open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ბეჯის ვილაიეთი

**ბეჯის ვილაიეთი** () — ტუნისის 24 ვილაიეთიდან ერთ-ერთი. მდებარეობს ჩრდილოეთ ტუნისში.  მოიცავს 3 740 კმ²-ის ფართობს, დედაქალაქი — ბეჯა.

## გეოგრაფია 
ვილაიეთი მდებარეობს 105 კმ-ში დედაქალაქიდან და გარშემორტყმულია ვილაიეთებით: ბიზერტა, ზაგვანი, მანუბა, სილიანა და ჯენდუბა.

საშუალო ტემპერატურაა 18°C, ხოლო წლიური ნალექი 350-1000 მილიმეტრამდე აღწევს.

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
ადმინისტრაციულად, ვილაიეთი დაყოფილია ცხრა რაიონად (mutamadiyat), რვა მუნიციპალიტეტებად, რვა სოფლის საბჭოდ და 101 სექტორში (imadas). რაიონები და მოსახლეობა 2004 და 2014 წლების აღწერის დროს, ჩამოთვლილია ქვემოთ:

შემდეგი რვა მუნიციპალიტეტი მდებარეობს არიანას ვილაიეთში:

## სქოლიო
კატეგორია:ტუნისის ვილაიეთები
Electronic Sports League

**Electronic Sports League** (; შემოკლებით **ESL**, ადრე **ESPL**) — ევროპული კიბერსპორტული ლიგა. ერთ-ერთი ყველაზე დიდი კიბერსპორტული ლიგა ევროპაში, ჩამოყალიბდა 1997 წელს გერმანული კლან-ლიგის (DeCL) მიერ და ამჟამად არის ყველაზე ძველი კიბერსპორტული ლიგა. დღეისათვის ESL საიტზე დარეგისტრირებულია 3.5 მილიონზე მეტი მომხმარებელი, 800 000 გუნდი და ყოველდღე ტარდება 10 000-ზე მეტი მატჩი.

ESL არის სხვადასხვა ჟანრის კიბერთამაშის პროფესიონალური ლიგების და ტურნირების ორგანიზატორი. განსაკუთრებულად პოპულარულია: „Dota 2“, „Counter-Strike: Global Offensive“, „World of Tanks“, „StarCraft II“, „League of Legends“, „Heroes of the Storm“.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* ESL One-ის საიტი 
* ESL Play-ის საიტი
* ESL Pro-ის საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:კიბერსპორტის ორგანიზაციები
კატეგორია:Electronic Sports League
კატეგორია:Modern Times Group
გაფსა

**გაფსა** () — ქალაქი ცენტრალურ ტუნისში. ამავე სახელწოდების ვილაიეთის ადმინისტრაციული ცენტრი. 

გაფსის ოაზისი იყო არაბთა დაპყრობამდე ქრისტიანული მოსახლეობის უკანასკნელი თავშესაფარი.  არაბი გეოგრაფისა და მოგზაურის ალ-იდრისის ცნობით, ქალაქის მოსახლეობა XII საუკუნეში მთლიანად რომანიზებული იყო. 

## რესურსები ინტერნეტში
*Gafsa - The Historical Oasis 
*History of Roman Capsa 

კატეგორია:ტუნისის ქალაქები
ელ-მურუჯი

**ელ-მურუჯი** () — ქალაქი ჩრდილოეთ ტუნისში. მდებარეობს ბენ-არუსის ვილაიეთში. 2014 წლის მონაცემებით ქალაქში ცხოვრობს 104 538 კაცი. ამ მაჩვენებლით იგი ქვეყნის უდიდეს ქალაქებს შორის მე-10 ადგილს იკავებს. 

## რესურსები ინტერნეტში
* * ქალაქის ოფიციალური საიტი

კატეგორია:ტუნისის ქალაქები
ტუნისის ქალაქების სია

250px|მინი
ტუნისში სულ 350 დიდი და მცირე ქალაქია. ამ სიაში წარმოდგენილია **ტუნისის 10 უდიდესი ქალაქის** სია.

## უდიდესი ქალაქების სია
## სქოლიო
*
კატეგორია:ქალაქების სია ქვეყნების მიხედვით
გულის ნევროზი

**გულის ნევროზი** — ვეგეტოდისტონიის ერთ-ერთი გამოვლინება. დაავადებას საფუძვლად უდევს ვეგეტატიური ნერვული სისტემის დისფუნქცია და მასთან დაკავშირებული ფსიქოემოციური მოვლენები. 

## გამომწვევი მიზეზები
გულის ნევროზის განვითარება ხშირად დაკავშირებულია ნერვულ-ემოციურ სტრესთან, გადაღლასთან, აღელვებასთან, ამინდის ცვალებადობასთან, ალკოჰოლის მიღების შეწყვეტასთან, ქრონიკულ ინფექციასთან, ჰორმონულ დარღვევებთან, გარკვეულ როლს ასრულებს მემკვიდრეობითი ფაქტორიც. ქალებში ზოგჯერ აღინიშნება მენსტრუაციის წინა პერიოდში.

## კლინიკური სურათი
ადამიანს გამოხატული აქვს ზოგადი ხასიათის ჩივილები. ამასთანავე, დაავადებისთვის დამახასიათებელია ტკივილი, რომელიც უპირატესად აღინიშნება გულის არეში. ის შეიძლება სხვადასხვა ხანგრძლივობისა იყოს და გრძელდებოდეს საათებისა და დღეების განმავლობააში, გადაეცემოდეს მარცხენა ხელსა და ბეჭში. ტკივილი შეიძლება გამოიწვიოს უსიამოვნო სიზმრებმაც, ამ შემთხვევაში ნიტროგლიცერინი ტკივილს არ აყუჩებს, სამაგიეროდ, ტკივილი გაივლის ნერვული სისტემის დამამშვიდებლების მიღების შემდეგ.

ადამიანი უჩივის ჰაერის უკმარისობას, უჭირს ღრმად ჩასუნთქვა, ხშირად ამთქნარებს. ხშირის გონების დაკარგვა, კრუნჩხვა. ხშირად აღენიშნება გულის ფრიალი, თავბრუდახვევა, ოფლიანობა, ასევე ფიზიკური სისუსტე, დაღლილობის შეგრძნება. შესაძლოა განვითარდეს ჩივილები სხვა ორგანოების დისფუნქციასთან დაკავშირებით:ყლაპვის გაძნელება, ბოყინი, გულისრევა, ტკივილი მუცელში, შებერილობა, ფაღარათი, ხველა, ტკივილი კიდურებში, მოუსვენრობა, შფოთვა, სიკვდილის შიში. 

ჩივილების მიხედვით ჩატარებული სამედიცინო გამოკვლევების შედეგად რაიმე შეაბამისი ორგანული პათოლოგიები არ ვლინდება. 
ადამიანი წუხს, ფერმკრთალი და მოდუნებულია, აღენიშნება თითების კანკალი, ხელისგულების ოფლიანობა, კიდურები ცივი აქვს; არტერიული წნევა და პულსი ცვალებადია, ემოციის დროს ადვილად ჩქარდება. 

## მკურნალობა
მკურნალობა მოიცავს ფსიქოთერაპიას, დოზირებულ ფიზიკურ აქტივობას, ნერვული სისტემის დამაწყნარებელი საშუალებების მიღებას. ტაქიკარდიის, ანუ პულსის გახშირების დროს საჭიროა ბეტა-ბლოკერების ჯგუფის პრეპარატები.
დაავადება ხანგრძვილად მიმდინარეობს. 

## ლიტერატურა
*  დიდი საოჯახო სამედიცინო ენციკლოპედია, თბ., 2015,

კატეგორია:გულ-სისხლძარღვთა სისტემის დაავადებები
დავით ბაქრაძე (პოლიტიკოსი)

**დავით ბაქრაძე** (დ. 30 დეკემბერი, 1975, თბილისი) — ქართველი პოლიტიკოსი, დიპლომატი. 2014-2016 წლებში ევროპულ და ევროატლანტიკურ სტრუქტურებში ინტეგრაციის საკითხებში სახელმწიფო მინისტრი.

## ბიოგრაფია
დავით ბაქრაძე სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში. საერთაშორისო ეკონომიკური ურთიერთობების და საერთაშორისო სამართლის მიმართულებით.

1996 წელს მსახურობდა საქართველოს პრეზიდენტის პრეს-სამსახურში. 90-იანი წლების მიწურულს იგი მსახურობდა საქართველოს ეროვნული უშიშროების საბჭოს სხვადასხვა დეპარტამენტში. 2002 წელს მან დაიწყო დიპლომატიური სამსახური საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროში. 2002-2005 წლებში იგი იყო ჟენევაში გაეროს ორგანიზაციასა და სხვა საერთაშორისო ორგანიზაციებთან საქართველოს მუდმივი წარმომადგენლობის, შვეიცარიის კონფედერაციაში საქართველოს საელჩოს მრჩეველი. 2008 წლამდე იგი იკავებდა საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს პირველი ევროპული სამმართველოს უფროსის პოსტს. 2008-2012 წლებში დავით ბაქრაძე მსახურობდა საქართველოს საელჩოში შვედეთის სამეფოსა და ფინეთის რესპუბლიკაში, როგორც უფროსი მრჩეველი და საქმეთა დროებითი რწმუნებული. 2012 წლის აპრილიდან 2014 წლის ნოემბრამდე იგი მსახურობდა როგორც საქართველოს საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩი საბერძნეთსა და სერბეთის რესპუბლიკაში. 2014 წლის ნოემბერში დავით ბაქრაძე დაინიშნა ევროპულ და ევროატლანტიკურ სტრუქტურებში ინტეგრაციის საკითხებში სახელმწიფო მინისტრის თანამდებობაზე. 2016 წლის დეკემბრიდან არის ამერიკის შეერთებულ შტატებში საქართველოს საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩი.

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს ევროპულ და ევროატლანტიკურ სტრუქტურებში ინტეგრაციის საკითხებში მინისტრები
კატეგორია:დაბადებული 1975
კატეგორია:დაბადებული 30 დეკემბერი
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
დ
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ჩრდილოეთი კაპლანდი

**ჩრდილოეთი კაპლანდი** (, , , ტსვანა Kapa Bokone) — სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის 9 პროვინციიდან ერთ-ერთი. ფართობის მხრივ იგი ყველაზე დიდი პროვინციაა ქვეყანაში, უკავია ტერიტორიის 30 %, გეოგრაფიულად მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. პროვინციას დასავლეთიდან ესაზღვრება ატლანტის ოკეანე, სამხრეთიდან დასავლეთი კაპლანდი, ჩრდილოეთით ბოტსვანა და ნამიბია. მიუხედავად იმისა, რომ პროვინცია ტერიტორიით ყველაზე დიდია ქვეყანაში, მოსახლეობის რაოდენობის მხრივ მას უკავია უკანასკნელი ადგილი. პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრია — ქალაქი კიმბერლი.

## გეოგრაფია და კლიმატი 
ჩრდილოეთი კაპლანდის პროვინცია – ფართობის მხრივ ყველაზე დიდია ქვეყანაში და ცოტათი აღემატება კიდეც ისეთ ქვეყანას, როგორიცაა გერმანია. ტერიტორიის დიდი ნაწილი მდებარეობს კარუს რეგიონში და ხასიათდება დანალექი ქანებით და დიაბაზური ნარევებით. პროვინციის სამხრეთი და სამხრეთ-აღმოსავლეთი საკმაოდ მაღალია (1200–1900 მეტრი). დასავლეთი ბორცვებიანი და მთიანი, აქ ჭარბობს გრანიტი და სხვა მეტამორფული ქანები. ცენტრალური რაიონები — შედარებით მოსწორებული და თანაბარია. პროვინციის ჩრდილოეთი ნაწილი მდებარეობს კალაჰარის უდაბნოს რაიონში, ამ ადგილებისათვის დამახასიათებელია წითელი ქვიშის დიუნები და უდაბნოს მცენარეულობა.

ჩრდილოეთი კაპლანდის პროვინციის კლიმატი საკმაოდ რბილი და მშრალია. ნალექების წლის საშუალო დონე იზრდება დასავლეთიდან აღმოსავლეთისკენ, პროვინციის საშუალო მაჩვენებელი შეადგენს 202 მმ-ს. ამავე დროს ზოგიერთ რაიონში მოდის 400 მმ-ზე მეტი რაოდენობის ნალექი, ხოლო ზოგიერთ რაიონში ეს მაჩვენებელი ძლივს აღწევს 20 მმ-მდე. ყველაზე უფრო მაღალი ტემპერატურა, არა მხოლოდ პროვინციაში, არამედ მთელ ქვეყანაში, შეინიშნება ნამიბიის საზღვრის გასწვრივ. ტემპერატურის მაქსიმუმი ზაფხულში შეადგენს 30 °С-ს, ხოლო ზოგჯერ 40 °С-საც აღწევს. ზამთრის ამინდი საკმაოდ ყინვიანი და მზიანია, ზოგიერთ რაიონში ტემპერატურა ზოგჯერ 0 °С-ს ქვემოთ ეშვება.

## მოსახლეობა 
thumb|300px|მოსახლეობის სიმჭიდროვე:
thumb|300px|ენები პროვინციაში:
2011 წლის აღწერის მონაცემებით პროვინციის მოსახლეობა შეადგენს 1 145 861 ადამიანს. პროვინვიაში საკმაოდ დაბალი მოსახლეობის სიმჭიდროვეა (3,07 ად./კმ²). მოსახლეობის 53,8 % ლაპარაკობს აფრიკაანსის ენაზე, ხოლო ტსვანას ენაზე საუბრობს მოსახლეობის 33,1 %. ეთნიკური ჯგუფების მხრივ პროვინციის მოსახლეობის 50,4 % შავკანიანია, 40,3 % — ფერადკანიანი, 7,1 % — თეთრკანიანი და 0,7 % — აზიელი.

## დიდი ქალაქები 
**მოსახლეობა 50 000 და უფრო მეტი მაცხოვრებლით**
* კიმბერლი
* აპინგტონი

**მოსახლეობა 10 000 და უფრო მეტი მაცხოვრებლით**
* დუგლასი
* ბარკლი-უესტი
* კოულსბერგი
* დე-აარი
* იან-კემპდორპი
* კატუ
* კურუმანი
* პოსტმასბურგი
* პრისკა
* სპრინგბოკი
* ვიქტორია-უესტი
* უორენტონი

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
thumb|300px|ადმინისტრაციული რუკა
ადმინისტრაციულად პროვინცია იყოფა 5 სასოფლო ოლქად:
* ნამაკვა (Namakwa)
* პიქსლი-კა-სემე (Pixley ka Seme)
* სიიანდა (Siyanda)
* ფრანსე-ბაარდი (Frances Baard)
* ჯონ ტაოლო გაეტსევე (John Taolo Gaetsewe)

## ეკონომიკა 
პროვინციის ეკონომიკა დამყარებულია სასარგებლო წიაღისეულის მოპოვებაზე (პირველ რიგში ალმასების) და სოფლის მეურნეობაზე. პროვინციაში მდებარეობს ქვეყნის მნიშვნელობით მეორე სარკინიგზო კვანძი — დე-აარი.

## სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის პროვინციები
პიარნუს აღება

**პიარნუს აღება** — ჩრდილოეთის დიდი ომის ნაწილი, რომლის მსვლელობის პერიოდში, 1710 წელს რუსმა სამხედროებმა იძულებით გამოაცხადებინეს შვედეთის გარნიზორს კაპიტულაცია ქალაქ პიარნუში.

## ისტორია
1710 წლის ბოლოს, როდესაც ფელდმარშალ შერემეტიევის მიერ რიგის ალყა დასასრულს უახლოვდებოდა, მთავარსარდალმა ციხესიმაგრე პიარნუს ასაღებად დრაგუნთა ექვსი პოლკი გააგზავნა  გენერალ ბაურის მეთაურობით. იმ დროს ციხესიმაგრე შეიარაღებული იყო 201 ქვემეხით, მისი გარნიზორი კი ათას ადამიანს შეადგენდა.

ალყა დასრულებული იყო 22 ივლისისთვის და იმდროსვე ადგილობრივმა თავადაზნაურობამ, რომელიც ციხეში იყო გამაგრებული, ითხოვეს ციხიდან გასასვლელი, რადგან ქალაქში იმ დროს შავი ჭირი იყო  გავრცელებული და მარაგიც იწურებოდა. ბაურმა კი უარი განუცხადა მათ. 

8 აგვისტოს თავადაზნაურობამ განაახლა შუამდგომლობა, მაგრამ პასუხად მიიღო, რომ რუსი გენერალი მხოლოდ  ქვეითი ჯარის მისვლას ელოდა თავდასხმის დასაწყებად. ამის შედეგად, 14 აგვისტოს ციხესიმაგრე დანებდა, როდესაც მას მხოლოდ 120 გარნიზონი იცავდა. 

ციხესიმაგრის აღების შემდეგ მას ძველი სახელწოდება დაუბრუნეს - პერნოვი. ნიშტადტის საზავო ხელშეკრულების თანახმად  1721 წელს, ციხესიმაგრე რუსეთის ციხესიმაგრეთა რიცხვს შეუერთდა.

## ლიტერატურა
* Пернов // Военная энциклопедия : [в 18 т.] / под ред. В. Ф. Новицкого [и др.]. — СПб. ; [М.] : Тип. т-ва И. В. Сытина, 1911—1915.

კატეგორია:ჩრდილოეთის დიდი ომის ბრძოლები
დურუშეჰვარ სულთანი

მინი|პრინცესა დურუშეჰვარი მამასთან, სულთან აბდულმეჯიდ II-სთან და მეუღლესთან ნავაბ აზამ-ჯაჰთან ერთად 1931 წელს.
**დურუშეჰვარ სულთანი **(დ. 26 იანვარი, 1914 — გ. 7 თებერვალი, 2006) — ოსმალეთის უკანასკნელი სულთნის აბდულმეჯიდ II-ის ქალიშვილი, რომელიც იყო ოსმანთა დინასტიის ბოლო მემკვიდრე.

## ბიოგრაფია 
პრინცესა დურუშეჰვარი დაიბადა უსქუდარში, სტამბოლი. მისი მამა, სულთანი აბდულმეჯიდ II ემიგრაციაში წავიდა პარიზში, მას შემდეგ რაც ქემალ ათათურქმა ოსმალეთის იმპერია გააუქმა და რესპუბლიკა გამოაცხადა 1924 წელს.

## რესურსები ინტერნეტში
* Telegraph: Obituary for Princess Dürrühsehvar of Berar 
*The Calcutta Telegraph: *Goodbye, sweet princess - India’s great beauties before the pageant came in* 
*NewKerala.com: ''Nizam's daughter-in-law passes away* 
*Deccan Chronice: *Princess Durru dead''
*When marriage brought continents closer 

კატეგორია:დაბადებული  26 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1914
კატეგორია:გარდაცვლილი 7 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2006
კატეგორია:ოსმანების დინასტია
კატეგორია:სტამბოლში დაბადებულები
შოანა

300px|მინი|შოანის წმინდა გიორგის ეკლესია
**შოანას წმინდა გიორგის ეკლესია** — მართლმადიდებლური ტაძარი ყარაჩაი-ჩერქეზეთის ტერიტორიაზე, მდინარე ყუბანის მარჯვენა ნაპირას, ყარაჩაევსკიდან შვიდი კილომეტრის დაშორებით, მთა შოანაზე. მისი აგების დაახლოებითი თარიღია X საუკუნე. ეკლესია აგებულია მთის ფერდობზე საიდანაც კარგად ჩანს მთელი ხეობა.

## არქიტექტურა
ტაძრის არქიტექტურული აღწერა პირველად მოგვცა გერმანელმა მეცნიერმა ჯოზეფ ბერნარდცმა 1829 წელს. ტაძარი წარმოადგენს ჯვარგუმბათოვან ნაგებობას, მისი სიმაღლე არის 12 მეტრი.

## ისტორია
X საუკუნის დასაწყისიდან საკმაოდ ძლიერდება ეგრის-აფხაზეთის სამეფო, რომელიც აქტიურ ურთიერთობას ამყარებს ჩრდილოეთ კავკასიაში მოსახლე სხვადასხვა ხალხებთან კერძოდ კი ალან-ოსებთან. ტერიტორია სადაც მდებარეობს ეკლესია და მისი მიმდებარე მხარეები ოდითგანვე დასახლებული იყო ქართველებით, კერძოდ კი სვანებით. მდინარე ყუბანის, კერძოდ ყარაჩაის მხრით - ლაბგვიარი - ახლანდელი ულუ კამის ხეობა და ყაბარდოს მხრით - თეგენი, XIX საუკუნის პირველ ნახევრამდე - 1834 წლამდე - სვანეთის სამთავროს საკუთრებას წარმოადგენდა, რისთვისაც სვანეთის მთავრები იღებდნენ სათანადო გადასახადს იქ დასახლებული ყაბარდო-ბალყარელებისაგან. 1834 წელს ეს ტერიტორია საქართველომ დაკარგა. ქრისტიანობასთან ერთად ჩრდილოეთ კავკასიაში აქტიურად ვრცელდებოდა ქართული ენა, არქეოლოგიური სამუშაოების შედეგად აღმოჩენილია ავარულ ენაზე ქართული ასოებით შესრულებული სხვადასხვა წარწერები. არსებობს კონსტანტინეპოლის პატრიარქის ნიკოლოზ მისტიკოსის წერილი აფხაზთა მეფე გიორგი მეორის მიმართ,  გიორგი მეორე პირადად მონაწილეობდა ალანთა მეფისა და მისი ოჯახის მონათვლაში.

შოანას შესახებ წერს გერმანელი ექიმი და მოგზაური რეინექსი, რომელმაც პირადად მოინახულა ეკლესია, საიდანაც წაიღო ორი წიგნი, ეკლესიაში უნდა ყოფილიყო წიგნთსაცავი, მაგრამ ყველა წიგნი დაკარგულია, გარდა იმ ორი წიგნისა რომელიც რეინექსმა წაიღო გერმანიაში ჰაიდელბერგის უნივერსიტეტში.

## ლიტერატურა 
*ყაუხჩიშვილი ს., გეორგიკა, ტ. IV, თბ. 1952
*გუჯეჯიანი რ., ქართული ქრისტიანული კულტურის ძეგლები ბალყარეთსა და ყარაჩაიში, კავკასიის ეთნოლოგიური კრებული, ტ. X, თბ. 2007
*Кузнецов В.,  христианство на северном кавказе до XV в, вл. 2002

## სქოლიო
კატეგორია:ქართული არქიტექტურული ძეგლები საზღვარგარეთ
კატეგორია:ქართული ეკლესია-მონასტრები ჩრდილოეთ კავკასიაში
Arcanum: Of Steamworks and Magick Obscura

***Arcanum: Of Steamworks and Magick Obscura*** — როლური ვიდეო თამაში, შექმნილი კომპანია Troika Games-ისა და გამოცემული Sierra Entertainment-ის მიერ Microsoft Windows-ის პლატფორმისთვის. იგი ჩრდილოეთ ამერიკაში გამოვიდა 2001 წლის 21 აგვისტოს, ხოლო ევროპაში - სამი დღის შემდეგ, 2001 წლის 24 აგვისტოს. თამაშს ქმნიდნენ  Black Isle Studios-ის ყოფილი თანამშრომლები: ტიმ კაენი, ლეონარდ ბოიარსკი, ჯეისონ ანდერსონი და აქედან გამომდინარე იგი აგრძელებს „*Fallout*“-ის ტრადიციებს. მიუხედავად იმისა, რომ გამოსვლის მომენტიდან თამაში მოხვდა ბესტსელერების სიაში, კომერციულ წარმატებას მაინც ვერ მიაღწია (აშშ-ში გაიყიდა 234 000 ეგზემპლარი, ხოლო საერთო მოგებამ 8.8 მილიონი დოლარი შეადგინა), რაც იქცა Troika Games-ის ფინანსური კრიზისის მიზეზად.

მოქმედება ვითარდება გამოგონილ აკრანუმის კონტინტეტზე, სადაც მიმდინარეობს ინდუსტრიული რევოლუცია. ისტორია იწყება დირიჟაბლ „ზეფირის" ჩამოვარდნით. კატასტროფის შედეგად გადარჩა მხოლოდ პროტაგონისტი. ამის შემდეგ იწყება მისი თავგადასავალი. თამაშში წარმოდგენილი არის იზომეტრული პროექცია და ღია სამყაროს გეიმპლეი, რისი საშუალებითაც მოთამაშეს შუეძლია თავისუფლად იმოგზაუროს *Arcanum*-ის სამყაროში. მსვლელობისას მოთამაშე ნახულობს ქალაქებს, სოფლებს და სხვადასხვა ლოკაციებს, ურთიერთობას ამყარებს ადგილობრივ მოსახლეობასთან და იბრძვის მტრებთან.

სათამაშო პრესამ საერთო ჯამში დადებითი შეფასება მისცა თამაშს. მიმოხილველებმა, ძირითადად, შეაქეს სიუჟეტი და როლური სისტემა. 2001 წელს საიტმა IGN მიანიჭა "რედაქტორთა რჩეულის ჯიდლო". ვიზუალური სტილის შესახებ კრიტიკოსებს შორის აზრი გაიყო ორად. მათ გააკრტიკეს საბრძოლო სისტემა. საერთო მიმოხილვების საიტებზე, GameRankings-სა და Metacritic-ზე  ფლობს 77, 93% (38 მიმოხილვაზე დაყრდნობით) და 81/100 (24 მიმოხილვაზე დაყრდნობით). ხოლო რაც შეეხება თამაშის მუსიკას, ჟურნალმა Forbes-მა იგი შეიყვანა სიაში „12 ყველა დროის საუკეთესო ვიდეო თამაშების საუნდტრეკი“ . საუნდტრეკი გაყიდვაში არასდროს არ გამოსულა, მაგრამ მისი გადმოტვირთვა შესაძლებელია უფასოდ.

## რესურსები ინტერნეტში
**Arcanum: Of Steamworks and Magick Obscura* საიტზე Sierra Studios 
* *Arcanum: Of Steamworks and Magick Obscura* საიტზე Absolute Games
* *Arcanum: Of Steamworks and Magick Obscura*  საიტზე CRPG.ru
* *Arcanum: Of Steamworks and Magick Obscura*  საიტზე fallout.ru
* Terra Arcanum-ის ფანების საიტი

## სქოლიო
კატეგორია:2001 წლის ვიდეო თამაშები
კატეგორია:ფენტეზის ჟანრის ვიდეო თამაშები
კატეგორია:2001 წელს შემუშავებული როლური ვიდეო თამაშები
კატეგორია:Sierra Entertainment-ის თამაშები
კატეგორია:Troika Games-ის თამაშები
კატეგორია:ვიდეო თამაშები სქესის არჩევის შესაძლებლობით
კატეგორია:ვიდეო თამაშები იზომეტრიული გრაფიკით
კატეგორია:Windows-ის თამაშები
კატეგორია:ვიდეო თამაშები შემუშავებული ამერიკის შეერთებულ შტატებში
კატეგორია:ერთმოთამაშიანი და მრავალმოთამაშიანი ვიდეო თამაშები
კატეგორია:XIX საუკუნეში მიმდინარე ვიდეო თამაშები
მარკო პიაცა

**მარკო პიაცა** ( დ. 6 მაისი, 1995; ზაგრები) — ხორვატი ფეხბურთელი, იტალიური კლუბის „იუვენტუსის“ ნახევარმცველი.

## კარიერული სტატისტიკა
:*მოცემულია 2016 წლის 14 მაისის მდგომარეობით.*

### სანაკრებო
## მიღწევები 
 **დინამო ზაგრები**:(2)
* **ხორვატიის პირველი ლიგა**: 2014-15
* **ხორვატიის თასი**: 2014-15

 **იუვენტუსი**:(2)
* **სერია A**: 2016-17
* **იტალიის თასი**: 2016-17

## რესურსები ინტერნეტში 
* მარკო პიაცა ხორვატიის საფეხბურთო სტატისტიკის გვერდზე.

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1995
კატეგორია:ხორვატი ფეხბურთელები
კატეგორია:ზაგრების დინამოს ფეხბურთელები
კატეგორია:იუვენტუსის ფეხბურთელები
კატეგორია:2016 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:დაბადებული 6 მაისი
კატეგორია:2018 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:2024 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კარანტინი (ტელესერიალი)

**კარანტინი** ( - *ლოკალიზაცია*) — ბელგიურ სერიალ კორდონზე დაფუძნებული ამერიკული მინი-სერიალი. სერიალის პრემიერა The CW-ის ეთერში 2016 წლის 19 აპრილს შედგა. ფილმში მოვლენები ჯორჯიის შტატის ქალაქ ატლანტაში ვითარდება, სადაც ამოუცნობი სასიკვდილო ეპიდემიის გამო ქალაქის ერთ რაიონს მთლიანად კარანტინში აქცევენ.

2016 წლის 12 მაისს The CW-მ განაცხადა, რომ სერიალი მეორე სეზონით აღარ გაგრძელდება.

## მთავარი გმირები
* დევიდ გიასი მაიორი ალექს „ლექს“ კარნაჰანი
* კრისტინა მოუზესი ჯენა, ლექსის შეყვარებული
* კრის ვუდი ოფიცერი ჯეიკ რაილი, ლექსის მეგობარი
* კრისტენ გუტოსკი კეტი ფრენკი
* კლაუდია ბლეკი ექიმი საბინ ლომერსი
* ჯორჯ იანგი ექიმი ვიქტორ კენერტსი
* ჰანა მანგან-ლოურენსი ტერეზა, ახალგაზრდა მარტოხელა დედა
* ტრევორ სენტ ჯონი ლეო გრინი

## სქოლიო
## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 
* 

კატეგორია:2016 წლის ტელესერიალები
კატეგორია:2010-იანი წლების ტელესერიალები
კატეგორია:ტელესერიალები ანბანის მიხედვით
ოსმალეთის სულთნების დედები

ეს არის ჩამონათვალი **ოსმალეთის** **სულთნების ბიოლოგიური დედების**. იყო ოცდათექვსმეტი სულთანი ოსმალეთის 623-წლიან ისტორიაში. 

## ოსმალეთის სულთნების დედები 
ვალიდე სულთანი იყო ტიტული გამეფებული სულთნის დედისთვის. დედები, რომლებიც გარდაიცვალნენ მანამ, სანამ მათი ვაჟები ტახტზე ავიდოდნენ, ისინი ვერ მოესწრნენ ვალიდე სულთნის ტიტულის მიღებას. ეს სულთნები არიან: ჰიურემ სულთანი, ჰატიჯე მუაზეზ სულთანი, ემინე მიჰრიშაჰ სულთანი, რაბია შერმი სულთანი და ნუხეთსეზა ჰანიმეფენდი. ასევე იყვნენ სულთნები, რომლებიც არ ყოფილან სულთნის დედები, მაგრამ მიიღეს ვალიდე სულთნის ტიტული.

### ოსმალეთის სულთნების დედების სია
ნუხეთსეზა ჰანიმეფენდი (აბდულჰამიდ I-ის მეუღლე)

'''*ნუხეთ-სედა (*ნუხეთსეზა) ჰანიმეფენდი''' (დ. დაახლ. 1760 — გ. 4 ივნისი, 1850) — ოსმალეთის სულთნის, აბდულჰამიდ I-ის მეუღლე და ოსმალეთის სულთნის მუსტაფა IV-ს  დედა.

## ცხოვრება 
[მინი|[ოსმალეთის სულთნების სია|ოსმალეთის სულთანი მუსტაფა IV, ნუხეთსეზა ჰანიმეფენდის ვაჟი.]]
ნუხეთსეზა ჰანიმეფენდი ითვლება  მუსტაფა IV-ს  ბიოლოგიურ დედად. იგი არ იყო სულთნის პირველი მეუღლე ამიტომ, როდესაც მუსტაფა ტახტზე ავიდა იგი ვერ გახდა ვალიდე სულთანი და მის ნაცვლად ვალიდე სულთანი გახდა აიშე სენიეფერვერ სულთანი, აბდულჰამიდ I-ის პირველი მეუღლე. ნუხეთსეზა ჰანიმეფენდი გარდაიცვალა 1850 წელს, აიშე სენიეფერვერ სულთნის გარდაცვალებიდან 22 წლის შემდეგ, 90 წლის ასაკში.
## იხილეთ აგრეთვე 
* ოსმალეთის იმპერია
* ოსმალეთის დინასტია

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1760
კატეგორია:გარდაცვლილი  4 ივნისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1850
კატეგორია:ოსმალეთის სულთნების მეუღლეები
გაეროს გენერალური ასამბლეის რეზოლუცია 68/262

**გაეროს გენერალური ასამბლეის რეზოლუცია 68/262 **მიიღეს 2014 წლის 27 მარტს, გაეროს 68-ე სხდომაზე რუსეთის მიერ ყირიმის ანექსიის საპასუხოდ. არასავალდებულო რეზოლუციამ, რომელსაც მხარი 100-მა სახელმწიფომ დაუჭირა, ვალდებული გახადა გაეროს გენერალური ასამბლეა ეღიარებინა უკრაინის ტერიტორიული მთლიანობა და არ ეღიარებინა ყირიმის რეფერენდუმი. თერთმეტმა ქვეყანამ არ დაუჭირა მხარი რეზოლუციას, 58-მა თავი შეიკავა, ხოლო 24-ის წარმომადგენელი უბრალოდ არ იყო სხდომაზე.

რეზოლუცია შეადგინეს და წარმოადგინეს კანადამ, კოსტა-რიკამ, გერმანიამ, ლიეტუვამ, პოლონეთმა და უკრაინამ. რეზოლუციას წინ უძღოდა გაეროს უსაფრთხოების საბჭოს წარუმატებელი ცდები, რომელმაც მოიწვია შვიდი სხდომა ყირიმის კრიზისის გადასაწყვეტად. წინააღმდეგობა ამას რუსეთის ვეტომ გაუწია.

## იხილეთ აგრეთვე 
* გაერო

## რესურსები ინტერნეტში 
* რეზოლუციის სრული ტექსტი 
* რეზოლუციის სრული ტექსტი 

## სქოლიო 
კატეგორია:გაეროს გენერალური ასამბლეის რეზოლუციები
კატეგორია:2014 წელი გაეროში
ქარწაღებულნი (წიგნი)

**ქარწაღებულნი** () — ამერიკელი მწერლის მარგარეტ მიჩელის მიერ დაწერილი რომანი, რომელიც პირველად გამოქვეყნდა 1936 წელს. მოვლენები ვითარდება 1860-იანი წლების ამერიკის კონფედერაციულ შტატებში, სამოქალაქო ომის პერიოდში. რომანისთვის მარგარეტ მიჩელმა მიიღო პულიცერის პრემია, ხოლო რომანის „კინოადაპტაციამ“ მიიღო რეკორდული რაოდენობის — 9 — ოსკარი. რომანი 10 წლის განმავლობაში იწერებოდა. 

## ლიტერატურა
* Adams, Amanda. "'Painfully Southern': Gone with the Wind, the Agrarians, and the Battle for the New South," *Southern Literary Journal* (2007) 40:58–75. 
* Bevilacqua, Kathryne. "History Lessons from Gone With the Wind," *Mississippi Quarterly,* 67 (Winter 2014), 99–125.

## რესურსები ინტერნეტში
*
* *The Scarlett Letter*, a quarterly publication devoted to the *Gone with the Wind* phenomenon 
* *Gone with the Wind* (public domain in Australia)  at eBooks@Adelaide (The University of Adelaide Library) 

კატეგორია:ინგლისურენოვანი ლიტერატურული ნაწარმოებები
კატეგორია:1936 წლის რომანები
კატეგორია:ფილმებად ადაპტირებული ამერიკული რომანები
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკული რომანები
ედგარ რაის ბეროუზი

**ედგარ რაის ბეროუზი** (;  დ. 1 სექტემბერი, 1875 — გ. 19 მარტი 1950) — ამერიკელი მწერალი. დიდი წვლილი შეიტანა სათავგადასავლო, სამეცნიერო ფანტასტიკისა და ფენტეზის ჟანრების განვითარებაში. მის მიერ შექმნილი ყველაზე ცნობილი პერსონაჟებია — ტარზანი და ჯონ კარტერი. ბეროუზს ეკუთვნის რომანების სერია მიწისქვეშა სამყაროზე, რომელიც იწყება რომანით „დედამიწის ბირთვთან“ (1914) და ტრიოლოგია კაპრანის კუნძულზე, დაკარგულ სამყაროზე („დროისგან დავიწყებული მიწა“, „დროისგან დავიწყებული ხალხი“ და „დროის უფსკრულის მიღმა“).

## ლიტერატურა
* 

## რესურსები ინტერნეტში
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი მწერლები 
კატეგორია:დაბადებული 1875 
კატეგორია:გარდაცვლილი 1950
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი რომანისტები
კატეგორია:ედგარ რაის ბეროუზი
კატეგორია:ამერიკელი ფენტეზი მწერლები
კატეგორია:ამერიკელი სამეცნიერო ფანტასტიკის ჟანრის მწერლები
კატეგორია:კალიფორნიელი მწერლები
კატეგორია:ჩიკაგოელი მწერლები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი რომანისტები
კატეგორია:ილინოისელი რომანისტები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:სამეცნიერო ფანტასტიკის დიდების დარბაზის წევრები
ოზაანის ამაღლების ტაძარი

**ოზაანის ამაღლების ტაძარი** — X საუკუნის ჯვარ-გუმბათოვანი ტაძარი დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტის სოფელ ოზაანთან. 

ტაძარი მდებარეობს ტყით დაფარული ქვაბულის შუაგულში. დაზიანების მიუხედავად ჯერ კიდევ არის შემორჩენილი კედლის მხატვრობა. შემორჩენილია, ასევე, ლაპიდარული წარწერა, რომელიც პალეოგრაფიული ნიშნების მიხედვით მიეკუთვნება XII-XIII საუკუნეთა მიჯნას. იგი ასე იკითხება: 

2006 წელს საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად ტაძარს  ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია მიენიჭა.

## ლიტერატურა 
* ბარნაველი თ., კახეთის ისტორიული ძეგლების წარწერები, თბ.,1962
* თოდრია თ., ქიზიყის ისტორიული გეოგრაფიის საკითხები, საქართველოს ისტორიული გეოგრაფიის კრებული, ტ.VI, თბ.,1982
* მაისურაძე ზ., ოზაანის კერამიკა, თბ.,1959

## სქოლიო
კატეგორია:დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები
კატეგორია:X საუკუნის ეკლესიები
განჯა-ყაზახის რეგიონი

მინი|250x250პქ|განჯა-ყაზახის რეგიონი
**განჯა-ყაზახის (ეკონომიკური) რეგიონი** () — აზერბაიჯანის ეკონომიკური რაიონებიდან ერთ-ერთი. რეგიონში შედის ქალაქები: განჯა და ნაფთალანი; ასევე რაიონები: აღსთაფის, ყაზახის, დაშქესანის, გადაბეის, თოუზის, გორანბოის, გოიგოლის, სამუხის და შამქორის.

ფართობი — 12 300 კმ², რაც მთლიანი აზერბაიჯანის ტერიტორიის 14,4 % შეადგენს. მოსახლეობა — 1240,8 ათასი კაცი (2015 წლის მონაცემებით).

## ეკონომიკა 
რეგიონის მთავარი მიწისქვეშა რესურსება: ნავთობი, ბუნებრივი აირი, კობალტი, ბარიტი, რკინის მადანი, კირქვა, მარმარილო, თაბაშირი, ცეოლითი, ბენტონიტური, ცემენტის ნედლეული, დაშქესანის რკინის საბადო, ოქრო და სპილენძი.

ელექტროენერგია წარმოდგენილია განჯის, შამქორის და იენიქენდის ჰესებით. დიდი ჰიდროენერგეტიკული პოტენციალი გააჩნია ასევე მდინარე მტკვარის ნაწილს, რომელიც მიედინება რეგიონის ტერიტორიაზე.

რეგიონის ეკონომიკაში მნიშვნელოვანი ადგილი უკავია მძიმე მრეწველობას, რომელიც წარმოდგენილია მანქანათმშენებლობის, ინსტრუმენტი მიღების, საკომუნიკაციო მოწყობილობების წარმოების, სასოფლო-სამეურნეო ტექნიკის აწყობის საწარმოებით.

## სოფლის მეურნეობა 
კარტოფილის მოყვანა, მარცვლეულობა და მევენახეობა, ასევე არის რეგიონის ძირითადი სასოფლო-სამეურნეო სფერო. ასევე განვითარდა მებოსტნეობა, მეხილეობა და მესაქონლეობა.

## ტრანსპორტი 
კასპიის ზღვაში მოპოვებული ნავთობი და ბუნებრივი აირი ტრანსპორტირდება ბაქო - თბილისი - ჯეიჰანის, ბაქო - სუფსის და ბაქო - თბილისი - ერზრუმის გაზსადენით, რომელიც გადის ამ რეგიონის ტერიტორიაზე. მთავარი სარკინიგზო და საგზაო მარშრუტები, რომლებიც აკავშირებენ აზერბაიჯანს საქართველოსთან და შავ ზღვასთან, ასევე გადის ამ ტერიტორიაზე.

## ტურიზმი 
ხელსაყრელი კლიმატური პირობები საშუალებას აძლევს შეიქმნას აქ საერთაშორისო მნიშვნელობის სამკურნალო და სპორტული კომპლექსები. რეგიონში, ზღვის დონიდან 1566 მეტრზე, მდებარეობს რეკრეაციული ზონა გოიგოლი და ჰაჯიქენტი, აგრეთვე მსოფლიოში ცნობილი სამედიცინო და საკურორტო ცენტრი „ნაფტალანი“.

## რესურსები ინტერნეტში
* აზერბაიჯანის ეკონომიკური რუკა 
* აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო პროგრამა რეგიონების სოციალურ-ეკონომიკური განვითარების (2004-2008 წწ). 
* აზერბაიჯანის რეგიონები

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის რეგიონები
ტი ჯეი ჰუკერი

**ტი ჯეი ჰუკერი** () — ამერიკული სატელევიზიო სერიალი პოლიციური დრამის ჟანრში, შექმნილი რიკ ჰასკის მიერ და უილიამ შეტნერის მონაწილეობით.

საპილოტო ეპიზოდი ABC-ის ეთერში 1982 წლის 13 მარტს გავიდა. სერიალი გრძელდებოდა 1985 წლის 4 მაისის ჩათვლით. შემდგომში, 1985-დან 1986 წლამდე მას სატელევიზიო არხი CBS უშვებდა.

2013 წლის 27 აგვისტოს კომპანია Mill Creek Entertainment-მა Sony Pictures-ისგან შეიძინა რამდენიმე სერიალის საავტორო უფლებები, მათ შორის არის ტი ჯეი ჰუკერი, ხოლო 2014 წლის 1 აპრილს ახალმა მფლობელმა ხელახლად გამოსცა სერიალის პირველი და მეორე სეზონები DVD ფორმატის მეშვეობით.
 
## შინაარსი 
საკუთარი მეწყვილის გარდაცვალების შემდეგ, დეტექტივი თომას ჯეფერსონ (ტი ჯეი) ჰუკერი (უილიამ შეტნერი) სერჟანტის პროფესიას დაუბრუნდა. ჰუკერს ახალწვეულთა აკადემიის მწვრთნელად ნიშნავენ. მისი მეწყვილე ახალწვეული ვინსი რომანო (ედრიენ ზმედი). ჰუკერი ახალგაზრდა კოლეგის მენტორი ხდება. მალე ისინი დამეგობრდებიან და კარგ მეწყვილეებად იქცევიან.

ჰუკერი განქორწინებულია, თუმცა ყოფილ ცოლ ფრენთან (პროფესიით მედდა) თბილ ურთიერთობებს ინარჩუნებს. მათი შვილები დედასთან ცხოვრობენ, მაგრამ როდესაც ფრენი დაკავებულია, ჰუკერი მათ მოვლაზე უარს არ ამბობს.

მესამე სეზონიდან ჰუკერი და რომანო თანამშრომლობენ პოლიციელთა სხვა წყვილთან - სტეისი შერიდანთან (ჰიზერ ლოკლირი) და ჯიმ კორიგანთან (ჯეიმზ დარენი) 

უკანასკნელ, მეხუთე სეზონში ედრიან ზმედმა სერიალი დატოვა. ჰუკერი მარტო, ან სტეისისთან და კორიგანთან ერთად აგრძელებს მუშაობას. 

## როლებში
*უილიამ შეტნერი — სერჟანტი თომას ჯეფერსონი "T. J." Hooker
*ედრიან ზმედი — ოფიცერი ვინსი რომანო (1–4 სეზონი)
*ეპრილ კლაფი — ოფიცერი ვიკი ტეილორი (1 სეზონი)
*ჰიზერ ლოკლირი — ოფიცერი სტესი შერიდანი (2–5 სეზონი)
*რიჩარდ ჰერდი — კაპიტანი დენის შერიდანი (1–2 სეზონი),  (3–4 სეზონი, მოწვეული მსახიობი)
*ჯეიმზ დარენი — ოფიცერი ჯიმ კორიგანი (Seasons 2–5)

## ფაქტები 
* ტი ჯეი ჰუკერი ერთადერთი პერსონაჟია, რომელმაც ყველა - 90 სერიაში მიიღო მონაწილეობა.
* ჰიზერ ლოკერი სტეისი შერიდანის როლში 84 ეპიზოდში გამოჩნდა.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* ტი ჯეი ჰუკერი საიტზე epguides.com
* ტი ჯეი ჰუკერი

## სქოლიო
კატეგორია:ინგლისურენოვანი ტელეპროგრამები
კატეგორია:1980-იანი წლების ამერიკული ტელესერიალები
კატეგორია:ტელესერიალები ანბანის მიხედვით
არანის რეგიონი

250px|right|thumb|არანის რეგიონი
**არანის (ეკონომიკური) რეგიონი** () — აზერბაიჯანის ეკონომიკური რაიონებიდან ერთ-ერთი. არანის რეგიონში შედის შემდეგი რაიონები: აღჯაბადის, აღდაშის, ბარდის, ბეილაგანის, ბილიასუვარის, გოქჩაის, ჰაჯიყაბულის, იმიშლის, ქურდამირის, ნეფთჩალის, ევლახის, ზარდაბის და ა.შ. აგრეთვე სამი ქალაქი: მინგეჩაური, შირვანი და ევლახი.

ფართობი — 21 150 კმ², შეადგენს აზერბაიჯანის მთლიანი ტერიტორიის 24,7 %. მოსახლეობა — 1936,0 ათასი კაცი (2015 წლის მონაცემებით).

რეგიონის ტერიტორია ძირითადად ხასიათდება მშრალი სუბტროპიკული კლიმატით. რეგიონის მთავარი ბუნებრივი რესურსებია მზის ენერგია, წყლის რესურსები, წარმოდგენილი მტკვრით და არაქსით, და ვრცელი მიწის ფონდი.

## მრეწველობა 
რეგიონში მოიპოვება: ნავთობი, ბუნებრივი აირი, იოდის ბრომის წყალი, სხვადასხვა სამშენებლო მასალები (ქვიშა, ხრეში).

წარმოება: ინდუსტრია რეგიონში ძირითადად განვითარებულია სამხრეთ-აღმოსავლეთით და ჩრდილო-დასავლეთში. ინდუსტრიების ძირითადი სფეროებია: ქიმიური, მანქანად მშენობა, მსუბუქი, კვების მრეწველობა და მრეწველობა, სამშენებლო მასალების წარმოება. 

# ქიმიური მრეწველობის საწარმოები განლაგებულია შემდეგ ქალაქებში: მინგეჩაურში, სალიანში და ნეფთჩალაში. სალიანში მოქმედებს პლასტმასის ქარხანა, ხოლო ნეფთჩალაში — იოდის ბრომის ქარხანა.
# მანქანადმშენებლობის ცენტრებია: მინგეჩაური, შირვანი და სალიანი.

## სოფლის მეურნეობა 
სარწყავი სოფლის მეურნეობაში ძირითადი სფეროა, სარწყავი წყალი მიწის დამუშავებაში გამოიყენება მინგეჩაურის წყალსაცავიდან. სოფლის მეურნეობის ძირითადი სფეროებია: ბამბა, მარცვლეულის გაზრდა, მევენახეობა, სუბტროპიკული ხილების გაზრდა და მეთევზეობა. აზერბაიჯანში წარმოებული ბამბის წილის 9%-ზე მეტი მოდის ამ რეგიონზე. ასევე ამ ტერიტორიაზე გაშენებულია კარტოფილი და შაქრის ჭარხალი.

## ტრანსპორტი 
ამ რეგიონის ტერიტორიაზე გადის სატრანსპორტო ხაზები, რომელიც აკავშირებს ბაქოსა და საქართველოს, ირანს და თურქეთს.

## რესურსები ინტერნეტში 
* აზერბაიჯანის ეკონომიკური რუკა 
* აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო პროგრამა რეგიონების სოციალურ-ეკონომიკური განვითარების (2004-2008 წწ). 
* აზერბაიჯანის რეგიონები

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის რეგიონები
აფშერონის რეგიონი

მინი|250x250პქ|აფშერონის რეგიონი
**აფშერონის (ეკონომიკური) რეგიონი** () — აზერბაიჯანის ეკონომიკური რაიონებიდან ერთ-ერთი. რეგიონში შედის აფშერონის და ხიზის რაიონები, ასევე ქალაქი ბაქო და სუმგაითი.

ფართობი (ბაქოსთან ერთად) 5870 კმ², რაც აზერბაიჯანის მთლიანი ფართობის 7% შეადგენს, ხოლო ბაქოს გარეშე — 3730 კმ²-ია. მოსახლეობა (ბაქოს გარეშე) — 551,8 ათასი კაცია (2015 წლის მიხედვით), ხოლო ბაქოსთან ერთად — 2756 ათასი კაცია.

## ეკონომიკა 
აფშერონის ეკონომიკური რეგიონი — ქვეყნის მთავარი საწვავის და ენერგეტიკის ბაზაა, რომელიც აწარმოებს ქვეყნის ნავთობის, ბუნებრივი აირის და ელექტრო-ენერგიის მნიშვნელოვან ნაწილს.

განვითარებულია ნავთობპროდუქტების და ქიმიური პროდუქტების წარმოება, მძიმე მრეწველობა, შავი და ფერადი მეტალურგია, ენერგეტიკა, მსუბუქი და კვების მრეწველობა, სამშენებლო მრეწველობა, სატრანსპორტო ინფრასტრუქტურა და მომსახურების სექტორი.

ასევე განვითარებულია რძის პროდუქციი დამზადება, მეფრინველეობა, მეცხვარეობა, ბოსტნეულის წარმოება, მებაღეობა, მევენახეობა. რეგიონის აგროკლიმატური პირობები საშუალებას აძლევს, რომ აქ გაიზარდოს ზეთისხილი, ზაფრანა, ნუში, ლეღვი, ყურძენი და საზამთრო.

## რესურსები ინტერნეტში 
* აზერბაიჯანის ეკონომიკური რუკა 
* აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო პროგრამა რეგიონების სოციალურ-ეკონომიკური განვითარების (2004-2008 წწ). 
* აზერბაიჯანის რეგიონები

## იხილეთ აგრეთვე
* შაჰ-დენიზი
* აფშერონის ნახევარკუნძული

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის რეგიონები
ტოტონაკები

[250px|მინი|ქალაქ [პაპანტლა|პაპანტლის (ვერაკრუსის შტატი) ტოტონაკები ასრულებენ ვოლადორესის რიტუალს.]]
**ტოტონაკები** — ინდიელი ხალხი, რომელიც მექსიკის აღმოსავლეთ სანაპირო მთიან რეგიონებში სახლობდა 1519 წელს ამ ტერიტორიაზე ესპანელთა მოსვლისას. ამჟამად ისინი ცხოვრობენ ვერაკრუსის, პუებლისა და იდალგოს შტატებში. ისინი ერთ-ერთი შესაძლო აღმშენებლები არიან კოლუმბამდელ ქალაქ ელ-ტახინისა, გარდა ამისა, ისინი საცხოვრებელ უბნებს ინარჩუნებდნენ ტეოტიუაკანშიც. XIX საუკუნემდე, ტოტონაკები ვანილის მთავარი მწარმოებელბი იყვნენ მსოფლიოში. 

[250px|მინი|ტოტონაკის ხალხის დედაქალაქის — [სემპოალა|სემპოალის მთავარი მოედნის ნანგრევები.]]

## ეტიმოლოგია
ტერმინი „ტოტონაკა“ აღნიშნავს ხალხს, რომელიც ტოტონაკაპანში ცხოვრობს. ზოგიერთი ავტორი ტერმინს მოიხსენიებს როგორც „ტოტონაკოს“, რაც ნაჰუატლის ენაზე „ცხელი მიწის ხალხს“ ნიშნავს. თავად ტოტონაკის ენაზე კი სიტყვა „ტოტონაკუ“ ნიშნავს „სამ გულს“, რაც მათ სამ ძირითად ქალაქს აღნიშნავს: სემპოალას, ტახინსა და ტეაიოს.

250px|მინი|კერამიკა.

## გეოგრაფია და ცხოვრების სტილი
XV საუკუნეში, ტოტონაკებით დასახლებულ რეგიონს აცტეკები „ტოტონაკაპანს“ უწოდებდნენ, რომელიც ქალაქ პაპანტლიდან ქალაქ სემპოალამდე ვრცელდებოდა. ტოტონაკაპანი ძირითადად ცხელი და ტენიანი იყო. ტოტონაკებს მოჰყავდათ სიმინდი, მანიოკი, ციტრუსები, მარცვლეული, გოგრა და წიწაკა; რეგიონი განთქმული იყო თხევადი ქარვისა და ბამბის წარმოებით. მიუხედავად 1450-1454 წლებში ცენტრალურ მექსიკაში მძვინვარე შიმშილობისა, რეგიონი მაინც მნიშვნელოვან სასოფლო-სამეურნეო ცენტრად რჩებოდა. ამ დროისათვის, ბევრი აცტეკა იძულებული იყო საკუთარი თავი ან ოჯახის წევრი ტოტონაკებისათვის მონად მიეყიდა საარსებო სიმინდის სანაცვლოდ. 

## ისტორია
XV საუკუნეში, ესპანელთა მოსვლამდე, ტოტონაკაპანის რეგიონს ხშირად ესხმოდნენ თავს აცტეკები. ტოტონაკთა მთავარი ცენტრები იყო პაპანტლა, სადაც 1519 წლისთვის 60 000 ადამიანი ცხოვრობდა, ხალაპა (დაახლოებით 120 000 კაცი) და სემპოალა (80 000 კაცი). აღსანიშნავია, რომ სემპოალა პირველი ადგილობრივი ქალაქი იყო ამერიკაში, რომელსაც ერნან კორტესი ესტუმრა, რის შემდეგაც იგი აცტეკების დედაქალაქ ტენოჩტიტლანისკენ გაუყვა გზას. სემპოალას მაცხოვრებელი ტოტონაკები, ასევე ტლასკალის ინდიელები,

აღნიშნული ტრადიციული რელიგია 1960-იან წლებში ფრანგმა ეთნოგრაფმა ალენ იშონმა აღწერა. მათ რწმენაში ძალიან მნიშვნელოვან როლს თამაშობდნენ დედა-ღვთაებები, რომელთა შექმნილადაც მიიჩნეოდა თითოეული ადამიანის სული.

## რესურსები ინტერნეტში
*კათოლოკური ენციკლოპედია
* Ellison, N. : Semé sans compter. Appréhension de l'environnement et statut de l'économie en pays totonaque
* Ellison N. : Cambio ecológico y percepción ambiental en la región totonaca
* Ellison, N. : Les Totonaques aujourd’hui, entre crise du développement et nouvelles revendications
* Lozada Vazquez, L.M.:Chaleur et odeurs pour nos morts. La cuisine cérémonielle de la Fête des Morts totonaque 

## სქოლიო
კატეგორია:მექსიკის ხალხები
კატეგორია:ინდიელები
აზერბაიჯანის ადმინისტრაციული დაყოფა

**აზერბაიჯანი** ადმინისტრაციულად იყოფა შემდეგ ქვესუბიექტებად:
*59 **რაიონად** (*rayonlar*),
*11 **ქალაქად** (*şəhərlər*),
*1 **ავტონომიური რესპუბლიკად** (*muxtar respublika*), რომელიც შეიცავს:
**7 რაიონს
**1 ქალაქს

ასევე რაიონები შემდეგ იყოფა მუნიციპალიტეტებად (*Bələdiyyəsi*).

გარდა ამისა, აზერბაიჯანი დაყოფილია 9 (ეკონომიკურ) რეგიონებად (*İqtisadi Rayonlar*). მაგრამ, ეს არ არის ადმინისტრაციული დაყოფა. თითოეული რეგიონი შეიცავს რიგ რაიონებს. ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკა ქმნის ცალკეულ, ქვეყნის მე-10 ეკონომიკურ რეგიონს.

## რეგიონები და ავტონომიური რესპუბლიკა 
[thumb|350px|right|[აზერბაიჯანის ეკონომიკური რეგიონები.]]

## ადმინისტრაციული დაყოფა 
### აზერბაიჯანის მოსაზღვრე ტერიტორიები 
thumb|300px|right|აზერბაიჯანის ადმინისტრაციული დაყოფა

მთიანი ყარაბაღის ტერიტორია ამჟამად წარმოადგენს აზერბაიჯანის რაიონებს: ხოჯავენდი, ხოჯალი, შუშა, ქალბაჯარის აღმოსავლეთი ნაწილი და ტერტერის დასავლეთი ნაწილი. საბჭოთა პერიოდში რეგიონი ცნობილი იყო, როგორც „მთიანი ყარაბაღის ავტონომიური ოლქი“, თუმცა, 1991 წლის 26 ნოემბერს, აზერბაიჯანის მილი მეჯლისმა გააუქმა მთიანი ყარაბაღის ავტონომიური სტატუსი. მას შემდეგ, მთიანი ყარაბაღის ავტონომიური ოლქის ტერიტორია ადმინისტრაციულად გაიყო ზემოთ აღნიშნული მიზეზების გამო.

მთიანი ყარაბაღის ომის შედეგად, ტერიტორიის დიდი ნაწილი მოექცა მთიანი ყარაბაღის რესპუბლიკის და სომხეთის კონტროლის ქვეშ. თვითაღიარებული მთიანი ყარაბაღის რესპუბლიკა (მყრ) ასევე აკონტროლებს სამხრეთ-დასავლეთ აზერბაიჯანის დიდი ნაწილს, რომელიც არ შედის მთიანი ყარაბაღის რეგიონში. აზერბაიჯანის რაიონები, რომლებიც სრულად ან ნაწილობრივ იმყოფებიან მყრ-ს კონტროლის ქვეშ, აღნიშნულია სიაში. მყრ არ აღიარებს ამ ადმინისტრაციული დაყოფას და აქვს საკუთარი ადმინისტრაციული დაყოფის სისტემა.

### ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკა 
thumb|250px|ნახიჩევანის რაიონები

ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის შვიდი რაიონი და ერთი მუნიციპალიტეტი ჩამოთვლილია ქვემოთ.

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის ადმინისტრაციული დაყოფა
ნათანიელ ჰოთორნი

**ნათანიელ ჰოთორნი** (; დ. 4 ივლისი, 1804 — გ. 19 მაისი, 1864) — ამერიკელი რომანისტი, ბნელი რომანტიზმის წარმომადგენელი.

ნათანიელ ჰოთორნი 1804 წლის 4 ივლისს დაიბადა ამერიკის ქალაქ სეილემში. 1825 წელს  დაამთავრა ბოუდინის კოლეჯი. ბავშვობიდანვე გრძნობდა საკუთარ გამორჩეულობას და გაურბოდა თავყრილობებს. როგორც მოგვიანებით აღიარა, განსაკუთრებით ახალგაზრდობაში განიცდიდა სინდისის ქენჯნას პურიტანი წინაპრების გამო, რომელთაგან ერთ-ერთმა სეილემელ ჯადოქრებს გამოუტანა განაჩენი. მის ადრეულ ნაწარმოებებში დიდი ადგილი უკავია დანაშაულის განცდას ძველი ცოდვების გამო, მათ შორის წინაპართა ცოდვებისაც.

პირველი რომანი წარუმატებელი გამოდგა, მას მოჰყვა მოთხრობების კრებული, რომელსაც მეტი წარმატება ხვდა წილად. 1842 წელს თავისი საუკეთესო ნოველები შეკრიბა, რომლებიც ისტორიულ და ზებუნებრივ სიუჟეტებზე იყო აგებული და კრებულად გამოსცა.

1850 წელს გამოქვეყნდა მისი პირველი წარმატებული რომანი „მეწამული სიმბოლო“ („წითელი სიმბოლო“, „მეწამული A“), რომელმაც ფართო აღიარება მოუტანა ევროპაში და ბესტსელერად იქცა, თუმცაღა დიდი შემოსავალი არ მოუტანია. შემდეგ წელს კიდევ ერთი რომანი გამოსცა. 

ჰოთორნის ნაწარმოებების მხატვრული ფორმის სრულყოფილება და მათი ზნეობრივი პრობლემატიკის სიღრმე ბევრ ახალგაზრდა ლიტერატორზე ახდენდა გავლენას, მათ შორის: ჰენრი ჯეიმსზე, ჰერმან მელვილზე, რომელიც მის გვერდითაც დასახლდა და ჰოთორნს მიუძღვნა რომანი მობი დიკი „მისი გენის წინაშე ქედის მოდრეკის ნიშნად“.

1853-1857 წლებში ჰოთორნი ევროპაში ცხოვრობდა, ამერიკის კონსულის ადგილს იკავებდა ლივერპულში.მოინახულა იტალია, შოტლანდია და ამერიკაში სამოქალაქო ომის პერიოდში დაბრუნდა. 

სიკვდილამდე ცოტა ხნით ადრე ჯერ კიდევ რამდენიმე ნაწარმოებზე ჰქონდა დაწყებული მუშაობა, თუმცა მათი დასრულება ვერ შეძლო. 

მწერალი 1864 წლის 19 მაისს ნიუ-ჰემფშირის ქალაქ პლიმუთში გარდაიცვალა.

## შემოქმედება 
**რომანები**:

#*მეწამული სიმბოლო* (1850 წ.)

**მოთხრობები**:

#*სიჭაბუკის ელექსირი*
#*სამი გორაკის ხეობა*
#*ახალგაზრა ბრაუნი*
#*ქვის კაცი*
#*მოჩვენება*
#*მისის ბულფროგი*
#*ფანტაზიათა შოუ*
#*დაღუპულთა ცოლები*
#*დევიდ სუონი*
#*მეფე მიდასის ოქრო*
#*ედუარდ ფეინის ვარდის კოკორი*
#*თოვლის გოგონა*
#*მინოტავრი*

## ლიტერატურა
* Bell, Michael Davitt. *Hawthorne and the Historical Romance of New England* (Princeton University Press, 2015).
* Forster, Sophia. "Elizabeth Stuart Phelps, Nathaniel Hawthorne, and the Emergence of American Literary Realism." *Studies in the Novel* 48.1 (2016): 43-64. online
* Greven, David. *Gender Protest and Same-Sex Desire in Antebellum American Literature: Margaret Fuller, Edgar Allan Poe, Nathaniel Hawthorne, and Herman Melville* (2015).
* Hallock, Thomas. "'A'is for Acronym: Teaching Hawthorne in a Performance-Based World." *ESQ: A Journal of Nineteenth-Century American Literature and Culture* 62#1 (2016): 116-121.

## რესურსები ინტერნეტში
*

## სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი მწერლები
კატეგორია:დაბადებული 1804
კატეგორია:გარდაცვლილი 1864
კატეგორია:ნათანიელ ჰოთორნი
კატეგორია:XIX საუკუნის ამერიკელი დიპლომატები
კატეგორია:XIX საუკუნის ამერიკელი რომანისტები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი რომანისტები
კატეგორია:XIX საუკუნის მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:გოთიკური ჟანრის მწერლები
კატეგორია:მასაჩუსეტსელი რომანისტები
კატეგორია:XIX საუკუნის ამერიკელი მწერლები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
ნიცის ტერაქტი (2016)

**2016 წლის ნიცის ტერაქტი** () — მოხდა 2016 წლის 14 ივლისს, დაახლოებით 22:45 (UTC+2) საათზე, ნიცის სანაპიროზე, სადაც ბასტილიის დღესთან დაკავშირებით შეკრებილ ხალხში სატვირთო ავტომაქანით შევარდა ტერორისტი. ინციდენტის შედეგად დაიღუპა 84 და დაშავდა 65-ზე მეტი ადამიანი. თავდამსხმელის ლიკვიდაცია პოლიციამ შემთხევის ადგილზევე მოახდინა.

## სქოლიო
კატეგორია:2016 წლის ტერორისტული აქტები
შაქი-ზაქათალის ეკონომიკური რეგიონი

thumb|250px|right|შაქი-ზაქათალის რეგიონი
**შაქი-ზაქათალის (ეკონომიკური) რეგიონი** () — აზერბაიჯანის ეკონომიკური რაიონებიდან ერთ-ერთი. რეგიონში შედის რაიონები: ბელაქანის, კახის, ქაბალის, ოღუზის, ზაქათალის და შაქის; ასევე ქალაქი შაქი და ზაქათალა.

ფართობი — 8840 კმ²-ია, რაც მთლიანი აზერბაიჯანის ტერიტორიის 10,3 % შეადგენს. რეგიონში არსებობს წყლის მნიშვნელოვანი რეზერვები. ეკონომიკის საფუძველია სოფლის მეურნეობა. რეგიონის ტერიტორიების სიმაღლის დიდი განსხვავება, მიზეზია მრავალფეროვანი ბუნებრივი პირობების, რეგიონს ახასიათებს ზომიერი კლიმატი. მოსახლეობა — 599,9 ათასი კაცი (2015 წლის მონაცემებით).

## ეკონომიკა 
რესპუბლიკის პირიტის საბადო მარაგის უმრავლესობა, რაც 90% შეადგენს, ასევე თუთიის 99 %, კონცენტრირებულია ამ რეგიონში. კავკასიის რეგიონში არსებული ორი პოლიმეტალის (მადნეულის) საბადოდან ერთი (ფილიზჩაის) მდებარეობს ამ რეგიონში. რეგიონის ტერიტორიის 27 % დაფარულია ტყეებით.

სოფლის მეურნეობის ძირითადი დარგებია: თამბაქოს მოყვანა, მეჩაიეობა, მეხილეობა, მარცვლეულის მოყვანა, მევენახეობა, მეცხვარეობა.

### ტრანსპორტი 
რეგიონში განვითარებულია სატრანსპორტო ქსელი. სარკინიგზო ხაზი ევლახი-ბელაქანი ექსპლუატაციაში შევიდა გასული საუკუნის 80-იან წლებში, რომელმაც გააფართოვა კავშირი სხვა რეგიონებთან. ხორციელდება ავიარეისები ბაქო-ზაქათალა.

## რესურსები ინტერნეტში
* აზერბაიჯანის ეკონომიკური რუკა 
* აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო პროგრამა რეგიონების სოციალურ-ეკონომიკური განვითარების (2004-2008 წწ). 
* აზერბაიჯანის რეგიონები

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის რეგიონები
ყუბა-ხაჩმაზის რეგიონი

მინი|250x250პქ|ყუბა-ხაჩმაზის რეგიონი
**ყუბა-ხაჩმაზის (ეკონომიკური) რეგიონი** () — აზერბაიჯანის ეკონომიკური რაიონებიდან ერთ-ერთი. რეგიონში შედის შემდეგი რაიონები: შაბრანის, ხაჩმაზის, ყუბის, გუსარის და სიაზანის.

ფართობი — 6960 კმ²-ია, რაც მთლიანი აზერბაიჯანის ტერიტორიის 8,8% შეადგენს. მოსახლეობა — 525,7 ათასი კაცი (2015 წლის მონაცემებით). რელიეფთან და კლიმატურ პირობებთან დაკავშირებით, მოსახლეობის უმეტესი ნაწილი ცხოვრობს კასპიის ზღვის სანაპიროზე.

რეგიონი მდიდარია მდინარეებით და გააჩნია წყლის დიდი რესურსები. რეგიონის ეკონომიკის საფუძველია სოფლის მეურნეობა. რეგიონში ხალიჩების წარმოება წარმოადგენს ერთ-ერთი წამყვან დარგს ქვეყანაში.

## ეკონომიკა 
რეგიონში მოიპოვება: ნავთობი, ბუნებრივი აირი, ქვიშა, ხრეში, თიხა. რეგიონის ტერიტორიის 10-11% დაფარულია ტყეებით.

განვითარებულია მსუბუქი და კვების მრეწველობა. აგროსამრეწველო კომპლექსის საფუძველს წარმოადგენს ხილისა და ბოსტნეულის კონსერვის წარმოება, ასევე მეთევზეობა და ხალიჩის ქსოვა. მძიმე ინდუსტრიას წარმოადგენს ნავთობისა და გაზის მოპოვება სიაზანში, ელექტრო ქარხანა გუბაში, რკინის და ფოლადის ნარჩენების გადამამუშავებელი ქარხანა და აგურის ქარხნები გუბაში, სიაზანსა და ხაჩმაზში.

## სოფლის მეურნეობა 
სოფლის მეურნეობა წარმოდგენილია ხილის და ბოსტნეულის წარმოებით. ხაჩმაზი, სიაზანი და ნაბრანი დაკავებულია მევენახეობით, ხოლო გუსარის რაიონი - კარტოფილის გაშენებით. რეგიონში ყველგან მოყვანილია ხორბალი. ასევე განვითარებულია მეცხვარეობა.

## ტრანსპორტი 
რეგიონის ტერიტორიაზე გადის სარკინიგზო და საავტომობილო გზები, მაგისტრალური ნავთობის, გაზის და წყლის მილები, აგრეთვე სატელეკომუნიკაციო ხაზები. საკომუნიკაციო ხაზები, რომელიც აკავშირებს აზერბაიჯანსა და რუსეთს გადის ამ რეგიონის ტერიტორიაზე.

## ტურიზმი 
რეგიონში ფართოდაა საკურორტო სანატორიუმები, მდიდარია საკურორტო და რეკრეაციული რესურსებით.

## რესურსები ინტერნეტში
* აზერბაიჯანის ეკონომიკური რუკა 
* აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო პროგრამა რეგიონების სოციალურ-ეკონომიკური განვითარების (2004-2008 წწ). 
* აზერბაიჯანის რეგიონები

## სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის რეგიონები
მედჰი ბენატია

**მედჰი ბენატია** ( დ. 17 აპრილი, 1987, კურკურონი) — მაროკოელი ფეხბურთელი. კატარის საფეხბურთო კლუბ „ალ-დუჰაილისა“ და მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების მცველი.

## კარიერული სტატისტიკა
:*მოცემულია 2016 წლის 1 ივლისის მდგომარეობით.*

*1.იგულისხმება საფრანგეთის თასის, იტალიის თასისა, და გერმანიის თასის მატჩებიც.
*2.იგულისხმება საფრანგეთის ლიგის თასის მატჩებიც.

## მიღწევები 
### საკლუბო
;ბაიერნი
* **ბუნდესლიგა** (2): 2014–15, 2015–16
* **გერმანიის თასი**: 2015–16

### ინდივიდუალური
* სერია A-ს წლის საუკეთესო გუნდი: 2013–14
* „ევროპის სპორტული მედიის“ ევროპის წლის საუკეთესო გუნდი: 2013–14

## რესურსები ინტერნეტში 
*მედჰი ბენატია  — FIFA 
*მედჰი ბენატია — Scoresway
*
*მედჰი ბენატია — Soccerbase
*მედჰი ბენატია — National-Football-Teams.com

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 17 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1987
კატეგორია:მაროკოელი ფეხბურთელები
კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები
კატეგორია:ლიგა 2-ის ფეხბურთელები
კატეგორია:ოლიმპიკი მარსელის ფეხბურთელები
კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:მიუნხენის ბაიერნის ფეხბურთელები
კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები
კატეგორია:იუვენტუსის ფეხბურთელები
კატეგორია:რომას ფეხბურთელები
კატეგორია:უდინეზეს ფეხბურთელები
კატეგორია:2018 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კრეოლები

**კრეოლები** ( < ) — შერეული წარმომავლობის სხვადასხვა ეთნიკური (ხშირად ეთნორასობრივი) ერთობები, რომლებიც კოლონიურ პერიოდში ჩამოყალიბდა, უმთავრესად ამერიკაში, აფრიკასა და აზიაში. საუბრობენ, როგორც წესი, კრეოლურ ენებზე.

# ლათინური ამერიკის ქვეყნებში — პირველი ევროპელი მოახალშენეების (უმთავრესად ესპანელების) შთამომავლები, რასობრიობის მხრივ — ევროპეიდები, თუმცა, მეტროპოლიების მკვიდრთაგან განსხვავებით, წარმოადგენენ იმ ესპანური კოლონიური კულტურის მატარებლებს, რომელმაც ინდიელთა და, მცირე დოზით, აფრიკული კულტურების გავლენა განიცადა.
# ბრაზილიაში და ინგლისისა და ნიდერლანდების ყოფილ კოლონიებში სამხრეთ აფრიკასა და ვესტინდოეთში — აფრიკელ მონათა შთამომავლები, რასობრიობის მხრივ — ნეგროიდები, რომელთა ენები და კულტურა ევროპული (ინგლისური, ფრანგული, ნიდერლანდური, ესპანური, პორტუგალიური) და აფრიკული ტრადიციების სინთეზს წარმოადგენს.
# საფრანგეთის გვიანაში — ფრანგი მამაკაცებისა და ნეგროიდი ქალების შერეული ქორწინებების შთამომავლები, რასობრიობის მხრივ — მულატები.
# ლუიზიანასა და ტეხასში — ფრანგი მამაკაცებისა და ინდიელი ქალების შერეული ქორწინებების შთამომავლები; რუსულ ამერიკაში — რუსი მამაკაცებისა და ინდიელი, ალეუტი ან ესკიმოსი ქალების შერეული ქორწინებებისა. რასობრიობის მხრივ — მეტისები. კულტურა ევროპული და ადგილობრივი ტრადიციების სინთეზს წარმოადგენს.
# აფრიკის, სამხრეთ და სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის, ოკეანეთის რიგ კუნძულოვან სახელმწიფოებში — ეთნიკურად და რასობრივად შერეული მოსახლეობა, როგორც წესი, ევროპიზირებული კულტურების მატარებლები: კაბო-ვერდელები (მწვანეკონცხელები, კრიოლუ), სან-ტომელები (ტონგაშები), ანობონელები (პაგალუელები), სეიშელელები (სესელვა, სეშელვა), მავრიკიელები, რეიუნიონელები, ბურგერები, აღმოსავლეთტიმორელები და მისთ.
# სიერა-ლეონეში, გამბიაში, სენეგალში, განასა და დასავლეთ აფრიკის სხვა ქვეყნებში — გათავისუფლებული მონების შთამომავლები (კრიოლები, აკუ, სარო ნიგერიაში და სხვ.), რომელთა ენა და კულტურა აფრიკული, ევროპული და ამერიკული ტრადიციების სინთეზს წარმოადგენს.

## ლიტერატურა 
* 

## რესურსები ინტერნეტში
* უცხო სიტყვათა ლექსიკონი
* ონლაინ ლექსიკონი
* ფრანგული წარმოშობის კრეპლები
* ვინ არიან ზუსტად კრეოლები
* კრეოლების შესახებ
* კრეოლები 

კატეგორია: მსოფლიოს ხალხები
კატეგორია:ამერიკის ხალხები
ენგრიდ შოვენი

**ენგრიდ შოვენი** (; დ. 3 ოქტომბერი, 1973) — ფრანგი კინოსა და თეატრის მსახიობი. შოვენი დაიბადა ვალ-დ’უაზის დეპარტამენტში მაშველისა და დოკუმენტალისტის ოჯახში. თავისი პირველი როლი შეასრულა პარიზის სენ-ჟორჟის თეატრში 1997 წელს. 2011 წლის 27 აგვისტოს იქორწინა ტიერი პეტიეზე.  წყვილს პირველი შვილი ეყოლა 2013 წლის 17 ოქტომბერს, რომელიც 2014 წლის 25 მარტს ხუთი თვის ასაკში მოულოდნელად გარდაიცვალა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ფრანგი მსახიობები
კატეგორია:დაბადებული 1973
კატეგორია:დაბადებული 3 ოქტომბერი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
უედა

— ქალაქი ნაგანოს პრეფექტურაში (იაპონია) .&#x20;

თანამედროვე ქალაქი უედა დაარსდა 2006 წლის 6 მარტს, ძველ ქალაქ უედასთან  ქალაქ მარუკოს და სანადას და სოფელ ტაკეშის შეერთებით.

2011 წლის 1 ივნისის მონაცემებით, ქალაქის სავარაუდო მოსახლეობა 158,187 ადამიანია, 61,091 ოჯახით,  მოსახლეობის სიმჭიდროვე - 286.57 სული კმ²-ზე. საერთო ფართობი  552.00&#x20;კმ2-ია, რაც მეხუთე უდიდესი ქალაქია ნაგანოს პრეფექტურაში.

ბეშო ონსენში მდებარე ანრაკუ-ჯიში, უედას აქვს იაპონიაში დღემდე შემორჩენილი ერთადერთი რვაკუთხა პაგოდა. ხსენებული პაგოდა უკვე აღიარებულია ეროვნულ საგანძურად. 

## საერთაშორისო ურთიერთობები 
უედას მეგობარი და დაძმობილებული ქალაქების ჩამონათვალი:

### მეგობარი ქალაქები 
*  ბრუმფილდი, კოლორადო, შეერთებული შტატები (2001 წლიდან მარუკოსთან ერთად)
*  ნინგბო, ჩინეთი (1995 წლიდან)
*  ნერიმა, ტოკიო (1994 წლიდან, ტაკეშისთან ერთად)

### დაძმობილებული ქალაქები 
*  დავოსი, გრაუბიუნდენი, შვეიცარია (1976 წლიდან, სანადასთან ერთად)
*  კამაკურა, კანაგავა (1979 წლიდან)
*  ჯოეცუ, ნიიგატა (1979 წლიდან)
*  ტოიიოკა, ჰიოგო (1979 წლიდან ყოფილ ქალაქ იზუშისთან ერთად)
*  კუდოიამა, ვაკაიამა (1977 წლიდან, სანადასთან ერთად)

## ღირსშესანიშნაობები 
* უცუკუშიგაჰარას ღია ცის ქვეშ მდებარე მუზეუმი - უცუკუშიგაჰარას ფერდობზე მდებარე ქანდაკებები, მუზეუმი გაიხსნა 1981 წლის ივნისში. 

## სიმბოლიკა 
ქალაქის გერბზე გამოსახულია მცენარე შქერი. 

## რესურსები ინტერნეტში
*
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:იაპონიის ქალაქები