open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
სტიუი გრიფინი

მინი|სტიუი გრიფინი
**სტიუი გრიფინი** () — მულტსერიალი *გრიფინების* პერსონაჟი. პიტერ და ლოის გრიფინების ფენომენალურად ნიჭიერი ერთი წლის შვილი.

აქვს მჭიდრო ურთიერთობა ბრაიან გრიფინთან, ოცნებობს მსოფლიოს დაპყრობაზე. გარდა ამისა, გააჩნია დროის მანქანა. ერთ-ერთ სერიაში ცდილობდა დედის, ლოისის მოკვლას.

## იხილეთ აგრეთვე 
* გრიფინების პერსონაჟების სია

## რესურსები ინტერნეტში 
* Stewie Griffin – Family Guy Wiki

კატეგორია:გამოგონილი პერსონაჟები
კატეგორია:გრიფინების პერსონაჟები
კატეგორია:გრიფინები
კრის გრიფინი

მინი|კრის გრიფინი
**კრისტოფერ კროს „კრის“ გრიფინი** () — მულტსერიალი *გრიფინების* პერსონაჟი. 14 წლის განუვითარებელი ჭარბწონიანი მოზარდი, პიტერ და ლოის გრიფინების მეორე შვილი.
 
## იხილეთ აგრეთვე 
* გრიფინების პერსონაჟების სია

## რესურსები ინტერნეტში 
* Family Guy Wiki – Chris Griffin

კატეგორია:გამოგონილი პერსონაჟები
კატეგორია:გრიფინების პერსონაჟები
კატეგორია:გრიფინები
ფურცლებშეზრდილნი

**ფურცლებშეზრდილნი**  — ორლებნიან ფარულთესლოვან მცენარეთა ქვეკლასი. აერთიანებს ოჯახებს, რომელთა წარმომადგენლებისთვისაც დამახასიათებელია  გვირგვინის ფურცლების ნაწილობრივი (გვირგვინის ფურცლების ძირში) ან მთლიანი (გვირგვინის ფურცლების ნახევრამდე ან მთლიანად) შეზრდა. 

ფურცლებშეზრდილთა უმეტესობის გვირგვინის  ფურცლების შეზდრილი ბაზალური ნაწილი მილს წარმოქმნის, ხოლო ზედა ნაწილს ნაკვეთების, სეგმენტების ან კბილების ფორმა აქვს. ფურცლებშეზრდილთ ახასიათებს  აგრეთვე შეზრდილფოთლიანი ჯამი, ციკლური ყვავილი, ყვავილის მილთან შეზრდილი მტვრიანთა ძაფები, ერთსაფრიანი თესლკვირტი. 

ფურცლებშეზრდილნი    ცალკე გამოყო გერმანელმა მეცნიერმა ალექსანდერ ბრაუნმა  1864  წელს, ხოლო 1892 წელს გერმანელმა ბოტანიკოსმა ა. ენგლერმა შემოიღო ტერმინი „მეორეულსაფრიანები“ (). თანამედროვე ფილოგენეზურ სისტემებში ფურცლებშეზრდილნი ცალკე ქვეკლასად არ არის გამოყოფილი.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ორლებნიანნი
სტამბოლის ორი მხარე

***სტამბოლის ორი მხარე*** () — 2013 წლის თურქული სერიალი, რომელიც გადაღებულია Fox TV-ის მიერ. *სტამბოლის ორი მხარე* წარმოადგენს 1991 წელს დადაღებული ამავე სახელწოდების მინი-სერიალის რიმეიკს, რომელიც დაფუძნებულია ცნობილი მწერლის, პეიამი საფას ბესტსელერზე. მთავარ როლს ასრულებენ ნესლიჰან ათაგიული და ქადირ დოღულუ.

## სიუჟეტი 
ფატიჰი — ღარიბული კვარტალია სტამბოლში. ახალგაზრდა გოგონა ნერიმანი კარგავს დედას და მამასთან და დეიდასთან ერთად ამ კვარტალში აგრძელებს ცხოვრებას. ისინი მოკრძალებულად ცხოვრობენ და ყოველთვის იცავენ ძველ ტრადიციებს. იგი მისი ბავშვობის მეგობარს, შინასს ძალიან უყვარს და ოცნებობს მასზე დაქორწინებაზე. ნერიმანი, მიუხედავად მისი უბრალო წარმომავლობისა, ოცნებობს ლამაზ ცხოვრებაზე და კეთილდღეობაზე. გოგონასაც მოსწონს შინასი, მაგრამ ერთხელაც მათი ურთიერთობა რთულდება. ეს დაიწყო მაშინ, როცა შინასის დას უბედურება შეემთხვა. მისი ძმა კი ამ დღის შემდეგ სხვა ადამიანი ხდება.

ნერიმანს ჰყავს ბიზნესმენი ბიძა. მას მისი ქალიშვილები დუიღუ და პელინი დიდი ხანია არ უნახავს. ერთხელაც ის შეხვდება მათ. პელინს ჰყავს შეყვარებული მაჯიტი, რომელიც მდიდარი ოჯახიდანაა და სტამბოლის პრესტიჟულ რაიონში ცხოვრობს. მაჯიტი ახალი დაბრუნებულია უცხოეთიდან და პელინმა გადაწყვიტა მის პატივსაცემად წვეულება მოაწყოს, სადაც ასევე მოწვეული არის ნერიმანიც. რაც ამ წვეულებაზე მოხდა არავინ ელოდებოდა... ნერიმანს მოუწევს არჩევანი გააკეთოს თანამედროვეობასა და ცხოვრებისეულ ღირებულებებს შორის.

## პერსონაჟები 
### მთავარი გმირები 
* ნესლიჰან ათაგიული — ნერიმან სოლმაზი. გოგონა რომელიც ოცნებობს გახდეს ცნობილი მხატვარი, მას ჰყავს ბავშვობის სიყვარული შნაასი,მაგრამ ცხოვრების რთული გამოცდა აპოვნინებს მის ნამდვილ სიყვარულს მაჯიტს.
* ქადირ დოღულუ  — მაჯიტ არჯაოღლუ. ბიზნესმენი მამის და მხატვარი დედის შვილი,სიმდიდრეში გაზრდილი კეთილშობილი ბიჭი,რომელსაც პირველივე დანახვისთანავე შეუყვარდება ნერიმანი.
* იუნუშ ემრე ილდირიმი — შინაასი. ბიჭი ღარიბული უბდიდან, გატაცებულია მუსიკითა და უყვარს ნერიმანი ბავშობიდან.
* დილარა ოზტუნჯი — ფელინ დემირჰანი.ამაყი და ეგოისტი გოგო. ნერიმანის ბიძაშვილი,შეყვარებულია მაჯიტზე.
* სედა თურქმენი — ფაჰრიე. ნერიმანის საუკეთესო მეგობარი.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

კატეგორია:2010-იანი წლების ტელესერიალები
კატეგორია:თურქული ტელესერიალები
ფუსტიკი

**ფუსტიკი**  — თრიმლის (თუთუბოსებრთა ოჯახი) და ბრაზილიური ყვითელი ხის (,თუთისებრთა ოჯახი) მომწვანო ან მოწითალო-ყვითელი მერქანი.
## ლიტერატურა
კატეგორია:მერქნის სახეობები
მეგ გრიფინი

მინი|მეგ გრიფინი
**მეგ გრიფინი** () — მულტსერიალი *გრიფინების* ერთ-ერთი პერსონაჟი, გრიფინების ოჯახის წევრი, პიტერის და ლოისის უფროსი შვილი. ოჯახში მეგს ყურადღებას არ აქცევენ, ხშირად დასცინიან კიდეც. პირველ სეზონში მას ახმოვანებდა ლეისი ჩებერტი, მეორე სეზონიდან კი მეგის ხმა მსახიობი მილა კუნისია.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Family Guy Wiki – Meg Griffin

## იხილეთ აგრეთვე 
* გრიფინების პერსონაჟების სია

კატეგორია:გამოგონილი პერსონაჟები
კატეგორია:გრიფინების პერსონაჟები
კატეგორია:გრიფინები
ბოა-ესპერანსა (პარანა)

**ბოა-ესპერანსა** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 550 მეტრზე. მიეკუთვნება დასავლეთ-ცენტრალური პარანის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ გოიოერეს შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 568 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 14.86 კმ²-ზე. ფართობი 307 381 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* პარანა
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
**ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები*
*[Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil](https://web.archive.org/web/20091003103229/http://www.pnud.org.br/atlas/ranking/IDH-M%2091%2000%20Ranking%20decrescente%20(pelos%20dados%20de%202000).htm)

კატეგორია:პარანის შტატის მუნიციპალიტეტები
დიორდიუნჯიუ-ბარაქი

**დიორდიუნჯიუ-ბარაქი** () — სოფელი აზერბაიჯანში,  აღჯაბადის რაიონში.

## რესურსები ინტერნეტში
*  
 

კატეგორია:აღჯაბადის რაიონის სოფლები
ჰიუსიულიუ (აღჯაბადი)

** ჰიუსიულიუ ** () — სოფელი აზერბაიჯანში,  აღჯაბადის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა 4235 კაცი.

## რესურსები ინტერნეტში
*  
 

კატეგორია:აღჯაბადის რაიონის სოფლები
შაჰმალილარი

**შაჰმალილარი** () — სოფელი აზერბაიჯანში,  აღჯაბადის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 227 კაცი.

## რესურსები ინტერნეტში
*

 

კატეგორია:აღჯაბადის რაიონის სოფლები
ლონდონის კედელი

[350px|მინი|[ლონდონიუმი ახ.წ. 400 წელს, რომელიც შემოსაზღვრულია რომაული კედლით.]]
**ლონდონის კედელი** — თავდაცვითი კედელი, რომელიც პირველად რომაელებმა ააშენეს ლონდონიუმის გარშემო. იგი იმ ხანად სტრატეგიულად მნიშვნელოვანი პორტი იყო მდინარე ტემზაზე. უცნობია აშენების ზუსტი მიზეზი, თუმცა ცნობილია რომ იგი ახ.წ. მე-2 საუკუნის ბოლოს და მე-3 საუკუნის დასაწყისში აიგო. კედელი თავის ფუნქციას მე-18 საუკუნემდე ასრულებდა.

გვიან შუა საუკუნეებამდე კედელი ლონდონის სიტის შემოსაზღვრავდა დანარჩენი ქალაქისგან. დღეს მისგან მხოლოდ ფრაგმენტებია შემორჩენილი, ხოლო მის სახელს სიტის ერთ-ერთი ქუჩა ატარებს.

## იხილეთ აგრეთვე
* ლონდონიუმი

## რესურსები ინტერნეტში
*იმ ქუჩის რუკა, რომელსაც დღეს *ლონდონის კედელი* (London Wall) ჰქვია. 
*ლონდონის მუზეუმის საიტი
* PhotoEssay on London Walls with markers
* London Wall Walk photos geocoded on Flickr
* London Wall Walk Narrated Video Tour 

## სქოლიო
კატეგორია:ინგლისის ისტორია
კატეგორია:ლონდონი
ლონდონის ხიდი

**ლონდონის ხიდი** () — ხიდი ცენტრალურ ლონდონში, მდინარე ტემზაზე, რომელიც ლონდონის სიტის საუთარკთან აკავშირებს. ისტორიულად ამ ადგილას სხვადასხვა დროს სხვადასხვა ხიდი იყო გადებული. პირველი ხის ხიდი ლონდონის რომაელმა დამაარსებლებმა ააგეს. 1176 წლიდან 1832 წლამდე აქ აგებული იყო შუა საუკუნეების ქვის ხიდი, რომელიც 1832 წელს ვიქტორიანულმა ნაგებობამ ჩაანაცვლა. დღევანდელი კონსტრუქცია 1973 წელს გაიხსნა. იგი არის 269 მ. სიგრძის და 32 მ. სიგანის.

## რესურსები ინტერნეტში
* The London Bridge Museum and Educational Trust
* Views of Old London Bridge ca. 1440, BBC London
* Southwark Council page with more info about the bridge 
* Virtual reality tour of Old London Bridge
* Old London Bridge, Mechanics Magazine No. 318, September 1829
* The London Bridge Experience 

## სქოლიო
კატეგორია:ლონდონი
კატეგორია:ლონდონის არქიტექტურა
კატეგორია:გაერთიანებული სამეფოს ხიდები
ჰენრი რაულინსონი

**ჰენრი რაულინსონი** (დ. 5 აპრილი, 1810 — გ. 5 მარტი, 1895. ) — ბრიტანეთის აღმოსავლეთ ინდოეთის კომპანიისა და არმიის ოფიცერი, პოლიტიკოსი და აღმოსავლეთმცოდნე, ზოგჯერ მოიხსენიებენ, როგორც ასირიოლოგიის მამას. ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი ფიგურა და ასევე ძლიერი ადვოკატი.

ჰენრი რაულინსონის მიერ გამოქვეყნებული ხელნაწერები მოიცავს ოთხ ტომად დაყოფილ ლურსმულ წარწერებს ის გამოქვეყნდა 1870 და 1884 წელს ბრიტანეთის მუზეუმში.

## ლიტერატურა
* Adkins, Lesley. *Empires of the Plain: Henry Rawlinson and the Lost Languages of Babylon*. London: HarperCollins, 2003 (hardcover, ISBN 0-00-712899-1); 2004 (paperback, ISBN 0-00-712900-9).
* Rawlinson, George. *A Memoir of Major-General Sir Henry Creswicke Rawlinson (Elibron Classics)*. London: Adamant Media Corporation, 2005 (hardcover, ISBN 1-4212-8893-1; paperback, ISBN 1-4021-8331-3). 1898 original edition

კატეგორია:ბრიტანელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 5 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1810
კატეგორია:გარდაცვლილი 5 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1895
წმიდა დიმიტრი ყიფიანის სახელობის ტაძარი

**წმიდა დიმიტრი ყიფიანის სახელობის ეკლესია** — მართლმადიდებლური ქრისტიანული ტაძარი საქართველოში; მდებარეობს თბილისში, სვანეთის უბანში, ვახტანგ III-ის 2 ნომერში. აშენდა 2010-2016 წლებში არქიტექტორ მამუკა კიკნაძის პროექტით.

წმიდა დიმიტრი ყიფიანის სახელობის ტაძრის მშენებლობას დეკანოზ მალხაზ ყიფიანის თაოსნობით და სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქის, უწმიდესისა და უნეტარესის ილია II-ის ლოცვა-კურთხევით 2010 წლის 15 აპრილს ჩაეყარა საფუძველი. 2016 წლის 26 აპრილს ტაძარი სურამისა და ხაშურის ეპისკოპოსმა, მეუფე სვიმეონმა აკურთხა. კურთხევას ესწრებოდნენ დიმიტრი ყიფიანის შთამომავლებიც, აგრეთვე ახლადნაკურთხი ტაძრის მრევლი და მიწვეული სტუმრები.

## იხილეთ აგრეთვე
* დიმიტრი ყიფიანი 
* ქვიშხეთის დიმიტრი ყიფიანის სახლ-მუზეუმი 
* დიმიტრი ყიფიანის სახელობის სკოლა-პანსიონი 

## რესურსები ინტერნეტში
*თბილისში, ვახტანგ III-ის ქუჩაზე წმინდა დიმიტრი ყიფიანის ტაძარი ეკურთხება 
*26 ნოემბერს წმინდა დიმიტრი ყიფიანის სახელობის ტაძარი იკურთხება 

კატეგორია:თბილისის ეკლესიები
კატეგორია:დიმიტრი ყიფიანი
კატეგორია:XXI საუკუნის ეკლესიები
კარტალინსკაია-ზაპანი

**კარტალინსკაია-ზაპანი** () — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბელორეცკის რაიონში. 

2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 17  ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბელრეცკიდან დაშორებულია 70 კილომეტრით. 

2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას  რუსები შეადგენენ (54%).

## რესურსები ინტერნეტში
* Совет муниципальных образований Республики Башкортостан.

## სქოლიო
კატეგორია:ბელორეცკის რაიონის სოფლები
დამატი ფერიდ-ფაშა

**დამატი ფერიდ-ფაშა** (, დ. 1853, სტამბოლი, ოსმალეთის იმპერია —გ. 6 ოქტომბერი, 1923, ნიცა, საფრანგეთი)  — ოსმალეთის იმპერიის სახელმწიფო მოღვაწე. სულთან მეჰმედ VI-ის დროს ორჯერ ეკავა დიდი ვეზირის თანამდებობა (1919 და 1920 წ.).

## ბიოგრაფია 
მეჰმედ ფერიდ-ფაშა დაიბადა 1853 წელს სტამბოლში. მამამისი სეიდ იზეტ-ეფენდი იყო ოსმალეთის იმპერიი სახელმწიფო საბჭოს (შურა-ი დევლეთი) წევრი, ბეირუთისა და სიდონის გუბერნატორი. 

მეჰმედ ფერიდს ეკავა სხვადასხვა ადმინისტრაციული თანამდებობები ოსმალეთის იმპერიაში, ხოლო შემდეგ გადავიდა დიპლომატიურ სამსახურში. მსახურობდა ბერლინის, პარიზის, ლონდონისა და სანქტ-პეტერბურგის საელჩოებში. იგი დაქორწინებული იყო სულთან აბდულმეჯიდ I-ის ქალიშვილზე, მედიჰა სულთანზე, რის გამოც მან მიიღო ზედწოდება „დამატი“ („სიძე“). 1884 წელს მამის მსგავსად გახდა შურა-ი დევლეთის წევრი, ხოლო მალევე გახდა ვეზირი. სულთან აბდულჰამიდ II-ის პერიოდში გამოიწვიეს ლონდონის საელჩოდან და 1908 წელს კვლავ გამოჩნდა ოსმალეთის იმპერიის პოლიტიკურ სცენაზე, როგორც ოსმალეთის იმპერიის პარლამენტის ზედა პალატის წევრი.  

1911 წელს დააარსა თავისუფლებისა და თანხმობის პარტია, რომელიც ლიბერალიზმის იდეებს იზიარებდა და მოითხოვდა რეგიონების მეტ ავტონომიას. 1919 წელს დამატი ფერიდ-ფაშამ ოფიციალურად აღიარა სომხების წინააღმდეგ გამართული ხოცვა-ჟლეტა. იყო პირველი მსოფლიო ომის შემდეგ ძირითადი ფიგურა და სასამართლო პროცესების ინიციატორი, რომელიც მოითხოვდა სამხედრო დანაშაულისათვის გენოციდის დამნაშავეების დასჯას.

მისი პირველად მოსვლა ვეზირის თანამდებობაზე დაემთხვა საბერძნეთის არმიის მიერ სმირნის ოკუპაციასა (თანამედროვე იზმირი) და შემდგომ განვითარებულ დრამატულ მოვლენებს. 1919 წელს მან გადადგომის შესახებ განაცხადა. სულთანმა მეჰმედ VI-მ ორ დიდ ვეზირს (ალი რიზა-ფაშა და სალიჰ ჰულუსი-ფაშა) დაავალა მთავრობის ფორმირება, მაგრამ უშედეგოდ. წარუმატებელი მცდელობის შემდეგ სულთანი იძულებული გახდა 1920 წლის 5 აპრილს კვლავ ფერიდ-ფაშა დაებრუნებინა დიდი ვეზირის თანამდებობაზე. ფერიდ-ფაშა აღნიშნულ თანამდებობაზე დარჩა 1920 წლის 17 ოქტომბრამდე, ამ პერიოდში მან ორჯერ მოახდინა მთავრობის ფორმირება.

მისი მეორე დიდ ვეზირობის დროს დაემთხვა ბრიტანულ-ფრანგული საოკუპაციო ჯარების მიერ ოსმალეთის იმპერიის პარლამენტის დახურვას. ოსმალეთის იმპერიის სამმა მნიშვნელოვანმა ფიგურამ, მათ შორის ფერიდ-ფაშამაც ხელი მოაწერა სევრის სამშვიდობო ხელშეკრულებას, რომელიც ითვალისწინებდა ოსმალეთის იმპერიის დაშლას. აღნიშნულმა ფაქტმა განაპირობა ფერიდ-ფაშას პოპულარობის დაცემა თურქ ნაციონალისტებს შორის. თურქეთის დამოუკიდებლობისათვის ომის წარმატებით დასრულების შემდეგ იგი იძულებული გახდა ქვეყნიდან გაქცეულიყო. 

დამატი ფერიდ-ფაშა გარდაიცვალა ნიცაში (საფრანგეთი), 1923 წლის 6 ოქტომბერს. მისი ცხედარი გადაასვენეს სიდონში.

## ლიტერატურა 
* Milli Kurtuluş Tarihi, 1838'den 1995'e. İstanbul. ISBN 975-478-026-9.
* Ali Birinci, Hürriyet ve İtilâf Fırkası, Dergâh Yay. 1990

## სქოლიო
კატეგორია:ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირები
კატეგორია:დაბადებული 1853
კატეგორია:გარდაცვლილი 6 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1923
რუსუდან გოცირიძე

**რუსუდან გოცირიძე** (დ. 8 თებერვალი, 1975, თბილისი, საქართველოს სსრ) — საქართველოს ევანგელისტურ-ბაპტისტური ეკლესიის ეპისკოპოსი და ქალთა უფლებების აქტივისტი. ილიას უნივერსიტეტის ქრისტიანული თეოლოგიის მაგისტრი. 

დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის დასავლეთ ევროპის ენებისა და ლიტერატურის ფაკულტეტი ინგლისური ენის სპეციალობით. პირველი ქალი ეპისკოპოსი საქართველოში. იბრძვის ქალთა წინააღმდეგ ძალადობის აღსაკვეთად, თანასწორობის უფლების რეალიზებისთვის და შექმნა რელიგიათაშორისი დიალოგის პლატფორმა, რელიგიურ უმცირესობათა მხარდასაჭერად. ერთ-ერთი პირველი სასულიერო პირი, რომელმაც საჯაროდ გამოხატა ლგბტ ადამიანების უფლებების მხარდაჭერა. გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის მე-6 ფორუმზე მან ისაუბრა რელიგიური უმცირესობების პრობლემებზე საქართველოში. რუსუდან გოცირიძეს, 2014 წელს გადაეცა აშშ-ის სახელმწიფო დეპარტამენტის ქალთა საერთაშორისო სიმამაცის ჯილდო.

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 8 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1975
კატეგორია:ქალთა უფლებების აქტივისტები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
რუსუდან
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ნიკო როსბერგი

**ნოკო ერიკ როსბერგი** (დ. 27 ივნისი, 1985) — ფორმულა ერთის მრბოლელი. დაიბადა დასავლეთ გერმანიაში, მისი მამა კეკე როსბერგი ფორმულა ერთის ყოფილი მრბოლელი და 1981 წლის მსოფლიო ჩემპიონია. მისი მამა ფინელია, დედა კი გერმანელი, რის გამოც ნიკო სხვადასხვა ჩემპიონატებში ფინეთის ან გერმანიის დროშის ქვეშ ასპარეზობდა. გამომდინარე იქიდან, რომ საერთაშორისო საავტომობილო ფედერაციიის მიერ ერთდროულად ორი ქვეყნის სახელით მონაწილეობა აკრძალულია, როსბერგი ფორმულა ერთში გერმანიის სახელით ასპარეზობს. როსბერგს ორმაგი მოქალაქეობა აქვს (ფინეთის და გერმანიის) და საურბობს ხუთ ენაზე.

2005 წელს როსბერგმა ART Grand Prix-ის სახელით GP2-ის ჩემპიონატი მოიგო. მისი დებიუტი ფორმულა ერთში 2006 წელს შედგა, როსბერგი უილიამსის სახელით ასპარეზობდა, სწორედ ამ გუნდთან ერთად მოიგო მისმა მამამ კეკემ 1982 წლის ჩემპიონატი. უილიამსში გატარებული ოთხი სეზონის (2006, 2007, 2008 და 2009) შემდეგ ნიკო ხელახლა დაარსებულ მერსედეს-ბენცის გუნდს შეუერთდა, რომელიც 2009 წლის კონსტრუქტორების ჩემპიონატის გამარჯვებული გუნდის Brawn GP-ს ბაზაზე შეიქმნა (2009 წლის ნოემბერში Daimler AG-მ და Aabar Investments-მა გუნდი შეისყიდა და რემარკაციის შემდეგ 2010 წლის სეზონში გუნდმა Mercedes GP-ს სახელით იასპარზა). ფორმულა ერთში როსბერგს ყველაზე წარმატებული პერიოდი სწორედ მერსედესთან ჰქონდა, მერსედესის დომინირების პერიოდში როსბერგმა 23 მოგება და 30 პოულ პოზიცია მოიპოვა. 2014, 2015 და 2016 წლის სეზონებში განსაკუთრებით დიდი კონკურენცია იყო როსბერგსა და მის თანაგუნდელ ლუის ჰემილტონს შორის. შედეგად ჰემილტონმა 2014 და 2015 წლებში მოიგო ტიტული, როსბერგმა კი 2016 წელს.

2016 წელს როსბერგმა საბოლოოდ მოიპოვა მსოფლიო ჩემპიონის ტიტული, ქულებიდან გამომდინარე მსოფლიო ჩემპიონატის გამარჯვებული სეზონის ბოლოს აბუ-დაბის გრან-პრიზე გამოვლინდა. ტიტულის მოგებიდან ხუთი დღის შემდეგ, 2016 წლის 2 დეკემბერს ნიკო როსბერგმა ოფიციალურად განაცხადა ფორმულა ერთიდან წასვლის შესახებ.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური გვერდი 

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 27 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1985
კატეგორია:ფორმულა ერთი
კატეგორია:გერმანელი ავტომრბოლელები
კატეგორია:ფორმულა 1-ის გერმანელი მრბოლელები
კატეგორია:ფორმულა 1-ის მსოფლიო ჩემპიონები
კატეგორია:უილიამსის მრბოლელები (ფორმულა 1)
კატეგორია:მერსედესის მრბოლელები (ფორმულა 1)
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ხარი (მდინარე)

**ხარი** (, სხვა სახელწოდებები **ბათანგხარი**, **ჯამბი**) — ინდონეზიაში კუნძული სუმატრას ყველაზე გრძელი მდინარე (სხვადასხვა აღწერით 600-დან 800-მდე კმ). ის სუმატრას აღმოსავლეთ სანაპიროზე მინანგკაბაუს მაღალმთიანეთიდან ხვდება.

## აღწერა
მდინარე სათავეს იღებს 1 531 მეტრი ზღვის დონიდან მთა გუგონგ რასას ფერდობზე (2585 მ, ბარისანის ქედი) დასავლეთ სუმატრას პროვინციაში. თავიდან სამხრეთით, შემდგომ აღმოსავლეთით უხვევს და ძირითადად დაჭაობებულ ადგილებზე მიედინება. იგი გვხვდება პროვინცია სუმატრას დასავლეთ რამდენიმე ოლქში (სამხრეთი სოლოკი, დჰასმარაია) და ჯამბი (ბუნგოს ოლქი, ტებო, ბათანგხარი, მუარო-ჯამბი, აღმოსავლეთ ტანჯუნგ-ჯაბუნგი), შედის სრუტე ბერხალაში, რომელიც მიეკუთვნება სამხრეთ - ჩინეთის ზღვის აუზს. მსხვილი შენაკადებია ტებო, ტაბირი, მერანგინი, ტემბესი და ეისა. წყალშემკრების საშუალო ფართობის დაახლოებით 76 % მდებარეობს პროვინცია ჯამბიში, დანარჩენი 24 % — დასავლეთ სუმატრას პროვინციაში. მდინარის სიგრძე წარმოადგენს 600 კმ (სხვა მაჩვენებლებით 800 კმ).

მდინარე საზღვაო ნავებისთვის სანაოსნოა ქალაქ ჯამბიმდე (155 კმ ნაპირიდან). მდინარის პირას მყოფი უდიდესი ქალაქი და პორტია — ჯამბი (586 930 მცხოვრები). ტრანს სუმატრას გზატკეცილი (AH25) გადაკვეთს მდინარეს ქალაქ ჯამბასთან.

მდინარის აუზში არსებობს ოქროს საბადოები, სწორედ რომლის გამოც აქვს კუნძულს სახელი *Swarnadwipa*, რაც სანსკრიტიდან თარგმნისას ნიშნავს „ოქროს კუნძულს“.

ძველად, მდინარის პირას არსებობდა კომერციული პორტი, ცნობილი როგორც *მელაიუ*. 686 წელს დატყვევებული იყო შრიბიჯაიას სამეფოს მიერ. X საუკუნის დასაწყისში ჯამბის დინებიდან 26 კილომეტრით დაბლა გაჩნდა კომპლექსი ინდო - ბუდისტური რწმუნების. ინდური გავლენა შეეტყო მდინარის სახელწოდებას (*ხარი* — ეს არის ერთ-ერთი სახელი ვიშნუსა და კრიშნის ინდუიზმში).

სამთო საწარმოების მუშაობა და ტყეების გაჩეხვა მდინარის აუზზე მის დინებაზე მოქმედებს, იწვევს და ზრდის მდინარის პირას ნიადაგის ეროზიას, ასევე ზრდის მდინარის აღრევას განსაკუთრებით ქვედა დინებაში. რამაც ეს ყველაფერი მიიყვანა იქამდე, რომ წყალი მდინარეში უეცრად მატულობს წვიმის სეზონის დროს და პირიქით, სწრაფად ვარდება მშრალი სეზონისას. წყლის მოხმარების საშუალო რაოდენობა უდრის 1500 მ³/წმ.

ბუნების დაცვისთვის მდინარის პირებზე გააშენეს ეროვნული პარკები ქერენჩი - სებლატ (დასავლეთით, ფართობი 1 375 000 ჰა) და ბერბაკი (162 700 ჰა).

## რესურსები ინტერნეტში
http://www.thejakartapost.com/news/2011/07/02/reviving-batanghari%E2%80%99s-heyday.html 

## სქოლიო
კატეგორია:ინდონეზიის მდინარეები
კატეგორია:ჩინეთის მდინარეები
კატეგორია:მდინარეები ქვეყნების მიხედვით
ბაშკირეთის რესპუბლიკის მთავრობა

**ბაშკირეთის რესპუბლიკის მთავრობა** () — ბაშკირეთის აღმასრულებელი ხელისუფლების უმაღლესი ორგანო. მთავრობის უმაღლეს პირად ითვლება ბაშკირეთის რესპუბლიკის მეთაური (ბაშკირეთის კონსტიტუციის 92-ე მუხლის მიხედვით)..

1992 წლიდან ბაშკირეთის სსრ-ის მინისტრთა საბჭო გადაკეთდა ბაშკირეთის რესპუბლიკის კავშირად, 1993 წლიდან კი ბაშკირეთის რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტი ეწოდა. 2002 წლიდან დღემდე კი ბაშკირეთის რესპუბლიკის მთავრობას უწოდებენ.

## რესურსები ინტერნეტში
* Официальный портал Правительства Республики Башкортостан 
* Конституция Республики Башкортостан
## სქოლიო
კატეგორია:ბაშკირეთის მთავრობა
სმირნის ხოცვა-ჟლეტა

[thumb|300px|ხანძარი სმირნაში, [1922 წლის 14 სექტემბერი]]
thumb|300px|13—14 სექტემბერი 1922 წ. ცეცხლმოკოდებული სახლები და დახმარების მომლოდინე მოსახლეობა
**სმირნის ხოცვა-ჟლეტა** (ასევე ცნობილია, როგორც **სმირნის დიდი ხანძარი** ) — ოსმალეთ-საბერძნეთის ომის (1919-1922 წწ.) საბოლოო ეტაპი, რომელიც გაიმართა 1922 წლის სექტემბერში. 1922 წლის 9 სექტემბერს სმირნაში შევიდა ოსმალეთის იმპერიის არმია მუსტაფა ქემალ-ფაშას მეთაურობით, რის შემდეგაც დაიწყო ქალაქის ქრისტიანი მოსახლეობის ბერძნებისა და სომხების ხოცვა-ჟლეტა. 13 სექტემბერს ქალაქში ხანძარი დაიწყო, რომელიც რამდენიმე დღეს გაგრძელდა და მთლიანად გაანადგურა ქალაქის ქრისტიანული ნაწილი. ხოცვა-ჟლეტის შედეგად დაიღუპა 200 000 ადამიანი. გადარჩენილი ქრისტიანები იძლებულები გახდნენ დაეტოვებინათ ქალაქი. ამ ამბების შემდეგ ქალაქის ტრადიციული ელინისტური სახე შეიცვალა, ქალაქი წმინდა თურქული და მუსულმანური გახდა.

## წინარე ისტორია 
პირველი მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ 1918 წლის 30 ოქტომბერს ანტანტის წარმომადგენლებსა და ოსმალეთის იმპერიას შორის დაიდო მუდროსის დროებითი ზავი. ხელშეკრულების მეშვიდე პუნქტის მიხედვით მოკავშირეებს უფლება ჰქონდათ მოეხდინათ ნებისმიერი ქალაქისა თუ პუნქტის ოკუპაცია, თუკი მას სტრატეგიული მნიშვნელობა ექნებოდა. სევრის ხელშეკრულების მიხედვით ქალაქი საბერძნეთს უნდა გადასცემოდათ. თუმცა თურქი ნაციონალისტები, მუსტაფა ქემალ ათათურქის მეთაურობით არ ცნობდნენ სევრის ხელშეკრულებას დ არ აპირებდნენ ქალაქის დაკარგვას. სმირნის ოკუპაციის ამბებით იწყება თურქეთის ომი დამოუკიდებლობისათვის. 1922 წლის აგვისტოში დუმლუპინარის ბრძოლაში გამარჯვების შემდეგ თურქულმა ძალებმა შეძლეს დაეკავებინათ ბერძნების პოზიციები.

## მოვლენების მსვლელობა 
1922 წლის 9 სექტემბერს სმირნაში შევიდა ოსმალეთის არმია მუსტაფა ქემალ-ფაშას მეთაურობით. მან ჯარისკაცებს განუცხადა, რომ ყოველი თურქი ჯარისკაცი, რომელიც მშვიდობიან მოსახლეობას ზიანს მიაყენებდა, დაიხვრიტებოდა. ოსმალეთის ჯარმა დაიწყო ბერძენი და სომეხი მოსახლეობის ხოცვა-ჟლეტა. ბერძნული და სომხური საცხოვრებელი უბნები ცეცხლის ალში იყო გახვეული. ქალაქი მთლიანად გადაწვეს. ხანძარმა გაანადგურა ასობით სახლი, 24 ეკლესია, 28 სკოლა, ბანკი, საკონსულო, საავადმყოფოები. დაღუპულების რაოდენობა სხვადასხვა წყაროების მიხედვით მერეობს 60 ათასიდან.

## მოვლენების შემდეგ 
საბერძნეთში აღნიშნული მოვლენები აღიქვეს პოლიტიკურ კრიზისად: არმიაში დაიწყო აჯანყება, მეფე კონსტანტინოს I იძულებული გახდა გადამდგარიყო ტახტიდან. ტრიბუნალის განაცენის მიხედვით ხუთ მინისტრი გამოაცხადეს მთავარ დამნაშავეებად სმირნის დაკარგვაში და დახვრიტეს.  ოქტომბერში ბურსაში, ბუდანიის რაიონში მოლაპარაკებების შედეგად დაიდო დროებითი ზავი ქემალისტებსა და მოკავშირეებს შორის. ბრძოლების შემდეგ ლოზანის საზავო ხელშეკრულების თანახმად მოხდა მოსახლეობის გაცვლა და თითქმის მტელმა ბერძნულმა მოსახლეობამ დატოვა ქალაქი.

## სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის ისტორია
კატეგორია:საბერძნეთის ისტორია
ჩაანგი

მინი|ჭიქა სასმელით ჩაანგ
**ჩაანგი** (, ) — ნეპალური და ტიბეტური ტრადიციული ალკოჰოლური სასმელი, ასევე პოპულარული ჰიმალაის აღმოსავლეთ რეგიონებში და ნევარის ხალხებს შორის. ტრადიციულად ჩანგი გამოიყენება ნეპალერების, ტიბეტელების და მცირე ოდენით მეზობელი ხალხების, ინდოეთის ტერიტორიაზე მცხოვრებლების მიერ, განსაკუთრებით სიკიმის შტატში და ბუტანში. სასმელი ინახება ოთახის ტემპერატურაზე ზაფხულის სეზონზე და ადუღებული სახით წელიწადის ცივ დროს. ჩანგის მომზადება და გამოყენება დამახასიათებელია ბევრი ტიბეტური რიტუალისთვის.

ჩანგი წარმოადგენს ლუდის ერთ-ერთ ნაირსახეობას, რომლის მომზადებისთვისაც გამოიყენება ქერი, ფეტვი ან ბრინჯი. გადადუღების შემდგომ გაციებულ მარცვლებს ან ფქვილს ამატებენ ბაქტერიების, საფუარებისა და ობის სოკოების ნარევში, შემდგომ მასას ალაგებენ ბამბუკის კალათში და ახვევენ ფოთლებში, მთელ კონსტრუქციას ერთი-ორი დღით ტოვებენ თბილ ადგილას. შემდგომ ნარევი გადადის კერამიკულ ქოთანში, რომელიც ილუქება, ჟანგბადის მიწოდების დაბლოკვით. შედუღება გრძელდება ერთი ან ორი კვირა, რის შემდეგაც სასმელი კიდევ ნახევარი წელიწადით მიეცემა მომზადებას.

დადუღებულ მარცვლებს ათავსებენ ბამბუკის კონტეინერებში, და შემდგომ ზემოდან ადუღებულ წყალს ასხავენ. სასმელი ისმევა სპეციალური ბამბუკის სასრუტის საშუალებით, ერთი მხირდან ღრუ ხოლო მეორედან პერფორირებული. ჩვეულებრივსამებრ მარცვლეული ნარევი დუღდება ორჯერ, თუმცა წყლის ჩამატება უფრო ხშირადაცაა შესაძლებელი.

ლიმბუს ერი ამ სასმელს *ტონგბას* ან *ჯანდს* უწოდებს, თანაც უკანასკნელი დიდი ჭიქებით მიირთმევა, სასმელის ავტორი არის მურჩა სწორედ, რომელმაც გამოიყენა თავისი სასმელის ვარიანტში დადუღებისთის საფუარი და ობიანი სოკოს ბალახები.

გემოთი ჩანგი ლუდის ერთ-ერთ სახეობას ელს ჰგავს. ალკოჰოლური შემადგენლობა საკმაოდ დაბალია, მაგრამ სასმელს დათბობის ეფექტი გააჩნია, რაც მეტად დაფასებულია ცივი კლიმატის დროს. ასევე მას გააჩნია ბევრი სამკურნალო თვისებაც მაგალითად გამოიყენება ციებცხელების სამკურნალოდ, ალერგიული რანიტის, ალკოჰოლიზმის და ა.შ

ჰიმალაის ზოგიერთ რაიონში მაგალითად ლადაქიში, ნარევს უმატებენ აკონითს, მეტად შხამიანი მცენარე, გავრცელებული ამ რეგიონის ტრადიციულ მედიცინაში. აკონითი შეიცავს სხვადასხვა სახის ალკალოიდს, აკონითისა და ფსევდოაკონითის ჩათვლით. აკონითის მცირე დოზაც კი ტოქსიკურ ეფექტს იწვევს. ტრადიციულ მედიცინაში გამოყენბამდე მას რამდენიმეჯერ ამუშავებენ რითაც ცდილობენ მისი ამ თვისების შემცირებას და სამკურნალო საშუალების შენარჩუნებას, მიუხედავად ამისა ასეთი მკურნალობის შედეგად ბევრი დაშავებულია ცნობილი.

პოპულარულ ლიტერატურაში შესაძლებელია შევხვდეთ იმის მტკიცებას, ვითომ ტიბეტური რწმენის მიხედვით იეტს ისე უყვარს ჩანგი, რომ მათი გულისთვის ისინი თავს ესხმიან მთის იზოლირებულ სოფლებს.

## რესურსები ინტერნეტში
* Recipe 
* Recette de marwa 

## სქოლიო
კატეგორია:ტიბეტური მითოლოგია
კატეგორია:ნეპალური სამზარეულო
კატეგორია:სასმელები
კატეგორია:ლუდის სახეობები
კატეგორია:ალკოჰოლური სასმელები
ესპიგან-ალტუ-დუ-იგუასუ

**ესპიგან-ალტუ-დუ-იგუასუ** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 618 მეტრზე. მიეკუთვნება სამხრეთ-ცენტრალური პარანის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ გუარაპუავის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 677 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 14.33 კმ²-ზე. ფართობი 326 440 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* პარანა
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
**ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები*
*[Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil](https://web.archive.org/web/20091003103229/http://www.pnud.org.br/atlas/ranking/IDH-M%2091%2000%20Ranking%20decrescente%20(pelos%20dados%20de%202000).htm)

კატეგორია:პარანის შტატის მუნიციპალიტეტები
პოლიფემე (ციკლოპი)

**პოლიფემე **( *Polyphēmos*) — ბერძნულ მითოლოგიაში პოსეიდონის და თუზას გოლიათი ვაჟი, ოდიესაში აღწერილი ერთ-ერთი ციკლოპი. მისი სახელი ნიშნავს „უხვადაა სიმღერებში და ლეგენდებში“. პოლიფიმე პირველად ჰომეროსის ოდისეის მეცხრე წიგნში ჩნდება, როგორც სასტიკი კაციჭამია გოლიათი. მოგვიანებით ზოგიერთი კლასიკოსი მწერალი მის სახელს უკავშირებს ნიმფა გალატეას და მას ახლებურად წარმოაჩენს.

## ლიტერატურა 
* жестокий циклоп, сын ПосейдонаГигин. Мифы 157. и морской нимфы ТоосыГомер. Одиссея I 69.

## რესურსები ინტერნეტში
* Polyphemus and Galatea depicted in statues with a golden harpsichord by Michele Todini, Rome, 1675 at The Metropolitan Museum of Art

## სქოლიო
კატეგორია:ოდისეის პერსონაჟები
კატეგორია:პოსეიდონის შთამომავლობა
გლენ ქუაგმაირი

მინი|გლენ ქუაგმაირი
**გლენ ქუაგმაირი**, აგრეთვე ცნობილი როგორც **ქუაგმაირი** () — ამერიკული მულტსერიალი *გრიფინების* ერთ-ერთი პერსონაჟი, გრიფინების ოჯახის მეზობელი და ახლო მეგობარი. ცნობილია თავისი ჰიპერსექსუალიზმის და ფრაზა *Giggity*-ს გამო.

## იხილეთ აგრეთვე 
* გრიფინების პერსონაჟების სია

## რესურსები ინტერნეტში 
* გლენ ქუაგმაირი  *Fox.com*-ზე
* 
## სქოლიო 
კატეგორია:გამოგონილი პერსონაჟები
კატეგორია:გრიფინების პერსონაჟები
კატეგორია:გრიფინები
მერი უესტი

მინი|ადამ უესტი
**მერი ადამ უესტი** () — ამერიკული მულტსერიალის, *გრიფინები*ს პერსონაჟი, ქალაქ კუაჰოგის (ქალაქში ვითარდება სერიალის მოქმედებები) მერი. პირველად გამოჩნდა II სეზონის XII ეპიზოდ *Fifteen Minutes of Shame*-ში. პერსონაჟს ახმოვანებს მსახიობი ადამ უესტი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* 

კატეგორია:გამოგონილი პერსონაჟები
კატეგორია:გრიფინების პერსონაჟები
კატეგორია:გრიფინები
უიტოტო

**უიტოტოს ხალხი** — ადგილობრივი ხალხი სამხრეთ-აღმოსავლეთ კოლუმბიასა და ჩრდილოეთ პერუში. 

უიტოტოს 31 ტომის ხალხი ერთ დროს ას სხვადასხვა სოფლში სახლობდა, თუმცა კონფლიქტებმა და დაავადებებმა მათი რაოდენობა საგრძნობლად შეამცირა. მეოცე საუკუნის დასაწუისისთვის, უიტოტოს ხალხის რაოდენობა 50 000-ს აღწევდა. მეოცე საუკუნის შუა წლებში დაწყებულმა კაუჩუკის ბუმმა მათ საცხოვრებელ არეალებში მრავალი დაავადება შეიტანა, მოუხდათ სხვა ადგილებში გადასახლება, საბოლოოდ კი ხალხის რაოდენობა 7 000–10 000-მდე შემცირდა. 

1990-იანი წლებიდან, უიტოტოს მიწებზე შეიჭრნენ მსხვილფეხა საქონლის ფერმერები. საპასუხოდ, კოლუმბიამ მათთვის რამდენიმე რეზერვაცია შექმნა. 

მისდევევენ სოფლის მეურნეობას. მიწის გამოფიტვისგან თავის არიდების მიზნით, ხშირად იცვლიან სავარგულებს. მათი ძირითადადი კულტურებია: კაკაო, კოკა, სიმინდი, მწარე და ტკბილი მანიოკი, ბანანი, მანგო, პალმა, მიწის თხილი, ანანასი, შაქრის ლერწამი, ტკბილი კარტოფილი, თამბაქო და ბატატი. ეფექტიანობისა და მდგრადობის გამო, უიტოტოს მიწათმოქმედებას ეთნობოტანიკა სწავლობს. 

უიტოტოს მამაკაცები ნადირობენ საფრქვევებით და საფანტის თოფებით.

## რესურსები ინტერნეტში
*"Huitoto Tribe in Colombia Teaches its Native Language" , *Indian Country Today*

## სქოლიო
კატეგორია:ინდიელები
კატეგორია:კოლუმბიის დემოგრაფია
კატეგორია:პერუს დემოგრაფია
კატეგორია:ეთნიკური ჯგუფები
ნოვოაბზაკოვო

**ნოვოაბზაკოვო** () — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბელორეცკის რაიონში. 

2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 295 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბელრეცკიდან დაშორებულია 25 კილომეტრით. 

2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას  ბაშკირები შეადგენენ (61%).

## რესურსები ინტერნეტში
* Совет муниципальных образований Республики Башкортостан.

## სქოლიო
კატეგორია:ბელორეცკის რაიონის სოფლები
ლევან გიგინეიშვილი

**ლევან გიგინეიშვილი** (დ. 15 აპრილი, 1972, თბილისი) — ქართველი ფილოლოგი, ფილოლოგიის დოქტორი, ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სრული პროფესორი.

## ბიოგრაფია
ლევან გიგინეიშვილი დაიბადა 1972 წლის 15 აპრილს, თბილისში. 1994 წელს დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კლასიკური ფილოლოგიის ფაკულტეტი, 1995 წელს  – ბუდაპეშტის ცენტრალური ევროპის უნივერსიტეტის შუა საუკუნეების დეპარტამენტი მაგისტრის წოდებით; შემდეგ – ლუვენის კათოლიკური უნივერსტიტეტის ფილოსოფიის ფაკულტეტი ბაკალავრის ხარისხით; 2000 წელს კი – ბუდაპეშტის ცენტრალური ევროპის უნივერსიტეტი შუა საუკუნეების მეცნიერებათა დოქტორის ხარისხით. 2003 წელს მიიღო ჰარვარდის უნივერსიტეტის პედაგოგიკის მეცნიერებათა მაგისტრის წოდება. 2001-2005 წლებში ასწავლიდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში. 

მუშაობდა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში დოცენტად. არის ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის ასოცირებული პროფესორი. 2003 წლიდან ასწავლის ფილოსოფიასა და ქართულ ლიტერატურას გივი ზალდასტანიშვილის სახელობის ამერიკულ აკადემიაში. 2018 წლიდან ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სრული პროფესორი.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ბიოგრაფიული ლექსიკონი

კატეგორია:ქართველი ფილოლოგები
კატეგორია:დაბადებული 1982
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
კატეგორია:დაბადებული 15 აპრილი
ქიბრისლი მეჰმედ ემინ-ფაშა

**ქიბრისლი მეჰმედ ემინ-ფაშა** (; დ. 1813, ნიქოზია — გ. 1871, სტამბოლი) — ოსმალეთის იმპერიის სახელმწიფო მოღვაწე. დიდი ვეზირი სამჯერ; 1854, 1859 და 1860-1861 წლებში, სულთან აბდულმეჯიდ I-ის მმართველობის პერიოდში. 

ქიბრისლი მეჰმედ ემინ-ფაშა დაიბადა 1813 წელს, ნიქოზიაში. იგი იყო კვიპროსელი თურქი. მეჰმედის ბიძა, მაჰმუდ II-ის მმართველობის პერიოდში იყო მთავარი ხაზინადარი, რის გამოც ახალგაზრდობის წლებში იგი უზრუნველყოფილი იყო სასახლეში. 1833 წელს მეჰმედ ემინ-ფაშა სამხედრო სამსახურში შევიდა. ამის შემდეგ, იგი საფრანგეთში წავიდა განათლების მისაღებად სულთნის დაფინანსებით.

დედაქალაქში დაბრუნების შემდეგ, მეჰმედ-ფაშა დაუბრუნდა სამხედრო საქმიანობას. არმიაში იგი სერასქერის პოსტზე მსახურობდა აკოში (1844-1845), იერუსალიმში (1845-1847 წლებში; იქ ყოფნის დროს ჩაახშო არაბი ბედუინების აჯანყება), ტირნოვაში (1847) და ბოლოს ბელგრადში, 1847-1848 წლებში. 1848 წელს მეჰმედი ვეზირი გახდა.

1850-1851 წლებში იყო ალეპოს გამგებელი. პირველად, დიდი ვეზირის პოსტზე 1854 წლის 30 მაისს დაინიშნა, თუმცა პოსტი დიდი ხნით ვერ შეინარჩუნა — 24 ნოემბერს დიდი ვეზირის ბეჭედი სულთანმა მუსტაფა რეშიდ-ფაშას ჩააბარა. ქიბრისლი მეჰმედ ემინ-ფაშამ თანამდებობის დაბრუნება 5 წელიწადში მოახერხა. 1859 წლის 8 ოქტომბერს ხელახლა დაინიშნა დიდ ვეზირად. ყირიმის ომის გამო, ოსმალეთის ხაზინა იმ დროისთვის საშინელ მდგომარეობაში იყო. ქვეყანას ჰქონდა დიდი საგარეო ვალი. მეჰმედ-ფაშამ ვერ შეიმუშავა გეგმა ამ მდგომარეობიდან გამოყვანისა, ამიტომ 24 დეკემბერს აბდულმეჯიდმა იგი გადააყენა.

მესამედ ქიბრისლი მეჰმედ ემინ-ფაშა დიდი ვეზირი 1860 წლის 24 მაისს გახდა და თანამდებობა 1861 წლის 6 აგვისტომდე შეინარჩუნა. იგი აგრეთვე იყო აბდულმეჯიდის ბოლო დიდი ვეზირი. მეჰმედ-ფაშა გარდაიცვალა 1871 წელს, სტამბოლში.

## ლიტერატურა 
* Buz, Ayhan (2009) " Osmanlı Sadrazamları", İstanbul: Neden Kitap, ISBN 978-975-254-278-5
* Danișmend, İsmail Hâmi (1971),*Osmanlı Devlet Erkâni*, İstanbul: Türkiye Yayınevi 
* Yayın Kurulu, "Mehmed Emin Paşa (Kıbrıslıı)" (1999) *Yaşamları ve Yapıtlarıyla Osmanlılar Ansiklopedisi*, İstanbul:Yapı Kredi Kültür Sanat Yayıncılık A.Ş. C.2 s.136 ISBN 975-08-0072-9
* Mehmed Süreyya (haz. Nuri Akbayar) (1996), *Sicill-i Osmani*, İstanbul:Tarih Vakfı Yurt Yayınları ISBN:975-333-0383 C.IV s.441 http://archive.org/details/sicilliosmani01sruoft
* Kuneralp, Sinan (1999) *Son Dönem Osmanlı Erkan ve Ricali (1839 - 1922) Prosopografik Rehber*,  İstanbul:ISIS Press,, ISBN 9784281181.

კატეგორია:ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირები
კატეგორია:დაბადებული 1813
კატეგორია:გარდაცვლილი 1871
აჰმედ იზეთ-ფაშა

**აჰმედ იზეთ-ფაშა** (, დ. 1864, მონასტირი, ოსმალეთის იმპერია — გ. 31 მარტი, 1937, სტამბოლი, თურქეთი), ასევე ცნობილია როგორც **აჰმედ იზეთ ფურგაჩი** ) — ოსმალეთის იმპერიის სახელმწიფო მოღვაწე. ოსმალეთის იმპერიის ერთ-ერთი უკანასკნელი დიდი ვეზირი. ვეზირის თანამდებობა ეკავა 1918 წლის 14 ოქტომბრიდან 8 ნოემბრამდე.

## ბიოგრაფია 
დაიბადა 1864 წელს ქალაქ მონასტირში (ამჟამად ბიტოლა, მაკედონია). 1884 წელს დაამთავრა სამხედრო სასწავლებელი, ერთი წლის შემდეგ სამხედრო აკადემია. 1891-1894 წლებში გააგრძელა სამხედრო საქმის შესწავლა გერმანიაში. დაბრუნების შემდეგ მსახურობდა მაკედონიაში, სირიაში და ჰიჯაზში. როგორც ბრიგადის გენერალი 1903-1906 წლებში მონაწილეობდა იემენის აჯანყების ჩახშობაში.

1908 წელს ახალგაზრდა თურქების რევოლუციის შემდეგ აჰმედ იზეთ-ფაშა დანიშნეს გენერალური შტაბის უფროსად და ამ თანამდებობაზე დარჩა 1914 წლამდე. მან მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა გერმანელი კონსულტანტების დახმარებით ოსმალეთის არმიის მოდერნიზაციაში. 1911-1912 წლებში კვლავ იემენშია. სტამბოლში დაბრუნდა 1913 წელს, ბალკანეთის პირველი ომის უკანასკნელ დღეს და სათავეში ჩაუდგა არმიას ჩათალჯინის საბრძოლო ხაზზე. 1913 წლის 11 ივნისს მაჰმუდ შევკეთ-ფაშას მკვლელობის შემდეგ მის მაგივრად დანიშნეს სამხედრო მინისტრად. ერთიანობისა და პროგრესის პარტიის თანხმობის გარეშე მან ჩაატარა რეორგანიზაცია, რის გამოც 1914 წლის იანვარში იძულებული გახდა გადამდგარიყო.

მას შემდეგ, რაც ბალკანეთის ომების დასრულებისას ალბანეთმა გამოაცხადა დამოუკიდებლობა აჰმეთ იზეთ-ფაშა განიხილებოდა ახალი სახელმწიფოს თავადის პოსტზე, მაგრამ დიდი სახელმწიფოების არჩევანი შეჩერდა გერმანელ ვილჰელმ ვიდზე.

აჰმედ იზეთ-ფაშა წინააღმდეგი იყო პირველ მსოფლიო ომში ოსმალეთის იმპერიის ჩართვისა, სწორედ ამიტომ 1914-1915 წლებში რაიმე მნიშვნელოვანი სამხედრო თანამდებობა არ დაუკავებია. მხოლოდ 1916 წელს დაინიშნა კავკასიის ფრონტზე მეორე არმიის ხელმძღვანელად, სადაც მან მძიმე დანაკარგები განიცადა რუსეთის თავდასხმების შედეგად.

1918 წელს თალაათ-ფაშას მთავრობის გადადგომის შემდეგ იზმეთ-ფაშა დანიშნეს დიდ ვეზირად. სწორედ ამ პერიოდში თურქეთის არმიამ განიცადა მძიმე მარცხი პალესტინაში, დათმეს დამასკო, კაპიტულაცია გამოაცხადა მისმა მოკავშირე ბულგარეთმა. აშკარა იყო, რომ ომი წააგეს და მის დასრულებამდე დიდი დრო აღარ იყო დარჩენილი. ერთიანობისა და პროგრესის პარტია დაიშალა. 1918 წლის 30 ოქტომბერს დაიდო მუდროსის დროებითი ზავი. 3 ნოემბერს ქვეყნის დე-ფაქტო მმართველი ტრიუმვირატი თალაათ-ფაშა, ენვერ-ფაშა და აჰმედ ჯემალ-ფაშა გაიქცნენ ქვეყნიდან. 8 ნოემბერს, 25 დღიანი დიდვეზირობის შემდეგ, თანამდებობა დატოვა აჰმედ იზეთ-ფაშამაც. 25 დღის დიდი ნაწილი მან საწოლში გაატარა ესპანური გრიპის გამო.

1919 წლის 19 მაისს სულთანმა იზეთ-ფაშა სამხედრო მინისტრად დანიშნა. მან ყველაფერი გააკეთა, რათა შეექმნა ახალი ეფექტიანი არმია.

1921 წელს დანიშნეს საგარეო საქმეთა მინისტრად და ამ თანამდებობაზე დარჩა ოსმალეთის იმპერიის დაცემამდე. თურქეთის რესპუბლიკის გამოცხადების შემდეგ აჰმედ იზეთ-ფაშა გადადგა. როდესაც ათათურქმა სავალდებულო გახადა გვარების შემოღება, მან მიიღი გვარი „ფურგაჩი“.

გარდაიცვალა 1937 წელს სტამბოლში.

## რესურსები ინტერნეტში
* Ahmet İzzet Paşa (Furgaç)  

კატეგორია:ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირები
კატეგორია:დაბადებული 1864
კატეგორია:გარდაცვლილი 31 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1937
ფუტკრით დამტვერვა

**ფუტკრით დამტვერვა** — მეთაფლია ფუტკრის გამოყენება სასოფლო-სამეურნეო კულტურების დასამტვერავად, ე. ი. მცენარის მტვრის გადასატანად სამტვრე პარკიდან ყვავილის დინგზე. მწერებით დამტვერვა ესაჭიროება ბევრ მარცვლოვან, ეთერზეთოვან, ტექნიკურ, ხილ-კენკროვან, ბაღჩეულ კულტურას, საკვებ ბალახებს და სხვა. თანამედროვე მიწათმოქმედებაში ველური დამამტვერიანებელი მწერების  როლი უმნიშვნელოა. ფუტკრით დამტვერისთვის საჭირო ფუტკრის ოჯახთა რაოდენობა განისაზღვრება სასოფლო-სამეურნეო კულტურებით დაკავებული ფართობის, ნექტროვანი მცენარის ყვავილობის ხანგრძლივობისა და სხვა პირობების მიხედვით. მაგ., 1 ჰა მზესუმზირას დასამტვერიანებლად საჭიროა 0,5—1, იონჯისა და წითელი სამყურასათვის 1, ესპარცეტისათვის — 3—4, ხილ-კენკროვნებისათვის — 2—2,5, ბაღჩეულისათვის 0,3—0,5 ფუტკრის ოჯახი და სხვა. ფუტკრით დამტვერვა სასოფლო-სამეურნეო კულტურების მოსავლიანობის გადიდების ერთ-ერთი ძირითადი პირობაა.

## ლიტერატურა
კატეგორია:მებაღეობა
კატეგორია:დამტვერვა
აბსალიამოვო (ბელოკატაის რაიონი)

**აბსალიამოვო** () — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბელოკატაის რაიონში. 

2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 244 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ნოვობელოკატაიდან დაშორებულია 55 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ურგალა, რომელიც დაშორებულია 4 კმ-ით.

## რესურსები ინტერნეტში
* Совет муниципальных образований Республики Башкортостан.
* Абсалямово на портале «Генеалогия и Архивы» 
* Деревня Апсалямово на портале novo-belokatay.ru 

კატეგორია:ბელოკატაის რაიონის სოფლები
სეიიდ ჰასან-ფაშა

**სეიიდ ჰასან-ფაშა** (; დ. ?, შებინქარაჰისარი — გ. 1748, დიარბაქირი) — ოსმალეთის იმპერიის სახელმწიფო მოღვაწე, დიდი ვეზირი. თანამდებობა ეკავა სულთან მაჰმუდ I-ის მმართველობის პერიოდში, 1743-1746 წლებში.

სეიიდ ჰასან-ფაშას დაბადების თარიღი უცნობია. თუმცა ცნობილია, რომ ის ქალაქ შებინქარაჰისარში დაიბადა (დღევანდელი გირესუნის პროვინცია). იგი შეუერთდა იანიჩართა კორპუსს სტამბოლში. 1739 წელს ჰასანი გახდა იანიჩრების აღა, ანუ მათი მეთაური. ამავე წლის 21-22 ივლისს მონაწილეობა მიიღო გროცკის ბრძოლაში, სადაც წარმოაჩინა საკუთარი თავი, როგორც სამხედრო ლიდერი და ძლიერი მეომარი. ამან განაპირობა მისი სასახლის კარზე მოხვედრა. 1743 წლის 23 აგვისტოს იგი დიდ ვეზირად დაინიშნა ჰექიმოღლუ ალი-ფაშას ნაცვლად.

ჰასან-ფაშამ ვერ უხელმძღვანელა ოსმალეთის კამპანია ნადირ-შაჰის წინააღმდეგ, ასევე, ნაკლებად წარმატებული იყო ქვეყნის შიდა-საქმეებშიც. სწორედ ამიტომ, სულთან მაჰმუდმა იგი სამწლიანი მმართველობის შემდეგ, 1746 წლის 9 აგვისტოს გადააყენა დიდი ვეზირის პოსტიდან.

ამის შემდგომ, სეიიდ ჰასან-ფაშა დაინიშნა კუნძულ როდოსის მმართველად, შემდეგ იყო მერსინის მმართველი, საბოლოოდ კი დიარბაქირის. ჰასან-ფაშა გარდაიცვალა 1748 წელს, დიარბაქირში. მისი გარდაცვალების დროს, ოსმალეთის დიდი ვეზირის პოსტი მის ვაჟს, აბდულას ეკავა.

## ლიტერატურა 
* Buz, Ayhan (2009) " Osmanlı Sadrazamları", İstanbul: Neden Kitap, ISBN 978-975-254-278-5
* Danişmend, İsmail Hâmi (1971),*Osmanlı Devlet Erkânı*, İstanbul: Türkiye Yayınevi.

## რესურსები ინტერნეტში 
* "Osmanliyiz" websitesinde "Seyyid Hasan Paşa" maddesi Uzuncarsili'nin eserinden alinma 

კატეგორია:დაბადების წელი უცნობია
კუაჰოგი

**კუაჰოგი** () — ამერიკის შეერთებული შტატების შტატ როდ-აილენდში მდებარე გამოგონილი ქალაქი, რომელშიც ამერიკული მულტსერიალი *გრიფინების* პერსონაჟები ცხოვრობენ. ქალაქის მერმა, ადამ უესტმა ეპიზოდ *Fifteen Minutes of Shame*-ში განაცხადა, რომ ლეგენდის თანახმად მაილს მუსკეტმა, გემიდან გადმოგდებულმა მეზღვაურმა ჯადოსნურ ხამანწკასთან ერთად დააარსა, რის შემდეგაც ხამანწკა ქალაქის სიმბოლო გახდა. ასე, ბარს, რომელშიც პიტერი და მისი მეგობრები დიდ ტროს ატარებენ, *ნასვამი ხამანწკა* ეწოდება.

## იხილეთ აგრეთვე 
* გრიფინები

## რესურსები ინტერნეტში 
* Family Guy Wiki – Quahog

კატეგორია:გამოგონილი ადგილები დედამიწაზე
კატეგორია:გრიფინები
ფუტკრის გამოზამთრება

**ფუტკრის გამოზამთრება** — ფუტკრის ოჯახის შენახვა ზამთარში. საქართველოში ფუტკარი გარეთ ზამთრობს, ხოლო მკაცრი ზამთრის პირობებში კი იყენებენ სპეციალურ საზამთრო შენობებს. ფუტკრის კარგად გამოსაზამთრებლად საჭიროა საფუტკრისათვის შესაფერისო ადგილმდებარეობის შერჩევა და ფუტკრის ოჯახების მოხერხებულად განლაგება, ბუდეების სწორად შედგენა, ფუტკრებისა და ფიჭების რაოდენობის შესაბამისობა, საზამთროდ ფუტკრის ოჯახის უზრუნველყოფა ნორმით დადგენილი მარალხარისხოვანი საკვებით, ნორმალური დათბუნებით.

## ლიტერატურა
კატეგორია:მეფუტკრეობა
კლევლანდია

**კლევლანდია** () — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 950 მეტრზე. მიეკუთვნება სამხრეთ-ცენტრალური პარანის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ პალმასის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 17 240 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 24.5 კმ²-ზე. ფართობი 703 638 კმ²-ია.

## იხილეთ აგრეთვე
* პარანა
* ბრაზილიის შტატები

## რესურსები ინტერნეტში
**ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები*
*[Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil](https://web.archive.org/web/20091003103229/http://www.pnud.org.br/atlas/ranking/IDH-M%2091%2000%20Ranking%20decrescente%20(pelos%20dados%20de%202000).htm)

კატეგორია:პარანის შტატის მუნიციპალიტეტები
შერენტეს ხალხი

**შერენტეს ხალხი** — ადგილობრივი ხალხი ბრაზილიაში, ტოკანტინსის შტატში. 

ლაპარაკობენ ჟეს ენაზე და ენათესავებიან შავანტეს ხალხს. მეცხრამეტე საუკუნიდან, კონტაქტში შედიან დანარჩენი მსოფლიოს წარმომადგენლებთან. მათი სოფლები ტრადიციისამებრ დაგეგმარებულია ნახევარწრის ფორმაზე, თუმცა საზოგადოება ძლიერაა ასიმილირებული ორგანიზაციის ბრაზილიურ სტანდარტებთან. 

2007 წლის მონაცემებით, მათი ოდენობა 1813 ადამიანს შეადგენს, რომელთა უმეტესობაც 5 წლის ასაკამდე მონოლინგვურია.

## რესურსები ინტერნეტში
*Ethnologue

## სქოლიო
კატეგორია:ბრაზილიის დემოგრაფია
გილბერტ ნიუტონი

**გილბერტ ნიუტონი** ( დ. 23 ოქტომბერი, 1875, აშშ — გ. 23 მარტი, 1946, აშშ) — ამერიკელი ფიზიკოს-ქიმიკოსი, კოვალენტური თეორიის ავტორი.

## რესურსები ინტერნეტში
*Key Participants: G. N. Lewis  - *Linus Pauling and the Nature of the Chemical Bond: A Documentary History*
*Eric Scerri, *The Periodic Table, Its Story and Its Significance*, Oxford University Press, 2007, see chapter 8 especially
*National Academy of Sciences Biographical Memoir

## სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი ფიზიკოსები
სოსნოვკა (ბელორეცკის რაიონი)

**სოსნოვკა ** () — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბელორეცკის რაიონში. 

2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 723  ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბელრეცკიდან დაშორებულია 16 კილომეტრით. 

2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას  ბაშკირები შეადგენენ (63%).

## რესურსები ინტერნეტში
* Совет муниципальных образований Республики Башкортостан.

## სქოლიო
კატეგორია:ბელორეცკის რაიონის სოფლები
გურამ ქუთათელაძე

**გურამ (ხიტა) ქუთათელაძე** (დ. 29 მარტი, 1924, თბილისი ― გ. 29 ნოემბერი, 1979, თბილისი) — ქართველი ფერმწერი. საქართველოს დამსახურებული მხატვარი, რუსთაველის პრემიის ლაურეატი.

## ბიოგრაფია 
გურამ (ხიტა) ქუთათელაძე დაიბადა ქართველი მხატვრის და საზოგადო მოღვაწის, თბილისის სამხატვრო აკადემიის რექტორის (1959–1972) აპოლონ ქუთათელაძის ოჯახში. 1940 წელს, სკოლის დამთავრების შემდეგ, მან სწავლა განაგრძო მოსკოვის ვ. სურიკოვის სახელობის სახელმწიფო სამხატვრო ინსტიტუტში ფერწერის ფაკულტეტზე. 1942–1946 წლებში სწავლას აგრძელებს თბილისის სამხატვრო აკადემიაში, პედაგოგი დავით კაკაბაძე, ხოლო 1946 წელს კვლავ ბრუნდება მოსკოვის სამხატვრო ინსტიტუტში, მისი მასწავლებელი ალექსანდრე ოსმიორკინი მოსკოველ ფერმწერთა გაერთიანების ბუბნოვი ვალეტის წევრი იყო. ამ მოძრაობის წევრებს სეზანისტებსაც ეძახდნენ.

## შემოქმედება 
გურამ (ხიტა) ქუთათელაძის მდიდარ და მრავალფეროვან შემოქმედებაში მთავარ თემას პეიზაჟი წარმოადგენდა. მან ჩამოაყალიბა პეიზაჟისა და ლანდშაფტის საკუთარი ხედვა და კონცეფცია.

## ნამუშევრების არქივები
* საქართველოს ეროვნული მუზეუმი; 
* საქართველოს საპატრიარქოს კოლექცია;
* აღმოსავლეთის ხელოვნების სახელმწიფო მუზეუმი, მოსკოვი, რუსეთი; 
* პუშკინის მუზეუმი (მოსკოვი);
* „ლუდვიგის“ მუზეუმი, კიოლნი, გერმანია.

ასევე კერძო კოლექციებში -  კ. გლეიზერის კოლექცია, ბობ და მერიონ როტშილდების კოლექცია.

## ლიტერატურა 
## რესურსები ინტერნეტში 
*
*Georgian Art Portal

## სქოლიო
კატეგორია:ქართველი მხატვრები
კატეგორია:დაბადებული 29 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1924
კატეგორია:გარდაცვლილი  29 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1979
კატეგორია:ქართველი მხატვრები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
გ
კატეგორია:შოთა რუსთაველის სახელობის პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით
ჩარლზ პროტეუს შტეინმეცი

**ჩარლზ პროტეუს შტეინმეცი** (; დ. 9 აპრილი, 1865  — გ. 26 ოქტომბერი, 1923) — გერმანული წარმომავლობის მქონე ამერიკელი ინჟინერ-ელექტრიკოსი, რომელსაც მოიხსენიებდნენ როგორც „ჯადოქარი სტენეკტადიდან“. იგი ისევე  როგორც მამამისი და ბიძამისი, დისპლაზიით იტანჯებოდა და მიუხედავად თავისი ჯუჯა სიმაღლისა და ერთობ შეუხედავი გარეგნობისა გენიალური გონების საშუალებით უმაღლესი სამეცნიერო და კარიერული მწვერვალების დაპყრობა შეძლო.

ნიუ-იორკში გადასვლის შემდგომ მუშაობა დაიწყო კორპორაცია „General Electric“-ში სადაც შესანიშნავ წარმატებას მიაღწია და მალევე „General Electric“-ის გამომთველი განყოფილების ხელმძღვანელი გახდა. 1901-1902 წლებში ამერიკის ინჟინერ-ელექტრიკოსების ინსტიტუტის პრეზიდენტი ხდება. მეგობრობდა ისეთ გენიოსებთან როგორებიც იყვნენ: ალბერტ აინშტაინი, ტომას ალვა ედისონი, ნიკოლა ტესლა და სხვები. შტეინმეცმა არა მხოლოდ ელექტროტექნიკის წარმოებაშ მოახდინა რევოლუცია, არამედ უდიდესი წვლილი დაიდო კორპორაცია - „General Electric“-ის განვითარებაშიც. 1923 წლის 26 ოქტომბერს ჩარლზ პროტეუს შტეინმეცი 58 წლის ასაკში გარდაიცვალა.

საყურადღებოა ის გარემოება, რომ „General Electric“-ის მხოლოდ რამდენიმე თანამშრომელს თუ ღირსებია ის პატივი რაც აღნიშნულმა კომპანიამ მის ყოფილ გენიალურ თანამშრომელს მიაგო: შტეინმეცის დაკრძალვის დღეს კონცერმა „General Electric“-მა ჩარლზის ხსოვნისადმი პატივის მიგების მიზნით, ხუთი წუთს განმავლობაში მუშაობა შეწყვიტა.

## რესურსები ინტერნეტში
*ჩარლზ პროტეუს შტეინმეცი

კატეგორია:ამერიკელი ინჟინრები
კატეგორია:დაბადებული 1865
კატეგორია:გარდაცვლილი 1923
კლივლენდ ბრაუნი

მინი|კლივლენდ ბრაუნი
**კლივლენდ ორენთალ ბრაუნი**, აგრეთვე ცნობილი როგორც **კლივლენდი** () — ამერიკული მულტსერიალი *გრიფინების* და მისი სპინ-ოფის, *კლივლენდის შოუს* პერსონაჟი, რომელსაც მაიკ ჰენრი ახმოვანებს. *გრიფინების* პირველ შვიდ სეზონში კლივლენდი საკმაოდ ხშირად იყო ჩართული სხვადასხვა მოქმედებებში. არის ერთ-ერთი სერიალში იშვიათად ნაჩვენები აფრო-ამერიკელებიდან.

## იხილეთ აგრეთვე 
* გრიფინების პერსონაჟების სია

## რესურსები ინტერნეტში 
* კლივლენდ ბრაუნი  *Fox.Com*-ზე
* 
## სქოლიო 
კატეგორია:გამოგონილი პერსონაჟები
კატეგორია:გრიფინების პერსონაჟები
კატეგორია:გრიფინები
იაპონური ხმლები

* (მარჯვნივ), *ვაკიზაში* (ზევით მარცხნივ), და *ცუბა* (ზემოთ მარცხნივ).]]
**იაპონური ხმალი** ( ნიჰონტო) — ერთ-ერთი იმ რამდენიმე ტიპის ხმლებიდან, რომლებსაც ტრადიციულად ჭედდნენ იაპონიაში. იაპონური ხმლების მრავალი სხვადასხვა ტიპი არსებობს, რომლებიც ერთმანეთისგან განსხვავდება ზომით, ფორმით, ჭედვის მეთოდით და დანიშნულებით. ყველაზე ცნობილი იაპონური ხმლის ტიპებია კატანა, ვაკიზაში, ტაჩი.

## იაპონური ხმლის ტიპები 
*ჩოკუტო (直刀 „სწორი ხმალი“) — სწორი ცალპირიანი ხმალი, რომელიც მზადდებოდა მეათე საუკუნემდე და რომლის ჭედვისასაც არ იყენებდნენ განსაკუთრებულ გასამაგრებელ მეთოდებს.
*ცურუგი (剣 „ხმალი“) — სწორი ორპირიანი ხმალი, რომელიც ასევე მზადდებოდა მეათე საუკუნემდე და რომლის ჭედვისასაც არ იყენებდნენ განსაკუთრებულ გასამაგრებელ მეთოდებს.
*ტაჩი (太刀 „დიდი ხმალი“) — ხმალი, რომელიც უფრო გრძელი და მეტად გამრუდებული იყო ვიდრე შემდგომი კატანა, ძირითადად მზადდებოდა მეთხუთმეტე საუკუნემდე.
*კოდაჩი (小太刀 „პატარა დიდი ხმალი“) — ტაჩის პატარა ვერსია, თუმცა იმავე დანიშნულების, რომელიც მზადდებოდა მეცამეტე საუკუნემდე.
*ოდაჩი (大太刀 „დიდი დიდი ხმალი“) ან ნოდაჩი (野太刀 „დიდი ხმალი“) — უფრო დიდი ზომის ტაჩი, დაახლოებით ერთი მეტრის სიგრძის, რომელსაც ჩვეულებრივ მეთოთხმეტე საუკუნემდე ჭედდნენ.
*კატანა (刀 „ხმალი“) — ზოგადი ტერმინი ტრადიციული, გამრუდებული, 60 სანტიმეტრზე გრძელი (განსაზღვრული ზედა ზღვარი არ არსებობს, თუმცა უმეტესობა 80 სანტიმეტრზე მოკლეა) წამახული წვერიანი ხმლისთვის. გავრცელებული იყო სამურაების კლასში, ედოს პერიოდში (XVII საუკუნის დასაწყისიდან XIX საუკუნის მეორე ნახევრამდე)
*ვაკიზაში (脇差 „მეწყვილე ხმალი“) — ზოგადი ტერმინი 30-60 სმ სიგრძის ხმლისთვის, რომელსაც 1600 წლის შემდეგ ამზადებდნენ. უმეტეს შემთხვევებში მას კატანასთან ერთად ატარებდნენ სამურაები, რასაც დაიშოს ხმლების წყვილი ერქვა. თუმცა ვაკიზაშის ცალკე საშალო ფენის წარმომადგენლებიც ატარებდნენ (ძირითადი მოსახლეობისთვის კატანა ძალიან ძვირი იყო)

## აგებულება 
თითოეულ ხმალს აქვს უნიკალური პროფილი, რომელიც დამოკიდებულია მჭედელსა და ჭედვის მეთოდზე. ხმლის ყველაზე მნიშვნელოვანი ნაწილია მისი შუა ფენა ანუ შინოგი. შინოგი შეიძლება იყოს ტართან ახლოს, ხმლის ბლაგვ მხარეს, რათა ხმალს უფრო გრძელი და მჭრელი პირი ჰქონდეს.

ხმლის წვერი შეიძლება იყოს გრძელი (*ოკისაკი)*, საშუალო (*ჩუკისაკი*), მოკლე (*კოკისაკი*) ან გამრუდებული (*იკური-ოკისაკი*). ასევე მნიშვნელოვანია ხმლის წვერი მომრგვალებულია (*ფუკურა-ცუკუ*) ან წამახული (*ფუკურა-კარერუ'').

## ლიტერატურა 
* 
* 
* 
* 

კატეგორია:იაპონური კულტურა
კატეგორია:ხმლები