open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ასლან II

**ასლან II ჯაყელი** — ახალციხის ფაშა 1705-1708 და 1716-1718  წლებში. სალიმ-ფაშას ძე. სალიმის გარდაცვალების შემდეგ მასთან ერთად საფაშო ტახტზე პრეტენზიას აცხადებდა მისი ბიძაშვილი ისაყ იუსუფის-ძე. 1701 წელს ისაყმა შეძლო ახალციხის საფაშოს სათავეში მოსვლა. ასლან II ორჯერ ავიდა ტახტზე, მაგრამ საბოლოოდ დამარცხდა და იძულებული გახდა ახალციხიდან წასულიყო. ამ ბრძოლის პერიოდში ახალციხის მხარე დიდად დაზარალდა. 

## იხილეთ აგრეთვე 
* ახალციხის ფაშების სია

## ლიტერატურა 
* შ. ლომსაძე, სამცხე-ჯავახეთი (XVIII ს. შუა წლებიდან XIX ს. შუაწლებამდე), თბ.,  1975

კატეგორია:ახალციხის ფაშები
კატეგორია:ჯაყელები
ცვი ბარი

მინიატიურა
**ცვი ბარი** (, დ. 1935, ქფარ-იონა) — ისრაელის პოლიტიკოსი, ქალაქ რამათ-განის ამჟამინდელი მერი.
 
## ბიოგრაფია
### სამხედრო სამსახური
ექვსდღიანი ომი დროს ბარი ხელმძღვანელობდა სადესანტო ბატალიონს 202. 70-იანი წლების შუა პერიოდიდან ხელმძღვანელობდა რეზერვისტების ბრიგადას.
 
1976 წელს მიიღო პოლიტიკური მეცნიერების ბაკალავრის ხარისხი  ბარ-ილანის უნივერსიტეტში.
 
ქალაქის მერად პირველად აირჩიეს 1989 წელს და საზოგადოების ყურადღების ცენტრში მოექცა ოპერაცია უდაბნოს შტორმის მიმდინარეობის დროს 1991 წელს. 
 
ოთხჯერ ზედიზედ არჩეულ იქნა რამათ-განის მერად - 1993, 1998, 2003 და 2008 წლებში.
 
2013 წლის 14 ივლისს ცვი ბარმა განაცხადა, რომ არ მიიღებს მონაწილებას 2013 წლის ოქტომბერში დანიშნულ მერის არჩევნებში.
 
### პირადი ცხოვრება
ბარს ჰყავს მეუღლე და სამი შვილი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ცვი ბარი 

კატეგორია:დაბადებული 1935
კატეგორია:ისრაელის პოლიტიკოსები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ატენის ბრძოლა

**ატენის ბრძოლა** — ქართველთა ლაშქრის ბრძოლა 1724 წელს ოსმალ დამპყრობთა წინააღმდეგ. 1724 წელს ქართლში ოსმალთა ბატონობის წინააღმდეგ დიდი აჯანყება დაიწყო. აჯანყებულებმა კახეთის მეფეს კონსტანტინე II-ს მიმართეს, რათა იგი სათავეში ჩასდგომოდა აჯანყებას. კონსტანტინე II კახთა, თუშთა და ფშავ-ხევსურთა  ლაშქრით ქართლში მივიდა. აჯანყებულთა ლაშქარი 10 000-ს კაცს ითვლიდა. აჯანყებულებმა გადაწყვიტეს ჯერ გორის ციხის, შემდეგ კი თბილისის ციხის აღება და ქართლის მტრისაგან მთლიანად გათავისუფლება. ქართლის გამგებელმა რეჯებ-ფაშამ გორის მეციხოვნეთა დასახმარებლად ჯარი გაგზავნა ახალციხის ფაშის ისაყ I-ის მეთაურობით. 15 სექტემბერს, სოფელ ატენთან გადამწყვეტი ბრძოლა გაიმართა, იერიშზე თავდაპირველად ქართველები გადავიდნენ და მტერი უკუაქციეს, მაგრამ მოღალატეთა დახმარებით ოსმალებმა საბოლოოდ მაინც მოახერხეს ქართველთა დამარცხება. მტერი აჯანყებულებს სასტიკად გაუსწორდა; დახოცილ ქართველთა თავები თბილისში ურმით გაუგზავნეს რეჯებ-ფაშას. 

ატენის ბრძოლის შემდეგ ერთგვარი შესვენება დაიწყო ოსმალთა წინააღმდეგ ბრძოლაში, რათა ძალები მოეკრიბათ და შემდეგ ხელახლა შეეტიათ დამპყრობლისათვის.

## ლიტერატურა 
* ნ. ბერძენიშვილი, საქართველოს ისტორიის საკითხები, წგნ. 2, თბ., 1965

კატეგორია:საქართველოს ბრძოლები
კატეგორია:XVIII საუკუნის ბრძოლები
კატეგორია:1724 წლის ბრძოლები
ასლან I

**ასლან I ჯაყელი** (გ. 1679) — ახალციხის ფაშა 1658-1679  წლებში. როსტომ-ფაშას ძე. მისი მმართველობის დროს გახშირდა მესხთა ზედაფენების ოჯახთა გამაჰმადიანება. ამ პერიოდში დასავლეთ საქართველოს მმართველობა ოსმალეთს ახალციხის საფაშოსთვის ჰქონდა დავალებული. ასლან I-თან ხშირად ჩადიოდნენ იმერეთის მეფე, სამეგრელოს, გურიისა და აფხაზეთის მთავრები და ფეოდალები. ტახტზე ასვლისთანავე ასლან I იმერეთის საქმეების მოსაგვარებლად გაემგზავრა და ქუთაისის ციხეში თავისი გარნიზონი ჩააყენა. ტახტიდან ჩამოგდებული ბაგრატ IV ისევ აღადგინა, მაგრამ ქრთამის მოყვარე ფაშამ სამეფოში სიმშვიდე მაინც ვერ დაამყარა. შემდგომში, როდესაც იმერეთში ქართლიდან მოწვეული არჩილ II გამეფდა, ასლან I-მა მასთან გააბა ურთიერთობა,  რაც სულთნის კარმა  საშიშად მიიჩნია. ამ ეჭვიანობის ნიადაგზე ასლან I სიკვდილით დასაჯეს. მისი ერთი ქალიშვილი, ელენე სპარსეთის დედოფალი იყო, ხოლო მეორე, თამარი სულხან-საბა ორბელიანის მეუღლე. 

## იხილეთ აგრეთვე 
* ახალციხის ფაშების სია

## ლიტერატურა 
* შ. ლომსაძე, სამცხე-ჯავახეთი (XVIII ს. შუა წლებიდან XIX ს. შუაწლებამდე), თბ.,  1975

კატეგორია:ახალციხის ფაშები
კატეგორია:ჯაყელები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1679
კატეგორია:სიკვდილით დასჯილი ქართველები
აყ-ყოიუნლუ

**აყ-ყოიუნლუ** (თეთრბატკნიანები) — ოღუზი თურქების (თურქმანების) მომთაბარე ტომთა გაერთიანება მდინარე ტიგრის ზემოწელში (დიარბექირსა და სივასს შორის) XIV-XV საუკუნეებში, XV საუკუნის დასაწყისიდან  ფეოდალური სახელმწიფოა (დედაქალაქი დიარბაქირი). უზუნ-ჰასანის გამგებლობის დროს (1453-1478 წწ.) აყ-ყოიუნლუ გაძლიერდა, გაანადგურა ყარა-ყოიუნლუს სახელმწიფო და დაიკავა სომხეთი, აზერბაიჯანი, ერაყი და დასავლეთი ირანი. XV საუკუნის 60-70-იან წლებში ოსმალეთის წინააღმდეგ ბრძოლის მიზნით აყ-ყოიუნლუმ კავშირი დაამყარა ვენეციასთან, რომის პაპსა და უნგრეთთან. ანტიოსმალური კოალიციის შექმნას მხარს უჭერდა საქართველოც. 1473 წელს ოსმალებმა თერჯანასთან ბრძოლაში დაამარცხეს აყ-ყოიუნლუს ლაშქარი. 70-90-იან წლებში უზუნ-ჰასანმა და იაყუბ-ფადიშაჰმა რამდენიმე ლაშქრობა მოაწყვეს საქართველოში, რომლის მიზანი იყო ნადავლის მოპოვება. ამავე პერიოდში იყო რამდენიმე ცდა სახელმწიფოში საგადასახადო რეფორმების გატარებისა, მაგრამ შედეგი არ მოჰყოლია. XV საუკუნის უკანასკნელ მეოთხედში ფეოდალურმა შინაბრძოლებმა და ხალხის მასების უკმაყოფილების ზრდამ დაასუსტა სახელმწიფო, ხოლო 1501 წელს ყიზილბაშებმა ისმაილ სეფიანის მეთაურობით ბოლო მოუღეს მას.

## ლიტერატურა 
* Bosworth, Clifford (1996) *The New Islamic Dynasties: A Chronological and Genealogical Manual* (2nd ed.) Columbia University Press, New York, ISBN 0-231-10714-5
* Morby, John (2002) *Dynasties of the World: A Chronological and Genealogical Handbook* (2nd ed.) Oxford University Press, Oxford, England, ISBN 0-19-860473-4
* Woods, John E. (1999) *The Aqquyunlu: Clan, Confederation, Empire* (2nd ed.) University of Utah Press, Salt Lake City, ISBN 0-87480-565-1
აშლენდი (უისკონსინი)

**აშლენდი** () — ქალაქი აშშ-ში, უისკონსინის შტატში, შედის აშლენდის ოლქის შემადგენლობაში.

2010 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 8 216 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 236,4 კაცი/კმ². 
ფართობი 35,48 კმ².

## გეოგრაფია
აშშ-ის ბიუროს აღწერის მონაცემებით, ქალაქის ფართობი 35,48 კმ²-ს შეადგენდა, აქედან ხმელეთს ფართობია 34,76 კმ², ხოლო წყალს 0,73 კმ² უჭირავს.

## იხილეთ აგრეთვე
*აშშ-ის ქალაქების სია მოსახლეობის მიხედვით

## რესურსები ინტერნეტში
*ოფიციალური საიტი 

## სქოლიო
კატეგორია:აშლენდის ოლქის ქალაქები
არტაანის ოკრუგი

**არტაანის ოკრუგი** () — რუსეთის იმპერიის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული რუსეთის იმპერიაში, ყარსის ოლქის შემადგენლობაში, საქართველოს ისტორიულ-გეოგრაფიული მხარეების ტერიტორიაზე. არსებობდა 1883-1921 წლებში.

## გეოგრაფია
მოიცავდა ისტორიულ სამხრეთ-დასავლეთ საქართველოს (მესხეთის) სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილს. მის შემადგენლობაში შედიოდა: კოლა, არტაანი, ჩილდირი და სამცხის სამხრეთი ნაწილი ფოცხოვი.

არტაანის ოკრუგს აღმოსავლეთით და სამხრეთით ესაზღვრებოდა ყარსის ოკრუგი, რომლისგანაც აღბაბის მთიანეთით და ყარსის ქედით გამოიყოფოდა, სამხრეთ-დასავლეთით ყანლუს მთაგრეხილით ემიჯნებოდა ოლთისის ოკრუგს. დასავლეთით ართვინისა და ბათუმის ოკრუგები ესაზღვრებოდა და მათი გამყოფი სასაზღვრო ხაზი არსიანის ქედს გასდევდა. ჩრდილოეთით თბილისის გუბერნიის ახალქალაქისა და ახალციხის მაზრებით იმიჯნებოდა მდინარეებით ფოცხოვით, ჯაყით, ქარზამეთით, მტკვრითა და თილილის, შამბაბელისა და არტაანის მთებით.

არტაანის ოკრუგი ყარსის ოლქის სამხრეთ ნაწილისაგან  მტკვრისა და არაქსის აუზების წყალგამყოფი ყარსის ქედით იყო გამოყოფილი და მტკვრისა და ფოცხოვის ხეობების ზემო წელს მოიცავდა. ეკონომიკურ-გეოგრაფიული თვალსაზრისით თბილისის გუბერნიასთან იყო დაკავშირებული.

## ისტორია
შეიქმნა 1883 წლის 12 ივნისს, მას შემდეგ, რაც ეს მხარე დათმო რუსეთ-ოსმალეთის ომში დამარცხებულმა ოსმალეთმა. იგი იყოფოდა არტაანის, კოლის, ჩილდირისა და ფოცხოვის უბნებად. 1900 წელს მასში შემავალი საპოლიციო უბნები სასოფლო საზოგადოებებად დაყვეს.

1918 წლის 3 მარტის ბრესტ-ლიტოვსკის საზავო ხელშეკრულებით რუსეთმა თურქეთს ყარსისა და ბათუმის ოლქები დაუთმო. პირველ მსოფლიო ომში ოსმალეთის დამარცხების შემდეგ არტაანის ოკრუგი მოხვდა პროთურქული ყარსის რესპუბლიკის შემადგენლობაში. 1919 წელს ოკუპირებული ჰქონდა ბრიტანეთის ჯარს. 1920 წლის ივლისში არტაანის ოკრუგი ბათუმის ოლქთან ერთად საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის შემადგენლობაში შევიდა. 1921 წელს საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს დაპყრობის შემდეგ თურქეთმა იმავე წლის 23 თებერვალს არტაანის მხარის ოკუპაცია მოახდინა. 1921 წლის რუსეთ-თურქეთის მოსკოვის ხელშეკრულებით არტაანის ოკრუგი თურქეთმა შეიერთა.

## დემოგრაფია
რუსეთის იმპერიას შეერთების გამო ოკრუგიდან ემიგრაციაში წავიდა 22743 მუსლიმი ქართველი. ოკრუგში, განსაკუთრებით კოლის, არტაანისა და ჩილდირის უბნებში, მოსახლეობის მნიშვნელოვან უმრავლესობას  თურქები, თურქმენები, ყარაფაფახები და ქურთები შეადგენდნენ, სხვა ერების წარმომადგენლები - სომხები, ბერძნები და რუსები უმნიშვნელო რაოდენობით იყვნენ. 1883 წლის აღწერით აქ 9 სული ქრისტიანი და 6 მაჰმადიანი ქართველი (აჭარელი) იყო. სულ დასახლებული იყო 282 პუნქტი, მოსახლეობის რაოდენობა 40 624. არტაანის ოკრუგის ყველაზე ქართული რეგიონი ფოცხოვის უბანი იყო. 

1897 წლის აღწერით მოსახლეობის 61%-ს შეადგენდნენ თურქები, 19,1% – ქურთები, 11,8% –ბერძნები, 3,1% – რუსები, 2,9% – სომხები, 2,1% – ქართველები.

1917 წლისთვის ოკრუგის 56 ათასი მცხოვრებიდან ქართველი იყო 15 ათასი.

## ლიტერატურა 
*
* ზ. ცინცაძე, ჭოროხის აუზის ტერიტორიულ-ადმინისტრაციული დაყოფა XIX საუკუნესა და XX საუკუნის დასაწყისში, „სამხრეთ-დასავლეთ საქართველოს ძეგლები“, ტ. 9, თბ., 1980

## სქოლიო
კატეგორია:ყარსის ოლქის ოკრუგები
კატეგორია:რუსეთის იმპერიის ოკრუგები
ცენტრალური სტადიონი (საჩხერე)

**საჩხერის ცენტრალური სტადიონი** — სტადიონი საქართველოში, სოფელ ივანწმინდაში, ძირითადად გამოიყენება საფეხბურთო მატჩებისთვის, არის საჩხერის „ჩიხურას“ საშნაო მოედანი.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ჩიხურა საჩხერე
* თბილისის ცენტრალური სტადიონი
* საქართველოს საფეხბურთო სტადიონების სია

## რესურსები ინტერნეტში 
* ინფორმაცია Soccerway–ზე

კატეგორია:საქართველოს საფეხბურთო სტადიონები
კატეგორია:საფეხბურთო უმაღლესი ლიგის კლუბების სტადიონები
შტოკბერგი

**შტოკბერგი** () — მთა შვეიცარიაში, აპენცელის ალპებში. მდებარეობს სანქტ-გალენის კანტონში, გადაჰყურებს ნასლაუს მუნიციპალიტეტს. აღმართულია სენტისის მთის დასავლეთით მდებარე ქედზე.

## რესურსები ინტერნეტში
*Stockberg on Hikr

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
პროტესტანტიზმი საფრანგეთში

პროტესტანტიზმი საფრანგეთში რეფორმაციის ადრეულ პერიოდში გაჩნდა და დღემდე არსებობს. დღესდღეობით საფრანგეთში მილიონზე მეტი პროტესტანტი ცხოვრობს, ანუ საერთო მოსახლეობის დაახლოებით 2 პროცენტი.

## ვალდენსები 
ვალდენსები ერთ-ერთი პირველი პროტესტანტული სექტაა, რომელიც XII საუკუნეში საფრანგეთში აღმოცენდა, ლიონში მცხოვრები მდიდარი ვაჭრის — პიტერ ვალდოს მოძღვრების მიხედვით. ვალდენსებმა საფრანგეთიდან იტალიაში 

## ჰუგენოტები 
## ლუთერანები 
## მოგვიანებით დაარსებული სექტები 
## სქოლიო 
## დამატებითი ლიტერატურა 
საფრანგეთი
მონტე-გამბარონიო

**მონტე-გამბარონიო** () — მთა შვეიცარიაში, ლუგანოს პრეალპებში. მდებარეობს ტიჩინოს კანტონში; გადაჰყურებს ლაგო-მაჯორეს ტბას. აღმართულია ლუგანოსა და ლაგო-მაჯორეს ტბებს შორის მდებარე ქედზე, რომლის უმაღლესი წერტილიცაა მონტე-ტამარო.

მთა ძალზედ პოლულარულია დამთვალიერებლებში და საკმაოდ ადვილი მისაღწევია.

## რესურსები ინტერნეტში
* Monte Gambarogno on Hikr

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
ლა-ბერა

**ლა-ბერა** () — მთა შვეიცარიაში, შვეიცარიის პრეალპებში. მდებარეობს ფრიბურის კანტონში; გადაჰყურებს გრიუერის ტბას.

## რესურსები ინტერნეტში
* La Berra on Hikr

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
გროს-აუბრიგი

**გროს-აუბრიგი** () — მთა შვეიცარიაში, შვეიცარიის პრეალპებში. მდებარეობს შვიცის კანტონში; გადაჰყურებს ვეგიტალის ტბას. აღმართულია ფლოიბრიგის მთის ჩრდილოეთით, მდინარე ზილისა და ვეგიტალის ტბის ხეობებს შორის მდებარე ქედზე.

## რესურსები ინტერნეტში
*Gross Aubrig on Hikr

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
ბაიხლე

**ბაიხლე** () — მთა შვეიცარიაში, ემენტალის ალპებში. მდებარეობს ლუცერნის კანტონში; გადაჰყურებს ეშოლცმატის მუნიციპალიტეტს.

## რესურსები ინტერნეტში
* Beichle on Hikr

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
ტობიას ზამეტი

**ტობიას ზამეტი** (; დ. 21 ნოემბერი, 1977, ფულდა, გერმანია) — გერმანელი მუსიკოსი, ვოკალისტი და კომპოზიტორი. ზამეტი ცნობილია, როგორც პაუერ მეტალ ჯგუფ Edguy-ს დამაარსებელი ვოკალისტი, ასევე მის მიერვე შექმნილი მეტალ-ოპერა პროექტით Avantasia.

## ბიოგრაფია 
## დისკოგრაფია 
### Edguy-სთან ერთად 
* *Evil Minded* (დემო ჩანაწერი) - 1994
* *Children of Steel* (დემო) - 1994
* *Savage Poetry* (დემო) - 1995
* *Kingdom of Madness* - 1997
* *Vain Glory Opera* - 1998
* *Theater of Salvation* - 1999
* *The Savage Poetry* - 2000
** *Painting on the Wall* (სინგლი) - 2001
* *Mandrake* - 2001
* *Burning Down the Opera* (საკონცერტო ალბომი) - 2003
* *Hall of Flames* (კომპილაციური ალბომი) - 2004
** *King of Fools* - 2004
* *Hellfire Club* - 2004
** *Lavatory Love Machine* (სინგლი) - 2004
** *Superheroes* - 2005
* *Rocket Ride* - 2006
* *Tinnitus Sanctus* - 2008
* *Age of the Joker* - 2011

### Avantasia 
* *Avantasia* - 2000
* *The Metal Opera* - 2001
* *The Metal Opera Part II* - 2002
* *The Scarecrow* - 2008
** *Lost in Space Part I* - 2007
** *Lost in Space Part II* - 2007
* *[The Metal Opera: Pt 1 & 2 -- 2008
* *[The Wicked Symphony* - 2010
* *Angel of Babylon* - 2010
* *The Flying Opera* (საკონცერტო ალბომი) - 2011
* *The Mystery of Time* - 2013

#### სტუმრად სხვა პროექტებთან 
* Rhapsody of Fire - "Rain of a Thousand Flames" - 2001
* Shaaman - *Ritual* - "Pride" - 2002
* Aina - *Days of Rising Doom* - "Flight of Torek" - 2003
* Final Chapter - *The Wizard Queen* - "The Resurrection" - 2004
* Rob Rock - *Holy Hell* - "Move On" - 2005
* Redkey - *Rage of Fire* - "The Fortune" - 2006
* Dezperadoz - *The Legend and the Truth* - 2006
* Nuclear Blast Allstars - *Into the Light* - "Dirty Wings" - 2007
* Ayreon - *Ayreon vs. Avantasia* - "Elected" - 2008
* Revolution Renaissance - *New Era* - 2008
* Oliver Hartmann - *3* - "Brothers" - 2009
* Bruce Kulick - *BK3 (ალბომი)'' - "I'm the Animal" - 2010
* H.E.A.T - *Freedom Rock* - "Black Night" - 2010

## რესურსები ინტერნეტში 
* , 
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 21 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1977
კატეგორია:გერმანელი მომღერლები
კატეგორია:გერმანელი მუსიკოსები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ფრედი მერკურის დისკოგრაფია

**ფრედი მერკური** (ნამდვილი სახელი ფაროჰ ბულსარა) — ბრიტანელი მომღერალი-კომპოზიტორი, პიანისტი, გიტარისტი და როკ-ჯგუფ Queen-ის წევრი.

## ალბომები
### სტუდიური ალბომები
### კრებულები
## სინგლები
## კოლაბორაციები და სხვა აქტივბობები
*1973 "I Can Hear Music" / "Goin' Back" ლარი ლურექსის მიერ. პიანინო და ვოკალი.
*1975 სესიის პროდიუსინგი Queen-ის ოთხივე წევრის დახმარებით, სოულის ბენდ Trax-თან ერთად. თუმცა არაფერი გამოცემულა.
*1976 "Man From Manhattan" ედი ჰაუელის სიმღერა. ბეკ-ვოკალი, უკრავს პიანინოზე და სიმღერის პროდიუსინგი.
*1976 "You Nearly Did Me In" იან ჰანტერის სიმღერა, ბეკ-ვოკალი, ალბომიდან - "All-American Alien Boy."
*1978 "Never Let Her Slip Away", ენდრიუ გოლდისთვის ბრიტანეთის საუკეთესო ხუთეულის ჰიტი, მერკურის ჰარმონიული ვოკალით, თუმცა მერკურის სახელი ოფიციალურად არაა ნახსენები.
*1982 "Emotions in Motion" ბილი სქვაიერის სიმღერა. ბეკ-ვოკალი, იგივე სახელწოდების ალბომიდან. ასევე 1996 წლის ბილი სქვაიერის ანტოლოგიიდან "Reach For The Sky."
*1983 "Victory", "There Must Be More To Life Than This" და "State of Shock" ჩაწერილია დუეტში - მაიკლ ჯექსონთან ერთად, თუმცა არაა გამოცემული. ამჟამინდელი ვერსია არის როგორც ბუთლეგი. მოგვიანებით, სიმღერა "There Must Be More To Life Than This" მერკურიმ შეიტანა ალბომში Mr. Bad Guy სადაც მხოლოდ მისი ვოკალია, ჯექსონმა კი ხელახლა ჩაწერა სიმღერა "State of Shock" მიკ ჯაგერთან ერთად. არსებობს ჭორი, რომ არსებობს "Victory-ის" ვერსია Queen-ის შესრულებით, თუმცა დღემდე არ გამოჩენილა და არ დასტურდება მისი არსებობის შესახებ.
*1986 "Love Is The Hero" ბილი სქვაიერის სიმღერა, ალბომიდან -  "Enough Is Enough". ფრედი შესავალს ასრულებს 12" სინგლიდან. ასევე დაწერა და გამოუშვა სქვაიერთან ერთად სიმღერა "Lady With a Tenor Sax", იგივე ალბომიდან, ასევე ორივე 1996 წლის ბილი სქვაიერის ანტოლოგიიდან "Reach For The Sky."
*1986 "Hold On" დუეტი Jo Dare-თან ერთად დაწერილი სიმღერა, "Zabou-ს" გერმანული საუნდტრეკისა. 
*1988 "Heaven For Everyone" The Cross-ის სიმღერა, წამყვანი ვოკალი LP ვერსიის. სინგლის ვერსიის ბეკ-ვოკალი (ანდა ვერსია აშშ-სთვის გამოცემულ ალბომში) ალბომიდან "Shove It."

## ვიდეო ალბომები
## რესურსები ინტერნეტში
*MySpace-ის ოფიციალური საიტი (EMI Music)
*
*ფრედი მერკური Last.FM-ზე
*

## სქოლიო
დისკოგრაფია
კატეგორია:დისკოგრაფიები
აჯენდა (აშლენდის ოლქი)

**აჯენდა** () — ქალაქი აშშ-ში, უისკონსინის შტატში, შედის აშლენდის ოლქის შემადგენლობაში.

2000 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 513 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 2,2 კაცი/კმ². 
ფართობი 231.9 კმ².

## გეოგრაფია
აშშ-ის ბიუროს აღწერის მონაცემებით, ქალაქის ფართობი 231.9 კმ²-ს შეადგენდა, აქედან ხმელეთს ფართობია 230.0 კმ², ხოლო წყალს 1,9 კმ² უჭირავს.

## იხილეთ აგრეთვე
*აშშ-ის ქალაქების სია მოსახლეობის მიხედვით

## რესურსები ინტერნეტში
*გეოგრაფიული სახელწოდებები

## სქოლიო
კატეგორია:აშლენდის ოლქის ქალაქები
დარეჯან ბატონიშვილი (სოლომონ I-ის ასული)

**დარეჯან ბატონიშვილი**, *ბაგრატიონი* (დ. 1756 — გ. 1821) — იმერეთის სამეფოს პოლიტიკური მოღვაწე, სოლომონ I-ის ასული, იმერეთის გავლენიანი თავადის ქაიხოსრო აბაშიძის მეუღლე. აქტიურ მონაწილეობას იღებდა დასავლეთ საქართველოს პოლიტიკურ ცხოვრებაში. მონაწილეობდა 1810 წლის იმერეთის აჯანყებაში. დააპატიმრეს და თბილისში ჩაიყვანეს, თუმცა, ასაკიდან გამომდინარე, გენერალმა ტორმასოვმა დარეჯანის მგზავრობა შორეულ ადგილას გადასასახლებლად მიზანშეუწონლად მიიჩნია. 1819-1820 წლების იმერეთის აჯანყების დროს, მეფის მთავრობამ გადაასახლა რუსეთში. გარდაიცვალა მოსკოვში. 

## ლიტერატურა 
კატეგორია:იმერეთის სამეფო
კატეგორია:დაბადებული 1756
კატეგორია:გარდაცვლილი 1821
კატეგორია:იმერეთის სამეფოს ბაგრატიონები
ზვიად ქანთარია

**ზვიად ქანთარია** (დ. 3 ივნისი, 1990, თბილისი) — ქართველი ფეხბურთელი, თბილისის „ლოკომოტივის“ თავდამსხმელი. 

## ტიტულები 
* უმაღლესი ლიგა, მეორე ადგილი (3): 2008/2009, 2009/2010, 2010/2011
* საქართველოს თასის გამარჯვებული (1): 2008/2009
* საქართველოს თასის ფინალისტი (1): 2009/2010
* საქართველოს სუპერთასის გამარჯვებული (1): 2008/2009
* საქართველოს სუპერთასის ფინალისტი (1): 2009/2010

## რესურსები ინტერნეტში 
* პროფილი Transfermarkt-ზე 
* პროფილი Soccerway-ზე 
* პროფილი ლოკომოტივის ოფიციალურ საიტზე 

კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები
კატეგორია:დაბადებული 1990
კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები
კატეგორია:ცხინვალის ფეხბურთელები
კატეგორია:ფოთის კოლხეთის ფეხბურთელები
კატეგორია:სამტრედიის ფეხბურთელები
კატეგორია:ხონის იმერეთის ფეხბურთელები
კატეგორია:თბილისის ლოკომოტივის ფეხბურთელები
კატეგორია:დაბადებული 3 ივნისი
ჰილმენდის პროვინცია

**ჰილმენდის პროვინცია** (, ) —  პროვინცია სამხრეთ-დასავლეთ ავღანეთში.  ფართობი — 58 584  კმ². მოსახლეობა — 1,472,162 ადამიანი (2021). დედაქალაქი — ლაშქარგაჰი. ადმინისტრაციულად იყოფა13 რაიონად. დასავლეთიდან ესაზღვრება ფარაჰისა და ნიმრუზის პროვინციები, სამხრეთიდან პაკისტანი, აღმოსავლეთიდან უროზგანისა და ყანდაარის პროვინციები, ხოლო ჩრდილოეთიდან ღორისა და დაიკუნდის პროვინციები. 

## იხილეთ აგრეთვე 
* ავღანეთის პროვინციები

## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო 
კატეგორია:ავღანეთის პროვინციები
ბარონი (უისკონსინი)

**ბარონი** () — ქალაქი აშშ-ში, უისკონსინის შტატში, შედის ბარონის ოლქის შემადგენლობაში.

2010 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 3 423 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 458,9 კაცი/კმ². 
ფართობი 7,67 კმ².

## გეოგრაფია
აშშ-ის ბიუროს აღწერის მონაცემებით, ქალაქის ფართობი 7,67  კმ²-ს შეადგენდა, აქედან ხმელეთს ფართობია 7,46 კმ², ხოლო წყალს 0,21 კმ² უჭირავს.

## იხილეთ აგრეთვე
*აშშ-ის ქალაქების სია მოსახლეობის მიხედვით

## რესურსები ინტერნეტში
*ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:ბარონის ოლქის ქალაქები
ბანის საეპისკოპოსო

**ბანის საეპისკოპოსო** — ფეოდალური ხანის საეპისკოპოსო სამხრეთ-დასავლეთ საქართველოში, ისტორიული ტაოს ტერიტორიაზე. საეპისკოპოსოს ცენტრი იყო ბანა. ბანის საეპისკოპოსო დააარსა ადარნასე II-მ (888-923 წწ.) და პირველ ეპისკოპოსად დასვა კვირიკე.

## საეპისკოპოსოს საზღვრები
XVI საუკუნის დოკუმენტის, სამცხე-საათაბაგოს მღვდელმთავართა ნუსხის, ცნობით, ბანელის სამწყსო მთელი ბანია, ტაოსკარი, ფანასკერტი, პარეზის-ხეობა (ჰარეზის), სრულიად ოლთისი და ნამურაკანი. ამ საბუთში ჩამოთვლილ 13 ეპისკოპოსში ბანელი მეთორმეტე ადგილზეა დასახელებული. 

## ისტორია
ბანის საეპისკოპოსომ მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა შუა საუკუნეების საქართველოს პოლიტიკურ და კულტურულ ცხოვრებაში. მისი ტერიტორია მოიცავდა აღმოსავლეთ (ამიერ) ტაოს: ბანას, ტაოსკარს, ფანასკერტს, ოლთისს, მამროვანს (ნამროვანს). ბანის საეპისკოპოსო და მთლიანად ტაო საქართველოს მეფეთა მამული იყო. აქვე იყო მათი ერთ-ერთი რეზიდენციაც და საძვალეც. უკანასკნელად 1446 წელს ბანის დაძარში დაიმარხა ვახტანგ IV, ხოლო ერთი წლით ადრე მისი მეუღლე ფანასკერტელის ასული სითიხათუნი. ბანის საეპისკოპოსო საქართველოს სახელმწიფო საზღვარზე მდებარეობდა, ამის გამო იგი ხშირად იყო სამხრეთიდან შემოსული მტრის პირველი დარტყმის ობიექტი. XI-XII საუკუნეებში ქართველთა ჯარმა არაერთხელ დაიბრუნა ბიზანტიელთა და თურქთაგან მიტაცებული ბანა. XIII საუკუნის II ნახევარში თურქმანთა დიდმა ჯარმა ბანას ალყა შემოარტყა, მაგრამ ქართველებმა მტერი გაანადგურეს.

1555 წელს ირან-ოსმალეთის (ამასიის) ზავის თანახმად სამხრეთ საქართველოს მთელი დასავლეთი ნაწილი ოსმალეთმა მიიტაცა, მათ შორის ბანის საეპისკოპოსოს ტერიტორიაც. შემდგომში საეპისკოპოსო გაუქმდა. ბანელ მოღვაწეთაგან აღსანიშნავი არიან: ზაქარია ბანელი (X-XI სს.), რომელიც ბიზანტიის იმპერატორის კარზე ჯერ დიპლომატად იყო, შემდეგ კი - მწიგნობრად, და იოანე ბანელი (XI ს.), რომელიც გადაუდგა ბაგრატ IV-ს და ბიზანტიაში წავიდა.

## ბანელი მღვდელთმთავრების სია
* კვირიკე ბანელი — პირველი ეპისკოპოსი
* ზაქარია ბანელი — XI საუკუნის ბოლოს ბიზანტიის ხელისუფლებამ ქართული მონასტერი „აგიაპანტი“ უპოძა.
* იოანე ბანელი

## ლიტერატურა 
## სქოლიო
ბაღდათის ციხე

**ბაღდათის ციხე**, *თხმელის ციხე* — ციხესიმაგრე ისტორიულ დასავლეთ საქართველოში, იმერეთში (ბაღდათის ტერიტორია), მდინარე ხანისწყლის ნაპირას. ვახუშტი ბატონიშვილის და თურქი ისტორიკოსის მეჰმედ რაშიდის ცნობით ბაღდათის ციხე ააგეს ოსმალებმა და შიგ თავიანთი მეციხოვნე ჩააყენეს (1703 წ.). ბაღდათის ციხე თავდაპირველად თხმელისაგან იყო აგებული და თხმელის ციხესაც ეძახდნენ. მოგვიანებით თურქებმა აქ ქვის ციხეც ააშენეს. 1703-1770 წლებში ბაღდათის ციხე იმერეთის ერთი იმ ოთხ ციხეთაგანი იყო, სადაც თურქთა გარნიზონი იდგა და ამოწმებდა იმერეთიდან მესხეთში მიმავალ გზას. დასავლეთ საქართველოს 1737 წლის რუკის მიხედვით, ბაღდათის ციხის გარნიზონი ასი კაცისაგან შედგებოდა და ძირითადად ტყვეთა სყიდვით იყო დაკავებული, 1770 წლის 2 ივლისს ბაღდათის ციხეს ალყა შემოარტყა იმერეთის მეფის სოლომონ I-ის ჯარმა და გენერალ ტოტლებენის ხელქვეით მყოფმა რუსთა ჯარმა. ციხის გარნიზონმა იმერეთის დედოფალ მარიამს მიმართა, მისგან უვნებლობის ფიცი მიიღო და ციხეც მას ჩააბარა. დღეისათვის ბაღდათის ციხის მხოლოდ სარდაფია შემორჩენილი.

## ლიტერატურა 
* მ. რეხვიაშვილი, იმერეთი XVIII საუკუნეში, თბ. 1982

კატეგორია:ბაღდათის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
ბაისუბნის განძი

**ბაისუბნის განძი** — სასანური მონეტების განძი, რომელიც აღმოჩნდა 1939 წელს სოფელ ბაისუბანში (ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი). მოთავსებული იყო ქოთანში. მონეტები გაიფანტა. შემორჩენილი 2 დრაქმა მოჭრილია კავად I-ისა (488-531 წწ.) და ჰორმიზდ IV-ის (579-590 წწ.) სახელით. დაცულია სიმონ ჯანაშიას სახელობის საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:საქართველოში აღმოჩენილი განძები
გიორგი სომხიშვილი

**გიორგი სომხიშვილი** (დ. 27 ოქტომბერი, 1980) — ქართველი ფეხბურთელი, გორის „დილას“ მეკარე.

## ტიტულები 
* საქართველოს თასის ფინალისტი (2): 2012/2013, 2013/2014
* საქართველოს სუპერთასის გამარჯვებული (1): 2013/2014
* საქართველოს სუპერთასის ფინალისტი (1): 2009/10

## რესურსები ინტერნეტში 
* პროფილი Transfermarkt-ზე 
* პროფილი Soccerway-ზე 

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1980
კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები
კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები
კატეგორია:ზუგდიდის ფეხბურთელები
კატეგორია:საჩხერის ჩიხურას ფეხბურთელები
კატეგორია:დაბადებული 27 ოქტომბერი
შეტეკი (უისკონსინი)

**შეტეკი** () — ქალაქი აშშ-ში, უისკონსინის შტატში, შედის ბარონის ოლქის შემადგენლობაში.

2010 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 2 221 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 354,4 კაცი/კმ². 
ფართობი 8,11 კმ².

## იხილეთ აგრეთვე
*აშშ-ის ქალაქების სია მოსახლეობის მიხედვით

## რესურსები ინტერნეტში
*ოფიციალური საიტი

კატეგორია:ბარონის ოლქის ქალაქები
ანაკოფიის ციხე

300px|მინიატიურა|ანაკოფიის ციხის ნანგრევები
**ანაკოფიის ციხე** — ფეოდალური ხანის ციხესიმაგრე ახალი ათონის ტერიტორიაზე, აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში. XIV-XV საუკუნეებში ზღვის პირას, მდინარე ფსირცხის  შესართავთან გენუელებმა ციხე ააგეს და ფაქტორია დააარსეს. XVII საუკუნეში სამეგრელოს მთავარმა ლევან დადიანმა მას ზღუდე შემოავლო. XVIII საუკუნის დასაწყისში ციხე და ზღუდე ოსმალების ხელში იყო. 

## ლიტერატურა 
კატეგორია:გუდაუთის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
შანაგოლდენი (აშლენდის ოლქი)

**შანაგოლდენი** () — ქალაქი აშშ-ში, უისკონსინის შტატში, შედის ეშლენდის ოლქის შემადგენლობაში.

2000 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 150 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 0,6 კაცი/კმ². 
ფართობი 232.7 კმ².

## გეოგრაფია
აშშ-ის ბიუროს აღწერის მონაცემებით, ქალაქის ფართობი 232.7 კმ²-ს შეადგენდა, აქედან ხმელეთს ფართობია 231.1 კმ², ხოლო წყალს 1,4 კმ² უჭირავს.

## იხილეთ აგრეთვე
*აშშ-ის ქალაქების სია მოსახლეობის მიხედვით

## რესურსები ინტერნეტში
*გეოგრაფიული სახელწოდებები

## სქოლიო
კატეგორია:აშლენდის ოლქის ქალაქები
ანაკლიის ციხე

**ანაკლიის ციხე** — ციხესიმაგრე სამეგრელოში, სოფელ ანაკლიაში (ზუგდიდის მუნიციპალიტეტი). ციხესიმაგრე XVIII საუკუნის I ნახევარში ააშენეს ოსმალებმა და იქ თავიანთი მეციხოვნეები ჩააყენეს, ამჟამად შემორჩენილია ნანგრევები. გეგმით კვადრატული ციხის კუთხეებში თითო კოშკი იდგა, მათგან ჩრდილო-დასავლეთისა აღარ არსებობს, მდინარეს წაულეკავს. კოშკებს პირველ და მეორე სართულზე შესასვლელები ცალ-ცალკე ჰქონდა ეზოდან. კედლებში მოწყობილი იყო სათოფურები. საზარბაზნე მხოლოდ სამხრეთ-დასავლეთ სწორკუთხა კოშკის გარე კედელშია შემორჩენილი. ციხეს გარს არტყია ორიარუსიანი გალავანი, რომლის ქვედა იარუსი ყრუა, ზედას კი ბილიკის დონეზე სათოფურები აქვს დატანებული. შესასვლელი დასავლეთით, მდინარის მხრიდან ჰქონდა. ანაკლიის ციხე არის ტიპური დასავლეთ საქართველოსთვის. ციხის მშენებელ ოსტატს, როგორც ჩანს, ნიმუშად იმავე პერიოდის ქართლ-კახური ციხეები აუღია.

## ლიტერატურა 
*
* პ. ზაქარაია, საქართველოს ძველი ქალაქები და ციხეები, თბ., 1973
* ოსმალური დოკუმენტური წყაროები ანაკლიისა და რუხის ციხეების შესახებ (XVII-XVIII სს), თურქული ტექსტი ქართული თარგმანით, შესავლით, ტერმინოლოგიური ლექსიკონით, ფაქსიმილეებითა და საძიებლით გამოსაცემად მოამზადა ნ. შენგელიამ, თბ., 1982

კატეგორია:ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
ავთანდილ ჭრიკიშვილი

{{ინფოდაფა სპორტსმენი
| თავისფერი                 = 
| სახელი                    = ავთანდილ ჭრიკიშვილი
| სურათი                   = Avtandili tchrikishvili.jpg
| სურათისზომა               =  
| წარწერა                   = ავთანდილ ჭრიკიშვილი ბუდაპეშტში დაჯილდოებისას.
| დაბადების სახელი          = 
| სრული სახელი             =  
| მეტსახელი                 =  
| ეროვნება                  = ქართველი
| დაბადების თარიღი          = 18 მარტი, 1991
| დაბადების ადგილი          = ნორიო, ახლანდ. გარდაბნის მუნიციპალიტეტი, საქართველო
| გარდაცვალების თარიღი      = 
| გარდაცვალების ადგილი      = 
| სიმაღლე                   = 182
| წონა                      = 81
| საიტი                     = 
| ქვეყანა                    = 
| სპორტი                    = ძიუდო
| სახეობა                    = 
| კლუბი                     = 
| გუნდი                     = 
| მწვრთნელი                 = 
| მედლისთარგები             = 

|}
| მედლები    = 
}}
**ავთანდილ ჭრიკიშვილი** (დ. 18 მარტი, 1991, ნორიო, ახლანდ. გარდაბნის მუნიციპალიტეტი) — ქართველი ძიუდოისტი. ევროპის 3-გზის (2013, 2014, 2015) და მსოფლიოს (2014) ჩემპიონი 81 კგ. წონით კატეგორიაში. ასევე მსოფლიოს ვერცხლის პრიზიორი (2013), ევროპის 3-გზის ჩემპიონი გუნდურ პირველობაში და მსოფლიოს ახალგაზრდული ჩემპიონატის გამარჯვებული.

2013 წლის 24 დეკემბერს სასტუმრო თბილისი მარიოტში მიმდინარე საქართველოს ეროვნული ოლიმპიური კომიტეტის ყოველწლიურ საანგარიშო ყრილობაზე, სეოკ-ის გადაწყვეტილებით 2013 წლის საუკეთესო სპორტსმენად ძიუდოისტთა ნაკრების წევრი, ევროპის ჩემპიონი და მსოფლიოს ვერცხლის პრიზიორი ავთანდილ ჭრიკიშვილი დაასახელეს.

ასევე არის საქართველოს საუკეთესო სპორტსმენი (სპორტულ ჟურნალისტთა ასოციაცია; 2013, 2014), საქართველოს საუკეთესო სპორტსმენი (საქართველოს ეროვნული ოლიმპიური კომიტეტი; 2014), საქართველოს საუკეთესო სპორტსმენი (სპორტისა და ახალგაზრდობის საქმეთა სამინისტრო; 2013, 2014). არის ახალგაზრდებს შორის საქართველოს ორგზის ჩემპიონი (2009, 2010; -81 კგ), საქართველოს სამგზის ჩემპიონი (2012, 2013, -81კგ; 2016, -90 კგ), ვერცხლისა (2017, -90 კგ) და ბრინჯაოს პრიზიორი (2010, -81 კგ). 2012 წლის ლონდონის ოლიმპიადის მონაწილე (დამარცხდა 1/8-ფინალში), 2016 წლის რიო-დე-ჟანეიროს ოლიმპიადის მონაწილე (V ადგილი),  საქართველოს ოლიმპიური გუნდის მედროშე 2016 წელს, რიო-დე-ჟანეიროს ოლიმპიადის გახსნის საზეიმო ცერემონიალზე

## რესურსები ინტერნეტში 
* ავთანდილ ჭრიკიშვილი — judoinside.com.
* ავთანდილ ჭრიკიშვილის ვიდეოები Judovision.org-ზე.
* ავთანდილ ჭრიკიშვილის გვერდი Facebook-ზე.
* ავთანდილ ჭრიკიშვილი — ქართული სპორტის სტატისტიკა.

## სქოლიო 
კატეგორია:ქართველი ძიუდოისტები
კატეგორია:დაბადებული 1991
კატეგორია:დაბადებული 18 მარტი
კატეგორია:გარდაბნის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ბაჰლაუნდები

**ბაჰლაუნდები** — სამცხის წარჩინებული ფეოდალური საგვარეულო VIII-IX საუკუნეებში. წყაროებში იხსენიება ამ გვარის სამი თაობა: იოვანე, მისი ძე ბეშქენი და ბეშქენის ძე მირიანი. მირიან ბაჰლაუნდი დაქორწინდა სამცხის დიდებული აზნაურის გიორგი ჩორჩანელის დაზე ლატავრზე. გიორგი ჩორჩანელის უშვილოდ დარჩენის შემდეგ მისი მამული ჩორჩანი და მემკვიდრეობა ერგო ლატავრის შვილებს. ლატავრსა და მირიან ბაჰლაუნდს ჰყავდათ სამი ძე სულა, ბეშქენი და ლაკლაკი და ერთი ასული. მათ სათავე დაუდეს შემდეგ საგვარეულოებს: ჩორჩანელები, ჯაყელები, ლაკლაკიძეები, ციხისჯვარელები და ხურსიძეები. არის მოსაზრება, რომ ბაჰლაუნდების ერთი შტო დამკვიდრდა ქართლში და მათი შთამომავლები არიან თავადი ფალავანდიშვილები.

მირიან ბაჰლაუნდისა და მისი შვილების შესახებ ცნობა დაცულია ბასილი ზარზმელის „სერაპიონ ზარზმელის ცხოვრებაში.“ ნაწარმოები ქართულ ისტორიოგრაფიაში ზუსტად დათარიღებული არ არის. ერთ-ერთი გავრცელებული მოსაზრებით, სერაპიონ ზარზმელი, გიორგი ჩორჩანელი და მისი სიძე მირიან ბაჰლაუნდი VII საუკუნის I ნახევრის მოღვაწეები უნდა ყოფილიყვნენ.

## ჩორჩანელები
უფროსი ვაჟი სულა გახდა ჩორჩანელთა ახალი საგვარეულოს ფუძემდებელი. ამიერიდან მისი შთამომავლები იწოდებოდნენ ჩორჩანელებად. მათი საგვრეულო მონასტერი იყო ზარზმა. X საუკუნეში ზარზმის ეგვტერი ააგო ბარდა სკლიაროსის წინააღმდეგ მოწყობილი ლაშქრობის მონაწილე ივანე სულას ძემ. ივანე სულას ძის შვილიშვილები იყვნენ XI საუკუნეში მოღვაწე ძმები გიორგი ჩორჩანელი და ფარსმან თმოგველი. შემდგომში ჩორჩანელების მამულს დაეპატრონა მათივე განშტოება ხურსიძენი.

## ჯაყელები
მირიან ბაჰლაუნდის შუათანა ძე ბეშქენი იყო ჯაყელების საგვარეულოს დამფუძნებელი. მისმა შთამომავლობამ მეფისგან მიღო ჯაყისწყლის, ფოცხოვისა და ურავლის ხეობები. პირველად ჯაყელად წყაროებში ნახსენებია თუხარისის ერისთავი ბეშქენი. ბეშქენის ძის, მურვანის, ვაჟი იყო 1118 წელს ჯავახეთში თურქების მიერ მოკლული ბეშქენ II.. 1178 წელს მემნა ჯაყელმა მხარი დაუჭირა გიორგი III-ის წინააღმდეგ აჯანყებულ დემნა უფლისწულსა და ორბელებს. XII საუკუნის 80-იან წლებში სამცხის ერისთავი და სპასალარი ბოცო ჯაყელი მიემხრო ტახტის მაძიებელ გიორგი რუსს, რისთვისაც მას თამარ მეფემ ჩამოართვა სამცხის ერისთავ-სპასალარობა და ჯაყის ციხე და გადასცა ივანე-ყვარყვარე ციხისჯვარელს. ასე წარმოიქმნა ახალი ჯაყელების, ანუ ციხისჯვარელ-ჯაყელების ფეოდალური საგვარეულო. ძველი ჯაყელები კი ამიერიდან ბოცოსძეებად იწოდებოდნენ.

## ციხისჯვარელები
ციხისჯვარელების ფუძემდებელი იყო XI საუკუნის შუა წლების მოღვაწე, სულა კალმახის ერისთავი. გვარის სახელწოდება წარმოსდგა სამცხეში მდებარე ციხე ციხისჯვარიდან, რომელიც სულას უწყალობა საქართველოს მეფე ბაგრატ IV-მ ლიპარიტ ბაღვაშის წინააღმდეგ ბრძოლის დროს ერთგული სამსახურისათვის. სულას საგვარეულოს მეორე შტომ მამულად დაიმკვიდრა საერისთავო კალმახი და კალმახელთა სახელწოდება მიიღო.

## ლაკლაკისძენი
მირიან ბაჰლაუნდის მესამე ძე ლაკლაკმა სათავე დაუდო ლაკლაის საგვარეულოს. არსებობს მოსაზრება, რომ ლაკლაკის შთამომავალი იყო ქართლის კათოლიკოსი არსენ I.

## ლიტერატურა 
**ბახტაძე, მ.* „მირიან ბაჰლაუნდის შთამომავლები“, საქართველოს შუა საუკუნეების ისტორიის საკითხები IX ტ. გვ. 10-17 — თბილისი, „უნივერსალი“, 2008

კატეგორია:საქართველოს ფეოდალური საგვარეულოები
ბაჩანა ცხადაძე

**ბაჩანა ცხადაძე** (დ. 23 ოქტომბერი, 1987, თბილისი) — ქართველი ფეხბურთელი. 2013 წლიდან თამაშობს აზერბაიჯანულ კლუბ ბაქოს „ინტერში“, თავდამსხმელის პოზიციაზე.

## ტიტულები 
* უმაღლესი ლიგა მეორე ადგილი (1): 2007/2008
* აზერბაიჯანის პრემიერ ლიგა მეორე ადგილი (1): 2013/2014
* აზერბაიჯანის თასი ფინალისტი (1): 2010/2011
* საქართველოს სუპერთასი გამარჯვებული (1): 2007/2008
* საქართველოს სუპერთასი მეორე ადგილი (1): 2006/2007

## რესურსები ინტერნეტში 
* პროფილი Transfermarkt-ზე 
* პროფილი Soccerway-ზე 
* პროფილი ინტერის ოფიციალურ საიტზე 

კატეგორია:დაბადებული 1987
კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები
კატეგორია:ბოლნისის სიონის ფეხბურთელები
კატეგორია:ვიტ ჯორჯიას ფეხბურთელები
კატეგორია:ამერის ფეხბურთელები
კატეგორია:სუმგაითის სტანდარდის ფეხბურთელები
კატეგორია:გაგრას ფეხბურთელები
კატეგორია:ცხინვალის ფეხბურთელები
კატეგორია:ბაქოს ინტერის ფეხბურთელები
კატეგორია:ზაქათალის სიმურგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ფლამურტარის ფეხბურთელები
კატეგორია:დაბადებული 23 ოქტომბერი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ბეშქენიანები

**ბეშქენიანები** — ქართული წარმოშობის საგვარეულო, ფლობდნენ საკუთარ საამიროს ირანის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. მისი ფუძემდებელი, რომელსაც, უნდა ვივარაუდოთ, ბეშქენი ერქვა, ალფ-არსლანმა დაატყვევა საქართველოში ლაშქრობის დროს. შემდეგ მას თავისუფლება და ქ. ვარავის (ბიშქინი (მიშქინი)) ვილაიეთი უბოძა. ტერიტორიულად გაფართოებული და პოლიტიკურად მომძლავრებული ბეშქენიანთა ფეოდალური საამიროს მფლობელები აქტიურად მონაწილეობდნენ XII-XIII საუკუნეების ირანისა და აზერბაიჯანის ისტორიაში. ჭრიდნენ საკუთარ მონეტას. საგვარეულოს ცნობილი წარმომადგენელი იყო მალიქ ალ-უმარა ნუსრათ ალ-დინ მაჰმუდ ბენ ბიშქენ ბენ მუჰამედ ბენ ბიშქენი. მასზე წყდება საგვარეულოს ისტორიის შესახებ არსებული ცნობები. შესაძლებელია ბეშქენიანებიც მონღოლთა შემოსევებმა იმსხვერპლეს.

## ლიტერატურა 
* პ. თოფურია, აღმოსავლეთ ამიერკავკასიის პოლიტიკური ერთეულები XI-XII საუკუნეებში, თბ., 1975

კატეგორია:საქართველოს ფეოდალური საგვარეულოები
New (ალბომი)

***New*** — ინგლისელი მუსიკოს პოლ მაკ-კარტნის მეთექვსმეტე სტუდიური სოლო-ალბომი, რომელიც გამოიცა 2013 წლის 14 ოქტომბერს. იგი აგრეთვე არის პირველი *Memory Almost Full*-ის შემდეგ, რომელიც მთლიანად ორიგინალური კომპოზიციებისგან შედგება.
 ალბომზე პროდიუსერების სახით მუშაობდნენ ჯაილზ მარტინი, მარკ რონსონი, ითან ჯოუნსი და პოლ ეპუორთი. მაკ-კარტნიმ განაცხადა, რომ ჩანაწერზე გავლენა იქონია მის ცხოვრებაში უკანასკნელმა, ისევე, როგორც The Beatles-ის ჩამოყალიბებამდე მომხდარმა  მოვლენებმა. მისივე თქმით, არანჟირებების ნაწილი არ ჰგავს მის ჩვეულ როკ-ჩანაწერებს. „Early Days“-ში მაკ-კარტნი იხსენებს ლივერპულში ჯონ ლენონთან ერთად გატარებულ პერიოდს: „ვიხსენებდი, როგორ ვიყავით მუსიკალურ მაღაზიაში, ვუსმენდით ადრეულ როკ-ენ-როლს და ვათვალიერებდით პოსტერებს და მთელ იმ ხალისს, რასაც მე ეს მანიჭებდა“. რონსონმა „Alligator“-ს უწოდა „ჩაფიქრებული“ და „საკმაოდ რთული“. მაკ-კარტნიმ „Everybody Out There“ დაწერა მსმენელის აყოლებისთვის და თქვა, რომ ამაყობდა „Early Days“-ით და დამალული სიმღერით „Scared“.

## პრომოკამპანია
„New“ სინგლის სახით გამოვიდა iTunes-ზე და SoundCloud-ზე, 2013 წლის 28 აგვისტოს. 12 ძირითადი სიმღერით და სპეციალური გამოცემით, რომელშიც დამატებული იქნება კიდევ ორი.. გარდა ამისა, სიმღერა ჟურნალმა Mojo-მ დღის სიმღერად დაასახელა, აღნიშნა რა მისი „გულუბრყვილო ოპტიმიზმი, უძლეველი მელოდია“ და „ორკესტრირებული პოპ-არანჟირებები“. Rolling Stone-ის უილ ჰერმესმა აღნიშნა მისი „მოძრავი კლავისინზე აგებული მელოდია“, მიანიჭა 4 ვარსკვლავიანი შეფასება და გაავლო პარალელები The Beatles-ის „Got to Get You into My Life“-თან - იგივე აზრს იზიარებდა The Daily Telegraph, რომელმაც მას უწოდა „სტილიზებული, ბითლზური ბაკუნი“.

## სიმღერების სია
## ჩარტები და სერტიფიცირებები 
### ყოველკვირეული ჩარტები
### წლის საბოლოო ჩარტები
### სერტიფიცირებები და გაყიდვები
## გამოცემების ისტორია
## სქოლიო 
კატეგორია:2013 წლის ალბომები
კატეგორია:პოლ მაკ-კარტნის ალბომები
კატეგორია:Hear Music-ის ალბომები
კატეგორია:ალბომები მარკ რონსონის პროდიუსერობით
კატეგორია:ალბომები ითან ჯოუნსის პროდიუსერობით
კატეგორია:ალბომები პოლ ეპუორთის პროდიუსერობით
კატეგორია:ალბომები ჯაილზ მარტინის პროდიუსერობით
გას ვან სენტი

**გას ვან სენტი** (; დ. 24 ივლისი, 1952, ლუისვილი, აშშ) — ამერიკელი კინორეჟისორი, სცენარისტი, მხატვარი, ფოტოგრაფი. ორჯერ იყო ნომინირებული ოსკარზე როგორც საუკეთესო რეჟისორი, 1997 და 2008 წლებში.

## ფილმოგრაფია
*1991 — ჩემი პირადი შტატი აიდაჰო *(My own private Idaho)* 
*1995  — სიკვდილის მიზეზი *(To Die For)* 
*1997  — ნიჭიერი უილ ჰანტინგი *(Good Will Hunting)* 
*1998  — ფსიქო *(Psycho)*
*2002  — ჯერი *(Gerry)*
*2003   — სპილო *(Elephant)*
*2005  — უკანასკნელი დღეები *(Last Days)*
*2008   — მილკი *(Milk)*
*2011  — დაუღალავი *(Restless)*
*2015  — ხეების ზღვა *(Sea of Trees)*

## რესურსები ინტერნეტში
*
*
* Gus Van Sant at *the New York Times* Movies
* Literature on Gus Van Sant

კატეგორია:ამერიკელი კინორეჟისორები
კატეგორია:დაბადებული 24 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1952
კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
Dream Theater (ალბომი)

***Dream Theater*** — პროგრესული მეტალ-ჯგუფ Dream Theater-ის  მეთორმეტე სტუდიური ალბომი. იგი გამოიცა 2013 წლის 24 სექტემბერს. დისკი გამოსცა ლეიბლმა Roadrunner Records.

## სიმღერების სია
## ჩარტები
## სქოლიო 
კატეგორია:2013 წლის ალბომები
კატეგორია:Dream Theater-ის ალბომები
კატეგორია:Roadrunner Records-ის ალბომები
Ocean's Kingdom

'''''Ocean's Kingdom''''' — ინგლისელი მუსიკოს პოლ მაკ-კარტნის რიგით მეხუთე ალბომი კლასიკური მუსიკის ჟანრში. იგი წარმოადგენს ამავე სახელწოდების ბალეტის საუნდტრეკს, რომელიც ნიუ-იორკის საბალეტო დასმა დადგა. მას ასრულებს ლონდონის კლასიკური ორკესტრი ჯონ უილსონის დირიჟორობით. ბალეტის სიუჟეტი გადმოსცემს ორი ფანტასტიური სამყაროს, უნაკლო „ოკეანეს სამეფოსა“ და დედამიწის სამეფოს სიყვარულის ამბავს.

## სიმღერების სია
ყველა პიესის ავტორი - პოლ მაკ-კარტნი.

;Movement 1
# Ocean's Kingdom – 14:07

;Movement 2
#Hall of Dance – 16:19

;Movement 3
#Imprisonment – 13:36

;Movement 4
#Moonrise – 12:31

### გამოცემა დამატებებით
შეტანილია დამატებითი დისკი:

;Movement 1
# Ocean's Kingdom (საკონცერტო) – 12:15

;Movement 2
#Hall of Dance (საკონცერტო) – 14:27

;Movement 3
#Imprisonment (საკონცერტო) – 10:14

;Movement 4
#Moonrise (საკონცერტო) – 10:31

## სქოლიო
კატეგორია:2011 წლის ალბომები
კატეგორია:2011 წლის კლასიკური ალბომები
კატეგორია:პოლ მაკ-კარტნის ალბომები
ბეჟათუბნის განძი

**ბეჟათუბნის განძი** — ძვ. წ. XI-X საუკუნეების ბრინჯაოს ნივთების განძი. აღმოჩენილია 1928 წელს სოფელ ბეჟათუბანში (ხარაგაულის მუნიციპალიტეტი). ფილებისაგან შეკრულ პატარა ქვის ყუთში (0,35X0,40 მ) აღმოჩნდა აღმოსავლეთ ამიერკავკასიური ტიპის 5 ცული და სპილენძის ზოდის სამი ნატეხი. ამ ნივთებიდან საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში ინახება 3 ცული და ზოდის სამივე ნატეხი. 

## ლიტერატურა 
*დ. ქორიძე, კოლხური კულტურის ისტორიისათვის, თბ., 1965
*ო. ჯაფარიძე, ბეჟათუბნის განძი, საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმის მოამბე, ტ. 16, თბ., 1950

კატეგორია:საქართველოში აღმოჩენილი განძები
ხოსტი

**ხოსტი** (, ) — ქალაქი ავღანეთის აღმოსავლეთ ნაწილში. მდებარეობს ხოსტის პროვინციაში და წარმოადგენს მისსავე ადმინისტრაციულ ცენტრს. ქალაქის მოსახლეობა 2006 წლის მონაცემებით შეადგენს 133 700 კაცს. 

## იხილეთ აგრეთვე
*ავღანეთის ქალაქების სია

## რესურსები ინტერნეტში
*ქალაქ ხოსტის ოფიციალური საიტი 
*GlobalSecurity.org-ის გვერდი ხოსტის შესახებ
*ხოსტის სურათები

კატეგორია:ავღანეთის ქალაქები
არლენდი (უისკონსინი)

**არლენდი** () — ქალაქი აშშ-ში, უისკონსინის შტატში, შედის ბარონის ოლქის შემადგენლობაში.

2000 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 670 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 7,3 კაცი/კმ². 
ფართობი 91.5 კმ².

## იხილეთ აგრეთვე 
* აშშ-ის ქალაქების სია მოსახლეობის მიხედვით

## რესურსები ინტერნეტში
*გეოგრაფიული სახელწოდებები

კატეგორია:ბარონის ოლქის ქალაქები
დალასი (უისკონსინის ქალაქი)

**დალასი** () — ქალაქი აშშ-ში. მდებარეობს უისკონსინის შტატში და შედის ბარონის ოლქის შემადგენლობაში.

2000 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 604 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 2.7 კაცი/კმ². 
ფართობი 87.7 კმ².

## იხილეთ აგრეთვე
*აშშ-ის ქალაქების სია მოსახლეობის მიხედვით

## რესურსები ინტერნეტში
*გეოგრაფიული სახელწოდებები

კატეგორია:ბარონის ოლქის ქალაქები
გარსევანიშვილი

საკუთარი სახელი **გარსევანიშვილი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:

* ალექსანდრე გარსევანიშვილი — ქართველი ისტორიკოსი, პედაგოგი
* ალექსანდრე გარსევანიშვილი — ქართველი მწერალი
* გიორგი (გარსევანიშვილი) — ქართველი საეკლესიო და პოლიტიკური მოღვაწე
* თევდორე გარსევანიშვილი — ქართველი სამხედრო მფრინავი
* ნიკოლოზ გერსევანოვი — რუსეთის არმიის გენერალ-მაიორი, მწერალი
* ნიკოლოზ გერსევანოვი — რუსი მეცნიერი-ინჟინერი
* მიხეილ გერსევანოვი — რუსი ინჟინერ-მშენებელი

## იხილეთ აგრეთვე
* გარსევანიშვილები — ფეოდალური საგვარეულო საქართველოში

კატეგორია:ქართული გვარები
ლე-სიუშე

**ლე-სიუშე** () — მთა შვეიცარიაში, იურის მთებში. მდებარეობს ვოს კანტონში, ბოლმის მუნიციპალიტეტის სამხრეთით.

მწვერვალის სიმაღლე ზღვის დონიდან 1 489 მეტრია; მისკენ მიემართება რამდენიმე საფეხმავლო ბილიკი.

## რესურსები ინტერნეტში
*Le Suchet on Hikr

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
კრონბერგი

250px|მინიატიურა|მარცხნივ|კრონბერგზე მიმავალი საბაგირო
**კრონბერგი** () — მთა შვეიცარიაში, აპენცელის ალპებში. მდებარეობს აპენცელ-ინეროდენის კანტონში, ქალაქ აპენცელის დადავლეთით. მწვერვალის სიმაღლე ზღვის დონიდან 1 663 მეტრია. მიღწევა შესაძლებელია საბაგიროთი.

## რესურსები ინტერნეტში
*Kronberg Luftseilbahn 
* Kronberg on Hikr

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
ფარნერენი

**ფარნერნი** () — მთა შვეიცარიაში, ემენტალის ალპებში. მდებარეობს ლუცერნის კანტონში; გადაჰყურებს შიუპფჰაიმის მუნიციპალიტეტს.

## რესურსები ინტერნეტში
* Farneren on Hikr

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
ვილდშპიცი

**ვილდშპიცი** () — მთა შვეიცარიაში, გლარნის ალპებში. მდებარეობს ცუგისა და შვიცის კანტონების საზღვარზე. ზღვის დონიდან 1 580 მეტრი სიმაღლით იგი ცუგის კანტონის უმაღლესი მწვერვალია.

## რესურსები ინტერნეტში
* Wildspitz on Hikr

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
მონტე-სალმონე

**მონტე-სალმონე** () — მთა შვეიცარიაში, ლეპონტის ალპებში. მდებარეობს ტიჩინოს კანტონში, ქალაქ კავილიანოს ჩრდილოეთით. აღმართულია მდინარე ონსერნონესა და მაჯიის ხეობებს შორის მდებარე ქედზე.

## რესურსები ინტერნეტში
* Monte Salmone on Hikr

კატეგორია:ალპები
კატეგორია:შვეიცარიის მთები
ბიყარის ციხე

**ბიყარის ციხე** — ციხესიმაგრე ერედვის მუნიციპალიტეტში, სოფელ ზემო ბიყარის მახლობლად. მდინარე მეჯუდის ხეობაში. შედგება ორი სამშენებლო  ფენისაგან. თავდაპირველად აქ, მთის ფერდობზე, ზურგიანი კოშკი იდგა, XVIII საუკუნეში ტრაპეციის მოხაზულობის ციხე აუშენებიათ, მაგრამ კოშკი მხოლოდ ერთ კუთხეში - სამხრეთ-აღმოსავლეთით დაუდგამთ. ზურგიანი კოშკი, რომელიც ჩრდილოეთი კედლის პირდაპირ აღმოჩნდა, ციხის ფარგლებში კი არ მოუქცევიათ, არამედ მთლიანად მის გარეთ დაუტოვებიათ, რასაც დიდი მნიშვნელობა ჰქონდა კვადრატული გალავნის ფლანკირებისათვის. ახალი კოშკი მრგვალია, მაგრამ შიგნით კვადრატული ოთახები ქვს. ასეთი რამ დამახასიათებელია XVIII საუკუნისათვის. ციხის კედლები, რომელთაც შიგნით ხის საბრძოლო ბილიკი გასდევდა, სიმაღლით დაახლოებით 5-6 მეტრი უნდა ყოფილიყო.

## ლიტერატურა 
* ვ. ბერიძე, XVI-XVIII საუკუნეების ქართული ხუროთმოძღვრება, თბ., 1983

კატეგორია:ერედვის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
ავღანეთის შეიარაღებული ძალები

**ავღანეთის შეიარაღებული ძალები** —  ავღანეთის აღმასრულებელი ხელისუფლების სამხედრო სტრუქტურა, რომლებიც ექვემდებარება ქვეყნის პრეზიდენტს და იმართება თავდაცვის სამინისტროს მიერ. შეიარაღებული ძალების მისიაა შეინარჩუნოს ავღანეთი სუვერენიტეტი, დაიცვას მისი სახმელეთო ტერიტორიები, საჰაერო სივრცე და მათი განუყოფელი მთლიანობა. ასევე მისი მოვალეობაა ქვეყანაში კონსტიტუციური წესრიგის დამყარება და საზოგადოებრივი უსაფრთხოების უზრუნველყოფა. მის შემადგენლობაშია ავღანეთის არმია და ავღანეთის სამხედრო-საჰაერო ძალები. 
ავღანეთის შეარაღებულ ძალებს სამხედრო-საზღვაო ძალები არ გააჩნია.

## სქოლიო
კატეგორია:ავღანეთის შეიარაღებული ძალები
ბობოყვათის განძი

**ბობოყვათის განძი** — ძვ. წ. XII-XI საუკუნეების კოლხური კულტურის დამახასიათებელი ძეგლი. აღმოჩენილია სოფელ ბობოყვათში (ქობულეთის მუნიციპალიტეტი). შეიცავს ბრინჯაოს ბრტყელ ცულს, სეგმენტისებურ იარაღს, წალდს, ორ თოხს. დაცულია ქუთაისის ნ. ბერძენიშვილის სახელობის ისტორიულ-ეთნოგრაფიულ მუზეუმში.

## ლიტერატურა 
დ. ქორიძე, კოლხური კულტურის ისტორიისათვის, თბ., 1965

კატეგორია:საქართველოში აღმოჩენილი განძები
ბოგვის განძი

**ბოგვის განძი** — I საუკუნის II ნახევრის ბრინჯაოს ნივთების განძი. აღმოჩნდა 1924 წელს სოფელ ბოგვში (თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტი). განძის შემადგენლობაში იყო ვერცხლის ორყურა თასი, საწური, კოვზი, კოვზ-ჩანგალი, ბრინჯაოს ტოლჩა, ჩამჩა, ვერცხლში ამოვლებული სპილენძის კოვზი, ფრაატ IV-ის (ძვ. წ. 38/37 - ახ. წ. 2/3 წწ.) პართული ვერცხლის დრაქმა. განძში შემავალი ნივთების ნაწილი საქართველოში I-III საუკუნეების მდიდრულ სამარხებში მოპოვებული ნივთების ანალოგიურია (ბორი, ურეკი, ზღუდერი, სამთავრო, ბაგინეთი, აღაიანი და სხვ.).

ბოგვის განძს დიდი მნიშვნელობა აქვს გვიანდელი ანტიკური ხანის ქვემო ქართლის სოციალური ვითარების შესასწავლად.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:საქართველოში აღმოჩენილი განძები
ბოლნისის განძი

**ბოლნისის განძი** — სასანური დრაქმების განძი, რომელიც აღმოჩნდა 1970 წელს ბოლნისში. შეიცავს 29 ცალ ნეტას. ყველა მოჭრილია პეროზის (459-484 წწ.) სახელით ირანის სხვადასხვა ზარაფხანაში. ბოლნისის განძი დაცულია ს. ჯანაშიას სახელობის საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:საქართველოში აღმოჩენილი განძები
Out There! Tour

**Out There! Tour** — ინგლისელი მუსიკოს პოლ მაკ-კარტნის მსოფლიო საკონცერტო ტურნე, რომელიც დაიწყო 2013 წლის 4 მაისს და დასრულდა 2015 წლის 22 დეკემბერს. იგი იყო მუსიკოსის პირველი მსოფლიო საკონცერტო ტურნე 2003 წლის Back in the World Tour-ის შემდეგ. ტურნეს ფარგლებში პოლი აგრეთვე პირველად გამოვიდა იაპონიაში, 2002 წლის კონცერტების შემდეგ.

## ისტორია
ტურნეს პირველი ოფიციალური შოუ დაგემილი იყო ვარშავაში. ანონსის მიხედვით, მაკ-კარტნი და მისი ბენდი იმოგზაურებდნენ მთელი წლის მანძილზე, ისეთ ადგილებშიც, სადაც მაკ-კარტნი ჯერ არ  იყო ნამყოფი. ბრაზილიური შოუების პრეს-კონფერენციიდან ცნობილი გახდა, რომ გამოყენებული იქნებოდა ახალი განათება, პლატფორმა, რომლითაც მაკ-კარტნი მაყურებელთან უფრო ახლოს მივიდოდა და შესრულდებოდა ახალი სიმღერები. ტურნეს კონცერტების ანონსები სხვადასხვა დროს ქვეყნდებოდა, რითაც მოხდა თითოეული საკონცერტო სცენის ცალკე წარმოჩენა. ინტერნეტში გაჟონა რეპეტიციების ფოტოსურათებმაც, რომლებზეც მაკ-კარტნი ჰაერში 6 მეტრზე ადიოდა და ჩანდა ლაზერული განათებაც. პირველივე შოუზე გამოყენებული იქნა ახალი ვიდეო-პროექციები და სცენა, რომელიც LED პანელებისგან იქნა შედგენილი.

## პერსონალი 

## სეტლისტი
## სქოლიო 
კატეგორია:2013 წლის საკონცერტო ტურნეები
კატეგორია:2014 წლის საკონცერტო ტურნეები
კატეგორია:2015 წლის საკონცერტო ტურნეები
კატეგორია:პოლ მაკ-კარტნის საკონცერტო ტურნეები
ბარძიმ არაგვის ერისთვისშვილი

**ბარძიმ არაგვის ერისთვისშვილი** (გ. 1692 წ.) — პოლიტიკური მოღვაწე, ქართლის მსაჯულთუხუცესი (მდივანბეგი) 1688-1692 წწ., ძე ოთარ არაგვის ერისთავისა.

მოხსენიებულია ანანურის მთავარი ტაძრის 1689 წლის წარწერაში. 
 

ვახუშტი თავის „საქართველოს ცხოვრებაში“ წერს, რომ როდესაც შაჰმა ქართლში გიორგი XI ურჩობისათვის გადააყენა და ერეკლე I დანიშნა, ამ უკანასკნელმა ზურგის გამაგრება მოინდომა თავისი ერთგული პირების დანიშვნით სხვადასხვა თანამდებობებზე. ამ ახლად დანიშნულთა შორის ბარძიმიც იყო: „დაადგინა კარისა თვისისა გამგედ მსაჯულთუხუცესად ბარძიმ, ძმა გიორგი ერისთავისა“. 

ბარძიმი დვალეთში არჩილ II-ის ვაჟების შესაპყრობად გაგზავნილ ლაშქარს მეთაურობდა. როდესაც გიორგი XI დაბრუნდა და ერეკლეს წინააღმდეგ 1691 წელს ბრძოლას აწარმოებდა, ბარძიმ მსაჯულთუხუცესი მას ეახლა ძმასთან ერთად „და ითხოვეს შენდობა“. ამის შემდეგ, გიორგი მეფემბარძიმი გამოიყენა მაშინ, როდესაც გაემგზავრა კახეთის შემოსამტკიცებლად. ნინოწმინდასთან მომხდარ ამბავს ვახუშტი ვრცლად აგვიღწერს და იქვე იძლევა ბარძიმის დახასიათებას: „არამედ დუშიაქი ქისიყის მოურავი მოვიდა მთა მტად მცირედითა თუშით და ქისიყით, არა ბრძოლად. გარნა რათა ჰყოს ზავი მათ თანა; ხოლო ესე ბარძიმ იყო ამაყი, თავხედი, კადნიერი და არა რაიდ ვინმე ჩნდა... ღვინოსმული დამთვრალი განრისხნა ფრიად და არღა-რა ისმინა ვისიმე და მიეტევა ბრძოლად... მაშინ დუშიამ შიშისათვის იწყო სროლა თოფთა, ჰკრეს ბარძიმს მკერდსა და განვლო ბეჭსა მისსა და შეიღეს მოწყლული ნინოწმინდის ზღუდესა შინა და განამაგრეს ყმათა მისთა ზღუდე ეკლესიისა“. მძიმედ დაჭრილი ბარძიმი შეტაკების შედეგად მალევე გარდაიცვალა.

## ლიტერატურა 
## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი პოლიტიკოსები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1692
კატეგორია:არაგვის ერისთვი(ს)შვილები
ჩაჰჩარანი

**ჩაჰჩარანი** () — ქალაქი ცენტრალურ ავღანეთში. მდებარეობს ღურის პროვინციაში და წარმოადგენს მისსავე ადმინისტრაციულ ცენტრს. ქალაქის მოსახლეობა 2006 წლის მონაცემებით შეადგენს 131 800 კაცს. 

## იხილეთ აგრეთვე
*ავღანეთის ქალაქების სია

## ლიტერატურა
*ნენსი დუპრი (1977): *ავღანეთის ისტორიული მეგზური*. 1-ლი გამოცემა: 1970. მე-2 გამოცემა. გადამუშავებული და შევსებული. ავღანეთის ტურისტული ორგანიზაცია. (თავი 32 - ჩაჰჩარანიდან ჰერათში)

კატეგორია:ავღანეთის ქალაქები
ბუღაურა

**ბუღაურა** — ყოფილი სოფელი ხაშურის მუნიციპალიტეტში, 1989 წლიდან დაბა სურამის ერთ-ერთი უბანი. ბუღაურაში სასაფლაოზე დგას გვიანდელი შუა საუკუნეების ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი წმინდა მარინეს ეკლესია. 

## გეოგრაფია
მდებარეობს ლიხის ქედის აღმოსავლეთ კალთის ძირას, მდინარე შუქღელის შესართავთან, ზღვის დონიდან 790 მ, ხაშურიდან 6 კმ, სურამის რკინიგზის სადგურიდან 2 კმ.

## ისტორია
ბუღაურა, როგორც დასახლებულ პუნქტს  არ ახსენებენ ვახუშტი და იოანე ბატონიშვილები. ის არ იხსენიება რუისის სამწყსოს დავთარშიც. 

1886 წლის აღწერით, ბუღაურაში 20 კომლი მოსახლე იყო (52 კაცი და 47 ქალი, სულ 99 ადამიანი). ეთნიკური შემადგენლობის მიხედვით, მოსახლეობა სრულიად ქართული იყო. საბჭოთა პერიოდში შედიოდა სურამის სადაბო საბჭოში. განვითარებული იყო მემინდვრეობა, მეცხოველეობა, მევენახეობა, მეხილეობა. სოფელს ემსახურებოდა სოფელ იტრიის სკოლა. მოქმედებდა ბავშვთა სახლი. 1989 წელს შეუერთდა დაბა სურამს. 

## ლიტერატურა 
* ლაცაბიძე თ., ხაშურის მუნიციპალიტეტის ისტორია ტოპონიმებში, გაზ., „ხაშურის მოამბე“, № 12, 25 მარტი, 2019, გვ., 5

კატეგორია:შიდა ქართლის მხარის ისტორიული სოფლები