open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ბჰასკარაჩარია

**ბჰასკარაჩარია**  (იგივე, ბჰასკარა II (1114–1185) — XII საუკუნის ინდოელი მოაზროვნე, მათემატიკოსი და ასტრონომი. სახელი ბჰასკარაჩარია მას უწოდეს ანალოგიური სახელის მქონე ბჰასკარასაგან (600-680 წწ.) განსასხვავებლად. ისიც ასევე, იყო დიდი მათემატიკოსი და ასტრონომი, შესაბამისად მას მოიხსენიებდნენ, როგორც ბჰასკარა I-ს. 

მან დააარსა და ხელმძღვანელობდა უჯაინის ობსერვატორიას. 

## შრომები
ბჰასკარაცარიას კალამს ეკუთვნის 
* ტრაქტატი „სიდჰარტა-შირომანი“, რომელიც ოთხი ნაწილისაგან შედგება, იგივე „სწავლების გვირგვინი“. 
* „ლილავატი“, რომელიც მოიცავს მათემატიკის მეცნიერებას. ის აზიის მრავალ ქვეყანაში მიიჩნეოდა სამაგალითო სახელმძღვანელოდ გამოთვლების ტექნიკაში მრავალი საუკუნის მანძილზე.
* „ბიჯდაჰანიტა,“ რომელიც მოიცავს ალგებრას.
* „გრანდჰაგანიტა“, რომელიც მოიცავს ასტრონომიას. კერძოდ, პლანეტების მოძრაობის თეორიას. 

ბჰასკარაჩარია ითვლება მუდმივი ძრავის პროექტის შექმნის ერთ-ერთ უძველეს და პირველ ავტორად. ის წერდა ლექსებსაც. მისის ლექსები თარიღდება 1150 წლით. 

## ლიტერატურა
* Bhaskara II, Siddhanta-siromani, English transl. by B. Sastri and L. Wilkinson. Calcutta, 1861.

## რესურსები ინტერნეტში
*ბჰასკარაცარია

## სქოლიო
კატეგორია:ინდოელი მათემატიკოსები
ცენტრალური კონგოს პროვინცია

**ცენტრალური კონგოს პროვინცია** (; ყოფილი **ქვედა ზაირი** და **ქვედა კონგო**) — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, მდებარეობს ქვეყნის დასავლეთში. პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრია — ქალაქი მატადი.

ეს ქვეყნის ერთადერთი პროვინციაა, რომელსაც გააჩნია გასასვლელი ოკეანესთან (ატლანტის ოკეანე). პროვინცია ჩრდილო-აღმოსავლეთით ესაზღვრება კინშასის პროვინციას, აღმოსავლეთით კუანგოს პროვინციას, სამხრეთით ანგოლას, ჩრდილოეთით ანგოლის ექსკლავ კაბინდის პროვინციას და კონგოს რესპუბლიკას. ცენტრალური კონგოს პროვინცია ქვეყნის ახალი 2005 წლის კონსტიტუციის თანახმად შეიქმნა 2009 წელს ქვემო კონგოს პროვინციისგან იმავე საზღვრებში.

## ქალაქები და ტერიტორიები 
thumb|right|220px|ცენტრალური კონგოს პროვინციის პეიზაჟი
* **ქალაქები**
** ბომა
** მატადი

* **ტერიტორიები**
* რაიონი ბას-ფლიოვი (Bas-fleuve)
** ლუკულა
** სეკე-ბანზა
** ჩელა
* რაიონი კატარაკტესი (Cataractes)
** ლუოზი
** მბანზა-ნგუნგუ
** სონგოლოლო
* რაიონი ლუკაია (Lukaya)
** კასანგულუ
** კიმვულა
** მადიმბა

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
კარაკუი

**კარაკუი** () — სოფელი მოლდოვაში, ჰინჩეშტის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 129 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 581 ადამიანს შეადგენდა.

## იხილეთ აგრეთვე 
* მოლდოვის ადმინისტრაციული დაყოფა
* ჰინჩეშტის რაიონი

## რესურსები ინტერნეტში 
* მოლდოვის მოსახლეობის 2004 წლის აღწერის მონაცემები

კატეგორია:ჰინჩეშტის რაიონის სოფლები
ჩრდილოეთი კივუს პროვინცია

**ჩრდილოეთი კივუს პროვინცია** () — კივუს ტბის მოსაზღვრე პროვინცია კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის აღმოსავლეთში, აღმოსავლეთიდან ესაზღვრება რუანდას და უგანდას. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი გომა. რუანდის გენოციდის შემდეგ პროვინციას მოაწყდა ჰუტუს დევნილი ხალხი. 2007 წელს პროვინციაში გაიმართა გააფთრებული ბრძოლები სამთავრობო ჯარებსა და გენერალ ლორან ნკუნდას () აჯანყებულებს შორის.

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
* ქალაქები
** ბენი (Beni)
** ბუტემბო (Butembo)
** გომა (Goma)
* ტერიტორიები
** ბენი (Beni (territoire))
** ლუბერო (Lubero)
** მასისი (Masisi)
** რუტშურუ (Rutshuru)
** ვალიკალე (Walikale)

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
ბჰასკარა I

**ბჰასკარა **(მარათ. भास्कर, დაახლ. 600 — დაახლ. 680, ჩვეულებრივ ეწოდება ბჰასკარა I, რომ განასხვაონ მისივე სეხნია ბჰასკარა II-ისგან, რომელიც XII ს. ცხოვრობდა) — გამოჩენილი ინდოელი მათემატიკოსი და ასტრონომი. 

ცნობილია მისი კომენტარები არიაბჰატას წიგნისადმი. დაწერა ორი ასტრონომიული ტრაქტატი: „მაჰაბჰასკარია“ და „ლაგჰუბჰასკაკია“, რომელშიც განიხილავდა ტრიგონომეტრიის ელემენტებს. 

## ლიტერატურა
### თხზულებები
* Bhaskara I. Mahabhaskariya, English transl. by K. S. Shukla. Lucknow, 1960.
* Bhaskara I. Laghubhaskariya. English transl. by K. S. Shukla. Lucknow, 1963.
### გამოკვლევა
*Д. Я. Стройк. Краткий очерк истории математики. М. «Наука», 1984

## სქოლიო
კატეგორია:ინდოელი მათემატიკოსები
მეჩკუევცი

**მეჩკუევცი** () — სოფელი ჩრდილოეთ მაკედონიაში, სვეტი-ნიკოლეს თემში (ვარდარის რეგიონი). მდებარეობს ზღვის დონიდან 633 მეტრზე. 2002 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 15 ადამიანს შეადგენდა.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ვარდარის რეგიონი
* სვეტი-ნიკოლეს თემი

## სქოლიო
კატეგორია:სვეტი-ნიკოლეს თემის სოფლები
ლაგოა-სეკა

**ლაგოა-სეკა** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 634 მეტრზე. მიეკუთვნება პარაიბის შტატის აგრარულ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ კამპინა-გრანდის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 25 900 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 240.73 კმ²-ზე. ფართობი 107 589 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* პარაიბა
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
**ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები*

კატეგორია:პარაიბის შტატის მუნიციპალიტეტები
აღმოსავლეთ კასაის პროვინცია

**აღმოსავლეთ კასაის პროვინცია** () — პროვინცია კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის სამხრეთში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი მბუჟი-მაიი. 2005 წლის ადმინისტრაციული რეფორმის შედეგად ოდესღას ფართე ტერიტორიის მქონე პროვინცია სამ ნაწილად დაიყო, სახელწოდება აღმოსავლეთ კასაი შეინარჩუნა მხოლოდ მისმა ცენტრალურმა ნაწილმა. 

## ისტორია 
ბანტუს ხალხის მიგრაციის შემდეგ პროვინციის ტერიტორიაზე დასახლდა ლუბას ხალხი, რომელმაც XVI საუკუნეში შექმნა საკუთარი სახელმწიფო — ლუბას იმპერია. კასაის რეგიონი შევიდა ბელგიის სამეფოს სამფლობელოს — კონგოს თავისუფალი სახელმწიფოს შემადგენლობაში XIX საუკუნის ბოლოს. ქვეყნის დამოუკიდებლობის მიღების შემდეგ, რეგიონში არსებული მდიდარი რესურსების გამო გაძლიერდა სეპარატისტული განწყობა ალბერ კალონჟის მეთაურობით.

## მოსახლეობა 
პროვინციის მოსახლეობა — 2 702 430 ადამიანი (2005 წელი).

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
პროვინცია დაყოფილია 5 ტერიტორიად:
* კაბეია-კამვანგა (Kabeya-Kamwanga)
* კატანდა (Katanda)
* ლუპატაპატა (Lupatapata)
* მიაბი (Miabi)
* ჩილენგე (Tshilenge)

## ეკონომიკა 
პროვინციის შემოსავლების ძირითადი წყაროა — ალმასების მოპოვება.

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
სკაჩინცი

**სკაჩინცი** () — სოფელი ჩრდილოეთ მაკედონიაში, გრადსკოს თემში (ვარდარის რეგიონი). მდებარეობს ზღვის დონიდან 652 მეტრზე. 2002 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 0 ადამიანს შეადგენდა.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ვარდარის რეგიონი
* გრადსკოს თემი

## სქოლიო
კატეგორია:გრადსკოს თემის სოფლები
სამხრეთი კივუს პროვინცია

**სამხრეთი კივუს პროვინცია** () — პროვინცია კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის აღმოსავლეთში.

პროვინციის ფართობია — 65 070 კმ². ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ბუკავუ.

ჩრდილოეთით ესაზღვრება ჩრდილოეთი კივუს პროვინციას, აღმოსავლეთით ბურუნდის, ტანზანიას.

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
სამხრეთი კივუს პროვინცია დაყოფილია 1 ქალაქად და 8 ტერიტორიად:
* ქალაქები
** ბუკავუ (Bukavu) მოსახლეობა:  ადამიანი. 
* ტერიტორიები
** ფიზი (Fizi) ფართობი: 15 788 კმ², მოსახლეობა: 487 935 ადამიანი.
** იჯვი (Idjwi) ფართობი: 281 კმ², მოსახლეობა: 162 196 ადამიანი.
** კაბარე (Kabare) ფართობი: 1960 კმ², მოსახლეობა: 461 511 ადამიანი.
** კალეჰე (Kalehe) ფართობი: 5126 კმ², მოსახლეობა: 462 465 ადამიანი.
** მვენგა (Mwenga) ფართობი: 11172 კმ², მოსახლეობა: 346 846 ადამიანი.
** შაბუნდა (Shabunda) ფართობი: 25116 კმ², მოსახლეობა: 653 907 ადამიანი.
** უვირა (Uvira) ფართობი: 3148 კმ², მოსახლეობა: 396 585 ადამიანი.
** ვალუნგუ (Walungu) ფართობი: 1800 კმ², მოსახლეობა: 368 857 ადამიანი.

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
ზემო უელეს პროვინცია

**ზემო უელეს პროვინცია** () — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, რომელიც მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილოეთში.

## გეოგრაფია 
thumb|right|275px|ბელგიელი კოლონისტების მიერ აშენებული დუნგუს ციხე-სიმაგრე (1986 წელი)
2005 წლის საკონსტიტუციო რეფორმამდე ზემო უელეს პროვინცია იყო ყოფილი აღმოსავლეთის პროვინციის ნაწილი. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ისირო. თავისი სახელწოდება პროვინციამ მიიღო მდინარე უელესგან, რომელიც მიედინება მის ტერიტორიაზე.

## მოსახლეობა 
პროვინციის მოსახლეობა — 1 920 867 ადამიანი (2005 წელი).

## ტერიტორიები 
პროვინცია მოიცავს შემდეგ ტერიტორიებს:
* დუნგუ (Dungu)
* ფარაჯე (Faradje)
* ნიანგარა (Niangara)
* რუნგუ (Rungu)
* ვამბა (Wamba)
* ვატსა (Watsa)

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
ქვემო უელეს პროვინცია

**ქვემო უელეს პროვინცია** () — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, რომელიც მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილოეთში. პროვინციის მოსახლეობა — 1 093 845 ადამიანი (2005 წელი). ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ბუტა.

## გეოგრაფია 
2005 წლის საკონსტიტუციო რეფორმამდე ქვემო უელეს პროვინცია იყო ყოფილი აღმოსავლეთის პროვინციის ნაწილი. ჩრდილოეთით ის ესაზღვრება ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკას, აღმოსავლეთით ზემო უელეს პროვინციას, დასავლეთით ეკვატორიალურ პროვინციას. პროვინციის ტერიტორიაზე მიედინება მდინარე უელე.

## ჯანდაცვა 
პროვინციაში ჯანდაცვა ცუდ მდგომარეობაშია. 2005 წელს დაფიქსირდა ჭირის ეპიდემია, რის შედეგადაც გარდაიცვალა 57 ადამიანი.

## ტერიტორიები 
პროვინცია მოიცავს შემდეგ ტერიტორიებს:
* აკეტი (Aketi)
* ანგო (Ango)
* ბამბესა (Bambesa)
* ბონდო (Bondo)
* ბუტა (Buta)
* პოკო (Poko)

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
მშვილდოსნის ვარსკვლავური ღრუბელი

250px|მინი|მშვილდოსნის ვარსკვლავური ღრუბელი
**მშვილდოსნის ვარსკვლავური ღრუბელი** (აგრეთვე ცნობილი როგორც **მესიე 24**, **M24**, **IC 4715**) — ვარსკვლავთგროვა მშვილდოსნის თანავარსკვლავედის მიმართულებით; განფენილია დაახლოებით 600 სინათლის წლის მანძილზე. 1764 წელს აღმოაჩინა ფრანგმა ასტრონომმა შარლ მესიემ. ხანდახან, **მშვილდოსნის დიდი ვარსკვლავური ღრუბლისგან** განსხვავების მიზნით, იხსენიებენ **მშვილდოსნის მცირე ვარსკვლავური ღრუბლის** სახელით.

მშვილდოსნის ვარსკვლავთგროვა და მისი შემადგენელი ობიექტები წარმოადგენს ჩვენი გალაქტიკის, „ირმის ნახტომის“ მშვილდოსნის მკლავის ნაწილს. მესიეს აღწერის მიხედვით, M24 ეს არის „დიდი ნისლიანობა, რომელიც მრავალ ვარსკვლავს შეიცავს“, ზომად კი ფრანგი ასტრონომი 1,5°-ს ასახელებდა.

ვარსკვლავთგროვის მოცულობა დაახლოებით 10 000-16 000 სინათლის წელია. წარმოადგენს ყველაზე მჭიდრო ვარსკვლავთგროვას ინდივუდუალური ვარსკვლავების თვალსაზრისით იმ გროვებს შორის, რომელთა დანახვაც ბინოკლითაა შესაძლებელი. მხოლოდ ერთი კუთხით შეხედვისას, შესაძლებელია დაახლოებით 1000 ვარსკვლავის ხილვა.

## რესურსები ინტერნეტში
* Messier 24, SEDS Messier pages
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ვარსკვლავთგროვები
კატეგორია:მესიეს ობიექტები
სერგეი აქსეონოვი

[მინი|აქსეონოვი [2014 წელს.]]
**სერგეი აქსეონოვი** (, ; დ. 26 ნოემბერი, 1972, ბელცი, მოლდოვის სსრ, სსრკ) — რუსი სახელმწიფო მოღვაწე და პოლიტიკოსი. 2014 წლის 9 ოქტომბრიდან (რუსეთის მიერ ყირიმის ანექსიის შემდეგ) იკავებს ყირიმის რესპუბლიკის ხელმძღვანელის პოსტს. იმავე წლის 17 მარტიდან — მინისტრთა საბჭოს თავმჯდომარის პოსტს. პარტია „ერთიანი რუსეთის“ წევრი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* აქსეონოვი რუსეთის ხელისუფლების საიტზე
* აქსეონოვი ყირიმის რესპუბლიკის საიტზე 

## სქოლიო 
კატეგორია:რუსი პოლიტიკოსები
კატეგორია:„ერთიანი რუსეთის“ წევრები
კატეგორია:დაბადებული 26 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1972
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ალისა აქსიონოვა

[მინი|აქსიონოვა [2014 წელს.]]
**ალისა აქსიონოვა** (; დ. 13 მარტი, 1931) — საბჭოთა და რუსი სამუზეუმო და საზოგადო მოღვაწე. ისტორიულ მეცნიერებათა დოქტორი. რსფსრ-ის კულტურის დამსახურებული მუშაკი (1980) და რუსეთის ფედერაციის შრომის გმირი (2014).

## რესურსები ინტერნეტში 
* ალისა აქსიონოვა — ქვეყნის გმირები[ru] 

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 13 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1931
კატეგორია:რუსი პოლიტიკოსები
კატეგორია:რუსი საზოგადო მოღვაწეები
კატეგორია:„ერთიანი რუსეთის“ წევრები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ბოხულა

**ბოხულა** () — სოფელი ჩრდილოეთ მაკედონიაში, კავადარცის თემში (ვარდარის რეგიონი). მდებარეობს ზღვის დონიდან 700 მეტრზე. 2002 წლის მონაცემებით მოსახლეობა 22 ადამიანს შეადგენდა.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ვარდარის რეგიონი
* კავადარცის თემი

## სქოლიო
კატეგორია:კავადარცის თემის სოფლები
ალგოდან-დი-ჟანდაირა

**ალგოდან-დი-ჟანდაირა** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 470 მეტრზე. მიეკუთვნება პარაიბის შტატის აგრარულ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ კურიმატაუ-ოსიდენტალის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 366 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 10.74 კმ²-ზე. ფართობი 220 249 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* პარაიბა
* ბრაზილიის შტატები

კატეგორია:პარაიბის შტატის მუნიციპალიტეტები
ჩრდილოეთი უბანგის პროვინცია

**ჩრდილოეთი უბანგის პროვინცია** () — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, რომრლიც მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილოეთით. პროვინციის მოსახლეობაა — 1 482 076 ადამიანი (2005 წელი). ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი გბადოლიტე.

## გეოგრაფია 
2005 წლის საკონსტიტუციო რეფორმამდე ჩრდილოეთი უბანგის პროვინცია იყო ყოფილი ეკვატორიალური პროვინციის ნაწილი. პროვინციის ტერიტორიაზე მიედინება მდინარე უბანგი.

## ტერიტორიები 
* ბოსობოლო (Bosobolo)
* ბუსინგა (Businga)
* მობაიი-მბონგო (Mobayi-Mbongo)
* იაკომა (Yakoma)

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
სამხრეთი უბანგის პროვინცია

**სამხრეთი უბანგის პროვინცია** () — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, რომელიც მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილოეთში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი გემენა.

## გეოგრაფია 
2005 წლის საკონსტიტუციო რეფორმამდე სამხრეთი უბანგის პროვინცია იყო ყოფილი ეკვატორიალური პროვინციის ნაწილი. პროვინციის ტერიტორიაზე მიედინება მდინარე უბანგი.

## მოსახლეობა 
პროვინციის მოსახლეობა — 2 744 345 ადამიანი (2005 წელი).

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
### ქალაქები 
* ზონგო

### ტერიტორიები 
* ბუჯალა (Budjala)
* გემენა (Gemena)
* კუნგუ (Kungu)
* ლიბენგე (Libenge)

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
ეკვატორიალური პროვინცია

**ეკვატორიალური პროვინცია** () — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, რომელიც მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთში. ამ პროვინციას ერთ დროს ეკავა ვრცელი ტერიტორია, მაგრამ 2005 წლის ადმინისტრაციული რეფორმის შემდეგ დაიყო რამდენიმე უფრო მცირე ზომის პროვინციებად, რომელთაგან სახელწოდება «ეკვატორიალური» შემორჩა ადმინისტრაციულ ცენტრ მბანდაკას ირგვლივ არსებულ ტერიტორიას.

## გეოგრაფია 
სამხრეთიდან ეკვატორიალურ პროვინციას ესაზღვრება მაი-ნდომბეს პროვინცია, აღმოსავლეთიდან ჩუაპის პროვინცია, ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან მონგალის პროვინცია, ხოლო ჩრდილოეთიდან სამხრეთი უბანგის პროვინცია.

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
* ბასანკუსუ (Basankusu)
* ბიკორო (Bikoro)
* ბოლომბა (Bolomba)
* ბომონგო (Bomongo)
* ინგენდე (Ingende)
* ლუკოლელა (Lukolela)
* მაკანზა (Makanza)

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
ზემო ლომამის პროვინცია

**ზემო ლომამის პროვინცია** () — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, რომელიც მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი კამინა.

## გეოგრაფია 
2005 წლის საკონსტიტუციო რეფორმამდე ზემო ლომამის პროვინცია იყო ყოფილი კატანგის პროვინციის ნაწილი. პროვინციის ტერიტორიაზე მიედინება მდინარე ლომამი.

## მოსახლეობა 
პროვინციის მოსახლეობა — 2 540 127 ადამიანი (2005 წელი).

## ტერიტორიები 
* ბუკამა (Bukama)
* კაბონგო (Kabongo)
* კამინა (Kamina)
* კანიამა (Kaniama)
* მალემბა-ნკულუ (Malemba-Nkulu)

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
NGC 2440

[მინი|[პლანეტური ნისლეული NGC 2440. გადაღებულია ჰაბლის კოსმოსური ტეელესკოპით.]]
**NGC 2440** (აგრეთვე ცნობილი როგორც **ESO 560-PN9**) — პლანეტური ნისლეული კიჩოს თანავარსკვლავედში. მისი ცენტრალური ვარსკვლავი — HD62166, შესაძლოა, ყველაზე ცხელი თეთრი ჯუჯა იყოს ცნობილთა შორის.

ნისლეული უილიამ ჰერშელმა, 1790 წლის 4 მარტს აღმოაჩინა და აღწერა, როგორც „ლამაზი პლანეტური ნისლეული სიკაშკაშის მნიშვნელოვანი ხარისხით, რომელიც ზუსტად არ არის განსაზღვრული“. NGC 2440 მზიდან 1,23 კილოპარსეკ (დაახლოებით, 4 000 სინათლის წელი) მანძილზე მდებარეობს.

## HD 62166
HD 62166-ის ზედაპირის ტემპერატურა, უკიდურესად მაღალია — დაახლოებით 200 000 კელვინი. ამ მკვრივ ვარსკვლავს, 0.6 მზის მასა, 0.028 მზის რადიუსი და 17.5-ის ტოლი ვარსკვლავიერი სიდიდე გააჩნია.

## რესურსები ინტერნეტში
* Hubble Space Telescope reveals NGC 2440 on YouTube
* NASA Astronomy Picture of the Day: Planetary Nebula NGC 2440 (15 February 2007)
* NASA Astronomy Picture of the Day: NGC 2440: Cocoon of a New White Dwarf (7 May 2006)
* NASA Astronomy Picture of the Day: NGC 2440 Nucleus: The Hottest Star? (30 November 1995)

კატეგორია:ნისლეულები
ზემო კატანგის პროვინცია

**ზემო კატანგის პროვინცია** () — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, რომელიც მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ლუბუმბაში.

## გეოგრაფია 
2005 წლის საკონსტიტუციო რეფორმამდე ზემო კატანგის პროვინცია იყო ყოფილი კატანგის პროვინციის ნაწილი. პროვინცია აფრიკაში სპილენძის მოპოვების ერთ-ერთი მთავარი ცენტრია.

## მოსახლეობა 
პროვინციის მოსახლეობა — 3 960 945 ადამიანი (2005 წელი).

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
### ქალაქები 
* ლუბუმბაში (Lubumbashi)
* ლიკასი (Likasi)

### ტერიტორიები 
* კამბოვე (Kambove)
* კასენგა (Kasenga)
* კიპუში (Kipushi)
* მუტშატშა (Mutshatsha)
* მიტვაბა (Mitwaba)
* პვეტო (Pweto)
* საკანია (Sakania)

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
მაი-ნდომბეს პროვინცია

**მაი-ნდომბეს პროვინცია** () — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, რომელიც მდებარეობს ქვეყნის დასავლეთში.

## გეოგრაფია 
2005 წლის საკონსტიტუციო რეფორმამდე მაი-ნდომბეს პროვინცია იყო ყოფილი ბანდუნდუს პროვინციის ნაწილი. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ინონგო. პროვინციის ტერიტორიაზე მდებარეობს მაი-ნდომბეს ტბა.

## მოსახლეობა 
პროვინციის მოსახლეობა — 1 768 327 ადამიანი (2005 წელი).

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
### ქალაქები 
* ბანდუნდუ (Bandundu)

### ტერიტორიები 
* რაიონი მაი-ნდომბე (Mai-Ndombe)
** ინონგო (Inongo)
** კირი (Kiri)
** კუტუ (Kutu)
** ოშვე (Oshwe)
* რაიონი პლატო (Plateaux)
** ბოლობო (Bolobo)
** კვამუტი (Kwamouth)
** მუშიე (Mushie)
** იუმბი (Yumbi)

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
სოპოტი (კავადარცის თემი)

**სოპოტი** () — სოფელი ჩრდილოეთ მაკედონიაში, კავადარცის თემში (ვარდარის რეგიონი). მდებარეობს ზღვის დონიდან 195 მეტრზე. 2002 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 866  ადამიანს შეადგენდა.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ვარდარის რეგიონი
* კავადარცის თემი

## სქოლიო
კატეგორია:კავადარცის თემის სოფლები
ჩოპოს პროვინცია

**ჩოპოს პროვინცია** () — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, რომელიც მდებარეობს მდინარე კონგოს შუა დინების ნაპირებთან. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი კისანგანი. შეიქმნა 2005 წლის საკონსტიტუციო რეფორმის შედეგად და სახელი დაერქვა მდინარე კონგოს ერთ-ერთი შენაკადის სახელწოდების მიხედვით. ადრე შედიოდა აღმოსავლეთის პროვინციის შემადგენლობაში.

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
* ბაფვასენდე (Bafwasende)
* ბანალია (Banalia)
* ბასოკო (Basoko)
* ისანგი (Isangi)
* ოპალა (Opala)
* უბუნდუ (Ubundu)
* იაჰუმა (Yahuma)

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
ბანიცა (ჩაშკის თემი)

**ბანიცა** () — სოფელი ჩრდილოეთ მაკედონიაში, ჩაშკის თემში (ვარდარის რეგიონი). მდებარეობს ზღვის დონიდან 321 მეტრზე. 2002 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 55 ადამიანს შეადგენდა.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ვარდარის რეგიონი
* ჩაშკის თემი

## სქოლიო
კატეგორია:ჩაშკის თემის სოფლები
რუბე

**რუბე** () — ქალაქი ჩრდილოეთ საფრანგეთში, ესაზღვრება ბელგიას. 2013 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 95,866 ადამიანს, საშუალოდ ქალაქში მცხოვრებთა სიმჭიდროვე კი — 7,246 ადამიანს კმ²-ზე. დასახლებული პუნქტის ფართობია 13.23 კმ².

XIX საუკუნეში, სამრეწველო რევოლუციის დროს, გახდა ქსოვილის ნაკეთობათა დამზადების ცენტრი.

ქალაქი ცნობილია სახელგანთქმული კლასიკური რბოლა პარიზი-რუბეთი. 

## რესურსები ინტერნეტში 
* ტურიზმის ოფისის საიტი .   
* რუბეს ხელოვნებისა და ინდუსტრიის მუზეუმის საიტი. 

## სქოლიო
კატეგორია:ზემო საფრანგეთის ქალაქები
აბასბეილი (საათლი)

**აბასბეილი ** () — სოფელი აზერბაიჯანში,  საათლის რაიონში.   

## რესურსები ინტერნეტში
*
 

 

 
კატეგორია:საათლის რაიონის სოფლები
აბადქენდი

**აბადქენდი** () — სოფელი აზერბაიჯანში,  სალიანის რაიონში.   

## რესურსები ინტერნეტში
* 
 
 

 
კატეგორია:სალიანის რაიონის სოფლები
აღალიყი

**აღალიყი** () — სოფელი აზერბაიჯანში,  შაბრანის რაიონში.  მოსახლეობის რაოდენობა —  2 446  კაცი.
## ლიტერატურა
* *"Azərbaycan Respublikasının bəzi rayonlarının inzibati-ərazi bölgüsündə qismən dəyişikliklər edilməsi haqqında"* Azərbaycan Respublikasının 5 oktyabr 1999-cu il tarixli, 708-IQ nömrəli **Qanunu**    
 

 
კატეგორია:შაბრანის რაიონის სოფლები
აბასი (მრავალმნიშვნელოვანი)

**აბასი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

## აზერბაიჯანი
* აბასი — სოფელი აზერბაიჯანში, შაქის რაიონში.

## ირანი
* აბასი — სოფელი ირანში, ხუზისტანის ოსტანში;
* აბასი — სოფელი ირანში, ხუზისტანის ოსტანში.

კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
აბასი (შაქის რაიონი)

**აბასი** () 1999 წლამდე აბასქენდი ()  — სოფელი აზერბაიჯანში,  შაქი-ზაქათალის რეგიონის შაქის რაიონში.  მოსახლეობის რაოდენობა — 548 კაცი.
## სქოლიო
კატეგორია:შაქის რაიონის სოფლები
აჯიდერე

**აჯიდერე** () — სოფელი აზერბაიჯანში, შემახის რაიონში.  მოსახლეობის რაოდენობა —  1 კაცი.

## რესურსები ინტერნეტში
*

 
კატეგორია:შემახის რაიონის სოფლები
ტანგანიიკის პროვინცია

**ტანგანიიკის პროვინცია** () — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, რომელიც მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთ-აღმოსავლეთში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი კალემიე. ახალი ადმინისტრაციული დაყოფა, რომლითაც ქვეყანა შედგება 26 პროვინციისაგან, გამყარებულია 2006 წლის კონსტიტუციით, მაგრამ 2010 წლის ბოლოსათვის იგი ჯერ კიდევ რატიფიცირებული არ იყო და არ იყო ძალაში შესული. საბოლოოდ იგი 2015 წელს შეიქმნა ტანგანიიკის რაიონისაგან, რომელიც ადრე შედიოდა კატანგის ყოფილ პროვინციაში.

## გეოგრაფია 
პროვინციას აღმოსავლეთიდან ესაზღვრება ტანგანიიკის ტბა. ტექნიკურად ის მდებარეობს ტანზანიის და ზამბიის საზღვარზე. ადმინისტრაციული ცენტრი კალემიე ასევე მდებარეობს ტბაზე.

## ისტორია 
ტერიტორია, რომელზეც ჩამოყალიბებული იყო პროვინცია, 1960 წლამდე შედიოდა ბელგიის კონგოს შემადგენლობაში. კატანგის ტერიტორია, და კერძოდ, ტანგანიიკის პროვინცია, განსაკუთრებით მდიდარია სასარგებლო წიაღისეულით. დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ ამ ტერიტორიაზე შეიქმნა დამოუკიდებელი კატანგის სახელმწიფო. 1961 წელს აქ მოხდა ლუბას ხალხის აჯანყება ამ სახელმწიფოს წინააღმდეგ. 1961 წელს ტანგანიიკა ხელმეორედ დაიპყრო კატანგის სახელმწიფომ და იმავე წელს კინშასის ცენტრალურმა ხელისუფლებამ. 1962 წლის 11 ივლისიდან 1966 წლის 28 დეკემბრამდე თანამედროვე ტანგანიიკა იყო ჩრდილოეთ კატანგის თვითმმართველი პროვინცია, მაგრამ შემდგომში მობუტუ სესე სეკოს ხელისუფლებამ იგი შეიყვანა კატანგის პროვინციის შემადგენლობაში.

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
* კაბალო (Kabalo)
* კალემიე (Kalemie)
* კონგოლო (Kongolo)
* მანონო (Manono)
* მობა (Moba)
* ნიუნზუ (Nyunzu)

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
ჩუაპის პროვინცია

**ჩუაპის პროვინცია** () — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, რომელიც მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთით. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ბოენდე.

## გეოგრაფია 
2005 წლის საკონსტიტუციო რეფორმამდე ჩუაპის პროვინცია იყო ყოფილი ეკვატორიალური პროვინციის ნაწილი. პროვინციის ტერიტორიაზე მიედინება მდინარე კონგო.

## მოსახლეობა 
პროვინციის მოსახლეობა — 1 316 855 ადამიანი (2005 წელი).

## ტერიტორიები 
* ბეფალე (Befale)
* ბოენდე (Boende)
* ბოკუნგო (Bokungo)
* ჯოლუ (Djolu)
* იკელა (Ikela)
* მონკოტო (Monkoto)

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
ტარანტულის ნისლეული

[მინი|ტარანტულის ნისლეულის პირველი ნათელი სურათი. [ლა-სილიის ობსერვატორია]]
**ტარანტულის ნისლეული** (აგრეთვე ცნობილი როგორც **30 ოქროს თევზი**) — ემისიური ნისლეული ოქროს თევზის თანავარსკვლავედში,  H II რეგიონი მაგელანის დიდ ნისლეულში. თავდაპირველად, მას ვარსკვლავად მიიჩნევდნენ, თუმცა, 1751 წელს, ნიკოლა ლუი დე ლაკაილმა, მასში ნისლეულის ბუნება ამოიცნო.

ნისლეულის ვარსკვლავიერი სიდიდე რვის ტოლია. მისი მანძილის (49 კილოპარსეკი, ანუ 160 000 სინათლის წელი) გათვალისწინებით, იგი მეტისმეტად მოკაშკაშე არავარსკვლავურ ობიექტს წარმოადგენს. ნისლეულის სიკაშკაშე იმდენად დიდია, რომ დედამიწასთან ისე ახლოს ყოფნის შემთხვევაში, როგორც ორიონის ნისლეულია, ტარანტულის ნისლეულის ნათება ჩრდილების არსებობას შეწყვეტდა 

ტარანტულის ნისლეული გალაქტიკათა ადგილობრივი ჯგუფის ყველაზე მეტად აქტიური ვარსკვლავთფორმირების რეგიონია. ადგილობრივი ჯგუფის მსგავს რეგიონებში, იგი დიამეტრის მიხედვით, ერთ-ერთ უდიდეს ობიექტად ითვლება — მისი დიამეტრი 200 პარსეკია. იგი მაგელანის დიდი ნისლეულის იმ მოწინავე კიდეზე მდებარეობს, სადაც ვარსკვლავთშორისი სივრცის შეკუმშვა და დინამიური წნევის დატვირთვა მაქსიმუმს აღწევს.

„30 ოქროს თევზის“ ცენტრში მდებარე ვარსკვლავთგროვა — NGC 2070, R136-ს მოიცავს,რომელიც ნისლეულის ხილვადობისთვის საჭირო ენერგიის უმეტეს ნაწილს წარმოქმნის. NGC 2070-ის მასა 450 000 მზის მასას უდრის, რაც მიგვითითებს იმაზე, რომ სავარაუდოდ, იგი მომავალში სფეროსებრი ვარსკვლავთგროვა გახდება. ამასთანავე, ტარანტულის ნისლეული Hodge 301-საც მოიცავს, რომლის მასიური ვარსკვლავების უმეტესობაც, ზეახალ ვარსკვლავში აფეთქდა.

ტელესკოპის გამოგონების შემდეგ დაფიქსირებული  უახლოესი ზეახალი ვარსკვლავი — SN 1987A, ტარანტულის ნისლეულის განაპირად აღმოჩნდა. არსებობს ზეახალი ვარსკვლავის ნარჩენი, რომელიც გარს ერტყმის გაფანტულ ვარსკვლავთგროვას — NGC 2060-ს, მაგრამ ნისლიანობის გამო, რთულია სხვა ნარჩენების არსებობის დადგენა.

## გალერეა

Image:30 Doradus, Tarantula Nebula.jpg|ვარსკვლავთფრომირების რეგიონი სუპერ-ვარსკვლავთგროვა R136-ში. ჰაბლის პანორამული ხედი.
Image:The brilliant star VFTS 682 in the Large Magellanic Cloud.jpg|VFTS 682 მაგელანის დიდ ნისლეულში.
Image:Close-up Tarantula Nebula.jpg|ტარანტულის ნისლეულის მოახლოებული ხედი.
Image:The young cluster RMC 136a.jpg|ახალგაზრდა ვარსკვლავთგროვა RMC 136a.
Image:Tarantula Nebula - Hubble.jpg|ნისლეულის ცენტრალური რეგიონი.
Image:ESO-Ring-shaped-Nebula-phot-34a-04-fullres.jpg|მაგელანის დიდი ნისლეული ტარანტულის ნისლეულთან.
Image:Tarantula Nebula.jpg|ტარანულის ნისლეულის ცენტრი: R136 მდებარეობს ცენტრში, ხოლო Hodge 301 — ზედა მარჯვენა ნაწილში.
Image:Tarantula Nebula and its surroundings.jpg|ნისლეული და მისი გარემომცველი არე.
Image:ESO-Filaments in the Tarantula Nebula-phot-34b-04-fullres.jpg|ფილამენტები - ბოჭკოები ნისლეულში.
Image:ESO 2.2-m WFI Image of the Tarantula Nebula (4598317299).jpg|სურათის ცენტრში გამოსახულია ტარანტულის ნისლეული.
File:Tarantula nebula WISE.jpg|NASA-ს WISE ტელესკოპი..

## რესურსები ინტერნეტში
* APOD Images: 2003 August 23 & 2010 May 18
* SEDS Data: NGC 2070, The Tarantula Nebula
* Hubble Space Telescope Images of: The Tarantula Nebula 
* European Southern Observatory Image of: The Tarantula Nebula 
* The Scale of the Universe (Astronomy Picture of the Day 2012 March 12)
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ნისლეულები
კონოპიშტე

**კონოპიშტე** () — სოფელი ჩრდილოეთ მაკედონიაში, კავადარცის თემში (ვარდარის რეგიონი). მდებარეობს ზღვის დონიდან 903 მეტრზე. 2002 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 55 ადამიანს შეადგენდა.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ვარდარის რეგიონი
* კავადარცის თემი

## სქოლიო
კატეგორია:კავადარცის თემის სოფლები
იტურის პროვინცია

**იტურის პროვინცია** () — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, რომელიც მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-აღმოსავლეთში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ბუნია.

## გეოგრაფია 
2005 წლის საკონსტიტუციო რეფორმამდე იტურის პროვინცია იყო ყოფილი აღმოსავლეთის პროვინციის ნაწილი. პროვინციის ტერიტორიაზე მიედინება მდინარე იტური. პროვინცია მთლიანად დაფარულია ტროპიკული ტყეებით.

## ფლორა და ფაუნა 
პროვინციაში ხარობს 30 000-ზე მეტი ყვავილოვანი მცენარე, ბუდობს 1400-ზე მეტი სახეობის ფრინველი და 400 სახეობის ძუძუმწოვარი, მათ შორის ისეთი იშვიათი სახეობები, როგორიცაა ოკაპი, გორილა, შიმპანზე, ჯიქი, თუთიყუშების ბევრი სახეობა. მდინარეებში დაცურავს თევზების ბევრი სახეობა, ასევე ბეჰემოთები და ნილოსის ნიანგები.

## მოსახლეობა 
პროვინციის მოსახლეობა — 4 241 236 ადამიანი (2005 წელი).

იტურის პროვინცია დასახლებულია სხვადასხვა ეთნიკური ჯგუფებით, რომელთა შორის შეიძლება გამოვყოთ პიგმეების ტომები, რომლებიც დღემდე მოწყვეტილები არიან ცივილიზაციას და თავს ირჩენენ ნადირობით და შემგროვებლობით. მბუტის პიგმეების ტომები ითვლებიან ყველაზე უფრო დაბალი სიმაღლის ადამიანებად მსოფლიოში, მათი საშუალო სიმაღლე შეადგენს 135 სმ-ს.

იტურის პროვინცია ცნობილია ადამიანთა შორის ჭირის დაავადების შემთხვევების დიდი რაოდენობით თანამედროვე სამყაროში — დაახლოებით 1000 დარეგისტრირებული შემთხვევა წელიწადში.

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
პროვინცია დაყოფილია 5 ტერიტორიად:
* არუ (Aru, 6740 კმ²)
* ჯუგუ (Djugu, 8184 კმ²)
* ირუმუ (Irumu, 8730 კმ²)
* მაჰაგი (Mahagi, 5221 კმ²)
* მამბასა (Mambasa, 36 783 კმ²)

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
არარუნა (პარაიბა)

**არარუნა** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 580 მეტრზე. მიეკუთვნება პარაიბის შტატის აგრარულ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ კურიმატაუ-ორიენტალის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 18 879 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 76.83 კმ²-ზე. ფართობი 245 723 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* პარაიბა
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
**ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები*

კატეგორია:პარაიბის შტატის მუნიციპალიტეტები
მესიე 26

250px|მინი|მესიე 26
**მესიე 26** (აგრეთვე ცნობილი როგორც **ღია ვარსკვლავთგროვა M26** ან **NGC 6694**) — ღია ვარსკვლავთგროვა ფარის თანავარსკვლავედში. 1764 წელს აღმოაჩინა ფრანგმა ასტრონომმა შარლ მესიემ.

M26 გადაჭიმულია დაახლოებით 22 სინათლის წლის მანძილზე, დედამიწიდან 5000 სინათლის წლის მოშორებით. მისი შემადგენელი ყველაზე კაშკაშა ვარსკვლავის ვარსკვლავიერი სიდიდეა 11,9. ასტრონომთა გამოთვლებით, ვარსკვლავთგროვის ასაკი 89 მილიონი წელი უნდა იყოს. M26-ის საინტერესო მახასიათებელია ვარსკვლავების დაბალი სიმჭიდროვით გამორჩეული რეგიონი ბირთვის სიახლოვეს; ერთ-ერთი ჰიპოთეზის მიხედვით, ამის მიზეზი ჩვენსა და ვარსკვლავთგროვას შორის არსებული ვარსკვლავთშორისი მატერიის ღრუბელი უნდა იყოს, თუმცა, ასტრონომ ჯეიმზ კუფეის ნაშრომის თანახმად, ეს შეუძლებელია და ის ნამდვილად არის „დაბალი ვარსკვლავური სიმჭიდროვით გამორჩეული რეგიონი“. ნოტინგჰემის უნივერსიტეტის ასტრონომ მაიკლ მერიფილდის განცხადებით, ამ ფენომენის ზუსტი ახსნა ჯერჯერობით არ არსებობს.

## რესურსები ინტერნეტში
* Messier 26, SEDS Messier pages

## სქოლიო
კატეგორია:ვარსკვლავთგროვები
კატეგორია:მესიეს ობიექტები
ბაროვო (დემირ-კაპიის თემი)

**ბაროვო** () — სოფელი ჩრდილოეთ მაკედონიაში, ჩაშკის თემში (ვარდარის რეგიონი). მდებარეობს ზღვის დონიდან 451 მეტრზე. 2002 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10 ადამიანს შეადგენდა.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ვარდარის რეგიონი
* დემირ-კაპიის თემი

## სქოლიო
კატეგორია:დემირ-კაპიის თემის სოფლები
აჯიბეგოვო

**აჯიბეგოვო** () — სოფელი ჩრდილოეთ მაკედონიაში, ლოზოვოს თემში (ვარდარის რეგიონი). მდებარეობს ზღვის დონიდან 249 მეტრზე. 2002 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 5 ადამიანს შეადგენდა.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ვარდარის რეგიონი
* ლოზოვოს თემი

## სქოლიო
კატეგორია:ლოზოვოს თემის სოფლები
ჯორათი

**ჯორათი ** () — სოფელი აზერბაიჯანში,  სუმგაითში.   

## რესურსები ინტერნეტში
* 
 

 

 
კატეგორია:სუმგაითის სოფლები
აღაბაიალი

**აღაბაიალი** () — სოფელი აზერბაიჯანში, მთიანი ყარაბაღის რესპუბლიკაში, აღდარის რაიონში.

1992–2023 წლებში სოფლის ტერიტორია ოკუპირებული იყო სომხეთის შეიარაღებული ძალების მიერ და იმყოფებოდა არცახის რესპუბლიკის შემადგენლობაში, თვით სოფელს ერქვა *აღაბეკალანი ()*.

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
 

 
კატეგორია:აღდარის რაიონის სოფლები
აბასლი

**აბასლი** () — სოფელი აზერბაიჯანში,  განჯა-ყაზახის რეგიონის შამქორის რაიონში.    
## ლიტერატურა
*„Azərbaycan toponimlərinin ensiklopedik lüğəti“. İki cilddə. I cild.  Bakı, „Şərq-Qərb“,  2007 
## რესურსები ინტერნეტში
*
 

 
კატეგორია:შამქორის რაიონის სოფლები
მანიემის პროვინცია

**მანიემის პროვინცია** () — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, რომელიც მდებარეობს ქვეყნის აღმოსავლეთში. დასავლეთიდან მას ესაზღვრება სანკურუს პროვინცია, ჩრდილოეთიდან ჩოპოს პროვინცია, აღმოსავლეთიდან ჩრდილოეთი კივუს და სამხრეთი კივუს პროვინციები და სამხრეთიდან ლომამის და ტანგანიიკის პროვინციები.

## გეოგრაფია 
მანიემის პროვინციის საერთო ფართობი შეადგენს 132 250 კმ²-ს. პროვინციაში ცხოვრობს 1 246 787 ადამიანი (მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 9,43 ად./კმ²). მანიემის პროვინციის ტერიტორიაზე სამხრეთიდან ჩრდილოეთისკენ მიედინება მდინარე კონგო (ლუალაბა). ადმინისტრაციული ცენტრია — ქალაქი კინდუ (ამასთან ერთად ქალაქი ბოლო სადგურია სარკინიგზო ხაზისა, რომელიც ერთმანეთთან აერთებს კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის აღმოსავლეთ ნაწილს აფრიკის სამხრეთი ნაწილის სარკინიგზო ქსელთან).

## ისტორია 
XIX საუკუნეში პროვინცია *კივუს* () სახელით იყო ცნობილი, შემდგომში 1988 წელს დაიყო სამ ნაწილად და დღეისათვის მის ტერიტორიაზე მდებარეობს სამი პროვინცია — მანიემის, ჩრდილოეთი კივუს და სამხრეთი კივუს პროვინციები. 2005 წლის საკონსტიტუციო რეფორმის შედეგად, რომელიც შეეხო კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ დაყოფას, მანიემის პროვინციის საზღვრები არ შეცვლილა.

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
* ქალაქები
** კინდუ
*** კომუნა ალუნგილი (Alungili)
*** კომუნა კასუკუ (Kasuku)
*** კომუნა მიკელენგე (Mikelenge)
* ტერიტორიები
** კაბამბარე (Kabambare)
** კაილო (Kailo)
** კასონგო (Kasongo)
** კიბომბო (Kibombo)
** ლუბუტუ (Lubutu)
** პანგი (Pangi)
** პუნია (Punia)

## ეკონომიკა 
[thumb|right|230px|[ვოლფრამიტის შახტა კაილოში, მანიემა, 2006 წელი.]]
იმის გამო, რომ კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის სამხრეთი და აღმოსავლეთი ნაწილები მდიდარია სასარგებლო წიაღისეულით, მანიემის პროვინციაში აწარმოებენ ვოლფრამის, ტანტალის (კონკრეტულად კოლუმბიტ-ტანტალიტი), კალის (ქალაქ კალიმაში) და ოქროს მოპოვებას.

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
ლომამის პროვინცია

**ლომამის პროვინცია** () — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, რომელიც მდებარეობს ქვეყნის ცენტრში.

## გეოგრაფია 
2005 წლის საკონსტიტუციო რეფორმამდე ლომამის პროვინცია იყო ყოფილი აღმოსავლეთ კასაის პროვინციის ნაწილი. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი კაბინდა. პროვინციის ტერიტორიაზე მიედინება მდინარე ლომამი.

## მოსახლეობა 
პროვინციის მოსახლეობა — 2 048 839 ადამიანი (2005 წელი). პროვინციაში ცხოვრობს სამი ეთნიკური ჯგუფი — სონგიე, კანიოკი და ლუბა.

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
### ქალაქები 
* მვენე-დიტუ (Mwene Ditu)

### ტერიტორიები 
* ნგანდაჟიკა (Ngandajika)
* კაბინდა (Kabinda)
* კამიჟი (Kamiji)
* ლუბაო (Lubao)
* ლუილუ (Luilu)

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
ლულუის პროვინცია

**ლულუის პროვინცია** () — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, რომელიც მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთში.

## გეოგრაფია 
2005 წლის საკონსტიტუციო რეფორმამდე ლულუის პროვინცია იყო ყოფილი დასავლეთი კასაის პროვინციის ნაწილი. ადმინისტრაციული ცენტრი — კანანგა. პროვინცია მდებარეობს მდინარე ლულუას სამხრეთ-დასავლეთით.

## მოსახლეობა 
პროვინციის მოსახლეობა — 942 832 ადამიანი (2005 წელი).

## ადმინისტრაციული დატოფა 
### ქალაქები 
* კანანგა (Kananga)

### ტერიტორიები 
* დემბა (Demba)
* დიბაია (Dibaya)
* დიმბელენგე (Dimbelenge)
* კაზუმბა (Kazumba)
* ლუიზა (Luiza)

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
ესპერანსა (პარაიბა)

**ესპერანსა** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 631 მეტრზე. მიეკუთვნება პარაიბის შტატის აგრარულ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ესპერანსას შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 31 095 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 192.97 კმ²-ზე. ფართობი 161 138 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* პარაიბა
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
**ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები*

კატეგორია:პარაიბის შტატის მუნიციპალიტეტები
კასაის პროვინცია

**კასაის პროვინცია** () — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, რომელიც მდებარეობს მდინარე კონგოს სამხრეთ-დასავლეთით.

## გეოგრაფია 
2005 წლის საკონსტიტუციო რეფორმამდე კასაის პროვინცია იყო ყოფილი დასავლეთ კასაის პროვინციის ნაწილი. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ლუებო. პროვინციის ტერიტორიაზე მიედინება მდინარე კასაი.

## მოსახლეობა 
პროვინციის მოსახლეობა — 3 199 891 ადამიანი (2005 წელი).

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
### ქალაქები 
* ჩიკაპა (Tshikapa)

### ტერიტორიები 
* დეკესე (Dekese)
* ილებო (Ilebo)
* კამონია (Kamonia)
* ლუებო (Luebo)
* მვეკა (Mweka)

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
ლუალაბის პროვინცია

**ლუალაბის პროვინცია** () — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, რომელიც მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთში.

2005 წლის საკონსტიტუციო რეფორმამდე ლუალაბის პროვინცია იყო ყოფილი კატანგის პროვინციის ნაწილი. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი კოლვეზი.

## მოსახლეობა 
პროვინციის მოსახლეობა — 1 677 288 ადამიანი (2005 წელი).

## ეკონომიკა 
პროვინციაში მდებარეობს სპილენძის, კობალტის, ურანის, რადიუმის და კირქვის საბადოები.

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
### ქალაქები 
* კოლვეზი (	Kolwezi)

### ტერიტორიები 
* დილოლო (Dilolo)
* კაპანგა (Kapanga)
* სანდოა (Sandoa)

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
აგასიბეილი

**აგასიბეილი ** () — სოფელი აზერბაიჯანში, ყუბა-ხაჩმაზის რეგიონის სიაზანის რაიონში.   

## რესურსები ინტერნეტში
* 
 

 
კატეგორია:სიაზანის რაიონის სოფლები
მონგალის პროვინცია

**მონგალის პროვინცია** () — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, რომელიც მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილოეთში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ლისალა.

## გეოგრაფია 
2005 წლის საკონსტიტუციო რეფორმამდე მონგალის პროვინცია იყო ყოფილი ეკვატორიალური პროვინციის ნაწილი. პროვინცია მდებარეობს მდინარე კონგოს ჩრდილო-დასავლეთით.

## მოსახლეობა 
პროვინციის მოსახლეობა — 1 793 564 ადამიანი (2005 წელი).

## ტერიტორიები 
* ბონგანდანგა (Bongandanga)
* ბუმბა (Bumba)
* ლისალა (Lisala)

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
აბასაბადი (მრავალმნიშვნელოვანი)

**აბასაბადი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

## აზერბაიჯანი
* აბასაბადი — სოფელი აზერბაიჯანში, იარდიმლის რაიონში;
* აბასაბადი — სპარსული ციხესიმაგრე აზერბაიჯანში, მდინარე არაქსის მარცხენა ნაპირზე, ნახიჩევანიდან 6 კმ დაშორებით.
აბასაბადი (იარდიმლი)

**აბასაბადი ** () — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის იარდიმლის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 596 კაცი.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:იარდიმლის რაიონის სოფლები
ალფი (მრავალმნიშვნელოვანი)

**ალფი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

## აზერბაიჯანი
*ალფი — სოფელი აზერბაიჯანში, უჯარის რაიონში.

## თურქეთი
*ალფი — სოფელი თურქეთში, კასთამონუს პროვინციაში, კასთამონუს რაიონში.
*ალფი — სოფელი თურქეთში, ბართინის პროვინციაში, ულუსის რაიონში.
აღაქიშილარი

**აღაქიშილარი** () — სოფელი აზერბაიჯანში, ქალბაჯარ-ლაჩინის რეგიონში, ზანგილანის რაიონში. 1993-2020 წლებში დე-ფაქტოდ კონტროლირდებოდა სეპარატისტული მთიანი ყარაბაღის რესპუბლიკის მიერ.

## სქოლიო
კატეგორია:ზანგილანის რაიონის სოფლები
აბალი (ზაქათალა)

**აბალი** () — სოფელი აზერბაიჯანში, ზაქათალის რაიონში.   

## სახელწოდება
სოფლის წინა სახელწოდება „აბალი“ () იყო, რომელი 2004 წლის 1 სექტემბერს შეიცვალა და გახდა „აბა-ალი“ ().

## სქოლიო
კატეგორია:ზაქათალის რაიონის სოფლები
კუანგოს პროვინცია

**კუანგოს პროვინცია** () — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, რომელიც მდებარეობს ქვეყნის დასავლეთში.

## გეოგრაფია 
2005 წლის საკონსტიტუციო რეფორმამდე კუანგოს პროვინცია იყო ყოფილი ბანდუნდუს პროვინციის ნაწილი. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი კენგე. პროვინცია მდებარეობს მდინარე კვანგოს სამხრეთ-დასავლეთით.

## მოსახლეობა 
პროვინციის მოსახლეობა — 1 994 036 ადამიანი (2005 წელი).

## ტერიტორიები 
* ფეში (Feshi)
* კაჰემბა (Kahemba)
* კასანგო-ლუნდა (Kasango-Lunda)
* კენგე (Kenge)
* პოპოკაბაკა (Popokabaka)

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
მულუნგუ (პარაიბა)

**მულუნგუ** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მიეკუთვნება პარაიბის შტატის აგრარულ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ გუარაბირის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 9 469 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 48.48 კმ²-ზე. ფართობი 195 314 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* პარაიბა
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
**ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები*

კატეგორია:პარაიბის შტატის მუნიციპალიტეტები
ანბუბა

**ანბუბა ** () — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის ასტარის რაიონში. 2008 წლის მონაცემებით მოსახლეობის რაოდენობა — 292 კაცი.

## რესურსები ინტერნეტში
*

## სქოლიო
კატეგორია:ასტარის რაიონის სოფლები
კვილუს პროვინცია

**კვილუს პროვინცია** () — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, რომელიც მდებარეობს ქვეყნის დასავლეთში.

## გეოგრაფია 
2005 წლის საკონსტიტუციო რეფორმამდე კვილუს პროვინცია იყო ყოფილი ბანდუნდუს პროვინციის ნაწილი. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი კიკვიტი.

## მოსახლეობა 
პროვინციის მოსახლეობა — 2 144 415 ადამიანი (2005 წელი).

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
### ქალაქები 
* კიკვიტი (Kikwit)

### ტერიტორიები 
* ბაგატა (Bagata)
* ბულუნგუ (Bulungu)
* გუნგუ (Gungu)
* იდიოფა (Idiofa)
* მასი-მანიმბა (Masi-Manimba)

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
ჭონქაძე

**ჭონქაძე** — თემი დუშეთის მუნიციპალიტეტში. აერთიანებს 21 სოფელს: ყვავილი, არაგვისპირი, არღუნი, ახალაანი, ახალი ტონჩა, ბოდორნა, დუდაურები, ველთაურთკარი, ვეძათხევი, თანიანთკარი, იორი, მგლიანი, მეზვრიანთკარი, მჭედლიანთკარი, ნანიანი, ოქრუაანი, ფრიდონაანთკარი, ქარაულები, ქერანა, ქვემო აში, ჯავახიანთკარი.

## დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1818 ადამიანი.

## სქოლიო
კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტის თემები
პერსევსის მკლავი

ს სპირალური მკლავების სტრუქტურა.]]
**პერსევსის მკლავი** — გალაქტიკა ირმის ნახტომის ერთ-ერთი სპირალური მკლავი ორი ძირითადი მკლავიდან. მეორეა ფარი-კენტავრის მკლავი. პერსევსის მკლავი იწყება ირმის ნახტომის პერიფერიული დასასრულიდან. ადრე მიიჩნეოდა, რომ იგი მზის სისტემიდან 13 000 სინათლის წლის მანძილზე მდებარეობდა, თუმცა აღმოჩნდა, რომ რეალური დაშორება ჩვენგან 6400 სინათლის წელია. 

ირმის ნახტომი შემოსაზღვრული სპირალური გალაქტიკაა ორი ძირითადი მკლავითა და რამდენიმე მცირე დეზით. პერსევსის მკლავის რადიუსი დაახლოებით 10,7 კილოპარსეკია და მდებარეობს გედისა და მშვილდოსნის მკლავებს შორის.  სახელი ეწოდა პერსევსის თანავარსკვავედისგან, რომლის მიმართულებითაც ის დედამიწიდან ჩანს. 

არსებობს ვარაუდი, რომ ჩვენი ადგილობრივი რეგიონი, რომელშიც მზის სისტემა მდებარეობს, ორიონი-გედის მკლავის სახელითაა ცნობილი, უშუალოდ პერსევსის მკლავშია განთავსებული. 

პერსევსის სპირალური მკლავი შეიცავს მესიეს რამდენიმე ობიექტს:

*კიბორჩხალსახის ნისლეული
*ღია ვარსკვლავთგროვა M36
*ღია ვარსკვლავთგროვა M37
*ღია ვარსკვლავთგროვა M38
*ღია ვარსკვლავთგროვა M52
*ღია ვარსკვლავთგროვა M103

## იხილეთ აგრეთვე
*მესიეს ობიექტების სია

## რესურსები ინტერნეტში
*მესიეს ობიექტები ირმის ნახტომში

## სქოლიო
კატეგორია:ირმის ნახტომი
აზარუ

**აზარუ ** () — სოფელი აზერბაიჯანში,  ლენქორანის რეგიონის ასტარის რაიონში.

## რესურსები ინტერნეტში
*

 

კატეგორია:ასტარის რაიონის სოფლები
ბიო (მრავალმნიშვნელოვანი)

**ბიო** შეიძლება აღნიშნავდეს:

*ბიო — სოფელი აზერბაიჯანში, ასტარის რაიონში.
*ბიო — კომუნა საფრანგეთში, ლოს დეპარტამენტში.
ბალა-შაჰაღაჯი

**ბალა-შაჰაღაჯი ** () — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის ასტარის რაიონში.  მოსახლეობის რაოდენობა   —  1 379 კაცი.  სოფელი მდებარეობს ლენქორანის დაბლობზე, კასპიის ზღვის სანაპიროზე. რაიონის ცენტრიდან დაშორებულია 18 კმ-ით.  
## სქოლიო
კატეგორია:ასტარის რაიონის სოფლები
ჩაობა

**ჩაობა ** () (2015 წლამდე ტელმანი) — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის ასტარის რაიონში.  მოსახლეობის რაოდენობა   —  	 1 224 კაცი.

## რესურსები ინტერნეტში
*

 

კატეგორია:ასტარის რაიონის სოფლები
დოლუ (მრავალმნიშვნელოვანი)

**დოლუ** შეიძლება აღნიშნავდეს:

## აზერბაიჯანი
*დოლუ — სოფელი აზერბაიჯანში, ასტარის რაიონში.

## რუმინეთი
*დოლუ — კომუნა რუმინეთში, სელაჟის ჟუდეცში.
წილოსანი

საკუთარი სახელი **წილოსანი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ვანო წილოსანი — ქართველი ფეხბურთელი
* ვლადიმერ წილოსანი — ქართველი მხატვარ-გრაფიკოსი, არქიტექტორი
* ზურაბ წილოსანი — ქართველი ინჟინერი
* იოსებ წილოსანი —  ქართველი აღმოსავლეთმცოდნე, ყოფილი მამლუქი
* ლადიკო წილოსანი — ქართველი სამხედრო პირი
* ნიკოლოზ წილოსანი — სამხედრო ტოპოგრაფი, არქეოლოგი
* ნინო წილოსანი — ქართველი პოლიტიკოსი
* ხატია წილოსანი — ქართველი პოლიტიკოსი

კატეგორია:ქართული გვარები
დურია

**დურია ** () — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის ასტარის რაიონში.  მოსახლეობის რაოდენობა   —  697 კაცი.   მკვლევარების აზრით    შედგება სიტყვებისგან du / di (ორი) და riya (გზა, გზა)  რაც ნიშნავს „გზაჯვარედინზე აშენებულ სოფელს“. 

## რესურსები ინტერნეტში
*
## სქოლიო
კატეგორია:ასტარის რაიონის სოფლები
სანკურუს პროვინცია

**სანკურუს პროვინცია** () — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, რომელიც მდებარეობს ქვეყნის ცენტრში.

## გეოგრაფია 
2005 წლის საკონსტიტუციო რეფორმამდე სანკურუს პროვინცია იყო ყოფილი აღმოსავლეთ კასაის პროვინციის ნაწილი. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ლოჯა. პროვინციის ტერიტორიაზე მიედინებიან მდინარეები სანკურუ, ლომამი, ლუბეფუ და ლუკენიე.

## ფლორა და ფაუნა 
პროვინციისათვის დამახასიათებელია ტყეები, ბუჩქები და სავანები. არსებობენ მრავალრიცხოვანი მთები და ხეობები.

პროვინციაში ბინადრობენ ცხოველთა სხვადასხვა სახეობები, როგორებიცაა ლომები, ზებრები, ანტილოპები, კუდუები, ბეჰემოთები, ტროპიკული გველების, ნიანგების, კუების სხვადასხვა სახეობები, ბევრია სხვადასხვა თევზი და ფრინველი, ასევე მაიმუნები, მათ შორის შიმპანზე.

## მოსახლეობა 
პროვინციის მოსახლეობა — 1 374 239 ადამიანი (2005 წელი).

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
პროვინცია დაყოფილია 6 ტერიტორიად:
* კატაკო-კომბე (*Katako Kombe*)
* კოლე (*Kole*)
* ლოჯა (*Lodja*)
* ლომელა (*Lomela*)
* ლუბეფუ (*Lubefu*)
* ლუსამბო (*Lusambo*)

## ეკონომიკა 
პროვინციის ეკონომიკის საფუძველია სოფლის მეურნეობა. პროვინციაში მოჰყავთ ბრინჯი, ბანანი, ანანასი, კარტოფილი, შაქრის ლერწამი, სორგო და სხვადასხვა ადგილობრივი სასოფლო-სამეურნეო პროდუქტები.

პროვინციაში არსებობს ალმასის, კასიტერიტის და სხვა სასარგებლო წიაღისეულის საბადოები. მრეწველობა სუსტადაა განვითარებული, ეს ძირითადად ხის გადამამუშავებელი საწარმოები, თევზჭერა და ადგილობრივი მოხმარების აგურის წარმოებაა. პროვინციის განვითარებაში დიდი პრობლემაა განვითარებული საგზაო ქსელის, ელექტრომომარაგების და სხვა ინფრასტრუქტურების არარსებობა.

## განათლება 
პროვინციაში ბევრი დაწყებითი და საშუალო სკოლებია. სკოლები ძირითადად შექმნილია კათოლიკური, პროტესტანტული ან მეთოდისტური ეკლესიების მიერ. მიუხედავად ამისა, კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ხელმძღვანელობა განათლების დეპარტამენტის მეშვეობით ასევე ხსნის ახალ სკოლებს.

სანკურუს პროვინციაში არსებობს რამდენიმე უნივერსიტეტი: პატრის ლუმუმბის უნივერსიტეტი კამპუსებით ლოჯაში და *Tshume-Ste-Marie*-ში, წმინდა ანას უნივერსიტეტი კამპუსებით *Tshume-Ste-Marie*-ში და ლუსამბოში. პროვინციაში ასევე არსებობს რამდენიმე კოლეჯი.

## სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
კერსტი კალიულაიდი

მინი|Kersti Kaljulaid (2021)
**კერსტი კალიულაიდი** (; დ. 30 დეკემბერი 1969, ტარტუ, ესტონეთის სსრ, სსრკ) — ესტონელი პოლიტიკოსი. 2016 წლის 3 ოქტომბერს აირჩიეს ესტონეთის პრეზიდენტის თანამდებობაზე. თანამდებობა დაიკავა ამავე წლის 10 ოქტომბერს. იგი ქვეყნის ისტორიაში პირველი ქალი-პრეზიდენტი გახდა.

## ბიოგრაფია 
კერსტი კალიულაიდი დაიბადა 1969 წელს ტარტუში და არის დაბადებით ესტონეთის მოქალაქე. 1987 წელს დაასრულა ტარტუს 44-ე საშუალო სკოლა, ხოლო 1992 წელს ტარტუს უნივერსიტეტის ბიოლოგიის ფაკულტეტი.

2001 წელს მიენიჭა ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრის ხარისხი ტარტუს უნივერსიტეტში.

2011 წელს ის ტარტუს უნივერსიტეტის მმართველთა საბჭოს წევრი გახდა. 2016 წელს აირჩიეს ესტონეთის პრეზიდენტად და გახდა ამ ქვეყნის პირველი ქალი-პრეზიდენტი. მისი გადაწყვეტილებით პრეზიდენტის თანამდებობის დაკავების შემდეგ ცხოვრებას განაგრძობს საკუთარ სახლში და არ გადავა საპრეზიდენტო სასახლეში. პირველ ვიზიტს გეგმავს ფინეთსა და ლატვიაში.

ფლობს ესტონურ, რუსულ და ინგლისურ ენებს.

## სქოლიო
კატეგორია:ესტონეთის პრეზიდენტები
კატეგორია:ქალი პრეზიდენტები
კატეგორია:დაბადებული 1969
კატეგორია:ესტონელი ქალი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 30 დეკემბერი
კატეგორია:ესტონელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:ევროპის ქალი პრეზიდენტები
კატეგორია:XXI საუკუნის ქალი პრეზიდენტები
კატეგორია:პირველი ქალი პრეზიდენტები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
მიქი (მრავალმნიშვნელოვანი)

**გრდემლი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

## აზერბაიჯანი
*მიქი — სოფელი აზერბაიჯანში, ასტარის რაიონში.

## იაპონია
*მიქი — ქალაქი იაპონიაში, კაგავის პრეფექტურაში.
*მიქი — ქალაქი იაპონიაში, ჰიოგოს პრეფექტურაში.
რიუდექანარი (მრავალმნიშვნელოვანი)

**რიუდექანარი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

*რიუდექანარი — სოფელი აზერბაიჯანში, ასტარის რაიონში.
*რიუდექანარი — სოფელი აზერბაიჯანში, მასალის რაიონში.
ჰასინი

**ჰასინი ** () — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის ასტარის რაიონში.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ასტარის რაიონის სოფლები
ლევან ტვირთაშვილი

**ლევან ტვირთაშვილი** (დ. 15 აგვისტო, 1926, სოფ. ლაფანყური, თელავის მუნიციპალიტეტი, საქართველოს სსრ — გ. 5 მარტი, 1975, იქვე) — ქართველი პოეტი. დაიბადა 1926 წლის  15 აგვისტოს თელავის მუნიციპალიტეტის სოფელ ლაფანყურში. მისი მშობლები ივრის ხეობიდან, სოფელ არტანიდან ჩამოსახლდნენ XX საუკუნის ათიან წლებში. ლევანი მათი მეორე შვილი იყო.  მან  დაამთავრა სამკლასიანი სკოლა და დაიწყო შრომითი საქმიანობა კოლმეურნედ. გარდაიცვალა 1975 წლის 5 მარტს. დაკრძალულია ლაფანყურში. მისი ლექსები 1991 წელს დაიბეჭდა იოსებ მთიბელაშვილის წიგნში „ლაფანყურელი მოლექსეები“.

## ლიტერატურა
* „ლაფანყურელი მოლექსეები“, გვ. 64, 1991, რედაქტორები:იოსებ მთიბელაშვილი და ზინა მჭედლური.  გამომცემლობა „მერანი“

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი პოეტები
კატეგორია:დაბადებული  15 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1926
კატეგორია:გარდაცვლილი 5 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1975
კალდას-ბრანდანი

**კალდას-ბრანდანი** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 75 მეტრზე. მიეკუთვნება პარაიბის შტატის აგრარულ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ იტაბაიანის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 5 637 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 100.92 კმ²-ზე. ფართობი 55 854 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* პარაიბა
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
**ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები*

კატეგორია:პარაიბის შტატის მუნიციპალიტეტები
აღაბაღი

**აღაბაღი ** () — სოფელი აზერბაიჯანში,  არანის რეგიონში, ზარდაბის  რაიონში.    მოსახლეობის რაოდენობა —    	442 კაცი.

## რესურსები ინტერნეტში
*
 

 

 
კატეგორია:ზარდაბის რაიონის სოფლები
ტუტანხამონი (მრავალმნიშვნელოვანი)

**ტუტანხამონი** — შეიძლება აღნიშნავდეს შემდეგს ჩამოთვლილთაგან:
* ტუტანხამონი — ეგვიპტის ფარაონი
* ტუტანხამონი — მუსიკალური ალბომი