ესტონეთის სამხედრო აკადემია

**ესტონეთის სამხედრო აკადემია** (: Kaitseväe Akadeemia) — გამოყენებითი უმაღლესი განათლების დაწესებულებაა ეროვნული თავდაცვისთვის ტარტუში, ესტონეთში.
ინსტიტუტის მისიაა მოამზადოს და განათლება მისცეს რეგულარულ ოფიცრებს ესტონეთის თავდაცვის ძალებისა და ესტონეთის თავდაცვის ლიგისთვის, ასევე სხვა სამხედრო ინსტიტუტებისთვის.
ესტონეთის სამხედრო აკადემიის სასწავლო პროგრამა უზრუნველყოფს დაბალანსებულ განათლებას სამხედრო და სამოქალაქო საგნებში. აკადემიის აკადემიური პერსონალს მხარს უჭერენ აკადემიური საზოგადოების წევრები ესტონეთის სხვადასხვა უნივერსიტეტიდან.

## ისტორია
### 1919-1940
სკოლა დაარსდა 1919 წლის 3 აპრილს ესტონეთის თავდაცვის ძალების მთავარსარდლის, გენერალ-მაიორ იოჰან ლაიდონერის ბრძანებით. ესტონეთის დამოუკიდებლობის ომის დროს, ქვეოფიცრების მომზადება შეზღუდული იყო, რადგან ხალხი და რესურსები საჭირო იყო წინა ხაზზე. თუმცა, ომის შემდეგ, გაიზარდა მოთხოვნა ოფიცრებზე, რომლებსაც შეეძლოთ ჯარისკაცების წვრთნა და სწავლება. ამრიგად, შეიქმნა სკოლა ქვეოფიცრებისთვის. კადეტებს ასწავლიდნენ ტაქტიკას, ტოპოგრაფიას, ადმინისტრირებას, გამაგრებას, ტყვიამფრქვევის გამოყენებას, სამხედრო სამართალს, ჯანდაცვას, ესტონურს, საარტილერიო მეცნიერებას და ტანვარჯიშს. პირველი კურსები გრძელდებოდა 4 თვე. კურსის დასრულების შემდეგ, კადეტებს ენიჭებოდათ პრაპორშჩიკის წოდება.
250px|მინი|მარჯვნივ|ბარაკები, ტონდის ქუჩა 55, ტალინი
ქვეითი ჯარის სკოლა დაარსდა 1920 წლის 20 მაისს. 1921 წელს სწავლა გახანგრძლივდა სამ წლამდე და დაიყო სამ კლასად: ზოგადი კლასი, I სპეციალური კლასი და II სპეციალური კლასი. ახალგაზრდა კაცები ექვსკლასიანი განათლებით მიიღებოდნენ ზოგად კლასში, სადაც მათ ასწავლიდნენ გიმნაზიის საგნებს სამხედრო საგნებთან ერთად. საშუალო განათლების მქონე კაცები მიიღებოდნენ I სპეციალურ კლასში, ხოლო II სპეციალური კლასი იყო სარეზერვო ოფიცრებისთვის. იმავე წელს, ქვეითი ჯარის, არტილერიისა და კავალერიის სკოლები გაერთიანდნენ ქვეოფიცრების სკოლაში.
1923 წლის 29 აგვისტოს ყველა სამხედრო სკოლა გაერთიანდა აკადემიაში, რომელიც შედგებოდა სამხედრო სკოლის, უმაღლესი სამხედრო სკოლისა და ქვეოფიცრების სკოლისგან. 1927 წელს წინასწარი სამხედრო სამსახური გახდა სამხედრო სკოლაში შესვლის წინაპირობა.
250px|მინი|მარჯვნივ|1924 წლის 1 დეკემბრის გადატრიალების მცდელობის დროს დაღუპული იუნკერების ძეგლის გახსნა.  ტონდი,1928 წლის 16 სექტემბერი.
1928 წელს სავალდებულო სამსახურის ქვეოფიცრების წვრთნა დასრულდა ქვეოფიცრების სკოლაში. თავად სკოლა გადაიტანეს იუჰკენტალიდან ტონდიში. ოფიცრების წვრთნაც შეიცვალა, გაჩნდა კლასი ასპირანტებისთვის და კლასები უმცროსი და უფროსი კადეტებისთვის. ასპირანტების კლასი იყო სარეზერვო ოფიცრებისთვის, ხოლო კადეტების კლასები - რეგულარული ოფიცრებისთვის. ოფიცრების წვრთნა კვლავ შეიცვალა 1935 წელს, როდესაც ყველა ოფიცერი დაიწყო წვრთნა ასპირანტისა და ოფიცრის კლასებში. ასპირანტის კლასის კურსდამთავრებულები იღებდნენ სარეზერვო ოფიცრის წვრთნას, ხოლო ოფიცრების კლასებში, ასპირანტის კლასის კურსდამთავრებულები იღებდნენ დამატებით წვრთნას, რათა გამხდარიყვნენ რეგულარული ოფიცრები. 1936 წელს ქვეოფიცრების სკოლა გაუქმდა და მის ადგილას ახალი სკოლა შეიქმნა.
1940 წელს, მას შემდეგ რაც საბჭოთა კავშირმა შემოიერთა ესტონეთი, აკადემია რეორგანიზებულ იქნა წითელი არმიის ქვეითი ჯარის სკოლად.

### 1998 - დღემდე
ესტონეთის ეროვნული თავდაცვის კოლეჯი აღდგა 1998 წლის 17 მარტს. მანამდე ოფიცრები წვრთნას გადიოდნენ ესტონეთის უსაფრთხოების მეცნიერებათა აკადემიის თავდაცვის კოლეჯში. 1998 წლიდან არსებობდა ორი კურიკულუმი - ერთი უზრუნველყოფდა პროფესიულ უმაღლეს განათლებას ოფიცრებისთვის, რომლებიც ძირითადად გახდებოდნენ ოცეულის მეთაურები, მეორე უზრუნველყოფდა დიპლომირებულ სწავლებას მომავალი ასეულისა და ბატალიონის მეთაურებისთვის. სწავლა გრძელდებოდა სამ წელიწადნახევარს და აძლევდა სტუდენტებს საბაზისო ცოდნას ისტორიაში, პოლიტოლოგიაში, სოციალურ-, ქცევით- და ჰუმანიტარულ მეცნიერებებში, საბუნებისმეტყველო- და ზუსტ მეცნიერებებში, ასევე მშობლიურ და უცხო ენებში.
აკადემია ფუნქციონირებდა ესტონეთის უსაფრთხოების მეცნიერებათა აკადემიის შენობაში 1999 წლამდე, როდესაც გადავიდა ტარტუში. 2001-2002 წლებში ფინეთმა დაეხმარა ლოგისტიკის, საინჟინრო, საარტილერიო და საკომუნიკაციო სპეციალობების კურსების ორგანიზებაში. ფინეთმა ასევე დაეხმარა ლოგისტიკის, არტილერიისა და საჰაერო-თავდაცვის კურსების ორგანიზებაში 2003-2004 წლებში.
2004 წელს ინსტიტუტმა მოარგო თავისი კურიკულუმი ბოლონიის დეკლარაციას. 2005 წელს ის გახდა პროფესიული უნივერსიტეტი, რომელსაც შეეძლო ასევე მაგისტრის ხარისხის გაცემა. უნივერსიტეტმა მიიღო პირველი აკრედიტაცია საერთაშორისო კომისიისგან 2006 წელს. 2008 წელს აკადემიამ გახსნა კურიკულუმი საჰაერო ძალების ოფიცრებისთვის, და 2011 წელს - საზღვაო ძალების ოფიცრებისთვის. 2010-2013 წლებში აკადემია სთავაზობდა კურსს უმცროსი ოფიცრებისთვის. 2010 წელს უნივერსიტეტმა ასევე დაიწყო გარე სწავლების შეთავაზება ოფიცრებისთვის, რომლებსაც არ შეეძლოთ რეგულარულ სწავლებაში მონაწილეობა.
ესტონეთის ეროვნულმა თავდაცვის კოლეჯმა მიიღო თავისი დროშა 2013 წელს, ესტონეთის სარეზერვო ოფიცერთა ასოციაციისგან. 2019 წელს უნივერსიტეტმა განიცადა რესტრუქტურიზაცია და გადაერქვა ესტონეთის სამხედრო აკადემია. ამ ცვლილების ასახვისთვის, 2020 წლის თებერვალში, მან მიიღო ახალი დროშა ესტონეთის სარეზერვო ოფიცერთა ასოციაციისგან, ტარტუს ქალაქის კადეტების საბჭოსა და თავდაცვის ძალებისგან.

## ოფიცერთა წვრთნა
***ოფიცერთა საბაზისო წვრთნის კურსი** პირველი დონის პროგრამაა სამწლიანი სასწავლო პერიოდით, რომელიც ტარდება ესტონეთის ეროვნულ თავდაცვის კოლეჯში. კურსზე კადეტები იძენენ ოცეულის მეთაურისა და ასეულის მეთაურის უნარებს. კურსის დასრულების შემდეგ, კადეტებს ექნებათ გამოყენებითი უმაღლესი განათლება და ლეიტენანტის წოდება.
***ოფიცერთა გაძლიერებული წვრთნის კურსი** ოფიცერთა წვრთნის მეორე დონეა ორწლიანი სასწავლო პერიოდით, რომლის მეშვეობითაც სტუდენტები იძენენ ცოდნასა და უნარებს, რაც აუცილებელია ქვეითი ბატალიონის ან ბრიგადის უმცროსი შტაბის ოფიცრების მოვალეობის შესასრულებლად.
***უფროსი შტაბის ოფიცრის კურსი** ოფიცერთა წვრთნის მესამე დონეა. ერთწლიანი კურსი, რომელიც ტარდება ბალტიის თავდაცვის კოლეჯთან თანამშრომლობით, იმავე შენობაში, სადაც ესტონეთის ეროვნული თავდაცვის კოლეჯი (ან შესაბამისი წვრთნა საზღვარგარეთ რომელიმე საგანმანათლებლო დაწესებულებაში).
***უმაღლესი შტაბის ოფიცრის კურსი**, ოფიცერთა წვრთნის მეოთხე დონეა, რომელიც ტარდება უმაღლესი შტაბის ოფიცრების კურსებზე და გენერალური შტაბის ოფიცრების კურსებზე საზღვარგარეთ საგანმანათლებლო დაწესებულებებში.

ესტონეთის ეროვნული თავდაცვის კოლეჯი სთავაზობს სამხედრო უმაღლესი განათლების პირველ დონეს და, 2005/2006 სასწავლო წლიდან, მეორე დონეს.

## ლიტერატურა
* Raske kaotus Tartule ja Tartumaale. Postimees, 16. juuni 1934. Lk 3
* Leitud kuul külvas aspirantidele surma. Postimees, 16. juuni 1934. Lk 3
* Õppeasutuste ülem ja vägede ülemjuhataja jutustavad. Postimees, 16. juuni 1934. Lk 3
* Valdeki õnnetuse ohvrid saadeti kodupaikadesse. Postimees, 17. juuni 1934. Lk 3
* Sõjakooli leinaaktus Valdeki ohvrite mälestamiseks. / Postimees 18. juuni 1934. Lk 5
* Sõjakooli katastroof kohtus arutusel. Postimees, 15. märts 1935. Lk 4
* Otsus Valdeki katastroofi protsessis. Postimees, 16. märts 1935. Lk 1
*Urmas Seaver. Kaitsejõud on valmis Akadeemiast välja kolima. Õhtuleht, 26. märts 1998
*Ilmar Palli. Kadetid rataste vahel. Luup nr 7 (64), 6. aprill 1998

## რესურსები ინტერნეტში
* Kooli koduleht
* Ajakiri Sõjateadlane
* Kaitseväe Akadeemia põhimäärus (vastu võetud 1.07.2019)
* Kõrgem Sõjakool Teos digiteerituna digitaalarhiivis DIGAR

## სქოლიო
კატეგორია:სამხედრო სასწავლებლები ქვეყნების მიხედვით
კატეგორია:სამხედრო სასწავლებლები ისტორიული სახელმწიფოების მიხედვით
კატეგორია:სამხედრო სასწავლებლები
კატეგორია:განათლება ესტონეთში
კატეგორია:საგანმანათლებლო დაწესებულებები
კატეგორია:საგანმანათლებლო დაწესებულებები დაარსების წლის მიხედვით