open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
თეთრახევის მამების ეკლესია

**თეთრახევის მამების ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი ქალაქ კასპის ჩრდილო-დასავლეთით 6-7 კილომეტრზე, მთის ფერდობზე, კოწახურასა და საყდრიანის ხევის თავში. ადრე აქ მამათა მონასტრის მთელი კომპლექსი ყოფილა. თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით. 

## ისტორია
ვახუშტი ბაგრატიონი მონასტრის შესახებ წერს: 

მამება აღწერილი აქვს  პლატონ იოსელიანს. მისი სახელწოდება უნდა მომდინარეობდეს „მამებისაგან“: თათე ხომ 13 ასურელი მამათაგანი იყო..

## არქიტექტურა
ეკლესია დარბაზულია (11,2 X 6,5 მ), ნაგებია ნატეხი ქვით, კამარა და აფსიდის კონქი - აგურით. ეკლესიას შესასვლელი სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილშია (შემორჩენილია აღმოსავლეთ წირთხლი, რომელიც პილასტრის ფართო სიბრტყის გაგრძელებას წარმოადგენდა). ღრმა ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე ფართო სარკმელია, რომელიც შიგნიდან სწორკუთხაა და გარედან ძლიერ ვიწროვდება. სარკმლის ორივე მხარეს თითო სწორკუთხა, ასევე ქვის ფილებით გადახურული ნიშია. უფრო მაღლა, აღმოსავლეთით, კედელში წაგრძელებული სამალავებია მოწყობილი. აფსიდის მხრების წინ ბემაა. ჩრდილოეთ მხარის ბემას შემორჩენილი აქვს მარტივი, თაროსებრი კაპიტელი, რომელსაც გრძივი კედლების მიმდებარე თაღის ქუსლი ეყრდნობა. გრძივი კედლების შუა ნაწილში თითო ერთსაფეხურიანი პილასტრია, რომლებსაც კამარის საბჯენი თაღისა და კედლის მიმდებარე თაღების ქუსლები ეყრდნობა. დასავლეთ კედელი, რომელიც მთელ სიმაღლეზეა შემორჩენილი, სრულიად გლუვია. სამხრეთ კედელში სარკმლის კვალი ჩანს. დარბაზი გადახურული იყო ცილინდრული კამარით. ინტერიერი შელესილი ყოფილა. უკეთაა შემორჩენილი დასავლეთ ფასადი. ფასადის შუა ადგილზე შეიმჩნევა კარის კვალი. ამავე ფასადზე შემორჩენილი ფრონტონის ნაწილი შეკეთების დროს აგურით ამოუშენებიათ. ეკლესია გადახურული ყოფილა ბრტყელი და ღარიანი კრამიტით. ეკლესიას სამხრეთიდან მთელ სიგრძეზე ეკვრის მინაშენი. ეკლესიის დასავლეთ ნაწილში ორსართულიანი სამრეკლოა, რომლის პირველი სართული ეკლესიის კამაროვან კარიბჭე-გასასვლელს წარმოადგენს და სამხრეთით თაღითაა გახსნილი. იგი ეკლესიისგან განსხვავებული წყობითაა ნაგები (გამოყენებულია მცირე ზომის ქვები). კარიბჭე ჩრდილოეთ კედელში გაჭრილი კარით უკავშირდება ეკლესიას, ხოლო აღმოსავლეთ კარით - სწორკუთხა მინაშენს. მეორე სართული, სამრეკლო მთლიანად აგურისაა. შემორჩენილია სამი ბურჯის ფრაგმენტი. მათი განლაგების მიხედვით ჩანს, რომ სამრეკლოს ფანჩატური ოთხივე მხრიდან ღიობებით იყო გახსნილი.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:კასპის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:თადეოზ სტეფანწმინდელი
ბარნაბიანთკარის წმინდა გიორგის ეკლესია

**ბარნაბიანთკარის მთავარანგელოზის ეკლესია** – ეკლესია კასპის მუნიციპალიტეტის სოფელ ბარნაბიანთკარში. დგას სოფლის ჩრდილოეთით, სასაფლაოზე. თარიღდება XVII-XIX საუკუნეებით.   ადგილობრივ მოსახლეობას ეკლესია შეუკეთებია, რის გამოც იგი ძალზე სახეშეცვლილია. ეკლესიას აქვს კამარა და ფანერის ბრტყელი ჭერი. 

ეკლესია დარბაზულია (6,5 X 4,9 მ), შესასვლელი დასავლეთ კედელშია. სწორკუთხოვან საკურთხეველში ერთი სწორკუთხა სარკმელია. დარბაზის კედლები შელესილი და შეთეთრებულია. იატაკი კვადრატული აგურისაა. ფასადები შელესილია ცემენტის ხსნარით. ღარიანი კრამიტის ორფერდა სახურავი გამართულია ხის ნივნივებზე. ეკლესიის დასავლეთ ფერდობზე დაშენებული ყოფილა აგურის სამრეკლო, რომლის მხოლოდ ძირია შემორჩენილი.

## ლიტერატურა
* საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა. ტ. 5, თბ., 1990 წ. გვ. 143

კატეგორია:კასპის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესიები
კატეგორია:XVII საუკუნის ეკლესიები
The Village (სტუდია)

**The Village** (იგივე **Village Recorders** ან **The Village Recorder**) — ხმისჩამწერი სტუდია, რომელიც მდებარეობს ლოს-ანჯელესში. სხვადასხვა დროს მასში საკუთარ სიმღერებს იწერდნენ: Aerosmith, The Allman Brothers, The Beach Boys, მერაია კერი, ჯონი კეში, რეი ჩარლზი, ერიკ კლეპტონი, ელის კუპერი, ელვის კოსტელო, The Doors, ბობ დილანი, იგლსი, ჯორჯ ჰარისონი, ელტონ ჯონი, ტომ ჯოუნსი, ბი ბი კინგი, ჯონ ლენონი, ლიტლ რიჩარდი, The Smashing Pumpkins, და რინგო სტარი.

The Village-ში ასევე ტარდებოდა რადიოსადგურის KCRW შოუ *Morning Becomes Eclectic*, ჯეისონ ბენტლის მონაწილეობით.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური საიტი

კატეგორია:ხმისჩამწერი სტუდიები
This Cowboy Song

„**This Cowboy Song**“ — ინგლისელი მომღერალ და მუსიკოს სტინგის სიმღერა სინგლი, რომელიც გამოიცა 1995 წელს. იგი შეტანილია მუსიკოსის კომპილაციაში *Fields of Gold: The Best of Sting 1984–1994*.

სიმღერა მოხვდა ჩარტის #15 პოზიციაზე. გამოიცა მისი რამდენიმე რემიქსი. აქედან ყველაზე პოპულარულია ვერსია, ჩაწერილი პეტო ბენტონის მონაწილეობით. საგულისხმოა, რომ ბენტონთან ერთად ჩაიწერა The Police-ის სიმღერის „Spirits in the Material World“ რემიქსიც.

მიუხედავად იმისა, რომ სიმღერა დრო და დრო სრულდებოდა კონცერტებზე, საკონცერტო სიაში იგი იშვიათი იყო. სტინგი მას ასრულებდა 2010 წელს, ტურნეს *Symphonicities* მსვლელობისას.

## სიმღერების სია
# This Cowboy Song (რემიქსი, პეტო ბენტონის მონაწილეობით) - 3:59 	
# If You Love Somebody Set Them Free (Brothers In Rhythm ვერსია) - 4:14 	
# If You Love Somebody Set Them Free (A Brothers In Rhythm Soundtrack) - 11:28 	
# Demolition Man (Soulpower-ის ვერსია) - 3:40

## რესურსები ინტერნეტში
* ინფორმაცია სტინგის ოფიციალურ საიტზე 

## სქოლიო 
კატეგორია:სტინგის სიმღერები
კატეგორია:1994 წლის სიმღერები
კატეგორია:1995 წლის სინგლები
პუზურ აშურ I

**პუზურ აშურ I** (თარგმანი *„აშურის საიდუმლო“*) — აშურის მმართველი ძვ. წ. XX საუკუნის დასაწყისში. ახალი დინასტიის დამაარსებელი. ისარგებლა ურის მესამე დინასტიის დასუსტებით და ქალაქი აშური აიღო.

## ლიტერატურა 
* *История Древнего Востока. Зарождение древнейших классовых обществ и первые очаги рабовладельческой цивилизации*. ნაწილი 1. მესოპოტამი 

კატეგორია:ასურეთის მეფეები
იუჰან ჰერმან ლი ფოგტი

**იუჰან ჰერმან ლი ფოგტი** ( დ. 14 ოქტომბერი 1858, ტვედესტრანი — გ. 3 იანვარი 1932, ტრონჰეიმი) — ნორვეგიელი გეოლოგი და პეტროგრაფი. 

## ბიოგრაფია
1880 წელს დაამთავრა ქრისტიანიის უნივერსიტეტი. 1886-1903 წლებში პედაგოგიურ მოღვაწეობას ეწეოდა იქვე, 1912-1928 წლებში ტრონჰეიმის უმაღლეს ტექნიკურ სკოლაში. 1912 წელს ხდება პეტერბურგის მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპონდენტი. ფოგტი პეტროგრაფიაში ფიზიკურ-ქიმიური მიმართულების ერთ-ერთი ფუძემდებელია. დაადგინა მაგმური ქანების ევტექტიკური ხასიათი, შემოიღო *კოტექტიკის* (ორი ან სამი ფაზის ერთდროული გამოყოფა ერთი მდინარიდან) ცნება, რის საფუძველზე დაამუშავა მაგმიდან მინერალების კრისტალიზაციის თანმიმდევრობის თეორია.

## თხზულება 
* Über anchimonomineralische und anchieutektische Eruptivgesteine, Christiania, 1908.

## ლიტერატურა 
* Левинсон-Лессинг Ф. Ю., Четыре корифея петрографии: Вашингтон, Дюпарк, Седергольм, Фогт, 1935; 
* Ransome F. L., Memorial tribute to Johan Herman Lie Vogt, "Bulletin of the Geological Society of America", 1933.

## სქოლიო
კატეგორია:ნორვეგიელი გეოლოგები
Sarm West Studios

**SARM Studios** (ყოფილი **SARM West Studios**) — ხმისჩამწერი სტუდია, რომელიც მდებარეობს ლონდონის ნოტინგ ჰილის რაიონში. სტუდია დააარსა კრის ბლეკუელმა, ლეიბლის Island Records დამფუძნებელმა. წარსულში ამ სტუდიას ასევე უწოდებდნენ **Island Studios**. სხვადასხვა დროს მასში საკუთარ სიმღერებს იწერდნენ: Iron Maiden, ბობ მარლი, Bad Company, King Crimson, Roxy Music, ჯეთრო ტალი და სხვები.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური საიტი 
* SPZ ჯგუფი 
* RecordProduction.com

კატეგორია:ხმისჩამწერი სტუდიები
კატეგორია:Island Records
Polydor

**Polydor** — მუსიკალური ლეიბლი, რომელსაც ფლობს კომპანია  Universal Music Group. მისი სათავო ოფისი მდებარეობს ბრიტანეთში.  ლეიბლი ჩამოყალიბდა 1924 წელს, როგორც კომპანიის Deutsche Grammophon ქვეგანყოფილება. თუმცა, მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ იგი გამოეყო ამ ფირმას და Deutsche Grammophon-მა ყურადღება გადაიტანა კლასიკური მუსიკის ჩანაწერების გამოცემაზე, ხოლო Polydor-ის ინტერესებში ამიერიდან პოპულარული მუსიკა შედიოდა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* polydor.co.uk ბრიტანული გვერდი
* polydor.de გერმანული გვერდი 

კატეგორია:Universal Music Group-ის ლეიბლები
კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ლეიბლები
კატეგორია:როკ მუსიკის ლეიბლები
კატეგორია:ჰიპ-ჰოპ ლეიბლები
კატეგორია:მუსიკალური ლეიბლები
ჯეისონ ორენჯი

**ჯეისონ თომას ორენჯი** (დ. 1970 წლის 10 ივლისს) —  ინგლისელი მუსიკოსი, მომღერალი, მოცეკვავე და მსახიობი.  აგრეთვე სახელი გაითქვა, როგორც ჯგუფ Take That-ის წევრმა. 1996 წელს, Take That-ის დაშლის შემდეგ იგი იყო ერთადერთი წევრი, რომელმაც არ დაიწყო სოლო-კარიერა და გადაერთო მსახიობის კარიერაზე, თუმცა 2005 წელს ჯგუფის წევრები კვლავ შეიკრიბნენ. ამ პერიოდიდან იგი კვლავ იყო კოლექტივის მუდმივი მონაწილე და მის შემადგენლობაში ჩაწერილი აქვს რამდენიმე სოლო-სიმღერაც. ასეთებია „Wooden Boat“, „How Did It Come To This“ და „Flowerbed“. 2014 წლის სექტემბერში მან ჯგუფი დატოვა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* www.takethat.com

კატეგორია:დაბადებული 1970
კატეგორია:Take That-ის წევრები
კატეგორია:ინგლისელი პოპ-მომღერლები
კატეგორია:ინგლისელი მსახიობები
კატეგორია:ინგლისელი მოცეკვავეები
კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
უმბერტო ეკოს ბიბლიოგრაფია

ქვემოთ მოცემულია იტალიელი ავტორის უმბერტო ეკოს ნაშრომების სრული სია:

## რომანები
* (1983) *ვარდის სახელი*
* (1989) *ფუკოს ქანქარა* 
* (1995) *გუშინწინდელი დღის კუნძული*
* (2002) *ბაუდოლინო*
* (2004) *თაგვი ან ვირთხა*
* (2005) *დედოფალ ლოანას იდუმალი ცეცხლი*
* (2010) *პრაღის სასაფლაო*
* (2015) *საცდელი ნომერი*

## არა-პროზაული ნაწარმოებები
* (1956) *თომა აქვინელის ესთეტიკა*
* (1959) *ხელოვნება და სილამაზე შუა საუკუნეებში*
* (1962) *ღია ნამუშევარი*
* (1963) *Diario Minimo*
* (1964) *გადადებული აპოკალიფსი*
* (1965) *ჯეიმზ ჯოისის შუა საუკუნეები*
* (1968) *
* (1973) *ყალბის რწმენა: მოგზაურობა ჰიპერ-რეალურობაში* (ინგლისური თარგმანის სახელი)
* (1975) *სემიოტიკის თეორია''
* Il Superuomo di massa (1976)
* Dalla periferia dell'impero (1977)
* Lector in fabula (1979)
* Sette anni di desiderio (1983)
* (2004) *თაგვი ან ვირთხა*
* (2007) *სიუშნოვის შესახებ* 
* (2008) *საათის გადაწევა*
* (2009) *სიათა უსასრულობა*

## იხილეთ აგრეთვე 
* უმბერტო ეკო
## რესურსები ინტერნეტში 
*უმბერტო ეკოს სრული ბიბლიოგრაფია, ეკოს ოფიციალური ქსელური გვერდი 

*
აბისის ციხე

**აბისის ციხე** – ისტორიული ციხესიმაგრე შიდა ქართლის მხარეში ქარელის მუნიციპალიტეტის სოფელ აბისის გარეუბანში, მდინარე დასავლეთის ფრონის მარჯვენა და ტკოცურასხევის მარცხენა ნაპირზე. ციხე-დარბაზი აგებულია XVIII საუკუნის 50-60-იან წლებში.

## ძეგლის აღწერა
ციხე-დარბაზი სამი ნაწილისაგან შედგება. ცენტრი უკავია კოშკურ ნაგებობას, რომელსაც საცხოვრებელი დანიშნულებაც ჰქონია და საბრძოლოც. ეტყობა, აგებისთანავე ცხადი გამხდარა, რომ საჭირო იყო კიდევ დამატებითი ნაგებობანი. ამიტომაც დაუმატებიათ მოზრდილი ნაგებობა, სამხრეთის მხარეს კი ეკლესია აუშენებიათ.

ცენტრალური კოშკური შენობა არა ნაკლებ სამი სართულისა ყოფილა. გეგმით იგი კვადრატს უახლოვდება. კუთხეებში მცირე ზომის ცილინდრული კოშკებია, რომელთაც მხოლოდ დაცვისათვის იყენებდნენ. პირველი სართული დამხმარე იქნებოდა. მეორე სართულს ყველა ელემენტი აქვს საცხოვრებლად და თავდასაცავად.

ცნობილი არაა, როდის გამოვიდა მწყობრიდან ეს სიმაგრე. სავარაუდოდ იგი თავისი ფუნქციის დაკარგვის შემდეგ, XIX საუკუნეში უნდა იყოს დაზიანებული.

ციხე-დარბაზის კომპლექს  და სოფ. აბისის ნასოფლარს 2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.

## ლიტერატურა 
## სქოლიო
კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები
ამილახვრიანთ კოშკი

**ამილახვრიანთ კოშკი** –  არქიტექტურული ძეგლი შიდა ქართლის ვაკეზე, გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ოთარშენის  განაპირას, გორიდან 2 კილომეტრის მანძილზე, მდინარე ლიახვის მარჯვენა ნაპირზე, შემაღლებულ ბექობზე.
თარიღდება XVIII საუკუნის ბოლო პერიოდით. კოშკი ცილინდრულია (დიამეტრი 10,5 მ), ნაგებია რიყის ქვით ქვით. კედლების შიდა პირზე ზოგან გამოყენებულია აგურიც. აგური გასდევს ზოლებად ფასადებსაც. კოშკს შესასვლელი მეორე სართულზე აქვს. პირველი სართული დამხმარე სათავსია.  მეორე სართულის კედლების ფრაგმენტებში, კარის გარდა, ერთი სარკმელი და რამდენიმე სათოფური ჩანს. მესამე სართულის შემორჩენილ ნაწილში მხოლოდ ორი სათოფურია. კოშკის სართულშუა გადახურვა ჩანგრეულია.

## ლიტერატურა
* საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა,  ტ.5, თბ., 1990 წ.

კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის კოშკები
ავკვეთის ეკლესია

მინი
**ავკვეთის ეკლესია** – ეკლესია გორის მუნიციპალიტეტის ნასოფლარ ავკვეთის სამხრეთით, ტყიან მთის ფერდობზე. თარიღდება XI–XII საუკუნეებით. 

ეკლესია დარბაზულია (16,8 X 13,7 მ), ნაგებია თლილი ქვით. საპირე ქვა ვარდისფერი და მწვანეა. ნაგებობის შიდა კედლები ამოყვანილია წვრილი ქვით. შენობა დაზიანებულია: შემორჩენილია მხოლოდ ეკლესიის და დასავლეთ სათავსების კედლების ქვედა ნაწილები; დანგრეულია ეკლესიაზე ბევრად დაბალი და ვიწრო ეგვტერებიც, რომელიც ეკლესიის სამხრეთიდან და ჩრდილოეთიდან ეკვრის. ჩანს მხოლოდ მათი გეგმის კონტურები.

ეკლესიის თავისებურებას მისი დასავლეთ ნაწილი - ეგვტერ-კარიბჭე წარმოადგენს. იგი ყრუ კედლით გაყოფილია ორად. ჩრდილოეთ ნაწილში წაგრძელებული სათავსია, სამხრეთისაში - მცირე ზომის ეგვტერი ჩრდილოეთისკენ მიმართული აფსიდით. მასში შესვლა სამხრეთ ეგვტერ-კარიბჭიდან შეიძლებოდა.

ეკლესიას აქვს სამი განიერი შესასვლელი: დასავლეთ კედლის ცენტრში, ჩრდილოეთ კედლის აღმოსავლეთ ნაწილში და სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილში. აფსიდი ნახევარწრიულია, განიერი. საკურთხევლის წინ იდგა მწვანე ქვის მოჩუქურთმებული კანკელი (დაცულია საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში). დარბაზის გრძივი კედლები დანაწევრებულია წყვილი პილასტრით, რომლებსაც ეყრდნობა კამარის საბჯენი თაღი. კედლებზე აქა-იქ შემორჩენილია შელესილობისა და კედლის მხატვრობის კვალი. აფსიდში ერთი, ხილო სამხრეთ კედელში კი ორი სარკმლის კვალი შეიმჩნევა. ეკლესიის ფასადების საპირე ქვები უმეტესად ამოვარდნილია. ჩრდილოეთ, დასავლეთ და სამხრეთ ფასადების ცენტრში შემორჩენილია შვერილი თაროს რამდენიმე ფრაგმენტი. თარო სარტყელივით გასდევს ფასადებს. მას ეყრდნობა ეგვტერ-კარიბჭეებიანი კამარები. კედლებს ზოგ ადგილას ატყვია ფხვიერი ხსნარით შესრულებული გვიანდელი შეკეთების კვალი.

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში
* ავკვეთის ეკლესია 

კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:XI საუკუნის ეკლესიები
Private Parts & Pieces III: Antiques

***Private Parts & Pieces III: Antiques*** — ინგლისელ გიტარისტ ენტონი ფილიპსის მეშვიდე სოლო-ალბომი. იგი გამოიცა 1982 წელს.  დისკი ჩაიწერა ენრიკე ბერო გარსიას მონაწილეობით.

## სიმღერების სია
#Motherforest  – 1:55
#Hurlingham Suite (I):Ivied Castles  – 4:44
#Hurlingham Suite (II):Frosted Windows  – 2:25
#Hurlingham Suite (III):Bandido  – 2:46
#Hurlingham Suite (IV):Church Bells At Sunset  – 1:20
#Suite In D Minor -  (I)Whirlpools,  (II)Cobblestones, (III)Catacombs  – 8:27
#Danse Nude  – 1:31
#Esperansa  – 2:02
#Elegy – 3:28
#Otto’s Face  – 4:23
#Sand Dunes  – 8:24
#Old Wives Tale  – 4:46

## სქოლიო 
კატეგორია:ენტონი ფილიპსის ალბომები
კატეგორია:1982 წლის ალბომები
Private Parts & Pieces IV: A Catch at the Tables

***Private Parts & Pieces IV: A Catch at the Tables*** — ინგლისელ გიტარისტ ენტონი ფილიპსის მეცხრე სოლო-ალბომი. იგი გამოიცა 1984 წლის აპრილში.

ისევე, როგორც ციკლის Private Parts & Pieces პირველი ორი დისკი, ეს ალბომიც ძირითადად ექსპერიმენტულ კომპოზიციებსა და სხვა პროექტებისათვის დაწერილ მუსიკას ეფუძნება. კომპაქტ დისკის გამოცემას, 1991 წელს დაემატა კომპოზიციები Erotic Strings და A Catch at the Tables.

## სიმღერების სია
# Aboretum Suite:
##  Set Piece&ndash;2:06
##  Over the Gate&ndash;2:06
##  Flap Jack&ndash;2:25
##  Lights on the Hill&ndash;5:26
# Earth Man&ndash;4:36
# Dawn over the Lake&ndash;10:50
# Bouncer&ndash;3:05
# Eduardo&ndash;9:44
# Heart of Darkness&ndash;3:20
# The Sea and the Armadillo&ndash;4:58
# Sistine&ndash;3:55
# Erotic Strings&ndash;1:05 (დამატება)
# A Catch at the Tables&ndash;2:57 (დამატება)

## რესურსები ინტერნეტში
* ინფორმაცია ენტონი ფილიპსის ოფიციალური საიტიდან

## სქოლიო 
კატეგორია:ენტონი ფილიპსის ალბომები
კატეგორია:1984 წლის ალბომები
ამილახვრიანთ ციხე-კოშკი

**ამილახვრიანთ ციხე-კოშკი** – ციხე-კოშკი მდებარეობს გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ფხვენისის სამხრეთ ნაწილში, მთავარი გზის პირას ნასოფლარ ფხვენისის ახლოს. თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით. 

კოშკი ცილინდრულია (დიამეტრი 10 მ, კედლის სისქე 2 მ), ძირითადად ნაგებია რიყის ქვით, პირველი სართულის გუმბათოვანი კამარა, ნიშების წირთხლები და თაღოვანი გადახურვები აგურისაა. შენობა დაზიანებულია - თითქმის მთლიანად დანგრეულია მეორე სართულის კედლები. კოშკის პირველი სართული წრიულია, გადახურულია გუმბათოვანი კამარით. თაღოვანი შესასვლელი სამხრეთ-დასავლეთიდან აქვს. სართული ნათდება ორი ვიწრო, მაღალი, სწორკუთხა სარკმლით. სარკმლების გადახურვა საფეხურებიანია და შიგნიდან გარეთ მაღლდება. კედელში ორი ფართო, ღრმა, თაღოვანი, სათოფურიანი ნიშია. გარდა ამისა, ამ სართულზე კიდევ სამი პატარა ნიშია, ერთი ბუხარი და ორი სათოფურია. პირველი სართული მეორეს უკავშირდება შესასვლელის მოპირდაპირე მხარეს კედელში დატანებული კიბით. კიბე ნათდება ერთი სწორკუთხა სარკმლით. მეორე სართული სწორკუთხაა. შემორჩენილია მხოლოდ ბუხრის, ფართო ნიშებისა და შესასვლელის წირთხლების კვალი.

## ლიტერატურა
* საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა,  ტ.5, თბ., 1990 წ. გვ.112-113.
* ჯ. გვასალია, ლიახვის ხეობის ისტორიული გეოგრაფიის საკითხები, საქართველოს ისტორიული გეოგრაფიის კრებული, ტ.VI, თბ., 1982, გვ.51 

კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის კოშკები
Invisible Men

***Invisible Men*** — ინგლისელ გიტარისტ ენტონი ფილიპსის მერვე სოლო-ალბომი. ბრიტანეთში იგი გამოიცა 1983, ხოლო აშშ-ში - 1984 წელს.

ეს ალბომი არის ერთგვარი პასუხი 1982 წლის ფოლკლენდის ომის მოვლენებზე. ცნობილია, რომ ამ კონფლიქტის გამო ენტონის არგენტინელმა მეგობარმა დატოვა ბრიტანეთი. კომპოზიციებში 'Exocet' და 'The Women Were Watching' ასახულია ფილიპსის მწუხარება ამ მოვლენების გამო.

## სიმღერების სია
**გრამფირფიტა:**

### მხარე 1
# Sally 3:53
# Golden Bodies 3:16
# Going For Broke 3:30
# Exocet 3:19 (აშშ ვერსია) / It's Not Easy 4:47 (ბრიტანული ვერსია)
# Love In A Hot Air Balloon 3:42
# Traces 4:49
### მხარე 2
# I Want Your Heart 3:51
# Falling For Love 3:33
# Guru 4:42
# The Women Were Watching 4:46
# My Time Has Come 4:46

**კომპაქტ დისკი:**
# Golden Bodies 3:16
# The Women Were Watching 4:46
# Traces 4:49
# Exocet 3:19
# Love In A Hot Air Balloon 3:42
# Going For Broke 3:30
# Falling For Love 3:33
# Sally 3:53
# I Want Your Heart 3:51
# Guru 4:42
# It's Not Easy 4:47
# My Time Has Come 4:46
# Trail Of Tears 5:31 (დამატება)
# The Ballad Of Penlee 3:35 (დამატება)
# Alex 5:39 (დამატება)

## რესურსები ინტერნეტში
* ინფორმაცია ენტონი ფილიპსის ოფიციალური საიტიდან

## სქოლიო 
კატეგორია:ენტონი ფილიპსის ალბომები
კატეგორია:1983 წლის ალბომები
კატეგორია:1984 წლის ალბომები
არაშენდის ფერისცვალების ეკლესია

**არაშენდის ფერისცვალების ეკლესია** – ეკლესია გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ არაშენდის  განაპირას, აღმოსავლეთით, სასაფლაოზე. თარიღდება განვითარებული ფეოდალური ხანით. 

ეკლესია დარბაზულია (7,1 X 5 მ), ნაგებია რიყის ქვითა და აგურით. სარკმლები მთლიან თლილ ქვაშია გამოკვეთილი. თაღოვანი შესასვლელი სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილშია. უსწორო ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე ვიწრო თაღოვანი სარკმელია, სარკმლის ორივე მხარეს - სწორკუთხოვანი ნიშები. ჩრდილოეთ ნიშის ქვემოთ ქვით ნაგები ტუმბაა. სარკმლები დასავლეთ კედლის და სამხრეთ კედლის აღმოსავლეთ ნაწილშიცაა. აგურის ცილინდრული კამარის საბჯენი თაღი გრძივი კედლების კრონშტეინებს ეყრდნობა. ეკლესია შიგნიდან შელესილია. აღმოსავლეთ ფასადის კეხში ჩადგმულია ქვა ჯვრის რელიეფით. ეკლესიას შემოვლებული აქვს აგურის ორი რიგისაგან შედგენილი ლავგარდანი.
 
## ლიტერატურა
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
Private Parts & Pieces VI: Ivory Moon

***Private Parts & Pieces VI: Ivory Moon*** — ინგლისელ გიტარისტ ენტონი ფილიპსის მეთერთმეტე სოლო-ალბომი. იგი გამოიცა 1986 წელს. მასში შეტანილი კომპოზიციები იწერებოდა სხვადასხვა, 1971-1985 წლების პერიოდში.

კომპაქტ დისკის ვერსიაში, რომელიც 1990 წლის ოქტომბერში გამოვიდა, შეტანილია ჯენესისის სიმღერის  Let Us Now Make Love ფორტეპიანოს ვერსია.

## სიმღერების სია
# Suite: Sea-Dogs Motoringi) Sunrise Over Sienna &ndash; 3:18
# ii) Basking Shark &ndash; 5:07
# iii) Sea-Dog's Air &ndash; 2:34
# iv) Safe Havens &ndash; 1:09
# Tara's Theme &ndash; 3:22
#* *Masquerade*-დან
# Winter's Thaw &ndash; 9:35
# The Old House &ndash; 15:17
# Moonfall (ენტონი ფილიპსი / რუპერტ ჰაინი) &ndash; 4:00
#* *Masquerade*-დან
# Rapids &ndash; 8:25
# Let Us Now Make Love &ndash; 6:31 (კომპაქტ დისკი)
#* ჯენესისის სიმღერის ფორტეპიანოზე შესრულებული ვერსია

## რესურსები ინტერნეტში
* ინფორმაცია ენტონი ფილიპსის ოფიციალური საიტიდან

## სქოლიო 
კატეგორია:ენტონი ფილიპსის ალბომები
კატეგორია:1986 წლის ალბომები
Private Parts & Pieces V: Twelve

***Private Parts & Pieces V: Twelve*** — ინგლისელ გიტარისტ ენტონი ფილიპსის მეათე სოლო-ალბომი. იგი გამოიცა 1985 წლის იანვარში. ისევე, როგორც წინა ალბომები ციკლიდან Private Parts & Pieces, ეს დისკიც იმპროვიზაციულ მუსიკას ეფუძნება.

## სიმღერების სია
# January 	5:56 	
# February - 4:37 	
# March - 5:10 	
# April - 4:48 	
# May - 4:37 	
# June - 5:33 	
# July - 6:19 	
# August - 5:18 	
# September - 4:05 	
# October - 6:23 	
# November - 5:11 	
# December - 6:29

## რესურსები ინტერნეტში
* ინფორმაცია ენტონი ფილიპსის ოფიციალური საიტიდან

## სქოლიო 
კატეგორია:ენტონი ფილიპსის ალბომები
კატეგორია:1985 წლის ალბომები
Record Plant Studios

მინი|250|სტუდიის შესასვლელი
**Record Plant Studios** (აგრეთვე ცნობილი როგორც „**The Record Plant**“) — სამი ცნობილი ხმისჩამწერი სტუდია, რომელიც ჩამოაყალიბეს გერი კელგრენმა და კრის სტოუნმა. პირველი სტუდია გაიხსნა 1968 წელს. შემდეგ წელს გაიხსნა სტუდია ლოს-ანჯელესში. 1972 წელს ამას დაემატა მორიგი, კალიფორნიული სტუდია. 1980-იანი წლებიდან ნიუ-იორკისა და კალიფორნიის სტუდიები სხვადასხვა ხელმძღვანელობას ექვემდებარებოდნენ. ნიუ-იორკის სტუდია დახურული იქნა 1980-იანი წლების ბოლოს. ამჟამად მოქმედია მხოლოდ ორი სტუდია.

## რესურსები ინტერნეტში 
* სტუდიის ფოტო და ისტორია 
* Record Plant Studios
* ვიდეო ტური
* The Plant Studios

კატეგორია:ხმისჩამწერი სტუდიები
არაშენდის მთავარანგელოზის ეკლესია

მინი
**არაშენდის მთავარანგელოზის ეკლესია** — ეკლესია გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ არაშენდის  სამხრეთ-აღმოსავლეთით, მთაზე. თარიღდება განვითარებული ფეოდალური ხანით. 

ეკლესია დარბაზულია (9,2 X 5,3 მ), ნაგებია რიყის ქვით. შენობის კუთხეები, პილასტრები, კარ-სარკმლის საპირეები, ლავგარდანი და თაღები თლილი ქვისაა. გარედან სწორკუთხა, შიგნიდან თაღოვანი შესასვლელი სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილშია. ნახევარწრიულ აფსიდში ღერძზე ვიწრო სარკმელია, მის მარცხენა მხარეს - თაღოვანი ნიშია. აფსიდის სარკმლის ქვეშ სატრაპეზო ქვა დგას, საკურთხევლის წინ - ქვის კანკელი, რომელსაც თაღოვანი შესასვლელი აქვს. მისგან მარცხნივ შეისრული ფორმის ნიშია. სამხრეთ და დასავლეთ კედლებში შიგნიდან სწორკუთხა და გარედან თაღოვანი სარკმლებია. კამარის საბჯენი თაღი გრძივი კედლების წყვილ ორსაფეხურიან პილასტრებს ეყრდნობა. ეკლესია შიგნიდან შელესილია. სამხრეთ ფასადზე, შესასვლელის არქიტრავზე, გამოსახულია ტოლმკლავებიანი ჯვარი. აღმოსავლეთის ფასადის ფრონტონის თავზე ქვისაგან გამოკვეთილი ცხვრის თავი დგას. შენობას შემოვლებული აქვს თაროსებრი ლავგარდანი. სახურავი ორფერდაა, გადახურულია ქვის ფილებით.

## ლიტერატურა
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
Electric Lady Studios

**Electric Lady Studios** — ხმისჩამწერი სტუდია, რომელიც მდებარეობს ნიუ-იორკში. იგი დაარსებულია 1970 წელს ჯიმი ჰენდრიქსისა და ჯონ სტორიკის მიერ. სხვადასხვა დროს სტუდიაში საკუთარ სიმღერებს იწერდნენ: ჯონ ლენონი, AC/DC, ლედ ზეპელინი, კერლი საიმონი, The Clash,  პიტერ ფრემპტონი, როლინგ სტოუნზი, დევიდ ბოუი, ელ გრინი, ფრენკ ზაპა, კანიე უესტი, მადონა, ბობ დილანი, The Mighty Boosh, კორტნი ლავი, Radiohead, Coldplay, ელის კუპერი, Bad Religion, სტივი უანდერი, Cactus, Goldfrapp, Greezy Wheels, ბილი კობემი, კერტის მეიფილდი, მობი, Mahavishnu Orchestra, ლუ რიდი, Mandrill, მიუზი, Arctic Monkeys, The Early Years, შინედ ო-კონორი, ბილი ჯოელი, ბილი აიდოლი, Nas, მარს ვოლტა,, მაიკ ოლდფილდი, The Magnetic Fields, Guns N' Roses, ელკი ბრუქსი, პეტი სმითი, ჯონ მაკ-ლაფლინი, Kiss, ვან ჰელენი, Weezer, Interpol, რაიან ადამსი და სხვები.

## რესურსები ინტერნეტში 
* www.electricladystudios.com

კატეგორია:ჯიმი ჰენდრიქსი
კატეგორია:ხმისჩამწერი სტუდიები
ვიქტორ მორიც გოლდშმიდტი

**ვიქტორ მორიც გოლდშმიდტი** ( დ. 27 იანვარი 1888, ციურიხი — გ. 20 მარტი 1947, ოსლო) — ნორვეგიელი გეოქიმიკოსი და გეოფიზიკოსი. გეოქიმიის ერთ-ერთი ფუძემდებელი.

## ბიოგრაფია 
დაიბადა ციურიხში. სწავლობდა ქრისტიანიასა (ოსლო) და ვენაში. 1914 წლიდან ოსლოს მინერალოგიის და გეოლოგიის ინსტიტუტის პროფესორი; ოსლოს გეოლოგიური მუზეუმის დირექტორი. 

ნაშრომში „ქრისტიანიის მიდამოების კონტაქტური მეტამორფიზმის მოვლენები“ (1911) მოცემული აქვს გეოქიმიური პროცესების ფიზიკურ-ქიმიური ანალიზი. მასში გოლდშმიდტმა პირველად წამოაყენა მინერალოგიურ ფაზათა წესი და გამოიყენა იგი მარტივი მინერალოგიური პარაგენეზისების ანალიზში. 

ვიქტორ მორიც გოლდშიდტმა ჩამოაყალიბა „ელემენტთა გეოქიმიური განაწილების კანონები“, ქიმიურ ელემენტთა გეოქიმიური კლასიფიკაცია და გამოიკვლია დედამიწის ქერქში მრავალი ქიმიური ელემენტის მიგრაციისა და კონცენტრაციის პირობები.

აღსანიშნავია, რომ ჰიტლერელთა მიერ ნორვეგიის ოკუპაციის დროს იგი დააპატიმრეს. მანამ სანამ საკონცენტრაციო ბანაკში გაუშვებდენ, გოლდშმიდტი ნორვეგიის წინააღმდეგობის მოძრაობის მონაწილეებმა მოიტაცეს და გადაიყვანეს ჯერ შვედეთში, ხოლო შემდეგ აქედან იგი დიდ ბრიტანეთში გადავიდა, სადაც მუშაობდა ნორვეგიის განთავისუფლებამდე.

გარდაიცვალა ქალაქ ოსლოში 59 წლის ასაკში.

## თხზულება 
* Geochemische Verteilungsgesetze der Elemente, Bd 1—8, Kristiania, 1923—27.

## რესურსები ინტერნეტში 
## ლიტერატურა 
* Ферсман А. Е., Несколько слов о В. М. Гольдшмидте, в сборнике: Основные идеи геохимии, в. 1, Л., 1933.

## სქოლიო
კატეგორია:ნორვეგიელი გეოქიმიკოსები
კატეგორია:ნორვეგიელი გეოფიზიკოსები
კატეგორია:ნორვეგიელი გეოლოგები
ტრაქიტი

**ტრაქიტი** () — კაინოტიპური ეფუზიური, ჩვეულებრივ, პორფირული ქანი. ვულკანურ მინაში ჩართული პორფირული გამონაყოფები და მიკროლითები, ჩვეულებრივ, წარმოადგენს სანიდინს, ნაკლები რაოდენობით — საშუალო და მჟავა პლაგიოლაზს, ბიოტიტს, პიროქსენს ან ამფიბოლს. ტრაქიტი ვულკანური ამოფრქვევის პროდუქტია. აქვს მონაცრისფრო-თეთრი, ნაცრისფერი, მოვარდისფრო, ან მოყვითალო და მოყავისფრო ფერი. სიმყარე სუსტი აქვს, აქედან გამომდინარე ადვილად ექვემდებარება გამოქარვას.

არსებობს ტრაქიტის შედგენილობის მქონე ვულკანური მინა და პემზა. ტრაქიტი — სიენიტის ეფუზიური ანალოგია. შედარებით იშვიათი ქანია. ტრაქიტის ადგილმდებარეობა გამოვლინებულია: კავკასიაში, კარპატებში, საფრანგეთში, ჩრდილოეთ იტალიაში, ჩეხეთში, ბელარუსში, ჰავაის კუნძულებზე და სხვა. გამოიყენება მშენებლობაში, მათ შორის დეკორატიული მიზნებისათვის.

## ლიტერატურა
კატეგორია:მაგმური ქანები
Private Parts & Pieces VII: Slow Waves, Soft Stars

***Private Parts & Pieces VII: Slow Waves, Soft Stars*** — ინგლისელ გიტარისტ ენტონი ფილიპსის მეთორმეტე სოლო-ალბომი. იგი გამოიცა 1987 წელს. ეს არის ფილიპსის პირველი დისკი, რომელიც ერთდროულად ვინილის ფირფიტისა და კომპაქტ დისკის ფორმატში გამოვიდა.

## სიმღერების სია
#Ice Flight
* (i) Flight Of The Snow Peterel: Glacier Bay - 5:18 	
* (ii) Flight Of The Whale-Birds: Blizzard Mountain - 3:39 	
* (iii) Flight Of The Albatross: Ice Island 	- 1:26 	
* (iv) White Heaven - 3:28 	
* (v) Cathedral Of Ice - 2:16 	
# Beachrunner - 2:50 	
# End Of The Affair - 2:45 	
# The Golden Pathway - 1:39 	
# Behind The Waterfall - 3:24 	
# Carnival - 1:33 	
*(i) Through The Black Hole - 3:15 	
*(ii) Pluto Garden - 2:06 	
# Sospirando - 2:57 	
# Elevenses - 3:10 	
# Goodbye Serenade - 2:29 	
# Bubble And Squeak 	- 0:59 	
# Vanishing Streets - 4:19 	
# Slow Waves, Soft Stars - 6:12

## რესურსები ინტერნეტში
* ინფორმაცია ენტონი ფილიპსის ოფიციალური საიტიდან

## სქოლიო 
კატეგორია:ენტონი ფილიპსის ალბომები
კატეგორია:1987 წლის ალბომები
ვერმიკულიტი

**ვერმიკულიტი** ( — ჭიაყელა) — სილიკატების კლასის ჰიდროქარსების ჯგუფის მინერალი; ქიმიური შედგენილობა: (Mg+2, Fe+2, Fe+3)3 [(AlSi)4O10]•(OH)2•4H2O. მინარევებია K, Ti, Cu, Mn, Ni და სხვა.

კრისტალდება მონოკლინურ სინგონიაში. სტრუქტურა ფენობრივი აქვს, აგრეგატები — ფირფიტისებრი, ქერცლისებრი. მურა ფერისაა, ბრინჯაოსებრ-მოყვითალო-მომწვანო ელფერით.

სიმაგრე მინერალოგიური სკალით — 1–1,5; სიმკვრივე 2400–2700 კგ/მ³. 900–1000°C გახურებისას ფუვდება (მოცულობა იზრდება 15-25 ჯერ). გაფუებულ ვერმიკულიტს ახასიათებს მაღალი თბოსაიზოლაციო თვისებები. ვერმიკულიტი წარმოიქმნება ულტრაფუძე და ტუტე ქანების გამოფიტვის ქერქში, მცირე რაოდენობით – ბიოტიტის და ფლოგოპიტის ჰიდროთერმული შეცვლის შედეგად.

ვერმიკულიტი მოიპოვება რუსეთში (კოლის ნახევარკუნძული, ურალი და სხვა); უკრაინაში, ყაზახეთში, უზბეკეთში, ავსტრალიაში, აშშ-ში (კოლორადო, მონტანა, უაიომინგი) და ა.შ.

ვერმიკულიტს იყენებენ მშენებლობაში თბოსაიზოლაციო ნაკეთობათა, ბგერათშთანმთქმელი მასალის, მსუბუქი ბეტონის (ვერმიკულიტბეტონი), საბათქაშე ხსნარისა და სხვა დამზადების დროს.

## იხილეთ აგრეთვე
* მინერალების სია

## ლიტერატურა 
კატეგორია:მაგნიუმის მინერალები
კატეგორია:რკინის მინერალები
კატეგორია:ალუმინის მინერალები
კატეგორია:ქარსის ჯგუფი
შეელიტი

**შეელიტი** — ვოლფრამატების კლასის მინერალი; ქიმიური შედგენილობა: CaWO4. მინარევებია Mo, Cu, Sr, Mn, Mb, Ta, F და სხვა. კრისტალდება ტეტრაგონურ სინგონიაში, აქვს დაპირამიდული ფორმის კრისტალები და მარცვლოვანი აგრეგატები. უფერული ან თეთრი, მურა, მწვანე და შავი ფერისაა. ახასიათებს ლუმინესცენცია ულტრაიისფერ სინათლეში.

სიმაგრე მინერალოგიური სკალით 3-5; სიმკვრივე 5500-6170 კგ/მ³. ზოგიერთი თვისების ცვალებადობა დამოკიდებულია მოლიბდენის შემცველობაზე. წარმოიქმნება სკარნებში, გრაიზენებსა და ჰიდროთერმულ ძარღვებში. შეელიტი ვოლფრამის მნიშვნელოვანი მადანია.

შეელიტი მსოფლიოს მრავალ ქვეყანაში მოიპოვება, მ.შ. ევროპაში (ავსტრია, იტალია, საფრანგეთი, ესპანეთი, დიდი ბრიტანეთი), 
აზიაში (ჩინეთი, სამხრეთ კორეა, ტაჯიკეთი), რუსეთში (ურალი, ჩუკოტკა, ბაიკალისპირეთი, ჩრდილოეთი კავკასია), აშშ-ში (ნევადა, არიზონა, კალიფორნია) და სხვა.

შეელიტს როგორც მინერალს 1821 წლამდე არ აღიარებდნენ, მანამ სანამ შვედმა ქიმიკოსმა კარლ ვილჰელმ შეელემ (1742-1786) არ დაადგინა მისი მინერალური თვისება. მინერალს კარლ ვილჰელმ შეელეს პატივსაცემად შეელიტი ეწოდა.

## იხილეთ აგრეთვე
* მინერალების სია

## ლიტერატურა
* Быбочкин А. М., Месторождения вольфрама и закономерности их размещения, М., 1965.

კატეგორია:ვოლფრამის მინერალები
კატეგორია:კალციუმის მინერალები
კატეგორია:ძვირფასი თვლები
კატეგორია:ტეტრაგონური მინერალები
ალექსანდრე ვინოგრადოვი

**ალექსანდრე პავლეს ძე ვინოგრადოვი** ( დ. 21 აგვისტო [ძვ. სტ. 9 აგვისტო], 1895, პეტერბურგი — გ. 16 ნოემბერი, 1975, მოსკოვი) — რუსი გეოქიმიკოსი. სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი (1953). სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის ვიცე-პრეზიდენტი. სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის ვლადიმერ ვერნადსკის სახელობის გეოქიმიისა და ანალიზური ქიმიის ინსტიტუტის დირექტორი (1947 წლიდან). სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის ვლადიმერ ვერნადსკის სახელობის გეოქიმიური პრობლემების ლაბორატორიის დირექტორი (1945 წლიდან). მოსკოვის უნივერსიტეტის გეოქიმიის კათედრის გამგე (1953 წლიდან).

## ბიოგრაფია 
ალექსანდრე ვინოგრადოვმა დაამთავრა სამხედრო-სამედიცონო აკადემიის და ლენინგრადის უნივერსიტეტის ქიმიური ფაკულტეტი (1924). იყო ცნობილი ბუნებისმეტყველის ვლადიმერ ვერნადსკის მოწაფე და უახლოესი თანამშრომელი.

ვინოგრადოვის გამოკვლევები მოიცავს გეოქიმიის, ბიოგეოქიმიის და კოსმოქიმიის მრავალ საკითხს. დიდი ღვაწლი მიუძღვის დედამიწის მეცნიერებათა დარგების (გეოქიმიის, ბიოგეოქიმიის, რადიოგეოლოგიის, ჰიდროგეოლოგიის და სხვ.) განვითარების საქმეში. აგრეთვე დიდი ღვაწლი მიუძღვის იზოტოპების გეოქიმიის განვითარების, მთვარის ქიმიური და მინერალური შედგენილობისა და ვენერას ატმოსფეროს ქიმიური შედგენილობის განსაზღვრაში. იგი იყო ყოფილ სსრკ-ში ატომური მრეწველობის შექმნის უშუალო მონაწილე, ჟურნალ „გეოხიმიის“ და სსრკ ლითოლოგიურ-პალეოგეოგრაფიული რუკების 4-ტომიანი ატლასის მთავარი რედაქტორი (1967-1968 წწ.).

ალექსანდრე ვინოგრადოვი იყო პაგუოშის კონფერენციის წევრი (1958 წლიდან), საზღვარგარეთის რამდენიმე აკადემიის წევრი, გეოქიმიისა და კოსმოქიმიის საერთაშორისო ასოციაციის საპატიო პრეზიდენტი.

ვ.ი. ლენინის სახელობის პრემიის ლაურეატი (1934), სსრკ სახელმწიფო პრემიის (სამგზის) და ლენინური პრემიის ლაურეატი. 
დაჯილდოებულია 6 ლენინის ორდენით, სხვა ორდენებითა და მედლებით.

## თხზულებები 
* Химический элементарный состав организмов моря, ч. 1—3, М. — Л., 1935—44;
* Геохимия редких и рассеянных химических элементов в почвах. 2 изд., М., 1957;
* Химическая эволюция Земли, М., 1959;
* О происхождении вещества земной коры, "Геохимия", 1961;
* Химия планет, в сб.: Наука и человечество, М., 1969.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ალექსანდრე ვინოგრადოვი — რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის საიტზე 
* ალექსანდრე ვინოგრადოვი — დიდი საბჭოთა ენციკლოპედია 

## ლიტერატურა 
* Александр Павлович Виноградов, М., 1965 (АН СССР. Материалы к биобиблиографии учёных СССР. Серия химических наук, в. 35).

კატეგორია:დაბადებული 1895
კატეგორია:გარდაცვლილი 1975
კატეგორია:რუსი ქიმიკოსები
კატეგორია:რუსი გეოქიმიკოსები
კატეგორია:ლენინის ორდენის კავალრები
კატეგორია:ოქტომბრის რევოლუციის ორდენის კავალრები
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
არბოს წმინდა გიორგის ეკლესია (X საუკუნე)

**არბოს წმინდა გიორგის ეკლესია** —  ეკლესია გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ არბოში, შუა სოფელში, მთავარი გზის პირას. მხატვრულ-სტილისტური ანალიზით თარიღდება X საუკუნის მეორე ნახევრით. 

ეკლესია დარბაზულია (9,3 X 5,9 მ), ნაგებია რიყის ქვით. კუთხეები, სარკმლები და ლავგარდანი თლილი ქვისაა. თლილი ქვითაა მოპირკეთებული აღმოსავლეთ ფასადიც. ეკლესიას ორი შესასვლელი აქვს: ერთი სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილშია, მეორე — დასავლეთ კედელში. ნახევარწრიული აფსიდას ღერძზე ვიწრო სარკმელია. თითო ვიწრო სარკმელი აფსიდის ორივე მხარეს არსებულ მაღალ თაღოვან ნიშებშიცაა. ორი სარკმელი სამხრეთ კედელშია, თითო — დასავლეთის და აღმოსავლეთის კედელში. აღმოსავლეთის სარკმელი მორთულია რელიეფური კომპოზიციით (რელიეფით იყო შემკობილი სამხრეთის ფასადის დასავლეთ სარკმელიც, თუმცა ამჟამად მარცხენა ზედა კუთხეში მხოლოდ ჩარჩო და ერთი რომბიღა მოჩანს). სარკმლის თავზე ჩასმულ ერთიან, წვრილი ჩარჩოთი შემოზღუდულ ოთხკუთხა ქვაზე გაყვავილებული ჯვარია. მის მარჯვნივ კი ერთმანეთის თავზე ლომისა და ირმის პატარა ფიგურები, მარცხნივ მთელ სიმაღლეზე — გაფოთლილი რტოა, ხოლო რტოსა და ჯვრის ზედა მკლავს შორის დისკო. კამარის საბჯენი თაღი ეყრდნობა გრძივი კედლების წყვილ ორსაფეხურიან პილასტრებს. გრძივ კედლებზე დეკორატიული თაღებია. აღმოსავლეთის ფასადის სარკმელთან, ქვაში გამოკვეთილია ხარის თავი.

## ლიტერატურა
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესიები
კატეგორია:X საუკუნის ეკლესიები
აძვის წმინდა გიორგის ეკლესია

**აძვის წმინდა გიორგის ეკლესია** – წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესია გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ აძვის  ჩრდილო-აღმოსავლეთით, ამაღლებულ ადგილზე „წმინდა მუხის“ ტყეში. აგებულია VIII-IX საუკუნეებში. 

ეკლესია დარბაზულია (6,8 X 5 მ), ნაგებია ნატეხი და რიყის ქვით. წყობაში შერეულია ბრტყელი აგურიც. კარის წირთხლები და შენობის კუთხეები ამოყვანილია შირიმის კვადრებით. ეკლესიას სამხრეთით თაღოვანი კარი აქვს. საკურთხევლის აფსიდი თითქმის სწორკუთხაა (მომრგვალებული აქვს მხოლოდ კუთხეები). საკურთხევლის ჩრდილოეთ კედელში პატარა ოთხკუთხა ნიშია, სამხრეთით - ასეთივე ფორმის სარკმელი (სავარაუდოა, რომ თავდაპირველად აქ ნიში იყო). აფსიდის ღერძზე, კედელზე, მიდგმულია სატრაპეზო ქვა. აფსიდის კონქი, სატრიუმფო თაღი და დარბაზის კამარა არაწესიერი ფორმისაა. ეკლესიას სამხრეთით, აღმოსავლეთით და დასავლეთით ვიწრო სარკმელი აქვს. ეკლესია შიგნიდან შელესილი ყოფილა. სამხრეთისა და აღმოსავლეთის ფასადების კედლების შუა არეში ჰორიზონტალურად ჩასმულია ფიქალის გრძელი ფილები, რომლებიც აღიქმება თავისებურ დეკორატიულ აქცენტებად.

## ლიტერატურა
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესიები
კატეგორია:VIII საუკუნის ეკლესიები
არბოს წმინდა გიორგის ეკლესია (XIX საუკუნე)

**არბოს წმინდა გიორგის ეკლესია** – არქიტექტურული ძეგლი გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ არბოში, შუა სოფელში. თარიღდება XIX საუკუნით.

ეკლესია (21,8 X 14,8 მ) ჯვარ-გუმბათოვანია, ნაგებია აგურითა და ნატეხი ქვით. შესასვლელი დასავლეთიდან (კარიბჭიდან) და სამხრეთიდანაა. აფსიდში ერთი განიერი სარკმელი და ორი თაღოვანი ბრტყელი ნიშია. აფსიდი დარბაზის იატაკიდან ორი საფეხურითაა ამაღლებული. აფსიდის წინ ბემაა, სადაც ქვის სატრპეზო დგას. ბემას სამხრეთ კედელში გაჭრილი კარი სადიაკვნეში გადის. ჩრდილოეთ კედელში გაჭრილი — სამკვეთლოში. ორივე სათავსი მსგავსია. აღმოსავლეთის კედელში თითო სარკმელია, გრძივ კედლებში - ნიშები, ხოლო დასავლეთ კედელში გაჭრილი კარით ორივე სათავსი ეკლესიის დარბაზს უკავშირდება. სამკვეთლოს და სადიაკვნეს თავზე მცირე სათავსებია. ამ სათავსებში ასასვლელი აგურის კიბე გარე კედლებშია ჩატანებული. ეკლესიის ჩრდილოეთისა და სამხრეთის კედლებში, ზემოთ, სხვადასხვა სიმაღლეზე, ხუთ-ხუთი სარკმელია. გუმბათის ყელი ორ თავისუფლად მდგომ ჯვაროვანი კვეთის ბურჯსა და აფსიდის მხრებს ეყრდნობა. ყელი დაბალია, გადახურვა - ბრტყელი.

ფასადებზე გამოყოფილია ფრონტონით დასრულებული ძირითადი ნავი. სარკმლები მოჩარჩოებულია სადად, აგურის ერთსაფეხურიანი წყობით. საკურთხევლის სარკმელს ქვიშაქვის განიერი საპირე აქვს. კედლები დასრულებულია აგურის მრავალსაფეხურიანი ლავგარდნით. ეკლესია გადახურულია თუნუქით.

ეკლესიის დასავლეთ კედელს მთელ სიგრძეზე ეკვრის კარიბჭე, რომლის პირველი სართული სამი მონაკვეთისაგან შედგება: შუა - ეკლესიაში შესასვლელია, ხოლო გვერდებზე თაღებით გახსნილი, გეგმით მსგავსი, თითო სათავსია. სათავსების გარე კედლებში (ერთ შემთხვევაში სამხრეთის, მეორეში - ჩრდილოეთის), შუაში ბუხარია. ბუხრის გვერდებზე, სწორკუთხა ნიშებში თითო მცირე სარკმელია გაჭრილი. ეკლესიის დასავლეთ კედელში ჩატანებული აგურიც კიბე კარიბჭეზე დაშენებულ სამრეკლოში და გვერდით სათავსების თავზე განლაგებულ ოთახებში ადის. სამრეკლო იარუსებიანია. პირველი იარუსი გეგმით კვადრატული დახურული სათავსია, რომლის დასავლეთ კედელში თაღოვანი სარკმელია გაჭრილი. მეორე იარუსი დასავლეთით თაღითაა გახსნილი. მესამე იარუსი ოთხივე მხარეს თაღებით იხსნება. სამრეკლოს ფანჩატური კი რვათაღიანი ღიობია. ფანჩატურს ბოლქვისებური გუმბათი აქვს.

## ლიტერატურა
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესიები
კატეგორია:XIX საუკუნის ეკლესიები
ახალი ჯვრის ეკლესია

**ახალი ჯვრის ეკლესია** – ეკლესია შიდა ქართლში, გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ახალუბნის განაპირას, ჩრდილო-აღმოსავლეთით, ამაღლებულ ადგილზე. თარიღდება XIX საუკუნით. 

ეკლესია დარბაზულია (7,15 X 4,75 მ), ნაგებია აგურით, გამოყენებულია აგრეთვე ნატეხი და რიყის ქვა. ეკლესიის მაღალი და განიერი თაღოვანი კარი სამხრეთითაა. ნახევარწრიულ აფსიდის ღერძზე, კედელზე, მიდგმულია ოთხკუთხა სატრაპეზო ქვა. აღმოსავლეთით, დასავლეთითა და სამხრეთით თითო სარკმელია. დარბაზის გრძივ კედლებზე თითო მასიური ერთსაფეხურიანი პილასტრია, რომელსაც ეყრდნობა ნახევარწრიული კამარის საბჯენი თაღი. პილასტრებს მარტივპროფილიანი კაპიტელები აქვს. ეკლესია შიგნიდან შელესილია. იგი გარედანაც ყოფილა შელესილი. ლავგარდანი აგურის სამი რიგისაგან შედგება. ორფერდა სახურავი კრამიტისაა. დასავლეთის ფრონტონის კეხზე დგას სამრეკლო - თაღებით გახსნილი ოთხბოძიანი ფანჩატური. 

## ლიტერატურა
* საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა ტ. 5. თბ., 1990

კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:XIX საუკუნის ეკლესიები
ვერეს ციხე

300px|მინი|ვერეს ციხე
**ვერეს ციხე**,  *აზრატის ციხე*, *ბერეს ციხე* —  ციხესიმაგრე შიდა ქართლში, გორის მუნიციპალიტეტის  სოფელ გარდატენის ჩრდილო-აღმოსავლეთით, სამიოდე კილომეტრზე, მდინარე ტანის ხეობაში, მდინარე ვერეს ნაპირას, ძნელად მისადგომ ქედზე. ციხეს სტრატეგიულად მოხერხებული მდებარეობა აქვს. აქედან მოჩანს ტანის ხეობა და გორი მისი მიდამოებით.

## ისტორია
ნაგებობა თარიღდება IX–X საუკუნეებით. ვერეს ციხე და მისი შემოგარენი თბილისის საამიროში შედიოდა და იგი, ატენის ციხესთან ერთად, მონაწილეობდა ქართლის შემოერთებისათვის წარმოებულ ბრძოლაში. X საუკუნის მიწურულიდან ციხე კლდეკარის ერისთავთერისთავების — ბაღვაშთა გამგებლობაში გადავიდა. XI საუკუნიდან XVI საუკუნის შუახანამდე ვერეს ციხის მიდამოები საქართველოს სამეფო სახლის განკარგულებაში იყო. 1554 წელის ზაფხულში შაჰ თამაზმა აიღო ვერეს ციხე და გზა გაიხსნა ატენის ციხისკენ, სადაც ქართლის მეფის ლუარსაბ I-ის დედა და ქართლის თავადაზნაურთა ოჯახები იდგნენ. XVII-XVIII საუკუნეებში ციხე თავად ციციშვილთა ხელში გადავიდა და ამ საგვარეულოს მნიშვნელოვან საყრდენ პუნქტად იქცა. 1638 წელს ვერეს ციხეში გამაგრდა როსტომ მეფის წინააღმდეგ აჯანყებული ქართლის თავადთა მეთაური ნოდარ ციციშვილი. მეფემ ალყა შემოარტყა ციხეს. აჯანყებულმა ციციშვილმა გაქცევით უშველა თავს. როსტომ მეფემ ვერეს ციხე აიღო და გაანადგურა.

## არქიტექტურა
ციხე გეგმით წაგრძელებულია (სიგრძე 44,6 მ, სიგანე აღმოსავლეთით 14,8 მ, დასავლეთით 6 მ), ნაგებია რიყის ქვით. ნაგებობა დაზიანებულია — ფერდობებზე კედლები შემორჩენილია 4-5 მეტრის სიმაღლეზე. ციხის აღმოსავლეთ და დასავლეთ მხარეები მთავრდება სხვადასხვა ზომისა და ფორმის კოშკებით. აღმოსავლეთის კოშკიდან გადარჩენილია მხოლოდ კონტური; დასავლეთის კოშკი გეგმით უსწორო — ელიფსურია. ქვედა სართული ცილინდრული კამარით გადახურული გრძელი სათავსია, რომელიც ციხის ეზოს განიერი თაღოვანი კარით უკავშირდება. ციხის ეზოში, გალავნის სამხრეთ კედელთან, დიდი წყალსაცავია.

ციხეს 2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები
აძვის სამების ეკლესია

**აძვის სამების ეკლესია** –  ეკლესია გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ აძვის  ცენტრში. აგებულია XIX საუკუნეში. 

ეკლესია დარბაზულია (12,5 X 6,95 მ), ნაგებია აგურით. ზოგან გამოყენებულია ნატეხი ქვაც. თითო თაღოვანი შესასვლელი სამხრეთით და დასავლეთითაა. საკურთხევლის კედელში ორი თაღოვანი ნიშია. აღმოსავლეთით, სამხრეთითა და დასავლეთით თითო სარკმელია, ჩრდილოეთით - ორი. დარბაზი გადახურულია ნახევარწრიული კამარით. კამარის აღმოსავლეთის საბჯენი თაღი მასიურ კაპიტელებიან პილასტრებს ეყრდნობა, დასავლეთისა - მძლავრ კონსოლებს. კონსოლები და კაპიტელები პროფილირებულია. ეკლესია შიგნიდან შელესილია. შენობის სამხრეთ შესასვლელის თავზე ჩასმულია მარმარილოს პატარა კვადრატული ფილა მხედრული წარწერით (არ იკითხება). ამავე შესასვლელზე მიშენებულია თაღებით გახსნილი ორსართულიანი აგურის კარიბჭე-სამრეკლო, რომლის ნახევარსფერულ გუმბათს პირამიდული სახურავი აქვს. ეკლესიის აღმოსავლეთ ფასადზე, სარკმლის ზემოთ აგურით გამოყვანილია მოზრდილი ჯვარი. შენობას თლილი ქვის ლავგარდანი აქვს.

## ლიტერატურა
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:XIX საუკუნის ეკლესიები
ბერბუკის კოშკი

200px|მინიატიურა|ბერბუკის კოშკიჯაბა ლაბაძის ფოტო
**ბერბუკის კოშკი** – კოშკი გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ბერბუკის განაპირას, სამხრეთით. თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით. 

კოშკი ცილინდრულია (დიამეტრი 7,7 მ), სამსართულიანია, ნაგებია რიყის ქვითა და კვადრატული აგურით. დაზიანებულია: დანგრეულია პირველი სართულის სამხრეთ კედელი, მეორე სართულის კედლების ზედა და მესამე სართულის კედლების უმეტესი ნაწილი. კოშკში შესასვლელი მეორე სართულზეა, ჩრდილოეთით. პირველი სართულის აღმოსავლეთ კედელში კვადრატული აგურის თაღოვანი ბუხარია, ჩრდილო-აღმოსავლეთით - ორი ორმაგი თახჩიანი სათოფური. სამხრეთ კედელში დატანებულია მეორე სართულზე ასასვლელი კიბე. სართული შელესილია. მეორე სართულის ჩრდილოეთ კედელში, კარის ორივე მხარეს, თითო ორმაგი თახჩიანი სათოფურია. ასეთივე სათოფურები სამხრეთ და აღმოსავლეთ კედლებშიცაა. სართული შელესილი ყოფილა. შენობას შემოვლებული აქვს თევზიფხურად ნაწყობი ბრტყელი ქვის სარტყელი.

## ლიტერატურა
* საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა,  ტ.5, თბ., 1990 წ.

კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის კოშკები
ბერშუეთის სამების ეკლესია

**ბერშუეთის სამების ეკლესია** — შუა საუკუნეების ეკლესია გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ბერშუეთის  ჩრდილოეთით 2 კილომეტრში. თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით. 

ეკლესია დარბაზულია (8,3 X 5,7 მ), ნაგებია რიყისა და ნატეხი ქვით. ეკლესიის არქიტრავით გადახურული კარი სამხრეთ კედელშია. აფსიდის თაღოვანი სარკმლის ორივე მხარეს თითო ოთხკუთხა ნიშია. დარბაზის გრძივ კედლებზე კაპიტელებიანი წყვილი პილასტრია. შენობის სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილზე მიშენებულია კარიბჭე. მის სამხრეთ კედელში კარია, დასავლეთისაში - თახჩა. ჩრდილოეთ და სამხრეთ ფასადებზე შემორჩენილია შირიმის ქვით ნაწყობი თაროსებრი ლავგარდანი.

## ლიტერატურა 
* საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა,  ტ.5, თბ., 1990 წ.

კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
სულავესის ზღვა

მინიატიურა|300პქ|სულავესის ზღვა
**სულავესის**, იგივე **ცელებესის ზღვა** — წყნარი ოკეანის დასავლეთი ნაწილი, რომელიც შემოსაზღვრულია სულუს არქიპეგალით, სულუს ზღვით, ფილიპინების კუნძულ მინდანაოთი — ჩრდილოეთით, სინგიჰეს კუნძულებით — აღმოსავლეთით, კუნძულ სულავესით — სამხრეთით, კუნძულ კალიმანტანით — დასავლეთით. ზღვა ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ გადაჭიმულია 675 კმ-ზე, აღმოსავლეთიდან დასავლეთისკენ 837 კმ-ზე. საერთო ფართობია 280,000 კმ². მაქსიმალური სიღრმეა 6,200 მ. სულავესის ზღვა, სამხრეთ-დასავლეთიდან მაკასარის სრუტით უკავშირდება იავის ზღვას.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოკეანის მკვლევარი
* სულავესის ზღვის გამოკვლევა - 2007 .
* NOAA 

კატეგორია:წყნარი ოკეანის განაპირა ზღვები
კატეგორია:ინდონეზიის ზღვები
კატეგორია:ზღვები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:სულავესის ზღვა
კატეგორია:აზიის ზღვები
კატეგორია:ფილიპინების ზღვები
კატეგორია:მალაიზიის ზღვები
კატეგორია:მინდანაოს გეოგრაფია
კატეგორია:ჩრდილოეთ სულავესის რელიეფი
კატეგორია:ინდონეზია-მალაიზიის საზღვარი
კატეგორია:ინდონეზია-ფილიპინების საზღვარი
კატეგორია:მალაიზია-ფილიპინების საზღვარი
კატეგორია:კალიმანტანის რელიეფი
იავის ზღვა

thumb|250პქ|იავის ზღვის რუკა
**იავის ზღვა** () — ფართო კუნძულთშორისი ზღვა წყნარ ოკეანეში, ზონდის შელფზე. მისი ფართობია 320,000 კმ². როგორც ზღვა, ის ჩამოყალიბდა უკანასკნელი გამყინვარების პერიოდში. ზღვა გადაჭიმულია ინდონეზიის კუნძულებს — ბორნეოს (*ჩრდილოეთით*), იავის (*სამხრეთით*), სუმატრის (*დასავლეთით*) და სულავესს (*აღმოსავლეთით*) შორის. ჩრდილო-დასავლეთიდან, კარიმატის სრუტე აკავშირებს სამხრეთ ჩინეთის ზღვასთან. 

იავის ზღვაზე მნიშვნელოვან ეკონომიკურ საქმიანობას წარმოადგენს თევზჭერა. ამ ზღვაში, 3.000 სახეობის წყალქვეშა ბინადარია. სწორედ ამიტომ, შექმნილია რამდენიმე ეროვნული პარკი. ზღვის აკვატორია საკმაოდ ბევრ ტურისტს იზიდავს.

1942 წლის თებერვალ-მარტში, ამ ზღვაში მიმდინარეობდა სამხედრო შეტაკება, რომელიც ისტორიაში იავის ზღვის ბრძოლის სახელით შევიდა. ის მეორე მსოფლიო ომის ერთ-ერთი ყველაზე ხანგრძლივი საზღვაო ბრძოლა იყო. ნიდერლანდების, ბრიტანეთის, ავსტრალიის და აშშ-ის სამხედრო-საზღვაო ძალებმა წარმატებით მოიგერიეს იაპონიის შეტევა კუნძულ იავაზე.

## რესურსები ინტერნეტში 
* http://www.fieldmuseum.org/research_collections/zoology/zoo_sites/seamaps/default.htm 
* ოკეანეებისა და ზღვების საზღვრები 

კატეგორია:წყნარი ოკეანის ზღვები
კატეგორია:ინდონეზიის ზღვები
კატეგორია:ზღვები ანბანის მიხედვით
ბერშუეთის კოშკი

**ბერშუეთის კოშკი** – კოშკი გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ბერშუეთის ცენტრში. თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით. 

კოშკი ცილინდრულია (დიამეტრი 7,3 მ), სამსართულიანია, ნაგებია რიყის ქვით და კვადრატული აგურით. შენობა დაზიანებულია: ჩანგრეულია პირველი სართულის გადახურვა, მესამე სართულის კედლების უმეტესი ნაწილი; შემორჩენილია კარის მხოლოდ ქვედა მონაკვეთი. პირველი სართული შიგნიდან სწორკუთხაა. მის კედლებში ნიშებია, რომლებშიც გაჭრილია ერთმაგი და ორმაგი თახჩიანი სათოფურები. შემორჩენილი საძელე ფოსოების მიხედვით ირკვევა, რომ ამ სართულს ბრტყელი გადახურვა ჰქონია. სამხრეთ-აღმოსავლეთ კედლის დასავლეთ ნაწილში დატანებულია ზედა სართულზე ასასვლელი კიბე. მეორე სართული წრიულია. კარი სამხრეთ-დასავლეთით აქვს. კარის ორივე მხარეს თითო ორმაგი, ხოლო სამხრეთის კედელში ერთი ერთმაგი თახჩიანი სათოფურია. გადახურვა გუმბათოვანია (ნაწყობია კვადრატული აგურით). კოშკს შემოვლებული აქვს რიყის ბრტყელი ქვის თევზიფხურად ნაწყობი სარტყელი.

## ლიტერატურა
* საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა,  ტ.5, თბ., 1990 წ.

კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის კოშკები
მალპიგის მილაკები

**მალპიგის მილაკები** — მწერების გამომყოფი სისტემაა, რომლებიც ერთი ბოლთი სხეულის ღრუს სითხეშია ჩაფლული. სითხიდან დაშლის პროდუქტები მილაკში ხვდება. მეორე ბოლოთი მილაკები ერთმანეთს უერთდება და მწერის სწორ ნაწლავში იხსნება. ნივთიერებათა ცვლის პროდუქტები და მოუნელებელი საკვები გამოიყოფა ერთად. ეს მხოლოდ იმიტომ ხდება ასე , რომ მალპიგის მილაკებს დამოუკიდებელი გამომტანი ხვრელი არ აქვს.

## წყარო 
*"ბიოლოგია" სახელმძღვანელო მე-7 კლასელთათვის. თბილისი. 1998. გვ -168 - ავტორები: პროფ. გ.თუმანიშვილი, ბიომეცნ. დოქ. ი.ლაზრიშვილი, პროფ. ნ. მითაგვარია, დოც. ი .ქორქია, პროფ. გ. ღვალაძე, პროფ. ს .ცაგარელი.

კატეგორია:ფეხსახსრიანთა ანატომია
კატეგორია:ენტომოლოგია
კატეგორია:ფიზიოლოგია
კატეგორია:გამომყოფი სისტემები
სამხრეთ ჩინეთის ზღვა

მინი|250პქ
**სამხრეთ ჩინეთის ზღვა** —  წყნარი ოკეანის განაპირა ზღვა, რომელიც გადაჭიმულია სინგაპურისა და მალაკის სრუტეებიდან ტაივანის სრუტემდე, ფართობი შეადგენს 3,500,000 კმ²-ს.

*ზღვა მდებარეობს:*
* კონტინენტური ჩინეთისა და კუნძულ ტაივანის სამხრეთით.
* ფილიპინების დასავლეთით.
* მალაიზიისა და ბრუნეის სამხრეთ-დასავლეთით.
* ინდონეზიის ჩრდილოეთით.
* მალაკის ნახევარკუნძულის ჩრდილო-აღმოსავლეთით.
* ვიეტნამის აღმოსავლეთით.

ზღვაში მდებარეობს ათასობით უწვრილესი კუნძული, რომლებიც არქიპელაგებად ჯგუფდებიან. ხშირად, ამ კუნძულების გამო, ნამდვილი შეჯიბრია გამართული სხვადასხვა ქვეყნებს შორის მათზე თავიანთი სუვერენიტეტის გასავრცელებლად.

## რესურსები ინტერნეტში 
* სამხრეთ ჩინეთის ზღვა — Google Earth 
* რესურსები ინტერნეტში სამხრეთ ჩინეთის ზღვით დაინტერესებულ პირთათვის

კატეგორია:წყნარი ოკეანის ზღვები
კატეგორია:ზღვები ანბანის მიხედვით
ტაივანის სრუტე

მინი|250პქ
**ტაივანის**, *იგივე* **ფორმოზის სრუტე** მდებარეობს კუნძულ ტაივანსა და კონტინენტურ ჩინეთს შორის. სრუტე სამხრეთ ჩინეთის ზღვის ნაწილია და ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან აკავშირებს მას აღმოსავლეთ ჩინეთის ზღვასთან. სრუტის სიგანეა 180 კმ, ხოლო ყველაზე ვიწრო ადგილი 131 კმ. 

## რესურსები ინტერნეტში
*Japan Dips its Toe in the Taiwan Strait 
*The Myth of the strategic location of the Taiwan Strait

კატეგორია:აზიის სრუტეები
პარაგვაი (მდინარე)

**მდინარე პარაგვაი** — სამხრეთ ამერიკის სამხრეთ-ცენტრალური ნაწილის უმთავრესი მდინარე. მისი შენაკადები გამოედინებიან ბრაზილიიდან, ბოლივიიდან, პარაგვაიდან და არგენტინიდან. სათავეს იღებს ბრაზილიის შტატ მატო-გროსოში, ხოლო შემდეგ, არგენტინაში ერთვის მდინარე პარანას. მისი სიგრძე სათავიდან პარანასთან შერწყმამდე 2621 კმ-ია. აუზის ფართობი შეადგენს 365 592 კმ²-ს.
[მინი|left|250პქ|პარაგვაის ხედი [ასუნსიონიდან]]

## რესურსები ინტერნეტში 
* National Geographic-ის სტატია
* http://www.chasque.apc.org/rmartine/hidrovia 

კატეგორია:ბრაზილიის მდინარეები
კატეგორია:ბოლივიის მდინარეები
კატეგორია:პარაგვაის მდინარეები
კატეგორია:არგენტინის მდინარეები