open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ალექსანდრე ებრალიძე

მინი|220პქ|ალექსანდრე ებრალიძე
**ალექსანდრე იოსების-ძე ებრალიძე** (; დ. 20 ივნისი, 1955, ბათუმი) — ქართული წარმომავლობის რუსი ბიზნესმენი. ღსს „ტალიონის“ გენერალური დირექტორი, ქართველ ხალხთა მსოფლიო კონგრესის პრეზიდენტი. 

## ბიოგრაფია 
დაიბადა 1955 წელს ბათუმში. დედა — მათემატიკის მასწავლებელი, მამა — რუსული ენისა და ლიტერატურის, ისტორიის. ბავშვობიდან აქტიურად იყო სპორტით დაკავებული - კრივითა და შტანგით. 1971 წელს, სკოლის დამთავრების შემდეგ გადასახლდა რუსეთში. 

საბაზისო განათლება — ისტორიული – მიიღო რუსეთის ა. ი. ჰერცენის სახელობის სახელმწიფო პედაგოგიურ უნივერსიტეტში. მეორე განათლება — იურიდიული — მიღებული აქვს სანქტ-პეტერბურგის იურიდიულ აკადემიაში. 

1992 წელს დააარსა ღსს ”ჰუმანიტარული და საქმიანი თანამშრომლობის ცენტრი” , ამჟამად ღსს ”ტალიონი”, რომლის გენერალური დირექტორიც ამჟამად არის. კომპანია დაკავებულა დეველოპერული, სარესტორნო, ტურისტული და გამომცემლობითი საქმიანობით. წარმატებით განახორციელა სანქტ-პეტერბურგის ისტორიული ცენტრის შენობების რეკონსტრუქციისა და აღდგენის, მათ შორის ელისეევის სახლისა და შერემეტიევოს სასახლის, პროექტები, აქტიურადაა დაკავებული ოსტერმან-ტოლსტოის სასახლის რეკონსტრუქციით. ყველა რეკონსტრუირებულმა შენობამ სრულად შეინარჩუნა თავისი ისტორიული არქიტექტურა და ინტერიერი. ტვერის რაიონის ქ. ტორჟოკში დააარსა ხე-ტყის გადამამუშავებელი ინოვაციური საწარმო LVL -პანელების წარმოებისათვის. 

სრულიად რუსეთის ისტორიულ-ლიტერატურული პრემიის ”ალექსანდრე ნეველის” დამფუძნებელი, სანქტ-პეტერბურგის ცენტრში პეტრე ბაგრატიონისათვის ძეგლის დადგმის ინიციატორი და სპონსორი. 

ჰყავს ცოლი, ორი ქალიშვილი და სამი შვილიშვილი. 

## პოლიტიკური მოღვაწეობა 
2009 წლის თებერვალში ალექსანდრე ებრალიძემ დააარსა ქართველ ხალხთა მსოფლიო კონგრესი, რომლის ოფიციალურ მიმართვაში დეკლარირებულია საქართველოს კრიზისული მდგომარეობიდან გაყვანა სტაბილური დემოკრატიული განვითარების გზაზე. კონგრესის წევრები კრიტიკულად აფასებენ მ. სააკაშვილის საქართველოს პრეზიდენტის პოსტზე მოღვაწეობას, მოუწოდებენ რუსეთთან მეგობრული ურთიერთობების აღდგენისაკენ. საინფორმაციო სააგანტოს Regnum ონ-ლაინ კონფერენციისას ებრალიძემ აღნიშნა, რომ გაცნობიერებული აქვს რუსეთის პოზიცია აფხაზეთისა და სამხრეთ ოსეთის დამოუკიდებლობის აღიარების მიმართ, მაგრამ ამას მხარს არ უჭერს. 

2009 წლის 14 მაისს ქართველ ხალხთა საერთაშორისო კონფერენციაზე სოჭში განაცხადა თავისი სურვილის შესახებ დაიწყოს ბრძოლა საქართველოს პრეზიდენტის პოსტისათვის

2009 წლის 3 ივნისს რადიო თავისუფლების პროგრამაში ”სტუმრების დრო” ქართველ ხალხთა მსოფლიო კონგრესის პრეზიდენტმა ხაზი გაუსვა ქართველ და რუს ხალხთა შორის კეთილმეზობლური ურთიერთობების მნიშვნელოვნობას.  

14 ივნისს გაზეთში ”ვერსია გამოქვეყნდა ინტერვიუ ა.ი. ებრალიძესთან, რომელშიც მან განაცხადა: ”პირველი, რასაც მე შევუდგები, საქართველოს პრეზიდენტად გახდომის შემდეგ, იქნება ჩვენი სამშობლოს ტერიტორიული მთლიანობის აღდგენა. თუ არ მოხდება ტერიტორიული მთლიანობის აღდგენა - აფხაზეთისა და სამაჩაბლოს დაბრუნება - საქართველოს კატასტროფა ელოდება”.  

დაგეგმილი აქვს საქართველოს მოქალაქეობის მიღება, ისტორიულ სამშობლოში აქტიური პოლიტიკური მოღვაწეობა, მათ შორის გაზეთის გამოშვება, რადიოსადგურისა და ტელევიზიის გახსნა საქართველოში. 

## შენიშვნები 
კატეგორია:რუსი ბიზნესმენები
კატეგორია:დაბადებული 1955
კატეგორია:დაბადებული 20 ივნისი
კატეგორია:ბათუმში დაბადებულები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
Duran Duran-ის დისკოგრაფია

აქ წარმოდგენილია ჯგუფ Duran Duran-ის სრული დისკოგრაფია.

## ალბომები
### სტუდიური ალბომები
### კომპილაციური ალბომები
### საკონცერტო ალბომები
### რემიქსული ალბომები
### ბოქს-სეტები
## EP-ები
## სინგლები
### 1980-იანები
### 1990-იანები
### 2000-იანები — დღემდე
## მუსიკალური ვიდეოები
* „Planet Earth“ (1981)
* „Careless Memories“ (1981)
* „Girls on Film“ (1981)
* „Friends of Mine“ (1981)
* „My Own Way“ (1981)
* „Hungry Like the Wolf“ (1982)
* „Save a Prayer“ (1982)
* "Lonely in Your Nightmare" (1982)
* „Rio“ (1982)
* "Night Boat" (1982)
* „The Chauffeur“ (1982)
* „Make Me Smile (Come Up and See Me)“ (1982)
* „Is There Something I Should Know?“ (1983)
* „Union of the Snake“ (1983)
* „New Moon on Monday“ (1984)

* „The Reflex“ (1984)
* „The Wild Boys“ (1984)
* "Save a Prayer" (საკონცერტო) (1985)
* „A View to a Kill“ (1985)
* „Notorious“ (1986)
* „Skin Trade“ (1987)
* „Meet El Presidente“ (1987)
* „I Don't Want Your Love“ (1988)
* „All She Wants Is“ (1988)
* „Do You Believe in Shame?“ (1989)
* „Burning the Ground“ (1989)
* „Violence of Summer (Love's Taking Over)“ (1990)
* „Serious“ (1990)
* „Ordinary World“ (1993)
* „Come Undone“ (1993)

* „Too Much Information“ (1993)
* „Breath After Breath“ (1993)
* „Femme Fatale“ (1993)
* „Perfect Day“ (1995)
* „White Lines (Don't Do It)“ (1995)
* „Out of My Mind“ (1997)
* „Electric Barbarella“ (1997)
* „Someone Else Not Me“ (2000)
* „(Reach Up for The) Sunrise“ (2004)
* „What Happens Tomorrow“ (2005)
* „Falling Down“ (2007)
* „All You Need Is Now“ (2010)
* „Girl Panic!“ (2011)
* „Pressure Off“ (2015)
* "Last Night In The City" (2016)

## ვიდეოგრაფია
## სხვა
## რესურსები ინტერნეტში
*ოფიციალური საიტი
*TM's Duran Duran Discography 
*
*

## სქოლიო

დისკოგრაფია
კატეგორია:დისკოგრაფიები
რაციონალიზმი (არქიტექტურა)

**რაციონალიზმი** (ასევე **რაციონალური არქიტექტურა**), XX საუკუნის I ნახევრის არქიტექტურულ მიმართულებათა ერთიანობა, რომელიც პროგრამულად მოიცავდა თანამედროვე მეცნიერულ და ტექნიკურ მიღწევებს. ფართო გაგებით, რაციონალიზმი ზოგჯერ გაიგივებულია „თანამედროვე არქიტექტურის ცნებასთან“. მას საფუძველი ჩაეყარა ჯერ კიდევ XIX საუკუნის დასასრულს (ლ. ჰ. სალივენი, აშშ-ში; ჰ. პ. ბერლაგე ნიდერლანდში; ო. პერე საფრანგეთში და სახვები). რაციონალიზმის ჩამოყალიბებას დიდად შეუწყო ხელი საფრანგეთში ლე კორბუზიემ, გერმანიაში ვ. გროპიუსმა. რაციონალიზმის განვითარება მოიცავს ძირითადად 20-50-იან წლებს. რაციონალიზმის ქალაქთმშენებლური იდეები აისახა ე. წ. ათენის ქარტიაში (1933), ხოლო 50-იანი წლების საერთო არქიტექტურულმა პრინციპებმა წარმოქმნა ე. წ. საერთაშორისო სტილი (ლ. მის ვან დერ როე და სხვები). 50-იანი წლების დასასრულს კრიზისის მიზეზი გახდა მის წარმომადგენელთა არქიტექტურულ აზროვნების დოგმატიზმი და სოციალისტური-რეფორმისტული უტოპიზმი.

## ლიტერატურა
*ქსე, ტ. 8, გვ. 312, თბ., 1984

კატეგორია:არქიტექტურული მიმდინარეობები
არქიტექტურა
Strawberry Swing

**Strawberry Swing** — ბრიტანული როკ-ჯგუფ Coldplay-ს სიმღერა 2008 წლის დისკიდან *Viva la Vida or Death and All His Friends*. იგი ციფრულად ჩამოსატვირთი სინგლის სახით გამოიცა 2009 წლის 14 სექტემბერს, ხოლო მისი მუსიკალური ვიდეო, რომელშიც გამოყენებულია ანიმაციური ტექნოლოგიები, გამოვიდა 2009 წლის 3 აგვისტოს.

## სიმღერების სია 
* **iTunes ჩამოტვირთვა:**
# Strawberry Swing - 4:09

* **პრომო დისკი:**
# Strawberry Swing (რადიოს ვერსია) – 4:07
# Strawberry Swing (ალბომის ვერსია) – 4:11
# Strawberry Swing (ინსტრუმენტული ვერსია) - 4:11

## მუსიკალური ვიდეო 
მინი|მარცხნივ|230პქ

სიმღერის მუსიკალური ვიდეო გადაღებული „სტოპ მოძრაობის“ ტექნიკით, Shynola-ს მიერ. მთელი კლიპის მანძილზე კრის მარტინი წევს იატაკზე, ხოლო მის ირგვლივ იხატება მოძრაობები. იგი იქცევა სუპერგმირად და ცდილობს თავისი გამოგონილი შეყვარებულის გადარჩენას. კლიპში ასევე ჩნდება (იხ. სურათი) ეჟენ დელაკრუას ნახატის (რომელიც გამოყენებული ალბომის Viva la Vida or Death and All His Friends გარეკანზე) ელემენტიც - მამაკაცი იარაღით.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ინფორმაცია საიტზე Discogs

კატეგორია:2009 წლის სინგლები
კატეგორია:2008 წლის სიმღერები
კატეგორია:Coldplay-ს სიმღერები
ცინ შიხუანდი

**ცინ შიხუანდი** () (დ. ძვ. წ. 259 — გ. ძვ. წ. 210) — ცინის სამეფოს მმართველი (ძვ. წ. 246 წლიდან), რომელმაც დაასრულა მრავალსაუკუნოვანი მეომარ სამეფოთა ეპოქა. ძვ. წ. 221 წლისთვის დაამყარა მმართველობა შუა ჩინეთის მთელ ტერიტორიაზე და შევიდა ისტორიაში როგორც პირველი ჩინური ცენტრალიზებული სახელმწიფოს შემქმნელი. მის მიერ დაფუძნებული ცინის დინასტია, რომელიც მიზნად ისახავდა ჩინეთის ათი ათასი წლის განმავლობაში მართვას, ჩამოგდებული იქნა რამდენიმე წელიწადში მისი სიკვდილიდან.

ცინ შიხუანდი დღემდე რჩება ერთ-ერთ დისკუსიურ ფიგურად ჩინეთის ისტორიაში. ჩინეთის გაერთიანების შემდეგ მან და მისი უახლოესმა მრჩეველმა ლი შიმ გაატარეს ეკონომიკური და პოლიტიკური რეფორმები. მან წამოიწყო ისეთი გიგანტური პროექტები, როგორებიცაა ჩინეთის დიდი კედელი, ჩინეთის პირველი იმპერატორის მავზოლეუმი, გზების სისტემა და ტერაკოტის არმია. ამავდროულად მან დაწვა უამრავი მწიგნობარი და სხვადასხვა წიგნი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ცინ შიხუანგი მავზოლეუმი 

## სქოლიო 
კატეგორია:ჩინეთის ისტორია
კატეგორია:ჩინეთის იმპერატორები
კატეგორია:დაბადებული ძვ. წ. 259
კატეგორია:გარდაცვლილი ძვ. წ. 210
კატეგორია:ცინი
რაჭისუბანი (მრავალმნიშვნელოვანი)

**რაჭისუბანი** შეიძლება აღნიშნავდეს:
*რაჭისუბანი - სოფელი ბოლნისის მუნიციპალიტეტში
*რაჭისუბანი - სოფელი ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტში
ვულვერჰემპტონი

**ვულვერჰემპტონი** () — ქალაქი ინგლისში, დასავლეთ მიდლენდის საგრაფოში (ადრე შედიოდა სტეფორდშირის საგრაფოში). 2014 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა 252.987 კაცს შეადგენს. ვულვერჰემპტონი სიდიდით მე-13 ქალაქია ინგლისში.

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:ინგლისის ქალაქები
რბილი ცრუფარიანა

**რბილი ცრუფარიანა** () — მწერი კოქციდების ოჯახისა. დედალი ბრტყელია, ოვალური, მოყვითალო-მომწვანო ან მონაცრისფრო. მისი სიგრძე 1,5-5 მმ აღწევს. მატლი უფერულია, თითქმის გამჭვირვალე. რბილი ცრუფარიანა გავრცელებულია სუბტროპიკულ  და ტროპიკულ ზონაში. აზიანებს სუბტროპიკულ (უფრო ლიმონს) და დეკორატიულ მცენარეებს. ორანჟერეისა და ოთახის მცენარეების ძირითადი მავნებელია. წუწნით აზიანებს ფოთოლს, იშვიათად მიწისზედა სხვა ორგანოებს. მწერის ტკბილ გამონაყოფზე სახლდება სოკო, რომელიც აშავებს მცენარეს. ხშირად დაზიანებული მცენარე ხმება. მწერი ცოცხალმშობია, ზამთრობს მატლის ფაზაში. წელიწადში იძლევა 3-4 თაობას. რბილი ცრუფარიანას მავნეობას ამცირებს სოკო Cephalosporium-ი, აგრეთვე სხვა პარაზიტი, სოკოები და ენტომოფაგები (უფრო ქალციდები). რბილი ცრუფარიანას წინააღმდეგ იყენებენ ქიმიურ და ბიოლოგიურ ერთობლივი ბრძოლის მეთოდს (ინტეგრირებული მეთოდი).

## ლიტერატურა
კატეგორია:ნახევრადხეშეშფრთიანები
რბილი ხორბალი

**რბილი ხორბალი** () — ხორბლის ჰექსაპლოიდური სახეობა (სომატურ უჯრედში 42 ქრომოსომაა). თავთავი ფხიანი ან უფეხოა, მარცვალი — შიშველი, თეთრი, წითელი ან ყვითელი. შედარებით ზამთარგამძლე. გვალვაამტანი და ადრეულა მცენარეა, ძლიერ პლასტიკური, მოჰყავთ მიწათმოქმედების ყველა ქვეყანაში.   

მოიცავს 200-მდე სახესხვაობას. ცნობილია რბილი ხორბლის მრავალი საგაზაფხულო და საშემოდგომო ჯიში.  

საქართველოში უმეტესად რბილი ხორბალია გავრცელებული. იგი მოიცავს უძველეს აბორიგენულ ჯიშებს — სხვადასხვა ეკოტიპის დოლის პურს, იფქლს, ხულუგოს, გომბორულას, რაჭულას და სხვა. საქართველოში გავრცელებულ ხორბლის ჯიშებს შორის ყველაზე მეტი ფართობი უკავია უფხო 1.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ხორბლები
რბილტანიანასებრნი

**რბილტანიანასებრნი** () — ხოჭოების ოჯახი. აქვთ რბილი საფარველები, მათ შორის რბლი ზედა ფრთები. მათი სხეულის სიგრძე ჩვეულებრივ 15 მმ აღწევს. უფრო ხშირად ძაფისებრი ულვაშები აქვთ. მტაცებლები არიან. მატლიც მტაცებელია, ახასიათებს ნაწლავის გარეშე მონელება — ნადავლს ბასრი ყბებით იჭერს, შიგ ფერმენტებს უშვებს და დარბილების შემდეგ შეიწოვს. მოზამთრე მატლები თბილ დღეებში თოვლზე გამოდიან. ოჯახში 3500 სახეობაა, რომლებიც ფართოდ არიან გავრცელებული. საქართველოში გვხვდება 52 სახეობა, მათ შორის პურის ხოჭო (რომელიც აზიანებს პურის, ქერისა და შვრიის მარცვლებს) და ციცინათელა.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ხოჭოები
რბილტყავიანი კუები

**რბილტყავიანი კუები** () — მტკნარი წყლის კუთა რიგი. მათი გაბრტყელებული სხეული და ფარი დაფარულია რბილი ტყავით. თავი ბოლოვდება ხორთუმით, რომლის წვეროზე ნესტოებია განლაგებული. თათებზე აპკია გაჭიმული დამატებითი სუნთქვის ორგანო — ხახის ლორწოვანი გარსის გამონაზარდები, რაც საშუალებას აძლევს დიდხანს დარჩნენ წყლის ქვეშ. ძალზე მოძრავი მტაცებლები არიან. იკვებებიან ძირითადად თევზებითა და მოლუსკებით. მრავლდებიან ხმელეთზე. რიგში 2 ოჯახის 23 სახეობაა. გავრცელებული არიან აზიაში, აფრიკასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში.  რბილტყავიანი კუები რამდენიმე ათეულ კვერცხს დებენ. რბილტყავიანი კუები მეტად ავები არიან და მწარედ იკბინებიან.

## ლიტერატურა
კატეგორია:კუები
ნოქალაქევის არქეოლოგიური მუზეუმ-ნაკრძალი

მინი|300პქ
**პარმენ ზაქარაიას სახელობის ნოქალაქევის არქეოლოგიური მუზეუმ-ნაკრძალი** — მუზეუმ-ნაკრძალი საქართველოში. დაფუძნდა 1979 წელს, მოიცავს ადრეული შუა საუკუნეების საქართველოს ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს ძეგლს — ნოქალაქევი (ციხე-გოჯი, არქეოპოლისი). 

ნოქალაქევის ყველაზე ადრეული არქეოლოგიური ფენები და აქ აღმოჩენილი ნივთები თარიღდება ძვ. წ. VIII-VII საუკუნეებით. მათ შორისაა: სხვადასხვა ცხოველთა (ცხვარი, ღორი, ცხენი) კერამიკული ქანდაკებები, ძვ. წ. VI-IV საუკუნეების ფენებიდან გამოვლენილი როგორც ადგილობრივი წარმოების, ასევე იმპორტული თიხის ჭურჭელი (ამფორები), ელინისტური ხანის (ძვ. წ. III-I სს.) ორმოსამარხები და ქვევრსამარხები მდიდრული სამარხეული ინვენტარით:ოქროს, ვერცხლის, ბრინჯაოს, მინისა და პასტის მძივები, ბეჭდები, საყურეები, სასაფეთქლეები, სამაჯურები და სხვა. 

ნაქალაქარის ტერიტორიაზე გამოვლენილია აგრეთვე საერო არქიტექტურის ნიმუშები (სასახლეები, აბანოები), წყალსაცავი, გვირაბი და სხვა სახის სამეურნეო თუ საფორტიფიკაციო ნაგებობები. ნაქალაქარის ტერიტორიაზე აღმოჩენილია XVI-XVIII სს-ის მცირე ზომის სასახლე, ძველ გალავნებზე და კოშკებზე შედარებით ახალი სამშენებლო ფენებიც. მუზეუმ-ნაკრძალის ფონდებში დაცულია 3450 ექსპონატი. ციხე-გოჯის ტერიტორიაზე მდებარეობს სამეგრელოს და ზემო სვანეთის მხარის  ტერიტორიაზე ერთ-ერთი უძველესი ქრისტიანული ტაძარი ორმოცი წმინდა მოწამის სახელობის ეკლესია - VI საუკუნის პირველი ნახევარი.

მუზეუმი მუშაობს ყოველდღე, ორშაბათის გარდა, 10-დან 18 საათამდე.
## ფოტოგალერეა 

სურათი:Nokalakevi29museum.jpg|მონეტები
სურათი:Nokalakevi38museum.jpg|მუზეუმში დაცული ექსპონატები
სურათი:Nokalakevi34museum.jpg
სურათი:Nokalakevi35museum.jpg
სურათი:Nokalakevi36museum.jpg
სურათი:Nokalakevi30museum.jpg
სურათი:Nokalakevi31museum.jpg

## რესურსები ინტერნეტში 
*ნოქალაქევის არქეოლოგიური მუზეუმი 
*ნოქალაქევის არქეოლოგიური მუზეუმ-ნაკრძალი 

კატეგორია:სენაკის მუნიციპალიტეტის მუზეუმები
კატეგორია:1979 წელს დაარსებული მუზეუმები
რედია

**რედია** — დიგენეზური მწოველების (ტრემატოდების) ერთ-ერთი პართენოგენეზური თაობა, რომელიც პარაზიტობს შორისულ მასპინძელში (მოლუსკში). რედია ვითარდება ჭიის პირველი პართენოგენეზური თაობის — სპოროცისტის — სხეულის ღრუში და თავის მხრივ წარმოქმნის სქესმწიფე მწოველების მატლებს — ცერკარიებს. სპოროცისტისაგან განსხვავებით, რედიას აქვს პირის ხვრელი, ხახა, ნაწლავი და გამოსაჩეკი ხვრელი.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ევოლუციური ბიოლოგია
უნივერსალური მომვლები ალგებრა

მათემატიკაში  **უნივერსალური მომვლები ალგებრა** არის კონსტრუქცია რომელიც მოცემულ  ლის ალგებრა  \,\mathfrak{g}-ს  უსაბამებს \,U(\mathfrak{g})  ასოციურ ალგებრას. 

ყოველი ასოციური ალგებრა *A* შეიძლება განხილულ იყოს როგორც ლის ალგებრა თუკი ლის ფრჩხილს განვმარტავთ ტოლობით
:  [a,b]=ab-ba.\  

ეს ლის ალგებრა აღინიშნება  *AL* სიმბოლოთი. 
ამ გზით მიიღება ფუნქტორი ასოციური ალგებრების კატეგორიიდან ლის ალგებრების კატეგორიაში. 
ამ ფუნქტორს აქვს  მარცხნიდან შეუღლებული ფუნქტორი, რომლის 
მნიშვნელობას \mathfrak{g}-ლის ალგებრაზე ჰქვია \,\mathfrak{g}-ს უნივერსალური მომვლები ალგებრა და აღინიშნება \ U(\mathfrak{g}) სიმბოლოთი. ამრიგად, ყოველი ლის \,\mathfrak{g} ალგებრისათვის მოცემულია ლის ალგებრების ჰომომორფიზმი h:\mathfrak{g}\to U(\mathfrak{g})L ისე რომ, თუ f:\mathfrak{g}\to AL არის 
ლის ალგებრების ჰომომორფიზმი, მაშინ არსებობს ასოციური ალგებრების  ერთადერთი  ჰომომორფიზმი  g:U(\mathfrak{g})\to A ისე რომ f=gh.

ალგებრა \ U(\mathfrak{g}) ასე შეიძლება განიმარტოს:
:U(\mathfrak{g}) = T(\mathfrak{g})/I
აქ   T(\mathfrak{g}) აღნიშნავს \,\mathfrak{g} ვექტორული სივრცით წარმოქმნილ ტენზორულ ალგებრას, ხოლო  *I* იდეალია რომელიც წარმოქმნილია 
:  a\otimes b - b \otimes a - [a,b], \quad a,b \in \mathfrak{g}.
ელემენტებით. პუანკარე-ბირკჰოფ-ვიტის თეორემა იძლევა  \ U(\mathfrak{g}) ალგებრის სტრუქტურულ აღწერას. შევნიშნოთ, რომ
:\ U(\mathfrak{g}\times \mathfrak{h})\cong U(\mathfrak{g})\otimes U(\mathfrak{h})  
რის გამოც, დიაგონალური ასახვა  \,\mathfrak{g}\to \mathfrak{g}\times \mathfrak{g}  იწვევს კოგამრავლებას
:\ U(\mathfrak{g})\to U(\mathfrak{g})\otimes U(\mathfrak{g})  
ამ კოგამრავლებით  \,U(\mathfrak{g}) ხდება კოკომუტატური ჰოპფის ალგებრა.

## ლიტერატურა
*N. Bourbaki, Groupes et algèbres de Lie. Chapitre 1. Springer; 2006. ISBN-10: 3540353356. 

კატეგორია:ლის ალგებრა
რგოლურა პარკხვევია

**რგოლურა პარკხვევია** () — პეპელა პარკხვევიების ოჯახისა. ხეხილოვანი და ტყის ჯიშების მავნებელია, უპირატესად აზიანებს ვაშლსა და მუხას. დედალი პეპლის ფრთების შლილია 40 მმ, მამლისა 32 მმ. წინა ფრთები მურა-მოყვითალო ან მურა-წითელია და განივი მუქი ზოლი გასდევს. მუხლუხი მოცისფრო-ნაცრისფერია, რომლის სიგრძე 55 მმ აღწევს, ერთ მცენარეზე 5–10 ნაყარის არსებობა სერიოზულ საფრთხეს წარმოადგენს მოსავლისთვის.

 წვრილი ტოტების შეჭრა და დაწვა; მუხლუხების ბუდეების შეგროვება და მოსპობა; მცენარის დამუშავება ინსექტიციდებით.

## იხილეთ აგრეთვე 
* მთის რგოლურა პარკხვევია

## გალერეა 

Malacosoma neustria eggs.jpg|კვერცხები
Malacosoma neustria Julian Alps Slovenia 2.jpg|მუხლუხი
Malacosoma neustria - 03 (HS).jpg|ჭუპრი

Malacosoma neustria ugglan.jpg|ილუსტრაცია
Malacosoma neustria MHNT CUT 2011 0 446 male Mussidan.jpg|მამალი
Malacosoma neustria MHNT CUT 2011 0 446 female Mussidan.jpg|დედალი

## სქოლიო 
კატეგორია:პარკხვევიასებრნი
რედიფი

**რედიფი** — სპარსული პოეტიკის ტერმინი. გავრცელებულია შუა და ახლო აღმოსავლეთის ქევეყნების ლიტერატურაში. აღნიშნავს სიტყვას ან სიტყვათა ჯგუფს, რომელიც უცვლელად მეორდება სარითმო სიტყვების შემდგომ. მრავალსიტყვიანი რედიფი ასრულებს ერთგვარი რეფრენის როლს და მისი  სემანტიკა ხშირად ხაზს უსვამს ლექსის ძირითად იდეასა და განწყობილებას. სპარსულის გარდა გავრცელებულია მახლობელი აღმოსავლეთის ხალხთა პოეზიაში.

რედიფის გამოყენების შემთხვევები გვაქვს ქართულ ხალხურ პოეზიაშიც: „წუთისოფელი რა არი, აგორებული ქვა არი, რა წამსაც დავიბადებით, იქვე საფლავი მზა არი...“
გვხვდება აგრეთვე საიათნოვას, იეთიმ გურჯისა და ე. წ. ქალაქური პოეზიის სხვა წარმომადგენელთა ლექსებში.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ლექსთწყობა
კატეგორია:სპარსული ლიტერატურა
ფენი ვანდეგრიფტი

thumb|right|ფენი ვანდეგრიფტი
**ფენი ვანდეგრიფტ ოსბორნ სტივენსონი** (; დ. 10 მარტი, 1840 — გ. 18 თებერვალი, 1914) — შოტლანდიელი მწერლის რობერტ ლუის სტივენსონის მეუღლე და ლლოიდ ოსბორნის დედა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ფენი ვანდეგრიფტის ნამუშევრები Internet Archive-ზე.

კატეგორია:დაბადებული  10 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1840
კატეგორია:გარდაცვლილი  18 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1914
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
ჰენრი ერნესტ გასკოინ ბულვერი

**სერ ჰენრი ერნესტ გასკოინ ბულვერი** (11 დეკემბერი, 1836 – 30 სექტემბერი, 1914), ბრიტანეთის კოლონიური იმპერიის დიპლომატი, პოლიტიკოს სერ ჰენრი ლიტონ ბულვერის ძმისშვილი.

ბულვერი ჩატერჰაუზის სკოლაში და კემბრიჯის კოლეჯში სწავლობდა.

დაჯილდოებული იყო „ბრიტანეთის წმინდა მიქაელისა და წმინდა გიორგის ორდენით“. ახლო ურთიერთობა ჰქონდა ინგლისელ მწერალთან ჰენრი ჰაგარდთან.

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1836
კატეგორია:გარდაცვლილი 1914
ალექსანდერ ჰუმბოლდტის ფონდი

**ალექსანდერ ჰუმბოლდტის ფონდი** (გერმ. Alexander von Humboldt-Stiftung) — გერმანიის სახელმწიფოს ფონდი, რომელიც აფინანსებს საერთაშორისო სამეცნიერო კვლევებს. სპონსორობას უწევს როგორც ახალგაზრდა დამწყებ ისე აღიარებულ მეცნიერებს. ძირითადად აფინანსებს უცხოელ მეცნიერთა ყოფნას და კვლევას გერმანიაში, როგორც წესი 6-დან 24-თვემდე. ფონდი ასევე გასცემს სხვადასხვა ჯილდოებს და პრემიებს საერთაშორისო აღიარების მქონე მეცნიერთათვის. ახალგაზრდა მეცნიერთათვის ძირითადად გაიცემა ჰუმბოლდტის სტიპენდია, ხოლო გამოჩენილი მეცნიერთათვის ჰუმბოლდტის პრემია და ჰუმბოლდტის პროფესურა. ეს უკანასკნელი დაარსდა 2008 წელს. იმ წელს ის რვა გამოჩენილ მეცნიერს მიენიჭა, რომელთაგან ერთი-ერთი იყო ცნობილი ქართველი ფიზიკოსი გიორგი დვალი. ქართველ მეცნიერთაგან ჰუმბოლტის პრემიით სხვადასხვა დროს დაჯილდოვდნენ ენათმეცნიერი თამაზ გამყრელიძე, არქეოლოგი ოთარ ლორთქიფანიძე და მათემატიკოსი თეიმურაზ ფირაშვილი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Internetpräsenz der Alexander-von-Humboldt-Stiftung 
* Forschungspreise der Alexander-von-Humboldt-Stiftung 

კატეგორია:სამეცნიერო ფონდები
რევაზაშენი

**რევაზაშენი** — ძველი ნასოფლარი სოფელ დიდი გომარეთის (დმანისის მუნიციპალიტეტი) მიდამოებში. შემორჩენილია 2 ეკლესია. ერთი VIII-IX საუკუნეების დიდი სამნავიანი ბაზილიკაა. შესასვლელი სამხრეთიდან აქვს. შიგნით გაყოფილია ორ-ორი დაბალი თაღით. ეკლესია ნაგებია დაუმუშავებელი ქვით. კონსტრუქციულად მნიშვნელოვანი ნაწილები თლილი ქვისაა. ბაზილიკის ჩრდილო-დასავლეთით აღმართულია მეორე — შუა საუკუნეების დარბაზული ეკლესია. მისი კარის ტიმპანის წარწერებიანი ქვა ჩამოვარდნილია. წარწერაში იხსენიება კათალიკოსი შიო. ნასოფლარში შემონახულია აგრეთვე ქვით ნაგები საცხოვრებელი და სამეურნეო შენობების ნანგრევები. ნასოფლარში დგას თლილი ქვით მოპირკეთებული შუა საუკუნეების დარბაზული ეკლესია, რომლის არქიტრავის წარწერაში მოხსენიებულია ვინმე ბაკური.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:დმანისის მუნიციპალიტეტის ნასოფლარები
რგოლოვანი ჭიები

**რგოლოვანი ჭიები** (Annelida), მაღალი ორგანიზაციის ჭიების ტიპი. აქვთ სხეულის მეორეული ღრუ — ცელომი. მათი სიგრძე რამდენიმე მმ-დან 3 მ-მდეა. სხეული ორმხრივსიმეტრიულია, შინაგანი ტიხრებით დაყოფილია სეგმენტებად (სომიტები), რასაც შეესაბამება გარეგანი რგოლები. რგოლოვანი ჭიებს ახასიათებთ შინაგან ორგანოთა მეტამერია. აქვთ კარგად განვითარებული კან-კუნთოვანი პარკი. საჭმლის მომნელებელი სისტემა შედგება პირის ღრუსაგან, ხახისაგან, შუა და უკანა ნაწლავისაგან, რომელიც ანალურ ხვრელში იხსნება. სისხლის მიმოქცევა უმეტესად დახშულია. რგოლოვანი ჭიები კანით სუნთქავენ, ზოგს ლაყუჩები აქვს. გამოყოფს ფუნქციას ასრულებენ ნეფრიდიები (ჩვეულებრივ თითოეულ სეგმენტში თითო წყვილია). ნერვული სისტემა შედგება თავის ტვინის, ხახის ქვეშა განგლიონებისა და მუცლის ნერვული ძეწვისაგან. ცალსქესიანი ან ჰერმაფროდიტი ცხოველები არიან, ვითარდებიან პირდაპირ ან მეტამორფოზით. გვხვდება უსქესო გამრავლებაც — დაკვირტვა (პარატომია). რგოლოვანი ჭიების ტიპში დაახლოებით 9000 სახეობაა. იყოფა ორ ქვეტიპად:
* უსარტელოები (Aclitellata), რომლებსაც განეკუთვნება კლასები: მრავალჯაგრიანი ჭიები ანუ პოლიქეტები და ექიურიდები;
* სარტყელიანები (Clitallata), რომლებსაც განეკუთვნება კლასები: მცირეჯაგრიანი ჭიები ანუ ოლიგოქეტები და წურბელები.

## ლიტერატურა 
* *ყურაშვილი ბ.,* უხერხემლოთა ზოოლოგია, თბ., 1973;
* *ელიაშვილი ტ.,* ქსე, ტ. 8, გვ.317, თბ., 1984

*
გიორგი შაშიაშვილი

**გიორგი შაშიაშვილი** (დ. 1 სექტემბერი, 1979, თბილისი) — ქართველი ფეხბურთელი და ფეხბურთის მწვრთნელი. თამაშობდა მცველის პოზიციაზე. 2001–2010 წლებში იცავდა საქართველოს ეროვნული ნაკრების ღირსებას.

## კარიერა 
### საკლუბო  
გიორგი შაშიაშვილმა კარიერა თბილისის „დინამოში“ დაიწყო. 1998 წელს კლუბმა თსუ თბილისში გაანათხოვრა, სადაც ერთი წელი გაატარა და 1999 წელს თბილისის „დინამოში“ დაბრუნდა. მის შემადგენლობაშიც 2004 წელს თანამეგობრობის თასი მოიპოვა.

2005 წელს 7 მატჩი ითამაშა ვლადიკავკაზის „ალანიას“ რიგებში, თუმცა კარიერა ვერ აეწყო და 2006 წელს მისი შემდეგი კლუბი ოდესის „ჩორნომორეცი“ გახდა, რომლის შემადგენლობაშიც სულ ცხრაჯერ გამოვიდა მინდორზე. 2007 წელს სათამაშო ფორმის აღდგენის მიზნით მშობლიურ თბილისის „დინამოში“ დაბრუნდა და ნახევარი სეზონი გაატარა. 2007–2009 წლებში გრაცის „შტურმში“ განაგრძო თამაში, სადაც ძირითად შემადგენლობაშიც დაიმკვიდრა ადგილი. 2009–2012 წლებში იყო ბერძნულ „ერგოტელისში“. 2013–2014 წლებში თბილისის „დინამოს“ ღირსებას იცავდა.

### სანაკრებო  
გიორგი შაშიაშვილს სანაკრებო დებიუტი თავდაპირველად საქართველოს 21-წლამდე ნაკრებში, 1999 წლის 30 მაისს ჰქონდა. სულ მალე მას მოჰყვა დებიუტი ქვეყნის უპირველეს ნაკრებში — 2001 წლის 9 მაისს, აზერბაიჯანის ნაკრებთან. 21-წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრებში მან სულ 11 თამაში ჩაატარა, ხოლო ეროვნულ გუნდში 32 და ერთი გოლიც გაიტანა. ეს იყო 2008 წლის ევროპის ჩემპიონატის შესარჩევ ციკლში მსოფლიოს ჩემპიონ იტალიის ნაკრებთან. შაშიაშვილის გოლი ევროსპორტმა 2006 წელს გატანილ ევროპის ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო მატჩებში გასულ გოლებს შორის საუკეთესო გოლად დაასახელა.

### სამწვრთნელო 
2014 წლიდან იგი თბილისის „დინამოს“ ახალგაზრდული აკადემიის 14-წლამდე ფეხბურთელთა გუნდის მწვრთნელად მუშაობდა.

## მიღწევები 
### საკლუბო
;  დინამო თბილისი
* საქართველოს ჩემპიონი: 1996–97, 1997–98, 2002–03.
* საქართველოს თასის მფლობელი: 1996–97, 2002–03, 2003–04.
* საქართველოს სუპერთასის მფლობელი: 1997, 1998.

## რესურსები ინტერნეტში 
* FIFA
* National Football Teams.com
* Worldfootball.net  
* Transfermarkt
* Soccerway

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1979
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები
კატეგორია:ეროვნული ლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები
კატეგორია:გორის დილას ფეხბურთელები
კატეგორია:რუსეთის პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ვლადიკავკაზის ალანიას ფეხბურთელები
კატეგორია:უკრაინის საფეხბურთო პრემიერლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ოდესის ჩორნომორეცის ფეხბურთელები
კატეგორია:ავსტრიის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:გრაცის შტურმის ფეხბურთელები
კატეგორია:საბერძნეთის სუპერლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:საქართველოს ნაკრების ფეხბურთელები
კატეგორია:ქართველი ფეხბურთის მწვრთნელები
კატეგორია:გორის დილას მწვრთნელები
კატეგორია:სამტრედიის მწვრთნელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
Black Sabbath (ალბომი)

***Black Sabbath*** — ინგლისური როკ-ჯგუფ Black Sabbath-ის სადებიუტო სტუდიური ალბომი. იგი გამოვიდა 1970 წლის 13 თებერვალს (ალბომის გამოსვლა სიმბოლურად დაამთხვიეს პარასკევს). დღესდღეობით ის ითვლება ერთ-ერთ პირველ ალბომად მძიმე მეტალის ჟანრში.

## ჩაწერა 
1969 წლის აგვისტოში Earth-ის სახელით ცნობილი ჯგუფი Black Sabbath-ად გადაკეთდა. ამავე დროს მათ ჩაწერეს კომპოზიციის Black Sabbath დემო-ვერსია. 1969 წლის დეკემბერში გამოიცა სინგლი Evil Woman, ხოლო 1970 წლის იანვარში ჩაიწერა შვიდი კომპოზიცია მომავალი სტუდიური ალბომისთვის. ყველა სიმღერა ჩაწერილია ერთი დუბლით. მთლიანობაში, დისკის ჩაწერამ 3 დღე დაიკავა.

ტონი აიომი იხსენებს: „*ჩვენ გვეგონა, რომ ორ დღეში ჩავწერთ, ხოლო ერთ დღეს ხმის მიქსს დავუთმობთ. ამიტომაც ყველაფერს ცოცხლად ვუკრავდით. ოზი ცოცხლად ადებდა საკუთარ ვოკალს, უბრალოდ ცალკე კაბინაში იჯდა. მეორედ არც ერთი კომპოზიცია არ ჩაგვიწერია*“.

## მუსიკა და ლირიკა 
მუსიკალურად და ტექსტების მხრივ ალბომი თავისი დროისათვის საკმაოდ *ბნელი* იყო. პირველი კომპოზიცია, ნელი ტემპის და უხეში, ბნელი განწყობიის გამო საკმაოდ დაძაბულ ატმოსფეროს ქმნის. ზოგიერთი სიმღერის ტექსტი, მაგალითად, N.I.B., დაწერილია ისე, თითქოს მათ ლუციფერი წარმოთქვამს.

ოკულტური ლირიკა რამდენიმე სხვა სიმღერაშიც გამოიყენება. ამასთან,  Warning და Evil Woman არის ცნობილი ბლუზ-სიმღერების ქავერ-ვერსიები.

## ყდა 
გარეკანზე გამოსახულია მდინარე თემზაზე მდგარი წყლის წისქვილი, ოქსფორდშირის საგრაფოდან (ინგლისი). წინა პლანზე დგას შავებში ჩაცმული ფიგურა. ორიგინალური გამოცემის გრამფირფიტის შიდა მხარეზე ლეიბლის Vertigo მიერ დამატებული იქნა გადაბრუნებული ქრისტიანული ჯვარი, რამაც ჯგუფის მხრიდან კრიტიკა გამოიწვია - მათ არ სურდათ, რომ ვიღაცას Black Sabbat ოკულტიზმთან გაეგივებინა. შედეგად, შტატებში ალბომი გასაშლელი ყდით არ გამოცემულა.

## სიმღერების სია
ყველა სიმღერის ავტორები - ტონი აიომი, ოზი ოსბორნი, გიზერ ბატლერი და ბილ უორდი, გარდა მითითებულისა:

### ევროპული გამოცემა
### ჩრდილო ამერიკული გამოცემა 
**შენიშვნა:** სათაურები Wasp, Bassically და A Bit of Finger მოცემულია მხოლოდ ამერიკულ გამოცემებში. ეს არ არის დამატებითი სიმღერები ან მათი ნაწილები. Bassically არის ბას-პარტია კომპოზიციიდან N.I.B. Wasp არის პირველი 'სუიტა' (Behind the Wall of Sleep / Bassically / N.I.B.), ხოლო A Bit of Finger - მეორე 'სუიტა' (Sleeping Village / Warning).  ალბომის ყველა გამოცემაზე, გარდა პირველი ბრიტანული და 2004 წლის რემასტერინგისა, ყველა კომპოზიცია ინდექსირებულია ცალ-ცალკე.

## პერსონალი 
* ოზი ოსბორნი – ვოკალი, ჰარმონიკა სიმღერაში The Wizard
* ტონი აიომი – გიტარა, კლავიშები
* გიზერ ბატლერი – ბას გიტარა
* ბილ უორდი – დასარტყმელი საკრავები
* როჯერ ბეინი – პროდიუსერი
* ტონ ელომი – აუდიო ინჟინერი
* ბარი შეფილდი – ინჟინერი

## სერტიფიცირებები
## რესურსები ინტერნეტში 
* ალბომი „Black Sabbath“ ჯგუფის საიტზე.

## სქოლიო 
კატეგორია:Black Sabbath-ის ალბომები
კატეგორია:1970 წლის ალბომები
კატეგორია:1970 წლის სადებიუტო ალბომები
ინდოირანული ენები

[300px|მინიატიურა|მარჯვნივ|ინდოევროპული ენების ოჯახები [ევრაზია|ევრაზიაში: ]]
**ინდოირანული** ანუ **არიული ენები**— წარმოადგენს ინდოევროპული ენების ოჯახის, აღმოსავლეთის, ჩვენამდე მოღწეულ ყველაზე დიდ შტოს. ენათა ამ ოჯახს ჰყავს მილიარდზე მეტი მოსაუბრე და მისი გავლენის ტერიტორია გადაჭიმულია კავკასიიდან (ოსური) და ბალკანეთიდან (ბოშური ენა) აღმოსავლეთით სინძიანამდე (სარიქოლი) და ასამამდე (ასამური), ხოლო სამხრეთით მალდივებამდე (მალდივური).

ოჯახის ყველა ენის საერთო წინაპრად მიჩნეულია პროტო-ინდოირანული ენა (აგრეთვე ცნობილი როგორც არიული ენა), რომელზეც ინდოირანელები ძვ.წ მე-3 ათასწლეულის ბოლოს საუბრობდნენ. თანამედროვე ინდოირანული ენები სამ ჯგუფად იყოფა, ესენია: ინდოარიული, ირანული და ნურისტანული ენების ოჯახები. ზოგიერთ შემთხვევაში, დარდიული ენები წარმოჩენილია როგორც ოჯახის მეოთხე დამოუკიდებელი ჯგუფი. თუმცაღა თანამედროვე კვლევების უმრავლესობა, დარდიული ენების ჯგუფს, ინდოარიული ენების ოჯახის, არქაულ წევრად მიიჩნევს.

## სქოლიო
კატეგორია:ინდოირანული ენები
კატეგორია:ინდოევროპული ენები
კატეგორია:ინდოევროპული ენათმეცნიერება
Black Sabbath-ის დისკოგრაფია

აქ წარმოდგენილია ბრიტანული მძიმე მეტალ ჯგუფ Black Sabbath-ის დისკოგრაფია.

ჯგუფი ჩამოყალიბდა 1968 წელს. მასში შედიოდნენ ოზი ოსბორნი (ვოკალი), ტონი აიომი (წამყვანი გიტარა), ტერენს „გიზერ“ ბატლერი (ბას-გიტარა) და ბილ უორდი (დასარტყმელი საკრავები). მას შემდეგ კოლექტივის შემადგენლობა იცვლებოდა. მიუხედავად იმისა, რომ უკანასკნელში, რომელმაც შექმნა ჩანაწერები Black Sabbath-ის სახელით, შედიოდნენ რონი ჯეიმზ დიო, ვინი ეპისი, აიომი და ბატლერი, „ამჟამინდელის“ სტატუსს ატარებდა ორიგინალური შემადგენლობა. 2007 წლის სესიებს მოჰყვა ერთჯერადი პროექტი Heaven and Hell და 2009 წლის დისკი *The Devil You Know*. 2013 წლის ივნისში მოხდა ჯგუფის ნაწილობრივ გაერთიანება. ჩაიწერა ახალი ალბომი *13* და გაიმართა საკონცერტო ტურნე. ეს იყო ჯგუფის პირველი ჩანაწერები ოსბორნის მონაწილეობით, 1978 წლის *Never Say Die!*-ს შემდეგ. 49 წლიანი არსებობის შემდეგ, კოლექტივი 2017 წლის მარტში ოფიციალურად დაიშალა.

## ალბომები
### სტუდიური ალბომები
### საკონცერტო ალბომები
### კომპილაციური
### EP-ები
## სინგლები
## ვიდეოები
## სხვა ჩანაწერები 
*1980 – *Live at Last* (1973 წლის კონცერტი – აიომი, ოსბორნი, ბატლერი, უორდი); #5 ბრიტანეთი; რემასტერის სახით გამოიცა *Past Lives*-ის შემადგენლობაში.)
*1985 – *The Sabbath Collection* (კომპილაცია, ბრიტანეთი) ოქრო (ბრიტანეთი)
*1994 – *The Ozzy Osbourne Years* (3 დისკიანი გამოცემა, იაპონია, სიმღერები პირველი ექვსი ალბომიდან, ინსტრუმენტულების გარეშე. „Wicked World“-ის სანაცვლოდ არის „Evil Woman“.)
*1996 – *The Collection* (სიმღერები პირველი რვა ალბომიდან.)

## სქოლიო
კატეგორია:Black Sabbath
კატეგორია:მძიმე მეტალ ჯგუფების დისკოგრაფიები
კატეგორია:ბრიტანელი შემსრულებლების დისკოგრაფიები
რევი

საკუთარი სახელი **რევი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* რევ I მართალი — ქართლის მეფე III საუკუნის შუა წლებში
* რევ II — ქართლის მეფე IV საუკუნის დასაწყისში
* რევი (მირიან III-ის ძე)  — ქართლის მეფე მირიან III-ის ძე.
რევანდი

**რევანდი** () — მრავალწლოვანი ბალახოვანი მცენარის გვარი მატიტელასებრთა ოჯახისა. ძლიერი ფესურა და მსხვილი ფესვები აქვს. ძირის ფოთოლი დიდი, მთლიანი ან დანაკვთული. ყუნწი — ხორციანი, წვნიანი; ღერო მთლიანი ან ღრუა, შიშველი ან ბუსუსებიანი; ყვავილი ორსქესიანია, ზოგჯერ მხოლოდ მამრობოთი. ნაყოფი სამწახნაგოვანი, ყავისფერფრთიანი თესლურაა. 

სამშობლოა სამხრეთ-აღმოსავლეთი აზია, ჩრდილოეთი მონღოლეთი, ალთაი და ციმბირი. ცნობილია 30-მდე (სხვა მონაცემებით 49) სახეობა. ზოგი სახეობა კულტურაშია, როგორც ბოსტნეული, სამკურნალო და მთრიმლავი მცენარე. 

კულტურაში ცნობილია ტალღისებრი რევანდი (), კომპაქტური რევანდი () და შავი ზღვის რევანდი (). რევანდი კარგად უძლებს გაზაფხულის სუსხს 10°-მდე, ხარობს ნოყიერ და ზომიერად ტენიან ნიადაგზე. 

საჭმელად იყენებენ რევანდის ფოთლის ყუნწს, რომელშიაც 2,5% შაქარი, 3,5%-მდე ორგანული მჟავები, გარდა ამისა კალიუმის, კალციუმისა სხვა მარილებია. ამზადებენ კომპოტს, კისელს, მურაბას, ღვინოს და სხვას. ზოგიერთი რევანდის ფესვისაგან დამზადებულ პრეპარატს ხმარობენ მედიცინაში. რევანდი მრავლდება თესლით, ჩითილით, ფესურის დაყოფით. მოსავალს იღებენ დარგვიდან მეორე წელს — 50-80 ც/ჰა, ხოლო  მე-6 და მე-7 წელს — 250-300 ც/ჰა.

## ლიტერატურა
კატეგორია:მატიტელასებრნი
ზმნისწინი

**ზმნისწინი**, **პრევერბი** — მაწარმოებელი წინსართი ზმნებში. გასდევს ნაზმნარ სახელებსაც (გა-აკეთა, წა-ხვალ; გა-კეთება, წა-სვლა, გა-მკეთებელი, წა-სასვლელი). ზმნისწინი ზმნას უფრო სუსტად უკავშირდება, ვიდრე სხვა აფიქსები (თუმცა შინაარსობრივი კავშირი ზმნასთან მჭიდროა) — მათ შორის არის ჩართული პირის, გვარის, ქცევის ნიშნები (გა-ვჭერ, გა-ი-ღუნება, გა-უ-კეთებს; ძველად ჩაერთვებოდა ნაწილაკები და მთელი სიტყვებიც: გა-ცა-წყრა, მო-ოდეს, მე-ვიდეს; იხილეთ ტმესი). ზმნისწინი, ჩვეულებრივ, აზუსტებს მოქმედების მიმართულებას (შე-ვიდა, გა-ვიდა, ა-ვიდა; შე-ვიდა, შე-მო-ვიდა), ბევრ ენაში მოქმედებას აძლევს დასრულებულ სახეს (მაგ., კეცა—და-კეცა) და სხვა. ზმნისწინები, თანდებულები და ზმნიზედები ხშირად ერთსა და იმავე მასალას შეიცავს (გან-ვიდა — ჩემ-გან).

## ლიტერატურა
**შანიძე ა*., ქართული ენის გრამატიკის საფუძვლები, ტ. 1, — მორფოლოგია, თბ., 1973

კატეგორია:გრამატიკა
რაფლეზიასებრნი

**რაფლეზიასებრნი** () — ორლებნიან მცენარეთა ოჯახი. უქლოროფილო პარაზიტებია. სახლობენ ტროპიკული ხეების ფესვსა და ღეროზე. მათი ვეგეტატიური ორგანოები ძალზე რედუცირებული, ხშირად ძაფისებრის და ღრმადაა შეჭრილი მასპინძელი მცენარის ქსოვილში. გარეთ გამოაქვთ მხოლოდ მოკლე საყვავილე ყლორტები ქერცლისებრი ფოთლებითურთ. 

ოჯახში გაერთიანებულია 9 გვარის 55-მდე სახეობა. უმთავრესად გავრცელებული არიან ტროპიკებში. ცნობილი გვარია რაფლეზია (Rafflesia). მისი ერთ-ერთი სახეობა — არნოლდის რაფლეზია  (Rafflesia arnoldii) მეტწილად Cissus-ის გვარის სახეობებზე პარაზიტობს. 

გვხვდება კუნძულ სუმატრაზე. მისი ყვავილის დიამეტრი 1 მ აღწევს, მასა 49-6 კგ. ლეშის სუნი აქვს. მწერებით იმტვერება. საქართველოში, ბიჭვინთის ფიჭვნარში, ამ ოჯახის მხოლოდ ერთადერთი სახეობა — ქვებლანდისა გვხვდება.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ორლებნიანნი
რევოლუციის მატიანე

**„რევოლუციის მატიანე“** — ქართული ისტორიული ჟურნალი, საქართველოს კპ (ბ) ცენტრალური კომიტეტისა და თბილისის კომიტეტთან არსებული პარტიის ისტორიის კომისუუს ორგანო, გამოდიოდა თბილისში  1923–1931 წლებში. სულ გამოიცა 24 ნომერი. რედაქტორი — სარედაქციო კოლეგია, გამომცემელი — პარტიის საბჭოთა პრესის ცენტრალური კანტორა, 1925 წლიდან სახელგამი. ჟურნალში გამოქვეყნებულია მასალები საქართველოს კომპარტიისა და ამიერკავკასიის რევოლუციური მოძრაობის ისტორიიდა; დაბეჭდილია ფილიპე მახარაძის, მ. ცხაკაისა, ა. ენუქიძის, შ. ლეჟავას, მ. ორახელაშვილის, მ. ტოროშელიძის, თ. ჟღენტის, ს. თოდრიას, მ. ჩოდრიშვილის, ვ. სტურუასა და სხვათა წერილები და მოგონებები. 1933 წელს „რევოლუციის მატიანის“ ნაცვლად გამოვიდა კრებული „პროლეტარული რევოლუცია“. ტირაჟი 1500–9000 (1931).
## ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს ჟურნალები
კატეგორია:ქართულენოვანი ჟურნალები
იეჟი ბუზეკი

მინი|200პქ|იეჟი ბუზეკი, 2011 წ.
**იეჟი ბუზეკი** ( [ˈjɛʐɨ ˈbuzɛk]; დ. 3 ივლისი, 1940) — პოლონელი ინჟინერი, აკადემიური ლექტორი და პოლიტიკოსი. პოლონეთის პრემიერ-მინისტრი 1997-2001 წლებში და ევროპის პარლამენტის წევრი 2004 წლის 13 ივნისიდან. 2009-2012 წლებში იკავებდა ევროპის პარლამენტის პრეზიდენტის თანამდებობას. ამ პოსტზე მან შეცვალა ჰანს-გერტ პეტერინგი.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:პოლონელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:პოლონეთის პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:ევროპარლამენტის პრეზიდენტები
კატეგორია:დაბადებული 1940
კატეგორია:დაბადებული 3 ივლისი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
დოქტორი რვაფეხა

**დოქტორი რვაფეხა** — Marvel Comics-ის პერსონაჟი. პირველად გამოჩნდა კომიქსში «The Amazing Spider-Man» № 3 (საოცარი ადამიანი ობობა, ივლისი 1963 წ.). ის შექმნეს მწერალმა სტენ ლიმ და მხატვარმა სტივ დიტკომ. იგი მაღალინტელექტუალური სწავლული — ბოროტმოქმედი და ადამიანი ობობას ერთ-ერთი ძლიერი მეტოქეა. მისი მიზანია მსოფლიოს დაუმტკიცოს რომ გენიოსია და ასევე მოკლას ადამიანი ობობა. ზურგზე აქვს ოთხი მექანიკური საცეცი. თვითონ სტენ ლიმ თქვა რომ ოქტოპუსი — მისი ერთ-ერთი საყვარელი ბოროტმოქმედია. ეს პერსონაჟიგამოყენებულია ასევე უამრავ სხვა კომიქსსა და ვიდეო თამაშში. ფილმ ადამიანი ობობა 2-ში მისი როლი ითამაშა მსახიობმა ალფრედ მილონმა. დოქტორმა რვაფეხამ 2012 წლის ბოლოს  მოკლა ადამიანი ობობას ალტერ ეგო პიტერ პარკერი.

## ბიბლიოგრაფია 
* *Amazing Spider-Man* #3,11-12,18,31-32, 53-56,87-90,94,100,112-115,
130-131,134,152,154,156-159,339,365,397,427-429,533,600, Annual#1,4, 6, 13 
* *Amazing Spider-Man* Vol. 2 6,36
* *Avenger Annual* #2
* *Captain America* Vol. 1 #259
* *Dark Reign Files* 
* *Dazzler* #17
* *Defenders* Vol. 2 #10
* *Excalibur* Vol. 1 #8
* *Friendly Neighborhood Spider-Man* #24
* *Guardians of the Galaxy* Vol. 1 #28-29
* *Marvel Comics Presents* Vol. 1 #127
* *Marvel Fanfare* Vol. 1 22-23
* *Marvel Saga* Vol 1 9-10
* *Marvel Super Heroes Secret Wars* #1-12
* *Marvel Team-Up* Vol. 1 #55
* *Marvels* #4
* *Nova* Vol. 3 #1
* *Peter Parker, The Spectacular Spider-Man #72-74, 79, Annual #1
* *Thunderbolts* #104, 107-108
* *Spider-Man: Funeral For An Octopus* #1-3
* *Spider-Man/Doctor Ock: Year One* #1-5
* *Spider-Man/Doctor Octopus: Out of Reach* #1-5
* *Spider-Man/Doctor Octopus: Negative Exposure'' #1-5

## რესურსები ინტერნეტში 
* [Doctor Octopus](http://www.marvel.com/universe/Doctor_Octopus_(Otto_Octavius)) at Marvel.com
* Ock's profile at Spiderfan.org 
* Otto Octavius' lab report 
* Doc Ock's profile at Samruby.com

კატეგორია:Marvel Comics-ის ბოროტმოქმედები
პუანკარე-ბირკჰოფ-ვიტის თეორემა

მათემატიკაში  **პუანკარე- ბირკჰოფ-ვიტის თეორემა** იძლევა ლის ალგებრის უნივერსალური
მომვლები ალგებრის აღწერას.

ვთქვათ   \mathfrak{g} ლის ალგებრაა *F* ველზე.
მოდი  U(\mathfrak{g}) იყოს \mathfrak{g}-ს
უნივერსალური მომვლები ალგებრა. რადგან ეს უკანასკნელი არის
ტენზორული ალგებრის ფაქტორ-ალგებრა, ამიტომ
 U(\mathfrak{g})-ს გააჩნია  გაფილტრული ალგებრის სტრუქტურა, სადაც U_k(\mathfrak{g}) არის
U(\mathfrak{g})-ს ქვესივრცე მოჭიმული
\mathfrak{g}-ს  არაუმეტრეს  k-ელემენტთა
ნამრავლების მიერ. შესაბამისი დაგრადული ალგებრა
: gr(U)(\mathfrak{g})=U_0\oplus
U_1/U_0\oplus\cdots \oplus U_k/U_{k-1}\oplus
\cdots
არის კომუტატური, ამასთან : U_0=F  და :U_1(\mathfrak{g})/U_0(\mathfrak{g})=\mathfrak{g} რის გამოც ჩნდება კომუტატურ ალგებრათა ერთადერთი ჰომომორფიზმი 
:\pi:S^*(\mathfrak{g})\to gr(U)(\mathfrak{g})
რომელიც იგივურია \mathfrak{g} ქვესივრცეზე. აქ  S^*(V) აღნიშნავს  *V* ვექტორული სივრცით წარმოქნილ სიმეტრიულ ალგებრას. პუანკარე- ბირკჰოფ-ვიტის თეორემა ამბობს, რომ \pi არის იზომორფიზმი.

## ლიტერატურა
*N. Bourbaki, Groupes et algèbres de Lie. Chapitre 1-2. Springer; 2006.
ISBN-10: 3540353356.

კატეგორია:ლის ალგებრა
რევოლუციური ნობათი

**„რევოლუციური ნობათი“** — ქართული ყოველდღიური ლიტერატურულ-პოლიტიკური გაზეთი, სოციალისტურ-რევოლუციონერთა პარტიის ქუთაისის კომიტეტის ორგანო. გამოდიოდა ქუთაისში 1918 წლის 20 მარტიდან 7 ივლისის ჩათვლით, გამოიცა 23 ნომერი. გამომცემელი-სარედაქციო კოლეგია. ბეჭდავდა პოლიტიკურ მიმოხილვას,  საშინაო და საგარეო ინფორმაციას, სტატიებს სოფლის მეურნეობის, თეატრის, ხელოვნების, ლიტერატურის საკითხებზე. დიდი ადგილი ჰქონდა დათმობილი პრესის მიმოხილვას. ჰქონდა ორკვირეული ლიტერატურული დამატება „ლიგეია“.

## ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს გაზეთები
კატეგორია:ქართულენოვანი გაზეთები
რეზედა

**რეზედა** () — ბალახოვან მცენარეთა გვარი რეზედასებრთა ოჯახისა. 60-მდე სახეობა გავრცელებულია ევროპის ხმელთაშუაზღვისპირეთიდან ცენტრალურ აზიამდე და ინდოეთამდე. საქართველოში გვხვდება 3, მათ შორის 1 კავკასიის ენდემია. არომატული ყვავილები შეკრებილია თავთავისებრ მწვანე, მომწვანო-მოყვითალო და მოწითალო ყვავილედში; ამრავლებენ თესლით, რომელიც მარტის ბოლოს ითესება სათბურში ან კვალსათბურში (ჩითილის გადარგვა ხდება ივნისში ან მაისში, ღია გრუნტში); ყვავის ივნისიდან სექტემბრამდე; გამოიყენება ყვავილნარებსა და ბორდიურებში, საკრეჭად. ყველა თაფლოვანი მცენარეა.
*  — კავკასიის ენდემი
* 
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:რეზედასებრნი
დანიელ დეფო

**დანიელ დეფო** (; დ. 13 სექტემბერი, დაახ. 1660 — გ.  24 აპრილი, 1731) — ინგლისელი მწერალი, ჟურნალისტი და პამფლეტერი, რომელმაც პოპულარობა მოიპოვა თავისი რომანით „რობინზონ კრუზო“. დეფომ დაწერა ხუთასზე მეტი წიგნი, პამფლეტი და სტატია ჟურნალებში სხვადასხვა თემებზე (მათ შორის პოლიტიკური, კრიმინალური, რელიგიური, ქორწინებები, ფსიქოლოგიური და სხვა).

## რესურსები ინტერნეტში 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ინგლისელი სატირისტები
კატეგორია:ინგლისელი ესეისტები
კატეგორია:ინგლისელი ჟურნალისტები
კატეგორია:ინგლისელი რომანისტები
კატეგორია:ინგლისელი საბავშვო მწერლები
კატეგორია:დაბადებული XVII საუკუნე
კატეგორია:გარდაცვლილი 1731
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ლონდონში დაბადებულები
ათასწლეულის პარკი (ჩიკაგო)

thumb|300px|ათასწლეულის პარკი
**ათასწლეულის პარკი** () — საზოგადოებრივი პარკი აშშ-ში, ჩიკაგოში, მიჩიგანის ტბის სანაპიროსთან. 2004 წელს დასრულებულ პარკს გრანტ პარკის ჩრდილოეთით 99 000 მ² უჭირავს, სადაც ადრე ილინოი ცენტრალის სარკინიგზო დეპოები და ავტოფარეხები იყო. პარკი შემოიფარგლება მიჩიგანის ავენიუთი, რანდოლფის ქუჩით, კოლუმბუს დრაივითა და ისტ მონრო დრაივით.

პარკის დაგეგმვა 1997 წელს დაიწყო. მშენებლობა 1998 წლის ოქტომბერში დაიწყეს, რომელიც 2004 წლის ივლისში დასრულდა. გახსნის ცერემონია 2004 წლის 16 ივლისს შედგა. გრანდიოზულ გახსნის ცერემონიას 300 000 ადამიანი დაესწრო. პარკის დიზაინმა და განაშენიანებამ მრავალი ჯილდო დაიმსახურა. მას შემდეგ ათასწლეულის პარკი ჩიკაგოს მნიშვნელოვანი ტურისტული ღირსშესანიშნაობა გახდა. სანახაობათა შორისაა კლაუდ გეიტი, კრაუნის შადრევანი, ჯეი პრიცკერის პავილიონი, ლურის ბაღი და სხვა. პარკი საფეხმავლო ხიდებით დაკავშირებულია გრანტ პარკის სხვა ნაწილებთან.

## ლიტერატურა 
*
* 
*
* 

## რესურსები ინტერნეტში 
*City of Chicago Loop Community Map 
*City of Chicago Millennium Park 
*Archive 

კატეგორია:ჩიკაგო
კატეგორია:აშშ-ის პარკები
კატეგორია:ურბანული პარკები
რეკა (მრავალმნიშვნელოვანი)

**რეკა** შეიძლება აღნიშნავდეს:
*რეკა - სოფელი ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში
*რეკა - სოფელი სენაკის მუნიციპალიტეტში
რემედასი

**„რემედასი“** — რევოლუციის მებრძოლთა დამხმარე საერთაშორისო საზოგადოების საქართველოს განყოფილების ყოველთვიური ჟურნალი. გამოდიოდა თბილისში 1924–1932, 1936–1941 წლებში. სხვადასხვა დროს „რემედასის“ რედაქტორები იყვნენ გრიგოლ მუშიშვილი, თ. ჟღენტი, ა. ქოიავა, პოლიო აბრამია, მ. ცენტერაძე, შ. ლეჟავა, ს. ბახტაძე, ს. მეგრელიშვილი, მ. ხუხუნაშვილი, გ. ელისაბედაშვილი. გამომცემელი — „რემედასის“ საქართველოს ცენტრალური კომიტეტი. ჟურნალი პროპაგანდას უწევდა სოციალისტური რევოლუციისათვის თავდადებულ მებრძოლებს მსოფლიო მასშტაბით. ასურათებდა საერთაშორისო მუშათა კლასის რევოლუციურ ბრძოლას სხვადასხვა ეტაპზე. „რემედასში“ გამოქვეყნებულია სხვადასხვა ქვეყნის რევოლუციონერთა კორესპონდენციები. ქართველ საზოგადო მოღვაწეებისა და მწერლების გარდა ჟურნალში თანამშრომლობდნენ უცხოელი ავტორები.

## ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს ჟურნალები
კატეგორია:ქართულენოვანი ჟურნალები
რემეზი

**რემეზი** () — ფრინველების ქვეოჯახი ბეღურასნაირთა რიგისა. აერთიანებს 8 სახეობას. წვრილ-წვრილი ფრინველებია, რომელთაგან Anthoscopus-ის გვარის 6 სახეობა გავრცელებულია აფრიკაში, Auriparus-ის 1 სახეობა — ჩრდილოეთ ამერიკის სამხრეთ-დასავლეთში, Remiz-ის 1 სახეობა ევროპასა და აზიაში. საქართველოში ალაზნისპირეთში, მტკვრისპირეთში — თბილისი-რუსთავის გზის გაყოლებით და სხვა ადგილებში ბუდობს ამ ფრინველის 2 ქვესახეობა — ირანული რემეზი (Remiz pendulinus menzbieri) და კასპური რემეზი (Remiz pendulinus  caspicus). მისი სხეულის სიგრძეა 11 სმ. მოქსოვილ დაკიდულ ბუდეში დებს 4-10 კვერცხს. იკვებება მწერებით, ობობებით, ბალახოვანი მცენარეების თესლებით.  

## ლიტერატურა
კატეგორია:ბეღურასნაირნი
ჟან ბატისტ ჟურდანი

**ჟან ბატისტ ჟურდანი** (29 აპრილი 1762 — გ. 23 ნოემბერი 1833) — საფრანგეთის მარშალი პირველი იმპერიის პერიოდში, გრაფი (1816). მონაწილეობდა აშშ-ის დამოუკიდებლობისათვის ომში. საფრანგეთის დიდი რევოლუციის დროს, 1791 წლიდან, ვოლონტიერების ბატალიონს მეთაურობდა. 1793 წლიდან სარდლობდა მთელ რიგ არმიებს, დაამარცხა ინტერვენტები ფლერიუსთან ბრძოლაში. 1797 წლიდან – ხუთასთა საბჭოს წევრი. 18 ბრიუმერის გადატრიალების დროს ჯერ ნაპოლეონის წინააღმდეგ გამოვიდა, შემდეგ ისევ მას მიემხრო. 1804-05 წლებში სარდლობდა იტალიის არმიას, 1806-09 და 1812-13 წლებში ესპანეთის მეფის ჟოზეფ ბონაპარტის სამხედრო მრჩეველი და შტაბის უფროსი გახდა. 1814 წელს ბურბონების მხარეზე გადავიდა. 1819 წლიდან პერთა პალატის წევრი.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
*
## სქოლიო
კატეგორია:საფრანგეთის მარშლები
კატეგორია:დაბადებული 29 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1762
კატეგორია:გარდაცვლილი 23 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1833
რენე

**რენე** — ისტორიული სოფელი შიდა ქართლში, კასპის მუნიციპალიტეტის სოფლების ზემო რენესა და ქვემო რენეს ძველი საერთო სახელწოდება.

რენე იხსენიება იოანე ბატონიშვილის „ქართლ-კახეთის აღწერაში“ (XVIII საუკუნის მიწურული) საამილახვროს სოფლებს შორის. XIX-XX საუკუნეების მიჯნაზე გაიყო ორ სოფლად: ზემო რენე და ქვემო რენე.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს სოფლების ძველი სახელწოდებები
დამბაჩა

მინი|ჩეხური ნახევრადავტომატური პისტოლეტი CZ 75 (1975 წ.)
[მინი|დამბაჩები ([სიმონ ჯანაშიას სახელობის საქართველოს მუზეუმი)]]
**დამბაჩა**, **პისტოლეტი** — ინდივიდუალური ცეცხლსასროლი იარაღი. განკუთვნილია მოკლე მანძილზე (50-70 მ-მდე) მოწინააღმდეგის დასაზიანებლად. ცნობილია საბრძოლო, სასიგნალო და სპორტული დამბაჩები. საბრძოლო დამბაჩის წონა 0,7-1,0 კჰ., კალიბრი 5,35-11,43 მმ, სავაზნე კოლოფის ტევადობა 5-8 და მეტი ვაზნა. 

დამბაჩა შეიძლება იყოს ავტომატური და არაავტომატური. უმეტესობის მოწობილობა დაფუძნებულია თავისუფალი საკეტის უკუცემის ენერგიის გამოყენებაზე. დამბაჩის ძირითადი ნაწილები — ჩარჩო ლულითა და სასხლეტი კავით, საკეტი დამცემითურთ, ამომყრელი და საფრთხილო, დამცემსასხლეტი მექანიზმის უკუმომქცევი ზამბარა, სახელურის ლოყები ხრახნითურთ, სასხლეტის საკავებელი და სავაზნე კოლოფი — მექანიზებულია. დამბაჩით შეიარაღებული არიან ოფიცრები, აგრეთვე ზოგი სპეციალური ნაწილის  სერჟანტები და ჯარისკაცები. 

დამბაჩა ეწოდება აგრეთვე ხელის ძველებურ ცეცხლსასროლ მოგრძოლულიან (იყო ორ-, იშვიათად სამლულიანი) იარაღს. მოგრძოლულიანი პატარა ცეცხლსასროლი იარაღი, ძველებურად "ხელმეხი" (გურულად – "ფიშტო"). მოწინააღმდეგეს აზიანებდა მოკლე მანძილზე. დამბაჩის ჩახმახს კაჟს უკეთებდნენ — „ხრეისის ქვეით, ითხრების კაჟი ჩახმახისა ფრიად კარგი“ (ვახუშტი ბატონიშვილი). საქართველოში დამბაჩას ამზადებდნენ ერეკლე I-ის მიერ დაარსებულ თოფხანაში (არსენალში) და სოფ. ტყვიავში — ქართლის მეფეთა თოფხანაში. მაჭახელაში (აჭარა) დამზადებულმა საუკეთესო დამბაჩამ სახელი გაითქვა მთელ საქართველოსა და თურქეთში. რევოლვერის გამოგონებისთანავე დამბაჩა ჩოხა-ახალუხისა და ოჯახის სამკაულად იქცა.

## ლიტერატურა
კატეგორია:საბრძოლო იარაღები
რედუტ-კალე

250px|thumb
**რედუტ-კალე** — ნავსადგური დასავლეთ საქართველოში შავი ზღვის სანაპიროზე XIX საუკუნის I ნახევარში. მდებარეობდა მდინარე ხობისწყლის შესართავში, ახლანდელი სოფელ ყულევის ადგილზე. 1804 წელს, როდესაც ამ ადგილებში რუსეთის ჯარის ნაწილები განლაგდა და რედუტი მოეწყო. რედუტ-კალე დასავლეთ საქართველოში განლაგებული რუსეთის ჯარის მთავარ სასურსათო ბაზად იქცა. იგი აღმოსავლეთ შავიზღვისპირეთის ერთ-ერთი ნავსადგური იყო, საიდანაც ამიერკავკასიაში შემოდიოდა ევროპული საქონელი. განსაკუთრებით გაიზარდა რედუტ-კალის მნიშვნელობა 1821 წლიდან, როდესაც ამიერკავკასიაში შეღავათიანი სატრანზიტო სავაჭრო ტარიფი დაწესდა; აქედან საქონელი უკვე შუა აღმოსავლეთშიც გადიოდა. შემდგომში სატრანზიტო სავაჭრო ტარიფის ცვლილება თავისთავად გავლენას ახდენდა რედუტ-კალის მნიშვნელობაზე. 1846 წელს მან სანავსადგურო ქალაქის სტატუსი მიიღო. ყირიმის ომის (1853-1856) დროს, 1854 წელს, რედუტ-კალე თურქეთის ესკადრამ დაბომბა,  შემდეგ რუსეთის ჯარებმა მისი ციხესიმაგრე ააფეთქეს და ქალაქიდან გავიდნენ. რედუტ-კალე თურქებმა დაიკავეს. პარიზის საზავო ხელშეკრულების (1856) თანახმად, 21 მარტს თურქებმა დათმეს რედუტ-კალე, მაგრამ ქალაქიდან გასვლისას გადაწვეს. ამის შემდეგ რედუტ-კალის მნიშვნელობა დაეცა და დასავლეთ საქართველოს შავი ზღვის სანაპიროზე დაწინაურდნენ სანავსადგურო ქალაქები ფოთი და სოხუმი.

## ლიტერატურა
**პაჭკორია მ.*,  რედუტ-კალე ყულევი, თბ., 1968;
 

კატეგორია:საქართველოს ისტორიული ქალაქები
დიოდორე სიცილიელი

**დიოდორე სიცილიელი** () — ბერძენი ისტორიკოსი, რომელიც მოღვაწეობდა ძვ. წ. I საუკუნეში. ცნობილი ნაშრომის - „ისტორიული ბიბლიოთეკის“ ავტორი. მისივე ნაშრომებზე დაყრდნობით, ის დაიბადა სიცილიის ქალაქ აგირიუმში. ანტიკური ლიტერატურა მის ცხოვრებაზე დამატებით ინფორმაციას არ გვაწვდის.  

## შემოქმედება 
დიოდორეს ნაშრომი, რომელსაც ის უწოდებს „*ისტორიულ ბიბლიოთეკას*“, შეიცავს ორმოც წიგნს და დაყოფილია სამ ნაწილად. პირველ ექვს წიგნში აღწერილია ნახევრად მითური ისტორიები. (მათ შორისაა ტროის ომი, არგონავტები და ა.შ.) აქ მოთხრობილია ძველი ეგვიპტის (I წიგნი), მესაპოტამიის, ინდოეთის, სკვითების და არაბების (II წიგნი), , ჩრდილოეთ აფრიკის (III), საბერძნეთისა და ევროპის (IV–VI) ისტორიისა და კულტურის შესახებ. მეორე ნაწილში (VII–XVII წიგნები) დიოდორე მოგვითხრობს მსოფლიოს ისტორიას ტროის ომიდან მოყოლებული ალექსანდრე დიდის სიკვდილამდე. მესამე ნაწილში (XVII წიგნიდან ბოლომდე) ის აღწერს მოვლენებს დიადოქოსების ომიდან დაწყებული ძვ. წ. 60 წლამდე, ანუ იულიუს კეისარის გალიაში ლაშქრობის დასაწყისამდე.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში 
* ისტორიული ბიბლიოთეკის სრული ტექსტი

კატეგორია:ბერძენი ისტორიკოსები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
ისლამური კულტურა

[thumb|300px|[ტაჯ-მაჰალი]]

**მუსულმანური კულტურა**, **ისლამური კულტურა**, ჩამოყალიბდა შუა საუკუნეებში არაბთა დიდი სახალიფოს ტერიტორიაზე. მას ქმნიდნენ როგორც არაბები, ასევე სახალიფოს შემადგენლობაში შემავალი სხვა ქვეყნები: ეგვიპტე, ირანი, სირია, პალესტინა, მესოპოტამია და შუა აზია. ისლამური კულტურა შუა საუკუნეებშივე გასცდა არაბული სახელმწიფოების საზღვრებს და მსოფლიო კულტურის მონაპოვარი გახდა.

## არქიტექტურა 

File:Kairouan Mosque Courtyard.jpg|უქბას მეჩეთი ჩრდილოეთი აფრიკის უძველესი მეჩეთი, მდებარეობს კაირუანში, ტუნისი.
File:Patio de los Arrayanes Alhambra 03 2014.jpg|ალჰამბრა, აშენებულია XI საუკუნეში.
File:Sultan Ahmed Mosque Istanbul Turkey retouched.jpg|სტამბოლის სულთან აჰმედის მეჩეთი, დასრულდა 1616-წელს.
File:Sixty Dome Mosque,Bagerhat.jpg|XV საუკუნის სამოცი გუმბათის მეჩეთი ბანგლადეშში.

## იხილეთ აგრეთვე 
*ისლამური ლიტერატურა

## სქოლიო 
კატეგორია:ისლამი
კატეგორია:კულტურა
კატეგორია:ისლამური კულტურა
რენკლოდი

**რენკლოდი** (, ) — ქლიავის ჯიშების ჯგუფი. ხის სიმაღლე 6-7 მ აღწევს. ნაყოფი სფერულია, მწვანე, ყვითელი ან იისფერი. საქართველოში დარაიონებულია მწვანე რენკლოდი და ალტანის რენკლოდი.

მწვანე რენკლოდი საქართველოში ფართოდ გავრცელებულია, იგი რენკლოდის ტიპური წარმომადგენელია.  მისი ნაყოფი მომწვანო ყვითელია, მკვრივი ან ნაზი, წვნიანი, ძალიან ტკბილი, სასიამოვნო გემო აქვს. მწიფს აგვისტოს მეორე ნახევარში ან სექტემბრის დასაწყისში. მოსავალი ერთი ხიდან 140 კგ-მდე.

ალტანის რენკლოდი ევროპული ჯიშია, საქართველოში ფართოდ არის გავრცელებული. ნაყოფი საშუალო ან საშუალოზე მსხვილი, 50-60 გრ. მომრგვალო ფორმის, კანი მოწითალო, სრულ სიმწიფეში მუქი ფერის რბილობით. ხასიათდება კარგი საგემოვნო თვისებებით. კურკა რბილობს ნახევრად სცილდება.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ქლიავის ჯიშები