open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ქართული პარტია

**ქართული პარტია** - პოლიტიკური პარტია საქართველოში, პარტიის თავმჯდომარეა ირაკლი ოქრუაშვილი

## ისტორია
„ქართული პარტია“ დაარსდა 2010 წლის 12 ოქტომბერს. დამფუძნებლებს შორის იყვნენ: საქართველოს თავდაცვის ყოფილი მინისტრი ირაკლი ოქრუაშვილი, საქართველოს ყოფილი სახალხო დამცველი სოზარ სუბარი, ბიზნესმენი ეროსი კიწმარიშვილი და პოლიტიკოსები ლევან გაჩეჩილაძე და კოკა გუნცაძე. 2010 წლის 24 ნოემბერს ფილარმონიის დიდ საკონცერტო დარბაზში დამფუძნებელ ყრილობაზე დელეგატებმა პარტიის თავმჯდომარედ სოზარ სუბარი აირჩიეს. პარტიის გენერალური მდივანი გახდა კოკა გუნცაძე, ხოლო პოლიტიკური მდივანი-ეროსი კიწმარიშვილი. მოგვიანებით პარტია დატოვა სოზარ სუბარმა. 2011 წლის 18 დეკემბერს სასტუმრო „რედისონ ბლუ ივერიაში“ „მოძრაობა ერთიანი საქართველოსთვის“ და „ქართული პარტიის“ გაერთიანებული სადამფუძნებლო ყრილობა გაიმართა, რომელზეც “ქართული პარტიის” თავმჯდომარედ ირაკლი ოქრუაშვილი აირჩიეს. ყრილობაზე „მოძრაობა ერთიანი საქართველოსთვის“ და „ქართული პარტია“ გაერთიანდა. 

2014 წლის ადგილობრივ არჩევნებში პარტიამ მიიღო ხმათა 0.8%. „ქართულმა პარტიამ“ გორის მერობის კანდიდატად დაასახელა კახაბერ ერგემლიძე, რომელმაც მიიღო 29.27%, დაიკავა მეორე ადგილი და მეორე ტურში დაუპირისპირდა ქართული ოცნების კანდიდატს. არჩევნების მეორე ტურში „ქართული ოცნების“ კანდიდატმა ზურაბ ჯირკველიშვილმა ხმების 62.23% მიიღო, ხოლო ერგემლიძეს არჩევნებზე მისული ამომრჩევლების 37.37%-მა დაუჭირა მხარი.

## პოლიტიკური პლატფორმა
პარტიის პრიორიტეტებია: რუსეთთან ურთიერთობების ნორმალიზება, ტერიტორიული მთლიანობის პრობლემის გადაწყვეტა და ევროპულ ინსტიტუტებში ინტეგრაცია. პარტიის მიზანია, შექმნას და იბრძოლოს კეთილდღეობაზე ორიენტირებული სახელმწიფოსთვის, რაც უნდა დაეფუძნოს - თვითმყოფადობას, უსაფრთხოებას და პროგრესს

## სქოლიო 
კატეგორია:საქართველოს პოლიტიკური პარტიები
კატეგორია:2010 წელს დაარსებული პოლიტიკური პარტიები
ბრაზილიის ტრანსპორტი

**ბრაზილიის სატრანსპორტო ინფრასტრუქტურისთვის** დამახასიათებელია მკვეთრი რეგიონული განსხვავებები. ბრაზილიის სწრაფად მზარდი ეკონომიკა, განსაკუთრებით კი სწრაფად მზარდი ექსპორტი მოითხოვს სატრანსპორტო ქსელის გაფართოებას. აღსანიშნავია, რომ ბოლო დროს ამ სფეროში არაერთი ინვესტიცია იდება. 

## რკინიგზა
* *ქსელის საერთო სიგრძე - 29,295 კმ*

* განიერი რკინიგზა - 4,932 კმ (1,600 მმ)
* ვიწრო რკინიგზა - 23,773 კმ (1,00 მმ)
* ორმაგი ხაზი - 396 კმ
* სტანდარტული ხაზი - 194 კმ (1,435 მმ)

### ქალაქები, სადაც მეტრო არსებობს: 
* ბელუ-ორიზონტი             
* ბრაზილია                    
* პორტუ-ალეგრი               
* რესიფე                      
* რიო-დე-ჟანეირო
* სან-პაულუ
* სალვადორი
* ტერეზინა

### ტრამვაი 
ბრაზილიას აქვს ტრამვაის ასი სისტემა. ამჟამად ტრამვაი მოქმედებს შემდეგ ქალაქებში: ბელემი, კამპინასი, კამპოს-დე-ჟორდაუ, იტატინგა, რიო-დე-ჟანეირო და სანტუსი.

## მაგისტრალები
ბრაზილის გზების საერთო სიგრძეა 1,751,868 კილომეტრი. ამათგან, 96,353 კმ დაგებული გზაა, 1,655,515 კი საფარის გარეშე. ქვეყნის ყველაზე მნიშვნელოვანი მაგისტრალია  BR-101, რომელიც ბრაზილიის 12 შტატს კვეთს. 

ბრაზილიას საკმაოდ დაბალი მაჩვენებელი აქვს მანქანების მფლობელობის მიხედვით, 140 მანქანა ყოველ 1000 კაცზე, მაგრამ ამ მაჩვენებლით უსწრებს ინდოეთს და ჩინეთს.

## საწყლოსნო გზები
50,000 კმ სანაოსნო გზა (2008 წ).

## მილსადენები
* ბუნებრივი აირის - 9,892 კმ
* თხევადი ბენზინის - 353  კმ
* ნედლი ნავთობის - 4,517 კმ

## აეროპორტები
საერთაშორისო ფრენების ძირითადი ნაწილი მოდის სან-პაულუს გუარილიოსის საერთაშორისო აეროპორტსა და რიო-დე-ჟანეიროს გალეანის საერთაშორისო აეროპორტებზე. ამ ორი ქალაქის შემდეგ, ყველაზე მნიშვნელოვანი აეროპორტი მდებარეობს ბელუ-ორიზონტში. მცირე ზომის აეროპორტები არსებობს ბრაზილიაში, რესიფეში, ნატალსა და ფორტალეზაში, რომლებსაც ასევე შეუძლიათ ჩაერთონ საერთაშორისო ფრენებში.

## რესურსები ინტერნეტში
*https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/br
პარასკევა სერბი

მინი|მარჯვნივ|250პქ|პარასკევა სერბი
**პარასკევა სერბი** — მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე  არის ძველი სტილით 14 ოქტომბერი, ახალი სტილით - 27 ოქტომბერი. 

## ცხოვრება
ღირსი პარასკევა სერბი, XI საუკუნის დასაწყისში კონსტანტინოპოლის მახლობლად სოფელ ეპივატში დაიბადა, აღმოსავლეთ ტრასიაში, მარმარილოს ზღვის სანაპიროზე, კეთილმსახურ ბულგარელ ქრისტიანთა ოჯახში. 15 წლის ასაკში მან თავი მიუძღვნა მონაზვნურ ცხოვრებას. ერთხელ, ღვთისმსახურების დროს, ასულის გული შეძრა სახარების სიტყვებმა: 
ამის შემდეგ მან თავისი ქონების გლახაკებისთვის დარიგება დაიწყო. მშობლების გარდაცვალების შემდეგ პარასკევა  მონაზვნად აღიკვეცა და ღრმა მოხუცებულობამდე იორდანეს უდაბნოში მოსაგრეობდა. სიკვდილამდე ორი წლით ადრე წმინდა დედა ანგელოზის მინიშნებით სამშობლოში დაბრუნდა და წმინდა მოციქულთა ტაძართან დამკვიდრდა, სადაც აღესრულა კიდეც მშვიდობით XI საუკუნის I ნახევარში. ამჟამად ის აღიარებულია რუმინეთის, საბერძნეთის, ბულგარეთის, რუსეთის და სერბეთის მართლმადიდებელი ეკლესიების მიერ.

## ლიტერატურა
* „წმიდანთა ცხოვრება“, ტომი IV, თბილისი, 2003 წ.

## რესურსები ინტერნეტში
* ღირსი პარასკევა სერბი
* ღირსი პარასკევა სერბის ცხოვრება  
* ღირსი პარასკევა სერბი

კატეგორია:XI საუკუნის ქრისტიანი წმინდანები
ბრაზილიის მუნიციპალიტეტები

[right|thumb|300px|[ბრაზილია|ბრაზილიის მუნიციპალიტეტები, შტატების მიხედვით.]]
**ბრაზილიის მუნიციპალიტეტები** () – ბრაზილიის შტატების ადმინისტრაციული დაყოფის სისტემა. დღეისთვის ბრაზილიაში არის 5,564 მუნიციპალიტეტი, მუნიციპალიტეტების საშუალო მოსახლეობაა 34,361. ბრაზილიის შტატებში მუნიციპალიტეტების რაოდენობის საშუალო მაჩვენებელია 214 (რორაიმის ყველაზე ნაკლებად დაყოფილ შტატში - 15 მუნიციპალიტეტია, ხოლო  მინას-ჟერაისს ყველაზე მეტად დაყოფილ შტატში - 853). ფედერალურ ოლქი, სადაც ბრაზილია (დედაქალაქი) მდებარეობს არ შეიძლება იყოს დაყოფილი მუნიციპალიტეტებად (ბრაზილიის კონსტიტუციის მიხედვით ფედერალურ ოლქს აქვს საკონსტიტუციო და საკანონმდებლო ძალაუფლება).  

1988 წლის კონსტიტუციაში მუნიციპალიტეტები განსაზღვრულია როგორც ფედერაციის ნაწილი და არა როგორც უბრალოდ შტატების მუნიციპალური დანაყოფები. 

ყოველ მუნიციპალიტეტს ჰყავს ავტონომიური უფლებებით აღჭურვილი ადგილობრივი მმართველობის სტრუქტურები. მუნიციპალიტეტის მერები () ირჩევიან ხალხის მიერ პირდაპირი წესით. ეს არჩევნები ეწყობა მთელს ქვეყანაში ერთდროულად (ბოლო არჩევნები ჩტარდა 2008 წელს). თითოეულ მუნიციპალიტეტს აქვს კონსტიტუციური უფლება მიიღოს ადგილობრივი კანონები, ააგროვოს გადასახადები და მოზიდოს რესურსები, როგორც შტატისგან ასევე ფედერალური მთავრობისგან. თუმცა მუნიციპალიტეტებს არ აქვთ სასამართლო ძალაუფლება, სასამართლოები იმართება მხოლოდ შტატებში ან ფედერალურ დონეზე. 

მუნიციპალიტეტების მმართველობები განთავსებულია მთავარ ქალაქებში, მიუხედავად მათი მოსახლეობის რაოდენობის ან მდებარეობისა. ქალაქს აქვს მუნიციპალიტეტის სახელი, მუნიციპალიტეტებიც ასევე შეიძლება იყოს დაყოფილი ოლქებად (მხოლოდ ადმინისტრაციული მიზეზებით). როგორც წესი ახალი მუნიციპალიტეტები ყალიბდება ოლქებისგან. სხვა დასახლებულ ადგილებს (იურიდიული საფუძვლის გარეშე) ეწოდებათ ( ან ) სოფლები. 

მუნიციპალიტეტები შტატის საზღვრებში შეიძლება გაიყოს ან შეერთდეს, ხალხმა რომც გამოხატოს სურვილი რეფერენდუმის საშუალებით ამის უფლებას ფედერალური კონსტიტუცია მაინც არ იძლევა. სადაც ცალსახადაა აკრძალული ექსკლავის შექმნა ან შტატიდან გამოყოფა.

## რესურსები ინტერნეტში
* რუკა
* ბრაზილიის გეოგრაფიის და სტატისტიკის ინსტიტუტი 

## სქოლიო
კატეგორია:ბრაზილიის მუნიციპალიტეტების სია
ამაზონიის ეროვნული პარკი

**ამაზონიის ეროვნული პარკი** () — ეროვნული პარკი ბრაზილიაში. პარკი წარმოადგენს ბუნებრივ ნაკრძალს, რომელიც შექმნილია ამაზონის ეკოსისტემის დაცვის მიზნით. მდებარეობს ბრაზილიის ჩრდილოეთ რეგიონში, პარას შტატში, ატაიტუბის მუნიციპალიტეტში.

პარკი შეიქმნა 1974 წელს და მოიცავს 1 070 737 ჰექტარ ტერიტორიას.

## იხილეთ აგრეთვე 
* ბრაზილიის ეროვნული პარკების სია

## რესურსები ინტერნეტში 
* ამაზონიის ეროვნული პარკი — ბრიტანიკა

კატეგორია:ბრაზილიის ეროვნული პარკები
კატეგორია:1974 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები
ტაუანტინსუიუ

thumb|250px|ინკების იმპერია (1438–1527წ.წ.)
**ტაუანტინსუიუ** (კეჩ.Tawantinsuyu) — ასე უწოდებდნენ ინკები თავიანთ უზარმაზარ იმპერიას, რომელიც მოიცავდა თანამედროვე პერუს, ეკვადორის, ბოლივიის, ნაწილობრივ კოლუმბიის, არგენტინისა და ჩილეს ტერიტორიებს. „ტაუანტანსუიუ“ კეჩუას ენაზე ნიშნავდა „*სამყაროს ოთხ გაერთიანებულ მხარეს*“. იმპერიის უზარმაზარი ტერიტორია მართლაცდა ხაზს უსვამდა ამ სახელწოდების სამართლიანობას.

## ლიტერატურა
* *გივი ბოლოთაშვილი. მსოფლიო ცივილიზაციების ისტორია. თბილისი – 2004*

## რესურსები ინტერნეტში
*"Guaman Poma - El Primer Nueva Corónica Y Buen Gobierno"&nbsp;– A high-quality digital version of the Corónica, scanned from the original manuscript.
* Conquest of Peru, Prescott, 1847 Full text, free to read and search.
* Inca Land by Hiram Bingham (published 1912–1922 CE).
* Inca Artifacts, Peru, and Machu Picchu  360 degree movies of inca artifacts and Peruvian landscapes.

კატეგორია:ინკები
კატეგორია:ინკების იმპერია
ქანი (მრავალმნიშვნელოვანი)

სახელი **ქანი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* ქანი — ქართული ანბანის ოცდამეორე ასო;
* ქანი — დედამიწის ამგებელი მინერალური შედგენილობის სხეული.
კოლუმბამდელი ამერიკის კულტურა

[thumb|250px|რელიეფური სკულპტურა [პალენკედან]]
**კოლუმბამდელი ამერიკის კულტურ**ა ესაა იმ ხალხების კულტურა, რომლებიც ამერიკის კონტინენტზე, ევროპელი კოლონიზატორების მოსვლამდე ცხოვრობდნენ,თანამედროვე მექსიკის, ცენტრალური ამერიკის, კარიბებისა და სამხრეთ ამერიკის ტერიტორიაზე.

როცა საჭიროა იმის განსაზღვრა, თუ საზოგადოების განვითარების რომელ სტადიას მიეკუთვნება ესა თუ ის უძველესი კულტურა, მეცნიერები პასუხობენ გარკვეულ კითხვებს:

* ჰქონდათ თუ არა ამ ხალხებს დამწერლობა? იყო თუ არა ინფორმაციის გადაცემის სხვა საშუალებები?
* არსებობდა თუ არა კერამიკა? გამოიყენებოდა თუ არა მის დასამზადებლად სამეთუნეო დაზგა?
* რისგან ამზადებდნენ შრომის იარაღებს?
* გამოიყენებოდა თუ არა გამწევი ცხოველები? იყენებდნენ თუ არა ბორბალს?
* იგებოდა თუ არა ქვისგან მონუმენტური ნაგებობები? ამკობდნენ თუ არა მათ ფასადებს ღმერთებისა და მეფეების სკულპტურული გამოსახულებებით?
* იყო თუ არა ჩამოყალიბებული სახელმწიფო აპარატი: მოხელეები, არმია, პოლიცია? არსებობდა თუ არა კავშირები ცალკეულ ქალაქებსა და ოლქებს შორის?

ამ კითხვებზე პასუხის გაცემისას დავინახავთ, რომ ამერიკის ცივილიზაციებში დამწერლობა არსებობდა (იეროგლიფური, კიპუ).  ამერიკის ხალხებმა არ იცოდნენ სამეთუნეო დაზგა, მაგრამ მათი კერამიკული ნაკეთობები მნახველის გაოცებას იწვევს თავისი სინატიფით, ორნამენტებითა და მოხატულობით. ზოგჯერ იქმნება ისეთი შთაბეჭდილება, რომ სამხრეთ ამერიკის მცხოვრებლებმა ჩინელებზე უფრო ადრე ამოხსნეს ფაიფურის საიდუმლოება. ძველმა ამერიკელებმა არ იცოდნენ რკინა, მაგრამ იცოდნენ სპილენძი და ბრინჯაო (*ძვ.წ. 1 ათასწლეულში*).

გამწევი ცხოველები ამერიკის კონტინენტზე არ იყო. სამხრეთამერიკული ცხოველი ლამა, აქლემის სიმპათიური ნათესავი, არ გამოდგებოდა გამწევ ძალად, მაგრამ ტვირთმზიდავ ცხოველად მას იყენებდნენ და დღესაც იყენებენ.

კოლუმბამდელი ამერიკის ყველა ცივილიზაციაში იგებოდა მონუმენტური ნაგებობები, მაგრამ აქ ჩანს ერთი მეტად საინტერესო კანონზომიერება - ამ უზარმაზარ პირამიდებსა და ტაძრებში სასარგებლო ფართობი უაღრესად მცირე იყო. ნაგებობების შიგთავსი არ იყო გათვალისწინებული ხალხის დიდი მასებისთვის, ის იყო ნაგებობები რჩეულთათვის.

განვითარებული და ზოგჯერ უაღრესად რთული იყო სახელმწიფო სტრუქტურაც, ხელისუფლების ორგანოები. როგორც ჩანს, ამერიკის კომლუმბამდელ ცივილიზაციებში არმიაც არსებობდა, რადგან მათი ისტორია, როგორც ამას არქეოლოგიური გათხრები მოწმონებ, ომების ისტორიაა. ამ ცივილიზაციებში ასევე არსებობდა კავშირგაბმულობაც. ცნობილია, რომ ინკების სახელმწიფოში საფოსტო მომსახურებისათვის გამოიყენებოდა 400 მალემსრბოლი - ჩასკი, რომლებიც სპეციალური, შესანიშნავად მოკირწყლული გზებით დაატარებდნენ წერილებს, დაწერილს კიპუს ანბანით.

ყოველივე ეს მიუთითებს კულტურისა და განვითარების მაღალ დონეზე, რომელიც არსებობდა ცენტრალური და სამხრეთ ამერიკის უძველეს ცივილიზაციებში და რომლებიც ბევრად არ ჩამორჩებოდნენ ძველი ეგვიპტის, შუამდინარეთისა და ჩინეთის ცივილიზაციებს.

## ლიტერატურა
* *გივი ბოლოთაშვილი*, მსოფლიო ცივილიზაციების ისტორია. თბ. 2004

კატეგორია:ცივილიზაციები
კატეგორია:კოლუმბამდელი კულტურები
პიკო-და-ნებლინის ეროვნული პარკი

[250px|მინიატიურა|მწვერვალი [პიკო-და-ნებლინა]]
**პიკო-და-ნებლინის ეროვნული პარკი** () — ეროვნული პარკი ჩრდილოეთ ბრაზილიაში, ვენესუელის საზღვართან. პარკი შეიქმნა 1979 წელს და დღეისათვის წარმოადგენს ბრაზილიის ერთ-ერთ უდიდეს ეროვნულ პარკს  22,200 კვ.კმ ტერიტორიით. პარკმა სახელი მიიღო მასში მდებარე  ბრაზილიის უმაღლესი მწვერვალისგან - პიკო-და-ნებლინასგან (2,994 მ). პარკი დაფარულია ამაზონის გაუვალი ტყეებითა და მცენარეთა სხვა მრავალი სახეობებით. ველური ბუნება ძალიან მრავალფეროვანია, წარმოდგენილია რამდენიმე განსაკუთრებული სახეობა - ნებლინის უაკარი (მაიმუნი) და გაიანური კლდის მამალი.  

პიკო-და-ნებლინის ეროვნული პარკი მდებარეობს ამაზონის ერთ-ერთ ყველაზე უფრო ტენიან ადგილას (4.000 მმ წელიწადში).

პარკში შესასვლელად საჭიროა სპეციალური ნებართვა და მასში არ არსებობს არანაირი ტურისტული ინფრასტრუქტურა.

## იხილეთ აგრეთვე
ბრაზილიის ეროვნული პარკების სია

## რესურსები ინტერნეტში
http://www.ecobrazil.com/web/parkmap.asp 

კატეგორია:ბრაზილიის ეროვნული პარკები
კატეგორია:1979 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები
ესტეგლალ თეირანი (საფეხბურთო კლუბი)

**ესტეგლალ თეირანი** () — ირანული საფეხბურთო კლუბი ქალაქ თეირანიდან. ასპარეზობს სპარსეთის ყურის პრო ლიგაში და ითვლება ერთ-ერთ ყველაზე უფრო ძლიერ, ტიტულოვან და პოპულარულ გუნდად ირანული ფეხბურთის ისტორიაში.

## ისტორია 
საფეხბურთო კლუბ „ესტეგლალ თეირანის“ ისტორია სათავეს 1945 წლის სექტემბრიდან იღებს. კლუბი თავდაპირველად „დოჩარხე სავარანის“ () სახელით დაფუძნდა. „ესტეგლალ თეირანი“ ირანის უმაღლეს საფეხბურთო დივიზიონში ასპარეზობს და ერთ-ერთ ყველაზე უფრო წარმატებულ კლუბად ითვლება: არის ქვეყნის რვაგზის ჩემპიონი და ათგზის ვიცე-ჩემპიონი, ჰაზფის თასის შვიდგზის მფლობელი და ხუთგზის ფინალისტი, აზიის ფეხბურთის კონფედერაციის ჩემპიონთა ლიგის თასის ორგზის მფლობელი და ორგზის ფინალისტი. 2020 წლის 7 ოქტომბრიდან კლუბის მთავარი მწვრთნელია ირანელი ფეხბურთის სპეციალისტი მაჰმუდ ფექრი.

## მიღწევები 
;  ირანის ჩემპიონატი 
*  **ჩემპიონი (9):** 1970–71, 1974–75, 1989–90, 1997–98, 2000–01, 2005–06, 2008–09, 2012–13, 2021–22
*  ვიცე-ჩემპიონი (10): 1973–74, 1991–92, 1994–95, 1998–99, 1999–2000, 2001–02, 2003–04, 2010–11, 2016–17, 2019–20

;  ჰაზფის თასი 
*  **თასის მფლობელი (7):** 1976–77, 1995–96, 1999–2000, 2001–02, 2007–08, 2011–12, 2017–18
*  ფინალისტი (5): 1989–90, 1998–99, 2003–04, 2015–16, 2019–20

; აზიის ფეხბურთის კონფედერაციის ჩემპიონთა ლიგა
*  **თასის მფლობელი (2):**1970, 1990–91
*  ფინალისტი (2): 1991, 1998–99

## რესურსები ინტერნეტში 
* კლუბის ოფიციალური საიტი 

## სქოლიო
კატეგორია:ირანის საფეხბურთო კლუბები
ტრაქტორი (საფეხბურთო კლუბი)

**„ტრაქტორი“ ** () — ირანის საფეხბურთო კლუბი ქალაქ თავრიზიდან. ამჟამად იგი მონაწილეობს ირანის უმაღლეს საფეხბურთო დივიზიონში.

## რესურსები ინტერნეტში 
* კლუბის ოფიციალური საიტი

კატეგორია:ირანის საფეხბურთო კლუბები
ბრაზილიის ისტორია

**ბრაზილიის ისტორია** იწყება დაახლოებით 8000 წლის წინ, ამერიკის პირველი მკვიდრი მოსახლეობის გამოჩენით, როდესაც პირველმა ადამიანებმა ბერინგის სრუტის გადაკვეთით მიაღწიეს ალასკის და შემდგომ დანარჩენ ჩრდილოეთ და ცენტრალურ ამერიკას.

ითვლება, რომ პირველი ევროპელი ვინც ბრაზილია აღმოაჩინა 1500 წლის 22 აპრილს, იყო პორტუგალიელი პედრუ ალვარეშ კაბრა. XVI საუკუნიდან XIX საუკუნემდე ბრაზილია პორტუგალიის კოლონია იყო. 1822 წლის 7 სექტემბერს ქვეყანამ გამოაცხადა დამოუკიდებლობა და გახდა კონსტიტუციური მონარქია — ბრაზილიის იმპერია. 1889 წელს სამხედრო გადატრიალებამ დაამყარა რესპუბლიკური მმართველობა. ქვეყანამ მიიღო ფედერალური მოწყობა, რომელსაც დღემდე ინარჩუნებს. ბრაზილიაში იყო ორი დიქტატორული პერიოდი, 1930 წლიდან 1934 წლამდე და 1937 წლიდან - 1945 წლამდე, ასევე სამხედრო დიქტატურა 1964-1985 წლამდე.

## რესურსები ინტერნეტში 
*  Brazilink History  - რესურსები ბრაზილიის ისტორიისთვის.
* Brazil - ბრაზილიის შესახებ სტატია, 1913 წლის  *კათოლიკური ენციკლოპედია*.
* History of Brazil  - ბრაზილიის ისტორია 1500 წლიდან დღემდე.
* Timeline Brazilian History  - ყველაზე მნიშვნელოვანი თარიღბი ბრაზილიის ისტორიაში 1500 წლიდან დღემდე.
* MeusEstudos.com: ბრაზილისიის ისტორია .

კატეგორია:ბრაზილიის ისტორია
ბრაზილიის ეროვნული პარკების სია

სტატიაში მოცემულია ბრაზილიის ეროვნული პარკების სია:

* აბროლოსის ეროვნული პარკი
* ამაზონიის ეროვნული პარკი
* აპარანდუს-და-სერის ეროვნული პარკი
* არაგუაიის ეროვნული პარკი
* ბრაზილიის ეროვნული პარკი
* კაბუ-ორანჟის ეროვნული პარკი
* კაპარაოს ეროვნული პარკი
* შაპადა-დიამანტინის ეროვნული პარკი
* შაპადა-დუს-გიმარაესის ეროვნული პარკი
* შაპადა-დუს-ვადეირუსის ეროვნული პარკი
* ემასის ეროვნული პარკი
* ფერნანდუ-დი-ნორონიას ეროვნული პარკი
* გრანდე-სერეტან-ვერედასის ეროვნული პარკი
* იგუასუს ეროვნული პარკი
* ილია-გრანდეს ეროვნული პარკი
* იტატიაიის ეროვნული პარკი
* ჟაუს ეროვნული პარკი
* ლენსოი-მარანენსის ეროვნული პარკი
* მონტე-პასკუალის ეროვნული პარკი
* მონტე-რორაიმის ეროვნული პარკი
* პაკაას-ნოვოს ეროვნული პარკი
* პანტანალ-მატოგროსენსის ეროვნული პარკი
* პიკო-და-ნებლინის ეროვნული პარკი
* ლაგოა-დო-პეიშეს ეროვნული პარკი
* სან-ჟოაკიმის ეროვნული პარკი
* სერა-და-ბოკაინის ეროვნული პარკი
* სერა-და-კანასტრის ეროვნული პარკი
* სერა-და-კაპივარის ეროვნული პარკი
* სერა-დო-კიპოს ეროვნული პარკი
* სერა-დო-დივისორის ეროვნული პარკი
* სერა-ჟერალის ეროვნული პარკი
* სერა-დოს-ორგანსის ეროვნული პარკი
* სეტე-სიდადესის ეროვნული პარკი
* სუპერაგუის ეროვნული პარკი
* ტიჟუკის ეროვნული პარკი
* ტუმუკუმაკუს ეროვნული პარკი
* უბაჟარის ეროვნული პარკი
* შინგუს ეროვნული პარკი
* არაუკარიასის ეროვნული პარკი
* კამპუს-ჟერაისის ეროვნული პარკი
* სერა-დუ-პრადუს ეროვნული პარკი
* შაპადა-დას-მესის ეროვნული პარკი
* ნაშენტის-დუს-რიუ-პარნაიბის ეროვნული პარკი
* კატიმბაუს ველის ეროვნული პარკი
* სერა-დე-იტაბაიანის ეროვნული პარკი
* სერა-და-ბოდაკენის ეროვნული პარკი
* ნონტონს-კაპიშაბასის ეროვნული პარკი 
* კავერნას-დუ-პერუასუს ეროვნული პარკი
* სემპრე-ვივასის ეროვნული პარკი
* პედრა-აჟულის ეროვნული პარკი
* სერა-დუ-იტაჟაის ეროვნული პარკი
* სერა-დუ-კუტიის ეროვნული პარკი
* ვირუის ეროვნული პარკი
* სერა-და-მოსიდადეს ეროვნული პარკი
* პაუ-ბრაზილის ეროვნული პარკი
* ჟერიკოაკოარის ეროვნული პარკი
* სან-ილაირის ეროვნული პარკი

## რესურსები ინტერნეტში 
* [ბრაზილიის გარემოს დაცვისა და წყლის რესურსების სამინისტრო - პორტუგალიურად(https://ka.wikipedia.org/wiki/%E1%83%9E%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%A3%E1%83%92%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%98_%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%90)]
* [ბრაზილიის ეროვნული პარკების სია თავის კოორდინატებით -პორტუგალიურად(https://ka.wikipedia.org/wiki/%E1%83%9E%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%A3%E1%83%92%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%98_%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%90)]

კატეგორია:ბრაზილიის ეროვნული პარკები
ნიკოლა პუსენი

[მინი|ნიკოლა პუსენის პორტრეტი, [ლუვრი (1650)]]
[მინი|ნიმფები და სატირა, [ლონდონის ეროვნული გალერეა]]
**ნიკოლა პუსენი** ( დ. 15 ივნისი, 1594 — გ. 19 ნოემბერი, 1665) — კლასიციზმის წარმომადგენელი ფრანგი მხატვარი. პუსენი იყო მთავარი შთაგონების წყარო ისეთი კლასიკოსი მხატვრებისათვის, როგორებიც არიან — ჟაკ-ლუი დავიდი, ჟან-ოგიუსტ-დომინიკ ინგრი, პოლ სეზანი.

ნიკოლას მამა მეთევზე იყო, ხოლო დედა მუსიკოსი. მომავალი მხატვარი უკიდურესად ღარიბ ოჯახში იზრდებოდა  მას არ ჰქონდა არანაირი საშუალება რომ ხატვაზე ევლო. 
 
ცხოვრების და მოღვაწეობის უდიდესი ნაწილი მან რომში გაატარა, გარდა იმ პერიოდისა, როდესაც  კარდინალმა რიშელიემ მას საფრანგეთში დაბრუნება უბრძანა და სამეფო კარის პირველ მხატვრად დანიშნა.

პუსენის ნამუშევრები მსოფლიოს წამყვან მუზეუმებში ინახება.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ნიუ-იორკის მეტროპოლიტენ მუზეუმი

კატეგორია:ფრანგი მხატვრები
კატეგორია:დაბადებული 15 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1594
კატეგორია:გარდაცვლილი 19 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1665
კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით
Progress Live

**Progress Live 2011**  — ჯგუფ Take That-ის საკონცერტო ტურნე, რომელიც გაიმართა 2011 წელს. პირველად 1995 წლის შემდეგ Take That-ს შეუერთდა რობი უილიამსი, რომელთან ერთად ჩაიწერა ახალი სტუდიური ალბომი *Progress*. ტურნეს კონცეფცია ითვალისწინებდა ჯგუფის 20 წლიან კარიერას და სწორედ მას მიეძღვნა. კონცერტებზე სრულდებოდა ჯგუფის ყველა დროის ცნობილი, ისევე როგორ რობი უილიამსის სოლო-კომპოზიციები.

ტურნე დაიწყო 2011 წლის 27 მაისს, კონცერტით სანდერლენდში და დასრულდა იმავე წლის 29 ივლისს.

## სეტლისტი 
;Take That (4 წევრის სახით)
# Rule the World
# Greatest Day
# Hold Up A Light
# Patience
# Shine
;რობი უილიამსი
# Let Me Entertain You (აგრეთვე Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band)
# Rock DJ
# Come Undone (აგრეთვე ნაწყვეტები სიმღერებიდან "Walk on the Wild Side" და "Greatest Day")
# Feel
# Angels
;Take That (5 წევრი)
# Shaolin Monks Interlude (აგრეთვე ნაწყვეტი სიმღერიდან "Man")
# The Flood
#  SOS 
# Underground Machine
# Kidz  (აგრეთვე ნაწყვეტები სიმღერებიდან "Rudebox" და "Clap Your Hands Now") 
# Pretty Things
# 'When They Were Young' Medley: A Million Love Songs / Babe / Everything Changes (შესრულებული ფორტეპიანოზე)
# Back For Good
# Pray
# Love Love
# Never Forget
;ბისზე
# No Regrets (ხუთივე მონაწილე) / Relight My Fire
# Eight Letters

## სქოლიო
კატეგორია:Take That-ის საკონცერტო ტურნეები
კატეგორია:2011 წლის საკონცერტო ტურნეები
კატეგორია:Pet Shop Boys-ის საკონცერტო ტურნეები
უბაჟარის ეროვნული პარკი

**უბაჟარა** () – ეროვნული პარკი ბრაზილიაში, სეარის შტატში. უმცირესი ბრაზილიის 35 ეროვნულ პარკს შორის 5.63 კვ.კმ ფართობით. უბაჟარის საგანძურს წარმოადგენს გროტები. ქალაქ ფორტალეზადან 320 კილომერტრის მოშორებით, იბიაპაბის მთის ფერდობებზე, მდებარეობს შთამბეჭდავი გროტი, რომელიც სავსეა სტალაქტიტებითა და სტალაგმიტებით. ისინი ათასობით წლის მანძილზე ფორმირდებოდა კირქვისა და წყლის მოქმედებით.

## რესურსები ინტერნეტში 
*სეარის ტურიზმის საიტი
*ფოტოები

## იხილეთ აგრეთვე 
* ბრაზილიის ეროვნული პარკების სია

კატეგორია:ბრაზილიის ეროვნული პარკები
Magnum Opus (ალბომი)

***Magnum Opus*** — შვედი სოლო-შემსრულებელ ინგვი მალმსტინის 1995 წელს გამოსული ალბომი.

## სიმღერების სია
## პერსონალი 
*ინგვი მალმსტინი&nbsp;— ყველა აკუსტიკური და ელექტრო გიტარა, სითარი, ბეკ-ვოკალი;
*მაიკლ ვესერა&nbsp;— ვოკალი;
*მატს ოლაუსონი&nbsp;— კლავიშებიანი საკრავები;
*ბარი სპარკსი&nbsp;— ბას გიტარა;
*შეინ გაალაასი&nbsp;— დრამი.

## სქოლიო 
კატეგორია:ინგვი მალმსტინის ალბომები
კატეგორია:1995 წლის ალბომები
The Party Tour

**The Party Tour** — ჯგუფ Take That-ის პირველი საკონცერტო ტურნე, რომელიც შედგა 1992 წლის ნოემბერში-1993 წლის აგვისტოში. ტურნე მოიცავდა 21 კონცერტს ბრიტანეთის ტერიტორიაზე. იგი მიზნად ისახავდა ჯგუფის სადებიუტო ალბომის *Take That & Party* მხარდაჭერას.

## სიმღერების სია 
# Intro/Take That & Party
# Promises
# Satisfied
# Do What U Like
# Why Can't I Wake Up With You?
# Motown Medley
# Pray
# Give Good Feeling
# Once You've Tasted Love
# Apache
# A Million Love Songs
# Could It Be Magic (Prelude)
# I Can Make It
# Could It Be Magic
# It Only Takes A Minute
# Take That & Party

## ვიდეო
უემბლის სტადიონზე 24 ივლისს ჩატარებული კონცერტი გამოიცა 1993 წელს, ვიდეოკასეტაზე, სახელწოდებით Take That - The Party / Live at Wembley. ჩანაწერს ასევე ახლავს კულისებში გადაღებული კადრები. ჩანაწერი გამოუშვა ლეიბლმა BMG.

### სიმღერების სია 
# შესავალი / Take That & Party
# Promises
# Satisfied
# Do What You Like
# Why Can't I Wake Up With You?
# ლეიბლ Motown-ის სიმღერები (I Found Heaven, Just My Imagination, My Girl, Reach Out I'll Be There, I Found Heaven, Get Ready, Treat Her Like A Lady, I Got You)
# Pray
# Give Good Feeling
# Once You've Tasted Love
# Clap Your Hands
# A Million Love Songs
# Could It Be Magic
# I Can Make It
# It Only Takes A Minute
# Take That & Party

## სქოლიო 
კატეგორია:Take That-ის საკონცერტო ტურნეები
კატეგორია:1993 წლის საკონცერტო ტურნეები
კატეგორია:1992 წლის საკონცერტო ტურნეები
კატეგორია:Take That-ის ვიდეო ალბომები
TV Globo

**ტევე გლობუ** ან უბრალოდ **გლობუ** (, წარსულში **Rede Globo**) — უმსხვილესი ბრაზილიური სამაუწყებლო კომპანია. შეიქმნა 1965 წლის 2 აპრილს რობერტო მარინიოს მედია ჯგუფის მიერ. ამჟამად ის კონგლომერატ *Organizações Globo*-ს მფლობელობაშია. დღეისათვის, გლობუ წარმოადგენს მთელი ლათინური ამერიკის ყველაზე მსხვილ და მსოფლიოში მესამე უმსხვილეს კომერციულ სატელევიზიო ქსელს. ჩამორჩება მხოლოდ CBS-ს და  NBC-ს. ყოველდღიურად მას დაახლოებით 120 მილიონი ადამიანი უყურებს. 

გლობუს მთავარი შტაბი რიო-დე-ჟანეიროში მდებარეობს, ბოტანიკური ბაღის სიახლოვეს, სადაც ასევე განთავსებულია ტელევიზიის საინფორაციო განყოფილება. გლობუს ქსელის მთავარი მწარმოებელი სტუდიები განლაგებულია პროჟაკის კომპლექსში, რომელიც მდებარეობს რიო-დე-ჟანეიროს ბარა-და-ტიჟუკას რაიონში. გლობუს მფლობელობაშია 122 სატელევიზიო სადგური მთელი ბრაზილიის მასშტაბით, ასევე საკუთარი საერთაშორისო ქსელი, TV Globo Internacional და TV Globo Portugal. 2007 წლიდან, გლობუ ანალოგური მაუწყებლობიდან გადავიდა მაღალი გარჩევადობის ტელევიზიის (HDTV) ციფრულ მაუწყებლობაზე.

გლობუ მთელ მსოფლიოში ცნობილია როგორც ტელენოველების ერთ-ერთი უდიდესი მწარმოებელი.

## რესურსები ინტერნეტში 
*  ოფიციალური საიტი
*  TV Globo Internacional

კატეგორია:ბრაზილიის ტელეკომპანიები
Nightwish-ის დისკოგრაფია

აქ წარმოდგენილია ჯგუფ **Nightwish**-ის დისკოგრაფია. მას გამოცემული აქვს 7 სტუდიური და 4 საკონცერტო ალბომი; 7 კრებული, 21 სინგლი და  13 მუსიკალური ვიდეო.

## ალბომები 
### სტუდიური ალბომები
### საკონცერტო ალბომები
## სქოლიო 
კატეგორია:Nightwish
კატეგორია:დისკოგრაფიები
მურზილკა

**მურზილკა** () — რუსული საბავშვო ჟურნალი. გამოიცემა 1924 წლის 16 მაისიდან. გათვლილია 6-დან 12 წლამდე ასაკის ბავშვებზე. ჟურნალის მთავარი რედაქტორია ტატიანა ანდროსენკო.

## ისტორია 
XIX საუკუნის ბოლოს კანადელი მხატვრისა და მწერლის პალმერ კოქსის მიერ შეიქმნა „ბრაუნის“ სახელით ცნობილი ხალხის შესახებ ლექსების ციკლი. მოგვიანებით რუსმა მწერალმა ანა ჰვოლსონმა დაწერა მოთხრობები ტყის კაცუნებზე, რომელთა შორის მთავარი იყო მურზილკა (ეს სახელი მან თავად მოიფიქრა) — ფრაკით, ჯოხით და მონოკლით აღჭურვილი არსება.

1924 წლის 16 მაისს საბჭოთა კავშირში პირველად გამოვიდა ჟურნალ „მურზილკას“ ნომერი. აქ მურზილკა წარმოდგენილი იყო როგორც პატარა თეთრი ძაღლი და დაჰყვებოდა თავის პატრონს, ბიჭუნა პეტიას.

1927-1928 წლებში გამოდიოდა „მურზილკას გაზეთი“.

1937 წელს მხატვარ ამინადავ კანევსკის მიერ შეიქმნა მურზილკას ცნობილი იმიჯი — ყვითელი არსება წითელი ბერეტით, ფოტოაპარატითა და ყელსახვევით.

ჟურნალში ქვეყნდებოდა სხვადასხვა ცნობილი მწერლის ნაწარმოები. მათ შორის იყვნენ სამუილ მარშაკი, სერგეი მიხალკოვი, ბორის ზახოდერი, ნიკოლოზ ნოსოვი და სხვები.

წლების მანძილზე ჟურნალში კომიქსების სახით ქვეყნდებოდა მურზილკას თავგადასავლები.

1993 წელს გამოიცა ჰვოლსონის წიგნი „მურზილკასა და ტყის კაცუნების თავგადასავალი“.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ჟურნალის ძველი საიტი 
* ჟურნალის ახალი საიტი
* ჟურნალის რამდენიმე ორიგინალური ნომერი
* ინფორმაცია საიტზე ’ძველი ჟურნალები’
* ინფორმაცია პორტალზე LiveJournal

## სქოლიო 
კატეგორია:სსრკ ჟურნალები
ტობლერონი

**ტობლერონი** (Toblerone) — შვეიცარული შოკოლადი, რომელსაც აწარმოებს კომპანია Kraft Foods Switzerland. ბრენდი დარეგისტრირდა 1909 წელს ქალაქ ბერნში. კომპანიის სახელი წარმოიშვა მისი დამაარსებლის, კონდიტერ თეოდორ ტობლერისა და იტალიური სიტყვა torrone-ს (რაც ნუგის ერთ-ერთი სახეობაა) შეერთებისგან. 

არსებობს არაერთი ვერსია შოკოლადის უჩვეულო ფორმის წარმოშობის შესახებ. ერთ-ერთის მიხედვით, შოკოლადი წააგავს მთა მატერჰორნს, რომელიც ალპებში მდებარეობს. შოკოლადის ლოგოზე გამოსახულ მთაზე ჩანს დათვის სილუეტი, რაც ბერნის სიმბოლოა.

## რესურსები ინტერნეტში 
*

კატეგორია:შოკოლადი
ბრაზილიის იმპერია

**ბრაზილიის იმპერია** () — პოლიტიკური ერთეული რომელიც მოიცავდა დღევანდელი ბრაზილიის ტერიტორიას. იმპერიას 1822–1831 წლებში მართავდა იმპერატორი პედრუ I, ხოლო 1831–1889 წლებში მისი ვაჟი პედრუ II. დაარსდა 1822 წელს და 1889 წელს ჩაანაცვლა რესპუბლიკამ.

## რესურსები ინტერნეტში 
* История Бразилии в энциклопедии Кругосвет

კატეგორია:ბრაზილიის ისტორია
კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ყოფილი იმპერიები
აჯაფსანდალი

მინი|მარჯვნივ|200 პქ|აჯაფსანდალი
**აჯაფსანდალი** () — კავკასიური სამზარეულოს კერძი (ქართული, სომხური, აზერბაიჯანული). მზადდება ბადრიჯნით, კარტოფილით, პომიდვრით, პილპილითა და სანელებლებით.

არსებობს ვარაუდი, რომ ამ კერძის დასახელება გამომდინარეობს თურქული ენიდან და ნიშნავს „რა მშვენიერი ხარ“. თუმცა, ამ ჰიპოთეზის დამადასტურებელი მტკიცებულებები არ არსებობს. 

## რეცეფტები 
აჯაფსანდალი მზადდება აუცილებელი შემადგენლებისგან: ბადრიჯანი, პომიდორი, ბულგარული წიწაკა, ხახვი, ნიორი, ქინძი, ზეთი და მარილი გემოვნების მიხედვით. ზოგჯერ ამატებენ კარტოფილს და ცხარე წიწაკას.

ეს კერძი სხვადასხვა დასახელებით არსებობს ყველა კავკასიურ და თურქულენოვან ხალხებში. ამ კერძის ევროპული ანალოგია  — ბოსტნეულის სოტე. ყოველ შემთხვევაში ამ კერძის დასამზადებლად საჭიროა ბადრიჯანი და სხვა აჯაფსანდალისათვის დამახასიათებელი პროდუქტები. 

## სქოლიო 
კატეგორია:ქართული ვეგეტარიანული კერძები
კატეგორია:აზერბაიჯანული_სამზარეულო
საკულინა

**საკულინა** () — ზღვის პარაზიტული კიბო ულვაშფეხიანი კიბოების რიგისა. ტომრისებური  სხეულის ფესვისმაგვარი გამონაზარდები იჭრება კიბორჩხალას სხეულში და იქ პარაზიტობს. საკულინას ლარვა - ნაუპლიუსი - 4-5 დღე-ღამე გარდაიქმნება ორსაგდულიანი ნიჟარით დაფარულ ლარვად და იწყებს პარაზიტულ ცხოვრებას. ლარვა ემაგრება კიბორჩხალას სხეულს, შორებს საკუთარ სხეულსა და საგდულს და დარჩენილი (თავის) ნაწილით იჭრება კიბორჩხალაში, სადაც გარდაიქმნება ჰერმაფროდიტულ ინდივიდად.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:პარაზიტები
პაზ-672

**პაზ-672** () — საბჭოთა წარმოების ავტობუსი, რომელიც იწარმოებოდა 1967 წლიდან 1989 წლამდე. მისი წინამორბედი იყო პაზ-652, ხოლო მემკვიდრე — პაზ-3205. თავდაპირველად საბჭოთა კავშირში მას იყენებდნენ როგორც ქალაქის ავტობუსს, თუმცა დღესდღეობით ის რაიონული ავტობუსია და ხშირად გამოიყენება როგორც სამარშრუტო ტაქსი და ავტოკატაფალკის მანქანა.

## რესურსები ინტერნეტში
*ПАЗ-672 на сайте «Харьков транспортный»
*ПАЗ-672 на сайте «Киевский автобус» 
*ПАЗ-672 на сайте «Автомодельное бюро»
*ПАЗ-672 на сайте "Санитка-103"

კატეგორია:საბჭოთა ავტობუსები
კატეგორია:პავლოვოს ავტობუსები
შავნაბადა (თელეთის ქედი)

**შავნაბადა** — მთა და ჩამქრალი ვულკანი საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარეში, გარდაბნის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს თრიალეთის ქედის სამხრეთ-აღმოსავლეთ განშტოება თელეთის ქედზე. სიმაღლე — ზღვის დონიდან 770 მ. შავნაბადა თბილისიდან 30 კმ-ში მდებარეობს. დენუდაციით პრეპარირებული ვულკანური კონუსია. აგებულია ეოცენური ვულკანოგენური დანალექებით. მთის წვერი შემოსილია ნატყეური მდელოს ბალახეულით, კალთები — ჯაგეკლიანებით. შავნაბადის მთაზე დგას წმინდა გიორგის სახელობის მონასტერი.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში 
* ლეგენდა შავნაბადის მთის მონასტერზე 

კატეგორია:ქვემო ქართლის მხარის მთები
კატეგორია:საქართველოს ვულკანები
ამომავალი მზის ორდენი

მარჯვნივ|frameless
**ამომავალი მზის ორდენი** ( — იაპონური ორდენი.

ქრიზანთემის ორდენის შემდეგ ამომავალი მზის ორდენი არის იაპონიის უმაღლესი ორდენი. იგი შეიქმნა სახელმწიფო საბჭოს 1875 წლის 10 აპრილის განკარგულებით. ორდენს გააჩნია 8 ხარისხი, ხოლო პირველ ხარისხს ასევე გააჩნია ორი ნაირსახეობა — პავლონვიის ყვავილით და მის გარეშე. ამომავალი მზის ორდენის კავალერი შეიძლება გახდეს მხოლოდ მამაკაცი. ორდენი ენიჭება ადამიანებს როგორც სამხედრო, ასევე სამოქალაქო პირებს.  2003 წელს ორდენით დაჯილდოების წესში შეიტანეს ცვლილება, რომლის შედეგად ორდენით მდედრობითი სქესის წარმომადგენელთა დაჯილდოებაც შეიძლება. ქართველთაგან ორდენით დაჯილდოებულია რუსეთში მოღვაწე მწერალი ბორის ჩხარტიშვილი (აკუნინი) (2009)

ორდენს გააჩნია 8 ხარისხი. თავდაპირველად პირველი ხარისხი იყო გაყოფილი ორ კლასად — ამომავალი მზის ორდენი პავლოვნიის ყვავილებით და ამომავალი მზის ორდენი დიდ ბაფთაზე. დღეისათვის ამომავალი მზის ორდენი პავლოვნიის ყვავილებით გამოყოფილია ცალკე ორდენად და იაპონურ ორდენთა იერარქიაში მას მეორე ადგილი უკავია ქრიზანთემის ორდენის შემდეგ.

## გალერეა 

|ამომავალი მზის ორდენის ვარსკვლავი
|ამომავალი მზის ორდენი III ხარისხისა
|ამომავალი მზის ორდენი VII ხარისხისა

## რესურსები ინტერნეტში 
*იაპონელის ბლოგი
*Orders of the Rising Sun *Cabinet Office, Government of Japan* 

## სქოლიო
კატეგორია:ორდენები
კატეგორია:ჯილდოები ანბანის მიხედვით
საკულტო-რიტუალური სიმღერა

**საკულტო-რიტუალური სიმღერა** — მუსიკალური ფოლკლორის მნიშვნელოვანი ჟანრი. სიმღერა, რომელიც შესაბამისი რიტუალებით გამოხატავს როგორც წარმართული, ისე ქრისტიანული ღვთაებებისადმი მოკრძალებას, მათ წინაშე ქედის მოხრას. ამ ჟანრის საუკეთესო ნიმუშებია: კახური, რაჭული, გურული —„ალილო“; ქართლ-კახური —„იავნანა“, „ლაზარე“ ანუ „გონჯარობა“, გურული — „მზე შინა“, „ბატონებო“ ანუ „საბოდიშო“; ქართლური — „ჭონა“; კახური - „დიდება“, თუშური — „დალა“; კახური, იმერული, გურული, მეგრული -   „ზარი“; სვანური — „ჯგრიაგ“, „კვირია“,    „ლილე“, „ბარბალ დოლაშ“ და სხვა. ხევსურული — „ხმით ნატირალი“, „ძახილით ტირილი“, „დავლ-ტირილი“; ფშაური — „ჯვარი წინასა“; მოხევური — „ჯვარული“, „დიდება“; მთიულური — „ლომისის ჯვრისა“ და სხვა.
## ლიტერატურა
** ჩხიკვაძე გ.*, ქსე, ტ. 8, გვ. 685, თბ., 1984

კატეგორია:ფოლკლორი
საკურცხილი

**საკურცხილი** (სვან.), *საკარცხული* (რაჭა) — საუფროსო სავარძელი, რომელშიც სვანეთში ოჯახის უფროსი, ქორა მახვში ჯდებოდა. თლიდნენ ხისგან, ჰქონდა საზურგე და მკლავსაყრდენი. წინა სვეტების პირი შემკული იყო გეომეტრიული ორნამენტითა და ასტრალური სიმბოლოებით. საკურცხილის საკულტო დანიშნულებითაც იყენებდნენ, საპატიო როლს თამაშობდა მიცვალებულთა მოსაგონარ სარიტუალო ჩვეულებების შესრულების დროსაც.

## ლიტერატურა
**ბედუკიძე ლ.*, ქსე, ტ. 8, გვ. 685, თბ., 1984

კატეგორია:ქართული კულტურა
კატეგორია:სვანეთი
სალათა

**სალათა**, *ყრდელი* () — ერთწლოვანი ბოსტნეული მცენარე რთულყვავილოვანთა ოჯახისა.

კულტურაში გავრცელებულია თითქმის ყველგან. იზრდება ველურადაც. სალათა ჯერ ივითარებს ფესვთანური ფოთლების როზეტს (თავიანი სალათა პატარ-პატარა თავებს), შემდეგ - ძლიერ განტოტვილ საყვავილე ღეროს, რომლის სიმაღლე 60-120 ამ აღწევს. სიცივეგამძლე (აღმონაცენი იტანს მინუს 3-5&nbsp;°C ტემპერატურას), სინათლისა და ტენის მოყვერული მცენარეა, იყენებენ საჭმელად. შეიცავს C, B, PP და სხვა ვიტამინებს, კაროტინს, რკინისა და ფოსფორის მარილებს. მოსავლიანობა 300-500 ც/ჰა. სალათის სახესხვაობებია ფოთლოვანი სალათა, თავიანი სალათა და რომენის სალათა.

საქართველოში უმეტესად ფოთლოვანი სალათის ადგილობრივი ფორმებია გავრცელებული. სალათა მრავლდება თესლით, ზოგჯერ ჩითილით.

## ლიტერატურა 
## სქოლიო 
კატეგორია:ბოსტნეული
კატეგორია:რთულყვავილოვანნი
სალაკა

**სალაკა**, **ბალტიის ქაშაყი** () — ატლანტური ქაშაყის ქვესახეობა. მისი სხეულის სიგრძე 20 სმ, მასა 25-50 გ აღწევს. პელაგური თევზია, დაცურავს ქარავნებად, იკვებება კიბოსნაირებით, არსებობს სალაკის გაზაფხულისა და შემოდგომის რასები. პირველი მრავლდება გაზაფხულზე, მეორე — შემოდგომაზე. დიდი სარეწაო მნიშვნელობა აქვს. მისგან ამზადებენ კონსერვებს, იყენებენ აგრეთვე ნედლს, შებოლილს და დამარილებულს.
## ლიტერატურა
კატეგორია:ქაშაყისებრნი
სარგის ჯაყელი

საკუთარი სახელი **სარგის ჯაყელი** შესაძლოა აღნიშნავდეს ერთ–ერთს ამ პიროვნებათაგან:

* სარგის I — სამცხის მმართველი 1268-1279 წლებში
* სარგის II — სამცხის მმართველი 1306-1334 წლებში
ასურული ენა

**ასურული ენა** ( ან [ˈsuːrɪθ]) — ახალსირიული ენა, საერთო სახელწოდება თანამედროვე აღმოსავლეთ არამეული დიალექტებისა, რომლებზედაც ლაპარაკობენ ასურელები (სირიელები). ასურულ ენაზე მოლაპარაკეთა რიცხვი 3 მილიონამდე აღწევს, აქედან 8 ათასამდე ცხოვრობს საქართველოში, სადაც მათი უმრავლესობა პირველი მსოფლიო ომის შემდეგ ჩამოვიდა. მაგრამ ასურელები აქ გაცილებით ადრე, VI საუკუნიდან, ჩანან, როდესაც ასურელი საეკლესიო მოღვაწენი (ასურელი მამები) სირიიდან ჩამოვიდნენ. გარდა საქართველოსი ასურულ ენაზე ლაპარაკობენ ირანში, ერაყსა და თურქეთში, ასევე მცირე დიასპორების სახით მსოფლიოს რამდენიმე ქვეყანაში.

## დასახიათება 
ასურული ენა თავისი სტრუქტურით საკმაოდ დაშორდა სემიტურ ტიპს, რომელსაც წარმოშობით განეკუთვნება: დაიკარგა ზოგიერთი ფონემა, გაჩნდა ახალი; ასპექტის მიხედვით ზმნის უღვლილება შეიცვალა უღვლილებით დრო-კილოთა მიხედვით. ზმნაში პირიანი ფორმის გადმოსაცემად გამოყენებულია ნაზმნარი სახელი. დიდი გავრცელება ჰპოვა ანალიზურმა წარმოებამ. ლექსიკაში ფართოდ შეიჭრა თურქული, ირანული და არაბული წარმოშობის სიტყვები. ასურული ენა მდიდარია დიალექტებით, რომელთაგან საქართველოში გვხვდება სალამასის, ვანის, ჯილუს, ტიარისა და ურმიის დიალექტები. ურმიული დიალექტი საფუძვლად დაედო სალიტერატურო ენას, რომელიც გასული საუკუნის 40-იან წლებში ჩამოყალიბდა. მასზე შექმნილია მხატვრული, საეკლესიო და სასწავლო ლიტერატურა, გამოდიოდა ჟურნალ-გაზეთები. 

### ასურული ენა საქართველოში 
1989 წელს თბილისში ჩამოყალიბდა ასურელთა კულტურის ცენტრი, რომლის ბაზაზე 1992 წელს შეიქმნა საქართველოში მცხოვრებ ასურელთა საერთაშორისო ეროვნული კონგრესი. 1997 წლიდან გამოდის (არაპერიოდულად) ამ კონგრესის გაზეთი „ავიუთა“ („თანხმობა“).

## იხილეთ აგრეთვე
*სირიული ენა

## ლიტერატურა 
* 

კატეგორია:არამეული ენები
კატეგორია:საქართველოს ენები
კატეგორია:ერაყის ენები
კატეგორია:ირანის ენები
კატეგორია:თურქეთის ენები
კატეგორია:სირიის ენები
საკუთრების ქალაქური წესი

**„საკუთრების ქალაქური წესი“** — 1722 წელს ვახტანგ VI-ის სიგელით შემოღებული მემკვიდრეობის წესი, რომელიც შემდეგ ერეკლე II-მ განამტკიცა. ვახტანგ VI-ის სიგელი თბილისის მკვიდრ მცხოვრებლებს ებოძა. ამ კანონით ხელი უნდა შესწყობოდა აღებ-მიცემობისა და მსხვილი ხელოსნური წარმოების განვითარებას, სავაჭრო-საწარმოო კაპიტალის ზრდასა და სიმკვიდრეს. იგი ითვალისწინებდა კანონიერ მემკვიდრეთა წრის გაფართოებას და ამგვარად, ბეითმანობის შეზღუდვას. გაუყარი სახლის წევრების, მამრობითი სქესის ნათესავების გარდა სამკვიდროს მოთხოვნის უფლება ენიჭებოდა აგრეთვე განაყარ, უფრო შორეულ ნათესავებს და მოყვრებსაც კი. მოქალაქენი, დიდვაჭრები და მსხვილი მრეწველნი, მომეტებულად მეფის ყმებად ითვლებოდნენ და, თუ უმემკვიდრეოდ გადაეგებოდნენ ახალი კანონის მიღებამდე მათი ქონება ფეოდალური წესისამებრ მეფე-ბატონს რჩებოდა.

ამიერიდან კი იგი თითქმის ყოველთვის ბრუნვაშივე იქნებოდა — გარდაცვლილის ადგილს სამკვიდროს დამსაკუთრებელი, მისი უფლება-მოვალეობის მონაცვლე დაიჭერდა. ამასთანავე მეფეს არ აკლდებოდა ყმური სამსახური, რომელიც მანამდე ქონების გარდაცვლილ პატრონს ეკისრა. „საკუთრების ქალაქური წესის“ ჩამოყალიბებულად ასახავს „საქართველოს ძველთაგან და ჩვეულებითად ქართველ მეფეთა დროთა შემოღებულნი სჯულნი“ (განსაკუთრებით მუხლი 32-34).

## იხილეთ აგრეთვე
* ბეითალმანი ქონება

## ლიტერატურა
* * ფურცელაძე დ.,* ქსე, ტ. 8, გვ. 684-685, თბ., 1984

კატეგორია:ძველი ქართული სამართალი
შავნაბადის მონასტერი

მინი|300პქ|შავნაბადას მონასტერი.
**შავნაბადა** – წმინდა გიორგის სახელობის მონასტერი სამხრეთ-აღმოსავლეთ საქართველოში, თბილისიდან 30 კმ-ში.

დაარსდა წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესიასთან 1992 წელს, საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქის ილია II-ის ლოცვა-კურთხევით.

## ლეგენდა 
1795 წელს, მას შემდეგ რაც აღა-მაჰმად-ხანმა თბილისი აიღო, სპარსელებმა ქალაქის ძარცვა-რბევა დაიწყეს. სპარსელთა მოთარეშე არმია ბანაკში გვიან ღამით ბრუნდებოდა. ბანაკი მტკვრის მიმართულებით მარცხენა მხარეს, სოღანლუღის მიდამოებში, მაღლა მთაზე მდებარეობდა.

ლეგენდის მიხედვით, ნაძარცვით დაბრუნებულ ჯარს ყოველ ღამეს უჩვეულო განსაცდელი ატყდებოდა თავს: შუაღამისას მოსასვენებლად დაბინევებულ სპარსელთა ბანაკში ყიჟინით შემოიჭრებოდა შავნაბდიანი ცხენოსანი მხედარი, ბანაკს აყრიდა, მრავალს დახოცავდა, შიშით შეძრწუნებულებს მოულოდნელად დატოვებდა და გაუჩინარდებოდა. ასე მეორდებოდა თითქმის ყოველდღე. სპარსელებმა გადაწყვიტეს, ჩასაფრებოდნენ ღამის მხედარს და გასწორებოდნენ, მაგრამ შავნაბდიანი მხედრის შეპყრობა ან მოკვლა შეუძლებელი აღმოჩნდა. შეშინებულმა აღა-მაჰმად-ხანმა ჯარის სასწრაფოდ აყრა და საქართველოს დატოვება განიზრახა. საქართველოდან წასვლისას კი პირობა დადო, მომავალ წელს კვლავ შემოვესევი და ქვას ქვაზე არ დავტოვებო.

ქართველებმა იმ მთას, სადაც შავნაბდიანი მხედარი მტერს მიეჭრებოდა და არბევდა, შავნაბადის მთა უწოდა, ხოლო მთის წვერზე, ქართველთა შემწის, ზეციური მხედრის, წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესია ააგო. ზეციური მინიშნებით ეს მხედარი სწორედ დიდმოწამე გიორგი იყო.

ერთი წლის შემდეგ აღა-მაჰმად-ხანმა მართლაც განიზრახა საქართველოს დასაპყრობად წამოსვლა, მაგრამ სალაშქროდ წამოსვლის წინა საღამოს საგულდაგულოდ დაცულ კარავში, სპარსეთის მბრძანებელი, ყველასათვის გასაოცრად, მახვილით განგმირული იპოვეს.

## რესურსები ინტერნეტში 
*შავნაბადას მთის მონასტერი 
*შავნაბადას მონასტერი
*თელეთის წმინდა გიორგი
*შავნაბადას მონასტერი

კატეგორია:ქვემო ქართლის მხარის მონასტრები
კატეგორია:გარდაბნის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
დიმიტრი თესალონიკელი

**წმინდა დიდმოწამე დიმიტრი თესალონიკელი** ან **სოლუნელი** (; გ. 306 წ.) — ქრისტიანი წმინდანი. აწამეს რომის იმპერატორის დიოკლეტიანე დროს. მართლმადიდებლურ ეკლესიაში მისი ხსენების დღეა , ხოლო კათოლიკურში — 9 აპრილი.

## ცხოვრება
დიმიტრი თესალონიკელის მშობლები ფარული ქრისტიანები იყვნენ. მამამისს — რომის პროკონსულს თესალონიკში სახლში ფარული ეკლესია ჰქონდა, სადაც მოინათლა დიმიტრი. მამის გარდაცვალების შემდეგ დიმიტრი, ტახტზე ასულმა იმპერატორმა მაქსიმილიანე გალეროსმა, სამხედრო ღირსებებისათვის, 305 წელს თესალონიკის მხარის პროკონსულად დანიშნა. მას ევალებოდა ქალაქის დაცვა ბარბაროსებისაგან და ქრისტიანების დევნა. დევნის ნაცვლად დიმიტრი საჯაროდ ქადაგებდა ქრისტიანობას და ამ გზით ბევრი ქვეშევრდომიც მოაქცია ქრისტიანობაზე. განრისხებულმა მაქსიმილიანემ საპყრობილეში ჩააგდებინა იგი, თვით კი ამასობაში გლადიატორთა ასპარეზობებით ტკბებოდა, სადაც მისი რჩეული გოლიათი, ვინმე ლიოსი ორთაბრძოლებში ამარცხებდა ქრისტიანებს. ქრისტიანმა ჭაბუკმა ნესტორმა საპყრობილეში მყოფ დიმიტრის გამოსთხოვა ლოცვა-კურთხევა ლიოსთან შესაბმელად. დიმიტრის ლოცვა-კურთხევით ნესტორმა სძლია ლიოსს, რისთვისაც იმპერატორმა გამარჯვებული სიკვდილით დასაჯა, ხოლო დიმიტრის მკვლელები შეუგზავნა.

306 წლის 26 ოქტომბერს დიმიტრი შუბით განგმირეს. გადმოცემის თანახმად წმინდანის ერთგულმა მსახურმა ლუპემ პირსახოცით მოაგროვა დიმიტრის სისხლი და ამ სისხლით ნაკურთხი სიწმინდეებით მრავალი სნეული იკურნებოდა. ერთი საუკუნის შემდეგ მოიძიეს დიმიტრის წმინდა ნაწილები, კონსტანტინე დიდის დროს კი მის სახელზე აშენდა დიდი ტაძარი. VII საუკუნიდან წმინდა დიმიტრის ლუსკუმიდან კეთილსურნელოვანმა მირონმა დაიწყო დენა, რის გამოც წმინდანს მირონმდინარის საეკლესიო სახელწოდებაც მიენიჭა.

## იხილეთ აგრეთვე
*წმინდა გიორგი
*თეოდორე სტრატილატი

## ლიტერატურა
* წმიდანთა ცხოვრება, ტ. IV, თბ., 2003

## რესურსები ინტერნეტში
*დიდმოწამე დიმიტრი თესალონიკელი, მირონმდინარე (+დაახლ. 306) – orthodoxy.ge

## სქოლიო
კატეგორია:IV საუკუნის ქრისტიანი წმინდანები
კატეგორია:ბერძენი ქრისტიანი წმინდანები
კატეგორია:დაბადების წელი უცნობია
გრეგორი ჰობლიტი

**გრეგორი კინგ ჰობლიტი** ( დ. 27 ნოემბერი, 1944, აბილინი, ტეხასის შტატი, აშშ) — ამერიკელი კინორეჟისორი, პროდიუსერი და სცენარისტი. იღებს დრამას, თრილერს, ფანტასტიკას.

გრეგორი ჰობლიტი იზრდებოდა მამამისის — ჰაროლდ ჰობლიტისა და დედამისის — ელიზაბეთ კინგის ოჯახში. დაამთავრა ბერკლისა და კალიფორნიის უნივერსიტეტები ტელევიზიისა და კინემატოგრაფიის სპეციალობით.

თავდაპირველად სახელი გაითქვა როგორც სერიალ „ბლიუზ-ჰილ-სტრიტის“ სცენარისტმა. პირველი ყველაზე მნიშვნელოვანი სარეჟისორო ნამუშევარია ფილმი „პირველყოფილი შიში“ რიჩარდ გირის მონაწილეობით. შემდეგ იყო ფილმები „რადიოტალღა“ და „ჰარტის ომი“ და სხვა. მიღებული აქვს ემის ჯილდო. 1994 წლიდან დაქორწინებულია დებრა ფარენტინოზე. 

## ფილმოგრაფია 
* *კლასი 61* (Class of 61, 1993)
* *პირველყოფილი შიში* (Primal Fear, 1996)
* *დაცემული ანგელოზი* (Fallen, 1998)
* *რადიოტალღა* (Frequency, 2000)
* *ჰარტის ომი* (Hart's War, 2002)
* *გადატეხა* (Fracture, 2007)
* *უკვალო* (Untraceable, 2008)

## რესურსები ინტერნეტში
* 

 

კატეგორია:ამერიკელი კინორეჟისორები
კატეგორია:დაბადებული 1944
კატეგორია:დაბადებული 27 ნოემბერი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
სალამან და აბსალი

**სალამან და აბსალი** — ბერძნული წყაროდან მომდინარე აღმოსავლური რომანულ-მისტიკური სიუჟეტი. რამდენიმეჯერ დაამუშავეს არაბულ და სპარსულ ენაზე (აბუ ისჰაყი, IX საუკუნე; იბნ სინა, X საუკუნე და სხვა). ზოგი ვერსიის მიხედვით სალამანი და აბსალი ვაჟი მეგობრები არიან, უმრავლეს შემთხვევაში კი – ვაჟი და ასული. ყველაზე ცნობილი და მხატვრულად სრულყოფილი ვერსია შექმნა აბდ-ორ-რაჰმან ჯამიმ: სალამანს, საბერძნეთის ტახტის მემკვიდრეს, შეუყვარდება ლამაზი ძიძა – აბსალი. მეფე ცდილობს მათ დაშორებას, რასაც ბრძენის დახმარებით მიაღწევს. სასოწარკვეთილი მიჯნურები კოცონში გადაეშვებიან. აბსალი დაიწვება, სალამანი კი უვნებლად გადარჩება. პოემის ბოლოს თვით ჯამი იძლევა ალეგორიის გახსნა (მეფე – ღვთაების ემანაციაა, სალამანი – გონიერი სული, აბსალი – სხეული, ბრძენი – სულის სიმძლავრე, კოცონი – ხორცის დათრგუნვა და ა. შ.). პოემაში ჩართულია კაცთმოყვარეობით გამსჭვალული დიდაქტიკური არაკები.

ზოგი ქართველი მკვლევარის აზრით პერსონაჟი სალამანი იხსენიება „თამარიანსა“ და ვეფხისტყაოსანში (სალა, სალამან).

## ლიტერატურა
* * გვახარია ა.,* ქსე, ტ. 8, გვ. 686, თბ., 1984

კატეგორია:ლიტერატურული პერსონაჟები
ბრაზილიის ტბების სია

ბრაზილიის **მნიშვნელოვანი ტბების სია** შემდეგია:
* აგუა-ვერმელია
* არაროსი
* ბაია-დე-კაშიუანა
* ბალბინა
* ბანაბუიუ
* ბარირი
* ბილინგსი
* კოარი
* ემბორკაოკაო
* ფურნასი
* გრაჟაუ
* გრანდე-დე-მანაკაპურუ
* გუარაპირანგა
* იბიტინგა
* იტაპარიკა
* იტარარე
* იტუმბიარა
* სოუზა-დიასის დამბა
* მარიმბონდო
* მერინი
* მუნდაუ
* ორუსი
* პარანოა
* პატუსი
* სერჟიო მოტა
* სან-სიმაუ
* სერა-და-მესა
* სობრადინიო
* ტაპაჟუსი
* ტრეს-ირმაუსი
* ტრეს-მარიასი
* ტუკურუი
* ვოლტა-გრანდე
* შინგუ

## რესურსები ინტერნეტში
http://www.worldlakes.org/searchlakes.asp?page=1&countryid=326

კატეგორია:ბრაზილიის ტბები
კორკოვადო

**კორკოვადო** ( - „კუზიანი“) — მთა ბრაზილიაში, რიო-დე-ჟანეიროს ცენტრალურ ნაწილში. მთა გრანიტითაა ნაგები და მისი სიმაღლე 710 მეტრია. მდებარეობს ტიჟუკის ტყეში, რომელიც ეროვნულ პარკადაა გამოცხადებული. 

მიუხედავად იმისა, რომ კორკოვადო ქალაქის ცენტრში მდებარეობს, იგი რიო-დე-ჟანეიროს საკმაოდ გარე რაიონებიდანაც კი მოჩანს. ეს მთა მთელ მსოფლიოში ცნობილია მასზე მდგარი ქრისტეს 32 მეტრიანი ქანდაკებით, რომელიც აქ 1931 წელს აღმართეს.

## ღირსშესანიშნაობები 
ქრისტეს ქანდაკებას, როგორც კორკოვადოს მთავარ ღირსშესანიშნაობას, ყოველწლიურად 300 000 ტურისტი სტუმრობს. აქედან რიოს ულამაზესი ხედი იშლება, მოჩანს შაქრისთავა მთა, როდრიგო-დე-ფრეიტასის ლაგუნა, კოპაკაბანისა და იპანემის პლაჟები, მარაკანას სტადიონი და რიოს ფაველები (*უღარიბესი რაიონები*).

## რესურსები ინტერნეტში
* http://www.wikirio.com.br/

კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ბრაზილიაში
კატეგორია:ბრაზილიის მთები
ნეაპოლის სამეფო

მინი|ნეაპოლის სამეფო 1454 წელს
**ნეაპოლის სამეფო** — ისტორიული სახელმწიფო სამხრეთ იტალიაში, დედაქალაქით ნეაპოლში. შეიქმნა 1282 წელს სიცილიის სამეფოს დაშლის შემდეგ. ნეაპოლის სამეფოს მმართველმა ანჟუს დინასტიამ სიცილია საბოლოოდ 1302 წელს დაკარგა, ხოლო ნეაპოლში 1442 წლამდე შეინარჩუნა ხელისუფლება. ნეაპოლის სამეფო 1442 წელს დაიპყრო და სიცილიის სამეფოს შეუერთა არაგონის მეფემ ალფონსო V-მ, რომელიც ამის შემდეგ ორივე სიცილიის მეფედ იწოდებოდა (ალფონსო Ӏ). მისი სიკვდილის შემდეგ, 1458 წელს ნეაპოლის სამეფო და სიცილია კვლავ გაითიშნენ. იტალიური ომების (1494—1559) შემდეგ ნეაპოლის სამეფო ესპანეთის სამფლობელო გახდა (1504) და სიცილიასთან ერთად შეადგინა ორივე სიცილიის სამეფო.

## ნეაოლის სამეფოს დროშები 

File:Flag of the Kingdom of Naples.svg|ნეაპოლის სამეფოს დროშა 1282-1442 წლებში
File:Bandera de Nápoles - Trastámara.svg|ალფონსო V არაგონელის მიერ მიღებული დროშა (1442-1516)
Flag of Cross of Burgundy.svg|ნეაპოლის სამეფომ მიიღო ესპანეთის იმპერიის დროშა, როდესაც მისი მმართველი 1516 წელს კარლ V ჰაბსბურგი გახდა.
File:Banner of the Holy Roman Emperor without haloes (1400-1806).svg|კარლ VI გამეფების შემდეგ მიღებული დროშა, (1714-1738)
File:Flag of the Kingdom of the Two Sicilies (1738).svg|კარლ III-ს მიერ მიღებული დროშა, დროშა აღადგინეს ნაპოლეონის ომების შემდეგ. (1738–1806; 1815–1816)
File:Flag_of_Kingdom_of_Naples_(1806-1808).svg|ჟოზეფ ბონაპარტის მიერ მიღებული დროშა (1806–1808)
File:Flag of the Kingdom of Naples (1808).svg|იოაჰიმ მიურატის გამეფების შემდეგ მიღებული დროშა. (1808–1811)
File:Flag of the Kingdom of Naples (1811).svg|ნეაპოლის სამეფოს დროშა 1811–1815 წლებში.

## ლიტერატურა 
*

## სქოლიო
Unfinished Music No.1: Two Virgins

***Unfinished Music No.1: Two Virgins*** — ჯონ ლენონის და იოკო ონოს ექსპერიმენტული ალბომები, რომელიც გამოიცა 1968 წელს. მასში შესული სიმღერების ჩაწერა მიმდინარეობდა ერთი ღამის განმავლობაში, ჯონ ლენონის სახლ სტუდია კენვუდში,, რომელიც მდებარეობს ქალაქ ვეიბრიჯში. ეს ალბომი წარმოადგენს ჯონის და იოკოს სადებიუტო ნაშრომს, რომელიც ხასიათდება თავისი ავანგარდული სტილით, არა მარტო აქ შესული სიმღერებით, არამედ მისი ყდითაც. ამ პერიოდში ლენონი აქტიურად იყო გადრთული სოლო კარიერაზე.

ამ ალბომში შესული სიმღერები თავის მხრივ განსხვავდება, ჯონ ლენონის ჩვეული სტილსგან. აქ ძირითადად აქცენტი გადატანილია, მუსიკალური ინსტრუმენტების ხანგრძლივ პარტიებზე. ალბომში შეტანილ, სიღერებზე გამოყენებულია ხმის ეფექტები.

ალბომმა ბრიტანულ ჩარტებში წარმატებას ვერ მიაღწია და მან ვერცერთი პოზიცია ვერ დაიკავა, ხოლო ამერიკის შეერთებული შტატების ჩარტებში მხოლოდ #124 პოზიციას დასჯერდა. რამდენიმე თვის შემდეგ ჯონმა და იოკომ, გამოუშვეს ახალი ალბომი Unfinished Music No.2: Life with the Lions.

Unfinished Music No.1: Two Virgins-ის გარეკანზე გამოსახულია შიშველი ჯონი და იოკო. რადგანაც ალბომის გარეკანი საკმაოდ გამომწვევი იყო, ეს შეიძლება ბევრისთვის შეურაცხმყოფად ყოფილიყო აღქმული. ამიტომ დისტრიბუტორებმა ალბომის დიდი ნაწილი ყავისფერი ფერით დაფარეს. დიდ ბრიტანეთში Unfinished Music No.1: Two Virgins-ის მხოლოდ 5000 ასლი გაიყიდა, გაყიდვების მხრივ ალბომის ყველაზე დიდი რაოდენობა ამერიკაში დაფიქსირდა.

1993 წელს მოხდა ალბომის ხელახალი გამოშვება, მისი გარეკანი კვლავ ყავისფერი ფერით იყო დაფარული.

## სიმღერების სია
ალბომში შესული თითქმის ყველა სიმღერის ავტორები არიან ჯონი და იოკო.

Unfinished Music No.1: Two Virgins შედგება ორი მხარისგან. თითოეულ მათგანზე არის დაახლოებით თანაბარი 15-წუთიანი კომპოზიციები. ესენია:

### მხარე 1 
# Two Virgins Side One: – 14:14
#* Two Virgins No. 1
#* Together (ბადი დე-სილვა, ლევ ბრაუნი, რეი ჰენდერსონი)
#* Two Virgins No. 2
#* Two Virgins No. 3
#* Two Virgins No. 4
#* Two Virgins No. 5

### მხარე 2 
# Two Virgins Side Two: – 15:13
#* Two Virgins No. 6
#* Hushabye Hushabye (კომპოზიტორი უცნობია)
#* Two Virgins No. 7
#* Two Virgins No. 8
#* Two Virgins No. 9
#* Two Virgins No. 10

Rykodisc გამოცემის დამატება: Remember Love (ონო)

## რესურსები ინტერნეტში 
* Ballad of John and Yoko  - selection from 1986 autobiography
* ინფორმაცია ალბომზე
* ინფორმაცია საიტზე Discogs

## სქოლიო 
კატეგორია:ჯონ ლენონის ალბომები
კატეგორია:1968 წლის ალბომები
კატეგორია:იოკო ონოს ალბომები
კატეგორია:1968 წლის სადებიუტო ალბომები
კატეგორია:ალბომები ჯონ ლენონის პროდიუსერობით
კატეგორია:ალბომები იოკო ონოს პროდიუსერობით
კატეგორია:Apple Records-ის ალბომები
კატეგორია:Rykodisc-ის ალბომები
კატეგორია:Tetragrammaton Records-ის ალბომები
კატეგორია:Track Records-ის ალბომები
კატეგორია:1960-იანების კონტრკულტურა
სალამანდრისებრნი

**სალამანდრისებრნი**, *ნამდვილი სალამანდრისებრნი* () — კუდიანი ამფიბიების ოჯახი. არიან როგორც წყლის, ისე ხმელეთის ფორმები, ოჯახში 15 გვარი და 40 სახეობაა. გავრცელებულია ევროპაში, აზიასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში. საკუთრივ სალამანდრას (Salamandra) გვარში 3 სახეობაა. დასავლეთ უკრაინაში გვხვდება ალიფერი ანუ ხალებიანი სალამანდრა, რომლის სიგრძეა 70 სმ. ბინადრობს ხმელეთზე, ტენიან ადგილებში. კვერცხცოცხლადმშობია. გრძელკუდა სალამანდრას (Mertensiella) გვარში 2 სახეობაა, რომელთაგან კავკასიური სალამანდრა (Mertensiella caucasica) გვხვდება საქართველოში, მესხეთის ქედზე. ენდემია. მისი სიგრძეა 19 სმ. აქვს მოყავისფრო-მოშავო ყვითელი ლაქები. ბინადრობს მთის ნაკადულებისა და მდინარეების პირას.
## ლიტერატურა
*