open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
გიორგი ღავთაძე

**გიორგი ღავთაძე** (დ. 30 ივლისი, 1971, ქუთაისი) — ქართველი ეკონომისტი, თანამდებობის პირი, მეცნიერი, პედაგოგი.

## ბიოგრაფია
1993 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ეკონომიკის ფაკულტეტი, სპეციალობით „ფინანსები, ფულის მიმოქცევა და კრედიტი“.

1993-2002 წლებში იყო აკაკი წერეთლის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ეკონომიკის ფაკულტეტის „ეკონომიკური თეორიის“ კათედრის მასწავლებელი და „ფინანსებისა და კრედიტის“ კათედრის უფროსი მასწავლებელი. 2002-2005 წლებში იყო დოცენტი. 2006-2010 წლებში სრული პროფესორი და ეკონომიკისა და ბიზნესის მართვის დეპარტამენტის კოორდინატორი. 1996-2003 წლებში იყო ეკონომიკის ფაკულტეტის დეკანის მოადგილე. 2004-2005 წლებში კი დეკანი. პარალელურად, 1996-1999 წლებში საგადასახადო ინსპექციის იმერეთის რეგიონული ოპერატიული სამმართველოს საინფორმაციო-ანალიტიკური ჯგუფის მთავარი სპეციალისტი. 1998-2000 წლებში იყო ქუთაისის სათათბიროს „საფინანსო-საბიუჯეტო კომიტეტის“ წევრი. ცალკეულ წლებში — სხვადასხვა საერთაშორისო თუ ადგილობრივი ორგანიზაციების მიერ განხორციელებული პროექტების გრძელვადიანი ექსპერტი. 2007-2009 წლებში იყო თბილისის ეკონომიკურ ურთიერთობათა სახელმწიფო უნივერსიტეტის სრული პროფესორი. 2009-2010 წლებში ქუთაისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სამეცნიერო-ანალიტიკური ცენტრის ხელმძღვანელი. 2007-2010 წლებში იყო იმერეთის მხარეში სახელმწიფო რწმუნებულის-გუბერნატორის ადმინისტრაციის „რეგიონული განვითარების სამსახურის“ მთავარი სპეციალისტი. 2009-2011 წლებში — ქუთაისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სრული პროფესორი, სამეცნიერო-ანალიტიკური ცენტრის გრძელვადიანი ექსპერტი. 2011 წლიდან — აკაკი წერეთლის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სრული პროფესორი და უნივერსიტეტის რექტორი. მისი ინიციატივით შეიქმნა უნივერსიტეტის ჰიმნი (მუსიკის ავტორი მარიკა კვალიაშვილი, ტექსტი ომარ გვეტაძისა). ეწევა აქტიურ პედაგოგიურ და კვლევით მოღვაწეობას. მისი სამეცნიერო ინტერესები მოიცავს შემდეგ სფეროებს: რეგიონული პოლიტიკა, ინვესტიციური რისკის მართვა გლობალურ და მზარდ ფინანსურ ბაზრებზე, პოსტკრიზისული პერიოდის საფინანსო-ეკონომიკური რეფორმები მსოფლიოს ქვეყნებსა და რეგიონებში, განათლება და ეკონომიკა და სხვა. იყო სხვადასხვა აკადემიისა და სამეცნიერო ჟურნალების რედკოლეგიების წევრი. მრავალი საერთაშორისო და ეროვნული სამეცნიერო-პრაქტიკული კონფერენციების მონაწილე, 61 სამეცნიერო სტატიის, 8 მონოგრაფიისა და დამხმარე სახელმძღვანელოს ავტორი.

სადისერტაციო თემა — „ადგილობრივი ბიუჯეტების როლი სახელმწიფო რეგიონული პოლიტიკის გატარებაში“, დაიცვა 2000 წელს.

## ჯილდოები
* 2012 — ბრწყინვალების საპრეზიდენტო ორდენი

## ლიტერატურა
* აკაკი წერეთლის სახელმწიფო უნივერსიტეტის რექტორები = The rectors of Akaki Tsereteli State University/იმერ ბასილაძე, ნესტან კუტივაძე, ქუთაისი, 2013, გვ. 78-85

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ეკონომისტები
კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
კატეგორია:ქუთაისში დაბადებულები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
სონა ასლანოვა

**სონა შახნაზარის ასული ასლანოვა** (; დ. 1924 წლის 4 ოქტომბერი — გ. 2011 წლის 9 მარტი) — საბჭოთა აზერბაიჯანელი მომღერალი, აზერბაიჯანის დამსახურებული არტისტი, კლასიკური საოპერო და ხალხური ვოკალური რეპერტუარების ცნობილი შემსრულებელი.

## ბიოგრაფია 
სონა ასლანოვამ დაამთავრა ჰაჯიბეკოვის სახელობის აზერბაიჯანის სახელმწიფო კონსერვატორია. მოგვიანებით იგი ამ კონსერვატორიის პროფესორი გახდა და საოპერო სიმღერებს ასწავლიდა.
ასლანოვა მრავალ რადიოგადაცემებსა და ფილმებში იღებდა მონაწილეობას. მის მიერ შესრულებული ზოგიერთი ცნობილი როლია: ნიჰიარი „ქოროღლი“, ასია „არშინ მალ ალან“ და ასლი „ასლი და კიარამი“. სამივე უზეირ ჰაჯიბეკოვის ნაწარმოებია, რომელიც კარიერის დასაწყისში პირადად ეხმარებოდა მომღერალს რჩევა - დარიგებებით.

სონა ასლანოვა წარმატებით გასრტოლირებდა საბჭოთა რესპუბლიკებში და „ახლო საზღვარგარეთის“ ქვეყნებში. იგი მუშაობდა აზერბაიჯანის კულტურის ისეთ გამოჩენილ ფიგურებთან როგორებიცაა, ბიულბიული და რაშიდ ბეიბუთოვი.

1994 წლიდან მომღერალი აშშ-ში ცხოვრობდა.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 4 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1924
კატეგორია:ბაქოში დაბადებულები
კატეგორია:გარდაცვლილი 9 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2011
ივანე გაჩეჩილაძე

**ივანე გაჩეჩილაძე** (დ. 25 სექტემბერი, 1884, წევა, ზესტაფონის მუნიციპალიტეტი — გ. 13 ივლისი, 1938) — ქართველი მათემატიკოსი, მეცნიერი, მკვლევარი და ფიზიკოსი.

## ბიოგრაფია
1903 წელს დაამთავრა ქუთაისის გიმნაზია და მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფიზიკა-მათემატიკის ფაკულტეტი მათემატიკის სპეციალობით 1909 წელს.

1917 წელს დაინიშნა ქუთაისის რეალური სასწავლებლის დირექტორად. 1924 წლიდან  იყო საქართველოს გეოფიზიკური ობსერვატორიის ამინდის მეთვალყურე განყოფილების ფიზიკოსი, 1925 წლიდან კი განყოფილების გამგე. 1929 წელს სამეცნიერო საბჭოს გადაწყვეტილებით შექმნა კლიმატოლოგიური განყოფილება, რომლის დირექტორის მოადგილედაც დაინიშნა. 1932 წლიდან ხელმძღვანელობდა კლიმატოლოგიურ სექციას. ეწეოდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას. 1924 წლიდან კითხულობდა ლექციებს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აგრონომიულ ფაკულტეტზე აგრომეტეოროლოგიაში, ფიზიკას, მეტეროლოგიას, კლიმატოლოგიას სასოფლო-სამეურნეო, სუბტროპიკულ კულტურათა, სატყეო, ზოოვეტერინალურ და სხვა უნივერსიტეტებში. აგრარულ უნივერსიტეტში დააარსა ფიზიკისა და მეტეოროლოგიის ფაკულტეტები, იყო მათი პირველი გამგე. გამოქვეყნებული აქვს 20-ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომი.

## ბიბლიოგრაფია
* Ветер над Баку (ავტორი). Тифлис, Тип. „Заря Востока“, 1936, с. 24
* Тифлис : Климатический очерк (ავტორი). Тифлис, 3-я тип. п/тр., 1933, с. 67
* Абастуман : Очерк (ავტორი). Тифлис, 3-я тип. п/тр., 1933, с. 42
* სეტყვა და მასთან ბრძოლა (ავტორი). ტფილისი, 1-ლი სტ., 1930. გვ. 91
* გრაფიკები (ავტორი). ტფილისი, 1920. გვ. 54

## ლიტერატურა
* ქართველ მოღვაწეთა ლექსიკონი, 1801-1952: ტ. I ა-დ / იმედაშვილი ი., თბ., 2018, გვ. 519

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 25 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1884
კატეგორია:გარდაცვლილი 13 ივლისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1938
კატეგორია:ქართველი მათემატიკოსები
კატეგორია:ქართველი ფიზიკოსები
კატეგორია:საქართველოს აგრარული უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
დისმორფული თვისება

**დისმორფული თვისება** — სხეულის სტრუქტურის არანორმალური განსხვავება. ეს შეიძლება იყოს იზოლირებული აღმოჩენა სხვაგვარად ნორმალურ ინდივიდში, ან შეიძლება დაკავშირებული იყოს თანდაყოლილ აშლილობასთან, გენეტიკურ სინდრომთან ან დაბადების დეფექტთან. დისმორფოლოგია არის დისმორფული მახასიათებლების, მათი წარმოშობისა და სათანადო ნომენკლატურის შესწავლა. დისმორფული მახასიათებლების იდენტიფიცირებისა და აღწერის ერთ-ერთი მთავარი გამოწვევაა სხვადასხვა პიროვნებებს შორის კონკრეტული ტერმინების გამოყენება და გაგება. კლინიკური გენეტიკოსები და პედიატრები, როგორც წესი, ყველაზე მჭიდროდ არიან ჩართულნი დისმორფული მახასიათებლების იდენტიფიკაციასა და აღწერაში, რადგან უმეტესობა ბავშვობაში ვლინდება.

დისმორფული ნიშნები შეიძლება განსხვავდებოდეს იზოლირებული, მსუბუქი ანომალიებიდან, როგორიცაა კლინოდაქტილია ან სინოფრიზი, მძიმე თანდაყოლილ ანომალიებამდე, როგორიცაა გულის დეფექტები და ჰოლოპროენცეფალია. ზოგიერთ შემთხვევაში, დისმორფული ნიშნები უფრო დიდი კლინიკური სურათის ნაწილია, რომელიც ზოგჯერ ცნობილია როგორც თანმიმდევრობა, სინდრომი ან ასოციაცია. დისმორფული მახასიათებლების ნიმუშების ამოცნობა გენეტიკოსის დიაგნოსტიკური პროცესის მნიშვნელოვანი ნაწილია, რადგან ბევრ გენეტიკურ დაავადებას აქვს მახასიათებლების საერთო კოლექცია.ეს მონაცემთა ბაზები არ არის უტყუარი, რადგან ისინი მოითხოვს კლინიცისტისგან საკუთარი გამოცდილების მიწოდებას, განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც დაკვირვებული კლინიკური მახასიათებლები ზოგადია. მამრობითი სქესის ბავშვს დაბალი სიმაღლით და ჰიპერტელორიზმით შეიძლება ჰქონდეს რამდენიმე განსხვავებული აშლილობა, რადგან ეს დასკვნები არ არის ძალიან სპეციფიკური.

ღია კოდის პროექტების უმეტესობა, რომლებიც ასრულებენ ფენოტიპზე ორიენტირებულ დაავადებას ან გენის პრიორიტეტიზაციას, მუშაობს ადამიანის ფენოტიპის ონტოლოგიის ტერმინოლოგიით. ეს კონტროლირებადი ლექსიკა შეიძლება გამოყენებულ იქნას პაციენტის კლინიკური მახასიათებლების აღსაწერად და შესაფერისია მანქანათმცოდნეობის მიდგომებისთვის. საჯაროდ ხელმისაწვდომი მონაცემთა ბაზები, რომლებსაც ლაბორატორიები იყენებენ თავიანთი დიაგნოსტიკური დასკვნების შესანახად, როგორიცაა ClinVar, შეიძლება გამოყენებულ იქნას ცოდნის გრაფიკების შესაქმნელად კლინიკური მახასიათებლების სივრცის შესასწავლად.

დისმორფული ნიშნები უცვლელად ვლინდება დაბადებიდან, თუმცა ზოგიერთი მათგანი მაშინვე არ ჩანს ვიზუალური დათვალიერებისას. ისინი შეიძლება დაიყოს ჯგუფებად მათი წარმოშობის მიხედვით, მათ შორის მალფორმაციები (პათოლოგიური განვითარება), დარღვევები (ადრე ნორმალური ქსოვილის დაზიანება), დეფორმაციები (დაზიანება გამოწვეული გარე ფიზიკური ძალით) და დისპლაზიები (ანორმალური ზრდა ან ორგანიზაცია ქსოვილში).

## სქოლიო
კატეგორია:სამედიცინო გენეტიკა
იუსიფ ეივაზოვი

**იუსიფ ვილაიათ ოღლუ ეივაზოვი** (; დ. 2 მაისი, 1977, ალჟირი) — აზერბაიჯანელი ოპერის მომღერალი, დრამატული ტენორი, აზერბაიჯანის დამსახურებული არტისტი (2017), აზერბაიჯანის სახალხო არტისტი (2018). ეივაზოვის რეპერტუარი ფართოა, ძირითადად ეს არის პარტიები ვერიზმის ეპოქიდან. 

ეივაზოვი გამოდის ისეთ ცნობილ საოპერო მოედნებზე, როგორებიცაა მეტროპოლიტენ ოპერა, ლა სკალა, ვენის სახელმწიფო ოპერა, მოსკოვის დიდი თეატრი, პარიზის ნაციონალური ოპერა და სხვ.

არის იტალიის საერთაშორისო კონკურსის გრან-პრის, ჯანანდრეი გავაცენის საპატიო მედლის მფლობელი. 2012 წელს გაიმარჯვა ბაქოში გამართულ ბულბულის სახელობის ვოკალისტთა VI საერთაშორისო კონკურსში.

## ბიოგრაფია 
იუსიფ ეივაზოვი 1977 წელს ალჟირში აზერბაჯანელი მასწავლებლების ოჯახში დაიბადა. მამამისი, მეტალურგიის პროფესორი, იმ ხანად გაცვლით ალჟირში მუშაობდა.

იუსიფის მუსიკალური განათლება ბაქოს მუსიკალურ აკადემიაში დაიწყო. 1998 წელს იგი სწავლის გასაგრძელებლად იტალიაში,  მილანში გადავიდა. მუსიკალურ ხელოვნებას სრულყოფდა ფრანკო კორელის, მაგდა ოლივეიროს, პლასიდო დომინგოს, ჯანანდრეი გავაცენის მასტერ-კლასებში.

ტენორმა საკუთარი კარიერა იტალიის მცირე საოპერო თეატრებში გამოსვლებით დაიწყო. გასტროლირებდა საფრანგეთში, ავსტრიაში, სლოვენიაში, გერმანიაში, ესპანეთში, იაპონიასა და კორეაში. 2008 წელს ეივაზოვმა მილანში გამართულ ოპერის მომღერალთა საერთაშორისო კონკურსის გრან-პრი მოიპოვა. 2009 წლის იანვარში მოსკოვის კონსერვატორიის დიდ დარბაზში გამართულ ვლადიმირ მინინის საიუბილეო კონცერტზე გამოვიდა. იმავე წელს გამართა სოლო კონცერტები ბაქოსა და რომში. 2012 წელს  ბაქოში გამართულ ბიულბულის სახელობის ვოკალისტთა VI საერთაშორისო კონკურსის გამარჯვებული გახდა.

2010 წელს დებიუტი ჰქონდა დიდ თეტრში გამართულ ჯ. პუჩინის ოპერაში „ტოსკა“.

2013 წელს ეივაზოვის დებიუტი შედგა ოტელოს როლში რავენაში დანტე ალეგიერის თეატრის სცენაზე ჯ. ვერდის 200 წლისთავისადმი მიძღვნილ ოპერის მომღერალთა საერთაშორისო ფესტივალზე.
2017 წელს ნეტრებკომ და ეივაზოვმა ჩაატარეს ტურნე აზიის ქვეყნებსა და ავსტრალიაში.

იუსიფ ეივაზოვი არაერთხელ გამოვიდა საკონცერტო პროგრამით მილანის სიმფონიურ ორკესტრთან (LaVerdi-სთან) ერთად, რა შემთხვევაშიც იტალიური ოპერებიდან ცნობილი არიებისა და დუეტების შესრულებას ანიჭებდა უპირატესობას. 

2018 წლის აპრილში ეივაზოვსა და ნეტრებკოს „უნიკალური შემოქმედებითი დუეტისათვის“ დიდი თეატრის სპექტაკლში „მანონ ლესკო“ თეატრალური პრემია „ოქროს ნიღაბი“ მიენიჭათ. იმავე წლის მაისში დიდი დამსახურებისათვის აზერბაიჯანის მუსიკალური კულტურის განვითარებაში იუსიფ ეივაზოვს „აზერბაიჯანის სახლხო არტისტის“ წოდება მიენიჭა.

2020 წლის 24 ოქტომბერს ეივაზოვი დიდი თეატრის სცენაზე პლასიდო დომინგოსთან ერთად გამოვიდა და მასთან ერთად დონ ალვაროსა და დონ კარლოსის დუეტი  შესრულა ჯუზეპე ვერდის ოპერაში „ბედისწრის ძალა“.

2023 წლის აპრილში აზერბაიჯანის ოპერისა და ბალეტის სახელმწიფო აკადემიური თეატრის დირექტორად დაინიშნა .

## პირადი ცხოვრება
2015 წლის 29 ოქტომრიდან დაქორწინებულია რუსეთისა და ავსტრიის საოპერო მომღერალ ანა ნეტრებკოზე, რომელიც 2014 წელს რომში რეპეტიციაზე გაიცნო. ნიშნობა იმავე წლის ზაფხულში ზალცბურგში შედგა. ამჟამად ისინი ერთად ცხოვრობენ ვენაში.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 2 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1977
კატეგორია:აზერბაიჯანელი საოპერო მომღერლები
კატეგორია:XXI საუკუნის საოპერო მომღერლები
კატეგორია:საოპერო ტენორები
Veli.Store

**Veli.Store** — ქართული ონლაინპლატფორმაა, „აჭარა ჯგუფის“ შვილობილი ბრენდი. კომპანია ციფრული შოპინგის სფეროში მოღვაწეობს.

ონლაინშოპინგის კომპანია მიტანის სერვისს სასურველი პროდუქტის შეკვეთიდან 3 საათში უზრუნველყოფს. Veli.Store-ის გამოყენებით შეძენილი პროდუქტის მიტანა მთელი საქართველოს მასშტაბით უფასოა. გათვალისწინებულია მომხმარებლისთვის მიტანის დროის თავისუფალი არჩევანიც.

პლატფორმა 2021 წელს შეიქმნა თბილისში. 2022 წლის მონაცემებით, მომსახურებით ათობით ათასი მომხმარებელი სარგებლობს.

## რესურსები ინტერნეტში
*ოფიციალური საიტი
*გვერდი Facebook-ზე
*სტატია marketer.ge-ზე
*სტატია InfoNet.Ge-ზე
*ინფორმაცია პლატფორმის შესახებ 

კატეგორია:საქართველოს კომპანიები
საბა ფურცელაძე

**საბა ფურცელაძე** (დ. 20 აგვისტო, 2001) — პროფესიონალი ქართველი ჩოგბურთელი. ჩოგბურთის თამაში 8 წლის ასაკში, თბილისში დაიწყო. 

პროფესიონალურ კარიერამდე ფურცელაძეს ITF Juniors-ის 4 ტიტული აქვს მოგებული, საიდანაც ერთი მე-4 კატეგორიის, ხოლო სამი მე-5 კატეგორიის გათამაშება იყო. მე-4 კატეგორიის ტიტული მან 2018 წელს, თბილისში მოიგო. 

სხვადასხვა დროს ფურცელაძემ 14, 16 და 18 წლამდე ასაკობრივ კატეგორიებში საქართველოს პირველობა მოიგო. მისი საუკეთესო პოზიცია ITF Juniors-ის რეიტინგში მსოფლიოს 264-ე ნომერია. საბამ პირველი ATP ქულა 2018 წლის აგვისტოში მოიპოვა. 

ფურცელაძემ მნიშვნელოვანი გამოცდილება შეიძინა 2022 წლის ATP CUP-ზე, სადაც საქართველოს ნაკრების წევრებთან, ნიკოლოზ ბასილაშვილთან, ალექსანდრე მეტრეველთან, ალექსანდრე ბაქშისა და ზურა ტყემალაძესთან ერთად იასპარეზა. ATP CUP-ზე წყვილთა თანრიგის მატჩი მან ზურა ტყემალაძესთან ერთად ითამაშა, სადაც უსწრაფესი ჩაწოდება 221 კმ/სთ-ით შეასრულა. 

2022 წელს, კარიერაში პირველად ITF-ის მამაკაცთა ტურნირი მოიგო. 20 წლის ქართველი ჩოგბურთელი, ეგვიპტის ქალაქ შარმ-ელ-შეიხში გამართული ITF-M15 (საპრიზო ფონდი 15,000 აშშ დოლარი) ტურნირის გამარჯვებული გახდა. მან ფინალურ შეხვედრაში სამხრეთკორეელი ჩოგბურთელი იუსინგ პარკი ორ სეტში 6-4, 6-4 დაამარცხა.

ამ ტურნირზე გამარჯვებით, საბა ფურცელაძე ATP რეიტინგში საგრძნობლად დაწინაურდა და 1066-ე პოზიციიდან 753-ეზე გადაინაცვლა — ამჟამად, მის ანგარიშზე ATP რეიტინგში 26 სარეიტინგო ქულაა.

## რესურსები ინტერნეტში
*Saba Purtseladze at the International Tennis Federation
*Saba Purtseladze at the Davis Cup
*საბა ფურცელაძემ ეგვიპტეში ტურნირი მოიგო და უკრაინას სოლიდარობა გამოუცხადა
*საბა ფურცელაძე: „ბრძოლა თამაშის უკანასკნელ წუთამდე უნდა შეგეძლოს“
*საბა ფურცელაძე და თამარ გაგოშიძე ფინალის საგზურისთვის ითამაშებენ | ალექს მეტრეველის თასი
*მძიმე მარცხი ATP-ის თასზე - საქართველოს ნაკრებმა არგენტინასთან სამ მატჩში ჯამში ცხრა გეიმი აიღო

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 2001
კატეგორია:დაბადებული 20 აგვისტო
კატეგორია:ქართველი ჩოგბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ზაალ კაკაბაძე

**ზაალ კაკაბაძე** (დ. 18 იანვარი, 1935, ბათუმი — გ. 10 ივნისი, 2012) — ქართველი რეჟისორი, სცენარისტი.

## ბიოგრაფია
1960 წელს დაამთავრა საკავშირო კინემატოგრაფისტების ინსტიტუტი სარეჟისორო ფაკულტეტი.

სწავლობდა მოსკოვის ტრანსპორტის ინსტიტუტში 1953-1954 წლებში. 1954-1957 წლებში კი სწავლა გააგრძელა ლენინგრადის ზუსტი მექანიკისა და ოპტიკის ინსტიტუტში. მუშაობდა საქართველოს სამეცნიერო-პოპულარულ და დოკუმენტური ფილმების სტუდიაში 1960-1968 წლებში, ხოლო 1968 წლიდან საქართველოს სატელევიზიო ფილმების სტუდიაში. იგი იყო კომპანია „ქართული ტელეფილმის“ მხატვარი და ფილმების განყოფილების უფროსი 1996 წლიდან. ქართულ კინემატოგრაფიაში ის იყო პირველი ვინც შექმნა ახალი ჟანრი კინო-ბალეტი, მის კინო-ფილმ-ბალეტებს მიღებული აქვს მრავალი ჯილდო, მათ შორისაა: „მწირი“, „პრომეთეოსი“, „მეთორმეტე ღამე, ანუ როგორც გენებოთ“. გადაღებული აქვს აგრეთვე მუსიკალური კინოფილმები: „ორერა, სრული სვლით!“ 1970 წელს, ხოლო „მზიური“, „სიყვარული, ივერია და…“ 1975 წელს. დოკუმენტური ფილმები ქართველ მუსიკოსებზე: „ლაურეატები“, „ვიოლინოს რაფსოდია“, „პიანისტთა მეორე“ და „სამშობლოს სახელით“.

## ჯილდოები
* 1986 - საერთაშორისო კინოფესტივალი "ARABESQUE" და "GOLDEN FLEECE-88", გრან-პრი, კინო-ფილმ-ბალეტი "მეთორმეტე ღამე, ანუ როგორც გენებოთ"
* 1984 - კიევის საკავშირო კინოფესტივალი, I პრემია, კინო-ფილმ-ბალეტი "პრომეთეოსი"
* 1977 - ნიუ-იორკისა და ჩიკაგოს საერთაშორისო კინოფესტივალი, გრან პრი, კინო-ფილმ-ბალეტი "მწირი"

## ლიტერატურა
* ქართული მუსიკის ენციკლოპედიური ლექსიკონი, თბ., 2015, გვ. 233; 

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საქართველოში დაბადებულები
კატეგორია:ბათუმში დაბადებულები
კატეგორია:დაბადებული 18 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1935
კატეგორია:გარდაცვლილი 10 ივნისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2012
კატეგორია:ქართველი რეჟისორები
კატეგორია:ქართველი სცენარისტები
ეკა ჭაბაშვილი

**ეკა ჭაბაშვილი** (დ. 12 იანვარი, 1971) — ქართველი კომპოზიტორი, მხატვარი და პედაგოგი.

## ბიოგრაფია
1995 წელს დაამთავრა ვანო სარაჯიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია.

1995–1996 წლებში იყო „ART salon“-ის დირექტორი. 1996–1999 წლებში კინოსტუდია „მემატიანე“-ს მუსიკალური რედაქტორი და კომპოზიტორი. 2004 წლიდან კითხულობდა ლექციებს თბილისის კინოსა და თეატრის უნივერსიტეტში. იყო „თანამედროვე პროფესიული მუსიკის განვითარების ცენტრის“ დირექტორი. საკრავების თეატრი „სენსუსი“-ს დამაარსებელი და დირექტორი. 2009 წლიდან არის ვანო სარაჯიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის პედაგოგი (კომპოზიცია), 2013 წლიდან ასოცირებული პროფესორი. საქართველოსა და უცხოეთში (აშშ, ლიეტუვა, ბრიტანეთი) საერთაშორისო კონფერენციების, კონცერტების, ფესტივალების მონაწილე. თხზულებები: ოპერა გამოფენა „მოხეტიალე სულები“. ბალეტები: „ციალი“, „ფერხული სიკვდილთან“; სიმფონიები: N1 „კოსმოსი“, N2 „იანი და ინი“, N3 „უკუნითი უკუნისამდე“; საორკესტრო მუსიკა: სიმფონიური ტრილოგია „სხეულები“, „ანდაზები“, „აქსიომა“, „მოზაიკა“, კონცერტი საქსოფონის, არასტანდარტული ორეკსტრისა და გუნდისათვის (1992), „მოზაიკა“ ჩაფიქრებული იმპროვიზაცია სოლო ფორტეპიანოსა და ორკესტრისათვის (1996). კამერულ-ინსტრუმენტული: საფორტეპიანო „პანორამა“, „დიფსომანია“ სოლო არფის, პიესები სხვადასხვა ინსტრუმენტების შემადგენლობისათვის, სონატა ვიოლინოსა და ფორტეპიანოსათვის (1993), „გალერეა“ (1992, აუდიო-ბგერითი ისტორია, 1994, საქართველოში პირველი შესრულება, 2007 – აშშ), იმპროვიზაცია დუეტისათვის (ფლეიტა და ფორტეპიანო ან ელექტრონიკა, 2002, პირველი შესრულება საქართველოსა და სომხეთში, 2006 – საფრანგეთში), „დიფუზია“ ქართული ხალხური საკრავებისათვის(2006, სალამური, დუდუკი, დოლი, ფანდური-ჩონგური, ჭიანური); გუნდები: „ქორალი“ (III პრემიერა გერმანია), „პოეტი“ (1996, a cappella შერეული გუნდისათვის). საორგანო: მიკროორატორია „გალობანი სინანულისანი“. თეატრალური მუსიკა: „ალვა“ (რუსთაველის თეატრი), „ხმაური და მძვინვარება“ ჰოლოგრამული თეატრისათვის, „საკრავების თეატრი“.

## ორგანიზაციის წევრი
* საქართველოს კომპოზიტორთა კავშირი, წევრი

## ჯილდოები
* 2011 — საგუნდო მუსიკისა და ალკამაარის საორგანო მუსიკის კონკურსი, გამარჯვებული
* 2007 — საქართველოს კომპოზიტორთა კავშირის კონკურსი, III პრემია, საგუნდო ნაწარმოები „ქორალი“
* 2003 — საუკეთესო ახალგაზრდა ქართველი კომპოზიტორი
* 1996 — საქართველოს კომპოზიტორთა კავშირის კონკურსი, I პრემია, საფორტეპიანო ნაწარმოები „პანორამა“
* DAAD-ის სტიპენდიატი

## ლიტერატურა
* ქართული მუსიკის ენციკლოპედიური ლექსიკონი. თბ., 2015, გვ. 563 

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1971
კატეგორია:დაბადებული 12 იანვარი
კატეგორია:ქართველი კომპოზიტორები
კატეგორია:ქართველი მხატვრები
კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის კურსდამთავრებულები
ჩამურლუ (ქემალფაშის რაიონი)

**ჩამურლუ** () — სოფელი ქემალფაშის რაიონში, ართვინის პროვინცია, თურქეთი. მდებარეობს ართვინიდან 93 კილომეტრში, ხოლო რაიონის ცენტრ ქემალფაშიდან 5 კილომეტრში. 2020 წლის მონაცემებით სოფელში 321 ადამიანი ცხოვრობს.

სოფლის ძველი ისტორიული, ქართული სახელწოდებაა ჭანჭახუნა.

## ისტორია
სოფელ ჩამურლუს ძველი სახელწოდებაა ჭანჭახუნა ან ჭანჭახონა. ჭანჭახუნა ან ჭანჭახონა წარმოდგება ქართული სიტყვიდან „ჭანჭახი“ (ლაზურად: ჭაჭახი), რაც ნიშნავს ტალახს ან ჭაობს და აქედან გამომდინარე სახელწოდება აღნიშნავს ჭაობიან ადგილს.

სოფელი ჭანჭახუნა/ჭანჭახონა მდებარეობს ლაზეთის რეგიონში, რომელიც ანტიკურ პერიოდში კოლხეთის სამეფოს საზღვრებში შედიოდა. ოსმალებმა, ტრაპიზონის იმპერიას განადგურების შემდეგ 1461 წელს, ეს რეგიონი სრულად დაიპყრეს 1547 წელს.

ჭანჭახუნა/ჭანჭახონა, 1928 წლის ოსმალურ სოფლების სიაში ასევე მოხსენიებულია როგორც ჭამურლუ (چامورلی). ამ პერიოდში სოფელი შედიოდა რიზეს პროვინციის ხოფის რაიონის ქემალფაშის თემში. 1935 წლის საყოველთაო აღწერის დროს ჭამურლუ იმავე ადმინისტრაციულ პოზიციას ინარჩუნებდა ჩორუჰის პროვინციაში, რომელიც შეიქმნა ართვინისა და რიზეს პროვინციების გაერთიანებით. ამ პერიოდში სოფლის მოსახლეობა შეადგენდა 151 ადამიანს. 1965 წლის საყოველთაო აღწერის დროს ჩამურლუს სოფელში ცხოვრობდა 374 ადამიანი, რომელთაგან 102 ადამიანმა იცოდა წერა-კითხვა.

ჩამურლუ, რომელიც ადრე ხოფის რაიონს ექვემდებარებოდა, 2017 წელს გამოცემული განკარგულების საფუძველზე ქემალფაშის რაიონის შექმნის შემდეგ გადავიდა ქემალფაშის დაქვემდებარებაში.

## სქოლიო
კატეგორია:ქემალფაშის რაიონის სოფლები
გიუმიუშდერე (ქემალფაშის რაიონი)

**გიუმიუშდერე** () — სოფელი ქემალფაშის რაიონში, ართვინის პროვინცია, თურქეთი. მდებარეობს ართვინიდან 90 კილომეტრში, ხოლო რაიონის ცენტრ ქემალფაშიდან 5 კილომეტრში. 2020 წლის მონაცემებით სოფელში 244 ადამიანი ცხოვრობს.

## ისტორია
სოფლის ძველი სახელწოდებაა ჰელუქეთი. სოფელი, რომელიც ხოფის რაიონში მდებარეობდა, 2017 წელს კანონის ძალით გადავიდა ახლად შექმნილი ქემალფაშის რაიონის დაქვემდებარებაში.

## სქოლიო
კატეგორია:ქემალფაშის რაიონის სოფლები
რადოსტიცე

**რადოსტიცე** — სოფელი ჩეხეთში, სამხრეთ მორავიის მხარეში, ბრნო-ვენკოვის რაიონში. განფენილია ბობრავის მაღლობზე, ბობრავას ბუნებრივი პარკის განაპირას. ცხოვრობს 775 მცხოვრები.
## ისტორია
წერილობით წყაროებში რადოსტიცე პირველად 1330 წელს იხსენიება. 
მე-18 საუკუნის დასაწყისში აქ იყო 17 სახლი, რომელთაგან ოცდაათწლიანი ომის შემდეგ (1618–1648) მხოლოდ სამში ცხოვრობდა ხალხი. 1790 წელს უკვე 31 სახლი და 143 მცხოვრები იყო.
## მოსახლეობა 
## რესურსები ინტერნეტში 
* სოფლის ოფიციალური ვებგვერდი

კატეგორია:ჩეხეთის სოფლები
კატეგორია:ბრნო-ვენკოვის რაიონი
კატეგორია:სამხრეთ მორავიის მხარე
ნოდარ ლომიძე

**ნოდარ ლომიძე** (დ. 29 თებერვალი, 1948, ქუთაისი) — ქართველი ექიმი და მეცნიერი.

## ბიოგრაფია
1972 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტი.

1975-1978 წლებში იყო ალექსანდრე ნათიშვილის სახელობის ექსპერიმენტული მორფოლოგიის ინსტიტუტის უმცროსი მეცნიერ თანამშრომელი. 1979-1979 წლებში თბილისის N1 პოლიკლინიკის ექიმი-ქირურგი. 1979-1980 წლებში რესპუბლიკური ცენტრალური კლინიკური საავადმყოფოს ქირურგი–ორდინატორი. 1980-1989 თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის ჰოსპიტალური ქირურგიის კათედრის ასისტენტი, 1992-1993 წლებში კათედრის დოცენტი. 1992-1994 წლებში თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტის დეკანის მოადგილე. 1993-1995 წლებში ამავე უნივერსიტეტის ჰოსპიტალური ქირურგიის კათედრის პროფესორი, 1994-1998 წლებში უნივერსიტეტის პრორექტორი. 1995-2006 წლებში თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის (ჰოსპიტალური ქირურგიის) ქირურგიულ სნეულებათა N1 კათედრის გამგე. 2002 წლიდან თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის ცენტრალური კლინიკის ქირურგიულ სნეულებათა დეპარტამეწნტის, ხოლო 2006 წლიდან — თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის ქირურგიული დეპარტამენტის ხელმძღვანელი. 2006–2007 წლებში აკადემია ნიკოლოზ ყიფშიძის სახელობის ცენტრალური საუნივერსიტეტო კლინიკის გენერალური დირექტორის მოადგილე კლინიკურ დარგში. 2007 წლიდან აკადემია ნიკოლოზ ყიფშიძის სახელობის ცენტრალური საუნივერსიტეტო კლინიკის ქირურგიული სამსახურის უფროსი. 2008 წლიდან ქალაქი თბილისის მე-4 კლინიკური საავადმყოფოს ქირურგიული სამსახურის ხელმძღვანელი. 1991 წელს მიღებული აქვს ლაპაროსტომიის მეთოდის დანერგვისთვის და საპატიო სიგელი გამოგონებისთვის.

საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „ადამიანის გვირგვინოვანი არტერიების კედლის ასაკობრივი ცვლილებები“, დაიცვა 1987 წელს.

სადოქტორო დისერტაციის თემა — „გეგმიური რელაპაროტომია და ჩანაცვლებითი პლაზმაფერები მწვავე გავრცელებული პერიტონიტის მკურნალობის კომპლექსში“, დაიცვა 1992 წელს.

## ბიბლიოგრაფია
* ღია და ლაპაროსკოპული პროთეზირებადი თიაქარპლასტიკა, თბილისი, ცოდნის წყარო, 2009, გვ. 195
* Возрастные изменения строения стенок венечных артерий человека, Тбилиси, Мецниереба, 1980, с. 95

## ლიტერატურა
*  ვინ ვინაა თანამედროვე ქართულ სამედიცინო მეცნიერებაში: თანამედროვე ქართველ მედიკოსთა ბიოგრაფიული ენციკლოპედია, თბ., 2000

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 29 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1948
კატეგორია:ქართველი ქირურგები
Uniswap

**Uniswap** — კრიპტოვალუტის ბირჟა, რომელიც იყენებს დეცენტრალიზებულ ქსელის პროტოკოლს. Uniswap ასევე არის კომპანიის სახელი, რომელმაც თავდაპირველად შექმნა Uniswap პროტოკოლი. პროტოკოლი ხელს უწყობს ავტომატიზირებულ ტრანზაქციებს კრიპტოვალუტის მონეტებს შორის Ethereum blockchain-ზე ჭკვიანი კონტრაქტების გამოყენებით. 2020 წლის ოქტომბრის მდგომარეობით, Uniswap იყო შეფასებული, როგორც ყველაზე დიდი დეცენტრალიზებული ბირჟა და მეოთხე უდიდესი კრიპტოვალუტის ბირჟა ყოველდღიური ვაჭრობის მოცულობით.

## ისტორია
Uniswap შეიქმნა 2018 წლის 2 ნოემბერს Siemens-ის ყოფილი მექანიკოსის, ჰეიდენ ადამსის მიერ. Union Square Ventures LLC და ParaFi. Uniswap-ის საშუალო დღიური ვაჭრობის მოცულობა იყო 220 მილიონი აშშ დოლარი 2020 წლის ოქტომბერში. ვერსია 2 ამოქმედდა 2020 წლის მაისში, ხოლო ვერსია 3 ამოქმედდა 2021 წლის მაისში, სადაც წარმოდგენილია ახალი ვარიანტები ლიკვიდობის გარკვეული ფასის დიაპაზონში გადანაწილებისთვის.

## მიმოხილვა
Uniswap არის დეცენტრალიზებული ფინანსური პროტოკოლი, რომელიც გამოიყენება კრიპტოვალუტების და ტოკენების გაცვლისთვის; ის მოწოდებულია ბლოკჩეინ ქსელებზე, რომლებიც ამუშავებენ ღია კოდის პროგრამულ უზრუნველყოფას. ეს განსხვავდება კრიპტოვალუტის ბირჟებისგან, რომლებსაც მართავენ ცენტრალიზებული კომპანიები.

პროტოკოლში შეტანილ ცვლილებებს კენჭს უყრიან მშობლიური კრიპტოვალუტისა და მმართველობის ტოკენის მფლობელები, სახელწოდებით UNI, და შემდეგ ახორციელებენ დეველოპერთა გუნდის მიერ. UNI მონეტები თავდაპირველად დარიგდა პროტოკოლის ადრეულ მომხმარებლებს. Ethereum-ის თითოეულ მისამართს, რომელიც ურთიერთქმედებდა Uniswap-თან 2020 წლის 1 სექტემბრამდე, მიიღო 400 UNI ტოკენის მოთხოვნის შესაძლებლობა (იმ დროს დაახლოებით $1,400). UNI ტოკენის საბაზრო კაპიტალიზაცია 6,6 მილიარდ აშშ დოლარზე მეტია 2022 წლის თებერვლის მდგომარეობით.

## სქოლიო
კატეგორია:კრიპტოვალუტა
მალხაზ ბებურიშვილი

**მალხაზ ბებურიშვილი** (დ. 3 აპრილი, 1932, თბილისი — გ. 12 მარტი, 2018, იქვე) — ქართველი მსახიობი. საქართველოს სახალხო არტისტი (1990).

## ბიოგრაფია
1950 წელს აბაშის ვაჟთა საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ სწავლა განაგრძო თბილისის შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრალური ინსტიტუტის სამსახიობო ფაკულტეტზე, რომელიც დაამთავრა 1954 წელს. იყო ქუთაისის ლადო მესხიშვილის სახელობის სახელმწიფო თეატრის მსახიობი 1954–1956 წლებში, 1956–1957 წლებში კი თბილისის კოტე მარჯანიშვილის სახელობის სახელმწიფო აკადემიური თეატრის მსახიობი. მოღვაწეობდა სოხუმის თეატრში 1957–1959 წლებში, ხოლო 1959 წლიდან დაბრუნდა თბილისის კოტე მარჯანიშვილის სახელობის სახელმწიფო აკადემიურ თეატრში. შესრულებული აქვს შემდეგი როლები: კოლომიიცევი, არზაყან ზვამბაია, ჰემონი, კრეონი, ჯოყოლა, მთხრობელი, ბეგთაბეგოვი. 60 წლის მანძილზე, მან თეატრის სცენაზე განასახიერა 35 მთავარი როლი. აქტიურად მოღვაწეობდა კინოსტუდია „ქართულ ფილმთან“, სადაც გადაღებულია 10-მდე ქართულ მხატვრულ ფილმში. შესრულებული აქვს შემდეგი როლები: გიგია („ისინი ჩამოვიდნენ მთიდან“), გიორგი („შეხვედრა წარსულთან“), ოთარი („ჯვარცმული კუნძული“), არონი („გაქცევა გათენებისას“), ელიზბარი („დათა თუთაშხია“) და სხვა.

## ჯილდოები და აღიარება
* 1967 — საქართველოს დამსახურებული არტისტი 
* 1990 — საქართველოს სახალხო არტისტი 

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
*
*მალხაზ ბებურიშვილი — ეროვნული ფილმოგრაფია
*

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 3 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1932
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კატეგორია:გარდაცვლილი 12 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2018
კატეგორია:ქართველი მსახიობები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები
შოთა სამსონია

**შოთა სამსონია** (დ.	24 იანვარი, 1941, თბილისი — გ. 3 აპრილი, 2022) — ქართველი მეცნიერი, პედაგოგი და ქიმიკოსი.

1963 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ქიმიის ფაკულტეტი. 1967–1969 წლებში იყო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ორგანული ქიმიის კათედრის ასისტენტი; 1970-1977 წლებში დოცენტი; 1978–1990 წლებში პროფესორი და კათედრის გამგე ; 1995 წლიდან არის საქართველოს ინტელექტუალური საკუთრების ეროვნული ცენტრის „საქპატენტის“ მეცნიერ–კონსულტანტი; სოროსის ფონდის პროფესორი(1995). არის 460–ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომის, 27 წიგნის, სახელმძღვანელოს და მონოგრაფიის, 18 პატენტის ავტორი. საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „პოლიესტერკარბონატების სინთეზი და კვლევა“, დაიცვა 1967 წელს; სადოქტორო დისერტაციის თემა – „ბენზოლის ბირთვით შეუღლებული პიროლოინდოლებისა და ბისინდოლების სინთეზი და კვლევა“, დაიცვა 1984 წელს.

## ლიტერატურა
* წიგნი ღირსებისა, ტ. 3, თბ., 2001, გვ. 209

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 24 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1941
კატეგორია:გარდაცვლილი 3 აპრილი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2022
კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
კატეგორია:ქართველი ქიმიკოსები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კაბანგანი

**კაბანგანი** (ოფიციალურად **კაბანგანის მუნიციპალიტეტი**; ) ― მეოთხე კლასის მუნიციპალიტეტი სამბალესის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 28 118 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 22 ბარანგაის.

## კლიმატი
## რესურსები ინტერნეტში
*Cabangan Profile at PhilAtlas.com
*Philippine Census Information

## სქოლიო
კატეგორია:სამბალესის მუნიციპალიტეტები
კანდელარია (სამბალესი)

**კანდელარია** (ოფიციალურად **კანდელარიის მუნიციპალიტეტი**; ) ― მესამე კლასის მუნიციპალიტეტი სამბალესის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 30 263 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 16 ბარანგაის.

## კლიმატი
## რესურსები ინტერნეტში
*Candelaria Profile at PhilAtlas.com
*Philippine Census Information

## სქოლიო
კატეგორია:სამბალესის მუნიციპალიტეტები
იბა (სამბალესი)

**იბა** (ოფიციალურად **იბის მუნიციპალიტეტი**; ) ― მეორე კლასის მუნიციპალიტეტი სამბალესის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 55 581 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 14 ბარანგაის.

## კლიმატი
## რესურსები ინტერნეტში
*Official Website of Iba, Zambales
*Iba Profile at PhilAtlas.com
*Local Governance Performance Management System - Iba,Zambales
*Iba Travel Guide

## სქოლიო
კატეგორია:სამბალესის მუნიციპალიტეტები
კატეგორია:ფილიპინების პროვინციული დედაქალაქები
დავით პეტრიაშვილი

**დავით პეტრიაშვილი** (დ. 24 აგვისტო, 1917 — გ. 1977) — ქართველი ინჟინერი, მეცნიერი, პედაგოგი, ტექნიკურ მეცნიერებათა კანდიდატი, პროფესორი.

## ბიოგრაფია
1941 წელს დაამთავრა საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტის მექანიზაციის ფაკულტეტი. სწავლის გასაგრძელებლად დატოვებულ იქნა ინსტიტუტში ავტომობილებისა და ტრაქტორების კათედრაზე სამუშაოდ. იმავე წელს ჩაირიცხა კათედრასთან არსებულ ასპირანტურაში, მაგრამ მეორე მსოფლიო ომის დაწყების გამო, ჯარში გაიწვიეს. 1941-1945 წლებში იმყოფებოდა ფრონტზე.

მეორე მსოფლიო ომის დამთავრების შემდეგ იგი დაბრუნდა თავის ინსტიტუტში და იკვლევდა შიგაწვის ძრავებს. მიღებული შედეგების საფუძველზე მან 1948 წელს დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია და მიენიჭა ტექნიკურ მეცნიერებათა კანდიდატის წოდება. იმავე წელს სამუშაოდ გადავიდა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ავტომობილების, ტრაქტორებისა და ავტოსატრანსპორტო ძრავების კათედრაზე, მისი შემდგომი მოღვაწეობა საქართველოს პოლიტექნიკურ ინსტიტუტთან იყო დაკავშირებული. 1948-1950 წლებში იყო საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ავტომობილების, ტრაქტორების და ავტოსატრანსპორტო ძრავების კათედრის ასისტენტი: 1950-1970 წლებში ამავე კათედრის დოცენტი. 1961-1967 წლებში იყო მექანიკა-მანქანათმშენებლობის ფაკულტეტის დეკანის მოადგილე. 1967-1971 წლებში ამავე ფაკულტეტის დეკანი. 1971 წელს მისი ხელმძღვანელობით ჩამოყალიბდა ავტომექანიკური ფაკულტეტი, რომელსაც სიცოცხლის ბოლომდე ხელმძღვანელობდა. კითხულობდა ლექციების კურსს — „ძრავის კონსტრუქციის და თეორიის საფუძვლები“, „საავტომობილო და სატრანსპორტო ძრავების კვება“, „საავტომობილო და სატრაქტორო ძრავების კონსტრუქცია და ანგარიში“, „ავტომობილების და ტრაქტორების ელექტრომოწყობილობა“. მისი ხელმძღვანელობით შეიქმნა საავტომობილო ძრავების, მათი სისტემებისა და აგრეგატების გამოცდის ლაბორატორია. ავტორია ქართულ ენაზე დაწერილი ახალი მეთოდური და ძირითადი სახელმძღვანელოებისა. იყო მრავალი სამეცნიერო ნაშრომის ავტორი. მისი მეცნიერული კვლევის შედეგებს, მრავალრიცხოვან შრომას, დიდი თეორიული და პრაქტიკული მნიშვნელობა ჰქონდა. დიდი ღვაწლი მიუძღვის მცირეგაბარიტიან ტრაქტორ „რიონის“ ძრავის ახალი ვარიანტის შექმნაში, რომლის ორიგინალურმა კონსტრუქციამ ფართო აღიარება მოიპოვა. იკვლევდა სასიმაღლო პირობების გავლენას ძრავის მუშაობაზე, ჟანგბადის გაიშვიათებით გამოწვეული სიმძლავრის კომპენსირების გზებს. მუშაობდა ძრავის კარტერის ვენტილაციის სისტემის ახალი სქემის შექმნაზე. მისი ხელმძღვანელობით საქართველოს პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში შეიქმნა ორი ძლიერი კერა — „შიგაწვის ძრავების“ კათედრა და ავტომექანიკური ფაკულტეტი, საიდანაც სათავე დაედო მთელ რიგ მეცნიერულ მიმართულებას.

## ბიბლიოგრაფია
* ავტომობილებისა და ტრაქტორების ელექტრომოწყობილობა: დამხმ. სახელმძღვ. საქ. პოლიტექნ. ინ-ტის სტუდენტებისათვი, თბ., ცოდნა, 1964, გვ. 105

## ლიტერატურა
* გამოჩენილი ინჟინრები და მეცნიერები: კრებული, მიტროპოლიტი ანანია ჯაფარიძე, თბ., 2012, გვ. 118-120

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ინჟინრები
კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
კატეგორია:საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
სამი ფაშა

**სამი ფაშა** (, ) ასევე ცნობილია როგორც **ახალგაზრდა თურქების ტრიუმვირატი** — ოსმალეთის იმპერიის მაღალჩინოსნების სამეული, რომელმაც 1913 წლის სახელმწიფო გადატრიალების შემდეგ მალევე მოახდინა ქვეყნის მთელი ძალაუფლების საკუთარ ხელში კონცენტრირება. ტრიუმვირატის შემადგენლობაში შედიოდა თალაათ-ფაშა (1874-1921 წწ.) — ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირი (1917-1918 წწ.) და შინაგან საქმეთა მინისტრი, ენვერ-ფაშა (1881-1922 წწ.) — ოსმალეთის იმპერიის სამხედრო მინისტრი (1914-1918 წწ.) და ჯემალ-ფაშა (1872-1922 წწ.) — ოსმალეთის იმპერიის სამხედრო-საზღვაო ძალების მინისტრი (1914-1918 წწ.). მათ დიდი გავლენა მოახდინეს ოსმალეთის იმპერიის პირველ მსოფლიო ომში ჩართვის საქმეში და იყვნენ სომხების, ასირიელების და პონტოელი ბერძნების გენოციდის მთავარი ორგანიზატორები.

პირველი მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ სამხედრო ტრიბუნალმა ტრიუმვირატის სამივე წევრს სიკვდილით დასჯის განაჩენი გამოუტანა. ენვერ-ფაშა დაიღუპა ბოლშევიკებთან ბრძოლის დროს შუა აზიაში, ხოლო თალაათ-ფაშა და ჯემალ-ფაშა მოკლეს ოპერაცია „ნემესისის“ დროს.

## ლიტერატურა
* Allen, W.E.D. and R. Muratoff. *Caucasian Battlefields: A History Of The Wars On The Turco-Caucasian Border, 1828-1921.* Cambridge: Cambridge University Press, 1953. 614 pp.
* Bedrossyan, Mark D. *The First Genocide of the 20th Century: The Perpetrators and the Victims.* Flushing, NY: Voskedar Publishing, 1983. 479 pp.
* Derogy, Jacques. *Resistance and Revenge: "Fun Times" The Armenian Assassination of the Turkish Leaders Responsible for the 1915 Massacres and Deportations.* New Brunswick, NJ: Transaction Publishers and Zoryan Institute, April 1990. 332 pp.
* Düzel, Neşe (2005-05-23). *"Ermeni mallarını kimler aldı?". Radikal. "Enver Paşa, Talat Paşa, Bahaittin Şakir gibi bir dizi insanın ailelerine maaş bağlanıyor... Bu maaşlar, Ermenilerden kalan mülkler, paralar ve fonlardan bağlanıyor."*
* Emin [Yalman], Ahmed. *Turkey in the World War.* New Haven, CT: Yale University Press, 1930. 310 pp.
* Joseph, John. *Muslim-Christian Relations and Inter-Christian Rivalries in the Middle East.* Albany: State Univ. of New York Press, 1983. 240 pp.
* Kayalı, Hasan. *"Arabs and Young Turks: Ottomanism, Arabism, and Islamism in the Ottoman Empire, 1908-1918"* 195 pp.

კატეგორია:ოსმალეთის იმპერიის ისტორია
კიპროს ნიკოლაიდისი

**კიპროს ნიკოლაიდისი** (ბერძნ. Κύπρος Νικολαΐδης, ინგლის. Kypros Nicolaides; დ.1953, პაფოსი, კვიპროსი) — ბერძნული წარმოშობის ინგლისელი პერინატოლოგი, მსოფლიოს ერთ-ერთი წამყვანი ექსპერტი ფეტალური ქირურგიის დარგში.

## ბიოგრაფია 
კიპროს ნიკოლაიდისი დაიბადა 1953 წელს პაფოსში (კვიპროსი). სწავლობდა ინგლისურ სკოლაში ნიქოზიაში. შემდეგ სწავლა გააგრძელა ლონდონის სამეფო კოლეჯში, სადაც ეუფლეობდა ბიოქიმიასა და ფიზიოლოგიას და მედიცინას ლონდონის სამეფო კოლეჯის  მედიცინისა და სტომატოლოგიის სკოლაში, რომელიც დაამთავრა 1978 წელს. სკოლის დამთავრებიდან მალევე, 1980 წელს, მუშაობა დაიწყო მეანობა-გინეკოლოგიის კათედრაზე, ატარებდა კვლევებს პროფესორ სტიუარტ კემპბელთან და პროფესორ ჩარლზ როდეკთან ერთად, როგორც ამ უკანასკნელის პირველი ასისტენტი, ძირითადად მუშაობდა ფეტოსკოპიის ტექნიკასა და პროცედურებზე.

როდეკ-ნიკოლაიდისის გუნდმა მალევე გამოაქვეყნა რამდენიმე ძალიან მნიშვნელოვანი ნაშრომი ფეტოსკოპიის გამოყენების შესახებ ისეთი დარღვევების სამკურნალოდ, როგორიცაა რეზუს იზოიმუნიზაცია, ნაყოფის ჰიდროფსია და ინტრაუტერიული ზრდის შეფერხება, ასევე შეიმუშავა სისხლისა და ქსოვილის სინჯის აღების მეთოდები   მონოგენური დაავადებების დიაგნოზირებისას.

ნიკოლაიდმა შეიმუშავა ნაადრევი მშობიარობის სკრინინგის მეთოდები (რომელიც პერინატალური ავადობისა და სიკვდილიანობის მთავარი მიზეზია) საშვილოსნოს ყელის სიგრძის გაზომვით და  ვაგინალური პროგესტერონის გამოყენების პრევენციით, პრეეკლამფსიის სკრინინგით. რაც დედათა სიკვდილიანობის ერთ-ერთი მთავარი მიზეზია) დოპლერით საშვილოსნოში სისხლის ნაკადის გაზომვით და არტერიული წნევის და პლაცენტის ზრდის ჰორმონის გაზომვით და პრევენციით ასპირინის გამოყენების საშუალებით.

პროფესორ როდეკის წასვლის შემდეგ, ნიკოლაიდისი გახდა ფეტალური მედიცინის კვლევითი ცენტრის დირექტორი. ეს გახლდათ ფეტალური მედიცინის პირველი განყოფილება დიდ ბრიტანეთში. მისმა კვლევებმა და სწავლების პროგრამამ სამეფო კოლეჯის საავადმყოფო მნიშვნელოვან ცენტრად  აქცია მედიცინის ამ სფეროში. 

იგი გახლავთ სამეცნიერო ჟურნალებში ათასზე მეტი სტატიის და ოცდაათზე მეტი წიგნისა და მონოგრაფიის ავტორი. 

კიპროს ნიკოლაიდისი დიდი ბრიტანეთის ფეტალური მედიცინის ფონდის დამფუძნებელი და თავმჯდომარეა, რომელიც თავად დააარსა 1995 წელს. საქველმოქმედო შემოსავლის მთავარი წყარო კერძო კლინიკაა. ფეტალური მედიცინის ფონდმა 45 მილიონ ფუნტზე მეტი შესაწირი გაიღო მთელ მსოფლიოში ექიმების ტრენინგების დასაფინანსებლად და ფეტალური მედიცინის სფეროში ძირითადი მულტიცენტრული კვლევების ჩასატარებლად. მედიცინის ფონდი ასევე აწყობს ფეტალური მედიცინის ყოველწლიურ მსოფლიო კონგრესს, რომელსაც ჰყავს 2000-ზე მეტი მონაწილე, ასევე დაიწყო უფასო ონლაინ საგანმანათლებლო კურსების სერია ექიმებისა და პაციენტებისთვის.

## ტელევიზიაში 
BBC-ის სატელევიზიო პროგრამა "ცხოვრება დაბადებამდე" ( Life Before Birth) ეძღვნება კიპროს ნიკოლაიდისის საქმიანობას.

ნიკოლაიდისი ასევე მონაწილეობს Netflix-ის დოკუმენტური სერიალის The Surgeon's Cut-ის პირველ ეპიზოდში, რომელიც გამოვიდა 2020 წლის დეკემბერში. ეს ეპიზოდი გადაღებულია  ლონდონში,  სამეფო კოლეჯის ჰოსპიტალში,  სადაც ნიკოლაიდისის ინოვაციური მეთოდი ენდოსკოპიური ლაზერული ქირურგიაში გამოიყენება ტყუპების სიცოცხლისთვის საშიში პრენატალური მდგომარეობის —  ტრანსფუზიის სინდრომის სამკურნალოდ. 

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1953
კატეგორია:ბრიტანელი ქირურგები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ედუარდ ევერეტი

**ედუარდ ევერეტი** (; დ. 11 აპრილი, 1794 – გ. 15 იანვარი, 1865) — ამერიკელი პოლიტიკოსი, განმანათლებელი, დიპლომატი და ორატორი. როგორც პარტია ვიგების წევრი, იყო აშშ-ს წარმომადგენელი, აშშ-ს სენატორი, მასაჩუსეტსის მე-15 გუბერნატორი, დიდი ბრიტანეთის მინისტრი და შეერთებული შტატების სახელმწიფო მდივანი. ის ასევე ასწავლიდა ჰარვარდის უნივერსიტეტში და იყო მისი პრეზიდენტი.

ევერეტი იყო სამოქალაქო ომის ეპოქის ერთ-ერთი დიდი ამერიკელი ორატორი. 

პასტორის ვაჟმა, ევერეტმა განათლება მიიღო ჰარვარდის უნივერსიტეტში, მცირე ხნით მსახურობდა ბოსტონის ბრეტლ სტრიტის ეკლესიაში, სანამ ჰარვარდში მასწავლებლად მუშაობას დაიწყებდა. ორი წლის განმავლობაში სწავლობდა გეტინგენის უნივერსიტეტში, ხოლო შემდეგი ორი წელი ევროპაში მოგზაურობას დაუთმო. პოლიტიკურ საქმიანობამდე, ჰარვარდში რამდენიმე წლის განმავლობაში ასწავლიდა ძველ ბერძნულ ლიტერატურას. ათი წლის განმავლობაში იყო აშშ-ის კონგრესის წევრი, 1815 წელს აირჩიეს მასაჩუსეტსის გუბერნატორად. 1831 წელს ევერეტი აირჩიეს ამერიკის ფილოსოფიური საზოგადოების წევრად. 

1839 წლის მასაჩუსეტსის გუბერნატორის არჩევნებში დამარცხების შემდეგ ევერეტი დაინიშნა დიდი ბრიტანეთის მინისტრად, მოგვიანებით კი ჰარვარდის უნივერსიტეტის პრეზიდენტად. 1849 წელს გახდა დიდი ხნის მეგობრის, კოლეგის და აშშ-ის სახელმწიფო მდივნის, დენიელ ვებსტერის თანაშემწე. ვებსტერის გარდაცვალების შემდეგ ევერეტი რამდენიმე თვის განმავლობაში მსახურობდა სახელმწიფო მდივნის თანამდებობაზე. სიცოცხლის ბოლო წლებში ბევრს მოგზაურობდა. აშშ-ის სამოქალაქო ომამდე, კენჭი იყარა კავშირის ვიცე-პრეზიდენტის თანამდებობაზე. მხარი დაუჭირა აბრაამ ლინკოლნს 1864 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში.

## ლიტერატურა 
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:გეტინგენის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:აშშ-ის სახელმწიფო მდივნები
კატეგორია:ჰარვარდის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:მასაჩუსეტსის გუბერნატორები
კატეგორია:ხელოვნებისა და მეცნიერების ამერიკული აკადემიის წევრები
კატეგორია:ინგლისელი ამერიკელები
კატეგორია:XIX საუკუნის ამერიკელი მწერლები
კატეგორია:XIX საუკუნის ამერიკელი დიპლომატები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1865
კატეგორია:დაბადებული 1794
დალი ნიკოლაიშვილი

**დალი ნიკოლაიშვილი** (დ. 29 მაისი, 1963, თბილისი) — ქართველი გეოგრაფი, მეცნიერი და პედაგოგი.

## ბიოგრაფია
1986 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გეოგრაფია-გეოლოგიის ფაკულტეტი ფიზიკური გეოგრაფიის სპეციალობით. 1986-1989 წლებში ასპირანტურის კურსი გაიარა სპეციალობით — ფიზიკური გეოგრაფია, ლანდშაფტების გეოფიზიკა და გეოქიმია.

1980 წლიდან მუშაობს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში, ჯერ ლაბორანტად, შემდეგ მეცნიერ-თანამშრომლად აეროკოსმოსური მეთოდებით ბუნებრივი გარემოს მდგომარეობების შესწავლის სამეცნიერო კვლევით ლაბორატორიაში. 1998 წლიდან საქართველოს გეოგრაფიის კათედრის დოცენტია. 1993 წლიდან კითხულობს ლექციებს. არის სამხრეთ კავკასიის ბუნებრივი რესურსების მონაცემთ ბაზის პროექტის კოორდინატორი. მისი კვლევის სფეროებია: ლანდშაფტების სივრცე-დროითი ანალიზი, ლიმოლოგია და გის-ტექნოლოგიები. თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში კითხულობს სალექციო კურსებს: გეოგრაფიის კვლევის მეთოდები, გეოინფორმაციული და ექსპერტული სისტემები, კავკასიის ბუნებრივი რესურსები, მდგრადი ეკოლოგიური განვითარება და საქართველოს ლანდშაფტების კადასტრი. ჟურნალების „კავკასიის გეოგრაფიული ჟურნალი“ და „საქართველოს გეოგრაფია“ სარედაქციო კოლეგიის წევრი. საქართველოს ეროვნული ატლასის (2012) რედკოლეგიის წევრი, „თსუ ნორჩ გეოგრაფთა სკოლის“ კოორდინატორი, გეოგრაფიაში ხარისხების მიმნიჭებელი საბჭოს წევრი. არის 100-ზე მეტი სამეცნიერო პუბლიკაციის ავტორი. მონაწილეობა აქვს მიღებული 20-ზე მეტ საერთაშორისო (UNEP, WWF,WB, CEU, GTU, GTZ, GEF/UNDP და სხვ.), თუ ადგილობრივ პროექტებში. გეოგრაფიის დოქტორი, თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ზუსტ და საბუნებისმეტყველო მეცნიერებათა ფაკულტეტის გეოგრაფიის დეპარტამენტის ასოცირებული პროფესორი. 

სკანდიდატო დისერტაციის თემა — „კავკასიის საშუალო მთის ტყის ლანდშაფტები (ლანდშაფტურ-გეოფიზიკური ანალიზი)“, დაიცვა 1995 წელს.

## ბიბლიოგრაფია
* ივანე ჯავახიშვილის კარტოგრაფიული მემკვიდრეობა : გამოფენის მეგზური, თბილისი, თბილ. უნ-ტის გამ-ბა, 2016, გვ. 90 ISBN 9789941135040
* ბუნება, თბილისი, პალიტრა L, 2013, გვ. 295 ISBN 9789941198977
* ფშავ-ხევსურეთის დაცული ტერიტორიების ლანდშაფტური დაგეგმარება, თბილისი, უნივერსალი, 2012, გვ. 132 ISBN 9789941176326
* საქართველოს ლანდშაფტების სივრცე-დროითი ანალიზი, თბილისი, თბილ. უნ-ტის გამ-ბა, 2009, გვ. 432 ISBN 9789941131103
* საქართველოს საზღვრები, თბილისი, 2009, გვ. 135
* გეოინფორმაციული და ექსპერტული სისტემები: დამხმ. სახელმძღვ. გეოგრ. სპეც. სტუდ. თბილისი, თბილ. უნ-ტის გამ-ბა, 2004, გვ. 371 ISBN 9994020706
* საქართველოს ფიზიკურ-გეოგრაფიული ობიექტების ახსნა-განმარტებანი, თბილისი, დედაენა, 2000, გვ. 192 ISBN 9992881518

## ლიტერატურა
* ქართველი მოგზაურები, გეოგრაფები, ბუნების მკვლევარნი: ენციკლოპედიური ცნობარი, თბ., 2003, გვ. 208

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 29 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1963
კატეგორია:ქართველი გეოგრაფები
კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
გაზანფარ ხალიგოვი

**გაზანფარ ალექბერ-ოღლუ ხალიგოვი** (; 1898-1981) — აზერბაიჯანელი საბჭოთა გრაფიკოსი, ფერმწერი, თეატრის მხატვარი, აზერბაიჯანის სსრ კულტურის დამსახურებული მოღვაწე, აზერბაიჯანის სსრ სახალხო მხატვარი.

## ცხოვრება და ხელოვნება 
გაზანფარ ხალიგოვი 1898 წელს ბაქოში დაიბადა. 1928 წელს დაამთავრა აზერბაიჯანის ხელოვნების სახელმწიფო ტექნიკუმი. არის ავტორი მწვავე კარიკატურებისა ჟურნალებში „მოლა ნასრედინი“ (1929 – 1930) და „კირპი“ („ზღარბი“, 1953 – 58). ხალიგოვი შუა საუკუნეების მინიატურისტების კომპოზიციურ ხერხებს იყენებდა აკვარელის სურათებში ნიზამი განჯელის პოემების „ხოსრევი და შირინი“ (1940) და „ისქანდერნამეს“ (1953) გაფორმებისას. ხალიგოვმა შექმნა რიგი პლაკატები, თეატრალური ესკიზები, გრაფიკული სერიები („ნავთობის სარეწები“ 1949). შექმნა ისეთი სურათები, როგორებიცაა „ფირდოუსის დაკრძალვა“ (1934, რუსტამ მუსტაფაევის სახელობის აზერბაიჯანის ხელოვნების სახელმწიფო მუზეუმი, ბაქო), ნიზამის პორტრეტი (1940, ნიზამი განჯევის სახელობის აზერბაიჯანული ლიტერატურის მუზეუმი, ბაქო).     

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 16 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1898
კატეგორია:გარდაცვლილი 1 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1981
კატეგორია:აზერბაიჯანელი მხატვრები
კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:შრომის წითელი დროშის ორდენის კავალრები
კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები
კატეგორია:აზერბაიჯანის სსრ-ის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწეები
კატეგორია:აზერბაიჯანის სსრ-ის სახალხო მხატვრები
კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები
კატეგორია:ბაქოში დაბადებულები
იდრის აღალაროვი

**იდრის ფარხად ოღლუ აღალაროვი** (; დ. 1917 წლის 20 ოქტომბერი, ტიფლისი — გ. 1975 წლის 4 მაისი, ბაქო, აზერბაიჯანის სსრ) — საბჭოთა აზერბაიჯანელი საოპერო მომღერალი (ლირიკული ბარიტონი), აზერბაიჯანის სსრ დამსახურებული არტისტი (1843), აზერბაიჯანის სსრ სახალხო არტისტი (1958).

## ბიოგრაფია 
1939 წელს დაამთავრა ბაქოს მუსიკალური სასწავლებელი. 1937 წლიდან აზერბაიჯანის ოპერისა და ბალეტის სახელმწიფო აკადემიური თეატრის სოლისტი იყო. 1943 წელს დაამთავრა ბაქოს კონსერვატორია.

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანელი საოპერო მომღერლები
კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები
ილია დარჩიაშვილი

**ილია დარჩიაშვილი** (დ. 21 თებერვალი, 1981, სიღნაღი) — ქართველი დიპლომატი, ეკონომისტი. საქართველოს საგარეო საქმეთა მინისტრი 2022-2024 წლებში. მინიჭებული აქვს საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩის რანგი.

## ბიოგრაფია
დაიბადა 1981 წლის 21 თებერვალს სიღნაღში. 2002 წელს დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი სპეციალობით ფინანსები და საბანკო საქმე, ეკონომიკის ბაკალავრი; 2004 წელს იგივე უნივერსიტეტი სპეციალობით საბაჟო საქმე, ეკონომიკის მაგისტრი; გრენობლის ბიზნესის სკოლა (გრენობლის მენეჯმენტის სკოლა, საფრანგეთი) ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრი 2011 წელს. 

2003-2004 წწ. მუშაობდა ბანკ „რესპუბლიკაში“ ფინანსური კონტროლისა და ზედამხედველობის ოფიცრად; 2004-2006 წწ. ბანკ „რესპუბლიკის“ ფიზიკური პირების მომსახურების განყოფილების უფროსად; 2006-2012 წწ. ბანკ „რესპუბლიკის“ (ჯგუფი სოსიეტე ჟენერალე) ფილიალის მმართველი; 2012-2014 წწ. მუშაობს საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროში - საქართველოს საელჩო პოლონეთის რესპუბლიკაში; 2014-2015 წწ. საქართველოს მუნიციპალური განვითარების ფონდის დირექტორის პირველი მოადგილე; 2015 წელს საქართველოს მუნიციპალური განვითარების ფონდის აღმასრულებელი დირექტორი; 2015-2016 წწ. საქართველოს რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის სამინისტროს მინისტრის პირველი მოადგილე; 2016-2017 წწ. საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს საგანგებო დავალებათა ელჩი, 2017-2021 წწ. საქართველოს საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩი პოლონეთის რესპუბლიკაში; 2021 წლიდან საქართველოს მთავრობის ადმინისტრაციის უფროსი, 2022 წლის 4 აპრილიდან 2024 წლის 28 ნოემბრამდე საქართველოს საგარეო საქმეთა მინისტრი.

მშობლიური ქართულის გარდა ფლობს ინგლისურ, პოლონურ და რუსულ ენებს.

## რესურსები ინტერნეტში
* ილია დარჩიაშვილი  — საქართველოს მთავრობის საიტი
*ილია დარჩიაშვილის ბიოგრაფია 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 21 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1981
კატეგორია:საქართველოს საგარეო საქმეთა მინისტრები
კატეგორია:სიღნაღში დაბადებულები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ალექსანდრე შათირიშვილი

**ალექსანდრე შათირიშვილი** (დ. 1900, გურია — გ. 16 აპრილი, 1972) — ქართველი ფსიქოლოგი.

## ბიოგრაფია
ალექსანდრე ნოეს ძე შათირიშვილმა საშუალო განათლების მიღების შემდეგ, სწავლა განაგრძო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სიბრძნიმეტყველების ფაკულტეტზე ფსიქოლოგიის განხრით. იგი დიმიტრი უზნაძის სკოლის ღირსეული წარმომადგენელი იყო. სწავლის წარჩინებით დამთავრების შემდეგ უნივერსიტეტში უპირებდნენ დატოვებას, მაგრამ 1924 წლის აჯანყებაში აქტიური მონაწილეობის გამო არ დასცალდა.

თავის პოლიტიკური შეხედულებებით ალექსანდრე შათირიშვილი სოციალისტ-ფედერალისტთა პარტიას ეკუთვნოდა და ახალგაზრდა ფედერალისტთა კომიტეტის წევრი იყო. 1924 წლის აჯანყების წინ ამ კომიტეტის წევრების უმრავლესობა დაპატიმრებული და დახვრეტილი იქნა.  ალექსნდრე შათირიშვილი შემთხვევით გადაურჩა დაჭერას და გურიაში იმალებოდა. აჯანყებამაც გურიაში მოუსწრო და აქ მიიღო მონაწილეობა. აჯანყების დამარცხების შემდეგ იძულებული გახდა სამშობლოდან წასულიყო. ემიგრაციაში თავს ფიზიკური შრომით ირჩენდა და შეძლებისდაგვარად სწავლას ფსიქოლოგიის განხრით სორბონის უნივერსიტეტში განაგრძობდა. ემიგრაციაში ალექსანდრე შათირიშვილს მჭიდრო ურთიერთობა ჰქონდა თავის ძველ პოლიტიკურ თანაპარტიელებთან — სამსონ ფირცხალავასთან, აკაკი პაპავასთან, ნიკო ურუშაძესთან, ფილიპე შარაძესთან, გიორგი ნაკაშიძესთან, მარკოზ ტუღუშთან.

1962 წელს პარიზში ცალკე წიგნად გამოიცა ალექსანდრე შათირიშვილის მონოგრაფია „ერის რაობა  და მშობლიური გრძნობა“, სადაც ეროვნული პრობლემა ახლებურ საწყისზეა გაშუქებული, სამშობლოს განცდა განხილულია არა პოლიტიკური, არამედ ფსიქოლოგიური თვალსაზრისით. ალექსანდრე შათირიშვილის წერილები იბეჭდებოდა ემიგრაციაში გამომავალ სოციალისტ-ფედერალისტთა პარტიის ორგანოში – ჟურნალ „სახალხო საქმეში“, სოციალ–დემოკრატიული მიმრთულების ჟურნალებში „ჩვენი დროშა“ და „მებრძოლი საქართველო“, აგრეთვე ჟურნალ „კავკასიონში“. საფრანგეთში ალექსანდრე შათირიშვილი ცხოვრობდა მონბელიარის მხარეში, სადაც ცოლად შეირთო ფრანგის ქალი. ჰყავდათ ექვსი შვილი – ნინო, ბრენო, გილენ, კატო, ნათელა და არნო. ალექსანდრე შათირიშვილი ემიგრაციში დიდი ავტორიტეტით სარგებლობდა, იყო სოშოს ქართველთა სათვისტომოს თავმჯდომარე და ამ საპატიო თანამდებობაზე გარდაიცვალა მძიმე ავადმყოფობოს შემდეგ დაბა ბოლიოში 1972 წლის 16 აპრილს.

## ლიტერატურა
*  შარაძე, გურამ. ქართული ემიგრანტული ჟურნალისტიკის ისტორია  თბ., 2003  გვ. 97-99

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:დაბადებული 1900
კატეგორია:გარდაცვლილი 16 აპრილი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1972
კატეგორია:ქართველი ფსიქოლოგები
კატეგორია:ქართველი ემიგრანტები
კატეგორია:გურიის მხარეში დაბადებულები
გენწვიში (მრავალმნიშვნელოვანი)

**გენწვიში** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* გენწვიში — აფხაზეთის გულრიფშის მუნიციპალიტეტის სოფლების მარცხენა გენწვიშისა და მარჯვენა გენწვიშის ძველი სახელწოდება.
* გენწვიში — სოფელი მესტიის მუნიციპალიტეტში.