დაბადების დღის აღნიშვნა კორეაში

მინი|ალტ=დოლი|დოლი
**დაბადების დღის აღნიშვნა** — კორეული კულტურის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ასპექტი. როდესაც ადამიანი თავის ცხოვრებაში მნიშვნელოვან ასაკს აღწევს, კორეელები უნიკალურ დღესასწაულებს მართავენ. დოლი — ბავშვის დაბადებიდან 365 დღე გავიდა.

## დოლი ( * — პირველი წლისთავი)*
დოლი ( დოლჯანჩი, ან  ტოლ) დოლჯანჩი ან ტოლი) — ყველაზე ცნობილი კორეული დაბადების დღეების აღნიშვნებს შორის. დოლი აღინიშნება ბავშვის პირველი წლისთავისას.

### ლოცვა
დოლის აღნიშვნის პირველი ნაწილი. ტრადიციულად, კორეელები ლოცულობდნენ კორეული მრავალი ღმერთიდან ორს: *სანსინს* ( მთის ღმერთი) და *სამსინს* ( დაბადების ქალღმერთი). კორეელები ამზადებდნენ სალოცავ მაგიდას კონკრეტული საკვებით: თასი შემწვარი თეთრი ბრინჯი, წყალმცენარის სუპი ( მიოკ-გუკ) და თასი სუფთა წყალი. ფენოვანი წითელი ლობიოს ბრინჯის ნამცხვრები ( სამსინ სირუ) მოთავსებული იყო სალოცავი მაგიდის გვერდით. ბრინჯის ნამცხვრები არ ნაწილდებოდა ოჯახის გარეთ; მიიჩნევდნენ, რომ ამ კონკრეტული ნივთის ოჯახის გარეთ მყოფ ადამიანებთან გაზიარება ავ იღბალს მოუტანდა ბავშვს. მას შემდეგ, რაც ყველაფერი სალოცავ მაგიდაზე მზად იყო, ბავშვის დედა (ან ბებია) ლოცულობდა სანსინსა და სამსინს, ხელებს და ხელისგულებს ერთმანეთზე იწყობდა. იგი ითხოვდა შვილისთვის ხანგრძლივ სიცოცხლეს, უსურვებდა იღბალს მთის ღმერთს და მადლობას უხდიდა დაბადების ქალღმერთს. მას შემდეგ, რაც ლოცვას დაასრულებდა, რამდენჯერმე თაყვანს სცემდა სამსინს. მხოლოდ ქალებს შეეძლოთ ამ ცერემონიაში მონაწილეობა; მამაკაცებს ეკრძალებოდათ ლოცვაში ჩართვა. ლოცვის ცერემონიის დაწყების დრო დამოკიდებული იყო რეგიონზე. სეულიდან მოსული ადამიანები ლოცულობდნენ ბავშვის დაბადების დღეზე დილით ადრე; სხვა რეგიონები ლოცულობდნენ წინა ღამეს. დღეს აღნიშვნების ეს ნაწილი ჩვეულებრივ გამოტოვებულია, რადგან მუიზმი (რელიგია, რომელიც თაყვანს სცემდა კორეულ ღმერთებს) იშვიათად გვხვდება.

### დოლ-ბოკი (სადღესასწაულო ტანსაცმელი)
აღნიშვნის მთავარ ნაწილამდე ბავშვს აცმევენ ძალიან ფერად, მორთულ ტანსაცმელს, რომელსაც დოლ-ბოკი () ეწოდება. დოლ-ბოკი განსხვავდება ბავშვის სქესის მიხედვით. ბიჭი ტრადიციულად იცვამს ვარდისფერ ან ზოლიან ჯეოგორის ( ქურთუკს) იისფერი ან რუხი ბაჯით ( შარვალი), ზოლიან დურუმაგის ( გრძელ ქურთუკს), ლურჯ ჟილეტს ოქროს ან ვერცხლის ნახატით ან ზოლიან მაგოჯას ( ქურთუკს), ჯონბოკს ( გრძელ ლურჯ ჟილეტს) ოქროს ან ვერცხლის ნახატით, ბოკგონს ( შავ ქუდს გრძელი კუდით) და ტარაე-ბეოსონს ( ტრადიციულ წინდებს). გოგონა — ზოლიან ჯეოგორის, გრძელ წითელ ჩიმას ( ქვედაბოლოს), ოქროსა და ვერცხლის ნახატიანი ჯობავის ( ქუდს) და ტარაე-ბეოსონს. დოლ-ბოკის გარდა, ბიჭები და გოგონები ატარებდნენ გრძელ დოლ-ტის ( სარტყელს, რომელიც ორჯერ ეხვევა სხეულს) სიცოცხლის სიგრძისთვის და დოლ-ჯუმეონის ( ჩანთას) იღბლისთვის. დოლ-ჯუმეონი დამზადებული იქნებოდა წვრილი აბრეშუმისგან, ძაფით გასახსნელად და დასახურად. ღილებს არ იყენებდნენ დოლ-ბოკში სიცოცხლის სიგრძის სიმბოლოდ.

### დოლჯაბი (საგნების არჩევა)
დოლჯაბი () — დოლის მთავარი ნაწილი. დიდი მაგიდა მზადდება ათზე მეტი სხვადასხვა ტიპის ბრინჯის ნამცხვრით ან ტოკით ( — მთავარი საკვები). ტოკის ტიპები: ბაეკსოლგი ( თეთრი შემწვარი ბრინჯის ნამცხვრები), სუსუ-გეონგდანი ( ბრინჯის ნამცხვრები დაფარული უხეში წითელი ლობიოს ფხვნილით), მუჯიგაე-ტოკი ( ცისარტყელისფერი შემწვარი ბრინჯის ნამცხვრები) და გეპი-ტოკი (겹이떡 გაბერილ-ჰაერის ბრინჯის ნამცხვრები). ტოკთან ერთად ასევე მიირთმევა ხილი; მაგიდაზე მოთავსებული ხილი იცვლება სეზონის მიხედვით. ასევე მაგიდაზე მოთავსებულია თასით ბრინჯი და სხვადასხვა საკვები. მაგიდაზე მხოლოდ საკვები არ დევს; ასევე არის ძაფის დიდი გორგალი, ფუნჯი, კორეული კალიგრაფიის ნაკრები, ფანქარი, წიგნი, ფული (10,000-ვონიანი ბანკნოტები) და მშვილდი და ისარი (ან ნემსი, სახაზავი და მაკრატელი გოგონებისთვის). მას შემდეგ, რაც მაგიდა გაიწყობა, მშობლები ბავშვს სვამენ ტრადიციულ კორეულ ლეიბზე ( ბორიო) და კორეულ ბალიშებზე ( ბანგსოკ). ეს კეთდება იმისთვის, რომ ნათესავებმა უკეთესი ფოტოები გადაიღონ ჩვილისა. ასევე ფონზე არის ტრადიციული ეკრანი. შემდეგ იწყება დოლჯაბი. ბავშვი აიღებს სხვადასხვა საგანს მაგიდიდან, რომლებიც მას იზიდავს. ამბობენ, რომ ის საგნები, რომლებსაც ბავშვი აირჩევს, ბავშვის მომავალს წინასწარმეტყველებს. თუ აიღებს ძაფს, ბავშვს ექნება ხანგრძლივი სიცოცხლე. თუ აირჩევს ფანქარს, წიგნს ან კალიგრაფიის ნაკრებს, გამოვა კარგი მეცნიერი. ბავშვი, რომელიც აირჩევს ბრინჯს, ბრინჯის ნამცხვრებს ან ფულს, გახდება მდიდარი; ზოგიერთი ამბობს, რომ ბრინჯის (ან ბრინჯის ნამცხვრის) არჩევა ნიშნავს, რომ ბავშვი არაინტელექტუალურია, ან რომ ისინი არასოდეს იშიმშილებენ. თუ არჩეულია სახაზავი, მაკრატელი ან ნემსი — ბავშვი იქნება გაბედული. თუ ბავშვი აირჩევს დანას, გახდება კარგი მზარეული. თანამედროვე ეპოქაში ხალხი ხშირად ამზადებს თანამედროვე ობიექტებს, როგორიცაა თვითმფრინავი, სასრიალო ციგურები, მიკროფონი, სტეტოსკოპი ან კომპიუტერის თაგუნა, მიმდინარე წარმატებული პროფესიების სიმბოლოდ. წარსულში, ოჯახები იყენებდნენ საგნებს, რომლებიც ჰქონდათ მათ შინამეურნეობაში, მაგრამ თანამედროვე დროში ხალხი ყიდულობს როგორც თანამედროვე, ისე ტრადიციულ დოლჯაბის ნაკრებებს კორეულ მაღაზიებში.

## 21-ე დღე
ბავშვის კეთილდღეობა აღინიშნება დაბადებიდან 21 დღის შემდეგ თეთრი ბრინჯის, მიოკ გუკის (მიოკ წყალმცენარის სუპი) და ბაეკსოლგის (თეთრი ბრინჯის ნამცხვარი ტოკი) კერძით. ბაეკსოლგი სიმბოლურად აღნიშნავს სიწმინდეს. ამ დროისთვის, ბავშვი და დედა ჯერ კიდევ არ ითვლებიან განწმენდილებად, ამიტომ ადამიანებს არ ეძლეოდათ უფლება მათი ნახვის. თუმცა, ოჯახის წევრებს ხვდებიან და ლოცულობენ ბავშვის დედის გამოჯანმრთელებისათვის ამ დღეს.

## ბაეგილი (მე-100 დღე)
მინი|ალტ=ბაეგილი|ბაეგილი
კიდევ ერთი დაბადების დღის აღნიშვნა არის ბაეგილი ( — მე-100 დღის აღნიშვნა). მე-100 დღის აღნიშვნა წარმოიშვა იმ დროიდან კორეაში, როდესაც ჩვილთა სიკვდილიანობა მაღალი იყო და ოჯახები ელოდნენ ბავშვის ცხოვრების მე-100 დღემდე, რათა აღენიშნათ მათი დაბადება. მე-100 დღემდე გადარჩენა იყო ინდიკატორი იმისა, რომ ბავშვი იცოცხლებდა მინიმუმ პირველ დაბადების დღემდე. თანამედროვე აღნიშვნები არის დრო მშობლებისა და ოჯახის მილოცვისთვის მათი შვილის დაბადებაზე. ჩვეულებრივ აღნიშვნები მოიცავს სპეციალურ საკვებ პროდუქტებს, განსაკუთრებით ბრინჯის ნამცხვრებს და წარმოადგენს შესაძლებლობას უამრავი ოჯახური ფოტოს გადაღებისა ჩვილთან.

ამ აღნიშვნის დროს, ოჯახი თაყვანს სცემს სამსინს. ისინი სთავაზობენ მას ბრინჯსა და სუპს ჩვილისა და დედის მოვლისთვის და რთული პერიოდის გადალახვაში დახმარებისთვის. ისინი მადლობას უხდიან სამსინს და ასევე ლოცულობენ ჯაე-აკისთვის ( სიმდიდრე), სიცოცხლის ხანგრძლივობისა და ჩობოკისთვის ( ტრადიციული სიტყვა „იღბალი“). 

ლოცვის შემდეგ ოჯახი, ნათესავები და მეგობრები ზეიმობენ ბრინჯის ნამცხვრებით, ღვინითა და სხვა დელიკატესებით, როგორიცაა წითელი და შავი ლობიოს ნამცხვრები  შაქრით ან თაფლით. ბავშვის დასაცავად, წითელი ლობიოს ბრინჯის ნამცხვრები მოთავსებულია სახლის ოთხ კარდინალურ წერტილში. ეს არა მხოლოდ იცავდა, არამედ ასევე მიიჩნეოდა, რომ მოაქვს კეთილი იღბალი და ბედნიერება.

ფართოდ არის გავრცელებული რწმენა, რომ თუ 100 ადამიანი გაიზიარებს ბრინჯის ნამცხვრებს, ბავშვი ხანგრძლივად იცოცხლებს, ამიტომ ოჯახი ასევე უგზავნიდა ბრინჯის ნამცხვრებს მეზობლებსა და სხვებს. ისინი, ვინც იღებენ ბრინჯის ნამცხვრებს, უბრუნებენ თეფშებს გრძელი ძაფით (გამოხატავს ხანბგრძლივი სიცოცხლის იმედს), ბრინჯითა და ფულით (სიმბოლიზებს მომავალ სიმდიდრეს).

## ჰვანგაპი
60 წლის ასაკში აღინიშნება ჰვანგაპი (). ეს ითვლებოდა წარმატებულ წლად: 60 წელში კორეული ზოდიაქოს ციკლი სრულდება. თითოეული ადამიანი დაბადებულია თორმეტი ზოდიაქოს ცხოველიდან ერთის ნიშნის ქვეშ. 60 წელი სჭირდება, რომ ზოდიაქოს ცხოველი და ელემენტი, რომლის ქვეშაც ადამიანი დაიბადა, გასწორდეს. კიდევ ერთი მიზეზი, თუ რატომ არის ჰვანგაპი ასე მნიშვნელოვანი, არის ის, რომ მრავალი წლის წინ (თანამედროვე მედიცინის გამოჩენამდე), იშვიათი იყო ადამიანს სამოც წლამდე მიეღწია. შვილები პატივს სცემენ მშობლებს დღესასწაულითა და მხიარულებით. შვილები თაყვანს სცემენ და სთავაზობენ ღვინოს მშობლებს. მას შემდეგ რაც შვილები პატივს სცემენ მშობლებს, მათი შვილები პატივს სცემენ მათ; კვლავ უფროსიდან დაწყებული, იმავე გზით. სანამ ეს რიტუალები ტარდება, ტრადიციული მუსიკა უკრავს და პროფესიონალი გამრთობები მღერიან სიმღერებს, ადამიანებს სასმელად უბიძგებენ. იმისთვის, რომ ჰვანგაპის მიმღებმა თავი ახალგაზრდად იგრძნოს, მოზრდილები და მოზარდები ბავშვურ ტანსაცმელს იცვამენ. ისინი ასევე მღერიან საბავშვო სიმღერებს და ცეკვავენ საბავშვო ცეკვებს.

ასევე აღინიშნება დაბადების დღე ზრდასრულობის ასაკის მიღწევისას (20 წელი ბიჭისთვის და 15 წელი გოგონისთვის). ეს ტრადიცია ნაკლებად ცნობილია. როდესაც ბიჭი ზრდასრულად იქცეოდა, თმას თავის წვერში აბამდა და გატს ( ცხენის ფაფრისგან) დამზადებულ ტრადიციულ ცილინდრულ კორეულ ქუდს იღებდა საჩუქრად. მას მოეთხოვებოდა მძიმე ქვის აწევა  სიძლიერის ტესტად. თუ შეძლებდა ქვის აწევასა და გადაადგილებას, იგი ჩაითვლებოდა მამაკაცად. გოგონა ზრდასრულად იქცეოდა, როდესაც დაქორწინდებოდა. დაუქორწინებლობის ნიშანი იყო თავისი ნაწნავის გადახვევა ჩიგნონ კოკად და დაფიქსირება ბინეოთი (), გრძელი ორნამენტული საძერწით.

## იხილეთ აგრეთვე
*დოლჯანჩი
*აღმოსავლეთ აზიური ასაკის ათვლა § კორეა

## რესურსები ინტერნეტში
*Life in Korea - Tol (First Birthday)
*Asian Info - Korean Birthday Celebrations

## სქოლიო
კატეგორია:კორეული კულტურა
კატეგორია:კორეული ტრადიციები
კატეგორია:დაბადების დღის კულტურა