open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
დიმიტრი გლუხოვსკი

**დიმიტრი გლუხოვსკი** (; დ. 12 ივნისი, 1979) — რუსი მწერალი. 

დაიბადა ქალაქ მოსკოვში, 1979 წლის 12 ივნისს. თავისი პირველი რომანის „მეტრო 2033“-ის დაწერა ჯერ კიდევ სკოლაში სწავლის დროს ჩაიფიქრა, წერას კი უნივერსიტეტში შეუდგა. წიგნის პირველი ვერსია 2002 წელს უკვე დაწერილი ჰქონდა. პირველ ეტაპზე მას გამომცემლობამ უარი განუცხადა, ამიტომ გამომცემლებისგან უარის მიღების შემდეგ მან თავისი ნაწარმოები ინტერნეტში განათავსა უფასოდ. 2005 წელს კი წიგნი გამოსცა გამომცემლობა „Эксмо“-მ. რომანი გახდა ერთ-ერთი მთავარი რუსული ბესტსელერი, რომლის ტირაჟიც მსოფლიოს მასშტაბით მილიონზე მეტია. წიგნი ნათარგმნია 37 ენაზე. იგი გახდა საფუძველი ვიდეო თამაშის სახელწოდებით „Metro 2033“, რომელიც შეიმუშავა კომპანია „4A Games“-მა 2013 წელს.

## ნამუშევრები
**რომანები**
* 2005 — *მეტრო 2033*
* 2007 — *ბინდი* 
* 2009 — *მეტრო 2034*
* 2013 — *მომავალი*
* 2015 — *მეტრო 2035* 

## რესურსები ინტერნეტში
*გლუხოვსკის ოფიციალური ბლოგი
*დიმიტრი გლუხოვსკი
* *მეტრო 2033-ის* ოფიციალური საიტი 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 12 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1979
კატეგორია:რუსი ჟურნალისტები
კატეგორია:რუსი მწერლები
კატეგორია:XX საუკუნის რუსი მწერლები
კატეგორია:XXI საუკუნის რუსი ჟურნალისტები
კატეგორია:XXI საუკუნის რუსი რომანისტები
კატეგორია:იერუსალიმის ებრაული უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:რუსი ბლოგერები
კატეგორია:რუსი მამაკაცი რომანისტები
კატეგორია:მოსკოველი მწერლები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები
ბასსრ-ის 15 წლისთავის სახელობის სანატორიუმ იუმატოვოს სოფელი

**ბასსრ-ის 15 წლისთავის სახელობის სანატორიუმ იუმატოვოს სოფელი** ( ) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, უფის რაიონში. მიეკუთვნება იუმატოვის სოფსაბჭოს. მდებარეობს მდინარე დიომის მარცხენა მხარეს. რაიონულ ცენტრ უფიდან განლაგებულია 36 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ სანატორნაიიდან 1 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 532 ადამიანი.

## სქოლიო
კატეგორია:უფის რაიონის სოფლები
ავანგარდი (იშიმბაის რაიონი)

**ავანგარდი** ( ) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იშიმბაის რაიონში. მიეკუთვნება იტკულოვის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იშიმბაიდან განლაგებულია 30 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ სალავათიდან 47 კილომეტრში. ადრე ეწოდებოდა ხუტორი ბერეზოვკა. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 7 ადამიანი.

## სქოლიო
კატეგორია:იშიმბაის რაიონის სოფლები
ანიკეევსკი (იშიმბაის რაიონი)

**ანიკეევსკი** ( ) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იშიმბაის რაიონში. მიეკუთვნება ბაიგუზინის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იშიმბაიდან განლაგებულია 23 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ სალავათიდან 40 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 12 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას რუსები და ბელარუსები შეადგენენ.

## სქოლიო
კატეგორია:იშიმბაის რაიონის სოფლები
სომხურ-თათრული ხოცვა-ჟლეტა (1905-1906)

290px|thumb|კაზაკთა პატრული ბაქოს დამწვარ ნავთობსაბადოებთან ახლოს. 1905 წლის ფოტო.
**1905-1906 წლების სომხურ-თათრული ხოცვა-ჟლეტა** — სისხლიანი შეტაკებები ამიერკავკასიაში  1905 წლის რევოლუციის დროს ეთნიკურ სომხებსა და აზერბაიჯანელებს შორის, რომლებსაც რუსეთში იმ დროს უწოდებდნენ ამიერკავკასიის თათრებს ყველაზე ძალადობრივი შეტაკება მოხდა 1905 წლის თებერვალში ბაქოში, მაისში ნახიჩევანში, აგვისტოში შუშაში და ნოემბერში განჯაში. შედარებით მცირე მასშტაბის დაპირისპირება მოხდა თბილისში. ამერიკელი თურქოლოგ-აზერბაიჯანმცოდნის, ტადეუშ სვენტოჰოვსკის თქმით, 1905 წლის შეტაკების დროს, განადგურდა 158 აზერბაიჯანული და 128 სომხური სოფელი და სხვადასხვა მონაცემებით დაიღუპა 3-დან 10 ათასამდე ადამიანი.მიუხედავად ერთი მხრივ, ქრისტიანული სომხური და, მეორე მხრივ, ამიერკავკასიის მუსლიმთა სასულიერო ლიდერების მცდელობებისა, რომ ბოლო მოღებოდა სისხლისღვრას, მეფის მთავრობა პრაქტიკულად არავითარ ძალისხმევას არ ახორციელებდა წესრიგის აღდგენისთვის.

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის ისტორია
კატეგორია:სომხეთის ისტორია
კატეგორია:რუსეთის რევოლუცია (1905)
Pong

**„Pong“** —  ერთ-ერთი ყველაზე ადრეული არკადული და სპორტული ვიდეო თამაში, კომპანია Atari-ს მიერ შემუშავებული რიგით პირველი თამაში, რომლის დიზაინერია ალან ალკორნი. „Pong“ არის მაგიდის ჩოგბურთის თამაში მარტივი ორგანზომილებიანი გრაფიკით. მიუხედავად იმისა, რომ ადრეულ წლებში უკვე არსებობდა არკადული სისტემები, მაგალითად, როგორიც არის „Computer Space“, ის იყო პირველი, რომელმაც მიაღწია საყოველთაო პოპულარობას. 

„პონგი“ არის მაგიდის ჩოგბურთის მარტივი სიმულატორი. მცირე ზომის პინ-პონგის კვადრატული ბურთი მოძრაობს ეკრანის ხაზების ტრაექტორიით. მოთამაშის მიზანი არის ჯამში 11 ქულის მოგროვება. ქულა იმატებს მაშინ, როდესაც მოწინააღმდეგე ვერ ახერხებს ბურთის უკან დაბრუნებას. მისი თამაში შეიძლება როგორც ერთმოთამაშიან რეჟიმში, ასევე მრავალმოთამაშიან რეჟიმშიც. როგორც წესი, გეიმპლეის სამართავად პონგისა და ამის მაგვარ სისტემებზე გამოიყენება ეგრეთ წოდებული *Paddle* — კონტროლერი, რომელიც ბრუნავს თავისი ღერძის გარშემო.

*პონგმა* სწრაფად მოიპოვა პოპულარობა და იქცა პირველ კომერციულად წარმატებულ არკადული ვიდეო თამაშების სისტემად, რომელმაც Magnavox Odyssey-თან ერთად საფუძველი ჩაუყარა ვიდეო თამაშების ინდუსტრიას. უახლოეს ხანში ზოგიერთმა კომპანიამ დაიწყო პონგის გეიმპლეიზე დაფუძნებული თამაშების შემუშავება  და შედეგად აწარმოეს ახალი ტიპის თამაშები. ამის საპასუხოდ, ატარიმ მოუწოდა თავის თანამშრომლებს შეექმნათ უფრო ინოვაციური პროდუქტები. კომპანიამ გამოუშვა სიკველები, რომლებიც აგრძელებდნენ ორიგინალი თამაშის ტრადიციებს, თუმცა დაემატათ ახალი მახასიათებლები. 

1975 წელს, ახალი წლის დამდეგს ატარიმ გამოსცა პონგის სახლის ვერსია (Home Pong, Pong IV და სხვა).  ამ ნაბიჯმა კომპანიას კომერციულად დიდი წარმატება მოუტანა, რასაც მოჰყვა მრავალი ასლის გამოშვება.  თამაშის სახეშცვილილი ვერსია გამოვიდა სხვადასხვა პორტატიულ და სახლის ვიდეო თამაშების კონსოლებზე. პონგს მოჰყვა გამოხმაურება მასობრივ კულტურაში და იქცა სხვადასხვა ვიდეო თამაშებისა და კულტურული გამოფენების ნაწილად.

## გალერეა

TeleGames-Atari-Pong.png|*Home Pong*, კონსოლური ვერსია
Турнир-Game-Console.jpg|*პონგის* კონსოლური ვერსია Турнир, გამოსული რუსეთში
Tomy-Blip.jpg|TOMY Blip, *პონგის* პორტატიული ვერსია
Atari Super Pong.jpg|Super Pong
Pong_Game_Test2.gif|Pong-ის გეიმპლეი

## ლიტერატურა
* 
* 
* 
* 

## რესურსები ინტერნეტში
* Pong-story.com ყოვლისმომცველი საიტი პონგის შესახებ.
* The Atari Museum  ატარის ისტორია
* მომხმარებლის სახელმძღვანელო, 1976 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:1972 წლის ვიდეო თამაშები
კატეგორია:არკადული ვიდეო თამაშები
კატეგორია:Atari-ს არკადული თამაშები
კატეგორია:Atari-ს თამაშები
კატეგორია:პირველი თაობის ვიდეო თამაშების კონსოლები
კატეგორია:სახლის ვიდეო თამაშების კონსოლები
კატეგორია:Head-to-head არკადული თამაშები
კატეგორია:Paddle-and-ball ვიდეო თამაშები
კატეგორია:მობილური ტელეფონების თამაშები
კატეგორია:ჩოგბურთის სიმულატორები
კატეგორია:1970-იანების სათამაშოები
კატეგორია:1972 წელს წარმოდგენილი პროდუქტები
კატეგორია:1972 წელი ვიდეო თამაშებში
კატეგორია:ვიდეო თამაშები შემუშავებული ამერიკის შეერთებულ შტატებში
ბაირაკი (სტერლითამაქის რაიონი)

**ბაირაკი ** () — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის სტერლითამაქის რაიონში.

2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 188 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ სტერლითამაქიდან დაშორებულია 10 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია სტერლითამაქი, რომელიც დაშორებულია 10 კმ-ით.

2002 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის უმრავლესობას  თათრები შეადგენენ (70%).

## რესურსები ინტერნეტში
* Совет муниципальных образований Республики Башкортостан.

## სქოლიო
კატეგორია:სტერლითამაქის რაიონის სოფლები
გიორგი შუშანაშვილი

**გიორგი შუშანაშვილი** (დ. 4 აგვისტო, 1907, თიანეთი ― გ. 1993, თბილისი) — ქართველი ფილოსოფოსი, მეცნიერებათა დოქტორი (1968).

## ბიოგრაფია
ქართველი ფილოსოფოსი გიორგი ისაკის ძე შუშანაშვილი დაიბადა 1907 წლის 4 აგვისტოს თიანეთის მაზრის სოფელ თიანეთში. საშუალო განათლების მიღების შემდეგ ეწევა საგანმანათლებლო საქმიანობას. 1931-1936 წლებში სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში ფილოსოფიის სპეციალობაზე. 1937-1938 წლებში მატერიალური მდგომარეობის გამო იგი ვეღარ აგრძელებს სწავლას და ბრუნდება მშობლიურ სოფელში, სადაც საშუალო სკოლაში ასწავლის ისტორიასა და გერმანულ ენას, 1938-1939 წლებში კი თიანეთის რაიონის განათლების განყოფილების გამგეა. 

1939 წელს სწავლას აგრძელებს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ასპირანტურაში, ფილოსოფიის განხრით.  1946 წელს დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია,  ამავე წელს იგი მეცნიერებათა აკადემიასთან ახლადჩამოყალიბებული ფილოსოფიის ინსტიტუტის ერთ-ერთი პირველი თანამშრომელია. 1968 წელს დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია. 

გიორგი შუშანაშვილი გარდაიცვალა 1993 წელს, თბილისში,  დაკრძალულია დაბა თიანეთში. 

## ლიტერატურა 
XX საუკუნის ქართული ფილოსოფიის ანთოლოგია. II ტომი, II ნაკვეთი, თბილისი, 2002, გვ. 5.

კატეგორია:ქართველი ფილოსოფოსები
კატეგორია:დაბადებული  4 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1907
კატეგორია:გარდაცვლილი 1993
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
უზბეკეთის ქალაქების სია

უზბეკეთის ქალაქების სია:

, ქვეყნის დედაქალაქი]]
]]
]]
]]

*აფრასიაბი
*აკულა
*ანდიჟანი
*ანგრენი
*ასაკა
*ბახტი
*ბეკობოდი
*ბერუნი
*ბუხარა
*ჩიმბოი
*ჩირჩიკი
*ჩარტაკი
*დაშტობოდი
*დენოვი
*ფერგანა
*გულისტანი
*გუზარი
*გიჟდუვანი
*ხაკულაბადი
*ჯიზაკი
*ჯუმა
*კატაკურგანი
*ხივა
*კოგონი
*კოკანდი
*კოსონსოი
*კუნგრადი
*მარგილანი
*მუინაკი
*ნამანგანი
*ნავოი
*ნუქუსი
*ნურატა
*ოხანგარონი
*ალმალიქი
*აქთაში
*პისკენტი
*ქარში
*კარაკული
*კარასუ
*ქუვა
*ქუვასაი
*რიშდანი
*სამარყანდი
*შაჰრისაბზი
*შაჰრიჰანი
*შირაბადი
*შირინი
*სირდარია
*ტაშკენტი
*ტახიატაში
*ტერმეზი
*ტამდიბულაკი
*ტოიტეპა
*ტურტკული
*უჩკურგანი
*უჩკუდუკი
*ურგენჩი
*ურგუტი
*ვაბკენტი
*ხანაბადი
*ხოჯეილი
*იანგიაბადი
*იანგიერი
*იანგიული
*ზარაფშანი

## რესურსები ინტერნეტში
*რუკა Archive.is-ზე
Bandai

— სათამაშოებისა და ვიდეო თამაშების მწარმოებელი იაპონური კომპანია და Bandai Namco Holdings-ის შვილობილი კომპანია. შტაბ-ბინა მდებარეობს ტოკიოში. იგი არის სათამაშოების რიგით მეოთხე ყველაზე მსხვილი მწარმოებელი მსოფლიოში, Mattel-ის, Hasbro-სა და LEGO Group-ის შემდეგ.
კომპანია დაარსდა 1950 წელს.

1979 წლიდან Bandai შეუდგა სახლის ვიდეო თამაშებისა და პორტატიული კონსოლების წარმოებას და გამოუშვა შემდეგი სისტემები: Super Vision 8000, Arcadia, Playdia, Apple Bandai Pippin, LCD Solarpower, WonderSwan, Tamagotchi, Digital Monster, მაგრამ საბოლოოდ ბანდაიმ დატოვა კონსოლების ბაზარი.

## თამაშები
## რესურსები ინტერნეტში
*  
* Bandai Namco Holdings Inc. 
* Bandai Namco Games
* Bandai Visual
* ევროპის საიტი 
* საფრანგეთის საიტი
* ბრიტანეთის საიტი
* ამერიკის საიტი
* აზიის საიტი 
* კორეის საიტი 
* გერმანიის საიტი 

## სქოლიო
კატეგორია:Bandai
კატეგორია:ტოკიოში დაფუძნებული კომპანიები
კატეგორია:იაპონიის გასართობი კომპანიები
კატეგორია:იაპონური ბრენდები
კატეგორია:ვიდეო თამაშების გამომცემელი კომპანიები
კატეგორია:ვიდეო თამაშების მწარმოებელი კომპანიები
კატეგორია:1950 წელს დაარსებული კომპანიები
კატეგორია:1950 წელს დაარსებული მედიაკომპანიები  
კატეგორია:იაპონიის მედიაკომპანიები  
კატეგორია:ვიდეო თამაშების კომპანიები იაპონიაში   
კატეგორია:სათამაშოების კომპანიები იაპონიაში     
კატეგორია:მწარმოებელი კომპანიები იაპონიაში
იგორ დოდონი

**იგორ დოდონი** (; დ. 18 თებერვალი 1975, სადოვა, კელერაში, მოლდოვა) — მოლდოველი პოლიტიკოსი. მოლდოვის პრეზიდენტი 2016-2020 წლებში. მოლდოვის სოციალისტური პარტიის ლიდერია. დოდონი ითვლება პრორუსულ პოლიტიკოსად და მოლდოვის ფედერალიზაციის მომხრეა.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 18 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1975
კატეგორია:მოლდოვის პრეზიდენტები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:სახელმწიფოსა და მთავრობის მეთაურები, რომლებიც მოგვიანებით დააპატიმრეს
თერმე

**თერმე** (; ) — მდინარე თურქეთში. მდებარეობს ჩრდილოეთ თურქეთში, ორდუსა და სამსუნს შორის, წარმოადგენს თერმეს ოლქის საზღვარს. მდინარე მიედინება საზღვაო ქალაქ სამსუნის აღმოსავლეთით დაახლოებით 50 კილომეტრის დაშორებით და უერთდება შავ ზღვას. სიგრძე 35 კმ-ია, აუზის ფართობი კი 233 კმ².. რეგიონი შედგება ნაყოფიერი და განმარტოვებული დაბლობებით. მაღალი მთები შეიმჩნევა სამხრეთით და აღმოსავლეთით. ბერძნულ მითოლოგიაში ლეგენდარული ამაზონების დედაქალაქი, თემისკირა, სწორედ მდინარე თერმზე მდებარეობდა.

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის მდინარეები
მახინჯაური

**მახინჯაური** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: მახინჯაური, შუა მახინჯაური, განთიადი). 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 735 კაცი.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
## სქოლიო 
კატეგორია:ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ბორნის უპირატესობა

**ბორნის უპირატესობა** — 2004 წლის ამერიკულ-გერმანული თრილერი. ფილმი დაფუძნებულია რობერტ ლადლუმის „ჯეისონ ბორნის “ რომანების სერიაზე. ფილმმა სახელწოდება მიიღო სერიის მეორე წიგნის მიხედვით, თუმცა, რომანის სიუჟეტისაგან მთლიანად განსხვავებულია. პოლ გრინგრასმა ფილმი ტონი გილროის  სცენარის მიხედვით გადაიღო. კინოკომპანიამ - Universal Pictures - ფილმი  კინოთეატრებში 2004 წლის 23 ივნისს გამოუშვა. ბორნის  ფილმების სერიაში ის  რიგით მეორეა: ბორნის იდენთიფიკაცია (2002), ბორნის  ულტიმატუმი (2007), ბორნის მემკვიდრეობა (2012) და ჯეისონ ბორნი (2016).

ბორნის უპირატესობა აგრძელებს ჯეისონ ბორნის ისტორიას. ცენტრალური სადაზვერვო სააგენტოს ყოფილი აგენტი კვლავ ფსიქოლოგიური ამნეზიისაგან იტანჯება. ბორნის როლს მეთ დეიმონი ასრულებს. ფილმი მთლიანად აგებულია მის მცდელობაზე, როგორმე თავისი წარსულის შესახებ უფრო მეტი გაიხსენოს, თანაც კიდევ ერთხელ ექცევა CIA-სა და ოპერაცია „ტრედსტოუნის“ შეთქმულებაში. ფილმში ასევე მონაწილეობენ კარლ ურბანი (კირილი), ბრაიან კოქსი (უარდ ებოტი), ჯოან ალენი (პამელა ლენდი) და ჯულია სტაილზი (ნიკი პარსონსი).

## ლიტერატურა
* "The Bourne Supremacy". British Film Institute. London. Retrieved September 30, 2012.
* "The Bourne Supremacy (2004)". Box Office Mojo. Amazon.com. Retrieved 2007-08-06.

## სქოლიო
კატეგორია:2004 წლის ფილმები
კატეგორია:ამერიკული ფილმები
კატეგორია:ფილმები შურისძიების შესახებ
კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები
კატეგორია:პოლ გრინგრასის ფილმები
კატეგორია:Universal Pictures-ის ფილმები
კატეგორია:გერმანული ფილმები
კატეგორია:რუსეთში გადაღებული ფილმები
კატეგორია:ინდოეთში გადაღებული ფილმები
კატეგორია:იტალიაში გადაღებული ფილმები
კატეგორია:მოსკოვში გადაღებული ფილმები
მოგონებები ეტენის ბაღზე

**მოგონებები ეტენის ბაღზე** — ნიდერლანდელი პოსტიმპრესიონისტი მხატვრის, ვინსენტ ვან გოგის ნახატი, რომელმაც ის საკუთარი ოთახის გასაფორმებლად დახატა 1888 წლის ნოემბერში, ზეთის საღებავებით ტილოზე. ნამუშევარი ინახება ერმიტაჟის მუზეუმში.

ნახატზე გამოსახულია ვინსენტის მამის, თეოდორუს ვან გოგის, სახლის წინ მდებარე ბაღი, რომელიც 1875 წელს მღვდლად ეკურთხა. მხატვარმა ცხოვრების გარკვეული დრო სწორედ ამ სახლში გაატარა, აღსანიშნავია შუალიდი 1881 წლის აღდგომიდან ქრისტეს შობამდე, როდესაც ვინსენტი თავის ძმასთან, თეო ვან გოგთან დაბრუნდა და საბოლოოდ გადაწყვიტა ფერწერა გაეგრძელებინა. ეტენში გატარებული ეს პერიოდი წარმოადგენს მისი ათწლიანი შემოქმედების დასაწყისს. ის ბავშვობიდან ხატავდა და შეყვანილია ბრიუსელის დამწყებთა კლასში, სადაც ის შეხვდა მხატვარ ანტონ ვან რაპარდს, რის შემდეგაც საქმეს მთელი სერიოზულობით შეუდგა. მან სწრაფად განავითარა პეიზაჟების ხატვის ტექნიკა თუმცა კვლავ ბევრი უზუსტობა იყო მის მიერ დახატულ ფიგურებში, რომლის გამოსწორებაზეც ბეჯითად მუშაობდა შარლ ბარგის კურსებზე. მას შემდეგ იწყება მხატვრის შემოქმედებაში უმნიშვნელოვანესი, გარდამტეხი პერიოდი, რომლის გარკვეული ნაწილიც სწორედ ეტენში გაატარა.

ნახატზე გამოსახულია ვინსენტის მამის, თეოდორუს ვან გოგის, სახლის წინ მდებარე ბაღი, რომელიც 1875 წელს მღვდლად ეკურთხა. მხატვარმა ცხოვრების გარკვეული დრო სწორედ ამ სახლში გაატარა, აღსანიშნავია შუალიდი 1881 წლის აღდგომიდან ქრისტეს შობამდე, როცა ვინსენტი თავის ძმასთან, თეო ვან გოგთან დაბრუნდა და საბოლოოდ გადაწყვიტა ფერწერა გაეგრძელებინა. ეტენში გატარებული ეს პერიოდი წარმოადგენს მისი ათწლიანი შემოქმედების დასაწყისს. ის ბავშვობიდან ხატავდა და შეყვანილია ბრიუსელის დამწყებთა კლასში, სადაც ის შეხვდა მხატვარ ანტონ ვან რაპარდს, რის შემდეგაც საქმეს მთელი სერიოზულობით შეუდგა. მან სწრაფად განავითარა პეიზაჟების ხატვის ტექნიკა თუმცა კვლავ ბევრი უზუსტობა იყო მის მიერ დახატულ ფიგურებში, რომლის გამოსწორებაზეც ბეჯითად მუშაობდა შარლ ბარგის კურსებზე. მას შემდეგ იწყება მხატვრის შემოქმედებაში უმნიშვნელოვანესი, გარდამტეხი პერიოდი, რომლის გარკვეული ნაწილიც სწორედ ეტენში გაატარა.

ვინსენტ ვან გოგმა ნახატი პოლ გოგენთან ერთად შეასრულა მანერით, რომელიც ახლოსაა კლუაზონიზმთან და გარკვეულწილად შესამშნევია მსგავსება გოგენის ნახატთან რომლის სახელიც იგივეა - „მოგონებები ეტენის ბაღზე“ . ვინსენტი ნახატს თეოსადმი მიწერილ წერილებში ორჯერ იხსენიებს, ხოლო დის ვილემინა ვან გოგისადმი მიწერილ წერილში ამბობს რომ ნახატზე გამოსახულია თავად ვილემინა და მათი დედა.

## გამოფენების ისტორია
*1908 პარიზი, 30
*1926 მოსკოვი
*1956 მოსკოვი, ლენინგრადი, p II
*1960 პარიზი, 49

## სქოლიო
კატეგორია:ვინსენტ ვან გოგის ნახატები
კატეგორია:1888 წლის ნახატები
კატეგორია:ნახატები ანბანის მიხედვით
მახინჯაური (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი **მახინჯაური** შეიძლება აღნიშნავდეს:

*მახინჯაური — დასახლება ქალაქ ბათუმში
*მახინჯაური — სოფელი ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში

კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი
ქოშიგორა

**ქოშიგორა** — სოფელი თბილისში, საბურთალოს რაიონში, დიდი დიღმის ჩრდილოეთით. ზღვის დონიდან 500 მ-ის სიმაღლეზე. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 23 კაცი.

## სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს ისტორიული სოფლები თბილისის ტერიტორიაზე
ქვემო უბანი

**ქვემო უბანი** — შუა საუკუნეების თბილისის ბირთვის — კალას ერთ-ერთი ნაწილი, მტკვრის მარჯვენა ნაპირზე. კალას ზემო უბნისგან მას შუაბაზარი ჰყოფდა.

## ლიტერატურა 
* 

კატეგორია:ძველი თბილისის უბნები
კატეგორია:კრწანისის რაიონი
ბეთანია (თბილისი)

**ბეთანია** — სოფელი თბილისში, ვაკის რაიონში, დაბა წყნეთის სიახლოვეს. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1200 მეტრზე. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 30 კაცი.

## სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს ისტორიული სოფლები თბილისის ტერიტორიაზე
კატეგორია:ვაკის რაიონი
ბორნის ულტიმატუმი

**ბორნის ულტიმატუმი** () — 2007 წლის ამერიკულ-გერმანული თრილერი. დაფუძნებულია რობერტ ლადლემის იმავე სახელწოდების რომანზე, თუმცა, ფილმის სიუჟეტი რომანისაგან მთლიანად განსხვავებულია. ტონი გილროის, სკოტ ბარნსისა და ჯორჯ ნოლფის სცენარის მიხედვით, ფილმი პოლ გრინგრასმა გადაიღო. „ბორნის ულტიმატუმი“ მესამეა ფილმების სერიაში, მას წინ უსწრებს „ბორნის იდენტიფიკაცია“ (2002) და „ბორნის უპირატესობა“) (2004) და მოსდევს „ბორნის მემკვიდრეობა“ (2012), რომელშიც მეთ დეიმონი არ მონაწილეობდა და „ჯეისონ ბორნი“ (2016), რომელიც ფილმის პირდაპირი გაგრძელებაა. 

მეტ დეიმონი რობერტ ლადლუმი მიერ შექმნილ ცენტრალური სადაზვერვო სააგენტოს ყოფილი ფსიქოლოგიური ამნეზიით დაავადებული აგენტის როლს ასრულებს. ის კვლავ თავისი წარსულის აღდგენას ცდილობს, სანამ ოპერაცია „ტრედსტოუნის“ სამიზნე გახდებოდა, შემდეგ კი მსგავსი პროგრამის სამიზნე. 

ფილმი კინოეკრანებზე ჩრდილოეთ ამერიკაში 2007 წლის 3 აგვისტოს გამოუშვა კინოკომპანია Universal Pictures-მა, სადაც მისმა მოგებამ კვირის განმავლობაში 69.3 მილიონი დოლარი შეადგინა, ხოლო მთლიანმა შემოსავალმა — 442.8 მილიონი დოლარი და ამავდროულად, მეტ დეიმონის ყველაზე მაღალშემოსავლიანი ფილმი აღმოჩნდა. სამივე ფილმმა კომერციული მოგება მოუტანა შემქმნელებს და კრიტიკოსთაგანაც დადებითი შეფასება დაიმსახურა. ფილმმა ოსკარის მე-80 დაჯილდოებაზე სამივე ნომინაციაში გაიმარჯვა: საუკეთესო მონტაჟისთვის (კრისტოფერ როუზი), საუკეთესო ხმისა (სკოტ მილანი, დევიდ პარკერი, კირკ ფრანსისი) და საუკეთესო ხმის მონტაჟისათვის (კარენ ბეიკერ ლენდერსი, პერ ჰელბერგი).

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:2007 წლის ფილმები
კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები
კატეგორია:ამერიკული ფილმები
კატეგორია:გერმანული ფილმები
კატეგორია:პოლ გრინგრასის ფილმები
კატეგორია:Babelsberg Studio
კატეგორია:ლონდონში მიმდინარე ფილმები
კატეგორია:ნიუ იორკში მიმდინარე ფილმები
კატეგორია:მადრიდში მიმდინარე ფილმები
კატეგორია:მაროკოში მიმდინარე ფილმები
კატეგორია:მადრიდში გადაღებული ფილმები
კატეგორია:მაროკოში გადაღებული ფილმები
კატეგორია:ნიუ იორკში გადაღებული ფილმები
კატეგორია:მოსკოვში მიმდინარე ფილმები
კატეგორია:Universal Pictures-ის ფილმები
კატეგორია:The Kennedy/Marshall Company-ის ფილმები
კატეგორია:ნიუ-იორკში გადაღებული ფილმები
კატეგორია:Pinewood Studios-ის ფილმები
კატეგორია:ფილმები ნიუ-იორკის შესახებ
კატეგორია:Babelsberg Studio-ს ფილმები
კატეგორია:BAFTA-ს გამარჯვებულები (ფილმები)
კატეგორია:ამერიკული მოქმედებითი თრილერი ფილმები
გიზო ჟორდანია

**გაიოზ (გიზო) ჟორდანია** (დ. 25 სექტემბერი, 1934, ლანჩხუთი — გ. 19 ნოემბერი, 2016, თბილისი) — ქართველი თეატრის რეჟისორი და პედაგოგი. საქართველოს სახალხო არტისტი (1983), ღირსების ორდენის კავალერი (1999).

## ბიოგრაფია
1958 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო თეატრალური ინსტიტუტის სარეჟისორო ფაკულტეტი.

1957–1958 წლებში იყო თეატრალური ინსტიტუტის პრეპარატორი; 1958–1961 წლებში მასწავლებელი; 1961 წლიდან უფროსი მასწავლებელი; 1961–1965 წლებში ბათუმის, 1965–1970 და 1979–1986 რუსთაველის თეატრების დამდგმელი რეჟისორი; 1970–1979  თბილისის ოპერისა და ბალეტის, 1979–1986  გრიბოედოვის თეატრების მთავარი რეჟისორი; 1991–1999 თეატრისა და კინოს ინსტიტუტის რექტორი; 1993 წლიდან ბათუმის ოპერის მთავარი რეჟისორი; 1995 წლიდან მსახიობის ოსტატობის კათედრის გამგე; 1998 წლიდან რეჟისურის კათედრის გამგე, პროფესორი. დადგმული აქვს 100-ზე მეტი სპექტაკლი საქართველოში და საზღვარგარეთ; ავტორია სამეცნიერო ნაშრომებისა დრამატული თეატრის, ოპერისა და სათეატრო პედაგოგიკის პრობლემებზე.
## ფილმოგრაფია
### გადაღებულია ფილმებში
*1989:„ბესამე“  (ჰერცოგი) რეჟ. ნინო ახვლედიანი
## ჯილდოები, პრემიები და პრიზები
*1982: საქართველოს სახელმწიფო პრემია
*1983: საქართველოს სახალხო არტისტი
*1983: ალბერტ შვაიცერის მშვიდობის მედალი
*1988: ო. პოპოვის სახელობის მედალი
*1989: კოტე მარჯანიშვილის სახელობის პრემია
*1992: სანდრო ახმეტელის სახელობის პრემია
*1995: შოთა რუსთაველის სახელობის სახელმწიფო პრემია
*1998: მემედ აბაშიძის სახელობის პრემია
*1999: ღირსების ორდენი

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 25 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1934
კატეგორია:გარდაცვლილი 19 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2016
კატეგორია:ქართველი თეატრის რეჟისორები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები
კატეგორია:საქართველოს სახელმწიფო თეატრალური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ქართველი მსახიობები
კატეგორია:შოთა რუსთაველის სახელობის პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები
კატეგორია:ლანჩხუთში დაბადებულები
ახალშენის მეურნეობა

**ახალშენის მეურნეობა** — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში. ფერიის თემში. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 953 კაცი.

## დემოგრაფია
## სქოლიო
კატეგორია:ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტის სოფლები
გრიგორიევკა (სტერლითამაქის რაიონი)

**გრიგორიევკა ** () — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის სტერლითამაქის რაიონში.

2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 86 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ სტერლითამაქიდან დაშორებულია 31 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია სტერლითამაქი, რომელიც დაშორებულია 31  კმ-ით.

2002 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის უმრავლესობას რუსები შეადგენენ (71%).

## რესურსები ინტერნეტში
* Совет муниципальных образований Республики Башкортостан.

## სქოლიო
კატეგორია:სტერლითამაქის რაიონის სოფლები
ჯიზახი

**ჯიზახი** (; ) — საოლქო დაქვემდებარების ქალაქი უზბეკეთში. ჯიზახის ოლქის კულტურული, ადმინისტრაციული,  ეკონომიკური და სამეცნიერო-საგანმანათლებლო ცენტრი. მნიშვნელოვანი სატრანსპორტო კვანძი. აკავშირებს ქვეყნის ცენტრალურ და დასავლეთ ნაწილს, აღმოსავლეთთან. ქალაქის ფართობი 100 კმ².

## გეოგრაფია 
ქალაქი მდებარეობს მდინარე სანზარის ხეობაში, ნუროტის მთის ჩრდილოეთ კალთებზე. მირზაჩულის სტეპის სამხრეთ ნაწილში. ტაშკენტიდან დაშორებული 180 კილომეტრით და მდებარეობს მისგან სამხრეთ-დასავლეთით და სამარყანდიდან 90 კმ-ზე ჩრდილო-აღმოსავლეთით. ქალაქს ესაზღვრება ჯიზახის ოლქის ჯიზახისა და გალა-არალის რაიონები. 

## ისტორია 
ქალაქი ჯიზახის ჩამოყალიბება განპირობებულია აბრეშუმის დიდ გზაზე მისი მდებარეობით. იგი ჩამოყალიბდა ოაზისში, საიდანაც ერთი გზა გადიოდა ფერღანის ხეობაში და ტაშკენტის ოაზისით სამარყანდში. ძველი ბერძნების ნაშრომებში მოხსენიებულია ქალაქი გაზა მსხვილი დასახლებული პუნქტი ისეთი ქალაქების გვერდით როგორიცაა კიროპოლი. ქალაქ გაზის ზუსტი ადგილმდებარეობა უცნობია, თუმცა ისტორიოგრაფიაში მიღებულია მოსაზრება, რომ იგი მდებარეობდა შაშისა და სოღდის შორის შუა გზაზე. სწორედ ამიტომ ქალაქი გაზა იდენტიფიცირდება, როგორც ძველი ჯიზახი. 

პირველად დასახლება „ჯიზახის“ სახელწოდებით მოიხსენიება, როგორც უძველესი ქალაქი უსტრუშანის ქვეყანაში. მას მოიხსენიებენ არაბი გეოგრაფები იბნ-ჰაუკალია და ალ-მუკადასი.

IX-X საუკუნეებში იმყოფებოდა სამანიდების დინასტიის შემადგენლობაში. XI-XII საუკუნეებში ყარახანიდებისა და ხორეზმშაჰების კუთვნილებაა. 1220 წელს ქალაქში შეიჭრა  ჩინგიზ-ყაენის ჯარი, რამაც გამოიწვია ქალაქის მოსახლეობის სრული განადგურება, რის შედეგადაც ჯიზახის მნიშვნელობა დაეცა.  

XIV-XV საუკუნეებში ქალაქის მნიშვნელობა კვლავ გაიზარდა და გახდა თიმურიდების სახელმწიფოს მნიშვნელოვანი ადმინისტრაციული და სავაჭრო-ეკონომიკური ცენტრი. 

1860-იანი წლებიდან ბუხარის საემიროს ჯიზახის ბეგების ადმინისტრაციული ცენტრია, რომელიც გარშემორტყმული იყო ორმაგი გალავნით. ამ პერიოდისათვის ქალაქის მოსახლეობა 20 ათასს შეადგენდა. 

1866 წელს ჯიზახი ალყაში მაოქცია რუსეთის კოლონიურმა დანაყოფებმა გენერალ დიმიტრი რომანოვსკის მეთაურობით. შვიდი დღის ბრძოლის შემდეგ ქალაქი დანებდა. ბრძოლის დროს დაიღუპა ქალაქის 6 000 დამცველი. 

1887 წლიდან ჯიზახი სამარყანდის ოლქის სამაზრო ქალაქია. 1916 წელს ქალაქი ჯიზახი თურქესტანის ანტირუსული აჯანყების ერთ-ერთი ცენტრი გახდა. 1924 წლიდან ქალაქი სირდარიის ოლქის ადმინისტრაციული ცენტრია.

1973 წლის 29 დეკემბრიდან ჯიზახის ოლქის ადმინისტრაციული ცენტრია.

## მოსახლეობა 
ქალაქის მოსახლეობა 2014 წლის 1 იანვრის მონაცემებით შეადგენს 163 200 ადამიანს.

ეროვნული შემადგენლობა (2011): უზბეკები — 140,7 ათ. კაცი (87,8 %), რუსები — 6,3 ათ. კაცი (3,9 %), ტაჯიკები — 2,72 ათ. კაცი (1,7 %), სხვა (მათ შორის: ყაზახები, თათრები, უკრაინელები, ყირგიზები და სხვა) — 10,6 ათ. კაცი (6,6 %).

## ცნობილი ადამიანები 
* შარაფ რაშიდოვი — უზბეკეთის სსრ-ის ხელმძღვანელი 1959-1983 წლებში. 
* სერგეი ლებედევი — დსთ-ის აღმასრულებელი მდივანი2007 წლიდან.

## რესურსები ინტერნეტში
* JZ.UZ - Information portal of Jizzakh region 

## სქოლიო
კატეგორია:უზბეკეთის ქალაქები
ფუჯოუ

**ფუჯოუ** — საქალაქო ოლქი ჩინეთის ფუძიანის პროვინციაში. მდებარეობს მდინარე მინძიანის ნაპირზე, შესართავის (აღმოსავლეთ ჩინეთის ზღვა) მახლობლად. ფუძიანის პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2011 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 7,200,000 ადამიანი. დიდი სავაჭრო ნავსადგური. ფუჯოუ ქვეყნის თევზჭერისა და საზღვაო რეწვის ერთ-ერთი უდიდესი ცენტრია. 

ფუჯოუს დაარსების ზუსტი თარიღი უცნობია. როდესაც იუეს სამეფო ფუძიანის ჩრდილოეთით დაიპყრო ჩუს ჯარებმა ძველი წელთაღრიცხვის 306 წელს იუეს სახელმწიფოს მმართველი ოჯახი გაიქცა ფუძიანიდან და დააარსა მინიუეს ტომი. ფუჯოუს პირველი საქალაქო კედელი აშენდა ძველი წელთაღრიცხვის 202 წელს. ქალაქი ვითარდებოდა (განსაკუთრებით ძირითადი მტრების შემოსევების შემდეგ) ძალიან დინამიურად, იყო აშენებული მრავალრიცხოვანი არხები. შემდგომში, ძინის დინასტიის დაცემის შემდეგ, 308 წელს ფუჯოუში მოვიდა იმიგრანტების პირველი ტალღა. ტანის ეპოქაში 725 წლიდან მოყოლებული ქალაქმა მიიღო თავისი ამჟამინდელი სახელწოდება. 

ქალაქის ახალი კედლები ააშენეს 282, 901, 905 და 974 წლებში, ასე რომ, ქალაქს ჰქონდა კედლების მრავალი ფენა, უფრო მეტი, ვიდრე ჩინეთის დედაქაქლაქ პეკინს.

სუნის დინასტიის იმპერატორმა გამოსცა დადგენილება ფუჯოუს ყველა კედლის დანგრევის შესახებ 978 წელს, თუმცა კედლები შემდგომ აღადგინეს. ქალაქის უკანასკნელი კედლები ააშენეს 1371 წელს.

სამხრეთის სუნის მმართველობისას ფუჯოუ გახდა უფრო მარჯვე ქალაქი. საცხოვრებლად და სამუშაოდ ბევრი მეცნიერი მოვიდა აქ. მათ შორის იყვნენ: ჩუ სი და სინ ციძი. მათ შემდეგ აქ მოვიდა მარკო პოლო, რომელმაც ქალაქის სახელწოდება ჩაიწერა იტალიურად როგორც Fugiu.

ძველი ქალაქის E-ს ხუალინის ტაძარი, რომელიც გამოცხადებულია ჩინეთის ეროვნულ მემკვიდრეობად, დოკუმენტების თანახმად, ააშენეს 964 წელს, თუმცა რადიონახშირბადულმა ანალიზმა უჩვენა, რომ განაშენიანება თარიღდება ძველი წელთაღრიცხვის IV ან V ასწლეულებით. 1405-1433 წლებში მინის ფლოტი ჯენ ხეს მეთაურობით ფუჯოუდან (ჩანლეს პორტი) ინდოეთის ოკეანემდე შვიდჯერ იმოგზაურა. უკანასკნელი მოგზაურობისას ჯენ ხემ საზღვაო პორტის სიახლოვეს დააყენა სტელა, რომელიც ქალღმერთ მანძუს მიეძღვნა.

დამახასიათებელია ნოტიო სუბტროპიკული კლიმატი. ზაფხული ხანგრძლივია, ცხელი და ნოტიოა. ზამთარი მოკლე, რბილი და მშრალია. დღისით საშუალოთვიური ტემპერატურები იცვლება 10,9°С-იდან იანვარში 28,9°С-მდე ივლისში. ატმოსფერული ნალექების რაოდენობა შეადგენს დაახლოებით 1400 მმ-ს, ნალექების დიდი ნაწილი მოდის მარტიდან ივლისის ჩათვლით და აგვისტოდან სექტემბრამდე.

ფუჯოუს საერთაშორისო აეროპორტი მდებარეობს ქალაქიდან 50 კილომეტრში. სრულდება რეისები ისეთ ქალაქებში როგორებიცაა: პეკინი, ჩენდუ, ჰონგკონგი, შანხაი, ტაიიუანი, სიანი, ურუმჩი, ხაიკოუ, ტოკიო, ოსაკა, ტაიბეი, სინგაპური, ცინდაო და სხვა.

ქალაქიდან დაახლოებით 50 კილომეტრში მდებარეობს მნიშვნელოვანი პორტი სამხრეთ ჩინეთის ზღვაზე. 2016 წლის მაისში ამოქმედდა მეტროპოლიტენი.

ფუჯოუ ქიმიური, სატყეო, ცელულოზა-ქაღალდის, კვების, პოლიგრაფიული, ტექსტილის მრეწველობის მსხვილი ცენტრია, აგრეთვე ქალაქში განვითარებულია მანქანათმშენებლობა. 1984 წელს ფუჯოუ განსაზღვრული იყო როგორც „ღია“ ქალაქი „ღია კარების“ პოლიტიკის ფარგლებში, რამაც აქ მიიზიდა დიდი რაოდენობით უცხოური ინვესტიციები.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი

კატეგორია:ჩინეთის ქალაქები
კობა ნარჩემაშვილი

**კობა ნარჩემაშვილი** (დ. 20 დეკემბერი, 1969, ქუთაისი, საქართველოს სსრ) — ქართველი იურისტი, პოლიტიკოსი, ფინანსისტი. საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრი (1 ნოემბერი, 2001 – 25 ნოემბერი).

## ბიოგრაფია
კობა ნარჩემაშვილი დაიბადა 1969 წლის 20 დეკემბერს ქალაქ ქუთაისში. დაამთავრა ქუთაისის №2 საშუალო სკოლა. 1993 წელს წითელ დიპლომზე დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი, 2003 წელს კი იმავე უნივერსიტეტის ეკონომიკის ფაკულტეტი ფინანსებისა და კრედიტების სპეციალობით; არის სამართალმცოდნე და ფინანსისტი. 1993-1995 წლებში მუშაობდა წყალტუბოს რაიონის პროკურატურაში ჯერ გამომძიებლად შემდეგ კი უფროს გამომძიებლად. 1995-1996 წლებში იყო საქართველოს გენერალური პროკურატურის საგამოძიებო ნაწილის განსაკუთრებით მნიშვნელოვან საქმეთა გამომძიებელი. 1996-1997 წლებში მუშაობდა ეროვნული უშიშროების საბჭოს აპარატის სამართალდამცავ ორგანოებთან ურთიერთობის სამსახურში; იყო პრეზიდენტის მრჩეველი პროკურატურისა და შინაგან საქმეთა სამინისტროს ხაზით. 1997-1998 წლებში შინაგან საქმეთა სამინისტროში საგამოძიებო დეპარტამენტის თავმჯდომარის მოადგილის თანამდებობას იკავებდა. 1998-2000 წლებში იყო ეროვნული უშიშროების საბჭოს აპარატის სამართალდამცავ და სასამართლო ორგანოებთან ურთიერთობის სამსახურის უფროსი. 2000 წელს დაინიშნა შემოსავლების სამინისტროს საბაჟო დეპარტამენტის თავმჯდომარედ, საიდანაც მალევე შინაგან საქმეთა მინისტრის მოადგილედ დააწინაურეს. 2001-2003 წლებში იყო საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრი. 2016-2020 წლებში იყო საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი (მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“.  თავდაცვისა და უშიშროების კომიტეტის წევრი.

მინიჭებული აქვს პოლიციის გენერალ-ლეიტენანტის წოდება;

ჰყავს მეუღლე და სამი შვილი.

## რესურსები ინტერნეტში
* კობა ნარჩემაშვილი , ქართული ოცნების ოფიციალური საიტი.

კატეგორია:საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრები
კატეგორია:დაბადებული   20 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული  1969
კატეგორია:საქართველოს IX მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:ქართველი გენერლები
კატეგორია:ქუთაისში დაბადებულები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კობა
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ბერდიშლა

**ბერდიშლა** ( ) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იშიმბაის რაიონში. მიეკუთვნება პეტროვის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იშიმბაიდან განლაგებულია 30 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ სტერლითამაქიდან 39 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 212 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას რუსები შეადგენენ.

## სქოლიო
კატეგორია:იშიმბაის რაიონის სოფლები
ვერხნეიტკულოვო

**ვერხნეიტკულოვო** ( ) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იშიმბაის რაიონში. იტკულოვის სოფსაბჭოს ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს ზღვის დონიდან 285 მ სიმაღლეზე. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 888 ადამიანი.

## სქოლიო
კატეგორია:იშიმბაის რაიონის სოფლები
ვერხოტორი

**ვერხოტორი** ( ) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იშიმბაის რაიონში. ვერხოტორის სოფსაბჭოს ადმინისტრაციული ცენტრი. რაიონულ ცენტრ იშიმბაიდან განლაგებულია 42 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ სალავათიდან 50 კილომეტრში. სოფელში დგას ყაზანის ღვთისმშობლის ხატის ეკლესია, რომელიც აშენებულია 1788 წელს. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 818 ადამიანი.

## სქოლიო
კატეგორია:იშიმბაის რაიონის სოფლები
ვარკეთილის მეურნეობა

**ვარკეთილის მეურნეობა** (ყოფ. *ვარკეთილი*) — სოფელი ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტში, სამგორის რაიონში. 

მდებარეობს სამგორის ვაკეზე, თბილისის ზღვის სამხრეთ-აღმოსავლეთით, ზღვის დონიდან 650 მეტრზე. სოფლის ტერიტორიაზე გადის სამგორის სარწყავი სისტემის ზემო და ქვემო მაგისტრალური არხები.

## ისტორია
სოფლის ტერიტორიაზე აღმოჩენილია ძვ. წ. III ათასწლეულის II ნახევრის, ადრინდელი ბრინჯაოს ხანის ბრინჯაოს ყუნწიანი სატევარი, ჰემატიტის ლახტის მსგავსი, ლეგა-მოშავო ფერის თიხის ჭურჭელი და ძვ. წ. VII საუკუნის დასასრულის — ძვ. წ. VI საუკუნის I ნახევარში ე. წ. სკვითური ტიპის ბირნჯაოს სამფრთიანი ისრისპირი. აქვეა შუა საუკუნეების ნასახლარი.

სოფლის წარმოშობა უკავშირდება მეხილეობა-მევენახეობის საბჭოთა მეურნეობას, რომელიც 1957 წელს დაფუძნდა „ველკეთილის“ („ვერკეთილის“) სახელით ცნობილ ახალგასარწყავებულ და სახეშცვლილ ტერიტორიაზე. წარსულში ამ უწყლო ნახევარუდაბნოს ტიპის მიდამოებს ლილოს მოსახლეობა ზამთრის საძოვრებად იყენებდა. მეურნეობის მოწყობასთან დაკავშირებით ტოპონიმი „ველკეთილი/ვერკეთილი“, რომელიც უარყოფითი მნიშვნელობის მატარებლად იქნა აღქმული, შეიცვალა „ვარკეთილად“. 1985 წელს მეურნეობა გაუქმდა, ხოლო 1992 წელს მიწის რეფორმის ფარგლებში მისი ტერიტორია გადაეცა ადგილობრივ მოსახლეობას. 2007 წლამდე სოფელი ვარკეთილი შედიოდა გარდაბნის რაიონში (დიდი ლილოს სადაბო საბჭო/თემი), შემდეგ ვარკეთილის მეურნეობის სახელით შეუერთდა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტს (სამგორის რაიონი). 

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 3004 კაცი.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს ისტორიული სოფლები თბილისის ტერიტორიაზე
კაშალაკბაში

**კაშალაკბაში** ( ) — ხუტორი რუსეთში, ბაშკირეთში, იშიმბაის რაიონში. მიეკუთვნება ბაიგუზინის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იშიმბაიდან განლაგებულია 25 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ სალავათიდან 38 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 58 ადამიანი.

## სქოლიო
კატეგორია:იშიმბაის რაიონის სოფლები
APF-MP1000

**APF Microcomputer System** — 8 ბიტიანი კარტრიჯული მეორე თაობის სახლის ვიდეო თამაშების კონსოლი შექმნილი APF Electronics Inc-ის მიერ 1978 წელს, რომელსაც თან მოჰყვებოდა 6 ცალი თამაში.  

APF-MP1000 სათამაშო ბიბლიოთეკა მოიცავდა მეტად მწირი რაოდენობით სათაურებს (არაუმეტეს 15 თამაში). კონსოლი ასევე ცნობილი არის M-1000-სა და MP-1000-ის სახელწოდებებით. იგი აღჭურვილი იყო 12 ღილაკიანი მოუხსნადი ჯოისტიკით (კონტროლერის სახეობა), Motorola 6800-ის ცენტრალური პროცესორით, 1 კილობაიტიანი ოპერატიული მეხსიერებით და გააჩნდა გაფართოების მხარდაჭერა 256 x 192-ზე.  

## ლიტერატურა
*Winnie Forster: Spielkonsolen und Heimcomputer 1972-2009. Spielkonsolen & Handhelds. GAMEplan., Utting 2009, ISBN 978-3-00-024658-6, S. 215.

## რესურსები ინტერნეტში
* "APF MP-1000 Game Console Programming"
* APF MP-1000 page at Old-Computers.com museum 

## სქოლიო
კატეგორია:მეორე თაობის ვიდეო თამაშების კონსოლები
კატეგორია:სახლის ვიდეო თამაშების კონსოლები
კატეგორია:1978 წელს წარმოდგენილი პროდუქტები
კუზიანოვო

**კუზიანოვო** ( ) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იშიმბაის რაიონში. კუზიანოვის სოფსაბჭოს ადმინისტრაციული ცენტრი. რაიონულ ცენტრ იშიმბაიდან განლაგებულია 44 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ სტერლითამაქიდან 43 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 847 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ.

## სქოლიო
კატეგორია:იშიმბაის რაიონის სოფლები
აგიარი (პარაიბა)

**აგიარი** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 262 მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პარაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ პიანკოს შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 5 530 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 16.04 კმ²-ზე. ფართობი 344 708 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* პარაიბა
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
**ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები*

კატეგორია:პარაიბის შტატის მუნიციპალიტეტები
მარიამ მამადაშვილი

**მარიამ მამადაშვილი** (დ. 16 ნოემბერი, 2005) — ქართველი მომღერალი. 2016 წლის 20 ნოემბერს, მალტის დედაქალაქ ვალეტაში, იგი გახდა საბავშვო ევროვიზია 2016-ის გამარჯვებული, სადაც ის საქართველოს წარადგენდა სიმღერით „მზეო“.

მარიამი ოთხი წლიდან მღერის. სწავლობდა „ბზიკების სტუდიაში“ და ევგენი მიქელაძის სახელობის თბილისის ცენტრალურ სამუსიკო სასწავლებელში. 2015 წლიდან ცხოვრობს ამერიკის შეერთებულ შტატებში და სწავლობს ბროდვეის მეთოდურ აკადემიაში.

საბავშვო ევროვიზიის სიმღერის რიგით მე-14 კონკურსზე მარიამმა 239 ქულა მოიპოვა. მეორე ადგილზე აღმოჩნდა სომხეთის წარმომადგენელი, 232 ქულით, ხოლო მესამე ადგილი იტალიამ დაიკავა, 209 ქულით.

საქართველო საბავშვო ევროფესტივალის გამარჯვებული 2016 წელს მესამედ გახდა და საბავშვო ევროვიზიის გამარჯვებულ ქვეყნებს შორის რეკორდი დაამყარა. მსგავსი შედეგი ამ დრომდე არცერთ ქვეყანას ჰქონია.

## რესურსები ინტერნეტში
*მარიამ მამადაშვილი  eurovision-georgia-ზე
*მარიამ მამადაშვილი  escpedia.info-ზე

## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი მომღერლები
კატეგორია:ევროვიზიის ბავშვთა სიმღერის კონკურსის მონაწილეები
კატეგორია:დაბადებული 16 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 2005
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
გეოფიზიკი

**გეოფიზიკი** ( ) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, უფის რაიონში. მიეკუთვნება ჩესნოკოვის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ უფიდან განლაგებულია 19 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ ურშაკიდან 1 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 509 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას რუსები შეადგენენ.

## სქოლიო
კატეგორია:უფის რაიონის სოფლები
კოტა-კინაბალუ

**კოტა-კინაბალუ** ( , ) ადრე ცნობილი როგორც **ჯესელტონი** — ქალაქი მალაიზიაში. საბაჰის შტატისადა დასავლეთი სანაპიროს რაიონის დედაქალაქი. ქალაქი მდებარეობს კუნძულ კალიმანტანის ჩრდილო-დასავლეთ სანაპიროზე, სამხრეთ ჩინეთის ზღვის ნაპირზე. ქალაქის დასავლეთით ტუნკუ აბდულ რაჰმანის ეროვნული პარკი მდებარეობს, ხოლო მეორე მხარეს მთა კინაბალუ მდებარეობს, რომელმაც მისცა დასახელება ქალაქს. კოტა-კინაბალუს მოსახლეობის რაოდენობაა 452 058 კაცი, ხოლო აგლომერაციის ჩათვლით — 628 725 კაცი.. არსებობს სხვა წყარო, რომლის მიხედვითაც *Ki* ნიშნავს „ცხოვრებას“, ხოლო  *Nabalu* „მიცვალებულთა სულს“.

*Kota* მალაიური სიტყვაა და ნიშნავს „ციხესიმაგრეს“ ან „ქალაქს“.

## ისტორია 
XV საუკუნის შემდეგ ჯესელტონის მიმდებარე ტერიტორია ბრუნეის იმპერიის გავლენის ქვეშაა. 1800-იანი წლების შემდეგ კალიმანტანზე მოღვაწეობას იწყებს ბრიტანეთის ჩრდილოეთ ბორნეოს კომპანია, რომელმაც კუნძულის ჩრდილოეთ ნაწილში დააარსა კოლონია ჩრდილოეთი ბორნეო.  სწორედ ამ პერიოდში 1882 წელს  ბრიტანეთის ჩრდილოეთ ბორნეოს კომპანიამ დააარსა პატარა დასახლება დღევანდელი ქალაქის ადგილზე. 1899 წელს აქ არსებობდა მეთევზეთა სოფელი *აპი-აპი*.

მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში ქალაქი და მთლიანად კუნძული მთლიანად იაპონელებმა დაიპყრეს. 1945 წელს ქალაქი დაბომბეს მოკავშირეებმა, რის შედეგადაც იგი პრაქტიკულად განადგურდა. იაპონელთა ოკუპაციის შემდეგ მას კვლავ აპი უწოდეს. იაპონელთა ოკუპაციის პერიოდში ქალაქ აპში რამდენიმე აჯანყებას ჰქონდა ადგილი ოკუპანტების წინააღმდეგ. ერთ-ერთი ძლიერი აჯანყება მოხდა 1943 წლის 10 ოქტომბერს. აჯანყების სათავეში იდგა ადგილობრივი მოსახლეობის მიერ დაკომპლექტებული დაჯგუფება. იაპონელებმა სასტიკად ჩაახშეს აჯანყება, მისი ლიდერი ალბერტ კოუკი დააპატიმრეს და სიკვდილით დასაჯეს 1944 წელს.

ომის შემდეგ, 1946 წელს ჩრდილოეთ ბორნეოში ბრიტანეთის სამეფო კოლონია დაარსდა. ახალმა კოლონიურმა მთავრობამ გადაწყვიტა სანდაკანის მაგივრად დედაქალაქი გადაეტანათ ჯესელტონში, რომელიც ასევე მნიშვნელოვნად იყო დაზარალებული ომის დროს. 1963 წელს  ჩრდილოეთი ბორნეო მალაიზიის შემადგენლობაში შევიდა, ეწოდა საბაჰი, ხოლო მისი ადმინისტრაციული ცენტრი გახდა ჯესელტონი. 1967 წელს ეწოდა კოტა-კინაბალუ. ქალაქის სტატუსი აღუდგა 2000 წლის 2 თებერვალს. არა-მალაიზიელი მოსახლეობის წილია 24,5 % (110 556), ჩინელები — 20.7% (93 429), ბაჯო — 16.13% (72 931).

მოსახლეობა ძირითადად ლაპარაკობს მალაიურ ენაზე, ასევე ფართოდაა გავრცელებული ჩინური ენა.

2010 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობა შედგება შემდეგი ძირითადი ეთნიკური ჯგუფებისგან:

## დამეგობრებული ქალაქები 
## რესურსები ინტერნეტში
* Kota Kinabalu City Hall
* Kota Kinabalu  by abcSabah.com
* Discover Kota Kinabalu  by www.discoverkotakinabalu.com

## სქოლიო
კატეგორია:მალაიზიის ქალაქები
მალომაქსიუტოვო

**მალომაქსიუტოვო** ( ) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იშიმბაის რაიონში. მიეკუთვნება საირანოვის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იშიმბაიდან განლაგებულია 22 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ სალავათიდან 40 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 207 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები და თათრები შეადგენენ.

## სქოლიო
კატეგორია:იშიმბაის რაიონის სოფლები
მიხაილოვკა (სკვორჩიხინის სოფსაბჭო)

**მიხაილოვკა** ( ) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იშიმბაის რაიონში. მიეკუთვნება სკვორჩიხინის სოფსაბჭოს. მდებარეობს მდინარე ბელაიის ნაპირზე. რაიონულ ცენტრ იშიმბაიდან განლაგებულია 28 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ სალავათიდან 46 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 3 ადამიანი.

## სქოლიო
კატეგორია:იშიმბაის რაიონის სოფლები
მიხაილოვკა (იანურუსოვის სოფსაბჭო)

**მიხაილოვკა** ( ) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იშიმბაის რაიონში. მიეკუთვნება იანურუსოვის სოფსაბჭოს. სოფელს ჩამოუდის მდინარე კიიაუკოვა. რაიონულ ცენტრ იშიმბაიდან განლაგებულია 42 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ სტერლითამაქიდან 38 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 26 ადამიანი.

## სქოლიო
კატეგორია:იშიმბაის რაიონის სოფლები
NEC

— საინფორმაციო ტექნოლოგიური სერვისებისა და პროდუქტების პროვაიდერი იაპონური ტრანსნაციონალური კომპანია, რომლის შტაბ-ბინა მდებარეობს ქალაქ ტოკიოს მინატოს რაიონში. იგი მსოფლიოში  სატელეკომუნიკაციო მოწყობილობების ერთ-ერთი უმსხვილესი მწარმოებელია. 1983 წლამდე კომპანია ცნობილი იყო  Nippon Electric Company, Limited-ის სახელწოდებით. ის ასევე Sumitomo Group-ის წევრია.

დაარსდა 1889 წელს ტოკიოში. მისი უცხოური პარტნიორი იყო Western Electric Company of Illinois. თავდაპირველად კომპანია დაკავებული იყო სატელეფონო მოწყობილობების წარმოებით. თუმცა 1920-იანი წლებიდან მოყოლებული მოიცვა პრაქტიკულად სატელეკომუნიკაციო სფეროს ყველა მიმართულება.

2013 წლის მონაცემით კომპანიის შემოსავალი 3.0716 ტრილიონ იაპონურ იენას შეადგენდა, ხოლო იმავე წლის მდგომარეობით თანამშრომლების რაოდენობა 102 000-ს აღწევდა. NEC Corporation თავისი შვილობილი კომპანიების მეშვეობით საქმიანობას ეწევა მსოფლიოს რამდენიმე ქვეყანაში.

## იხილეთ აგრეთვე
*PC Engine
*PC-FX

## ლიტერატურა
*Mark Mason, *Foreign Direct Investment and Japanese Economic Development, 1899–1931, Business and Economic History, Second Series, Volume Sixteen, 1987*.
*NEC Corporation, *NEC Corporation, The First 80 Years, 1984, ISBN 4-931172-01-6*.

## რესურსები ინტერნეტში
*   

## სქოლიო
კატეგორია:NEC Corporation
კატეგორია:ტოკიოში დაფუძნებული კომპანიები
კატეგორია:კომპიუტერების მწარმოებელი კომპანიები
კატეგორია:იაპონიის ელექტრონიკის კომპანიები
კატეგორია:ნახევარგამტარების მწარმოებელი კომპანიები
კატეგორია:მობილური ტელეფონების მწარმოებელი კომპანიები
კატეგორია:Mitsui
კატეგორია:იაპონური ბრენდები
კატეგორია:1899 წელს დაარსებული კომპანიები
კატეგორია:იაპონიის ტექნოლოგიური კომპანიები
კატეგორია:Sumitomo Group
ნიჟნეარმეტოვო

**ნიჟნეარმეტოვო** ( ) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იშიმბაის რაიონში. არმეტოვის სოფსაბჭოს ადმინისტრაციული ცენტრი. რაიონულ ცენტრ იშიმბაიდან განლაგებულია 46 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ სტერლითამაქიდან 45 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 590 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ.

## სქოლიო
კატეგორია:იშიმბაის რაიონის სოფლები
პოდლესნი (ბაშკირეთი)

**პოდლესნი** ( ) — ხუტორი რუსეთში, ბაშკირეთში, იშიმბაის რაიონში. მიეკუთვნება იტკულოვის სოფსაბჭოს. გაშენებულია ტყის პირას, რის გამოც მიიღო სახელწოდება. რაიონულ ცენტრ იშიმბაიდან განლაგებულია 30 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ სალავათიდან 48 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 10 ადამიანი.

## სქოლიო
კატეგორია:იშიმბაის რაიონის სოფლები
როსლავკა (იშიმბაის რაიონი)

**როსლავკა** () — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იშიმბაის რაიონში. მიეკუთვნება ვერხოტორის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იშიმბაიდან განლაგებულია 73 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ სტერლითამაქიდან 70 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში აღარავინ ცხოვრობდა.

## სქოლიო
კატეგორია:იშიმბაის რაიონის სოფლები
ფრიდრიხ ბაიერნი

**ფრიდრიხ ბაიერნი** (; დ. 8 ოქტომბერი, 1817, ავსტრია — გ. 20 თებერვალი, 1886 თბილისი) — ავსტრიელი ნატურალისტი და არქეოლოგი, კავკასიის მუზეუმის ფონდების ერთ-ერთი ფუძემდებელი. 

## ბიოგრაფია
1849 წლიდან მოღვაწეობდა კავკასიაში. 1855 წელს დასახლდა თბილისში და დიდუბეში გახსნა „ნატურალისტ ბაიერნის მუზეუმი“. 1859-1863 წლებში იყო კავკასიის მუზეუმის საბუნებისმეტყველო განყოფილების კურატორი, გეოლოგი და ბოტანიკოსი. მასალის შეგროვების მიზნით მოიარა სომხეთი, დაღესტანი და თითქმის მთელი საქართველო.  მისი შეკრებილი მასალის მიხედვით აღწერეს მეცნიერებისათვის მანამდე უცნობ მცენარეთა რამდენიმე სახეობა. ზოგიერთს ბაიერნის სახელი ეწოდა. 1868 წელს ბაიერნმა თავისი კოლექცია (32686 ექსპონატი) გადასცა ახლად გახსნილ კავკასიის მუზეუმს. 

ბაიერნი არქეოლოგიით დაინტერესდა 1859 წელს, როდესაც არარატის ფერდობზე, იგდირთან აღმოაჩინეს ურარტულ-ლურსმული წარწერები. სიცოცხლის ბოლო 20 წელი მან არქეოლოგიურ კვლევას მოახმარა: აფხაზეთში აღმოაჩინა დოლმენები, გათხარა ადრინდელი შუა საუკუნეების სამაროვნები შავი ზღვის პირას, სართიჭალასთან და დუშეთთან. არქეოლოგიური  ძიება ჩაატარა ყაზბეგში, ურბნისსა და ნიჩბისში. 1872 წელს დაიწყო სამთავროს სამაროვნის გათხრა, სადაც გამოავლინა გვიანდელი ბრინჯაოს, ადრინდელი რკინის, ანტიკური ადრინდელი ფეოდალური ხნის სამარხები და აგრეთვე, მინის საწარმოს ნაშთი. გათხრების ანგარიშებს აქვეყნებდა რუსულად (თბილისში), გერმანულად (ბერლინსა და ვენაში) და ფრანგულად (ლიონში). ბაიერნის გათხრებით მსოფლიო მეცნიერება პირველად გაეცნო საქართველოს არქეოლოგიურ სიძველეებს.

## ლიტერატურა
* Весьма краткие некрологи: в газете «Кавказ», 1886 г., № 52 и в «Zeitschrift für Ethnologie» (Berlin, 1885 г.).

## სქოლიო
კატეგორია:ავსტრიელი არქეოლოგები
შიხანი (ბაშკირეთი)

**შიხანი** ( ) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იშიმბაის რაიონში. მიეკუთვნება ურმან-ბიშკადაკის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იშიმბაიდან განლაგებულია 15 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ სტერლითამაქიდან 17 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 11 ადამიანი. სოფელში შემორჩენილია ერთი ქუჩა: ოზიორნაია.

## სქოლიო
კატეგორია:იშიმბაის რაიონის სოფლები
იანგი-იურტი

**იანგი-იურტი** ( ) — ხუტორი რუსეთში, ბაშკირეთში, იშიმბაის რაიონში. მიეკუთვნება იანურუსოვის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იშიმბაიდან განლაგებულია 49 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ სტერლითამაქიდან 45 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 55 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას თათრები შეადგენენ.

## სქოლიო
კატეგორია:იშიმბაის რაიონის სოფლები
კრასნოარმეისკაია (ბაშკირეთი)

**კრასნოარმეისკაია** () — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის სტერლითამაქის რაიონში.

2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 241 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ სტერლითამაქიდან დაშორებულია 60 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია სტერლითამაქი, რომელიც დაშორებულია 60 კმ-ით.

2002 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის უმრავლესობას  ბაშკირები შეადგენენ (33 %).

## რესურსები ინტერნეტში
* Совет муниципальных образований Республики Башкортостан.

## სქოლიო
კატეგორია:სტერლითამაქის რაიონის სოფლები