open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ჯუმბერ ებრალიძე

**ჯუმბერ ებრალიძე** (დ. 20 მარტი, 1933 — გ. 8 ნოემბერი, 2018) — ქართველი რეჟისორი, სცენარისტი, პროდიუსერი. 

## ბიოგრაფია
დაიბადა 1933 წლის 20 მარტს თბილისში. 1956-1961 წლებში მუშაობდა რეჟისორის თანაშემწედ კ/სტუდია „ქართულ ფილმში“. 1961 წლიდან მოღვაწეობს საქართველოს ტელევიზიაში. 1968 წელს თბილისის შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრალური ინსტიტუტის დამთავრების შემდეგ მოღვაწეობას იწყებს ახლადშექმნილ საქართველოს ტელეფილმების სტუდიაში ჯერ პროდიუსერად, ხოლო 1973 წლიდან კინორეჟისორად. გადაღებული აქვს 50-ზე მეტი დოკუმენტური ფილმი. განსაკუთრებით აღსანიშნავია სრულმეტრაჟიანი პუბლიცისტური ფილმი „საქართველოს მატიანე“, რომელიც შედგება 20 ფილმისაგან და რომელშიც აღწერლია საქართველოს მაჯისცემა 1976-88 წლებში. იტალიის „სატელიტ 2000“-ის და საფრანგეთის „TV-5“„“-ის დაკვეთით გადაიღო ფილმი „უფლის რწმენითა და შეწევნით“, ხოლო ტელეკომპანია „НТВ“„“-ს დაკვეთით 2 სერიანი ფილმი „Грузинский Футбол“  („ქართული ფეხბურთი“). საქართველოს სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი (1985). საქართველოს კინემატოგრაფისტთა კავშირის წევრი (1980). ღირსების ორდენის კავალერი (2003).

## ფილმოგრაფია﻿
### დამდგმელი რეჟისორია ფილმების
# მისიით საქართველოში (2007) - დოკუმენტური
# უფლის რწმენითა და შეწევნით (2003) - დოკუმენტური
# გაფრთხილება კოსმოსიდან (2003) - დოკუმენტური
# მაესტრო ლატაიო (2003) - დოკუმენტური
# ჩვენ პირველი ევროპელები ვართ (ანუ ამბავი ზეზვასი და მზიასი) (2001) - დოკუმენტური
# რეზი, შოთი, აჩი (1996) - დოკუმენტური
# ყოველი ქართლი (1995) - დოკუმენტური
# ვინ არის დამნაშავე?! (1993) - დოკუმენტური
# მოქცევაი ქართლისაი (1991) - დოკუმენტური
# ბორის პაიჭაძე (1990) - დოკუმენტური
#. აფხაზეთის მარგალიტი (1987) - დოკუმენტური
# საქართველოს მატიანე (1986) - დოკუმენტური
# გზა ჭადრაკის დედოფლის გვირგვინისაკენ (1986) - დოკუმენტური
# ფალავნები (1985) - დოკუმენტური
# ჩვენი მერი (1982) - დოკუმენტური
# მატჩის დირიჟორი (1980) - დოკუმენტური
# ბიჭვინთა (1980) - დოკუმენტური
# ორმოცი ძნელი წუთი (1979) - დოკუმენტური
# უკანასკნელი ნახტომი (1977) - დოკუმენტური
# პირველი ჩოგანი (1976) - დოკუმენტური﻿

### სცენარის ავტორია ფილმების
# მისიით საქართველოში (2007) - დოკუმენტური
# უფლის რწმენითა და შეწევნით (2003) - დოკუმენტური
# გაფრთხილება კოსმოსიდან (2003) - დოკუმენტური
# რეზი, შოთი, აჩი (1996) - დოკუმენტური
# ყოველი ქართლი (1995) - დოკუმენტური
# მოქცევაი ქართლისაი (1991) - დოკუმენტური
# ბორის პაიჭაძე (1990) - დოკუმენტური
# წინ არგონავტებო (1988) - დოკუმენტური
# აფხაზეთის მარგალიტი (1987) - დოკუმენტური
# გზა ჭადრაკის დედოფლის გვირგვინისაკენ (1986) - დოკუმენტური
# ფალავნები (1985) - დოკუმენტური
# ორმოცი ძნელი წუთი (1979) - დოკუმენტური
# პირველი ჩოგანი (1976) - დოკუმენტური﻿

### პროდიუსერია ფილმების
# ბავშვობა (1970)
# შორია გურჯისტანამდე (1970) - დოკუმენტური
# ცაბუნია (1969)
# მზის ჩასვლის წინ (1968)
# თოჯინების სამყაროში (1965)

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი სცენარისტები
კატეგორია:ქართველი პროდიუსერები
კატეგორია:ქართველი რეჟისორები
კატეგორია:დაბადებული 1928
კატეგორია:დაბადებული 20 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 8 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2018
ტინდფიადლაიეკუდლი

**ტინდფიადლაიეკუდლი** () — მყინვარი სამხრეთ ისლანდიაში. მდებარეობს ისლანდიის პლატოს სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, სუდურლანდის რეგიონის ტერიტორიაზე, მყინვარ მირდალსიეკუდლიდან ჩრდილო-დასავლეთით 12 კილომეტრში. მყინვარის ფართობი შეადგენს 19 კმ²-ს, სიგრძე და სიგანე — ≈ 5 კმ-ს. მყინვარი ფარავს კალდერას და ნაწილობრივ ამავე სახელწოდების სტრატოვულკანის ფერდობებს, რომელიც შედგება ბაზალტური და ლიპარიტული ქანების კომპოზიციისგან. ტინდფიადლაიეკუდლი კვებავს მრავალ მდინარეს.

## იხილეთ აგრეთვე
* ისლანდიის მყინვარები
* ისლანდიის ვულკანების სია

## სქოლიო
კატეგორია:ისლანდიის მყინვარები
კატეგორია:ისლანდიის ვულკანები
ათენის სკოლა

**ათენის სკოლა** () — რენესანსის ეპოქის მხატვარ რაფაელის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი ნამუშევარი, ფრესკა, რომელზეც ის ვატიკანის სასახლეში  1508-1511 წლებში მუშაობდა.

## ისტორია
1508 წელს, პაპ იულიუს II-ის ბრძანებით რაფაელმა დაიწყო ვატიკანის სასახლის ოთახების მოხატვა. მისი ფრესკები ადამიანის საქმიანობის ალეგორიული გამოსახულებებია.  „school of Athens“ — ფილოსოფია, „დებატები“ — თეოლოგია, „სიბრძნე, ზომიერება და ძალა“ — სამართლიანობა, „პარნასი“ — პოეზია. თავის ოთხ დიდ კომპოზიციაში რაფაელმა ოთხი საფუძველი წარმოაჩინა, რომელსაც, მისი აზრით უნდა ეფუძვნებოდეს საზოგადოება. გონება (ფილოსოფია, მეცნიერება), სიკეთე და სიყვარული (რელიგია), სილამაზე (ხელოვნება), მართლმსაჯულება (სამართლიანობა). ფრესკა ათენის სკოლა ითვლება არა მარტო რაფაელის არამედ რენესანსის ეპოქის საუკეთესო ნიმუშად.

## პერსონაჟების სია
thumb|center|1000px

# ზენონ კიტიონელი ან ზენონ ელეიელი
# ეპიკურე
# ფედერიკო II გონზაგა
# ბოეციუსი ან ანაქსიმანდრე ან ემპედოკლე
# იბნ რუშდი
# პითაგორა
# ალკიბიადე ან ალექსანდრე მაკედონელი
# ანტისთენე ან ქსენოფონტი
# ჰიპატია 
# ესხინესი ან ქსენოფონტი
# პარმენიდე
# სოკრატე
# ჰერაკლიტე
# პლატონი
# არისტოტელე,
# დიოგენე
# პლოტინე
# ევკლიდე ან არქიმედე მოსწავლეებით
# ჰიპარქე, სხვა ვერსიით სტრაბონი ან ზარათუშტრა
# პტოლემე
# პროტოგენე
# *R* — აპელესი

## რესურსები ინტერნეტში
*The School of Athens at the *Web Gallery of Art*
*The School of Athens  (interactive map)
*Cartoon of The School of Athens 
*The School of Athens reproduction at UNC Asheville 
*BBC Radio 4 discussion about the significance of this picture in the programme "In Our Time" with Melvyn Bragg.
*3 Cool Things You Might Not Know About Raphael’s “School of Athens” 

## სქოლიო
კატეგორია:რენესანსი
კატეგორია:რაფაელის ნახატები
რამაზ ბატატუნაშვილი

**რამაზ ბატატუნაშვილი** (დ. 8 სექტემბერი, 1950) — ქართველი ოპერატორი.

## ბიოგრაფია
დაიბადა სოფელ ბაგებში 1950 წლის 8 სექტემბერს. 1968 წელს მუშაობა დაიწყო ტელევიზიისა და რადიომაუწყებლობის კომიტეტში გამნათებლად. 1971 წლიდან დღემდე მუშაობს კომპანია „ქართულ ტელეფილმში“ ჯერ ოპერატორის ასისტენტად, შემდეგ კი ოპერატორად. 

## ფილმოგრაფია﻿
### დამდგმელი ოპერატორი
# ხვალ, ზეგ, მაზეგ... (2011) - დოკუმენტური
# ვაჟკაცს კარგ უნდა ჰყვანდის ცხენიო (2006) - დოკუმენტური
# ვასო გოძიაშვილი (2006) - დოკუმენტური
# ლადო ასათიანი (2006) - დოკუმენტური
# მოგზაურობა ისტორიაში (2005) - ანიმაციური
# საქართველო ჩემს გულში (2004) - დოკუმენტური
# მდინარე (2003)
# ქართველები მარიას თეატრში (2002) - დოკუმენტური
# გურული ფირალები (2000) - დოკუმენტური
# ღამის სიზმრები (1999)
# სახლი ლხინისა (1998) - დოკუმენტური
# საჩუქარი (1997) - დოკუმენტური
# უაილდ ვესთის მხედრები (1997) - დოკუმენტური
# ეფემერა (1997) - დოკუმენტური
# პროფესია კინორეჟისორი (1997) - დოკუმენტური
# ვან გოგის ყური (1996)
# ხევსურები (1996) - დოკუმენტური
# არტისტის დაბრუნება (1995) - დოკუმენტური
# ანა კალანდაძე (1995) - დოკუმენტური
# საჯვარეობა (1994) - დოკუმენტური
# განაპირა სახლი (1991)
# ნინიკო (1990) - დოკუმენტური
# მერი (1989) - დოკუმენტური
# მოქანდაკე მერაბიშვილები (1988) - დოკუმენტური
# ჰამლეტ გონაშვილი (1988) - დოკუმენტური
# გზა (1981) - დოკუმენტური
# ფშავი (1981) - დოკუმენტური
# ფანჯარა (1980) - დოკუმენტური

## რესურსები ინტერნეტში
*ქართული ფილმების ეროვნული ფილმოგრაფია 

კატეგორია:ქართველი ოპერატორები
კატეგორია:დაბადებული 1950
კატეგორია:დაბადებული 8 სექტემბერი
ტორვაიეკუდლი

**ტორვაიეკუდლი** () — პატარა მყინვარი, ლიპარიტული სტრატოვულკანი და სუბგლაციალური ვულკანების კომპლექსი, რომელიც მდებარეობს მირდალსიეკუდლის ჩრდილოეთით და თოურისვატნის სამხრეთით, ისლანდიის პლატოზე, სუდურლანდის რეგიონის ტერიტორიაზე, ისლანდიაში. ტორვაიეკუდლი ნაწილობრივ ფარავს ამავე სახელწოდების ვულკანს. მყინვარის ფართობია 15 კმ². ვულკანი უკანასკნელად ამოიფრქვა 1477 წელს.

## იხილეთ აგრეთვე
* ისლანდიის მყინვარები
* ისლანდიის ვულკანების სია

## სქოლიო
კატეგორია:ისლანდიის მყინვარები
კატეგორია:ისლანდიის ვულკანები
ჯავიდაბადი

**ჯავიდაბადი** () — სოფელი აზერბაიჯანში, ნახიჩევანის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ბაბექის რაიონში.  

## რესურსები ინტერნეტში
* GEOnet Names Server
 

კატეგორია:ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის სოფლები
კატეგორია:ბაბექის რაიონის სოფლები
გია ბურჯანაძე

**გიორგი (გია) ბურჯანაძე** (დ. 3 მაისი, 1961, თბილისი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი მსახიობი. საქართველოს დამსახურებული არტისტი (1990).

## ბიოგრაფია
დაიბადა 1961 წლის 3 მაისს ქ. თბილისში. დაამთავრა თბილისის შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრალური ინსტიტუტის სამსახიობო ფაკულტეტი. სხვადასხვა დროს იყო თბილისის მიხეილ თუმანიშვილის სახელობის კინომსახიობთა თეატრის (1979–1981), ფოთის ვალერიან გუნიას სახელობის სახელმწიფო დრამატული თეატრის (1984–1985) მსახიობი. 1985 წლიდან არის მარჯანიშვილის თეატრის მსახიობი. მარჯანიშვილის სახელობის პრემიის ლაურეატი.

## ფილმოგრაფია﻿
### გადაღებულია ფილმებში
*1982: „დიმიტრი II“ (გურამი)   რეჟ. რამაზ (ბუბა) ხოტივარი
*1983: „ბანდიტი აგურის ქარხნიდან“  რეჟ. გიორგი (გია) მატარაძე
*1984: „ამბავი სურამის ციხისა“  რეჟისორები დოდო აბაშიძე, სერგო (სარქის) ფარაჯანოვი
*1987: „ბრავო, ალბერ ლოლიშ!“  რეჟ. მერაბ თავაძე
*1988: ოპერაცია „ვუნდერლანდი“ რეჟ. ოთარ კობერიძე
*1988: „ვამეხი მოდის (დაკარგული საგანძურის საძებნელად)“  (ბაკური)  რეჟისორები ოთარ შამათავა, ოთარ ლითანიშვილი
*1990: „თეთრი ბაირაღები“ (ლიმონა)  რეჟ. გრიგოლ (გიგა) ლორთქიფანიძე
*1990: „ცეცხლთან თამაში“ (თემო)   რეჟ. ალექსანდრე (ალეკო) ნინუა
*1991:  „პრემიერა“ (რეზო)  რეჟ.  გრიგოლ (გიგა) ლორთქიფანიძე

## ნათამაშები როლები
### კინომსახიობთა თეატრი
*1980: მიხეილ შატროვი,   „ლურჯი ცხენები წითელ ბალახზე“  რეჟ.  ცოტნე ნაკაშიძე

### ფოთის დრამატული თეატრი
### მარჯანიშვილის თეატრი
*გურამ ქართველიშვილი „ქაქუცა ჩოლოყაშვილი“,  (კოტე აფხაზი) რეჟ. ლევან წულაძე
*ილია ჭავჭავაძე „ასის წლის წინათ“,  (არჩილი, ავტორი), რეჟ. თემურ ჩხეიძე
*ლალი როსება „სიყვარულის მზე“, (ცოტნე), რეჟ. მედეა კუჭუხიძე
*ლევ ტოლსტოი „ანა კარენინა“,  (კონსტანტინე ლევინი), რეჟ. მედეა კუჭუხიძე
*მიხეილ ლერმონტოვი „თავადის ასული მერი“, (გრუშნიცკი), რეჟ. თემურ ჩხეიძე
*ლაშა თაბუკაშვილი „შენსკენ სავალი გზები“, (კახა), რეჟ. დავით ანდღულაძე
* ანუი ჟან „ევრიდიკე“, (ორფეოსი), რეჟ. გოგი თოდაძე
*გრიგოლ რობაქიძე „გრაალის მცველნი“, (ლევან ორბელი), რეჟ. დავით ანდღულაძე
*ჯაბა იოსელიანი „საქართველოს უკანასკნელი დედოფალი“, (გადილა), რეჟ. მედეა კუჭუხიძე
*კონსტანტინე გამსახურდია „დიდოსტატი“, (მეფე გიორგი I), რეჟ. დავით ანდღულაძე
*მედეა კუჭუხიძე „ყბედი თუთიყუში“, (ნაჰშაბი), რეჟ. მედეა კუჭუხიძე
*უილიამ შექსპირი „მეფე ლირი“, (ედმუნდი), რეჟ. დავით დოიაშვილი
*ანტონ ჩეხოვი „სამი და“, (ვერშინინი), რეჟ. დავით დოიაშვილი
*ავგუსტ სტრინდბერგი „მამა“, (პასტორი), რეჟ. თემურ ჩხეიძე
*ოსკარ უაილდი „სალომეა“, (ჰეროდე), რეჟ. დავით დოიაშვილი
*მიხეილ ბულგაკოვი „პილატე“, (აფრანიუსი ), რეჟ. თემურ ჩხეიძე
*ჟან ანუი „ანტიგონე“ , (ქორო), რეჟ. თემურ ჩხეიძე
*ვალერიან კანდელაკი „გიორგი მაზნიაშვილი“ , (სერგო), რეჟ. გიორგი ქავთარაძე
*ილია ჭავჭავაძე „მგზავრის წერილები“, რეჟისორები თემურ ჩხეიძე, დიმიტრი ხვთისიაშვილი
*ალან გარნეი „სასიყვარულო ბარათები“ , (ენდი), რეჟ. თემურ ჩხეიძე
*გიზო ჟორდანია, ნანა ჟორდანია „თეთრი იასამანი“, (კოკი), რეჟ. გიზო ჟორდანია
*ბრაიან ფრილი „ბრმა მხედველი“ რეჟ. თემურ ჩხეიძე

## რესურსები ინტერნეტში
*
*

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 3 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1961
კატეგორია:ქართველი მსახიობები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები
კატეგორია:კოტე მარჯანიშვილის სახელობის პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
გ
ლამარა ბოკერია

**ლამარა ბოკერია** (დ. 28 თებერვალი, 1928, თბილისი — გ. 13 ივლისი, 2019, იქვე) — ქართველი სცენარისტი. პოეტ მუხრან მაჭავარიანის მეუღლე.

## ბიოგრაფია
დაიბადა 1928 წლის 28 თებერვალს ქ. თბილისში. 1950 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის დასავლეთ ევროპის ენებისა და ლიტერატურის ფაკულტეტი. 1951-1952 წლებში მუშაობდა გამომცემლობაში ინგლისურ-ქართული ლექსიკონის კორექტორად; 1953-1969 წლებში საქართველოს ტელევიზიისა და რადიომაუწყებლობის სახელმწიფო კომიტეტის სხვადასხვა რედაქციებში (პროპაგანდის, სოფლის მეურნეობის, საბავშვო გადაცემათა) რედაქტორად; 1968–1992 წლებში კომპანია „ქართულ ტელეფილმში“ უფროს რედაქტორად, სასცენარო-სარედაქციო კოლეგიის წევრად.. 

## ფილმოგრაფია
სცენარის ავტორია ფილმების:
# გზა ჭადრაკის დედოფლის გვირგვინისაკენ (1986) — დოკუმენტური
# უკანასკნელი ნახტომი (1977) — დოკუმენტური
# მომღერალი თიხა (1975) — დოკუმენტური
# სერგო ზაქარიაძე (1971) — დოკუმენტური
# შორია გურჯისტანამდე (1970) — დოკუმენტური

## რესურსები ინტერნეტში
*ქართული ფილმების ეროვნული ფილმოგრაფია 

## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი სცენარისტები
კატეგორია:დაბადებული 28 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1928
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კატეგორია:გარდაცვლილი 13 ივლისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2019
ვლადიმიროვკა

**ვლადიმიროვკა** შეიძლება აღნიშნავდეს:

*ვლადიმიროვკა (გულრიფშის მუნიციპალიტეტი) — სოფელი გულრიფშის მუნიციპალიტეტში
*ვლადიმიროვკა (ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტი) — სოფელი ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტში
*ვლადიმიროვკა — სოფელი მოლდოვაში
*ვლადიმიროვკა — სოფელი აზერბაიჯანში, ყუბის რაიონში
*ვლადიმიროვკა —   სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის სტერლითამაქის რაიონში. 
*ვლადიმიროვკა  — ნასოფლარი ყაზახეთში, აყმოლის ოლქში 
*ვლადიმიროვკა  — სოფელი უკრაინაში,  პოლტავის ოლქის  კარლოვკის რაიონში 
*ვლადიმიროვკა   — სოფელი უკრაინაში, პოლტავის ოლქის ველიკაია-ბაგაჩკის რაიონში.
რიგის ვაგონსაშენი ქარხანა

**რიგის ვაგონსაშენი ქარხანა** — მსხვილი მანქანათსაშენი ქარხანა ლატვიაში, დედაქალაქ რიგაში. დაარსდა 1895 წელს გერმანელ-ბალტიელი მეწარმის ოსკარ ფრაივირთის მიერ როგორც სააქციო საზოგადოება „Fenikss“. წარმოადგენდა რუსეთის იმპერიის უმსხვილეს ვაგონების მწარმოებელს. რიგის ვაგონსაშენი ქარხანა სსრკ-ში ელექტრომატარებლების, დიზელმატარებლებისა და ტრამვაის ვაგონების ერთ-ერთი უმსხვილესი მწარმოებელი იყო. ამჟამად რიგის ვაგონსაშენი ქარხანა წარმოდგენილია ელექტრომატარებლებით, დიზელმატარებლებით, ავტომოტრისებითა და საქალაქო ტრამვაით.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი

კატეგორია:1895 წელს დაარსებული კომპანიები
კატეგორია:ლატვიის კომპანიები
გიოინიუქი (მრავალმნიშვნელოვანი)

**გიოინიუკი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* გიოინიუქი   — სოფელი აზერბაიჯანში, ბაბექის რაიონში. 
* გიოინიუქი     —  ქალაქი თურქეთში, ბოლუს პროვინციაში.
ბერეზლოჯი

**ბერეზლოჯი** () — სოფელი მოლდოვაში, ორჰეის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 139 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 517  ადამიანს შეადგენდა.

## იხილეთ აგრეთვე 
* მოლდოვის ადმინისტრაციული დაყოფა
* ორჰეის რაიონი

## რესურსები ინტერნეტში 
* მოლდოვის მოსახლეობის 2004 წლის აღწერის მონაცემები

კატეგორია:ორჰეის რაიონის სოფლები
ირინა იაროვაია

**ირინა იაროვაია **(; დ. 17 ოქტომბერი, 1966, მაკეევკა, დონეცკის ოლქი, უკრაინის სსრ, სსრკ) — რუსი პოლიტიკოსი, სახელმწიფო დუმის მეხუთე და მეექვსე მოწვევის დეპუტატი, 2008 წლიდან პარტია „ერთიანი რუსეთის“ გენერალური საბჭოს წევრი, სახელმწიფო დუმის კორუფციასთან ბრძოლის და უსაფრთხოების კომიტეტის მდივანი 2011 წლის დეკემბრიდან.

ცნობილია როგორც სხვადასხვა რეზონანსული კანონპროექტის ავტორი ან თანაავტორი. მათ შორის არის: მიტინგთა ჩატარების წესების დარღვევის გამო პასუხისმგებლობის გამკაცრება, მიგრაციული კანონების გამკაცრება, ცილისწამებაზე პასუხისმგებლობის დაბრუნება და არაკომერციული ორგანიზაციებისთვის, რომლებიც საზღვარგარეთიდან ფინანსდებიან „უცხოელი აგენტების“ სტატუსის აუცილებელი მინიჭება და ახლახან მიღებული „იაროვაიას პაკეტი“, რომელიც მობილურ და ინტერნეტ პროვაიდერებს ავალდებულებს მომხმარებლების პირადი მონეცემები ნახევარი წლის განმავლობაში შეინახოს და საჭიროების შემთხვევაში ხელისუფლებას გადასცეს.

1997-2007 წლებში იყო პარტია „ვაშლის“ () წევრი, რომლიდანაც აირჩიეს კამჩატკის ოლქის სახალხო დეპუტატთა საბჭოში. ასევე იკავებდა კამჩატკის რეგიონალური განყოფილების ხელმძღვანელის პოსტს. იყო პარტიის ცენტრალური ბიუროს წევრი და მდივნის მოადგილე.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ირინა იაროვაიას ბიოგრაფია „ერთიანი რუსეთის“ საიტზე  

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1966
კატეგორია:რუსი პოლიტიკოსები
კატეგორია:„ერთიანი რუსეთის“ წევრები
კატეგორია:დაბადებული 17 ოქტომბერი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
მალხაზ გორგილაძე

**მალხაზ დიმიტრის ძე გორგილაძე** (დ. 4 აპრილი, 1938, თბილისი, საქართველო — გ. 1 იანვარი, 1996, იქვე) — ქართველი მსახიობი,  საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტი (1979).

## ბიოგრაფია
დაიბადა 1938 წლის 4 აპრილს ქ. თბილისში. 1956 წელს დაამთავრა თბილისის პირველი საშუალო სკოლა. 1960 წელს თბილისის შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრალური ინსტიტუტის სამსახიობო ფაკულტეტი. მუშაობდა სანკულტურის (1960–1963), მარჯანიშვილის (1963–1967), რუსთავის (1967–1975) თეატრებში. 1975 წლიდან გარდაცვალებამდე კოტე მარჯანიშვილის სახელობის თეატრის მსახიობი იყო. კინოში მოღვაწეობა დაიწყო სტუდენტობის პერიოდიდან. საქართველოს დამსახურებული არტისტი (1979).

## ფილმოგრაფია
*1959: „დღე უკანასკნელი, დღე პირველი“ (ვაჟა)  რეჟ. სიკო დოლიძე 
*1959: „ნინო“ (კუკა) რეჟ. ლეო ესაკია
*1961: „ენგურის ნაპირებზე“ (ემზარი) რეჟ. დავით რონდელი
*1965: „პიერი მილიციის თანამშრომელი“ (რეზო)  რეჟ. დავით რონდელი
*1969: „სინათლე ჩვენს ფანჯრებში“  რეჟ. ყარამან (გუგული) მგელაძე
*1972: „მშვიდობით, ინესა!“ რეჟ. ირაკლი ასათიანი
*1973: „ლევან ხიდაშელი“ (რევაზი)  რეჟ. ვახტანგ ტაბლიაშვილი
*1974: „ღამის ვიზიტი“ (ინსპექტორი) რეჟ. ნიკოლოზ სანიშვილი
*1976: „გასეირნება თბილისში“  აგრეთვე ცნობილი როგორც ნამდვილი თბილისელები და სხვები რეჟ. ნანა მჭედლიძე
*1978: „დათა თუთაშხია“ (დოცენტი) რეჟისორები გიგა ლორთქიფანიძე, გიზო გაბესკირია
*1979: „წინაპართა მიწა“ (ოფიცერი)  რეჟისორები გიული ჭოხონელიძე, გიგა ლორთქიფანიძე  
*1980: „გამარჯობა ყველას“ (ფიროსმანი)  რეჟისორები გიგა ლორთქიფანიძე,  ამირან დარსაველიძე 
*1987: „ფესვები“ (მათე)  რეჟ. ყარამან (გუგული) მგელაძე
*1994: „იავნანა“ (ალექსის მეგობარი) რეჟ. ნანა ჯანელიძე
*1994: „ჟამი“ რეჟ. ზაზა (როინ) ილურიძე

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
* 
*ქართული ფილმების ეროვნული ფილმოგრაფია 
* 

კატეგორია:ქართველი მსახიობები
კატეგორია:დაბადებული 4 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1938
კატეგორია:გარდაცვლილი 1 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1996
მ
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
საქართველოს მედროშეების სია ოლიმპიადაზე

[მინი|[იასონ აბრამაშვილი|იასონ აბრამაშვილს ნოდარ ქუმარიტაშვილის დაღუპვის გამო მოაქვს შავი სამგლობიარო ლენტით შემკული დროშა.]]
ეს არის იმ **მედროშეთა სია, რომლებიც წარმოადგენდნენ საქართველოს ოლიმპიურ თამშებზე**.
მედროშეებს გამოაქვთ თავიანთი ეროვნული დროშა ოლიმპიადის გახსნის ცერემონიაზე.

## იხილეთ აგრეთვე
*საქართველო ოლიმპიურ თამაშებზე

## სქოლიო
კატეგორია:საქართველო ოლიმპიურ თამაშებზე
საქართველო
ჭიბონი

**ჭიბონი** —  აჭარაში გავრცელებული ქართული ხალხური ჩასაბერი საკრავი. ძირითადად, ჭიბონზე სრულდება საცეკვაო მელოდიები ფანდურის, ჩონგურის ან დოლის თანხლებით. მასზე მხოლოდ მამაკაცები უკრავენ და გამოიყენება როგორც სააკომპანემენტო ინსტრუმენტი.

## აღწერა
ჭიბონი უძველესი ხალხური საკრავია, ის გუდასტვირის ერთ-ერთი ნაირსახეობაა. წერილობითი წყაროებისა და ზეპირი გადმოცემების თანახმად, ეს საკრავი წინათ მთელ საქართველოში ყოფილა გავრცელებული. ჭიბონი შედგება ორი ძირითადი ნაწილისაგან – გუდისაგან და სტვირებისაგან. გუდა მზადდება თხის, ცხვრის, ხბოს ან პატარა კრავ-თიკანის ტყავისაგან, რომელიც ბალნიდან კარგად არის გასუფთავებული. გუდას ერთ ფეხში დატანებული აქვს ხის პატარა მილი, რომლითაც მას ბერავენ. მას სარქველის ფუნქცია აკისრია. გაბერილ გუდას კისრის ზედა მხარეს უკეთდება ხის საცობი, რომელსაც ხშირად ფარავენ სარკით. გუდაში ჩასმულია ბუდე, რომელშიც ჩადგმულია ე.წ. დედნები ანუ ლერწმები - თანაბარი სიგრძისა და სისქის ორი ხის მილი. მარცხენა მილს ეწოდება „დამწყები“ და აქვს ხუთი სახმო ნახვრეტი (თვალი), ხოლო მარჯვენას ეწოდება „მოძახილი“, „მებანე“ და აქვს სამი სახმო თვალი. მაგრამ არის შემთხვევები როდესაც ლერწმების განლაგება პირიქითაა. გუდასტვირისაგან განსხვავებით, გუდას არ სვამენ პერანგში.

## ჭიბონზე დამკვრელები
პროფესიონალი მეჭიბონეები სასურველი სტუმრები იყვნენ ქორწილში, წვეულებებსა და ხალხურ დღესასწაულებზე. თუ ორი ან მეტი მეჭიბონე ერთად აღმოჩნდებოდა, მათ შორის შეჯიბრიც იმართებოდა. ქორწილში მიღებული იყო მეჭიბონისათვის გასამრჯელოს მიცემა - დამკვრელის წინ დაფენილ „მანდილზე“ ფულის დადება. იყო შემთხვევები, როცა მეჭიბონეს ოჯახი წინასწარ საგანგებოდ იწვევდა და გასამრჯელოსაც აძლევდა. მეჭიბონეები ნახევრად პროფესიონალები იყვნენ. ჭიბონი იშვიათად სიმღერის თანმხლებიც იყო. აჭარაში გავრცელებული წესით, მეჭიბონე უკრავდა და სიმღერას სხვა ასრულებდა (განსხვავებით რაჭულისაგან, სადაც მესტვირე თავად მღერის). არც ის იყო უჩვეულო, როცა მეჭიბონე ერთდროულად უკრავდა, მღეროდა და ცეკვავდა.

## ლიტერატურა
* ვ. ახობაძე, ქართული (აჭარული) ხალხური სიმღერები, ბათუმი, 1961

## რესურსები ინტერნეტში
* აჭარის ხალხური ცეკვები და სიმღერები
* ჭიბონი
* ჭიბონი
* მ. შილაკაძე, „ქართული ხალხური საკრავები და საკრავიერი მუსიკა“, თბ., 1970 

## სქოლიო
კატეგორია:მუსიკალური ინსტრუმენტები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ქართული ხალხური საკრავები
ალექსანდრე ზახარჩენკო

**ალექსანდრე ზახარჩენკო **(, ; დ. 26 ივნისი, 1976, დონეცკი, უსსრ, სსრკ — გ. 31 აგვისტო, 2018, დონეცკი, უკრაინა) — თვითგამოცხადებული დონეცკის სახალხო რესპუბლიკის პოლიტიკური და სახელმწიფო მოღვაწე. სახელმწიფოს სათავეში ედგა 2014 წლის 4 ნოემბრიდან გარდაცვალებამდე, 2014 წლის 7 აგვისტოდან იყო მინისტრთა საბჭოს მდივანი, ასევე იკავებდა დონეცკის სახალხო რესპუბლიკის შეიარაღებული ძალების მთავარსარდლის პოსტს. გარდაიცვალა 2018 წლის 31 აგვისტოს, აფეთქების შედეგად.

## რესურსები ინტერნეტში 
* მარინა ახმედოვა - დონბასის ხელმძღვანელი. (2014 წლის 9 ოქტომბერი) 

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1976
კატეგორია:დონეცკის სახალხო რესპუბლიკის პოლიტიკოსები
კატეგორია:სეპარატისტები
კატეგორია:დაბადებული 26 ივნისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2018
კატეგორია:გარდაცვლილი 31 აგვისტო
იგორ პლოტნიცკი

**იგორ პლოტნიცკი **(, ; დ. 24 ივნისს, 1964) — თვითგამოცხადებული ლუგანსკის სახალხო რესპუბლიკის სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწე. 2014 წლის 14 აგვისტოდან 2017 წლის 24 ნოემბრამდე იყო ლუგანსკის სახალხო რესპუბლიკის ლიდერი. ასევე იკავებდა ლუგანსკის სახალხო რესპუბლიკის მინისტრთა საბჭოს მდივნის პოსტს (2014 წლის 20-26 აგვისტო) და ლუგანსკის სახალხო რესპუბლიკის თავდაცვის მინისტრის პოსტს (2014 წლის 23 მაისიდან 14 აგვისტომდე). არის რეზერვის მაიორი.

2016 წლის 6 აგვისტოს ლუგანსში პლოტნიცკის მკვლელობა სცადეს. მიუხედავად რთული მდგომარეობისა, 7 აგვისტოს საღამოს პლოტნიცკი საავადმყოფოდან გამოწერეს.

## რესურსები ინტერნეტში 
* იგორ პლოტნიცკის ბიოგრაფია - რია ნოვოსტი 

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1964
კატეგორია:ლუგანსკის სახალხო რესპუბლიკის პოლიტიკოსები
კატეგორია:სეპარატისტები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
საზი

**საზი** (, სპარსული სიტყვა ساز, რომელიც ნიშნავს „ინსტრუმენტს“) — მუსიკალური ინსტრუმენტი ლიუთნის სახის ტამბურის ოჯახიდან. გავრცელებულია ამიერკავკასიის ხალხებში, ირანში, ავღანეთში, თურქეთში და სხვა აღმოსავლურ ქვეყნებში, ასევა თათრებში და ბაშკირებში. წარმოადგენს აზერბაიჯანელი აშუღების ტიპურ ინსტრუმენტს. საზი აღმოსავლური სიმებიანი საკრავია, მსხლის ფორმის ღრმაკორპუსიანი, გრძელყელიანი. მზადდება სხვადასხვა ზომისა.

საზი ერთ-ერთი უძველესი ხალხური საკრავია. იხსენიება ნიზამის (XII ს.) პოემებში. საზს წამყვანი ადგილი უკავია ხალხურ საკრავთა ანსამბლში. მასზე შემსრულებლები იყვნენ აშუღები - ხალხური მომღერლები, პოეტი–იმპროვიზატორები, რომლებიც გამოდიოდნენ ბაზრების მოდნებზე, სახალხო შეკრებებზე. მათ რეპერტუარში წარმოდგენილი იყო საგმირო, ისტორიული, ეპიკურ-სატრფიალო სიმღერები. 
საქართველოში გავრცელდა XVIII ს-დან სხვა აღმოსავლურ საკრავებთან და ანსამბლთან ერთად. თბილისში განსაკუთრებით მიღებული იყო აზერბაიჯანულ მოსახლეობაში.

ირანიკას ენციკლოპედიის თანახმად საზის წინამორბედად ითვლება შირვანული ტანბური, რომელიც ერთობ პოპულარული იყო ასევე თავრიზში და რომელიც აღწერილია  XV საუკუნის სპარსული  მუსიკოსისა  და მუსიკის თეორეტიკოსის აბდულჰადირ მარაღის მიერ. მუსიკალური ენციკლოპედიის მიხედვით საზი - არის ერთ-ერთი უძველესი აზერბაიჯანული ხალხური მუსიკალური ინსტრუმენტი. მის წინამორბედებად ითვლებიან სეტარი (ანუ ჯუფთი საზი; რომელიც მოიხსენიება სპარსული პოეზიის კლასიკოსის ნიზამის პოემებში, რომელიც ცხოვრობდა და მოღვაწეობდა  მე- XII საუკუნეში დღევანდელი აზერბაიჯანის ტერიტორიაზე) და დუთარი, რომელსაც გააჩნია მსგავსი ფორმა. აზერბაიჯანელი ხელოვნებათმცოდნის მეჯნუნ ქერიმოვის თვალსაზრისით, თანამედროვე აზერბაიჯანული საზი წარმოადგენს გოფუზის სრულყოფილ გაუნჯობესებულ ვერსიას, ხოლო თანამედროვე სახე საზმა მიიღო ირანის შაჰის ისმაილ ხათაის ხანასი (მე- XVI საუკუნე). 
  
თურქეთში საზს უწოდებენ ორ მსგავს ინსტრუმენტს: 1) „ბაღლამა“-ს  (bağlama, baglama) 
7  სიმიან (ორ წყვილიან და ერთ სამიან სიმიან) დიდ საზს, 2) „ჯურა“-ს (cura) – 6 სიმიან (სამ წყვილიან ) მომცრო საზს.

საზის სამი სახეობისგან (ზომებისგან) ყველაზე გავრცელებულ სახეობას აზერბაიჯანში წარმოადგენს „თავარ საზი“ ან „ანა საზი“, რომელნიც წარმოადგენენ ცხრა, ზოგჯერ კი რვა სიმიან ინსტრუმენტს. მისგან განსხვავებით, ოდნავ უფრო კომპაქტური, „ოპთა“ ან „გოლთუგ“ საზს გააჩნია ექვსი, ზოგჯერ შვიდი სიმი, ხოლო მომცრო „ჯურა“ საზი არის ოთხ - ექვს სიმიანი ინსტრუმენტი.
მე- XX საუკუნეში, განსაკუთრებით კი ბოლო ნდროს , საზზე მუღამური შესრულების გავრცელებით, ჰარმონიის რიცხვი გაიზარდა 17-18 -მდე.
შესრულება (აზერბაიჯანი) ჟღერადობა წარმოიშვება პლექტრის მეშვეობით, რომელიც როგორც წესი მზადდება ალუბლის ქერქისაგან. საზზე უკრავენ როგორც სოლო ასევე ანსამბლის შემადგენლობაში. იგი წარმოადგენს აზერბაიჯანელი აშუღების ძირითად მუსიკალურ ინსტრუმენტს, ასევე შედის აზერბაიჯანის მუსიკალური ინსტრუმენტების ორკესტრის შემადგენლობაში.

## ლიტერატურა
*დ. არაყიშვილი, ქართული მუსიკა (მოკლე ისტორიული მიმოხილვა), ქუთაისი, 1925. 
*მ. შილაკაძე, ქართული ხალხური მუსიკალური ტრადიციები და თანამედროვეობა, 1988.

## რესურსები ინტერნეტში
*საზი

## სქოლიო
კატეგორია:მუსიკალური საკრავები
კატეგორია:აზერბაიჯანული მუსიკალური ინსტრუმენტები
კატეგორია:მუსიკალური ინსტრუმენტები ანბანის მიხედვით
ქამანჩა

**ქამანჩა** — აღმოსავლური სამ ან ოთხსიმიანი ხემიანი საკრავი.

## აღწერა
საერთო სიგრძეა 65-90 სმ. კორპუსი მრგვალია, ბურთისებრი, ამოღრუებული. დამზადებულია თუთის ან კაკლის ხის მასალისაგან. კორპუსს გადაკრული აქვს მემბრანა - თევზის ტყავი ან ბუშტი. ყელი მრგვალია, საქცევები არ აქვს. ინკრუსტირებულია სადაფითა და ძვლით. სიმების ქვეშ რკალისებური ჯორაკი დგას. აწყობილია კვარტულად. 
ხემი - ხის მოღუნული ჯოხია, რომელზედაც თავისუფლადაა მიმაგრებული ძუა, დაკვრის დროს შემსრულებელი ძუას ჭიმავს სათანადო სიმაღლეზე. დაკვრის ტექნიკის თავისებურება მდგომარეობს იმაში, რომ გადასვლა ერთი სიმიდან მეორეზე ხდება არა ხემით, არამედ საკრავის მოძრაობით. მისთვის დამახასიათებელია ყრუ ჟღერადობა. ქამანჩა პოპულარულია როგორც სოლო საკრავი, ასევე ანსამბლში. ამჟამად აზერბაიჯანში იგი საკონცერტო-საესტრადო ინსტრუმენტია და გამოყენებულია ხალხურ საკრავთა ორკესტრშიც.
ქამანჩის სახეობები გავრცელებულია სომხეთში, აზერბაიჯანში, დაღესტანში, ცენტრალურ აზიაში (თურქმენეთი, ტაჯიკეთი, უზბეკეთი), თურქეთში. 
საქართველოსა და განსაკუთრებით თბილისში გავრცელდა დაახლოებით XVIII ს-დან სხვა აღმოსავლური საკრავების მსგავსად როგორც ინსტრუმენტული ანსამბლის შემადგენელი, თავდაპირველად ქ. თბილისში და შემდეგ ჯერ მიმდებარე სოფლებსა და რეგიონებში.

## ლიტერატურა
*დ. არაყიშვილი, ქართული მუსიკა (მოკლე ისტორიული მიმოხილვა), ქუთაისი, 1925
*მ. შილაკაძე, ქართული ხალხური მუსიკალური ტრადიციები და თანამედროვეობა, 1988

## რესურსები ინტერნეტში
*ქამანჩა

კატეგორია:მუსიკალური საკრავები
ბუზიკა

**ბუზიკა** — პატარა გარმონი (დამახინჯებული რუსული „музыка“), რომელსაც ლხინში ქალები უკრავდნენ.

## აღწერა
ბუზიკა არის მცირე ზომის გარმონი, რომელიც განსაკუთრებული პოპულარობით სარგებლობს ქართველ მთიელთა შორის. მას საქართველოს ბარშიც იყენებენ. ბუზიკა უპირატესად ქალების კუთვნილი საკრავია და ამიტომ შემთხვევითი არ არის, რომ ხშირად მას ნიშნობის დროს მიართმევენ ხოლმე საპატარძლოს. ეს წესი საკმაოდ დიდი ხნის წინ დამკვიდრდა.

ბუზიკის გამოყენების არე საკმაოდ ფართოა. იგი სახალხო დღესასწაულებზე, ქორწილებსა თუ მეჯლისებზე ჟღერდა, რის გამოც, მისი რეპერტუარი სასიმღერო და საცეკვაო მელოდიებისაგან შედგება. ბუზიკას სოლო საკრავის სახით იყენებდნენ, მაგრამ ზოგჯერ ანსამბლშიც მონაწილეობს. იგი განსაკუთრებით ხშირად იხმარება დაირას, დიპლიპიტოსა და ფანდურთან ერთად.

## ლიტერატურა
*მერიდიანი, 2011

## რესურსები ინტერნეტში
*ბუზიკა
*ბუზიკა

კატეგორია:მუსიკალური საკრავები
აპრილის სოკო

**აპრილის სოკო** () — სოკო Entolomataceae-ის ოჯახისა. ფორმით კონუსური ან ზარისებრია, ნაცრისფერ-ყავისფერი. აქვს 3-5 სმ დიამეტრის ქუდი, მოყავისფრო-მოწითალო. ფეხის სიგრძე 4-8 სმ, ხოლო სისქე 0,5-1 სმ აღწევს, ყავისფერია. სპორების ზომებია 7,5-11X7-10 მკმ. იზრდება გაზაფხულ-შემოდგომით, ნიადაგზე, ფოთლოვან, მეტწილად წიფლის ტყეებში. პირობითად საჭმელი სოკოა. გვხვდება საქართველოშიც, ზესტაფონსა და თიანეთში.

## სქოლიო
კატეგორია:ენტოლომა
ლაშა მალაღურაძე

**ლაშა მალაღურაძე** (დ. 2 იანვარი, 1986 წელი, თბილისი, საქართველო) — საქართველოს მორაგბეთა ეროვნული ნაკრების მორაგბე. თამაშობს ცენტრის პოზიციაზე. ლაშას პირველი გუნდი იყო „ყოჩები“, 2007 წელს ამ კლუბთან ერთად საქართველოს პირველობაც მოიპოვა. მოგვიანებით მალაღურაძე საფრანგეთში გადავიდა, სადაც არაერთ კლუბში მოუწია თამაში. 2011 და 2015 წლის რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატებზე ლაშა საქართველოს ნაკრების ძირითად შემადგენლობაში იყო.

## რესურსები ინტერნეტში
* ლაშა მალაღურაძე: ნაკრებში თუ გამომიძახებენ, ჩამოვალ www.sportall.ge
* IRB U21 stats

კატეგორია:ქართველი მორაგბეები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
პილილი

thumb|right|250px|პილილი
**პილილი** — ჩასაბერი მუსიკალური საკრავი. გავრცელებულია აჭარაში. მასზე სრულდება საცეკვაო და სალაღობო სიმღერები. საცეკვაო სიმღერებში პილილს უკრავენ დოლთან ერთად, სალაღობო სიმღერებში — აყოლებენ ხმას.

მისი წარმოშობის ისტორია უცნობია, მაგრამ კავკასიის მუსიკათმცოდნეები მსჯელობენ იმ საკითხზე, რომ მისი წინაპარი სალამური იყო, იმისდა მიუხედავად რომ მათ საერთოდ არ აქვთ ერთნაირი ჟღერადობა.

## აღწერა 
პილილის ძირითადი ნაწილებია: ღერო და წიპილი. ღერო დაახლოებით 25-30 სმ სიგრძის მილია, რომელზეც გაკეთებულია 5-7 ნახვრეტი. წიპილი პატარა მილია, რომლის სიგრძეც სასურველ ჟღერადობაზეა დამოკიდებული. პილილის ღერო მზადდება ტყემლის ან დიდგულას ხისგან. ძველად, წიპილიც დიდგულას ხისგან მზადდებოდა, დღეს კი ამისათვის ბამბუკს იყენებენ. პილილის ბგერათრიგი დიატონურია, მოქცეულია ერთ ოქტავაში.

## რესურსები ინტერნეტში 
* პილილი
* მ. შილაკაძე, „ქართული ხალხური საკრავები და საკრავიერი მუსიკა“, თბ., 1970 

## სქოლიო 
კატეგორია:მუსიკალური ინსტრუმენტები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ქართული ხალხური საკრავები
წინწილა

**წინწილა** — დასარტყმელი მუსიკალური საკრავი.

მოდინახეს ციხის გათხრებისას, ერთ-ერთ სამაროვანში, სხვა ექსპონატებთან ერთად, აღმოჩნდა წყვილი თეფში ანუ წინწილა. ეს სამარხი ჩვენი წელთაღრიცხვის IV-ე საუკუნით არის დათარიღებული. ანალოგიური საკრავები აღმოჩნდა მცხეთაში არმაზის ხევის გათხრების დროსაც. სულ ოთხი წყვილი, ე.ი. 8 წინწილა, რომელთა დიამეტრი განსხვავებულია, დიდი თეფშის დიამეტრი 40 სმ, ხოლო მცირესი - 20 სმ. წინწილები გარეგნულად ჩვეულებრივ თეფშებს ჰგვანან, რომელთაც თავზე სარქველი აქვთ ხელის მოსაკიდი ყულფით. თეფშები ირგვლივ დაჩხვლეტილია. ისინი ხმის გამანაწილებლის როლს ასრულებენ. აღნიშნული საკრავი დღესაც გამოიყენება. ძველი და ახალი თეფშების შედარებამ ცხადყო, რომ გათხრებში მოპოვებული წყვილი წინწილა უკეთესად არის ნაკეთები ხმის განაწილების მხრივ, ვიდრე დღევანდელ სამხედრო ორკესტრებში არსებული უბრალო თეფშები, რომელთაც არ გააჩნიათ არც ხმის გამანაწილებელი სარტყელი და არც ხმის მარეგულირებელი ნახვრეტები.

წინწილა ქართულ ლიტერატურაში ადრევე არის მოხსენიებული, მაგალითად, „ვეფხისტყაოსანში“ ვკითხულობთ:

## რესურსები ინტერნეტში
*წინწილა
*წინწილა
* მ. შილაკაძე, „ქართული ხალხური საკრავები და საკრავიერი მუსიკა“, თბ., 1970 

კატეგორია:მუსიკალური ინსტრუმენტები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ქართული ხალხური საკრავები
აბხარცა

მინი|აფხაზური აბხარცა
**აბხარცა** () — აფხაზური, ორ სიმიანი ხემიანი საკრავი.

## გავრცელების არეალი
აბხარცა გავრცელებულია აფხაზეთის ტერიტორიაზე. აბხარცა ძირითადად სააკომპანემენტო საკრავია. მისი თანხლებით სრულდება სოლო ერთხმიანი, ორ და სამხმიანი სიმღერები. აბხრცის ჰანგები და სიმღერები, ამ საკრავის თანხლებით, ისტორიულ-საგმირო, ნართულ და საწესო ჟანრებს განეკუთვნებიან. აბხარცა საქართველოს ყველა კუთხეში გავრცელებულ ხემიან საკრავთაგან გამოირჩევა კორპუსის კონფიგურაციით (ვიწრო, ნავისებური ფორმა), დამზადების წესში დაცული პრინციპით (მთლიანი ხისგან არის გამოთლილი), საკრავის თავის ფორმით (მომგრვალებული ნავის ფორმის) და სიმების რაოდენობით (ორი სიმი). აბხარცა XX საუკუნის 60-იანი წლების მიწურულამდე გავრცელებული იყო ძირითადად, გუდაუთის რაიონის აფხაზებში. ოჩამჩირის რაიონში მკვლევარი შეხვდა მხოლოდ ორ შემსრულებელს, ხოლო გალის რაიონში ხემიანის არსებობა საერთოდ ვერ დაადასტურა.

## საკრავის აღწერა
დ. არაყიშვილს თავის ნაშრომში აღწერილი აქვს აბხრცის ორი ნიმუში:

## რესურსები ინტერნეტში
*აბხარცა
* მ. შილაკაძე, „ქართული ხალხური საკრავები და საკრავიერი მუსიკა“, თბ., 1970 

## სქოლიო
კატეგორია:მუსიკალური ინსტრუმენტები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ქართული ხალხური საკრავები
სენტ-ლუსიის ტბა

**სენტ-ლუსიის ტბა** (; ) — სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის კვაზულუ-ნატალის პროვინციის ჩრდილოეთში მდებარე ესტუარული ტბის სისტემა. იგი ქვეყანაში ყველაზე დიდი ესტუარული ტბაა და მისი ფართობი შეადგენს 350 კმ²-ს. ტბა მდებარეობს ისიმანგალისოს პარკში (იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი). ტბას სახელი 1575 წლის 13 დეკემბერს დაარქვა მანუელ პერესტრერელომ, წმინდა ლუსიას დღესასწაულის დღეს. ტბის სიგრძე შეადგენს 40 კმ-ს, სიგანე 21 კმ-ს, ხოლო საშუალო სიღრმე 1 მეტრს. ტბაში ბინადრობენ სხვადასხვა სახეობის ფრინველები და ცხოველები, როგორებიცაა თევზები, ნიანგები, ბეჰემოტები, ხოლო ტბის სიახლოვეს ბინადრობს ანტილოპების დიდი ჯოგი.

## სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის ტბები
ერევნის კრიზისი (2016)

**ერევნის კრიზისი** — 2016 წლის 17 ივლისს მძევლების აყვანით დაწყებული კრიზისი ერევანში, ერებუნის რაიონში.

## წინაპირობები
2016 წელს ჩატარებულმა საპარლამენტო არჩევნებმა გამიწვია სომხეთის რესპუბლიკური პარტიის პოპულარობის დაკარგვა. ლიბანური წარმოშობის ეთნიკურმა სომეხმა ჟირაირ სეფილიანმა ჩამოაყალიბა ახალი სომხეთის სახალხო-განმათავისუფლებელი ფრონტი. სეფილიანი დააპატიმრეს 2006 წელს ხელისუფლების ძალადობრივი დამხობის ბრალდებით და მიუსაჯეს 18 თვით პატიმრობა. ციხიდან გამოვიდა 2008 წელს. 2005 წელს იგი და მისი რამდენიმე მომხრე კვლავ დააპატიმრეს გადატრიალების ბრალდებით, თუმცა მალევე გაანთავისუფლეს.

## მძევლად აყვანა
სომხეთში ვითარება მას შემდეგ დაიძაბა, რაც 17 ივლისის დილას, სულ ცოტა, ათი შეიარაღებული პირი შეიჭრა ერებუნის რაიონის პოლიციის განყოფილებაში. თავდამსხმელები მოითხოვენ „დამფუძნებელი პარლამენტის“ დაპატიმრებული ლიდერის, ჟირაირ სეფილიანის, გათავისუფლებას და პრეზიდენტ სერჟ სარქისიანის გადადგომას. მოლაპარაკებების შემდეგ ორივე პოლიციელი გაანთავისუფლეს. პარლამენტის წევრი ვიტალი ბალასანიანი იყო შუამავალი ხელისუფლებასა და ოპოზიციას შორის. მან განაცხადა, რომ გათავისუფლებულია ერევნის პოლიციის უფროსის მოადგილე ვალერი ოსიფიანი და ეროვნული პოლიციის უფროსის მოადგილე ვარდან ეღიაზარიანი. 30 ივლისს ცეცხლის გახსნის შემდეგ დაიღუპა პოლიციელი.  მას ესროლეს იმ შენობიდან, სადაც გამაგრებულია შეირაღებული ოპოზიციური ჯგუფი.

## სქოლიო
კატეგორია:სომხეთის უახლესი ისტორია
მიხეილ დარჩიევი

**მიხეილ დარჩიევი** —  ხმის ოპერატორი

## ბიოგრაფია
მიხეილ დარჩიევი დაიბადა 1932 წლის 18 აგვისტოს ქ. თბილისში. 1951 წლიდან 1958 წლამდე მუშაობდა სხვადასხვა კინოთეატრსა და კინოსტუდია „ქართულ ფილმში“ კინომექანიკოსად. 1958–1964 წლებში საქართველოს სამეცნიერო–პოპულარული და დოკუმენტური ფილმების სტუდიაში ჯერ ხმის ოპერატორის ასისტენტად, შემდეგ – ხმის ოპერატორად (1962). 1964 წლიდან ხმის ოპერატორად ჯერ საქართველოს ტელევიზიაში, ხოლო 1968 წლიდან სიცოცხლის ბოლომდე კომპანია „ქართულ ტელეფილმში“ . საქართველოს კულტურის დამსახურებული მუშაკი (1987), საქართველოს კინემატოგრაფისტთა კავშირის წევრი (1979). 

## ფილმოგრაფია﻿
:ხმის რეჟისორია/ოპერატორია ფილმების 
# დისკოთეკა 106-ის ეთერში (1998) - დოკუმენტური
# საჩუქარი (1997) - დოკუმენტური
# ნატურა (1996) - დოკუმენტური
# შემსრულებელი (1994)
# დოკუმენტური ხმაური მონროს სახელოსნოში (1994) - დოკუმენტური
# საჯვარეობა (1994) - დოკუმენტური
# ცეცხლთან თამაში (1990)
# ბორის პაიჭაძე (1990) - დოკუმენტური
# მაისის თოვლი (1989)
# მოქანდაკე მერაბიშვილები (1988) - დოკუმენტური
# აბა იო და აბა ჰეი (ტრიბუნების ოთხი მხარე) (1988) - დოკუმენტური
# მეთორმეტე ღამე, ანუ რაც გენებოთ (1986)
# ფალავნები (1985) - დოკუმენტური
# მე მოვედი (1981)
# გზა (1981) - დოკუმენტური
# კომენტატორი (1981) - დოკუმენტური
# სტადიონი (1980) - დოკუმენტური
# სეტყვა (1979)
# ზღარბი (1979)
# შნო (1978)
# ოთხი შარვალი და ერთი ჩითის კაბა (1977)
# აფხაზეთი (1977) - დოკუმენტური
# ვერიკო ანჯაფარიძე (1976) - დოკუმენტური
# შეხვედრა ლადო გუდიაშვილთან (1976) - დოკუმენტური
# კომპოზიტორი ალექსი მაჭავარიანი (1976) - დოკუმენტური
# მთები, მთები! (1976) - დოკუმენტური
# ბორანი (1975)
# ბერიკაცები (1975)
# ფრთხილად, ნინიკო! (1975)
# დილა მშვიდობისა (1974) - დოკუმენტური
# მსურველებს შეუძლიათ ჩაეწერონ (1973)
# გმირი, ლექსი, სიმღერა (1973) - დოკუმენტური
# ესპანეთი-73 (1973) - დოკუმენტური
# თუშეთის ფერები (1973) - დოკუმენტური
# მიხეილ ხერგიანი (1972) - დოკუმენტური
# გელა (1971)
# მონადირე (1970)
# შეხვედრამდე (1970)
# ცაბუნია (1969)
# საქართველოს გზებით (1969) - დოკუმენტური
# სერენადა (1968)
# მზის ჩასვლის წინ (1968)
# ბზიანეთი (1968)
# ერთი შეხვედრის ქრონიკა (1968) - დოკუმენტური
# ქალაქი მთაში (1968) - დოკუმენტური
# ციმბირის პაპა (1968) - დოკუმენტური
# კედელი (1966)
# ფანჯარა (1965)
# გია და ზურა (1965)
# მხოლოდ 17 კილომეტრი (1964)
# ჩვენი ქალაქი (1964) - დოკუმენტური
# პიპინაშვილი (1963) - დოკუმენტური
# მამონას ცდუნება (1960)

## რესურსები ინტერნეტში
*მიხეილ დარჩიევი 

კატეგორია:ქართველი ოპერატორები
კატეგორია:დაბადებული 1932
ლევან (ბუთური) ცინცაძე

**ლევან (ბუთური) ცინცაძე** (დ. 10 თებერვალი, 1931 — გ. 24 იანვარი, 2002) — ქართველი სცენარისტი.

## ბიოგრაფია
ლევან ცინცაძე დაიბადა 1931 წლის 10 თებერვალს. 1956 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ჟურნალისტიკის ფაკულტეტი. 1955-1959 წლებში მუშაობდა სხვადასხვა გაზეთების რედაქციებში. 1959-1961 წლებში ქრონიკალურ-დოკუმენტური და სამეცნიერო-პოპულარული ფილმების სტუდიაში რედაქტორად, იყო ქრონიკის განყოფილების გამგე (1961-1966), სტუდიის დირექტორის მოადგილე (1966-1967), 1967-1990 - კ/ჟ „ადამიანი და კანონის“ რედაქტორი, სიუჟეტების სცენარის ავტორი და რეჟისორი. საქართველოს კულტურის დამსახურებული მოღვაწე (1979). 

## ფილმოგრაფია﻿
:სცენარის ავტორია ფილმების
# გზა თავისუფლებისკენ ?.. (1992) - დოკუმენტური
# მერაბ ბერძენიშვილი (1976) - დოკუმენტური
# რა ენა წახდეს (1968) - დოკუმენტური

## რესურსები ინტერნეტში
*ლევან (ბუთური) ცინცაძე 

კატეგორია:ქართველი სცენარისტები
კატეგორია:დაბადებული 1931
კატეგორია:დაბადებული 10 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 24 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2002
ლელა წიფურია

**ლელა წიფურია** (დ. 1959) — ქართველი რეჟისორი, სცენარისტი, პროდიუსერი

## ბიოგრაფია
დაიბადა 1959 წელს. 1981 დაამთავრა საქართველოს თეატრისა და კინოს ინსტიტუტის თეატრმცოდნეობის ფაკულტეტი, 1995 წელს ამავე ინსტიტუტის კინოსარეჟისორო ფაკულტეტი მხატვრული კინოს რეჟისორის სპეციალობით. სხვადასხვა წლებში მუშაობდა საქართველოს ტელე-რადიოკორპორაციში ავტორად, წამყვანად და რეჟისორად, კინოსტუდია „ქართულ ფილმში“ რეჟისორის ასისტენტად. 2006 წლიდან საქართველოს თეატრისა და კინოს უნივერსიტეტის კინო-ტელე სარჟისორო ფაკულტეტის ასისტენტ-პროფესორია.

## ფილმოგრაფია
:დამდგმელი რეჟისორია ფილმებისა
# გონის სუვერენობა (2008) - დოკუმენტური
# ლილეო (2002) - დოკუმენტური
# როცა კარიბჭე გაიღება (2001) - დოკუმენტური
# უვერტიურა (1999) - დოკუმენტური﻿

:სცენარის ავტორია ფილმების
# გონის სუვერენობა (2008) - დოკუმენტური
# ლილეო (2002) - დოკუმენტური
# როცა კარიბჭე გაიღება (2001) - დოკუმენტური
# უვერტიურა (1999) - დოკუმენტური﻿

:პროდიუსერია ფილმის
# გონის სუვერენობა (2008) - დოკუმენტური

## რესურსები ინტერნეტში
*ლელა წიფურია 

კატეგორია:ქართველი რეჟისორები
კატეგორია:ქართველი სცენარისტები
კატეგორია:ქართველი პროდუსერები
კატეგორია:დაბადებული 1959
სიბაიის ტბა

**სიბაიის ტბა** () — ყველაზე დიდი ბუნებრივი, მტკნარი წყლის ტბა სამხრეთი აფრიკაში, რომლის ზედაპირის ფართობია 77 კმ². მას ხშირად შეცდომით ეძახიან *Sibaya* ან *Sibayi*.

ტბა მდებარეობს სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის აღმოსავლეთი სანაპიროს კვაზულუ-ნატალის პროვინციის მაპუტალენდის რეგიონში.

ტბა ისიმანგალისოს პარკის ნაწილია და 1991 წლის 28 ივნისს რამსარის კონვენციის თანახმად აღიარებულია, როგორც «საერთაშორისო მნიშვნელობის მქონე წყალ-ჭაობიანი სავარგული». 1999 წლის დეკემბერში სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის ისიმანგალისოს პარკი შეიყვანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში.

ტბაზე ბინადრობს ფრინველების 279 სახეობა.

## ტურიზმი 
ტბის ჩრდილოეთ სანაპიროზე მდებარეობს ოტელი «სიბაიის ტბა» (). ეს ელიტური ოტელი მოიცავს 16 შალეს (). ტერიტორიას სიბაიის ტბასა და ინდოეთის ოკეანეს შორის ჰქვია მაბიბი (). აქ ასევე მდებარეობენ კემპინგები და შალეები, მათ შორის ოტელი *Thonga Beach Lodge*.

ტბის სიახლოვეს მდებარეობს პოპულარული პლაჟი სოდვანა-ბეი.

## რესურსები ინტერნეტში
* Lake Sibaya Info Sheet — South African Wetlands Conservation Programme 
* Lake Sibaya — World Lakes Database 
* Lake Sibaya  Information sheet for the site designated to the List of Wetlands of International Importance

## სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის ტბები
კატეგორია:ტბები ანბანის მიხედვით
მოლოპო

**მოლოპო** (, ) — მდინარე სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკაში და ბოტსვანაში. მისი სიგრძე შეადგენს დაახლოებით 970 კმ-ს. აუზის ფართობი — 367 201 კმ² (მოლოპოს აუზი მოიცავს სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის ჩრდილოეთს (აუზის მთელი ფართობის 30 %), ბოტსვანის სამხრეთს (37 %) და ნამიბიის აღმოსავლეთს (33 %)).

სათავე მდებარეობს ქალაქ გროტ-მარიკოს და ქალაქ ლიხტემბურგს შორის, სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის ჩრდილო-დასავლეთ პროვინციაში და თავიდან მიედინება დასავლეთისკენ, ხოლო შემდეგ — სამხრეთ-დასავლეთისკენ. შუა დინების ადგილას ჩამოყალიბებულია სახელმწიფო საზღვრის მნიშვნელოვანი ნაწილი სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკასა და ბოტსვანას შორის. მდინარეული ჩამონადენი არ არის მუდმივი. საკმაოდ დიდი ნალექების შემთხვევაში მოლოპო ჩაედინება ორანჟის მდინარეში, ნამიბიასთან არსებულ საზღვართან ახლოს. მოლოპოს ყველაზე უფრო დიდი შენაკადია — მდინარე ნოსობი (მარჯვენა), მეორე დიდი შენაკადია — მდინარე კურუმანი (მარცხენა).

## რესურსები ინტერნეტში
* 'Where is the life in farming': Agricultural livelihoods in Molopo and Barolongs compared 

## სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის მდინარეები
კატეგორია:ბოტსვანის მდინარეები
კოტე მიქაბერიძე

**კონსტანტინე  (კოტე) მიქაბერიძე** (დ. 31 ივლისი, ტერმუკი (ახლანდელი ყუბანი), 1896 — გ. 9 იანვარი, 1973) — ქართველი მსახიობი და რეჟისორი. საქართველოს სსრ ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე (1945).

## ბიოგრაფია 
1920 წელს გადმოვიდა თბილისში და დაამთავრა აკაკი ფაღავას დრამატული სტუდია. პირველად სცენაზე გამოვიდა ქუთაისში „ახალგაზრდა მსახიობთა დასში“.  1921 წლიდან იყო „სახკინმრეწვის“ მსახიობი, პირველ ქართულ საბჭოთა მხატვრულ ფილმში „არსენა ჯორჯიაშვილი“ შექმნა მუშა-რევოლუციონერის სახე. ამ როლს მოჰყვა მთელი რიგი საინტერესო სახეები ფილმებში: „ვინ არის დამნაშავე“, „დინა-ძაძუ“, „ხანუმა“ და სხვა. მის მიერ შესრულებული როლები ხასიათდება დიდი ფსიქოლოგიური სიღრმით.  1928 წლიდან რეჟისორი და სცენარისტი.     

1929 წელს გადაიღო ფილმი „ბებიაჩემი“, რომელიც გამოსვლისთანავე აკრძალეს და 38 წელი „თაროზე იდო“. 1932 წელს იძულებული გახდა გადაეღო საკოლმეურნეოცხოვრების ამსახველი სურათი „ჰასანი“. შოთა რუსთაველის „ვეფხისტყაოსანის“ მიხედვით შექმნა ექსპერიმენტული ფილმი— „ქაჯეთი“. ავტორია მხატვრული ფილმისა „დაგვიანებული სასიძო“ 1941 წელს სამამულო ომის თემაზე ივანე  პერესტიანის სცენარის მიხედვით გადაიღო მხატვრული ფილმი „ფორპოსტი“. ავტორია რამდენიმე მულტიპლიკაციური ფილმისა  „ზურიკო და მარიკო“ (1953). 1945 წელს მიენიჭა საქართველოს სსრ ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწის წოდება. 1933 წლიდან ეწეოდა პედაგოგიურ მღვაწეობას, მუშაობდა დუბლიაჟის სტუდიაში, ფილმების გახმოვანებაზე (რუსულიდან).

## ფილმოგრაფია
### ფილმების დამდგმელი რეჟისორი
*1929: „ჩემი ბებია“  1976 წელს ფილმი აღადგინა რეჟ.  ლეილა გორდელაძემ
*1930: „რასაც დასთეს, იმას მოიმკი (აგრომინიმუმი)“  (დოკუმენტური ფილმი)
*1932: „ჰასანი“
*1936: „ქაჯეთი“ 
*1939: „დაგვიანებული სასიძო“  1966 წელს ფილმი აღადგინა რეჟ. კოტე მიქაბერიძემ
*1941: „ფორპოსტი“ 
### სცენარის ავტორი ფილმებისა
*1929: „ჩემი ბებია“ რეჟ. კოტე მიქაბერიძე, 1976 წელს ფილმი აღადგინა რეჟ.  ლეილა გორდელაძემ
*1932: „ჰასანი“  რეჟ. კოტე მიქაბერიძე
*1936: „ქაჯეთი“  რეჟ. კოტე მიქაბერიძე
*1955: „ცისკარა“  რეჟ. სერგო ჭელიძე
### გადაღებულია ფილმებში
*1921: „არსენა ჯორჯიაშვილი“  (მუშა-რევოლუციონერი) რეჟ. ივანე პერესტიანი
*1924: „სამი სიცოცხლე“  (ბათუ) რეჟ. ივანე პერესტიანი
*1925: „ვინ არის დამნაშავე?“ (სიკო) რეჟ. ალექსანდრე წუწუნავა
*1925: „ტარიელ მკლავაძის მკვლელობის საქმე“ (სპირიდონ მცირიშვილი)  რეჟ. ივანე პერესტიანი
*1926:  „Дина Дза-Дзу“  
*1926: „ხანუმა“  (ილო) რეჟ.  ალექსანდრე წუწუნავა
*1927: „ორი მონადირე“ (მგელია)  რეჟ.  ალექსანდრე წუწუნავა
*1928: „ბოშური სისხლი“ (გიცა)  რეჟ. ლევ პუში
*1934: „უკაანასკნელი მასკარადი“ (გალიფელი)  რეჟ. მიხეილ ჭიაურელი
*1947: „აკაკის აკვანი“ (პაპუნა – მანოს ქმარი) რეჟ. კონსტანტინე პიპინაშვილი

## ჯილდოები, პრემიები და პრიზები
*1945: საქართველოს სსრ ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე

## რესურსები ინტერნეტში
*   

კატეგორია:დაბადებული 31 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1896
კატეგორია:გარდაცვლილი  9 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1973
კატეგორია:ქართველი მსახიობები
კატეგორია:ქართველი რეჟისორები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწეები
ჟირაირ სეფილიანი

**ჟირაირ სეფილიანი** (; დ. 10 ივლისი 1967, ბეირუთი, ლიბანი) — სომეხი სამხედრო და პოლიტიკური მოღვაწე. შუშის განსაკუთრებული ბატალიონის ყოფილი ხელმძღვანელი, პოდპოლკოვნიკი, ყარაბაღის ომის გმირი,  საომარი ჯვრის I ხარისხის ორდენის კავალერი. ოპოზიციური მოძრაობის „დამფუძნებელი პარლამენტის“ ერთ-ერთი ლიდერი.

## ბიოგრაფია 
დაიბადა ბეირუთში ლიბანელი სომეხის ოჯახში. 1986 წელს დაასრულა სომხური კოლეჯი. ლიბანის სამოქალაქო ომის დროს მონაწილეობდა სომხური თემის თავდაცვის საქმეში, იყო პარტია დაშნაკცუთიუნიის ლიბანის ორგანიზაციის აქტივისტი. 1990 წელს ჩავიდა სომხეთში სამხედრო ინსტრუქტორის წოდებით. 1991 წელს გაემგზავრა მთიან ყარაბაღში რათა მონაწილეობა მიეღო საომარ მოქმედებებში. 1992 წელს მონაწილეობა მიიღო შუშის ბრძოლაში. ომის დასრულებამდე მონაწილეობდა საომარი კონფლიქტის ყველა მნიშვნელოვან და გადამწყვეტ ბრძოლაში. 

აქტიური სამხედრო მოღვაწეობის დასრულების შემდეგ ორი წლით დაბრუნდა ლიბანში, ხოლო დაბრუნების შემდეგ მიიღო მთიანი ყარაბაღის თავდაცვის არმიის ბრიგადის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი თანამდებობა. 2000 წლიდან მონაწილეობს სომხეთის პოლიტიკურ ცხოვრებაში. არის ქვეყნის ხელისუფლების მკაცრი ოპოზიციონერი. 2006 წლის 10 დეკემბერს დააპატიმრეს კონსტიტუციური წესრიგის დარღვევის ბრალდებით. გაასამართლეს იარაღის უკანონო  შენახვის გამო და მიუსაჯეს 1,5 წელი. 2008 წელს მოიხადა სასჯელი და გააგრძელა პოლიტიკური მოღვაწეობა სომხეთში. 

2015 წლის 7 აპრილს იგი „დამფუძნებელი პარლამენტის“ კიდევ 4 ლიდერთან ერთად კვლავ დააპატიმრეს მასიური არეულობის მოწყობის მცდელობისთვის. სომხეთის ადამიანის უფლებების დამცველებმა მისი დაპატიმრება შეაფასეს, როგორც პოლიტიკურად მოტივირებული. 2015 წლის 4 მაისს სეფილიანი და მისი მოკავშირეები გაათავისუფლეს.

აქტიურად გამოდიოდა სომხეთში კონსტიტუციური ცვლილებების წინააღმდეგ 2015 წლის 6 დეკემბრის კონსტიტუციური რეფერენდუმის წინ პარტია მემკვიდრეობის ლიდერ რაფი ოვანისიანთან ერთად ჩამოაყალიბა სახალხო-განმათავისუფლებელი ფრონტი „ახალი სომხეთი“.

2016 წლის 17 ივლისის დილას, ათი შეიარაღებული პირი შეიჭრა ერებუნის რაიონის პოლიციის განყოფილებაში. თავდამსხმელები მოითხოვენ „დამფუძნებელი პარლამენტის“ დაპატიმრებული ლიდერის, იარაღის უკანონოდ შენახვისათვის ბრალდებულის, ჟირაირ სეფილიანის, გათავისუფლებას და პრეზიდენტ სერჟ სარქისიანის გადადგომას.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ერევნის კრიზისი (2016)

## სქოლიო
კატეგორია:სომეხი სამხედრო მოღვაწეები
კატეგორია:სომეხი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 1967
კატეგორია:დაბადებული 10 ივლისი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:ბეირუთში დაბადებულები
ოთარ შამათავა

**ოთარ შამათავა** (დ. 6 აგვისტო, 1950, თბილისი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი არქიტექტორი, რეჟისორი, სცენარისტი, პროდიუსერი, მხატვარი, კომპოზიტორი, მემონტაჟე, მსახიობი. საქართველოს ღირსების ორდენის კავალერი (2001).

## ბიოგრაფია
ოთარ შამათავა დაიბადა 1950 წლის 6 აგვისტოს თბილისში. 1967–1972 წლებში სწავლობდა თბილისის სამხატვრო აკადემიაში, არქიტექტურის ფაკულტეტზე, 1985–1980 წლებში — საქართველოს შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრალური ინსტიტუტი. 1973-1981 წლებში მუშაობდა „საქქალაქპროექტში“  არქიტექტორად, 1981 წლიდან  კინოსტუდია „ქართული ფილმის“ დირექტორად. 1999–2000 წლებში იყო საქართველოს ტელევიზიის პირველ არხზე, პოპულარული პროექტის „ძილის წინ“ ავტორი და რეჟისორი. 2001–2002 წლებში კინემატოგრაფიის ეროვნული ცენტრის დირექტორია. 2002 წლიდან არის ტელეკომპანია „იმედის“ გენერალური პროდიუსერი. 2004 წლიდან – საერთაშორისო სატელევიზიო აკადემიის „ემის“ წევრი.

## ფილმოგრაფია
### ფილმების დამდგმელი რეჟისორი 
*1979: „რევანში“  
*1981: „სუფთა დაფა“  
*1988: „ვამეხი მოდის (დაკარგული საგანძურის საძებნელად)“  
*1989: „ტურანდოტი“ 
*1995: „ატრაქციონი“  
*1996: „ფიესტა“ 
*2000: „ძვირფასო მ.“
### სცენარის ავტორი ფილმებისა
*1979: „რევანში“  რეჟ. ოთარ შამათავა
*1981: „სუფთა დაფა“  რეჟ. ოთარ შამათავა
*1989: „ტურანდოტი“ რეჟ. ოთარ შამათავა
*1995: „ატრაქციონი“  
*1996: „ფიესტა“ რეჟ. ოთარ შამათავა
### პროდიუსერი  ფილმებისა
*2003: „ღმერთო, რისი გულისთვის… – უმადური“  რეჟ. გრიგოლ (გიგა) ლორთქიფანიძე
*2003: „მშრალი ხიდის სიზმრები“  რეჟ. ნანა ჯანელიძე 
*2004:  „მეიდანი - სამყაროს ჭიპი“ (დოკუმენტური ფილმი) რეჟ. დავით ჯანელიძე
### დამდგმელი მხატვარი ფილმებისა
*1985: „ექვთიმე თაყაიშვილი“ (დოკუმენტური ფილმი)  რეჟ. რევაზ (რეზო) თაბუკაშვილი
*1986: „ტერანგი“  რეჟ. ოთარ ლითანიშვილი
*1986: „დღიურის ჩანაწერები“ რეჟ. ლევან ერისთავი 
*2000: „ძვირფასო მ.“  რეჟ. ოთარ შამათავა
### კომპოზიტორი  ფილმებისა
*1979: „რევანში“  რეჟ. ოთარ შამათავა
*1996: „ფიესტა“   რეჟ. ოთარ შამათავა
*1995: „ატრაქციონი“ რეჟ. ოთარ შამათავა
### მემონტაჟე  ფილმისა
*2000: „ძვირფასო მ.“  რეჟ. ოთარ შამათავა
### გადაღებულია ფილმებში
*1992: „ანას დაბადების დღე“ რეჟ. ლია ჯოჯუა
*1999: „მარტოობის ორდენის კავალერი“  რეჟ. ალექსანდრე (ალეკო) ცაბაძე

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 6 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1950
კატეგორია:საქართველოს სახელმწიფო თეატრალური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ქართველი რეჟისორები
კატეგორია:ქართველი მხატვრები
კატეგორია:ქართველი პროდიუსერები
კატეგორია:ქართველი მსახიობები
კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები
ევგენი ფიოდოროვი

**ევგენი ფიოდოროვი ** ( დ. 11 მაისი, 1963, ლენინგრადი, სსრკ) — რუსი პოლიტიკური მოღვაწე, სახელმწიფო დუმის ოთხი მოწვევის დეპუტატი (1993-1996, 2003-დღემდე), სახელმწიფო დუმის გადასახადების და ბიუჯეტის კომიტეტის წევრი, „ერთიანი რუსეთის“ ცენტრალური პოლიტსაბჭოს წევრი, რუსეთის ფედერაციის სახელმწიფო მრჩეველი, ეკონომიკურ მეცნიერებათა კანდიდატი, „ნაციონალურ-განმათავისუფლებელი მოძრაობის“ (რუს. Национально-освободительное движение) კოორდინატორი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური საიტი  

## სქოლიო 
კატეგორია:რუსი პოლიტიკოსები
კატეგორია:რუსი ეკონომისტები
კატეგორია:დაბადებული 1963
კატეგორია:დაბადებული 11 მაისი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები