open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
საეჭვო სოლენანთუსი

**საეჭვო სოლენანთუსი**, *ბიბერშტაინის სოლენანთუსი* () — ორ- ან მრავალწლოვანი ბალახოვანი მცენარე ლაშქარასებრთა ოჯახისა. აქვს 40-80 სმ სიგრძის ღერო. მცენარე დაფარულია მონაცრისფრო რბილი ბეწვით. ზედა ნაწილში დატოტვილი და დაღარულია. ფესვთანური ფოთლები გრძელყუნწიანია, ოვალური. ღეროსეული ფოთლები უფრო პატარაა, უკულანცეტასებური, წარზიდული მოკლე ყუნწში. ყვავილედი სფეროს ფორმის თავთავია. გვირგვინი მღვრიე იისფერია. ყვავის და ნაყოფმსხმოიარობს აპრილ-მაისში.

გავრცელებულია ყირიმში, კავკასიაში. საქართველოში სპორადულად გვხვდება. იზრდება ტენიან ტყეებში.

## სქოლიო 
კატეგორია:ლაშქარასებრნი
გონოკოკი

**გონოკოკი** () — გრამუარყოფითი აერობული ბაქტერია *Neisseriaceae*-ის ოჯახისა. გონორეისა და ბლენორეის გამომწვევი. აღმოაჩინა ალბერტ ლუდვიგ ნაისერმა 1879 წელს. უჯრედები (სიგრძით 1,25 მკმ, სიგანით 0,7–0,8 მკმ) უძრავია, წყვილ-წყვილადაა შეერთებული გაბრტყელებული ზედაპირებით, რაც ყავის მცენარის პარკების შესახედაობას აძლევს; გარშემორტყმულია ნაზი ლორწოვანი კაფსულით; სპორებს არ წარმოქმნიან. ზრდისათვის ოპტიმალური ტემპერატურაა 35–37 °C. ბინადრობის ძირითადი ადგილია შარდ-სასქესო გზების ლოწროვანი გარსი, იშვიათად — სწორი ნაწლავის ან ხახისა, ბლენორეის დროს — თვალისა; დაავადებულთა ჩირქოვან გამონადენში აღმოჩენილია ლეიკოციტების შიგნით. გონოკოკის ტოქსიკურობა განპირობებულია ლიპოპოლისაქარიდით, რომელიც გამოთავისუფლდება ბაქტერიის დაშლის დროს. მხოლოდ ადამიანის პათოგენია.

## სქოლიო 
კატეგორია:გრამუარყოფითი ბაქტერიები
კატეგორია:პათოგენური ბაქტერიები
კატეგორია:გონორეა
კატეგორია:Neisseriales
კატეგორია:კოკები
მსხვერპლის დადანაშაულება

**მსხვერპლის დადანაშაულება** (; *ვიქტიმ-ბლეიმინგი*) — მოვლენა, როდესაც დანაშაულის, უბედური შემთხვევის ან ძალადობის ნებისმიერი ფორმის, მაგალითად, გაუპატიურების, შემთხვევაში საზოგადოება პასუხისმგებლობას მთლიანად ან ნაწილობრივ მსხვერპლს აკისრებს.

როგორც წესი, მსხვერპლის დადანაშაულებას რასისტული, სექსისტური ან კლასისტური დებულებების ფორმა აქვს. თუმცა, ეს პოზიცია შეიძლება მათგან დამოუკიდებლადაც არსებობდეს, ზოგ ქვეყანაში კი მას სულაც ნახევრად ოფიციალური ფორმა აქვს. სოციალური ფსიქოლოგიის მიხედვით, მსხვერპლის დადანაშაულება სამყაროს სამართლიანობის რწმენის შედეგია.

არსებობს ისტორიული და თანამედროვე უარყოფითი წინასწარგანწყობები ოჯახური და სექსუალური ძალადობის მსხვერპლების წინააღმდეგ — მაგალითად, თუკი დამნაშავე და მსხვერპლი ერთმანეთს იცნობდნენ, უფრო დიდია იმის ალბათობა, რომ მომხდარში გაუპატიურების მსხვერპლს უფრო დაადანაშაულებენ, ვიდრე ძარცვის მსხვერპლს.

## რესურსები ინტერნეტში
* მსხვერპლის დადანაშაულება

## სქოლიო
კატეგორია:ვიქტიმოლოგია
კატეგორია:სექსუალური ძალადობა
კატეგორია:მორალის ფსიქოლოგია
კატეგორია:გაუპატიურება
კატეგორია:ფსიქოლოგიური ძალადობა
კატეგორია:სტერეოტიპები
გრამის წესით შეღებვა

[250პქ|მინი|მარჯვნივ|გრამის წესით შეღებვის შემდეგ მიკროსკოპში დანახული *[Staphylococcus aureus* (იისფერში, გრამდადებითი კოკი) და *Escherichia coli* (წითელში, გრამუარყოფითი ბაცილა).]]
**გრამის წესით შეღებვა**, *გრამის მიხედვით შეღებვა* ან *გრამის მეთოდი* — ბაქტერიების დიფერენცირებული შეღებვის მეთოდი, რომელიც ბაქტერიების სისტემატიკისა და დაავადებათა მიკრობიოლოგიური დიაგნოსტირებისათვის გამოიყენება. სახელი ეწოდა დანიელი ექიმის ჰანს კრისტიან გრამის მიხედვით. შეღებვის შემდეგ მიღებული ფერის მიხედვით ბაქტერიები იყოფა 2 ჯგუფად — მიკრობები, რომლებიც იღებებიან გრამის წესით, აღინიშნება როგორც გრამდადებითები, ხოლო რომლებიც არ იღებებიან — გრამუარყოფითები. მიკრობების დახასიათებისას აუცილებლად აღნიშნავენ გრამის წესით საღებავისადმი მათ დამოკიდებულებას.

გრამის მიხედვით შეღებვის არსი მდგომარეობს იმაში რომ გრამდადებითი მიკრობები ქმნიან მყარ ნაერთს იისფერ საღებავთან და იოდთან. სპირტის მოქმედებისას ეს ნაერთი ბაქტერიის ან სოკოს სხეულიდან არ გამოაქვს. სხვა გრამუარყოფითი მიკრობები ქმნიან არამტკიცე ნაერთებს, რომლებიც სპირტის მოქმედებას გამოაქვს, რის შედეგადაც მიკრობები უფერულდებიან. გრამის წესით შეღებვისას გრამდადებითი მიკრობები იღებებიან მუქ იისფრად, გრამუარყოფითი მიკრობები კი წითლად. გრამდადებითად იღებებიან სტაფილოკოკები, პნევმოკოკები, ზოგიერთი ჩხირი: დიფტერიის, ყველა სპოროვანი ბაქტერია, საფუარები, სხივისებური სოკოები. გრამუარყოფითი მიკრობებია: გონოკოკები, მენინგოკოკები, ჩხირების უმრავლესობა, ვიბრიონები, სპიროქეტები, სპირილები, რიკეტსიები.

## სქოლიო 
კატეგორია:ბაქტერიოლოგია
კატეგორია:მიკროსკოპია
კატეგორია:შეღებვა ჰისტოლოგიაში
ჯონას კაუფმანი

**ჯონას კაუფმანი** (; დ. 10 ივლისი, 1969, მიუნხენი) — გერმანელი ოპერის მომღერალი, დრამატული ტენორი.

დაიბადა მიუნხენში (ბავარია, გერმანია) სადაზღვევო აგენტისა და საბავშვო ბაღის აღმზრდელის ოჯახში. ბავშვობიდან სწავლობდა ფორტეპიანოზე დაკვრას და მღეროდა სკოლის გუნდში. 1989 წელს შევიდა მიუნხენის თეატრისა და მუსიკის უმაღლეს სკოლაში, სოლო მომღერლის კლასში. პარალელურად დაიწყო საოპერო როლების შესრულება ბავარიის სახელმწიფო ოპერაში. სწავლის დასრულების შემდეგ (1994 წ.) დადიოდა მსოფლიოს სხვადასხვა ქვეყანაში გასტროლებზე. გამოდიოდა შტუტგარტის, მილანის, პარიზის, ლონდონის, ჰამბურგის, ფრანკფურტის, ზალცბურგის და სხვ. ოპერების სცენებზე. დაქორწინებულია მარგარეტ იოსვიგზე (მეცო-სოპრანო). არის თანამედროვე აკადემიური სცენის ერთ-ერთი ყველაზე მოთხოვნადი ტენორი. განთქმულია თავისი რეპერტუარის უნივერსალურობით.

2018 წელს გამოვიდა კინოვერსია ბერლინში, ღია თეატრში ჩატარებული მისი კონცერტისა „ვარსკვლავების ქვეშ“.

## პრემიები
* 2009 — მუსიკალური კრიტიკის იტალიური ნაციონალური ასოციაციის პრემია ნომინაციაში „საუკეთესო ვოკალი“; ფრანკო აბიატის პრემია; პრემია „გრამოფონი“; წლის მომღერალი; წლის პიროვნება (კლასიკური მუსიკის კატეგორია)
* 2012 — წლის ვოკალისტი; მედალი „განსაკუთრებული დამსახურებისთვის ბოვარიის წინაშე გაერთიანებულ ევროპაში“
* 2015 — წლის მომღერალი; საერთაშორისო ოპერის პრემია; პუჩინის პრემია

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი
* 
* ფანების საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 10 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1969
კატეგორია:საოპერო ტენორები
კატეგორია:გერმანელი საოპერო მომღერლები
კატეგორია:საპატიო ლეგიონის ორდენის კავალრები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ანდრეი სპინუ

**ანდრეი სპინუ** (დ. 10 ივნისი, 1986) — მოლდოველი მეწარმე, პოლიტიკოსი. მოლდოვის პარლამენტის წევრი 2021 წლის ივლისიდან სექტემბრამდე. მოდლოვის ინფრასტრუქტურისა და რეგიონული განვითარების მინისტრი 2021 წლის 6 აგვისტოდან. მოლდოვის ვიცე-პრემიერი.

## სქოლიო
კატეგორია:მოლდოვის ინფრასტრუქტურისა და რეგიონალური განვითარების მინისტრები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
აღმოსავლეთი მისამისი

**აღმოსავლეთი მისამისი** (; ) ― ფილიპინების პროვინცია. მდებარეობს ჩრდილოეთ მინდანაოს რეგიონში. პროვინციის დედაქალაქი, უდიდესი ქალაქი და პროვინციული ცენტრია კაგაიან-დე-ორო, რომელიც პროვინციისგან დამოუკიდებლად იმართება. 

## ისტორია
XVI საუკუნეში აღმოსავლეთ მისამისის ტერიტორიის მცხოვრებლები იძულებული იყვნენ, მუსლიმი მმართველებისთვის ხარკი ეხადათ. სანაპიროსთან მცხოვრები ლუმადები ისლამზე მოექცნენ ან იმ ეთნიკურმა ჯგუფებმა ჩაანაცვლეს, რომლებმაც უფრო ადრე მიიღეს ისლამი. პროვინციის შიდა ტერიტორიებზე მცხოვრებმა ტომებმა ადგილობრივი რწმენა-წარმოდგენები შეინარჩუნეს.

### სებუს პროვინცია
ესპანური კოლონიური ხანის დროს აღმოსავლეთ მისამისი დასავლეთ მისამისთან ერთად სებუს პროვინციის შემადგენლობაში შედიოდა. 1818 წელს მისამისი სებუს გამოეყო და დამოუკიდებელ პროვინციად ჩამოყალიბდა, რომლის დედაქალაქად კაგაიან-დე-მისამისი (კაგაიან-დე-ორო) გამოცხადდა. შემდეგსი პროვინცია რამდენიმე ნაწილად დაიყო: კაგაიანის (*Partido de Cagayan*), კატარმანის (*Partido de Catarman*), დაპიტანის (*Partido de Dapitan*) და მისამისის (*Partido de Misamis*) დანაყოფად. გვიან XIX საუკუნეში მისამისის პროვინცია მინდანაოს რაიონების ნაწილი იყო. პროვინციის ტერიტორია დასავლეთით დაპიტანადე, აღმოსავლეთით გინგოოგმდე და სამხრეთით ლანაომდე და კოტაბატომდე იყო გადაჭიმული. 

## ადგილობრივი მმართველობა
პროვინციის აღმასრულებელი ხელისუფლების მეთაური გუბერნატორია. საკანონმდებლო ორგანოს პროვინციული საბჭო (Sangguniang Panlalawigan) წარმოადგენს, რომელსაც ვიცე-გუბერნატორი ხელმძღვანელობს, რომელიც გუბერნატორის დროებითი ვაკანსიის დროს აღმასრულებელი ხელისუფლების მეთაურის უფლებამოსილებასაც ასრულებს. გუბერნატორი, ვიცე-გუბერნატორი და პროვინციული საბჭო სამი წლის ვადით აირჩევა და ზედიზედ სამჯერ შეიძლება იქნენ არჩეული. პროვინციის ამჟამინდელი გუბერნატორი ევგენი ვინსენტე ბ. ემანოა, ხოლო ვიცე-გუბერნატორი — ხერემი ხონამარ გ. პელაესი.

## რესურსები ინტერნეტში
* Official website of the Province of Misamis Oriental 
* Philippine Standard Geographic Code
* Local Governance Performance Management System

## სქოლიო
კატეგორია:აღმოსავლეთი მისამისი
კატეგორია:ფილიპინების პროვინციები
კატეგორია:ჩრდილოეთი მინდანაო
კატეგორია:1939 წელს დაარსებული ქვეყნები და ტერიტორიები
კატეგორია:1939 წელს დაარსებულები ფილიპინებში
შაჰ-ჯაჰან II

**რაფი უდ-დაულა** იგივე **შაჰ-ჯაჰან II** (დ. ივნისი, 1696 — გ. 19 სექტემბერი,  1719, ფატეჰპურ-სიკრი) — დიდ მოგოლთა იმპერიის მე-12 იმპერატორი 1719 წელს, 3 თვის განმავლობაში. რაფი უშ-შანის ვაჟი, ბაჰადურ-შაჰ I-ის შვილიშვილი.
## ბიოგრაფია
რაფი უდ-დაულა დაიბადა 1696 წელს, შაჰზადე რაფი უშ-შანის ოჯახში. 1719 წლის 6 ივნისს მიიღო ფადიშაჰის ტახტი ავადმყოფი ძმის, რაფი უდ-დარაჯათისგან. მისი კორონაცია შედგა 8 ივნისს დივან-ი-ჰასში, წითელ ციხესიმაგრეში, სადაც მიიღო საიმპერატორო სახელი: *„შაჰ ჯაჰან II.“* უმცროსი ძმის მსგავსად, შაჰ-ჯაჰანი ტახტზე აირჩიეს ძმებმა სეიიდებმა. ის მათი გავლენის ქვეშ იყო მოქცეული, რეალურად ძალაუფლება არ ჰქონდა ხელში და დიდი მოგოლების ფორმალურ ლიდერად ითვლებოდა.

შაჰ-ჯაჰან II-ის უფლებები იმდენად იყო შეზღუდული, რომ ერთ-ერთი ძმა სეიიდის თანდასწრების გარეშე პარასკევის ლოცვის დასწრებისა და მოსახლეობასთან შეხვედრის საშუალება არ ჰქონდა. გარდაიცვალა ფატეჰპურ-სიკრიში, 1719 წლის 19 სექტემბერს, ძმის მსგავსად ტუბერკულოზით. დაკრძალეს რაფი უდ-დარაჯათის გვერდით, მეჰრაულიში, დელიში. მის შემდეგ ძმებმა სეიიდებმა მოგოლთა საიმპერატორო ტახტზე აიყვანეს მუჰამად-შაჰი.

## იხილეთ აგრეთვე
* დიდ მოგოლთა იმპერია
* დიდ მოგოლთა იმპერატორების სია

## ლიტერატურა
* 
* 

კატეგორია:დიდ მოგოლთა იმპერატორები
კატეგორია:თემურიდები
კატეგორია:დაბადებული 1696
კატეგორია:გარდაცვლილი 1719
კატეგორია:გარდაცვლილი 19 სექტემბერი
Omphalodes rupestris

**Omphalodes rupestris** () — მრავალწლოვანი ბალახოვანი მცენარე ლაშქარასებრთა ოჯახისა. აქვს 7–30 სმ სიმაღლის ღერო, რომელიც სწორმდგომი ან აღმავალია, მარტოული ან რამდენიმე, ზედა ნაწილში დატოტვილი, მიტკეცილბეწვიანი. ფოთლები 2–10 სმ სიგრძისა და 1–5 სმ სიგანის, მოგრძო ან კვერცხისებური. ყვავილედი კენწრულია, მარტოული, ძალიან ფარჩხატი, მცირეყვავილიანი. გვირგვინი კაშკაშა ცისფერია. ყვავის და ნაყოფმსხმოიარობს მაის-აგვისტოში.

გავრცელებულია მხოლოდ კავკასიაში, რეგიონის ენდემური სახეობაა. საქართველოში გვხვდება აფხაზეთში, სამეგრელოსა და სვანეთში. იზრდება 2700 მ-მდე სუბალპებსა და ალპებში, კლდეებზე.
*  (ყოფ. *Omphalodes lojkae*)
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:ლაშქარასებრნი
ვაგინალური ლუბრიკაცია

**ვაგინალური ლუბრიკაცია** — ბუნებრივად წარმოებადი ლორწოვანი სითხე, რომელიც ასველებს ვაგინას. ვაგინალური ლუბრიკაცია ყოველთვის მოქმედია, თუმცა წარმოება მნიშვნელოვნად იზრდება ოვულაციასთან მიახლოებისას და სქესობრივი აღგზნების დროს სექსის მოლოდინში.

ვაგინის სიმშრალე არის მდგომარეობა, როდესაც ეს ლუბრიკაცია არასაკმარისია და ზოგჯერ მის გასაძლიერებლად ხელოვნურ ლუბრიკანტებს იყენებენ. საკმარისი ლუბრიკაციის გარეშე სექსი შეიძლება მტკივნეული იყოს. ვაგინის კედლებში არ არის ჯირკვლები, ამიტომაც ვაგინა ლუბრიკაციის სხვა მეთოდებზეა დამოკიდებული. მიიჩნევა, რომ ლუბრიკაციის მთავარი წყაროა ვაგინის კედლებში არსებული პლაზმა, ვასკულარული გაფართოების გამო. გარდა ამისა, ბართოლინის ჯირკვლები, რომლებიც ინტროიტუსის (ვაგინის შესასვლელის) ოდნავ ქვემოთ, მარცხნივ და მარჯვნივ არის განლაგებული, ასევე გამოყოფს ლორწოს ვაგინალური კედლის სეკრეციების გასაძლიერებლად. ოვულაციასთან მიახლოებისას საშვილოსნოს ყელის ლორწო ვაგინას დამატებითი ლუბრიკაციით უზრუნველყოფს.

არასაკმარისმა ლუბრიკაციამ, ანუ ვაგინის სიმშრალემ, შეიძლება გამოიწვიოს დისპარევნია, რაც სქესობრივი დარღვევის ერთ-ერთი ფორმაა. მართალია, ვაგინის სიმშრალე სქესობრივი აღგზნების აშლილობის სიმპტომად მიიჩნევა, მაგრამ ის ასევე შეიძლება არასაკმარისი აღგზნებისა და სტიმულაციის ან მენოპაუზით, ორსულობითა და ძუძუთი კვებით გამოწვეული ჰორმონალური ცვლილებების შედეგი იყოს.

## იხილეთ აგრეთვე
* ვაგინალური გამონადენი

## რესურსები ინტერნეტში
* ვაგინის სიმშრალე
* Mayo Clinic — Vaginal dryness

კატეგორია:სქესობრივი აღგზნება
კატეგორია:გინეკოლოგია
კატეგორია:ვაგინა
კატეგორია:სხეულის სითხეები
გაუპატიურება

**გაუპატიურება** — სექსუალური ძალადობის ფორმა, რომელიც, როგორც წესი, მოიცავს სქესობრივ აქტს ან პენეტრაციის რამე სხვა ფორმას ადამიანის წინააღმდეგ მისი თანხმობის გარეშე.

გაუპატიურების აქტი შეიძლება განხორციელდეს ფიზიკური ძალის, ფსიქოლოგიური იძულების, ძალაუფლების ბოროტად გამოყენების მეშვეობით ან განხორციელდეს იმ ადამიანის წინააღმდეგ, რომელსაც არ შეუძლია მოქმედი თანხმობის გაცემა, მაგალითად, თუკი ადამიანი უგონოდაა, არაქმედუნარიანი, აქვს ინტელექტუალური შეზღუდულობა ან თანხმობის ასაკს მიღწეული არ არის.

ზოგჯერ ტერმინები „გაუპატიურება“ და „სექსუალური ძალადობა“ ურთიერთჩანაცვლებით გამოიყენება.

## იხილეთ აგრეთვე 
* გაუპატიურების კულტურა

## რესურსები ინტერნეტში
* თანხმობა და სექსი — რას ნიშნავს გაუპატიურება?

## სქოლიო
კატეგორია:გაუპატიურება
კატეგორია:სექსუალური ძალადობა
კატეგორია:ქალთა მიმართ ძალადობა
კატეგორია:ტრეფიკინგი
კაცის ხედვა

, 1844) გადაწოლილმა ქალმა იცის, რომ მას უყურებს კაცი, რომლის სახეც ოთახის ფანჯარაში მოჩანს.]]
**კაცის ხედვა**, *კაცის მზერა*, *მეილ-გეიზი* () — ფემინისტური თეორიის მიხედვით, ვიზუალურ ხელოვნებასა და ლიტერატურაში ქალებისა და მსოფლიოს გამოხატვის აქტი მასკულინური, ჰეტეროსექსუალური პერსპექტივიდან, რომელიც აღწერს და წარადგენს ქალებს როგორც სექსუალურ ობიექტებს ჰეტეროსექსუალი კაცი მაყურებლების სიამოვნებისთვის. მხატვრული კინოს ვიზუალურ და ესთეტიკურ გამოხატულებებში კაცის ხედვას აქვს სამი პერსპექტივა: კამერის უკან მდგომი კაცები, ფილმის კაცი პერსონაჟები და ნამუშევრის კაცი მაყურებლები. კაცის ხედვის კონცეპტუალური ანალოგია ქალის ხედვა.

კაცის ხედვის კონცეპტუალური და თეორიული ბაზისია ზიგმუნდ ფროიდისა და ჟაკ ლაკანის ფსიქოანალიტიკური თეორიები *სკოპოფილიის* შესახებ (ყურებით მიღებული სიამოვნება), რომელთა მიხედვითაც „სიამოვნების მომნიჭებელი ყურების პირველყოფილ სურვილს“ ესთეტიკურად სასიამოვნო ადამიანის ან ნივთის *ხედვა, მზერა* აკმაყოფილებს.

## რესურსები ინტერნეტში
* კაცის ხედვა

## სქოლიო
კატეგორია:ფემინისტური თეორია
კატეგორია:ფემინიზმი და ხელოვნება
კატეგორია:ლიტერატურული ტერმინები
კარლ ნეჰამერი

**კარლ ნეჰამერი** ( დ. 18 ოქტომბერი, 1972, ვენა, ავსტრია) — ავსტრიელი სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე, 2021 წლის 6 დეკემბრიდან ავსტრიის რესპუბლიკის კანცლერი (სახალხო პარტია). 2020 წლის 7 იანვრიდან 2021 წლის 6 დეკემბრამდე იყო ავსტრიის რესპუბლიკის შინაგან საქმეთა მინისტრი. 2018-2020 წლებში სახალხო პარტიის გენერალური მდივანი. 2017 წლის 9 ნოემბრიდან 2020 წლის 7 იანვრამდე იყო ავსტრიის რესპუბლიკის პარლამენტის წევრი. 2021 წლის 3 დეკემბრიდან იკავებს სახელისუფლებო, სახალხო პარტიის თავმჯდომარის პოსტს. 

## რესურსები ინტერნეტში 
* Karl Nehammer, MSc

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 18 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1972
კატეგორია:ავსტრიელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:ავსტრიის კანცლერები
კატეგორია:ავსტრიის შინაგან საქმეთა მინისტრები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:ვენაში დაბადებულები
გენდერული სახელფასო სხვაობა

.]]
**გენდერული სახელფასო სხვაობა** — საშუალო სხვაობა დასაქმებული ქალებისა და კაცების ანაზღაურებებს შორის. მიიჩნევა, რომ ქალებს საშუალოდ უფრო ნაკლებს უხდიან, ვიდრე კაცებს.

სახელფასო სხვაობასთან დაკავშირებით გვხვდება ორი სხვადასხვა რიცხვი: არაადაპტირებული და *ადაპტირებული* სახელფასო სხვაობა. ეს უკანასკნელი, როგორც წესი, მოიცავს ნამუშევარი საათების, დასაქმების სფეროების, განათლებისა და მუშაობის გამოცდილების სხვაობებს. მაგალითად, აშშ-ში ქალის საშუალო არაადაპტირებული ყოველწლიური ხელფასი 79%-ით უფრო ნაკლებია, ვიდრე კაცების ხელფასი, ადაპტირებულის შემთხვევაში კი ეს რიცხვი 95%-ია.

სახელფასო სხვაობის მიზეზები დაკავშირებულია სამართლებრივ, სოციალურ და ეკონომიკურ ფაქტორებთან და სცდება „თანაბარი ანაზღაურება თანაბარი საქმისთვის“ ცნების ფარგლებს.

## რესურსები ინტერნეტში
* სახელფასო სხვაობა

## სქოლიო
კატეგორია:ქალთმოძულეობა
კატეგორია:სახელფასო სხვაობა
კატეგორია:სექსიზმი
წერა

**წერა** — აზრის (სიტყვების) წერილობითი გამოთქმა. მისი ფიქსაციის ნიშანთა სისტემას დამწერლობა ეწოდება. წერა წერილობითი (გრაფიკული) ელემენტებით სამეტყველო ინფორმაციის სხვადასხვა მანძილზე გადაცემის და დროთა განმავლობაში არსებობის საშუალებას იძლევა. თავდაპირველად ინფორმაციის გადასაცემად იყენებდნენ ისეთ საშუალებებს, როგორიცაა პიქტოგრაფია, ჭდე, ვამპუმები, კიპუ და ა.შ. საკუთრივ წერა გამომუშავდა საზოგადოებრივი ცხოვრების გართულებისა და საქალაქო კულტურის ჩამოყალიბების პროცესში. წერის სახეების კლასიფიკაციისათვის მთავარია არა ნიშანთა ფორმა, არამედ მეტყველების ელემენტთა ნიშნებით გადაცემის ხასიათი. არსებობს დამწერლობის 4 ძირითადი ტიპი — იდეოგრაფიული, სიტყვიერ-მარცვლოვანი (ლოგოგრაფიულ-სილაბური), საკუთრივ სილაბური და ასო-ბგერითი (ანბანური). კონკრეტულ სისტემებში ეს ტიპები, ჩვეულებრივ, სრულად სუფთა სახით არ არსებობს.

წერის სისტემა დაფუძნებულია იმავე სტრუქტურებზე, რაზეც მეტყველება — გრამატიკასა და სემანტიკაზე, მაგრამ აქვს დამატებითი შეზღუდვები და წესები, რაც დამოკიდებულია თითოეული კულტურისთვის დამახასიათებელ მართლწერის სისტემაზე. წერითი აქტივობის შედეგად მიღებულ პროდუქტს „ტექსტი“ ეწოდება, ხოლო ამ ტექსტის განმმარტებელს ან დამკვირვებელს — „მკითხველი“.

## იხილეთ აგრეთვე 
* დამწერლობა
* კითხვა
* წერა-კითხვა

## სქოლიო
ჰეტერონორმატიულობა

**ჰეტერონორმატიულობა** — წარმოდგენა, რომ ჰეტეროსექსუალობა სასურველი ან ბუნებრივი სექსუალური ორიენტაციაა.

ჰეტერონორმატიულობა გულისხმობს გენდერულ ბინარულობას — ანუ იმას, რომ არსებობს მხოლოდ ორი გამოკვეთილი, საპირისპირო გენდერი — და მიიჩნევს, რომ სექსუალური და საქორწინო ურთიერთობები მხოლოდ საპირისპირო სქესის მქონე ადამიანებს შორისაა მისაღები. შესაბამისად, ჰეტეროსექსუალური ხედვა მოიცავს ბიოლოგიური სქესის, სექსუალობის, გენდერული იდენტობისა და გენდერული როლების მინიჭებას.

ჰეტერონორმატიულობა ხშირადაა დაკავშირებული ჰეტეროსექსიზმსა და ჰომოფობიასთან.

## რესურსები ინტერნეტში
* ჰეტერონორმატიულობა

## სქოლიო
კატეგორია:ნეოლოგიზმები
კატეგორია:ფემინისტური თეორია
კატეგორია:ფემინისტური ტერმინები
კატეგორია:სოციალური სამართლიანობა
დიმიტრი ქიმერიძე

**დიმიტრი ქიმერიძე** (დ. 1909, ხაშური — გ. 31 დეკემბერი, 1981, სოშო, საფრანგეთი) — ქართველი პოეტი. დაამთავრა საშუალო ტექნიკური სასწავლებელი და დაცოლშვილდა. 1942 წელს სამი შვილის მამა მოხალისედ წავიდა II მსოფლიო ომში ფაშიზმის წინააღმდეგ საბრძოლველად. დაუდგენელ ვითარებაში ჩავარდა ტყვედ. ომის დამთავრების შემდეგ, როცა გაირკვა, როგორ უსწორდებოდა სტალინი უკან დაბრუნებულ ტყვეებს ქიმერიძე დროებით ევროპაში დარჩა. პოეტს იმედი ჰქონდა, რომ ევროპიდან შეიტანდა წვლილს სამშობლოს განთავისუფლების საქმეში.

ომის დამთავრების შემდეგ დიმიტრი ქიმერიძე ორი წელი ავსტრიაში ცხოვრობდა და  სწავლობდა საინჟინრო ფაკულტეტზე. შემდეგ  საფრანგეთში გადავიდა, რადგან ქართული პოლიტიკური ემიგრაციის დიდი ნაწილი სწორედ საფრანგეთში ქალაქ სოშოში ცხოვრობდა. ბუნებრივია, სამშობლოდან შორს ცხოვრება თანამემამულეებთან ერთად უფრო ასატანი იყო.  საფრანგეთში 25 წელი იმუშავა პეჟოს ცნობილ საავტომობილო ქარხანაში. პენსიაზე გასვლის შემდეგ კი ცხოვრობდა ქარხნის პენსიონერთა სახლში.

მონატრებული ქვეყანა, მონატრებული დედაენა და ტრადიციები დიმიტრი ქიმერიძისათვის წერის თავისებურ ბიძგად იქცა. ის წერდა ბევრს, თავიდან წერილებს. სწერდა ყველას: ოჯახს, ნათესავებს, ახლობლებს. ჰქონდა თავისი ტაქტიკა, რისკენაც სხვებსაც მოუწოდებდა: არაფერი კონკრეტული, არაფერი მნიშვნელოვანი, არაფერი საკამათო, არაფერი საინტერესო წერილებში არ უნდა ყოფილიყო. ამიტომაც, სრულიად გასაოცრად და ამოუხსნელად, კომუნისტური რეჟიმის არსებობის პირობებში მისი წერილები ადრესატამდე მიდიოდა. დიმიტრი ქიმერიძეს ლექსების სამი კრებული აქვს გამოცემული. თანამშრომლობდა ემიგრანტულ პერიოდულ გამოცემებთან: „კავკასიონი“, „ბედი ქართლისა“, „ივერია“.  ქართულ ენაზე გამომავალ ჟურნალ-გაზეთებში წერდა ფსევდონიმით დ. გარეთელი. იგი გარდაიცვალა სოშოში. დასაფლავებულია სოშო–მონბელიარის ქართველთა „ძმათა სასაფლაოზე“.

## რესურსები ინტერნეტში 
კატეგორია:დაბადებული 1909
კატეგორია:გარდაცვლილი 1981
კატეგორია:ქართველი პოეტები
კატეგორია:ხაშურში დაბადებულები
კატეგორია:საფრანგეთში გარდაცვლილები
კატეგორია:გარდაცვლილი 31 დეკემბერი
დავით თაბაგარი

**დავით თაბაგარი** (დ. 30 მაისი, 1996, ჭიათურა) — ქართველი ფოტოგრაფი, ფოტოხელოვანი.

## ბიოგრაფია
დაიბადა 1996 წლის 30 მაისს, ქალაქ ჭიათურაში. ფოტოგრაფიის შესწავლა ადრეულ ასაკში, დამოუკიდებლად დაიწყო. სკოლის დასრულების შემდეგ, სწავლა საქართველოს ტექნიკურ უნივერსიტეტში სამართლის მიმართულებით განაგრძო. 2019 წლიდან მუშაობს თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის ფოტოგრაფად. პარალელურად დაკავებულია თავისუფალი ფოტოგრაფიით.

თაბაგარის ფოტორეპორტაჟების თემატიკა ძირითადად სოციალურ საკითხებს, ურბანულ, სამხედრო და ლანდშაფტის ფოტოგრაფიას მიეკუთვნება.

სხვადასხვა დროს მისი ფოტოები დაიბეჭდა ისეთ ადგილობრივ თუ საერთაშორისო გამოცემებში როგორებიცაა: Peta pixel, National Geographic, Europe Time, Radio Free Europe/Radio Liberty, Marketer, Georgian Journal- და სხვა.

არის სხვადასხვა პროექტის  მონაწილე (მედია სწავლება „ღირსეული პასუხი 2017“, საქართველოს თავდაცვის სამინისტრო) და გამარჯვებული National Geographic Magazine საქართველოს ფოტოკონკურსისა „სიცოცხლე შენ გარშემო, 2018“; National Geographic Magazine საქართველოს ფოტოკონკურსისა  „თოვლიანი საქართველო, 2019“.

დავით თაბაგარი მიწვეული ლექტორია საქართველოს საზოგადოებრივ საქმეთა ინსტიტუტში (GIPA), სასერტიფიკატო პროგრამაზე „ფოტოგრაფიის საფუძვლები“.

მის ფოტორეპორტაჟებში განსაკუთრებული ადგილი უკავია პროექტს „პარალელური თბილისი“.

## რესურსები ინტერნეტში
*„მიტოვებული ადგილები საქართველოში“ – დავით თაბაგარის ფოტო გამოფენა
*საღამოს ტბა, nationalgeographic.ge
*თბილისის ორი დრო..., კვირის პალიტრა
*თავისუფლების 30 წელში შეცვლილი თბილისი - დავით თაბაგარის ემოციური ფოტოკოლაჟი, ambebi.ge

## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი ფოტოგრაფები
კატეგორია:დაბადებული 30 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1996
კატეგორია:ჭიათურაში დაბადებულები
ნოე სულაბერიძე

**ნოე სულაბერიძე** (დ. 6 იანვარი, 1980, თბილისი) — ქართველი პროდიუსერი და ტელეწამყვანი, ფილოლოგი.

## ბიოგრაფია
ნოე სულაბერიძე დაიბადა 1980 წლის 6 იანვარს პროკურორ ალექსანდრე სულაბერიძისა და კომპოზიტორ ლილი შავერზაშვილის ოჯახში. 2003 წელს დაამთავრა ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის ქართული ფილოლოგიის ფაკულტეტი.

მისი კარიერა 2005 წელს იწყება მარკეტინგულ–სარეკლამო სააგენტო „სარკეში“, სადაც სარეკლამო ვიდეორგოლების წარმოების დირექტორის პოზიციაზე მუშაობდა. მისი პროდუსირებით, ტელეკომპანია იმედის ეთერში იქმნება საერთაშორისო და საავტორო პროექტები: „სიმართლის დრო“ – პირველი სატელევიზიო პროექტი, რომელიც ნოე სულაბერიძის რეჟისორობით 2009 წელს ტელეკომპანია „იმედის“ ეთერში გავიდა. 2021 წელს იმედის ეთერში მეათე სეზონით გავიდა ბრიტანული შოუს „Dancing with the Stars“-ის ანალოგი „ცეკვავენ ვარსკვლავები“, რომლის პირველი სეზონი 2012 წელს გაიმართა. 2017 წლის აპრილიდან ტელეკომპანია იმედის ეთერში ოთხშაბათობით გადის გადაცემა PrimeShow, რომლის უცვლელი წამყვანები არიან: ნოე სულაბერიძე (პროექტის პროდუსერი), ანრი ჯოხაძე, ნინი ბადურაშვილი, სალომე ღვინიაშვილი, ირაკლი მაქაცარია და ნინო ნადირაძე. 2021 წელს ეთერში გადის მისი ახალი საავტორო გადაცემა „ნოესთან“, სადაც იგი ყოველკვირეულად პირისპირ ესაუბრება პოლიტიკოსებს, ხელოვანებს, საზოგადოებისთვის ცნობილ ადამიანებს.

## პირადი ცხოვრება
ნოე სულაბერიძეს ყავს სამი შვილი: ალექსანდრე (18 წლის), ელისაბედი (13 წლის). 2020 წლის 28 იანვარს ნოე სულაბერიძეს და ჯანეტ ქერდიყოშვილს შეეძინათ საერთო შვილი – ანნა.

## რესურსები ინტერნეტში
* ნოე სულაბერიძე
* ნოესთან 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 6 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1980
კატეგორია:ქართველი პროდიუსერები
კატეგორია:ქართველი ტელეწამყვანები
კატეგორია:ქართველი ფილოლოგები
ანტონი ლოპეში

**ანტონი ლოპეში** (; დ. 1 ოქტომბერი, 1990) — პორტუგალიელი ფეხბურთელი, მეკარე. საფრანგეთის ლიგა 1-ის „ლიონისა“ და პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების წევრი.

8 წლის მანძილზე თამაშობდა „ლიონის“ აკადემიაში, რის შემდეგაც 2011 წლიდან ძირითადი გუნდის წევრია. ჩაატარა 350-მდე შეხვედრა გუნდის რიგებში.

დაიბადა საფრანგეთში, საერთაშორისო დონეზე წარმოადგენს პორტუგალიის ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებს. ახალგაზრდულ ნაკრებებში ჯამში ჩატარებული აქვს 36 შეხვედრა. მისი დებიუტი ეროვნულ ნაკრებში 2015 წლის მარტში შედგა. ამის შემდეგ ლოპეში იყო პორტუგალიის შემადგენლობის წევრი ორ ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატსა (2016, 2020) და ერთ მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე (2018).

## რესურსები ინტერნეტში
*ანტონი ლოპეში
*ანტონი ლოპეში

კატეგორია:დაბადებული 1 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1990
კატეგორია:ლიონის ოლიმპიკის ფეხბურთელები
კატეგორია:პორტუგალიელი ფეხბურთელები
კატეგორია:2016 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:2018 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:2020 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ძვლიანი თევზები

**ძვლიანი თევზები** () — ხერხემლიან ცხოველთა ზეკლასი. თანამედროვე თევზების ყველაზე მრავალრიცხოვანი ჯგუფი. ცნობილი არიან ქვედა დევონური პერიოდიდან (400 მილიონი წლის წინ), ყველაზე დიდ მრავალფეროვნებას მიაღწია ახალი ერის დასაწყისში, გაუსწრო ყველა მრგვალპირიან და ხრტილიან თევზს, აგრეთვე ხმელეთის ძუძუმწოვარ ცხოველებს. მოიცავს ორ ჯგუფს: სხივფარფლიანი თევზები და მტევანფარფლიანები. ევოლუციური თვალსაზრისით, 2013 წლიდან დაწყებული, ძვლიან თევზებს (კერძოდ, მტევანფარფლიანებს) მიეკუთვნება ასევე ტეტრაპოდები (*Tetrapoda*), თუმცა ტრადიციულად ისინი არ განიხილებიან ძვლიანი თევზების ნაწილად.

## კლადოგრამა 
იხილეთ თანამედროვე ძვლიანი თევზების კლადოგრამა. მასში შედის აგრეთვე ტეტროპოდთა ჯგუფი, რადგან კლადისტიკურად ძვლიან თევზებში შედის, მაგრამ ტრადიციულად — არა.

## სქოლიო 
*
პედრუ გონსალვეში

**პედრუ ანტონიო პერეირუ გონსალვეში** (; დ. 28 ივნისი, 1998), ცნობილი როგორც **პედრუ გონსალვეში** ან უბრალოდ **პოტე**, — პორტუგალიელი ფეხბურთელი, შემტევი ნახევარმცველი, მარჯვენა გარემარბი. პორტუგალიის  პრიმეირა ლიგის „სპორტინგისა“ და პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების წევრი.

გონსალვეშმა კარიერა ინგლისურ „ვულვერჰემპტონში“ დაიწყო, საიდანაც ერთი წლის შემდეგ პორტუგალიის პრიმეირა ლიგაში დაწინაურებულ „ფამალიკანს“ შეუერთდა.  შთამბეჭდავი სეზონის შემდეგ, რომლის შემდეგაც დასახელდა პრიმეირა ლიგის წლის საუკეთესო ახალგაზრდა ფეხბურთელად 2020 წელს, გონსალვეში შეუერთდა პორტუგალიურ გრანდ „სპორტინგს“. იქ მან ცენტრალური ნახევარმცველის პოზიციიდან შემტევ ნახევარმცველად გადაინაცვლა, ლიგის 32 თამაშში 23 გოლი გაიტანა, მიენიჭა ბოლა დე პრატა, დაეხმარა „სპორტინგის“ პრიმეირა ლიგისა და პორტუგალიის თასის მოგებაში. 2021 წელს ზედიზედ მეორედ დასახელდა პრეიმეირა ლიგის წლის სიმბოლური გუნდის წევრად და ლიგის წლის საუკეთესო ახალგაზრდა ფეხბურთელად.

გონსალვეში თამაშობდა პორტუგალიის ახალგაზრდულ ნაკრებებში, იყო 18, 20 და 21 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრებების წევრი. მისი დებიუტი ეროვნულ ნაკრებში შედგა 2021 წელს. გონსალვეში იყო პორუტგალიის შემადგენლობის წევრი 2020 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე.

## ადრეული ცხოვრება
დაიბადა შავესში მდებარე სოფელ ვიდაგოში,

## რესურსები ინტერნეტში
* Soccerbase
* ForaDeJogo 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 28 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1998
კატეგორია:პორტუგალიელი ფეხბურთელები
კატეგორია:2020 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
დიოგუ დალუ

**ჟოზე დიოგუ დალუ ტეიშეირა** (;  დ. 18 მარტი, 1999), უფრო მეტად ცნობილი როგორც **დიოგუ დალუ** — პორტუგალიელი ფეხბურთელი, „მანჩესტერ იუნაიტედისა“ და პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების მარჯვენა მცველი.

## საკლუბო კარიერა
დალუ ბრაგაში დაიბადა 2008 წელს, 9 წლის ასაკში „პორტუს“ ახალგაზრდულ სისტემას შეუერთდა. 2017 წლის 28 იანვარს შედგა მისი დებიუტი პროფესიონალურ დონეზე, პორტუს სარეზერვო გუნდის რიგებში, LigaPro-ს შეხვედრაში „ლეიშონიშის“ წინააღმდეგ.

დალუ ძირითადი გუნდის რიგებში მალევე, 2017 წლის 13 ოქტომბერს, პორტუგალიის თასის შეხვედრაში გამოჩნდა, სადაც „პორტუმ“ „ლუსიტანო“ ანგარიშით 6-0 დაამარცხა. პრიმეირა ლიგის შეხვედრაში პირველად ითამაშა 2018 წლის 18 თებერვალს, 75-ე წუთზე ცვლილებაზე შევიდა „რიუ ავეს“ წინააღმდეგ გამართულ შეხვედრაში, რომელიც „პორტუმ“ ანგარიშით 5-0 მოიგო.

„პორტუში“ ჩატარებული 8 შეხვედრის შემდეგ 2018 წლის ივნისში €22&nbsp;მილიონის (£19&nbsp;მილიონი) სანაცვლოდ „მანჩესტერ იუნაიტედს“ შეუერთდა. 2020 წლის ოქტომბრიდან 2021 წლის ივნისამდე იჯარით თამაშობდა იტალიის სერია ა-ს კლუბ „მილანში“.

## სანაკრებო კარიერა
დალუს ნათამაშები აქვს პორტუგალიის 15, 16, 17, 19, 20 და 21-წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრებებში. 2016 წლის პორტუგალიის 17-წლამდელთა ნაკრებთან ერთად მოიგო ახალგაზრდული ევროპის ჩემპიონატი. დიოგუს დებიუტი პორტუგალიის ნაკრებში 2020 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე შედგა (რომელიც 2021 წელს ჩატარდა).

## ტიტულები 
**პორტუ**

* პრიმეირა ლიგა: 2017-18

**მანჩესტერ იუნაიტედი**

* ასოციაციის თასი: 2023-24
* ლიგის თასი: 2022-23
* უეფა-ს ევროპა ლიგის ფინალისტი: 2024-25

**პორტუგალია**

* უეფა-ს ერთა ლიგა: 2024-25

## სანაკრებო სტატისტიკა
## რესურსები ინტერნეტში
*
*დიოგუ დალუ — Soccerbase

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 18 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1999
კატეგორია:პორტუგალიელი ფეხბურთელები
კატეგორია:ლიგაპროს ფეხბურთელები
კატეგორია:პორტუგალიის პრიმეირა ლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:პორტუს ფეხბურთელები
კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:მანჩესტერ იუნაიტედის ფეხბურთელები
კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები
კატეგორია:მილანის ფეხბურთელები
კატეგორია:პორტუგალიის ნაკრების ფეხბურთელები
კატეგორია:2022 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:2020 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:2024 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
მთის რგოლურა პარკხვევია

**მთის რგოლურა პარკხვევია** () — პეპელა პარკხვევიასებრთა ოჯახისა. ადრე ეს სახეობა რგოლურა პარკხვევიას გეოგრაფიული ფორმა ეგონათ, რადგან გარეგნულად ჰგავს, მაგრამ განსხვავდება იმით, რომ მთის რგოლურა პარკხვევიას კვერცხსადები დაფარულია აპკის ფენით და არ ჩანს ცალკეული კვერცხები. ასევე, კვერცხები სპირალურად არ არის განლაგებული, როგორც რგოლურა პარკხვევიასი. კვერცხსადებზე წარმოქმნილია მოვერცხლისფერო ბრჭყვიალა აპკი, რაც მას აძლევს კასრისებრ ფორმას.

მკვებავი მცენარეებია: მუხა, ჭნავი, კუნელი, პანტა, კაკალი, იფანი, მაყვალი, ჟოლო, კოწახური, ასევე ხეხილი (ვაშლი, მსხალი, კომში, ნუში და სხვა).

## სქოლიო 
კატეგორია:პარკხვევიასებრნი
ტირიფის ტალღურა

**ტირიფის ტალღურა** () — პეპელა ტალღურასებრთა ქვეოჯახისა. ფრთები თეთრი აბრეშუმისებრია, ფრთის შლილი — 40–55 მმ.

მწერი გავრცელებულია ძირითადად აღმოსავლეთ საქართველოს ქარსაფარ ზოლებში: ლაგოდეხის, გორის, თეთრიწყაროს, ბორჯომის მუნიციპალიტეტებში, თბილისის მიდამოებში, ხოლო დასავლეთ საქართველოში აღინიშნება ფოთის ტყეებში. მკვებავი მცენარებია: ტირიფი, ალვის ხე, ვერხვი, მურყანი, არყი, თხილი და კომში.

## გალერეა 

ფაილი:Leucoma salicis (18043672774).jpg|ფრთებდაკეცილი
ფაილი:Leucoma salicis eggs.jpg|კვერცხები
ფაილი:72.009 BF2031 White Satin Moth, Leucoma salicis, larva (7341828358).jpg|მუხლუხი

ფაილი:Leucoma salicis MHNT.CUT.2012.0.356.Les Mathes Female.jpg|დედალი
ფაილი:Leucoma salicis MHNT.CUT.2012.0.356.Crest-Voland Male.jpg|მამალი

## სქოლიო 
კატეგორია:ტალღურასებრნი
ნიკოლოზ შარაბიძე

**ნიკოლოზ შარაბიძე** (დ. 1878 — გ. უცნობია) — ქართველი კომპოზიტორი, პედაგოგი.

## ბიოგრაფია 
1900 წელს დაამთავრა თბილისის მუსიკალური სასწავლებელი. 1902 წელს დაამთავრა სანქტ-პეტერბურგის სამეფო კართან არსებული სასიმღერო კაპელის რეგენტის კლასი. მრავალი წლის განმავლობაში ასწავლიდა საგუნდო სიმღერას და თეორიულ საგნებს თბილისის სასულიერო სემინარიაში, ქუთაისის ვაჟთა II გიმნაზიაში, სხვადასხვა სკოლასა და მუსიკალურ სასწავლებლებში. 1918-1921 წლებში მოღვაწეობდა თბილისსა და ქუთაისში. 1946 წლიდან ასწავლიდა ცენტრალურ მუსიკალურ სკოლაში. 1923–1954 წლებში ასწავლიდა ვ. სარაჯიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიაში. დაწერილი აქვს საგუნდო ნაწარმოებები, საბავშვო სიმღერები, რომანსები, დამუშავებული აქვს ქართული ხალხური სიმღერები.

## ლიტერატურა 
* Композиторы грузии: Издание второе. – тб., 1973. - გვ. 263 

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი კომპოზიტორები
კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
კატეგორია:დაბადებული 1878
კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი გარდაცვალების თარიღით
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწეები
უმაღლესი დაწყებითი სასწავლებლები

**უმაღლესი დაწყებითი სასწავლებლები** ― საგანმანათლებლო დაწესებულების ტიპი რუსეთის იმპერიაში. სასწავლებლები იყო ვაჟთა, ქალთა და შერეული ტიპის. ემსახურებოდა ქალაქის შეძლებული ფენების ოჯახის შვილებს. შეიქმნა 1912 წელს საქალაქო სასწავლებლების მაგივრად. შედგებოდა 4 თითოწლიანი კლასისაგან. მასში სწავლას აგრძელებდნენ დაწყებითი სკოლის დამთავრების შემდეგ და I და II კლასების დასრულების შემდეგ შეეძლოთ გადასვლა საშუალო ზოგადსაგანმანათლებლო სკოლის II და III კლასებში. სასწავლებლებთან იხსნებოდა დამატებითი კლასები და კურსები, მაგალითად პედაგოგიური, სასოფლო-სამეურნეო, საბუღალტრო, სახელოსნო, საფოსტო-სატელეგრაფო და სხვა. 1915 წელს საქართველოში იყო 29 უმაღლესი დაწყებითი სასწავლებელი.

## ლიტერატურა
კატეგორია:რუსეთის იმპერიის სასწავლებლები
ეკლერი

მარჯვნივ|მინი| კლასიკური ეკლერი
**ეკლერი** () — საკონდიტრო ნაწარმი. კრემით შევსებული წაგრძელებული ფორმის ნამცხვარი, რომელიც შუს ცომით მზადდება და გარედან შოკოლადის მინანქრით იფარება. შუს ცომს საკონდიტრო პარკის საშუალებით აძლევენ გრძელ ფორმას, აცხობენ მანამ, სანამ გარედან ხრაშუნა გახდება, შიგნიდან კი ღრუ. გაციების შემდეგ, ნაწარმს ავსებენ მოხარშული კრემით (*Creme pâtissière*), ათქვეფილი ნაღებით ან შიბუსტის კრემით. შემდეგ იფარება შოკოლადის მინანქრით. შეიძლება შეივსოს ფსტის ან რომის არომატის მქონე კრემით, ხილის შიგთავსით ან წაბლის პიურეთი. შოკოლადის ნაცვლად, ეკლერი შეიძლება დაიფაროს კარამელის მინანქრით. ამ შემთხვევაში დესერტს ხშირად **ბატონ დე იაკობს** უწოდებენ (*bâton de Jacob*).

## სახელის წარმოშობა 
[მარჯვნივ|მინი| მცხობლები [ბელგია|ბელგიაში მანქანით ამზადებენ ეკლერებს]]
სახელი მომდინარეობს ფრანგული სიტყვიდან *éclair*, რაც „სინათლის გაელვებას“ ნიშნავს, რადგან დესერტი ძალიან სწრაფად იჭმევა.

## ისტორია 
ეკლერი სათავეს იღებს XIX საუკუნის საფრანგეთში, სადაც მას 1850 წლამდე „pain à la Duchesse“ ან „petite duchesse“ ერქვა. ფრანგულში სიტყვა ეკლერი 1860 წელს გამოჩნდა. საკვების ზოგიერთი ისტორიკოსი მიიჩნევს რომ ეკლერი პირველად ცნობილმა ფრანგმა მზარეულმა, ანტუან კერემმა შექმნა.

## ლიტერატურა 
* 
* 

## რესურსები ინტერნეტში 
* ეკლერის მოკლე ისტორია

## სქოლიო 
კატეგორია:ბელგიური სამზარეულო
კატეგორია:ფრანგული დესერტები
დიოგუ ჟოტა

**დიოგუ ჟოზე ტეიშეირა და სილვა** (; დ. 4 დეკემბერი, 1996 — გ. 3 ივლისი, 2025), ცნობილი როგორც **დიოგუ ჟოტა** () — პორტუგალიელი ფეხბურთელი, თამაშობდა თავდამსხმელის პოზიციაზე.

## ბიოგრაფია
ჟოტას კარიერა „პასუშ დე ფერეირაში“ დაიწყო, რის შემდეგაც 2016 წელს ლა ლიგის კლუბ მადრიდის „ატლეტიკოს“ შეუერთდა. ორი სეზონის მანძილზე იყო გუნდის საკუთრება, ამ პერიოდში გაიჯარებული იყო „პორტუსა“ და „ვულვერჰემპტონში“. 2018 წლის ივლისში ის კლუბს 14&nbsp;მილიონი ევროს სანაცლოდ შეუერთდა და გუნდის რიგებში ასამდე შეხვედრა ჩაატარა. 2020 წლის ოქტომბერში შეუერთდა ინგლისის პრემიერლიგის კლუბ „ლივერპულს“, 50&nbsp;მილიონი ევროს (41&nbsp;მილიონი გირვანქა სტერლინგი) სანაცვლოდ.

გარდაიცვალა 2025 წლის 3 ივლისს, მის ძმასთან ანდრე სილვასთან ერთად, რომელიც პორტუგალიის მეორე ლიგის გუნდ „პენაფიელში“ თამაშობდა. ძმები ტრაგიკულად, ესპანეთში, ქალაქ სამორასთან, სერნადილიაში, ავტოავარიის შედეგად დაიღუპნენ.

## სანაკრებო კარიერა
ჟოტა იყო პორტუგალიის 19, 21 და 23-წლამდელთა ახალგაზრდული ნაკრებების ყოფილი წევრი. ასევე, იყო ნაკრების წევრი 2019 წლის უეფას ერთა ლიგის ფინალში, რომელიც პორტუგალიამ საშინაო არენაზე მოიგო. მისი დებიუტი ეროვნულ ნაკრებში 2019 წლის ნოემბერში, ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის შესარჩევ ეტაპზე.

## სანაკრებო სტატისტიკა
## მიღწევები
### საკლუბო
;  ლივერპული
* პრემიერლიგა: 2024–25
* ინგლისის ასოციაციის თასი: 2021–22
* ინგლისის ლიგის თასი: 2021–22
* უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის ფინალისტი: 2021–22

### სანაკრებო 
;  პორტუგალია
* უეფა-ს ერთა ლიგა: 2018–19, 2024–25 

### ინდივიდუალური
* პრემიერლიგის თვის საუკეთესო მოთამაშე: იანვარი 2024
* პორტუგალიის ლიგის თვის საუკეთესო ახალგაზრდა ფეხბურთელი: ოქტომბერი/ნოემბერი 2015
* პრიმერა ლიგის თვის საუკეთესო გოლის ავტორი: თებერვალი 2016
* უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის Breakthrough XI: 2020

## რესურსები ინტერნეტში
* დიოგუ ჟოტა — „ლივერპულის“ ოფიციალური საიტი
* BDFutbol
* Soccerway

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 4 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1996
კატეგორია:გარდაცვლილი 3 ივლისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2025
კატეგორია:პორტუგალიელი ფეხბურთელები
კატეგორია:ატლეტიკო მადრიდის ფეხბურთელები
კატეგორია:პორტუს ფეხბურთელები
კატეგორია:პორტუგალიის პრიმეირა ლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ინგლისის საფეხბურთო ლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ლივერპულის ფეხბურთელები
კატეგორია:პორტუგალიის ნაკრების ფეხბურთელები
კატეგორია:2020 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:2024 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
რატიანი

საკუთარი სახელი **რატიანი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ზვიად რატიანი — ქართველი პოეტი, მთარგმნელი
* ზურაბ რატიანი — ქართველი მწერალი, მეცნიერი და ჟურნალისტი
* ირმა რატიანი — ქართველი ლიტერატურათმცოდნე და მთარგმნელი
* ლევან რატიანი — ქართველი ექიმი, ანესთეზიოლოგ-რეანიმატოლოგი
* პროკოფი რატიანი ― ქართველი ისტორიკოსი
* სერგო რატიანი — ქართველი პოლიტიკოსი, ფილოსოფოსი

## იხილეთ აგრეთვე 
* გოგი რატიანი — პირველი ქართული საბავშვო მხატვრული ფილმი

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
ყოფილი ჯავის რაიონის ძეგლების სია

**ყოფილი ჯავის რაიონის ობიექტების/ძეგლების სიაში**  წარმოდგენილია მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე არსებული კულტურული მემკვიდრეობის თვალსაზრისით ღირებული ობიექტები, რომელთა ნაწილს კანონით დადგენილი წესით მიენიჭათ კულტურული მემკვიდრეობის უძრავი ძეგლის სტატუსი. უძრავი ძეგლის სტატუსის მქონე ობიექტების ნაწილს ასევე განსაზღვრული აქვს ეროვნული კატეგორია. ყოფილი ჯავის რაიონის მასშტაბით კულტურული მემკვიდრეობის თვალსაზრისით ღირებული ობიექტები იყოფა 2 ჯგუფად:

# ობიექტები სტატუსის გარეშე
# კულტურული მემკვიდრეობის უძრავი ძეგლები

## ყოფილი ჯავის რაიონის ობიექტების/ძეგლების სია
## ლიტერატურა
* შიდა ქართლი, ჯავის რაიონის არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. III, თბ., 2004

## რესურსები ინტერნეტში
* heritagesites.ge — კულტურული მემკვიდრეობის უძრავი ძეგლების სია

კატეგორია:ჯავის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურული ძეგლები
ეროვნული ლიგა 2022

**ეროვნული ლიგა 2022** — საქართველოს უმაღლესი ლიგის 34-ე გათამაშება.
## ფორმატი 
ჩემპიონატში მონაწილეობას იღებს 10 გუნდი, ერთმანეთთან გუნდები ოთხ თამაშს თამაშობენ. საბოლოო ჯამში თითო გუნდმა 36 მატჩი უნდა ითამაშოს.

ტურნირის გამარჯვებული ჩემპიონთა ლიგაზე მონაწილეობას დაიწყებს I შესარჩევი ეტაპიდან. მეორე და მესამე ადგილზე გასული გუნდები და საქართველოს თასის გამარჯვებული მონაწილეობას მიიღებს უეფას კონფერენციების ლიგაზე I შესარჩევი რაუნდიდან. თუ თასის გამარჯვებული გახდება გუნდი ჩემპიონატის ცხრილის პირველი სამეულიდან, უეფას კონფერენციების ლიგაზე მონაწილეობის საშუალება მიეცემა ჩემპიონატის IV-ადგილოსან გუნდს.

## კლუბები  
## ცხრილი

## შედეგები
ყველა გუნდი თამაშობს 18 საშინაო და 18 გასვლით თამაშს (თითო გუნდს ეთამაშება 4-ჯერ), ჯამში 36 თამაშს.

### ტური 1-18
### ტური 19-36
## პლეი-ოფი 
----

## ბომბარდირები 
## რესურსები ინტერნეტში
* ეროვნული ლიგის ოფიციალური ვებ-გვერდი
* ჩემპიონატის წესები 

## სქოლიო
კატეგორია:ეროვნული ლიგის სეზონები
კატეგორია:უმაღლესი ლიგის სეზონები
კატეგორია:2022 წელი ქართულ ფეხბურთში
ინიაკი პენია

**ინიაკი პენია** (; დ. 2 მარტი, 1999, ალიკანტე, ესპანეთი) — ესპანელი ფეხბურთელი, საფეხბურთო კლუბ „ელჩეს“ წევრი, პოზიციით მეკარე. 

## ტიტულები
 **ბარსელონა**: (7)
* **ლა ლიგა** (3): 2018–19, 2022–23, 2024–25
* **ესპანეთის თასი** (2): 2020–21, 2024–25 
* **ესპანეთის სუპერთასი** (2): 2022–23, 2024–25

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1999
კატეგორია:დაბადებული 2 მარტი
კატეგორია:ესპანელი ფეხბურთელები
კატეგორია:ბარსელონა B-ის ფეხბურთელები
კატეგორია:ბარსელონის ფეხბურთელები
კატეგორია:ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები
კატეგორია:ელჩეს ფეხბურთელები
კატეგორია:გალათასარაის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
რუი სილვა

**რუი ტიაგუ დანტაშ და სილვა** (დ. 7 თებერვალი, 1994) — პორტუგალიელი ფეხბურთელი, ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის კლუბ „რეალ ბეტისისა“ და პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების მეკარე.

## კარიერის სტატისტიკა
### საკლუბო
### სანაკრებო
## რესურსები ინტერნეტში
*Portuguese League profile 
*
*

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1994
კატეგორია:პორტუგალიელი ფეხბურთელები
კატეგორია:რეალ ბეტისის ფეხბურთელები
კატეგორია:ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
პრიამე

მინი
**პრიამე** (*პრიამოსი*) (, ) — ტროის მეექვსე და უკანასკნელი მეფე, ლაომედონტისა და სტრიმოს ვაჟი; საერთოდ 40 წელი მართავდა. „პრიამეს სახელი ავთენტურად არის ხეთურ-ლუვიური წარმოშობის ეპითეტი, რაც ნიშნავს „პირველს“, „საუკეთესოს“. სახელწოდება „პარიზი“ ასახავს იმავე ინდოევროპული საფუძვლის ვარიანტს“.

## ოჯახი 
პრიამე ლაომედონტის ვაჟებიდან ერთადერთია, რომელიც ჰერკულესმა დატოვა ცოცხალი, როცა მოხალისეთა რაზმით ქალაქი დაიპყრო, ლაომედონტზე შური იძია. ერთ-ერთი ვერსიით, როცა ჰერკულესი ტროაში მიცურავდა, პრიამემ გაათავისუფლა ტელამონი და იფიკლე, რომლებიც ლაომედონტმა ციხეში ჩააგდო, რისთვისაც ჰერკულესმა შეიწყალა. სხვა ვერსიით, ჰერკულესმა იგი ტროას დატყვევებული მეზობლებისგან იყიდა.

პირველი ცოლისგან არისბა პრიამეს ჰყავდა მხოლოდ ერთი ვაჟი, ესაკა, მეორედან (ჰეკაბა ან ჰეკუბა) ვაჟები: ჰექტორი, პარისი (სხვაგვარად ალექსანდრე), დეიფობუსი, ელენი და ექვსი სხვა, ასევე ქალიშვილები: კრეუსა, ლაოდიკე, პოლიქსენა, კასანდრა, ილიონი. სხვა ქალების შვილებთან ერთად მას ჰყავდა 50 ვაჟი და 50 ქალიშვილი (ანუ სულ 100 შვილი). გიგინის თქმით, 41 ვაჟი და 14 ქალიშვილი. ანუ 50 ვაჟი, მათგან 17 ჰეკაბადან. ვერგილიუსის ცნობით, 100 ასული და რძალი.

დემეტრე სკეფსისის ცნობით, მისი სიმდიდრე მოვიდა აბიდოსის მახლობლად მდებარე ასტირში არსებული ოქროს საბადოებიდან.

## როლი ტროას ომში 
მინი
ტროის ომის დროს პრიამე უკვე იმდენად მოხუცი იყო, რომ ბრძოლებში მონაწილეობა არ მიუღია. ის მხოლოდ ერთხელ ჩნდება ბრძოლის ველზე, რათა ბერძნებთან შეთანხმებულიყო პარისისა და მენელაოსის დუელთან დაკავშირებით.

ჰექტორის გარდაცვალების შემდეგ პრიამე ფარულად, ჰერმესის დახმარებით, შეიპარება აქილევსის კარავში და გმირს შვილის დამახინჯებულ სხეულს ევედრება. ჰომეროსი არაფერს ამბობს პრიამეს სიკვდილზე.

აქაველების მიერ ტროას აღებისას მან მიმართა ზევსის ოტრადნის (ჰერკეის) საკურთხევლის დაცვას, მოკლა ნეოპტოლემოსმა (სხვა სახელი პიროსი). ამ საკურთხეველზე იდგა ზევსის ხის ქანდაკება შუბლზე მესამე თვალით. ლეშეის ლექსის მიხედვით, იგი საკურთხევლიდან გამოათრიეს და ნეოპტოლემოსმა სასახლის კარიბჭესთან მოკლა. ვერსიით, იგი ნეოპტოლემოსმა მოკლა სიგეის კონცხზე აქილევსის საფლავზე.

გამოსახულია დელფოში პოლიგნოტოსის ნახატზე. მოხსენიებულია ოდისეაში (III 107). ესქილეს ტრაგედიის გმირი „ფრიგიელები, ანუ ჰექტორის სხეულის გამოსასყიდი“, სოფოკლეს ტრაგედიები „ფრიგელები“ „Priam“, ფილოკლე უფროსი „პრიამე", ტაიმსითეუსი, დიონისე სირაკუზელი, ენიუსი „ჰექტორის გამოსასყიდი".

## რესურსები ინტერნეტში
* პრიამოსი

## სქოლიო
კატეგორია:ბერძნული მითოლოგია
წერეთელევო

**წერეთელევო** () — სოფელი ბულგარეთში, მდებარეობს პლოვდივის ოლქის სიედინენიეს თემში. მოსახლეობა 356 ადამიანი (2010 წ.)

## სახელწოდება
სოფელს ძველად დუმანლი ერქვა, თუმცა 1930 წელს მცხოვრებლებმა მიმართეს მეფე ბორისს თხოვნით სოფლისათვის ქართველი თავადისა და დიპლომატის, რუსეთში მოღვაწე ალექსი ნიკოლოზის ძე წერეთლის (აკაკი წერეთლისბიძაშვილი) სახელი (1848-1883) ეწოდებინათ.

## ლიტერატურა
* *კალანდია გ.,* ქართველები მსოფლიო ისტორიაში, ტ., 1 თბ., 2020, გვ. 152-155

## სქოლიო
კატეგორია:პლოვდივის ოლქის სოფლები
უნიონი (მევენახე-მეღვინეთა გაერთიანება)

**მევენახე-მეღვინეთა გაერთიანება „უნიონი“ (1908-1941)** — მევენახე-მეღვინეთა გაერთიანება, რომელსაც ეკუთვნოდა ღვინისა და სპირტიანი სასმელების ქარხანა, რომელიც 1908 წელს გაიხსნა თბილისის გუბერნიაში, კატარინენფელდში.  კავშირი აერთიანებდა  ღვინის და ალკოჰოლური  სასმელებით დაინტერესებულ  დაახლოებით  50  გერმანელ მეწარმეს.  

საზოგადოება „უნიონი“ დაკავებული იყო საკუთარი ვენახებიდან მოწეული ყურძნის გადამუშავებით, სხვადასხვა ღვინოების და დისტილირებული ღვინის სპირტის რეალიზაციით. 
1910-1913 წლებში საზოგადოებამ სწრაფ ეკონომიკურ აღმავლობას მიაღწია. ამ პერიოდში „უნიონი“ ღვინის სპირტის რეალიზაციას აწარმოებდა თბილისის, სტავროპოლისა და ჩერნიგოვის გუბერნიებში.

1912 წლიდან „უნიონის“ ქარხანაში ღვინო და კონიაკი ბოთლებში ჩამოისხმებოდა. საზოგადოება ბოთლებს ბორჩალოს მაზრაშივე ყიდულობდა ბარონ ფონ კუჩენბახის მიერ 1882 წელს დაარსებულ მინის საწარმოში.
 
1941 წელს საზოგადოება „უნიონი“ გაუქმდა და ქარხანა მთლიანად გადაეცა საქართველოს საბჭოთა სოციალისტურ რესპუბლიკას. XX საუკუნის ბოლომდე საწარმოში მზადდებოდა მადერასა და პორტვეინის ტიპის ღვინოები, ვარდისფერი და თეთრი სუფრის ღვინო, საკონიაკე სპირტი.

## ლიტერატურა
* Ernst Allmendinger, Katharinenfeld, ein deutsches Dorf im Kaukasus : [1818-1941], Neustadt: [Selbstverlag], 1989

კატეგორია:საქართველოს საწარმოო კომპანიები
კატეგორია:ღვინის მწარმოებელი კომპანიები
კატეგორია:ქართული ღვინო
კატეგორია:1908 წელს დაარსებული კომპანიები
ზაურ ჯანელიძე

**ზაურ ჯანელიძე** (დ. 20 სექტემბერი, 1999, ფოთი, საქართველო) — ქართველი კალათბურთელი. პროფესიული კარიერა დაიწყო სკ ტიტებში (თბილისი),

### ეროვნული ნაკრები 
ზაურ ჯანელიძე იყო საქართველოს 16- და 20-წლამდელთა ნაკრებების წევრი

### სტატისტიკა 
საკლუბო კარიერა

## კარიერის მიღწევები 
* საქართველოს თასი (2019)
* დუდუ დადიანის მემორიალი (2021)

## რესურსები ინტერნეტში 
* https://www.fiba.basketball/europe/u20b/2019/player/Zaur-Janelidze
* https://basketball.realgm.com/player/Zaur-Janelidze/Summary/94741
* https://basketball.eurobasket.com/player/Zaur-Janelidze/Georgia/BC-Titebi/369056

კატეგორია:დაბადებული 20 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1999
კატეგორია:ფოთში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი კალათბურთელები
გენიტალური ჰერპესი

**გენიტალური ჰერპესი** — სასქესო ორგანოების (გენიტალიების) მარტივი ჰერპესვირუსის (HSV) ინფექცია.

ინფექციის პრევენციის გზებს შორისაა სექსის არქონა, პრეზერვატივის გამოყენება და სექსის ქონა მხოლოდ მათთან, ვინც დაინფიცირებული არაა. დაინფიცირების შემდეგ ჰერპესვირუსისგან განკურნების გზა არ არსებობს. მიუხედავად ამისა, ანტივირუსულმა მედიკამენტებმა შეიძლება ხელი შეუშალოს ან შეამციროს შემდგომი აფეთქებები. მედიკამენტების გრძელვადიანმა გამოყენებამ ასევე შეიძლება შეამციროს გავრცელების რისკი.

## რესურსები ინტერნეტში
* გენიტალური ჰერპესი

## სქოლიო
კატეგორია:ჰერპესი
კატეგორია:სქესობრივი გზით გადამდები ინფექციები
ყობი

**ყობი** — ნასოფლარი საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის ხაშურის მუნიციპალიტეტში (წაღვლის თემი).  

## დემოგრაფია
2002 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელი დაცარიელებულია. მსგავსი სიტუაციაა 2014 წელსაც.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფელი ყობი, გენადი ბოსიკოვი - „ზღაპრად რომ მოეყოლათ ვერ დავიჯერებდი, იმ ტყეში თუ გზას გაჭრიდნენ“ radiotavisupleba.ge 

## სქოლიო
კატეგორია:ხაშურის მუნიციპალიტეტის ნასოფლარები
კიტრისუნა

**კიტრისუნა** () — ერთწლოვანი ბოსტნეული და მრავალწლოვანი სარეველა მცენარე ლაშქარასებრთა ოჯახისა. ველურ ბუნებაში იზრდება ხმელთაშუაზღვისპირეთსა და სამხრეთ ამერიკაში. აქვს სწორმდგომი, 20–70 სმ სიმაღლის და ძლიერ დატოტვილი ღერო, რომელიც შემოსილია ბეწვით. ფოთლები დიდი ზომის, ოვალური და ასევე ბეწვით შემოსილია; წვნიანია, აქვს ახალი კიტრის სუნი და გემო. ყვავილები მრგვალი, ცისფერი, იშვიათად თეთრია, შეკრებილია გაშლილ ფარისებრ-საგველასებრ ყვავილედებში. ნაყოფი მუქი ყავისფერი კაკლუჭაა (სიგრძით 5 მმ-მდე). ფოთლები შეიცავს C ვიტამინსა და კაროტინს, საკვებად იყენებენ კიტრის შემცვლელად (სალათებში და სხვ.). კიტრისუნას ყვავილები ნედლი ან ხმელი სახით გამოიყენება საკონდიტრო და ლიქიორ-არყის წარმოებაში; თესლისგან მიღებული ზეთი იხმარება მედიცინასა და პარფიუმერიაში. მცენარე არ არის მომთხოვნი ნიადაგის შემადგენლობისა და ნაყოფიერების მიმართ, შედარებით კარგად უძლებს გვალვასა და სიცივეს. კულტივირებულია უპირატესად სამოყვარულო მეურნეობებში. კარგი თაფლოვანი მცენარეა. ამრავლებენ თესლით, იშვიათად — ფესურის გაყოფით.

## გალერეა 

ფაილი:Illustration Borago officinalis0.jpg|
ფაილი:Borago officinalis 'Borage' (Boraginaceae) leaves.JPG|ფოთოლი
ფაილი:Ogórecznik.JPG|ყვავილედი
ფაილი:B.officinalis-seeds-1.jpg|ნაყოფი

## სქოლიო 
კატეგორია:ლაშქარასებრნი
კატეგორია:ბოსტნეული
გიორგი ჩუბინიშვილი (ინჟინერ-ჰიდროტექნიკოსი)

**გიორგი ჩუბინიშვილი** (დ. 1 იანვარი, 1912, ქუთაისი — გ. 1999) — ქართველი ინჟინერი. თბილისის საპატიო მოქალაქეები (1996)

1936 წელს დაამთავრა ამიერკავკასიის ინდუსტრიული ინსტიტუტი.

1937-1944 წლებში მუშაობდა თბილისის სხვადასხვა ორგანიზაციაში. 1944-1959 წლებში კი ბულაჩაურის წყალსადენის პროექტის მთავარ ინჟინრად და „თბილქალაქპროექტის“ სექტორის უფროსად. მონაწილეობდა დაარმატურებული რკინა-ბეტონის მილების დამზადების ახალი მეთოდის დამუშავებაში (1951); 1959 წლიდან სახელმწიფო საპროექტო ინსტიტუტის „თბილქალაქპროექტის“ მთავარი ინჟინერი და დირექტორის მოადგილე იყო. ინჟინერ-ჰიდროტექნიკოსი. მირებული აქვს სსრკ-ის მინისტრთა საბჭოს პრემია (1981).

## რესურსები ინტერნეტში
*გიორგი ჩუბინიშვილის ბიოგრაფია (II მოწვევა)

კატეგორია:დაბადებული  1 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული  1912
კატეგორია:გარდაცვლილი    1999
კატეგორია:ქუთაისში დაბადებულები
გ
კატეგორია:თბილისის საპატიო მოქალაქეები (1996)
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის II  მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
ჩინური ბატი

250პქ|მინი|მარჯვნივ|რუხი ჩინური ბატი
250პქ|მინი|მარჯვნივ|თეთრი ჩინური ბატი
**ჩინური ბატი** — ბატის ჯიში. წარმოშობილია მშრალცხვირა ბატისგან. მოშინაურებულია ჩინეთსა და იაპონიაში. ზომით არც ისე დიდია (მამლის ცოცხალი მასაა 5,0–5,5, დედლისა — 4,0–4,5, 9 კვირის ასაკის ბატისა — 2,5–3,0); ტანი კვერცხისებური ფორმისაა; კისერი გრძელი, გედისნაირი; შუბლზე ნისკარტის ძირთან დიდი კოპი აქვს. შეფერილობის მიხედვით განარჩევენ 2 სახესხვაობას: თეთრსა და რუხს. თეთრ ჩინურ ბატებს ბუმბული თეთრი ფერის აქვთ, ნისკარტი, კოპი, და ფეხები — ნარინჯისფერი. რუხი ბატები რუხ-მურა შეფერილობისანი არიან, თავსა და კისრის უკანა ნაწილზე (ნისკარტის ძირიდან ტანამდე) გასდევთ მუქი მურა ზოლი; ნისკარტი, კოპი და ფეხები შავი ან მუქი მურაა. კვერცხის მასა 130–140 გრამი, ნაჭუჭი თეთრია. კვლავწარმოებითი თვისებები კარგია (კვერცხმდებლობა — 60–70 კვერცხი წელიწადში, ნაყოფიერდება 75–80%, გამოჰყავს 60–70%). იყენებენ მეხორცულ ჯიშებთან შესაჯვარებლად, შთამომავლობის ნაყოფიერების ამაღლების მიზნით. ჩინური ბატის მონაწილეობით გამოყვანილია ხოლმოგორული, ლინდური, კრასნოზერსკოეს, ყუბანური და სხვა ჯიშის ბატები. მოშენებულია მრავალ ადგილზე, თუმცა მცირე რაოდენობებით.

## სქოლიო 
კატეგორია:ბატის ჯიშები