open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ზანზიბარი (ქალაქი)

**ზანზიბარი** (, ) — ქალაქი ტანზანიაში, კუნძულ ზანზიბარის დასავლეთ სანაპიროზე. ზანზიბარის ავტონომიის და მისი ადმინისტრაციული ერთეულების: დასავლეთ ზანზიბარის ოლქის და *ქალაქ ზანზიბარის* რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი.

მოსახლეობის რაოდენობა ( *ქალაქი ზანზიბარის* რაიონის საზღვრებში ( («საქალაქო») ანუ *Jiji la Zanzibar* («ქალაქი ზანზიბარი»)) — 205 870 მაცხოვრებელი (2002 წელი), 256 543 მაცხოვრებელი (2008 წელი), 501 459 მაცხოვრებელი (2012 წელი).

პირველი დასახლება ქალაქის ადგილას დაარსდა XVI საუკუნეში, ქალაქი იყო მონათვაჭრობის ცენტრი. 1840 წლიდან 1856 წლამდე, საიდ იბნ სულთანის დროს იყო მასკატის და ომანის სასულთნოს დედაქალაქი.

## სქოლიო
კატეგორია:ტანზანიის ქალაქები
ქუთაჰია

**ქუთაჰია** (, ) — ქალაქი დასავლეთ თურქეთში. ქუთაჰიის პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2011 წლის მონაცემებით, ქუთაჰიაში ცხოვრობს 237 804 ადამიანი, მდებარეობს 969 მეტრზე ზღვის დონიდან. აქვს სასოფლო-სამეურნეო მიწის მაღალი ქედები ჩრდილოეთითა და დასავლეთით.

## ისტორია 
ქუთაჰია, სანამ მას თურქ-სელჩუკები დაიპყრობდნენ, იყო ბიზანტიიის იმპერიის შემადგენლობაში. ბიზანტიის იმპერატორმა, იუსტინიანე I-მა ქალაქი გაამაგრა ორმაგი გალავნითა და ციხე-სიმაგრით. 1071 წელს, თურქ-სელჩუკებმა მოახერხეს მისი აღება. ქუთაჰია მალევე შევიდა ოსმალეთის იმპერიის შემადგენლობაში. სანამ თემურლენგი გაილაშქრებდა ოსმალეთის სულთან ბაიაზიდ I-ზე, 1428 წლამდე, ქუთაჰიაში სომხები ჩასახლდნენ. თემურლენგმა მათგან მოითხოვა დიდი გადასახადები, მაგრამ ცოტა ხანში, ქუთაჰიიდან მონღოლების განდევნა მოხერხდა. ქუთაჰია იყო ოსმალეთის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი სანჯაყი, რომელსაც ძირითადად ოსმალეთის შეჰზადეები მართავდნენ. ქუთაჰიის მართვა მათთვის ხელსაყრელი იყო, რადგან იგი ძალიან ახლოს იყო დედაქალაქთან და მამის გარდაცვალების შემდეგ, ყველაზე სწრაფად დედაქალაქში ჩასვლა სწორედ მის მმართველებს შეეძლოთ. ქუთაჰია ითვლებოდა კერამიკული მრეწველობის ერთ-ერთ მთავარ ქალაქად ოსმალეთში. მიუხედავად იმისა, რომ ოსმალეთის იმპერიის ძირითადი ნაწილი სხვა ქვეყნებმა გაინაწილეს, ქუთაჰია დარჩა თურქეთის რესპუბლიკის შემადგენლობაში.

## იხილეთ აგრეთვე 
* თურქეთის ქალაქები
* ქუთაჰიის პროვინცია

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში 
* City of Tiles
* Pictures from Kütahya
* Photos of ancient Roman city of Aizanoi in Kütahya
* Photos from another source of ancient Roman city of Aizanoi in Kütahya province

კატეგორია:თურქეთის ქალაქები
კატეგორია:ძველი საბერძნეთის ქალაქები
ბარან-დი-მელგასუ

**ბარან-დი-მელგასუ** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 156 მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის სამხრეთ-ცენტრალურ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ალტუ-პანტანალის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 7 591 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 0,68 კმ²-ზე. ფართობი 11 174 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* მატუ-გროსუ
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
* *Estimativas da população para 1º de julho de 2009*
* [*Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil*](http://www.pnud.org.br/atlas/ranking/IDH-M%2091%2000%20Ranking%20decrescente%20(pelos%20dados%20de%202000).htm) 

კატეგორია:მატუ-გროსუს შტატის მუნიციპალიტეტები
სილის კანიონი

მინი|სილის კანიონი
**სილის კანიონი** (გალისიური:Canón do Sil) — სილის მდინარის ხეობა გალისიაში, ესპანეთი. ხეობა წარმოადგენს გალისიის ერთ ერთ ღირსშესანიშნაობას.

კანიონის კედლები წყლის დონიდან დაახლოებით 500 მეტრზეა აღმართული. კანიონში კლიმატი შემოგარენისგან განსხვავებულია და მიახლოებულია ხმელთაშუა ზღვის ჰავასთან, რაც იქ ზეთისხილი მოყვანის საშუალებას იძლევა. მდინარის ნაპირებზე ვენახის გასაშენებლად ისტორიულად აკეთებდნენ ტერასებს, სადაც ღვინის წარმოება რომაული პერიოდიდან ხდება. ამ არეას ეწოდება რიბეირა საკრას ღვინის რეგიონი და მთელი გალისიის მასშტაბით მხოლოდ აქ იწარმოება უფრო მეტი წითელი ღვინო ვიდრე თეთრი.

## სქოლიო 
კატეგორია:ესპანეთის კანიონები
სელკუცა-ნოუე

**სელკუცა-ნოუე** () — სოფელი მოლდოვაში, კეუშენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 27 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 359 ადამიანს შეადგენდა.

## იხილეთ აგრეთვე 
* მოლდოვის ადმინისტრაციული დაყოფა
* კეუშენის რაიონი

## რესურსები ინტერნეტში 
* მოლდოვის მოსახლეობის 2004 წლის აღწერის მონაცემები

კატეგორია:კეუშენის რაიონის სოფლები
ქართველების ეთნიკური წმენდა აფხაზეთში

მინიატიურა|მარჯვნივ|აფხაზეთის ეთნიკური წმენდის მე-12 წლისთავისადმი მიძღვნილი გამოფენა რომელიც ჩატარდა 2005 წელს თბილისში. გალერიის ერთ-ერთმა სტუმარმა გამოფენილ სურათზე საკუთარი შვილი ამოიცნო.|241x241px
**ქართველთა ეთნიკური წმენდა აფხაზეთში**, იგივე **ქართველთა გენოციდი აფხაზეთში** — 1992-93 წლების აფხაზეთის ომის და 1998 წლის კონფლიქტის დროს, ეთნიკურ ქართველთა მასობრივი ხოცვა-ჟლეტა და იძულებითი გასახლება აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკიდან. ძირითად შემთხვევებში ქართველთა გენოციდი განხორციელებული იყო აფხაზი სეპარატისტებისა და რუსი მოხალისეების მიერ. ამ დროს ასევე დაიღუპნენ სომეხი, ბერძენი, რუსი და აფხაზი მებრძოლები თუ მაცხოვრებლები. ეთნიკური წმენდის პროცესში დაახლოებით 200,000-დან 250,000-მდე ქართველი დევნილად იქცა საკუთარ სამშობლოში. ქართველების მიზანმიმართული ხოცვა და ეთნიკური წმენდა აღიარებულ იქნა ევროპის უშიშროებისა და თანამშრომლობის ორგანიზაციის (ეუთო) მიერ 1994, 1996 და 1997 წლის კონვენციებზე, ბუდაპეშტის, ლისაბონისა და სტამბოლის სამიტებზე, სადაც დაიგმო ომის დანაშაულებანი ჩადენილი კონფლიქტის პროცესში. 2008 წლის 15 მაისს, გაეროს გენერალურმა ასამბლეამ მიიღო რეზოლუცია A/RES/62/249 რომელშიც იგი „ხაზს უსვამს იძულებით გადაადგილებულ პირთა, მათ შორის ეთნიკური წმენდის შედეგად დაზარალებულთა ქონების შენარჩუნებას აფხაზეთში, და მოუწოდებს ყველა წევრ ქვეყანას არ დაუშვან მათი იურისდიქციის ქვეშ მყოფ მოქალაქეთა მიერ აფხაზეთის ტერიტორიაზე ქონების უკანონო მოპოვება“. გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის უშიშროების საბჭომ ასევე მიიღო რიგი რეზოლუციები ოკუპირებულ ტერიტორიაზე ცეცხლის შეწყვეტის შესახებ.

## წყაროები 
* სტატიაში მოყვანილი მასალა ეყრდნობა საზოგადოებრივი არხის 2006 წელს გადაღებულ დოკუმენტურ ფილმს „როგორ დაეცა სოხუმი“. ავტორი მიხეილ ბასილაძე. რეჟისორი: ლევან ახობაძე. თარიღი: 2006.

## სქოლიო
კატეგორია:აფხაზეთის კონფლიქტი
სექსუალური ინვერსია

**სექსუალური ინვერსია** () — სექსუალური ლტოლვა თავისივე სქესის მიმართ.
განასხვავებენ აბსოლუტურად ინვერტირებულ პირებს, რომელთათვისაც სექსუალური ობიექტი შესაძლოა მხოლოდ იგივე სქესის პირი იყოს (იხ. ჰომოსექსუალობა), და ამფიგენურ ინვერტირებულ პირებს, რომელთათვისაც ლტოლვის ობიექტი შეიძლება იყოს კაციც და ქალიც (იხ. ბისექსუალობა).
ტერმინის გამოყენება სექსოლოგებმა მე-19 საუკუნის მიწურულს და მე-20 საუკუნის დასაწყისში დაიწყეს და ის ძირითადად ჰომოსექსუალობასთან მიმართებაში გამოიყენებოდა. ამ დროისთვის სჯეროდათ, რომ ის თანდაყოლილი იყო და მამაკაცებში ქალური ქცევის (მაგალითად, ქალური სამოსის ჩაცმის მოთხოვნილებას) მიზეზი იყო. ცნობილი სექსოლოგი რიხარდ ფონ კრაფტ-ებინგი ქალებში სექსუალურ ინვერსიას ახასიათებდა, როგორც „მამაკაცის სულს ქალის წიაღში“.

## ლიტერატურა
* შესავალი ლგბტ ჟურნალისტიკაში/[ავტ. შორენა გაბუნია; რედ. ირაკლი ვაჭარაძე; არასამთავრობო ორგანიზაცია „იდენტობა“]. - თბ., 2013. - 319 გვ.; 20 სმ.. - დანართები: გვ. 145-316. - განმარტ. ლექსიკონი: გვ. 3-34

კატეგორია:ლგბტ ტერმინები 
კატეგორია:სექსოლოგია 
კატეგორია:ფსიქოლოგია
იერინგის მუნიციპალიტეტი

**იერინგის მუნიციპალიტეტი** — მუნიციპალიტეტი (დანიურად *კომუნა*) დანიაში, ჩრდილოეთ იუტლანდიის რეგიონში, იუტლანდიის ნახევარკუნძულზე. მუნიციპალიტეტის ფართობი შეადგენს 927,34 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა — 65 295 ადამიანს (2015). ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი იერინგი.

## რესურსები ინტერნეტში
* Municipality's official website
* Municipal statistics: NetBorger Kommunefakta , delivered from KMD aka Kommunedata (Municipal Data)
* Municipal mergers and neighbors: Eniro new municipalities map 

## სქოლიო
კატეგორია:ჩრდილოეთ იუტლანდიის რეგიონის მუნიციპალიტეტები
ფრედერიკსჰავნის მუნიციპალიტეტი

**ფრედერიკსჰავნის მუნიციპალიტეტი** — მუნიციპალიტეტი (დანიურად *კომუნა*) დანიაში, ჩრდილოეთ იუტლანდიის რეგიონში, იუტლანდიის ნახევარკუნძულზე. მუნიციპალიტეტის ფართობი შეადგენს 650,76 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა — 60 377 ადამიანს (2015). ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ფრედერიკსჰავნი.

## რესურსები ინტერნეტში
*Official site
*Region Nordjylland site

## სქოლიო
კატეგორია:ჩრდილოეთ იუტლანდიის რეგიონის მუნიციპალიტეტები
ბრიონერსლევის მუნიციპალიტეტი

**ბრიონერსლევის მუნიციპალიტეტი** — მუნიციპალიტეტი (დანიურად *კომუნა*) დანიაში, ჩრდილოეთ იუტლანდიის რეგიონში, იუტლანდიის ნახევარკუნძულზე. მუნიციპალიტეტის ფართობი შეადგენს 633,38 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა — 35 781 ადამიანს (2015). ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ბრიონერსლევი.

## რესურსები ინტერნეტში
* The new Brønderslev  municipality's official website (Danish only) 

კატეგორია:ჩრდილოეთ იუტლანდიის რეგიონის მუნიციპალიტეტები
ოლბორგის მუნიციპალიტეტი

**ოლბორგის მუნიციპალიტეტი** — მუნიციპალიტეტი (დანიურად *კომუნა*) დანიაში, ჩრდილოეთ იუტლანდიის რეგიონში, იუტლანდიის ნახევარკუნძულზე. მუნიციპალიტეტის ფართობი შეადგენს 1 137,84 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა — 207 805 ადამიანს (2015). ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ოლბორგი.

## რესურსები ინტერნეტში
* About Aalborg from Nordjyske Medier 
* Aalborg Municipality's official website 
* VisitAalborg (Aalborg Tourist Office)
* Website for Aalborg Municipality's former Municipality Reformation Board 
* Public Transport in Aalborg and surroundings
* Searchable map 

## სქოლიო
კატეგორია:ჩრდილოეთ იუტლანდიის რეგიონის მუნიციპალიტეტები
ალტუ-პარაგუაი

**ალტუ-პარაგუაი** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 238 მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის სამხრეთ-ცენტრალურ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ალტუ-პარაგუაის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10 066 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 5,45 კმ²-ზე. ფართობი 1 846 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* მატუ-გროსუ
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
* *Estimativas da população para 1º de julho de 2009*
* [*Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil*](http://www.pnud.org.br/atlas/ranking/IDH-M%2091%2000%20Ranking%20decrescente%20(pelos%20dados%20de%202000).htm) 

კატეგორია:მატუ-გროსუს შტატის მუნიციპალიტეტები
ანტონივი (ჩორტკივის რაიონი)

**ანტონივი** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ტერნოპილის ოლქის ჩორტკივის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 406 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ჩორტკივის რაიონის სოფლები
ანტონივკა (ჟმერინკის რაიონი)

**ანტონივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ვინიციის ოლქის ჟმერინკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 327 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ჟმერინკის რაიონის სოფლები
ანტონივკა (ბერეზივკის რაიონი)

**ანტონივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ოდესის ოლქის ბერეზივკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 236 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ბერეზივკის რაიონის სოფლები
ანტონივკა (ბრატსკეს რაიონი)

**ანტონივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს მიკოლაივის ოლქის ბრატსკეს რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 229 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ბრატსკეს რაიონის სოფლები
ანტონივკა (პრილუკის რაიონი)

**ანტონივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ჩერნიჰივის ოლქის პრილუკის რაიონში. 2025 წელს სოფლის მოსახლეობა 361 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:პრილუკის რაიონის სოფლები
ანტონივკა (ვილნიანსკის რაიონი)

**ანტონივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ზაპორიჟიის ოლქის ვილნიანსკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 346 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ვილნიანსკის რაიონის სოფლები
ანტონივკა (ვოლოდიმირეცის რაიონი)

**ანტონივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს რივნეს ოლქის ვოლოდიმირეცის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 1394 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ვოლოდიმირეცის რაიონის სოფლები
ანტონივკა (კახოვკის რაიონი)

**ანტონივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხერსონის ოლქის კახოვკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 483 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:კახოვკის რაიონის სოფლები
ანტონივკა (ჰოროხივის რაიონი)

**ანტონივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ვოლინის ოლქის ჰოროხივის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 225 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ჰოროხივის რაიონის სოფლები
ანტონოვკა (ჯანკოის რაიონი)

**ანტონოვკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ყირიმის ავტონომიური რესპუბლიკის ჯანკოის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 39 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ჯანკოის რაიონის სოფლები
ანტონივკა (დოლინსკის რაიონი)

**ანტონივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს კიროვოჰრადის ოლქის დოლინსკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 298 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:დოლინსკის რაიონის სოფლები
ანტონივკა (ემილჩინეს რაიონი)

**ანტონივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ჟიტომირის ოლქის ემილჩინეს რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 106 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ემილჩინეს რაიონის სოფლები
ანტონივკა (სტრის რაიონი)

**ანტონივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ლვივის ოლქის სტრის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 545 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:სტრის რაიონის სოფლები
ანტონივკა (იზიასლავის რაიონი)

**ანტონივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხმელნიცკის ოლქის იზიასლავის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 158 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:იზიასლავის რაიონის სოფლები
ანტონივკა (კაგარლიკის რაიონი)

**ანტონივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს კიევის ოლქის კაგარლიკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 198 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:კაგარლიკის რაიონის სოფლები
ანტონივკა (კეგიჩივკის რაიონი)

**ანტონივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხარკივის ოლქის კეგიჩივკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 221 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:კეგიჩივკის რაიონის სოფლები
ანტონივკა (ოკნის რაიონი)

**ანტონივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ოდესის ოლქის ოკნის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 809 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ოკნის რაიონის სოფლები
ანტონივკა (კროლევეცის რაიონი)

**ანტონივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს სუმის ოლქის კროლევეცის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 16 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:კროლევეცის რაიონის სოფლები
ვესტიმერლანის მუნიციპალიტეტი

**ვესტიმერლანის მუნიციპალიტეტი** — მუნიციპალიტეტი (დანიურად *კომუნა*) დანიაში, ჩრდილოეთ იუტლანდიის რეგიონში, იუტლანდიის ნახევარკუნძულზე. მუნიციპალიტეტის ფართობი შეადგენს 768,14 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა — 37 399 ადამიანს (2015). ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ორსი.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 

კატეგორია:ჩრდილოეთ იუტლანდიის რეგიონის მუნიციპალიტეტები
იამერბუგტის მუნიციპალიტეტი

**იამერბუგტის მუნიციპალიტეტი** — მუნიციპალიტეტი (დანიურად *კომუნა*) დანიაში, ჩრდილოეთ იუტლანდიის რეგიონში. მუნიციპალიტეტის ფართობი შეადგენს 866,25 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა — 38 293 ადამიანს (2015). ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ობიბრო.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 
* ოფიციალური ტურისტული საიტი 

კატეგორია:ჩრდილოეთ იუტლანდიის რეგიონის მუნიციპალიტეტები
ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1980: ფინალი

**ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1980: ფინალი** — ევრო 1980-ის ფინალური ტურნირის დასკვნითი მატჩი. თამაში გაიმართა 22 ივნისს რომის ოლიმპიურ სტადიონზე. ფინალში თამაშობნდნენ წინა ჩემპიონატის ფინალისტი გერმანიისა და ბელგიის ეროვნული ნაკრებები. 

## მატჩის დეტალები 
|valign="top"|
|valign="top" width="50%"|

|}

## რესურსები ინტერნეტში
* მატჩის ოფიციალური ანგარიში uefa.com-ze

კატეგორია:ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი
კატეგორია:1980 წელი ფეხბურთში
ანტონივკა (დომანივკის რაიონი)

**ანტონივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს მიკოლაივის ოლქის დომანივკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 166 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:დომანივკის რაიონის სოფლები
Index Fungorum

**Index Fungorum** — საიტი, რომელიც უზრუნველყოფს წვდომას მიკოლოგიური ტაქსონების სამეცნიერო სახელწოდებების მონაცემთა ბაზასთან და აგრეთვე მიკოლოგ-სისტემატიკოსებთან, რომლებიც ამ სახელწოდებების ავტორები არიან. საერთაშორისო სამეცნიერო პროექტია. Index Fungorum მეტწილად პროექტ International Plant Names Index-ის ანალოგიაა.  

## სქოლიო
კატეგორია:საიტები
კატეგორია:მიკოლოგია
მორიც შლიკი

**ფრიდრიხ ალბერტ მორიც შლიკი** (; დ. 14 აპრილი, 1882, ბერლინი — გ. 22 ივნისი, 1936, ვენა) — ავსტრიელი ფილოსოფოსი და ფიზიკოსი, ლოგიკურის პოზიტივიზმის წარმომადგენელი, ვენის წრის ფუძემდებელი. ფილოსოფიისა და ფიზიკის პროფესორი როსტოკის (1917-20), კილის (1921-22), ვენისა (1922-36) და კალიფორნიის (1931-32) უნივერსიტეტებში. შლიკის ფილოსოფიურ ევოლუციაში გამოიყოფა ორი ძირითადი პერიოდი: კრიტიკული რეალიზმის პერიოდი, როდესაც ტრადიციული ლოგიკის საფუძველზე ამუშავებდა შემეცნების ზოგად თეორიას, და ლოგიკური ემპირიზმის (შლიკის ტერმინოლოგიით — „თანამიმდევრული ემპირიზმის“) პერიოდი, როდესაც იგი ლოგიკური პარალელიზმის პოზიციებიდან ამუშავებდა მეცნიერული ლოგიკის ცალკეულ პრობლემებს, სახელდობრ: არსებობის, ემპირიული ვერიფიკაციის, მიზეზობრიობის, ალბათობის, ანალიზურ და სინთეზურ მსჯელობათა ბუნების საკითხებს. შლიკმა ემპირიზმის თვლასაზრისით განიხილა აგრეთვე სიცოცხლისა და ეთიკურ ღირებულებათა პრობლემები.

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:ავსტრიელი ფილოსოფოსები
კატეგორია:ავსტრიელი ფიზიკოსები
კატეგორია:ბერლინში დაბადებულები
ვირის ჯიმლა

**ვირის ჯიმლა** () — სოკოს სახეობა ჰიგროფორუსისებრთა ოჯახისა, რომლის გავრცელების არეალი მოიცავს მსოფლიოს ყველა კონტინენტს გარდა ანტარქტიდისა.

სუსტად შხამიანი სოკოა. იწვევს საჭმლის მომნელებელი სისტემის მოშლას. იზრდება ნიადაგზე ერთეულებად ან მცირე ჯგუფებად ზაფხულიდან შემოდგომამდე.

სოკო მეცნიერულად პირველად აღწერა გერმანელმა მეცნიერმა იაკობ კრისტიან შეფერმა 1774 წელს, რომელმაც სახეობას უწოდა *Agaricus conicus*. წვიმიან ამინდში ოდნავ წებოვანია. ნარინჯისფერი, წითელი ან წითელ-ნარინჯისფერი, კიდეები უფრო მუქია და უსწორმასწორო. დაზიანებისას და ასაკთან ერთად შავდება. ავსტრალიასა და ახალ ზელანდიას.

## ტოქსიკურობა
სუსტად შხამიანია. საკვებში არ იყენებენ. ერთდროულად რამდენიმე ეგზემპლარის მოხმარება იწვევს საჭმლის მომნელებელი სისტემის მოშლას, რასაც თან სდევს ღებინება და გულისრევა. მასში შემავალი ტოქსიკური ნივთიერებები დღემდე შესწავლილი არ არის.

## მსგავსი სახეობები

ფაილი:2007-09-29 Entoloma incanum.jpg|*Entoloma incanum*
ფაილი:2012-10-26 Hygrocybe aurantiosplendens R. Haller Aar 313008.jpg|*Hygrocybe aurantiosplendens*
ფაილი:2011-09-29 Hygrocybe chlorophana (Fr.) Wunsche 196493.jpg|*Hygrocybe chlorophana*
ფაილი:Kirschroter Saftling Hygrocybe coccinea.JPG|*Hygrocybe coccinea*
ფაილი:Hygrocybe intermedia.jpg|*Hygrocybe intermedia*
2010-08-22 Hygrocybe miniata 51070.jpg|*Hygrocybe miniata* 
ფაილი:Blackening Waxcap. Hygrocybe nigrescens (39266893125).jpg|*Hygrocybe nigrescens*
ფაილი:Crimson Waxy Caps (910339380).jpg|*Hygrocybe punicea*
ფაილი:Hygrocybe spadicea.jpg|*Hygrocybe spadicea* 
ფაილი:Waxcap (Hygrocybe sp.), Skaw - geograph.org.uk - 4202818.jpg|*Hygrocybe splendidissima*   
ფაილი:2011-11-28 Hygrocybe virescens (Hesler & A.H. Sm.) Montoya & Bandala 185782.jpg|*Hygrocybe virescens*
ფაილი:2012-12-13 Hygrocybe ovina (Bull. -Fr.) Kuhner 294486.jpg|*Neohygrocybe ovina*

## რესურსები ინტერნეტში
*
*ვირის ჯიმლა  — საქართველოს სოკოებისა და ლიქენების ეთნობიოლოგია
* Hygrocybe conica 

## სქოლიო
კატეგორია:ჰიგროციბე
კატეგორია:შხამიანი სოკოები
მარია საქსენ-ალტენბურგელი

**მარია საქსენ-ალტენბურგელი** (სრული სახელი ალექსანდრა მარია ვილჰელმინა ეკატერინე შარლოტ ტერეზა ჰენრიეტა ლუიზ პაულინ ელისაბედ ფრედერიკა გეორგინა ; დ. 14 აპრილი, 1818 — გ. 9 იანვარი 1907) — ჰანოვერის სამეფოს დედოფალი და ჯორჯ V-ის მეუღლე. მეფე ჯორჯ III-ის და დედოფალ შარლოტ მეკლებურგელის შვილიშვილი.

## ადრეული ცხოვრება
მინი|მარცხნივ|დედოფალი მარია ოჯახთან ერთად
მარია დაიბადა ჰილდბურგჰაუზენში, როგორც პრინცესა მარია ჰილდბუგჰაუზენი. ის იყო ჰილდბუგჰაუზენის მემკვიდრე პირცნის, იოზეფის და ჰერცოგინია ამელიას უფროსი ქალიშვილი. 1826 წელს ოჯახის გადავიდა ალტენგურგის გვარზე რათა მიეღოთ ტერიტორიები და დიდძალი ქონება, რის შედეგადაც მარია იწოდებოდა საქსენ-ალტენბურგის პრინცესად.

## ქორწინება
1843 წლის 18 თებერვალს მარია დაქორწინდა ჰანოვერის სამეფოს კრონპრინც ჯორჯზე. მათ შეეძინათ სამი შვილი — პრინცი ერნესტ ავგუსტი, პრინცესა ფრედერიკა და პრინცესა მარია.

## ჰანოვერის დედოფალი
1851 წლის 18 ნოემბერს ერნესტ ავგუსტ Iის გარდაცვალების შემდეგ, წყვილი მეფედ და დედოფლად გამოცხადდა. 1866 წელს მარიას მეუღლე გადასახლებაში იმყოფებოდა იმ მიზიზით, რომ ავსტრო-პრუსიის ომში, იგი მხარს ავსტრიას უჭერდა, რის შედეგადაც 1866 წლის 20 სექტემბერს სამეფო პრუსიამ შეიერთა. მიუხედავად ამისა, ჯორჯი არასოდეს გადამდგარა ტახტიდან; ის, მარია და მათი შვილები გადასახლებში ცხოვრობდნენ გმუნდენში, ავსტრიაში ჯორჯის გარდაცვალებამდე 1878 წელს. 1872 წლის 18 სექტემბერში დედოფალი მარია გადა დედოფალი ვიქტორიას შვილიშვილის, პრინცესა მარია ავგუსტენბურგელის ნათლია.

## ლიტერატურა
* Georg (Kronprinz von Hannover): *Denkmal gesetzt der Vermählung ... Georg[s] von Hannover mit Ihrer Durchlaucht der Prinzessin Marie von Altenburg, Herzogin zu Sachsen*, 1843 (Digitalisat)
* Wilhelm Rothert: *Allgemeine Hannoversche Biografie* Band 1: *Hannoversche Männer und Frauen seit 1866*, Sponholtz, Hannover 1912, S. 219–224
* Ingrid Spitzbart: *König Georg V. von Hannover und seine Familie im Gmundener Exil.* Seiten 67-80 in: Gudrun Keindorf und Thomas Moritz (Hrsg. im Auftrag des Vereins "Freunde der Burg Plesse" e.V.): *"Größer noch als Heinrich der Löwe." König Georg V. von Hannover als Bauherr und Identitätsstifter.* Begleitband zur Ausstellung. Staats- und Universitätsbibliothek Göttingen, Paulinerkirche. Mecke Verlag, Duderstadt 2003. ISBN 3-936617-16-3
* Local-Nachrichten. Im Schlosse Weilburg sind anwesend…. In: Badener Bezirks-Blatt, 11. Juni 1881, S. 2 (Online bei ANNO)
* Local-Nachrichten. Hoher Badegast.. In: Badener Bezirks-Blatt, 11. Juni 1881, S. 2 (Online bei ANNO)
* Horst-Peter Wolff: *Biographisches Lexikon zur Pflegegeschichte*, S. 190 f.

კატეგორია:ჰანოვერის დედოფლები
კატეგორია:საქსენ-ალტენგურგის დინასტია
კატეგორია:დაბადებული 14 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1818
კატეგორია:გარდაცვლილი 9 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1907
კატეგორია:დედოფალ მარია ლუიზას ორდენის კავალრები
ამასია

**ამასია** (, ) — ქალაქი ჩრდილოეთ თურქეთში. ამასიის პროვინციის ადმინისტრაციულო ცენტრი. მდებარეობს შავი ზღვის რეგიონში.

## ისტორია 
ამასია მდებარეობდა ბიზანტიის იმპერიაში. მომავალში, შევიდა ოსმალეთის იმპერიის შემადგენლობაში. ამასიის მნიშვნელობა გაიზარდა სულთან ბაიაზიდ II-ის დროს, რადგან იგი ტახტზე ასვლამდე სწორედ ამასიის პროვინციის მმართველი იყო. სულთან ბაიაზიდმა მისი მნიშვნელობა ოსმალეთის იმპერიაში ძალიან გაზარდა და ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს სანჯაყად ჩამოაყალიბა. მას ძირითადად მართავდნენ იმპერიის შეჰზადეები. მართალია, ოსმალეთის იმპერიის ისტორიაში მას მნიშვნელოვანი ადგილი უჭირავს და ხშირად გვხვდება, თუმცა შეჰზადეებისათვის მისი მართვა ხელსაყრელი არ იყო, რადგან დედაქალაქიდან ძალიან შორს მდებარეობდა და მამის გარდაცვალების შემდეგ, ძალიან დაბალი იყო იმის შანსი, რომ მის მმართველებს დედაქალაქში ძმებისთვის ჩაესწროთ, რადგან მანისა, ქუთაჰია და კონია მასზე ბევრად ახლოს იყვნენ დედაქალაქთან. 12 წლის განმავლობაში, ამასიის მმართველი იყო სულეიმან I-ის უფროსი ვაჟი, შეჰზადე მუსტაფაც. იმპერიის დასუსტებისა და საბოლოო დაშლის მიუხედავად, ამასია მაინც დარჩა თურქეთის რესპუბლიკაში.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ამასიის პროვინცია
* თურქეთის ქალაქები

## რესურსები ინტერნეტში 
* Provincial governorate official website
* Municipality official website 

## სქოლიო 
კატეგორია:თურქეთის ქალაქები
კატეგორია:ძველი საბერძნეთის ქალაქები
ბაილეთის ეკლესია

**ბაილეთის ეკლესია** — მთავარანგელოზთა სახელობის ეკლესია საქართველოში. მდებარეობდა გურიაში, მდინარეებს სუფსას და რუხმელას შორის, დღევანდელ სოფელ სილაურის ტერიტორიაზე, გურიელის სასახლის გვერდით.

## ძეგლის აღწერა
მისი აგების შესახებ ცნობა დაცულია XVI-XVIII საუკუნეებში გადაწერილ ჟამნ-გულანის მინაწერში. აშენებულია აგურითა და ნატეხი ქვით 1609 წელს. გუმბათი, რომელიც XIX საუკუნეს ეკუთვნის, ნაგებია თლილი ქვით. ეკლესიის აღმოსავლეთ ნაწილი სამწახნაგოვანი ნახევარწრის ფორმისაა. ეკლესია 1827 წელს მოუხატავთ და განსაკუთრებით მდიდარია გურიელთა საგვარეულოს პორტრეტებით. 

ბაილეთი მამათისა და ჩეხედანას ეკლესიებთან ერთად იერუსალიმის უფლის საფლავისთვის იყო შეწირული და იერუსალიმის საპატრიარქოს კუთვნილი ტაძარი იყო. მას ჯვარისმამა განაგებდა. მამია III გურიელმა იგი შესწირა თავისი მეუღლის, თინათინის სულის საოხად. თინათინი მოხსენიებულია ტაძარში დაცულ ღვთისმშობლისა და მიქაელ მთავარანგელოზების ხატების წარწერებზე. ეს შეწირულობა მომდევნო მთავრებმაც განაახლეს და დაამტკიცეს. აქ ინახებოდა ძვირფასი ხატები წმ. თევდორეს, მიქაელ მთავარანგელოზის, ღვთისმშობლის, მაცხოვრის, წმ. თევდორესა და წმ. გიორგის, ასევე ღვთისმშობლის ხატი წმინდა ნაწილებით. აღსანიშნავია ასევე ვერცხლის ჯვარი, რომლის წარწერიდანაც ვიგებთ გურიის სამთავროში მოღვაწე ერთ-ერთი ოქრომჭედლის ომანის სახელს. 

ეკლესია დაანგრიეს 1958-1962 წლებში, მისი ქვები კი ჯუმათის საშუალო სკოლისა და ბოსლის მშენებლობაზე გამოიყენეს. ახლა ამ ადგილას ჯაგნარით დაფარული პატარა ბორცვია დარჩენილი. ამჟამად ნაგებობის ფრაგმენტები იკითხება საძირკვლის დონეზე. ნანგრევები დაფარულია ბალახით. შემორჩენილია ძეგლის პასპორტი, რომელიც ო. ღამბაშიძეს 1953 წლის 4 აპრილს შეუდგენია.

## ბაილეთის ციხე
ეკლესიასთან მდებარეობდა ციხე. ციხე ამჟამად ძლიერ ფრაგმენტულადაა შემორჩენილი. წარმოადგენდა სწორკუთხა, მცირე ზომის სათავდაცვო ნაგებობას. ნაგებია ნატეხი ქვით კირხსნარზე. შემორჩენილია გალავნის ჩრდილოეთის კედლის ნაწილი და დასავლეთის კედლის ფრაგმენტები. სამხრეთის კედელთან ყოფილა გვირაბი. იგი სწორკუთხა ქვით ამოყვანილი და გადახურული ნაგებობაა, რომლის დასავლეთ ნაწილში ჩასასვლელი ღიობია დატოვებული. მიწაში კიბეებია გაკეთებული, რომელიც სამხრეთისკენ ეშვება.

## ლიტერატურა
*
*
*

## რესურსები ინტერნეტში
*ბაილეთი | საქართველოს ისტორიულ ძეგლთა ბიბლიოგრაფიული ლექსიკონი

## სქოლიო
კატეგორია:დანგრეული ტაძრები
კატეგორია:კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები გურიის მხარეში
ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1996: პლეი-ოფი

**ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1996: პლეი-ოფი** — ევრო 1996-ის ფინალური ტურნირის დასკვნითი ეტაპი. გაიმართა ოლიმპიური სისტემით, მონაწილეობდა რვა გუნდი. 

## მეოთხედფინალები
### ესპანეთი vs ინგლისი
|valign="top"|
|valign="top" width="50%"|

|}

### საფრანგეთი vs ნიდერლანდი
|valign="top"|
|valign="top" width="50%"|

|}

### გერმანია vs ხორვატია
|valign="top"|
|valign="top" width="50%"|

|}

### ჩეხეთი vs პორტუგალია
|valign="top"|
|valign="top" width="50%"|

|}

## ნახევარფინალები
### საფრანგეთი vs ჩეხეთი
|valign="top"|
|valign="top" width="50%"|

|}

### გერმანია vs ინგლისი
|valign="top"|
|valign="top" width="50%"|

|}

## ფინალი
|valign="top"|
|valign="top" width="50%"|

|}

პლეი-ოფი
პატრიკ ვიეირა

**პატრიკ ვიეირა** (; დ. 23 ივნისი, 1976, დაკარი) — ფრანგი ვეტერანი ფეხბურთელი, საფრანგეთის საფეხბურთო ნაკრების ნახევარმცველი. 2001 წელს გახდა წლის საუკეთესო ფრანგი ფეხბურთელი. იასპარეზა ევროპის სამ (2000, 2004, 2008) ჩემპიონატზე. ნაკრებთან ერთად გახდა მსოფლიოსა (1998) და ევროპის (2000) ჩემპიონი.

## სანაკრებო კარიერა
ვიეირას დებიუტი საფრანგეთის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში 1997 წელს შედგა. ეს იყო ამხანაგური თამაში პარიზში ნიდერლანდების ნაკრებთან, რომელიც მასპინძელთა გამარჯვებით 2–1 დასრულდა.

## სანაკრებო სტატისტიკა
## მიღწევები
### ინდივიდუალური
* ფიფა-ს ასეული (FIFA 100): 2004

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* FFF.FR Profile
* Official Internazionale site 
* Premier League profile

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 23 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1976
კატეგორია:ფრანგი ფეხბურთელები
კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები
კატეგორია:ტურის ფეხბურთელები
კატეგორია:კანის ფეხბურთელები
კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები
კატეგორია:მილანის ფეხბურთელები
კატეგორია:მილანის ინტერის ფეხბურთელები
კატეგორია:იუვენტუსის ფეხბურთელები
კატეგორია:მანჩესტერ სიტის ფეხბურთელები
კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში
კატეგორია:უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები
კატეგორია:ინგლისური ფეხბურთის დიდების დარბაზის წევრები
კატეგორია:ფრანგი ფეხბურთის მწვრთნელები
კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ლონდონის არსენალის ფეხბურთელები
კატეგორია:მანჩესტერ სიტის ფეხბურთელები
კატეგორია:საფრანგეთის ნაკრების ფეხბურთელები
კატეგორია:1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:2000 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:2002 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:2004 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:2008 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:ფიფას 100-ეული
კატეგორია:საპატიო ლეგიონის ორდენის კავალრები
კატეგორია:ფიფა-ს კონფედერაციების თასის მფლობელი ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1988: ფინალი

**ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1988: ფინალი** — ევრო 1988-ის ფინალური ეტაპის დასკვნითი მატჩი. გამართა 25 ივნისს. მასში მონაწილეობა მიიღო საბჭოთა კავშირის ეროვნულმა ნაკრებმა, რომლისთვისაც ეს უკანასკნელი ევროპის ჩემპიონატი იყო. ნიდერლანდმა მოიგო 2-0. პირველი გოლი ნიდერლანდის კაპიტანმა რუდ გულიტმა გაიტანა, ხოლო მატჩში გოლი გაიტანა ტურნირის ბომბარდირმა მარკო ვან ბასტენმა. მან რინატ დასაევს ბურთი მართი კუთხიდან თავზე გადაუგდო არნოლდ მურენის ჩაწოდების შემდეგ. ეს გოლი ევროპის ჩემპიონატების ისტორიაში ერთ-ერთ საუკეთესო გოლადაა აღიარებული. 

## დეტალები 
|
|valign="top"|
|valign="top" width="50%"|

|}

## რესურსები ინტერნეტში
* ანგარიში 

## სქოლიო
კატეგორია:ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1988
აბტსგმიუნდი

**აბტსგმიუნდი** () — თემი გერმანიაში, ბადენ-ვიურტემბერგის ფედერალურ მხარეში, აღმოსავლეთ ალბის რაიონში. თემის ფართობია 71,6 კმ², მოსახლეობა, 2013 წლის 31 დეკემბრის მდგომარეობით, შეადგენს 7 244 ადამიანს.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:ბადენ-ვიურტემბერგის თემები
ჯემი (შეჰზადე)

**სულთან ჯემი** (; დ. 22 დეკემბერი, 1459 — გ. 25 თებერვალი, 1495) — ნაკლებად ცნობილი როგორც *შეჰზადე ჯემი* () — ოსმალეთის სულთნის, მეჰმედ II-ისა და ჩიჩეკ ხათუნის შვილი. კასთამუნოსა და ყარამანის სანჯაყების მმართველი.

## ბიოგრაფია 
სულთან ჯემი დაიბადა 1459 წლის 22 დეკემბერს მეჰმედ II-ისა და ჩიჩეკ ხათუნის ოჯახში. 1469 წელს, მეჰმედ II-მ, კასთამონუს სანჯაყში გაგზავნა, ხოლო 1474 წელს — კასთამონუდან ყარამანში. მისი ძმა - შეჰზადე ბაიაზიდი (მომავალში ბაიაზიდ II) მართავდა ამასიის სანჯაყს, რომელიც დედაქალაქიდან ბევრად შორს იყო ვიდრე ჯემის სანჯაყი, ამიტომ წესით და რიგით, მეჰმედ II-ის გარდაცვალების შემდეგ, დედაქალაქში პირველად ის უნდა აღმოჩენილიყო.

1481 წელს გარდაიცვალა მეჰმედ II, ოსმალეთის დიდმა ვეზირმა ორივე შეჰზადესთან შიკრიკი გაგზავნა, რათა მათთვის ეცნობებინა მამის გარდაცვალების ამბავი. დიდი ვეზირი, ქარამანლი მეჰმედ-ფაშა თვლიდა, რომ მაცნე პირველად ჯემთან ჩავიდოდა, დედაქალაქში პირველად ის ჩამოვიდოდა და სულთნის ტახტს დაიკავებდა. მაგრამ ასე არ მოხდა: შეჰზადე ბაიაზიდის მომხრეებმა გზაში მაცნე შეაფერხეს, რის შედეგადაც პირველად მამის გარდაცვალების ამბავი ბაიაზიდმა გაიგო და ჯემს დედაქალაქში ჩაასწრო.

## ბრძოლა ტახტისთვის 
ჯემი ამ ერთ დამარცხებას არ შეჰგუებია. მან დაიწყო ამბოხებისთვის მზადება. 1482 წელს, მისი არმია ბაიაზიდის არმიას დაუპირისპირდა და დაამარცხა. სულთან ბაიაზიდმა მისი მოკვლის ბრძანება გასცა, მაგრამ ამ მისიის შესრულება ვერ მოახერხეს. ბაიაზიდმა დასაჯა ჯემის მომხრეები და თავად ჯემი ქვეყნიდან გადაასახლა.

ჯემმა თავი ეგვიპტეს შეაფარა. სწორედ ეგვიპტეს იყენებდა ის ძმის, ბაიაზიდის წინააღმდეგ, რათა ჩამოეგდო სულთნის ტახტიდან და იგი თავად მას დაეკავებინა. მაგრამ ვერაფერს ხდებოდა. 1495 წელს, როცა ბაიაზიდი მიხვდა, რომ მის ტახტს ჯემის მხრიდან უკვე ძალზედ სერიოზული საფრთხე ემუქრებოდა, ჯემი ეგვიპტეშივე მოაწამვლინა და ტახტის შემცილებლის გარეშე განაგრძო ოსმალეთის მართვა.

## ლიტერატურა 
* 
* 
* 

კატეგორია:ოსმანების დინასტია
კატეგორია:შეჰზადეები
კატეგორია:დაბადებული  22 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1459
კატეგორია:გარდაცვლილი 25 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1495
კატეგორია:დაბადებული 23 დეკემბერი
დიდების პორტიკი

მინი|დიდების პორტიკის დეტალი, ტაძრის დასავლეთ ფასადზე.
მინი|მოციქულები.
**დიდების პორტიკი** — წმინდა იაკობის საკათედრო ტაძრის რომანული სტილის პორტიკი. პორტიკოს შესრულებულია მასტერ მატეოსა და მისი სახელოსნოს მიერ, ლეონის სამეფოს მეფე ფერნანდო II-ის დაკვეთით. მეფე ამ საქმისთვის მატეოს 1168-1188 წლებში ყოველწლიურად შემოწირულობის სახით 100 მარავედს აძლევდა. ეს მონაცემები ქვაზეა აღრიცხულია და შენახული.

## ლიტერატურა 
* La primera versión de este artículo fue una traducción del homónimo de la Wikipedia en gallego terminada el 3 de julio de 2008.

## რესურსები ინტერნეტში 
* El Pórtico de la Gloria, Misterio y sentido
* HyperSculpture - Pórtico de la Gloria 
* El Pórtico de la gloria en "Rincones de Santiago" 

კატეგორია:ესპანეთის არქიტექტურა
ბოპფინგენი

**ბოპფინგენი** () — ქალაქი გერმანიაში, ბადენ-ვიურტემბერგის ფედერალურ მხარეში, აღმოსავლეთ ალბის რაიონში. ქალაქის ფართობია 77 კმ², მოსახლეობა, 2012 წლის 31 დეკემბრის მდგომარეობით, შეადგენს 11 810 ადამიანს.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:ბადენ-ვიურტემბერგის ქალაქები
აკორიზალი

**აკორიზალი** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 164 მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის სამხრეთ-ცენტრალურ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ როზარიუ-უესტის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 5 516 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 6,56 კმ²-ზე. ფართობი 840 590 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* მატუ-გროსუ
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
* *Estimativas da população para 1º de julho de 2009*
* [*Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil*](http://www.pnud.org.br/atlas/ranking/IDH-M%2091%2000%20Ranking%20decrescente%20(pelos%20dados%20de%202000).htm) 

კატეგორია:მატუ-გროსუს შტატის მუნიციპალიტეტები
თეთროსანი

**თეთროსანი** — ისტორიული მონასტერი და კულტურული ცენტრი საქართველოში, ისტორიულად გურიაში, ამჟამინდელ ქობულეთის მუნიციპალიტეტში, სოფელ ხუცუბანს შორის. თეთროსანი არქიტექტურულად შესწავლილი არაა, არც გათხრები ჩატარებულა ამ მიდამოებში. 

## ისტორია
თეთროსანი ხინოწმინდის საეპისკოპოსოს ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს კულტურულ ცენტრს წარმოადგენდა. ერთი ვერსიით წინაისტორიულ ხანაში ის სტრაბონისეულ ლევკოთეას მთვარის და თეთრი გიორგის კულტთან დაკავშირებული სახელია. სხვა ვერსიით საქართველოში თეთროსანი (თეთრით შემოსილი) ღვთისმშობლის ერთ-ერთ წოდებულებად იხმარებოდა. თეთროსანი ღვთისმშობლის ეკლესიები სხვადასხვა მხარეშია დაფიქსირებული.

განთქმული იყო თეთროსნის ღვთისმშობლის ხატი. დიმიტრი ბაქრაძის ცნობით ის აკეთის მაცხოვრის ტაძარში გადაასვენეს ქვემო გურიიდან ზემო გურიაში გადასახლებულმა თავდგირიძეებმა, თუმცა ხატის წარწერაში მოხსენიებული პირების მიხედვით იგი სამეგრელოში უნდა იყოს შექმნილი და მხოლოდ მას შემდეგ მოხვედრილი გურიაში. თეთროსნის ხატობა აგვისტოს შუა რიცხვებში იმართებოდა. თეთროსნის კიდევ ერთი ხატი ღვთისმშობლისა გუგუნავებმა გადაიტანეს ძიმითში. თეთროსანი მწიგნობრულ-კულტურული კერა იყო. იქ გადაიწერა XVI საუკუნის „თეთროსნის დავითნი“. მისი გადამწერი იყო გერმანოზ კალიგრაფი. ფსალმუნი გადაიწერა ქაიხოსრო გურიელისა და მისი დედის, თამარ დედოფლის, დაკვეთითა და ფინანსური უზრუნველყოფით.

1703 წელს თეთროსანი აიღეს და გაძარცვეს გურიის სამთავროში ზღვიდან შეჭრილმა აფხაზებმა, რომლებიც ოსმალეთის ლაშქრობაში მონაწილეობდნენ. თეთროსნის დანგრევაში მონაწილეობდა სულეიმან-ბეგ (დაბადებით მაქსიმე) თავდგირიძე. თეთროსანში დაკრძალეს მისი მეუღლე. XIX საუკუნის მეორე ნახევარშიაც კი მრავალი მუსლიმი ნასაყდრალ თეთროსანზე სალოცავად მიდიოდა.

## არქიტექტურა
თეთროსნის ტაძარი დღეს აღარ არსებობს. 1944 წლისათვის ის ეკალ-ბარდებში იყო ჩაფლული და გადარჩენილი იყო მხოლოდ ორი კედლის ფრაგმენტი: შედარებით უკეთ შემონახული იყო ჩრდილო–აღმოსავლეთის კედლის ნაშთი (სიგრძე 7 მეტრამდე, სიმაღლე 6,5 მეტრამდე), ხოლო ბევრად ცუდად –- ჩრდილო-დასავლეთის კედელი (სიმაღლე 4,5 მეტრამდე); ნასაყდრალის კედელი ნაგები იყო რიყის ქვით, ხოლო სარკმლის ზემოთ დატანებული ჰქონდა თლილი ქვები. კედელი სქელი იყო და 2 მეტრამდე აღწევდა; იგი ადრე თლილი და მოჩუქურთმებული ქვებით იყო შემოსილი. ნასაყდრალს ემჩნევა, რომ იგი ბევრჯერ დანგრეული და განახლებული უნდა იყოს.  ის სავარაუდოდ დაინგრა მხარის ოსმალეთის იმპერიის მიერ მიტაცების შემდეგ (1728 წ.). 

## ლიტერატურა
*
*

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:დანგრეული ტაძრები
კატეგორია:ქობულეთის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
არმაგედონი

**არმაგედონი** (ებრ. „harm giddon“) — სახელწოდება მომდინარეობს დამახინჯებული ებრაული ფრაზიდან, რაც ნიშნავს — „ქალაქი მეგიდას მთასთან“. ადგილი ჩრდილოეთ პალესტინაში, სადაც იოანეს გამოცხადების მიხედვით უნდა მოხდეს უკანასკნელი დიდი შეტაკება იაჰვესა და სატანის ძალებს შორის.

დღეისათვის ის ფართოდ გავრცელებული ტერმინია და მრავალი მნიშვნელობით იხმარება. მაგალითად, შევხვდებით სხვადასხვა ორგანიზაციების დასახელებაში. მრავალი ფილმია გადაღებული მოვლენაზე, რომელშიც იგულისხმება ღვთის უკანასკნელი ომი ბნელ (ჯოჯოხეთის) ძალებთან ან ამ სახელწოდების ქვეშ იგულისხმება სხვა შინაარსის ფილმი, რომლის სიუჟეტი უბრალოდ, ნგრევასა და მსხვერპლთან ასოცირდება და სხვ.

## იხილეთ აგრეთვე 
გამოცხადება იოანესი

## რესურსები ინტერნეტში
* უნივერსალური ენციკლოპედიური ლექსიკონი
* სინამდვილეში რა არის არმაგედონი?
* არმაგედონი!, რა არის ეს?
* არმაგედონი ბიბლიის მუხლები 
* არმაგედონი II

კატეგორია:ახალი აღთქმა
კატეგორია:საეკლესიო ტერმინები
კატეგორია:ქრისტიანობა
კატეგორია:ბიბლია
მეთილის სპირტის საქმე

[მინი|[აგუარდიენტეს (მაღალალკოჰოლური სასმელების ზოგადი ესპანური სახელი), გამოხდა.]]
**მეთილის სპირტის საქმე** ან მეთილის სპირტით მოწამვლა - 1963 წელს მომხდარი მოვლენა, როდესაც ორენსეში (გალისია, ესპანეთი) მცხოვრებმა ვაჭარმა როგელიო აგუიარმა გაყიდა ალკოჰოლური სასმელი მეთილის სპირტის საშიში რაოდენობით. ამ სასმელის ერთ ჭიქას შეეძლო ადამიანის მოკვლა ან დაბრმავება. ოფიციალურად გარდაიცვალა 51 ადამიანი და დაბრმავდა 9. თუმცა არაოფიციალური მონაცემებით მსხვერპლი გაცილებით მეტი დაახლოებით 1000 - 5000 ადამიანი იყო.

როგელიომ სპირტიანი სასმელის დასამზადებლად შეიძინა დაახლოებით 75,000 ლიტრი მეთანოლი. მან მეთილის სპირტი მიყიდა ვიგოში არსებულ ფირმა "Lago e Hijos"-ს..

პირველი სიკვდილი თებერვალში ლანსაროტში დაფიქსირდა. სოფლის ფარმაცევტმა ივარაუდა მოწამვლაზე, როცა დადგინდა რომ იგივე წვეულებაზე ოთხი დაზარალებული იყო. მან შეამოწმა სასმელი და დაადგინა, რომ ეს ეთანოლით მოწამვლა იყო. მიუხედავად იმისა, რომ ფარმაცებვმა გამოაქვეყნა გაფრთხილება კანარის კუნძულებზე შედეგად 16 ადამიანი გარდაიცვალა. უფრო მეტი სიკვდილი დაფიქსირდა გალისიაში.

შედეგად ბიზნემენს მიესაჯა 20 წლიანი პატიმრობა. დაზარალებულებს უნდა მიეღოთ კომპენსაცია, თუმცა ფირმის გაბანკროტების გამო მათ ფული ვერ მიიღეს.

## რესურსები ინტერნეტში 
* A cup of coffee liqueur that killed hundreds of people

## სქოლიო 
კატეგორია:კატასტროფები
ურსოაია-ნოუე

**ურსოაია-ნოუე** () — სოფელი მოლდოვაში, კეუშენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 60 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 200 ადამიანს შეადგენდა.

## იხილეთ აგრეთვე 
* მოლდოვის ადმინისტრაციული დაყოფა
* კეუშენის რაიონი

## რესურსები ინტერნეტში 
* მოლდოვის მოსახლეობის 2004 წლის აღწერის მონაცემები

კატეგორია:კეუშენის რაიონის სოფლები
დურლანგენი

**დურლანგენი** () — თემი გერმანიაში, ბადენ-ვიურტემბერგის ფედერალურ მხარეში, აღმოსავლეთ ალბის რაიონში. თემის ფართობია 10,43 კმ², მოსახლეობა, 2013 წლის 31 დეკემბრის მდგომარეობით, შეადგენს 2 882 ადამიანს.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 

## სქოლიო
კატეგორია:ბადენ-ვიურტემბერგის თემები
როლფ ჰოხჰუთი

**როლფ ჰოხჰუთი** (; დ. 1 აპრილი, 1931, ეშვეგე — გ.  13 მაისი, 2020, ბერლინი) — გერმანელი მწერალი. სახელი მოიხვეჭა დრამით „ქრისტეს ნაცვალი“ (1963). ეკუთვნის აგრეთვე დრამები: „ჯარისკაცები“ (1967), „გუერილები“ (1970), „ბებია ქალი“ (1971), „ლისისტრატე და ნატო“ (1973), „ბერლინელი ანტიგონე“ (1975), „მონადირის სიკვდილი“ (1976), „იურისტები“ (1979), „ექიმი ქალები“ (1980). მის დრამებში ერთმანეთს ერწყმის დოკუმენტურობა და ფიქტიურობა. 

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:გერმანელი მწერლები
კატეგორია:დაბადებული 1931
კატეგორია:გერმანელი მამაკაცი დრამატურგები
კატეგორია:XX საუკუნის გერმანელი დრამატურგები
კატეგორია:XXI საუკუნის გერმანელი დრამატურგები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ბერლინში გარდაცვლილები
პიტერ დე ჰოხი

**პიტერ დე ჰოხი** (, *de Hooch, de Hoogh*; დ. 20 დეკემბერი, 1629, როტერდამი — გ. 24 მარტი, 1684, ამსტერდამი) — ნიდერლანდელი ფერმწერი.

1646-1649 წლებში სწავლობდა კ. ბერხემთან ჰარლემში. 1654 წლიდან მუშაობდა დელფტში, ხოლო 1655 წლიდან როგორც ოსტატი. 1660-იან წლებში მუშაობდა ამსტერდამში. განიცადა ფ. ჰალსის წრის ჰარლემის ჟანრისტ მხატვართა, მოგვიანებით ი. ვერმეერისა და კ. ფაბრიციუსის გავლენა. ასახავდა ბიურგერთა ყოფას, იტაცებდა ოჯახური გარემოს (უმთავრესად დიასახლისის ფუსფუსის) გადმოცემა. ხატავდა ინტერიერებსა და პატარ-პატარა ეზოებს, გვიანდელ ნამუშევრებში ჭარბობს სახეთა გარეგანი ეფექტები, პოეტურობა, თბილი, ოქროსფერი კოლორიტი.

## ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 20 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1629
კატეგორია:გარდაცვლილი 24 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1684
კატეგორია:ნიდერლანდელი მხატვრები
კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით
რობერტ ჰოფშტადტერი

**რობერტ ჰოფშტადტერი** (დ. 5 თებერვალი, 1915, ნიუ-იორკი — გ. 17 ნოემბერი, 1990, სტენფორდი) — ამერიკელი ფიზიკოს-ექსპერიმენტატორი, ნობელის პრემიის ლაურეატი ფიზიკის დარგში (1961). 

1938 წელს დაამთავრა პრინსტონის უნივერსიტეტი. 1950 წლიდან სტენფორდის უნივერსიტეტშია (1954-დან პროფესორი). შექმნა ნეიტრონების, რენტგენისა და გამა კვანტების მთვლელები. გამოიკვლია მაღალი ენერგიის ელექტრონების გაბნევა ატომბირთვებზე, რამაც მიიყვანა ნუკლონთა სტრუქტურის აღმოჩენამდე.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი ფიზიკოსები
კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ამერიკელი ნობელის პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:ებრაელი ნობელის პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:ნიუ-იორკში დაბადებულები
პიტერ კორნელის ჰოფტი

**პიტერ კორნელის ჰოფტი** (დ. 16 მარტი, 1581, ამსტერდამი — გ. 21 მაისი, 1647, ჰააგა) — ნიდერლანდელი პოეტი, დრამატურგი და პროზაიკოსი. თაოსნობდა მწერალთა და კულტურულ მოღვაწეთა მეიდენის წრეს, რამაც დიდი როლი შეასრულა ჰუმანისტური აზროვნებისა და ეროვნული კულტურის განვითარებაში. აღსანიშნავია მისი პასტორალი „გრანიდა“ (1605), ყოფითი კომედია „სულელი“ (1616). ჰოფტმა სრულყო სონეტის ჟანრი. წერდა ტრაგედიებს, ისტორიულ შრომებს. მისი ყველაზე მნიშვნელოვანი თხზულებაა „ნიდერლანდის ისტორიები“ (წგნ. 1-20, 1642, სრულად გამოქვეყნდა 1656 წელს). 1947 წლიდან დაწესებულია ჰოფტის პრემია — უმაღლესი სახელმწიფო ლიტერატურული პრემია.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ნიდერლანდელი პოეტები
კატეგორია:დაბადებული 1581
კატეგორია:გარდაცვლილი 1647
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
ხოხლოვი

საკუთარი სახელი **ხოხლოვი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ხოხლოვი, ივანე მიხეილის ძე — საბჭოთა მეცნიერი სოფლის მეურნეობის დარგში
* ხოხლოვი, კონსტსნტინე პავლეს ძე — საბჭოთა რეჟისორი, მსახიობი და პედაგოგი
* ხოხლოვი, პავლე აკინფის ძე — რუსი მომღერალი
* ხოხლოვი, რემ ვიქტორის ძე — საბჭოთა ფიზიკოსი
გიორგი ოლთისარი

**გიორგი ოლთისარი** — XI საუკუნის ქართველი სასულიერო მოღვაწე, ათონელი ბერი, წარმოშობით ოლთისიდან. ცნობები მის შესახებ დაცულია „გიორგი მთაწმიდელის ცხოვრებაში“.  

ათონის ივერთა მონასტრის წინამძღვარი 1066 წლიდან. გიორგის წინამძღვრობის დროს მისი წინამორბედის, გიორგი მთაწმინდელის ნეშტი ივერთა მონასტრის ღვთისმშობლის მიძინების ტაძარში გადაასვენეს და გიორგი მაშენებელის გვერდით დაკრძალეს. გიორგი ოლთისარის მოღვაწეობის დროს მონასტერს მფარველობას უწევდა ბიზანტიის დედოფალი, ბაგრატ IV-ს შვილი მარიამი; ათონზე გრძელდებოდა მწიგნობრული საქმიანობა, რომელშიც აქტიურად იყო ჩართული თვით გიორგიც. ამას ადასტურებს მისი მოხსენიება არაერთი ხელნაწერის კოლოფონში (განსაკუთრებით აღსანიშნავია 1074 წლის „ათონის კრებული“ A-558). 1071 წელს გიორგის მეცადინეობით ივერთა მონასტერმა დაიბრუნა კონსტანტინეპოლის საპატრიარქოს წარმომადგენლების მიერ მელიციანში (სტრიმონის თემი, საბერძნეთი) მითვისებული მიწები.

## ლიტერატურა 
* «Георгий Олтисари». სტატიები "Православная Энциклопедия"-დან // შრომები : [ტ.] 3: ნარკვევები, სამეცნიერო წერილები, საენციკლოპედიო სტატიები... / ე. გაბიძაშვილი. - თბ., 2011. - გვ.365-431.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Georgios IV Oltisari, hegoumenos of Iveron (გიორგი IV ოლთისარი, ივერთა მონასტრის წინამძღვარი). პროექტი Prosopography of the Byzantine World („ბიზანტიური სამყაროს პროსოპოგრაფია“) 

კატეგორია:ქართველი საეკლესიო მოღვაწეები
ხაზარული ენა

**ხაზარული ენა** IV-X საუკუნეებში ხაზართა ენა. გავრცელებული იყო ჩრდილოკავკასიაში, აზოვისა და კასპიის ზღვის სანაპიროებზე, დონისა და ვოლგისპირეთში. ისტორიული ცნობებისა და ბიზანტიურ, სომხურ, ქართულ, არაბულ, სპარსულ და ებრაულ წერილობით ძეგლებში შემორჩენილი ტერმინების საფუძველზე მიაკუთვნებენ თურქული ენების ბულგარულ შტოს. არაბი გეოგრაფ-მოგზაურები ალ-ისტახრი და იბნ ჰაუკალი ასევე მიუთითებენ ხაზარული ენის ზემოაღნიშნულ ბულგარულ შტოსთან სიახლოვეზე.

## ლიტერატურა
კატეგორია:თურქული ენები
ხაინდრავა

საკუთარი სახელი **ხაინდრავა** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* გოგა ხაინდრავა — კინემატოგრაფისტი და პოლიტიკოსი
* ივლიანე ხაინდრავა — რევოლუციური მოძრაობის მონაწილე, მანჯურიის ქართველთა კოლონიის ხელმძღვანელი
* ივლიანე ხაინდრავა — პოლიტიკოსი 
* ლევან ხაინდრავა — რუსულენოვანი ქართველი მწერალი
* ლიდა ხაინდრავა — რუსულენოვანი ქართველი პოეტი 
* ტარიელ ხაინდრავა — ფეხბურთელი 

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
ხინოწმინდა

**ხინოწმინდა** — ხინოწმინდის საეპისკოპოსოს საკათედრო ტაძარი. მდებარეობდა სოფელ ხინოში, სოფლის განაპირას, მდინარის მარჯვენა ნაპირზე, მოვაკებულ ტერიტორიაზე. დღესდღეობით მისი მხოლოდ ნაშთებია შემორჩენილი.

## ისტორია
ვახუშტი ბატონიშვილის ცნობით ტაძარი გუმბათიანი იყო, მაგრამ დიმიტრი ბაქრაძე აღნიშნავდა, რომ ის კონსტრუქციით აჭის ეკლესიას ჰგავდა, რომელიც უგუმბათოა. ტაძარი დაზიანდა XVIII საუკუნეში ოსმალების ლაშქრობის დროს. ოსმალები ჭვანადან შევიდნენ ხინოში და ტაძარი ცეცხლს მისცეს, რაც ხის იყო, ყველაფერი დაიწვა, მხოლოდ ქვის გამურული კედლები გადარჩა. 1873 წელს დიმიტრი ბაქრაძეოს ეკლესია ძლიერ დაზიანებული დახვდა, მხოლოდ საკურთხევლის ნაწილი და ეგვტერი იყო გადარჩენილი, ფრესკები ჩამოცვენილი იყო. გადარჩენილი ნაწილები განზრახ დაანგრიეს 1864 წელს. მის შემდგომ დანგრევაში თავისი წვლილი შეიტანა მიწისძვრამაც, რის შემდეგადაც თითქმის ყველა კედელი დახეთქილა. ეკლესია საბოლოოდ დაანგრია ემილ ტარიელაძემ 1919 წელს. მას ეკლესიის ახლოს ხის სახლი ედგა და გადაწყვიტა ტაძრის ქვებით სახლი აეგო. მან დაიქირავა ლაზი მოხელებიი, რომლებსაც გაუჭირდათ ტაძრის დანგრევა და ის დინამიტით ააფეთქეს. მოგვიანებით ლაზები გაიპარნენ, მათ ეკლესიის ეზოში თიხის ქოთნით განძი უპოვიათ. ტარიელაძემ სახლის აშენება ვერ მოახერხა, ის მდინარე კინტრიშში დაიღრჩო. 1920 წელს ეკლესია უკვე აღარ არსებობდა.

## არქიტექტურა
კომპლექსის ძირითად ნაგებობას წარმოადგენდა მთავარი ტაძარი, რომლის ირგვლივაც იყო განლაგებული დანარჩენი შენობა-ნაგებობები — გალავანი და დამხმარე ნაგებებობები. ტაძარი ამჟამად დანგრეულია, შემორჩენილი კედლების სიმაღლე 3 მეტრს არ აღემატება. იგი თითქოს ერთ სიმაღლეზე გადაჭრეს. ტაძარი წარმოადგენს ბაზილიკური ტიპის ნაგებობას, თუმცა გვერდითი ნავები მთავარი სივრცისგან გამოყობილია კედლით. გვერდითი ნავები თავისთავად სამ მონაკვეთად არის გაყოფილი — აფსიდის კუთხეებში და მის დასავლეთით ორი გრძივი სადგომით. ამ სადგომებში მოხვედრა მთავრი ნავიდან იყო შესაძლებელი პატარა კარით. თაღი შემორჩენილია მხოლოდ აფსიდის ჩრდილოეთ სადგომის შესასვლელთან. უნდა აღინიშნოს, რომ ანალოგიური გეგმის ტაძარი საქართველოს ტერიტორიაზე ნაკლებად არის ცნობილი.

ტაძარი გარშემორტყმულია გალავნით, რომელშიც ჩართულია სხვადასხვა დანიშნულების ნაგებობები. გალავანი მთავარ ტაძარს უშუალოდ უვლის გარს. მას გეგმაზე მომრგვალებული ფორმა აქვს. ნაგებია ფლეთილი ქვით. მაქსიმალური სიმაღლე, რომელმაც ჩავენამდე მოაღწია 1 მეტრია. გალავანში სამხრეთ მხარეს ჩართულია სხვადასხვა დანიშნულების ნაგებობები, რომლებიც ამჟამად გეგმის დონეზეა შემორჩენილი.

ეკლესიის გალავნის გარეთ ძირითადად სამხრეთ-დასავლეთ და სამხრეთ მხარეს შემორჩენილია სხვადასხვა დანიშნულების ნაგებობების ნაშთები. ამჟამად ჩანს მხოლოდ მათი გეგმა, რის მიხედვითაც ირკვევა, რომ ფლეთილი ქვით ნაგები შენობები მართკუთხა გეგმისა იყო. ისინი კომპაქტურად, ერთმანეთთან ახლოს ანდა სულაც ერთმანეთზე იყო გადაბმული. ამჟამად მათი ფუნქციის განსაზღვრა ძნელია.

## ლიტერატურა
**ქართველიშვილი თ.*, „გურიის საეპისკოპოსოები“ გვ. 87-88 — „არტანუჯი“, თბილისი, 2006 ISBN 99940-11-89-8
* მამულაძე შ., კახიძე ა., აჭარის არქეოლოგიური ძეგლები, თბ. 2016

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში
კატეგორია:საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის საეპისკოპოსო კათედრები
კატეგორია:ქობულეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:XIX საუკუნის ეკლესიები
ლაუხჰაიმი

**ლაუხჰაიმი** () — ქალაქი გერმანიაში, ბადენ-ვიურტემბერგის ფედერალურ მხარეში, აღმოსავლეთ ალბის რაიონში. ქალაქის ფართობია 40,97 კმ², მოსახლეობა, 2013 წლის 31 დეკემბრის მდგომარეობით, შეადგენს 4 680 ადამიანს.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:ბადენ-ვიურტემბერგის ქალაქები
პანტელეიმონ ჩხიკვაძე

**პანტელეიმონ ჩხიკვაძე** (დ. 17 იანვარი, 1903, ბუკისციხე, ოზურგეთის მაზრა — გ. 15 აპრილი, 1940, თბილისი) — ქართველი საბჭოთა მწერალი.

## ბიოგრაფია
დაიბადა ღარიბი გლეხის, მელიტონ ჩხიკვაძის ოჯახში. დაამთავრა სოფლის ორკლასიანი სკოლა, შემდეგ სწავლობდა დაფნარის სამასწავლებლო სასწავლებელში, საჭამიასერის უმაღლეს პირველდაწყებით სასწავლებელში და ჩოხატაურის გიმნაზიაში. 1922 წლის ივლისიდან ცხოვრობდა თბილისში. ჯერ მუშაობდა საქონლის სადგურში მტვირთავად, შემდეგ მუშათა პროფკავშირში. 1924 წელს აგვისტოს აჯანყების დროს გურიაში დააპატიმრეს. 1924 წლიდან მუშაობდა სხვადასხვა თანამდებობებზე თბილისში. 1931 წლიდან სწავლობდა მარქსიზმ-ლენინიზმის ინსტიტუტში, მაგრამ ავადმყოფობის გამო 1933 წელს სწავლა შეწყვიტა. 1927-1928 წლებში ტროცკისტობის ბრალდებით გარიცხული იყო პარტიიდან. 1925 წლიდან აქვეყნებდა ლიტერატურულ ნაწარმოებებს. 

ქართულ საბჭოთა ლიტერატურაში ერთ-ერთმა პირველმა განასახიერა ინდუსტრიალიზმის თემა (რომანები „სართულები“ და „ამხანაგი ბუთხუზი“ ორივე 1931); გურია-სამეგრელოში 1905 წლის რევოლუციას მიუძღვნა რომანი „ნაბიჯები“ (1933), საკოლმეურნეო მშენებლობას რომანი „ახალი ხმელეთი“. საბჭოთა თემატიკას ეხება პანტელეიმონ ჩხიკვაძის მოთხრობები („რომანტიკული ამბავი“, 1932; „შეძლებული ცხოვრებისაკენ“, 1934; „მეცხრე ცაზე“, 1936 და სხვა) და ნარკვევები მწერლის თხზულებებს პოპულარობა მოუტანა აქტუალურმა პრობლემატიკამ.

## ლიტერატურა
*

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი მწერლები
კატეგორია:დაბადებული 17 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1903
კატეგორია:გარდაცვლილი 15 აპრილი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1940
პ
კატეგორია:ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით