ლიუთფი ქირდარის ყრილობისა და ექსპოზიციის საერთაშორისო ცენტრი

**ლიუთფი ქირდარის ყრილობისა და ექსპოზიციის საერთაშორისო ცენტრი** () —  მრავალფუნქციური კომპლექსი, რომელიც მდებარეობს ჰარბიეს უბანში, შიშლის რაიონში, სტამბოლში, თურქეთში. ადრე ცნობილი იყო  როგორც „სტამბოლის სპორტისა და საგამოფენო დარბაზი“ ().

სტამბოლის ლუთფი ქირდარის ყრილობისა და ექსპოზიციის საერთაშორისო ცენტრი, რომელიც მოიცავს  ცენტრალურ მთავარ შენობას და „რუმელის ბაზრობისა და საგამოფენო ცენტრს“, მასპინძლობს მნიშვნელოვან ღონისძიებებს, ბაზრობებს, კონცერტებს, გამოფენებს, ასევე სოციალურ და კულტურულ ღონისძიებებს.

## ისტორია
1947 წლის ევროპის ჭიდაობის ჩემპიონატსა და 1948 წლის ლონდონის ოლიმპიადაზე თურქი სპორტსმენი მოჭიდავეების მიერ მიღწეული განსაკუთრებული წარმატების შემდეგ, გადაწყდა, რომ 1949 წლის ევროპის ჭიდაობის ჩემპიონატი სტამბოლში ჩატარებულიყო. თუმცა, ქალაქს არ გააჩნდა ამ ღონისძიებისთვის შესაფერისი დახურული სპორტული ობიექტი. იტალიელმა არქიტექტორმა პაოლო ვიეტი-ვიოლიმ (1882-1965) და თურქმა არქიტექტორებმა შინასი შაჰინგირაიმ და ფაზილ აისუმ, რომლებმაც ასევე დააპროექტეს დოლმაბაჰჩეს სტადიონი 1939 წელს, მოამზადეს პროექტი.

სტამბოლის სპორტისა და საგამოფენო დარბაზის შენობის საძირკვლის ჩაყრა მოხდა 1948 წლის 30 იანვარს ქალაქის გუბერნატორისა და მერის ლუთფი ქირდარის (1887-1961) თანდასწრებით. ქირდარმა უარყო სტამბოლის ფეხბურთისა და ათლეტთა ფედერაციის თავმჯდომარის წინადადება, რომელიც ცერემონიის დროს გააკეთა, რომ შენობა მის სახელს ატარებდეს, იმ არგუმენტით, რომ ეს არაეთიკური იყო სიცოცხლეშივე და თანამდებობაზე ყოფნისას.

მშენებლობის დასრულებისთანავე, 1949 წლის 3 ივნისს ცენტრი გაიხსნა ევროპის ჭიდაობის ჩემპიონატის მასპინძლობისთვის. შემდეგი ღონისძიება, რომელიც ჩატარდა, იყო სტამბოლის საერთაშორისო ვაჭრობისა და მრეწველობის ბაზრობა 1949 წლის 2 ოქტომბერს.

ცენტრის დიდ დარბაზში, რომელსაც 7 000 ადამიანის დატევა შეუძლია, ბევრი სხვადასხვა ეროვნული და საერთაშორისო სპორტული ღონისძიება ჩატარდა, როგორიცაა კალათბურთი, ხელბურთი, ფრენბურთი, კრივი, ძალოსნობა, ჭიდაობა, ციგურაობა, ყინულის ჰოკეი და საცეკვაო შეჯიბრებები, ასევე საცირკო წარმოდგენები. მრავალი წლის განმავლობაში ქვეყნის ერთადერთი დახურული სპორტისა და საგამოფენო დარბაზის სტატუსით, ცენტრმა უმასპინძლა ბაზრობებს, კონცერტებს, შეხვედრებსა და გამოფენებს სხვა დარბაზების გამოყენებით, საჭიროების შემთხვევაში.

1988 წლის 17 თებერვალს, დარბაზს ეწოდა ლუთფი ქირდარის სახელი, მისი გარდაცვალებიდან 27-ე წლისთავზე. 1996 წელს დარბაზი გადაკეთდა ყრილობების ცენტრად, რათა ემასპინძლა Habitat II-თვის, გაეროს მეორე კონფერენციისთვის ადამიანთა დასახლებების შესახებ, სწორედ მაშინ გადაერქვა სახელი  და ეწოდა „სტამბოლის ლუთფი ქირდარის ყრილობისა და ექსპოზიციის საერთაშორისო ცენტრი“ (ICEC).

სექტორში მზარდი მოთხოვნის დასაკმაყოფილებლად, ობიექტი 2000 წელს გაფართოვდა ახალი შენობით, რომლის სახელწოდებაა „რუმელის ბაზრობისა და საგამოფენო ცენტრი“.

2009 წლის საერთაშორისო სავალუტო ფონდისა და მსოფლიო ბანკის ჯგუფის ყოველწლიური შეხვედრის მასპინძლობისთვის, ცენტრი გაფართოვდა ცხრასართულიანი მიწისქვეშა კონსტრუქციით, რომლის ფართობია 120 000 კვადრატული მეტრი (1 300 000 კვ.ფუტი).

## კომპლექსი
ლუთფი ქირდარის ცენტრი, როგორც კომპლექსის მთავარი შენობა, შედგება ანადოლუს აუდიტორიისგან, რომელიც  2 000 ადამიანისთვისაა განკუთვნილი, მარმარას დარბაზისგან, ორი თოფქაფის დარბაზისგან, სამი დოლმაბაჰჩეს დარბაზისგან, გალათას დარბაზისგან, ჰალიჩის დარბაზისგან, სამი სულთნის შეხვედრების ოთახისგან, სამი ბარბაროსის შეხვედრების ოთახისგან, ოთხი ლევენტის შეხვედრების ოთახისგან და VIP ოთახებისგან.

რუმელის ცენტრი გთავაზობთ 7 000 კვ.მ (75 000 კვ.ფუტი) ფართობს, როგორც მოთხოვნად საბანკეტო და საბაზრობო სივრცეს ქალაქის ცენტრში. ზედა დონე არის 3 3 500 სტუმრის ტევადობის აქტივობის ზონას, რომლის ფართობია 2 100 კვ.მ (23 000 კვ.ფუტი) და იყოფა ოთხ დამოუკიდებელ სივრცედ 1900 კვ.მ (20 000 კვ.ფუტი) ფოიეთი. ქვედა დონეს აქვს ცალკე შესასვლელი. შენობა ასევე მოიცავს ჰისარის შეხვედრების დარბაზს, მცირე მასშტაბის შეხვედრების ოთახებს შუა სართულზე და რუმელის ტერასას.

ტრადიციული რესტორანი „ბოღაზიჩი ბორსა რესტორანი“, რომელიც ღიაა კვირაში შვიდივე დღე და 250 სტუმრის მიღება შეუძლია, განთავსებულია ლუთფი ქირდარის ცენტრში.

შენობა გადასასვლელით დაკავშირებულია  სტამბოლის კონგრესის ცენტრთან და ჰარბიეს მუჰსინ ერთუღრულის სცენასთან, რომელიც გზის გადაღმა მდებარეობს და  დახურულია ტრანსპორტისთვის. ამ შენობების კომპლექსის ქვეშ ხელმისაწვდომია 1 000 ავტომობილის ტევადობის ავტოსადგომი.

## რესურსები ინტერნეტში
* https://www.hurriyet.com.tr/gundem/8-contemporary-istanbul-acildi-25061512
* https://www.sabah.com.tr/magazin/2013/11/30/sabah-kalkip-modaci-olayim-bari-denmez
*https://web.archive.org/web/20150208211627/http://www.icec.org/Corporate/History
* http://cargocollective.com/edizionizero/Lutfi-Kirdar-Uluslararasi-Kongre-Sergi-Sarayi
* https://www.hurriyet.com.tr/kelebek/iste-yeni-muhsin-ertugrul-sahnesi-7484005

კატეგორია:1949 წელს დაარსებულები
კატეგორია:თურქეთის ორგანიზაციები
კატეგორია:გამოფენები
კატეგორია:სპორტი ადგილმდებარეობის მიხედვით
კატეგორია:საკონცერტო დარბაზები ტიპის მიხედვით