2014 წელი პაკისტანში

**2014 წლის მოვლენები პაკისტანში.**

## მოქმედი პირები
### ფედერალური მთავრობა
*პრეზიდენტი: მამნუნ ჰუსეინი
*პრემიერ-მინისტრი: ნავაზ შარიფი
*უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე:ტასადუქ ჰუსეინ ჯილანი; (6 ივლისამდე), ნასირ-ულ-მულკი

### გუბერნატორები
*ბელუჯისტანის გუბერნატორი:მუჰამედ ხან აჩაკზაი
*გილგიტ-ბალტისტანის გუბერნატორი: პირ კარამ ალი შაჰი
*ხაიბერ-პახტუნხვას გუბერნატორი:შაუკატულაჰ ხანი
*პენჯაბის გუბერნატორი:მოჰამედ სარვარი
*სინდის გუბერნატორი: იშრატ-ულ-იბად ხანი

## მოვლენები
### იანვარი
*1 იანვარი – ბომბი აფეთქდა კვეტაში, ახტარაბადის ქამბრანის გზაზე, ავტობუსთან, რომელსაც ირანიდან პაკისტანში მინიმუმ 50 მომლოცველი გადაჰყავდა. პოლიციამ დაადასტურა, რომ სამი მგზავრი დაიღუპა და სულ მცირე 24 დაშავდა.
*6 იანვარი – ხიბერის სააგენტოში თემის უხუცესის სახლში ბომბი აფეთქდა, რის შედეგადაც 10 ადამიანი დაიღუპა და 9 დაშავდა.
*9 იანვარი – ჩრდილოეთ პაკისტანში 14 წლის ბიჭი, აიტიზაზ ჰასანი, დაიღუპა სკოლის მთავარ ჭიშკართან თვითმკვლელი ტერორისტის შეჩერებისას. მან გადაარჩინა ყველა თანასკოლელი, რომლებიც დილის შეკრებაზე იყვნენ შეგროვებულნი. თავდასხმაზე პასუხისმგებლობა სუნიტურმა დაჯგუფება „ლაშქარ-ე-ჯანგვიმ“ აიღო.
*10 იანვარი – დაჯგუფება „თეჰრიკ-ი-თალიბან პაკისტანმა“ დანაღმული ავტომობილი ააფეთქა პოლიციის მაღალჩინოსან ჩაუდრი ასლამ ხანის მანქანასთან, რის შედეგადაც ხანი და კიდევ ორი პირი დაიღუპა.
*11 იანვარი – ნავაზ შარიფმა აიტიზაზ ჰასანი სახელმწიფო ჯილდოზე წარადგინა.
*11 იანვარი – პენჯაბში 10 წლის მოსამსახურე გოგონა წამებით მოკლეს, რამაც პაკისტანში ადამიანის უფლებების დაცვასთან დაკავშირებით დიდი შეშფოთება გამოიწვია.
*19 იანვარი – ქალაქ ბანუში სამხედრო კონვოზე ბომბის აფეთქების შედეგად სულ მცირე 20 ჯარისკაცი დაიღუპა.
*20 იანვარი – რავალპინდიში, პაკისტანის სამხედრო შტაბ-ბინასთან, თვითმკვლელმა ტერორისტმა თავი აიფეთქა, რასაც მინიმუმ 13 ადამიანი ემსხვერპლა.
*20 იანვარი – გაერთიანებულმა სამეფომ უარყო თავისი მონაწილეობა აშშ-ის საბრძოლო დრონების თავდასხმებში პაკისტანის ტერიტორიაზე.
*20 იანვარი – ომი ჩრდილო-დასავლეთ პაკისტანში:
**პაკისტანის სამხედრო ავიაციამ დაბომბა თალიბების სავარაუდო თავშესაფრები ჩრდილოეთ ვაზირისტანში, რის შედეგადაც 25 ბოევიკი დაიღუპა.
**დასავლეთ პაკისტანში ბომბმა ააფეთქა შიიტი მომლოცველებით სავსე ავტობუსი, რის შედეგადაც სულ მცირე 22 ადამიანი დაიღუპა.
*31 იანვარი – ბელუჯისტანის მშფოთვარე პროვინციაში ბომბის აფეთქებამ პაკისტანის არმიის სამი ჯარისკაცი იმსხვერპლა და ოთხი დააშავა.

### თებერვალი
*9 თებერვალი – სინდისა და ბელუჯისტანის პროვინციების საზღვარზე მომხდარი ორმხრივი სროლის შედეგად სულ მცირე ცხრა ადამიანი დაიღუპა.
*9 თებერვალი – კარაჩიში შეიარაღებული პირები თავს დაესხნენ ისლამურ რელიგიურ შეკრებას, რის შედეგადაც 8 ადამიანი დაიღუპა.
*11 თებერვალი – ქალაქ პეშავარში კინოთეატრში ხელყუმბარის აფეთქების შედეგად მინიმუმ 11 ადამიანი დაიღუპა.
*12 თებერვალი – ჩრდილო-დასავლეთ პაკისტანში ბოევიკებმა ქალაქ პეშავარის სიახლოვეს დახოცეს პრო-სამთავრობო შეიარაღებული ფორმირების მოკლული ლიდერის ოჯახის 9 მამაკაცი წევრი.
*13 თებერვალი – კარაჩიში თვითმკვლელი ტერორისტის თავდასხმის შედეგად სულ მცირე რვა პოლიციელი დაიღუპა.
*16 თებერვალი – სამხრეთ-დასავლეთ პაკისტანში ბომბის აფეთქების შედეგად მატარებელი რელსებიდან გადავიდა, დაიღუპა 8 ადამიანი.
*17 თებერვალი – დაჯგუფება „თეჰრიკ-ი-თალიბან პაკისტანმა“ განაცხადა, რომ მოკლეს პაკისტანის უსაფრთხოების ძალების 23 ტყვედ აყვანილი წევრი, რაც მძიმე დარტყმა იყო სამშვიდობო მოლაპარაკებებისთვის.
*17 თებერვალი – ყოფილი პრეზიდენტი პერვეზ მუშარაფი პირველად წარსდგა სამოქალაქო სასამართლოს წინაშე.
*21 თებერვალი – გაიმართა მატჩი პაკისტანსა და ინდოეთს შორის ICC T20 2014-ის მსოფლიო თასზე.

### მარტი
*1 მარტი – ფედერალურად მართვად ტომთა ზონაში (FATA) ბომბის აფეთქებას სულ მცირე 11 ადამიანი ემსხვერპლა, 10 კი დაშავდა.
*1 მარტი – ომი ჩრდილო-დასავლეთ პაკისტანში:
**ხიბერ-პახტუნხვას პროვინციის ერთ-ერთ სოფელში პოლიომიელიტის ვაქცინაციის ჯგუფზე თავდასხმის შედეგად მინიმუმ ათი ადამიანი დაიღუპა.
**პაკისტანის თალიბანმა სამშვიდობო მოლაპარაკებების აღდგენის მიზნით ერთთვიანი ცეცხლის შეწყვეტა გამოაცხადა.
*2 მარტი – პაკისტანის ავიაციამ დაბომბა თალიბების ლიდერის სამალავი, რის შედეგადაც ხუთი ბოევიკი დაიღუპა.
*3 მარტი – ისლამაბადის ადგილობრივ სასამართლოში შეიარაღებულმა პირებმა ცეცხლი გახსნეს, რასაც მინიმუმ 11 ადამიანის სიცოცხლე ემსხვერპლა, 22 კი დაშავდა.
*14 მარტი – თავდასხმებმა მთელი პაკისტანის მასშტაბით ათობით ადამიანი იმსხვერპლა; ძალადობის ეპიცენტრი პეშავარი და კვეტა იყო.
*22 მარტი – ბელუჯისტანში ბენზინმზიდისა და ორი ავტობუსის შეჯახების შედეგად სულ მცირე 35 ადამიანი დაიღუპა.
*31 მარტი – პაკისტანის სასამართლომ ყოფილ პრეზიდენტ პერვეზ მუშარაფს სახელმწიფო ღალატის ბრალდება წაუყენა 2007 წელს საგანგებო მდგომარეობის გამოცხადების გამო.

### აპრილი
*3 აპრილი – ყოფილი პრეზიდენტი პერვეზ მუშარაფი ისლამაბადში მკვლელობის მცდელობას გადაურჩა. დაშავებულების შესახებ ინფორმაცია არ გავრცელებულა.
*8 აპრილი – სიბიში, სარკინიგზო ვაგონში ბომბი აფეთქდა, რის შედეგადაც 13 ადამიანი დაიღუპა და 35 დაშავდა.
*9 აპრილი – ისლამაბადის გარეუბანში, ბაზარში მომხდარ აფეთქებას 26 ადამიანი ემსხვერპლა.
*11 აპრილი – ვაზირისტანში „თეჰრიკ-ი-თალიბან პაკისტანის“ ორ დაპირისპირებულ ფრაქციას შორის შეტაკებას 12 ბოევიკი ემსხვერპლა.
*12 აპრილი – შეიარაღებულმა პირებმა ჩრდილო-დასავლეთ პაკისტანში ტომთა შეკრებიდან 100 მამაკაცი გაიტაცეს.
*13 აპრილი – თალიბებმა გატაცებიდან მეორე დღეს 73 ადამიანი გაათავისუფლეს.
*17 აპრილი – „თეჰრიკ-ი-თალიბან პაკისტანმა“ განაცხადა, რომ არ გააგრძელებს ცეცხლის შეწყვეტის რეჟიმს მთავრობასთან.
*22 აპრილი – ჩრდილო-დასავლეთ პაკისტანში ორ სხვადასხვა თავდასხმას ცხრა ადამიანი ემსხვერპლა.
*25 აპრილი – კარაჩიში ბომბის აფეთქების შედეგად 4 ადამიანი დაიღუპა და 25 დაშავდა.

### მაისი
*7 მაისი – აშშ-ის გამოძიების ფედერალური ბიუროს (FBI) სავარაუდო აგენტი დააკავეს თვითმფრინავში საბრძოლო მასალის ატანის მცდელობისთვის, რაც პაკისტანის ანტიტერორისტულ კანონმდებლობას არღვევს.
*8 მაისი – ავღანეთის საზღვართან, ჩრდილოეთ ვაზირისტანში, გზის პირას დამონტაჟებულმა ნაღმმა 8 პაკისტანელი ჯარისკაცი იმსხვერპლა.
*9 მაისი – მთავრობამ ტელეკომპანია Geo TV-ს მაუწყებლობა აკრძალა.
*21 მაისი – პაკისტანის სამხედრო-საჰაერო ძალებმა ჩრდილოეთ ვაზირისტანში ბოევიკების სამალავები დაბომბეს; დაიღუპა დაახლოებით 60 და დაშავდა 30 ბოევიკი.
*27 მაისი – სასამართლოს შენობის წინ ოჯახის წევრებმა (მამამ, ორმა ძმამ და ყოფილმა საქმრომ) ქვებით ჩაქოლეს პაკისტანელი ქალი იმის გამო, რომ მან საყვარელ მამაკაცზე ოჯახის ნების წინააღმდეგ იქორწინა.
*28 მაისი – „თეჰრიკ-ი-თალიბან პაკისტანში“ განხეთქილება მოხდა; მეჰსუდის ფრაქცია გამოეყო დაჯგუფებას და მის ლიდერებს „არაისლამურ“ ტაქტიკაში დასდო ბრალი.
*31 მაისი – ავღანეთიდან გადმოსული თალიბები თავს დაესხნენ პაკისტანის სასაზღვრო პუნქტს ბაჯურის ტომთა ზონაში; დაიღუპა 14 ბოევიკი და ერთი ჯარისკაცი.

### ივნისი
*4 ივნისი – ისლამაბადში თვითმკვლელმა ტერორისტმა სამხედრო ავტომობილთან თავი აიფეთქა, რასაც 5 ადამიანი ემსხვერპლა.
*5 ივნისი – პაკისტანის პოლიციამ ფარზანა პარვინის ჩაქოლვაში მონაწილე კიდევ რამდენიმე პირი დააკავა (სულ 12 პატიმარი).
*6 ივნისი – ჩრდილოეთ ვაზირისტანის სოფელ ურმუზში უცნობმა პირებმა მოკლეს აშიკულა მეჰსუდი, „თეჰრიკ-ი-თალიბან პაკისტანის“ მაღალჩინოსანი მეთაური. ვარაუდობენ, რომ მკვლელობა მეჰსუდის განდგომილმა ფრაქციამ ჩაიდინა.
*8 ივნისი – ბელუჯისტანის პროვინციაში ბოევიკები თავს დაესხნენ ავტობუსს, რომელსაც შიიტი მომლოცველები გადაჰყავდა ირანიდან კვეტაში. დაიღუპა მინიმუმ 24 ადამიანი.
*8 ივნისი – შეიარაღებული პირები თავს დაესხნენ კარაჩის ჯინას საერთაშორისო აეროპორტს; დაიღუპა 13 ადამიანი, ყველა ფრენა გაუქმდა.
*9 ივნისი – ჯინას საერთაშორისო აეროპორტმა მუშაობა განაახლა. თავდასხმაზე პასუხისმგებლობა თალიბანმა აიღო.
*10 ივნისი – აეროპორტზე თავდასხმის საპასუხოდ, ავიაციამ დაბომბა თალიბების პოზიციები თირას რეგიონში (15 დაღუპული ბოევიკი). პარალელურად, შეიარაღებულმა პირებმა აეროპორტის სიახლოვეს მდებარე საწვრთნელ ბაზაზე მიიტანეს იერიში.
*11 ივნისი – საჰაერო დარტყმები თირას ხეობაში: მოკლულია მინიმუმ 25 სავარაუდო ბოევიკი.
*11 ივნისი – სვატის ხეობის მახლობლად მომხდარ შეტაკებებში ხუთი ადამიანი დაიღუპა, მათ შორის პოლიციის დაცვის წევრი და ორი სამხედრო მოსამსახურე.
*12 ივნისი – ჩრდილოეთ ვაზირისტანში აშშ-ის სავარაუდო დრონის დარტყმის შედეგად კიდევ ათი ბოევიკი განადგურდა.
*15 ივნისი – ომი ჩრდილო-დასავლეთ პაკისტანში:
**ავღანეთის საზღვართან საჰაერო დარტყმებმა 100-მდე ბოევიკი იმსხვერპლა.
**მოკლულია აბუ აბდურ რეჰმან ალმანი, აეროპორტზე თავდასხმის სავარაუდო ორგანიზატორი.
**პაკისტანმა ოფიციალურად დაიწყო მასშტაბური სამხედრო ოპერაცია ჩრდილოეთ ვაზირისტანში.
*16 ივნისი – ავიაციამ გაანადგურა თალიბების 6 პოზიცია, მოკლულია 27 ბოევიკი.
*17 ივნისი – შეტაკებები ლაჰორში პენჯაბის პოლიციასა და პარტია „პაკისტან ავამი თეჰრიკის“ აქტივისტებს შორის; პოლიციის ცეცხლის შედეგად რამდენიმე მომიტინგე დაიღუპა.
*29 ივნისი – პაკისტანში რამაზანის (რამადანის) წმინდა თვე დაიწყო.

### ივლისი
*1–28 ივლისამდე – პაკისტანში გრძელდებოდა ისლამური წმინდა თვე რამზანი (რამადანი).
*29–31 ივლისამდე – აღინიშნა იდ ალ-ფიტრი

### აგვისტო
*4 აგვისტო – ბომბის აფეთქება დერა ისმაილ ხანში; დისტანციური მართვის ასაფეთქებელი მოწყობილობის მსხვერპლი გახდა ფაქირ ჯამშედი აჰმედ ხანი, ნური დარბარი კულაჩის ტახტის მემკვიდრე.
*13 აგვისტო – დაიწყო პარტიების, PTI-სა და PAT-ის[1] მიერ ორგანიზებული „დიდი მარში“ (Long March) და მჯდომარე საპროტესტო აქციები.
*14 აგვისტო – პაკისტანის დამოუკიდებლობის 67-ე წლისთავი აღინიშნა ლაჰორიდან ისლამაბადისკენ მიმავალი საპროტესტო მარშის პარალელურად.
*15 აგვისტო – თავდასხმა კვეტას ავიაბაზაზე; კვეტაში პაკისტანის სამხედრო-საჰაერო ძალების ბაზებზე წარუმატებელი თავდასხმის შედეგად ლიკვიდირებულია 12 ბოევიკი, დაშავდა 11 პირი.
*16 აგვისტო – PTI-მ და PAT-მა პარლამენტის შენობის წინ მჯდომარე აქცია დაიწყეს.
*26 აგვისტო – ჯავედ ჰაშმი გამოეყო PTI-ის საპროტესტო აქციას.

### სექტემბერი
*1 სექტემბერი – ისლამაბადის ცენტრში ხელკეტებითა და ქვებით შეიარაღებული მომიტინგეები პოლიციას დაუპირისპირდნენ; პრემიერ-მინისტრ ნავაზ შარიფის გადადგომის მოთხოვნით დაწყებული აქცია ძალადობაში გადაიზარდა. შეტაკებების გამო დედაქალაქში ყველა სკოლა დაიხურა.
*1 სექტემბერი – პაკისტანის ტელევიზიამ (PTC) მაუწყებლობა შეწყვიტა მას შემდეგ, რაც მომიტინგეები მის შტაბ-ბინაში შეიჭრნენ.
*2 სექტემბერი – დაიბადა ჯაჰანზაიბ მირზა (ცნობილი ინჟინერი და ადვოკატი).
*4 სექტემბერი – მუსონურ წვიმებს პაკისტანში 40-ზე მეტი ადამიანი ემსხვერპლა.
*9 სექტემბერი – წყალდიდობის შედეგად დაღუპულთა რიცხვი პაკისტანში 205-მდე, ხოლო ინდოეთში 200-მდე გაიზარდა.
*9 სექტემბერი – ლაჰორში, დაროღავალას ღარიბულ დასახლებაში, მეჩეთის სახურავის ჩამონგრევის შედეგად სულ მცირე ცხრა ადამიანი დაიღუპა.
*10 სექტემბერი – მდინარე ჩენაბი ნაპირებიდან გადმოვიდა და ჯანგის რაიონს დატბორვის საფრთხე შეუქმნა.
*11 სექტემბერი – კრიკეტის საერთაშორისო საბჭომ (ICC) საიდ აჯმალს თამაშზე აკრძალვა დაუწესა.
*13 სექტემბერი – შესრულდა ერთი თვე PTI-სა და PAT-ის საპროტესტო აქციების დაწყებიდან.
*21 სექტემბერი – პარტია PTI-მ კარაჩიში ერთ-ერთი ყველაზე მასშტაბური სემინარი გამართა.
*22 სექტემბერი – ჯავედ ჰაშმიმ შაჰ მეჰმუდ კურეში მულტანის საარჩევნო ოლქში (NA-149) დუელში გამოიწვია.
*23 სექტემბერი – პეშავარში ბომბის აფეთქების შედეგად სამი ადამიანი დაიღუპა.
*28 სექტემბერი – ჩრდილო-დასავლეთ ტომთა ზონაში საჰაერო დარტყმებისა და ორმხრივი სროლის შედეგად სულ მცირე 21 ბოევიკი იქნა ლიკვიდირებული.

### ოქტომბერი
*ოქტომბერი – მულტანის ტრაგედია (საპროტესტო აქციაზე მომხდარი ჭყლეტა).
*10 ოქტომბერი – აქტივისტი მალალა იუსაფზაი გახდა მეორე პაკისტანელი, რომელმაც ნობელის მშვიდობის პრემია მოიპოვა გოგონების განათლების უფლებისთვის ბრძოლის გამო.

### ნოემბერი
*2 ნოემბერი – ვაგას საზღვარზე (ინდოეთ-პაკისტანის გამშვები პუნქტი), პაკისტანის მხარეს, თვითმკვლელი ტერორისტის თავდასხმის შედეგად 60-ზე მეტი ადამიანი დაიღუპა და 110-ზე მეტი დაშავდა.
*3 ნოემბერი – ერის სულისკვეთების ასამაღლებლად, პენჯაბის რეინჯერებმა ნება დართეს მოსახლეობას დასწრებოდნენ დროშის დაშვების ცერემონიას ვაგას საზღვარზე, წინა დღეს მომხდარი სისხლიანი ტერაქტის მიუხედავად. საფრთხის მიუხედავად, ცერემონიას უამრავი ადამიანი დაესწრო.
*9 იანვარი – ჩაუდრი ასლამ ხანი (53 წლის), პოლიციის უფროსი და სინდის პოლიციის კრიმინალური გამოძიების დეპარტამენტის სპეც-კომისარი, დაიღუპა აფეთქებისას.

## სქოლიო
კატეგორია:2014 წელი პაკისტანში
კატეგორია:2014 წელი ქვეყნების მიხედვით
კატეგორია:2014 წელი აზიაში
კატეგორია:2010-იანი წლები პაკისტანში
კატეგორია:XXI საუკუნის წლები პაკისტანში