open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ჰუსეინ იბნ ალი

მინიატიურა|ჰუსაინ იბნ ალი
**ალ-ჰუსეინ იბნ ალი ალ-კურაში** (; დ. 8 იანვარი, 626, მედინა — გ. 10 ოქტომბერი, 680, ქერბელა) — მესამე შიიტი იმამი, ალის მეორე ვაჟი და მუჰამედის შვილიშვილი.

680 წელს ხალიფა მუავია I-ის სიკვდილის შემდეგ, ჰუსეინი ერაყელი შიიტების დახმარებით მცირე რაზმით მექიდან ქუფაში გაემგზავრა. ხალიფა იაზიდ I-ის ჯარებმა ჰუსეინის რაზმს ქარბალის ახლოს ალყა შემოარტყეს და ჰუსეინი შეტაკების დროს მოკლეს. შიიტები ჰუსეინს წამებულად და მესამე იმამად მიიჩნევენ. მის ტრაგიკულ დაღუპვასთან დაკავშირებით სრულდება სამგლოვიარო წესი შაჰსეი-ვაჰსეი. ქალაქი ქარბალა, სადაც დაკრძალულია ჰუსეინი, შიიტების სალოცავი ადგილია. 

## ლიტერატურა
კატეგორია:შიიტი იმამები
კატეგორია:დაბადებული  8 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 626
კატეგორია:გარდაცვლილი  10 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 680
ბრეჟუ

**ბრეჟუ** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მარანიანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 50 მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის აღმოსავლეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ შაპადინიის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 33 359 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 31,04 კმ²-ზე. ფართობი 1 074 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* მარანიანი
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
*''Scheda del comune dall'IBGE - Censimento 2010*
*[*Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil''](http://www.pnud.org.br/atlas/ranking/IDH-M%2091%2000%20Ranking%20decrescente%20(pelos%20dados%20de%202000).htm) 

კატეგორია:მარანიანის შტატის მუნიციპალიტეტები
ივანივკის რაიონი (ოდესის ოლქი)

**ივანივკის რაიონი** () — რაიონი უკრაინაში, ოდესის ოლქში. მისი ფართობია 1 162 კმ². 2015 წლის აღწერის მონაცემებით რაიონის მოსახლეობა 27 009 ადამიანს შეადგენდა, ხოლო სიმჭიდროვე 23 კაცს კმ²-ზე. ივანივკის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ივანივკა.

## იხილეთ აგრეთვე
* უკრაინის ადმინისტრაციული დაყოფა
* უკრაინის რაიონები

## სქოლიო
კატეგორია:ოდესის ოლქის რაიონები
ვალერიან ჭელიძე

**ვალერიან ილარიონის ძე ჭელიძე** (დ. 17 იანვარი, 1927, დმანისი — გ. 24 მაისი, 2014, თბილისი) — ქართველი მშენებელი. საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის შრომის გმირი, ქალაქ თბილისის და ქალაქ დმანისის საპატიო მოქალაქე.

1959 წელს ვალერიან ჭელიძე არჩეულ იქნა საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს მე-5 მოწვევის დეპუტატად; 1965 წელს — თბილისის მშრომელთა დეპუტატების საქალაქო საბჭოს მე-10 მოწვევის დეპუტატად. 1966 წელს გამოცხადდა საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის სოციალისტურ გმირად. 1967 წელს არჩეული იქნა თბილისის ოქტომბრის რაიონის მშრომელთა დეპუტატების საბჭოს მე-11 მოწვევის დეპუტატად; 1972 წელს — საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის კავშირის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატად. 1975 წელს გამოცხადდა საქართველოს სსრკ. უმაღლესი საბჭოს მე-9 მოწვევის დეპუტატად.
1980 წელს არჩეული იქნა სსრკ უმაღლესი საბჭოს მე-10 მოწვევის დეპუტატად. 1981 წელს აირჩიეს სსრკ უმაღლესი საბჭოს დეპუტატად. ამავე წელს არჩეულ იქნა ქალაქ თბილისის საპატიო მოქალაქედ, 1982 წელს კი ქალაქ დმანისის საპატიო მოქალაქედ. დაჯილდოებულია ლენინის ორდენითა და ოქტომბრის რევოლუციის ორდენით. 

ვალერიან ჭელიძე გარდაიცვალა 2014 წლის 24 მაისს, თბილისში.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი მშენებლები
კატეგორია:სოციალისტური შრომის გმირები
კატეგორია:თბილისის საპატიო მოქალაქეები (1980)
კატეგორია:სსრკ-ის  IX მოწვევის  უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
კატეგორია:სსრკ-ის   X მოწვევის  უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
კატეგორია:ლენინის ორდენის კავალრები
კატეგორია:ოქტომბრის რევოლუციის ორდენის კავალრები
კატეგორია:დაბადებული 17 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1927
კატეგორია:გარდაცვლილი 24 მაისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2014
კატეგორია:დმანისის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
ვ
რუინას-დე-სან-დომინგოსი

მინი|რუინას-დე-სან-დომინგოს
**რუინას-დე-სან-დომინგოს** — პონტევედრაში (ესპანეთი) არსებული ქალთა მონასტერი (ამჟამად არ ფუნქციონირებს). ის 1985 წელს შეიყვანეს სიაში - *Bien de Interés Cultural* (ესპანეთის კულტურული მემკვიდრეობის სია).

## ისტორია 
მინი|მარცხნივ
### ადრეული წლები 
ის პონტევერას მუზეუმების შენობებს შორის ყველაზე ძველია. ორიგინალური სახით შემორჩენილია მხოლოდ მთავარი აფსიდა, სამხრეთი კედლის პატარა ნაწილი და მთავარი შესასვლელი. ტაძრის მშენებლობას საძირკველი ჩეყარა 1282 წელს, თუმცა ტაძრის მშენებლობა 1383 წლამდე არ დაწყებულა. მშენებლობა საბოლოოდ XV საუკუნეში დასრულდა.

### 1836-1880 
1836 წლის 8 დეკემბერს მონასტერი დაიხურა და გადაეცა პონტევედრას მონასტრის გაუქმების და მონასტრის ქონების კონფისკაციის საბჭოს. შემდგომ 1840 წლის მაისში ის გადაეცა ქალაქის საბჭოს როგორც ფსიქიატრიული თავშესაფარი. მიუხედავად იმისა, რომ 1869 წლამდე იქ არსებობდა ავადმყოფ ქალ პატიმართა საავადმყოფო, ხოლო შემდეგ არასრულწლოვანთა სასწავლებლიც კი ქალაქის მერიამ კომპლექსი ნაწილობრივ დაშალა და მასალა ქუჩების მოსაპირკეთებლად გამოიყენებოდა. 1864 წელს დაშალეს სამლოცველო, ხოლო 1869-1870 წლებში კოშკის ზედა ნაწილი. 1874 წლის 12 მარტს ქალაქის საბჭო მისი მთლიანად დაშლის იდეით გამოვიდა. გეგმა დაამტკიცა პროვინციის პრეზიდენტმა, თუმცა ძველი ეკლესიის დაცული უნდა ყოფილიყო.

### 1880-1947 
1880 წელს მიღებული იქნა ეკლესიი დაშლის საბოლოო გადაწყვეტილება, თუმცა გუბერნატორმა სამუშაოების შეჩერების ბრძანება გასცა.1886 წელს, იყო მისი დაშლის კიდევ ერთი მცდელობა, თუმცა ისევ მნიშვნელოვანიუ ფიგურების ჩარევის შემდეგ ისიც შეჩერებულ იქნა.

1895 წლის 14 აგვისტოს ის სახელმწიფო მუზეუმად გამოცხადდა. 

1903 წელს ძეგლზე დაიწყო არქეოლოგიური სამუშაოები. 1947 წლიდან მოწყობილია პატარა საგამოფენო დარბაზე სადაც წარმოდგენილია აღმოჩენილი ნიმუშები. 

## გალერეა 

Pontevedra Santo Domingo capitals505.JPG
Pontevedra Santo Domingo capitals506.JPG
Pontevedra Santo Domingo capitals508.JPG
Pontevedra Santo Domingo capital514.JPG
Pontevedra, Ruinas Santo Domingo 01-43.JPG
Pontevedra, Ruinas Santo Domingo 01-52.JPG

## ლიტერატურა 
* Messía de la Cerda y Pita, Luis Francisco: *Labras heráldicas del Museo de Pontevedra. Ruinas de Santo Domingo*. Deputación Provincial de Pontevedra, 1991.
* Valle Pérez, Juan Carlos (coord.): *Os debuxantes da "Sociedad Arqueológica de Pontevedra"*. Museo de Pontevedra, 1995.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Museo de Pontevedra 
* Turgalicia
* *Pontevedra para el mundo* 

კატეგორია:ესპანეთის ღირსშესანიშნაობები
კატეგორია:ესპანეთის არქიტექტურა
კატეგორია:ესპანეთის შენობა-ნაგებობები
კორეა

**კორეა** (სამხრ. , ან ჩრდ. ) — ნახევარკუნძული და რეგიონი აღმოსავლეთ აზიაში, რომელიც მოიცავს საკუთრივ კორეის ნახევარკუნძულს, კუნძულ ჯეჯუსა და რამდენიმე მცირე კუნძულს. რეგიონში ორი სუვერენული სახელმწიფო მდებარეობს - კორეის რესპუბლიკას (სამხრეთით) და კორეის სახალხო დემოკრატიული რესპუბლიკას (ჩრდილოეთით). რეგიონს ჩრდილო-დასავლეთით ჩინეთი (მანჯურია), ხოლო ჩრდილო-აღმოსავლეთით - რუსეთი (პრიმორიეს მხარე) ესაზღვრება. ჩრდილოეთის საზღვარი მიუყვება მდინარეებს ამროკი (იალუძიანგი) და ტუმანი (ტუმენი). დასავლეთიდან და აღმოსავლეთიდან შემოსაზღვრულია ყვითელი და იაპონიის ზღვებით; სამხრეთით კი - კორეის სრუტით გამოყოფილია იაპონიისგან.

## ეტიმოლოგია 
ქართულ და დასავლურ ენებში დამკვიდრებული სახელწოდება *კორეა* მომდინარეობს ძველკორეული სამეფოს, კოგურიოს, სახელწოდებიდან.

თანამედროვე ეპოქაში ჩრდილო კორეაში მიღებულია ქვეყნის დასახელება — *ჩოსონ* (), ხოლო სამხრეთში — *ჰანგუკ* (). მომავალი გაერთიანებული კორეისათვის ასევე სახელწოდება *კორიო* () განიხილება.

## ლიტერატურა
*

## სქოლიო
კატეგორია:კორეა
ცხრატყავასებრნი

**ცხრატყავასებრნი** () — ორლებნიან მცენარეთა ოჯახი. ბუჩქები ან წვრილი ხეებია, იშვიათად — ბალახები. აერთიანებს 18-მდე გვარის 300-ზე მეტ სახეობას, გავრცელებულია უმთავრესად ჩრდილო, ნაწილობრივ სამხრეთ ნახევარსფეროს ზომიერ ზონაში, ნაკლებად — სუბტროპიკებისა და ტროპიკების მთებში.

## ლიტერატურა
კატეგორია:გოქშოსნაირნი
კიბორჩხალა

**კიბორჩხალა**, **ცხრაფეხები**, **მოკლეკუდიანი კიბოები** () — უხერხემლოების ინფრარიგი ათფეხა კიბოების რიგისა. ზომები რამდენიმე მილიმეტრიდან 3 მ-მდე. აქვთ პატარა თავი, ფართო თავმკერდი, მოკლე მუცელი. ბინადრობენ ზღვებში, მტკნარ წყალსატევებში და ხმელეთზე. ყველა კიბორჩხალა, მტკნარი წყლის ფორმების გარდა, მრავლდება ზღვაში. კიბორჩხალების განვითარება მეტამორფოზით ხდება. აქვთ ავტოტოომიის უნარი. იკვებებიან უმთავრესად უხერხემლოებით. მრავალი მათგანი იჭმება და რეწვის ობიექტია. ზოგიერთი კიბორჩხალა ანადგურებს სარეწაო მოლუსკებს, ან აზიანებს თევზსაჭერ ბადეებს და კაშხლებს. ცნობილია მათი 4 000-ზე მეტი სახეობა.
 
## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ათფეხა კიბოები
ანდრიივკა (დიკანკის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს პოლტავის ოლქის დიკანკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 423 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:დიკანკის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (ზოლოჩივის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხარკივის ოლქის ზოლოჩივის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 4 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ზოლოჩივის რაიონის სოფლები
ჰუგო ჰუპერტი

**ჰუგო ჰუპერტი** (; დ. 5 ივნისი, 1902, ბიალა-ბიელიცი, სილეზია — გ. 25 მარტი, 1982, ვენა) — ავსტრიელი პოეტი, მთარგმნელი.

## ბიოგრაფია
1921 წლიდან ავსტრიის კომპარტიის წევრი. სწავლობდა სორბონის უნივერსიტეტში, მოსკოვის წითელი პროფესურის ინსტიტუტში, 1928-1932 წლებში მუშაობდა მოსკოვში, მარქს-ენგელს-ლენინის ინსტიტუტში, 1936 წლიდან ჟურნალ ინტერნაციონალური ლიტერატურის (გერმანული ფურცლები) მთავარი რედაქტორის მოადგილედ. 1939-1941 წლებში იყო მ. გორკის სახელობის მსოფლიო ლიტერატურის ინსტიტუტში. 1944-1945 წლებში მსახურობდა საბჭოთა არმიაში. 1963 წელს აირჩიეს გდრ-ის ხელოვნების აკადემიის წევრ-კორესპონდენტად. 1964 წელს მიენიჭა ჰ. ჰაინეს პრემია, 1967 წელს გდრ-ის ეროვნული პრემია, 1969 წელს ავსტრიის რესპუბლიკამ მიანიჭა პროფესორის წოდება და დააჯილდოვა მეცნიერებისა და ხელოვნების საპატიო ჯვრით. 

ჰუპერტის შემოქმედებაში საქართველო ერთ-ერთი წამყვანი თემაა. ჩვენში იგი პირველად ჩამოვიდა 1949 წელს და დაიწყო მზადება ვეფხისტყაოსნის სათარგმნელად, რომელიც დაასრულა 1954 წელს. წიგნი პირველად გამოვიდა 1955 წელს მისივე წინასიტყვაობით „რუსთაველი და მისი პოემა“ (ილუსტრაციები ს. ქობულაძისა), მეორედ გამოიცა 1970 წელს (ილუსტრირებული ლ. ცუცქირიძის მიერ), მესამედ 1980 და მეოთხედ 1982 წლებში. საქართველოსადმია მიძღვნილი მისი ლირიკული კრებული ყარიბის ქართული არგანი. 1956 წლიდან ცხოვრობდა ვენაში. თანამშრომლობდა გდრ-ის ჟურნალებში, უმთავრესად „ველტბიუნეში“, სადაც აქვეყნებდა საქართველოსადმი მიძღვნილ წერილებს — „რეპორტიორის თვალით დანახული რუსთაველი“ (1956, №47), „ღირსპატივსაცემი თბილისი“ (1959, №2), რომლებიც შევიდა ჰუპერტის პუბლიცისტურ წერილთა კრებულში „წუთები და მომენტები“ (1978, გდრ). 1958 წლიდან ავსტრიის სხვადასხვა ქალაქებში კითხულობდა მოხსენებათა ციკლს საერთო სახელწოდებით „საქართველო — კალიფორნია შავი ზღვის პირას“. 1966 წელს მონაწილეობდა რუსთაველის საიუბილეო ზეიმში, გამოვიდა სიტყვით, მისი ინტერვიუ დაიბეჭდა გაზეთ „კომუნისტში“ (1966, 2 ოქტ.).  ჰუპერტის სამწიგნიანი მემუარების მესამე წიგნში „ქიში ორეულს“ (1979) შევიდა მოგონებები საქართველოზე. მის ბოლო ლირიკულ კრებულში „ნიშნები ანუ სავსე მთვარე შეკვეთით“ (1981) ჩართულია ლექსი „კავკასიაში, ირაკლი აბაშიძის მოტივების მიხედვით“ (1979).

დაჯილდოებულია „საპატიო ნიშნის“ ორდენით (1967).

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ავსტრიელი პოეტები
კატეგორია:დაბადებული 1902
კატეგორია:გარდაცვლილი 1982
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
ისლამ მაშუკოვი

**ისლამ მაშუკოვი** (; დ. 22 თებერვალი, 1995) — რუსი ფეხბურთელი. ამჟამად თამაშობს გორის დილაში, თავდამსხმელის  პოზიციაზე.

მისი დებიუტი რუსეთის პირველ ლიგაში, 2013 წლის 5 სექტემბერს, ვლადიკავკაზის ალანიას რიგებში,     სკ სარანსკის მორდოვიას წინააღმდეგ მატჩში შედგა.

2015 წლის 11 ივნისს ცნობილი გახდა, რომ მაშუკოვი საქართველოს ჩემპიონს, გორის დილას შეუერთდა.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 22 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1995
კატეგორია:რუსი ფეხბურთელები
კატეგორია:გორის დილას ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ანდრიივკა (პრილუკის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ჩერნიჰივის ოლქის პრილუკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 511 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:პრილუკის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (დობროველიჩკივკის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს კიროვოჰრადის ოლქის დობროველიჩკივკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 313 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:დობროველიჩკივკის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (კაზანკის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს მიკოლაივის ოლქის კაზანკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 34 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:კაზანკის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (პოდილსკის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ოდესის ოლქის პოდილსკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 18 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:პოდილსკის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (ლუჰანსკის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ლუჰანსკის ოლქის ლუჰანსკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 13 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ლუჰანსკის რაიონის სოფლები
ანდრიიკა (მაკარივის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს კიევის ოლქი მაკარივის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 1082 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:მაკარივის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (მაშივკის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს პოლტავის ოლქის მაშივკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 578 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:მაშივკის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (კამიანსკეს რაიონი, ბოჟედარივკის თემი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს დნიპროპეტროვსკის ოლქის კამიანსკეს რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 201 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:კამიანსკეს რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (სტარობეშევეს რაიონი, ნოვოზარივკის სოფსაბჭო)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს დონეცკის ოლქის სტარობეშევეს რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 477 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:სტარობეშევეს რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (ნოსივკის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ჩერნიჰივის ოლქის ნოსივკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 81 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ნოსივკის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (ოლევსკის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ჟიტომირის ოლქის ოლევსკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 219 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ოლევსკის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (ოლექსანდრიის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს კიროვოჰრადის ოლქის ოლექსანდრიის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 429 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ოლექსანდრიის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (მირონივკის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს კიევის ოლქის მირონივკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 116 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:მირონივკის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (შეპტიცკის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ლვივის ოლქის შეპტიცკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 326 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:შეპტიცკის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (რომნის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს სუმის ოლქის რომნის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 484 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:რომნის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (სახნოვშჩინის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხარკივის ოლქის სახნოვშჩინის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 122 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:სახნოვშჩინის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (სვატოვეს რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ლუჰანსკის ოლქის სვატოვეს რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 87 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:სვატოვეს რაიონის სოფლები
ანდრეევკა (ნახიმოვის რაიონი)

**ანდრეევკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს სევასტოპოლის საქალაქო საბჭოს ნახიმოვის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 1702 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ნახიმოვის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (რეშეტილივკის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს პოლტავის ოლქის რეშეტილივკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 22 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:რეშეტილივკის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (სლოვიანსკის რაიონი, სოფელი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს დონეცკის ოლქის სლოვიანსკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 1044 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:სლოვიანსკის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (კრივი-რიჰის რაიონი, დევლადოვეს თემი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს დნიპროპეტროვსკის ოლქის კრივი-რიჰის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 237 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:კრივი-რიჰის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (უჟჰოროდის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ზაკარპატიის ოლქის უჟჰოროდის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 280 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:უჟჰოროდის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (კახოვკის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხერსონის ოლქის კახოვკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 190 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:კახოვკის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (ჩემერივცის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხმელნიცკის ოლქის ჩემერივცის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 726 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ჩემერივცის რაიონის სოფლები
აფანასევოს კულტურა

მინი|აფანასევოს კულტურის გავრცელების არეალი.
**აფანასევოს კულტურა** — სამხრეთ ციმბირში, დღემდე აღმოჩენილ არქეოლოგიურ კულტურათა შორის უძველესი. მიეკუთვნება ენეოლითის ხანას, ძვ. წ. 3500-2500. გავრცელებული იყო მინუსინსის ბასეინსა და ალთაის მთიანეთში. 

აფანასევოს კულტურა ცნობილია მისი სასაფლაოებით. აღმოჩენილია დაახლოებით 10 დასახლება და 15 სასაფლაო. ადამიანების ნარჩენები მიეკუთვნებიან კავკასიურ რასას. აღმოჩენილია როგორც ერთეული ასევე ჯგუფური საფლავები, მიცვალებულები ძირითადად ზურგზე მწოლიარე მდგომარეობაშია დაკრძალული. საფლავების ფორმა არის მართკუთხედი, იშვიათად მრგვალი და ისინი შემოსაზღვრულია ქვის ფილებით.

## ლიტერატურა 
*H. P. Francfort, *The Archeology of Protohistoric Central Asia and the Problems of Identifying Indo-European and Uralic-Speaking populations* (review ) in : Persée 2003: Archéologie de l'Asie intérieure de l'âge du bronze à l'âge du fer
*Kozshin, P, "O psaliach is afanasievskih mogil", *Sovetskaya Archeologiya* 4, 189–93 (1970)

## სქოლიო 
კატეგორია:ბრინჯაოს ხანის კულტურები
კატეგორია:მონღოლეთის ისტორია
კატეგორია:აზიის არქეოლოგიური კულტურები
ანდრიივკა (პულინის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ჟიტომირის ოლქის პულინის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 440 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:პულინის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (ჩერნიჰივის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ჩერნიჰივის ოლქის ჩერნიჰივის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 879 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ჩერნიჰივის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (ჟმერინკის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ვინიციის ოლქის ჟმერინკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 332 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:ჟმერინკის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (იაკიმივკის რაიონი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ზაპორიჟიის ოლქის იაკიმივკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 84 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:იაკიმივკის რაიონის სოფლები
ანდრიივკა (კრივი-რიჰის რაიონი, კარპივკის თემი)

**ანდრიივკა** () — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს დნიპროპეტროვსკის ოლქის კრივი-რიჰის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 958 კაცს შეადგენდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* სოფლის ამინდი

კატეგორია:კრივი-რიჰის რაიონის სოფლები
პასუ-დუ-ლუმიარი

**პასუ-დუ-ლუმიარი** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მარანიანის შტატში; მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სან-ლუისის საქალაქო აგლომერაციის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 105 121 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 855,84 კმ²-ზე. ფართობი 122 828 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* მარანიანი
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
*''Scheda del comune dall'IBGE - Censimento 2010*
*[*Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil''](http://www.pnud.org.br/atlas/ranking/IDH-M%2091%2000%20Ranking%20decrescente%20(pelos%20dados%20de%202000).htm) 

კატეგორია:მარანიანის შტატის მუნიციპალიტეტები
მონღოლეთის ჰიმნი

მონღოლეთის სახელმწიფო სიმმოლიკა (მონღ. Монгол Улсын төрийн дуулал) დროშასა და გერბთან ერთად. მონღოლეთის პირველი ეროვნული ჰიმნი შეიქმნა მე-20 საუკუნეში. ეს იყო პოპულარული ლირიკული სიმღარა ”Zuun langiyn Joro luus”. მონღოლეთმა სხვადასხვა ეტაპზე რამდენიმე ჰიმნი გამოიცვალა.

მონღოლეთის სახალხო რესპუბლიკის პირველი ჰიმნი  გამოყენებულ იქნა 1924-1950 წ.წ. , მეორე - 1950-1962  წ.წ. და მესამე -  1961-1991 წ.წ.   დემოკრატიული რევოლუციის შემდეგ 1991 წლიდან  აღადგინეს  1950 წელის ეროვნული ჰიმნი მცირეოდენი ცვლილებებით.  კერძოდ,  ტექსტიდან ამიღეს მეორე სტროფი, რომელიც ადიდებდა ლენინს, სტალინს, დამდინ სუხებატორს და ჩოიბალსანს. 2006 წლის 11 ივნისს სახელმწიფოს დიდი ხურალის (პარლამენტის)  მიერ  მიღებული იქნა გადაწყვეტილება ჩინგიზ-ყაენის 800 წლის იუბილესთან დაკავშირებით ტექსტში ჩაემატებინათ  მონღოლთა იმპერიის პერიოდის სადიდედელი სიტყვები.

## მონღოლეთის თანამედროვე ჰიმნი 
ორიგინალი

Дархан манай тусгаар Улс

Даяар Монголын ариун голомт

Далай их дээдсийн гэгээн үйлс

Дандаа энхжин, үүрд мөнхөжнө

Хамаг дэлхийн шударга улстай

Хамтран нэгдсэн эвээ бэхжүүлж

Хатан зориг бүхий л чадлаараа

Хайртай Монгол орон мандуулъя

Өндөр төрийн минь сүлд ивээж

Өргөн түмний минь заяа түшиж

Үндэс язгуур, хэл, соёлоо

Үрийн үрдээ өвлөн бадраая

Эрэлхэг Монголын золтой ардууд

Эрх чөлөө жаргалыг эдлэв

Жаргалын түлхүүр, хөгжлийн тулгуур

Жавхлант манай орон мандтугай

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური ჰიმნის გვერდი 
* ტურისტული საინფორმაციო გვერდი 
* მუსიკალური გვერდი 
* მონღოლეთის სახელმწიფო ჰიმნი
* მონღოლეთი ჰიმნი

კატეგორია:მონღოლეთი
კატეგორია:ეროვნული ჰიმნები
ჰუმორული რეგულაცია

**ჰუმორული რეგულაცია** ( — სითხე) — ფიზიოლოგიურ და ბიოქიმიურ პროცესთა ურთიერთშეხამებული მოქმედება, კოორდინაცია, რომელიც ხორციელდება ორგანიზმის თხევად გარემოში (სისხლი, ლიმფა, ქსოვლური სითხე) უჯრედებიდან და ქსოვილებიდან გამოყოფილი ბიოლოგიურად აქტიური ნივთიერებების (მეტაბოლიტების, ჰორმონების, ჰორმონოიდების, იონების) მეშვეობით. მაღალგანვითარებული ორგანიზმებისა და ადამიანის ჰუმორული რეგულაცია ექვემდებარება ნერვულ რეგულაციას და მასთან ერთად შეადგენს ნეირო-ჰუმორული რეგულაციის სისტემას. ნივთიერებათა ცვლის პროდუქტები მოქმედებენ არა მარტო ამა თუ იმ ორგანოზე, არამედ მგრძნობიარე ნერვების დაბოლოებებზე, ნერვულ ცენტრებზე, სადაც ჰუმორულად ან რეფლექსურად იწვევენ გარკვეულ ფიზიოლოგიურ და ბიოქიმიურ რეაქციებს. ნერვული იმპულსების ჰუმორული გადაცემა ხდება მედიატორებით. ჰუმორული რეგულაციის დარღვევა იწვევს სხვადასხვა დაავადებას.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ფიზიოლოგია
ფაღავას სტუდია

**ფაღავას სტუდია**  — პირველი საბჭოთა ქართული დრამატული სტუდია თბილისში. დაარსდა 1922 წელს მსახიობ გიორგი მიქელაძის ინიციატივითა და აკაკი ფაღავას ხელმძღვანელობით.  ფაღავას სტუდია მიზნად ისახავდა ახალგაზრდა კვალიფიცირებულ მსახიობთა კადრების მომზადებას. პედაგოგთა შორის იყვნენ: ივანე ჯავახიშვილი, დიმიტრი უზნაძე, აკაკი შანიძე, გიორგი ახვლედიანი, გიორგი ჩუბინაშვილი, კოტე მარჯანიშვილი, ალექსანდრე ახმეტელი, მიხეილ ქორელი, აკაკი ფაღავა და სხვები. 1923 წელს საქართველოს სახალხო კომისართა საბჭოს გადაწყვეტილებით ფაღავას სტუდია გამოცხადდა სახელმწიფო სათეატრო ინსტიტუტად (ხელმძღვანელი აკაკი ფაღავა). 1924 წელს ინსტიტუტმა პირველი კადრი გამოუშვა. კურსდამთავრებულთა შორის იყვნენ: აკაკი ხორავა, მალიკო მრევლიშვილი, პოლიკარპე მურღულია, გიორგი მიქელაძე, პეტრე კობახიძე, თამარ წულუკიძე, ვასილ გოძიაშვილი, ე. ლორთქიფანიძე, სესილია თაყაიშვილი, სერგო ზაქარიაძე, ბ. მაღლაკელიძე, თ. თვალიაშვილი, გ. კუპრაშვილი და სხვები. 1926 წელს სათეატრო ინსტიტუტი დაიხურა.

## ლიტერატურა
*«თეატრი და ცხოვრება», 1924, № 5;
*მნიშვნელოვანი თარიღები, XXV, თბ., 1946

კატეგორია:დრამატურგია
ჰუმიფიკაცია

**ჰუმიფიკაცია** ( — მიწა, ნიადაგი და   — ვაკეთებ) — პროცესი, რომლის დროსაც ორგანული ნარჩენების დაშლის პროდუქტები ჰუმუსოვან ნივთიერებად გარდაიქმნება. ჰუმიფიკაციის პროცესზე გავლენას ახდენს ტემპერატურა, ტენიანობა, აერაცია, ნიადაგის ქიმიური თვისებები, დასაშლელი ორგანული ნივთიერების ქიმიური შედგენილობა და სხვა. ნიადაგში ხდება ორგანული ნივთიერების დაშლა და სინთეზი. ამ პროცესში მონაწილეობენ მაკროორგანიზმები. აღნიშნული ბიოქიმიური გარდაქმნების შედეგად წარმოიშობა ახალი ჰუმოსოვანი ნივთიერებები — ჰუმინ, ულმინ და ფულვომჟავები. ნიადაგში ჰუმუსის შეკავება-დამაგრებას (ჰუმიფიქსაცია) ხელს უწყობს კალციუმი, რომლის მოქმედებით ხდება კოაგულაცია და წარმოიქმნება შეუქცევადი მტკიცე ორგანულ-მინერალური ნაერთები.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ნიადაგთმცოდნეობა
რამონ პინეირა ლოპესი

**რამონ პინეირა ლოპესი** (); (დ. ლანკარა, 31 მაისი, 1915 - გ. სანტიაგო-დე-კომპოსტელა, 27 აგვისტო, 1990) — გალისიაში მოღვაწე ესპანელი პოლიტიკოსი და ინტელექტუალი. ჟურნალ გრაალის დამფუნებელი და პირველი რედაქტორი. იყო გალისიური პარტია პარტიდა გალეგუსტას წევრი და გალისიის პარლამენტის დამოუკიდებელი წევრი. ითვლება გალისიური იდენტობის ჩამოყალიბების ერთ ერთ იდეოლოგად. მისი ნაშრომები ძირითადად ეხება ეგზისტენციალურ ფილოსოფიას ან ლინგვისტიკის ისეთ საკითხებს როგორიცაა გალისიური ენის სტანდარტიზაცია. 

## ლიტერატურა 
* Bernárdez, Carlos L. y otros, Literatura gallega. Século XX, Edición A Nosa Terra, Vigo, 2001

## რესურსები ინტერნეტში 
125px|მარჯვნივ
* Ramón Piñeiro: vida e obra (Real Academia Galega). 
* Centro Ramón Piñeiro para a investigación en Humanidades.
* Ficha na bvg.
* Páxina do autor en Galaxia. 
* Paxina do autor de Libraría Limiar libros. 

კატეგორია:დაბადებული 1915
კატეგორია:გარდაცვლილი 1990
ჰუმეთი

მინიატიურა|„ჰუმეთის“ დამფუძნებლები
**მუსლიმური სოციალ-დემოკრატიული პარტია „ჰუმეთი“** ( — ენერგია) — პირველი მუსლიმური სოციალ-დემოკრატიული პარტია მსოფლიოში. შეიქმნა 1904 წელს რსდმპ-ის ბაქოს კომიტეტთან მუსლიმან მშრომელთა შორის პოლიტიკური მუშაობის წარმართვისა, რევოლუციურ ბრძოლებში მათი ჩაბმისა და პროლეტარული ინტერნაციონალიზმის სულისკვეთებით აღზრდისათვის. იგი მასობრივ ორგანიზაციად გადაიქცა და ბაქოს ბოლშევიკური ორგანიზაციის შემადგენელი ნაწილი გახდა. აზერბაიჯანულ ენაზე უშვებდა ფურცლებს და გაზეთ „ჰუმეთს“ (1904 ოქტ. — 1905 თებ.).

„ჰუმეთის“ ჯგუფები შეიქმნა ელიზავეტპოლში, ნახჭევანსა და თბილისში. 1907 წლის დაპატიმრებების შემდეგ „ჰუმეთის“ მუშაობა შესუსტდა, მათი აქტიური მუშაობა განახლდა 1917 წლის თებერვლის რევოლუციის შემდეგ. რსდმპ (ბ) VI ყრილობაზე ბაქოს პარტიის ორგანიზაციასთან ერთად „ჰუმეთიც“ იყო წარმოდგენილი. ყრილობამ მოისმინა ინფორმაცია „ჰუმეთის“ მუშაობის შესახებ. ყრილობის დავალებით რსდმპ (ბ) ცკ მიესალმა „ჰუმეთს“, როგორც მუსლიმან მუშათა შორის ბოლშევიკური მიმართულების პირველ სოციალ-დემოკრატიულ ორგანიზაციას და აღნიშნა მისი რევოლუციური დამსახურება. ბაქოში საბჭოთა ხელისუფლების დროებით დამარცხების (1918 ივლისი) შემდეგ „ჰუმეთმა“ არალეგალურად დაიწყო მუშაობა. მისი წევრები გაემგზავრნენ ასტრახანში სადაც შექმნეს ბიურო და უშვებდნენ გაზეთ „ჰუმეთს“. 1918 წლის დასასრულს ბაქოში ჩავიდნენ თბილისის „ჰუმეთის“ ორგანიზაციის მენშევიკი ლიდერები, ისინი სევიდნენ მუსავატელების პარლამენტში, შექმნეს სოციალისტების ფრაქცია. პარლამენტის ტრიბუნის რევოლუციის პროპაგანდიდათვის გამოყენების მიზნით, ბაქოს არალეგალური ბოლშევიკური კომიტეტი დათანხმდა შეექმნათ „ჰუმეთის“ გაერთიანებული ორგანიზაცია (1919 მარტი), მაგრამ 1919 წლის ზაფხულის დამლევს, „ჰუმეთის“ ბოლშევიკებმა მენშევიკებთან კავშირი გაწყვიტეს. 1920 წლის თებერვალში რკპ ბაქოს ორგანიზაცია „ჰუმეთი“ და „ადალათი“ გაერთიანდნენ აზერბაიჯანის კუმუნისტურ (ბოლშევიკურ) ორგანიზაციად.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
* [The Himmät party Socialism and the national question in Russian Azerbaijan, 1904-1920] 

## სქოლიო
კატეგორია:პოლიტიკური პარტიები
კატეგორია:პოლიტიკური პარტიები რუსეთში 1905-1917
კატეგორია:აზერბაიჯანის პოლიტიკური პარტიები
კატეგორია:სოციალისტური პარტიები
კატეგორია:აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკა
კატეგორია:1904 წელს დაარსებული პოლიტიკური პარტიები
კატეგორია:პოლიტიკური პარტიები ანბანის მიხედვით
კარასუკის კულტურა

**კარასუკის კულტურა** — მოიცავს ბრინჯაოს ხანის (ძვ. წ. 1500–800) სამოსახლოებს, რომლებიც მოიცავდა ტერიტორიას აღმოსავლეთით: არალის ზღვიდან ენისეის ზემო წელამდე და სამხრეთით: ალთაის მთიანეთიდან ტიან-შანამდე.

კარასუკის კულტურა ფარავს ანდრონოვოს კულტურის აღმოსავლეთ ნაწილს, რომელიც როგორც სჩანს ჩაანაცვლა კიდეც. კარასუკის კულტურა ტაგარის კულტურამ ჩაანაცვლა.

## ლიტერატურა 
*

## სქოლიო 
კატეგორია:ბრინჯაოს ხანა
ჰუმბოლდტი (მდინარე)

**ჰუმბოლდტი** () — მდინარე აშშ-ში, უდიდესია დიდი აუზის ფარგლებში. სიგრძე დაახლოებით 600 კმ. აუზის ფართობი 37,6 ათასი კმ². მთის მდინარეა, მიედინება ნახევარუდაბნოში და ერთვის ჰუმბოლდტის ტბას. საზრდოობ წვიმის წყლით. წყალდიდობა იცის დეკემბრიდან-მაისამდე. ზაფხულობით ზოგჯერ შრება. ქვემოთში წყლის საშუალო ხარჯი 6-7 მ³/წმ, მაქსიმალური კი 150 მ³/წმ. ჰუმბოლდტზე აგებულია წყალსაცავები. იყენებენ სარწყავად. ჰუმბოლდტის ხეობაში გადის გზატკეცილი და ტრანსკონტინენტური რკინიგზა. სახელი ეწოდა ალექსანდერ ჰუმბოლდტის პატივსაცემად.

## ლიტერატურა
კატეგორია:აშშ-ის მდინარეები
კატეგორია:მდინარეები ანბანის მიხედვით
მუჰამედ-შაჰ ყაჯარი

**მუჰამედ შაჰ ყაჯარი** (; დ. 5 იანვარი, 1808 — გ. 5 სექტემბერი, 1848) — ირანის შაჰი 1834–1848 წლებში. ყაჯარების მესამე წარმომადგენელი. აბას-მირზას ვაჟი და ფათალი-შაჰის მემკვიდრე.

დაიბადა 1808 წელს, თავრიზში, ფათალი-შაჰის მმართველობის პერიოდში. ტახტის მემკვიდრედ ითვლებოდა მისი მამა აბას-მირზა, რომელიც აზერბაიჯანის ბეგლარბეგი იყო, თუმცა მთელ ირანსაც ფაქტობრივად იგი განაგებდა. თუმცა, აბასი 1833 წელს გარდაიცვალა და ტახტის მემკვიდრედ სწორედ მუჰამედ-მირზა იქცა. 

მუჰამედი ტახტზე ავიდა ფათალი-შაჰის გარდაცვალების შემდეგ, 1834 წლის 23 ოქტომბერს.

მას ჰქონდა ორი მცდელობა დაეკავებინა ჰერათი და დაემარცხებინა ბრიტანელები. სწორედ ამ მიზნით გააგზავნა მან ელჩობა საფრანგეთში. 1839 წელს, საფრანგეთიდან დახმარება ჩამოვიდა, მაგრამ ორივე მცდელობა აეღოთ ჰერათი, უშედეგოდ დასრულდა.

1846 წელს ბრიტანეთის საგარეო საქმეთა სამინისტრომ შაჰს გაუგზავნა წარმომადგენელი მონათვაჭრობის აკრძალვასთან დაკავშირებით მოლაპარაკების მიზნით. მუჰამედი წინააღმდეგი იყო ამ შეზღუდვის დაწესებისა, მაგარმ 1848 წელს, მისი მმართველობის დასასრულს, ბრიტანეთის დაჟინებული მოთხოვნით, იძულებული გახდა მონებით ვაჭრობა აეკრძალა.

გარდაიცვალა 1848 წლის 5 სექტემბერს, 40 წლის ასაკში. მუჰამედ-შაჰის გარდაცვალების შემდეგ ირანის მმართველი გახდა მისი უფროსი ვაჟი ნასერ ალ-დინ შაჰი.

## შვილები 
* ნასერ ალ-დინ შაჰი (16 ივლისი, 1831 – 1 მაისი, 1896)
* აბას მირზა (27 ნოემბერი, 1839 – 14 აპრილი, 1897)
* მუჰამედ მირზა (1840 – 1901)
* აბდულ-სამად მირზა (1843 – 1929)

## რესურსები ინტერნეტში 
* მუჰამედ-შაჰ ყაჯარი
* ირანის ისტორია - ყაჯარები 

კატეგორია:სპარსეთის მონარქები
კატეგორია:დაბადებული 5 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1808
კატეგორია:გარდაცვლილი 5 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1848
კატეგორია:ყაჯართა დინასტიის შაჰები
კატეგორია:XIX საუკუნის აზიის მონარქები
კატეგორია:წმინდა ანდრია პირველწოდებულის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა ანას I ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა სტანისლავის I ხარისხის ორდენის კავალრები
თომას სორენსენი

**თომას სორენსენი ** (; დ. 12 ივნისი, 1976, ფრედერისია) — დანიელი ფეხბურთელი. მონაწილეობა აქვს მიღებული მსოფლიოსა (2002, 2012) და ევროპის (2000, 2004) ჩემპიონატებზე. კაერიერა დაასრულა 2017 წელს.

## რესურსები ინტერნეტში
*
* 

კატეგორია:დაბადებული 1976
კატეგორია:დანიელი ფეხბურთელები
კატეგორია:სანდერლენდის ფეხბურთელები
კატეგორია:ასტონ ვილას ფეხბურთელები
კატეგორია:სტოკ სიტის ფეხბურთელები
კატეგორია:მელბურნ სიტის ფეხბურთელები
კატეგორია:დაბადებული 12 ივნისი
კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ფაცეცია

**ფაცეცია**   (ლათ. facetia — ხუმრობა, ენამახვილობა) — ანეკდოტის ტიპის პატარა მოთხრობა. წარმოიშვა შუა საუკუნის ევროპაში. განსაკუთრებით პოპულარულუ გახდა რენესანსის ეპოქის იტალიაში. ლიტერატურაში ფაცეციის ჟანრის საფუძველი ჩაუყარა აღორძინების ხანის იტალიელმა მწერალმა ჯან ფრანჩესკო პოჯო ბრაჩოლინიმ,  რომელმაც ლათინურ ენაზე გამოსცა კრებული „ფაცეციების წიგნი“ (1436—1452). მისი გავლენით ანალოგიური კრებულები შეიქმნა იტალიურ, გერმანულ, პოლონურ და სხვა ენებზე. ქართულ მწერლობაში ფაცეციის ჟანრი არ განვითარებულა, თუმცა სულხან-საბა ორბელიანის წიგნში „სიბრძნე სიცრუისა“ შეიძლება შევნიშნოთ ამ ჟანრთან ერთგვარი ნათესაობის ნიშნები.
## ლიტერატურა
კატეგორია:იუმორი
კონსეისან-დუ-ლაგუ-ასუ

**კონსეისან-დუ-ლაგუ-ასუ** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მარანიანის შტატში; მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ბაიშადა-მარანიენსის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 14 436 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 19,69 კმ²-ზე. ფართობი 733 229 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* მარანიანი
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
*''Scheda del comune dall'IBGE - Censimento 2010*
*[*Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil''](http://www.pnud.org.br/atlas/ranking/IDH-M%2091%2000%20Ranking%20decrescente%20(pelos%20dados%20de%202000).htm) 

კატეგორია:მარანიანის შტატის მუნიციპალიტეტები
ალექსანდრე რონდელი

**ალექსანდრე რონდელი** (დ. 7 იანვარი, 1942 — გ. 12 ივნისი, 2015, თბილისი) — ქართველი პოლიტოლოგი, დიპლომატი, გეოგრაფიის მეცნიერებათა დოქტორი (1974).

რეჟისორ დავით რონდელის შვილი. 1976 – 1977 წლებში ალექსანდრე რონდელმა  სტაჟირება გაიარა ლონდონის ეკონომიკისა და პოლიტიკურ მეცნიერებათა სკოლაში, ხოლო 1993–1994 წლებში —  ვუდრო ვულსონის სახელობის საზოგადოებრივ და საერთაშორისო საქმეთა სკოლაში (პრინსტონის უნივერსიტეტი, აშშ). 1991 წელს იყო მოწვეული პროფესორი ემორის უნივერსიტეტში (აშშ), 1995 წელს — მაუნთ ჰოლიოკ კოლეჯში (აშშ),  ხოლო 1992, 1995 და 1997 წლებში — უილიამს კოლეჯში. 

1991–1996 წლებში იყო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის საერთაშორისო ურთიერთობათა კათედრის გამგე, 1997–2001 წლებში — საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროსთან არსებული საგარეო პოლიტიკის კვლევისა და ანალიზის ცენტრის დირექტორი. შემდგომ წლებში იყო საქართველოს სტრატეგიისა და საერთაშორისო ურთიერთობების კვლევის ფონდის პრეზიდენტი. 

მის მიერ გამოქვეყნებულ სამეცნიერო შრომებს შორის აღსანიშნავია: „პატარა ქვეყანა საერთაშორისო სისტემაში“, „ქალაქის გეოგრაფია“, „საერთაშორისო ურთიერთობები“ და სხვ.  

ალექსანდრე რონდელის სახელს ატარებს მის მიერვე დაარსებული საქართველოს სტრატეგიისა და საერთაშორისო ურთიერთობების კვლევის ფონდი - რონდელის ფონდი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* საქართველოს სტრატეგიისა და საერთაშორისო ურთიერთობების კვლევის ფონდი

## სქოლიო 
კატეგორია:ქართველი პოლიტიკის მეცნიერები
კატეგორია:ქართველი დიპლომატები
კატეგორია:დაბადებული 7 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1942
კატეგორია:გარდაცვლილი  12 ივნისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2015
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
ედუარდ დიტლი

200პქ|მინი|ედუარდ დიტლი
**ედუარდ დიტლი**  (; დ. 21 ივლისი, 1890, აიბლინგი  — გ. 23 ივნისი, 1944, ვალდბახი) — გერმანელი გენერალი მეორე მსოფლიო ომში.

## ბიოგრაფია
1908 წელს გიმნაზიის დასრულების შემდეგ დიტლი შევიდა ბავარიის კადეტთა კორპუსში. იგი ირიცხებოდა მიუნხენის სამხედრო სკოლაში. 1911 წელს მიიღო ლეიტენანტის წოდება. პირველ მსოფლიო ომში იბრძოდა დასავლეთის ფრონტზე, სადაც 3 ჯერ დაიჭრა. იგი დააჯილდოვეს პირველი ხარისხის რკინის ჯვრით. 1926 წელს დიტლი დაქორწინდა გერდა ჰანიკეზე, რომელთანაც 4 შვილი შეეძინა.  1938 წელს მიიღო გენერალ-მაიორის წოდება. ამავე წელს მისი დივიზია შევიდა სუდეტში. 1939 წელს მონაწილეობდა პოლონეთის კამპანიაში. 1940 წლის 9 აპრილს მისი ნაწილი გადასხეს ნორვეგიაში, სადაც იგი 3 თვის განმავლობაში აწარმოებდა მძიმე ბრძოლას მოკავშირეების წინააღმდეგ. ნარვიკისთვის ბრძოლაში  დიტლი 4500 ჯარისკაცით ებრძოდა 5-ჯერ მეტ მონიწააღმდეგეს. 19 ივლისს მას მიანიჭეს გენერლის წოდება. 1944 წლის 23 ივნისს თვითმფრინავი, რომლითაც დიტლი მგზავრობდა, ავსტრიაში ჩამოვარდა. მასთან ერთად დაიღუპა 3 გენერალი. 

## ლიტერატურა
*Otto Freiherr von Waldenfels: Dietl, Eduard. In: Neue Deutsche Biographie (NDB). Band 3, Duncker & Humblot, Berlin 1957, ISBN 3-428-00184-2, S. 674 f. (Digitalisat).
*Roland Kaltenegger: Generaloberst Dietl. Der Held von Narvik. Eine Biographie. Universitas, München, 1990, ISBN 3-8004-1221-7.
*Jakob Knab: Generaloberst Dietl. In: Gerd R. Ueberschär (Hrsg.): Hitlers militärische Elite. Band 2: Vom Kriegsbeginn bis Weltkriegsende. Primus, Darmstadt 1998, ISBN 3-89678-089-1, S. 28–36.

კატეგორია:დაბადებული  21 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1890
კატეგორია:გარდაცვლილი 23 ივნისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1944
კატეგორია:მესამე რაიხის სამხედროები
კატეგორია:გერმანელი გენერლები
ლოხგლინი

**ლოხგლინი** (; , *„ტბა გლინი“*) — სოფელი ირლანდიაში, მდებარეობს როსკომონის საგრაფოში, კონაქტის პროვინციაში. სახელი დაერქვა სოფელთან მდებარე ტბა ლოხ-გლინის მიხედვით.

## იხილეთ აგრეთვე 
* როსკომონის საგრაფო.

## სქოლიო
კატეგორია:როსკომონის საგრაფოს დასახლებული პუნქტები
ლეკაროუ

**ლეკაროუ** (; ) — სოფელი ირლანდიაში, მდებარეობს როსკომონის საგრაფოში, კონაქტის პროვინციაში. ქალაქ ათლონიდან დაშორებულია 17 კმ-ით ჩრდილო-დასავლეთით. სანაოსნო არხი სოფელს აკავშირებს ლოხ-რისთან, რომელიც სიდიდით მეორე ტბაა მდინარე შენონზე. ლეკაროუ ირლანდიის გეოგრაფიულ ცენტრთან ყველაზე ახლოს მდებარე დასახლებული პუნქტია.

## იხილეთ აგრეთვე 
* როსკომონის საგრაფო.

## სქოლიო
კატეგორია:როსკომონის საგრაფოს დასახლებული პუნქტები
პაკო ალკასერი

**ფრანსისკო ალკასერ გარსია** (; დ. 30 აგვისტო, 1993, ტორენტი) — ესპანელი ფეხბურთელი. არაბთა გაერთიანებული საამიროების საფეხბურთო ჩემპიონატის უმაღლესი ლიგის მონაწილე რას-ალ-ხაიმის საფეხბურთო კლუბ „ემირეიტსის“ თავდამსხმელი. მანამდე თამაშობდა „ბარსელონასა“ და „ვალენსიაში“.

## საკლუბო კარიერა
„ვალენსის“ საფეხბურთო აკადემიის აღზრდილმა პაკო ალკასერმა, თავისი პირველი ოფიციალური მატჩი „ლოს ჩეს“ შემადგენლობაში 2010 წლის 11 ნოემბერს, ესპანეთის თასზე „ლოგრონიესის“ წინააღმდეგ ჩაატარა.

2012 წლის 14 იანვარს ფეხბურთელის დებიუტი ესპანეთის ჩემპიონატში „რეალ სოსიედადთან“ მატჩში შედგა, როდესაც 71-ე წუთზე ტრავმირებული სოფიან ფეღული შეცვალა. შეხვედრა „ვალენსიის“ დამარცხებით, ანგარიშით 0–1 დასრულდა.

2012–13 სეზონის დასაწყისში სათამაშო გამოცდილების მისაღებად, იჯარით კლუბ „ხეტაფეში“ გადავიდა, სადაც პირველად ლა-კორუნიის „დეპორტივოსთან“ მატჩში ითამაშა. შეხვედრა ფრედ, ანგარიშით 1–1 დასრულდა.

## სანაკრებო კარიერა
პაკო ალკასერი მონაწილეობდა ესპანეთის ყველა ასაკის ახალგაზრდულ გუნდებში. მისთვის განსაკუთრებით წარმატებული იყო 17-წლამდელთა ნაკრებში თამაში — ნაკრების 11 თამაშში ახალგაზრდა ფორვარდმა 14 გოლი გაიტანა და გუნდს 17-წლამდელთა ევროპის ჩემპიონატის ვერცხლის მედლების მოპოვებაში დაეხმარა. სწორედ ევროპის ახალგაზრდული ჩემპიონატის ფინალური ტურნირის შემდეგ მოექცა პაკო ერთდროულად რამდენიმე წამყვანი ევროპული კლუბის ყურადღების ცენტრში.

2011 წელს, 19-წლამდელთა ნაკრების შემადგენლობაში, „ვალენსიის“ ფორვარდმა საფეხბურთო კარიერაში სანაკრებო დონეზე დღემდე ყველაზე დიდ წარმატებას მიაღწია, როდესაც 19-წლამდელთა ევროპის ჩემპიონატი მოიგო. გადამწყვეტ მატჩში ალკასერმა ჩეხეთის ნაკრებს ორი გოლი გაუტანა, მათ შორის გამარჯვების მომტანი.

2014 წლის 29 აგვისტოს ესპანეთის ეროვნული ნაკრების მთავარმა მწვრთნელმა ვისენტე დელ ბოსკემ ალკასერი სექტემბერში, საფრანგეთთან და მაკედონიასთან გასამართი მატჩებისთვის, ნაკრების 23-კაციან შემადგენლობაში შეიყვანა.

## სანაკრებო სტატისტიკა
## მიღწევები
### საკლუბო 
;  ბარსელონა 
* ლა ლიგა:  2017–18
* ესპანეთის თასი: 2016–17, 2017–18

;  ვილიარეალი
* უეფა-ს ევროპა ლიგა: 2020–21

## რესურსები ინტერნეტში 
* პროფილი ბარსელონას ოფიციალურ საიტზე 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 30 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1993
კატეგორია:ესპანელი ფეხბურთელები
კატეგორია:ტერსერა დივიზიონის ფეხბურთელები
კატეგორია:სეგუნდა დივიზიონი B-ის ფეხბურთელები
კატეგორია:ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები
კატეგორია:ვალენსიის ფეხბურთელები
კატეგორია:ხეტაფეს ფეხბურთელები
კატეგორია:ბარსელონის ფეხბურთელები
კატეგორია:ვილიარეალის ფეხბურთელები
კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:დორტმუნდის ბორუსიას ფეხბურთელები
კატეგორია:ესპანეთის ნაკრების ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ოლდ-ტაუნი

**ოლდ-ტაუნი** (; ) — სოფელი ირლანდიაში, მდებარეობს როსკომონის საგრაფოში, კონაქტის პროვინციაში, ბალინასლოსა და შენონბრიჯს შორის. სოფლის საფოსტო ოფისი, რომელსაც მრავალი თაობის განმავლობაში განაგებდა კენის (Kenny) საგვარეულო, დაუხურა 2008 წლის იანვარში. ოლდ-ტაუნში მდებარეობს კლონფადის ეკლესია.

## იხილეთ აგრეთვე 
* როსკომონის საგრაფო.

კატეგორია:როსკომონის საგრაფოს დასახლებული პუნქტები
ფაცხა

**ფაცხა** — სამეურნეო დანიშნულების ან საცხოვრებელი ნაგებობა. უძველესი დროიდან (დამოწმებულია ენეოლითის ეპოქაში, ტრიპოლიეს კულტურა) გავრცელებული იყო თიხით გაგოზილი წნულკედლიანი და მიწისიატაკიანი ფაცხა ტრადიციულად ჩანს საქართველოშიც — დღემდე შემონახულია მისი ნაირსახეობები, განსაკუთრებით კოლხეთში. აქ გავრცელებულია მისი 2 ვარიანტი:

1. წრიულგეგმიანი, საცხოვრებელი ან სამეურნეო ფაცხა, საცხოვრებელი ფაცხა უფრო დიდი მოცულობის იყო და გუმბათისებური გადახურვა ჰქონდა, ხოლო შედარებით მცირე ზომის სამეურნეო ფაცხებს კონუსურად ხურავდნენ. გადასახურავ მასალად გამოყენებულია ისლი ან ჩალა.

2. სწორკუთხოვანი ფაცხა, რომელიც წრიული ფაცხისგან განვითარდა. გარდამავალ ფორმებს შემორჩა წრიულობის ნიშნები. მისი წარმოქმნა განაპირობა წრიული ფართობის მოუხერხებლობამ დანაწევრებისა ან მომატებისათვის. მართი კუთხეებით აგებულ ერთგანყოფილებიან ფაცხას წინ ან ირგვლივ აივანი აქვს. ფაცხის გვერდზე დამატებითი ნაგებობების მიშენების გზით შეიქმნა ანფილადური ტიპის წნულკედლიანი ნაგებობა, ხოლო ხის დასამუშვებელი იარაღების გაუმჯობესების შემდეგ ხის საძირკველზე გამართული დგარულ-კოჭოვანი ფაცხა.

## ლიტერატურა
კატეგორია:შენობა-ნაგებობები
ნოკ-კროხერი

**ნოკ-კროხერი** (; ) — სოფელი ირლანდიაში, მდებარეობს როსკომონის საგრაფოში, კონაქტის პროვინციაში, ქალაქებს ათლონსა და როსკომონს შორის. სოფელი გაშენებულია მდინარე შენონზე, ტბა ლოხ-რის პირას.

## იხილეთ აგრეთვე 
* როსკომონის საგრაფო.

## რესურსები ინტერნეტში
*Sheela na Gigs at Scregg
*Clay Pipe Visitors Centre 
*Galey Bay Caravan & Camping Park, ნოკ-კროხერი.
*Roscommon.ie - ონლაილ რესურსები სტუმრებისთვის.
*St. Dominics GAA club  - GAA-ს ადგილობრივი კლუბი
*Discover Ireland  - ტურისტებისთვის.

კატეგორია:როსკომონის საგრაფოს დასახლებული პუნქტები
ჰუმბოლდტის ტბა

**ჰუმბოლდტის ტბა** () — ტბა აშშ-ში, ნევადის შტატში. მდებარეობს ჩერჩილის ოლქის ჩრდილო და პერშინგის ოლქის სამხრეთ ნაწილში. ერთვის მდინარე ჰუმბოლდტი. ტბა სამხრეთით გაგრძელებას პოულობს ჰუმბოლდტის პლაიის სახით, რომელიც ჩერჩილის ოლქს ჩრდილოეთით კვეთს. საზრდოობს მტკნარი წყლით. ტბის წყალი მომლაშო და უკიდურესად მარილიანია. ჰუმბოლდტის ტბა გაუდინარია.

## სქოლიო
კატეგორია:აშშ-ის ტბები
ფეიქარასებრნი

**ფეიქარასებრნი**  () — ფრინველთა ოჯახი ბეღურასნაირთა რიგისა; აერთიანებს განსხვავებული გარეგნობის ფრინველებს. მათი სხეულის სიგრძე 7–30 სმ, მასა 7–100 გ აღწევს. ზოგს გრძელი (60 სმ-მდე) ბოლო აქვს. ძირითადად გავრცელებული არიან აფრიკის, აზიისა და ავსტრალიის ტროპიკებში. შემდგომში ადამიანთან ერთად ჩრდილოეთით გადაინაცვლეს. შეფერილი არიან მურა ან ღია ფერად (წითელი, ლურჯი, ყვითელი). ზოგჯერ კოლონიებად ბინადრობენ. მეტად განსხვავებული ბუდეები აქვთ, რომლითაც ხშირად დიდი ხელოვნებით ქსოვენ (აქედან სახელწოდება). იკვებებიან მარცვლოვნებით.

## ლიტერატურა
*
კატეგორია:ბეღურასნაირნი
პინეირუ (მარანიანი)

**პინეირუ** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მარანიანის შტატში; მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ბაიშადა-მარანიენსის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 78 162 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 51,67 კმ²-ზე. ფართობი 1 512 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* მარანიანი
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
*''Scheda del comune dall'IBGE - Censimento 2010*
*[*Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil''](http://www.pnud.org.br/atlas/ranking/IDH-M%2091%2000%20Ranking%20decrescente%20(pelos%20dados%20de%202000).htm) 

კატეგორია:მარანიანის შტატის მუნიციპალიტეტები
ოთარ მეღვინეთუხუცესის ძეგლი

**ოთარ მეღვინეთუხუცესის ძეგლი** — ქართველი მსახიობის ოთარ მეღვინეთუხუცესის ძეგლი ქალაქ თბილისში, 9 აპრილის ბაღში. ძეგლის ავტორია მოქანდაკე ლევან ვარდოსანიძე. ძეგლი საზეიმოდ გაიხსნა ოთარ მეღვინეთუხუცესის 83 წლისთავზე 2015 წლის 16 იანვარს. ოთარ მეღვინეთუხუცესის ძეგლი თბილისის მერმა დავით ნარმანიამ, საქართველოს კულტურისა და ძეგლთა დაცვის მინისტრმა მიხეილ გიორგაძემ და საკრებულოს თავმჯდომარე გიორგი ალიბეგაშვილმა გახსნეს. ღონისძიებას საკრებულოსა და მერიის წარმომადგენლები, კულტურის მინისტრი, საზოგადოებისთვის ცნობილი სახეები მომღერლები და მსახიობები ესწრებოდნენ. აღსანიშნავია, რომ გახსნიდან ერთ დღეში ძეგლი დააზიანეს. კვარცხლბეკზე გაკეთებული წარწერა „ოთარ მეღვინეთუხუცესი“ მთლიანად იყო მოგლეჯილი. აგრეთვე, ძეგლის ირგვლივ მიტანილი ყვავილებიც მიყრილ-მოყრილი იყო. ამჟამად ოთარ მეღვინეთუხუცესის ძეგლი აღდგენილია.

## სქოლიო
კატეგორია:თბილისის ძეგლები
ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2000: ჯგუფი A

**ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2000: ჯგუფი A** — ევრო 2000-ის ფინალური ტურნირის ერთ-ერთი ჯგუფი. მატჩები დაიწყო 12 ივნისს და დასრულდა 20 ივნისს. 2000. ჯგუფის საბოლოო შედეგები, გერმანიისა და ინგლისის ნაკრებების გავარდნა მოულოდნელობა იყო.

## ცხრილი
## გერმანია vs რუმინეთი
|valign="top"|
|valign="top" width="50%"|

|}

## პორტუგალია vs ინგლისი
|valign="top"|
|valign="top" width="50%"|

|}

## რუმინეთი vs პორტუგალია
|valign="top"|
|valign="top" width="50%"|

|}

## ინგლისი vs გერმანია
|valign="top"|
|valign="top" width="50%"|

|}

## ინგლისი vs რუმინეთი
|valign="top"|
|valign="top" width="50%"|

|}

## პორტუგალია vs გერმანია
|valign="top"|
|valign="top" width="50%"|

|}

## რესურსები ინტერნეტში
*ჯგუფი A UEFA.com-ზე

A
მონღოლეთის ქალაქების სია

ეს არის მონღოლეთის ქალაქების სია.  ცხრილში მოყვანილია ქალაქები 5 ათასზე მეტი მცხოვრებით. სახელწოდებანი მოცემულია ქართული და მონღოლური ტრანსკრიპციით. მოსახლეობის რაოდენობა მოცემულია რამდენიმე სხვადასხვა პერიოდის აღწერის მონაცემების მიხედვით. 

* — ნარაიხი, ბაგანური და ბაგახანგაი წარმოადგენენ ”ვიწრო გაგებით” ქალაქებს, რადგან ისინი ქალქიდან დაშორებული რაიონებია და წარმოადგენენ 5 ათასზე ნაკლები რაოდენობის მცხოვრებთა დასახლებულ პუნქტებს.  

## რესურსები ინტერნეტში
* მონღოლეთის ეროვნული სტატისტიკის დეპარტამენტი 
* მონღოლეთის დასახლებული ქალაქები
ბორტე

**ბორტე-უჯინი** () — ჩინგიზ-ყაენის უფროსი ცოლი. უნგირატის ტომის წარმომადგენლების დეი-სეჩენისა და ცოტანის შვილი.

„საიდუმლო ისტორიის“ თანახმად ბორტე 11 წლისა იყო, როდესაც დანიშნეს 9 წლის ჩინგიზ-ყაენზე. ჩინგიზ-ყაენის მამამ იესუგეიმ შვილი ბორტეს ოჯახში დატოვა, მანამ სანამ სრულწლოვნები გახდებოდნენ. რამდენიმე წლის შემდეგ თემუჩინმა ბორტე ცოლად შეირთო. ბორტეს დედამ, ცოტანმა შვილს აჩუქა სიასამურის ბეწვის ქურქი, რომელიც მოგვიანებით კერეიტების ტომის ბელადს ვან-ხანს მიართვა მერკიდების წინააღმდეგ ბრძოლაში დახმარების პირობისათვის.

მერკიდების თავდახმის შემდეგ ბორტე ტყვედ ჩავარდა. დაახლოებით 1184 წელს თემუჩინმა ვან-ხანისა და მისი კერეიტების ტომის დახმარებით მერკიდები გაანადგურა. ბრძოლა მოხდა მდინარე სელენგასთან დღევანდელი ბურიატეთის ტერიტორიაზე. ბრძოლის შედეგად თემუჩინმა ბორტე დაიბრუნა.

ბორტეს და ჩინგიზ-ყაენს ოთხი ბიჭი  (ჯუჩი, ჩაღათა, უგედეი, ტოლუი) და ხუთი გოგო (ფუჯინ-ბეგი, ჩიჩიგანი, ალაგაი-ბეგი, ტუმალუნი, ალტალუნი) შეეძინათ.

## ლიტერატურა
* *ჯეკ უეზერფორდი*, ჩინგიზ ყაენი და ახალი სამყაროს დაბადება, თბ., 2012

## სქოლიო
კატეგორია:ჩინგიზ-ყაენი
კატეგორია:დაბადების წელი უცნობია
კასაბლანკა (ფილმი)

**კასაბლანკა** () — 1942 წლის ამერიკული რომანტიკული დრამა. დაფუძნებულია 1940 წლის პიესაზე. ფილმი შეყვანილია აშშ-ის კონგრესის ფილმების ეროვნულ რეესტრში.

## როლებში
*ჰამფრი ბოგარტი — რიკ ბლეინი
*ინგრიდ ბერგმანი — ილსა ლუნდი 
*კლოდ რეინსი — კაპიტანი ლუის რენო 
*სიდნი გრინსტრიტი — სინიორ ფერარი 
*პიტერ ლორი — სინიორ უგარტე

## ჯილდოები
;ოსკარი
*საუკეთესო ფილმი
*საუკეთესო რეჟისორი: მაიკლ კერტისი
*საუკეთესო ადაპტირებული სცენარი: ჯულიუს ეპშტაინი, ფილიპ ეპშტაინი, ჰოვარდ კოხი

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* 
* 
* 
* 

კატეგორია:1942 წლის ფილმები
კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები
კატეგორია:ამერიკული შავ-თეთრი ფილმები
კატეგორია:პიესებზე დაფუძნებული ფილმები
კატეგორია:აშშ-ის ფილმების ეროვნული რეესტრის ფილმები
კატეგორია:Warner Bros.-ის ფილმები
კატეგორია:ამერიკული რომანტიკული დრამატული ფილმები‎
კატეგორია:ფილმები მეორე მსოფლიო ომის შესახებ
ჩრდილოეთი პროვინცია (რუანდა)

**ჩრდილოეთი პროვინცია** (კინიარუანდა: Intara y’Amajyaruguru, ) — რუანდის ხუთიდან ერთ-ერთი პროვინცია. შეიქმნა 2006 წლის იანვრის დასაწყისში, როგორც დეცენტრალიზაციის სამთავრობო პროგრამის ნაწილი, რომელმაც რეორგანიზება გაუკეთა ქვეყნის ხელისუფლების ადგილობრივი ორგანოების სტრუქტურებს. ესაზღვრება დანარჩენ ოთხივე პროვინციას. მოსახლეობის რაოდენობა 2012 წლის აღწერით შეადგენს 1 726 370 ადამიანს, ფართობი — 3276 კმ². ადმინისტრაციული ცენტრია — ქალაქი ბიუმბა.
 
ჩრდილოეთი პროვინცია მოიცავს რუჰენგერის და ბიუმბას ადრინდელი ტერიტორიების უმრავლესობას, სოფლის კიგალის ჩრდილოეთ ნაწილებთან ერთად.

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
thumb|left|250px|ჩრდილოეთი პროვინციის რაიონები
ჩრდილოეთი პროვინციის რაიონებია:
* მუსანზე (Musanze)
* ბურერა (Burera)
* გიკუმბი (Gicumbi)
* რულინდო (Rulindo)
* გაკენკე (Gakenke)

## სქოლიო
კატეგორია:რუანდის პროვინციები