open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ოთარ აბესაძე (ეკონომისტი)

**ოთარ აბესაძე** (დ. 8 ივნისი, 1989, თბილისი) — ქართველი ეკონომისტი, ეკონომიკის დოქტორი, პროფესორი.

## ბიოგრაფია
ოთარ აბესაძე დაიბადა 1989 წლის 8 ივნისს, თბილისში. დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სამივე საფეხური ეკონომიკის მიმართულებით. 2015 წელს მიენიჭა ეკონომიკის დოქტორის აკადემიური ხარისხი, თემა: „ევროკავშირთან საქართველოს ეკონომიკური ინტეგრაციის სტატისტიკური ანალიზი“.  იგი არის ეკონომიკის დოქტორი, პროფესორი თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში (2014 წლიდან დღემდე), საქართველოს ეროვნულ უნივერსიტეტში (2019 წლიდან დღემდე), კავკასიის უნივერსიტეტში (2018 წლიდან დღემდე). ამავე დროს ოთარ აბესაძე არის ციტაუ გორლიცის უნივერსიტეტის მკვლევარი. რიგის ტექნიკური უნივეტსიტეტის მიწვეული ლექტორი.

### პოლიტიკური საქმიანობა
2016-2017 წლებში იყო თბილისის მერის წარმომადგენელი საკრებულოში და თბილისის მერიის საზოგადოებასთან ურთიერთობის სამსახურის უფროსი. 2013-2016 წლებში მუშაობდა განათლების მინისტრის, გიორგი მარგველაშვილის მრჩევლად. 2013 წელს იყო პოლიტიკური კოალიცია  „ქართული ოცნების“ ახალგაზრდული ორგანიზაციის ხელმძღვანელი.

### პოლიტიკიდან წასვლა
2017 წლის 11 ივლისს დააკავეს ქრთამის აღების ბრალდებით. 6 თვიანი პატიმრობის შემდეგ დატოვა საპატიმრო დაწესებულება. სასამართლო პროცესები გაგრძელდა 2 წელი და საბოლოო ჯამში 2019 წლის 10 აგვისტოს ქრთამის აღება არ დაუდასტურდა. საბრალდებო მუხლი გადაკვალიფიცირდა იურიდიულად ნაკლებად მძიმე კატეგორიის დანაშაულზე, რაც გულისხმობს „არამართლზომიერ ზეგავლენის მოხდენას“.

## ბიბლიოგრაფია
ოთარ აბესაძე არის 32-ზე მეტი სამეცნიერო სტატიის, ორი მონოგრაფიის და ერთი დამხმარე სახელმძღვანელოს ავტორი.

მონოგრაფიები:
* ოთარ აბესაძე. „ევროკავშირთან საქართველოს ეკონომიკური ინტეგრაციის სტატისტიკური ანალიზი“. თბილისი. გამ. „უნივერსალი“, 2015 წელი, (ISBN:9789941226700);
* ოთარ აბესაძე. „ფასების შესწავლის თანამედროვე პრობლემები“. თბილისი. გამ. „უნივერსალი“, 2011 წელი (ISBN:9789941172915); 

## რესურსები ინტერნეტში
* ოთარ აბესაძე. საქართველოს საგარეო ვაჭრობის გეოგრაფიული მიმართულებები. 
## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი ეკონომისტები
კატეგორია:დაბადებული 1989
ოთარ გრიგოლია

**ოთარ გრიგოლია** (დ. 22 ოქტომბერი, 1985, თბილისი) — ქართველი ეკონომისტი და პოლიტიკოსი, თბილისის საკრებულოს ორგზის წევრი (2017,2021).

## ბიოგრაფია 
ოთარ გრიგოლია დაიბადა 1985 წლის 22 ოქტომბერს. 2004–2008 წლებში სწავლობდა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში, ეკონომიკისა და ბიზნესის ფაკულტეტზე, ხოლო 2014–2016 წლებში კავკასიის უნივერსიტეტის, ივ ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის, ქართულ ამერიკული უნივერსიტეტის და ტემპუსის საერთო სამაგისტრო პროგრამაზე შრომითი ურთიერთობებისა და ევროინტეგრაციის მიმართულებით.
 
## კარიერა 
2016–2017 წლებში იყო საერთაშორისო ორგანიზაცია „სოლიდარობის ცენტრის“ მკვლევარი და პროექტების ხემლძღვანელი. 2013 წლიდან დღემდე „საქართველოს პროგრესული ფორუმის“ პროექტ „პროგრესული იდეების სკოლის“ დამფუძნებელი, პროექტის ხელმძღვანელი. 2012–2013 წლებში იყო ტელეკომპანია მეცხრე არხის დილის გადაცემის წამყვანი და პროდიუსერი. 2011 წელს დევიდ ლინჩის საერთაშორისო საქველმოქმედო ორგანიზაციის აღმასრულებელი დირექტორი, ხოლო 2010 წელს ა.ო „საზოგადოება სოციალური თანასწორობისთვის“ პროექტი დევნილების რესოციალიზაციის პროექტის მენეჯერი. 2017–2021 წლებში იყო ქალაქ თბილისის მე-6 მოწვევის საკრებულოს წევრი (გლდანის კენტი მიკრორაიონების მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“. 2017–2019 წლებში იყო საკრებულოს ეკონომიკური განვითარების, საინვესტიციო პოლიტიკისა და საერთაშორისო ურთიერთობების კომისიის თავმჯდომარე, 2019–2020 წლებში — ქონების მართვისა და საფინანსო-საბიუჯეტო კომისიის თავმჯდომარე, ხოლო 2020–2021 წლებში — ფრაქციის „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“ თავმჯდომარე. 2021 წლიდან არის ქალაქ თბილისის მე-7 მოწვევის საკრებულოს წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“. არის ფრაქციის „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“ თავმჯდომარე.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოთარ გრიგოლია — თბილისის საკრებულოს საიტი (VII მოწვევა)
* ოთარ გრიგოლია — თბილისის საკრებულოს საიტი (VI მოწვევა)

კატეგორია:ქართველი ეკონომისტები
კატეგორია:დაბადებული 1985
შაქტი კაპური

**შაქტი კაპური** (ინგლ. Shakti Kapoor, ჰინდი शक्ती कपूर, ნამდვილი სახელი - სუნილ სიკანდერლალ კაპური; დ. 3 სექტემბერი, 1952  დელი, ინდოეთი) — ინდოელი კინომსახიობი, ცნობილია უარყოფითი და კომიკური პერსონაჟების როლების შესრულებით. შაქტი კაპურმა  მიიღო მონაწილეობა 700-ზე მეტ ფილმში.  1980-იან და 1990-იან წლებში.  2011 წელსიყო ინდური რეალითი შოუ  Bigg Boss- ის კონკურსანტი.

## ბიოგრაფია 
[მარცხნივ|მინი|შაქტი კაპური მსახიობ [პადმინი კოლჰაპურთან ერთად]]
სუნილ (შაქტი) კაპური დაიბადა და გაიზარდა დელიში, პუნჯაბელების ოჯახში. მისი მამა იყო  ატელიეს მფლობელი, დედა კი - დიასახლისი. მათ ოთხი შვილი ჰყავდათ. სუნილს  კითხვა არ უყვარდა. ის ცუდი საქციელის გამო გარიცხეს სამი სკოლიდან. 

ახალგაზრდობაში სუნილს მამასთან კონფლიქტი ჰქონდა, ვინაიდან მას მოძალადედ თვლიდა.  ოჯახის ბიზნესის ნაცვლად, ტურისტულ სააგენტოში სურდა მუშაობა. კოლეჯში სწავლის დროს, სუნილ კაპური მუშაობდა მოდელად. კოლეჯის დამთავრების შემდეგ,  ის მუშაობდა Mercury Travels- სა და Asian Travels- ში და სურდა საკუთარი ტურისტული სააგენტოს გახსნა, მაგრამ  ბოლო მომენტში მამამ უარი უთხრა დახმარებაზე.

2011 წელს შაქტი კაპურმა მონაწილეობა მიიღო რეალითი შოუს Bigg Boss მეხუთე სეზონში, სადაც ის 14 მონაწილეს შორის ერთადერთი მამაკაცი იყო. ამ პროექტში მონაწილეობამ დადებითად იმოქმედა შაქტი კაპურისა და მისი ოჯახის იმიჯზე. მასმედიამ ის ჯენლტმენად მოიხსენია.

ასევე მსახიობი თამაშობს თეატრში. 2012 წელს თეატრთან ერთად საგასტროლოდ იმყოფებოდა ამერიკის შეერთებულ შტატებში. 

შაქტი კაპური არ არის რომელიმე პოლიტიკური პარტიის წევრი, მაგრამ 2004 წელს მან სიტყვით გამოვიდა ინდოეთის ეროვნული კონგრესის პარტიის ლიდერის სონია განდის დასაცავად, როდესაც მას აკრიტიკებდნენ იტალიური წარმომავლობის გამო.  2011 წლის საარჩევნო კამპანიის დროს იგი აქტიურად უჭერდა მხარს ბაჰუჯან სამაჯის პარტიის (BSP) კანდიდატებს მუნიციპალურ არჩევნებში.

## პირადი ცხოვრება 
შაქტი კაპურის მეუღლეს შივანგი ჰქვია, ის არის ცნობილი მსახიობის პადმინი კოლჰაპურის და. შივანგი მეუღლეზე 13 წლით უმცროსია. მშობლები მათი ქორწინების წინაარმდეგნი იყვნენ, ამის გამო შივანგი სახლიდან გაიპარა. იმავე დღეს  1982 წლის 12 იანვარს დაქორწინდა შაქტი კაპურზე. მშობლებმა მხოლოდ შვილიშვილის დაბადების შემდეგ  მიიღეს ქორწინება.

კაპურების წყვილს ორი შვილი ყავს. ვაჟი-სიდჰანთ კაპური, რომელიც დიჯეი და რეჟისორის თანაშემწეა. ასევე ითამაშა ფილმში „სროლა ვადალეში“ და ქალიშვილი-პოპულარული მსახიობი შრადჰა კაპური.

ალკოჰოლის მიღებისაგან თავის არიდების მიზნით  და შვილებისათვის რომ დაემტკიცებინა, ერთი თვის განმავლობაში შეუძლია ალკოჰოლის გარეშე გაძლება, შაქტი კაპური გახდა რეალითი შოუს Bigg Boss-ის მეხუთე სეზონის მონაწილე.

## სქოლიო 
კატეგორია:ინდოელი მსახიობები
კატეგორია:დაბადებული 3 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1952
კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ნათელა ვაჩნაძე

**ნათელა ვაჩნაძე** (დ. 21 ნოემბერი, 1940, თბილისი) — ქართველი ისტორიკოსი, მკვლევარი, ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი.

## ბიოგრაფია
ნათელა ვაჩნაძე დაიბადა 1940 წლის 21 ნოემბერს, თბილისში. 1962 წელს დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი. ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორის, პროფესორის ხარისხი მიიღო 1993 წელს. 

1963-2006 წლებში პედაგოგიურ და სამეცნიერო მუშაობას ეწეოდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის შუა საუკუნეებისა და საქართველოს ისტორიის კათედრებზე; წმიდა ანდრია პირველწოდებულის სახელობის ქართული უნივერსიტეტის მოწვეული პროფესორი; მისი კვლევის საგანია შუა საუკუნეების ქართული საზოგადოების მენტალიტეტი, ქართული და ბერძნული ჰაგიოგრაფიული თხზულებები, ქრისტიანული სიმბოლიკა, ქართულ-ბიზანტიური ურთიერთობები, წარმართული სააზროვნო სისტემის რელიქტები, საქართველოსა და რუსეთის მუზეუმებისა და წიგნსაცავების ისტორია (XX ს. II ნახ.), ძველი ქართული ჰაგიოგრაფიული თხზულებების რუსულ ენაზე თარგმნა და კომენტარები, „ქართლის ცხოვრების“ სახისმეტყველება, ბერძნული ეპისტოლოგრაფია. 

ნათელა ვაჩნაძე არის მრავალი სამეცნიერო ნაშრომის, მათ შორის 5 მონოგრაფიის ავტორი, თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტის „შრომების“ შემდგენელი, საქართველოს ისტორიის პირველი საუნივერსიტეტო სახელმძღვანელოს (ტომი I) თანაავტორი. მისი სამეცნიერო ნაშრომები გამოქვეყნებულია ქართულ, გერმანულ, ინგლისურ და ფრანგულ ენებზე.

ნათელა ვაჩნაძის მეუღლე იყო რეჟისორი გიზო ჟორდანია, რუსთაველის თეატრის დამდგმელი რეჟისორი; თბილისის ოპერისა და ბალეტისა და გრიბოედოვის თეატრების მთავარი რეჟისორი, თეატრისა და კინოს ინსტიტუტის რექტორი.

## ლიტერატურა
* 

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 1940
კატეგორია:დაბადებული 21 ნოემბერი
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორები
სამუელის ეპიტაფია

**სამუელის ეპიტაფია** — ძველ ბერძნულ ენაზე შესრულებული წარწერა, ეპიტაფია, კირქვის საფლავის ქვაზე. აღმოჩენილია 1934 წელს, ბიზანტიური პერიოდის სამონასტრო სასაფლაოზე, იერუსალიმი. 

წარწერაში ნახსენებია „იბერიელი ეპისკოპოსი, სამუელი“ და მის მიერ დავითის კოშკის მიდამოში საფლავის ან მონასტრის შეძენა. არასწორი ბერძნულის გამო გაურკვეველია ეპისკოპოსმა მონასტერი იყიდა თუ საფლავი. ივარაუდება, რომ ეკლესია ეკუთვნოდა ქართველ სამღვდელოებას და შესაძლოა ემსახურებოდა იერუსალიმის მთელ ქართულ სამონასტრო თემს. ფილა ნაწილობრივ გატეხილია და მისი მთელი მარჯვენა კუთხე დაკარგულია. იგი თარიღდება ახ. წ. V საუკუნის ბოლოს ან VI საუკუნის დასაწყისით. წარწერა ინახება როკფელერის მუზეუმში.

## წარწერა
***თარგმანი:** „საფლავი სამუელისა, იბერიელი ეპისკოპოსისა და მისი მონასტრისა, რომელიც იყიდა დავითის კოშკის მიდამოებში.“

## იხილეთ აგრეთვე
* პალესტინის ქართული წარწერები
* ნაზარეთის ქართული წარწერები
* უმ-ლაისუნის ქართული წარწერა

## ლიტერატურა
* Yana Tchekhanovets, The 1930s excavations at the YMCA site in Jerusalem and the Byzantine ‘Monastery of the Iberians’
*

კატეგორია:ძველი ბერძნული წარწერები
ომარაანის პირველი ნასოფლარი

**ომარაანის პირველი ნასოფლარი** — არქეოლოგიური ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ომარაანის ჩრდილოეთით, 0,5 კილომეტრზე. განეკუთვნება შუა საუკუნეებს. ნასოფლარზე შემორჩენილია რიყისა და ნატეხი ქვით ნაგები დარბაზული ეკლესიის საძირკვლის ნაშთი. ეკლესიას დასავლეთიდან მინაშენი ჰქონია. ეკლესიიდან 30 მეტრზე მეორე ეკლესიის ნანგრევებია. შემორჩენილია აფსიდისა და ჩრდილო კედლის მცირე ნაწილი. ნასოფლარის ტერიტორიაზე დადასტურებულია ნასახლარი ბუდეები და ქვისსამარხები.  

## ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
ჯუჯულის ხატი

**ჯუჯულის ხატი** — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჟებოტის აღმოსავლეთით, 1 კილომეტრზე, მთის თხემზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს, ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია ნატეხი ქვით. შესასვლელი, რომლის გადახურვა  ჩამონგრეულია სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილიშია. ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე სწორკუთხა სარკმელია, რომლის მარცხნივ სწორკუთხა ნიშია. შემორჩენილია სარკმლის ქვემოთ, კედელზე მიდგმული ტრაპეზისა და კანკელის ფრაგმენტები. აფსიდის თაღი ნახევარწრიული ფორმისაა, ნახევარწრიულია კამარაც. ეკლესიის მახლობლად, რამდენიმე მეტრის მანძილზე, დგას მისივე თანადროული, გეგმით სწორკუთხა ორსართულიანი კოშკი. ისიც ნატეხი ქვითაა ნაგები. კოშკის სწორკუთხა შესასვლელი დასავლეთ კედელში, მიწის დონეზეა გაჭრილი. სართულის დანარჩენი კედლები ყრუა, გადახურულია ტლანქად სხმული კამარით. II სართულის შესასვლელიც დასავლეთ კედელშია, ოდნავ ჩრდილოეთით. კარის გადახურვა ჩამოშლილია. ამ სართულს I სართულის მსგავსი გადახურვა ჰქონდია, შემორჩენილია მცირე ნაწილი. 

## ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურული ძეგლები
ომარაანის მეორე ნასოფლარი

**ომარაანის მეორე ნასოფლარი** — არქეოლოგიური ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ომარაანის ჩრდილო-აღმოსავლეთით, 1 კილომეტრზე, ნაყორად წოდებულ ადგილზე. განეკუთვნება შუა საუკუნეებს. ნასოფლარ ტერიტორიაზე დადასტურდა ნასახლარი ბუდეები. აქვე შეგროვდა წითლად გამომწვარი უხეშკეციანი თიხის ჭურჭლის ფრაგმენტები.  

## ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
ყუდროს პირველი ეკლესია

**ყუდროს პირველი ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ყუდროს ჩრდილოეთით, 1 კილომეტრზე, საყდრების ხევში. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია რიყისა და ნატეხი ქვით. დაზიანებულია: ჩამონგრეულია ჩრდილოეთ კედლის ზედა ნაწილი. შესასვლელი დასავლეთიდანაა. კარი შიგნით არქიტრავითაა გადახურული, გარედან თაღით. ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე გაჭრილია თაღოვანი სარკმელი, რომლის ორივე მხარეს ორი თითო ოთხკუთხა ნიშია. ინტერიერში შელესილობა ჩამოცვენილია. შიგნით ეკლესია ნახევარწრიული კამარითაა გადახურული. ეკლესია გადახურული ყოფილა კრამიტით.

## ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ომარაანის მესამე ნასოფლარი

**ომარაანის მესამე ნასოფლარი** — არქეოლოგიური ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ომარაანის აღმოსავლეთით, 2 კილომეტრზე, ლაშქარაანთწყაროსთან. განეკუთვნება შუა საუკუნეებს. ნასოფლარის ტერიტორიაზე გამოვლენილია გეგმით სწორკუთხა ნამოსახლარი ბუდეები. კედლები ნაგებია ნატეხი ქვით, შემორჩენილია წყობის 7-10 რიგი.  

## ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
ომარაანის ღვთისმშობლის ეკლესია

**ომარაანის ღვთისმშობლის ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ომარაანის ჩრდილო-აღმოსავლეთით, 2 კილომეტრზე, ლაშქარაანთწყაროსთან. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია ნატეხი ქვით. შესასვლელი სამხრეთიდანაა. კარი შიგნით თაღიანია. ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე გაჭრილია სწორკუთხა, გარეთკენ შევიწროებული სარკმელი, რომლის მარცხენა მხარეს ორი სწორკუთხა ნიშია. სარკმლის ქვემოთ, კედელზე, მიდგმულია შირიმის მთლიანი ქვის ტრაპეზი, რომელზეც ამოკვეთილია ორი მაღალი ჯვარი. ჩრდილოეთ კედლის შუაში სწორკუთხა სარკმელია. დასავლეთ კედლის ღერძზე - ოთხკუთხა ნიში. აფსიდის თაღი ნახევარწრიული ფორმისაა. ნახევარწრიულია კამარაც. ეკლესიის გარშემო შემორჩენილია ნატეხი ქვით ნაგები წრიული გალავნის ფრაგმენტები.  

## ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ყუდროს მეორე ეკლესია

**ყუდროს მეორე ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ყუდროს ჩრდილო-დასავლეთით 1,3 კილომეტრზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. 

ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია სხვადასხვა ზომის რიყის ქვითა და ნატეხი ქვით. გარეთა კუთხეები და საკურთხევლის სარკმლის გარეთა მოპირკეთება შირიმის სწორკუთხა ქვებითაა შესრულებული. ძლიერ დაზიანებულია: ჩამოშლილია სახურავის საფარი და ფასადებზე საპირე ქვების მნიშვნელოვანი ნაწილი, დანგრეულია სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილი. შესასვლელი სამხრეთიდან ყოფილა. აღმოსავლეთით ღრმა ნახევარწრიული აფსიდია, რომლის ღერძზე შიგნით სწორკუთხა, ხოლო გარედან თაღოვანი სარკმელია. სარკმლის ორივე მხარეს თითო მცირე ზომის სწორკუთხა ნიშია. საკურთხევლის ბაქანი საკურთხევლის იატაკის მიმართ ოდნავ შემაღლებულია და შუა ნაწილში სწორკუთხა ამბიონი აქვს. თავდაპირველად დარბაზის სამივე კედელს, მთელ სიგრძეზე, გასდევდა საფეხური, რომელიც მხოლოდ ჩრდილოეთის კედელს შემორჩა. აფსიდი წესიერი ფორმის კონქითაა გადახურული, ხოლო დარბაზი ნახევარცილინდრული კამარით. ინტერიერი შელესილი ყოფილა. დასავლეთ კედელზე შემორჩენილია მოხატულობის ფრაგმენტები შავი საღებავით შესრულებული კონტურის სახით. ეკლესიას შემორტყმული ქონია მრუდხაზოვანი გალავანი, რომლის ფრაგმენტები აქა-იქღა შემორჩა.

## ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ჯონ აბრაჰამი

**ჯონ აბრაჰამი** (დ. 17 დეკემბერი, 1972) — ინდოელი მსახიობი, პროდიუსერი, ფოტომოდელი, საფეხბურთო კლუბ NorthEast United FC-ის მფლობელი.ის ვეგეტარიანელი და ცხოველთა უფლებების აქტიური დამცველია.

## ბიოგრაფია 
მარცხნივ|მინი
ჯონ აბრაჰამი დაიბადა 1972 წლის 17 დეკემბერს, მუმბაიში, შერეული რელიგიური და ეთნიკური წარმოშობის ოჯახში. მსახიობის მამა პროფესიით არქიტექტორია.ის  მალაიელი სირიელი ქრისტიანია კერალადან ხოლო დედა -ირანელი, წარმოშობით გუჯარათიდან. აბრაჰამის ზოროასტრული სახელია „ფარჰანი“, მაგრამ მას ნათლობისას ჯონი დაარქვეს.მას ჰყავს უმცროსი ძმა ალან აბრაჰამი. მსახიობი თავს სულიერ პიროვნებად თვლის, მაგრამ არ აღიარებს რამე განსაკუთრებულ რელიგიას. იგი ათეისტია. ჯონმა  დაამთავრა ჯაი ჰინდას კოლეჯი ეკონომიკის ბაკალავრის ხარისხით1991 წელს გაიმარჯვა  მამაკაცთა შორის სილამაზის ნაციონალურ კონკურსში, შემდეგ წარადგინა ქვეყანა საერთაშორისო კონკურსში Gladrags Manhunt Contest ფილიპინებზე,სადაც მეორე ადგილის მფლობელი გახდა. სამოდელო კარიერა დაიწყო პენჯაბელი მომღერლის Jazzy B -ის კლიპის გადაღებით.

კინოდებიუტი შედგა 2003 წელს გადარებულ ფილმში „ოცნების ბნელი მხარე“, რისთვისაც იყო ნომინირებული პრემიაზე Filmfare Award მამაკაცის როლის საუკეთესო შესრულებისათვის. კრიტიკოსებმა დადებითად შეაფასეს მისი თამაში  დიპ მეტას ფილმში „წყალი“. 2006 წელს გამოვიდა ოთხი ფილმი მსახიობის მონაწილობით: „წარსულის ტყვე“, „ტაქსი No 9211”, „მამა“ და „ქაბულის ექსპრესი“.ორ მათგანს დიდი კომერციული წარმატება ხვდა წილად.

2012 წელს აბრაჰამი იყო პროდიუსერი ფილმისა "ვიკი დონორი“. მომდევნო წელს ფილმში "სროლა ვადალში" მსახიობმა კრიმინალური ავტორიტეტის *მანია სვევის* როლი შეასრულა. ფილმმა კრიტიკოსების მოწონება დაიმსახურა და გახდა "სუპერ ჰიტი". იმავე წელს გამოვიდა  "კაფე მადრასი", რომელმაც გაქირავებაში"საშუალო" სტატუსი მიიღო.  სიუჟეტში მოთხრობილი იყო მაიორის შესახებ, რომელიც შრი-ლანკაში სამოქალაქო ომში ჩაერია.

ამ ეტაპზე ჯონ აბრაამის ბოლო ნამუშევარებია: „ლამაზი ჯონი“- სამხრეთ კორეული ფილმის „ადამიანი არსაიდან“ ერთგვარი რიმეიქია, რომელიც ჩავარდა გაქირავებაში, „გასროლა“-კრიტიკოსების უარყოფითი შეფასების მიუხედავად, კომერციული წარმატება ხვდა და 2011 წელს გადაღებული ფილმის გაგრძელება -„სპეცრაზმი ფორსი 2“-მიიღო დადებითი შფასება და კომერციულად მომგებანი გამოდგა.

2014 წელს აბრაჰამმა დააარსა  საფეხბურთო კლუბი  NorthEast United FC-, რომელიც გუვაჰატიში მდებარეობს და რვა შტატს წარმოადგენს ინდოეთის სუპერლიგაში . როგორც მფლობელი, აბრაამი აქტიურად არის ჩართული კლუბის მენეჯმენტში. კლუბის თავმჯდომარეა მისი მეუღლე, პრიია რუნჩალი 

## პირადი ცხოვრება 
ფილმის „ოცნების ბნელი მხარე“ გადაღებების დროს ჯონ აბრაჰამი ხვდებოდა პარტნიორს ბიპაშა ბასუს. წყვილი დიდი პოპულარობით სარგებლობდა, მაგრამ 2011 წელს ისინი დაშორდნენ.

2014 წელს ჯონმა იქორწინა ინდური წარმომავლობის ამერიკელ პრიია რუნჩალზე, რომელიც ფინანსური ანალიტიკოსი და ბანკირია.

## სქოლიო 
კატეგორია:ინდოელი მსახიობები
კატეგორია:ინდოელი პროდიუსერები
კატეგორია:დაბადებული 17 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1972
კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ორხევის პირველი ეკლესია

**ორხევის პირველი ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ორხევის განაპირას, სასაფლაოზე. აგებულია XIX საუკუნის დასასრულს. ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია აგურითა და ნატეხი ქვით. დაზიანებულია: ჩანგრეულია გადახურვა, მორღვეულია ჩრდილო და სამხრეთ კედლების ზედა ნაწილები. დასავლეთ კედელში გაჭრილია თაღოვანი კარი, აფსიდში გარეთკენ შევიწროვებული მაღალი თაღოვანი სარკმელია. შენობის დასავლეთ კედელზე დადგმულია აგურით ნაგები ოთხწახნაგოვანი სამრეკლო, რომელიც ოთხივე მხარეს თითო თაღითაა გახსნილი, შიგნით სამრეკლო გუმბათითაა გადახურული, ხოლო გარედან საფეხურებიანი პირამიდული სახურავი აქვს. 

## ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:XIX საუკუნის ეკლესიები
ჩეკურაანთგორის კვირაცხოვლის ეკლესია

**ჩეკურაანთგორის კვირაცხოვლის ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუუნიციპალიტეტის სოფელ ჩეკურაანთგორის ჩრდილოეთით, 1 კილომეტრზე, ნასოფლარ მაჟალოვანის ტერიტორიაზე. განეკუთვნება გვიან შუა საუკუნეებს. დარბაზულია (5x4 მეტრი), ნაგებია რიყისა და ნატეხი ქვით. სწორკუთხა შესასვლელი სამხრეთ კედელშია. ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე გაჭრილია გარეთ შევიწროებული თაღოვანი სარკმელი, რომლის ორივე მხარეს თითო ოთხკუთხა ნიშია, მეორე ასეთივე სარკმელი დასავლეთ კედელშია. ინტერიერი შელესილია.                                                                                             
                                                                                                        
## ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ყუდროს მესამე ეკლესია

**ყუდროს მესამე ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ყუდროს ჩრდილო-აღმოსავლეთით, 3 კილომეტრზე, საყრდების ხევის მარცხენა ნაპირზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია რიყისა და ნატეხი ქვით. გარედან ნახევარწრიული თაღით, ხოლო შიგნიდან არქიტრავით გადახურული შესასვლელი სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილშია. ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე გაჭრილია გარეთკენ შევიწროებული თაღოვანი სარკმელი. კამარა ნახევარწრიული ფორმისაა. ეკლესიის ჩრდილოეთ კედელზე მიდგმულია სწორკუთხა მინაშენი, რომლის გადახურვა ჩამონგრეულია. მორღვეულია აღმოსავლეთ, დასავლეთ და ჩრდილოეთ ფასადების საპირე წყობა. შესასვლელი გაჭრილია დასავლეთ კედელში. კარის გადახურვა და წირთხლების ზედა ნაწილები ჩამოშლილია. აღმოსავლეთ კედლის შუა ნაწილში გარეთკენ შევიწროებული თაღოვანი სარკმელია, მის მარცხენა მხარეს სწორკუთხა ნიში. 

## ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ორხევის მეორე ეკლესია

**ორხევის მეორე ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ორხევის განაპირას, ჩრდილოეთით, ხუცურაულების უბანში, სასაფლაოზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია ნატეხი ქვით. დაზიანებულია: ჩამონგრეულია ჩრდილოეთ და სამხრეთ კედლების დიდი ნაწილი, კარისა და სარკმლის ზედა ნახევარი. შესასვლელი დასავლეთიდანაა, ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე გაჭრილია გარეთკენ შევიწროვებული სარკმელი, რომლის სამხრეთით პატარა ოთხკუთხა ნიშია.  

## ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ორხევის მესამე ეკლესია

**ორხევის მესამე ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ორხევის სამხრეთ-აღმოსავლეთით, 1 კილომეტრზე, მდინარე ორხევის მარჯვენა ნაპირზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია ნატეხი ქვითა და რიყის ქვის შერყეული წყობით. სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნახევარი და კამარის ნაწილი ჩამონგრეულია. ღრმა, ნახევარწრიულ აფსიდს სამხრეთის გვერდი თითქმის მთლიანად ჩამონგრეული აქვს. შესასვლელი, რომლის აღმოსავლეთი წირთხლიღაა შემორჩენილი, სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილშია. აფსიდის ღერძზე გაჭრილია სწორკუთხა სარკმელი, რომლის ჩრდილოეთით პატარა სწორკუთხა ნიშია. აფსიდს კონქის ჩრდილოეთ ნახევარი შემორჩა, რომელიც შეისრული კამარის შემორჩენილ ნაწილს უშუალოდ ერწყმის. 

## ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ანთოკის ღვთისმშობლის ეკლესია

**ანთოკის ღვთისმშობლის ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ ანთოკის ჩრდილო-დასავლეთით. განეკუთვნება შუა საუკუნეებს. ეკლესიიდან შემორჩენილი იყო: აფსიდის სამხრეთ გვერდი მხართან ერთად (სიმაღლე - 1,6 – 1,8 მ), ჩრდილეთ გვერდის ნაშთი, ოთხწახნაგა ტრაპეზი (ამჟამადაც ადგილზეა) და სამხრეთ კედლის ნაწილი. შემორჩენილია კედლები, რომელიც ნაგები იყო რიყის ქვითა და კირის ხსნარით. 2009 წელს ადგილობრივმა მოსახლეობამ ეკლესია თვითნებურად, სათანადო პროექტის შედგენის გარეშე, აღადგინა რის გამოც ძეგლის თავდაპირველმა ფორმებმა ნაწილობრივი ცვლილება განიცადა.
  
## ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ასკილაურის მეოთხე ეკლესია

**ასკილაურის მეოთხე ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ ასკილაურის ჩრდილო-აღმოსავლეთით 1,5 კილომეტრზე, ტყეში. განეკუთვნება სავარაუდოდ გვიანდელ შუა საუკუნეებს.

ძეგლი თითქმის მთლიანად დანგრეულია. ამჟამად მისგან მხოლოდ დასავლეთ კედელი დგას (სიმაღლე დაახლოებით 3,5 მეტრი). თუმცა მასაც ჩრდილოეთ კიდე და ფრონტონის მნიშვნელოვანი ნაწილი აკლია. შენობის დანარჩენი კედლები მიწასთანაა გასწორებული.

ეკლესია ნაგები ყოფილა სხვადასხვა ზომის ქვიშაქვის ნატეხი ქვითა და კირის დუღაბით. წყობა ქაოსურია. დასავლეთ კედლის სამხრრთი კიდის ზედა ნაწილში, ფრონტონის ძირის დონეზე, შირიმის ქვაა ჩართული. კედლები გარედან გალესილი ყოფილა. შიგნით კი - ბათქაშიც გასწორებული.

## ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ბადიაურის გორასამარხი

**ბადიაურის გორასამარხი** — არქეოლოგიური ძეგლი საგრეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ ბადიაურის სამხრეთით. განეკუთვნება გვიანდელ ბრინჯაოს ხანას.

შემთხვევით გამოვლენილი გორასამარხი შეისწავლა კახეთის არქეოლოგიურმა ექსპედიციამ (ხელმძღვანელი კ. ფიცხელაური). სამარხში აღმოჩნდა ბრინჯაოს ფარი  და ორთითები, რომლებიც კახეთის ტერიტორიაზე სამარხიდან შემოტანილად არის მიჩნეული.

## ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
ანთოკის წმინდა გიორგის ეკლესია

**ანთოკის წმინდა გიორგის ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ ანთოკის ჩრდილო-დასავლეთით, 2-3 კილომეტრზე ტყეში. განეკუთვნება სავარაუდოდ გვიანდ შუა საუკუნეებს. 

ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია რიყის ქვითა და კირის ხსნარით, გამოყენებულია აგურიც. ინტერიერი შელესილია. შესასვლელი სამხრეთიდანაა. კარი გარედან თაღოვანია, შიგნიდან სწორკუთხა. აღმოსავლეთით სწორკუთხა საკურთხევლის აღმოსავლეთ კედელში, თაღოვანი სარკმელია, რომლის ქვემოთ კედელზე, მიდგმულია ტრაპეზი საკურთხევლის სამხრეთ და ჩრდილოეთ თითო ოთხკუთხა ნიშაა. ერთიანი შეისრული ფორმის კამარით. სამხრეთ ფასადზე შესასვლელის თაღის თავზე ჩასმულია ოთხკუთხა ქვა, რომელშიც კვადრატული ნიშაა ამოკვეთილი. ეკლესიას აგურის ლავგარდანი აქვს და გადახურულია ღარისებრი კრამიტით.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ყუდროს კოშკი

**ყუდროს კოშკი** — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ყუდროს ჩრდილო-აღმოსავლეთით, 3 კილომეტრზე. საყრდებისხევის მარცხენა ნაპირზე. განეკუთვნება XVII-XVIII საუკუნეებს. 

კოშკი გეგმით კვადრატულია, სამსართულიანი. ნაგებია კვადრატული აგურით, რიყის ქვითა და ნატეხი ქვით. ძლიერ დაზიანებულია: ჩამონგრეულია სართულშუა გადახურვა. პირველი სართულის ჩრდილოეთ და სამხრეთ კედლებში, ერთმანეთის პირდაპირ, თითო თაღოვანი შესასვლელია. მეორე სართულის აღმოსავლეთ კედელში მოწყობილი შესასვლელის ზედა ნახევარი მორღვეულია. სამხრეთ და დასავლეთ კედლებში თითო სათოფურია. მესამე სართულის დასავლეთ კედლის ჩრდილოეთ ნაწილში თაღოვანი ბუხარია, რომლის სამხრეთით სათოფურია. ასეთივე სათოფურია აღმოსავლეთ კედელში. სართულშუა გადახურვა კამაროვანი ყოფილა.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის კოშკები
ზაქარიების ეკლესია

**ზაქარიების ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ორხევის განაპირას, ჩრილოეთით. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია ნატეხი ქვით. ძლიერ დაზიანებულია: ჩამონგრეულია დარბაზის კამაროვანი გადახურვა, მთლიანადაა დანგრეული სამხრეთის კედლის დასავლეთ ნაწილი, აღმოსავლეთ კედელს მთელ სიმაღლეზე ფართო ბზარი დაუყვება. შესასვლელი სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილში ყოფილა. ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე თაღოვანი, გარეთკენ მკვეთრად შევიწროებული სარკმელია, რომლის ჩრდილოეთით ერთი სწორკუთხა ნიშია, ხოლო სამხრეთით - ერთ ვერტიკალზე, ორი სწორკუთხა ნიში. თითო გარეთკენ შევიწროებული სარკმელია გაჭრილი დასავლეთ კედლის ღერძზე და სამხრეთ კედლის აღმოსავლეთ ნაწილში. აფსიდის სარკმლის ქვემოთ, კედელზე, მიდგმულია ოთხწახნაგა ტრაპეზი. საკურთხეველი დარბაზისგან გამიჯნული ყოფილა რიყის ქვით ნაგები კანკელით, რომელსაც ჩრდილოეთ ნახევარიღა შემორჩა. დარბაზის გრძივი კედლები პილასტრით გაყოფილია ორ, თითქმის თანაბარ ნაწილად. მარტივპროფილიან იმპოსტებზე დაყრდნობილი კონქის თაღზე შემორჩენილია კამარის წყობის მცირე ნაწილი. ეკლესიას ირგვლივ გალავანი ევლებოდა, მისგან ამჟამად ფრაგმენტებიღაა შემორჩენილი.  

## ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
თელეთისგორის ნამოსახლარი

**თელეთისგორის ნამოსახლარი** —  არქეოლოგიური ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ ბადიაურის ჩრდილოეთით, მთაზე. განეკუთვნება გვიანდელ ბრინჯაოს ხანას.

ძეგლი ძლიერ დაზიანებულია. აქ მდგარი ეკლესიის შეკეთებისას მიწა ბულდოზერით მოუსწორებიათ და კულტურული ფენა დაურღვევიათ. ძეგლზე ზედაპირულად აიკრიფა თიხის ჭურჭლის ფრაგმენტები.

## ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
ჩაბანოს ღვთისმშობლის ეკლესია

**ჩაბანოს ღვთისმშობლის ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჩაბანოს აღმოსავლეთით, საგამის მარცხენა ნაპირზე, ტყიანი მთის თხემზე. განეკუთვნება გვიან შუა საუკუნეებს. დარბაზულია (5,2x3,4 მეტრი). ნაგებია ნატეხი ქვით. დანგრეულია. შემორჩენილია სამხრეთ და ჩრდილოეთ კედლების ქვედა ნაწილები. შედარებით უკეთაა შემონახული საკურთხევლის ღრმა აფსიდი, რომლის ღერძზე სწორკუთხა სარკმელია გაჭრილი. შესასვლელი დასავლეთ კედელში ყოფილა. ეკლესიის აღმოსავლეთით, 6 მეტრზე, კოშკის ნანგრევებია.

## ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კვირიას ხატი (ორხევი)

**კვირიას ხატი** — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ორხევის განაპირას, სამხრეთ-აღმოსავლეთით, ტყეში. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია ნატეხი ქვით. მთლიანად ჩამონგრეულია გადახურვა, დანგრეულია დასავლეთ კედელი და სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნახევარი, კონქისგან და ჩრდილოეთ კედლიდან მხოლოდ ნაწილი შემორჩა. შესასვლელი, რომლის აღმოსავლეთ წირთხლიღაა შემორჩენილი, სამხრეთიდანაა. ღრმა ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე გაჭრილია შიგნით სწორკუთხა, გარედან თაღოვანი სარკმელი, რომლის ორივე მხარეს თითო მცირე ზომის სამკუთხათაღიანი ნიშია. სარკმლის ქვემოთ, კედელზე, შემორჩენილია ტრაპეზის ნაწილი. აფსიდი დასრულებულია მოგვიანებით ნაწყობი, არაწესიერი ფორმის კონქით. აფსიდის ორივე მხარში კოჭის თითო ბუდეა.  

ეკლესიას სამხრეთიდან სწორკუთხოვანი მინაშენი ეკვროდა. შემორჩენილია მისი აღმოსავლეთ კედელი და კამარის მცირე ნაწილი. აღმოსავლეთ კედლის ღერზძე გაჭრილია სარკმელი, რომელსაც გადახურვა ჩამოშლილი აქვს.

## ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ასკილაურის მესამე ეკლესია

**ასკილაურის მესამე ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ ასკილაურის ჩრდილო-დასავლეთით ორიოდე კილომეტრზე, ტყეში. განეკუთვნება განვითარებულ შუა საუკენეებს.

ეკლესია დარბაზულია, აქვს თანადროული მინაშენი სამხრეთიდან, რომლის ძირითადი ნაწილი წყობის გადაბმით უკავშირდება (ზომები გარედან სიგრძე-6,80 მეტრი, სიგანე-6,55 მეტრი). საშენ მასალად გამოყენებულია რიყის ქვა და სრულიად დამუშავებული ქვიშაქვის ნატეხი ქვა. ამ უკანასკნელით, მეტწილად, შენობის გარეთა კედლებია ნაწყობი. შიგნით კედლების ზედაპირი გასწორებულია ბათქაშით, რომელშიც შიგადაშიგ საპირე ქვების ზედაპირს თითქმის მთლიანად ფარავს.

შენობა ძლიერაა დაზიანებული: ჩამოქცეულია ეკლესიისა და მინაშენის კამარა. თითქმის მთლიანადაა დანგრეული მინაშენის სამხრეთი კედელი, დარბაზულია საკურთხევლის კონქი, ეკლესიის ჩრდილოეთ კედელს, ორივე ბოლოში, გამჭოლი ბზარები დაუყვება, ინტერიერში აწეულია მიწის დონე და ამოსულია ხეები, გარეთა კედლების საპირე წყობის ქვები. ალაგ-ალაგ ჩამოცვენილია. ეკლესიის ჩრდილოეთი ნახევარი დაახლოებით 1,5 მეტრ სიმაღლეზე მიწაშია ჩამჯდარი.

შესასვლელი ეკლესიას სამხრეთიდან, მინაშენიდან აქვს. კარი გარედან თარაზულად იყო გადახურული (შემორჩენილია ზღუდრის ორივე ბოლოს კვალი) შიგნიდან კი - თაღით (შემორჩენილია ორივე ქუსლის წყობა).

აფსიდი გეგმით ნახევარწრიულია. აფსიდის შუაში გაჭრილია მაღალი, ნახევარწრიული თაღით დასრულებული სარკმელი, რომლის ორივე მხარეს თითო მცირე ზომის, ოთხკუთხა ნიშაა. სარკმელი, როგორც ჩანს, გარედანაც თაღით იყო გადახურული (გარეთა ღიობის საპირე ქვები მთლიანად ჩამოცვენილია). აფსიდის მხრები დასრულებულია შირიმის მარტივი პროფილის კაპიტელით. აფსიდი გადახურულია კონქით, რომლის ნაწილი, თაღთან ერთად ჩამოშლილია.

მინაშენი ვიწროა ( სიგანე-1,1 მეტრი). აღმოსავლეთით იგი დასრულებულია სწორი კედლით, რომელშიც გაჭრილია შიგნიდან და გარედან თარაზულად გადახურული, ვიწრო სარკმელი. მინაშენი გადახურული იყო ერთიანი კამარით, რომელის ნაშთი ეკლესიის ძირითადი ნაწილის სამხრეთ კედლის მთელ სიგრძეზეა შემორჩენილი. მინაშენის სამხრეთ კედლის სტრუქტურა, გათხრა გასუფთავების გარეშე, ვერ დგინდება.

მოგვიანებით ეკლესიისათვის სამხრეთიდან გაურკვეველი დანიშნულების სადგომი მიუშენებიათ (შემორჩენილია აღმოსავლეთ კედელი და სამხრეთ კედლის  აღმოსავლეთი ნაწილი), რომლის აღმოსავლეთ კედელი (სიმაღლე  1,8 მეტრი) ეკლესიის აღმოსავლეთ კედლის ხაზზეა. გარედან, სადგომის სამხრეთ-აღმოსავლეთ კუთხეზე მიბჯენილია ქვიშაქვის ნატეხი ქვით ნაგები, მრუდე კედელი (სიგრძე დაახლოებით 5 მეტრი სიმაღლე-1,2-1,4 მეტრი ), რომელიც აღმოსავლეთით მიემართება.

## ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
თელეთის წმინდა გიორგის პირველი ეკლესია

**თელეთის წმინდა გიორგის პირველი ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ ბადიაურის ზემოთ (ჩრდილოეთით), სამიოდე კილომეტრზე, თელეთის გორაზე.

ეკლესია დარბაზულია (5,6X4,9 მეტრზე). შესასვლელი ჩრდილოეთიდან აქვს, აღმოსავლეთით კი ნახევარწრიული აფსიდი, რომელშიც გაჭრილია მცირე ზომის, თაღოვანი სარკმელი. სარკმლის ორივე მხარეს თითო ოთხკუთხა ნიშაა. ქვემოთ კი — ოთხწახნაგა ტრაპეზი, რომელიც კედელზეა მიყრდნობილი. დარბაზი კვადრატულია (3,1X3,1 მეტრზე), გადახურულია ნახევარცილინდრული კამარით.

XXI საუკუნის დასაწყისში ადგილობრივმა მოსახლეობამ ეკლესია თვითნებურად, სპეციალისტებთან შეთანხმების გარეშე გაარემონტა. რომლის დროსაც კედლები შიგნით გაჯით, ხოლო გარედან ცემენტისა და ქვიშის ხსნარით შელესა. ამის გამო ძეგლს ისტორიული ღირებულება დაეკარგა.

## ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ჩაბანოს პირველი ეკლესია

**ჩაბანოს პირველი ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჩაბანოს სასაფლაოზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია ნატეხი ქვით. შენობის ჩრდილოეთ და სამხრეთ კედლები თითქმის მთლიანად დანგრეულია, ჩამოქცეულია კონქი და კამარა. აღმოსავლეთ და დასავლეთ კედლები 2,3 მეტრ სიმაღლეზეა შემორჩენილი. შესასვლელი სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილშია. ღრმა ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე გაჭრილია სწორკუთხა სარკმელი, რომლის ჩრდილოეთით სწორკუთხა ნიშია. 

## ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ორხევის ნასახლარი

**ორხევის ნასახლარი** — არქეოლოგიური ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ორხევის ბოლოს, სამხრეთით, მდინარე ივრის მარცხნივ, მაღალი ტერასის ჩრდილოეთ ფერდობზე. თარიღდება ძვ. წ. III ათასწლეულის II ნახევრით. ნასახლარი 1986-1988 წლებში გათხარა ისტორიის, არქეოლოგიისა და ეთნოგრაფიის ინსტიტუტის არქეოლოგის კვლევითი ცენტრის ივრის ხეობის კომპლექსურმა ექსპედიციამ. (ხელმძღვანელი გ. მირცხულავა).  

დაზვერვითი თხრილებით დადგენილია, რომ ნასახლარს ერთ ჰექტარზე მეტი ფართობი ეკავა, გათხრილია დაახლოებით 600 კვადრატული მეტრი. ნასახლარი ძლიერ არის დაზიანებული მეწყერითა და მის ზემოთ არსებული გვიანდელი ბრინჯაოს ხანის ქვის შენობების ჩამონაშალით. გამოვლენილი და შესწავლილია ერთმანეთისგან 5 მეტრით დაშორებული ორი შენობის ნაშთი. პირველი შენობა ოთხი მეტრით მაღლაა მეორეზე. პირველი შენობის ზემოთ სადაზვერვო თხრილებით დადასტურდა შენობათა თიხის იატაკის ფრაგმენტები. სოფელი ტერასებად ყოფილა განლაგებული. შენობები ოთხკუთხაა, კუთხეებმომრგვალებულია, სარ-ლასტის კარკასზე ნაგები და თიხით ორმხრივ შელესილი, რასაც მოწმობს დიდი რაოდენობის ბათქაშის ნატეხები. შენობათა ფართობია 12-15 კვადრატული მეტრი. ორივე შენობაში აღმოჩნდა სამქიმიანი თიხის სტაციონალური კერა. მეორე შენობაში, კერიდან 0,8 მეტრის დაშორებით არის დედაბოძის ორმო, რომელშიც შემორჩენილია ბოძის გასამაგრებელი ქვები. შენობას ბანური გადახურვა უნდა ჰქონოდა. კედლის გადარჩენილი საძირკველი სქლად არის შელესილი. კედლების გასწვრივ ბაქანია. იგი მთლიანად შემოუყვება გადარჩენილ კედლებს. მასსზე თიხის ჭურჭელი ელაგა. ბაქნის წინა მხარე კარგად არის შელესილი და სპირალური ორნამენტებითა და სვასტიკებითაა შემკული. შესაძლებელია ეს საკურთხევლისმაგვარი ნაგებობა იყოს. თიხალესილი იატაკის სისქეა 1,5 სანტიმეტრი. გათხრილ ფართობზე ნასახლარი ერთფენიანია და დიდი ხანძრით ჩანს განადგურებული. მოპოვებული მასალა ძირითადად კერამიკულია. არის როგორც შავპრიალა, ვარდისფერსარჩულიანი, ისე მოყავისფროლაქებიანი და ღია ფერის ჭურჭლის ნატეხები. შემკულობა სადაა, არის ნაკაწრი და პატარა შვერილები. იგრძნობა ფორმათა მრავალსახეობა.  

მასალა ინახება არქეოლოგიის კვლევითი ცენტრის ივრის ხეობის კომპლექსური ექსპედიციის ბაზაში, დაბა სიონში. 

## ლიტერატურა
ბურდიანის სამაროვანი

**ბურდიანის სამაროვანი** — არქეოლოგიური ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ ბურდიანის განაპირას დასავლეთი. გამოვლინდა ხუთი ორმოსამარხი, რომლებიც XX საუკუნის შუა ხანებში შეისწავლა არქეოლოგმა ნინო ბერძენიშვილმა. ერთ-ერთ სამარხში აღმოჩნდა თიხის ჭურჭელი, ბრინჯაოს შუბისპირი და სატევარი. გამოვლენილი მასალის მიხედვით, სამარხი ძვ.წ. II ათასწლეულის II ნახევარს განეკუთვნება. 

მასალა ინახება საქართველოს ეროვნული მუზეუმის სიმონ ჯანაშიას სახელობის საქართველოს მუზეუმში.

## ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
ჩაბანოს მეორე ეკლესია

**ჩაბანოს მეორე ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჩაბანოს ჩრდილოეთით, სასაფლაოსთან ახლოს. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია ნატეხი ქვით. აღმოსავლეთ კედელი და აფსიდი თითქმის მთლიანად დანგრეულია, შემორჩენილია მხოლოდ ნახევარწრიული აფსიდის მხრების წყობის რამდენიმე ქვა, ჩამონგრეულია გადახურვა და ჩრდილოეთ კედლის ზედა ნაწილი, სამხრეთით თაღოვანი შესასვლელია, დასავლეთით ერთი სწორკუთხა სარკმელი. ეკლესიის ჩრდილო-აღმოსავლეთით, რამდენიმე ნაბიჯზე, თანადროული კოშკის ნანგრევებია. შემორჩენილი კედლების სიმაღლე 1,5 მეტრს არ აღემატება. ეკლესიას და კოშკს შემოვლებული ჰქონია წრიული გალავანი.

## ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ანთოკის საცხოვრებელი სახლი

**ანთოკის საცხოვრებელი სახლი** —  არქიტექტურული ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ ანთოკში ეკუთვნის გოცირიძეებს. სახლის მესაკუთრის გადმოცემით, იგი აგებულია XX საუკუნის დასაწყისში რაჭველი ხელოსნების მიერ. 

სახლის ხუროთმოძღვრულ-კომპოზიციური გადაწყვეტა ასიმეტრიულია. იგი შედგება სხვადასხვა სიდიდის ორი ნაწილისგან. რომელთა შორის ერთი, გაცილებით უფრო მოზრდილი (გარეთა ზომები — 7,7×5,8), ერთსართულიანია. ხოლო მეორე (გარეთა ზომები — 5×5) ორსართულიანი სახლის ორსართულიანი ნაწილის ქვედა სართული კვადრატული გეგმის, რიყის ქვით ნაშენისადგომი. რომლის ზურგი ფერდობშია შეჭრილი) უფრო ადრინდელია. როგორც ჩანს სახლის აგებამდე. ამ ადგილზე რაღაც შენობა იდგა. რომელშიც მშენებლობისას ახალი შენობის კორპუსში ჩართეს. სახლის ერთსართულიანი ნაწილი და ორსართულიანი ნაწილის მეორე სართული ერთი პერიოდისაა. თითოეული მათგანი თითო ოთახისგან შედგება. ისინი სხვადასხვა დონეზე არის განლაგებული (დონეთა შორის სხვაობა დაახლოებით 1.3 მეტრია) და ეზოს მხარეს. ფასადის მთელ სიგრძეზე ხის, გადახურული აივანი გასდევთ. აივნები ერთმანეთთან კიბით არიან დაკავშირებული. კიბე აივნისავე ფარგლებშია—ერთსართულიანი ნაწილის დასავლეთ ბოლოში. ეზოდან ხის შვიდსაფეხურიანი კიბით ჯერ ერთსართულიანი ნაწილის აივანზე ვხვდებით‚ აქედან კი‚ ორსართულიანი ნაწილის აივანზე. ოთახებში შესვლა მხოლოდ აივნიდანაა შესაძლებელი. თავდაპირველად ორსართულიანი ნაწილის მეორე სართულზე ოთახის გარდა‚ მოწყობილი ყოფილა დერეფანი (სიგ. დაახლ. 2 მ) რომელიც სახლის უკანა მხარეს არსებულ ეზოში გადიოდა. მოგვიანებით‚ დერეფნის ორივე ბოლოში კედელი ჩაუშენებიათ და იგი სამზარეულოდ გადაუკეთებიათ. სამზარეულოში‚ ისევე როგორც ოთახში, აივნიდან ვხვდებით, აივანზე კარის გარდა‚ სამზარეულოს ერთი ვიწრო სარკმელიც გამოდის. საკედლე მასალად გამოყენებულია მუხის‚ თლილი ფიცრები (სისქე დაახლოებით 10 სმ. სიგრძე 30-40 სმ.). შენობის კუთხეები გამოყვანილია ჭდობით და 20-25 სანტიმეტრი სიგრძის ნაშვერები დატოვებული. სახლის ერთ სართულიანი ნაწილის სამი კედელი ხისაა და დაყრდნობილია რიყის ქვით ნაშენ ცოკოლზე (სიმაღლე — დაახლ. 1 მეტრი) მეოთხე, უკანა კედელი კი, კვადრატული აგურით და რიყის ქვით არის ნაგები. გარედან კედლის ზედაპირი დანაწევრებულია ორრიგად დაწყობილი. აგურის ჰორიზონტალური შრეებით, რომელთა შორის დარჩენილია არე, შევსებულია ცერად დაწყობილი რიყის ქვით. სწორხაზოვანი რიგებით კედლის ბოლოები მთლიანად აგუტისაა შიგნით კედელი, რომელიც ძირითადად, აგურითაა ნაწყობი კედლის შუაში მთელ სიმაღლეზე, საფეხურით შეღრმავებული.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის არქიტექტურული ძეგლები
ჩაბანოს მესამე ეკლესია

**ჩაბანოს მეორე ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჩაბანოს ჩრდილოეთით, 0,5 კილომეტრზე, ტყიანი მთის ძირას. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. დარბაზულია, ნაგებია ნატეხი ქვით. ძლიერ დაზიანებულია: ჩამოშლილია სახურავის საფარი და კამარის დასავლეთ ნახევარი, სამხრეთ კედლის პერანგი და კარის გადახურვა. შესასვლელი სამხრეთიდანაა. შებრტყელებული ნახევარწრის ფორმის აფსიდის ღერძზე გაჭრილია სწორკუთხა სარკმელია, რომლის ორივე მხარეს თითო სწორკუთხა ნიშია. ერთი სარკმელი დასავლეთითაა. კონქის თაღი შეისრული ფორმისაა, მსგავსი ფორმისაა კამარაც.  

## ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ბურდიანის ღვთისმშობლის ეკლესია

**ბურდიანის ღვთისმშობლის ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ ბურდიანის ზემოთ, ჩრდილოეთით, ოთხასიოდე მეტრზე.

ეკლესია დარბაზულია, უაფსიდოა. შესასვლელი დასავლეთიდან ჰქონია. კედლები დაახლოებით 1,7 მეტრ სიმაღლეზეა შემორჩენილი.

XXI საუკუნის დასაწყისში ადგილობრივი მოსახლეობას აქ მდგარი ეკლესის ადგილზე აუგია ახალი ეკლესია, რომლის კედლები, არსებული ეკლესიის კედლებზე, გარედანაა მიშენებული.

## ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ადგილის დედა (ასკილაური)

**ადგილის დედა** — არქიტექტურული ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ ასკილაურის ჩრდილო-დასავლეთით, ექვსასიოდე მეტრზე ტყით დაფარულ მთაზე. სავარაუდოდ განეკუთვნება გვიანდ შუა საუკუნეებს. 

ეკლესია დარბაზულია (5,25 x 3,42 მ.) ნაგებია სხვადასხვა ზომის სრულიად დამუშავებული ქვიშაქვით. წყობაში ალაგ-ალაგ, მოზრდილი, თხელი ქვებიცაა ჩართული, რომლებიც ბრტყელი პირით ფასადის მხარესაა მიქცეული. კედლების ზედაპირი გასწორებულია ბათქაშით. წყობა ძირითადად ქაოსურია. ეკლესია ძლიერ დაზიანებულია, კერძოდ, ჩამოქცეულია გადახურვა, არსებული კედლებიდან, ყველაზე ნაკლები დანაკარგებით, ჩრდილოეთ კედელია შემორჩენილი. სამხრეთ კედლის დიდი ნაწილი დანგრეულია, აღმოსავლეთით კედლის დარჩენილი ნაწილი კი მთელ სიმაღლეზეა გახეთქილი. ინტერიერში და კედლებზე ამოსულია ხეები. ერთადერთი შესასვლელი (შემორჩენილია აღმოსავლეთ წირთხლი)  ეკლესიას სამხრეთიდან ჰქონია. აღმოსავლეთით აფსიდია, რომელიც დარბაზის კედლებიდან მოკლე მხრებითაა გამოყოფილი. აფსიდში გაჭრილია გარეთკენ შევიწროვებული სარკმელი, გადახურვა ჩამოშლილი აქვს. აფსიდის სამხრეთ გვერში მცირე ზომის ოთხკუთხა ნიშაა.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ბურდიანის წმინდა გიორგი მეორე ეკლესია

**ბურდიანის წმინდა გიორგი მეორე ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ ბურდიანის ზემოთ, ღვთისმშობლის ეკლესიიდან ოცდაათიოდე მეტრზე.

ეკლესია დარბაზულია, უაფსიდოა. ნაგები ყოფილა რიყის ქვითა და აგურით. შესასვლელი დასავლეთიდან ჰქონია.

XX საუკუნის ბოლო მეოთხედში ეკლესია თვითნებურად, სათანადო პროექტის შექმნის გარეშე აღუდგენიათ რის გამოც ძეგლის თავდაპირველ ფორმებს ნაწილობრივ ცვლილები განუცდია. შიგნით იგი გადაუხურავთ ფიცრის უსახური კამარით. საკურთხევლის აღმოსავლეთ კედლის აღდგენილ ნაწილში მოუწყვიათ უსახურივე, ოთხკუთხა სარკმელი. კედლები კი ცემენტის და ქვიშის ხსნარით შეულესავთ.

## ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ჩეკურაანთგორის ეკლესია

**ჩეკურაანთგორის ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჩეკურაანთგორის სასაფლაოზე. განეკუთვნება IX-X საუკუნეებს. ნაგებია ნატეხი ქვის ირეგულარული წყობით. ეკლესიის თითქმის კვადრატული (6,5x6 მეტრზე) მოხაზულობის გეგმა შეიცავს ორ ნავს, რომლებიც ერთმანეთს უკავშირდება სვეტზე დაყრდნობილი ორი ფართო თაღით. ჩრდილოეთის ნავი სამხრეთისაზე ერთნახევარჯერ განიერია და აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აფსიდითაა დასრულებული. სამხრეთის ნავი სწორკუთხაა. ეკლესია ძლიერ დაზიანებულია: მთლიანაა ჩამონგრეული ნავების კამაროვანი გადახურვა და გამყოფი თაღები; მონგრეულია კედლების ზედა ნაწილები; ეკლესიის აღმოსავლეთ ჩრდილო და დასავლეთ კედლების შემორჩენილ ნაწილს გარედან მიწაყრილი ფარავს. შესასვლელი სამხრეთის ნავის სამხრეთ კედელშია, მისგან მხოლოდ აღმოსავლეთ წირთხლის ქვედა ნაწილია შემორჩენილი. აფსიდის ღერძზე გაჭრილია მაღალი, გარეთკენ შევიწროებული სწორუთხა სარკმელი, რომლის მარჯვნივ მცირე ზომის სწორკუთხა ნიშია. შემორჩენილია კონქის თაღის ჩრდილო ქუსლი. ნავების გამყოფი თაღების საყრდენი სვეტი გეგმით წრიულია. ნაწყობია ნატეხი ქვით, დასრულებულია ქვიშაქვის ორი ფილისგან შედგენილი კაპიტელით. სამხრეთის ნავის აღმოსავლეთ ბოლოში ნახევარცილინდრული კამარით გადახურული საკურთხევლის აღმოსავლეთ კედელში, როგორც ჩანს, მცირე ზომის სარკმელი ყოფილა. ამჟამად კედლის ნაწილი განგრეულია და სარკმლის კვალი აღარ ჩანს. კედლის მთელ სიგრძეზე ნატეხი ქვით ნაგები ტრაპეზია მიშენებული, რომელშიც ერთი მცირე ზომის ნიშია. ერთი პატარა კვადრატული ნიშია საკურთხევლის სამხრეთ კედლის აღმოსავლეთ კიდეში. გარედან ეკლესიის შემორჩენილი კედლები მოკლებულია ყოველგვარ მორთულობას.                                                                                                         
                                                                                                        
## ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:IX საუკუნის ეკლესიები
ლაშარის ჯვრის ნიში

**ლაშარის ჯვრის ნიში** — საკულტო ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის  ნასოფლარ იხინჭის ტერიტორიაზე (სოფელ ჟებოტის მიდამოები), მშრალი ხევის მარჯვენა ნაპირზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. ნაგებია მოზრდილი ზომის ნატეხი ქვით, გეგმით თითქმის კვადრატული. მასიური ნაგებობის სამხრეთ-აღმოსავლეთ და ჩრდილო-აღმოსავლეთ წახნაგებში თითო სწორკუთხა ნიშია. სახურავი ქვისაა, ორფერდა.  

სალოცავს შემოვლებული აქვს ნატეხი ქვით ნაგები დაბალი გალავანი. 

## ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურული ძეგლები
ორხევის სამაროვანი

**ორხევის სამაროვანი** — არქეოლოგიური ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ორხევის განაპირას, სამხრეთით, მდინარე ივრის მარცხენა ტერასაზე, ირმისსალოკელაზე. თარიღდება ძვ. წ. II ათასწლეულის დასასრულითა და I ათასწლეულის პირველი მეოთხედით. ძეგლი 1979-1983 წლებში გათხარა ისტორიის, არქეოლოგიის და ეთნოგრაფიის ინსტიტუტის არქეოლოგიის კვლევითი ცენტრის ივრის ხეობის კომპლექსურმა ექსპედიციამ (ხელმძღვანელი გ. მირცხულავა).  

სამაროვანი მჭიდროა და მრავალიარუსიანი, განფენილია დამრეც რელიეფზე და სტრატიგრაფიის დადგენა საკმაოდ რთულია. ეს არის ქვაყრილიანი ორმოსამარხები რომელთა კამერაში სავარაუდოა ხის კონსტრუქციის არსებობა. სამარხთა უმეტესი ნაწილი ინჰუმაციურია, ორიენტირებულია ძირითადად სამხრეთიდან, ჩრდილოეთისაკენ. მიცვალებული დაკრძალულია ძირითადად მარჯვენა გვერდზე, ხელ-ფეხმოკეცილი. არის როგორც ინდივიდუალური, ასევე კოლექტიური სამარხები, სადაც ორი ან სამი მიცვალებულის ნაშთი ჩანს. ძვლები ცუდად არის შემონახული, გათხრილია რამდენიმე კენოტაფი, შეიმჩნევა კრემაციის კვალი. სამარხებში ხშირად არის მსხვილფეხა საქონლის ძვლები. სამარხეულის ინვენტარი საკმაოდ მრავალრიცხოვანია, კერამიკა მორუხო-მონაცისფროა, ძალზე ცუდადაა გამომწვარი, კეცი იფშვნება, შემკულობა მწირია. არის უყურო და ორყურა ქოთნები, სასმისები, ქილები. გვხვდება პასტისა და სარდიონის მძივები. ლითონი წარმოდგენილია მასრიანი შუბისპირებით, სატევრებით, ზოომორფულთავიანი მასიური სამაჯურებით, საყურეებით, კირკალით და სხვა.  

აღმოჩენილი არქეოლოგიური მასალა ინახება არქეოლოგიის კვლევითი ცენტრის ივრის ხეობის კომპლექსური ექსპედიციის ბაზაში, დაბა სიონში.  

## ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
ანთოკის წმინდა კვირიკეს ეკლესია

**ანთოკის წმინდა კვირიკეს ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ ანთოკის ჩრდილო-დასავლეთით, დაახლოებით 500 მეტრზე. სავარაუდოდ თარიღდება გვიანდ შუა საუკუნეებით. 

ეკლესია დარბაზულია (3,8x 2,7) მეტრი. ნაგებია რიყის ქვითა და მოყვითალო ფერის კირის ხსნარით. ეკლესიას შესასვლელი სამხრეთიდან აქვს. აღმოსავლეთ კედელში ვიწრო, ოთხკუთხა სარკმელია გაჭრილი. რომლის ქვემოთ კედელზე რიყის ქვით ნაშენი კუთხეებმომრგვალებული ტრაპეზია მიდგმული. სამხრეთ და ჩრდილოეთ კედლების აღმოსავლეთით თითო მცირე ოთხკუთხა ნიშაა. შიგნით ეკლესია გადახურულია ერთიანი ნახევარცილინდრული კამარით. 2008 წელს ადგილობრივმა მაცხოვრებლებმა ეკლესია თვითნებურად, სათანადო პროექტის შედგენის გარეშე შეაკეთეს. მათ კედლების დანგრეული ნაწილები აღდგენილია რიყის ქვით, აგურით და ცემენტის ხსნარით. შესასვლელი გარედან გადაუხურავთ აგურის შეუსაბამო თაღით. კედლებს აღარ აქვს ლავგარდანი.
  
## ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
გიორგიწმინდის სამაროვანი

**გიორგიწმინდის სამაროვანი** — არქეოლოგიური ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ გიორგიწმინდასა და საგარეჯოს შორის. განეკუთვნება ძვ.წ. I ათასწლეულის I ნახევარს.

ძეგლი აღმოაჩინეს 1939 წელს. სამაროვანზე არქეოლოგიური გათხრები ჩაატარა ისტორიკოსმა სტეფანე მენთეშაშვილმა. ორმოსამარხებში მიცვალებულები ესვენა მარჯვენა ან მარცხენა გვერდზე, კიდურებმოხრილი. სამარხებში აღმოჩნდა თიხის ჭურჭელი, რკინის საბრძოლო იარაღი და ლითონის სამკაული.

მასალა დაცულია საქართველოს ეროვნული მუზეუმის სიმონ ჯანაშიას სახელობის საქართველოს მუზეუმში.

## ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
ჟებოტის მეხუთე ეკლესია

**ჟებოტის მეხუთე ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჟებოტას, ნასოფლარ იხინჭის განაპირას, სამხრეთით, ტყეში. განეკუთვნება შუა საუკუნეებს. ეკლესია ნაგები ყოფილა ნატეხი ქვით. თითქმის მთლიანად დანგრეულია. შემორჩენილია მხოლოდ ჩრდილოეთ კედლის ნაწილი და აფსიდის ჩრდილოეთ ნახევარი მცირე ზომის სწორკუთხა ნიშით.

## ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები