open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
დავით სრესელი

**დავით (დათიკო) ავთანდილის ძე სრესელი** (დ. 1878 — გ. 1 სექტემბერი, 1924) — ქართველი სამხედრო პირი, პოლკოვნიკი.

თბილისის გუბერნიის აზნაურთა ოჯახიდან. დაასრულა გორის სასულიერო სემინარია (1896), შემდეგ იუნკერთა სასწავლებელი. 1904 წლიდან მსახურობდა თურქესტანის მე-10 მსროლელთა პოლკში. მონაწილეობდა პირველ მსოფლიო ომში, რომლის დროსაც შტაბს-კაპიტნობიდან პოლკოვნიკობამდე დაწინაურდა. 1915 წელს დაიჭრა დასავლეთის ფრონტზე. დაჯილდოებული იყო წმ. ანას III (1915) და წმ. სტანისლავის II (1916) ხარისხის ორდენებით და გიორგის იარაღით (10 აპრილი, 1917; 1916 წლის 25 მაისს სოფ. პშედმესტიცესთან ბრძოლაში თავის გამოჩენისთვის). 1918-1921 წლებში მსახურობდა საქართველოს ჯარში (მ. შ. 1920 წელს იყო სოხუმის გარნიზონის უფროსი). საბჭოთა ხელისუფლების წაქეზებით 1923 წელს გააძევეს თავის მამულიდან სოფ. ჯარიაშენში. 1924 წლის აგვისტოს აჯანყების დღეებში დააპატიმრეს და დახვრიტეს.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* Сресели Давид. „Памяти героев Великой войны 1914–1918“.
* ბოლშევიკებთან მებრძოლი 36 მენშევიკის ამბავი გორის სოფლებიდან. qartli.ge.

კატეგორია:დაბადებული 1878
კატეგორია:გარდაცვლილი 1 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1924
კატეგორია:ქართველი პოლკოვნიკები
კატეგორია:რუსეთის იმპერიის ოფიცრები
კატეგორია:ქართველები პირველ მსოფლიო ომში
კატეგორია:წმინდა ანას III ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა სტანისლავის II ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:ოქროს იარაღი „მამაცობისთვის“-ის კავალრები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში
ნოდარ ლომოური

**ნოდარ ლომოური** (დ.  9 აგვისტო, 1926, თბილისი — გ. 3 აგვისტო, 2016) — ქართველი ისტორიკოსი, მეცნიერი, პედაგოგი.

1946 წელს დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი. 1952 წლიდან დაიწყო პედაგოგიური მოღვაწეობა  სოხუმის პედაგოგიურ ინსტიტუტში. შემდეგ წლებში ლექციებს კითხულობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში, თბილისის სამხატვრო აკადემიაში, აზიისა და აფრიკის ინსტიტუტში, ხელოვნების უმაღლეს სკოლაში. 1965-1971 წლებში იყო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პრორექტორი. 1969-1971 წლებში ამავე უნივერსიტეტის ძველი ისტორიის კათედრის გამგე. 1971-1979 წლებში სიმონ ჯანაშიას სახელობის სახელმწიფო მუზეუმის უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი. 1981 წლიდან საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის აღმოსავლეთმცოდნეობის ინსტიტუტის ბიზანტინოლოგიის განყოფილების ხელმძღვანელი. 1992 წლიდან  შალვა ამირანაშვილის სახელობის საქართველოს ხელოვნების სახელმწიფო მუზეუმის დირექტორი.  ნოდარ ლომოური 2000 წელს თბილისის საპატიო მოქალაქედ აირჩიეს.  აქვს გამოკვლევები უძველეს უცხოურ წყაროებში თბილისის მოხსენიების შესახებ. წლების განმავლობაში იყო სხვადასხვა არქეოლოგიური ექსპედიციის მონაწილე და ერთადერთი ხელმძღვანელი. 100-ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომის, 18 მონოგრაფიის ავტორი. 

საკანდიდატო დისერტაციის თემა: ”პტოლემაიოსის ცნობები საქართველოს შესახებ”. დაიცვა 1952 წელს; სადოქტორო დისერტაციის თემა: ”საქართველოსა და რომის ურთიერთობა”. დაიცვა 1969 წელს. 

## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული  9 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული  1926
კატეგორია:გარდაცვლილი  3 აგვისტო 
კატეგორია:გარდაცვლილი  2016
კატეგორია:თბილისის საპატიო მოქალაქეები (2000)
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
არნოლდ ჟვანია

**არნოლდ ჟვანია** (დ. 30 ივლისი, 1947, სოფ. ქვედა ჩხოროწყუ, ახლანდ. ჩხოროწყუს მუნიციპალიტეტი) — ქართველი ინჟინერი, პოლიტიკოსი.

1970 წელს დაამთავრა შრომის წითელი დროშის ორდენოსანი საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტი. 1970–1973 წლებში თბილისის აბრეშუმის საწარმოო გაერთიანების ინჟინერი, 1973–1975 წლებში აბრეშუმის საწარმოო გაერთიანების ალკკ კომიტეტის მდივანი, ჩხოროწყუს ალკკ რაიკომის მეორე მდივანი, პირველი მდივანი (1975–1979), ჩხოროწყუს კონტროლის პალატის თავმჯდომარე (1978–1980), ჩხოროწყუს აღმასკომის თავმჯდომარის მოადგილე (1980–1985), ჩხოროწყუს რაიკომის მეორე მდივანი (1985–1987), 1987-1991 წლებში ჩხოროწყუს რაიკომის პირველი მდივანი, 1993-1996 წლებში მოქალაქეთა კავშირის რაიონული ორგანიზაციის თავმჯდომარე, 1996-1999 წლებში ჩხოროწყუს გამგეობის თავმჯდომარის პირველი მოადგილე.

1999-2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ჩხოროწყუს მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ნაციონალური მოძრაობა — დემოკრატები“. სარეგლამენტო და პროცედურის საკითხთა ქვეკომიტეტის თავმჯდომარე (2000–2001), სამანდატო და ეთიკის საკითხთა ქვეკომიტეტის თავმჯდომარე (2001–2004), ეუთოს საპარლამენტო ასამბლეა–საპარლამენტო დელეგაციის წევრი (2002–2004).

2004-2008 წლებში — საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ნაციონალური მოძრაობა — დემოკრატები“. 2008–2013 წლებში შპს „ენგურჰესის" სამეთვალყურეო საბჭო წევრი.

ღირსების ორდენის კავალერი (2003). ჩხოროწყუს საპატიო მოქალაქე (2019). 

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 30 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1947
კატეგორია:საქართველოს V მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:საქართველოს VI მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები (1970)
კატეგორია:ქართველი ინჟინრები
კატეგორია:ჩხოროწყუს მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
არნოლდ
კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები
შეიპყარი დროშა

**შეიპყარი დროშა** () — 2015 წლის ესპანური ანიმაციური ფილმი, რომელიც ვრცელდება ესპანური კომპანიის Paramount Pictures მიერ.

## გმირებს ახმოვანებენ 
* კარმე კალველი — მაიკ გოლდვინგი
* დანი როვირა —  რიჩარდ კარსონი III
* მიშელ ჯენერი — ემი გონსალესი
* ხავიერ ბალასი — მარტი ფარი

## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო 
კატეგორია:ესპანური ანიმაციური ფილმები
კატეგორია:ესპანური ფილმები
კატეგორია:2015 წლის ფილმები
ლევან პირველი

**ლევან პირველი** (დ.  9 ოქტომბერი, 1962, თბილისი — გ. 2 დეკემბერი, 2024) — ქართველი ბიზნესმენი, პოლიტიკოსი.

1989 წელს დაამთავრა შრომის წითელი დროშის ორდენოსანი ვ. ი. ლენინის სახელობის საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის სატრანსპორტო ფაკულტეტი. 1999-2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი (მესტიის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი საინიციატივო ჯგუფი .

## რესურსები ინტერნეტში
*ლევან პირველი — ბიბლიოვიკი

*პრესა. ge — ორი მკვლელობა, რომელიც ლევან პირველის სახელს უკავშირდება
*კვირის პალიტრა — კავშირები კრემლთან - რა როლს ასრულებს ქართველი ლევან პირველი ავსტრიულ პოლიტიკაში?

კატეგორია:დაბადებული 9 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1962
კატეგორია:გარდაცვლილი 2024
კატეგორია:საქართველოს V მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები (1989)
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
სეფა

**სეფა**— სანადიმოდ გაშლილი გრძელი სუფრა, გრძელი კარავი. ჩვეულებრივ, სეფას სახელდახელო გადახურვა აქვს, ფოთლიანი ტოტები ან ბრეზენტი. სეფას მართავენ სახელდახელოდ ცის ქვეშ ქორწილის ან ქელეხის დროს. 

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
*ქართული მატერიალური კულტურის ეთნოგრაფიული ლექსიკონ
*უნივერსალური ენციკლოპედიური ლექსიკონი

კატეგორია:ქართული ადათ-წესები
სეფევიე

**სეფევიე** — სუფიურ-დერვიშული ორდენი, რომელიც აღმოცენდა ქალაქ არდებილში. მისი დამაარსებელი იყო შეიხი სეფი ალ-დინ ისჰაკი (1252-1334). თავდაპირველად ორდენი თავის წევრებს იცავდა ფეოდალთა ჩაგვრისგან. XV საუკუნეში ორდენის წევრები გახდნენ არდებილის გამგებლები და სეფიანი შეიხების დასაყრდენი პოლიტიკური ხელისუფლებისთვის ბრძოლაში. სეფევიეს სამხედრო დასაყრდენი იყვნენ ყიზილბაშები. მათი იდეოლოგია ეფუძნებოდა შიიზმს. სეფევიეს მიმდევრების გამოსვლა დაიწყო 1499 წელს აყ-ყოინლუს წინააღმდეგ. გამოსვლა დამთავრდა მათი გამარჯვებით და სეფიანთა იმპერიის შექმნით.

## იხილეთ აგრეთვე
*სეფევიეს ორდენის შეიხების სია

## ლიტერატურა
კატეგორია:სპარსეთის ისტორია
კატეგორია:სეფიანთა დინასტია
იაკობ სეფიაშვილი

**იაკობ სეფიაშვილი** (დ. 1867, ლაგლაში — გ. 1919, ოდესა)  — ებრაული წარმოშობის ქართველი საზოგადო მოღვაწე, მეცენატი. სეფიაშვილმა 1916-1917 წლებში საკუთარი სახსრებით ააგო ცაგერის გიმნაზიის და საბავშვო ბაღის შენობა, ცაგერში გაიყვანა წყარო „ოქრონიში“.

## ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 1867
კატეგორია:ცაგერის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:გარდაცვლილი 1919
კატეგორია:ქართველი ებრაელები
კატეგორია:ქართველი საზოგადო მოღვაწეები
სექსტეტი

**სექსტეტი** — ექვსი შემსრულებლისგან შემდგარი მუსიკალური ანსამბლი. სექსტეტი ეწოდება აგრეთვე ნაწარმოებს ამ ანსამბლისთვის. ცნობილი სექსტეტებია Linkin Park, Guns N' Roses, Nightwish და სხვები.

## ლიტერატურა
კატეგორია:მუსიკალური ჯგუფები მონაწილეთა რაოდენობის მიხედვით
ადამიანი ობობა: სამყაროს მიღმა

**ადამიანი ობობა: სამყაროს მიღმა** () — 2018 წლის კომპიუტერული ანიმაციური ფილმი, რომლის რეჟისორია ბობ პერსეჩეტი, სცენარისტები — ფილ ლორდი და როდნი როტმანი, პროდიუსერი — ავი არადი. მუსიკა ეკუთვნის დენიელ პემბერტონს. პერსონაჟებს ახმოვანებენ შამეიკ მური, ჯეიკ ჯონსონი, ჰეილი სტაინფელდი და სხვები. ფილმი აწარმოა Sony Pictures Animation-მა, ხოლო დისტრიბუცია გაუწია Sony Pictures Releasing-მა.

## რესურსები ინტერნეტში 
## სქოლიო 
კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები
კატეგორია:2018 წლის ფილმები
კატეგორია:ამერიკული 3D ფილმები
კატეგორია:ენის ჯილდოს მფლობელები
კატეგორია:ფილმები ნიუ-იორკის შესახებ
კატეგორია:ფილმები ადამიანი ობობის შესახებ
კატეგორია:IMAX-ის ფილმები
კატეგორია:Columbia Pictures-ის ფილმები
კატეგორია:ამერიკული კომპიუტერული ანიმაციური ფილმები
კატეგორია:3D ანიმაციური ფილმები
კატეგორია:2018 წლის 3D ფილმები
კატეგორია:2010-იანი წლების ამერიკული ანიმაციური ფილმები
სექსტინა

**სექსტინა** — სალექსო ფორმა, რომელიც 6 სტროფისგან შედგება, ყოველი სტროფი 6-6 ტაეპს შეიცავს. პირველი სტროფი ჯვარედინად ირითმება, მომდევნო სტროფებში კი რითმული კოფიგურაცია გარკვეული კანონის შესაბამისად მონაცვლეობს. სექსტინას ნიმუშებია ალექსანდრე აბაშელის „სულის ემოდგომა“, კოლაუ ნადირაძის „აღსარება“ და სხვა.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში 
* How to Write a Sestina (with Examples and Diagrams), classicalpoets.org

კატეგორია:ლექსთწყობა
სექსტილიონი

**სექსტილიონი** (; შემოკლებული ფორმა — კვინტლნ.) — ნატურალური რიცხვი, რომელიც გამოისახება ერთიანით და

* 21 ნულით (1,000,000,000,000,000,000,000 = 10²¹, ათასი ტრილიონი ან მილიონი მილიარდი) გამოიყენება მოკლე სკალის რიცხვთა სახელწოდების სისტემაში: საფრანგეთში, აშშ-ში, რუსეთში;
* 36 ნულით (1,000,000,000,000,000,000,000,000,000,000,000,000 = 10³⁶ = (10⁶)⁶, მილიონი მეექვსე ხარისხში) გამოიყენება გრძელი სკალის რიცხვთა სახელწოდების სისტემაში: დიდი ბრიტანეთის გარდა, მთელ ცენტრალურ და დასავლეთ ევროპაში, ასევე ლათინური ამერიკის ზოგიერ ქვეყანაში).

ერთეულთა SI სისტემაში სექსტილიონი შეესაბამება თავსართები: ზეტა — სექსტილიონის გამსოახატავად (10²¹) და ზეპტო — ერთი მესექსტილიონედის გამოსახატად (10⁻²¹).

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
*nplg.gov.ge // სექსტილიონი
*genia.ge // არითმეტიკული რიცხვები
*yell.ge // დიდი რიცხვები

კატეგორია:რიცხვები
სექსტუს ემპირიკუსი

**სექსტუს ემპირიკუსი** — II საუკუნის ბოლოსა და III საუკუნის დამდეგის ფილოსოფოსი, ანტიკური სკეპტიციზმის წარმომადგენელი, ბუნების მკვლევარი, ექიმი, ასტრონომი. ფილოსოფიის მიმართულებებს ჰყოფდა დოგმატიზმად და სკეპტიციზმად. პირველმა წამოაყენა ალბათორის თეორიის და ლოგიკის საკითხები. მკაცრად აკრიტიკებდა რელიგიას და უარყოფდა ღმერთის ცნებას, მოითხოვდა პოლიტიკურ ინდეფერენტიზმს. მისი ნაშრომებია „პირონის დებულებანი“ და „მათემატიკოსების წინააღმდეგ“. „პირონის დებულებანი“ შესულია კრებულში „100 ყველაზე გავლენიანი წიგნი, რაც კი ოდესმე დაწერილა.“

## ლიტერატურა
კატეგორია:სკეპტიკოსები
კატეგორია:ძველი ბერძენი ფილოსოფოსები
ვახტანგ რაზმაძე

**ვახტანგ რაზმაძე** (დ. 5 თებერვალი, 1930 – გ. 28 აგვისტო, 2009) — ქართველი იურისტი, პროკურორი, პოლიტიკოსი.
დაამთავღა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი. 1988-1992 წლებში იყო საქართველოს გენერალური პროკურორი. 1999-2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს აღორძინება“.

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი პროკურორები
კატეგორია:დაბადებული 5 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1930
კატეგორია:საქართველოს V მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:გარდაცვლილი 28 აგვისტო
კატეგორია:გარდაცვლილი 2009
ილო ბეროშვილი

**ილო ბეროშვილი** (დ. 29 დეკემბერი, 1981) — ქართველი ფეხბურთელი, მსახიობი და ტელეწამყვანი.

## ბიოგრაფია 
მან თავისი საფეხბურთო კარიერა 2000 წელს დაიწყო, როცა ის შეუერთდა „ვიტ ჯორჯიას“. 2005 წელს მან საფეხბურთო კარიერას თავი დაანება და სატელევიზიო კარიერა დაიწყო „იმედში“, სადაც მიჰყავდა გადაცემა „ილო ბეროშვილის შოუ“. მოგვიანებით მან დაიწყო ახალი პერსონაჟის, შავლეგოს თამაში სერიალში „ჩემი ცოლის დაქალები“, რომელიც „რუსთავი 2-ზე“ გადიოდა, მოგვიანებით კი „ფორმულაზე“ გადავიდა. ამჟამად მუშაობს „მთავარ არხზე“, სადაც მიჰყავს გადაცემა „მთავარი ბიჭები“ ნიკა გრიგოლიასთან და ვანიკო თარხნიშვილთან ერთად. 

## პირადი ცხოვრება 
ჰყავს მეუღლე, მსახიობი ანი ბებია და სამი შვილი (ორი წინა ქორწინებიდან).

## რესურსები ინტერნეტში 
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1981
კატეგორია:დაბადებული 29 დეკემბერი
კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები
კატეგორია:ქართველი მსახიობები
კატეგორია:ვიტ ჯორჯიას ფეხბურთელები
რედაქცია

**რედაქცია** — რედაქტორის მიერ ტექსტის გასწორება, ლიტერატურული დამუშავება, მომზადება დასაბეჭდად ან სხვაგვარად გამოსაცემად. განასხვავებენ პოლიტიკურ, ლიტერატურულ და სამეცნიერო რედაქტირებას, თუმცა პრაქტიკაში რედაქტირება ერთიანი პროცესია, რომელიც მიზნად ისახავს შინაარსის და ფორმის სრულყოფას ავტორის ინდივიდუალურობის შენარჩუნებასთან ერთად.

## ლიტერატურა
*
მაიკლ რედგრეივი

**მაიკლ რედგრეივი** (; დ. 20 მარტი, 1908, ბრისტოლი — გ. 21 მარტი, 1985) — ინგლისელი მსახიობი და რეჟისორი.

1931-1934 წლებში მონაწილეობდა სცენისმოყვარეთა სპექტაკლებში. 1934 წლიდან იყო პროფესიონალი მსახიობი. მუშაობდა ლივერპულის და ლონდონის თეატრებში. 1938 წლიდან იღებდნენ კინოში. შესრულებული აქვს მრავალი როლი. დადგმული აქვს შექსპირის, ტურგენევის პიესები, ოპერები. იყო სცენური რეალიზმის და სტანისლავსკის სისტემის მიმდევარი.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ინგლისელი მსახიობები
კატეგორია:დაბადებული 1908
კატეგორია:დაბადებული 20 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 21 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1985
კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით
ჰოთ-დოგი

**ჰოთ-დოგი** ან **ჰოთდოგი** (, „ცხელი ძაღლი“) — ორთქლზე მომზადებული, მოხარშული ან შემწვარი სოსისი გაჭრილ პურში. ტრადიციულად გამოიყენება ვენის ან ფრანკფურტის, ძროხის, ღორის ან შერეული ხორცის სოსისი — ყველაზე დაბალი ფასი ქათმის და ინდაურის ჰოთ-დოგს აქვს. პოპულარული სოუზებია კეტჩუპი, მაიონეზი, მდოგვი და ყველის სოუზი, შეიძლება დაემატოს ხახვი, ყველი, ჰალაპენიო, ჩილი, პაპრიკა, ზეთისხილი ან ბეკონი. გავრცელებულია მთელ მსოფლიოში, არსებობს მომზადების წესის უამრავი ვარიაცია სხვადასხვა ინგრედიენტების გამოყენებით.

## ისტორია 
სოსისის დამზადება პირველად გერმანიაში დაიწყეს, სადაც წარმოიშვა მისი დღევანდელი ჰოთ-დოგისთვის პოპულარული სახეობები, თუმცა პურის გამოყენება მოგვიანებით დაიწყეს. სოსისი პოპულარული კერძი იყო, ხშირად მზადდებოდა კორონაციებისთვის. გერმანიაში და სხვა გერმანულენოვან ქვეყნებში ჰოთ-დოგს ვენური ან ფრანკფურტული სოსისის სახელი აქვს (Wiener, Frankfurter). აგრეთვე სიტყვა ჰოთ-დოგი სხვა ქვეყნებში ხანდახან თვითონ სოსისს აღნიშნავს. ყველაზე გავრცელებული ვერსიით თანამედროვე ჰოთ-დოგი შეერთებულ შტატებში გამოიგონა ფრანკფურტელმა იმიგრანტმა ფეხტვანგერმა. მის შესახებ არსებობს სხვადასხვა ლეგენდა, ერთ-ერთის თანახმად ის შემწვარ სოსისს ქუჩაში ყიდდა და მყიდველებს ხელთათმანებს აძლევდა, რომ ხელები არ დასწვოდათ, მაგრამ მათ ხშირად მათი დაბრუნება ავიწყდებოდათ და ის ფულს კარგავდა, მისმა ცოლმა კი შესთავაზა ხელთათმანების გაცემის მაგივრად სოსისი პურში ჩაედოთ. ხელთათმანების პურით შეცვლით მოტივი ასე თუ ისე ფეხტვანგერთან დაკავშირებულ სხვა ლეგენდებშიც გვხვდება. სხვა ვერსია გამოგონებას ამერიკელ ჩარლზ ფელტმენს უკავშირებს, რომელიც ლეგენდის თანახმად ქუჩაში ყიდდა სოსისს პურში, შემდეგ კი რესტორანი გახსნა და ბიზნესი გაზარდა.

## ეტიმოლოგია 
სიტყვა dog ჯერ კიდევ XIX საუკუნიდან გამოიყენება, როგორც სოსისის სინონიმი, რადგან სოსისის დამამზადებლებს ძაღლის ხორცის გამოყენებაში ადანაშაულებდნენ, ხშირად საფუძვლიანად. XX საუკუნეში გერმანიაში ძაღლის ხორცის საკვებად მიღება გავრცელებული პრაქტიკა იყო. სიტყვათა შერწყმა „hot dog“  პირველად ამერიკულ გაზეთებში გაჩნდა ქუჩის სოსისის ასაღწერად.

## შეერთებულ შტატებში 
მინი
ამერიკაში ჰოთ-დოგი განსაკუთრებით პოოულარულია. წლიურად ამერიკელები 20 მილიარდ ჰოთ-დოგს მოიხმარენ, ყველაზე პოპულარული სოუზი შტატებში მდოგვია, სამხრეთ შტატებში ჩილიც. მას ყიდიან ქუჩაში, ტრასაზე, ფეხით მოსიარულე გამყიდვლები ყიდიან აპორტულ ღონისძიებებზე, მაღაზიებში ჰოთ-დოგს სითბოს მოტრიალე გრილზე უნარჩუნებენ, რესტორნებში გვხვდება საბავშვო მენიუში. სწრაფი კვების ობიექტები ერიდებიან მენიუში ჰოთ-დოგის დამატებას, რადგან ის სხვა პროდუქტებთან შედარებით ნაკლებ ხანს ინახება და მოითხოვს მეტ ინგრედიენტს. 

გამოირჩევა ნიუ-იორკული ჰოთ-დოგი — ძროხის ხორცის სოსისით, მჟავე კომბოსტოთი და ყავისფერი მდოგვით, ხანდახან ხახვით. ნიუ-ჯერსი გამოირჩევა ძლიერად შემწვარი ჰოთ-დოგით — წიწაკით, კარტოფილით და ხახვით, ჩიკაგო კი ჰოთ-დოგით — მარცვლოვან პურში მდოგვით, პამიდორით და წიწაკით.

## რისკი ჯანმრთელობისთვის 
მიუხედავად იმის, რომ ქარხნული წარმოების ჰოთ-დოგი გაყინვამდე იწვება, რეკომენდებულია მისი გაცხელება საკვებად მიღებამდე მიკრობების მოსაკლავად. ჰოთ-დოგი მდიდარია მარილით და ცხიმებით, ქარხნული შეიცავს კონსერვანტებს. ჰოთ-დოგის ყოველდღიური მოხმარება ზრდის კიბოს გაჩენის რისკს.

## სქოლიო
კატეგორია:კულინარია
კატეგორია:სწრაფი კვება
ხიდისთაური ატმები

**ხიდისთაური ატმები**, *გორული ატმები* — ქართული ატმების ჯგუფი. შეიქმნა ხალხური სელექციის გზით მდინარე ტანის ხეობის (გორის მუნიციპალიტეტი) სპეციფიკურ ეკოლოგიურ პირობებში. ხიდისთაურ ატმებს განეკუთვნება ხიდისთაური ვარდისფერი, ხიდისთაური თეთრი, ხიდისთაური ყვითელი და სხვ. მათთვის დამახასიათებელია ნაყოფის მიმზიდველი შესახედაობა, მაღალი საგემოვნო თვისებები, რბილობის მკვრივი კონსისტენცია, მკვეთრი არომატი. ამ თვისებების გამო ფართოდაა გავრცელებული საქართველოში და მის ფარგლებს გარეთ. მომწიფების მიხედვით ხიდისთაურ ატმებს ყოფენ საშუალო (ხიდისთაური ვარდისფერი) და საგვიანო (ხიდისთაური ყვითელი) პერიოდის სიმწიფის ჯიშებად. იძლევა საუკეთესო ხარისხის სასუფრე და საკომპოტე პროდუქციას.

## ლიტერატურა 
კატეგორია:ატმის ჯიშები
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტი
რედინგი (ინგლისი)

**რედინგი** — ქალაქი ინგლისში, ბერქშირის საგრაფოში, მდინარე ტემზის ნაპირზე, მდინარე კენეტის შესართავთან. მოსახლეობა დაახლოებით 230 ათასი ადამიანი (2019). არის სატრანსპორტო კვანძი და სავაჭრო ცენტრი. ცნობილია IX საუკუნიდან. 1926 წლიდან მოქმედებს უნივერსიტეტი. ქალაქში მოქმედებს რკინიგზის სადგური. ქალაქის სამხრეთ-დასავლეთით არის ატომური მრეწველობის სამეცნიერო კვლევითი ცენტრი ოლდერმასტონი.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ინგლისის ქალაქები
რედინგი

**რედინგი** შესაძლოა აღნიშნავდეს:

*რედინგი — ქალაქი გაერთიანებულ სამეფოში
*რედინგი — ქალაქი აშშ-ში

;აგრეთვე:
*რედინგი — რკინიგზის სადგური გაერთიანებულ სამეფოში

კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი
ჩრდილოეთის რედ-რივერი

**ჩრდილოეთის რედ-რივერი** — მდინარე აშშ-სა და კანადაში. მდნარის სიგრძეა 920 კმ, უაზის ფართობი 297 ათასი კმ2. წამრმოიქმნება მდინარეების, ოტერ-ტეილისა და ბუა-დე-სუს შეერთებით. მიედინება ცენტრალურ ვაკეებზე. ერთვის უინიპეგის ტბას. მდინარე შერეული საზრდოობისაა, წყალდიდობა იცის გაზაფხულზე. სანაოსნოა შუა და ქვემო დინებაში. მის ნაპირზეა ქალაქები მანიტობა და უინიპეგი.

## იხილეთ აგრეთვე
*სამხრეთის რედ-რივერი

## ლიტერატურა
კატეგორია:აშშ-ის მდინარეები
კატეგორია:კანადის მდინარეები
სამხრეთის რედ-რივერი

**სამხრეთის რედ-რივერი** — მდინარე აშშ-ში, მის სამხრეთ ნაწილში, მისისიპის მარჯვენა შენაკადი. მდინარის სიგრძეა 2050 კმ, უაზის ფართობი 233 ათასი კმ2. სათავე აქვს ლიანო-ესტაკადოს პლატოზე, კვეთს მექსიკისპირა დაბლობს და ქვემოთში იტოტება, ერთი ტოტით ერთვის მისისიპის, ხოლო მეორეთი წყალდიდობისას მექსიკის ყურეს. საზრდოობს წვიმის წყლით. წყალდიდობა იცის გაზაფხულზე. წყალმცირეა ზაფხულის ბოლოს და შემოდგომის დასაწყისში. საშუალო დონეების დროს სანაოსნოა ქალაქ შრივპორტიდან. მდინარეზე აგებულია წყალსაცავი და ჰიდროელექტროსადგური.

## იხილეთ აგრეთვე
*ჩრდილოეთის რედ-რივერი

## ლიტერატურა
კატეგორია:აშშ-ის მდინარეები
რედუპლიკაცია

**რედუპლიკაცია** ენათმეცნიერებაში ერთი ან რამდნეიმე ელემენტის ნაწილობრივი ან მთლიანი, ზუსტი ან მიახლოებითი განმეორება. რედუპლიკაცია ასრულებს სხვადასხვა ფუნქციას, არის სიტყვათა წარმოქმნის ერთ-ერთი სახე; გამოხატავს მრავლობითობას, ინტენსივობას; ინდოევროპულ ენებში აწარმოებს პრეზენსს და პერფექტს. არსებობს კავშირებიანი და უკავშირო რედუპლიკაცია.

## ლიტერატურა
კატეგორია:გრამატიკა
რედინგი (პენსილვანია)

**რედინგი** — ქალაქი აშშ-ში, პენსილვანიის შტატში. მდებარეობს მდინარე სკულკილის ნაპირზე. მოსახლეობა დაახლოებით 88 ათასი ადამიანი (2010). ქალაქი დაარსდა XVIII საუკუნის I ნახევარში.

## ლიტერატურა
კატეგორია:აშშ-ის ქალაქები
რედუტი

[წმინდა გიორგის რედუტი ([მალტა)|მინი|მარჯვნივ]]
**რედუტი** — დამოუკიდებელი თავდაცვისთვის მომზადებული საფორტიფიკაციო ნაგებობა, რომელსაც აქვს კვადრატის, მართკუთხედის ან მრავალკუთხედის ფორმა. რედუტის გარნიზონი შედგებოდა ერთი ან ორი ასეულისგან, რომელსაც ზოგჯერ არტილერიით აძლიერებდნენ. რედუტები გამოიყენებოდა XVI-XIX საუკუნეებში.

## ლიტერატურა
კატეგორია:საფორტიფიკაციო ნაგებობები
გენრი დეკანოსიძე

**გენრი ევგენის ძე დეკანოსიძე** (დ. 15 სექტემბერი, 1935, გორი) —  ქართველი  ფარმაკოქიმიკოსი. მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (2003), საქართველოს სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი (2004). 

დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის ფარმაცევტული ფაკულტეტი (1959). 1963 წლიდან მუშაობდა ი. ქუთათელაძის სახელობის ფარმაკოქიმიის ინსტიტუტში. 1983 წლიდან — ამავე ინსტიტუტის ტრიტერპენული შენაერთების ლაბორატორიის გამგე. შექმნა ბრონქოსპაზმოლიზურ ი პრეპარატი „კავსურონი“ და ერთ-ერთი პირველი მცენარეული არასტეროიდული, ანტირევმატიული პრეპარატი — „ფაციფლოგინი“. 

## ბიბლიოგრაფია 
* წამალთმცოდნეობის მეცნიერული მოსაზრებანი, თბ., 2009 (თანაავტ.: ბ. რაჭველიშვილი, დ. ცინცაძე); 
* Исследование тритерпеновых гликозидов, Тб., 1982 (თანაავტ.); 
* Биологическая роль, распространение и химическое строение тритерпеновых гликозидов, Тб., 1984 (თანაავტ.).

## ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული  15 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული  1935
კატეგორია:გორში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი ფარმაკოლოგები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორები
კატეგორია:საქართველოს სახელმწიფო პრემიის ლაურეატები
გ
დომინიკ ფრანსუა არაგო

**დომინიკ ფრანსუა არაგო** (; დ. 26 თებერვალი, 1786 — გ. 2 ოქტომბერი, 1853, პარიზი) — ფრანგი ფიზიკოსი, ასტრონომი და პოლიტიკოსი. საფრაანგეთის მეცნიერებთა აკადემიის წევრი (1809).

## ბიოგრაფია
დაამთავრა პარიზის პოლიტექნიკური სასწავლებელი. 1830 წლიდან იყო პარიზის მეცნიერებათა აკადემიის უცვლელი მდივანი და პარიზის ასტრონომიული ობსერვატორიის დირექტორი. 1830-1848 წლებში იყო დეპუტატთა პალატის წევრი. 1848 წლის რევოლუციის შემდეგ იყო დროებითი მთავრობის საზღვაო მინისტრი. სწავლობდა სხვადასხვა აირში სინათლის გარდატეხის მოვლენებს. ბარსელონასა და კუნძულ ფორმენტერაზე შასრულა მერიდიანის გრადუსული გაზომვა. მის სახელს უკავშირდება ოპტიკაში, მაგნეტიზმში, მეტეოროლოგიაში, ასტრონომიაში და სხვა დარგებში მთელი რიგი აღმოჩენები.. პირველმა შექმნა ელექტრომაგნიტი და აღმოაჩინა ელექტრონული და მაგნიტური ძალების ერთიანობა და ურთიერთდამოკიდებულება. მას ეკუთვნის ჰაერის კუთრი წონის ზუსტი განსაზღვა, ატმოსფერული განმუხტვისა და ჩრდილოეთის ციალის შესწავლა, ბგერის სიჩქარის განსაზღვა. მისმა მემუარებმა მნიშვნელოვანი მასალა შეუნახა ფიზიკის ისტორიას.

## ხსოვნა
მის პატივსაცემად:
*მთვარის ერთ-ერთ კრატერს დაარქვეს არაგო;
*მარსის ერთ-ერთ კრატერს დაარქვეს არაგო;
*მთავარი სარტყლის ასტეროიდს დაარქვეს (1005) არაგო.

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1786
კატეგორია:დაბადებული 26 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1853
კატეგორია:ფრანგი ფიზიკოსები
კატეგორია:ფრანგი პოლიტიკოსები
კატეგორია:ფრანგი ასტრონომები
კატეგორია:XIX საუკუნის ასტრონომები
კატეგორია:XIX საუკუნის ფრანგი მათემატიკოსები
კატეგორია:ფრანგი ათეისტები
კატეგორია:ფრანგი მასონები
კატეგორია:საფრანგეთის მეცნიერებათა აკადემიის წევრები
კატეგორია:ედინბურგის სამეფო საზოგადოების საპატიო წევრები
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის მეცნიერებათა აკადემიის საპატიო წევრები
კატეგორია:ნიდერლანდების მეცნიერებისა და ხელოვნების სამეფო აკადემიის წევრები
კატეგორია:შვედეთის სამეფო მეცნიერებათა აკადემიის წევრები
კატეგორია:ხელოვნებისა და მეცნიერების ამერიკული აკადემიის წევრები
კატეგორია:პერ-ლაშეზის სასაფლაოზე დაკრძალულები
კატეგორია:XVIII საუკუნის ათეისტები
კატეგორია:XIX საუკუნის ათეისტები
Rusty Nail (კოქტეილი)

**Rusty Nail** არის კოქტეილი, რომელიც დრამბუისა და შოტლანდიური ვისკის შერევით მიიღება. დრამბუი ოქროსფერი, 40% ალკოჰოლის შემცველობის მქონე სასმელია, რომელიც შოტლანდიური ვისკით, თაფლით, სხვადასხვა მცენარეებითა და სანელებლებით მზადდება. მისი სახელი შოტლანდიურ-გელური ფრაზიდან "*an dram buidheach" მოდის რაც "*სიამოვნების მომნიჭებელ სასმელს" ნიშნავს. Rusty Nail შესულია Difford's Guide-ის 100 საუკეთესო კოქტეილში. 

კოქტეილი მორთმეულია ე.წ "ძველმოდური" ჭიქით, უფრო ხშირად ყინულებით ვიდრე მათ გარეშე. ყინულების გარეშე მორთმეულ Rusty Nail-ს ზოგჯერ **Straight Up Nail**-ს უწოდებენ.

## ისტორია 
კოქტეილების მემატიანის დეივიდ ვონდრიჩის თქმით, "Rusty Nail-ს სამყაროში საკუთარი ადგილის საპოვნელად საკმაო ხანი დასჭირდა".  მსოფლიოში ყველაზე ცნობილი სკოჩით (სკოჩი - იგივე შოტლანდიური ვისკი, ინგ: Scotch - შოტლანდიური) დამზადებული ლიქიორისა (იგულისხმება დრამბუი) და იმ ვისკის კომბინაცია, რომლისგანაც ის მზადდება პირველად 1937 წელს გამოჩნდა, როგორც B.I.F. მისი სახელი თითქოსდა ბირმინგემში (ინგლისი) არსებული საგამოფენო ცენტრიდან British Industries Fair-დან მოდის. ვონდრიჩი აღნიშნავს, რომ კიდევ ერთმა თაობამ განვლო მას შემდეგ, რაც კოქტეილმა თავისი კლასიკური სახელი და ფორმა შეიძინა. ამ დროის განმავლობაში კი მრავალი იდენტობა გამოიცვალა. 

დეილ დეგროფი იგივე "კოქტეილთა მეფე", ცნობილი ამერიკელი ბარმენი და მწერალი აღნიშნავს, რომ Rusty Nail-ის შექმნას ხშირად მანჰეტენში არსებულ კლუბ 21-ის ბარმენებს მიაწერენ (1960-იანი წლების დასაწყისისთვის). დეგროფის დაკვირვებით, 1960-იანი წლების დასაწყისში  Rat Pack-ის (არტისტთა ჯგუფი. 60-იან წლებში მის შემადგენლობაში შედიოდნენ ფრენკ სინატრა, დინ მარტინი, სემი დეივის ჯუნიორი, პიტერ ლოუფორდი და სხვები.) წევრები შეყვარებულნი იყვნენ სასმელზე, რაც შეიძლება იმ დროისთვის Rusty Nail-ის ფართო მოხმარების მიზეზი ყოფილიყო. 
მინი|323x323პქ|Rusty Nail

## მომზადება 
### ინგრედიენტები 
1.5 უნცია შოტლანდიური ვისკი (42.5 გრამი)

3/4 უნცია დრამბუი (21.2 გრამი)

### ნაბიჯები 
# დაამატეთ ყველა ინგრედიენტი ყინულებიან "ძველმოდურ" ჭიქაში და მოურიეთ

სხვა სახესხვაობებს მიეკუთვნება:

• **Rusty Bob** - შერეული შოტლანდიური ვისკის ნაცვლად გამოიყენება ბურბონი

• **Rusty Ale** - დრამბუის შოთი (44.3 მილილიტრი) ემატება ნებისმიერ ლუდს და მორთმეულია ყინულის გარეშე

• **Smoky Nail** - დამზადებულია შოტლანდიის დასავლეთ სანაპიროზე არსებულ კუნძულებს შორის ყველაზე სამხრეთით მდებარე კუნძულ აილაზე. ჩვეული შოტლანდიური ვისკის ნაცვლად გამოყენებულია ადგილობრივი აილა ვისკი

• **Clavo Ahumado** (ესპ. გამურული ლურსმანი) - შერეული შოტლანდიური ვისკის მაგივრად გამოყენებულია მესკალი, აგავისგან დამზადებული ალკოჰოლური სასმელი. სიტყვა მესკალი აცტეკური ენების ოჯახიდან მოდის და "ღუმელში მომზადებულ აგავას" ნიშნავს.

• **Railroad Spike** - ხშირად მორთმეულია გვიან საუზმესთან ერთად. შედგება ოთხი წილი ცივი ყავისა და ერთი წილი დრამბუისგან. მორთმეულია მაღალ, ყინულებიან ჭიქაში.

• **Donald Sutherland** - ჩვეულ შერეულ შოტლანდიურს კანადური ჭვავის ვისკი ცვლის. სახელი ცნობილი კანადელი მსახიობის დონალდ საზერლენდის პატივსაცემად ჰქვია, რომლის კარიერაც 50 წელზე მეტს მოიცავს. ის ასევე ყველასათვის ცნობილი სერიალის, "24 საათის" მთავარი როლის შემსრულებელის, კიფერ საზერლენდის მამაა.

## სქოლიო 
კატეგორია:კოქტეილები
იოსებ ცხვირაშვილი

**იოსებ ცხვირაშვილი** (დ. 5 აპრილი, 1910, ჭალა, გორის მაზრა — გ. ?) — ქართველი მსახიობი, საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი (1957).

## ბიოგრაფია
1922 წლიდან მონაწილეობდა ხაშურის სცენისმოყვარეთა წარმოდგენებში. 1933-1941 და 1946-1950 წლებში მუშაობდა ხაშურისა და ახალციხის თეატრებში, 1950 წლიდან კი სამხრეთ ოსეთის კოსტა ხეთაგუროვის სახელობის თეატრის ქართული დასის მსახიობი იყო. შესრულებული აქვს როლები: ბეკინა (დ. კლდიაშვილის „სამანიშვილის დედინაცვალი“), თორნიკე (მ. მრევლიშვილის „ხარატაანთ კერა“) ანტონიო (ბომარშეს „ფიგაროს ქორწინება“), მეფე ერეკლე (ვ. კანდელაკის „მაია წყნეთელი“), ზიმზიმოვი (გ. სუნდუკიანის „პეპო“), ხახული (პ. კაკაბაძის „კოლმეურნის ქორწინება“) და სხვა.

## ჯილდოები და აღიარება
* 1954 — საქართველოს სსრ დამსახურებული არტისტი
* 1957 — საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1910
კატეგორია:დაბადებული 5 აპრილი
კატეგორია:ხაშურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი გარდაცვალების თარიღით
კატეგორია:ქართველი მსახიობები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები
ცხინვალის არქეოლოგიური ძეგლები

**ცხინვალის არქეოლოგიური ძეგლები** — ბრინჯაოს ხანის საკულტო და სამოსახლო ძეგლები, აღმოჩენილი ქალაქ ცხინვალთან, საქართველოში. ძეგლები მოიცავს პერიდს ადრებრინჯაოდან გვიან ბრინჯაოს ხანამდე. ძეგლები გათხარეს 1945-1948 წლებში გ. გობეჯიშვილმა, 1950 წელს ბ. კუფტინმა, 1954 წელს ო. ჯაფარიძემ, 1959 წელს ბ. ტეხოვმა. არქეოლოგიური გათხრებით აღმოჩენილი ნამოსახლარები და საყოფაცხოვრებო ნივთები მეცნიერთა აზრთა სხვადასხვაობას იწვევს. ზოგიერთი მოსაზრებით, რომ მათში აშკარაა გავლენა როგორც იბერიული ისე კოლხური კულტურებისა, შესაძლო სარმატული ელემენტებით.

## ლიტერატურა
**ქორიძე, დ.* „კოლხური კულტურის ისტორიისთვის“, თბილისი, 1965
**ჯაფარიძე, ო.* „ცხინვალის განძი“, საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმის მოამბე, ტ. 16, 1950

ა
კატეგორია:საქართველოს არქეოლოგიური ძეგლები
გრუზო ობოლაძე

**გრუზო ობოლაძე** (დ. 2 იანვარი, 1927 — გ. 1999) — ქართველი ინჟინერი და ტოპოგრაფი. დაამთავრა თბილისის ტოპოგრაფიული ტექნიკუმი 1946 წელს. 1952 წელს დაიწყო მუშაობა სამშენებლო გაერთიანება „თბილმეტრომშენის“ სისტემაში N5 საგვირაბო რაზმში გვირაბგამყვანთა ბრიგადის ბრიგადირად. 1985 წლიდან ხელმძღვანელობდა N154 პროფესიულ-ტექნიკურ სასწავლებელს. მიღებული აქვს სოციალისტური შრომის გმირის სტატუსი და საქართველოს დამსახურებული მშენებელის წოდება.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:დაბადებული 2 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1927
კატეგორია:გარდაცვლილი 1999
კატეგორია:ქართველი ინჟინრები
კატეგორია:ქართველი ტოპოგრაფები
Chick-fil-A

მინი|ლოგო
Chick-fil-A ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული ამერიკული სწრაფი კვების რესტორანია. ამ რესტორანში მხოლოდ ქათმის ხორცისგან დამზადებული ბურგერები/სენდვიჩები იყიდება. მისი სათაო ოფისი ჯორჯიას შტატში მდებარეობს. Chick-fil-A-ს რესტორნების ქსელში 2605-ზე მეტი ფილიალია. ფილიალები უმეტესად აშშ-ში მდებარეობს, სულ 48 შტატში. მოგვიანებით ფილიალები გაიხსნა კანადასა და დიდ ბრიტანეთში. Chick-fil-A-ში შეგიძლიათ მიირთვათ საუზმის ლანჩის და სადილის მენიუები.

რესტორნის მფლობელი დიდ ყურადღებას აქცევს რელიგიურ ტრადიციებს. იგი კვირაობით დაკეტილია. კვლევების მიხედვით, ყოველწლიურად კომპანია 1 მილიარდ აშშ დოლარს კარგავსას ამ მიზეზით. იგი ასევე დაკეტილია შობას და მადლიერების დღეს.
მინი|243x243პქ|ფილიალი ოჰაიოში

## ისტორია 
1961 წელს, ტრუეტ კეტიმ აღმოაჩინა ისეთი შესაწვავი აპარატი, რომელიც ქათმის სენდვიჩს იმავე დროში ამზადებდა, რამდენიც სჭირდებოდა ჰამბურგერის დამზადებას. სწორედ ამის შემდეგ დაერქვა რესტორანს ეს სახელი და Chick-fil-A-ის სლოგანიც გამოჩნდა: " ჩვენ არ გამოგვიგონებია ქათამი, მხოლოდ ქათმის სენდვიჩი". პირველი ფილიალი 1967 წელს გაიხსნა. 

2008 წელს, Chick-fil-A პირველი სწრაფი კვების რესტორანი გახდა, რომლის პროდუქტიც არ შეიცავდა არანაირ უჯერ ცხიმებს, რომელიც საშიშია ჯანმრთელობისთვის.

## მენიუ 
Chick-fil-A-ს რესტორნების ქსელის ერთ-ერთი წარმატების მიზეზი და ბიზნეს-სტრატეგია ისაა, რომ მათთვის მთავარი ფოკუსი სადა მენიუ და მაღალი ხარისხის მომსახურებაა. სხვა სწრაფი კვების რესტორნები ხშირად ცვლიან და ზრდიან მენიუში შემავალ პროდუქტებს, რათა ახალი მომხმარებლები მიიზიდონ. Chick-fil-A-სთვის კი მთავარი ისაა, რომ მათ მიერ მომზადებულმა პროდუქტმა შეინარჩუნოს მაღალი ხარისხი. რესტორანში მომუშავე პერსონალის წყალობით, რომლებიც მომხმარებელს მეგობრულ და სასიამოვნო გარემოს უქმნიან, Chick-fil-A ხალხის კმაყოფილებას მართლაც იწვევს. 
მინი|276x276პქ|ვაფლის ფორმის კარტოფილი ფრი
მენიუში მხოლოდ რამდენიმე სახის სენდვიჩი შედის. Chick-fil-A-ს კლასიკური სენდვიჩი, რომლის ინგრედიენტებიცაა: ქათამი (არაქისის ზეთში ამოვლებული), პური (კარაქ-წასმული) და კიტრის მწნილი. რესტორანში ასევე შეგიძლიათ შეუკვეთოთ სენდვიჩი პურით, რომელიც არ შეიცავს გლუტენს. მომხმარებელს შეუძლია ცხარე კლასიკური სენდვიჩის შეკვეთაც. სახელგანთქმულია Chick-fil-A-ს უნიკალური სოუსი, რომლის შემადგენლობაც მომხმარებლების დიდ ინტერესს იწვევდა, სანამ 2012 წელს, კომპანიამ არ გაამხილა სოუსის ინგრედიენტების საიდუმლო. აღმოჩნდა, რომ სოუსი სამი სოუსის შერევით მიიღება. ესენია: ბარბექიუ სოუსი, რენჩის სოუსი და სოუსი თაფლითა და მდოგვით. 

2018 წლის მონაცემების მიხედვით, ყველაზე ხშირად შეკვეთილი პროდუქტებიდან ერთ-ერთია Chick-fil-A-ს  კარტოფილი ფრი, რომელსაც სხვა რესტორნების ფრისთან შედარებით სხვანაირი ფორმა აქვს. მას ვაფლის ფორმის ფრისაც უწოდებენ და ასეთი ფრი ბევრად ხრაშუნაა. 

## რეცეპტი 
მას შემდეგ, რაც ამერიკაში დაადგინეს, რომ იმ ცხოველის ხორცის ჭამა, რომელსაც ანტიბიოტიკები ჰქონდა მიღებული, საფრთხეს უქმნიდა ადამიანის ჯანმრთელობას, 2014 წლის თებერვალში Chick-fil-A-მ გამოაცხადა, რომ მათი გეგმა წარმოადგენდა სრულიად ამოეღოთ ანტიბიოტიკები იმ ქათმების რაციონიდან, რომლსებსაც იყენებდნენ სენდვიჩების დასამზადებლად. მათ დანაპირები მართლაც შეასრულეს და Chick-fil-A გახდა პირველი სწრაფი კვების ობიექტი ვინც ეს გააკეთა.

## რესურსები ინტერნეტში
* Official website

კატეგორია:1946 წელს დაარსებულები
ოთარ დეკანოსიძე

**ოთარ ქაიხოსროს ძე დეკანოსიძე** (დ. 28 დეკემბერი, 1915, სოფ. ღარიხევი, ახლანდ. ხარაგაულის მუნიციპალიტეტი, — გ. 16 თებერვალი, 1967, თბილისი) — ქართველი კინოოპერატორი. საქართველოს ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე (1966). 

დაამთავრა საქართველოს სახკინმრეწვთან არსებული კინოსაოპერატორო კურსები. 1942 წლიდან მუშაობდა დამდგმელ ოპერატორად დოკუმენტურ და სამეცნიერო-პოპულარულ ფილმებზე. ძირითადი ნამუშევრები: „სახლი მწვერვალზე“ (1947), „სამგორი“ (1948), „ქართლის ბაღებში“ (1952), „უძველესი ქალაქის გაზაფხული“ (1958), „ამბავი ერთი ცდისა“ (1959; მიღებული აქვს საპატიო დიპლომი ვარშავაში სამეცნიერო-პოპულარული ფილმების V საერთაშ. კინოფესტივალზე, 1962), „მეგობრების შეხვედრა“ (1960), „ალვანელი მეცხვარეები“ (1964), „თბილისი — 15 საუკუნე და ერთი დღე“ (1966) და სხვ. II მსოფლიო ომის პერიოდის ფილმები: „სევასტოპოლისათვის ბრძოლაში“ (1944), „ბრძოლა კავკასიისათვის“ (1944) და სხვა. ფილმები ქართველ ალპინისტებზე (ბორის კრეპსთან ერთად) „უშბა“ (1946; დიპლომი ვენეციის VIII საერთაშორისო კინოფესტივალზე, 1947), „გმირული ტრავერსი“ (1950), „პამირის მწვერვალებზე“ (1954; საპატიო დიპლომი ვენეციის XVII საერთაშორისო კინოფესტივალზე, 1956), „მთები და წლები“ (1963) და სხვა. გიორგი ასათიანთან ერთად გადაიღო ფილმები: „ნადირობა ჯუნგლებში“, „მოგზაურობა ნეპალში“ (ორივე 1959), „ალჟირის დღიური“ (1961), „საჰარა“, „მაროკო“ (ორივე 1962), „უძველესი კულტურის ქვეყანა“ (1963) და სხვა. 

## ლიტერატურა
## რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 28 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1915
კატეგორია:გარდაცვლილი 16 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1967
კატეგორია:ხარაგაულის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი კინოოპერატორები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწეები
ო
სფინქსისებრნი

**სფინქსისებრნი** () — ბინდისა და ღამის პეპლების ოჯახი. ჩვეულებრივ საშუალო და დიდი ზომისები არიან; ფრთები ვიწროა, შლილი 20 სმ-მდე აღწევს; ტანი სქელი, სიგარისებრი; ულვაშები თითისტარასებრი. გავრცელებული არიან მთელ მსოფლიოში, განსაკუთრებული მრავალფეროვნებაა ტროპიკებში. გამოირჩევიან ფრენის დიდი სისწრაფით (60 კმ/სთ-მდე) და ფრენის დროს ყვავილების თავზე ჰაერში დაკიდება. მეტისმეტად გრძელი ხორთუმით (მადაგასკარული *Macrosila predicta*-ს ხორთუმი 25 სმ-ს აჭარბებს) შეუძლიათ სხვა მწერებისათვის მიუწვდომელი მცენარეების მილისებრი ყვავილების დამტვერვა. ზოგიერთი სფინქსისებრი არ იკვებება (ხორთუმი რედუცირებულია). ცალკეული სახეობები დღისით არიან აქტიურნი. უმრავლესობის მუხლუხებს სხეულის ბოლოს აქვთ რქისებური გამონაზარდი; ჭუპრდებიან ნიადაგში. შეუძლიათ შორეული მიგრაციები. ჩრდილოამერიკული თამბაქოს სფინქსი (*Manduca sexta*) ზოგჯერ ზიანს აყენებს თამბაქოს და სხვა სასოფლო-სამეურნეო კულტურების პლანტაციებს.

## სქოლიო 
*
ბრიტნი ემბერი

**ბრიტნი ემბერი** (დ. 10 ნოემბერი, 1986, კალიფორნია, აშშ) — ამერიკელი პორნომსახიობი. კარიერა დაიწყო 2008 წელს. მონაწილეობა მიღებული აქვს 1073 ფილმში. მოგებული აქვს 4 ჯილდო.

## რესურსები ინტერნეტში
* ოფიციალური საიტი 
* 

კატეგორია:დაბადებული 10 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1986
კატეგორია:ამერიკელი ქალი პორნომსახიობი
ჯონიმ იარაღი აიღო (1971 წლის ფილმი)

**ჯონიმ იარაღი აიღო** () — ამერიკელი სცენარისტის დალტონ ტრუმბოს 1971 წლის ფილმი. გადაღებულია მისივე ამავე სახელწოდების რომანის (1939) მიხედვით. 

## სიუჟეტი 
ჯონ ბონემი ახალგაზრდა ამერიკელი ჯარისკაცია, რომელიც მძიმედ დაიჭრა პირველი მსოფლიო ომის დროს. ჯოს მოკვეთეს ხელები და ფეხები, მან დაკარგა თითქმის ყველა გრძნობის ორგანო. სამხედრო ექიმის, პოლკოვნიკ ტილერის თქმით, „უცნობი ჯარისკაცი №47 არის არსება, რომელსაც არ შეუძლია განიცადოს ტკივილი, სიამოვნება, არ აქვს მეხსიერება, არ შეუძლია ოცნებება“. ჰოსპიტალის სხვა პაციენტებისგან იზოლირებული ჯონი თანდათან აცნობიერებს საკუთარ მდგომარეობას და იაზრებს იმ საშინელებას, რომელიც თავს დაატყდა. მას გრძნობს შეხებას, ვიბრაციას და მზის სინათლეს; მოგონებებში, ფანტაზიებსა და შიშებში მას სტუმრობენ საცოლე კარინი, მამა ქრისტოსი. ამის მიუხედავად, პერსონალისთვის ის რჩება მხოლოდ ადამიანისმაგვარ არსებად, რომელიც მხოლოდ მედიცინისთვისაა საინტერესო. მხოლოდ ერთი ექტთანი  აცნობიერებს, რომ მის თვალწინ არის ცოცხალი, მოაზროვნე და განცდისუნარიანი ადამიანი. მისი შეხებით შთაგონებული ჯონი აცნობიერებს, რომ სხვებთან ურთიერთობა მორზეს ანბანის საშუალებით — თავის მოძრაობით შეუძლია. ჯონი შეკრებილ სამხედროებს სთხოვს, გამოფინონ ის, როგორც ექსპონარი, ან მოკლან. მაგრამ სამხედროები არ თანხმდებიან არცერთ მის შეთავაზებაზე. მოწყალე ექთნის მცდელობა, მოუსწრაფოს მას სიკვდილი და შეწყვიტოს მისი ტანჯული არსებობა, წარუმატებლად დასრულდა. ჯონი, გააცნობიერებს, რომ იგი სიკვდილამდე ჩაკეტილ ოთახში დარჩება, მას ისღა დარჩენია, რომ მარტომ მხოლოდ ჩუმად და სიბნელეში იმეოროს: „SOS… მიშველეთ… SOS… მიშველეთ…“.

## როლებში 
* ტიმოთი ბოტომსი — *ჯონი ბონჰამი*
* ჯეისონ რობარდსი — *ჯონის მამა*
* მარშა ჰანტი — *ჯონის დედა*
* დონალდ საზერლენდი — *ქრისტე*
* დაიან ვარსი — *მეოთხე ექთანი*
* კეთი ფილდსი — *კარინი*
* ედვარდ ფრანცი — *პოლკოვნიკი ტილერი*
* დევიდ სოული — *შვედი*

## ჯილდოები და ნომინაციები 
* 1971 — კანის კინოფესტივალი: გრან პრი (მილოშ ფორმანის „გაფრენა“) და ფიპრესის პრემია; ოქროს პალმის ნომინაცია.
* 1972 — ნომინიაცია ოქროს გლობუსის პრემიაზე საუკეთესო სამსახიობო დებიუტისთვის (ტიმოტი ბოთომსი).
* 1972 — ნომინაცია აშშ-ს მწერალთა გილდიის ჯილდოზე საუკეთესო ადაპტირებული დრამისთვის (დალტონ ტრუმბო).
* 1974 — იაპონური ჟურნალის Kinema Jumpo-ს მკითხველთა რჩეულის ჯილდო საუკეთესო უცხოენოვანი ფილმისთვის.

## ანარეკლი კულტურაში 
ფილმის ფრაგმენტები გამოყენებულია მეტალიკას ვიდეოკლიპში სიმღერისთვის "One" (1989), რომელიც დაწერილი იყო რომანის გავლენით. ფილმს, რომელსაც პუბლიკაში გამოხმაურება არ მოჰყოლია, ფართო პოპულარობა და საკულტო სტატუსი მოიპოვა ამ ვიდეოკლიპის გამოჩენის შემდეგ.

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:1971 წლის ფილმები
კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები
კატეგორია:ამერიკული ფილმები
კატეგორია:ამერიკულ რომანებზე დაფუძნებული ფილმები
კატეგორია:მეტალიკა
დავით საგანელიძე

**დავით საგანელიძე** (დ. 17 ივნისი, 1959, თბილისი) — ქართველი ეკონომისტი, ექიმი, იურისტი, პოლიტიკოსი.

1983 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტი. 1998 წელს — საერთაშორისო ურთიერთობათა ინსტიტუტის ეკონომიკის ფაკულტეტი, 2001 წელს საერთაშორისო ურთიერთობათა ინსტიტუტის იურიდიული ფაკულტეტი, ხოლო 2002 წელს ბიზნეს-სკოლის სრული კურსი. 1999-2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკიდან „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი“. 2004-2008 წლებში — საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ონის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკიდან „ახალი მემარჯვენეები“. 2008 წლის 7 ივნისიდან 20 ივნისამდე — საქართველოს მე-7 მოწვევის პარლამენტის წევრი (დიდუბის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკიდან „გაერთიანებული ოპოზიცია (ეროვნული საბჭო, მემარჯვენეები)“. 2012-2015 წლებში — საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკიდან „ბიძინა ივანიშვილი — ქართული ოცნება“. იყო პოლიტიკური პარტია „ქართული ოცნების“ პოლიტიკური საბჭოს წევრი.

## რესურსები ინტერნეტში
* ბიოგრაფია „ქართული ოცნების“ საიტზე

 
 
 

კატეგორია:დაბადებული 17 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1959
კატეგორია:საქართველოს V მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:საქართველოს VI მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:საქართველოს VII მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:საქართველოს VIII მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
დავით
კატეგორია:„ქართული ოცნების“ წევრები
Sphingini

***Sphingini*** — ჩრჩილების ტრიბა სფინქსისებრთა ოჯახისა. აღწერილია პიერ ანდრე ლატრეის მიერ 1802 წელს.

## გვარები 
## გალერეა 

Amphimoea walkeri MHNT CUT 2010 0 70 Guapimirim caneca fina male.jpg|*Amphimoea*
Amphonyx lucifer MHNT CUT 2010 0 67 Itatiaia National Park female.jpg| *Amphonyx* 
Apocalypsis velox MHNT CUT 2010 0 94 Assam India female.jpg|*Apocalypsis*
Ceratomia undulosa MHNT CUT 2010 0 323 Paroisse de Saint-Hilaire Nouveau-Brunswick Canada male.jpg |*Ceratomia*
Cocytius duponchel MHNT CUT 2010 0 466 - San Joaquín de Navay Tachira Venezuela - Male.jpg|*Cocytius*
Dolba hyloeus MHNT CUT 2010 0 480 - Alvin, Berkley Co, South Carolina - male.jpg|*Dolba*
Isoparce cupressi MHNT CUT 2010 0 481 Edgard, St John, Louisiana, male.jpg|*Isoparce* 
Lapara bombycoides MHNT CUT 2010 0 151 Lake Katerine Oneida County, Wisconsin, male.jpg|*Lapara*
Lintneria merops MHNT CUT 2010 0 352 Catemaco Mexico male.jpg|*Lintneria*
Manduca lucetius MHNT CUT 2010 0 12 Itatiaia National Park Brasil.jpg|*Manduca* 
Meganoton analis gressitti MHNT CUT 2010 0 35 Taïwan male.jpg| *Meganoton*
Nannoparce balsa MHNT CUT 2010 0 480 Mexico Male.jpg|*Nannoparce balsa*
Pseudococytius beelzebuth MHNT CUT 2010 0 362 Guapi-mirim, Estado do Rio, Brazil, female.jpg|*Pseudococytius* 
Pseudodolbina fo MHNT CUT 2010 0 94 Nainital (Kumaon) India male.jpg|*Pseudodolbina*
Psilogramma menephron MHNT CUT 2010 0 33 Doi Inthanon Chiang Mai Thailande.jpg|*Psilogramma* 
Sphinx pinastri MHNT female.jpg|*Sphinx*

## სქოლიო 
კატეგორია:Sphingini
ალინ ბროშ მაკ-კენა

**ალინ ბროშ მაკ-კენა** (; დ. 2 აგვისტო, 1967) — ამერიკელი სცენარისტი და პროდიუსერი.

## ბიოგრაფია 
ალინ ბროშ მაკ-კენა დაიბადა საფრანგეთში, მაგრამ გაიზარდა ნიუ-ჯერსიში. დაამთავრა ჰარვარდის უნივერსიტეტი და შემდეგ ნიუ-იორკში გადავიდა საცხოვრებლად, სადაც დაიწყო მუშაობა სხვადასხვა გამომცემლობებში შტატგარეშე მწერლად. მისი პირველი ნამუშევარი იყო 1999 წლის ფილმი *Three to Tango*, რომელშიც ის სცენარის თანაავტორობით მოგვევლინა, რის შემდეგაც მან მუშაობა დაიწყო რობერტ ჰარლინგთან ერთად ფილმზე *Laws of attraction* (2004). ალინ ბროშ მაკ-კენას კარიერაში გარდატეხა მოხდა 2006 წელს ფილმი „ეშმაკი ატარებს პრადას“ გამოსვლით, რომელმაც მიიღო BAFTA და აშშ სცენარისთა გილდიის ნომინაციები საუკეთესო ადაპტირებული სცენარისთვის. მას შემდეგ მან დაწერა სცენარები ფილმებისთვის „27 ქორწილი“ (2008), „*Morning Glory*“ (2010), „არ ვიცი, როგორ აკეთებს ამას“ (2011), „ჩვენ ვიყიდეთ ზოოპარკი“ (2011) და „ენი“ (2014).

2015 წელს ალინ ბროშ მაკ-კენამ ტელევიზიაშიც სცადა ბედი: The CW-ისთვის შექმნა სერიალი შეშლილი ყოფილი (Crazy Ex-Girlfriend).

## სქოლიო 
კატეგორია:ჰარვარდის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ნიუ-იორკის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ამერიკელი სცენარისტები
კატეგორია:ამერიკელი პროდიუსერები
კატეგორია:ამერიკელი ტელესცენარისტები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
შოთა სანდუხაძე

**შოთა სანდუხაძე** (დ.  21 სექტემბერი, 1972, ქუთაისი) — ქართველი პოლიტიკოსი.

1994 წელს დაამთავრა აკაკი წერეთლის სახელობის ქუთაისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორია-ფილოლოგიის ფაკულტეტი. 1999-2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ქუთაისის მაჟორიტარი).

## რესურსები ინტერნეტში
*შოთა სანდუხაძე — ბიბლიოვიკი

კატეგორია:დაბადებული 21 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1972
კატეგორია:საქართველოს V მოწვევის პარლამენტის წევრები
კატეგორია:ქუთაისში დაბადებულები
ვასილი ვატაგინი

**ვასილი ვატაგინი**, (დ. , მოსკოვი — გ. 31 მაისი, 1969, მოსკოვი) — რუსი მოქანდაკე, გრაფიკოსი, ანიმალისტი, რსფსრ სახალხო მხატვარი (1964), სსრკ-ის სამხატვრო აკადემიის ნამდვილი წევრი (1957). 

## ბიოგრაფია
1902-1907 წლებში სწავლობდა მოსკოვის უნივერსიტეტის საბუნებისმეტყველო ფაკულტეტზე, პარალელურად ესწრებოდა ლექციებს  ნ. მარტინოვის სამხატვრო სკოლასა (1899 წლიდან) და კ. იუონის სტუდიაში (1904-1906). ღრმად შეისწავლა ცხოველთა ხასიათი და ჩვევა. კარგად იყენებდა მასალის პლასტიკურ შესაძლებლობებს. მისი ნამუშევრებია „ლომვეშაპები“ (ხე, 1909), „ვეფხვი“ (ბრინჯაო, 1925-1926), „პინგვინი და მისი ბარტყი“ (ხე, 1960). ეს ნამუშევრები გამოფენილია ტრეტიაკოვის გალერეაში. შექმნა ლითოგრაფიების ალბომი „ინდოეთი“ (1922), ილუსრაციები ლევ ტოლსტოის „მოთხრობები ცხოველებზე“ (1933), რადიარდ კიპლინგის „მაუგლი“ (1926, 1933)

## ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 13 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1973
კატეგორია:გარდაცვლილი 31 მაისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1969
კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები
კატეგორია:რუსი მხატვრები
კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:დაბადებული 1 იანვარი
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
ვატენშაიდი

**ვატენშაიდი** — გერმანიის ქალაქ ბოხუმის ერთ-ერთი რაიონი. 1975 წლამდე წარმოადგენდა ცალკე ქალაქს. იყო რურის აუზის ერთ-ერთი სამრეწველო ცენტრი.

## ლიტერატურა
## სქოლიო
კატეგორია:ჩრდილოეთი რაინ-ვესტფალია
ვატერჟაკეტის ღუმელი

**ვატერჟაკეტის ღუმელი** — შახტური ღუმელი, რომლის კედლები აგებულია წყლით გასაცივებელი ლითონის ღრუ კოლოფებისგან, ე.წ. კესონებისგან. იყენებენ ტყვიის, სპილენძისა და სხვათა გამოსადნობად.

## ლიტერატურა
კატეგორია:მეტალურგია
ვესტეროსის რიქსდაგები

**ვესტეროსის რიქსდაგები** — შვედეთის რიქსდაგის შეკრებები ქალაქ ვესტეროსში. განსაკუთრებული მნიშვნელობა ჰქონდა 1527 და 1544 წლების რიქსდაგებს, რომლებზეც იურიდიულად გაფორმდა და განმტკიცდა რეფორმაცია შვედეთში. 1527 წლის რიქსდაგის თანახმად ეპისკოპოსებს მეფისთვის უნდა დაეთმოთ თავიანთი მიწები, ხოლო თავადაზნაურთა მიწები, რომმლებიც 1454 წლიდან საეკლესიო მფლობელობაში იყო, თავდაპირველ მესაკუთრეებს უნდა დაბრუნებოდათ. საეკლესიო თანამდებობებზე დანიშვნა დაექვემდებარა სამეფო კონტროლს. ნებადართული იქნა ლუთერანობის ქადაგება. 1544 წლის რიქსდაგზე მოიწონეს ლუთერანობის სჯული და საეკლესიო წესი. შვედეთი გამოცხადდა მემკვიდრეობით მონარქიად და ტახტი დაემკვიდრა ვაზას დინასტიას.

## ლიტერატურა
კატეგორია:შვედეთის პოლიტიკური ისტორია
სასტუმრო რუანდა (2004 წლის ფილმი)

**„სასტუმრო რუანდა“** () — რეჟისორ ტერი ჯორჯის მიერ 2004 წელს გადაღებული მხატვრული ფილმი. 2005 წელს პოლ რუსეზაბაჯინამ, რომლის ისტორიაც საფუძვლად დაედო სცენარს, მიიღო აშშ-ის უმაღლესი ჯილდო — თავისუფლების საპრეზიდენტო მედალი.

## სიუჟეტის აღწერა 
ჰუტუსა და ტუტსის ხალხებს შორის დაძაბულობა იწვევს ომს ქვეყანაში, სადაც გავრცელებულია კორუფცია. სასტუმროს მენეჯერი პოლ რუსასაბაჯინა ჰუტუს წარმომადგენელია, ხოლო მისი ცოლი, ტატიანა, ტუტსის. მათი ქორწინება უთანხმოების მიზეზია ჰუტუს ექსტრემისტებთან და იწვევს კონფლიქტს სასტუმროს მიმწოდებელთან, რომელიც ამავე დროს ადგილობრივი ძალადობრივი ტუტსების საწინააღმდეგო ორგანიზაციის ლიდერია.

როდესაც ქვეყანაში პოლიტიკური ვითარება გაუარესდება, პოლი და მისი ოჯახი მეზობლების მკვლელობის მოწმენი არიან. პოლი კარგად იცნობს გავლენიან ადამიანებს, რომლებსაც ის ფულითა და ალკოჰოლით მოისყიდის, საკუთარი გავლენისა და ოჯახის უსაფრთხოების დაცვის მიზნით. როდესაც სამოქალაქო ომი დაიწყო, რუანდის არმიის ოფიცერი ემუქრება პოლს და მის მეზობლებს, პოლი კი ძლივს ასწრებს მეზობლების უსაფრთხოების მიზნით მათი სასტუმროში გადაყვანას. სასტუმროს ასევე მოაწყდნენ ლტოლვილები გაეროს გადატვირთული ბანაკიდან, წითელი ჯვრიდან და თავშესაფრებიდან. პოლს სჭირდება ჯარისკაცების ყურადღების გადატანა, დევნილებზე ზრუნვა და ოჯახის შენარჩუნება, ასევე სასტუმროს მაღალი კლასის გმომსახნრების შენარჩუნება, რადგან ვითარება სულ უფრო მძაფრდება.

## როლებში 
* დონ ჩიდლი — პოლ რუსასაბაჯინა
* სოფი ოკონდეო — ტატიანა რუსასაბაჯინა
* ნიკ ნოლტი —  ოლივერი
* ხუაკინ ფენიქსი — ჯეკ დეგლიში
* ფანა მოკოენა — აუგუსტინი
* კარა სეიმური — პეტ არჩერი
* დევი ო'ჰარა — დეივ ფლემინგი

## ფინანსური  მაჩვენებლები 
17,5 მილიონი დოლარი ბიუჯეტით ფილმმა თითქმის 34 მილიონი $ შემოსავალი მიიღო.

## ჯილდოები და ნომინაციები 
* 2006 — BAFTA-ს ნომინაცია საუკეთესო ორიგინალური სცენარისთვის (კირ პირსონი, ტერი ჯორჯი)
* 2006 — გრემის ნომინაცია მხატვრული ფილმის საუკეთესო სიმღერისთვის ("Million Voices")
* 2005 — სამი ნომინაცია ოსკარი ს 77-ე დაჯილდოებაზე : საუკეთესო მსახიობი (დონ ჩიდლი), საუკეთესო მეორეხარისხოვანი ქალი მსახიობი (სოფი ოკანედო), საუკეთესო ორიგინალური სცენარი (კირ პირსონი, ტერი ჯორჯი)
* 2005 — სამი ოქროს გლობუსის 62-ე დაჯილდოების ნომინაცია: საუკეთესო ფილმი — დრამა, საუკეთესო მსახიობი — დრამა (დონ ჩიდლი), საუკეთესო სიმღერა ("Million Voices")
* 2005 — სამი სატელიტის ჯილდოს ნომინაცია: საუკეთესო მსახიობი (დონ ჩიდლი), საუკეთესო მეორეხარისხოვანი მსახიობი (სოფი ოკონედო), მსახიობის საუკეთესო შესრულება
* 2005 — ნომინაცია კინომსახიობთა გილდიის ჯილდოზე საუკეთესო ორიგინალური სცენარისთვის (კირ პირსონი, ტერი ჯორჯი)
* 2005 — ნომინაცია დავით დი დონატელოს პრემიაზე საუკეთესო უცხოური ფილმისთვის
* 2005 წ. — ევროპული კინოაკადემიის პრემიაზე საუკეთესო კომპოზიტორისთვის (რუპერტ გრეგსონ-უილიამსი, ანდრეა გუერა)
* 2004 წელი — აშშ-ის კინოკრიტიკოსთა ეროვნული საბჭოს მონაცემებით, წლის საუკეთესო ფილმების ათეულში მოხვედრა

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## სქოლიო 
კატეგორია:ამერიკული დრამატული ფილმები
კატეგორია:იტალიური დრამატული ფილმები
კატეგორია:ბრიტანული დრამატული ფილმები
კატეგორია:2004 წლის ფილმები
კატეგორია:2005 წლის ფილმები
კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები
კატეგორია:ფრანგულენოვანი ფილმები
კატეგორია:MGM-ის ფილმები
კატეგორია:United Artists-ის ფილმები
კატეგორია:Lions Gate Entertainment-ის ფილმები