open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ვოგეზთა მოედანი

thumb|300px|ვოგეზთა მოედანი
**ვოგეზთა მოედანი** () — პარიზის ყველაზე ძველი მოედანი. მდებარეობს მარეს კვარტალში და წარმოადგენს კვადრატს (140 მ გვერდებით). 1799 წლამდე სამეფო მოედანი ერქვა (Place Royale). ამჟამინდელი სახელწოდება ვოგეზის დეპარტამენტის მცხოვრებთა პატივსაცემად მიიღო, რომლებმაც რევოლუციური არმიისთვის გადასახადების გადახდა საკუთარი ნებით დაიწყეს.

მოედანი მეფე ჰენრი IV-ის ბრძანებით ააგეს 1605-12 წლებში. მას შემდეგ მოედანი თითქმის უცვლელი რჩებოდა. შენობები მოედნის გარდიგარდმო მკაცრად ერთგვაროვან სტილშია დაცული — თითოეული მათგანი წითელი აგურითაა ნაგები და ნაცრისფერი ქვის ზოლები დაყვება. ორ შენობას შედარებით მაღალი მანსარდებით მეფისა და დედოფლის პავილიონები ჰქვია. ამ მოედანზე მდებარე სახლებში მრავალ განთქმულ პიროვნებას უცხოვრია, მათ შორის იყვნენ კარდინალი რიშელიე, მარიონ დელორმი, ვიქტორ ჰიუგო, თეოფილე გოტიე, ალფონს დოდე და სხვები. ამ ადგილას შედგა რაინდული ტურნირი, რომელზეც სასიკვდილოდ დაიჭრა საფრანგეთის მეფე ანრი II.

## რესურსები ინტერნეტში
* The official guide, partner of the Paris Tourist Office

კატეგორია:პარიზის არქიტექტურა
ვანდომის მოედანი

**ვანდომის მოედანი** (), ადრე „ლუი დიდის“ მოედანი () — ერთ-ერთი პარიზის ხუთ სამეფო მოედანთაგან. მდებარეობს პარიზის ოპერის თეატრის სიახლოვეს პირველ მუნიციპალურ ოლქში. მოედანი გაშენდა 1699 წელს არქიტექტორი ჟიულ არდუენ-მანსარის პროექტით ლუი XIV-ის პატივსაცემად. სახელი მოედანს სეზარ ვანდომის პატივსაცემად დაერქვა. მოედანს ამშვენებს კლასიციზმის სტილში ნაგები შენობები, რომლებიც 1720 წელს აიგო.

ვანდომის მოედნის ცენტრში აღმართულია 44-მეტრიანი ვანდომის სვეტი ნაპოლეონის ქანდაკებით, რომის ტრაიანეს სვეტის მსგავსად.

ვანდომის 15 ნომერში მდებარეობს 1898 წელს სეზარ რიცის მიერ გახსნილი ფუფუნებით განთქმული სასტუმრო რიცი. 1979 წლიდან რიცი ეგვიპტის მილიარდერ მოჰამედ ალ-ფაიედს ეკუთვნის, პრინცესა დაიანასთან გარდაცვლილი დოდი ალ-ფაიედის მამას. სწორედ ამ სასტუმროდან გავიდა ალ-ფაიედის მერსედესი იმ ღამეს, როდესაც დ’ალმას მოედნის ქვეშ ისინი ავტოავარიაში დაიღუპნენ.

ვანდომის 12 ნომერში 1849 წელს გარდაიცვალა შოპენი. ამავე შენობაში ნაპოლეონ III-მ მისი მომავალი მეუღლე ევგენია გაიცნო.

ვანდომის მოედანზე მდებარეობს მოდების სახლი შანელის შტაბ-ბინა.

კატეგორია:პარიზის არქიტექტურა
კატეგორია:პარიზის მოედნები
მალაბო

**მალაბო** (; 1973 წლამდე – *სანტა-ისაბელი*) — ეკვატორული გვინეის რესპუბლიკის დედაქალაქი. გაშენებულია კუნძულ ბიოკოს (ანუ ფერნანდო-პოს) ჩრდილოეთ ნაწილში, დაძირული ვულკანის სიახლოვეს, ზღვის დონიდან 0 მეტრ სიმაღლეზე. გარემო ტერიტორია ვრცელდება ბიაფრის ყურეზე, რომელიც თავის მხრივ, წარმოადგენს გვინეის ყურის ნაწილს.

ქალაქში მდებარეობს ეკვატორული გვინეის ეროვნული უნივერსიტეტის მთავარი კამპუსი.

## ისტორია 
დააარსეს ინგლისელებმა XIX საუკუნის 20-იან წლებში და უწოდეს პორტ-კლარენსი. 1843 წელს კუნძულ ბიოკოზე (ფერნანდო-პოზე) ესპანეთის გაბატონების შემდეგ დაერქვა სანტა-ისაბელი. 1968 წლამდე იყო ესპანეთის კოლონია — ესპანეთის გვინეის ადმინისტრაციული ცენტრი, 1968 წლის 12 ოქტომბრიდან — ეკვატორული გვინეის რესპუბლიკის დედაქალაქი. მალაბო ეწოდა 1973 წელს, ბუბის ტომის ბელადის სახელის მიხედვით, რომელიც ხელმძღვანელობდა კოლონიზატორების წინააღმდეგ ბრძოლას.

## კლიმატი 
ჰავა ეკვატორულია. საშუალო წლიური ტემპერატურა შეადგენს 25,4&nbsp;°C-ს. ატმოსფერული ნალექების საშუალო რაოდენობა წელიწადში დაახლოებით 2000 მმ-ია. მალაბო გვინეის ყურის კუნძულებზე მდებარე ერთ-ერთი ისეთი ქალაქია, რომლის კლიმატიც არასასიამოვნოა.

## მოსახლეობა 
2015 წლის აღწერის წინასწარი მონაცემებით ქალაქ მალაბოს მოსახლეობა შეადგენს 257 000 ადამიანს.

## ეკონომიკა 
მალაბო ქვეყნის მთავარი კომერციული და ფინანსური ცენტრია. ნავსადგური რეგიონში ერთ-ერთი უღრმესია, ხელსაყრელია რამდენიმე გემის სადგომად. ეკონომიკის ერთ-ერთი ძირითადი მამოძრავებელი ძალაა კაკაოს, მერქნისა და ყავის ექსპორტზე გატანა. ფუნქციონირებს საერთაშორისო აეროპორტი, რომელიც ასრულებს რეისებს ეკვატორულ გვინეაში (ქალაქი ბატა), აფრიკის, ევროპის და ამერიკის შეერთებული შტატების სხვადასხვა ქალაქებში. 1969 წლის აურზაურის და ასევე 1970-იანი წლების შუა პერიოდში ნიგერიელი დაქირავებული მუშების ნიგერიაში დაბრუნების შედეგად, ქალაქში მცხოვრები, როგორც ევროპელი, ასევე მთლიანი მოსახლეობა შეთხელდა. ქვეყანაში ნავთობის მარაგის გამოვლინებამ 1980-1990-იან წლებში ხელი შეუწყო მალაბოში ბიზნესის ზრდა-განვითარებას, საშუალოდ 90 %-ით.

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* მალაბო – ეკვატორული გვინეა  
* მალაბო – ენციკლოპედია ბრიტანიკა 

## სქოლიო
კატეგორია:ეკვატორული გვინეის ქალაქები
კატეგორია:აფრიკის დედაქალაქები
Holden

**ჰოლდენი** () — ავსტრალიური ავტო მწარმოებელი კომპანია. თავდაპირველად იგი იყო დამოუკიდებელი, 1931 წლიდან კი არის კომპანია ჯენერალ მოტორსის შემადგენლობაში. მდებარეობს პორტ მელბურნში, ვიქტორიაში. იგი დააარსა ჯეიმზ ალექსანდრ ჰოლდენმა 1856 წელს. შემდეგ კი ფირმას მისი შვილი, ედვარდ ჰოლდენი უძღვებოდა. 1931 წლამდე, მანამ სანამ კომპანიას ჯენერალ მოტორსი შეიძენდა, იგი მხოლოდ ავტომობილის ნაწილებს უშვებდა. 1990-იანი წლებიდან კი ჰოლდენმა ავტომობილების გამოშვება დაიწყო. მისი ყველა მოდელი სხვა ავტომობილების, ძირითადად ჯენერალ მოტორს კომპანიის, ბაზაზე იწყობოდა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ავსტარლიური საიტი
* ჰოლდენის ისტორია 
* მოდელები 
* მოდელების ისტორია 

კატეგორია:ავტომწარმოებელი კომპანიები
კატეგორია:ავსტრალიის კომპანიები
ლომე

**ლომე** () — ტოგოს დედაქალაქი და უმსხვილესი ქალაქი. ქვეყნის სამრეწველო, ადმინისტრაციული ცენტრი და უმსხვილესი საზღვაო პორტი. მდებარეობს გვინეის ყურეზე. ქალაქიდან გააქვთ ყავა, კაკაო და პალმის კაკალი. ასევე ხდება ნავთობის გადამუშავება. 

## ისტორია
ქალაქი XVIII საუკუნეში ევეს ხალხმა დააარსა. 

მოსახლეობის სწრაფი ზრდა XX საუკუნის მეორე ნახევარში დაიწყო. 1950 წელს მოსახლეობამ 30 000-ს შეადგინა, 1960 წელს კი როდესაც ტოგომ საფრანგეთისგან დამოუკიდებლობა მოიპოვა 80 000. 1970 წელს ამ რიცხვმა 200 000-ს მიაღწია.

1975 წლინდა ლომეში 10%-ით გაიზარდა ინვესტირება, რაც განვითარებისკენ იყო მიმართული. ამავე პერიოდში გაფართოვდა რკინიგზა. 

ქალაქის შემოგარენში გაიზარდა მებოსტნეობა-მებაღეობა, რასაც უმუშევრობის მაღალმა რიცხვმა, სოფლებიდან მიგრაციამ და ბოსტნეულზე მოთხოვნის ზრდამ შეუწყო ხელი. 

## დემოგრაფია
## გალერეა

ფაილი:Photograph of Lomé Grand Market.jpg |ბულვარი
ფაილი:2008-Lomé-Togo-IBIS-Hotel-Panorama.jpg |ლომეს პლაჟის ხედი სასტუმრო იბისიდან

## რესურსები ინტერნეტში
* The Olympio family
* Map of Lomé
* Togo Woezon Tourism

კატეგორია:ტოგოს ქალაქები
კატეგორია:აფრიკის დედაქალაქები
ISO 8601

**ISO 8601** — საერთაშორისო სტანდარტი, გამოშვებული ორგანიზაცია ISO–ს მიერ, რომელიც განსაზღვრავს თარიღისა და დროის ფორმატს და საერთაშორისო კონტექსტში მათი გამოყენების რეკომენდაციებს იძლევა.

ნორმატივების დასახელებებია — *Data elements and interchange formats — Information interchange — Representation of dates and times*.

## რესურსები ინტერნეტში
*ISO's catalog entry for ISO 8601:2004

კატეგორია:ISO სტანდარტები
საერთაშორისო სტანდარტი

**საერთაშორისო სტანდარტი** — სტანდარტი, შემუშავებული საერთაშორისო სტანდარტიზაციის საერთაშორისო ორგანიზაციის მიერ. საერთაშორისო სტანდარტები ხელმისაწვდომია განხილვისა და გამოყენებისთვის მსოფლიო მასშტაბით.

კატეგორია:სტანდარტები
ნიამეი

**ნიამეი** () — ნიგერის დედაქალაქი და უმსხვილესი ქალაქი. გაშენებულია მდინარე ნიგერზე, თუმცა თავდაპირველად მხოლოდ მის აღმოსავლეთ ნაპირზე დაარსდა. წარმოადგენს ნიგერის ადმინისტრაციულ, კულტურულ და ეკონომიკურ ცენტრს. 2006 წელს ნიამეის მოსახლეობა 774 235 ადამიანს შეადგენდა, თუმცა 2012 წლის მოსახლეობის აღწერის მონაცემებით ეს რიცხვი 978 029 ადამიანს აღწევს. 1926-1960 წლებში იყო საფრანგეთის სამფლობელო ნიგერის ადმინისტრაციული ცენტრი, ხოლო 1960 წლიდან ნიგერის დედაქალაქია.

ქალაქში განვითარებულია დამუშავებითი მრეწველობა, აწარმოებენ აგურს, კერამიკას, ცემენტს და ქსოვილებს. ქალაქი სატრანსპორტო კვანძია, იქ მდებარეობს საფეიქრო ფაბრიკა და სასოფლო-სამეურნეო პროდუქციის სავაჭრო ცენტრი, ფუნქციონირებს უნივერსიტეტი. ქალაქთან ახლოს მდებარეობს თბოელექტროსადგური და საერთაშორისო აეროპორტი.

## ისტორია 
ХIХ საუკუნის ბოლოს თანამედროვე ნიამეის ადგილას არსებობდა პატარა სოფელი, სადაც რამდენიმე ასეული ადამიანი ცხოვრობდა. იმ პერიოდში დაწყებული ნიგერის დაპყრობის დროს 1892 წელს ამ სოფელში ფრანგმა კოლონიზატორებმა დააარსეს თავიანთი დასაყრდენი სამხედრო პუნქტები. სავაჭრო გზების გზაჯვარედინზე ნიამეის განსაკუთრებულად მოხერხებულმა მდებარეობამ ხელი შეუწყო მის ზრდას.

## გეოგრაფია 
ნიამეი მდებარეობს მდინარე ნიგერის ორივე ნაპირზე, ქალაქის ტერიტორიას უკავია 239 კმ². ქალაქის საზღვრებში მდინარეში ასევე არსებობს რამდენიმე მომცრო კუნძული.

## კლიმატი 
ნიამეი მდებარეობს საჰელის სამხრეთით და აქვს მისთვის ტიპური კლიმატი. ის წარმოადგენს რაღაც საშუალოს სუბეკვატორულ და ტროპიკულ კლიმატს შორის. კლიმატი საკმაოდ ცხელია, საშუალო ტემპერატურა მერყეობს იანვარში 24 °C-დან 34 °C-მდე მაისში, ხოლო წლის საშუალო ტემპერატურა შეადგენს 29 °C-ს. არსებობს გამოკვეთილი ხანმოკლე ნოტიო სეზონი, რომელიც გრძელდება მაისიდან სექტემბრის ჩათვლით და რომლის პიკი აღწევს ივლის-აგვისტოში. მთელი ნალექი მოდის ნოტიო სეზონის დროს. მშრალი სეზონის დროს ნალექები საერთოდ არ მოდის.

## მოსახლეობა 
ნიამეისთვის, როგორც სხვა დიდი აფრიკული ქალაქებისთვის, დამახასიათებელია მოსახლეობის სწრაფი ზრდა XX საუკუნის მთელი მეორე ნახევრის განმავლობაში. ქალაქის მოსახლეობის 90 %-ზე მეტი — მუსლიმია. ქალაქის ყველაზე დიდი ეთნიკური ჯგუფებია: სონგაი და ჯერმა, რომლებიც ერთად შეადგენენ მთელი მოსახლეობის 51,1 %-ს; მათ შემდეგ მოდის ჰაუსას ხალხი (34,4 %).

## დემოგრაფია 
ქალაქის მოსახლეობა წლების მიხედვით:

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
ქალაქი ნიამეი შედგება 5 კომუნისაგან, რომლებიც იყოფიან 44 რაიონად:

## დამეგობრებული ქალაქები 
ნიამეი იმყოფება მეგობრულ დამოკიდებულებაში შემდეგ ქალაქებთან:

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* Niger Assemblee Nationale  official website
* Mission of Niger to the United Nations official website
* BBC News Country Profile - *Niger*
* CIA World Factbook - *Niger* 
* US State Department - *Niger* includes Background Notes, Country Commercial Guides and major reports
* MSN Map

## სქოლიო
კატეგორია:ნიგერის ქალაქები
კატეგორია:აფრიკის დედაქალაქები
პოლი მკვდარია

„**პოლი მკვდარია**“ — ჯგუფ The Beatles-ის წევრ პოლ მაკ-კარტნის შესახებ გავრცელებული ჭორების სერია. პირველი ჭორი მუსიკოსის დაღუპვის შესახებ გაჟღერდა 1967 წელს. ითქვა, რომ თითქოს იგი ავტოავარიაში დაიღუპა.

როგორც წესი, საკუთარ თეორიებს ჯგუფის მსმენელები ქმნიან, გამომდინარე სხვადასხვა სიმღერიდან. დიდი როლი უკავია ალბომის ყდებსაც. მაგალითად, The Beatles-ის ალბომის *Abbey Road*-ის გარეკანზე მაკ-კარტნი ქუჩაზე ფეხშიშველი გადადის. ბევრი თვლის, რომ ეს ნიშანია, თითქოს პოლი ამ დროისთვის აღარ იყო ცოცხალი. ამ ჭორზე საპასუხოდ პოლმა 1993 წლის საკონცერტო ალბომის *Paul Is Live* გარეკანზე შექმნა პაროდია *Abbey Road*-ის გარეკანზე.

## სქოლიო 
კატეგორია:პოლ მაკ-კარტნი
კატეგორია:The Beatles-ის ისტორია
კატეგორია:შეთქმულების თეორია
Heavy Horses

***Heavy Horses*** — ბრიტანული პროგრესული როკ-ჯგუფ ჯეთრო ტალის მეთერთმეტე სტუდიური ალბომი, გამოცემული 1978 წელს. დისკს მიიჩნევენ ერთ-ერთ ალბომად ტრილოგიიდან, რომელშიც შედიოდა ჯგუფის ალბომები, დაწერილი ხალხური მოტივების გამოყენებით. ჟღერადობა ამ დისკზე უფრო მძიმეა წინა სტუდიურ დისკთან, *Songs from the Wood* შედარებით.

## სიმღერების სია
### 1978 წლის ორიგინალური გამოცემა
### 2003 წლის რემასტერი
### 2018 წლის 40 წლიანი იუბილეს აღსანიშნავი გამოცემა *New Shoes*
## ჩარტები
## სერტიფიცირება
## რესურსები ინტერნეტში
* Jethro Tull - *Heavy Horses* (1978) ბრიუს ედერის მიერ მიმოხილული ალბომი, ავტორობა და გამოცემები AllMusic.com-ზე
* Jethro Tull - *Heavy Horses* (1978) ალბომის გამოცემები და ავტორობა Discogs.com-ზე
* Jethro Tull - *Heavy Horses* (1978/2003 Remaster) მოსმენა Play.Spotify.com-ზე

## სქოლიო 
კატეგორია:ჯეთრო ტალის ალბომები
კატეგორია:1978 წლის ალბომები
კატეგორია:Chrysalis Records-ის ალბომები
სან-ტომე

**სან-ტომე** () — სან-ტომე და პრინსიპის დედაქალაქი და უმსხვილესი ქალაქი. სახელი დაერქვა თომა მოციქულის (*São Tomé*) პატივსაცემად. სან-ტომე ქვეყნის დედაქალაქია, სან-ტომეს პროვინციის და აგუა-გრანდეს ოლქის ადმინისტრაციული ცენტრია.

ქალაქში მდებარეობს სხვადასხვა სკოლა, ლიცეუმი, პოლიტექნიკური ინსტიტუტი, ორი ბაზარი, სამი რადიოსადგური. ქალაქში მაუწყებლობს არაკომერციული სატელევიზიო სადგური *TVSP*, მუშაობენ კლინიკები და საავადმყოფოები, არსებობს რამდენიმე ქალაქის მოედანი.

## ისტორია 
დააარსეს პორტუგალიელებმა 1485 წელს. პორტუგალიელები აქ ისეთი მიწების საძებნელად მოვიდნეს, სადაც შაქრის მოყვანა შეიძლებოდა. კუნძული დაუსახლებელი იყო პორტუგალიელების მოსვლამდე, დაახლოებით 1470 წლამდე. რამეთუ სან-ტომე პირდაპირ ეკვატორზე მდებარეობს, აქაური ჰავა მეტად ნოტიო აღმოჩნდა შაქრის მოსაყვანად, რის გამოც ჩამოასახლეს მონები კონგოს სამეფოდან. 1525 წელს პორტუგალიის მეფე ჟუან II-მ ამ დასახლებულ პუნქტს ქალაქის სტატუსი მიანიჭა. XVI საუკუნეში აქ აშენდა კათოლიკური საკათედრო ტაძარი. 1575 წელს ქალაქში აიგო სან-სებასტიანის ფორტი (), რომელშიც დღეისათვის იმყოფება სან-ტომეს ეროვნული მუზეუმი. 1599 წელს ქალაქი, ისევე როგორც მთლიანად კუნძული, ორი დღით დაიკავეს ნიდერლანდელებმა, ხოლო 1641 წლიდან 1648 წლის ჩათვლით მთელი 7 წლით. შაქრის პლანტაციებში სამუშაოდ აფრიკიდან დიდი რაოდენობით მოჰყავდათ მონები. XVI-XVII საუკუნეებში კუნძული სან-ტომე იყო მონათვაჭრობის მნიშვნელოვანი სატრანსპორტო ბაზა აფრიკას, ვესტინდოეთსა და ბრაზილიას შორის. დიდი ხნის განმავლობაში იგი იყო პორტუგალიის კოლონიის — სან-ტომე და პრინსიპის დედაქალაქი. 1975 წელს სან-ტომე და პრინსიპი დამოუკიდებელი სახელმწიფო გახდა, ხოლო სან-ტომე — მისი დედაქალაქი.

## გეოგრაფია 
ქალაქი მდებარეობს კუნძულ სან-ტომეს ჩრდილო-აღმოსავლეთ სანაპიროზე, ეკვატორზე, ატლანტის ოკეანის გვინეის ყურეში. ქალაქი მდებარეობს კუნძულ კაბრაშის სიახლოვეს, ქალაქ ტრინდადიდან ჩრდილო-აღმოსავლეთით, ქალაქ გვადალუპედან სამხრეთ-აღმოსავლეთით და ქალაქ სანტანიდან ჩრდილო-დასავლეთით. ის ამ ქალაქებთან დაკავშირებულია ავტოგზით. კვირაში ერთხელ ქალაქიდან კაბო-ვერდეში დადის ბორანი.

## კლიმატი 
ქალაქ სან-ტომეს აქვს სავანების ტროპიკული კლიმატური სარტყელი ხანგრძლივი წვიმიანი სეზონით (ოქტომბრიდან მაისის ჩათვლით) და ხანმოკლე მშრალი სეზონით (ივნისი-სექტემბერი). ნალექების რაოდენობა წელიწადში — 1000 მმ-ზე ცოტათი ნაკლები. ქალაქის ტემპერატურა შედარებით მუდმივია.

## მოსახლეობა 
## ეკონომიკა 
სან-ტომე ქვეყნის უდიდესი ქალაქი და ერთ-ერთი უმთავრესი ნავსადგურია. გააქვთ კაკაო, ყავა, პალმის ზეთი, ქოქოსის კაკალი. ქალაქის სიახლოვეს მდებარეობს საერთაშორისო მნიშვნელობის აეროპორტი, რომელიც ასრულებს რეგულარულ რეისებს ანგოლაში, გაბონში, პორტუგალიაში და მეზობელ კუნძულ პრინსიპიზე.

## ღირსშესანიშნაობები 
ქალაქის ღირსშესანიშნაობებია პრეზიდენტის სასახლე, კათედრალი და კინოთეატრი.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* სან-ტომე – ენციკლოპედია ბრიტანიკა 
* www.saotome.st - Facts about the country, how to get there, where to stay, what to do, images etc.
* Local travel agency Navetur-Equatour - information&pictures http://www.navetur-equatour.st/ 

## სქოლიო 
კატეგორია:სან-ტომე და პრინსიპის ქალაქები
კატეგორია:აფრიკის დედაქალაქები
კონაკრი

**კონაკრი** () — გვინეის დედაქალაქი და უმსხვილესი ქალაქი. მდებარეობს ატლანტის ოკეანის სანაპიროზე და წარმოადგენს გვინეის ეკონომიკურ, ფინანსურ და კულტურულ ცენტრს. 2009 წლის მონაცემებით მოსახლეობა 1 548 500 ადამიანს შეადგენს. თავდაპირველად ქალაქი კუნძულ ტომბოზე მდებარეობდა, მაგრამ შემდეგ გაფართოვდა და კალუმის ნახევარკუნძულიც მოიცვა. 

კონაკრის მოსახლეობის ზუსტი რაოდენობის დადგენა რთულია, თუმცა აშშ-ის აფრიკის საქმეთა სამსახურის მონაცემებით ის 2 მილიონამდე უნდა აღწევდეს. ამ შემთხვევაში, კონაკრიში თავს იყრის გვინეის მოსახლეობის მეოთხედი. 

## ისტორია
ლეგენდის თანახმად, ქალაქის სახელი მომდინარეობს სახელ „*კონადან*“, რომელიც ბაგას ხალხის ერთ მეღვინეს ერქვა, დამატებული სიტყვა „*ნაკრი*“ კი სოსოს ენაზე „სხვა ნაპირს“ ნიშნავს.

ქალაქი მას შემდეგ დაარსდა, რაც 1887 წელს ბრიტანელებმა კუნძული ტომბო ფრანგებს დაუთმეს. მანამდე, 1885 წელს მისი მოსახლეობა 500-მდე ადამიანს ითვლიდა. 1904 წელს კონაკრი საფრანგეთის გვინეის დედაქალაქი გახდა და როგორც საექსპორტო პორტი მალე აყვავდა. ექსპორტზე ძირითადად ქვეყნის შიდა ნაწილიდან გამოგზავნილ მიწისთხილს გზავნიდა. 

გვინესი დამოუკიდებლობის მომენტისთვის, 1958 წელს, კონაკრის მოსახლეობა 50 000 ადამიანი იყო. 1980 წელს ამ რიცხვმა 600 000-ს მიაღწია. მიუხედავად იმისა, რომ მისი შედარებით იზოლირებული მდებარეობა ქვეყნის დანარჩენი ნაწილისგან კოლონიზატორებს ხელს აძლევდა, დამოუკიდებლობის შემდეგ დაბრკოლება გახდა ინფრასტრუქტურის განვითარებისათვის.

## რესურსები ინტერნეტში
*Conakry – based news portal 
*Le Jour Guinée 
* http://www.conakrycity.com 
*Office National du Tourisme, République du Guinée .
*l’Université Kofi Annan de Guinée (UNIKAG) 

## სქოლიო
კატეგორია:გვინეის ქალაქები
კატეგორია:აფრიკის დედაქალაქები
კოტონუ

**კოტონუ** () — ბენინის ფინანსური დედაქალაქი და ყველაზე დიდი ქალაქი. ლიტორალის დეპარტამენტის ადმინისტრაციული ცენტრი. ოფიციალური მონაცემებით 2013 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენდა 679 012 ადამიანს, მაგრამ ზოგიერთი წინასწარი გათვლები აჩვენებენ, რომ ქალაქის მოსახლეობის რაოდენობა შეიძლება აღწევდეს 1,2 მილიონ ადამიანს. მოსახლეობის რაოდენობა 1960 წელს შეადგენდა 70 000 ადამიანს. ქალაქის ტერიტორია აგრძელებს გაფართოებას, განსაკუთრებით დასავლეთის მიმართულებით. ქალაქი მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთ-აღმოსავლეთში, ატლანტის ოკეანესა და ნოკუეს ტბას შორის.

## მოკლე აღწერა 
იმის გარდა, რომ კოტონუ მოსახლეობის რაოდენობის მხრივ ბენინის ყველაზე უფრო დიდი ქალაქია, იქ იმყოფება ქვეყნის მთავრობა დიპლომატიური სამსახურები. ასე, რომ კოტონუ ფაქტიურად არის დედაქალაქი, მიუხედავად იმისა, რომ ოფიციალურად სახელმწიფო დედაქალაქია პორტო-ნოვო. კოტონუ ყველაზე უფრო მეტად ცნობილია, როგორც მთავარი ნავსადგური (კოტონუს ავტონომიური ნავსადგურის გამო), ასევე არსებობს აეროპორტი (კაჯეჰუნი) და პარაკუში მიმავალი რკინიგზა.

## დემოგრაფია 
* 1979 წ.: 320 348 (აღწერა)
* 1992 წ.: 536 827 (აღწერა)
* 2002 წ.: 665 100 (აღწერა)
* 2013 წ.: 679 012 (აღწერა)

## ღირსშესანიშნაობები 
ქალაქ კოტონუს ძირითადი ღირსშესანიშნაობებია: კოტონუს სტადიონი, კოტონუს ტაძარი, ცენტრალური მეჩეთი და 20 ჰექტარი ფართობის დანტოკპას () ბაზარი, რომელიც მოიცავს ფეტიშის ბაზარს და აქვს კომერციული ბრუნვა დღე-ღამეში მილიარდ აფრიკულ ფრანკზე მეტი.

კოტონუში მდებარეობს ბენინის ეროვნული უნივერსიტეტი. ქალაქის მეორე ცნობილი ღირსშესანიშნაობაა — მოტოციკლი-ტაქსი, რომელსაც ქვია Zémidjans.

## რესურსები ინტერნეტში 
* კოტონუს ინტერნეტ პორტალი

## სქოლიო
კატეგორია:ბენინის ქალაქები
კატეგორია:აფრიკის დედაქალაქები
Anthology 3

***Anthology 3*** —  ჯგუფ The Beatles-ის კომპილაციური ალბომი სერიიდან Anthology, რომელიც გამოიცა 1996 წლის ოქტომბერში. ეს არის მესამე ორმაგი დისკი ამ სერიიდან, რომელშიც შეტანილია ჯგუფის არსებობის უკანასკნელი 2 წლის სტუდიური დემო-ჩანაწერები. გარეკანზე გამოტანილია კლაუს ფორმანის მიერ შექმნილი კოლაჟი.

მოსალოდნელი იყო, რომ ამ კრებულში შეტანილი იქნებოდა ლენონის დემო Now and Then, რომელსაც გადაამუშავებდა The Beatles-ის სამი დარჩენილი წევრი, მაგრამ ჩანაწერიდან შეუძლებელი იყო ზუ­ზუ­ნის მოცილება.

## სიმღერების სია
ყველა სიმღერის ავტორები - ლენონი/მაკ-კარტნი, გარდა მითითებულისა. ყველა ჩანაწერი სტერეოვერსიაა, გარდა მითითებულისა.

### CD გამოცემა
### გრამფირფიტა
;მხარე 1
#A Beginning
#Happiness Is a Warm Gun
#Helter Skelter
#Mean Mr. Mustard
#Polythene Pam
#Glass Onion
#Junk
#Piggies
#Honey Pie
#Don't Pass Me By
#Ob-La-Di, Ob-La-Da
#Good Night

;მხარე 2
#Cry Baby Cry
#Blackbird
#Sexy Sadie
#While My Guitar Gently Weeps
#Hey Jude
#Not Guilty
#Mother Nature's Son

;მხარე 3
#Glass Onion
#Rocky Raccoon
#What's the New Mary Jane
#Step Inside Love&nbsp;/ Los Paranoias
#I'm So Tired
#I Will
#Why Don't We Do It in the Road?
#Julia

;მხარე 4
#I've Got a Feeling
#She Came in Through the Bathroom Window
#Dig a Pony
#Two of Us
#For You Blue
#Teddy Boy
#Medley: Rip It Up&nbsp;/ Shake, Rattle and Roll&nbsp;/ Blue Suede Shoes

;მხარე 5
#The Long and Winding Road
#Oh! Darling
#All Things Must Pass
#Mailman, Bring Me No More Blues
#Get Back
#Old Brown Shoe
#Octopus's Garden
#Maxwell's Silver Hammer

;მხარე 6
#Something
#Come Together
#Come and Get It
#Ain't She Sweet
#Because
#Let It Be
#I Me Mine
#The End

### აუდიოკასეტა
;მხარე 1
#A Beginning
#Happiness Is a Warm Gun
#Helter Skelter
#Mean Mr. Mustard
#Polythene Pam
#Glass Onion
#Junk
#Piggies
#Honey Pie
#Don't Pass Me By
#Ob-La-Di, Ob-La-Da
#Good Night
#Cry Baby Cry
#Blackbird
#Sexy Sadie
#While My Guitar Gently Weeps

;მხარე 2
#Hey Jude
#Not Guilty
#Mother Nature's Son
#Glass Onion
#Rocky Raccoon
#What's the New Mary Jane
#Step Inside Love&nbsp;/ Los Paranoias
#I'm So Tired
#I Will
#Why Don't We Do It in the Road?
#Julia

;მხარე 4
#I've Got a Feeling
#She Came in Through the Bathroom Window
#Dig a Pony
#Two of Us
#For You Blue
#Teddy Boy
#Medley: Rip It Up&nbsp;/ Shake, Rattle and Roll&nbsp;/ Blue Suede Shoes
#The Long and Winding Road
#Oh! Darling
#All Things Must Pass
#Mailman, Bring Me No More Blues

;მხარე 4
#Get Back
#Old Brown Shoe
#Octopus's Garden
#Maxwell's Silver Hammer
#Something
#Come Together
#Come and Get It
#Ain't She Sweet
#Because
#Let It Be
#I Me Mine
#The End

## ჩარტები
### ყოველკვირეული ჩარტები
### წლის საბოლოო ჩარტები
## სერტიფიცირებები
## სქოლიო 
კატეგორია:The Beatles-ის კომპილაციური ალბომები
კატეგორია:1996 წლის კომპილაციური ალბომები
კატეგორია:ები-როუდის სტუდიებში ჩაწერილი ალბომები
კატეგორია:ალბომები ჯორჯ მარტინის პროდიუსერობით
კატეგორია:Apple Records-ის კომპილაციური ალბომები
კატეგორია:Capitol Records-ის კომპილაციური ალბომები
ვანგა

**ვანგა** (; დ. 31 იანვარი, 1911 — გ. 11 აგვისტო, 1996) — ბულგარელი ნათელმხილველი. დაიბადა ოსმალეთის იმპერიაში, ბულგარელი გლეხის ოჯახში. ცხოვრების უმეტესი ნაწილი ცხოვრობდა სოფელ პეტრიჩში. ბოლო 20 წელი ხალხს რუპიტესაში იღებდა.

სრული სახელია *ვანგელია პანდევა გუშჩეროვა* (ბულგ. Вангелия Пандева Гущерова). სახელი „ვანგელია“ () ნიშნავს „კეთილ ამბავს“. ის აგრეთვე ცნობილია, როგორც *ბაბა ვანგა* (Баба Ванга).

## რესურსები ინტერნეტში 
* BABA VANGA BIOGRAPHY (1911-1996) . fullissue.com

კატეგორია:დაბადებული 31 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1911
კატეგორია:გარდაცვლილი 11 აგვისტო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1996
დეივიდ კამერონი

**დეივიდ უილიამ დონალდ კამერონი** (; დ. 9 ოქტომბერი, 1966) — ბრიტანელი პოლიტიკოსი, კონსერვატიული პარტიის ლიდერი. გაერთიანებული სამეფოს პრემიერ-მინისტრი 2010 წლის 11 მაისიდან 2016 წლის 13 ივლისამდე.

## რესურსები ინტერნეტში
* ბიოგრაფია მთავრობის ოფიციალურ საიტზე
* დეივიდ კამერონი კონსერვატორული პარტიის საიტზე

კატეგორია:გაერთიანებული სამეფოს პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:ბრიტანელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 9 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1966
კატეგორია:გაერთიანებული სამეფოს პრემიერ-მინისტრები XXI საუკუნეში
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ჯუნა დავითაშვილი

**ჯუნა დავითაშვილი** (ნამდვილი სახელი და გვარია **ევგენია იუშაის ასული სარდისი**; დ. 22 ივლისი, 1949 — გ. 8 ივნისი, 2015) — ასურელი  ნათელმხილველი, ასტროლოგი და პოეტი. ალტერნატიული მეცნიერებების საერთაშორისო აკადემიის პრეზიდენტი. 

## ბიოგრაფია 
ჯუნა დავითაშვილი დაიბადა 1949 წლის 22 ივლისს კრასნოდარის მხარის სოფელ ურმიაში. როსტოვის სამედიცინო ტექნიკუმის დამთავრებისთანავე მიიღო სამუშაო თბილისში. აქ გაიცნო მომავალი მეუღლე ვიქტორ დავითაშვილი, რომელიც თავის დროზე საქართველოს ყოფილი პრეზიდენტის ედუარდ შევარდნაძის რეფერანტი იყო.

1980 წლიდან ცხოვრობდა და მუშაობდა მოსკოვში. 1990 წელს ორგანიზება გაუწია ალტერნატიული მეცნიერებების საერთაშორისო აკადემიას, ხოლო  1994 წლის ივნისში 5 წლით აირჩიეს არატრადიციული მედიცინის საერთაშორისო ღია უნივერსიტეტის პრორექტორად კოლომბოში. 1997 წელს საკუთარი თავი ასურელი ხალხის დედოფლად გამოაცხადა. ამავე პერიოდში ის რუსეთის პრეზიდენტის ბორის ელცინის მრჩეველი იყო. საპარლამენტო არჩევენებში მონაწილეობის მისაღებად 1995 წელს შექმნა პარტია „ჯუნას ბლოკი“. 2002 წელს 26 წლის ასაკში გარდაეცვალა შვილი — ვახტანგ დავითაშვილი. შვილის გარდაცვალების შემდეგ ეწეოდა კარჩაკეტილ ცხოვრებას. ხანმოკლე დროით ქორწინებაში იმყოფებოდა იგორ მატვიენკოსთან. ჯუნა დავითაშვილი მკურნალობის გარდა დაკავებული იყო ლექსების წერითა და ხატვით. სცენაზე გამოდიოდა იგორ ტალკოვთან და ანდრეი დერჟავინთან ერთად. 

მედია წერდა, რომ ჯუნა დავითაშვილის პაციენტებს შორის სხვადასხვა დროს იყვნენ: ლეონიდ ბრეჟნევი, ილია გლაზუნოვი, ანდრეი ტარკოვსკი, ფედერიკო ფელინი, ჯულიეტა მაზინა, მარჩელო მასტროიანი, რობერტ დე ნირო. 

1994 წელს დაჯილდოვდა ხალხთა მეგობრობის ორდენით. ჯუნა დავითაშვილი გარდაიცვალა 2015 წლის 8 ივნისს 66 წლის ასაკში. მსახიობ სტანისლავ სადალსკის ცნობით, ჯუნა დავითაშვილი ორი დღის განმავლობაში კომაში იმყოფებოდა. 

## სქოლიო 
კატეგორია:რუსი ასტროლოგები
კატეგორია:ასურელი ნათელმხილველები
კატეგორია:ექსტრასენსები
კატეგორია:დაბადებული 22 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1949
კატეგორია:გარდაცვლილი  8 ივნისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2015
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
მბაბანე

**მბაბანე** () — ესვატინის დედაქალაქი და უმსხვილესი ქალაქი, ჰოჰოს რეგიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2010 წლის მონაცემებით მოსახლეობა 94 874 ადამიანს შეადგენს. დაარსდა XVII საუკუნის დასასრული-XVIII საუკუნის დასაწყისში, როგორც ციხე-სიმაგრე. ქალაქში მდებარეობს ესვატინის საფონდო ბირჟა.

## ისტორია 
მას შემდეგ, რაც 1902 წელს ქვეყნის ადმინისტრაციული ცენტრი ბრემერსდორპიდან (ამჟამად მანზინი) მბაბანეში გადმოიტანეს, ქალაქმა სწრაფი ზრდა დაიწყო. სახელი ეწოდა ბელად მბაბანე კუნენეს პატივსაცემად, რომელიც მას ბრიტანელთა გამოჩენამდე მართავდა.

## გეოგრაფია 
მდებარეობს მდინარე მბაბანესა და მის შენაკად პოლინჯანეზე, მდიმბის მთებში, ზღვის დონიდან 1243 მეტრზე. ავტოგზით და რკინიგზით დაკავშირებულია მოზამბიკის დედაქალაქთან და პორტთან — მაპუტუსთან.

## ეკონომიკა 
ქალაქში მდებარეობს კვების, სამკერვალო და ლითონგადამამუშავებელი საწარმოები. ხდება სასოფლო-სამეურნეო ნედლეულის გადამუშავება. მბაბანესთან სიახლოვეს მიმდინარეობს ასბესტის დამუშავება.

## დამეგობრებული ქალაქები 
*  ფორტ-უერთი, აშშ
*  ტაიბეი, ტაივანი
*  მერსინგი, მალაიზია
*  მელილია, ესპანეთი
*  მაპუტუ, მოზამბიკი

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 
* Alliance française de Mbabane 

## სქოლიო
კატეგორია:ესვატინის ქალაქები
კატეგორია:აფრიკის დედაქალაქები
ეტრუსკული დამწერლობა

მინი|ეტრუსკული დამწერლობა.
**ეტრუსკული ანბანი**, ასევე **ძველი იტალიკური ანბანი** — ანბანური ტიპის დამწერლობა სხვადასხვა ეტრუსკული ენისთვის, რომლებზეც წარსულში დღევანდელი იტალიის ტერიტორიაზე საუბრობდნენ. 

ეტრუსკული იგივე იტალიკური ანბანი ეფძნებოდა დასავლეთ ბერძნული ანბანს.

## ლიტერატურა 
* Буриан Я., Моухова Б. Загадочные этруски, М., 1970.
* Кондратов A.M. Этруски. Загадка номер один, М., 1977.
* Немировский А. И. Этруски. От мифа к истории. М. 1983.
* Немировский А. И., Харсекин А. И. Этруски. Воронеж, 1969.

კატეგორია:დამწერლობები
მასერუ

**მასერუ** () — ლესოთოს დედაქალაქი. მდებარეობს მდინარე კალედონზე, სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის სახელმწიფო საზღვარზე. მასერუ ლესოთოს ერთადერთი მოზრდილი ქალაქია, 2006 წლის მონაცემებით მისი მოსახლეობა 227 880 ადამიანს შეადგენს. ქალაქი დაარსდა როგორც საპოლიციო ბანაკი, ხოლო დედაქალაქად 1869 წელს გაფორმდა, მას შემდეგ, რაც ლესოთო ბრიტანეთის პროტექტორატი გახდა. როდესაც 1966 წელს ქვეყანამ დამოუკიდებლობა მოიპოვა, მასერუმ დედაქალაქის სტატუსი შეინარჩუნა. სახელი სესოთოს ენიდან მომდინარეობს და „წითელ ქვიშაქვიან ადგილს“ ნიშნავს.

## ისტორია 
ქალაქი 1869 წელს დააარსა მეფე მოშეშ I-მა. 1966 წლამდე იყო ბასუტოლენდის ადმინისტრაციული ცენტრი.

## გეოგრაფია და კლიმატი 
მასერუ მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთში, სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის სახელმწიფო საზღვარზე. მდინარე კალედონზე აქ არსებობს ხიდი, რომელიც ამ ორ ქვეყანას ერთმანეთთან აკავშირებს. სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის მხრიდან მასერუსთან ყველაზე ახლოსმდებარე ქალაქია ლედიბრანდი, რომელიც მდებარეობს სამეფოს დედაქალაქიდან 18 კმ-ში. ქალაქი გაშენებულია მალოტის მთების წინ, ზღვის დონიდან 1600 მეტრ სიმაღლეზე. ქალაქის ტერიტორია შეადგენს 138 კმ²-ს. ქალაქის კლიმატი ხასიათდება, როგორც მთის სუბტროპიკული, ცხელი, წვიმიანი ზაფხულით და გრილი ან ცივი ზამთრით. ზაფხულის საშუალო ტემპერატურა (დეკემბრიდან მარტის ჩათვლით) შეადგენს დაახლოებით 22 °С-ს, ხოლო ზამთრის საშუალო ტემპერატურა (ივნისიდან სექტემბრის ჩათვლით) შეადგენს დაახლოებით 9 °С-ს. ყველაზე თბილი თვეა — იანვარი, როდესაც ტემპერატურა მერყეობს 15 °С-დან 33 °С-მდე, ხოლო ყველაზე ცივი — ივლისი, ტემპერატურით −3 °С-დან 17 °С-მდე. ნალექების წლიური დონე შეადგენს 700 მმ-ზე მეტს. მისი დიდი ნაწილი მოდის ზაფხულის თვეებში — ნოემბრიდან აპრილის ჩათვლით.

## მოსახლეობა 
2006 წლის მონაცემებით მასერუს მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 227 880 ადამიანს, რაც ლესოთოს მთლიანი მოსახლეობის დაახლოებით 10 %-ია და ქვეყნის ქალაქის მთლიანი მოსახლეობის დაახლოებით ნახევარია. ყოველ 100 ქალზე მოდის 83 მამაკაცი. ქვეყნის დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ მასერუმ განიცადა მოსახლეობის განიცადა მოსახლეობის მკვეთრი ზრდა. 1966 წლის აღწერის თანახმად მისი მოსახლეობა სულ იყო 28 000 ადამიანი, ხოლო 1986 წლის აღწერის მონაცემებით ის უკვე შეადგენდა 110 000 ადამიანს. ქალაქი მასერუს არქიეპარქიის კათოლიკური ცენტრია.
მინი|ცენტრი|700პქ|მასერუს პანორამული ხედი, 2007 წ.

## ეკონომიკა 
მასერუ — ქვეყნის ეკონომიკისა და კულტურის მთავარი ცენტრია. კვების მრეწველობის საწარმოები; გადამამუშავებელი, სასოფლო-სამეურნეო დარგები, ტანსაცმლის წარმოება. ვაჭრობა თავმოყრილია ორ ცენტრალურ საქმიან რაიონში, რომელიც მდებარეობს კინგსვეის ქუჩის გასწვრივ. დასავლეთის საქმიან რაიონში თავმოყრილია ოფისები, მსხვილი მაღაზიები, რამდენიმე ბანკი. აღმოსავლეთის რაიონში მდებარეობს პატარა მცირე საწარმოები, ბაზრები და კონცენტრირებულია ქუჩის ვაჭრები.

## ტრანსპორტი 
მოშეშ I-ის სახელობის საერთაშორისო აეროპორტი მდებარეობს მასერუდან 18 კმ-ით სამხრეთ-დასავლეთით, მაზენოდის გარეუბანში. იგი ასევე სარკინიგზო კვანძია.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ლესოთოს ქალაქები
კატეგორია:აფრიკის დედაქალაქები
კრასნოიარსკი

**კრასნოიარსკი** () — ქალაქი რუსეთის ფედერაციაში, კრასნოიარსკის მხარის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს მდინარე ენისეიზე. ციმბირში მესამე უდიდესი ქალაქია ნოვოსიბირსკისა და ომსკის შემდეგ.

## სქოლიო
## რესურსები ინტერნეტში
*ოფიციალური საიტი 
*ოფიციალური საიტი 

კატეგორია:კრასნოიარსკის მხარის ქალაქები
კატეგორია:იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის საცდელი სიის ძეგლები
სენ-დენი (რეიუნიონი)

**სენ-დენი** (არაოფიციალურად: ) — ქალაქი, საფრანგეთის ზღვისიქითა დეპარტამენტ რეიუნიონის ადმინისტრაციული ცენტრი, საფრანგეთის ზღვისიქითა ტერიტორიების ყველაზე დიდი დასახლებული პუნქტი. 2005 წელს სენ-დენიში ცხოვრობდა 133,7 ათასი ადამიანი, 2012 წლის აღწერით მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენდა — 145 238 ადამიანს, ხოლო 2022 წლის აღწერით 156 149 ადამიანს მდებარეობს კუნძულ რეიუნიონზე ინდოეთის ოკეანეში.

## კლიმატი 
ქალაქში კლიმატი ტროპიკული და ნოტიოა, წლის განმავლობაში ტემპერატურის საკმაოდ მცირე ცვალებადობით. წლის საშუალო ტემპერატურა შეადგენს 19 °С-ს, ნალექების წლიური დონეა – 5109 მმ. ყველაზე უფრო ხშირად წვიმიანი თვეებია – იანვარი და მარტი (ნალექების რაოდენობა 527 მმ), ყველაზე უფრო ნაკლებად წვიმიანი თვეებია – სექტემბერი და ნოემბერი (330 მმ). ყველაზე უფრო მაღალი დაფიქსირებული ტემპერატურაა: 30 °С, ყველაზე უფრო დაბალი: 8 °С.

## ისტორია 
სენ-დენი დააარსა ეტიენ რენიომ 1669 წელს კუნძულის ჩრდილოეთში, ხოლო 1738 წელს გახდა კოლონია რეიუნიონის ადმინისტრაციული ცენტრი.

## მოსახლეობა 
## ტრანსპორტი 
სენ-დენის ემსახურება როლან გაროსის სახელობის (ფრ. *Aéroport de la Réunion Roland Garros*) აეროპორტი, რომელიც მდებარეობს ქალაქიდან 8 კმ-ით აღმოსავლეთით. აქ მდებარეობს ავიაკომპანია Air Austral-ის შტაბ-ბინა. სრულდება რეისები პარიზში (ორლი), ანტანანარივუში, ბორდოში, ლიონში, ბანგკოკში, მორონიში, ნანტში, სიდნეიში, იოჰანესბურგში და ზოგიერთ სხვა ქალაქებში.

## დამეგობრებული ქალაქები 
*  მეცი 1986 წელი
*  ნიცა 1961 წელი
*  ტანჟერი
*  ტაიუანი 2012 წელი

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი  
* სენ-დენის ტურისტული ბიუროს საიტი  

## სქოლიო
კატეგორია:საფრანგეთის ქალაქები
კატეგორია:აფრიკის დედაქალაქები
კატეგორია:რეიუნიონის ქალაქები
პორტ-ლუი

**პორტ-ლუი** () — მავრიკის დედაქალაქი. იგი ქვეყნის უმსხვილესი ქალაქი და ქვეყნის მთავარი ნავსადგურია ინდოეთის ოკეანეში. მდებარეობს პორტ-ლუის ოლქში. 2011 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქ პორტ-ლუის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 149 226 ადამიანს.

## ისტორია 
1638 წლისთვის პორტ-ლუის უკვე იყენებდნენ როგორც პორტს. 1735 წელს, ფრანგული მმართველობის ქვეშ იგი მავრიკის ადმინისტრაციული ცენტრი და კეთილი იმედის კონცხის გარშემო მოგზაური გემების მთავარი შესასვენებელი ადგილი გახდა. ქალაქს სახელი მეფე ლუი XV-ის პატივსაცემად ეწოდა.

## მოსახლეობა 
ქალაქის მოსახლეობა ძირითადად შედგება მუშების შთამომავლებისგან, რომლებიც კუნძულზე მოხვდნენ ინდოეთიდან XIX საუკუნეში. უფრო ადრე კუნძულზე ცხოვრობდნენ მონები, რომლებიც აქ შემოიყვანეს ინგლისელებმა და ფრანგებმა XVIII საუკუნეში. კუნძულის მოსახლეობის 75 %-ზე მეტს შეადგენენ შერეული წარმოშობის ინდოელები, ასევე: ჩინელები, აფრიკელები და ევროპელები.

## ეკონომიკა 
ქალაქში არსებობს შაქრის, ზეთის და თამბაქოს საწარმოები.

## განათლება და კულტურა 
ქალაქში არსებობს უნივერსიტეტი და რამდენიმე მუზეუმი.

## დაძმობილებული ქალაქები 
* 20px|France ლა-პოსესიონი, (რეიუნიონი), 1979 წლიდან.
* 20px|India აჰმადაბადი, ინდოეთი
* 20px|France სენ-მალო, საფრანგეთი 1999 წლიდან
* 20px|Quebec კვებეკი, კანადა

## რესურსები ინტერნეტში 
* პორტ-ლუის სამოგზაურო გზამკვლევი 
* ოფიციალური საიტი 

## სქოლიო 
კატეგორია:მავრიკის ქალაქები
კატეგორია:აფრიკის დედაქალაქები
სილმარილიონი

***სილმარილიონი*** () — ჯ. რ. რ. ტოლკინის ხელნაწერების კრებული, რომლებიც მის სიცოცხლეში დაუსრულებელი დარჩა და მხოლოდ 1977 წელს გამოიცა, მისი შვილის, კრისტოფერ ტოლკინის მიერ, გაი გევრიელ კეის დახმარებით. „სილმარილიონი“, ტოლკინის სხვა ნაწარმოებებთან ერთად, ქმნის ვრცელ, თუმცა არასრულ აღწერას იმ მოვლენებისა, რომლებიც შუახმელეთის ქრონიკიდან არის და წინ უსწრებდა რომანებში „ჰობიტი“ და „ბეჭდების მბრძანებელი“ აღწერილ მოვლენებს.

„ბეჭდების მბრძანებლის“ გამოცემამდე, ტოლკინის გამომცემელი ითხოვა წარმატებული „ჰობიტის“ გაგრძელების შექმნას. ტოლკინმა მას წარუდგინა „სილმარილიონის“ ადრეული ხელნაწერები. მაგრამ გამომცემელმა უარი თქვა მის დაბეჭდვაზე, ვინაიდან შინაარსი მისთვის სრულიად ბუნდოვანი იყო. ამის შემდეგ ტოლკინმა დაიწყო მუშაობა „ბეჭდების მბრძანებლის“ პირველ თავზე, „ნანატრი წვეულება“.

„სილმარილიონის“ არსებული გამოცემა შედგება ხუთი კარისგან. პირველი, „აინულინდალე“, განიხილავს ეას შექმნის ისტორიას. მეორეა „ვალაქუენტა“ - ვალართა და მაიართა აღწერით, რომლებიც ეას ღვთაებები არიან. ძირითადი კარია „ქუენტა სილმარილიონი“, რომელშიც მოთხრობილია პირველ ეპოქამდე და პირველ ეპოქაში მომხდარი მოვლენები, დაკავშირებული სილმარილების ძიებასთან. მეოთხე კარია „აკალაბეთი“, რომელიც მეორე ეპოქაში ნუმენორის განადგურებას აღწერს. ბოლო კარია „ძალაუფლების ბეჭდებისა და მესამე ეპოქის შესახებ“ — შემდგომი და „ბეჭდების მბრძანებელში“ აღწერილი მოვლენების ზოგადი აღწერით.

თავდაპირველად ხუთივე კარი დამოუკიდებელი ნაწარმოებების სახეს ატარებდა, მაგრამ მათი ერთად გამოცემის ჩანაფიქრი კრისტოფერ ტოლკინს ეკუთვნოდა.

## წიგნის შესახებ 
*სილმარილიონმა* დიდი როლი ითამაშა ტოლკინის მოყვარულთათვის - მან პასუხი გასცა ბევრ კითხვაზე, რომელიც „ბეჭდების მბრძანებლის“ და „ჰობიტის“ კითხვისას ჩნდებოდა. თავად წიგნი წარმოადგენს არდის ისტორიის ყველაზე მთავარი მოვლენების ქრონოლოგიურ აღწერას, დაწყებული სამყაროს შექმნიდან.

## რესურსები ინტერნეტში 
* წიგნის ისტორია 
* სილმარილიონის ქრონოლოგია 
*Tolkien Online
*Chronology of *The Silmarillion*
*Guide to U.S. editions of Tolkien books including *The Silmarillion*

## სქოლიო 
კატეგორია:ჯ. რ. რ. ტოლკინის ნაწარმოებები
კატეგორია:1977 წლის ლიტერატურული ნაწარმოებები
კატეგორია:ინგლისური ლიტერატურა
კატეგორია:ეპიკური რომანები
ალიშერ ნავოი

**ალიშერ ნავოი** (სპარ. *علیشیر نوایی*, უზბ. *Alisher Navoiy*) (**ნიზამადდინ მირ ალიშერი**) (დ. 9 თებერვალი, 1441 — გ. 3 იანვარი, 1501) — აღმოსავლური პოეტი, სუფიური თემატიკის ფილოსოფოსი, თემურიდის ხორასნის სახელმწიფო მოღვაწე, მხატვარი. იგი წერდა ორ ენაზე, სპარსულად მას ჰქონდა ფსევდონიმი ***ფანი***, ხოლო ძველუზბეკურ ენაზე მას ერქვა ***ნავოი***. ის ჩაგატაიური ლიტერატურის ყველაზე გამოჩენილი წარმომადგენელი იყო.

## რესურსები ინტერნეტში 
*A website about Ali-Shir Nava'i
*Ali-Shir Nava'i on UzLib on-line library 
*Copy of *Muhakamat al-Lughatain* at Harvard
**Mahbub ul-Qulub* in Chaghatay
*"Chaucer of the Turks" by Barry Hoberman 

## სქოლიო 
კატეგორია:უზბეკი მწერლები
კატეგორია:სპარსული ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული  9 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1441
კატეგორია:გარდაცვლილი 3 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1501
Live! (The Police-ის ალბომი)

***Live!*** — ინგლისური როკ-ჯგუფ The Police-ის საკონცერტო ალბომი, რომელიც გამოვიდა 1995 წლის ივნისში. ალბომის პირველ დისკში შეტანილია 1979 წლის 27 ნოემბრის კონცერტი ბოსტონში. მეორე დისკი შეიცავს 1983 წლის 13 და 14 ნოემბერს, ჯორჯიაში, ატლანტაში ჩატარებულ კონცერტს, რომელზეც სრულდებოდა ალბომის *Synchronicity* მასალა. 1983 წლის შოუ მოგვიანებით გამოყენებული იქნა DVD ფილმისთვის Synchronicity Concert.

სიმღერის „Can't Stand Losing You“ (დისკი 2) საკონცერტო ვერსია გამოვიდა სინგლის სახით და მოხვდა ბრიტანეთის ჩარტების #27 პოზიციაზე, ხოლო ალბომი მოხვდა #25 ადგილზე

## სიმღერების სია
### დისკი 1 
# Next to You - ალბომიდან ''Outlandos d'Amour* – 2:57
# So Lonely - ალბომიდან *Outlandos d'Amour* – 7:32
# Truth Hits Everybody - ალბომიდან *Outlandos d'Amour* – 2:34
# Walking on the Moon - ალბომიდან *Reggatta de Blanc* – 4:59
# Hole in My Life - ალბომიდან *Outlandos d'Amour* – 4:08
# Fall Out (სტიუარტ კოუპლენდი) (ჯგუფის პირველი სინგლი) – 2:46
# Bring on the Night  - ალბომიდან *Reggatta de Blanc* – 5:16
# Message in a Bottle  - ალბომიდან *Reggatta de Blanc'' – 4:27
# The Bed's Too Big Without You  - ალბომიდან *Reggatta de Blanc* – 8:53
# Peanuts (სტინგი, კოუპლენდი) ალბომიდან  - ''Outlandos d'Amour* – 3:07
# Roxanne  - ალბომიდან *Outlandos d'Amour'' – 4:42
# Can't Stand Losing You/Reggatta de Blanc''  – 7:54
# Landlord (სტინგი, კოუპლენდი) – 2:27
# Born in the 50's  - ალბომიდან ''Outlandos d'Amour* – 4:18
# Be My Girl - Sally (ენდი სამერსი, სტინგი)  - ალბომიდან *Outlandos d'Amour* – 4:51

### დისკი 2 
# Synchronicity I  - ალბომიდან *Synchronicity* – 2:52
# Synchronicity II  - ალბომიდან *Synchronicity* – 4:44
# Walking in Your Footsteps  - ალბომიდან *Synchronicity* – 4:54
# Message in a Bottle  - ალბომიდან *Reggatta de Blanc* – 4:35
# O My God ალბომიდან  - *Synchronicity* – 3:36
# De Do Do Do, De Da Da Da  - ალბომიდან *Zenyatta Mondatta* – 4:32
# Wrapped Around Your Finger  - ალბომიდან *Synchronicity* – 5:21
# Tea in the Sahara  - ალბომიდან *Synchronicity* – 4:52
# Spirits in the Material World  - ალბომიდან *Ghost in the Machine* -  2:57
# King of Pain  - ალბომიდან *Synchronicity'' – 5:53
# Don't Stand So Close to Me  - ალბომიდან *Zenyatta Mondatta* – 3:46
# Every Breath You Take  - ალბომიდან *Synchronicity* – 4:37
# Roxanne  - ალბომიდან ''Outlandos d'Amour'' – 6:10
# Can't Stand Losing You/Reggatta de Blanc – 6:48
# So Lonely  - ალბომიდან ''Outlandos d'Amour'' – 7:26

## პერსონალი 
*ენდი სამერსი - გიტარა, ბას პედლები, დამატებითი ვოკალი, „Be My Girl - Sally“-ს ლექსი
*სტინგი - ბას გიტარა, წამყვანი ვოკალი, ბას პედლები
*სტიუარტ კოუპლენდი - დასარტყმელი საკრავები, პერკუსია, დამატებითი ვოკალები

### დამატებითი პერსონალი (დისკი 2)
*მიშელ კობი - ბეკ-ვოკალი
*დოლეტ მაკდონალდი - ბეკ-ვოკალი
*ტესა ნაილზი - ბეკ-ვოკალი

### პროდიუსერები
*პროდიუსერი: ენდი სამერსი
*აღმასრულებელი პროდიუსერები: The Police და მაილზ კოუპლენდი
*ინჟინერები: ვოლფგანგ ამადეუსი და ედი კინგი
*ინჟინერის თანაშემწე: ჯუნ მურაკავა
*ფოტოგრაფია: ლინ გოლდსმითი და ჯილ ფურმანოვსკი
*დიზაინი: ნორმან მური

## სქოლიო 
კატეგორია:The Police-ის საკონცერტო ალბომები
კატეგორია:1995 წლის საკონცერტო ალბომები
კატეგორია:A&M Records-ის საკონცერტო ალბომები
ფრიტაუნი

**ფრიტაუნი** () — სიერა-ლეონეს დედაქალაქი. წარმოადგენს ქვეყნის მთავარ ნავსადგურსა და უმსხვილეს ქალაქს. მდებარეობს სიერა-ლეონეს კლდოვან ნახევარკუნძულზე, ზღვის დონიდან 26 მ სიმაღლეზე. ფრიტაუნი სიერა-ლეონეს მთავარი ეკონომიკური, ფინანსური, კულტურული და საგანმანათლებლო ცენტრია. ეკონომიკა უმეტესწილად ეფუძნება საკუთარ ნავსადგურს — უკავია მდინარე სიერა-ლეონეს შესართავისპირა რაიონი და წარმოადგენს მსოფლიოში ერთ-ერთ უმსხვილესსა და ღრმა წყლის ბუნებრივ ნავსადგურს. 2004 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქ ფრიტაუნის მოსახლეობა შეადგენდა 820.000 ადამიანს. 

მოსახლეობა ეთნიკური, კულტურული და რელიგიური თვალსაზრისით მრავალფეროვანია. იგი ქვეყანაში არსებული ყველა ეთნიკური ჯგუფების მნიშვნელოვანი ადგილსამყოფელია. ქალაქის მთავარ მოსახლეობას შეადგენს სიერა-ლეონეს კრიოლის ხალხი, რომლებიც დღეისათვის რაოდენობის მიხედვით უმცირესობაში არიან. ისინი ფრიტაუნში XVIII–XIX საუკუნეებში დასახლდნენ. ისევე როგორც მთლიანად სიერა-ლეონესთვის, კრიო ენა დედაქალაქისთვისაც არის საქალაქო კომუნიკაციის მთავარი საშუალება და ამჟამად წარმოადგენს ქალაქის მთავარ, ძირითად სასაუბრო ენას. 

ფრიტაუნში განლაგებულია დასავლეთი აფრიკის უძველესი უნივერსიტეტი — ფურა-ბეის კოლეჯი, რომელიც დაარსდა 1827 წელს. უნივერსიტეტმა მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა სიერა-ლეონეს კოლონიური ეპოქის ისტორიაში, აგრეთვე დასავლეთ აფრიკის ხალხის ინგლისურენოვანი განათლების საკითხშიც.  

ქალაქში მდებარეობს ქვეყნის პარლამენტი, სიერა-ლეონეს უზენაესი სასამართლო და საშტატო სახლი — ქვეყნის პრეზიდენტის ოფიციალური რეზიდენცია და სამუშაო ადგილი. გარდა ამისა, აქვეა წარმოდგენილი სამინისტროს შენობა (მთავრობის დეპარტამენტი) და ყველა არსებული უცხოეთის საელჩოები. 

ფრიტაუნი სიერა-ლეონეს 6 მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთია. ქალაქს უშუალოდ მართავს საარჩევნო საბჭო, რომელსაც ქალაქის მერი უდგას სათავეში. ამასთანავე მერი ადგილობრივი მმართველობის პასუხისმგებელიცაა. 

ფრიტაუნი დაარსდა 1792 წელს ინგლისელების მიერ. 1808–1961 წლებში იყო ინგლისის კოლონია სიერა-ლეონეს ადმინისტრაციული ცენტრი, ეროვნულ-განმათავისუფლებელი ბრძოლის მნიშვნელოვანი ცენტრი. 1961 წლის აპრილიდან დამოუკიდებელი სიერა-ლეონეს დედაქალაქი. 

ტურიზმი სუსტად არის განვითარებული. საზოგადოებრივი ტრანსპორტის ძირითადი სახეობებია: მიკროავტობუსი და ტაქსი. არის მეჩეთი და ეკლესიები, ეროვნული მუზეუმი, რომელიც შეიცავს მნიშვნელოვან ისტორიულ დოკუმენტებს. 

ფრიტაუნი გაშენებულია ატლანტის ოკეანის სანაპიროზე. ჰავა ეკვატორული მუსონურია. აგვისტოს საშუალო ტემპერატურა 24°C, აპრილის 27°C. ატმოსფერული ნალექების რაოდენობა 3630 მმ წელიწადში. ქალაქის სიახლოვეს არის საერთაშორისო მნიშვნელობის აეროპორტი. 

## რესურსები ინტერნეტში
* Sierra Leone National Tourist Board  

## სქოლიო
კატეგორია:სიერა-ლეონეს ქალაქები
კატეგორია:აფრიკის დედაქალაქები
ჯეიმზტაუნი (წმინდა ელენეს კუნძული)

thumb|right|250px|ჯეიმზტაუნი წმინდა ელენეს კუნძულის რუკაზე
**ჯეიმზტაუნი** () — ქალაქი და პორტი. დიდი ბრიტანეთის ზღვისიქითა ტერიტორიის — წმინდა ელენე, ამაღლება და ტრისტანი-და-კუნიას დედაქალაქი.

## ისტორია 
ქალაქი დააარსა ბრიტანეთის ოსტ-ინდურმა კომპანიამ 1659 წელს. ის მდებარეობს ჯეიმზის ყურის უბეში (James Bay), რომელსაც სახელი დაერქვა იორკის ჰერცოგის, მოგვიანებით ბრიტანეთის უკანასკნელი კათოლიკე მეფის — ჯეიმზ II-ის პატივსაცემად. ქალაქიდან 3 კმ-ით სამხრეთით მდებარეობს გუბერნატორის რეზიდენცია (Plantation House) და სენტ პოლის ტაძარი (Cathedral of St. Paul’s). 4 კმ-ით სამხრეთ-დასავლეთით მდებარეობს დასახლება ლონგვუდი, სადაც გადაასახლეს და 1821 წელს გარდაიცვალა ნაპოლეონ ბონაპარტი. ლონგვუდში მის სახლს იცავს საფრანგეთის ხელისუფლება.

ჯეიმზტაუნის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი გამორჩეული სახეა — ეგრეთ წოდებული იაკობის კიბე, გრძელი დახრილი სიბრტყე სიგრძით 900 ფუტი (დაახლოებით 700 ნაბიჯი), რომელიც, როგორც აქ ამბობენ, „თქვენი გული იკუმშება მასზე ასვლისას და კისერი გეგრიხება დაშვებისას“. ეს ნაგებობა აშენდა 1829 წელს, რომ დაეკავშირებინათ ჯეიმზტაუნი კიბის ბორცვზე მდებარე გარნიზონთან და გამოიყენებოდა სამხედრო აღჭურვილობის ტრანსპორტირებისათვის. მისი გამოყენება გრძელდება დღემდე, თუმცა ის სხვა მიზნებითაც გამოიყენება.

1998 წელს ჯეიმზტაუნის მოსახლეობამ შეადგინა 864 ადამიანი, ხოლო 2008 წლის აღწერით მისმა რაოდენობამ შეადგინა 714 ადამიანი, ანუ კუნძულის მთლიანი რაოდენობის დაახლოებით 1/6.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* ჯეიმზტაუნის ფოტოგრაფიები
* ჯეიმზტაუნის ფოტოგრაფიები ოფიციალური საიტიდან 

კატეგორია:წმინდა ელენე, ამაღლება და ტრისტანი-და-კუნიას ქალაქები
კატეგორია:აფრიკის დედაქალაქები
ლობამბა

**ლობამბა** () — ესვატინის ისტორიული და საკანონმდებლო დედაქალაქი. აქ არის განთავსებული პარლამენტი და დედოფლის რეზიდენცია.

## გეოგრაფია 
მდებარეობს ესვატინის დასავლეთ ნაწილში, ეზულვინის ხეობაში, ზღვის დონიდან 694 მეტრში. დედაქალაქ მბაბანედან 16 კმ-ში, ჰოჰოს რეგიონში

1903 წელს, ბურების პირველი ომის შემდეგ, დიდი ბრიტანეთის ხელისუფლებამ საკუთარ კონტროლ ქვეშ მოაქცია სვაზილენდი და აქ მმართველად დანიშნა საკუთარი რეგენტი. 1921 წელს მეფე სობჰუზა II გახდა სვაზილენდის მმართველი, რომელიც ჯერ კიდევ ბრიტანეთის ხელისუფლებას ემორჩილებოდა. ესვატინმა ბრიტანელებისაგან დამოუკიდებლობა მიიღო 1968 წლის 6 სექტემბერს, რომლის დროსაც პრემიერ-მინისტრად დაინიშნა სობჰუზა II-ის უფროსი ვაჟი — მახოსინი დლამინი. დამოუკიდებლობის მიღების შემდეგ ესვატინი გახდა აფრიკის ერთობის ორგანიზაციის (OAU), ერთა თანამეგობრობის და გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის წევრი. ქვეყანაში დამკვიდრდა კონსტიტუციური მონარქიის წყობა და ქვეყნის მეთაურად გამოცხადდა მეფე სობჰუზა II, რომელიც ცხოვრობდა სამეფო რეზიდენციაში ქალაქ ლობამბაში. ეთნიკური შემადგენლობის მხრივ მოსახლეობის 84,3 % არის სვაზი და 9,9 % ზულუსი. დანარჩენი: ტსონგა — 2,5 %, ინდოელები — 1,6 % და სხვები — 1,7 %. ქალაქის ოფიციალური ენების — სვატი და ინგლისური.

## ღირსშესანიშნაობა
* ემბო როიალის სასახლე
* ეროვნული მუზეუმი
* პარლამენტის შენობა
* მეფე სობჰუზა II-ის მემორიალი
* მანტენგის ჩანჩქერი
* უმჰლანგა — მეფის ცოლის შესარჩევი ყოველწლიური ცერემონიალი

## რესურსები ინტერნეტში
* Swazi History 

## სქოლიო
კატეგორია:ესვატინის ქალაქები
მეტროლოგია

**მეტროლოგია**, *საზომთმცოდნეობა* ( და ) — მეცნიერება საზომ ერთეულთა შესახებ. მეტროლოგია სწავლობს ზუსტ საზომებს, ადგენს გაზომვის მეთოდებსა და საშუალებებს, ზრუნავს გაზომვათა სიზუსტეზე, ქმნის ფიზიკურ ერთეულებსა და ერთეულთა სისტემებს. მეტროლოგია შედგება 3 ნაწილისგან:
* თეორიულისგან, რომელიც სწავლობს ზოგად თეორიულ პრობლემებს (გაზომვათა თეორიის, ფიზიკური სიდიდეების, მათი ერთეულების და გაზომვის მეთოდების შემუშავება).
* გამოყენებითისგან, სწავლობს თეორიული მეტროლოგიის მიღწევების პრაქტიკული განხორციელების პრობლემბს.
* საკანონმდებლოსგან, აწესებს სავალდებულო ტექნიკურ და იურიდიულ მოთხოვნებს ფიზიკურ ერთეულთა გამოყენებაში, ასევე გაზომვის მეთოდებსა და საშუალებებში.

## რესურსები ინტერნეტში
* საქართველოს სტანდარტების და მეტროლოგიის ეროვნული სააგენტო (GEOSTM)

კატეგორია:საზომი ერთეულები
ლილონგვე

**ლილონგვე** () — მალავის დედაქალაქი; გაშენებულია ქვეყნის სამხრეთ-დასავლეთით, მდინარე ლილონგვეს ნაპირის დასავლეთით, მოზამბიკის და ზამბიის საზღვართან ახლოს. საავტომობილო გზით უკავშირდება ნავსადგურ სალიმას (ნიასის ტბის სანაპირო). მცხოვრებთა რაოდენობა 902 000 ადამიანი (2009). თამბაქოს მწარმოებელი და გადამამუშავებელი რაიონის ცენტრი.

## გეოგრაფია 
ქალაქი მდებარეობს ზღვის დონიდან 1110 მეტრზე, მდინარე ლილონგვეზე, რომელიც მაისიდან ოქტომბრის ჩათვლით პერიოდში, როდესაც ჭარბობს სამხრეთ-აღმოსავლეთის ქარი და თითქმის არ მოდის ნალექები, მეჩხერია. კლიმატი ეკვატორულ-მუსონურია. ყველაზე ცხელი — ნოემბრის თვის საშუალო ტემპერატურაა +25 °C, ხოლო ივლისის — +15 °C. +30 °C-ზე მეტი სიცხე შეიმჩნევა საკმაოდ იშვიათად. ივნის-აგვისტოში იშვიათად დგება სუსხი. ნალექების საშუალო წლიური მაჩვენებლია — 1200 მმ. ქალაქის ტერიტორიაზე ჭარბობს ფოთლოვანი მარადმწვანე ტყეები. ქალაქის 370 აკრი ფართობი ბუნებრივ ნაკრძალს უკავია, სადაც ბევრი სხვადასხვა სახეობის ტროპიკული ფრინველი და ძუძუმწოვარი ბინადრობს, მათ შორის: ვეფხვი, ჯიქი, აფთარი და სხვ. აქვე მოედინება ნიანგებით მდიდარი მდინარე ლინგაძი.

## ისტორია 
ლილონგვე შედარებით ახალგაზრდა ქალაქია. დააარსეს ინგლისელებმა 1902 წელს. 1975 წელს ქვეყნის დედაქალაქი ზომბიდან ლილონგვეში გადაიტანეს. დღეისათვის ქალაქში გაძლიერებული ტემპებით მიმდინარეობს საცხოვრებელი ბინების მშენებლობა, ასევე ვითარდება განათლების სფერო.

## მოსახლეობა, ენა, სარწმუნოება 
thumb|275px|პარლამენტის შენობა
thumb|275px|ქალაქის ხედი
ლილონგვეში ცხოვრობს დაახლოებით 900 ათასი ადამიანი. უმრავლესობა ეკუთვნის ადგილობრივი წარმოშობის აფრიკელებს: ჩევას, იაოს, ტუმბუკას, ლომვეს, სენას, ტონგას, ნგონდეს, ნგონის ხალხებს. დედაქალაქში ასევე ცხოვრობენ ევროპელები და აზიელები. მაცხოვრებლების თითქმის ნახევარი 15 წელზე ახალგაზრდაა, რაც აიხსნება მოსახლეობის სწრაფი ზრდით და მაღალი შობადობით. ოფიციალურ ენებად ითვლებიან ინგლისური, რომელიც გამოიყენება სახელმწიფო დაწესებულებებში და განათლების სფეროში, და ჩიჩევა. მოსახლეობა სარგებლობს ჩევა და ტუმბუკა ენებით. ქალაქში გავრცელებულია ქრისტიანობა, უფრო მეტად კათოლიციზმი და პრესვიტერიანობა, ნაკლებად ანგლიკანიზმი. დედაქალაქის მოსახლეობის მნიშვნელოვანი რაოდენობა ადგილობრივი აფრიკული სარწმუნოების, ანუ პოლითეიზმის მიმდევარია. მცირე რაოდენობით გავრცელებულია ისლამი.

## კულტურული მნიშვნელობა 
დედაქალაქის მოზრდილი მოსახლეობის დაახლოებით 44 %, სხვადასხვა შეფასებით, დღემდე გაუნათლებელია. კვალიფიცირებული კადრების უკმარისობის გამო სამედიცინო მომსახურება საკმაოდ ცუდ მდგომარეობაშია. ლილონგვე ძირითადად განაშენიანებულია საკმაოდ უსახური თანამედროვე სახლებით. ახალი ქალაქის ცენტრს სხვადასხვა ადმინისტრაციული შენობები ავსებენ: სამინისტროები, ოფისები, საელჩოები, ტურისტული სააგენტოები. გაცილებით მეტი, მხატვრული თვალსაზრისით საინტერესო და მიმზიდველი ადგილები ეგრეთ წოდებულ ძველ ქალაქში მდებარეობს. მაგალითად, ბაზარი, რომელშიც შეიძლება ყველაზე მრავალფეროვანი საქონლის ყიდვა: ხელით მოხატული ქსოვილები, ვუდუსებური თილისმები, ხის ნიღბები და სხვადასხვა სახის მორთულობები.

## დამეგობრებული ქალაქები 
*  ტაიბეი, ტაივანი (1984 წლიდან)
*  ლუსაკა, ზამბია (2004 წლიდან)

## ლიტერატურა 
* Gerke, W. J. C. & Viljoen, Charl J. Master Plan for Lilongwe the Capital City of Malawi (Johannesburg: Swan Publishing, 1968)

## სქოლიო
კატეგორია:მალავის ქალაქები
კატეგორია:აფრიკის დედაქალაქები
Reggatta de Blanc

***Reggatta de Blanc*** — ინგლისური როკ-ჯგუფ The Police-ის მეორე სტუდიური ალბომი, რომელიც გამოიცა 1979 წელს.

## მიმოხილვა 
ალბომის ერთ-ერთი ცნობილი სიმღერაა Message in a Bottle, სტინგის საავტორო სიმღერა სოციალურ გაუცხოებაზე.

ალბომის ჩაწერამ მხოლოდ რამდენიმე კვირა გასტანა (შესვენებებით). განსხვავებით შემდეგი ალბომისგან, *Zenyatta Mondatta* ჯგუფში და ჯგუფზე დაძაბულობას ადგილი არ ჰქონდა. სტიუარტის თქმით, ”ჩვენ უბრალოდ შევედით სტუდიაში, ვთქვით, ’კარგი, აბა ვის აქვს პირველი სიმღერა?’. რეპეტიცია არც კი გვქონდა გავლილი.”

დისკმა წინა ალბომის წარმატება გაიმეორა. ბრიტანეთში მან ჩარტების #1 ადგილი დაიკავა. Message in a Bottle და Walking on the Moon გამოიცა სინგლების სახით. ორივეს მსოფლიო მასშტაბით დიდი წარმატება ჰქონდა.

## სიმღერების სია
## პერსონალი 
* სტინგი – ბას გიტარა, ვოკალი
* ენდი სამერსი – გიტარა, ვოკალი
* სტიუარტ კოუპლენდი – დასარტყმელი საკრავები, ვოკალი (On Any Other Day, Does Everyone Stare)

## შენიშვნები
## სქოლიო 
კატეგორია:The Police-ის ალბომები
კატეგორია:1979 წლის ალბომები
კატეგორია:A&M Records-ის ალბომები
კატეგორია:ალბომები ნაიჯელ გრეის პროდიუსერობით