open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ალიბარის ძველი ნაგებობის ნაშთი

**ალიბარის ძველი ნაგებობის ნაშთი** —  არქიტექტურული ძეგლი, თიღვის მუნიციპალიტეტის სოფელ ალიბარში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.  ნაგებობის სამშენებლო მასალად გამოყენებულია ფლეთილი ქვა, დუღაბი სქელია. ნაგებობის გეგმა სწორკუთხედს წარმოადგენს, კედლების სიმაღლე 20-25 სმ-ს აღწევს. ძეგლის სახეობის დადგენა არ ხერხდება.

## ლიტერატურა 
* შიდა ქართლი, ზნაურის (ყორნისი) რაიონის არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. II, 2004

კატეგორია:საქართველოს არქიტექტურული ძეგლები
ძარწემის წმინდა გიორგის ეკლესია

**ძარწემის წმინდა გიორგის ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა ქურთის მუნიციპალიტეტის ცხინვალის რეგიონში, სოფელ ძარწემში. აგებულია X-XII საუკუნეებში, გვიანდელი გადაკეთებით. 

ეკლესია ნაგებია სხვადასხვა ზომის რიყის ქვით, რომელიც შემდეგ შელესილია. კარ-სარკმლებზე გამოყენებულია თლილი ქვები.
დარბაზული ეკლესია გეგმით სწორკუთხედს წარმოადგენს, აღმოსავლეთით ნახე-ვარწრიული აბსიდით, რომლის ცენტრში გაჭრილია თაღოვანი სარკმელი. სარკმლის ძირში ტრაპეზის ქვაა. აბსიდის ჩრდილოეთით და სამხრეთით სწორკუთხა ნიშებია. სატრიუმფო თაღი აბსიდის მხრებს ეყრდნობა. საკურთხევლის წინ ხის კანკელი და სოლეაა. კანკელი მოხატულია.

ნახევარცილინდრული კამარის საბრჯენი თაღი პილასტრის კაპიტელებს ეყრდნო-ბა. დასავლეთით მოწყობილია ხის პატრონიკე.
ინტერიერი ნათდება აღმოსავლეთის, სამხრეთის და დასავლეთის თაღოვანი სარკმ-ლებით. იატაკი დაგებულია ქართული აგურით. კედლები შელესილ-შეთეთრებულია. სამხრეთი შესასვლელი გარედან არქიტრავული, შიგნიდან - თაღოვანია. კარი ნაოთ-ხალია. არქიტრავის ქვის მარჯვენა ზედა კუთხეში ჩაყოლებულია ორნამენტირებული ქვა (კანკელის ფილის ფრაგმენტი).

ეკლესიას სამხრეთიდან მინაშენი აქვს. მინაშენის ნახევარცილინდრული კამარის საბრჯენი თაღი კრონშტეინებს ეყრდნობა. ამ კრონშტეინებსვე ეყრდნობა ჩრდილოეთ კედელზე გადასული დეკორატიული თაღები. აღმოსავლეთით დიდი ზომის შეისრულ-თაღიანი ნიშაა, რომელშიც გაჭრილია მცირე ზომის სარკმელი. მინაშენში შესასვ-ლელი დასავლეთიდანაა.

ფასადები მოკლებულია დეკორატიულ მორთულობას. კარნიზი მარტივპროფილია-ნია. საბურავად გამოყენებულია კრამიტი. ფასადების მორთულობის დეკორატიული სისტემის მიხედვით ეკლესია განეკუთვ-ნება X-XI საუკუნეებს. ეკლესიას მრავალი შეკეთება-გადაკეთების კვალი ატყვია, რამაც ნაწილობრივ ფა-სადებს დაუკარგა თავდაპირველი სახე. დაზიანებულია ეკლესიის კამარა, სარკმლები, მინაშენის იატაკი. სახურავზე ამო-სულია მცენარეები.

## ლიტერატურა 
*
* ШмерлингР.,  вкн. "МалыеформывархитектуресредневековойГрузии", Тб., АНГССР, 1968, стр. 98.
* შიდა, ქართლი, პატარა და დიდი ლიხვის ხეობების არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. I, თბ., 2002, გვ. 232-234

კატეგორია:ქურთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:X საუკუნის ეკლესიები
ყორნისის ეკლესიის ნანგრევი (შუა საუკუნეები)

**ყორნისის ეკლესიის ნანგრევი** — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა ქარელის მუნიციპალიტეტის სოფელ ყორნისში, სასაფლაოზე. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.

ეკლესიიდან შემორჩენილია ჩრდილოეთ კედლის მცირე ნაწილი, რომლის სიმაღლე 50-60 სმ-ს აღწევს. სამშენებლო მასალა უხეშად თლილი ქვაა. შეინიშნება აღმოსავლეთ კედლის საძირკველი. აქვე დგას ტრაპეზის ქვა. დანარჩენი კედლები მიწის პირზეა გასწორებული.

## ლიტერატურა
*შიდა ქართლი, ზნაურის (ყორნისი) რაიონის არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. II, 2004

კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ანძისის ეკლესია

**ანძისის ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა, ქურთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ანძისის ჩრდილო-დასავლეთით 1 კმ-ზე. აგებულია  შუა საუკუნეებში. ეკლესია სოფლის ჩრდილო-დასავლეთით 1 კმ-ზე მდებარეობს. ძეგლი ნაგებია სხვადასხვა ზომის ფლეთილი ქვით დუღაბზე. ალაგ-ალაგ წყობა შევსებულია წვრილი ქვით. ფასადები შემდეგ შებათქაშებულ-შეთეთრებულია. დარბაზული ეკლესია გეგმით სწორკუთხედს წარმოადგენს, აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აბსიდით, რომლის ცენტრში გაჭრილია ვიწრო, თაღოვანი სარკმელი. სარკმლის ძირში და ჩრდილოეთ კედელთან ტრაპეზის ქვები დევს. სამხრეთით და ჩრდილოეთით ნიშებია, რომელთაგან სამხრეთის საკმაოდ ღრმაა. კონქი ნახევარსფერულია. სატრიუმფო თაღი კრონშტეინებს ეყრდნობა. საკურთხევლის წინ შემორჩენილია კანკელის ქვედა ქვები.

ცილინდრული კამარა კედლის წყობაშია ჩართული. ჩრდილოეთ, დასავლეთ და სამხრეთ კედლებს ერთსაფეხურიანი ხარისხი მიუყვება. ინტერიერი ნათდება აღმოსავლეთის და სამხრეთის, შიგნით სწორკუთხა გარეთ თაღოვანი სარკმლებით. ყველა კედელი შებათქაშებულ-შეთეთრებულია. არქიტრავული შესასვლელი სამხრეთიდანაა. ეკლესიის ფასადები სრულიად სადაა. კარნიზი მარტივპროფილიანია. საბურავად გამოყენებულია შიფერი. სამხრეთით მინაშენის ფრაგმენტებია შემორჩენილი. ბათქაში მრავალ ადგილას ჩამოცვენილია, დაზიანებულია ხარისხი, სარკმლები და კანკელი.

## ლიტერატურა 
* შიდა ქართლი, პატარა და დიდი ლიახვის ხეობების არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. I, თბ., 2002, გვ., 7-8

კატეგორია:ქურთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ზემო აჩაბეთის წმინდა ესტატეს ეკლესია

**ზემო აჩაბეთის წმინდა ესტატეს ეკლესია** — არქიტექტურის ძეგლი, საკულტო ნაგებობა ქურთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზემო აჩაბეთში, სოფლის აღმოსავლეთ განაპირას. აგებულია VIII-IX საუკუნეებში. 

მცირე ზომის ეკლესია ნაგებია კარგად თლილი ქვიშაქვით, რომელიც შემდეგ შელესილია. სამხრეთიდან და დასავლეთიდან აქვს მინაშენები.

დარბაზული ეკლესია გეგმით კვადრატს უახლოვდება, აღმოსავლეთით სწორკუთხა საკურთხევლით. მასში გაჭრილია თაღოვანი სარკმელი. სარკმლის ორივე მხარეს მაღალი, ღრმა ნიშებია მოთავსებული. კონქი ამოყვანილია აგურის რადიალური რიგებით. გადასვლა აბსიდის სწორი კუთხეებიდან კონქის ნახევარსფეროზე ხდება გვირგვინისებურად დალაგებული აგურით.

აბსიდი დარბაზისაგან გამოყოფილია მკვეთრად გამოწეული პილასტრებით, რომელსაც ტრიუმფალური თაღი ეყრდნობა. დასავლეთ კედლის კუთხეებში ფართო შვერილებია.

არქიტრავული შესასვლელი სამხრეთიდანაა. მინაშენის კედლები შემორჩენილია დაახლოებით 1-2 მეტრის სიმაღლეზე. დასავლეთ მინაშენის აღმოსავლეთ კედელზე და სამხრეთ შესასვლელის ორივე მხარეს კრონშტეინებია. კრონშტეინებს მი-ნაშენების კამარის საბრჯენი თაღები ეყრდნობოდა.

სამხრეთი მინაშენი გახსნილია ერთ მრგვალ სვეტზე დაყრდნობილი თაღედით.

ფასადები სადაა, მხოლოდ აღმოსავლეთი სარკმლის ზემოთ რელიეფური თა-ღია, რომლის ზედა ნაწილში ჯვარია ამოკვეთილი. ფასადის მარცხენა კუთხეში ამოკვეთილია ორი ასომთავრული ასო(ნი). ტექ. მდგ. 1983 წ.

ეკლესიის კამარა და სახურავი დაზიანებულია, კარნიზი მრავალ ადგილას ჩა-მონგრეულია.

## ლიტერატურა 
* შიდა ქართლი, პატარა და დიდი ლიახვის ხეობების არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. I, თბ., 2002, გვ. 80-81
* Меписашвили Р., Цинцадзе В., "Памятники нагорного характера" (Ачабети). В кн.:"Архитектура нагорной части исторической провинции Грузии - Шида-Картли", Тб., 1975, стр. 104.  

კატეგორია:ქურთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:VIII საუკუნის ეკლესიები
ზემო აჩაბეთის წმინდა კვირიკეს ეკლესია

**ზემო აჩაბეთის წმინდა კვირიკეს ეკლესია** — არქიტექტურის ძეგლი, საკულტო (საფორტიფიკაციო-თავდაცვითი) ნაგებობა ქურთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზემო აჩაბეთში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.  

კომპლექსი შედგება ეკლესიის, კოშკისა და გალავნის ნანგრევებისაგან. მცირე ზომის დარბაზული ეკლესიის მხოლოდ გეგმა იკითხება. აღმოსავლეთით ჩანს აბსიდის რამდენიმე კვადრი და ჩრდილოეთი კედლის თლილი კვადრები სამი მეტრის სიგრძეზე. ირგვლივ მიმობნეულია თლილი შირიმის კვადრები, არის ბუნის ქვაც.

ნაეკლესიარის სამხრეთ-აღმოსავლეთით 8 მ-ში დგას კოშკის ნანგრევი. იგი ოთხკუთხა ყოფილა. შემორჩენილია ჩრდილო-დასავლეთი კედლის, 6 მეტრის სიმაღლის ფრაგმენტი. კედელში პირველი სართულის დონეზე გადარჩა სამი შეწყვილებული სათოფური. სათოფურებს თავხეებად მუხის ძელები აქვს კედელში ჩატანებული. კოშკის სამი მეოთხედი, ფერდობის ჩაშლის შედეგად დანგრეულია. კოშკი ჩადგმული იყო სწორკუთხა გალავნის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კუთხეში. გალავნისაგან მხოლოდ საძირკველი შემორჩა.

კოშკის და გალავნის სამშენებლო მასალად გამოყენებულია რიყის ქვა.

## ლიტერატურა 
* შიდა ქართლი, პატარა და დიდი ლიახვის ხეობების არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. I, თბ., 2002, გვ. 82-83

კატეგორია:ქურთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
აბოწმინდის ეკლესია

**აბოწმინდის ეკლესია** — არქიტექტურის ძეგლი, საკულტო ნაგებობა ქურთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზემო აჩაბეთის დასავლეთით 1 კმ-ზე. აგებულია განვითარებულ შუა საუკუნეებში.  

პერანგშემოცლილი ეკლესიიდან შემორჩენილია დასავლეთი კედელი, ჩრდილო-დასავლეთი და სამხრეთ-დასავლეთი კუთხე, აბსიდის ჩრდილო ნაწილი და სამხრეთი კედლის მხოლოდ ქვები.

აბსიდს ნახევარწრიული ფორმა ჰქონდა. ჩრდილო-დასავლეთ და სამხრეთ დასავლეთ კუთხეებში პილასტრების ნაწილი იკითხება.

დასავლეთ კედლის ცენტრში გაჭრილია გარედან არქიტრავული, შიგნიდან კი თაღოვანი შესასვლელი. თაღი გადაყვანილია სოლისებრი ფორმის ქვებით.

ეკლესიის ირგვლივ და ინტერიერში მიწის დონე ძლიერ აწეულია. ტერიტორია სავსეა ჩამონაშალი ქვით.

## ლიტერატურა 
* შიდა ქართლი, პატარა და დიდი ლიახვის ხეობების არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. I, თბ., 2002, გვ. 81-82

კატეგორია:ქურთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ზალდის წმინდა გიორგის ნაეკლესიარი

**ზალდის წმინდა გიორგის ნაეკლესიარი** — არქიტექტურის ძეგლი, საკულტო ნაგებობა ქურთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზალდას ჩრდილო-დასავლეთ განაპირას. აგების თარიღი უცნობია

სოფლის ჩრდილო-დასავლეთით შემორჩენილია მცირე ზომის ნაეკლესიარი; თავდაპირველად ეკლესია დარბაზული  ყოფილა. კედლის ნანგრევები მიწითაა დაფარული. გათხრა-გასუფთავების გარეშე გეგმა არ იკითხება.

მიმობნეულია შირიმის თლილი ქვები. ეკლესიის გვერდით მდგარ მუხაზე ეკიდა დიდი ზომის ზარი. მუხა წაქცეულია.

ძეგლის დათარიღება რთულია.

## ლიტერატურა 
* შიდა ქართლი, პატარა და დიდი ლიახვის ხეობების არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. I, თბ., 2002, გვ. 76

კატეგორია:ქურთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ყორნისის ძველი ნაგებობის ნაშთი

**ყორნისის ძველი ნაგებობის ნაშთი** — არქიტექტურული ძეგლი საქართველოში, სოფელ ყორნისში, სასაფლაოზე. ნაგებობიდან შემორჩენილია ჩრდილოეთი კედელი, რომლის სიმაღლე 1-2 მეტრს აღწევს. კედელზე შეინიშნება ნიშების კვალი. სამშენებლო მასალად გამოყენებულია ფლეთილი ქვა. შემორჩენილი საძირკვლის მიხედვით, ნაგებობა გეგმით სწორკუთხედს წარმოადგენდა. სავარაუდოა ამ ადგილას ფეოდალის სასახლის არსებობა.

## ლიტერატურა
*შიდა ქართლი, ზნაურის (ყორნისი) რაიონის არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. II, 2004

კატეგორია:საქართველოს არქიტექტურული  ძეგლები
ხუციურის ეკლესია

**ხუციურის ეკლესია** — არქიტექტურის ძეგლი, საკულტო ნაგებობა ქურთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზემო აჩაბეთის დასავლეთით 1,5 კმ-ზე. აგებულია შუა საუკუნეებში.  

ძეგლი ნაგებია  ფლეთილი ქვით დუღაბზე. ალაგ-ალაგ წყობა შევსებულია ფიქალით.

დარბაზული ეკლესია გეგმით ტრაპეციას წარმოადგენს, აღმოსავლეთით კოლოფა აბსიდით, რომლის ცენტრში სწორკუთხა სარკმელია გაჭრილი. მის ძირში ტრაპეზის ქვაა. აბსიდის ჩრდილოეთით ღრმა, ოთხკუთხა ნიშაა. კონქი ამოყვანილია აგურის რადიალური რიგებით. სატრიუმფო თაღი აბსიდის მხრებს ეყრდნობა, რომელთაგან ჩრდილოეთის, სამხრეთისაზე უფრო ფართოა.

ჩრდილოეთი და სამხრეთი კედლები შემორჩენილია დაახლოებით 4-5 მეტრის სიმაღლეზე, ზოგან უფრო ნაკლები. დასავლეთი კედლის სიმაღლე 6-7 მეტრს აღწევს. მასში სწორკუთხა სარკმელია გაჭრილი. სამხრეთი შესასვლელი ნაოთხალია.

ეკლესია ადგილობრივ მოსახლეობას შიფერით გადაუხურავს. ტექ. მდგ. 1983 წ.

კამარა ჩამოქცეულია. სამხრეთ-დასავლეთი, ჩრდილო-დასავლეთი და ჩრდილო-აღმოსავლეთი კუთხეები გარღვეულია. იატაკი სავსეა ნაგვითა და ჩამონაშალი ქვით.

## ლიტერატურა 
* შიდა ქართლი, პატარა და დიდი ლიახვის ხეობების არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. I, თბ., 2002, გვ. 79

კატეგორია:ქურთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ზემო ვილდის კოშკი

**ზემო ვილდის კოშკი** — არქიტექტურის ძეგლი, თავდაცვითი ნაგებობა გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზემო ვილდადან ჩრდილოეთით 5 კმ-ზე, ნასოფლარი „ტბა“, მაღალ მთაზე. აგებულია აინ შუა საუკუნეებში. 

კოშკი მდებარეობს სოფლიდან ჩრდილოეთით 5 კმ-ზე, ნასოფლარ „ტბასთან“. ნაგებია თეთრი ფერის  ფლეთილი ქვით, წყობა სწორხაზოვანია.

გეგმით ოთხკუთხა კოშკიდან შემორჩენილია ორი სართული და მესამე სართულის მხოლოდ მცირე ნაწილი. სართულშუა გადახურვები ჩამონგრეულია.

კოშკის პირველი სართული ყრუა. მეორე სართულის აღმოსავლეთ კედელში შე-სასვლელი იყო, რომლის მხოლოდ მარჯვენა წირთხლია შემორჩენილი. ამავე სართულის ჩრდილოეთ კედელში თაღოვანი ბუხარია, ორივე მხარეს თითო სწორკუთხა ნიშით. ასეთივე ნიშებია მოთავსებული დასავლეთ და სამხრეთ კედლებში.

კოშკის სამხრეთ-აღმოსავლეთი კუთხე მთელ სიგრძეზე ჩამონგრეულია. ჩამონაშალი ქვები იქვე ყრია.

## ლიტერატურა 
* შიდა ქართლი, პატარა და დიდი ლიახვის ხეობების არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. I, თბ., 2002, გვ. 86-91

კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის კოშკები
ზემო ვილდის ნაეკლესიარი

**ზემო ვილდის ნაეკლესიარი** — არქიტექტურის ძეგლი, საკულტო ნაგებობა გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზემო ვილდაში, ძველ სასაფლაოზე. აგების თარიღი უცნობია. 

ეკლესიიდან შემორჩენილია ერთმანეთზე უსისტემოდ დაწყობილი თლილი ქვის გროვა. 

## ლიტერატურა 
* შიდა ქართლი, პატარა და დიდი ლიახვის ხეობების არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. I, თბ., 2002, გვ. 91

კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ზემო ვილდის სამების ეკლესია

**ზემო ვილდის სამების ეკლესია** — არქიტექტურის ძეგლი, საკულტო ნაგებობა გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზემო ვილდაში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში. 

ეკლესია ნაგებია ფლეთილი ქვით სქელ დუღაბზე; ალაგ-ალაგ წყობაში გამოყენებულია შირიმის ქვა და ფიქალი.

მცირე ზომის დარბაზული ეკლესია გეგმით სწორკუთხედს წარმოადგენს, აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აბსიდით, რომლის ცენტრში სწორკუთხა სარკმელია გაჭრილი. ჩრდილოეთით და სამხრეთით თითო სწორკუთხა ნიშაა. აბსიდის იატაკის დონე ერთი საფეხურით მაღალია დარბაზის იატაკთან შედარებით. სფე-რული კონქი ამოყვანილია ქვის რადიალური რიგებით. სატრიუმფო თაღი პილასტრებს ეყრდნობა.

ეკლესიის კამარა შეისრულია. სამხრეთის შესასვლელი არქიტრავულია. იატაკი მიწურია.

ეკლესიის ფასადები სადაა. შირიმის კარნიზი მარტივპროფილიანია. დასავლეთის კეხზე სამრეკლოა.

სამრეკლო ღია ფანჩატურს წარმოადგენს. მისი სვეტები შირიმის ქვისაა. ძეგლის საბურავად გამოყენებულია ყავარი.

## ლიტერატურა 
* შიდა ქართლი, პატარა და დიდი ლიახვის ხეობების არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. I, თბ., 2002, გვ. 91-92

კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ყორნისის არმინდას ეკლესია

**ყორნისის არმინდას ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა ქარელის მუნიციპალიტეტის სოფელ ყორნისიდან ჩრდილოეთით, ორ კილომეტრზე. აგებულია სოფლიდან ჩრდილოეთით 2 კმ-ზე, VIII-IX საუკუნეებში.

დარბაზული ეკლესია („არმინდა“) ნაგებია სხვადასხვა ზომის მოყვითალო, ფლეთილი ქვით. ეკლესია გეგმით სწორკუთხედს წარმოადგენს. აღმოსავლეთით დასრულებულია სწორკუთხა საკურთხევლით, რომლის ცენტრში მაღალი, თაღოვანი სარკმელია გაჭრილი. სარკმელს ნაოთხალი აქვს. სფერულ კონქზე გადასვლა განხორციელებულია ტრომპების საშუალებით. აბსიდი დარბაზისაგან გამოყოფილია განიერი მხრებით. გრძივი კედლები შემორჩენილია 1-2 მეტრის სიმაღლეზე, აღმოსავლეთის და დასავლეთისა კი 3-4 მეტრზე. სარკმლების კვალი არ შეინიშნება. სამხრეთი შესასვლელი არქიტრავულია. ეკლესიის კამარა ჩამოქცეულია. აღმოსავლეთ ფასადზე შემოცლილია საპირე ქვები.

## ლიტერატურა
*შიდა ქართლი, ზნაურის (ყორნისი) რაიონის არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. II, 2004

კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:VIII  საუკუნის ეკლესიები
ნინო კალანდაძე

**ნინო კალანდაძე** (დ. 1919, ხიდისთავი,  ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტი — გ. 1942) — ერთ-ერთი პირველი ქართველი მეზღვაური ქალი, მეორე მსოფლიო ომი მონაწილე.

## ბიოგრაფია 
ნინო კალანდაძე დაიბადა ოზურგეთის მაზრის სოფელ ხიდისთავში. 1936 წელს შევიდა ბათუმის საზღვაო ტექნიკუმში.მასთან ერთად ვაჟების გარდა სწავლობდნენ გოგოები: იულია ფაილოძე, შუშანა თუმანიშვილი და ვაიდე გვარიშვილი.

## ლიტერატურა 
*მარგარიტა კიკაბიძე, „ვაჟკაცების მხარდამხარ“, ქუთაისი, 1984 წელი.

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1919
კატეგორია:გარდაცვლილი 1942
კატეგორია:ქართველი მეზღვაური ქალები
კატეგორია:ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
ნ
შამბიეთის ეკლესია

**შამბიეთის ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა, მდებარეობს გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ შამბიეთის მიდამოებში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში. 

ჯვარ-გუმბათოვანი ეკლესია მდებარეობს სოფლის მიდამოებში. ნაგებია სხვადასხვა ზომის ფლეთილი ქვით დუღაბზე. გუმბათი ამჟამად მთლიანად ჩამოქცეულია. მკლავები თანაბარი ზომისაა. აღმოსავლეთით ნახევარწრიულ აბსიდს განიერი ბემა აქვს. შვერილი აბსიდი გარედან წახნაგოვანია. მისი ცენტრალური ნაწილი ჩამონგრეულია. ეკლესიას სამხრეთიდან დიდი ზომის თაღოვანი სარკმელი,  ჩრდილოეთით და დასავლეთით კი თაღოვანი შესასვლელები აქვს. სამივე შესასვლელს კარიბჭე აქვს. აქედან ჩრდილოეთი შესასვლელი ამოშენებულია და მოწყობილია სარკმელი. ჩრდილოეთი კარიბჭის მხოლოდ ერთი სვეტია შემორჩენილი. სამხრეთი კარიბჭე მთლიანად მორღვეულია. დასავლეთი კარიბჭის ნახევარწრიუ-ლი თაღები ოთხკუთხა სვეტებს ეყრდნობა. ეკლესიის მკლავები გარედან წახნაგებს ქმნიან. ძეგლის გარშემო შემორჩენილია გალავნის ფრაგმენტები.

ძეგლი ძლიერ არის დაზიანებული.

## ლიტერატურა 
* შიდა, ქართლი, პატარა და დიდი ლიხვის ხეობების არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. I, თბ., 2002, გვ., 213-214

კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ზემო გორეთის წმინდა გიორგის ეკლესია

**ზემო გორეთის წმინდა გიორგის ეკლესია** — არქიტექტურის ძეგლი, საკულტო ნაგებობა გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზემო გორეთში, სასაფლაოზე. აგებულია შუა საუკუნეებში.  

ბრტყელაბსიდიანი ეკლესია ნაგებია დიდი ზომის ფლეთილი ქვით დუღაბზე. ძეგლი გეგმით სწორკუთხედს წარმოადგენს, კედლები შემორჩენილია 1-1,5 მეტრის სიმაღლეზე. სამხრეთიდან მოწყობილი ქვები გვიანდელია. სამხრეთ-დასავლეთი კუთხე მთლიანად განადგურებულია, ისე, რომ შესასვლელის აღდგენა შეუძლებელია. დათარიღება გაწმენდის გარეშე შეუძლებელია.

ძეგლი საკმაოდ უსახურია.

## ლიტერატურა 
* შიდა ქართლი, პატარა და დიდი ლიახვის ხეობების არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. I, თბ., 2002, გვ. 83-84

კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ვანათის მაცხოვრის ეკლესია

**ვანათის მაცხოვრის ეკლესია** — არქიტექტურის ძეგლი, საკულტო ნაგებობა ერედვის მუნიციპალიტეტის სოფელ ვანათში. აგებულია X საუკუნეში. 

ეკლესია ნაგებია რიყის ქვით, წყობის ზოგიერთ რიგში ქართული აგურია გამოყენებული. ფასადების კუთხეები ამოყვანილია თლილი ქვის კვადრებით.

დარბაზული ეკლესია გეგმით სწორკუთხედს წარმოადგენს, აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აბსიდით, რომლის ცენტრში თაღოვანი სარკმელია. ჩრდილოეთით და სამხრეთით მაღალი (220სმ) თაღოვანი, ღრმა ნახევარწრიული ნიშებია, რომლებსაც დატანებული აქვს თაღოვანი სარკმლები. ნახევარსფერულ კონქს თლილი ქვის ჰორიზონტალური სარტყელი აქვს. სატრიუმფო თაღი აბსიდის მხრებს ეყრდნობა. საკურთხევლის წინ შემორჩენილია ქვის კანკელის ფრაგმენტები. ეკლესიის კამარა ნახევარცილინდრულია. კამარის საბრჯენი, ცენტრალური თაღი სამსაფეხურიანი პილასტრების იმპოსტებს ეყრდნობა, დასავლეთის თაღი კი კედლის შვერილებს. პილასტრების საშუალებით გრძივი კედლები ორ ტოლ ნაწილად იყოფა. კედლის თაღები პილასტრების პირველ საფეხურს ებჯინება.

ინტერიერი ნათდება აღმოსავლეთის სამი, დასავლეთის და სამხრეთის თითო თაღოვანი სარკმლით. კედლები შელესილი იყო მოსახატად. ჩრდილოეთი არქიტრავული შესასვლელი ამოშენებულია. სამხრეთი შესასვლელი თაღოვანია, რომელსაც ტიმპანის ქვა აქვს.

ეკლესიის ყველა ფასადი სადაა. კარნიზი მარტივპროფილიანია. საბურავად გამოყენებულია კრამიტი. ტექ. მდგ. 1982 წ.

ეკლესიის კამარა ჩამონგრეულია. დასავლეთი კედლის ცენტრში ღრმა ბზარია; იატაკი აყრილია;  დაზიანებულია საბურავი.

## ლიტერატურა 
* შიდა ქართლი, პატარა და დიდი ლიახვის ხეობების არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. I, თბ., 2002, გვ. 70-71
* Меписашвили Р., Цинцадзе В., "Памятники нагорного характера" (Ванати). В кн.:"Архитектура нагорной части исторической провинции Грузии - Шида-Картли", Тб., 1975, стр. 99. 

კატეგორია:ერედვის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:X საუკუნის ეკლესიები
ივანე მესხი

**ივანე სიმონის ძე მესხი** (დ. 1849, ქუთაისი — გ. 1931, თბილისი) — ქართველი ექიმი, ჟურნალისტი და საზოგადო მოღვაწე.

## ბიოგრაფია 
ქუთაისის გიმნაზიის დამთავრების შემდეგ, ივანე მესხი 1869 წელს შევიდა პეტერბურგის ქირურგიის აკადემიაში. 1871 წლიდან სწავლობდა შვეიცარიაში, ჯერ ციურიხის უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულტეტზე, შემდეგ კი ციურიხის პედაგოგიურ ინსტიტუტში. ამ პერიოდში სხვა ქართველ სტუდენტებთან ერთად ივანემ დააარსა ქართველ სტუდენტთა საზოგადოება „უღელი“ რომლის პასუხისმგებელი მდივანიც თავად იყო.

უნივერსიტეტის  დამთავრების შემდეგ დაბრუნდა სამშობლოში. მისი ინიციატივით ქუთაისში გაიხსნა პირველდაწყებითი სასწავლებელი, სადაც სწავლა მშობლიურ ენაზე მიმდინარეობდა. იყო ქალაქის თვითმმართველობის წევრი და მდივანი.

1888 წელს ივანე მესხი სამუშაოდ ბათუმში გადაიყვანეს, სადაც ოცდახუთ წელზე მეტი დაჰყო. იგი იყო  ქ. ბათუმის თვითმმართველობის მდივანი,  იღწვოდა სასკოლო ქსელის გაფართოებისათვის და აქტიურად მონაწილეობდა ბათუმში კლასიკური გიმნაზიისა და ქალთა გიმნაზიის გახსნის საქმეში.

ივანე მესხი ასევე იღწვოდა კულტურული ცხოვრების აღორძინებისათვის. მან ბათუმში შექმნა სცენისმოყვარეთა კოლექტივი, საფუძველი ჩაუყარა დრამატულ საზოგადოებას, რომლის გამგეობის თავმჯდომარეც წლების განმავლობაში თვითონ იყო. იგი აწყობდა სალიტერატურო და თეატრალურ საღამოებს, რომლის შემოსავალიც ძირითადად გადაეცემოდა „ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელ საზოგადოებას“ ქართული სკოლებისა და კულტურულ–საგანმანათლებლო დაწესებულებების კეთილმოწყობისათვის. 1879 წლიდან ივანე მესხი ქშწკგ საზოგადოების ნამდვილი წევრი იყო. 

1871 წლიდან ივანე მესხი თანამშრომლობდა ქართულ ჟურნალ–გაზეთებში, კერძოდ, „დროებასა“ და „კრებულში“. „ისრელის“ ფსევდონიმით ჟურნალ „კრებულში“ ბეჭდავდა იუმორისტული ხასიათის წერილებსა და სტატიებს. მას ეკუთვნის ვრცელი ნაშრომი „ბათუმის საქალაქო მეურნეობის განვითარების ნარკვევი“ (რუსულ ენაზე), გოგოლის, დობროლიუბოვის, ნეკრასოვის თხზულებათა თარგმანები და სხვა.

1919 წლიდან ივანე მესხმა ცხოვრების უკანასკნელი წლები თბილისში გაატარა.

1932 წელს ივანე მესხი 82 წლის ასაკში თბილისში გარდაიცვალა.

## ლიტერატურა 
*„ივანე მესხი“, ავტ.: რამაზ სურმანიძე, თბ., 2013
*ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია: ტ.6., თბ., 1983, გვ.602  
*საქართველოს სსრ განათლების სამინისტროს სახალხო განათლების სახელმწიფო მუზეუმი, კრებული მესამე, თბ., 1968.
*„ეფემია მესხი“, შემდგ.: მაყვალა ცხომარია, თბ., 1957

## რესურსები ინტერნეტში 
* დავით მესხის მოგონებანი 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი ქირურგები
კატეგორია:ქართველი ჟურნალისტები
კატეგორია:დაბადებული 1849
კატეგორია:გარდაცვლილი 1931
კატეგორია:საქართველოს საისტორიო და საეთნოგრაფიო საზოგადოების წევრები
ყორნისის წმინდა გიორგის ეკლესია

**ყორნისის წმინდა გიორგის ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა ქარელის მუნიციპალიტეტის სოფელ ყორნისში. აგებულია XIX საუკუნის ბოლოს. ეკლესიის შესასვლელის თავზე ჩასმულ ქვის ფილაზე მხედრული წარწერაა: „ესე ეკლესია აღაშენა რუსის იმპერატორმა“.

შვერილაბსიდიანი, დარბაზული ეკლესია ნაგებია ფლეთილი და რიყის ქვით. კუთხეებში გამოყენებულია კარგად თლილი კვადრები.

ნაგებობა გეგმით სწორკუთხედს წარმოადგენს, უწესო ფორმის ნახევარწრიული აბსიდით. ცენტრში გაჭრილია მაღალი, თაღოვანი სარკმელი. აბსიდის ჩრდილოეთით თაღოვანი ნიშია. კონქი ამოყვანილია აგურის რადიალური რიგებით. სატრიუმფო თაღი აბსიდის მხრებს ეყრდნობოდა. საკურთხევლის წინ შემორჩენილია სოლეა.

გრძივი კედლები  წყვილი პილასტრის საშუალებით ორ ტოლ ნაწილად იყოფა. პილასტრებს კამარის საბრჯენი თაღი ეყრდნობოდა. ფართო თაღოვანი სარკმლები კედლებზე სიმეტრიულადაა განლაგებული. თაღოვანი შესასვლელი დასავლეთიდანაა. ეკლესიის კედლები შიგნიდან შელესილ-შეთეთრებული იყო. ეკლესიის დასავლეთი ფასადის ფრონტონი აქცენტირებულია აგურის წყობაში ჩაძირული ჯვრით. ამავე ფასადზე შემორჩენილია თარო ლავგარდნის მცირე ფრაგმენტი.

ეკლესიის კამარა და კონქის დიდი ნაწილი ჩამოქცეულია. აღმოსავლეთი კედელი გარღვეულია. ინტერიერში ამოსულია მცენარეები. ეკლესიის გარშემო ყრია ჩამონაშალი ქვა.

## ლიტერატურა 
*შიდა ქართლი, ზნაურის (ყორნისი) რაიონის არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. II, 2004

კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
წნელისის ნაგებობის ნაშთი

**წნელისის ნაგებობის ნაშთი** — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა თიღვის მუნიციპალიტეტის სოფელ წნელისში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.
 
ნაგებობიდან შემორჩენილია ჩრდილო-დასავლეთი კუთხე (სიმაღლე 3,5 მ) და დასავლეთი კედლის მცირე ნაწილი.
სამშენებლო მასალად გამოყენებულია ფლეთილი ქვა. ტერიტორიაზე მიმობნეულია ჩამონაშალი ქვა.

## ლიტერატურა 
*შიდა ქართლი, ზნაურის (ყორნისი) რაიონის არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. II, 2004

კატეგორია:თიღვის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
წნელისის კოშკი

**წნელისის კოშკი** — საფორტიფიკაციო-თავდაცვითი ნაგებობა თიღვის მუნიციპალიტეტის სოფელ წნელისში. აგებულია  გვიან შუა საუკუნეებში.
კოშკი ნაგებია სხვადასხვა ზომის მოყვითალო ფლეთილი ქვით.

ოთხსართულიანი კოშკი გეგმით ოთხკუთხაა. პირველ სართულზე მიწის დონე აწეულია და გადახურვის კოჭების ბუდეებამდე აღწევს. მეორე სართულის აღმოსავლეთ კედელში სწორკუთხა კარია გაჭრილი. კარი ნაოთხალია. სამხრეთ კედელში მოწყობლია ბუხარი. სამხრეთის, დასავლეთის და ჩრდილოეთის კედლებში სათოფურებია გაჭრილი. ასეთივე სათოფურებია მესამე სართულის ოთხივე კედელში. მეოთხე სართულის დასავლეთ კედელში სწორკუთხა სარკმელია. მეოთხე სართულის დიდი ნაწილი ჩამონგრეულია. სარკმლის წირთხლები დაზიანებულია. კოშკის ტერიტორიაზე ყრია ჩამონაშალი ქვა.

## ლიტერატურა 
*შიდა ქართლი, ზნაურის (ყორნისი) რაიონის არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. II, 2004

კატეგორია:თიღვის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ელიზაბეთ ლოთარინგიელი

**ელიზაბეთ ლოთარინგიელი** (ფრანგ. *Élisabeth de Lorraine*; გერმ. *Elisabeth von Lothringen*) (დ. 9 ოქტომბერი 1574 — გ. 4 იანვარი 1635) — ლოთარინგიის ჰერცოგ შარლ III-ისა და საფრანგეთის პრინცესა კლაუდია ვალუას შუათანა ასული. ბავარიის ჰერცოგინია როგორც მაქსიმილიან I-ის მეუღლე.

## ბიოგრაფია 
ელიზაბეთი იყო ლოთარინგიის ჰერცოგ შარლ III-ისა და მისი ცოლის, საფრანგეთის პრინცეას კლაუდია ვალუას შუათანა ასული. დედამისი მისი დაბადებიდან 1 წელიწადში გარდაიცვალა. იგი მეცხრე მშობიარობას გადაჰყვა 27 წლის ასაკში. დედის ხაზით მისი ბებია-პაპა იყვნენ საფრანგეთის იმ დროს უკვე გარდაცვლილი მეფე ანრი II და მისი მეუღლე, დედა დედოფალი ეკატერინე მედიჩი. ეკატერინე ყოველთვის ზრუნავდა კლაუდიასა და მის შვილებზე. 1589 წელს, ეკატერინეს მოთხოვნით, ელიზაბეთის უფროსი და, კრისტინა ლოთარინგიელი მიათხოვეს ტოსკანის ჰერცოგ ფერდინანდო I მედიჩის. 

ელიზაბეთის მამა, ჰერცოგი შარლი კათოლიკობის ერთგული დამცველი და საფრანგეთის ძლიერი მოკავშირე იყო. შარლმა თავისი ტახტისა და ქვეყნის გაძლიერება მოისურვა და ელიზაბეთი მიათხოვა თავის დის შვილს, ბავარიის მომავალ ჰერცოგ მაქსიმილიანს. ისინი დაქორწინდნენ 1595 წლის 6 თებერვალს, ლოთარინგიის დედაქალაქ ნანსში.

მათი ქორწინება კარგად დაიწყო. აღსანიშნავია მათი საერთო საქველმოქმედო საქმიანობები. 

1597 წელს ელიზაბეთის მამამთილი გარდაიცვალა, რის შემდგომაც მაქსიმილიანი ბავარიის ჰერცოგი გახდა. ამ დროს ელიზაბეთი 24 წლის იყო. 

1619 წელს კურპფალცის მმართველმა ფრიდრიხ V-მ იმპერატორს ბოჰემიის ტახტი მოსთხოვა. ბავარიელებმა და ლოთარინგიელებმა ეს გააპროტესტეს და ფრიდრიხს ომი გამოუცხადეს. ბრძოლაში ბავარიელებმა გაიმარჯვეს და ფრიდრიხი ტახტიდან ჩამოაგდეს. ამრიგად მაქსიმილიან I-მა კურპფალცის ტახტი მიიღო. ფრიდრიხი საღვთო რომის იმპერიიდან გაიქცა და საზღვარგარეთიდან აწარმოებდა ომს, რომელიც 1648 წლამდე გაგრძელდა. 

1634–1635 წლებში ბავარიას შავი ჭირი მოედო, რომელმაც თავად ელიზაბეთის სიცოცხლეც შეიწირა. 

## წინაპრები 

## ლიტერატურა 
* Cet article est partiellement ou en totalité issu de l’article de Wikipédia en allemand intitulé « Elisabeth Renata von Lothringen 
* Dieter Albrecht: Maximilian I. von Bayern 1573–1651. Oldenbourg, München 1998,
* Andreas Kraus: Maximilian I. Bayerns großer Kurfürst Graz u. a. 1990

## რესურსები ინტერნეტში 
* http://www.ingolstadt.de/stadtmuseum/scheuerer/ausstell/maximi07.htm

კატეგორია:დაბადებული 9 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1574
კატეგორია:გარდაცვლილი 4 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1635
კატეგორია:ბავარიის ჰერცოგინიები
ყორნისის კოშკი

**ყორნისის ძველი ნაგებობის ნაშთი** — არქიტექტურული ძეგლი საქართველოში, სოფელ ყორნისში, სასაფლაოზე. 

ნაგებობიდან შემორჩენილია ჩრდილოეთი კედელი, რომლის სიმაღლე 1-2 მეტრს აღწევს. კედელზე შეინიშნება ნიშების კვალი. სამშენებლო მასალად გამოყენებულია ფლეთილი ქვა. შემორჩენილი საძირკვლის მიხედვით, ნაგებობა გეგმით სწორკუთხედს წარმოადგენდა. სავარაუდოა ამ ადგილას ფეოდალის სასახლის არსებობა.

## ლიტერატურა
* შიდა ქართლი, ზნაურის (ყორნისი) რაიონის არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. II, 2004

კატეგორია:საქართველოს არქიტექტურული ძეგლები
ატლასისფერი ალციონა (გვარი)

**ატლასისფერი ალციონა** ან **თეთრკურტუმა ალკუნი** () — ფრინველთა გვარი ალუნისებრთა ოჯახისა. მოიცავს ერთადერთ სახეობას — ატლასისფერ ალციონას (), რომელიც ინდონეზიის ენდემია. ბინადრობს ტროპიკულ და სუბტროპიკულ ტყეებში.

## სქოლიო 
*
კატეგორია:ალკუნისებრნი
თაფლიწოვია ალკუნი (გვარი)

**თაფლიწოვია ალკუნი** ან **ლურჯყურა ალკუნი** () — ფრინველთა გვარი ალკუნისებრთა ოჯახისა. მოიცავს ერთადერთ სახეობას — თაფლიწოვია ალკუნს (), რომელიც ინდონეზიის ენდემია. მისი სხეულის სიგრძეა 28 სმ. შეფერილია ნარინჯისფერ-ყავისფრად. თავზე ახასიათებს „ნიღაბი“. გვარის მეცნიერული სახელი იოჰან იაკობ კაუპმა უწოდა 1848 წელს.

## ლიტერატურა 
* Fry, Fry and Harris, Kingfishers, Bee-eaters and Rollers ISBN 0-7136-5206-3

## სქოლიო 
კატეგორია:თაფლიწოვია ალკუნი
კატეგორია:ალკუნისებრნი
ბაყაყპირასებრი ალკუნი (გვარი)

**ბაყაყპირასებრი ალკუნი** () — ფრინველთა გვარი ალკუნისებრთა ოჯახისა. მოიცავს ერთადერთ სახეობას — ბაყაყპირასებრ ალკუნს (), რომელიც გავრცელებულია ახალ გვინეაზე (ენდემია). მისი სხეულის სიგრძე 33 სმ აღწევს. შეფერილია ჭრელად, უმთავრესად მოლურჯო-მოყავისფროდ. დამახასიათებელია მასიური ნისკარტი. გვარს მეცნიერული სახელი რიჩარდ ბოუდლერ შარპმა უწოდა 1880 წელს.

## სქოლიო 
*
კატეგორია:ალკუნისებრნი
გიგანტური ალკუნი (გვარი)

**გიგანტური ალკუნი** ან **კუკაბარა** () — ფრინველთა გვარი ალკუნისებრთა ოჯახისა. მოიცავს ოთხ სახეობას. გავრცელებულნი არიან ავსტრალიისა და ახალი გვინეის ტროპიკულ და მეჩხერ ტყეებში. იკვებებიან მწერებითა და მცირე ხერხემლიანებით — ხვლიკებითა და გველებით, აგრეთვე მღრღნელებით, ზოგჯერ თევზითაც. გვარს მეცნიერული სახელი უილიამ ელფორდ ლიჩმა უწოდა 1815 წელს.

## სახეობები 
* 
* 
* 
* 

## ლიტერატურა 
* Галушин В. М., Дроздов Н. Н., Ильичев В. Д. и др. Фауна Мира: Птицы: Справочник / под ред. В. Д. Ильичева. — М.: Агропромиздат, 1991. — С. 190. — 311 с. — ISBN 5-10-001229-3
* Kookaburra sketches and calls at the Australian National Botanic Gardens site. Archived from the original on 2008-07-20. Retrieved 2010-09-03.

## სქოლიო 
*
კატეგორია:ალკუნისებრნი
ალციონა

**ალციონა** ან **ალკუნი-ალციონა** () — ფრინველთა გვარი ალკუნისებრთა ოჯახისა. მოიცავს 11 სახეობას. ზოგჯერ აერთიანებენ ალციონასებრთა ოჯახში (). ადრე ამ გვარში შედიოდა დღევანდელი სამი გვარის (Actenoides, Syma და Todiramphus) წარმომადგენლები. ტანად მსხვილი ფრინველებია, ძლიერი ნისკარტით. გავრცელებულნი არიან ევროპაში, სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიასა და აფრიკაში. ბინადრობენ ტყის ზონებში. იკვებებიან მწერებით, მღრღნელებით, გველებითა და ბაყაყებით, ზოგიერთი სახეობა — თევზით.

## სახეობები 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## ლიტერატურა 
* Fry, K & Fry, H.C. (2000): Kingfishers, Bee-eaters and Rollers. ISBN 0-691-08780-6

*
კატეგორია:ალკუნისებრნი
ანრი II ლოთარინგიელი

**ანრი II ლოთარინგიელი** (; დ. 8 ნოემბერი 1563 - გ.  31 ივლისი 1624), მეტსახელად ***კარგი*** — ჰერცოგ შარლ III-ისა და მისი მეუღლის, საფრანგეთის პრინცესა კლაუდია ვალუას უფროსი ვაჟი. ლოთარინგიის ჰერცოგი 1608-24 წლებში. საფრანგეთის მეფე ანრი IV-ის სიძე პირველი ქორწინებით. 

## ბიოგრაფია და ოჯახი 
ანრის მამა იყო ლოთარინგის ჰერცოგი შარლ III, ხოლო დედა საფრანგეთის პრინცესა კლაუდია ვალუა. დედის ხაზით მისი ბებია-პაპა იყვნენ საფრანგეთის მეფე ანრი II (ვის პატივსაცემადაც დაარქვეს სახელი) და დედოფალი ეკატერინე მედიჩი. ხოლო მამის მხრიდან მისი ბებია-პაპა იყვნენ ლოთარინგიის ჰერცოგი ფრანსუა I და მისი ცოლი, დანიის, ნორვეგიისა და შვედეთის პრინცესა კრისტინა დანიელი. 1575 წელს დედამისი, პრინცესა კლაუდია მშობიარობას გადაჰყვა.

1599 წლის 31 იანვარს პარიზში, შატო დე სენ-ჟერმენ-ან-ლაიში ანრი დაქორწინდა საფრანგეთისა და ნავარის მეფე ანრი IV-ის უფროს დაზე, პრინცესა კატრინ დე ბურბონზე. გარდა ამისა კატრინი ანრის დეიდის, დედოფალ მარგარიტა ვალუას მულიც იყო.  ამ დროს პატარძალი უკვე 39 წლის იყო. ვინაიდან კატრინი ჰუგენოტი იყო, ანრი კი კათოლიკე, პაპმა უარი თქვა მათ დაქორწინებაზე, ამიტომ მათ ჯვარი კატრინის ნახევარ-ძმამ, რუანის არქიეპისკოპოს შარლმა დასწერათ. 

1604 წელს, 45 წლის ასაკში კატრინი უშვილოდ გარდაიცვალა. 1606 წლის 24 აპრილს ანრიმ ცოლად შეირთო მანტუისა და მონფერატოს ჰერცოგ ვინჩენცო გონძაგას შუათანა ასული მარგერიტა გონძაგა. მარგერიტას დედა იყო ელეონორა მედიჩი, რომელიც იყო ღვიძლი და საფრანგეთის მეფე ანრი IV-ის ახალი ცოლის, დედოფალ მარია მედიჩისა. თავად მარგერიტას და კი, ელეონორა გონძაგა, იყო საღვთო რომის იმპერატრიცა. 

ანრის მარგერიტასთან მხოლოდ ქალიშვილები შეეძინა, რის გამოც იგი სიკვდილის შემდეგ შეცვალა მისმა უმცროსმა ძმამ ფრანსუა II ლოთარინგიელმა. 

## შვილები 
# მკვდარშობილი ქალიშვილი (თებერვალი 1607);
# ნიკოლი (დ. 3 ოქტომბერი 1608 - გ. 23 თებერვალი 1657), დაქროწინდა თავისსავე ბიძაშვილზე, ლოთარინგიის ჰერცოგ შარლ IV-ზე რომელთანაც შვილები არ შეეძინა და 1635 წელს გასცილდა, რის შემდგომაც შარლმა კიდევ ორი ცოლი შეირთო;
# გოგონა (დ. 10 თებერვალი 1611 - გ. 11 თებერვალი 1611);
# კლაუდია (დ. 6 ოქტომბერი 1612 - გ. 2 აგვისტო 1648), დაქორწინდა თავისსავე ბიძაშვილზე, ლოთარინგიის ჰერცოგ ნიკოლას II-ზე, რომელთანაც ორი შვილი შეეძინა, მათ შორის მომავალი ჰერცოგი შარლ V. 

## წინაპრები 

## ტიტულები 
* ლოთარინგიის ჰერცოგი  (1608-1624)
* ბარის ჰერცოგი (1608-1624)
* პონტ-ა-მუსონის მარკიზი (1608-1624)
* ნომენის მარკიზი (1610-1624)

## ლიტერატურა 
* Henry Bogdan: La Lorraine de ducs, sept siècles d’histoire. Perrin, Paris 2005.
* Georges Poull: La maison ducale de Lorraine devenue la maison impériale et royale d'Autriche de Hongrie et de Bohême. UP, Nancy 1991.
* Detlev Schwennicke (Hrsg.): Europäische Stammtafeln/N.F., Bd. 2. Klostermann, Frankfurt/M. 1984, Tafel 206.

კატეგორია:დაბადებული 8 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1563
კატეგორია:გარდაცვლილი 31 ივლისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1624
კატეგორია:ლოთარინგიის ჰერცოგები
კატეგორია:XVII საუკუნის ევროპის მონარქები
ზოლებიანი ალკუნი (გვარი)

**ზოლებიანი ალკუნი** () — ფრინველთა გვარი ალკუნისებრთა ოჯახისა. მოიცავს ერთადერთ სახეობას — ზოლებიან ალკუნს (), რომელიც გავრცელებულია მიანმარის, ტაილანდის, კამბოჯის, ვიეტნამის, ბრუნეიში, ლაოსსა და მალაიზიაში, აგრეთვე კუნძულებზე — სუმატრა, იავა. სინგაპურში გაქრა. მისი სხეულის სიგრძე 20 სმ აღწევს. ახასიათებს სქესობრივი დიმორფიზმი. გვარს მეცნიერული სახელი ლუდვიგ რაიხენბახმა უწოდა 1851 წელს.

## ლიტერატურა 
* Бёме Р. Л., Флинт В. Е. Пятиязычный словарь названий животных. Птицы. Латинский, русский, английский, немецкий, французский / Под общ. ред. акад. В. Е. Соколова. — М.: Рус. яз., «РУССО», 1994. — С. 177. — 2030 экз. — ISBN 5-200-00643-0.

*
კატეგორია:ალკუნისებრნი
ფრანსუა II ლოთარინგიელი

**ფრანსუა II ლოთარინგიელი** (; დ. 27 თებერვალი, 1572 — გ. 14 ოქტომბერი, 1632) — ლოთარინგიის ჰერცოგ შარლ III-ისა და მისი ცოლის, ფრანგი პრინცესა კლაუდია ვალუას უმცროსი ვაჟი. ვემონტის გრაფი. ლოთარინგიისა და ბარის ჰერცოგი 1625 წელს ძმის სიკვდილის შემდეგ, თუმცა ტახტზე ასვლიდან მალევე თანამდებობიდან გადადგა თავისი ვაჟის სასარგებლოდ.  

## ბიოგრაფია 
ლოთარინგიის ჰერცოგ შარლ III-ისა და მისი მეუღლის, ფრანგი პრინცესა კლაუდია ვალუას უმცროსი შვილი. მამამისის მმართველობისას (1545-1608) და ასევე მისი ძმის ანრი II-ის მმართველობისას (1608-1624) იგი გენერალ-ლეიტენანტი იყო და ჰქონდა ვემონტის გრაფის წოდება. რამდენჯერმე იბრძოდა ლოთარინგიის საზღვრებს გარეთ. 

1594 წელს იგი იყო საფრანგეთის მეფე ანრი IV-ის გენერალ-ლეიტენანტი და მისთვის იბრძოდა. ამ ბრძოლებისას მან აიღო ჰუგენოტთა ქალაქები ტური და ვერდენი. 1606 წელს დიპლომატიური მისიით იმყოფებოდა ინგლისში. 1608 წელს ფრანსუა გერმანიაში წავიდა პროტესტანტებთან საბრძოლველად.

მალე ფრანსუასა და მის ძმას შორის უთანხმოება ჩამოვარდა. ამის მიზეზი კი ის იყო, რომ ანრის სურდა ფრანსუა თავის ქალიშვილ ნიკოლზე დაექორწინებინა. ამაზე ფრანსუამ სასტიკი უარი თქვა და დატოვა ლოთარინგია. მიუხედავად ამისა, ანრისა და მის ცოლს მარგერიტა გონძაგას მხოლოდ ორი ქალიშვილი ჰყავდათ და ერთადერთი მემკვიდრე ფრანსუა იყო. საბოლოოდ პრობლემა იმით მოგვარდა, რომ ნიკოლი დააქორწინეს ფრანსუას ვაჟ შარლზე. 

1624 წელს ანრი გარდაიცვალა, რამაც სიტუაცია გაართულა. თუმცა ანრის ანდერძის მიხედვით ჰერცოგი ნიკოლი და მისი ქმარი შარლი გახდნენ. 

1625 წელს ფრანსუა ლოთარინგიის ტახტზე ავიდა, თუმცა სულ მალევე გადადგა თანამდებობიდან თავისი ვაჟის შარლ IV-ის სასარგებლოდ. 

როგორც შემდგომ ფრანსუამ განაცხადა, მას არასდროს ჰქონია იმის პრეტენზია და ამბიცია, რომ მონარქი გამხდარიყო. სულ მალე მან დაიბრუნა ძველი, ვემონტის გრაფის ტიტული და ცოლთან ერთად უკანასკნელი წლები მშვიდად გაატარა. 1632 წლის 14 ოქტომბერს ფრანსუა 60 წლის ასაკში გარდაიცვალა. 

## ოჯახი 
ფრანსუა დაქორწინებული იყო კრისტინა სალმიზე, რომელთანაც 6 შვილი შეეძინა:

# ანრი (1602-1611), ატონშატელის მარკიზი, გარდაიცვალა ბავშვობაში;
# შარლ IV (1604-1675), ლოთარინგიისა და ბარის ჰერცოგი. იქორწინა სამჯერ, ჯერ თავის ბიძაშვილ ნიკოლ ლოთარინგიელზე რომელსაც უშვილობის გამო გასცილდა, მეორედ ბეატრის დე კუსაკზე რომელთანაც შვილები ჰყავდა და მესამედ მარი ლუიზ დ'ასპრემონტზე;
# ანრიეტი (1605-1660), დაქორწინდა ლექსინის პრინც ლუიზე, რომელთანაც შვილები არ ჰყოლია;
# ნიკოლას II (1609-1670), ლოთარინგიისა და ბარის ჰერცოგი, იქორწინა თავის ბიძაშვილ კლაუდია ლოთარინგიელზე, რომელთანაც შეეძინა ორი შვილი;
# მარგარიტა (1615-1672), დაქორწინდა ორლეანის ჰერცოგ გასტონ დე ბურბონზე, რომელთანაც შეეძინა შვილები;
# კრისტინა (1621-1622), გარდაიცვალა ბავშვობაში;
## წინაპრები 

## ლიტერატურა 
* Henry Bogdan: La Lorraine de ducs. Sept siècles d’histoire. Perrin, Paros 2005.
* Georges Poull: La maison ducale de Lorraine. Selbstverlag, Rupt-sur-Moselle 1991.
* Detlev Schwennicke: Europäische Stammtafeln. Band I.2, 1999, Tafel 208.

კატეგორია:დაბადებული 27 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1572
კატეგორია:გარდაცვლილი 14 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1632
კატეგორია:ლოთარინგიის ჰერცოგები
კატეგორია:XVII საუკუნის ევროპის მონარქები
სიდჰართ შუკლა

**სიდჰართ შუკლა** (დ. 12 დეკემბერი, 1980) — ინდოელი მსახიობი და მოდელი. მისი სამსახიობო დებიუტი შედგა 2008 წელს Sony Tv-ის სატელევიზიო შოუში „Babul Ka Aangann Chootey Na“, რომლითაც მოიპოვა პოპულარობა. შუკლამ ასევე მონაწილეობა მიიღო „Star One“-ის სერიალ „Jaane Pehchaane Se Ye Ajnabbi“-ს და „Star Plus“-ის ხანმოკლე სერიალ „Love U Zindagi“-ში.

2013 წელს, მონაწილეობა მიიღო ცეკვის რეალით შოუს „Jhalak Dikhhla Jaa“-ის მეექვსე სეზონში. შუკლა ყველაზე ცნობილია თავისი როლით შივრაჯ ალოკ შეკარით, „Colors tv“-ის სატელევიზიო დრამატულ სერიალ „Balika Vadhu“-ში. 2014 წელს შედგა მისი დებიუტი დიდ ეკრანზე, რომანტიკულ კომედიაში „Humpty Sharma Ki Dulhania“-ში, შაშანკ კჰათიას როლით. 2016 წელს ის იყო რეალითი სათამაშო შოუს „Mtv Ke Khiladi“ მე-7 სეზონის კონკურსანტი, რომელშიც გაიმარჯვა 2016 წლის 3 აპრილს.

შუკლა დაიბადა მუმბაიში, ინდოეთში. მისი მამა იყო ბანკში მომუშავე ინჟინერი აშოქ შუკლა და დედა კირიტა შუკლა. მას ჰყავს ორი უფროსი და. შუკლა სწავლობდა სანტ ხავიერის უმაღლეს სასწავლებელში, ფორტში (მუმბაი) და შემდეგ სწავლა განაგრძო ინტერიერის დიზაინის რაშანა სანსადურის სკოლაში, მუმბაიში.

გარდაიცვალა 2021 წლის 2 სექტემბერს, 40 წლის ასაკში, გულის შეტევის შედეგად.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 12 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1980
კატეგორია:ინდოელი მსახიობები
კატეგორია:ინდოელი მოდელები
კატეგორია:გარდაცვლილი 2 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2021
კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით
მელიდორა

**მელიდორა** ან **ალკუნი-მელიდორა** () — ფრინველთა გვარი ალკუნისებრთა ოჯახისა. მოიცავს ერთადერთ სახეობას — ალკუნი-მელიდორა (), რომელიც გავრცელებულია ახალ გვინეასა და მიმდებარე კუნძულებზე. გვარს მეცნიერული სახელი რენე ლესონმა უწოდა 1830 წელს.

## სქოლიო 
*
კატეგორია:ალკუნისებრნი
კატრინ ლოთარინგიელი

**კატრინ ლოთარინგიელი** (დ. 3 ნოემბერი 1573 - გ. 7 მარტი 1648) — ლოთარინგიის ჰერცოგ შარლ III-ისა და მისი ცოლის, საფრანგეთის პრინცესა კლაუდია ვალუას შუათანა ქალიშვილი.  რემირემონტის აბატი. 

## ბიოგრაფია 
კატრინი იყო შარლ III ლოთარინგიელისა და მისი ცოლის, საფრანგეთის პრინცესა კლაუდია ვალუას მეშვიდე შვილი და მეოთხე ქალიშვილი. დედის ხაზით მისი ბებია-პაპა იყვნენ საფრანგეთის მეფე ანრი II და მისი ცოლი, დედოფალი ეკატერინე მედიჩი. როდესად კატრინი წელიწადნახევრის იყო, 1575 წელს დედამისი, კლაუდია ვალუა, 27 წლის ასაკში გადაჰყვა მეცხრე მშობიარობას. 

კატრინმა თავისი ცხოვრება რელიგიასა და უფალს მიუძღვნა. მან უარი განაცხადა საღვთო რომის იმპერატორ ფერდინანდ II-ზე დაქორწინებაზეც კი. 

1602 წელს კატრინი განიხილებოდა კუდჟურტის აბატად. 1612 წელს კი ელიზაბეტ სალმის პოსტიდან გადადგომის შემდეგ კატრინი საფრანგეთის ყველაზე პრესტიჟული, რემირემონტის აბატი გახდა. 

რემირემონტი მთელს საფრანგეთში ყველაზე მნიშვნელოვანი, პრესტიჟული, გამოჩენილი და არისტოკრატული სააბატო იყო, რომელსაც მჭიდრო კავშირი ჰქონდა ლოთარინგიასთან. მოგვიანებით კატრინს მჭიდრო კავშირი ჰქონდა თავის ბიძაშვილ მარგარიტა ლოთარინგიელთან. მარგარიტას დედა 1627 წელს გარდაიცვალა და მას შემდეგ კატრინთან ცხოვრობდაა რემიემონტში. მოგვიანებით მარგარიტა დაქორწინდა საფრანგეთის მეფე ლუი XIII-ის სკანდალურ და მეამბოხე ძმა გასტონ დე ბურბონზე. ისინი მალულად და უნებართვოდ დაქორწინდნენ რასაც დიდი აჟიოტაჟი მოჰყვა რის გამოც წყვილი ბრიუსელში გაიქცა. 

1638 წელს ოვერნის ჰერცოგის ჯარებმა რემირემონტის ოკუპაცია მოახდინეს. მომავალ წელს პრინცესა კატრინმა მოიპოვა ნეიტრალიტეტი, რითაც შეძლო მომდევნო წლებში მიმდინარე ოცდაათწლიან ომში თავის გადარჩენა. 

კატრინი გარდაიცვალა 1648 წლის 7 მარტს 60 წლის ასაკში. რემირემონტში კი ახალი ორლეანელი აბატი ჩავიდა. 

## წინაპრები 

## ლიტერატურა 
* Jacqueline Carolus-Currien, Pauvres duchesses, Metz, Édition serpenoise, 2007.
* van de Pas, Leo. "Catherine de Lorraine". Genealogics .org. Retrieved 2010-03-02.

კატეგორია:დაბადებული 3 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1573
კატეგორია:გარდაცვლილი 7 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1648
რაშამი დესაი

**რაშამი დესაი** (დ. 13 თებერვალი, 1986) — ინდოელი მსახიობი, მოდელი და მოცეკვავე, რომელიც ყველაზე მეტად ცნობილია ტაპასია რათჰორის როლით Colors TV-ის პოპულარულ სატელევიზიო საპნის ოპერაში „ორი ბედი“ და პრიტის როლით სერიალში „ჩვენი არასრული ისტორია“. სანამ დესაი ტელევიზიის მსახიობი გახდებოდა, მან რამდენიმე დაბალბიუჯეტიან ფილმში მიიღო მონაწილეობა. 2012 წელს მონაწილეობა მიიღო საცეკვაო რეალითი შოუს „ეძებე“ 5-ე სეზონში. ის ასევე 2015 წელს მონაწილეობდა საცეკვაო რეალით შოუში „ცეკვის პარტნიორი 7“ თავის ყოფილ მეუღლე ნანდიშ სანდუსთან ერთად. 2017-2018 წლებში დესაი თამაშობდა შორვორის როლს Colors TV ის პოპულარულ შოუში „გულიდან გულამდე“, სიდჰარტ შუკლასთან ერთად. 2018 წელს იგი დასახელდა ინდოეთის ყველაზე მაღალანაზღაურებად სატელევიზიო მსახიობ ქალად.

## ბიოგრაფია 
რაშამი დესაი დაიბადა მუმბაიში 1986 წლის 13 თებერვალს, გუჯარათელების ოჯახში. რაშამის დედა რასილა დესაი მასწავლებელი იყო, ხოლო მამა ლატე აჯაი დესაი ბავშვობაში გარდაეცვალა.

მან სამსახიობო მოღვაწეობა ადრეულ ასაკში დაიწყო. 2006 წელს მისი პირველი სატელევიზიო დებიუტი შედგა Zee TV-ის სერიალში „რავანა“ და Sony TV-ის სერიალში „გაიცანი ჩვენი საყვარელი მონა “. 2008 წელს მონაწილეობა მიიღო Colors TV პოპულარულ საპნის ოპერაში „ორი ბედი“. 2012 წლის მარტში ის წავიდა სერიალიდან, რადგან ფიქრობდა, რომ არ შეეძლო თავისზე უფროსი ადამიანის როლის შეესრულება, თუმცა 2012 წლის ნოემბერში გადაღებებს დაუბრუნდა.

2012 წელს საცეკვაო რეალითი შოუს „ეძებე“ მეხუთე სეზონში დაიკავა მეორე ადგილი, 2015 წელს საცეკვაო შოუს „ცეკვის პარტნიორის“ მეშვიდე სეზონში თავის მეუღლესთან ერთად მიიღო მონაწილეობა და მეორე ადგილის მოპოვებაც მოახერხა. 2015 დესაიმ მონაწილეობა მიიღო შოუს „Fear Factor: Khatron Ke Khiladi“ ( საშიში მოთამაშე) მე-6 სეზონში, თუმცა მალევე გავარდა, მაგრამ ის კვლავ დააბრუნეს ველური ბარათის მეშვეობით. დესაი Colors TV-ზე გამართული შოუს „Kitchen“ () მეორე სეზონის გამარჯვებულია.

## პირადი ცხოვრება 
რაშამი დესაი დაქორწინდა მსახიობ ნანდიშ სანდჰუზე 2012 წლის 12 თებერვალს. მათ ეყოლათ ქალიშვილი მანია სინქი.

2014 წელს დესაი და სანდჰუ დროებით ერთმანეთს დაშორდნენ, თუმცა მალევე შერიგდნენ. ერთი წლის შემდეგ კი წყვილი განქორწინდა. ამჟამად დესაი არის სიდჰარტ შუკლას პარტნიორი.

## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 13 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1986
კატეგორია:ინდოელი მსახიობები
კატეგორია:ინდოელი მოცეკვავეები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ანტუანეტ ლოთარინგიელი

**ანტუანეტ ლოთარინგიელი** (დ. 26 აგვისტო 1568 — გ. 23 აგვისტო 1610) — ფრანგი არისტოკრატი. ლოთარინგიის ჰერცოგ შარლ III-ისა და მისი ცოლის, საფრანგეთის პრინცესა კლაუდია ვალუას შუათანა ქალიშვილი. იულიხ-კლევ-ბერგის ჰერცოგინია 1599-1609 წლებში როგორც იოჰან ვილჰელმის მეუღლე. 

## ბიოგრაფია 
ანტუანეტი იყო ლოთარინგიის ჰერცოგ შარლ III-ისა და მისი ცოლის, საფრანგეთის პრინცესა კლაუდია ვალუას ასული. დედის ხაზით მას ბებია-ბაბუად ერგებოდნენ საფრანგეთის მეფე ანრი II და მისი ცოლი, დედოფალი ეკატერინე მედიჩი. როდესაც ანტუანეტი 7 წლის იყო, 1575 წელს მეცხრე მშობიარობას გადაჰყვა დედამისი, პრინცესა კლაუდია. 

1599 წლის 20 ივნისს ცოლად შერთეს იულიხ-კლევ-ბერგის ჰერცოგ იოჰან ვილჰელმს. ამით მოხდა დინასტიური გაერთიანება. დაახლოვდა და გაძლიერდა კათოლიკური, ჩრდილო რაინის ქვეყნების კავშირი. კლევში ანტუანეტას მიმართ ცუდად განეწყვნენ. განსაკუთრებულად აქტიურობდა მისი დედამთილი, მარია ავსტრიელი, რომელიც უნაყოფო რძალს საშინლად ამცირებდა. მიუხედავად ამისა, ანტუანეტმა ხელში დიდი ძალაუფლება აიღო, ისეთი როგორიც მის არცერთ წინამორბედს არ ჰქონია. მისი სამშობლოდან კი მიდიოდა წერილები სადაც მისი სამოქმედო გეგმა იყო დაწერილი. ანტუანეტის გავლენიც მისი ქმარი ჩაება კურპფალცის მემკვიდრეობისთვის ომში ანტუანეტის დისა და სიძის სასარგებლოდ, რომელშიც გაიმარჯვეს კიდეც. საბოლოოდ მან შეძლო და მართალია თავად ვერა, მაგრამ მთავრობაში თავისი კაცი დაამკვიდრა და ასე ერეოდა ქვეყნის მართვაში. თუმცა ხალხის ნაწილი ანტუანეტისა და იოჰანის განქორწინებას მოითხოვდა, რადგან უშვილობას ყველა ანტუანეტს აწერდა, სამედიცინო დასკვნების გარეშე. ეს იმიტომ, რომ იოჰანს მემკვიდრე აუცილებლად სჭირდებოდა, წინააღმდეგ შემთხვევაში მის საჰერცოგოს საღვთო რომის იმპერია ჩაიგდებდა ხელში. 1609 წელს გარდაიცვალა იოჰანი, რითაც დაიწყო კლევის მემკვიდრეობისთვის ბრძოლა, ანტუანეტი კი ლოთარინგიაში დაბრუნდა. 1610 წელს  ანტუანეტი გარდაიცვალა, 41 წლის ასაკში. 

## წინაპრები 

## ლიტერატურა 
* Stefan Ehrenpreis et Klaus Herdepe, Der Dreißigjährige Krieg im Herzogtum Berg und in seinen Nachbarregionen, Neustadt-an-der-Aisch, Schmidt, 2002.
* Heinz Ollmann-Kösling, Der Erbfolgestreit um Jülich-Kleve (1609-1914 [1614]). Ein Vorspiel zum Dreißigjährigen Krieg, Ratisbonne, Roderer, 1996.
* Andreas Thiele, Erzählende genealogische Stammtafeln zur europäischen Geschichte, vol. I, Francfort-sur-le-Main, R. G. Fischer, 1993.
* Moritz Ritter, Deutsche Geschichte im Zeitalter der Gegenreformation und des Dreißigjährigen Krieges (1555-1648), Darmstadt, Wissenschaftliche Buchgesellschaft, 1962 (réimpr. photomécanique de l'éd. orig. de 1889-1908).

კატეგორია:დაბადებული 26 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1568
კატეგორია:გარდაცვლილი 23 აგვისტო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1610
სამოთხის ალკუნი (გვარი)

**სამოთხის ალკუნი** () — ფრინველთა გვარი ალკუნისებრთა ოჯახისა. მოიცავს 8 (ან 9) სახეობას. გავრცელებულნი არიან ავსტრალიასა და ახალ გვინეაზე. არც ისე დიდი ზომის ფრინველებია. გააჩნიათ ძალზე გრძელი კუდი. გვარს მეცნიერული სახელი ნიკოლას ეილუორდ ვიგორსმა უწოდა 1825 წელს.

## სახეობები 
* 
* 
* 
* 
* 
*  (გვარში არსებობა საკამათოა)
* 
* 
* 

## ლიტერატურა 
* Галушин В. М., Дроздов Н. Н., Ильичёв В. Д., Константинов В. М., Курочкин Е. Н., Полозов С. А., Потапов Р. Л., Флинт В. Е., Фомин В. Е. Фауна Мира: Птицы: Справочник. — М: Агропромиздат, 1991. — С. 191. — 311 с. — ISBN 5-10-001229-3.

*
კატეგორია:ალკუნისებრნი
ყარყატნისკარტა ალკუნი (გვარი)

**ყარყატნისკარტა ალკუნი** ან **გურიალი** () — ფრინველთა გვარი ალკუნისებრთა ოჯახისა. მოიცავს სამ სახეობას. გავრცელებულნი არიან სამხრეთ და სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის ტროპიკულ ზონებში. მათი სხეულის სიგრძე 35 სმ აღწევს. გააჩნიათ მასიური შავი ან წითელი ნისკარტი და წითელი ფეხები. თავი და სხეულის ქვედა ნაწილი თეთრი ან მოყვითალო-თეთრია, ფრთები და სხეულის ზედა ნაწილი მუქი. არ ახასიათებთ სქესობრივი დიმორფიზმი. ფრენისას ფართხალებენ, მაგრამ პირდაპირ ფრენენ. ბინადრობენ ტყის ზონებში ტბებთან, მდინარეებთან, ესტუარებთან ან სანაპიროებთან ახლოს. იკვბებიან ცხრაფეხებით, თევზით, ბაყაყებით, ყარყატნისკარტა ალკუნი — მღრღნელებითა და მცირე ფრინველებით. ბუდეს იკეთებენ სანაპიროებზე, ხეებზე ან ტერმიტების ბუდეებში, სადაც დებენ თეთრ კვერცხებს.

## სახეობები 
* 
* 
* 

## ლიტერატურა 
* 

## სქოლიო 
*
კატეგორია:ალკუნისებრნი
წყნაროკეანური ალკუნი

**წყნაროკეანური ალკუნი** () — ფრინველთა გვარი ალკუნისებრთა ოჯახისა. ადრე ამ გვარის წარმომადგენლები გაერთიანებული იყვნენ ალციონის გვარში (). მოიცავს 30 (ან 21) სახეობას. საშუალო ზომის ფრინველებია. შეფერილილნი არიან ლურჯ და ლურჯ-მწვანედ. ბევრი სახეობა წყლისგან მოშორებით ცხოვრობს და ხმელეთის ცხოველებით იკვებება, მაგ.: მწერებითა და ხვლიკისნაირებით. ბუდეს იკეთებენ ორმოებში, უფრო ხშირად კი — ხეებზე.

## სახეობები 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## ლიტერატურა 
*
*
*

*
კატეგორია:ალკუნისებრნი
ფლამინგო

**ფლამინგო** () — ფრინველთა გვარი ფლამინგოსებრთა ოჯახისა. დღეისათვის მოიცავს სამ სახეობას, ხოლო ადრე მასში ერთიანდებოდა ყველა თანამედროვე ფლამინგოსნაირი. ახასიათებთ გრძელი წვრილი ფეხები და მოქნილი კისერი. შეფერილნი არიან თეთრ-ვარდისფრად, ზოგჯერ ბუმბული წითელშიც გადადის. გააჩნიათ მასიური მოღუნული ნისკარტი,  რომლის კიდეებზე რქოვანი ფირფიტებია საკვების მოპოვების დროს წყლის გასაწურად. გავრცელებულნი არიან ევროპაში, აზიაში, აფრიკაში, ცენტრალურ და სამხრეთ ამერიკაში.

## სახეობები 
* 
* 
* 

## ლიტერატურა 
* Всё о птицах / Под ред. Шаронова А. — СПб.: ООО «СЗКЭО», 2007. — С. 166. — 176 с. — ISBN 978-5-9603-0075-9.

*
კატეგორია:ფლამინგოსებრნი
რიტა ორა

**რიტა საათჩი ორა** (; დ. 26 ნოემბერი, 1990, პრიშტინა, იუგოსლავია) — ალბანელი წარმოშობის ბრიტანელი მომღერალი და მსახიობი. ფართოდ ცნობილი და პოპულარული 2012 წლის თებერვალში გახდა, როდესაც ის DJ Fresh-ის სინგლში „Hot Right Now“-ი გამოჩნდა, რომელიც პირველი პოზიცია დაიკავა ბრიტანეთის სინგლების ჩარტში. მისი სადებიუტო სტუდიური ალბომი „Ora“, რომელიც 2012 წლის აგვისტოში გამოვიდა, გაერთიანებულ სამეფოში პირველი ადგილი დაიკავა. ალბომში შედიოდა ბრიტანეთის ნომერ პირველი სინგლები „R.I.P. და „How We Do (Party)“. 2012 წელს, ორა ბრიტანეთის სინგლების ჩარტში ყველაზე მეტი ნომერ პირველი სინგლის მქონე მომღერალი გახდა.

2014 წლის იანვარში, Adidas-მა განაცხადა ორასთან თანამშრომლობის შესახებ, თავის ბრენდ „Adidas Originals“-თვის. 2017 წელს, ორას ორი სინგლი მეორე სტუდიური ალბომიდან, „Your Song“ და „Anywhere“, ორივე ბრიტანეთის ათეულს მიაღწია.

## ადრეული წლები 
ორა დაიბადა 1990 წლის 26 ნოემბერს პრიშტინაში, იუგოსლავიაში (დღევანდელი კოსოვო), ალბანელი მშობლების ოჯახში. დედამისი, ვერა (*ქორწინებამდე*: ბაირაქტარი) ფსიქიატრია, ხოლო მამამისი, ბესნიკ საათჩი, ეკონომისტი და პაბის მფლობელია. ორას ჰყავს უფროსი და, ელენა (რომელიც მისი გუნდის ნაწილია) და უმცროსი ძმა, დონი. დაიბადა, როგორც რიტა *საათჩი* (რაც თურქული სიტყვაა და ნიშნავს „მესაათეს“), მაგრამ მშობლებმა მოგვიანებით გვარს დაამატეს *ორა* (რაც ალბანურად ნიშნავს „დროს“), რათა მისი გვარი ადვილად იკითხებოდეს.

მისმა ოჯახმა კოსოვო პოლიტიკური მიზეზებით დატოვა, რადგან ამ დროს იუგოსლავიაში ალბანელების დევნიდნენ. როდესაც ოჯახი 1991 წელს საცხოვრებლად ლონდონში გადავიდა, ორა მაშინ ერთი წლის იყო. გაიზარდა დასავლეთ ლონდონის ნოტინჰილის რაიონში და სწავლობდა სან-კუტბერტისა დაწყებით სკოლაში, რის შემდეგაც დაამთავრა საშემსრულებლო ხელოვნების სკოლა. მღერა ადრეულ ასაკში დაიწყო.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 26 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1990
კატეგორია:ბრიტანელი ფემინისტები
კატეგორია:ბრიტანელი მსახიობები
კატეგორია:ბრიტანელი მომღერლები
კატეგორია:XXI საუკუნის ინგლისელი მომღერლები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები