5 აგვისტო

**5 აგვისტო** — გრიგორიანული კალენდრის 217-ე დღე (ნაკიან წლებში – 218-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 148 დღე.

## დღის მოვლენები 
* 1100 : ვესმინსტერის სააბატოში ჰენრი I ინგლისის მეფედ აკურთხეს.
* 1583 : სერ ჰამფრი გილბერტი აფუძნებს პირველ ინგლისურ კოლონიას ჩრდ. ამერიკაში, დღევანდელი სენტ-ჯონი, ნიუფაუნდლენდი.
* 1772 : პოლონეთის პირველი დაყოფა მოხდა რუსეთს, პრუსიასა და ავსტრიას შორის.
* 1789 : საფრანგეთში ბატონ-ყმობა გაუქმდა.
* 1860 : კარლ IV ნორვეგიის მეფედ აკურთხეს ტრონდჰეიმში.
* 1861 : ომის დანახარჯების ანაზღაურების მიზნით აშშ-ის მთავრობა აწესებს პირველ საშემოსავლო გადასახადს 1861 წლის შემოსავლების აქტით ($800-ზე მეტი ყველა შემოსავლის 3 %; გაუქმდა 1872-ში).
* 1874 : იაპონიაში საფოსტო სერვისი იხსნება, ინგლისის ფოსტის მსგავსად.
* 1884 : თავისუფლების ქანდაკების საძირკველი ჩაიყარა ბალდოს კუნძულზე ნიუ-იორკის ყურეში.
* 1912 : იაპონიაში პირველი ტაქსი გამოჩნდა გინძაში, ტოკიო.
* 1914 : კლივლენდში, ოჰაიო, მსოფლიოში პირველი ელექტრო საგზაო შუქნიშანი დამონტაჟდა.
* 1924 : თურქეთში მრავალცოლიანობა აიკრძალა.
* 1949 : ეკვადორში მიწისძვრამ 50 ქალაქი დაანგრია და 6000-ზე მეტი ადამიანი იმსხვერპლა.
* 1960 : ბურკინა-ფასო, მანამდე ცნობილი როგორც „ზემო ვოლტა“, საფრანგეთისაგან დამოუკიდებლობას აცხადებს.
* 1962 : ნელსონ მანდელა დააპატიმრეს; 1990 წლამდე საპყრობილეში იყო.
* 1963 : აშშ, დიდი ბრიტანეთი და სსრკ ხელს აწერენ ბირთვული იარაღის გამოცდის აკრძალვის შესახებ ხელშეკრულებას.
* 1991 : ლიეტუვაში შემოიღეს გარდამავალი საგადამხდელო კუპონები „ვაგნორკა“.
* 1995 : ოპერაცია შტორმის შედეგად ხორვატებმა აიღეს სერბების მნიშვნელოვანი გამაგრება ქალაქ კნინში. ეს დღე ხორვატიის გამარჯვების დღესასწაულად ითვლება.
* 2011 : უკრაინის სასამართლომ პატიმრობა შეუფარდა ყოფილ პრემიერ-მინისტრ იულია ტიმოშენკოს.
* 2019 : ინდოეთის მთავრობამ გააუქმა ჯამუ და ქაშმირის სპეციალური სტატუსი და ორი მოკავშირე ტერიტორია ჯამუ და ქაშმირი და ლადაქი ჩამოაყალიბა.
* 2024 : ბანგლადეშში მიმდინარე საპროტესტო აქციების შედეგად ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი შეიხ ჰასინა თანამდებობიდან გადადგა.

## ამ დღეს დაბადებულნი 
* 1802 : აბელი, ნილს — ნორვეგიელი მათემატიკოსი. (გ. 1829)
* 1813 : ოსენი, ივარ — ნორვეგიელი ლინგვისტი და პოეტი, ლიტერატურული ნორვეგიული ენის ჩამომყალიბებელი.
* 1844 : რეპინი, ილია — რუსი მხატვარი
* 1850 : მოპასანი, გი დე — ფრანგი მწერალი (გ. 1893)
* 1890 : კლაიბერი, ერიხ — გერმანელი დირიჟორი (გ. 1956)
* 1889 : აიკენი, კონრად — ამერიკელი მწერალი
* 1906 : ლეონტიევი, ვასილი — რუსი ეკონომისტი, ნობელის პრემიის ლაურეატი
* 1930 : არმსტრონგი, ნილ — კოსმონავტი, პირველი ადამიანი მთვარეზე
* 1939 : ირენა ნიდერლანდელი — ნიდერლანდების პრინცესა
* 1965 : კუხიანიძე, რობი — ქართველი მუსიკოსი
* 1968 : ლე პენი, მარინ — ფრანგი პოლიტიკოსი

## ამ დღეს გარდაცვლილნი 
* 882 : ლუი III — საფრანგეთის მეფე
* 1364 : კოგონი — იაპონიის იმპერატორი
* 1880 : ფერდინანდ ფონ ჰებრა — ავსტიელი მეცნიერ-მედიკოსი (დ. 1816)
* 1895 : ენგელსი, ფრიდრიხ — გერმანელი ფილოსოფოსი (დ. 1820)
* 1957 : ვილანდი, ჰაინრიხ ოტო — გერმანელი ქიმიკოსი, ნობელის პრემიის ლაურეატი
* 1962 : მონრო, მერილინ — ამერიკელი მსახიობი (დ. 1926)  
* 1984 : ბერტონი, რიჩარდ — უელსელი მსახიობი
* 1990 : ჟავორონკოვი, ნიკოლოზ — საბჭოთა ეპოქის ქიმიკოსი
* 2013 :  დიუკი, ჯორჯ — ამერიკელი ჯაზ-მუსიკოსი

## დღესასწაულები 
* მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:
** ტროფიმე, თეოფილე და მათთან ცამეტი მოწამე
** აპოლინარ რავენელი

* აგრეთვე:
** ბურკინა-ფასო : დამოუკიდებლობის დღე
** ხორვატია : გამარჯვების დღე

## იხილეთ აგრეთვე 
**სხვა თვეები**

* 

0805