open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ბრაიანტ დანსტონი

**ბრაიანტ კევინ დანსტონი ჯუნიორი** (, ; დ. 28 მაისი, 1986, კუინზი, ნიუ-იორკი) — ამერიკაში დაბადებული წარმოშობით სომეხი პროფესიონალი კალათბურთელი, რომელიც ამჟამად თურქეთის საკალათბურთო სუპერ ლიგის გუნდ ანადოლუ ეფესში, ცენტრის პოზიციაზე, თამაშობს. იგი გუნდთან ერთად აგრეთვე ასპარეზობს ევროლიგაშიც. დანსტონი ირიცხება სომხეთის ეროვნულ საკალათბურთო ნაკრებში. საკუთარი მონაცემების წყალობით (სიმაღლით 203 სმ) მან მოიგო ევროლიგის წლის საუკეთესო დამცველის ტიტული და ოლიმპიაკოსთან ერთად მიაღწია 2015 წლის ევროლიგის ფინალს. იგი 2017 წელს ევროლიგის წლის საორე გუნდში მოხვდა.

## ადრეული ცხოვრება
ბრაიანტ დანსტონი დაიბადა 1986 წლის 28 მაისს, სამხრეთ კეტუკიში, და აღიზარდა ლეფრაკ სითიში. იგი არის წმ. იოანეს მოსამზადებელი საშუალო სკოლის კურსდამთავრებული. დუნსტონი არის ყოფილი ბესიბოლის მოთამაშის, შავონ დანსტონის (ყოფილი MLB-ს პირველი პიკის) ძმიშვილი.

## კარიერა კოლეჯში
დანსტონმა დაამთავრა ფორდჰამის უნივერსიტეტი. იგი აქ უნივერსიტეტის საკალათბურთო კლუბ ფორდჰად რამში თამაშობდა. კოლეჯის კარიერის დასრულებისას იგი დასახელებილი იყო: ყველა-მეტროპოლიტენის პირველ გუნში, ატლატიკური 10 კონფერენციის მეორე გუნდში და ატლანტიკური 10 კონფერენციის პირველ დაცვით გუნდში.

კოლეჯის კარიერის განმავლობაში, მან ფორდჰად რამის 120-ვე შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა (აქედან 118 ძირითად შემადგენლობაში იყო). უნივერსიტეტის გუნდში ყოფნის დროს მან შემდეგ მიღწევებს მიაღწია: გახდა კლუბის მეორე ლიდერი ქულებში (1832 ქულით), მესამე ადგილი დაიკავა კლუბის ყველა დროის მომხსნელთა შორის (993 მოხსნით) და პირველი ადგილი დაიკავა მოხსნების საერთო რაოდენობით (294).

## პროფესიონალური კარიერა
### ოლიმპიაკოსი
2013 წლის 9 ივლისს, დანსტონმა ოლიმპიაკოსთან ორწლიანი კონტრაქტი გააფორმა. ევროლიგის სადებიუტო სეზონში 29 მატჩში მიიღო მონაწილეობდა და საშუალოდ 10.3 ქულას, 5.3 მოხსნას, 1.1 ჩაჭრასა და 1.3 დაფარებას აგროვებდა. ოლიმპიაკოსმა ეს სეზონი რეალ მადრიდთან მეოთხეფინალურ შეხვედრაში ანგარიშით 2-3 დამარცხდა. 6 მაისს იგი აირჩიეს ევროლიგის სეზონის საუკეთესო დამცველად.

2015 წლის 6 მაისს, იგი ზედიზედ მეორედ დასახელდა ევროლიგის სეზონის საუკეთესო დამცველად.

### ანადოლუ ეფესი
2015 წლის 23 ივნისს, ბრაიანტ დასტონმა თურქეთის კლუბ ანადოლუ ეფესთან ორწლიანი კონტრაქტი გააფორმა. 2017 წლის 18 მაისს მაინ კიდევ ერთხელ გააფორმა ანადოლუ ეფესთან ორწლიანი კონტრაქტი.

2019 წლის 23 მაისს, მან კვლავ იგივე გუნდთან ორწლიან კონტრაქტს მოაწერა ხელი.

## საერთაშორისო კარიერა
2016 წლის 6 ივნისს, ბრაიანტ დასტონი შედიოდა სლოვენიის ევრობასკეტზე წარსადგენი გუნდის კანდიდატების სიაში (იური ზდოვცის არჩევანით); თუმცა, სლოვენიის პასპორტის საჭირო დროს ვერმიღების გამო, მას ევრობასკეტზე მონაწილეობა არ მიუღია.

2016 წლის ივნისში დანსტონი ერევანში ჩავიდა, რათა სომხეთის ეროვნული საკალათბურთო ნაკრების სახელით 2016 წლის ფიბას პატარა ქვეყნების ევროპის ჩემპიონატში ეასპარეზა.

## რესურსები ინტერნეტში
* Bryant Dunston  at draftexpress.com
* Bryant Dunston  at esake.gr
* Bryant Dunston at eurobasket.com
* Bryant Dunston at euroleague.net
* Bryant Dunston at fibaeurope.com
* Bryant Dunston  at legabasket.it
* Bryant Dunston  at sports-reference.com

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 28 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1986
კატეგორია:ამერიკელი კალათბურთელები
კატეგორია:სომეხი კალათბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ბელგრადის ციხესიმაგრე

მინი|300პქ
**ბელგრადის ციხესიმაგრე** () — ისტორიულ-კულტურული ძეგლი ბელგრადში, სერბეთი. მდებარეობს სტარი-გრადის თემში, მდინარეების სავასა და დუნაის შესართავთან.

## ისტორია 
ბელგრადის ტერიტორიაზე პირველყოფილი ადამიანების კვალი დადასტურებულია ქვის ხანის პერიოდიდან და განეკუთვნება მუსტიეს კულტურას. მუდმივი მოსახლეობა ქალაქის ტერიტორიაზე კი გვხვდება ნეოლითის ხანიდან, რომელიც წარმოდგენილია სტარჩევო-კრიშისა და ვინჩის კულტურების სახით. ამ პერიოდის მოსახლეობა დაკავებული იყო მიწათმოქმედებითა და ხელოსნობით. 

ძვ. წ. III საუკუნეში  ბალკანეთში შეიჭრნენ კელტები და ბელგრადის ტერიტორიაზე დასახლდნენ კელტური ტომები სკორდისკები. მათ გამაგრებულ დასახლებას ეწოდებოდა სინგიდუნუმი. ერთ-ერთი ვერსიით სახელწოდება ითარგმნება, როგორც „მრგვალი ქალაქი“. ერთ-ერთი ვერსიით კელტების შემოსვლამდე აღნიშნული ტერიტორია ეკავათ ფრანკულ ტომებს სინგებს, რომლის მიხედვით კელტებმა სახელი უწოდეს ქალაქს. 

სინგიდუნუმის, როგორც საბრძოლო ქალაქის დანიშნულება გაიზარდა ახ. წ. III საუკუნეში, გოთური ტომების შემოჭრების პერიოდში. სინგიდუნუმი გახდა გამაგრებული ქალაქი რომის იმპერიის საზღვარზე. 395 წელს რომის იმპერიის ორად გაყოფის შემდეგ ქალაქი სინგიდუნუმი შევიდა აღმოსავლეთ რომის იმპერიის შემადგენლობაში. 

იმპერიის დაყოფამ გამოიწვია ხალხთა დიდი გადასახლება, რომლის ფარგლებშიც 441 წელს ქალაქი სიგინდუნუმი ჰუნებმა მოაქციეს ალყაში და გადაწვეს. 454 წელს ბიზანტიის იმპერია შეეცადა დაებრუნებინა იგი, მაგრამ მალევე დაიკავეს სარმატებმა. 470 წელს აიღეს ოსტგოთებმა. 488 წლისთვის ფლობენ გეპიდები. 512 წელს ბიზანტიის იმპერატორმა აღნიშნულ ტერიტორიაზე დაასახლა ჰერულები, რათა იმპერიის საზღვრები დაეცვა გეპიდებისა და დუნაის პირზე მცხოვრები სხვა ტომების თავდასხმებისაგან. 

584 წელს ქალაქი აიღეს ავარებმა და სლავებმა, თუმცა მალევე დაიბრუნა ბიზანტიის იმპერიამ. დაახლოებით 630 წლისთვის ქალაქის გარშემო დასახლდნენ სერბები. 878 წლის რომის პაპის წერილში ბულგარეთის მთავრისადმი, მოიხსენიება ქალაქი სინგიდუნუმი, მაგრამ უკვე სლავური სახელით ბელგრადი. ამ პერიოდში იგი შედის ბულგარეთის პირველი სამეფოს შემადგენლობაში. 

## კომპლექსი 
არქიტექტურული კომპლექსი შედგება კოშკების, კარიბჭის, ქვედა ციხისა და ზედა ციხისაგან.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო
კატეგორია:სერბეთის ციხესიმაგრეები
ლენქორანის რაიონი

**ლენქორანის რაიონი** () — აზერბაიჯანის ერთ-ერთი რაიონი. ლანქორანის რაიონი როგორც ადმინისტრაციული ოლქი დაარსდა 1930 წლის 8 აგვისტოს. რაიონის ტერიტორია 1,539 კმ2-ს მოიცავს. რაიონში არის 2 ქალაქი, 8 დასახლებული პუნქტი და 83 სოფელი. მანძილი ბაქოდა ცენტრალურ ნაწილამდე 268 კმ-ს შეადგენს.რაიონის სატელეფონო კოდია (+994) 25.

## ისტორია
არქეოლოგიური გათხრები მიუთითებს იმაზე, რომ ხალხი ამ რეგიონში ცხოვრობდა,  მინიმუმ ბრინჯაოს ხანიდამ (ძვ. წ. მე-3 ან მე-2 ათასწლეული). ლენქორანის მიმდებარე ტერიტორიას აქვს ნაყოფიერი ნიადაგი, ის მდიდარის წყლის რეზერვებით და აქ ძირითადად არის ნოტიო სუბტროპიკული კლიმატი, მაქსიმალური წლიური ნალექით 1,600-დან 1,800 მმ-მდე, ყველაზე მაღალი ნალექი აზერბაიჯანში ამ რეგიონში გვხვდება, ძირითადად მისდევენ სოფლის მეურნეობის, მესაქონლეობის, მებაღეობის, თევზაობის, ფუტკრის მოშენებას, აბრეშუმის წარმოებას და ა.შ. ტერიტორიის განვითარებას ხელი შეუწყო აგრეთვე მისმა ადგილმდებარეობამ, როგორც ძველ იმპერიებს შორის კომუნიკაციის წერტილმა, რამაც გამოიწვია ვაჭრობის განგითარება, რომელიც კასპიის ზღვის სანაპიროს გასწვრივ ხდებოდა.

1747–1813 წლებში ლენქორანი იყო თალიშის სახანოს მთავარი ქალაქი. 1813 წლის გულისტანის საზავო ხელშეკრულებაის შემდეგ, სახანოს ჩრდილოეთ ტერიტორია დაიპყრო რუსეთმა, ხოლო დანარჩენი ნაწილი 1826-1828 წლების რუსეთ-სპარსეთის საბოლოო ომის დროს დაიმორჩილეს. 1828 წელს თურქმენჩაის ზავის შემდგომ სახანო გაუქმდა. მე-19 საუკუნის განმავლობაში, ლენქორანმა რუსეთში გაიტანა ბრინჯი, აბრეშუმი, ბოსტნეული, ხე და თევზი. XX საუკუნის განმავლობაში ჩაის გადამამუშავებელი ინდუსტრია მნიშვნელოვანი გახდა რაიონში.

ტერიტორია იყო მუღანის სოციალისტური რესპუბლიკის ცენტრი 1919 წლის განმავლობაში. ისტორია გარკვეულწილად განმეორდა 1993 წელს, არასტაბილურობის პერიოდში, რომელიც მოჰყვა აზერბაიჯანის სსრ-ს დამოუკიდებლობის მოპოვება 1991 წელს, ლენქორანი და მიმდებარე ტერიტორიები  გამოცხადებული იქნა თალიშ-მუღანის ავტონომიურ რესპუბლიკად, მაგრამ ეს ასე იყო 1993 წლის ივნისიდან და აგვისტომდე. დღეს ეს რეგიონი აზერბაიჯანის რესპუბლიკის განუყოფელი ნაწილია.

## ბუნებრივი აირის წყარო
2017 წლის სამი თვის განმავლობაში, გარკვეული ზომები იქნა მიღებული იმისათვის, რომ ქალაქში საცხოვრებელი ადგილები და კომპანიები გაზით მოემარაგებიათ. ამრიგად, 43 565 ადამიანს მიეწოდება ბუნებრივი აირი, შეიქმნა 252 კმ წყლის ხაზები სხვადასხვა დიამეტრით, შეიცვალა 291 დეფექტური მილი ახლით. დღეისათვის, 65 დასახლებული პუნქტია, მათ შორის ლენქორანი და ქალაქი ლიმანი, რომლებსაც ბუნებრივი აირი მიეწოდებათ, რაც შეადგენს რაიონის მთლიანი მოსახლეობის 90.1%-ს.  

## რესურსები ინტერნეტში
* На сайте Azerbaijan 
* Official rayon webpage*

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის რაიონები
ბეილაგანის რაიონი

**ბეილაგანის რაიონი** () — აზერბაიჯანის ერთ-ერთი რაიონი, მისი დედაქალაქია ბეილაგანი. დაარსდა 1939 წლის 24 ნოემბერს, 1939-1963 წლებში **ჟდანოვის რაიონს** უწოდებდნენ. 1963 წელს გაერთიანდა იმიშლის რაიონთან. სახელი „ბეილაგანი“ დაერქვა აზერბაიჯანის სსრ უზენაესი საბჭოს 1989 წლის დადგენილებით. 

დედაქალაქმა ბეილაგანმა 1966 წელს მიიღო ქალაქის სტატუსი. რაიონი მოიცავს 42 დასახლებას, მათ შორის ერთი ქალაქია, 16 დასახლებული პუნქტი და 25 სოფელი. ბეილაგანის ოლქში არის საერთო ჯამში 37 მუნიციპალიტეტი. მისი სატელეფონო კოდია (+994) 21.

## ისტორია
რაიონის სახელწოდება სხვადასხვა ისტორიულ წიგნშია ნახსენები. ერთ-ერთი მათგანი „გზები და ქვეყნები“ დაწერილია ნაილა ვალიხანლის მიერ. ძირითადი ისტორიული მნიშვნელოვანი სავაჭრო გზები მითითებულია ამ წიგნში. ამავდროულად, საბერძნეთიდან ბეილაგანისკენ მიმავალი მარშრუტი მიგვითითებს ამ ქალაქის მნიშვნელობაზე. წყაროების თანახმად, აბრეშუმის გზის დერბენტ-არდებილის მონაკვეთი ბეილაგანში გადიოდა. ქალაქის ვაჭრებმა კარგი ეკონომიკური მდებარეობის წყალობით ურთიერთობა დაამყარეს ჩინეთთან, ინდოეთთან, ირანთან, საქართველოსთან და ბიზანტიასთან.

ისტორიული წყაროებიდან ჩანს, რომ ბეილაგანი დაარსდა V საუკუნეში. XI საუკუნეში ქალაქი მთლიანად განადგურდა მონღოლთა დამპყრობლური ომების გამო. ბეილაგანის რეკონსტრუქცია თემურლენგის მიერ XIV საუკუნეში დაიწყო, მაგრამ მისი სიკვდილის შემდეგ შეწყდა. ბეილაგანის ძველი ნაწილი XVI საუკუნეში დაინგრა და მას შემდეგ აღარასოდეს აღუდგენიათ.

## გეოგრაფია
### კლიმატი
„Köppen“–ის კლიმატის კლასიფიკაციით ბეილაგანს აქვს ნახევრადმშრალი კლიმატი, ცხელი ზაფხულითა და ზომიერი ზამთრით. კლიმატის ფორმირებაში მთავარ როლს თამაშობს გეოფიზიკური მდებარეობა. ტერიტორია მუდმივად ზარალდება ციკლონებითა და ჰაერის ნაკადებით, რომლებიც მოდის ტროპიკებისა და შუა აზიის ქვეყნებიდან. საშუალო წლიური ტემპერატურა 14 °C-ია. იანვრის საშუალო ტემპერატურა 1,8 °C, ხოლო ივლისისა  26 °C-ს შეადგენს.

### ფლორა და ფაუნა
ფლორისათვის დამახასიათებელია ნახევრად არიდული მცენარეები. მდინარე მტკვრის სანაპირო ზოლი მცირე ფართობზე დაფარულია ვერხვით, თუთით, კვიპაროსის ხეებით და ტუგაის ტყეებით. 

გაზელი, მელა, გარეული ღორი, მგელი, ნაცრისფერი კურდღელი ამ რაიონისთვის დამახასიათებელი ცხოველებია. ტუგაის ტყეებში და ჭაობიან ადგილებში ასევე გვხვდება ზღარბი, გველები, ბუები და კოდალალები. ტბორებში ბინადრობენ იხვები და თოლიები. 

მცენარეების და ცხოველების მრავალი ადგილობრივი სახეობა დაცულია აღგიოლის ეროვნულ პარკში, აქ განსაკუთრებით იცავენ გადამფრენ ფრინველებს.

## რესურსები ინტერნეტში
* Links de interés para Beylagan, Azerbaiyana 
* WikiTravel's Beylaqan website
* На сайте Azerbaijan 
* Beyləqanin piirin sivusto 
* Azerbaidjan: Territorial and administrative units  

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის რაიონები
გაბალის რაიონი

**გაბალის  რაიონი** (, ) — აზერბაიჯანის ერთ-ერთი რაიონი. მისი ადმინისტრაციული ცენტრია ისტორიული ქალაქი გაბალა, რომელიც ძველ დროში იყო ცნობილი როგორც კავკასიის ალბანეთის დედაქალაქი. მისი სატელეფონო კოდია (+994) 24.

რაინონში ცხოვრობს 93 770 ადამიანი, რომელთაგანაც 13 175 ცხოვრობს რაიონის ცენტრ გაბალაში, ხოლი დანარჩენი 80 595 ცხოვრობს სოფლებში. მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 60,49 ადამიანია კვადრატულ კილომეტრზე. საშუალო სასიცოცხლო ასაკი 70 წელია. გაბალის  რაიონში 73 235 მკვიდრი აზერბაიჯანელია, 16 020 არიან ლეზგები, 4 640 უდიები,  209 არის თურქი და 37 სხვა ეროვნების წარმომადგენელი.

## ისტორია
გაბალა უძველესი ქალაქია , რომელიც იყო კავკასიის ალბანეთის სახელმწიფოს დედაქალაქი. ძველი ქალაქის ნანგრევები მდებარეობს რაიონის დღევანდელი ცენტრიდან სამხრეთ-დასავლეთით 20 კილომეტრში. დიდი შენობების, ქალაქის კარიბჭეების, კოშკის კედლებისა და მატერიალური კულტურის ნიმუშების ნაშთები ამტკიცებს, რომ გაბალა იმ დროს ერთ-ერთი ყველაზე თვალსაჩინო ქალაქი იყო.

როდესაც რომის ჯარები თავს დაესხნენ ალბანეთს ძვ.წ 60-იან წლებში, მათ ვერ შეძლეს გაბალას დაპყრობა. სასანიანთა პერიოდში გაბალა იყო დიდი სავაჭრო ცენტრი. სიტუაცია იგივე დარჩა ისლამური სახალიფოს ხანაშიც. მიუხედავად იმისა, რომ ქალაქმა განიცადა ვარდნა მე -13 საუკუნეში მონღოლთა შემოსევის დროს, იგი მოგვიანებით აღადგინეს. გაბალამ მე-18 საუკუნის შუა ხანებში დაკარგა პოზიციები და მოსახლეობა თანდათანობით შემცირდა.

მე -18 საუკუნის შუა ხანებში ამ ტერიტორიაზე მცირე ფეოდალური სახელმწიფო დაარსდა. მოგვიანებით იგი შედიოდა შაქის სახანოს შემადგენლობაში და მას მართადნენ შაქის ხანები.

შაქის სახანოს დაცემის შემდეგ, ქუთქაშენის სასულთნო შეიტანეს შაქის პროვინციაში. ქუთქაშენის ოლქი შეიქმნა 1930 წელს. ამ რეგიონს სახელწოდებით გაბალა დაარქვეს 1991 წლის მარტში, საბჭოთა კავშირის დაცემის შემდეგ..

## ეკონომიკა
რეგიონული ეკონომიკის ძირითადი სექტორი სოფლის მეურნეობას ეყრდნობა. რაიონის სოფლის მეურნეობა ითვალისწინებს თამბაქოსა და  ჩაის მოყვანას, აბრეშუმის ჭიების მოშენებას, ყვავილების დარგვას, ხილისა და მარცვლეულის მოყვანას, მეღვინეობასა და ცხვრის მოშენებას.
გაბალის რეგიონში 2015 წელს, ეკონომიკის სხვადასხვა სექტორებიდან შემოსული, წარმოების მთლიანი ღირებულება 203 517 მანათს შეადგენდა, გასული წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით:

*ინდუსტრიაში მთლიანი პროდუქტი გაიზარდა 130 ათასი მანათით ან 0,5% -ით.
*სოფლის მეურნეობა გაიზარდა 3 244 მანათით ან 5,6%,-ით.
*მშენებლობა - 25 222  მანათით ან 40,4%-ით.
*ტრანსპორტი - 246 ათასი მანათით ან 7,3%.
*კომუნიკაცია - 13 ათასი მანათით ან 1,2%.
*ვაჭრობა - 457 ათასი მანათით ან 1,97%.

ასევე 2016 წელს დასრულდა სამშენებლო და სამონტაჟო სამუშაოები სათხილამურო ცენტრში, რომელიც ზამთარშიც დ ზაფხულშიც ტურიზმის კომპლექსის ნაწილია.

## ლიტერატურა
*Sara Aşurbəyli. Şirvanşahlar dövləti. Avrasiya press, Bakı, 2006

## რესურსები ინტერნეტში
* На сайте Azerbaijan 

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის რაიონები
ალია გარაევა

**ალია ნურგიანოვა გარაევა** (, ; დ. 1 იანვარი, 1988, ეკატერინბურგი, რსფსრ, საბჭოთა კავშირი) — აზერბაიჯანელი/რუსი რიტმული ტანმოვარჯიშე. იგი რუსეთის სახელით 2005 წლამდე ასპარეზობდა, ხოლო შემდეგ, 2006-2012 წლებში აზერბაიჯანს წარმოადგენდა. მას მოპოვებული აქვს: 2011 წლის რიტმულ ტანვარჯიშში მსოფლიო ჩემპიონატის ბრინჯაოს მედალი, ევროპის ჩემპიონატის ბრინჯაოს მედალი (ორჯერ), საერთაშორისო გრანდ პრიქსის ბრინჯაოს მედალი (ორჯერ) და აზერბაიჯანის ეროვნული ჩემპიონობა (ხუთჯერ).

## კარიერა
გარაევამ 2006 წელს ინდივიდუალური პერფორმენის გამო ორი აზერბაიჯანის ეროვნული ჩემპიონობა მოიპოვა. 2007 წლის მოსკოვის გრანდ პრიქსზე მოიპოვა ბრინჯაოს მედალი ორი ინდივიდუალური პერფორმენსისათვის. 2006 წელს მოსკოვში ჩატარებულ ევროპის ჩემპიონატზე იგი მე-6 ადგილზე გავიდა. გარაევამ მესამე ადგილით დაასრულა რუსეთში, საბერძნეთსა და იტალიაში ჩატარებული ტურნირები.

2006 წელს, იაპონიაში გამართული მსოფლიო ჩემპიონატი მე-4 ადგილით დაასრულა. 2007 წლის თებერვალში, მან გუნდთან ერთად იტალიის საკლუბო ჩემპიონატი მოიგო. გარაევამ ოლიმპიადაზე პირველად 2008 წელს იასპარეზა; მან პეკინში (ჩინეთი) ჩატარებული 2008 წლის ზაფხულის ოლიმპიადა მე-6 ადგილით დაასრულა.

გარაევამ 2012 წლის სეზონი პრენზას მსოფლიო თასზე ბრინჯაოს მედლის მოგებითა და ტაშკენტში გამართულ მსოფლო თასზე ვეცხლის მედლის მოპოვებით დაიწყო. ამავე წელს, კარიერაში მეორედ იასპარეზა ევროპის ჩემპიონატზე და ტურნირი ბრინჯაოს მედლით დაასრულა. 2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიადაზე, საკვალიფიკაციო ეტაპში იგი მე-3 ადგილზე გავიდა. ოლიმპიადა საბოლოოდ მე-4 ადგილით დაასრულა.

2012 წელს, ოლიმპიადის დასრულების შემდეგ, ალია გარაევამ რიტმული ტანმოვარჯიშის პროფესიონალური კარიერა დაასრულა. 2014 წელს მან რიტმული ტანვარჯიშის მწვრთნელის კარიერა დაიწყო.

## პირადი ცხოვრება
ალია გარაევა დაიბადა 1988 წლის 1 იანვარს, დღევანდელ ეკატერინბურგში, თათრული წარმოშობის ოჯახში. მისი დედა, ვასილინა ახატოვნა გარაევა რიტმული ტანვარჯიშის ტრენერია. გარაევა დაქორწინდა აზერბაიჯანელ ჯავიდ ჰაჯიევზე 2015 წლის 7 აგვისტოს. მათ პირველ შვილს ტიმური ჰქვია. 2018 წლის 13 ოქტომბერს, წყვილს მეორე შვილი, სახელად ემილი, შეეძინა. ისინი ამჟამად ქალაქ ფრანკფურტში, გერმანიაში, ცხოვრობენ.

## რესურსები ინტერნეტში
*Aliya Garayeva at the International Federation of Gymnastics
* Aliya Garaeva with her mother
* Aliya Garaeva in childhood
* Aliya Garaeva on Instagram
* Aliya Garaeva on Vkontakte

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1988
კატეგორია:აზერბაიჯანელი მხატვრული ტანმოვარჯიშეები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
საბირაბადის რაიონი

**საბირაბადის რაიონი**  — აზერბაიჯანის ერთ-ერთი რაიონი, რომლის დედაქალაქი მდებარეობს მდინარეების არაქსისა და მტკვრის შესართავთან. დაბალი სიმაღლის ზონა დამოკიდებულია არხებსა და კაშხლებზე, რომლის დაზიანებამაც 2010 წელს გამოიწვია რეგიონის  რამდენიმე სოფლის დატბორვა.  მოსახლეობა შეადგენს 155 400 ადამიანს.

## ისტორია
საბირაბადის ტერიტორია მდიდარია უძველესი ძეგლებით და დასახლებული პუნქტებით. რაიონში გათხრების შედეგად ნაპოვნია უძველესი ნეკროპოლისი, ისევე როგორც დასახლებული პუნქტები, რომლებიც თარიღდება ძვ.წ V-I, V-II საუკუნეებით. ასევე  მასალები, რომლებიც სოფლის „შაჰარღას“ ადგილას იქნა ნაპოვნი, ცხადყოფს, რომ უძველესი აღმოჩენები XI-XII საუკუნეებს მიეკუთვნება. 

რაიონის ყველაზე დიდი სოფელი ჯავადია, რომელიც ადრე ისტორიული ქალაქი იყო. როდესაც აზერბაიჯანი რუსეთის შემადგენლობაში შევიდა, 1988 წელს რუსები გარკვეული ნაწილი დასახლდა ჯავადში, რეგიონს კი პეტროპავლოვკა დაერქვა.

საბირაბადის ოლქის ორგანიზება ჩატარდა 1930 წლის 8 აგვისტოს. 1931 წლის 7 ოქტომბერს პეტროპავლოკვას სახელი დაერქვა ცნობილი აზერბაიჯანული სატირული პოეტის მ.ა. საბირის პატივსაცემად, აზერბაიჯანის ცენტრალური კომისიის ბრძანებულებით. საათლის რაიონი შეუერთდა საბირაბადს 1963 წლის 4 იანვარს და ეს გაგრძელდა 1965 წლის 14 იანვრამდე. ქალაქის ცენტრს ქალაქის ტიპის დასახლების სტატუსი  1952 წლის 7 ნოემბერში მიენიჭა, ხოლო 1959 წლის 4 დეკემბრიდან რაიონი სახელ საბირაბადს ატარებს.

## გეოგრაფია
რაინონი მდებარეობს მუღანის დაბლობის სამხრეთ ნაწილში. ჩრდილოეთით  30 კილომეტრით დაშორებით  რაიონი ესაზღვრება ქურდამირის რაიონს, ჩრდილო-დასავლეთით  5 კილომეტრის დაშორებით შემახის რაიონს, სამხრეთით 24 კილომეტრით ქალაქ შირვანს,  სამხრეთ-დასავლეთით 48 კმ დაშორებით სალიანის რაიონს, სამხრეთით 18 კმ-ით ბილიასუვარის რაიონს, აღმოსავლეთით 136 კმ-ის დაშორებით საათლის რაიონს და  8 კმ-ის მანძილით  იმიშლის რაიონს. მისი სიგრძე ჩრდილოეთიდან სამხრეთისკენ მიმართულებით 66 კმ-ია, ხოლო აღმოსავლეთიდან დასავლეთის მიმართულებით 24 კმ. რაიონის ტერიტორიის ნაწილი მდინარე მტკვრის მარჯვენა სანაპიროზე, შირვანის დაბლობში მდებარეობს. 

## დემოგრაფია
სახელმწიფო სტატისტიკის კომიტეტის მონაცემებით, 2018 წლის მდგომარეობით, მოსახლეობა  174 800 ადამიანს შეადგენდა, რაც გაიზარდა 36 400 ადამიანით (დაახლოებით 26 პროცენტით) 2000 წლიდან მოყოლებული, მაშინ მოსახლეობის რაოდენობა 138 400 ადამიანს შეადგენდა.მთლიანი მოსახლეობიდან 87 800 კაცია, ხოლო 87 000 ქალი.მოსახლეობის 13 პროცენტზე მეტს შეადგენენ 14–29 წლების ფარგლებში მყოფი მოზარდები  და ახალგაზრდები.

## რესურსები ინტერნეტში
* На сайте Azerbaijan 
* Официальный сайт Исполнительной власти Сабирабадского района

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის რაიონები
დინამიკური პროგრამირება

**დინამიკური პროგრამირება**  —  როგორც მათემატიკური ოპტიმიზაციის, ასევე კომპიუტერული პროგრამირების მეთოდი. მისი ზოგადი პრინციპები პირველად შეიუმუშავა ამერიკელმა მათემატიკოსმა რიჩარდ ბელმანმა 1940-იან წლებში და ეს მეთოდი წარმოადგენს რთული ამოცანის მარტივ ქვე-პრობლემებად დაყოფას რეკურსიული გზით. დინამიკური პროგრამირების ცნობილი მაგალითებია ფლოიდ-ვორშელისა და ბელმან-ფორდის უმოკლესი გზების პოვნის ალგორითმები. 

## რესურსები ინტერნეტში
* შესავალი დინამიკურ პროგრამირებაში

კატეგორია:ინჟინერული სისტემები
კატეგორია:განტოლებები
ალმუ (ლერიქი)

**ალმუ ** () — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის ლერიქის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 414  კაცი.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:ლერიქის რაიონის სოფლები
გოიგოლის რაიონი

**გოიგოლის   რაიონი** () — აზერბაიჯანის ერთ-ერთი რაიონი. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი გოიგოლი. 2008 წლის 25 აპრილს, აზერბაიჯანის პარლამენტის გადაწყვეტილებით, რაიონს ეწოდა სახელი „გოიგოლი“.

რაიონში არის 15 კულტურული ცენტრი, 41 ბიბლიოთეკა, 2 მუსიკალური სკოლა (ქალაქ გოიგოლში და სოფელ ხაგანში), 2 მუზეუმი ჰეიდარ ალიევის მუზეუმის ცენტრი და ისტორიისა და ეთნოგრაფიის მუზეუმი, ასევე რეგიონში არის 3 პარკი.

## ისტორია
რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი, ქალაქი გოიგოლი დაარსდა 1819 წელს, გერმანელი დევნილების მიერ რომლებიც ჩამოვიდნენ ვიურტემბერგის სამეფოდან და ამ ადგილს უძახდნენ ჰელენენდორფს. სახლები აშენდა გერმანულ სტილში, დაიშალა ქუჩები, შეიქმნა სკოლა, საბავშვო ბაღი და მუსიკალური სასწავლებელი. ამჟამინდელი აგრარული ინდუსტრიის ქარხნის ძირითადი შენობა მეღვინეობისთვის შექმნეს, სადაც ღვინოსა და კონიაკს აწარმოებდნენ.

გოიგოლის რაიონის მიდამოებში, ნარიმანოვის ოლქი შეიქმნა 1930 წლის აგვისტოში, რომლის ცენტრი იყო ჰელენენდორფი. სახელი ნარიმანოვი შეიცვალა, მაგრამ მის ცენტრს ჰელენენდორფს ეძახდნენ ქალაქ ხანლარს 1938 წლის ნოემბრიდან.  1992 წლის თებერვალში რაიონის ტერიტორია დაიყო 2 ოლქად. უბნის სახელები და მისი ცენტრი კვლავ შეიცვალეს 2008 წელს, პრეზიდენტის 2008 წლის 7 მაისის ბრძანებულების შესაბამისად და ეწოდა, როგორც გოიგოლის რაიონი  და ქალაქი გოიგოლი.

### კლიმატი
გოიგოლის  რაიონის კლიმატის მაჩვენებლები განსხვავდება სიმაღლის მიხედვით.

გოიგოლში საშუალო წლიური ტემპერატურა 12.4°C-ია, ხოლო წლიური საშუალო ნალექი 424 მმ. 

## რესურსები ინტერნეტში
* На сайте Azerbaijan 

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის რაიონები
შაქის რაიონი

**შაქის რაიონი** ( — აზერბაიჯანის ერთ-ერთი რაიონი. მისი დედაქალაქია ქალაქი შაქი . იგი მდებარეობს კავკასიონის სამხრეთით. შაქს  ჩრდილო-აღმოსავლეთით ესაზღვრება დაღესტანი. 2018 წლის მონაცემებით რეგიონში 184 500 ადამიანი ცხოვრობს. რაიონში არის 1 ქალაქი, 2 დასახლებული პუნქტი, 68 სოფელი და 31 სოფლის აღმასრულებელი სამსახური, ასევე 1 ქალაქის და 39 სოფლის მუნიციპალიტეტი. აქ არის 343 მმართველი და ორგანიზაციული განყოფილება, 17 ბანკის ფილიალი, 14 სასტუმრო და 1 ფოსტა.

## ისტორია
შაქი აზერბაიჯანის ერთ-ერთი უძველესი ქალაქია. შუასაუკუნეების წყაროებში მას ამ სახელის გარდა სხვა სახელებითაც მოიხსენიებდნენ. ქალაქ შაქს დიდი ხნის განმავლობაში უწოდებდნენ „ნუხას“. ერთ-ერთმა ძველმა ავტორმა, პტოლემემ აღნიშნა, რომ ალბანეთის ქალაქებს შორის იყო დასახლება, სახელწოდებით „ნიგა“. ილხანთა საყაენოს დაშლის შემდეგ, სხვა ადგილების მსგავსად, შაქის რაიონმაც მოიპოვა დამოუკიდებლობა და XIV საუკუნის პირველ ნახევარში ხელისუფლებაში მოვიდა ორლატთა თავადაზნაურობა. 1772 წელს, ისტორიული ქალაქი შაქი მთლიანად განადგურდა, ქალაქის მოსახლეობის გარკვეული ნაწილი შევიწროებული იქნა, ზოგიერთები გადავიდნენ სხვა ადგილებში, ზოგიც დასახლდა ქალაქის ახლანდელ ტერიტორიაზე. აქ მდებარეობს შაქის ხანების სასახლე რომელიც შედის იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ნუსხაში.

## დემოგრაფია
შაქის რაიონში მდებარეობს 65 დასახლებული პუნქტი, მოსახლეობის უმეტესი ნაწილი ცხოვრობს ქალაქებში (შეადგენენ 66 900 ადამიანს), ხოლო  სოფლებში ცხოვრობს დარჩენილი უმცირესობა (შეადგენენ 32 600 ადამიანს). მთლიანი მოსახლეობის 92 700 ადამიანი კაცია, ხოლო დანარჩენი 92 700 ქალი. მოსახლეობის 25,1  პროცენტზე მეტს შეადგენენ 14–29 წლების ფარგლებში მყოფი მოზარდები და ახალგაზრდები.

## კლიმატი
მზიანი საათების წლიური ჯამი 2 350 საათს შეადგენს. ამათგან დაახლოებით 40 პროცენტი შეინიშნება ზაფხულში. კლიმატზე გავლენას ახდენს სხვადასხვა ჰაერის მასები, როგორებიცაა ციკლონები, ანტიციკლონები და ადგილობრივი ქარი. იანვარში საშუალო ტემპერატურა შაქში 0,5 °C-ია. საშუალო წლიური  ტემპერატურა 12 °C-ს შეადგენს. ივნისსა და აგვისტოში კი 20°C-დან  25°C-მდე მერყეობს.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* На сайте Azerbaijan 
* Официальный сайт Апелляционного Суда Шекинского района 
* Шекинский Региональный научный центр 
* "Azərbaycan" cildi

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის რაიონები
თელავი (საფეხბურთო კლუბი)

**საფეხბურთო კლუბი თელავი** — ქართული საფეხბურთო კლუბი ქალაქ თელავიდან. ჩამოყალიბდა 2016 წელს. ასპარეზობდა ეროვნული ლიგა 2-ის პირველობაზე. 2020 წლიდან კლუბმა ეროვნულ ლიგაში მონაწილეობის უფლება მოიპოვა.

## ისტორია
საფეხბურთო კლუბი „თელავი“ 2016 წლის 19 ივლისს დაარსდა. გუნდი ახლო წარსულში საქართველოს ნაკრების ფეხბურთელებმა — ალექსანდრე ამისულაშვილმა, სოსო გრიშიკაშვილმა და ირაკლი ვაშაკიძემ დააფუძნეს.

ახალგაზრდა ფეხბურთელებით დაკომპლექტებულმა „თელავმა“ ასპარეზობა რეგიონული ლიგიდან დაიწყო. სეზონის წარმატებით დასრულების შემდეგ გუნდმა ლიგა 3-ში გადაინაცვლა. კლუბმა აქაც აღმავლობით იასპარეზა და ლიგა 2-ის საგზური გაინაღდა. თელაველებმა ლიგა 2-ის პირველობაზეც წარმატებით განაგრძეს გამოსვლები და თავისი დამაჯერებელი და სტაბილური თამაშით გულშემატკივართა მხრიდან კიდევ უფრო მეტი აღიარება დაიმსახურეს. ეროვნული ლიგა 2-ის მეოთხე წრის სიმბოლურ ნაკრებში საფეხბურთო კლუბ „თელავის“ ორი ფეხბურთელი — გუნდის კაპიტანი ანტონ თოლორდავა და შემტევი ირაკლი რუხაძე დასახელდა.

გუნდის გულშემატკივართა მხარდაჭერამ, კლუბის სპონსორების, კლუბის ხელმძღვანელობის, სამწვრთნელო შტაბის, კლუბში მომუშავე პერსონალისა და გუნდის ფეხბურთელების ერთობლივმა ძალისხმევამ, სამაგალითო სპორტულმა სულისკვეთებამ და გამარჯვებისაკენ დაუოკებელმა სწრაფვამ კანონზომიერი შედეგი გამოიღო და დაარსებიდან მეოთხე წელს საფეხბურთო კლუბი „თელავი“ ქვეყნის უძლიერესთა ლიგაში აღზევდა.

2019 წლის 5 დეკემბერს, ეროვნულ ლიგაში გადასასვლელი პლეი-ოფის პირველ მატჩში „თელავმა“ საფეხბურთო კლუბ „რუსთავს“ გივი ჩოხელის სტადიონზე უმასპინძლა და მიხეილ ბაშელეიშვილის მიერ 54-ე წუთზე გატანილი გოლით — 1–0 დაამარცხა.

2019 წლის 11 დეკემბერს, ეროვნულ ლიგაში გადასასვლელი პლეი-ოფის მეორე მატჩში თელაველებმა ფირუზ მარაქველიძისა და თორნიკე ძოწენიძის გოლებით „რუსთავი“ ანგარიშით — 2–1 დაამარცხეს და ეროვნული ლიგის საგზური მოიპოვეს.

კლუბმა ეროვნული ლიგის სადებიუტო სეზონში მნიშვნელოვნად განაახლა თავისი შემადგენლობა. გუნდს შეუერთდნენ 23 წლის მეკარე ოთო გოშაძე ბოლნისის „სიონიდან“, 31 წლის მაკედონიელი მცველი ვლადიმერ დიმიტროვსკი „რაბოტნიჩკიდან“, 22 წლის სომეხი ნახევარმცველი ჰოვანეს პოღოსიანი „პიუნიკიდან“, 25 წლის უკრაინელი ნახევარმცველი ვლადისლავ კრაევი „დინამო-აუტოდან“, 27 წლის ნიგერიელი მცველი რაფაელ ჩუკურა ქუთაისის „ტორპედოდან“, 25 წლის ნახევარმცველი  ცოტნე მოსიაშვილი — ასევე ქუთაისის „ტორპედოდან“, 25 წლის ნახევარმცველი გურამ სამუშია „სამტრედიადან“, 21 წლის თავდამსხმელი ლაშა კოხრეიძე და 23 წლის ფლანგის მცველი გრიგოლ ჩაბრაძე — ორივე „საბურთალოდან“.

„თელავმა“ 2020 წლის ეროვნული ლიგის გათამაშებაში სულ 18 შეხვედრა ჩაატარა, რომელთაგან 4 მოიგო, 12 ფრედ დაამთავრა, 2 დათმო და 24 ქულით მე-6 ადგილი დაიკავა.

## სეზონები 
:

## ფეხბურთელები 
### შემადგენლობა 2019  
### შემადგენლობა 2020  
### შემადგენლობა 2021 
### შემადგენლობა 2023 
### მწვრთნელები 
### პერსონალი 
## იხილეთ აგრეთვე
* საქართველოს საფეხბურთო კლუბების სია

## რესურსები ინტერნეტში
* ეროვნული ლიგა
* footballnews.ge
* [კლუბის ოფიციალური Facebook(https://ka.wikipedia.org/wiki/Facebook) გვერდი]
* FC Telavi — Soccerway

## სქოლიო 
კატეგორია:საქართველოს საფეხბურთო კლუბები
გოქჩაის რაიონი

**გოქჩაის  რაიონი** () — აზერბაიჯანის ერთ-ერთი რაიონი. მდებარეობს ქვეყნის ცენტრალურ ნაწილში. რაიონი განთქმულია ბროწეულის მზარდი ინდუსტრიით. მანძილი გოქჩაის რეგიონსა და დედაქალაქ ბაქოს შორის 226 კილომეტრია. რეგიონში შედის ერთი ქალაქი და 55 სოფელი.

## ისტორია
რაიონის სახელი აიღეს მდინარე გოქჩაიდან, რომელიც აზერბაიჯანულ ენაზე ნიშნავს „ცისფერ მდინარეს“ () ეს სახელი ეწოდა მდინარეს მისი სისუფთავის,  გამჭვირვალეობისა და წყლის ღია ფერის გამო.  1859 წელს შამახში მომხდარი მიწისძვრის შედეგად, მისი მრავალი მკვიდრი დასავლეთში  სოფელ გოქჩაიში გადავიდა საცხოვრებლად. 1867 წლის დეკემბერში მისი ადმინისტრაციული რეფორმების დროს. რაიონი დაარსდა, როგორც აზერბაიჯანის სსრ ადმინისტრაციული ერთეული 1930 წლის 8 აგვისტოს.

## ეკონომიკა
ეკონომიკა გოქჩაის რაიონში ემყარება სოფლის მეურნეობას, სამომხმარებლო ბაზარს, ტრანსპორტირებასა და კომუნიკაციას. რეგიონში მოქმედი სხვადასხვა საწარმოების, ორგანიზაციებისა და ფიზიკური პირების მიერ წარმოებული საქონლის საერთო ღირებულება 2016 წლის სტატისტიკის თანახმად, დაახლოებით 248 331 ათასი მანათი იყო.

### ინდუსტრია
რაიონის ინდუსტრის ძირითადი წარმოდგენილია საკვები, არამეტალური მინერალური პროდუქტები და ელექტროენერგია. რეგიონს აქვს დიდი პოტენციალი ვაზის და კონიაკის წარმოებისთვის, რადგან აქ განვითარებულია მევენახეობა. 2016 წელს, რაიონის სამრეწველო საწარმოების, ისევე როგორც ადგილობრივი კერძო ფირმების მთლიანი პროდუქციის წარმოება ღირდა დაახლოებით 32 077,6 ათასი მანათი. მთლიანი სამრეწველო პროდუქციის წილიდან შესაბამისად 17% იყო სახელმწიფო სექტორის, ხოლო 83% არასახელმწიფო სექტორის.

## გეოგრაფია
### კლიმატი
რეგიონის გეოგრაფიულმა ადგილმა გავლენა მოახდინა გოქჩაის რაიონის კლიმატზე, მისი ტერიტორია მდებარეობს ნახევრად უდაბნოში და ასევე მთიან ადგილებშიც. ზემოთ ჩამოთვლილი გეოგრაფიული პირობებიდან გამომდინარე, რეგიონის კლიმატი თავისებურია. რაიონის ტერიტორიაზე დომინანტური კლიმატებია:  ზომიერი ცხელი ნახევრად მშრალი და მშრალი სუბტროპიკული კლიმატები. კლიმატის ეს ტიპები ხასიათდება ზომიერი და ტენიანი ზამთრით და მშრალი და თბილი ზაფხულით. რაიონში კლიმატის კლასიფიკაცია ორ კატეგორიად შეიძლება: პირველი მოიცავს გოქჩაის სამხრეთ ნაწილში მდებარე ტერიტორიებს, ხოლო მეორე კავკასიონის ძირში მდებარე სოფლების კლიმატს. ჰაერის ზომიერ და ტენიან პირობებში, როგორც ჩრდილოეთ მთისწინეთში (მთიან ნაწილში), ასევე აღმოსავლეთ თბილ ნაწილშია, რეგიონს სოფლის მეურნეობაში დიდ პოტენციალს აძლევს. დანარჩენი რეგიონები ზამთარში ცივია და ზაფხულში ცხელი, რაც საჭიროებს ტერიტორიების მორწყვას.

## რესურსები ინტერნეტში
* На сайте Azerbaijan 
* Goychay website
* Map of the region 
* Göyçay Rayon İcra Hakimiyyəti

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის რაიონები
კოპალეიშვილი

საკუთარი სახელი **კოპალეიშვილი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ბარნაბა კოპალეიშვილი — მეან-გინეკოლოგი
* ვასილ კოპალეიშვილი — მეტალურგი
* ვახტანგ კოპალეიშვილი — ფეხბურთელი, მწვრთნელი
* თეიმურაზ კოპალეიშვილი — ეკონომისტი, პედაგოგი, პოლიტიკოსი
* თეიმურაზ კოპალეიშვილი — ფიზიკოსი-თეორეტიკოსი
* ილია კოპალეიშვილი — პოლიტიკოსი, საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრი

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
კოზმანის ეკლესია

მინი|კოზმანის ეკლესია კოზმობის დღესასწაულზე
**კოზმანის ეკლესია** — ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი. მდებარეობს მდინარე ძირულას ხეობაში, მარცხენა ნაპირზე, ცენტრალური საავტომობილო გზიდან (ბორითიდან) 6 კმ-ში, კოზმანის მთის აღმოსავლეთ ნაწილში. თარიღდება VIII საუკუნით. ტაძრის დღეობა მოძრავია და აღინიშნება იულიანური კალენდრით ნოემბრის თვის პირველ ორშაბათს.

## ძეგლის აღწერა
ეკლესია ნაგებია მონაცრისფრო სხვადასხვა ზომის ქვის კვადრებისგან კირის დუღაბზე. წყობა ქაოსურია. გეგმაში ეკლესია მართკუთხაა, აღმოსავლეთით ლამაზად შემოხაზული ნახევრწრიული აბსიდით, აბსიდის მხრები გრძივი კედლებიდან რამდენიმე სანტიმეტრზე არის გამოწეული. აბსიდში ორი პატარა ოთკუთხა ნიშია, ერთი სამხრეთით, მეორე ჩრდილოეთით. დღეისათვის ეკლესიას სარკმელი არ შემორჩენია. შესასვლელი სამხრეთის მხრიდან არის, იგი არქიტრაულია. შესასვლელის ქვედა წყობაში, მარცხენა მხარეს, ქვაზე არის რამდენიმე სტრიქონიანი ასომთავრული წარწერა. წარწერის ქვედა ნაწილი დაფარულია შესასვლელისთვის მოწყობილ ოთხსაფეხურიანი კიბის მეოთხე საფეხურით. ეკლესიას კამარა და კონქი არ გააჩნია. იგი გადახურულია გოფრირებული ფერადი თუნუქით.

## რესურსები ინტერნეტში
*

კატეგორია:ხარაგაულის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:VIII საუკუნის ეკლესიები
ხიზის რაიონი

**ხიზის რაიონი** () — აზერბაიჯანის ერთ-ერთი რაიონი, რომელიც ყველაზე ნაკლებად დასახლებული მხარეა. მისი დედაქალაქია ქალაქი ხიზი. ეს არის ახალი ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული, რომელიც 1990 წელს დაარსდა აზერბაიჯანის რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს გადაწყვეტილებით..  ქალაქ ხიზის დასავლეთით დაახლოებით 10 კილომეტრში, ალთიაღაჯის  გარშემო არის ტყის ბორცვები, ამ ტერიტორიას ალთიაღაჯის ეროვნული პარკს  უწოდებენ. ეროვნული პარკში არიან იშვიათი ცხოველები, მათ შორის აღმოსავლეთკავკასიური ჯიხვი  და თხა ანტილოპა, რომელიც მხოლოდ კავკასიონის მთების აღმოსავლეთ ნაწილში გვხვდება.

რაიონის დაარსების თარიღია - 24.04.1990, ტერიტორიის ფართობი 1,850 კმ²-ს შეადგენს, მოსახლეობა - 14 300 ადამიანია (2007 წლის 1 იანვარის მონაცემებით), ხოლო მოსახლეობის სიმჭიდროვე - 1 კმ² - ზე 8 ადამიანია (2007 წლის 1 იანვარის მონაცემებით).  ხიზი, რაიონის ცენტრი, ბაქოდან დაშორებულია 104 კილომეტრით.

## დემოგრაფია
სტატისტიკის სახელმწიფო კომიტეტის 2018 წლის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 16 800 ადამიანს, რაც გაიზარდა 3 600 ადამიანით (დაახლოებით 27 პროცენტით) 2000 წლიდან მოყოლებული, 2000წელს მოსახლეობა 13 200 ადამიანს შეადგენდა. მთლიანი მოსახლეობიდან 8 300 კაცია, ხოლო 8 500 კი ქალი.   მოსახლეობის 25,5 პროცენტზე მეტს შეადგენენ 14–29 წლების ფარგლებში მყოფი მოზარდები და ახალგაზრდები.

## ისტორია
ხიზინის ოლქი შეიქმნა ცენტრალური აღმასრულებელი კომიტეტის და აზერბაიჯანის სახალხო საბჭოს დადგენილებით, 1930 წლის 30 აგვისტოს, გაუქმდა 1956 წლის დეკემბერში . სხვა წყაროების თანახმად, ოლქი არსებობდა 1963 წლამდე, ხოლო 1956 წელს რაიონის ცენტრის ანექსია მოახდინა სუმგაითმა. 1963 წელს ეს ტერიტორია გახდა აფშერონის რაიონის ნაწილი 

## რესურსები ინტერნეტში
* На сайте Azerbaijan 
* mcdmerkez.org saytı 

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის რაიონები
კოზმანის ციხე

**კოზმანის ციხე** — საფორტიფიკაციო ნაგებობა საქართველოში, იმერეთის მხარის ხარაგაულის მუნიციპალიტეტში, სოფელ ამაშუკეთის სამხრეთ-აღმოსავლეთით კოზმანის მთაზე. მთის აღმოსავლეთი ნაწილი პიტალო კლდეს წარმოადგენს, ხოლო დასავლეთიდან იგი მთლიანად მოვაკებულია, საიდანაც ხდება ამ მთაზე მისვლა. ციხე კოზმანის ეკლესიიდან დაშორებულია 100-150 მეტრით.

## ძეგლის აღწერა
მთის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში კლდის პირას შემორჩენილია ციხის კედლის ნანგრევები. ციხე ნაგები ყოფილა ძირითადად მცირე ზომის ყორე ქვით კირის დუღაბზე. გამოყენებული იყო აგრეთვე საკმაოდ მოზრდილი ქვის კვადრები, რომელიც შემორჩენილია ციხის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, ამ მხარეს გალავნის გარეთ შემორჩენილია კლდეში ამოჭრილი ორმო, რომელშიც ქვევრი იყო ჩადგმული, დღეისათვის იგი დამტვრეულია. ციხის შიდა ტერიტორიაზე შეიმჩნევა რამდენიმე ნაგებობათა ნაშთი, ერთ-ერთი წყლის რეზერვუარი უნდა იყოს.

ციხე-სიმაგრის ტერიტორიაზე არის ორი სათავსო, რომლებიც ნახევრად მიწაშია ჩაფლული და რომელთა სრულად გამოსავლენად არქეოლოგიური გათხრებია საჭირო.

## რესურსები ინტერნეტში
*
*

კატეგორია:ხარაგაულის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
კუზა ვეშაპი

**კუზა ვეშაპი**, *კუზიანი ვეშაპი* () — ძუძუმწოვარი ცხოველი ზოლიან ვეშაპისებრთა ოჯახისა.

მისი სხეულის სიგრძეა 16 მეტრი, მასა 40 ტონამდე. მამლები დედლებზე მომცროები არიან. სხეული შედარებით მოკლე და სქელია, განსაკუთრებით მისი წინა ნაწილი, რის გამოც მოუქნელი ჩანს. თავი მსხვილია, ქვედა ყბა უფრო ფართო და გრძელი, ვიდრე ზედა. თავის ზედა მხარეს სამი გრძივი წყება მეჭეჭის მსგავსი კოპები (კანის წანაზარდები) აყრია. კოპების კიდევ ორი წყება ქვედა ყბის ორივე მხარეს აქვს. ზურგის ფარფლი მოკლეა, წააგავს კუზს (აქედან სახელწოდება), მკერდის ფარფლები გრძელი და სხეულის ქვედა ნაწილისკენ მოხრილია. კუდის ფარფლი ძალიან მსხვილი აქვს. მუცლის მხარეს 12-დან 36-მდე გრძივი ნაკეცია. ზურგი და გვერდები შავადაა შეფერილი, მუცელი შავ-ჭრელიდან თეთრამდეა. ვეშაპის ულვაშის ფირფიტები (270–400 წყვილი) შავია, სიგრძეში 85 სმ-მდე.

გავრცელებულია არქტიკიდან ანტარქტიკამდე. არიან წყვილებად ან სამეულებად. უპირატესად ეტანებიან წყალმარჩხ ადგილებს სანაპიროებთან, თუმცა ოკეანის სიღრმეებისთვისაცაა ჩვეული. კუზა ვეშაპი ტიპური მიგრირებადი ცხოველია, ახასიათებს რეგულარული გადაადგილებები გამოზამთრებისა და გამრავლების თბილწყლიანი ადგილებიდან საზაფხულო სამყოფელისკენ, ანუ ორივე ნახევარსფეროს ცივი წყლებისაკენ. გადაადგილების მაქსიმალური სიჩქარე 23 კმ/სთ-ია. წყალქვეშ გაჩერების დრო 10-15 წუთს არ აღემატება.

ძირითადად იკვებება კიბოსნაირებითა და თევზით, აგრეთვე თავფეხიანი მოლუსკებით. მიიჩნევენ, რომ საკვების დღიურმა გამოყენებამ 3 ტონას შეიძლება გადააჭარბოს.

დედლების უდიდესი ნაწილი ყოველწლიურად შობს ნაშიერს. მაკეობა 10–11 თვე გრძელდება. ახალდაბადებული სიგრძეში 4,5–5 მეტრს აღწევს. ლაქტაციის პერიოდი 5–6 თვეს შეადგენს. ნაშიერი დღე-ღამეში საკვებად 40 ლიტრ რძეს მოიხმარს; დედასთან 1 წლამდე რჩება.

დიდი ხნის განმავლობაში კუზა ვეშაპი რეწვის მნიშვნელოვან ობიექტს წარმოადგენდა. მოიპოვებდნენ ქონის (ერთი ვეშაპიდან 8 ტონას იღებდნენ), ვეშაპის ულვაშის, ხორცისა და სხვა პროდუქტების გამო. რიცხოვნობის მკვეთრად შემცირების გამო, მასზე ნადირობა აიკრძალა: ჩრდილოეთ ატლანტიკაში — 1955 წლიდან, ანტარქტიკაში — 1964 წლიდან, წყნარი ოკეანის ჩრდილოეთ ნაწილში — 1966 წლიდან. IUCN-ის წითელ ნუსხაში 2008 წლამდე მოწყვლადის სტატუსი ჰქონდა, დღეს გადაშენების საფრთხის წინაშე აღარ დგას.

ზოგჯერ გამოყოფენ კუზა ვეშაპის ორ ქვესახეობას: ჩრდილოური კუზა ვეშაპი () — უფრო წვრილი ფორმა, გავრცელებულია ჩრდილოეთ ნახევარსფეროში და სამხრეთული კუზა ვეშაპი (), რომელიც გავრცელებულია სამხრეთ ნახევარსფეროში.

## ლიტერატურა 
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:კუზა ვეშაპი
ჩვეულებრივი მცირე ზოლიანი ვეშაპი

**ჩვეულებრივი მცირე ზოლიანი ვეშაპი**, *ჩრდილოური მცირე ზოლიანი ვეშაპი*) — ძუძუმწოვარი ცხოველი ზოლიან ვეშაპისებრთა ოჯახისა.

მისი სხეულის სიგრძეა 10,7 მეტრამდე, მასა 14 ტონამდე. თავი წინიდან წამახვილებულია; მის გვერდითა მხარეს კარგად არის გამოხატული შუა ბიბილო; პირში ვეშაპის ულვაშის 231–360 წყვილი თეთრ-ყვითელი ფირფიტა აქვს. ყელზე 30–70 გრძივი ნაკეცია. ტანი ზევიდან მუქი რუხია, ზოგჯერ თითქმის შავი; გვერდები გაცილებით ღიაა; მუცელი მთლიანად თეთრი. ზურგის ფარფლი ტანის ბოლოსკენ მდებარეობს, იგი საკმაოდ გრძელი და უკან გადაღუნულია. მკერდის ფარფლებზე განივი სარტყელი გასდევს.

გვხვდება ჩრდილოეთ ნახევარსფეროს ყველა ოკეანეში; ჩრდილოეთით აღწევს ყინულებამდე. ტროპიკულ და ეკვატორულ ზონაში იშვიათია. მაკეობა 10 თვემდე გრძელდება. 2,8 მეტრამდე სიგრძის ნაშიერს თბილ წყლებში შობს. კვების სპექტრი ძალიან ფართოა — პლანქტონური კიბოსნაირებიდან მრავალი სახეობის თევზებამდე და თავფეხიან მოლუსკებამდე.

უკბილო ვეშაპებიდან ყველაზე მრავალრიცხოვანია. რიგ ქვეყნებში (ნორვეგია, ისლანდია და სხვ.) რეწვის ობიექტია. უწინ ანტარქტიკულ მცირე ზოლიან ვეშაპთან () ერთად განიხილებოდა ერთ სახეობად — მცირე ზოლიან ვეშაპად.

## ლიტერატურა 
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:ზოლიანი ვეშაპი
გურბან გურბანოვი

**გურბან გურბანოვი** — აზერბაიჯანელი სპორტსმენი, ყოფილი ფეხბურთელი, ამჟამად ფეხბურთის მწვრთნელი (დ. 1972 წლის 13 აპრილს ზაქათალაში). გურბანოვი არის ერთ-ერთი ყველაზე ტიტულოვანი აზერბაიჯანელი ფეხბურთელი. დღეს ის არის საფეხბურთო კლუბ ყარაბაღის მთავარი მწვრთნელი. 

## კარიერა
მისი კარიერა დაიწყო 1988 წელს, ადგილობრივ კლუბ "კურში". მას შემდეგ ასპარეზობდა ოზურგეთის მერცხალში. თავისი კარიერის განმავლობაში, აქვს ნათამაშები: დასქინ ზაქათალაში, გურჯაანის ალაზანში, სტავროპოლის დინამოში, ბაქოს ნეფტში და სხვა. ბოლო კლუბი, რომელშიც მან ითამაშა, იყო ინტერ ბაქო. 1996–97 წლების სეზონში გურბანოვი იყო აზერბაიჯანის პრემიერ ლიგის საუკეთესო ბომბარდირი ნეფტჩის რიგებში, აღნიშნულ სეზონში 25 გოლის გატანა მოახერხა. 

2003 წელს დაასახელს აზერბაიჯანის წლის ფეხბურთელად და საუკეთესო თავდამსხმელად. მისი ფეხბურთელის კარიერა 18 წელი გაგრძელდა. კარიერის განმავლობაში 399 მატჩში 178 გოლი გაიტანა. 
2004-2005 წლების სეზონში კაპიტნობდა ბაქოს ინტერს.

მისი დებიუტი ნაკრებში შედგა 1992 წლის 17 სექტემბერს. სანაკრებო კარიერა დაასრულა 2005 წელს. აზერბაიჯანის ნაკრების რიგებში 68 მატჩი ჩაატარა და 14-ჯერ აიღო მეტოქის კარები. სწორედ ამ შედეგით ის არის ყველა დროის წამყვანი ბომბარდირი. 

2012 წელს მან დაიწყო კამპანია ქალთა მიმართ მამრობითი ძალადობის შესაჩერებლად, რომელშიც ჩაერთო მასთან ერთად არაერთი ცნობილი მოღვაწე.

## სამწვრთნელო კარიერა
მას შემდეგ რაც მან ფეხბურთელის კარიერა დაასრულა, იგი გახდა კლუბი ინტერის დირექტორი. ამასთან, 2006 წლის ზაფხულში იგი დაინიშნა ბაქოს ნეფთჩში მთავარ მწვრთნელად. 2008/09 წლების სეზონის დასაწყისიდან იგი დაინიშნა ყარაბაღის მთავარ მწვრთნელად რასიმ კარას შეცვლის შემდგომ. 2010 წელს, იგი გახდა ყველაზე წარმატებული აზერბაიჯანელი მენეჯერი - 16 მოგებით. 

2014 წლის მაისში მან ყარაბაღთან ერთად მოიგო აზერბაიჯანის ლიგა. 2014 წლის ივლისში, იგი გახდა აზერბაიჯანელი მეორე მენეჯერი, რომელმაც მიაღწია ევროპულ თასების ჯგუფურ ეტაპს. 

2017 წლის 3 ნოემბერს გურბანოვი დაინიშნა აზერბაიჯანის საფეხბურთო ნაკრების მენეჯერად.  ერთი წლის შემდეგ, 2018 წლის 8 დეკემბერს იგი გადადგა. 

## ჯილდოები
**ტურან ტოვუზი**
* აზერბაიჯანის პრემიერ ლიგა - 1993-94

**ბაქოს ნეფტჩი**
* აზერბაიჯანის პრემიერ ლიგა -1996-97; 2003-04;  2004-05
* აზერბაიჯანის თასი - 2003-04

**ინდივიდუალური**
* აზერბაიჯანის წლის ფეხბურთელი
* აზერბაიჯანის პრემიერ ლიგის საუკეთესო ბომბარდირი: 1996–97
* აზერბაიჯანის საფეხბურთო ნაკრები: საუკეთესო ბომბარდირი 14 გოლი

**მენეჯერი**

**ყარაბაღი**
* აზერბაიჯანის პრემიერ ლიგა - 2013-14; 2014-15; 2015-16; 2016-17; 2017-18
* აზერბაიჯანის თასი - 2008-09; 2014-15; 2015-16; 2016-17

## რესურსები ინტერნეტში
* Профиль на сайте клуба «Карабах»
* 
* Профиль на официальном сайте ФК «Факел» Воронеж
* Профиль на сайте www.adm.yar.ru 
* Профиль на сайте www.azerifootball.com

კატეგორია:აზერბაიჯანის ფეხბურთი
კატეგორია:აზერბაიჯანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
სულაქველიძე

საკუთარი სახელი **სულაქველიძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* აპოლონ სულაქველიძე — ქართველი პოლიტიკოსი
* გიორგი სულაქველიძე — გეოფიზიკოსი, მეტეოროლოგი
* ვახტანგ სულაქველიძე — ქართველი მსახიობი
* ვიქტორ სულაქველიძე — ქართველი სამხედრო ინჟინერი
* ვლადიმერ სულაქველიძე — ქართველი საზოგადო მოღვაწე, თბილისის სახალხო მილიციის უფროსი
* თენგიზ სულაქველიძე — ქართველი და საბჭოთა ფეხბურთელი
* იასონ სულაქველიძე — რუსეთის არმიის პოლკოვნიკი

სულაქველიძეები
კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
ყარაჩაი-ჩერქეზეთის გერბი

**ყარაჩაი-ჩერქეზეთის გერბი** — ყარაჩაი-ჩერქეზეთის რესპუბლიკის ერთ-ერთი მთავარი სიმბოლო. მიღებულია ყარაჩაი-ჩერქეზეთის რესპუბლიკის საკანონმდებლო ორგანოს პარლამენტის მიერ 1994 წლის 3 თებერვლის დადგენილებით. სწორედ ამ დადგენილების თანახმად აღნიშნული სიმბოლო აუცილებლად უნდა იყოს განთავსებული სამთავრობო კაბინეტებში, ოფისებსა და ადგილობრივი თვითმმართველობის წარმომადგენლობით ორგანოებში.

## აღწერა
ყარაჩაი-ჩერქეზეთის რესპუბლიკის სახელმწიფო გერბი არის მრგვალი ჰერალდიკული ფორმის (ფარი). გერბზე წარმოდგენილია ლურჯ ფონზე, ოქროსერ მინდორში ვერცხლის მთა ორი მწვერვალით, ეს არის იალბუზი. ის ჩაზნექილი და აბსტრაქტულია. ფარი გარშემორტყმულია რგოლით, ზემოდან ოქროს რგოლით აღნიშნულია მზე. გერბის ქვემოთ კი წარმოდგენილია ოქროსფერი თასი. გერბის კიდეებზე ჩარჩოს სახით არის წარმოდგენილი მწვანე ფერის ოქროსფრად მოქცეული როდოდენდრონი, სამი ვერცხლის ყვავილი თითოეულ ტოტზე. როდოდენდრონი არის ერთ-ერთი ალპური ზონისთვის დამახასიათებელი მცენარე.

თასი და პატარა წრე ოდნავ სცდება დიდი წრის საზღვრებს, რაც გერბს უფრო მიმზიდველს ხდის. წრის დიამეტრი საერთო წრესთან მიმართებაშია 1:2.

## ფერები და ნიშნები
ყარაჩაი-ჩერქეზეთის გერბზე წარმოდგენილ ფერებს, სხვადასხვა მნიშვნელობა აქვს. ამ გერბზე წარმოდგენილი ყვითელი ფერი არის სიმბოლო მზის, ის წარმოდგენილია გერბზე წრის სახით. მისით აღნიშნულია მზიანი ყარაჩაი-ჩერქეზეთი. იალბუზი - რომელიც წარმოდგენილია გერბის ცენტრში. აღნიშნულია თეთრი ფერით, რომელიც არის მარადისობის, სიძლიერისა და სიდიადის აღმნიშვნელი. იალბუზი ცისფერ წრეშია მოქცეული. ეს ცისფერი ნიშნავს საუკუნო ცას და წმინდა წყლებს, ის არის წყლის სიმბოლო. ქვემოთ მოცემულია ოქროსფერი თასი, რომელიც სიმბოლოა სტუმართმოყვარეობის. როდედენდრონი, რომელიც გერბზეა გამოსახული არის სპეციფიკური მცენარე დამახასიათებელი ალპური ზონისა. ის არის სისუფთასის, მშვიდობის, ჯანმრთელობისა და სიწმინდის სიმბოლო.

2017 წლის 1 იანვრის მდგომარეობით ყარაჩაი-ჩერქეზეთის რესპუბლიკაში 100 მუნიციპალიტეტი იყო: 2 საქალაქო ოლქი, 10 საქალაქო ოლქი, 5 ურბანული დასახლება და 83 სოფლის დასახლება. სწორედ ამ მუნიციპალიტეტების მთავარ სიმბოლოს წარმოადგენს აღნიშნული გერბი. ოფიციალური გერბი, სიმბოლო განთავსებულია ყარაჩაი-ჩერქეზეთის რესპუბლიკის წარმომადგენლობების შენობებზე, მათ შორის: სამთავრობო სახლის, ყარაჩაი-ჩერქეზეთის რესპუბლიკის სახალხო კრებისა - უზენაესი სასამართლოს შენობებზე.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Официальный сайт Карачаево-Черкесской Республики 

კატეგორია:გერბები
კატეგორია:გერბები ანბანის მიხედვით
სადარაქის რაიონი

**სადარაქის  რაიონი** () — აზერბაიჯანის ერთ-ერთი რაიონი. მდებარეობს აზერბაიჯანის დასავლეთ ნაწილში ნახიჩევანის ავტონომიურ რესპუბლიკაში. სადარაქის ფართობია 163 74 კმ². მდებარეობს ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის ჩრდილო-დასავლეთით და მოიცავს სამ სოფელს. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ჰეიდარაბადი. ცენტრალური ქალაქიდან ერევნამდე მანძილი 60 კმ-ია. სადარაქი არის აზერბაიჯანის ერთადერთი რაიონი, რომელიც ესაზღვრება თურქეთს.

## ისტორია
აბრეშუმის გზის მონაკვეთი, რომელიც აკავშირებდა აზერბაიჯანის ჩრდილოეთ ნაწილს შუა აღმოსავლეთის ქვეყნებთან, სადარაქის რაიონში გადიოდა. 
1722 წელს პეტრე I დიდის კავკასიაზე ლაშქრობის დროს, მათ შორის აზერბაიჯანზე, ნახიჩევანის ტერიტორია ოსმალთა გავლენის ქვეშ მოექცა, ხოლო 1828 წლის შეთანხმების შემდეგ იგი   ერევნის  გუბერნიას გადაეცა. 1828 წლის ბრძანებულებით, ერევნისა და ნახიჩევანის ტერიტორიაზე შეიქმნა „სომხური პროვინცია“ და დაახლოებით 130 000 სომეხი გადმოასახლეს აქ ირანიდან და თურქეთიდან.

## გეოგრაფია
სადარაქის რაიონს თურქეთი სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში ესაზღვრება (ერთადერთი მოსაზღვრე ზონაა თურქეთსა და აზერბაიჯანს შორის, საზღვრის სიგრძე შეადგენს  11 კმ-ს), სომხეთი ჩრდილო-დასავლეთით  24 კმ მანძილზე და სამხრეთ-აღმოსავლეთით შარურის რაიონი 27 კმ მანძილზე.

სადარაქის კლიმატი კონტინენტურია, ზაფხული ცხელია და ზამთრი ცივი. 1980 წელს სადარაკში აღმოაჩინეს  მინერალური წყლის წყაროები. რაიონის ტერიტორია მოიცავს დაბლობებს, რომლებიც გარშემორტყმულია მთათა მასივებით. მდინარე არაქსი მიედინება თურქეთსა და სადარაქის რაიონს შორის მათ საზღვარზე. 

## დემოგრაფია
სტატისტიკის სახელმწიფო კომიტეტის მონაცემებით, 2018 წლის მდგომარეობით, რაიონის მოსახლეობა 15.9 ათასი ადამიანს შეადეგენდა, რაც 2000 წელთან შედარებით 3,7 ათასი ადამიანით მატებაა (30 პროცენტით). 2000 წელს მოსახლეობის რიცხვი  12.2 ათასი ადამიანს შეადგენდა. მთლიანი მოსახლეობიდან 8,1 ათასი კაცია, ხოლო 7,8 ათასი კი ქალი. 
{| class="wikitable"

## არქეოლოგია
სადარაქის რაიონში მნიშვნელოვანი არქეოლოგიური ძეგლებია. აქ არის ენეოლითის ხანის პერიოდის უძველესი დასახლება, რომელიც ხუთ ჰექტარზეა გადაჭიმული. ნამოსახლარი მდებარეობს დაბლობზე, სოფელ ყარააღაჯის აღმოსავლეთით. 

აქ მრავალი კერამიკული ჭურჭელი იქნა აღმოჩენილი, სხვადასხვა გაფორმებებით, მაგალითად წითლად შეღებილი ხაზებით. ადგილობრივი დასახლება ძვ.წ. V ათასწლეულით თარიღდება და იგი ახალ ინფორმაციას გვაწვდის ნახიჩევანში არსებული პალეოლითური პერიოდის შესახებ. აქ გვხვდება გამომწვარი თიხის ჭურჭელი, ისევე როგორც მტკვარ-არაქსის პერიოდის ყველა სხვა სახის ჭურჭელი.

## რესურსები ინტერნეტში
* На сайте Azerbaijan 
* http://www.mcdmerkez.org/ts_general/azl/belediye/b-4.htm 
* Kəlbizadə E. Naxçıvanın tarixi-coğrafiyası (XII-XVIII əsrin I yarısı). Naxçıvan:Əcəmi, 2016, 200 s. 
* Kəlbizadə E. Qədim Sədərək tarixdə neçə dəfə rayon statusunda olub?. "Şərq qapısı" qəzeti, 07.12.2016 

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის რაიონები
ლალა იუსიფოვა

**ლალა იუსიფოვა** (; დ. 11 ოქტომბერი, 1996, ბაქო, აზერბაიჯანი) — აზერბაიჯანელი რიტმული ტანმოვარჯიშე.

## კარიერა
ლალა იუსიფოვამ ახალგაზრდული კარიერა 2009 წელს დაიწყო. მან 2010 წლის ევროპის ახალგაზრდულ ჩემპიონატში ვერცხლის მედალი მოიპოვა. აგრეთვე, მან აზერბაიჯანის გუნდის წევრის სახელით იასპარეზა მისკში ჩატარებულ 2011 წლის ევროპის ახალგაზრდულ ჩემპიონატში, სადაც ბწინჯაოს მედალი მოიპოვა.

იუსიფოვას დებიუტი პროფესინალურ კარიერაში 2012 წელს შედგა. 2013 წელს მან მოიგო ბრინჯაოს მედალი „ჰუპში“ ტარტუში (ესტონეთი) ჩატარებულ 2013 წლის მის ვალენტინის თასზე. ამავე წელს იასპარეზა 2013 წლის ირინა დელეანუს თასზე და ტურნირი მან „ჰუპში“ ბრინჯაოს მედლის მოპოვებით დაასრულა. ვენაში (ავსტრია) ჩატარებულ 2013 წლის მსოფლიოს თასზე ლალა იუსიფოვა და მისი თანაგუნდელი, მარინა დურუნდა აზერბაიჯანის სახელით გამოდიოდნენ. ეს გუნდური ჩემპიონატი მათ მე-4 ადგილით დაასრულეს. მან ვერცხლის მედალი მოიპოვა 2013 წლის აზერბაიჯანის ეროვნულ ჩემპიონატში (პირველი ადგილი მარინა დურუნდამ დაიკავა). იუსიფოვა აგრეთვე ასპარეზობდა საკტ-პეტერბურგში (რუსეთში) ჩატარებულ 2013 წლის მსოფლიოს თასზე; მან თასი მე-8 ადგილით დაასრულა.

2013 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე იუსიფოვამ ჯანა ბერეზკო-მარგგრანდერთან ერთად ტურნირი მე–13 ადგილით დაასრულა. იგი ასპარეზობდა 2013 წლის გრანდ პრიქსზე; საბოლოოდ ხსენებული შეჯიბრება მე-9 ადგილით დააამთავრა. ბერლინში ჩატარებულ 2013 წლის გრანდ პრიქსის ფინალში მან მე-6 ადგილი დაისაკუთრა. მან ოთხი ღონისძიების ფინალში გაიმარჯვა და კლუბებს შორის შეჯიბრებაში ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ამავე წელს იგი 2013 წლის აეონის თასზე (ტოკიო, იაპონია) ასპარეზობდა; საბოლოოდ, გუნდებს შორის მე-5 ადგილი, ხოლო ინდივიდუალურ პერფორმენსში მე-6 ადგილი დაიკავა.

2014 წლის სეზონის პირველი ნახევარი მან მხრის ტრავმის გამო გამოტოვა. აპრილში იგი ასპარეზობას დაუბრუნდა - მონაწილეობა მიიღო აზერბაიჯანის ეროვნულ ჩემპიონატში; ჩემპიონატი ვეცხლის მედლით დაასრულა (პირველ ადგილი კვლავ მარინა დურუნდამ დაიკავა). იუსიფოვამ 2014 წელს პირველად მიიღო მონაწილეობა საერთაშორისო შეჯიბრებაში: მან იასპარეზა 2014 წლის კორბეილ-ესონესის მსოფლიო თასზე და ტურნირი მე-16 ადგილით დაასრულა.

## რესურსები ინტერნეტში
* Lala Yusifova at the International Federation of Gymnastics
* Rhythmic Gymnastics Results

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 16 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1996
კატეგორია:აზერბაიჯანელი მხატვრული ტანმოვარჯიშეები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ანდურმა

**ანდურმა ** () — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის ლერიქის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა —  577  კაცი.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:ლერიქის რაიონის სოფლები