open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ვირშელ II ქვენიფნეველი

**ვირშელ II ქვენიფნეველი** — ცხრაზმის (ცხრაზმისხევის) ერისთავი XIV საუკუნის I ნახევარში, ქვენიფნეველთა საგვარეულოს წარმომადგენელი, ერისთავ ლარგველის ძე.

ცნობილია ერისთავთა საგვარეულო მატიანიდან — „ძეგლი ერისთავთა“. 1320-იან წლებში გიორგი V ბრწყინვალესთან ერთად ებრძოდა „ოვსთა, გორს მყოფთა“. გორის გათავისუფლების შემდეგ უთანხმოება მოხდა ქსნის ხეველებსა და არაგვის მთიულებს შორის. უფლისწულ დავით გიორგის ძის წინააღმდეგობის მიუხედავად შეტაკება მაინც მოხდა. არაგვისხეველები დამარცხდნენ.

ვირშელის დროს ქვენიფნევში ერისთავის ხარჯზე საზრდოობდა „უძლურთა და დავრდომილთა“ 55 სახლი. მასვე დიდი შესაწირი გაუღია ლომისის სასარგებლოდ. ვირშელის ერისთავობაში გიორგი მეფემ მისი ბიძა (შალვა ცხრაზმისხევის ერისთავის ძე) პიპაჲ ძღვენით გაგზავნა ეგვიპტის სულთანთან ქრისტიანული სიწმინდეების („კლიტენი იერუსალემისანი“) გამოხსნის მიზნით. ვირშელის გარდაცვალებიდან სამ დღეში გარდაცვლილა მისი მეუღლე გვანცა. დარჩათ სამი ვაჟი: ქუენიფნეველი, იოვანე და გიორგი, რომელთა მცირეწლოვნების ჟამს საერისთავოს ვირშელის ძმა — წითლოსანი განაგებდა („წინამძღვრობდა“).

## ლიტერატურა
* „ძეგლი ერისთავთა“, ქართული სამართლის ძეგლები, ი. დოლიძის გამოც., ტ. 2, თბ., 1965. — გვ. 107-109.
* არახამია გ., ძველი ქართული საგვარეულო მატიანეები, თბ., 1988. — გვ. 93-95.
* ბახტაძე მ., ერისთავობის ინსტიტუტი საქართველოში, თბ., 2003. — გვ. 201.
* ცენტრალური და ადგილობრივი სამოხელეო წყობა შუა საუკუნეების საქართველოში: ენციკლოპედიური ლექსიკონი (ხელმძღვ. თ. აბულაძე), თბ., 2017. — გვ. 177.

კატეგორია:ქვენიფნეველები
კატეგორია:XIV საუკუნის ქართველები
გარდაბნის მუნიციპალიტეტის სოფლების სია

300px|მინი|გარდაბნის მუნიციპალიტეტის მდებარეობა საქართველოს რუკაზე
გარდაბნის მუნიციპალიტეტი შედის ქვემო ქართლის მხარის შემადგენლობაში. საქართველოს ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსის მიხედვით მუნიციპალიტეტი არის თვითმმართველი ერთეული, რომელსაც აქვს ადმინისტრაციული საზღვრები და ადმინისტრაციული ცენტრი. მუნიციპალიტეტს გააჩნია არჩევითი წარმომადგენლობითი და აღმასრულებელი ორგანოები, რეგისტრირებული მოსახლეობა და აქვს საკუთარი ქონება, ბიუჯეტი, შემოსულობები. მუნიციპალიტეტი საჯარო სამართლის იურიდიული პირია. მუნიციპალიტეტს ხელმძღვანელობს მერი.

მუნიციპალიტეტი მართვის ოპტიმიზაციისათვის დაყოფილია ადმინისტრაციულ ერთეულებად.

გარდაბნის მუნიციპალიტეტის შემადგენლობაში შედის 1 ქალაქი, 18 ტერიტორიული ორგანო და 39 სოფელი. გარდაბნის მუნიციპალიტეტის სოფლები ერთიანდებიან აღთაკლიას, ახალი სამგორის, ახალსოფლის, გამარჯვების, ვახტანგისის, თელეთის, კალინინოს, კრწანისის, კუმისის, ლემშვენიერას, მარტყოფის, ნაზარლოს, ნორიოს, სართიჭალის, ქესალოს, ყარათაკლიას, ყარაჯალარის და ჯანდარას ადმინისტრაციულ ერთეულებში.

გარდაბნის მუნიციპალიტეტის ფართობია 1 212,2 კმ² და 2014 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 81 876 კაცს, ხოლო სიმჭიდროვეა 67.5 კაცი. მუნიციპალიტეტის ცენტრია ქალაქი გარდაბანი. 2014 წლის აღწერის მიხედვით მუნიციპალიტეტის ყველაზე დიდი სოფელი მოსახლეობის მიხედვით არის მარტყოფი (7397 ადამიანი), გარდაბანიდან ყველაზე დიდი მანძილით დაშორებულია სოფელი საცხენისი (55 კმ.).

## სოფლების სია
## რუკა
## სქოლიო
*
კატეგორია:ქვემო ქართლის მხარის მუნიციპალიტეტების სოფლების სია
ვირშელ III ქვენიფნეველი

**ვირშელ III ქვენიფნეველი** (დ. 1376 — გ. დაახლ. 1420) — ცხრაზმის (ცხრაზმისხევის) ერისთავი XIV საუკუნის 90-იანი წლებიდან XV საუკუნის 20-იანი წლების დასაწყისამდე, ქვენიფნეველთა საგვარეულოს წარმომადგენელი, ერისთავ იოვანეს ძე.

ერისთავთა საგვარეულო მატიანის — „ძეგლი ერისთავთას“ ერთ-ერთი ქრონიკალური მინაწერით ვირშელი დაბადებულა 1376 წელს. ამავე ძეგლის მიხედვით, მამის ერისთავობის დროს ახალგაზრდა ვირშელმა წარმატებით გაილაშქრა დვალების წინააღმდეგ. ვირშელი ერისთავთერისთავად ჩანს მცხეთის 1398 წლის გუჯარში (დაწერილი ამირათ-ამირა ლომი სუნღულისძისა სვეტიცხოვლისადმი), რომელსაც ის ერისთავ შაბურის ძე მიქაისთან და სხვებთან ერთად ამოწმებს. ერისთავთა მატიანის გადმოცემით, ვირშელმა ერისთავობის პირველსავე წელს ააშენა წმინდა ნიკოლოზის ქვითკირის ეკლესია. შემოიმტკიცა მნაველები, თრუსოსხეველები, მოხევეები, ხადელ-ცხავატელნი. 

თემურლენგის 1400 წლის შემოსევის დროს, მეფე გიორგი VII-ის ლიხთ-იმერეთს გადასვლის შემდეგ, ვირშელი დედაწულით ბეხუშის ციხეში შეიხიზნა. თემურლენგს ვინმე ბურდიასშვილი ვირშელი გამოუძღვა და მტრის ლაშქარმა „შემუსრა ყოველი ციხენი და დააქცივნა ყოველნი საყდარნი, მონასტერნი და ეკლესიანი“. მაშინ ვირშელმა ხიზნები ქნოღოს ციხეში გადაიყვანა, თვითონ ბეხუშის ციხესთან შეება მტერს და ხეობის ვიწროებში დაამარცხა იგი. მტრის შემოსევით ისარგებლეს დვალებმა და ვირშელს განუდგნენ. ლიხთ-იმერეთიდან გადმოსულმა გიორგი მეფემ და ერისთავმა ამის გამო დვალებზე გაილაშქრეს, დაამარცხეს და ხელთ იგდეს დიდი ალაფი. ამ ამბების თხრობით წყდება „ძეგლი ერისთავთას“ ხელნაწერის ტექსტიც. ყანჩაეთის სვინაქსარის ერთ-ერთ აღაპის მიხედვით, 1422 წელს ერისთავად უკვე ვირშელის ძე ქვენიფნეველი ჩანს, რაც მიუთითებს, რომ ამ დროისთვის ვირშელი უკვე გარდაცვლილი უნდა ყოფილიყო.

## ლიტერატურა
* „ძეგლი ერისთავთა“, ქართული სამართლის ძეგლები, ი. დოლიძის გამოც., ტ. 2, თბ., 1965. — გვ. 114-117.
* არახამია გ., ძველი ქართული საგვარეულო მატიანეები, თბ., 1988. — გვ. 35, 95.
* ბახტაძე მ., ერისთავობის ინსტიტუტი საქართველოში, თბ., 2003. — გვ. 201.
* ცენტრალური და ადგილობრივი სამოხელეო წყობა შუა საუკუნეების საქართველოში: ენციკლოპედიური ლექსიკონი (ხელმძღვ. თ. აბულაძე), თბ., 2017. — გვ. 177.

კატეგორია:ქვენიფნეველები
კატეგორია:XIV საუკუნის ქართველები
კატეგორია:XV საუკუნის ქართველები
კატეგორია:დაბადებული 1376
შალვა II ქვენიფნეველი

**შალვა II ქვენიფნეველი** — ცხრაზმის (ცხრაზმისხევის) ერისთავი XV საუკუნის 50-70-იან წლებში, ქვენიფნეველთა საგვარეულოს წარმომადგენელი, ერისთავ ქვენიფნეველის ძე.

ცნობილია ჩვენამდე მოღწეული რამდენიმე ისტორიული საბუთიდან. მეჯუდისხევში რამდენიმე სოფელი ააშენა და შესწირა ქვენიფნეველთა საგვარეულო მონასტერს ლარგვისში. მისი ბრძანებით და ცხრაზმისხევის მამასახლისებისა და კრებულის გადაწყვეტილებთ, სამთავნელს დაუდგინეს სარგო და მიანიჭეს უფლება დამოუკიდებლად დაეურვებინა დანაშაული (1459).

## ლიტერატურა
* ცენტრალური და ადგილობრივი სამოხელეო წყობა შუა საუკუნეების საქართველოში: ენციკლოპედიური ლექსიკონი (ხელმძღვ. თ. აბულაძე), თბ., 2017. — გვ. 178.
* პირთა ანოტირებული ლექსიკონი: XI-XVII სს. ქართული ისტორიული საბუთების მიხედვით, ტ. IV, თბ., 2007. — გვ. 370.

კატეგორია:ქვენიფნეველები
კატეგორია:XV საუკუნის ქართველები
გრეის ელიზაბეთი

**გრეის ელიზაბეთი** (დ. 18 მარტი, 1997) — ამერიკელი მოდელი რომელმაც პირველად მოიპოვა აღიარება ტანსაცმლის კომპანია Guess-თან მუშაობისთვის.  მან დაიწყო სიარული Victoria's Secret-ის ჩვენებაზე 2016 წელს და გახდა მათი PINK ბრენდის სპიკერი. 2019 წელს ის გახდა Victoria's Secret-ის ანგელოზი. მთელი თავისი კარიერის განმავლობაში გრეისმა გაიარა 250 შოუში და 22-ჯერ იყო ჟურნალ ვოგის გარეკანზე.

## კარიერა 
2015 წელს მან დაიწყო სამოდელო კარიერა Guess-ისა და Polo Ralph Lauren-ის ბეჭდვითი კამპანიებით. 2016 წლის თებერვალში მან დებიუტი შეასრულა ნიუ-იორკში დაიან ფონ ფიურსტენბერგისთვის; იმავე სეზონში, იგი დადიოდა ექსკლუზიურად პარიზში Miu Miu-სთვის. 2016 წლის ივნისში მან დაიწყო რეგულარულად გამოჩენა ამერიკული ვოგის რედაქციებში. 2016 წლის ნოემბერში მისი დებიუტი შედგა Victoria's Secret Fashion Show-ში და გამოცხადდა PINK-ის სპიკერად. 2019 წლის აპრილში იგი გახდა Victoria's Secret-ის ანგელოზი.

## პირადი ცხოვრება 
2019 წლის სექტემბერში იგი დაინიშნა ნიკოლას კრაუსზე . 2020 წლის 19 მარტს კი დაქორწინდნენ და ჰყავთ ერთი შვილი.

## რესურსები ინტერნეტში 
*

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 18 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1997
კატეგორია:ამერიკელი მოდელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ლარგველ ქვენიფნეველი

**ლარგველ ქვენიფნეველი** — ცხრაზმის (ცხრაზმისხევის) ერისთავი XIV საუკუნის 10-იან წლებში, ქვენიფნეველთა საგვარეულოს წარმომადგენელი, ერისთავ შალვა I ქვენიფნეველის ძე და მემკვიდრე.

ერისთავთა საგვარეულო მატიანის — „ძეგლი ერისთავთას“ მიხედვით ლარგველს ისროლისხევის თავში აუგია უკანციხე, ქვენიფნევში კი — ერისთავთა დარბაზი „ტფილური წესით“. მანვე მოაჭედინა მაცხოვრის დიდი ხატი და შეამკობინა წმ. თევდორეს ხატი. ლარგველის ერისთავობაში მოხდა ქსნის ადიდება, რამაც ნგრევა გამოიწვია. ლარგველს ჰყოლია სამი ვაჟი. მისი გარდაცვალების შემდეგ ერისთავად უფროსი ძე ვირშელ II დაჯდა. ლარგველის ძმა იყო პიპა, გიორგი მეფის ელჩი ეგვიპტის სულთანთან. ლარგველ (ლარგუელ) ქვენიფნეველი სხვა ქვენიფნეველების გვერდით ასევე იხსენიება „ლარგვისის სულთა მოსახსენებელში“.

## ლიტერატურა
* „ძეგლი ერისთავთა“, ქართული სამართლის ძეგლები, ი. დოლიძის გამოც., ტ. 2, თბ., 1965. — გვ. 107-109.
* არახამია გ., ძველი ქართული საგვარეულო მატიანეები, თბ., 1988. — გვ. 93-95.
* ცენტრალური და ადგილობრივი სამოხელეო წყობა შუა საუკუნეების საქართველოში: ენციკლოპედიური ლექსიკონი (ხელმძღვ. თ. აბულაძე), თბ., 2017. — გვ. 177.
* ქართულ ხელნაწერთა აღწერილობა: ყოფილი საეკლესიო მუზეუმის (A) კოლექციისა, ტ. I1, თბ., 1973. — გვ. 89. 

კატეგორია:ქვენიფნეველები
კატეგორია:XIV საუკუნის ქართველები
აბრაამის მთა

**აბრაამის მთა** () — 2 820 მ სიმაღლის მწვერვალი ალბერტაში, კანადაში

აბრაამის მთა შედგება დანალექი ქანებისგან, რომელიც პრეკამბრიული პერიოდიდან, იურულ პერიოდამდე ყალიბდებოდა.

კიოპენის კლიმატის კლასიფიკაციის თანახმად, აბრაამის მთა სუბარქტიკულ კლიმატურ სარტყელში მდებარეობს, შესაბამისად, მისი კლიმატი ცივი ზამთრითა და რბილი ზაფხულით ხასიათდება.

## სქოლიო
კატეგორია:კანადის მთები
აბრაამის ტბა

**აბრაამის ტბა** () — ხელოვნური ტბა ალბერტაში, კანადაში. ალბერტას უდიდესი ხელოვნური წყალსაცავი. მდებარეობს კოტენეის დაბლობზე, კანადის კლდოვან მთებში.

## აღწერა
აბრაამის ტბის ფართობია 53,7 კმ², სიგრძე კი 32 კმ. მიუხედავად იმისა, რომ ტბა ხელოვნურია, მას გააჩნია კლდოვან მთებში მდებარე სხვა მყინვარული ტბების მსგავსი ლურჯი შეფერილობა, რაც „მყინვარული რძითაა“ გამოწვეული.
ტბის დასავლეთ სანაპიროზე მდებარეობს აბრაამის მთა და ელიოტ პიკი. მიჩენერის მთა მდებარეობს აღმოსავლეთ სანაპიროზე, ერნესტ როსის მთა კი ტბის სამხრეთ კიდეზე.

## ფენომენი
ყინულის ქვეშ ჩაფლული მეთანი ტბის ზედაპირზე გაყინულ ბუშტებს წარმოქმნის. ფენომენი გამოწვეულია წყალმცენარეების გახრწნის შედეგად გამოყოფილი ჟანგბადისა და მეთანის ბუშტებით, რომლებიც ტბის გაყინვის დროს ზედაპირამდე ვეღარ აღწევენ და შთამბეჭდავ სანახაობას წარმოქმნიან. ამის გამო, ტბა საკმაოდ პოპულარულია ტურისტებსა და ფოტოგრაფებს შორის. ტბის ყინულოვანი საფარი მთელი ზამთრის განმავლობაში იცვლება. აბრაამის ტბა, ჩვეულებრივ, დეკემბრის ბოლოს იყინება, ყინულის ბუშტების სანახავად საუკეთესო დრო კი იანვრის შუა რიცხვებიდან, თებერვლის შუა რიცხვებამდეა.

500px|frameless|ცენტრი|გაყინული ბუშტები აბრაამის ტბაში

## სქოლიო
კატეგორია:კანადის ტბები
მარია კორინა მაჩადო

**მარია კორინა მაჩადო** (; დ. 7 ოქტომბერი, 1967, კარაკასი) — ვენესუელელი ოპოზიციონერი პოლიტიკოსი და  ფილანთროპი. ვენესუელის ეროვნულია ასამბლეის დეპუტატი 2011-2014 წლებში. მაჩადო პოლიტიკურ კარიერას იწყებს ალეხანდრო პლასსთან ერთად 2002 წელს, როგორც ხმის მონიტორინგის ჯგუფ „Súmate-ს“ დამფუძნებელი და ლიდერი. 2018 წელს შევიდა BBC-ის 100 გავლენიანი ქალის სიაში. მაჩადო განიხილება ვენესუელის ოპოზიციის წამყვან ფიგურად. ნიკოლას მადუროს მთავრობამ მაჩადოს ვენესუელის დატოვება აუკრძალა.

მაჩადო იყო 2012 წლის ვენესუელის საპრეზიდენტო არჩევნების კანდიდატი, მაგრამ ოპოზიციის პრაიმერი წააგო ენრიკე კაპრილესთან. 2014 წლის ვენესუელის საპროტესტო აქციების დროს, მაჩადო იყო ერთ-ერთი წამყვანი ფიგურა ნიკოლას მადუროს მთავრობის წინააღმდეგ საპროტესტო აქციების ორგანიზებაში.

მაჩადო იყო ვენესუელის პრეკანდიდატი 2023 წლის საპრეზიდენტო პარაიმერში, თუმცა 2023 წლის 30 ივნისს პოლიტიკიდან 15 წლით დისკვალიფიკაცია მიუსაჯეს.  მისი დისკვალიფიკაცია დაადასტურა ვენესუელის იუსტიციის უზენაესმა სასამართლომ 2024 წლის იანვარში. პრაიმერის არჩევნებში გამარჯვების შემდეგ, მაჩადო გამოაცხადეს ოპოზიციის კანდიდატად 2024 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში, თუმცა იგი შეცვალა კორინა იორისმა 2024 წლის 22 მარტს. იორისიც არ დაარეგისტრირეს კანდიდატად და იგი ჩაანაცვლა ედმუნდო გონსალესმა.
 
2024 წლის 24 ოქტომბერს ედმუნდო გონსალესთან ერთად გადაეცა სახაროვის პრემია.

## სქოლიო
კატეგორია:ვენესუელელი ქალი პოლიტიკოსები
კატეგორია:ნობელის პრემიის ქალი ლაურეატები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
დირექტრისა

**დირექტრისა** ( < ) — კონუსური კვეთის (ელიფსი, ჰიპერბოლა, პარაბოლა) სიბრტყეში მდებარე წრფე, რომელსაც შემდეგი თვისება აქვს: წირის ნებისმიერი წერტილიდან ფოკუსამდე და ამ წრფემდე მანძილთა ფარდობა არის მუდმივი სიდიდე, რომელიც ტოლია შესაბამისი წირის ექსცენტრისიტეტისა.

## ლიტერატურა
კატეგორია:გეომეტრია
დაკარგული უფლისწული

**„დაკარგული უფლისწული“** () — ბრიტანული სატელევიზიო დრამა, რომლის რეჟისორია სტივენ პოლიაკოფი. მინი სერიალი 2003 წელს გამოვიდა. უამრავი მაყურებელი მიიზიდა, გამოვიდა მისი VHS და DVD ვერსიები. BBC One-მ კი 2004 წლის იანვარში განმეორებით აჩვენა.

## სიუჟეტი
ფილმი მოგვითხრობს უფლისწულ ჯონის ცხოვრებაზე - ბრიტანეთის მეფის ჯორჯ V-ისა და დედოფალ მერის უმცროს შვილზე, რომელიც 1919 წელს, 13 წლის ასაკში გარდაიცვალა. ჯონს ეპილეფსიური კრუნჩხვები და აუტიზმის მსგავსი განვითარების აშლილობა ჰქონდა და სამეფო ოჯახი ცდილობდა დაემალა იგი საზოგადოების თვალისგან; სცენარი არ წარმოაჩენდა სამეფო ოჯახს, როგორც არასიმპატიურს, სამაგიეროდ, აჩვენებდა, თუ რამდენად დაუჯდათ ეს მათ ემოციურად (განსაკუთრებით ჯონის დედას, დედოფალ მარიამს). პოლიაკოფი იკვლევს ჯონის ამბავს, მის ურთიერთობას ოჯახთან და ძმასთან, პრინც ჯორჯთან, იმ დროს მიმდინარე პოლიტიკურ მოვლენებს (როგორიცაა რომანოვების სახლის დაცემა 1917 წელს) და მისი ძიძის, შარლოტა ბილის (ლალა) სიყვარულსა და ერთგულებას.

მინი|250 პქ|მარჯვნივ|უფლისწული ჯონი ძიძასთან ერთად

## ჯილდოები
ფილმის სცენარისტი და რეჟისორი სტივენ პოლიაკოფია, ის თავდაპირველად ეთერში 2003 წლის იანვარში გავიდა. ფილმმა სამი ემის ჯილდო მოიგო 2005 წელს.

## როლებში
* დენიელ უილიამსი - უფლისწული ჯონი (პატარა)
* მეთიუ თომასი - უფლისწული ჯონი (მოზარდი)
* ბროკ ევერიტ-ელვიკი - უფლისწული ჯორჯი (პატარა)
* როლო უიკსი - უფლისწული ჯორჯი (მოზარდი)
* სამუელ პეიჯი - უფლისწული ალექსეი (პატარა)
* კოსტია სევეროვი - უფლისწული ალექსეი (მოზარდი)
* მირანდა რიჩარდსონი - დედოფალი მერი
* მერი ნაი - პრინცესა მერი
* ჯინა მაკკი - ლალა
* ტომ ჰოლანდი – მეფე ჯორჯ V
* ბილ ნაი - არტურ ბიგი, პირველი ბარონი სტემფორდჰემი
* ბიბი ანდერსონი - დედოფალი ალექსანდრა
* რონ კუკი - დევიდ ლოიდ ჯორჯ
* როზ მაკკაჩეონი - პრინცესა მერი ადელაიდა
* ჯონ სესენსი – ჰენრი ჰანსელი
* მაიკლ გამბონი - მეფე ედუარდ VII
* დევიდ ბარასი – კაიზერი ვილჰელმ II
* ივან მარევიჩი - მეფე ნიკოლოზ II
* ინგებორგა დაპკუნაიტე – დედოფალი ალექსანდრა თედორეს ასული
* ვანესა აკერმანი - დიდი ჰერცოგინია ოლგა
* ჰოლი ბოიდი - დიდი ჰერცოგინია ტატიანა
* ნასტია რაზდუხოვა - დიდი ჰერცოგინია მარია
* ალგინა ლიპსკისი - დიდი ჰერცოგინია ანასტასია

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:2003 წლის ფილმები
კატეგორია:ფილმები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ემის ჯილდოს მფლობელები
კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები
კატეგორია:ბრიტანული ფილმები
იუპიტერ LV

მინი|იუპიტერის თანამგზავრი იუპიტერ LV
**იუპიტერ LV**, *S/2003 J 18* — ციური სხეული, პლანეტა იუპიტერის ბუნებრივი თანამგზავრი. შედის იუპიტერის ანანკეს ჯგუფში. იგი რეტროგრადულად მოძრავი არარეგულარული თანამგზავრია.

ის აღმოაჩინა ასტრონომთა ჯგუფმა ბრეტ ჯ. გლადმანის ხელმძღვანელობით 2003 წელს.

იუპიტერი LV დიამეტრით დაახლოებით 2 კილომეტრია და ბრუნავს იუპიტერზე საშუალოდ 20.220 გმ მანძილზე 604.99 დღეში, ეკლიპტიკისკენ 143° დახრილობით (იუპიტერის ეკვატორისკენ 145°), რეტროგრადული მიმართულებით და ექსცენტრიულობით 0.0509.

ის მიეკუთვნება ანანკეს ჯგუფს, რეტროგრადულ არარეგულარულ თანამგზავრებს, რომლებიც ბრუნავს იუპიტერზე 22,8-დან 24,1 გმ-მდე, დაახლოებით 150-155° დახრილობით.

თანამგზავრი დაიკარგა 2003 წელს აღმოჩენისთანავე. იგი თავიდან აღმოაჩინეს 2017 წელს და მიენიჭა მისი მუდმივი აღნიშვნა „იუპიტერ LV“.

## სქოლიო
კატეგორია:ანანკეს ჯგუფის თანამგზავრები
„ბუზოვნანეფთის“ შენობა

**„ბუზოვნანეფთის“ შენობა** () — შენობა აზერბაიჯანის დედაქალაქ ბაქოში.

1945 წელს აშენებული სახლის პროექტის ავტორები არიან სადიქ დადაშოვი და მიქაილ ჰუსეინოვი. ეს არის დადაშოვისა და ჰუსეინოვის ერთ-ერთი ბოლო ერთობლივი ქმნილება.

## არქიტექტურა 
„ბუზოვნანეფთის“ შენობა 1945 წელს დაპროექტდა. იგი სულ რაღაც ორ წელიწადში აშენდა. შენობის წინ მოედანი იყო. ამ მოედნის ცენტრში მდებარეობდა პარკი შადრევანით (შადრევანის ადგილას 1980 წელს დაიდგა ნასიმის ძეგლი). მოედნის ორივე მხარეს მხოლოდ ორი საცხოვრებელი კორპუსი აშენდა. ანსამბლის შემადგენლობის ცენტრალური ნაწილი იყო ბუზოვნინეფტის საცხოვრებელი კორპუსი. ამას სახლის ხუროთმოძღვრული და მოცულობითი დიზაინი ხაზს უსვამდა.

ხუთსართულიანი შენობის გეგმა ძირითადად U ფორმისაა. სახლის ცენტრალური ნაწილი მოედნისკენ არის მიმართული. ეს ნაწილი ექვს სართულამდეა აყვანილი. საცხოვრებელი კორპუსის ფასადები მდიდრულად არის დაპროექტებული. ფასადის განმავითარებელი ორი კოშკი დაგვირგვინებულია სამრეკლოებით, რომლებიც ნაკარნახევია ურბანული დაგეგმარების პირობებით. შენობის არქიტექტურაში ფართოდ გამოიყენებოდა ლოჯიები, სარკმლები და აივნები.

## სქოლიო 
კატეგორია:ბაქოს შენობა-ნაგებობები
ოდემიშის მუზეუმი

**ოდემიშის მუზეუმი** () —  მუზეუმი თურქეთში, იზმირის პროვინციის ოდემიშის რაიონში. მდებარეობს ქალაქის ცენტრიდან აღმოსავლეთით.

## ისტორია
სამშენებლო მიწის ნაკვეთი კერძო კოლექციონერმა, სახელად მუთაჰარ ბაშოღლუმ 1976 წელს შესწირა, მუზეუმი კი 1983 წელს გაიხსნა.

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის არქეოლოგიური მუზეუმები
კატეგორია:1983 წელს დაარსებული მუზეუმები
დალი ცაავა

**დალი ცაავა** (დ. 1947, სენაკი —გ. 2003) — ქართველი პოეტი. 

## ბიოგრაფია 
ბავშვობა სოხუმში გაატარა, იქვე დაიწყო ლექსების წერა. სოხუმში საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ სასწავლებლად გაემგზავრა სანქტ-პეტერბურგში. მოგვიანებით დაბრუნდა თბილისში და მე-6 გერმანულ სკოლაში რუსული ენის მასწავლებლად დაიწყო მუშაობა. გამოცემული აქვს ლექსების კრებული "პონტოს ევქსინოსი". 
 
## ლიტერატურა 
*ქართველი პოეტები : ენციკლოპედია / შეადგინა ალექსანდრე ელერდაშვილმა. თბ. 2021. გვ.363

## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1947
კატეგორია:გარდაცვლილი 2003
კატეგორია:ქართველი პოეტები
ალეხანდრო გარნაჩო

**ალეხანდრო გარნაჩო ფერეირა** (დ. 2004, 1 ივლისი, მადრიდი, ესპანეთი) — პროფესიონალი ფეხბურთელი, თამაშობს პრემიერ ლიგის კლუბ მანჩესტერ იუნაიტედსა და არგენტინის ეროვნულ გუნდში.

## ბიოგრაფია 
ალეხანდრო გარნაჩო დაიბადა 2004 წლის 1 ივლისს, ესპანეთში, მადრიდში. იგი ხეტაფედან, მადრიდის „ატლეტიკოს“ ახალგაზრდულ სისტემას 2015 წელს შეუერთდა , ხოლო 2020 წლის ოქტომბერში გადავიდა „მანჩესტერ იუნაიტედის“ აკადემიაში, რომლის სანაცვლოდაც „იუნაიტედმა“ „ატლეტიკოს“ 420,000 ფუნტი გადაუხადა. პირველი პროფესიონალური კონტრაქტი კლუბთან მან 2021 წლის ივლისში გააფორმა.

გარნაჩო ყურადღების ცენტრში მოექცა მისი სოლო გოლით FA ახალგაზრდულ თასზე „ევერტონთან“ გამარჯვებაში, რომელიც 2022 წლის თებერვალში ნომინირებული იყო „იუნაიტედის“ თვის საუკეთესო გოლის ჯილდოზე. პრემიერ ლიგის რამდენიმე მატჩში გამოუყენებელ შემცვლელად დასახელების შემდეგ, პირველი გუნდის დებიუტი მან 2022 წლის 28 აპრილს ჩელსის წინააღმდეგ მოახდინა, როცა 91-ე წუთზე ენტონი ელანგა შეცვალა და შეხვედრა ფრედ 1-1 დასრულდა. 2022 წლის მაისში გარნაჩომ მოიგო ჯიმი მერფის წლის საუკეთესო ახალგაზრდა მოთამაშის ჯილდო და ორჯერ გაიტანა ასოციაციის ახალგაზრდული თასის ფინალში „ნოტინგემ ფორესტის“ წინააღმდეგ 11 მაისს, რაც დაეხმარა „იუნაიტედს“ 2011 წლის შემდეგ პირველად მოეგო ტურნირი.

გარნაჩოს უფლება ჰქონდა ეთამაშა როგორც ესპანეთის, ისე არგენტინის ნაკრებში, რადგან მისი დედა არგენტინელია. 2021 წელს მან სამჯერ ითამაშა ესპანეთის 18-წლამდელთა ნაკრებში. 2022 წლის 7 მარტს იგი არგენტინის ეროვნული ნაკრების გაფართოებულ 44-კაციან შემადგენლობაში გამოიძახეს მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი მატჩებისთვის. საბოლოო 33-კაციან შემადგენლობაშიც მოხვდა, თუმცა არცერთ შეხვედრაში არ გამოჩენილა.

მისი დებიუტი არგენტინის 20-წლამდელთა ნაკრებში შედგა 2022 წლის 26 მარტს, აშშ-ის წინააღმდეგ გამართულ ამხანაგურ მატჩში. მან ოთხ მატჩში ოთხი გოლი გაიტანა „მორის რეველოს“ ტურნირზე, სადაც ასევე მოიგო „ტურნირის აღმოჩენის“ და „ტურნირის გოლის“ ჯილდოები.

2023 წლის მარტში გარნაჩო კვლავ გამოიძახეს არგენტინის ნაკრებში პანამასთან და კიურასაოსთან ამხანაგური მატჩებისთვის, მაგრამ ტერფის ტრავმის გამო იძულებული გახდა დაეტოვებინა გუნდი. საბოლოოდ, მისი დებიუტი უფროს ნაკრებში შედგა 2023 წლის 15 ივნისს „მუშათა სტადიონზე“, ავსტრალიის წინააღმდეგ ამხანაგურ შეხვედრაში, სადაც მეორე ტაიმში ნიკოლას გონსალესის შემცვლელად შევიდა მოედანზე.

2024 წლის ივნისში გარნაჩო შევიდა ლიონელ სკალონის არგენტინის საბოლოო 26-კაციან შემადგენლობაში კოპა ამერიკისთვის და გახდა გუნდის წევრი, რომელმაც ტურნირი მოიგო.

## რესურსები ინტერნეტში
*ალეხანდრო გარნაჩო მანჩესტერი
*"ნორმალურია" - ალეხანდრო გარნაჩო ბარსელონას მარცხს გამოეხმაურა
*ალეხანდრო გარნაჩო არგენტინის ნაკრებს ვერ დაეხმარება

კატეგორია:დაბადებული 2004
კატეგორია:დაბადებული 1 ივლისი
კატეგორია:არგენტინელი ფეხბურთელები
კატეგორია:მანჩესტერ იუნაიტედის ფეხბურთელები
კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:მადრიდში დაბადებულები
მაგომედ ანკალაევი

**მაგომედ ალიბულატოვიჩ ანკალაევი** (*რუს*. Магомед Алибулатович Анкалаев; დ. 2 ივნისი, 1992) — რუსი შერეული საბრძლო ხელოვნების *(MMA)* მებრძოლი.  იგი ამჟამად ასპარეზობს Ultimate Fighting Championship-ის ქვემძიმე წონით დივიზიონში. 2024 წლის 22 ოქტომბრის მაჩვენებლით, იგი არის #1, *UFC*-ის ქვემსუბუქი წონის რეიტინგში.

## UFC
UFC-ის დებიუტი შედგა პოლ კრეიგის წინააღმდეგ 2018 წლის მარტში, სადაც ბოლო რაუნდში 4:59 წუთზე დამარცხდა იგი. ეს კი თავისი პირველი პროფესიონალური მარცხი იყო. ანკალაევის სტატისტიკა UFC-ის ორგანიზაციაში ასე გამოიყურება: *13-1-1*. იგი 2024 წლის 26 ოქტომბერს, UFC 308-ზე, ალექსანდარ რაკიჩს დაუპირისპირდება. 

## რესურსები ინტერნეტში
*ESPN

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 2 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1992
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ზურაბ ღამბაშიძე

**ზურაბ ღამბაშიძე** (დ. 8 აგვისტო, 1917, ქუთაისი — გ. 25 მაისი, 1981) — ქართველი ინჟინერი.

## ბიოგრაფია 
დაამთავრა ს. კიროვის სახელობის საქართველოს ინდუსტრიული ინსტიტუტი 1940 წელს.

მუშაობდა საქართველოს სხვადასხვა საპროექტო და სამშენებლო ორგანიზაციებში. 1971 წელს საქართველოს სარწყავი სისტემების მშენებლობის ინდუსტრიალიზაციისათვის სპეციალისტთა ჯგუფთან ერთად მიენიჭა საქართველოს სსრ სახელმწიფო პრემია. ინჟინერ მშენებელი. მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები.

## ჯილდოები 
*1971 - საქართველოს სახელმწიფო პრემია (ერთობლივი გამარჯვება)
*1963 - საქართველოს დამსახურებული ინჟინერი
*საპატიო ნიშნის ორდენი
*შრომის წითელი დროშის ორდენი (2 ორდენი)

## ლიტერატურა 
ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია: ტ. 10. თბ. 1986. გვ.582

## რესურსები ინტერნეტში 
კატეგორია:დაბადებული 8 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1917
კატეგორია:გარდაცვლილი 25 მაისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1981
კატეგორია:ქართველი ინჟინრები
ექტორ ფორტი

**ექტორ ფორტ გარსია** (დაბადების თარიღი 2 აგვისტო, 2006, ესპანეთი, ბარსელონა ) — ესპანელი პროფესიონალი ფეხბურთელი, თამაშობს საფეხბურთო კლუბ ბარსელონას მარჯვენა მცველად.

## ბიოგრაფია 
ექტორ ფორტ გარსია დაიბადა 2006 წლის 2 აგვისტოს, ესპანეთში, ბარსელონაში. კატალონიის ბარსელონაში დაბადებულმა ფორტმა ხელი მოაწერა ლა მასიას PB Anguera-დან, რომელიც წარმოადგენს კლუბის Juvenil A-ს 2022–2023 სეზონში, ითამაშა ექვსივე მატჩი ახალგაზრდული ლიგის კამპანიაში. მომდევნო წელს, ბარსელონას წინა სეზონში, 2023–2024 სეზონის წინ, ფორტმა შეასრულა თავისი არაკონკურენტული დებიუტი პირველ გუნდში ვისელ კობესთან ამხანაგურ მატჩში, 2023 წლის 6 ივნისს. ის იყო ერთ-ერთი იმ ექვსი მოთამაშიდან, რომლებმაც დებიუტი შეასრულეს პირველ გუნდში.  ბარსელონას სარეზერვო გუნდში დაწინაურებულმა ფორტმა დებიუტი შეასრულა 2023 წლის 28 აგვისტოს 1–0 დამარცხებით SD Logroñés–თან პრიმერა ფედერაციის სეზონის გახსნისას. ფორტმა თავისი დებიუტი პირველ გუნდში შეასრულა 2023 წლის 13 დეკემბერს, ჩემპიონთა ლიგაზე სამეფო ანტვერპენთან სტუმრად 3-2 დამარცხებით.2024 წლის 28 მაისს, ბარსელონამ გამოაცხადა, რომ მათ მიაღწიეს შეთანხმებას ფორტთან მისი კონტრაქტის გახანგრძლივებასთან დაკავშირებით, როცა კლუბს 2026 წლის 30 ივნისამდე შეუერთდა. ახალგაზრდა ესპანელი ფეხბურთელი წარმოადგენდა ესპანეთის U16 და U17 გუნდებს. ის დასახელდა 17-წლამდელთა ნაკრებში, რომელმაც უნგრეთში 2023 წლის ევროპის ჩემპიონატზე ითამაშა.

## რესურსები ინტერნეტში
*ალავესს ექტორ ფორტს სურს

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 2006
კატეგორია:დაბადებული 2 აგვისტო
კატეგორია:ესპანელები
კატეგორია:ბარსელონის ფეხბურთელები
კატეგორია:ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
მიჩენერის მთა

**მიჩენერის მთა** () — 2 545 მეტრის სიმაღლის მთა ალბერტაში, კანადაში. მდებარეობს კანადის კლდოვანი მთების აღმოსავლეთ საზღვარზე, აბრაამის ტბის ჩრდილოეთით. იგი რამის ქედის ჩრდილოეთ ნაწილს წარმოქმნის.

1982 წელს, მთას სახელი დანიელ რომან მიჩენერის პატივსაცემად ეწოდა. მიჩენერი,  1967-1974 წლებში, კანადის გენერალ-გუბერნატორი იყო. მანამდე კი, მიჩენერის მთას „თვალის გამხელ მთას“ეძახდნენ.

კლდოვანი მთის ფორმირება  გვიან ცარცულ პერიოდში დაიწყო და დასრულდა ადრეულ მესამეულ პერიოდში. მთაში, დიდი ალბათობით, კირქვის გამოქვაბულთა სისტემაა, მაგრამ მათი არსებობა ჯერ კიდევ გამოუკვლევი და დაუდასტურებულია.

## სქოლიო
კატეგორია:კანადის მთები
ლინდსი მორგანი

**ლინდსი მორგანი** (დ. 27 თებერვალი, 1990) — ამერიკელი მსახიობი. იგი ცნობილია რეივენ რეიესის როლით CW სამეცნიერო ფანტასტიკურ დრამა სერიალში The 100 (2014–2020) და მიკი რამირესის როლით კრიმინალურ დრამა სერიალში Walker (2021–2022).

## ადრეული ცხოვრება 
ლინდსი მარი მორგანი დაიბადა 1990 წლის 27 თებერვალს, ჯორჯიაში, შეერთებულ შტატებში, გას მორგანისა და ალისა ბურსიაგას ოჯახში. ის არის ფრანგული, ირლანდიური და მექსიკური წარმოშობის. მას ჰყავს უფროსი ძმა და ხუთი ნახევარ და-ძმა. 

## კარიერა 
მორგანმა კარიერა ოსტინის ტეხასის უნივერსიტეტში დაიწყო, შემდეგ კი ლოს-ანჯელესში გაემგზავრა სამსახიობო ოცნების ასასრულებლად. კოლეჯში სწავლის პირველ წელს მორგანი  დაკავებული იყო ბეჭდური რეკლამის დაჯავშნით. იგი გადაიყვანეს კრიტიკოსების მიერ აღიარებულ სერიალში Friday Night Lights.  მისი პირველი რეალური როლი იყო ფილმში  Detention (2011) ჯოშ ჰატჩერსონის მონაწილეობით. 2011 წელს მან მიიღო მთავარი როლი MTV ფილმში DisCONNECTED (2011).

2012 წლის 17 აპრილს, TVLine-მა გამოაცხადა, რომ მორგანი მიიღეს კრისტინა დევისის როლზე ამერიკულ ABC დღის საპნის ოპერაში General Hospital და მისი დებიუტი შედგა 2012 წლის 25 მაისს.  ამ როლისთვის მორგანი ნომინირებული იყო Daytime Emmy Award-ზე დრამატულ სერიალში გამოჩენილი ახალგაზრდა მსახიობისთვის 2013 წელს. 2013 წლის 26 მარტს გამოცხადდა, რომ იგი ტოვებდა კრისტინას როლს და ბოლოს ეთერში გავიდა 2013 წლის 4 მარტს.

General Hospital-დან გამოსვლისთანავე, მორგანმა გადაიღო ვებ-სერიალი სახელწოდებით Destroy the Alpha Gammas.

2013 წელს მორგანმა მეორეხარისხოვანი როლი შეასრულა ფილმში Chastity Bites (2013).

2013 წლის 20 აგვისტოს გამოცხადდა, რომ მორგანმა მიიღო როლი CW სამეცნიერო ფანტასტიკურდრამა სერიალში The 100, რომელიც დასრულდა შვიდი სეზონის შემდეგ. 

2015 წელს მორგანმა გადაიღო თავისი პირველი მთავარი როლი, არიანას როლი სატელევიზიო ფილმში Casa Vita, ABC Family's Baby Daddy-ის ვარსკვლავ ჟან-ლუკ ბილოდოსთან ერთად. არიანა მექსიკელ-ამერიკელი მზარეულია, რომელიც ოცნებობს საკუთარი რესტორნის გახსნაზე. არიანა მუშაობს მამის რესტორანში, Casa Vita, სადაც ის ხვდება ერლი ლინდსტრომს. 

2016 წლის 18 აპრილს მორგანმა მიიღო მთავარი როლი თრილერში Lasso, ენდრიუ ჯეიკობსთან, შონ პატრიკ ფლანერისთან ერთად. მორგანის პერსონაჟს რთული დავალება ეკისრება ხანდაზმული მოქალაქეების უსაფრთხოების უზრუნველსაყოფად და იღებს ვალდებულებას უზრუნველყოს მათი უსაფრთხოება მთელი ფილმის განმავლობაში.

## პირადი ცხოვრება 
2020 წლის 29 დეკემბერს მორგანმა ინსტაგრამზე გამოაქვეყნა რომ დაინიშნა მსახიობ შონ სიპოსთან. ისინი დაქორწინდნენ 2023 წლის 21 სექტემბერს, ოსტინში, ტეხასი.

## რესურსები ინტერნეტში 
*

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 27 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1990
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები
კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
მანანა გაბუნია

**მანანა გაბუნია** (დ. 12 თებერვალი, 1937, საქართველო — გ. 25 აპრილი, 2025) — ქართველი არქეოლოგი.

## ბიოგრაფია 
1994 წლიდან ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი და არქეოლოგიური კვლევის ცენტრის წამყვანი მეცნიერ თანამშრომელი. 1961 წლიდან მუშაობდა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიის ინსტიტუტში. 

1963 წლიდან თრიალეთში მისი ხელმძღვანელობით მიმდინარეობდა მეზოლითური ხანის ძეგლების შესწავლა. 

1994 წლიდან კითხულობდა ლექციებს თსუ-ს ახალციხის ფილიალში. წალკასთან პატარა ხრამის ხეობაში, პირველად საქართველოში გამოავლინდა ძველი ადამიანის მიერ შესრულებული ნაკაწრი ნახატები — პეტროგლიფები. ბოლო პერიოდში იკვლევდა სამცხე ჯავახეთში არსებულ ძველი ქვის ხანის ძეგლებს.

## ლიტერატურა 
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 12 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1937
კატეგორია:ქართველი არქეოლოგები
კატეგორია:გარდაცვლილი 25 აპრილი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2025
კიარა ბრავო

**კიარა ქუინ ბრავო** (; დ. 18 მარტი, 1997) — ამერიკელი მსახიობი. ისდაიწყო თავისი კარიერა, როგორც ბავშვმა მსახიობმა, ნიკელოდეონის სერიალში „წინ წარმატებისკენ“ და Fox-ის სერიალში „Red Band Society“. ის ასევე გამოჩნდა ნიკელოდეონის სატელევიზიო ფილმებში „Jinxed“ და „Swindle“.

ბრავოს ხმის ნამუშევარი მოიცავს ჟიზელიტას „ღია სეზონში 3“, პეტი ფილმში „ბედნიერება არის თბილი საბანი, ჩარლი ბრაუნი“ და სარა „სპეციალურ აგენტ ოსოში“.

## ადრეული ცხოვრება 
დაიბადა და გაიზარდა ალექსანდრიაში, კენტუკი, ბრავო დაესწრო სამიტის ქვეყნის დღის სკოლას ცინცინატი, ოჰაიო.

## კარიერა 
ბრავოს კარიერა დაიწყო ცხრა წლის ასაკში, მას შემდეგ, რაც დაესწრო მაიკ ბიტის მიერ წარდგენილ მოდელისა და ნიჭიერების ექსპოს დალასი, ტეხასი. იგი აღმოაჩინეს ბრაიან ლედერმა და ფრედერიკ ლევის მენეჯმენტის 101-ის მიერ. ამან გამოიწვია რამდენიმე ხმა Playhouse Disney-სთვის და „შეგიძლიათ ასწავლოთ ჩემი ალიგატორის მანერები?“, გამოჩენა ვილოუ სმიტი-ის მუსიკალურ კლიპში „Knees and Elbows“ და რამდენიმე რეკლამაში.

2008 წლის განმავლობაში ის განაგრძო აუდიენციების გავლა და ითამაშა ნიუპორტის აკვარიუმის რამდენიმე ადგილობრივ რეკლამაში და მოკლედ გამოჩნდა როგორც იტალიელი გოგონა ჰიტ ფილმში „ანგელოზები და დემონები“.

ბრავომ ითამაშა ორ მოკლემეტრაჟიან ფილმში „Lost Sheep“ (ან „კაფეტერია“) და „Washed Up“; და Nickelodeon სატელევიზიო სერიალში, „წინ წარმატებისკენ“ და Fox სატელევიზიო სერიალში, „Red Band Society“. ბრავო ასევე ხმის მსახიობია; ის უზრუნველყო ჟიზელიტას ხმა „Open Season“ ფრენჩაიზში. ბრავოს ასევე შეასრულა ხმოვანი მუშაობა ფილმებში „ბედნიერება არის თბილი საბანი“, „ჩარლი ბრაუნი“, „სპეციალური აგენტი ოსო“ და „მადაგასკარის პინგვინები“.

ბრავო ასევე გამოჩნდა ფილმში „To the Bone“, რომელიც ყურადღებას ამახვილებს ანორექსიაზე.

## რესურსები ინტერნეტში 
*
*
*
*
*

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 18 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1997
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები
კატეგორია:ამერიკელი ქალი გამხმოვანებლები
კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები
კატეგორია:ამერიკელი ქალი კინომსახიობები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფლების სია

300px|მინი|თიანეთის მუნიციპალიტეტის მდებარეობა საქართველოს რუკაზე
თიანეთის მუნიციპალიტეტი შედის მცხეთა-მთიანეთის მხარის შემადგენლობაში. საქართველოს ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსის მიხედვით მუნიციპალიტეტი არის თვითმმართველი ერთეული, რომელსაც აქვს ადმინისტრაციული საზღვრები და ადმინისტრაციული ცენტრი. მუნიციპალიტეტს გააჩნია არჩევითი წარმომადგენლობითი და აღმასრულებელი ორგანოები, რეგისტრირებული მოსახლეობა და აქვს საკუთარი ქონება, ბიუჯეტი, შემოსულობები. მუნიციპალიტეტი საჯარო სამართლის იურიდიული პირია. მუნიციპალიტეტს ხელმძღვანელობს მერი.

მუნიციპალიტეტი მართვის ოპტიმიზაციისათვის დაყოფილია ადმინისტრაციულ ერთეულებად.

თიანეთის მუნიციპალიტეტის შემადგენლობაში შედის 2 დაბა, 12 ტერიტორიული ორგანო და 84 სოფელი (მათ შორის 9 ნასოფლარია). თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები ერთიანდებიან თიანეთის, სიონის, არტნის, ახალსოფლის, ზარიძეების, ნაქალაქარის, ჟებოტას, სიმონიანთხევის, ტუშურების, ღულელების, ჩეკურაანთგორისა და ხევსურთსოფლის ადმინისტრაციულ ერთეულებში.

თიანეთის მუნიციპალიტეტის ფართობია 906,3 კმ² და 2014 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 9 468 კაცს, ხოლო სიმჭიდროვეა 10,4 კაცი. მუნიციპალიტეტის ცენტრია ქალაქი თიანეთი. 2014 წლის აღწერის მიხედვით მუნიციპალიტეტის ყველაზე დიდი სოფელი მოსახლეობის მიხედვით არის ჟებოტა (531 ადამიანი), თიანეთიდან ყველაზე დიდი მანძილით დაშორებულია სოფელი ბოჭორმა (49 კმ.).

## სოფლების სია
## რუკა
## სქოლიო
*
კატეგორია:მცხეთა-მთიანეთის მხარის მუნიციპალიტეტების სოფლების სია
ედმუნდო გონსალესი

**ედმუნდო გონსალესი** (; დ. 29 აგვისტო, 1949, ლა-ვიქტორია) — ვენესუელელი პოლიტიკოსი, ანალიტიკოსი და დიპლომატი, რომელიც იყო 2024 წლის ვენესუელის საპრეზიდენტო არჩევნებისთვის ერთიანი პლატფორმის პოლიტიკური ალიანსის საპრეზიდენტო კანდიდატი. ვენესუელის მთავრობის მიერ არჩევნების შედეგების გამოცხადების შემდეგ, რომელიც ანალიტიკოსების თქმით, არ იყო დაფუძნებული რეალურ ხმებზე, განვითარდა ეროვნული და საერთაშორისო პოლიტიკური კრიზისი. ევროპულმა ქვეყნებმა და ამერიკის შეერთებულმა შტატებმა უარყვეს ოფიციალური შედეგები და გონსალესი ცნეს არჩევნებში გამარჯვებულად, ხოლო რამდენიმე ქვეყანა, მათ შორის რუსეთი, ჩინეთი, ირანი, ჩრდილოეთი კორეა და კუბა, გამარჯვებულად აღიარებს ნიკოლას მადუროს.

მადურომ არ დათმო ძალაუფლება და სამაგიეროდ სთხოვა იუსტიციის უზენაეს ტრიბუნალს, რომელიც შედგება მადუროს ერთგული მოსამართლეებისგან, დაამტკიცოს შედეგები, რომელიც მათ „დაადასტურეს“. გონსალესზე დაპატიმრების ორდერი გამიცა, რომელსაც ბრალად ედებოდა „ფუნქციების უზურპაცია, საჯარო დოკუმენტების გაყალბება, კანონის დაუმორჩილებლობის წაქეზება და შეთქმულება“. მას თავშესაფარი ესპანეთმა მისცა და ვენესუელა 2024 წლის 7 სექტემბერს დატოვა.

2024 წლის 24 ოქტომბერს მარია კორინა მაჩადოსთან ერთად გადაეცა სახაროვის პრემია.

## სქოლიო
კატეგორია:ვენესუელელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
არიქონაქი (ჰანაქის რაიონი)

**არიქონაქი** () — სოფელი ჰანაქის რაიონში, არტაანის პროვინცია, თურქეთი. მდებარეობს არტაანიდან 36 კილომეტრში, ხოლო ჰანაქიდან 8 კილომეტრში. 2022 წლის მონაცემებით სოფელში 128 ადამიანი ცხოვრობს.

## სქოლიო
კატეგორია:ჰანაქის რაიონის სოფლები
ვახტანგ ვახვახიშვილი

**ვახტანგ ვახვახიშვილი** (დ. 10 მაისი, 1937, ბათუმი) — ქართველი ინჟინერი.

## ბიოგრაფია 
დაამთავრა საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტის სატყეო ფაკულტეტი 1961 წელს.

1961-1967 წლებში. მუშაობდა საქართველოს მშენებლობის სამინისტროს სამშენებლო გაერთიანება "თბილქალაქმშენის" ხე-ტყის დამამუშავებელ კომბინატში 1967-1969 წლებში. საქართველოს საშენ მასალათა მრეწველობის სამინისტროს სამეურნეო ინვენტარის ფაბრიკის საამქროში ოსტატად 1969-1975 წლებში. სოფლის მეურნეობის სამინისტროს წარმოებისა და მშენებლობის სამმართველოს მთავარ ინჟინრად 1975-1995 წლებში. საქართველოს სასოფლო მშენებლობის სამინისტროს საწარმოო გაერთიანება "მშენდეტალის" მთავარ ინჟინრად, მმართველად 1995 წლიდან სს "საქსოფმშენდეტალის" სამეთვალყურეო საბჭოს თავმჯდომარედ; დიდი წვლილი აქვს შეტანილი სასოფლო დანიშნულების ობიექტების მშენებლობაში, ხე-ტყის დამამუშავებელ საწარმოებში უახლესი და პროგრესული ტექნოლოგიური მეთოდების ათვისებისა და დანერგვის საქმეში.

## ლიტერატურა 
*საქართველოს არქიტექტორთა და მშენებელთა ენციკლოპედია, თბილისი, 2017, გვ.225

## რესურსები ინტერნეტში 
კატეგორია:დაბადებული 10 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1937
კატეგორია:ქართველი ინჟინრები
ედირნეს მუზეუმი

**ედირნეს მუზეუმი** () — მუზეუმი თურქეთში, ედირნეში.

## მდებარეობა
მუზეუმი მდებარეობს ედირნეს ცენტრში, ქადირფაშა მექთეპის ქუჩაზე. ცნობილი სელიმიეს მეჩეთის გვერდით. 

## ისტორია
მუზეუმი დაარსდა 1925 წელს სელიმიეს მეჩეთის მედრესეში დოქტორ რიფათ ოსმანის, არიფ დაღდევირენისა და ნეჯმი იღეს ინსტრუქციით ათათურქის მიერ. მიუხედავად იმისა, რომ თავდაპირველად იგი არქეოლოგიური მუზეუმი უნდა ყოფილიყო, ის ასევე შეიცავდა ბევრ ეთნოგრაფიულ ნივთს. 1936 წლის 25 ნოემბერს (თურქეთის დამოუკიდებლობის ომის შემდეგ ედირნეს განთავისუფლების 13 წლისთავი) მუზეუმს მეორე მედრესეს შენობა დაემატა. 1971 წლის 13 ივნისს მუზეუმი გადაიტანეს ახალ შენობაში, რომელიც აშენდა ყოფილი შენობის გვერდით. ახალი შენობის არქიტექტორი იყო იჰსან კიგი. მედრესეს შენობა გადაკეთდა ისლამური ხელოვნების მუზეუმად.

## არქეოლოგიის განყოფილება
პირველი გამოფენა ეხება პალეონტოლოგიას. გამოფენილია სპილოს, მარტორქის და ცხენის ძვლები (ამჟამად სპილო და მარტორქა აღარ ბინადროსბ თურქეთში). არქეოლოგიურ გამოფენებს შორის არის ენეოლითის ხანის ნაშთები. მაგრამ ნივთების უმრავლესობა ელინისტური, რომის და ბიზანტიის იმპერიის ხანიდანაა. განსაკუთრებით აღსანიშნავია აფროდიტეს ტერაკოტას ფიგურები. ასევე არის თრაკიელების საფლავის სტელები.

## ეთნოგრაფიული განყოფილება
ამ განყოფილებაში შედის ძირითადად თურქული ეპოქის ნივთები, მათ შორისაა პატარძლისა და წინადაცვეთის ოთახების ხალიჩები, კარადები და სხვადასხვა ტანსაცმელი. არის სპეციალური განყოფილებები ჰამამისთვის („თურქული აბანო“) და ტიპიური ძველი ედირნული სახლის მისაღები ოთახისთვის.

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის არქეოლოგიური მუზეუმები
კატეგორია:1971 წელს დაარსებული მუზეუმები
კატეგორია:მუზეუმები ანბანის მიხედვით
ლანგანოს ტბა

**ლანგანოს ტბა** (ორომ. Hora Langaanoo; ამჰარ. ላንጋኖ ሐይቅ) — ტბა ეთიოპიაში, ორომიას რეგიონში. მდებარეობს ადის-აბებადან სამხრეთით, 200 კილომეტრში, აბიჯატას ტბის აღმოსავლეთით, ზღვის დონიდან 1585 მეტრზე.

ცენტრალური სტატისტიკური სააგენტოს (CSA) მიერ გამოქვეყნებული მონაცემების მიხედვით, ლანგანოს ტბის სიგრძე 18 კილომეტრია, სიგანეა 16 კმ, ზედაპირის ფართობი 230 კმ², მაქსიმალური სიღრმე კი 46 მეტრი. ტბის წყალშემკრები ფართობი 1600 კმ²-ია. ლანგანოდან გამოედინება მდინარე ჰორა კალო, რომელიც ჩაედინება აბიჯატას ტბაში.

ვინაიდან ტბაში ვერ შევხვდებით შისტოსომოზის გამომწვევ პარაზიტებს, განსხვავებით ეთიოპიის სხვა მტკნარი ტბებისგან, იგი საკმაოდ პოპულარულია ტურისტებს შორის. ტბა ყავისფერია, რის გამოც შეიძლება ვიფიქროთ, რომ იგი არ არის სუფთა, თუმცა, ეს ასე არ არის, უცნაური შეფერილობა გამოწვეულია ტბაში მინერალების სიუხვით, მათ შორის გოგირდის. ტბის ირგვლივ მრავალი კურორტია გაშენებული და პოპულარულია წყლის სპორტი. 

ტბის გარშემო მრავალფეროვანი ველური ბუნებაა, აქ შევხვდებით ბეჰემოტებს, მაიმუნებს, ბაბუინებს, ტახებსა და ფრინველების უამრავ სახეობას.

## სქოლიო
კატეგორია:ეთიოპიის ტბები
კატეგორია:ტბები ანბანის მიხედვით
მისისის მოზაიკის მუზეუმი

**მისისის მოზაიკის მუზეუმი** () — მუზეუმი ადანაში, თურქეთი. გამოფენილია ნამუშევრები, რომლებიც აღმოაჩინეს მისის-თუმულუსში. განსაკუთრებით აღსანიშნავია მოზაიკა, რომელიც იყო IV საუკუნის ტაძრის იატაკზე ძველ ქალაქ მისისში. მუზეუმი დაარსდა 1959 წელს სოფელ იაქაფინარში, ადანის შორეულ აღმოსავლეთ ნაწილში, მდინარე ჯეიჰანის დასავლეთ ნაპირზე.

მუზეუმში ქრონოლოგიური თანმიმდევრობით შეგიძლიათ იხილოთ სხვადასხვა პერიოდების და ადგილზე გამოფენილი იატაკის მოზაიკა, რომელიც მდებარეობს მისისის უძველესი ქალაქის საზღვრებში. იგი აღმოაჩინეს 1956 წელს და გამოავლინეს თეოდორ ბოსეტმა და ლუდვიგ ბუდემ, გერმანელმა არქეოლოგებმა, რომლებიც იმ დროს აწარმოებდნენ გათხრებს მისისის ბორცვზე. კომპოზიციის ცენტრშია საქათამე, იგი გარშემორტყმულია ნოეს მიერ გემზე გადაყვანილი 23 ფრინველით და ამ ჯგუფის უკან დგას სხვადასხვა გარეული და შინაური ცხოველები. ეს მოზაიკა არის IV საუკუნის.

მისისის მოზაიკის მუზეუმი გამდიდრდა მოზაიკის ნამუშევრებით, რომლებიც გადასცა ადანის არქეოლოგიურმა მუზეუმმა. აღნიშნული ექსპონატები მისისის ბორცვის გათხრების შედეგად აღმოაჩინეს და ინახებოდა მუზეუმში.

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის არქეოლოგიური მუზეუმები
კატეგორია:1959 წელს დაარსებული მუზეუმები
ეროვნულ სოციალისტური საქართველოს მშრომელთა პარტია

მინი| პარტიის სიმბოლო
**ეროვნულ სოციალისტური საქართველოს მშრომელთა პარტია** — ულტრამემარჯვენე პარტია საქართველოში. მოძრაობა თავდაპირველად დაარსდა, როგორც **საქართველოს ეროვნული ერთობა** და დარეგისტრირდა არასამთავრობო ორგანიზაციად 2016 წლის 2 ნოემბერს. ესსმპ-ს მთავარი იდეოლოეგიებია ქართული ნაციონალიზმი, ნაციონალ სოციალიზმი და მილიტარიზმი. ისინი ეწინააღმდეგებიან „საერთაშორისო ებრაელობას“, კულტურულ მარქსიზმს და ლიბერალიზმს .

ჯგუფი თეთრი რასის შენარჩუნების მომხრეა, რომელიც, მათი თქმით, საქართველოში წარმოიშვა. მათი ერთ-ერთი უპირველესი მიზანია საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის აღდგენა 1919 წლის საზღვრებით. პარტია ასევე მიზნად ისახავს ეთნიკური ქართველების გაერთიანებას, ასევე მათ, ვინც ეთანხმება პარტიის იდეოლოგიას და განიხილავს საქართველოს როგორც საკუთარ სამშობლოს.

მოძრაობა დააარსა თორნიკე კივილაძემ, რომელიც პირველი ორი თვის განმავლობაში იყო ჯგუფის მეთაური. შემდეგ ეს თანამდებობა გიორგი ჭელიძემ აიღო.

## აქტივიზმი 
ესსმპ ცნობილია პროპაგანდისტული ძალისხმევით, რაც მოიცავს ადოლფ ჰიტლერის წიგნის, " Mein Kampf "- ის ქართულ ენაზე თარგმნას. პარტია ადრე ეკონტაქტებოდა მხარდამჭერებს YouTube-ზე, პირდაპირი ეთერის სახით.

## სქოლიო 
კატეგორია:საქართველოს პოლიტიკური პარტიები
კეილი სპეინი

**კეილი სპეინი** (; დ. 24 ივლისი, 1998) — ამერიკელი მსახიობი. სპანის პირველი მთავარი როლი იყო სამეცნიერო ფანტასტიკურ ფილმში „Pacific Rim Uprising“ (2018). ის ამას მოჰყვა, როდესაც გამოჩნდა ნეო-ნუარის ფილმში „ცუდი დრო ელ როიალში“ (2018), ბიოგრაფიული ფილმები „სექსის საფუძველზე“ და „ვიცე“ (ორივე 2018),  ფანტასტიკური ფილმში „ხელობა: მემკვიდრეობა“ (2020) და მინისერიალში „დევსი“. (2020) და „Mare of Easttown“ (2021).

სპეინი განასახიერა პრისცილა პრესლის ბიოგრაფიულ ფილმში „Priscilla“ (2023), რისთვისაც მან მიიღო ვოლპის თასი საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის და ნომინაცია ოქროს გლობუსის ჯილდოზე საუკეთესო მსახიობი ქალი ფილმში - დრამა. შემდგომი აღიარება 2024 წელს მიიღო დისტოპიურ დრამატულ ფილმში „სამოქალაქო ომი“ და საშინელებათა ფილმში „Alien: Romulus“.

## ადრეული ცხოვრება 
სპეინი დაიბადა ნოქსვილში, ტენესის შტატში და გაიზარდა მისურის სამხრეთში. მას რვა და-ძმა ჰყავს.  გაიზარდა, მან დიდი დრო გაატარა „Springfield Little Theater“ ჯგუფში, რომელთანაც მონაწილეობა მიიღო მრავალ სპექტაკლში. იგი ასევე დადიოდა სამსახიობო, ხმის და ცეკვის გაკვეთილებს კვირაში ექვსი დღე „Springfield Little Theater“ ჯგუფში. 2014-2015 წლების სეზონში მან მიიღო დოროთის მთავარი როლი „ოზის ჯადოქრის“ სასცენო წარმოებაში.

## კარიერა 
2018 წელს სპეინი რამდენიმე მთავარი როლი შეასრულა ფილმში, სტივენ ს. დენაითის სამეცნიერო ფანტასტიკის მონსტრის თავგადასავალში „Pacific Rim Uprising“, ჯონ ბოიეგასა და სკოტ ისტვუდთან ერთად; დრიუ გოდარდის თრილერი „ცუდი დრო ელ როიალში“; და ბიოგრაფიული დრამები „სექსის საფუძველზე“ და „ვიცე“.

შემდეგ იგი გამოჩნდა FX მინისერიალ Devs-ის მთავარ მსახიობში და ითამაშა ფილმში „The Craft: Legacy“, ორივე 2020 წელს. 2021 წელს იგი გამოჩნდა HBO-ს ლიმიტირებული სერიალში „Mare of Easttown“, მკვლელობის საიდუმლო, ქეით უინსლეტის მონაწილეობით. შემდეგ მან განასახიერა ანა რუზველტ ჰალსტედი სერიალში „პირველი ლედი“ (2022).

2023 წელს სპანიმ ითამაშა პრისცილა პრესლის როლში სოფია კოპოლას ბიოგრაფიულ დრამა ფილმში „Priscilla“ ჯეიკობ ელორდისთან ერთად ელვის პრესლის როლში. Variety-სთვის ფილმის მიმოხილვისას, ოუენ გლაიბერმანმა თქვა: "სპანი პრისცილას ძალის ფიგურად აქცევს, მაგრამ მისი შესრულების ძალა არის ის, თუ როგორ ავლენს იგი პრისცილას შენელებულ მელანქოლიას". მისი შესრულებით ვენეციის 80-ე საერთაშორისო კინოფესტივალზე ვოლპის თასი საუკეთესო ქალის როლისთვის მოიპოვა.

2024 წელს სპანიმ ითამაშა ომის დრამაში „სამოქალაქო ომი“, როგორც ჯესი, ახალგაზრდა ომის ფოტოგრაფი, და სამეცნიერო ფანტასტიკურ საშინელებათა ფილმში „Alien: Romulus“, როგორც წვიმა კარადინი, კოსმოსური კოლონისტი. ამ უკანასკნელი ფილმის მიმოხილვისას, ჯორდან ჰოფმანმა Entertainment Weekly-დან მიიჩნია სპანი "საუკეთესო იარაღად არსენალში... საკმაოდ განასხვავებდა თავს იმ პერსონაჟებისგან, რომლებიც მან ითამაშა „სამოქალაქო ომსა“ და „პრისცილაში“".

სპეინი შემდეგ ითამაშებს საიდუმლო ფილმში „Wake Up Dead Man“, „Knives Out“ სერიის მესამე ნაწილი, რომელიც Netflix-ის გამოშვებას 2025 წელს აპირებს.

## რესურსები ინტერნეტში 
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები
კატეგორია:ამერიკელი ქალი კინომსახიობები
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები
კატეგორია:დაბადებული 1998
კატეგორია:დაბადებული 24 ივლისი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
სტელა მაქსველი

**სტელა მაქსველი** (დ. 15 მაისი, 1990) — ბელგიელი მოდელი. Victoria's Secret-ის ანგელოზი, კოსმეტიკური ბრენდის Max Factor-ის სახე.

## ადრეული ცხოვრება 
სტელა მეინს მაქსველი დაიბადა ბრიუსელში 1990 წლის 15 მაისს. დედამისი არის სტელა და მამამისი გადამდგარი დიპლომატი მორის მაქსველი, რომელიც მსახურობდა ევროკომისიის ყოფილ ხელმძღვანელად ბელფასტში.  ჰყავს ორი უფროსი ძმა და უფროსი და. იგი იზრდებოდა ბრიუსელში 13 წლამდე   და სწავლობდა ევროპულ სკოლაში, შემდეგ კი ოჯახთან ერთად გადავიდა ავსტრალიაში, სადაც ისინი ცხოვრობდნენ კანბერაში ერთი წლის განმავლობაში. როდესაც მაქსველი 14 წლის იყო, ისინი გადავიდნენ ახალ ზელანდიაში და დასახლდნენ უელინგტონში. იგი სწავლობდა დედოფალ მარგარეტის კოლეჯსა და ოტაგოს უნივერსიტეტში. გაზეთების ჯიხურში მუშაობისას, სტელა დაათვალიერა სამოდელო სააგენტომ, რომელიც მდებარეობს დუნედინში და დაიწყო სამოდელო კარიერა უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ.

## კარიერა 
მან გაიარა Victoria's Secret-ის მოდის ჩვენებაზე 2014 წელს და არის Victoria's Secret-ის ანგელოზი 2015 წლიდან. 

კარიერის განმავლობაში ის პოზირებდა Alexander McQueen, Asos, H&M, Karl Lagerfeld, Roberto Cavalli, Urban Outfitters და Topshop-ისთვის, ასევე გამოჩნდა მოდის ჟურნალის ვოგის გერმანული, თურქული, ესპანური, ტაილანდური და იაპონური გამოცემების გარეკანებზე. მან ასევე გაიარა ჯერემი სკოტი, მარკ ჯეიკობსი, Tommy Hilfiger, Moschino, Brandon Maxwell, Dolce & Gabbana, Jacquemus, Tory Burch, Giles, Dsquared2, Mugler, Fendi, Chanel, Miu Miu, 032c და Versace-სთვის. მან გახსნა Concept Korea-ს 2011 წლის გაზაფხული/ზაფხული მოდის ჩვენება. იგი ასევე ზედიზედ ორჯერ დაეცა Miu Miu Resort 2016 მოდის ჩვენების ფინალის დროს.

2020 წელს მაქსველი გახდა Pride Live's Stonewall Day ღონისძიებების ელჩი.

მაქსველი ჩნდება ბეკის 2021 წლის მუსიკალურ კლიპში "Chemical".

## პირადი ცხოვრება 
მაქსველი ფლობს ინგლისურ და ფრანგულ ენებს.

იგი შეხვდა ამერიკელ მომღერალ მაილი საირუსს 2015 წელს. 2016 წლის დეკემბრიდან 2018 წლის ბოლომდე, ის ურთიერთობაში იყო ამერიკელ მსახიობ კრისტენ სტიუარტთან; მათ  განაახლეს ურთიერთობა 2019 წელს.

## რესურსები ინტერნეტში 
*

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 15 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1990
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ლუიზის ტბა (ალბერტა)

**ლუიზის ტბა** () — მყინვარული ტბა ბანფის ეროვნულ პარკში, ალბერტაში, კანადაში. მდებარეობს ბრიტანეთის კოლუმბიის საზღვრის აღმოსავლეთით, 11 კმ-ში.

1880-იან წლებში *კანადის წყნარი ოკეანის რკინიგზის კვლევის* (CPRS) ეკიპაჟის მოსვლამდე, ლუიზის ტბა კარგად ნაცნობი იყო ადგილობრივი მოსახლეობისთვის. თომას უილსონი იყო პირველი არამკვიდრი ადამიანი, რომელმაც ტბა 1882 წელს ნახა, მისი გიდი კი, ნაკოდელი ედვინ ჰანტერი იყო. უილსონმა ტბას "ზურმუხტის ტბა" დაარქვა, თუმცა მოგვიანებით, ტბა თანამედროვე სახელით გახდა ცნობილი.

ტბას სახელი დედოფალ ვიქტორიას მეოთხე ქალიშვილის, პრინცესა ლუიზა კაროლინა ალბერტას (1848–1939 წ) პატივსაცემად დაერქვა.

## სქოლიო
კატეგორია:კანადის ტბები
კატეგორია:ტბები ანბანის მიხედვით
ევფემე

**ევფემე** () — პერსონაჟი ბერძნული მითოლოგიიდან. ჰეფესტოსისა და აგლაიას ერთ-ერთი ქალიშვილი ევკლეიას, ევთენიასა და ფილოფროსინესთან ერთად. თავის დებთან ერთად იგი ითვლებოდა უმცროსი ქარიტების წევრად.

მის პატივსაცემად იუპიტერის ერთ-ერთი თანამგზავრი ატარებს სახელ ევფემეს. 

## რესურსები ინტერნეტში
* Delcourt, Marie, *Héphaistos ou la légende du magicien*, Paris, Les Belles Lettres, 1957.
* Kern, Otto, *Orphicorum Fragmenta*, Berlin, 1922. Internet Archive.

## სქოლიო
კატეგორია:ბერძნული მითოლოგია
არჩილ ფილიპაშვილი

**არჩილ ფილიპაშვილი** (დ. 29 ივნისი, 1914, თბილისი — გ. 5 მარტი, 1996) — ქართველი რეჟისორი, ხელოვნების მუშაკი.

## ბიოგრაფია 
1936 წლიდან იყო კინოსტუდია "ქართული ფილმის" კინოოპერატორი. 1941-1942 წლებში მონაწილეობდა მეორე მსოფლიო ომში. 1942-1952 წლებში მუშაობდა კინოდოკუმენტალისტად, ხოლო 1952 წლიდან მხატვრულ ფილმებზე: "მარინე", "ჯადოსნური სალარო", "ჩრდილი გზაზე", "მე ვიტყვი სიმართლეს", "ზვიგენის კბილი", "კარდაკარ", "ენგურის ნაპირებზე", "არდადეგები", "ჯარისკაცის მამა", "შაბათი, კვირა", "ქოჩორა", "ღიმილის ბიჭები", "ბებიები და შვილიშვილები", "გელა", "ბებერი მეზურნეები", "ჩემი ქალაქის ვარსკვლავი", "თეთრი ქვები", "ანარეკლი", "დაბრუნება", "ბაკულას ღორები", "გზა შინისაკენ" და სხვ.

## ლიტერატურა 
*საიუბილეო თარიღები: თეატრი, მუსიკა, კინო. თბილისი, 1989. გვ.52.

## რესურსები ინტერნეტში 
კატეგორია:დაბადებული 29 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1914
კატეგორია:გარდაცვლილი 5 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1996
კატეგორია:ქართველი რეჟისორები
კატეგორია:ქართველი ხელოვნებათმცოდნეები
ევფემე (თანამგზავრი)

მინი|იუპიტერის თანამგზავრი ევფემე
**ევფემე** (), *იუპიტერ LX*, *S/2003 J 3* — ციური სხეული, პლანეტა იუპიტერის ბუნებრივი თანამგზავრი. შედის იუპიტერის ანანკეს ჯგუფში. იგი რეტროგრადულად მოძრავი არარეგულარული თანამგზავრია.

## აღმოჩენა
ევფემე აღმოაჩინა 2003 წლის 5 თებერვალს ჰავაის უნივერსიტეტის ასტრონომთა ჯგუფმა სკოტ შეპარდის ხელმძღვანელობით. აღმოჩენა გამოცხადდა 2003 წლის 4 მარტს. გახსნისთანავე მან მიიღო დროებითი აღნიშვნა S/2003 J 3. მოგვიანო დაკვირვებებმა ვერ იპოვეს თანამგზავრი და ის დაკარგულად ჩაითვალა. მხოლოდ 2017 წელს შეპარდის ჯგუფმა შეძლო მისი ხელახლა დაფიქსირება.

2017 წლის 5 ოქტომბერს აღმოჩენა აღიარა ასტრონომიის საერთაშორისო კავშირმა და თანამგზავრს მიანიჭა მუდმივი ნომერი „იუპიტერ LX“, მაგრამ უსახელო დარჩა. 2019 წლის თებერვალში აღმომჩენებმა Twitter-ზე მოაწყვეს კონკურსი მათ მიერ აღმოჩენილი თანამგზავრების სახელებისთვის.

2019 წლის 20 აგვისტოს თანამგზავრს დაარქვეს ევფემე, ბერძნული მითოლოგიის პერსონაჟის, ევფემის — ჰეფესტოსისა და აგლაიას ქალიშვილის პატივსაცემად.

## ორბიტა 
ევფემა იუპიტერის ირგვლივ სრულ ბრუნვას აკეთებს საშუალოდ 20 224 000 კმ მანძილზე 583.88 დღეში. ორბიტას აქვს ექსცენტრისიტეტი 0.1969. რეტროგრადული ორბიტის დახრილობა ადგილობრივი ლაპლასის სიბრტყისკენ არის 147.5°. ეკუთვნის ანანკეს ჯგუფს.

## ფიზიკური მახასიათებლები
ევფემის დიამეტრი დაახლოებით 2 კმ-ია. სიმკვრივე შეფასებულია 2.6 გ/სმ³-ზე, ვინაიდან თანამგზავრი სავარაუდოდ შედგება ძირითადად სილიკატური ქანებისგან. ძალიან ბნელ ზედაპირს აქვს ალბედო 0.04, ვარსკვლავიერი სიდიდე — 23.4 მm.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* MPEC 2003-E11: S/2003 J 1, 2003 J 2, 2003 J 3, 2003 J 4, 2003 J 5, 2003 J 6, 2003 J 7 March 4, 2003 (discovery and ephemeris)

## სქოლიო
კატეგორია:ანანკეს ჯგუფის თანამგზავრები
S/2021 J 3

**S/2021 J 3** — ციური სხეული, პლანეტა იუპიტერის ბუნებრივი თანამგზავრი. შედის იუპიტერის ანანკეს ჯგუფში. იგი რეტროგრადულად მოძრავი არარეგულარული თანამგზავრია.

## აღმოჩენა
რომელიც აღმოაჩინა სკოტ ს. შეპარდმა 2021 წლის 12 აგვისტოს 6,5 მეტრიანი მაგელან-ბაადეს ტელესკოპის გამოყენებით ლას-კამპანასის ობსერვატორიაში, ჩილე. ეს გამოაცხადა მცირე პლანეტების ცენტრმა 2023 წლის 19 იანვარს, მას შემდეგ, რაც დაკვირვებები შეგროვდა საკმარისად ხანგრძლივი დროის მანძილზე, რათა დაადასტუროს თანამგზავრის ორბიტა.

## ორბიტა
S/2021 J 3 არის ანანკეს ჯგუფის ნაწილი, იუპიტერის რეტროგრადული არარეგულარული თანამგზავრების გროვა, რომელიც მიჰყვება ანანკეს მსგავს ორბიტას დიდ ნახევარღერძებზე 19-22 მლნ კმ შორის, ორბიტალური ექსცენტრისტები 0.1-0.4 შორის და დახრილობები 139-155° შორის. მას აქვს დიამეტრი დაახლოებით 2 კმ, ვარსკვლავიერი სიდიდე 17.2m.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ანანკეს ჯგუფის თანამგზავრები
ალბანელის ტბა

**ალბანელის ტბა** () — ტბა კანადა-ში. მდებარეობს კვებეკში, მისტასინის აღმოსავლეთით.

ალბანელის ტბა, სავარაუდოდ, მისტასინის ტბასთან ერთად წარმოიქმნა 2.1 მილიარდი წლის წინ, მეტეორის შეჯახების შედეგად. მეტეორმა უზარმაზარი, 500 კმ დიამეტრის მქონე, კრატერი წარმოქმნა, რომლის უმეტესი ნაწილი ეროზიის გამო გაქრა. შეჯახების კვალი მეცნიერებმა ტბის ქვებში აღმოაჩინეს 2016 წელს.

ტბის სახელი უკავშირდება ჩარლზ ალბანელს, მკვლევარს, რომელმაც ტბა 1672 წელს აღმოაჩინა.

## სქოლიო
კატეგორია:კანადის ტბები