ბეჟან ჯავახია

**ბეჟან ჯავახია** (დ. 2 იანვარი, 1957, სენაკი) — ქართველი ისტორიკოსი, ისტორიის დოქტორი (1986), პროფესორი. საქართველოს რესპუბლიკის პირველი მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრი (1990).  
## ბიოგრაფია 
დაიბადა 1957 წლის 2 იანვარის, სენაკის რაიონის სოფელ ნოქალაქევში. 1973 წელს დაამთავრა ნოქალაქევის საშუალო სკოლა და იმავე წელს ჩაირიცხა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტზე, რომელიც დაამთავრა 1978 წელს. 1979 წლიდან მუშაობდა საქართველოს კულტურის სამინისტროში მეთოდისტად.  

1982–1986 წლებში სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ასპირანტურაში შუა საუკუნეების ისტორიის სპეციალობით. 1986 წელს დაიცვა დისერტაცია მსოფლიო ისტორიის სპეციალობით და დაიწყო მუშაობა თსუ-ს შუა საუკუნეების ისტორიის კათედრაზე, თავდაპირველად მეცნიერ-თანამშრომლის, შემდეგ კი დოცენტის თანამდებობაზე.  

მისი ხელმძღვანელობით დაარსდა ნაციონალ-კონსერვატიული პარტია და ამავე პარტიის მიერ გამოცემული გაზეთი „**მარჯი**“. ჯავახია იყო გაზეთის რედაქტორი და რამდენიმე ნომრის ავტორი. გაზეთი განიცდიდა დევნას, ისევე როგორც მისი რედაქცია და ანტისაოკუპაციო მოძრაობის სხვა წევრები. 2006 წლის 22 დეკემბრის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის გადაწყვეტილებით, ბეჟან ჯავახია აღიარებული იქნა პოლიტიკური რეპრესიის მსხვერპლად.  

იგი არის რამდენიმე სამეცნიერო საზოგადოების გამგეობისა და სამეცნიერო ჟურნალების რედკოლეგიის წევრი. ასევე ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის ჟურნალ „**შუა საუკუნეების კვლევების**“ სამეცნიერო რედაქტორი.  
* *მარადიული რომი და „სხვა რომი“ რომის შემდეგ*, თბ., 2009.  
* *ბიზანტინიზმი და ბიზანტიის მემკვიდრეობის საკითხი*, თბ., 2009.  
* *რაინდობა შუა საუკუნეების ევროპაში*, თბ., 2008.  
* *შუა საუკუნეების ისტორია* – VII კლასის სახელმძღვანელო, თბ., 2005.  
* *შუა საუკუნეების ისტორია* – მასწავლებლის სარეკომენდაციო წიგნი, VII კლასი, თბ., 2005.  
* *შუა საუკუნეების ისტორია* – სახელმძღვანელო სტუდენტებისათვის (ძველი გერმანელები, მეროვინგების ფრანკთა სამეფო, ეკლესია ადრეულ შუა საუკუნეებში, ეკლესია XI–XV საუკუნეებში; დასავლეთ ევროპის შუა საუკუნეებრივი კულტურა), თბ., 2005.  
* *ანტიკურობიდან შუა საუკუნეებისაკენ* (დასავლეთ ევროპა, ბიზანტია, საქართველო), თბ., 2005.  
* *საქართველო და ქართველები ადამ ოლეარიუსის მოგზაურობათა წიგნში*, თბ., 2005.  

## პუბლიკაციები და სტატიები 
* *L’idea di Roma nella Georgia medieval*, Roma e I Georgiani, *Le relazioni diplomatiche tra la Georgia e la Santa Sede (1992–2017)*, Studium, რომი, 2017.
* *Exemplum — საისტორიო წყარო შუა საუკუნეების ყოველდღიურობის შესახებ* – ტექსტზე ორიენტირებული კვლევები, თბ., 2014, გვ. 467–674.
* *ცნობები საქართველოსა და ქართველების შესახებ შუა საუკუნეების დასავლეთევროპელ მოგზაურთა წიგნებში* (ბენედიქტ პოლონელი, ჟან დე მანდევილე) – *საისტორიო კრებული* I, 2011, გვ. 171–185.
* *საქართველოს ევროპული იდენტობა ადრეშუასაუკუნეებში* – საერთაშორისო სამეცნიერო კონფერენცია „საქართველო ევროპულ სივრცეში“, *შრომები*, თბ., 2011, გვ. 100–122.
* *Georgian Settlement in the Late Medieval Iran* – International Conference *Cultural Dialogue and the Role of Diaspora*, Tb., 2009, გვ. 71–79.
* *Georgien an den Anfangen der mittelalterlichen europaischen christlichen Zivilisation* – *Georgica*, 2007, გვ. 56–70.
* *Protestantism (Luter’s Church) in Georgien* – მრგვალი მაგიდა „კავკასია ინტერკულტურული დიალოგის პერსპექტივა“, *Round Table “Caucasus – Perspective of Intercultural Dialogue”*, 2007, გვ. 29–35.
* *იერუსალიმის ბერძნული საპატრიარქოს არქივის დოკუმენტი იერუსალიმის ქართული კოლონიის შესახებ* – *ბიზანტინოლოგია საქართველოში – 2*, ბათუმი–ტრაპიზონი, 2007.
* *„სხვადასხვა ევროპა“ შუა საუკუნეების დამდეგს* – *ცივილიზაციური ძიებანი*, 2006, გვ. 45–50.
* *ივ. ჯავახიშვილი საქართველოსთვის კონსტანტინოპოლის დაცემის მნიშვნელობის შესახებ* – *ივ. ჯავახიშვილი და საქართველოს პოლიტიკური ცხოვრების გარდამტეხი მომენტები*, თბ., 2012, გვ. 5–20.
* *მეფეები იდენტობის მარკერი შუა საუკუნეების ევროპაში* – „ევროპა და იდენტობა“, თბ., 2011, გვ. 4–17.
* *New Rome – The idea of united Christian Empire in Georgian medieval write* – Abstracts of Papers, 4th International Conference *Via Egnatia: Peoples and States – Cultural, Political, Regional Identities in the Past and Today*, 2009, გვ. 37–39.
* *ჟან დე მანდევილეს მოგზაურობა აღმოსავლეთში და ცნობები საქართველოს შესახებ* – საერთაშორისო კონფერენცია „ჰაინრიხ თეოდორ ველეს მოგზაურობა საქართველოში“, თბ., 2009, გვ. 95–101.
* *ლიონის II საეკლესიო კრება და პირველი საეკლესიო უნია* – *თბილისის სასულიერო აკადემიის სამეცნიერო შრომები*, I, თბ., 2009, გვ. 131–142.
* *სახელმწიფო გადატრიალებიდან დსთ-საკენ* – *ამირანი*, კავკასიოლოგიის საერთაშორისო სამეცნიერო-კვლევითი ცენტრის მოამბე, XIV–XVI, მონრეალი–თბილისი, 2009, გვ. 167–172.
* *ქართული ახალშენები ირანში XVII საუკუნეში* – *დიასპორის როლი კულტურათა დიალოგში (ქართული დიასპორის მაგალითზე)*, საქართველოს იუნესკოს საქმეთა ეროვნული კომისია, თბ., 2009, გვ. 50–65.
* *ისტორია და თეოლოგია შუა საუკუნეების დამდეგს* – *Bulletin of the AGIBAS*, არქეოლოგიის კვლევის ამერიკულ–ქართული ინსტიტუტის ბიულეტენი, თბ., 2009, გვ. 88–95.
* *ეროვნული ერთობის გაგებისათვის შუა საუკუნეების დასავლეთ ევროპაში* – *იდენტობა და ნაციონალიზმი*, 2009, გვ. 34–44.
* *კონსტანტინოპოლი – „ახალი რომი“* – *ისტორიული ვერტიკალები*, თბ., 2009, გვ. 76–87.
* *ბიზანტიური მემკვიდრეობა მართლმადიდებლურ სამყაროში* – *პოლიტიკურ მეცნიერებათა საკითხები*, კრებული III, 2009, გვ. 64–82.
* *ომისადმი დამოკიდებულების საკითხისათვის ადრეშუასაუკუნეებში და სახელმწიფო ქრისტიანული მსოფლმხედველობის ჩამოყალიბება* – ჰუმანიტარულ მეცნიერებათა ფაკულტეტის სამეცნიერო კონფერენცია „გრიგოლ კიკნაძე 100“, თბ., 2009, გვ. 155–156.
* *ევროპის ცნების გაგებისათვის დასავლეთის შუა საუკუნეებში* – *ცივილიზაციური ძიებანი*, VI, თბ., 2008.
* *რომის იმპერატორი წარმართულ წარმოდგენებსა და ქრისტიანულ სარწმუნეობაში* (ღმერთი იმპერატორიდან ღვთის ნებით იმპერატორამდე) – *წარმართობიდან ქრისტიანობამდე*, რესპუბლიკური კონფერენციის მასალები, 2008, გვ. 84–85.
* *V ჯვაროსნული ლაშქრობა და საქართველო პილიგრიმულ ლიტერატურაში* – საფაკულტეტო სამეცნიერო კონფერენცია II, „შალვა ნუცუბიძე – 120“, თბ., 2008, გვ. 160–162.
* *თომას ჰერბერტი ირანის ქართველების შესახებ* – ჰუმანიტარულ მეცნიერებათა ფაკულტეტის სამეცნიერო კონფერენცია „აკაკი შანიძე – 120“, 2007, გვ. 48–49.
* *კავკასია შუა საუკუნეების ევროპის კულტურულ ლანდშაფტში* – კავკასიოლოგთა I საერთაშორისო კონგრესი, თბ., 2007, გვ. 231–235.
* *XIII საუკუნის დომინიკანელი ბერი საქართველოს შესახებ* – *შუა საუკუნეების ისტორიის საკითხები*, VII, თბ., 2005, გვ. 62–68.
* *გოთი ეპისკოპოსი საქართველოში (VIII ს.)* – *კულტურის ისტორიისა და თეორიის საკითხები*, XVIII, 2004, გვ. 276–280.
* *ევროპელი მოგზაურები ირანის სეფიანთა კარის მოღვაწე ქართველების შესახებ* – *ჩვენებურები*, 2007, გვ. 59–64.
* *ეკლესია და სახელმწიფო ქრისტიანობის დევნის ხანაში* – *შუა საუკუნეების ისტორიის საკითხები*, VII, თბ., 2005, გვ. 5–13.
* *თამარ მეფე უცხოელთა თვალით* – საერთაშორისო კონფერენცია „წმინდა თამარ მეფე“, 2006, გვ. 32–43.
* *საქართველო ერთიან ევროპულ სამყაროში (ანტიკურობისა და შუა საუკუნეების მიჯნაზე)* – *ცივილიზაციური ძიებანი*, III, თბ., 2005, გვ. 31–37.
* *საქართველოში ლუთერანობის გავრცელების ერთი მცდელობისათვის* – *კრიტერიუმი*, XIII, 2005, გვ. 142–147.
* *გოთები და „დიდი ომიანობა“ ეგრისში* – *კულტურის თეორიისა და ისტორიის საკითხები*, 13, 2002.
* *ბიზანტიური კულტურა* – *კულტუროლოგია*, თბ., 2000, 2002.
* *XIII საუკუნის დაპირისპირებანი. ინოკენტი III-ის ასკეტური ტრაქტატი* – *შუა საუკუნეების ისტორიის საკითხები*, III, 2001, გვ. 31–44.
* *ქრისტიანული რენესანსი და ფრანცისკ ასიზელის „მზის საგალობელი“* – *კრიტერიუმი*, 2000, გვ. 42–48.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ბეჟან ჯავახია — ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის ოფიციალური გვერდი
* ბეჟან ჯავახიას CV — ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტი (PDF)
* ბეჟან ჯავახია — Google Scholar
* ბეჟან ჯავახიას ფოტო — Wikimedia Commons
* ბეჟან ჯავახია — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური გვერდი
* ისტორიის საბაკალავრო და მცირე პროგრამის სასწავლო გეგმა — ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტი (PDF)
* Bezhan Javakhia — ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის ოფიციალური გვერდი (ინგლისურად)
* Bezhan Javakhia — Google Scholar
* Bezhan Javakhia — Curriculum Vitae (PDF), ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტი
* Bezhan Javakhia — Wikimedia Commons (ფოტო)
* History (Major and Minor) Curriculum — ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტი (PDF)
* ბეჟან ჯავახია — ინტერვიუ, სააგენტო „პარალელი“
* „ოცნებისთვის“ სამშობლო რუსეთია — ბეჟან ჯავახიას კომენტარი, TV Pirveli

## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 2 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1957
კატეგორია:საქართველოს რესპუბლიკის I მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრები
კატეგორია:სენაკის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები