open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ფლორენტინი

**ფლორენტინი** — დასახლება, ისრაელში ქალაქ თელ-ავივში. აღნიშნული უბანი თელ–ავივის სამხრეთ ნაწილში მდებარეობს, სახელწოდება მომდინარეობს ბერძენი ებრაელი დევიდ ფლორენტინის სახელიდან,  რომელმაც 1920-იანი წლების ბოლოს იყიდა ეს ტერიტორია. აღნიშნული რაიონის განვითარებას ხელი შეუწყო ჯაფა–იერუსალიმის რკინიგზის სიახლოვემ. 

ფლორენტინს ხშირად თელ-ავივის სოჰოს უწოდებენ. მოსახლეობა ეკლექტიკურია; ტრადიციულად, მათი უმეტესობა ღარიბი იყო, ახლა კი აქაურობა თანდათანობით ახალგაზრდა და მიზანსწრაფული კარიერისტების საცხოვრებელი ადგილი გახდა. 90-იან წლებში ფლორენტინის ძველი ნაგებობები არტისტებმა ცოცხალ და მოდურ სამუშაო სივრცეებად აქციეს. მას შემდეგ აქ უამრავი ბარი, რესტორანი და მაღაზიაა, ხოლო ღამის კლუბებმა და ცოცხალი მუსიკის საკონცერტო დარბაზებმა მიტოვებულ საწყობებსა და სარდაფებში დაიდო ბინა. ფლორენტინის სახასიათო შტრიხებს სიღარიბისა და სიმდიდრის, მძიმე შრომისა და მხიარულების, წარმავლობისა და მუდმივობის კონტრასტული, თუმცა, ამავდროულად, ჰარმონიული ერთობა ქმნის.

ფლორენტინის ფერადი პერსონაჟი სიღარიბის და სიმდიდრის, შრომისმოყვარეობისა და გართობის, გამჭვირვალეობისა და მუდმივობის ნაზავიდან მოდის, ეს ყველაფერი თავმოყრილია და აიხსნება მისი ისტორიით.

ფლორენტინი თავდაპირველად დასახლებული იყო ღარიბი ებრაელი ემიგრანტებით ჩრდილოეთ აფრიკიდან, ბულგარეთიდან, თურქეთიდან, საბერძნეთიდან და ბუხარადან. როგორც სამხრეთ თელ ავივის დიდმა ნაწილმა, მრავალი ათწლეულის განმავლობაში აღნიშნულმა ტერიტორიამ ასევე განიცადა ურბანული დაშლისა და სიღარიბის შედეგებიც.

1990–იან და 2000–იანი წლებიდან მოყოლებული, ეს ტერიტორია მიიპყრო ბევრმა ახალგაზრდულმა მკვიდრმა და მხატვარმა. აღნიშნული სამეზობლო ახლა ასევე ასოცირდება ბოჰემურ ცხოვრებასთან. ფლორენტინში ახლა უამრავი ხელოვანთა სახელოსნო, კაფე, რესტორანი და ბაზარია განთავსებული. აღნიშნული უბნის ტერიტორიაზე ასევე არის ინდუსტრიული ზონა და სამკერვალო უბანი, სადაც როგორც ებრაელი ასევე არაბი მეწარმეები ყიდულობენ და ყიდიან ტანსაცმელსა და ავეჯს.

1933 წელს ჯაფას მუნიციპალიტეტმა დაუშვა მაღაზიების და მსუბუქი ინდუსტრიების გახსნა ახალი საცხოვრებელი კორპუსების პირველ სართულზე, რაც შემოსავლის წყაროს წარმოადგენდა იმ დროისთვის პალესტინაში დასახლებული ემიგრანტების ტალღისთვის. დღეს ეს არის ინდუსტრიული ზონის, სამკერვალო უბნის, ბაზრისა და შეკრების პუნქტის ერთობლიობა უცხოელი მუშაკებისთვის, რომლებიც ეძებენ სამუშაოს. 90-იან წლებში თელ ავივის მუნიციპალიტეტის მიერ სპონსორობით განხორციელებულმა ურბანულმა განახლებულმა კამპანიამ განაპირობა ტერიტორიის აღორძინება, რომელიც გახდა პოპულარული ღამის ადგილი. 

ფლორენტინაში ქუჩის ხელოვნებას ხშირად აქვს ძლიერი პოლიტიკური მესიჯი. ადგილობრივი პოლიტიკური კონფლიქტები მეტოქე პოლიტიკურ ჯგუფებს შორის, ასევე  გრაფიტით ვლინდება კედლებზე.

მოსახლეობა თითქმის გაორმაგდა 3,900 ადამიანიდან 7000 კაცამდე. 

## რესურსები ინტერნეტში
* ფლორენტინი

კატეგორია: ისრაელი
პურიმი

**პურიმი** — ებრაული დღესასწაული, რომელსაც ადარის თვის (თებერვალი-მარტი) 14-15 რიცხვებში აღნიშნავენ, ძვ. წ. V საუკუნეში სპარსეთში მცხოვრები ებრაელების გადარჩენის აღსანიშნავად დაწესდა. ამ დროს ადამიანებს ღვინის განუსაზღვრელი რაოდენობით დალევის უფლება აქვთ. ფურიმი განსაკუთრებით სასიხარულოა ბავშვებისთვის, რადგან მათ საჩუქრები, ტკბილეული და კოსტიუმირებული მსვლელობა ელით. მას წილისყრის დღესასწაულსაც უწოდებენ. ფურიმი წარმოდგება სიტყვიდან ფურ, რაც წილს ნიშნავს. როდესაც წარმართმა აგაგელმა ჰამანმა (სავარაუდოდ ამალეკელთა სამეფო გვარის წარმომადგენელმა) იუდეველთა ამოწყვეტა განიზრახა, წილი ყარა, თუ რომელ დღეს განახორციელებდა თავის ჩანაფიქრს. 

ახაშვეროშმა (ქსერქსე I) თავისი მეფობის მე-12 წელს, 13 ნიშანს (სავარაუდოდ ძვ. წ. 484 წლის გაზაფხულზე) ჰამანის წაქეზებით გამოსცა ოფიციალური ბრძანება იუდეველთა განადგურების შესახებ, რომელიც სპარსეთის ყველა სამთავროში უნდა დაეგზავნათ. ფურიმი არის დღე, როცა იუდეველები ჰამანის ჩანაფიქრის ჩაფუშვასა და თავიანთ გადარჩენას ზეიმობენ. 

ებრაელებმა მას ფურიმი, როგორც ჩანს, ირონიულად შეარქვეს. არაკანონიკურ წიგნ „მაკაბელებში“ მას „მორდეხაის დღე“ ეწოდება, რადგან მორდოქაიმ დიდი როლი ითამაშა ამ დღესასწაულთან დაკავშირებული მოვლენების განვითარებაში.

ებრაელები ფურიმს დღემდე ზედმიწევნით იცავენ, თუმცაღა დროთა განმავლობაში მას მრავალი დეტალი დაუმატეს, მაგალითად, ადარის მე-13 დღე მარხვის დღედ აქციეს და მას „ესთერის მარხვა“ უწოდეს. ზეიმის დროს მუშაობა და ვაჭრობა არ იკრძალება.

„ფურიმის“ დღესასწაული ძვ.წ V საუკუნეში, სპარსეთში მცხოვრები ებრაელების გადარჩენის აღსანიშნავად დაწესდა. 

ფურუმი მხიარულების დღესასწაულია, რომლის დროსაც ადამიანებს, ღვინის განუსაზღვრელი რაოდენობით დალევის საშუალება აქვთ. უნდა აღინიშნოს, რომ თალმუდის თანახმად, ამ დღეს, ებრაელებს შეუძლიათ იმდენი სასმელი შესვან, რომ რთულად აცნობიერებდნენ რა უფრო მეტად სურთ – ამანის ძაგება, თუ მორდეხაის დღეგრძელობა.

აღნიშნული დღესასწაულისთვის განსაკუთრებული ფორმის ნამცხვარს აცხობენ, რომელსაც “ამანის ყურებს” (ივრითულად – “ოზნეი ჰამანს” -ს) უწოდებენ. აღსანიშნავია, რომ ისრაელში ეს დღესასწაული ფურუმი ბავშვებისთვის უსაყვარლესი და გამორჩეულია, რადგან სწორედ ამ დღეს მათ უამრავი ტკბილეულისა და საჩუქრების გარდა, კოსტუმირებული მსვლელობის საშუალება ეძლევათ.

დღესასწაული 13 ადარს ესთერის მარხვით (תענית אסתר) იწყება, რომელიც პირველად დედოფალმა, მისმა მოახლეებმა და ქალაქ შუშას ებრაელებმა დაიცვეს. თვით დღესასწაული კი 14 და 15 ადარზე ანუ იმ დღეებზე მოდის, რომლებიც გამარჯვებისა და მხიარულების დღეებად გამოაცხადეს.

დღეს ფურიმს უფრო საერო დღესასწაულის სახე აქვს, ვიდრე რელიგიურის. მას ზოგჯერ თან ახლავს ღრეობა, თუმცა თავდაპირველად ასე არ ყოფილა. 

## რესურსები ინტერნეტში
* ფურიმი
* Aish HaTorah Purim Resources
* Chabad Purim Resources
* Yeshiva Laws, articles and Q&A on Purim
* Peninei Halakha The month of Adar and the holiday of Purim, minhagim (customs) and halachot (laws) by Rabbi Eliezer Melamed
* Union for Reform Judaism Purim Resources 
* The United Synagogue of Conservative Judaism Purim Resources 
*Purim celebrations in the IDF, Exhibition in the IDF&defense establishment archives 

კატეგორია: ებრაული დღესასწაულები
როშ ჰაშანა

**როშ ჰაშანა** — ებრაული ახალი წელი. იგი „მონანიების დღეების“ პირველი დღესასწაულია და თიშრეის (ებრაული კალენდრის თვე) პირველი ორი დღის განმავლობაში აღინიშნება. როშ ჰაშანას დღეებში შოფარს (ცხვრის რქის საკრავი) უკრავენ და სიმბოლურ ხილს მიირთმევენ – მათგან განსაკუთრებით გამორჩეული და აღსანიშნავი მაინც თაფლში ამოვლებული ვაშლი. წლეულს ებრაულ ახალ წელს 17–18 სექტემბერს ვზეიმობთ. ამ დღეებში ღმერთი განსჯის ადამიანს გასული წლის ქმედებებისთვის, ჩაწერს ან არ ჩაწერს მის სახელს სიცოცხლის წიგნში და განსაზღვრავს მის ბედს დამდეგი წლისთვის. როშ ჰაშანადან აითვლება ახალი ებრაული წელიწადი. 

"როში" არის ებრაული სიტყვა, რომელიც ნიშანვს "თავს", "ჰა" არის განსაზღვრული ("ის"), ხოლო "shanah" ნიშნავს წელს. ამრიგად, "როშ ჰაშანა" ნიშნავს "წლისუფროსს", რაც გულისხმობს ახალი წლის ებრაულ დღეს. ტერმინი „როშ ჰაშანა“ მისი ამჟამინდელი მნიშვნელობით თორაში არ ჩანს.

დღესასწაული საფუძველს იღებს ლევიანთა წიგნში და მისი ტრადიციები სწორედ აქედან არის განპირობებული: „არაფერი საქმე არ აკეთოთ ამ დღეს, რადგან შენდობის დღეა იგი, რათა მიგეტევოთ უფლის, თქვენი ღვთის წინაშე. ვინც ამ დღეს თავს არ დაიმდაბლებს, მოიკვეთება თავისი ხალხიდან. ვინც ამ დღეს რაიმე საქმეს გააკეთებს, გადავაშენებ მას თავისი ხალხიდან. არაფერი საქმე არ აკეთოთ. ეს გქონდეთ სამარადისო წესად თაობიდან თაობაში, ყველგან თქვენს საცხოვრებლებში.” – ელაპარაკა უფალი მოსეს და უთხრა. ტრადიციულად, როშ ჰაშანას დროს, ასევე იხსენებენ ადამისა და ევას შექმნას. როშ-ჰაშანის ლოცვა იწყება საღამოს დამდეგს, მინხის დასასრულს. ბიბლია ასახელებს როშ ჰაშანას, როგორც ერთდღიან დღესასწაულს, მაგრამ ის ტრადიციულად ორი დღის განმავლობაში აღინიშნება, თუნდაც ისრაელის მიწაზე.

ტაშლიხის რიტუალს ასრულებენ როშ ჰაშანას პირველი დღის მეორე ნახევარში, აშკენაზი და ყველაზე სეპარატისტული იუდეველების მიერ, მაგრამ არა ესპანელი და პორტუგალიელი ებრაელები.

## სადღესასწაულო სუფრა
საზეიმო ვახშამი გამოირჩევა განსაკუთრებული მრავალფეროვნებით. ღვინოზე კიდუშის წარმოთქმის შემდეგ, ხალის კურთხევისას, ჭამენ ხალის ნატეხებს თაფლთან, როგორც ტკბილი წელიწადის სიმბოლოს. სუფრაზე ზოგიერთი სიმბოლური დანამატი აღნიშნავს კეთილი წლის დასაწყისს, ამ მხრივ გამოსარჩევია რამდენიმე პროდუქტი: ვაშლი, თევზის თავი, ჭარხალი, ბროწეული, ხურმა, გოგრა და სხვა. როშ ჰაშანას კერძები ჩვეულებრივ შეიცავს თაფლში ჩამოსხმულ ვაშლს, რომ ტკბილ ახალ წელს სიმბოლოს. სუფრაზე გამორჩეულია ბროწეული; შავი ბარდა, გოგრის სავსე პასტებიც. ასევე სუფრაზე გამორჩეული ატრიბუტია კიდუში, ებრაული ღვინო. 

## რესურსები ინტერნეტში
* http://www.georgianjews.org/stat.php?id=593&lang=gr
* Torah Content on Rosh Hashana – Text, audio & video classes, Times and Q&A about Rosh HaShana
* From Our Collections: Marking the New Year – Online exhibition from Yad Vashem on the celebration of Rosh Hashanah and Yom Kippur before, during, and after the Holocaust

კატეგორია: ებრაული დღესასწაულები
კინკაკუ-ძი

**კინკაკუ-ძი** (, „ოქროს პავილიონის ტაძარი“), ოფიციალური სახელწოდებაა **როკუონ-ძი** (, „ირმის ბაღის ტაძარი“) — ძენ ბუდისტური ტაძარი კიოტოში, იაპონიაში. ტაძარი იაპონიის ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული ნაგებობაა და ყოველწლიურად მრავალ მნახველს იზიდავს. კინკაკუ-ძი ეროვნული მნიშვნელობის განსაკუთრებული ისტორიული საიტი, ეროვნული მნიშვნელობის განსაკუთრებული ლანდშაფტი და იუნესკოს მსოფლიოს მემკვიდრეობის ნუსხაში შეტანილი ანტიკური კიოტოს ისტორიული ძეგლების 17 ნიმუშიდან ერთ-ერთია.

## ისტორია
კიკაკუ-ძი თავდაპირველად ვილა იყო, რომელსაც კიტაიამა-დაი (北山第) ეწოდებოდა და ძლიერ სახელმწიფო მოხელეს, საიონძი კინცუნეს ეკუთვნოდა. მისი ისტორია 1397 წლიდან იწყება, როდესაც ვილა საიონძის ოჯახისგან სიოგუნმა აშიკაგა იოშიმიცუმ შეიძინა და კინკაკუ-ძის კომპლექსად გადააკეთა.

ონინის ომის დროს (1467–1477) კომპლექსის ყველა ნაგებობა, გარდა პავილიონისა, დაიწვა. ხანძრის დროს აშიკაგა იოშიმიცუს ქანდაკება განადგურდა, თუმცა შემდეგში აღადგინეს. ეს მოვლენები ლიტერატურულად იუკიო მისიმამ აღწერა 1056 წლის წიგნში ოქროს ტაძარი.

## დიზაინი
ოქროს პავილიონი როკუონ-ძის სატაძრო კომპლექსის სამგანყოფილებიანი ნაგებობაა. ზედა ორი განყოფილება წმინდა ოქროფურცლითაა დაფარული. პავილიონი ფუნქციონირებს, როგორც შარიდენი (舎利殿), სადაც ბუდას რელიქვიაა (ბუდას ფერფლი) დაცული. შენობა კიოტოში მდებარე სხვა ნაგებობების, გინკაკუ-ძისა (ვერცხლის პავილიონის ტაძარი) და შიოკოკუ-ძისთვის მნიშვნელოვან მოდელად იქცა. ამ შენობების აგებისას აშიკაგა იოშიმიცუმ კინკაკუ-ძის სტილი გამოიყენა.

### არქიტექტურული დიზაინი
პავილიონი სამი არქიტექტურული სტილის, სინდენის, სამურაისა და ძენის ნაზავია. თითოეული სტილი თითო სართულზეა გამოყენებული. პირველ სართულს *დრაჰმის წყლების ოთახი* ეწოდება და სინდენ-ძუკურის სტილში, XI საუკუნის ჰეიანის პერიოდის საცხოვრებელ სტილშია აგებული. იგი დაპროექტებულია, როგორც ღია სივრცე, დამატებითი ვერანდებით და აგებულია ბუნებრივი, შეუღებავი ხისა და თეთრი თაბაშირისგან.

## ლიტერატურა
* Boults, Elizabeth, and Chip Sullivan. *Illustrated History of Landscape Design*. Hoboken, NJ: John Wiley & Sons, 2010.
* Gerhart, Karen M. *The Material Culture of Death in Medieval Japan*. Honolulu: University of Hawaii Press, 2009.
* Pregil, Philip, and Nancy Volkman. *Landscapes in History: Design and Planning in the Eastern and Western Tradition*. Hoboken, NJ: John Wiley & Sons, 1992.
* Young, David, and Michiko Young. *The Art of Japanese Architecture*. North Claredon, VT: Tuttle Publishing, 2007.
* Young, David, Michiko Young, and Tan Hong. *Introduction to Japanese Architecture*. North Claredon, VT: Periplus, 2005.
* Schirokauer, Conrad; Lurie, David; Gay, Suzanne (2005). A Brief History of Japanese Civilization. Wadsworth Publishing. . OCLC 144227752.

## რესურსები ინტერნეტში
* Official site of Kinkaku-ji (Japanese language)
* Live camera feed of Kinkaku-ji (Japanese language) 
* Oriental Architecture – Kinkakuji Temple
* Omamori Charms Amulets of Kinkaku-ji Temple

## სქოლიო
კატეგორია:XIV საუკუნის ბუდისტური ტაძრები
კატეგორია:XX საუკუნის ბუდისტური ტაძრები
კატეგორია:კიოტოს ბუდისტური ტაძრები
კატეგორია:იაპონიის ტურისტული ღირსშესანიშნაობები
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები იაპონიაში
აბრეშუმის გზა (მრავალმნიშვნელოვანი)

ტერმინი **აბრეშუმის გზა** შეიძლება აღნიშნავდეს:

*აბრეშუმის გზა — ტრანსკონტინენტური სავაჭრო-საქარავნო გზა.
*აბრეშუმის გზა — შავი ბაზარი „Darknet“-ზე.
ჩანგ ჰენგის სეისმოგრაფი

**ჩანგ ჰენგის სეისმოგრაფი** — უძველესია, მსოფლიოში პირველი სეისმოგრაფი. პირველი სეისმოგრაფის გამომგონებლად ჩინელი ფილოსოფოსი ჩანგ ჰენგი ( ჩ.წ. 132 წელი) ითვლება, რომელსაც ჰუფენგ დიდონგ იი ერქვა ითარგმნა, როგორც „სეზონური ქარის გაზომვისა და დედამიწის მოძრაობებისთვის“. იმ დროისთვის ცნობილი არ იყო, რომ მიწისძვრები გამოწვეული იყო დედამიწის ქერქში ტექტონიკური ფირფიტების გადაადგილებით; ამის ნაცვლად, ძველი ჟო დინასტიის ხალხი მას ხსნიდა, როგორც არეულობას კოსმიურ იინთან და იანთან ერთად, ასევე ცათა უკმაყოფილებას ჩადენილი ქმედებების მიამრთ (ანდა საერთო ხალხის მწუხარებებს). ეს თეორიები საბოლოოდ იქნა მიღებული იუჯის უძველესი ტექსტიდან (ცვლილებების წიგნი), მის ორმოცდამეერთე პირველ ჰექსგრამაში.

შექმნილი მოწყობილობა წარმოადგენდა დაახლოებით ერთგვარ ღვინის დოქს. აღსანიშნავია, რომ ჭურჭელს გარედან რვა დრაკონის თავი ჰქონდა მიმაგრებული, რაც კომპასის რვა მთავარ მიმართულებას ასახავდა. თითოეული დრაკონის თავის დაბლა გომბეშო იყო დამაგრებული, გაღებული პირით. სწორედ ამ დრაკონის თავს პირით პატარა ბურთულა ეჭირა და მიწისძვრის შემთხვევაში, მიმართულების გათვალისწინებით, ერთ-ერთი დრაკონის პირიდან ბურთულა ვარდებოდა და გომბეშოს გაღებულ პირში ხვდებოდა. ამ სეისმოსკოპის მიერ დაფიქსირებული პირველი მიწისძვრა, სავარაუდოდ, "სადმე აღმოსავლეთში" იყო.

სწორედ აღნიშნული მიწისძვრის მიმართულების გაგება იმის მიხედვით ხდებოდა, თუ რომელ მხარეს მდებარე დრაკონის თავსაც ბურთულა გაუვარდებოდა. მოწყობილობას შეეძლო დაახლოებით 300 კილომეტრის რადიუსის დაშორებით მომხდარი მიწისძვრის აღმოჩენა, მაშინ როცა იმ ტერიტორიაზე ადამიანები მიწისძვრას საერთოდაც ვერ გრძნობდნენ.

დღესაც კი აღნიშნული მოწყობილობის შიდა ნაწილი მეცნიერებისთვის უცნობია. XIX-XX საუკუნეების მეცნიერებმა რამდენჯერმე დაამზადეს ჩინური სეისმოგრაფის ასლი, თუმცა შედეგს მაინც ვერ მიაღწიეს. ამ საკითხთან დაკავშირებით არსებობს მოსაზრება, რომ მოწყობილობის შიგნით ქანქარა იყო დამაგრებული, რომელიც პირველად რეაგირებდა ბიძგებზე და მოძრაობით გადაცემდა სიგნალს დრაკონის თავს, საიდანაც შემდგომ ბურთულა ვარდებოდა, თუმცა ეს უბრალოდ მოსაზრებაა და არაა დაზუსტებული ინფორმაცია.  

ჩანგ ჰენგის სეისმოგრაფი, დაახლოებით ოთხი საუკუნის განმავლობაში გამოიყენებოდა. აღნიშნული, მართლაც უნიკალური მოწყობილობის შესახებ პირველი წიგნი VI საუკუნის ბოლოს დაიწერა, თუმცა შემდგომ ეს ხელსაწყო საერთოდ გაქრა ჩინური მეცნიერებიდან.

ჟანგ ჰენგი თვლიდა, რომ მიწისძვრები ქარმა და ჰაერმა გამოიწვია. აღნიშნული მიწისძვრის მთავარი მიზეზი ჰაერია, ელემენტი ბუნებრივად სწრაფად იცვლება და ადგილიდან სხვა ადგილზე გადადის. სანამ იგი არ არის დაინტერესებული, მაგრამ ცარიელ სივრცეში დევს, ის უდანაშაულოდ იბრუნებს და არანაირ პრობლემას არ აყენებს მის გარშემო არსებულ ობიექტებს.  

## ლიტერატურა
* Stein, S., and M. E. Wysession. (2002). An Introduction to Seismology, Earthquakes, and Earth Structure. London: Wiley-Blackwell. ASIN B010WFPEOO.

## რესურსები ინტერნეტში
* ჩანგ ჰენგის სეისმოგრაფი
* ჩანგ ჰენგის სეისმოგრაფი

კატეგორია: ჩინური გამოგონებები
როს ულბრიხტი

**როს უილიამ ულბრიხტი** — ამერიკელი მსჯავრდებული, რომელიც ცნობილია „darknet“ ბაზრის ვებსაიტის „აბრეშუმის გზის“ შექმნისა და მოქმედებებისთვის 2011 წლიდან 2013 წლამდე (მის დაკავებამდე). ვებსაიტის გამოყენება შესაძლებელი იყო Tor-ის საშუალებით ანონიმურობის გამო, ხოლო ვალუტად გამოიყენებოდა კრიპტოვალუტა ბიტკოინი. ულბრიხტის ონლაინ ფსევდონიმი იყო „Dread Pirate Roberts“ ანუ „საშინელი მეკობრე რობერტსი“, რომელიც წარმოადგენს მხატვრულ პერსონაჟს შემდეგ რომანში „პრინცესა პატარძალი“ და ასევე მისი ფილმის ადაპტაციაში.

მისი ქონება შეადგენდა 28,5 მილიონ აშშ დოლარს (დაყადაღების დროს).

## რესურსები ინტერნეტში
*Greenberg, Andy. "Meet The Dread Pirate Roberts, The Man Behind Booming Black Market Drug Website Silk Road". *Forbes*. August 14, 2013.
*Greenberg, Andy. "An Interview With A Digital Drug Lord: The Silk Road's Dread Pirate Roberts (Q&A)". *Forbes*. August 14, 2013.
*Howell O’Neill, Patrick. "The mystery of the disappearing Silk Road murder charges". *The Daily Dot*. October 22, 2014.
*Borders, Max. "Did Dread Pirate Roberts Deserve a Life Sentence?" ( ) (Opinion). *Newsweek*. June 1, 2015.
*Bertrand, Natasha. "Eerie diary entries written by the Silk Road founder who just got a life sentence". *Business Insider*. May 29, 2015.
*Bearman, Joshuah. "Silk Road: The Untold Story" *Wired Magazine*. April/May 2015.
*Bilton, Nick, American Kingpin, 2017.
* Doherty, Brian. "Ross Ulbricht's Murder-for-Hire Charges Dropped by U.S. Attorney". *Reason*. July 25, 2018.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1984
კატეგორია:ამერიკელი კრიმინალები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
რალფ ლორენი

**რალფ ლორენი** (; ნამდვილი გვარი **ლიფშიცი**; დ. 14 ოქტომბერი, 1939) — ამერიკელი მოდის დიზაინერი, ფილანტროპი, ბიზნესმენი, მილიარდერი და Ralph Lauren Corporation-ის თავმჯდომარე. 

დაიბადა ებრაელი ემიგრანტების ოჯახში ქალაქ ნიუ-იურკში, კერძოდ ბრონქსში. ჰყავს მეუღლე რიკი ლორენი და სამი შვილი — ენდრიუ, დევიდი და დილანი. პარტიული კუთვნილებით დემოკრატია.

ჟურნალ „Forbes“-ზე დაყრდნობით, 2019 წლის მონაცემებით რალფ ლორენის შემოსავალი შეადგენს 6.3 მილიარდ აშშ დოლარს.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* რალფ ლორენის პროფილი — „Men's Vogue“
* რალფ ლორენის ავტომობილების კოლექცია  — worldcarfans.com
* რალფ ლორენის კლასიკური ავტომობილების კოლექცია — „Wired“

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1939
კატეგორია:დაბადებული 14 ოქტომბერი
კატეგორია:ამერიკელი მოდის დიზაინერები
კატეგორია:ამერიკელი მილიარდერები
კატეგორია:საპატიო ლეგიონის ორდენის კავალრები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ურანი (მრავალმნიშვნელოვანი)

სახელი **ურანი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* ურანი — მზის სისტემის მეშვიდე პლანეტა.
* ურანი — 92-ე ქიმიური ელემენტი.
* ურანი — ბერძნული ღვთაება.
კჰაო-პჰრა-ვიჰანის ეროვნული პარკი

**კჰაო-პჰრა-ვიჰანის ეროვნული პარკი** (ტაი: อุทยานแห่งชาติเขาพระวิหาร) — დაცული ტერიტორია სისაკეტის პროვინციაში, ტაილანდში, რომელიც XI საუკუნის კჰმეერების იმპერიის არაერთ ნანგრევს მოიცავს. პარკი ქალაქ სისაკეტისგან სამხრეთით 98 კმ²-ზეა გადაჭიმული. ეროვნული პარკი მდებარეობს წითელი ქვის კლიფზე, რომელიც ხორაკის პლატოს სამხრეთ საზღვარზე მდებარე დანგრეკის მთიანეთში შედის. ეროვნული პარკი ტაილანდის სისაკეტის პროვინციისა და კამბოჯის პრეაჰ ვიჰეარის პროვინციის საზღვარზე მდებარეობს. კლიფის სახელწოდება ტრანსკრიფციის ტაილადის სამეფო გენერალურ სისტემაში **პჰა მო ი დაენგია** (ผามออีแดง).

## კარიბჭე პრასატ კჰაო-პჰრა-ვიჰანისკენ
პჰა მო ი დაენგის ზემოთ მდებარე კარიბჭე პრეაჰ-ვიჰეარის ტაძრისკენ მიემართება. კარიბჭე საზოგადოებისთვის ღიაა და გადასახადის გადახდის შემთხვევაში პარკში შესვლა ყველა მუსრველს შეულძლია. როდესაც ორ ქვეყანას შორის მშვიდობიაი ურთიერთობაა, ტაძრის ნანგრევების ნახვა ტაილანდის მხრიდანაცაა შესაძლებელი. ორივე მხარე დამატებით გდასახადს აწესებს, თუმცა კამბოჯაში მოსახვედრად ტაილანდელებს ვიზა არ სჭირდებათ. 1962 წელს გაეროს საერთაშორისო სასამართლომ ტაძრის ნანგრევები კამბოჯას მიაკუთვნა, თუმცა 4.6 კმ² ტერიტორია ჯერ კიდევ ტაილანდის დაქვემდებარებაშია. 2008 წელს მსოფლიო მემკვიდრეობის კომიტეტის 32-ე სესიაზე ტაძარი იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა ნუსხაში შეიტანეს, რასაც შეიარაღებული დაპირისპირება მოჰყვა. 

## რესურსები ინტერნეტში
*

## სქოლიო
კატეგორია:IUCN კატეგორია II
კატეგორია:ტაილანდის ეროვნული პარკები
კატეგორია:ტაილანდის ტურისტული ღირსშესანიშნაობები
ავლაბრის ფერისცვალების ეკლესია

**ავლაბრის ფერისცვალების ეკლესია**, **თბილისის ფერისცვალების დედათა მონასტერი**, *დარიის მონასტერი* — არქიტექტურული ძეგლი თბილისში, ავლაბარში, ურბნისის ქუჩის №1-ში.

## ისტორია
წმინდა ფერისცვალების ეკლესია მეფე ერეკლე მეორის მეუღლემ, დარეჯან დედოფალმა ააშენა, როგორც მის მიერვე აგებული სასახლის — „საჩინოს“ კარის ეკლესია. სასახლის კომპლექსში შედიოდა, ასევე, მისი საცხოვრებელი და სხვადასხვა დამხმარე სათავსები. ეკლესია აგებულია 1770-ან წლებში დარეჯან დედოფლის მიერ შემოზღუდულ ციხე-სიმაგრის კედლებზე, რომლის კოშკები, ბურჯები და კედლები ამოყვანილია რიყის ქვისა და ქართული აგურის შერეული წყობით. 

ეგნატე იოსელიანის კატალოგში ვკითხულობთ: 

1795 წელს აღა-მაჰმად ხანის მიერ თბილისის აღებისას ეკლესია და სასახლე დაზიანდა, მაგრამ მალე აღადგინეს. საქართველოს ეგზარქოსმა მიტროპოლიტმა თეოფილაქტემ აქ დააარსა სამრევლო სასწავლებელი და სასულიერო პირთა ბავშვებისათვის წმინდა ანდრია პირველწოდებულის სემინარია. პლატონ იოსელიანის ცნობით, საქართველოს ეგზარქოსმა მიტროპოლიტმა იონამ წმინდათა ერეკლესა და დარიას ეკლესია ფერისცვალების ეკლესიის სახელზე აკურთხა 1822 წელს. 

მოსე ჯანაშვილი მოგვითხრობს: 

საქართველოს გასაბჭოებისა და მოქალაქეების სტიქიურად შესახლების შემდეგ კომპლექსი არაერთხელ გადაკეთდა, დაემატა მინაშენები. 1970 წლებში დაიწყო საჩინოდან მობინადრეთა გასახლება. ეკლესიაში განთავსებული იყო 26 კომისრის მუზეუმი, შემდეგ ვერიკო ანჯაფარიძის სახელობის ერთი მსახიობის თეატრი.

## ძეგლის აღწერა
ეკლესია აგურისა და ქვის შერეული წყობით არის ნაგები. ის დარბაზული ტიპისაა, გადახურულია კამარით, რომელსაც შუაზე საბჯენი თაღი აქვს. ორქანობიანი სახურავი დაბურულია კრამიტით. საკურთხევლის აფსიდი გარედან ნახევარწრიულად არის შვერილი. ფასადებზე აგურის წყობაში გამოყვანილია ჯვრების და რომბების ვერტიკალური მწკვრივები. შენობაში გამოყენებულია ირანული არქიტექტურისათვის დამახასიათებელი ელემენტები — დაბალი შეისრული თაღები, აგურის კბილანებიანი წყობის ტიმპანები. XIX საუკუნეში მიაშენეს უყელო გუმბათით გადახურული, სივრცესთან ფართო თაღით დაკავშირებული კარიბჭე, რომელსაც კლასიცისტური ყაიდის შპილიანი სამრეკლო ადგას. 

ეკლესიის ინტერიერის მოხატულობა XIX საუკუნის II ნახევრით თარიღდება და ანტონ და დავით გეგელიძეთა მიერ არის შესრულებული. საკურთხევლის აფსიდი 2001 წელს თავიდან მოიხატა. 

მონასტრის ტერიტორიაზე 1999 წლიდან არქიტექტორების თეიმურაზ ბერიძისა და ზაზა ციციშვილის პროექტის მიხედვით ჩატარდა სარესტავრაციო სამუშაოები. მოიხსნა შელესილობა და აღდგა აგურის კედლების თავდაპირველი წყობა. მოიხსნა, ასევე, ცრუ გუმბათი ტაძრის ორქანობიანი სახურავიდან. ეკლესიის სამხრეთ მხარეს აშენდა სატრაპეზო. 

## ლიტერატურა
* მ. ქუთათელაძე, „თბილისის ტაძრები“, ტ. I, თბ., 2010 გვ. 292-297

კატეგორია:თბილისის ეკლესიები
კატეგორია:XVIII საუკუნის ეკლესიები
ფეხბურთი რუსეთში

**ფეხბურთი რუსეთში** ყველაზე პოპულარული სპორტის სახეობაა.

## ფონი
როდესაც სსრკ 15 ქვეყანად დაიშალა, კავშირში ოდესღაც მოქმედი ცნობილი საფეხბურთო სტრუქტურა დაინგრა. საბჭოთა კავშირში ფეხბურთი მეორე ყველაზე პოპულარული სპორტის სახეობა იყო. მაშინ როდესაც ეროვნული გუნდები და კლუბები უკავშირდებოდნენ სახელმწიფო ინსტიტუტებსა ან მასობრივ ორგანიზაციებს, 1991 წელს მათი ნაწილი გახდა კერძო „საწარმო“. საბჭოთა კავშირის უმაღლესი ლიგის მრავალი გუნდი, რომელნიც ერთ-ერთ უძლიერესად ითვლებოდნენ და კონკურენციას უწევდნენ ინგლისისა და იტალიის გუნდებს, შევიდნენ სხვადასხვა დამოუკიდებელი რესპუბლიკების ეროვნულ საფეხბურთო ასოციაციებში. ბევრმა ცნობილმა გუნდმა დაკარგა დაფინანსება მთავრობისაგან და სპონსორების ლოდინი/ძებნა დაიწყო. რუსეთის მოქალაქენი ძირითადად დაინტერესებულნი არიან ეროვნული გუნდით, რომელიც მსოფლიოს მსოფლიოს თასზე და ევროპის ჩემპიონატზე ასპარეზპბს და პრემიერ ლიგით, სადაც სხვადასხვა ქალაქების კლუბები რუსეთის ჩემპიონობისთვის იბრძვიან. ასევე არის ისეთი ნაკლებად კონკურენციული ტურნირი, როგორიცაა რუსეთის თასი. რუსეთში ყველაზე წარმატებული კლუბები არიან: სპარტაკი მოსკოვი, ლოკომოტივი მოსკოვი, ცსკა მოსკოვი, ზენიტი სანქტ-პეტერბურგი, დინამო მოსკოვი და ტორპედო მოსკოვი.

 არის სპარტაკ მოსკოვის საშინაო მოედანი.|left]]

დღეს რუსეთში ყველაზე პოპულარული სპორტის სახეობაა. უცხოელი მოთამაშეები ზოგჯერ ძალიან მტრულ გარემოში ხვდებიან. განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია რუსეთის ფეხბურთში რასიზმის პრობლემა.

## ეროვნული ნაკრები
ეროვნული ნაკრები ადრე საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ნაკრები იყო და იგი ფეხბურთში მსოფლიოში ძლიერ ძალას წარმოადგენდა. საბჭოთა კავშირის დაშლის შემდეგ რუსეთის ეროვნულ ნაკრებმა წარმატებეას მიაღწია ევრო 2008-ში. თუმცა, ეს ერთადერთი შემთხვევა იყო, როდესაც რუსეთმა მოახერხა ძირითადი ტურნირის პლეი-ოფიში წინსვლა. რუსეთის ნაკრები ტურნირს ჯგუფურ ეტაპზე გამოეთიშა: მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994-ში, მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2002-ში, მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2010-ში, ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1992-ში, ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2004-ში, ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი-ში და ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი-ში. ამჟამად რუსეთის ნაკრები ფიფას მსოფლიო რეიტინგში 65-ე ადგილზეა.

## მსოფლიო თასის მასპინძელი
2010 წლის 2 დეკემბერს რუსეთს მიენიჭა მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018-ის გასამართი ქალაქის სტატუსი. რუსეთმა ტურნირს პირველად უმასპინძლა. იგი გახდა ყველაზე დიდი ქვეყანა რომელმაც მსოფლიო თასს უმასპინძლა; აღნიშნული სტატუსს 1994 წლიდან აშშ ფლობდა.

## ევროპული შეჯიბრებები
უეფას კოეფიციენტით რუსეთის ლიგა განიხილება როგორ მეექვსე ყველაზე ძლიერი ლიგა ევროპაში. რუსეთის ლიგის კლუბები მუდმივად ასპარეზობენ უეფას ჩემპიონთა ლიგასა და ევროპა ლიგაში. ბოლო წლების განმავლობაში რუსულმა კლუბებმა ევროპაში სამი ძირითადი თასი მოიპოვეს: ცსკა მოსკოვის 2004-05 წლების უეფას თასი, ზენიტი სანქტ-პეტერბურგის 2007-08 უეფას თასი და 2008 წლის უეფას სუპერ თასი.

## ქალთა ფეხბურთი
ქალთა ფეხბურთი მამაკაცთა ფეხბურთთან შედარებით არც ისე პოპულარულია, თუმცა მისი პოპულარობა 2000-იან წლებში გაიზარდა.

## სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის სპორტი
ვლადიმერ ხომიაკოვი

**ვლადიმერ ვლადიმერის ძე ხომიაკოვი** (; დ. 6 აგვისტო, 1984, კროპივნიცკი, უკრაინის სსრ) — რუსი კლასიკური პიანისტი.

## ადრეული წლები
ვლადიმერ ხომიაკოვი დაიბადა 1984 წლის 6 აგვისტოს კროპივნიცკიში (უკრაინა/სსრკ), პროფესიონალი მუსიკოსების ოჯახში (ოდესის კონსერვატორიის კურსდამთავრებულები). მისი მამა ვლადიმერ ვიქტორის ძე ხომიაკოვი არის დღესდღეობით ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი რუსი კონცერტების ორგანიზატორი.

იგი აღიზარდა ჩელიაბინსკიში, რუსეთში, სადაც მან მუსიკის სწავლა 4 წლის ასაკში, დედასთან, ოლღა დონსკაიასთან დაიწყო. 6 წლის ასაკში ხომიაკოვმა დაიწყო ჩელიაბინსკის სცეციალურ მუსიკალურ სკოლაში გავეთილებზე დასწრება; მას ლიუდმილა ეკიმოვა ასწავლიდა; ათი წლის ასაკში, ჩელიაბირსკის ფილარმონიულ საზოგადოებაში შეასრულა თავისი პირველი სოლო რეციდივი.

## განათლება
2000 წელს სანქტ-პეტერბურგის IV ფორტეპიანოს ღია კონკურსში პირველი პრიზის მოგების შემდეგ, ხომიაკოვმა სწავლა დაიწყო სანქტ-პეტერბურგის კონსერვატორიაში, ალექსანდრე სანდლერის ზედამხედველობის ქვეშ. 2008 წელს ფორტეპიანოზე შესრულებული ჩვენებით მან სასწავლებელი ოსტატის ხარისხით დაამთავდა. მან მიიღო პრესტიჟული არტისტის დიპლომის პროგრამა, რომელსაც სამხრეთ კალიფორნიის უნივერსიტეტის ტორნტონის მუსიკის სკოლა (ლოს ანჯელესი) სთავაზობდა; აღნიშნული პროგრამა წარჩინებით დაამთავრა და წლის გამორჩეულ კურსდამთავრებულადაც დასახელდა.

2016 წელს დაასრულა სორტონის სკოლის მუსიკალური ხელოვნების სადოქტორო პროგრამა.

გარდა ამისა, ხომიაკოვმა სწავლა დაასრულა მრავალ მასტერ-კლასისა და საგანმანათლებლო პროგრამაში, მათ შორისაა: ჰოლანდიის მუსიკალური სესიები (ბარჯენი, ნიდერლანდები), ISAM აკადემია (მიხელშტადტი, გერმანია, მოზართეუმის უნივერსიტეტის ზაფხულის აკადემია (ზალცბურგი, ავსტია) სადაც იგი დიმიტრი ბაშკიროვის ზედამხედველობის ქვეშ სწავლობდა. მისი სხვა მასწავლებლები სხვადასხვა წლებში იყვნენ: ალექსანდრე ნასედკინი, მიხეილ ვოსკრესენსკი, პავლე ეგოროვი, იური როზუმი, არიე ვარდინაუმ შტარკმენი, სტიუარტ ლ. გორდონი.

## საკონცერტო გამოჩენები
იგი სოლო რეციდივებსა და კამერულ ორკესტრთან ერთად გამოჩნდა ისეთ ადგილებში როგორიცაა: სეულის ხელოვნების ცენტრი, ფლაგეი სტუდიო ფორი (ბრიუსელი), რიმსკი-კორსაკოვის კონსერვატორია (სანქტ-პეტერბურგი), კაცის ფილარმონიის დარბაზი და სახელმწიფო ფილარმონიის პალატის დარბაზი (ნოვოსიბირსკი, რუსეთი), ჩაიკოვსკის კონსერვატორია (მოსკოვი), დრეზდენის ოპერის თეატრი (დრეზდენი), მოცარტიუმის დარბაზი (ზალცბურგი), მილერის გარე თეატრი (ჰიუსტონი), ზიპერის დარბაზი (ლოს-ანჯელესი), როისის დარბაზი (ლოს-ანჯელესი), უიშლირ ებელის თეატრი (ლოს-ანჯელესი), გინდის აუდიტორია (ლოს-ანჯელესი), სან-პედროს აუდიტორია (მონტერეი), კოსტა რიკას ეროვნული თეატრი (სან-ხოსე, კოსტა რიკა), მოდერნოს თეატრი (გროსეტო, იტალია), კოერნერის დარბაზი (ტორონტო, კოუგლინ-საუნდერსის საშემსრულებლო ხელოვნების ცენტრი (ალექსანდრია, ლუიზიანა), ჰიუჯუს ხელოვნების ცენტრი (ჰიუჯუ, ჩინეთი), ლუკას ხელოვნების თეატრი (სავანა, ჯორჯია), კატალონიური მუსიკის სასახლე (ბარსელონა) და მრავალი სხვა.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 6 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1984
კატეგორია:რუსი პიანისტები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
მაზარი

**მაზარი** — შუა აზიასა და ახლო აღმოსავლეთში: მუსლიმანი მმართველების ან წმინდანების მავზოლეუმი, აკლდამა. ეს არის მთავარი პილიგრიმობის ობიექტი, მუსლიმთათვის.

ტერმინი ზიიარა აღნიშნავს, მოციქულების, წმინდანების, შიიტ იმამთა და სხვა წმინდანთა საფლავებისა და რელიკვიების მოლოცვას. თავდაპირველად ისლამი მკაცრად უარყოფდა ყოველგვარ თაყვანისცემის ადგილს შავი ქვის გარდა, რადგანაც მას კერპთაყვანისმცემლობად თვლიდა. თუმცა შემდგომ, უკვე ადრეულ ისლამში პატივს მიაგებდნენ ღვთისმისავ ადამიანებს, ასევე ჭეშმარიტ მორწმუნეებსაც რომელთაც ვალი ეწოდებათ.

სუნიტმა ალიმებმა, რომლებიც ისლამის სიწმინდის დამცველებად გამოვიდნენ ზიარა სიახლედ გამოაცხადეს, ამის მიზეზი კი იყო ის, რომ ეს უკანასკნელი არ არის  მოხსენიებული ყურანსა და ასევე არც სუნაში. ასევე ჰადისთა კანონიკურ კრებულში გარდა ამ ყველაფრისა მკარად არის გაკიცხული მიცვალებულთა დატირება, საფლავის მონახულებაც კი. სწორედ ამ დროს გარს უვლიან მოციქულთა საფლავებს და სწირავენ მსხვერპლს, ასევე რთავენ საფლავს ხის ტოტებითა და ფერად-ფერადი ნაწრებით. ასევე კითხულობენ ყურანს და მოიხსენიებენ ალაჰს, სწორედ ამ დროს რიტუალი სრულდება სიმღერისა და დოლის ცემით.

წმინდანთა შორის მამაკაცებთან ერთად თაყვანს სცემდნენ ღვთისმოსავ ქალებსაც, მაგრამ ისლამში წმინდანი ქალები გაცილებით ნაკლებიც იყო, ვიდრე უშუალოდ მამაკაცები. ასევე ჩამოყალიბდა მუჰამადის კულტი, რომელსა მიეწერება არაერთი სასწაული და ზებუნებრივი ძლიერება. გარდა მუჰამადისა, ხალხურ რწმება წარმოდგენებში სხვა კულტებიც შეიქმნა. 

აღსანიშნავია, ასე ისიც, რომ თეოლოგები შეეცადნენ წმინდანთა კულტისათვის ისეთი ფორმა მიეცათ, რაც საერთოდ არ იქნებოდა ყურანისა და ისლამის მოძღვრების საწინააღმდეგო.

წმინდანთა საფლავებზე ჩვეულებრივ  იყო ასევე მავზოლეუმები, მეჩეთები და ასევე დევრიშთა სადგომებიც, რომელთა მაღალი შემოსავალი ჰქონდათ პილიგრიმებისგან.

უნდა აღინიშნოს, რომ ჯერ კიდევ X საუკუნემდე მოციქულის საფლავი არ წარმოადგენდა მოლოცვის ობიექტს. თუმცა სწორედ X საუკუნის ბოლოდან უკვე სწრაფად განვითარდა წმინდანთა კულტი, რაშიც საკმაოდ დიდი როლი შეასრულა სუფიზმა და სუფიურმა საძმომ. ძირითადად მსგავსი პილიგრიმობა, მოციქულთა საფლავის მოლოცვა ხდება განსვენებულთა დაბადების დღეს. ზიარას დროს კითხულობენ ყურანის ზოგიერთ სურას, განსაკუთრებით კი ფათიჰას. 

IX საუკუნის ბოლოს დაფიქსირებულია მავზოლეუმების და მეჩეთების მშენებლობა ასჰაბთა და ასევე ცნობილ მუსლიმ მეცნიერთა საფლავებზე. 

აღსანიშნავია ასევე, მუსლიმს, რომელსაც არ შეუძლია იმამთა საფლავების მოსალოცად წასვლა, უნდა წავიდეს უდაბურ ადგილს, ან ავიდეს მაღალი სახლის სახურავზე, ამის შემდგომ მიბრუნდეს სახით მექისაკენ და წარმოთქვას სპეციალური მისალმება  ზიარა ნამა.

* მონიშნული სიის ელემენტი
## ლიტერატურა
* ნანი გელოვანი, გიორგი სანიკიძე - ისლამი., გვ 115-118., თბ.2009

კატეგორია: ისლამი
ზაიდიტები

**ზაიდიტები** — რელიგიური მიმდინარეობა ისლამში. ზაიდიტების სახელი უკავშირდება შიიტთა მეხუთე იმამის მუჰამად ალ ბაკირის ძმას, ზაიდს. 739 წელს ამ უკანასკნელმა დაიწყო შეიარაღებული აჯანყება უმაიანთა წინააღმდეგ, მაგრამ დამარცხდა ამ ბრძოლაში და მოკლეს. მისი სიკვდილის შემდგომ მისმა მომხდრეებმა შექმნეს რელიგიურ-პოლიტიკური დაჯგუფება, რომელიც მიზნად ისახავდა თეოკრატიული სახელმწიფობას დაფუძნებას ალის მემკვიდრეთა მეთაურობით.

ზაიდიტების თქმით ალი, მორალური და პოლიტიკური თვალსაზრისით მოციქულის ჭეშმარიტი მემკვიდრეა. ზაიდიზმი შიიზმის ყველაზრ ზომიერ ფრთად ითვლება. საერთოდ რელიგიური თვალსაზრისით, ისინი საკმაოდ შემწყნარებლები იყვნენ სუნიტთა მიმართ, ისინი საერთოდ არ წყევლიდნენ პირველ ორ ხალიფას აბუ ბაქრსა და უმარს, თუმცა უსმანის მიმართ კი მათი აზრი იყოფა. ისინი უარყოფდნენ შიიტთა მიერ აღიარებულ დროებითი ქორწინების ინსტიტუტს. ასევე დასაშვებად მიიჩნევენ მუსლიმურ ქვეყანაში ერთდროულად რამდენიმე იმამის არსებობასაც. მათ რელიგიურ წარმოდგენებზე, საკმაოდ დიდი გავლენა მოახდინა მუთაზილიტთა რაციონალიზმაც.  

ამ მიმდინარეობიდან რამდენიმე თემი, რომელთა შორის ყველაზე ცნობილია ჯარუდიტები და ბუტრიტები. მათ პოლიტიკურ საქმიანობას მართალი, რომ ვთქვათ საერთოდ არ ჩაუვლია უკვალოდ. შრიწმნა რამდენიმე სახელმწიფო: იდრისიანების - ჩრდილოეთ აფრიკაში (789-926), ასევე ტაბარისტანსა.

ღვთისმეტყველების საკითხებში, ზაიდიები ახლოს არიან მუტათილის სკოლასთან, თუმცა ისინი ზუსტად მუტაზილიტები არ არიან. ორივე სკოლას შორის რამდენიმე საკითხია, განსაკუთრებით კი იმამიტის ზაიდის მოძღვრება, რომელიც უარყოფილია მუათაზიელების მიერ.

შეიძლება ითქვას, რომ ზაიდებს უჭირთ პასიურად დარჩენა უსამართლო სამყაროში, სწორედ თანამედროვე გავლენიანი ზაიდი ლიდერის, ჰუსეინ ბადრედდინ ალ-ჰუთის სიტყვებით, რომ "ზაიდი ვერ დაჯდება მის სახლში".

2004 წლიდან, იემენში, ზაიდის მებრძოლები აჯანყებას ეწევიან ქვეყანაში სუნიტური უმრავლესობის ჯგუფების კუთვნილ ფრაქციების წინააღმდეგ. ჰუტები, როგორც მათ ხშირად უწოდებენ, ირწმუნებოდნენ, რომ მათი ქმედებები მათი საზოგადოების დაცვა მთავრობისა და დისკრიმინაციისგან ხდება, თუმცა იემენის მთავრობა, თავის მხრივ, მათ ადანაშაულებდა, რომ სურდათ მისი ჩამოგდება და რელიგიური კანონის დაწესება.

ზაიდის სასულიერო ლიტერატურა აქცენტს აკეთებს სამართლიანობასა და ადამიანის პასუხისმგებლობაზე და მის პოლიტიკურ გავლენას, ანუ მუსლიმებს აქვთ რელიგიური ეთიკური და სამართლებრივი ვალდებულება აღდგეს და დააკავონ უსამართლო ლიდერები, მათ შორის უსამართლო სულთნები და ხალიფები. 

აღსანიშნავია, რომ ზაიდები 2014 წლის მდგომარეობით, მსოფლიოში მუსლიმი მოსახლეობის დაახლოებით 0,5% -ს შეადგენენ.

ამჟამად ზაიდიტები ძირითადად ცხოვრობენ ჩრდილოეთ იემენში, სადაც ისინი შეადგენენ მოსახლეობის თითქმის ნახევარზე მეტს. ზაიდიტების ცნობილი თემებია აგრეთვე სამხრეთ იემენში, საუდის არაბეთში, პაკისტანსა და სხვა ქვეყნებში.

## ლიტერატურა
*ნანი გელოვანი, გიორგი სანიკიძე - ისლამი., გვ.232., თბ.,2009

## რესურსები ინტერნეტში
* Majalis Aal Mohammed
* Salvation Ark 
* Zaidiyyah
* Zaidiyyah Blog
* Zaydiyya from wikishia.net

კატეგორია: ისლამი
წითელი მთიულა

**წითელი მთიულა** () — ფრინველი ბეღურასნაირთა რიგის მთიულასებრთა ოჯახისა.

მისი სხეულის სიგრძეა 21 სმ, იწონის 50–60 გრამს. მამალს თავი, მკერდი და კუდის ზემოთა მიდამოები წითელი აქვს, ზურგი მორუხო-მურა; დედალი მორუხო მურაა, კუდის ზემოთა მიდამოები მომწვანო ფერისა აქვს. გავრცელებულია ცენტრალური აზიის მთების ალპურ და სუბალპურ სარტყლებში. ზამთარში მომთაბარეობს ვერტიკალურად. ბუდეს კლდეების ნაპრალებში იკეთებს. დედალი დებს 4 კვერცხს და მხოლოდ ის კრუხავს. იკვებება მცენარეთა თესლებით.

## ლიტერატურა 
* Красный вьюрок // Большая советская энциклопедия. — М.: Советская энциклопедия 1969—1978.

## სქოლიო 
კატეგორია:კოჭობა
გრძელკუდა სტვენია

**გრძელკუდა სტვენია** () — ფრინველი მთიულასებრთა ოჯახისა.

მისი სხეულის სიგრძეა 16–19 სანტიმეტრი, მასა 14–20 გრამი, ფრთის შლილი 20–23 სმ. ახასიათებს კომპაქტური კორპუსი, გრძელი კონტრასტული კუდი, მოკლე მომრგვალებული ფრთები. ნისკარტი სტვენიასავით გაბერილი აქვს (აქედან სახელწოდება). შებუმბვლა ფაფუკია, მამალი შეფერილია ვერცხლისფერ-ვარდისფრად, დედალი და ახალგაზრდა ინდივიდები მურა ფერისანი არიან, კუდის ზემოთა მიდამო ვარდისფერი აქვთ და ჭრელი ლაქები აყრიათ სხეულზე. გალობა სასიამოვნო მოსასმენია, დუდუნ-ჟღურტულის მსგავსი, ბოლოვდება წრიპინით. ფრენის დროს ფრთები მკვეთრ ხმას გამოსცემენ.
მინი|მარცხნივ|200პქ|მარცხნივ|დედალი
გავრცელებულია სამხრეთ ტაიგაში, ფოთლოვან ტყეებსა და ტყესტეპებში ურალიდან ჩინეთსა და კურულიმდე. ზამთარში ჩრდილოეთ რაიონებიდან სამხრეთისკენ მომთაბარეობს. უპირატესობას ანიჭებს ბუჩქნარიან ჭალებს, ბუდობის სეზონის გარდა — აგროლანდშაფტებს. იკვებება თესლებით.

წყვილები იქმნება შემოდგომა-ზამთრის მომთაბარეობის დროს; გამრავლების სეზონი ფოთლების გამოსვლის შემდეგ იწყება. ბუდე ფინჯნის ფორმის აკურატული ნაგებობაა, რომელიც ბუჩქის სიღრმეშია (მიწიდან არაუმეტეს 3 მეტრისა) აგებული გამხმარი ბალახისაგან. დედალი დებს 4–5 და მხოლოდ ის კრუხავს. პოპულარული გალიის ფრინველია.

## ლიტერატურა 
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:კოჭობა
ცურუგაოკა ჰაჩიმანგუ

**ცურუგაოკა ჰაჩიმანგუ** () — ყველაზე მნიშვნელოვანი სინტოისტური სამლოცველო იაპონიაში, კანაგავის პრეფექტურის ქალაქ კამაკურაში. სამლოცველო ქალაქ კამაკურას გეოგრაფიულ და კულტურულ ცენტრში მდებარეობს. ქალაქი სწორედ მის ირგვლივ გაშენდა. სამლოცველო მნიშვნელოვან ფესტივალებს მასპინძლობს და ორ მუზეუმს მოიცავს. 

ცურუგაოკა ჰაჩიმანგუ ისტორიის მანძილზე არა მხოლოდ ჰაჩიმანის სამლოცველო, არამდე ტენდაის ბუდისტური ტაძარიც იყო, რაც ხსნის მის ზოგად იერსახეს, რომელიც იაპონური ბუდისტური არქიტექტურისთვის იყო დამახასიათებელი.

სამლოცველოს ქვის დიდი საფეხუროვანი კიბის მარცხენა მხარეს 1000 წლოვანი გინკგოს ხე ხარობდა, რომელიც 2010 წლის 10 მარტს ქარიშხალმა ამოძირკვა. შედის იაპონიის მნიშვნელოვანი კულტურული საკუთრების სიაში.

## ისტორია
ცურუგაოკა ჰაჩიმანგუ თავდაპირველად 1063 წელს აშენდა, როგორც ივაშიმიზუს სამლოცველოს ნაწილი ძაიმოკუზაში, სადაც ამჟამად პატარა სინტოისტური სამლოცველო დგას და იმპერატორ ოძინისადმი, დედამისის, იმპერატორ ძინგუსა და მისი ცოლის, ჰიმე-გამისადმი იყო მიძღვნილი. 1191 წელს კამაკურას სიოგუნეთის დამაარსებელმა, მინამოტო ნო იორიტიმომ იგი ამჟამინდელ ადგილად გადაიტანა და იქ საცხოვრებლად ჰაჩიმანი მიიწვია. მკვლელს ხშირად ასახავენ გიგანტური გინგკოს ხის უკან ჩასაფრებულად, მაგრამ იმდროინდელ ტექსტებში ხე არ არის მოხსენიებული. აღნიშნული დეტალი მხოლოდ ედოს პერიოდში გამოჩნდა. მკვლელობისთვის კიგიოს რამდენიმე საათის შემდეგ თავი მოჰკვეთეს. ჰონჩი სუიჯაკუს თეორიის მიხედვით, კამი მხოლოდ უნივერსალური ბუდას ადგილბრივი სახე იყო, ხოლო ჰაჩიმანი ერთ-ერთი უძველესი და ყველაზე პოპულარული სინკრეტული ღმერთის სახე. 

## ღონისძიებები
ცურუგაოკა ჰაჩიმანგუ ბევრი კულტურული ღონისძიების ცენტრია. სამცლოველოს ტერიტორიაზე ტარდება როგორც ცხენის ზურგიდან მშვილდით სროლის, ისე იაპონური მშვილდოსნობის შეჯიბრებები. sსამლოცველო მოიცავს იორდასალამის ბაღებს, ყავის სამ მაღაზიას, საბავშვო ბაღს, ოფისებსა და მედიტაციისთვის განკუთვნილ დარბაზს. მის ტერიტორიაზე მდებარეობს ორი მუზეუმი: კამაკურას ეროვნული საგანძურის მუზეუმი, რომელიც ქალაქ კამაკურას მმართველთა დაქვემდებარებაშია და პრეფექტურის დაქვემდებარებაში მყოფი თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი. ჯერ კიდევ VII საუკუნეში ქალაქ უსაში, კიუსიუზე, ჰაჩიმანს მიროკუ ბოსაცუსთან ერთად ეთაყვანებოდნენ.

## ბიბლიოგრაფია
* *Azuma Kagami*, accessed on September 4, 2008;  National Archives of Japan 特103-0001, digitized image of the *Azumakagami* 
* Brinkley, Frank and Dairoku Kikuchi. (1915). *A History of the Japanese People from the Earliest Times to the End of the Meiji Era.*  New York: Encyclopædia Britannica.
* 
* 
* Mass, Jeffrey P. (1995). *Court and Bakufu in Japan: Essays in Kamakura History.* Stanford: Stanford University Press.  
* 
* 
* Ponsonby-Fane, Richard Arthur Brabazon. (1962). *Sovereign and Subject.* Kyoto: Ponsonby Memorial Society.
* 

## რესურსები ინტერნეტში
* Official website (in Japanese)

## სქოლიო
კატეგორია:1828 წელს დასრულებული შენობა-ნაგებობები
კატეგორია:იაპონიის ღირსშესანიშნაობები
Tor

**Tor** — უფასო და ღია პროგრამული უზრუნველყოფა. Tor არის აბრივიატურა და იშიფრება შემდეგ ნაირად „**T**he **O**nion **R**outer“.იგი იცავს მომხმარებლის კონფიდენციალურობას, მაგრამ არ მალავს იმას, რომ მომხმარებელი იყენებს Tor- ს. ზოგიერთი ვებსაიტი ზღუდავს Tor- ის საშუალებით მოქმედებას, მაგალითად, ვიკიპედია ბლოკავს Tor-ის მომხმარებლების მცდელობებს, რაც მდგომარეობს სტატიების რედაქტირებაში.

## ლიტერატურა
* 
* 
* 

## რესურსები ინტერნეტში
* Official website 
* Old website
* Archived: Official List of mirror websites
* Animated introduction
* Tor: Hidden Services and Deanonymisation presentation at the 31st Chaos Computer Conference
* TorFlow, a dynamic visualization of data flowing over the Tor network
* Tor onion services: more useful than you think in a 2016 presentation at the 32nd Annual Chaos Communication Congress
* A core Tor developer lectures at the Radboud University Nijmegen in The Netherlands on anonymity systems in 2016
* A technical presentation given at the University of Waterloo in Canada: Tor's Circuit-Layer Cryptography: Attacks, Hacks, and Improvements
* A Presentation at the March 2017 BSides Vancouver Conference on security practices on Tor's hidden services given by Sarah Jamie Lewis

## სქოლიო
კატეგორია:ინტერნეტ უსაფრთხოება
ლაშა ბექაური

**ლაშა ბექაური** (დ. 26 ივლისი, 2000, არხილოსკალო, საქართველო) — ქართველი ძიუდოისტი. საერთაშორისო ტურნირებზე ასპარეზობს საქართველოს სახელით. 2020 და 2024 წლების ორგზის ოლიმპიური ჩემპიონი, ასევე არის 2021 წლის ევროპის ჩემპიონატის გამარჯვებული. პირველი ადგილი 2019 წლის მსოფლიოს ახალგაზრდულ ჩემპიონატზე 90 კგ წონით კატეგორიაში და ასევე პირველი ადგილი 2019 წლის ევროპის ახალგაზრდულ ჩემპიონატზე 90 კგ წონით კატეგორიაში. აღსანიშნავია, რომ ლაშა ბექაური ძიუდოში მსოფლიოს ახალგაზრდული ჩემპიონატის გამარჯვებული 2018 წელსაც გახდა, ბაჰამის კუნძულების დედაქალაქ ნასაუში

ტოკიოს 2020 წლის ოლიმპიადაზე, 2021 წლის 28 ივლისს, -90 კგ წონით კატეგორიაში, ლაშა ბექაური ოქროს მედლის მფლობელი გახდა.

პარიზის 2024 წლის ოლიმპიადაზე, -90 კგ წონით კატეგორიაში, ლაშა ბექაური ოქროს მედლის მფლობელი გახდა.

## რესურსები ინტერნეტში
*Judo - Lasha Bekauri 
*ლაშა ბექაურის ტიტულების სია

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 26 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 2000
კატეგორია:დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი ძიუდოისტები
კატეგორია:ქართველი ოლიმპიური ჩემპიონები
კატეგორია:2020 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მედალოსნები
კატეგორია:2024 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მედალოსნები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:ოლიმპიური თამაშების ოქროს მედალოსნები
მარია ტერეზია ავსტრიელი (1801-1855)

**მარია ტერეზია ავსტრიელი** (, ; დ. 21 მარტი, 1801, ვენა, ავსტრია — გ. 12 იანვარი, 1855, ტურინი, იტალია) — ჰაბსბურგ-ლოთარინგიის დინასტიის წარმომადგენელი. ტოსკანის დიდ ჰერცოგ ფერდინანდო III-ისა და ლუიზა მარია ნეაპოლელის ქალიშვილი. კარინიანოს პრინცესა 1817-1831 წლებში და სარდინიის დედოფალი 1831-1849 წლებში როგორც კარლო ალბერტო I-ის მეუღლე. გაერთიანებული იტალიის პირველი მეფის, ვიტორიო ემანუელე II-ის დედა. 

## ბიოგრაფია 
მარცხნივ|მინი|319x319პქ|დედოფალი მარია ტერეზია
მარია ტერეზა დაიბადა 1801 წლის 21 მარტს ვენაში. იგი იყო ტოსკანის დიდ ჰერცოგ ფერდინანდო III-ისა და მისი ცოლის, ლუიზა მარია ნეაპოლელის ქალიშვილი. მამამისი იყო ავსტრიის იმპერატრიცა მარია ტერეზიას ვაჟი (ვის პატივსაცემადაც დაარქვეს მას სახელი) და ავსტრიის იმპერატორ ფრანც II-ის ბიძა. მას შემდეგ, რაც ნაპოლეონმა ტოკსნა დაიპყრო, იგი თავის ცოლ-შვილთან ერთად ცხოვრობდა ვენის საიმპერატორო კარზე. 

მარია ტერეზიას დაბადებიდან ერთ წელიწადში დედამისი მშობიარობას გადაჰყვა, რის შემდეგაც მამამისს მეორე ცოლი აღარ შეურთავს. 

1814 წელს, ნაპოლეონის ჩამოგდების შემდეგ ევროპაში ძველი საზღვრები აღდგა და ფერდინანდოსაც დაუბრუნდა ტოსკანის ტახტი, რის შემდეგაც იგი თავის შვილებთან ერთად ფლორენციაში გადასახლდა. 1817 წლის 30 სექტემბერს, ფლორენციაში შედგა მარია ტერეზიასა და კარინიანოს პრინც კარლო ალბერტო სავოიელის ქორწინება. 

1820-22 წლებში მარია ტერეზიამ ზედიზედ ორი ვაჟი გააჩინა. ამას მალევე მოჰყვა მესამე გოგონას დაბადება, თუმცა იგი ჩვილობაში გარდაიცვალა. 1824 წელს სარდინიის უშვილო მეფე კარლო ფელიჩე I-მა თავის მემკვიდრედ საკუთარი ბიძაშვილი, ანუ კარლო ალბერტო სავოიელი დაასახელა. 1831 წელს კარლო ფელიჩე უშვილოდ გარდაიცვალა, რის შემდეგაც კარლო ალბერტო I და მარია ტერეზია სარდინიის მეფე-დედოფალი გახდნენ. 

1849 წელს, ქმრის გარდაცვალების შემდეგ იგი სარდინიის დედა-დედოფალი გახდა. მარია ტერეზია იმდენად განიცდიდა მეუღლის გარდაცვალებას, რომ საჯაროდ საერთოდ აღარ გამოდიოდა და მთელ დღეებს საკუთარ ოთახში ატარებდა. დარჩენილი ცხოვრება ტურინის სამეფო კარზე გაატარა, სადაც გარდაიცვალა კიდეც 1855 წლის 12 იანვარს, 53 წლის ასაკში. იგი დაკრძალეს კარლო ალბერტოს გვერდით, სუპერგის ბაზილიკაში. 

## შვილები 
# ვიტორიო ემანუელე II (1820-1878), გაერთიანებული იტალიის პირველი მეფე. ცოლად შეირთო ადელჰაიდ ავსტრიელი, რომელთანაც შეეძინა შვილები;
# ფერდინანდო მარია (1822-1855), გენუის ჰერცოგი. ცოლად შეირთო ელიზაბეთ საქსონიელი, რომელთანაც შეეძინა შვილები, მათ შორის იტალიის დედოფალი მარგერიტა სავოიელი;
# მარია კრისტინა (1826-1827), გარდაიცვალა მცირეწლოვანი;

## წინაპრები 

## ლიტერატურა 
* Constantin von Wurzbach: Habsburg, Maria Theresia von Toscana. In: Biographisches Lexikon des Kaiserthums Oesterreich. 7. Theil. Kaiserlich-königliche Hof- und Staatsdruckerei, Wien 1861, S. 82 f. (Digitalisat).
* Maria Theresia, in: Brigitte Hamann (Hg.), Die Habsburger, 1988, S. 346.

კატეგორია:დაბადებული 21 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1801
კატეგორია:გარდაცვლილი 12 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1855
კატეგორია:ჰაბსბურგ-ლოთარინგიელები
კატეგორია:სარდინიის დედოფლები
კატეგორია:ავსტრიის პრინცესები
კატეგორია:დედა დედოფლები
კატეგორია:ვენაში დაბადებულები
ბიანკა მონფერატელი

**ბიანკა მონფერატელი** (; დ. 1472 — გ. 30 მარტი, 1519) — მონფერატოს მარკიზის ასული. სავოიის ჰერცოგინია, კვიპროსის, სომხეთისა და იერუსალიმის ტიტულარული დედოფალი 1485-1490 წლებში როგორც კარლო I-ის მეუღლე. ჰერცოგ კარლო II-ის დედა და მისი რეგენტი 1490-1496 წლებში. 

## ბიოგრაფია 
ბიანკა დაიბადა 1472 წელს. იგი იყო მონფერატოს მარკიზ გულიელმო VIII-ისა და მისი მეორე ცოლის, ელიზაბეტა სფორცას უფროსი ქალიშვილი. მას მხოლოდ ერთი უმცროსი და, ჯოვანა ჰყავდა. აღსანიშნავია, რომ დედამისი იყო მილანის ჰერცოგ ფრანჩესკო I სფორცასა და ბიანკა მარია ვისკონტის ქალიშვილი, ვის პატივსაცემადაც დაარქვეს მას სახელი. მეორე ქალიშვილის გაჩენიდან მალევე, 17 წლის ელიზაბეტა გარდაიცვალა, რა დროსაც ბიანკა ჯერ ერთი წლისაც არ იყო. ამის გამო მარკიზი გულიელმო მესამედ დაქორწინდა ფრანგ დიდგვაროვან ბერნარდა დე ბროსზე. 

1485 წლის 1 აპრილს ბიანკა მიათხოვეს სავოიის ჰერცოგ კარლო I-ს, რომელთანაც ხუთწლიანი ქორწინებიდან ხუთი შვილი შეეძინა:

# მკვდარშობილი ვაჟი (1486);
# იოლანდა ლუიზა (1487-1499), ცოლად გაჰყვა სავოიის ჰერცოგ ფილიბერტო II-ს, თუმცა უშვილოდ გარდაიცვალა;
# მკვდარშობილი ვაჟი (1488);
# კარლო II (1489-1496), სავოიის ჰერცოგი 1490-96 წლებში.
# მკვდარშობილი გოგონა (1490);

1490 წლის 13 მარტს ბიანკას მეუღლე, ჰერცოგი კარლო I გარდაიცვალა. ამის შემდეგ ტახტი მათმა ჩვილმა ვაჟმა, კარლო II-მ დაიკავა, რომლის რეგენტიც თავად ბიანკა გახდა. იგი სავოიას ამ სტატუსით ექვსი წლის მანძილზე, ანუ თავისი ვაჟის გარდაცვალებამდე მართავდა. მას შემდეგ, რაც კარლო II ექვსი წლის ასაკში გარდაიცვალა, ტახტი ბიანკას ქმრის ბიძამ, ფილიპო II-მ დაიკავა. იგი სულ ერთ წელიწადში გარდაიცვალა, რის გამოც ტახტი მისმა ვაჟმა, ფილიბერტო II-მ დაიკავა, რომელმაც ცოლად ბიანკას ქალიშვილი, იოლანდა ლუიზა შეირთო, რომელიც ამ ამბიდან ორ წელიწადში, 12 წლის ასაკში გარდაიცვალა. 

თავისი დარჩენილი ცხოვრება ბიანკამ ჩრდილში, ტურინის სამეფო კარზე გაატარა. 1518 წლიდან მისი ჯანმრთელობის მდგომარეობა დამძიმდა. მალევე მას ტუბერკულოზის დიაგნოზი დაუსვეს, რამაც 1519 წლის 30 მარტს გარდაიცვალა. მისივე ანდერძის თანახმად, იგი დაკრძალეს კარინიანოში, წმინდა მარიამის სახელობის ეკლესიაში. 

## ლიტერატურა 
* Antoine-Augustin Bruzen de La Martinière, Le grand dictionnaire géographique et critique, t. 2, Gosse, 1730, 878 p.
* Claudius Blanchard, Histoire de l'abbaye d'Hautecombe en Savoie : avec pièces justificatives inédites, Chambéry, Puthod, 1875, 741 p. 
* François Mugnier, La vie et les poésies de Jean de Boyssonné, Honoré Champion, 1897, 508 p., p. 38.
* Octave Morel, « Les États-Généraux de Savoie sous les régences des duchesses Yolande de France (1468) et Blanche de Montferrat (1490) », Bibliothèque de l'école des chartes, vol. 94,‎ 1933, p. 58-73

კატეგორია:დაბადებული 1472
კატეგორია:გარდაცვლილი 30 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1519
კატეგორია:სავოიის ჰერცოგინიები
კატეგორია:ქალი რეგენტები
კატეგორია:პალეოლოგოსები
დიმიტრი უზნაძის ქუჩა (მრავალმნიშვნელოვანი)

**დიმიტრი უზნაძის ქუჩა** შეიძლება აღნიშნავდეს:
* დიმიტრი უზნაძის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, ჩუღურეთის რაიონში;
* დიმიტრი უზნაძის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, ისნის რაიონში.
ლუი პასტერის ქუჩა

300px|მინი
**ლუი პასტერის ქუჩა** — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს ჩუღურეთის რაიონში, დავით აღმაშენებლის გამზირსა და დიმიტრი უზნაძის ქუჩას შორის. წარმოიქმნა XIX საუკუნეში. მისი პირვანდელი სახელია აფთიაქის ქუჩა, სწორედ ამ სახელითაა დატანილი თბილისის 1876 წლის გეგმაზე. 1902 წელს სამედიცინო საზოგადოების ინიციატივით, ეწოდა ლუი პასტერის ქუჩა. შეტანილია თბილისის გამგეობის მიერ 1903 წელს შედგენილ ქუჩების სიაში. ამ მიდამოებში იყო პასტერიზაციის დისპანსერი.

## ლიტერატურა 
პასტერი
ვალერი ვორონინი

**ვალერი ვორონინი** (; დ. 17 ივლისი, 1939, მოსკოვი, რსფსრ, სსრ კავშირი — გ. 19 მაისი, 1984, იქვე) — რუსი და საბჭოთა ფეხბურთელი, ნახევარმცველი. საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი (1964). 

## ბიოგრაფია
იცავდა მოსკოვის „ტორპედოსა“ და საბჭოთა კავშირის ეროვნული და ოლიმპიური ნაკრების ღირსებას. საბჭოთა კავშირის ორგზის (1960, 1965) ჩემპიონი, ორგზის (1961, 1964) ვიცე-ჩემპიონი და საბჭოთა კავშირის თასის (1960) მფლობელი მოსკოვის „ტორპედოს“ შემადგენლობაში. 1964 წლის ევროპის ვიცე-ჩემპიონი საბჭოთა კავშირის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში. 1962 წლის ჩილეს და 1966 წლის ინგლისის მსოფლიო ჩემპიონატების მონაწილე. საყოველთაოდ აღიარებულია ყველა დროის ერთ-ერთ საუკეთესო რუს და საბჭოთა ფეხბურთელად.

იგი ერთადერთია საბჭოთა და პოსტსაბჭოთა ფეხბურთელთა შორის, ვინც მსოფლიო ჩემპიონატის სიმბოლურ ნაკრებში შეიყვანეს (1962). 1964 და 1965 წლებში დაასახელეს საბჭოთა კავშირის წლის საუკეთესო ფეხბურთელად. ექვსჯერ იყო დასახელებული საბჭოთა კავშირის წლის 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სიაში. აქედან ოთხჯერ პირველ ნომრად.

### სანაკრებო კარიერა 
1960–1968 წლებში საბჭოთა კავშირის ეროვნული ნაკრების ღირსებას იცავს, რომლის შემადგენლობაში 63 შეხვედრას ატარებს და 5 ბურთი გააქვს. 

### სანაკრებო სტატისტიკა
### მსოფლიო ჩემპიონატებზე 
ვალერი ვორონინმა მსოფლიო ჩემპიონატების 9 შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა.

## მიღწევები 
### საკლუბო
;  ტორპედო მოსკოვი
; საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატი
* ჩემპიონი: 1960, 1965
* ვიცე-ჩემპიონი: 1961, 1964
; საბჭოთა კავშირის თასი 
* თასის მფლობელი: 1960 
* ფინალისტი: 1961
### სანაკრებო 
;  საბჭოთა კავშირი
; ევროპის ჩემპიონატი
* ვიცე-ჩემპიონი: 1964
; მსოფლიო ჩემპიონატი
* ბრინჯაოს პრიზიორი: 1966
### ინდივიდუალური 
* საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი: 1964  № 1479
* მსოფლიო ჩემპიონატის სიმბოლური ნაკრების წევრი: 1962
* საბჭოთა კავშირის საუკეთესო ფეხბურთელი: 1964, 1965 
; 
* №1: 1961, 1963, 1964, 1965
* №2: 1960, 1966

## ლიტერატურა 
* 
* 
* 

## ბიბლიოგრაფია
* 
* 
* 
* 

## რესურსები ინტერნეტში
* ვალერი ვორონინი — ფიფა-ს ჩანაწერი

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 17 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1939
კატეგორია:გარდაცვლილი 19 მაისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1984
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
კატეგორია:რუსი ფეხბურთელები
კატეგორია:საბჭოთა ფეხბურთელები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის ნაკრების ფეხბურთელები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:მოსკოვის ტორპედოს ფეხბურთელები
კატეგორია:ერთი კლუბის ფეხბურთელები
კატეგორია:1962 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:1966 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატები
კატეგორია:1968 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები