open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
აბას ჰაჯიევი

**აბას მამედ-ოღლუ ჰაჯიევი** (; დ. 1 იანვარი, 1933, მარნეული, საქართველოს სსრ — გ. 21 იანვარი, 2011, ბაქო, აზერბაიჯანი) — აზერბაიჯანელი მეცნიერი, ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი (1970), პროფესორი (1973), აზერბაიჯანის მწერალთა კავშირის წევრი (1980).

## ბიოგრაფია 
დაიბადა 1933 წლის 1 იანვარს საქართველოს სსრ ქალაქ მარნეულში (ყოფილი სარვანი). სწავლობდა ბორჩალოს პედაგოგიურ ტექნიკუმში და აზერბაიჯანის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტზე (1952–1957). სწავლის პერიოდში სახელობით სტიპენდიას ღებულობდა და ფაკულტეტი წარჩინებული დიპლომით დაამთავრა. შემოქმედებითი მოღვაწეობა 1957 წლიდან მარნეულში დაიწყო, მუშაობდა მასწავლებლად, მოკლე დროის შემდეგ საქართველოს კპ მარნეულის რაიკომის პარტიის ინსტრუქტორად იქნა გადაყვანილი.

1959–1961 წლებში მარნელის რაიონის კომკავშირის კომიტეტის პირველ მდივნად მუშაობდა. 1961–1964 წლებში ნიზამის სახელობის აზერბაიჯანის მეცნიერებათა აკადემიის ინსტიტიტუტის ასპირანტურაში, ლიტერატურული კავშირების განყოფილებაში

გააგრძელა სწავლება, რომელსაც ცნობილი მეცნიერი, მწერალი და სახელმწიფო მოღვაწე შიხალი ყურბანოვი ხელმძღვანელობდა. ასპირანტურაში თვალსაჩინო მეცნიერის, მწერლისა და პედაგოგის, პროფესორ მირ ჯალალა პაშაევის ხელმძღვანელობით დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია თემაზე „ტიფლისური ლიტერატურის გარემო“. 1965 წელს მას ფილოლოგიის მეცნიერებათა კანდიდატის სამეცნიერო ხარისხი მიენიჭა. 1964–1974 წლებში მუშაობდა აზერბაიჯანის ენათა პედაგოგიურ ინსტიტუტში მასწავლებლის, უფროსი მასწავლებლის, დოცენტის, პროფესორის თანამდებობაზე, ხოლო შემდეგ აზერბაიჯანის ენისა და ლიტერატურის კათედრის გამგედ (1974–1979). 1979 წელს საკუთარი სურვილის შესაბამისად აზერბაიჯანის სახელმწიფო პედაგოგიურ უნივერსიტეტში იქნა გადაყვანილი. მუშაობდა პროფესორის, ხოლო შემდეგ კათედრის გამგის თანამდებობაზე. მრავალი წლის განმავლობაში ხელმძღვანელობდა აზერბაიჯანის ლიტერატურის ისტორიის კათედრას, კითხულობდა ლექციებს აზერბაიჯანის ლიტერატურის ისტორიის, ლიტერატურის თეორიის, ლიტერატურათმცოდნეობის საფუძვლების, ლიტერატურული კრიტიკისა და კიდევ სხვა დისციპლინებში (საგნებში), დიდი როლი ითამაშა ლიტერატურათმცოდნეების ახალი თაობის ფორმირებაში. 1961 წელს საქართველოს სსრ მარნეულის რაიონის დეპუტატად იქნა არჩეული. დაჯილოდებულია საქართველოს სსრ უმაღლესი საბჭოს საპატიო სიგელით (1961), ხოლო 2006 წელს — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მედლით „თარაგი“.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Mahmud Allahmanli. Professor Abbas Hacıyev və yaxud sizsizliyin iki ili
* Abbas Hacıyev. Adigön Türk Tiyatrosu
* Biblus.ru 
* *Эльчин*. Вглядываясь в прошлое
* В свете искусства. — 2010.

კატეგორია:დაბადებული 1 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1933
კატეგორია:გარდაცვლილი 21 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2011
კატეგორია:ფილოლოგიურ მეცნიერებათა დოქტორები
კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები
პროტესტი ნამახვანჰესის წინააღმდეგ

**პროტესტი ნამახვანჰესის წინააღმდეგ** — საპროტესტო აქციების სერია საქართველოში 2020-2021 წლებში რიონის ხეობაში ნამახვანჰესის აშენების წინააღმდეგ. საპროტესტო მოძრაობის შედეგად შეწყდა ხელშეკრულება საქართველოს მთავრობასა და მშენებლ კომპანიას შორის.          

## პროექტი 
საქართველოს მთავრობამ ნამახვანის ჰესების კასკადის აშენების შესახებ თურქულ და კორეულ კომპანიებთან მემორანდუმი 2009 წლის 8 დეკემბერს გააფორმა. დაგეგმილ პროექტს პრეზიდენტმა მიხეილ სააკაშვილმა „საქართველოსთვის ისტორიული“ უწოდა. ENKA-ს განცხადებით, კომპანიამ მოსამზადებელი სამუშაოები 2020 წლის მაისში დაიწყო და სამშენებლო სამუშაოებს ერთდროულად ოთხ ადგილზე ატარებს. 2021 წლის, 23 თებერვალს პროექტის მოწინააღმდეგის პოლიციასთან დაპირისპირება. 2021 წლის, 28 თებერვალს პროექტის საწინააღმდეგოდ ქუთაისის ცენტრალურ მოედანზე ათასობით ადამიანი შეიკრიბა. 2021 წლის, 14 მარტს ქუთაისში გამართულ საპროტესტო აქციაზე ათასობით ადამიანი შეიკრიბა. 2021 წლის, 11 აპრილს პოლიციამ საპროტესტო აქციის მონაწილეთა კარვები დაშალა კარვების აღებამ დაძაბულობა გამოიწვია. 14 აპრილს, შსს-ს განცხადებით მათ 6 აქტივისტი დააკავეს. 24 აპრილს მთავრობამ განაცხადა კაშხლის მშენებლობაზე 9-12 თვის ვადით მორატორიუმზე. აქტივისტებმა საქართველოს მთავრობასთან დიალოგის მცდელობა წარუმატებელად შეაფასეს და 23 მაისს თბილისში მასშტაბური საპროტესტო აქცია დაანონსეს. 23 თებერვალს: აქტივისტები კომპანია Enka Renewables-ს რიონის ხეობის დატოვებას სთხოვენ. იისნი ითხოვდნენ მთავრობის განკარგულების გაუქმებას ამ ტერიტორიაზე საკუთრების უფლებებისა და სამშნებელო ლიცენზიების გაცემის თაობაზე, ასევე ჯვარის დაბრუნებას მშენებლობის მახლობლად.

## რეაქცია 
### Enka 
Enka-ს განცხადებით პროექტის ჩაშლა მიუღებელია, წინააღმდეგ შემთხვევაში ეს აისახება ქვეყნის საინვესტიციო კლიმატზე და ასევე სამომავლო იურიდიულ გართულებებზე.

### თურქეთი 
პროექტის შესახებ თურქეთის ელჩმა, ფატმა ჯერენ იაზგანმა გამოთქვა წუხილი, რომ ნამახვანჰესის წინააღმდეგ მიმდინარე კამპანია „პოლიტიკურ და ანტითურქულ ხასიათს იძენს“.

### არასამთავროები 
არასამთავრობო ორგანიზაციებმა საქართველოს მთავრობა და ნამახვანჰესის პროექტის განმახორციელებელი კომპანია ჰესის მშენებლობის მოწინააღმდეგეების მიმართ განხორციელებული „დეზინფორმაციული და მადისკრედიტებელი შეტევების“ გამო გააკრიტიკეს. ზოგიერთი არასამთავრობო, ორგანიზაცია პროექტის მოწინააღმდეგეებს სოლიდარობას უცხადებს, რადგან მათი „კონსტიტუციით გარანტირებული შეკრებისა და მანიფესტაციის უფლება უხეშად ირღვევა სახელმწიფოს მიერ“.

## სქოლიო 
კატეგორია:საპროტესტო გამოსვლები საქართველოში
ზელიმხან იაგუბი

**ზელიმხან იაგუბი** (), სრული სახელი ზელიმხან იუსუფ ოღლი იაგუბოვი (; დ. 21 იანვარი, 1950, სოფელი კიაპანაღჩი, საქართველოს სსრ — გ. 9 იანვარი, 2016, ბაქო) — აზერბაიჯანის სახალხო პოეტი, აშუღი, საზოგადოებრივი მოღვაწე, აზერბაიჯანის პარლამენტის I და II მოწვევის დეპუტატი, აზრებაიჯანის „დიდების“ ორდენისა და საქართველოს „ღირსების“ ორდენის კავალერი.

## ბიოგრაფია 
ზელიმხან იაგუბოვი 1950 წლის 21 იანვარს საქართველოს ბოლნისის რაიონის სოფელ კიაპანაღჩში დაიბადა. აზერბაიჯანის სახელმწიფო უნივერსიტეტის წიგნისმცოდნეობის ფაკულტეტი დაამთავრა (1967–1972).

1973–1978 წლებში მუშაობდა „აზერწიგნის“ სისტემაში — წიგნის მაღაზიაში „წიგნის პასაჟი“ გამყიდველად, მთავარ გამყიდველად და განყოფილების უფროსად. 1975–1985 წლებში აგიტაციური განყოფილების რედაქტორი, ხოლო შემდეგ აზერბაიჯანის წიგნის ნებაყოფილობით მოყვარულთა საზოგადოების განყოფილების უფროსი იყო. 1987–1994 წლებში — „პოეზიის“ განყოფილების რედაქტორი, ხოლო შემდეგ გამომცემლობა „იაზიჩი“-ში განყოფილების უფროსი. ზელიმხან იაგუბი გარდაიცვალა 2016 წლის 9 იანვარს ბაქოში.

## საზოგადოებრივი მოღვაწეობა 
* 1983 წლიდან იყო აზერბაიჯანის მწერალთა კავშირის წევრი.
* 1994 წლიდან იყო აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტთან არსებული შეწყალების კომისიის წევრი.
* 1995–2005 წლებში იყო აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მილი მეჯლისის I და II მოწვევის დეპუტატი.
* 2008 წლის 29 აგვისტოში აზერბაიჯანის აშუღთა კავშირის მე-5 ყრილობაზე არჩეული იყო ამ ორგანიზაციის თავმჯდომარედ.

## შემოქმედება 
პირველი ლექსი გამოქვეყნდა 1966 წლის 4 ოქტომბერს გაზეთ „გელბე ბაირაღი“-ში (რუს. „გამარჯვების დროშა“), რომელიც საქართველოს სსრ ბოლნისის რაიონში გამოდიოდა.

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 21 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1950
კატეგორია:ბოლნისის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:გარდაცვლილი 9 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2016
კატეგორია:აზერბაიჯანის ღირსების ორდენის კავალრები
კატეგორია:აზერბაიჯანის დიდების ორდენის კავალრები
კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები
ბელხიდა

**ბელხიდა** (, ) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების ვალენსიის პროვინციის ვალიე-დე-ალბაიდის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 17,26 კმ². მოსახლეობა — 679 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* ვალენსიის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* ბელხიდას მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:ვალენსიის მუნიციპალიტეტები
მემანქანე (ფილმი)

**„მემანქანე“** (; )  — 2004 წლის ფსიქოლოგიური თრილერი, რომლის რეჟისორია ბრედ ანდერსონი, ხოლო სცენარის ავტორია სკოტ კოსარი. მთავარ როლს ასრულებს კრისტიან ბეილი. 

ფილმი ინდუსტრიულ ქარხანაში დასაქმებულ მემანქანე ტრევორ რეზნიკის შესახებ მოგვითხრობს, რომელიც ინსომნიით იტანჯება. მისი არასტაბილური ფსიქოლოგიური მდგომარეობა ქარხანაში უბედური შემთხვევის მიზეზი გახდება. რეზნიკს სამუშაოდან დაითხოვენ, რის შემდეგაც მას დანაშაულისა გრძნობა და პარანოია თანდათან უფრო და უფრო სტანჯავს. 

„მემანქანემ“ კრიტიკოსთაგან დადებითი გამოხმაურება მიიღო. განსაკუთრებული შექება დაიმსახურა ბეილის შესრულებამ, რომელმაც როლისთვის 28 კილოგრამი დაიკლო. ფილმი ესპანეთის, გაერთიანებული სამეფოს, საფრანგეთისა და აშშ-ის საერთაშორისო თანაწარმოებას წარმოადგენს.

## წარმოება
კრისტიან ბეილი როლისთვის დიეტას ოთხი თვის მანძილზე იცავდა, რადგან მისი პერსონაჟი ავადმყოფურად გამხდარი უნდა ყოფილიყო. მსახიობის ყოფილი თანაშემწის მიერ დაწერილი ბიოგრაფიის მიხედვით, მისი ყოველდღიური რაციონი მოიცავდა „წყალს, ვაშლს და ერთ ჭიქა ყავას, ასევე დროგამოშვებით ვისკის.“  ბეილმა 28 კილოგრამი დაიკლო, რის შედეგადაც მისი სხეულის წონა 54 კილოგრამი გახდა. მსახიობს სურდა, არ შეეწყვიტა დიეტა და  45 კილოგრამამდე მიეღწია, თუმცა ფილმის შემქმნელებმა მას ამის უფლება არ მისცეს, რათა ჯანმრთელობის პრობლემები არ შექმნოდა. ბეილის წონის რადიკალური დაკლება სცენარის მიხედვით არ იყო დაგეგმილი, რადგან, თავდაპირველად, როლი უფრო დაბალი, 170 სმ-ის სიმაღლის, მსახიობისთვის იყო განსაზღვრული, თუმცა 183 სმ-ის სიმაღლის ბეილი თავისი სურვილით შეეჭიდა ამ გამოწვევას. „მემანქანის“ გადაღების დასრულების შემდეგ მსახიობს ექვსი თვე ჰქონდა იმისთვის, რომ კვლავ აღედგინა წონა ფილმისთვის „ბეტმენი: დასაწყისი“, რასაც მან ვარჯიშითა და შესაბამისი კვებით მიაღწია.

## იხილეთ აგრეთვე
* ინსომნია (2002 წლის ფილმი)
* ბრწყინვალე გონება (ფილმი)

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:2004 წლის ფილმები
ზაბიტი სამედოვი

**ზაბიტი „მაუგლი“ სამედოვი** (; დ. 21 ივნისი, 1984, ჯანდარი, საქართველოს სსრ) — პროფესიონალი კიკბოქსიორი, არის კლუბ „ახმატის“ წარმომადგენელი (ქ. გროზნო, ჩეჩნეთი), მოიხსენიება მეტსახელით „მაუგლი“. წარსულში მინსკის კლუბ „პატრიოტის“ მებრძოლი.

## ბიოგრაფია 
ზაბიტი სამედოვი 1984 წლის 21 ივნისს საქართველოში გარდაბანის რაიონის სოფელ ჯანდარში დაიბადა. როდესაც იგი 10 წლის იყო, ოჯახი მინსკში (ბელარუსი) გადავიდა. საბრძოლო ორთაბრძოლის ხელოვნებაში 9 წლის ასაკიდან ვარჯიშობს. ეს იყო ნახევარწლიანი ტრენინგი კარატეში აზიზ დურსუნოვის ხელმძღვანელობის ქვეშ. 1998 წლიდან, უკვე ბელარუსში, კლუბ „ჩინუკში“, მან ვარჯიში დაიწყო ტაიურ ბოქსში (მუაი-ტაი). მისი მწვრთნელი იყო მსოფიოს ჩემპიონი დიმიტრი პიასეცკი. მასთან ერთად ვარჯიშობდნენ ალექსეი იგნაშოვი და სერგეი გური.

2004–2006 წლებში, რამდენიმე მნიშვნელოვანი გამარჯვების მოპოვების შემდეგ, ის მოხვდა წამყვანი მებრძოლების К-1 სიაში. 2006 წელს რიგაში (ლატვია) გამართულ ტურნირზე „Fighting Network“ გამარჯვების შემდეგ K-1-ის აღიარებული ჩემპიონი გახდა. 2007 წლის 17 აგვისტოში ლას-ვეგასში გამართულ K-1-ის მსოფლიო გრან-პრიზე, ნევადის სახელმწიფო ათლეტური კომისიის (NSAC) მიერ მხილებულ იქნა ერთ-ერთი ანაბოლიური სტეროიდის, სტანოზოპოლის გამოყენებაში. ამასთან დაკავშირებით ზაბიტმა შემდეგ განმარტება გააკეთა: ქუჩაში 45 გრადუსი სიცხე იყო, და ის კონდეციონერის ზემოქმედებით შედეგად გაცივდა. ამიტომ ბრძოლის წინ მას რაღაც ენერგეტიკული სასმელი დაალევინეს. ასევე ბრძოლების წინ ხელის ტკივილის გამაყუჩებლებს უკეთებდნენ. შესაძლებელია, პრეპარატების ასეთმა შერევამ წარმოქმნა მდგომარეობა, რომელიც კონტროლიორებისათვის ეჭვის საბაბი გახდა. ზაბიტის სიტყვებით, ინციდენტი მოგვარებულ იქნა. 2008 წლის 26 აპრილს ამსტერდამში გამართულ K-1-ის მსოფლიო გრან-პრიზე სამედოვმა იოლად დაამარცხა დაგ ვაინი და ბრეინ დუვესი, მაგრამ ფინალში დამარცხდა ეროკ ციმერმანთან შერკინებისას. მის კარიერაში ყველაზე ცნობილ ბრძოლად ითვლება 2008 წელს რეი სეფოსთან შერკინება, რომელშიც მსაჯებმა ორი დამატებითი დრო დანიშნეს და საბოლოოდ გამარჯვება ზაბიტს მიაკუთვნეს. ამჟამად უმაღლეს განათლებას ღებულობს უნივერსიტეტში „სინერგია“ სპორტული მენეჯერის სპეციალობით.

მეგობრული კავშირი აქვს რამზან კადიროვთან. სწორედ მისი რეკომენდაციით გახდა ზაბიტი კიკბოქსინგის ხელმძღვანელი კლუბ „ახმატში“.

## სქოლიო 
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
თურქეთის სიმდიდრის ფონდი

**Turkey Wealth Fund ( TWF )** ( თურქ . Türkiye Varlık Fonu, TVF )  —  33 მილიარდი დოლარის მქონე  სუვერენული სიმდიდრის ფონდი, რომელიც დაარსდა 2016 წლის აგვისტოში. აღნიშნული ფონდი თურქეთის მთავრობის საკუთრებაშია. ფონდი ფუნქციონირებს „სტრატეგიული ინვესტიციის გეგმით“, რომელიც თურქეთის მთავრობამ დაამტკიცა. ადრე სახელმწიფო ინსტიტუტების საკუთრებაში მყოფი კომპანიები და აქტივები უფლებამოსილები არიან მთლიანად გადავიდნენ ფონდში, ხოლო შემდგომშვი დამატებითი სახსრების შექმნის შესაძლებლობა ექნებათ საჭიროების შემთხვევაში . ორგანიზაციის თვამჯდომარე არის თურქეთის პრეზიდენტი რეჯეფ თაიფ ერდოღანი, ხოლო გენერალური დირექტორი სალიმ არდა ერმუთი.

## ისტორია
TWF ოფიციალურად დაარსდა 2016 წლის 26 აგვისტოს, სახელმწიფოს მიერ გამოქვეყნებული კანონის თანახმად. ფონდის თავმჯდომარეს, გენერალურ დირექტორს და საბჭოს წევრებს ნიშნავს თურქეთის პრემიერ-მინისტრი . 2016 წლის ნოემბერს პრემიერ-მინისტრმა ბინალი ილდირიმმა დანიშნა საბჭოს წევრები და მეჰმედ ბოსტანი გენერალურ დირექტორად. 

2017 წლის 6 თებერვალს ცნობილი გახდა, რომ Ziraat ბანკი, თურქეთის ავიახაზები, თურქსატი, „BOTAŞ“, „PTT“, „BİST“, „TPAO“, „Türk Telekom“ (6,68%), „Eti Maden“ და „Çaykur“ გადაეცა TWF-ს . გარდა ამ კომპანიებისა ფონდს გადაეცა 3 მილიარდი ლირის ღირებულების თავდაცვის ინდუსტრიის მხარდაჭერის ფონდი. 

ფონდი ასევე ფლობს გარკვეულ მიწას ანტალიაში, აიდინში, სტამბოლში, იზმირში, კაიზერში, ისპარტაში და მუღლაში, რომლებიც მანამდე თურქეთის ხაზინის საკუთრებაში იყო. თურქეთის სიმდიდრის ფონდს გადაეცა აგრეთვე თურქეთის ავიახაზების (49,12%) და „Halkbank“ (51,11%) სახაზინო წილები.

## 2018 წლის ცვლილებები
მას შემდეგ, რაც 2017 წელს თურქული კონსტიტუციური რეფერენდუმით, პრემიერ-მინისტრის პოსტი თურქეთში გაუქმდა. სწორედ აღნიშნული ცვლილების შესაბამისად, TWF კანონი შეიცვალა, ამ კანონით თურქეთის პრეზიდენტი გახდა TWF-ის თავმჯდომარე და მის მიერ დანიშნა გენერალური დირექტორი, ვიცე-თავმჯდომარე და გამგეობის წევრები. ფონდის თავმჯდომარე 2017 წლის 12 სექტემბერს თურქეთის პრეზიდენტი რეჯეფ თაიფ ერდოღანი გახდა .

## 2020 წლის ცვლილებები
2020 წლის აპრილში „TWF Financial Investments“ დაარსდა ადრე სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული აქციების სადაზღვევო კომპანიებთან ერთად. TWF–მ შეიძინა არასამთავრობო აქციები და გაერთიანება დასრულდა 2020 წლის სექტემბერში .

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური ვებ-გვერდი

## სქოლიო
კატეგორია:სტატიების ესკიზები თურქეთის შესახებ
კატეგორია:თურქეთის კომპანიები
კატეგორია:2016 წელს დაარსებულები თურქეთში
2046 (ფილმი)

**„2046“** — 2004 წლის ჰონგკონგური რომანტიკული დრამა, რომლის სცენარისტი და რეჟისორია ვონგ კარ ვაი. 

ფილმი მწერლისა და სხვადასხვა ქალებთან მისი ურთიერთობის შესახებ მოგვითხრობს. ისინი მწერლის ცხოვრებაში მას შემდეგ ჩნდებიან, რაც მან დაკარგა ქალი, რომელსაც თავისი ცხოვრების ჭეშმარიტ სიყვარულად მიიჩნევდა. მწერალი სამეცნიერო ფანტასტიკის ჟანრის რომანს წერს, რომლის სიუჟეტიც ფილმში მეორე ხაზად ვითარდება. 

„2046“ რეჟისორის წინა ფილმების: „სიგიჟის დღენი“ და „სასიყვარული განწყობა“ – ერთგვარ გაგრძელებას წარმოადგენს და ამ უკანასკნელში მოთხრობილი ჩო მო-ვანისა და სუ ლი-ჟენის არშემდგარი სასიყვარულო ურთიერთობის შემდგომ მოვლენებს ასახავს.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* 

კატეგორია:ვონგ კარ ვაის ფილმები
კატეგორია:2004 წლის ფილმები
კატეგორია:სამეცნიერო ფანტასტიკური ფილმები
კატეგორია:2000-იანი წლების სამეცნიერო ფანტასტიკური ფილმები
კატეგორია:ჰონგ-კონგური ფილმები
კატეგორია:რომანტიკული დრამები
კატეგორია:რომანტიკული ფილმები
კატეგორია:იაპონურენოვანი ფილმები
კატეგორია:იტალიური რომანტიკული დრამატული ფილმები
კატეგორია:ფრანგული რომანტიკული დრამატული ფილმები
თაგვისარა

**თაგვისარა**, *პონტოური თაგვისარა* () — ყვავილოვანი მცენარე სატაცურისებრთა ოჯახისა. დაბალი ბუჩქია, სიმაღლეში 30–50 სმ. აქვს მორიგეობით განლაგებული ტოტები. მცირე ზომის — 1–3 სმ სიგრძის კლადოდიუმები, ხეშეში, ტყავისებური, ლეგა, მუქი მწვანე, ლანცეტა, გრძლად წაწვეტებული და წვრილი ეკლით დაბოლოებული. მისი მთავარი ძარღვი კარგად გამოხატულია. ყვავილი — 1–2, სხედან კლადოდიუმების ქვედა მხარეზე. ყვავის და ნაყოფმსხმოიარობს თებერვალ-აპრილში. გავრცელებულია კავკასიასა და სამხრეთ ევროპაში.

საქართველოში თაგვისარას ორი სახეობაა: საკუთრივ თაგვისარა ანუ პოტენციური თაგვისარა (L. ponticus), რომელიც იზრდება აფხაზეთის, სამეგრელოს, იმერეთის და ქართლის ტყის ქვედა სარტყლის ტყესა და ბუჩქნარში, და ძმერხლი ანუ კოლხური თაგვისარა (L. colchicus), რომელიც გავრცელებულია აფხაზეთის, აჭარისა და ქართლის ტყესა და ბუჩქნარში. ორივე სახეობა დეკორატიულია.

## სქოლიო 
კატეგორია:თაგვისარა
თვალშისაცემი მოხმარება

, რომელიც ინსტიტუციური ეკონომიკის ფუძემდებელია.]]
**თვალშისაცემი მოხმარება** — ტერმინი, რომელიც აღნიშნავს მოხმარებლის მიერ უფრო მაღალი ხარისხის ან უფრო მეტი რაოდენობით პროდუქციის ან სერვისის შეძენას, ვიდრე ამის პრაქტიკული საჭიროება არსებობს. უფრო კონკრეტულად, ესაა  მომხმარებლის ხარჯვითი ქცევა, მიმართული  ძვირადღირებული პროდუქციის შეძენისკენ, რისი მიზანიც საკუთარი მატერიალური მდგომარეობის საჯარო დემონსტრირებაა. ამ მომხმარებლებისთვის ხარჯვის გზით ეკონომიკური სიძლიერის წარმოჩენა სოციალური სტატუსის მოპოვებას ან უკვე არსებულის შენარჩუნებას ემსახურება.

ტერმინის ავტორია თორსტეინ ვებლენი. თვალშისაცემი მოხმარების შესახებ ვებლენის თეორიის განვითარებამ საფუძველი დაუდო შემდეგი ტერმინების ჩამოყალიბებას: **გამაღიზიანებელი მოხმარება**, პროდუქციის მოჩვენებითი მოხმარება, რისი მიზანიც სხვა ადამიანებში  შურის გაღვივებაა; და **თვალსაჩინო თანაგრძნობა**,  ქველმოქმედების გაღება, რაც დონორის უპირატესი სოციო-ეკონომიკური სტატუსის წარმოჩენას და მისი სოციალური პრესტიჟის ამაღლებას ემსახურება.

თვალშისაცემი მოხმარებისგან მომდინარეობს კონსუმერიზმის კონცეფცია.

## იხილეთ აგრეთვე
* 
* თორსტეინ ვებლენი: თვალშისაცემი მოხმარება, 1902 

## სქოლიო
კატეგორია:ეკონომიკა
კატეგორია:კონსუმერიზმი
კატეგორია:მოხმარება
კატეგორია:თორსტეინ ვებლენი
Vive la Fête

**Vive la Fête** — ბელგიური მუსიკალური დუეტი, რომელიც 1997 წელს აღმოსავლეთ ფლანდრიის ქალაქ გენტში ჩამოყალიბდა. 

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* 

კატეგორია:1997 წელს ჩამოყალიბებული ჯგუფები
კატეგორია:ელექტრონული მუსიკალური დუეტები
კორინა გეორგესკუ

**კორინა გეორგესკუ** (დ. 19 იანვარი, 1960) — რუმინელი ფრენბურთელი. მონაწილეობა აქვს მიღებული ერთ ოლიმპიურ თამაშებზე რომელიც 1980 წელს გაიმართა. გეორგესკუმ ოლიმპიადაზე რუმინეთის ნაკრების რიგებში 5 შეხვედრა ჩაატარა.

## სქოლიო
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
პიკასენტი

**პიკასენტი** (, ) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების ვალენსიის პროვინციის უერტა-სურის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 85,78 კმ². მოსახლეობა — 21 263 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* ვალენსიის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* პიკასენტის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:ვალენსიის მუნიციპალიტეტები
კლადოდიუმი

[250პქ|მინი|მარჯვნივ|[ოპუნცია|ოპუნციის კლადოდიუმი]]
**კლადოდიუმი** ( — ტოტი) — მცენარის სახეშეცვლილი ყლორტი გაბრტყელებული, ფოთლისებრი ფორმის ღეროთი, რომელიც ფოთლის ფუნქციას ასრულებს. მასზე განლაგებული ფოთლები ძლიერ რედუცირებულია (ეკლებადაა გადაქცეული) ან ადრეულად ცვივიან. კლადოდიუმის ღეროვანი ბუნება მტკიცდება ფოთლის უბეში (იღლიაში) მისი მდებარეობით, აგრეთვე მასზე ყვავილების წარმოქმნით, რომლებიც ნამდვილ ფოთლებზე არასდროს არ იზრდებიან. კლადოდიუმი დამახასიათებელია მშრალი ტერიტორიების ბინადარი მცენარეებისათვის და განიხილება როგორც აორთქლების შემცირებისადმი შეგუებულობა. ზოგჯერ ისეთ კლადოდიუმებს, რომლებიც ადრე წყვეტენ ზრდას და ფოთოლს უფრო მეტად გვანან, ფილოკლადიუმს უწოდებენ (მაგ., თაგვისარა).

## სქოლიო 
კატეგორია:მცენარეთა მორფოლოგია
343-ის მანიფესტი

**343-ის მანიფესტი** — 343 ფრანგი ქალის მიერ ხელმოწერილი პეტიცია, რომლებიც აცხადებდნენ, რომ აბორტი ჰქონდათ გაკეთებული. მანიფესტი სამოქალაქო დაუმორჩილებლობის აქტს წარმოადგენდა, ვინაიდან საფრანგეთში აბორტი არალეგალური იყო და მანიფესტის ხელმომწერი ქალები საჯაროდ აღიარებდნენ, რომ კანონის წინაშე დასჯადი დანაშაული ჰქონდათ ჩადენილი. ისინი აბორტის ლეგალიზაციასა და კონტრაცეპტივებზე თავისუფალ წვდომას მოითხოვდნენ.

მანიფესტი სოციალ-დემოკრატიულ ყოველკვირეულ ფრანგულ ჟურნალში *ლე ნუველ ობსერვატორი* 1971 წლის 5 აპრილს გამოქვეყნდა. მანიფესტმა გზა გაუკვალა „ვეილის კანონის“ მიღებას, რომლის მიხედვითაც გაუქმდა სასჯელი პირველი ათი კვირის განმავლობაში ორსულობის ნებაყოფლობით შეწყვეტისთვისვის. კანონს სახელი ჯანდაცვის მინისტრის, სიმონა ვეილის, პატივსაცემად ეწოდა. 

## ტექსტი
მანიფესტის ტექსტი სიმონ დე ბოვუარმა დაწერა. 

ყოველწლიურად საფრანგეთში მილიონი ქალი იკეთებს აბორტს, რაც სიცოცხლისთვის  საშიშ პირობებში ტარდება მაშინ, როცა სამედიცინო მეთვალყურეობის პირობებში, ეს ერთ-ერთი უმარტივესი პროცედურაა. საზოგადოება ამ ქალებს ხმის ამოღების უფლებას არ აძლებს. მე ვაღიარებ, რომ ერთ-ერთი მათგანი ვარ. ვაღიარებ, რომ აბორტი გამიკეთებია. ჩვენ ვითხოვთ კონტრაცეპტიული საშუალებებისადმი თავისუფალ წვდომას და აბორტის გაკეთების თავისუფლებას.
 

## ცნობილი ხელმომწერები
* სიმონ დე ბოვუარი
* კატრინ დენევი
* მარგერიტ დიურასი
* ანიეს ვარდა
* ანა ვიაზემსკი
* ფრანსუაზ საგანი
* სონია რიკიელი
* მარინა ვლადი
* ჟანა მორო
* მონიკ ვიტიგი

## რესურსები ინტერნეტში
*343-ის მანიფესტი (ინგლისური თარგმანი)

## სქოლიო
კატეგორია:ფემინიზმი საფრანგეთში
კატეგორია:აბორტი
კატეგორია:ქალთა უფლებები
ფარისებრი ლეპიოტა

**ფარისებრი ლეპიოტა** () — ლეპიოტას გვარის სოკო ქამასებრთა ოჯახისა, რომლის გავრცელების არეალი მოიცავს აზიას, ევროპას, ავსტრალიას, ახალ ზელანდიას, ჩრდილოეთ ამერიკას, სამხრეთ ამერიკასა და ჩრდილოეთ აფრიკას.

შხამიანი სოკოა. იზრდება წიწვოვან და ფოთლოვან ტყეებში, ერთეულებად ან მცირე ჯგუფებად, ზაფხულიდან შემოდგომამდე.

სოკო პირველად აღწერა ფრანგმა მიკოლოგმა პიერ ბიულიარმა 1789 წელს როგორც *Agaricus clypeolarius*. მიმდინარე ბინომიალური სახელწოდება მიანიჭა გერმანელმა მიკოლოგმა პაულ კუმერმა 1871 წელს.

**სამეცნიერო სინონიმები**:
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## აღწერა 
ქუდის დიამეტრი — 4-8 სმ, ნორჩობაში ზარისებრია, შემდგომში — ბრტყლად ამოზნექილი, შუაში ბორცვაკით, ზედაპირი დაფარულია კონცენტრულად განწყობილი ფიფქისებრი ქერცლებით, ქერცლებს შორის თეთრია, კიდეებთან ბოჭკოვანია, მოთეთრო, შემდგომში მოყვითალო-მურა.

რბილობი — თეთრი ფერის, რბილი, ხილის სუნით, ასაკთან ერთად იღებს არასასიამოვნო სუნს.

ჰიმენოფორი — ფირფიტებიანი, ფირფიტები ხშირი, თავისუფალი, კრემისფერი.

ფეხის სიგრძე — 3-10 სმ, სისქე — 0,4- 1 სმ, მყიფე, ძირში ოდნავ გამსხვილებული, ადვილად სცილდება ქუდს. საყელოს ზემოდან სადაა, ქვემოდან დაფარულია თეთრი ან მოყვითალო ფიფქისებრი ქერცლებით, ქუდის ფერია, საყელო ფიფქოვანია, რომელიც სწრაფად ქვრება.

სპორების მტვერი — თეთრი, სპორები — უფერული, 12-16-5,5-6,5 მკმ, ელიფსისებრი ან თითისტარისებრი.

## მსგავსი სახეობები 

Echinoderma asperum20061022wa.jpg|*Lepiota aspera* 
Lepiota boudieri 171002wa.JPG|*Lepiota boudieri*
Lepiota brunneoincarnata 170929w.JPG|*Lepiota brunneoincarnata*
Lepiota castanea 70848.jpg|*Lepiota castanea*
Mikrobedla07456.JPG|*Lepiota cristata*
Lepiota felina 20121021w.JPG|*Lepiota felina*
Bresadola - Lepiota helveola.png|*Lepiota helveola*
GT Lepiota cf hystrix.jpg|*Lepiota hystrix*
Lep.igniv.jpg|*Lepiota ignivolvata*
Lepiota lilacea Bres 577654.jpg|*Lepiota lilacea*  
Gemeine Egerlingsschirmling Leucoagaricus leucothites.JPG|*Lepiota naucina*
Lepiota magnispora 39264.jpg|*Lepiota magnispora* 
2016-11-10 Lepiota ochraceodisca Bon 696276.jpg|*Lepiota ochraceodisca* 
Lepiota ochraceofulva 690990.jpg|*Lepiota ochraceofulva*
Lepiota pseudohelveola (31266368477).jpg|*Lepiota pseudolilacea*
Lepiota subincarnata 117620.jpg|*Lepiota subincarnata*
Wielangta Unidentified Fungus 5307.jpg|*Macrolepiota clelandii*

## გავრცელება და ეკოლოგია
კოსმოპოლიტია. გავრცელებულია აზიაში, ევროპაში ჩრდილოეთ ამერიკაში, სამხრეთ ამერიკაში, ავსტრალიაში, ახალზელანდიაში, ჩრდილოეთ აფრიკაში.

იზრდება წიწვოვან და ფოთლოვან ტყეებში, პარკებში, ერთეულებად ან მცირე ჯგუფებად. უპირატესობას ანიჭებს ნათელ ადგილებს.

**სეზონი** — ზაფხულის ბოლოდან შემოდგომამდე.

## გალერეა

ფაილი:2016-06-30 Lepiota clypeolaria (Bull.) P. Kumm 722466.jpg
ფაილი:Lepiota clypeolaria - Villaukonsieni, Spenslig fjällskivling, Shield dapperling C IMG 2057.JPG
ფაილი:Lepiota clypeolaria - Villaukonsieni, Spenslig fjällskivling, Shield dapperling C IMG 7958.JPG
ფაილი:Lepiota clypeolaria 110923w.JPG
ფაილი:Lepiota clypeolaria 171115w.JPG
ფაილი:Lepiota clypeolaria a2 (1).JPG
ფაილი:Lepiota clypeolaria1.JPG
ფაილი:Wollstiel-Schirmling (Lepiota clypeolaria)-20201108-RM-155008.jpg

## რესურსები ინტერნეტში
*
*
*

## სქოლიო 
კატეგორია:შხამიანი სოკოები
კატეგორია:ლეპიოტა
სუეკა

**სუეკა** () — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების ვალენსიის პროვინციის რიბერა-ბახის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 92,5 კმ². მოსახლეობა — 27 566 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* ვალენსიის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* სუეკის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი 

## სქოლიო
კატეგორია:ვალენსიის მუნიციპალიტეტები
კატეგორია:ვალენსიის ქალაქები
აბანტო

**აბანტო** () — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების სარაგოსის პროვინციის კომუნიდად-დე-კალატაიუდის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 63,84395 კმ². მოსახლეობა — 92 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* სარაგოსის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* აბანტოს მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი 
* Gran Enciclopedia Aragonesa - აბანტო 

## სქოლიო
კატეგორია:სარაგოსის მუნიციპალიტეტები
ჟაკ ბერტენი

**ჟაკ ბერტენი** ( დ. 27 ივლისი 1918 — გ. 3 მაისი 2010) — ფრანგი კარტოგრაფ-თეორეტიკოსი. სორბონის უნივერსიტეტის პროფესორი (1967). 

1960-იან წლებში მისი ხელმძღვანელობით გეოგრაფიულ მეცნიერებაში გატარდა ფუნდამენტური კვლევები გრაფიკული სახვითი საშუალებების გამოყენებაზე. 1957–85 წლებში იყო მის მიერვე დაარსებული „კარტოგრაფიული ლაბორატორიის“ ხელმძღვანელი. ცნობილია თავისი მონუმენტური მონოგრაფიით „გრაფიკული სემიოლოგია“ (1967), რომელშიც განხილულია გრაფიკული სახვითი საშუალებების ვიზუალური აღქმის სინტაქსური და ლოგიკური წესები. ნაშრომი გერმანულად ენაზე გამოიცა 1974 წელს, ხოლო ინგლისურ ენაზე 1983 წელს. სხვა ნაშრომებიდან მნიშვნელოვანია „გრაფიკა და ინფორმაციის გრაფიკული დამუშავება“ (თანაავტ., 1977), „უნივერსალური ისტორიული ატლასი“ (თანაავტ., 1997) და სხვა. 

ჟაკ ბერტენმა თავის შრომებში არსებითი წვლილი შეიტანა კარტოგრაფიის თეორიაში, დაასაბუთა გრაფიკული სახვითი საშუალებების გამოყენების სინტაქტიკური და ლოგიკური წესები მათი ვიზუალური აღქმის კანონების საფუძველზე, რითაც შექმნა გრაფოლოგიური გამოთვლის სისტემის საფუძვლები. 

ბერტენმა მეცნიერულ-თეორიული და გამოყენებითი კვლევები კარტოგრაფიაში თვისებრივად ახალ საფეხურზე აიყვანა. იგი, მიხეილ ბოჩაროვთან და ალექსანდრე ასლანიკაშვილთან ერთად კარტოსემიოტიკის პიონერად მიიჩნევა.

1993 წელს გერმანიის კარტოგრაფიულმა საზოგადოებამ გადასცა მერკატორის მედალი, ხოლო 1999 წელს საერთაშორისო კარტოგრაფიულმა ასოციაციამ დააჯილდოვა კარლ მანერფელტის ოქროს მედლით. 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 27 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1918
კატეგორია:გარდაცვლილი 3 მაისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2010
კატეგორია:ფრანგი კარტოგრაფები
ჩვეულებრივი უკადრისა

**ჩვეულებრივი უკადრისა** () — ერთწლოვანი ბალახოვანი მცენარე უკადრისასებრთა ოჯახისა. აქვს სწორად მდგომი, დატოტვილი, 40–100 სმ სიმაღლის, მუხლებში გამსხვილებული ღერო. ლეგა მწვანეა, კვერცხისებური ან ელიფსური, მსხვილბლაგვკბილა ფოთლები; ზედები თითქმის მჯდომარეა, ქვედევი — გრძელყუნწიანი. ყვავილები იღლიურია, დიდი ზომის, ყვითელი, ქვედა, განაპირა ნაკვთები გაფართოებულია, შუა კი — წაწვეტებული. ხახა მოწითალო ლაქებითაა დაფარული. ყვავის ივნის-აგვისტოში, ნაყოფმსხმოიარობს სექტემბერში. გავრცელებულია კავკასიაში, სამხრეთ ევროპაში, მცირე და აღმოსავლეთ აზიაში. გვხვდება თითქმის მთელ საქართველოში. იზრდება ტყეებსა და ბუჩქნარებში, დამახასიათებელია დაჩრდილული, ტენიანი ადგილებისათვის.

## სქოლიო 
კატეგორია:უკადრისა
იულიანა ენესკუ

**იულიანა ენესკუ** (დ. 10 ოქტომბერი, 1955) — რუმინელი ფრენბურთელი. მონაწილეობა აქვს მიღებული ერთ ოლიმპიურ თამაშებზე რომელიც 1980 წელს გაიმართა. ენესკუმ ოლიმპიადაზე რუმინეთის ნაკრების რიგებში 5 შეხვედრა ჩაატარა.

## სქოლიო
კატეგორია:რუმინელი ფრენბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ბენიფაიო

**ბენიფაიო** (, ) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების ვალენსიის პროვინციის რიბერა-ალტის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 20,1 კმ². მოსახლეობა — 11 989 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* ვალენსიის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* ბენიფაიოს მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:ვალენსიის მუნიციპალიტეტები
როზენის ცისთვალა

**როზენის ცისთვალა** () — მრავალწლოვანი ბალახოვანი მცენარე სატაცურისებრთა ოჯახისა. აქვს მოღუნული ყვავილის ყუნწი, თავდახრილი, ზოგჯერ სწორყუნწიანი ყვავილები. მაღალი, 10–40 სმ სიმაღლის ღერო. 2–4, მოყვანილობით ფართოხაზური და ქალამნის წვერივით დაბოლოებული ფოთოლი. დიდი ზომის, თავდაღუნული ყვავილი. უკან გადახრილი, მოყვანილობით მოგრძოლანცეტა, ღია ცისფერი, ქვევითკენ უფრო მკრთალი და თეთრი ყვავილსაფრის ფოთლები. ერთ თანაყვავილედადაა შეზრდილი ორი თანაყვავილი. ყვავის და ნაყოფმსხმოიარობს მაის-ივნისში. გავრცელებულია კავკასიასა და მცირე აზიაში. კავკასიის ეკორეგიონის ენდემია. საქართველოში თითქმის ყველა რეგიონში გვხვდება. იზრდება ტყის ზედა და სუბალპურ სარტყლებში — მდელოებზე, კლდეებზე. იყენებენ როგორც დეკორატიულ მცენარეს.

## სქოლიო 
კატეგორია:ცისთვალა
ერთყვავილიანი ცისთვალა

**ერთყვავილიანი ცისთვალა** () — მრავალწლოვანი ბალახოვანი მცენარე სატაცურისებრთა ოჯახისა. აქვს სწორი ყვავილის ყუნწი, თავდახრილი ყვავილები, 10–20 სმ სიმაღლის ღერო. 2–5, მოყვანილობით ფართოხაზური ფოთოლი. საშუალო ზომის, თავდაღუნული ყვავილი. მოყვანილობით მოგრძოლანცეტა ყვავილსაფრის ფოთლები, ღია ცისფერი, რომელსაც მიჰყვება ლურჯი ძარღვი. თეთრი და დიდი ზომის თანაყვავილი. ყვავის და ნაყოფმსხმოიარობს აპრილ-მაისში. გავრცელებულია კავკასიასა და მცირე აზიაში, კავკასიის ეკორეგიონის ენდემია. საქართველოში გვხვდება იმერეთში, აჭარაში, შიდა ქართლში, სამცხე-ჯავახეთში, კახეთში. იზრდება ტყის შუა და სუბალპურ სარტყლებში — მდელოებზე, კლდეებზე.

## სქოლიო 
კატეგორია:ცისთვალა
კოწახური

**კოწახური** () — მცენარეთა გვარი კოწახურისებრთა ოჯახისა. ბუჩქები, იშვიათად მცირე ზომის ხეებია (სიმაღლე 3,5 მეტრამდე). ფოთლები კვერცხისებრი ან ლანცეტაა, ხშირად ეკლებად სახეცვლილი თანაყვავილებით. ყვავილები ორმაგი ყვითელი ყვავილსაფრითაა. ნაყოფი — მრგვალი ან წაგრძელებული, წითელი ან შავი წვნიანი კენკრა. ცნობილია დაახლოებით 500 სახეობა, რომლებიც გავრცელებული არიან ევრაზიის, ამერიკისა და ჩრდილოეთ აფრიკის ზომიერ სარტყელში. ყველაზე მეტად გავრცელებული სახეობაა ჩვეულებრივი კოწახური (*B. vulgaris*), რომელიც იზრდება ტყის პირებში, წყალგამყოფ მდელოებზე, ხრამებში, სტეპისა და ტყესტეპის ზონის ევროპულ ნაწილში. კოწახური ფართოდაა კულტივირებული როგორც დეკორატიული მცენარე (არსებობს წითელფოთლიანი ფორმები); ხშირად ზრდიან ცოცხალი ღობის შესაქმნელად. ნაყოფი საკვებად ვარგისია, აქვს სასიამოვნო გემო, შეიცავს შაქარს, ვიტამინებს С-ს და Е-ს, კაროტინს, პექტინის, მთრიმლავ და საღებავ ნივთიერებებს. ფოთლები და ფესვები სამკურნალო ნედლეულია ალკალოიდი ბერბერინის მიღებისათვის. კარგი თაფლოვანი მცენარეებია. კოწახურის მრავალი სახეობის ფოთლებზე ვითარდება მარცვლეული კულტურების დამაზიანებელი ჟანგა სოკოს *Puccinia graminis*-ის საგაზაფხულო მსხმოიარობა, ამიტომ რეკომენდებული არ არის კოწახურის დარგვა ამ კულტურებთან ახლოს.

## სქოლიო 
*
იოჯი იამამოტო

**იოჯი იამამოტო** (დ. 3 ოქტომბერი, 1943) — იაპონელი მოდის დიზაინერი, რომელიც მოღვაწეობს ტოკიოსა და პარიზში. ცნობილია ავანგარდული დიზაინის სამოსით, რომელშიც იაპონური ესთეტიკაა წარმოდგენილი. მოდის სფეროში შეტანილი წვლილისთვის დიზაინერს  არაერთი საპატიო ჯილდო აქვს მიღებული, მათ შორისაა საფრანგეთის ხელოვნებისა და ლიტერატურის ორდენი და იაპონიის ღირსების ორდენი.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი
*THE SHOP YOHJI YAMAMOTO (Official Online Shop)
* 
*

კატეგორია:დაბადებული 3 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1943
კატეგორია:იაპონელი მოდის დიზაინერები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
Dumbarton Oaks Papers

**Dumbarton Oaks Papers** (DOP) — ყოველწლიური ჟურნალი, რომელიც დაარსდა 1941 წელს და სპეციალიზდება ბიზანტიის საზოგადოებასა და კულტურააზე IV საუკუნიდან XV საუკუნემდე და მოიცავს როგორც ბიზანტიის იმპერიას, ასევე მის მეზობელ ქვეყნებს. ჟურნალში ბერძნული წყაროების გარდა, ასევე მოცემულია არაბული, სომხური, ეთიოპური, ქართული, ლათინური, ძველი საეკლესიო სლავური და სირიული ენებიდან.

## სქოლიო 
კატეგორია:ბიზანტისტიკა
კატეგორია:სტატიების ესკიზები ბიზანტიის იმპერიის შესახებ
ანტუან ჟიუსიე

**ანტუან ლორან დე ჟიუსიე** (; დ. 12 აპრილი, 1748, ლიონი — გ. 17 სექტემბერი, 1836, პარიზი) — ფრანგი ბოტანიკოსი. პარიზის მეცნიერებათა აკადემიის წევრი (1782). პარიზის ბოტანიკური ბაღის დირექტორი (1770–1826). პირველმა განავითარა მცენარეთა ბუნებრივი სისტემა (1789), რაც სისტემატიკის ისტორიაში მნიშვნელოვანი ეტაპი აღმოჩნდა, რამაც ბოლო მოუღო ბოტანიკაში ხელოვნური სისტემის შექმნას; მცენარეები დაალაგა აღმავალი კიბის სახით — დაწყებული წყალმცენარეებითა და სოკოებით და დამთავრებული ყვავილოვნებით. ბოტანიკაში შემოიტანა ოჯახის ცნება. იცავდა სახეობათა უცვლელობის იდეას. მისი ცნობილი თხზულება „Genera plantarum, secundum ordines naturales disposita“ (1789) შეიცავს მცენარეთა სისტემატიკის აღწერის პრინციპებს, რომლებიც დღესაც დგას კლასიფიკაციის სათავეში.

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 12 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1748
კატეგორია:გარდაცვლილი 17 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1836
კატეგორია:ფრანგი ბოტანიკოსები
კატეგორია:საფრანგეთის მეცნიერებათა აკადემიის წევრები
კატეგორია:ლონდონის სამეფო საზოგადოების უცხოელი წევრები
კატეგორია:გეტინგენის მეცნიერებათა აკადემიის წევრები
კატეგორია:შვედეთის სამეფო მეცნიერებათა აკადემიის წევრები
აგუარონი

**აგუარონი** () — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების სარაგოსის პროვინციის კამპო-დე-კარინიენის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 36,621904 კმ². მოსახლეობა — 624 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* სარაგოსის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* Gran Enciclopedia Aragonesa - აგუარონი

## სქოლიო
კატეგორია:სარაგოსის მუნიციპალიტეტები
რობერტ ჰევსენი

**რობერტ ჰევსენი** (დ. 20 მაისი, 1934 — გ. 17 ნოემბერი, 2018) — ამერიკელი ისტორიკოსი და როუანის უნივერსიტეტის ისტორიის პროფესორი. სამხრეთ კავკასიის უძველესი ისტორიის ექსპერტი. ჰევსენი ავტორია *Armenia: A Historical Atlas* (2001)-ის, მთავარი ცნობარის, რომელიც აღიარებულია, როგორც მნიშვნელოვანი მიღწევა არმენოლოგიაში.

## ბიოგრაფია 
რობერტ ჰევსენის ნამდვილი გვარია ჰევსენიანი. დაიბადა 1934 წელს ნიუ-იორკში ამერიკელი სომხების ოჯახში. მიიღო ბაკალავრის ხარისხი მერილენდის უნივერსიტეტში, ხოლო 1967 წელს დოქტორის ხარისხი ჯორჯტაუნის უნივერსიტეტში. იმავე წელს ის შეუერთდა როუანის უნივერსიტეტის ისტორიის დეპარტამენტს, სადაც ის ეუფლებოდა ბიზანტიისა და რუსეთის ისტორიას 30 წლის განმავლობაში. 1999 წელს დატოვა როუანის უნივერსიტეტი, რის შემდეგადაც პროფესორი ჰევსენი ასწავლიდა ჩიკაგოს უნივერსიტეტში, კოლუმბიის უნივერსიტეტში, კალიფორნიის ფრესნოს სახელმწიფო უნივერსიტეტში და ლოს-ანჯელესის კალიფორნიის უნივერსიტეტში.

პროფესორი ჰევსენი ასევე იყო Society for the Study of Caucasia-ს თანადამფუძნებელი და პრეზიდენტი.

## ნაშრომები 
;წიგნები
* 
* 
;წიგნის თავები
* 
;სტატიები
* 
* 
* 
* Anatolia and Historical Concepts  // The California Institute for Ancient Studies, a Velikovskian site

## რესურსები ინტერნეტში 
* Robert H. Hewsen Appointed Henry S. Khanzadian Kazan Visiting Professor for Fall 2001 at Fresno State.

## სქოლიო 
კატეგორია:ამერიკელი არმენოლოგები
კატეგორია:სომხური წარმოშობის ამერიკელები
კატეგორია:დაბადებული 1934
კატეგორია:გარდაცვლილი 2018
კატეგორია:დაბადებული 20 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 17 მაისი
კატეგორია:ნიუ-იორკში დაბადებულები
უაკარი

**უაკარი**, *კაკაჟაო* () — ცხვირფართო მაიმუნების გვარი საკისებრთა ოჯახისა. მოიცავს 4 სახეობას, რომლებიც გავრცელებული არიან სამხრეთ ამერიკაში: დასავლური ანუ მელასებრი უაკარი (*C. calvus*), შავთავა უაკარი (*C. melanocephalus*), აირესის უაკარი (*C. ayresi*) და ნებლინის უაკარი (*C. hosomi*). მათი სხეულის სიგრძეა 30–57 სმ, კუდისა — 12,5–21 სმ, მასა 2,7–3,5 კგ. სხვა ამერიკული მაიმუნებისაგან განსხვავდებიან მოკლე კუდით, რომელიც არ აღემატება სხეულის სიგრძის ნახევარს. სახე და ლოყები შიშველია, ზოგჯერ შესაძლებელია წვერი ქონდეთ. მელასებრ უაკარის კეფაზე არ აქვს ბეწვი, ყურები ღიაა, შავთავა უაკარის კი კეფა შემოსილი აქვს და ყურებიც დახურულია ბეწვით. შეფერილობა ძირითადად მოყვითალოა; იცვლება სახეობებისა და ქვესახეობების მიხედვით; კანი სახეზე ალისფერია. ბინადრობენ ტროპიკულ ტყეებში — მცირე მდინარეებისა და ტბების ნაპირებთან. ცხოვრობენ დიდი ხეების ვარჯებში, იშვიათად ეშვებიან მიწაზე. აქტიურები არიან დღისით. უპირატესად იკვებებიან ხილით. ცხოვრობენ კოლონიებად, სადაც 30–50 წევრია გაერთიანებული, ზოგჯერ — 100-მდე. მდედრებს გამრავლება 3 წლის ასაკიდან შეუძლიათ, მამრების — 6 წლიდან. ჩვეულებრივ შობენ ერთ ნაშიერს. ტყვეობაში ცხოვრობენ 30 წლამდე. ყველა სახეობის არეალი მცირე ფართობისაა. ბუნების დაცვის საერთაშორისო კავშირის თანახმად, მელასებრი და ნებლინის უაკარი საფრთხის ქვეშაა.

## სქოლიო 
კატეგორია:საკისებრნი
დუმბარტონ-ოქსი

მინი|დუმბარტონ-ოქსის სასახლე
**დუმბარტონ-ოქსი** () — ისტორიული მამული ვაშინგტონის ჯორჯტაუნის უბანში. თავდაპირველად იყო რობერტ ვუდს ბლისისა (1875–1962) და მისი მეუღლე მილდრედ ბარნს ბლისის (1879–1969) რეზიდენცია და ბაღი.

**Dumbarton Oaks Research Library and Collection** დაარსდა ბლისების მიერ, რომლებმაც ის 1940 წელს გადასცეს ჰარვარდის უნივერსიტეტს. კვლევითი ინსტიტუტი ეძღვნება სწავლებებს სხვადასხვა სფეროში, მათ შორის: ბიზანტიისა და კოლუმბამდელი ცივილიზაციების კვლევებს, ასევე ბაღის დიზაინისა და ლანდშაფტის არქიტექტურის სფეროს, რაც ხორციელდება სამეცნიერო სტიპენდიების, შეხვედრების, გამოფნეების და პუბლიკაციების მეშეობით. 

საზოგადოებისთვის დუმბარტონ-ოქსი ღიაა როგორც ბაღი და მუზეუმის კოლექცია. ის ასევე მასპინძლობს საჯარო ლექციებს და სხვადასხვა კონცერტებს.

1944 წელს დუმბარტონ-ოქსში გაიმართა კონფერენცია, როემლშიც მონაწილეობდნენ დელეგატები აშშ, ბრიტანეთი, სსრკ და ჩინეთიდან.

## დირექტორები
*ჯონ სეიმურ თეჩერი, დირექტორის მოვალეობის შემსრულებელი, 1945, დირექტორი, 1946–1969
*უილიამ რ. ტაილერი,  1969–1977
*ჯილს კონსტებლი, 1977–1984
*რობერტ თომსონი, 1984–1989
*ანგელიკი ლაიუ, 1989–1998
*ედვარდ ლ. კეინანი, 1998–2007
*იან მ. ზიოლკოვსკი, 2007–დღემდე

## გარე ბმულები 
* Dumbarton Oaks Research Library and Collection website
* The Mosaics of Dumbarton Oaks
* Dumbarton Oaks Mosaic Pebble Garden
* Explore DC

კატეგორია:კვლევითი ბიბლიოთეკები
კატეგორია:ბიზანტისტიკა
კატეგორია:ჰარვარდის უნივერსიტეტი
Peeters Publishers

**Peeters Publishers** — საერთაშორისო აკადემიური საგამომცემლო კომპანია, რომელიც 1857 წელს დაარსდა ლუვენში. Peeters ყოველწლიურად გამოსცემს 200-მდე ახალ სათაურს და 75 ჟურნალს. მთავარი სფეროებია ჰუმანიტარული და სოციალური მეცნიერებები, ძირითადი აქცენტებია ბიბლიის სწავლებები, რელიგიური სწავლებები, პატრისტიკა, კლასიკური და ორიენტალური სწავლებები, ეგვიპტოლოგია, ფსიქოლოგია, ეთიკა, მედიევისტიკა და ხელოვნება.

## ისტორია 
ლუვენის ასოციაცია ბეჭვდასთან ისეთივე ძველია, როგორც თავად ბეჭდვის ხელოვნება. 1474 წელს იოჰან ველდენერმა პირველად დაბეჭდა წიგნი ლუვენში. XV საუკუნეში, ლუვენში ექვსი აქტიური მბეჭდავი ცხოვრობდა. მათ შორის ყველაზე ცნობილი იყო იოჰან ვესტფალიელი და დირკ მარტენსი. XVI საუკუნეში ძირითადად ანტვერპელი მბეჭდავები გამოსცემდნენ ნაშრომებს ჰუმანიტარულ მეცნიერებებზე. ყველაზე ცნობილი იყო ხრისტოფორ პლანტენი, რომელმაც პუბლიკაციების რაოდენობითა და მისი მაღალი ხარისხით გადაასწრო ყველა სტამბას. ავსტრიული ბატონობის ქვეში, 1759 წელს დაარსდა საგამომცემო სახლი „ლუვენის აკადემია“, რომელმაც საფრანგეთის რევოლუციამდე იარსება.

1857 წლიდან პიტერსის ოჯახმა საკუთარი საგამომცემლო სახლი და წიგნების მაღაზია გახსნა ლუვენის ცენტრში. კომპანია მალევე გაიზარდა და XX საუკუნის დასაწყისში 100-ზე მეტი დასაქმებული ჰყავდა. 1914 წელს ლუვენის ხანძარმა იმსხვერპლა კომპანია, ხოლო პირველი მსოფლიო ომის შემდეგ, ოჯახი ძირითადად წიგნების მაღაზიაზე გადაერთო. 1960 წელს ემანუელ პიტერსმა შეიძინა „Imprimerie Orientaliste“ და ოჯახს დაუბრუნა საგამომცემლო ბიზნესი ლუვენში.

დღევანდელ დღემდე Peeters-ის საგამომცემლო ისევ ოჯახის საკუთრებაშია და მათი საქმიანობა ძლიერ ინტერნაციონალიზებულია.

## სქოლიო 
## გარე ბმულები 
* 

კატეგორია:ბელგიაში დაარსებულები
კატეგორია:აკადემიური გამოცემები
საკი

**საკი** () — ცხვირფართო მაიმუნების გვარი საკისებრთა ოჯახისა. მოიცავს 13–16 სახეობას;

## სქოლიო 
კატეგორია:საკისებრნი
მარინა იონესკუ

**მარინა იონესკუ** (დ. 9 დეკემბერი, 1949) — რუმინელი ფრენბურთელი. მონაწილეობა აქვს მიღებული ერთ ოლიმპიურ თამაშებზე რომელიც 1980 წელს გაიმართა. იონესკუმ ოლიმპიადაზე რუმინეთის ნაკრების რიგებში 5 შეხვედრა ჩაატარა.

## სქოლიო
კატეგორია:რუმინელი ფრენბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კარსერი

**კარსერი** (, ) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების ვალენსიის პროვინციის რიბერა-ალტის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 8 კმ². მოსახლეობა — 1827 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* ვალენსიის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* კარსერის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:ვალენსიის მუნიციპალიტეტები
Ashgate Publishing

**Ashgate Publishing** — იყო ადაკემიური წიგნების და ჟურნალების საგამომცემლო კომპანია ფარნაჰამში (სარი, დიდი ბრიტანეთი). ჩამოყალიბდა 1967 წელს. ამერიკის ფილიალი მდებარეობდა ბერმინგტონში, ვერმონტი და კიდევ ერთი ბრიტანული ოფისი ლონდონში. ახლა ის Informa-ს (Taylor & Francis) შვილობილი კომპანიაა.  
          
კომპანიას გააჩნდა ორი იმპრინტი: **Gower Publishing** გამოცემდა პროფესიონალურ ბიზნეს და მენეჯერულ სათაურებს, და **Lund Humphries**, რომელიც დაარსდა 1939 წელს, გამოსცემს ილუსტრირებულ ხელოვნების წიგნებს, ძირითადად კი თანამედროვე ბრიტანული ხელოვნების სფეროში. 2015 წლის მარტში, Gower-მა წარმოგვიდგინა **GpmFirst**, ინტერნეტ-საზოგადოება, რომელიც გამომწერებს სთავაზობს წვდომას 120 მეტ პროექტზე, დისკუსიებზე, სტატიებზე, რომელიც ეხება ბიზნესსა და პროექტის მენეჯმენტს. 2015 წლის ივლისში Ashgate 20 მილიონ ევროდ შეიძინა Informa-მ. 2015 წლის დეკემბრიდან Lund Humphries დამოუკიდებელი გამომცემელი გახდა. 2016 წლის თებერვალს Ashgate-ის დამოუკიდებელი იმპრინტები Routledge-ის იმპრინტის ნაწილი გახდნენ.

## სქოლიო 
## გარე ბმულები 
*  (archive)

კატეგორია:აკადემიური გამოცემები
პატერნა

**პატერნა** () — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების ვალენსიის პროვინციის უერტა-ოესტეს კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 44 კმ². მოსახლეობა — 71 035 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* ვალენსიის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* პატერნის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:ვალენსიის მუნიციპალიტეტები
კატეგორია:ვალენსიის ქალაქები
აინსონი

**აინსონი** () — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების სარაგოსის პროვინციის კამპო-დე-ბორხის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 40,456968 კმ². მოსახლეობა — 1064 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* სარაგოსის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* აინსონის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი 
* Gran Enciclopedia Aragonesa - აინსონი 

## სქოლიო
კატეგორია:სარაგოსის მუნიციპალიტეტები
ნინა გარსოიანი

**ნინა გარსოიანი** (; დ. 11 აპრილი, 1923, პარიზი – გ. 14 აგვისტო, 2022, ნიუ-იორკი, აშშ) — ამერიკელი ისტორიკოსი, რომელიც სპეციალიზდება სომხეთის და ბიზანტიის ისტორიაში. 1969 წელს ის გახდა პირველი ქალი ისტორიკოსი, რომელმაც კოლუმბიის უნივერსიტეტში მიიღო თანამდებობა, სადაც ის გევორქ მ. ავედესიანის სომხეთის ისტორიისა და ცივილიზაციის კათედრის მფლობელი გახდა., პარიზში, სომეხი მშობლების ოჯახში, რომლებიც წარმოშობით რუსეთის იმპერიიდან, კერძოდ დონის ნახიჩევანიდან (როსტოვ-ონ-დონი) და თბილისიდან იყვნენ. 1933 წელს ის გადასახლდა ნიუ-იორკში. 1943 წელს ბრაინ მავრის კოლეჯში კლასიკური არქეოლოგიის მიმართულებით მიიღო ბაკალავრის ხარისხი, ხოლო მაგისტრატურა და დოქტორანტურა ბიზანტიის, ახლო აღმოსავლეთისა და სომხეთის ისტორიაში კოლუმბიის უნივერსიტეტში მოიპოვა. წლიდან 1970 წლამდე იმყოფებოდა. ის დუმბარტონ-ოქსში მონაწილეობას იღებდა ბიზანტიის კვლევების სიმპოზიუმში, სადაც ორჯერ თანა-დირექტორის პოზიციით მსახურობდა.

## პუბლიკაციები 
გარსოიანს გამოქვეყნებული აქვს რამდენიმე წიგნი, ჟურნალი და ენციკლოპედიური სტატია სომხეთის, ბიზანტიის და სასანიანთა ისტორიაზე. საკუთარ პუბლიკაციებში ის განსაკუთრებით ხაზს უსვამს ირანულ/სპარსულ გავლენას სომხურ ისტორიაზე.

; წიგნები
* *The Paulician Heresy*. Mouton, 1968.
* *Armenia between Byzantium and the Sasanians*. Variorum Publishing. 1985.
* *The Epic Histories Attributed to Pʻawstos Buzand: (Buzandaran Patmutʻiwnkʻ)*. Harvard University Press, 1989.
* ''L'Église arménienne et le grand schisme d'Orient*. Peeters Publishers. 1999.
* *Church and Culture in Early Medieval Armenia*. Ashgate, 1999.
* *De Vita Sua*. 2011. (memoir)

; სტატიები
* "Byzantine Heresy. A Reinterpretation." *Dumbarton Oaks Papers* 25 (1971): 85-113.
* "Secular jurisdiction over the Armenian church (fourth-seventh centuries)." *Harvard Ukrainian Studies* 7 (1983): 220-250.
* "Byzantium and the Sasanians." *Cambridge History of Iran* 3.1 (1983): 568-592.
* "The problem of Armenian integration into the Byzantine empire." *Studies on the internal diaspora of the Byzantine Empire* (1998): 53-124.

; თარგმნები
* *The trade and cities of Armenia in relation to ancient world trade* by Hakob Manandian. 1965
* *Armenia in the Period of Justinian* by Nicholas Adontz. Calouste Gulbenkian Foundation. 1970.
* *The Arab Emirates in Bagratid Armenia'' by Aram Ter-Ghevondyan. Livraria Bertrand. 1976

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1923
კატეგორია:სომეხი ისტორიკოსები
კატეგორია:ბიზანტისტიკა
კატეგორია:ირანისტიკა
კატეგორია:კოლუმბიის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:პარიზელები
კატეგორია:გარდაცვლილი 2022
კატეგორია:გარდაცვლილი 14 აგვისტო
კატეგორია:ნიუ-იორკში გარდაცვლილები
ევგენი ტრაპიზონელი

წმ. **ევგენი ტრაპიზონელი** — ქრისტიანობისთვის წამებული და კულტი ტრაპიზონში. ხსენების დღეა 21 იანვარი. ევგენი სხვა ქრისტიან მოწამეებთან — კანდიდუსთან, ვალერიანთან და აქვილასთან — ერთად იმპერატორების დიოკლიტიანესა და მაქსიმიანეს მმართველობის დროს ეწამა. ოთხივე მათგანი თავდაპირველად ტრაპიზონის მთებს აფარებდნენ თავს, მაგრამ ისინი მხედართმთავარმა ლუციუსმა იპოვა, რომელმაც მათი დატყვევება და სიკვდილით დასჯა ბრძანა. ევგენის მიაწერენ „ნაცრისფერ გორაზე“ გამოსახულების განადგურებას, რომელიც ქალაქს გადაჰყურებდა, მოგვიანებით მას მითრატის სახელით იცნობდნენ.

## მემკვიდრეობა
ტრაპიზონის იმპერიის კომნენოსმა მმართველებმა წმინდანი ქვეყნის მფარველად გამოაცხადეს. ადგილობრივთა რწმენით, მის სახელთან დაკავშირებული სასწაულები 1224 წელს ტრაპიზონს ეხმარებოდა თურქ-სელჩუკებისგან ქალაქის დაცვაში. მას ხშირად გამოსახავდნენ ტრაპიზონის მონეტებზეც. ტრაპიზონის გარეთ მის სახელზე კულტი და პილიგრიმობა არ განვითარებულა. XIV საუკუნეში ტრაპიზონის მიტროპოლიტმა იოანე ლაზაროპულოსმა იოსების სახელით, წმინდანი ევგენიოსის სასწაულები შეაგროვა და ერთ წიგნად შეკრა. მის სახელზე ტრაპიზონში არსებობდა მონასტერი.

## სქოლიო 
კატეგორია:წმინდანები
კატეგორია:ტრაპიზონის იმპერია
ლიუდმილა ბარბირი

**ლიუმდილა ბარბირი** (დ. 30 ნოემბერი, 1982) — უკრაინელი მსახიობი და ტელეწამყვანი. 2004 წელს დაამთავრა კიევის ნაციონალური ი. კარპენკო-კარის თეატრის, კინოსა და ტელევიზიის უნივერსიტეტი.

2011-2012 წლებში ტელეარხ „TET“-ზე ანდრეი მერზლიკინთან ერთად მიჰყავდა გადაცემა „თეორია და ღალატი“.

2013 წლის 19 აგვისტოდან მიჰყავს დილის გადაცემა „საუზმე 1+1-თან“ ტელეარხ 1+1-ზე.

## პირადი ცხოვრება
ბარბირი გათხოვილია. მისი მეუღლე არის აიკიდოს მწვრთნელი. 2012 წელს ბარბირს შეეძინა შვილი, ტარასი.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 30 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1982
კატეგორია:უკრაინელი მსახიობები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ქართული კოწახური

**ქართული კოწახური** () — ბუჩქოვანი მცენარე კოწახურისებრთა ოჯახისა. მისი ახალგაზრდა ტოტები მოწაბლისფრო-ყვითელი, ცილინდრული, გლუვი ან სუსტად დაღარულია. აქვს მარტივი, ტყავისებური ფოთლები, მოყვანილობით კვერცხისებურიდან ლანცეტასებურამდე. ქვედა ეკლები სამად არის გაყოფილი, ზედა ეკლები კი მარტოულია. ყვავილედი მრავალყვავილიანია. მოგრძო ნაყოფი წითელი ფერისაა და ლეგა ნაფიფქი აყრია. ყვავის და ნაყოფმსხმოიარობს მაის-ივნისში. კავკასიის ენდემური მცენარეა. საქართველოში გვხვდება ქართლსა და კახეთში. იზრდება ველებზე, მშრალ ადგილებში, ბუჩქნარებში და მდინარეების ტერასებზე.

## სქოლიო 
კატეგორია:კოწახური
სტივენ რაპი

**სტივენ ჰ. რაპი** () — ამერიკელი ისტორიკოსი. მისი კვლევების საფუძველია ბიზანტიური თანამეგობრობის, აღმოსავლეთ ქრისტიანობის სამ-კონტინენტური არეალის კულტურათშორისი ურთიერქმედება.

## ბიოგრაფია 
1990 წელს ინდიანას უნივერსიტეტში პოლიტიკის მეცნერებების მიმართულებით მოიპოვა ბაკალავრის ხარისხი. 1992 წელს მიჩიგანის უნივერსიტეტში ბიზანტიის ისტორიაში დაიცვა მაგისტრის, ხოლო 1997 წელს კი დოქტორის ხარისხი, ძირითადი ყურადღება დაუთმო შუა საუკუნეების კავკასიას (განსაკუთრებით სომხეთს, საქართველოს და კავკასიის ალბანეთს). მისი სადისერტაცია ნამუშევარია „Imagining History at the Crossroads: Persia, Byzantium, and the Architects of the Written Georgian Past“. 1998-2004 წლებში იყო ჯორჯიის უნივერსიტეტში ევრაზიისა და მსოფლიო ისტორიის ასისტენტი პროფესორი. 2004-2008 წლებში ასოცირებული პროფესორი. 2008-2009 წლებში РГГУ-ს რუსულ-ამერიკული კვლევითი ცენტრის მოწვეული პროფესორი. 2009-2012 წლებში College of Liberal Studies and University Outreach-ის დამხმარე ასისტენტ პროფესორი. 2012-2015 სემ ჰიუსტონის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ასოცირებული პროფესორი ევრაზიის ისტორიაში. 2015 წლიდან პროფესორი სემ ჰიუსტონის უნივერსიტეტში. გარდა ამისა, იგი იყო ბერნის უნივერსიტეტის „Historisches Institut“-ის ასოცირებული მკვლევარი და საქართველოს წმ. ანდრიას უნივერსიტეტის „ქართული სიძველეთა მოძიებისა და კვლევის ცენტრის“ ასოცირებული თანამშრომელი 2009 წლიდან.

## პუბლიკაციები 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## რესურსები უნივერსიტეტში 
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:ამერიკელი ისტორიკოსები
კატეგორია:ქართველოლოგები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
სერდა

**სერდა** (, ) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების ვალენსიის პროვინციის კოსტერის კომარკის შემადგენლობაში.  ფართობი — 2 კმ². მოსახლეობა — 331 კაცი (2020 წ.).

## იხილეთ აგრეთვე
* ვალენსიის მუნიციპალიტეტები

## რესურსები ინტერნეტში
* სერდის  მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:ვალენსიის მუნიციპალიტეტები