაში კრიზისი გამოიწვია, რასაც საპროტესტო აქციები მოჰყვა. რაცირაკა იძულებული გახდა 1992 წლის ნოემბერში ჩაეტარებინა მრავალპარტიული საპრეზიდენტო არჩევნები. მეორე ტური გაიმართა 1993 წლის თებერვალში, რომელშიც სოლიდური უპირატესობით დამარცხდა ალბერტ ზაფისთან (ზაფიმ მიიღო ხმების 66,74 %, ხოლო რაცირაკამ - 33,26 %). ამის შემდეგ გაემგზავრა საფრანგეთში. სამშობლოში დაბრუნდა 1996 წელს და მონაწილეობა მიიღო მომდევნო საპრეზიდენტო არჩევნებში, ამჯერად არჩევნების მეორე ტურში ალბერტ ზაფისთან მიაღწია მცირედ უპირატესობას (50,71 % და 49,29 %) და დაიკავა ქვეყნის მეთაურის თანამდებობა. მისმა კონკურენტებმა ამაოდ სცადეს მისი იმპიჩმენტი 1998 წელს.

2001 წელს დიდიე რაცირაკას ავტორიტეტი კვლავ დაეცა. მან წააგო საპრეზიდენტო არჩევნები მარკ რავალომანანასთან, მაგრამ მისი მომხრეები კიდევ რამდენიმე თვე აწარმოებდნენ შეიარაღებულ ბრძოლას ხელისუფლების შენარჩუნებისათვის. 2003 წელს გაიქცა საფრანგეთში და დაუსწრებლად გაასამართლეს სახელმწიფო ბიუჯეტის გაფლანგვისათვის.

მისი ძმისშვილი როლან რაცირაკა ასრულებს მნიშვნელოვან როლს ქვეყნის პოლიტიკაში, იყო ქალაქ ტუამასინის მერი და მონაწილეობდა 2006 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში, მიიღო ხმების 10,14 % და დაიკავა მესამე ადგილი.

გარდაიცვალა 2021 წლის 28 მარტს 84 წლის ასაკში.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 4 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1936
კატეგორია:გარდაცვლილი 28 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2021
კატეგორია:მადაგასკარელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:ლიდერები რომლებმაც ძალაუფლება ხელში აიღეს პუტჩით
ლინჩეპინგი

**ლინჩეპინგი** () — ქალაქი სამხრეთ-ცენტრალურ შვედეთში, ესტრეგეტლანდის ლენის დედაქალაქი და თავისივე სახელწოდების მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2010 წლის მონაცემებით, მისი მოსახლეობა 104 232 ადამიანს შეადგენს. ქალაქი ლინჩეპინგის ეპარქიის ცენტრია თავისი საკათედრო ტაძრით. ამავე დროს, ლინჩეპინგი ძველი კულტურული რეგიონის ცენტრია, 1987 წელს მან 700 წლის იუბილე იზეიმა. დღეისათვის, ქალაქში ფუნქციონირებს 1975 წელს დაარსებული უნივერსიტეტი, განვითარებულია მაღალტექნოლოგიური წარმოება.

ლინჩეპინგი არა მარტო მნიშვნელოვანი ინდუსტრიული, არამედ შვედეთის აეროსანავიგაციო ინდუსტრიის ცენტრიცაა, აქ ფუნქციონირებს კომპანია Saab-ის აეროსანავიგაციო ქარხანა.

## დაძმობილებული ქალაქები 
*  პალო-ალტო, კალიფორნია
*  გუანჯოუ, ჩინეთი
*  ორადეა, რუმინეთი
*  მაკაო, ჩინეთი
*  ისაფიარდარბაირი, ისლანდია
*  იოენსუუ, ფინეთი
*  კაუნასი, ლიეტუვა
*  ლინცი, ავსტრია
*  როსკილე, დანია
*  ტენსბერგი, ნორვეგია

## იხილეთ აგრეთვე 
* შვედეთის ქალაქების სია

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური საიტი 
* vww.visitlinkoping.se - ტურიზმის საიტი

## სქოლიო 
კატეგორია:შვედეთის ქალაქები
ანგარაესის პროვინცია

250პქ|მინი|მარჯვნივ|პროვინციის მდებარეობა უანკაველიკას რეგიონში
**ანგარაესი** — პროვინცია პერუში, უანკაველიკის რეგიონში. პროვინციის დედაქალაქია ლირკაი. პროვინციის ფართობია 1 959,03 კმ², მოსახლეობა შეადგენს 51 931 ადამიანს. 

პროვინცია ადმინისტრაციულად იყოფა 12 რაიონად.

## იხილეთ აგრეთვე 
* პერუს პროვინციები

## რესურსები ინტერნეტში 
*  Información sobre Angaraes 

კატეგორია:უანკაველიკის რეგიონის პროვინციები
ჰეისტინგზ კამუზუ ბანდა

**ჰეისტინგზ კამუზუ ბანდა** (; დ. 14 მაისი, 1898, კასუნგუ, ნიასალენდი— გ. 25 ნოემბერი, 1997,  იოჰანესბურგი, სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა) — მალავის პოლიტიკური მოღვაწე. ქვეყნის  პრეზიდენტი, პრემიერ-მინისტრი, მუდმივი პრეზიდენტი და დიქტატორი 1963–1994 წლებში.

## ბიოგრაფია 
დაიბადა 1898 (შესაძლოა 1906 ან 1896) წელს, მალავის ცენტრალური რეგიონის კასუნგუს რაიონში. დაამთავრა პრესვიტერიანული მისიონერული სკოლა კასუნგუში. მუშაობდა ქვანახშირის მაღაროებში. 1922 წელს გაემგზავრა აშშ-ში, სადაც დაამთავრა ინდიანისა და ჩიკაგოს უნივერსიტეტები. მიიღო ფილოსოფიისა და ისტორიული მეცნიერებების ბაკალავრის ხარისხი. 1937 წელს სწავლობდა ნეშვილის სამედიცინო კოლეჯში (ტენესის შტატი). 1953 წლამდე გადიოდა სამედიცინო პრაქტიკას ლონდონში.

## პოლიტიკური კარიერა 
ინგლისში ყოფნისას დაუკავშირდა მალავის ეროვნულ-განმათავისუფლებელ მოძრაობას. 1944 წელს მიიღო აქტიური მოღვაწეობა ნიასალენდის აფრიკული კონგრესის შექმნაში და მონაწილეობდა V პანაფრიკულ კონგრესში (მანჩესტერი, 1945 წელი). 1948–1953 წლებში აქტიურად იბრძოდა როდეზიისა და ნიასალენდის ფედერაციის შექმნის წინააღმდეგ. 1953 წელს ფედერაციის შექმნის შემდეგ მიატოვა ინგლისი და ჩავიდა კუმასიში (თანამედროვე განა), სადაც გააგრძელა სამედიცინო პრაქტიკა. 1958 წელს დაბრუნდა სამშობლოში და აირჩიეს აფრიკის ეროვნული კონგრესის პარტიის თავმჯდომარედ. 1959 წლის მარტში ნიასალენდში მომხდარი ბუნტის შემდეგ ბანდა და კონგრესის სხვა წევრები დააპატიმრეს, ხოლო კონგრესის მუშაობა აიკრძალა.

1960 წელს ჰეისტინგზ კამუზუ ბანდა ციხიდან გაათავისუფლეს და შეუდგა აქტიურ მუშაობას კონგრესის აღდგენისათვისდა აღდგენილ პარტიას უწოდა მალავის კონგრესის პარტია. 1961 წელს პარტიამ გაიმარჯვა არჩევნებში, ხოლო 1964 წელს მალავიმ მოიპოვა დამოუკიდებლობა.

## საპრეზიდენტო მოღვაწეობა 
ხელისუფლების სათავეში მოსვლის შემდეგ აკრძალა ოპოზიციური პარტიების მოღვაწეობა, დაამყარა კონტროლი პრესაზე და რადიოზე.  1966 წელს გახდა ქვეყნის პრეზიდენტი, ხოლო 1971 წლიდან - მუდმივი პრეზიდენტი. საგარეო პოლიტიკაში ორიენტირებული იყო დასავლეთის ქვეყნებზე. 

ჰეისტინგზ კამუზუ ბანდა ქვეყანას მართავდა 1994 წლამდე. 1994 წელს გაიმართა პირველი მრავალპარტიული არჩევნები, რომელშიც დამარცხდა ბაქილი მულუსისთან.

გარდაიცვალა 1997 წლის 25 ნოემბერს სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკაში, იოჰანესბურგში. 

მისი პატივისცემის ნიშნად მალავის ყველაზე დიდ სტადიონს ეწოდა მის სახელი - კამუზუ.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ჰეისტინგზ კამუზუ ბანდა
* ჰეისტინგზ კამუზუ ბანდას ბიოგრაფია 

## სქოლიო 
კატეგორია:მალავის პრეზიდენტები
კატეგორია:დაბადებული 14 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1898
კატეგორია:გარდაცვლილი 25 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1997
კატეგორია:მუდმივი პრეზიდენტები
კატეგორია:სახელმწიფოსა და მთავრობის მეთაურები, რომლებიც მოგვიანებით დააპატიმრეს
დოს-დე-მაიოს პროვინცია

250პქ|მინი|მარჯვნივ|პროვინციის მდებარეობა უანუკოს რეგიონში
**დოს-დე-მაიო** — პროვინცია პერუში, უანუკოს რეგიონში. დედაქალაქია ლა-უნიონი. პროვინციის ფართობია 1 438,88 კმ², მოსახლეობა შეადგენს 42 825 ადამიანს. 

პროვინცია ადმინისტრაციულად იყოფა 9 რაიონად.

## იხილეთ აგრეთვე 
* პერუს პროვინციები

## რესურსები ინტერნეტში 
* America 

კატეგორია:უანუკოს რეგიონის პროვინციები
უაკაიბამბის პროვინცია

250პქ|მინი|მარჯვნივ|პროვინციის მდებარეობა უანუკოს რეგიონში
**უაკაიბამბა** — პროვინცია პერუში, უანუკოს რეგიონში. დედაქალაქია უაკაიბამბა. პროვინციის ფართობია 1 743,70 კმ², მოსახლეობა შეადგენს 19 876 ადამიანს. 

პროვინცია ადმინისტრაციულად იყოფა 4 რაიონად.

## იხილეთ აგრეთვე 
* პერუს პროვინციები

## რესურსები ინტერნეტში 
* INEI - Instituto Nacional de Estadística e Informática 

კატეგორია:უანუკოს რეგიონის პროვინციები
ლეონსიო-პრადოს პროვინცია

250პქ|მინი|მარჯვნივ|პროვინციის მდებარეობა უანუკოს რეგიონში
**ლეონსიო-პრადო** — პროვინცია პერუში, უანუკოს რეგიონში. დედაქალაქია ტინგო-მარია. პროვინციის ფართობია 4 952,99 კმ², მოსახლეობა შეადგენს 110 858 ადამიანს. 

პროვინცია ადმინისტრაციულად იყოფა 6 რაიონად.

## იხილეთ აგრეთვე 
* პერუს პროვინციები

## რესურსები ინტერნეტში 
* America 

კატეგორია:უანუკოს რეგიონის პროვინციები
ტრირის ღვთისმშობლის ეკლესია

**ტრირის ღვთისმშობლის ეკლესია** (, სიტყვასიტყვით **საყვარელი ქალის ეკლესია**) — ერთ-ერთი უძველესი გოთიკური ეკლესია მსოფლიოში. მდებარეობს  გერმანიაში, რაინლანდ-პფალცის მხარის ქალაქ ტრირში. 1986 წლიდან შესულია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში. 

ტაძრის მშენებლობა მიმდინარეობდა 1230-1260 წლებში. 

## იხილეთ აგრეთვე
* იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები გერმანიაში
* მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ევროპაში

## რესურსები ინტერნეტში
* Website der Pfarrei Liebfrauen Trier

კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები გერმანიაში
კატეგორია:ტრირი
ბლო-იუნგფრუნი

**ბლო-იუნგფრუნი** () — შვედეთის კუნძული ბალტიის ზღვაში. უფრო ზუსტად, ის მდებარეობს კალმარის სრუტეში, სმოლანდისა და ელანდის პროვინციებს შორის. ადმინისტრაციულად მიეკუთვნება ოსკარსჰამნის მუნიციპალიტეტს. კუნძული დაუსახლებელია და მისი ფართობი 0,7 კმ²-ია, უმაღლესი წერტილი ზღვის დონიდან 86 მეტრზე მდებარეობს. 1926 წელს, კუნძულზე ეროვნული პარკი შეიქმნა. როგორც ეროვნული პარკი, შეზღუდულია მასზე თავისუფლად მოგზაურობა. მაგალითად, აკრძალულია ცეცხლის დანთება და ღამისთევა.

კუნძული ნაწილობრივ კლდეებითაა დაფარული, ნაწილობრივ კი ხშირი ტყეებით. ყველაზე გავრცელებული ფრინველია შავი კაირა. აქვეა რამდენიმე მღვიმე და უძველესი ქვის ლაბირინთი.

## იხილეთ აგრეთვე
* შვედეთის ეროვნული პარკების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 
* Blå Jungfrun.info  - Website with information about Blå Jungfrun.

## სქოლიო
კატეგორია:შვედეთის ეროვნული პარკები
კატეგორია:1926 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები
კატეგორია:კუნძულები ანბანის მიხედვით
მარანიონის პროვინცია

**მარანიონი**  — პროვინცია პერუში, უანუკოს რეგიონში. დედაქალაქია უაკრაჩუკო. პროვინციის ფართობია 4 801,50 კმ², მოსახლეობა შეადგენს 24 734 ადამიანს. 

პროვინცია ადმინისტრაციულად იყოფა 3 რაიონად.

## იხილეთ აგრეთვე
* პერუს პროვინციები

## რესურსები ინტერნეტში
* პერუს პროვინციები

კატეგორია:უანუკოს რეგიონის პროვინციები
პაჩიტეის პროვინცია

250პქ|მინი|მარჯვნივ|პროვინციის მდებარეობა უანუკოს რეგიონში
**პაჩიტეა** — პროვინცია პერუში, უანუკოს რეგიონში. დედაქალაქია პანაო. პროვინციის ფართობია 2 629,96 კმ², მოსახლეობა შეადგენს 51 861 ადამიანს. 

პროვინცია ადმინისტრაციულად იყოფა 4 რაიონად.

## იხილეთ აგრეთვე 
* პერუს პროვინციები

## რესურსები ინტერნეტში 
* Sitio oficial Municipalidad Provincial de Pachitea  

კატეგორია:უანუკოს რეგიონის პროვინციები
ლაურიკოჩის პროვინცია

[250px|მინიატიურა|პროვინციის მდებარეობა [უანუკო (რეგიონი)|უანუკოს რეგიონში]]
**ლაურიკოჩა** — პროვინცია პერუში, უანუკოს რეგიონში. დედაქალაქია ხესუსი. პროვინციის ფართობია 1 860,13 კმ², მოსახლეობა შეადგენს 32 626 ადამიანს. 

პროვინცია ადმინისტრაციულად იყოფა 7 რაიონად.

## იხილეთ აგრეთვე 
* პერუს პროვინციები

## რესურსები ინტერნეტში 
* * პროვინციის ოფიციალური საიტი

კატეგორია:უანუკოს რეგიონის პროვინციები
ტრირის წმინდა პეტრეს ტაძარი

**ტრირის წმინდა პეტრეს ტაძარი** () —  ეკლესია   გერმანიის რაინლანდ-პფალცის მხარის ქალაქ ტრირში. ტრირის საარქიეპისკოპოსოს საკათედრო ტაძარი. ტაძრის მშენებლობა დაიწყო მაქსიმინე ტრირელის ეპისკოპოსობის პერიოდში (332—347 წწ.).  1986 წლიდან შესულია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში. 

ტაძარში დაცულია რამდენიმე ქრისტიანული სიწმინდე: უფლის კვართი, ანდრია მოციქულის სანდლები და ლურსმნები. წმინდა იოაკიმესა და ანას წმინდა ნაწილები. ტაძარში ასევე დაკრძალულია ტრირის რამდენიმე ეპისკოპოსი.

## იხილეთ აგრეთვე
* იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები გერმანიაში
* მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ევროპაში

## რესურსები ინტერნეტში
* ტრირის წმინდა პეტრეს ტაძარი
* ეკლესიის ისტორია
* ფოტოსურათები

## სქოლიო
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები გერმანიაში
კატეგორია:ტრირი
იაროვილკის პროვინცია

250პქ|მინი|მარჯვნივ|პროვინციის მდებარეობა უანუკოს რეგიონში
**იაროვილკა** — პროვინცია პერუში, უანუკოს რეგიონში. დედაქალაქია ჩავინილო. პროვინციის ფართობია 759,71 კმ², მოსახლეობა შეადგენს 38 813 ადამიანს. 

პროვინცია ადმინისტრაციულად იყოფა 8 რაიონად.

## იხილეთ აგრეთვე 
* პერუს პროვინციები

## რესურსები ინტერნეტში 
* Huánuco Agrario 
* Garu  

კატეგორია:უანუკოს რეგიონის პროვინციები
განგური

**განგური** — სხეულის კანის სხვადასხვა ტიპის (ქერცლი, ბეწვი, ბუმბული) საფარველის პერიოდული ცვლა ცხოველებში. მაგალითად: აფთარი, გიურზა და ასე შემდეგ. განგური სეზონურ ცვლილებებთან შეგუების ერთ-ერთი გზაა. განგური ცხოველებს ახასიათებთ შემოდგომისას, ის გამოწვეულია ბიოტური ფაქტორით კერძოდ: ტემპერატურის ცვალებადობით ანუ სეზონების ცვლით. მაგალითად გველი ზამთრის ძილის წინ კანის საფარველს იცვლის, რის შედეგადაც მას შეუძლია კიდევ უფრო მეტი ტემპერატურის შეწოვა და სხვა.

## ლიტერატურა 
* *აფთარი, გიურზა და სხვები... / რედ.: ირაკლი მაჭარაშვილი - თბ., 2002*

კატეგორია:ზოოლოგია
დალბიუ-სედერშოგის ეროვნული პარკი

**დალბიუ-სედერშოგი** () — პატარა ეროვნული პარკი სამხრეთ შვედეთში, სკონეს პროვინციაში, ლუნდის მუნიცილაპიტეტში, ქალაქ დალბიუს სიახლოვეს. მისი ფართობი 0,36 კმ²-ია და მოიცავს ფართოფოთლოვან ტყეს. შეიქმნა 1918 წელს, როდესაც ფიქრობდნენ, რომ ის პირველყოფილი ტყის ერთადერთი ნაშთი იყო. მანამდე, ამ არეალს საძოვრად იყენებდნენ. ნიადაგი ძირითადად კირქვასა და ცარცს შეიცავს, რისი წყალობითაც ფლორა საკმაოდ მდიდარია. განსაკუთრებით ბევრია გაზაფხულის ყვავილი. პარკის გარკვეულ ნაწილს გარს აკრავს უცნობი წარმომავლობის, შესაძლოა ციხესიმაგრის ნანგრევები.

## იხილეთ აგრეთვე
* შვედეთის ეროვნული პარკების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 

## სქოლიო
კატეგორია:შვედეთის ეროვნული პარკები
კატეგორია:1918 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები
ჟორჟ კარლუშ ფონსეკა

მინი|250პქ|ჟორჟ კარლუშ ფონსეკა
**ჟორჟ კარლუშ ფონსეკა**  (, დ. 29 ოქტომბერი, 1950, მინდელუ, კაბო-ვერდე)  —  კაბო-ვერდეს პოლიტიკური მოღვაწე, იურისტი და უნივერსიტეტის პროფესორი.  ქვეყნის  პრეზიდენტი 2011–2021 წლებში.

უმაღლესი განათლება მიიღო ლისაბონში, იურიდიული ფაკულტეტის მაგისტრის ხარისხით დაამთავრა ლისაბონის უნივერსიტეტი. 

## რესურსები ინტერნეტში 
* ჟორჟ კარლუშ ფონსეკას ბიოგრაფია

კატეგორია:კაბო-ვერდეს პრეზიდენტები
კატეგორია:დაბადებული 1950
კატეგორია:კაბო-ვერდელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 29 ოქტომბერი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
რუსუდან მეფისაშვილი

**რუსუდან მეფისაშვილი** (დ. 1913, ესენტუკი — გ. 2002, თბილისი) — ქართველი ხელოვნების ისტორიკოსი, არქიტექტურის დოქტორი (1971), საქართველოს ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე (1982). 1936 წ. დაამთავრა ამიერკავკასიის ინდუსტრიის ინსტიტუტი არქიტექტურის სპეციალობით. 1941 წლიდან მუშაობდა ქართული ხელოვნების ისტორიის ინსტიტუტში. 1986 წლიდან იყო ინსტიტუტის მეცნიერი თანამშრომელი. რ. მეფისაშვილი მჭიდროდ იყო დაკავშირებული კულტურის ძეგლთა დაცვა-რესტავრაციის დარგში წარმოებულ საქმიანობასთან. 1980-იან წლებში იგი ხელმძღვანელობდა საქართველოს ისტორიის, კულტურისა და ბუნების ძეგლთა დაცვის მთავარი სამმართველოს ძეგლთა ინსპექციის განყოფილებას. 

რუსუდან მეფისაშვილი ითვლება გიორგი ჩუბინაშვილის სახელობის ქართული ხელოვნების ისტორიის ინსტიტუტის დამფუძნებლად.

## ბიბლიოგრაფია
*ვალეს ტაძარი და მისი აღმშენებლობის ორი პერიოდი,  Ars Georgica, 3,  თბ., 1950;
*ერედვის 906 წლის ხუროთმოძღვრული ძეგლი,  Ars Georgica, 4, თბ., 1955;
*სხალთის ხუროთმოძღვრული ძეგლი,  კრებ. "ქართული მატერიალური კულტურის ძეგლები აჭარაში",  ბათუმი, 1955;
*საქართველოში კოლმეურნეთა საცხოვრებელი სახლების მნიშვნელობის ზოგიერთი საკითხი,  Ars Georgica,  5,  თბ., 1955;
*Полупещерный памятник  IX века в сел. Биети,  Ars Georgica, 6, თბ., 1963;
*Архитектурный ансамбль Гелати, Тб., 1966;
*Рельефы рубежа X-XI веков со сценами строительства в храме у селения Корого, Советская археология, № 4, 1969;
*ბერის საყდარი,  Ars Georgica, 7 - A, თბ., 1971;
*სოფელ ხეითის ძეგლი   -   საბაწმინდა, მაცნე, ისტორიის, არქეოლოგიის, ეთნოგრაფიის და ხელოვნების ისტორიის სერია,  N3, 1971;
*Архитектура нагорной части исторической провинции Грузии Шида-Картли, Тб., 1975   (ვ. ცინცაძესთან ერთად);
*Die Kunst des alten Georgien, Leipzig, 1977;
*Основные особенности развития трёхцерковных базилик Грузии, ქართული ხელოვნებისადმი მიძღვნილი II საერთაშორისო სიმპოზიუმი, თბ., 1977;
*Памятники архитектуры X-XI  веков в сел. Кабени и Гостибе,  Ars Georgica, 8 - A, თბ., 1979;
*გელათი, არქიტექტურა, მოზაიკა, ფრესკა, თბ., 1982 (თ. ვირსალაძესთან ერთად);
*Georgien, Wehzbauten und Kizchen,  Leipzig,  1987   (ვ. ცინცაძესთან ერთად);
*ბანას ტაძარი, თბ., 1989  (დ. თუმანიშვილთან ერთად);
*უწერის ღვთისმშობლის ეკლესია,   Ars Georgica, 10 - A, თბ., 1991;
*სამთავისის ტაძრის აღმოსავლეთი ფასადის დეკორატიული მორთულობის თავისებურება, Ars Georgica, 11 - A, თბ., 2001.

## რესურსები ინტერნეტში
* რუსუდან (რუდა) მეფისაშვილი

## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი არქიტექტორები
კატეგორია:დაბადებული 1913
კატეგორია:გარდაცვლილი 2002
კატეგორია:ქართველი ხელოვნებათმცოდნეები
დრანეთის წმინდა კვირიკესა და ივლიტას ტაძარი

მინი|დრანეთის ტაძარი
**დრანეთის წმინდა კვირიკესა და ივლიტას ტაძარი** — მდებარეობს საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარეში, თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში, მისგან დასავლეთით 9 კმ-ში მდებარე სოფელ ალექსეევკას სამხრეთ-დასავლეთით 1 კმ-ში მდებარე ნასოფლარ დრანეთში (დრიანეთში), ტორნეს ხევის მარჯვენა ნაპირზე.

ეკლესიის სახელობა დაკარგული იყო და სამეცნიერო ლიტერატურაში ის იწოდებოდა, როგორც დრანეთის, ან ალექსეევკა-დრანეთის ეკლესია. არქეოლოგიურ სამუშაოებისას გაირკვა, რომ ტაძარი წმინდა კვირიკესა და ივლიტას სახელობაზეა აგებული.

2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.

2010 წელს ეკლესიას ჩაუტარდა არქეოლოგიური და სარესტავრაციო-საპროექტო სამუშაოები (ხელმძღვანელი: ნინო ნოზაძე).

2010 წლის ზაფხულში ეკლესიაში XIII საუკუნის ვერცხლის ორნამენტებიანი კანდელი აღმოაჩინეს.

## ლიტერატურა
* გ. ლაღიაშვილი, გ. პატაშური, ჟურნალი „ძველი ხელოვნება დღეს“, 1, 2010 წ.

## რესურსები ინტერნეტში
* ალექსეევკა-დრანეთის ეკლესია, (წმინდა კვირიკესა და ივლიტას სახელობის ტაძარი)  (X-XI სს) 

## სქოლიო
კატეგორია:თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები
შვედური სამეფო ბალეტი

[thumb|275px|[სტოკჰოლმის სამეფო სასახლე|სტოკჰოლმის სასახლიდან დანახული შვედეთის სამეფო ოპერა]]
**შვედური სამეფო ბალეტი** () — შვედური სამეფო ბალეტი ერთ-ერთი უძველესია ევროპაში. დაარსებულია 1773 წელს მეფე გუსტავ III-ის მიერ სტოკჰოლმში როგორც მისი ეროვნულ-კულტურული პროექტის ერთ-ერთი ნაწილი.

## ისტორია
საბალეტო სპექტაკლებს სტოკჰოლმში 1638 წლიდან დგამდნენ ფრანგი მსახიობები, 1773 წელს გაიხსნა სამეფო ოპერა, შეიქმნა მუდმივი საბალეტო დასი, რომელსაც ხელმძღვანელობდა ლ. გალოდიე და. პირველი შვედი ბალეტმაისტერი იყო  ა. სელინდერი. XVIII საუკუნის ცნობილი მოცეკვავეები იყვნენ ჯ. ბასი, ჰ. იორტსბერგი, XIX საუკუნის შუა წლებისა — შ. ნორბერგი, ჰ. იოჰანსონი. 

XIX II ნახევარში დაწინაურდა ბალეტმაისტერი ს. ლუნდი, მოცეკვავე ჰ. ლუნდი. XIX საუკუნის 20-იან წლებში შვედური ბალეტის აღორძინებას ხელი შეუწყო მ. ფოკინის მოღვაწეობამ. 20-იან წლებში შეიქმნა დასი „შვედური ბალეტი“,  (1920-25 გამოდიოდა პარიზში). ამ პერიოდის წამყვანი მოცეკვავეები იყვნენ: კ. არი, ე. ჰასელკვისტი. 

1967 წელს ი. კრამერმა დააარსა დასი „კრამერ ბალეტენი“, ხოლო ბ. კულბერგმა — „კულტერგ-ბალეტენი“. სხვადასხვა დროის გამოჩენილი მოღვაწეები არიან: ბ. აპელგრენი, ე. რაში, გ. ლინდგრენი, ტ. როდინი, ძმები ი. და მ. მენგარელები, ფონ როზენი, მ. ორლანდო, გ. ანდერსონი და სხვა. 

## ლიტერატურა 
სამეფო ბალეტი
კატეგორია:ბალეტი
კატეგორია:თეატრები ანბანის მიხედვით
შვედური სამეფო დრამატული თეატრი

thumb|სამეფო დრამატული თეატრი
**სამეფო დრამატული თეატრი** (შვედ. Kungliga Dramatiska Teatern), შვედეთში ცნობილია როგორც Dramaten. თეატრის რვა მოქმედ სცენაზე წლიურად ათასამდე სპექტაკლს წარმოადგენენ. თეატრს თავის ამჟამინდელ არტ ნუვოს სტილის შენობაში 1908 წლიდან უდევს ბინა. შენობის არქიტექტორია ფრედრიკ ლილიეკვისტი. დეკორაციების შესრულებისას ცნობილი მსახიობები კარლ მილერსი და კარლ ლარსონი უფლისწულ ეუგენთან ერთად იღებდნენ მონაწილეობას.

თეატრის სამსახიობო სკოლაში Dramatens elevskola, არაერთი გამოჩენილი ხელოვანი სწავლობდა: გრეტა გარბო, ინგრიდ ბერგმანი, მაქს ფონ ზიუდოვი და სხვა.

სამსახიობო სკოლა მცირე ინსტიტუტებად 1967 წელს დაიყო.

## ისტორია 
XIV-XVI სს-ში შვედეთში გავრცელდა სასკოლო თეატრები, XVI საუკუნის დასასრულიდან იმართებოდა წარმოდგენები მეფის სასახლეში. პირველი სასახლის თეატრი გაიხსნა სტოკჰოლმში 1649 წელს, ხოლო პირველი ეროვნული თეატრი იყო უფსალის სტუდენტური თეატრი (1682-91). გუსტავ III-ის დროს შეიქმნა ხალხისათვის ხელმისაწვდომი პირველი თეატრები გეტებორგსა (1779) და სტოკჰოლმში (1788). XIX საუკუნის 70-იან წლებამდე სცენაზე ბატონობდა ფრანგული ვოდევილი, ა. კოცებუნის ფსევდოისტორიული ტრაგედიები და სხვა. 70-იან წლებში კერძო და სახელმწიფო თეატრის რეპერტუარში დამკვიდრდა „ახალი დრამა“ (მ. შ. ჰ. იბსენი და ბ. ბეირნსონი). რეალიზმის განმტკიცება დაკავშირებულია დრამატურგთან და თეატრის თეორეტისკოსთან ა. სტრინდბერგთან, რომელმაც რეჟ. ა. ფალკთან ერთად 1907 წელს სტოკჰოლმში გახსნა ინტიმური თეატრი (არსებობდა 1910 წლამდე). XX საუკუნის I ნახევარში ცნობილი რეჟისორი იყო უ. მულანდერი. 30-იან წლებში თეატრში მოვიდა ა. შებერგი, ხოლო 40-იან წლებში — ი . ბერგმანი. 50-იან წლებში აღმოცენდა კერძო თეატრები. სახელმწიფო თეატრის სცენაზე ძირითადად დგამდნენ კლასიკასა და საზღვარგარეთის დრამატურგების  ჟ. პ. სარტრის, ჟ. ანუის, ა. მილერის, ტ. უილიამსის, ჯ. ოსბორნის პიესებს. 60-იან წლებში პოპულარული გახდა ბ. ბრეხტი. ბოლო წლებში შვედურ თეატრში აღმოცენდა ახალი მიმდინარეობა  — „თავისუფალი დასები“.

1980 წელს ახალი მიმდინარეობის წარმომადგენლებმა სტოკჰოლმში გამართეს თეატრალური ფესტივალი. თანამედროვე შვედური თეატრის ცნობილი მსახიობები არიან ი. ტიტბლადი (გ. 1975), ე. იუსეფსონი, გ. ვოლგრენი, ა. ეკი, ე, დალბეკი, ტ. პავლო, ს. რუდი, პ. ოსკარსონი და სხვა.

## ლიტერატურა
*ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10. გვ. 739, თბ. 1984

## იხილეთ აგრეთვე
* შვედეთის პანტომიმისა და ჟესტის აკადემია

## რესურსები 
* DRAMATEN - სამეფო დრამატული თეატრი (ოფიციალური საიტი)
* თეატრის მიმდინარე რეპერტუარი .

კატეგორია:შვედეთის თეატრები
სემ ნუიომა

**სემ ნუიომა** (; დ. 12 მაისი, 1929, ონგანჯერა, ომუსატის რეგიონი, ნამიბია — გ. 8 თებერვალი, 2025, ვინდჰუკი, ნამიბია) — ნამიბიის სახელმწიფო მოღვაწე, ქვეყნის პირველი პრეზიდენტი 1990-2005 წლებში. სვაპოს ხელმძღვანელი 1960-2007 წწ. 

## ბიოგრაფია
მიეკუთვნება ოვამბოს ეთნიკურ ჯგუფს. 1954 წელს დაამთავრა საშუალო სკოლა ვინდჰუკში. 1950-იანი წლების მეორე ნახევრიდან აქტიურად ჩაერთო რევოლუციურ მოძრაობაში. 1958 წელს გამოვიდა ინიციატივით დაარსებულიყო ოვამბოლენდის სახალხო ორგანიზაცია. 1960 წელს გახდა სამხრეთ-დასავლეთ აფრიკის ხალხთა ორგანიზაციის ერთ-ერთი დამფუძნებელი. პარტიისა, რომელიც იბრძოდა სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკისაგან ნამიბიის დამოუკიდებლობისათვის და ხელისუფლების შავკანიანი უმრავლესობისათვის გადასაცემად. 1961 წლიდან ემიგრაციაშია. 1971 წლიდან ნამიბიის სახალხო-განმათავისუფლებელი არმიის მეთაურია. 

ნამიბიის დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ ერთხმად აირჩიეს ქვეყნის პირველ პრეზიდენტად, რომელსაც საპრეზიდენტო რეგალიები გადასცა გაეროს გენერალურმა მდივანმა ხავიერ პერეს დე კუელიარმა 1990 წლის 21 მარტს. პრეზიდენტის თანამდებობაზე დარჩა 3 ვადით. 2005 წლის 21 მარტიდან პრეზიდენტის, ხოლო 2007 წლიდან სვაპო-ს ლიდერის თანამდებობები დაუთმო ჰიფიკეპუნიე პოჰამბას. 

მისი  შვილი უტონი ნუიომა 2010 წლის მარტში გახდა ნამიბიის საგარეო საქმეთა მინისტრი.

## რესურსები ინტერნეტში
* სემ ნუიომას ბიოგრაფია 
* Nujoma's interview to German magazine Die Welt (in German)
* Nujoma: Where Others Wavered (2006) imdb 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 12 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1929
კატეგორია:გარდაცვლილი 8 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2025
კატეგორია:ნამიბიის პრეზიდენტები
კატეგორია:ნამიბიელი პოლიტიკოსები
იურეს ეროვნული პარკი

**იურე** () — ეროვნული პარკი შვედეთში, რომელიც მოიცავს შვედეთის უდიდეს ტბაში — ვენერნში მდებარე 30 კუნძულისგან შემდგარ იურეს არქიპელაგს. დაარსდა 1991 წელს, ფართობი 24 კმ²-ს შეადგენს.

კუნძულები ამჟამად დაუსახლებელია, მაგრამ აქ გვხვდება სანადირო სახლი და უსახელო შუქურა. ველური ბუნების წარმომადგენლებს შორის გავრცელებულია ირემი და მრავალგვარი ფრინველი, მათ შორის ეგერტი, ზღვის კაჭკაჭი, თოლია. იურეს ჰორიზონტი მხოლოდ წყალს მოიცავს, გარდა სამხრეთი მიმართულებისა, საიდანაც კინეკულეს ქედი მოჩანს.

ეროვნულ პარკამდე მისვლა მხოლოდ წყლითაა შესაძლებელი.

## იხილეთ აგრეთვე
* შვედეთის ეროვნული პარკების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 

## სქოლიო
კატეგორია:შვედეთის ეროვნული პარკები
კატეგორია:1991 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები
ქუდუნა

thumb|ქუდუნა
**ქუდუნა** () — მცენარეთა გვარი კომბოსტოსებრთა ოჯახისა. ერთ-, ორ-, ან მრავალწლოვანი ბალახებია. ზოგჯერ მკვრივ ბალიშისებრ ან ფაშარ კორდებს ქმნიან. პატარა თეთრი ან ყვითელი, მტევნისებრ ყვავილედებად შეკრებილი ყვავილები აქვთ. ნაყოფი ჭოტაკია. 

გვარში 300-მდე სახეობაა. გავრცელებულია ჩრდილოეთ ნახევარსფეროს ზომიერ და ცივ სარტყელში. კავკასიაში 20-მდე სახეობა გვხვდება, საქართველოში — 16. ქუდუნას სახეობები იზრდება კლდეებზე, მორენებსა და ჩამონაზვავებზე, ქვიან ფერდობებსა და კირქვიან კლდეებზე, მთის შუა სარტყლიდან ალპურ სარტყლამდე. საქართველოში გავრცელებული სახეობებიდან 4 საქართველოს ენდემია (. ხოლო 4 კავკასიისა ). ზოგიერთი სახეობა დეკორატიულია.

## ლიტერატურა 
## სახეობები 
გვარში 300-მდე სახეობაა, აქედან ყველაზე გავრცელებულია:
* Draba albertina 
* Draba aretioides 
* Draba asterophora 
* Draba aureola 
* Draba bhutanica 
* Draba breweri 
* Draba cacuminum 
* Draba californica 
* Draba carnosula 
* Draba corrugata
* Draba cruciata
* Draba cuneifo
* Draba densifa
* Draba ecuadoriana
* Draba extensa
* Draba hookeri
* Draba howellii
* Draba incrassata
* Draba lactea
* Draba monoensis
* Draba muralis
* Draba nemorosa
* Draba obovata
* Draba pterosperma
* Draba sharsmithii
* Draba sibirica
* Draba sierrae
* Draba splendens
* Draba spruceana
* Draba steyermarkii
* Draba stylosa 
* Draba subumbellata 
* Draba verna
* Draba violacea 

კატეგორია:კომბოსტოსებრნი