პილოტირება

**პილოტირება**    არის წყალზე ან ჰაერში ნავიგაციის პროცესი  მყვინთავები იყენებენ წყალქვეშა ნავიგაციისთვის დამახასიათებელ ტექნიკას.

## პილოტირების ცნობები 
### დიაგრამები 
იმისდა მიხედვით თუ სად მოძრაობს ნავიგატორი წყალზე, ჰაერში თუ ხმელეთზე, განსხვავებული რუკა გამოიყენება:

* *საზღვაო რუკები* - აჩვენებს სანაპირო რეგიონებს და ასახავს წყლისა და ხმელეთის სიღრმეებსა და სიმაღლეებს, ზღვის ფსკერის ბუნებრივ მახასიათებლებს, სანაპირო ზოლის დეტალებს, ნავიგაციურ საფრთხეებს, ნავიგაციის ბუნებრივი და ადამიანის მიერ შექმნილი დამხმარე საშუალებების ადგილმდებარეობას და ადამიანის მიერ შექმნილ ნაგებობებს, როგორიცაა ნავსადგურები, შენობები და ხიდები .
* *აერონაუტიკული რუკები* - ვიზუალური მეტეოროლოგიური პირობებისთვის ასახავს რელიეფს, გეოგრაფიულ მახასიათებლებს, ნავიგაციურ საშუალებებს და ნავიგაციის სხვა საშუალებებს. მათი მასშტაბი განსხვავდება 1:1,000,000-დან მსოფლიო აერონავტიკის რუკებისთვის 1:250,000-მდე.
* *ტოპოგრაფიული რუკები* – აჩვენებს რელიეფის ფორმებსა და რელიეფს, ტბებსა და მდინარეებს, ტყის საფარს, ადმინისტრაციულ ტერიტორიებს, დასახლებულ ტერიტორიებს, გზებსა და რკინიგზას და სხვა ხელოვნურ ობიექტებს.

ფაილი:NOAA_chart_25664_1976_detail.png|ალტ=Nautical chart – includes water depth.| *საზღვაო რუკა* - მოიცავს წყლის სიღრმეს.
ფაილი:Minimum_Safe_Altitude.gif|ალტ=Aeronautical chart – includes elevation.| *აერონაუტიკული რუკა* – მოიცავს სიმაღლეს.
ფაილი:Conness-topo.jpg|ალტ=Topographic map – emphasizes contours – suitable for land navigation.| *ტოპოგრაფიული რუკა* - ხაზს უსვამს კონტურებს - რომელიც შესაფერისია ხმელეთზე ნავიგაციისთვის.

### საზღვაო პილოტირება 
სანაპირო ზოლთან ნაოსნობისას მეზღვაურები ხშირად იყენებენ საცნობარო სახელმძღვანელოებს, რომლებსაც „პილოტებს“ (ლოციებს) უწოდებენ. საზღვაო არხებისა და სანაპირო რელიეფის აღწერილობების გარდა, მათში აღეწრილია ამინდი, დინება და მეზღვაურებისთვის საინტერესო სხვა თემები. ცნობილ სახელმძღვანელოებს შორისაა გაერთიანებული სამეფოს ჰიდროგრაფიული ოფისის (ყოფილი ბრიტანეთის ადმირალიტეტის) მიერ გამოცემული „სანავიგაციო გზამკვლევის“ (Sailing Direction ინგლ.) მსოფლიო სერია, რომელიც განსაკუთრებით მოიცავს ლა -მანშს, ხმელთაშუა ზღვას, წითელ ზღვას და სპარსეთის ყურეს . სანავიგაციო გზამკვლევის კიდევ ერთი მსოფლიო სერია გამოქვეყნებულია აშშ-ის ეროვნული გეოსივრცული დაზვერვის სააგენტოს მიერ, რომელსაც აქვს დაგეგმვის სახელმძღვანელო და მარშრუტის ნაწილები. „შეერთებული შტატების სანაპირო პილოტი“, რომელიც გამოქვეყნებულია ეროვნული ოკეანური და ატმოსფერული ადმინისტრაციის (NOAA) სანაპირო კვლევის ოფისის მიერ, მოიცავს სანაპირო და შიდა წყლებს და აშშ-ის დიდ ტბებს.

#### დისტანციური პილოტირება 
2024 წელს დანია გახდა პირველი ქვეყანა მსოფლიოში, რომელმაც დაიწყო დისტანციური პილოტირების სატესტო პროგრამა, რომელიც კვალიფიციურ საზღვაო პილოტებს საშუალებას აძლევს, გემებს უხელმძღვანელონ მათზე ფიზიკურად ყოფნის გარეშე. ინიციატივას ხელმძღვანელობს დანიის პილოტირების ორგანო DanPilot ტექნოლოგიების მიმწოდებელ Danelec-თან თანამშრომლობით და დამტკიცებულია დანიის საგანგებო სიტუაციების მართვის სააგენტოს მიერ. პროგრამა მოიცავს რეალურ დროში სენსორული მონაცემების გამოყენებას, მათ შორის ნავიგაციის მონაცემებსა და რადარის არხებს, რომლებიც გემიდან დისტანციური ოპერაციების ცენტრში გადაიცემა.

პროექტი გამოიყენება ბალტიის ზღვის დასავლეთ ნაწილში საცდელად და მისი მიზანია იმის დემონსტრირება, რომ დისტანციური პილოტირება შეიძლება აკმაყოფილებდეს იმავე უსაფრთხოებისა და ოპერატიულ სტანდარტებს, რასაც ტრადიციული ბორტზე პილოტირება. წარმატების შემთხვევაში, დისტანციური პილოტირება უზრუნველყოფს გემის მართვის უფრო მეტ მოქნილობას და ეფექტურობას, განსაკუთრებით მოკლე ტრანზიტებისა და არახელსაყრელი გემზე ასვლის პირობებში.

## საცნობარო წერტილები 
მინი|ფინეთის არქიპელაგზე არსებული საორიენტაციო ნიშნულები ღამით მზის ენერგიაზე მომუშავე წამძღოლი (საორიენტაციო) განათებით.
პილოტირებისთვის გამოყენებული ვიზუალური საორიენტაციო წერტილების გავრცელებული ტიპებია:

### დღისით 
* ბუნებრივი ლანდშაფტები: მთები, ბორცვები, ტბები, მდინარეები და სანაპირო ზოლის ობიექტები, როგორიცაა კლდეები, კლდეები და პლაჟები.
* ნავიგაციის საშუალებები : ზღვის ნიშნები (მათ შორის ბუები და შუქურები ) და ორიენტირები
* სხვა სტრუქტურები: აეროპორტები, ქალაქები, კაშხლები, მაგისტრალები და რადიო ანტენები

### ღამით 
* მნათობი ნავიგაციის საშუალებები: შუქურები, შუქურა გემები და განათებული ზღვის ნიშნები
* განათებული ნაგებობები: აეროპორტები, განათებული კოშკები და შენობები

### ვერტიკალური 
სიღრმის, რომელიც იზომება სიღრმის მზომი აკუსტიკური ხელსაწყოთი ან სიღწმის მზომი ბაწრიანი ხელსაწყოთი, შეიძლება გამოყენებულ იქნას ბათიმეტრიული კონტურის ან გადაკვეთის წერტილის იდენტიფიცირებისთვის. ანალოგიურად, სიმაღლე შეიძლება გამოყენებულ იქნას გეოგრაფიული კონტურის ან გადაკვეთის წერტილის დასადასტურებლად. სიღრმისა და სიმაღლის გაზომვა საშუალებას აძლევს გემებსა და თვითმფრინავებს დაადასტურონ დაბრკოლებებზე თავისუფალი გადასვლის შესაძლებლობა.

ყველაზე ზუსტი კორექტირება მაშინ ხდება, როდესაც ადგილმდებარეობის ხაზები ერთმანეთს მართი კუთხითაა კვეთენ. რომლის გასწვრივაც უსაფრთხოდ იმოძრავებენ. მაშინ როცა განათებულია, ამ მარკერებს „ წამძღოლი შუქები “ ან „დიაპაზონის შუქები“ ეწოდება. ნიშნებისა და გემის შედარებითი მდებარეობა გავლენას ახდენს წამყვანი ხაზის აღქმის სიზუსტეზე.

## ცნობები 

## გარე ბმულები 
* ამერიკული პრაქტიკული ნავიგატორი – თავი 8: პილოტირება 
* ამერიკული პრაქტიკული ნავიგატორი (სრული 2019 წლის გამოცემა, I და II ნაწილები ხელმისაწვდომია როგორც მაღალი, ასევე დაბალი გარჩევადობის ვერსიებში და შერჩეული ძველი ვერსიები)
* 
* SAFETY4SEA – დანია დისტანციური პილოტირების მსოფლიოში პირველ სატესტო პროგრამას იწყებს
* Baird Maritime - დანია დასავლეთ ბალტიისპირეთში დისტანციურ პილოტირებას ცდის
კატეგორია:ნავიგაცია
კატეგორია:Pages with unreviewed translations