open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
სამირ შარიფოვი

**სამირ რაუფ-ოღლუ შარიფოვი** (; დ. 7 სექტემბერი, 1961, აზერბაიჯანის სსრ, სსრკ) — აზერბაიჯანის პრემიერ-მინისტრის მოადგილე 2025 წლიდან, ყოფილი აზერბაიჯანის ფინანსთა მინისტრი (2006-2025).

## ბიოგრაფია 
დაიბადა 1961 წლის 7 სექტემბერს. 1983 წელს დაამთავრა კიევის სახელმწიფო უნივერსისტეტის საერთაშორისო ეკონომიკური ურთიერთობების ფაკულტეტი. უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ მუშაობდა ბაქოში სსრკ-ის საგარეო ვაჭრობის სამინისტროს სისტემაში, შემდგომ სამხრეთ იემენში, ხოლო 1991-დან 1995 წლამდე — აზერბაიჯანის საგარეო საქმეთა სამინისტროს საერთაშორისო ეკონომიკური ურთიერთობების დეპარტამენტში, ხელმძღვანელის მოადგილედ.

1995-დან 2001 წლამდე აზერბაიჯანის ეროვნული ბანკის სისტმაში მუშაობდა, 2000 წლიდან იყო აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო ნავთობის ფონდის (არსნფ) აღმასრულებელი დირექტორი.

არის აზერბაიჯან-საფრანგეთის საერთაშორისო ეკონომიკური კომისიის თანათავმჯდომარე.

დაქორწინებულია, ჰყავს სამი შვილი.

2025 წლის 1 იანვარს იგი განთავისუფლდა ფინანსთა მინისტრის თანამდებობიდან და დანიშნა აზერბაიჯანის ვიცე-პრემიერად.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 7 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1961
კატეგორია:აზერბაიჯანში დაბადებულები
კატეგორია:აზერბაიჯანის ფინანსთა მინისტრები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:ბაქოში დაბადებულები
სევერნი (კანადა)

**სევერნი** () — მდინარე კანადაში, ონტარიოსა და მინიტობაა პროვინციებში. სიგრძე 981 კმ. აუზის ფართობი 101 ათასი კმ2 სათავე აქვს ლავრენტის მაღლობზე, გაივლის ტბებს, ჩადის ჰუდსონის ყურეში. წყალდიდობა იცის ზაფხულში. გაყინულია ნოემბრიდან მაისის ჩათვლით. ზემო დინებაში ჭორომიანია.

## ლიტერატურა
კატეგორია:კანადის მდინარეები
თურღაის ოლქი

**თურღაის ოლქი** (, ) — ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული ყაზახეთის სსრ-სა (1970—1988, 1990–1991) და ყაზახეთის რესპუბლიკაში (1991–1997). შეიქმნა 1970 წლის 23 ნოემბერს. მდებარეობდა რესპუბლიკის ჩრდილოეთ ნაწილში, მდინარეების იშიმისა და თურღაის აუზში. ფართობი 111,9 ათასი კმ². მოსახლეობა 298 ათასი კაცი (1983), ქალაქად ცხოვრობდა 31% (1979). ცენტრი — ქ. არკალიკი. ოლქის უმეტესი ნაწილი თურღაის პლატოს და თურღაის ხეობას ეკავა (უმაღლესი წერტილი 478 მ). დიდი მდინარეა იშიმი. ოლქის ეკონომიკაში წამყვანი დარგები იყო მიწათმოქმედება და სახორცე-სამატყლე მეცხოველეობა. მრეწვველობის ძირითადი დარგები იყო: სამთამადნო (ბოქსიტებისა და ცეცხლგამძლე თიხების მოპოვება და პირველადი გადამუშავება), საშენ მასალათა წარმოება, კვების (საფქვავი, ერბო-კარაქის, ხორცის) და მსუბუქი (შალის პირველადი გადამუშავება) მრეწველობა, განვითარებული იყო სოფლის მეურნეობა — თესავდნენ მარცვლეულს (ხორბალი, ფეტვი, ქერი და სხვ.), მისდევდნენ მეცხოველეობას (მსხვილი რქოსანი საქონელი, ცხვარი და თხა, ღორი, აქლემი, ცხენი, ფრინველი). განვითარებული იყო ნადირობა. ოლქი 1973 წელს დაჯილდოვდა ლენინის ორდენით.

თავდაპირველად გაუქმდა ყაზახეთის სსრ უმაღლესი საბჭოს 1988 წლის 2 ივნისის დადგენილებით. აღდგა ყაზახეთის სსრ უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის მიერ 1990 წლის 17 აგვისტოს. 1997 წლის 22 აპრილს, ყაზახეთის პრეზიდენტის ბრძანებთ, ოლქი გაუქმდა და მისი ტერიტორია გაიყო კოსტანაისა და აყმოლის ოლქებს შორის.

## სქოლიო 
კატეგორია:ყაზახეთის ოლქები
კატეგორია:ყაზახეთის სსრ
სევერომორსკი

**სევერომორსკი** — ქალაქი რუსეთში, მურმანსკის ოლქში, კოლის ყურის გაუყინარი ნავსადგური, მურმანსკიდან 25 კმ. განვითარებულია თევზისა და კვების მრეწველობა. 1951 წლამდე ეწოდებოდა ვაენგა და იყო დაბა. .

## ლიტერატურა
კატეგორია:მურმანსკის ოლქის ქალაქები
სევერო-კურილსკი

**სევეროდო-კურილსკი** — ქალაქი რუსეთშიში, სახალინის ოლქში, კუნძულ პარამუშირზე (კურილიის კუნძულები). განვითარებულია თევზჭერა და თევზის წარმოება. 1952 წელს ქალაქი სანახევროდ განადგურდა ცუნამის შედეგად.

## ლიტერატურა
კატეგორია:სახალინის ოლქის ქალაქები
სახავეთ მამედოვი

**სახავეთ ამირხან ოღლი მამედოვი** (; 23 ოქტომბერი, 1953, გიულაბლი — გ. 30 სექტემბერი, 1991) — აზერბაიჯანელი მომღერალი (ჰანენდე).

## ბიოგრაფია 
დაიბადა 1953 წლის 23 ოქტომბერს, სოფელ გიულაბლიში, აღდამის რაიონში. 1971 წელს ჩააბარა ასაფა ზეინალის სახელობის მუსიკალურ სასწავლებელში. 1983-1988 წლებში სწავლობდა აზერბაიჯანის ხელოვნების სახელმწიფო ინსტიტუტში. 1991 წლის 30 სექტემბერს ავტოკატასტორფაში დაიღუპა.

## შემოქმედება 
1976 წლიდან იყო სახალხო-ინსტრუმენტალური ანსამბლი „ჰუმაიუნ“-ის სოლისტი. 1988 წელს გამოვიდა სახავეთ მამედოვის პირველი ფირფიტა. 1989 წელს მის მიერ იყო ორგანიზებული ანსამბლი „ყარაბაღი“. სახავეთ მამედოვს ხშირად უწოდებენ „აზერბაიჯანის ოქროს ხმას“ და „ყარაბაღის ბულბულს“. აზერბაიჯანის ხელოვნებაში მისმა შესრულებულმა მუღამებმა სამუდამოდ დატოვეს თავიანთი კვალი.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 23 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1953
კატეგორია:გარდაცვლილი 30 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1991
კატეგორია:აზერბაიჯანელი მომღერლები
კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები
სევეროურალსკი

**სევეროურალსკი** — ქალაქი რუსეთში, სვერდლოვსკის ოლქში. მდებარეობს ურალის აღმოსავლეთ კალთაზე, მდინარე ვაგრანის ნაპირზე. არის რკინიგზის სადგური. მოიპოვება ბოქსიტები, რკინის მადანი, ამუშავებენ ხე-ტყეს. ქალაქის სტატუსი მიენიჭა 1944 წელს. ქალაქში მდებარეობს სევეროურალსკის პეტრესა და პავლეს ეკლესია. ქალაქთან მდებარეობს დენეჟკინ-კამენის ნაკრძალი.

## ლიტერატურა
კატეგორია:სვერდლოვსკის ოლქის ქალაქები
კეიტ ჰადსონი

**კეიტ გერი ჰადსონი** (; დ. 19 აპრილი, 1979) 18 თვის იყო იგი, როდესაც დედ-მამა ერთმანეთს გაეყარნენ. კეიტი და მისი უფროსი ძმა, ოლივერ ჰადსონი დედამ და მისმა მეგობარმა მამაკაცმა მსახიობმა, კურტ რასელმა გაზარდეს.

1997 წელს ჰადსონმა დაამთავრა კროსროუდის კოლეჯი, თუმცა მან ნიუ-იორკის უნივერსიტეტში სწავლას სამსახიობო კარიერა არჩია.2016 წელს გამოსცა პირველი წიგნი „Pretty Happy: Healthy Ways to Love Your Body“, ხოლო 2017 წელს მეორე წიგნი — „Pretty Fun: Creating and Celebrating a Lifetime of Tradition“.

## ფილმოგრაფია
## რესურსები ინტერნეტში
*
*
*კეიტ ჰადსონი — People
*კეიტ ჰადსონი — Hello Magazine

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1979
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები
კატეგორია:ამერიკელი ქალი კინომსახიობები
კატეგორია:ინგლისელი ამერიკელები
კატეგორია:გერმანელი ამერიკელები
კატეგორია:იტალო-ამერიკელები
კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები
კატეგორია:ოქროს გლობუსის გამარჯვებულები
კატეგორია:ამერიკელი ქალი გამხმოვანებლები
კატეგორია:ამერიკელი კინოპროდიუსერები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
თურღაის ფლორა

[250პქ|მინი|მარჯვნივ|[ჭაობის კვიპაროზი]]
**თურღაის ფლორა** — კომპლექსი პალეოგენური ზომიერად თბილი ფართოფოთლოვანი ფოთოლმცვივანი მცენარეებისა, რომლებიც გავრცელებული იყო ჩრდილოეთ აზიაში, ევროპაში და ჩრდილოეთ ამერიკაში. სახელწოდება წარმოდგება თურღაის ღარტაფისაგან (ყაზახეთი), სადაც 1929 წელს საბჭოთა პალეობოტანიკოსმა აფრიკან კრიშტოფოვიჩმა ოლიგოცენურ ნალექებში აღწერა ამ ფლორისათვის ყველაზე უფრო დამახასიათებელი მცენარეული კომპლექსის ნაშთები: ჭაობის კვიპაროზი, მეტასექვოია, ალვის ხე, წაბლი, წიფელი, თელა, არყის ხე, მურყანი, ძელქვა, კომპტონია, თხილი, კაკლის ხე, ნეკერჩხალი, კორპის ხე და სხვ. თურღაის ფლორა თანდათან გავრცელდა აზიიდან ევროპაში და გააფართოვა თავისი არეალი იმ დროისათვის ევროპაში გაბატონებული პოლტავური ფლორის ხარჯზე, მიოცენ-პლიოცენში ჩაანაცვლა იგი, თუმცა ამ ფლორის ზოგიერთი ელემენტი მაინც შეინარჩუნა. თურღაის ფლორის ცალკეული წარმომადგენელი (წიფელი, წაბლი, ნეკერჩხალი და სხვ.) დღემდე შემორჩა, როგორც ევროპის, ისევე კავკასიის ფლორას. მისი თანამედროვე ანალოგია ჩრდილოეთ ჩინეთის, იაპონიისა და ჩრდილოეთ ამერიკის დასავლეთი სანაპიროს ფართოფოთლოვანი ტყეების ფლორა.

## სქოლიო 
კატეგორია:პალეოგენის ფლორა
კატეგორია:პალეობოტანიკა
ჯაჰანგირ ბეგ ქაზიმბეგოვი

**ჯაჰანგირ ბეგ ქაზიმბეგოვი** (; დ. 15 მარტი, 1885 — გ. 17 იანვარი, 1955) — აზერბაიჯანის არმიის პოლკოვნიკი, განჯის აჯანყების (1920) ერთ-ერთი ხელმძღვანელი.

## ბიოგრაფია 
დაიბადა 1885 წლის (სხვა წყაროებში 1894) 15 მარტს განჯაში. გიმნაზია დაამთავრა მშობლიურ ქალაქში. 1902 წელს სამხედრო სამსახური დაიწყო. სამი წლის შემდეგ მიიღო პირველი ჩინი — ხორუნჟი. არის პირველი მსოფლიო ომის მონაწილე. მეფის არმიაში თავისი სამხედრო კარიერა 1917 წელს დაასრულა პოდპოლკოვნიკის ჩინით.

1919 წლის იანვარში შევიდა ადრ-ის არმიაში. სამხედრო მინისტრის არტილერიის გენერალ მეჰმანდაროვის 14 იანვრის ბრძანებით, დაინიშნა 1-ლი ქვეითი დივიზიის მე-3  ქვეითი განჯის პოლკის მეთაურის განკარუგელებაში. სამხედრო უწყების 3 ივლისის  № 276 ბრძანებით დაინიშნა მე-3 ქვეითი განჯის პოლკის მეთაურად.

სამხედრო განყოფილების 1920 წლის 24 მარტის  № 167 ბრძანებით პოდპოლკოვნიკი ჯაჰანგირ ბეგი პოლკოვნიკის ჩინში იქნა გადაყვანილი.

არის განჯის აჯანყების ერთ-ერთი ორგანიზატორი, რომელიც საბჭოთა ხელისუფლების წინააღმდეგ იყო მიმართული. მას შემდეგ, რაც აჯანყებულებმა ქალაქზე კონტროლი აიღეს, ქაზიმბეგოვი დაინიშნა განჯის გარნიზონის უფროსად. აჯანყების ჩახშობის შემდეგ, მცირედი რაზმით დაიხია საქართველოში. აქედან ის ემიგრაციაში წავიდა თურქეთში. 1923 წელს ჩავიდა პოლონეთში და იმავე წელს გახდა პოლონეთის არმიის ოფიცერ-კონტრაქტორი. გაიარა პოლონეთის შეიარაღებული ძალების მსმენელთა კურსი, მეთაურობდა ბატალიონს და პოლკს.

მეორე მსოფლიო ომის წლებში ის გახდა აზერბაიჯანული ემიგრანტული მოძრაობის ერთ-ერთი აქტიური მონაწილე. სწორედ მას გამოეცხადა ნდობა გაეხსნა 1943 წელს ბერლინში გამართული აზერბაიჯანელთა ეროვნული ყრილობა. 

მეორე მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ რაღაც პერიოდი იტალიაში ცხოვრობდა, შემდეგ თურქეთში დამკვიდრდა. გარდაიცვალა 1955 წელს ბერლინში, საიდუმლოებით მოცულ გარემოებაში.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 15 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1885
კატეგორია:გარდაცვლილი 1955
კატეგორია:აზერბაიჯანული არისტოკრატია
კატეგორია:აზერბაიჯანელი სამხედრო მოღვაწეები
კატეგორია:ბერლინში გარდაცვლილები
დიგერები

**დიგერები** — XVII საუკუნეში ინგლისის რევოლუციის დროს უკიდურესი მემარცენე მიმართულების წარმომადგენლები. გამოხატავდნენ სოფლისა და ქალაქის უკიდურესად ღარიბი ფნის, განსაკუთრებით კი უმიწო და მცირემიწიანი გლეხების ინტერესებს. დიგერობა, როგორც იდეოლოგია ჩამოყალიბდა 1647-1649 წლებში. დიგერები გამოეყვნენ ლეველერებს და მათგან განსხვავებით თავიანთ თავს „ჭეშმარიტი ლეველერები“ უწოდეს. დიგერების იდეოლოგი ჯ. უინსტენლი მოითხოვდა „ჭეშმარიტ“ ანუ სოციალურ თანასწორობას, „თავისუფალი რესპუბლიკის“ შექმნას, სადაც არ იარსებებდა ექსპლუატაცია, მიწაზე იარსებებდა კოლექტიური საკუთრება და შრომა. მათი პროგრამა ითვალისწინებდა კოპიჰოლდის გაუქმებას, გლეხობისთვის წართმეული მიწების დაბრუნებას. ამ პროგრამის განხორციელება მეურნეობის ფეოდალური სისტემის სრულ გაუქმებას ნიშნავდა. ინგლისის გლეხობის დიფერენციაციის პირობებში დიგერების მოთხოვნები ვერ გახდა სოფლად მასობრივი მოძრაობის საფუძველი. 1649 წელს დიგერთა ერთმა ჯგუფმა სცადა კოლექტიურად დაემუშავებინა გავერანებული სათემო მიწა კობემის მახლობლად, სურეის საგრაფოში, მაგრამ ხელისუფლებამ მათ ხელი შეუშალა. 1650 წელს დიგერების მოძრაობას ბოლო მოეღო.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ინგლისის ისტორია
კატეგორია:ქრისტიანული რადიკალიზმი
დიგესტები

**დიგესტები**, *პანდექტები* — იუსტინიანეს კოდიფიკაციის ძირითადი ნაწილი, რომაელი იურისტების თხზულებათა ნაწყვეტების სისტმური კრებული. დიგესტები მოიცავს პაპინიანეს, პაულუსის, ულპიანეს, გაიუსის, მოდესტინუსის და სხვათა თხზულებებს. შეადგინა კომისიამ ტრიბონიანეს ხელმძღვანელობით. გამოიცა 553 წელს. იყოფა 50 წიგნად, თითოეული წიგნი ტიტულებად, ხოლო ტიტული ფრაგმენტებად. უმთავრესად აწესრიგებს ქონებრივ, საოჯახო, მემკვიდრეობით და ვალდებულებით სამართლებრივ ურთიერთობებს. დიგესტები იქცა რომის სამართლის რეცეფციის წყაროდ.

## ლიტერატურა
}

კატეგორია:ბიზანტიური სამართალი
სევეროს ანტიოქელი

**სევეროს ანტიოქელი** — პალესტინელი მონოფიზიტი, ანტიოქიის პატრიარქი 512-518 წლებში. იყო სევერიანელების ერესის ლიდერი. ამტკიცებდა, რომ ქრისტეში ხორცი ღვთაებრივი ლოგოსის ბრწყინვალებაში გარდაისახება. ნაშრომში „კირილე ჭეშმარიტების მეგობარი“ მონოფიზიტებს ბრალს სდებს, რომ დაამახინჯეს კირილე ალექსანდრიელის მოძღვრება და მას მონოფიზიტად აცხადებს. ზაქარია რიტორმა დაწერა „სევეროსის ცხოვრება“. პირველად სევეროსის შრომებში გამოჩნდა ციტატები არეოპაგიტიკიდან და მითითება დიონისე არეოპაგელზე. ი. შტიგლმაირის ჰიპოთეზა სევეროსისა და დიონისე არეოპაგელის იგივეობაზე უარყოფილია.

## ლიტერატურა
*ყაუხჩიშვილი, ს. ბერძნული ლიტერატურის ისტორია, ტ. 3, თბილისი, 1973

კატეგორია:პალესტინელები
კატეგორია:ანტიოქიის პატრიარქები
ანდრო დადიანი

**ანდრია (ანდრო) ნესტორის ძე დადიანი** (დ. 1892 — გ. 18 დეკემბერი, 1918, სოფ. სადახლო, ახლანდ. მარნეულის მუნიციპალიტეტი; დაკრძალულია ქუთაისში) — ქართველი ოფიცერი, კავალერისტი.

## ბიოგრაფია
დაიბადა თავად ნესტორ დადიანის და ნინო ანჩაბაძის ოჯახში. დაამთავრა ოდესის კადეტთა კორპუსი (1910) და ელიზავეტგრადის საკავალერიო სასწავლებელი (1913). მონაწილეობდა პირველ მსოფლიო ომში. 1915-1917 წლებში მსახურობდა სევერსკის დრაგუნთა მე-18 პოლკში კორნეტად, შემდეგ შტაბს-როტმისტრად, 1917 წლიდან — ქართულ ცხენოსან პოლკში როტმისტრად. 1918 წლიდან იმავე ჩინით იყო საქართველოს არმიის 1-ლი ცხენოსან პოლკში. გმირულად დაიღუპა 1918 წლის დეკემბერში სომხეთ-საქართველოს ომის დროს სომხეთის ჯარის ავანგარდის სოფელ სადახლოზე თავდასხმის მოგერიებისას. დაჯილდოებული იყო წმ. ანას IV, III და II, წმ. ვლადიმერის III ხარისხის ორდენებით (ყველა 1915), გიორგის იარაღით (16 მარტი, 1918). ცოლად ჰყავდა ვერა ალექსანდრეს ასული ერისთავი (გურიისა) (დ. 1895 — გ. 1935).

## ლიტერატურა
* ბრძოლა საქართველოს ტერიტორიული მთლიანობისათვის 1918-1919 წლებში (სომხეთ-საქართველოს ომი) : ავტორეფ... ისტ. მეცნ. კანდ. 07.00.01 / არჩილ ჩაჩხიანი ; ივანე ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიისა და ეთნოლოგიის ინსტიტუტი. - თბ., 2006;
* გაზ. „საქართველოს რესპუბლიკა“, №121. - 21 დეკემბერი, 1918.

## რესურსები ინტერნეტში
* Дадиани Андрей. «Памяти героев Великой войны 1914–1918».

კატეგორია:დაბადებული 1892
კატეგორია:გარდაცვლილი 18 დეკემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1918
ანდრო
კატეგორია:ქართველები პირველ მსოფლიო ომში
კატეგორია:რუსეთის იმპერიის ოფიცრები
კატეგორია:წმინდა ანას II ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა ანას III ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა ანას IV ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა ვლადიმერის III ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:ოქროს იარაღი „მამაცობისთვის“-ის კავალრები
ბილანიშვილი

საკუთარი სახელი **ბილანიშვილი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* გიორგი ბილანიშვილი — პოლკოვნიკი, საბჭოთა კავშირის გმირი 
* ვალერიან ბილანიშვილი — პოლიტიკური მოღვაწე
* ზაქარია ბილანიშვილი — პუბლიცისტი, ფოლკლორისტი
* მიხეილ ბილანიშვილი — მხატვარი

კატეგორია:ქართული გვარები
მურმან შერვაშიძე

**მურმან შერვაშიძე** (დ. 1 ოქტომბერი, 1954, სოფელი ურეხი, ხელვაჩაურის რაიონი)  — ქართველი ექიმი, პოლიტიკოსი.

1978 წელს  დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის პედიატრიული ფაკულტეტი. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი  პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „საქართველოს აღორძინება“. 

## რესურსები ინტერნეტში
*მურმან შერვაშიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
*მურმან შერვაშიძე — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი 

 
 

კატეგორია:დაბადებული 1 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1954
კატეგორია:ქართველი პედიატრები
კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ბათუმში დაბადებულები
მურმან
მიხეილ ბილანიშვილი

მინი|მ. ბილანიშვილი. „ქართველი ქალის პორტრეტი“.
**მიხეილ იოსების ძე ბილანიშვილი** (დ. 23 თებერვალი, 1901, ყაღიზმანი, რუსეთის იმპერია — გ. 8 მარტი, 1934, პარიზი; დაკრძალულია იქვე, ტიეს სასაფლაოზე) — ქართველი ფერმწერი და გრაფიკოსი.

## ბიოგრაფია
დაიბადა იოსებ ბილანიშვილის და ეკატერინე თარხნიშვილის ოჯახში. მამამისი იყო რუსეთის იმპერიის არმიის პოლკოვნიკი, რუსეთ ოსმალეთის 1877-1878 წლების ომის მონაწილე. წარმოშობით სოფ. პატარძეულიდან. ჰყავდათ სამი შვილი, სოსო, ნინო და მიხეილი. ოჯახი მცირე ხნით ცხოვრობდა სარაყამისში, შემდეგ დასახლდა თბილისში.

მიხეილ ბილანიშვილმა საშუალო განათლება მიიღო თბილისის ვაჟთა III გიმნაზიაში. სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში. 1922 წელს შევიდა თბილისის სამხატვრო აკადემიაში. სწავლობდა ფერწერას. მისი მასწავლებლები იყვნენ გიგო გაბაშვილი და ევგენი ლანსერე. 1922–1923 წლებში მხატვრულად გააფორმა რესტორანი „შამპანი“ (შექმნა კომპოზიცია „ბურთის თამაში“). 1921–1925 წლებში იყო ქართველ ხელოვანთა საზოგადოების წევრი. 1924 წელს ამ საზოგადოებამ სწავლის გასაგრძელებლად პარიზში გაგზავნა. დაამთავრა ანდრე ლოტის სამხატვრო სკოლა.  1927 წელს მან ორი სურათით დავით კაკაბაძესა და ელენე ახვლედიანთან ერთად მონაწილეობა მიიღო პარიზის დამოუკიდებელ მხატვართა 38-ე გამოფენაში1928 წელს პარიზში მოეწყო მისი ნამუშევრების გამოფენა. ტუბერკულოზით მძიმედ ავადმყოფი გარდაიცვალა იქვე, 34 წლის ასაკში.

მნიშვნელოვანი ნამუშევრებია: „ქუჩა პარიზში“ (1925), „პარიზი–სატრიუმფო თაღი“ (1926), „ქართველი ქალის პორტრეტი“ (1928, ყველა — საქართველოს ხელოვნების მუზეუმში). სხვა ნამუშევრები ასევე დაცულია საქართველოსა და ევროპის კერძო კოლექციებში.

## ლიტერატურა
*

## რესურსები ინტერნეტში
*

კატეგორია:დაბადებული 23 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1901
კატეგორია:გარდაცვლილი 8 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1934
კატეგორია:ქართველი მხატვრები
კატეგორია:ქართველები საფრანგეთში
კატეგორია:დაკრძალულები საფრანგეთში
ალიბაბა მამედოვი

**ალიბაბა ბალაჰმედ-ოღლუ მამედოვი** (; დ. 5 თებერვალი 1930, მაშთაგა, ბაქო — გ. 25 თებერვალი, 2022) — აზერბაიჯანელი  მომღერალი, კომპოზიტორი და პედაგოგი, აზერბაიჯანის სსრ სახალხო არტისტი (1989).

## ბიოგრაფია 
ალიბაბა მამედოვი დაიბადა 1930 წლის 4 თებერვალს ქალაქ ბაქოს საბუნჩინის რაიონში, სოფელ მაშთაგაში. იქვე დაამთავრა საშუალო სკოლა. მისი შემოქმედებითი ბიოგრაფია 1949 წელს ფილარმონიაში დაიწყო. 1953 წელს აზერბაიჯანის სახელმწიფო სკოლაში ჩააბარა და 1958 წლის ჩათვლით სწავლობდა სეიდ შუშინსკის კლასში, ხოლო 1963 წელს ამავე სკოლაში დაიწყო პედაგოგიური საქმიანობა. 1968 წელს მაესტრო ნიაზის ინიციატივით ალიბაბა მამედოვმა ფილარმონიაში შეიქმნა სახალხო ინსტრუმენტების ანსამბლი „ჰუმაიუნი“.

1978-1988 წლებში იყო „აზკონცერტის“ სოლისტი.

2020 წელს მუღამების საერთაშორისო ცენტრში ჩატარდა ალიბაბა მამედოვის 90 წლისთავისადმი მიძღვნილი კონცერტი.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 5 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1930
კატეგორია:აზერბაიჯანის ღირსების ორდენის კავალრები
კატეგორია:აზერბაიჯანის დიდების ორდენის კავალრები
კატეგორია:აზერბაიჯანელი მომღერლები
კატეგორია:გარდაცვლილი 2022
კატეგორია:გარდაცვლილი 25 თებერვალი
კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები
პოლოლიკაშვილი

საკუთარი სახელი **პოლოლიკაშვილი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ზურაბ პოლოლიკაშვილი — ეკონომისტი, თანამდებობის პირი 
* სერაფიმე პოლოლიკაშვილი — მოქანდაკე
ალექსი სევერცოვი

**ალექსი სევერცოვი** (დ. 11 სექტემბერი, 1866 — გ. 19 დეკემბერი, 1936) — რუსი ბიოლოგი, ნიკოლოზ სევერცოვის შვილი, სსრკ-ის მეცნიერებათა აკადემიის (1920) და უკრაინის სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიის (1925) აკადემიკოსი.

## ბიოგრაფია
1890 წელს დაამთავრა მოსკოვის უნივერსიტეტი. 1902 წლიდან იყო კიევის უნივერსიტეტის პროფესორი, ხოლო 1911-1930 წლებში მოსკოვის უნივერსიტეტის პროფესორი. 1930 წელს მისი ინიციატივით ჩამოყალიბდა ევოლუციური მორფოლოგიის ლაბორატორია, რომელიც 1935 წელს გარდაიქმნა ინსტიტუტად.სევერცოვის ძირითადი შრომები ეხება ხერხემლიან ცხოველთა ტავის მეტამერიას, წყვილი კიდურების წარმოქმნას, უმდაბლესი ხერხემლიანების ევოლუციას. სევერცოვმა წამოაყენა თეორია ხუთთთა კიდურების წარმოშობაზე წინაპრების 7-10 სხივიანი კიდურებიდან, რაც თავის მხრივ წარმოიშვა თევზისმაგვარი ფორმების მრავალსხივიანი ფარფლიდან. შეიმუშავა ფილოემბრიოგენეზის თეორია.

## ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 1866
კატეგორია:დაბადებული 11 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1936
კატეგორია:გარდაცვლილი 19 დეკემბერი
კატეგორია:რუსი ბიოლოგები
კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
სერაფიმე პოლოლიკაშვილი

**სერაფიმე ალექსანდრეს ძე პოლოლიკაშვილი** (დ. 1870, ქ. ქუთაისი, — დ. 1918, დაბა მახინჯაური) — ქართველი მოქანდაკე.

წარმომავლობით იყო მესხეთიდან ქუთაისში გადმოსახლებული კათოლიკური აღმსარებლობის წვრილვაჭართა ოჯახიდან. დაამთავრა ქუთაისის კლასიკური გიმნაზია. ბევრს მოგზაურობდა, ერთხანს მეზღვაურადაც იმუშავა. სამხატვრო განათლება ოდესაში მიიღო. სამშობლოში დაბრუნების შემდეგ ქუთაისში მხატვარ-რეტუშორად მუშაობდა, ჩუქურთმებით და დეკორაციული ფიგურებით ამკობდა შენობათა ფასადებს ქუთაისში, მოგვიანებით ბათუმშიც. 1897 წელს შექმნა შოთა რუსთაველის სკულპტურული პორტრეტი (ბიუსტი), რომელმაც დიდი მოწონება დაიმსახურა. პერიოდულად თანამშრომლობდა იაკობ ნიკოლაძესთან. 1900-იან წლებში პარიზში გაემგზავრა, თუმცა მატერიალური შეჭირვების გამო სწავლის გაგრძელება ვერ შეძლო და უკან დაბრუნდა. 1917 წლიდან ცხოვრობდა და მოღვაწეობდა ბათუმში. საცხოვრებელი შენობების ფასადების მორთულობების გარდა, პოლოლიკაშვილს ეკუთვნის ასევე ქუთაისის ღვთისმშობლის ხარების ეკლესიაში განთავსებული „ლურდის ღვთისმშობლის“ და „საფლავად დადებული მაცხოვრის“ ქანდაკებები, ბათუმის ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესიის ფასადის ორნამენტი. 1918 წელს მხატვრულად გააფორმა „ფესენკოს აგარაკი“ მახინჯაურში. 1918 წლის აპრილში დაატყვევეს ბათუმში შემოჭრილმა თურქებმა და დახვრიტეს მდ. აჭარისწყლის პირას 40-ზე მეტ ქართველ ტყვესთან ერთად.

## ლიტერატურა
* ქუთაისელი მოქანდაკე სერაფიმე პოლოლიკაშვილი : ფურცლები წარსულიდან / ნინო ელერდაშვილი // სახვითი ხელოვნების ქრონიკები 2008 / საქართველოს მხატვართა კავშირის ქუთაისის ორგანიზაცია. - ქუთაისი, 2010. - ISSN 1987-8915. - გვ.232-235.

კატეგორია:ქართველი მოქანდაკეები
კატეგორია:დაბადებული 1870
კატეგორია:გარდაცვლილი 1918
კატეგორია:ქუთაისში დაბადებულები
ხოსიტაშვილი

საკუთარი სახელი **ხოსიტაშვილი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ბაბილინა ხოსიტაშვილი — მწერალი, ფილოლოგი
* ვახტანგ ხოსიტაშვილი — სპორტსმენი (ძიუდო)
* იროდიონ ხოსიტაშვილი — მწერალ იროდიონ ევდოშვილიის ნამდვილი სახელი და გვარი 
* მირიან ხოსიტაშვილი — ეთნოლოგი
* ჯაბა ხოსიტაშვილი — სპორტსმენი (კრივი)

კატეგორია:ქართული გვარები
ამირან შუბითიძე

**ამირან შუბითიძე** (დ. 27 ოქტომბერი, 1957, მარნეული) — ქართველი იურისტი, პოლიტიკოსი.

1992 წელს დაამთავრა პოლიციის აკადემიის სამართალმცოდნეობის ფაკულტეტი. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი (მარნეულის მაჟორიტარი).  

## რესურსები ინტერნეტში
*ამირან შუბითიძე — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი

 

კატეგორია:დაბადებული 27 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1957
კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:მარნეულის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი იურისტები
ლევან ჩაჩუა

**ლევან ჩაჩუა** (დ. 9 ივნისი, 1958, თბილისი)  — ქართველი ინჟინერი, პოლიტიკოსი.

1981 წელს დაამთავრა საკავშირო კავშირგაბმულობის ინსტიტუტის ავტომატური ელ. კავშირგაბმულობის ფაკულტეტი. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი“. 

## რესურსები ინტერნეტში
*ლევან ჩაჩუა — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი

კატეგორია:დაბადებული 9 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1958
კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი ინჟინრები
კვაჭაძე

საკუთარი სახელი **კვაჭაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ბიბი კვაჭაძე — მუსიკოსი
* გიორგი კვაჭაძე — აგრონომი
* დავით კვაჭაძე — ფარმაკოლოგი
* დავით კვაჭაძე — სპორტსმენი (მოკრივე)
* ვალერიან კვაჭაძე — კინორეჟისორი, მსახი­ობი
* ზინაიდა კვაჭაძე — ინჟინერი, თანამდებობის პირი
* ივანე კვაჭაძე — ფილოლოგი
* იოსებ კვაჭაძე — პედიატრი
* ირინე კვაჭაძე — ფიზიოლოგი
* იროდიონ კვაჭაძე — ვეტექიმი 
* ლევან კვაჭაძე — ენათმეცნიერი
* ნუგზარ კვაჭაძე — ინჟინერი, პოლიტიკოსი
* რომან კვაჭაძე — ექიმი, პოლიტიკოსი


კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
გივი შუღაროვი

**გივი შუღაროვი** (დ. 29 სექტემბერი, 1939, თბილისი) — ქართველი თანამდებობის პირი, ინჟინერი, პოლიტიკოსი.

1964 წელს დაამთავრა შრომის წითელი დროშის ორდენოსანი საქართველოს  პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ავტომატიკა-ტელემექანიკის ფაკულტეტი, ხოლო 1979 წელს მოსკოვის უმაღლესი პოლიტიკური სკოლა. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი“. 1999-2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „ საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი “.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 29 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1939
კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:საქართველოს V მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები (1964)
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
პაატა ჩეკურიშვილი

**პაატა ჩეკურიშვილი**  (დ. 31 ივლისი, 1962, სოფელი შაშიანი, გურჯაანის რაიონი) — ქართველი ისტორიკოსი, პოლიტიკოსი.

1986 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი“. 

## რესურსები ინტერნეტში
*პაატა ჩეკურიშვილი — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი

 
 

კატეგორია:დაბადებული 31 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1962
კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები
ტარიელ ჩაჩუა

**ტარიელ ჩაჩუა** (დ. 17 სექტემბერი, 1957, სოფ. დაბლა გომი, ახლანდ. სამტრედიის მუნიციპალიტეტი — გ. 2007) — ქართველი ეკონომისტი, პოლიტიკოსი.

დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ეკონომიკის ფაკულტეტი. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი (სამტრედიის მაჟორიტარი).

## რესურსები ინტერნეტში
*ტარიელ ჩაჩუა — ბიბლიოვიკი
*ტარიელ ჩაჩუა — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი

კატეგორია:დაბადებული 17 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1957
კატეგორია:გარდაცვლილი    2007
კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:სამტრედიის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი ეკონომისტები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
ელდარ ჩერქეზიშვილი

**ელდარ ჩერქეზიშვილი** (დ. 5 მაისი, 1947, სოფ. ნინოწმინდა, ახლანდ. საგარეჯოს მუნიციპალიტეტი) — ქართველი ინჟინერი, პოლიტიკოსი.

1978 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის სამოქალაქო და სამრეწველო მშენებლობის ფაკულტეტი. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი (თბილისის, სამგორის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკიდან „ეროვნულ-დემოკრატიული პარტია“. 

## რესურსები ინტერნეტში
*ელდარ ჩერქეზიშვილი — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი

კატეგორია:დაბადებული 5 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1947
კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი ინჟინრები
კატეგორია:საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები (1978)
ჩიზბურგერი

**ჩიზბურგერი** — ჰამბურგერის სახეობა, რომელშიც ხორცის კატლეტზე ყველის ნაჭერი იდება, თუმცა, დაშვებულია სტრუქტურის შეცვლა და ინგრედიენტების დამატება - მათ შორის ხახვის, მაიონეზის, პამიდვრის, კიტრის, ბეკონის, ავოკადოს, სოკოს, სალათის ფურცლის და სხვა. დამზადებაში შეიძლება იყოს გამოყენებული ნებისმიერი მდნადი ყველი, მაგ. მოცარელა, ჩედარი, გაუდა, ლურჯი, ამერიკული ან შვეიცარიული. ყველის დამატება ხდება გაცემამდე ცოტა ხნით ადრე, რომ მან შედნობა მოასწროს. გამოიყენება სხვადასხვა სოუზი, უმეტესად კეტჩუპი, მდოგვი ან მაიონეზი. მომზადების წესი განსხვავდება რეგიონის და რესტორნის მიხედვით. 

ჩიზბურგერს, რომელიც ყველის და ხორცის ერთზე მეტ ნაჭერს შეიცავს ეწოდება ორმაგი, სამმაგი დ  ა.შ. რაოდენობის მიხედვით. პორციაში ხშირად კარტოფილი ფრი, შემწვარი კვერცხი ან რაიმე სალათიც შედის. ყველის შემცველობის გამო ჰამბურგერზე 20%-ით მეტ კალორიას შეიცავს და ღირებულებით უმნიშვნელოდ აღემატება.

## ისტორია 
მე-19 საუკუნეში ამერიკაში მოსახლეობის უმრავლესობისთვის ხორცის ხელმისაწვდომობამ განაპირობა ჰამბურგერის პოპულარიზაცია. ჰამბურგერი ამერიკაში დღესაც ხორცის ერთ-ერთ ყველაზე დაბალი ფასის წყაროდ რჩება. 

მასში ყველის დამატება დაიწყეს 1920-იან წლებში. ჩიზბირგერის გამოგონებას რამდენიმე პიროვნება და რესტორანი იბრალებს, მაგ. ლიონელ სტიმბერგი, რომელიც 16 წლის ასაკში მამამისის სენდვიჩების რესტორან "The Rite Spot"-ში მზარეულად მუშაობდა და "ექსპერიმენტულად ამერიკული ყველის ნაჭერი დაადო შემწვარ კატლეტს" და ლუის ბალასტი, რომელმაც 30-იან წლებში საბუთები შეიტანა სახელწოდება "ჩიზბურგერის" პატენტისთვის. ზოგადად თვლება, რომ ჩიზბურგერის სამშობლო კალიფორნიის შტატია, მენიუში კი ის პირველად ლოს-ანჯელესის ერთ-ერთ რესტორანში დაამატეს, სადაც 25 ცენტად იყიდებოდა.  ორთქლზე მომზადებული ჩიზბურგერი კენტუკის შტატის კერძად ითვლება და უმეტესად მხოლოს იქ გვხვდება. დღეს ჩიზბურგერი სწრაფი კვების განუყოფელი ნაწილია და დიდი პოპულარობით სარგებლობს ისეთ რესტორნებში, როგორც McDonald's და Burger King. 

მსოფლიოში ყველაზე დიდი ჩიზბურგერი 2012 წელს შეიქმნა და 914 კილოგრამს იწონიდა, რამაც მოხსნა წინა, 400 კგ-ის რეკორდი. შეერთებულ შტატებში და რამდენიმე სხვა ქვეყანაში ჩიზბურგერის ეროვნული დღე 18 სექტემბერს აღინიშნება ამ დღეს სხვადასხვა რესტორანში აქციები მოქმედებს. https://www.usatoday.com/story/money/nation-now/2018/09/18/national-cheeseburger-day-2018-get-free-food-and-discounts-tuesday/1275508002/ 

## რელიგია 
ჩიზბურგერი ტრადიციულად არ არის ქაშერი, იუდაიზმის წესით დაშვებული საკვები,https://bible.oremus.org/?passage=Deuteronomy%2014:21&version=nrsv რადგან ერთად შეიცავს ხორცსა და რძის პროდუქტს.https://bible.oremus.org/?passage=Exodus%2034:26&version=nrsv ეს საკითხი პირველად განხილული იქნა ისრაელში პირველი McDonald's-ის რესტორნის გახსნისას, რასაც საზოგადოების ნაწილი ეწინაღმდეგებოდა. ამჟამად ისრაელში მოქმედებენ McDonald's-ის როგორც ქაშერი, ასევე არაქაშერი რესტორნები.https://www.jweekly.com/2001/12/21/will-residents-of-jerusalem-get-to-bite-a-kosher-big-mac/

ნიუ-იორკში ქაშერი ჩიზბურგერის შექმნის მიზნით მასში სოიოს ყველი დაამატეს.

## სქოლიო
კატეგორია:ამერიკული სენდვიჩები
კატეგორია:ყველის სენდვიჩები
ლევან ჩიქვანაია

**ლეონიდე (ლევან) ჩიქვანაია** (დ. 25 ოქტომბერი, 1928, თბილისი — გ. 29 ნოემბერი, 2012) — ქართველი თანამდებობის პირი, მეცნიერი, პედაგოგი, პოლიტიკოსი.

1950 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გეოგრაფია-გეოლოგიის ფაკულტეტი. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი“. 
## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 25 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1928
კატეგორია:გარდაცვლილი 29 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2012
კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები
ივანე კვაჭაძე

**ივანე დიმიტრის ძე კვაჭაძე** (დ. 15 ივლისი, 1898, ორაგვე, ახლანდ. ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტი, — გ. 1963) — ქართული თეოლოგი, ფილოლოგი. პროფესორი, პედაგოგიკის მეცნიერებათა დოქტორი (1962).

დაამთავრა თბილისის სასულიერო სემინარია. 1918 წელს ჩააბარა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში, მაგრამ სწავლა შეწყვიტა და სახალხო გვარდიის საგანგებო ბატალიონში ჩაირიცხა. მონაწილეობდა იმ დროის ყველა მნიშვნელოვან ბრძოლაში. შავიზღვისპირეთის ფრონტზე ბოლშევიკებს ტყვედ ჩაუვარდათ და დახვრეტა მიუსაჯეს, თუმცა კვაჭაძემ გაქცევა მოახერხა და კვლავ სამხედრო სამსახურს დაუბრუნდა. ამავდროულად, საქართველოს ხელისუფლების დახმარებით განზრახული ჰქონდა სწავლის საზღვარგარეთ გაგრძელება. 

1921 წელს საქართველოს გასაბჭოების შემდეგ მუ­შა­ობ­და მას­წავ­ლებ­ლად ლანჩხუთის სა­შუ­ა­ლო სკო­ლა­ში. 1924 წლი­დან ბა­თუმ­ში ხელ­მ­ძღ­ვა­ნე­ლობ­და მთა­ვარი პო­ლიტ­გა­ნის სას­კო­ლო გან­ყო­ფი­ლე­ბას. 1925 წელს სწავ­ლის გა­საგ­რ­ძე­ლებ­ლად, სტამბოლის გავ­ლით, არა­ლე­გა­ლუ­რად გა­ემ­გ­ზავ­რა საფ­რან­გეთ­ში. სწავლობდა ჯერ სორბონის უნივერსიტეტში, შემდეგ პარიზის კათოლიკურ უნივერსიტეტში. იქვე, 1933 წელს, მიენიჭა დოქტორის ხარისხი ფილოსოფიურ თეოლოგიაში. 1935 წელს საქართველოში დაბრუნდა და ფრანგული ენისა და ლიტერატურის პედაგოგად დაიწყო მუშაობა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში. ერთხანს იდევნებოდა. 1950-იანი წლებიდან გარდაცვალებამდე იყო თსუ-ის ფრანგული ენისა და ლიტერატურის კათედრის გამგე. სხვადასხვა წლებ­ში აგ­რეთ­ვე მუშაობდა ი. გო­გე­ბაშ­ვი­ლის სა­ხე­ლო­ბის პე­და­გო­გი­კის ინ­ს­ტი­ტუტ­ში და ა. ს. პუშ­კი­ნის სა­ხე­ლო­ბის სა­მას­წავ­ლებ­ლო ინ­ს­ტი­ტუტ­ში. და­ა­მუ­შა­ვა ფრან­გუ­ლი ენის სწავ­ლე­ბის მე­თო­დი­კის სა­ფუძ­ვ­ლე­ბი. ავტორია არაერთი სამეცნიერო ნაშრომისა და სახელმძღვანელოსი. ქართულად თარგმნა ჟან-ჟაკ რუსოს „ე­მი­ლი ანუ აღ­ზ­რ­დის შე­სა­ხებ“, იან კომენსკის „დი­დი დი­დაქ­ტი­კა“ (დ. ლორ­თ­ქი­ფა­ნი­ძეს­თან ერ­თად), კონსტანტინე უშინსკის რჩე­უ­ლი პე­და­გო­გი­უ­რი თხზუ­ლე­ბები.

## ლიტერატურა
* ქართველი თეოლოგიის პროფესორის პარიზული ისტორია : საქართველოში დაბრუნებული ივანე კვაჭაძე 13-წლიან ჩეკისტურ წნეხს შემთხვევით გადაურჩა / დალი კახიანი // ისტორიანი : ისტორიულ-შემეცნებითი ჟურნალი. - თბილისი, 2015. - ISSN 2233-3843. - ივლისი. - N7(55). - გვ.79-85.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 15 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1898
კატეგორია:გარდაცვლილი 1963
კატეგორია:ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი ფილოლოგები
კატეგორია:ქართველი თეოლოგები
კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები
კატეგორია:ქართველი ემიგრანტები
კატეგორია:ქართველები საფრანგეთში
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორები
ი
იური ჩიხრაძე

**იური ჩიხრაძე** (დ. 1 ნოემბერი, 1960, ამბროლაური) — ქართველი ინჟინერი, პოლიტიკოსი.

1983 წელს დაამთავრა შრომის წითელი დროშის ორდენოსანი, ვ. ი. ლენინის სახელობის საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ჰიდროტექნიკისა და სანტექნიკის ფაკულტეტი. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ამბროლაურის მაჟორიტარი). 1999-2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს აღორძინება“.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1960
კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:საქართველოს V მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები (1983)
კატეგორია:ქართველი ინჟინრები
კატეგორია:ამბროლაურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კარგარეთელი

საკუთარი სახელი **კარგარეთელი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ალექსანდრა კარგარეთელი — მსახიობი
* ვასილ კარგარეთელი — სამხედრო მოღვაწე, გენერალი
* ია კარგარეთელი — მუსიკოსი, ფოლკლორისტი
* სერგო კარგარეთელი — ოფიცერი, წმ. გიორგის ორდენის კავალერი

## იხილეთ აგრეთვე
* კარგარეთელები — საყაფლანიშვილო აზნაურები, ქართველ კალიგრაფთა გვარი

კატეგორია:ქართული გვარები
სიმონ ფხაკაძე

**სიმონ ივანეს ძე ფხაკაძე** (დ. 1894 — გ. 1937) — ქართველი ოფიცერი. სხვადასხვა დროს მსახურობდა რუსეთის, საქართველოს, აზერბაიჯანის და წითელ არმიებში.

დაამთავრა ნიკოლოზის საკავალერიო სასწავლებელი (1915). უნტერ-ოფიცრად მსახურობდა ნიჟეგოროდის დრაგუნთა მე-17 პოლკში. იბრძოდა I მსოფლიო ომის დასავლეთის ფრონტზე. ოთხჯერ დაიჭრა. დაჯილდოებული იყო წმ. გიორგის I, II, III და IV ხარისხის ჯვრებით (1916). 1918 წლიდან იყო ამიერკავკასიის, შემდეგ საქართველოს რესპუბლიკის არმიის ოფიცერი. როტმისტრი ფხაკაძე მეთაურობდა ცხენოსანთა განსაკუთრებული ასეულს („ფხაკაძის რაზმი“). თავი გამოიჩინა ოსმალებთან ბრძოლაში ბათუმში ფორტ ანარიის დაცვისას (1918 წლის 1 აპრილი). 1918 წლის 17 ივლიის საქართველოს სამხედრო მინისტრის ბრძანებით დაჯილდოვა წმ. გიორგის IV ხარისხის ორდენით. მონაწილეობდა სომხეთთან ომში (1918 წლის დეკემბერი). საბრძოლო დამსახურებისთვის 1918 წლის დეკემბერში პოდპოლკოვნიკის წოდება მიიღო. შემდეგ, ზოგიერთი ცნობით, დენიკინელების მიმართ კეთილგანწყობის გამო სამსახურიდან დაითხოვეს. 

1919 წლის ივნისში ფხაკაძემ სამსახური დაიწყო აზერბაიჯანის რესპუბლიკის არმიაში. ასწავლიდა განჯის სამხედრო სკოლაში, ირიცხებოდა თათართა 1-ლ ცხენოსან პოლკში. 1920 წელს აზერბაიჯანის გასაბჭოების შემდეგ წითელ არმიაში გადავიდა. დაინიშნა შაქის მე-3 ცხენოსანი პოლკის უფროსის თანაშემწედ, შემდეგ — კავალერიის ინსპექტორად, ივნისში კი მე-11 წითელი არმიის რევოლუციური სამხედრო საბჭოს უფლებამოსილ პირად „სპარსეთის ფრონტზე ქართველი მოხალისეების რეკრუტირების“ საკითხში. ე. წ. სპარსეთის საბჭოთა რესპუბლიკის ხანმოკლე არსებობის პერიოდში დაინიშნა რეშტის გარნიზონის უფროსად, შემდეგ სპარსეთის წითელი არმიის კავალერიის სარდლად. 1921 წლის იანვარში შტაბის რეზერვში ჩაირიცხა საგანგებო დავალებების ოფიცრად. დახვრიტეს სტალინური რეპრესიების დროს.

## ლიტერატურა
* ფალერისტიკის ისტორიის ზოგიერთი საკითხისათვის საქართველოში (1918 წელი). / ოთარ ჟორდანია // კულტურათაშორისი კომუნიკაციები, №11. - 2010. - გვ. 122-127; 
* В. Л. Генис. Красная Персия: Большевики в Гиляне. 1920—1921. Документальная хроника. М., 2000. ISBN 5-89619-017-4. - გვ. 316-317.

კატეგორია:დაბადებული 1894
კატეგორია:გარდაცვლილი 1937
კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები
კატეგორია:რუსეთის იმპერიის ოფიცრები
კატეგორია:ქართველები პირველ მსოფლიო ომში
კატეგორია:წმინდა გიორგის IV ხარისხის ორდენის კავალრები
სიმონ
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში
შალვა ჩხაიძე

**შალვა ჩხაიძე** (დ. 20 თებერვალი, 1965, თბილისი) — ქართველი პოლიტიკოსი.

განათლება:  დაუმთავრებელი უმაღლესი. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „ეროვნულ-დემოკრატიული პარტია“. 

## რესურსები ინტერნეტში
*
*შალვა ჩხაიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
*შალვა ჩხაიძე — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი

 

კატეგორია:დაბადებული 20 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1965
კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
შ
კაცები (გადაცემა)

7

„**კაცები**“ — პოპულარული ქართული იუმორისტული თოქშოუ, რომელიც ირაკლი კაკაბაძეს, დავით ლაბაძეს, ირაკლი ვახტანგიშვილსა და გიორგი ჯანელიძეს მიჰყავთ. პირველი გადაცემა 2018 წლის 6 თებერვალს (Facebook) და 1 მაისს (პირველი არხი) გავიდა ეთერში. 2023 წლის აგვისტოში პირველმა არხმა გადაცემა დახურა და ჩვენება მხოლოდ Youtube-ზე გაგრძელდა. ამავედროულად პირველი არხის პლატფორმაზე, 1TVPLAY-ზე, „კაცების“ ახალი პროექტი, „კაცები Play“, დაიწყო. 2023 წლის დეკემბრის ბოლოს პირველმა არხმა „კაცები Play“-იც დახურა, რის შემდეგ გადაცემა Youtube-ზე გამოდიოდა. 2024 წლის 3 დეკემბერს,ქვეყანაში შექმნილი სიტუაციის გამო,  გადაცემის გამოშვება დროებით შეჩერდა . გადაცემა ეთერში 2025 წლის 5 იანვრიდან დაბრუნდა.

## ისტორია
## ფილმები 
### კაცების კინო 
2012 წლის 12 დეკემბერს გამოვიდა მხატვრული ფილმი „კაცების კინო“. მასში მოთხრობილია „კაცების შოუს“ წამყვანების ღამის თავგადასავალზე თბილისში. სტუდიის ბოლო ფილმის ყიდვას გავლენიანი უცხოელი პროდიუსერი აპირებს. კომპიუტერს, რომელშიც ფილმის ჩანაწერი ინახება, შენობაში ჩასული წყალი აზიანებს. მეორე ასლი კი ირაკლი კაკაბაძეს ჰქონდა, რომელიც წინა საღამოს რამდენიმე თავშეყრის ადგილზე იმყოფებოდა, დროს ატარებდა, დათვრა და ეს ასლი გადაცემის ფანს, ერთი დღით, ათხოვა, ოღონოდ ამ ფანის არც ვინაობა იცის და არც სახე ახსოვს.

### კაცების კინო 2: სურვილების სია 
"კაცების კინო 2: სურვილების სია" არის ფანების დაკვეთით გადაღებული მოკუმენტური (ნახევრად მხატვრული და ნახევრად დოკუმენტური) ფილმი, რომელიც ასახავს ,,კაცების” მოგზაურობას აშშ-ში, გერმანიასა და ნიდერლანდებში და მაყურებელის მიერ მოცემული საგარეო დავალებათა სიის შესრულების პროცესს.
ფილმის პრემიერა შედგა 2025 წლის 18 მაისს ვახტანგ სალარიძის სახელობის დარბაზში.   Youtube გვერდზე ფილმი სამ ნაწილად,  2025 წლის 26 მაისს, 30 მაისს და 2 ივნისს, გამოვიდა.

## კაცები LIVE 
2023 წლის აპრილიდან კაცები პერიოდულად ატარებენ  LIVE კონცერტებს — *კაცები LIVE*, დღეისთვის ჩატარდა 16 კონცერტი და დაგეგმილია სამი. 2023 წლის 14 ნოემბერს გამოვიდა კონცერტების ამსახველი დოკუმენტური ფილმი „კაცები LIVE - დოკუმენტური“.

### კონცერტების განრიგი 
## კაცები Party 
„კაცები Party“ არის კაცების შოუსთან დაკავშირებული მოვლენების აღნიშვნა არაფორმალურ, კლუბურ გარემოში.

### კონცერტების განრიგი 
## კაცები X ფოტოსინთეზი 
კაცები X ფოტოსინთეზი ინტერაქციული, გასართობი, საიუბილეო საღამოა გადაცემა ,,კაცების” და ,,ფოტოსინთეზის” მაყურებლისათვის.იუმორისტული ნომრებთან ერთად წამყვანები ირაკლი კაკაბაძე, დავით ლაბაძე, ირაკლი ვახტანგიშვილი და გიორგი ჯანელიძე გამოავლენენ და დააჯილდოებენ ყველაზე კვალიფიციურ გულშემატკივრებს, ასევე გაათამაშებენ საჩუქრებს.  ბოლოს გაიჭრება უზარმაზარი ტორტი. . გადაცემა ჩატარდება 2025 წლის 21 ნოემბერს ახტანგ სალარიძის სახელობის დარბაზში.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* 
* 
* კაცები PLAY  1TVPLAY-ზე (არქივის ბმული)
* კაცები პირველ არხზე (არქივის ბმული)

## სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს ტელეგადაცემები
კატეგორია:საქართველოს საზოგადოებრივი მაუწყებელი
კატეგორია:იმედი (ტელეკომპანია)
კონსტანტინე ჩხეიძე (გენერალი)

**კონსტანტინე დავითის ძე ჩხეიძე** (დ. 10 აგვისტო, 1853 — გ. 1920 წლის შემდეგ) — რუსეთის იმპერიის არმიის პოლკოვნიკი (1904),  აზერბაიჯანის რესპუბლიკის გენერალ-მაიორი (1920).

წარმომავლობით ქუთაისის გუბერნიის თავადთა ოჯახიდან. დაამთავრა ქუთაისის კლასიკური გიმნაზია, შემდეგ თბილისის იუნკერთა ქვეითი სასწავლებელი (1877). მონაწილეობდა რუსეთ-თურქეთის (1877-1878) და რუსეთ-იაპონიის (1904-1905) ომებში. მსახურობდა ბაქოს ქვეითთა 153-ე პოლკში. 1904 წელს მიიღო პოლკოვნიკის წოდება. 1910 წელს თადარიგში გავიდა (მუნდირითა და პენსიით). 1915 წლიდან იყო ერევნის საოლქო სასამართლოს საპატიო მომრიგებელი მოსამართლე. 1918 წელს აზერბაიჯანის რესპუბლიკის გამოცხადების შემდეგ მიიწვიეს ბაქოს სამხედრო სასწავლებლის უფროსად. 1920 წლის 21 მარტს მიენიჭა გენერალ-მაიორის წოდება. აზერბაიჯანის გასაბჭოების შემდეგ მისი ბედი უცნობია. მიღებული ჰქონდა წმ. ანას III (1904), წმ. სტანისლავის II (1904) და წმ. ვლადიმერის IV (1906) ხარისხის ორდენებით.

## ლიტერატურა
* Азербайджанская Демократическая Республика (1918—1920). Армия. (Документы и материалы). Баку, 1998, с. 16;
* Азербайджанская Демократическая Республика (1918—1920). Армия. (Документы и материалы). Баку, 1998, с. 18;
* Азербайджанская Демократическая Республика (1918—1920). Армия. (Документы и материалы). Баку, 1998, с. 26;
* Волков, С. Генералитет Российской империи : энциклопед. словарь генералов и адмиралов от Петра I до Николая II : в 2 т. – М. : Центрполиграф, 2009;
* Гогитидзе, М. Грузинский генералитет (1699 – 1921) : библиограф. справочник / отв. ред. И. Дивный. – Киев : Ин-т укр. археографии и источниковедения им. М. Грушевского Нац. АН Украины, 2001;
* Гогитидзе, М. Военная элита Кавказа : в 2 т. – Т. I : Генералы и адмиралы из Грузии / ред. Н. Джавахишвили. – Тбилиси : НИЦ ист. груз.-кавказ. отношений, 2007;
* Гусейнов А. Армия Азербайджанской Демократической Республики. 1918—1920 гг. // Старый Цейхгауз. 2011. № 2-3(40-41). С. 118—128.

## რესურსები ინტერნეტში
* Гогитидзе Мамука Джемалович. Генералы и офицеры-грузины в вооруженных силах Азербайджанской Демократической Республики в 1918-1920 гг. «Центр Истории Кавказа».

კატეგორია:დაბადებული 10 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1853
კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები
კატეგორია:რუსეთის იმპერიის ოფიცრები
კატეგორია:აზერბაიჯანელი გენერლები
კატეგორია:წმინდა ანას III ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა სტანისლავის II ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა ვლადიმერის IV ხარისხის ორდენის კავალრები
ზურაბ ჩხეიძე

**ზურაბ ამბროსის ძე ჩხეიძე** (დ. 13 მაისი, 1930, დაბა შორაპანი, ახლანდ. ზესტაფონის მუნიციპალიტეტი — გ. ნოემბერი, 2007) — ქართველი საბჭოთა პარტიული და სახელმწიფო მოხელე, ინჟინერ-მეტალურგისტი. სკკპ წევრი.

## ბიოგრაფია
ზურაბ ჩხეიძე დაიბადა 1930 წელს შორაპანში. 

1954 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის მეტალურგიის ფაკულტეტი. მუშაობდა მეფოლადის შეგირდად, შემდეგ ეკავა სხვადასხვა სამეცნიერო, სამეურნეო და პარტიული თანამდებობები, იყო ქარხნის დირექტორი, საქალაქო კომიტეტის მდივანი, კავშირგაბმულობის მინისტრი, საქართველოს კომპარტიის ცენტრალური კომიტეტის მდივანი, გარდაქმნის წლებში — რესპუბლიკის სახელმწიფო საგეგმო კომიტეტის თავმჯდომარე, რესპუბლიკის მინისტრთა საბჭოს თავმჯდომარის პირველი მოადგილე. 1989 წლის 29 მარტს დაინიშნა მინისტრთა საბჭოს თავმჯდომარედ, გადადგა 1989 წლის აპრილში.

1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ზესტაფონის მაჟორიტარი).

## ლიტერატურა
*სობჩაკი ა., „თბილისის ჟამტეხილი ანუ 1989 წლის სისხლიანი კვირა“, თბილისი, 2013, გვ. 83-85

## რესურსები ინტერნეტში
*ზურაბ ჩხეიძე  — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი

 

კატეგორია:დაბადებული 13 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1930
კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:ზესტაფონის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი ინჟინრები
კატეგორია:საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები (1954)
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის მინისტრთა საბჭოს თავმჯდომარეები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:ოქტომბრის რევოლუციის ორდენის კავალრები
ანჩაბაძე

საკუთარი სახელი **ანჩაბაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* გიორგი ანჩაბაძე — ისტორიკოსი
* ვალერიან ანჩაბაძე — სამხედრო პირი
* ზურაბ ანჩაბაძე — ისტორიკოსი
* თარაშ ანჩაბაძე — სამხედრო პირი, საზოგადო მოღვაწე
* ვიანორ ანჩაბაძე — ექიმი, საზოგადო მოღვაწე
* იური ანჩაბაძე — ისტორიკოსი
* მიხეილ ანჩაბაძე — სამხედრო პირი

## იხილეთ აგრეთვე 
* ანჩაბაძეები — თავადური საგვარეულო 

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:აფხაზური გვარები
მიხეილ ანჩაბაძე

**მიხეილ თამშუკის ძე ანჩაბაძე** (დ. 1896 — გ. 1 სექტემბერი, 1924) — აფხაზეთის თავადთა საგვარეულოს წარმომადგენელი, საქართველოს რესპუბლიკის არმიის ოფიცერი.

მსახურობდა რუსეთის იმპერიის არმიაში (ჰქონდა როტმისტრის წოდება). 1918 წლიდან იყო ქართული ცხენოსანი პოლკის მე-2 ესკადრონში, სადაც ასევე მსახურობდა როტმისტრი ქაქუცა ჩოლოყაშვილი. 1920 წელს სამხედრო სამსახურიდან გადადგა და სოხუმში დასახლდა. 1921 წელს საქართველოს გასაბჭოების შემდეგ ჩოლოყაშვილის პარტიზანულ რაზმს შეუერთდა და აქტიურად მონაწილეობდა ბრძოლაში საბჭოთა ოკუპაციის წინააღმდეგ კახეთის ტერიტორიაზე (მ. შ. თავდასხმაში თელავის ვაგზალზე). 1924 წლის ოქტომბერში ჩეკამ გუდაუთაში დააპატიმრა და თბილისში გაგზავნა. აგვისტოს აჯანყების დღეებში დახვრიტეს. მამამისი, მიწათმოქმედი თამშუკ ანჩაბაძე 1937 წლის რეპრესიებს ემსხვერპლა.

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1896
კატეგორია:გარდაცვლილი 1 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1924
კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები
კატეგორია:რუსეთის იმპერიის ოფიცრები
კატეგორია:ქართველები პირველ მსოფლიო ომში
კატეგორია:აფხაზი თავადები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში
მიხეილ
ვალერიან ანჩაბაძე

**ვალერიან ტარასის ძე ანჩაბაძე** (დ. 2 ნოემბერი, 1887 — გ. 3 მარტი, 1921) — აფხაზეთის თავადთა საგვარეულოს წარმომადგენელი, რუსეთის იმპერიის და საქართველოს რესპუბლიკის არმიების ოფიცერი. 

დაიბადა პოდპოლკოვნიკ თავად ტარას (თარაშ) ანჩაბაძის და ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების აქტიური წევრის, მარიამ დადიანი-ანჩაბაძისას ოჯახში. დაამთავრა თბილისის ვაჟთა 1-ლი გიმნაზია, შემდეგ ელიზავეტგრადის საკავალერიო სასწავლებელი (1913). I მსოფლიო ომის (1914-1918) დროს პორუჩიკის, შემდეგ როტმისტრის ჩინით მსახურობდა რიგის დრაგუნთა მე-11 პოლკში. დასავლეთის ფრონტზე ორჯერ დაიჭრა. დაჯილდოებული იყო წმ. ანას IV, წმ. სტანისლავის III და წმ. ვლადიმერის IV ხარისხის ორდენებით (ყველა 1915), გიორგის ოქროს იარაღით (1917). 1918 წლიდან მსახურობდა საქართველოს რესპუბლიკის ჯარში. სამხედრო სამსახურში იყვნენ ასევე მისი უმცროსი ძმები — ვარლამი (ჭიჭი), ვლადიმერი (ლადი) და ნიკოლოზი (კოლია). კიდევ ერთი ძმა — ვიანორ ანჩაბაძე იყო სამხედრო ექიმი და აფხაზეთის სახალხო საბჭოს წევრი. 

1921 წელს საბჭოთა რუსეთთან ომის აფხაზეთის ფრონტზე ვალერიან ანჩაბაძე იყო სარდლის, გენ. დავით ართმელაძის თანაშემწე. სოხუმის დასავლეთით არიერგარდულ ბრძოლებში მან შეაკავა ბოლშევიკური სამხედრო ნაწილები და ფრონტის ძირითად ძალებს მისცა აღმოსავლეთისკენ დახევის საშუალება. დაიღუპა გუმისთის ხიდთან ბრძოლაში.

## ჯილდოები 
* 1917 - გიორგის ოქროს იარაღი
* 1915 - წმინდა ვლადიმირის IV ხარისხის ორდენი
* 1915 - წმინდა სტანისლავის III ხარისხის ორდენი
* 1915 - წმინდა ანას IV ხარისხის ორდენი

## ლიტერატურა
* Массовый террор в СССР. История одной семьи  / Г. Анчабадзе // Київські історичні студії. - 2017. - № 2. - С. 109-113.

## რესურსები ინტერნეტში
* Анчабадзе Валериан Тарасович. «Офицеры русской императорской армии».

კატეგორია:დაბადებული 2 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1887
კატეგორია:გარდაცვლილი 3 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1921
კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები
კატეგორია:რუსეთის იმპერიის ოფიცრები
კატეგორია:ქართველები პირველ მსოფლიო ომში
კატეგორია:აფხაზი თავადები
ვალერიან
კატეგორია:ქართველი თავადები
გივი ცივაძე

**გივი ცივაძე** (დ.  22 დეკემბერი, 1947, ქობულეთი — გ. 15 აპრილი, 2010) — ქართველი ექიმი, პოლიტიკოსი.

1972 წელს დაამთავრა ხარკოვის სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტი. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ბათუმის მაჟორიტარი). 

## რესურსები ინტერნეტში
*გივი ცივაძე —   ბიბლიოვიკი
*გივი ცივაძე — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი

 
 

კატეგორია:დაბადებული 22 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1947
კატეგორია:გარდაცვლილი 15 აპრილი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2010
კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:ქართველი ექიმები
ინდრიკოთერიუმისებრნი

**ინდრიკოთერიუმისებრნი** () — გიგანტური ურქო მარტორქების ამომწყდარი ქვეოჯახი. ცნობილია 8 გვარის 10-მდე სახეობა. გავრცელებული იყვნენ აზიისა და ცენტრალური ევროპის ტერიტორიაზე ზემო ეოცენიდან ქვემო მიოცენამდე. ადრეული წარმომადგენლებია დიდი ზომის მარტორქები გრძელი ოთხთითიანი კიდურებით. ინდრიკოთერიუმი (*Indricotherium*) და პარაცერათერიუმი (*Paraceratherium*) [დღეს ერთი და იგივე გვარად განიხილება] ხმელეთის ყველაზე დიდი ძუძუმწოვრები იყვნენ (მამლები სიგრძეში — 8 მეტრამდე, სიმაღლეში — 5,5 მეტრამდე, მასით კი 15 ტონამდე იყვნენ; დედლები ⅓-ით მცირენი). თავი შედარებით მცირე ზომის იყო, კისერი გრძელი, ტანი მოკლე და მასიური, კიდურები სვეტისებრი, სამთითა, ძლიერ განვითარებული შუა თითით. საჭრელი კბილები (2 წყვილი) გარდაქმნილია მცირე კონუსისებრ შუანად, ზემოთები ქვედა მხარეს იყო მიმართული, ქვემოთები — წინ. ძირითადი კბილები თანამედროვე მარტორქასებრთა კბილების მსგავსია. იკვებებოდნენ ფოთლებითა და ტოტებით.

## სქოლიო 
კატეგორია:ჰირაკოდონტისებრნი
ამირან ცინცაძე

**ამირან ცინცაძე** (დ. 18 აპრილი, 1935,   თბილისი — გ. დეკემბერი, 1997) —  ქართველი პოლიტიკოსი.

1958 წელს დაამთავრა მოსკოვის ენერგეტიკული ინსტიტუტი. 1995-1997 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ლაგოდეხის მაჟორიტარი). უფლებამოსილება შეუწყდა გარდაცვალების გამო.

## რესურსები ინტერნეტში
*ამირან ცინცაძე — ბიბლიოვიკი
*ამირან ცინცაძე — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი

 
 

კატეგორია:დაბადებული 18 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1935
კატეგორია:გარდაცვლილი 1997
კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები
სოსო წინწკალაძე

**სოსო წინწკალაძე** (დ. 28 აპრილი, 1966) — ქართველი პოლიტიკოსი.

დაამთავრა  თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ეკონომიკური ფაკულტეტი.  1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „ეროვნულ–დემოკრატიული პარტია“. 

## რესურსები ინტერნეტში
*სოსო წინწკალაძე — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი 

 
 

კატეგორია:დაბადებული 28 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1966
კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები