4 ოქტომბერი

**4 ოქტომბერი** — გრიგორიანული კალენდრის 277-ე დღე (ნაკიან წლებში – 278-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 88 დღე.

## დღის მოვლენები 
* 610 : ჰერაკლე ხომალდით აფრიკიდან კონსტანტინოპოლში ჩამოდის, ბიზანტიის იმპერატორ ფოკასს ამხობს და თავად ხდება იმპერატორი.
* 1209 : ოტო IV საღვთო რომის იმპერატორად აკურთხა პაპმა ინოკენტი III-მ.
* 1537 : პირველი სრული ინგლისურენოვანი ბიბლია (მათეს სახარება) დაიბეჭდა უილიამ თინდეილისა და მაილს კოვერდეილის თარგმანით.
* 1582 : რომის პაპმა გრიგოლ XIII-მ შემოიღო გრიგორიანული კალენდარი. იტალიაში, პოლონეთში, პორტუგალიასა და ესპანეთში ამ წლის 4 ოქტომბერს უშუალოდ მოჰყვა 15 ოქტომბერი.
* 1824 : მექსიკა ახალ კონსტიტუციას იღებს და რესპუბლიკად გამოცხადდა.
* 1830 : ნიდერლანდებისგან გამოყოფის შემდეგ ბელგიის სახელმწიფო შეიქმნა.
* 1853 : ყირიმის ომი - ოსმალეთის იმპერია რუსეთს ომს უცხადებს.
* 1883 : აღმოსავლეთის ექსპრესი ამოქმედდა.
* 1910 : მანუელ II,  პორტუგალიის ბოლო მეფე, ლისაბონში რევოლუციის დაწყების გამო ბრიტანეთში გარბის. პორტუგალიის პირველი რესპუბლიკა გამოცხადდა მომდევნო დღეს.
* 1927 : გატსონ ბორგლუმი რაშმორის მთის კვეთას იწყებს.
* 1957 : პირველი ხელოვნური თანამგზავრი **სპუტნიკ 1** გაშვებულია ორბიტაზე – კოსმოსური ერის დასაწყისი.
* 1958 : საფრანგეთში დაიწყო მეხუთე რესპუბლიკის მმართველობა.
* 1993 : რუსეთის კონსტიტუციური კრიზისი - რუსეთის პრეზიდენტი ბორის ელცინი ტანკებით რუსეთის პარლამენტის შენობის შტურმს აწყობს.
* 2001 : ციმბირის ავიახაზების ტუ-154 ჩამოვარდა შავ ზღვაში შეცდომით გასროლილი უკრაინული ს-200 ჭურვით. 78 ადამიანი დაიღუპა.
* 2009 : პანელენისტური სოციალისტური მოძრაობა გეორგიოს პაპანდრეუს ხელმძღვანელობით საბერძნეთის საკანონმდებლო არჩევნებში იმარჯვებს.
* 2010 :  დიდი ბრიტანელი რობერტ ჟოფრეი ედვარდსი, რომელიც ხელოვნური განაყოფიერების საკითხებზე მუშაობდა მედიცინის დარგში 2010 წლის ნობელის პრემიის ლაურეატი გახდა.
* 2017 : ნობელის პრემიის ლაურეატები ქიმიაში შვეიცარიელი ჟან დუბოშე,  ამერიკელი იოახიმ ფრანკი და ბრიტანელი რიჩარდ ჰენდერსონი გახდნენ.
* 2021 : ნობელის პრემიის ლაურეატები ფიზიოლოგიასა და მედიცინაში ამერიკელები დევიდ ჯულიუსი და არდემ პატაპუტიანი გახდნენ.
* 2022 : ნობელის პრემიის ლაურეატები ფიზიკაში ფრანგი ალენ ასპე, ამერიკელი ჯონ კლაუზერი და ავსტრიელი ანტონ ცაილინგერი გახდნენ.

## ამ დღეს დაბადებულნი 
* 1289 : ლუი X — საფრანგეთის მეფე (გ.1316)
* 1379 : ანრი III — კასტილიის მეფე (გ. 1406)
* 1515 : კრანახი, ლუკას უმცროსი — გერმანელი მხატვარი
* 1550 : კარლ IX — შვედეთის მეფე (გ.1611)
* 1626 : კრომველი, რიჩარდ — ინგლისელი პოლიტიკოსი და ლორდი
* 1769 : არაქჩეევი, ალექსი — რუსეთის სახელმწიფო მოღვაწე
* 1787 : გიზო, ფრანსუა პიერ გიომ — ფრანგი ისტორიკოსი და პოლიტიკური მოღვაწე
* 1814 : მილე, ჟან-ფრანსუა — ფრანგი მხატვარი (გ.1875)
* 1822 : რეზერფორდ ჰეისი — აშშ-ს პრეზიდენტი
* 1841 : მორაის, პრუდენტე დე — ბრაზილიის პრეზიდენტი
* 1895 : რიხარდ ზორგე — საბჭოთა ჯაშუში
* 1903 : კალტენბრუნერი, ერნსტ — ნაცისტური გერმანიის სამხედრო და პოლიტიკური მოღვაწე (გ.1946)
* 1916 : გინზბურგი, ვიტალი — რუსი ფიზიკოსი, ნობელის პრემიის ლაურეატი
* 1918 : ფუკუი კენიჩი — იაპონელი ქიმიკოსი, ნობელის პრემიის ლაურეატი
* 1938 : ვიუთრიხი, კურტ — შვედი ქიმიკოსი, ნობელის პრემიის ლაურეატი
* 1946 : სარანდონი, სუზან — ამერიკელი მსახიობი
* 1961 : კაცუკი ტაკაჰაში — იაპონელი მწერალი
* 1980 : როსიცკი, ტომაშ — ჩეხი ფეხბურთელი

## ამ დღეს გარდაცვლილნი 
right|160px|მინი|რემბრანდტი
* 1052 : ვლადიმერ ნოვგოროდელი — ნოვგოროდის მთავარი, კიევის დიდი მთავრის იაროსლავ ბრძენის შვილი
* 1305 : კამეიამა — იაპონიის იმპერატორი
* 1582 : ტერეზა ავილელი — კათოლიკე წმინდანი
* 1597 : სარსა დენგელი — ეთიოპიის იმპერატორი
* 1669 : რემბრანდტი — ნიდერლანდელი მხატვარი (დ.1606)
* 1880 : ოფენბახი, ჟაკ — კომპოზიტორი (დ.1819)
* 1970 : ჯოპლინი, ჯანის — ამერიკელი მომღერალი (დ.1943)
* 1982 : გულდი, გლენ — კანადელი პიანისტი (დ.1932)
* 2010 : უიზდომი, ნორმან — ინგლისელი მსახიობი-კომიკოსი, ცნობილი ნორმან ტრასკოტის (მისტერ პიტკინის) როლით
* 2014 : ჟან-კლოდ დიუვალიე — ჰაიტის ყოფილი დიქტატორი.

## დღესასწაულები 
* მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:
** კოდრატე
** იპატი და ანდრია
** ისააკი და მელეტი
** წმინდა ევსები
** წმინდა პრისკე
** აღმოყვანება ნაწილთა წმიდისა დიმიტრისა - როსტოველ მიტროპოლიტისა

* აგრეთვე:
** ავსტრალია : შრომის დღე
** ლესოთო : დამოუკიდებლობის დღე
** ცხოველების მსოფლიო დღე

## იხილეთ აგრეთვე 
**სხვა თვეები:**

* 

1004