ძუნძაბურო ნიშივაკი

**ძუნძაბურო ნიშივაკი** (, დ. 20 იანვარი, 1894 — დ. 6 მაისი, 1982) — იაპონელი პოეტი და ლიტერატურული კრიტიკოსი, აქტიური შოვას პერიოდის იაპონიაში, სპეციალიზებული მოდერნიზმში, დადაიზმსა და სიურეალიზმში. ის ასევე ცნობილი იყო, როგორც აკვარელის მხატვარი.

1960-დან 1966 წლამდე ნიშივაკიმ მიიღო 7 ნომინაცია 
ნობელის პრემიაზე ლიტერატურაში.

## ბიოგრაფია
### ადრეული წლები და განათლება
ნიშივაკი დაიბადა იმ ტერიტორიაზე, რომელიც დღეს [[ოჯია, ნიგატა|ოჯია]ს] ქალაქის ნაწილია ნიგატას პრეფექტურაში, სადაც მისი მამა ბანკირი იყო. ის ტოკიოში ჩავიდა მხატვრობის სწავლის განზრახვით და სწავლობდა ცნობილ ფუჯიშიმა ტაკეჯისა და კუროდა სეიკის ხელმძღვანელობით, მაგრამ მამის უეცარი გარდაცვალების გამო მას სამხატვრო კარიერის შეწყვეტა მოუწია. ამის ნაცვლად, ის ჩაირიცხა კეიოს უნივერსიტეტის ეკონომიკის ფაკულტეტზე და ასევე სწავლობდა ლათინურ, ინგლისურ, ბერძნულ და გერმანულ ენებს. სტუდენტობისას ის იჩენდა არაჩვეულებრივ ენობრივ შესაძლებლობებს და თავისი ნაშრომი მთლიანად ლათინურად დაწერა. სტუდენტობის პერიოდში მას იზიდავდა არტურ სიმონსისა და უოლტერ პეიტერის ნაწარმოებები, ასევე ფრანგული სიმბოლიზმის ხელოვნების ნიმუშები.

ნიშივაკი პოეზიით დაინტერესდა კეიოს უნივერსიტეტში სწავლისას და მონაწილეობდა ვაჟთა ჟურნალ *შონენ სეკაის* გამოცემაში. მან ასევე დაიწყო ინგლისურ ენაზე პოეზიის წერა. ნიშივაკი გამოხატავდა უკმაყოფილებას რომანტიზმისა და სუბიექტური მეთოდების მიმართ, რომლებიც დომინირებდა თანამედროვე იაპონურ პოეზიაში.

### კარიერა იაპონიაში
დამთავრების შემდეგ, 1917 წლის აპრილში, ის დაიქირავეს გაზეთში *The Japan Times*, მაგრამ რამდენიმე თვის შემდეგ მენეჯმენტთან დავის გამო წავიდა. 1918 წლის მარტში იშოვა სამუშაო იაპონიის ბანკში, მაგრამ სუსტი ჯანმრთელობის გამო იძულებული გახდა, დაეტოვებინა სამსახური. მეგობრის რეკომენდაციით, ის 1919 წლის ივნისში მიიღეს საგარეო საქმეთა სამინისტროში. ნიშივაკიმ შემდეგ მიიღო პედაგოგის თანამდებობა კეიოს უნივერსიტეტში 1920 წლის აპრილში, ხოლო აგრძელებდა ინგლისურენოვანი ლექსების შექმნას სხვადასხვა ჟურნალისთვის და იყო პოეზიის ჟურნალების რედაქტორი.

### ინგლისში სწავლა
1922 წელს ნიშივაკიმ გადაწყვიტა ინგლისში სწავლა და ორთქლმავალ *კიტანო მარუთი* კობედან გაემგზავრა 1922 წელს. თუმცა, ის ძალიან გვიან ჩავიდა უნივერსიტეტში მისაღებად და ერთი წელი ლონდონში გაატარა თავისუფლად, ავტორებთან შეხვედრებით, მათ შორის ჯონ კოლიერთან და შერარდ ვაინსთან. ის ცხოვრობდა *Hotel Rowland-*ში კენსინგტონში 1923 წელს და ივლისში ეწვია შოტლანდიას. საბოლოოდ ის მიიღეს ახალ კოლეჯში, ოქსფორდში 1924 წლის მაისში, ჩაირიცხა საპატიო კურსზე და თავისუფალ დროს მოგზაურობდა საფრანგეთსა და შვეიცარიაში. ოქსფორდში ყოფნისას, მომდევნო სამი წლის განმავლობაში ის გაეცნო მოდერნისტულ ლიტერატურას და ჯეიმს ჯოისს, ეზრა პაუნდისა და ტ. ს. ელიოტის ნაწარმოებებს. ის ასევე გატაცებული იყო შარლ ბოდლერით და ფრანგული სიურეალიზმის განვითარებით და  ცდილობდა ნაწარმოებების ფრანგულად შექმნას. მისი პირველი პოეზიის კრებული, Spectrum (1925), დაიწერა ინგლისურად და გამოიცა ლონდონში ავტორის ხარჯით. ინგლისში ყოფნისას, ნიშივაკი დაქორწინდა მარჯორი ბიდლზე 1924 წელს, მაგრამ განქორწინდა 1932 წელს. ის ხელახლა დაქორწინდა საეკო კუვაიამაზე 1932 წელს, რომლისგანაც ჰყავდა ვაჟი.

### დაბრუნება იაპონიაში
იაპონიაში დაბრუნების შემდეგ, 1926 წელს, ნიშივაკიმ მიიღო პროფესორის თანამდებობა კეიოს უნივერსიტეტის ლიტერატურის ფაკულტეტზე და ასწავლიდა ინგლისური ლიტერატურის ისტორიას, ასევე ლინგვისტიკის სხვადასხვა კურსს. თუმცა, ის განაგრძობდა წერას და განსაკუთრებით შთაგონებული იყო ჰაგივარა საკუტაროს პოეზიით, რომელიც მიაჩნდა ტაიშოს პერიოდის ერთ-ერთ დიდ პოეტად. ნიშივაკი ექსპერიმენტებდა ახალ ტექნიკებზე და პირველად დაიწყო იაპონურად პოეზიის წერა. 1927 წელს მან გამოაქვეყნა იაპონიის პირველი სიურეალისტური პოეზიის ჟურნალი, *ფუკუიკუ ტარუ კაფუ იო.* მომდევნო წელს, თანამშრომლებთან, როგორიცაა ანზაი ფუიუე, ერთად გამოუშვა კიდევ ერთი ახალი ჟურნალი *ში ტო შირონ* („პოეზია და პოეტური თეორია“) და გახდა ახალი თანამედროვე პოეზიის მოძრაობის ლიდერი. 1933 წელს მან გამოაქვეყნა *ამბარვალია*, კრებული, რომელშიც შეკრიბა წინა ექსპერიმენტები და ძალისხმევა იაპონურად პოეზიის წერაში; თუმცა, ნიშივაკიმ უეცრად შეწყვიტა გამოქვეყნება იაპონია-ჩინეთის მეორე ომის დაწყების შემდეგ, 1937 წელს, და განაცხადა, რომ კონცენტრირებული იქნებოდა კლასიკისა და ძველი ლიტერატურის კვლევაზე. ის იყო ერთ-ერთი 14 პოეტიდან, დაპატიმრებული ღალატის ბრალდებით ეროვნული მობილიზაციის კანონის შემოღების შემდეგ, რადგან სამთავრობო ცენზორებმა გადაწყვიტეს მისი ზოგიერთი სიურეალისტური ლექსის კრიტიკულად ინტერპრეტირება. მეორე მსოფლიო ომის დროს ის ევაკუირდა ჩიბას პრეფექტურაში 3000-ზე მეტ ტომიანი ბიბლიოთეკით, ხოლო შემდეგ უკან დაბრუნდა მშობლიურ ქალაქ ოჯიაში, ნიგატაში.
ნიშივაკი ცხოვრობდა კამაკურაში, კანაგავას პრეფექტურაში, წყნარი ოკეანის ომის 1942–1944 წლებში.

### შემდგომი კარიერა და აღიარება
ომის შემდეგ, 1947 წელს, მან წარმოადგინა კიდევ ერთი მთავარი ანთოლოგია სათაურით *ტაბიბიტო კაერაზუ* („არც ერთი მოგზაური არ ბრუნდება“). ნიშივაკიმ ასევე თავი მიუძღვნა თარგმნას, გამოაქვეყნა ტ. ს. ელიოტის „უდაბნო მიწის“ იაპონური ვერსია, რომელმაც დიდი კრიტიკული აღიარება მოიპოვა. ამას მოჰყვა კიდევ ერთი კრებული მისი საკუთარი ლექსებისა 1953 წელს, სათაურით *კინდაი ნო გუვა* („თანამედროვე იგავები“). პოეზიისა და თარგმანების წერის პარალელურად, ნიშივაკი განაგრძობდა სწავლებას კეიოს უნივერსიტეტში პენსიაზე გასვლამდე 1962 წელს.

ნიშივაკის მიენიჭა პრესტიჟული იომიურის პრემია 1957 წელს. 1962 წელს ნიშივაკი დაინიშნა იაპონიის ხელოვნების აკადემიაში და ალიტალიასა და იტალიის უახლოესი აღმოსავლეთის ინსტიტუტის მიწვევით, ის მიიწვიეს ევროპაში. 1967 წლის სექტემბერში ის ეწვია მონრეალს კანადაში, რომ ესაუბრა მსოფლიო პოეზიის კონფერენციაზე. 1971 წელს ის დასახელდა იაპონიის მთავრობის მიერ კულტურის დამსახურებულ მოღვაწედ. ნიშივაკი აირჩიეს ამერიკის ხელოვნებისა და მეცნიერებების აკადემიის საპატიო საზღვარგარეთულ წევრად 1974 წელს და იაპონიის მთავრობამ მიანიჭა წმინდა განძის ორდენი, მე-2 კლასი. ნიშივაკი ნომინირებული იყო ნობელის პრემიაზე ლიტერატურაში 1960, 1961, 1962, 1963, 1964, 1965 და 1966 წლებში.

### გარდაცვალება 
ნიშივაკი გარდაიცვალა გულის უკმარისობისგან 88 წლის ასაკში თავის მშობლიურ ქალაქში ნიგატაში. მისი საფლავი მდებარეობს ძოძე-ძის ტაძარში, შიბაში, ტოკიო.

## ბიბლიოგრაფია 
*Hirata, Hosea (1993). The Poetry and Poetics of Nishiwaki Junzaburo: Modernism in Translation. Princeton University Press. ISBN 0691069816.
*Nishiwaki, Junzaburo. Gen'Ei: Selected Poems of Nishiwaki Junzaburo, 1894-1982. Wild Peony (1991). ISBN 0-9590735-8-2

## რესურსები ინტერნეტში
*ძუნძაბურო ნიშივაკის მემორიალური ოთახი ოჯიაში, ნიგატა
*მინატო ქალაქის გამორჩეული ადამიანები 

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1894
კატეგორია:გარდაცვლილი 1982
კატეგორია:იაპონელი პოეტები
კატეგორია:იაპონელი ლიტერატურული კრიტიკოსები
კატეგორია:იაპონელი მხატვრები
კატეგორია:ნობელის პრემიის ნომინანტები
კატეგორია:იაპონელი მწერლები

## სქოლიო