Delmonico's

[მინი| Delmonico's, ბივერისა და უილიამის ქუჩები, [1893 წ ]]
[მარჯვნივ|მინი|325x325პქ| ვახშამი [ადმირალ კამპიონი|ადმირალ კამპიონის პატივსაცემად 1906 წელს დელმონიკოში ]]
[მარჯვნივ|მინი|325x325პქ| *Pièces montées* მზადდება ბანკეტისთვის, [1902 წელს დელმონიკოს სამზარეულოში ]]
[მარჯვნივ|მინი|225x225პქ| Delmonico's რესტორანი მე-5 გამზირის და 44-ე ქუჩის კუთხეში [1903 წელს ]]
'''Delmonico's'* – სხვადასხვა ხანგრძლივობის, ხარისხისა და დიდების სხვადასხვა ნიუ-იორკის რესტორნების სახელი.

რესტორნების თავდაპირველი და ყველაზე ცნობილი ლოკაცია იმართებოდა დელმონიკოს ოჯახის მიერ, XIX და XX საუკუნეების დასაწყისში, ქვემო მანჰეტენში, სამხრეთ უილიამის 2-ში, როდესაც მან მოიპოვა რეპუტაცია, როგორც ქვეყნის ერთ-ერთი საუკეთესო შესანიშნავმა სასადილო დაწესებულებამ. რესტორანი არის ფართოდ იმიტირებული დელმონიკოს სტეიკის დაბადების ადგილი, რესტორანი ითვლება ერთ-ერთ პირველ ამერიკულ რესტორანად, რომელიც მომხმარებლებს საშუალებას აძლევს შეუკვეთონ მენიუდან *à la carte*, და არა *table d'hôte-დან'' . ასევე ითქმის, რომ იგი პირველია, ვინც ღვინის სია განცალკევებით გამოიყენა.

ოჯახმა სხვა რესტორნებიც გახსნა ამ სახელწოდებით, ერთდროულად ოთხამდე Delmonico's რესტორანი მუშაობდა და საბოლოოდ სულ 10 დაწესებულება იყო გახსნილი, სანამ ბიზნეს დატოვებდნენ 1923 წელს.

1926 წელს, რესტავრატორმა ოსკარ ტუჩმა შეიძინა 6503 კვადრატული მეტრი შენობის პირველი სართული და სარდაფი ბივერის ქუჩის 56-ში და ხელახლა გახსნა Delmonico speakeasy-ის სახელით . გასული საუკუნის 20-იანი და 30-იანი წლების განმავლობაში ბივერის 56-ის ზედა სართულებს იყენებდნენ როგორც ოფისებს, სადაზღვევო, იურიდიული და სხვა სახის კომპანიები. 1933 წელს, ალკოჰოლზე აკრძალვის გაუქმების შემდეგ, ტუჩს მესამე ალკოჰოლიანი ლიცენზია მიენიჭა ნიუ-იორკში და სწრაფად დაარქვა რესტორანს Oscar's Delmonico's. 40-იანი წლებისთვის ტუჩმა შეძლო მთლიანი შენობის შეძენა.

## ისტორია 
ორიგინალი Delmonico გაიხსნა 1827 წელს ნაქირავებ საკონდიტრო მაღაზიაში, უილიამის ქუჩის 23 ნომერში და 1830 წელს გამოჩნდა რესტორნების სიაში. იგი გახსნეს ძმებმა ჯონმა და პიტერ დელმონიკოებმა, ტიჩინოდან, შვეიცარია. 1831 წელს მათ შეუერთდა მათი ძმისშვილი, ლორენცო დელმონიკო, რომელიც საბოლოოდ გახდა პასუხისმგებელი რესტორნის ღვინის სიასა და მენიუზე.

ძმებმა რამდენჯერმე გადაიტანეს რესტორანი, მანამ სანამ დასახლდნენ სამხრეთ უილიამის ქუჩის 2-ში. როდესაც შენობა დიდი მასშტაბით გაიხსნა 1837 წლის აგვისტოში ნიუ იორკის დიდი ხანძრის შემდეგ, ძმებმა ნიუ–იორკელებს განუცხადეს, რომ შესასვლელთან არსებული სვეტები იმპორტირებული იყო პომპეუსის ნანგრევებიდან. საბოლოოდ იგი ნიუ-იორკის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი რესტორანი გახდა, მისი რეპუტაცია კი საბოლოოდ ეროვნული პოპულარობით სარგებლობდა.

### გაფართოება და დახურვა 
1850-იანი წლებიდან რესტორანი ნიუ იორკის ახალი ინგლისის საზოგადოების ყოველწლიური შეკრებებს, სადაც ჩნდებოდნენ დღის ყველაზე მნიშვნელოვანი სპიკერები. 1860 წელს გრანდიოზულ ბურთზე მიართვეს უელსის პრინცს ვახშამი მისასალმებლად, აღმოსავლეთ მე-14 ქუჩაზე მდებარე მუსიკის აკადემიაში. ვახშამი გაფორმდა სპეციალურად აშენებულ ოთახში; მენიუ ფრანგული იყო, ხოლო *pièces montées* წარმოადგენდა დედოფალ ვიქტორიასა და პრინც ალბერტს, *დიდი აღმოსავლური* და ფლორის ვაზას . *New York Times* იუწყება: „ჩვენ შეგვიძლია გულწრფელად ვთქვათ, რომ არასდროს გვინახავს საჯარო სუფრა უფრო მიუწვდომელი სტილით, უფრო დიდი კეთილგონიერებით ან უფრო მდიდრული მასშტაბით.“ 1862 წელს რესტორანმა დაქირავა ჩარლზ რანჰოფერი, რომელიც მისი დროის ერთ-ერთ ყველაზე დიდ მზარეულად ითვლებოდა. 1876 წელს Delmonico's რესტორნებში ფასების შესახებ ინფორმაცია გავრცელდა კოლორადოში, სადაც Pueblo Daily Chieftain-ში გამოჩნდა პრეტენზიები ღვინის, კვერცხის, პურისა და კარაქის, ყავისა და კარტოფილის ღირებულების შესახებ ("2 კარტოფილის ფასი 15 ცენტია").

ბიზნესი იმდენად წარმატებული აღმოჩნდა, რომ 1865 წლიდან 1888 წლამდე იგი გაფართოვდა ოთხივე სახელწოდებით. სხვადასხვა დროს Delmonico's ფუნქციონირებდა ათ სხვადასხვა ლოკაციაზე. დელმონიკოს ოჯახმა 1899 წელს გაათავისუფლა ექვსსართულიანი Delmonico's შენობა მეხუთე ავენიუსა და 26-ე ქუჩაზე. შენობა 1901 წლის მაისში მიჰყიდეს სასტუმრო „მარტინის“ მფლობელ ჯონ ბ. მარტინს.

1919 წელს ედუარდ რობინსმა იყიდა Delmonico's. მისი ბრწყინვალე მდებარეობა მეხუთე ავენიუსა და 44-ე ქუჩაზე 1923 წელს დაიხურა, რადგან აკრძალვის გამო მოხდა სასადილო ჩვევების შეცვლა. ეს ადგილმდებარეობა იყო Delmonico's საბოლოო განსახიერება ორიგინალის უწყვეტობით.

## მოგვიანებით აღორძინება 
1927 წელს ოსკარ ტუჩიმ გახსნა "დელმონიკოს" ხალხში სახელწოდებით "ოსკარის დელმონიკო" ყოფილი დელმონიკოს ადგილას, ნიუ იორკის ბივერის ქუჩა 56-ში და სამხრეთ უილიამის ქუჩაზე. დელმონიკოს ოჯახმა უჩივლა ამის თავიდან ასაცილებლად, მაგრამ სასამართლომ დაადგინა, რომ მათ უარი თქვეს ამ სახელის უფლებებზე. ტუჩის ინკარნაციამ მიიღო ორიგინალი მენიუები და რეცეპტები და გამოირჩევა თავისთავად, განაგრძო გამოჩენილი პოლიტიკოსებისა და ცნობილი ადამიანების მოზიდვა. ტუჩიმ ასევე დააინსტალირა მრავალი პროფესიული სტანდარტი, რომელიც დღეს გამოიყენება ამერიკულ რესტორნებში. ტუჩის ეპოქამ ასევე წარმოადგინა მეოცე საუკუნის სამი ყველაზე ცნობილი რესტორანი: სირიო მაჩჩიონი ლე ცირკიდან, ტონი მეი სან დომენიკოდან და ცისარტყელას ოთახიდან და ჰარი პულაკაკოსი ჰარისგან ჰანოვერის მოედანზე. მე -20 საუკუნის 30-იან წლებში ტუციმ გამოიგონა სოლი სალათი ადგილობრივ ფერმაში პროდუქტის კრეფის შემდეგ. 
მინი|300x300პქ| დელმონიკოს სამხრეთ უილიამის ქუჩა 2-ში (ბივერის ქუჩა 56), XXI საუკუნე
ტუკების საკუთრებაში, ოსკარ ტუჩის ვაჟმა მარიო ტუჩიმ გახსნა კიდევ ერთი დელმონიკო გრინვიჩ კონექტიკუტის 55-ე ქუჩაზე. მარიო ტუჩი გრინვიჩს მოიხსენიებდა, როგორც "ახალ აფთაუნს", რომელიც ემსახურებოდა იმავე მომხმარებლებს, რომლებიც ხშირად სტუმრობდნენ დელმონიკოს ბივერის ქუჩა 56-ში. 1981 წელს ედ ჰუბერმა იმ ადგილას გახსნა ახალი დელმონიკო, რომელიც მუშაობდა 1992 წლამდე.

შენობა ცარიელი იყო 1998 წლამდე, როდესაც Bice Group- მა შეიძინა ქონება და კვლავ გახსნა Delmonico's, რომლის აღმასრულებელი მზარეული იყო ჯიან პიეტრო ბრანჩი, რომელიც სპენსერ ლევის გადასცა. 1999 წელს რესტორანი გაიყიდა Ocinomled– ის პარტნიორობით, რომელიც განაგრძობს დელმონიკოს ფუნქციონირებას სამხრეთ უილიამის ქუჩის ადგილას. ამჟამინდელ ვებ – გვერდზე მითითებულია მისამართი, როგორც ბივერის ქუჩა 56.

## გამორჩეული კერძები 
Delmonico კარტოფილი გამოიგონეს Delmonico- ს რესტორანში, და შესაძლოა Chicken à la King, მაგრამ ეს ყველაზე ცნობილი იყო Delmonico სტეიკით. ითქვა, რომ კვერცხები ბენედიქტე დელმონიკოს დროსაც წარმოიშვა, თუმცა სხვები ამ კერძსაც ამტკიცებენ.

ხშირად ამბობენ, რომ სახელი " Baked Alaska " გამოითქვა დელმონიკოშიც, 1867 წელს, მზარეულმა ჩარლზ რანჰოფერმა. ამასთან, ამ მოვლენის შესახებ თანამედროვე ცნობები არ არსებობს და თავად რანჰოფერმა 1894 წელს კერძს უწოდა "ალასკა ფლორიდა", რაც აშკარად გულისხმობდა სიცხისა და სიცივის უკიდურესობას შორის განსხვავებას. Manhattan clam chowder ასევე პირველად გამოჩნდა ნიუ-იორკში, Delmonico's- ში. ასევე ნათქვამია, რომ Lobster Newberg რესტორანში გამოიგონეს.

Delmonico's Italian Steakhouse არის რესტორნების ქსელი ექვსი ადგილით ნიუ – იორკის შტატსა და ფლორიდაში.

## მენიუები 
## იხილეთ აგრეთვე 
* ნიუ იორკის ღირშესანიშნაობების სია 
* ნიუ იორკის ისტორიული ადგილების ჩამონათვალის ეროვნული რეესტრი

## სქოლიო 
## ლიტერატურა 
* New York Architecture Images EDelmonico's 
* თანამედროვე დელმონიკოს რესტორნის ვებ – გვერდი ნიუ – იორკში. (გაიხსნა 1998 წელს. )
*

კატეგორია:ნიუ-იორკის ისტორია
კატეგორია:ნიუ-იორკის რესტორანები