open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ვაჟა ფერაძე

**ვაჟა ფერაძე**  (დ. 14 მაისი, 1923, ზესტაფონი — გ. 28 აპრილი, 1994) — ქართველი ინჟინერი, მეცნიერი, პედაგოგი. 

## ბიოგრაფია
1946 წელს დაამთავრა საქართველოს ინდუსტრიული ინსტიტუტი სპეციალობით ელექტროსადგურები, ქსელები და სისტემები.

ინსტიტუტის დამთავრების შემდეგ, მუშაობა დაიწყო ხრამჰესის მშენებლობაზე. 1948-1953 წლებში ხრამჰესის ესპლუატაციაზე, ჯერ უფროს ინჟინრად, ხოლო შემდეგ ელექტროლაბორატორიის გამგედ მუშაობდა. მისი აქტიური მონაწილეობით, პირველად საბჭოთა კავშირში, განხორციელდა ჰიდროენერგოსადგურის ტელემექანიზაცია. გადაიყვანეს თბილისში საქენერგოს ცენტრალური ლაბორატორიის ავტომატიკისა და ტელემექანიკის საამქროს უფროსად 1953 წლიდან, შემდგომში - საქენერგოს ცენტრალური ლაბორატორიის გამგედ. მუშაობდა საქენერგოგაწყობის უფროსად 1962-1986 წლებში. მისი უშუალო ხელმძღვანელობით განხორციელდა საქართველოს ენერგოსისტემის ავტომატიზაცია და ტელემექანიზაცია, შეიქმნა გამოთვლითი ცენტრი, რომლის ბაზაზეც 1978 წელს ამოქმედდა ენერგოსისტემის მართვის ავტომატიზებული სისტემა. მან ასევე შეიმუშავა და დანერგა სქემები და მოწყობილობები, რომლებიც შემდგომში საბჭოთა კავშირის მრავალ ენერგოობიექტზე იქნა გამოყენებული. 1971 წელს დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია. აღსანიშნავია მისი პედაგოგიური საქმიანობა. საქართველოს პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში ავტომატიკისა და გამოთვლითი ტექნიკის ფაკულტეტის ჩამოყალიბების წლიდან იგი თანამშრომლობდა ავტომატიკისა და ტელემექანიკის კათედრასთან, კითხულობდა ტელემექანიკის კურსს. იყო ამავე სპეციალობის სახელმწიფო საგამოცდო კომისიის თავმჯდომარე 1975-1985 წლებში. 1986 წლიდან კი სიცოცხლის ბოლომდე მუშაობდა ენერგეტიკის ფაკულტეტის ელექტროსადგურების და სისტემების კათედრის დოცენტად. ეწეოდა აქტიურ საზოგადოებრივ საქმიანობასაც. სათავეში ედგა თბილისის კიროვის რაიონის კეთილმოწყობის მუდმივ კომისიას. იგი 16 სამეცნიერო ნაშრომისა და რამდენიმე გამოგონების ავტორია. ასევე მრავალი სამეცნიერო და პრაქტიკული კონფერენციის მონაწილე და ორგანიზატორი. იგი იყო აგრეთვე შესანიშნავი სპორტსმენი და მოცეკვავე, მოცეკვავეთა ოლიმპიადების არაერთგზის გამარჯვებული. მონაწილეობდა პოლიტექნიკური ინსტიტუტის განთქმული ჯაზ-ორკესტრის შექმნაში. მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები.

## ჯილდოები
* საქართველოს დამსახურებული ინჟინერი

## ლიტერატურა
* გამოჩენილი ინჟინრები და მეცნიერები, თბ., 2012, გვ. 141-142

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 14 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1923
კატეგორია:გარდაცვლილი 28 აპრილი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1994
კატეგორია:ქართველი ინჟინრები
კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
გურამ ჩაგანავა

**გურამ ჩაგანავა** (დ. 25 დეკემბერი, 1941, უგლოვოე — გ. 11 იანვარი, 2024) — ქართველი ფსიქოლოგი, ფსიქოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი (1995), პროფესორი (2000).

## ბიოგრაფია
1969 წელს დაამთავრა ბათუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტის რუსული ენის, ლიტერატურისა და ინგლისური ენის ფაკულტეტი.

1981-2006 წლებში მუშაობდა ბათუმის ნიკო ბერძენიშვილის სახელობის სამეცნიერო-კვლევით ინსტიტუტში. 1982 წლიდან - შოთა რუსთაველის სახელობის პედაგოგიურ ინსტიტუტში (ახლანდელ უნივერსიტეტში). 2009 წლიდან — შოთა რუსთაველის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სოციალურ მეცნიერებათა დეპარტამენტის სრული პროფესორი. 2010 წლიდან — სოციალურ მეცნიერებათა დეპარტამენტის ხელმძღვანელი, ფსიქოლოგიის პროგრამული მიმართულების ხელმძღვანელი. მისი ინიციატივით რამდენიმე წელია უნივერსიტეტში მოქმედებს სამაგისტრო საგანმანათლებლო პროგრამა კლინიკურ ფსიქოლოგიაში. მისი რამდენიმე სტატია ეძღვნება ენათმეცნიერებისა და ისტორიის საინტერესო პრობლემატიკას. გამოსაცემად მზადდება სოციალური ფსიქოლოგიისა და კლინიკური ფსიქოლოგიის სალექციო კურსები, რომელთა მნიშვნელოვანი ნაწილი ეფუძნება მისივე ექსპერიმენტულ და პრაქტიკულ გამოკვლევებს. კითხულობს სალექციო კურსებს ფსიქოლოგიის სხვადასხვა დარგში, ხელმძღვანელობს სტუდენტთა სამეცნიერო ნაშრომებს, სისტემატიურად მონაწილეობს პროფესორ-მასწავლებელთა საუნივერსიტეტო, რესპუბლიკურ და საერთაშორისო კონფერენციებში, რედაქტორობს პერიოდულ გამოცემას  „ფსიქოლოგიური გამოკვლევები“, არის უნივერსიტეტის აკადემიური საბჭოსა და პედაგოგიკის დარგის სპეციალიზებული საბჭოს წევრი და უნივერსიტეტის ეთიკის კომისიის ხელმძღვანელი.

სადოქტორო დისერტაციის თემა — დაიცვა 1995 წელს „პროპრიაციის ფსიქოლოგიის პრობლემები“.

## ბიბლიოგრაფია
* ნებისყოფის ფსიქოლოგიის საკითხები (რედაქტორი). ბათუმი, გამომცემლობა აჭარა, 2019, გვ. 144 — ISBN: 9789941460524
* აპროპრიაციის ფსიქოლოგიის ექსპერიმენტული საფუძვლები (ავტორი). ბათუმი, შოთა რუსთაველის სახელმწ. უნ-ტის გამ-ბა, 2009, გვ. 232 — ISBN: 9789941409578
* ისტორიული და სოციალური ფსიქოლოგიის აქტუალური პრობლემები (ავტორი). ბათუმი, ბათუმის უნივერსიტეტი, 2004, გვ. 255 — ISBN: 9992897015
* განწყობის ფსიქოლოგიის აქტუალური პრობლემები (ავტორი). ბათუმი, აჭარა, 2001, გვ. 224 — ISBN: 9992884975

## ლიტერატურა
* საქართველოს მეცნიერებათა დოქტორები, 1992-2006/შემდგ. და რედ.: ჯაფარიძე ი..  თბ., 2012, გვ. 596

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 25 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1941
კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
კატეგორია:ქართველი ფსიქოლოგები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კატეგორია:ბათუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:გარდაცვლილი 11 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2025
კონდენსატორი (თბოტექნიკა)

**კონდენსატორი** (თბოტექნიკაში) () — აირისებრი (ორთქლისებრი) მდგომარეობიდან თხევად ან მყარ მდგომარეობაში ნივთიერების გადასაყვანი აპარატი. 

ფართოდ გამოიყენება ქიმიურ ტექნოლოგიაში, მუშა ნივთიერების კონდენსაციისათვის განკუთვნილ თბოენერგეტიკულ და სამაცივრო დანადგარებში, დისტილატის მისაღებ, ორთქლის ნარევების განსაცალკევებელ დანადგარებში, ორთქლის კონდენსაცია კონდენსატორში ხდება მყარი სხეულის (ზედაპირული კონდესატორი) ან სითხის (კონტაქტური კონდესატორი) ზედაპირთან შეხების შედეგად (ორივე შემთხვევაში შეხების ზედაპირის ტემპერატურა უფრო დაბალია, ვიდრე ორთქლის გაჯერების ტემპერატურა მოცემული წნევის დროს).

ზედაპირული კონდესატორი ჰორიზონტალური ან ვერტიკალური მილების კონაა. მაცივებელი გარემო (წყალი, მარილხსნარი, ჰაერი) მიედინება მილებში, ორთქლი კი შედის მილებს შორის მოქცეულ სივრცეში და კონდენსირდება მათ გარე ზედაპირზე, ან — პირიქით. ამ სახის კონდესატორს იყენებენ წმინდა კონდენსატის მისაღებად. თუ ორთქლის კონდენსაციის დროს სითხე წარმოიქმნა, იგი ჩამოედინება ზედაპირიდან სიმძიმის ძალის ზემოქმედებით ან წაიტაცება მოძრავი ორთქლით. მყარი ფაზის (მაგალითად ყინულის) წარმოქმნის შემთხვევაში იგი პერიოდულად იწმინდება სპეციალური მოწყობილობით. კონტაქტურ კონდენსატორში წარმოქმნილი კონდენსატი შეერევა მაცივებელ სითხეს და მასთან ერთად იქნება არინებული. ორთქლისა და სითხის მოძრაობის ურთიერთმიმართულების შესაბამისად კონდენსატორი არის პირდაპირი დინების , წინაღდენიანი ან ჯვარედინდენიანი. კონდენსატი კონდესატორიდან ჩვეულებრივ ტუმბოთი გაიწოვება, ხოლო არაკონდენსირებადი აირები — ვაკუუმ-ტუმბოთი. ნორმალური მშაობის უზრუნველსაყოფად კონდენსატორს უკეთებენ რიგ დამხმარე მოწყობილობას, რომლებთან ერთად იგი ქმნის საკონდესაციო დანადგარს.

## ლიტერატურა
კატეგორია:თბოტექნიკა
იასონ ცუცქირიძე

**იასონ ცუცქირიძე** (დ. 29 მარტი, 1908, დეისი — გ. 8 ივლისი, 1989) — ქართველი გეოგრაფი და მეცნიერი.

## ბიოგრაფია
1932 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფიზიკა-მათემატიკის ფაკულტეტი გეოფიზიკის სპეციალობით. 

1933-1938 წლებში მუშაობდა თბილისის გეოფიზიკურ ობსერვატორიაში, 1938 წლიდან ობსერვატორიის დირექტორი. 1941-1942 წლებში ყაზბეგის მაღალმთიან მეტეოროლოგიური სადგური. 1943-1953 წლებში თბილისის გეოფიზიკური ობსერვატორიის დირექტორი. 1953-1979 წლებში ჰიდრომეტეოროლოგიის ინსტიტუტის კლიმატოლოგიის ლაბორატორიის გამგე. 1979 წლიდან მეცნიერ-კონსულტანტი. 1938-1941 წლებში ასპირანტურის კურსი გაიარა ლენინგრადის მთავარ გეოფიზიკურ ობსერვატორიაში აქტინომეტრიის სპეციალობით. იქვე, 1949 წელს დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია. ავტორია 100-ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომისა, რომლებიც მიძღვნილია მთიანი რეგიონების კლიმატის გენეტიკური კლასიფიკაციისა და რადიაციული ბალანსის მდგენელების განაწილების კანონზომირების დადგენის, კლიმატური რესურსების კვლევის და სხვ. აქტუალურ საკითხებისადმი. არის რამდენიმე წიგნის სამეცნიერო რედაქტორი და რეცენზენტი. მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები. გეოგრაფიულ მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი (1971).

სადოქტორო დისერტაციის თემა — „საქართველოს ტერიტორიის რადიაციული და თერმული რეჟიმი“, დაიცვა 1969 წელს.

## ჯილდოები
* 1952 — საპატიო ნიშნის ორდენი
* 1944 — საპატიო ნიშნის ორდენი

## ბიბლიოგრაფია
* გეოფიზიკის ტერმინოლოგია=Геофизичксеая терминология: რუსულ-ქართული და ქართულ-რუსული, თბილისი, მეცნიერება, 1988, გვ. 279
* Прогноз гидрометеорологических условий Колхидской низменности после осушения, Ленинград , Гидрометеоиздат, 1983, с. 247

## ლიტერატურა
* ქართველი მოგზაურები, გეოგრაფები, ბუნების მკვლევარნი: ენციკლოპედიური ცნობარი, თბ., 2003, გვ. 289

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 29 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1908
კატეგორია:გარდაცვლილი 8 ივლისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1989
კატეგორია:ქართველი გეოგრაფები
ალექსანდრე თელია

**ალექსანდრე თელია** (დ. 30 ივნისი, 1954, თბილისი) — ქართველი ექიმი, მეცნიერი, პედიატრი, ალერგოლოგი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი.

## ბიოგრაფია
1978 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის პედიატრიული ფაკულტეტი.

1978-1979 წლებში იყო თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის ინტერნი. 1979-1981 წლებში იყო თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის ჰოსპიტალური პედიატრიის კათედრის კლინიკური ორდინატორი. 1981-1984 წლებში გახდა ალერგიის კათედრის ასპირანტი. 1984-1994 წლებში კი ასისტენტი. 1993 წლიდან თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის ალერგოლოგიისა და კლინიკურ-იმუნოლოგიის კათედრაზე ეკავა სხვადასხვა თანამდებობა: 1994-1996 წლებში იყო კათედრის დოცენტი. 1994 წლიდან არის ბავშვთა რესპუბლიკური რეაბილიტაციის ცენტრის პედიატრიული განყოფილების გამგე. 1996-2001 წლებში იყო კათედრის გამგე, 2003-2005 წლებში კი ექსპერიმენტული და კლინიკური სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტის დირექტორი, 2005-2006 წლებში იყო თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის რექტორი, 2006 წლიდან თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის ალერგოლოგიისა და კლინიკური იმუნოლოგიის მიმართულების სრული პროფესორი. არის საქართველოს ჯანდაცვის სამინისტროს ექსპერტი (1977 წლიდან). ერთი სადოქტოროსა და ოთხი საკანდიდატო დისერტაციის ოფიციალური კონსულტანტი და ხელმძღვანელი. ავტორია 40 სამეცნიერო ნაშრომისა. მისი სამეცნიერო შრომები ეხება ალერგოზების ეპიდემიოლოგიას, ბრონქული ასთმის, კვებითი ალერგიისა და ატოპიური დერმატიტის შესწავლას ბავშვთა და მოზრდილთა პოპულაციაში და სხვა. 

საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „იმუნოგლობულინ E-თი განპირობებული ალერგიული რეაქციათა როლი ბავშვთა ასაკის ალერგოზებში“, დაიცვა 1984 წელს. სადოქტორო დისერტაციის თემა — „ფიზიკური დატვირთვით განპირობებული ბრონქული ასთმა ბავშვთა ასაკში“, დაიცვა 1993 წელს.

## ლიტერატურა
* ვინ ვინაა თანამედროვე ქართულ სამედიცინო მეცნიერებაში: თანამედროვე ქართველ მედიკოსთა ბიოგრაფიული ენციკლოპედია, თბ., 2000, გვ. 118
* საქართველო: ენციკლოპედია, ტ. IV, თბ., 2018, გვ. 35-36

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ქართველი ალერგოლოგები
მიხეილ ტატიშვილი

**მიხეილ ტატიშვილი** (დ. 18 იანვარი, 1910, ბაკურიანი — გ. 21 მაისი, 1965) — ქართველი ექიმი, მეცნიერი, პედაგოგი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი.

## ბიოგრაფია
1931 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის სამკურნალო ფაკულტეტი.

1931 წლიდან იყო თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის ტოპოგრაფიული ანატომიისა და ოპერატიული ქირურგიის კათედრის ასისტენტი. 1933-1935 წლებში მუშაობდა ორდინატორად ჰოსპიტალურ ქირურგიულ კლინიკაში, ხოლო 1938-19439 წლებში საქართველოს ცენტრალური კლინიკური უნივერსიტეტის უროლოგიურ განყოფილებაში. 1939-1940 წლებში სამედიცინო განყოფილების გამგე პეტროზავოდსკის ჰოსპიტალში. 1941-1943 წლებში ასისტენტი კიროვის სახ. სამხედრო-საექიმო აკადემიის ოპერატიული ქირურგიისა და ტოპოგრაფიული ანატომიის კათედრაზე, 1943-1950 წლებში ამავე კათედრის დოცენტი. 1941-1944 წლებში სამხედრო-საექიმო აკადემიის შემადგენლობასთან ერთად, მოჰყვა ლენინგრადის ბლოკადაში. 1945 წელს მივლინებული იყო ქირურგად ბელორუსიის მე-2 ფრონტის მომქმედი არმიის სანიტარულ ნაწილებში. 1950-1959 წლებში საქ. სსრ მეცნიერებათა აკადემიის ალ. ნათიშვილის სახ. ექსპერიმენტული მორფოლოგიის უნივერსიტეტის სწავლული მდივანი. 1959-1965 წლებში ამავე უნივერსიტეტის დირექტორის მოადგილე. ავტორია 45 სამეცნიერო ნაშრომის, მათ შორის 2 მონოგრაფიის: „შარდსაწვეთების ინერვაციის საკითხისათვის“ (1959), „თირკმლის ორგანოსშიდა აგებულება“ (1962); თანაავტორია 2 სახელმძღვანელოსი.

საკანდიდატო დისერტაციის თემა — დაიცვა 1943 წელს (ლენინგრადი) „შარდსაწვეთების ინერვაცია“.
სადოქტორო დისერტაციის თემა — დაიცვა 1961 წელს ( თბილისი) „თირკმელშიდა საშარდე და სისხლძარღვოვანი სისტემის ურთიერთობა და ჰეპატორენული ვენური კავშირები“.

## ორგანიზაციის წევრი
* თბილისის ანატომთა, ჰისტოლოგთა და ემბრიოლოგთა სამეცნიერო საზოგადოება, გამგეობის წევრი (1950-1965)

## ჯილდოები
* მედალი „ლენინგრადის დაცვისთვის“
* სამამულო ომის I ხარისხის ორდენი

## ბიბლიოგრაფია
* თირკმლის ორგანოსშიდა აგებულება (ავტორი). თბ., საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემიის გამომცემლობა, 1962, გვ. 132
* შარდსაწვეთების ინერვაციის საკითხისათვის (ავტორი). თბ., საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემიის გამომცემლობა, 1959, გვ. 88

## ლიტერატურა
* საქართველოს მეცნიერ-მედიკოსები დიდ სამამულო ომში : ეძღვნება დიდი სამამულო ომის დამთავრების 20 წლისთავს / საყვარელიძე ს.,  თბ., 1966, გვ. 167-171

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 18 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1910
კატეგორია:გარდაცვლილი 21 მაისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1965
კატეგორია:ქართველი ქირურგები
კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
მ
თამაზ ლაფერაშვილი

**თამაზ ლაფერაშვილი**  (დ. 12 აპრილი, 1935, თბილისი — გ. 13 ნოემბერი, 2014) — ქართველი მომღერალი, პედაგოგი. საქართველოს სახალხო არტისტი (1990).

## ბიოგრაფია
დაამთავრა ვანო სარაჯიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის ვოკალის ფაკულტეტი.

თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიაში სწავლის პერიოდში მონაწილეობდა საოპერო სტუდიის სპექტაკლებში: „მოხუცი ბოშა“ და „ექიმი“. 1961 წლიდან იყო ზ. ფალიაშვილის სახელობის თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის წამყვანი სოლისტი, ლენინგრადის მცირე საოპერო თეატრის სოლისტი 1970-იან წლებში, თბილისის საოპერო თეატრის დირექტორის მოადგილე 1992–2004 წლებში. 2001 წლამდე თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის ვოკალის პედაგოგი. მისი ქართული რეპერტუარი, ოპერები: აბიო, ცანგალა (ზ. ფალიაშვილი „აბესალომ და ეთერი“, „დაისი“), მაკარი (ვ. დოლიძე „ქეთო და კოტე“), მაცნე, კაც ზვამბაია, ქრისტეფორე, გიორგი, ხუტა, შერგილი (ო. თაქთაქიშვილი „მინდია“, „მთვარის მოტაცება“, „პირველი სიყვარული“, „სამი ნოველა“), მჭედელი (ა. ბუკია „სამი მჭედელი“), მოამბე (ა. შავერზაშვილი „ოიდიპოს მეფე“), მარკიზი (გ. ყანჩელი „…და არს მუსიკა“), მაკარი (ჯ. და ვ. კახიძეები „ბარბალე“). კამერული რეპერტუარები: ს. ნასიძე ვოკალური ციკლი „ქართული ხალხური პოეზიიდან“ პირველი შესრულება, შესრულდა ლენინგრადში, უნგრეთში 1969 წელს, ვ. აზარაშვილი ვოკალური ციკლი შ. ნიშნიანიძის ლექსებზე პირველი შესრულება, შესრულდა მოსკოვში, პეტერბურგში 1976 წელს, სხვა რეპერტუარები: ფილიპე, ფარაონი, ფერნანდო (ვერდი „დონ კარლოსი“, „აიდა“, „ტრუბადური“), დონ პასკუალე (დონიცეტი „დონ პასკუალე“), დონ ბაზილიო (როსინი „სევილიელი დალაქი“), მაზეტო, კომანდორი, ლეპორელო (მოცარტი „დონ ჟუანი“), მეფისტოფელი (გუნო „ფაუსტი“), ბორისი, პიმენი, ვარლაამი (მუსორგსკი „ბორის გოდუნოვი“), ბერტრანი, რენე, გრემინი (ჩაიკოვსკი „იოლანტა“, „ევგენი ონეგინი“), კონჩაკი (ბოროდინი „თავადი იგორი“), მეწისქვილე (დარგომიჟსკი „ალი“), ალეკო, მოხუცი ბოშა, ბარონი, მალატესტა (რახმანინოვი „ალეკო“, „ძუნწი რაინდი“, „ფრანჩესკა და რიმინი“), რუსლანი (გლინკა „რუსლან და ლუდმილა“), პორგი (გერშვინი „პორგი და ბესი“), რემენიუკი, მეფე–ტრეფი (პროკოფიევი „სემიონ კოტკო“, „სამი ფორთოხლის სიყვარული“), ტაპა (ჩალაევი „მთიელები“).

## ჯილდოები
* 1990 — საქართველოს სახალხო არტისტი
* 1969 — საქართველოს დამსახურებული არტისტი
* ღირსების ორდენი

## ლიტერატურა
* ქართული მუსიკის ენციკლოპედიური ლექსიკონი, თბ., 2015, გვ. 281

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 12 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1935
კატეგორია:გარდაცვლილი 13 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2014
კატეგორია:ქართველი მომღერლები
კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
კატეგორია:საქართველოში დაბადებულები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები
კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები
დინა ბოლუარტე

**დინა ერსილია ბოლუარტე სეგარა** (; დ. 31 მაისი 1962) — პერუელი იურისტი და პოლიტიკოსი. 2022 წლის 7 დეკემბრიდან 2025 წლის 10 ოქტომბრამდე პერუს პრეზიდენტი. 2021-2022 წლებში პერუს ვიცე-პრეზიდენტი და სოციალური ინტეგრაციისა და განვითარების მინისტრი.

## ბიოგრაფია
დაიბადა 1962 წლის 31 მაისს ქალაქ ჩალუანკაში, აპურიმაკის რეგიონი. დაამთავრა სან-მარტინ-დე-პორესის უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი, შემდეგ კი ამავე უნივერსიტეტის ასპირანტურა. 

პოლიტიკური კარიერა დაიწყო 2018 წელს, როდესაც წარადგინა კანდიდატურა სურკილიოს მერის არჩევნებში მემარცხენე პარტია თავისუფალი პერუს რიგებიდან. 2020 წელს იყო ამავე პარტიის კანდიდატი ვადამდელ საპარლამენტო არჩევნებში, თუმცა მისი პარტია ვერ მოხვდა კონგრესში, რადგან ვერ გადალახა ბარიერი.

2021 წლის არჩევნებში გახდა ვიცე-პრეზიდენტობის კანდიდატი პედრო კასტილიოსთან წყვილში. არჩევნების მეორე ტურში მათმა ტანდემმა გამარჯვება მოიპოვა. მოვალეობის შესრულებას შეუდგა 2021 წლის 28 ივლისს, ხოლო მეორე დღეს დაინიშნა სოციალური ინტეგრაციისა და განვითარების მინისტრად გიდო ბელიდოს მთავრობაში.

### პრეზიდენტობა
2022 წლის დეკემბერში, პერუს პოლიტიკური კრიზისის დროს, პედრო კასტილო ცდილობდა პერუს რესპუბლიკის კონგრესის დაშლას მის წინააღმდეგ იმპიჩმენტის პროცესის დროს. ბოლუარტემ დაგმო ეს ნაბიჯი და უწოდა „კონსტიტუციური წესრიგის რღვევა“. კასტილიოს იმპიჩმენტის შემდეგ მან პრეზიდენტის თანამდებობა დაიკავა. ბოლუარტე პერუს პირველი ქალი პრეზიდენტი გახდა.

კონგრესში თავის პირველივე გამოსვლაში მან დაგმო პრეზიდენტ კასტილოს ქმედება და გაამჟღავნა სურვილი შექმნას ეროვნული ერთიანობის მთავრობა დღევანდელი პოლიტიკური კრიზისის მოსაგვარებლად.

დინა ბოლუარტეს მთავრობას რეგიონის ლიდერები განსხვავებულად აფასებენ. სან-პაულოს ფორუმის წევრებიდან ბრაზილიელი ლუის ინასიუ ლულა და სილვა და ჩილეს პრეზიდენტი გაბრიელ ბორიჩი აღიარებენ ბოლუარტეს მთავრობას. ამერიკის შეერთებულმა შტატებმა ბოლუარტე ასევე პრეზიდენტად აღიარა. ესპანეთი მხარს უჭერს ქვეყნის „კონსტიტუციურ წესრიგში“ დაბრუნებას.

ისეთმა ლიდერებმა, როგორებიც არიან ნიკოლას მადურო ვენესუელიდან, ანდრეს მანუელ ლოპეს-ობრადორი მექსიკიდან, გუსტავო პეტრო კოლუმბიიდან, ალბერტო ფერნანდესი არგენტინიდან და ლუის არსე ბოლივიიდან დაგმეს ბოლუარტეს მთავრობა და იგი შეადარეს ხეანინე ანიესის მემარჯვენე მთავრობას და მხარს უჭერენ ყოფილი პრეზიდენტის პრეტენზიებს.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 31 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1962
კატეგორია:პერუს ვიცე-პრეზიდენტები
კატეგორია:პერუელი ქალი პოლიტიკოსები
კატეგორია:პერუს პრეზიდენტები
კატეგორია:ქალი ვიცე-პრეზიდენტები
კატეგორია:ქალი პრეზიდენტები
კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ქალი პრეზიდენტები
კატეგორია:XXI საუკუნის ქალი პრეზიდენტები
კატეგორია:პირველი ქალი პრეზიდენტები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
მასინლოკი

**მასინლოკი** (ოფიციალურად **მასინლოკის მუნიციპალიტეტი**; ) ― პირველი კლასის მუნიციპალიტეტი სამბალესის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 54 529 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 13 ბარანგაის.

## კლიმატი
## რესურსები ინტერნეტში
*Masinloc Profile at PhilAtlas.com
*Philippine Census Information

## სქოლიო
კატეგორია:სამბალესის მუნიციპალიტეტები
სან-ნარსისო (სამბალესი)

**სან-ნარსისო** (ოფიციალურად **სან-ნარსისოს მუნიციპალიტეტი**; ) ― მეოთხე კლასის მუნიციპალიტეტი სამბალესის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 30 759 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 17 ბარანგაის.

## კლიმატი
## რესურსები ინტერნეტში
*San Narciso Profile at PhilAtlas.com

## სქოლიო
კატეგორია:სამბალესის მუნიციპალიტეტები
ვლადიმერ ფანჩვიძე

**ვლადიმერ ფანჩვიძე** (დ. 9 ივლისი, 1906, ხაშური — გ. 10 დეკემბერი, 1984) — ქართველი ენათმეცნიერი. მთის იბერიულ-კავკასიურ ენათა მკვლევარი, ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი (1949), პროფესორი.

## ბიოგრაფია
1924 წელს დაამთავრა ხაშურის ჰუმანიტარული ტექნიკუმი. 1930 წელს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი.

1932 წელს ჩაირიცხა სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის კავკასიისმცოდნეობის ინსტიტუტში ასპირანტად. 1935 წელს გადაყვანილ იქნა ლენინგრადში სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის ენისა და აზროვნების ინსტიტუტში, სადაც 1936 წელს დაამთავრა ასპირანტურა კავკასიურ ენათა განხრით. 1938 წელს დაიცვა საკანდიდატო, 1949 წელს — სადოქტორო დისერტაცია. ეწეოდა ნაყოფიერ პედაგოგიურ მოღვაწეობას: კითხულობდა ლექციების კურსს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში, უცხო ენათა ინსტიტუტში, გორის პედაგოგიურ ინსტიტუტში. სხვადასხვა დროს (1938-1975 წლებში) იყო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის  დოცენტი, პროფესორი, ფილოლოგიის ფაკულტეტის დეკანი, საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემიის ენათმეცნიერების ინსტიტუტის სწავლული მდივანი, დირექტორის მოადგილე, ქართველურ ენათა განყოფილების ხელმძღვანელი, დირექტორი, თბილისის უცხო ენათა პედაგოგიური ინსტიტუტის რექტორის მოადგილე, რექტორი. 1975 წლიდან მუშაობდა ენათმეცნიერების ინსტიტუტში უფროს მეცნიერ — თანამშრომლად, იყო რამდენიმე სამეცნიერო საბჭოს წევრი. წლების განმავლობაში რედაქტორობდა ენათმეცნიერების ინსტიტუტის ორგანოს „იბერიულ-კავკასიურ ენათმეცნიერებას“. იკვლევდა იბერიულ-კავკასიურ ენათა სტრუქტურისა და ისტორიის საკითხებს, იყო ლეზგიური ჯგუფის ენების თვალსაჩინო სპეციალისტი. განსაკუთრებით უნდა აღინიშნოს მისი დამსახურება უდიური ენის შესწავლაში, კერძოდ, უდიური ენის ფონეტიკური სისტემის აღწერა-დადგენაში, სახელისა და ზმნის ფორმაცვალებისა და გრამატიკული კატეგორიების კვლევაში, უდიურისა და ქართულ-ქართველურ ენათა მორფოლოგიური მონაცემების შეჯერებაში. მეცნიერის კვლევის შედეგები აისახა მონოგრაფიაში „უდურის გრამატიკული ანალიზი“ (1974). ავტორია საყურადღებო ნაშრომებისა ქართულ დიალექტოლოგიაში. იკვლევდა იმერულ კილოს, ჩატარებული აქვს საინტერესო ანალიზი ზემოიმერულსა და ქვემოიმერულოს შორის არსებული გარდამავალი ზოლის, ე.წ. შუაიმერულის (ოკრიბა-ტყიბულის, თერჯოლისა და ბაღდათის რეგიონების) ენობრივ თავისებურებათა შესახებ. 

## ჯილდოები
* საქართველოს მეცნიერებათა დამსახურებული მოღვაწე

## ლიტერატურა
* ქართული ენა: ენციკლოპედია, თბ., 2008, გვ. 475

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 9 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1906
კატეგორია:გარდაცვლილი 10 დეკემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1984
კატეგორია:ქართველი ენათმეცნიერები
იასონ ახვლედიანი

**იასონ ახვლედიანი** (დ. 7 აპრილი, 1852, ვანი — გ. 19 იანვარი, 1940, თბილისი) — ქართველი სამხედრო პირი.

## ბიოგრაფია
იასონ (იაზონ) ალექსანდრეს-ძე ახვლედიანი დაიბადა  ქუთაისის გუბერნიის დაბა ვანში, აზნაურის ოჯახში. განათლება მიიღო ქუთაისის კლასიკურ გიმნაზიასა და ტფილისის იუნკერთა სასწავლებელში. 1876 წლიდან  იასონ ახვლედიანმა დაიწყო ჯარში სამსახური პრაპორშჩიკის ჩინით, საარმიო ქვეითებში. მონაწილეობდა რუსეთ-ოსმალეთის ომში. 1900 წლიდან მეთაურობდა გროზნოს 253-ე სარეზერვო ბატალიონს. რუსეთ-იაპონიის ომის დაწყებისთანავე გადაიყვანეს ბატალიონის მეთაურად, ციმბირის მე-12 ქვეით პოლკში. მონაწილეობდა მანჯურიაში წარმოებულ ლაშქრობებშიც.

ბრძოლებში გამოჩენილი მამაცობისათვის იასონ ახვლედიანს ვადაზე ადრე მიენიჭა პოლკოვნიკის სამხედრო წოდება და დაინიშნა ნეჟინის 137-ე ქვეითი პოლკის მეთაურად. 1906-1911 წლებში მეთაურობდა ყუბის 155-ე ქვეით  პოლკს, პარალელურად მსახურობდა აბასთუმნის სამხედრო ჰოსპიტლის უფროსად, აბასთუმნის სამხედრო კომენდანტად. 1910 წელს მიიღო გენერალ-მაიორის წოდება. 1911 წლის იანვარში, ბრძოლებში მიღებული კონტუზიისა და ჭრილობების გამო იასონ ახვლედიანი ჩაირიცხა თადარიგში, ხოლო 1912 წელს გადადგა სამხედრო სამსახურიდან მუნდირითა და პენსიით.

საქართველოში საბჭოთა ხელისუფლების დამყარების შემდეგ, იასონ ახვლედიანი  ცხოვრობდა თბილისში 1918-1921 წლებში მსახურობდა ქართულ ჯარში, სამხედრო სამინისტროში. იყო ქართული არმიის ვეტერანთა სახლის უფროსი. გენერალი იასონ ახვლედიანი გარდაიცვალა 1940 წლის 19 იანვარს, თბილისში. განისვენებს კუკიის სასაფლაოზე. საბრძოლო დამსახურებისა და სამსახურში წარჩინებისათვის იასონ ახვლედიანი დაჯილდოებული იყო: წმ. გიორგის IV ხარ. (1905 წლის 13 თებერვალი); წმ. ანას IV (მამაცობისათვის-1877), III (მახვილებით-1888), II (მახვილებით-1904) და I (1895) ხარ.; წმ. სტანისლავის III (მახვილებითა და ბაფთით -1877) და II (1896) ხარ.; წმ. ვლადიმერის IV (ბაფთით – 25-წლიანი სამხედრო სამსახურისათვის- 1901) და III (მახვილებით-1905) ხარ. ორდენებით. 

## ლიტერატურა
* გოგიტიძე მამუკა. იასონ ალექსანდრეს ძე ახვლედიანი  // სამხედრო ფიცის ერთგულნი : ბიოგრაფიული ცნობარი / მამუკა გოგიტიძე, გიორგი ბეჟიტაშვილი. თბ., 2015  გვ. 50-51
* ჟორდანია, ოთარ. ქართველები რუსეთ-იაპონიის ომში : (1904-1905 წწ.) / ოთარ ჟორდანია, მერი გაბედავა // საქართველოს ახალი ისტორიის საკითხები / ივანე ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიისა და ეთნოლოგიის ინსტიტუტი.  თბ., 2006 გვ. 101-111.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1852
კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები
კატეგორია:დაბადებული 7 აპრილი
კატეგორია:ვანში დაბადებულები
კატეგორია:გარდაცვლილი 19 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1940
კატეგორია:წმინდა ანას III ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა სტანისლავის III ხარისხის ორდენის კავალრები
უშანგ სახლთხუციშვილი

**უშანგ სახლთხუციშვილი** (დ. 26 მარტი, 1937, მარტყოფი) — ქართველი მთარგმნელი, პედაგოგი, პუბლიცისტი.

## ბიოგრაფია
1964 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი.

1963 წელს გაცვლითი პროგრამით უნივერსიტეტიდან სხვა სტუდენტებთან ერთად გაიგზავნა რიგაში ლატვიური ენის, ლიტერატურისა და ისტორიის შესასწავლად. გარკვეული პერიოდი მუშაობდა სოფელ საცხენჰესის საშუალო სკოლაში (სოფელი სააკაძე, გარდაბნის რაიონი) ქართული ენისა და ლიტერატურის მასწავლებლად. 1965-1969 წლებში სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტისა და ლატვიის უნივერსიტეტის ასპირანტურაში. 1969 წლიდან მუშაობდა თსუ ახალი ქართული ენის კათედრასთან არსებული ფარნაოზ ერთელიშვილის სახელობის ონომასტიკის სამეცნიერო-კვლევით ლაბორატორიაში უმცროს ლაბორანტად, უფროს ლაბორანტად, უმცროს მეცნიერ-თანამშრომლად, უფროს მეცნიერ-თანამშრომლად. 1965 წლიდან აქვეყნებდა ქართულ, ლატვიურ და რუსულ ენებზე სტატიებსა და ნარკვევებს, აღწერილი აქვს ტოპონიმიკური მასალა (40 000 ათასამდე ერთეული), ძირითადად კახეთის რეგიონში. 1970 წლიდან ეწევა თარგმნელობით მოღვაწეობას, თარგმნილი აქვს ლატვიელი მწერლის ზ. სკუინის რომანი „კოლუმბის შვილიშვილები“, ჟ. გრივას „ნოქტიურნი“, ა. ბელის რომანი „გალია“, ლატვიელ მწერალთა მოთხრობების კრებული „ქარვის ზღვის პირას“, „თბილისო, თბილისო, თბილისო...“, ვ. ბელშევიცას „სულ იმ ყეყეჩი პაულინეს ბრალია“. გამოცემული აქვს ა. იაკუბანის მოთხრობების კრებული, იან რაინისის „აზრები“, აგრეთვე ორიგინალური ნაშრომი „ლატვიურ-ქართული სასაუბრო ლატვიური ენის გრამატიკის მიმოხილვითა და ლატვიურ-ქართული ლექსიკონით“. 1997 წელს გამოსცა ნარკვევების კრებულის — „ადგილის დედა ანუ რას მოგვითხრობენ ტოპონიმები“, პირველი და მეორე წიგნები, აგრეთვე „ლოჭინის ხეობის ონომასტიკონი“. საქართველოს რადიოსა და ქართულ გაზეთებში „სოფლის ცხოვრება“, „საქართველოს რესპუბლიკა“ ხელმძღვანელობდა რუბრიკას „რას მოგვითხრობენ ტოპონიმები“. თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში ფილოლოგიისა და გეოგრაფია-გეოლოგიის ფაკულტეტზე კითხულობდა ლექციების კურსს ქართული ონომასტიკის საკითხებზე, ფილოლოგიის მთარგმნელობით განყოფილებაზე კი ბალტიური (ლატვიური) ფილოლოგიის კურსს. უშანგ სახლთხუციშვილი შეყვანილია ლატვიის ენციკლოპედიაში.

საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „ქართულ ტოპონიმთა ისტორია-ეტიმოლოგიისათვის (აღმოსავლეთ საქართველოს მასალების მიხედვით)“.

## ბიბლიოგრაფია
* თოვლმა წაშალა ნაფეხურები...: მოთხრობები, თბ., ეროვნული მწერლობა, 2009, გვ. 160
* გარეკახური ლექსიკონი, თბ., უნივერსალი, 2003, გვ. 380
* ბალტიისპირეთის ხალხთა ლიტერატურა, თბ,, თბილ. უნ-ტის გამ-ბა, 1999, გვ. 14
* თბილისო, თბილისო, თბილისო...: ლატვიური მოთხრობები და რომანი, თბ., 1997, გვ. 207

## ლიტერატურა
* კახეთის გამოჩენილი ადამიანები/ოთარ ნაცარაშვილი, თბ., 2001, გვ. 611

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 26 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1937
კატეგორია:ქართველი მთარგმნელები
კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
კატეგორია:ქართველი პუბლიცისტები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
ანაო (ტარლაკი)

**ანაო** (ოფიციალურად **ანაოს მუნიციპალიტეტი**; ) ― მეხუთე კლასის მუნიციპალიტეტი ტარლაკის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 12 208 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 18 ბარანგაის.

## კლიმატი
## რესურსები ინტერნეტში
*Anao Municipal Government Website
*Anao Profile at PhilAtlas.com
*Anao town
*Philippine Census Information
*Local Governance Performance Management System

## სქოლიო
კატეგორია:ტარლაკის მუნიციპალიტეტები
ბამბანი

**ბამბანი** (ოფიციალურად **ბამბანის მუნიციპალიტეტი**; ) ― მეორე კლასის მუნიციპალიტეტი ტარლაკის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 78 260 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 15 ბარანგაის.

## კლიმატი
## რესურსები ინტერნეტში
*Bamban Profile at PhilAtlas.com
*Philippine Census Information
*Local Governance Performance Management System
*Bamban, Tarlac history, folk lore, photos

## სქოლიო
კატეგორია:ტარლაკის მუნიციპალიტეტები
დემურ დანელია

**დემურ დანელია** (დ. 25 თებერვალი, 1937, ხონი) — ქართველი ინჟინერი, მეცნიერი და პედაგოგი.

## ბიოგრაფია
1959 წელს დაამთავრა საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის სამშენებლო ფაკულტეტი ჰიდროტექნიკოსის სპეციალობით, მოგვიანებით — იმავე უმაღლესი სასწავლებლის ასპირანტურა.

მუშაობდა სამშენებლო ტრესტ „საქჰიდროენერგომშენის“ სისტემაში დამპროექტებლად, მშენებელ ინჟინრად. წლების განმავლობაში მოღვაწეობდა საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის (ამჟამად სტუ) მასალათა გამძლეობისა და დრეკადობის თეორიის კათედრაზე — ასისტენტად, დოცენტად, პროფესორად. 1990-2010 წლებში ხელმძღვანელობდა მასალათა გამძლეობისა და დრეკადობის თეორიის კათედრას. საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის სამშენებლო ფაკულტეტის საინჟინრო მექანიკის დეპარტამენტის სრული პროფესორი. არის 100-ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომის, მათ შორის: 5 მონოგრაფიის, 25 სახელმძღვანელოსა და დამხმარე სახელმძღვანელოს ავტორი. სხვადასხვა დროს მივლინრბული იყო საზღვარგარეთ, ავღანეთსა და კამბოჯის რესპუბლიკაში, სადაც კითხულობდა ლექციების კურსს. წლების განმავლობაში ეწეოდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის თელავის, რუსთავის, გორის, ზესტაფონის, ბათუმის, ფოთისა და ზუგდიდის ფილიალებში. ტექნიკის მეცნიერებათა დოქტორი.

## ორგანიზაციის წევრი
* საქართველოს საინჟინრო აკადემია, ნამდვილი წევრი.

## ბიბლიოგრაფია
* მასალათა გამძლეობის საფუძვლები : სახელმძღვ. სტუ-ს სამშენებლო ფაკ. სტუდ. (თანაავტორი). თბ., ტექნიკური უნ-ტი, 2009, გვ. 87
* დრეკადობის, პლასტიკურობის და ცოცვადობის თეორიების საფუძვლები : სახელმძღვ. სტუდ. (თანაავტორი). თბ., ტექნ. უნ-ტი, 2005, გვ. 191
* მასალათა გამძლეობა : ლექციების კურსი ტექნ. უმაღლ. სასწავლ. სტუდ. (თანაავტორი). თბ., ტექნიკური უნ-ტის გამ-ბა, 2004, გვ. 118
* მთაგორიან გზებზე სტიქიურ მოვლენებთან ბრძოლის მეთოდები და ღონისძიებები (თანაავტორი). თბ., ტექნიკური უნ-ტის გამ-ბა, 2002, გვ. 56
* მასალათა გამძლეობა : დამხმ. სახელმძღვ. (თანაავტორი). თბ., ტექნ. უნ-ტი, 1996, გვ. 197

## ლიტერატურა
* საქართველოს არქიტექტორთა და მშენებელთა ენციკლოპედია. თბ., 2017, გვ. 188

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 25 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1937
კატეგორია:ქართველი ინჟინრები
კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
კატეგორია:საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
ხერონა (ტარლაკი)

**ხერონა** (ოფიციალურად **ხერონის მუნიციპალიტეტი**; ) ― პირველი კლასის მუნიციპალიტეტი ტარლაკის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 94 485 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 44 ბარანგაის.

## კლიმატი
## რესურსები ინტერნეტში
*Gerona Profile at PhilAtlas.com
*
*Philippine Census Information

## სქოლიო
კატეგორია:ტარლაკის მუნიციპალიტეტები
ლა-პასი (ტარლაკი)

**ლა-პასი** (ოფიციალურად **ლა-პასის მუნიციპალიტეტი**; ) ― მეორე კლასის მუნიციპალიტეტი ტარლაკის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 68 952 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 22 ბარანგაის.

## კლიმატი
## რესურსები ინტერნეტში
*La Paz Profile at PhilAtlas.com
*New Website 
*La Paz, Tarlac 
*Philippine Census Information

## სქოლიო
კატეგორია:ტარლაკის მუნიციპალიტეტები
მაიანტოკი

**მაიანტოკი** (ოფიციალურად **მაიანტოკის მუნიციპალიტეტი**; ) ― მესამე კლასის მუნიციპალიტეტი ტარლაკის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 32 597 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 24 ბარანგაის.

## კლიმატი
## რესურსები ინტერნეტში
*Mayantoc Profile at PhilAtlas.com
*

## სქოლიო
კატეგორია:ტარლაკის მუნიციპალიტეტები
სტიუარტ ეიზენსტატი

**სტიუარტ ელიოტ ეიზენსტატი** (; დ. 15 იანვარი, 1943, ჩიკაგო) — ამერიკელი დიპლომატი და ადვოკატი. იყო შეერთებული შტატების ელჩი ევროკავშირში 1993 წლიდან 1996 წლამდე და შეერთებული შტატების ხაზინის მდივნის მოადგილედ 1999 წლიდან 2001 წლამდე. 2018 წლიდან მსახურობდა პარტნიორად და უფროს მრჩევლად ვაშინგტონში დაფუძნებულ იურიდიულ ფირმა „Covington & Burling“-ში და „APCO Worldwide“-ში.

## ბიოგრაფია
### ადრეული ცხოვრება
სტიუარტ ეიზენსტატი დაიბადა 1943 წლის 15 იანვარს ჩიკაგოში და გაიზარდა ატლანტაში. ის იყო ქალაქური და საპატიო ხსენებული კალათბურთელი მთელი ამერიკის საშუალო სკოლაში. მან მიიღო მოწვევები „A.B.“, „cum laude“ და „Phi Beta Kappa“-დან, პოლიტიკურ მეცნიერებებში ჩრდილოეთ კაროლინას უნივერსიტეტიდან ჩაპელ ჰილში. მან მიიღო იურისტის დოქტორის ხარისხი ჰარვარდის სამართლის სკოლაში 1967 წელს.

### კარიერა
მსახურობდა ჯორჯიის შტატის ჩრდილოეთ ოლქის რაიონული სასამართლოს ნიუელ ედენფილდის საპატიო იურისტად. ასევე მუშაობდა ჯიმი კარტერის 1970 წლის გუბერნატორის კამპანიის საკითხების დირექტორად. და მუშაობდა ისევ ჯიმი კარტერის 1976 წლის საპრეზიდენტო კამპანიაზე. იგი მუშაობდა 1976 წლის პარტიული პლატფორმის შედგენაში და ხელმძღვანელობდა კარტერის კამპანიის საკითხთა ოპერაციებს. ამ დროს მას მიმართა თურქეთის ელჩმა შუკრუ ელექდაგიმ, რომელმაც უთხრა, რომ „თურქეთი ვეღარ უზრუნველყოფს თურქეთში ებრაელების უსაფრთხოების გარანტიას“, თუკი შეერთებული შტატების ჰოლოკოსტის მემორიალურ მუზეუმში რაიმე ხსენება იქნებოდა სომხების გენოციდის შესახებ.
1983 წელს მან დაწერა სტატია ჟურნალ „Quarante“-სთვის სათაურით „მშვიდი რევოლუცია“. მან პირველმა აღწერა „სიღარიბის ფემინიზაცია“. ის იყო პრეზიდენტ ბილ კლინტონის სახაზინო მდივნის მოადგილე 1999–2001 წლებში, სახელმწიფო მდივნის მოადგილე ეკონომიკის, ბიზნესისა და სოფლის მეურნეობის საკითხებში 1997–1999 წლებში, ასევე მსახურობდა საერთაშორისო ვაჭრობის საკითხებში კომერციის მდივნის მოადგილედ. ეიზენსტატი ხელმძღვანელობდა აშშ-ს დელეგაციას მხარეთა მესამე კონფერენციაზე კიოტოში, იაპონია, რომელიც დასრულდა კიოტოს პროტოკოლისა და სამხედრო გამონაკლისების მიღებით ემისიების კონტროლზე. 2008 თავისი მოღვაწეობისთვის მან მიიღო ისრაელის მთავრობის პრემია გამბედაობისა და სინდისისა, გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკის ღირსების ორდენის რაინდის მეთაურის ჯვარი, საფრანგეთის მთავრობის საპატიო ლეგიონი და საფრანგეთის მთავრობისგან. საერთაშორისო ადვოკატი მშვიდობისთვის ჯილდო „Cardozo Journal of Conflict Resolution“-დან.

## ლიტერატურა
* Taking on the Unfinished Business of the Twentieth Century
* APCO Worldwide
*
* https://www.cov.com/en/professionals/e/stuart-eizenstat

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 15 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1943
კატეგორია:ამერიკელები ადგილმდებარეობის და საქმიანობის მიხედვით
ნაკი (მრავალმნიშვნელოვანი)

**ნაკი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* ნაკი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში;
* ნაკი — სოფელი მესტიის მუნიციპალიტეტში.

კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
მერალ მენდერესი

**მერალ მენდერესი** (, დ.1933, ქუშადასი, სტამბოლი — გ.27 დეკემბერი, 2011, მალტეპე, სტამბოლი) — თურქი ოპერის მომღერალი, სოპრანო.

## ბიოგრაფია
მერალ მენდერესი დაიბადა 1933 წელს, აიდინის პროვინციაში.

პირველი სიმღერის გაკვეთილებზე დადიოდა სტამბოლის მუნიციპალურ კონსერვატორიაში, მუნირა ჯეიჰანთან. შემდეგ მან განათლება საოპერო სტუდიაში მიიღო. მისი პედაგოგები უცხოელი და თურქი ვოკალის ტრენერები იყვნენ.

გარდაიცვალა 78 წლის ასაკში, 2011 წლის 27 დეკემბერს. სიურეიის ოპერის სახლში ჩატარებული მოსახსენიებელი ცერემონიისა და მალტეპეს მეჩეთში გამართული პანაშვიდის შემდეგ დაკრძალეს კიუჩუკიალის სასაფლაოზე.

## რესურსები ინტერნეტში
* ბიოგრაფია

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1933
კატეგორია:თურქი სოპრანოები
კატეგორია:XX საუკუნის საოპერო მომღერლები
კატეგორია:გარდაცვლილი 27 დეკემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2011
კატეგორია:სტამბოლში დაბადებულები
ქეთევან ყავრიშვილი

**ქეთევან ყავრიშვილი** (დ. 25 აგვისტო, 1918, თბილისი — გ. 31 დეკემბერი, 1982) — ქართველი გეოგრაფი, მეცნიერი და პედაგოგი. გეოგრაფიულ მეცნიერებათა კანდიდატი, დოცენტი (1952).

## ბიოგრაფია
1940 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გეოგრაფია-გეოლოგიის ფაკულტეტი გეოგრაფ-გეომორფოლოგიის კვალიფიკაციით. 1940-1944 წლებში გაიარა ასპირანტურის კურსი.

მუშაობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფიზიკური ქვეყანათმცოდნეობის კათედრაზე. ეწეოდა როგორც პედაგოგიურ, ისე სამეცნიერო მუშაობას. კითხულობდა ლექციებს სსრკ ფიზიკურ გეოგრაფიასა და ქვეყანათმცოდნეობის კვლევის მეთოდებზე, აგრეთვე სპეცკურსებს. 1959 წლიდან მუშობდა ვახუშტი ბაგრატიონის სახელობის გეოგრაფიის ინსტიტუტში. მისი სამეცნიერო კვლევის ინტერესს ძირითადად საქართველოს ფიზიკურ-გეოგრაფიული ლანდშაფტები, აგრეთვე ლანდშაფტოლოგიის თეორიული საკითხების კვლევა წარმოადგენდა. რეგიონალური ხასიათის გამოკვლევებიდან ყურადღებას იქცევს აფხაზეთის ლანდშაფტების ტიპების, რაონებისა და მათი დინამიკის დადგენა-დახასიათებისადმი მიძღვნილი შრომათა ციკლი. აგრეთვე კარსტული ლანდშაფტებისა და კარსტის წარმოშობა-განვითარების პირობების შესწავლა. იკვლევდა აგრეთვე კახეთის, თუშეთის, ზემო იმერეთის, ქვემო რაჭისა და სვანეთის ფიზიკურ-გეოგრაფიულ პირობებს, ყურადღების ცენტრში იყო მთიანი მხარეების ლანდშაფტების კვლევის თეორიული საკითხების გარკვევა-გადაწყვეტაც. 

საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „თბილისის მიდამოების ფიზიკურ-გეოგრაფიული დახასიათება“, დაიცვა 1948 წელს.

## ბიბლიოგრაფია
* Природа карстовых территорий Черноморского побережья Грузии, Тбилиси, Мецниереба, 1988, с. 85
* საქართველოს სსრ ფიზიკური გეოგრაფია: სახელმძღვ. მე-7 კლასისათვის, თბილისი, განათლება, 1982, გვ. 152
* Географический анализ и систематика горных ландшафтов=L'analyse geographique et la systematisation des paysages des montagnes: На прим. Абхаз. и Мегрел. Кавкасиони, Тбилиси, Мецниереба, 1979, с. 228
* Физико-географическая характеристика окрестностей Тбилиси, Тбилиси, Мецниереба, 1965, с. 154

## ლიტერატურა
* ქართველი მოგზაურები, გეოგრაფები, ბუნების მკვლევარნი: ენციკლოპედიური ცნობარი, თბ., 2003, გვ. 265-266

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 25 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1918
კატეგორია:გარდაცვლილი 31 დეკემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1982
კატეგორია:ქართველი გეოგრაფები
კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
თამაზ შაიშმელაშვილი

**თამაზ შაიშმელაშვილი** (დ. 15 მარტი, 1938, ნუკრიანი — გ. 2011) — ქართველი ინჟინერი.

## ბიოგრაფია
1961 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტი ხიდებისა და გვირაბების მშენებლობის სპეციალობით.

1961 წლიდან მუშაობდა საქართველოს გზატკეცილების მთავარ სამმართველოში უფროს ინჟინრად, შემდეგ საგზაო სარემონტო-სამშენებლო სამმართველოს სამუშაოთა მწარმოებლად, სამმართველოს მთავარ ინჟინრად. 1979-1989 წლებში იყო საქართველოს საავტომობილო გზების სამინისტროს კაპიტალური მშენებლობის განყოფილების უფროსის მოადგილე და უფროსი. 1989-1991 წლებში იყო საქართველოს საავტომობილო ტრანსპორტისა და გზების სამინისტროს კაპიტალური მშენებლობისა და საიჯარო სამუშაოების სამმართველოს უფროსი. 1991-1997 წლებში მუშაობდა საქართველოს საავტომობილო გზების სახელმწიფო კონცერნ „საქავტოგზის“ თავმჯდომარის პირველ მოადგილედ. 1997 წლიდან იყო საქართველოს საავტომობილო გზების სახელმწიფო დეპარტამენტის თავმჯდომარის მოადგილე. მონაწილეობდა „მცხეთა-ფასანაურის“, „თბილისი-წითელი ხიდის“ საავტომობილო გზების სარეკონსტრუქციო სამუშაოებში. მდინარე იუფშარასა და ცისფერ ტბაზე, ასევე „ბზიფი-რიწა-ავადხარას“ გზებზე სამდინარო-სახიდე გადასასვლელებისა და გაგრის შემოსავლელი საავტომობილო გზის (3-კილომეტრიანი გვირაბით) მშენებლობაში. ხელმძღვანელობდა ჭოროხისა (სოფელ გონიოსთან) და ხრამის (აზერბაიჯანის საზღვართან) სამდინარო-სახიდე გადასასვლელების, „თბილისი-სენაკი-ლესელიძის“ საავტომობილო გზის (სოფელ აღაიანის შემოსავლელი გზის მონაკვეთი), ენგურისა (სოფელ ლიასთან) და მაგანას (სოფელ ჯვართან) ხიდების, „ახალქალაქი-ნინოწმინდის“ 10 კმ-იანი მონაკვეთის რეკონსტრუქციას, მდინარეებზე: ტამიშზე, ოხურეისა და ენგურზე (აფხაზეთის საზღვართან) სამდინარო ხიდების უმოკლეს ვადებში აღდგენას. მიღებული აქვს საქართველოს უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის საპატიო სიგელი და სსრკ მინისტრთა საბჭოს პრემია.

## ჯილდოები
* 1998 — ღირსების ორდენი
* 1996 — ღირსების მედალი
* საპატიო მეგზევე
* საქართველოს დამსახურებული მშენებელი

## ლიტერატურა
* საქართველოს არქიტექტორთა და მშენებელთა ენციკლოპედია, თბ., 2017, გვ. 604
* წიგნი ღირსებისა: ტ. 1, თამაზ ყიფიანი, თენგიზ გაჩეჩილაძე, გურამ სიმონიშვილი, თბ., 2000, გვ. 438

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 15 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1938
კატეგორია:გარდაცვლილი 2011
კატეგორია:ქართველი ინჟინრები
კატეგორია:საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები (1961)
ნუგზარ პაიჭაძე

**ნუგზარ პაიჭაძე** (დ. 22 ივნისი, 1940, გამოჩინებული) — ქართველი ეკონომისტი, მეცნიერი და პედაგოგი.

## ბიოგრაფია
1969 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ეკონომიკური ფაკულტეტი ხოლო 1972 წელს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ასპირანტურა.

1972 წლიდან თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში ეწევა აქტიურ სამეცნიერო-პედაგოგიურ საქმიანობას, სადაც გაიარა ყველა სამეცნიერო-პედაგოგიური თანამდებობა  ასისტენტობიდან პროფესორობამდე; 1988 წლიდან ეკონომიკურ მეცნიერებათა დოქტორია, 1989 წლიდან პროფესორი. 1974-1979 წლებში საინჟინრო-ეკონომიკური ფაკულტეტის დეკანის მოადგილე. 1979-2005 წლებში ამავე ფაკულტეტის (შემდგომ მენეჯმენტის) დეკანი. 1999-2006 წლებში მენეჯმენტის კათედრის გამგე. ამჟამად თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მენეჯმენტისა და ადმინისტრირების კათედრის ასოცირებული პროფესორი. 1973 წელს დაიცვა დისერტაცია ეკონომიკურ მეცნიერებათა კანდიდატის ხარისხის მოსაპოვებლად. სამეცნიერო კვლევის ძირითადი ობიექტია შრომის ეკონომიკისა და ადამიანთა რესურსების მართვის (პერსონალის მართვის) პრობლემები. გამოქვეყნებული აქვს 120-მდე სამეცნიერო ნაშრომი, მათ შორის 3 მონოგრაფია და 5 სახელმძღვანელო.

## ორგანიზაციის წევრი
* საქართველოს ბიზნესის მეცნიერებათა აკადემია, წევრი
* თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის დიდი სამეცნიერო საბჭო, წევრი (1979-2004)
* თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის რექტორატთან არსებული ეკონომიკური ფაკულტეტების საკოორდინაციო საბჭო (1980-1984, 1978-2006წწ.) , თავმჯდომარის მოადგილე (1978-2006)
* საქართველოს ეკონომიკურ მეცნიერებათა აკადემია, წევრი

## ჯილდოები
* 2000 — ივანე ჯავახიშვილის სახელობის მედალი
* 1998 — ღირსების ორდენი
* 1970 — მედალი „შრომითი მამაცობისთვის“
* 1966 — მედალი „ყამირი მიწების ათვისებისათვის“

## ბიბლიოგრაფია
* ადამიანური რესურსების მენეჯმენტი : სახელმძღვ. (ავტორი). თბ., სიტყვა, 2011, გვ. 280 — ISBN: 978-9941-9176-5-3
* ადამიანური რესურსების მართვა : ცნებებისა და განსაზღვრებების ლექსიკონი (ავტორი). თბ., თბილ. უნ-ტის გამ-ბა, 2008, გვ. 175 — ISBN: 978-9941-13-057-1
* პერსონალის მართვა (ავტორი). თბ., სახელმძღვ. ეკონ. პროფ. სტუდ., 2003, გვ. 463 — ISBN: 99940-13-95-5
* შრომის ეკონომიკა : სახელმძღვ. უმაღ. სასწ. ეკონ. პროფილის სტუდ. (ავტორი). თბ., თბილ. უნ-ტის გამ-ბა, 2000, გვ. 559 — ISBN: 99928-77-86-3
* შრომის ორგანიზაცია და ნორმირება მრეწველობაში (ავტორი). თბ., თბილ. უნ-ტის გამ-ბა, 1996, გვ. 236

## ლიტერატურა
* წიგნი ღირსებისა: ტ. 3/ შემდგ.: ყიფიანი თ., (რედ.), გაჩეჩილაძეთ., სიმონიშვილი გ.,  თბ., 2001, გვ. 251

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 22 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1940
კატეგორია:ქართველი ეკონომისტები
კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
დიუნი (2021 წლის ფილმი)

„**დიუნი**“ (, ეკრანზე მითითებული როგორც „**დიუნი: პირველი ნაწილი**“, ) — რეჟისორ დენი ვილნევის 2021 წლის ამერიკული ეპიკური სამეცნიერო ფანტასტიკური ფილმი. ვილნევმა მისი სცენარი დაწერა ჯონ სპეიტსის და ერიკ როთის თანამონაწილეობით. ეს არის ფრენკ ჰერბერტის 1965 წლის ამავე სახელწოდების რომანის, „დიუნის“ ფრანშიზის ორნაწილიანი ადაპტაციის პირველი ნაწილი. შორეულ მომავალში განვითარებული მოვლენები ასახავენ პოლ ატრეიდესის ცხოვრებას და მისი ოჯახის, ატრეიდესის სახლის ბრძოლას სახიფათო პლანეტა არაკისისთვის. ფილმის პერსონაჟების როლებს განასახიერებენ ტიმოთი შალამე, რებეკა ფერგიუსონი, ოსკარ აიზეკი, ჯოშ ბროლინი, სტელან სკარშგორდი, დეივ ბატისტა, სტივენ მაკ-კინლი ჰენდერსონი, ზენდეია, დევიდ დასტმალჩიანი, ჩანგ ჩენი, შერონ დანკან-ბრუსტერი, შარლოტ რემპლინგი, ჯეისონ მომოა და ხავიერ ბარდემი. ეს არის „დიუნის“ მესამე ადაპტაცია დეივიდ ლინჩის 1984 წლის და ჯონ ჰარისონის 2000 წლის მცდელობისას შემდეგ. Paramount Pictures-ის წარუმატებელი მცდელობის შემდეგ „დიუნის“ ფილმის და ტელესერიალის წარმოების უფლება 2016 წლს მოიპოვა Legendary Entertainment-მა, ხოლო 2017 წლის თებერვალში ვილნევი რეჟისორად დაინიშნა. წარმოებისთვის აუცილებელი კონტრაქტები გაფორმდა მხოლოდ პირველი ფილმის მომზადებისას, სანამ მეორე ფილმის წარმოება ოფიციალურად ნებადართული იქნებოდა. ძირითადი გადაღებები მიმდინარეობდა 2019 წლის მარტიდან ივლისამდე, ბუდაპეშტში, იორდანეში, ნორვეგიასა და აბუ-დაბიში.

თავდაპირველად დაგეგმილი იყო ფილმის 2020 წლის ბოლოს გამოშვებაში, თუმცა COVID-19-ის პანდემიამ გამოსვლა შეაფერხა. მისი პრემიერა, საბოლოოდ, გაიმართა ვენეციის 78-ე კინოფესტივალის ფარგლებში, 2021 წლის 3 სექტემბერს, ხოლო მსოფლიო გაქირავებში ფილმი გამოვიდა 15 სექტემბერს. აშშ-ის კინოთეატრებში გამოსვლის შემდეგ იგი 22 ოქტომბერს HBO Max-ზე გამოქვეყნდა. „დიუნი“ მსოფლიო მასშტაბით წარმატებული იყო, 165 მილიონი აშშ დოლარის ბიუჯეტით მან მოიპოვა 402 მილიონი აშშ დოლარი. კრიტიკოსებმა და მაყურებლებმა დადებითად შეაფასეს ვილნევის რეჟისურა და სცენარი, ვიზუალური ეფექტები, ამბიცია, კოსტიუმების დიზაინი, ჰანს ციმერის მუსიკა, ოპერატორის ნამუშევარი და ორიგინალურ წყაროსთან ახლოს მდგომი ადაპტაცია. ოსკარის 94-ე დაჯილდოებაზე ფილმმა მიიღო ექვსი ჯილდო და ნომინირებული იყო კიდევ ოთხ კატეგორიაში, მათ შორის — როგორ საუკეთესო ფილმი. მან აგრეთვე მრავალი სხვა ჯილდო მოიპოვა. ზოგიერთი კრიტიკოსი მას XXI საუკუნის სამეცნიერო ფანტასტიკის ჟანრის საუკეთესო ფილმებს მიაკუთვნებს. ფილმის გაგრძელება, „დიუნი: მეორე ნაწილი“, გამოვიდა 2024 წლის 1 მარტს.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* ოფიციალური სცენარი

## სქოლიო
კატეგორია:2020-იანი წლების ამერიკული ფილმები
კატეგორია:2020-იანი წლების სამეცნიერო ფანტასტიკური სათავგადასავლო ფილმები
კატეგორია:2021 წლის 3D ფილმები
კატეგორია:2021 წლის ფილმები
კატეგორია:2021 წლის სამეცნიერო ფანტასტიკური ფილმები
კატეგორია:ამერიკული ეპიკური ფილმები
კატეგორია:ამერიკული სამეცნიერო ფანტასტიკური სათავგადასავლო ფილმები
კატეგორია:ამერიკული კოსმოსური სათავგადასავლო ფილმები
კატეგორია:ამერიკული კოსმოსური ოპერის ჟანრის ფილმები
კატეგორია:დენი ვილნევის ფილმები
კატეგორია:HBO Max-ის ფილმები
კატეგორია:IMAX-ის ფილმები
კატეგორია:Legendary Pictures-ის ფილმები
კატეგორია:Warner Bros.-ის ფილმები
პანიკი

**პანიკი** (ოფიციალურად **პანიკის მუნიციპალიტეტი**; ) ― პირველი კლასის მუნიციპალიტეტი ტარლაკის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 103 003 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 35 ბარანგაის. მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე დაიბადა ფილიპინების მე-11 პრეზიდენტი, კორასონ აკინო.

## კლიმატი
## რესურსები ინტერნეტში
*Paniqui Profile at PhilAtlas.com
*Philippine Census Information

## სქოლიო
კატეგორია:ტარლაკის მუნიციპალიტეტები
ოლენა სტეფანივი

**ოლენა ივანიუნა სტეპანი** (ან იელენა ივანოვნა სტეპანივი ან/და ოლენა სტეპანივ-დაშკევიჩი) — იყო ავსტრო-უნგრელი/ უკრაინელი ჯარისკაცი, საზოგადო მოღვაწე და ეკონომისტი. იგი ცნობილი იყო და მოიხსენიება როგორც პირველი ქალი ოფიცერი უკრაინის არმიაში.

## ცხოვრება
სტეპანივი დაიბადა ვიშნივჩიკში 1892 წელს. 1912 წელს იგი დაესწრო კონსტანტინა მალიცკას მიერ ორგანიზებულ შეხვედრას ლვოვში „ქალთა კომიტეტისთვის“ ომისთვის მოსამზადებლად. შეხვედრაში მონაწილეობდნენ ოლენა ზალიზნიაკი, მარია ბილეცკა და ოლჰა ბასარაბი. 

პირველი მსოფლიო ომის დროს იყო ლვოვის უნივერსიტეტის სტუდენტი. ჯერ კიდევ სტუდენტობისას მას ოცეულის მეთაურობა მისცეს. მისი თქმით, ის შეუერთდა უკრაინულ Sich Riflemen-ს მამაკაცის ჩაცმულობით. თუმცა მისი შენიღბვა შენიშნეს და მსჯელობდნენ თუ არა მისი დაკავება. ის გადაარჩინა ვოლოდიმირ სტაროსოლსკიმ, როდესაც ჩაერია და მან დაარწმუნა დამსაქმებლები ქალის ჩარიცხვაზე. სტეპანივი გახდა ყველაზე ცნობილი უკრაინელი ჯარისკაცი ქალი. ქალები ჯარისკაცებს საერთაშორისო დონეზე ავრცელებდნენ და მათ ღია ბარათებს ავრცელებდნენ, მაგრამ ყველაზე დიდი პროფილი სწორედ სტეპანოვმა მოიპოვა. სტეპანივი, სოფია ჰალეჩკო და ირინა კუზი, როგორც ამბობენ, იყვნენ პირველი ქალები, რომლებიც მე-20 საუკუნეში მაკივკას მთაზე]]

სტეპანივი რუსებმა დაატყვევეს მას შემდეგ, რაც ის და სხვები უკან დარჩნენ ბოლეხივში უკან დახევის დასაფარად. ის ტაშკენტში იყო სამხედრო ტყვე, სადაც დარჩა 1917 წლამდე. მან ხელი შეუწყო 1918 წლის აჯანყების ორგანიზებას ტაშკენტში, რადგან იყო ლეგიონის უმაღლესი სამხედრო საბჭოს წევრი. 1918 წლიდან 1919 წლამდე იგი კვლავ მეთაურობდა ოცეულს, ამჯერად უკრაინის გალისიის არმიაში.

როდესაც ომი დასრულდა, სტეპანივი დაუბრუნდა განათლებას და მიიღო დოქტორის ხარისხი. 1927 წელს იგი იყო უკრაინელი ბუნებისმეტყველებისა და ექიმების მე-2 კონგრესზე, სადაც მან მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანა. 1930 წელს მან გამოაქვეყნა წიგნი 1912–14 წლები. ეს იყო ერთ-ერთი იმ 75 პუბლიკაციიდან, რომელიც მან გააკეთა თავისი ცხოვრების განმავლობაში. ბასილიელ დებს ლვოვში ჰქონდათ გიმნაზია და ის იქ 1935 წლამდე წავიდა მასწავლებლად. ამ წელს პოლონელმა უფროსებმა შეწყვიტეს მისი სწავლება. იგი მუშაობდა რიდნა შკოლას საზოგადოებაში, იგი ასევე მუშაობდა უკრაინის კოოპერატივების ომის დროს მუშაობდა ლვოვის უნივერსიტეტში, მაგრამ ომის დასრულების შემდეგ 1949 წელს, უკრაინული პატრიოტიზმის გამო, მორდოვიის შრომით ბანაკში გაგზავნეს. იქ იყო 1956 წლამდე.

1991 წელს ლვოვის ქუჩას, ოლენი სტეპანივნის ქუჩას ეწოდა მისი სახელი და მოიხსენიეს ის, როგორც პირველი ქალი, რომელიც გახდა უკრაინის არმიის ოფიცერი.

## პირადი ცხოვრება
სტეპანივი დაქორწინდა რომან დაშკევიჩზე, რომელიც იყო უკრაინის სახალხო არმიის იურისტი და გენერალ-ხორუნჟი (გენერალ-პრაპორშჩიკი). 1926 წელს მათ ვაჟი იაროსლავ დაშკევიჩი შეეძინათ.

## სქოლიო
კატეგორია:ქალი მეომრები
სანტა-იგნასია

**სანტა-იგნასია** (ოფიციალურად **სანტა-იგნასიის მუნიციპალიტეტი**; ) ― მეორე კლასის მუნიციპალიტეტი ტარლაკის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 51 626 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 24 ბარანგაის.

## კლიმატი
## რესურსები ინტერნეტში
*Santa Ignacia Profile at PhilAtlas.com
*
*Town History
*Philippine Census Information

## სქოლიო
კატეგორია:ტარლაკის მუნიციპალიტეტები