open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ანელი ოტი

**ანელი ოტი** ( , დ. 2 მაისი, 1976, ტარტუ, ესტონეთის სსრ ) — ესტონელი პოლიტიკოსი და სახელმწიფო მოღვაწე. ესტონეთის ცენტრისტული პარტიის წევრი. წარსულში — ესტონეთის კულტურის მინისტრი (2021) , ესტონეთის სახელმწიფო მართვის მინისტრი (2020-2021), XIII და XIV რიიგიკოგუს წევრი (2021-2023, 2016-2020), ვირუს მერი (2009-2010).

= ბიოგრაფია =

### განათლება და კარიერა 
ანელი ოტი სწავლობდა ვირუმაას პარკსეპის უმაღლეს სკოლაში, რომელიც დაამთავრა 1994 წელს. სწავლა განაგრძო ტალინის უნივერსიტეტის ფიზიკური აღზრდის ფაკულტეტზე მოძრაობისა და სპორტის სპეციალობით, რომელიც დაამთავრა  1999 წელს, ხოლო 2000 წელს მიიღო დამატებითი განათლება პედაგოგიკაში.

1993-1994 წლებში მუშაობდა პედაგოგად Võru Hobby School-ში. 

### პოლიტიკური საქმიანობა 
2005 წლის 2 ნოემბრიდან 2009 წლამდე იყო ესტონეთის სახალხო კავშირის წევრი.

ანელი ოტის პოლიტიკური კარიერა დაიწყო 2005 წელს, როდესაც იგი აირჩიეს ლასვას ვოლოსტის საბჭოში ესტონეთის სახალხო კავშირის თავმჯდომარედ ადგილობრივი ხელისუფლების არჩევნების დროს.

ვირუს მერის თანამდებობას იკავებდა 2009–2010 წლებში.

2009 წლის 9 აგვისტოს ანელი შეუერთდა ესტონეთის სოციალ-დემოკრატიულ პარტიას, რომლის შემადგენლობაშიც  2011 წლის 25 აპრილამდე დარჩა. 2011 წლის 25 აპრილს შეუერთდა ესტონეთის ცენტრისტულ პარტიას. ანელი არის პარტიის ფილიალის ხელმძღვანელი ვირუმაას ოლქში.

2010 წლიდან 2015 წლამდე იყო ვირუს საკრებულოს წევრი. 2014 წლიდან 2015 წლამდე — კრების თავმჯდომარე.

2011-2014 წლებში მუშაობდა ტალინში ნიმეს რაიონის უხუცესის მოადგილედ.

2015 წლის რიიგიკოგუს არჩევნებში ოტმა მონაწილეობა მიიღო, როგორც ცენტრისტული პარტიის კანდიდატმა ვირუს, ვალგას და პილვას ოლქებში. მას ერგო  1119 ხმა  და ვერ მოხვდა პარლამენტში.  თუმცა, 2015 წლის 19 ნოემბერს, ოტი გახდა  რიიგიკოგუს მე-13 მოწვევის შემცვლელი წევრი, ცენტრისტული პარტიის გენერალური მდივნის პრიიტა ტობალას ნაცვლად,  რომელიც დეპუტატ ლაური ლასისთან ერთად დამნაშავედ ცნო სახელმწიფო სისხლის სამართლის  სასამართლო კოლეგიამ ყოფილი ქალაქის ჩინოვნიკის ივარ ონქსიონის  უკანონო თვალთვალის წაქეზების და განაჩენის გამოცხადებამდე ორი დღით ადრე მანდატზე უარის თქმის გამო. ანელი ოტმა დაიკავა კორუფციასთან ბრძოლის სპეცკომისიის თავმჯდომარის მოადგილის ადგილი.  

ანელი ოტმა მონაწილეობა მიიღო 2019 წლის რიიგიკოგუს არჩევნებში, კენჭი იყარა ვირუმაას მაზრის იმავე საარჩევნო ოლქში. მიიღო 1,474 ხმა და გახდა პარლამენტის წევრი.   დეპუტატის რანგში იგი ხელმძღვანელობდა ევროკავშირის საკითხთა კომისიას.

2020 წლის 25 ნოემბრიდან 2021 წლის 26 იანვრამდე იური რატასის მთავრობაში იკავებდა სახელმწიფო მართვის მინისტრის პოსტს.  

2021 წლის 26 იანვრიდან 2021 წლის 2 ნოემბრამდე კაია კალასის მთავრობაში იყო იყო ესტონეთის კულტურის მინისტრი.    თანამდებობა დატოვა COVID-19 ვაქცინაციის სკანდალის გამო. ოტი იყო ერთადერთი არავაქცინირებული მინისტრი მთავრობაში.  

2021 წლის 4 ნოემბერს აღიდგინა რიიგიკოგუს დეპუტატის უფლებამოსილება. შესაბამისად, შემცვლელმა წევრმა, იმრე სოიაზერმა დატოვა პარლამენტი.  

2023 წლის არჩევნების შედეგების მიხედვით, მე-10 საარჩევნო ოლქში (ქალაქი ტარტუ) 402 ხმა მიიღო და ვერ მოხვდა პარლამენტში.

= სქოლიო =

კატეგორია:დაბადებული 2 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1976
კატეგორია:ესტონელი ქალი პოლიტიკოსები
კატეგორია:რიიგიკოგუს წევრები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
სიმამაცის წითელი ემბლემა

**სიმამაცის წითელი ემბლემა** () — ამერიკელი მწერლის, სტივენ კრეინის 1895 წლის რომანი, რომლის თემატიკაც ამერიკის სამოქალაქო ომს შეეხება. მის მთავარ გმირად ახალგაზრდა რიგითი, ჰენრი გვევლინება, რომელიც ჯარში მოხალისედ ჩაეწერა იმ იმედით, რომ ანტიკურ ნაწარმოებებში აღწერილთა მსგავს, გმირულ ბრძოლის ველზე აღმოჩნდებოდა და თავადაც გმირად იქცეოდა, თუმცა რეალობასთან პირისპირ მდგომმა აღმოაჩინა, რომ ომს თავისი სიმართლე და კანონები აქვს, რომლებიც სრულიად განსხვავდება წიგნებში ამოკითხულთაგან. ჰენრის სიმხდალე შეიპყრობს და საბრძოლო ველიდან გაიქცევა, რის გამოც მას სწყურია იმ ჭრილობის მიღება, რომლითაც სათაურში ნახსენებ ჯილდოსაც დაიმსახურებს და სამუდამოდ დაიმკვიდრებს გმირის რეპუტაციას, თუმცა ის ამას არა უშუალო მებრძოლეობით, არამედ მედროშეობით შეეცდება. 

მიუხედავად იმისა, რომ კრეინი ომის შემდეგ დაიბადა და იმ დროს არ ჰქონია უშუალოდ ბრძოლის გამოცდილება, რომანი ცნობილია თავისი რეალიზმითა და ნატურალიზმით. რიგით მეორე რომანზე ავტორმა მუშაობა გამოცემამდე ერთი წლით ადრე, 1894 წელს დაიწყო, მის სამუშაო წყაროს კი თანამედროვე და წერილობითი ანგარიშები წარმოადგენდნენ. ითვლება, რომ მან ნაწარმოებში აღწერილი ფიქციური საბრძოლო ოპერაცია კანცლერსვილის შეტაკებაზე დააფუძნა, აგრეთვე, არსებობს ვერსია, რომ ნაწარმოების სტრუქტურის ჩამოყალიბებაზე ნიუ-იორკის 124-ე მოხალისეთა პოლკის ვეტერანებთან აღებულმა ინტერვიუმაც იქონია გავლენა. რომანი, თავდაპირველად, შემოკლებული და სერიული ვერსიით გამოქვეყნდა გაზეთებში 1894 წლის დეკემბერში, ხოლო სრულად მომდევნო  წლის ოქტომბერში. ნაწარმოების უფრო გრძელი ვერსია, კრეინის ორიგინალური ხელნაწერის საფუძველზე, გამოქვეყნდა 1982 წელს. რაც შეეხება უშუალოდ დაწერის შთაგონების წყაროს, კრეინმა წიგნზე მუშაობა მას შემდეგ გადაწყვიტა, რაც 1893 წელს, მეგობრის ატელიეში ყოფნისას, ეცნობოდა სხვადასხვა სტატიებს ჟურნალ-გაზეთებიდან, რომელთა თემატიკაც ამერიკის სამოქალაქო ომს შეეხებოდა. იმეგაცრუებულმა მწერალმა, რომელმაც შენიშნა, რა მშრალად იყო აღწერილი სტატიებში ბატალური პასაჟები, საკუთარი ნაწარმოების შექმნა ისურვა, რომელიც, მისი აზრით, უფრო მხატვრულად იქნებოდა გამართული. 

ნაწარმოები გამორჩეულია თავისი სტილით, რომელიც ორიენტირებულია ბატალური პასაჟების რეალისტური თანმიმდევრობებით, რომელსაც სხვადასხვა ფერადი გამოსახულება და ირონიული ტონიც თან ერწყმის. ომის ტრადიციული ნარატივისაგან განცალკევებით, კრეინის რომანი ასახავს მისი გმირის (ბრძოლიდან გაქცეული ჯარისკაცის) შინაგან მდგომარეობას და არა მის გარშემო არსებულ სამყაროს. თავად ავტორი საკუთარ ამ ნაწარმოებს „შიშის ფსიქოლოგიური ასახვა“ უწოდა. წიგნმა დიდი შექება დაიმსახურა ავტორის თანამედროვე ბრიტანელი მწერლისგან, ჰერბერტ უელსისგანაც, რომელმაც წიგნის პოპულარობას „დიდების ღრეობა“ უწოდა, რაც კიდევ ერთხელ განმტკიცდა იმ ფაქტით, რომ მწერალმა ამ რომანის დახმარებით, ჯერ კიდევ 24 წლის ასაკში, მყისიერი პოპულარობა მოიპოვა. ნაწარმოებს კრიტიკაც არ მოჰკლებია, მათ შორის გამორჩეულია ამბროზ ბირსის სკეპტიკური დამოკიდებულება რომანის თაობაზე. 
## იხილეთ აგრეთვე 
*სტივენ კრეინი
## რესურსები ინტერნეტში 
*  (plain text and HTML)
* *The Red Badge of Courage* at the Internet Archive and Google Books (scanned books original editions)
* *The Red Badge of Courage* Site
## სქოლიო 
კატეგორია:1895 წლის რომანები
კატეგორია:ფილმებად ადაპტირებული რომანები
ალისია ერერა რივერა

**ალისია ერერა რივერა** (; დ. 12 მაისი, 1928 — 6 აპრილი, 2013) — ჩილელი ფემინისტი ადვოკატი და სანტიაგოს სააპელაციო სასამართლოს მინისტრი.

## ბიოგრაფია
ალისია ერერა რივერა 1928 წლის 12 მაისს, ვალპარაისოში დაიბადა. 	მისი თქმით, ზღვისპირ აქალაქიდან წარმომავლობამ ღრმა გავლენა იქონია მასზე. უყვარდა კითხვა, მუსიკა და სწავლა.
სწავლობდა სანტიაგოს უნივერსიტეტის სამართლის ფაკულტეტზე, რომელიც 1954 წელს დაამთავრა. ერთი თვის შემდეგ ადვკატსა და სოციალისტ პოლიტიკოსზე, ალეხანდრო ხილიბერტო სეპედაზე დაქორწინდა. 
1973 წელს ავგუსტო პინოჩეტის მიერ მოწყობილი გადატრიალების შემდეგ დიქტატორული რეჟიმი წნეხში აქცევდა და ერერა ეროვნული სადაზვერვო სამმართველოს აგენტებმა გაიტაცეს. საბოლოოდ, იძულებული გახდა, ევროპაში გადასახლებულიყო. სხვადასხვა დროს ცხოვრობდა რუმინეთში, აღმოსავლეთ გერმანიასა და ესპანეთში.

## ჯილდოები
2000 წელს, როგორც თემის საპატიო პრეზიდენტს, ალისია ერერა რივერას შრომის სამინისტროს სოციალური სოლიდარობის სამოქალაქო ორდენის ვერცხლის  ჯვრით დაჯილდოვდა.

## რჩეული ნამუშევრები
* "La mujer, objeto y sujeto de culturización", *Jornadas de feminismo socialista*. Editorial Mariarce, Madrid. (1984)
* "La mujer chilena ante el derecho". *Araucaria de Chile*. No. 30. Madrid. (1985)

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1928
კატეგორია:დაბადებული 12 მაისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2013 
კატეგორია:გარდაცვლილი 6 აპრილი
კატეგორია:ჩილელი ფემინისტები
კატეგორია:XX საუკუნის ჩილელი ადვოკატები
კატეგორია:ჩილელი ქალი ადვოკატები
კატეგორია:ჩილელი ქალთა  უფლებების დამცველი აქტივისტები
კატეგორია:ჩილელი ადამიანის უფლებების დამცველი აქტივისტები
კატეგორია:XX საუკუნის ქალი ადვოკატები
დასავლეთის სარკმლის ანგელოზი

**დასავლეთის სარკმლის ანგელოზი** () — ავსტრიელი მწერლის, გუსტავ მაირინკის 1927 წლის რომანი. ნაწარმოების თემატიკა აღწევს ოკულტიზმის, მისტიციზმისა და ალქიმიზმის საკითხებს, რომელთაც ისტორიული პიროვნების, ელიზაბეთის ეპოქის გამორჩეული მაგისა და ოკულტისტის – ჯონ დის – ცხოვრების ფონზე ვაწყდებით, რომელსაც მისი ფიქციური შთამომავლის, ბარონ მიულერის ნარატივიდან ვიგებთ.  

*„დასავლეთის სარკმლის ანგელოზი“* გუსტავ მაირინკის რიგით ბოლო რომანია. მას გავლენა მოუხდენია არაერთი მომდევნო თაობის წარმომადგენლისთვის, მათ შორის გამოსარჩევია მიხეილ ბულგაკოვი, რომელმაც თავისი ცნობილი წიგნი – *"ოსტატი და მარგარიტა"* – ზემოხსენებულის გავლენით შექმნა. *„დასავლეთის სარკმლის ანგელოზი“* მრავალშრიანი რომანი-ფანტასმაგორიაა, სადაც მოქმედება მონაცვლეობით XVI საუკუნის ინგლისსა და XX საუკუნის დასაწყისის ვენაში, ძველი პრაღის ქუჩებსა და ჯურღმულებში, მისტიკურ, სარკისიქითა „მწვანე ქვეყანაში“ თუ ძველი პერგამენტის ფურცლებზე ხდება; სადაც ინგლისის დედოფალ ელიზაბეთისა და მისი ერთგული მაგისტრის, ჭეშმარიტების მარადი მაძიებლის, ბედკრული ჯონ დისა თუ სხვა ისტორიულ პიროვნებათა გვერდით ბნელეთის შემზარავ და მაცდურ ძალებსა და კაცთა მოდგმის უხილავ, ნათელ მცველებს ვხვდებით. 
## ნაკვეთი 
ნაწარმოები რამდენიმე მნიშვნელოვან ნაწილად იყოფა. მოქმედება მიმდინარეობს ავტორის თანამედროვე ვენაში. მთავარი გმირი მე-16 საუკუნეში მოღვაწე ბრიტანელი ალქიმიკოსისა და მეცნიერის, ჯონ დის პირდაპირი შთამომავალი და სულიერი მემკვიდრეა. ყველაფერი კი მას შემდეგ იცვლება, რაც მას ხელთ, ბიძაშვილის დახმარებით, საკუთარი გავლენიანი წინაპრის ხელნაწერი ჩაუვარდება, აღნიშნულ ტექსტში გადმოცემულ ისტორიასა და პროტაგონისტის ცხოვრებას შორის კი არაერთი მსგავსება იკვეთება. 
## მთავარი თემები 
ეს უაღრესად მძიმე, ხშირ შემთხვევაში კი დამაბნეველი, თუმცა იმავსდროულდ ატმოსფერული რომანი შეიძლება შეფასდეს, როგორც ოკულტური თრილერი, რომელიც აერთიანებს მელოდრამისა და გოთიკური ლიტერატურის ელემენტებს, ადამიანის სულის ზოგიერთი ყველაზე ღრმა ოკულტური და ეზოთერული საიდუმლოების შესწავლასთან ერთად.

წიგნი ავტორის სხვა ნაწარმოებთან – *გოლემი* – ერთად მის ლიტერატურულ შედევრადაა აღიარებული.  
## იხილეთ გარეთვე 
*გუსტავ მაირინკი
## ბიბლიოგრაფია 
**The Angel Of The West Window* by Gustav Meyrink, translated by Mike Mitchell. Dedalus European Classics 2009 
## სქოლიო 
კატეგორია:1927 წლის რომანები
კატეგორია:გოთიკური ლიტერატურა
Floruit

**Floruit** ( < *, *; შემოკლებით **fl.** ან **flor.**) — თარიღი ან პერიოდი, რომლის შუალედშიც დანამდვილებით ცნობილია, რომ ადამიანი ცოცხალი ან აქტიური იყო. 

## გამოყენება
ზოგადად, ტერმინი Floruit გამოიყენება პიროვნების ან რაიმე მოვლენის აქტიურობის აღსაღნიშნავად. უფრო კონკრეტულად, კი ის გამოიყენება გენეალოგიასა და ისტორიოგრაფიაში, როდესაც უცნობია ადამიანის დაბადების ან გარდაცვალების თარიღი, მაგრამ არსებობს სხვა მტკიცებულებები, რომლებიც მიუთითებენ, მისი სიცოცხლის წლებს. 

მაგალითად, თუ არსებობს ვინმე „ჯონ ჯონსის“ 1204 და 1229 წლებით დამოწმებული ანდერძები, ისევე როგორც მისი ქორწინების 1197 წლის მოწმობა, მაშინ მის შესახებ ჩანაწერი შეიძლება გაკეთდეს, როგორც — „ჯონ ჯონსი (fl. 1197-1229)“, მიუხედავად იმისა, რომ „ჯონ ჯონსი“ დაიბადა 1197 წლამდე და შესაძლოა გარდაიცვალა 1229 წლის შემდეგ.

ტერმინს ხშირად იყენებენ ხელოვნების ისტორიაში მხატვრის კარიერის დათარიღებისას. ამ კონტექსტში, იგი აღნიშნავს შემოქმედის, მხატვრული მოღვაწეობის საზოგადოებისათვის ცნობილ პერიოდს.

ზოგიერთ შემთხვევაში, ის შეიძლება შეიცვალოს სიტყვებით "აქტიური *[თარიღი]* და *[თარიღი]* შორის", ისიც კონტექსტიდან გამომდინარე და თუ იძლევა მოცემულობა ან სტილი ამის საშუალებას.

ლიტერატურაში შეიძლება ასევე შევხდეთ ადამიანის დაბადებისა და გარდაცვალების წლებს ან ერთად ჩაწერილს, მაგალითად „ჯორჯ ბიდელ ეირი (*1801 – †1892) — ინგლისელი მათემატიკოსი და ასტრონომი“, ან თუ ცნობილია მარტო დაბადების ან მარტო გარდაცვალების წელი — „ჯორჯ ბიდელ ეირი (*1801) — ინგლისელი მათემატიკოსი და ასტრონომი“ ან „ჯორჯ ბიდელ ეირი (†1892) — ინგლისელი მათემატიკოსი და ასტრონომი“ შესაბამისად.

## სქოლიო
კატეგორია:ლათინური ტერმინები და ფრაზები
რდეისკის ნაკრძალი

**რდეისკის ნაკრძალი**  — სახელმწიფო ნაკრძალი რუსეთში. ნოვგოროდის ოლქში.

დაარსდა 1994 წლის 25 მაისს.  

## გეოგრაფია 
რდეისკის ნაკრძალი მდებარეობს ნოვგოროდის ოლქის პოდდორსკის და ხოლმსკის ოლქების ტერიტორიაზე. მისი საერთო ფართობია 369,22 კმ² (დაცვის ზონა 48,44 კმ²).  

რეგიონის კლიმატი ზომიერი კონტინენტურია, მიახლოებულია საზღვაოსთან. ჰაერის საშუალო წლიური ტემპერატურა +4,9 °C-ია. ყინვაგამძლე პერიოდის საშუალოდ  143 დღე გრძელდება. ვეგეტაციის ხანგრძლივობაა 175 დღე. ნაკრძალის ტერიტორიაზე მდებარე ყველაზე დიდი ტბებია ჩუდსკოე (პოდდორსკის რაიონი), დომშინსკოე (ხოლმსკის რაიონი) და ოსტროვისტო (ხოლმსკის რაიონი).

## ისტორია და მიზნები 
1994 წელს მოეწყო რდეისკის და პოლისტოვსკის ორი ნაკრძალი ( პსკოვის რაიონში ) სამხრეთ ტაიგის სფაგნუმის ჭაობების მასივის შესანარჩუნებლად და შესასწავლად — ვალდაის ზეგანის პოლისტო-ლოვატის ამაღლებული ჭაობების სისტემაში, მდინარეების  პოლისტისა და ლოვატის   წყალგამყოფზე.  რდეისკის ნაკრძალის შექმნის მიზანს წარმოადგენდა: ბუნებრივი ტერიტორიების დაცვის განხორციელება ბიოლოგიური მრავალფეროვნების შენარჩუნებისა და დაცული ბუნებრივი კომპლექსებისა და ობიექტების ბუნებრივ მდგომარეობაში შენარჩუნების მიზნით; სამეცნიერო კვლევების ორგანიზება და ჩატარება, მათ შორის ჩანაწერების შენარჩუნება ბუნების შესახებ;გარემოსდაცვითი მონიტორინგის განხორციელება; გარემოსდაცვითი განათლება; ეკონომიკური და სხვა ობიექტების პროექტებისა და განლაგების სახელმწიფო გარემოსდაცვით შეფასებაში მონაწილეობა; დახმარების გაწევა გარემოს დაცვის სფეროში სამეცნიერო პერსონალისა და სპეციალისტების მომზადებაში; ბიოსფერული ნაკრძალის ტერიტორიაზე რაციონალური გარემოსდაცვითი მართვის მეთოდების ტესტირება და დანერგვა, რომელიც არ ანადგურებს გარემოს და არ ფიტავს ბიოლოგიურ რესურსებს.

ჯერ კიდევ 1973 წელს პოლისტოვო-ლოვატსკაიას ზეგანის ჭაობის სისტემა შედიოდა იუნესკოს - " ტელმას " ფარგლებში განხორციელებული საერთაშორისო პროექტის ჭაობების ჩამონათვალში, როგორც ერთ-ერთ უნიკალურო ჭაობის სისტემა რუსეთში. ამაღლებული ჭაობების პოლისტო-ლოვატის სისტემა რუსეთის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ორნიტოლოგიური ტერიტორიაა, ამიტომ ნაკრძალის ტერიტორია კლასიფიცირდება როგორც საერთაშორისო მნიშვნელობის ჭაობები და შედის რამსარის კონვენციის ჩრდილოვან სიაში.

ნაკრძალის ტერიტორიის მიმდებარე მიწის ნაკვეთებზე, ნოვგოროდის რეგიონის ადმინისტრაციის 1998 წლის 27 ივლისის N 302 ბრძანებულებით „რდეისკის სახელმწიფო ნაკრძალის დამცავი ზონის ფორმირების შესახებ“,  შეიქმნა დამცავი ზონა 4844 ჰექტარი ფართობით და დამტკიცდა შესაბამისი რეგულაციები, რომლითაც დადგენილია ნაკრძალის დამცავი ზონის ტერიტორიაზე ბუნებრივი რესურსების მართვის შეზღუდული რეჟიმი.

## ფლორა და ფაუნა 
ნაკრძალის ტერიტორიაზე რეგისტრირებულია ფრინველის 122 სახეობა, რომელთა შორისაა წითელ წიგნში შეტანილი იშვიათი სახეობები: შაკი, მთის არწივი, თეთრკუდა არწივი, იშხვარი, ევროპული შავყელა ღორიხვაა. მის ტერიტორიაზე 370-მდე სახეობის უმაღლესი სისხლძარღვოვანი მცენარეა ნაპოვნი. ნაკრძალის ფაუნა მოიცავს 38 სახეობის ძუძუმწოვრებს.   მრავალრიცხოვან სახეობებს მიეკუთვნება თეთრი კურდღელი, თახვი, წყლის მემინდვრის და ქარცი მემინდვრია და სხვ. ბინადრობს ქვეწარმავლების და ამფიბიების 6 სახეობა, თევზის 9 სახეობა.

## სქოლიო 
კატეგორია:რუსეთის ნაკრძალები
კატეგორია:IUCN კატეგორია Ia
მაგისტროსი

**მაგისტროსი** (; ) — რომის იმპერიაში შექმნილი თანამდებობა, რომელიც დაკავშირებულია იმპერატორ დიოკლეტიანეს სახელთან. მან სასახლის რამდენიმე სამსახური პრეტორიანელთა ტრიბუნს ჩააბარა და კიდევ ერთი წოდება – magister officiorum უბოძა. კონსტანტინე I დიდის დროს მაგისტროსი გამოვიდა პრეტორიანელთა პრეფექტის დაქვემდებარებიდან და სასახლის დაცვისა და საიმპერატორო სამდივნოს, არსენალის, დესპანთა მეთაური გახდა. მაგისტროსი ირიცხებოდა უმაღლესი რანგის სენატორთა შორის. VII საუკუნიდან ნელ-ნელა მაგისტროსმა დაკარგა თავისი მოვალეობების მნიშვნელოვანი ნაწილი და მხოლოდ საპატიო ტიტული გახდა.

მაგისტროსი საქართველოში, თავდაპირველად, თანამდებობა იყო. ლაზიკის მაგისტროსი ბიზანტიურ წყაროებშია მოხსენიებული. აღნიშნული თანამდებობა, სავარაუდოდ, IV–V საუკუნეების მიჯნაზე ეგრისის სამეფო კარზე აღმოსავლეთ რომის იმპერიის (ბიზანტიის) ანალოგიით იქნა შემოღებული. VI საუკუნეში ლაზიკის მაგისტროსი იყო ტერდეტი, ხოლო შემდეგ – ფარსანტ კოლხი. ბიზანტიური წყაროების მიხედვით, ლაზიკის მაგისტროსის მოვალეობა იყო სამეფო სასახლის გვარდიის მეთაურობა და სასაზღვრო პროვინციის მმართველობა. მასვე უნდა ჰქონოდა სხვა უფლება-მოვალეობები, ისინი, რაც მაგისტროსს ამავე პერიოდის ბიზანტიაში მოეპოვებოდა.

ბიზანტიის იმპერიაში მოღვაწე მაგისტროსებს შორის გამორჩეული ადგილი უკავია გრიგოლ პატრიკიოსს. ის იყო ბიზანტიის იმპერიის კოსტანტი II-ის დროს დაწინაურებული ლაზიკის სამეფო სახლის წევრი. გრიგოლ პატრიკიოსმა თავდაპირველად მაგისტროსის თანამდებობა მიიღო კონსტანტინოპოლში, ხოლო შემდეგ, 663-667 წლებში ლაზიკის მმართველობა ჩააბარეს. ამავე პერიოდში გრიგოლი მაგისტროსობას ტიტულის სახით ინარჩუნებდა.

მაგისტროსის ტიტულის მქონე პიროვნება ბიზანტიის იმპერატორის ბრძანებით შესაბამისი ცერემონიალის შემდეგ იღებდა შესამოსელს ინვესტიტურის სახით, ინსიგნიებს – ძალაუფლების ნიშნებს და როგას – თანამდებობრივ სარგოს, რომელიც თავდაპირველად 24 ლიტრი ბიზანტიური ოქრო იყო, ხოლო შემდეგ – 16 (ერთი ლიტრი ბიზანტიური ოქრო უდრიდა 72 ნომისმას, ბიზანტიურ ოქროს ფულს).

მაგისტროსის ტიტული X საუკუნიდან ხშირად გადაეცემოდათ ქართველ მეფე-მთავრებს: გიორგი II აფხაზთა მეფეს, დავით II ქართველთა მეფეს, გურგენ ერისთავთერისთავს, ბაგრატ ადარნასე ქართველთა მეფის ძეს და ქართველთა მეფეთ მეფე დავით III დიდს; ასევე ჩორდვანელთა სახლის წევრებს – ჩორდვანელ ვარაზ-ვაჩეს ძეს და ბაგრატ თორნიკე ერისთავის ძეს. მომდევნო საუკუნეში საქართვ. სამეფოს მეფე-მთავართა შორის მაგისტროსის ტიტული მიიღეს გურგენ მეფეთ მეფემ, გიორგი I-მა, დემეტრე უფლისწულმა, ლიპარიტ ბაღვაშმა და კახეთ-ჰერეთის მეფე კვირიკე III დიდმა.

მაგისტროსის ტიტულს ატარებდნენ ბიზანტიის იმპერიაში მოღვაწე ქართველი დიდებულებიც, მ. შ. ბასილ აპოკაპი, ბასილ თეოდოროკანი, გიორგი მაგისტროსი, ბაგრატ ვიხკაცი, აბაზ ბაკურიანი, სერგი ბაკურიანი და ქაიან იბერი. ისინი ბიზანტიის იმპერიაში სხვადასხვა მნიშვნელოვან ტიტულებსა და თანამდებობებსაც ფლობდნენ. მათ დიდ ნაწილს შენარჩუნებული ჰქონდა ქართული თვითმყოფადობა. XI-XII საუკუნეების მიჯნის ახლო ხანებში მაგისტროსობა გაუქმდა.

## ლიტერატურა
*ენციკლოპედია „საქართველო“ — მაგისტროსი
*თავაძე ლ., მაგისტროსი საქართველოში და ქართველი მაგისტროსები ბიზანტიის იმპერიაში, თბ., 2016; 
*Boak A. E. R, The Master of the Offices in the Later Roman and Byzantine Empires, N. Y.–L., 1919.

კატეგორია:ბიზანტიის იმპერიის მთავრობა
კატეგორია:რომის იმპერიის თანამდებობები
გუთნეული

**გუთნეული** — ძველ საქართველოში გამართული დიდი გუთანი და მასში შესაბმელი მუშა საქონლის საჭირო რაოდენობა. ზოგჯერ „გუთნეულში“ მხოლოდ გამწევი ძალა იგულისხმებოდა. 

გუთნეული უმთავრესად ჰყავდათ დიდ, გაუყრელ ოჯახებს, რომელთა რაოდენობა XIX საუკუნის დასასრულისა და XX საუკუნის დასაწყისისათვის ძლიერ მცირე იყო. სოფლის კომლების ძირითადი ნაწილი — პატარა ოჯახები — როგორც წესი, ხვნის პერიოდში შრომით გაერთიანებას მიმართავდა — რამდენიმე ოჯახი აერთებდა ინვენტარს და გარკვეული ხნის განმავლობაში თავიანთ მიწებს რიგრიგობით ხნავდნენ. ყველა სოფელში კომპლექტდებოდა გუთნეულის გარკვეული რაოდენობა (სოფლის კომლების საშუალოდ 10–12%).

## ლიტერატურა 
* *ჩიტაია, გ.,* ეთნოგრაფიული მოგზაურობიდან აღბულაღის რაიონში, „საქართველოს სახელმწ. მუზეუმის მოამბე“, 1927, ტ. 4.
* Геладзе Т. Ш., Формы коллективного труда в земледелии Восточной Грузии, Тб., 1987.

კატეგორია:სოფლის მეურნეობის ისტორია
კატეგორია:სოფლის მეურნეობა საქართველოში
გიორგი ვალკოვიჩი

**გიორგი ვალკოვიჩი** (ბულგ. Георги Вълкович Чолаков) (1833 წელი – 1892 წლის 26 თებერვალი [ძვ. ს. 14 თებერვალი]) — ბულგარელი ფიზიკოსი, დიპლომატი და კონსერვატორი პოლიტიკოსი. ოსმალეთის იმპერიის წამყვან სამხედრო ქირურგებს შორის, 1878 წელს ბულგარეთის გათავისუფლების შემდეგ, ვალკოვიჩი კონსერვატიული პარტიის ერთ-ერთი ლიდერი გახდა. სტეფან სტამბოლოვის მთავრობის დროს (1887–1894 წლები), ვალკოვიჩი იყო ბულგარელი დიპლომატი კონსტანტინოპოლში (სტამბოლი), სადაც იგი პოლიტიკურმა ოპონენტებმა შეიწირეს.

## ბიოგრაფია 
გიორგი ვალკოვიჩი დაიბადა ოსმალთა ქალაქ ედირნეში, რომელიც მდებარეობდა აღმოსავლეთ თრაკიაში (ამჟამად, ედირნე არის თურქეთში და ბულგარულ ენაზე ცნობილია, როგორც Одрин, *Odrin*). მამამისი იყო გავლენიანი და მდიდარი კოპრივშტიცელი ჩოლაკოვების ოჯახის წევრი. ვალკოვიჩმა სწავლა დაიწყო პლოვდივიში და 1857 წელს დაამთავრა სამხედრო მედიცინის აკადემია კონსტანტინოპოლში. სწავლის დასრულების შემდეგ, იგი მუშაობდა ქირურგად და ლექტორად სამხედრო მედიცინის აკადემიაში, რომელიც მდებარეობდა საიმპერატორო დედაქალაქში. 1860 და 1863 წლებს შორის, ვალკოვიჩი გადასახლდა პარიზში, საფრანგეთში, როგორც სამედიცინო მიმართულების დოქტორანტი. 1865 წელს, ვალკოვიჩი მცირე ხნით იყო მთავარი ფიზიკოსი დამასკოს ცენტრალურ ჰოსპიტალში. 1870–1871 წლებში, ვალკოვიჩი ხელმძღვანელობდა ჰოსპიტალს კონსტანტინოპოლში, ხოლო 1872 წლისთვის, იგი დააწინაურეს პოლკოვნიკის პოსტზე ოსმალეთის არმიაში. 1875 წელს, იგი შეუერთდა ბულგარეთის სალიტერატურო საზოგადოებას (ამჟამად, ბულგარეთის სამეცნიერო აკადემია), როგორც ასოცირებული წევრი; მას მიენიჭა სრულუფლებიანი წევრობა 1884 წელს.

1878 წელს ბულგარეთის გათავისუფლების შემდეგ, გიორგი ვალკოვიჩი გახდა გავლენიანი ფიგურა ბულგარეთის პოლიტიკაში. კონსერვატიული პარტიის წამყვან წევრებს შორის, ვალკოვიჩი აირჩიეს პარლამენტში, კერძოდ, 1879 წლის პირველი მოწვევის დამფუძნებელ კრებასა და 1882–1883 წლების მე-3 მოწვევის დამფუძნებელ კრებაში. 1879 წელს, იგი დანიშნეს სოფლის მეურნეობის, ვაჭრობისა და სახალხო შენობების დირექტორად; 1881 წელს, ვალკოვიჩი ხელმძღვანელობდა აღმოსავლეთ რუმელიის ფოსტისა და ტელეგრაფის განყოფილებას. ალექსანდრ ბატენბერგის პროქსი რეჟიმების დროს (1881–1883 წლები), ვალკოვიჩი იყო საგარეო საქმეთა და რელიგიური მიმდინარეობების მინისტრი (1881–1883 წლები) და სახელმწიფო საბჭოს თავმჯდომარე (1883 წელი). ვალკოვიჩი მოიაზრებოდა სტეფან სტამბოლოვის აქტიური დიპლომატიური პოლიტიკის დამფუძნებლებს შორის, რომელიც, თავის მხრივ, მიზნად ისახავდა ბულგარელთა მიმართ მოპყრობის გაუმჯობესებას ოსმალთა იმპერიის ფარგლებში.

## სქოლიო 
კატეგორია:ბულგარეთის საგარეო საქმეთა მინისტრები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1892
კატეგორია:დაბადებული 1833
როზა ველტ-შტრაუსი

**როზა ველტ-შტრაუსი**  (, დ. 24 აგვისტო,1856, ჩერნივცი — გ.15 დეკემბერი, 1938, ჟენევა, შვეიცარია) — სუფრაჟისტი და ფემინისტი, ებრაული წარმოშობის ამერიკელი ქალი ავსტრიის იმპერიაში. პირველი ავსტრიელი, რომელმაც დაამთავრა საშუალო სკოლა, პირველი ავსტრიელი, რომელმაც მიიღო სამედიცინო ხარისხი და პირველი ქალი ოფთალმოლოგი ევროპაში. 

## ბიოგრაფია
როზა ველტ-შტრაუსი დაიბადა ებრაულ ოჯახში და გაიზარდა სამ დასთან: იდასთან (1879-1950), ლეონორასთან (1859-1944) და სარასთან (1859-1944) ის ასევვე იყო ვენაში ქალთა მოწინავე განათლების ასოციაციის აქტიური წევრი.

1919 წლის სექტემბერში გაზეთმა Haaretz-მა გამოაქვეყნა წერილი Welt-Strauss-ისგან, სადაც ის წერდა ამერიკელი ებრაელი ქალების შესახებ, რომლებიც იბრძოდნენ ქალთა საარჩევნო უფლებისთვის შეერთებულ შტატებში სხვა ქალებთან ერთად.მას სწამდა, რომ ასეთი ბრძოლა არ იქნება საჭირო ისრაელის მიწაზე. თუმცა, მისი მოლოდინის საწინააღმდეგოდ, ახალ ქვეყანაში ქალთა ხმის უფლების მიღწევა ხანგრძლივი და რთული აღმოჩნდა. როზა ველტ-შტრაუსი გარდაიცვალა ჟენევაში 1938 წელს.

## ლიტერატურა
*Mary R. S. Creese, Thomas M Creese: Ladies in the laboratory II. West European women in science, 1800–1900. Scarecrow Press, Lanham, Maryland 2004, ISBN 978-0-8108-4979-2, S. 174
*Ruth Kark, Margalit Shilo, Galit Hasan-Rokem (Hrsg.): Jewish Women in Pre-State Israel. Life History, Politics, and Culture. Hbi Series on Jewish Women, University Press of New England, Hanover/London 2008, ISBN 978-1-58465-702-6, S. 225

## სქოლიო
კატეგორია:ავსტრიელი სუფრაჟისტები
გულორდავა

საკუთარი სახელი **გულორდავა** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* გოგა გულორდავა — იურისტი, პოლიტიკოსი
* მარიკა გულორდავა — მომღერალი, სოპრანო

კატეგორია:ქართული გვარები
გეპატიჟებით სიკვდილით დასჯაზე

**გეპატიჟებით სიკვდილით დასჯაზე** () — რუსული წარმოშობის ამერიკელი მწერლის, ვლადიმერ ნაბოკოვის ერთ-ერთი ბოლო ნაწარმოები. ტექსტის ორიგინალი ვერსია რუსულ ენაზეა დაწერილი და ის ავტორმა ვლადიმერ სირინის ფსევდონიმის ქვეშ, გაზეთ “სოვრემენი ზაპისკში”, გამოაქვეყნა. ორი წლის შემდეგ ნაწარმოები პარიზში გამოიცა, ხოლო თითქმის ოცი წლის შემდეგ კი, 1959 წელს, ინგლისურადაც გამოქვეყნდა, რაშიც დიდი როლი თავად მწერლის ვაჟს, დიმიტრი ნაბოკოვს მიუძღოდა. 

ნაწარმოები ხშირად მოხსენიებულია, როგორც ”კაფკასებრი”, თუმცა თავად ავტორმა წიგნზე საუბრისას განაცხადა, რომ ის აბსოლუტურად არაფამილიარულადაა განწყობილი გერმანულის მიმართ და რომ კაფკას შემოქმედებას თითქმის საერთოდ არ იცნობდა. ნაბოკოვმა შეწყვიტა მუშაობა თავის ნაწარმოებზე – *საჩუქარი –* იმისთვის, რომ ახალ ნაწარმოებზე მუშაობა დაეწყო, პირველი მონახაზის შექმნის პერიოდს კი ავტორი "მშვენიერი აღფრთოვანებისა და მუდმივი შთაგონების ორკვირეულად" მოიხსენიებდა. ზოგიერთი მკვლევარი მიიჩნევს, რომ ახალი ნაწარმოების შთაგონების წყარო სათავეს სწორედ *საჩუქრის* პერსონაჟიდან – ჩერნიშევსკი –  იღებს. სხვა ვერსიის თანახმად, ნაწარმოები წარმოადგენს ტიპურ *Roman a Clef-*ის მაგალითს, რომლის მთავარ სამიზნესაც პლატონისეული სოკრატე უნდა წარმოადგენდეს. 

თავად ავტორის განმარტებით, მიუხედავად იმისა, რომ საკუთარი ბიბლიოგრაფიიდან ყველაზე მეტად ლოლიტა უყვარდა, განსაკუთრებულ პატივისცემას ის მაინც აღნიშნული წიგნის მიმართ – *გეპატიჟებით სიკვდილით დასჯაზე* ***–*** გამოხატავდა.

## სათაური 
სამუელ ლური ვარაუდობს, რომ ნაწარმოების სათაური უნდა მომდინარეობდეს უილიამ შექსპირის პიესის,–  *"საწყაული საწყაულისა წილ"* ("*Measure for Measure"*) – IV მოქმედების III სცენიდან.

## სიუჟეტი 
ნაწარმოების მთავარი გმირია ცინცინატუს ც. – პიროვნება, რომელსაც წაუყენეს ბრალდება "სხვებისგან განსხვავებულობის" გამო და რის გამოც მას სიკვდილით დასჯა ელის. ოცდაათი წლის ასაკამდე, ის ახერხებდა, გარშემომყოფთაგან ნამდვილი სახე დაემალა, თუმცა მისი მეუღლის – მარფინკა – მუდმივი ღალატი და შემდეგ საბავშვო ბაღში დასაქმება, რათა მოერა მის მიერ სხვა მამაკაცისგან გაჩენილი შვილებისთვის, აიძულებს ცინცინატუსს, მოიცილოს ნიღაბი, რასაც ის ციხეში ყოფნისას ახერხებს. ადამიანები უკმაყოფილონი არიან მისით და გრძნობენ, რომ მას რაღაც აკლია. ამ გზით ცინცინატუსი ვერ ხდება მისი საზოგადოების ნაწილი.

ცინცინატუსს პატიმრობაში ყოფნისას არ ეუბნებიან, როდის მოხდება მისი სიკვდილით დასჯა. ეს აწუხებს მას, რადგან მას სურს გამოხატოს საკუთარი თავი პირად წერილებში "მსოფლიოს მთელი მდუმარების წინააღმდეგ", მაგრამ გრძნობს, რომ ვერ შეძლებს ამის გაკეთებას იმის გარკვევის გარეშე, თუ რამდენ ხანს უნდა გასტანოს მისმა სატუსაღოში ყოფნამ. გარემოში გამეფებულმა ინდიფერეტულობამ და ვულგარულობამ განაპირობა ის, რომ ცინცინატუსი საკუთარ ხსნას მხოოდღა წერილების წერაში თუ ჰპოვებს. სიკვილისკენ მიმავალი, ის უარს ამბობს იწამოს როგორც სიკვდილის, ისევე ჯალათების, და ნაჯახის დაცემის შემდეგ მკითხველი აწყდება პერსონაჟის გარდაცვალებას, როცა ის ცოცხალი სამყაროს მეორე მხარეს დგას, შორდება ბნელეთს და შორიდან აკვირდება ქარიშხლის ქვეშ მოყოლილ ბრბოს. 

## სქოლიო 
კატეგორია:1936 წლის რომანები
გუნდა-ლახოსტაკი

**გუნდა-ლახოსტაკი** — თმისა და წარბ-წამწამის შესაღები ხალხური კოსმეტიკური საშუალება. ამზადებდნენ გუნდის ხის (კვიპაროსი) გირჩისა და მინერალ ანტიმონიტისაგან. 

გუნდის ხის ნედლ გირჩას ღადარში წვავდნენ, ფხვნიდნენ და შავ საღებავს („შავბალახას“) იღებდნენ. ლახოსტაკის („წარბთ საღებავი ქუა“ — სულხან-საბა ორბელიანი) მისაღებად ანტიმონიტს სპილენძის ქვაბში წვავდნენ. გუნდის ფხვნილს გახსნიდნენ თბილ წყალში, შიგ გაქნიდნენ ლახოსტაკს და სადაფის ნიჟარაში ან ავანდასტში მოლესავდნენ. ლახოსტაკი საღებავის შემაკავშირებლის როლს თამაშობდა. წარბ-წამწამზე ჯერ მცენარეულ ზეთს ისვამდნენ, შემდეგ ძვლის, ლითონის ან ხის სასურმე ჩხირებით მოიხატავდნენ. გუნდა-ლახოსტაკი, როგორც კოსმეტიკური საშუალება, იხსენიება ძვ. „მზითვის წიგნებში".
## ლიტერატურა
* Яшвили А. О., Народная медицина в Закавказском крае, Тфл., 1904.

კატეგორია:კოსმეტიკა
გუმბრის მათეთრებელი თიხის საბადო

**გუმბრის მათეთრებელი თიხის საბადო** — ტუტემიწა ბენტონიტური თიხის (გუმბრინის) საბადო წყალტუბოს მუნიციპალიტეტში, სოფ. გუმბრის მიდამოებში. აღმოაჩინა ალექსანდრე თვალჭრელიძემ 1915 წელს. საბადოს ექსპლუატაცია დაიწყო 1930 წელს.

საქართველოში ბენტონიტური თიხების მოპოვებამ განაპირობა ამერიკის შეერთებული შტატებიდან საბჭოთა კავშირში მათი (სახელდობრ, ფლორიდინის) იმპორტის შეწყვეტა.

გუმბრინის 4 მ სისქის მომწვანო-მოყვითალო ფენა დაკავშირებულია სენომანური ასაკის ვულკანოგენურ-დანალექ წყებასთან. ფენა განლაგებულია მკვრივ ტუფოგენურ გლაუკონიტიან ქვიშაქვებზე და ზემოდან ადევს ტუფქვიშაქვები. წყების აღმავალ ჭრილში გავრცელებულია აგრეთვე დაახლ. 1 მ სისქის ვარდისფერი გუმბრინის ფენა.

## ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს საბადოები
ლუიჯი მაგაროტო

**ლუიჯი მაგაროტო** (; დ. 15 სექტემბერი, 1942, პადუა, იტალია) — იტალიელი ქართველოლოგი, მთარგმნელი, ვენეციის უნივერსიტეტის პროფესორი, საქართველოს მეცნიერების ეროვნული აკადემიის უცხოელი წევრი (2002), თსუ-ის საპატიო დოქტორი (2014). 

## ბიოგრაფია
1970 წელს დაამთავრა ვენეციის უნივერსიტეტის უცხო ენების ფაკულტეტი (ძირითადი ენა რუსული). 1976 წელს პირველად ჩამოვიდა საქართველოში და ქართული ენის შესწავლას მიჰყო ხელი (მანამდე, მოსკოვში ყოფნისას, პასტერნაკისეული თარგმანებით გაეცნო ქართველ პოეტთა შემოქმედებას). თარგმნა გ. ტაბიძის 19 ლექსი და გამოაქვეყნა ვენეციის უნივერსიტეტის ენისა და ლიტერატურის წელიწდეულში (1978, ტ. XVII, განაკვეთი 3, ორიენტალისტური სერია). შესავალ სტატიაში ვრცლად მიმოიხილა პოეტის შემოქმედება. 1985 წელს თბილისში გამოვიდა გ. ტაბიძის ლექსების კრებული ქართულ და იტალიურ ენებზე მაგაროტოსეული თარგმანებითა და წინასიტყვაობით. მაგაროტოს აქვს ნაშრომები ნ. ბარათაშვილის, ი. ჭავჭავაძის, ვაჟა-ფშაველას, ცისფერყანწელების, ნ. ფიროსმანის, ლ. გუდიაშვილის შემოქმედებაზე, ქართული სუფრის ტრადიციაზე და სხვა. მან იტალიურად თარგმნა ილიას „სარჩობელაზედ“ (1987), ვაჟას „ალუდა ქეთელაური“, „სტუმარ-მასპინძელი“, „გველის-მჭამელი“, პ. იაშვილისა და ს. ჩიქოვანის ლექსები.

მაგაროტოს ეკუთვნის ნაშრომები სლავისტიკასა და ქართველოლოგიაში. 1987 წელს ვენეციის უნივერსიტეტში დააარსა ქართველოლოგიის კათედრა, სადაც ქართული ენა ისწავლება დამოუკიდებელ საგნად; ქართველოლოგიურ ცენტრში გამოდის ჟურნალ „გეორგიკის“ იტალიური სერია.

მთარგმნელობით სფეროში მიღწეული წარმატებებისათვის 1999 წელს მაგაროტოს მიენიჭა ინგლისის ქართველოლოგიური ცენტრის მ. უორდროპის სახელობის პრემია.

## ბიბლიოგრაფია
*საქართველოს ანექსია რუსეთის მიერ (1783–1801), თბ., 2008.

## ლიტერატურა
*თურნავა ს., XX საუკუნის საზღვარგარეთული ქართველოლოგია, თბ., 1999; 
*კვიტაიშვილი ე., ლუიჯი მაგაროტო – ქართული სულიერების ერთგული რაინდი, „კალმასობა“, 2003, №7.

## რესურსები ინტერნეტში
*ენციკლოპედია „საქართველო“ — მაგაროტო ლუიჯი

კატეგორია:იტალიელი ქართველოლოგები
ქარის სახელი

**ქარის სახელი** (ასევე მოხსენიებული, როგორც „მეფის მკვლელის ქრონიკა: დღე პირველი“) — გმირული ფანტასტიკური რომანი დაწერილი ამერიკელი ავტორის პატრიკ როტფუსის მიერ. ეს არის პირველი წიგნი მიმდინარე ფანტასტიკური ტრილოგიიდან „მეფის მკვლელის ქრონიკა“, რასაც მოჰყვება „ბრძენკაცის შიში“. „ქარის სახელი“ გამოიცა 2007 წლის 27 მარტს DAW Books-ის მიერ. ხოლო, ტრილოგიის მეორე წიგნი „ბრძენკაცის შიში“ გამოიცა 2011 წლის 1 მარტს.

როტფუსმა „ქარის სახელი“ დაწერა, როდესაც მუშაობდა ხელოვნების ბაკალავრიატის ინგლისურ ენაზე. მან შთაგონება მიიღო იმ იდეიდან, რომ მას სურდა შეექმნა სრულიად ახალი ტიპის წიგნი, ფენტეზის ჟანრის კონვენციური მახასიათებლების გარეშე.

## სქოლიო
კატეგორია:ამერიკული წიგნები
მაკარ ჯაში

thumb|მაკარ ჯაში
**მაკარ ივანეს ძე ჯაში** (დ. , სოფელი ვანი, ქუთაისის მაზრა, ქუთაისის გუბერნია, რუსეთის იმპერია — გ. 1994?) — ქართველი პარტიული და საბჭოთა სახელმწიფო მოღვაწე. სკკპ წევრი 1921 წლიდან.

## ბიოგრაფია
1928–1933 წლებში მუშაობდა პარტიის თბილისის საქალაქო კომიტეტის ინსტრუქტორად, სექტორის გამგედ. 1934 წელს საქართველოს კპ (ბ) ცკ-ის საორგანიზაციო განყოფილების გამგედ. 1934–1936 წლებში პარტიის ხაშურისა და დუშეთის რაიკომების მდივნის მოადგილედ. 1937–1938 წლებში პარტიის თბილისის პირველი მაისის რაიკომის პირველი მდივანი, თბილისის საქალაქო კომიტეტის მესამე მდივანი. 1938–1940 წლებში საქართველოს კპ (ბ) ცკ-ის მესამე მდივანი, 1940–1947 წლებში საქართველოს სახალხო კონტროლის კომისარი, შემდეგ საქართველოს სსრ-ის მინისტრთა საბჭოს თავმჯდომარის პირველი მოადგილე. დიდი სამამულო ომის დროს იყო ამიერკავკასიის ფრონტის საქართველოს კპ (ბ) ცკ-ის და სახკომსაბჭოს რწმუნებული, 1947–1953 წლებში საქართველოს სსრ-ის სატყეო მეურნეობის მინისტრი, 1953–1954 წლებში საქართველოს კპ აჭარის საოლქო კომიტეტის პირველი მდივანი, 1955–1972 წლებში საბჭოთა სამეურნეო და პროფკავშირულ ხელმძღვანელ სამუშაოზე იყო. 1972 წლიდან საკავშირო მნიშვნელობის პერსონალური პენსიონერი. საქართველოს კპ ცკ-თან არსებული პარტიის ვეტერანთა საბჭოს თავმჯდომარე. საკავშირო კპ (ბ) XVIII და საქართველოს კპ (ბ) X–XVI და XXVI–XXVII ყრილობების დელეგატი. სსრკ I–II მოწვევების უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი.

დაჯილდოვებულია ლენინის ორდენით, შრომის წითელი დროშის ორდენით, სამამულო ომის პირველი ხარისხისა და „საპატიო ნიშნის“ ორდენებითა და მედლებით.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
*Джаши Макарий Иванович

კატეგორია:დაბადებული 25 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1902
კატეგორია:გარდაცვლილი 1994
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის I მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
კატეგორია:სსრკ-ის I მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
კატეგორია:სსრკ-ის II მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
კატეგორია:ლენინის ორდენის კავალრები
კატეგორია:სამამულო ომის I ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:შრომის წითელი დროშის ორდენის კავალრები
კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები
კატეგორია:საკავშირო კპ-ის (ბ) XVIII ყრილობის დელეგატები
კატეგორია:საქართველოს სსრ მინისტრები
ძველი ოსტატები

**ძველი ოსტატები** () — ავსტრიელი მწერლის, თომას ბერნჰარდის 1985 წლის რომანი. წიგნი მწერლის აპოლინური ტრილოგიის მესამე ნაწილს წარმოადგენს და სტრუქტურის მიხედვით აგრძელებს ნაწარმოებების – *„ტყის ჩეხა“* და *„დაღმამავალი“* – ტრადიციებს. ნაწარმოები გადმოგვცემს მთხრობელ აცბახერისა და მისი დაკვირვების ობიექტის, რეჯერის ფილოსოფიასა და ნააზრევზე, რომელიც, მისივე თქმით, მუსიკალური ფილოსოფოსია. 
## სიუჟეტი 
კერძო მკვლევარმა აცბახერმა უჩვეულო შეხვედრა დანიშნა თავის მეგობართან, მუსიკალურ კრიტიკოს რეჯერთან, ვენის ხელოვნების მუზეუმის ბორდონის დარბაზში. ის დათქმულ დრომდე ერთი საათით ადრე შედის დარბაზში, რათა მშვიდად დააკვირდეს რეჯერს, როგრ ათვალიერებს სხვადასხვა ნახატს. რეჯერის ყურადღებას განსაკუთრებით იტალიელი ფერმწერის, ტინტორეტოს ტილო – კაცი თეთრ წვერებში –, რომელსაც რეჯერი მუზეუმში განთავსებულ ნამუშევართა შორის ყველაზე უნაკლოდ აღიქვამს. რეჯერი რეგულარულად ჯდება ნახატის წინ, სადაც საათობიტ დროს ატარებს, თუმცა იმავდროულად წიგნებსაც კითხულობს ხოლმე. შაბათ დღეს აცბახერი მოუწოდებს მუზეუმის დარაჯს, ირსინგლერს, რომ არ გააფანტინოს ყურადღება რეჯერს და არ აგრძნობინოს, რომ მთელი ამ დროის განმავლობაში მას აცბახერი უთვალთვალებდა. მალე, აცბახერის ფიქრები მუზეუმს სცდება და, მაგალითად, ირსინგლერთან ერთად საკუთარ მხატვრულ გემოვნებასთან დაკავშირებით ბაასობს.
## იხილეთ აგრეთვე 
*თომას ბერნჰარდი
## ბიბლიოგრაფია 
**Bernhardiana*, a Critical Anthology of Bernhard's works 
*"On Thomas Bernhard" by Jason M. Baskin (*Boston Review*, 2001)
## სქოლიო 
კატეგორია:1985 წლის რომანები
კატეგორია:გერმანულენოვანი რომანები
ფერენც ტაჰი

**ფერენც ტაჰი ტაჰვარ ეტ ტარკო** (ასევე, ცნობილი, როგორც **ფრანჯო ტაჰი**, ან ტაჰი – ხორვატიულ, ხოლო **ფერენც ტაჰი** – სლოვენიურ ენებზე; 1526–1573 წლები) — უნგრულ-ხორვატიული დიდგვაროვანი ტაჰის ოჯახიდან, რომელიც სათავეს იღებს ფილის ოლქიდან. ფერენც ტაჰის ეკავა სამეფოს მრჩევლისა და სამეფო კარის ოფიცრის პოზიციები.

## ბიოგრაფია 
ფერენც ტაჰმა თავი გამოიჩინა ოსმალო თურქების წინააღმდეგ ბრძოლებში, რისთვისაც იგი დაინიშნა სამეფო არმიის მეთაურად სამხრეთ უნგრეთში, ისევე როგორც ციხე-სიმაგრეების მეთაურად სიგეტვარსა და ნადკანიჟაში. მას შემდეგ, რაც 1556 წელს ოსმალებმა დაიპყრეს სლავონიისა და უნგრეთის მამულები, ფერეცმა ახალი მამულები შეიძინა სტატენბერგში, სტირიასა, და 1564 წელს სუსედგრად-სტუბიცას საფეოდალოს ნახევარი, რომელიც წარმოადგენდა ბატორიების ოჯახის ყოფილ სამკვიდროს. ამ შენაძენს მოჰყვა მისი დაპირისპირება ჰენინგის ოჯახთან, რომელიც ფლობდა სუსედგრად-სტუბიცას საფეოდალოს მეორე ნახევარს. 1565 წელს, ადგილობრივი გლეხების მხარდაჭერით, ჰენინგებმა განდევნეს ტაჰი და მისი ოჯახი და დაამარცხეს მეფისნაცვლის არმია, რომელიც ცდილობდა ტაჰიებისთვის დახმარება გაეწია ახალი მამულების დაბრუნებაში. უნგრეთის სამეფო პალატამ მალევე ჩამოართვა ტაჰის საფეოდალო. ტაჰი დაუპირისპირდა პალატის განკარგმველს, რასაც შედეგად მოჰყვა 1569 წელს საფეოდალოს ტაჰისთვის დაბრუნება. უმალვე, იქ დაიწყო აჯანყებების სერია.

## წვლილი ხორვატიელ-სლოვენიელი გლეხების აჯანყებაში 
ფერენც ტაჰის მხრიდან ხორვატი გლეხების მიმართ მოპყრობა, ტრადიციულად ცნობილია, როგორც ძირითადი ფაქტორი, რომელმაც გამოიწვია ხორვატიელ-სლოვენიელი გლეხების აჯანყება. მიუხედავად ამისა, თანამედროვე ისტორიოგრაფია ხაზს უსვამს სხვა უმნიშვნელოვანეს, უმეტესწილად ეკონომიკურ მიზეზებს, რომლებმაც გამოიწვია აჯანყება. თუმცა, ამის ნაცვლად, იგი აჯანყების დაწყების მიზეზად ასახელებს საფეოდალო მამულებისთვის ბრძოლასა და სამეფოს ოფიციალური წარმომადგენლის, სტეფან გრდაკის მხრიდან სამსახურეობრივი მოვალეობის ბოროტად გამოყენებას. ადგილობრივი მღვდლის ბრძანებით, ტაჰის საფლავი გაიტანეს იმ ეკლესიიდან, სადაც იგი თავის დროზე დაასაფლავეს. ამის მიზეზი იყო ის, რომ ქალებმა დაიწყეს ტაჰის საფლავზე მისვლა უნაყოფობის განკურნების შესავედრებლად. მოგვიანებით, საფლავის რელიეფი დააკონსერვეს გლეხთა აჯანყების მუზეუმში.

## პოპკულტურაში 
ფერენც ტაჰი განასახიერა სერბმა მსახიობმა პავლე ვუისიჩმა იუგოსლავიურ/ხორვატიული წარმოშობის ისტორიულ ომის ფილმში *Anno Domini 1573 წ* .

ხორვატიული მძიმე მეტალის ჯგუფმა "Podne Rogato"-მ მას მიუძღვნა სიმღერა, სახელწოდებით "Franjo Tahi".

## გალერეა 

ფაილი:Grb_obitelji_Tahy.jpg|ალტ=|ტაჰის ოჯახის გერბი
ფაილი:Tahijeva_zastava,_Viteški_turnir_Franje_Tahija.jpg|ალტ=|ტაჰის დროშის რეკონსტრუქცია შუა საუკუნეების განმეორებით დონჯა სტუბიცაში 2022 წელს.

## სქოლიო 
კატეგორია:გარდაცვლილი 1573
კატეგორია:დაბადებული 1526
ლიდია პოეტი

**ლიდია პოეტი** (26 აგვისტო 1855 - 25 თებერვალი 1949) იყო პირველი თანამედროვე იტალიელი იურისტი ქალი. მისმა ბარისტერის კოლეგიიდან გარიცხვამ ბიძგი მისცა მოძრაობას, რომ ქალებს მისცემოდათ უფლება, ეწარმოებინათ იურიდიული პრაქტიკა და დაეკავებინათ საჯარო თანამდებობა იტალიაში.

## კარიერა 
დაიბადა 1855 წელს ტრავერსის სოფელში, პერეროს კომუნაში, ვალე გერმანასკაში, ჩააბარა იურიდიული გამოცდები ტურინის უნივერსიტეტში, იურიდიულ ფაკულტეტზე და მიიღო ხარისხი 1881 წლის 17 ივნისს  მომდევნო ორი წლის განმავლობაში იგი "დაესწრო სასამართლო პრაქტიკას" ადვოკატის კაბინეტში და მუშაობდა ტრიბუნალების სხდომებზე. შემდეგ მან ჩააბარა ტურინის ადვოკატთა ორდენის თეორიული და პრაქტიკული გამოცდა და 50 ხმიდან 45 ხმით ჩაირიცხა ადვოკატთა სიაში (*albo degli avvocati*) 1883 წლის 9 აგვისტოს.

თუმცა, ქალის ჩარიცხვა „არ მოეწონა“ გენერალური პროკურორის (procuratore generale) ოფისს, რომელმაც საჩივარი შეიტანა ტურინის სააპელაციო სასამართლოში. მიუხედავად სხვა ქვეყნებში გავრცელებული პრაქტიკისა და ადვოკატ ქალთა მაგალითებისა (როგორიცაა კლარა ს. ფოლცი), გენერალური პროკურორი ამტკიცებდა, რომ ქალებს კანონით და საჯარო პოლიტიკით ეკრძალებოდათ *მილიცია ტოგატაში* შესვლა. შემდგომში სააპელაციო სასამართლომ დაადგინა, რომ პოეტის ჩარიცხვა უკანონო იყო. მან მიმართა უზენაეს საკასაციო სასამართლოს, მაგრამ ქვედა სასამართლოს გადაწყვეტილება დადასტურდა. 

## დებატები ქალებისა და იურიდიული პროფესიის შესახებ იტალიაში 
დაიწყო საჯარო დებატები, სადაც 25-მა იტალიურმა გაზეთმა მხარი დაუჭირა ქალების საჯარო როლებს და მხოლოდ სამი იყო წინააღმდეგი. ეს უკანასკნელნი აკეთებდნენ განცხადებებს, როგორიცაა, მაგალითად ის, რომ ერთადერთი მამაკაცი, ვინც მხარს უჭერდა ქალების საჯარო როლებს, თავად იყვნენ დაუქორწინებლები.

ლიდია მუშაობდა თავისი ძმის საადვოკატო ოფისში მას შემდეგ, რაც Corte Suprema di Cassazione-მა ადვოკატთა ასოციაციის წევრის სტატუსი.  საინტერესოა, რომ პოეტი ეწეოდა იურიდიულ საქმიანობას იმის მიუხედავად, რომ არ ჰქონდა წერილების ხელმოწერისა თუ სასამართლო პროცესებში მონაწილეობის უფლება. როდესაც მისი ძმა ყოველწლიურად მიემგზავრებოდა ვიშიში საფრანგეთში, იგი დამოუკიდებლად ეწეოდა იურიდიულ პრაქტიკას და საჭიროების შემთხვევაში ეძებდა მამრობითი სქესის კოლეგებს, რათა მისი კლიენტების სახელით გამოსულიყვნენ სასამართლოს წინაშე. 

## გვიანდელი ცხოვრება 
სიცოცხლის ბოლომდე პოეტი აქტიური იყო ჩართული ქალთა საერთაშორისო მოძრაობაში.

1919 წლის 17 ივლისის ქალებს მიეცათ უფლება დაეკავებინათ გარკვეული საჯარო თანამდებობები. მხოლოდ 1920 წელს, ლიდია პოეტი, 65 წლის ასაკში, მიიღეს ადვოკატთა საბჭოს წევრად და ოფიციალურად აღიარებულ იქნა იურისტად, როდესაც საბოლოოდ ჩაირიცხა ტურინის ადვოკატთა სიაში. 

## ცნობები პოპკულტურაში 
ლიდია პოეტის ცხოვრების მიხედვით Netflix-მა გადაიღო სერიალი - *კანონი ლიდია პოეტის მიხედვით*, რომელშიც მთავარ როლს მატილდა დე ანჯელისი ასრულებს. 

## იხილეთ ასევე 
* პირველი ქალი იურისტები მთელ მსოფლიოში
კატეგორია:ტურინის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1949
კატეგორია:დაბადებული 1855
ბედია (გვარი)

საკუთარი სახელი **ბედია** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ბორის ბედია — პოპ-მომღერალი
* ერმილე ბედია — საბჭოთა პარტიული და სახელმწიფო მოხელე

კატეგორია:ქართული გვარები
ივანდე კაია

**ივანდე კაია** (, ნამდვილი სახელი ანტონია ლუკინა, დაბადებით Mölder-Miller; დ. 13 ოქტომბერი, 1876 — გ. 2 იანვარი, 1942) — ლატვიელი მწერალი და ფემინისტი, ლატვიის დამოუკიდებლობისთვის მებრძოლი. იგი შეტანილია აკადემიურ ენციკლოპედიაში „100 ლატვიელი ქალი კულტურასა და პოლიტიკაში“.

## ბიოგრაფია
ანტონია მოლდერ-მილერი დაიბადა 1876 წლის 13 ოქტომბერს ლივონიის პროვინციაში, ჯუმპრავმუიჟას სამკვიდროში, მდიდარი მეწარმისა და სახლის მესაკუთრის, მიკელის მილერ-მელდერისა და მისი მეუღლის მატილდა ფლინტმანის ოჯახში. მდიდარმა მშობლებმა შეძლეს გოგონასთვის მიეცათ  შესანიშნავი განათლება.

1879 წელს ოჯახი გადავიდა რიგის პრესტიჟულ გარეუბანში (ახლანდელი რიგის რაიონი) თორნაკალნსში, სადაც 1881 წელს ანტონიამ სწავლა დაიწყო დაწყებით სკოლაში. შემდეგ მან სწავლა განაგრძო რუსეთის რიგის ლომონოსოვის სახელობის ქალთა გიმნაზიაში (1887-1895).

1920-1921 წლებში ივანდე კაია ხელმძღვანელობდა ლიტერატურისა და ხელოვნების განყოფილებას ყოველდღიურ გაზეთ Latvijas Sargs[lv]-ში, სადაც აქტიურად აქვეყნებდა სტატიებს. 1920 წელს ივანდე კაიამ მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა,რომ რაინი და ასპაზია ლატვიაში დაბრუნებულიყვნენ: მათ გადაეცათ მისი ინიციატივით შეგროვებული შემოწირულობების მნიშვნელოვანი ნაწილი; 1921 წლის მარტში ფელიქს ლუკინმა შეძლო ლატვიაში დაბრუნება და ოჯახი საბოლოოდ გაერთიანდა. თუმცა, ამის შემდეგ მწერალმა მძიმე დამბლა განიცადა (სავარაუდოდ, ნერვული გადატვირთვის გამო), დაკარგა მხედველობა და სმენა.ის ნაწილობრივ პარალიზებული იყო სიცოცხლის ბოლომდე.

1926 წელს ივანდე კაია დაჯილდოვდა სამი ვარსკვლავის ორდენით. 1928-1931 წლებში გამოიცა მისი ნაწარმოებების კრებული ათ ტომად, რომელშიც შედიოდა ადრე გამოუქვეყნებელი პიესები, ასევე მისი დღიური 1918-1921 წლებში, რომელიც წარმოადგენს მნიშვნელოვან ისტორიულ დოკუმენტს.

1941 წლის დეკემბერში მწერალს წმინდა გერტრუდის ეკლესიაში საშობაო წირვისკენ მიმავალი გერმანული სამხედრო სატვირთო მანქანა დაეჯახა. იგი უგონო მდგომარეობაში საავადმყოფოში  გადაიყვანეს, სადაც 1942 წლის 2 იანვარს გარდაიცვალა. იგი დაკრძალეს რიგის ტყის სასაფლაოზე.

## ოჯახი
ივანდე კაიას ქმარი ფელიქს დენისოვიჩ ლუკინი (დ.6 თებერვალი, 1875 — გ. 28 მარტი, 1934) — გამოჩენილი ოფთალმოლოგი და ჰომეოპათი, მეცნიერი, საზოგადო მოღვაწე, ცოცხალი ეთიკის სწავლების მიმდევარი, ნ.კ. რერიხის სახელობის ლატვიის საზოგადოების დამფუძნებელი.

ივანდე კაიას ვაჟი, ჰარალდ ლუკინი[lv] (დ. 6 ივნისი, 1906 — გ.8 თებერვალი, 1991​) — გამოჩენილი ექიმი — გინეკოლოგი და ნატუროპათიური თერაპევტი, საზოგადო მოღვაწე, ნ.კ რერიხის სახელობის ლატვიის საზოგადოების ერთ-ერთი ლიდერი MIS აკრძალვამდე (1940), სახალხო სეიმის დეპუტატი.

## ლიტერატურა
*Meshkova, Sandra. Kaija, Ivande (born Antonija Millere-Meldere, married name Antonija Lukina 1876–1941) // Biographical Dictionary of Women's Movements and Feminisms in Central, Eastern, and South Eastern Europe: 19th and 20th Centuries. — Budapest, Hungary : Central European University Press, 2006. — P. 204–206. — ISBN 978-963-7326-39-4.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 13 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1876
კატეგორია:გარდაცვლილი 2 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი  1942
კატეგორია:ფემინისტი მწერლები
კატეგორია:ლატვიელი მწერლები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
ჩინური კვარტალი

**ჩინური კვარტალი** ან **ჩაინათაუნი** (; ) — ჩინელი ხალხის ეთნიკური ანკლავის სახელწოდება, მდებარეობს ჩინეთის საზღვრებს გარეთ, უმეტესად ქალაქის შიდა ტერიტორიაზე. 
**ჩინური კვარტლის** ან **ჩაინათაუნის** სახელით ცნობილი ტერიტორიები გვხვდება მთელ მსოფლიოში, მათ შორის ევროპაში, აზიაში, აფრიკაში, ოკეანეთსა და ამერიკაში.

ჩინური კვარტლების დაარსება, როგორც წესი გამოწვეული იყო ჩინელების მზარდი მიგრაციით და რაიონში მათი რაოდენობის ზრდით. 1594 წელს, ბინონდო, მანილაში დაარსებული ჩინური კვარტალი, დღეს მსოფლიოში უძველეს ჩინურ კვარტლად არის აღიარებული. აზიის ფარგლებს გარეთ, უძველესი კვარტლები გვხვდება ამერიკის შეერთებულ შტატებსა და მელბურნში, ავსტრალიაში, დაარსებული 1850-იან წლებში, კალიფორნიისა და ვიქტორიას ოქროს ციებ-ცხელების პერიოდში. 2001 წლის 11 სექტემბრის ტერორისტული თავდასხმების შემდეგ, ახალი კვარტლები დაარსდა მონტვილში, კონექტიკუტში. 
## განმარტება 
ოქსფორდის ლექსიკონები „ჩაინათაუნს“-ს განსაზღვრავს, როგორც „რაიონი ნებისმიერი არააზიური ქალაქის, განსაკუთრებით ქალაქის ან საზღვაო პორტის ტერიტორიაზე, სადაც მოსახლეობა ძირითადად ჩინური წარმოშობისაა“.  თუმცა, ზოგიერთ ჩინურ ქალაქს შესაძლოა მხოლოდ მცირედი კავშირი ჰქონდეს ჩინეთთან. ზოგიერთი "ვიეტნამური" ანკლავი ფაქტობრივად არის ქალაქის "მეორე ჩინური კვარტალი", ხოლო ზოგიერთი ჩინური კვარტალი ფაქტობრივად პან-აზიურია, რაც იმას ნიშნავს, რომ ისინი ასევე შეიძლება ჩაითვალოს კორეათაუნად ან პატარა ინდოეთად.აზიათაუნი კლივლენდში, ოჰაიოში თავდაპირველად მოიხსენიებოდა, როგორც ჩინური კვარტალი,  მაგრამ შემდგომში არაჩინელი აზიელი ამერიკელების შემოდინების გამო, რომლებმაც ადგილზე ბიზნესები წამოიწყეს, კვარტალს სახელი შეუცვალეს და აზიათაუნი უწოდეს. დღეს ოლქი მოქმედებს როგორც გამაერთიანებელი ტერიტორია კლივლენდის ჩინური, ტაივანის, კორეული, იაპონური, ფილიპინელი, ინდოელი, ვიეტნამური, კამბოჯის, ლაოსის, ნეპალის და ტაილანდური თემებისთვის. 

ტერმინთან დაკავშირებული შემდგომი გაურკვევლობა შეიძლება შეიცავდეს ჩინურ ეთნიკურ თემებს, რომლებიც განიმარტება როგორც „გარეუბნების ეთნიკური კლასტერები საცხოვრებელი ტერიტორიებისა და ბიზნეს უბნების დიდ მეტროპოლიტებში."

## სქოლიო
კატეგორია:ჩინეთი
კატეგორია:ჩინელები
კატეგორია:ჩინური კულტურა
სიგნე კივი

**სიგნე კივი** (, ქალიშვილობაში ბუშმანი, Buschmann, დ. 24 თებერვალი, 1957 [1], ტალინი) — ესტონელი ტექსტილის მხატვარი, პოლიტიკოსი და სახელმწიფო მოღვაწე.ესტონეთის რეფორმის პარტიის წევრი, ესტონეთის მე-14 მოწვევის რიიგიკოგუს მოქმედი წევრი 2019 წლიდან. ფინეთის ლომის ორდენის დიდი ჯვრის რაინდი (2001), თეთრი ვარსკვლავის მე-4 ხარისხის ორდენის კავალერი (2004), პორტუგალიის ღირსების ორდენის სარდალი (2006), ბელგიის გვირგვინის ორდენის სარდალი (2008).

1975 წელს დაამთავრა  ტალინის №46 საშუალო სკოლა პელგულინში. სკოლაში სწავლის პერიოდში გატაცებული იყო ცურვით, მძლეოსნობით, ტანვარჯიშით და ხალხური ცეკვებით. 1984 წელს დაამთავრა ესტონეთის სსრ ხელოვნების ინსტიტუტი ტექსტილისა და მსუბუქი მრეწველობის პროდუქციის მხატვრული დიზაინისა და მოდელირების სპეციალობით, მიიღო მაგისტრის ხარისხი., რომელსაც 2002 წლის 23 აგვისტოს 

2009 წელს — ესტონეთის ელჩი შემოქმედებისა და ინოვაციების ევროპულ წელს (EYCI). 2019 წლიდან — ესტონეთის ეროვნული ბიბლიოთეკის გამგეობის წევრი.

მონაწილეობა აქვს მიღებული მრავალ გამოფენაში ესტონეთსა და მის ფარგლებს გარეთ, ასევ არის ესტონურ პრესაში სტატიების ავტორი.

## პირადი ცხოვრება
დაქორწინებულია კალიუ კივიზე. მისი მეუღლე 1995 წლიდან 2011 წლამდე იყო  ესტონეთის თოჯინების თეატრის (ახლანდელი ესტონეთის ახალგაზრდული თეატრი)მთავარი მხატვარი. ჰყავს ორი ვაჟი, ორი გერი, ექვსი შვილიშვილი.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 24 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1957
კატეგორია:ესტონელი ქალი პოლიტიკოსები
კატეგორია:ესტონელი მხატვრები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:ტალინში დაბადებულები
გიორგი სტურუა

**გიორგი თევდორეს ძე სტურუა** (დ. , სოფელი კულაში, ქუთაისის მაზრა, ქუთაისის გუბერნია, რუსეთის იმპერია — გ. 1 აპრილი, 1956, თბილისი, საქართველოს სსრ) — ქართველი რევოლუციონერი, საბჭოთა სახელმწიფო და პარტიული მოღვაწე. კომპარტიის წევრი 1901 წლიდან.

## ბიოგრაფია
1901–1903 წლებში მუშაობდა თბილისის, ბაქოსა და ბათუმის ქარხნებში და აქტიურ მონაწილეობას იღებდა მუშათა გაფიცვა-დემონსტრაციებში. 1903–1905 წლებში მუშაობდა რსდმპ ბაქოს კომიტეტის არალეგალურ სტამბაში, 1905 წელს — მოსკოვის რსდმპ ცკ-ის არალეგალურ სტამბაში. არაერთხელ იყო დაპატიმრებული და გადასახლებული. დიდი როლი შეასრულა ჩრდილოკავკასიასა და აზერბაიჯანში საბჭოთა ხელისუფლებისა დამყარებისათვის ბრძოლაში. 1919–1920 წლებში იყო რკპ (ბ) კავკასიის სამხარეო კომიტეტის წევრი. 1919 წლის ოქტომბერ-ნოემბერში საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის მთავრობის წინააღმდეგ აჯანყების ერთ-ერთი ორგანიზატორი. მუშაობდა რკ (ბ) აზერბაიჯანის ცკ-ის მდივნად. 1921–1922 წლებში იყო საქართველოს სსრ-ის სასურსათო საქმეთა კომისრის მოადგილე; 1923–1925 წლებში საქართველოს კპ (ბ) თბილისის საქალაქო, 1925–1927 წლებში საქართველოს კპ (ბ) აფხაზეთის საოლქო კომიტეტის მდივანი; 1929–1931 წლებში საქართველოს სსრ-ის იუსტიციის სახკომი; 1932–1934 წლებში საქართველოს კპ (ბ) ცენტრალური საკონტროლო კომისიის და საქართველოს სსრ-ის მუშათა და გლეხთა ინსპექციის თავმჯდომარე; 1931–1933, 1934–1937 და 1953 წლებში საქართველოს პროფსაბჭოს თავმჯდომარე; 1938–1941 წლებში საქართველოს სსრ-ის სახკომსაბჭოს თავჯდომარის პირველი მოადგილე; 1942–1948 წლებში საქართველოს სსრ-ის უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის თავმჯდომარე; 1955–1956 წლებში ლენინის ცენტრალური მუზეუმის თბილისის ფილიალის დირექტორი. არაერთხელ იყო საკავშირო კპ (ბ) ყრილობის დელეგატი, სსრკ-ის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი.

დაჯილდოვებულია 2 ლენინის ორდენით, შრომის წითელი დროშის ორდენით, სამამულო ომის I ხარისხის ორდენით, აგრეთვე მედლებით.

## ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 17 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1884
კატეგორია:გარდაცვლილი 1 აპრილი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1956
კატეგორია:ქართველი რევოლუციონერები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის იუსტიციის სახალხო კომისრები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის თავმჯდომარეები
კატეგორია:სტურუები