open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
თავისუფალი სვანეთი

მინი|348x348პქ|თავისუფალი სვანეთის რუკა (1855 წ.)
**თავისუფალი სვანეთი** () — პირობითი სახელწოდება, რომლითაც რუსეთის იმპერიაში აღინიშნებოდა ზემო სვანეთის უბატონო თემები. ტერმინი გაჩნდა მას შემდეგ, რაც 1853 წელს სვანეთის სამთავრო რუსეთის იმპერიას შეუერთდა.

## გეოგრაფია
თავისუფალი სვანეთი მდებარეობდა მდინარე ენგურის ხეობის ზემო ნაწილში ბალის ქედიდან უშგულის თემის ჩათვლით. ის ორად იყო გაყოფილი უღვირის ხეობით. წარმოადგენდა სვანეთის საბოქაულოს აღმოსავლეთ ნაწილს. აღმოსავლეთიდან თავისუფალ სვანეთს საზღვრავდა ყორულდაშის მთა, ჩრდილოეთ კავკასიონის მთავარი წყალგამყოფი ქედი, დასავლეთით ბალის ქედი, ხოლო სამხრეთით სვანეთის ქედი.

## დემოგრაფია
XX საუკუნის დასაწყისში თავისუფალი სვანეთის მოსახლეობა იყო 800-მდე ადამიანი, აქედან 70-მდე იყო აზნაური და სასულიერო პირი. თავადები თავისუფალ სვანეთში არ ცხოვრობდნენ. თავისუფალ სვანეთში სამი ტერიტორიული გაერთიანება იყო: სოფელი, თემი და ხევი. ყველაზე მსხვილი ერთეული იყო ხევი, ხოლო ყველაზე წვრილი ― სოფელი. სამივე დონის ტერიტორიული ერთეულის უმაღლესი ორგანო იყო ყრილობა. ის განკარგავდა საერთო საკუთრებას და აღასრულებდა სამართალს. თემების რაოდენობა იყო 7: ლატალის, ლენჯერის, მულახის, მესტიის, იფარის, კალისა და უშგულის. ცენტრი — სოფ. ლალხორი. მოსახლეობით ყველაზე დიდი იყო მულახის, შემდეგ კი იფარისა და ლატალის თემები.

სვანეთის ამ ნაწილში ცხოვრობდნენ შემდეგი გვარები ჩარკვიანები, ყიფიანები, იოსელიანები, ჯაფარიძეები, ქურდიანები, შარვაშიძეები, დევდარიანები, რატიანები, კორძაიები, ნიჟარაძეები  გულედანები, ნაკანები და სხვები.

## ლიტერატურა
* დასავლეთ საქართველოს მთიანეთის ისტორიის საკითხები, თბ., 1979;
* *ჩარკვიანი ა.,* საბჭოთა სვანეთი, თბ., 1974;
* *გასვიანი გ.,* დასავლეთ საქართველოს მთიანეთის ისტორიიდან, თბ., 1973;
* ჩარკვიანი ა., სვანეთი, თბ., 1967
* სვანეთის საისტორიო ძეგლები, ნაკვ. 2, თბ., 1941 (პ. ინგოროყვას გამოც.);
* გაბლიანი ე., ძველი და ახალი სვანეთი, თბ., 1925;
*

კატეგორია:სვანეთი
კატეგორია:ქუთაისის გუბერნია
მღვიმევის მონასტერი

**მღვიმევის დედათა მონასტერი** — მონასტერი მდინარე ყვირილის ხეობაში, ჭიათურის მუნიციპალიტეტის სოფელ მღვიმევის მახლობლად.

მონასტერში მოხვედრა ჭიათურიდან უფრო ადვილადაა შესაძლებელი. ჭიათურიდან მონასტერში მიდის ვიწრო და საკმაოდ გრძელი კიბე, რომლის გავლის შემდეგაც შესაძლებელია გვირაბში შესვლა. გვირაბი ხელოვნურადაა გაყვანილი, საკმაოდ გრძელია და მისი გადახურვა შემაგრებულია საყრდენი თაღებით.

სამონასტრო კომპლექსი მრავალი ნაგებობისაგან შედგება. მთავარი ტაძარი მაცხოვრის სახელობისაა. ის წარმოადგენს ორნავიან ბაზილიკას, რომლის ნავებიც ერთმანეთისაგან მასიურ სვეტებზე დაყრდნობილი თაღებითაა გამოყოფილი. ნაგებობის ფასადი შემკულია ძალზედ მდიდრული ჩუქურთმებით. აქ გვხვდება: სარკმლის გარშემო შესრულებული ჩუქურთმები, მონუმენტური ჯვრები, ერთმანეთზე გადაბმული რომბები, კარნიზის ჩუქურთმები და სხვ.  მაცხოვრის ტაძრის ერთ-ერთი ღირსშესანიშნაობა ხის კანკელია, რომელიც მთლიანადაა მოხატული. კანკელის კარი შემკულია ჭედური ფირფიტებით, ხოლო მის ზედა ნაწილში განლაგებულია მაცხოვრისა და თორმეტი მოციქულის კომპოზიცია, მისი (მაცხოვრის) ცხოვრების სხვადასხვა ეპიზოდები. ტაძარში შემორჩენილია კედლის ფრესკული მხატვრობაც, მათ შორის XIII საუკუნეში ამ მონასტრის დამაარსებლის, რატი რაჭის ერისთავის, მისი მეუღლისა და ძმის, ნიანია კახაბერისძის  პორტრეტები. ცენტრალური ტაძრის უკან მდებარეობს მღვიმევის მღვიმე, სადაც დიდ დღესასწაულებზე  წირვა ტარდება.

მონასტრის კიდევ ერთი ღირსშესანიშნაობა მცირე ზომის დარბაზული ეკლესია. მისი ჭერი და დასავლეთის კედელი ბუნებრივი კლდეა. ამ ეკლესიის აღმოსავლეთ კედელზე გამოკვეთილია ვერძის თავის ბარელიეფი, ხოლო სამხრეთის კედლის გარეთა მხარეს გვხვდება ფრესკული მხატვრობა. მონასტრის სხვა არქიტექტურული ნაგებობია: სამრეკლო და მონაზონთა სენაკები. მღვიმევის მონასტერში ინახებოდა უნიკალური ჭედური ხატები და ხეზე კვეთის ბრწყინვალე ნიმუში, ვაზის კარი. დღეისათვის ეს ნაკეთობები საქართველოს ხელოვნების სახელმწიფო მუზეუმის ფონდებშია დაცული. მღიმევის მონასტერი თავისი მდებარეობით ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ძეგლია საქართველოში.

2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.

## სქოლიო
კატეგორია:ჭიათურის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები
კატეგორია:კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები იმერეთის მხარეში
სპეთის ზედამაცხოვარი

**სპეთის ზედამაცხოვარი** — X-XI საუკუნების ეკლესია საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფელ სპეთის ტერიტორიაზე, მდ. ყვირილას ხეობაში, მოსახლეობისაგან მოშორებით.

სპეთის ზედამაცხოვარის ეკლესიას კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი მიენიჭა 2006 წლის 30 მარტს საქართველოს კულტურის, ძეგლთა დაცვისა და სპორტის სამინისტროს მიერ, ხოლო ამავე წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის № 665 ბრძანებულების თანახმად, მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.

## არქიტექტურა
სახელწოდება „ზედა მაცხოვარი“ მკვიდრდება XIX საუკუნიდან, მას შემდეგ რაც სპეთში აიგო მაცხოვრის სახელობის მეორე ეკლესია, რომელიც უშუალოდ სოფელში მდებარეობდა და ძველი ეკლესის ქვემოთ იდგა. ამჟამად სპეთში ორი ტაძარია „ზედა მაცხოვარი“ და „ქვედა მაცხოვარი.“ მეორე ეკლესია 1991 წლის მიწისძვრამ ნაწილობრივ დაანგრია და სოფლის მოსახლეობამ აღადგინა. რაც შეეხება „ზედა მაცხოვარს“ მისი ქტიტორის ვინაობას ჩვენამდე არ მოუღწევია. ცნობილია, რომ ტაძარი აშენებულია X-XI საუკუნეების მიჯნაზე და წარმოადგენს ერთნავიან დარბაზული ტიპის ნაგებობას. მისი არქიტექტურული იერი საუკუნეების მანძილზე არ შეცვლილა. მისთვის არ მიუშენებიათ გარშემოსავლელი და ვერც 1991 წლის მიწისძვრამ დაატყო თავისი კვალი. მიეხედავად ამისა ძეგლს პრობლემები ნამდვილად არ აკლია. ეკლესიის აღმოსავლეთის კედელზე განთავსებულია ორი ასომთავრული წარწერა, რომლებიც ფრაგმენტულადაა შემორჩენილი და შესაძლოა უახლოეს მომავალში საერთოდ განადგურდეს. მძიმე მდგომარეობაშია ფასადი, ქვის გადახურვა, ნესტისაგან დაწყებულია ქვის დაშლის პროცესი და საჭიროებს სასწრაფო რესტავრაციას. ჩვენი დროის წარწერა, რომელიც გვამცნობს, რომ: „ძეგლი დაცულია სახელმწიფოს მიერ“ ჩამოხსნილია და ეკლესიაშია შენახული.  სპეთის „ზედა მაცხოვრის“ ყველაზე დიდ ღირსშესანიშნაობას მისი კანკელი წარმოადგენს, რომელიც თაბაშირისაა და XI საუკუნეშია დამზადებული და ავთენტური სახით შემორჩა. სპეთის კანკელის შესახებ ცნობებს ვახუშტი ბატონიშვილიც გვაწვდის.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში 
*სპეთის „ზედა მაცხოვრის“ ხუროთმოძღვრული ძეგლი

## სქოლიო
კატეგორია:საჩხერის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები
კატეგორია:X საუკუნის ეკლესიები
კაცხის ტაძარი

**მაცხოვრის შობის სახელობის ტაძარი** — ტაძარი იმერეთის მხარეში, ჭიათურის მუნიციპალიტეტის სოფელ კაცხში, მდინარე კაცხურას ხეობაში. 2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.

## ისტორია
კაცხის ტაძარი სხვადასხვა დროს სხვადასხვა ფეოდალურ სახლთა საგვარეულო ეკლესიასა და საძვალეს წარმოადგენდა. იგი აშენებულია ბაღვაშების მიერ (ნაგებობის მთავარ შესასვლელში გვხვდება ბაღვაშთა გერბის შემადგენელი ფიგურები: ლომი და „მოხუცი ანგელოზი“), X-XI საუკუნეების მიჯნაზე. ძირითადი ნაწილის შენება დაწყებულა მას შემდეგ, რაც ბაგრატ III-ის მიერ კლდეკარიდან განდევნილი რატი ბაღვაში „დაჯდა მამულსა თუისსა არგვეთასა“ ე. ი. 899 წლის შემდეგ, X საუკუნის მიწურულს, ხოლო დამთავრებულა ბაგრატის მეფობის ბოლოს — 1010–1014 წელს. ეს დასტურდება ტაძრის სამხრეთ-დასავლეთი შესასვლელის ტიმპანიის წარწერითაც: „წმინდაო სამებაო, ადიდე შენს მიერ დამყარებული ბაგრატ აფხაზთა და ქართუელთა მეფე, ტაოსა და რანთა, კახთა და ყოვლის აღმოსავლეთის დიდი კურაპალატი“.

დავით აღმაშენებლის მიერ ბაღვაშთა საგვარეულოს დამარცხების და საქართველოდან განდევნის შემდეგ კაცხის ტაძარი უპატრონოდ დარჩა. გადმოცემით, ტაძარი ორჯერ დამწვარა, მაგრამ, ისევ აღუდგენიათ. XVI საუკუნეში მიტოვებული და დაზიანებული ტაძარი მისმა ახალმა მფლობელმა აბულასარ ამირეჯიბმა აღადგინა. XVII–XVIII საუკუნეებში კაცხი აბაშიძეების საგვარეულოს კუთვნილება გახდა. 1804 წელს, მეფე სოლომონ II-მ კაცხი უბოძა იმერეთში გადასულ სოლომონ ლიონიძეს — ერეკლე II-ის თანამებრძოლსა და ცნობილ პოლიტიკურ მოღვაწეს.

1838 წლამდე წინამძღვრად იხსენიებოდა გურიის ეპისკოპოსი ექვთიმე. 50-იან წლებში ტაძრის მოძღვარი იყო პეტრე მოდებაძე.

ჩამოთვლილი საგანძურის მცირედი ნაწილი ინახება საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში.

## იოსებ დურმიშიძის წვლილი 
კაცხის ტაძარი დურმიშიძეების გვარის ფუძედაც ითვლება. 1853-1854 წლებში რესტავრაციაზე უმუშავია სამ ლაზ კალატოზ ძმას, გვარად დურმიშებს, რომლებიც ივანე აბაშიძისათვის ახმედ-ბეგ თავდგირიძეს გაუგზავნია, აჭარის სანჯაყ-ბეგ აბაშიძის შუამავლობით. ძმათაგან ერთ-ერთი, სახელად იუსუფი, ქრისტიანულად მონათლულა იოსებ დურმიშიძის სახელით, დაქორწინებულა მღვდელ პეტრე მოდებაძის ქალიშვილ სალომეზე და კაცხში დარჩენილა საცხოვრებლად. იოსებ ოსმანისძე (გ. 1870 წელს) და სალომე (გ. 1871 წელს) დურმიშიძეები დაკრძალულნი არიან ტაძრის ეზოში . მათი შთამომავალი (შვილთაშვილი) იყო ბიოქიმიკოსი, აკადემიკოსი სერგი დურმიშიძე (1910-1989).

## იხილეთ აგრეთვე
*კაცხის სვეტი
*კაცხის ციხე

## ლიტერატურა
* ვ. წერეთელი, ჟამი შენებისა, ქუთაისი 2010 წ.
* ბერიძე ვ. „კაცხის ტაძარი“, „ქართული ხელოვნება“ N3 გვ. 73 — თბილისი, 1950

## რესურსები ინტერნეტში 
* კაცხის სვეტი და ეკლესია - ვ. ბერიძე 
* Кацхский храм в Имеретии - პ. იოსელიანი

## სქოლიო
კატეგორია:ჭიათურის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები
კასიუსი (ჯგუფი)

**კასიუსი** (**Cassius**) ფრანგული ჰაუზ მუსიკალური დუეტია. მასში შედიან პროდიუსერები ფილიპე სერბონეჟი და ჰუბერტ ბლანკ-ფრანკარდი, რომლებიც ხალხისთვის ცნობილები არიან როგორც **ფილიპე ზდარი** და **ბუმ ბასი**.

## ისტორია
ზდარმა და ბუმ ბასმა ერთად მუშაობა 1988 წელს დაიწყეს: ისინი პროდიუსირებას უკეთებდნენ ფრანგულ ჰიპ-ჰოპ მომღერალს Mc Solaarს.  1990 წელს მათ პირველი საკუთარი პროექტი შექმნეს, რომელსაც **La Funk Mob** ერქვა, და შემდეგ წელს უკვე ელეკტრონულ მუსიკასთან ექსპერიმენტები დაიწყეს, რის შედეგადაც ზდარი შეუერთდა Etienne de Crécy-ს პროექტ მოტორბასში.

ამის შემდეგ ზდარი და ბუმ ბასი თავიანთ პირველ ჰაუზ მუსიკალურ ტრეკს "Froxxy" ქმნიან, და 1996 წელს გამოსცემენ სახელით კასიუსი.

კატეგორია:ჰაუზ ჯგუფები
კატეგორია:ფრანგული ჰაუს-ჯგუფები
თავკომბალა

**თავკომბალა** — უკუდო ამფიბიების ლარვა. ცხოვრობს წყალში. აქვს გარეგანი ლაყუჩები, ორსაკნიანი გული, გრძელი კუდი, გვერდითი ხაზის ორგანოები. კიდურები არ აქვს. 3-4 თვის შემდეგ იწყება მეტამორფოზი: გული სამსაკნიანი ხდება, ვითარდება სისხლის მიმოქცევის მეორე (მცირე) წრე და უკანა კიდურები; ქრება ლაყუჩები, კუდი, გვერდითი ხაზის ორგანოები და სხვა. მეტამორფოზის დამთავრების შემდეგ ხმელეთზე გამოდის პატარა ბაყაყი, რომელსაც უკვე აქვს ხმელეთის ხერხემლიანთა ყველა ნიშან-თვისება.

## ლიტერატურა
კატეგორია:უკუდო ამფიბიები
თავსაბურავი

thumb|სხვადასხვა სახის თავსაბურავები
**თავსაბურავი** — ჩაცმულობის ერთ-ერთი კომპონენტი. ქალისა და მამაკაცის თავზე მოსახვევი ან დასახურავი. 

უძველესი ხანიდანვე ადამიანის სოციალური მდგომარეობის მაჩვენებელი ნიშანი (ცნობილია ტომთა ბელადების, ქურუმთა და სხვა თავსაბურავები და თავსამკაულები). თავსაბურავის ფორმას განსაზღვრავდა გეოგრაფიული გარემო, სამეურნეო-ეკონომიკური პირობები და ეთნოგრაფიულ ერთეულთა კულტურულ-ისტორიული ტრადიციები. დროთა ვითარებაში შემუშავდა თავსაბურავის განსხვავებული ტიპები: სამუშო, საუქმო, საქორწილო, სამგლოვიარო, სამეფო, სამხედრო, სასულიერო, საკარისკაცო და სხვა. ძველი ქართული წერილობით წყაროებში, თავსაბურავის მნიშვნელობით გვხვდება ტერმინები "საბურავი", "სარქმელი", "ქუდი" და სხვა. 

## ისტორია
სხვადასხვა ისტორიულ ხანაში თავსაბურავის ფორმაც იცვლებოდა; არსებობდა ქალის "კუბასტი", "მანდილი", "ლეჩაქი" და სხვა, სამეფო და საქორწილო - "გვირგვინი", სასულიერო - "კუნკული", "მიტრა", "ჩაცი", საომარი - "ჩაფხუტი", "ჩაჩქანი", "მუზარადი", "ზეჩი" და სხვა. XI საუკუნიდან თავსაბურავის აღსანიშნავად ფართოდ გავრცელდა ტერმინი ქუდი. იმ დროს ქუდს  გარდა მამაკაცებისა ქალებიც ატარებდნენ (უმთავრესად ცხენით მგზავრობის დროს). ქუდი ცალკეული კუთხეების მიხედვითაც განსხვავებული ყოფილა. ფეოდალურ ხანის საქართველოში ქუდის მრავალი სახეობაა ცნობილი, მ. შ. ბეწვისა და ნაბდისა. წყაროებში ნახსენებია ტყავ-ბეწვისაგან შეკერილი "საჩეხიანი" (კიდეებიანი) და "აფროსანი" (აკეცილკიდეებიანი) ქუდები: "თალფაქი" (საბას მიხედვით, "ქართული ქუდი"), "გრძელბეწოსანი", "ყარყუმის ქუდი", "კვერნის ქუდი", "ვეფხის ტყავისა" და სხვა. XIX საუკუნეში თავად-აზნაურები, თბილისელი მოქალაქეები და ყარაჩოხელები კრაველის მაღალ ქუდებს ატარებდნენ.

## ქართული თავსაბურავები
საქართველოს ეთნოგრაფიულ ყოფაში შემონახულია ქალისა და მამაკაცის მრავალფეროვანი თავსაბურავი. უპირველეს ყოვლისა, აღსანიშნავია ქალის რთული თავსაბურავი კომპლექსი "თავხურა", რომელიც ქართველი ქალის ეროვნული ჩაცმულობის-ქართული კაბის აუცილებელ ელემენტს წარმოადგენდა და თითქმის მთელს საქართველოში იყო გავრცელებული. ამ კომპლექსში შედიოდა ჩიხტი-კოპი, თავსაკრავი, ლეჩაქი, ბაღდადი, შუბლის ქინძისთავები და სხვა. ქალის ამ საერთო ქართულ თავსაბურავთან ერთად შემონახულია ადგილობრივი თავსაბურავები: ფშაური ჩიქოლა, ხელსახოცი, თავჩითა; ხევსურული სათაურა და მანდილი; თუშური კუჭურა, შუბლსაკრავი, კოპენა, ჩიქილა, თავსაკონი; აჭარული თეფელუღი და სხვა. მამაკაცის თავსაბურავიდან გვხვდება თუშური, იმერული, რაჭული, სვანური და სხვა. ნაბდის, კრაველის და ტყავ-ბეწვის ქუდები, თივთივის ყაბალახები და სხვა.

კაპიტალიზმის განვითარებამ არსებითად შეცვალა ტრადიციული ქართული ჩაცმულობა. ამჟამად მამაკაცის ტრადიციული თავსაბურავებიდან შემონახულია უმთავრესად თუშური და სვანური ნაბდის ქუდები. ქალის თავსაბურავის ტრადიციული ელემენტებს კი უმთავრესად დღესასწაულებზე იყენებენ.

## ლიტერატურა
*
კატეგორია:ჩაცმულობა
თავსისხლა

250პქ|მინი|მარჯვნივ|*Sanguisorba officinalis*
**თავსისხლა** () — მცენარეთა გვარი ვარდისებრთა ოჯახისა. მრავალწლოვანი ბალახები, იშვიათად ბუჩქბალახები და ბუჩქებია. აქვთ ფრთისებრი ფოთლები, თავაკისებრ ან თავთავისებრ ყვავილედებად შეკრებილი წვრილი ყვავილები. 

30-მდე სახეობა გავრცელებულია ჩრდილოეთ ნახევარსფეროს ზომიერ სარტყელში. საქართველოში — 1 სახებაა (Sanguisorba officinalis). ფართოდ გავრცელებული მცენარეა. მაღალი ღერო და მუქი წითელი ყვავილედი აქვს. იზრდება მდელოებზე, ბუჩქებსა და ტყის პირებზე. 

ფესურები და ფესვები შეიცავს მთრიმლავ და სხვა ნივთიერებებს, მათ ნახარშსა და ექსტრაქტს ხმარობენ შემკვრელ და სისხლის შემაჩერებელ საშუალებად. თავსისხლას ზოგ სახეობას აშენებენ დეკორატიულ მცენარედ.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ვარდისებრნი
თავკვერი

**თავკვერი** — ქართული აბორიგენული წითელყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში ქართლიდან. 

სახელწოდება მიღებული აქვს მარცვლის ბოლო ნაწილის კვერთან (ნაცარში გამომცხვარი მჭადი) მსგავსების გამო. თავკვერის მარცვალი შებრტყელებულ-შეზნექილია და ძალიან წააგავს კვერს.

თავკვერი ფართოდაა გავრცელებული შიდა ქართლში. აგრეთვე გავრცელებულია. აზერბაიჯანში, ტაჯიკეთში, თურქმენეთში, უზბეკეთში, ყაზახეთში, ყირგიზეთში და ყოფილი საბჭოთა კავშირის სხვა ღვინის მწარმოებელ ქვეყნებში.

სხვადასხვა ჯიშთან კუპაჟით თავკვერისაგან მზადდებოდა ე.წ. სამარკო ღვინოები.

თავკვერის მონაწილეობით გამოყვანილია ახალი პიბრიდული ჯიშები.

## ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ან საშუალოზე დიდი ზომისაა, ოვალური ფორმის, ხუთნაკვ-თიანი. ფოთლის ქვედა მხარე თითქმის შიშველია, მხოლოდ ძარღვებზეა შესამჩნევი უმნიშვნელო შებუსვა. ყვავილი მდედრობითი სქესისაა. მტევანი საშუალო ზომის, ცილინდრულ-კონუსური ან კონუსური ფორმის, ზოგჯერ ცილინდრული. უვითარდება ერთი ან ორი ფრთა, რის გამოც რთული მტევნის შთაბეჭდილებას ტოვებს. კუმსია ან ძლიერ კუმსი. მარცვალი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო, მუქი ლურჯი, თითქმის შავი. სქელკანიანია, ცვილისებრი ფიფქით დაფარული. რბილობი საკმაოდ ხორციანი და წვნიანი აქვს, გემო სასიამოვნო, მოტკბო-მომჟავო.

ჯიში საშუალოზე ძლიერი ზრდისაა. სრულ სიმწიფეში ოქტომბრის პირველ ნახევარში შედის. აავეგეტაციო პერიოდი კვირტის გაშლიდან სრულ სიმწიფემდე 217-228 დღეა. მტევნის საშუალო წონა 190-200 გრამია, საჰექტარო მოსავლიანობა კი 20.0-25.0 ტონა. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 19-21%-ს, მჟავიანობა — 7.5-8.5 გ/ლ-ს.

თავკვერისგან მაღალხარისხიან ღვინოს ამზადებენ. ჯიშური და კუპაჟში გამოყენებული ღვინო ხასიათდება მსუბუქი სხეულით, საშუალო ან საშუალოზე მცირე ალკოპოლით და ოდნავ მომატებული საერთო მჟავიანობით. თავკვერისგან დგება საინტერესო წითელი და მშრალი ან ვარდისფერი ღვინო ველური ვარდისა და წითელი ხილის სურნელით. განსაკუთრებით სასიამოვნოა ახალგაზრდა ღვინო.

## ნაცრისფერფოთლიანი თავკვერი
თავკვერის ერთ-ერთი ვარიაციაა.

ეს ვარიაცია ამპელოგრაფიული ნიშნებით საკმაოდ განსხვავდება ჩვეულებრივი თავკვერისგან. მისი ერთწლიანი რქა უფრო მონაცრისფროა და მასზე ჯიშისთვის დამახასიათებელი მოლურჯო ზოლები თითქმის არაა გამომჟღავნებული.

ფოთოლი უფრო ნაკლებადაა დანაკვთული. ნამდვილი თავკვერის ფოთოლზე უფრო სქელია და მონაცრისფრო.

ყვავილი, მტევანი და მარცვალი ფორმითა და ზომით ჩვეულებრივი თავკვერისებურია, რბილობი უფრო წვნიანია და შაქარის დაგროვებით 1-2,5%-ით აჭარბებს ნამდვილ თავკვერს. რბილობი ჩვეულებრივ თავკვერთან შედარებით ადვილად სცილდება კანს, წიპწას კი ძნელად.

წიპწა ძალიან განსხვავდება ნამდვილი თავკვერის წიპწისგან. იგი მომწვანოა, გრძელია და აოლისებური ფორმა აქვს.

ამპელოგრაფიული მახასიათებლებით ეს ვარიაცია ნამდვილი თავკვერისგან თითქმის არ განსხვავდება.

## ლიტერატურა
**უჯმაჯურიძე ლ., კაკაბაძე გ., მამასახლიშვილი ლ.,* „ქართული ვაზის ჯიშები“, თბ., 2018, გვ. 135

## სქოლიო
კატეგორია:ქართლის ვაზის ჯიშები
კატეგორია:ვაზის წითელყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
თავფარავნელი ჭაბუკი

**„თავფარავნელი ჭაბუკი“** — ქართული ხალხური ბალადა. პირველად 1882 წელს ჩაიწერა. გავრცელებულია უმთავრესად აღმოსავლეთ საქართველოში. ბალადა მოგვითხრობს „წყალგაღმა“ მცხოვრები ქალისა და თავფარავნელი ჭაბუკის სიყვარულის ამბავს: ღამით ჭაბუკი მიცურავს სატრფოსკენ, ქალის მიერ ანთებული სანთელი გზას უნათებს, „ავსული ბებერი“  აქრობს სინათლეს, ვაჟი წყალში იხრჩობა. ვ. კოტეტიშვილის აზრით, ბალადა მოარულ სიუჟეტზეა აგებული მსგავსად ბერძნული მითისა ჰეროსა და ლეანდრეს შესახებ. „თავფარავნელი ჭაბუკში“ შემორჩენილია ძველისძველი მითური წარმოდგენები.

## ლიტერატურა
* *კალანდაძე გ.,* ქართული ბალადები, თბ., 1957;
**კოტეტიშვილი ვ.,* ხალხური პოეზია, გამოც. მე-2, თბ., 1961;
 

კატეგორია:ქართული ბალადები
Live Earth

**Live Earth** () — პოპ- და როკ-მუსიკის საერთაშორისო ფესტივალი, რომლის მიზანი გლობალური დათბობის პრობლებაზე და ადამიანის როლზე ამ მოვლენაში ყურადღების მიქცევა იყო. აქციის ორგანიზატორი აშშ-ის ყოფილი ვიცე-პრეზიდენტი ელ გორი იყო. ფესტივალის კონცერტები 2007 წლის 7 ივლისს გაიმართა დედამიწის შვიდ კონტინენტზე:

thumb|მარჯვნივ|250px|ქვეყნები და ქალაქები, სადაც კონცერტები გაიმართა.
* ავსტრალია — სიდნეი (ავსტრალია)
* აზია — შანხაი (ჩინეთი), ტოკიო და კიოტო (იაპონია)
* ჩრდილოეთი ამერიკა — ნიუ-იორკი და ვაშინგტონი (აშშ)
* სამხრეთი ამერიკა — რიო-დე-ჟანეირო (ბრაზილია)
* ანტარქტიდა — კვლევით ცენტრში "როტერი"
* აფრიკა — იოჰანესბურგი (სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა)
* ევროპა — ლონდონი (ინგლისი) და ჰამბურგი (გერმანია)

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:მუსიკალური ფესტივალები
კატეგორია:კლიმატის ცვლილება
თავშავა

thumb|250px|Origanum vulgare
**თავშავა** (Origanum) — მრავალწლოვან ბალახოვან მცენარეთა გვარი ტუჩოსანთა ოჯახისა. წვრილი მოვარდისფრო-მეწამული ყვავილები შეკრებილია ფარისებრ ყვავილედებად. 

20-ზე მეტი სახეობა ევროპაში (უმთავრესად ხმელთაშუაზღვისპირეთის ქვეყნებში) და დასავლეთ აზიაშია გავრცელებული. საქართველოში ფართოდ არის გავრცელებული Origanum vulgare. იზრდება მშრალ მდელოებზე, ველებზე, ნათელ ტყეებში, ბუჩქნარებში. 

თაფლოვანი და ეთერზეთოვანია. შეიცავს აგრეთვე მთრიმლავ ნივთიერებებს და ასკორბინის მჟავას. გახმობილი ყვავილებისა და ფოთლების ნახარშს ხმარობენ ნაწლავების ატონიის დროს, ამოსახველებელ საშუალებად. ფოთლებს იყენებენ კულინარიაში, ლიქიორისა და არყის წარმოებაში.
## ლიტერატურა 
კატეგორია:ტუჩოსანნი
თავშანთაფა

**თავშანთაფა** — ვულკანური მთა საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის მხარეში, ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტში. 

მდებარეობს ჯავახეთის ზეგანზე, ფარავნის ტბის სამხრეთით, მდინარე ფარავნის მარცხენა მხარეს, სოფლების ფოკისა და განძანის შუაში, ფოკის რკინიგზის სადგურის ბოლოში (ახალქალაქისკენ). სიმაღლე ზღვის დონიდან 2179 მ. აგებულია პლიოცენური ასაკის ანდეზიტ-ბაზალტური და დაციტური ლავებით. თავშანთაფის კალთები დამრეცია. შემოსილია სუბალპური მდელოებით.

## ლიტერატურა
კატეგორია:სამცხე-ჯავახეთის მხარის მთები
თავჩაქუჩა ყანჩა

**თავჩაქუჩა ყანჩა** () — ფრინველი ვარხვისნაირთა რიგისა. მისი სხეულის სიგრძე 60 სმ აღწევს, ფერად მუქი ყავისფერია. თავზე უკან გადაწეული, მოგრძო ბუმბულის ქოჩორი აქვს. კისრის, თავისა და ქოჩრის მოხაზულობა პროფილში ჩაქუჩს წააგავს. თავჩაქუჩა ყანჩა გავრცელებულია აფრიკაში, კუნძულ მადაგასკარსა და სამხრეთ არაბეთში, ბუდობს ტყეებში წყლის პირას. მონოგამია. დებს 3-6 კვერცხს. იკვებება თევზით, პატარ-პატარა გველებით, ამფიბიებით, ჭიებით, მოლუსკებით, ფეხსახსრიანებით, მწერების მატლებით.

## ლიტერატურა
კატეგორია:თავჩაქუჩა ყანჩები
თავყვითელა

**თავყვითელა** () — მცენარეთა გვარი რთულყვავილოვანთა ოჯახისა. ერთ-, ორ- ან მრავალწლოვანი ბალახები, ბუჩქები ან ხისებრი მცენარეებია. 

1500-ზე მეტი (სხვა მონაცემებით 3000-მდე) სახეობა გავრცელებულია უმთავრესად სამხრეთ აფრიკასა და ხმელთაშუაზღვისპირეთის ქვეყნებში, აზიისა და ამერიკის ზომიერ სარტყელში. საქართველოში — 25 სახეობაა, მ. შ. 10 კავკასიის და 3 საქართველოს ენდემია. 

იზრდება მთის შუა და ზედა სარტყელში. სუბალპურ და ალპურ მდელოებზე. ზოგი სარეველაა (), ზოგი — სამკურნალო (ხარისშუბლა). ბევრ სახეობას აშენებენ დეკორატიულ მცენარედ.

## ლიტერატურა
კატეგორია:რთულყვავილოვანნი
სინაფსი

**სინაფსი** (ბერძნ. synapsis — შეერთება, კავშირი) — ნეირონის კონტაქტის ადგილი მეორე ნეირონთან, კუნთთან ან სხვა ორგანოსთან, რომლის საშუალებითაც ხდება აგზნების ან შეკავების გადაცემა. 

აგზნება ან შეკავება გადაეცემა მხოლოდ ერთი მიმართულებით, კერძოდ, ნეირონის სინაფსური დაბოლოებიდან (პრესინაფსიდან) მეორე ნეირონის სხეულზე, მის მორჩებზე ან ეფექტორული ორგანოს მემბრანაზე (პოსტსინაფსზე). პრესინაფსურ და პოსტსინაფსურ მემბრანებს შორის არს **სინაფსური ნაპრალი**. რომლის სიგანე სხვადასხვა სინაფსში რამდენიმე ათეულიდან რამდენიმე ასეულ ანგსტრემამდე მერყეობს. სინაფსის პრესინაფსური დაბოლოება, როგორც წესი, ნეირონის აქსონის გაფართოებული ნაწილისგან შედგება. აქ თავმოყრილია მიტოქონდრიების დიდი რაოდენობა, რაც მეტყველებს აქ მიმდინარე პროცესების მაღალ ენერგეტიკულ აქტივობაზე. არსებობს ამგზნები სინაფსები რომლებშიც ხდება პოსტსინაფსთა პოლარიზაცია, და შემაკავებელი სინაფსები, რომლებშიც მიმდინარეობს პოსტსინაფსური მემბრანის ჰიპერპოლარიზაცია. 

ცხოველთა უმრავლესობაში აგზნების ან შეკავების სინაფსური გადაცემა სპეციალური ქიმიური ნივთიერებების - მედიატორების საშუალებით ხდება. ასეთ სინაფსებში პრესინაფსურ დაბოლოებაში მოთავსებულია მედიატორით გავსებული ბუშტუკები - ვეზიკულები. მედიატორი სინაფსურ ნაპრალში ვეზიკულებიდან მცირე ულუფების, ქვანტების სახით გამოიყოფა პრესინაფსულ დაბოლოებაში სპაიკური პოტენციალის აღმოცენებისას. მედიატორის გამოყოფა პრესინაფსის მცირედი დეპოლარიზაციის დროსაც ხდება. ასეთ შემთხვევაში გამოყოფილი მედიატორის რაოდენობა მხოლოდ მინიატიურულ პოსტსინაფსურ პოტენციალებს იწვევს და ეფექტიანი გადაცემა არ ხდება. სინაფსურ ნაპრალში გამოყოფილი მედიატორი პოსტსინაფსურ მემბრანაზე სპეციფიკურად მოქმედებს. ყოველი სინაფსი შეიცავს მხოლოდ ერთი სახის მედიატორს, ხოლო ამ უკანასკნელის მოქმედება განპირობებულია პოსტსინაფსური მემბბრანის ქიმიური თავისებურებებით. მაგალითად: მედიატორი აცეტილქოლინი ჩონჩხის კუნთებზე ამგზნებად მოქმედებს, ხოლო გულის კუნთზე - შემაკავებლად. სინაფსში ინფორმაციის მედიატორულ გადაცემას უზრუნველყოფს რთული ქიმიური გარდაქმნების ციკლი. ერთი მხრივ, პრესინაფსულ დაბოლოებაში ყოველთვის ხდება მედიატორის საკმარისი მარაგის სინთეზი, ხოლო, მეორე მხრივ, სინაფსურ ნაპრალში არსებობს სპეციალური ნივთიერება, რომელიც მედიატორის სწრაფ დაშლას იწვევს და ამით უზრუნველყოფს გადაცემის ხანმოკლე მიმდინარეობას. აცეტილქოლინისთვის ასეთ ნივთიერებას წარმოადგენს აცეტილქოლინესთერაზა. ცენტრალურ ნერვულ სისტემაში დადგენილია რამდენიმე სახის ამგზნები მედიატორი: აცეტილქოლინი, სერიტონინი, ნორადრენალინი და სხვა. ნავარაუდევია აგრეთვე ზოგიერთი ამინომჟავას როგორც სპეციალური შემაკავებელი მედიატორის როლი. ასეთებია გამა-ამინომჟავა, გლიცინი და ტაურინი. ქიმიურ სინაფსში გადაცემის მედიატორულ ბუნებას ადასტურებს სინაფსური დაყოვნება.

გარდა ქიმიური სინაფსისა, ზოგიერთ უხერხემლო ცხოვველში (კიბოსნაირებში, რგოლოვან ჭიებში) დადგენილია ისეთი სინაფსის არსებობა, სადაც ინფორმაციის გადაცემა უშუალოდ ელექტრული დენის მოქმედებით ხორციელდება. ასეთ  სინაფსში სინაფსური დაყოვნება პრაქტიკულად ნულის ტოლია. გარდა წმინდა ქიმიური და ელექტრული სინაფსებისა ვარაუდობენ ისეთი სინაფსის არსებობასაც, სადაც გადაცემა შეიძლება ორივე გზით.

კატეგორია:ბიოფიზიკა
კატეგორია:ნევრობიოლოგია
თავფეხიანები

**თავფეხიანები** (Cephalopoda), უხერხემლოთა კლასი მოლუსკების ტიპისა. კარგად აქვთ განვითარებული სისხლის მიმოქცევის სისტემა, თავის ტვინი, გრძნობის ორგანოები (განსაკუთრებით თვალები). თავზე, პირის ირგვლივ 8 ან 10 კუნთოვანი საცეცი („ხელები“) აქვთ მისაწოვრებით, ზოგჯერ — რქოვანი კაუჭებით. მოძრაობენ რაკეტის პრინციპით. მანტიის ღრუში წყალი კუნთების შეკუმშვით გადაიდენება კუნთოვან ძაბრში, წარმოიქმნება ბიძგი და ცხოველი უკუსვლით მოძრაობს. თანამედროვე თავფეხიანებიდან გარეგანი ნიჟარა აქვს მხოლოდ ნაუტილუსს. დანარჩენების სხეული შიშველია, ზოგს ნიჟარის ნარჩენები კიროვანი ფირფიტების სახით კანქვეშ აქვს შემორჩენილი. თავფეხიანების ზომა 1 სმ-იდან 18 მ-მდე აღწევს.

თავფეხიანები ცალსქესიანი ცხოველებია. კვერცხიდან უკვე ფორმირებული პატარა ცხოველი გამოდის. ცხოვრობენ უმთავრესად თბილი ზღვების სანაპიროებთან, აგრეთვე დიდ სიღრმეზე, მტაცებლებია, იკვებებიან უმთავრესად თევზებით, კიბოსნაირებითა და მოლუსკებით, თვითონ კი ზღვის ძუძუმწოვრებისა (განსაკუთრებით კაშალოტის) და ფრინველების საკვებს წარმოადგენენ. მრავალი თავფეხიანები (კალმარები, სიპინი, რვაფეხა) რეწვის ობიექტია.

თანამედროვე ფაუნაში თავფეხიანების 600-მდე სახეობა 2 ქვეკლასშია გაერთიანებული: ოთხლაყუჩიანები (Tetrabranchia), რომელთაც მხოლოდ ნაუტილუსი და, შესაძლებელია, ამომწყდარი თავფეხიანების — ამონიტების დიდი ჯგუფი მიეკუთვნება და ორლაყუჩიანები (Dibranchia), რომელთაც სიპინი, კალმარი, რვაფეხა, აგრეთვე ამომწყდარი ჯგუფი — ბელემნიტები — ეკუთვნის.

უძველესი თავფეხიანების ნამარხები (1000-მდე სახეობა) ცნობილია კამბრიული ნალექებიდან. ფართო გავრცელების, სახეობათა სიმრავლისა და მათი სწრაფი ცვლის გამო თავფეხიანები ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი ჯგუფია პალეოზოური და მეზოზოური შრეების სტრატიგრაფიისათვის.

## ლიტერატურა
* *ყურაშვილი ბ.,* უხერხემლოთა ზოოლოგია, თბ., 1973;
*Жизнь животных, т. 2, М., 1968
* ქსე, ტ. 4, გვ. 570, თბ., 1979

*
კატეგორია:ცხოველები, რომლებსაც შეუძლიათ ფერის შეცვლა
კაცხის სვეტი

**კაცხის სვეტი** — კირქვის სვეტისებრი დენუდაციური „მოწმე“ — შთენილი კლდე  იმერეთის მხარეში ჭიათურის მუნიციპალიტეტის სოფელ კაცხში, მდინარეების კაცხურისა (ყვირილის მარჯვენა შენაკადი) და ღვითორის (ბუჯის მარცხენა შენაკადი) წყალგამყოფზე.

სვეტის სიმაღლე 40 მეტრია. ზოგიერთი მკვლევარი მიიჩნევს, რომ კაცხის სვეტი თავდაპირველად მონოფიზიტ განდეგილთა სამყოფელს წარმოადგენდა, თუმცა ეს მოსაზრება საყოველთაოდ არაა გაზიარებული, სათანადო არგუმენტაციის არქონის გამო. სვეტის ზედა ბაქანზე დგას ორი მცირე ზომის ეკლესია (დღეისათვის ისინი ნანგრევების სახითაა შემორჩენილი). ასეთ ადგილებში სამლოცველოების აგებას მკვლევრები უკავშირებენ მესვეტეობას, რომელიც VI საუკუნეში გავრცელებული იყო წინა აზიასა და, უპირველეს ყოვლისა, სირიაში, რომელთანაც ქრისტიანულ  საქართველოს მჭიდრო ურთიერთობა ჰქონდა. ერთი ეკლესია (V ს.) მშრალადაა ნაშენი ადგილობრივად მოპოვებული, უხეშად დამუშავებული ქვით, აფსიდი კლდეშია გამოკვეთილი. მეორე (VI ს.) ნაგებია ქვემოდან აზიდული კარგად გათლილი კვადრებით, აქვს კრიპტა (ქვედა სართული — სამარხი). არავინ იცის ზუსტად როდის შეწყდა რელიგიური ცხოვრება კაცხის სვეტზე, მაგრამ ვახუშტი ბატონიშვილის დროს აქ ბერები აღარ მოღვაწეობდნენ. 

კაცხის სვეტის არქიტექტურული ძეგლები 1944 წელს ალექსანდრე ჯაფარიძის ხელმძღვანელობით მთამსვლელთა ჯგუფმა ინახულა. ბოლო პერიოდამდე კაცხის სვეტზე ასვლა, ალპინისტური აღჭურვილობის გარეშე, შეუძლებელი იყო. 

2007 წლიდან კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის და გადარჩენის ფონდის დაფინანსებით დაიწყო სვეტზე არსებული ნაგებობების სარეაბილიტაციო სამუშაოები. კაცხის სვეტზე ასვლა აკრძალულია. გამონაკლის შემთხვევებში, ადგილობრივი ბერების ლოცვა-კურთხევით, სვეტზე მხოლოდ მამაკაცების ასვლაა შესაძლებელი. აღდგენილია სვეტის ძირში და თავზე არსებული სამლოცველოები, რაც  სვეტზე ამჟამად მოღვაწე ბერი მაქსიმეს დამსახურებაა. 

2007 წელს კაცხის სვეტზე არსებულ ნანგრევებში მამა მაქსიმემ აღმოაჩინა კირქვის მცირე ქვათლილი (ზომები 41X21 სმ), რომელზეც ათსტრიქონიანი ქართული ასომთავრული წარწერაა ამოკაწრული. წარწერა პალეოგრაფიული ნიშნებით XIII საუკუნით თარიღდება. წარწერაში მოხსენიებულია ვინმე ფრიად ცოდვილი გიორგი, რომელსაც „სამი სახლაკი“ აუშენებია „ძელი ცხოვრებაზე“ — ანუ სვეტის თავზე დამკვიდრებულ დაყუდებულთათვის.

ვახუშტი ბატონიშვილი მის შესახებ წერდა: 

2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.
## ლიტერატურა 
**ცინცაძე ვ.,* კაცხის „სვეტი“, „საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემიის მოამბე“, 1946, ტ. 7, № 8;

* წერეთელი ვ., ჟამი შენებისა, ქუთაისი 2010 წ.

## რესურსები ინტერნეტში 
*
*კაცხის სვეტი 
*Katskhi Pillar – Going to Church on a Stairway to Heaven
*"A Matter of Faith"

## სქოლიო 
კატეგორია:ჭიათურის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:ჭიათურის მუნიციპალიტეტის ბუნების ძეგლები
კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები
Peter Gabriel (1980 წლის ალბომი)

***Peter Gabriel*** — პიტერ გებრიელის მესამე სოლო-ალბომი. გამოიცა 1980 წელს. მის გარეკანზე გამოსახულია პიტერის დამდნარი სახე, რის გამოც ალბომის მეორე სახელწოდებაა ***Melt*** (დამდნარი). ალბომის გარეკანი სტორმ თორგერსონის შექმნილია.

ალბომმა მკაცრი კრიტიკა დაიმსახურა, განსაკუთრებით ორი სიმღერის, Games Without Frontiers, და Biko გამო. ალბომზე უკრავს ფილ კოლინზიც.

## სიმღერების სია 
ყველა სიმღერის ავტორია პიტერ გებრიელი

## Ein deutsches album
***Ein deutsches album*** გერმანულენოვანი სოლო-ალბომია, რომელიც დაფუძნებულია ალბომის *Peter Gabriel* (1980) სიმღერებზე. 1980 წლის თებერვალში გამოიცა სინგლი, რომელზეც შესული იყო სიმღერები „Games Without Frontiers“ და „Here Comes the Flood“ - ორივე გერმანულ ენაზე.

განსხვავება ალბომის ორ ვერსიას შორის მხოლოდ ის არის, რომ გებრიელმა უბრალოდ გერმანულ ენაზე იმღერა ყველა ტექსტი სტუდიაში. გერმანული ვერსია მიჰყვება ორიგინალურის სიმღერების სიას.

### სიმღერების სია 
ყველა სიმღერის ავტორია პიტერ გებრიელი

#### მხარე 1
# Eindringling – 5:00
# Keine Selbstkontrolle – 4:00
# Frag mich nicht immer – 6:04
# Start/I Don't Remember.
# Schnappschuß (ein Familienfoto) – 4:26
# Und durch den Draht – 4:28

#### მხარე 2
# Spiel ohne Grenzen – 4:07
# Du bist nicht wie wir – 5:32
# Ein normales Leben – 5:32
# Biko – 8:55

## რესურსები ინტერნეტში 
* ინფორმაცია საიტზე Discogs

## სქოლიო 
კატეგორია:პიტერ გებრიელის ალბომები
კატეგორია:1980 წლის ალბომები
კატეგორია:Geffen Records-ის ალბომები
კატეგორია:ალბომები სტორმ თორგერსონის გარეკანის დიზაინით
კატეგორია:ალბომები სტივ ლილიუაიტის პროდიუსერობით
კატეგორია:ალბომები Hipgnosis-ის გარეკანის დიზაინით
კატეგორია:Charisma Records-ის ალბომები
ჰომუნკულუსი

მინიატიურა|ჰომუნკულუსის გამოყვანა თეორიულად
**ჰომუნკულუსი** ( — „კაცუნა“) — ადამიანის მსგავსი არსება, რომელიც შუა საუკუნეების ალქიმიკოსთა აზრით, შეიძლება ხელოვნურად მივიღოთ. XVII საუკუნეში ფიქრობდნენ, რომ ჰომუნკულუსი მოთავსებულია სპერმატოზოიდში და დედის ორგანიზმში მოხვედრის შემდეგ ვითარდება ადამიანად. 

## იხილეთ აგრეთვე 
* ანიმალკულისტები
* პრეფორმიზმი

## ლიტერატურა
კატეგორია:ალქიმია
კატეგორია:ხელოვნური არსებები
კატეგორია:შუასაუკუნეების მითოლოგია
თათაბო

**თათაბო** (Atriplex) — მცენარეთა გვარი ჯიჯლაყასებრთა ოჯახისა. ერთწლოვანი ან მრავალწლოვანი ბალახები, ბუჩქბალახები ან ბუჩქებია. ფოთლები და ღერო დაფარულია ფქვილოვანი ნაფიფქით. ყვავილები თავმოყრილია თავთავისებრ ან საგველასებრ ყვავილედებში. 

200-მდე სახეობა გავრცელებულია ზომიერ და სუბტროპიკულ სარტყელში. საქართველოში 8–9 სახეობა იზრდება. თითქმის ყველა ერთწლოვანი ბალახია, მხო­ლოდ ერთი სახეობაა ბუჩქბალახი. უფრო აღმ. და სამხრ. საქართველოში გვხვდება.

ბიცობიანი უდაბნოებისა და ნახევრად უდაბნოების მცენარეებია. მინდვრებზე, ბაღებსა და ბოსტნებში გვხვდება სარეველადაც. რამდენიმე სახეობის ნორჩ ფოთლებსა და ღეროს მხალად ხმარობენ, ზოგი კარგი საკვები ბალახია აქლემის, ცხვრისა და ძროხისათვის. ზოგიერთს აშენებენ დეკორატიულ მცენარედ.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ჯიჯლაყასებრნი
თათელისმაღალი

**თათელისმაღალი** — მწვერვალი საქართველო რუსეთის (ინგუშეთი) საზღვარზე, მცხეთა-მთიანეთის მხარეში, დუშეთის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს თუშეთ-ხევსურეთის კავკასიონზე, მდინარეების არმხისა და ასის წყალგამყოფ კიდეგანის ქედზე. სიმაღლე ზღვის დონიდან 3755 მ. 

თათელისმაღალი აგებულია ლიასური თიხაფიქლებითა და წვრილმარცვლოვანი ქვიშაქვებით. კალთები დაღარულია ღრმა ხევებით. მთის ძირში მყინვარებიდან გამოდის მდინარეები არმხი და არხოტისწყალი. მთის კალთები შემოსილია სუსტად განვითარებული ნიადაგ-მცენარეული საფრით.

## ლიტერატურა
კატეგორია:მცხეთა-მთიანეთის მხარის მთები
Peter Gabriel (1978 წლის ალბომი)

***Peter Gabriel*** — პიტერ გებრიელის მეორე სოლო-ალბომი. გამოიცა 1978 წლის 2 ივნისს. მის გარეკანზე გამოსახულია პიტერის გაფხაჭნილი გამოსახულება, რის გამოც ალბომის მეორე სახელწოდებაა ***Scratch*** (ნაფხაჭნი). შემდეგი ორი ალბომი ასევე სათაურად ატარებს მუსიკოსის სახელს.

ამჯერად ალბომის პროდიუსერად იმუშავა რობერტ ფრიპმა.

ალბომი არც ისე კარგად გაიყიდა, მაგრამ #10 ადგილზე მოხვდა ბრიტანულ ჩარტებში. Mother of Violence დაიწერა გებრიელის მეუღლესთან, ჯილ გებრიელთან ერთად.

## სიმღერების სია 
ყველა სიმღერის ავტორია პიტერ გებრიელი, გარდა აღნიშნულისა.

* გრამფირფიტებზე White Shadow გრძელდებოდა უსასრულობამდე, სანამ მსმენელი ფირფიტიდან ნემსს არ მოხსნიდა.

## ჩარტები 
## სქოლიო 
კატეგორია:პიტერ გებრიელის ალბომები
კატეგორია:1978 წლის ალბომები
კატეგორია:Charisma Records-ის ალბომები
კატეგორია:ალბომები Hipgnosis-ის გარეკანის დიზაინით
კატეგორია:ალბომები რობერტ ფრიპის პროდიუსერობით
ვინუს უილიამსი

**ვინუს ებონი სტარ უილიამსი** (; დ. 17 ივნისი, 1980, ლინვუდი, კალიფორნია, აშშ) — ამერიკელი პროფესიონალი ჩოგბურთელი, მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი. ერთეულთა თანრიგში დიდი სლემის ტურნირების 23-გზის გამარჯვებულის – სერენა უილიამსის უფროსი და.

უილიამსს ერთეულებში 7 დიდი სლემის ტურნირი აქვს მოგებული – 5 უიმბლდონი და 2 აშშ-ის ღია პირველობა. მან ასევე ერთი წლის შემაჯამებელი ტურნირი მოიგო. ჯამში ამერიკელს WTA-ის 49 ტურნირი აქვს ერთეულთა თანრიგში მოგებული. იგი 11 კვირის განმავლობაში იკავებდა ერთეულთა რეიტინგში პირველ ადგილს. მას კაცთა თუ ქალთა ჩოგბურთში ყველაზე მეტ – 80 ერთეულთა დიდი სლემის ტურნირზე აქვს ნათამაშები.

წყვილებში ვინუსს სერენასთან ერთად 14 დიდი სლემის ტურნირი აქვს მოგებული – 6 უიმბლდონი, 4 ავსტრალიის ღია პირველობა, 2 საფრანგეთის ღია პირველობა და 2 აშშ-ის ღია პირველობა. იგი 8 კვირის განმავლობაში იკავებდა წყვილთა რეიტინგში პირველ ადგილს.

უილიამსს ასევე 2 დიდი სლემის ტურნირი აქვს შერეულ წყვილებში მოგებული – 1 ავსტრალიის ღია პირველობა და 1 საფრანგეთის ღია პირველობა ამერიკელ ჯასტინ გიმელსტობთან ერთად. ოლიმპიურ თამაშებზე, უილიამსმა ერთეულებში 1 ოქროს მედალი, წყვილებში 3 ოქროს მედალი და შერეულ წყვილებში 1 ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ბრიტანელ კეტლინ მაკ-კეინ გოდფრისთან ერთად, მას ყველაზე მეტი ოლიმპიური მედალი აქვს ჩოგბურთში მოგებული. უილიამსი ერთადერთი ჩოგბურთელია ისტორიაში, რომელსაც 4 სხვადასხვა ოლიმპიადაზე აქვს ოლიმპიური მედლები მოპოვებული. სანაკრებო დონეზე, მან ერთხელ მოიგო ფედერაციის თასი აშშ-ის ნაკრებთან ერთად.

## სტატისტიკა და მიღწევები
### დიდი სლემის ტურნირების ფინალები
#### ერთეულები: 16 (7–9)
#### წყვილები: 14 (14–0)
#### შერეული წყვილები: 3 (2–1)
### წლის შემაჯამებელი ტურნირის ფინალები: 3 (1–2)
(დ) – დახურული კორტი

### ოლიმპიური ფინალები
#### ერთეულები: 1 (1–0)
#### წყვილები: 3 (3–0)
#### შერეული წყვილები: 1 (0–1)
## იხილეთ აგრეთვე 
* უილიამსის დების მეტოქეობა
* ვ.უილიამსი–ჰინგისის მეტოქეობა

## რესურსები ინტერნეტში 
*  
* 
* 
* უილიამსი WTA-ს ოფიციალურ საიტზე
* უილიამსი ITF-ის ოფიციალურ საიტზე 
* უილიამსი ფედერაციის თასის ოფიციალურ საიტზე 

## სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი ჩოგბურთელები
კატეგორია:ავსტრალიის ღია პირველობის ჩემპიონები ჩოგბურთში
კატეგორია:ოლიმპიური თამაშების ოქროს მედალოსნები
კატეგორია:საფრანგეთის ღია პირველობის ჩემპიონები ჩოგბურთში
კატეგორია:უიმბლდონის ჩემპიონები
კატეგორია:აშშ-ის ღია პირველობის ჩემპიონები ჩოგბურთში
კატეგორია:მსოფლიოს პირველი ჩოგნები
კატეგორია:დაბადებული 1980
კატეგორია:დაბადებული 17 ივნისი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
თაკვერი

**თაკვერი** — ისტორიული მხარე საქართველოში. პირველად დამოწმებულია VII საუკუნის ანონიმურ სომხეთის გეოგრაფიაში. ადრინდელ ფეოდალურ ხანაში სახელწოდება „თაკვერი“ ორი მნიშვნელობით იხმარებოდა: ფართო მნიშვნელობით ახლანდელი რაჭა-ლეჩხუმს მოიცავდა, ვიწრო მნიშვნელობით კი — ცხენისწყლის აუზის შუა წელსა და მდინარე ლაჯანურას (რიონის შენაკადი) ხეობას შორის მდებარე ტერიტორიას. შუა ფეოდალურ ხანაში სახელწოდება „თაკვერს“ მხოლოდ მეორე მნიშვნელობით ხმარობდნენ. XI საუკუნეში თაკვერი სვანეთის ერისთავს ემორჩილებოდა, XII-XIII საუკუნეებში რაჭის ერისთავის საგამგეოში იყო. გვიანდელ ფეოდალურ ხანაში იგი ლეჩხუმის შემადგენლობაში შედიოდა.

## იხილეთ აგრეთვე 
* რაჭა
* ლეჩხუმი

## ლიტერატურა 
კატეგორია:საქართველოს ისტორიულ-გეოგრაფიული მხარეები
თალგამი

**თალგამი** () — კომბოსტოს გვარის ორწლოვანი ბოსტნეული კომბოსტოსებრთა ოჯახისა. პირველ წელს ივითარებს  ფოთლების  როზეტსა და ძირხვენას, მეორე წელს — საყვავილე ყლორტებს და იძლევა თესლს. ყვავილედი ფარისებრია, ყვითელხორციანი ჯიშების გვირგვინის ფურცლები მოყვითალო-ოქროსფერია, თეთრხორციანისა და მოყვითალო-ლიმონისფერი. ნაყოფი თვითხსნადი გრძელი ჭოტია. თესლი წვრილი და მრგვალია, ფერად ღია ან მუქი. თალგამი ყინვაგამძლეა (უძლებს 4-5°C ყინვას), ტენის მოყვარულია, ამასთან საკმაოდ სიცხეგამძლეცაა. მისი ზრდა-განვითარებისათვის ოპტიმალური ტემპერატურაა 12-20°C, სავეგეტაციო პერიოდი მოკლეა — 60-85 დღე.  

მოჰყავთ ყველანაირ ნიადაგზე. მოსავლიანობა 150-350 ც/ჰა. ძირხვენა შეიცავს 8,5-16,9% მშრალ ნივთიერებას (მათგან ნახევარი შაქრებია). C (22-73 მგ%), B1, B2 ვიტამინებს, კაროტინს, მდოგვის ზეთს, რომელიც აძლევს თალგამს სუნსა და გემოს. 

თალგამი იჭმება ნედლი, მოხარშული და შემწვარი. არსებობს თალგმი სუფრისა და პირუტყვის საკვები ჯიშები. სუფრის ჯიშებიდან ცნობილია პეტროვსკაია 1, მაისის ყვითელი მწვანეთავიანი 172, მილანის თეთრი წითელთავიანი 283. საქართველოში გავრცელებულია ადგილობრივი ჯიში „მესხური“, რომელსაც მოიისფრო ძირხვენა და გემრიელი, ნაზი, წვნიანი რბილობი აქვს. საკვები ჯიშებიდან, რომლებსაც „ტურნეფსს“ ეძახიან, ცნობილია ოსტერზუნდოვსკი და ბორტფელდსკი. საქართველოში ითესება „სკოროსპელი ვიკი“ და მოსკოვური.

## ლიტერატურა
კატეგორია:კომბოსტო
კატეგორია:ბოსტნეული
პარტნიორობა მშვიდობისთვის

350px|thumb|პროგრამის მიერ საქართველოში ჩატარებული ერთობლივი წვრთნები 2007 წ. ივლისში.

**პარტნიორობა მშვიდობისთვის** (, შემოკლ. PfP) — ჩრდილოატლანტიკური ხელშეკრულების ორგანიზაციის (ნატო) პროექტი, რომელიც მიზანი ნატოსა და ევროპის სხვა ქვეყნებს შორის ნდობისა და ურთიერთგაგების ჩამოყალიბებაა; პროგრამაში 23 ქვეყანა მონაწილეობს. შეიქმნა 1994 წელს, აღმოსავლეთის ბლოკის დაშლიდან მცირე ხანში. ათი საწყისი წევრი (ბულგარეთი, ჩეხეთი, ესტონეთი, უნგრეთი, ლატვია, ლიეტუვა, პოლონეთი, რუმინეთი, სლოვაკეთი და სლოვენია) ამჟამად უკვე ნატოს წევრები აარიან. 1995 წლის 26 აპრილს,  პროექტს შუერთდა მალტაც, თუმცა 1996 წლის ოქტომბერში ნეიტრალურობის შენარჩუნების მიზნით გამოვიდა. 2006 წლის 29 ნოემბრის ნატოს სამიტზე რიგაში ბოსნია და ჰერცეგოვინა, მონტენეგრო და სერბია მოწვეულ იყვნენ პროექტში, რის შემდეგაც ისინიც გაწევრიანდნენ 2006 წლის 14 დეკემბერს.

## რესურსები ინტერნეტში
* The Partnership for Peace programme
* Partnership for Peace Information Management System (PIMS)
* Building a Partnership for Peace

კატეგორია:საქართველოს საგარეო ურთიერთობები
კატეგორია:ნატო
Plays Live (ალბომი)

***Plays Live*** — პიტერ გებრიელის პირველი საკონცერტო ალბომი. იგი გამოიცა ორი ფირფიტისა და აუდიოკასეტის სახით. 2002 წელს ამერიკაში გამოვიდა მისი შემოკლებული ვერსია, *Plays Live - Highlights*, რომელშიც შეტანილია მხოლოდ 12 სიმღერა. ბრიტანეთში ამავე დროს გამოვიდა სტანდარტული ვერსია 16 სიმღერით.

ერთადერთი ახალი სიმღერა არის I Go Swimming, რომელიც გადიოდა რადიოსადგურების ეთერში და მოხვდა ამერიკულ ჩარტებში 1983 წელს.

## სიმღერების სია
ყველა სიმღერის ავტორია პიტერ გებრიელი.

### გრამფირფიტა 
#### მხარე 1
# The Rhythm of the Heat – 6:26
# I Have the Touch – 5:18
# Not One of Us – 5:29
# Family Snapshot – 4:44

#### მხარე 2
# D.I.Y. – 4:20
# The Family and the Fishing Net – 7:22
# Intruder – 5:03
# I Go Swimming – 4:44

#### მხარე 3
# San Jacinto – 8:27
# Solsbury Hill – 4:42
# No Self Control – 5:03
# I Don't Remember – 4:19

#### მხარე 4
# Shock The Monkey – 7:10
# Humdrum – 4:23
# On the Air – 5:22
# Biko – 7:01

### 2002 წლის გამოცემა: *Plays Live – Highlights* 
# I Have the Touch – 4:47
# Family Snapshot – 4:47
# D.I.Y. – 4:05
# The Family and the Fishing Net – 7:38
# I Go Swimming – 4:54
# San Jacinto – 8:19
# Solsbury Hill – 4:41
# No Self-Control – 5:04
# I Don't Remember – 4:12
# Shock The Monkey – 7:10
# Humdrum – 4:21
# Biko – 6:52

## პერსონალი 
* პიტერ გებრიელი – სინთეზატორი, ფორტეპიანო, ვოკალი
* ჯერი მაროტა – დასარტყმელი საკრავები, პერკუსია და ვოკალი
* ტონი ლევინი – ბას გიტარა, ვოკალი
* დევიდ როუდსი – გიტარა, ვოკალი
* ლარი ფასტი – სინთეზატორი

## ჩარტები 
### ალბომი
### სინგლები
## რესურსები ინტერნეტში 
*Plays Live საიტზე Discogs.com
*Plays Live - Highlights საიტზე Discogs.com

## სქოლიო 
კატეგორია:პიტერ გებრიელის საკონცერტო ალბომები
კატეგორია:1983 წლის საკონცერტო ალბომები
კატეგორია:Charisma Records-ის საკონცერტო ალბომები
კატეგორია:Geffen Records-ის საკონცერტო ალბომები
Peter Gabriel (1982 წლის ალბომი)

***Peter Gabriel*** ანუ როგორც მას აგრეთვე უწოდებენ, ***Security*** — პიტერ გებრიელის მეოთხე ოფიციალური სტუდიური ალბომი.

## ისტორია
ალბომი არის ციფრული ჩანაწერის ერთ-ერთი პირველი მაგალითი. მისი ინსტრუმენტული მხარე ძირითადად აგებულია სემპლირებაზე, სინთეზატორ Fairlight CMI-ს გამოყენებით და პერკუსიაზე. იგი ჩაიწერა გებრიელის ახალ სახლში, ეშკომბში, სომერსეტში (ინგლისი), 1981 წელს . 2002 წელს გამოვიდა ალბომის რემასტერინგი.

ალბომის სიმღერები სხვადასხვა თემაზეა. The Rhythm of the Heat დაფუძნებულია კარლ იუნგის ფილოსოფიაზე. San Jacinto მსმენელს უამბობს ინდიელების შიშზე თეთრი ადამიანის წინაშე. Shock the Monkey ყურადღებას ამახვილებს ექსპერიმენტებზე, რომლებშიც დღემდე არიან ჩართული მაიმუნები. Lay Your Hands on Me განკურნებაზეა, რომელიც მოიპოვება ნდობის მეშვეობით. The Family and the Fishing Net თანამედროვე ქორწილზეა, რომელზეც ვუდუისტური რიტუალები ტარდება. Wallflower 1980-იან წლებში ლათინურ ამერიკაში პოლიტიკური პატიმრების მიმართ დამოკიდებულებაზეა.

## სიმღერების სია 
## პერსონალი 
* პიტერ გებრიელი – ვოკალი, კლავიშები
* ტონი ლევინი – ბას გიტარა
* დევიდ როუდსი – გიტარა
* ჯერი მაროტა – დასარტყმელი საკრავები, პერკუსია
* ლარი ფასტი – სინთეზატორი

## *Deutsches album*
***Deutsches album*** გამოვიდა, როგორც 1982 წლის ***Peter Gabriel***-ის გერმანულოვენოვანი ალბომი. ტექსტებისა და ხმის მიქსის მხრივ ალბომი განსხვავდება სტანდარტული, ინგლისური ვერსიისაგან.

სიმღერების თანმიმდევრობა დისკზე შეცვლილია. დამატებითი ვოკალებიც გერმანულენოვანია, არანჟირება ოდნავ შეცვლილია, რაც განსხვავდება წინა გერმანული ალბომისგან, რომელზეც უბრალოდ დამატებული იყო გერმანული ტექსტი, სტუდიური ფონოგრამა კი იგივე იყო.

### სიმღერების სია 
ყველა სიმღერის ავტორია პიტერ გებრიელი, ტექსტები - პიტერ გებრიელი და ჰორსტ კენიგშტეინი.

;მხარე 1

# Der Rhythmus der Hitze – 5:36
# Das Fischernetz – 6:45
# Kon Takt! – 4:31
# San Jacinto – 6:13

;მხარე 2

# Schock den Affen – 5:43
# Handauflegen – 6:02
# Nicht die Erde hat dich verschluckt – 5:59
# Mundzumundbeatmung – 4:54

## რესურსები ინტერნეტში 
* ინფორმაცია საიტზე Discogs
* 
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:პიტერ გებრიელის ალბომები
კატეგორია:1982 წლის ალბომები
კატეგორია:Charisma Records-ის ალბომები
კატეგორია:Geffen Records-ის ალბომები
უიმბლდონის ტურნირი

**უიმბლდონის ტურნირი** () — უძველესი საჩოგბურთო ტურნირი მსოფლიოში, რომელიც 1877 წლიდან ყოველწლიურად ტარდება ლონდონის უბან უიმბლდონში. მიიჩნევა ყველაზე პრესტიჟულ ტურნირად ჩოგბურთში.

უიმბლდონი არის ოთხიდან ერთ-ერთი დიდი სლემის ტურნირებიდან და ერთადერთი, რომელიც ტარდება ბალახის საფარის კორტებზე. ქრონოლოგიურად უიმბლდონი წელიწადის მესამე დიდი სლემის ტურნირია, რომელიც ტრადიციულად იწყება ივლისის დასაწყისში და ორი კვირის განმავლობაში მიმდინარეობს. ქალთა ფინალი შაბათ დღეს, ხოლო მამაკაცთა ფინალი კვირას იმართება.

უიმბლდონი მამაკაცთა ერთეულებში ყველაზე მეტჯერ როჯერ ფედერერმა მოიგო, რომელიც 8-ჯერ გახდა ჩემპიონი, ხოლო ქალებში მარტინა ნავრატილოვამ 9-ჯერ იზეიმა გამარჯვება.

## უიმბლდონის ჩემპიონები მამაკაცთა ერთეულებში 
### სამოყვარულო ეპოქა 
მ შვიდჯერ მოიგო უიმბლდონი.]]
მ უიმბლდონი ხუთჯერ, ხოლო მისმა ძმამ რეჯინალდმა ოთხჯერ მოიგო.]]
მ 1934–36 წლებში უიმბლდონი ზედიზედ სამჯერ მოიგო და 2013 წლამდე იყო უკანასკნელი ბრიტანელი, რომელმაც ტურნირის მოგება შეძლო.]]

### პროფესიონალური ეპოქა 
 ზედიზედ ხუთჯერ მოიგო უიმბლდონი.]]
 1993 წლიდან 2000 წლის ჩათვლით, შვიდჯერ მოიგო უიმბლდონი.]]
 უიმბლდონი ყველაზე მეტჯერ – რვაჯერ მოიგო.]]

## სტატისტიკა 
### ჩემპიონები, რომლებმაც რამდენჯერმე მოიგეს ტურნირი 
### ჩემპიონები ქვეყნების მიხედვით 
## უიმბლდონის ჩემპიონები ქალთა ერთეულებში 
### სამოყვარულო ეპოქა 
 1903 წლიდან 1914 წლის ჩათვლით, შვიდჯერ მოიგო უიმბლდონი.]]
 ექვსჯერ გახდა უიმბლდონის ჩემპიონი.]]
მ 1927 წლიდან 1938 წლის ჩათვლით, რვაჯერ მოიგო უიმბლდონი.]]

### პროფესიონალური ეპოქა 
მ უიმბლდონი ყველაზე მეტჯერ – ცხრაჯერ მოიგო.]]
 1988 წლიდან 1996 წლის ჩათვლით, შვიდჯერ მოიგო უიმბლდონი.]]
 შვიდჯერ მოიგო უიმბლდონი.]]

## სტატისტიკა 
### ჩემპიონები, რომლებმაც რამდენჯერმე მოიგეს ტურნირი 
### ჩემპიონები ქვეყნების მიხედვით 
## გალერეა 

File:Centre Court roof.jpg|ცენტრალური კორტი
File:Wimbledon trophies.jpg|ტურნირის გამარჯვებულთა თასები (მამაკაცთა ტურნირის გამარჯვებული წინა, ხოლო ქალთა ტურნირის უკანა პლანზე.)

## რესურსები ინტერნეტში 
*  
* 
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:უიმბლდონის ტურნირი
კატეგორია:ჩოგბურთის დიდი სლემის ტურნირები
კატეგორია:ინგლისის სპორტი
კატეგორია:ლონდონი
თალუსი

**თალუსი**, *თალომი* (  — ტოტი, ამონაყარი, ყლორტი) — უმდაბლესი ანუ  თალუსოვანი მცენარეების (წყალმცენარეები, სოკოები, მოქსომიცეტები, ლიქენები) სხეული, რომელიც არ არის დანაწევრებული ღეროდ და ფოთლად. ზოგიერთ წყალმცენარეს საკმაოდ რთული მორფოლოგიური აგებულება აქვს, მაგრამ ნამდვილი ღერო და ფოთოლი არ გააჩნია. ყველაზე კარგად გამოხატული თალუსი აქვს ლიქენებს, რომლებიც თალუსის ფორმის მიხედვით ჯგუფებად იყოფა.

## ლიტერატურა
კატეგორია:მცენარეთა მორფოლოგია
Birdy (ალბომი)

***Birdy*** — პიტერ გებრიელის ალბომი მუსიკით ალან პარკერის ფილმიდან „ჩიტუნა“. ეს არის გებრიელის პირველი მნიშვნელოვანი ნამუშევარი კინოფილმისათვის.

ახალ კომპოზიციებთან ერთად, აქ წარმოდგენილია ძველი სიმღერებიც, რომლებიც გადამუშავებულია ინსტრუმენტულ თემებად. ტექსტი არც ერთი სიმღერას არ აქვს.

კომპოზიცია Birdy's Flight მოგვიანებით გამოყენებული იქნა რეჟისორ ჯონ ვუს ფილმში „უკეთესი მომავალი“.

## სიმღერების სია 
ყველა კომპოზიციის ავტორია პიტერ გებრიელი.

## პერსონალი 
*პიტერ გებრიელი - ვოკალები, კლავიშებიანები
*ჯონ ჰესელი - საყვირი
*Ekome Dance Company - დოლები
*ლარი ფასტი - კლავიშებიანი საკრავები
*ტონი ლევინი - ბასი, კონტრაბასი, ბეკ-ვოკალი
*ჯერი მაროტა - დასარტყმელი საკრავები, პერკუსია
*დევიდ როუდსი - გიტარა, ბეკ-ვოკალი
*მენი ელიასი - დასარტყმელი საკრავები
*მორის პერტი - დასარტყმელი საკრავები, პერკუსია
*ჯონ გიბლინი - კონტრაბასი, ბასი

## რესურსები ინტერნეტში 
*

## სქოლიო 
კატეგორია:პიტერ გებრიელის საუნდტრეკები
კატეგორია:1985 წლის ალბომები
კატეგორია:Charisma Records-ის ალბომები
კატეგორია:Geffen Records-ის ალბომები
ჰოლივუდი

thumb|300px|ჰოლივუდის განთქმული ნიშანი
**ჰოლივუდი** () — ლოს-ანჯელესის უბანი (კალიფორნია, აშშ), რომელიც დაუნტაუნის ჩრდილო-დასავლეთით მდებარეობს. მისი სახელგანთქმულობისა და კულტურული იდენტურობის გამო კინო სტუდიებთან და ვარსკვლავებთან, სიტყვა „ჰოლივუდი“ ამერიკის კინო და სატელევიზიო ინდუსტრიასთან ასოცირდება. დღესდღეობით კინო ინდუსტრია გარშემო მდებარე ადგილებშია მიმოფანტული, როგორიცაა ბერბანკი და ვესტსაიდი, მაგრამ დამატებითი ინდუსტრიები (როგორიცაა სამონტაჟო, ეფექტების, პოსტ-წარმოების, და განათების კომპანიები) ჰოლივუდში რჩება.

ჰოლივუდის ბევრი ისტორიული თეატრი საკონცერტო სცენებად და ძირითადი თეატრალური პრემიერებისთვის გამოიყენება, ისინი ასევე მასპინძლობს ხოლმე კინოაკადემიის დაჯილდოების ცერემონიას. იგი პოპულარული ტურისტული ღირსშესანიშნაობაა და მასთანაა განლაგებული სახელგანთქმული დიდების ხეივანი.

იმისდა მიუხედავად, რომ ლოს-ანჯელესში არაა მიღებული რომელიმე უბნისთვის ან დასახლებისთვის საზღვრების დაადგენა, ჰოლივუდი აქ გამონაკლისია.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში 
* AboutHollywood.com  – Top Hollywood Area Resource

## სქოლიო 
კატეგორია:ლოს-ანჯელესი
*
რეზისტორი

**რეზისტორი** ( ~U(t) = R \cdot I(t)

რეზისტორის წინაღობის სიდიდე ყოველთვის დატანილია კორპუსზე. საბჭოთა პერიოდში გამოიყენებოდა ტექსტური მარკირება, რომელზედაც ნომინალი პირდაპირ ეთითებოდა. დღესდღეობით გამოიყენება ფერის კოდი, რომელიც საშუალებას იძლევა დადგინდეს მისი წინაღობის სიდიდე, პლატაზე რეზისტორის ნებისმიერი მდებარეობის მიუხედავად. 

MLT 2W resistor.JPG|საბჭოთა რეზისტორი ტექსტური მარკირებით
Ceramic Composition Resistor 10k.png|თანამედროვე რეზისტორი ფერის კოდით

რეზისტორის მეორე მთავარი მაჩვენებელია მისი სიმძლავრე. იქიდან გამომდინარე, რომ ელექტრული წინაღობისას რეზისტორი იწყებს სითბოს გამოყოფას, მასზე მოდებული დენის სიმძლავრიდან გამომდნარე არჩევენ შესაბამისი გაბარიტის რეზისტორებს.

რეზისტორები არსებობს მუდმივი და ცვლადი.

Widerstaende hg.jpg|ცვლადი რეზისტორები

## იხილეთ აგრეთვე
*რეოსტატი

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
*
Passion: Music for The Last Temptation of Christ

***Passion: Music for The Last Temptation of Christ*** — პიტერ გებრიელის ალბომი, რომელშიც შესულია მუსიკა მარტინ სკორსეზეს ფილმიდან *ქრისტეს უკანასკნელი ცდუნება*. სინამდვილეში, მუსიკალური თემების დიდი ნაწილი ოდნავ შეცვლილია და დამატებულია ახალი კომპოზიციებიც, რაც ალბომს პიტერის საკუთარი სტუდიური დისკის სტატუსს აძლევს. 1990 წელს ამერიკული მუსიკის დაჯილდოების ცერემონიაზე მან მიიღო ჯილდო, როგორც ნიუ-ეიჯის ჟანრის საუკეთესო ჩანაწერმა. 2002 წელს გამოვიდა მისი და გებრიელის სხვა ალბომების რემასტერი.

## სიმღერების სია
## რესურსები ინტერნეტში 
*

## სქოლიო 
კატეგორია:პიტერ გებრიელის საუნდტრეკები
კატეგორია:1989 წლის საუნდტრეკები
კატეგორია:Virgin Records-ის საუნდტრეკები
კატეგორია:Geffen Records-ის საუნდტრეკები
კატეგორია:Real World Records-ის ალბომები