open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
კლეოპატრას ნაპრალი

**კლეოპატრას ნაპრალი** () — ნაპრალი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში (კვადრანტებიː LQ-04, LAC-38). სახელი ეწოდა ქალის ბერძნული სახელის მიხედვით (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1976 წელს).

კლეოპატრას ნაპრალი გადაჭიმულია ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან სამხრეთ-დასავლეთის მიმართულებით 14.66 კმ-ზე, ხოლო მისი სელენოგრაფიული კოორდინატებია:
*ჩრდილო-აღმოსავლეთის კიდე — ;
*სამხრეთ-დასავლეთის კიდე — ;
*ცენტრი — .

## სქოლიო
კატეგორია:მთვარის ნაპრალები
კატეგორია:კვადრანტი LQ-04
ბექღუბი

**ბექღუბი** (***ბაკლობელი*** ***ბექლორი***) — სოფელი გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი არტაანის ლივის მიშეს ნაჰიეში.

დავთრის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 14 კომლი. ყველა იყო ისფენჯის გადამხდელი, ანუ ქრისტიანი. კომლთა უფროსების ნაწილს ერქვა ქართველებისათვის/ქრისტიანებისათვის დამახასიათებელი სახელი: გრიგოლ, ივანე, კვირიკე, მახარებელ. მამის სახელებად გვხვდება: შაქარა.

სამეურნეო სტრუქტურა მარტივი იყო. ამით იგი გარკვეულწილად ჰგავს კიდეც ნაჰიეს სოფლების უმეტესობას. ყველაზე განვითარებული დარგი იყო მემარცვლეობა. სამეურნეო გადასახადებიდან მასზე მოდიოდა 85%-ზე მეტი. ხორბალსა და ქერზე თანაბარი ოდენობის გადასახადი იყო გაწერილი. სხვა დარგებზე გაცილებით მცირე იყო გადასახადი.

ორი დავთრის  ურთიერთშედარებით ირკვევა, რომ 20-წლიან პერიოდში მოსახლეობის რაოდენობა 2-ჯერ და მეტადაა გაზრდილი. ორივე შემთხვევაში მოსახლეობა მთლიანად ქრისტიანია. გაზრდილია წლიური გადასახადე- ბის ჯამი 6000-დან 9999 ახჩამდე.

## ლიტერატურა
* *დ. ნიკოლაიშვილი, დ. სართანია, ა. უჯმაჯურიძე, დ. კირთაძე, მ. კვეტენაძე.* მესხეთი ოსმალური დავთრების მიხედვით. „გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი დავთარი", თბ., უნივერსალი, 2021, გვ. 233

## სქოლიო
კატეგორია:გურჯისტანის ვილაიეთის დიდ დავთარში მოხსენიებული სოფლები
ქოისანური ხალხები

250პქ|მინი|ქოისანური ენების გავრცელების არეალი აღნიშნულია მწვანედ
[200პქ|მინი|[ბუშმენები|ბუშმენი ნამიბიიდან]]
**ქოისანური ხალხები**, *ქოესანური ხალხები* — ქოისანურ ენებზე მოსაუბრე ხალხთა ჯგუფი აფრიკაში. მასში შემავალი ხალხები ცხოვრობენ რამდენიმე ქვეყანაში: სანდავე და ჰაძა – ტანზანიაში (49 ათასი ადამიანი 2008 წლის შეფასებით), ქოექოე ანუ ჰოტენტოტები და სანი ანუ ბუშმენები — ნამიბიაში (312,7 ათასი ადამიანი), სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკაში (83,5 ათასი ადამიანი), ბოტსვანაში (66,3 ათასი ადამიანი), ანგოლაში (39,7 ათასი ადამიანი), ზიმბაბვეში (7,8 ათასი ადამიანი), ზამბიაში (0,1 ათასი ადამიანი). ქოისანური ხალხები წარმოადგენენ აღმოსავლეთ და სამხრეთ აფრიკის უძველეს ეთნიკურ ფენას, გამოირჩევიან ფიზიკური აღნაგობის საერთო ნიშნებით (ე. წ. სამხრეთაფრიკული რასა), კულტურის არქაული ფორმებით.

ქოისანური ხალხების სხვადასხვა ჯგუფებს შორის ენობრივი ნათესაობა დისკუსიის საგანია. XVII საუკუნესა და XVIII საუკუნის დასაწყისში ქოექოეს ხალხი ცხოვრობდა თანამედროვე სამხრეთ და ცენტრალური ნამიბიის ტერიტორიაზე (ნამას ჯგუფი), ახლანდელი სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის დასავლეთ და სამხრეთ სანაპიროზე (ორლამი ანუ ორლამ-ნამა, კაპის ჰოტენტოტები); ჟუს ხალხი (ანუ კუნგი / ხუნი) — თანამედროვე ანგოლის სამხრეთსა და აღმოსავლეთში, ნამიბიის ჩრდილოეთსა და ბოტსვანის დასავლეთში; ჩუ-ქვეს ხალხი — ანგოლის სამხრეთ-აღმოსავლეთში, ჩრდილოეთ და ცენტრალურ ბოტსვანაში; ტაა ანუ ხოონი — ნამიბიის აღმოსავლეთსა და ბოტსვანის დასავლეთში; ამკოე ანუ ქოანი — ცენტრალური ბოტსვანის სამხრეთ ნაწილში; კვი — ნამიბიის სამხრეთ-აღმოსავლეთში, ბოტსვანის სამხრეთსა და სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის ჩრდილო-დასავლეთ და ცენტრალურ ნაწილებში. XVIII-XX საუკუნეებში მათი ტერიტორია მნიშვნელოვნად შემცირდა, განსაკუთრებით სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკაში.

## ლიტერატურა 
* 

კატეგორია:აფრიკის ხალხები
ბლორძა

**ბლორძა** *ლორზა* – სოფელი გურჯისტანის ვილაიეთის ახალციხის ლივის აწყურის ნაჰიეში. ამჟამად ახალციხის მუნიციპალიტეტშია. აღნუსხულია აგრეთვე ამიერკავკასიის მხარის მოსახლეობის 1886 წლის საოჯახო სიებში, რომლის მიხედვითაც იგი შედიოდა ტფილისის გუბერნიის ახალციხის მაზრის აწყურის უბანსა და აწყურის სასოფლო თემში. დატანილია არაერთ ძველ კარტოგრაფიულ წყაროზე. 

დავთრის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 6 კომლი. კომლთა უმეტესობას ერქვა ქართველებისათვის/ქრისტიანებისათვის დამახასიათებელი სახელი: ზაქარა, ნიკოლოზ, ღვინია და ა.შ. მოხსენიებულია ბადუჩასა და ერდგულას შვილიშვილები. დასახელებულია 3 აზნაური, რომლებიც ფლობდნენ ვენახსა და ბაღს, თუმცა დავთრის შედგენის მომენტისათვის ახალი მფლობელები, ანთროპონიმებიდან (მუსტაფა და მუსა) გამომდინარე, მუსლიმანები უნდა ყოფილიყვნენ.

ამიერკავკასიის მხარის მოსახლეობის 1886 წლის საოჯახო სიების მიხედვით კი აქ ცხოვრობდა 16 კომლი (128 მცხოვრები). მთელი მოსახლეობა რეგისტრირებული იყო როგორც სუნიტი ქურთი.

სოფლის მეურნეობის ძირითადი დარგი იყო მემარცვლეობა (გადასახადის საერთო რაოდენობის თითქმის 84%). ძირითადი აგროკულტურები იყო: ქერი და ხორბალი. მართალია, ხორბალზე მეტი გადასახდი იყო გაწერილი, თუმცა ქილებით ქერი აღემატებოდა ხორბალს. ეს კი ქერის მეტ მოსავალზე მიგვანიშნებს. ჭვავსა და ფეტვზე ნაკლები გადასახადი იყო გაწერილი. ყველა სხვა დარგი მეტნაკლებად თანაბარი მნიშვნელობის იყო: მებოსტნეობა, მევენახეობა, შირის წარმოება, მეფუტკრეობა, მოჰყავდათ პარკოსნები, სელი, კაკალი. თითქმის ყველა მათგანზე გაწერილი იყო 50-100 ახჩა. გამონაკლისი იყო შირის წარმოება და კაკალი, რომელზეც იხდიდნენ 400 და 200 ახჩას შესაბამისად. ჯამურად მეცხოველეობაზე გადასახადი თითქმის 5% იყო, თუმცა დარგების მიხედვით ეს მაჩვენებელი ძალზე დაბალია. ჰყავდათ 250 სული ცხვარი და 80 სული ღორი. 1 კომლზე გაანგარიშებით არც ისე მცირე რიცხვს ვიღებთ: 42 სულ ცხვარსა და 13 სულ ღორს.

## ლიტერატურა
* *დ. ნიკოლაიშვილი, დ. სართანია, ა. უჯმაჯურიძე, დ. კირთაძე, მ. კვეტენაძე.* მესხეთი ოსმალური დავთრების მიხედვით. „გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი დავთარი", თბ., უნივერსალი, 2021, გვ. 238

## სქოლიო
კატეგორია:გურჯისტანის ვილაიეთის დიდ დავთარში მოხსენიებული სოფლები
ბიჯია

**ბიჯია** (***ბიჯა***) სოფელი გურჯისტანის ვილაიეთის არტანუჯის ლივის არტანუჯის ნაჰიეში. ამჟამად სოფელია (Tütünlü) თურქეთში, ართვინის პროვინციაში, ქალაქ არტანუჯიდან ჩრდილოეთ-აღმოსავლეთით 7 კმ მანძილზე. იგი შეესაბამება  სოფელ ბავიეს.

დავთრის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 14 კომლი. ყველა იყო ქრიტიანი. წლიური გადასახადების ჯამი შეადგენდა 15 000 ახჩას. აღნუსხულია ამიერკავკასიის მხარის მოსახლეობის 1886 წლის საოჯახო სიებში, რომლის მიხედვითაც იგი შედიოდა ქუთაისის გუბერნიის ართვინის ოკრუგის არტანუჯის უბანსა და ბიჯას სასოფლო თემში. ამ პერიოდში აქ ცხოვრობდა 97 კომლი (586 მცხოვრები). მთელი მოსახლეობა რეგისტრირებული იყო როგორც სუნიტი თათარი.

ორი დავთრის  მიხედვით 20-წლიან პერიოდში ძლიერაა შეცვლილი დემოგრაფიული ვითარება. მოსახლეობის რაოდენობა თითქმის 3-ჯერაა გაზრდილი, თუმცა უცვლელია კონფესიური სტრუქტურა. წლიური გადასახადების ჯამი შემცირებულია 9000-დან 15 000 ახჩამდე.

## ლიტერატურა
* *დ. ნიკოლაიშვილი, დ. სართანია, ა. უჯმაჯურიძე, დ. კირთაძე, მ. კვეტენაძე.* მესხეთი ოსმალური დავთრების მიხედვით. „გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი დავთარი", თბ., უნივერსალი, 2021, გვ. 237

## სქოლიო
კატეგორია:გურჯისტანის ვილაიეთის დიდ დავთარში მოხსენიებული სოფლები
კოშის ნაპრალი

**კოშის ნაპრალი** (, ) — ნაპრალი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის აღმოსავლეთ ნაწილში (კვადრანტებიː LQ-12, LAC-61). სახელი ეწოდა ნაპრალის მახლობლად არსებული, კრატერ კოშის მიხედვით (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1964 წელს).

კოშის ნაპრალი გადაჭიმულია ჩრდილო-დასავლეთიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთის მიმართულებით 167.00 კმ-ზე, ხოლო მისი სელენოგრაფიული კოორდინატებია:
*ჩრდილო-დასავლეთის კიდე — ;
*სამხრეთ-აღმოსავლეთის კიდე — ;
*ცენტრი — .

## სქოლიო
კატეგორია:მთვარის ნაპრალები
კატეგორია:კვადრანტი LQ-12
1957 წელი პაკისტანში

**1957 წლის მოვლენები პაკისტანში.**

## მოქმედი პირები
### ფედერალური მთავრობა
* პრეზიდენტი: ისკანდერ მირზა
* პრემიერ-მინისტრი:
**17 ოქტომბრამდე: ჰუსეინ შაჰიდ სუჰრავარდი
**17 ოქტომბერი-16 დეკემბერი: იბრაჰიმ ისმაილ ჩუნდრიგარი
**16 დეკემბრიდან: ფეროზ ხან ნუნი
* მთავარი მოსამართლე: მუჰამად მუნირი

## მოვლენები
### აგვისტო
*პაკისტანმა აღნიშნა დამოუკიდებელი ერის სახით მეათე წელი.

### ოქტომბერი
*იბრაჰიმ ისმაილ ჩუნდრიგარი ჩაანაცვლებს ჰუსეინ შაჰიდ სუჰრავარდის პრემიერ-მინისტრის თანამდებობაზე.

### დეკემბერი
*იბრაჰიმ ისმაილ ჩუნდრიგარი, რომელიც პრემიერ-მინისტრად მხოლოდ 56 დღე იმუშავა, იძულებული ხდება გადადგეს. ფეროზ ხან ნუნი მოდის ჩუნდრიგარის ადგილზე პრემიერ-მინისტრად. ის არის მეშვიდე პრემიერ-მინისტრი 10 წელიწადში.

## სქოლიო
კატეგორია:1957 წელი პაკისტანში
კატეგორია:1957 წელი ქვეყნების მიხედვით
კატეგორია:1957 წელი აზიაში
კატეგორია:1950-იანი წლები პაკისტანში
კატეგორია:XX საუკუნის წლები პაკისტანში
1962 წელი პაკისტანში

**1962 წლის მოვლენები პაკისტანში.**

## მოქმედი პირები
### ფედერალური მთავრობა
*პრეზიდენტი — მუჰამედ აიუბ-ხანი  
*უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე: ალვინ რობერტ კორნელიუსი

## მოვლენები
* 1 მარტი —  პრეზიდენტმა აიუბ ხანმა გამოაქყვეყნა კონსტიტუცია, რომელიც მიზნად ისახავდა მისი უფლებამოსილების განმტკიცებას საომარი მდგომარეობის არარსებობის პირობებში.
* აპრილი — ეროვნული და პროვინციული ასამბლეების არჩევნები ჩატარდა „საბაზისო დემოკრატიის“ სისტემის საფუძველზე.
* 8 ივნისი — პრეზიდენტმა მუჰამედ აიუბ-ხანმა გამოაქვეყნა ახალი კონსტიტუცია, რაც ნიშნავდა საომარი მდგომარეობის პერიოდის დასრულებას.
* ივლისი — ეროვნულმა ასამბლეამ მიიღო „პოლიტიკური პარტიების შესახებ აქტი“, რითაც პოლიტიკური პარტიების ჩამოყალიბების ლეგალიზაცია მოახდინა.

## სქოლიო
კატეგორია:1962 წელი პაკისტანში
კატეგორია:1962 წელი ქვეყნების მიხედვით
კატეგორია:1962 წელი აზიაში
კატეგორია:1960-იანი წლები პაკისტანში
კატეგორია:XX საუკუნის წლები პაკისტანში
ბერდაგული

**ბერდაგული** (***ბარათგული***, ***ბილ დერლუღი, ბირადქული-ის***) — სოფელი გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი არტაანის ლივის მზვარის ნაჰიეში.

დავთრის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 13 კომლი. ყველა იყო ისფენჯის გადამხდელი, ანუ ქრისტიანი. კომლთა უფროსების გარკვეულ ნაწილს ერქვა ქართველებისათვის/ქრისტიანებისათვის დამახასიათებელი სახელი: გოგიჩა, ელია, ელიაზარ, ელისა, ივანე, კუტალა, საბა და ა.შ. ორგან მითითებულია ნათესაური კავშირი: „საბას შვილიშვილი“, „ჯიმშერის შვილიშვილი“. მამის სახელებად გვხვდება: გიორგი, გოგიჩა, ვასილი, ფარნაოზი.

ორი დავთრის ურთიერთშედარებამ დაგვანახვა, რომ 20-წლიან პერიოდში დემოგრაფიული ვითარება ოდნავ არის შეცვლილი: 1574 წელს სოფელში ცხოვრობდა 12 კომლი, ხოლო 1595 წელს კი 13. რაც შეეხება კონფესიურ სტრუქტურას, 1574 წელს ისფენჯის გადამხდელი, ანუ ქრისტიანი იყო 9, ბენაქი და მუჯერედი კი 3. 1595 წელს კი ყველა ქრისტიანია. წლიური გადასახადების ჯამი კი 1574 წელს 4500 ახჩას შეადგენდა, ხოლო 1595 წელს იგი 12 000-მდე გაიზარდა.

## ლიტერატურა
* *დ. ნიკოლაიშვილი, დ. სართანია, ა. უჯმაჯურიძე, დ. კირთაძე, მ. კვეტენაძე.* მესხეთი ოსმალური დავთრების მიხედვით. „გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი დავთარი", თბ., უნივერსალი, 2021, გვ. 231

## სქოლიო
კატეგორია:გურჯისტანის ვილაიეთის დიდ დავთარში მოხსენიებული სოფლები
უილიამ რატერ დოზი

**უილიამ რატერ დოზი** (; დ. 19 მარტი, 1799, ლონდონი — გ. 15 თებერვალი, 1868, ჰადენჰემი) — ინგლისელი ასტრონომი.

## ბიოგრაფია
უილიამ რატერ დოზი დაიბადა 1799 წლის 	19 მარტს, ლონდონში, საზღვაო ოფიცრის, ინჟინრის, ასტრონომისა და ბოტანიკოსის, უილიამ დოუსისა და ჯუდიტ რატერის ოჯახში.

როგორც სასულიერო პირი, დოზი ატარებდა ორჯერადი ვარსკვლავების დეტალურ გაზომვებს და აკვირდებოდა პლანეტებს. ის იყო ცნობილი ინგლისელი ასტრონომის, უილიამ ლასელის მეგობარი. უილიამ დოზს მეტსახელად „არწივის თვალი“ შეარქვეს. მან საკუთარი კერძო ობსერვატორია დააარსა ჰადენჰემში, ბაკინგემშირში, საკუთარ სახლში. მისი ერთ-ერთი ტელესკოპი, რვა დიუმიანი კუკის რეფრაქტორი, დღემდე ფუნქციონირებს კემბრიჯის ობსერვატორიაში, სადაც ის ცნობილია როგორც თოროუგუდის ტელესკოპი.

1855 წელს დოზმა მიიღო სამეფო ასტრონომიული საზოგადოების ოქროს მედალი.

მარსის ნახატები, რომლებიც დოზმა 1864 წლის პლანეტების ოპოზიციის დროს გააკეთა, კარგად არის ცნობილი. ამ ნახაზებზე დაყრდნობით, რიჩარდ ენტონი პროქტორმა 1867 წელს შეადგინა მარსის რუკები.

## ხსოვნა
მის პატივსაცემად:
*მთვარის ერთ-ერთ კრატერს დაარქვეს დოზი;
*მარსის ერთ-ერთ კრატერს დაარქვეს დოზი;
*სატურნის C რგოლის ერთ-ერთ ღიობს დააქრვეს დოზი.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* Monthly Notices of the Royal Astronomical Society, 1855, **15**, 148 - Awarding of RAS gold medal
* Monthly Notices of the Royal Astronomical Society, 1869, **29**, 116 - Obituary
* *The Observatory*, 1913, **36**, 419 - Brief biography
* McKim, R., Marriott, R. A., "Dawes' Observations Of Mars, 1864-65", *Journal of the British Astronomical Association*, vol.98, no.6, p.294-300, October 1988. 

## სქოლიო
კატეგორია:ინგლისელი ასტრონომები
1959 წელი პაკისტანში

**1959 წლის მოვლენები პაკისტანში.**

## მოქმედი პირები
### ფედერალური მთავრობა
*პრეზიდენტი: მუჰამედ აიუბ-ხანი
*პაკისტანის მთავარი მოსამართლე: მუჰამედ მუნირი

## მოვლენები
### ოქტომბერი
*26 ოქტომბერი: აიუბ ხანი აცხადებს თავის 80 000 ძირითადი დემოკრატისგან შემდგარ სისტემას, რომელიც შემდგომში შექმნის საარჩევნო კოლეგიას პრეზიდენტისა და ცენტრალური და დროებითი საკანონმდებლო ორგანოს წევრების არჩევნებისთვის.

### დეკემბერი
*ქვეყნის ორივე ნაწილში ძირითადი დემოკრატიული ერთეულების არჩევნების პირველი ეტაპი ჩატარდა.

## სქოლიო

პაკისტანი
პაკისტანი
კატეგორია:1950-იანი წლები პაკისტანში
კატეგორია:XX საუკუნის წლები პაკისტანში
1977 წელი საქართველოში

**1977 წლის მოვლენები საქართველოში.**

## მოქმედი პირები
* უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის თავმჯდომარე  — პავლე გილაშვილი
* კომუნისტური პარტიის პირველი მდივანი — ედუარდ შევარდნაძე
* საქართველოს სსრ-ის მინისტრთა საბჭოს თავმჯდომარე — ზურაბ პატარიძე
* უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე — აკაკი კარანაძე

## მოვლენები
* აპრილი — დააპატიმრეს ზვიად გამსახურდია და მერაბ კოსტავა.
* 14-26 ოქტომბერი — თბილისში ჩატარდა იუნესკოსა და გაეროს გარემოსდაცვითი პროგრამის ორგანიზებული პირველი სამთავრობათშორისო კონფერენცია გარემოსდაცვით განათლებაზე. მიიღეს თბილისის დეკლარაცია.
* 23 დეკემბერი — ილია II საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქად აირჩიეს.
* 25 დეკემბერი — გაიმართა ილია II-ის ინტრონიზაცია.

## დაბადებულები
* 1 იანვარი : ლაშა ბუღაძე — ქართველი მწერალი
* 12 იანვარი : ზურაბ პოლოლიკაშვილი — ქართველი პოლიტიკოსი
* 20 იანვარი  : ილია ზედგინიძე — ქართველი მორაგბე
* 16 თებერვალი : ალექსანდრე გოგობერიშვილი — ქართველი ფეხბურთელი
* 18 ოქტომბერი : გიორგი მასხარაშვილი —  ქართველი კინოს და ტელევიზიის მსახიობი

## გარდაცვლილები
* 1 თებერვალი : სპარტაკ ბაღაშვილი — ქართველი კინომსახიობი
* 4 მარტი : ავთო ვარაზი — ქართველი ფერმწერი 
* 9 ნოემბერი : დავით V — საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი
* 17 ნოემბერი : გიორგი ასათიანი — ქართველი დოკუმენტური კინოს რეჟისორი და ოპერატორი
* 2 დეკემბერი : ვასილ ამაშუკელი — ქართველი კინორეჟისორი და ოპერატორი

## სქოლიო
კატეგორია:1977 წელი საქართველოში
კატეგორია:1977 წელი ქვეყნების მიხედვით
კატეგორია:1977 წელი ევროპაში
კატეგორია:1977 წელი აზიაში
კატეგორია:1970-იანი წლები საქართველოში
კატეგორია:XX საუკუნის წლები საქართველოში
წმინდა ფილიპესა და იაკობის მცირე ბაზილიკა

300px|მინი
**წმინდა ფილიპესა და იაკობის მცირე ბაზილიკა** () — კათოლიკური ბაზილიკა. მდებარეობს იტალიაში, კორტინა-დ’ამპეცოში. იგი ეძღვნება მოციქულებს — ფილიპესა და იაკობს, რომლებიც კორტინა-დ’ამპეცოს მფარველ წმინდანებად ითვლებიან. ბაზილიკა კორტინა-დ’ამპეცოს სამრევლოსა და დეკანოზის რეზიდენციაა. იგი აშენდა 1769-1775 წლებში ბაროკოს სტილში, არქიტექტორ იოზეფ პრომპერგის პროექტით; ტაძარი დგას იმ ადგილას, სადაც მანამდე XIII და XVI საუკუნეების ორი ეკლესია არსებობდა.

## ლიტერატურა
* AA. VV., *Pietre Vive*, Edizioni La Cooperativa di Cortina, Cortina d'Ampezzo, 2011
* Karl Wolfsgruber, ''La Chiesa Parrocchiale dei SS. Filippo e Giacomo di Cortina d'Ampezzo'', Foto Ghedina, Cortina d'Ampezzo, 1975

კატეგორია:იტალიის შენობა-ნაგებობები
კატეგორია:ბაროკოს არქიტექტურა
კორტინა-დ’ამპეცო

**კორტინა-დ’ამპეცო** () — ქალაქი და კომუნა სამხრეთ (დოლომიტის) ალპების გულში, იტალიის ჩრდილოეთით, ვენეტოს რეგიონში, ბელუნოს პროვინციაში. მდინარე ბოიტეზე, ალპურ ხეობაში მდებარე ეს დასახლება არის პრესტიჟული საზაფხულო და ზამთრის სპორტული კურორტი, რომელიც ცნობილია თავისი სათხილამურო ტრასებით, პეიზაჟებით, სასტუმროებით, მაღაზიებითა და მაღალი საზოგადოების „აპრეს-სკი“ სცენით.

შუა საუკუნეებში ამპეცო აქვილეიის საპატრიარქოსა და საღვთო რომის იმპერიის იურისდიქციაში შედიოდა. 1420 წელს ის ვენეციის რესპუბლიკამ დაიპყრო. 1508 წლიდან მისი ისტორიის დიდი ნაწილი ჰაბსბურგთა მმართველობის ქვეშ გაგრძელდა; ნაპოლეონის დროს მან მცირეხნიანი ტერიტორიული ცვლილებები განიცადა, რის შემდეგაც კვლავ ავსტრიის იმპერიას (მოგვიანებით ავსტრია-უნგრეთი) დაუბრუნდა, რომლის შემადგენლობაშიც 1918 წლამდე დარჩა. XIX საუკუნიდან კორტინა-დ’ამპეცო ხელოსნობის მნიშვნელოვან რეგიონულ ცენტრად იქცა. ადგილობრივ ხელნაკეთ ნივთებს მაღალ შეფასებას აძლევდნენ პირველი ბრიტანელი და გერმანელი დამსვენებლები, XIX საუკუნის მიწურულს როდესაც ტურიზმმა განვითარება დაიწყო. ქალაქის სპეციალიზაციას წარმოადგენდა ავეჯისთვის ხის დამუშავება, მოპირკეთებული ღუმელების წარმოება, ასევე რკინის, სპილენძისა და მინის ნაკეთობები.

დღეს ადგილობრივი ეკონომიკა ტურიზმზეა დამოკიდებული, განსაკუთრებით ზამთრის სეზონზე, როდესაც ქალაქის მოსახლეობა, როგორც წესი, 7 000-დან 40 000-მდე იზრდება. წმინდა ფილიპესა და იაკობის მცირე ბაზილიკა აშენდა 1769-1775 წლებში, ორი ყოფილი XIII და XVI საუკუნეების ეკლესიის ადგილზე; აქ მდებარეობს კორტინა-დ’ამპეცოს სამრევლო და დეკანოზი. ქალაქში ასევე განთავსებულია 1975 წელს დაარსებული რინალდო ძარდინის პალეონტოლოგიური მუზეუმი, მარიო რიმოლდის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი და ამპეცოს რეგოლეს ეთნოგრაფიული მუზეუმი.

მიუხედავად იმისა, რომ მეორე მსოფლიო ომის გამო კორტინა-დ’ამპეცომ ვერ შეძლო დაგეგმილი 1944 წლის ზამთრის ოლიმპიური თამაშების მასპინძლობა, მან უმასპინძლა 1956 წლის ზამთრის ოლიმპიადას, მოგვიანებით კი — ზამთრის სპორტის სახეობების არაერთ მსოფლიო ღონისძიებას. კორტინა-დ’ამპეცო მეორედ უმასპინძლებს ზამთრის ოლიმპიურ თამაშებს, როდესაც მილანთან ერთად 2026 წლის ზამთრის ოლიმპიადას გამართავს. ქალაქში ბაზირებულია უმაღლესი ლიგის პროფესიონალური ყინულის ჰოკეის გუნდი — SG Cortina; ასევე, კორტინა-დ’ამპეცო წარმოადგენს ყოველწლიური ავტორბოლის, „დოლომიტების ოქროს თასის“, დაწყებისა და დასრულების ადგილს.

ქალაქში გადაღებულია რამდენიმე ფილმი, რომელთაგან ყველაზე ცნობილია: *ვარდისფერი პანტერა* (1963), *მხოლოდ თქვენი თვალებისათვის* (1981) და *მეკლდეური* (1993).

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:იტალიის ქალაქები
ტანო ჩიმაროზა

**ტანო ჩიმაროზა** (ნამდვილი სახელი **გაეტანო ჩისკო** ; დ. 1 იანვარი, 1922 – გ. 24 მაისი, 2008) — იტალიელი სიცილიელი მსახიობი, სცენარისტი და კინორეჟისორი. მან მონაწილეობა მიიღო ორმოცდაათზე მეტ ფილმში.

„მჭედლის“ როლი შეასრულა ოსკარის მფლობელ ფილმში *„სინემა პარადიზო“* 1988 წელს. „*ჯალო* კინოს მოყვარულთათვის“ 1975 წელს გადაღებული ფილმით *„შავებში ანარეკლები“* არის ცნობილი.

## ლიტერატურა 
* ლუიჯია მინიუჩი, *Il mondo di Tano Cimarosa.* *50 anni di cinema italiano*, By Bess Edizioni, 2006. 160 გვერდი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:XX საუკუნის იტალიელი მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:იტალიელი მამაკაცი სცენარისტები
კატეგორია:იტალიელი კინორეჟისორები
კატეგორია:იტალიელი მამაკაცი კინომსახიობები
კატეგორია:გარდაცვლილი 2008
კატეგორია:დაბადებული 1922
ნინო ფრასიკა

'*ანტონინო *ნინო* ფრასიკა*' (დ. 11 დეკემბერი, 1950) — იტალიელი მსახიობი, კომიკოსი და ტელესახე.

## ბიოგრაფია და კარიერა 
სიცილიის ქალაქ მესინაში დაბადებული ფრასიკა ძირითადად ცნობილია თავისი უაზრო იუმორით. იგი ხასიათდება აბსურდული ხუმრობებით, რომლებსაც ის „ლოგიკისა და იტალიური ენის განადგურების“ საშუალებად აღწერს.  იგი „ უაზრო იუმორის ოსტატად“ ითვლება.  იტალიურ ტელევიზიაში მისი დებიუტი შედგა რენცო არბორეს ფილმში „ *ჩვენი სიტყვები* “ (1985), სადაც მან ნახევრად წერა-კითხვის უცოდინარი ბერის როლი ითამაშა. მოგვიანებით, კვლავ არბორესთან თანამშრომლობით, მას მთავარი როლი მიენიჭა სიურეალისტურ ვიქტორინულ შოუში *„Indietro tutta!“* (სიტყვასიტყვით: *სრული სიჩქარით უკან!,* 1987).

შემდგომში ფრასიკა მრავალ კომედიურ ფილმში მონაწილეობდა, როგორიცაა *„Il Bi e il Ba“* (1986) და იტალიური სატელევიზიო შოუები. ის მარშალ ანტონიო „ნინო“ ჩეჩინის როლს ასრულებს იტალიურ სატელევიზიო სერიალში *„Don Matteo* “ (2000 წლიდან დღემდე). ის სანრემოს მუსიკალური ფესტივალის 2025 წლის მეორე საღამოს თანაწამყვანი იყო ბიანკა ბალტისთან, კრიშტიანუ მალჯიოლიოსთან და კარლო კონტისთან ერთად.

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:იტალიელი მამაკაცი მსახიობები
კატეგორია:დაბადებული 1950
1963 წელი პაკისტანში

**1963 წლის მოვლენები პაკისტანში.**

## მოქმედი პირები
*პრეზიდენტი — აიუბ ხანი
*მთავარი მოსამართლე: ა.რ. კორნელიუსი

## მოვლენები
ივლისი – საგარეო საქმეთა მინისტრმა ზულფიკარ ალი ბჰუტომ პაკისტანის ეროვნულ ასამბლეაში განაცხადა, რომ პაკისტანს შეეძლო ჩინეთის დახმარებაზე დაყრდნობა ინდოეთ-პაკისტანის ომის შემთხვევაში.

დეკემბერი – ცნობილი პაკისტანელი-ბენგალელი პოლიტიკოსი ჰუსეინ შაჰიდ სუჰრავარდი გარდაიცვალა ლიბანში.

## სქოლიო
კატეგორია:1963 წელი პაკისტანში
კატეგორია:1963 წელი ქვეყნების მიხედვით
კატეგორია:1963 წელი აზიაში
კატეგორია:1960-იანი წლები პაკისტანში
კატეგორია:XX საუკუნის წლები პაკისტანში
ეთნოგრაფიზმები

**ეთნოგრაფიზმები** — ყოფა-ცხოვრების განსაკუთრებულ სფეროებთან დაკავშირებული სიტყვები, რომლებიც აღნიშნავს საგნებს ან მოვლენებს. 
ეთნოგრაფიზმებში ვლინდება ხალხური წეს-ჩვეულებები, მეტყველება, შეხედულებები.
ეთნოგრაფიზმებში ასახულია კონკრეტული ხალხის ნაციონალური, ყოფით-მატერიალური და სულიერი ხასიათი.

ეთნოგრაფიზმები ორ ძირითად ჯგუფს ქმნის: მატერიალური კულტურის ამსახველ ლექსიკას და სულიერი კულტურის ამსახველ ლექსიკას.
მატერიალური კულტურის გამოხატულებებია საცხოვრებლის, ავეჯის, ტანსაცმლის ამსახველი ლექსიკა. 
სულიერი კულტურის გამომხატველ ლექსიკად ითვლება ტრადიციებთან დაკავშირებული სიტყვები, კაფიები, შაირები, მითოლოგიური და რიტუალური ლექსიკა, მუსიკალური ინსტრუმენტების სახელწოდებები.
ეთნოგრაფიზმები სხვა ენაზე ძირითადად არ ითარგმნება, მაგალითად: ქვევრი, ფანდური და სხვ. 

ეთნოგრაფიზმები ეთნოლინგვისტიკასთანაა დაკავშირებული.
## ლიტერატურა
* პოპიაშვილი ნინო, „ლიტერატურათმცოდნეობის შესავალი“, GCLA, 2012, ISBN 978-9941-0-1463-5

კატეგორია:ტერმინები
კატეგორია:ლიტერატურათმცოდნეობა
მატილდა გვარლიანი

**მატილდა გვარლიანი** (; დ. 17 მაისი, 2004) - ქართველი მოდელი. მატილდა პირველი ქართველი მოდელია, რომელმაც გაიარა Victoria's Secret-ის მოდის შოუზე, ასევე პირველი ქართველი მოდელი, რომელიც გამოჩნდა Vogue-ის ყდაზე. საკამათო ბიზნეს გადაწყვეტილებით, გვარლიანი იმ იყო 30 მოდელთაგან ერთ-ერთი, რომლებიც დაიქირავეს შვედური სამოსის მაღაზია H&M-ში, მისი „ციფრული ტყუპების" კამპანიისთვის, რაც საშუალებას აძლევს კომპანიას გამოიყენოს მოდელების მსგავსება AI ტექნოლოგიით ბრენდინგში.

## კარიერა
გვარლიანმა თავდაპირველად დაიწყო სამოდელო სააგენტოს ძებნა, როდესაც იგი 12 წლის იყო, მაგრამ უთხრეს მაშინ დაბრუნებულიყო, როდესაც შესაფერისი ასაკის იქნებოდა. მოგვიანებით მან დაიწყო თავისი კარიერა თბილისში სამოდელო სააგენტოს კასტინგზე დასწრებით და დაიქირავეს ადგილზევე.  მატილდას დებიუტი ჰქონდა Louis Vuitton-ის კურორტულ შოუზე სან დიეგოში, კალიფორნიაში.
თავის პირველ სეზონებში გვარლიანმა იარა Chanel - ის, Dior - ის, Isabel Marant - ის, Chloé-ის, Gucciის და Schiaparelli-ის პოდიუმებზე. 2022 და 2024 წლებში იგი გამოჩნდა *Vogue Netherlands-*ის როდესაც Victoria's Secret-ის მოდის შოუ დაბრუნდა შესვენებიდან, 2024 წელს, გვარლიანი გახდა პირველი ქართველი მოდელი, რომელმაც გაიარა შოუში მის ისტორიაში; მან ასევე მონაწილეობა მიიღო შოუში 2025 წელს.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 17 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 2004
კატეგორია:ქართველი ქალები
კატეგორია:მოდელები
კატეგორია:ქართველი მოდელები
მასიმო მოლიკა

**მასიმო მოლიკა** (დ. 19 მარტი, 1929; გ. 1 მაისი, 2013) — იტალიელი მსახიობი და რეჟისორი.

მასიმო მოლიკა დაიბადა სიცილიაზე, მესინაში, პაჩე დელ მელაში, დაწყებითი სკოლის მასწავლებლის ოჯახში. მოლიკამ მსახიობობა უნივერსიტეტში დაიწყო. მისი გამორჩეული როლი იყო დონ ვიტო კასჩო ფეროს როლი 1972 წლის RAI-ს სატელევიზიო სერიალში *„ჯო პეტროსინო“*. მოლიკა ძირითადად აქტიურად მოღვაწეობდა, თეატრის მსახიობად და რეჟისორად. მესინაში რამდენიმე თეატრი დააარსა, მათ შორის სან კარლინოს თეატრი და თეატრი პირანდელო. მის კინოროლებს შორისაა პასკუალე სვიტიერის „*მე ვარ კანონი“* და ფრანჩესკო როსის „*სალვატორე ჯულიანო“* .

## ფილმოგრაფია 
## ლიტერატურა
* Grieco, Giuseppe. *Massimo Mollica. La sua vita e il suo teatro*. Sciascia, 1981.

## რესურსები ინტერნეტში 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:იტალიელი მამაკაცი კინომსახიობები
კატეგორია:გარდაცვლილი 2013
კატეგორია:დაბადებული 1929
კატეგორია:მესინა
კატეგორია:სიცილიელები
ჯიროლამო ალიბრანდი

[მარჯვნივ|მინი|273x273პქ|*წმინდა პეტრე*, [მესინის რეგიონალური მუზეუმი]]
**ჯიროლამო ალიბრანდი** (დ. 1470 − გ. 1524) — იტალიელი მხატვარი. დაიბადა და მოღვაწეობდა სიცილიაში მესინაში. უწოდებდნენ *მესინელ რაფაელს* (*il Raffaello di Messina*) უწოდებდნენ.

## ბიოგრაფია 
ალიბრანდიმ პირველი განათლება ანტონების სკოლაში მიიღო. მისი თანამემამულე ანტონელო და მესინამ ვენეციაში გახდა ცნობილი, რამაც მას ამ ქალაქის მონახულებისკენ უბიძგა. მესინაში ყოფნისას მან მცირე ხნით ანტონელოსთან მიიღო განათლება. ასევე მეგობრობდა ჯორჯონესთან . შემდეგ ალიბრანდი მილანში გაემგზავრა, სადაც ლეონარდო და ვინჩის მოწაფე გახდა.მოგვიანებითგ ალიბრანდი რომში გაემგზავრა და ანტიკური არტეფაქტები და რაფაელის ნამუშევრები შეისწავლა. რომიდან პარმაში გაემგზავრა, შემდეგ კი მესინაში დაბრუნდა, სადაც ქალაქში მისი საუკეთესო ნამუშევრებია დაცული. მან ასევე დახატა „*ღვთისმშობლის განწმენდა“,* რომელიც ამჟამად მესინის საკათედრო ტაძარშია.

ალიბრანდი 1524 წელს, მესინაში, ჭირისგან გარდაიცვალა.

## ლიტერატურა
* Bryan, Michael (1886). "Alibrando, Girolamo". In Graves, Robert Edmund (ed.). Bryan's Dictionary of Painters and Engravers (A–K). Vol. I (3rd ed.). London: George Bell & Sons.

## სქოლიო 
კატეგორია:XVI საუკუნის იტალიელი მხატვრები
კატეგორია:იტალიელი მამაკაცი მხატვრები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1524
კატეგორია:დაბადებული 1470
ანა მარია არდუინო

**ანა მარია არდუინო** (დ. 1672 – გ. 1700) — იტალიელი რეგენტი, საზოგადო მოღვაწე, მხატვარი და მწერალი. იგი იყო პიომბინოს სამთავროს რეგენტი მისი ვაჟის, პრინცი ნიკოლო II ლუდოვისის, არასრულწლოვანების დროს 1699–1700 წლებში.

## ცხოვრება 
დაიბადა 1672 წელს იტალიის ქალაქ მესინაში, პოლიცელი პრინცისა და ფლორესტელი მარკის, ჯოვანა ფურნარისა და პაოლო არდუინოს ოჯახში. იყო სიცილიური თავადაზნაურობის არისტოკრატული ოჯახის, ნოტარბარტოლოს ოჯახის შთამომავალი. წერდა ნაშრომებს და სწავლობდა სკოლაში ფსევდონიმით **გეტილდე ფარეზია**.

1697 წელს დაქორწინდა პიომბინოს პრინცზე, ჯოვან ბატისტა ლუდოვისიზე (1647 – 24 აგვისტო, 1699). მათ შეეძინათ შვილი, სახელად ნიკოლო II ლუდოვისი (დაახლ. 1698–1699) და ცხოვრობდნენ რომში. 1697 წელს სწავლობდა არკადიის აკადემიაში (''Accademia dell'Arcadia'').

ის ლექსებსა და სონეტებს ლათინურ და იტალიურ ენებზე წერდა ფსევდონიმით გეტილდე ფარეზია.

მისი მეუღლე 1699 წელს გარდაიცვალა და მამის გარდაცვალების შემდეგ რამდენიმე სამთავროს მემკვიდრეობა ნიკოლო II ლუდოვისის გადაეცა, ხოლო მისი არასრულწლოვანების პერიოდში რეგენტის თანამდებობა ანა მარია არდუინომ ეკავა.

იმავე წელს, 1699 წელს, მისი მცირეწლოვანი ვაჟი გარდაიცვალა. არდუინო მალევე გარდაიცვალა ნეაპოლში, იტალიაში, 1700 წლის 29 დეკემბერს, 28 წლის ასაკში. დაკრძალულია სან დიეგო ალ'ოსპედალეტოს ეკლესიაში. დაკრძალულია თავის შვილთან ერთად და საფლავებზე მოთავსებულია ორი მარმარილოს ბარელიეფი, სადაც გამოსახულია ვაჟი და დედა. ბარელიეფები 1703-1704 წლებში ჯაკომო კოლომბომ შექმნა.

## სქოლიო 
კატეგორია:ფსევდონიმიანი ქალი მწერლები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1700
კატეგორია:დაბადებული 1672
1964 წელი პაკისტანში

**1964 წლის მოვლენები პაკისტანში.**

## მოქმედი პირები
*პრეზიდენტი: აიუბ ხანი
*პაკისტანის მთავარი მოსამართლე: ა.რ. კორნელიუსი

## მოვლენები
### იანვარი
*2 იანვარი: აღმოსავლეთ პაკისტანში, ხულნაში, ინდუისტების საწინააღმდეგო არეულობები დაიწყო. ეს და კოლკატაში ორმხრივი არეულობები მომდევნო რამდენიმე თვის განმავლობაში საზღვრის ორივე მხარეს ძალადობის ტალღას გააძლიერებდა.
*6 იანვარი: დასავლეთ პაკისტანის გუბერნატორმა აკრძალა ოპოზიციური პარტია „ჯამაათ-ე-ისლამი“ და მისი ლიდერი, აბულ ალა მაუდუდი, დააკავეს.

### აპრილი
*11 აპრილი: აღმოსავლეთ პაკისტანში, ჯესორის რაიონის ნარაილისა და მაგურას რეგიონებში მომხდარმა ტორნადომ სოფლები გაანადგურა და 500-მდე ადამიანი იმსხვერპლა.
*29 აპრილი: „პაკისტანის საერთაშორისო ავიახაზები“ (PIA) რეგულარულ რეისებს იწყებს კარაჩიდან შანხაიში დაკასა და კანტონის გავლით Boeing 720B-ის გამოყენებით და ხდება არაკომუნისტური ქვეყნის პირველი ავიაკომპანია, რომელიც ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკაში გაფრინდა.

### ივნისი
*1 ივნისი: პაკისტანი შეერთებული შტატებისგან იძენს თავის პირველ წყალქვეშა ნავს, PNS Ghazi-ს.

### ივლისი
*22 ივლისი: ირანის, პაკისტანისა და თურქეთის სახელმწიფოების მეთაურებმა სტამბოლიდან ერთობლივი კომუნიკე გამოაქვეყნეს, რომლითაც დაარსდა „რეგიონული თანამშრომლობა განვითარებისთვის“ (RCD).

### აგვისტო
*29 აგვისტო: პრეზიდენტმა აიუბ ხანმა ჩიტაგონგის პრესკლუბი გახსნა.

### სექტემბერი
*25 სექტემბერი: უზენაესმა სასამართლომ გააუქმა „ჯამაათ-ე-ისლამის“ აკრძალვა იმ საფუძვლით, რომ სათანადო სასამართლო პროცესის გარეშე მიღებული აკრძალვა არღვევდა გაერთიანების თავისუფლების ფუნდამენტურ უფლებას.
**დაკაში დაარსდა „Eastern Tubes Limited“, რომელიც ფლუორესცენტური ნათურების წარმოებისთვისაა განკუთვნილი.

### ნოემბერი
*26 ნოემბერი: ქვეყნის პირველი ტელევიზია ლაჰორში გავიდა ეთერში, რომელსაც პილოტურად Nippon Electric Company მართავდა.

## დაბადებულები
### თებერვალი
*7 თებერვალი: ნადირ შაჰი, ბანგლადეშელი კრიკეტის მსაჯი(გ.2021)
*10 თებერვალი: მირ აიმალ კანსი, ცენტრალური სადაზვერვო სააგენტოს შტაბ-ბინაში სროლის დამნაშავე (გ. 1998)

### მარტი
*15 მარტი: კუნვარ ნავიდ ჯამილი, პოლიტიკოსი (გ.2023)
*20 მარტი: სადიქ ფაკირი, ხალხური სიმღერის მომღერალი (გ. 2015)[18]

### აპრილი
*14 აპრილი: მანნა, ბანგლადეშელი მსახიობი (გ.2008)

### მაისი
*11 მაისი: ჰასიბ-ულ-ჰასანი, კრიკეტისტი (გ. 1990)

### აგვისტო
*4 აგვისტო: ღულამ მურთაზა ბალოჩი, პოლიტიკოსი (გ.2020)
*14 აგვისტო: ჰუსეინ შაჰ საიდი, მოკრივე

### ოქტომბერი
*18 ოქტომბერი: შეიხ რასელი, შეიხ მუჯიბურ რაჰმანის უმცროსი შვილი (გ. 1975)

### ნოემბერი
*6 ნოემბერი: მიზანურ რაჰმან ხან დიპუ, ბანგლადეშელი პოლიტიკოსი (გ.2013)

### დეკემბერი
*24 დეკემბერი: შაჰიდ ალი ხანი, საველე ჰოკეის მეკარე

## გარდაცვლილები
### აპრილი
*10 აპრილი: შამსუნაჰარ მაჰმუდი, პოლიტიკოსი (დ.1908)

### აპრილი
*2 ოქტომბერი: ნურ აჰმედი, პოლიტიკოსი (დ.1890
*3 ოქტომბერი: ჰარენდრა კუმარ სური, პოლიტიკოსი (დ.1893)
*5 ოქტომბერი: ბირატ ჩანდრა მანდალი, პოლიტიკოსი (დ.1893/1894)
*22 ოქტომბერი: ხავაჯა ნაზიმუდინი, პაკისტანის პრემიერ მინისტრი (დ.1894)

### აპრილი
*23 დეკემბერი – ხან ბაჰადურ აბდურ რაჰმან ხანი, პედაგოგი (დ.1889/1890)

## სქოლიო
კატეგორია:1964 წელი პაკისტანში
პაკისტანი
პაკისტანი
კატეგორია:1960-იანი წლები პაკისტანში
კატეგორია:XX საუკუნის წლები პაკისტანში
ხეჩილი

**ხეჩილი** — ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის სოფლების ზემო ხეჩილისა და ქვემო ხეჩილის ძველი საერთო სახელწოდება.

XIX საუკუნეში „ხეჩილი“ ეწოდებოდა კაბალის ხეობის ზემო ნაწილს (ქვემო ნაწილს ერქვა „ფონა“). სოფელი ხეჩილი აღმოცენდა საიჯარო გარიგებათა საფუძველზე XX საუკუნის პირველ წლებში. მანამდე ტყით დაფარული ალაზანსგაღმა მდებარე ამ მიწის დიდი ნაწილი თავად ვაჩნაძეების მამული იყო. ძირითადი თავდაპირველი მოსახლეობა იყო ოსი მოახალშენეები (მ. შ. ვლადიკავკაზიდან).

## სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს სოფლების ძველი სახელწოდებები
ჰროტოვიცე

**ჰროტოვიცე** () — ქალაქი ჩეხეთის რესპუბლიკის ვისოჩინის მხარეში, ქალაქი ტრჟებიჩის რაიონში მდებარეობს. 

## სახელწოდება
სოფელს სახელი ეწოდა დეტრჟიხ თეოდორიკუს ჰრუტის პატივსაცემად, რომელიც აქაური მამულების მეპატრონე იყო.

ის ქონებას ზნოიმოს, ბიტოვისა და ბრნოს რეგიონებში ფლობდა. სახელწოდება პირველად ისტორიულ წყაროებში 1522 წელს არის მოხსენიებული.

## გეოგრაფია
ჰროტოვიცე ქალაქ ტრჟებიჩიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთით, დაახლოებით 17 კილომეტრში მდებარეობს, ხოლო ბრნოდან 38 კილომეტრითაა დაცილებული. მისი ტერიტორია იევიშოვიცეს ზეგანზეა, ქალაქის ტერიტორიაზე მდებარე ყველაზე მაღალი წერტილის სიმაღლე 447 მეტრია ზღვის დონიდან. 

ქალაქის მუნიციპალურ ტერიტორიას პატარა მდინარე როუხოვანკა ჰკვეთს. მდინარის სიგრძე 27,6 კილომეტრია.
მინი|წმ. ლავრენტის ტაძარი
## ისტორია
ჰროტოვიცე ისტორიულ წყაროებში პირველად მეფე ოტოკარ I-ის 1228 წელს გამოცემულ სიგელშია მოხსენიებული.

მნიშვნელოვანი ძეგლია წმინდა ლავრენტის ეკლესია. ეს არის გვიანდელი რომანული სტილის ნაგებობა ბაროკოს არქიტექტურის სახეცვლილებებით.

სოფელი მსტენიცე არქეოლოგიურად მნიშვნელოვანი ადგილია. სოფლის არსებობა ისტორიულ წყაროებში პირველად 1393 წელს დაფიქსირდა. ის ჰროტოვიცეს 1468 წელს შეუერთდა. 

## ცნობილი ადამიანები
*ფრანტიშეკ ბოჰუმირ ზვერჟინა (1835–1908) — მხატვარი
*ფრანტიშეკ ადამეცი (1866–1946) — ჰროტოვიცეში მოღვაწე სასულიერო პირი
*კარელ ხრასტი (1880–1946) — ფოტოგრაფი, ბიზნესმენი
*ბოჰუსლავ ჰრუდიჩკა (1904-1942) — მეტეოროლოგი და კლიმატოლოგი
*ლადისლავ ლოჰნისკი (1906–1942) —  ოპერაცია ანთროპოიდზე დახმარების გაწევისთვის მაუტჰაუზენში სიკვდილით დასჯილი წინააღმდეგობის მებრძოლი
*ლეოპოლდ ლოჰნისკი (1913–1942) — ოპერაცია ანთროპოიდზე დახმარების გაწევისთვის მაუტჰაუზენში სიკვდილით დასჯილი ადვოკატი
## რესურსები ინტერნეტში
*

## სქოლიო
კატეგორია:ვისოჩინის მხარის ქალაქები
ანტონიო ბარბალონგა

მინი|*წმინდანები, მადონა და კარმელიტი*, ანტონიო ბარბალონგას ნამუშევარი
[მინი|ანტონიო ალბერტი, *მადონა და კარმელიტი*, სანტა კატერინა დ'ალესანდრიას ეკლესიაში [ტაორმინა|ტაორმინაში, იტალია]]
**ანტონიო ბარბალონგა** ან **ბარბალუნგა** (დ. 1600; — გ. 2 ნოემბერი, 1649), ასევე ცნობილი, როგორც **ანტონიო ალბერტი** — ბაროკოს პერიოდის იტალიელი მხატვარი.

იყო ალბერტების დიდგვაროვანი ოჯახის წევრი. დაიბადა მესინაში და სიმონე კომანდესგან მიიღო სამხატვრო განათლება. შემდეგ რომში გაემგზავრა, სადაც დომენიჩინოს მოსწავლე გახდა, რომლის სტილსაც დიდი ოსტატობით ბაძავდა.

ბარბალონგამ ეკლესიებისთვის უამრავი ნახატი დახატა, რომელთაგან მისი მთავარი ნამუშევარია *„წმინდა პავლეს მოქცევა“* მესინაში, წმინდა ანას მონასტრის ეკლესიისთვის. რომში ხატავდა როგორც თეატინელების ეკლესიისთვისა (სან სილვესტრო ალ კვირინალე) და სან ანდრეა დელა ვალეს ეკლესიისთვის, ასევე სან სილვესტრო ინ კაპიტეს ეკლესიისთვის. მესინაში მან დახატა „ *წმინდა გრიგოლი“* სან გრეგორიოს ეკლესიისთვის და „*მიძინება* “, წმინდა მიქელეს ეკლესიისთვის.

მისი სხვა ნამუშევრები გამოფენილია რომში, პალერმოსა და მადრიდში. გარდაიცვალა მესინაში. დომენიკო მაროლი მისი ერთ-ერთი მოსწავლე იყო.

## ლიტერატურა 
*
*

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იტალიელი მამაკაცი მხატვრები
კატეგორია:XVII საუკუნის იტალიელი მხატვრები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1649
კატეგორია:დაბადებული 1600
ფრანჩესკო კომანდე

**ფრანჩესკო კომანდე** (დ. XVI საუკუნე) — რენესანსის პერიოდის იტალიელი მხატვარი, რომელიც დაიბადა და მოღვაწეობდა სიცილიის ქალაქ მესინაში.

სწავლობდა დეოდატო გვინაჩიასთან. მისი ძმა, სიმონე კომანდე, დაბადებული 1588 წელს, ასევე მხატვარი იყო და ძმასთან ერთად მუშაობდა. მათი სტილები განსხვავდებოდა, სიმონეს სტილი უფრო მეტად ვენეციური სკოლის გავლენის ქვეშ იყო. სიმონემ დახატა *„წმინდა ბართოლემეს მოწამეობა* მესინაში“ და *„მოგვთა თაყვანისცემა“* ბაზიკოს მონასტრისთვის.

## ლიტერატურა
* 

## სქოლიო
კატეგორია:იტალიელი მამაკაცი მხატვრები
კატეგორია:XVI საუკუნის იტალიელი მხატვრები
იასმინ გაური

**იასმინ გაური** — კანადელი ყოფილი მოდელი. იასმინი ცნობილია თავისი სიარულით, რომელსაც ტაირა ბენქსი „ცხოვრებისეულ სიარულის“ სახელითაც მოიხსენიებს. მამა დაიბადა ჰაიდარაბადში, ინდოეთში, მაგრამ ახალგაზრდა ასაკში პაკისტანში გადავიდა საცხოვრებლად. გაურის თქმით, მამისეული ოჯახი საბოლოოდ ავღანეთის ქალაქ გორიდანაა წარმოშობით და თავს „ნახევრად სამხრეთ და ცენტრალურ აზიელად“ მიიჩნევს.

## კარიერა
ჩვიდმეტი წლის ასაკში მონრეალში, საპარიკმახეროდან გამოსვლის შემდეგ, გაური Platine Coiffure-ის მხატვრულმა ხელმძღვანელმა, ედვარდ ზაკარიამ აღმოაჩინა. მშობლების უკმაყოფილების მიუხედავად, გაურიმ აქტიურად განაგრძო მოდელის კარიერა, დებიუტი მილანსა და პარიზში შედგა, სანამ 1990 წელს ნიუ-იორკში გადავიდოდა. იქ მან მოდის კრიტიკოსებისა და ბრენდების ყურადღება მიიპყრო. The New York Times-მა იასმინის პოდიუმზე სიარულს „თეძოების ბურთისებური ბრუნვა“ უწოდა. გაურის გამოჩენამ ნაწილობრივ გამოიწვია ის, რასაც მოდაში ახლა „კანადურ შემოჭრას“ უწოდებენ
.
გაურიმ პოპულარობა 1990-იანი წლების დასაწყისში მოიპოვა, მას შემდეგ, რაც 1991 წლის იანვარში Elle-ის გარეკანის ფოტოზე გამოვიდა. გაური თავად იკეთებდა მაკიაჟს , რადგან არ იყო საკმარისი ფერის ჩრდილები მისი კანის ტონისთვის. მოდელმა ელტონ ჯონის მუსიკალურ ვიდეოში „Sacrifice“ კრის აიზეკთან ერთად მიიღო მონაწილეობა. მალევე გახდა როგორც Chanel-ის, ისე Jil Sander-ის სახე. 1990 წლის ბოლოსთვის გაური გამოჩნდა საფრანგეთის Elle-ის ყდაზე ივლისსა და დეკემბერში. სექტემბერში გაური გამოვიდა პოდიუმზე ჯანი ვერსაჩეს შოუში მილანში, ხოლო მომდევნო თვეში უკვე გამოდიოდა Chanel-ის, Helmut Lang-ის, Jean Paul Gaultier-ისა და Lanvin-ის შოუებზე პარიზში. გახდა Christian Dior-ისა და Anne Klein-ის სახე 1991 წელს. 1991 წლის იანვარში სტივენ მეიზელმა გადაიღო იტალიური Vogue-ის ყდისთვის, რითაც გახდა ერთ-ერთი პირველი სამხრეთ აზიური წარმომავლობის ქალი, რომელიც Vogue-ის ყდაზე გამოჩნდა. წლის ბოლოს გაური გამოჩნდა ბრიტანულ და იტალიურ Vogue-ის სარედაქციო სტატიებში. ფოტოგრაფმა პატრიკ დემარშელიემ, რომელმაც გადაიღო იტალიური ნომრისთვის, თავისი საყვარელი მოდელი უწოდა.
1992 წელს გაური გახდა Valentino couture-ისა და Versace-ის სახე. NYMag.com-ის ონლაინ მოდელის პროფილის მიხედვით, გაურმა გაიარა საკამათო Gianni Versace-ს „Bondage" შოუზე მილანში, 1992 წლის თებერვალში. იმავე წელს ხელი მოაწერა Victoria's Secret-თან, რითაც გახდა ერთ-ერთი ანგელოზი. ასევე გახდა Hermès-ისა და Lanvin-ის სახე 1993 წელს და გილს ბენსიმონმა გადაიღო Elle-ისთვის. გაური გამოჩნდა 1995 წლის დოკუმენტურ ფილმში Unzipped აიზაკ მიზრაჰისგან. იასმინი გახდა ხშირი სახე Victoria's Secret-ის კატალოგებსა და საცურაო კოსტიუმების ცნობილ გამოშვებებში, რამაც კიდევ უფრო გაზარდა მისი პოპულარობა. 1996 წელს დაიწყო გამოსვლა ყოველწლიურ Victoria's Secret Fashion Show-ზე. გაურმა კარიერა დაასრულა 1997 წელს, და ვაჟი. ოჯახი ცხოვრობს ბედფორდის ქალაქში, ნიუ-იორკში.
გაური ჯონათან სტილის კომიქსების სერიაში პრინცესა ჟასმინის პერსონაჟის ინსპირაციის წყარო იყო.

## რესურსები ინტერნეტში
*
*
## სქოლიო
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:კანადელი ქალები
კატეგორია:კანადელი მოდელები
კატეგორია:მოდელები ეროვნების მიხედვით
მარიანო რიჩო

[მინი|მარიანო რიჩო, *„მოქცეულთა პიეტა“*, ზეთი ტილოზე, 182 x 152 სმ. [მესინა|მესინის რეგიონალური მუზეუმი]]
**მარიანო რიჩო** (დ. 1510) — რენესანსის პერიოდის იტალიელი მხატვარი.

დაიბადა მესინაში და საკურთხევლის ტილოებს ხატავდა. ის ფრანკოს მოსწავლე იყო, შემდეგ კი პოლიდორო და კარავაჯოს, რომლის სტილს წარმატებით ბაძავდა. მისი ვაჟი, ანტონელო რიჩო, ასევე მხატვარი იყო.

## ლიტერატურა 
* 
## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იტალიელი მამაკაცი მხატვრები
კატეგორია:XVI საუკუნის იტალიელი მხატვრები
კატეგორია:დაბადებული 1510
დიოფანტეს ნაპრალი

**დიოფანტეს ნაპრალი** () — ნაპრალი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში (კვადრანტებიː LQ-11, LAC-39). სახელი ეწოდა ნაპრალის მახლობლად არსებული, კრატერ დიოფანტეს მიხედვით (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1985 წელს).

დიოფანტეს ნაპრალი გადაჭიმულია ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან სამხრეთ-დასავლეთის მიმართულებით 201.50 კმ-ზე, ხოლო მისი სელენოგრაფიული კოორდინატებია:
*ჩრდილო-აღმოსავლეთის კიდე — ;
*სამხრეთ-დასავლეთის კიდე — ;
*ცენტრი — .

## სქოლიო
კატეგორია:მთვარის ნაპრალები
კატეგორია:კვადრანტი LQ-11
ჯუზეპე მინიეკო

მინი|*კონტადინო ჩე ძაპა* (1949).
**ჯუზეპე მინიეკო** (დ. 1908 – გ. 1997) — იტალიელი მხატვარი, „ნოვეჩენტო იტალიო“-ს ეპოქის წარმომადგენელი. ხშირად ხატავდა მუშების სცენებს სამუშაო ადგილზე, ექსპრესიონისტულ სტილში.

## ბიოგრაფია 
მინიეკო მესინაში დაიბადა. მამამისი რკინიგზის სადგურის უფროსი იყო, დედა კი - სკოლის მასწავლებელი. ის პონტესკიავოს უბანში გაიზარდა. 23 წლის ასაკში მილანში გადავიდა საცხოვრებლად, რათა მილანის უნივერსიტეტის საერთაშორისო სამედიცინო სკოლაში ჩარიცხულიყო, თუმცა ადგილობრივი ხელოვნების სფერომ მიიზიდა, სადაც გაიცნო რენატო ბიროლი, რაფაელე დე გრადა, ბენიამინო ჯოპოლო და ალიჯი სასუ. საბოლოოდ, მინიეკომ ილუსტრატორად დაიწყო მუშაობა ყოველკვირეულ საბავშვო ჟურნალ *„კორიერე დეი პიკოლიში“* . მან სამედიცინო კვლევებისადმი ინტერესი დაკარგა და გადაწყვიტა მხატვარი გამხდარიყო.

1937 წელს მონაწილეობა მიიღო ჟურნალ „*კორენტე დი ვიტასთან*“ აფილირებული ანტიფაშისტური ჯგუფის, *„კორენტეს“* დაარსებაში და მონაწილეობდა ჯგუფის გამოფენებში. 1942 წელს  თავისი ნამუშევრები მილანში, გალერეა ლა სპიგაში გამოფინა. მომდევნო წელს ფაშისტურ არმიაში გაიწვიეს. მეორე მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ, მინიეკომ შეძლო თავისი მხატვრული კარიერის გაგრძელება, როდესაც 1945 წელს მილანში, გალერეა სანტა რედეგონდაში გამოფენა გამართა. მიწვეული იყო რომის კვადრიენალეზე 1948, 1951, 1956, 1959 წლებში და ბოლოს 1986 წელს.

1952 წელს, ვენეციის 26-ე ბიენალეზე მისი პერსონალური გამოფენა სალვატორე კვაზიმოდომ წარადგინა. 1954 წელს მან ნამუშევრები ლონდონში, ლესტერის გალერეებში გამოფინა, ხოლო 1958 წელს კვლავ ვენეციის ბიენალეზე. 1983 წელს მისი ნამუშევრები მშობლიურ მესინაში, პალაცო კომუნალეში დიდი რეტროსპექტივის საგანი გახდა. მინიეკო მილანში 1997 წელს გარდაიცვალა.

## სქოლიო 
კატეგორია:იტალიელი მამაკაცი მხატვრები
კატეგორია:XX საუკუნის იტალიელი მხატვრები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1997
კატეგორია:დაბადებული 1908
1965 წელი პაკისტანში

**1965 წლის მოვლენები პაკისტანში.**

## მოქმედი პირები
### ფედერალური მთავრობა
*პრეზიდენტი: მუჰამედ აიუბ-ხანი
*უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე: ა.რ. კორნელიუსი

## ღონისძიებები
### იანვარი
*2 იანვარი — მოქმედმა მუჰამედ აიუბ-ხანma დაამარცხა ფატიმა ჯინა 1965 წლის პაკისტანის საპრეზიდენტო არჩევნებში.

### აგვისტო
*1 აგვისტო — ინგლისურენოვანი ყოველკვირეული გაზეთის Holiday-ის პირველი ნომერი გამოიცა დაკაში.

### სექტემბერი
*6 სექტემბერი — ქაშმირის გარშემო სასაზღვრო დავა სრულმასშტაბიან ომში გადაიზარდა,როდესაც ინდოეთის ძალებმა იერიში მიიტანეს ლაჰორის მახლობლად.
*14 სექტემბერი — ჩავინდას ბრძოლა დაიწყო.
*23 სექტემბერი — 1965 წლის ინდოეთ-პაკისტანის ომში ცეცხლის შეწყვეტა ამოქმედდა.

250px|მინი
### დეკემბერი
*21 დეკემბერი — პაკისტანის პირველი ბირთვული კვლევითი რეაქტორი, პაკისტანის ატომური კვლევითი რეაქტორი-I, რომელიც შეერთებული შტატების მიერ იყო შემოწირული, კრიტიკულ ზღვარს აღწევს.

## დაბადებულები
### აპრილი
*3 აპრილი — ნაზია ჰასანი, მომღერალი (გ. 2000)
*17 აპრილი — State of Bengal, ბრიტანელი მუსიკალური პროდიუსერი (გ. 2015)

### მაისი
*5 მაისი — რანა შამშად აჰმად ხანი, პოლიტიკოსი (გ. 2015)

## გარდაცვლილები
### იანვარი
*24 იანვარი — აშრაფ ჰუსეინი, ბენგალიელი მწერალი (დ. 1892)
### თებერვალი
*9 თებერვალი — ხან ბაჰადურ აჰსანულა, განათლების სპეციალისტი, ლიტერატორი, ისლამური თეოლოგი და სოციალური რეფორმატორი (დ. 1873)
### მარტი
*3 მარტი — ჰასან შაჰიდ სუჰრავარდი, ბენგალიელი დიპლომატი, პოეტი და ხელოვნების კრიტიკოსი (დ. 1890)
### სექტემბერი
*6 სექტემბერი — სარფარაზ აჰმედ რაფიკი, პაკისტანის სამხედრო მფრინავი (დ. 1935)

## სქოლიო

პაკისტანი
პაკისტანი
კატეგორია:1960-იანი წლები პაკისტანში
კატეგორია:XX საუკუნის წლები პაკისტანში
ჯოვანი ტუკარი

[მინი|*ქრისტეს ნათლობა* სანტ'აგატას ეკლესიაში, [კატანია]]
**ჯოვანი ტუკარი** (დ. 1667 - გ. 1743) — იტალიელი მხატვარი ბაროკოს პერიოდში, მოღვაწეობდა სიცილიაში.

ტუკარი მესინაში დაიბადა. იყო ანტონიო ტუკარის, უცნობი მხატვრის, ვაჟი და მოსწავლე. იყო საბრძოლო მხატვრობის ოსტატი. დახატა კატანიის სან ბენედეტოს ეკლესიის ფრესკები. მისი ნამუშევრების სხვა ნიმუშებს შორისაა ოთხი რვაკუთხა ნახატი კასტილიონე დი სიცილიაში, სანტ'ანტონიოს ეკლესიის საკურთხეველში და აჩირეალეში მდებარე პინაკოტეკა ძელანტეაში.

გარდაიცვალა ჭირისგან.

## ლიტერატურა 
* 

კატეგორია:იტალიელი მამაკაცი მხატვრები
კატეგორია:XVII საუკუნის იტალიელი მხატვრები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1743
კატეგორია:დაბადებული 1667
კატეგორია:ბაროკოს მხატვრები
ჯეიკობ აბარბანელი

**ჯეიკობ აბარბანელი** (; დ. 6 დეკემბერი, 1852 — გ. 9 ნოემბერი, 1922) — ამერიკელი იურისტი, მწერალი და დრამატურგი ნიუ-იორკიდან.

## ადრეული ცხოვრება
ჯეიკობ რალფ აბარბანელი ბეწვის მწარმოებელ რუდოლფ აბარბანელისა და მისი მეუღლის, როზალიას ოჯახში დაიბადა. 1892 წლის 30 ივნისს ჯერსი სიტიდან კორნელია იტონზე დაქორწინდა. 1872 წელს სიტი კოლეჯის და 1874 წელს კოლუმბიის სამართლის ფაკულტეტის დამთავრების შემდეგ, ის ქალაქში ვარჯიშობდა.

## ლიტერატურული კარიერა
იურისტად მუშაობის პარალელურად, მთელი ცხოვრების განმავლობაში წერდა მოთხრობებს, სტატიებს, ჟურნალების სერიალებსა და პიესებს. 

მიუხედავად იმისა, რომ ზოგიერთი ნაშრომი და თარგმანი მისი სახელით გამოიცა, ის ასევე იყენებდა ფსევდონიმებს „რალფ როიალი“ და „პოლ რივირი“. მისი ყველაზე ცნობილი ნაწარმოებები იყო წიგნები „მოდელი წყვილი“ (1881) და „რექტორის საიდუმლო“ (1892), ასევე დრამები „მონტე-კრისტოს გრაფინია“ (1902) და „ხალხის გული“ (1909). მან ასევე გამოაქვეყნა მოთხრობების თარგმანები ფრანგული და გერმანული ენებიდან.

## სქოლიო
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი მწერლები
კატეგორია:ამერიკელი მწერლები საუკუნის მიხედვით
ჯოან აბელოვი

**ჯოან აბელოვი** (; დ. 1945) — ახალგაზრდული რომანების ამერიკელი მწერალი. სწავლობდა ბარნარდის კოლეჯში და ჰქონდა კულტურული ანთროპოლოგიის დოქტორის ხარისხი ნიუ-იორკის საქალაქო უნივერსიტეტში. მან ორი წელი პერუს ჯუნგლებში გაატარა სადოქტორო კვლევის ფარგლებში და ეს გამოცდილება თავისი პირველი რომანის, „წადი და დაბრუნდის“ (1998) დასაწერად გამოიყენა. „Go and Come Back“ (წადი და დაბრუნდი), რომელიც აღწერს ახალგაზრდა პერუელი გოგონასა და ანთროპოლოგების შეხვედრას, მრავალი ჯილდოსა და აღიარების მფლობელი გახდა, მათ შორის, ამერიკის ბიბლიოთეკების ასოციაციამ იგი „საუკეთესო წიგნად ახალგაზრდებისთვის“ დაასახელა, ხოლო „Los Angeles Times“-მა — „წიგნის პრემიის ფინალისტად“. მისი მეორე წიგნი, „Saying It Out Loud“ (ხმამაღლა თქმა), მოგვითხრობს ებრაელ გოგონაზე, რომელიც თავის ტვინის კიბოთი გარდაცვლილი დედის დანაკარგთან შეგუებას ცდილობს.

ჯოან აბელოვი მონაწილეობს კრიტიკოსთა ჯგუფში გეილ კარსონ ლევინთან ერთად, რომელიც არის ავტორი წიგნებისა: „Ella Enchanted“ (მოჯადოებული ელა) და „Writing Magic“ — გზამკვლევი დამწყები ბავშვი-ავტორებისთვის, რომელთაც საკუთარი მოთხრობების დახვეწა სურთ. 

ამჟამად იგი ნიუ-იორკში ცხოვრობს მეუღლესთან და ვაჟთან ერთად.

## ლიტერატურა
* *Go and Come Back* (1998), 
* *Saying It Out Loud* (1999), 
* *Lost & Found: Award-Winning Authors Share Real-Life Experiences Through Fiction* (contributor) (2000)

## სქოლიო
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი მწერლები
კატეგორია:ამერიკელი მწერლები საუკუნის მიხედვით
კატეგორია:ამერიკელი ქალები
ალონსო როდრიგესი

მინი|*წმინდანთა პეტრესა და პავლეს შეხვედრა*, მესინა, რეგიონალური მუზეუმი
**ალონსო როდრიგესი**, ასევე ცნობილი, როგორც **ალფონსო როდრიგესი** (დ. 1578 — 22 აპრილი, 1648) — იტალიელი მხატვარი, რომელიც ძირითადად მესინაში მოღვაწეობდა. ვარაუდობენ, რომ ის კარავაჯოს მიმდევარი იყო.

როდრიგესის კარიერა პირველად ფრანჩესკო სუზინომ აღწერა თავის 1724 წლით დათარიღებულ წიგნში *„მესინელი პიტორის ცხოვრება“*.  სუზინო წერს, რომ მას ჰუმანისტური განათლება ჰქონდა; სწავლობდა ისტორიას და შეეძლო ლათინური ენის კითხვა.

ალონსო მესინაში დაიბადა, ესპანელი კავალერიის კაპიტნის ოჯახში, რომელსაც სამი ვაჟი ჰყავდა. სამივე ვაჟი მხატვარი იყო. მისი ძმები ანტონიო და ლუიჯი, შესაბამისად, პალერმოში და რომში (ან ნეაპოლში) გაემგზავრნენ, ხოლო ალონსო ვენეციაში. იგი ვერონეზეს, ტინტორეტოს და ტიციანს სწავლობდა. ის ტიციანს ისე ოსტატურად ბაძავდა, რომ სიყალბეში დაადანაშაულეს და რომში გადავიდა საცხოვრებლად. რომიდან ის ნეაპოლში გაემგზავრა. 1614 წლისთვის ის მესინაში დაბრუნდა, სადაც წარმატებას მიაღწია და ვენეციური სკოლისა და კარავაჯოს სტილში ნახატების შექმნა დაიწყო. როდრიგესი მესინაში, 1648 წლის 22 აპრილს, სიცხისგან გარდაიცვალა.

## სქოლიო 
კატეგორია:გარდაცვლილი 1648
კატეგორია:დაბადებული 1578
მიხეილ მაჭავარიანი (არქიტექტორი)

**მიხეილ მაჭავარიანი** (დ. 27 აგვისტო, 1886, სამტრედია — გ. 29 მარტი, 1951) — ქართველი არქიტექტორი.

1913 წელს დაამთავრა ტომსკის ტექნოლოგიური ინსტიტუტი. მუშაობდა რუსეთში სხვადასხვა დროს სარკინიგზო ხაზების მშენებლობის მთავარ არქიტექტორად. 1921 წლიდან ცხოვრობდა და მუშაობდა საქართველოში; 1923-1930 წწ. იყო თბილისის სამხატვრო აკადემიის არქიტექტურის ფაკულტეტის პროფესორი და დეკანი; 1938-1951 წწ. საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის არქიტექტურის კათედრის გამგე. მისი ნამუშევრებია: ზემო ავჭალის ჰესი (ზაჰესი, 1927, ა. კალგინთან და კ. ლეონტიევთან ერთად), რკინიგზის ვაგზლის შენობა ოზურგეთში (1923–1929 წწ.) და სხვ. 

## ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 27 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1886
კატეგორია:გარდაცვლილი 29 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1951
კატეგორია:ქართველი არქიტექტორები
ჯუზეპე ლა ფარინა

მინი|270x270პქ|ჯუზეპე ლა ფარინას ძეგლი, სანტა კროჩე, ფლორენცია
მინი|ჯუზეპე ლა ფარინას ძეგლი, ტურინი
**ჯუზეპე ლა ფარინა** (დ. 20 ივლისი, 1815 – გ. 5 სექტემბერი, 1863) — იტალიელი იურისტი, ჟურნალისტი და პოლიტიკოსი. იყო იტალიის რისორჯიმენტოს გავლენიანი ლიდერი. დააფუძნა იტალიის ეროვნული საზოგადოება 1857 წელს და იბრძოდა იტალიის გაერთიანებისთვის.

## ცხოვრება 
ლა ფარინა დაიბადა სიცილიაში, მესინაში, 1815 წლის 29 ივლისს.

იყო კავურის მინისტრი და აქტიურად ჩაერთო გარიბალდის სიცილიაში ჩამოსვლაში. თითქოს კავურის მიერ იყო გაგზავნილი გარიბალდის გადასარწმუნებლად, სინამდვილეში კი მას მსგავსი არაფერი გაუკეთებია. გულის სიღრმეში ნაციონალისტი იყო და ითვლება, რომ ის ერთ-ერთი იყო იმ მცირერიცხოვანთაგან, ვისაც კავურმა გარიბალდის დიქტატურის დროს სიცილიის კამპანიასთან და საბოლოოდ გაერთიანებასთან დაკავშირებით თავისი განზრახვები გაუმხილა.

ჯუზეპე ლა ფარინა ტურინში, 1863 წლის 5 სექტემბერს, მხოლოდ 47 წლის ასაკში გარდაიცვალა. მისი ფერფლი მოგვიანებით მესინაში, ოჯახის საფლავში გადაასვენეს.

## აღიარება 
მისი დიდი მონუმენტი ფლორენციაში, სანტა კროჩეს ბაზილიკის მონასტრის სამხრეთ-დასავლეთ კუთხეში დგას. მესინაში მის სახელს ქუჩა (ვია ჯუზეპე ლა ფარინა) და საშუალო სკოლა ატარებს. 1919 წელს იტალიის ფლოტმა მისი სახელი გემს დაარქვა.

## ლიტერატურა 
* Shreeves, W. G. *Nation Making in Nineteenth Century Europe*. Nelson Thornes Ltd (მაისი, 1984)

## რესურსები ინტერნეტში 
* კორესპონდენცია (იტალიური): Epistolario di Giuseppe La Farina: raccolto e publicato - Google Books

## სქოლიო 
კატეგორია:XIX საუკუნის იტალიელები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1863
კატეგორია:დაბადებული 1815
ჯოვანი კვალიატა

მინი|*ღვთისმშობლის გამოცხადება წმინდა პავლესთან*, დაკიდებულია სანტა რიტას ეკლესიის საკურთხევლის ზემოთ
**ჯოვანი კვალიატა** (დ. 1603 – გ. 1673) — ბაროკოს პერიოდის იტალიელი მხატვარი. იტალიაში ის უფრო ცნობილია, როგორც **ჯოვან ბატისტა კვალიატა** და **ჯამბატისტა კვალიატა**. მე-17 საუკუნის მესინელი მხატვრების ერთ-ერთი მთავარი წარმომადგენელია, როგორც ამას ფრანჩესკო სუზინო აღწერს თავის 1724 წლის წიგნში „მესინელი მხატვრების ცხოვრება“. ჯოვანი დაიბადა იტალიის ქალაქ მესინაში. იყო პიეტრო და კორტონას მოსწავლე და სარგებლობდა სიცილიის ესპანეთის მეფისნაცვლის, ავსტრიის დონ ხუან ხოსეს (1649-დან 1651 წლამდე; ასევე ცნობილი როგორც იან ავსტრიელი უმცროსი) მფარველობითა და მეგობრობით. ჯოვანის ძმა, ანდრეა კვალიატა (დაიბადა 1594 ან 1599 წელს და გარდაიცვალა 1660 წელს), ასევე ისტორიული მხატვარი იყო, თუმცა ნაკლებად მნიშვნელოვანი. ჯოვანის ნამუშევრები - ნახატები, ფრესკები და დიდი ტილოები - ცნობილი იყო მესინას გალერეებსა და ეკლესიებში, მაგრამ ეტნას მთაზე მიწისძვრებისა და ომის დროს დაბომბვების გამო, დღემდე მხოლოდ რამდენიმე მათგანია შემორჩენილი.

## რესურსები ინტერნეტში
* ჯოვანი კვალიატას ნამუშევრები
* *Regional Museum of Messina - The Virgin Nativity*
* *The Quagliata Family Genealogy Project* - Information used with permission.

კატეგორია:იტალიელი მამაკაცი მხატვრები
კატეგორია:XVII საუკუნის იტალიელი მხატვრები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1673
კატეგორია:დაბადებული 1603