14 სექტემბერი

**14 სექტემბერი** — გრიგორიანული კალენდრის 257-ე დღე (ნაკიან წლებში – 258-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 108 დღე.

## დღის მოვლენები 
* ძვ. წ. 5509 : ეპოქა ბიზანტიური კალენდრით.
* 1752 : ბრიტანეთის იმპერია გრიგორიანულ კალენდარზე გადადის, 11 დღის გამოტოვებით (წინა თარიღი იყო 2 სექტემბერი).
* 1812 : ნაპოლეონის ჯარები მოსკოვში შედიან.
* 1829 : ოსმალეთის იმპერია ხელს აწერს ადრიანოპოლისის ხელშეკრულებას რუსეთთან, რითაც მთავრდება რუსეთ-თურქეთის ომი.
* 1847 : მექსიკა-ამერიკის ომი — უინფრიდ სკოტი მეხიკოს იღებს.
* 1886 : საბეჭდი მანქანის ბაფთა დაპატენტდა.
* 1917 : დროებითმა მთავრობამ რუსეთი რესპუბლიკად გამოცხადდა.
* 1923 : მიგელ პრიმო დე რივერა ესპანეთის დიქტატორი ხდება.
* 1948 : საფუძველი ჩაეყარა გაეროს შენობას ნიუ-იორკში.
* 1959 : საბჭოთა კოსმოსური ხომალდი ლუნა-2  პირველი ხელოვნური ობიექტი გახდა, რომელმაც მთვარეს მიაღწია.
* 1960 : ნავთობის ექსპორტიორ ქვეყანათა ორგანიზაცია (ოპეკი) დაარსდა.
* 1975 : პირველი ამერიკელი წმინდანის, ელისაბედ ანა სეტონის, კანონიზაცია პაპი პავლე VI-ეს მიერ.
* 2003 : რეფერენდუმით შვედეთი ევროს გადასვლაზე უარს აცხადებს.
* 2003 : რეფერენდუმით ესტონეთი ევროკავშირში შესვლაზე თანხმობას აცხადებს.
* 2007 : იაპონური კოსმოსური ზონდი კაგუია გაუშვეს ტანეგაშიმას კოსმოდრომიდან მთვარის კვლევის მისიაზე.
* 2009 : ჩოგბურთში, კიმ კლეისტერსი და ხუან მარტინ დელ პოტრო აშშ-ის ღია ჩემპიონატის გამარჯვებულები გახდნენ.
* 2014 :  შვედეთის სოციალ-დემოკრატიულმა პარტიამ, სტეფან ლევენის მეთაურობით საპარლამენტო არჩევნებში გაიმარჯვა.

## ამ დღეს დაბადებულნი 
* 1762 : ჩერუბინი, ლუიჯი — იტალიელი კომპოზიტორი
* 1769 : ჰუმბოლდტი, ალექსანდერ — გერმანელი ბუნებისმეტყველი და მოგზაური
* 1771 : რაევსკი, ნიკოლოზ — რუსი გენერალი და სახელმწიფო მოღვაწე
* 1849 : პავლოვი, ივანე — რუსი ფიზიოლოგი, ნობელის პრემიის ლაურეატი
* 1886 : ჰიოპნერი, ერიხ  — გერმანელი სამხედრო მოღვაწე 
* 1926 : ბიუტორი, მიშელ — ფრანგი მწერალი
* 1942 : ვირსალაძე, ელისო — ქართველი პიანისტი
* 1947 : ნილი, სემ — ახალ ზელანდიელი მსახიობი

## ამ დღეს გარდაცვლილნი 
100px|right|ჯოვანი კასინი
* ძვ. წ. 9 : ნერონ კლავდიუს დრუზუსი — რომაელი პოლიტიკოსი  (დ. ძვ. წ. 38)
* 258 : მღვდელმოწამე კვიპრიანე — კართაგენის ეპისკოპოსი
* 585 : ბიდაცუ — იაპონიის იმპერატორი
* 775 : კონსტანტინე V — ბიზანტიის იმპერატორი
* 891 : სტეფანე V — რომის პაპი
* 1164 : სუტოკუ — იაპონიის იმპერატორი
* 1523 : ადრეანე VI — რომის პაპი
* 1712 : კასინი, ჯოვანი დომენიკო — იტალიელი ასტრონომი
* 1851 : ჯეიმზ ფენიმორ კუპერი — ამერიკელი მწერალი
* 1852 : ართურ უელესლი, I ჰერცოგი უელინგტონი — ბრიტანეთის საგარეო საქმეთა და პრემიერ-მინისტრი
* 1927 : აისედორა დუნკანი — ამერიკელი ბალერინა, ესენინის მეუღლე
* 1940 : ემილ არგანი — შვეიცარიელი გეოლოგი
* 1958 : ანდღულაძე, ვასილ — ქართველი თერაპევტი
* 1966 : ჯემალ გიურსელი — თურქეთის საზოგადო მოღვაწე, რესპუბლიკის პრეზიდენტი, გენერალი
*1984 :   ნოდარ დუმბაძე — ქართველი მწერალი
* 2009 : პატრიკ სუეიზი — ამერიკელი მსახიობი, მოცეკვავე და მომღერალი

## დღესასწაულები 
* მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:
** **ძვ. სტ. 1 სექტემბერი** — ბიზანტიური კალენდრის ერთ-ერთი ვარიანტის მიხედვით ახალი წლის დასაწყისი, გამოიყენებოდა საეკლესიო პრაქტიკაშიც
** ‎წმინდა აითალე
** 40 ქალწული და ამონა დიაკონი
** კალისტა, ევოდი და ერმოგენი
** მართალი ისუ

## იხილეთ აგრეთვე 
**სხვა თვეები:**

* 

0914