open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
თარხან-მოურავი

საკუთარი სახელი **თარხან-მოურავი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* გიორგი თარხან-მოურავი — რუსეთის არმიის გენერალ-ლეიტენანტი
* გრიგოლ თარხან-მოურავი — ეკონომისტი, პუბლიცისტი
* დავით თარხან-მოურავი — რუსეთის არმიის გენერალ-მაიორი
* დავით თარხან-მოურავი — პოლიტიკოსი
* იორამ თარხან-მოურავი — რუსეთის არმიის გენერალ-მაიორი
* იოსებ თარხან-მოურავი — რუსეთის არმიის გენერალ-მაიორი
* კონსტანტინე თარხან-მოურავი — რუსეთის არმიის გენერალ-ლეიტენანტი
* ნიკოლოზ თარხან-მოურავი — ინჟინერი
* ნინო თარხან-მოურავი — მსახიობი
* რამაზ თარხან-მოურავი — რუსეთის არმიის გენერალ-მაიორი
* რევაზ თარხან-მოურავი — გრაფიკოსი
* სოლომონ თარხან-მოურავი — პოლიტიკური მოღვაწე

## იხილეთ აგრეთვე
* თარხნიშვილი — გვარი საქართველოში

კატეგორია:ქართული გვარები
თავაძე

საკუთარი სახელი **თავაძე ** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ამბროსი თავაძე — ფილოსოფოსი
* გიორგი თავაძე — სამხედრო მოღვაწე
* გიორგი თავაძე — მეტალურგი
* გიორგი თავაძე — ფეხბურთელი
* გოგა თავაძე  — რეჟისორი
* დავით თავაძე — საბჭოთა კავშირის გმირი
* დიმიტრი თავაძე — თეატრის მხატვარი
* ზაზა თავაძე — იურისტი
* თამარ თავაძე — თეატრის მხატვარი
* ილია თავაძე — ფილოსოფოსი, დიპლომატი
* მერაბ თავაძე — მსახიობი, რეჟისორი
* ნიკოლოზ თავაძე — მსახიობი, რეჟისორი
* რევაზ თავაძე — პიანისტი
* რობერტ თავაძე — სამხედრო და სახელმწიფო მოღვაწე
* რუბენ თავაძე — მოქანდაკე
* საბა თავაძე — ფეხბურთელი
* სოლომონ თავაძე — მწერალი
* ფერდინანდ თავაძე — მეცნიერი-მეტალურგი
* შალვა თავაძე — არქი­ტექტორი

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
თარხნიშვილი

საკუთარი სახელი **თარხნიშვილი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* დავით თარხნიშვილი — ბიოლოგი
* ეკატერინე თარხნიშვილი-გაბაშვილისა — მწერალი, საზოგადო მოღვაწე  
* ელენე თარხნიშვილი — საოპერო მომღერალი
* ვანიკო თარხნიშვილი — მსახიობი
* ვახტანგ თარხნიშვილი — ინჟინერ-მშენებელი
* თამარ თარხნიშვილი — მსახიობი
* თამარ თარხნიშვილი-კვალიაშვილი — მომღერალი, ფანდურის ვირტუოზული დამკვრელი
* ივანე თარხნიშვილი — ფიზიოლოგი
* ლევან თარხნიშვილი — სოციოლოგი, პოლიტიკოსი
* მარიამ თარხნიშვილი — მომღერალი
* მიხეილ თარხნიშვილი — თეოლოგი, ისტორიკოსი, ფილოლოგი
* ნინო თარხნიშვილი — მწერალი

## იხილეთ აგრეთვე
* თარხნიშვილები — თავადური საგვარეულო საქართველოში
* თარხან-მოურავი — გვარი საქართველოში

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
თაქთაქიშვილი

საკუთარი სახელი **თაქთაქიშვილი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* გივი თაქთაქიშვილი — ეკონომისტი, პოლიტიკოსი
* გიორგი თაქთაქიშვილი — აგრონომი, სელექციონერი
* გიორგი თაქთაქიშვილი — ვიოლონჩელისტი, პედაგოგი
* ელიზბარ თაქთაქიშვილი — ქართლის თავადი
* თამარ თაქთაქიშვილი — მომღერალი
* ლევან თაქთაქიშვილი — კომპოზიტორი
* ლევან თაქთაქიშვილი — კინორეჟისორი
* მიხეილ თაქთაქიშვილი — პედაგოგი
* მიხეილ თაქთაქიშვილი — ქიმიკოსი
* ოთარ თაქთაქიშვილი — კომპოზიტორი
* შალვა თაქთაქიშვილი — კომპოზიტორი
* ჩიორა თაქთაქიშვილი — იურისტი, პოლიტიკოსი

კატეგორია:თაქთაქიშვილები
კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
თაყაიშვილი

საკუთარი სახელი **თაყაიშვილი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ალექსანდრე თაყაიშვილი — რეჟისორი და მსახიობი
* გიორგი თაყაიშვილი — გენერალი
* დავით თაყაიშვილი — რეჟისორი
* დიმიტრი თაყაიშვილი — ფერმწერი, მსახიობი
* ექვთიმე თაყაიშვილი — ისტორიკოსი, არქეოლოგი
* ვარლამ თაყაიშვილი — გენერალი
* პლატონ თაყაიშვილი — სამხედრო პირი
* სესილია თაყაიშვილი — მსახიობი
* სიმონ ბერეჟიანი (თაყაიშვილი) — პოლიტიკური ემიგრაციის მოღვაწე, მწერალი

## იხილეთ აგრეთვე
*თაყაიშვილები — აზნაურთა საგვარეულო

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
თევდორე (ღვთაება)

**თევდორე** ანუ **თედორე** — ქართულ მითოლოგიაში აგრარული ღვთაება; თავდაპირველად თაყვანს სცემდნენ, როგორც მიწათმოქმედების მფარველს, მოგვიანებით კი, როგორც ცხენების მფარველსაც. ქრისტიანობის გავრცელების შემდეგ ღვთაების ხალხური კულტი თანამოსახელე ქრისტიანული წმინდანის (წმინდა თევდორეს) კულტს შეერწყა. თედორე ითვლება „დიდ მშრომელ-მიწათმოქმედად“ და მოიხსენიება, როგორც „დიდი ბატონი“. თედორეს ეპითეტი „შავი“, „შავგვრემანი“ მიწის შავ ფერს შეესაბამება. თედორეს ეძღვნება საგაზაფხულო კალენდარული დღესასწაული „თედორობა“, რომელიც დიდმარხვის პირველი კვირის შაბათს ემთხვევა. ამ დღეს აცხობდნენ სარიტუალო პურს სასოფლო-სამეურნეო იარაღების და ცხოველთა (ცხენების) გამოსახულებებით, აწყობდენ რიტუალურ თესვას.

კატეგორია:ქართული მითების პერსონაჟები
კატეგორია:მიწათმოქმედების ღმერთები
თევზაძე (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი **თევზაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ალექსანდრე თევზაძე — არქიტექტორი
* ანდრო თევზაძე — პოეტი
* გელა თევზაძე — ბიოლოგი, გენეტიკოსი
* გიგი თევზაძე — ფილოსოფოსი
* გიორგი თევზაძე — ასტრონომი
* გიორგი თევზაძე — მრბოლელი
* გურამ თევზაძე — ფილოსოფოსი
* დავით თევზაძე — სამხედრო მოღვაწე
* დავით თევზაძე — ლიტერატურათმცოდნე
* ვალერიან თევზაძე — სამხედრო მოღვაწე
* ვახტანგ თევაზაძე — ინჟინერ-ჰიდროტექნიკოსი
* თამაზ თევზაძე — არქიტექტორი
* თამაზ თევზაძე — მათემატიკოსი
* ილია თევზაძე — იურისტი, პოლიტიკოსი
* ინგა თევზაძე — მოცეკვავე
* იური თევზაძე — ფიზიკოსი
* მერაბ თევზაძე — გეოდეზისტი
* ნანული თევზაძე — არქიტექტორი
* ნიკოლოზ თევზაძე — გეოდეზისტი
* რევაზ თევზაძე — გეოლოგი
* სარდიონ თევზაძე — პოლიტიკოსი

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
თეიმურაზი

საკუთარი სახელი **თეიმურაზ** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* თეიმურაზ I — კახეთის, შემდეგ ქართლ-კახეთის მეფე (1589—1663)
* თეიმურაზ II — ქართლის მეფე (1700—1762)
* თეიმურაზი — იმერეთის მეფე (გ. 1768)
* თეიმურაზ ბატონიშვილი — მწერალი და მეცნიერი (1782—1846)
ბაქრაძე

საკუთარი სახელი **ბაქრაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* ათანასე (ბაქრაძე) — სასულიერო მოღვაწე, მწერალი
* აკაკი ბაქრაძე — კრიტიკოსი, ხელოვნებათმცოდნე
* აკაკი ბაქრაძე — მეან-გინეკოლოგი
* აკაკი ბაქრაძე — მსახიობი
* ალექსანდრე ბაქრაძე — არქიტექტორი
* ალექსანდრე ბაქრაძე — მეტყევე
* ანა ბაქრაძე — ისტორიკოსი
* არჩილ ბაქრაძე — სპორტსმენი, ტანმოვარჯიშე
* გიორგი ბაქრაძე — მეცნიერ-ეკონომისტი
* გიორგი ბაქრაძე — ბიბლიოგრაფი
* გურამ ბაქრაძე — დირიჟორი
* დავით ბაქრაძე — პოლიტიკოსი
* დავით ბაქრაძე — პოლიტიკოსი 
* დავით ბაქრაძე — საბჭოთა კავშირის გმირი
* დავით ბაქრაძე — საზოგადო მოღვაწე, პუბლიცისტი
* დიმიტრი ბაქრაძე — ისტორიკოსი, არქეოლოგი და ეთნოგრაფი
* ვალერიან ბაქრაძე — საბჭოთა პარტიული და სახელმწიფო მოხელე
* ვალერიან ბაქრაძე — რევოლუციური მოძრაობის მოღვაწე კავკასიაში
* ვიქტორ ბაქრაძე — რევოლუციური მოძრაობის მოღვაწე კავკასიაში
* ვლადიმერ ბაქრაძე — საზოგადო მოღვაწე, კრიტიკოსი
* ზაქარია ბაქრაძე — სამხედრო მოღვაწე
* თამარ ბაქრაძე — მსახიობი
* ივანე ბაქრაძე — მეცნიერი მანქანათმშენებლობის დარგში
* იასონ ბაქრაძე — პოლიტიკოსი
* ილია ბაქრაძე — ონკოლოგი
* იოსებ ბაქრაძე — პოეტი, პუბლიცისტი, მთარგმნელი
* კონსტანტინე ბაქრაძე — ფილოსოფოსი
* ლაშა ბაქრაძე — ლიტერატურათმცოდნე, ისტორიკოსი, გერმანისტი, მსახიობი
* ლევან ბაქრაძე — საზღვაო ოფიცერი
* ლეო ბაქრაძე — კინორეჟისორი
* მარიამ ბაქრაძე-დედაბრიშვილი — პედიატრი
* მზია ბაქრაძე — ფილოლოგი
* ნოდარ ბაქრაძე — თერაპევტი
* რომან ბაქრაძე — ინჟინერი, საქართველოს პარლამენტის წევრი
* ტარიელ ბაქრაძე — კომპოზიტორი
* უჩა ბაქრაძე — არქიტექტორი

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
თეოდოს (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი **თეოდოს** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* თეოდოს I — აფხაზთა მეფე
* თეოდოს II — დასავლეთ საქართველოს (აფხაზთა სამეფოს) მეფე
* თეოდოს III — დასავლეთ საქართველოს (აფხაზთა სამეფოს) მეფე
თვალჭრელიძე

საკუთარი სახელი **თვალჭრელიძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ალექსანდრე თვალჭრელიძე — ქართველი გეოლოგი
* გიორგი თვალჭრელიძე — ქართველი გეოლოგი
* გიორგი თვალჭრელიძე — რევოლუციური მოძრაობის მოღვაწე საქართველოში
* პარმენ თვალჭრელიძე — ქართველი საზოგადო მოღვაწე

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
თოდუა

საკუთარი სახელი **თოდუა** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ალექსანდრე თოდუა — სპორტსმენი (მორაგბე)
* ბონდო თოდუა — ბიოლოგი, ბოტანიკოსი
* გრიგოლ თოდუა — ეკონომისტი
* დავით თოდუა — პოლიციის გენერალ-მაიორი
* თემურ თოდუა — ისტორიკოსი, არქეოლოგი
* კოჩა თოდუა — სამეგრელოს 1857 გლეხთა აჯანყების ერთ-ერთი მეთაური
* მაგალი თოდუა — აღმოსავლეთმცოდნე, მთარგმნელი
* მზია თოდუა — სამართალმცოდნე, იურისტი
* ნათია თოდუა — მომღერალი
* ნოდარ თოდუა — საბჭოთა სახელმწიფო მოხელე
* ნუგზარ თოდუა — ეკონომისტი
* პავლე თოდუა — ფიზიკოსი
* რაიბულ თოდუა — ონკოქირურგი
* სამსონ თოდუა —  სასულიერო პირი, პუბლიცისტი
* სევასტი თოდუა — ფეხბურთელი
* უტუ თოდუა — სამეგრელოს 1857 გლეხთა აჯანყების ერთ-ერთი მეთაური
* ფრიდონ თოდუა — ექიმი, რადიოლოგი
* ქრისტინე თოდუა-წულუკიძე — ემიგრანტი, ექიმი 
* შმაგი თოდუა — სპორტსმენი (თავისუფალი ჭიდაობა)

 

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
თოიძე

საკუთარი სახელი **თოიძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ალექსანდრა თოიძე — მსახიობი
* ბადრი თოიძე — მომღერალი
* გივი თოიძე — ფერმწერი
* გრიგოლ თოიძე — მეწარმე, პუბლიცისტი
* ირაკლი თოიძე — ფერმწერი და გრაფიკოსი
* ირაკლი თოიძე — სამხედრო პირი
* ლევან თოიძე — ისტორიკოსი
* მოსე თოიძე — ფერმწერი
* ნინო თოიძე — 9 აპრილის ტრაგედიის გმირი
* პაატა თოიძე — არქიტექტორი, პოლიტიკოსი
* შალვა თოიძე — ქირურგი

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
თორაძე (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი **თორაძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ალექსანდრე თორაძე — პუბლიცისტი, პედაგოგი
* გია თორაძე — გენერალ-მაიორი
* დავით თორაძე — კომპოზიტორი
* ლექსო თორაძე — პიანისტი

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
თორელი

საკუთარი სახელი **თორელი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* თორელი, გამრეკელი — დიდგვაროვანი ფეოდალი
* თორელი, გამრეკელი — დიდგვაროვანი ფეოდალი
* თორელი, კახა — დიდგვაროვანი ფეოდალი
* თორელი, კახა — დიდგვაროვანი ფეოდალი

* თორელები — დიდგვაროვან ფეოდალთა საგვარეულო
თოფურია

საკუთარი სახელი **თოფურია** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* აკაკი თოფურია — ლიტერატურათმცოდნე, კრიტიკოსი
* გურამ თოფურია — ენათმეცნიერი
* დანიელ თოფურია — ეკონომისტი
* დიმიტრი თოფურია — გენერალ-მაიორი
* ვარლამ თოფურია — ენათმეცნიერი
* ზაზა თოფურია — პათოლოგ-ანატომი
* ზურაბ თოფურია — ინჟინერ-რადიოტექნიკოსი
* ილია თოფურია — სპორტსმენი (შერეული საბრძოლო ხელოვნება)
* ირაკლი თოფურია — ექიმ-პარაზიტოლოგი
* სამსონ თოფურია — ექიმი
* სერგო თოფურია — მათემატიკოსი
* ქეთა თოფურია — მომღერალი

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
თულაშვილები

**თულაშვილი** — ქართული გვარი. 

გვარის ფუძეა საკუთარი სახელი თულა.

სამწევრისის ტაძრის წარწერაში მოხსენიებულია მამასახლისი გიორგი თულაისძე.

თულაშვილები იყვნენ საბარათიანოს მებატონეები, რომლებსაც ყმები ეკუთვნოდათ ღვევში, ზბრითში, აწუფში, ბეგრეთში. 1696 წელს თულაშვილებს ჩამოართვეს ღვევის გლეხები, რომლებიც ომიანობის დროს მეფე ერეკლეს მეითრის შვილისთვის წაურთმევია და თულაშვილებისთვის მიუცია.

საქართველოში ცხოვრობს 144 თულაშვილი.

## რესურსები ინტერნეტში
* ქართული გვარების გავრცელების არეალი
* ქართული გვარების ისტორია
* იუსტიციის სახლის მონაცემები 

## სქოლიო
*
თუმანიშვილი

საკუთარი სახელი **თუმანიშვილი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* ავთანდილ თუმანიშვილი — მწერალი
* ალექსანდრე თუმანიშვილი — რუსეთის იმპერიის არმიის გენერალ-ლეიტენანტი 
* ანასტასია თუმანიშვილ-წერეთელი — საბავშვო მწერალი, პუბლიცისტი, საზოგადო მოღვაწე
* ბარბარე თუმანიშვილი — მთარგმნელი, საზოგადო მოღვაწე
* ბარბარე თუმანიშვილი-ანდრეევსკაია — სცენისმოყვარე
* ბირთველ თუმანიშვილი — მდივან-მწიგნობარი, კალიგრაფი
* გივი თუმანიშვილი — პოეტი, კალიგრაფი
* გიორგი თუმანიშვილი — საზოგადო მოღვაწე, პუბლიცისტი
* გიორგი თუმანიშვილი — რუსეთის არმიის გენერალ-მაიორი
* გიორგი თუმანიშვილი — ინჟინერი, რკინიგზების მშენებელი
* გიორგი თუმანიშვილი — რუსეთის იმპერიის არმიის კავალერიის გენერალი
* გიორგი თუმანიშვილი — პოეტი, მწიგნობარი
* გიორგი თუმანიშვილი — რუსეთის იმპერიის არმიის ინფანტერიის გენერალი
* გრიგოლ თუმანიშვილი — ბიოლოგი, პოლიტიკოსი
* გიორგი ლევაშოვ-თუმანიშვილი — რეჟისორი, სცენარისტი, მხატვარი
* დავით თუმანიშვილი — პოეტი, კალიგრაფი
* დიმიტრი თუმანიშვილი — ხელოვნების ისტორიკოსი
* დიმიტრი თუმანიშვილი — რუსეთის იმპერიის არმიის გენერალ-მაიორი
* დიმიტრი თუმანიშვილი — ინჟინერი
* დიმიტრი თუმანიშვილი — პოეტი
* ეგნატე თუმანიშვილი — პოეტი, საზოგადო მოღვაწე
* ვასილ თუმანიშვილი — ჟურნალისტი, თეატრალური მოღვაწე
* თამარა თუმანიშვილი (თუმანოვა) — ბალერინა, მსახიობი
* თინათინ თუმანიშვილი — საბავშვო მწერალი, პედაგოგი
* იაზონ თუმანიშვილი — საზოგადო მოღვაწე
* იასონ თუმანიშვილი (თუმანოვი) — რუსეთის და პარაგვაის სამხედრო-საზღვაო ოფიცერი
* იეჟი თუმანიშვილი — პოლონეთის სამხედრო-საზღვაო ოფიცერი, პოლიტიკური ემიგრაციის წარმომადგენელი
* ივანე თუმანიშვილი — იურისტი, დიპლომატი
* იოსებ თუმანიშვილი — მეან-გინეკოლოგი
* იოსებ თუმანიშვილი — რეჟისორი, პედაგოგი
* ირინე თუმანიშვილი — მხატვარი
* ისააკ თუმანიშვილი — რუსეთის იმპერიის არმიის გენერალ-ლეიტენანტი
* კონსტანტინე თუმანიშვილი — საზოგადო მოღვაწე, პუბლიცისტი
* კონსტანტინე თუმანიშვილი — რუსეთის არმიის გენერალ-ლეიტენანტი 
* კონსტანტინე თუმანიშვილი — პუბლიცისტი, ჟურნალისტი
* ლევან თუმანიშვილი — რუსეთის არმიის გენერალ-მაიორი
* მანანა თუმანიშვილი — მხატვარი
* მიხეილ თუმანიშვილი — რეჟისორი
* მიხეილ თუმანიშვილი — რუსეთის იმპერიის არმიის გენერალ-მაიორი
* მიხეილ თუმანიშვილი — სამხედრო პირი
* მიხეილ თუმანიშვილი — პოეტი, პუბლიცისტი
* ნიკოლოზ თუმანიშვილი — რუსეთის იმპერიის არმიის გენერალ-ლეიტენანტი
* ნიკოლოზ თუმანიშვილი — გენერალ-მაიორი
* ნიკოლოზ თუმანიშვილი — რუსეთის იმპერიის არმიის ინჟინერ-გენერალი
* ნიკოლოზ თუმანიშვილი — საქართველოს და აზერბაიჯანის არმიის პოლკოვნიკი
* პავლე თუმანიშვილი — საზოგადო მოღვაწე, პუბლიცისტი
* სულხან თუმანიშვილი — ქართლ-კახეთის სამეფოს პოლიტიკური მოღვაწე
* ქეთევან თუმანიშვილი — მუსიკათმცოდნე, კომპოზიტორი

## იხილეთ აგრეთვე
* თუმანიშვილები — თავადური საგვარეულო საქართველოში

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
თურმანიძე

საკუთარი სახელი **თურმანიძე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* გურამ თურმანიძე — პედაგოგი, პოლიტიკოსი
* ზაზა თურმანიძე — სპორტსმენი (თავისუფალი ჭიდაობა)
* თამაზ თურმანიძე — აგროეკოლოგი
* თეიმურაზ თურმანიძე — მხატვარი
* ირაკლი თურმანიძე — სპორტსმენი (ძალოსანი)
* ლამარა თურმანიძე — მსახიობი
* მურად თურმანიძე — სპორტსმენი (კალათბურთელი), სახელმწიფო დაცვის გენერალ-მაიორი
* რაულ თურმანიძე — ინჟინერ-მექანიკოსი
* სულხან თურმანიძე — გორის მოურავი
* ხოსრო თურმანიძე — პოეტი
* ქეთევან თურმანიძე-აბზიანიძე — სახალხო მკურნალი

## იხილეთ აგრეთვე
* თურმანიძეები — ხალხურ მკურნალთა საგვარეულო

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
თამარი (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი **თამარი** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* თამარ ბატონიშვილი — ერეკლე მეფის შვილიშვილი
* თამარ მეფე — საქართველოს მეფე
* თამარი (დავით აღმაშენებლის ასული) —  დავით აღმაშენებლის ასული
* თამარ ამანელისძე — დავით VI ნარინის მეუღლე
* თამარი (დავით VII-ის ასული) — დავით VII-ის ასული
* თამარი (გურჯი-ხათუნი) — საქართველოს მეფის რუსუდანის ასული
* თამარ ალასტანელი — ალასტანელების სამფლობელოს „დედოფალი“
* თამარი (დავით X-ის მეუღლე) — დავით X-ის მეუღლე
* თამარი (ალექსანდრე I-ის მეუღლე) — ალექსანდრე I-ის მეუღლე
* თამარ ჯაყელი — გიორგი VIII-ის მეუღლე
* თამარი (ალექსანდრე II-ის მეუღლე) — იმერეთის მეფე ალექსანდრე II-ის მეუღლე
* თამარ ბაგრატიონი — ლუარსაბ I-ის მეუღლე
* თამარ ამილახვარი — შაჰ აბას I-ის მეუღლე
* თამარ (მარიამ) ლიპარტიანი — გიორგი X-ის მეუღლე
* თამარ გურიელი  — იმერეთის მეფე ალექსანდრე III-ის პირველი მეუღლე
* თამარი (ვახტანგ V-ის ასული) — ვახტანგ V-ის ასული
* თამარი (გიორგი XI-ის მეუღლე) — გიორგი XI-ის მეუღლე
* თამარ მუხრანბატონი — დედოფალთ-დედოფალი, ვახტანგ V-ის ძმის კონსტანტინეს ასული, ბაგრატ IV-ის მეუღლე, იმერეთის დედოფალი. ლევან III დადიანის მეუღლე, გიორგი III გურიელის მეუღლე. 
* თამარი (თეიმურაზ II-ის მეუღლე) — ვახტანგ VI-ის ასული

## იხილეთ აგრეთვე
* თამარი (სახელი) — ქალის სახელი
* (326) თამარი — ასტეროიდი
ზურაბიშვილი

საკუთარი სახელი ** ზურაბიშვილი ** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

* არჩილ ზურაბიშვილი — ინჟინერი, პოლიტიკური ემიგრანტი
* ვალერიან ზურაბიშვილი — ეკონომისტი
* დავით ზურაბიშვილი — ჟურნალისტი, მწერალი, პოლიტიკოსი
* ივანე ზურაბიშვილი — საზოგადო და პოლიტიკური მოღვაწე, პუბლიცისტი, მთარგმნელი
* ილია ზურაბიშვილი — მწერალი, ხელოვნებათმცოდნე
* ირაკლი ზურაბიშვილი — მეცნიერი სამთო დარგში
* ლევან ზურაბიშვილი — ინჟინერი, პოლიტიკური ემიგრანტი
* სალომე ზურაბიშვილი — დიპლომატი, პოლიტიკოსი

 

კატეგორია:ქართული გვარები
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი გვერდები გვარის შემცველი სიებით
თეოდორე

საკუთარი სახელი ** თეოდორე** შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

;ქართველები:
* თეოდორე II — საქართველოს კათალიკოს-პატრიარქი XII-XIII საუკუნეებში
* თეოდორე III — საქართველოს კათალიკოს-პატრიარქი XV საუკუნეში
* თეოდორე აჭარელი — ქართველი წმინდანი
* თეოდორე გიგნაძე — ქართველი დეკანოზი
* თეოდორე თაფლაისძე — ქართველი ხუროთმოძღვარი
* თეოდორე ჭანი — ჭანი სამხედრო მოღვაწე
* თეოდორე (ჭუაძე) — ქართველი ეპისკოპოსი

;ბიზანტიელები
* თეოდორე I (კონსტანტინოპოლის პატრიარქი) — კონსტანტინოპოლელი პატრიარქი VII საუკუნეში
* თეოდორე I ლასკარისი — ნიკეის იმპერატორი
* თეოდორე II ლასკარისი — ნიკეის იმპერატორი
* თეოდორე აბუკურა — ბიზანტიელი ფილოსოფოსი
* თეოდორე დორანიტი ბიზანტიელი სამხედრო მოღვაწე
* თეოდორე მეტოქიტე — ბიზანტიელი მწერალი XII-XIII საუკუნეებში
* თეოდორე მოფსუესტელი — ბიზანტიელი ეპისკოპოსი
* თეოდორე სტუდიტე — ბიზანტიელი მწერალი VIII-IX საუკუნეებში

;სხვა
*თეოდორე II (ალექსანდრიის პატრიარქი) — ალექსანდრიის პატრიარქი
*თეოდორე ადელუნგი — რუსი ისტორიკოსი
*თეოდორე ალექსანდრიელი — VII საუკუნის ქრისტიანი წმინდანი
*თეოდორე ანტიოქიელი — IV საუკუნის ქრისტიანი წმინდანი
*თეოდორე თომასი — გერმანელი მუსიკოსი
*თეოდორე სტრატილატი — IV საუკუნის ქრისტიანი წმინდანი
*თეოდორე ღაზა — ბერძენი მწერალი
*წმინდა თეოდორე — XVIII საუკუნის ქრისტიანი წმინდანი
ცნობილი ქართველები: ძ

## ძა 
* ძაბახიძე, ვალერიან — გენერალ-მაიორი
* ძამაშვილი, არჩილ — სოციალისტური შრომის გმირი
* ძაძამიძე, ლეოპოლდ — ფერმწერი, პეიზაჟისტი
## ძე 
* ძებაშვილი, ბორის — გენერალ-ლეიტენანტი

## ძვ 
* ძველაია, მირიან — გეოლოგი

## ძი 
* ძიგრაშვილი, ლეილა — მსახიობი
* ძიგუა, პავლე — ბოლშევიკი რევოლუციონერი
* ძიძიგური, არჩილ — მეცნიერი სამთო მექანიკის დარგში
* ძიძიგური, ვარლამ — საზოგადო მოღვაწე
* ძიძიგური, ზვიად — პოლიტიკოსი
* ძიძიგური, შოთა — ენათმეცნიერი
* ძიძიშვილი, ნიკოლოზ — ფიზიოლოგი

## ძნ 
* ძნელაძე, ბორის — საქართველოს კომკავშირის ერთ-ერთი დამაარსებელი
* ძნელაძე, გივი — პოეტი
* ძნელაძე, დავით — მსახიობი და რეჟისორი
* ძნელაძე, ვარლამ — რევოლუციური მოძრაობის მონაწილე
* ძნელაძე, ვასილ — ზოოტექნიკოსი
* ძნელაძე, ირაკლი — სამხედრო მეთაური 
* ძნელაძე, რომან — მოჭიდავე
* ძნელაძე, შალვა — ფერმწერი, გრაფიკოსი

## ძო 
* ძოძუაშვილი, რევაზ — სპორტსმენი
* ძოწენიძე, გიორგი — გეოლოგი

კატეგორია:ქართველები
2 მაისი

**2 მაისი** — გრიგორიანული კალენდრის 122-ე დღე (ნაკიან წლებში - 123-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 243 დღე.

## დღის მოვლენები 
* 1808 : დაიწყო ესპანელთა ბრძოლა დამოუკიდებლობისათვის.
* 1888 : ბარსელონაში გაიხსნა საერთაშორისო გამოფენა. 
* 1920 : XI წითელი არმია საქართველოში შემოიჭრა.
* 1927 : ჰოლივუდში დაარსდა კინემატოგრაფიული ხელოვნებისა და მეცნიერების აკადემია. 
* 1945 : საბჭოთა ჯარებმა აიღეს ბერლინი.
* 1945 : იოსებ სტალინმა ხელი მოაწერა დადგენილებას გერმანიის ტერიტორიაზე სამოქალაქო ადმინისტრაციის ჩამოყალიბების თაობაზე.
* 1953 : იორდანიაში ტახტზე ავიდა მეფე ჰუსეინი. 
* 1968 : დაიწყო სტუდენტური მანიფესტაცია „ფრანგული მაისი“.
* 1997 : დიდ ბრიტანეთში ტონი ბლერი პრემიერ-მინისტრი გახდა.
* 1998 : ბრიუსელში დაარსდა ევროპის ცენტრალური ბანკი. 
* 2004 : ცენტრსა და რეგიონს შორის დაძაბულობამ პიკს მიაღწია: აჭარის ხელისუფლებამ რეგიონთან დამაკავშირებელი ჩოლოქის და ქაქუთის ხიდები ააფეთქა.
* 2011 :
** პაკისტანში, ქ. აბოტაბადში აშშ-ის სამხედრო ძალებმა ალ-კაიდას ლიდერი **ოსამა ბინ ლადენი** მოკლეს.
** კანადის კონსერვატიულმა პარტიამ, სტეფან ჰარპერის მეთაურობით, **საპარლამენტო არჩევნებში** უმრავლესობით გაიმარჯვა.
* 2012 : **იანოშ ადერი** უნგრეთის პრეზიდენტად აირჩიეს.

## ამ დღეს დაბადებულნი 
* 1660 : ალესანდრო სკარლატი — იტალიელი კომპოზიტორი
* 1729 : ეკატერინე II — რუსეთის იმპერატორი. 
* 1772 : ნოვალისი — გერმანელი პოეტი და ფილოსოფოსი
* 1854 : თევდორე ჟორდანია — ქართველი ისტორიკოსი, პედაგოგი
* 1859 : ჯერომ ჯერომი — ინგლისელი მწერალი
* 1868 : რობერტ ვუდი — ამერიკელი ფიზიკოსი
* 1872 : ჰიგუტი იტიიო — იაპონელი მწერალი
* 1904 : გრიგოლ კოკელაძე — ქართველი კომპოზიტორი და პედაგოგი
* 1918 : პავლე გილაშვილი — კომუნისტური პარტიისა და სახელმწიფო მოღვაწე.
* 1935 : ლუის სუარესი — ესპანელი ფეხბურთელი და მწვრთნელი.
* 1935 : ფაისალი II — ერაყის მეფე
* 1990 : პოლ ჯორჯი — ამერიკელი კალათბურთელი.

## ამ დღეს გარდაცვლილნი 
* 1519 : ლეონარდო და ვინჩი — აღორძინების ეპოქის იტალიელი ხელოვანი.
* 1857 : ალფრედ დე მიუსე — ფრანგი პოეტი.
* 1928 : რომანოზ ფანცხავა  — ქართველი კრიტიკოსი, პუბლიცისტი, ჟურნალისტი
* 1973 : აკიკო სეკი  — იაპონელი მომღერალი
* 2011 : ოსამა ბინ ლადენი  — „ალ-კაიდას“  ტერორისტი
* 2013 : ჯეფ ჰანემანი  —  ჯგუფ სლეიერის გიტარისტი
* 2015 : მაია პლისეცკაია — რუსი ბალერინა

## დღესასწაულები 
* მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:

** იოანე ხუცესი
** ქრისტეფორე, თეონი და ანტონინე
** პაფნუტი იერუსალიმელი
** გიორგი აღმსარებელი
** წმინდა ტრიფონი
** ნიკიფორე იღუმენი

* აგრეთვე:
** მადრიდის რეგიონი, ესპანეთი : რეგიონის დღე
** ბაჰაიზმი - რიზვანის მე-12 დღე
** პოლონეთი : დროშის დღე

## იხილეთ აგრეთვე 
**სხვა თვეები**

* 

0502
3 მაისი

**3 მაისი** — გრიგორიანული კალენდრის 123-ე დღე (ნაკიან წლებში - 124-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 242 დღე.

## დღის მოვლენები 
* 1494 : ქრისტეფორე კოლუმბმა პირველად შენიშნა მიწა, რომელსაც შემდეგ იამაიკა დაერქვა.
* 1791 : პოლონეთმა მიიღო ერთ-ერთი პირველი თანამედროვე კონსტიტუცია ევროპაში.
* 1802 : ვაშინგტონი ქალაქად გამოცხადდა.
* 1837 : აღმოსავლეთ ხმელთაშუაზღვის რეგიონში უძველესი - ათენის უნივერსიტეტი დაფუძნდა.
* 1849 : დრეზდენში დაიწყო მაისის აჯანყება - 1948 წლის გერმანიის რევოლუციათა ბოლო ტალღა.
* 1916 : აღდგომის აჯანყებულები სიკვდილით დასაჯეს დუბლინში.
* 1921 : პარიზში შედგა კოკო შანელის სუნამოს „შანელ No. 5“-ის პრეზენტაცია.  
* 1928 : იაპონელებმა მასობრივი ხოცვა მოაწყვეს ხინანში, ჩინეთი.
* 1946 : მეორე მსოფლიო ომი : შორეული აღმოსავლეთის  საერთაშორისო სამხედრო ტრიბუნალი  იწყება ტოკიოში 28 იაპონელი სამხედრო და სამთავრობო ჩინოვნიკის წინააღმდეგ, რომელთაც ბრალად კაცობრიობის  წინააღმდეგ ჩადენილი დანაშაულები ედებოდათ.
* 1947 : იაპონიამ მიიღო ახალი კონსტიტუცია.
* 1956 : პირველად ჩატარდა მსოფლიო ჩემპიონატი ძიუდოში.
* 1959 : პირველი გრემის დაჯილდოება ჩატარდა.
* 1960 : ანა ფრანკის სახლი გაიხსნა ამსტერდამში, ნიდერლანდები.
* 1973 : სირს ტაუერი მსოფლიოს უდიდესი შენობა გახდა.
* 2005 : ერაყში პირველი დემოკრატიულად არჩეული მთავრობა შეუდგა სამსახურს.
* 2006 : არმავიას რეისი 967 კატასტროფას განიცდის შავ ზღვაზე; დაიღუპა 113 ადამიანი.
* 2008 : **კუბამ** მოხსნა აკრძალვა საყოფაცხოვრებო პერსონალური კომპიუტერების გამოყენებაზე.

## ამ დღეს დაბადებულნი 
* 1469 : ნიკოლო მაკიაველი — იტალიელი მოაზროვნე, ისტორიკოსი და მწერალი.
* 1893 : კონსტანტინე გამსახურდია — ქართველი მწერალი (გ.1975)
* 1898 : გოლდა მეირი — ისრაელის პრემიერ-მინისტრი 1969-1974 წლებში.
* 1903 : ბინგ კროსბი — ამერიკელი მომღერალი და მსახიობი.
* 1924 : იეჰუდა ამიხაი — ებრაელი პოეტი, ისრაელის სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი (გ. 2000).
* 1941 : ნონა გაფრინდაშვილი — ქართველი მოჭადრაკე.
* 1945 : ამირან კალაძე — ქართველი პოეტი, საქართველოს უზენაესი საბჭოს დეპუტატი (გ. 1995).
* 1950 : მერი ჰოპკინზი — ბრიტანელი მომღერალი.

## ამ დღეს გარდაცვლილნი 
* 1834 : ალექსი არაქჩეევი — რუსეთის სახელმწიფო მოღვაწე
* 1844 : კონსტანტინე ბატონიშვილი — გენერალ-მაიორი
* 2011 : სერგო კოტრიკაძე — ქართველი ფეხბურთელი, მეკარე. საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი.
* 2014 : გერი ბეკერი — ეკონომისტი, ჩიკაგოს ეკონომიკური სკოლის ერთ-ერთი დამფუძნებელი, ნობელის პრემიის ლაურეატი
* 2015 : რეზო ჩხეიძე — ქართველი კინორეჟისორი

## დღესასწაულები 
* მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:

** თეოდორე ტრიხინი
** წმინდა გრიგოლი
** ანასტასი I და ანასტასი II, ანტიოქიის პატრიარქნი
** ანასტას სინაელი

* აგრეთვე:
** თავისუფალი პრესის მსოფლიო დღე
** მზის დღე
** იაპონია - კონსტიტუციის დღე.
** პოლონეთი - კონსტიტუციის დღე.

## იხილეთ აგრეთვე 
**სხვა თვეები**

* 

0503
8 მაისი

**8 მაისი** — გრიგორიანული კალენდრის 128-ე დღე (ნაკიან წლებში - 129-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 237 დღე.

## დღის მოვლენები 
* 1429 : ფრანგებმა გაათავისუფლეს  ახალი ორლეანი ინგლისელებთან ასწლიან ომში, ჟანა დ'არკის მეთაურობით. (ჟანა დ'არკის ხსენების დღე; საფრანგეთის ეროვნული დღესასწაული)
* 1713 : რუსეთის დედაქალაქი მოსკოვიდან სანქტ-პეტერბურგში გადაიტანეს.
* 1802 : თბილისში საზეიმოდ იხსნება რუსული მმართველობა. პირველი მთავარმართებელი გახდა კნორინგი.
* 1821 : საბერძნეთის ბრძოლა დამოუკიდებლობისთვის: ბერძნებმა გრავიასთან თურქები დაამარცხეს.
* 1902 : მარტინიკაში მთა პელეს ვულკანის ამოფრქვევამ ქალაქი სენ-პიერი და მისი 30.000 მცხოვრები გაანადგურა. მხოლოდ თითო-ოროლა მცხოვრები გადარჩა.
* 1914 : პარამაუნტ პიქჩერზი დაარსდა.
* 1920 : პოლონელთა ჯარმა აიღო კიევი.
* 1933 : მოჰანდას განდი იწყებს 21-დღიან შიმშილობას ბრიტანეთის მიერ ინდოეთის ჩაგვრის წინააღმდეგობის ნიშნად.
* 1945 : კარლჰორსტში გერმანიამ უსიტყვო კაპიტულაცია გამოაცხადა.
* 1984 : სსრ კავშირმა ოფიციალური უარი განაცხადა ლოს-ანჯელესის ოლიმპიურ თამაშებში მონაწილეობაზე.
* 2009 : პრაღაში ევროკავშირმა აზერბაიჯანთან, საქართველოსთან, თურქეთთან და ეგვიპტესთან სამხრეთის კორიდორის განვითარების ხელშეკრულებას მოაწერა ხელი.
* 2011 :
** „მილანმა“, იტალიის სერია A-ს 2010–11 სეზონის  გათამაშებაში გაიმარჯვა და ჩემპიონის ტიტული მეთვრამეტედ მოიპოვა.
** სინგაპურის საპარლამენტო არჩევნებში სახალხო მოქმედების პარტიამ  უმრავლესობით გაიმარჯვა და ხელისუფლებაში დაბრუნდა.
* 2013 : ბრაზილიელი რობერტო ასევედო მსოფლიო სავაჭრო ორგანიზაციის მომავალ გენერალურ მდივნად გამოაცხადეს.
* 2014 : ლუის გილიერმო სოლისი კოსტა-რიკის პრეზიდენტი გახდა.
* 2018 : სომხეთის პრემიერ-მინისტრად ნიკოლ ფაშინიანი აირჩიეს.
* 2019 : სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის საყოველთაო არჩევნებში აფრიკის ეროვნულმა კონგრესმა გაიმარჯვა და პრეზიდენტის თანამდებობა სირილ რამაფოსამ შეინარჩუნა.
* 2025 : კარდინალი რობერტ ფრენსის პრევო რომის პაპი ლეო XIV გახდა.

## ამ დღეს დაბადებულნი 
* 1753 : იდალგო, მიგელ — მექსიკის ეროვნული გმირი
* 1828 : დიუნანი, ანრი — შვეიცარიელი საზოგადო მოღვაწე, „წითელი ჯვრის“ დამაარსებელი.
* 1884 : ტრუმენი, ჰარი  — აშშ-ს 33-ე პრეზიდენტი.
* 1884 : ალექსი-მესხიშვილი, შალვა   —   ქართველი ადვოკატი და პოლიტიკური მოღვაწე
* 1899 : ჰაიეკი, ფრიდრიხ  — ავსტრიელი ბურჟუაზიული ეკონომისტი.
* 1903 : ფერნანდელი  — ფრანგი მსახიობი.
* 1905 : როსელინი, რობერტო  — იტალიელი კინორეჟისორი.
* 1939:  ჯანრი კაშია — ქართველი ფილოსოფოსი, მწერალი, ჟურნალისტი და საზოგადო მოღვაწე.
* 1975 : ენრიკე იგლესიასი  — ესპანელი მომღერალი.

## ამ დღეს გარდაცვლილნი 
* 1794 :  ლავუაზიე, ანტუან  — ფრანგი ქიმიკოსი
* 1880 :  ფლობერი, გუსტავ  — ფრანგი მწერალი.
* 1885 :  ბოსლეველი, ესტატე   — ქართველი პუბლიცისტი, კრიტიკოსი.
* 1913 :  ჯაბადარი, ივანე — ქართველი რევოლუციონერ-ხალხოსანი.
* 2019 :  დორის დეი — ამერიკელი მსახიობი და მომღერალი.

## დღესასწაულები 
* მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:

** მარკოზ მახარებელი
** მაკედონი II

* აგრეთვე:
** წითელი ჯვრისა და წითელი ნახევარმთვარის მსოფლიო დღე
** გამარჯვების დღე - მეორე მსოფლიო ომში გამარჯვების დღე, აღინიშნება საფრანგეთში, აშშ-ში, საბერძნეთში, ნორვეგიაში და სხვაგან.

## იხილეთ აგრეთვე 
**სხვა თვეები**

* 

0508
6 მაისი

**6 მაისი** — გრიგორიანული კალენდრის 126-ე დღე (ნაკიან წლებში — 127-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 239 დღე.

## დღის მოვლენები 
* 1527 : კარლოს V-ის ჯარებმა რომი გაანადგურეს. ზოგიერთი ცნობით ეს თარიღი რენესანსის დასასრულს უკავშირდება.
* 1682 : საფრანგეთის მეფე ლუი XIV-მ სამეფო კარი ვერსალში გადაიტანა.
* 1757 : პრაღის ბრძოლა - რუსების არმია ავსტრიელებს ებრძვიან პრაღაში შვიდწლიანი ომის პერიოდში.
* 1794 : ჰაიტელები ტუსენ ლუვერტიურის ხელმძღვანელობით საფრანგეთის წინააღმდეგ აჯანყდნენ. 
* 1840 : პენი ბლეკის საფოსტო მარკა ძალაში შევიდა დიდი ბრიტანეთისა და ირლანდიის გაერთიანებულ სამეფოში.
* 1861 : არკანზასი და ტენესი გამოეყვნენ აშშ-ს.
* 1889 : ეიფელის კოშკის ინაუგურაცია პარიზის უნივერსალურ ექსპოზიციაზე.
* 1910 : ჯორჯ V გახდა დიდი ბრიტანეთის მეფე, ედუარდ VII-ს გარდაცვალების შემდეგ.
* 1940 : ჯონ სტაინბეკი პულიცერის პრემიით დაჯილდოვდა რომანისთვის „მრისხანების მტევნები“.
* 1941 : იოსებ სტალინი დაინიშნა სსრ კავშირის სახალხო კომისართა საბჭოს თავმჯდომარედ.
* 1945 : მეორე მსოფლიო ომი : პრაღის აღება — აღმოსავლეთის ფრონტის ბოლო მნიშვნელოვანი ბრძოლა დაიწყო.
* 1994 : ლა-მანშის გვირაბი ოფიციალურად გახსნეს ფრანსუა მიტერანმა და დედოფალმა ელისაბედ II-მ.
* 2004 : „აჭარული რევოლუციის“ დასარული. ასლან აბაშიძემ დატოვა საქართველოს ტერიტორია და რუსეთის უშიშროების საბჭოს ხელმძღვანელს იგორ ივანოვს მოსკოვში გაჰყვა. ბათუმში ჩავიდნენ მიხეილ სააკაშვილი და ნინო ბურჯანაძე.
* 2007 : ნიკოლა სარკოზიმ საფრანგეთის საპრეზიდენტო არჩევნებში ხმების 53%-ით სოციალისტი სეგოლენ რუაიალი დაამარცხა.
* 2011 : გაერთიანებულ სამეფოში, მომავალი საპარლამენტო არჩევნებისთვის საარჩევნო სისტემის შეცვლაზე გამართულ რეფერენდუმზე, ამომრჩევლებმა ალტერნატიულ საარჩევნო სისტემაზე უარი თქვეს.
* 2012 : ფრანსუა ოლანდი საფრანგეთის პრეზიდენტად აირჩიეს.
* 2015 : სტიუარტ ბინემმა 2015 წლის სნუკერის მსოფლიო ჩემპიონატში გაიმარჯვა.
* 2023 : გაიმართა გაერთიანებული სამეფოს მეფის, ჩარლზ III-ის კორონაცია.
* 2025 : ფრიდრიხ მერცი გერმანიის კანცლერად აირჩიეს.

## ამ დღეს დაბადებულნი 
* 1397 : სეჯონგ დიდი — კორეის მეფე
* 1756 : ანდრე მასენა —  ფრანგი სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწე
* 1758 : მაქსიმილიან რობესპიერი — ფრანგი რევოლუციონერი.
* 1856 : ზიგმუნდ ფროიდი — ავსტრიელი ფსიქიატრი და ფსიქოლოგი.
* 1861 : რაბინდრანათ თაგორი — ინდოელი მწერალი.
* 1902 : კონა გიგინეიშვილი —  ქართველი ფილოლოგი, ენათმეცნიერი.
* 1907 : ილია ვეკუა — ქართველი მათემატიკოსი და მექანიკოსი.
* 1945 : ბესარიონ გუგუშვილი — საქართველოს რესპუბლიკის რიგით მეორე პრემიერ-მინისტრი.
* 1953 : ტონი ბლერი — დიდი ბრიტანეთის პრემიერ-მინისტრი.
* 1961 : ჯორჯ კლუნი — ამერიკელი მსახიობი.

## ამ დღეს გარდაცვლილნი 
* 1859 : ალექსანდერ ჰუმბოლდტი — გერმანელი ბუნებისმეტყველი და მოგზაური.
* 1910 : ედვარდ VII — დიდი ბრიტანეთის მეფე.
* 1959 : რაგნარ ნურკსე — ესტონელი ეკონომისტი.
* 1992 : მარლენ დიტრიხი — გერმანელი კინომსახიობი, მომღერალი.
* 1995 : გოლტფრიდ ფონ ჰაბერლერი — ამერიკელი ეკონომისტი.

## დღესასწაულები 
* მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:
** წმინდა გიორგი — გიორგობა
** დედოფალი ალექსანდრა და წმინდა ვალერია 
** ანატოლი და პროტოლეონი
* აგრეთვე:
** ბულგარეთი — არმიის დღე.
** საქართველო — პოლიციის დღე.

## იხილეთ აგრეთვე 
**სხვა თვეები**

* 

0506
9 მაისი

**9 მაისი** — გრიგორიანული კალენდრის 129-ე დღე (ნაკიან წლებში - 130-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 236 დღე.

## დღის მოვლენები 
* 1502 : ქრისტეფორე კოლუმბი ამერიკის მიმართულებით თავის მეოთხე მოგზაურობას იწყებს.
* 1944 : ყირიმის ოპერაციის შედეგად საბჭოთა ჯარებმა გაათავისუფლეს სევასტოპოლი.
* 1945 : საბჭოთა ჯარებმა გაათავისუფლეს ქალაქი პრაღა.
* 1946 : ტახტიდან გადადგა იტალიის მეფე ვიქტორ ემანუელ III.
* 1950 : პარიზში გამოცხადდა „შუმანის დეკლარაცია“ დასავლეთ ევროპის სახელმწიფოთა ქვანახშირის, სამთო და მეტალურგიული მრეწველობების გაერთიანების შესახებ.
* 1975 : თბილისში გამარჯვების პარკში გაიხსნა ძეგლი „უცნობი ჯარისკაცის საფლავი“. 
* 1994 : სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის პრეზიდენტად აირჩიეს ნელსონ მანდელა.
* 2010 : ევროკავშირმა და საერთაშორისო სავალუტო ფონდმა €750-მილიარდიანი დახმარების პაკეტი მიიღეს, რომლის მიზანიც ევროპის საფინანსო ბაზრის სტაბილიზებაა.
* 2011 : ბელგიელი ველოსიპედისტი ვაუტერ ვეილანდტი „ჯირო დიტალიას“ მესამე ეტაპზე მომხდარ ავარიაში დაიღუპა, რაც „გრანდ ტურში“ 1995 წლიდან მოყოლებული ველოსიპედისტის დაღუპვის პირველი შემთხვევაა.
* 2015 :  ეგვიპტის ყოფილ პრეზიდენტს ჰოსნი მუბარაქს  3 წლით თავისუფლების აღკვეთა მიუსაჯეს.
* 2022 : **ბონგბონგ მარკოსი** ფილიპინების პრეზიდენტად, ხოლო **სარა დუტერტე** ვიცე-პრეზიდენტად აირჩიეს.

## ამ დღეს დაბადებულნი 
* 1924 : ბულატ ოკუჯავა — საბჭოთა პოეტი და შემსრულებელი.
* 1949 : ჯოელი, ბილი — ამერიკელი მუსიკოსი და მომღერალი.

## ამ დღეს გარდაცვლილნი 
* 1707 : ბუქსტეჰუდე, დიტრიხ —  დანიელ-გერმანელი კომპოზიტორი და ორგანისტი.
* 1805 : შილერი, ფრიდრიხ — გერმანელი პოეტი და ისტორიკოსი.
* 1950 : ბლეიკი, რობერტ პირპონტ — ამერიკელი ორიენტალისტი.
* 1965 : ბერიშვილი, ზაქარია — ქართველი რეჟისორი და მსახიობი.
* 1974 : პიპკოვი, ლიუბომირ — ბულგარელი კომპოზიტორი.
* 1977 : ჯოუნზი, ჯეიმზ — ამერიკელი მწერალი.
* 1983 : ნინო ალექსი-მესხიშვილი — ქართველი მსახიობი.
* 2004 : კადიროვი, აჰმად — ჩეჩნეთის რესპუბლიკის პრორუსული პრეზიდენტი.
* 2011 : ლიდია გეილერ ტეხადა — ბოლივიის ქალი პრეზიდენტი.
* 2013 : ოთარ მეღვინეთუხუცესი — ქართველი მსახიობი.

## დღესასწაულები 
* მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:

** ბასილი ამასიელი და გლაფირა ქალწული
** სტეფანე პერმელი

* აგრეთვე:
** გამარჯვების დღე – დიდ სამამულო ომში გამარჯვების დღე, აღინიშნება რუსეთში, საქართველოში და ყოფილი სსრ კავშირის სხვა ქვეყნებში.
** ევროპის დღე
** იუდაიზმი - ლაგ ბა-ომერი.
** აშშ, დიდი ბრიტანეთი - დედის დღე.

## იხილეთ აგრეთვე 
*სხვა თვეები*

* 

0509
11 მაისი

**11 მაისი** — გრიგორიანული კალენდრის 131-ე დღე (ნაკიან წლებში - 132-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 234 დღე.

## დღის მოვლენები 
* 330 : კონსტანტინოპოლი რომის იმპერიის დედაქალაქად გამოცხადდა.
* 1310 : საფრანგეთში 54 ტამპლიერი რაინდი კოცონზე დაწვეს ერეტიკოსობისთვის.
* 1502 : ქრისტეფორე კოლუმბი მის მეოთხე და საბოლოო მოგზაურობას იწყებს ვესტ-ინდოეთში.
* 1858 : მინესოტა აშშ-ის 32-ე შტატი გახდა.
* 1867 : ლუქსემბურგი დამოუკიდებელი ხდება.
* 1918 : ჩრდილოეთ კავკასიის მთიელთა რესპუბლიკა შეიქმნა.
* 1924 : გოტლიბ დაიმლერისა და კარლ ბენცის კომპანიების შერწყმით მერსედეს-ბენცი შეიქმნა.
* 1926 : დაიწყო რუალ ამუნდსენის პირველი ტრანსარქტიკული  გადაფრენა დირიჟაბლით „ნორვეგია“ მარშრუტზე შპიცბერგენი-ჩრდილოეთი პოლუსი-ალასკა.
* 1939 : მდინარე ხალხინ-გოლზე საბჭოთა და იაპონურ-მონღოლური ჯარების კონფლიქტი დაიწყო.
* 1949 : სიამი ოფიციალურად ხდება ტაილანდი. 
* 1949 : ისრაელი გაეროს წევრი ხდება.
* 1960 : პირველი კონტრაცეპტივი-აბი გამოვიდა.
* 1967 : საბერძნეთის სამხედრო ხუნტამ ათენში ანდრეას პაპანდრეუ დააპატიმრა.
* 1995 : ნიუ-იორკში 170 ქვეყანა შეთანხმდა უპირობოდ და უსასრულოდ გააგრძელონ ბირთვული გაუვრცელებლობის ხელშეკრულება.
* 1998 : ინდოეთმა პოხრანში სამი მიწისქვეშა ბირთვული გამოცდა ჩაატარა.
* 2009 : 
** პანევროპულ ლატარეაში EuroMillions ესპანელმა ქალბატონმა €126&nbsp;მილიონი მოიგო — უდიდესი თანხა, რომელიც ერთ ადამიანს მოუგია ევროპის ისტორიაში.
** ნასამ  კოსმოსური შატლი ატლანტისი გაუშვა, მეხუთე და ბოლო დამხმარე მისია კოსმოსური ტელესკოპი ჰაბლისთვის.
*2010 :
**საპარლამენტო არჩევნებში ნაწილობრივი გამარჯვების შედეგად, დეივიდ კამერონი კონსერვატიული პარტიიდან, გაერთიანებული სამეფოს პრემიერ-მინისტრი გახდა, კოალიციაში ვიცე-პრემიერ ნიკ კლეგთან ერთად, ლიბერალ-დემოკრატებიდან.
**ვისვანათან ანანდიმ ჭადრაკში 12-პარტიან მატჩში ვესელინ ტოპალოვი დაამარცხა და მსოფლიო ჩემპიონის ტიტული შეინარჩუნა.

## ამ დღეს დაბადებულნი 
* 483:    იუსტინიანე I — ბიზანტის იმპერატორი.
* 1904 : დალი, სალვადორ  — ესპანელი მხატვარი.
* 1918 : ფეინმანი, რიჩარდ  — ამერიკელი ფიზიკოსი
* 1928 : ფერერი, მარკო  — იტალიელი რეჟისორი და სცენარისტი.
* 1937 : შენგელაია, გიორგი  — ქართველი კინორეჟისორი
* 1984 : ანდრეს ინიესტა — ესპანელი ფეხბურთელი

## ამ დღეს გარდაცვლილნი 
* 1963 : ბერიძე, ვუკოლ  — ქართველი ენათმეცნიერი
* 1976 : აალტო, ალვარ — ფინელი არქიტექტორი.
* 1978 : მორო, ალდო — იტალიელი პოლიტიკოსი.
* 1981 : მარლი, ბობ  — იამაიკელი მუსიკოსი.

## დღესასწაულები 
* მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:
** იასონი და სოსიპატრე, კერკირა ქალწული და სხვანი, მოწამენი: სატორნიოს, იაკისხოლე, ფავსტიანე, იანუარი, მარსალი, ევფრასია, მამია, ზენონი, ევსევი, ნეონ და ვიტალი
** მოწამენი: დადა, მაქსიმე და კვინტილიანე

## იხილეთ აგრეთვე 
**სხვა თვეები**

* 

0511
13 მაისი

**13 მაისი** — გრიგორიანული კალენდრის 133-ე დღე (ნაკიან წლებში - 134-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 232 დღე.

## დღის მოვლენები 
* 1830 : ეკვადორი დამოუკიდებელი ხდება.
* 1836 : რუსეთში პირველი რკინიგზის ხაზის პეტერბურგი-ცარსკოე სელო-პავლოვსკის მშენებლობა დაიწყო.
* 1846 : 1846 : აშშ-ის მიერ ტეხასის ანექსიის გამო წარმოქმნილი უთანხმოების გამო აშშ-მა მექსიკას ომი გამოუცხადა.
* 1865 : ოდესაში დაარსდა ნოვოროსიის უნივერსიტეტი.
* 1880 : მენლოს პარკში (ნიუ-ჯერსი) თომას ედისონმა პირველი ელექტრო რკინიგზა გამოსცადა.
* 1888 : იზაბელა I-მა ხელი მოაწერა ოქროს კანონს, რითაც ბრაზილიაში მონობა გაუქმდა.
* 1912 : ბრიტანეთში ჩამოყალიბდა სამეფო საჰაერო ძალები.
* 1913 : იგორ სიკორსკი პირველი ადამიანი გახდა, რომელმაც ოთხძრავიანი თვითმფრინავის პილოტაჟი მოახდინა.
* 1940 : მეორე მსოფლიო ომი: გერმანია საფრანგეთს ესხმის თავს.
* 1960 : კალიფორნიის ბერკლის უნივერსიტეტის სტუდენტების მასობრივი საპროტესტო აქცია დაიწყო თემთა პალატის არაამერიკული საქმიანიობის კომიტეტის ვიზიტთან დაკავშირებით. სტუდენტთა დაპატიმრებას მოჰყვა სიტყვის თავისუფლების მოძრაობის დაარსება.
* 1966 : გამოვიდა როლინგ სტოუნზის ალბომი „Paint it Black“.
* 1967 : ზაქირ ჰუსეინი ინდოეთის მესამე პრეზიდენტი გახდა - ინდოეთის პირველი მუსლიმი პრეზიდენტი.
* 1981 : წმინდა პეტრეს მოედანზე განხორციელდა თავდასხმა რომის პაპზე.
* 1981 : თბილისის „დინამო“ გახდა ევროპის თასების თასის მფლობელი.
* 1991 : საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტი გარდაიქმნა აგრარულ უნივერსიტეტად.
* 1991 : კომპანია „Apple“-მა გასაყიდად გამოუშვა „Macintosh System 7.0“.
* 2005 : ანდიჟანის ხოცვა-ჟლეტა: უზბეკეთის შინაგანი ჯარის ნაწილებმა ანდიჟანში მომიტინგეებს ცეცხლი გაუხსნეს, რის გამოც 1500-მდე ადამიანი დაიღუპა.
* 2009 : ევროკომისიამ ნახევარგამტარების მსოფლიოს უმსხვილეს მწარმოებელ კორპორაციას Intel რეკორდული (€1,06&nbsp;მილიარდი) ჯარიმა დაუწესა ანტიკონკურენციული პრაქტიკისთვის.
*2010 : კორპორაცია „Google“-ის სერვისმა „Google Translate“ საკუთარ ლექსიკონს ქართული ენა დაუმატა.
* 2017 : ევროვიზია 2017-ის გამარჯვებული, პორტუგალიის წარმომადგენელი სალვადორ სობრალი გახდა.

## ამ დღეს დაბადებულნი 
* 1655 : ინოკენტი XIII — რომის პაპი (გ.1724)
* 1792 : პიუს IX — რომის პაპი (გ.1878)
* 1809 : ჯუსტი, ჯუზეპე — იტალიელი პოეტი (გ.1850)
* 1840 : დოდე, ალფონს — ფრანგი მწერალი.
* 1900 : ღვალაძე, ევგენ — იურისტი, ეროვნული მოძრაობის მოღვაწე (გ.1937)
* 1936 : ქარჩხაძე, ჯემალ — ქართველი მწერალი.
* 1950 : უანდერი, სტივ — ამერიკელი მუსიკოსი.
* 1969 : ბაკეტჰედი — ამერიკელი მუსიკოსი.
* 1986 : პეტინსონი, რობერტ — ინგლისელი მსახიობი, მოდელი და მუსიკოსი.

## ამ დღეს გარდაცვლილნი 
* 1956 : ალექსანდრე ფადეევი — რუსი მწერალი.
* 1961 : გერი კუპერი — ამერიკელი მსახიობი (დ. 1901)
* 1985 : დოღონაძე, რევაზ —  ქართველი მეცნიერი

## დღესასწაულები 
* მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:

** იაკობ ზებედესი
** დონატ ეპისკოპოსი
** მოწამე მაქსიმე
** ეგნატე ბრიანჩანინოვი

## იხილეთ აგრეთვე 
**სხვა თვეები**

* 

0513
15 მაისი

**15 მაისი** — გრიგორიანული კალენდრის 135-ე დღე (ნაკიან წლებში - 136-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 230 დღე.

## დღის მოვლენები 
* 1618 : იოჰანეს კეპლერმა პლანეტათა მოძრაობის მესამე კანონი დაამტკიცა.
* 1756 : ინგლისსა და საფრანგეთს შორის შვიდწლიანი ომი დაიწყო.
* 1792 : საფრანგეთმა სარდინიას ომი გამოუცხადა.
* 1796 : ნაპოლეონის ტრიუმფალური სვლა მილანში.
* 1811 : პარაგვაი ესპანეთისგან დამოუკიდებლობას აცხადებს.
* 1817 : აშშ-ში პირველი სულიერად ავადმყოფთა საავადმყოფო „საკუთარ აზრს მოკლებულ ხალხთა სანუგეშო თავშსესაფარი“ გაიხსნა ფილადელფიაში (პენსილვანია).
* 1879 : დაარსდა „ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოება“.
* 1918 : აშშ-ის საფოსტო სამსახური პირველად მსოფლიოში იწყებს რეგულარულ საჰაერო მომსახურებას (ნიუ-იორკს, ფილადელფიასა და ვაშინგტონს შორის).
* 1919 : საბერძნეთის ჯარები გადმოსხდნენ იზმირში,  დაიწყო საბერძნეთ-თურქეთის 1919-22 წლების ომი.
* 1928 : გამოვიდა პირველი მოკლემეტრაჟიანი ანიმაციური ფილმი მიკი მაუსის მონაწილეობით - „შეშლილი თვითმფრინავი“.
* 1932 : სამხედრო გადატრიალების მცდელობისას იაპონიის პრემიერ-მინისტრი ინუკაი ცუიოში მოკლეს.
* 1935 : გაიხსნა მოსკოვის მეტროპოლიტენი.
* 1940 : ნეილონის ქალის წინდა გაიყიდა პირველად აშშ-ში.
* 1940 : გაიხსნა მაკდონალდსის პირველი რესტორანი.
* 1943 : სტალინმა კომინტერნი (მესამე ინტერნაციონალი) გააუქმა.
* 1948 : ეგვიპტე, ტრანსიორდანია, ლიბანი, სირია, ერაყი და საუდის არაბეთი ისრაელს დაესხა.
* 1948 : პალესტინაში დასრულდა ბრიტანელთა 28-წლიანი მმართველობა.
* 1955 : ხელი მოეწერა ხუთმხრივ შეთანხმებას ავსტრიის დამოუკიდებლობის აღდგენის შესახებ.
* 1957 : ბრიტანეთმა პირველი წყალბადის ატომი გამოსცადა.
* 1958 : გაშვებულ იქნა კოსმოსური ხომალდი „სპუტნიკ-3“.
* 1960 : გაშვებულ იქნა კოსმოსური ხომალდი „სპუტნიკ-4“.
* 1988 : რვაწლიანი ომის შემდეგ დაიწყო ავღანეთიდან საბჭოთა ჯარების ეტაპობრივი გამოყვანა.
* 1990 : ვან გოგის „ექიმი გაშეს პორტრეტი“  $82,5 მილიონად გაიყიდა (იმ დროისთვის მსოფლიოში ყველაზე ძვირი ნახატი).
* 2008 : ჩინეთის პროვინცია სიჩუანში მომხდარმა მიწისძვრამ  30 000 ადამიანი შეიწირა.
* 2009 : თბილისში გაიხსნა საერთაშორისო მუსიკალური ფესტივალი ალტერვიზია.
* 2024 : სლოვაკეთის პრემიერ-მინისტრ **რობერტ ფიცოს** ცეცხლსასროლი იარაღიდან ესროლეს.

## ამ დღეს დაბადებულნი 
* 1845 : ილია მეჩნიკოვი — რუსი ბიოლოგი და პათოლოგი.
* 1848 : ვიქტორ ვასნეცოვი — რუსი მხატვარი.
* 1859 : პიერ კიური — ფრანგი ფიზიკოსი.
* 1891 : მიხაილ ბულგაკოვი — რუსი მწერალი.
* 1893 : კონსტანტინე გამსახურდია — ქართველი მწერალი.
* 1910 : რაზაყ ჰამრაევი  — უზბეკი მსახიობი და რეჟისორი
* 1915 : პოლ სემიუელსონი — ამერიკელი ეკონომისტი.
* 1915 : მარიო მონიჩელი — იტალიელი რეჟისორი და სცენარისტი.
* 1923 : რევაზ ასაევი — ოსი პოეტი.
* 1930 : ჯასპერ ჯონსი — ამერიკელი მხატვარი.
* 1939 : ლია სტურუა — ქართველი პოეტი

## ამ დღეს გარდაცვლილნი 
* 1916 : იროდიონ ევდოშვილი — ქართველი პოეტი-რევოლუციონერი.
* 1979  :  ირაკლი ბაგრატიონი — ქართველი მოცეკვავე, ქორეოგრაფი, მუსიკალური მოღვაწე.

## დღესასწაულები 
* მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:

** ათანასე დიდი
** წმინდა მოწამე ესპერი, მეუღლე მისი ზოია და ძენი კირიაკე და თეოდულე
** ბორის-მიხეილ ბულგარელი

* აგრეთვე:
** ოჯახების საერთაშორისო დღე 
** აშშ — შეიარაღებული ძალების დღე
** პარაგვაი — დამოუკიდებლობის დღე

## იხილეთ აგრეთვე 
**სხვა თვეები**

* 

0515
10 მაისი

**10 მაისი** — გრიგორიანული კალენდრის 130-ე დღე (ნაკიან წლებში - 131-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 235 დღე.

## დღის მოვლენები 
* 1810 : სოლომონ II თბილისიდან ახალციხეში გაიქცა.
* 1857 : დაიწყო ინდოელთა აჯანყება ბრიტანეთის წინააღმდეგ.
* 1871 : ხელი მოეწერა ფრანკფურტის ზავს საფრანგეთ-პრუსიის 1870-71 წლების ომში.
* 1893 : სავაჭრო დანიშნულებისთვის 1883 წლის ტარიფის აქტის ფარგლებში, აშშ-ის უზენაესმა სასამართლომ პომიდორს ხილის ნაცვლად ბოსტნეული კულტურების სტატუსი მიანიჭა.
* 1940 : უინსტონ ჩერჩილი გახდა დიდი ბრიტანეთის პრემიერ-მინისტრი.
* 1981 : საფრანგეთის პრეზიდენტად არჩეულ იქნა ფრანსუა მიტერანი.
* 1993 : მიმოქცევაში გაუშვეს ყირგიზეთის ეროვნული ვალუტა სომი.
* 2009 : საარტილერიო სროლებმა  შრი-ლანკის დემილიტარიზებულ ზონაში სულ მცირე 378 სამოქალაქო პირი იმსხვერპლა.
* 2010 : 
** ეკონომიკური თანამშრომლობისა და განვითარების ორგანიზაციამ წევრებად მიიწვია ესტონეთი, ისრაელი და  სლოვენია.
** 100-ზე მეტი ადამიანი დაიღუპა და კიდევ 350 დაშავდა ერაყში მომხდარი აფეთქებების სერიის შემდეგ.
* 2011 : „Microsoft“-მა ინტერნეტ-სატელეფონო მომსახურების „Skype“-ის $ შესყიდვის შესახებ განაცხადა.
* 2014 : ავსტრიელმა მომღერალმა კონჩიტა ვურსტმა სიმღერით „Rise Like a Phoenix“ ევროვიზია 2014-ზე გაიმარჯვა.

## ამ დღეს დაბადებულნი 
* 1760 : რუჟე დე ლილი — ფრანგი პოეტი და კომპოზიტორი, „მარსელიეზას“ ავტორი.
* 1788 : ფრენელი, ოგიუსტენ ჟან — ფრანგი ფიზიკოსი.
* 1840 : ჰაჯი დიმიტრი — ბულგარელი ხალხის ეროვნულ-განმათავისუფლებელი ბრძოლის მონაწილე.
* 1848 : ლიპტონი, თომას — შოტლანდიელი ბარონეტი.
* 1882 : ასათიანი, მიხეილ მიხეილის ძე — ქართველი ფსიქიატრი.
* 1899 : ასტერი, ფრედ — ამერიკელი მომღერალი და მოცეკვავე.
* 1923 : ალიევი, ჰეიდარ — აზერბაიჯანის სახელმწიფო მოღვაწე.
* 1931 : სკოლა, ეტორე — იტალიელი კინორეჟისორი.
* 1938 : ვლადი, მარინა — ფრანგი მსახიობი.

## ამ დღეს გარდაცვლილნი 
* 1521 : ბრანტი, სებასტიან — მწერალი.
* 1770 : ლუი ნიკოლა დავუ — საფრანგეთის მარშალი.
* 1774 : ლუი XV (საფრანგეთი) — საფრანგეთის მეფე.
* 1945 : გლიუკსი, რიხარდ — გერმანელი სამხედრო მოღვაწე.
* 1952 : დავით კაკაბაძე — ქართველი მხატვარი.

## დღესასწაულები 
* მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:
** სვიმეონი – უფლის ძმა
** ევლოგი უცხოთშემწყნარებელი

* აგრეთვე:
** რუმინეთი - დამოუკიდებლობის დღე (1877).
** მექსიკა - დედის დღე.
** ნიკარაგუა - დედის დღე.

## იხილეთ აგრეთვე 
**სხვა თვეები**

* 

0510
19 მაისი

**19 მაისი** — გრიგორიანული კალენდრის 139-ე დღე (ნაკიან წლებში - 140-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 226 დღე.

## დღის მოვლენები 
* 1536 : ანა ბოლეინს, ინგლისის მეფე ჰენრი VIII-ის მეორე ცოლს, ლონდონის ტაუერში თავი მოკვეთეს ქმრის ღალატის გამო.
* 1571 : წარმოშობით ბასკმა მიგელ ლოპესმა დააარსა თანამედროვე ფილიპინების დედაქალაქი მანილა.
* 1649 : ხანგრძლივი პარლამენტის აქტით ინგლისის თანამეგობრობა შეიქმნა.
* 1712 : პეტრე პირველმა რუსეთის დედაქალაქი მოსკოვიდან პეტერბურგში გადაიტანა.
* 1802 : საპატიო ლეგიონი დააარსა ნაპოლეონ ბონაპარტმა, საფრანგეთის რესპუბლიკის პირველმა კონსულმა.
* 1907 : დაარსდა ფინეთის საფეხბურთო ასოციაცია
* 1919 : მუსტაფა ქემალ ათათურქი სტამბოლიდან სამსუნში გადადის მომხრეებთან ერთად ოსამელთის მთავრობისგან განდგომის ნიშნად, რაც თურქეთის დამოუკიდებლობის ომის დასაწყისი გახდა.
* 1921 : ამერიკის კონგრესის გადაწყვეტილებით მკვეთრად შემცირდა ემიგრანტების მიღება ევროპის ქვეყნებიდან, პირველ რიგში რუსეთიდან, საბერძნეთიდან და იტალიიდან
* 1961 : ვენერა-1 პირველი ადამინის შექმნილი ობიექტი გახდა, რომელმაც  სხვა პლანეტას ჩაუფრინა. ვენერასთან ჩაფრენამდე ერთი თვით ადრე მან დედამიწასთან კავშირი შეწყვიტა და მონაცემები აღარ გამოუგზავნია.
* 1962 : ჯონ კენედის დაბადების დღის აღსანიშნავად გამართულ მისალმებაზე მედისონ სქვეა გარდენში, ნიუ-იორკი, მერილინ მონრო მის განთქმულ მიმართვას Happy Birthday ასრულებს.
* 1969 : არგენტინის ქალაქ როსარიოში დაიწყო აჯანყება დიქტატურის წინააღმდეგ
* 1971 : საბჭოთა კავშირმა მარს-2 გაუშვა.
* 1974 : საფრანგეთის პრეზიდენტად არჩეულ იქნა ვალერი ჟისკარ დესტენი.
* 2002 : ავღანეთის ყოფილი მეფე ზახირ-შაჰი სამშობლოში დაბრუნდა.
* 2011 : დომინიკ სტროს-კანი საერთაშორისო სავალუტო ფონდის ხელმძღვანელის პოსტიდან გადადგა, სექსუალურ ძალადობაში ბრალდების გამო.
* 2012 : ფინალში მიუნხენის „ბაიერნის“ დამარცხებით, ლონდონის „ჩელსი“ პირველად გახდა უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის გამარჯვებული.
* 2017 : ირანის საპრეზიდენტო არჩევნებში, ჰასან რუჰანი პრეზიდენტად ხელახლა აირჩიეს.
* 2024 : ირანის პრეზიდენტი იბრაჰიმ რაისი ავიაკატასტროფაში დაიღუპა.

## ამ დღეს დაბადებულნი 
* 1762 : ფიხტე, იოჰან გოტლიბ — გერმანელი ფილოსოფოსი.
* 1782 : ივანე პასკევიჩი — რუსეთის სამხედრო მოღვაწე
* 1873 : იროდიონ ევდოშვილი — ქართველი პოეტი-რევოლუციონერი.
* 1887 : ჟალი, იონ —  რუმინელი მოქანდაკე.
* 1890 : ხო ში მინი — ვიეტნამის პრეზიდენტი 1951-69 წლებში.
* 1925 : პოლ პოტი — კამბოჯის პრემიერ-მინისტრი

## ამ დღეს გარდაცვლილნი 
* 1125 : ვლადიმირ მონომახი — რუსეთის მეფე  
* 1296 : ცელესტინ V — რომის პაპი  
* 1526 : გო-კასივაბარა — იაპონიის 104-ე იმპერატორი.
* 1601 : კონსტანცო პორტა — იტალიელი კომპოზიტორი.
* 1786 : ჯონ სტენლი — ბრიტანელი კომპოზიტორი.
* 1895 : მარტი, ხოსე — კუბელი რევოლუციონერი და მწერალი.
* 2000 : ევგენი ხრუნოვი — რუსი კოსმონავტი.

## დღესასწაულები 
* მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:

** იობ მრავალვნებული
** ბარბარ ავაზაკყოფილი
** წმინდა მოწამე ბარბარ მხედარი, ბაქო, კალემახოსი და დიონისე 

* აგრეთვე:
** იუდაიზმი - იერუსალიმის დღე.

## იხილეთ აგრეთვე 
**სხვა თვეები**

* 

0519
27 მაისი

**27 მაისი** — გრიგორიანული კალენდრის 147-ე დღე (ნაკიან წლებში - 148-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 218 დღე.

## დღის მოვლენები 
* 1703 : საფუძველი ჩაეყარა სანქტ-პეტერბურგის პეტრე-პავლეს ციხესიმაგრეს. ეს დღე ითვლება სანქტ-პეტერბურგის დაარსების დღედ.
* 1895 :ინგლისელმა გამომგონებელმა ბირტ აკერსმა დააპატენტა კინოპროექტორი.
* 1916 : აშშ-ის პრეზიდენტმა ვუდრო ვილსონმა ერთა ლიგის შექმნისკენ მოუწოდა მსოფლიოს.
* 1921 : ავღანეთი დამოუკიდებელ სახელმწიფოდ გამოცხადდა.
* 1926 : მისურის შტატის ქალაქ ჰანიბალში საზეიმოდ გაიხსნა ტომ სოიერის და ჰეკლბერი ფინის  ძეგლი. 
* 1937 : „სან-ფრანცისკოში ფეხით მოსიარულეთათვის ხიდი „ოქროს კარიბჭე“  გაიხსნა.
* 1950 : ფრნკ სინატრას სატელევიზო დებიუტი შედგა  ტელეკომპანია „NBC“-ს ეთერში.
* 1991 : დასრულდა საბჭოთა ჯარების გაყვანა ჩეხოსლოვაკიიდან.
* 2007 : კანის კინოფესტივალის ოქროს პალმის რტოთი დაჯილდოვდა რუმინელი რეჟისორი კრისტიან მუნჯუს ფილმი*4 თვე, 3 კვირა და 2 დღე*.
* 2009 : 
** ბაიკონურის კოსმოდრომიდან (ყაზახეთი) გაშვებულ იქნა სოიუზ TMA-15, რომელმაც ექსპედიცია 20-ის წევრები უნდა აიყვანოს საერთაშორისო კოსმოსურ სადგურზე.
** 2009 წლის უეფას ჩემპიონთა ლიგის ფინალურ მატჩში ბარსელონამ მანჩესტერ იუნაიტედი დაამარცხა.

## ამ დღეს დაბადებულნი 
* 1923 : კისინჯერი, ჰენრი — ამერიკელი დიპლომატი.

## ამ დღეს გარდაცვლილნი 
* 1564 : ჟან კალვინი  —  რეფორმაციის მოღვაწე, კალვინიზმის დამაარსებელი  (დ. 1509)
* 1840 : პაგანინი, ნიკოლო — იტალიელი მევიოლინე.
* 1894 : ქიქოძე, შალვა — ქართველი ფერმწერი, გრაფიკოსი.
* 1904 : ბაქრაძე, იოსებ — ქართველი პოეტი, პუბლიცისტი, მთარგმნელი
* 1910 : კოხი, რობერტ — გერმანელი მიკრობიოლოგი
* 1992 : ანდრიაშვილი, აკაკი  — ქართველი კომპოზიტორი
* 2017 : ოლმენი, გრეგ  — ამერიკელი მუსიკოსი, მომღერალი და სიმღერების ავტორი, ჯგუფ Allman Brothers Band-ის ერთ-ერთი დამაარსებელი და წევრი (დ. 1947).
* 2017 : ბჟეზინსკი, ზბიგნევ — პოლონელ-ამერიკელი პოლიტოლოგი, სოციოლოგი და სახელმწიფო მოღვაწე (დ. 1928).

## მსოფლიოს ქვეყნების დღესასწაულები 
* რუსეთი - სანქტ-პეტერბურგის დაბადების დღე; ბიბლიოთეკის დღე.
* ყირგიზეთი - ბიბლიოთეკის დღე
* ნიგერია - ბავშვების დღე
* ნიკარაგუა - არმიის დღესასწაული.

## საეკლესიო დღესასწაულები 
* მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:

** წმინდა ისიდორე
** წმინდა მაქსიმე 
** სერაფიონ სინდონიტი
** ლეონტი II
** მარკოზ კრიტელი
** იოანე ბულგარელი

0527
ცნობილი ქართველები: ჰ

## ჰა 
* ჰარაბა — XI საუკუნის ხუროთმოძღვარი.
* ჰასან-ფაშა — ახალციხის (ჩილდირის) ფაშა
* ჰაჯი აჰმედ-ფაშა — ახალციხის ვილაიეთის ფაშა
* ჰაჯიბეილი, ვალერია — არქიტექტორი
* ჰაჯი სალეჰ-ფაშა — ახალციხის ფაშა

კატეგორია:ქართველები