open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
შალვა საბაშვილი

**შალვა საბაშვილი** (დ. 29 მაისი, 1942, მანავი, საგარეჯოს რაიონი) — ქართველი ასტრონომი, მეცნიერი და პედაგოგი. 

## ბიოგრაფია
დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მექანიკა-მათემატიკის ფაკულტეტი, ასტრონომიის სპეციალობით 1965 წელს; დაამთავრა ამავე უნივერსიტეტის ასტრონომიის კათედრის ასპირანტურა 1968 წელს. 

1968 წლიდან მუშაობს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში ასტრონომიის კათედრაზე: სამეცნიერო ასისტენტად, 1976 წლიდან-უფროს მასწავლებლად, 1984 წლიდან-დოცენტად, 1998 წლიდან-კათედრის გამგედ, 2006 წლიდან მოწვეულ პროფესორად. 

სამეცნიერო კვლევის სფეროა ასტროფიზიკა, კერძოდ, გამოსხივების გადატანის თეორია და ვარსკვლავთა სპექტრები. ააგო მილნ-ედინგტონის მოდელი თერმოდინამიკურად არაწონასწორული ფოტოსფეროებისათვის და გამოიყვანა ინტეგრალურ განტოლებათა სისტემები წყაროს ფუნქციებისათვის წყალბადის ხაზებში. შექმნა მზის პროტუბერანცის ოპტიკური ზომის გამოთვლის მეთოდი. ახსნა სპექტრული ხაზების პროფილთა ასიმეტრია, დაადგინა გამოსხივების გადატანის აღმწერ ფუნქციათა ასიმპტოტური სახე ბრტყელი და სფერული გარემოს ოპტიკური ზომების უსასრულო ზრდისას ხაზებში შთანთქმის კოეფიციენტის სხვადასხვა სახისა და გაბნევისას ფოტონის გადარჩენის ალბათობის რიგი მნიშვნელობებისათვის. ალბათური მეთოდით შეისწავლა ატომის აგზნების გავრცელების ხასიათი კონსერვატიულ გარემოში და მისი ყოფაქცევა გაბნევათა რიცხვის უსასრულობისკენ მისწრაფებისას, განიხილა გადატანის ინტეგრალური განტოლების რიცხვითი ამოხსნის დაჩქარების საკითხი შერჩეულ იტერაციათა გამოყენებით. მოღვაწეობს ასტრონომიული ტერმინოლოგიისა და ცოდნის ფორმირების ისტორიის, აგრეთვე ასტრობიოლოგიის სფეროში; ჩატარებული აქვს ძველქართული ლიტერატურული ძეგლების ასტრონომიული ანალიზი; 1993 წლიდან არის ყოველწლიური „ასტრონომიული კალენდრის“ პასუხისმგებელი რედაქტორი. წარმატებით მოღვაწეობს პოეზიაში. აქვს 800-მდე გამოქვეყნებული ნაწარმოები; გამოსცა კრებულები: „წყალვარდნილი“ (1997) და „ასი ლექსი“. ფიზიკა-მათემატიკის მეცნიერებათა დოქტორი (2005), პროფესორი (2006).

## ორგანიზაციის წევრი
* საზოგადოებრივი ორგანიზაცია "ცოდნა", წევრი
* საქართველოს კოსმონავტიკის კომიტეტი, წევრი

## ჯილდოები
* 1976 - საქართველოს კომკავშირის პრემია

## ბიბლიოგრაფია
* ასტრონომია და ცივილიზაცია (ავტორი). - თბ., თბილ. უნ-ტის გამ-ბა, 2000 ISBN: 99928-77-49-9
* ასტრონომია ყველასათვის (ავტორი). - თბ., ინტელექტი, 2000 ISBN: 99940-22-96-2
* წყალვარდნილი : ლექსები (ავტორი). - ქუთაისი, მოწამეთა, 1996
* ზეცათა ლაბირინთებში : მეცნიერ-მხატვარი წიგნი ასტრონომიის დარგში (ავტორი). - თბ., ნაკადული, 1982. 
* სამყაროს საინტერესო ობიექტები (ავტორი). - თბ., თბილ. უნ-ტის გამ-ბა, 1976. 

## ლიტერატურა
* საქართველოს მათემატიკოსები და მექანიკოსები: ბიოგრაფიული ცნობარი, თბ., 2016, გვ. 271-272

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 29 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1942
კატეგორია:ქართველი ასტრონომები
კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
ოლეგ მიტიაევი

**ოლეგ მიტიაევი** (; დ. 1974, სხვა ინფორმაციის მიხედვით 1975/1976, ორენბურგი, რსფსრ — გ. 15 მარტი, 2022, მარიუპოლი) — რუსი გენერალ-მაიორი. ბოლოს მეთაურობდა 150-ე მოტომსროლელ დივიზიას.

1991 წელს დაამთავრა სუვოროვის სამხედრო სასწავლებელი, 1995 წელს ომსკის უმაღლესი საერთო საჯარისო სამეთაურო სასწავლებელი (), 2009 წელს მიხეილ ფრუნზეს სახელობის სამხედრო აკადემია.

იგი მონაწილეობდა სირიის სამოქალაქო ომში . 2016 წელს ოლეგ მიტიაევი ტაჯიკეთში რუსული სამხედრო ბაზის მეთაურად დაინიშნა. 2020 წლიდან მეთაურობდა 150-ე მოტომსროლელ დივიზიას.

2022 წლის 16 მარტს, დილით, უკრაინულმა მხარემ განაცხადა მიტიაევის სიკვდილის შესახებ მარიუპოლის მახლობლად. აზოვის მოხალისეთა ბატალიონმა განაცხადა

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული  1974
კატეგორია:გარდაცვლილი 15 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2022
კატეგორია:რუსი გენერალ-მაიორები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ჯემალ აბალაკი

**ჯემალ (გენო) აბალაკი** (დ. 8 იანვარი, 1940, ბერბუკი, გორის მუნიციპალიტეტი) — ქართველი ინჟინერი.

1970 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის სამშენებლო ფაკულტეტი საავტომობილო გზების მშენებლობის სპეციალობით. 1962-1968 წლებში მუშაობდა საქართველოს მშენებლობის სამინისტროს N9 სამშენებლო ტრესტის, N10 მოძრავ-მექანიზებულ კოლონაში, ხოლო 1968 წლიდან სპეცსამშენებლო N5 მოძრავ-მექანიზებულ კოლონაში მექანიკოსად; 1969-1970 წლებში „საქსოფლტექნიკის“ ჟანგბადის სადგურის უფროსად, ხოლო 1970 წლიდან „საქსოფლტექნიკის“ ხის დამამუშავებელი საამქროს ინჟინრად; 1973 წლიდან „საქსოფლტექნიკის“ გორის რაიგანყოფილების ხე-ტყის გადამამუშავებელი საამქროს უფროსია; 1974 წლიდან ტრესტ „საქსოფლმშენინდუსტრიის“ რკინა-ბეტონის ქარხნის დირექტორი; 1975-1978 წლებში მუშაობდა ინდივიდუალური ბინათმშენებლობის სარაიონთაშორისი სამმართველოს უბნის უფროსად; 1978-1984 წლებში სასოფლო-საბინაო კომუნალური მეურნეობის სამეურნეობათაშორისი გაერთიანების დირექტორად; 1984-1998 წლებში იყო საქართველოს საავტომობილო გზების სამინისტროს გორის მუნიციპალიტეტის საწარმოო-საგზაო უბნის უფროსი; 1998-2010 წლებში შპს საგზაო „სამშენებლო სამმართველო N1“ -ის დირექტორი.

## ლიტერატურა
*საქართველოს არქიტექტორთა და მშენებელთა ენციკლოპედია, თბ., 2017, გვ. 27 
* წიგნი ღირსებისა: ტ. 6, თბ., 2003, გვ. 252

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 8 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1940
კატეგორია:ქართველი ინჟინრები
რევაზ წულუკიძე

**რევაზ წულუკიძე** (დ. 24 თებერვალი, 1929, ქუთაისი) — ქართველი მოცეკვავე, ქორეოგრაფი, ბალეტის მოცეკვავე და ლიბრეტისტი.

## ბიოგრაფია
1943–1948 წლებში სწავლობდა თბილისის ქორეოგრაფიულ სტუდიაში. 1947 წელს დაამთავრა თბილისის სამხატვრო სასწავლებელი, 1951 წელს მოსკოვის ქორეოგრაფიული სასწავლებელი.

1951–1956 წლებში იყო მოსკოვის დიდი თეატრის საბალეტო დასის მოცეკვავე. 1956 წლიდან ზაქარია ფალიაშვილის სახელობის თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის საბალეტო დასის სოლისტი. 1958 წელს მოსკოვის ქართული ლიტერატურისა და ხელოვნების დეკადის მონაწილე. დადგმები, ქართული მუსიკალური კომედიები: შოთა მილორავა „სიმღერა თბილისზე“ (1969, პრემიერა), „გაბზარული ფირფიტა“ (1970), სულხან ცინცაძე „სიმღერა ტყეში“ (1968, პრემიერა), ვაჟა აზარაშვილი „მეცხრე ტალღა“ (1969). ქართული ბალეტები: გრიგოლ კილაძე „სინათლე“, მებრძოლთა ცეკვა (დავით თორაძე „გორდა“, „მშვიდობისათვის“), სულხან ცინცაძე „ცისფერი მთის საუნჯე“ (1956), „პოემა“ (1972), ანდრია ბალანჩივაძე „მწირი“ („1964“, პრემიერა), როდრიგო (ა. მაჭავარიანი „ოტელო“). სხვა რეპერტუარი: ავრორას კავალერი, ჩარდაში (ჩაიკოვსკი „მძინარე მზეთუნახავი“, „გედების ტბა“), ყმაწვილი (ასაფიევი „ბახჩისარაის შადრევანი“), ესპანური ცეკვა (ჰერტელი „ამაო სიფრთხილე“), კრეინი „ლაურენსია“. მონაწილეობდა საოპერო სპექტაკლში, ზაქარია ფალიაშვილი „დაისი“. გასტროლები: ბერლინი, ჰელსინკი, კოპენჰაგენი, ინგლისი, ავსტრია, უნგრეთი, საფრანგეთი (თბილისის საბალეტო დასთან ერთად).

## ჯილდოები
* 1951 — საერთაშორისო ფესტივალი (ბერლინი) დიპლომი

## ლიტერატურა
* ქართული მუსიკის ენციკლოპედიური ლექსიკონი, თბ., 2015, გვ. 560

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 24 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1929
კატეგორია:ქართველი მოცეკვავეები
კატეგორია:ქართველი ქორეოგრაფები
თამთა მელაშვილი

**თამთა მელაშვილი** (დ. 1979) — ქართველი მწერალი. ლიტერატურული პრემია „საბას“ ორგზის ლაურეატი.

## კარიერა
დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის საერთაშორისო ურთიერთობების ფაკულტეტი. 2008 წელს მოიპოვა მაგისტრის ხარისხი გენდერის კვლევებში ცენტრალური ევროპის უნივერსიტეტში. 2009 წელს გახდა ჰაინრიჰ ბიოლის ფონდის სამხრეთ კავკასიის რეგიონალური ბიუროს სტიპენდიატი. 2012 წლიდან მოწვეული ლექტორია ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში სოციალურ და პოლიტიკურ მეცნიერებათა ფაკულტეტზე. 

### სამწერლო კარიერა
წერდა ბავშვობიდან. მისი დებიუტი ლიტერატურულ ვებ-პორტალზე მოთხრობის *„ერთი და ორი“* გამოქვეყნებით შედგა, რომელიც 2006 წელს ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობამ ანთოლოგიაში „15 საუკეთესო მოთხრობა“ შეიტანა. 2009 წლის ამავე ანთოლოგიაში შევიდა მწერლის მორიგი მოთხრობა „სხვა ფერი“, რომელიც 2008 წელს გამომცემლობა სიესტამ კრებულის ფარგლებში გამოაქვეყნა. 

2011 წელს გამოაქვეყნა პირველი რომანი „გათვლა“, რომლისთვისაც მოიპოვა ლიტერატურული პრემია „საბა“ საუკეთესო დებიუტისთვის. რომანი 2013 წელს ითარგმნა გერმანულად და მიენიჭა  ფრანკფურტის გერმანიის ახალგაზრდული ლიტერატურის პრემია. 

2015 წელს გამოქვეყნდა მისი მომდევნო რომანი „აღმოსავლეთით“. მწერლის მესამე რომანია „შაშვი შაშვი მაყვალი“, რომელსაც მიენიჭა საბა საუკეთესო რომანისთვის.

## ბიბლიოგრაფია
### რომანები
**გათვლა* (2011; ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობა) — საბა საუკეთესო დებიუტისთვის
**აღმოსავლეთით* (2015; ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობა)
**შაშვი შაშვი მაყვალი* (2021; ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობა) — საბა საუკეთესო რომანისთვის

### მოთხრობათა კრებულები
**მარინეს ანგელოზები* (2017; წიგნები ბათუმში)

## რესურსები ინტერნეტში
*
*თამთა მელაშვილი — ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობა
*
*

## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი ქალი მწერლები
კატეგორია:დაბადებული 1979
კატეგორია:საბას პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:ქართველი ფემინისტები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კორნელია ფუნკე

**კორნელია მარია ფუნკე** () (დ. 10 დეკემბერი, 1958) — გერმანელი საბავშვო წიგნების ავტორი. 

დაიბადა ჩრდილოეთ რაინ-ვესტფალიაში, კარიერის დასაწყისში ეწეოდა სოციალური მუშაკის საქმიანობას, მოგვიანებით კი წიგნების ილუსტრატორი გახდა. 1980-იან წლებში დაიწყო რომანების წერა, რომლებშიც ძირითადად ფენტეზის ელემენტების საშუალებით ცხოვრების სირთულეებთან დაპირისპირებული ბავშვების ცხოვრებას ასახავდა. ამ დროიდან მოყოლებული ფუნკე გერმანიაში „საბავშვო წიგნების ბესტსელერ ავტორად“ იქცა. მისი ნაშრომები არაერთ ენაზეა თარგმნილი, 2012 წლისთვის მსოფლიოს მასშტაბით მისი წიგნების 20 მილიონზე მეტი ეგზემპლარი იყო გაყიდული. 

ფუნკმა აღიარება მოიპოვა რომანებით, როგორებიცაა „ქურდების მბრძანებელი“ (2002) და  „დრაკონების მხედარი“ (2004). მოგვინებით ავტორს უფრო ფართო ცნობადობა მოუტანა *მელნის გულის* სერიის რომანებმა (2003-2007). 

მხატვრული ფილმებია გადაღებული ფუნკეს რომანების  –„ქურდების მბრძანებელი“ „დრაკონების მხედარი“ და „მელნის გული“ – მიხედვით. ეს წიგნები არაერთი კვირის მანძილზე ნიუ-იორკ ტაიმზის ბესტსელერების სიაში იკავებდა ადგილს

ფუნკეს ხშირად „გერმანელ ჯოან როულინგს“ უწოდებენ. 2005 წელს იგი ჟურნალმა ტაიმმა მსოფლიოს 100 ყველაზე გავლენიან ადამიანს შორის დაასახელა.

## რესურსები ინტერნეტში
* MirrorWorld Novels Site
* 
* 
* Cornelia Funke, 1958- WorldCat Identities-ზე
* Cornelia Funke, 1958- Library of Congress-ზე

## სქოლიო
კატეგორია:გერმანელი მწერლები
კატეგორია:გერმანელი ქალი მწერლები
კატეგორია:გერმანელი სცენარისტები
კატეგორია:გერმანელი საბავშვო მწერლები
კატეგორია:გერმანელი ფენტეზი მწერლები
კატეგორია:გერმანელი ქალი საბავშვო მწერლები
კატეგორია:XX საუკუნის გერმანელი მწერლები
კატეგორია:XXI საუკუნის გერმანელი მწერლები
კატეგორია:XX საუკუნის გერმანელი ქალი მწერლები
კატეგორია:XXI საუკუნის გერმანელი ქალი მწერლები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
მიშელ სონის ფორტეპიანოს სწავლების მეთოდი

**მიშელ სონის ფორტეპიანოს სწავლების მეთოდი** — მუსიკისა და ფორტეპიანოს სწავლების სისტემა, რომელიც ფრანგმა პიანისტმა, კომპოზიტორმა და პედაგოგმა მიშელ სონიმ შექმნა. შემუშავებულია და გამოიყენება 1974 წლიდან.

მიშელ სონი აღნიშნავს, რომ მუსიკის სწავლება მე-19 საუკუნიდან ცოტათი შეიცვალა. ამიტომ, გადაწყვიტა აღედგინა სისტემა, რომელიც ითვალისწინებდა განსხვავებული პარამეტრების ევოლუციას მე-20 საუკუნის ბოლოს. თავდაპირველად, სონის მეთოდი გამიზნული იყო ზრდასრულებისთვის. სწავლების ეს სისტემა მათ საშუალებას აძლევს განვითარდნენ და აღმოაჩინონ მუსიკალური ინტერპრეტაციის სიამოვნება დისციპლინაში, რომელიც გვიანი მიდგომისთვის მიუწვდომლად მიიჩნეოდა.

სონის საფორტეპიანო მეთოდოლოგია ისწავლებოდა მისივე სახელობის სკოლებში პარიზსა და ჟენევაში. 1974 წლიდან მეთოდი 20 000-ზე მეტ მიმდევარს ითვლის..

სწავლების სპეციფიკა დაფუძნებულია განვითარების ორ ძირითად მიმართულებაზე : დიდაქტიკური ნაწარმოებები, სახელწოდებით პროლეგომენები, რომლებიც მცირე ფორმის სავარჯიშოებს წარმოადგენს და ეფექტურად ავითარებს მუსიკალური ფრაზის და ბგერის აღქმას. ციკლი მოიცავს 600-მდე მუსიკალურ პიესას. მეორე ძირითადი მიმართულება არის ეტიუდების ციკლი, სადაც ყოველი ტექნიკური ბარიერი გათვლილია და დაჩქარებული ტემპით იძლევა საშუალებას თავისუფლებაში მოიყვანოს ხელის აპარატი.

საფორტეპიანო ტექნიკის დასაუფლებლად, ეტიუდების ციკლი საშუალებას იძლება ადრეული ასაკიდანვე დამწყებმა მუსიკოსებმა დაძლიონ რთული ნაწარმოებები და მიიღონ ეფექტური შედეგი.

მინი|ბარბარა თათარაძე და ილია ლომთათიძე მიშელ სონისთან

მის სტუდენტებს შორის, მიშელ პარიმ ფორტეპიანოს შესწავლა 26 წლის ასაკში დაიწყო, რამდენიმე წარუმატებელი მცდელობის შემდეგ. ოთხწლიანი მუშაობის შემდეგ კი მან პროგრესს მიაღწია, რამაც საჯარო კონცეტრზე გამოსვლის საშუალებას მისცა; 1980 და 1981 წელს ის ელისეს მინდვრების თეატრში წარსდგა ლისტის  ნამუშევრებით. მიშელ სონის მოსწავლე იყო კლოდინ ზევაკო, რომელიც 1983 წელს ასევე გამოდიოდა ელისეს მინდვრების თეატრში. 1984 წელს, დიორდ ციფრამ მიშელ სონი და კლაუდინ ზევაკო ქალაქ სანლისში მიიწვია, ციფრას ფონდის ეგიდით.

მიშელ სონის მოსწავლეებს შორის მრავალი მომღერალი თუ მსახიობია, მათ შორის არიან: იზაბელ ობრე, ანი კორდი, მარი პოლ-ბელი, ალის დონა, პიერ დუგლასი, ევა, ფრანსუა ჰარდი, სილვი ჯოლი, ჟან მენსონი, კატრინ რიბეირუ, ანრი სალვადორი, ჟან-ჟაკ სემპე, უილიამ შელერი..

1981 წელს, სენატის სხდომაზე შეიტანეს წერილობითი მოთხოვნა მიშელ სონის სკოლის მთელი საფრანგეთის მასშტაბით გაფართოების თაობაზე..

1995 წელს, ავსტრიაში, ვილა-შინდლერის მუსიკალურ დაწესებულებაში, იეჰუდი მენუჰინის თავმჯდომარეობით, მიიღეს სონის მეთოდი. პირველი მოსწავლეები, რომლებიც იქ დაეუფლნენ სონის მეთოდს, იყვნენ ელისო ბოლქვაძე, ხატია ბუნიათიშვილი და მისი და გვანცა, თამარ ბერაია და მისი და ნათია, ანა ფედოროვა, იანა ვასილიევა. მიშელ სონის ფონდ SOS Talents-ის ფარგლებში მათ სხვებიც მიჰყვნენ, მათ შორის, ალექსანდრა მასალევა და ანა ყიფიანი. სტეფან ფრიედერიხი სონის მეთოდის შესახებ წერს: „ინოვაციური მეთოდი, რომლის ყველაზე დამაჯერებელი მაგალითია ხატია ბუნიათიშვილი“.

## სქოლიო
კატეგორია:მუსიკალური ხერხები
კატეგორია:მუსიკალური განათლება
ნესტან სულავა

**ნესტან სულავა** (დ. 4 თებერვალი, 1948) — ქართველი ლიტერატურათმცოდნე, მეცნიერი, პედაგოგი, ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი (1997), პროფესორი.

## ბიოგრაფია
1972 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი, ფილოლოგიის ფაკულტეტი, კლასიკური ფილოლოგიის განყოფილება, 1975 წელს საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის, შოთა რუსთაველის სახელობის ქართული ლიტერატურის ისტორიის ინსტიტუტის ასპირანტურა.

1976-1977 წლებში იყო თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის, ლათინური ენის მასწავლებელი. 1976-1984 წლებში შოთა რუსთაველის სახელობის ქართული ლიტერატურის ინსტიტუტის, რუსთველოლოგიის განყოფილების, უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, განყოფილების სწავლული მდივანი. 1990-1991 წლებში იყო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის, ძველი ქართული ლიტერატურის ისტორიის კათედრის მოწვეული ლექტორი. 1993-1998 წლებში სულხან-საბა ორბელიანის სახელობის სახელმწიფო პედაგოგიური ინსტიტუტის ქართული ქრისტიანული კულტურის ისტორიის კათედრის ლექტორი. 1985-1997 წლებში იყო შოთა რუსთაველის სახელობის ქართული ლიტერატურის ინსტიტუტის, რუსთველოლოგიის განყოფილების, უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი. 1998-1999 წლებში შოთა რუსთაველის სახელობის ქართული ლიტერატურის ინსტიტუტის, რუსთველოლოგიის განყოფილების, წამყვანი მეცნიერ-თანამშრომელი. 1998-2006 წლებში იყო სულხან-საბა ორბელიანის სახელობის სახელმწიფო პედაგოგიური უნივერსიტეტის, ქართული ლიტერატურის კათედრის მოწვეული პროფესორი. 1999-2006 წლებში შოთა რუსთაველის სახელობის ქართული ლიტერატურის ინსტიტუტის, დირექტორის მოადგილე სამეცნიერო დარგში. 2006 წელს მუშაობდა შოთა რუსთაველის სახელობის ქართული ლიტერატურის ინსტიტუტში, იყო რუსთველოლოგიის განყოფილების, წამყვანი მეცნიერი თანამშრომელი. 2007-2009 წლებში იყო საქართველოს უნივერსიტეტის ასოცირებული პროფესორი. 2017 წელს — ქართულ-ამერიკული უნივერსიტეტის მოწვეული პროფესორი. 2013-2017 წლებში იყო გიორგი მთაწმინდელის სახელობის გალობის უმაღლესი სასწავლებლის მოწვეული პროფესორი. 2007-2018 წლებში იყო სამცხე-ჯავახეთის სახელმწიფო უნივერსიტეტის, განათლების, ჰუმანიტარულ და სოციალურ მეცნიერებათა ფაკულტეტის პროფესორი ქართული ლიტერატურის მიმართულებით. 2009 წლიდან — თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის, ჰუმანიტარულ მეცნიერებათა ფაკულტეტის, ქართული ლიტერატურის ისტორიის სასწავლო-სამეცნიერო ინსტიტუტის, ძველი ქართული ლიტერატურის ისტორიის კათედრის, ასოცირებული პროფესორი. სამეცნიერო შრომების ავტორი. 

საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „რუსთაველი და ძველი ქართული სასულიერო პოეზია“, დაიცვა 1978 წელს. სადოქტორო დისერტაციის თემა — „მე-12-13 საუკუნეების ქართული ჰიმნოგრაფიის მხატვრული სპეციფიკა“, დაიცვა 1997 წელს.

## ბიბლიოგრაფია
* „ქართულითა ენითა ჟამი შეიწირვის“: სტატიები, თბ., მწიგნობარი, 2018, გვ. 356 ISBN 9789941473586
* „ვეფხისტყაოსანი“-მეტაფორა, სიმბოლო, ალუზია, ენიგმა, თბ., ნეკერი, 2009, გვ. 191 ISBN 9789941404511
* ქართული ჰიმნოგრაფია: ტრადიცია და პოეტიკა, თბ., ზეკარი, 2006, გვ. 206
* XII-XIII საუკუნეების ქართული ჰიმნოგრაფია, თბ., მერანი, 2003, გვ. 348 ISBN 999289489X
* ქებაჲ და დიდებაჲ ქართულისა ენისაჲ: სამეცნიერო კრებული, თბ., საარი, 2001, გვ. 360 ISBN 9789941493058

## ლიტერატურა
* საქართველოს მეცნიერებათა დოქტორები 1992-2006, თბ., 2012, გვ. 490

## რესურსები ინტერნეტში
* ნესტან სულავას CV

## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი ლიტერატურათმცოდნეები
კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
ფრედ ვარგასი

**ფრედ ვარგასი** (; დ. 7 ივნისი, 1957) — ფრანგი ისტორიკოსი, არქეოლოგი და რომანისტი. 

როგორც ისტორიკოსი და არქეოლოგი, ვარგასი ცნობილია თავისი ნაშრომებით შავი ჭირის შესახებ, ხოლო ლიტერატურულ სამყაროში სახელი საპოლიციო დეტექტიური რომანებით გაითქვა. იგი  სამჯერ გახდა დაგერის საერთაშორისო პრემიის ლაურეატი (2006, 2008 და 2009 წლებში). ვარგასი პირველი მწერალია, რომელმაც სამჯერ მიიღო ეს ჯილდო. 

## სამწერლო კარიერა
ვარგასი ძირითადად საპოლიციო თრილერებს წერს. მისთვის სამწერლო საქმიანობა, როგორც ინტერესთა შეთავსების, ასევე აკადემიური საქმიანობისგან განტვირთვის საშუალებაა. მისი რომანები, რომელბშიც მოქმედება პარიზში მიმდინარეობს, ინსპექტორი ადამსბერგისა და მისი გუნდის თავგადასავლების შესახებ მოგვითხრობს. მწერლის არაერთ წიგნში მჟღავნდება მისი ინტერესი შუა საუკუნეებისადმი, განსაკუთრებით მარკ ვანდუზლერის პერსონაჟის საშუალებით, რომელიც შუა საუკუნეების სპეციალისტია. 

ვარგასი პორველი მწერალი, რომელმაც სამი თანმიმდევრული რომანისთვის მიყოლებით სამჯერ მიიღო  დაგერის საერთაშორისო პრემია (2005, 2006 და 2008 წლებში). 

2018 წელს ვარგასს მიენიჭა ასტურიასის პრინცესას პრემია ლიტერატურაში.

## შემოქმედება
*სამი ევანგელისტი
**წამოდექით მიცვალებულებო,  1995
* კომისარი ადამსბერგი
** ლურჯი წრეები, , 1991
** წადი სწრაფად, დაბრუნდი გვიან, , 2001
** მოღელავს სენა, , 2002
** ნეპტუნის ქარიშხლები, , 2004
**მარადიულ ტყესა შინა,  2006

## რესურსები ინტერნეტში
*
* 
* Interview, *The Guardian*, 2004

## სქოლიო
კატეგორია:დეტექტიური ჟანრის მწერლები
კატეგორია:ფრანგი არქეოლოგები
კატეგორია:XXI საუკუნის ფრანგი რომანისტები
კატეგორია:XXI საუკუნის ფრანგი ქალი მწერლები
კატეგორია:XX საუკუნის ფრანგი ქალი მწერლები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ალეკო შუღლაძე

**ალეკო შუღლაძე** (დ. 1965) — ქართველი მწერალი, კინორეჟისორი და სცენარისტი.

## ბიოგრაფია
### განათლება
დაიბადა თბილისში. 1987 წელს დაამთავრა თბილისის პოლიტექნიკური ინსტიტუტი. პარალელურად სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ხელოვნებათმცოდნეობის ფაკულტეტზე, კინორეჟისორის სპეციალობით, რომელიც 1989 წელს დაამთავრა.

### კინოკარიერა
1989-1993 წლებში მუშაობდა საქართველოს კინოსტუდიაში. 1994-1997 წლებში იყო მარგო კორაბლიოვას პერფორმანსის თეატრის არტისტი. 1998-2001 წლებში კინორეჟისორად მუშაობდა „კავკასიურ სახლში“, რა დროის მანძილზეც გადაიღო ათამდე დოკუმენტური ფილმი ძალადობის წინააღმდეგ. 2001-2003 წლებში რეჟისორად და სცენარისტად მუშაობდა არასამთავრობო ორგანიზაციაში „სტუდიომობილი - აქცენტი მოძრაობაზე“.

### სამწერლო კარიერა
წერა  1989 წელს დაიწყო.  2001 წელს მისმა მოთხრობამ „პასუხები ერთ-ერთი მცირეტირაჟიანი ჟურნალისთვის“ მერიის სპეციალური პრიზი მოიგო. 2002 წელს გამოსცა პირველი რომანი „სამსარა“. მას მოჰყვა მოთხრობათა კრებულები: „გაქცევის მცდელობა“ (2001) და „წიგნების კაცი“ (2015). 2016 წელს ავტორმა გამოაქვეყნა რომანი „გადამალვა“, რომლისთვისაც მიიღო პრემია საბა საუკეთესო რომანის კატეგორიაში.

## ბიბლიოგრაფია
### მოთხრობათა კრებულები
* „გაქცევის მცდელობა“ (2001) 
*  „წიგნების კაცი“ (2015)	

### რომანები
* „სამსარა“ (2002)
* „გადამალვა“ (2016)

## რესურსები ინტერნეტში
*ალეკო შუღლაძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი

## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი მწერლები
კატეგორია:საბას პრემიის ლაურეატები
ზვიად კვარაცხელია

**ზვიად კვარაცხელია** (დ. 22 აპრილი, 1986) — ქართველი მწერალი.

## ბიოგრაფია
დაიბადა თბილისში. 2008 წელს დაამთავრა შოთა მესხიას ზუგდიდის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტი. 
2007-2008 წლებში იყო საზოგადოებრივი ჟურნალი „პრემიერის“ არტრედაქტორი, ხოლო 2010-2011 წლებში – ჟურნალი „ქართული მწერლობის“ რედაქტორის მოადგილე. 2010 წლიდან გამომცემლობების – „ინტელექტისა“ და „არტანუჯის“ – პროექტების კოორდინატორი და მთავარი რედაქტორია. 

### სამწერლო მოღვაწეობა
მწერალს, გარდა რომანებისა და მოთხრობათა კრებულებისა, ლიტერატურულ პერიოდიკაში გამოქვეყნებული აქვს ნოველები, მინიატურები და მხატვრულ-დოკუმენტური თხზულებები. მისი მოთხრობები თარგმნილია თურქულ, აზერბაიჯანულ და ინგლისურ ენებზე და შესულია გამომცემლობების – Gece, ADK, Comma Press – ანთოლოგიებში.

2008 წელს გამოაქვეყნა მოთხრობათა კრებული „ჰაე“ (2008). მას მოჰყვა „ილია სამეგრელოში“ 2009 წელს, რომელიც მხატვრულ-დოკუმენტურ ჟანრს მიეკუთვნება.  2011 წელს გამოიცა მისი მოთხრობათა კრებული „ყიფლიბანდი“, რომელიც 2012 წელს წარდგენილი იყო პრემია საბაზე. 2014 წელს რომანისთვის „ფორმა N100“ ავტორს მიენიჭა საბა საუკეთესო რომანისთვის. 2016 წელს რომანი ჰარუნ ჩიმქეს თარგმანით თურქულმა გამომცემლობამ გამოსცა. 2020 წელს გამოქვეყნდა მწერლის მომდევნო წიგნი „დარეკე! დაუბარე!“, რომელიც დოკუმენტური პროზაა. 

## ბიბლიოგრაფია
### მოთხრობათა კრებულები
* „ჰაე“ (2008)
* „ყიფლიბანდი“ (2011)

### რომანები
* „ფორმა N100“ (2014)

### არამხატვრული
* „ილია სამეგრელოში“ (2009) 
* „დარეკე! დაუბარე!“ (2020)

## რესურსები ინტერნეტში
*ზვიად კვარაცხელია — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
*ზვიად კვარაცხელია — გამომცემლობა „ინტელექტი“

## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი მწერლები
კატეგორია:საბას პრემიის ლაურეატები
Lebanon Hanover

**Lebanon Hanover** — ბრიტანულ-გერმანული დარკ-ვეივის ჟანრის მუსიკალური დუეტი, რომლის წევრები არიან წარმოშობით გერმანელი, შვედი კლარისა აისგლასი და ბრიტანელი უილიამ მეიბილაინი. სადებიუტო ალბომი *La Fete* 2011 წელს გამოუშვეს. ცნობადობა 2012 წელს ალბომით *The World Is Getting Colder* მოიპოვეს.

ბენდის სახელი მომდინარეობს აშშ-ში, ნიუ-ჰემფშირში მდებარე ორი მეზობელი ქალაქის სახელწოდებიდან.

## სტილი
ჯგუფს ხშირად ადარებენ 1980-იანი წლების გოთიკური როკისა და პოსტ-პანკის წარმომადგენლებს, როგორებიცაა Siouxsie and the Banshees, The Cure და Bauhaus. მათი სიმღერები მსუბუქი სინთეზური ჟღერადობით, ღრმა ბასით და მელანქოლიური ტექსტებით გამოირჩევა.

## დისკოგრაფია
* 2011: *Lebanon Hanover / La Fete Triste* (EP)
* 2012: *The World Is Getting Colder* (ალბომი, Fabrika Records)
* 2012: *Why Not Just Be Solo* (ალბომი, Fabrika Records)
* 2013: *Tomb for Two* (ალბომი, Fabrika Records / Dead Scarlet Records / Mecanica Records)
* 2013: *Gallowdance* (სინგლი)
* 2015: *Besides the Abyss* (ალბომი Fabrika Records)
* 2016: *Babes of the 80s* (სინგლი, Fabrika Records)
* 2017: *Lebanon Hanover Anthology* (კომპილაცია-EP, GAG TAPE)
* 2018: *Let Them Be Alien* (ალბომი, Fabrika Records)
* 2020: *Sci-Fi Sky* (ალბომი, Fabrika Records)

## სქოლიო
კატეგორია:ელექტრონული მუსიკალური დუეტები
კატეგორია:2010 წელს ჩამოყალიბებული ჯგუფები
კატეგორია:ელექტრონული მუსიკა
შალვა კალანდაძე

**შალვა კალანდაძე**  (დ. 1903, ჩოხატაური  გ. 1984) — ქართველი ჟურნალისტი.

## ბიოგრაფია
დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი, იგი საქართველოს ეროვნულ–დემოკრატიული პარტიის თვალსაჩინო წარმომადგენელი იყო. ემიგრაციაში წავიდა 1929 წელს.

პოლიტიკურ მოღვაწეობას შალვა კალანდაძე წარმატებით უთავსებდა შემოქმედებით ცხოვრებას. მისი პუბლიკაციები ქვეყნდებოდა ემიგრანტული პრესის ფურცლებზე: „მოსკოვის ნაციონალური პოლიტიკა აღმოსავლეთ ევროპის ქვეყნებში“, „ქართული ცეკვები პარიზში“, „ვ. ნოზაძის ხსოვნისათვის“, „კ. გამსახურდიას ხსოვნისათვის“, „სიტყვა წარმოთქმული ელისე პატარიძის დასაფლავებაზე“, „მარი ფელისიტე ბროსე“, „უნივერსიტეტის 50 წლის აღსანიშნავად“, „ბოლშევიზმის ფსიქოანალიზი“ „უკან წარსულისაკენ“ და სხვა.

შალვა კალანდაძის ცხოვრების უმთავრესი პირობა იყო სამართლიანობის გრძნობა, პატიოსნება. ამას ადასტურებს მასზე ნათქვამი ალ. სულხანიშვილის სიტყვები: „შ. კალანდაძე იყო ნამდვილი მებრძოლი ეროვნულ–დემოკრატი და პატიოსანი ქართველი კაცი“.
ჟურნალ „ივერიის“ რედაქტორი მიხეილ ქავთარაძე შალვა კალანდაძის დაკრძალვაზე წარმოთქმულ სიტყვაში აღნიშნავდა: „შალვას პოლიტიკა არ იზიდავდა , არც ამ დარგში წერა ეხალისებოდა, მაგრამ მოვალეობის შეგნებით, ათეულ წელთა განმავლობაში იგი ჩვენი ემიგრანტული პრესის აერა ერთი მუშაკის როლს ასრულებდა და ასევე ნაყოფიერად გაატარა მან მისი სიცოცხლის უკანასკნელი ათიოდე წლის მოღვაწეობა რადიო „თავისუფლების“ რედაქციაში, სადაც თავისი გადაცემების საგნად ყველაზე საჭირბოროტო საკითხი, ნაციონალური პრობლემა აირჩია“.

თანამედროვეთა გადმოცემით, შალვა კალანდაძეს სამშობლოს სიყვარულთან ერთად, განსაკუთრებული გრძნობით უყვარდა მშობლიური კუთხე, გურია და ამ კუთხის გამორჩეული მამულიშვილები. ასეთებად იგი ასახელებდა – გაბრიელ ეპისკოპოსს, ექვთიმე თაყაიშვილს, გერონტი ქიქოძეს, პავლე ინგოროყვას, აკაკი შანიძეს. ბატონი შალვა ეტრფოდა ქართულ პოეზიას, ხოლო, თანამედროვე პოეტებს  შორის კი მისთვის ყველაზე ახლობელი იყო ანა კალანდაძე, მისივე სიტყვით, ყველაზე ლირიკული და რომანტიული პოეტი.

დახვეწილი გემოვნებისა და გამორჩეული ლიტერატურული ალღოს მეშვეობით შალვა კალანდაძე ახერხებდა ქართული მწერლობის სიღრმეების წვდომას. მან საინტერესო წერილები მიუძღვნა ილია ჭავჭავაძის, გრიგოლ რობაქიძისა და კონსტანტინე გამსახურდიას შემოქმედებას. მის განსაკუთრებულ ინტერესს კლასიკური ფილოსიფია წარმოადგენდა და ლიტერატურულ ნაწარმოებებსაც, ხშირად, ამ კუთხით უკეთებდა ანალიზს. შალვა კალანდაძე გარდაიცვალა 1984 წლის თებერვლის თვეში, პარიზში. დაკრძალულია ლევილის სასაფლაოზე.

## ლიტერატურა
* კალანდაძე შ. // ილია ემიგრატთა თვალით / ტ.2 / შემდგენელ-რედაქტორი დალი სინჯარაძე.  თბ., 1996  გვ. 272-273
* ქავთარაძე მ. გამოსათხოვარი სიტყვა  // გუშაგი.  პარიზი, 1984 №1 გვ. 65–67
* შარაძე გ. ქართული ემიგრანტული ჟურნალისტიკის ისტორია. ტ. 2.  თბ., 2001.  გვ. 565–569

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1903
კატეგორია:გარდაცვლილი 1984
კატეგორია:ქართველი ჟურნალისტები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ჩოხატაურში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი ემიგრანტები
ნანა ნადარეიშვილი

**ნანა ნადარეიშვილი** (დ. 30 მაისი, 1952, თბილისი) — ქართველი გეოგრაფი, მეცნიერი. გეოგრაფიის დოქტორი.

## ბიოგრაფია
1974 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გეოგრაფია-გეოლოგიის ფაკულტეტი ეკონომიკური გეოგრაფიის სპეციალობით, ხოლო 1975-1979 წლებში გაიარა ასპირანტურის კურსი.

ის 1974-1982 წლებში იყო - ვახუშტი ბაგრატიონის სახელობის გეოგრაფიის ინსტიტუტის, ეკონომიკური და სოციალური გეოგრაფიის განყოფილების ლაბორანტი, ხოლო 1982-1986 წლებში, ამავე - ვახუშტი ბაგრატიონის სახელობის გეოგრაფიის ინსტიტუტის, ეკონომიკური და სოციალური გეოგრაფიის განყოფილების უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი. აგრეთვე თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის, გეოგრაფიის აკადემიური დოქტორი 1984 წლიდან. დოცენტი იყო - საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის, სატრანსპორტო ფაკულტეტის 1993-1997 წლიდან. 1997-2006 წლიდან ის იყო - საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის, ჰუმანიტარულ-ტექნიკური ფაკულტეტის საერთაშორისო ეკონომიკური ურთიერთობების კათედრის, დოცენტი, ხოლო 1999 წლიდან - საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის დოცენტი. ვახუშტი ბაგრატიონის სახელობის გეოგრაფიის ინსტიტუტის, ეკონომიკური და სოციალური გეოგრაფიის განყოფილების, უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი 1986-2006 წლებში. 2006-2007 წლებში - თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სოხუმის ფილიალის, მასმედიისა და კომუნიკაციების ინსტიტუტის, ლექტორი. ის ასევე 2006-2017 წლებში - ვახუშტი ბაგრატიონის სახელობის გეოგრაფიის ინსტიტუტის, საზოგადოებრივი გეოგრაფიის განყოფილების უფროსი მეცნიერი იყო. 2008-2011 წლებში - მარკეტინგული და მედია-კომუნიკაციების ინსტიტუტის, ლექტორი. იყო - უნივერსიტეტი "გორგასალი"ს, ლექტორი 2012-2015 წლებში, ხოლო 2017 წლიდან - საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის, ბიზნეს ტექნოლოგიების ფაკულტეტის, ბიზნესის ადმინისტრირების დეპარტამენტის, ასოცირებული პროფესორი. იყო - ვახუშტი ბაგრატიონის სახელობის გეოგრაფიის ინსტიტუტის, საზოგადოებრივი გეოგრაფიის განყოფილების, უფროსი მეცნიერი 2018 წლიდან და მისი ნაშრომები ეხება საქართველოს მოსახლეობის კვლავწარმოების სოციალურ-ეკონომიკურ პრობლემებს, შრომითი რესურსების ეკონომიკურ-გეოგრაფიულ კვლევას, მთიანი რაიონების დემოგრაფიული სიტუაციის შესწავლას, ცალკეული რეგიონების სოციალური ინფრასტრუქტურის საკითხებს და სხვა საკითხებს. შესრულებული აქვს 74 სამეცნიერო ნაშრომი, 3 მონოგრაფია და არის 2 სახელმძღვანელოს თანაავტორი.

## ბიბლიოგრაფია
* მიგრაციული პროცესები და იდენტობათა ტრანსლაცია - თბ., უნივერსალი, 2017, გვ. 358 ISBN 9789941260490
* რეგიონული ეკონომიკა - თბ., 2010, გვ. 362 ISBN 9789941024399
* საქართველოსა და მსოფლიოს ისტორია/გეოგრაფია - მე-8 კლასი - თბ., ლოგოს პრესი, 2008, გვ. 465 

## ლიტერატურა
* ქართველი მოგზაურები, გეოგრაფები, ბუნების მკვლევარნი: ენციკლოპედიური ცნობარი - თბ., 2003, გვ. 200-201

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 30 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1952
კატეგორია:ქართველი გეოგრაფები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
დანდიქოის ციხე

**დანდიქოის ციხე** — ციხე თურქეთში ციხე მდებარეობს ხარშიტის ხეობის შუა წელზე. ეს მცირე მოცულობის ციხეც საგულდაგულოდ შერჩეულ ადგილასაა აგებული. აქედან მოსჩანს მთელი ხეობა ოთხივე მხრივ.

აქაც იგივე სიტუაციასთან გვაქვს საქმე, როგორც შაბან-კალესთან. უხუცესთა გადმოცემით ძველი გზები სწორედ ამ უზარმაზარი ბორცვის აღმოსავლეთით არცთუისე მკვეთრად დახრილი ფერდობის შუა ნაწილში გაივლიდა. ეს ციხე როგორც ჩანს, ერთის მხრივ აკონტროლებდა ზღვისპირეთიდან გუმუშხანესაკენ მიმავალ ცენტრალურ გზას, ხოლო მეორეს მხრივ ასევე დერე გოზუს ხეობაში ალპური მდელოებით გამავალ უმოკლეს საზაფხულო გზას გუმუშხანესაკენ.
ბორცვი, რომელზედაც ციხეა დაშენებული, ძირითადი ხეობისაგან შიგნითაა შეწეული. თავისი ადგილმდებარეობიდან გამომდინარე როგორც ჩანს, იგი  უკავშირდებოდა სხვა ციხეებს და ამიტომ მას საგუშაგო-სასიგნალო დანიშნულებაც უნდა ჰქონოდა. ციხე საკმაოდ  დანგრეულია. მისი დიდი ნაწილი საძირკვლების დონემდეა მოშლილი. მის მთლიან ზედაპირს ეკალბარდი ფარავს. შედარებით კარგადაა შემონახული სამხრეთ-აღმოსავლეთი ნაწილი. ზოგან მისი სიმაღლე 6–8 მეტრსაც აღწევს. შემორჩენილი ნაშთების მიხედვით ჩანს, რომ იგი რამდენიმეჯერ ჩანს დანგრეულ-აღდგენილი. ქვედა ნაწილის წყობები გამართულია შედარებით კარგად დამუშავებული ქვებით. ზედა, აღდგენის შემდგომი კი უსისტემო და დაუმუშავებელი ქვებით.

## ლიტერატურა
* ისტორიული ჭანეთის ცენტრალურ ნაწილში დაცული კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები (საფორტიფიკაციო ნაგებობები, ეკლესიები, საკომუნიკაციო და საყოფაცხოვრებო არქიტექტურის ნიმუშები), ბათ., 2019, გვ. 38-40  ISBN 978-9941-8-1990-2.

კატეგორია:თურქეთის ციხესიმაგრეები
ლუკა ბაქანიძე

**ლუკა ბაქანიძე** (დ. 1982) — ქართველი მწერალი და პოეტი. 

## ბიოგრაფია
დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ჟურნალისტიკის ფაკულტეტი. სხვადასხვა დროს მუშაობდა საინფორმაციო სააგენტოში, პრესაში. 2005 წლიდან ლიტერატურულ პერიოდიკაში აქვეყნებს ლექსებს, მოთხრობებს, თარგმანებსა და წერილებს. 

2011 წელს გამოსცა პირველი წიგნი, ლექსების კრებული „ღმერთი ჩემი, მოხეტიალე“. 2014 წელს გამოქვეყნდა მისი რომანი „მესამე ნაპირი“, რომელიც პრემია „საბას“ ფინალისტი გახდა. 2017 წელს მწერალს მიენიჭა „საბა“ მოთხრობათა კრებულისთვის „სად ხარ, ლაზარე“.

## ბიბლიოგრაფია
* „ღმერთი ჩემი, მოხეტიალე“ (2010), პოეტური კრებული
* „მესამე ნაპირი“ (2015), რომანი
* „სად ხარ, ლაზარე“ (2017), პროზაული კრებული
* „რომელი ხარ სარდაფსა შინა“ (2022), პროზაული კრებული

## რესურსები ინტერნეტში
* ლუკა ბაქანიძე — საქართველოს საზოგადოებრივი მაუწყებელი
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი მწერლები
კატეგორია:საბას პრემიის ლაურეატები
მარინა ოვსიანიკოვა

**მარინა ოვსიანიკოვა** () (დ. 1978)  — რუსი სატელევიზიო პროდიუსერი, დასაქმებული იყო რუსეთის პირველ არხზე.  2000-იანი წლების დასაწყისიდან მუშაობდა რუსეთის მთავარ საინფორმაციო გამოშვებაში „ვრემია“.   2022 წელს  შეწყვიტა რუსეთის სახელმწიფოს მიერ კონტროლირებადი ახალი ამბების სატელევიზიო გადაცემა უკრაინაში რუსეთის შეჭრის გასაპროტესტებლად. იგი დააკავეს, არ მისცეს ადვოკატთან წვდომის უფლება, დააჯარიმეს და მოგვიანებით გაათავისუფლეს.

## ომის საწინააღმდეგო პროტესტი 
ოვსიანიკოვა თავდაპირველად მხარს უჭერდა პუტინს. აპირებდა კრემლის მახლობლად საპროტესტო აქციის გამართვას, თუმცა გადაწყვიტა, რომ ეს არ იქნებოდა შედეგიანი. 

2022 წლის 14 მარტს, საინფორმაციო გადაცემაზე ვრემიაზე, სადაც იმ დროს პირდაპირი ეთერი გადაიცემოდა უკრაინაში რუსეთის შეჭრასთან დაკავშირებით, მარინა გამოჩნდა ახალი ამბების წამყვანის, ეკატერინა ანდრეევას უკან. მას ეჭირა პლაკატი რუსული და ინგლისური ენების ნაზავით, სადაც ეწერა :  

Остановите войну, не верьте пропаганде, здесь вам врут. 

[შეწყვიტეთ ომი, არ დაუჯეროთ პროპაგანდას, აქ თქვენ გატყუებენ.]

რუსები ომის წინააღმდეგ. 

მან დაიყვირა: Остановите войну! Нет войне! [შეწყვიტეთ ომი! არა ომს!]

რამდენიმე წამის შემდეგ პირდაპირი ეთერი ჩაანაცვლეს წინასწარ მომზადებული ჩანაწერით.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Guardian News-ის ჩანაწერი და პროტესტი გადასაღებ მოედანზე

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1978
კატეგორია:რუსი ჟურნალისტები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
მამა ბრაუნი

**მამა ბრაუნი** — ინგლისელი რომანისტის, გილბერტ კით ჩესტერტონის, გამოგონილი პერსონაჟი, რომელიც კათოლიკე მღვდელი და მოყვარული დეტექტივია. იგი მწერლის 53 მოთხრობაში გვხვდება, რომლებიც 1910-1936 წლებში გამოქვეყნდა. მამა ბრაუნი ჩახლართული დანაშაულების გასახსნელად ინტუიციასა და ადამიანური ბუნებისადმი ღრმა წვდომის უნარს იყენებს. პერსონაჟი დაფუძნებულია ბრედფორდის კათოლიკე მღვდელი ჯონ ო’კონორის პიროვნებაზე, რომელმაც 1922 წელს ჩესტერტონი კათოლიციზმზე მოაქცია. 

## ინტერპრეტაციები
მამა ბრაუნი ჩესტერტონის პერსონაჟებს შორის ყველაზე მეტად გამოხატავს მწერლის მსოფლმხედველობას. იგი დანაშაულებს მკაცრი მსჯელობის პროცესის გზით ხსნის, რომელიც არა იმდენად სპეციპიკურ სამეცნიერო დეტალებს, არამედ სულიერ და ფილოსოფიურ ჭეშმარიტებებს ეფუძნება, რაც მას ართურ კონან დოილის შერლოკ ჰოლმსის საპირწონედ აქცევს.  აღსანიშნავია, რომ მამა ბრაუნის მოთხრობათა სერია წინ უსწრებდა ჩესტერტონის კათოლიციზმზე მოქცევას. 

იტალიელი მარქსიზმის თეორიტიკოსი ჩესტერტონის და კონან დოლის პერსონაჟების შესახებ წერს:

მამა ბრაუნი კათოლიკეა, რომელიც პროტესტანტების მექანიკური აზროვნების პროცესებს დასცინის, წიგნი კი ანგლიკანური ეკლესიის წინააღმდეგ კათოლიკური ეკლესიის აპოლოგიას წარმოადგენს. შერლოკ ჰოლმსი ‘პროტესტანტი’ დეტექტივია, რომელიც დანაშაულს მინიშნებების თანმიმდევრული მიყოლის, მეცნიერებაზე, ექსპერიმენტულ მეთოდსა და ინდუქციაზე დაყრდნობით ხსნის. მამა ბრაუნი კი კათოლიკე მღვდელია, რომელიც აღსარების მეთოდისა და მამათა მორალური კაზუისტიკის მუდმივი საქმიანობით მიღებული ფსიქოლოგიური გამოცდილების საშუალებით, მეცნიერებისა და ექსპერიმენტირების მეთოდის უარყოფის გარეშე, დედუქციასა და ინტროსპექციაზე დაყრდნობით,  მთლიანად ჯაბნის შერლოკ ჰოლმსს და უბადრუკად წარმოაჩენს მას. უფრო მეტიც, ჩესტერტონი დიდებული ხელოვანია, კონან დოილი კი საშუალო დონის მწერალია, მიუხედავად იმისა, რომ ლიტერატურული ღვაწლის გამო რაინდის წოდება მიანიჭეს. ამრიგად, ჩესტერტონთან გვხვდება სტილისტური უფსკრული შინაარსს, დეტექტიურ სიუჟეტსა და ფორმას შორის, და შესაბამიდად მსუქუბი ირონია განხილულ საკითხთან დაკავშირებით, რაც მის მოთხრობებს სასიამოვნოდ წასაკითხად აქცევს.

## რესურსები ინტერნეტში
*''G. K. Chesterton's Works on the Web*
**The Innocence of Father Brown* at Project Gutenberg
**მამა ბრაუნის უდანაშაულობა* 1911 წლის პირველი გამოცემა Open Library-ზე
**The Wisdom of Father Brown*  Project Gutenberg-ზე
**მამა ბრაუნის სიბრძნე'' 1914 წლის პირველი გამოცემა Open Library-ზე
*Review of UK DVD of the 1974 TV series
*Father Brown stories out of copyright in Australia
*
*Papers of Monsignor John O'Connor the model for Father Brown, ტორონტოს უნივერსიტეტი

## სქოლიო
კატეგორია:დეტექტივი პერსონაჟები
კატეგორია:გამოგონილი პერსონაჟები
ბესო ხვედელიძე

**ბესო ხვედელიძე** (დ. 18 დეკემბერი, 1972) — ქართველი მწერალი. არის 20-მდე წიგნის ავტორი და არაერთი ქართული თუ უცხოული ლიტერატურული პრემიის ლაურეატი. მისი ნაწარმოებები 10-ზე მეტ ენაზეა თარგმნილი. 

## ბიოგრაფია
დაიბადა თბილისში. 1996 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ჟურნალისტიკის ფაკულტეტი. მუშაობდა თავდაცვის სამინისტროს პრესცენტრის სამსახურში და 1992-13 წლებში აფხაზეთის ომში სამხედრო კორესპონდენტი იყო. შემდეგ თბილისში დაბრუნდა და რედაქტორად დაიწყო მუშაობა ჟურნალებში *სუფთა წერა* და *პარნასი*, აგრეთვე იყო რადიოს მუსიკალური გადაცემის წამყვანი.  2013 წელს ნეპალში გადასახლდა და ცხოვრების უმეტეს ნაწილს დღემდე იქ ატარებს.

## სამწერლო კარიერა
2003 წელს მოთხრობათა კრებულისთვის „ჯადო“ მწერალს პრემია საბა მიენიჭა. 2005 წელს გამოქვეყნდა მისი რომანი „გაფრინდინელა“, რომლისთვისაც მიიღო საბა საუკეთესო რომანისთვის. 

ხვედელიძე ყველაზე ხშირად შეყვანილი მწერალია ანთოლოგიაში „15 საუკეთესო“, რომელიც თანამედროვე ქართველი ავტორების წლის საუკეთესო მოთხრობებს აერთიანებს და ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობის მიერ 2001 წლიდან ყოველწიურად ქვეყნდება. 2021 გამომცემლობამ სერიის დასკვნითი წიგნის სახით გამოაქვეყნა ხვედელიძის 15 გამორჩეული მოთხრობის კრებული სათაურით „15 საუკეთესო“.

## ბიბლიოგრაფია
### მოთხრობათა კრებულები
*ჯადო (2003) — პრემია „საბა“ საუკეთესო პროზაული კრებულისთვის
*ესტაფეტა (2007) — საბას ნომინაცია 
*თაგვის გემო (2009) — საბას ნომინაცია 
*წითელი (2012) — პრემია „საბა“ საუკეთესო პროზაული კრებულისთვის
*მამაო (2015)
*აბრეშუმის გზა (2020)
*15 საუკეთესო (2021)

### რომანები
*გაფრინდინელა (2005) — პრემია საბას ნომინაცია საუკეთესო რომანისთვის
*თამრო (2011)
*უზარმაზარი ბაზარი (2011) — პრემია საბას ნომინაცია საუკეთესო რომანისთვის
*კლარა (2015)
*ნამასტე (2015)
*მკვდრების ქალაქი (2018)
*განჯადოება (2019)

### პოეტური კრებულები
*12 თანამედროვე ქართული ლექსი

### არამხატვრული
*მეშვიდე გრძნობა (2015)
*ნამასტე - მე შენში ვხედავ ღმერთს (2015)

## რესურსები ინტერნეტში
*ბესო ხვედელიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
*ბესო ხვედელიძე — ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობა

## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი მწერლები
კატეგორია:საბას პრემიის ლაურეატები
სოზარ იაკობაშვილი

**სოზარ იაკობაშვილი** (დ. 22 აგვისტო, 1933, კიევი — გ. 25 ნოემბერი, 2008) — ქართველი მეცნიერი, მეტალურგი, ტექიკის მეცნიერებათა დოქტორი (1975), პროფესორი (1978) და გამომგონებელი (1983). 

## ბიოგრაფია
1956 წელს დაამთავრა საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის მეტალურგიის ფაკულტეტი. 

1958-1965 წლებში მუ­შა­ობ­და რუსთავის მეტალურგიულ ქარხანაში მეფოლადედ. 1965-1969 წლებში უკრაინის ე. პატონის სახელობის ელექტროშედუღების უნივერსიტეტში იყო შედუღების ლაბორატორიის გამგე. 1969-1973 წლებში სა­ქართველოს მეტალურგიის ინსტიტუტტში ხელმძღვანელობდა ამავე დასახელების ლაბორატორიას. იყო საერთაშორისო ასოციაცია „შედუღების“ ერთ-ერთი დამაარსებელი. საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტში ჩამოაყალიბა შედუღების მეტალურ­გიის კათედრა და მასთან სამეცნიერო კვლევითი ლაბორატორია. 1989-1993 წლებში იყო შედუღების მეტალურგიისა და ტექნოლოგიის კა­თედ­რის გამგე; დააარსა სა­ქარ­თვე­ლო-უკრაინის საერთაშორისო სამეცნიერო ტექიკის ცენტრი შედუღებასა და მონათესავე ტექნოლოგიებში გადამზადებისათვის; მისი ნაშრომები ეძღვნება საშემდუღებლო ტექნოლოგიების ყვე­ლა მიმართულებას. მისმა გამოგონებამ (ფოლადის დამუშავების ახალი ტექნოლოგია და ღუმლის კონსტრუქცია) ლაიფციგის საერთაშორისო ბაზრობაზე (1975) დიდი ოქროს მედალი დაიმსახურა; მისი ხელმძღვანელობით შეიქმნა ახალი თაობის „ცს“ სერიის ციკლოკონვერტორული საშემდუღებლო კვების წყარო­ე­ბი; კვების წყა­როს ცს–200-ის დამუშავებისა და დანერგვისათვის (ლიცენზია გაიყიდა გერმანიაში), იყო საერთაშორისო სამეცნიერო ტექნიკის ჟურნალ „მეტალურგიის, შედუღებისა და მასალათმცოდნეობის პრობლემების“ მთავარი რედაქტო­რი. გამოქვეყნებული აქვს მრავა­ლი სამეცნიერო შრომა, ­მონოგრაფია, სა­ხელმ­ძღვა­ნე­ლო. მიღებული აქვს სა­ხელმწიფო ჯილდოები.

## ორგანიზაციის წევრი
* სა­ქართველოს საინჟინრო აკადემიის და ეკოლოგიის, ადამიანისა და ბუნების დაცვის საერთაშორისო აკადემია, ნამდვილი წევრი.

## ჯილდოები
* 1997 — ღირსების ორდენი
* 1975 — სა­ქართველოს სა­ხელმწიფო პრემია

## ბიბლიოგრაფია
* შედუღებისა და რჩილვის პროცესების თეორია, თბ., 2005.
* ლითონების დნობით ელექტრორკალური შედუღების ტექნოლოგია, თბ., 1996. 
* მეტალურგია : სახელმძღვანელო პოლიტექნიკური ინსტიტუტის მეტალურგიის სპეციალობის სტუდენტებისათვის, თბ., 1987. 
* შედუღების პროცესების თეორია, თბ., 1979.

## ლიტერატურა
* 
* წიგნი ღირსებისა: ტ. 2/ შემდგ.: ყიფიანი თ.,  გაჩეჩილაძე თ., სიმონიშვილი გ., თბ., 2001.  გვ. 111

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 22 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1933
კატეგორია:გარდაცვლილი 25 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2008
კატეგორია:კიევში დაბადებულები
ს
კატეგორია:საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
ხათუნა კალაძე

**ხათუნა კალაძე** (დ. 11 მარტი, 1972) — ქართველი ექიმი, მეცნიერი და პედაგოგი.

## ბიოგრაფია
1995 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის სამკურნალო ფაკულტეტი.

1995-1999 წლებში ქალაქი თბილისის მე-9 საავადმყოფო, მორიგე ექიმი-ქირურგი. 1998-2001 წლებში საქართველოს სახელმწიფო მეცნიერებათა აკადემიის პოლიკლინიკა, ექიმი-ქირურგი და ექიმი-რენტგენოლოგი. 2002-2004 წლებში  ქირურგის სამუშაო ადგილზე სეჩენოვის სახელობის მოსკოვის სამედიცინო აკადემიის ღვიძლისა და სანაღვლე გზების ქირურგიის კლინიკაში ქალაქის მე-7 საავადმყოფოს ბაზაზე. 2003-2005 წლებში. მოსკოვის №5 ცენტრალური კლინიკური ჰოსპიტალი (5ЦВКГ ВВС), ექიმი-ქირურგი, დოქტორანტი. 2001-2003 წლებში — თბილისის სამედიცინო აკადემიის ქირურგიის კათედრის ასისტენტი. 2001-2004 წლებში ამავე კათედრის უფროსი ლაბორანტი, ექიმი-ქირურგი. 2004-2006 წლებში თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის თორაკოაბდომინური კათედრის ასისტენტი, ექიმი-ქირურგი. 2006-2009 წლებში თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის III ქირურგიული დეპარტამენტი, ქალაქის №1 საავადმყოფოს თორაკოაბდომინური კლინიკის ბაზაზე, ქირურგი. 2008-2009 წლებში Nuovo Ospedale Sant’Agostino Estense di Baggiovara a Modena, dal direttore Dr. Gianluigi Melotti. ქალაქი მოდენა, იტალია. ზოგადი და ენდოვიდეო ქირურგიის განყოფილება (სტაჟირება). 2009-2013 წლებში შპს „ჯანმრთელობის ცენტრი“ — ქირურგი. 2011 წლიდან — შპს „სამგორი მედი“ — ზოგადი ქირურგი. 2001-2006 წლებში თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტი, ასისტენტ-პროფესორი. 2009-2011 წლებში ევროპული საერთაშორისო სასწავლო უნივერსიტეტი, პროგრამა „სამედიცინო საქმე“-ს ხელმძღვანელი. 2010-2012 წლებში ჰ. ალიევის სახ. ქართულ-აზერბაიჯანული სასწავლო უნივერსიტეტი, მოწვეული პროფესორი. 2010 წლიდან თბილისის ჰუმანიტარული უნივერსიტეტი, ასოცირებული პროფესორი. 2009-2012 წლებში — თბილისის დავით აღმაშენებლის სახელობის უნივერსიტეტის ჯანდაცვისა და სოციალური უზრუნველყოფის ფაკულტეტის საბაზისო და კლინიკური მედიცინის კათედრის გამგე, სრული პროფესორი, აკადემიური საბჭოს წევრი. 2006-2013 წლებში თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის III ქირურგიული დეპარტამენტი, დიპლომის შემდგომი სამედიცინო და უწყვეტი პროფესიული განვითარების პროგრამების განმახორციელებელი (მოწვეული მასწავლებელი), ქალაქის №1 საავადმყოფოს თორაკოაბდომინური კლინიკის ბაზაზე. 2002 წლიდან თბილისის სამედიცინო აკადემიის ქირურგიის დეპარტამენტი, ასოცირებული პროფესორი. 51 სამეცნიერო ნაშრომის ავტორი. კვლევის თემა: ჰეპატობილიოპანკრეატოდუოდენური მიდამოს ქირურგიული პათოლოგიების დიაგნოსტიკისა და მკურნალობის ოპტიმიზება მცირეინვაზიური ჩარევების გამოყენებით. ექიმი-ქირურგი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (2006), პროფესორი.

სადოქტორო დისერტაციის თემა — „ჰეპატობილიოპანკრეატოდუოდენური მიდამოს ქირურგიული პათოლოგიების დიაგნოსტიკისა და მკურნალობის ოპტიმიზება მცირეინვაზიური ჩარევების გამოყენებით“, დაიცვა 2006 წელს.

## ლიტერატურა
* საქართველოს მეცნიერებათა დოქტორები, 1992-2006,  ირინა ჯაფარიძე, თბ., 2012, გვ. 332

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 11 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1972
კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
კატეგორია:ქართველი ქირურგები
ვენედიქტ ეროფეევი

**ვენედიქტ ეროფეევი** (; დ. 24 ოქტომბერი, 1938, გ. 11 მაისი, 1990) — რუსი მწერალი და საბჭოთა დისიდენტი, რუსული ლიტერატურის კლასიკოსი. საბჭოთა კავშირში არაფერი გამოუქვეყნებია „პერესტროიკამდე“.

## შემოქმედება
ეროფეევის ყველაზე გახმაურებული ნაშრომია „პოეტური პროზის“ ჟანრის ფსევდო-ავტობიოგრაფიული რომანი *„მოსკოვი-პეტუშკი“* (1969). წიგნი მოგვითხრობს  მოსკოვიდან პეტუშკამდე მატარებლით მოგზაურობაზე, ესაა პროტაგონისტის, ალკოჰოლიკი ინტელექტუალის, მიერ მცირეწლოვანი ვაჟის მონახულების მრავლიდან ერთ-ერთ უშედეგო მცდელობა, რომლიდანაც ყოველი ალკოჰოლის გამოისობით კრახით მთავრდება. რომანი პირველად იერუსალიმში 1973 წელს რუსულენოვან ჟურნალში გამოქვეყნდა, 1977 წელს კი პარიზში გამოიცა. მწერლის სამშობლოში წიგნი თავდაპირველად ვრცელდებოდა მხოლოდ სამიზდატის სახით და მხოლოდ 1989 წელს გამოქვეყნდა, რადგან ცენზურის მიერ იგი  საბჭოთა სისტემის სარკასტულად, გროტესკულ ფერებში აღწერის გამო იყო აკრძალული. მწერალმა დევიდ რემნიკმა რომანს „ბრეჟნევის პერიოდის კომიკური ნიშანსვეტი“ უწოდა.

1972 წელს ეროფეევმა დაწერა რომანი რუსი კომპოზიტორის დიმიტრი შოსტაკოვიჩის შესახებ, რომლის ხელნაწერიც სავარაუდოდ მას მატარებელში მოჰპარეს. მწერლის უკანასკნელი ნაშრომია პიესა *„ვალპურგის ღამე“*, რომელიც მან სიკვდილამდე დაწერა. აგრეთვე იგი წერდა პიესას ფანი კაპლანის შესახებ, რომლის დასრულებაც ვერ მოასწრო.

## რესურსები ინტერნეტში
* Москва—Петушки , რუსული საიტი, რომელიც ეროფეევის შემოქმედებას ეძღვნება
* Documentary on Venedikt Yerofeyev by Pawel Pawlikowski 
* Walpurgis Night, or "The Steps of the Commander"

## სქოლიო
კატეგორია:საბჭოთა დისიდენტები
კატეგორია:პოსტმოდერნისტი მწერლები
კატეგორია:საბჭოთა რომანისტები
კატეგორია:რუსი მამაკაცი რომანისტები
კატეგორია:XX საუკუნის რუსი მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:საბჭოთა მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
თამარისა და დავითის მონეტები

გამოშვებული თამარისა და დავითის სახელით 1200 წელს.]]
**თამარისა და დავითის მონეტები** — თამარ მეფისა და დავით სოსლანის სახელით მოჭრილი მონეტები, რომლებიც სამეცნიერო ლიტერატურაში ცნობილია როგორც *თამარის და დავითის მონეტები „ბაგრატიონთა საგვარეულო ნიშნით“*.

## აღწერილობა
მონეტების შუბლზე გარკვევით იკითხება აბრევიატურა „თრ“ და „დთ“. ორივე მათგანს თავზე უზის ქარაგმის ნიშანი, შესაბამისად, პირველი სახელი იკითხება როგორც „თ(ამა)რ“, ხოლო მეორე — „დ(ავი)თ“. მონეტა, რომ თამარ მეფისა და დავით სოსლანის მმართველობის დროსაა მოჭრილი დასტურდება მასზე დატანილი ქრონოლოგიური მითითებით, სადაც ვკითხულობთ: „ქკ ჳკ“, რაც იშიფრება როგორც „ქ(რონიკო)ნ „ჳკ(420)“, ანუ ქორონიკონით 420 წელი, რაც თანამედროვე წელთაღრიცხვით 1200 წელს შეესაბამება.

მონეტის შუბლზე მოცემულია თამარის და დავითის სახელები, ხოლო ზურგზე — ოთხსტრქონიანი არაბული წარწერა, რომელიც თამარ მეფეს შეეხება. წარწერაში თამარი მოხსენიებულია, როგორც დედოფალთა დედოფალი და იესო ქრისტეს მიმდევარი. თამარის უპირატესობა გამოხატულია მონეტის შუბლზე მისი პირველი მოხსენიებით, ასევე მონეტის ზურგზე არსებული წარწერით. ამ მოცემულობის მიუხედავად, მონეტაზე ჩანს, რომ დავით სოსლანი თავისი მეუღლის თანამოსაყდრეა, რომელიც ქვეყანაში ერთგვარი უმცროსი მეფის სტატუსით სარგებლობს.

## იხილეთ აგრეთვე
* თამარის მონეტები

## ლიტერატურა
* *კაპანაძე დ.,* ქართული ნუმიზმატიკა, თბ., 1969
* *დუნდუა თ., დუნდუა გ.,* ქართული ნუმიზმატიკის კატალოგი, III, თბ., 2015

## რესურსები ინტერნეტში
* მონეტის აღწერილობა

## სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს მონეტები
ლურჯფეხა აბლაბუდიანი სოკო

**ლურჯფეხა აბლაბუდიანი სოკო** () — სოკოს სახეობა აბლაბუდიანი სოკოების გვარისა, რომლის გავრცელების არეალი მოიცავს ევროპას, ჩრდილოეთ აფრიკასა (მაროკო) და ჩრდილოეთ ამერიკას (აშშ).

საჭმელი სოკოა. იზრდება ნიადაგზე, ფოთლოვან და შერეულ ტყეებში, ზაფხულიდან შემოდგომამდე. 

სოკო პირველად აღწერეს ლუი სეკრეტანტმა და ელიას მაგნუს ფრისმა 1838 წელს.

## აღწერა
ქუდის დიამეტრი — 6-10 სმ, ნახევარსფეროსებრი, შემდგომში — ბრტყლად ამობურცული, ცენტრში ბლაგვი. მურა-მონაცრისფრო მოწითალო ელფერით, მოგვიანებით იისფერ-წითურ-ყავისფერი.

ჰიმენოფორი — ფირფიტებიანი, ფირფიტები იისფერი ან ღია ნაცრისფერია, მოგვიანებით ყავისფერდება.

ფეხის სიგრძე — 5-10 სმ, სიგანე — 1-2 სმ. ძირში ბოლქვისებრი, თავიდან ლურჯი ფერისაა, შემდგომში — თეთრი. ფეხის ზედა მხარეს გააჩნია ლურჯი საყელო.

სპორები — ნუშის ფორმის, ზედაპირი დაწინწკლული, 9-14x5-7 მკმ.

## ლიტერატურა
*

## რესურსები ინტერნეტში
*
*

## სქოლიო
კატეგორია:საჭმელი სოკოები
კატეგორია:კორტინარიუსისებრნი
ჯონ ბისელ კეროლი

**ჯონ ბისელ კეროლი** (; დ. 5 ივნისი, 1916 — გ. 1 ივლისი, 2003) ― ამერიკელი ფსიქოლოგი, ცნობილია ფსიქოლოგიაში,  ენათმეცნიერებაში და ფსიქომეტრიაში წვლილის შეტანის გამო.

## ადრეული წლები 
კეროლი დაიბადა ჰარტფორდში, კონექტიკუტში. ადრეულ ასაკში, კეროლი დაინტერესდა მუსიკით და ენით. მისი ენისადმი ინტერესი კიდევ უფრო გაღვივდა იმით, რომ ცამეტი წლის ასაკში დაუმეგობრდა ბენჯამინ ლი უორფს და განიხილა უორფის იდეები კულტურასა და ენას შორის მჭიდრო კავშირის შესახებ. კეროლიმა ასევე 1956 წელს, წვლილი შეიტანა უორფის „ენა, აზროვნება და რეალობა“-ს რედაქტირებასა და გამოცემაში.

## განათლება 
კეროლი სწავლობდა ვესლეანის უნივერსიტეტში კლასიკის სპეციალობით და 1937 წელს დაამთავრა summa cum laude. ის სწავლობდა მინესოტას უნივერსიტეტში ფსიქოლოგიის დოქტორის ხარისხის მოსაპოვებლად.მინესოტას უნივერსიტეტში კეროლმა სწავლა დაიწყო ბ. ფ. სკინერთან, მაგრამ მალევე აღმოაჩინა, რომ მას უნდოდა უფრო დიდი რაოდენობით საგნებთან მუშაობა, ვიდრე სკინერის ინდივიდუალური საგნების მიდგომა. სკინერმა კეროლი გადაამისამართა ლ. ლ. ტურსტონთან ჩიკაგოს უნივერსიტეტში, სადაც მან შეძლო გაეგრძელებინა ფსიქომეტრიის შესწავლა. ამ დროის განმავლობაში მან სწავლა გაამახვილა ვერბალურ უნარზე და 1941 წელს დაასრულა დისერტაცია "ვერბალური შესაძლებლობების ფაქტორული ანალიზი".

## სქოლიო
კატეგორია:კოგნიტური მეცნიერები
კატრი ლიფსონი

**კატრი ლიფსონი** (დ. 1965, ჰელსინკი) — ფინელი მწერალი და ექიმი. 1993 წელს დაამთავრა უფსალის უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულტეტი. მუშაობდა ექიმად ფინეთში, შვედეთსა და კენიაში. 2008 წელს გამოაქვეყნა სადებიუტო რომანი „კოსმონაუტი“, რომელმაც Helsingin Sanomat-ის პრემია მოიპოვა. ავტორმა მეორე რომანისთვის „მენაყინე ქალი“ (2012) ევროკავშირის ლიტერატურული პრემია მიიღო. წიგნის სიუჟეტი მოგვითხრობს ფილმის გადაღების პროცესზე, რომელიც სცენარის გარეშე მიმდინარეობს, მოქმედება კი ყოფილ ჩეხოსლოვაკიაში ვითარდება. რომანი ჩეხეთში 2014 წელს გამოქვეყნდა. ლიფსონის მომდევნო რომანებია: „დეტროიტი“ (2016) და „მარიენბადი“ (2019). 

მწერალი ფინეთის ქალაქ ვანტააში ცხოვრობს.

## სქოლიო
კატეგორია:ფინელი მწერლები
კატეგორია:უფსალის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ფინელი რომანისტები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები