open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
იოჯი შინიკავა

— იაპონელი მხატვარი, რომელიც ცნობილია ვიდეო თამაშების სერიის, „Metal Gear“-ის ილუსტრაციით და იაპონელ ვიდეო თამაშების დიზაინერ ჰიდეო კოჯიმასთან მრავალ წლიანი თანამშრომლობით. 

იოჯი შინიკავა დაიბადა 1971 წლის 25 დეკემბერს ჰიროსიმაში. კიოტო სეიკას უნივერსიტეტის დასრულების შემდეგ მუშაობა დაიწყო ვიდეო თამაშების დეველოპერულ კომპანია Konami-ში. თავდაპირველად მუშაობდა ვიდეო თამაშის „Policenauts“-ის PC-98-ის ვერსიის გამმართველად. მოგვიანებით გახდა კონსოლზე პორტირებული ადრეული თამაშების სამხატვრო დირექტორი, ხოლო შემდგომში „Metal Gear“-ის სერიის პერსონაჟების მთავარი დიზაინერი, ამავე დროს სერიის ყველა ნაწილის სამხატვრო დირექტორის პოზიციას იკავებდა. 2015 წლიდან იკავებს კომპანია Kojima Productions-ის სამხატვრო დირექტორის თანამდებობას.

მასზე გავლენა მოახდინეს ანიმე და მანგა მხატვრებმა, როგორებიც არიან იოშიკაზუ იასუჰიკო და იოშიტაკა ამანო, ასევე დასავლელმა მხატვრებმა: ფრენ მილერი, ობრი ბირდსლი, ჟან ჟირო და ვილი პოგანი.  შინიკავა გამოიყენებს ფლომასტერებს, განსაკუთრებით Pentel Brush Pen-ს, აგრეთვე Adobe Photoshop-სა და Corel Painter-ს.

### ვიდეო თამაშები
## რესურსები ინტერნეტში
*
*

## ბიბლიოგრაფია
*„The Art of Metal Gear Solid“
*„The Art of Metal Gear Solid 2“
*„The Art of Metal Gear Solid 1.5“
*„The Art of Metal Gear Solid: The Original Trilogy“
*„Metal Gear Solid 4: Guns of the Patriots: Master Art Work“
*„Metal Gear Solid: Peace Walker: Official Art Works“
*„The Art of Metal Gear Solid V“
*„Visual Works of Anubis: Zone of the Enders“
*„The Art of Yoji Shinkawa Volumes 1-3“

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1971
კატეგორია:დაბადებული 25 დეკემბერი
კატეგორია:იაპონელი ილუსტრატორები
კატეგორია:Konami-ს თანამშრომლები
კატეგორია:ვიდეო თამაშების მხატვრები
კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
The Smile (ჯგუფი)

**The Smile** — ინგლისური როკ-ჯგუფი, რომელშიც შედიან Radiohead-ის წევრები ტომ იორკი (ვოკალი, გიტარა, ბასი, კლავიშებიანი საკრავები) და ჯონი გრინვუდი (გიტარა, ბასი, კლავიშებიანი საკრავები), ისევე, როგორც ტომ სკინერი (დასარტყმელი საკრავები). კრიტიკოსების აზრით, ჯგუფი უკრავს Radiohead-ის მსგავს მუსიკას, მეტი ჯაზური, კრაუტროკის და პროგრესული როკის ელემენტებით და უფრო თავისუფალი ჟღერადობით.

ჯგუფი შეიკრიბა COVID-19-ის პანდემიის დროს და მოულოდნელად გამოვიდა გლასტონბერის ფესტივალის ფარგლებში, 2021 წლის მაისში. 2022 წლის დასაწყისში მან გამოსცა ექვსი სინგლი და მსმენელების წინაშე საკუთარი კონცერტებით პირველად გამოჩნდა ლონდონში, რასაც კონცერტის პირდაპირ ეთერში გადაცემაც ახლდა. მაისში მან გამოსცა ნაიჯელ გოდრიჩის, Radiohead-ის პროდიუსერის თანაშემწეობით ჩაწერილი პირველი სტუდიური ალბომი *A Light for Attracting Attention*, რომელმაც მსმენელთა აღიარება მოიპოვა. 

2022 და 2023 წელს ჯგუფმა იმოგზაურა კონცერტებით ევროპასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში. მან გამოსცა ორი საკონცერტო EP, *The Smile (Live at Montreux Jazz Festival, July 2022)* და *Europe: Live Recordings 2022*, ხოლო მეორე სტუდიური ალბომი, *Wall of Eyes* (პროდიუსერი სემ პეტს-დეივისი) გამოვიდა 2024 წლის იანვარში.

## დისკოგრაფია
;სტუდიური ალბომები

* *A Light for Attracting Attention* (2022)
* *Wall of Eyes* (2024)
* *Cutouts* (2024)

;EP-ები

* *The Smile (Live at Montreux Jazz Festival, July 2022)* (2022)
* *Europe: Live Recordings 2022* (2023)

## სქოლიო
კატეგორია:ინგლისური არტ-როკ ჯგუფები
კატეგორია:Radiohead
კატეგორია:XL Recordings-ის შემსრულებლები
ბრედ მელდაუ

**ბრედფორდ (ბრედ) ალექსანდერ მელდაუ** (; დ. 23 აგვისტო, 1970, ჯექსონვილი) — ამერიკელი ჯაზპიანისტი და კომპოზიტორი.

მელდაუ მუსიკას სწავლობდა The New School-ში და ჯერ კიდევ სტუდენტობის დროს დადიოდა გასტროლებზე. ის იყო საქსოფონისტ ჯოშუა რედმენის კვარტეტის წევრი 1990-იან წლების შუა პერიოდში და ასევე ხელმძღვანელობდა თავის ტრიოს 1990-იანი წლების დასაწყისში. მის პირველ ტრიოში იყვნენ ბასისტი ლარი გრენადიერი და დრამერი ხორხე როსი. ამ კოლექტივებმა 10-ზე მეტი ალბომი გამოუშვეს.

2000 წლების დასაწყისიდან მელდაუმ ტრიოსა და სოლო ფორტეპიანოს გარდა სხვა მუსიკალურ ფორმატებშიც მოსინჯა ძალები. მელდაუს ალბომი *Largo*, რომელიც 2002 წელს გამოვიდა, შთაგონებულია როგორც ელექტრონულ, ისე როკსა და კლასიკურ მუსიკაში მოღვაწე მუსიკოსებისგან.

მელდაუს შექმნილ და შესრულებულ კომპოზიციებში ჩანს პოპის, როკისა და კლასიკული მუსიკის შერწყმა, გერმანული რომანტიზმის ჩათვლით. ის იყენებს ტრადიციული ჯაზის ელემენტებს, თუმცა მათით არ იზღუდება, ერთდროულად სხვადასხვა მელოდიის შესრულებით და პოპისა და როკის შეერთებით, მელდაუმ გავლენა მოახდინა ჯაზში და მის გარეთ მოღვაწე მუსიკოსების შესრულების სტილზე, ნაწარმოებების შექმნასა და რეპერტუარის არჩევაზე.

## სქოლიო
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი მამაკაცი მუსიკოსები
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი პიანისტები
კატეგორია:გრემის ჯილდოს მფლობელები
კატეგორია:ამერიკელი ჯაზ-პიანისტები
კატეგორია:დაბადებული 1970
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ჰერმან ბუდენზიგი

მინი|ჰერმან ბუდენზიგი
**ჰერმან კარლ რობერტ ბუდენზიგი** () (დ. 3 ივნისი, 1893, აიზენახი, გერმანია, — გ. 12 დეკემბერი, 1976, ჰაიდელბერგი, გერმანია) — გერმანელი პოეტი და მთარგმნელი.

I მსოფლიო ომის (1914-1915) დროს მობილიზებული იყო დასავლეთის ფრონტზე. ბრძოლის ველზე თავის არეში მიღებული ჭრილობის გართულებებმა ღრმა კვალი დაამჩნია მთელ მის ცხოვრებას. სწავლობდა სამართალს და პოლიტოლოგიას მიუნხენის და ჰაიდელბერგის უნივერსიტეტებში (დაამთავრა 1920 წელს). ავტორია ლექსების კრებულებისა, ავტობიოგრაფიული თხზულებებისა (მათ შორის „Morbus Sacer“, 1946) და სხვ. ცნობილია ადამ მიცკევიჩის და ლიტველი კლასიკოსების თარგმანებით. ბუდენზიგმა დააარსა და თვითონვე რედაქტორობდა ლიტერატურულ-სამეცნიერო ჟურნალს „მიცკევიჩ-ბლეტერს“ („Mickiewicz-Blätter”, 1956-1976).
 
ბუდენზიგი დაინტერესებული იყო საქართველოთი და შოთა რუსთაველის პოემით. ორჯერ იყო საქართველოში. 1966-1972 წლებში მოამზადა „ვეფხისტყაოსნის“ გერმანული თარგმანი, რომლის ფრაგმენტები სხვადასხვა გამოცემებში დაიბეჭდა, 1976 წელს კი სრული სახით გამოსცა გამომცემლობა „საქართველომ“. წინამორბედი მთარგმნელებისაგან განსხვავებით, ბუდენზიგმა შეგნებულად გამოიყენა ჰეგზამეტრი და ძირითადად შეინარჩუნა დედნის თითქმის ყველა შინაარსისეული ელემენტი თუ ფილოსოფიური სიღრმე, უფრო დაუახლოვა ორიგინალს. 1977 წელს გამოიცა მის მიერ თარგმნილი ირაკლი აბაშიძის ლექსთა ციკლი „რუსთაველის ნაკვალევზე“.

## ლიტერატურა
* Grażyna Szewczyk: Ein Freund Polens: Hermann Buddensieg, Übersetzer und Herausgeber der "Mickiewicz-Blätter", Deutsch-Polnisches Jahrbuch der Germanistik, Deutscher Akademischer Austauschdienst, Bonn 1993.
* Karin Hirn: „Die Macht des Leidens“ – Dr. Dr. h.c. Hermann Buddensieg: Dichter, Philosoph und Pazifist, in: Kurpfälzer Winzerfestanzeiger, Ausgabe 2010, S. 60–71.

კატეგორია:დაბადებული  3 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1893
კატეგორია:გარდაცვლილი  12 დეკემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1976
კატეგორია:გერმანელი პოეტები
კატეგორია:გერმანელი მთარგმნელები
კატეგორია:ქართველოლოგები
თელ-ავივის რაიონი

**თელ-ავივის რაიონი** (; ) — გეოგრაფიულად ყველაზე მცირე, თუმცა ყველაზე მჭიდროდ დასახლებული ისრაელის რაიონი ექვსი ადმინისტრაციული ერთეულიდან, 1,35 მილიონი მოსახლეობით.  აქედან, მოსახლეობის 98,9 % ებრაელია, 1,10 % არაბი (0,7 % მუსლიმი, 0,4 % ქრისტიანი).

რაიონის დედაქალაქია თელ-ავივი, ისრაელის ორი უდიდესი ქალაქიდან ერთ-ერთი და ქვეყნის ეკონომიკური, ბიზნეს და ტექნოლოგიური დედაქალაქი. თელ-ავივის რაიონისა და მისი მეზობელი ქალაქების მიერ შექმნილ მეტროპოლიტენს ადგილობრივად გუშ-დანი ჰქვია.

ის ერთადერთია ექვსი რაიონიდან, რომელიც არ ესაზღვრება არც დასავლეთ სანაპიროს და არც საერთაშორისო საზღვარს. თელ-ავივის რაიონი გარშემორტყმულია ჩრდილოეთით, აღმოსავლეთით და სამხრეთით ცენტრალური რაიონით და დასავლეთით ხმელთაშუა ზღვით. თელ-ავივის რაიონის მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 7259 ად/კმ².

## სქოლიო
კატეგორია:ისრაელის რაიონები
კატეგორია:თელ-ავივის რაიონი
კატეგორია:სტატიების ესკიზები ისრაელის გეოგრაფიის შესახებ
ბუზოღლი

საკუთარი სახელი **ბუზოღლი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* მიხეილ ბუზოღლი (მამა) — არქიტექტორი
* მიხეილ ბუზოღლი (შვილი) — არქიტექტორი
* ნადეჟდა ბუზოღლი-აბაშიძე — პედაგოგ-ვოკალისტი
მიხეილ ბუზოღლი (დ. 1879)

**მიხეილ ვართანის ძე ბუზოღლი** (დ. 1879, სოხუმი, — გ. 1959, თბილისი) — ქართველი არქიტექტორი, ინჟინერ-მშენებელი, წარმოშობით სომეხი.

დაიბადა ოსმალეთიდან ლტოლვილი სოხუმელი ვაჭრის და ხე-ტყის მრეწველის ოჯახში. დაამთავრა პეტერბურგის სამოქალაქო საინჟინრო ინსტიტუტი არქიტექტურის განხრით 1909 წელს. სხვადასხვა დროს მუშაობდა ბათუმში, ქუთაისში და სხვ. 1918 წლიდან ცხოვრობდა და მუშაობდა თბილისში. 1927 წლიდან პედაგოგიურ მოღვაწეობას ეწეოდა თბილისის პოლიტექნიკური ინსტიტუტსა და რკინიგზის ტრანსპორტის ინჟინერთა ინსტიტუტში. 1945–1949 წლებში იყო საქართველოს ჯანმრთელობის დაცვის სამინისტროს ი. კონიაშვილის სახელობის კურორტოლოგიისა და ფიზიოთერაპიის სამეცნიერო–კვლევითი ინსტიტუტის არქიტექტურული დაგეგმარებითი განყოფილების უფროსი. 

ძირითადად აპროექტებდა სამრეწველო და საკურორტო ნაგებობებს. ბუზოღლის ძირითადი ნამუშევრებია: ჩაის ფაბრიკები ჩაქვში (1927), ზუგდიდში (1931), „სახკინმრეწვის“ ფაბრიკა–ატელიე (1931) თბილისში,  საკურორტო სასტუმროები ახტალაში (1932), წყალტუბოში (1935), მენჯში (1935), ფიზიოთერაპიული კომპლექსები და სამკურნალო აბაზანები ბორჯომში (1930), წყალტუბოში (1930), მენჯში (1937) და სხვ. ავტორია კურორტების ქობულეთის (1930), ბორჯომის (1940) დაგეგმარებითი პროექტებისა. ცოლად ჰყავდა მუსიკოსი და პედაგოგი ნადეჟდა ბუზოღლი. არქიტექტორი იყო ასევე მათი შვილი მიხეილ ბუზოღლი.

## ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 1879
კატეგორია:გარდაცვლილი 1959
კატეგორია:სოხუმში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი არქიტექტორები
კატეგორია:სომეხი არქიტექტორები
ქნაფი

250პქ|მინი
**ქნაფი** () — ტრადიციული არაბული დესერტი. მზადდება ვერმიშელის მსგავსი ცომის ნაწარმით, სახელად *ქადაიფი*, რომელიც ამოვლებულია შაქრის სიროფში (ჰქვია კატარი), და როგორც წესი, მოყრილი/მოსხმული აქვს ყველი ან სხვა ინგრედიენტი, მაგალითად, სქელი ნაღები, ფსტა ან თხილი (რეგიონის მიხედვით). პოპულარულია ახლო აღმოსავლეთში. თურქეთში მას *Künefe*-ს უწოდებენ.

არაბულად ეს სახელწოდება შეიძლება აღნიშნავდეს როგორც თავად ცომს, ისე მთელ დესერტს. თურქულად ცომი ცნობილია როგორც '**, ხოლო ყველით დამზადებული დესერტი, რომელშიც ამ ცომს იყენებს — **'. ბალკანეთში მსგავსი ცომი ცნობილია როგორც , საბერძნეთში, როგორც , და წარმოადგენს სხვადასხვა კერძის მთავარ შემადგენელს.

## სქოლიო 
კატეგორია:არაბული სამზარეულო
კატეგორია:ლევანტის სამზარეულო
კატეგორია:თურქული დესერტები
მიხეილ ბუზოღლი (დ. 1912)

**მიხეილ მიხეილის ძე ბუზოღლი** (დ. 12 აგვისტო, 1912, ბათუმი, — გ. 1979, თბილისი) — ქართველი არქიტექტორი, საქართველოს დამსახურებული არქიტექტორი (1967).

არქიტექტორ მიხეილ ბუზოღლისა და მუსიკოს ნადეჟდა აბაშიძე-ბუზოღლის შვილი. დაამთავრა საქართველოს სამშენებლო–საინჟინრო ინსტიტუტი 1932 წელს. 1933–1934 წლებში მუშაობდა საქართველოს ჯანმრთელობის დაცვის სამინისტროს ი. კონიაშვილის სახელობის კურორტოლოგიისა და ფიზიოთერაპიის სამეცნიერო–კვლევითი ინსტიტუტის არქიტექტურულ დაგეგმარებით სექტორში, 1934–1938 წლებში — "მოსკოვპროექტის" მეორე სახელოსნოში, 1938–1941 წლებში — საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის საპროექტო სახელოსნო „აკადემპროექტში“; 1944 წლიდან გარდაცვალებამდე იყო „ჰიდროპროექტის“ თბილისის ფილიალის არქიტექტურული სექტორის ხელმძღვანელი. 

ძირითადი ნამუშევრები: ჩითახევის (1950), სოხუმის (1950), შაორის (1956), გუმათის (1958) და სხვ. სანატორიუმები „საქართველო“ (1956) და „კავკასიონი“ (1971) გაგრაში, „ივერია“ (ამჟამად სანიტორიუმ „მეშახტის“ მე-2 კორპუსი) წყალტუბოში და სხვ.

## ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 12 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული  1912
კატეგორია:ბათუმში დაბადებულები
კატეგორია:გარდაცვლილი  1979
კატეგორია:ქართველი არქიტექტორები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არქიტექტორები
ნადეჟდა ბუზოღლი

**ნადეჟდა ივანეს ასული ბუზოღლი** (ქალიშვილობის გვარი **აბაშიძე**) (დ. 28 აგვისტო, 1888, ქუთაისი, — გ. 20 თებერვალი, 1976, თბილისი) — ქართველი პედაგოგ-ვოკალისტი. პროფესორი (1963), საქართველოს ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე (1960).

სწავლობდა ქუთაისის ქალთა გიმნაზიაში. დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია (პედაგოგ გ. კირილოვას კლასი, 1927). 1938–1944 წლებში მუშაობდა თბილისის I სამუსიკო სასწავლებელში სოლო სიმღერის პედაგოგად, 1944 წლიდან — თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიაში. მისი მოწაფეები იყვნენ: ლ. გოგლიჩიძე, ე. აფხაზავა, გ. გაჩეჩილაძე, ნ. ქაჯაია, ნ. მიქელაძე, ა. გიგოლაშვილი და სხვ. ავტორია მეთოდურ-პედაგოგიური ხასიათის ნაშრომისა „ქართული რომანსის გამოყენება მომღერალთა ეროვნული კადრების აღზრდის საქმეში“ (თბილისი, 1959, რუსულ ენაზე).

ნადეჟდა აბაშიძე დაქორწინებული იყო არქიტექტორ მიხეილ ბუზოღლიზე. ჰყავდათ ორი შვილი — მიხეილი (არქიტექტორი) და ალექსი (ინჟინერი, მსახიობ დოდო ჭიჭინაძის ქმარი). ხანგრძლივი მეგობრობა და სასიყვარულო ურთიერთობა აკავშირებდა ზაქარია ფალიაშვილთან, რომელმაც ნადეჟდას მიუძღვნა ოპერები „დაისი“ და „ლატავრა“, რომანსები „რისთვის მიყვარხარ“ (ილია ჭავჭავაძის ლექსზე), „ნანა“ (ილია ჭავჭავაძის ლექსზე), პრელუდია და ფუგა ფორტეპიანოსათვის. ნადეჟდა ბუზოღლის და ფალიაშვილს ჰყავდათ შვილი — კომპოზიტორი ოთარ გორდელი.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 28 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1888
კატეგორია:გარდაცვლილი 20 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1976
კატეგორია:ქუთაისში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწეები
კატეგორია:ქართველი მომღერლები
სამეფო ყორღანი

**სამეფო ყორღანი** — ძვ. წ. IV საუკუნის II ნახევრის ანტიკური არქეოლოგიური ძეგლი უკრაინაში. სპარტოკიდების დინასტიის ერთ-ერთი მმართველის სამარხი, რომელიც მართავდა ბოსფორის სამეფოს ძვ. წ. 438-109 წლებში. ძეგლი მდებარეობს ყირიმში, ქერჩის ნახევარკუნძულზე, სოფელ აჯი-მუშკაის მახლობლად. ბორცვი აღმოსავლეთ ყირიმის ისტორიულ-კულტურული მუზეუმ-ნაკრძალის ნაწილია.

## ძეგლის აღწერა
ბორცვის 17 მეტრის სიმაღლის ბორცვის ქვეშ მდებარეობს 36 მეტრის სიგრძის დერეფანი (დრომოსი), რომელიც აგებულია რუსტიკული ქვის ბლოკებით და გლუვი ბლოკებით დამზადებული სამარხი კამერა. სამარხის ჩრდილოეთი ნაწილი გამოკლვეთილ კლდის მასივზე მდებარეობს, ხოლო სამხრეთ მხარე წარმოადგენს ფენოვან სუბსტრუქტურას. იატაკი მოპირკეთებულია ფილებით. კედლები დამზადებულია აჯიმუშკაის ქვის საბადოდან კირქვის საგულდაგულოდ მორგებული კვადრატებით. სამარხი პალატის დიზაინში, კუთხეებში გამოყენებული იყო საფეხურიანი პანდატივები კვადრატული საძვალიდან მის გუმბათზე გადასასვლელად. გუმბათი შედგება თანდათან კლებადი დიამეტრის 12 კონცენტრული რგოლისაგან, დაფარული ფილებით, რომელიც ქმნის ცრუ საფეხუროვან სარდაფს.

სამარხისკენ მიმავალ დრომოსს ზოგან ცოკოლი აქვს. დრომოსის საფარი ასევე წარმოადგენს ცრუ საფეხუროვან სარდაფს. კედლების ქვისა არარეგულარული და სხვადასხვა სიმაღლისაა. ქვის კვადრატები დამონტაჟებულია მხოლოდ წინა მხარეს, უკანა მხარეები დამუშავებულია შედარებით უხეშად.

ითვლება, რომ ყორღანი აშენდა ბოსფორის მეფე პერისადას I-თვის (ძვ. წ. 349/348 — ძვ. წ. 310/309) მის სიცოცხლეში. გვიანდელი წარმოშობის ქრისტიანული რელიგიური სიმბოლოები გრაფიტით არის ამოკვეთილი სამარხი პალატის კედლებზე, პანდატივებსა და დრომოსის კედლებზე. ყორღანს ქრისტიანები საკულტო ნაგებობად III-IV საუკუნეებში იყენებდნენ. დრომოსის ზედა მარჯვენა კედელზე ერთი წარწერაა — .

სამეფო ყორღანი გამოსახული იყო შვეიცარიელი მხატვრის კარლო ბოსოლის ნახატზე "მითრიდატეს საფლავი". ამ ნახატის ლითოგრაფია მოგვიანებით შევიდა ალბომში „ყირიმის პეიზაჟები და ღირსშესანიშნაობები“, რომელიც გამოქვეყნდა ლონდონში 1856 წელს.

## გალერეა 

Карло Боссоли. Могила Митридата.jpg|კარლო ბოსოლი, *მითრიდატეს საფლავი*, 1856
Царський курган 007.jpg|დრომოსი
Crimea Kerch Tsar's barrow-07.jpg|თაღი
Царський курган 001.jpg|შესასვლელი

## ლიტერატურა
* *С. Б. Буйських.* Царський курган  // 

## რესურსები ინტერნეტში
*Царський курган&nbsp;— м. Керч (фото, віртуальний тур)

## სქოლიო
კატეგორია:ყირიმის ისტორია
ია გიასი

**ია გიასი** (დ. 1989 ) — განელი წარმოშობის ამერიკელი რომანისტი. მისმა სადებიუტო რომანმა Homegoing, რომელიც გამოიცა 2016 წელს, 26 წლის ასაკში მოიპოვა წიგნის კრიტიკოსების ეროვნული წრე ჯონ ლეონარდის ჯილდო საუკეთესო პირველი წიგნისთვის, PEN/Heმინგუეის ჯილდო პირველი მხატვრული წიგნისთვის, წიგნის ეროვნული ფონდი . 2016 წლის " 5 წლამდე 35 " ჯილდო და ამერიკული წიგნის ჯილდო . მას მიენიჭა ვილჩეკის პრემია ლიტერატურაში შემოქმედებითი დაპირებისთვის 2020 წელს  გიასი ცხოვრობს ბერკლიში, კალიფორნია .
## ბიოგრაფია 
დაიბადა მამპონგში, განაში.  ის არის კვაკუ გიასის, ჰანტსვილის ალაბამას უნივერსიტეტის ფრანგული ენის პროფესორის და სოფიას ქალიშვილი, რომელიც მედდაა.   მისი ოჯახი შეერთებულ შტატებში გადავიდა საცხოვრებლად 1991 წელს, როდესაც მამამისი ამთავრებდა დოქტორანტურას ოჰაიოს სახელმწიფო უნივერსიტეტში .   და რომანი ასევე არჩეული იყო წიგნის კრიტიკოსების ეროვნული წრის მიერ ჯონ ლეონარდის ჯილდოზე, PEN/ჰემინგუეის ჯილდოზე საუკეთესო პირველი წიგნისთვის და ამერიკული წიგნის ჯილდო ამერიკულ ლიტერატურაში მრავალფეროვნებაში შეტანილი წვლილისთვის.    *Callaloo*,   *The Guardian*,  და *Granta* . 

გიასი საკუთარ შთაგონებად ასახელებს ტონი მორისონს ( სოლომონის სიმღერა ), გაბრიელ გარსია მარკესს ( *მარტოობის ასი წელი* ), ჯეიმს ბოლდუინს ( წადი უთხარი მთაზე), ედვარდ პ. ჯონსს ( *ქალაქში დაკარგული* ) და ჯუმპა ლაჰირს ( *მიუჩვეველი დედამიწა* ) .  

2020 წლის თებერვალში Knopf-მა გამოსცა გიასის მეორე წიგნი *Transcendent Kingdom* .   სარა კოლინზმა *The Guardian-* იდან აღწერა ეს, როგორც „*Homegoing-*ის ღრმა გაგრძელება“,  *USA Today-მა* თქვა, რომ "ის მალულად დამღუპველია"  და *The Vox*,  *Chicago Review of Books*,  და *The New Republic*  ასევე დადებითად განიხილა. წიგნში წარმოდგენილია გმირები მოთხრობიდან სახელწოდებით "Inscape", რომელიც გიასიმ გამოაქვეყნა ჟურნალ  გერნიკაში 2015 წელს, თუმცა გმირები განსხვავებულ სიტუაციებში არიან.

2021 წლის მარტში მან დაწერა ნარკვევი „შეკითხვა კითხვის ბიზნესზე, თუ როგორ ვკითხულობთ, რატომ ვკითხულობთ და რას *აკეთებს* კითხვა ჩვენთვის“. მან დაწერა: „მიუხედავად იმისა, რომ მე ღრმად მჯერა ლიტერატურის ძალისა, რომელსაც შესწევს უნარი გამოიწვიოს, გააღრმავოს და შეცვალოს, მე ასევე მჯერა,  რომ შავკანიანი ავტორების წიგნების ყიდვა მხოლოდ თეორიული, სასტიკად დაგვიანებული და სრულიად გაღარიბებული პასუხია მრავალსაუკუნოვან ფიზიკურ და ემოციურ ზიანზე ." 

## რესურსები ინტერნეტში 
* ია გიასი, "მე ვარ განელი ამერიკელი. ვარ შავი?", *The New York Times SundayReview* Opinion, 2016 წლის 8 ივნისი
* ინტერვიუ *Daily Show-* ში ტრევორ ნოესთან  (ვიდეო, 5:43), 2016 წლის 16 აგვისტო.
* ინტერვიუ სეთ მეიერსთან *გვიან ღამით* (ვიდეო, 3:15), 2 აგვისტო, 2016 წ.
* ინტერვიუ Tavis Smiley-ზე  (ვიდეო, 11:34) და ტრანსკრიპტი, 2016 წლის 2 ივნისი
* ქეით კელავეი, "იაა გიასი: "მონობა არის ხალხის გონებაში. ის კვლავ მოქმედებს ' , *The Guardian*, 2017 წლის 8 იანვარი.
* "იაა გიასი" ფოილში.
* ალეკ რასელი, "იაა  : "რასიზმი კვლავ ამერიკის დრამია ', 2018 წლის 20 აპრილი.

## სქოლიო 
კატეგორია:ქალი ისტორიული რომანისტები
კატეგორია:რასა აშშ-ში
კატეგორია:ამერიკელი ქალი რომანისტები
კატეგორია:აფრო-ამერიკელი რომანისტები
კატეგორია:დაბადებული 1989
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მწერლები
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი რომანისტები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
სიცხის ყურე

**სიცხის ყურე** (, ) — მთვარის ზღვა, რომელიც მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ცენტრალურ ნაწილში. ობიექტის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , სიგრძე  — 316.50 კმ. 

## რესურსები ინტერნეტში
* საერთაშორისო ასტრონომიული კავშირი — Sinus Aestuum.

კატეგორია:მთვარის ყურეები
კატეგორია:კვადრანტი LQ-11
გეილ კლივენი

**გეილ უინსტონ "ბაკ" კლევენი** (დ. 27 დეკემბერი, 1918 – გ. 17 ნოემბერი, 2006) — ამერიკელი პილოტი, რომელიც მსახურობდა შეერთებული შტატების არმიის საჰაერო საავიაციო ძალების მე-100 მძიმე ბომბდამშენების ჯგუფში მეორე მსოფლიო ომის დროს.

## Სამხედრო სამსახური 
### მეორე მსოფლიო ომი 
1940 წლის 20 თებერვალს, კლივენი ჯარში ჩაეწერა. მისი სამსახური მერვე საჰაერო ძალების მე-100 მძიმე ბომბდამშენების/ბომბარდირების ჯგუფში დაიწყო 1942 წლის 27 ოქტომბერს 

ის მონაწილეობდა რეგენსბურგის შატლის მისიაში, პილოტირებდა იმ რამდენიმე B-17-დან ერთ-ერთს, რომელმაც მიაღწია ჩრდილოეთ აფრიკას. 1943 წლის 8 ოქტომბერს, თავისი 22-ე მისიის მსვლელობის დროს, მისი თვითმფრინავი ჩამოაგდეს გერმანიის საჰაერო სივრცეში. 

## პირადი ცხოვრება 
კლივენი 1945 წლის ივლისში დაქორწინდა თავის ბავშვობიდან მოყოლებულ შეყვარებულზე, მარჯორიზე. ის გარდაიცვალა 1953 წლის აგვისტოში პოლიომიელიტის უეცარი ავადმყოფობის დროს კოფეივილში, კანზასში, მშობლებთან სტუმრობისას. 1955 წელს გეილ კლივენი დაქორწინდა ესთერ ლი ატიზე, რომელთანაც ცხოვრების დანარჩენი ნაწილი გაატარა. 

პილოტების სკოლაში, კლივენს მეტსახელი *ბაკი* უწოდა თანამემამულემ და საუკეთესო მეგობარმა ჯონ "ბაკი" ეგგანმა, რადგან ეს უკანასკნელი ფიქრობდა, რომ ის ჰგავდა თავის მეგობარს ვისკონსინიდან, სახელად ბაკში. 

ომის შემდგომ, კლივენმა მიიღო ჰარვარდის ბიზნეს სკოლაში და დოქტორის ხარისხი ასტროფიზიკაში.

## პოპულარულ კულტურაში 
კლივენსის როლს ასრულებს მსახიობი ოსტინ ბატლერი Apple TV+ -ის *"ჰაერის ოსტატებში"* . 

## ჯილდოები და დეკორაციები 
მას აქვს მიღებული:

## რესურსები ინტერნეტში
* გეილ უინსტონ კლივენი ამერიკის საჰაერო მუზეუმში

## სქოლიო
კატეგორია:გარდაცვლილი 2006
კატეგორია:დაბადებული 1918
კატეგორია:ჰარვარდის ბიზნესის სკოლის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:სამხედრო პილოტები
კატეგორია:სამხედრო პერსონალი დარგის მიხედვით
გაბრიელ მახტი

**გებრიელ სუონნ მახტი** (დ. 22 იანვარი, 1972) — ამერიკელი მსახიობი. ის ყველაზე მეტად ცნობილია ჰარვი სპექტრის როლისთვის USA Network-ის სერიალში *Suits* (2011–2019).

## ადრეული წლები
მახტი დაიბადა ბრონქსის რაიონში, ნიუ-იორკში. ის არის სიუზან ვიქტორია პულიერის, მუზეუმის კურატორისა და არქივისტისა და მსახიობის, სტივენ მახტის ვაჟი. მას ჰყავს სამი და-ძმა: ჯესი, მუსიკოსი (რომელმაც როლი ითამაშა *The Next Great American Band-* ში), არი სერბინი და ჯული. მისი ოჯახი ებრაულია.  მახტი ხუთი წლის ასაკიდან კალიფორნიაში იზარდებოდა.

ბევერლი ჰილზის საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ, ის სწავლობდა კარნეგი მელონის სახვითი ხელოვნების კოლეჯში, რომლის კურსდამთავრებული 1994 წელს გახდა.  კარნეჯი მელონში ყოფნის დროს ის გახდა დელტა აპსილონის საძმოს წევრი. 

## კარიერა 
მახტმა მიიღო ჯილდო "საუკეთესო ახალგაზრდა კინომსახიობი" მას შემდეგ, რაც 8 წლის ასაკში პირველი როლი შეასრულა ფილმში *რატომ მოვიტყუებოდი?* პსევდონიმით გაბრიელ სვანი. 

მან ითამაშა ბევრ ფილმში და მიიღო ბევრი სატელევიზიო როლი, მათ შორის *A Love Song for Bobby Long*, *The Good Shepherd*, *Why I Said So*, *The Recruit* და *Archangel* . 2001 წლის ფილმის *Behind Enemy Lines გადაღებებისას*, მახტმა ერთი კვირა გაატარა ზღვაში საფრენ გემბანზე, დერეფნებსა და ანგარში #3 USS *Carl Vinson-* ზე. მახტმა, ასევე, მთავარი როლი შეასრულა ფრენკ მილერის 2008 წელს უილ ეიზნერის კომიკური ქმნილების *The Spirit-ის* ადაპტაციაში. მიუხედავად იმისა, რომ ფილმი წარუმატებელი აღმოჩნდა კინოთეატრებში გამოსვლისთანავე, ფილმმა და მახტმა დიდი პოპულარობა მოიპოვეს.  

## პირადი ცხოვრება 
მინი| მახტი 2009 წელს
მახტი 2004 წელს დაქორწინდა ავსტრალიელ მსახიობ ჯასინდა ბარეტზე.  წყვილის პირველი შვილი, სეტაინი, დაიბადა 2007 წლის აგვისტოში ლოს-ანჯელესში .  მათ მეორე შვილი, ლუკა 2014 წლის თებერვალში შეეძინათ 

მახტი მეგობრობდა *Suits-ის* კოლეგასთან, სარა რაფერტისთან 1993 წლიდან მოყოლებული, მას შემდეგ, რაც ისინი ერთმანეთს უილიამსთაუნის თეატრალურ ფესტივალზე შეხვდნენ. 

მახტი ვეგეტარიანელია და მწვანე ცხოვრებას ეწევა. 

## ფილმოგრაფია 
### ფილმები 
### ტელევიზია 
## სქოლიო
## გარე ბმულები 
* 

კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი მამაკაცი მსახიობები
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი მამაკაცი მსახიობები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი ტელემსახიობები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი კინომსახიობები
კატეგორია:დაბადებული 1972
კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ნარიმან ჰასანზადე

**ნარიმან ალიმამედ ოღლუ ჰასანზადე** (; დ. 18 თებერვალი, 1931, პოილუ, ყაზახის რაიონი) — აზერბაიჯანელი პოეტი და დრამატურგი. აზერბაიჯანის სახალხო პოეტი (2005).

## ბიოგრაფია 
ნარიმან ჰასანზადე დაიბადა 1931 წლის 18 თებერვალს სოფელ პოილუში (ამჟამად აზერბაიჯანის აგსტაფას რაიონი) რკინიგზის მუშის ოჯახში. 1953 წელს დაამთავრა კიროვობადის სახელმწიფო პედაგოგიური ინსტიტუტის ფილოლოგიური ფაკულტეტი.
აზერბაიჯანის სსრ მწერალთა კავშირმა იგი გაგზავნა ლიტერატურის ორწლიან კურსებზე (მოსკოვი). სკოლის დამთავრების შემდეგ იგი შევიდა გორკის სახელობის ლიტერატურულ ინსტიტუტში. 1957 წელს სკოლის დამთავრების შემდეგ დაბრუნდა ბაქოში.
1962-1965 წლებში იყო აზერბაიჯანის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აზერბაიჯანული ლიტერატურის ისტორიის ფაკულტეტის ასპირანტი.
1965 წელს მიიღო ფილოლოგიურ მეცნიერებათა კანდიდატის ხარისხი. დისერტაციის თემაა „აზერბაიჯანი-უკრაინის ლიტერატურული ურთიერთობები“.
1962 წლიდან - აზერბაიჯანის სსრ ტელევიზიისა და რადიოს კომიტეტის რედაქტორი.
გაზეთ „ლიტერატურა და ხელოვნება“ (1976-1990) მთავარი რედაქტორი.
სსრკ ლიტერატურული ფონდის აზერბაიჯანული ფილიალის დირექტორი.
აზერბაიჯანის ინფორმაციისა და პრესის მინისტრის პირველი მოადგილე (1991-2001 წწ.).
აზერბაიჯანის მე-12 მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი (1990-1995 წწ.).

1978 წლიდან გაზეთ „ლიტერატურა და ხელოვნება“ მთავარი რედაქტორია.
ის არის ეროვნული საავიაციო აკადემიის აზერბაიჯანული ენისა და ლიტერატურის კათედრის გამგე.

## შემოქმედებითი საქმიანობა 
ნარიმან ჰასანზადეს ნაწარმოებები ითარგმნა სსრკ-ს ხალხთა ენებზე.
ჰასანზადემ აზერბაიჯანულად თარგმნა ალექსანდრე პუშკინის, ტარას შევჩენკოს, ნიკოლაი ნეკრასოვის, ივან ფრანკოს, ლესია უკრაინკას და სხვათა ნაწარმოებები.
ჰასანზადემ ასევე ჩაატარა კვლევა აზერბაიჯანულ-უკრაინის ურთიერთობების სფეროში.
სულ ჰასანზადეს 30-ზე მეტი წიგნი გამოიცა. მისი პიესების მიხედვით დადგმული სპექტაკლები იდგმება ქვეყნის წამყვან თეატრებში.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 18 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1931
კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები
კატეგორია:აზერბაიჯანის დიდების ორდენის კავალრები
კატეგორია:აზერბაიჯანის ღირსების ორდენის კავალრები
კატეგორია:აზერბაიჯანის სსრ-ის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწეები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
ჯაბირ ნოვრუზი

**ჯაბირ ნოვრუზი** (; დ. 12 მარტი, 1933 — გ. 12 დეკემბერი, 2002, ბაქო) — აზერბაიჯანული ლიტერატურის თვალსაჩინო წარმომადგენელი, აზერბაიჯანის სახალხო პოეტი (1999). აზერბაიჯანის სსრ დამსახურებული არტისტი (1979).

## ბიოგრაფია 
ჯაბირ ნოვრუზოვი დაიბადა 1933 წლის 12 მარტს აზერბაიჯანის ხიზის რაიონში. სკოლისა და პედაგოგიური კოლეჯის დამთავრების შემდეგ წელს ჩაირიცხა აზერბაიჯანის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ჟურნალისტიკის ფაკულტეტზე. ერთი წლის შემდეგ, აზერბაიჯანის მწერალთა კავშირის რეკომენდაციით, იგი გაგზავნეს გორკის სახელობის ლიტერატურულ ინსტიტუტში, რომელიც დაამთავრა 1957 წელს.

1958 წლისთვის მუშაობა დაიწყო საღამოს გაზეთ „ბაქოში“ ლიტერატურის მუშაკად. 1967-1970 წლებში მუშაობდა ლიტერატურულ-მხატვრულ ჟურნალში „აზერბაიჯანი“, ხოლო 1991-1993 წლებში გაზეთ „ლიტერატურა და ხელოვნება“-ს მთავარი რედაქტორი გახლდათ. 1970-1997 წლებში იყო რესპუბლიკის მწერალთა კავშირის გამგეობის მდივანი. იგი აქტიურად მონაწილეობდა ქვეყნის სოციალურ და პოლიტიკურ ცხოვრებაში. მისი ნაწარმოებები თარგმნილია მრავალ უცხო ენაზე. მან ასევე თარგმნა მსოფლიო პოეტების წიგნები აზერბაიჯანულ ენაზე.
შემოქმედების ერთ-ერთი მთავარი მიმართულება რომანტიული სტილი იყო. მისი ლექსების მიხედვით დაწერილია სიმღერები.

## სქოლიო
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები
ოსმან სარიველი

**ოსმან სარიველი** (; დ. 17 დეკემბერი, 1905, იქინჯი-შიხლი — გ. 3 ივლისი, 1990, ბაქო) — აზერბაიჯანის სახალხო პოეტი.

## ბიოგრაფია 
ოსმან აბდულა ოღლუ ყურბანოვი დაიბადა 1905 წელს ყაზახის ოლქის სოფელ იკინჯი შიხლში (ახლანდელი აზერბაიჯანის ყაზახის რაიონი). 1926 წელს დაამთავრა ყაზახის პედაგოგიური სემინარია, 1932 წელს - მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიური ფაკულტეტი.
1941-45 წლებში დიდი სამამულო ომის მონაწილე იყო.

## ლიტერატურული მემკვიდრეობა 
სარიველი თავის პოეტურ პრაქტიკაში ეყრდნობოდა აშუღურ პოეზიას. ოსტატურად გამოიყენა თავისი მდიდარი გამოცდილება, მან შექმნა სიმღერები, რომლებიც აჟღერდა მისი თანამედროვეების დროს. 
ომისშემდგომ წლებში სარიველის შემოქმედებითი ნიჭის კიდევ ერთი ასპექტი გამოიკვეთა. სატირული ლექსებით გამოდიოდა გაზეთებისა და ჟურნალების ფურცლებზე. სარიველი მრავალი ლიტერატურული ნაწარმოების ავტორია, ასევე ცნობილია, როგორც შესანიშნავი მთარგმნელი, რომლის წყალობითაც აზერბაიჯანულად ისმოდა სოფოკლეს „ანტიგონეს“ სტრიქონები.
გარდაიცვალა 1990 წელს ბაქოში. იგი მშობლიურ სოფელში დაკრძალეს.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 17 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1905
კატეგორია:გარდაცვლილი 3 ივლისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1990
კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები
კატეგორია:შრომის წითელი დროშის ორდენის კავალრები
კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები
კატეგორია:შრომითი წარჩინებისათვის მედლით დაჯილდოებულები
კატეგორია:ხალხთა მეგობრობის ორდენის კავალრები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ოქტომბრის რევოლუციის ორდენის კავალრები
ვიქტორ ბუნაკი

**ვიქტორ ვალერიანის ძე ბუნაკი** () (დ. 10 სექტემბერი, 1891, მოსკოვი, — გ. 11 აპრილი, 1979, იქვე) — რუსი ანთროპოლოგი, რუსული ფიზიკური ანთროპოლოგიის სკოლის ერთ-ერთი ფუძემდებელი. ბიოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი (1935), პროფესორი (1925).  

დაამთავრა მოსკოვის უნივერსიტეტის ბუნებისმეტყველების განყოფილება (1912). წლების მანძილზე ხელმძღვანელობდა მოსკოვის უნივერსიტეტის ანთროპოლოგიის ინსტიტუტს და ანთროპოლოგიის კათედრას. მისი შრომები შეეხება ანთროპოლოგიის თითქმის ყველა ძირითად დარგს, არის ავტორი რამდენიმე სახელმძღვანელოსი. პირველად მან სცადა აღმოსავლეთ სლავების ანთროპოლოგიური კლასიფიკაციის შექმნა, ასევე შეისწავლა კავკასიის ბრინჯაოს ხანის მოსახლეობა, გაავლო პარალელები წინა აზიის მოსახლეობასთან და შეადგინა კავკასიის მოსახლეობის ანთროპოლოგიური შემადგენლობის ორიგინალური სქემა. მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები, მათ შორის, ლენინის ორდენი. 

## ბიბლიოგრაფია 
### მონოგრაფიები 
* Методика антропометрических исследований. М., 1931.
* Антропометрические материалы для установления размеров одежды. Вып. 1. М.-Л.: Государственное изд-во легкой промышленности, 1932
* Антропометрия. М., 1941.
* Череп человека и стадии его формирования у ископаемых людей и современных рас. М.: Издательство Академии наук, 1959
* Антропология: Краткий курс. М., 1941 (совм. с М. Ф. Нестурхом, Я. Я. Рогинским);
* Происхождение и этническая история русского народа по антропологическим данным, М.: Наука, 1965 (редактор и автор ряда статей).
* Ископаемые гоминиды и происхождение человека, М., 1966 (редактор и автор ряда статей).
### სტატიები 
* Бунак В. В. О реакции агглютинации человеческих рас // Русский антропологический журнал. Т. 13. № 1-2. 1924.
* Бунак В.В Crania Armenica (Армянский череп) // (Исследования по антропологии Передней Азии с табл.измерений, графиками, диаграммами и фотографиями) Труды Антропологического НИИ при МГУ. Вып. 2. Приложение к Русскому антропологическому журналу. Т. 16. Вып. 1-2. М., 1927 г. 263с, 25 табл.
* Бунак В. В. Раса как историческое понятие // Наука о расах и расизм. Тр. ин-та антропологии МГУ. Вып. 1. М.; Л., 1938.
* Бунак В. В. Нормальные конституциональные типы в свете данных о корреляции отдельных признаков // Учёные записки МГУ. Вып. 34. М., 1940.
* Антропологический состав населения Кавказа, «ს. ჯანაშიას სახ. საქართველოს სახელმწ. მუზეუმის მოამბე», 1946, ტ. 13.
* Древнейшие краниологические типы Передней Азии, «Краткие сообщения Ин-та этнографии», 1947, т. 2.
* Род Homo, его возникновение и последующая эволюция. М., 1980.

## ლიტერატურა 
* Бунак, Виктор Валерианович / Васильев С. В. // Большой Кавказ — Великий канал. — М. : Большая российская энциклопедия, 2006. — С. 344-345. — (Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов ; 2004—2017, т. 4). — ISBN 5-85270-333-8.

კატეგორია:დაბადებული 10 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1891
კატეგორია:გარდაცვლილი 11 აპრილი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1979
კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები
კატეგორია:რუსი ანთროპოლოგები
კატეგორია:ლენინის ორდენის კავალრები
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
ჰელენ ადოლფი

[მინი| ჰელენ ადოლფის წიგნის სათაური  [1932 წ]]
**ჰელენ ადოლფი** (, დ.31 დეკემბერი, 1895, ვენა  —  გ. 13 დეკემბერი, 1998, სტეიტ-კოლეჯი, პენსილვანიის შტატი      ) —  ავსტრიელ - ამერიკელი ენათმეცნიერი და ლიტერატურათმცოდნე.

## ადრეული წლები და განათლება 
ჰელენ ადოლფი დაიბადა 1895 წელს ვენაში, ავსტრია-უნგრეთი, ებრაულ ოჯახში. მისი დედა, ჰედვიგ (დაბ. შპიცერი) ადოლფი, მხატვარი იყო, ხოლო  მამა, იაკობ ადოლფი — იურისტი. ადოლფს ჰყავდა უფროსი და, ანა ადოლფ შპიგელი. იგი იყო მწერლის, ლეონ ადელ შპიცერის  ბიძაშვილი.

ჰელენი სწავლობდა ვენის უნივერსიტეტში, რომელიც დაამთავრა 1923 წელს და მიიღო ლიტერატურის დოქტორის ხარისხი. ასევე მიიღო სამედიცინო ხარისხი ვენის უნივერსიტეტიდან. იმის გამო, რომ ვერ იშოვა სამსახური ვენაში, იძულებული გახდა სამუშაოს საძიებლად გერმანიაში, კერძოდ ქალაქ ლაიფციგში გამგზავრებულიყო.  

## კარიერა ევროპაში 
ჰელენმა ლაიფციგში  მუშაობა დაიწყო საგამომცემლო სახლში — Reclam-ში  პუბლიკაციების შექმნაზე, რომელიც ეძღვნებოდა გერმანიის ისტორიას პირველი მსოფლიო ომის დაწყებამდე.  გამომცემლობაში  მუშაობის გარდა, ადოლფი ასევე წერდა ლექსებს, სწავლობდა  რელიგიას და ფსიქოლოგიას, ასევე დაკავებული იყო ლოტერატურული თარგმანებით. მის თარგმანებს შორის აღსანიშნავია ჯენი გალზის ''Sainte Thérèse d'Avila*  ("წმინდა ტერეზა ავილიელი") 1923-1938 წლებში მსახურობდა რელიგიის ფსიქოლოგიის საერთაშორისო საზოგადოების მდივნად.  

## გამგზავრება ამერიკის შეერთებულ შტატებში 
[მინი| ჰელენ ადოლფის წიგნის სათაური, [1937 წ|მარცხნივ]]ანშლუსის გამო ადოლფმა ევროპიდან წასვლა გადაწყვიტა. იგი გაემგზავრა ამერიკის შეერთებულ შტატებში 1939 წლის აპრილში, გადავიდა ფილადელფიაში, პენსილვანია, სადაც მისი და ცხოვრობდა. მან დახმარება მიიღო ორგანიზაციიდან ამერიკის მეგობართა  კომიტეტი საზოგადოების სამსახურში . ჰელენი შვიდა პენსილვანიის უნივერსიტეტში ესპანური ენის შესასწავლად. იგი მუშაობდა ვირჯინიაში და კოლორადოში საშუალო სკოლებში, სადაც ასწავლიდა  უცხო ენებს. ჰელენი ფილადელფიაში 1943 წელს დაბრუნდა. იმავე წელს მან დაიწყო მუშაობა პენსილვანიის სახელმწიფო უნივერსიტეტში. 

1946 წელს მან დაიწყო მუშაობა  Penn State University Park-ში, სადაც 1953 წელს გახდა პროფესორი.  

ჰელენ ადოლფი წერდა გერმანულად. ძირითადად პოეზიით იყო დაკავებული.  მან საფუძვლიანად შეისწავლა წმინდა გრაალის საკითხი და 1961 წელს გამოსცა წიგნი *Visio Pacis: Holy City and Graal* . წიგნს მიენიჭა ლუის ჰ. მემორიალური პრიზი. მისი ნაშრომი გამოიცა ავსტრიაში 1964 წელს.

1968 წელს მის შესახებ გამოქვეყნდა *Festschrift (ფესტშრიფტი)''. 1987 წელს დაჯილდოვდა მეცნიერებისა და ხელოვნების პირველი ხარისხის საპატიო ჯვრით.  ჰელენ ადოლფი პენსიაზე გავიდა 1979 წელს.

## გარდაცვალება 
ჰელენ ადოლფი გარდაიცვალა 1998 წლის 13 დეკემბერს 102 წლის ასაკში პენსილვანიის  შტატის სტეიტ- კოლეჯში.  

## სქოლიო 
კატეგორია:გარდაცვლილი 1998
კატეგორია:გარდაცვლილი 13 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1895
კატეგორია:დაბადებული 31 დეკემბერი
კატეგორია:პენსილვანიის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ვენის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ვენაში დაბადებულები
მთვარის ზღვების სია

მინი|1882 წლის მთვარის ხილული მხარის რუკა ზღვებით და ოკეანეთი
**მთვარის ზღვების სია** — წარმოადგენს მთვარეზე არსებულ ვიზუალურად დიდ, ბნელ, ბაზალტის დაბლობების ე. წ. ოკეანის, ზღვების, ტბების, ყურეებისა და ჭაობების ჩამონათვალს. მთვარის ნომენკლატურის თანამედროვე სისტემა 1651 წელს შემოიღო ჯოვანი ბატისტა რიჩოლიმ. რიჩოლის მთვარის რუკა შედგენილია ფრანჩესკო მარია გრიმალდის მიერ.

## ოკეანე და ზღვები
## ტბები
## ყურეები
## ჭაობები
## რესურსები ინტერნეტში
* L. E. Andersson and Ewen A. Whitaker, *NASA Catalogue of Lunar Nomenclature*, NASA RP-1097, 1982, no ISBN.
* Ben Bussey and Paul Spudis, *The Clementine Atlas of the Moon*, Cambridge University Press, 2004, .
* Antonín Rükl, *Atlas of the Moon*, Kalmbach Books, 1990, .
* Ewen A. Whitaker, *Mapping and Naming the Moon*, Cambridge University Press, 1999, .
* NASA lunar Atlas
* Digital Lunar Orbiter Photographic Atlas of the Moon
* USGS: Moon nomenclature

## სქოლიო
აჰმედ იასავი

**აჰმედ იასავი**, *ხოჯა აჰმად იესევი* (დ. დაახლ. 1100, საირამი, ახლანდ. ყაზახეთი, — გ. 1166, ქ. იასი, ახლანდ. ქ. თურქესტანი, ყაზახეთი) — შუა აზიელი თურქულენოვანი სუფი პოეტი და მოაზროვნე.

აჰმედ იასავის შესახებ სარწმუნო ბიოგრაფიული ცნობები ძალზედ მწირია. შემორჩენილია მრავალი ლეგენდა. მამის გარდაცვალების შემდეგ ქალაქ იასიში დამკვიდრდა (აქედან ზედწოდებაც), ხოლო სუფიზმს ბუხარაში ცნობილ მუსლიმ მისტიკოსთან იუსუფ ჰამადანისთან ეზიარა. აჰმედ იასავის მიეწერება ჩაღათაურ ენაზე შექმნილი მისტიკურ-ფილოსოფიური ლექსების ციკლი „წიგნი სიბრძნისა“ („დივან-ი ჰიქმათ“), სადაც პოპულარული ფორმითაა გადმოცემული ისლამის ძირითადი წესები და დოგმები. ქადაგებდა ასკეტიზმს, ძალმომრეობისა და სიღარიბის ატანას და მოთმინებას; ზოგჯერ კიცხავდა დესპოტიზმსაც. 

იასავის მიერ შექმნილმა სუფიურმა ორდენმა დიდი პოპულარობა მოიპოვა. მის სწავლებას ბევრი მიმდევარი გამოუჩნდა, რასაც მისი მრავალრიცხოვანი მოწაფეების ფართოდ გავრცელება მოჰყვა. ამგვარად, აჰმედ იასავიმ თავისი მოღვაწეობით დიდი გავლენა მოახდინა შუა აზიის თურქულენოვან სამყაროში ისლამის და სუფიზმის განვითარებაზე. სიცოცხლეშივე წმინდანად მიიჩნეოდა. 1397-1398 წლებში ამირა თემურლენგმა იასიში (ახლანდ. ქ. თურქესტანი, ყაზახეთი) მის საფლავზე დიდებული მავზოლეუმის აგება დაიწყო და ის მალევე მომლოცველობის ადგილი გახდა (ამჟამად იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლია). 

## ლიტერატურა
* Beben, Daniel (2020). "Aḥmad Yasavī and the Ismāʿīlīs of Badakhshān: Towards a New Social History of Sufi-Shīʿī Relations in Central Asia". Journal of the Economic and Social History of the Orient. 63 (5–6): 643–681.
* John G. Bennett (1995). The Masters of Wisdom. Bennett Books. ISBN 978-1-881408-01-7.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:დაბადებული 1100-იანები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1166
კატეგორია:სუფისტები
კატეგორია:უზბეკი პოეტები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
შეხვედრის ადგილის შეცვლა შეუძლებელია

**„შეხვედრის ადგილის შეცვლა შეუძლებელია“** () — საბჭოთა ხუთსერიიანი, მძაფრსიუჟეტიანი, დეტექტიური სატელევიზიო მხატვრული ფილმი, რომლის რეჟისორია სტანისლავ გოვორუხინი. ფილმის გადაღებები მიმდინარეობდა 1978-1979 წლებში.

## სიუჟეტი
ფილმის სცენარი არკადი და გიორგი ვაინერებს ეკუთვნის და დაფუძნებულია მათივე რომანის „მოწყალების ერა“ სიუჟეტზე. სურათში მოქმედება ხდება ომის შემდგომ მოსკოვში, სადაც ბანდა „შავი კატა“ მოქმედებს. მის დაჭერაში მონაწილეობენ მოსკოვის სამძებრო განყოფილების (МУР) ბანდიტიზმთან ბრძოლის დეპარტამენტის თანამშრომლები, კაპიტან ჟეგლოვის ხელმძღვანელობით. ფილმის სიუჟეტი ეხმიანება ივან მიტინის კრასნოგორსკის ბანდის რეალურ ისტორიას, რომელიც 1950-იანი წლების დასაწყისში მოსკოვსა და მოსკოვის რეგიონში ძარცვებსა და მკვლელობებს ეწეოდა.

პავილიონის სცენები ძირითადად ოდესის კინოსტუდიაში გადაიღეს. მთავარი როლები შეასრულეს ვლადიმერ ვისოცკიმ და ვლადიმირ კონკინმა. ფილმში ასევე მონაწილეობენ არმენ ჯიგარხანიანი, სერგეი იურსკი და სხვა ცნობილი საბჭოთა მსახიობები. 
მინი|მარჯვნივ|ჟეგლოვის და შარაპოვის ძეგლი კიევში, უკრაინის შინაგან საქმეთა სამინისტროსთან

## ჯილდოები
სურათს არ აქვს კინემატოგრაფიული ჯილდოები. ფილმის შემქმნელებმა შინაგან საქმეთა სამინისტროს დიპლომები მიიღეს, ხოლო ვისოცკიმ სამჯერ მიიღო ჯილდო კაპიტანი ჟეგლოვის როლის შესრულებისთვის: 1981 წელს ერევანში IX საკავშირო კინოფესტივალზე - სპეციალური დიპლომი და ჟიურის პრიზი, 1987 წელს - სსრკ სახელმწიფო პრემია, ხოლო 1998 წელს - რუსეთის შინაგან საქმეთა სამინისტროს პრემია. 1999 წელს ვლადიმერ კონკინს მიენიჭა რუსეთის შინაგან საქმეთა სამინისტროს პრიზი შარაპოვის იმიჯის შექმნისათვის. პერსონაჟების ცნობილმა ფრაზებმა შეავსო პოპულარული გამონათქვამებისა და აფორიზმების ლექსიკონები.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:1979 წლის ფილმები
კატეგორია:ტელესერიალები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:სსრკ-ის ფილმები
კატეგორია:ლიტერატურაზე დაფუძნებული ფილმები
ნინო სურგულაძე

**ნინო სურგულაძე** (დ. 12 ოქტომბერი, 1977, თბილისი) — ქართველი საოპერო მომღერალი, მეცო-სოპრანო.

## ბიოგრაფია
დაიბადა თბილისში. დაასრულა თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია. ბარსელონაში, Francisco Viñas-ის სიმღერის საერთაშორისო კონკურსზე გამარჯვების შემდეგ, მან მიიღო სტიპენდია ლა-სკალის თეატრის აკადემიაში.  სადაც სწავლობდა ლეილა გენჯერთან და ლუჩანა სერასთან. საოპერო დებიუტი შედგა 2002 წელს და მას შემდეგ გამოჩნდა მსოფლიოს მრავალ საოპერო თეატრში.

მან ითამაშა იტალიურ სატელევიზიო ფილმში Rigoletto a Mantova (2010) და ქართულ ფილმებში ვალსი პეჩორაზე და მეტიჩარა.

ნინო სურგულაძე არის საქველმოქმედო ფონდის Desire Tree-ის დამფუძნებელი, რომლის მიზანია სამედიცინო დახმარების საჭიროების მქონე ბავშვების დახმარება.

## რესურსები ინტერნეტში
*
* Nino Surguladze at MCdomani (management agency) 
* Nino Surguladze at Operabase (performance schedule)
* 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 12 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1977
კატეგორია:ქართველი საოპერო მომღერლები
კატეგორია:ქართველი მსახიობები
კატეგორია:მეცო-სოპრანოები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ალექსანდრე ბაგრატიონ-მუხრანელი

**თავადი ალექსანდრე ბაგრატიონ-მუხრანელი** (დ. 1853 – გ. 1918) — ქართველი დიდგვაროვანი,მუხრანბატონების სახლის უფროსი (რიგითობით), ბაგრატიონთა ყოფილი სამეფო დინასტიის მუხრანული შტოს წარმომადგენელი და ერეკლე II-ის შთამომავალი (ქალის ხაზით). იმპერიული რუსეთის სამსახურში მყოფი გენერალი და იმპერატორ ნიკოლოზ II- ის უახლოესი წრის წევრი. ალექსანდრე მოკლეს ბოლშევიკებმა რევოლუციის შემდგომი არეულობისას.

## ბიოგრაფია 
ალექსანდრე დაიბადა თავად ირაკლი ბაგრატიონ-მუხრანელისა და თავადის ქალ ქეთევან არგუტინსკი-დოლგორუკოვის ოჯახში, სოფელ მჭადიჯვარში, საქართველოში. განათლება მიიღო ნიკოლაევსკის საკავალერიო სკოლაში, 1874 წელს შევიდა რუსეთის სამხედრო სამსახურში და მონაწილეობა მიიღო რუსეთ-თურქეთის ომში (1877-1878) . 1893 წელს პოლკოვნიკის წოდება მიენიჭა და 1902 წლამდე მსახურობდა კავკასიის სამხედრო ოლქში, სანამ ნიჟნი ნოვგოროდის დრაგუნთა პოლკის მეთაურად დაინიშნებოდა.

1903 წელს თავადი ალექსანდრე თავისი ბიძაშვილის, კონსტანტინეს გარდაცვალების შემდეგ მუხრანის სათავადოს უფროსი გახდა (რიგითობით). მომავალ წელს იგი გენერალ-მაიორად დანიშნეს და ლეიბ-გვარდიის საკავალერიო პოლკი ჩააბარეს. 1905 წელს გახდა მისი საიმპერატორო უდიდებულესობის სვიტის წევრი. იყო რუსეთის იმპერიის სახელმწიფო სათათბიროს წევრი.1917 წელს გენერალ-ლეიტენანტის წოდება მიენიჭა. ბოლშევიკების მიერ ძალაუფლების ხელში ჩაგდების შემდეგ, მან სცადა საქართველოში დაბრუნება, მაგრამ ტყვედ ჩაუვარდა წითელ გვარდიას ჩრდილოეთ კავკასიაში და დაიღუპა იმპერიის არმიის ოფიცრების მასობრივი მკვლელობის დროს პიატიგორსკში 1918 წლის ოქტომბერში. 

ალექსანდრე ბაგრატიონ–მუხრანელს ცოლად ჰყავდა მარია გოლოვაჩოვა, ვიცე-ადმირალ დიმიტრი გოლოვაჩოვისა და ჰოლანდიელი ლეონიდა ჰესენის ქალიშვილი. მათ შეეძინათ ქალ–ვაჟი: ნინო (1882—1972) და გიორგი  (1884—1957). მისი შვილიშვილი - ირაკლი იყო  ბაგრატიონთა სამეფო სახლის მეთაური ევროპაში. მეორე შვილიშვილი ლეონიდა კი რუსეთის დიდი მთავრის ვლადიმერ კირილოვიჩის ცოლი და მარია ვლადმიროვნას დედა. 

## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო 
კატეგორია:წმინდა ანას I ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა ვლადიმერის II ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა ვლადიმერის ორდენის კავალრები
კატეგორია:მუხრანელები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1918
კატეგორია:დაბადებული 1853
კატეგორია:ქართველი თავადები
კატეგორია:წმინდა ანას III ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა ანას IV ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა სტანისლავის I ხარისხის ორდენის კავალრები
ეუგენია ანდერსონი

**ეუგენია ანდერსონი** (დ. 26 მაისი, 1909 – გ. 31 მარტი, 1997) - ცნობილი როგორც **ჰელენ ეუგენია მურ ანდერსონი**, შეერთებული შტატების დიპლომატი. აშშ-ს ისტორიაში პირველი ქალი იყო, რომელიც ელჩის დონეზე მისიის უფროსად დაინიშნა.

## პირადი ცხოვრება 
ჰელენ ეუგენია მური დაიბადა 1909 წლის 26 მაისს, აიოვას შტატში, ადირში, მეთოდისტი მღვდლის ეზეკიელ ა. მურისა და მისი მეუღლის ფლორაბელის ხუთი შვილიდან ერთ-ერთი იყო. იგი სტუდენტობისას მუსიკაზე იყო კონცენტრირებული და ნიუ-იორკში ჯულიარდის სკოლაში სწავლობდა; მისი თავდაპირველი სურვილი იყო საკონცერტო პიანისტი გამხდარიყო. კარლტონის კოლეჯში 1929-1931 წლებში სწავლობდა. სწორედ იქ გაიცნო მისი მეუღლე, ჯონ პირს ანდერსონი, რომელზეც 1929 წელს დაქორწინდა და მისგან ორი შვილი ჰანსი და იოჰანა შეეძინა. 

## საზოგადოებრივი ცხოვრება 
მარცხნივ|მინი| 1951 წლის ინტერვიუ ეუგენია ანდერსონთან
ანდერსონის ინტერესი საერთაშორისო საქმეებისადმი გაღვივებული იყო 1937 წელს ევროპაში მოგზაურობით. როგორც ის იხსენებს, გერმანიაში პირველად ნახა *ტოტალიტარული სახელმწიფო მოქმედებაში.* დაბრუნებისას ის ხშირად საუბრობდა ამომრჩეველ ქალთა ლიგის სახელით და ებრძოდა იმდროინდელ იზოლაციონისტურ პოლიტიკას.

1944 წელს ანდერსონმა ხელი შეუწყო მინესოტას დემოკრატიულ-ფერმერულ-ლეიბორისტული პარტიის შექმნას. ოთხი წლის შემდეგ, იგი აირჩიეს ეროვნულ დემოკრატიულ პარტიაში. 1949 წელს პრეზიდენტმა ტრუმენმა ჰელენი აშშ-ს ელჩად დანიშნა დანიაში (1949–1953).   პრესის კრიტიკის მიუხედავად, მას კარგად იცნობდნენ დანიაში და მედია მას ზოგჯერ "დეიდა ანდერსონს" უწოდებდა. დიდმა პოპულარობამ მას საშუალება მისცა გამოეყენებინა პოლიტიკური ძალა: მან დაარწმუნა დანია უფრო ძლიერი ვალდებულება მიეღო ნატოს მიმართ, გააძლიერა გრენლანდიის ხელშეკრულება და 1950 წელს გახდა პირველი ამერიკელი ქალი, რომელმაც ხელი მოაწერა დანიასთან ვაჭრობისა და მეგობრობის ხელშეკრულებას.  1953 წელს გადადგა თანამდებობიდან, მეფე ფრედერიკ IX-მ ეუგენია დანებროგის ორდენით დააჯილდოვა. 

მოგვიანებით, პრეზიდენტმა კენედიმ ეუგენია ელჩად დანიშნა ბულგარეთში (1962–1964).  ამრიგად, ანდერსონი გახდა პირველი ამერიკელი ქალი, რომელიც შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა საბჭოთა კავშირთან მოკავშირე ქვეყანაში.

თანამდებობის დატოვების შემდეგ, პრეზიდენტმა ჯონსონმა ანდერსონი გაეროს სამეურვეო საბჭოში დანიშნა და ერთი წლის შემდეგ იგი გაეროს დეკოლონიზაციის კომიტეტში მუშაობდა. 

## სქოლიო 
## გარე ბმულები 
* A film clip "Longines Chronoscope with Mrs. Eugenie Anderson (November 7, 1951)" is available for viewing at the Internet Archive
* Helen Eugenie Moore Anderson in MNopedia, the Minnesota Encyclopedia
* Mrs. Ambassador: The Life and Politics of Eugenie Anderson Paperback – March 1, 2019
კატეგორია:გარდაცვლილი 1997
კატეგორია:დაბადებული 1909
კატეგორია:დიპლომატია
კატეგორია:ქალი პოლიტიკოსები
კატეგორია:ქალი დიპლომატები
კატეგორია:ამერიკელი დიპლომატები
ვაგიფ სამადოღლუ

**ვაგიფ სამადოღლუ** (; ნამდვილი სახელი ვეკილოვი; 5 ივნისი, 1939, ბაქო - 28 იანვარი, 2015, იქვე) — აზერბაიჯანელი პოეტი, სცენარისტი და დრამატურგი, აზერბაიჯანის სსრ დამსახურებული არტისტი (1989), აზერბაიჯანის სახალხო პოეტი (1999), ხუმაის პრემიის ლაურეატი. დაჯილდოვებულია ღირსების ორდენით აზერბაიჯანის კულტურულ და სოციალურ-პოლიტიკურ ცხოვრებაში აქტიური მონაწილეობისთვის, ასევე „შოჰრეთის“ ორდენით. 2014 წელს დაჯილდოვდა დამოუკიდებლობის ორდენით.

## ბიოგრაფია 
ვაგიფ სამედოღლუ 1939 წლის 5 ივნისს ბაქოში დაიბადა, აზერბაიჯანის სახალხო პოეტის, სამედ ვურგუნის ოჯახში. დაამთავრა ბულბულის მუსიკალური სკოლა, შემდეგ აზერბაიჯანის სახელმწიფო კონსერვატორია.

1960-იანი წლების დასაწყისში გამოიცა მისი პირველი ლიტერატურული კრებული. 1990-იან წლებში გამოიცა პოეზიის წარმატებული კრებულები. პოეტი, პიესების, პროზის ავტორი 2000-2005 წლებში აირჩიეს მილი მეჯლისის (აზერბაიჯანის პარლამენტის) დეპუტატად, იყო შეწყალების კომისიისა და აზერბაიჯანის საპარლამენტო დელეგაცია ევროპის საბჭოს საპარლამენტო ასამბლეაში წევრი.

## სქოლიო
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები
კატეგორია:ბაქოში დაბადებულები
სოჰრაბ თაჰირი

**სოჰრაბ თაჰირი** (; დ. 27 მაისი , 1926 , ასტარა , ირანი — გ. 4 მაისი , 2016 , ბაქო , აზერბაიჯანი ) — საბჭოთა და აზერბაიჯანელი პოეტი, აზერბაიჯანის სახალხო პოეტი (1998).

## ბიოგრაფია 
ის ოჯახთან ერთად ირანიდან აზერბაიჯანის ქალაქ კერმანშაჰში გადავიდა საცხოვრებლად, იქ სწავლობდა საშუალო სკოლაში და მუშაობდა ირანულ-ინგლისურ ნავთობკომპანიაში. 1946-1950 წლებში იყო ბაქოს სამხედრო სასწავლებლის იუნკერი. 1957 წელს დაამთავრა აზერბაიჯანის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი, 1961 წელს მოსკოვის გორკის სახელობის უმაღლესი ლიტერატურული კურსები.

1961 წლიდან მუშაობდა აზერბაიჯანის ჟურნალის აღმასრულებელ მდივნად, აზერბაიჯანული გაზეთის და აზერბაიჯანული ჟურნალის ხელოვნების განყოფილებების ხელმძღვანელად, ლიტერატურულ და ისტორიულ ჟურნალის Seher-ის მთავარი რედაქტორის მოადგილედ, 1984 წლიდან - აზერბაიჯანის ჟურნალის რედაქტორად. 
იყო აზერბაიჯანის მეცნიერებათა აკადემიის ეროვნულ ურთიერთობათა ინსტიტუტის თანამშრომელი (1993-2003), ხოლო 2003 წლიდან - აზერბაიჯანის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის აღმოსავლეთმცოდნეობის ინსტიტუტის თანამშრომელი.

1958 წლიდან აზერბაიჯანის სსრ მწერალთა კავშირის წევრი, აზერბაიჯანის მწერალთა კავშირის ბაქოს ფილიალის პირველი მდივანი (1962-1966 წწ.).

## სქოლიო
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები
ფიკრეტ გოჯა

**ფიკრეტ გოჯა** (; დ. 25 აგვისტო, 1935, სოფელი კოთანარხი, აღდაშის რაიონი, აზერბაიჯანის სსრ — 5 მაისი, 2021, ბაქო, აზერბაიჯანი) — საბჭოთა და აზერბაიჯანელი მწერალი, პოეტი. აზერბაიჯანის სახალხო პოეტი (1998), აზერბაიჯანის სსრ დამსახურებული არტისტი (1979), აზერბაიჯანის მწერალთა კავშირის პირველი მდივანი და თავმჯდომარის მოადგილე (1998 წლიდან). აზერბაიჯანის სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი მეცნიერებისა და ლიტერატურის დარგში (2016).

## ბიოგრაფია 
ფიქრეთ  გოჯა ექიმის ოჯახში დაიბადა. საშუალო სკოლა დაამთავრა აღდაშში, 1957 წელს სწავლობდა ბაქოს რკინიგზის კოლეჯი.

მუშაობდა ქალაქ ბაქოში სამშენებლო განყოფილებაში, მათ შორის მეტროს მშენებლობაზე.

1964 წელს დაამთავრა ლიტერატურული ინსტიტუტი მოსკოვში.

1964-1965 წლებში 1967-1970 წლებში მუშაობდა აზერბაიჯანის ტელევიზიისა და რადიომაუწყებლობის სახელმწიფო კომიტეტში რედაქტორად. 

1970 წლიდან 1975 წლამდე — აზერბაიჯანის სსრ მწერალთა კავშირის აღმასრულებელი მდივანი.

1978-1987 წლებში — ჟურნალ „აზერბაიჯანის“ განყოფილების გამგე, 1987-2004 წწ. - ხელოვნების კრებულის „გობუსტანის“ მთავარი რედაქტორი.

1998 წლიდან არის აზერბაიჯანის მწერალთა კავშირის მდივანი, 2004 წლიდან კი პირველი მდივანი.

მისი დებიუტი 1965 წელს შედგა ლექსით „დისშვილი“ ჟურნალ „კირპიში“ („ზღარბი“). სწავლის პერიოდში გამოიცა პირველი ლექსების კრებული "თოლია". ავტორია დიდი რაოდენობით ლექსებისა, რომლებიც ასახავს უნივერსალურ ადამიანურ ღირებულებებს და ცხოვრების ფილოსოფიას.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 25 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1935
კატეგორია:გარდაცვლილი 5 მაისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2021
კატეგორია:აზერბაიჯანის დიდების ორდენის კავალრები
კატეგორია:აზერბაიჯანის ღირსების ორდენის კავალრები
კატეგორია:აზერბაიჯანის სსრ-ის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწეები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით