8 იანვარი

**8 იანვარი** — გრიგორიანული კალენდრის მე-8 დღე.  წლის ბოლომდე დარჩენილია 357 დღე (ნაკიან წელში - 358).

## დღის მოვლენები 
* 1297 : მონაკო დამოუკიდებელი ხდება.
* 1499 : საფრანგეთის მეფე ლუი XII ანა ბრეტონელს ითხოვს ცოლად.
* 1790 : ჯორჯ ვაშინგტონი პირველი სახალხო სიტყვით გამოდის ნიუ-იორკში.
* 1835 : აშშ-ის საგარეო ვალი 0-ს გაუტოლდა პირველად და ერთადერთხელ ისტორიაში.
* 1912 : დაფუძნდა აფრიკის ეროვნული კონგრესი.
* 1916 : პირველი მსოფლიო ომი — მოკავშირეთა ძალები გალიპოლიდან იხევენ.
* 1940 : მეორე მსოფლიო ომი — ბრიტანეთში სურსათის რაციონი შემოიღეს.
* 1959 : შარლ დე გოლი მეხუთე რესპუბლიკის პირველი პრეზიდენტი გახდა.
* 1959 : ფიდელ კასტროს კუბის რევოლუცია დასრულდა სანტიაგო-დე-კუბის აღებით.
* 1961 : ფრანგები რეფერენდუმში ალჟირის თვითგამორკვევას უჭერენ მხარს.
* 1964 : აშშ-ის პრეზიდენტი ლინდონ ჯონსონი ქვეყანაში „სიღარიბეს ომს უცხადებს“.
* 1973 : საბჭოთა კოსმოსური მისია „ლუნა-21“ დაიწყო.
* 2006 : 6,9 ბალის მაგნიტუდის მიწისძვრა მოხდა საბერძნეთის კუნძულ კითირასათან.
* 2011 : აშშ-ში არიზონის შტატის ქალაქ ტუსონში საჯარო შეხვედრისას ამერიკის კონგრესის წარმომადგენელთა პალატის წევრს, გაბრიელ გიფორდს ესროლეს.
* 2016 : მექსიკელი ნარკობარონი ხოაკინ გუსმანი, მეტსახელად „ელ ჩაპო“, ციხიდან გაქცევიდან ექვსი თვის შემდეგ დააპატიმრეს.
* 2020 :
** უკრაინის საერთაშორისო ავიახაზების რეისმა 752-მა ირანის დედაქალაქ თეირანის სიახლოვეს კატასტროფა განიცადა.
** ირანმა ერაყში მდებარე აშშ-ის სამხედრო ობიექტებზე შეტევა განახორციელა.

## ამ დღეს დაბადებულნი 
* 454  : იოანე მდუმარე   — მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი
* 626:  ჰუსეინ იბნ ალი  —  მესამე შიიტი იმამი
* 1081 : ჰაინრიხ V — გერმანიის მეფე
*1632   :  სამუელ პუფენდორფი   — გერმანელი იურისტი
* 1762 : ანტონ II — აღმოსავლეთ საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი
*1823 : ალფრედ რასელ უოლესი  — ბრიტანელი ბუნებისმეტყველი
*1845  : ნიკო ცხვედაძე —  ქართველი პედაგოგი
*1857 :  ამანულაჰ მირზა ყაჯარი   — სპარსეთის ყაჯარების დინასტიის პრინცი
*1870 : მიგელ პრიმო დე რივერა  — ესპანეთის სამხედრო და პოლიტიკური მოღვაწე
* 1879 : გრიგოლ მუხაძე — ქართველი ქირურგი
*1883  : პენტი ესკოლა — ფინელი პეტროგრაფი. 
* 1888 : რიხარდ კურანტი — ამერიკელი მათემატიკოსი.
*1889  : სოლომონ ბანდარანაიკე  — ცეილონის (ახლანდელი შრი-ლანკა) პრემიერ-მინისტრი 1956–1959 წლებში.
*1891  : ვალტერ ბოთე  — გერმანელი ფიზიკოსი.
* 1897 : გიორგი ლეონიძე — ქართველი პოეტი და მწერალი.
*1898 : არკადი ხინთიბიძე  — ქართველი მსახიობი და რეჟისორი.
*1901 : ვარლამ თოფურია  — ქართველი ენათმეცნიერი
* 1901  : ეგნატე ფიფია  — ქართველი ქირურგი
* 1902 : გიორგი მალენკოვი  — საბჭოთა პოლიტიკოსი
*1902 : კარლ როჯერსი  —  ამერიკელი ფსიქოლოგი
* 1904  : კარლ ბრანდტი    —   ა. ჰიტლერის პირადი ქირურგი
* 1910  ან 7 ოქტომბერი : გიორგი  აბაშვილი   — სამხედრო-საზღვაო მოღვაწე, საბჭოთა ვიცე-ადმირალი.
* 1912 : იმაი ტადასი  — იაპონელი კინორეჟისორი.
* 1914  : ანტონ კიზირია   — ქართველი ფილოლოგი.
* 1935 : ელვის პრესლი — ამერიკელი მომღერალი.
*1937: პიტერ უაიტჰედი  — ბრიტანელი მწერალი და რეჟისორი-დოკუმენტალისტი.
* 1942 : კოიძუმი ძიუნიტირო— იაპონიის პრემიერ-მინისტრი   2001–2006 წლებში
* 1942  :  დუგ მაუნტჯოი   — ყოფილი უელსელი პროფესიონალი სნუკერისტი
*1942  : სტივენ ჰოკინგი — ბრიტანელი ფიზიკოსი და ასტროფიზიკოსი.
*1945  : ქადირ თოფბაში — თურქი პოლიტიკოსი. 
* 1946 : რობი კრიგერი — ამერიკელი მუსიკოსი
* 1947 : დევიდ ბოუი — ინგლისელი მუსიკოსი
* 1947  : ლია   გომელაური — ქართველი პათოფიზიოლოგი.
* 1951: ჯონ მაკ-ტირნანი  — ამერიკელი კინორეჟისორი, პროდიუსერი და სცენარისტი.
* 1960  : პაატა კერესელიძე — ქართველი კინო-ოპერატორი და რეჟისორი.
* 1961: დავით ონოფრიშვილი  —  საქართველოს ფინანსთა მინისტრი 1999–2000 წლებში.
*1969 : სტან სტორიმანსი  — ჰოლანდიელი ტელეოპერატორი, RTL-TV-ის თანამშრომელი
* 1972 : ჯუზეპე ფავალი — იტალიელი ფეხბურთელი.
* 1973   :  ლევან ცაბაძე  — ქართველი მორაგბე
*1978  : მარკო ფუ — ჰონგ-კონგელი პროფესიონალი სნუკერისტი
* 1979 : ადრიან მუტუ  — რუმინელი ფეხბურთელი
* 1980  :  სტეფანო მაური  — იტალიელი ფეხბურთელი,
* 1982 ან 1983  ან 1984  : კიმ ჩენ ინი—ჩრდილოეთ კორეელი სახელმწიფო, პოლიტიკური და სამხედრო მოღვაწე.     
*1986  : დავიდ სილვა   — ესპანელი ფეხბურთელი
* 1990  :მარი ბექაური   — ქართველი მწერალი და ფსიქოლოგი.
* 1998 : მანუელ ლოკატელი   — იტალიელი ფეხბურთელი.
* 1992 : კოკე — ესპანელი ფეხბურთელი
* 1995  : ნიკოლოზ შერმადინი   — ქართველი ფეხბურთელი
*1996 : ტრინგა ჰიუსა  — კოსოვოელი ალბანელი მოცეკვავე.

## ამ დღეს გარდაცვლილნი 
* 1198 : ცელესტინ III — რომის პაპი
* 1324 : პოლო, მარკო — იტალიელი მოგზაური
* 1642 : გალილეი, გალილეო — იტალიელი ფიზიკოსი, ასტრონომი და ფილოსოფოსი
* 1713 : კორელი, არქანჯელო —  იტალიელი მევიოლინე და კომპოზიტორი.
* 1878 : ნეკრასოვი, ნიკოლოზ — რუსი მწერალი
* 1916 : ჟუვი, პიერ ჟან — ფრანგი მწერალი
* 1996 : მიტერანი, ფრანსუა — საფრანგეთის პრეზიდენტი
* 2016 : მედეა ჯუღელი — ქართველი სპორტსმენი (დ. 1925)
* 2018 : მარიკა ლორთქიფანიძე — ქართველი ისტორიკოსი, აკადემიკოსი (დ. 1922)

## დღესასწაულები 
* მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:

** კრება ყოვლადწმიდისა ღვთისმშობელისა
** ექვთიმე სარდელი 
** კონსტანტინე სინადელი
** ღირსი ევარესტი
** აბო თბილელი

## იხილეთ აგრეთვე 
**სხვა თვეები:**
* 

0108