open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
უილი სმითი

**უილი სმითი** (; დ. 25 იანვარი 1886, დარლინგტონი; ინგლისი — გ. 2 ივნისი 1982,ლიდსი; ინგლისი) — ინგლისელი პროფესიონალი სნუკერისტი და ინგლისური ბილიარდის მოთამაშე. პირველად ბილიარდის მსოფლიო ჩემპიონატზე ითამაშა 1920 წელს და მოიგო იგი პირველივე ცდაზე. შემდეგ მან კიდევ ერთხელ მოიგო პირველობა 1923 წელს, მაგრამ ბილიარდის ორგანიზაციასთან უთანხმოების გამო მალე იძულებული გახდა ტურნირი დაეტოვებინა. 

სნუკერში დიდ წარმატებას უილიმ ვერ მიაღწია, თუმცა ორჯერ გამოჩნდა მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალში (1933 და 1935 წლებში). ორივე შემთხვევაში მან დათმო თავისივე თანამემამულე ჯო დევისთან. 1955 წელს სმითი დევისთან თამაშისას თავისი მოწინააღმდეგის მაქსიმალური ბრეიკის მომსწრე გახდა.

უილი გარდაიცვალა ქალაქ ლიდსში, 96 წლის ასაკში.

## მიღწევები კარიერაში 
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში ფინალისტი — 1933, 1935
* მსოფლიო ჩემპიონატი ინგლისურ ბილიარდში გამარჯვებული — 1920, 1923
* Gold Cup ფინალისტი — 1937/38

## იხილეთ აგრეთვე 
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში

## რესურსები ინტერნეტში 
* ბიოგრაფია 

კატეგორია:ინგლისელი სნუკერისტები
კატეგორია:დაბადებული  25 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1886
კატეგორია:გარდაცვლილი 2 ივნისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1982
კატეგორია:ინგლისური ბილიარდის მოთამაშეები
სიდნეი სმითი

**სიდნეი სმითი** (; დ. 26 მარტი 1908, იორკშირი; ინგლისი — გ. 1990,) — ინგლისელი პროფესიონალი სნუკერისტი.

1936 წლის 10 დეკემბერს მან გააკეთა პირველი 133-ქულიანი ტოტალ-კლირენსი საგამოფენო მატჩში, მაგრამ ეს მიღწევა პრაქტიკულად შეუმჩნეველი დარჩა. სიდნეი ორჯერ იყო სნუკერის მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალისტი (1938 და 1939 წლებში), მაგრამ ორივეჯერ დამარცხდა ჯო დევისთან, ანგარიშით 24:37 და 30:43 შესაბამისად.

1948 წელს სმითი დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონი გახდა პროფესიონალურ ბილიარდში.

1952 წელს სმითმა მოიგო ტურნირი News of the World Championship.

## რესურსები ინტერნეტში 
* პროფილი Pro-Billiard.info-ზე

## სქოლიო
კატეგორია:ინგლისელი სნუკერისტები
კატეგორია:დაბადებული 1908
კატეგორია:გარდაცვლილი 1990
კატეგორია:დაბადებული 26 მარტი
ფრედ ვან რენსბურგი

**ფრედ ვან რენსბურგი** (; დ. ტრანსვაალი; სარ) — სამხრეთაფრიკელი ყოფილი პროფესიონალი სნუკერისტი. 1950-დან 1965 წლამდე იყო სამხრეთ აფრიკის ჩემპიონი პროფესიონალთა შორის. 1965 წელს მსოფლიო ჩემპიონატზე, რომელიც მის სამშობლოში ტარდებოდა, ფრედი ფინალში გავიდა, მაგრამ დამარცხდა ჯონ პულმანთან, 12:39. ამის შემდეგ ის აღარ მოხვედრილა მსხვილი ტურნირების ფინალებში და აღარ თამაშობდა პროფესიონალურ შეჯიბრებზე 1973 წლის შემდეგ, რის გამოც არ ირიცხებოდა სნუკერისტების მსოფლიო რეიტინგში.

## მიღწევები კარიერაში 
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში ფინალისტი — 1965
* სამხრეთ აფრიკის ჩემპიონატი სნუკერში პროფესიონალებს შორის გამარჯვებული — 1950-1965

## იხილეთ აგრეთვე 
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში

## რესურსები ინტერნეტში 
* პროფილი ProBilliard.info-ზე

## სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთაფრიკელი სნუკერისტები
პროფესიონალური ბილიარდისა და სნუკერის მსოფლიო ასოციაცია

thumb|WPBSA-ის ლოგოტიპი
**პროფესიონალური ბილიარდისა და სნუკერის მსოფლიო ასოციაცია** (, აგრეთვე გვხვდება შემოკლებული სახელწოდებები *World Snooker Association*, *World Snooker* და *WPBSA*) — პროფესიონალური სნუკერისა და ინგლისური ბილიარდის გენერალური სამმართველო ორგანიზაცია. დაარსდა 1968 წელს, შტაბ-ბინა მდებარეობს ქალაქ ბრისტოლში, ინგლისში.

## ისტორია 
ორგანიზაცია დაარსდა 1968 წელს. WPBSA-ის ფორმირებამდე სნუკერისა და ინგლისური ბილიარდის სამყაროს ხელმძღვანელი ორგანიზაცია იყო Billiards Association and Control Council (BA & CC).

## რესურსები ინტერნეტში
* World Snooker-ის ოფიციალური საიტი 
* World Billiards-ის ოფიციალური საიტი
* World Professional Billiards and Snooker Association Flickr-ზე
* World Snooker-ის ოფიციალური არხი YouTube-ზე

## სქოლიო
კატეგორია:სნუკერის ორგანიზაციები
კატეგორია:სნუკერი დიდ ბრიტანეთში
კატეგორია:ორგანიზაციები ანბანის მიხედვით
ჯეკი რი

**ჯეკ (ჯეკი) რი** (; დ. 6 აპრილი, 1921, დანგანონი, ჩრდილოეთი ირლანდია — გ.  20 ოქტომბერი, 2013) — ჩრდილოეთირლანდიელი ყოფილი პროფესიონალი სნუკერისტი. ის ჯარის მეთაური იყო მეორე მსოფლიო ომის დროს.

## ბიოგრაფია 
რი პროფესიონალი გახდა 1947 წელს, ირლანდიის სამოყვარულო პირველობაში გამარჯვების შემდეგ. პირველად ის მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩნდა 1949 წელს, მაგრამ მაშინ სადებიუტო მატჩში დამარცხდა. შემდეგ ჯერზე ჯეკიმ პირველობაზე მხოლოდ 1952 წელს ითამაშა პროფესიონალური სნუკერის ხელმძღვანელობასთან უთანხმოების გამო, და მიაღწია ნახევარფინალს. შემდეგ ის რამდენიმეჯერ ზედიზედ გამოვარდა პირველივე მატჩებიდან, მაგრამ კვლავ მიაღწია ნახევარფინალს 1955 და 1956 წლებში, თუმცა დამარცხდა ფრედ დეივისსა და ჯონ პულმანთან შესაბამისად. 1957 წელს ის ფინალში გავიდა, მაგრამ პულმანმა ამჯერადაც დაამაცხა რი, ანგარიშით 34:39. მიუხედავად ამისა ჩრდილოეთ ირლანდიელმა გაიმარჯვა News of the World-ზე 1955 წელს, როდესაც თამაშს გამოთიშა ჯო დეივისი.

## მიღწევები კარიერაში 
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში ფინალისტი — 1957
* News of the World ჩემპიონი — 1955
* Ireland Professional ჩემპიონი — 1947—1951, 1952—1971

## იხილეთ აგრეთვე 
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში

## რესურსები ინტერნეტში 
კატეგორია:ჩრდილოეთირლანდიელი სნუკერისტები
კატეგორია:დაბადებული 6 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1921
კატეგორია:გარდაცვლილი  20 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი  2013
უორენ სიმფსონი

**უორენ სიმფსონი** (; დ. ახალი სამხრეთ უელსი; ავსტრალია — გ. 1980) — ავსტრალიელი პროფესიონალი სნუკერისტი. 1970 წლის ნოემბერში სნუკერის მსოფლიო ჩემპიონატზე, რომელიც ტარდებოდა სიდნეიში, მან მეორე ადგილი დაიკავა. გადამწყვეტ მატჩში სიმფსონი ჯონ სპენსერთან დამარცხდა ანგარიშით 29:37. გარდა ამისა, 1963 და 1968 წლებში უორენი ავსტრალიის ჩემპიონი იყო პროფესიონალთა შორის და კიდევ 6-ჯერ გახდა ტურნირის ფინალისტი.

უორენ სიმფსონი 1980 წელს გარდიაცვალა შაქრის დიაბეტისგან.

## იხილეთ აგრეთვე 
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში

## სქოლიო
კატეგორია:ავსტრალიელი სნუკერისტები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1980
ედი ჩარლტონი

**ედუარდ ფრენსის (ედი) ჩარლტონი** (; დ. 31 ოქტომბერი, 1929, ახალი სამხრეთ უელსი; ავსტრალია — გ. 7 ნოემბერი, 2004,პალმერსტონ-ნორთი; ახალი ზელანდია) — ავსტრალიელი პროფესიონალი სნუკერისტი და ინგლისური ბილიარდის მოთამაშე. დაიბადა ქალაქ მარიუეზერში, გარდაიცვალა ჩრდილოეთ პალმერსტონში. ერთ-ერთი საუკეთესო მობილიარდე ავსტრალიასა და ახალ ზელანდიაში, სნუკერისა და ინგლისური ბილიარდის მსოფლიო ჩემპიონატის სამგზის ფინალისტი. მან დააარსა სნუკერის პროფესიონალი მოთამაშეების ავსტრალიური ასოციაცია.

## მიღწევები 
ედი ჩარლტონი დღემდე ერთ-ერთ საუკეთესო ავსტრალიელ სნუკერისტად ითვლება. თავისი სპორტული მიღწევების გარდა ის აგრეთვე წლების განმავლობაში ავითარებდა და პოპულარულს ხდიდა სნუკერს ავსტრალიაში. 1980 წელს დამსახურებებისთვის ედი დაჯილდობდა ავსტრალიის ორდენით.

## გამოსვლები ტურნირებზე 
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში ფინალისტი — 1968, 1973, 1975
* მსოფლიო ჩემპიონატი ინგლისურ ბილიარდში ფინალისტი — 1974, 1976, 1984
* World Matchplay ჩემპიონი — 1976
* Pot Black Cup გამარჯვებული — 1972, 1973, 1980
* მასტერსი ნახევარფინალი — 1975, 1983
* Jameson International ნახევარფინალი — 1983
* Professional Players Tournament ნახევარფინალი — 1982
* World Doubles ნახევარფინალი — 1982, 1983
* Australian Professional ჩემპიონი — 1964, 1966-1967, 1969-1978, 1984
* Australian Masters ფინალისტი — 1982

## იხილეთ აგრეთვე 
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში

## რესურსები ინტერნეტში 
* პროფილი World Snooker-ზე 
* პროფილი კრის ტერნერის არქივში 

## სქოლიო
კატეგორია:ავსტრალიელი სნუკერისტები
კატეგორია:ინგლისური ბილიარდის მოთამაშეები
კატეგორია:ავსტრალიის ორდენის წევრები
კატეგორია:დაბადებული  31 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1929
კატეგორია:გარდაცვლილი  7 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2004
ჯოვანი ლორენცო ბერნინი

**ჯოვანი ლორენცო ბერნინი** (; დ. 7 დეკემბერი, 1598, ნეაპოლი — გ. 28 ნოემბერი, 1680, რომი) — იტალიელი არქიტექტორი, მოქანდაკე და ფერმწერი. იტალიური *ბაროკოს* ყველაზე თვალსაჩინო წარმომადგენელი, რომლის შემოქმედებამ გადამწყვეტი როლი ითამაშა ბაროკოს დამკვიდრებასა და განვითარებაში.

## ბიოგრაფია 
სწავლობდა თავის მამასთან, პიეტრო ბერნინისთან. იყო რომის პაპების სასახლის კარის მთავარი არქიტექტორი და მოქანდაკე. ბერნინმა წმინდა პეტრეს ტაძრის ინტერიერში ააგო გრეხილი სვეტებით, სკულპტურული ფიგურებითა და დეკორატიული ელემენტებით შემკული გიგანტური ბრინჯაოს გავალაკით (1624-1633), რითაც შექმნა ტაძრის ინტერიერის ცენტრი. აგრეთვე, ე. წ. „წმინდა პეტრეს კათედრა“ — დეკორატიული კომპოზიცია, რომელშიც შერწყმულია ქანდაკებები და ხუროთმოძღვრული ელემენტები; ბერნინის უმნიშვნელოვანესი ხუროთმოძღვრული ნამუშევარია წმინდა პეტრეს ტაძრის გრანდიოზული მოედანი (1657-1666), ბაროკოს ხანის ერთ-ერთი შესანიშნავი არქიტექტურული ანსამბლი რომში. მნიშვნელოვანი ნამუშევრებია აგრეთვე სანტ-ანდრეა ალ კვირინალეს ეკლესია, ნავონას მოედანი „ოთხი მდინარის შადრევნით“ (1648-1651); მონაწილეობდა სხვა მოედნებისა და რომის რამდენიმე სასახლის აგებაში. განსაკუთრებით ნაყოფიერი იყო ბერნინი, როგორც მოქანდაკე. სხვადასხვა მასალის ოსტატური შეხამებითა და ვირტუოზული დამუშავებით იგი ძლიერ ეფექტს აღწევდა. ადრინდელი ნამუშევრებია: „დავითი“, რომლის მკვეთრად გამოსახული გარეგნული დინამიკა დიდად განასხვავებს მას აღორძინების ხანის ქანდაკებებისაგან, „აპოლონი და დაფნე“; შემდეგ ქმნის ღრმა ფსიქოლოგიური განწყობილებით აღბეჭდილ სკულპტურულ პორტრეტებს. გვიანდელ პორტრეტულ ნამუშევრებში ძლიერდება შინაგანი პათეტიკა, იმპოზანტურობა. ბერნინის სახელგანთქმული ქმნილებაა „წმინდა ტერეზას საკურთხეველი“ (1645-1652) — ბაროკოს დინამიკური ხუროთმოძღვრული ფორმებით დამუშავებული სამლოცველო, რომლის მთავარი კედლის ცენტრში მოთავსებულია სკულპტურული ჯგუფი — „წმინდა ტერეზას ექსტაზი“. ბერნინიმ შექმნა ალეგორიული ფიგურებით შემკული ბაროკოს ტიპის აკლდამა (პაპი ურბან VIII-ის საფლავი რომის წმინდა პეტრეს ტაძარში, ბრინჯაო და ფერადი მარმარილო, 1639-1646 წლები). ბერნინიმ თავისი შემოქმედების გრანდიოზულობით, ჩანაფიქრის სითამამით, ბრწყინვალე ოსტატობით უდიდესი გავლენა მოახდინა მთელი ევროპის XVII-XVIII საუკუნეების ხელოვნებაზე.

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში
* Tools and techniques used by Bernini
* Checklist of Bernini's architecture and sculpture in Rome
* Gian Lorenzo Bernini - Biography, Style and Artworks
* Photographs of Bernini's Santa Maria Assunta
* smARThistory: *Ecstasy of Saint Teresa*, Cornaro Chapel, Santa Maria della Vittoria, Rome
* Constantly updated list and discussion of the most recent archival discoveries regarding Bernini's biography and works

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 7 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1598
კატეგორია:გარდაცვლილი 28 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1680
კატეგორია:იტალიელი არქიტექტორები
კატეგორია:იტალიელი მოქანდაკეები
კატეგორია:იტალიელი მხატვრები
კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით
გრემ მაილსი

**გრემ მაილსი** (; დ. 11 მაისი, 1941, ბირმინგემი; ინგლისი — გ.  12 ოქტომბერი, 2014) — ინგლისელი ყოფილი პროფესიონალი სნუკერისტი.

## მიღწევები კარიერაში 
* სნუკერის მსოფლიო ჩემპიონატი ფინალისტი — 1974
* Pot Black Cup ჩემპიონი — 1974, 1975
* Tolly Cobbold Classic ჩემპიონი — 1981
* მასტერსი ფინალისტი — 1976
* Holsten Lager International ფინალისტი — 1979
* World Team Cup (ინგლისის ნაკრების შემადგენლობაში) ფინალისტი — 1979

## იხილეთ აგრეთვე 
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში

## რესურსები ინტერნეტში 
* პროფილი კრის ტერნერის არქივში 

კატეგორია:ინგლისელი სნუკერისტები
კატეგორია:დაბადებული  11 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1941
კატეგორია:გარდაცვლილი 12 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი  2014
გვატემალა 1952 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე

**გვატემალამ** ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე პირველად იასპარეზა 1952 წელს, ფინეთის დედაქალაქ ჰელსინკიში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.

## რესურსები ინტერნეტში
*სპორტული ბმულები 
*საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტის შედეგების მონაცემთა ბაზა

კატეგორია:ქვეყნები 1952 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კატეგორია:გვატემალა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კატეგორია:ჩრდილოეთ ამერიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
პერი მენსი

**პიერ „პერი“ მენსი** (; დ. 14 ოქტომბერი 1940, იოჰანესბურგი; სამხრეთი აფრიკა) — სამხრეთაფრიკელი ყოფილი პროფესიონალი სნუკერისტი. დაიბადა იოჰანესბურგში. სამხრეთ აფრიკის ჩემპიონი სნუკერში გახდა 1965 წელს, რის შემდეგაც ამ პირველობაზე 19-ჯერ მოიგო. მისი ყველაზე დამახსოვრებადი მიღწევა იყო 1978 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალი — მაშინ მენსმა გადამწყვეტ მატჩში დათმო რეი რიარდონთა, 18:25. პერის სხვა მიღწევებს შორის იყო გამარჯვებები 1979 წლის მასტერსსა და 1977 წლის Pot Black Cup-ზე. სნუკერისტების რეიტინგში მისი უმაღლესი პოზიცია იყო მეორე (სეზონი 1979/1980). მან პროფესიონალური კარიერა გააგრძელა 1989 წლამდე, თუმცა მეინ-ტურიდან უკვე 1987 წელს წავიდა. პერი მენსი ერთ-ერთი ყველაზე გამოჩენილი სამხრეთაფრიკელი სნუკერისტია.

## თამაშის სტილი 
პერი ცნობილი იყო თავისი შესანიშნავი შორი დარტყმებითა და თავისი დროის ერთ-ერთი უძლიერესი ცაცია სნუკერისტი იყო.

## მიღწევები კარიერაში 
* სნუკერის მსოფლიო ჩემპიონატი ფინალისტი — 1978
* Pot Black Cup გამარჯვებული — 1977
* მასტერსი ჩემპიონი — 1979
* Australian Masters ფინალისტი — 1979
* South African Professional გამარჯვებული — 1965-1978, 1980-1984, 1989

## იხილეთ აგრეთვე 
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში

## რესურსები ინტერნეტში 
* პროფილი Worldsnooker-ზე 
* პროფილი კრის ტერნერის არქივში 

კატეგორია:სამხრეთაფრიკელი სნუკერისტები
კატეგორია:დაბადებული 1940
კატეგორია:დაბადებული 14 ოქტომბერი
დუგ მაუნტჯოი

**დუგ მაუნტჯოი** (; დ. 8 იანვარი 1942, ტირ-ი-ბერსი, უელსი — გ.  14 თებერვალი, 2021) — ყოფილი  უელსელი  პროფესიონალი სნუკერისტი. 1981 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალისტი, 1977 წლის მასტერსისა და 1978-1988 წლების დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატის გამარჯვებული.
 
## მიღწევები კარიერაში 
### რეიტინგული ტურნირები 
* დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში გამარჯვებული — 1988
* Mercantile Credit Classic ჩემპიონი — 1989

### არარეიტინგული ტურნირები 
* დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში გამარჯვებული — 1978
* მასტერსი ჩემპიონი — 1977
* Pot Black Cup ჩემპიონი — 1978, 1985
* Irish Masters ჩემპიონი — 1979
* Pontins Professional ჩემპიონი — 1979, 1983
* მსოფლიო თასი გამარჯვებული (უელსის ნაკრების შემადგენლობაში) — 1979—1980
* Welsh Professional Championship გამარჯვებული— 1980, 1982, 1984, 1987, 1989
* Hong Kong Masters (მოწვევითი ტურნირი) ჩემპიონატი — 1983

## იხილეთ აგრეთვე 
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში

## რესურსები ინტერნეტში 
* მოკლე ბიოგრაფია Top-Snooker-ზე  
* პროფილი World Snooker-ზე 

კატეგორია:უელსელი სნუკერისტები
კატეგორია:დაბადებული 8 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1942
კატეგორია:გარდაცვლილი   14 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი   2021
გვატემალა 2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე

**გვატემალამ** ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეცამეტედ იასპარეზა 2012 წელს, დიდი ბრიტანეთის დედაქალაქ ლონდონში. ამ თამაშებზე მათ მხოლოდ ერთი ვერცხლის მედალი მოიპოვეს.

## რესურსები ინტერნეტში
*სპორტული ბმულები 
*საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტის შედეგების მონაცემთა ბაზა

კატეგორია:ქვეყნები 2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კატეგორია:გვატემალა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კატეგორია:ჩრდილოეთ ამერიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
გვინეა 1980 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე

**გვინეამ** ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეორედ იასპარეზა 1980 წელს, სსრკ-ის დედაქალაქ მოსკოვში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.

## რესურსები ინტერნეტში
*სპორტული ბმულები 
*საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტის შედეგების მონაცემთა ბაზა

კატეგორია:ქვეყნები 1980 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კატეგორია:გვინეა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კატეგორია:აფრიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
გვინეა 1984 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე

**გვინეამ** ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მესამედ იასპარეზა 1984 წელს, აშშ-ის ქალაქ ლოს-ანჯელესში. გვინეის ერთადერთი წარმომადგენელი იყო ძიუდოისტი აბდულაიე დიალი. მან ვერც ერთი მედალი ვერ მოიპოვა.

## რესურსები ინტერნეტში
*სპორტული ბმულები 
*საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტის შედეგების მონაცემთა ბაზა

## სქოლიო 
კატეგორია:ქვეყნები 1984 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კატეგორია:გვინეა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კატეგორია:აფრიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
გვინეა-ბისაუ 2004 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე

**გვინეა-ბისაუმ** ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მესამედ იასპარეზა 2004 წელს, საბერძნეთის დედაქალაქ ათენში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.

## რესურსები ინტერნეტში
*სპორტული ბმულები 
*საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტის შედეგების მონაცემთა ბაზა

კატეგორია:ქვეყნები 2004 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კატეგორია:გვინეა-ბისაუ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კატეგორია:აფრიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ფრედ ლოურენსი

**ფრედ ლოურენსი** () — ინგლისელი პროფესიონალი სნუკერისტი და ინგლისური ბილიარდის მოთამაშე. 1928 წელს მეორე მსოფლიო ჩემპიონატზე (რომელიც ტარდებოდა ბირმინგემში) ფრედი ფინალისტი გახდა. მან დაამარცხა ალეკ მენი 12:11, შემდეგ კი ტომ ნიუმანი 12:7, მაგრამ გადამწყვეტ მატჩში დამარცხდა თავის თანამემამულე ჯო დევისთან, ანგარიშით 13:16. მოგვიანებით ლოურენსმა კიდევ რამდენიმეჯერ მიაღწია ნახევარფინალს (1929 და 1930 წლებში), მაგრამ თავისი მიღწევის გამეორება ვერ მოახერხა. უკანასკნელად ლოურენსმა მსოფლიო პირველობაზე მონაწილეობა მიიღო 1947 წელს.

## იხილეთ აგრეთვე 
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში

## რესურსები ინტერნეტში 
* ზოგიერთი მონაცემი ფრედ ლოურენსის შესახებ Global Snooker-ზე  
* პროფილი ProBilliard-ზე  

## სქოლიო
კატეგორია:ინგლისელი სნუკერისტები
ბრიტანეთის გაიანა 1948 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე

**ბრიტანეთის გაიანამ** ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე პირველად იასპარეზა 1948 წელს, დიდი ბრიტანეთის დედაქალაქ ლონდონში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.

## რესურსები ინტერნეტში
*სპორტული ბმულები 
*საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტის შედეგების მონაცემთა ბაზა

კატეგორია:ქვეყნები 1948 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კატეგორია:ბრიტანეთის გაიანა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
გაიანა 1972 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე

**გაიანამ** ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეორედ იასპარეზა 1972 წელს, დასავლეთ გერმანიის ქალაქ მიუნხენში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.

## რესურსები ინტერნეტში
*სპორტული ბმულები 
*საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტის შედეგების მონაცემთა ბაზა

## სქოლიო
კატეგორია:ქვეყნები 1972 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კატეგორია:გაიანა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
გაიანა 2008 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე

**გაიანამ** ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეათედ იასპარეზა 2008 წელს, ჩინეთის დედაქალაქ პეკინში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.

## რესურსები ინტერნეტში 
* სპორტული ბმულები 
* საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტის შედეგების მონაცემთა ბაზა

კატეგორია:ქვეყნები 2008 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კატეგორია:გაიანა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
გარი ოუენი

**გარი ოუენი** (; დ. 1929, ტამბლი; უელსი — გ. 1995, ბრისბენი; ავსტრალია) — უელსელი პროფესიონალი სნუკერისტი.

## ბიოგრაფია და კარიერა 
დაიბადა 1929 წელს სამხრეთ უელსში. 1944 წელს მოიგო ინგლისის საყმაწვილო ჩემპიონატი, ხოლო 1950 წელს მიაღწია ფინალს ინგლისის პირველობაზე მოყვარულებს შორის და მხოლოდ ბოლო ფრეიმში დათმო მოწინააღმდეგესთან. შემდეგ გარიმ დროებით შეწყვიტა თამაში და მეხანძრედ მოეწყო ბირმინგემში. სნუკერს ის მხოლოდ 1960-იან წლებში დაუბრუნდა, როდესაც ინგლისის სამოყვარულო ჩემპიონატზე გაიმარჯვა. ამ მიღწევას მას საშუალება მისცა, კვალიფიკაცია გაეარა პირველ სამოყვარულო მსოფლიო ჩემპიონატზე კალკუტაში. იქ უელსელმა ჯგუფური ეტაპის ყველა მატჩი მოიგო და ჩემპიონის ტიტულიც დაიპყრო. ოუენმა ამ წარმატების გამეორება მოახერხა 1966 წელს, როდესაც ფინალში დაამარცხა შემდგომი მსოფლიო ჩემპიონი — ჯონ სპენსერი. ორი წლის შემდეგ კი სპენსერსა და რეი რიარდონთან ერთად გადავიდა პროფესიონალებში.

მაგრამ გარი ოუენის პროფესიონალური კარიერა ისევე კარგად არ აეწყო, როგორც სამოყვარულო. მისი საუკეთესო მიღწევა გახდა 1969 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალი — მაშინ უელსელი თავის ყოფილ მოწინააღმდეგესთან, ჯონ სპენსერთან დამარცხდა 24:37. ოუენი რამდენიმეჯერ ტურნირის საუკეთესო რვა მოთამაშეს შორისაც იყო (1972 და 1975 წლებში), ხოლო 1970 წელს ნახევარფინალს მიაღწია.

1971 წელს ოუენი ემიგრაციაში წავიდა ავსტრალიაში და სიდნეის სნუკერის კლუბი პროფესიონალი მოთამაშე გახდა. ამის შემდეგ, როგორც კი ოუენმა მოქალაქეობა მიიღო, მან თავისი ახალი ქვეყანა 1979 წლის გუნდურ მსოფლიო თასზე წარადგინა.

გარი გარდაიცვალა 1995 წელს ქალაქ ბრისბენში.

## მიღწევები კარიერაში 
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში ფინალისტი — 1969
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში მოყვარულებს შორის გამარჯვებული — 1963, 1966
* Nation Breaks ჩემპიონი — 1950, 1960
* Australian Professional ფინალისტი — 1972, 1973

## იხილეთ აგრეთვე 
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში

## რესურსები ინტერნეტში 
* პროფილი The Independent-ზე  

კატეგორია:უელსელი სნუკერისტები
კატეგორია:დაბადებული 1929
კატეგორია:გარდაცვლილი 1995
ახალი გრანადის სამეფო

**ახალი გრანადის სამეფო** () — ეს სახელი ეწოდა XVI საუკუნეში, სამხრეთ ამერიკის ჩრდილო-დასავლეთში არსებულ ესპანურ კოლონიებს, რომლებსაც განაგებდა პრეზიდენტი. პრეზიდენტის რეზიდენცია იყო ბოგოტაში. მისი ტერიტორია მოიცავდა დღევანდელი კოლუმბიის და ვენესუელის ნაწილს. ეს ტერიტორიები თავიდან ეკუთვნოა პერუს ვიცე-სამეფოს ხოლო 1717 წლიდან გახდა ახალი გრანადის ვიცე-სამეფოს ნაწილი. დამოუკიდებლობის მიღწევის რამდენიმე მცდელობის შემდეგ 1819 წელს შეიქმნა დიდი კოლუმბია.
## იხილეთ აგრეთვე 
*დიდი კოლუმბია

## ლიტერატურა 
*Kuethe, Allan J. *Military Reform and Society in New Granada, 1773–1808*. Gainsville, University Presses of Florida, 1978. ISBN 978-0-8130-0570-6
*McFarlane, Anthony. *Colombia Before Independence: Economy, Society and Politics under Bourbon Rule*. Cambridge, Cambridge University Press, 1993. ISBN 978-0-521-41641-2
*Phelan, John Leddy. *The People and the King: The* Comunero *Revolution in Colombia, 1781*. Madison, University of Wisconsin Press, 1978. ISBN 978-0-299-07290-2

კატეგორია:ვენესუელის ისტორია
კატეგორია:კოლომბიის ისტორია
კატეგორია:ეკვადორის ისტორია
კატეგორია:პანამის ისტორია
კატეგორია:გაიანის ისტორია
კატეგორია:ტრინიდადი და ტობაგოს ისტორია
კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ისტორია
სანტა-მარტა

**სანტა-მარტა** () — ქალაქი ჩრდილო-დასავლეთ კოლუმბიაში. მაგდალენას დეპარტამენტის ადმინისტრაციული ცენტრი. მოსახლეობა 454,860 კაცი (2010). ნავსადგური კარიბის ზღვაზე. რკინიგზით უკავშირდება ბოგოტას. ქალაქში განვითარებულია კვებისა და საფეიქრო მრეწველობები. ფუნქციონირებს უნივერსიტეტი. სანტა-მარტა დაარსდა 1525 წელს.

## იხილეთ აგრეთვე
* კოლუმბიის ქალაქების სია

## ლიტერატურა
კატეგორია:კოლომბიის დეპარტამენტების დედაქალაქები
მტირალას ეროვნული პარკი

**მტირალას ეროვნული პარკი** — ეროვნული პარკი საქართველოში, ქობულეთის, ხელვაჩაურისა და ქედის მუნიციპალიტეტების ტერიტორიაზე, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში. განფენილია ქობულეთ-ჩაქვის ქედზე. ადმინისტრაციული შენობა დაბა ჩაქვში მდებარეობს.

მტირალას მთა შავ ზღვასა და აჭარის მთათა სისტემას შორის, მდინარეეების ჩაქვისწყლისა და ყოროლისწყლის წყალგასაყარზე მდებარეობს. მტირალას ტერიტორია აგებულია შუა ეოცენის ასაკის, ეგრეთ წოდებული, „ნაღვარევის წყების“ ვულკანურ-დანალექი ქანებით. ის ზღვის ტენიან ჰაერს აკავებს და აჭარის უაღრესად ტენიან ჰავას განსაზღვრავს. მთელი წლის მანძილზე აქ 4520 მმ ნალექი მოდის, რაც მტირალას ქვეყნის ყველაზე სველ ადგილად აქცევს. ტოპონიმი „მტირალაც“ ამ მთას, სწორედ, უხვნალექიანობის გამო შეერქვა.

ეროვნული პარკის ტერიტორიაზე გავრცელებულია როგორც ტყის მცენარეულობა, რომელიც წაბლნარებით, წიფლნარებითა და კოლხური ტიპის შერეული ტყით არის წარმოდგენილი, ასევე კოლხეთისთვის დამახასიათებელი მარადმწვანე შქერის ბუჩქებით. კოლხური ტიპის ტყეში გვხვდება წიფელი, ცაცხვი, წაბლი, ჩვეულებრივი მურყანი, რცხილა. ქვეტყე დაფარულია შქერიანით, რომელსაც წყავი, კოლხური ჭყორი, კოლხური ბზა და რამდენიმე ტიპის ლიანები ქმნიან.

მტირალას ეროვნული პარკის ტერიტორიაზე გავრცელებულია აჭარა-ლაზეთის იშვიათი, ენდემური სახეობები და საქართველოს „წითელი ნუსხის“ სახეობები, როგორებიცაა: გაულთერიასმაგვარი ეპიგეა, ფურისულა, მედვედევის არყი და სხვა.

ეროვნული პარკის მკვიდრები არიან: მურა დათვი, ფოცხვერი, მგელი, თხუნელა, სინდიოფალა, კავკასიური (სპარსული) ციყვი, კურდღელი, მელა, მაჩვი, ტყის კატა. ჩლიქოსნებიდან ნაკრძალის ტყეებში გვხვდება შველი, უფრო იშვიათად - გარეული ღორი. ამფიბიებიდან პარკში კავკასიური სალამანდრა, მცირეაზიური ტრიტონი, ჩვეულებრივი გომბეშო, ვასაკა, მცირეაზიური და ტბის ბაყაყები გვხვდება. აქ სამი სახის ხვლიკი და გველის რამდენიმე სახეობა: ჩვეულებრივი და წყლის ანკარები, სპილენძა გველი და კავკასიური გველგესლა ბინადრობს.

მტაცებელი ფრინველებიდან პარკში ბინადრობენ ჩია არწივი, კაკაჩა, ქორი, მიმინო, მარჯანი, ჩვეულებრივი კირკიტა, აგრეთვე ღამის მტაცებლები: ზარნაშო, წყრომი. სხვა ფრინველებიდან ბუდობს ოფოფი, კოდალა, ყორანი, შაშვი, მოლაღური.

## გალერეა

Mtirala National Park Main Route.JPG|მტირალას ეროვნული პარკის მთავარი ბილიკის დასაწყისი
მტირალას ეროვნული პარკი.jpg|ერთ-ერთი ბილიკი

## იხილეთ აგრეთვე 
* საქართველოს დაცული ტერიტორიები

## ლიტერატურა 
* 

## რესურსები ინტერნეტში
*მტირალას ეროვნული პარკი

## სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს ეროვნული პარკები
კატეგორია:2006 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები
კოლომბიის დროშა

**კოლომბიის დროშა** — კოლომბიის ოფიციალური სიმბოლო, მიღებულ იქნა 1861 წლის 26 ნოემბერს. დროშა სამზოლიანია და ზოლები ჰორიზონტალური. ყვითელ ზოლს, რომელსაც პირველი ადგილი უჭირავს, დროშის ნახევარზეა განთავსებული, დანარჩენ ნაწილზე მეოთხედ-მეოთხედი წითელ და ლურჯ ფერებს უკავიათ.

## სიმბოლიკა და დიზაინი 
thumb|right|250px|კოლუმბიის დროშა
ჰორიზონტალურ, ყვითელ, ლურჯ და წითელ ზოლებს 2:1:1 პროპორცია აქვს. ეს დროშა, ეკვადორის და დიდი კოლუმბიის დროშებთან ერთად ყველა სხვა სამზოლიანი დროშისაგან განსხვავდება, რადგან ზოლები თანაბარი პროპორციის არაა.(ვენესუელის დროშა, როგორც კოლუმბიის დროშა სამზოლიანია და იგივე ფერებია გამოყენებული, იმავე თანმიმდევრობით, თუმცა ვენესუელის დროშის ზოლები პროპორციულია).

დროშის ოფიციალური ფერები ჯერ კანონით დაზუსტებული არაა.

ახლანდელი ინტერპრეტაციით დორშის ფერები გამოსახავენ:

*   &nbsp;**ყვითელი**: წარმოადგენს ოქროს, რომელიც კოლუმბიის მიწაზე იქნა აღმოჩენილი.
*   &nbsp;**ლურჯი**: წარმოადგენს ზღვებს, რომლებიც კოლუმბიის ნაპირებზეა. ასევე კოლუმბია ერთადერთი ქვეყანაა სამხრეთ ამერიკაში, რომელსაც ორ ოკეანეზე აქვს გასასვლელი.
*   &nbsp;**წითელი**: წარმოადგენს იმ გმირთა სისხლს, რომელიც ქვეყნის თავისუფლებისათვის ბრძოლაში დაიღვარა.

სხვა ინტერპრეტაცია ასეთია: "ყვითელი, მზისა და ხალხის მიწისათვის. ლურჯი წყლისათვის და წითელი იმ ხალხის სისხლისათვის, რომლებიც კოლუმბიის დამოუკიდებლობისათვის ბრძოლაში დაიღუპნენ.

ასევე, არ არსებობს არანაირი წესდება დროშის პროპორციაზე. ტრადიციულად დროშა 2:3 პროპორციითა შექმნილი.

## ძველი დროშები 
## იხილეთ აგრეთვე 
* კოლომბიის გერბი
* კოლომბიის ჰიმნი

## რესურსები ინტერნეტში 
* კოლომბიის დროშების სია
* კოლომბიის დორშების ისტორია (ესპანურად)

კატეგორია:მსოფლიოს ქვეყნების დროშები
კატეგორია:კოლომბიის ეროვნული სიმბოლოები
კატეგორია:დროშები ანბანის მიხედვით
სინდები

thumb|338x338px|ეთნიკური კავკასია. სინდები (რუკაზე აღნიშნულია მუქ მწვანედ)
**სინდები** — ძველი ტომები. სახლობდნენ ძვ. წ. I ათასწლეულსა და ახ. წ. I საუკუნეში ახლანდელ ტამანის ნახევარკუნძულზე. ძვ. წ. V საუკუნეში ჩამოაყალიბეს მონათმფლობელური სახელმწიფო. IV საუკუნეში შევიდა ბოსფორის სახელმწიფოში. ახალი წელთაღრიცხვის მიჯნაზე სინდები შეუერთდნენ სარმატებს.

## ლიტერატურა
კატეგორია:აზიის ძველი ხალხი
სუბარქტიკული სარტყელი

[მინი|250პქ|სუბარქტიკული მცენარეულობა [კანადაში]]
**სუბარქტიკული სარტყელი** — გეოგრაფიული სარტყელი ჩრდილოეთ ნახევარსფეროში, არქტიკულ (ჩრდილოეთით) და ზომიერ (სამხრეთით) სარტყლებს შორის. სუბარქტიკული სარტყელი ოკეანეში ყინულის სეზონური გავრცელების საზღვრის ფარგლებშია. ჰავა ცივია. ყველაზე თბილი თვის საშუალო ტემპერატურა 5-დან 10 °C-მდეა, ცივისა -5 °C (უკიდურეს დასავლეთში) -30, -40 და -50 °C-იც. ნალექები 300-500 მმ წელიწადში. თოვლის საბურველი 8 თვეზე დიდხანს დევს. გრუნტი დიდ სიღრმეზე იყინება. სარტყლის უფრო ცივ ნაწილში გამოიყოფა ტუნდრის ზონა, თბილში ტყეტუნდრის ზონა. ოკეანის წყლის ზედა ფენის ზაფხულის დადებითი ტემპერატურა, ჟანგბადით გაჯერება და ხანგრძლივი განათება ხელსაყრელ პირობებს ქმნის პლანქტონის განვითარებისათვის, რაც თავის მხრივ სარეწაო თევზისა და სხვა პირუტყვის სიმრავლეს განაპირობებს.

## ლიტერატურა
კატეგორია:გეოგრაფიული სარტყლები
კატეგორია:გეოგრაფიული ტერმინები
არაუკის დეპარტამენტი

**არაუკა** () — კოლუმბიის ერთ-ერთი დეპარტამენტი. მდებარეობს მდინარე ორინოკოს აუზის კოლუმბიაში მდებარე ნაწილის უკიდურეს ჩრდილოეთში, ვენესუელის საზღვართან. სამხრეთით ესაზღვრება მდინარე კასანარე და მეტა, რომლებიც მას კასანარესა და ვიჩადის დეპარტამენტებისგან გამოჰყოფს. დასავლეთით ესაზღვრება ბოიაკის დეპარტამენტი. არაუკის ტერიტორიაზე მდებარეობს კანიო-ლიმონის ნავთობის საბადო, რომელიც კოლომბიის ნავთობის მარაგის 30 %-ს შეიცავს. დედაქალაქია არაუკა. არაუკის დეპარტამენტი 2011 წლის მონაცემებით, კოლუმბიის შეიარაღებული კონფლიქტების დროს ერთ-ერთ ყველაზე მეტად დაზარალაბულ რეგიონად მიიჩნევა. 

## ისტორია
არაუკის ტერიტორიაზე პირველი დამპყრობლები 1539 წელს გამოჩნდნენ. XVIII საუკუნეში გააქტიურდა იეზუიტთა მისიონერული საქმიანობა. 1810 წელს არაუკა ახლად შექმნილი კასანარეს პროვინციის ნაწილი გახდა, 1819 წელს კუნდინამარკის დეპარტამენტის შემადგენლობაში შევიდა. საბოლოოდ, კონსტიტუციით დეპარტამენტის სტატუსი არაუკას 1991 წლის 5 ივლისს მიენიჭა. 

## გეოგრაფია
დეპარტამენტის ფართობი 23 818 კმ²-ია და ძირითადად ვაკეებისაგან შედგება.

## ეკონომიკა
არაუკის ეკონომიკა ნავთობის ინდუსტრიას ეფუძნება. რეგიონის ნიადაგი ხელსაყრელია კაკაოს, ბანანის, კასავას, ბრინჯის, ხორბლისა და ხილის მოსაყვანად. დეპარტამენტის ეკონომიკისთვის ასევე მნიშვნელოვანია მესაქონლეობა. 

## მუნიციპალიტეტები
არაუკა შედგება შვიდი მუნიციპალიტეტისგან:

* არაუკა
* არაუკიტა
* კრავო-ნორტე
* ფორტული
* პუერტო-რონდონი
* სარავენა
* ტამე

## გალერეა

File:Sierra nevada Guican.jpg|კოკუი-გიაკანის ქედი

File:Arauca Topographic 2.png|ტოპოგრაფიული რუკა
File:Colombia Arauca location map (adm +urban areas).svg|პოლიტიკური რუკა

## იხილეთ აგრეთვე
* კოლუმბიის დეპარტამენტები

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* Arauca music;
* News and photos of Arauca;
* Documentary 52': Le Sang de la terre  a video;

## სქოლიო
კატეგორია:კოლომბიის დეპარტამენტები
ჩაქვისწყალი

**ჩაქვისწყალი** — მდინარე დასავლეთ საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქობულეთის მუნიციპალიტეტში. სათავე აქვს მესხეთის ქედის ჩრდილო-დასავლეთ კალთაზე, 1295 მ სიმაღლეზე, ერთვის შავ ზღვას. სიგრძე 25,2 კმ, მდინარის აუზის ფართობი 176 კმ². საზრდოობს წვიმის, თოვლისა და მიწისქვეშა წყლით. ახასიათებს წვიმებით გამოწვეული წყალმოვარდნები მთელი წლის განმავლობაში. საშუალო წლიური ხარჯი შესართავთან 10,2 მ³/წმ. მისი შენაკადებია დონისის წყალი; მტირალას წყალი; ხალას ღელე; მეჩხერი. ჩაქვისწყლის შენაკადებია საღორელისწყალი, ბეთლემისწყალი, წყალიმეჩხრის წყალი.

## ლიტერატურა 
## სქოლიო
კატეგორია:აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მდინარეები
კატეგორია:შავ ზღვაში ჩამდინარე მდინარეები
ხორასანი

250px|მინიატიურა
**ხორასანი** — ისტორიული ოლქი შუა აღმოსავლეთში III-XVIII საუკუნეებში. მოიცავდა თანამედროვე ირანის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილს, მარვის ოაზისს, თურქმენეთის სამხრეთის ოაზისებს, ავღანეთის ჩრდილო და ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილებს. მთავარი ქალაქები იყო: მეშჰედი, მარვი, ნიშაბური, ტუსი, ბალხი და სხვა. ცნობილია სასანიანთა დროიდან. VII საუკუნის შუა წლებში დაიპყრეს არაბებმა. შემდგომში ხორასანში თანამიმდევრულად ბატონობდნენ ტაჰირიდები, საფარიდები, სამანიდები, ღაზნევიდები, სელჩუკები, ხვარაზმშაჰები, ჰულაგუიანები და სხვა.  VIII-XIII საუკუნეებში ეკონომიკურად განვითარებული ქვეყანა იყო.  IX საუკუნიდან დაწყებული ახალი სპარსული ენისა და ლიტერატურის აღორძნების ერთ-ერთ ძირითად კერად ითვლებოდა. 1510-1736 წლებში სეფიანთა სახელმწიფოს შემადგენლობაში მოექცა. სეფიანთა დაცემის შემდეგ ხორასნის ნაწილი (ჰერათის ოლქი და ბალხი) ავღანეთის, ხოლო ნაწილი ირანის შემადგენლობაში შევიდა, მარვის ოლქი კი XIX საუკუნის დასაწყისში თურქმენებმა დაიპყრეს. ხორასნის დასავლეთ ნაწილში, სოფელ აბასაბადში, შაჰ-აბას I-მა დაასახლა საქართველოდან (კახეთიდან) გადასახლებული ქართველები.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ირანის ისტორია
კატეგორია:ავღანეთის ისტორია
კატეგორია:თურქმენეთის ისტორია
ხოსრო II

**ხოსრო II ფარვიზი** (დ. 570 — გ. 28 თებერვალი, 628) — სასანიდური ირანის 25-ე შაჰინშაჰი 591-628 წლებში, ჰორმიზდ IV-ის ძე, ხოსრო I-ის შვილიშვილი.

ტახტი დაიკავა ბიზანტიის იმპერატორ მავრიკიოსის დახმარებით. VII საუკუნის დასაწყისში ხოსრო II-მ დაიპყრო ბიზანტიის აღმოსავლეთი პროვინციები (სირია, პალესტინა, ეგვიპტე). VII საუკუნის 20-იან წლებში ბიზანტიელები ირანში შეიჭრნენ. ხოსროს ვაჟმა, კავად II-მ და ირანელი დიდებულების ნაწილმა, რომელიც უკმაყოფილო იყო მონოფიზიტებთან შაჰის დაახლოებით, ხოსრო II ტახტიდან ჩამოაგდო და მოკლა. 

## ლიტერატურა 
კატეგორია:დაბადებული   570
კატეგორია:გარდაცვლილი 28 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 628
კატეგორია: სპარსეთის მონარქები
კატეგორია:VI საუკუნის სასანიანი მონარქები
კატეგორია:VII საუკუნის სასანიანი მონარქები
კატეგორია:სასანიანი შაჰები
კატეგორია:გადატრიალების შედეგად თანამდებობიდან გადაყენებული ლიდერები
ხოტინის ბრძოლა

ტერმინი **ხოტინის ბრძოლა** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* ხოტინის ბრძოლა (1509) 
* ხოტინის ბრძოლა (1530) 
* ხოტინის ბრძოლა (1621) 
* ხოტინის ბრძოლა (1673) 
* ხოტინის ბრძოლა (1739) 
* ხოტინის ბრძოლა (1769) 
* ხოტინის ბრძოლა (1788) 
* ხოტინის ბრძოლა (1807)
ხოტინის ბრძოლა (1621)

[მინი|300პქ|[იოზეფ ბრანდტი, ხოტინის ბრძოლა, 1867 წელი.]]
**ხოტინის ბრძოლა** — ბრძოლა ქ. ხოტინის მახლობლად. მიმდინარეობდა 1621 წლის 2 სექტემბრიდან 9 ოქტომბრის ჩათვლით. პოლონეთ-უკრაინის ჯარებმა ლიტვის დიდი ჰეტმანის იან ხოდკევიჩისა და უკრაინის ჰეტმან პეტრო კონაშევიჩ-საჰაიდაჩნის მეთაურობით არაერთხელ დაამარცხეს სულთან ოსმან II-ის ოსმალური არმია.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:პოლონეთის ბრძოლები
კატეგორია:უკრაინის ბრძოლები
კატეგორია:ოსმალეთის ბრძოლები
კატეგორია:XVII საუკუნის ბრძოლები
კატეგორია:1621 წლის ბრძოლები
ხოტინის ბრძოლა (1673)

[მინი|250პქ|[ანჯეი სტეხი, იან სობესკი ხოტინის ბრძოლაში.]]
**ხოტინის ბრძოლა** — ბრძოლა ქ. ხოტინის მახლობლად. გაიმართა 1673 წლის 11 ნოემბერს 1672-1676 წლების ოსმალეთ-პოლონეთის ომის ფარგლებში. პოლონეთის ჯარებმა იან III სობესკის  მეთაურობით გაანადგურეს ჰუსეინ-ფაშას 65 ათასიანი ოსმალური არმია.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:პოლონეთის ბრძოლები
კატეგორია:ოსმალეთის ბრძოლები
კატეგორია:XVII საუკუნის ბრძოლები
კატეგორია:1673 წლის ბრძოლები
ხოჯის განძი

**ხოჯის განძი** — ძვ. წ. X-VIII საუკუნეების განძი, რომელიც აღმოჩნდა სოფელ ხოჯში (ცაგერის მუნიციპალიტეტი). ხოჯის განძის შემადგენლობაში იყო ბრინჯაოს 5 ცული და 2 სატეხი. დაცულია ცაგერის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმში.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:საქართველოში აღმოჩენილი განძები
ხუან ჩაო

**ხუან ჩაო** (გ. 884) — გლეხთა აჯანყების ბელადი 874-884 წლებში, ჩინეთში. აჯანყება დაიწყო ახლანდელი შანდუნის პროვინციის სამხრეთში. ხუან ჩაო 875-878 წლებში ვან სიანჯისთან ერთად ხელმძღვანელობდა აჯანყებას ხუანხესა და იანძის შუამდინარეთში. ვან სიანჯის დაღუპვის შემდეგ, 878 წელს, თვითონ ჩაუდგა აჯანყებას სათავეში. 878-879 წლებში ილაშქრა სამხრეთში, 879 წელს დაიკავა ქალაქი გუანჯოუ. იმავე წლის შემოდგომაზე გაემართა ჩრდილოეთისაკენ და 881 წლის იანვარში აიღო ტანის დინასტიის დედაქალაქი - ჩანანი, სადაც თავი გამოაცხადა „დიდი ცის სახელმწიფოს“ იმპერატორად. 883 წელს იძულებული გახდა ჩანანი დაეტოვებინა. სიცოცხლე თვითმკვლელობით დაასრულა.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ჩინეთის იმპერატორები
კატეგორია:გარდაცვლილი 884
ატლანტიკოს დეპარტამენტი

**ატლანტიკო** () — კოლომბიის ერთ-ერთი დეპარტამენტი. მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილოეთ ნაწილში. ჩრდილოეთით ესაზღვრება კარიბის ზღვა, დასავლეთით — ბოლივარის დეპარტამენტი, აღმოსავლეთით კი მაგდალენას დეპარტამენტისგან ჰყოფს მდინარე მაგდალენა. ფართობის მხრივ ატლანტიკო კოლომბიის ერთ-ერთი ყველაზე პატარა დეპარტამენტია, თუმცა მოსახლეობის რაოდენობით (2 403 027) ერთ-ერთი ყველაზე დიდი და მჭიდროდ დასახლებული. 

დედაქალაქია ბარანკილია. სხვა მნიშვნელოვანი ქალაქებია სოლედადი და მალამბო. 

ატლანტიკოს დეპარტამენტი 23 მუნიციპალიტეტად იყოფა.

## იხილეთ აგრეთვე
* კოლომბიის დეპარტამენტები

## რესურსები ინტერნეტში 
* Government of Atlantico Department official website

## სქოლიო
კატეგორია:კოლომბიის დეპარტამენტები
ძარღვასოკო

**ძარღვასოკო** (ლათ. Gomphus clavatus) — ქუდიანი სოკო. უკუკონუსისებრი ნაყოფსხეული აქვს, სიმაღლე 10 სმ აღწევს, დიამეტრი — 6 სმ. ქუდი თანდათან გადადის ფეხში. ხშირად ძირით რამდენიმე ცალია შეზრდილი. გარედან ძირამდე დაუყვება სიგრძივი ძარღვები; მოიისფრო ან მოყვითალო-მოყავისფროა. იზრდება ნაძვნარსა და ნაძვნარ-ფიჭვნარში ზაფხულ-შემოდგომით. საჭმელად იხმარება ახალი.

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ძარღვასოკოსებრნი
კატეგორია:საჭმელი სოკოები
ძაღლის ქინძი

**ძაღლის ქინძი** () — მცენარეთა გვარი ქოლგოსანთა ოჯახისა. შეიცავს 1 პოლიმორფულ სახეობას — Aethusa cynapium, ერთწლოვანი (ზოგჯერ ორწლოვანი) მცენარეა. 

გვხვდება მცირე აზიასა და ევროპაში, გზადმიყოლილია ჩრდილოეთ ამერიკაში. იზრდება კავკასიაშიც. საქართველოში გვხვდება მთის ქვედა და შუა სარტყელში ბუჩქნარებს შორის, დანაგვიანებულ ადგილებსა და გზის პირებზე.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ქოლგოსანნი
ძაღლის ბირკა

**ძაღლის ბირკა** () — მცენარეთა გვარი ქოლგოსანთა ოჯახისა. ჯაგრისებრი ბეწვებით შებუსული ერთწლოვანი ბალახებია. 

იზრდება ბუჩქნარებში, ტყის პირებსა და მშრალ ქვიან ფერდობებზე. გვარში გაერთიანებული 15 სახეობიდან საქართველოში გვხვდება 5, რომლებიც ასევე ფართოდ არიან გავრცელებული კავკასიის ყველა რაიონში, ხმელთაშუაზღვისპირეთში, წინა აზიასა და ევროპაში. 

ძაღლის ბირკა დეკორატიული მცენარეა, იყენებენ ბაღებში, პარკებსა და ალპინარიუმებში.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ქოლგოსანნი
ხურსისძენი

**ხურსისძენი** (XVI საუკუნიდან - ხ უ რ ც ი ძ ე ნ ი) — სამხრეთ საქართველოს (სამცხის) წარჩინებული ფეოდალური საგვარეულო XI-XVI საუკუნეებში.გვარის ფუძემდებელი, როგორც ჩანს, XI საუკუნის მოღვაწე ხურსი იყო. ხურსისძენი წარმოადგენდნენ ახალი ჩორჩანელების გვარის განშტოებას. XI საუკუნის შემდეგ ახალი ჩორჩანელები წყაროებში აღარ იხსენიებიან. მათი სამფლობელოს ნაწილს, ჩანს ხურსისძენი დაეპატრონენ (ნაწილი ამ სამფლობელოსი გადაეცა ციხისჯვარელებს, ჯაყელებსა და ლაკლაკთა - ახალი ჩორჩანელების სხვა განშტოებებს). XVI საუკუნის დოკუმენტი „სამცხე-საათაბაგოს თავადთა ნუსხა“ გვამცნობს, რომ ერისთავთერისთავ ჩორჩანელის მამული ეკუთვნოდა ხურსისძეს. ხურსისძეთა გვარში გადმოვიდა ახალ ჩორჩანელებში გავრცელებული საგვარეულო სახელები: სულა, გიორგი, ფარსმან და სხვა. ხურსისძენი იყვნენ სამცხის ერისთავ-სპასალარებისა და შემდგომში მთავარ-ათაბაგების ჯაყელების ვასალი ფეოდალები და წყაროებში XV საუკუნემდე არ იხსენიებიან. XVI საუკუნეში ხურსისძეთა საგვარეულო მონასტერი და სამარხი ყოფილა ზარზმა. აქ ჩაუტარებიათ მათ საამშენებლო მუშაობა, მონასტრისათვის შეუწირავთ სხვადასხვა ნივთი და ალბათ ყმა-მამულიც, რაზეც მიუთითებს ეპიგრაფიკული მასალა.  მონასტრის წინამძღვრები, ისევე როგორც მაწყვერელები ხშირად ხურსისძენი იყვნენ. მზეჭაბუკ ციხისჯვარელ-ჯაყელმა XVI საუკუნეში ზარზმის მონასტერი თავისი ყმა-მამულით აწყურის მონასტერს შესწირა. გამოთქმულია მოსაზრება (ვ. ბერიძე), რომ სწორედ XVI საუკუნეში, როდესაც აწყურის ეპისკოპოსი ხურციძე გახდა, ზარზმის მონასტერიც ხურციძეებს გადაეცათ. იმავე მოსაზრების მიხედვით, ზარზმის საყდარში გამოსახული მამა სერაპიონი არის არა მონასტრის დამაარსებელი სერაპიონ ზარზმელი, არამედ XVI საუკუნის ზარზმის წინამძღვარი სერაპიონ ხურციძე.  ზოგი მკვლევარი, ზარზმის წარწერაში მოხსენიებულ ხურციძე შოთაყოფილ შიოს შოთა რუსთაველად მიიჩნევს და ამდენად შოთა რუსთაველს ხურციძეთა საგვარეულოს უკავშირებს.

თურქების მიერ სამცხე-საათაბაგოს დაპყრობის შემდეგ, XVI საუკუნის ბოლოს ხურსისძენი სამცხიდან დასავლეთ საქართველოში გადასახლდნენ. ზარზმის მონასტრის სიძველეები შემოქმედში  (გურია) გადაიტანეს და იქ ააგეს ახალი ზარზმა. 

შესაძლოა ქორეთის, სავანისა და დარკვეთის ეკლესიების XI საუკუნის წარწერებში მოხსენიებული ძმები: ერისთავთერისთავი გიორგი და ერისთავი ხურსი (მშობლებითა და შვილებით) ხურსისძეთა საგვარეულოს წარმომადგენლები იყვნენ.  ასეთ შემთხვევაში უნდა დავასკვნათ, რომ XI საუკუნეში ხურსისძეთა სამფლობელოები ჰქონდათ არა მარტო სამცხეში, არამედ ლიხთიმერეთშიც.

## იხილეთ აგრეთვე 
* შემოქმედის ეკლესია
* სავანის წმინდა გიორგის ეკლესია

## ლიტერატურა 
კატეგორია:საქართველოს ფეოდალური საგვარეულოები
ძაღლნიორა

**ძაღლნიორა** () — ბოლქვიან მცენარეთა გვარი სატაცურისებრთა ოჯახისა. მათი ყველა ფოთოლი ძირიდანაა ამოსული და ფორმით ლანცეტა ხაზურია. 

გვარი აერთიანებს 150-მდე სახეობას; გავრცელებულია ხმელთაშუაზღვისპირეთის სუბტროპიკულ და ზომიერ სარტყლებში, დასავლეთ აზიასა და სამხრეთ აფრიკაში, გვხვდება ევრაზიაში, 1 სახეობა — სამხრეთ ამერიკაში, 4 — ჩრდილოეთ ამერიკაში. საქართველოში გვხვდება 7 სახეობა. ძაღლნიორას მრავალი სახეობა დეკორატიულია.

## ლიტერატურა 
*
ხუტლუბუღა

]]
**ხუტლუბუღა** (გ. აგვისტო, 1293) — საქართველოს სახელმწიფო მოღვაწე XIII საუკუნის II ნახევარში, ათაბაგ-ამირსპასალარის სადუნ მანკაბერდელის ვაჟი. ცოლად ჰყავდა სამცხის მთავრის ბექა I-ის ასული. სადუნის გარდაცვალების შემდეგ დემეტრე II-მ მას მხოლოდ ამირსპასალარობა აკმარა, ათაბაგობა კი ტარსაიჭ ორბელს უბოძა, რის გამოც ხუტლუბუღა მეფეს გადაემტერა (ამას ისიც ემატებოდა, რომ დედის მხრით იგი დავით VII ულუს მიერ სიკვდილით დასჯილი ხოჯა აზიზის შვილიშვილი იყო). ხუტლუბუღამ ხელი შეუწყო იმას, რომ დემეტრე მონღოლთა ურდოში სიკვდილით დასაჯეს (1289 წელი), სამეფო ტახტზე კი არღუნ ხანს დავით VI ნარინის ვაჟი ვახტანგი დაასმევინა, რომელმაც სამაგიეროდ ხუტლუბუღას ათაბაგობა და ამირსპასალარობა უბოძა. ხუტლუბუღა ბუნებით ამაყი, ამპარტავანი და ურჩი კაცი იყო. მას რამდენიმეჯერ ჩამოართვეს სადუნისეული ქონება და მამული და დანაშაულის მონანიების შემდეგ  ისევ დაუბრუნეს. მალე იგი ვახტანგსაც განუდგა და სცადა გაემეფებინა დემეტრეს ვაჟი დავითი, რომელიც მონღოლი ილხანის კარზე იყო. ქართველმა დიდებულებმა მხარი არ დაუჭირეს ხუტლუბუღას და იგი იძულებული გახდა თვითონაც ურდოში დარჩენილიყო. დავით დემეტრეს ძის გამეფების შემდეგ (1293 წელი) ხუტლუბუღა იმდენად გაძლიერდა, რომ, ისტორიკოსის ცნობით, მეფესავით იქცეოდა. დავით VIII იძულებული გახდა ილხან ქეღათუსთვის მიემართა. ხუტლუბუღას გაუხსენეს ყველა დანაშაული და სიკვდილით დასაჯეს. შვილი არ ჰყოლია და მთელი თავისი ქონება დავით VIII-ს დარჩა.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ამირსპასალარები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1293
კატეგორია:ათაბაგები
გვინეა-ბისაუ 2008 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე

**გვინეა-ბისაუმ** ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეოთხედ იასპარეზა 2008 წელს, ჩინეთის დედაქალაქ პეკინში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.

## რესურსები ინტერნეტში
*სპორტული ბმულები 
*საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტის შედეგების მონაცემთა ბაზა

კატეგორია:ქვეყნები 2008 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კატეგორია:გვინეა-ბისაუ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კატეგორია:აფრიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
გაიანა 2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე

**გაიანამ** ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეთერთმეტედ იასპარეზა 2012 წელს, დიდი ბრიტანეთის დედაქალაქ ლონდონში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.

## რესურსები ინტერნეტში
*სპორტული ბმულები 
*საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტის შედეგების მონაცემთა ბაზა

## სქოლიო
კატეგორია:ქვეყნები 2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კატეგორია:გაიანა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
სტეფან მაზროცისი

**სტეფან მაზროცისი** (; დ. 18 აპრილი, 1967, ნიდერლანდები) — ნიდერლანდელი პროფესიონალი სნუკერისტი. ითვლება ერთ-ერთ საუკეთესო სნუკერისტად ევროპაში. აღსანიშნავია, რომ ის დაიბადა ლატვიურ-ინგლისურ ოჯახში, მაგრამ აქვს ნიდერლანდების მოქალაქეობა. სტეფან მაზროცისი ცნობილია იმითაც, რომ ერთ დღეში სავარჯიშო მატჩებზე სამჯერ შეძლო მაქსიმალური ბრეიკის გაკეთება.

## კარიერა 
მაზროცისის ადრეული კარიერა ინგლისში მიმდინარეობდა, იქვე თამაშობდა იგი მოყვარულის დონეზეც. 1991 წელს მაზროცისი პროფესიონალი გახდა. 1996 წელს მან კარიერაში თავის საუკეთესო შედეგს — Asian Classic-ის მეოთხედფინალს მიაღწია. 1997 წელს სტეფანი გავიდა მსოფლიო ჩემპიონატის 1/8 ფინალში, როცა პირველ რაუნდში პიტერ ებდონს სძლია. შემდეგ ნიდერლანდელს კარიერაში ჩავარდნა დაეწყო და მან მეინ-ტური დატოვა, მაგრამ, 2008 წლის ევროპის ჩემპიონატის წყალობით, დაბრუნდა პროფესიონალურ სნუკერში.

## მიღწევები კარიერაში 
* მსოფლიო ჩემპიონატი 1/8 ფინალი — 1997
* Asian Classic მეოთხედფინალი — 1996

## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო
კატეგორია:ჰოლანდიელი სნუკერისტები
კატეგორია:დაბადებული  18 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული  1967
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
დინ ჯუნხუი

**დინ ჯუნხუი** (; დ. 1 აპრილი 1987, ძიანსუ) — ჩინელი პროფესიონალი სნუკერისტი. რეიტინგული ტურნირების ერთ-ერთი ყველაზე ახალგაზრდა გამარჯვებული სნუკერის ისტორიაში.

## გამარჯვებები ტურნირებზე 
### რეიტინგული ტურნირები 
* China Open — 2005
* დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი — 2005, 2009
* ჩრდილოეთ ირლანდიის ტროფეი — 2006
* Players Tour Championship — 2010 (5 ეტაპი)
* Welsh Open — 2012

### არარეიტინგული ტურნირები 
* მასტერსი — 2011
* Jiangsu Classic — 2008
* მსოფლიო სერია 2008—2009. 3 ტური, ვარშავა
* მსოფლიო თასი (ჩინეთის ნაკრების შემადგენლობაში) — 2011

### სამოყვარულო კარიერა 
* აზიის ჩემპიონატი სნუკერში 21 წლამდე მოთამაშეებს შორის — 2002
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში 21 წლამდე მოთამაშეებს შორის — 2002
* აზიის ჩემპიონატი სნუკერში — 2002

## რეიტინგი
## იხილეთ აგრეთვე 
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში

## რესურსები ინტერნეტში 
* პროფილი World Snooker-ზე 
* პროფილი Pro Snooker Blog-ზე

## სქოლიო
კატეგორია:ჩინელი სნუკერისტები
კატეგორია:სნუკერისტები 100-ზე მეტი სენჩერი-ბრეიკით
კატეგორია:დაბადებული 1987
კატეგორია:დაბადებული 1 აპრილი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ლიან ვენბო

**ლიან ვენბო** (; დ. 5 მარტი 1987, ხეილუნძიანი) — ჩინელი პროფესიონალი სნუკერისტი. დაიბადა ქალაქ სუიჰუაში, ხეილუნძიანის პროვინციაში, რუსეთის საზღვართან ახლოს. ცაცია. ლიან ვენბო ერთადერთი ჩინელი პროფესიონალი სნუკერისტია, რომელიც თამაშის მკვეთრ შემტევ სტილს მისდევს.

## გამარჯვებები
### არარეიტინგული ტურნირები 
* Beijing International Snooker Challenge — 2009
* მსოფლიო თასი (ჩინეთის ნაკრების შემადგენლობაში) — 2011

### სამოყვარულო კარიერა 
* IBSF-ის ჩემპიონატი 21 წლამდე — 2005

## იხილეთ აგრეთვე 
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში

## რესურსები ინტერნეტში
* პროფილი World Snooker-ზე 
* პროფილი Global Snooker-ზე  

კატეგორია:ჩინელი სნუკერისტები
კატეგორია:დაბადებული 1987
კატეგორია:დაბადებული 5 მარტი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ალისტერ კარტერი

**ალისტერ კარტერი** (; დ. 25 ივნისი 1979, კოლჩესტერი; ინგლისი) — ინგლისელი პროფესიონალი სნუკერისტი, 2008 და 2012 წლების სნუკერის მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალისტი.

## გამარჯვებები ტურნირებზე 
### რეიტინგული ტურნირები 
* Welsh Open — 2009
* შანხაი მასტერსი — 2010
* German Masters — 2013

### არარეიტინგული ტურნირები 
* Benson & Hedges Championship — 1999
* Huangshan Cup — 2008

## ადგილი მსოფლიო რეიტინგში 
## იხილეთ აგრეთვე 
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში

## რესურსები ინტერნეტში 
* პროფილი World Snooker-ზე 
* პროფილი Top-Snooker-ზე 

კატეგორია:ინგლისელი სნუკერისტები
კატეგორია:სნუკერისტები 100-ზე მეტი სენჩერი-ბრეიკით
კატეგორია:დაბადებული 1979
კატეგორია:დაბადებული 25 ივნისი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ბოლივარის დეპარტამენტი

**ბოლივარი** () — კოლომბიის ერთ-ერთი დეპარტამენტი. სახელი ეწოდა კოლომბიის შეერთებულ შტატებში შემავალი ცხრა სახელმწიფოდან ერთ-ერთისგან. მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილოეთ ნაწილში. გადაჭიმულია ჩრდილოეთით კარიბის ზღვის სანაპიროდან, კარტახენის სანაპიროს სიახლოვიდან სამხრეთის მიმართულებით, მდინარე მაგდალენამდე, სადაც ესაზღვრება ანტიოკიის დეპარტამენტს. მის დასავლეთით მდებარეობს სუკრესა და კორდობის დეპარტამენტები, ჩრდილოეთით და აღმოსავლეთით — ატლანტიკოს დეპარტამენტი; აღმოსავლეთით, მდინარე მაგდალენას გასწვრივ კი მაგდალენას დეპარტამენტი. 

დედაქალაქია კარტახენა. სხვა მნიშვნელოვან ქალაქებს შორისაა მაგანგე და ტურბაკო. 

ბოლივარი შედგება 46 მუნიციპალიტეტისგან.

## იხილეთ აგრეთვე
* კოლომბიის დეპარტამენტები

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:კოლომბიის დეპარტამენტები
იან მაკ-კალოჰი

**იან მაკ-კალოჰი** (; დ. 28 ივლისი, 1971, პრესტონი; ინგლისი) —  ინგლისელი  პროფესიონალი სნუკერისტი, 2002 წლის British Open-ისა და 2004 წლის გრან-პრის ფინალისტი.

## თამაშის სტილი 
იან მაკალოჰი გამოირჩევა თამაშისადმი თავისი სოლიდური მიდგომით. ის პრაქტიკულად არასდროს იღებს სწრაფ და რისკიან გადაწყვეტილებებს, დარტყმაზე კი ზოგჯერ ძალიან დიდ დროს ხარჯავს. მიუხედავად ამისა, ის საკმაოდ სერიული სნუკერისტია: მის ანგარიშზე ირიცხება 100-ზე მეტი სენჩერი-ბრეიკი, მისი უმაღლესი ბრეიკი კი არის — 145 ქულა — რომელიც ინგლისელმა 2003 წლის British Open-ზე გააკეთა.

## მიღწევები კარიერაში 
* მსოფლიო ჩემპიონატი ნახევარფინალი — 2005
* გრან-პრი ფინალისტი — 2004
* British Open ფინალისტი — 2002

## იხილეთ აგრეთვე 
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში

## რესურსები ინტერნეტში 
* პროფილი World Snooker-ზე 
* მოკლე ბიოგრაფია Top-Snooker-ზე 

კატეგორია:ინგლისელი სნუკერისტები
კატეგორია:დაბადებული   28 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული   1971
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ტონი დრაგო

**ტონი დრაგო** (; დ. 22 სექტემბერი 1965, მალტა) — მალტელი პროფესიონალი სნუკერისტი და პულის მოთამაშე. ტურნირ Rothmans Gran-Prix-ის 1994 და 1996 წლების ფინალისტი და 1988 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის მეოთხედფინალისტი, ამჟამად მალტის ერთ-ერთ ყველაზე წარმატებულ სპორტსმენად ითვლება.

## მიღწევები კარიერაში 
### სნუკერი 
* მსოფლიო ჩემპიონატი მეოთხედფინალი — 1988
* British Open ფინალისტი — 1991
* World Masters ფინალისტი — 1991
* Scottish Masters ფინალისტი — 1992
* Strachan Challenge ჩემპიონი — 1993
* Guangzhou Masters (მოწვევითი) ჩემპიონი — 1996
* International Open ფინალისტი — 1997

### პული 
* მსოფლიო ჩემპიონატი (ათიანი) გამარჯვებული — 2008
* მსოფლიო ჩემპიონატი (ათიანი) ნახევარფინალისტი — 2003
* Mosconi Cup ჩემპიონი — 2007, 2008
* ევროპის ჩემპიონატი (რვიანი) ფინალისტი — 2007
* World Pool Masters ჩემპიონი — 2003
* საფრანგეთის ღია ჩემპიონატი გამარჯვებული — ევროტური-2008

## ადგილი მსოფლიო რეიტინგში 
## იხილეთ აგრეთვე 
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში

## რესურსები ინტერნეტში 
* პროფილი fan-snooker-ზე 
* პროფილი Pro-Billiard-ზე
* მოკლე ბიოგრაფია top-snooker-ზე 
* ტონი დრაგოს პროფესიონალური კარიერა ევროსპორტზე

კატეგორია:მალტელი სნუკერისტები
კატეგორია:სნუკერისტები 100-ზე მეტი სენჩერი-ბრეიკით
კატეგორია:დაბადებული 1965
კატეგორია:დაბადებული 22 სექტემბერი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ნაიჯელ ბონდი

**ნაიჯელ ბონდი** (; დ. 15 ნოემბერი 1965, დერბიშირი; ინგლისი) — ინგლისელი პროფესიონალი სნუკერისტი.

1995 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალისტი და British Open 1996-ის გამარჯვებული. ამჟამად ბონდი 48 წლის ასაკში მეინ-ტურის ერთ-ერთ ყველაზე ასაკოვან მოთამაშედ ითვლება.

ბონდი შედის WPBSA-ის ოფიციალური მწვრთნელების სიაში.

## მიღწევები კარიერაში 
* მსოფლიო ჩემპიონატი ფინალისტი — 1995
* British Open ჩემპიონი — 1996
* Scottish Masters ჩემპიონი — 1997
* Malta Grand Prix ჩემპიონი — 1996
* მასტერსი ნახევარფინალი — 1997
* გრანპრი ფინალისტი — 1990
* Thailand Classic ფინალისტი — 1995
* Thailand Open ფინალისტი — 1997
* Sky Shoot Out ჩემპიონი — 2011

## იხილეთ აგრეთვე 
* მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში

## რესურსები ინტერნეტში 
* პროფილი World Snooker-ზე 
* პროფილი Global Snooker-ზე  
* პროფილი ProBilliard-ზე 
* მოკლე ბიოგრაფია Top-Snooker-ზე 

## სქოლიო
კატეგორია:ინგლისელი სნუკერისტები
კატეგორია:სნუკერისტები 100-ზე მეტი სენჩერი-ბრეიკით
კატეგორია:სნუკერის მწვრთნელები
კატეგორია:დაბადებული 1965
კატეგორია:დაბადებული 15 ნოემბერი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები