open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ჩარგეიშვილი

საკუთარი სახელი **ჩარგეიშვილი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* არჩილ ჩარგეიშვილი — ექიმი, ოტორინოლარინგოლოგი
* ნექტარიოს ჩარგეიშვილი — კომპოზიტორი

კატეგორია:ქართული გვარები
ჩაფიძე

საკუთარი სახელი **ჩაფიძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* გულიკო ჩაფიძე — კარდიოლოგი
* ელისო ჩაფიძე — იურისტი, პოლიტიკოსი, ჟურნალისტი
* ლაშა ჩაფიძე — ფეხბურთელი

კატეგორია:ქართული გვარები
რაბიგა კუშაევა

**რაბიგა  კუშაევა** (  ; 1901 — 1937 ) — ქალთა მოძრაობის ლიდერი, ბაშკირეთის ეროვნული მოძრაობის წარმომადგენელი.

## ბიოგრაფია 
რაბიგა კუშაევა  დაიბადა 1901 წელს სამარის გუბერნიის სოფელ ხასიანოვოში, ამჟამად სამარის ოლქის ბოლშეჩერნიგოვის რაიონში.

1916 წლიდან რაბიგა კუშაევა მუშაობდა პედაგოგად სამარის პროვინციის სოფელ ბურზიანში.

1917 წელს მან  მონაწილეობა მიიღო ორენბურგში I საყოველთაო ბაშკირთა ყურულთაის (ყრილობის) მუშაობაში,   სამარის გუბერნიის  პუგაჩოვის რაიონის ბაშკირთა დეპუტატის რანგში. რაბიგა კუშაევა ყრილობაზე  აქტიურად უჭერდა მხარს ბაშკირ ქალთა თანასწორობას და წამოაყენა მოთხოვნა ბაშკირი ქალებისთვის მიენიჭებინათ სრული სამოქალაქო და პოლიტიკური უფლებები მამაკაცებთან თანაბარ საფუძველზე. ამასთანავე შესთავაზა კონკრეტული ზომები მათი განხორციელებისთვის, რომელიც შედგებოდა ათი პუნქტისგან. . მისი მოხსენების თანახმად,  ყურულთაის  დადგენილებებში გენდერული თანასწორობის შესახებ პუნქტები იყო შეტანილი.

1919 წლიდან მუშაობდა საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის ბაშკირეთის რეგიონალურ კომიტეტში ქალთა საქმეების განყოფილების უფროსად.

რაბიგა კუშაევა გახდა ბაშკირეთის საყოველთაო  მუშათა და გლეხთა ქალთა I კონფერენციის ერთ-ერთი ორგანიზატორი, რომელიც ჩატარდა 1920 წლის სექტემბერში ქალაქ სტერლიტამაკში . 1921 წლის ნოემბერში მან მონაწილეობა მიიღო მოსკოვში საბჭოთა კავშირის სრულიად რუსეთის   IX ყრილობაში. რაბიგა კუშაევა ასევე მონაწილეობდა მუშათა და გლეხ ქალთა I საყოველთა  ყრილობის ორგანიზებასა და მომზადებაში, რომელიც ჩატარდა 1924 წლის ნოემბერში. მონაწილეობდა ბაშკირეთის საყოველთაო  ქალთა  ყრილობაში —  საბჭოს წევრთა ყრილობაში, რომელიც გაიმართა  1927 წლის ოქტომბერში.

1927 წლიდან მუშაობდა შ. ხუდაიბერდინის სახელობის უფას ბავშვთა სახლის დირექტორად. .

1929 წლიდან ცხოვრობდა მოსკოვში. მუშაობდა რსფსრ განათლების სახალხო კომისარიატში ბავშვთა სახლების განყოფილების ინსპექტორად.

რაბიგა კუშაევა მოკლეს 1937 წლის ზაფხულში, როდესაც იაროსლავის რკინიგზის ლოსის სამგზავრო პლატფორმიდან მატარებლით სახლში მიემგზავრებოდა.

## ოჯახი 
რაბიგას ძმა — ხარის *იუმაგულოვი*  (1888-1937), იყო სახელმწიფო და საზოგადო მოღვაწე, ბაშკირული ეროვნული მოძრაობის ერთ-ერთი ლიდერი, 1919-1920 წლებში  ბაშკირეთის რევოლუციური კომიტეტის თავმჯდომარე.

რაბიგა  1922 წელს ცოლად გაჰყვა სახელმწიფო და საზოგადო მოღვაწეს, 1922-1929 წლებში ბაშკირეთის ცენტრალური აღმასრულებელი კომიტეტის თავმჯდომარეს —  *ხაფიზ კუშაევს* (1888-1937). წყვილს სამი შვილი შეეძინა: *მინსილუ*, გარდაიცვალა დიფტერიით 1923 წელს. *ტანსილუ (დინა). გამოვიდა ოპერის მომღერალი იყო.* პერმის ოპერის თეატრის სოლისტი; რსფსრ დამსახურებული არტისტი. *ირეკი*, 5 წლის ასაკში მშობლების გარდაცვალების შემდეგ,  ბავშვთა სახლში გაგზავნეს. მისი შემდგომი ბედი უცნობია. 

## ლიტერატურა 
* *Сулейманова Р. Н.* Неутомимый борец за равноправие башкирских женщин //Башкортостан в XX столетии. Исторические портреты. Уфа, 2006. Вып.1.
* *Шәкүр Рәшит.* Арҙаҡлы башҡорттар. Ғилми-биографик очерктар. Тулыландырылған 2-се баҫмаһы. — Өфө: Китап, 2005. — 376 бит.

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1901
კატეგორია:გარდაცვლილი 1937
კატეგორია:ფემინიზმი
კატეგორია:ფემინიზმი ბაშკირეთში
კატეგორია:ბაშკირეთის ეროვნული მოძრაობის წარმომადგენლები
ჩაჩუა

საკუთარი სახელი **ჩაჩუა** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:

* აკაკი ჩაჩუა — სპორტსმენი (ბერძნულ-რომაული ჭიდაობა)
* ზურაბ ჩაჩუა — თერაპევტი
* კონსტანტინე ჩაჩუა — სამხედრო პირი
* ლევან ჩაჩუა — ინჟინერი, პოლიტიკოსი
* ტარიელ ჩაჩუა — ეკონომისტი, პოლიტიკოსი

კატეგორია:ქართული გვარები
ელიზავეტა მუკასეი

**ელიზავეტა  მუკასეი** ( ძე **ემელიანოვა** ; 16 [ 29 ] მართა 1912, უფა — 2009 წლის 19 სექტემბერი, მოსკოვი ) — საბჭოთა დაზვერვის ოფიცერი, არალეგალური ემიგრანტი. სახელმწიფო უსაფრთხოების საპატიო თანამშრომელი, ვიცე-პოლკოვნიკი . საბჭოთა არალეგალური დაზვერვის ოფიცრის მიხაილ მუკასეის მეუღლე.

## ბიოგრაფია 
ელიზავეტა მუკასეი დაიბადა 16 (29) მართა 1912 წელს ქალაქ უფაში, მისი ქალიშვილობის გვარი იყო ემელიანოვა.

1917 წლის ბოლოს ემელიანოვების  ოჯახი საცხოვრებლად ტაშკენტში გადავიდა შიმშილისგან თავის დასაღწევად. 1929 წელს, სკოლის დამთავრების შემდეგ, ჩაირიცხა ლენინგრადის უნივერსიტეტის ბიოლოგიის ფაკულტეტზე . უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ  ელიზავეტა მუშაობდა ჯერ ქარხანაში, ხოლო შემდეგ  მუშა ახალგაზრდობის სკოლის დირექტორად ( 1938-1939 ).

1939 წლიდან 1943 წლამდე ელიზავეტა  მეუღლესთან, უკანონო დაზვერვის ოფიცერ მიხაილ ისააკოვიჩ მუკასეითან ერთად იმყოფებოდა აშშ- ში მივლინებაში ქალაქ ლოს-ანჯელესში .

1943 წლიდან 1949 წლამდე მუშაობდა მოსკოვის სამხატვრო თეატრის სამხატვრო საბჭოს მდივნად.

1955 წლიდან 1977 წლამდე სპეციალური გადამზადების გავლის შემდეგ  ფსევდონიმით "ელზა" მუშაობდა მეუღლესთან ერთად საზღვარგარეთ. ელიზავეტას დახმარებით  მეუღლეს  ცენტრთან ორმხრივი კომუნიკაციის საშუალება ჰქონდა.

საზღვარგარეთ მუშაობის პერიოდში მეუღლესთან ერთად სადაზვერვო ინფორმაციის მოსაპოვებლად მოგზაურობდა ევროპის ქვეყნებში. შედეგად, ცენტრის მხრიდან მაღალი შეფასება დაიმსახურა.

1977 წელს სსრკ- ში დაბრუნების შემდეგ , ელიზავეტა დაკავებული იყო ახალგაზრდა დაზვერვის პერსონალის მომზადებით. იყო არაერთი წიგნის და სადაზვერვო სკოლების სასწავლო სახელმძღვანელოს  ავტორი.

ელიზავეტამ მეუღლესთან თანამშრომლობით დაწერა მემუარების წიგნი 30 წლის განმავლობაში საზღვარგარეთ მოღვაწეობისა და ცხოვრების შესახებ — „ზეფირი და ელზა“.

ელიზავეტას ვაჟი ანატოლი მუკასეი, საბჭოთა და რუსი კინოოპერატორია. რძალი მსახიობი და კინორეჟისორი სვეტლანა  დრუჟინინა . შვილიშვილი — ოპერატორი მიხაილ  მუკასეი .

გარდაიცვალა მოსკოვში 2009 წლის 19 სექტემბერს .

იგი დაკრძალეს მეუღლესთან ერთად ხოვანსკის სასაფლაოზე (ჩრდილოეთი ტერიტორია, ადგილი No. 200c).

## Ჯილდოები 
ელიზავეტა  მუკასეი იყო სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურის საპატიო წევრი. დაჯილდოვდა  მრავალი მედლით გაწეული სამსახურისთვის, მათ შორის მედლით  სამხედრო დამსახურებისთვის . რუსეთის ფედერაციის უსაფრთხოებაში შეტანილი განსაკუთრებული წვლილისთვის დაჯილდოვდა იური ანდროპოვის პრემიით.

## ბიბლიოგრაფია 
* *Мукасей М. И., Мукасей Е. И.* Зефир и Эльза. Разведчики-нелегалы. — Закон и порядок, 2004. — (Великая Россия. Имена). — ISBN 5-98465-005-3.

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1912
კატეგორია:გარდაცვლილი 19 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2009
კატეგორია:დაბადებული 29 მარტი
კატეგორია:მედლით საბრძოლო დამსახურებისათვის დაჯილდოებულები
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
ჩახუნაშვილი

საკუთარი სახელი **ჩახუნაშვილი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:

* ოთარ ჩახუნაშვილი — ქირურგი
* სერგო ჩახუნაშვილი — ქირურგი

კატეგორია:ქართული გვარები
აფხაზები (საგვარეულო)

**აფხაზები**, **აფხაზიშვილები** ― ქართული თავადური საგვარეულო, შარვაშიძეების განშტოება.  

## ისტორია 
აფხაზების  წინაპარი, თავადი მანუჩარ შარვაშიძე, დაახლოებით 1632 წელს გადასახლდა აფხაზეთიდან კახეთში (კერძოდ ― კარდენახში). ქართულ და სპარსულ სიგელ-გუჯრებში მოიხსენიებიან თავადებად. ისინი ფლობდნენ კარდანახის სასახლეს. რუსეთის იმპერიის უღლის ქვეშ კვლავ დაუმტკიცდათ თავადობა 1826 წლის 7 აპრილს. გვარი რუსიფიცრებული იყო, როგორც „აბხაზოვი“ ().  საგვარეულოს ეკუთვნის ისეთი ცნობილი ადამიანები, როგორებიც არიან ნიკოლოზ და კოტე აფხაზები.

## იხილეთ აგრეთვე 
* შარვაშიძეები
* კარდენახი

## ლიტერატურა 
* Князья  // *Думин С. В., Чиковани Ю. К.* Дворянские роды Российской империи. Том 4. Князья Царства Грузинского. — გვ. 99-101.

კატეგორია:საქართველოს ფეოდალური საგვარეულოები
*

## სქოლიო
ჩაგუნავა

საკუთარი სახელი **ჩაგუნავა** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ვაჟა ჩაგუნავა — არქიტექტორი
* შალვა ჩაგუნავა — კინორეჟისორი

კატეგორია:ქართული გვარები
ჩიმაკაძე

საკუთარი სახელი **ჩიმაკაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:

* არჩილ ჩიმაკაძე — კომპოზიტორი
* ბესიკ ჩიმაკაძე — ფეხბურთელი

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
მუსტაფა შელია

**ლევან (მუსტაფა) ალექსანდრეს ძე შელია** (დ. 11 აგვისტო, 1921 — გ. ნოემბერი, 1943, თბილისი) — ქართველი ანტისაბჭოთა პოლიტიკური აქტივისტი.

1937-1940 წლებში გადასახლებული იყო ანტისაბჭოთა ახალგაზრდული დაჯგუფების წევრობის ბრალდებით. ვადაზე ადრე გაათავისუფლეს, საქართველოში დაბრუნდა და თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტზე ჩააბარა. II მსოფლიო ომის დროს, გერმანიის ჯარების წინსვლის პერიოდში, 1941 წელს მუსტაფა შელიამ და მისმა თანამოაზრეებმა — ბიძამისმა (დედის ძმამ) ლევან აბდუშელიშვილმა და შალვა სვანიძემ ჩამოაყალიბეს საიდუმლო ორგანიზაცია (უცხოეთში მოქმედი ნაციონალისტური ორგანიზაცია „თეთრი გიორგის“ ანალოგიით), რომლის მიზანიც ომში საბჭოთა კავშირის დამარცხების შემთხვევაში საქართველოს დამოუკიდებელი რესპუბლიკის აღდგენისთვის საფუძვლების შექმნა იყო. ორგანიზაციის იატაკქვეშა საქმიანობაში ჩართული იყვნენ ასევე სტუდენტები ჭაბუა ამირეჯიბი და ამირან მორჩილაძე, ლატვიელი მხატვარი რომან სუტა და სხვები (სულ 20 ადამიანამდე).  

შელიას უშუალო ხელმძღვანელობით და რომან სუტას დახმარებით დაჯგუფება თავისი საქმიანობის მატერიალური უზრუნველყოფის მიზნით ბეჭდავდა პურის ყალბ ტალონებს. გამოძიების მასალების მიხედვით, ორგანიზაცია გეგმავდა ანტისაბჭოთა მებრძოლების (მათ შორის, წითელარმიელი დეზერტირების) რეკრუტირებას, დუშეთის რაიონის ტყეებში საიდუმლო საწვრთნელი ბაზის მოწყობას, გერმანიის სარდლობასთან კავშირის დასამყარებლად რადიოგადამცემი სადგურის გამართვას და საქართველოს სამხედრო გზაზე წითელი არმიის მომარაგების შეფერხებას დივერსიების გზით. ამ პერიოდში შელია კონსპირაციულად ცხოვრობდა თბილისში. 1943 წლის 3 ნოემბრის ღამეს საქართველოს სსრ შინაგან საქმეთა კომისარიატის წარმომადგენლებმა მიაგნეს შელიას ადგილსამყოფელს. შელიამ მათ შეიარაღებული წინააღმდეგობა გაუწია და ურთიერთსროლისას სასიკვდილოდ დაიჭრა. ორგანიზაციის დანარჩენი წევრები მალევე დააპატიმრეს. 1944 წელს აბდუშელიშვილი, სვანიძე და სუტა დახვრიტეს, სხვები სხვადასხვა დროით გადაასახლეს ან დააპატიმრეს. მუსტაფა შელია ჭაბუა ამირეჯიბის რომანის „გორა მბორგალის“ (1996) ერთ-ერთი პერსონაჟის, ქემალ თურქიას პროტოტიპია.

## ლიტერატურა
* ჯავახიშვილი ნ. „ლატვიელი მხატვარი რომან სუტა საქართველოში“, „ახალი და უახლესი ისტორიის საკითხები“ N2 გვ. 124-134 —თბილისი, „უნივერსალი“, 2016, ISSN 1512-3154.

## რესურსები ინტერნეტში
* * ლ. აბდუშელიშვილის, შ. სვანიძის, ჭ. ამირეჯიბის და სხვათა განაჩენის ტექსტი, 1944. საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა.

კატეგორია:დაბადებული 11 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1921
კატეგორია:გარდაცვლილი 1943
კატეგორია:ქართველი ანტიკომუნისტები
კატეგორია:ქართველი მეამბოხეები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში
წებელდის წარწერები

**წებელდის წარწერები** ― ქართული ასომთავრული წარწერები, რომელიც ამოკვეთილია წებელდის ეკლესიის (გულრიფშის მუნიც.) კანკელის ერთ-ერთ ფილასა (XI ს.) და ქვის სხვა ფილაზე ჯვრის რელიეფური გამოსახულებით (XIV ს.). კანკელის ფილა მოღწეულია ფრაგმენტულად, ცნობილია 1894-იდან, როდესაც პრასკოვია უვაროვამ პირველად გამოაქვეყნა მისი ფოტო; ამჟამად დაცულია საქართველოს ხელოვნების მუზეუმში (Nხმმ-443). მის ცენტრში გამოსახულ ვარდულებს (როზეტებს) შორის ამოკვეთილია ერთსტრიქონიანი კიდურწაისრული წარწერა: "წმიდაო თეოდორე, შეიწყალე მიქაელ". წარწერა კანკელის ფილის თანადროულია და ორივე XI ს-ით თარიღდება. 1938 წელს წებელდის ტაძრის ნანგრევებში აღმოუჩენითა ოთხკუთხა ფორმის ქვის მოზრდილი ფილა, რომლის ადგილსამყოფელი ჯერ-ჯერობით უცნობია. ცნობილია მხოლოდ ფილის ფოტო, გამოქვეყნებულია ხუხუტი ბღაჟბას მიერ (1967 წ.). მის ცენტრში წარმოდგენილია ჯვრის რელიეფური გამოსახულება, რომლის ქვედა მკლავი ზომით სხვა მკლავებს აღემატება. ჯვრის მკლავების ბოლოები ოდნავ გაფართოებული და წაწვეტებულია. მას ზემოდან "ახურავს" ორფერდა საფარი ნახევარრომბებისაგან შედგენილი ორნამენტის გამოსახულებით. ფილას გარშემო დაუყვება რომბებისაგან შედგენილი ორნამენტული ჩარჩო. ჯვრის ცენტრში, მკლავის გადაკვეთის ადგილას, არის როზეტისა თუ პატარა  ზომის ტოლმკლავიანი ჯვრის გამოსახულება. ამავე მკლავების ორივე მხარეს ამოკვეთილია ასომთავრული წარწერის თითო სიტყვა: „წმიდაო გიორგი“. ჯერის ბუდეებში, ქვედა  მკლავის ორივე მხარეს, 6-6 სტრიქონად, ამოკვეთილია ასომთავრული წარწერა: „ამის ჯუარისა მაშენებელსა, ლუკას მარტინევას, შეუნდოს ღმერთმან, ამენ“. წარწერა პალეოგრაფიული ნიშნების მიხედვით XIV ს-ით თარიღდება. მასში დასტურდება მეორე შემთხეეეა XIV ს-თვის გვარსახელის დასავლურქართული გაფორმებისა  (შდრ. *წალენჯიხის წარწერები* *1384-1396*). 

## ლიტერატურა 
* *ვ. სილოგავა*, ენციკლოპედია „ქართული ენა“, თბ., 2008. — გვ. 570

კატეგორია:ქართული წარწერები
მიდატ სელიმოვი

**მიდატ  სელიმოვი** (დ. 13 დეკემბერი, 1918, ქაშიკ-ჯერმაი, ფეოდოსიის რაიონი — გ. 2001, მოსკოვი) — საბჭოთა და რუსი ინფექციონისტი. მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (1963). პროფესორი (1967). გამა გლობულინის ცოფის ვაქცინის და ანტირაბიული ვაქცინის შემქმნელი  . მეორე მსოფლიო ომის მონაწილე. საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრი. რუსეთის ფედერაციის დამსახურებული მეცნიერი.  

დაამთავრა ყირიმის სამედიცინო ინსტიტუტი (1940). უმაღლესი სასწავლებლის დამთავრების შემდეგ ხელმძღვანელობდა ნიჟნეგორსკის რეგიონალურ საავადმყოფოს. დიდი სამამულო ომის დროს გაიწვიეს ჯარში და გაგზავნეს შორეულ აღმოსავლეთში. მსახურობდა 388-ე მსროლელ დივიზიაში. იყო სამხედრო ექიმი  სამედიცინო ბატალიონის მეთაური. ხელმძღვანელობდა სამხედრო ჰოსპიტალს. სამედიცინო სამსახურის მაიორი. მონაწილეობდა საბჭოთა კავშირ-იაპონიის ომში. მსახურობდა 301-ე სამხედრო ჰოსპიტალში. 1945 წლის 9 აგვისტოდან — მანჯურიის ოპერაციის წევრი.   

დემობილიზაციის შემდეგ მოსკოვში მცხოვრებ ოჯახს შეუერთდა. 1948 წელს ჩაირიცხა დ. ივანოვსკის სახელობის ვირუსოლოგიის კვლევითი ინსტიტუტის ასპირანტურაში.  1953 წელს ანტონინა შუბლაძის ხელმძღვანელობით დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია თემაზე  „ეპიდემიური პაროტიტი“. ორი წლის შემდეგ მისი ნაშრომი გამოიცა წიგნად.   

1963წელს დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია, 1967 წელს მიენიჭა პროფესორის წოდება .

1998 წლის დეკემბერში, მოსკოვის პოლიომიელიტის ინსტიტუტში, რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიამ გამართა სამეცნიერო და პრაქტიკული კონფერენცია, რომელიც მიეძღვნა სელიმოვის 80 წლის იუბილეს.  

## სამეცნიერო საქმიანობა 
მიდატ სელიმოვი დაკავებული იყო რაბიოლოგიური კვლევებით. იყო ავტორი 500-მდე სამეცნიერო ნაშრომის და 5 მონოგრაფიის, ასევე დიდი რაოდენობით მარეგულირებელი და ორგანიზაციული და მეთოდოლოგიური დოკუმენტისა, რომლებიც აქტუალობას არ კარგავს მეცნიერის 100 წლის იუბილეს შემდეგაც.  მისი ხელმძღვანელობით დაცული იქნა 4 სადოქტორო და 25 სამაგისტრო ნაშრომი.

## ჯილდოები
* რუსეთის ფედერაციის დამსახურებული მეცნიერი 
* წითელი ვარსკვლავის ორდენი (1945 წლის 5 სექტემბერი) - " *ამხანაგი.* *სელიმოვი საბრძოლო ვითარებაში აღმოჩნდა ინიციატივიანი, მამაცი მეთაური.* *სათანადოდ მოახერხა  საჯარისო ნაწილების სანიტარიული უზრუნველყოფის ორგანიზება .* დაქვემდებარებული პირების *სრული საბრძოლო მზადყოფნა და მორალი მაღალ დონეზე იყო. იმსახურებს* *სახელმწიფო ჯილდოს*  » 
* სამამულო ომის II ხარისხის ორდენი 

## ოჯახი 
ქალიშვილები —  მედიცინის მეცნიერებათა კანდიდატი და ინფექციურ დაავადებათა მედიცინის დოქტორი.   

## სამუშაოები 
* "ჰიდროფობიის აღმოფხვრის გზები"
* ცოფი. — მოსკოვი: მედიცინა, 1978. - 336გვ.
* როგორ ავიცილოთ თავიდან ცოფი / 2nd ed., Rev. — მოსკოვი: ჯანმრთელობის განათლების ინსტიტუტი, 1960. - 47გვ.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 13 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1918
კატეგორია:გარდაცვლილი 2001
კატეგორია:რუსეთის ფედერაციის მეცნიერებათა დამსახურებული მოღვაწეები
კატეგორია:იაპონიაზე გამარჯვებისათვის მედლით დაჯილდოებულები
კატეგორია:1941-1945 წლების დიდ სამამულო ომში გერმანიაზე გამარჯვებისათვის მედლით დაჯილდოებულები
კატეგორია:წითელი ვარსკვლავის ორდენის კავალრები
კატეგორია:სამამულო ომის II ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
ჩიქვინიძე

საკუთარი სახელი **ჩიქვინიძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:

* ნანი ჩიქვინიძე — მსახიობი
* პლატონ კორიშელი (ჩიქვინიძე) — მსახიობი

კატეგორია:ქართული გვარები
ჩიხრაძე

საკუთარი სახელი **ჩიხრაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* გიორგი ჩიხრაძე — სპორტსმენი (თავისუფალი ჭიდაობა)
* იური ჩიხრაძე — ინჟინერი, პოლიტიკოსი
* ოთარ ჩიხრაძე — გენერალ-მაიორი 
* ფიქრია ჩიხრაძე — პოლიტიკოსი, ფილოლოგი

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
ჩოგოვაძე

საკუთარი სახელი **ჩოგოვაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* გიორგი ჩოგოვაძე — სპორტსმენი (წყალში ხტომა)
* გიორგი ჩოგოვაძე — ენერგეტიკოსი
* გოჩა ჩოგოვაძე — დიპლომატი, ინჟინერი
* დოდო ჩოგოვაძე — მსახიობი
* ირაკლი ჩოგოვაძე — ფინანსისტი, პოლიტიკოსი
* მელიტონ ჩოგოვაძე — პედაგოგი
* რევაზ ჩოგოვაძე — ინჟინერი

კატეგორია:ქართული გვარები
ჩოჩია

საკუთარი სახელი **ჩოჩია** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ალექსანდრე აბაშელი (ჩოჩია) — მწერალი, პოეტი
* ალექსანდრე აბაშელი — ქირურგი
* ანა ჩოჩია — პედიატრი
* ნიკოლოზ ჩოჩია — გეოლოგი 
* სიმონ ჩოჩია — აგრონომი

კატეგორია:ქართული გვარები
წყალჯომარდობა

მინი|ნავით მდინარეზე დაშვება
**წყალჯომარდობა** (წყალი და ჯომარდი — „გულადი“, „ყოჩაღი“) — წყლის სპორტის სახეობა.

წყალჯომარდობისთვის, როგორც წესი გამოიყენება გასაბერი ნავი. დაშვება ხდება სხვადასხვა სირთულის მთის მდინარეებზე. ბოლო პერიოდში წყალჯომარდობა გვევლინება, როგორც ყველაზე გასართობი ჰობი. 

## სირთულის კატეგორიები
სირთულის მიხედვით იწყალჯომარდობა ყოფა შემდეგ კატეგორიებად:

პირველი კატეგორია — ადვილი მდინარე, ჩქერებისა და ნაკადების გარეშე. საჭიროა მხოლოდ მსუბუქი მანევრირება.

მეორე კატეგორია — სწრაფი მდინარე, სხვადასხვა წინააღმდეგობებით (საშუალო სიდიდის ქვები). საჭიროა მანევრირება.

მესამე კატეგორია — სწრაფი დინება, საშუალო სიდიდის ჩქერები და ორმოები. სჭირდება კარგი მანევრირება. 

მეოთხე კატეგორია — მძლავრი და სწრაფი დინება, ჩქერები, ორმოები და სტოპერები შეიცავს გარკვეულ საფრთხეს, საჭიროა გამოცდილება მანევრირებისთვის. 

მეხუთე კატეგორია — დიდი ჩქერები, ნაკადში შესაძლოა ლოდები და სხვა წინააღმდეგობები, შეიცავს გარკვეულ რისკს ჯანმრთელობისა და სიცოცხლისათვის. საჭიროა პროფესიული გამოცდილება. 

მეექვსე კატეგორია — მდინარეებზე არის სიცოცხლისთვის მაღალი რისკი. ამ კატეგორიის რამდენიმე მდინარეა საქართველოში.

## უსაფრთხოება
წყალჯომარდობა შეიცავს გარკვეულ რისკებს და შეიძლება საშიში იყოს თუ არ არის დაცული გარკვეული უსაფრთხოების ზომები. საფრთხე შეიძლება მოდიოდეს როგორც გარემო პირობებიდან, ასევე, მონაწილეების არასწორი ქცევის გამო. ყოველი ჯომარდობის წინ ტურის მონაწილეებს უტარდებათ ინსტრუქტაჟი, რომლის დროსაც ტურის მინაწილეებს განემარტებათ ნავში ჯდომისა და მოსმის წესები. ყველა მონაწილეს ურიგდება სამაშველო ჟილეტი და ჩაფხუტი. სასურველია, ჰიდროკოსტიუმისა და სპეციალური საჯომარდო ფეხსაცმლის ტარებაც. 

## რესურსები ინტერნეტში
*ჯომარდობა 

## სქოლიო
კატეგორია:წყლის სპორტი
სავიჩ მარკოვიჩ-შტედიმლია

**სავიჩ (სავა) მარკოვიჩ-შტედიმლია** (  ; დ.12 იანვარი , 1906, სტიჟენა —  გ. 25 იანვარი , 1971, ზაგრები ) —  მონტენეგროელი მწერალი, პუბლიცისტი, მეცნიერი. სწავლობდა ხორვატიის ისტორიას, იყო ზაგრების ლექსიკოგრაფიული ინსტიტუტის წევრი. ავტორია 20-ზე მეტი წიგნისა და მრავალი სტატიის, მათ შორის ლიტერატურული კრიტიკის შესახებ.  უსტაშების რეჟიმის ხორვატიის მართლმადიდებელ ეკლესიის პროპაგანდისტული გამომცემლობის მთავარი რედაქტორი.

## ბიოგრაფია 
სავიჩ მარკოვიჩი დაიბადა  ჩერნოგორიის მთებში პოდგორიცას მახლობლად , მონტენეგროს სამთავროში მდებარე პატარა სოფელ სტიენში. სწავლობდა ლესკოვაცის გიმნაზიაში. 1930 წელს გადავიდა ზაგრებში, სადაც თავის გვარს დაუმატა  შტემიდლია  მშობლიური სოფლის პიპერის თავზე მდებარე  შტედიმის მთის მიხედვით. ზაგრებში მუშაობდა პუბლიცისტად და მწერლად, პერიოდულ გამოცემებში აქვეყნებდა მრავალრიცხოვან სტატიებსა და მიმოხილვებს ლიტერატურულ, ისტორიულ და პოლიტიკურ თემებზე. სავიჩ მარკოვიჩ- შტემილდიას სტატიები მონტენეგროს ისტორიაზე გამოხატავდა ავტორის უკმაყოფილებას 1918 წელს პოდგორიცას ასამბლეის შედეგად ჩერნოგორიის სამეფოს დამოუკიდებლობის დაკარგვასთან დაკავშირებით, ხოლო იუგოსლავიის სამეფოს შიდა პოლიტიკის შესახებ მის სტატიებზე გავლენა მოახდინა  იმდროინდელი ხორვატული ნაციონალიზმის იდეებმა. 

1941 წელს,  მეორე მსოფლიო ომის დროს, იუგოსლავიაში დააარსა ხორვატიის დამოუკიდებელი სახელმწიფოს მონტენეგროს ეროვნული კომიტეტი, ხოლო ერთი წლის შემდეგ გახდა პუბლიკაციების მთავარი რედაქტორი, რომლებიც პროპაგანდას უწევდნენ  უსტაშების რეჟიმის ხორვატიის მართლმადიდებელ ეკლესიას. 1944 წლის ბოლოს სავიჩ მარკოვიჩ შტადიმლია  ემიგრაციაში წავიდა ნაცისტების მიერ ოკუპირებულ ავსტრიაში. 1945 წელს იგი დააპატიმრეს საბჭოთა ავსტრიის ზონაში და გადაასახლეს სსრკ გულაგში. ათი წლის პატიმრობის შემდეგ, სავიჩ მარკოვიჩ-შტადიმლია 1955 წელს დაბრუნდა იუგოსლავიის სფრ- ში, სადაც ფაშისტურ რეჟიმებთან თანამშრომლობისთვის გაასამართლეს და  მეორე მსოფლიო ომის დროს პოლიტიკური საქმიანობისთვის 8 წლით თავისუფლების აღკვეთა მიუსაჯეს. 1959 წელს გაათავისუფლეს იმ პირობით, რომ დათანხმდა ნაწარმოებების საკუთარი სახელით გამოქვეყნების აკრძალვას. 1960-იან წლებში იყო იუგოსლავიის ლექსიკოგრაფიული ინსტიტუტის თანამშრომელი, შემდეგ პენსიაზე გავიდა.

სავიჩ მარკოვიჩ-შტადიმლია გარდაიცვალა 1971 წელს და დაკრძალეს ზაგრების მიროგოჯის სასაფლაოზე.  

## ისტორიოგრაფიული გამოცემები 
შტემიდლიამ პირველად გამოაქვეყნა თავისი მარგინალური თეორია ჩერნოგორიელების წარმოშობის შესახებ წიგნებში *Crvena Croatia* (ლიტ. „წითელი ხორვატია“) და „მონტენეგრო ნაციონალიზმის საფუძვლები“ 1937 წელს, სადაც განმარტავდა, რომ მონტენეგროელები იყვნენ " ხორვატი ხალხის" შთამომავლები, რომლებიც შემდეგ დასახლდნენ ყოფილი ჩერნოგორიის ტერიტორიაზე, წითელ ხორვატიაში, ხოლო მონტენეგრული ენა "სხვა არაფერია, თუ არა ხორვატული ენის დიალექტი ". ამ თეორიის საბოლოო პუნქტი იყო განცხადება მოსახლეობის თანდათანობითი სერბიზაციის შესახებ საუკუნეების განმავლობაში. 

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 12 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1906
კატეგორია:გარდაცვლილი 25 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1971
კატეგორია:მონტენეგროელი მწერლები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
ერერა-დე-სორია

**ერერა-დე-სორია** () —  მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის კასტილია და ლეონის ავტონომიური გაერთიანების სორიის პროვინციის პინარესის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 26 კმ². მოსახლეობა — 11 კაცი (2022 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* სორიის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* ერერა-დე-სორიის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:სორიის მუნიციპალიტეტები
დვანი (მრავალმნიშვნელოვანი)

**დვანი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* დვანი — მდინარე აღმოსავლეთ საქართველოში, შიდა ქართლის მხარეში;
* დვანი — სოფელი საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის ქარელის მუნიციპალიტეტში.
დინ რიდი

**დინ რიდი** (; დაბადებული. 22 სექტემბერი, 1938, დენვერი, კოლორადო — გარდაიცვალა. 1986, ბერლინი, გდრ) — ამერიკელი მომღერალი, მსახიობი, რეჟისორი და საზოგადო მოღვაწე.

## რესურსები ინტერნეტში
* დინ რიდის საიტი
* Дин Рид – Человек Мира 
* დინ რიდი discogs.com-ზე

კატეგორია:ამერიკელი მომღერლები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი კინომსახიობები
კატეგორია:დაბადებული 1938
კატეგორია:დაბადებული 22 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1986
კატეგორია:გარდაცვლილი 13 ივნისი
კატეგორია:XX საუკუნის მომღერლები
კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ამერიკელი სოციალისტები
კატეგორია:ბერლინში გარდაცვლილები
მანჩი (ძაღლი)

მინი|200x200პქ| ყვავილები მანჩის ძეგლთან
**მანჩი** ( , დ. 1994, მიშკოლცი,  უნგრეთი — გ. 22 ოქტომბერი, 2006, მიშკოლცი, უნგრეთი) —  გერმანული ნაგაზი, "სპაიდერის" ,სამაშველო სამსახურის  ძაღლი უნგრეთის ქალაქ მიშკოლციდან.  "მანჩი" უნგრულ ენაზე ნიშნავს *თათს.*

## ბიოგრაფია 
მანჩი (ან როგორც მას უწოდებდნენ  —  მანჩი სატანა ) დაიბადა 1994 წელს ძვლოვანი ქსოვილის განვითარების პათოლოგიით,  ამიტომ სხვა ძაღლებთან თამაში არ შეეძლო. ადრეული ასაკიდანვე ატარებდა  სპეციალურ თასმებს. მანჩი გაგზავნეს სამძებრო-სამაშველო ძაღლების სკოლაში, სადაც ის თავის ოთხფეხა მეგობრებზე  უკეთესად ასრულებდა სამძებრო სამუშაოებთან დაკავშირებულ დავალებებს.   ცხოველს ჰქონდა უნარი ეპოვა ადამიანები, რომლებიც გადაურჩნენ მიწისძვრას ან აფეთქებას, მაგრამ ვერ გამოდიოდნენ ნამსხვრევების უზარმაზარი გროვიდან, რომლის ქვეშაც იმყოფებოდნენ; მას ასევე შეეძლო მაშველებისთვის სიგნალის მიცემა: თუ  ადამიანი ცოცხალი იყო, კუდს აქიცინებდა და ყეფდა,  თუ დაღუპული — მიწაზე წვებოდა.  

მანჩის მფლობელი  ლასლო ლეჰოცკი, ასევე მონაწილეობდა სამაშველო ოპერაციებში 2001 წელს მიწისძვრებით დაზარალებულ ელ სალვადორსა და ინდოეთში, ასევე ეგვიპტეში, კოლუმბიაში, ვენესუელასა და იტალიაში. 1999 წელს, მანჩიმ დიდი როლი შეასრულა სამი წლის გოგონას, ჰატირა კაპლანის პოვნასა და გადარჩენაში, რომელიც 82 საათის განმავლობაში  დანგრეული იზმიტის ნანგრევების ქვეშ იმყოფებოდა. 2004 წლის დეკემბერში, ქალაქ მიშკოლცში, მდინარე სინვასა და სინვას მოედანს შორის, დაიდგა მაშველი მანჩის ძეგლი ბორბალა სანიას ავტორობით. ძეგლთან დღემდე ყვავილები მიაქვთ, ტურისტები კი ძაღლის სკულპტურას ცხვირზე ხელს უსვამენ წარმატების მოტანის იმედით.   

2006 წლის 22 ოქტომბერს 12 წლის მანჩი დაიღუპა პნევმონიით.  2015 წელს მაშველებმა მიიღეს ჯილდო ევროპარლამენტისგან სიცოცხლის გადარჩენაში გაწეული 20 წლიანი მუშაობისთვის. 1999 წელს გადარჩენილი ხატირა კაპლანი დაესწრო დაჯილდოების ცერემონიას, შემდეგ ეწვია მიშკოლცს და მოინახულა  მანჩის ქანდაკება.  

## მანჩი კულტურაში 
ჟურნალში *Dialectical Anthropology,* მელინდა კოვაქსმა გააშუქა მაშველებისა და ნაგაზი ძაღლის მანჩის  წარმატებული საქმიანობა, რითაც დაადასტურა  უნგრეთის მზადყოფნას დაეხმაროს სხვა ქვეყნებს საგანგებო სიტუაციებში  .2014 წელს გამოვიდა ფილმი "მანჩი", რეჟისორი რობერტ ადრიან პიუ. ფილმი მხოლოდ ნაწილობრივ იყო დაფუძნებული რეალურ მოვლენებზე, ამიტომ კრიტიკოსებმა არ მოიწონეს ფილმი ნაჩვენები მოვლენების არასანდოობის გამო, თუმცა მაინც აღნიშნეს, რომ შესანიშნავია ფილმია  ოჯახურ გარემოში საყურებლად. 2015 წელს ფილმმა გაიმარჯვა შლინგელის საერთაშორისო კინოფესტივალზე, გერმანიაში, კემნიცში. გერმანიაში ეკრანებზე გავიდა სათაურით "მიკა —  შენი საუკეთესო მეგობარი, ნამდვილი გმირი" (  ).

## სქოლიო 
კატეგორია:ცნობილი ძაღლები
კატეგორია:სამაშველო სამსახურები
ციცქიშვილი

საკუთარი სახელი **ციცქიშვილი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ავთანდილ ციცქიშვილი — მათემატიკოსი, პედაგოგი
* გობრონ ციცქიშვილი — პოეტის და მთარგმნელის გობრონ აგარელის ნამდვილი სახელი და გვარი
* ქრისტეფორე III (ციცქიშვილი) — საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი
* ციცინო ციცქიშვილი — მომღერალი

კატეგორია:ქართული გვარები
ციბაძე

საკუთარი სახელი **ციბაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ალექსანდრე ციბაძე — ექიმი, კურორტოლოგი
* ბორის ციბაძე — მოქანდაკე, მხატვარი

კატეგორია:ქართული გვარები
ცნობილაძე

საკუთარი სახელი **ცნობილაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* დაჩი ცნობილაძე — სპორტსმენი (ფეხბურთელი)
* პაატა ცნობილაძე — იურისტი

კატეგორია:ქართული გვარები
ცუხიშვილი

საკუთარი სახელი **ცუხიშვილი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* არსენ ცუხიშვილი — სამხედრო პირი
* ვახტანგ ცუხიშვილი — არქიტექტორი
* რომუალდ ცუხიშვილი — მხატვარ-კერამიკოსი

კატეგორია:ქართული გვარები
ცხადაძე

საკუთარი სახელი **ცხადაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ბაჩანა ცხადაძე — სპორტსმენი (ფეხბურთელი)
* ედიშერ ცხადაძე — ფიზიკოსი
* ზაურ ცხადაძე — სპორტსმენი (მკლავჭიდი)
* კახა ცხადაძე — სპორტსმენი (ფეხბურთელი)
* შალვა ცხადაძე — გრაფიკოსი
* ხათუნა ცხადაძე — მთარგმნელი

კატეგორია:ქართული გვარები
ცხოვრებაძე

საკუთარი სახელი **ცხოვრებაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* გიორგი ცხოვრებაძე — გამომგონებელი, მეწარმე
* გრიგოლ ცხოვრებაძე — საბჭოთა სამეურნეო და პარტიული მოხელე, სოციალისტური შრომის გმირი
* ზურაბ ცხოვრებაძე — ჟურნალისტი, სასულიერო პირი

## იხილეთ აგრეთვე
* ცხოვრებაძეები — გვარი საქართველოში

კატეგორია:ქართული გვარები
ცხომელიძე

საკუთარი სახელი **ცხომელიძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* კაზიმირ ცხომელიძე — საოპერო და ოპერეტის მომღერალი
* რომან ცხომელიძე — პოლიტიკოსი

კატეგორია:ქართული გვარები
Aviasales

**Aviasales** () — მოგზაურობის მეტაძიების რუსული პლატფორმა. დამფუძნებელი - კონსტანტინ კალინოვი. Aviasales არ ყიდის ავიაბილეთებს, არამედ გადაამისამართებს მომხმარებლებს ავიაკომპანიებისა და ონლაინ ტურისტული აგენტების ვებსაიტებზე. კომპანია დაარსდა ჰონგ-კონგში 2011 წლის აგვისტოში, როგორც „Go Travel Un Limited“. სათაო ოფისი მდებარეობს კუნძულ ფუკეტზე (ტაილანდი). 2019 წელს Skift-მა Aviasales 25 ყველაზე პერსპექტიულ სამოგზაურო სტარტაპს შორის დაასახელა.

## ისტორია 
Aviasales გაჩნდა 2007 წელს, როგორც კონსტანტინე კალინოვის პირადი ბლოგი იაფი ავიაბილეთის შესახებ. 2008 წელს Aviasales ტურისტულ სერვისად იქცა. 2012 წლისთვის ყოველთვიური აქტიური მომხმარებლების რაოდენობამ 2 მილიონს გადააჭარბა. 

2019 წელს, ავიასეილსმა Booking.com-თან სტრატეგიული პარტნიორობა გამოაცხადა.  2020 წელს, Covid 19-ის პანდემიაზე სწრაფი რეაგირების ფარგლებში, კომპანიამ თანამშრომლებისთვის შემოიღო პოლიტიკა „დისტანციური მუშაობა უპირველეს ყოვლისა“.

## სამიზნე ბაზრები 
2023 წლის დასაწყისში სერვისი საქართველოში ამოქმედდა. დღეისთვის, ავიასეილსი საქართველოში მოქმედი 700-ზე მეტი ავიაკომპანიის და ონლაინ-ტურისტული სააგენტოს შეთავაზებებს ადარებს ერთმანეთს. 2019 წლიდან, კომპანია ყირგიზეთის, უზბეკეთის, აზერბაიჯანის, ბელარუსისა და უკრაინის ბაზრებზე შევიდა, ყაზახეთში კომპანიამ სერვისი ერთი წლით ადრე აამოქმედა. ახალ რეგიონებში ჯავშნების რაოდენობამ 11-ჯერ იმატა, ხოლო კომპანიის შემოსავალი 40%-ით გაიზარდა. ამჟამად, Aviasales ოპერირებს აღმოსავლეთ ევროპის 15 ქვეყანაში, დსთ-ში, აზიასა და აშშ-ში.

## საქონელი და მომსახურება 
ავიასეილსის მობილური აპლიკაცია  iOS-ისთვის 2012 წლის მაისში ამოქმედდა. 

შემდეგ წელს კომპანიამ Android-ისთვის გამოუშვა მობილური აპლიკაციის ვერსია.

2013 წელს სერვისმა წარადგინა ინტერაქტიული რუკა, რომელიც მომხმარებლებს ყველაზე იაფი ავიაბილეთების მოძებნაში ეხმარება.

## სქოლიო 
კატეგორია:საძიებო სისტემები
კატეგორია:2007 წელს დაარსებული საიტები
ძოძუაშვილი

საკუთარი სახელი **ძოძუაშვილი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* გოგი ძოძუაშვილი — მუსიკოსი
* მანანა ძოძუაშვილი — ექიმი, პოლიტიკოსი
* რევაზ ძოძუაშვილი — სპორტსმენი (ფეხბურთელი)

კატეგორია:ქართული გვარები
წაქაძე

საკუთარი სახელი **წაქაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ბეჟან წაქაძე — ეკონომისტი, პოლიტიკოსი
* კობა წაქაძე — სპორტსმენი (ტრამპლინიდან ხტომა)

კატეგორია:ქართული გვარები
წეროძე

საკუთარი სახელი **წეროძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* დუდუხანა წეროძე — კინომსახიობი
* კორნელი წეროძე — ექიმი

კატეგორია:ქართული გვარები
დიმიტრის ლიპერტისი

**დიმიტრის ლიპერტისი** (   (დ. 1866, ლარნაკა ― გ.1937 , კვიპროსი) ― კვიპროსელი პოეტი. შემდეგ  სწავლა  განაგრძო ბეირუთის ამერიკულ უნივერსიტეტში ( ლიბანი ) და იეზუიტურ სენტ-ჟოზეფის უნივერსიტეტში. ინგლისური და ფრანგული ენების განხრით. 

1900 წელს კვიპროსიდან გაემგზავრა ნეაპოლში ( იტალია ), სადაც ერთი სემესტრის განმავლობაში დაესწრო ფილოსოფიის და ლიტერატურის კურსებს. შემდეგ წავიდა ათენში ( საბერძნეთი ) ღვთისმეტყველების შესასწავლად. ასევე წავიდა ეგვიპტეში სამუშაოს საძიებლად  .

1901 წელს იგი დაბრუნდა სამშობლოში. მუშაობდა სახელმწიფო სამსახურში, მასწავლებლად ნიქოზიაში ნიუჰემის ინგლისურ სკოლაში (1904-1936), კვიპროსულ გიმნაზიასა და გოგონათა სკოლაში ფანერომენში (1910-1912) და  მცირე  ხნით (1912 წლის ოქტომბრიდან 1913 წლის თებერვლამდე) ლემიფის მიცის სკოლაში, სადაც ასევე იყო ადმინისტრატორი (1913-1916). იკავებდა  სოფელ ლემიტუში მიტისის კომერციული აკადემიის პირველი დირექტორის თანამდებობას..  

გარდაიცვალა ნიქოზიაში 1937 წელს.

## შემოქმედება 
ლიპერტისმა  პირველი  ლექსების კრებული "ხალარომენელი ლირა" გამოაქვეყნა 1891 წელს, მაგრამ მას ფართო აღიარება მოუტანა ოთხტომეულმა "კვიპროსელების სიმღერები" , რომელიც 1923 წელს გამოვიდა. კრებული გამოცემისთანავე შეიყვარა მკითხველმა. 

გამოქვეყნებული აქვს სამი პოეტური კრებული:

* 1891 - მოშვებული არფა (Halaromen lyre - ΧΑλαρωμέΝη ΛύΡα)
* 1898 - ზაზუნები (Στόνοι)
* 1923 - კვიპროსელთა სიმღერა (კვიპროსული ტრაგედია - τζ 'υπριώτικα ΤραούΔκια)

გარდა ამისა, მისი სხვადასხვა ადამიანებისთვის მიწერილი პირადი წერილები გამოირჩეოდა ნათელი და ინტელექტუალური შინაარსით, დახვეწილი იუმორითა და ლიტერატურული ღირსებით.

## ხსოვნა 
1978 წელს დიმიტრი ლიპერტისის პორტრეტი გამოსახეს კვიპროსის საფოსტო მარკაზე  კვიპროსელი პოეტებისადმი მიძღვნილ სამახსოვრო ნომერში.

სტროვოლოს მუნიციპალიტეტის თეატრის შესასვლელთან დგას პოეტის ბიუსტი.

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 22 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1886
კატეგორია:გარდაცვლილი 1937
კატეგორია:კვიპროსელი პოეტები
კატეგორია:კვიპროსელი პედაგოგები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
წვერავა

საკუთარი სახელი **წვერავა** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ელენე წვერავა — ექიმი
* ივანე წვერავა — რადიოინჟინერი
* სიმონ წვერავა — მწერალი

კატეგორია:ქართული გვარები
წიქარიძე

საკუთარი სახელი **წიქარიძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ზურაბ წიქარიძე — ინჟინერ-მეტალურგი, პოლიტიკოსი
* თენგიზ წიქარიძე — ფეხბურთელი

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
წიქორიძე

საკუთარი სახელი **წიქორიძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* თეიმურაზ წიქორიძე — არქიტექტორი, ცხოველთა უფლებადამცველი, მსახიობი
* პლატონ წიქორიძე — საბჭოთა კავშირის გმირი, პოლკოვნიკი

კატეგორია:ქართული გვარები
წულაია

საკუთარი სახელი **წულაია** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* გენო წულაია — რეჟისორი, მსახიობი
* გივი წულაია — ისტორიკოსი
* გოგი წულაია — პოლიტიკოსი, ინჟინერი
* დათა წულაია — სპორტსმენი (ფეხბურთელი)
* ზაურ წულაია — კრიმინოლოგი, მწერალი
* ივლიანე წულაია — პოლიტიკოსი, იურისტი
* პავლე წულაია — პოლიტიკოსი

კატეგორია:ქართული გვარები
ჭაბუკიანი (მრავალმნიშვნელოვანი)

სახელი **ჭაბუკიანი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:

* ჭაბუკიანი — სოფელი საქართველოში, ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტში
* ჭაბუკიანი — გვარი საქართველოში 

კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
ჭაბუკიანი (გვარი)

საკუთარი სახელი **ჭაბუკიანი ** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ეთერ ჭაბუკიანი — ბალეტის მოცეკვავე
* ვახტანგ ჭაბუკიანი — მოცეკვავე, ბალეტმაისტერი
* თამარ ჭაბუკიანი — ბალეტის მოცეკვავე
* ლონდა ღვალაძე-ჭაბუკიანი — თეატრმცოდნე
* პეტრე ჭაბუკიანი — მხარეთმცოდნე, პედაგოგი

კატეგორია:ქართული გვარები
რონდელი

საკუთარი სახელი **რონდელი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ალექსანდრე რონდელი — პოლიტოლოგი, დიპლომატი
* დავით რონდელი — რეჟისორი

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
ჭაფოძე

საკუთარი სახელი **ჭაფოძე** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* ზინობი ჩაპოძე (ჭაფოძე) — სამხედრო პირი
* ლევან ჭაფოძე — ფეხბურთელი

კატეგორია:ქართული გვარები
ჭელიშვილი

საკუთარი სახელი **ჭელიშვილი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ირაკლი ჭელიშვილი — ნეიროქირურგი, მუსიკოსი
* პოლიაქტრე ჭელიშვილი — მუშა, სოციალისტური შრომის გმირი

კატეგორია:ქართული გვარები
ჭითავა

საკუთარი სახელი **ჭითავა** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ვახტანგ ჭითავა — ფილოლოგი, პოლიტიკოსი
* ხვიჩა ჭითავა — სპორტსმენი (ბერძნულ-რომაული ჭიდაობა)

კატეგორია:ქართული გვარები
ჭიპაშვილი

საკუთარი სახელი **ჭიპაშვილი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ვლადიმერ ჭიპაშვილი — ექიმი, სახელმწიფო თანამდებობის პირი
* ელისო ჭიპაშვილი — 9 აპრილის ტრაგედიის მსხვერპლი
* ნიკოლოზ ჭიპაშვილი — ინჟინერი, პუბლიცისტი
* ნინო ჭიპაშვილი — სტომატოლოგი
* ჰამლეტ ჭიპაშვილი — დიპლომატი, პოლიტიკოსი   

კატეგორია:ქართული გვარები
ჭიღლაძე

საკუთარი სახელი **ჭიღლაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* გიორგი ჭიღლაძე — სპორტსმენი (აკრობატიკა)
* ილია ჭიღლაძე — თეოლოგი, პუბლიცისტი, სასულიერო პირი
* სერგო ჭიღლაძე — უმცროსი სერჟანტი, საბჭოთა კავშირის გმირი

კატეგორია:ქართული გვარები
კონსტანტინე ჭკუასელი

**კონსტანტინე (კოტე) ივანეს ძე ჭკუასელი** (დ. 1902, სოფ. მამულარი, ახლანდ. ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტი, — გ. 14 ნოემბერი, 1937, თბილისი) — ქართველი ბოლშევიკი, პედაგოგი.

დაიბადა ღარიბი გლეხის ოჯახში. საშუალო განათლება მიიღო ქუთაისში. უფროსი ძმის ზეგავლენით ადრევე, 1919 წელს გაწევრიანდა ბოლშევიკურ პარტიაში და მონაწილეობდა არალეგალურ პროპაგანდისტულ საქმიანობაში, რის გამოც საქართველოს ხელისუფლების მიერ გარკვეული ხნით დაპატიმრებული იყო. საბჭოთა ოკუპაციის (1921) შემდეგ მუშაობდა სხვადასხვა პარტიულ და სახელმწიფო თანამდებობაზე, მ. შ. იყო მე-3 ქართული პოლკის სამხედრო კომისარი, ქართული სამხედრო-პოლიტიკური სკოლის უფროსი, ქართული გაერთიანებული სამხედრო სკოლის კომისარი და სხვ. იმავდროულად სწავლობდა თბილისის უნივერსიტეტის სოციალურ-ეკონომიკურ ფაკულტეტზე, შემდეგ — ლენინგრადის მეცნიერული პედაგოგიკის სახელმწიფო ინსტიტუტის ასპირანტურაში (დაამთავრა 1932 წელს). 

მომდევნო წლები ე. წ. კომუნისტური განათლების სფეროში მოღვაწეობას მიუძღვნა: იყო საქართველოს სსრ განათლების სახალხო კომისარიატის კოლეგიის წევრი, თბილისის უნივერსიტეტის ისტორიულ-ლიტერატურული ფაკულტეტის დეკანი და პრორექტორი სამეცნიერო ნაწილში, საქართველოს დაწყებითი და საშუალო სკოლების მუშაკთა პროფკავშირის თავმჯდომარე. 1936 წლის 23 დეკემბერს დაინიშნა საქართველოს სსრ განათლების სახალხო კომისრად. იმავდროულად ხელმძღვანელობდა პედაგოგიკის სამეცნიერო-კვლევით ინსტიტუტს. 1937 წელს „მემარჯვენე კონტრრევოლუციური ორგანიზაციის“ წევრობის ბრალდებით დააპატიმრეს, 13 ნოემბერს მიუსაჯეს სასჯელის უმაღლესი ზომა და მომდევნო დღეს დახვრიტეს.

## ლიტერატურა
* Антология педагогической мысли Грузинской ССР / [Сост.: Д. Гургенидзе и др.] ; Редкол.: Н. Васадзе (отв. ред.) и др. ; АПН СССР. - Москва : Педагогика, 1987. - с. 387.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1902
კატეგორია:გარდაცვლილი 14 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1937
კატეგორია:ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი ბოლშევიკები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:საქართველოს განათლებისა და მეცნიერების მინისტრები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში
კატეგორია:სიკვდილით დასჯილი ქართველები
ჭოხონელიძე

საკუთარი სახელი **ჭოხონელიძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* გიული ჭოხონელიძე — მსახიობი, რეჟისორი
* ევსევი (კუკური) ჭოხონელიძე — მუსიკოსი, კომპოზიტორი, პედაგოგი, ფოლკლორისტი
* თამრიკო ჭოხონელიძე — მომღერალი, პიანისტი, მუსიკათმცოდნე
* მამუკა ჭოხონელიძე — ეკონომისტი, პოლიტიკოსი
* რევაზ ჭოხონელიძე — მოცეკვავე, ქორეოგრაფი
* რომან (რუბენ) ჭოხონელიძე — მოცეკვავე, პედაგოგი, ქორეოგრაფი

კატეგორია:ქართული გვარები
მიხეილ ჭკუასელი

**მიხეილ ლომგულის ძე ჭკუასელი** (დ. 10 სექტემბერი, 1970, თბილისი) — ქართველი ეკონომისტი, ბიზნესმენი.

დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ეკონომიკის ფაკულტეტი (1992), საქართველოს მეცნიერებეთა აკადემიის პაატა გუგუშვილის სახელობის ეკონომიკის ინსტიტუტის ასპირანტურა (1995) და თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ბიზნესის და ეკონომიკის ფაკულტეტის დოქტურანტურა (2020). 

1993–1995 წლებში იყო სს „თიბისი ბანკის“ გენერალური დირექტორი, 1995-1997 წლებში — სახელმწიფო რწმუნებული (გუბერნატორი) გურიის მხარეში, 1997-1998 წლებში — საქართველოს ფინანსთა მინისტრი. 2001 წლიდან მოღვაწეობს კერძო ბიზნესში, მ. შ., 2010 წლიდან არის ჩაის ქართული ბრენდის „გურიელის“ მწარმოებელი კომპანია „გეოპლანტის“ გენერალური დირექტორი.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:დაბადებული 10 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1970
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ქართველი ეკონომისტები
კატეგორია:ქართველი ბიზნესმენები
კატეგორია:საქართველოს ფინანსთა მინისტრები
ხაბეიშვილი

საკუთარი სახელი **ხაბეიშვილი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ანზორ ხაბეიშვილი — ინჟინერი, პოეტი, სპორტსმენი (კლასიკური და თავისუფალი ჭიდაობა)
* გიორგი ხაბეიშვილი — კარდიოლოგი
* ზაურ ხაბეიშვილი — ფეხბურთელი
* ლევან ხაბეიშვილი — პოლიტიკოსი
* სოლიკო ხაბეიშვილი — პარტიული და სახელმწიფო მოღვაწე

კატეგორია:ქართული გვარები
ხავთასი

საკუთარი სახელი **ხავთასი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ალექსანდრა ხავთასი — ნევროპათოლოგი
* გია ხავთასი — ინჟინერი, პოლიტიკოსი
* გრიგოლ ხავთასი — ფილოლოგი, გერმანისტი 
* მიხეილ ხავთასი — მომღერალი, ლოტბარი

კატეგორია:ქართული გვარები
ჭულუხაძე

საკუთარი სახელი **ჭულუხაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ვახტანგ ჭულუხაძე — დირიჟორი, კომპოზიტორი
* თინათინ ჭულუხაძე — საესტრადო მომღერალი
* სალომე ჭულუხაძე — მსახიობი

კატეგორია:ქართული გვარები
ვერა ვეიცმანი

**ვერა ვეიცმანი** (   დაბ. ჰაცმანი, 1881—1966) — ექიმი და სიონისტური მოძრაობის ლიდერი, ისრაელის პირველი ლედი ( ისრაელის პირველი პრეზიდენტის, ხაიმ ვეიცმანის მეუღლე).

## ბიოგრაფია 
ვერა დაიბადა დონის როსტოვში, ესაია და ფეოდოსია ჰაცმანის ოჯახში.    სამედიცინო განათლება მიიღო ჟენევის უნივერსიტეტში. ჟენევაში, უნივერსიტეტის სიონისტურ კლუბში, გაიცნო ხაიმ ვეიცმანი და  1906 წელს ცოლად გაჰყვა, ქორწილი გაიმართა სოპოტში (იმ დროს — გერმანიის იმპერიის ტერიტორია), შემდეგ ვაიცმანის ოჯახი მანჩესტერში (დიდი. ბრიტანეთი) გადავიდა, სადაც ოცდაათი წლის განმავლობაში ცხოვრობდა.

ქორწინებაში ხაიმს და ვერას შეეძინათ ორი ვაჟი — ბენჯამინი (1907) და მიხეილი (1916). 1913 წელს ვერამ მიიღო სამედიცინო ლიცენზია და მუშაობდა პედიატრად  .

1920 წელს ვერა ვეიცმანი  ქალთა საერთაშორისო სიონისტური ორგანიზაციის (WIZO) ერთ-ერთი დამფუძნებელი გახდა და 40 წლის განმავლობაში  ორგანიზაციაში იკავებდა ხელმძღვანელ თანამდებობებს. მეორე მსოფლიო ომის დაწყების შემდეგ, ვერა ვეიცმანმა შექმნა სიონისტური ორგანიზაცია "ახალგაზდრული ალია"-ს  ფილიალი დიდ ბრიტანეთში და შემდგომში ხელმძღვანელობდა მას ისრაელში, როგორც საპატიო პრეზიდენტი. ვერას და ხაიმის უმცროსი ვაჟი, მაიკლი, მეორე მსოფლიო ომის დროს პილოტი იყო ბრიტანეთის საჰაერო ძალებში. დაიღუპა, როდესაც მისი თვითმფრინავი ჩამოაგდეს ბისკაის ყურეში  .

ისრაელის დამოუკიდებლობისთვის ომის დროს ვერა ვეიცმანი მონაწილეობდა დაჭრილების მკურნალობასა და რეაბილიტაციაში, ომის შემდეგ კი დააარსა და ხელმძღვანელობდა დამოუკიდებლობისათვის  ომის ინვალიდთა ასოციაციას. მან დააარსა ორი ცენტრი დაჭრილების რეაბილიტაციისთვის — ბეიტ-კეი ნაჰარიაში და რეაბილიტაციის განყოფილება ჩაიმ შებას სამედიცინო ცენტრში, ასევე მხარს უჭერდა მაგენ დევიდ ადომს და ათეულობით საქველმოქმედო ორგანიზაციას.ისრაელის პირველი ლედის რანგში მონაწილეობა მიიღო ვეიცმანის სახლის ინტერიერის დაპროექტებაში.  სახლში მდებარეობდა რეჰოვოტში, სადაც ვერა მეუღლესთან ერთად ცხოვრობდა, მოგვიანებით ეს შენობა შეიტანეს ვეიცმანის ინსტიტუტის შენობების კომპლექსში. ქმრის გარდაცვალების შემდეგ მან აქტიური მონაწილეობა მიიღო ხაიმ ვეიცმანის არქივის შექმნაში.  

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 27 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1881
კატეგორია:გარდაცვლილი 24 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1966
კატეგორია:ლონდონში გარდაცვლილები
კატეგორია:ჟენევის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ისრაელის ექიმები
ხაზარაძე

საკუთარი სახელი **ხაზარაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ვიტალი ხაზარაძე — პარტიული და სახელმწიფო მოხელე, პოლიტიკოსი
* ილარიონ ხაზარაძე — კალათბურთელი
* იოსებ ხაზარაძე — ინჟინერი
* მამუკა ხაზარაძე — ბიზნესმენი, პოლიტიკოსი
* ნანა ხაზარაძე — ისტორიკოსი
* ნანიკო ხაზარაძე — მსახიობი, ტელეწამყვანი
* ოთარ ხაზარაძე — ფიზიკოსი, ალპინისტი
* რევაზ ხაზარაძე — გეოლოგი, ალპინისტი

კატეგორია:ქართული გვარები
ხანთაძე

საკუთარი სახელი **ხანთაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* არჩილ ხანთაძე — გეოფიზიკოსი
* გიორგი ხანთაძე — ინჟინერი
* დავით ხანთაძე — საბჭოთა პარტიული და სახელმწიფო მოხელე
* ზურაბ ხანთაძე — ინჟინერი
* ქეთი ხანთაძე (ქევსერ რუჰი) — მწერალი
* შოთა ხანთაძე — ისტორიკოსი 
* ჯუმბერ ხანთაძე — ქიმიის მეცნიერებათა დოქტორი

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
ხარშილაძე

საკუთარი სახელი **ხარშილაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* დარეჯან ხარშილაძე — ქართველი მსახიობი
* რამაზ ხარშილაძე — ქართველი სპორტსმენი (ძიუდო, სამბო)
* ფილიპე ხარშილაძე — ქართველი მათემატიკოსი
* ქრისტინე ხარშილაძე — ქართველი პედაგოგი, II მსოფლიო ომის ვეტერანი

კატეგორია:ქართული გვარები
ხაჩიძე

საკუთარი სახელი **ხაჩიძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* გია ხაჩიძე — ქართველი სპორტსმენი (მკლავჭიდი)
* გოგა ხაჩიძე — ქართველი პოლიტიკოსი, პოპ-მუსიკოსი
* დარეჯან ხაჩიძე — ქართველი მსახიობი
* დიმიტრი ხაჩიძე — ქართველი სპორტსმენი (ბერძნულ-რომაული ჭიდაობა)
* ზვიად ხაჩიძე — ქართველი სპორტსმენი (მკლავჭიდი)
* ზურაბ ხაჩიძე — ქართველი ეკონომისტი, იურისტი, პოლიტიკოსი
* ლელა ხაჩიძე — ქართველი ფილოლოგი
* მელქისედეკი (ხაჩიძე) — ქართველი საეკლესიო პირი
* მიხეილ ხაჩიძე — ქართველი ჟურნალისტი
* შალვა ხაჩიძე — ქართველი ჰიგიენისტი
* შალვა ხაჩიძე — ქართველი სპორტსმენი (ბერძნულ-რომაული ჭიდაობა)

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
თურქეთის საპრეზიდენტო არჩევნები (2023)

საპრეზიდენტო არჩევნები თურქეთში გაიმართა 2023 წლის 14 მაისს, საპარლამენტო არჩევნების პარალელურად. ქვეყნის პრეზიდენტს ირჩევენ 5 წლის ვადით. შეფასებებით, არჩევნებში ხმის მიცემის უფლება სულ 64 მილიონ ამომრჩეველს აქვს, საიდან თურქეთში 60,9 მილიონს და საზღვარგარეთ 3,2 მილიონს. 14 მაისის თარიღი სიმბოლურად აირჩიეს, რადგან 1950 წლის საპარლამენტო არჩევნები ზუსტად 14 მაისს გაიმართა, რომელიც თურქეთის პირველი დემოკრატიული არჩევნებია.

## სქოლიო
კატეგორია:2023 წლის არჩევნები
კატეგორია:თურქეთის საპრეზიდენტო არჩევნები
საბანაძე

საკუთარი სახელი **საბანაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ნატალია საბანაძე — ქართველი დიპლომატი, პოლიტოლოგი
* ნიკოლოზ საბანაძე — ქართველი სპორტსმენი (ფეხბურთელი)

კატეგორია:ქართული გვარები
გიზო კაკაურიძე

**ალექსანდრე (გიზო) კაკაურიძე** (დ. 9 მაისი, 1948, სოფ. ბესიაური, ხონის რაიონი) — ქართველი მსახიობი, საქართველოს თეატრის მოღვაწეთა კავშირის წევრი (1972-დან), საქართველოს დამსახურებული არტისტი (1988), ღირსების ორდენის კავალერი (2000).

## ბიოგრაფია
დაიბადა 1948 წლის 9 მაისს. 1971 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო თეატრალური ინსტიტუტის სამსახიობო ფაკულტეტი და ამავე წლიდან არის ქუთაისის ლადო მესხიშვილის სახელობის დრამატული თეატრის მსახიობი. სახასიათო და ლირიკული როლების პარალელურად, კომედიურ როლებსაც თამაშობდა. აკეთებდა სხვადასხვა ცნობილი პიროვნებების პაროდიებს. 1996 წელს დააარსა ქუთაისის სატირისა და იუმორის თეატრი. 

2024 წლის 9 ივლისს ქუთაისის მესხიშვილის სახელობის დრამატული თეატრის წინ გიზო კაკაურიძის ვარსკვლავი გაიხსნა.

## ფილმოგრაფია
* 1984 — „აქედანა და შენამდე“ — გუგუშა
* 1977 — „სამანიშვილის დედინაცვალი“ 

## ჯილდოები და აღიარება
* 1988 — საქართველოს სსრ დამსახურებული არტისტი
* 2000 — ღირსების ორდენი

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* ეროვნული ფილმოგრაფია — გიზო კაკაურიძე
* 
* მესხიშვილის თეატრის დასი 
* განიტვირთეთ გიზო კაკაურიძის იუმორით

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1948
კატეგორია:დაბადებული 9 მაისი
კატეგორია:საქართველოს სახელმწიფო თეატრალური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ქართველი მსახიობები 
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები
კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები
ვაჟა ოყრეშიძე

**ვაჟა ოყრეშიძე** (დ. 3 ოქტომბერი, 1941, ქუთაისი — 22 დეკემბერი, 2019, იქვე) — ქართველი თეატრის მსახიობი, საქართველოს დამსახურებული არტისტი (1980), ქუთაისის საპატიო მოქალაქე, ღირსების ორდენის კავალერი.

## ბიოგრაფია
ვაჟა ოყრეშიძე 1941 წლის 3 ოქტომბერს დაიბადა ქუთაისში. 1970  წლიდან მოღვაწეობდა ქუთაისის ლადო მესხიშვილის სახელობის დრამატულ თეატრში

ვაჟა ოყრეშიძეს თეატრში არაერთი როლი აქვს შესრულებული. ასევე გადაღებულია მხატვრულ ფილმებში: „აქედანა და შენამდე“, „ვერსათრიელა“, „ბაკულას ღორები“. 

## ფილმოგრაფია
* 1976 — „ბაკულას ღორები“
* 1982 — „ვერსათრიელა“
* 1984 — „აქედანა და შენამდე“ — კუკური

## ჯილდოები და აღიარება
* 1980 — საქართველოს სსრ დამსახურებული არტისტი
* ღირსების ორდენი
* ქუთაისის საპატიო მოქალაქე

## რესურსები ინტერნეტში
* ვაჟა ოყრეშიძე — ეროვნული ფილმოგრაფია
* 
* ქუთაისელი მსახიობი ვაჟა ოყრეშიძე 78 წლის ასაკში გარდაიცვალა

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 3 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1941
კატეგორია:გარდაცვლილი 22 დეკემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2019
კატეგორია:ქართველი მსახიობები 
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები
კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები
კატეგორია:ქუთაისის საპატიო მოქალაქეები
მარია-ლუიზა ფონ მოტესიცკი

**მარია-ლუიზა ფონ მოტესიცკი** ( ; დ. 1906 წლის 24 ოქტომბერი, ვენა, ავსტრია — გ. 1996 წლის10 ივნისი, ლონდონი, დიდი ბრიტანეთი) ეს შეხვედრა იყო გარდამტეხი მომენტი მარია-ლუიზის ცხოვრებაში. მარია-ლუიზის ძმამ ბარონ კარლ ფონ მოტესიკიმ უარი თქვა ავსტრიის დატოვებაზე და დარჩა ჰინტერბრულში.

1942 წელს ბარონი კარლ ფონ მოტესიცკი დააპატიმრეს დასმენის გამო, გაგზავნეს ოსვენციმში, სადაც ის მოკლეს 1943 წელს.. ლონდონში ხანმოკლე ყოფნის შემდეგ

## შემოქმედება 
მარია-ლუიზა ფონ მოტესიცკის ფუნჯს ეკუთვნის პორტრეტები, ავტოპორტრეტები, ნატურმორტები, პეიზაჟები და ალეგორიული ნახატები.
* 1994 - ვენა (ბელვედერის გალერეა)
* СS. Plakholm-Forsthuber, Künstlerinnen in Österreich 1897-1938, 1994
* Elias Canetti, Marie-Louise von Motesiczky: Liebhaber ohne Adresse – Briefwechsel 1942–1992 (herausgegeben von Ines Schlenker und Kristian Wachinger), Hanser, München 2011
* Evi Fuks u. a. (Hrsg.): Die Lieben. 150 Jahre Geschichte einer Wiener Familie. Böhlau-Verlag, Wien 2005
* Jill Lloyd: The Undiscovered Expressionist. A Life of Marie-Louise Von Motesiczky. Yale University Press, New Haven, Conn. 2006
* Eva Michel: Marie-Louise von Motesiczky (1906–1996). Eine österreichische Schülerin von Max Beckmann. Universität Wien 2003

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 24 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1906
კატეგორია:გარდაცვლილი 10 ივნისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1996
კატეგორია:ავსტრიელი მხატვრები
კატეგორია:XX საუკუნის მხატვრები
კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ვენაში დაბადებულები
ილმაიოკი

**ილმაიოკი** (; ) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი სეინაიოკის ქვერეგიონში, ფინეთში. 2023 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 12 363 ადამიანს შეადგენს. მუნიციპალიტეტის ფართობი  579.68 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 21.4 ადამიანია 1 კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტის ერთადერთი ოფიციალური ენაა ფინური ენა.

## რესურსები ინტერნეტში
*Municipality Ilmajoki – Official website

## სქოლიო
კატეგორია:ილმაიოკი
ისოკირიო

**ისოკირიო** (; ) — მუნიციპალიტეტი სეინაიოკის ქვერეგიონში, ფინეთში. 2023 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 4 395 ადამიანს შეადგენს. მუნიციპალიტეტის ფართობი 356.91 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 12.41 ადამიანია 1 კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტის ერთადერთი ოფიციალური ენაა ფინური ენა. მეზობელი მუნიციპალიტეტებია: ილმაიოკი, კაუჰავა, ლაიჰია, სეინიაიოკი, ვაასა და ვიორე.

## რესურსები ინტერნეტში
*Municipality of Isokyrö – Official website

## სქოლიო
კატეგორია:ისოკირიო
კაუჰავა

**კაუჰავა** () — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი სეინაიოკის ქვერეგიონში, ფინეთში. 2023 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 15 093 ადამიანს შეადგენს. მუნიციპალიტეტის ფართობი 1 328.09 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 11.49 ადამიანია 1 კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტის ერთადერთი ოფიციალური ენაა ფინური ენა.

## რესურსები ინტერნეტში
*Town of Kauhava — Official website

## სქოლიო
კატეგორია:კაუჰავა