open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
დაფნარი

**დაფნარი** — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის სამტრედიის მუნიციპალიტეტში, გომის ადმინისტრაციულ ერთეულში. 

მდებარეობს იმერეთის დაბლობზე, ზღვის დონიდან 40 მ-ზე, სამტრედიიდან 7 კმ დაშორებით. სოფელში გადის საქართველოს საავტომობილო მაგისტრალი ს12. არის რკინიგზის სადგური. სოფელს ემსახურება დაბლაგომის საჯარო სკოლა. 

## ისტორია
სოფლის მიდამოებში, მდინარე რიონის მარცხენა ნაპირას, ნაპოვნია ძვ. წ. V-II სს. ნასოფლარი და სამაროვანი. 1966-1973 წლებში გათხრების შედეგად (ხელმძღვანელი ნ. კიღურაძე) აღმოჩნდა ბუნებრივ და ხელოვნურ ტერასებზე აგებული ბათქაშით შელესილი წნული ოთკუთხა ფაცხები. საოჯახო სამაროვნები განლაგებულია ცალკეულ ბუდეებად, როგორც ჩანს, საკარმიდამო ნაკვეთებზე. სამარხებად გამოყენებულია ორმოებში ჰორიზონტალურად ან ვერტიკალურად ჩადგმული საღვინე ქვევრები. გვხვდება როგორც მდიდრული, ისე ღარიბული სამარხები. არქეოლოგიური მასალა (თიხის ჭურჭელი, ვერცხლისა და ბრინჯაოს სამკაულები, მონეტები) მოწმობს ქონებრივ დიფერენციაციას სასოფლო თემის შიგნით. დაფნარი ვანის ანტიკური ხანის ქალაქის  სასოფლო-სამეურნეო გარეუბანი იყო. მოსახლეობა მისდევდა მევენახეობა-მეღვინეობას და ჩაბმული იყო სასაქონლო-ფულად ურთიერთობაში, რასაც ხელს უწყობდა მნიშვნელოვან სავაჭრო-ეკონომიკურ კომუნიკაციათა სიახლოვე.

შუა საუკუნეებში დაფნარი შედიოდა ჯერ ქვაბულიძეთა საერისთავოში, შემდეგ კი ჭილაძეების სათავადოში. სოფელში შემორჩენილია ადგილი „ჭილა მეფის ნასახლარი“. სოფელში იდგა ღვთისმშობლის შობის ეკლესია. სოფელი მოხსენიებულია გალაკტიონის ლექსში „გურიის მთებს“.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 541 ადამიანი.

## ლიტერატურა
* დვალაშვილი გ., გოგიშვილი მ., სამტრედიის  მუნიციპალიტეტი, თბ., 2019, გვ., 135-137

## სქოლიო
კატეგორია:სამტრედიის მუნიციპალიტეტის სოფლები
კატეგორია:სამტრედიის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
დიდი ოფეთი

**დიდი ოფეთი** — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის სამტრედიის მუნიციპალიტეტში ადმინისტრაციული ერთეულის ცენტრი (სოფლები: თხილაგანი, მტერჩვეული, ნაწილოფეთი, პატარა ოფეთი, წიაღუბანი).

მდებარეობს სამხრეთ იმერეთის მთისწინეთში, მდ. ხევისწყლის (რიონის მარცხენა შენაკადი) ხეობაში, ზღვის დონიდან 240 მ-ზე, სამტრედიიდან 16 კმ-ის დაშორებით, დაფნარიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 9 კმ-ში. 

სოფლის ჩრდილო-აღმოსავლეთით, დიდ ოფეთსა და სოფელ კეთილაურს შორის მცირე გორაკზე მდებარეობს შუა საუკუნეების მთავარანგელოზთა ნაეკლესიარი. შემორჩენილია მხოლოდ სწორკუთხა საძირკველი და ერთი რიგი საფასადე წყობა.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 144 ადამიანი.

## ლიტერატურა
* დვალაშვილი გ., გოგიშვილი მ., სამტრედიის მუნიციპალიტეტი, თბ., 2019, გვ., 171-172
## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:სამტრედიის მუნიციპალიტეტის სოფლები
დობირო

**დობირო** — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის სამტრედიის მუნიციპალიტეტში (გომის ადმინისტრაციული ერთეული).

მდებარეობს იმერეთის სამხრეთ მთისწინეთში, ზღვის დონიდან 160 მ-ზე, სამტრედიიდან 16 კმ-ის და დაფნარიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 9 კმ-ის დაშორებით.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 137 ადამიანი.

## ლიტერატურა
* დვალაშვილი გ., გოგიშვილი მ., სამტრედიის  მუნიციპალიტეტი, თბ., 2019, გვ., 153-155

## სქოლიო
კატეგორია:სამტრედიის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ჟანგა სოკოები

**ჟანგა სოკოები** () — ბაზიდიუმიანი სოკოების რიგი. უმაღლეს მცენარეთა ობლიგატური (ნამდვილი) პარაზიტებია, იწვევენ დაავადებას, რომელიც ჟანგას სახელწოდებითაა ცნობილი. მათი 5 ათასი სახეობაზე მეტი (საქართველოში აღრიცხულია 450-მდე სახეობა) გაერთიანებულია ორ ოჯახსა (Melampsoraceae და Pucciniaceae) და 126 გვარში. 

ჟანგა სოკოების მიცელიუმის უჯრედები განსაკუთრებით კი სპორები, დიდი რაოდენობით შეიცავს ლიპოქრომით შეფერილ ზეთის წვეთებს, რის გამოც სოკოს ეძლევა ნარინჯის ან ჟანგის ფერი. ჟანგა სოკოები მცენარის სხვადასხვა ორგანოზე ვითარდება ჟანგისფერი მეჭეჭების სახით. მიცელიუმი უჯრედშორისულია, უჯრედში კი შეჭრილია ჰაუსტორიები, რომელთა საშუალებიტაც სოკო იკვებება. ჟანგა სოკოების უმრავლესობის მიცელიუმი ლოკალიზებულია ინფექციის შეჭრის ადგილას. ზოგიერთისა კი დიფუზურია — მკვებავი მცენარის მთელ ქსოვილშია გავრცელებული, ეს უკანასკნელი ხშირად მრავალშრიანია და იწვევს ქსოვილების ან ორგანოების მნიშვნელოვან ცვლილებებს (ქაჯის ცოცხი, გალები და სხვა).

ჟანგა სოკოებისთვის დამახასიათებელია ჰაპლოიდური და დიპლოიდური სტადიების კანონზომიერი მორიგეობა, აგრეთვე გამრავლების ფორმათა სხვადასხვაობა — პოლიმორფიზმი, რომელიც ყველაზე კარგად გამოსახულია ხორბლოვანთა ღეროს ჟანგაში. ჟანგა სოკოები ვიწრო სპეციალიზებული პარაზიტებია; ზოგიერთი სახეობა უმაღლეს მცენარეთა მხოლოდ გარკვეული ოჯახის მცენარეებს აავადებს, მაგ. Puccinia malvacearum პარაზიტობს ბალბისებრთა ოჯახის მცენარეებზე. ზოგიერთი ჟანგა სოკო ვითარდება მხოლოდ გარკვეულ გვარზე, სახეობასა ან ჯიშზე. იგი აავადებს როგორც ველურ, ისე კულტურულ მცენარეებს და ხშირად მნიშვნელოვან ზარალს აყენებს სოფლის მეურნეობას.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ბაზიდიუმიანი სოკოები
მოქტარ ულდ დადა

**მოქტარ ულდ დადა** (; დ. 25 დეკემბერი, 1924, ბუტილიმიტი — გ. 14 ოქტომბერი, 2003) — მავრიტანიის სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე. 1955 წელს დაამთავრა სორბონის ინსტიტუტის იურიდიული ფაკულტეტი და ადვოკატად დაიწყო მუშაობა დაკარში. 1957-1958 წწ. იყო მავრიტანიის მთავრობის საბჭოს ვიცე-თავმჯდომარე, ხოლო 1958-1959 წწ. თავმჯდომარე; 1959 წლის ივნისიდან 1961 წლის აგვისტომდე ეკავა პრემიერ მინისტრის და შინაგან საქმეთა  მინისტრის პოსტები. 1961 წლის 20 აგვისტოდან  1978 10 ივლისამდე მავრიტანიის პრეზიდენტია.  1961 წლის დეკემბრიდან კი მმართველი ხალხის პარტიის გენერალური მდივანია.

## რესურსები ინტერნეტში
*Moktar Ould Daddah

კატეგორია:მავრიტანიის პრეზიდენტები
კატეგორია:მავრიტანიელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:მავრიტანიელები
კატეგორია:დაბადებული 25 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1924
კატეგორია:გარდაცვლილი 14 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2003
კატეგორია:დამხობილი პრეზიდენტები
კატეგორია:გადატრიალების შედეგად თანამდებობიდან გადაყენებული ლიდერები
კატეგორია:სახელმწიფოსა და მთავრობის მეთაურები, რომლებიც მოგვიანებით დააპატიმრეს
გომმუხაყრუა

**გომმუხაყრუა**, *მუხაღრუა* — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის სამტრედიის მუნიციპალიტეტში, გომის თემში. მდებარეობს იმერეთის დაბლობზე. ზღვის დონიდან 40 მეტრი, სამტრედიიდან 15 კილომეტრი.

## ისტორია
სოფელი XVIII-XIX საუკუნეების მიჯნაზე დააარსა ეფთვიმე გენათელმა და მანვე ააშენა წმინდა გიორგის ტაძარი. შედიოდა საჯავახოს მხარეში და აერთიანებდა სოფლებს: ზედა გომი, გომნატეხები, კორმაღალი, კვირიკე დასახლებულ პუნქტს - გომს, ერქვა „მუხაღრუა“. ტოპონიმი „გომი“ ნახსენებია შვეიცარიელი მეცნიერის და მოგზაურის დიუბუა დე მონპერეს მოგზაურობათა მესამე წიგნში. სოფლის ტაძარში 1878-1882 წლებში მღვდლად მსახურობდა მიხეილ ცინცაძე, კალისტრატე ცინცაძის მამა.

## განათლება
სოფელში პირველი სკოლა 1896 წელს დაარსდა "მუხაყრუის ერთკლასიანი სასწავლებლის" სახელწოდებით. 1924 წელს იგი დაწყებით, ხოლო 1930 წელს შვიდწლიან სკოლად გადაკეთდა. ახლანდელი სამსართულიანი შენობა 1973 წელს აიგო. სკოლას მეგობრული ურთიერთობა ჰქონდა ზაპოროჟიეს ოლქის ვასილევსკის რაიონის სოფელ სკელკის საშუალო სკოლასთან. ამ სოფლის გათავისუფლებისთვის ბრძოლაში დაიღუპა დაბლაგომის მცხოვრები ივანე გოგიშვილი.

## დემოგრაფია
## ლიტერატურა
* დვალაშვილი გ., გოგიშვილი მ., სამტრედიის  მუნიციპალიტეტი, თბ., 2019, გვ., 157-159

## სქოლიო
კატეგორია:სამტრედიის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ზარდარი (ოჯახი)

**ზარდარი** ()  პოლიტიკური ოჯახი პაკისტანში.

## გენეალოგიური ხე 
### ჰაკიმ ალი ზარდარის ოჯახი 
ჰაკიმ ალი ზარდარის ოჯახი  ()  დაწინაურდა  ბენაზირ ბჰუტოსა და ასიფ ალი ზარდარის დაქორწინების შემდეგ. ზარინ არა ზარდანი - ჰაკიმ ალი ზარდარის მეუღლე გარდაიცვალა 2002 წლის 12 ნოემბერს. ზარდარის ოჯახის წევრებიდან პოლიტიკაში ცნობილნი არიან: 
 
* ჰაკიმ ალი ზარდარი, ზარდარის ოჯახის დამაარსებელი
** ასიფ ალი ზარდარი, ჰაკიმ ალი ზარდარის შვილი და ბენაზირ ბჰუტოს ქმარი
** ბენაზირ ბჰუტო, ასიფ ალი ზარდარის ცოლი 
*** ბილავალ ბჰუტო ზარდარი, ასიფ ალი ზარდარისა და ბენაზირ ბჰუტოს შვილი
** აზრა პიჩოჰო, ჰაკიმ ალი ზარდარის ქალიშვილი
** ფარიალ ტალპური, ჰაკიმ ალი ზარდარის ქალიშვილი

ზარდარის ოჯახის ძალაუფლება და პრესტიჟი კიდევ უფრო გაიზარდა ბენაზირ ბჰუტოს მკვლელობის შემდეგ. ბენაზირის ქმარმა ასიფ ალი ზარდარმა 2008 წლის სექტემბერში ფიცი დადო როგორც პაკისტანის ახალმა პრეზიდენტმა.

## იხილეთ აგრეთვე
* ბჰუტოს ოჯახი

## რესურსები ინტერნეტში
* ზარდარის ოჯახის ისტორია 

კატეგორია:პაკისტანი
კატეგორია:პოლიტიკური ოჯახები
გაერთიანებული სამეფოს მდინარეები

ეს სია შეიცავს დიდი ბრიტანეთისა და ჩრდილოეთ ირლანდიის გაერთიანებული სამეფოს მნიშვნელოვან მდინარეებს. მდინარეები სიგრძის მიხედვითაა დალაგებული:
[thumb|300px|მდინარე [ტემზა ლონდონში]]

!
დაბაძველი (ტყიბულის მუნიციპალიტეტი)

**დაბაძველი** — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის ტყიბულის მუნიციპალიტეტში, საწირის ადმინისტრაციულ ერთეულში. 

მდებარეობს ოკრიბის ქვაბულში, ტყიბულის წყალსაცავის ჩრდილოეთით, ზღვის დონიდან 500 მეტრზე, ტყიბულიდან 9 კილომეტრში. სოფელში არის საჯარო სკოლა და საბავშვო ბაღი.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 333 ადამიანი.

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
*დაბაძველის რუკა

## სქოლიო
კატეგორია:ტყიბულის მუნიციპალიტეტის სოფლები
დიდი კაცხი

**დიდი კაცხი** — სოფელი ჭიათურის მუნიციპალიტეტში (კაცხის ადმინისტრაციული ერთეული).

მდებარეობს ჭიათურის პლატოზე, მდინარე კაცხურის (ყვირილის მარჯვენა შენაკადი) მარჯვენა მხარეს, ჭიათურა-ზესტაფონის საავტომობილო გზაზე, ზღვის დონიდან 560 მ-ზე, ჭიათურიდან 12 კილომეტრში. სოფელში არის საბაზო სკოლა და საბავშვო ბაღი.

## ისტორია
სოფელი ისტორიულ წყაროებში პირველად XI საუკუნეში მოიხსენიება. გვიანფეოდალური ხანის წყაროებში ნახსენებია კაცხის ციხე. ის თავდაპირველად სამეფო ხელისუფლებას ექვემდებარებოდა, XVII საუკუნის 60-იანი წლებიდან აბაშიძეთა ფეოდალურ საგვარეულოს ეკუთვნოდა, XVIII საუკუნის 50-იანი წლებიდან კი კვლავ სამეფო ხელისუფლების განმგებლობაში იყო. 1802 წელს ერეკლე II-ის მრჩეველი სოლომონ ლიონიძე სამოღვაწეოდ იმერეთში სოლომონ II-ის სამეფო კარზე გადავიდა. 1804 წლის 3 ოქტომბრის სიგელით მეფემ მას უბოძა მდივანბეგობა და ყმა-მამული „კაცხი საკალმახე წყლით“. სოლომონ მსაჯულის ეზოში XX საუკუნეში ფუნქციონირებდა დიდი კაცხის სკოლა.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 629 ადამიანი.

## ღირსშესანიშნაობები
სოფლის მთავარი ღირსშესანიშნაობაა კაცხის ციხე. სოფელში ასევე მდებარეობს წმინდა გიორგის ეკლესია. ბუნებრივი ღირსშესანიშნაობებიდან აღსანიშნავია დიდი კაცხის ტერიტორიაზე არსებული კარსტული რელიეფის ფორმებიდან აღსანიშნავია ჭალისკლდის ჭა და ჭალისკლდის მღვიმე.

## ლიტერატურა
* *დვალაშვილი გ., ხანდოლიშვილი ლ.* და სხვები, ჭიათურის მუნიციპალიტეტი, თბ., 2017, გვ. 20

## სქოლიო
კატეგორია:წყალტუბოს მუნიციპალიტეტის სოფლები
ბჰუტო (ოჯახი)

**ბჰუტოს ოჯახი** () — პოლიტიკური ოჯახი პაკისტანში. ეროვნება ბჰუტო არის  მეომარი და მიწათმოქმედი კასტის არაინის წარმომადგენლები, რომლებიც ცხოვრობენ პაკისტანის პროვინცია სინდში, ბჰუტოს ოჯახის წინაპარი შაჰ ნავაზ ბჰუტო იყო არაინთა ასოციაციის წევრი და მისი ხელმძღვანელი 1905 წელს.

## გენეალოგიური ხე 

## ოჯახის წევრების სია 
* პირ ბუქს ბჰუტო 
* დოდა ხან ბჰუტო 
* ხუდა ბუქს ბჰუტო , ამირ ბუქს ბჰუტო, ილაჰი ბუხ ბჰუტო (ლარკანას რაიონის საპატიო მოსამართლე)
* გულამ მურთაზა ბჰუტო, რასულ ბუქს ბჰუტო
* სირ შაჰ ნავაზ ბჰუტო (მუმბაის საბჭოს წევრი) და ინდოეთის არაინთა საზოგადოების ხელმძღვანელი 1905
* სარდარ ვაჰიდ ბუქს ბჰუტო (მუმბაის საბჭოს და ცენტრალური საკანონმდებლო ასამბლეის წევრი და  ტომის ბელადი)
* ნავაბ ნაბი ბუქს ბჰუტო (ცენტრალური საკანონმდებლო ასამბლეის წევრი) და არაინთა ასოციაციის წევრი 
* ხან ბაჰადურ აჰმად ხან ბჰუტო

## იხილეთ აგრეთვე
* ზარდარი

## რესურსები ინტერნეტში 
* სტატია ბჰუტოს ოჯახზე  
* ბენაზირ ბჰუტოს საიტი 
* ბილავალ ბჰუტოს საიტი 
* Fatima Bhutto discusses Benazir Bhutto's legacy 
* http://www.lrb.co.uk/v29/n24/ali_01_.html 
* http://www.thepost.com.pk/NatNews.aspx?dtlid=137376&catid=2
* https://web.archive.org/web/20080105040854/http://www.theglobeandmail.com/servlet/story/RTGAM.20080101.wpakistan02/BNStory/International/home
* http://blai.newsvine.com/_news/2007/12/30/1193585-shah-nawaz-the-legacy-of-the-bhuttos?groupId=84
* http://www.tribuneindia.com/2008/20080101/haryana.htm
* http://www.4dw.net/royalark/India/sachin2.htm

კატეგორია:პაკისტანი
კატეგორია:პოლიტიკური ოჯახები
ჟასმინი

**ჟასმინი** () — მცენარეთა გვარი ზეთისხილისებრთა ოჯახისა. აერთიანებს 300-მდე სახეობას, რომელიც უმთავრესად გავრცელებულია აზიის, აფრიკის და სამხრეთ ამერიკის ტროპიკებსა და სუბტროპიკებში.  

ყოფილ სსრკ-ში ველურად იზრდება  3 სახეობა, კერძოდ საქართველოში 2: სამკურნალო ანუ ნამდვილი ჟასმინი () ფოთოლმცვივანი ან ნახევრად მარადმწვანე მხოხავი ბუჩქია, რომლის სიმაღლე 10 მ-ს აღწევს. ნახევარქოლგა ყვავილები აქვს.  

სინათლის მოყვარული და საკმაოდ გვალვაგამძლეა. იზრდება მთის ქვემო სარტყელში, ბუჩქნარებსა და ტყის პირებზე. ხარობს ზომიერად ტენიან ნიადაგებზე. ყვავილობს ივლისიდან ოქტომბრამდე. კარგი დეკორატიული მცენარეა.  რგავენ ბაღებსა და პარკებში, იყენებენ კედლების, აივნებისა და ტალავრების გასამწვანებლად. ყვავილებიდან იღებენ სურნელოვან ეთეროვან ზეთს. ტანდაბალი ანუ ბუჩქოვანი ჟასმინი ()  სწორი ან რკალისებრტოტებიანი ბუჩქია. 

მისი სიმაღლე 1-1,5 მ აღწევს. ყვითელი ყვავილები აქვს. გავრცელებულია აღმოსავლეთ საქართველოში მთის შუა სარტყლამდე, ბუჩქნარებში, ღვიიანებსა და მეჩხერ ტყეებში. გამოიყენება მშრალი ფერდობების გასამწვანებლად, ბორდიურად, ცოცხალ ღობედ. ეგზოტიკური სახეობებიდან უფრო გავრცელებულია ჩინური ანუ შიშველყვავილა ჟასმინი ().

## ლიტერატურა
კატეგორია:ზეთისხილისებრნი
БА-64

**БА-64 — **მსუბუქი დაჯავშნული მანქანა BA-64, რომელიც 1942-1960 წლებში იყო საბჭოთა შეიარაღებაში.
BA-64B -ს სამხედროები მეტსახელად ბობიკს ეძახდნენ, სულ გამოშვებული იყო 9, 110 BA-64-ი (3,901,BA-64 და 5,209 BA-64B) გაზის მიერ. 

## ისტორია 
მანქანის შემუშავება დაიწყო 1941 წლის 17 ივნისს ვ. ა. გრაჩევის მიერ, რომელსაც ეხმარებოდნენ ფ. ა. ლეპედინი, გ. მ. ვასერმანი, ბ. ტ. კომარევსკი, ვ. ფ.  სომაილოვი და სხვები. 10 აპრილს 1942 წელს გრაჩევმა მიიღო სტალინის მედალი BA-64-ის და GAZ-61 ის შექმნისთვის.
BA-64 შექმნილია სამხედრო მანქანა GAZ-64-ზე ჯავშანი კი გერმანული Sd kfz 222 ზე. პირველი პროტოტიპის გამოცდა მოხდა 9 იანვარს 1942 წელს. სახურავზე დაყენებული იყო DT ტიპის 7,62 მმ ტყვიამფრქვევი.

ოფიციალურად წარადგინეს 1942 წლის 3 მარტს კრემლში, 1942 წელს კი მიიღეს წითელი არმიის შეიარაღებაში
1943 წელს კი შეიარაღებაში მიიღეს გაუმჯობესებული ვარიანტი BA-64B, რომელიც შექმნილი იყო GAZ-67B -ზე, მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ BA-64B გადაიყვანეს გედეერის პოლიციაში გაუგზავნა სამხრეთ კორეში, ჩინეთში და იუგოსლავიაში.

### ვარიანტები 
* BA-64B - დამატებული ჰქონდა პატარა ტყვიამფრქვევი და შექმნილი იყო GAZ-67B -ზე

* BASh-64 - საშტაბო ვერსია

* BA-64DShK - შეიარაღებაში ჰქონდა 12.7მმ მძიმე ტყვიამფრქვევი დშკ

* BA-64SKh - შექმნილი იყო GAZ-60 ზე რომელსაც უნდა ევლო თოვლში

## რესურსები ინტერნეტში 
* https://archive.today/20121225040239/denisovets.narod.ru/brone/bronepages/ba64.html

კატეგორია:მეორე მსოფლიო ომის ჯავშნიანი მანქანები
ტრანს-საჰარის გაზსადენი

მინი|ტრანს-საჰარის გაზსადენის ხაზი
**ტრანს-საჰარის გაზსადენი** (აგრეთვე ცნობილი როგორც გაზსადენი **NIGAL** ან **ტრანსაფრიკული გაზსადენი**) — დაგეგმილი ბუნებრივი აირის მაგისტრალური სადენი ნიგერიიდან ალჟირში. ის მოიაზრება, როგორც ევროპის კავშირის გაზის მიწოდების ალტერნატიული წყაროს შექმნის შესაძლებლობა.

## ისტორია 
ტრანს-საჰარის გაზსადენის იდეა პირველად წამოყენებულ იქნა 1970-იან წლებში. 2002 წლის 14 იანვარს ნიგერიის ეროვნულმა პეტროლიუმის კორპორაციამ (NNPC) და ალჟირის ეროვნულმა ნავთობისა და გაზის კომპანია „სონარტრაჩმა“ ურთიერთშეთანხმების მემორანდუმს მოაწერეს ხელი პროექტის მოსამზადებლად. 2005 წლის ივნისში ორივე კომპანიამ ხელი მოაწერა კონტრაქტს „Penspen Limited“-თან პროექტის მიზანშეწონილობის კვლევის ჩასატარებლად. კვლევა დასრულდა 2006 წლის სექტემბერში, რომლის დასკვნით გაზსადენი ტექნიკურად და ეკონომიკურად გამართლებული და სანდო იქნებოდა.

2009 წლის 20 თებერვლის შეხვედრაზე NNPC და „Sonatrach“ შეთანხმდა სამ მთავრობას შორის ურთიერთშეთანხმების მომორანდუმის პირობებით ერთობლივი საწარმოს ჩამოყალიბებაზე. სამთავრობათშორისო შეთანხმება გაზსადენზე ხელმოწერილ იქნა ნიგერიის, ნიგერისა და ალჟირის ენერგეტიკის მინისტრების მიერ 2009 წლის 3 ივლისს აბუჯაში.

## რესურსები ინტერნეტში 
* პროექტის პრეზენტაცია.

## სქოლიო 
კატეგორია:გაზსადენები
კატეგორია:ევროპის ეკონომიკა
კატეგორია:აფრიკის ეკონომიკა
ჟენშენი

**ჟენშენი** (;  „სიცოცხლის ფესვი“, სიტყვასიტყვით „ადამიანი-ფესვი“) — მრავალწლოვანი ბალახოვანი სამკურნალო მცენარე არალიისებრთა ოჯახისა. ფესვი მთავარღეძიანია, ხორცოვანი, მოთეთრო-ნაცრისფერი ან მოყვითალო, მცირედ დატოტვილია და ადამიანის სხეულს ჰგავს. ღერო სწორია, მისი სიმაღლეა დაახლოებით 50 სმ. თათისებრრთული გრძელი ყუნწიანი ფოთლის როზეტის ცენტრიდან აღმართულია საყვავილე ღერო, რომელზეც მარტივი კალათაა. ნაყოფი წითელი კენკრაა. 

ველური ჟენშენი იშვიათი რელიქტური მცენარეა. გავრცელებულია აღმოსავლეთ აზიის უკაფავ ფართოფოთლოვან-წიწვოვან ტყეებში. ხარობს ფხვიერ, კარგად დაწრეტილ, ნეშომპალით მდიდარ ნიადაგზე. ყვავილობს ივლისში, ნაყოფი მწიფს აგვისტო-სექტემბერში. ფესვი იწონის 400 გ. მისგან დამზადებულ პრეპარატს (სპირტიანი ნაყენი, ფხვნილი, ტაბლეტი) იყენებენ მედიცინაში, როგორც მასტიმულირებელ და ტონუსის მომცემ საშუალებას. ველური ჟენშენი ძალიან ნელა იზრდება, ზღვრული ასაკი 100 წელს და ზოგჯერ მეტსაც აღწევს.

კულტურული შედარებით სწრაფად იზრდება და უფრო ძლიერ ფესვებს ივითარებს. ჟენშენს ადრე გაზაფხულზე თესავენ სანერგეში, ხოლო შემოდგომაზე, როდესაც მცენარე ვეგეტაციას ამთავრებს, გადააქვთ ღია გრუნტში (მუდმივ ადგილზე) და რგავენ კვლებში. მცენარის კვების არე არ უნდა იყოს 20×25 სმ-ზე ნაკლები. პლანტაციის მოვლა გულისხმობს სისტემატურ მარგვლას, გაფხვიერებას, მიწის შემოყრას, ბრძოლას მავნებლებსა და დაავადებებთან, მორწყვას ცხელ და მშრალ ამინდში და სხვა.  5-8 წლიანი მცენარის ფესვებს პრაქტიკული დანიშნულებისათვის იყენებენ ვეგეტაციის ბოლოს, ხოლო თესლს - 3-4 წლის შემდეგ.

right|ფესვი რომელიც ჰგავს ადამიანის სხეულს

## ლიტერატურა
კატეგორია:არალიისებრნი
კატეგორია:სამკურნალო მცენარეები
ჟეფიშხა

**ჟეფიშხა** — მთა საქართველოში, აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს მდინარეების ღალიძგისა და ენგურის აუზების წყალგამყოფ აკიბის ქედის სამხრეთ ნაწილში, მდინარე ოქუმის სათავეებში. სიმაღლე ზღვის დონიდან 2078 მ. აგებულია იურული პორფირიტებით. თხემზე ალპური, ქვემოთ სუბალპური მდელოებია, დაბლა — წიწვოვანი და ფართოფოთლოვანი ტყე.

## ლიტერატურა
კატეგორია:აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მთები
კატეგორია:აფხაზეთის კავკასიონის მთები
კოკი

**კოკი** — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის ზუგდიდის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: კოკი, ხურჩა). მდებარეობს მდინარე ენგურის მარცხენა სანა­პიროზე.

სოფელი კოკი ზუგდიდიდან დასავლეთით შავიზღვისპირეთის მიმართულებით 15 კმ-ს დაშორებით მდებარეობს. სოფლის ძირითადი ნაწილი მდინარე ენგურის მარცხენა მხარეს არის გაშენებული, ხოლო მარჯვენა ნაპირზე კოკში შემავალი პატარა სოფელი ხურჩა მდებარეობს. კოკში ენგურის ძირითადი დინების გარდა, მისგან გამომავალი ტოტები: პატარა ენგური და გაჭედილი ენგური გაედინება. სოფლის სახელწოდებაც ამ მდინარესთანაა დაკავშირებუ­ლი. სოფლის თავსა და ბოლოში ხმელეთის სიღრმეზე იჭ­რება მდინარის შენაკადები, რომელსაც მეგრელები „ნოღელას“ უწოდებენ, სწორედ ეს შენაკადები ქმნი­ან „კოკიას“, (მეგრულად კუნძული) ნიშანდობლივია, რომ სოფლის სახელწოდებაც აქედან იშვა. წყაროებში მოხსენიებულია XVI საუკუნიდან.

კოკში, სოფლის სასაფლაოსთან დგას წმინდა გიორგის სახელობის ახლად აღდგენილი ეკლესია, რომელშიც ჩაშენებულია ძველი ეკლესიის კედლის ნაწილი და ერთი მოჩუქურთმებული ქვა. ადგილობერივები ამ ეკლესიას XI საუკუნის ძეგლად მიიჩნევენ.

კოკის საკრებულოში შედის პატარა კოკი, სადაც სოფელ ორსანტიის საზღავრთან, სახუბუოს უბანში, ე.წ. „გაჭედილი ენგურის“ მარჯვენა მხარეს არის ღვთისმშობლის ნასაყდარალი. ამ უბანს კადარესაც ეძახიან. 

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 887 ადამიანი.

## იხილეთ აგრეთვე
*კოკის ეკლესია

## ლიტერატურა
*გაბიოსნია პ. ზუგდიდის რაიონის ისტორიული გეოგრაფიიდან; ისტორიისა და ეთნოლოგიის ინსტიტუტის შრომები (XII -XIII), 2012/2013, თბილისი, ISSN 1987-6564, გვ. 369 - 379

## სქოლიო
კატეგორია:ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ტყაია

**ტყაია** — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის ზუგდიდის მუნიციპალიტეტში, ჩხორიის თემი. მდებარეობს მდინარე ენგურის მარცხენა სანაპიროზე, ზღვის დონიდან 125 მეტრი, ზუგდიდიდან 17 კილომეტრის დაშორებით.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 683 ადამიანი.

## ეტიმოლოგია 
სოფლის დღევანდელი ტერიტორია დადიანების მმართველობის ჟამს მთლიანად ტყით ყოფილა დაფარული და იგი მთავართა საყვარელ სანადირო ადგილს წარმოად­გენდა. მიუთითებენ სოფლის სახელწოდებასაც აქედან წარმოიშვაო — ტყაია, მეგრულად — ტყიანი ადგილი.

სოფელში დგას XIX საუკუნის წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესია.

## სქოლიო
კატეგორია:ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ბრუცელოზი

**ბრუცელოზი**, *მალტის ცხელება*, *ბანგის დაავადება* — ადამიანისა და ცხოველის ინფექციურ-ალერგიული დაავადება. მიმდინარეობს ხანგრძლივად (3 თვიდან 2 წლამდე და მეტხანს), უმთავრესად აზიანებს ნერვულ სისტემას, ძვლებს, სახსრებს. ბრუცელოზის გამომწვევი მიკროორგანიზმები — ბრუცელები სამი სახისაა: ცხვრის (Brucella melitensis), ხარისა (Brucella abortus) და ღორისა (Brucella suis). ინფექციის ძირითადი წყაროა დაავადებული ცხოველი (თხა, ცხვარი, ღორი, მსხვილფეხა რქოვანი საქონელი), რომელიც გამოყოფს ბრუცელებს აბორტის ან მშობიარობის დროს, აგრეთვე რძესთან, შარდთან და განავალთან ერთად. ადამიანს ემართება ბრუცელოზით დაავადებული საქონლის რძის დალევის, რძის ნაწარმის, ცუდად მოხარშული ან შემწვარი ხორცის ჭამის შედეგად. ორგანიზმში ბრუცელები შეიძლება მოხვდნენ აგრეთვე დაზიანებული ლორწოვანი გარსიდან ან კანიდან (იარა, ნაკაწრი), სასუნთქი გზებიდან (ბრუცელებიანი მტვრის შესუნთქვისას) და ა. შ. ავადდებიან უმეტესად დასენიანებულ ცხოველთან კონტაქტში მყოფი პირნი.
## ლიტერატურა 
კატეგორია:ინფექციური დაავადებები
კატეგორია:ცხოველთა დაავადებები
Bad (ალბომი)

***Bad*** — ამერიკელი მომღერალ მაიკლ ჯექსონის მეშვიდე სტუდიური ალბომი, რომელიც გამოვიდა 1987 წელს, ლეიბლზე Epic Records. შემოქმედებითად მაიკლი ამ დისკზე უფრო თავისუფლად მუშაობდა. ის იყო ალბომის 11-დან 9 სიმღერის ავტორი და ერთ-ერთის, Man in the Mirror პროდიუსერი და თანაავტორი. მნიშვნელოვანია, რომ ამ ალბომის შემდეგ მნიშვნელოვნად შეიცვალა მაიკლის იმიჯიც.

დისკმა მიიღო 2 *გრემი*. ასევე იგი გახდა მაიკლის ერთ-ერთი ყველაზე გაყიდული ჩანაწერი. ჟურნალ 'როლინგ სტოუნის' მიერ Bad დასახელდა ყველა დროის რიგით 202 საუკეთესო ალბომად, 500 დისკისგან შემდგარ სიაში.

## სიმღერების სია 
დისკის სპეციალურ გამოცემებში შეტანილია:
* Bad - ჩასაბერი საკრავის შეცვლილი არანჟირება
* The Way You Make Me Feel - მდიდარი ვოკალიზაცია და ბეკ-ვოკალები
* I Just Can't Stop Loving You - ამოღებულია ჯექსონის მიერ წარმოთქმული შესავალი
* Dirty Diana - 7" სინგლის ვერსია
* Smooth Criminal - არ ისმის სუნთქვა

## ჩარტები
### ყოველკვირეული ჩარტები
### წლის საბოლოო ჩარტები
### ათწლეულის საბოლოო ჩარტი
## სერტიფიცირებები
|-

|-
|bgcolor="#F2F2F2"|დანია (IFPI Denmark)
| 
|100,000
|-

|-

|-
|bgcolor="#F2F2F2"|ინდოეთი (IMI)
| 
|200,000
|-
|bgcolor="#F2F2F2"|იტალია (FIMI)
| 
|1,000,000
|-
|bgcolor="#F2F2F2"|იაპონია (RIAJ)
| 
|1,000,000
|-

|-
|bgcolor="#F2F2F2"|ნიდერლანდები (NVPI)
| 
|500,000
|-

|-

## სქოლიო 
კატეგორია:მაიკლ ჯექსონის ალბომები
კატეგორია:1987 წლის ალბომები
კატეგორია:Epic Records-ის ალბომები
კოკის ეკლესია

**სოფელ კოკის წმინდა გიორგის სახელობის ტაძა­რი** –   მდებარეობს ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის სოფელ კოკში.

## ისტორია 
ძეგლთა დაცვის კომიტეტის სპეციალურმა კომისიამ აი­ღო სინჯები და პირვანდელი ტაძრის აშენების თარიღად XII–XIII მიიჩნია, რომელიც 1855 წელს რუსეთ–თურქეთის ომის დროს მტარვალებს დაუნ­გრევიათ. ომის შემდეგ იგი ისევ განუახლებიათ ხის ეკლესიით, მაგრამ დროთა განმავლობაში ისიც დანგრეულა. ის რისი დანგრევაც ბვერ მოას­წრეს თურქებმა, უღმრთო ხელისუფლების მიერ იქნა დაშლილი და განად­გურებული, ეკლესიის გარშემო სასაფლაო გაუმართავთ, ხოლო ნაეკლესია­რი თანდათან ნაგავსაყრელად გადაუქცევიათ.

სოფლის მოსახლეობაში არ შემორჩა ცნობა იმის შესახებ თუ ვისი სახე­ლობისა იყო პირვანდელი ტაძარი, მათ ამ საქმის გამოკვლევა სპეციალის­ტებს მიანდეს. ისტორიკოსმა მამანტი პაჭკორიამ მოიძია არქივის მასალები და აღმოჩნდა, რომ ცხრა საუკუნის წინ აშენებული ეკლესია წმინდა დიდმოწა­მე გიორგის სახელობის ყოფილა. საეკლესიო უწყების 1908  წლის მონაცემე­ბის მიხედვით კორცხელის ოლქის მთავარხუცესის ზედამხედველობაში მყოფ ტაძრებში მსახურ სასულიერო პირთა შესახებ მონაცემებში მოხსენი­ებულია კოკის წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესია: მღვდელი ნესტორ ცხაკაია, მედა­ვითნე აქვსენტი შონია, მამასახლისი მანუჩარ წულეისკირი.

ეკლესიის აღდგენით სამუშაოებს ხელმძღვანელობდა დეკანოზი ფრი­დონ ასათიანი, რომელიც აგრეთვე მშენებარე ეკლესიაში ხშირად იხდიდა პარაკლისებს.
2003 წლის 21 ივლისს ყოვლადუსამღვდელოესმა ზუგდიდისა და ცაი­შის ეპისკოპოსმა გერასიმემ (შარაშენიძე) აკურთხა წმინდა გიორგის სახელო­ბის ეკლესია.

ტაძრის დღესასწაული აღინიშნება გიორგობას.

## რესურსები ინტერნეტში 
*ზუგდიდისა და ცაიშის ეპარქიის საიტი 

კატეგორია:ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:ზუგდიდისა და ცაიშის ეპარქია
კატეგორია:წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესიები
კატეგორია:XII საუკუნის ეკლესიები
ჟირი

**ჟირი** — უძველესი ქართული სამსიმიანი (სამძალიანი) საკრავის მეორე (შუა) სიმის სახელწოდება (ვარაუდობენ, რომ სახელწოდება მომდინარეობს მეგრული ჟირისაგან — ორი, მეორე).

## ლიტერატურა
**ჯავახიშვილი ივ*. ქართული მუსიკის ოსტორიის ძირითადი საკითხები, თბ., 1938, გვ. 172;

კატეგორია:სიმებიანი საკრავები
ტყაიის წმინდა გიორგის ეკლესია

მინი|300პქ|ტყაიის წმინდა გიორგის ეკლესია
**წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესია** — ეკლესია საქართველოში, ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის სოფელ ტყაიაში.

## ტაძრის ისტორია 
სოფელი ტყაია ზუგდიდის რაიონის ერთ-ერთი ლამაზი სოფელია, რომელიც ზუგდიდიდან 17 კილომეტრის დაშორებით მდ. ენგურის მარცხენა მხარეს მდებარეობს.
სოფლის დღევანდელი ტერიტორია დადიანების მმართველობის ჟამს მთლიანად ტყით ყოფილა დაფარული და იგი მთავართა საყვარელ სანადირო ადგილს წარმოადგენდა. მიუთითებენ სოფლის სახელწოდებასაც აქედან წარმოიშვაო -„ტყაია“ მეგრულად ტყიან ადგილს ნიშნავს.შემდგომში დადიანებს ეს ადგილები ჩიქოვანებისათვის უანდერძიათ, რომელთა შთამომავლობა დღესაც ცხოვრობს სოფელში.

გასული საუკუნის პირველ წლებში სოფლის მკვიდრმა სიმონ ბეჟანის ძე ჩიქოვანმა, რომელსაც მემკვიდრე არ მიეცა, თავისი საცხოვრებელი ადგილ-მამული დაულოცა ახლო ნათესავს - ბარდღა კადირბის ძე ჩიქოვანს, რომელსაც სამსონის ანდერძის მიხედვით ნაჩუქარ ადგილას უნდა აეშენებინა წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესია.
ბარდღა ჩიქოვანმა მონდომება არ დაიშურა და ეკლესია 1910-1912 წლებში ააშენა. კედლების ასაშენებელი აგური იქვე, ადგილზე გამოწვეს, თუნუქის სახურავი სტამბოლიდან ჩამოიტანეს. ღვთის შემწეობითა და სოფლის თანადგომით დიდებული ეკლესია აშენდა 1910–1912, სადაც ანდერძის მიხედვით სიმონ ჩიქოვანი  და მისი მეუღლე ეკლესიში დაასაფლავეს.

ახალაშენებულ ეკლესიაში 1914 წელს ეპისკოპოს ლეო­ნიდეს კურთხევით მედავითნედ დაუდგენიათ ამავე სოფლის მკვიდრი ნი­კოლოზ ქუხილავა, რომელიც 1925 წლიდან სამღვდელო ხარისხში აყვანი­ლი მეუფე სვიმეონის ლოცვა-კურთხევით, სიცოცხლის ბოლომდე მიუხე­დავად მრავალი განსაცდელისა, აღასრულებდა ღვთისმსახურებას.

1990 წლიდან ადგილობრივმა მაცხოვრებლებმა დაიწყეს ეკლესიის აღ­დგენითი სამუშაობები, რომლებიც დიდწილად (80%) დააფინანსა სოსო ხვიჩავამ, ხოლო აღდგენით სამუშაოებს ხელმძღვანელობდა დემურ ფიფია. ხვიჩავამ სპეციალურად ჩამოასხმევინა ოთხი სამრეკლო ზარი (350, 180, 100 და 15 კგ) და ჩამოიტანა მოსკოვიდან, ასევე მთლიანად დააფინანსა ეკლესიის შემოღობვის სამუშაოები. ეკლესიის და შემოგარენის აღდგენაში ფიზიკურად ჩართული იყო ადგილობრივი მოსახლეობა. 

2000 წელს ზუგდიდისა და ცაიშის ეპისკოპოსმა გერასიმემ (შარაშენი­ძე) აკურთხა აღდგენილი ტაძარი და წინამძღვრად დეკანოზი გაბრიელ გუ­ლორდავა დაადგინა. 2000 წელს ზუგდიდისა და ცაიშის ეპისკოპოსმა გერასიმემ აკურთხა აღდგენილი ტაძარი და წინამძღვრად მღვდელი გაბრიელ გულორდავა დაადგინა, ხოლო 2003 წლიდან ტაძრის წინამძღვარია მღვდელი გალაქტიონ ფიფია.
ტაძრის დღესასწაული აღინიშნება გიორგობას.

## რესურსები ინტერნეტში 
*ზუგდიდისა და ცაიშის ეპარქიის ოფიციალური საიტი 

კატეგორია:ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:ზუგდიდისა და ცაიშის ეპარქია
კატეგორია:წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესიები
კატეგორია:XX საუკუნის ეკლესიები
დიდი ნეძის წმინდა გიორგის მონასტერი

**წმინდა გიორგის სახელო­ბის მამათა მონასტერი** მდებარეობს ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის სოფელ დიდ ნეძში. მონასტერი აიგო 1999–2004 წლებში.

დიდინეძის მამათა მონასტრის საეკლესიო კომპლექსში შე­დის: ეკლესია (ორნავიანი ბაზილიკა), სამრეკლო სანათლავით, სატრაპეზო სამლოცველოთი. ეკლესიას გაუკეთდა ლამაზი გალავანი. ეზო განაშენიანე­ბულია მარადმწვანე ხეებით. ეკლესიას გამოეყო დამატებით სანერგე ფარ­თი დამხმარე მეურნეობისათვის.ეკლესიის მოჩუქურთმებული ბაზილიკა ეკლარის ქვისგანაა ნაგები, ხო­ლო სამრეკლო გადახურულია სპილენძით.

ახლად ნაკურთხ ტაძარში მეუფე გერასიმემ წინამძღვრად დეკანოზი ზაბულონ ქობალია დაადგინა. მამა ზაბულონი შაბათობით რეგულარულად აღავლენდა საღმრთო ლიტურღიას.

მეუფე გერასიმეს ლოცვა-კურთხევით ეკლესიასთან გახსნილია მამათა მონასტერი, რომლის წინამძღვარია იღუმენი თეოდოსი (ლაგაზაშვილი).

## რესურსები ინტერნეტში 
*ზუგდიდისა და ცაიშის ეპარქიის საიტი 

კატეგორია:ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის მონასტრები
კატეგორია:ზუგდიდისა და ცაიშის ეპარქია
Self Portrait (ბობ დილანის ალბომი)

***Self Portrait*** — ამერიკელი მომღერლის და სიმღერების ავტორის ბობ დილანის 1970 წელს გამოცემული ალბომი, რიგით მეორე ორმაგი ალბომი მუსიკოსის შემოქმედებაში. ამ ალბომში უფრო მეტად შეტანილია სხვადასხვა ხალხური და პოპულარული სიმღერის ქავერ-ვერსიები. გარდა ამისა, დისკზე არის რამდენიმე ინსტრუმენტული კომპოზიცია, ორიგინალური სიმღერა და ჯგუფის The Band საკონცერტო ჩანაწერები.

## სიმღერების სია
## სქოლიო 
კატეგორია:ბობ დილანის ალბომები
კატეგორია:1970 წლის ალბომები
კატეგორია:Columbia Records-ის ალბომები
კატეგორია:ალბომები ბობ ჯონსტონის პროდიუსერობით
Who Needs Information

„**Who Needs Information**“ — ბრიტანელი როკ-მუსიკოს როჯერ უოტერსის სინგლი ალბომიდან *Radio K.A.O.S.*. იგი გამოვიდა 1987 წელს. სინგლის მეორე მხარეს ასევე ჩაწერილია „Molly's Song“, კომპოზიცია, რომელიც სრულდებოდა 1987 წლის საკონცერტო ტურნეს Radio K.A.O.S. დროს.

აქ ალბომის მთავარი პერსონაჟი, ბილი, რადიოწამყვან ჯიმს უამბობს, თუ როგორ დააპატიმრეს მისი ძმა, ბენი.

ალბომის ანოტაციებში ამ სიმღერის შესახებ წერია:

ერთ საღამოს ბენის ბილი თან მიჰყავს ბარებში. მთვრალი ბენი, კარგად განათებული მაღაზიების ქუჩაზე, თავის რისხვას გადმოანთხევს ერთ-ერთი მაღაზიის ვიტრინაზე, რომელზეც გამოფენილია მარგარეტ ტეტჩერის სახეებიანი ტელევიზორები. პროტესტის სახით იგი იპარავს მობილურ ტელეფონს. უფრო მოგვიანებით, ბენი სარისკო ტრიუკებს ასრულებს ავტოსტრადაზე მდებარე ხიდის მოაჯირებზე, რითაც თეატრალურად აპროტესტებს ტაბლოიდურ პრესას. იმავე საღამოს იღუპება ტაქსისტი, რომელსაც ეცემა ბეტონის კონსტრუქცია იმავე ხიდიდან. ადგილზე მოსული პოლიცია დაკითხავს ბენის, რომელიც ასწრებს ტელეფონის დამალვას ბილის სავარძლის ქვეშ.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ინფორმაცია საიტზე Discogs

კატეგორია:როჯერ უოტერსის სიმღერები
კატეგორია:სიმღერები როჯერ უოტერსის ავტორობით
Non, je ne regrette rien

**„Non, je ne regrette rien“** () — ფრანგული სიმღერა, დაწერილი 1956 წელს, რომელმაც უდიდესი პოპულარობა ედიტ პიაფის შესრულებით მოიპოვა (1960 წლის 10 ნოემბრის ჩანაწერით). სიმღერის კომპოზიტორია შარლ დიუმონი. სიტყვები, რომლებშიც პიაფის წარსულზეა მინიშნება, მიშელ ბოკერის დაწერილია. სიმღერა პიაფმა საფრანგეთის უცხოეთის ლეგიონს მიუძღვნა.

პიაფის გარდა სიმღერა სხვადასხვა დროს შეასრულეს: მირეი მატიემ, ელიაჯ პეიჯმა, ტინა არენამ, იზაბელ ბოლეიმ, პატრისია კაასმა, დალიდამ (იტალიურად) და თამარ გვერდწითელმა (ფრანგულად და რუსულად).

კატეგორია:ფრანგული სიმღერები
კატეგორია:ედიტ პიაფის სიმღერები
კატეგორია:1956 წლის სიმღერები
ჟირაფისებრი ანტილოპა

**ჟირაფისებრი ანტილოპა** () — წყვილჩლიქოსანი ძუძუმწოვარი ნამდვილი ანტილოპების ქვეოჯახისა. მისი სხეულის სიგრძე 150 სმ, მასა 43-50 კგ აღწევს. მამლის რქები ქნარისებურადაა მოხრილი. გავრცელებულია აღმოსავლეთ აფრიკაში. ბინადრობს უდაბნოში. იკვებება ფოთლებით. გვხვდება წყვილებად ან იშვიათად ქმნის მცირე ჯგუფს (6-7 დედალი და 1 მამალი). აქტიურია დილით და საღამოთი. მაკეობა 7 თვე გრძელდება. შობს 1, იშვიათად 2 ნაშიერს. სანადირო ობიექტია.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ჟირაფისებრი ანტილოპა
კატეგორია:კენიის ძუძუმწოვრები
The Walt Disney Company

**The Walt Disney Company** — ერთ-ერთი მსხვილი კომპანია აშშ-ის გასართობ ინდუსტრიაში. იგი დაარსდა 1923 წლის 16 ოქტომბერს, ძმების, უოლტ და როი დისნეების მიერ. ამჟამად იგი წარმოადგენს ერთ-ერთ მსხვილ ჰოლივუდურ სტუდიას, 11 თემატური პარკისა და ორი აკვაპარკის, ასევე ტელე-რადიო მაუწყებლობის რამდენიმე ქსელის მფლობელს, რომელთა შორის ასევე არის კომპანია ეი ბი სი.

თავად კომპანიის სათავო ოფისი მდებარეობს Walt Disney Studios-ში (ბერბანკი, კალიფორნია, აშშ).

კომპანია ასევე შედის დოუ-ჯონსის სამრეწველო ინდექსში.

## რესურსები ინტერნეტში
*

## სქოლიო 
კატეგორია:უოლტ დისნეი
ფილიპე II მაკედონელი

**ფილიპე II მაკედონელი**,  (; დ. დაახლოებით ძვ. წ. 382, პელა — გ. ძვ. წ. 336, ეგია) — ძველი მაკედონიის მეფე (ბასილევსი) ძვ. წ. 359 წლიდან ძვ. წ. 336 წლამდე. ის იყო არგეადების დინასტიის წარმომადგენელი. ისტორიაში მეტწილად შევიდა, როგორც ალექსანდრე დიდის მამა. დაასრულა მაკედონიის სამეფოს გაერთიანება (359), გაატარა მთელი რიგი მნიშვნელოვანი რეფორმები, რითაც საფუძველი ჩაუყარა ქვეყნის პოლიტიკურ, ეკონომიკურ და სამხედრო ძლიერებას. შექმნა რეგულარული ჯარი და ძლიერი ფლოტი, გარდაქმნა ცხენოსანთა ჯარი, შექმნა სახელგანთქმული მაკედონური ფალანგი. შემოიღო ერთიანი სამონეტო სისტემა და დაიწყო ოქროს მონეტის გამოშვება. ძვ. წ. 359 წლიდან დაიწყო საბერძნეთის ოლქების დაპყრობა, ძვ. წ. 338 წელს მაკედონია უკვე საბოლოოდ ბატონობდა მთელ საბერძნეთზე; ამის შემდეგ შეუდგა მზადებას სპარსეთში სალაშქროდ, მაგრამ სასახლის კარის შეთქმულების მსხვერპლი გახდა.

## ლიტერატურა
კატეგორია:მაკედონიის მეფეები
კატეგორია:ძველი ბერძენი მხედართმთავრები
ლაბაძე

საკუთარი სახელი **ლაბაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ავთანდილ ლაბაძე — ფეხბურთელი
* გია ლაბაძე — სპორტსმენი, მორაგბე
* გიორგი ლაბაძე — მწერალი
* დიანა ლაბაძე — მომღერალი
* ვახტანგ ლაბაძე — სპორტსმენი (მკლავჭიდი)
* ირაკლი ლაბაძე — სპორტსმენი, ჩოგბურთელი
* მარიამ ლაბაძე — მორფოლოგი
* მარინა ლაბაძე — ანესთეზიოლოგი
* მიხეილ ლაბაძე — ინჟინერი
* ნათია ლაბაძე — მეზღვაური
* ნესტორ ლაბაძე — საბჭოთა გენერალ-ლეიტენანტი

## იხილეთ აგრეთვე
* ლაბაძეები — სტატია გვარის შესახებ.

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
Boney M.

**Boney M.** — გერმანული დისკო-ჯგუფი, დაარსებული პროდიუსერ ფრენკ ფარიანის მიერ. ჯგუფის პირველი შემადგენლობის ორიგინალური წევრები იყვნენ ლიზ მიტჩელი, მარშა ბარეტი (იამაიკა), მეიზი უილიამსი (მონსერატი) და ბობი ფარელი (არუბა). ჯგუფს გამოშვებული აქვს რვა სტუდიური ალბომი. იგი ცნობილია სიმღერებით „Daddy Cool“, „Sunny“, „Ma Baker“, „Rivers of Babylon“, „Brown Girl in the Ring“, „Rasputin“, Hooray! Hooray! It's a Holi-Holiday და „Kalimba de Luna“.

## დისკოგრაფია 
;სტუდიური ალბომები
**Take the Heat off Me* (1976)
**Love for Sale* (1977)
**Nightflight to Venus* (1978)
**Oceans of Fantasy* (1979)
**Boonoonoonoos* (1981)
**Christmas Album* (1981)
**Ten Thousand Lightyears* (1984)
**Eye Dance* (1985)

;წარმატებული კრებულები

**The Magic of Boney M. – 20 Golden Hits* (1980)
**Gold – 20 Super Hits* (1992)

## რესურსები ინტერნეტში 
* მარსია ბარეტის Boney M -Show.

კატეგორია:გერმანული ჯგუფები
კატეგორია:დისკო ჯგუფები
კატეგორია:1975 წელს ჩამოყალიბებული ჯგუფები
კაპიტოლიუმის ძუ მგელი

thumb|300px|კაპიტოლიუმის ძუ მგელი
**კაპიტოლიუმის ძუ მგელი** () — ეტრუსკული ბრინჯაოს სკულპტურა, სტილისტური მახასიათებლებით თარიღდება ძვ. წ. V საუკუნით და ანტიკური პერიოდიდან რომში ინახება. სკულპტურაზე გამოსახულია (თითქმის ნატურალური ზომით) ძუ მგელი, რომელიც საკუთარი რძით კვებავს ორ ჩვილ ბავშვს — რომულუსსა და რემუსს, ქალაქის ლეგენდარულ დამაარსებლებს. ითვლება, რომ მგელი საბინებისა და ეტრუსკების ტოტემი იყო, ხოლო ქანდაკება რომში გადაიტანეს რომაელების ამ ხალხთან შერწყმის ნიშნად.

## ლიტერატურა
* (X-ray diffractometry, thermal analyses, chemistry and thin sections identify the casting site in the lower Tiber valley.)

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:ძველი რომი
კატეგორია:კაპიტოლიუმის მუზეუმის კოლექცია
კატეგორია:ანტიკური ბრინჯაოს ქანდაკებები
კატეგორია:ეტრუსკები
დისნეილენდი

**დისნეილენდის პარკი** (), მანამდე ცნობილი, როგორც **დისნეილენდი** () — უოლტ დისნეის მიერ დაარსებული გასართობი პარკი. მდებარეობს ანაჰაიმში (კალიფორნია, აშშ). პარკში წარმოდგენილია მრავალი ატრაქციონი, კინოთეატრი, სასტუმრო თუ მუზეუმი.

დისნეილენდი გაიხსნა 1955 წლის 17 ივლისს. მანამდე უოლტ დისნეისთვის ასეთი ტიპის პარკი წლების განმავლობაში ნამდვილი ოცნება იყო. პარკის მნიშვნელობას კიდევ უფრო მეტად ზრდის მასში დისნეის ანიმაციური ფილმების გმირებად გადაცმული მსახიობების მონაწილეობა. ამასთან, მსგავსი პარკები გახსნილია ტოკიოში, ჰონგ-კონგსა და პარიზში, თუმცა ერთადერთი პარკი, რომელზეც უშუალოდ უოლტ დისნეი მუშაობდა, არის ამერიკული დისნეილენდი.

დისნეილენდს ჰყავს უფრო მეტი სტუმარი, ვიდრე რომელიმე სხვა გასართობ პარკს. 2021 წლის მონაცემებით, გახსნის დღიდან დისნეილენდი მოინახულა 757 მილიონმა სტუმარმა. 2022 წელს მან უმასპინძლა დაახლოებით 16.9 მილიონ სტუმარს და მნახველთა რაოდენობის მხრივ წლიური შედეგებით სიაში რიგით მეორე იყო. 2005 წლის მარტის ინფორმაციის მიხედვით, პარკში დასაქმებულია 65.700 ადამიანი, აქედან 20.000 – დისნეის თანამშრომლები, ხოლო 3000 – მესამე პირის კონტრაქტორები ან მათი დირექტორები.

## რესურსები ინტერნეტში
* დისნეილენდის პარკი - ოფიციალური საიტი

## სქოლიო

კატეგორია:კალიფორნიის გასართობი პარკები
კატეგორია:Disneyland Resort
კატეგორია:Walt Disney Parks and Resorts
სინგის მელნის სადგარი

thumb|250px|სინგის სადგარი
**სინგის მელნის სადგარი** (ინგლ. Syng inkstand), ვერცხლის მელნის სადგარი გამოყენებული 1776 წელს აშშ-ის დამოუკიდებლობის დეკლარაციისა და 1787 წელს აშშ-ის კონსტიტუციის ხელმოწერისას. ქაღალდის დოკუმენტებთან ერთად, ეს არის ერთ-ერთი იმ ოთხი ფიზიკურ ობიექტთაგან, რომლებიც კონსტიტუციური კონვენციის მომსწრე იყო და რომლებიც დღემდე არსებობს, დამოუკიდებლობის დარბაზთან, ლიბერტი ბელთან და ჯორჯ ვაშინგტონის სავარძელთან (რომელშიც ის იჯდა, როგორც კონვენციის თავმჯდომარე) ერთად. შესაბამისად, ეს ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი ნივთია ამერიკის ისტორიაში და მას მნიშვნელოვანი დოკუმენტების ხელმოწერისას იყენებდნენ დამფუძნებელი მამები — ვაშინგტონი, ბენჯამინ ფრანკლინი, თომას ჯეფერსონი, ჯონ ჰენკოკი და ჯეიმზ მედისონი.

კატეგორია:აშშ-ის ისტორიული ძეგლები
კატეგორია:აშშ-ის დამოუკიდებლობის დეკლარაცია
სამიზდატი

[მინი|[სამიზდატი|სამიზდატის მიერ გამოცემული ნაბოკოვის ნაშრომების ასლები, ნაბოკოვის სახლში]]
**სამიზდატი** ( < «самсебяиздат» — „თვითგამომცემლობა“, „არაოფიციალური გამომცემლობა“) — დისიდენტური საქმიანობის მთავარი ფორმა საბჭოთა ბლოკში; აქტივისტები კუსტარულად აწარმოებდნენ აკრძალული პუბლიკაციების რეპროდუქციას, რომლებიც შემდეგ მკითხველებს შორის ხელიდან ხელში გადადიოდა, რაც წინააღმდეგობის მოძრაობისთვის პლატფორმის შექმნას უწყობდა ხელს 1980-იან წლებში. ამგვარი პრაქტიკა უკიდურესად საშიში იყო, ვინაიდან გამოაშკარავების შემთხვევაში უმკაცრესად ისჯებოდა. 

## ლიტერატურა 
* 
* 
* 

## რესურსები ინტერნეტში 
* 1970 წლის დეკემბრის KGB-ს რეპორტი  და კონტრ ღონისძიებები  (საბჭოთა არქივებიდან )
* Alexander Bolonkin&nbsp;– საბჭოთა პოლი-პატიმარის მოგონებები 
* სამიზდატის ანთოლოგია 

კატეგორია:რუსული სიტყვები და ფრაზები
კატეგორია:საბჭოთა ფრაზეოლოგია
კატეგორია:ცენზურა საბჭოთა კავშირში
კრისტიან დიაკონესკუ

thumb|right|კრისტიან დიაკონესკუ
**კრისტიან დიაკონესკუ** (Cristian Diaconescu; დ. 2 ივლისი, 1959) —  რუმინელი იურისტი და პოლიტიკოსი. სოციალ-დემოკრატიული პარტიის წევრი, ის რუმინეთის სენატშია 2004 წლიდან; 2008 წლამდე წარმოადგენდა კონსტანცას, ხოლო მას შემდეგ — ბუქარესტს. ადრიან ნასტასეს კაბინეტში ის იუსტიციის მინისტრი იყო 2004 წლის მარტიდან დეკემბრამდე; ემილ ბოკის კაბინეტში კი ის საგარეო საქმეთა მინისტრია 2008 წლიდან.
 
## რესურსები ინტერნეტში
* Official site 
* Parliamentary profile 

კატეგორია:რუმინელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 2 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1959
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:ბუქარესტში დაბადებულები
პლაცებო

**პლაცებო** (, „მოგეწონები, მოვეწონები, ვასიამოვნებ“) — ნივთიერება სამკურნალო თვისებების გარეშე, რომელსაც წამლის საშუალების სახით იყენებენ. პლაცებოთი მკურნალობის დროს ავადმყოფი იღებს ინერტულ *შაქრის წამალს* – ექიმი კი არწმუნებს, რომ ამ პროცედურის შემდეგ ის გამოჯანმრთელდება, მაგრამ უმალავს წამლის ინერტულობის ფაქტს. ეს ქმედება საჭიროა იმისთვის, რომ პაციენტმა ირწმუნოს საკუთარი გამოჯანმრთელება. ფენომენი ცნობილია პლაცებოს ეფექტის სახელით.

პრეპარატის მიღების გარდა, არსებობს დამატებითი პროცედურების ან ვარჯიშების ჩატარების ტრადიციაც, რომელთა პირდაპირი ეფექტი არ შეიმჩნევა. პლაცებოს ეფექტის მოქმედების ხარისხი უკავშირდება ადამიანის თვითდარწმუნებას და „მკურნალობის“ გარე ფაქტორებს - მაგალითად, პლაცებოს სახეს, მის ღირებულებას და „წამლის“ მოპოვების საშუალების სირთულეს, ნდობას ექიმისადმი და კლინიკის ავტორიტეტს.

## რესურსები ინტერნეტში
*პლაცებოს შესწავლის ჰარვარდის პროგრამა 
* პლაცებოს ეფექტი საიტზე Skeptic's Dictionary
* პლაცებოს ეფექტის განმარტება YouTube-ზე

## სქოლიო
ტომას სევერი

**ტომას სევერი** (ინგლ. Thomas Savery, დაბადებით **შილსტოუნი**; დ. 1650 — გ. 1715) — ინგლისელი მექანიკოსი, გამომგონებელი. პირველი თბური (ორთქლის) ძრავის ერთ-ერთი შემქნელი.

დაიბადა შილსტონში მოდბერისთან, დევონშირი. ხშირად სევერის სამხედრო ინჟინრად მოიხსენიებენ, თუმცა ეს მცდარია. მის წიგნში "მაღაროელის მეგობარი" ის ხელს აწერს, როგორც "Captain Savery". სავარაუდოდ ის კორნუოლის მაღაროში ზედამხედველი უნდა ყოფილიყო, სადაც მიღებული იყო ამ რანგის ადამიანთა "კაპიტნად" წოდება. სევერიმ პირველმა გამოიყენა ორთქლის ენერგია ტექნიკაში. 1698 წელს მიიღო ინგლისის პატენტი ორთქლის კამერულ შემწოვ-დამქშენ მოწყობილობაზე, რომელსაც მცირე სიმძლავრე ჰქონდა და წყალი მნიშვნელოვან სიმაღლეზე ვერ აჰქონდა.

კატეგორია:ინგლისელი გამომგონებლები
კატეგორია:დაბადებული 1650
კატეგორია:გარდაცვლილი 1715
პაკისტანის პრეზიდენტი

thumb|250px|პაკისტანის პრეზიდენტის დროშა
**პაკისტანის პრეზიდენტი** — პაკისტანის სახელმწიფოს მეთაური, საარჩევნო კოლეგია ირჩევს 5 წლის ვადით.

## პაკისტანის პრეზიდენტების სია 
## რესურსები ინტერნეტში
* პაკისტანის მთავრობის ოფიციალური საიტი
* პაკისტანის პრეზიდენტის ოფიციალური საიტი

კატეგორია:პაკისტანი
კატეგორია:აზიის ქვეყნების პრეზიდენტები
*
ჟოლო

**ჟოლო** () — მცენარე ვარდისებრთა ოჯახისა. ფოთოლმცვივანი ბუჩქბალახია, მისი სიმაღლეს 1-3 მ აღწევს. მიწისქვეშა ნაწილი მრავალწლოვანი ფესურაა, მიწისზედა — ერთ- და ორწლოვანი მწვანე, წითელი ან იისფერი ყლორტია, რომელიც დაფარულია სხვადასხვა სიდიდისა და ფორმის ქაცვებით. ფოთოლი სამყურა ან ფრთისებრ რთულია, ყვავილი — ორსქესიანი, თეთრი, ნაყოფი — კენკრა, ფერად ყვითელი, წითელი ან მუქი მეწამული. 

მრავლდება თესლით (ახალი ჯიშის მისაღებად) და ვეგეტატიურად. ცნობილია ჟოლოს 120-ზე მეტი სახეობა. ფართოდაა გავრცელებული ყველგან. იყენებენ საჭმელად — ნედლად და გადამუშავებულს. მედიცინაში გამხმარი  ნაყოფის ნახარში ოფლმდენი საშუალებაა.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ვარდისებრნი
კატეგორია:ხილი
კატეგორია:ევროპის ფლორა
კორცხელის ღვთისმშობლის ეკლესია

250px|thumb|
**კორცხელის ყოვლადწმიდა ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესია** — მდებარეობს ზუგდიდიდან რვა კილომეტრზე – მის ჩრდილო–აღმოსავლეთით, ზუგდიდ–წალენჯიხის გზის მარცხნივ მცირე შემაღლებაზე (ზღვის დონიდან სიმაღლე უდრის 200 მეტრს). ეკლესიის მიდამოებიდან შორს მოჩანს სვანეთ-აფხაზეთისა და სამეგრელოს მთიან-ბორცვიანი და ვაკე ადგილები, კოლხეთის დაბლობის ვრცელი ტერიტორია და შავი ზღვა.

ეკლესია 1624–1639 წლებში ააშენა ოდიშის მთავარმა ლევან II დადიანმა. ეკლესია ეკუთვნოდა იერუსალიმის ჯვრის მონასტერს. მისი ერთ–ერთი პირველი არქიმანდრიტი იყო ნიკოლოზ ჩოლოყაშვილი. 1815 წელს ეკლესია შეაკეთებინა ნიკოლოზ დადიანმა. 1858 წელს იგი კვლავ განაახლეს. ეკლესია იყო მოხატული, მაგრამ რუსეთის იმპერიის პერიოდში ის შეათეთრეს.

## ლიტერატურა
*

## რესურსები ინტერნეტში
* ზუგდიდისა და ცაიშის ეპარქიის გვერდი 

კატეგორია:ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესიები
კატეგორია:კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარეში
კატეგორია:XVII საუკუნის ეკლესიები
იირჟი მუხა

**იირჟი მუხა** (; დ. 12 მარტი, 1915 — გ. 5 აპრილი, 1991) — ჩეხი მწერალი, ავტობიოგრაფიული მოთხრობებისა და მამამისის, არტ-ნუვო მხატვარ ალფონს მუხას, შემოქმედების სწავლების ავტორი.

## ბიოგრაფია 
იირჟი მუხა დაიბადა პრაღაში. 1938 წელს, როცა გერმანიამ ჩეხოსლოვაკია დაიკავა, ის პარიზში იყო. მამის გარდაცვალებისას ის პრაღაში ბრუნდება, თუმცა როგორც საომო კორესპონდენტს შეეძლო ნებართვა მიეღო პარიზში დასაბრუნებლად. ამრიგად ის ნელ-ნელა გზას გაერთიანებულ სამეფოსკენ იკაფავს. ის უერთდება რაფ-ს და მუშაობს ჩეხეთის მთავრობა გადასახლებაში.

1947 წელს ის ბრუნდება პრაღაში, მაგრამ დაპატიმრებული იყო ქვეყნის ახალი კომუნისტური მთავრობის მიერ, რადგან ის ბრიტანეთის სამხედროში მსახურობდა. 1953 წელს, გაათავისუფლეს რა საპატიმროდან, ის მწერლობას უძღვნის თავს და თავის მამის შემოქმედებას აქვეყნებს, რომელმას თავისი ცხოვრების უდიდესი ნაწილი ზღვის გაღმა გაატარა. ხავერდოვანი რევოლუციის დროს, რომელმაც დაამხო კომუნისტური რეჟიმი, ის პარიზში ცხოვრობს, შემდეგ კვლავ ბრუნდება პრაღაში, სადაც ორი წლის შემდეგ, 1991 წელს გარდაიცვალა. ჩეხოსლოვაკიაში კომუნისტური რეჟიმის დამხობის შემდეგ ის ჩეთეთის პენ-კლუბის თავმჯდომარედ დაინიშნა.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ალფონს მუხა

## რესურსები ინტერნეტში 
* spisovatele.cz
*  radio.cz

## სქოლიო
კატეგორია:ჩეხი მწერლები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
პლასიბო (ჯგუფი)

**პლასიბო** () — ინგლისური ალტერნატიული როკ-ჯგუფი, ჩამოყალიბებული ლონდონში 1994 წელს, ვოკალისტ და გიტარისტ ბრაიან მოლკოს და გიტარისტ-ბასისტ სტეფან ოლსდალის მიერ. ჯგუფს მოგვიანებით შეუერთდა დრამერი რობერტ შულცბერგი, რომელიც 1996 წელს სტივ ჰიუიტის მაგივრად მივიდა. ჰიუიტი 2007 წელს ჯგუფიდან გაუშვეს და სტივენ ფორესტით ჩანააცვლეს. უკანასკნელი ჯგუფიდან 2015 წელს წავიდა.

პლასიბო ცნობილია ორსქესიანი იმიჯით და მუსიკალური შინაარსით. დღემდე მას გამოცემული აქვს შვიდი სტუდიური ალბომი. ყოველი მათგანი მოხვედრილა გაერთიანებული სამეფოს საუკეთესო ოცეულებში და მსოფლიო მასშტაბით გაყიდულა 11 მილიონზე მეტი ასლით.

## დისკოგრაფია 
### სტუდიური ალბომები 
* *Placebo* (1996)
* ''Without You I'm Nothing* (1998)
* *Black Market Music* (2000)
* *Sleeping with Ghosts* (2003)
* *Meds* (2006)
* *Battle for the Sun* (2009)
* *Loud Like Love* (2013)
* *Never Let Me Go'' (2022)

## რესურსები ინტერნეტში
*
*

## სქოლიო
კატეგორია:ბრიტანული ალტერნატიული როკ-ჯგუფები
კატეგორია:1990-იანი წლების მუსიკალური ჯგუფები
კატეგორია:2000-იანი წლების მუსიკალური ჯგუფები
კატეგორია:2010-იანი წლების მუსიკალური ჯგუფები
კატეგორია:1994 წელს ჩამოყალიბებული ჯგუფები
ლიუდმილა ზიკინა

thumb|220პქ|ლიუდმილა ზიკინა

**ლიუდმილა გიორგის ასული ზიკინა** (დ. 10 ივნისი, 1929, მოსკოვი — გ. 1 ივლისი, 2009, იქვე) — რუსი, საბჭოთა მომღერალი, რუსული ხალხური სიმღერების შემსრულებელი, სსრკ სახალხო არტისტი (1973), სოციალისტური შრომის გმირი (1987), ანსამბლ „როსიას“ დამფუძნებელი და ხელმძღვანელი.

## ბიოგრაფია 
1942 წლიდან მონაწილეობს ხალხურ თვითმოქმედებაში. 1947 წლიდან მ. პიატნიცკის სახელობის რუსული ხალხური გუნდის, 1951 წლიდან საკავშირო რადიოს რუსული სიმღერის გუნდის, ხოლო 1960 წლიდან მოსკონცერტის სოლისტია. 1969 წელს დაამთავრა მოსკოვის მ. იპოვიტოვ-ივანოვის სახელობის მუსიკალური სასწავლებელი (ე. გედევანოვას კლასი). ზიკინა რუსული და საბჭოთა სიმღერების ერთ-ერთი საუკეთესო შემსრულებელია. მას მდიდარი ტემბრის ძლიერი ხმა აქვს. აღსანიშნავია მის მიერ შესრულებული სიმღერები: დოლუხანიანის „რიაზანელი მადონები“, პონომარენკოს „ორენბურგული თავშალი“, ფრადკინის „მიედინება ვოლგა“ და სხვა. გასტროლები გამართა მსოფლიოს მრავალ ქვეყანაში. ლენინური პრემია (1970), დაჯილდოებულია ლენინის ორდენით, „საპატიო ნიშნის“ ორდენითა და მედლებით.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:XX საუკუნის რუსი მომღერლები
კატეგორია:დაბადებული 10 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1929
კატეგორია:გარდაცვლილი 1 ივლისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2009
კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
ცაიში

**ცაიში** — სოფელი, ბალნეოლოგიური კურორტი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის ზუგდიდის მუნიციპალიტეტში. თემის ცენტრი (სოფლები: ცაიში, ცაცხვი, ჩხოუში). სოფელში არის რკინიგზის სადგური სენაკი-ზუგდიდის ხაზზე. IX საუკუნიდან წარმოადგენდა საეპისკოპოსო კათედრას. სოფელში დგას XIII-XIV საუკუნეების ეკლესია, ასევე XVII საუკუნის ეკლესია „ჯეგეთა“.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1526 ადამიანი.

## გეოგრაფია
მდებარეობს ოდიშის დაბლობზე, მდინარე ჯუმის სანაპირო, ზღვის დონიდან 50 მეტრი. ზუგდიდიდან 10 კმ.

### რელიეფი 
ცაიშის რელიეფი მრავალფეროვანია. აქ გვხვდება მაღლობები, დაბლობები, ზეგანი, ვაკე და მთები. ცაიში შავმიწანიადაგიან რაიონებს ეკუთვნის, რითაც უხვმოსავლიანობით გამოირჩევა. არის მეწყერული ადგილებიც. არის ასევე კირქვიანი ნიადაგი.

### ჰავა 
ცაიშის მიდამოებში ჰავა ნოტიო სუბტროპიკულია, რბილი, უთოვლო ზამთრით და თბილი, ნოტიო ზაფხულით. ზაფხულის საშუალო ტემპერატურა 20 °C-ია. ყველაზე თბილი თვის (ივლისის) ტემპერატურა 30 °C-ია. ნალექების წლიური რაოდენობა 1400-3000 მმ-ის ფარგლებში მერყეობს.

### ფლორა და ფაუნა 
ცაიშის ფლორა და ფაუნა მრავალფეროვანია. აქ გვხვდება 400–600 წლის ხემცენარეები. ასეთია ხემცენარე ძელქვა, რომელიც მხოლოდ იაპონიასა და საქართველოშია შემორჩენილი. სოფელში არის ძელქვის კორომი.

ასევე ცაიშის ღვთისშობლის ეკლესიის ეზოში გვხვდება უზარმაზარი ცაცხვის ხე, ვარაუდით არის 600 წლის. იონა მეუნარგიას სახლ-მუზეუმის ეზოში არის მაგნოლია 100 წლის. ხარობს იშვიათი ჯიშის ყურძენი-იზაბელა. (ეს მცენარე ვახუშტი ბატონიშვილს მიჰქონდა აფხაზეთში, მაგრამ როცა შეამჩნია, რომ მცენარე გზაში კვდებოდა, ცაიშში დატოვა. სწორედ ამ მოვლენას შეიძლება მივაკუთნოთ იზაბელას გავრცელება სამეგრელოში). ასევე ხარობს კოლხური ბზა, ლუფა, ტუნგო, ევკალიპტი, დაფნა, ურთხელი.

ცაიშის ტყეში ცხოვრობს: მგელი, ტურა, მაჩვი, ნუტრია. ფრინველებიდან – ბეღურა, ყვავი, შაშვი.

## იხილეთ აგრეთვე
*ცაიშის საკათედრო ტაძარი

## სქოლიო
კატეგორია:ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის სოფლები
კატეგორია:სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის კურორტები
ჯიხაშკარი

** ჯიხაშკარი** (ზოგან **ჯიხასკარი**) — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის ზუგდიდის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: ფალაზონი, ჯიხაშკარი). მდებარეობს ოდიშის დაბლობზე, მდინარე ჭანისწყლის მარჯვენა სანაპიროზე, ზღვის დონიდან 150 მეტრი. ზუგდიდიდან 16 კმ.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1327 ადამიანი.

## სქოლიო
კატეგორია:ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ცაცხვი (ზუგდიდის მუნიციპალიტეტი)

**ცაცხვი** — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის ზუგდიდის მუნიციპალიტეტში, ცაიშის თემი (სოფლები: ცაიში, ცაცხვი, ჩხოუში). ოდიშის დაბლობზე, მდინარე ჯუმის მარცხენა სანაპირო, ზღვის დონიდან 40 მეტრი. ზუგდიდიდან 13 კმ. სოფელში არის რკინიგზის სადგური სენაკი-ზუგდიდის ხაზზე.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 843 ადამიანი.

## სქოლიო
კატეგორია:ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის სოფლები