20 იანვარი

**20 იანვარი** — გრიგორიანული კალენდრის მე-20 დღე.  წლის ბოლომდე დარჩენილია 345 დღე (ნაკიან წელში - 346).

## დღის მოვლენები 
* 1265 : ვესტმინსტერის სასახლეში ინგლისის პირველი პარლამენტის პირველი სხდომა ჩატარდა.
* 1667 : პოლონეთ-ლიტვის თანამეგობრობამ კიევი, სმოლენსკი და დასავლეთ უკრაინა რუსეთის იმპერიას დაუთმო ანდრუსოვოს ხელშეკრულებით.
* 1841 : ბრიტანეთმა ჰონკონგის კუნძული დაიპყრო.
* 1936 : ედუარდ VIII ხდება დიდი ბრიტანეთის მეფე.
* 1937 : ფრანკლინ რუზველტის ინაუგურაცია მეორე ვადით აშშ-ის პრეზიდენტად. ეს იყო პიველი ინაუგურაცია 20 იანვარს, მე-20 შესწორების მიღების შემდეგ, მანამდე ინაუგურაცია 4 მარტს ტარდებოდა.
* 1944 : მეორე მსოფლიო ომი — სამეფო საჰაერო ძალები 2 300 ტონა ბომბებს ყრის ბერლინზე.
* 1952 : ედგარ ფური ხდება საფრანგეთის პრემიერ-მინისტრი.
* 1953 : დუაიტ ეიზენჰაუერის ინაუგურაცია აშშ-ის 34-ე პრეზიდენტად.
* 1961 : ჯონ კენედის ინაუგურაცია აშშ-ის 35-ე პრეზიდენტად.
* 1964 : The Beatles-ის პირველი ალბომი აშშ-ში *Meet the Beatles!* გამოდის.
* 1965 : ლინდონ ჯონსონის ინაუგურაცია აშშ-ის 36-ე პრეზიდენტად.
* 1969 : რიჩარდ ნიქსონის ინაუგურაცია აშშ-ის 37-ე პრეზიდენტად.
* 1977 : ჯიმი კარტერის ინაუგურაცია აშშ-ის 39-ე პრეზიდენტად.
* 1981 : რონალდ რეიგანის ინაუგურაცია აშშ-ის მე-40 პრეზიდენტად.
* 1989 : ჯორჯ ბუშის ინაუგურაცია აშშ-ის 41-ე პრეზიდენტად.
* 1990 : შავი იანვარი — ბაქოში საბჭოთა არმიის მიერ აზერბაიჯანელთა საპროტესტო დემონსტრაციის სისხლიანი დარბევა.
* 1993 : ბილ კლინტონის ინაუგურაცია აშშ-ის 42-ე პრეზიდენტად.
* 1996 : იასირ არაფატი აირჩიეს პალესტინის პირველ პრეზიდენტად.
* 2001 : ჯორჯ ბუშის ინაუგურაცია აშშ-ის 43-ე პრეზიდენტად.
* 2009 : ბარაკ ობამა აშშ-ის 44-ე პრეზიდენტი გახდა.
* 2011 : ერაყში მომხდარი აფეთქებების სერიის შედეგად 100 ადამიანია მოკლული.
* 2014 :  კათრინ სამბა-პანზა ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის პირველი ქალი-პრეზიდენტი გახდა.
* 2017 : დონალდ ტრამპის აშშ-ის 45-ე პრეზიდენტად ინაუგურაცია.
* 2018 : თურქეთმა სირიაში ანტიტერორისტული ოპერაცია „ზეთისხილის რტო“ დაიწყო.
* 2021 : 
** ამერიკის შეერთებული შტატების პრეზიდენტმა ჯო ბაიდენმა საპრეზიდენტო ფიცი დადო.
** აშშ-ის სენატმა ეროვნული დაზვერვის სააგენტოს დირექტორად ევრილ ჰეინესი დაამტკიცა.
* 2023 : საგარეჯოში სროლის შედეგად დაიღუპა 5 და დაიჭრა 5 პირი.
* 2025 : დონალდ ტრამპი აშშ-ის 47-ე პრეზიდენტი გახდა.

## ამ დღეს დაბადებულნი 
* 225 : გორდიანე III — რომის იმპერატორი
* 1029 : ალფ-არსლანი   — სელჩუკთა იმპერიის სულთანი (1063–1072)
* 1554 : სებასტიან I   — პორტუგალიის მეფე ავისის დინასტიიდან (1557–1578)
* 1573 : ზიმონ მარიუსი  — გერმანელი ასტრონომი. 
* 1716 : კარლ III — ესპანეთის მეფე (1759–1788)
* 1775 : ანდრე მარი ამპერი  — ფრანგი ფიზიკოსი და მათემატიკოსი
*1806 : ნატანიელ პარკერ უილისი  — ამერიკელი ავტორი, პოეტი 
* 1831 : პეტრე ჟუბერი  — ბური გენერალი და ტრანსვაალის ვიცე-პრეზიდენტი.
* 1838 : თეოდორ დიურე  — ფრანგი ჟურნალისტი, მწერალი და ხელოვნების კრიტიკოსი.
* 1848 : ალექსანდრე ყაზბეგი — ქართველი მწერალი
* 1872 : ფილიპე გოგიჩაიშვილი   — ქართველი ექიმი, მწერალი, ეკონომისტი, პუბლიცისტი, კრიტიკოსი.
* 1873 : იოჰანეს ვილჰელმ იენსენი   — დანიელი მწერალი
* 1886 : ჯუზეპე რიცი  — იტალიელი ფეხბურთელი. 
* 1892 : გრიგოლ შირმა   — ბელორუსი საგუნდო დირიჟორი, ფოლკლორისტი, მუსიკოსი და საზოგადო მოღვაწე. 
* 1899 : ტოკუნაგა სუნაო — იაპონელი მწერალი  
* 1900 : ფილიპე  აგალცოვი  — რუსი ავიაციის მარშალი
* 1919 : სილვა კაპუტიკიანი  — სომეხი პოეტი.
* 1920 : ფედერიკო ფელინი — იტალიელი კინორეჟისორი.
* 1920 : მიხეილ ბუდიკო — საბჭოთა გეოფიზიკოსი და გეოგრაფი. 
* 1928 : ვახტანგ მოსიძე  — ქართველი ექიმი.
* 1930 : ბაზ ოლდრინი  — ამერიკელი ავია-ინჟინერი,  ნასა-ს ასტრონავტი
* 1943 : არმანდუ გებუსა — მოზამბიკის პოლიტიკური მოღვაწე, 
*1946: დევიდ ლინჩი  —  ამერიკელი რეჟისორი 
* 1950 : მაჰამან უსმანი   — ნიგერის რესპუბლიკის პრეზიდენტი (1993–1996)
* 1952 : ხურშიდ დავრონი — უზბეკი პოეტი, დრამატურგი, მწერალი, ისტორიკოსი, მთარგმნელი და ტელეჟურნალისტი.  
* 1952 : გიორგი წერეთელი  — ქართველი ეკონომისტი და მათემატიკოსი.
* 1955 : ზურაბ ნარმანია  — ქართველი პოეტი, მთარგმნელი, ესეისტი.
* 1960 : აპა შერპა   — ნეპალელი შერპა მთამსვლელი
* 1972 : ნიკი ჰეილი  — ამერიკელი პოლიტიკოსი
* 1974 : ლევან ხომერიკი — ქართველი ყოფილი ფეხბურთელი და მწვრთნელი
*1976 : ტარიელ სუარი  — ქართველი კლასიკური გიტარისტი
* 1977 : ილია ზედგინიძე  — ქართველი მორაგბე. 
* 1978 : ვლადიმერ გროისმანი   — უკრაინის პრემიერ-მინისტრი 
* 1979 : ჯეისონ სმარტი — წამყვანი ამერიკელი პოლიტიკური კონსულტანტი, სტრატეგი და პოლიტიკური ტექნოლოგი.  
* 1982 : ჟერარდ სარაგოსა  — ესპანელი ფეხბუეთის მწვრთნელი
* 1984 : ფედერიკო პელუზო — იტალიელი ფეხბურთელი
* 1988 : ლაშა ხმალაძე  — საქართველოს მორაგბეთა ეროვნული ნაკრების წევრი
* 1994 : გიორგი აფციაური  — საქართველოს მორაგბეთა ეროვნული ნაკრების წევრი
## ამ დღეს გარდაცვლილნი 
* 1936 : ჯორჯ V — დიდი ბრიტანეთის მეფე 
* 1938 : ასათიანი, მიხეილ მიხეილის ძე — ქართველი ფსიქიატრი
* 1993 : ჰეპბერნი, ოდრი — ამერიკელი კინომსახიობი.
* 2012 : ჯეიმზი, ეტა — ამერიკელი მომღერალი.
* 2014 : ლომინაძე, ჯუმბერ  — ქართველი ფიზიკოსი.
* 2015:  ფრეზე, ედგარ — გერმანელი ელექტრონული მუსიკოსი
* 2021 : ლარი კინგი — ამერიკელი ტელეწამყვანი.

## დღესასწაულები 
* მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს:
** კრება წინასწარმეტყველისა, წინამორბედისა და ნათლისმცემელისა იოანესი

* აგრეთვე:
** აზერბაიჯანი : სახალხო გლოვის დღე (1990).

## იხილეთ აგრეთვე 
**სხვა თვეები:**
* 

0120