open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
აბდულა (საუდის არაბეთი)

**აბდულა იბნ აბდელ აზიზი** ( '''', დ. 1 აგვისტო, 1924 — გ. 23 იანვარი, 2015) — საუდის არაბეთის მეფე. ის ტახტზე 2005 წლის 1 აგვისტოს, მისი ნახევარძმის ფაჰდის გარდაცვალების შემდეგ ავიდა. ფორბსის 2013 წლის მიხედვით ის მსოფლიოს გავლენიან ადამიანებს შორის მე-8, ხოლო მუსლიმანებს შორის პირველი ადგილზე დაასახელეს.

აბდულა თანამედროვე საუდის არაბეთის დამფუძნებელის იბნ საუდის ერთ–ერთი შვილი იყო. მას მრავალი მნიშვნელოვანი პოლიტიკური პოსტი ეჭირა. 1961 წელს გახდა მექის მერი. 1962 წელს დაინიშნა საუდის არაბეთის ეროვნული გვარდიის ხელმძღვანელად. 1982 წელს დასახელდა ტახტის მემკვიდრედ. 1995 წელიდან მეფე ფაჰდის ავადობის გამო აბდულა საუდის არაბეთის დე–ფაქტო მმართველი გახდა, ხოლო 2005 წელს ფაჰდის გარდაცვალების შემდეგ ოფიციალური მეფე.

2014 წელს ჯანმრთელობის გაუარესების გამო გადაიყვანეს ერ-რიადის ჰოსპიტალში, სადაც მკურნალობის კურსი ჩაუტარდა. 2015 წლის 23 იანვარს 90 წლის ასაკში აბდულა იბნ აბდელ აზიზი ფილტვების ინფექციით გარდაიცვალა.

## რესურსები ინტერნეტში 
*Saudi king details succession law

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული  1 აგვისტო
კატეგორია:დაბადებული 1924
კატეგორია:გარდაცვლილი 23 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2015
კატეგორია:საუდის არაბეთის მეფეები
კატეგორია:საუდები
კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

**კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები** — აფრიკის კონფედერაციისა და ფიფა-ს წევრი საფეხბურთო ნაკრები.

მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის გათამაშებაში მონაწილეობა მიიღო 7-ჯერ (1982, 1990, 1994, 1998, 2002, 2010 და 2014), რაც ყველაზე მეტია აფრიკული ნაკრებების ისტორიაში, თუმცა გუნდი მხოლოდ ერთხელ გაცდა ჯგუფურ ეტაპს. კამერუნი არის ერთადერთი აფრიკული გუნდი, რომელიც გავიდა მსოფლიო ჩემპიონატის მეოთხედფინალამდე, 1990 წლის გათამაშებაში, დამატებით დროში დამარცხდა ინგლისის ეროვნულ ნაკრებთან.

## რესურსები ინტერნეტში
* Fédération Camerounaise de Football  ოფიციალური საიტი
* RSSSF archive of results 1960–
* 2010 World Cup ESPN Profile 

კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები
ადამიანი, რომელმაც ყველაფერი შეცვალა

**ადამიანი, რომელმაც ყველაფერი შეცვალა** () — რეჟისორ ბენეტ მილერის 2011 წლის ბიოგრაფიული სპორტული დრამა. ფილმი ჰყვება ისტორიას ბეისბოლის მწვრთნელი ბილი ბინისა, რომელმაც გადაწყვიტა მათემატიკურ-სტატისტიკური მეთოდით შეერჩია მოთამაშეები და ასე მოეგო ჩემპიონატი. ფილმმა მიიღო ოსკარის ექვსი  მათ შორის საუკეთესო ფილმისთვის და ოქროს გლობუსის ოთხი ნომინაცია.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* 
* 
* 
* 

კატეგორია:ამერიკული ფილმები
კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები
კატეგორია:2011 წლის ფილმები
კატეგორია:ფილმები სპორტის შესახებ
კატეგორია:ბიოგრაფიული ფილმები
კატეგორია:წიგნებზე დაფუძნებული ფილმები
კატეგორია:ბენეტ მილერის ფილმები
კატეგორია:Plan B Entertainment-ის ფილმები
კატეგორია:ბიოგრაფიებზე დაფუძნებული ფილმები
კატეგორია:Columbia Pictures-ის ფილმები
კატეგორია:ამერიკული ბიოგრაფიული ფილმები
აარონ სორკინი

**აარონ სორკინი** (; დ. 9 ივნისი, 1961, ნიუ-იორკი) — ამერიკელი სცენარისტი, დრამატურგი და პროდიუსერი. მიღებული აქვს ოსკარისა და ემის ჯილდოები.

## ფილმოგრაფია
## რესურსები ინტერნეტში 
*
*Aaron Sorkin at Moviefone
*Aaron Sorkin at Rotten Tomatoes
*Blog Entries by Aaron Sorkin at *The Huffington Post*
*

კატეგორია:ამერიკელი სცენარისტები
კატეგორია:დაბადებული 1961
კატეგორია:ნიუ-იორკელები
კატეგორია:ოქროს გლობუსის გამარჯვებულები
კატეგორია:დაბადებული 9 ივნისი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:ნიუ-იორკში დაბადებულები
მაიკლ დანა

**მაიკლ დანა** (; დ. 20 სექტემბერი, 1958, უინიპეგი) — კანადელი კინომუსიკოსი. არის 5 ოსკარის  ოქროს გლობუსისა და ემის ჯილდოების მფლობელი.

## ფილმოგრაფია
## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 

კატეგორია:კანადელი კომპოზიტორები
კატეგორია:დაბადებული 1958
კატეგორია:დაბადებული 20 სექტემბერი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ფრედი (ფეხბურთელი, 1983)

**ფრედი** (; დ. 3 ოქტომბერი, 1983, ტეოფილუ-ოტონი) — ბრაზილიელი ფეხბურთელი. თამაშობს ბრაზილიურ კლუბ ატლეტიკო მინეიროში. კარიერა დაიწყო მშობლიურ ბრაზილიაში. 2005-2009 წლებში გამოდიოდა ფრანგულ „ლიონში“, რომელთან ერთადაც ზედიზედ სამჯერ მოიგო საფრანგეთის ჩემპიონატი. ის შერჩეული იქნა ბრაზილიის ნაკრების შემადგენლობაში 2006 წლის მსოფლიო თასზე სათამაშოდ. ფრედმა ჯგუფურ ეტაპზე ერთი გოლი გაიტანა. იგივეს გამეორება მან მოახერხა მხოლოდ რვა წლის შემდეგ, ბრაზილიაში გამართულ ჩემპიონატზე.

## ტიტულები
### საკლუბო
;  ლიონი
; საფრანგეთის ჩემპიონატი
* ჩემპიონი (3): 2005–06, 2006–07, 2007–08
; საფრანგეთის თასი
* თასის მფლობელი: 2008
; საფრანგეთის სუპერთასი
* სუპერთასის მფლობელი (2): 2006, 2007
;  ფლუმინენსე 
; ბრაზილიის სერია A
* ჩემპიონი (2): 2010, 2012
; რიო-დე-ჟანეიროს შტატის ჩემპიონატი
* ჩემპიონი: 2012
; პრიმეირა ლიგა
* ჩემპიონი: 2016
;  ატლეტიკო მინეირო
; მინეიროს ჩემპიონატი
* ჩემპიონი: 2017
### სანაკრებო 
;  ბრაზილია
; კოპა ამერიკა
* ჩემპიონი: 2007
; ფიფა-ს კონფედერაციის თასი
* ჩემპიონი: 2013

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1983
კატეგორია:დაბადებული 3 ოქტომბერი
კატეგორია:ბრაზილიელი ფეხბურთელები
კატეგორია:ბრაზილიის ნაკრების ფეხბურთელები
კატეგორია:ბრაზილიის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:ფლუმინენსეს ფეხბურთელები
კატეგორია:ატლეტიკო მინეიროს ფეხბურთელები
კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები
კატეგორია:ლიონის ოლიმპიკის ფეხბურთელები
კატეგორია:2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:2007 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები
კატეგორია:2013 წლის ფიფა-ს კონფედერაციის თასის ფეხბურთელები
კატეგორია:2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:ფიფა-ს კონფედერაციების თასის მფლობელი ფეხბურთელები
კატეგორია:კოპა ამერიკის გამარჯვებული ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

**ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები** — აფრიკის კონფედერაციისა და ფიფა-ს წევრი საფეხბურთო ნაკრები. ალჟირის ნაკრებმა თავი გამოიჩინა 1980-იან წლებში, როდესაც მოახერხა ზედიზედ ორ მსოფლიო ჩემპიონატზე მონაწილეობის მიღება, 1982 და 1986 წლებში. ამის შემდეგ, 1990 წელს მათ მიაღწიეს ყველაზე დიდ წარმატებას და მოიპოვეს აფრიკის ერთა თასი. 2010-იან წლებში ალჟირის ნაკრებმა ხელახალი აღმავლობა განიცადა და კვლავ ორჯერ ზედიზედ გავიდა მსოფლიო ჩემპიონატზე 2010 და 2014 წლებში. 2014 წლის მსოფლიო თასზე ალჟირმა პირველად 1982 წლის შემდგომ, შესძლო გოლის გატანა და ამავე ჩემპიონატზე მიაღწია ყველაზე დიდ წარმატებას, დასძლია ჯგუფური ეტაპი.

## რესურსები ინტერნეტში
* Algerian FA 
* Algeria on FIFA.com 
* DzFoot
* Weltfussball 
* Transfermarkt
* National Football Teams
* Algeria's Magic Run - World Cup 1982  

კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები
ფრიდრიხ ავგუსტი (ანჰალტ-ცერბსტის მთავარი)

**ფრიდრიხ ავგუსტ ფონ ანჰალტ-ცერბსტი** () — გერმანელი მთავარი ასკანიების დინასტიიდან და ანჰალტ-ცერბსტის უკანასკნელი მმართველი.

ის იყო კრისტიან ავგუსტის, ანჰალტ-ცერბსტის მთავრის და მისი ცოლის იოჰანა ელიზაბეთ ჰოლშტაინ-გოტორპელის, კრისტიან ავგუსტ ჰოლშტაინ-გოტორპელის ქალიშვილის მეორე და ერთადერთი ცოცხლადდარჩენილი ვაჟი.

ფრიდრიხ ავგუსტი იყო რუსეთის იმპერატრისის ეკატერინე II დიდის ძმა.

## ცხოვრება
ფრიდრიხ ავგუსტი ცამეტი წლის ასაკში გახდა ანჰალტ-ცერბსტის მმართველი.

## ქორწინებები და შთამომავლობა
1753 წლის 17 ნოემბერს, ცერბსტში ფრიდრიხ ავგუსტი დაქორწინდა კაროლინა ვილჰელმინა სოფია ფონ ჰესენ-კაზელზე (10 მაისი 1732 — 22 მაისი 1759), მაქსიმილიან ჰესენ-კაზელის ქალიშვილსა და კარლ I-ს, ჰესენ-კაზელის ლანდგრაფის შვილიშვილზე. ქორწინება უშვილო აღმოჩნდა.

1724 წლის 27 მაისს, ბალენშტედტში ფრიდრიხ ავგუსტი მეორედ დაქორწინდა უკვე ფრედერიკა ავგუსტა სოფიაზე, ვიქტორ ფრედერიკის, ანჰალტ-ბერნბურგის მთავრის ქალიშვილზე. როგორც პირველ შემთხვევაში, ეს ქორწინებაც უშვილო აღმოჩნდა.

მისი გარდაცვალების შემდეგ ანჰალტ-ცერბსტის ხაზი გაქრა და სამთავროს სამართალმემკვიდრეობა ასკანელთა სხვადასხვა სახლის დავის საგანი გახდა. 1796 წელს სამთავრო დაიყო და არსებობა შეწყვიტა.

## ჯილდოები
* წმინდა მოციქულ ანდრია პირველწოდებულის ორდენი (15 ივლისი 1744)

კატეგორია:ასკანიები
კატეგორია:ანჰალტ-ცერბსტის მმართველები
კატეგორია:დაბადებული 1734
კატეგორია:გარდაცვლილი 1793
კატეგორია:წმინდა ანდრია პირველწოდებულის ორდენის კავალრები
მილდრედ დანოკი

**მილდრედ დანოკი** (; დ. 25 იანვარი, 1901, ბალტიმორი — გ. 5 ივლისი, 1991, ოაკ-ბლაფსი) — ამერიკელი თეატრის, კინოსა და ტელევიზიის მსახიობი. თავდაპირველად მუშაობდა სკოლის პედაგოგად. სამსახიობო კარიერა გვიან დაიწყო. ნომიირებული იყო ოსკარისა და ოქროს გლობუსის ჯილდოებზე.

## ფილმოგრაფია
## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* 

კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები
კატეგორია:დაბადებული 25 იანვარი
კატეგორია:დაბადებული 1901
კატეგორია:გარდაცვლილი 5 ივლისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1991
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები
კატეგორია:ჰოლივუდის დიდების ხეივანი
რაფა ჯორდა

**რაფელ „რაფა“ ჯორდა რუის დე ასინი** (; დ. 1 იანვარი, 1984, სანტა-პერპეტუა-დე-მოგოდა) — ესპანელი ფეხბურთელი, თბილისის „დინამოს“ თავდამსხმელი.

## კარიერა 
### საკლუბო 
კარიერა დაიწყო საფეხბურთო კლუბ „დამის“ ახალგაზრდულ გუნდში 2000-01 წლების სეზონში, შემდეგი სეზონი გაატარა „ვალენსიის“ ახალგაზრდულ გუნდში, ხოლო 2002-03 წლების სეზონი „ნუმანსიაში“.

პროფესიონალური კარიერა დაიწყო 2003-04 წლების სეზონში „ნუმანსია ბ“-ში, რომელიც ესპანეთის მეოთხე დივიზიონში გამოდიოდა. შემდეგ 2004-05 წლების სეზოში იჯარის წესით იმყოფებოდა მესამე დივიზიონის კლუბ „პერალტაში“. წარმატებული სეზონის შემდეგ დაბრუნდა „ნუმანსიაში“, რომელთან ერთადაც 3 მატჩი ჩაატარა პრიმერა დივიზიონში და განაგრძო მთავარ გუნდში თამაში. 2005-06 წლების სეზონის ზამთრის სატრანსფერო ფანჯრისას იჯარის წესით გადავიდა „ბენიდორმში“. 2008 წელს კარიერა „ნუმანსია“ დატოვა და კარიერა „ალიკანტეში“ განაგრძო. 2008-09 წლების სეზონში ჩაატარა 13 მატჩი და შეძო 2 გოლის გატანა. შემდეგ წელს გადავიდა იგივე ქალაქის კლუბ „ერკულესში“, მაგრამ ახალი კლუბის მაისურით არც ერთი მატჩი არ ჩაუტარებია. 

2010 წლის 27 იანვარს კონტრაქტი გააფორმა „ლევანტესთან“. მისი დებიუტი შედგა 30 იანვარს „ვილიარეალის“ მეორე გუნდის წინააღმდეგ, ჯორდა მოედანზე 65-ე წუთზე შევიდა და ბოლო წუთზე გამარჯვების გოლის გატანა შეძლო.

2012 წლის თებერვალში ჩინეთის სუპერლიგის კლუბ „გუიჯოუ ჟენჰესთან“ გააფორმა 3 წლიანი კონტრაქტი. 

2014 წლის იანვარში შეუერთდა იტალიურ „სიენას“, სადაც 10 მატჩში 2 გოლის გატანა შეძლო, 13 მატჩკი კი სათადარიგოთა შორის გაატარა. ამავე წლის ივნისიდან თბილისის „დინამოს“ ფეხბურთელია.

### სანაკრებო 
კატალონიის ნაკრებში ჩატარებული აქვს ერთი მატჩი.

## ტიტულები 
* სეგუნდა დივიზიონი ჩემპიონი: 2007/2008
* ჩინეთის თასი გამარჯვებული: 2013
* ჩინეთის თასი ფინალისტი: 2012

## რესურსები ინტერნეტში 
* პროფილი Transfermarkt-ზე 
* პროფილი Soccerway-ზე  
* პროფილი Bdfutbol-ზე 
* რაფა ჯორდას ოფიციალური საიტი  
* პროფილი დინამოს ოფიციალურ საიტზე 

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1984
კატეგორია:ესპანელი ფეხბურთელები
კატეგორია:ნუმანსიის ფეხბურთელები
კატეგორია:ბენიდორმის ფეხბურთელები
კატეგორია:ერკულესის ფეხბურთელები
კატეგორია:ლევანტეს ფეხბურთელები
კატეგორია:სიენის ფეხბურთელები
კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები
კატეგორია:დაბადებული 1 იანვარი
კატეგორია:ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ჯოზეფ რუტენბერგი

**ჯოზეფ რუტენბერგი** (; დ. 4 ივლისი, 1889, სანქტ-პეტერბურგი — გ. 1 მაისი, 1983, ლოს-ანჯელესი) — რუსეთში დაბადებული ამერიკელი-ებრაელი კინოოპერატორი და ფოტოჟურნალისტი. ათჯერ იყო ნომინირებული ოსკარზე და ოთხჯერ მოიგო ის, აგრეთვე მიღებული აქვს ერთი ოქროს გლობუსი.

## ფილმოგრაფია
## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* 

კატეგორია:ამერიკელი კინოოპერატორები
კატეგორია:დაბადებული 4 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1889
კატეგორია:გარდაცვლილი  1 მაისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1983
კატეგორია:ამერიკელი ებრაელები
სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

**სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები** —  აზიის ფეხბურთის კონფედერაციისა და ფიფა-ს წევრი საფეხბურთო ნაკრები. გუნდი არის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული აზიის ნაკრებთა შორის, მსოფლიო ჩემპიონატზე ზედიზედ 8-ჯერ აქვს მიღებული მონაწილეობა, ხოლო ჯამში 9-ჯერ. მიუხედავად იმისა, რომ ხუთი მსოფლიო ჩემპიონატის მატჩები ჩაატარეს მოგების გარეშე, სამხრეთ კორეის ნაკრები იყო პირველი აზიიდან, რომელმაც შეძლო ნახევარფინალში გასვლა 2002 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე. 2010 წლის ჩემპიონატზე შეძლეს 1/16 ფინალში გასვლა. აზიის თასის პირველ ორ გათამაშებაში, 1956 და 1960 წლებში სამხრეთ კორეა გახდა ჩემპიონი, მას შემდეგ ეს ტიტული არ მოუპოვებიათ.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Korea Football Association   
* South Korea Red Devils 
* South Korea (Korea Republic) FIFA  
* ROKfootball - News, info and features on Korean football 

კატეგორია:აზიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები
გერმანული შპიცი

**გერმანული შპიცი** () — ძაღლის ჯიში, რომელიც გამოყვანილია გერმანიაში XVII საუკუნეში.

გერმანული შპიცი, შესაძლოა არის შპიცისმაგვარი მეცხვარე ძაღლების შთამომავალი, რომლებიც ევროპაში ვიკინგებს ჩამოყვნენ. გერმანულ ლიტერატურაში გერმანული შპიცის მსგავსი ძაღლი ნახსენებია უკვე 1540 წლიდან. გერმანული შპიცის ყველა ნაირსახეობას ერთნაირი აღნაგობა აქვს და მხოლოდ ზომით და შეფერილობით განსხვავდება. დიდი შპიცი შეიძლება იყოს თეთრი, ყავისფერი ან შავი, მაშინ, როდესაც მის პატარა ნათესავებს მრავალნაირი შეფერილობა აქვთ. დღესდღეობით ეს კარგად ცნობილი ჯიში (მიუხედავად იმისა რომ მათი რაოდენობა სამშობლოში მცირდება) ევროპის უმეტეს ქვეყნებში გვხვდება.

გერმანული შპიცები (კეესჰონდის გარდა) შეიძლება იყოს სამი ზომის: დიდი, პატარა, საშუალო. დიდი და პატარა შპიცები ყოველთვის კომპანიონები იყვნენ, მაშინ, როდესაც უფრო გავრცელებული საშუალო ზომის ძაღლები გლეხების ეზოში ასრულებდნენ თავის მოვალეობებს. ბოლო დროს ამ ძაღლების პოპულარობა შემცირდა. ეს აიხსნება იმით, რომ შპიცებს სჭირდებათ მეტი ყურადღება, ვიდრე სხვა ჯიშის ძაღლებს, განსაკუთრებით მათ ბალანს მუდმივი მოვლა სჭირდება.

საუბედუროდ, ამ ჯიშის უმეტეს წარმომადგენელს არ უყვარს, როდესაც ბალანს ვარცხნიან, ზოგიერთი მათგანი ვერ ეგუება სხვა ძაღლებს და ადამიანებს. ბევრი მოდარაჯე ძაღლისგან განსხვავებით, გერმანული შპიცი ძნელად იწვრთნება. თუმცა ეს დახვეწილი და თავდაჯერებული ძაღლი ძალიან კარგად გამოიყურება გამოფენებზე და თუ კარგად გაწვრთნით, მისგან კარგი მეგობარი დგება. გერმანული შპიცი ვერ ეგუება სიცხეს. ადვილად ეგუება ქალაქის პირობებში ცხოვრებას და სიცივეს, კარგი მოდარაჯეა. აქვს კომპაქტური, სამკუთხა ყურები, გრძელი, ხშირი, საკმაოდ უხეში ბალანი. თვალების ზომა სხეულის პროპორციულია.

## რესურსები ინტერნეტში
* გერმანული შპიცი  

კატეგორია:შპიცები
კატეგორია:გერმანული წარმოშობის ძაღლის ჯიშები
ოსკარის 32-ე დაჯილდოება

**ოსკარის 32-ე დაჯილდოების ცერემონია** — საუკეთესო ფილმებისა და კინოხელოვანების რიგით 32-ე დაჯილდოება კინემატოგრაფიულ ხელოვნებათა და მეცნიერებათა აკადემიის პრემიით.

## ლაურეატები
კატეგორია:ოსკარის დაჯილდოების ცერემონიები
აბრიტუსის ბრძოლა

**აბრიტუსის ბრძოლა** — რომის იმპერიისა და გუთების ბრძოლა. გაიმართა 251 წლის 1 ივლისს რომის პროვინცია მეზიაში (თანამედროვე რაზგრადი, ბულგარეთი). რომაელთა არმიას მეთაურობდა იმპერატორი დეციუსი და მისი შვილი ჰერენიუს ეტრუსკუსი, ხოლო გუთების ჯარს მეფე კნივა. ბრძოლაში დამაჯერებელ გამარჯვებას გუთებმა მიაღწიეს, იმპერატორი და მისი შვილი ბრძოლაში დაიღუპნენ. დეციუსი იყო პირველი იმპერატორი, რომელიც ბრძოლაში გარდაიცვალა მტრის ხელით. ომის შედეგად გაიზარდა სამხედრო და პოლიტიკური არასტაბილურობა, თუმცა კრიზისის ნიშნები წინა ათწლეულიდან გაჩნდა.

## ლიტერატურა 
* Aurelius Victor, *De Caesaribus*, par. 29.4-5 in *Liber de Caesaribus of Sextus Aurelius Victor*, critical edition by H. W. Bird, Liverpool University Press, 1994, ISBN 0-85323-218-0
* Dexippus, *Scythica*, (fragments of a lost work which is the main known source of all later Roman and Byzantine historians and chronographers), in *Die Fragmente der griechischen Historiker*, entry 100, ed. Felix Jacoby, Brill Academic Publishing, 2001
* George Syncellus, *Chronographia* (), in *Corpus Scriptorum Historiae Byzantinae*, ed. Dindorf, Weber, Bohn, 1829
* Jordanes, *Getica*, par. 101-103 from *The Gothic History of Jordanes* (English Version), ed. Charles C. Mierow, Arx Publishing, 2006, ISBN 1-889758-77-9

კატეგორია:რომის იმპერიის ბრძოლები
კატეგორია:III საუკუნის ბრძოლები
კატეგორია:251 წლის ბრძოლები
აიშე ჰიუმაშაჰ სულთანი

**აიშე ჰიუმაშაჰ ჰანიმ სულთანი** ( დ. 1541 — გ. 1594) — დამატი რუსტემ-ფაშასა და მიჰრიმაჰ სულთანის ერთადერთი ქალიშვილი და უფროსი შვილი. სულთან სულეიმანისა და ჰასეკი ჰიურემ სულთნის შვილიშვილი.

## ბიოგრაფია
აიშე ჰიუმაშაჰი დაიბადა სტამბოლში სულთან სულეიმანის საყვარელი ქალიშვილის მიჰრიმაჰ სულთნისა და დიდი ვეზირის რუსტემ ფაშას ოჯახში. აიშე ჰიუმაშაჰმა მიიღი უმაღლესი განათლება. ამასთან ერთად იგი გატაცებული იყო პოეზიით.

1561 წელს აიშე ჰიუმაშაჰი დაქორწინდა მომავალ დიდ ვეზირზე სემიზ აჰმედ-ფაშაზე (1492-1580). ქორწინებიდან მას ეყოლა ოთხი ვაჟი და ორი ქალიშვილი. პირველი ქმრის გარდაცვალების შემდეგ აიშე ჰიუმაშაჰი დაქორწინდა ნიშანჯი ფერიდუნ ბეიზე, მაგრამ ქორწინებიდან ერთი წლის შემდეგ ფაშა გარდაიცვალა. 1590 წელს აიშე ჰიუმაშაჰი მესამეჯერ დაქორწინდა აზიზ მაჰმუდ ხუდაი ეფენდიზე.

## გარდაცვალება
სიკვდილამდე ცოტა ხნით ადრე ის შვილებთან ერთად წმინდა ადგილებში სალოცავად წავიდა და დაბრუნების შემდეგ აიშე ჰიუმაშაჰი თავისივე სასახლეში, უსქუდარში გარდაიცვალა. აიშე ჰიუმაშაჰი დაკრძალეს მისი მესამე ქმრის აზიზ მაჰმუდ ხუდაის კომპლექსში.

## ქველმოქმედება
აიშე ჰიუმაშაჰი, დედამისთან ერთად გახდა მამამისის ქონების მემკვიდრე და სათავეში ჩაუდგა მის საქველმოქმედო ფონდს.

## რესურსები ინტერნეტში
* მიჰრიმაჰ სულთნის ქალიშვილი — აიშე ჰიუმაშაჰი 

## სქოლიო 
კატეგორია:ოსმანების დინასტია
კატეგორია:დაბადებული 1541
კატეგორია:გარდაცვლილი 1594
კატეგორია:სტამბოლში დაბადებულები
დორილეის ბრძოლა (მრავალმნიშვნელოვანი)

ტერმინი **დორილეის ბრძოლა** შეიძლება აღნიშნავდეს:

* დორილეის ბრძოლა (1097)  
* დორილეის ბრძოლა (1147)
დორილეის ბრძოლა

**დორილეის ბრძოლა** — გაიმართა 1097 წლის 1 ივლისს ევროპელ ჯვაროსნებსა და რუმის სასულთნოს სულთნის ქილიჩ-არსლან I-ისა  და კაპადოკიის ემირის დანიშმენდ გაზის გაერთიანებულ არმიებს შორის. დასრულდა ჯვაროსნების გამარჯვებით. დორიელის ბრძოლას პირველი ჯვაროსნული ლაშქრობისათვის ჰქონდა დიდი მნიშვნელობა. 

ჯვაროსნებმა მთლიანად გაანადგურეს ქილიჩ-არსლანის არმია და ხელში ჩაიგდო მისი მთელი ალაფი. დორილეაში გამარჯვების შემდეგ ჯვაროსნებს პრაქტიკულად გზა გაეხსნათ ანტიოქიისკენ. ბრძოლის შედეგები მნიშვნელოვანი აღმოჩნდა ბიზანტიის იმპერატორ ალექსი I კომნენოსისთვისაც. მან დაიბრუნა და იმპერიის მმართველობას დაუქვემდებარა თურქ-სელჩუკების მიერ წართმეული ტერიტორიები. 

## ლიტერატურა 
*Hans E. Mayer, *The Crusades*. Oxford, 1965.
*Raymond of Aguilers, *Historia francorum qui ceperunt Jerusalem*
*Jonathan Riley-Smith, *The First Crusade and the Idea of Crusading*. Philadelphia, 1999.
*Steven Runciman, *The First Crusaders, 1095&ndash;1131*. Cambridge University Press, 1951.
* Kenneth Setton, ed., *A History of the Crusades.* Madison, 1969&ndash;1989.(available online ).
* John France, *Victory in the East: A Military History of the First Crusade*, Cambridge University Press, 1996.
* John France, *The Crusades And The Expansion Of Catholic Christendom, 1000&ndash;1714*, Routledge, 2005.
* Matthew Bennett, *The Hutchinson Dictionary of Ancient & Medieval Warfare*, Helicon Publishing Ltd, 1998.

კატეგორია:XI საუკუნის ბრძოლები
კატეგორია:პირველი ჯვაროსნული ლაშქრობის ბრძოლები
კატეგორია:1097 წლის ბრძოლები
ბოემონდ I

**ბოემონდ I** (დ. 1054 —  გ. 17 მარტი,  1111)— ტარანტოს სამთავროს პირველი მთავარი  1088 წლიდან, ანტიოქიის პირველი მთავარი 1098 წლიდან. პირველი ჯვაროსნული ლაშქრობის ერთ-ერთი სულისჩამდგმელი. წარმოშობით იყო ნორმანი, ჰოტვილების ოჯახის წარმომადგენელი. რობერტ გუისკარის შვილი, სიცილიის სამეფოს მეფის როჯერ II-ის ბიძაშვილი.

## ლიტერატურა 
* 
*Ghisalberti, Albert M. (ed) *Dizionario Biografico degli Italiani*. Rome.

კატეგორია:ანტიოქიის მთავრები
კატეგორია:დაბადებული 1054
კატეგორია:გარდაცვლილი 17 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1111
ვინსენტ მინელი

**ვინსენტ მინელი** (; დ. 28 თებერვალი, 1903, ჩიკაგო — გ. 25 ივლისი, 1986, ბევერლი-ჰილზი) — ამერიკელი კინოსა და თეატრის რეჟისორი. გადაღებული აქვს რამდენიმე კლასიკად ქცეული ფილმი, უმეტესად მიუზიკლები, კომედიები და მელოდრამები.

## ფილმოგრაფია 
* 1949 - მადამ ბოვარი *(Madame Bovary)*
* 1950 - პატარძლის მამა *(Father of the Bride)*
* 1951 - ამერიკელი პარიზში *(An American in Paris)*
* 1952 - ბოროტი და მზეთუნახავი *(The Bad and the Beautiful)*
* 1954 - ბრიგადუნი *(Brigadoon)*
* 1958 - ჟიჟი *(Gigi)*

## რესურსები ინტერნეტში 
*Senses of Cinema: Great Directors Critical Database
*

კატეგორია:ამერიკელი კინორეჟისორები
კატეგორია:დაბადებული 28 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1903
კატეგორია:გარდაცვლილი 25 ივლისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1986
კატეგორია:ოსკარის მფლობელი კინორეჟისორები
კატეგორია:ჰოლივუდის დიდების ხეივანი
ზაგანოს-ფაშა

**ზაგანოს-ფაშა**  — ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირი 1453-1456 წლებში, სულთან მეჰმედ II-ის დროს.

## ბიოგრაფია 
მისი ზუსტი წარმომავლობა უცნობია. ერთ-ერთი წყაროს მიხედვით ალბანელია, მეორე წყარო კი მას ბერძენად მიიჩნევს. არის ვერსიაც, რომ ისლამის მიღებამდე იგი კათოლიკე იყო. 

## ლიტერატურა 
* J. R. Melville Jones, *The Siege of Constantinople 1453: Seven Contemporary Accounts*, Hakkert, 1973, p. 7: "Zagan Pasha"
*Ellis Goldberg, Reşat Kasaba, Joel S. Migdal, "Rules and rights in the Middle East" (1993), p. 153
*
*
*

## სქოლიო
კატეგორია:ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირები
დიეგო გოდინი

**დიეგო რობერტო გოდინ ლეალი** (; დ. 16 თებერვალი, 1986, როსარიო) — ურუგვაელი ფეხბურთელი, ურუგვაის ეროვნული ნაკრების კაპიტანი წლების განმავლობაში. თამაშობდა ცენტრალური მცველის პოზიციაზე. ესპანეთის ჩემპიონი და ესპანეთის თასის მფლობელი, უეფა-ს ევროპის ლიგის თასის ორგზის და ევროპის სუპერთასის სამგზის მფლობელი მადრიდის „ატლეტიკოს“ შემადგენლობაში.

## სანაკრებო სტატისტიკა
## მიღწევები
### საკლუბო
;  ატლეტიკო მადრიდი
* ლა ლიგა (1): 2013–14
* ესპანეთის თასი (1): 2012–13
* ესპანეთის სუპერთასი (1): 2014
* უეფა-ს ევროპის ლიგა (2): 2011–12, 2017–18
* უეფა-ს სუპერთასი (3): 2010, 2012, 2018
* უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის *ფინალისტი*: 2013–14, 2015–16

### სანაკრებო
;  ურუგვაი 
* კოპა ამერიკა: 2011

### ინდივიდუალური
* ლა ლიგის თვის მოთამაშე: აპრილი 2014, მაისი 2014
* ლა ლიგის სეზონის გუნდი: 2013–14, 2015–16
* უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის სეზონის ნაკრები: 2013–14, 2015–16, 2016–17
* უეფა-ს წლის გუნდი: 2014
* უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის ჯგუფური ეტაპის გუნდი: 2015
* ლა ლიგის საუკეთესო მცველი: 2015–16
* უეფა-ს ლა ლიგის სეზონის გუნდი: 2015–16
* ევროპული სპორტული მედიის წლის გუნდი: 2015–16
* უეფა-ს ევროპა ლიგის სეზონის ნაკრები: 2017–18
* მსოფლიო ჩემპიონატის ოცნების გუნდი: 2018
* IFFHS-ის მსოფლიო ნაკრები: 2018

## რესურსები ინტერნეტში 
* პროფილი ატლეტიკოს ოფიციალურ საიტზე 
* Soccerway · Transfermarkt 

კატეგორია:დაბადებული 16 თებერვალი
კატეგორია:დაბადებული 1986
კატეგორია:ფრანგი ურუგვაელები
კატეგორია:ურუგვაელი ფეხბურთელები
კატეგორია:2015 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები
კატეგორია:ურუგვაის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები
კატეგორია:ვილიარეალის ფეხბურთელები
კატეგორია:ატლეტიკო მადრიდის ფეხბურთელები
კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები
კატეგორია:ურუგვაის ნაკრების ფეხბურთელები
კატეგორია:მილანის ინტერის ფეხბურთელები
კატეგორია:კალიარის ფეხბურთელები
კატეგორია:2007 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები
კატეგორია:კოპა ამერიკის გამარჯვებული ფეხბურთელები
კატეგორია:2010 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:2011 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები
კატეგორია:2013 წლის ფიფა-ს კონფედერაციის თასის ფეხბურთელები
კატეგორია:2019 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები
კატეგორია:უეფა-ს ევროპა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები
კატეგორია:2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:2018 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ფრიდრიხსჰაფენი

**ფრიდრიხსჰაფენი** (, ) — ქალაქი გერმანიაში, ბადენ-ვიურტემბერგის ფედერალურ მხარეში. მდებარეობს ბოდენის ტბის ჩრდილოეთ სანაპიროზე, შვეიცარიისა და ავსტრიის საზღვართან ახლოს.  

ქალაქი დაარსდა 1811 წელს ვიურტემბერგის სამეფოს შემადგენლობაში. სახელი ეწოდა ვიურტემბერგის მეფის ფრიდრიხ I-ის პატივსაცემად. 1900 წელს ქალაქთან, ბოდენის ტბაზე განხორციელდა ცეპელინით პირველი გაფრენა. 

ქალაქი ყოველწლიურად მასპინძლობს რადიომოყვარულთა საერთაშორისო გამოფენას. 

## რესურსები ინტერნეტში 
* ქალაქის ოფიციალური საიტი

კატეგორია:ბადენ-ვიურტემბერგის ქალაქები
სტივ ფოსეტი

250px|მინიატიურა|სტივ ფოსეტი
**სტივ ფოსეტი** (; დ. 22 აპრილი, 1944, ჯექსონი, ტენესი — გ. 3 სექტემბერი, 2007, კალიფორნია) — ამერიკელი ბიზნესმენი, ჰაერნაოსანი, იახტსმენი. ავიასამშენებლო ფირმა Scaled Composites-ის თანამფლობელი.  ცნობილია თავისი მრავალრიცხოვანი მოგზაურობებით და რეკორდებით ჰაერნაოსნობაში და ცურვაში. მან აღნიშნულ დისციპლინებში დაამყარა 116 მსოფლიო რეკორდი. 2002 წელს 58 წლის ასაკში პირველმა შემოუფრინა დედამიწას საჰაერო ბურთით. დაიღუპა 2007 წლის 3 სექტემბერს ერთძრავიანი თვითმფრინავის კატასტროფის შედეგად.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ოფიციალური საიტი
* Стив Фоссетт. Путешественник и рекордсмен

კატეგორია:ამერიკელი ბიზნესმენები
კატეგორია:დაბადებული  22 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1944
კატეგორია:გარდაცვლილი 3 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2007
ჩემი მფარველი ანგელოზი

**ჩემი მფარველი ანგელოზი** () — რეჟისორ ნიკ კასავეტესის 2009 წლის ფილმი. ფილმი ლეიკემიით დაავადებული გოგონას დონორ დას ეხება. ის ხელოვნურად ჩასახეს მხოლოდ იმისათვის, რომ შეუნარჩუნოს დას სიცოცხლე.

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* 
* 
* 
* ჩემი მფარველი ანგელოზი - საუნდტრეკი 

კატეგორია:2009 წლის ფილმები
კატეგორია:ამერიკული ფილმები
კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები
კატეგორია:რომანებზე დაფუძნებული ფილმები
კატეგორია:ნიკ კასავეტესის ფილმები
სამოქალაქო უფლებების აქტი (1964)

250px|მინიატიურა|1964 წლის სამოქალაქო უფლებების აქტის პირველი გვერდი
**სამოქალაქო უფლებების აქტი** — აშშ-ის კანონმდებლობის ერთ-ერთი ღირსშესანიშნავი აქტი, რომელმაც კანონგარეშედ გამოაცხადა დისკრიმინაცია რასის, კანის ფერის, რელიგიის, სქესის ან ეროვნული წარმოშობის მიხედვით.

გაუქმდა არათანაბარი საარჩევნო უფლბები, რასობრივი სეგრეგაცია სკოლებში. სამოქალაქო უფლებების აქტს ხელი მოაწერა აშშ-ის პრეზიდენტმა ლინდონ ჯონსონმა თეთრ სახლში 1964 წლის 2 ივლისს.

## რესურსები ინტერნეტში 
*Civil Rights bill. 
*Major Features of the Civil Rights Act of 1964 and A Case History: The 1964 Civil Rights Act  as provided by The Dirksen Center
*Text of Civil Rights Act of 1964 – Title VII – 42 US Code Chapter 21 (Employment Discrimination) 
*Martin Luther King's famous "I Have a Dream" speech, plus background including Civil Rights bill. 

კატეგორია:აშშ-ის ისტორია
გეორგიოს სამარასი

**გეორგიოს სამარასი** ( დ. 21 თებერვალი, 1985, ჰერაკლიონი)— ბერძენი ფეხბურთელი, საბერძნეთის ეროვნული ნაკრების წევრი. ამჟამად არის თავისუფალი აგენტი. მონაწილეობა აქვს მიღებული ევროპის ორ და მსოფლიოს ორ ჩემპიონატზე. 

## რესურსები ინტერნეტში 
*
*

კატეგორია:დაბადებული 1985
კატეგორია:ბერძენი ფეხბურთელები
კატეგორია:მანჩესტერ სიტის ფეხბურთელები
კატეგორია:2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:დაბადებული 21 თებერვალი
კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ურუხი

**ურუხი** (ზემოთში — **ხარვესი**) (, ) — მდინარე ჩრდილოეთ კავკასიაში, მდინარე თერგის მარცხენა შენაკადი. სიგრძე  104 კმ, აუზის ფართობი 1280 კმ². სათავე აქვს კავკასიონის მთავარ წყალგამყოფ ქედზე. უმთავრესად საზრდოობს მყინვარისა და თოვლის წყლით, წყალდიდობა იცის წლის თბილ დროს. წყალმცირეა ზამთარში. წყლის საშუალო ხარჯი შესართავიდან 50 კმ-ზე 20,2 მ³/წმ. გაყინულია დეკემბრიდან მარტამდე. ხე-ტყის დაცურება. იყენებენ სარწყავად.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ყაბარდო-ბალყარეთის მდინარეები
კატეგორია:ჩრდილოეთ ოსეთის მდინარეები
კატეგორია:თერგის შენაკადები
აკიტა-ინუ

**აკიტა-ინუ** () — ძაღლის ჯიში, რომელიც გამოყვანილია იაპონიაში XVII საუკუნეში.

იაპონურ ძაღლებს შორის უმსხვილესი აკიტა ოდესღაც ძაღლების ბრძოლისთვის იქნა გამოყვანილი. როდესაც სპორტის ამ სახეობამ პოპულარობა დაკარგა, მისი გამოყენება ნადირობისას დაიწყეს. მიუხედავად იმისა, რომ 1930-იან წლებში აკიტების რაოდენობა შემცირდა და ჯიში პრაქტიკულად ამოწყდა, იაპონური ჯიშების გადარჩენის საზოგადოების ჩამოყალიბების შემდეგ, ამ ჯიშის გადარჩენა უზრუნველყოფილია. იაპონური ჯიშების კლასიფიკაცია ზომის მიხედვით ხდება — დიდი (აკიტა), საშუალო (შიკა) და პატარა (შიბა). მიუხედავად იმისა, რომ არსებობს საშუალო ზომის მრავალი ჯიში, დიდი მხოლოდ ერთია — აკიტა. ეს ლამაზი მედიდური მანერების მქონე ძაღლი წარმოშობით კუნძულ ჰონსიუს ჩრდილოეთ პროვინცია აკიტადანაა. უმეტესობას გაწონასწორებული ხასიათი აქვს, თუმცა ზოგიერთის მორჯულება ძალიან ძნელია.

აკიტას არ სჩვევია საკუთარი ემოციების ღიად გამოხატვა, ახასიათებს თავშეკავებულობა, ამიტომ მათი გაწვრთნა დამღლელია. სხვა ჯიშებთან შედარებით აკიტას უყვარს ძაღლების ჩხუბის გამოწვევა. კარგად გაწვრთნილი აკიტა შესანიშნავი კომპანიონი და მოდარაჯეა. აკიტა ძნელად ეგუება სხვა ძაღლებს და ბავშვებს, კარგად იტანს სიცივეს, ბეწვი უხეში აქვს და განსაკუთრებული მოვლა სჭირდება, ბალნის შეფერილობა მრავალნაირია. ყურები მცირე ზომისაა, მკვრივი, სამკუთხა. საკმაოდ პატარა თვალები მუქი-ყავისფერია, მაგარი, ძლიერი კუდი ზურგისკენაა გადახრილი.

## რესურსები ინტერნეტში
* აკიტა-ინუ 

კატეგორია:შპიცები
კატეგორია:იაპონური წარმოშობის ძაღლის ჯიშები
ფარიდ მონდრაგონი

**ფარიდ მონდრაგონი** (; დ. 21 ივნისი, 1971, კალი) — კოლუმბიელი ფეხბურთელი, ამპლუით მეკარე. მონაწილეობა აქვს მიღებული სამ მსოფლიო ჩემპიონატზე: 1994, 1998 და 2014 წლებში. 2014 წლის მსოფლიო თასზე, 43 წლის და სამი დღის მონდრაგონი, 24 ივნისს იაპონიის ნაკრების წინააღმდეგ მატჩში შეცვლაზე შევიდა ძირითადი მეკარე დავიდ ოსპინას ნაცვლად და გახდა ყველაზე ხნიერი ფეხბურთელი მსოფლიო ჩემპიონატების ისტორიაში.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Argentine Primera statistics 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 21 ივნისი
კატეგორია:დაბადებული 1971
კატეგორია:კოლომბიელი ფეხბურთელები
კატეგორია:არგენტინის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები
კატეგორია:არხენტინოს ჯუნიორსის ფეხბურთელები
კატეგორია:ინდეპენდიენტეს ფეხბურთელები
კატეგორია:ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები
კატეგორია:რეალ სარაგოსას ფეხბურთელები
კატეგორია:თურქეთის საფეხბურთო სუპერლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:გალათასარაის ფეხბურთელები
კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები
კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:მეორე ბუნდესლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:კიოლნის ფეხბურთელები
კატეგორია:MLS-ის ფეხბურთელები
კატეგორია:1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:1997 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები
კატეგორია:1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:2003 წლის კონკაკაფის ოქროს თასის ფეხბურთელები
კატეგორია:2005 წლის კონკაკაფის ოქროს თასის ფეხბურთელები
კატეგორია:2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ურცი

**ურცი** ()  — მცენარეთა გვარი ტუჩოსანთა ოჯახისა. მრავალწლოვანი ან ერთწლოვანი ბალახებია. მათი წვრილი ყვავილები შეკრებილია თავაკისებრ ან თავთავისებრ ყვავილედებად. 

30-მდე სახეობა გავრცელებულია ხმელთაშუაზღვისპირეთიდან ცენტრალურ აზიამდე.  საქართველოში გვხვდება 7 სახეობა, მათგან 3 საქართველოს ენდემია: Ziziphora woronowii იზრდება აფხაზეთში, ალპურ სარტყელში, კირქვიანებზე; Ziziphora subnivalis — სამხრეთ ოსეთში, ალპური სარტყლის ქვიან ჩამონაზვავებზე; Ziziphora stenophylla — ქიზიყში (შირაქი), მთის ქვედა სარტყელში მშრალ ფერდობებზე.  ამ გვარის თითქმის ყველა სახეობა ეთერზეთოვანი მცენარეა.

## ლიტერატურა
კატეგორია:ტუჩოსანნი
ურწყავი (მრავალმნიშვნელოვანი)

**ურწყავი** შეიძლება აღნიშნავდეს:
* ურწყავი  — მიწები, რომლებზეც მოურწყავად მოჰყავთ სასოფლო-სამეურნეო კულტურები.
*ურწყავი — ისტორიული სოფელი სამხრეთ საქართველოში.
გოგონა, რომელსაც შეაწყვეტინეს (ფილმი)

**გოგონა, რომელსაც შეაწყვეტინეს** () — 1999 წლის დრამატული ფილმი. ფილმი მოგვითხრობს ფსიქიკური აშლილობის მქონე პაციენტ სუზანა კეისენის ამბავს და წარმოადგენს კეისენისვე  ამავე სახელწოდების ავტობიოგრაფიული წიგნის ეკრანიზაციას. ანჯელინა ჯოლიმ შესრულებული მეორეხარისხოვანი როლისთვის მიიღო ოსკარისა და ოქროს გლობუსისა და კინომსახიობთა გილდიის ჯილდოები.

## სიუჟეტი 
მოქმედება ვითარდება 1960-იან წლებში. სუზანა კეისენს ფსიქიკური აშლილობის დიაგნოზს დაუსვამენ და გოგონა აღმოჩნდება დახურულ ფსიქიატრიულ დაწესებულებაში. კეისენი სამკურნალოდ ნებაყოფლობით წავა, თუმცა ფსიქიატრიულის დატოვება უკვე მის ნებაზე აღარ არის დამოკიდებული. იქ გაიცნობს სოციოპათ ლისა როუს, რომელიც უკვე რვა წელია, ამავე დაწესებულების პაციენტია და მუდმივად გაქცევას ცდილობს.

## როლებში 
* უინონა რაიდერი - სუზანა კეისენი 
* ანჯელინა ჯოლი - ლისა როუ
* ბრიტანი მერფი - დეიზი რენდონი 
* კლეა დიუვალი - ჯორჯინა ტასკინი 
* ელიზაბეთ მოსი - პოლი კლარკი
* ანჯელა ბეტისი - ჯანეტ ვებერი  
* ჯილიან არმენანტე - სინტია კროულსი  
* ვუპი გოლდბერგი - ვალერი ოუენსი  
* ჯეფრი ტემბორი - დოქტორი მელვინ პოტსი 
* ვანესა რედგრეივი - დოქტორი სონია ვიკი 
* ჯერედ ლეტო - ტობი ჯეიკობსი

## ჯილდოები
* ოსკარი საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის მეორეხარისხოვან როლში: ანჯელინა ჯოლი
* ოქროს გლობუსი საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის მეორეხარისხოვან როლში: ანჯელინა ჯოლი

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:ამერიკული ფილმები
კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები
კატეგორია:1999 წლის ფილმები
კატეგორია:ავტობიოგრაფიებზე დაფუძნებული ფილმები
კატეგორია:ჯეიმზ მანგოლდის ფილმები
ტიმ ბლეიკ ნელსონი

**ტიმ ბლეიკ ნელსონი** (; დ. 11 მაისი, 1964, ტულსა)  — ამერიკელი მსახიობი, რეჟისორი, მომღერალი და მწერალი. დაიბადა ებრაულ ოჯახში. მისი ოჯახი გაექცა ნაცისტებს მეორე მსოფლიო ომის დროს და 1941 წელს ემიგრირდა ამერიკაში.

## ფილმოგრაფია
## რესურსები ინტერნეტში 
*     

კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები
კატეგორია:დაბადებული  11 მაისი
კატეგორია:დაბადებული 1964
კატეგორია:ამერიკელი ებრაელები
კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
დაგლას ვიკი

**დაგლას ვიკი** (; დ. 7 აპრილი, 1954) — ამერიკელი კინოპროდიუსერი. მის ნამუშევრებს შორის შედის ოსკაროსანი ფილმები „გლადიატორი“ და „გეიშას მემუარები“.

## ფილმოგრაფია
## რესურსები ინტერნეტში
*CuresNow  Organization co-founded by Douglas Wick

კატეგორია:ამერიკელი კინოპროდიუსერები
კატეგორია:დაბადებული 1954
კატეგორია:დაბადებული 7 აპრილი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ნიგერიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

**ნიგერიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები** — აფრიკის კონფედერაციისა და ფიფა-ს წევრი საფეხბურთო ნაკრები. ნაკრები იმყოფება ნიგერიის ფეხბურთის ფედერაციის კონტროლის ქვეშ. 1994 წლის აპრილში ფიფა-ს მსოფლიო ნაკრებების რეიტინგში დაიკავა მე-5 ადგილი, რაც საუკეთესო შედეგია აფრიკის ეროვნულ ნაკრებებს შორის. ნიგერია არის აფრიკის ერთა თასის 2013 წლის გამარჯვებული. ერთა თასი 3-ჯერ მოიგეს, ხოლო მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე სამჯერ შეძლეს მერვედფინალში გასვლა.

## რესურსები ინტერნეტში
* Kick Off Nigeria – ნიგერიის საფეხბურთო სიახლეები
* GreenEagles.org – Unofficial Database of The Super Eagles of Nigeria 
* RSSSF archive of results 1955–2008

კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები
ილაი უოლაკი

**ილაი უოლაკი** (; დ. 7 დეკემბერი, 1915, ბრუკლინი — გ.  24 ივნისი, 2014, ნიუ-იორკი) — ამერიკელი კინოს, თეატრისა და ტელევიზიის მსახიობი. უოლაკის კინოკარიერა დაიწყო ელია კაზანის ფილმში „თოჯინა“. უოლაკმა კარიერის მანძილზე არაერთი ბოროტი გმირის სახე შექმნა. სახელი გაითქვა სერჯო ლეონეს ფილმით „კარგი, ცუდი და ბოროტი”, აგრეთვე ჯონ სტარჯესის ვესტერნით „შესანიშნავი შვიდეული”. კინოში შეტანილი წვლილისთვის 2010 წელს უოლაკმა საპატიო ოსკარი მიიღო და გახდა ამ ჯილდოს მფლობელი ყველაზე ასაკოვანი ადამიანი.

## ფილმოგრაფია 
## რესურსები ინტერნეტში 
* 

კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები
კატეგორია:დაბადებული 7 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1915
კატეგორია:გარდაცვლილი 24 ივნისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2014
კატეგორია:ნიუ-იორკელები
კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით
ფატმა სულთანი (სელიმ I-ის ქალიშვილი)

**ფატმა სულთანი** (დ. 1500 — გ. 1570) — ოსმალეთის იმპერიის სულთნის სელიმ I-ის და აიშე ჰაფსა სულთნის ქალიშვილი. სულთან სულეიმანის, ჰატიჯე სულთნის, ბეიჰან სულთნის და შაჰ სულთნის და. სელიმ II-ს მამიდა. დაქორწინებული იყო დიდ ვეზირზე ქარა აჰმედ-ფაშაზე.

## ბიოგრაფია
ფატმა სულთანი დაქორწინებული იყო ქარა აჰმედ-ფაშაზე, რომელიც ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირი იყო 1553 წლიდან 1555 წლამდე. ფატმას ჰყავდა ქალიშვილი აიშე ნესლიშაჰ სულთანი, რომელიც სავარაუდოდ ქარა აჰმედ-ფაშაგან შეეძინა. 1555 წელს ქარა აჰემდ-ფაშა სულეიმან დიდებულის ბრძანებით სიკვდილით დასაჯეს. ცნობილია ის ფაქტიც, რომ ფატმა სულთანს ძალიან დიდ პატივს სცემდნენ იანიჩარები. ფატმა სულთანი დაკრძალულია ქმრის გვერდით ქარა აჰმედ-ფაშას სახელობის მეჩეთში. მის პატივსაცემად არქიტექტორმა მიმარ სინანმა 1575 წელს მეჩეთი ააშენა. გარკვეული დროის განმავლობაში მეჩეთი განადგურდა, მაგრამ 1971 წელს იგი აღადგინეს.

## სქოლიო 
კატეგორია:ოსმანების დინასტია
კატეგორია:დაბადებული 1500
კატეგორია:გარდაცვლილი 1570
სემიზ აჰმედ-ფაშა

**სემიზ აჰმედ-ფაშა** (დ. 1492 — გ. 1580) — ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირი (11 ოქტომბერი 1579 - 28 აპრილი 1580). რუტემ ფაშასა და მიჰრიმაჰ სულთნის ერთადერთი ქალიშვილის - აიშე ჰუმაშაჰ სულთნის მეუღლე.

## ბიოგრაფია
სემიზ აჰმედ-ფაშა დაიბადა 1492 წელს სავარაუდოდ ალბანეთში. სწავლობდა ენდერუნეში. იყო ანატოლიისა და რუმელიის გუბერნატორი. 1553 წელს მიიღო მონაწილეობა სპარსეთის ლაშქრობაში. 1561 წელს დაქორწინდა სულთან სულეიმან დიდებულის შვილიშვილზე აიშე ჰუმაშაჰ სულთანზე. ამ ქორწინებიდან მათ ეყოლათ: აბდურაჰმენი, მეჰმეთი, შეჰიდ მუსტაფა და ოსმანი.

1579 წელს სემიზ აჰემდ-ფაშა დაინიშნა დიდი ვეზირის თანამდებობაზე.

თანამედროვენი ამბობდნენ, რომ აჰმედ-ფაშა იყო ფრთხილი მებრძოლი, ჭირვეული, მაგრამ ნიჭიერი პოეტი. ამასთანავე იგი დაინტერესებული იყო ნადირობით.

1580 წელს სემიზ აჰმედ-ფაშა გარდაიცვალა. დაკრძალულია ედირნექაფის მიჰრიმაჰ სულთნის მეჩეთში.

## ლიტერატურა 
* Kuran, Aptullah. 1986. Mimar Sinan. Istanbul: Hürriyet Vakıf Yayınları, p.&nbsp;193–196.
* Gültekin, Gülbin. 1994. "Semsi Pasa Külliyesi." In Dünden Bugüne Istanbul Ansiklopedisi. Istanbul: Tarih Vakfi, VII, p.&nbsp;158–159.
* Necipoglu, Gülru. 2005. The Age of Sinan: Architectural Culture in the Ottoman Empire. London: Reaktion Books, p.&nbsp;452–498.

კატეგორია:ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირები
კატეგორია:დაბადებული 1492
კატეგორია:გარდაცვლილი 1580
შაჰ სულთანი

**შაჰ (შაჰ იუბან) სულთანი** — ოსმალეთის სულთნის სელიმ I იავუზისა და მისი პირველი ცოლის აიშე ჰაფსა სულთნის ქალიშვილი. ოსმალეთის სულთნის სულეიმან I-ის და.

## ბიოგრაფია
შაჰ სულთანი დაიბადა მანისაში, სადაც გაატარა მთელი თავისი ბავშვობა. 1523 წელს დაქორწინდა ლიუთფი-ფაშაზე. ამ ქორწინებიდან მათ ეყოლათ ორი ქალიშვილი — ესმეჰან ბაჰარნაზ სულთანი და ნელსიჰან სულთანი. 1539 წელს სულთან სულეიმანმა ლიუთფი-ფაშა სასახლის კარზე იხმო, მაშაინ,როდესაც დიდი ვეზირი აიას მეჰმედ-ფაშა ეპიდემიამ იმსხვერპლა. 1539 წლის 13 ივლისს ლიუთფი-ფაშა ოფიციალურად დაინიშნა დიდი ვეზირის პოსტზე და ეს პოსტი 1541 წლამდე შიენარჩუნა. 1541 წელს შაჰ სულთანი გაშორდა ქმარს, რის შედეგადაც ფაშა დიდი ვეზირის პოსტიდან მოხსნეს და დიდიმოტიკაში გაგზავნეს. 1556 წელს სტამბოლის რაოინ ეუპში მისი სახელობის მეჩეთი აშენდა არქიტექტორი მიმარ სინანის ხელმძღვანელობით. შაჰ სულთანი გარდაიცვალა 1572 წელს.

## სქოლიო 
კატეგორია:ოსმანების დინასტია
კატეგორია:გარდაცვლილი 1572
კატეგორია:დაბადებული 1509
კარგი, ცუდი, ბოროტი

**კარგი, ცუდი, ბოროტი** () — სერჯო ლეონეს დოლარების ტრილოგიის მესამე და ყველაზე ცნობილი ფილმი. ფილმის მთავარი გმირი, კაცი სახელის გარეშე, არის ტრილოგიის წინა ფილების „ერთი მუჭა დოლარისთვის“ (1964) და „რამდენიმე დოლარით მეტი“ (1965) მთავარი გმირი.

## სიუჟეტი
ფილმი მოგვითხრობს განძეულის სამ მაძიებელზე. მათ მეტსახელად კარგი, ცუდი და ბოროტი ჰქვიათ. „კარგი“ კანონით ძებნილთა დაკავებითა და დაბრუნებით შოულობს ფულს. „ცუდი“ ცივსისხლიანი და მიზანდასახული დაქირავებული მკვლელია, რომელსაც თანაგრძნობა არ გააჩნია. ტუკოს ანუ „ბოროტი“ ხარბი და უპრინციპოა და ხან კარგთან და ხან ცუდთან კრავს ალიანსს.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
* 
* 
* 
* 
* *The Good, the Bad, and the Ugly* Book 

კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები
კატეგორია:იტალიურენოვანი ფილმები
კატეგორია:1966 წლის ფილმები
კატეგორია:ვესტერნები
კატეგორია:იტალიური ფილმები
კატეგორია:სერჯო ლეონეს ფილმები
კატეგორია:დოლარების ტრილოგია
ადრიანოპოლის ბრძოლა (324)

**ადრიანოპოლის ბრძოლა** — რომის სამოქალაქო ომის პერიოდში მიმდინარე ბრძოლა. გაიმართა 324 წლის 3 ივლისს დასავლეთ რომაელ იმპერატორ კონსტანტინე დიდსა და აღმოსავლეთ რომაელ იმპერატორ ლიცინიუსს შორის. ბრძოლაში ლიცინიუსმა მძიმე მარცხი განიცადა. 

ადრიანოპოლის ბრძოლის შემდეგ კონსტანტინემ ალყაში მოაქცია ბიზანტიონი, ხოლო მისი შვილი კრისპუსი საზღვაო ძალებს ხელმძღვანელობდა და წყლიდან უტევდა ბიზანტიონს. საზღვაო ბრძოლაში გამარჯვების შემდეგ კრისპუსის არმია კონსტანტინეს ბითინიაში შეუერთდა. გაერთიანებული არმია ლიცინიუსს ხრიზოპოლისთან დაუპირისპირდა. კონსტანტინემ კვლავ დიდებულ წარმატებას მიაღწია.

## ლიტერატურა 
*Zosimus, *Historia nova*, English translation: R.T. Ridley, Zosimus: New History, Byzantina Australiensia 2, Canberra (1982).
*Grant, Michael (1993), *The Emperor Constantine*, London. ISBN 0-7538-0528-6
*Lieu, S.N.C and Montserrat, D. (Ed.s) (1996), *From Constantine to Julian*, London. ISBN 0-415-09336-8
*Odahl, C.M., (2004) *Constantine and the Christian Empire,* Routledge 2004. ISBN 0-415-17485-6

## სქოლიო 
კატეგორია:რომის იმპერიის ბრძოლები
ხუან სებასტიან ვერონი

**ხუან სებასტიან ვერონი** (; დ. 9 მარტი, 1975, ლა-პლატა) — არგენტინელი ვეტერანი ფეხბურთელი. თამაშობდა ნახევარმცველის პოზიციაზე. ასპარეზობდა არგენტინის, იტალიისა და ინგლისის ჩემპიონატებში. აქვს იტალიის მოქალაქეობა.

1998, 2002 და 2010 წლების მსოფლიო ჩემპიონატების მონაწილე არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების შემადგენლობაში.

### სანაკრებო კარიერა 
1996–2010 წლებში იყო არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების წევრი, რომლის შემადგენლობაში 73 მატჩი ითამაშა და ცხრა ბურთი გაიტანა.

#### სანაკრებო სტატისტიკა 
|-
|1996||2||0
|-
|1997||8||1
|-
|1998||13||0
|-
|1999||4||1
|-
|2000||10||3
|-
|2001||8||2
|-
|2002||6||1
|-
|2003||5||1
|-
|2004||0||0
|-
|2005||0||0
|-
|2006||0||0
|-
|2007||5||0
|-
|2008||1||0
|-
|2009||6||0
|-
|2010||5||0
|-
!ჯამში||73||9
|}

## მიღწევები
### ინდივიდუალური
* ფიფა-ს ასეული (FIFA 100): 2004

## ლიტერატურა 
* 
*  
*  
* 
*  
*  
*  
*  

## რესურსები ინტერნეტში
*
*Transfemarkt.co.uk profile – Transfermarkt
*Guardian Stats Centre 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 9 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1975
კატეგორია:ესპანელი არგენტინელები
კატეგორია:არგენტინელი ფეხბურთელები
კატეგორია:ფიფას 100-ეული
კატეგორია:არგენტინის ნაკრების ფეხბურთელები
კატეგორია:არგენტინის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები
კატეგორია:ესტუდიანტესის ფეხბურთელები
კატეგორია:ბოკა ხუნიორსის ფეხბურთელები
კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები
კატეგორია:სამპდორიას ფეხბურთელები
კატეგორია:პარმის ფეხბურთელები
კატეგორია:ლაციოს ფეხბურთელები
კატეგორია:მილანის ინტერის ფეხბურთელები
კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:მანჩესტერ იუნაიტედის ფეხბურთელები
კატეგორია:ჩელსის ფეხბურთელები
კატეგორია:1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:2002 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:2010 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
ჩინეთ-ინდოეთის ომი

**ჩინეთ-ინდოეთის ომი** — სასაზღვრო კონფლიქტი ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკასა და ინდოეთს შორის 1962 წლის შემოდგომაზე.

## მიზეზები 
საზღვრის საკითხი მოუგვარებელი იყო ჯერ კიდევ ბრიტანეთის ინდოეთსა და ტიბეტს შორის. სადავოდ მიიჩნევდნენ ორ უბანს. ერთ-ერთი მათგანის ფართობი იყო 518 კმ², მდებარეობდა ქაშმირის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში, ცნობილი ასკაი-ჩინის სახელით. მეორე სადავო ტერიტორია თანამედროვე არუნაჩალ-პრადეშის შტატის ჩრდილოეთ ნაწილს მოიცავდა, ფართობი – 82,88 ათ. კმ². ორ ქვეყანას შორის ურთიერთობის გამწვავების მიზეზი გახდა ტიბეტის სიახლოვეს გზის მშენებლობა, სადაც სიტუაცია ჯერ კიდევ დაძაბული იყო. მეორე ვერსიით დაძაბულობის მიზეზი გახდა XIV დალაი ლამასათვის ინდოეთში პოლიტიკური თავშესაფრის მიცემა, რომელიც ქვეყნიდან გაიქცა ჩინეთის მიერ ტიბეტის ხელში ჩაგდების შემდეგ.

## მსვლელობა 
პირველი დაპირისპირება ჯერ კიდვ 1962 წლის ივლისში დაფიქსირდა აღმოსავლეთის სადავო ტერიტორიაზე, ხოლო ოქტომბერში დაპირისპირება გავრცელდა დასავლეთის სადავო ტერიტორიაზეც. 

დაპირისპირება განსაკუთრებით გაძლიერდა 1962 წლის 20 ოქტომბერს. ჩინეთი თავს დაესხა ინდოეთის პოზიციებს დჰოლისა და კჰინზემანას მახლობლად. რამდენიმე დღის განმავლობაში ფრონტის ხაზზე სიმშვიდე იყო. 14 ნოემბერს ბრძოლა განახლდა და გავრცელდა აღმოსავლეთით ვალონგისა და ჩრდილოეთით ლადაქის სექტორებში, სადაც ჩუშულისა და რეზენგ-ლას ხეობები ჩინელებმა ალყაში მოაქციეს. 21 ნოემბერს პეკინის რადიომ ომის ცალმხრივად შეწყვეტის შესახებ გამოაცხადა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Sino-Indian Border Dispute (Top Secret CIA report, 1964, Declassified 2007) 
* Sino-Indian War (1962)
* Remembering a War: The 1962 India-China Conflict — Rediff.com.
* Neville Maxwell: Henderson Brooks Report 
* 1962 Sino-Indian War, *Hindustan Times* 
* Why India lost the 1962 border war? – Tejas Patel 

## სქოლიო
კატეგორია:XX საუკუნის ომები
კატეგორია:ჩინეთის ისტორია
კატეგორია:ინდოეთის ისტორია
კატეგორია:ცივი ომის კონფლიქტები
კატეგორია:1962 წლის კონფლიქტები
კატეგორია:1962 წელი ჩინეთში
კატეგორია:1962 წელი ინდოეთში
სემიზ ალი-ფაშა

**სემიზ ალი-ფაშა** ( გ. 28 ივნისი, 1565) — ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირი.

## ბიოგრაფია
ერთ-ერთი წყაროს თანახმად სემიზ ალი-ფაშა დაიბადა ბოსნიაში. ალი-ფაშამ განათლება ენდერუნში მიიღო. სხვა ცნობით ის იყო ალბანური წარმოშობის. 1549 წლიდან 1554 წლის ჩათვლით იყო ეგვიპტის ბეილერბეი. სულთნის სიძის - რუსტემ-ფაშას გარდაცვალების შემდეგ დაიკავა დიდი ვეზირის პოსტი. სემიზ ალი-ფაშა გარდაიცვალა 1565 წელს.

## სქოლიო 
კატეგორია:ოსმალეთის იმპერია
კატეგორია:ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირები
კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით
კატეგორია:გარდაცვლილი 28 ივნისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1565
ლიუთფი-ფაშა

**დამატ ჩელები ლიუთფი-ფაშა** ( დ. 1488 — გ. 27 მარტი, 1564) — ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირი 1539 წლიდან 1541 წლის ჩათვლით. სულთან სულეიმანის სიძე (დამატი).

## ბიოგრაფია
ლიუთფი-ფაშა დაიბადა 1475-1480 წლებს შორის. ნამდვილი წარმოშობა უცნობია. მაგრამ იგი ალბანელად ითვლება. ჯერ კიდევ ბავშვი იყო, როდესაც მოხვდა ედირნეს სასახლეში, სადაც განათლება მიიღო.

## კარიერა
ლიუთფი-ფაშა დანიშნული იყო სანჯაყ-ბეიდ კასთამონუში, ბეილერბეიდ კარამანში, ანატოლიაში და სირიაში. მიიღოი მონაწილეობა სულთან სულეიმანის ლაშქრობებში: ბენგრადის, როდოსის, უნგრეთის, ვენის და ბაღდადის ლაშქრობებში. 1534 წელს ლიუთფი-ფაშა დაინიშნა რუმელიის ბეილერბეიდ. 1537 წელს მან ასევე მონაწილეობა მიიღო იტალიისა და ვენეციის ომში.

1539 წელს სულეიმანმა ლიუთფი-ფაშა დედაქალაქში იხმო, მას შემდეგ, რაც დიდი ვეზირი აიას მეჰმედ-ფაშა ეპიდემიამ იმსხვერპლა. 1539 წლის 13 ივლისს ფაშა ოფიციალურად დამტკიცდა დიდი ვეზირის პოსტზე, რომელიც 1541 წლამდე შეინარჩუნა. 1541 წელს შაჰ სულთანი ლიუთფი-ფაშას გაშორდა, რის შემდეგაც იგი მოიხსნა პოსტიდან და დიდიმოტიკაში გაიგზავნა.

## ოჯახი
1523 წელს ლიუთფი-ფაშა დაქორწინდა სულეიმან დიდებულის დაზე - შაჰ სულთანზე. ამ ქორწინებიდან მათ ეყოლათ ორი ქალიშვილი - ესმეჰან ბაჰარნაზ სულთანი და ნესლიჰან სულთანი. 1541 წელს შაჰ სულთანი გაშორდა ლიუთფი-ფაშას მათ შორის მომხდარი ინციდენტის გამო.

## გარდაცვალება
დამატ ჩელები ლიუთფი-ფაშა გარდაიცვალა 1564 წლის 27 მარტს.

## სქოლიო 
კატეგორია:ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირები
კატეგორია:ოსმალეთის იმპერია
კატეგორია:დაბადებული 1488
კატეგორია:გარდაცვლილი 27 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1564
სელიმიე სულთანი

**სელიმიე სულთანი** (დ. 1530, ვენეციის რესპუბლიკა — გ. 1596, ტრაპიზონი, ოსმალეთის იმპერია) — ოსმალეთის იმპერიის სულთნის სელიმ II-ის მეორე ხარჭა. შეჰზადე აბუდულას და გევერჰან სულთნის დედა.

## ბიოგრაფია
სელიმიე სულთნის წარმოშობის შესახებ მხოლოდ ის არის ცნობილი, რომ ის დაიბადა ვენეციაში 1520 / 1530 წლებში. სელიმიემ სელიმს ორი შვილი გაუჩინა. ჰარამხანაში სელიმიეს გავლენიანი მეტოქე — ნურბანუ სულთანი ჰყავდა, რომელიც მოგვიანებით სელიმის კანონიერი ცოლი გახდა. ნურბანუმ მოაშორა სელიმიე სელიმს, რის შემდეგაც იგი ტრაპიზონში გაგზავნეს. სწორედ ტრაპიზონში გარდაიცვალა სელიმიე 1596 წელს.

## შვილები
* შეჰზადე აბდულა - (1543, მანისა - 1568)
* გევერჰან სულთანი - (1544, მანისა - 1580, სტამბოლი)

კატეგორია:ოსმალეთის იმპერია
კატეგორია:დაბადებული 1530
კატეგორია:გარდაცვლილი 1596
უსახელო მწერალი (ფილმი)

**უსახელო მწერალი** ( ) — რომან პოლანსკის 2010 წლის ფილმი. პოლანსკიმ მიიღო სეზარის ჯილდო საუკეთესო რეჟისორისთვის.

## როლებში
*იუან მაკგრეგორი - უსახელო მწერალი 
*პირს ბროსნანი - ბრიტანეთის პრემიერ-მინისტრი 
*ოლივია უილიამსი - რუთ ლანგი 
*ტიმოთი ჰატონი - სიდნი კროლი 
*ილაი უოლაკი - მოხუცი კაცი მართას ვენახში

## რესურსები ინტერნეტში 
* 
* 
* 
* 
* 

## სქოლიო
კატეგორია:2010 წლის ფილმები
კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები
კატეგორია:რომან პოლანსკის ფილმები
კატეგორია:პოლიტიკური ფილმები
კატეგორია:რომანებზე დაფუძნებული ფილმები
ავიტუსი

**მარკუს მარცელიუს ფლავიუს  ეპარქიუს ავიტუსი** () (დ. 395 — გ. 457) — რომის იმპერატორი (დასავლეთ რომის იმპერია), მართავდა 455–456 წლებში.

## ბიოგრაფია 
ავიტუსი წარმოშობით მდიდარი გალიური ოჯახიდან იყო. 30 წლის ასაკიდან რომის სახელმწიფო სამსახურშია. იყო აეციუსის თანამოსაგრე (ასრულებდა მნიშვნელოვან დიპლომატიურ მისიებს). იმპერატორმა პეტრონიუს მაქსიმემ გალიის კავალერიისა და ქვეითი ჯარის მხედართმთავრად დანიშნა. თავისი მმართველობის მოკლე პერიოდში მნიშვნელოვნად შეამცირა ბარბაროსების შემოსევები გალიაში. 

ავიტუსი ოცნებობდა იმპერატორის ტახტზე, სწორედ ამ მიზნით 455 წლის მაისში გაემგზავრა ტულუზაში. აქ მან შეიტყო იმპერატორის გარდაცვალებისა და ვანდალების მიერ რომის დაპყრობის შესახებ, ამის შემდეგ მიიღო ვესტგოთების მეფე თეოდორიხ II-ის მხარდაჭერა და ამავე წლის 10 ივლისს არელატეში, შვიდი გალური პროვინციის წარმომადგენლების კრებაზე იმპერატორად გამოაცხადეს, თუმცა რომის სენატი და თავად რომაელები მას იმპერატორად არ აღიარებდნენ. სენატორებს ნაწილი დაუკავშირდა ბარბაროსების მხედართმთავარ რიციმერს. 456 წელს რიციმერმა აჯანყება დაიწყო. მცირე წინააღმდეგობის შემდეგ ავიტუსმა 456 წლის 6 ოქტომბერს ძალაუფლება დათმო. რიციმერს სურდა ავიტუსის ქვეყნიდან გაძევება, მაგრამ რომის სენატმა სასიკვდილო განაჩენი გამოუტანა. ავიტუსი გაიქცა რომიდან ერთგულ გალიაში, მაგრამ გზაში დაავადდა და 457 წლის დასაწყისში გარდაიცვალა. 

## რესურსები ინტერნეტში 
*Gibbon chapter XXXVI 
*Latin text of Sidonius's *carmen* 

კატეგორია:რომის იმპერატორები
კატეგორია:დაბადებული 395
კატეგორია:გარდაცვლილი 457
საბუღალტრო პროგრამები

**საბუღალტრო პროგრამა** — კომპიუტერული პროგრამული უზრუნველყოფა, რომელიც მის მომხმარებელს საშუალებას აძლევს ეფექტურად მართოს ფინანსების აღრიცხვა. დღესდღეობით ბაზარზე გავრცელებულია როგორც საქართველოში წარმოებული ისე უცხოური წარმოების პროგრამები.

## პროგრამების ჩამონათვალი
**ქართული წარმოების:**
* FINA
* დარიექსი
* Account-bot
* ორისი
* ბალანსი
* აპექსი
* SuperFin
* იოტა+
* ინფო საწარმო
**რუსული წარმოების:**
* ინფო ბუღალტერი
* 1C
**სხვა დანარჩენი:**
* Microsoft Dynamics NAVISION 5.0
* Microsoft Office Accounting Professional 2009

## სქოლიო
კატეგორია:საბუღალტრო პროგრამები