open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ლუნა ბლეზი

**ლუნა ბლეზი ბოიდი** (; დ. 1 ოქტომბერი, 2001) — ამერიკელი მსახიობი და მომღერალი. ცნობილია თავისი როლით Olive Stone-ში NBC/Netflix-ის სამეცნიერო ფანტასტიკურ დრამატულ სერიალში „Manifest" და ნიკოლ ელისი ABC-ის „Fresh Off The Boat“-ში.

## ადრეული ცხოვრება 
ბლეზი მამა არის გლაზგოდან, შოტლანდია; და მისი დედა არის მეორე თაობის მექსიკელ-ამერიკელი მსახიობი სან ანტონიოდან, ტეხასი. რომელშიც მთავარ როლებს ასრულებდნენ რენდალ პარკი და კონსტანს ვუ ლუის და ჯესიკა ჰუანგების როლებში. ის 13 წლის იყო, როდესაც სერიალის გადაღება დაიწყო და ეს იყო მისი პირველი მთავარი როლი. ამ როლმა მას 2016 წლის ახალგაზრდა არტისტის დაჯილდოებაზე ჯილდო საუკეთესო განმეორებადი ახალგაზრდა მსახიობისთვის მოუტანა. 2016 წლის ივნისში ბლეზმა ითამაშა იაკობ სარტორიუსის სადებიუტო სინგლის „Sweatshirt“ კლიპში.

2017 წლის დასაწყისში ბლეიზმა დებიუტი შეასრულა „Over You“ და იმავე წლის დეკემბერში გამოაცხადა, რომ მომავალ წელს გამოუშვებს ახალ მუსიკას. ბლეიზმა გამოუშვა „Secrets“, მისი მეორე სინგლი, 2018 წლის ბოლოს.

2018 წელს ბლეზმა მიიღო მონაწილეობა ზეითუნის სტოუნის როლში NBC-ის დრამა/იდუმალი სერიალში „Manifest“.

2025 წელს ბლეზმა ითამაშებს ფილმში „Jurassic World: Rebirth“, რომელიც პოსტპროდუქციაშია.

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 2000-იანები
კატეგორია:დაბადებული 2001
კატეგორია:დაბადებული 1 ოქტომბერი
კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები
კატეგორია:შოტლანდიელი ამერიკელები
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები
კატეგორია:ამერიკელი ქალი კინომსახიობები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კარპო

**კარპო** () — ზაფხული ქალღმერთი ბერძნულ მითოლოგიაში, ნაყოფის დამამწიფებელი ჰორა.

მის სახელს ატარებს იუპიტერის თანამგზავრი კარპო.

## ლიტერატურა
*გელოვანი ა., „მითოლოგიური ლექსიკონი“, თბილისი, 1983, გვ. 241

კატეგორია:ბერძნული მითოლოგია
სან-ანტონიო-ტეპეტლაპა

**სან-ანტონიო-ტეპეტლაპა** () ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის სამხრეთ ნაწილში, ოახაკის შტატში. შედის ხამილტეპეკის რაიონში, სანაპიროს რეგიონში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 4 873 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 10.9%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 69.4 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 70.2 ადამიანი კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტი ოახაკის შტატის შემადგენლობაში 1844 წლის 18 ნოემბერს შევიდა.

## იხილეთ აგრეთვე
*ოახაკის მუნიციპალიტეტები

## სქოლიო
კატეგორია:ოახაკის მუნიციპალიტეტები
ისლამ მახაჩევი

**ისლამ მახაჩევი** (; დ. 27 ოქტომბერი, 1991) —  რუსი შერეული საბრძოლო ხელოვნების მებრძოლი. იგი ამჟამად ასპარეზობს აბსოლუტური საბრძოლო ჩემპიონატის (*UFC*) ნახევრად საშუალო წონით დივიზიონში, სადაც UFC-ის  ჩემპიონია.

## ბიოგრაფია
დაიბადა 1991 წლის 27 ოქტომბერს, მაჰაჩყალაში, დაღესტანში. მახაჩევის მამას პომიდორი მოჰყავდა და მძღოლად მუშაობდა, დედა კი დიასახლისი და პატარა კაფის მმართველი იყო. ჰყავს უფროსი ძმა სახელად ყურბანისმაილი. შვიდი წლის ასაკიდან დაიწყო ვარჯიში ტაეკვანდოში, დამსახურებული ჩემპიონი სეიფულა მაგომედოვის ხელმძღვანელობით. მახაჩევი აბუბაკარ ნურმაგომედოვთან ერთად სკოლაში სწავლის დროს სანდაზე გადავიდა, სადაც ასევე გაიცნო ხაბიბ ნურმაგომედოვი, შამილ ზავუროვი და მათი ოჯახი.

## UFC კარიერა
2014 წლის 2 ოქტომბერს მახაჩევმა ხელი მოაწერა UFC-ის კონტრაქტს. მახაჩევის დებიუტი 2015 წლის 23 მაისს, UFC 187-ზე ლეო კუნცთან შედგა. მან ბრძოლა მეორე რაუნდში მოიგო. 2014 წლიდან მან UFC-ში 16 ბრძოლა ჩაატარა, საიდანაც მხოლოდ ერთხელ დამარცხდა. მან UFC-ის ქვემსუბუქი წონის ქამარი UFC 280-ზე, ჩარლზ ოლივეირასთან დაპირისპირების დროს მოიპოვა, სადაც ბრძოლა მეორე რაუნდში მოიგო, რამაც *Performance of the Night*-ის ბონუსი მიაღებინა.

## რესურსები ინტერნეტში
* ESPN

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 27 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1991
კატეგორია:რუსი სპორტსმენები
კატეგორია:რუსი შერეული საბრძოლო ხელოვნების მებრძოლები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ფსკვნილი

[მინი| *La Visione di San Domenico* ( *წმინდა დომინიკის ხილვა* ), [ბერნარდო კავალინო, 1640 წ.]]
**ფსკვნილი** ასევე ცნობილი როგორც **დომინიკური ფსკვნილი** — ლოცვების ერთობლიობა, რომელიც ძირითადად გამოიყენება კათოლიკურ ეკლესიაში. კითხულობენ კრიალოსანზე რომლებიც გამოიყენება ლოცვების შემადგენელი ნაწილის დასათვლელად. 

ლოცვები, რომლებიც ქმნიან როსარიას. მოწყობილია ათი „დიდება ღვთისმშობელსისაგან“, რომელსაც ეწოდება „ათეულის ლოცვა“. ყოველ ათეულ ლოცვას წინ უძღვის „საუფლო ლოცვა („მამაო ჩვენო“) და ტრადიციულად მოჰყვება ერთი დიდება (დიდება მამასა...). ზოგიერთი კათოლიკე ასევე კითხულობს ლოცვას „ო ჩემო უფალო“ (დიდების შემდეგ). „კრიალოსანი“ არის დამხმარე საშუალება ამ ლოცვების მათი სათანადო თანმიმდევრობით წარმოთქმისთვის.

ჩვეულებრივ, ლოცვის დროს იკითხება ხუთი ათეულის ლოცვა. ყოველი ათეული იძლევა შესაძლებლობას ვიფიქროთ ფსკვნილი საიდუმლოზე, რომელიც „სახარებისეულ გაკვეთილებს“. ფსკვნილის სახეობებია: ფრანცისკანური გვირგვინი, ბრიჯიტინის როსარი, წმიდა ჭრილობების როსარი და ა.შ. ოთხ საუკუნეზე მეტი ხნის განმავლობაში, რამდენიმე პაპმა ხელი შეუწყო ფსკვნილის მოხმარებას, როგორც ქალწული მარიამის თაყვანისცემის ნაწილი კათოლიკურ ეკლესიაში.

## ფსკვნილზე ლოცვა 
მარცხნივ|მინი|351x351პქ| კათოლიკური როსარიის სქემატური გამოსახულება: * **ყავისფერი :** ჯვრის ნიშანი და მოციქულთა სარწმუნოება * **ლურჯი :** მამაო ჩვენო * **ცისფერი / საშუალო ლურჯი :** შესავალი საიდუმლო და ჩვენი მამა * **ვარდისფერი :** დიდება მარიამს * **ვარდისფერი / მუქი ვარდისფერი :** დიდება **ყვითელი :**  ჯვრის გადასახვა

### ძირითადი სტრუქტურა 
როზარის ლოცვის სტრუქტურა:

* ჯვრის გამოსახვა (ზოგჯერ ჯვრის ან ჯვარცმის გამოყენებით);
* მოციქულთა სარწმუნოება (ჯვარი ან ჯვარცმა ეჭირა ხელში);
* მამაო ჩუენო პირველ დიდ მძივზე.
* ავე მარია ყოველ მომდევნო სამ მძივზე (სამი თეოლოგიური სათნოებისთვის : რწმენა, იმედი და ქველმოქმედება );
* დიდება: ყოველ მომდევნო დიდ მძივზე (სამება)
* საუფლო ლოცვა - მეორე დიდ მძივზე.
* ჯვრის გამოსახვა

შემდეგ მოჰყვება ათეულის ლოცვა, რომელიც იმეორებს ამ ციკლს თითოეული საიდუმლოსთვის .

## სხვა ქრისტიანები 
მრავალი მსგავსი ლოცვის პრაქტიკა არსებობს სხვა ქრისტიანულ თემებში, თითოეულს აქვს ლოცვების საკუთარი ნაკრები და ლოცვის მძივების საკუთარი ფორმა (ზოგიერთ ტრადიციაში ცნობილია როგორც *ჯაგრისი*), როგორიცაა ფსკვნილი მართლმადიდებლურ ქრისტიანობაში. ფსკვნილზე ზოგჯერ ლოცულობენ სხვა ქრისტიანები, განსაკუთრებით ლუთერანები, ანგლიკანები და „ძველი კათოლიკეები“.

## სქოლიო 
კატეგორია:ქრისტიანული ტერმინები
კატეგორია:სტატიები hAudio მიკროფორმატებით
კონსტანტინე ვირსალაძე

**კონსტანტინე (კოტე) სპირიდონის ძე ვირსალაძე** (დ. 28 იანვარი, 1914, თბილისი, — გ. 13 ოქტომბერი, 1992, იქვე) — ქართველი თერაპევტი. მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (1952), პროფესორი (1953), საქართველოს მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწე (1967).

დაიბადა ექიმ სპირიდონ ვირსალაძის და პიანისტ ანასტასია აბდუშელიშვილის ოჯახში. დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტი (1936). 1954 წლიდან იყო ამავე ინსტიტუტის თერაპიის კათედრის, 1957–1987 წლებში — ჰოსპიტალური თერაპიის კათედრის გამგე, 1975–1985 წლებში — თბილისის სამედიცინო ინსტიტუტის რექტორი. 1978 წელს აირჩიეს საქართველოს თერაპევტთა სამეცნიერო საზოგადოების თავმჯდომარედ. იყო საბჭოთა კავშირის IX–X მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი (1974-1984).

ვირსალაძის სამეცნიერო კვლევები ეძღვნება საქართველოში კუჭ-ნაწლავის ტრაქტის დაავადებების ეპიდემიოლოგიას, პროფილაქტიკურ ღონისძიებებს. მისი თაოსნობით ქვეყანაში დაინერგა კვლევის ენდოსკოპიური მეთოდები გასტროენტეროლოგიაში, რესპუბლიკურ კლინიკურ საავადმყოფოსთან დაარსდა გასტროენტეროლოგიისა და სამკურნალო კვების განყოფილებები (1960), შეიქმნა გასტროენტეროლოგთა რესპუბლიკური და თბილისის თერაპევტთა სამეცნიერო საზოგადოებები (1973). 

კონსტანტინე ვირსალაძეს ცოლად ჰყავდა ბიოლოგი დარეჯან კავკასიძე. მათი შვილები არიან: პიანისტი ელისო ვირსალაძე და ენდოკრინოლოგი დავით ვირსალაძე.
## ბიბლიოგრაფია
* კრონის დაავადება: დიაგნოსტიკისა და მკურნალობის თანამედროვე მეთოდები, თბ., 1987. 
* Пилоро-дуоденальные стенозы язвенного происхождения, Тб., 1956.
## ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 28 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული  1914
კატეგორია:გარდაცვლილი  13 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი   1992
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კატეგორია:თბილისში გარდაცვლილები
კატეგორია:ქართველი თერაპევტები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:სსრკ-ის IX მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
კატეგორია:სსრკ-ის X მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწეები
ბაირქოი (იქიზდერეს რაიონი)

**ბაირქოი** () — სოფელი იქიზდერეს რაიონში, რიზეს პროვინცია, თურქეთი. მდებარეობს რიზედან 58 კილომეტრში, ხოლო რაიონის ცენტრ იქიზდერედან 6 კილომეტრში. 2020 წლის მონაცემებით სოფელში 185 ადამიანი ცხოვრობს.

## ისტორია
სოფელი დაარსდა 1800-იან წლებში და მის ძველ სახელს წარმოადგენდა კოლიავ  , 1913 წელს მიიღო სახელწოდება „ბაიირქოი" და სოფლის სტატუსი. სოფელში არის 1899 წელს აშენებული მეჩეთი.

## სქოლიო
კატეგორია:იქიზდერეს რაიონის სოფლები
კატეგორია:ლაზური დასახლებები თურქეთში
ომი და ქორწილი

**„ომი და ქორწილი“** — 2010 წლის ქართული მხატვრული ფილმი, რომლის რეჟისორია ზაზა კოლელიშვილი. მასვე ეკუთვნის ფილმის იდეა, რომელიც სცენარიც ლალი მაზიაშვილის სტატიის „ძევერელებმა გაგანია ომში იქორწინეს“ მიხედვით დაიწერა.

## სიუჟეტი
ფილმი რეალურ ამბებზეა დაფუძნებული. 2008 წლის 9 აგვისტოს ძევერელებმა ომის მიუხედავად მაინც გადაიხადეს ქორწილი, ერთი წლის შემდეგ წყვილს ვაჟი შეეძინა.

## როლებში
*მარლენ ეგუტია
*გრიგოლ წიტაიშვილი
*აკაკი ხიდაშელი
*ზურაბ ქაფიანიძე
*გივი ჩუგუაშვილი
*ლია გუდაძე
*ზანდა იოსელიანი
*დავით (ჯაპანა) ხურცილავა
*ქართლოს მარადაშვილი
*ბადრი კაკაბაძე
*დავით დვალიშვილი
*დუტა სხირტლაძე
*ნოდარ ხუციშვილი
*ვლადიმერ (ლადო) მექვაბიშვილი
*როლანდ ოქროპირიძე
*ელენე კოლელიშვილი
*ნინო გაბითაშვილი
*ჯემალ გოჩაშვილი
*გიორგი (გია) ტყეშელაშვილი
*ნუკრი არჩვაძე
*გია მუჯირი
*კახა მიქიაშვილი
*ლევან ლორთქიფანიძე
*ზვიად ნიკურაძე

## რესურსები ინტერნეტში
*ომი და ქორწილი — ეროვნული ფილმოგრაფია
*

კატეგორია:ქართული ფილმები
კატეგორია:ქართულენოვანი ფილმები
კატეგორია:ზაზა კოლელიშვილის ფილმები
კატეგორია:2010 წლის ფილმები
კატეგორია:ფილმები ანბანის მიხედვით
სან-გაბრიელ-მისტეპეკი

**სან-გაბრიელ-მისტეპეკი** () ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის სამხრეთ ნაწილში, ოახაკის შტატში. შედის ხუკილის რაიონში, სანაპიროს რეგიონში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 4 910 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 3.7%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 178.4 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 27.5 ადამიანი კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტი ოახაკის შტატის შემადგენლობაში 1826 წლის 6 მაისს შევიდა.

## სქოლიო
კატეგორია:ოახაკის მუნიციპალიტეტები
კანდელარია-ლოსიჩა

**კანდელარია-ლოსიჩა** () ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის სამხრეთ ნაწილში, ოახაკის შტატში. შედის პოჩუტლის რაიონში, სანაპიროს რეგიონში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 11 166 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 13.2%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 181 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 61.7 ადამიანი კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტი ოახაკის შტატის შემადგენლობაში 1881 წლის 7 დეკემბერს შევიდა.

## სქოლიო
კატეგორია:ოახაკის მუნიციპალიტეტები
გურდერე (იქიზდერეს რაიონი)

**გურდერე** () — სოფელი იქიზდერეს რაიონში, რიზეს პროვინცია, თურქეთი. მდებარეობს რიზედან 55 კილომეტრში, ხოლო რაიონის ცენტრ იქიზდერედან 3 კილომეტრში. 2020 წლის მონაცემებით სოფელში 294 ადამიანი ცხოვრობს.

## ისტორია
სოფელი, რომელიც დაარსდა 1800-იან წლებში, თავდაპირველად ბერძნულად ეწოდებოდა ეტმონე, ხოლო 1913 წელს მიიღო სახელწოდება იშქენჯედერე. მოგვიანებით კი ეწოდა „გურდერე“ და მიენიჭა სოფლის სტატუსიც.

## სქოლიო
კატეგორია:იქიზდერეს რაიონის სოფლები
კატეგორია:ლაზური დასახლებები თურქეთში
მეშექოი (იქიზდერეს რაიონი)

**მეშექოი** () — სოფელი იქიზდერეს რაიონში, რიზეს პროვინცია, თურქეთი. მდებარეობს რიზედან 85 კილომეტრში, ხოლო რაიონის ცენტრ იქიზდერედან 28 კილომეტრში. 2020 წლის მონაცემებით სოფელში 310 ადამიანი ცხოვრობს.

## ისტორია
1800-იან წლებში დაარსებული სოფლის ძველი სახელი ბერძნულად იყო პეტრა, ხოლო 1913 წელს მან მიიღო სახელ „მეშექოი“ (ანუ „ტყის სოფელი“) და მოიპოვა სოფლის სტატუსი. სოფელში ყოველწლიურად იმართება ლაზბორდის სათხილამურო ფესტივალი.

## სქოლიო
კატეგორია:იქიზდერეს რაიონის სოფლები
კატეგორია:ლაზური დასახლებები თურქეთში
რუზგარლი (იქიზდერეს რაიონი)

**რუზგარლი** () — სოფელი იქიზდერეს რაიონში, რიზეს პროვინცია, თურქეთი. მდებარეობს რიზედან 57 კილომეტრში, ხოლო რაიონის ცენტრ იქიზდერედან 5 კილომეტრში. 2020 წლის მონაცემებით სოფელში 126 ადამიანი ცხოვრობს.

## ისტორია
1800-იანი წლების სოფლის ძველი სახელი იყო ლაზურად მიზე, რაც ნიშნავს „შავ ფრინველს“. 1913 წელს მან მიიღო „რუზგარლი“ სახელი და მოიპოვა სოფლის სტატუსი.

## სქოლიო
კატეგორია:იქიზდერეს რაიონის სოფლები
კატეგორია:ლაზური დასახლებები თურქეთში
აკუიციო

**აკუიციო** () ― მუნიციპალიტეტი მიჩოაკანის შტატში, მექსიკის დასავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 11 301 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 2.9%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 176.3 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 64.1 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია მიჩოაკანის შტატის შემადგენლობაში 1888 წლის 10 ოქტომბერს შევიდა. მექსიკის სტატისტიკისა და გეოგრაფიის ეროვნული ინსტიტუტის კლასიფიკაციით, მუნიციპალიტეტის კოდია 001.

## სქოლიო
კატეგორია:მიჩოაკანის მუნიციპალიტეტები
იენიქალე (რიზეს რაიონი)

**იენიქალე** () — სოფელი რიზეს რაიონში, რიზეს პროვინცია, თურქეთი. მდებარეობს რიზედან 11 კილომეტრში. 2021 წლის მონაცემებით სოფელში 127 ადამიანი ცხოვრობს.

## სქოლიო
კატეგორია:რიზეს რაიონის სოფლები
აგილილია (მუნიციპალიტეტი)

**აგილილია** () ― მუნიციპალიტეტი მიჩოაკანის შტატში, მექსიკის დასავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 14 754 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 9%-ით ნაკლებია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 1 396.9 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 10.6 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია მიჩოაკანის შტატის შემადგენლობაში 1877 წლის 22 ივნისს შევიდა. მექსიკის სტატისტიკისა და გეოგრაფიის ეროვნული ინსტიტუტის კლასიფიკაციით, მუნიციპალიტეტის კოდია 002.

## სქოლიო
კატეგორია:მიჩოაკანის მუნიციპალიტეტები
ელენე ვირსალაძე

**ელენე (ლოლოტა) ბაგრატის ასული ვირსალაძე** (დ. 29 ივნისი, 1911, თბილისი, — გ. 11 მარტი, 1977, იქვე) — ქართველი ფოლკლორისტი. ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი (1964), პროფესორი (1971), საქართველოს მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწე (1965). 

დაიბადა ბაგრატ ვირსალაძისა და ელენე მუსხელიშვილის ოჯახში. მისი და იყო ხელოვნებათმცოდნე თინათინ ვირსალაძე, ძმა — თეატრის მხატვარი სოლიკო ვირსალაძე.  

ელენე ვირსალაძემ დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი (1930), შემდეგ — ლენინგრადის ლიტერატურის, ენისა და ფილოსოფიის ინსტიტუტის ასპირანტურა (1935). 1936 წლიდან მუშაობდა შოთა რუსთაველის სახელობის ქართული ლიტერატურის ინსტიტუტში. 1937-1942 წლებში რეპრესირებული იყო; იმყოფებოდა გადასახლებაში კარელიასა და შუა აზიაში. რეპრესიებს ემსხვერპლა ასევე ელენეს მამა ბაგრატი და სიძე (დის ქმარი) მეთოდე ხოშტარია (ორივე დახვრიტეს). სამშობლოში დაბრუნების შემდეგ განაგრძო მუშაობა ლიტერატურის ინსტიტუტში, პარალელურად კითხულობდა ლექციებს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტსა და სხვადასხვა პედაგოგიურ ინსტიტუტში. 1976 წლიდან იყო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფოლკლორისტიკის კათედრის გამგე. 

იკვლევდა ქართული ფოლკლორის აქტუალურ საკითხებს: მითოლოგიის პრობლემებს, ეპიკურ ტრადიციათა თავისებურებებს ზეპირსიტყვიერებაში, ხალხურ ლირიკას, ფოლკლორში თანამედროვე თემატიკის ასახვის ფორმებს, ლიტერატურით-ფოლკლორულ ურთიერთობებს და სხვ. აქტიურად მონაწილეობდა ფოლკლორულ ექსპედიციებში. მის მიერ შეკრებილი მასალის დიდი ნაწილი გამოქვეყნებულია სხვადასხვა ნაშრომში, მ. შ. „რჩეული ქართული ხალხური ზღაპრები” (ტ. I, 1949; II–1958), „ქართველ მთიელთა ზეპირსიტყვიერება” (1958), „ქართული სამონადირო ეპოსი” (1964), „ქართული ხალხური თქმულებები და ლეგენდები” (რუსულ ენაზე, 1973) და სხვ. მონაწილეობდა „ქართული ხალხური პოეტური შემოქმედების” (ტ. 1–3, 1960–73) და „ქართული ხალხური პოეზიის” თორმეტტომეულის (1972–84) შედგენაში, რისთვისაც მიენიჭა საქართველოს სახელმწიფო პრემია (1988, სხვებთან ერთად). მისი სამეცნიერო ნაშრომები თარგმნილია რუსულ, ფრანგულ, ინგლისურ და გერმანულ ენებზე.

ელენე ვირსალაძის ქმარი იყო ფილოსოფოსი შალვა ხიდაშელი, ქალიშვილი — ისტორიკოსი მანანა ხიდაშელი.

## ლიტერატურა
* ცხადაია, ზოია, ელენე (ლოლოტა) ვირსალაძე, კრებ. „ბოლშევიზმი და ქართული ლიტერატურა“, თბ., 2019. — გვ. 529-535. 

კატეგორია:დაბადებული  29 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული  1911
კატეგორია:გარდაცვლილი 11 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1977
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კატეგორია:თბილისში გარდაცვლილები
კატეგორია:ქართველი ფოლკლორისტები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწეები
კატეგორია:საქართველოს სახელმწიფო პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში
ვალეტუდო (თანამგზავრი)

მინი|იუპიტერის თანამგზავრი ვალეტუდო
**ვალეტუდო** (), *იუპიტერ LXII*, *S/2016 J 2* — ციური სხეული, პლანეტა იუპიტერის ბუნებრივი თანამგზავრი. არ შედის იუპიტერის არცერთ ჯგუფში. იგი პროგრადულად მოძრავი არარეგულარული თანამგზავრია.

## აღმოჩენა 
თანამგზავრი აღმოაჩინა სკოტ შეპარდმა 2016 წლის 9 მარტს ლას კამპანასის ობსერვატორიაში გადაღებულ სურათზე. აღმოჩენა გამოცხადდა 2018 წლის 17 ივლისს და თანამგზავრმა მიიღო წინასწარი აღნიშვნა S/2016 J 2. პირველ პუბლიკაციებში აღმოჩენის ავტორებმა გამოიყენეს მისთვის სახელწოდება „ვალეტუდო“ — ლათინური სახელი „ჰიგეა“, უძველესი. ჯანმრთელობისა და ჰიგიენის რომაული ქალღმერთი, იუპიტერის შვილიშვილი. 25 სექტემბერს საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა აღიარა აღმოჩენა და თანამგზავრს მიანიჭა ნომერი LXII. 2018 წლის 3 ოქტომბერს ოფიციალურად დამტკიცდა სახელწოდება „ვალეტუდო“..

## ორბიტა
ვალეტუდო იუპიტერის ორბიტაზე საშუალოდ 18.98 მილიონი კმ მანძილზე 533.3 დღეში მოძრაობს. ორბიტას აქვს ექსცენტრიულობა 0.222. 

## ფიზიკური მახასიათებლები 
ვალეტუდოს დიამეტრი დაახლოებით 1 კმ-ია. ვარაუდობენ, რომ გარე თანამგზავრები ძირითადად სილიკატური ქანებისგან შედგება, ამიტომ მისი სიმკვრივე შეიძლება შეფასდეს 2.6 გ/სმ³-ად.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო
კატეგორია:იუპიტერის თანამგზავრები
სანტიაგო-ხამილტეპეკი

**სანტიაგო-ხამილტეპეკი** () ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის სამხრეთ ნაწილში, ოახაკის შტატში. შედის ხამილტეპეკის რაიონში, სანაპიროს რეგიონში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 19 112 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 4%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 637.9 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 30 ადამიანი კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტი ოახაკის შტატის შემადგენლობაში 1823 წლის 28 ივლისს შევიდა.

## იხილეთ აგრეთვე
*ოახაკის მუნიციპალიტეტები

## სქოლიო
კატეგორია:ოახაკის მუნიციპალიტეტები
ჯონ კრასინსკი

**ჯონ ბურკ კრასინსკი** (; დ. 20 ოქტომბერი, 1979) — ამერიკელი მსახიობი და კინორეჟისორი. ცნობილია ჯიმ ჰალპერტის როლით NBC-ის სიტკომში „ოფისი“ (2005–2013). ასევე იყო „ოფისის“ პროდიუსერი და ზოგჯერ რეჟისორიც კი. ის იყო რეჟისორი, თანაავტორი და მთავარი როლის შემსრულებელი 2018 წლის საშინელებათა ფილმში „ჩუმი ადგილი“, რომლისთვისაც ტაიმმა დაასახელა მსოფლიოს 100 ყველაზე გავლენიან ადამიანთა შორის. მას შემდეგ იგი იყო „ჩუმი ადგილი 2“-ის რეჟისორი და სცენარისტი.

კრასინსკიმ თეატრალური ხელოვნება ბრაუნის უნივერსიტეტში შეისწავლა. მას შესრულებული აქვს როლები ისეთ ფილმებში, როგორიცაა „License to Wed“
(2007), „Leatherheads“ (2008), „Away We Go“ (2009), „It's Complicated“ (2009), „Something Borrowed“ (2011), „Promised Land“ (2012), „ალოჰა“ (2015) და „13 საათი: ბენღაზის საიდუმლო ჯარისკაცები“ (2016). 2018 წლიდან 2023 წლამდე მან შეასრულა მთავარი გმირის როლი Amazon Prime Video-ს სერიალში „ჯეკ რაიანი“, რომელშიც ის აღმასრულებელი პროდიუსერიც იყო.

## ბიოგრაფია
ჯონ ბურკ კრასინსკი დაიბადა 1979 წლის 20 ოქტომბერს, ბოსტონის გარეუბანში, ნიუტონში, მასაჩუსეტსში, მერი კლერისა და რონალდ კრასინსკის ოჯახში.   დედამისი წარმოშობით ირლანდიელია, მამა კი პოლონელი.

კრასინსკის სასცენო დებიუტი შედგა მეექვსე კლასის სასკოლო სპექტაკლში, მიუზიკლ „Annie“-ში. სატირულ სპექტაკლში მან „ოფისის“ მომავალ სცენარისტთან და მთავარი როლის შემსრულებელთან, ბენჯამინ ნოვაკთან ერთად ითამაშა. კრასინსკიმ და ნოვაკმა  ნიუტონის სამხრეთის საშუალო სკოლა 1997 წელს დაამთავრეს.

კოლეჯში სწავლის დაწყებამდე კრასინსკი ექვსი თვის განმავლობაში ასწავლიდა ინგლისურ ენას კოსტა-რიკაში. კრასინსკიმ სწავლა ბრაუნის უნივერსიტეტში გააგრძელა, რომელშიც სწავლობდა ინგლისურსა და დრამატურგიას. იქ ყოფნისას დაწერა საპატიო დისერტაცია „Contents Under Pressure“. მან ბრაუნის უნივერსიტეტი 2001 წელს დაამთავრა.

## სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები
კატეგორია:ამერიკელი რეჟისორები
კატეგორია:ამერიკელი სცენარისტები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კარპო (თანამგზავრი)

მინი|იუპიტერის თანამგზავრი კარპო
**კარპო** (), **იუპიტერ XLVI**, *S/2003 J 20* — ციური სხეული, პლანეტა იუპიტერის ბუნებრივი თანამგზავრი. შედის იუპიტერის კარპოს ჯგუფში. იგი პროგრადულად მოძრავი არარეგულარული თანამგზავრია.

## აღმოჩენა
აღმოაჩინეს 2003 წლის 9 თებერვალს ჰავაის უნივერსიტეტის ასტრონომთა ჯგუფის მიერ სკოტ შეპარდის ხელმძღვანელობით. 2005 წლის 30 მარტს ოფიციალური სახელი მიენიჭა კარპო, მანამდე იგი ატარებდა დროებით სახელწოდებას S/2003 J 20. სახელი ეწოდა ძველი ბერძნული მითოლოგიის მიიხედვით, ჰორა კარპოს პატივსაცემად.

## ორბიტა
კარპო იუპიტერის გარშემო სრულ ბრუნვას აკეთებს 456 დღეში, 7 საათსა და 12 წუთში, ორბიტის დიდი ნახევღერძი 17.058 მილიონი კმ. კარპოს ორბიტა წაგრძელებულია (ექსცენტრიულობა 0.4316) და ძალიან მიდრეკილია ადგილობრივი ლაპლასის სიბრტყისკენ (51.628°).

ითვლება, რომ კარპო, ისევე როგორც თემისტო, არის მარტოხელა თანამგზავრი და არ მიეკუთვნება არცერთ ჯგუფს. ასეთი თანამგზავრების ორბიტალური დახრილობა შეზღუდულია კოზაის ეფექტით, რომელიც იწვევს პერიოდულ გაცვლას ექსცენტრიულობასა და ორბიტალურ დახრილობას შორის. საკმარისად მაღალი დახრილობისას, ექსცენტრიულობა შეიძლება გახდეს იმდენად დიდი, რომ ორბიტის პერიცენტრი შეიძლება დასრულდეს იუპიტერის ერთ-ერთ მასიური გალილეის თანამგზავრთან (იო, ევროპა, განიმედე, კალისტო) სიახლოვეს.

## ფიზიკური მახასიათებლები 
კარპოს დიამეტრი მხოლოდ 3 კილომეტრია. სიმკვრივე შეფასებულია, როგორც 2.6 გ/სმ³. სავარაუდოდ შედგება სილიკატური ქანებისგან. ძალიან ბნელ ზედაპირს აქვს ალბედო 0.04. ვარსკვლავიერი სიდიდე 23.0 m.

## რესურსები ინტერნეტში
*  (автор Скотт Шеппард)

## სქოლიო
კატეგორია:კარპოს ჯგუფის თანამგზავრები
ევფორიე (თანამგზავრი)

მინი|იუპიტერის თანამგზავრი ევფორიე
**ევფორიე** (), *იუპიტერ XXXIV*, *S/2001 J 10* — ციური სხეული, პლანეტა იუპიტერის ბუნებრივი თანამგზავრი. შედის იუპიტერის ანანკეს ჯგუფში. იგი რეტროგრადულად მოძრავი არარეგულარული თანამგზავრია.

## აღმოჩენა
იგი აღმოაჩინა ჰავაის უნივერსიტეტის ასტრონომთა ჯგუფმა სკოტ ს. შეპარდის ხელმძღვანელობით 2001 წელს და მიენიჭა დროებითი აღნიშვნა S/2001 J 10. 2003 წლის აგვისტოში სახელი ეწოდა ბერძნული მეთოლოგიის ჰორა ევფორიას, სიუხვის ქალღმერთის პატივსაცემად. 

## ფიზიკური მახასიათებლები
ევფორია დიამეტრის დაახლოებით 2 კილომეტრია და ბრუნავს იუპიტერზე საშუალოდ 19.266 მილიონი კმ მანძილზე 550.69 დღეში, ეკლიპტიკისკენ 145.7° დახრილობით, რეტროგრადული მიმართულებით და ექსცენტრისიტეტით 0.148. მასზე გავლენას ახდენს კოზაის მექანიზმი.

## სქოლიო
კატეგორია:ანანკეს ჯგუფის თანამგზავრები
მერსინის მუზეუმი

**მერსინის მუზეუმი** () — მუზეუმი თურქეთის ქალაქ მერსინში. მას მართავს თურქეთის კულტურისა და ტურიზმის სამინისტრო, თუმცა ახალი მუზეუმის, მერსინის არქეოლოგიური მუზეუმის დაარსების შემდეგ ექსპონატების უმეტესობა ახალ მუზეუმში გადაიტანეს.

## ისტორია 
მერსინის პროვინციაში არის უამრავი უძველესი ადგილი. იუმუქთეფე და სოლი ქალაქ მერსინში და გოზლუქულე ტარსუსში. მერსინის მუზეუმის დაარსებამდე, არტეფაქტები სხვა მუზეუმებში იყო გამოფენილი. მერსინის მუზეუმი დაარსდა 1978 წელს. 1991 წლის შემდეგ მუზეუმი განთავსდა დღევანდელ ადგილზე, მერსინის კულტურული ცენტრის აღმოსავლეთ ფრთაში.

## გამოფენა 
ეზოში გამოფენილია ქვის ისეთი არტეფაქტები, როგორიცაა პითოზები და სტელები. მუზეუმი ორსართულიანია. პირველ სართულზე ორი საგამოფენო დარბაზია. პირველ დარბაზში რომის იმპერიის სტელები და ამფორებია გამოფენილი. გამოფენილია ტერაკოტის სამარხები სოლიდან. მეორე დარბაზში გამოფენილია ნეოლითის, ენეოლითისა და ადრე ბრინჯაოს ხანის სხვადასხვა ჭურჭელი და ხელნაკეთი ნივთები. მათი უმეტესობა აღმოჩენილია იუმუქთეფესა და გოზლუქულეს არქეოლოგიურ ძეგლებზე. ზედა სართულზე მესამე დარბაზში დაცულია თურქმენული კულტურის ეთნოგრაფიული ნივთები, როგორიცაა ორნამენტული ნივთები, ხალიჩები, ტანსაცმელი, ხის და სპილენძის ნივთები, იარაღი და ა. შ. მუზეუმში ასევე ინახება 999 მონეტა.

## გალერეა 

 File:Mersin History Museum - yard - 01.jpg | სტელა და სვეტების კაპიტელები
 File:Mersin History Museum - first floor - 07.jpg | ოქროს დეკორაციები
 File:Mersin History Museum - first floor - 10.jpg | პიტოზები, ქილები და სხვა ჭურჭელი
 File:Mersin History Museum - second floor - 01.jpg | ქურთუკი, ქამრების ბალთები და დეკორაციები 

## რესურსები ინტერნეტში
*Mersin Metropolitan municipality page 

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის არქეოლოგიური მუზეუმები
კატეგორია:1978 წელს დაარსებული მუზეუმები
ანგანგეო

**ანგანგეო** () ― მუნიციპალიტეტი მიჩოაკანის შტატში, მექსიკის დასავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 10 892 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 1.2%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 76.8 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 141.8 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია მიჩოაკანის შტატის შემადგენლობაში 1831 წლის 10 დეკემბერს შევიდა. მექსიკის სტატისტიკისა და გეოგრაფიის ეროვნული ინსტიტუტის კლასიფიკაციით, მუნიციპალიტეტის კოდია 005.

## სქოლიო
კატეგორია:მიჩოაკანის მუნიციპალიტეტები
არიოს მუნიციპალიტეტი

**არიო** () ― მუნიციპალიტეტი მიჩოაკანის შტატში, მექსიკის დასავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 36 268 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 4.1%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 695.2 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 52.2 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია მიჩოაკანის შტატის შემადგენლობაში 1825 წლის 15 მარტს შევიდა. მექსიკის სტატისტიკისა და გეოგრაფიის ეროვნული ინსტიტუტის კლასიფიკაციით, მუნიციპალიტეტის კოდია 009.

## სქოლიო
კატეგორია:მიჩოაკანის მუნიციპალიტეტები
SpaceX Starship

მინი|Starship
**Starship** (სთარშიფ) — SpaceX-ის მიერ შემუშავებული სრულად მრავალჯერადი გამოყენებადი სუპერ მძიმე რაკეტა-მატარებელი, რომელიც შექმნილია ტვირთებისა და ადამიანების ეკონომიური მიწოდებისთვის დედამიწის დაბალ ორბიტებზე, ასევე მთვარეზე და მარსზე პლანეტათშორისო ფრენებისთვის. თავისი დიდი მასითა და ზომით იგი ყველაზე ძლიერი რაკეტა-მატარებელია ისტორიაში.

Starship შედგება ორი საფეხურისაგან: Super Heavy Booster და Starship (კოსმოსური ხომალდი). ორივე ეტაპი აღჭურვილია Raptor ძრავებით და იყენებს თხევად მეთანს (საწვავს) და თხევად ჟანგბადს (ოქსიდიზატორს), როგორც საწვავის კომპონენტებს.

2023 წლის 20 აპრილს შედგა Starship-ისა და Super Heavy-ის პირველი ერთობლივი ფრენა, რომელიც წარუმატებლად დასრულდა. პირველი წარმატებული სუბორბიტალური ფრენა 2024 წლის 14 მარტს შედგა. ორბიტალური გაშვება და დატვირთვით გაშვება დაგეგმილია არა უადრეს 2025 წლისა.

რაკეტების პროტოტიპების მშენებლობა და ტესტირება მიმდინარეობს Starbase-ის კოსმოდრომზე ტეხასში.

## რესურსები ინტერნეტში
* Programmatic Environmental Assessment by the Federal Aviation Administration
* Starship of SpaceX on eoPortal directory, administered by the European Space Agency
*  Frequently updated reporting on the Starship program
*
* Starbase and Starship tour, 2021: , , and 
* Launch tower and Raptor engine tour, 2022: overview, launch infrastructure, Raptor engine
*
*
* Поднимет всё. Как SpaceX Илона Маска создаёт самую мощную ракету в истории // Лента.ру,  9 августа 2021
* Зачем Илону Маску самая большая ракета в истории // hi-tech.mail.ru, 27 апреля 2022
* Starship улетел, но не вернулся. Что произошло с любимой ракетой Маска // Газета.ru, 18 ноября 2023


კატეგორია:აშშ-ის რაკეტა-მატარებლები
აღილი (ჩილდირის რაიონი)

**აღილი** () — სოფელი ჩილდირის რაიონში, არტაანის პროვინცია, თურქეთი. მდებარეობს არტაანიდან 96 კილომეტრში, ხოლო რაიონის ცენტრ ჩილდირიდან 52 კილომეტრში. 2022 წლის მონაცემებით სოფელში 42 ადამიანი ცხოვრობს.

## სქოლიო
კატეგორია:ჩილდირის რაიონის სოფლები
კარაკუარო

**კარაკუარო** () ― მუნიციპალიტეტი მიჩოაკანის შტატში, მექსიკის დასავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 9 176 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 0.4%-ით ნაკლებია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 918 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 10 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია მიჩოაკანის შტატის შემადგენლობაში 1856 წლის 1-ელ თებერვალსს შევიდა. მექსიკის სტატისტიკისა და გეოგრაფიის ეროვნული ინსტიტუტის კლასიფიკაციით, მუნიციპალიტეტის კოდია 013.

## სქოლიო
კატეგორია:მიჩოაკანის მუნიციპალიტეტები
ალიანსი საქართველოსთვის

**ალიანსი საქართველოსთვის** — პოლიტიკური კოალიცია საქართველოში 2009-2010 წლებში. კოალიციის ლიდერი იყო ირაკლი ალასანია.

## ისტორია
2009 წლის 16 თებერვალს სასტუმრო ქორთიარდ მარიოტში ირაკლი ალასანიამ გაეროში საქართველოს ყოფილმა ელჩმა, ირაკლი ალასანიამ პოლიტიკური გუნდი წარადგინა. მისი გუნდის წევრები იყვნენ:„ტეტის პეტროლიუმ ლიმითედის“ ხელმძღვანელი ლევან მიქელაძე, ექიმი დიმიტრი ტვილდიანი, ადვოკატი შალვა შავგულიძე, აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის კაბინეტის უფროსი გიორგი ჩიქოვანი, საქართველოს ყოფილი ელჩი ავსტრიასა და ეუთო-ში ვიქტორ დოლიძე, მეცნიერებათა აკადემიის მეცნიერ-თანამშრომელი ნინო გოგუაძე, იურისტი ზურაბ აბაშიძე და თურქმენეთსა და ავღანეთში საქართველოს ელჩი ალექსი პეტრიაშვილი.

2009 წლის 23 თებერვალს ირაკლი ალასანიას პოლიტიკურმა გუნდმა, ახალმა მემარჯვენეებმა და საქართველოს რესპუბლიკურმა პარტიამ კოალიცია „ალიანსი საქართველოსთვის“ შექმნეს. 2009 წლის 9 აპრილს „საქართველოს გზა“ კოალიციას შეუერთდა. „საქართველოს გზის“ ლიდერმა სალომე ზურაბიშვილმა გადაწყვეტილება 9 აპრილის მემორიალთან გამოაცხადა.

2010 წლის ადგილობრივი თვითმმართველობის არჩევნებში კოალიციამ მიიღო 9.19% და მესამე ადგილზე გავიდა. თბილისში საარჩევნო ბლოკმა „ალიანსი საქართველოსთვის“ მიიღო 17.97% და თბილისის საკრებულოში შეიყვანა 5 დეპუტატი. კოალიციის ლიდერმა ირაკლი ალასანიამ თბილისის მერობის არჩევნებში მიიღო 19.05% და მეორე ადგილზე გავიდა. 2010 წლის 15 ივნისს ტელეკომპანია კავკასიის ეთერში ირაკლი ალასანიამ განაცხადა, რომ „ალიანსი საქართველოსთვის“ დაიშალა.

## შედეგები არჩევნებში
## სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს პოლიტიკური პარტიები კატეგორია:საქართველოს პოლიტიკური კოალიციები
კატეგორია:2009 წელს დაარსებული პოლიტიკური პარტიები
ტაკიძეების ციხე

**ტაკიძეების ციხე**, *ოთოლთის ციხე* — ციხესიმაგრე შუახევის მუნიციპალიტეტის სოფელ ტაკიძეებში. ციხე აგებულია XI-XIII საუკუნეში. ციხე სადაზვერვო–თავდაცვითი დანიშნულების იყო. იგი მდებარეობდა გურიიდან ზემოაჭარაში გადამავალ გზაზე. ციხე აღმართულია მდინარე ჭვანისწყლისა და მისი მარჯვენა შენაკადის - ოთოლთისწყლის ხერთვისში, წინ წამოწეული მთავარანგელოზის მთის წვერზე. ადგილობრივი მოსახლეობა მას ციხე-ყელსაც უწოდებს. ციხის უძველესი არქეოლოგიური ფენა ძვ.წ.აღ V-IV საუკუნეებით თარიღდება. 1984 წელს დაიწყო ციხის არქეოლოგიური შესწავლა. აღმოჩენილია ციხის მარანი, წყლის რეზერვუარი, კერამიკული მასალა.

ციხის აღმოსავლეთით განთავსებული გალავანი შედარებით სწორხაზოვანია. იგი ნაშენებია კლდის ქანის მოსწორებულ ზედაპირზე. საკმაოდ კარგადაა დაცული კედლის ჩრდილო-აღმოსავლეთი მონაკვეთი, ხოლო უკიდურესი სამხრეთ-აღმოსავლეთი მონაკვეთი კი თითქმის საძირკვლის დონემდეა მორღვეული. კედელს სიმტკიცისათვის დატანებული აქვს მცირე გოდოლები - ნახევარწრიული ფორმის ერთგვარი კონტრფორსები. გალავნის სისქე სხვადასხვანაირია და 1,6-2 მერტრამდე მერყეობს. ციხის ეს მხარე ხეობისკენაა მიმართული. ამიტომაცაა, რომ მასში გაუჭრიათ სამი სათვალთვალო სარკმელი. შედარებით ნაკლებადაა დანგრეული ჩრდილოეთი გალავანი. ციხის ჩრდილო-დასავლეთ კუთხეში აღამრთულია ნახევარწრისებური კოშკი. ციხის მოცემულ ნაწილს ასევე აქვს კონტრფორსები. კედლის მაქსიმალური სიმაღლე 5-7 მ-ია. გალავანს აქაც სხვადასხვა სიმაღლეზე დატანებული აქვს სათვალთვალო სარკმლები.

ციხის ციტადელიც დასავლეთი კედლის ჩრდილოეთ ნაწილშია გამართული. იგი გამოყენებული იყო სხვადასხვა სახის სამეურნეო ნაგებობების გასამართავად. შედარებით დაუცველი ჩანს დასავლეთი კედლის სამხრეთი მონაკვეთი. ამ სუსტი ადგილის გასამაგრებლად კედელთან ახლოს ამოჭრილი იყო საკმაოდ დიდი ზომის თხრილი, რომელიც წყლით ივსებოდა. ციხის შესასვლელი დასავლეთი გალავნის ცენტრალურ ნაწილშია მოთავსებული, სადაც კლდოვან რელიეფზე საფეხურებია ამოკვეთილი. ციხეს ჰქონია მეორე კოშკიც. იგი ჩართულია აღმოსავლეთი და დასავლეთი გალავნების სამხრეთი თავშეყრის ადგილას. პირველი კოშკისაგან განსხვავებით, იგი წაგრძელებული ოთხკუთხედის ფორმისაა. ყველა კოშკი და გალავნის კედლები აგებულია ადგილობრივი ქვით. აქა-იქ გამოყენებულია დიდი ზომის კარგად გათლილი კვადრები. ქვების გარე პირი უმეტესად მოსწორებულია. ისინი დაწყობილია დუღაბის საკმაოდ სქელ ფენაზე.

ციხე ცენტრალურ ნაწილში არსებული კედლით თითქმის ორ თანაბარ ნაწილადაა გამოყოფილი. შიდა ციხის უმთავრესი ნაწილი მდებარეობს ციხის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში კლდის ტერასაზე. ციხეს ჰქონდა კიბე და მის ქვეშ მოთავსებული გვირაბი, რომელიც მდებარეობს ციხის ეზოს უკიდურესი ჩრდილოეთი მონაკვეთის შუა ნაწილში. კიბითა და გვირაბით შეიძლებოდა ციხის ციტადელზე ასვლა და იქიდან ხის კიბის გამოყენებით შიდა ციხის ტერიტორიაზე ჩასვლა. კიბეს აქვს 12 საფეხური. ციხის ეზოში აღმოჩნდა მოზრდილი მარანი.

## გალერეა

ოთოლთის ციხე.jpg|
ოთოლთის ციხე 2.jpg|
ოთოლთის ციხე 3.jpg|

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:შუახევის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
კატეგორია:კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში
ჭვანის ხიდი

**ჭვანის ხიდი** *ვარჯანაულის ხიდი* — ისტორიული ქვისთაღოვანი ხიდი, მდებარეობს შუახევის მუნიციპალიტეტში, სოფელ ჭვანაში, ბარათაულის წყალზე, რომელიც ერთვის მდინარე ჭვანისწყალს მარცხნიდან. 

ერთმალიანი თაღოვანი ხიდი გადებულია ვიწრო ხეობაზე, კლდოვან მასივებს შორის. ხიდი საკმაოდ დიდი ზომისაა. ოდნავ შეისრული, ეყრდნობა ბუნებრივ კლდის ბურჯებს. ხიდის ორივე წიბო გამოყვანილია სოლისებურად ჩალაგებული ქვებით, რომლებიც კარგად ავლენენ მრუდს. ხიდი ნაშენებია დამუშავებული კლდის ქვებით კირის დუღაბზე. ორივე ბურჯის შიდა მხარეს დატანილია ოთხკუთხა ფორმის ორ-ორი ფოსო. ხიდის ორივე ბურჯი გამაგრებულია ბეტონით. ბურჯების სიგანე 2,6-2,8 მ-ია. მისი სავალი ნაწილის სიგრძე 16 მ-ია. ხიდის სიფართე თავბანდთან 2,4 მ. თაღის სისქე 0,6 მ-ია. სიმაღლე წყლის ზედაპირიდან შუა ნაწილამდე 5,7 მ-ია. ხიდის სავალი ნაწილი დაფარულია მიწით, აქა-იქ ჩანს რიყის ქვები, რომლითაც ის იყო მოკირწყლული. ამჟამად ხიდს არ აქვს დიდი დატვირთვა, რადგან მოსახლეობა უშუალოდ მის გვერდით გადებული თანამედროვე ლითონის ხიდით სარგებლობს. 

ისტორიორაფიული და წყაროთმცოდნეობითი მასალები ხიდის შესახებ არ არის ცნობილი. მოსახლეობაში შემორჩენილია ზეპირსიტყვიერი გადმოცემები ხიდის შესახებ. ერთ-ერთი ვერსიით, ხიდი აგებულია 1780 წელს საუკუნის ბოლოს სელიმ-ფაშას ცოლის, ელმას სურმანიძის მზითვის ხარჯით. ხიდი აღდგენილია 1968 და 1995 წლებში.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:აჭარის ქვისთაღოვანი ხიდები
კატეგორია:კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში
არტეაგის მუნიციპალიტეტი (მიჩოაკანი)

**არტეაგა** () ― მუნიციპალიტეტი მიჩოაკანის შტატში, მექსიკის დასავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 20 332 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 6.7%-ით ნაკლებია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 3 434.3 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 5.9 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია მიჩოაკანის შტატის შემადგენლობაში 1894 წლის 16 სექტემბერს შევიდა. მექსიკის სტატისტიკისა და გეოგრაფიის ეროვნული ინსტიტუტის კლასიფიკაციით, მუნიციპალიტეტის კოდია 010.

## სქოლიო
კატეგორია:მიჩოაკანის მუნიციპალიტეტები
ადატარას მთა

**ადატარას მთა** () — აქტიური სტრატოვულკანი ფუკუსიმას პრეფექტურაში, იაპონიაში. 

მდებარეობს ქალაქ ფუკუსიმას სამხრეთ-დასავლეთით დაახლოებით 15 კილომეტრში, ბანდაის მთის აღმოსავლეთით. მისი ბოლო ცნობილი ამოფრქვევა მოხდა 1996 წელს. 1900 წელს, მისი ამოფრქვევის შედეგად გოგირდის მაღაროში, რომელიც სამიტის კრატერში მდებარეობს, დაიღუპა 72 მუშა.

მთა სინამდვილეში მოიცავს მრავალ ვულკანს, რომელებიც ფართო, ტყიან მასივს ქმნიან. ადატარა ჩრდილოეთით ჩამქვრალ ვულკანს, აზუმას მთას ეკვრის. მწვერვალს მინოვა-იამა ჰქვია. იგი ადატარას ქედის უმაღლესი წერტილია, რომელიც ჩრდილო-სამხრეთით დაახლოებით 9 კმ-ზეა გადაჭიმული.

## სქოლიო
კატეგორია:აქტიური ვულკანები
კატეგორია:სტრატოვულკანები
კატეგორია:იაპონიის გეოგრაფია
ბანდაის მთა

**ბანდაის მთა** () — აქტიური სტრატოვულკანი ფუკუსიმას პრეფექტურაში, იაპონიაში. მდებარეობს ქალაქ ინავასიროს, ქალაქ ბანდაისა და სოფელ კიტაშიობარას ტერიტორიებზე, ტბა ინავასიროს ჩრდილოეთით, ბანდაი-ასაჰის ეროვნულ პარკში.

სახელში „ბანდაის მთა“ მოიაზრება ვულკანის მთავარი მწვერვალი „ბანდაი“ რამდენიმე სხვა მწვერვალთან ერთად, მათ შორისაა აკაჰანი (1 430 მ) და კუსიგამინი (1 636 მ), რომელიც 1888 წელს, ბანდაის მთის ამოფრქვევის შედეგად წარმოიშვა.

თავდაპირველად, ბანდაის მთას  „ივაჰაში-იამა“ ეწოდებოდა, რაც იაპონურიდან ითარგმნება როგორც „ცისკენ მიმავალი კლდის კიბე“. ახლა, მას  ზოგჯერ მოიხსენეიბენ როგორც „აიზუ ფუჯი“ და „აიზუ ბანდაი“. სტრატოვულკანის სამხრეთ ძირს „ომოტებანდაი“ ჰქვია, ხოლო ჩრდილოეთ ძირს „ურაბანდაი“.

იგი „იაპონიის 100 ყველაზე ცნობილი მთის“ სიაში შედის. 2007 წელს მთა შეირჩა იაპონიის ერთ-ერთ საუკეთესო გეოგრაფიულ ღირსშესანიშნაობად.

## სქოლიო
კატეგორია:იაპონიის გეოგრაფია
კატეგორია:სტრატოვულკანები
ისლამი აჭარაში

მინი|ისლამის გავრცელება საქართველოს მუნიციპალიტეტების მიხევით (2014)
**ისლამი აჭარაში** — 2014 წლის საქართველოს აღწერის მიხედვით აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მოსახლეობის 40% ისლამს მისდევდნენ. ისლამის გავრცელება აჭარაში დაიწყო XVI საუკუნედან ოსმალეთის მიერ სამცხე-საათაბაგოს დაპყრობის შედეგად. XXI საუკუნეში მუსლიმანები აჭარაში წარმოადგენენ ძლიერ რელიგიურ უმცირესობას, რომლებიც ძირითადად ცხოვრობენ აჭარის აღმოსავლეთით სასოფლო დასახლებებში.

## დემოგრაფია 
მინი| ბათუმის მეჩეთი
1986 წელს აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ტერიტორიაზე ცხოვრობდა 300 ათასი მუსლიმანი (მიახლოებით მოსახლეობის 75%). 2002 წელს ეს მაჩვენებელი 30%-მდე შემცირდა. ბოლო ანუ 2014 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის 40% თავს მუსლიმანად თვლიდა. მუსლიმანების უმრავლესობა ცხოვრობენ აღმოსავლეთ მაღალმთიან აჭარაში ქედის, შუახევის და ხულოს მუნიციპალიტეტებში.    

## მეჩეთები 
2011 წლის მონაცემების მიხედვით აჭარაში 180-მდე საკულტო ნაგებობები იყო. აჭარაში მათ აღსანიშნავად იყენებენ ტერმინს „ჯამეს“. აჭარის მეჩეთები განაწილებულია იერარქიის მიხედვით: ცენტრალური მეჩეთი (ბათუმის მეჩეთი), რომელიც არის მუფთის და მისი გარემოცვის რეზიდენცია, ცენტრალური უბანი, ცენტრალური თემის მეჩეთები და დანარჩენი, მთაში მდებარე არამუდმივი მეჩეთები, რომლებიც გამოიყენება ძირძველი მოსახლეობის მიერ. 

## სქოლიო 
კატეგორია:ისლამი საქართველოში
ბალთალი (ჩილდირის რაიონი)

**ბალთალი** () — სოფელი ჩილდირის რაიონში, არტაანის პროვინცია, თურქეთი. მდებარეობს არტაანიდან 92 კილომეტრში, ხოლო რაიონის ცენტრ ჩილდირიდან 50 კილომეტრში. 2022 წლის მონაცემებით სოფელში 93 ადამიანი ცხოვრობს.

## სქოლიო
კატეგორია:ჩილდირის რაიონის სოფლები
აზუმა-კოფუძის მთა

**აზუმა-კოფუძის მთა** () — აქტიური სტრატოვულკანი იაპონიაში, ფუკუსიმას პრეფექტურაში. 

მთის კრატერი ვულკანურ კონუსს წარმოადგენს და, როგორც სახელი „კოფუძი“ (იაპ. „პატარა ფუჯის მთა“) მიგვანიშნებს, მისი ფორმა მთა ფუძიამას ფორმას წააგავს. აზუმა-კოფუძი პოპულარულ ტურისტულ დანიშნულებას წარმოადგენს, მისი მომხიბლავი კრატერისა და ახლომდებარე ბუნებრივი თერმული წყლების გამო.

ვულკანის შემოგარენი მოიცავს რამდენიმე ვულკანურ ტბას, რომელთაგან ერთ-ერთია „გოშიკი-ნუმა“, „5 ფერადი ტბიდან“ ერთ-ერთი.

## სქოლიო
კატეგორია:სტრატოვულკანები
კატეგორია:იაპონია
ბირენბერგი

**ბირენბერგი** () — აქტიური სტრატოვულკანი ნორვეგიაში, იან-მაიენის კუნძულის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილზე. იგი ერთადერთი აქტიური ვულკანია ნორვეგიაში.

ვულკანის თავზე არის დაახლოებით ერთი კილომეტრის სიგანის კრატერი, რომელიც ძირითადად ყინულითაა დაფარული. ვულკანის სიმაღლეა 2 277 მ. მისი უმაღლესი წერტილია „ჰააკონ მე-7 ტოპენი“ (Haakon VII Toppen) კრატერის დასავლეთ ნაწილში მდებარეობს. 

ვულკანის ზედა ფერდობები ძირითადად ყინულით არის დაფარული, რამდენიმე ძირითადი მყინვარით, რომელთაგან ხუთი ზღვამდე აღწევს. მყინვარებიდან ყველაზე გრძელია ვეიპრეხტის მყინვარი, რომელიც კრატერიდან ზღვამდეა გადაჭიმული, დაახლოებით 6 კმ-ზე.

ბირენბერგი ძირითადად შედგება ბაზალტის ლავური ნაკადებისგან. ფერდობზე ნაპრალების გასწვრივ ჩამოყალიბდა მრავალი ვულკანური კონუსი.

სახელი „ბირენბერგი“ ჰოლანდიურად ნიშნავს „დათვის მთას“. იგი მომდინარეობს მე-17 საუკუნის მეთეევზეებისგან, რომლებმაც მთის კალთაზე თეთრი დათვი დაინახეს.

## სქოლიო
კატეგორია:სტრატოვულკანები
კატეგორია:ნორვეგია
საბაჰოლდუ (ჩილდირის რაიონი)

**საბაჰოლდუ** () — სოფელი ჩილდირის რაიონში, არტაანის პროვინციაში, თურქეთში. მდებარეობს არტაანიდან 90 კილომეტრში, ხოლო რაიონის ცენტრ ჩილდირიდან 48 კილომეტრში. 2022 წლის მონაცემებით სოფელში 219 ადამიანი ცხოვრობს.

## სქოლიო
კატეგორია:ჩილდირის რაიონის სოფლები
ბილეჯიქის მუზეუმი

**ბილეჯიქის მუზეუმი** () — მუზეუმი ბილეჯიქში, თურქეთი.

მუზეუმი განთავსებულია უძველესი ოსმალურ შენობის ადგილას, რომელიც დაინგრა თურქეთის დამოუკიდებლობის ომის დროს 1920-იან წლებში. ბილეჯიქის განთავისუფლების შემდეგ ააშენეს ახალი შენობა რომელშიც სასამართლო იყო განთავსებული. 1997 წელს გადაეცა თურქეთის კულტურისა და ტურიზმის სამინისტროს. სარესტავრაციო სამუშაოების შემდეგ ყოფილი სასამართლო სახლი 2006 წელს გახდა ბილეჯიქის მუზეუმი. 2010 წელს იგი დამოუკიდებელ მუზეუმად იქცა.

იმის გამო რომ ამ შენობას იყენებდნენ იგი საკმაოდ დიდია და ბევრი ოთახი აქვს. ისინი გამოიყენება მუზეუმის არქეოლოგიური და ეთნოგრაფიული კოლექციების გამოსაფენად. ექსპონატები განლაგებულია ქრონოლოგიური თანმიმდევრობით. პირველ სამ ოთახში გამოფენილია პალეოლითის, ნეოლითის, ბრინჯაოს ხანის, ელინისტური ხანის, რომის იმპერიის, ბიზანტიის იმპერიის და ოსმალეთის ხანის ნივთები. დანარჩენ ათ ოთახში წარმოდგენილია ოსმალეთის ეპოქის ეთნოლოგიური ნივთები, როგორიცაა კერამიკული და მეტალის ნივთები, იარაღი, სამზარეულოს ნივთები, ორნამენტები და ა. შ. ასევე გამოფენილია ბილეჯიქის ტერიტორიის ტანსაცმლისა და არქიტექტურის ნიმუშები.

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის არქეოლოგიური მუზეუმები
კატეგორია:2006 წელს დაარსებული მუზეუმები
იუკი ტაბატა

**იუუკი ტაბატა** (; დ. 30 ივლისი 1984, იაპონია) — იაპონელი მანგაკა.

## ბიოგრაფია
დაიბადა 1984 წლის 30 ივლისს ფუკუოკა, იაპონიაში. სანამ მისი ნამუშევრები გამოქვეყნდებოდა იგი ტოშიაკი ივაშიროს ასისტენტი იყო. მის წერის სტილზე მნიშვნელოვანი გავლენა იქონია ცნობილმა მანგაკამ აკირა ტორიამამ, რომელიც ცნობილია თავისი ნამუშევრებით ხატოვან სერიებზე, როგორიცაა „Dragon Ball“. ეს შთაგონება აშკარად ჩანს ტაბატას შემოქმედებით სტილში და თხრობის ტექნიკაში.

## ნამუშევრები
ტაბატამ პირველად მოიპოვა მნიშვნელოვანი აღიარება მანგას საზოგადოებაში სხვადასხვა ჯილდოებისა და კონკურსების საშუალებით. 2001 წელს მას მიენიჭა ჟიურის სპეციალური პრიზი Tenkaichi Manga-ს ჯილდოზე ნამუშევრისთვის „Grave Keeper HAKAMORI“.
მისი სწრაფვა ბრწყინვალებისკენ გაგრძელდა და 2003 წლისთვის ის იყო Rookie Manga Award-ის ფინალისტი მანგით „Blue Steady“.
2004 წელს მან მონაწილეობა მიიღო პრესტიჟულ Tezuka Award-ის კონკურსში და მიიღო საპატივცემულო ჯილდო მისი ნაწარმოებისთვის „XXX NO NAME“.
2011 წელს, როდესაც მისმა მანგამ „Hungry Joker“ მოიპოვა პირველი ადგილი ოქროს მომავლის თასზე, რომელიც მოგვიანებით 2012 წელს გახდა მანგას სრული სერია. თუმცა, ტაბატა ყველაზე მეტად ცნობილია მისი შემდგომი ნამუშევრებით, „Black Clover“ სერიით.
მინი|მარჯვნივ|შავი  სამყურა (მანგას) ლოგო
## ლიტერატურა
*Yūki Tabata, Grave Keeper Hakamori, 2001.
*Yūki Tabata, Blue Steady, 2003.
*Yūki Tabata, XXX NO NAME, 2004.
*Yūki Tabata, Hungry Joker, 2012,  Shueisha.
*Yūki Tabata, Black Clover, 2015,  Shueisha.

## რესურსები ინტერნეტში
* https://www.passes.com/wiki/yuki-tabata

კატეგორია:იაპონელი მწერლები
კატეგორია:იაპონელი მხატვრები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
სამკვეთლო

მინი| მართლმადიდებლური ეკლესიის სამმაგი აფსიდა. ტრაპეზი უფრო დიდ ცენტრალურ აფსიდაშია, სამკვეთლო აფსიდაში მარჯვნივ, სადიაკვნე კი  მარცხნივ.
**სამკვეთლო** — ადგილი საკურთხეველში, სადაც მართლმადიდებლურ და ბერძნულ-კათოლიკურ ეკლესიებში მზადდება წმინდა ძღვენი . 

სამკვეთლო მდებარეობს კანკელის უკან და შედგება პატარა მაგიდისგან, რომელზედაც მზადდება პური და ღვინო საღმრთო ლიტურგიისთვის. მაგიდაზე ხშირად იქნება მომზადებისთვის გამოყენებული ნივთები: ჭაჭელი, საჭრელი ხელსაწყოები, ქსოვილები და სხვა ნივთები. ის ყველაზე ხშირად მოთავსებულია საკურთხევლის ჩრდილოეთ მხარეს, ან ცალკე კამერაში ცენტრალური აფსიდის ჩრდილოეთ მხარეს.  
[მარცხნივ|მინი| მართლმადიდებლურ საღვთო ლიტურგიაში გამოყენებული წმინდა ჭურჭელი (ფოტო [სერგეი პროკუდინ-გორსკი, 1911 წ.)]]

სირიულ ეკლესიებში რიტუალი განსხვავებულია, რადგან სამკვეთლო და სადიაკვნე ძირითადად მართკუთხაა, ხოლო პირველი წარმოადგენს კამერას მორწმუნეების მიერ შესაწირავების შესანახად. შესაბამისად, ის ხანდახან სამხრეთის მხარეს არის მოთავსებული,  ამით უფრო ხელმისაწვდომია ერისკაცებისთვის.

კოპტურ მართლმადიდებლურ ეკლესიაში მამაკაცები შედიან სამკვეთლოში წმინდა ზიარების მისაღებად (ქალები იღებენ წმინდა კარების წინ) და შესვლამდე უნდა გაიხადონ ფეხზე

## იხილეთ აგრეთვე 
* საკურთხეველი
* ტრაპეზი

## სქოლიო 
"პაპადემეტროუ", ჯორჯ ს. (1990 წელი)

## გარე ბმულები 
* Prothesis The Altar-ის ფოტო არის უკანა პლანზე, მღვდლების რიგის უკან.
კატეგორია:საეკლესიო არქიტექტურა
აშშ-ის საპრეზიდენტო არჩევნები (2024)

**2024 წლის აშშ-ის საპრეზიდენტო არჩევნები** — რიგით მე-60 საპრეზიდენტო არჩევნები აშშ-ში, რომელიც გაიმართება 2024 წლის 5 ნოემბერს. რესპუბლიკური პარტიიდან კანდიდატია ყოფილი პრეზიდენტი დონალდ ტრამპი, ხოლო დემოკრატიული პარტიის — ვიცე-პრეზიდენტი კამალა ჰარისი. რესპუბლიკელების ვიცე-პრეზიდენტობის კანდიდატია სენატორი ჯეი დი ვენსი, ხოლო დემოკრატების მინესოტას გუბერნატორი ტიმ უოლცი 

მოქმედი პრეზიდენტი ჯო ბაიდენი აპირებდა არჩევნებში მონაწილეობას, თუმცა 2024 წლის 21 ივლისს კანდიდატობაზე უარი თქვა და მხარი ჰარისს დაუჭირა.

## იხილეთ აგრეთვე 
* აშშ-ის საპრეზიდენტო არჩევნები 2020

## სქოლიო 
კატეგორია:აშშ-ის საპრეზიდენტო არჩევნები
კატეგორია:2024 წლის არჩევნები
ოთარ თორთლაძე

**ოთარ თორთლაძე** (დ. 3 თებერვალი, 1924, თბილისი — გ. 9 ივნისი, 2005, იქვე)— ქართველი არქიტექტორ-რესტავრატორი**.**

## განათლება 
1940-იან წლებში სწავლობდა თბილისის საავიაციო ტექნიკუმში. დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის არქიტექტურის ფაკულტეტი.

## პროფესიული საქმიანობა 
სხვადასხვა დროს მუშაობდა საქართველოს პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში, ივ. ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიის, არქეოლოგიისა და ეთნოგრაფიის ინსტიტუტში, ისტორიული-გეოგრაფიის განყოფილებაში (1957 წლიდან).

ძეგლთა დაცვის სფეროში მუშაობა დაიწყო 1965 წლიდან – სპეციალურ სამეცნიერო- სარესტავრაციო საწარმოო სახელოსნოში არქიტექტორად, მოგვიანებით მე-II საპროექტო განყოფილების უფროსად.

ოთარ თორთლაძეს შესრულებული აქვს ტაძრების, ციხეებისა და სასახლეების არქიტექტურული ანაზომები: ვანის ეკლესია, ხარაგაულის მუნიციპალიტეტი; დავითგარეჯის ლავრა, საგარეჯოს მუნიციპალიტეტი; რუხის ციხე, ზუგდიდის მუნიციპალიტეტი; დადიანის სასახლე, ზუგდიდი; იყალთოს აკადემია, თელავის მუნიციპალიტეტი; ლომისა, ახალგორის მუნიციპალიტეტი.

## მნიშვნელოვანი პროექტები 
სხალთა – 1957 წ; ყვარლის ციხე – 1965 წ; ანსამბლი კვეტერა: გუმბათიანი ეკლესია და სასახლე, ახმეტის მუნიციპალიტეტი – 1965–1967 წწ.; ყინწვისის წმ. ნიკოლოზი – 1967 წ; ვაჩნაძიანი, პალატები, ეკლესია – 1967 წ; მოღნისის ეკლესია თბილისში; ბაიხოს სამების ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტი (თ. აბრამიშვილთან ერთად); ალავერდი (ტაძრის გადახურვა ლორფინით, კომპლექსის სხვა ნაგებობები); დარეჯანის სასახლე რ. ცინცაძესთან ერთად; ერელაანთ საყდარი, ახმეტის მუნიციპალიტეტი – 1967–1969 წწ; ოზაანის ეკლესია, დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტი – 1971 წ; რგანის წმ. გიორგის ეკლესია, ჭიათურის მუნიციპალიტეტი – 1971; თელავი, ბატონის ციხე, შესასვლელი – 1971 წ; ანსამბლი „კოხტა ღვთისმშობელი“ თელავის მუნიციპალიტეტი; ტაშბაში, თრიალეთის ახალქალაქი, წალკის მუნიციპალიტეტი; ნაფარეულის კოშკი, თელავის მუნიციპალიტეტი, თელავი, ბატონის ციხე (სასახლე, ანაზომი) – 1974–1976 წწ; დავით კლდიაშვილის სახლ-მუზეუმი, თერჯოლის მუნიციპალიტეტი – 1979 წ; ახალგორი, ძველი ციხე – 1980 წ., კოშკები – 1978 წ; თელავი, ძველი გალავანი, ქუმის წმ. გიორგი (ანაზომები და პროექტი) – 1985–1986 წწ. და სხვა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* 

ოთარ
კატეგორია:დაბადებული 3 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1924
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კატეგორია:გარდაცვლილი 9 ივნისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2005
კატეგორია:ქართველი არქიტექტორ-რესტავრატორები
კატეგორია:საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
ბელალ მუჰამედი

**ბელალ მუჰამედი** (დ. 9 ივლისი, 1988) — ამერიკელი შერეული საბრძოლო ხელოვნების მებრძოლი. იგი ამჟამად ასპარეზობს ნახევრად საშუალო წონით დივიზიონის „აბსოლუტურ საბრძოლო ჩემპიონატში“ (Ultimate Fighting Championship, UFC), სადაც ამავე წონის *UFC*-ის ჩემპიონია. 

## ბიოგრაფია
დაიბადა 9 ივლის, 1988 წელს, ქალაქ ჩიკაგოში, აშშ. მუჰამედი ჭიდაობდა ბოგანის საშუალო სკოლაში, სადაც  მისი მწვრთნელი, მომავალი PFL ჩემპიონი ლუი ტეილორი იყო. მოგვიანებით ტეილორმა მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მუჰამედის მომზადებაში ამ სამოყვარულო კარიერისთვის. იგი სწავლობდა იურისტად და დაამთავრა ილინოისის უნივერსიტეტი, ურბანა-შამპენში.

## UFC კარიერა
მუჰამედის დებიუტი 2016 წლის 7 ივლისს, *UFC-70*-ზე ალან ჯუბანის წინააღმდეგ შედგა. მან ეს ბრძოლა მსაჯთა ერთსულოვანი გადაწყვეტილებით წააგო. მას ამ ორგანიზაციაში 19 ბრძოლა აქვს ჩანატარები, საიდანაც 3-ჯერ დამარცხდა. მუჰამედს ჩანიშნული აქვს ბრძოლა 2024 წლის 7 დეკემბერს *UFC-310*-ზე, შავკატ რახმანოვის წინააღმდეგ, სადაც პირველად მოუწევს ტიტულის დაცვა.

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 9 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1988
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
საქართველოს ევანგელურ-პროტესტანტული ეკლესია

**საქართველოს ევანგელურ-პროტესტანტული ეკლესია**, *სეპე* — პროტესტანტული ეკლესია საქართველოში. სეპე არის დამოუკიდებელი, არადენომინაციური ეკლესია, რომელიც უმაღლეს ავტორიტეტად მიიჩნევს ბიბლიას. ის რადიკალურად არ განსხვავდება სხვა პროტესტანტული ეკლესიებისგან. აღიარებს იმ გადაწყვეტილებებს, რასაც სხვა პროტესტანტული ეკლესიები აღიარებენ. ეკლესია აღიარებს სულიწმინდით ნათლობის შესაძლებლობას. ეკლესია დასაბამს იღებს 1990-იანი წლებიდან, როდესაც საქართველოში ლატვიის ქალაქ ელგავიდან ჩავიდა პასტორი გიორგი ჩიტიძე. ეკლესიის სულიერი ცენტრი არის ქალაქ გორში. ეკლესია მოქმედებს კიდევ ოთხ ქალაქში: რუსთავში, თბილისში, ხაშურსა და ქარელში. 

## მოძღვრება
ეკლესიის მოძღვრების მიხედვით ადამიანი ქრისტიანი უნდა იყოს როგორც რწმენით, ასევე გარეგნულად. გორში ეკლესიას შექმნილი აქვს სასწავლო ცენტრი. ეკლესიის იერარქია შედგება პასტორების, თანახუცესების და დიაკვნებისგან. ეკლესიაში ყველა საკითხს წყვეტს პასტორთა სულიერო საბჭო. მრევლი იყოფა ოთხ ჯგუფად: ბავშვები 2-დან 13 წლამდე, ახალგაზრდები 13-დან 30 წლამდე, ადმინისტრაცია და „ოქროს მსახურება“ — 50 წელს გადაცილებული მოსახლეობა. ბავშვებისთვის და ახალგაზრდებისთვის მოქმედებს საკვირაო სკოლა. სეპე ახალგაზრდებს მოუწოდებს სამხედრო სამსახურის გავლისკენ. სეპე შობას აღნიშნავს ორჯერ, 25 დეკემბერსა და 7 იანვარს, ხოლო აღდგომას აღნიშნავს იმავე დღეს, როდესაც მართლმადიდებლები. 

## ლიტერატურა
*

კატეგორია:ქრისტიანობა საქართველოში
კატეგორია:პროტესტანტიზმი