open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
მდაბიო

**მდაბიო**, *მდაბიური*, *მდაბური* — „დაბის“ (უმცირესი ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულისა და დასახლებული ადგილის) მკვიდრი. რადგან — „დაბა“ (თავდაპირველად გვაროვნული-თემური ერთეული უნდა ყოფილიყო) ადრინდელ ფეოდალურ ხანაში სასოფლო-სამეზობლო თემს წარმოადგენდა, „მდაბიო“ ამ დროს სოციალური ტერმინი იყო და ამ „დაბაში“ მცხოვრებ მეთემეს აღნიშნავდა. ტერმინი „მდაბიო“ ჩვენამდე მოღწეულ ძეგლთაგან პირველად გვხვდება „ ევსტათი მცხეთელის მარტვილობაში“ „მდაბურის“ ფორმით და აღნიშნავს საქალაქო ეთნიკურ-რელიგიური თემის წევრს (გიორგი მელიქიშვილი).

მდაბიო დრინდელ ფეოდალურ ხანაში მატერიალური დოვლათის ძირითადი მწარმოებელი იყო, იგი ემსახურებოდა „დაბების“ მფლობელ ფეოდალს. მდაბიოთა უმთავრესი მოვალეობა იყო აგრეთვე ლაშქრობა. ამ ნიშნით სამეცნიერო ლიტერატურაში იხმარება ტერმინი მდაბიორ-მოლაშქრენი (ნიკოლოზ ბერძენიშვილი) მსუბუქად შეიარაღებულ ქვეით მეომართა აღსანიშნავად, რომლებიც მძიმედ შეჭურვილ თავიანთ „უფლებს“ ახლდნენ. VIII-IX საუკუნეებში „დაბების“ ანუ სასოფლო-სამეზობლო თემების ადგილს იკავებს მთლიანად ფეოდალების მიწათმფლობელობასა და ექსპლუატაციაში შესული „სოფლები“. ამ პროცესის შესაბამისად მდაბიოთა სოციალურმა ფენამ გაქრობა იწყო და მისი ადგილი თანდათანობით „გლეხმა“ დაიჭირა, როგორც ამ სახეცვლილი გაერთიანების მკვიდრმა და თემის გარეშე მდგომმა არათავისუფალმა მწარმოებელმა.

## ლიტერატურა
* საქართველოს ისტორიის ნარკვევები, ტ. 1-2, თბ., 1970-1973;

კატეგორია:ფეოდალიზმი
A State of Trance 2006

***A State of Trance 2006*** — 2006 წლის კრებული. გამოიცა არმინ ვან ბიურენის მიერ. დისკი გამოსცა ლეიბლმა Armada Music.

## სიმღერების სია 
### დისკი №1 
# მაიკ ფოილი - Shipwrecked (ჯონ ო’კალაგანი vs. მაიკ ფოილი Club Mix)
# Sunlounger - White Sand (DJ Shah's Original Mix)
# ლეონ ბოლიერი & ელზა ჰილი - No Need To Come Back (Vocal Mix) 	
# მეთიუ დიკი - Timeless (Digifruitella dub)
# კარენ ოვერტონი - Your Loving Arms (Club Mix)
# DJ Shah - Beautiful (Glimpse Of Heaven) (Long Island Dub)
# Niyaz - Dilruba (Junkie XL Remix)”
# Basic Perspective - Small Step On the Other Side (Elevation Remix)
# Zirenz - Edge Of Space (Whiteroom Remix)
# ჯოდი ვისტერნოფი - Cold Drink, Hot Girl (The Original Mix)
# Incolumis - One With Sanctuary
# ჯოუს ამნესია vs. შაუნ მიტისკა - My All (Flash Brothers Remix)
# Envio - For You (Outro Edit)
### დისკი №2 
# Arksun - Arisen
# Fable - Above
# ო’კალაგანი & კერნი - Exactly
# კიაუ vs. ალბერტი - Walk Down (KvA Club Mix)
# Kuffdam & Plan - Dream Makers (Original Mix)
# M.I.K.E. - Voices From The Inside (M.I.K.E.'s Progressiva Mix)
# DJ Govenor - Red Woods
# კიაუ vs. ალბერტი - Kiksu (Original Mix)
# ჰიროიუკი ოდა - Transmigration
# Under Sun vs. Signum - Captured (Sebastian Brandt Remix)
# Mannix vs. Kaymak - World Gone Mad
# Stoneface & Terminal - Venus
# არმინ ვან ბიურენი - Control Freak (სანდერ ვან დუმის Remix)
# ტომას ბრონზვაირი - Shadow World (Original Mix)
# გიუსიპე ოტავიანი & მარკ ვან ლინდენი - Until Monday
# არმინ ვან ბიურენი - Sail

## სქოლიო 
კატეგორია:A State of Trance
კატეგორია:არმინ ვან ბიურენის ალბომები
კატეგორია:2006 წლის ალბომები
მდედრობითი გვიმრა

**მდედრობითი გვიმრა** () — მრავალწლოვანი ბალახოვანი მცენარე ათირიუმისებრთა ოჯახისა. 

გავრცელებულია ჩრდილოეთ ნახევარსფეროს ტყის ზონაში ტენიან დაჩრდილულ ადგილებში. საქართველოში ერთ-ერთი ყველაზე ფართოდ გავრცელებული ტყის გვიმრაა. კოლხეთში გვხვდება ტყის ყველა სარტყელში. 

აღმოსავლეთ საქართველოში ძირითადად ტყის ზედა სარტყელშია, ნაწილობრივ შუაშიც. კარგად ხარობს ტენიან ფართოფოთლოვან და წიწოვან ტყეებში 1300-2000 მ-მდე, სადაც იგი ხშირად ბალახოვანი საფრის დომინანტია. იზრდება საქართველოს ყველა რაიონში ჯავახეთის, ქიზიყისა და გარდაბნის გარდა. მდედრობითი გვიმრა სამკურნალო (ჭიების გამომდენი საშუალება) და დეკორატიული მცენარეა.

## ლიტერატურა
კატეგორია:გვიმრები
კატეგორია:სამკურნალო მცენარეები
A State of Trance 2007

***A State of Trance 2007*** — 2007 წლის მიქს-კრებული. შედგენილია არმინ ვან ბიურენის მიერ. გამოიცა ლეიბლზე Armada Music.

## სიმღერების სია 
### დისკი 1 - On The Beach 
# Cerf, Mitiska & Jaren - Light The Skies (Retrobyte’s Classic Electrobounce Mix)  [6:07]
# Chris Lake feat. Emma Hewitt - Carry Me Away  [6:15]
# სულთანი & ნედი - Together We Rise  [6:00]	
# DJ Shah & ადრინა ტორპი - Who Will Find Me  [9:15]
# კირსტი ჰაუკშოუ & Tenishia - Reasons To Forgive  [7:00]
# Rio Addicts - The Distance  [5:21]
# ჯოუს ამნესია & ჯენიფერ რენი - Wouldn't Change A Thing  [5:18]
# Sunlounger - In & Out (DJ Shah Rework)  [7:02]
# ალექს ბარტლეტი & Anthya - Touch The Sun (Rank 1 Remix)  [4:20]
# The Blizzard - Kalopsia  [6:19]
# კიაუ & ალბერტი - Always A Fool  [6:12]
# Global Illumination - Tremble  [6:53]
### დისკი 2 - In The Club 
# არმინ ვან ბიურენი - Miserere  [2:20]
# არმინ ვან ბიურენი - Rush Hour  [7:49]
# ტერი ფერმინალი vs. მარტკ შერი - Walk Away (Terry Ferminal Mix)  [4:14]
# ალბერტ ვორნი - Formentera What (Gareth Emery Remix)  [4:35]
# მაიკლ დოუ - Ascent  [4:53]
# რექს მუნდი - Perspective  [4:14]
# რონსკი სფიდი & სერ ადრიანი - The Space We Are (Acapella)  [2:36]
# მარკუს სქულზი vs. Chakra - I Am  [5:47]
# First State - Evergreen  [7:07]
# მაიკ ფოილი - Firefly  [4:11]
# ნიკ ჩაგალი - What You Need (Hard Dub)  [4:52]
# ფილო & პერი & ერიკ ლუმიერი - Anthem  [4:02]
# Lost Witness vs. Sassot - Whatever (Aly & Fila Remix)  [3:58]
# FKN feat. Jahala - Why? (Aly & Fila Remix)  [5:07]
# სოპია სუგარი - Day Seven  [3:14]
# სინ ტიასი & Logistic - One More Night Out  [6:09]

## სქოლიო 
კატეგორია:არმინ ვან ბიურენის ალბომები
კატეგორია:A State of Trance
კატეგორია:2007 წლის კომპილაციური ალბომები
მდევარი

**მდევარი** — ფეოდალური ლაშქრის სახეობა საქართველოში. სწრაფად იკრიბებოდა მტრის თავდასხმის დროს. მდევარის ძირითადი მოვალეობა იყო გაქცეული მტრის დადევნება. მდევარში შედიოდა ყველა სოციალური ფენის წარმომადგენელი. მდევრის როლი განსაკუთრებით გაიზარდა ლეკიანობასთან ბრძოლის დროს. 1772 წელს ერეკლე II-ის მიერ გაცემული ბრძანებით ზემო ქართლი სამდევროებად დაიყო. არსებობდა სხვა რეგიონების სამდევროებიც. მდევარის შეკრებას სარქარდრები ხელმძღვანელობდნენ. ზემო ქართლის მდევარის საერთო ხელმძღვანელობა ამილახორსა და ერისთავს ევალებოდა. მდევარი ძირითადად ფეხოსნებისაგან შედგებოდა. მდევარში გაუსვლელობისათვის დაწესებული იყო სხვადასხვა სასჯელი. მდევარი იყო მორიგე ლაშქრის ერთ-ერთი წინამორბედი.

## ლიტერატურა
* *მეგრელაძე დ.,* დაღესტან-საქართველოს ურთიერთობის ისტორიიდან, «მაცნე», 1967, №6;

კატეგორია:ფეოდალური საქართველო
მდელოს მატკვარცანა

**მდელოს მატკვარცანა** () — მრავალწლოვანი ბალახოვანი მცენარე პარკოსანთა ოჯახისა. აქვს 30-100 სმ სიგრძის აღმამდგომი ან მხოხავი ღერო, მარტივი ან დატოტვილი ულვაშით დაბოლოებული რთული ფოთლები და მტევნებად შეკრებილი, კაშკაშა ყვითელი ყვავილები. 

გავრცელებულია ევროპაში, მცირე, ცენტრალური და აღმოსავლეთ აზიაში, ხმელთაშუაზღვისპირეთსა და ჩრდილოეთ ამერიკაში, კავკასიაში, ციმბირსა და შუა აზიაში. საქართველოში თითქმის ყველგან გვხვდება მდელოებსა და ბუჩქნარებში, ყანებში, მთის შუა, იშვიათად ზედა სარტყელში. საქონლის საკვები მცენარეა.

## ლიტერატურა
კატეგორია:პარკოსნები
მდელოს ფარვანა

**მდელოს ფარვანა** () — მწერი ქერცლფრთიანების რაზმისა. პეპელას ფრთების შლილი 18-26 მმ. წინა ფრთები მონაცრისფრო-ყავისფერია, მოშავო-მურა ლაქები აქვს. უკანა ფრთები მურა-ნაცრისფერია. ფართოდაა გავრცელებული. საქართველოში პირველად აფხაზეთში შენიშნეს 1929 წელს. პერიოდულად მრავლდება. მატლი ძლიერ აზიანებს შაქრის ჭარხალს, ერთწლოვან და მრავალწლოვან პარკოსნებს, მზესუმზირას, ბამბას, ეთერზეთოვან და ბოსტნეულ კულტურებს, სამკურნალო მცენარეებს, სარეველა ბალახებს. საქართველოში მდელოს ფარვანა 3 თაობას იძლევა (შეიძლება მე-4 თაობის განვითარებას).

*ბრძოლის ღონისძიებანი:* მზრალად ხვნა. ინსექტიციდების გამოყენება მატლების წინააღმდეგ; კვერცხის დების დროს ტრიქოგრამების გაშვება.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ქერცლფრთიანები
მდენარი

**მდენარი** — ქართული ლექსის სახეობა. საერთო რითმაზე გაწყობილი 16-მარცვლიანი ლექსი, რომელიც 7 ტაეპისაგან შედგება. ბოლო ტაეპში მოხსენებულია ავტორის სახელი. მდენარს დავით გურამიშვილი „დინარს“ უწოდებს, ხოლო მამუკა ბარათაშვილი  — „გრძელშეწყობილს“.

## ლიტერატურა
* *მიქაძე გ.,* ნარკვევები ქართული პოეტიკის ისტორიიდან, თბ., 1974;

კატეგორია:ლექსთწყობა
მდივანი

**მდივანი** — თანამდებობა, რომელსაც აქვს რანდენიმე მნიშვნელობა:

*მოსამსახურე, რომელიც განაგებს საქმისწარმოებას, კერძოდ, დაწესებულების, ორგანიზაციისა თუ ცალკეული პირის (მეცნიერის, სახელმწიფო მოღვაწის, მწერლის და სხვ.) საქმიან მიმოწერას;

*კრების, სხდომის ოქმის შემდგენელი. მაგ., სასამართლოს მდივანი, რომლის მოვალეობაა სასამართლოს სხდომის ოქმის შედგენა, სასამართლოს მოქმედებისა და გადაწყვეტილების, აგრეთვე სასამართლო პროცესში მონაწილე პირთა მოქმედების სრული და ზუსტი გადმოცემა;

*პარტიის ან საზოგადოებრივი ორგანიზაციის არჩევითი ხელმძღვანელი (მაგ., პარტიის რაიკომის მდივანი);

*თანამდებობის პირი, რომელიც ხელმძღვანელობს სამეცნიერო დაწესებულების მიმდინარე სამუშაოს (სწავლული მდივანი);

*(*სამართლეებრივი ისტორია*)  მოხელე გვიანდელ ფეოდალურ საქართველოში. ასრულებდა საკანცელარიო სამუშაოს (სხვადასხვაგვარი საბუთის შედგენა, მიმოწერა), ესწრებოდა სასამართლო სხდომას და მონაწილეობდა საქმის განხილვაში (სასამართლო პროცესის დროს მას „წინ ედვა“ სამართლეებრივი წიგნი; იგი იწერდა საჩივარს, მონახავდა და წაიკითხავდა სათანადო მუხლს და სხვ.).

მდივანი მონაწილეობას იღებდა აგრეთვე სამეფოს აღწერაში და მას საფინანსო საქმეებიც ეკითხებოდა. სამეფოში ერთდროულად რამდენიმე მდივანი იყო. საბუთებში „კარის მდივანი“, „მეფის მდივანი“, „დედოფლის მდივანი“. თავისი ფუნქციებით მდივანი ადრინდელ მწიგნობარს შეესატყვისებოდა, ამ 2 თანამდებობის სახელწოდება შეერთებულად — „მდივან-მწიგნობრის“ სახითაც გვხვდება.

## ლიტერატურა
**სურგულაძე ი.,* საქართველოს სახელმწიფოსა და სამართლის ისტორიისათვის, ტ. 1, თბ., 1952, გვ. 229-239.

კატეგორია:პროფესიები
კატეგორია:თანამდებობები ძველ საქართველოში
მდინარის დელფინისებრნი

**მდინარის დელფინისებრნი** () — ძუძუმწოვრების ოჯახი კბილიანი ვეშაპების ქვერიგისა. მათი სხეულის სიგრძე 3 მ, მასა 225 კგ აღწევს. კარგად აქვთ განვითარებული სმენა და ექოლოკაცია, სუსტად — მხედველობა. გავრცელებული არიან სამხრეთ ამერიკისა და სამხრეთ აზიის მდინარეებში. ოჯახში 4 გვარის 4 სახეობა: განგის დელფინი ანუ სუსუკი (Platanista gangetica), ამაზონის დელფინი ანუ ბოუტო (Inia geofrensis), ჩინური ტბის დელფინი (Lipotes vexilifer) და ლაპლატის დელფინი (Pontoporia blainvillei). იკვებებიან თევზებით, მოლუსკებით, კიბოსნაირებით.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:კბილიანი ვეშაპები
მდინარის კიბოები

**მდინარის კიბოები** — უხერხემლო ცხოველები ათფეხა კიბოების რიგისა. მათი სხეულის სიგრძე 6-30 სმ, ზოგჯერ 80 სმ (მაგადასკარული კიბო) აღწევს. უმრავლესობა მტკნარ წყალში ბინადრობს. ღამის ცხოველებია. იკვებებიან სანაპირო წყლის მცენარეულობით, აგრეთვე ცხოველური საკვებით. მრავლდებიან შემოდგომაზე. მდინარის კიბოები გაერთიანებული არიან 3  ოჯახში. გავრცელებული არიან ზომიერ სარტყელში აფრიკის გარდა. ყოფილ სსრკ-ში გვხვდება 8 სახეობა. ყველაზე დიდი მნიშვნელობა აქვს 2 სახეობას: ვიწროფეხა მდინარის კიბოები (Astacus leptodactylus) და ფართოფეხა მდინარის კიბოები (Astacus astacus). მდინარის კიბოების  რეწვის ძირითადი რაიონია აზოვ-შავი ზღვის აუზი (ნადავლის 90%-მდე).

## ლიტერატურა
კატეგორია:ათფეხა კიბოები
დასტინ ჰოფმანის ფილმოგრაფია

**დასტინ ჰოფმანის ფილმოგრაფია** ითვლის 80-მდე ფილმს. ამათგან უდიდეს ნაწილში მთავარი ან მეორეხარისხოვანი როლი აქვს ნათამაშები, რამდენიმე ფილმი კი საკუთარი რეჟისურითაა გადაღებული. ჰოფმანი ასევე რამდენიმე ფილმის პროდიუსერიცაა.

კატეგორია:ფილმოგრაფიები
მდინარისპირა ტყე

**მდინარისპირა ტყე** — მდინარის პირას პირველ და მეორე ტერასის გადაკვეთაზე არსებული ტყე. მისთვის დამახასიათებელია საკვები ნივთიერებით მდიდარი ლამიანი ნიადაგი, პერიოდული დატბორვა, გრუნტის წყლის სიახლოვე. მდინარისპირა ტყე მრავალსართულიანია. ზედა სართული, უკავია ხვალოს, ოფს, ჭალის (გრძელყუნწა) მუხას, თელას; მეორე სართული  — ტირიფს, თუთას, მაჟალოს, ნეკერჩხალს, ხოლო ქვედა სართული — სხვადასხვა სახეობის კუნელს, ზღმარტლს, შინდს, შინდანწლას და სხვა სახეობებს. სართულები ერთმანეთში ხვიარა მცენარეებითაა გადახლართული. საქართველოში ამ სახის ტყეები ფართოდ იყო გავრცელებული, ამჟამად მცირე მასივებია (ჭიაური — ალაზანზე; ყორუღი — იორზე და რუსთავი — მტკვარზე გარდაბნის მიდამოებში) შემორჩენილი. მდინარისპირა ტყის დიდი მნიშვნელობა აქვს წყალდიდობისაგან სასოფლო-სამეურნეო კულტურების დაცვისა და სანადირო ფაუნის შენარჩუნებისათვის.

## იხილეთ აგრეთვე
* ჭალის ტყე
* საქართველოს ტყეები
* საქართველოს ფლორა

## ლიტერატურა
კატეგორია:ტყეები
მდოგვი

**მდოგვი** — ბალახოვანი მცენარეები კომბოსტოსებრთა ოჯახის Sinapis და  Brassica-ს გვარებისა. Sinapis გვარი მოიცავს 7-10 ერთწლოვან ან იშვიათად მრავალწლოვან სახეობას. 

გავრცელებულია ევროპაში, ჩრდილოეთ აფრიკასა და აზიაში. მეტწილად სარეველა მცენარეებია. ყოფილ სსრკ-ში მისი 2-3 სახეობაა, საქართველოში — 2: თეთრი მდოგვი (Sinapis alba) იზრდება მინდვრებსა და დანაგვიანებულ ადგილებში, მთის შუა სარტყლამდე. 

მინდვირის მდოგვი  (Sinapis arvensis) ნათესების სარეველაა და ზოგჯერ გზის პირებსა და ბოსტნებშიც გვხვდება. Brassica-ს გვარიდან მდოგვს მიეკუთვნება სარეპტის მდოგვი (Brassica juncea), რომლის სიმაღლე 1,5 მ აღწევს. მოჰყავთ ევროპასა და აზიაში. ჩვენში ნათესების სარეველაა. იზრდება აფხაზეთსა და აჭარაში. შავი მდოგვი (Brassica nigra) მოჰყავთ მცირე აზიაში, ევროპასა და ამერიკაში. ყოფილ სსრკ-ში სარეველაა.

მდოგვი მოჰყავთ თესლისაგან ზეთის მისაღებად (სარეპტის მდოგვის თესლში 35-40% ზეთია, თეთრ მდოგვში — 25-34%), იყენებენ აგრეთვე პურის საცხობ, საკონდიტრო, საკონსერვო და საპარფიუმერიო მრეწველობაში. მდოგვის კოპტონისაგან მზადდება მდოგვის ქაღალდი და სუფრის მდოგვი. სარეპტის მდოგვის ძირხვენიან და ფოთლოვან ჯიშებს ბოსტნეულის მსგავსად ჭამენ. თეთრი მდოგვი ჭოტების წარმოქმნამდე შეიძლება საქონლის საკვებად გამოვიყენოთ. საქართველოში ფოთლოვანი მდოგვი მოჰყავთ სასალათედ.

## ლიტერატურა
კატეგორია:კომბოსტოსებრნი
მეაბჯრეთუხუცესი

**მეაბჯრეთუხუცესი** — სამხედრო უწყების მოხელე გაერთიანებულ ფეოდალურ საქართველოში. მეაბჯრეთუხუცესი აბჯარ-საჭურვლის მთავარი გამგე, მეაბჯრეთა უფროსი იყო და ამილახორს ემორჩილებოდა. სამოხელეო ნიშნად მას „ჴრმალი“ ეკუთვნოდა. მეფის კურთხევის დროს მეაბჯრეთუხუცესი „ჴრმალ-შემორტზმული“ იყო და მეფის აბჯრის მტვირთველის მოვალეობას ასრულებდა (ეჭირა სამეფო ფარი, ლახტი და ქარქაში).

## ლიტერატურა
* *ჯავახიშვილი ივ.,* ქართული სამართლის ისტორია, წგნ. 2, ნაკვ. 1, ტფ., 1928, გვ. 151-155;

კატეგორია:თანამდებობები ძველ საქართველოში
მებეგრე გლეხი

**მებეგრე გლეხი** — გლეხი, რომელიც ფეოდალს უხდიდა ბეგარას. მებეგრე გლეხი შეიძლებოდა ყოფილიყო მხოლოდ მკვიდრი გლეხი, რომელიც მემკვიდრეობით ფლობდა ბატონისაგან პირობით საკუთრებაში მიცემულ მიწას. მებეგრე გლეხები ერთმანეთისაგან განსხვავდებოდნენ ბეგრის სახეობებითა და რაოდენობით. სხვადსხვაგვარი იყო მათი ეკონომიკური და სოციალური მდგომარეობაც.

## ცლიტერატურაც 
* *მუსხელიშვილი ლ.,* დასავლეთ საქართველოს გლეხობის სოციალურ-ეკონომიური კატეგორიები XVI-XVII სს., «ენიმიკის მოამბე», 1940, ტ. 5-6;
* *Бердзенишвили Н. А.,* Очерк из истории пазвития феодальных отношений в Грузии (XIII-XVI вв.), მის წგნ.: საქართველოს ისტორიის საკითხები, წგნ. 2, თბ., 1965;

კატეგორია:ფეოდალიზმი
კატეგორია:გლეხობა
მეაქლემეობა

**მეაქლემეობა** — მეცხოველეობის დარგი, რომელიც შეისწავლის აქლემების მოშენებისა და გამოყენების საკითხებს. მეაქლემეობა განვითარებულია უდაბნოს, ნახევრად უდაბნოსა და მშრალი ველი ზონებში.

საქართველოს ფაუნისათვის აქლემი არ არის დამახასიათებელი ცხოველი.
## ლიტერატურა
კატეგორია:მეაქლემეობა
ივანე ვაჩნაძე

**ივანე ასლანის ძე ვაჩნაძე** () (დ. 10 აპრილი, 1899, სოფ. კარდანახი, ახლანდ. გურჯაანის მუნიციპალიტეტი, — გ. 23 აპრილი, 1976, სომიური, საფრანგეთი) — საფრანგეთის არმიის ოფიცერი (''Chef d'escadron''), ქართველი ემიგრანტი.

სწავლობდა ვორონეჟის კადეტთა კორპუსში, 1918 წლიდან — თბილისის იუნკერთა სასწავლებლის საცხენოსნო განყოფილებაზე. მონაწილეობდა 1921 წლის ომში საბჭოთა რუსეთთან (კოჯორ-ტაბახმელის ფრონტი). 1921 წლიდან ემიგრაციაში იყო. სწავლობდა საფრანგეთში, სენ-მექსანის სამხედრო სასწავლებელში. მსახურობდა საკავალერიო ნაწილებში, მეთაურობდა ესკადრონს. II მსოფლიო ომის (1939–45) დროს ტყვედ ჩაუვარდა გერმანელებს, მაგრამ გაიქცა და 1940 წელს შეუერთდა ჩრდილოეთ აფრიკაში მყოფ საფრანგეთის წინააღმდეგობის ძალებს. 1944 წელს იბრძოდა საფრანგეთსა და გერმანიაში. 1946 წლიდან ალჟირში მეთაურობდა საფრანგეთის უცხოური ლეგიონის ქვედანაყოფს. 1951 წლიდან, სამხედრო სამსახურის დატოვების შემდეგ, ასწავლიდა სომიურის კავალერისტთა სკოლაში. საქართველოს მოქალაქეობაზე უარი არ უთქვამს. დაკრძალულია ლევილის ქართველთა სასაფლაოზე. 
## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში 
* legioncavalerie.free.fr 

კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები
კატეგორია:ფრანგი სამხედრო მოღვაწეები
კატეგორია:ქართველი ემიგრანტები
კატეგორია:დაბადებული 1899
კატეგორია:გარდაცვლილი 1976
კატეგორია:დაბადებული 10 აპრილი
კატეგორია:გარდაცვლილი  23 აპრილი
კატეგორია:ქართველები საფრანგეთში
კატეგორია:ქართველები მეორე მსოფლიო ომში
კატეგორია:საპატიო ლეგიონის ორდენის კავალრები
კატეგორია:ლევილის სასაფლაოზე დაკრძალულები
მდივანბეგი

**მდივანბეგი** — უფროსი მოსამართლე, მსაჯულთუხუცესი, მდივანბეგთა სასამართლოს თავმჯდომარე. მდივანბეგობის სახელო საქართველოში XVI საუკუნიდან შემოვიდა. „მდივანბეგი“ მოსამართლის აღნიშნული სხვა ტერმინების — „მსაჯულის“, „მოსამართლისა“ და „ბჭის“ პარალელურად იხმარებოდა.

მდივანბეგი იყო სპეციალური მოხელე — მოსამართლე, რომლის კომპეტენციაში შედიოდა მნიშვნელოვანი სისხლისა და სამოქალაქო სამართლეებრივი საქმეები. მდივანბეგის სასამართლო ჩვეულებრივ კოლეგიური იყო. სასამართლოს ესწრებოდა მდივანი, რომლის მოვალეობას შეადგენდა მხარეთა ჩვენების ჩაწერა, სამართლეებრივი წიგნის სათანადო მუხლის მოძებნა; მდივნები სასამართლოს წევრებადაც ითვლებოდნენ და მონაწილეობას იღებდნენ საქმეების გარჩევაში. მდივანბეგის სასამართლოს ექვემდებარებოდნენ იასაულები, რომელთაგან ერთი ჯგუფი საგამოძიებო, მეორე კი აღმასრულებელი ხასიათის ფუნქციას ასრულებდა. საჯარო ხელისუფლების ინიციატივით მხოლოდ მნიშვნელოვანი სისხლის სამაღტლეებრივი საქმეების ძიება იწყებოდა. სასამართლო პროცესი შეჯიბრებითი იყო. მხარეები პროცესში თანასწორი უფლებებით სარგებლობდნენ, თუ ისინი ფეოდალური იერარქიის ერთ საფეხურზე იდგნენ. სასამართლო მოისმენდა მხარეების ჩვენებას, გასინჯავდა საბუთებს, შეამოწმებდა მათს სისწორეს, დაკითხავდა მოწმეებს.

მდივანბეგს განსაკუთრებული ადგილი ეჭირა ფეოდალურ მოხელეებს შორის — იგი მეფის, სახელმწიფო მოსამართლე იყო. მდივანბეგის იურისდიქცია ფართოვდებოდა ფეოდალთა სასამართლო იმუნიტეტის შევიწროების ხარჯზე. მდივანბეგი არ ჰყავდა არც ერთ ფეოდალს, მაშინ როდესაც ცენტრალური აპარატის სხვა სახელოთა თანამოსახელე თანამდებობანი ცალკეულ საფეოდალოებშიც არსებობდა.

XVII საუკუნისა და XVIII საუკუნის I ნახევარში ქართლის სამეფოში 4 მდივანბეგზე ნაკლები არ უნდა ყოფილიყო. XVIII საუკუნის II ნახევარში ქართლ-კახეთის სამეფოში მდივანბეგთა რაოდენობა რამდენიმეჯერ გაიზარდა. მდივანბეგები იყვნენ აგრეთვე იმერეთის სამეფოში, სამეგრელოსა და გურიის სამთავროებში.
## იხილეთ აგრეთვე
* მდივანბეგთა სასამართლო

## ლიტერატურა
**გაბაშვილი ვ.,* დარბაზის რიგის მოხელენი დასტურლამალის მიხედვით, «ენიმკის მოამბე», 1942, ტ. 13, გვ. 179-185;
**სურგულაძე ი.,* საქართველოს სახელმწიფოსა და სამართლის ისტორიისათვის, ტ. 1, თბ., 1952, გვ. 313-338;

კატეგორია:თანამდებობები ძველ საქართველოში
მებრძოლი გუშაგი

**„მებრძოლი გუშაგი“** — საქართველოს სსრ შინაგან საქმეთა სამინისტროს ყოველკვირეული ორგანო. გამოდიოდა 1965-1970 წლებში თბილისში ქართულ და რუსულ ენებზე (რუს. გამოცემას ეწოდებოდა „ბოევოი სტრაჟ“).

გაზეთი აშუქებდა საბჭოთა სამართალმცოდნეობის პრობლემებს, ადმინისტრაციული ორგანოების მუშაობას, შინაგან საქმეთა ორგანოებისა და ფართო საზოგადოებრიობის ბრძოლას სოციალისტური მართლწესრიგის განმტკიცებისათვის. რედაქტორი — ვ. ალფენიძე.

## ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს გაზეთები
კატეგორია:ქართულენოვანი გაზეთები
ალექსანდრე ჯინჭარაძე

**ალექსანდრე (საშა) დავითის ძე ჯინჭარაძე** (; დ. 16 იანვარი, 1896, ხონი — გ. 17 აგვისტო, 1970, ნიუ იორკი) — ქართველი სამხედრო ოფიცერი, საფრანგეთის წინააღმდეგობის მოძრაობის მონაწილე.

## ბიოგრაფია
სწავლობდა თბილისის სათავადაზნაურო გიმნაზიაში. მონაწილეობდა პირველ მსოფლიო ომში (1914-1918). 1916-1917 წლებში რიგითად იბრძოდა კავკასიის ფრონტზე და დაჯილდოვდა წმ. გიორგის ჯვრით. 1919 წელს ჩაირიცხა ქართულ სამხედრო სკოლაში კაპიტან ხოშტარიას III მწყობრში. მონაწილეობდა ბრძოლებში საბჭოთა რუსეთის ჯარებთან კოჯორსა და ტაბახმელასთან (1921 წლის თებერვალი). გასაბჭოების შემდეგ ემიგრაციაში წავიდა და 1921 წელს მივლენილი იქნა საფრანგეთში სამხედრო საქმის სასწავლებლად. 1922 წელს დაამთავრა სენ-მექსანის სამხედრო სკოლა უფროსი ლეიტენანტის წოდებით და ჩაირიცხა საფრანგეთის უცხოურ ლეგიონში. 1926 წელს დაასრულა სწავლა ფონტებლოს ცხენოსანი არტილერიის სკოლაში. უცხოური ლეგიონის შემადგენლობაში მსახურობდა მარაკეშში (1927-1929), მაროკოსა და ალჟირში (1930-1940). მეორე მსოფლიო ომის დასაწყისში, 1940 წლის ივნისში ნორუაისთან ბრძოლაში კაპიტანი ჯინჭარაძე ტყვედ ჩაუვარდა გერმანელებს, თუმცა მალევე გაათავისუფლეს. 1946 წლამდე მაროკოშია. 1948 წელს მიიღო მაიორის ჩინი. 1948 წელს მაიორი ალექსანდრე ჯინჭარაძე, როგორც გაეროს სამხედრო დამკვირვებელი, მეთვალყურედ გაგზავნეს ახლო აღმოსავლეთში; მსახურობდა კაიროში, ბეირუთსა და იერუსალიმში. 1952-1954 წლებში მსახურობს ჩრდილო აფრიკული ათასეულის უფროსად ავსტრიაში. დაჯილდოებული იყო საპატიო ლეგიონის ორდენითა და საბრძოლო ჯვრით.

1954 წელს მაიორი ალექსანდრე ჯინჭარაძე გადადგა სამხედრო სამსახურიდან და სხვა ქართველ ოფიცრებთან (მიხეილ დადიანი, სიკო კობიაშვილი, ალექსი ჩხენკელი, დიმიტრი და დავით შალიკაშვილები) ერთად საცხოვრებლად ამერიკის შეერთებულ შტატებში გადასახლდა. 1955-1962 წლებში იყო ნიუ-იორკის ქართული სათვისტომოს მდივანი. ეწეოდა აქტიურ საზოგადოებრივ საქმიანობას, თანამშრომლობდა ემიგრანტულ ჟურნალ-გაზეთებთან, იყო იუნკერთა კავშირის წარმომადგენელი აშშ-ში, აგრეთვე უცხოური ლეგიონის ამხანაგობის ხელმძღვანელი. გარდაიცვალა 1970 წლის 17 აგვისტოს, ნიუ-იორკში.

მისი მეუღლე იყო ცნობილი ფირმა „Prince Matchabelli“-ს დამაარსებლის გიორგი მაჩაბლის და ნინო, ქალიშვილი – ქეთევან ჯინჭარაძე ომის წლებში ფრანგული წინააღმდეგობის მოძრაობის წევრი იყო.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ქართული დიასპორა: ჯინჭარაძე ალექსანდრე (საშა).

კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები
კატეგორია:ფრანგი სამხედრო მოღვაწეები
კატეგორია:ქართველები საფრანგეთში
კატეგორია:დაბადებული 16 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1896
კატეგორია:გარდაცვლილი 17 აგვისტო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1970
კატეგორია:ქართველები პირველ მსოფლიო ომში
კატეგორია:ხონში დაბადებულები
მებოცვრეობა

**მებოცვრეობა** — მეცხოველეობის დარგი, რომლის დანიშნულებაა ბოცვრების მოშენება. მებოცვრეობის ძირითადი პროდუქტებია ხორცი, ტყავი, თივთიკი. მებოცვრეობა განვითარებულია საფრანგეთში, იტალიაში, აშშ-ში, ინგლისში, უნგრეთში, პოლონეთსა და ბულგარეთში. აგრეთვე რუსეთში, უკრაინასა და მოლდოვაში.

საქართველოში მებოცვრეობის განვითარება 1970-იანი წლებიდან დაიწყო. 1975-თვის მებოცვრეობის ფერმები და სანაშენე მეურნეობები 35-ს აღწევდა, სადაც 12 000 დედა ბოცვერი იყო. კარგადაა მოწყობილი მებოცვრეობის კუმისის სანაშენე მეურნეობა და ბებნისის სანაშენე ფერმა. სანაშენე ჯიშებია საბჭოური შინშილა, ნაცარა გოლიათი, თეთრი გოლიათი, ვენური ცისფერი, შავარდენი, კალიფორნიული და სხვა ბოცვერი.

## ლიტერატურა
მებოსტნეობა

**მებოსტნეობა** შეიძლება აღნიშნავდეს:
* მებოსტნეობა — სოფლის მეურნეობის დარგი, რომლის დანიშნულებაა ბოსტნეული კულტურების მოყვანა;
* მებოსტნეობა — მეცნიერება, რომელიც შეისწავლის ბოსტნეულის ბიოლოგიასა და მოყვანის ხერხებს.
მეგაკარიოციტი

thumb|მეგაკარიოციტები ძვლის ტვინში
**მეგაკარიოციტი** (მეგა..., კარიო... და ბერძნ. kytos - სათავსი, აქ - უჯრედი), ადამიანისა და ძუძუმწოვარი ცხოველების ძვლის წითელი ტვინის გიგანტური უჯრედი (40 მკმ-მდე), რომელსაც აქვს დიდი, დანაწევრებული პოლიპლოიდური ბირთვი. თავისი განვითარების დასრულების შემდეგ მეგაკარიოციტი იშლება — მის ზედაპირს თანდათან სწვდება ნაწილაკები, რომლებიც სისხლის ფირფიტებად (თრომბოციტებად) იქცევა და სისხლში გადადის.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ლეიკოციტები
გალები (მრავალმნიშვნელოვანი)

**გალები** შეიძლება აღნიშნავდეს:
* გალები — კელტური ტომები;
* გალები — წარმონაქმნები მცენარეთა ორგანოებზე.
მეგალესებრნი

**მეგალესებრნი** () — მწერების ოჯახი ორფრთიანთა რიგისა. პატარა მწერებია (1-5 მმ). უმდაბლეს მეგალესებრთა მატლები გახრწნილი მცენარეების ნარჩენებში ვითარდება, უმაღლესისა — მცენარეების ქსოვილებში, სადაც გალებს წარმოქმნიან. ცნობილია მეგალესებრთა 3,5 ათასი სახეობა. გავრცელებული არიან ევროპაში, აზიასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში. ფართოდ არის გავრცელებული ჰესენის ბუზი (Mayetida destructor), ფეტვის კოღონა (Stenodiplosis panci), ხორბლის კოღონა (Contarinia tritici) და სხვა მეგალესებრნი. მეგალესებრნი მნიშვნელოვან ზიანს აყენებს სასოფლო-სამეურნეო და ტყის კულტურებს.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ორფრთიანები
მეგალითური კულტურები

**მეგალითური კულტურები**, ენეოლითისა და ბრინჯაოს ხანის არქეოლოგიური კულტურების კრებითი საერთო სახელი. დამახასიათებელი ელემენტია მეგალითური ნაგებობების აშენება. ზოგი მკვლევარის ვარაუდით, მეგალითები აუგიათ მონათესავე ტომებს, რომლებიც თავდაპირველად დასავლეთ ევროპაში ზღვის სანაპიროზე ცხოვრობდნენ და შემდეგ განსახლდნენ სხვა ტერიტორიაზე. უახლესი გამოკვლევებით, ეს მოსაზრება უარყოფილია. როგორც ჩანს, მეგალითების აგების ტრადიცია გავრცელდა არა მხოლოდ ტომთა განსახლების (გადასახლების) შედეგად, არამედ დამოუკიდებლად აღმოცენდა მსგავს სოციალურ და გეოგრაფიულ პირობებში (მაგ., შეუძლებელია უშუალო კავშირის მოძებნა ევროპულ. ევროპის სამხრეთ რაიონების მეგალითური კულტურები უფრო ძველი (ძვ. წ. 2500-2400) და მდიდრულია, ვიდრე ჩრდილოეთისა (ძვ. წ. 2000-14000). ევროპაში მეგალითური კულტურები მეგალითური კულტურები გავრცელდა სამხრეთიდან ჩრდილოეთისკენ. მეგალითური კულტურების პრობლემა ჯერ კიდევ სრულყოფილად არ არის შესწავლილი.

მეგალითური კულტურების ძეგლები ცნობილია კავკასიაში და, კერძოდ, საქართველოში — უმთავრესად ქვემო ქართლში, მესხეთ-ჯავახეთსა და აფხაზეთში.

## ლიტერატურა
**მელიქსეთ-ბეგი ლ.,* მეგალითური კულტურა საქართველოში, თბ., 1938;
**Куфтин Б. А.,* Археологические раскопки в Триалети, кн. 1, Тб., 1941;
* მისივე, Материалы Колхиды, т. 1, Тб., 1949;
**Равдоникас В. И.,* История первобытного общества, ч. 2 Л., 1947;
**Чайлд Г.,* У истоков европейской цивилизации, пер. с англ., М., 1952;

კატეგორია:არქეოლოგია
სიდნი პუატიე

**სიდნი პუატიე** (, დ. 20 თებერვალი, 1927 — გ. 6 იანვარი, 2022) — ამერიკის კინოაკადემიის, ოქროს გლობუსის, BAFTA-სა და გრემის ჯილდოების მფლობელი ბაჰამელ-ამერიკელი მსახიობი, კინორეჟისორი და მწერალი. პირველი შავკანიანი მსახიობი, რომელიც მამაკაცის საუკეთესო როლისთვის ოსკარით დაჯილდოვდა (ფილმში „მინდვრის შროშნები“).

მიუხედავად მკვეთრი ბაჰამური აქცენტისა პუატიემ სწრაფად გაითქვა სახელი, როგორც საუკეთესო შავკანიანმა მსახიობმა ამერიკაში, შეასრულა რა როლები ისეთ განთქმულ ფილმებში, როგორიცაა „შუაღამის მცხუნვარება“, „გამოიცანი ვინ მოდის ვახშამზე“ და სხვა.

## ფილმოგრაფია
## რესურსები ინტერნეტში
* Official publisher web page 
* Overview of Sidney Poitier's life
*
* Artist of the Month: Sidney Poitier at Hyena Productions 

კატეგორია:ბაჰამელები
კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები
კატეგორია:ოსკარის მფლობელი კინომსახიობები
კატეგორია:დაბადებული 1927
კატეგორია:დაბადებული 20 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი   6 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი   2022
კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით
მებულულესებრნი

**მებულულესებრნი** () — ძუძუმწოვრების ოჯახი კურდღლისნაირთა რიგისა. მათი სხეულის სიგრძე 25 სმ აღწევს. აქვთ მოკლე და ფართო ყურები, ძალზე მოკლე კუდი. გრძელი ვიბრისები. ოჯახში 1 თანამედროვე გვარის 12 სახეობაა. გავრცელებულია აზიაში, ჩრდილოეთ ამერიკის აღმოსავლეთით, სამხრეთ-აღმოსავლეთ ევროპაში. ზამთრისათვის იმარაგებენ ბალახს და ტოტებს, რომელთაც პატარ-პატარა ბულულებად აწყობენ (აქედან წარმოდგება მათი სახელწოდება). შობენ 5-6 ნაშიერს. ზოგიერთი სახეობა შავი ჭირის გამომწვევის გადამტანია.

## გვარები 
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  
* 
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  
*  

## ლიტერატურა 
## სქოლიო 
*
კატეგორია:კურდღლისნაირნი
მეგანთროპი

**მეგანთროპი** (Meganthropus) (მეგა... და ბერძნ. anthropos — ადამიანი), ადამიანისმაგვარი პრიმატების წარმომადგენელი. მისი ნაშთები ცნობილია სამხრეთ აფრიკის ზედაპლიოცენური ნალექებიდან. ზოგიერთი მეცნიერი მეგანთროპს პითეკანთროპებს აკუთვნება, ზოგი ავსტრალოპითეკებს. 

საქართველოში, გარეჯის უდაბნოს გვიანმიოცენურ ნალექებში, ნაპოვნია მისი მონათესავე ფორმა — უდაბნოპითეკი.

## ლიტერატურა
* *მჭედლიძე გ.,* ქსე, ტ. 6, გვ. 535, თბ., 1983

კატეგორია:ჰომინიდები
მეგასპოროფილი

**მეგასპოროფილი** (მეგა... და სპოროფილი) — ფოთოლი, რომელზეც წარმოიქმნებიან მეგასპორანგიუმები. ფარულთესლოვან მცენარეებში მეგასპოროფილის ჰომოლოგიურია ნაყოფფოთოლი.

## ლიტერატურა
კატეგორია:მცენარეთა მორფოლოგია
მეგათერიუმი

**მეგათერიუმი** (Megatherium) (მეგა... და ბერძნ. therion — ნადირი, მხეცი) — ნამარხი ძუძუმწოვრების გვარი არასრულკბილიანების რიგისა. ჰქონდათ მასიური (6 მ სიგრძის) ტანი და მოკლე ფეხები. იკვებებოდნენ ფოთლებითა და ახალგაზრდა ყლორტებით, რომელთაც წინა კიდურების მოკაუჭებული კლანჭებით იწევდნენ. კვების დროს უკანა კიდურებთან ერთად საყრდენად კუდსაც იყენებდნენ. მეგათერიუმის ნაშთები ბევრგან სრული ჩონჩხების სახითაა ნაპოვნი. ცნობილია ჩრდილოეთ და სამხრეთ პლეისტოცენური ნალექებიდან.

## ლიტერატურა
კატეგორია:არასრულკბილიანები
კატეგორია:გადაშენებული ძუძუმწოვრები
მეგობრობის თეატრი

**მეგობრობის თეატრი** შეიქმნა 1974 წელს საქართველოს თეატრალურ საზოგადოებასთან. მისი მიზანი იყო საქართველოში მოძმე რესპუბლიკების თეატრალური ცხოვრების, ხოლო რესპუბლიკის ფარგლებს გარეთ ქართული თეატრალური ხელოვნების პოპულარიზაცია. მეგობრობის თეატრი ერთ-ერთი პირველი იყო სსრკ-ში. მისი სტუმრები იყვნენ მოსკოვის თეატრების (მოსსოვეტის, სამხატვრო, სატირის, სოვრემენნიკი, საბავშვო მუსიკალური, ვახტანგოვის, ერმოლოვას, გოგოლის სახელობის) კოლექტივები. აგრეთვე ლენინგრადის გორკის სახელობის დიდი დრამატული თეატრი, ლიტვის პანევეჟისის სახელობის, ერევნის დრამატული, რიგის მოზარდ მაყურებელთა, ესტონითის კინგისეპის სახელობის, ლატვიის უპიტის სახელობის დრამატული თეატრები. მეგობრობის თეატრის ხაზით საქართველოს რესპუბლიკიდან სპექტაკლები უჩვენეს მოსკოვში გრიბოედოვისა (1976) და მარჯანიშვილის (1979) თეატრებმა; ბაქოსა და ერევანში რუსთაველისა (1978) და მარჯანიშვილის (1980) თეატრებმა.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:საქართველოს თეატრები
მეგასპორა

**მეგასპორა** (მეგა... და    — თესვა, ნათესი, თესლი) — სპორა, რომლიდანაც ვითარდება მდედრობითი წინაზრდილი (შიშველთესლოვანთა პირველადი ენდოსპერმი, ფარულთესლოვანთა ჩანასახის პარკი). მეგასპორა წარმოიქმნება მეგასპოროციტის დაყოფით. 

ზოგიერთი გვიმრანაირის (ლეპიდოდენდრონები, მრავალი სელაგინელა, სალვინია) მეგასპორა შიგ მეგასპორანგიუმშივე ღივდება და მდედრობით წინაზრდილად იქცევა, ზოგის მეგასპორა კი (მარსილია, ზოგი სელაგინელა) — მეგასპორანგიუმის გარეთ. თესლოვანი მცენარეების მეგასპორა ღივდება ნუცელუსში — თესლკვირტის ცენტრალურ ნაწილში.

## ლიტერატურა
კატეგორია:მცენარეთა მორფოლოგია
ნახშირწყლები

[მინი|[ლაქტოზა რომელიც რძეშია.]]
**ნახშირწყლები** — რთული ორგანული ნაერთები, რომელთა შედგენილობაში შედის ნახშირბადის, ჟანგბადისა და წყალბადის ატომები. განასხვავებენ მარტივსა და რთულ ნახშირწყლებს. მარტივ ნახშირწყლებს მონოსაქარიდები ეწოდება. რთული ნახშირწყლები არის პოლიმერები, რომლებშიც მონოსაქარიდები მონომერის როლს ასრულებენ. ორი მონოსაქარიდისაგან წარმოიქმნება დისაქარიდი, სამისაგან - ტრისაქარიდი, მრავლისაგან — პოლისაქარიდი. ყველა მონოსაქარიდი უფერო ნივთიერებაა, წყალში კარგად იხსნება; თითქმის ყველას აქვს ტკბილი, სასიამოვნო გემო. ყველაზე გავრცელებული მონოსაქარიდებია გლუკოზა, ფრუქტოზა, რიბოზა და დეზოქსირიბოზა. ისინი შედიან ნუკლეინის მჟავებისა და ატმოსფეროს შემადგენლობაში.

დი- და ტრისაქარიდები მონოსაქარიდის მსგავსად, კარგად იხსნება წყალში, აქვთ ტკბილი გემო. მონომერული რგოლების რიცხვის ზრდასთან ერთად პოლისაქარიდების ხსნადობა კლებულობს, ტკბილი გემო ქრება. დისაქარიდებიდან განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ჭარხლისა და რძის შაქრები. პოლისაქარიდებიდან ფართოდაა გავრცელებული სახამებელი, გლიკოგენი, უჯრედის ცელულოზა. მერქანი თითქმის წმინდა ცელულოზაა. ამ პოლისაქარიდების მონომერი გლუკოზაა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
*  რა არის ნახშირწყლები?
*  Nomenclature of Carbohydrates

## ლიტერატურა 
*  Jochen Lehmann: *Kohlenhydrate. Chemie und Biologie.* Thieme, Stuttgart und New York 1996, 2001 (2. Auflage), ISBN 3-13-532902-X
*  *Structure and Catalysis*. In: A. L. Lehninger, D. L. Nelson, M. M. Cox (Hrsg.): *Principles of Biochemistry*. Worth Publishers, New York 1993, S. 252–252.

*
მეგასპორანგიუმი

**მეგასპორანგიუმი** (მეგა... და სპორანგიუმი) — ორგანო, რომელშიც ვითარდება განსხვავებულსპოროვანი გვიმრანაირების და თესლოვანი მცენარეების ერთი ან რამდენიმე მეგასპორა. მაგასპორანგიუმები თითო-თითოდ სხედან სპოროფილების უბეებში (სელაგინელა) ან სპოროფილზე სპეციალურ ღრუში (იზოეტესი), ზოგჯერ წარმოიქმნებიან შიგ სპოროკარპიუმებში (წყლის გვიმრები). თესლოვან მცენარეებში მაგასპორანგიუმის ჰომოლოგიურია ნუცელუსი — თესლკვირტის ცენტრალური ნაწილი. შეადარე მიკროსპორანგიუმი.

## ლიტერატურა
კატეგორია:მცენარეთა მორფოლოგია
Stronghold: Crusader

***Stronghold: Crusader*** — 2002 წლის სტრატეგიული ჟანრის თამაში, რომელიც შექმნა კომპანიამ Firefly Studios, გამოუშვა Take 2 Interactive და God Games-მა.

## თამაშის შესახებ 
სტრატეგიული ჟანრის თამაშის Stronghold: Crusader-ის შემქმნელი ბრიტანული კომპანია FireFly Studios Std გვთავაზობს მივიღოთ მონაწილეობა ახლოაღმოსავლურ კონფლიქტში რომელიც 1000 წლით ადრე ხდებოდა, როცა პალესტინაში შემოიჭრნენ ევროპელი ჯვაროსნები. მაშასადამე Stronghold-ის სერიაში ორი ნათლად გამომხატველი და განსხვავებული, ურთიერთსაწინააღმდეგო ძალებია - ჯვაროსნები და არაბები. თამაში შეიძლება ნებისმიერ კომპანიაში, რომელთა მოქმედებაც მიეკუთვნება XI-XII საუკუნეებს და ასახავს მთელ რიგ რეალურ-ისტორიულ მოვლენებს. ევროპელებს აქვთ დიდი, ძლიერი ციხე-სიმაგრეები უდაბნოს მიწებზე. მათი კოზირია მაღალი, სქელი, ძლიერი კედლები, ცხენოსანი რაინდებისა და ქვეითი ჯარის უძლეველობა, შორსმსროლელი ბრიტანული მშვილდ-ისრები და მტკიცე ფოლადისგან დამზადებული ხმლები. თავის მხრივ არაბთა უპირატესობაა ადგილობრივ პირობებთან ადაპტაცია, მსუბუქი კავალერიისადმი მისწრაფება, მშვილდისა და ხმლის ხმარების ტექნიკის კარგად დაუფლება, ფანატი მკვლელების მოქნილობა და შეუპოვრობა. საერთო სირთულით თამაშში არის 25-ზე მეტი საბრძოლო სახეობა, სხვადასხვა შტურმისთვის გამოსაყენებელი ტექნიკა და განსხვავებული დაცვითი ტექნოლოგია. Stronghold: Crusader-ში სიმპათიური, მაღალდეტალიზირებული გრაფიკაა, კლასიკურ, იზომეტრიულ პროექციაში. კარგად ჩანს არა მარტო მშენებლობები, არამედ ადამიანები, ცხოველები და ფრინველები.

## პერსონაჟები 
* ვირთხა
* გველი
* ტახი
* მგელი
* სალადინი
* ხალიფა
* სულთანი
* ლომგული
* ფრიდრიხი 
* ფილიპი
* ვაზირი 
* ამირა
* ნაზირი	
* შერიფი	
* მარშალი
* აბატი

## რესურსები ინტერნეტში 
* თამაში Firefly Studios-ს ოფიციალურ ვებგვერდზე .
* Gamespot-ის განხილვა.

კატეგორია:2002 წლის ვიდეო თამაშები
მეგობარი (გაზეთი)

„**მეგობარი**“ — ქართული ყოველდღიური პოლიტიკური და ლიტერატურული გაზეთი, ეროვნული, ანტორუსული და სოცილისტური მიმართულებისა;  სოციალისტ-ფედერალისტების გამოცემა, გამოდიოდა თბილისში 1906-1907 წლებში, 1906 წელს დახურული „შრომის“ ნაცვლად და მასში თანამშრომლობდნენ „შრომის“ ყოფილი თანამშრომლები. რედაქტორი-გამომცემელი — გრიგოლ რცხილაძე. გაზეთში თანამშრომლობდნენ ლუარსაბ ბოცვაძე, გ. დიასამიძე, ალექსანდრე ფრონელი, ალექსანდრე სარაჯიშვილი, ილია ნაკაშიძე, ე. ჩერქეზიშვილი, მ. წერეთელი, მ. ცაგარელი, მალაქია ბოლქვაძე და სხვები. გაზეთში გამოქვეყნდა პარტიის პროგრამა რუსეთის იმპერიის II მოწვევის სახელმწიფო სათათბიროს არჩევნებისთვის. დაიხურა 1907 წლის 3 იანვარს თბილისის გენერალ-გუბერნატორის განკარგულებით. მის ნაცვლად გამოვიდა გაზეთი „ისარი“.

## ლიტერატურა
*

კატეგორია:საქართველოს გაზეთები
კატეგორია:ქართულენოვანი გაზეთები
მეგრული თხა

**მეგრული თხა** — უხვრძიანი, მრავალნაყოფიერი ადრეული ჯიში. გავრცელებულია სამეგრელოში, აგრეთვე აფხაზეთის და დასავლეთ საქართველოს სხვა კუთხეების ზოგიერთ რაიონში. განასხვავებენ მეგრული თხის 2 ტიპს:* დაბლობისა* და *მთის* ტიპებს. პირველი უფრო ნაზი კონსტიტუციისა და მერძეულია, მეორე — მეხორცული, ძლიერი კონსტიტუციის, უხეში ძვალეული აქვს. მეგრული თხა თეთრია, იშვიათად ჩალისფერი და ჭრელი, აქვს ხმლისებრ მოხრილი დიდი რქები. ლაქტაციის ხანგრძლივობა საშუალოდ 2500 დღეა, იწველის 300-400 კგ რძეს (მაქსიმალური 800-900 კგ), რომლის ცხიმიანობაა 4-4,5%. მეგრული თხის ვაცის ცოცხალი მასა 60 კგ აღწევს, ნეზვისა — 50 კგ-მდე. ნაყოფიერება 100 ნეზვზე 140-მდე თიკანია. თხის ტყავი უძვირფასესი ნედლეულია უმაღლესი ხარისხის ტყავეულის გამოსაქნელად.  
## ლიტერატურა
კატეგორია:თხები
მედანი (მრავალმნიშვნელოვანი)

**მედანი** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* მედანი — ქალაქი ინდონეზიაში;
* მედანი — სოფელი წალენჯიხის მუნიციპალიტეტში.
ტყის ძმები

**ტყის ძმები** — არაფორმალური შეიარაღებული დაჯგუფება, შედგებოდა ძირითადად ეთნიკური ქართველი მებრძოლებისგან, რომელიც აფხაზეთში დარჩა საქართველოს რეგულარული არმიის აფხაზეთის ომში (1992-93) დამარცხების შემდეგ.

ეს დაჯგუფება, თეთრ ლეგიონთან ერთად, რომელიც ასევე არაფორმალური შეიარაღებული ჯგუფი იყო აფხაზეთის ტერიტორიაზე, განაგრძობდა დაბალი ინტენსიობის შეიარაღებულ წინააღმდეგობას აფხაზეთის ჯარებთან ცეცხლგამყოფი ზოლის გასწვრივ გვიან 1990-იან და ადრეულ 2000-იან წლებში. ტყის ძმებს მეთაურობდა დათო შენგელია.

კატეგორია:შეიარაღებული ფორმირებები
კატეგორია:აფხაზეთის კონფლიქტი
კატეგორია:ორგანიზაციები ანბანის მიხედვით
მედგარა

**მედგარა** () — მცენარეთა გვარი ბაიასებრთა ოჯახისა. მრავალწლოვანი ბალახებია. აქვთ გრძელყუნწიანი ფრთისებრ ან თათისებრ განკვეთილი ფევთანური ფოთლები (ღეროსეული ფოთლები მჯდომარეა და ჩხროსებრ, შეკრებილი). მარტოული, მეტწილად იისფერი, პირისფერი ან ყვითელი ყვავილები. მრავალი თესლურისაგან შემდგარი ნაყოფი. 

35-მდე სახეობა უმთავრესად გავრცელებულია ზომიერ, სუბტროპიკულ და ნაწილობრივ ცივ სარტყელში. საქართველოში 4 სახეობაა, მათგან ერთი  — ენდემია. 

იზრდება მთის შუა სარტყლის კლდოვან და ღორღიან ადგილებში, დანარჩენი 3 სახეობა — სუბალპურ და ალპურ მდელოებსა და კლდეებზე. ყველა სახეობა დეკორატიულია.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ბაიასებრნი
გორგონები

**გორგონები** (; მხ.) — ძველ ბერძნულ მოთოლოგიაში ფრთოსანი ურჩხული ქალები. ჰესიოდე სამ გორგონს ახსენებს (Stheno — ძლიერი; Euruale — მოხეტიალე, Medusa — მბრძანებელი), ჰომეროსი — ერთს. გორგონებს წარმოსახავდნენ საშინელი გარეგნობის, უზარმაზართავიან, კბილებდაკრეჭილ, ენაგადმოგდებულ, თმის ნაცვლად თავზე გველებგადაყრილ არსებად, რომელთა შეხედვაც ყველა სულიერს აქვავებდა. მათგან მხოლოდ მედუზა იყო მოკვდავი. მედუზას პერსევსმა მოკვეთა თავი და მისი სისხლისაგან იშვა ფრთოსანი ცხენი პეგასი. მოგვიანებით ხელოვნებაში მედუზას მშვენიერი სახით, მაგრამ საშინელი შიშისმომგვრელი გამომეტყველებით გამოსახავდნენ. მედუზის მოჭრილი თავი ათენას ფარზე იყო გამოსახული.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ბერძნული მითოლოგია
მედუზა (მითოლოგია)

[მინი|250პქ|მედუზა გორგონა, [კარავაჯო (1595)]]
**მედუზა**, *მედუსა* (, Medousa) — გორგონა, რომელსაც თავზე გველები ეხვევა, მოკლა პერსევსმა. მისი სახე ათენას ფარზეა. მნახველს აქვავებს. შუმერული შესატყვისი — ხუბაბა (ხუვავა).

*პელიას მეფის ერთ-ერთი ასული, იაზონის ბიძაშვილი;
*პრიამოსის (პოდარკეს) ერთ-ერთი ასული (არა არისბეს და ჰეკაბესაგან)
*სთენოლოსის და ნიკიპეს ასული, ევრისთევსის და აპოლოდორე 2, 4, 5

ვანის გათხრებში 1979 წელს აღმოაჩინეს მედუზას თავი (გორგონა), ოდნავ დაზიანებული, მაგრამ დიდი ხელოვნებით გამოკვეთილი (ძვ. წ. II-I საუკუნეები)

მედუზას თავი:

*საშინელი, შიშით გამქვავებელი რამ;
*მედიკოსთა ენაზე სისხლძარღვების სპეციფიკური მდგომარეობა, ცუდი სიმპტომი, კიბოს ნიშანი მუცლის არეში, რომლის ხილვაზეც ექიმი „ქვავდება“.

## იხილეთ აგრეთვე
*გორგონები

## ლიტერატურა
**გელოვანი ა.,* მითოლოგიური ლექსიკონი,  გვ. 301-302, თბ., 1983

კატეგორია:ბერძნული მითოლოგია
მეგაზაფხულენი

**მეგაზაფხულენი** () — მწერების რიგი. აქვთ გამჭვირვალე ფრთები, რომელთა შლილი 10-80 მმ აღწევს. მათი სხეული ბოლოვდება 2  გრძელი ძაფით. რიგში 700-მდე სახეობაა. ბინადრობენ გამდინარე წყალსატევებთან. მათი მატლები მტაცებლებია. გარდაქმნა ზოგჯერ 3 წელზე მეტ ხანს გრძელდება. საქართველოში ფართოდ არიან გავრცელებული. სახეობათა უმრავლესობა ენდემურია, ბინადრობენ ბორჯომ-ბაკურიანის ხეობის. სვანეთისა და სხვა რეგიონების მდინარეებში. მეგაზაფხულეთა მატლები სარეწაო თევზების საკვებია.

## ლიტერატურა
კატეგორია:მწერები
მეგრული წითელი ჯიში

**მეგრული წითელი ჯიში** — მსხვილი რქოსანი საქონლის უნივერსალური გამოყენების ჯიში. გამოყვანილია XIX საუკუნის 60-იან წლებში (ძმები კვარაცხელიების მიერ) ადგილობრივი მცირეტანიანი საქონლის სრულყოფით. გავრცელებულია სამეგრელოში, გურიაში, ლეჩხუმში, იმერეთში, აფხაზეთსა და აჭარაში. კარგი მუშა საქონელია. ღია წითელია, აქვს ზემოთ აშვერილი რქები. მომთაბარეობის ძნელ პირობებში და კვების დაბალ დონეზე კუროს ცოცხალი მასაა 450-550 კგ, ფურისა 260-300 კგ. იწველის 800-900 კგ რძეს (ლანჩხუთის რაიონის სოფ. ზემო აკეთის ყოფილ კოლმეურნეობის სანაშენე ფერმაში კარგი მოვლის შედეგად ფურების საშუალო წველადობა 2000 კგ აღწევდა, უდიდესია 2985 კგ), ცხიმიანობა საშუალოდ 4,45%. ინტენსიური სექებისას მოზარდეულის სადღეღამისო წონამატია 700-750 გ. 1977 წელს შეიქმნა მეგრული წითელი ჯიშის ჯიშთსაშენი, რომლის დანიშნულებაა ჯიშის შენარჩუნება, სრულყოფა და ეფექტიანი გამოყენება.

## ლიტერატურა
კატეგორია:მსხვილი რქოსანი საქონლის ჯიშები
მეზოზავრები

**მეზოზავრები** () — ნამარხი ქვეწარმავლების რიგი. ჰქონდათ წაგრძელებული სხეული, რომლის სიგრძე 1 მ აღწევდა, მოკლე კისერი, ძალზე გრძელი კუდი, წინაზე უფრო გრძელი უკანა კიდურები, თითებს შორის აპკი, მრავალრიცხოვანი ნემსისებური კბილები. იკვებებოდნენ თევზებით. ცხოვრობდნენ მტკნარ წყალსატევებში. განეკუთვნებიან წყლის მეორეული ხერხემლიანების ჯგუფს. ცნობილია სამხრეთ აფრიკის და სამხრეთ ამერიკის კარბონული ნალექებიდან.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ქვეწარმავლები
კატეგორია:გადაშენებული ქვეწარმავლები
That's Just the Way It Is

„'''That's Just the Way It Is'*“ — ინგლისელი მომღერალ და სიმღერების ავტორ ფილ კოლინზის სიმღერა და სინგლი ალბომიდან *...But Seriously''. სინგლში აგრეთვე შეტანილია სიმღერის „Something Happened on the Way to Heaven“ დემო, რომელსაც „Broadway Chorus“ ეწოდება. სიმღერაზე გავლენა იქონია ჩრდილოეთ ირლანდიაში დატრიალებულმა არეულობებმა.

## სიმღერების სია
#That's Just the Way It Is – 5:19
#Broadway Chorus (Something Happened on the Way to Heaven-ს დემო) – 4:17

## სქოლიო 
კატეგორია:1991 წლის სინგლები
კატეგორია:ფილ კოლინზის სიმღერები
კატეგორია:1990 წლის სინგლები
Face Value (ალბომი)

***Face Value*** — ინგლისელი მომღერალ და სიმღერების ავტორ ფილ კოლინზის პირველი სოლო ალბომი, რომელიც გამოვიდა 1981 წლის თებერვალში. ბევრ ცნობილ სიმღერასთან ერთად, სწორედ მასშია შეტანილი კოლინზის ჰიტი In the Air Tonight.

ისევე, როგორც შემდეგ დისკზე, *Hello, I Must Be Going!*, სიმღერების უმრავლესობა სავსეა კოლინზის გულის ტკივილითა და სევდით ცოლთან გაშორების გამო.

სხვა სინგლებს არ ჰქონდა ისეთი წარმატება, როგორც In the Air Tonight-ს. ესენი იყო: I Missed Again და If Leaving Me Is Easy. შეზღუდული რაოდენობით გამოიცა Tomorrow Never Knows, The Beatles-ის სიმღერის თავისუფალი შესრულება, რომელიც ალბომის ბოლოს არის შეტანილი. ალბომში ასევე არის Behind the Lines, განსხვავებული სახით, რომელიც ჯენესისის დისკში Duke ჟღერს.

## სიმღერების სია
## მუსიკოსები და პერსონალი 
* დერილ სტერმერი - ბანჯო, გიტარა
* ალფონსო ჯონსონი - ბასი
* ჯონ გიბლინი - ბასი
* ტონი პლითი, კლაივ ენსტი, ნაიჯელ უორენ-გრინი - ჩელო
* კრის ლოურენსი - კონტრაბასი
* ერიკ კლეპტონი - გიტარა (If Leaving Me Is Easy)
* მაიკლ ჰარისი, რემლი მაიკლ დეივისი - ჩასაბერი ინსტრუმენტები
* შანკარი - პერკუსია, ვიოლინო, ტამბურა
* დონ მაირიკი, რონი სკოტი - საქსოფონი
* პიტერ რობინსონი - სინთეზატორი
* ლუი სეტერფილდი - ტრომბონი
* ბრაიან ჰოუკინსი, როჯერ ბესტი, საიმონ უისტლერი - ალტი
* ბილ ბენჰემი, ბრიუს დუკოვი, დევიდ ვუდკოკი, ლიზ ედვარდსი, გევინ რაიტი, ირვინ არდიტი, კენ სილიტო, პიტერ ოქსერი, რიჩარდ სტადტი - ვიოლინო
* ლოს ანჯელესის ეკლესიების გუნდების ბავშვები - ვოკალი

## ჩარტები
### ალბომი
### სინგლები
### სერტიფიცირებები 
## სქოლიო 
კატეგორია:ფილ კოლინზის ალბომები
კატეგორია:1981 წლის სადებიუტო ალბომები
კატეგორია:Atlantic Records-ის ალბომები
კატეგორია:Virgin Records-ის ალბომები
კატეგორია:ალბომები ჰიუ პეჯემის პროდიუსერობით
მეზოპითეკი

**მეზოპითეკი** () — ნამარხი ცხვირვიწრო მაიმუნი. მისი ქალას სიგრძე 8-10 სმ აღწევდა. აგებულების რიგი ნიშნებით თანამედროვე წვრილტანიან მაიმუნებს ენათესავება. ცნობილია საბერძნეთის, ირანის ზედა მოიცენიდან და ქვედა პლიოცენიდან.

## ლიტერატურა
კატეგორია:გადაშენებული ძუძუმწოვრები
კატეგორია:ანთრისებრნი
მეზენი (მრავალმნიშვნელოვანი)

**მეზენი** შეიძლება აღნიშნავდეს:
* მეზენი — ქალაქი რუსეთში;
* მეზენი — მდინარე რუსეთში.
მეზოლითი

**მეზოლითი** (მეზო... და ...ლითი) — შუა ქვის ხანა, პალეოლითიდან ნეოლითზე გარდამავალი ეპოქა. ამ დროს პლეისტოცენი შეიცვალა ჰოლოცენით. მეზოლითის დასაწყისი ემთხვევა გამყინვარების უკანასკნელი სტადიის დასასრულს. დამახასიათებელია თანამედროვე ჰავა, მცენარეულობა და ცხოველთა სამყარო. ევროპაში მეზოლითი იყო 10-7 ათ. წლის წინ (დადგენილია რადიოლკარბონული მეთოდით), ჩრდილოეთ რაიონებში კი გრძელდებოდა 6-5 ათ. წლის წინათაც, ახლო აღმოსავლეთში — 12-9 ათ. წლის წინ.

საქართველოში თავისებური მეზოლითური თარიღები გვხვდება: მიკროწვეტანები, გვერდებდაბლაგვული მიკროლამელები, თავირიბრეტუშიანი ლამელები, სახერეტები. აგრეთვე თავამოღარული, გვერდამოღარული და დკბილული იარაღი. დიდი რაოდენობითაა ასიმეტრიული იარაღი. საქართველოს მეზოლითური ხანის ძეგლებია: ეძანი, ზურტაკეთი, საგვარჯილე, ახათი, წონა, კუდარი, შავი მღვიმე, ქვაჭარა, იაშთხვა, ჯამპალი, ცივი მღვიმე და სხვა.

## დაკრძალვის საქართველოს Théviec - მუზეუმი ტულუზა 

File:Sépulture de Teviec Global.jpg
File:Sépulture de Teviec (5).jpg
File:Sépulture de Teviec (2).jpg
File:Téviec_Crane_Profil_Droit_II.jpg

## ლიტერატურა 
* *გაბუნია მ.,* ქსე, ტ. 6, გვ. 546, თბ., 1983

კატეგორია:ქვის ხანა
მეზოტროფული მცენარეები

**მეზოტროფული მცენარეები** (მეზო... და    — კვება) — მცენარეები, რომელთა ზრდისათვის საჭიროა საკვები ნივთიერებებით ზომიერად მდიდარი ნიადაგი ან სხვა რაიმე სუბსტრატი, უკავიათ შუალედური მდგომარეობა ევტროფულსა (საკვების მიმართ მომთხოვნი) და ოლიგოტროფულ (საკვების მიმართ ნაკლებად მომთხოვნი) მცენარეებს შორის. მეზოტროფული მცენარეებია მაგ., ნაძვი.

## ლიტერატურა
კატეგორია:მცენარეები
Spectral Mornings

***Spectral Mornings*** — ინგლისელი გიტარისტ სტივ ჰეკეტის მესამე სოლო ალბომი, რომელიც გამოვიდა 1979 წელს. ეს იყო მისი მეორე დისკი ჯენესისის დატოვების შემდეგ. ჰეკეტი თავად ასრულებს ვოკალს სიმღერაში The Ballad Of The Decomposing Man.

2005 წელს დისკი ახალი რემასტერის სახით გამოიცა და მას დაემატა შვიდი სიმღერა.

## სიმღერების სია
# Every Day – 6:14
# The Virgin and the Gypsy – 4:27
# The Red Flower of Tachai Blooms Everywhere – 2:05
# Clocks - The Angel of Mons – 4:17
# The Ballad of the Decomposing Man (ასევე The Office Party) – 3:49
# Lost Time in Cordoba – 4:03
# Tigermoth – 7:35
# Spectral Mornings – 6:33

* **2005 წლის გამოცემა**

# Everyday (განსხვავებული მიქსი) – 7:08
# The Virgin and the Gypsy (განსხვავებული მიქსი) – 4:29
# Tigermoth (განსხვავებული მიქსი) – 3:19
# The Ballad Of The Decomposing Man (განსხვავებული მიქსი) – 4:23
# Clocks (12" სინგლის ვერსია) – 3:37
# Live Acoustic Set – 5:40
# Tigermoth (საკონცერტო) – 3:58
# The Caretaker – 1:41 (დამალული)

## რესურსები ინტერნეტში 
*ინფორმაცია საიტზე Discogs

## სქოლიო 
კატეგორია:სტივ ჰეკეტის ალბომები
კატეგორია:1970 წლის ალბომები
კატეგორია:Charisma Records-ის ალბომები
კატეგორია:Chrysalis Records-ის ალბომები
მეზოფილი

**მეზოფილი** (მეზო... და  – ფოთოლი) — მცენარის ფოთლის რბილობი, მისი ძირითადი ქსოვილი.

## ლიტერატურა
კატეგორია:მცენარეთა მორფოლოგია
მეზოფიტები

**მეზოფიტები** (მეზო... და  — მცენარე) — მცენარეები, რომლებიც იზრდებიან ზომიერად ტენიან ადგილებში. გარდამავალი ჯგუფია ჰიგროფიტებიდან ქსეროფიტებისაკენ.  განეკუთვნება ზომიერი სარტყლის ფოთოლმცვივანი ხეები და ბუჩქები, მეტწილად მდელოს (სამყურა, ტიმოთელა და სხვა) და ტყის (შროშანა, მჟაველა და სხვა) ბალახები, ზოგჯერ კი ველისა და უდაბნოს ადრეგაზაფხულის ერთ- და ორწლოვანი მცენარეები (ეფემერები). ბევრი სასოფლო-სამეურნეო მცენარე და სარეველები. მეზოფიტები ბევრია აგრეთვე ტროპიკულ და სუბტროპიკულ ტყეებში.

## ლიტერატურა
კატეგორია:მცენარეთა ეკოლოგია
ეფემერები

[მინი|[Trillium grandiflorum]]
**ეფემერები** — ეკოლოგფიური ჯგუფი ერთწლოვანი მცენარეებისა, რომლებიც განვითარების მთელი ციკლის გავლას მოკლე პერიოდში ასწრებენ. გავრცელებული არიან უმთავრესად უდაბნოებსა დანახევარუდაბნოებში. განარჩევენ გაზაფხულის და შემოდგომის ეფემერებს. უდაბნოში ეფემეროიდებთან ერთად ქმნიან შეკრულ, მაგრამ ხანმოკლე ვეგეტაციის მქონე მცენარეულ საფარს. ასეთია, მაგ., შუააზიური ეფემერული უდაბნოები.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:მცენარეები
Voyage of the Acolyte

| rev2      = 
| rev2Score = 
}}

***Voyage of the Acolyte*** — ინგლისელი გიტარისტ სტივ ჰეკეტის პირველი სოლო ალბომი, რომელიც გამოვიდა 1975 წელს. მას ხშირად უწოდებენ ჯენესისის არაოფიციალურ ალბომს - ვინაიდან მასზე ასევე უკრავენ ფილ კოლინზი და მაიკ რეზერფორდი.

ამ და სხვა ალბომების ყდების ავტორია კიმ პური, სტივის ყოფილი მეუღლე.

2005 წელს ალბომის ახალი გამოცემა გამოვიდა დამატებითი სიმღერებით.

## სიმღერების სია
**მხარე 1**
# Ace of Wands – 5:23
# Hands of the Priestess ნაწილი 1 – 3:28
# A Tower Struck Down (სტივ ჰეკეტი, ჯონ ჰეკეტი) – 4:53
# Hands of the Priestess ნაწილი 2 – 1:31
# The Hermit – 4:49
**მხარე 2**
# Star of Sirius – 7:08
# The Lovers – 1:50
# Shadow of the Hierophant (სტივ ჰეკეტი, მაიკ რეზერფორდი) – 11:44
;2005 წლის გამოცემის დამატებები
# Ace Of Wands (საკონცერტო)
# Shadow Of The The Hierophant (ვრცელი ვერსია)

## პერსონალი 
* სტივ ჰეკეტი: გიტარები, მელოტრონი, ჰარმონიუმი, ზარები, არფა
* ჯონ ჰეკეტი: ფლეიტა, არფა, ზარები
* მაიკ რეზერფორდი: ბას გიტარა, ბას პედალი, 12 სიმიანი გიტარა
* ფილ კოლინზი - დასარტყმელი საკრავები, პერკუსია, ვოკალი
* ჯონ ეკოკი: მელოტრონი, ფორტეპიანო
* სელი ოლდფილდი: ვოკალი
* ნაიჯელ უორენ-გრინი: ჩელო

## რესურსები ინტერნეტში 
*ინფორმაცია საიტზე Discogs

## სქოლიო 
კატეგორია:1975 წლის სადებიუტო ალბომები
კატეგორია:სტივ ჰეკეტის ალბომები
კატეგორია:Charisma Records-ის ალბომები
კატეგორია:Chrysalis Records-ის ალბომები