open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
მიქელაძეები

***მიქელაძეების სახლი*** არის შულაშის დიდებულთა სახლი. მიქელადძეები არიან უფროსი და თავადური სახლი, რომელიც იმერეთშო აყვავდა, ხოლო  ქართლში მიქელაშვილთა სახლი იყო მოოგვიანებით დაარსდა.

## ისტორია
ერთ-ერთი ყველაზე ადრეული ხსენება მიქელაძეების ხსენება იყო 1325/1326 წლის სინოდალის შანაწერებში თბეთის კათედრალში (ახლა თურქეთში) სადაც მეფე მიქელმა იმერეთის მიქელაძისთვის რეპარაციის გადახდის ვალდებულებას აწესებს, კერძოდ, ვინმე გოგიტაშვილის.. მიქელაძეები მართავდნენ ტერიტორიას, რომელიც როგორს სამიქელადძეოდ არის ცნებილი, და მისი ცენტრი იყო სოფელი კულაში რიონის სანაპიროზე, სადაც მათი საოჯახო სასახლე და ეკლესია მდებარეობდნენ. ისინი განუწყვეტლივ მონაწილეობდნენ სამოქალაქო ომებში, რომლებიც იმერეთში XV საუკუნიდან XIX საუკუნამდე მიმდინარეობდა. რუსეთის დაბყრობის შემდეგ 1810 წელს, ოჯახი ინტეგრირებული იქნა რუსეთის რუსი თავადაზნაურობა და დამტკიცდა, როგორც სამთავრო სახლი (კნაზი) 1850 წელს.

ოჯახმა რამდენიმე სამხედრო ოფიცერი და ინტელექტუალი აღზარდა. ბევრმა მათგანმა კარიერა რუსეთის იმპერიის სამსახურში გაიარა. აღსანიშნავი მაგალითია გამოცდილი თავადი ქაიხოსრო მიქელაძე, რომელმაც ყირიმის ომის (1853–1856) დროს თავისი ნათესავებისგან მოხალისეთა ასეული მოაწყო, რათა ოსმალეთის შემოჭრილი არმიის წინააღმდეგ ებრძოლათ. XIX საუკუნის ბოლოს და XX საუკუნის დასაწყისში მიქელაძეთა შვიდმა ოჯახმა იმპერიულ არმიაში გენერლის წოდება მიიღო. ესენი იყვნენ: ალმასხან ოტიევის ძე მიქელაძე (1834-1915), დიმიტრი ოტიევის ძე მიქელაძე (1838-1910), ნიკოლაი რომანის ძე მიქელაძე (1841-1898), ალექსანდრე კონსტანტინის ძე მიქელაძე (1863-1919), კონსტანტინე ალმასხანის ძე მიქელაძე (1866-1914), ალექსანდრე პლატონის ძე მიქელაძე (1867-1928) და ვიაჩესლავ არტემიევის ძე მიქელაძე (1874-1951), ეს უკანასკნელი ასევე წითელი არმიის არტილერიის სპეციალისტი იყო. შალვა ეფემოვიჩ მიქელაძე (1895-1976) დიდი მათემატიკოსი იყო. სიმონე მიქელაძის სახელით ცნობილი არიან მრავალი სხვა ცნობილი პიროვნება, როგორიცაა გრიგოლ მიქელაძე, ირანის არმიის პოლკოვნიკი, მისი ძმა კონსტანტინე მიქელაძე, რომელიც ასევე ირანის სამხედრო მეთაური იყო, ასევე მათი ძმა ევგენი მიქელაძე (1903-1937), რომელიც დირიჟორი იყო და დიდი ტერორის დროს დაიღუპა. მისი ვაჟი დოკუმენტური ფილმების რეჟისორია ვახტანგ ევგენიევიჩ მიქელაძე (1937 წლიდან დღემდე).

## რესურსები ინტერნეტში
## სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს ფეოდალური საგვარეულოები
საიდ ნაზრულ ისლამი

**საიდ ნაზრულ ისლამი** (დ. 18 თებერვალი, 1925 – გ. 3 ნოემბერი, 1975) — ბანგლადეშელი პოლიტიკოსი და ავამი ლიგის უფროსი ლიდერი. ბანგლადეშის დამოუკიდებლობის ომის დროს, დროებითმა მთავრობამ იგი ბანგლადეშის მოვალეობის შემსრულებლად გამოაცხადა.

## ადრეული ცხოვრება
საიდ ნაზრულ ისლამი დაიბადა 1925 წლის 18 თებერვალს, ბენგალი მუსლიმი სეიდების ოჯახში, ბენგალიელი მუსლიმების ოჯახში, ბენგალიელი სეიდების სოფელ ბირ დამპარაში, ჯაშოდალის კავშირში, კიშორეგანჯში (მაშინდელი მიმენსინგის რაიონი), ბენგალის პრეზიდიუმის შემადგენლობაში. მან ისტორიისა და ასევე სამართლის ხარისხი დაკას უნივერსიტეტში მიიღო და მუსლიმური ლიგის აქტიური სტუდენტური პოლიტიკური ლიდერი გახდა. საიდ ნაზრულ ისლამი კოლეჯის კრიკეტისა და ჰოკეის სპორტულ გუნდებს კაპიტნობდა და პაკისტანის მოძრაობაში მონაწილეობდა. ის პაკისტანის საჯარო სამსახურში 1949 წელს შევიდა, მაგრამ 1951 წელს ეს თანამდებობა დატოვა, რათა მიმენსინგში ისტორიის პროფესორად ემუშავა, ანანდა მოჰანის კოლეჯში, სადაც ასევე იურისტად მუშაობდა.

## პოლიტიკური კარიერა
ნაზრულ ისლამის პოლიტიკური კარიერა დაიწყო მას შემდეგ, რაც ის შეუერთდა ავამის მუსლიმურ ლიგას და მონაწილეობა მიიღო ენობრივ მოძრაობაში 1952 წელს, რის გამოც პოლიციამ დააკავა. ის სხვადასხვა პროვინციულ და ცენტრალურ პარტიულ ხელმძღვანელობაში დაწინაურდა, გახდა პარტიის ლიდერის, შეიხ მუჯიბის, ახლო ნდობით აღჭურვილი პირი. ის დააპატიმრეს „ექვსპუნქტიანი მოთხოვნის“ მოძრაობის დროს. იგი აირჩიეს პაკისტანის ეროვნულ ასამბლეაში 1970 წელს, სადაც მცირე ხნით მუშაობდა უმრავლესობის ლიდერის მოადგილედ. მუჯიბის 1971 წლის 25 მარტს პაკისტანის ძალების მიერ დაპატიმრების შემდეგ, საიდი სხვა პარტიის ლიდერებთან ერთად გაიქცა მეჰერპურში, ხულნაში და გამოაცხადა ბანგლადეშის დამოუკიდებლობა. საიდი ქვეყანას  პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებლად ჩაუდგა სათავეში, ხოლო ტაჯუდინ აჰმედი - მთავრობის პრემიერ-მინისტრად. სეიდმა მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა ნაციონალისტური საქმის ხელმძღვანელობაში, BDF-ის პარტიზანული ძალების კოორდინაციასა და ინდოეთისა და სხვა ქვეყნების მხარდაჭერის მოპოვებაში. მისი უფროსი ქალიშვილი იყო პარლამენტის წევრი საიდა ზაკია ნურ ლიპი.

## გარდაცვალება
შეიხ მუჯიბურ რაჰმანის მკვლელობის შემდეგ, 1975 წლის 15 აგვისტოს, საიდი მუჯიბის სხვა ერთგულ მომხრეებთან, როგორებიც იყვნენ ტაჯუდინ აჰმედი, ა. ჰ. მ. ქამარუზზამანი და მუჰამედ მანსურ ალი, იმალებოდა, თუმცა საბოლოოდ ახალი პრეზიდენტის, ხონდაკარ მოშტაქ აჰმედის, რეჟიმმა დააპატიმრა. ოთხი ლიდერი დაკას ცენტრალურ ციხეში დააკავეს და 3 ნოემბერს საკამათო და იდუმალ ვითარებაში მოკლეს, რაც ცნობილია, როგორც „ციხის მკვლელობა“. ეს დღე ბანგლადეშში ყოველწლიურად აღინიშნება, როგორც „ციხის მკვლელობის დღე“. კაპიტან (გათავისუფლებულ) კისმატ ჰაშემს ამ მკვლელობებისთვის დაუსწრებლად მიესაჯა სამუდამო პატიმრობა. იგი კანადაში გულის შეტევით გარდაიცვალა.

## მემკვიდრეობა
კიშორეგანჯში სახელმწიფოს მიერ მართულ შაჰიდ საიდ ნაზრულ ისლამის სამედიცინო კოლეჯს მისი  ხსოვნის საპატისაცემოდ დაერქვა სახელი. საიდ აშრაფულ ისლამი საიდ ნაზრულ ისლამის ერთ-ერთი ვაჟია.

## რესურსები ინტერნეტში
* 
*Islam, Syed Nazrul - Banglapedia

## სქოლიო
კატეგორია:მამაკაცები
კატეგორია:ბანგლადეშელები
კატეგორია:პოლიტიკოსები
კატეგორია:პრეზიდენტები
კატეგორია:ბანგლადეშის პოლიტიკა
კატეგორია:ბანგლადეშის პრეზიდენტები
გასენდის ნაპრალები

**გასენდის ნაპრალები** () — ნაპრალთა ჯგუფი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში (კვადრანტებიː LQ-19, LAC-93). სახელი ეწოდა კრატერ გასენდის მიხედვით, რომლის ფსკერზეცაა განლაგებული ნაპრალები (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1964 წელს). გასენდის ნაპრალების საერთო ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია .

## სქოლიო
კატეგორია:მთვარის ნაპრალები
კატეგორია:კვადრანტი LQ-19
გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 665

**გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 665** მიღებულია 1990 წლის 25 აგვისტოს. საბჭომ დაამტკიცა საზღვაო ბლოკადა ერაყის წინააღმდეგ ემბარგოს აღსასრულებლად.

1990 წლის 6 აგვისტოს, ერაყის მიერ ქუვეითში შეჭრის შემდეგ, უშიშროების საბჭომ მიიღო რეზოლუცია 661 (1990), რომელიც ერაყს ეკონომიკურ სანქციებს უწესებდა, რაც ითვალისწინებდა სრულ სავაჭრო ემბარგოს, გარდა სამედიცინო რესურსებისა, საკვებისა და სხვა ჰუმანიტარული აუცილებლობისა, რასაც უშიშროების საბჭოს სანქციების კომიტეტი განსაზღვრავდა. საზღვაო ბლოკადის დამტკიცების შემდეგ, საბჭომ წევრ სახელმწიფოებს შესთავაზა სამხედრო შტაბის კომიტეტთან თანამშრომლობა, რათა რეზოლუციის 661 (1990) დებულებები შესრულებულიყო. 

რეზოლუცია 665 მიღებულ იქნა 13 ხმით არცერთის წინააღმდეგ, კუბამ და იემენმა ხმის მიცემისგან თავი შეიკავეს. 

## სქოლიო
კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს 1990 წლის რეზოლუციები
კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები ერაყის შესახებ
კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები ქუვეითის შესახებ
კატეგორია:1990 წელი ერაყში
კატეგორია:1990 წელი ქუვეითში
ფერნანდო ერაცურიზ ალდუნატე

**ფერნანდო დე ერაცურიზი და მარტინეს დე ალდუნატე** (დ.1 ივნისი 1777 - გ.16 აგვისტო 1841) ასევე ცნობილი როგორც **ფერნანდო ერაცურიზ ალდუნატე**  — ჩილეს პოლიტიკური ფიგურა. 1831 წელს ის ჩილეს დროებითი პრეზიდენტი იყო. 

## ბიოგრაფია
ერაცურიზი დაიბადა სანტიაგოში, ფრანსისკო ხავიერ დე ერაცურიზ ი მადარიაგისა და მარია როზა ალდუნატე და გერერო კარერას ოჯახში. იგი ადვოკატი გახდა და მონაწილეობდა ჩილეს დამოუკიდებლობის მოძრაობაში. 1801 წლის 2 ოქტომბერს დაქორწინდა მარია დელ კარმენ სოტომაიორ ელცოზე, რომელთანაც რვა შვილი შეეძინა.

## ჩილეს დამოუკიდებლობის პროცესი (1810–1823)
პირველი სამთავრობო ხუნტის პერიოდში იგი 1810 წლის ღია საბჭოს გუბერნატორი იყო.
]]
„პატრია ვიეხას“ პერიოდში, 1811 წლის პირველ ეროვნულ კონგრესზე იგი რანკაგუას დეპუტატად აირჩიეს.

## ჩილეს დამოუკიდებლობის ომი
იგი მონაწილეობდა დამოუკიდებლობის ომში და 1814–1817 წლებში, ესპანური რესტავრაციის პერიოდში, დევნას განიცდიდა. თავისუფლება დაიბრუნა პატრიოტთა გამარჯვების შემდეგ ჩაკაბუკოს ბრძოლაში, 1817 წლის 12 თებერვალს.

პატრია ნუევას პერიოდში, 1817 წლის 12 თებერვლიდან 1823 წლის 28 იანვრამდე, იგი რანკაგუას დეპუტატი იყო.

1823 წლის 28 იანვრის დილით მოიწვიეს საბჭოს ღია სხდომა, რათა მოეთხოვათ უმაღლესი დირექტორის, ბერნარდო ო’ჰიგინსის გადადგომა. შეიქმნა სამთავრობო ხუნტა, რომლის წევრები იყვნენ აგუსტინ ეისაგირე, ერაცურიზი და ხოსე მიგელ ინფანტე.

1823 წლის 12 დეკემბერს იგი კონგრესის პრეზიდენტად აირჩიეს.

1823 წელს იგი სანტიაგოს სენატორი და სენატის პრეზიდენტი გახდა. შესაბამისად იგი უზენაეს დირექტორად დაინიშნა დელეგაციის წესით 1824 წლის 3 იანვარს.

## ჩილეს პრეზიდენტი
ჩილეს დროებითი პრეზიდენტი: იგი 1826 წლის 19 ოქტომბრიდან 1827 წლის 26 ნოემბრამდე სანტიაგოს პროვინციული ასამბლეის პრეზიდენტის თანამდებობას იკავებდა. 1830 წლის მარტში იგი სრულუფლებიანთა კონგრესის დროებით პრეზიდენტად დაინიშნა.

1831 წლის 8 მარტს, ხოსე ტომას ოვალიეს გადადგომისა და შემდგომ გარდაცვალების გამო, იგი დაინიშნა დროებით ვიცე-პრეზიდენტად, ანუ დროებით პრეზიდენტად, და ეს სტატუსი 22 მარტამდე შეინარჩუნა. 8 მარტს მან ოფიციალურად ჩაიბარა თანამდებობა, რომელიც იმავე წლის 18 სექტემბრამდე შეინარჩუნა. შემდეგ იგი ჩაანაცვლა ხოსე ხოაკინ პრიეტომ, რომელიც მოწვეულ საპრეზიდენტო არჩევნებში იქნა არჩეული.

## რესურსები ინტერნეტში
*Genealogical chart of Errázuriz family 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1777
კატეგორია:დაბადებული 1 ივნისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1841
კატეგორია:გარდაცვლილი 16 აგვისტო
კატეგორია:ჩილეს პრეზიდენტები
კატეგორია:ჩილეს პოლიტიკა
კატეგორია:პრეზიდენტები
კატეგორია:პოლიტიკოსები
კატეგორია:ჩილელები
ელიას ფერნანდეს ალბანო

**ელიას ფერნანდეს ალბანო**(დ. 1845 - გ. 6 სექტემბერი, 1910) — ჩილელი პოლიტიკოსი, რომელიც 1910 წლის 16 აგვისტოდან გარდაცვალებამდე იყო ჩილეს პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებელი.

ფერნანდესი დაიბადა ჩილეს ქალაქ სანტიაგოში, ხუან დე დიოს ფერნანდეს განასა და მარია დელ პილარ ალბანო ვერგარას ოჯახში. იგი იყო ხუან ალბანო პერეირა მარკესის შვილთაშვილი.
მან განათლება მიიღო ეროვნულ ინსტიტუტში (*Instituto Nacional*), ხოლო შემდგომ ჩილეს უნივერსიტეტში დაამთავრა იურიდიული ფაკულტეტი. ის ადვოკატთა ასოციაციაში 1869 წლის 18 მაისს მიიღეს. 1871 წლის 16 აგვისტოს დაქორწინდა მერსედეს ბარანიაო ოჩაგავიაზე.

1885 წელს იგი ლონტუეს დეპუტატად აირჩიეს და ხელახლა აირჩიეს 1891 წელს. 1894 წელს იგი ტალკას, კურეპტოსა და ლონტუეს ოლქის დეპუტატი გახდა. ფერნანდესი ორჯერ იყო სამრეწველო და საზოგადოებრივი მშენებლობის მინისტრი პრეზიდენტ ხორხე მონტის დროს (1894–1896); იყო ომისა და ფლოტის (1896–1897), ფინანსთა (1897) და შინაგან საქმეთა (1899–1900) მინისტრი ფედერიკო ერასურიზ ეჩაურენის ხელისუფლების პერიოდში, ხოლო 1902–1903 წლებში კვლავ შინაგან საქმეთა მინისტრის პოზიციას იკავებდა ხერმან რიესკო ერასურისის მთავრობაში.

1910 წელს, პრეზიდენტ პედრო მონტმა, სერიოზულად ავადმყოფობის გამო, მიატოვა თანამდებობა და გერმანიაში სამკურნალოდ გაემგზავრა, თუმცა მკურნალობა უშედეგო აღმოჩნდა. ფერნანდესი, რომელიც შინაგან საქმეთა მინისტრის პოზიციაზე იყო, ხელმძღვანელობდა სახელმწიფოს მონტის არ ყოფნისას და მონტის გარდაცვალების შემდეგ, 1910 წლის 16 აგვისტოს, დროებით პრეზიდენტად დაინიშნა. თუმცა ფერნანდესი მონტის დაკრძალვისას გაცივდა, რაც მალე ფილტვის დაავადებაში გადაიზარდა და შედეგად გულის უკმარისობით გარდაიცვალა სანტიაგოში, 1910 წლის 6 სექტემბერს, პრეზიდენტის თანამდებობაზე დანიშვნიდან მხოლოდ სამი კვირის შემდეგ.

## რესურსები ინტერნეტში
*Genealogical chart 

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1845
კატეგორია:გარდაცვლილი 6 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1910
კატეგორია:პრეზიდენტები
კატეგორია:ჩილეს პრეზიდენტები
კატეგორია:პოლიტიკოსები
კატეგორია:ჩილეს პოლიტიკა
კატეგორია:ჩილელები
ზვიად იზორია

**ზვიად იზორია** (დ. 6 იანვარი, 1984, ხონი) — ქართველი მოჭადრაკე, დიდოსტატი (2002). 2013 წლიდან ასპარეზობს აშშ-ის სახელით.

## ბიოგრაფია 
ზვიად იზორია დაიბადა 1984 წელს ხონში. ჭადრაკის თამაში 8-9 წლის ასაკში დაიწყო ადგილობრივ კლუბში. სამოქალაქო ომის პერიოდში მისი ოჯახი საცხოვრებლად სანქტ-პეტერბურგში გადავიდა, სადაც ზვიადი ძლიერ მწვრთნელებთან, მათ შორის ალექსეი იუნეევთან ვარჯიშობდა. 1996 წელს ოჯახი კვლავ საქართველოში დაბრუნდა.

## საჭადრაკო კარიერა 
იზორიას კარიერა ადრეული ასაკიდანვე წარმატებული აღმოჩნდა. 2000 წელს იგი 16 წლამდე ჭაბუკთა შორის მსოფლიო ჩემპიონი გახდა. 2001 წელს მოიგო ევროპის ჩემპიონატი 18 და 20 წლამდე ასაკობრივ კატეგორიებში. 2002 წელს მან კვლავ მოიპოვა ევროპის იუნიორთა ჩემპიონის ტიტული (20 წლამდელთა შორის). იმავე წელს მიიღო დიდოსტატის წოდება.

2005 წელს მან კარიერის ერთ-ერთ უდიდეს წარმატებას მიაღწია — გაიმარჯვა მინეაპოლისში გამართულ HB Global Chess Challenge-ზე, რომელიც იმ დროისთვის მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე მაღალბიუჯეტიანი ტურნირი იყო. იზორიამ პირველი ადგილი დაიკავა და 50 000 აშშ დოლარი მოიგო, გაუსწრო ისეთ მოჭადრაკეებს, როგორებიც არიან გატა კამსკი და ალექსანდრ ბელიავსკი.

საქართველოს ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში იზორიამ მონაწილეობა მიიღო სამ საჭადრაკო ოლიმპიადაზე (2002, 2004, 2008). 2002 წელს მისი გუნდი მე-4 ადგილზე გავიდა. 2013 წლიდან იგი აშშ-ის საჭადრაკო ფედერაციაში გადავიდა. 2018 წლის აშშ-ის ჩემპიონატზე მან სენსაციური გამარჯვებები მოიპოვა ფაბიანო კარუანასა და ჰიკარუ ნაკამურაზე.

## ძირითადი შედეგები 
* 2000: მსოფლიო ჩემპიონი (16 წლამდელთა შორის).
* 2000: კასპაროვის თასის გამარჯვებული (მოსკოვი).
* 2001: ევროპის ჩემპიონი (18 და 20 წლამდელთა შორის).
* 2002: ევროპის ჩემპიონი (20 წლამდელთა შორის).
* 2005: HB Global Chess Challenge-ის გამარჯვებული.
* 2010: ტეხასის შტატის ჩემპიონი.
* 2020: ჩრდილოეთ ამერიკის ღია პირველობის გამარჯვებული (ჰოვანეს გაბუზიანთან ერთად).

## რეიტინგი 
მისი მაქსიმალური რეიტინგი იყო 2660 (2006 წლის ივლისში), რითაც მსოფლიო კლასიფიკაციაში 48-ე ადგილს იკავებდა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ზვიად იზორია — ფიდეს ჩანაწერი
* ზვიად იზორია — პარტიების არქივი Chessgames.com-ზე

## სქოლიო 
კატეგორია:ქართველი მოჭადრაკეები
კატეგორია:აშშ-ის მოჭადრაკეები
კატეგორია:დაბადებული 1984
კატეგორია:ხონის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
ალექსანდრე დგებუაძე (მოჭადრაკე)

**ალექსანდრე დგებუაძე** (დ. 21 მაისი, 1971) — ქართველი მოჭადრაკე, დიდოსტატი (2000). 2000 წლიდან ასპარეზობს ბელგიის სახელით.

## ბიოგრაფია 
ალექსანდრე დგებუაძემ საჭადრაკო კარიერა საქართველოში დაიწყო. 1990 წელს მან მოიგო საქართველოს ჩემპიონატი ვაჟთა შორის. 1995 წელს მიენიჭა საერთაშორისო ოსტატის, ხოლო 2000 წელს — დიდოსტატის წოდება.

ბელგიაში გადასვლის შემდეგ იგი ქვეყნის ერთ-ერთი წამყვანი მოჭადრაკე გახდა. დგებუაძე ბელგიის ოთხგზის ჩემპიონია (2002, 2005, 2007 და 2020 წლებში).

## საერთაშორისო ასპარეზობა 
2012 წელს ბელგიის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში მონაწილეობდა მსოფლიო საჭადრაკო ოლიმპიადაზე. 2021 წელს მან იასპარეზა ფიდეს მსოფლიო თასზე, სადაც პირველ რაუნდში ბულგარელ დიდოსტატ კირილ გეორგიევთან დათმო პარტია.

ალექსანდრე დგებუაძე აქტიურად მონაწილეობს ევროპის სხვადასხვა ქვეყნის (ბელგია, დიდი ბრიტანეთი, გერმანია, ნიდერლანდები) საკლუბო ჩემპიონატებში. 2017/18 წლების სეზონში გუნდ „Schachfreunde Wirtzfeld“-ის შემადგენლობაში გახდა ბელგიის საკლუბო ჩემპიონატის გამარჯვებული.

## რეიტინგი 
მისი კარიერის საუკეთესო მაჩვენებელი დაფიქსირდა 2012 წლის ივლისში, როდესაც რეიტინგმა 2563-ს მიაღწია.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ალექსანდრე დგებუაძე — ფიდეს ჩანაწერი
* ალექსანდრე დგებუაძე — პარტიების არქივი Chessgames.com-ზე
* ალექსანდრე დგებუაძე — 365Chess.com

## სქოლიო 
კატეგორია:ქართველი მოჭადრაკეები
კატეგორია:ბელგიელი მოჭადრაკეები
კატეგორია:დაბადებული 1984
ლევან აროშიძე

**ლევან აროშიძე** (დ. 9 ივლისი, 1985, თბილისი) — ქართველი მოჭადრაკე, დიდოსტატი (2006). 2015 წლიდან ასპარეზობს ესპანეთის სახელით.

## ბიოგრაფია 
ლევან აროშიძემ ჭადრაკის თამაში ადრეულ ასაკში დაიწყო. 1995 წელს, 10 წლის ასაკში, ბრაზილიაში გამართულ მსოფლიო ჩემპიონატზე თავის ასაკობრივ კატეგორიაში მეორე ადგილი დაიკავა. 2005 წელს გახდა საერთაშორისო ოსტატი, ხოლო 2006 წელს მიენიჭა დიდოსტატის წოდება.

2015 წლიდან იგი ოფიციალურად გადავიდა ესპანეთის საჭადრაკო ფედერაციაში. ცხოვრობს და მოღვაწეობს კატალონიაში, სადაც აქტიურ სპორტულ კარიერასთან ერთად ეწევა სამწვრთნელო საქმიანობას. ლევან აროშიძე ფლობს მაგისტრის ხარისხს სოციალურ მეცნიერებებში და საუბრობს ოთხ ენაზე (ქართული, ინგლისური, რუსული, ესპანური).

## სპორტული მიღწევები 
ლევან აროშიძე არაერთი საერთაშორისო ტურნირის გამარჯვებული და პრიზიორია, ძირითადად ესპანეთში:
* 1995: მეორე ადგილი მსოფლიო ჩემპიონატზე (10 წლამდელთა შორის), ბრაზილია.
* 2010: Miquel Mas-ის ღია ჩემპიონატის გამარჯვებული (ფიგერასი).
* 2011: ბარბერა-დელ-ვალესის საერთაშორისო ტურნირის გამარჯვებული.
* 2011: სან-მარტის საერთაშორისო ტურნირის გამარჯვებული.
* 2012: საბადელის საერთაშორისო ტურნირის გამარჯვებული.
* 2013: Ciutat d’Olot-ის საერთაშორისო ტურნირის გამარჯვებული (7.5/8 ქულა).
* 2013: დავით გარსია ილუნდაინის მემორიალის გამარჯვებული.

## რეიტინგი 
მისი კარიერის საუკეთესო რეიტინგი დაფიქსირდა 2012 წლის მაისში — 2582 ქულა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ლევან აროშიძე — ფიდეს ჩანაწერი
* ლევან აროშიძე — პარტიების არქივი Chessgames.com-ზე
* ლევან აროშიძე — OlimpBase-ზე

## სქოლიო 
კატეგორია:ქართველი მოჭადრაკეები
კატეგორია:დაბადებული 1985
კატეგორია:დაბადებული 9 ივლისი
იუზეფა გურფინკელი

**იუზეფა გურფინკელი** (დ. 2 მაისი, 1919, ბილა-ცერკვა — გ. 9 აპრილი, 1997, ვოლგოგრადი) — საბჭოთა მოჭადრაკე, ქალთა შორის საერთაშორისო ოსტატი (1954) და საბჭოთა კავშირის სპორტის ოსტატი (1955). პროფესიით ფილოლოგი და ინგლისური ენის მასწავლებელი.

## ბიოგრაფია 
იუზეფა გურფინკელი დაიბადა 1919 წელს უკრაინაში. განათლებით ფილოლოგი იყო და წლების განმავლობაში ეწეოდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას — ასწავლიდა ინგლისურ ენას. მუშაობდა მწვრთნელად დონის როსტოვის საჭადრაკო კლუბში, მეცნიერთა სახლსა და პიონერთა სასახლეში.

## საჭადრაკო კარიერა 
1950 წლის რსფსრ-ის ჩემპიონატში 1-2 ადგილები გაიყო. იუზეფა გურფინკელი საბჭოთა კავშირის ქალთა 9 ჩემპიონატის მონაწილეა (1947–1968). მან საუკეთესო შედეგი აჩვენა სსრკ-ის 1954 წლის ჩემპიონატში, სადაც მეორე ადგილი დაიკავა. 1955 წელს მონაწილეობდა მსოფლიო ჩემპიონობის პრეტენდენტთა ტურნირში.

რსფსრ-ის ნაკრების შემადგენლობაში იგი სამჯერ მონაწილეობდა საბჭოთა კავშირის გუნდურ პირველობებში (1951, 1953, 1958), სადაც მოიპოვა ოქროს, ვერცხლისა და ბრინჯაოს მედლები გუნდურ ჩათვლაში.

გურფინკელი მონაწილეობდა 1957 წლის საქართველოს ჩემპიონატში, სადაც პირველი ადგილი დაიკავა.

## პირადი ცხოვრება 
1963 წელს მეუღლესთან, მოჭადრაკე ალექსანდრე კონსტანტინოვთან ერთად, გადავიდა ვოლგოგრადში. მათი შვილი, ტატიანა მოისეევა, ასევე საჭადრაკო სპორტის ოსტატია.

## ლიტერატურა 
* *Суханицкий С. С.* «Добрая, бескорыстная, гостеприимная» // «64 — Шахматное обозрение». — 2022. — № 8. — С. 80—88.
* Шахматы: энциклопедический словарь / гл. ред. А. Е. Карпов. — М.: Советская энциклопедия, 1990. — С. 98.

## სქოლიო 
კატეგორია:დაბადებული 1919
კატეგორია:გარდაცვლილი 1997
კატეგორია:რუსი მოჭადრაკეები
ინგა ჭარხალაშვილი

**ინგა ჭარხალაშვილი** (დ. 23 აპრილი, 1983, ქუთაისი) — ქართველი მოჭადრაკე, ქალთა შორის საერთაშორისო დიდოსტატი (2005). საქართველოს ჩემპიონი ქალთა შორის (1999).

## ბიოგრაფია 
ინგა ჭარხალაშვილი დაიბადა 1983 წელს ქუთაისში. საჭადრაკო კარიერა ადრეულ ასაკში დაიწყო და 1990-იან წლებში არაერთ წარმატებას მიაღწია ასაკობრივ კატეგორიებში. 1999 წელს, 16 წლის ასაკში, მან მოიპოვა საქართველოს ჩემპიონის ტიტული ქალთა შორის.

## საერთაშორისო ასპარეზი 
ინგა ჭარხალაშვილი სხვადასხვა დროს წარმატებით გამოდიოდა ევროპისა და მსოფლიოს ახალგაზრდულ ჩემპიონატებზე:
* 1995: მსოფლიო ჩემპიონატი (12) — 2-4 ადგილები.
* 1997: ევროპის ჩემპიონატი (14 წლამდე მოჭადრაკეებს შორის) — 1-5 ადგილები.
* 1998/1999: ევროპის ჩემპიონატი (16 წლამდე მოჭადრაკეებს შორის) — ბრინჯაოს პრიზიორი.
* 2001: ევროპის ჩემპიონი (18 წლამდე მოჭადრაკეებს შორის).
* 2002: ევროპის ახალგაზრდული ჩემპიონატის (20 წლამდე მოჭადრაკეებს შორის) ვერცხლის პრიზიორი.

### გუნდური გამოსვლები 
1999 წელს ბათუმში გამართულ ევროპის გუნდურ ჩემპიონატზე იგი საქართველოს მესამე ნაკრების შემადგენლობაში ასპარეზობდა, სადაც საკუთარ დაფაზე საუკეთესო შედეგი აჩვენა და ინდივიდუალური ოქროს მედალი მოიპოვა.

2018 წელს მონაწილეობა მიიღო ბათუმის საჭადრაკო ოლიმპიადაზე (საქართველოს მეორე ნაკრები), სადაც მეორე დაფაზე 10-დან 7 ქულა დააგროვა.

2012 წელს ვარშავაში გახდა კრისტინა რადზიკოვსკას მემორიალის გამარჯვებული.

## რეიტინგი 
მისი კარიერის საუკეთესო რეიტინგი დაფიქსირდა 2016 წლის ივნისში — 2379 ქულა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* ინგა ჭარხალაშვილი — ფიდეს ჩანაწერი
* ინგა ჭარხალაშვილი — პარტიების არქივი Chessgames.com-ზე

## სქოლიო 
კატეგორია:ქართველი მოჭადრაკეები
კატეგორია:ქართველი დიდოსტატები
კატეგორია:დაბადებული 1983
პატარა ხარაგაული

**პატარა ხარაგაული**, *პატარა ხარაგოული* — დაბა ხარაგაულის უბანი, ყოფილი სოფელი (ხარაგაულის მუნიციპალიტეტი).

მდებარეობს მდინარე ჩხერიმელის (ძირულის მარცხენა შენაკადი) ხეობაში, ზღვის დონიდან 260 მ-ზე, ხარაგაულის ჩრდილოეთ ნაწილში, დაბის ცენტრიდან 2 კმ-ში. 

1988 წელს ხარაგაულთან (იმდროინდელ ორჯონიკიძესთან) ტერიტორიული შეზრდის გამო სოფელი გაუქმდა. პატარა ხარაგაულის ტერიტორიაზე შემთხვევით აღმოჩენილია ადრე რკინის ხანის (ძვ. წ. X-VIII საუკუნეები) კოლხური ცული. ყოფილი სოფლის სასაფლაოს ტერიტორიაზე შემორჩენილია კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი — გვიანდელი შუა საუკუნეების მაცხოვრის დარბაზული ეკლესიის ნანგრევები.

## ლიტერატურა 
## სქოლიო
კატეგორია:ხარაგაულის მუნიციპალიტეტის ისტორიული სოფლები
კარლოს ხულიო აროსემენა მონროი

**კარლოს ხულიო აროსემენა მონროი** ( დ. 24 აგვისტო, 1919 – გ. 5 მარტი, 2004) — ეკვადორის პოლიტიკოსი. აროსემენა მონროი აირჩიეს ეკვადორის ვიცე-პრეზიდენტად 1960 წელს. იგი პრეზიდენტ ხოსე მარია ველასკო იბარას ჩამოშორების შედეგად გახდა ეკვადორის პრეზიდენტი 7 ნოემბრიდან, 1961 — 11 ივლისამდე, 1963.

## ბიოგრაფია
ის დაიბადა გუაიაკილში, ეკვადორის ყოფილი პრეზიდენტის, კარლოს ხულიო აროსემენა ტოლასა და ლაურა მონროი გარაიკოას ოჯახში. 1952 წელს იგი იყო დეპუტატთა პალატის პრეზიდენტი (თავმჯდომარე). როგორც ვიცე-პრეზიდენტი, იგი ასევე იკავებდა სენატის პრეზიდენტის პოსტს.

მისი მმართველობა მიმდინარეობდა რეგიონულად მშფოთვარე კონტექსტში, რაც გამოწვეული იყო კუბის რევოლუციითა და ლათინურ ამერიკაში ანტიკომუნისტური სამხედრო დიქტატურების დამყარებით. პრეზიდენტობის პერიოდში მან მოახდინა ტელეკომუნიკაციების ქსელის მოდერნიზება, დააარსა ეროვნული ავიაკომპანია TAME და გუაიაკილის საერო და კათოლიკური უნივერსიტეტები, წამოიწყო ქვეყანაში საგზაო მშენებლობები და შემოიღო მეცამეტე ხელფასი. მისმა მხარდაჭერამ ფიდელ კასტროს რევოლუციისადმი კუბაში, გამოიწვია მუდმივი კონფლიქტი კონგრესსა და სამხედროებთან.

## სქოლიო
კატეგორია:ეკვადორის პრეზიდენტები
კატეგორია:პრეზიდენტები
სარბიელის სინი

**„სარბიელის“ სინი** — ქართული რაგბის ტრადიციული შინაური ჯილდო, რომელიც 1995 წლიდან თამაშდება. მისი პრინციპი ეფუძნება ახალზელანდიურ „რანფერლის ფარის“ (Ranfurly Shield) მოდელს, სადაც ტიტულის მფლობელი ვალდებულია დაიცვას ჯილდო გამომწვევთან ორთაბრძოლაში.

## ისტორია 
საქართველოში სინის ისტორია 1995 წელს იწყება. იდეის ავტორი იყო ქართული რაგბის მემატიანე და იმხანად სპორტულ გაზეთ „სარბიელში“ მომუშავე ზაალ გიგინეიშვილი. მან ახალზელანდიური, 1902 წელს დაარსებული „რანფერლის ფარის“ პრინციპი ქართულ რეალობას მოარგო. თავად ჯილდო — სინი — ძველმა მორაგბემ და მოქანდაკე გია ჯაფარიძემ თითბრისგან გამოჭედა, დამზადების ხარჯები კი გაზეთმა „სარბიელმა“ გაიღო.

გათამაშების შემოღების მიზანი იყო წლის ნებისმიერ დროს საუკეთესო გუნდის გამოვლენა და ჩემპიონატის რიგითი მატჩებისთვის დამატებითი დაძაბულობისა და ინტერესის შემატება.

## გათამაშების წესი 
სინის გათამაშების წესი მარტივია: მფლობელი გუნდი უნდა გამოიწვიო და დაამარცხო, რათა ჯილდო გადმოგეცეს. გამოწვევა დაშვებულია ჩემპიონატის გარეშეც, თუმცა ტიტულისთვის ცილობა მეტწილად მაინც კალენდარულ მატჩებში იმართება. პირველი რკენის მონაწილეები გაზეთმა თავად შეარჩია — „თბილისი“ (ამჟამინდელი ლოკომოტივი) და „გუმარი“ (დაიშალა 1998 წელს). პირველი მფლობელი „გუმარი“ გახდა (26:11).

## აღდგენის ისტორია 
სინი სხვადასხვა მიზეზით წყვეტებით თამაშდებოდა (1995–1997, 2005, 2009, 2013 წლებში). ბოლო გამარჯვებული იყო კლუბი „ყოჩები“, რომელმაც 2013 წელს „ლელო“ დაამარცხა. ამის შემდეგ ჯილდო გაუჩინარდა.

2022 წელს, ზაალ გიგინეიშვილის გარდაცვალების შემდეგ, რაგბის ქომაგმა რამაზ უკლებამ სინი მოიძია და რაგბის კავშირს დაუბრუნა. ტრადიცია ოფიციალურად აღდგა 2022-2023 წლების სეზონში.

## რკენების სტატისტიკა 
## რესურსები ინტერნეტში 
* „სარბიელის“ სინი — ისტორია და სტატისტიკა

## სქოლიო 
კატეგორია:რაგბი საქართველოში
პოლ დეშანელი

**პოლ დეშანელი**
(ფრანგ: [pɔl deʃanɛl]; დ. 13 თებერვალი 1855 – გ.28 აპრილი 1922) — ფრანგი პოლიტიკოსი და საფრანგეთის პრეზიდენტი .

## ბიოგრაფია
პოლ დეშანელი, ემილ დეშანელის ვაჟი, კოლეჟ დე ფრანსის პროფესორი და სენატი, დაიბადა ბრიუსელში, სადაც  მამამისი ემიგრაციაში ცხოვრობდა.

## განათლება
პოლ დეშანელი სწავლობდა Collège Sainte-Barbe-des-Champs in Fontenay-aux-Roses-ში, შემდეგ Lycée Louis-le-Grand პარიზში. ოჯახმა 1870–1871 წლებში პარიზი რამდენიმე თვით დატოვა, პარიზის ალყის გამო.
დეშანელმა 1873 წელს გაიარა სამხედრო სამსახური, შემდეგ სწავლობდა პარიზში იურიდიულ ფაკულტეტზე.  1874 წელს მიიღო იურიდიული ბაკალავრიატი, 1875 წელს კი მიიღო ლიცენციატი იურიდიაში .

## ადრეული კარიერა
თავდაპირველად მუშაობდა, როგორც დეაიე დე მარსერის მდივანი და შემდგომ,1876–1877 წლებში, როგორც ჟიულ სიმონის მდივანი. 1885 წლის ოქტომბერში აირჩიეს დეპუტატად. თავიდანვე დაიკავა მნიშვნელოვანი ადგილი პალატაში, როგორც პროგრესისტული რესპუბლიკური ჯგუფის ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი ორატორი. 1896 წლის იანვარში აირჩიეს პალატის ვიცე-პრეზიდენტად და მას შემდეგ იბრძოდა მემარცხენეობის წინააღმდეგ, არა მხოლოდ პარლამენტში, არამედ საჯარო შეხვედრებზეც მთელს საფრანგეთში.

1898 წლის ივნისში აირჩიეს პალატის პრეზიდენტად.  1901 წელს კვლავ იგი აირჩიეს,თუმცა მომავალ წელს უარყვეს. მიუხედავად ამისა, დეშანელი ბრწყინვალედ გამოვიდა 1904 და 1905 წლებში, როგორც ეკლესიისა და სახელმწიფოს გამიჯვნის შესახებ კანონის მხარდამჭერი. ასევე მოიპოვა ადგილი საგარეო საქმეთა კომიტეტში და იყო კომიტეტის პრეზიდენტი.

1910 წელს ხელახლა აირჩიეს დეპუტატად და 1912 წლის 23 მაისს აირჩიეს პალატის პრეზიდენტად.

დიდი როლი ითამაშა პირველ მსოფლიო ომში, როგორც ეროვნულმა ორატორმა. დეშანელმა დაამარცხა ჟორჟ კლემანსო წინასწარ პარტიულ კენჭისყრაში და  1920 წლის 17 იანვარს აბსოლუტური უმრავლესობით აირჩიეს საფრანგეთის პრეზიდენტად. .

## საპრეზიდენტო პერიოდი
დეშანელს სურდა გაცილებით აქტიური პრეზიდენტი ყოფილიყო, ვიდრე მიღებული იყო იმ დროში. პირველი ექვსი თვის განმავლობაში ძალიან პერსპექტიული ლიდერი იყო, მაგრამ, საკუთარი ფსიქიკური ჯანმრთელობის მიზეზების გამო, ვერ შეძლო თავისი იდეების განხორციელება.

როგორც პრეზიდენტი,დეშანელის ექსცენტრულმა ქცევამ ხალხში გარკვეული შეშფოთება გამოიწვია. პირველ შემთხვევაში,  სკოლის გოგონათა დელეგაციამ მას ყვავილების ყანწი მიართვა, მან ყვავილები უკან გადაუგდო მათ. ყველაფერმა კულმინაციას მიაღწია, როდესაც 1920 წლის 24 მაისს, გვიან ღამით, გამოვარდა საპრეზიდენტო მატარებლის დიდი ფანჯრიდან, მიღებული ჰქონდა საძილე აბები და იპოვეს მოხეტიალე თავის ღამის პერანგში რელსების მუშაკის მიერ, რომელმაც წაიყვანა უახლოეს გადასასვლელის მცველის სახლში.

დეშანელს  გადადგომა შესთავაზეს 1920 წლის 21 სექტემბერს და მოათავსეს სანატორიუმ რუეილ-მალმეზონში სამი თვით. გათავისუფლების შემდეგ, 1921 წლის იანვარში აირჩიეს სენატად , სადაც მსახურობდა სიკვდილამდე. გარდაიცვალა პნევმონიისაგან 1 წლის შემდეგ 

სიკვდილით დასჯის გაუქმებამდე 1981 წელს, დეშანელი იყო ერთადერთი ფრანგი სახელმწიფოს მეთაური, რომლის მმართველობის დროსაც საფრანგეთში სიკვდილით არავინ დასჯილა. თავად დეშანელი იყო სიკვდილით დასჯის დიდი ხნის მოწინააღმდეგე.

კატეგორია:დაბადებული 1855
კატეგორია:დაბადებული 13 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1922
კატეგორია:საფრანგეთის პრეზიდენტები
ვისენტე ლუსიო სალასარი

**ვისენტე ლუსიო სალასარ ი კაბალი** ( დ. 20 დეკემბერი, 1832 – გ. 14 თებერვალი, 1896 ) — ეკვადორის პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებელი 1895 წლის 16 აპრილიდან 1 სექტემბრამდე. 1873 წელს სალასარი იყო დეპუტატთა პალატის პრეზიდენტი (თავმჯდომარე), ხოლო 1892 წელს — სენატის პრეზიდენტი. 1894 წელს იგი ვიცე-პრეზიდენტი გახდა, ხოლო მას შემდეგ, რაც ლუის კორდერომ თანამდებობა დატოვა, პრეზიდენტის პოსტი დაიკავა. იგი ასევე იკავებდა ფინანსთა მინისტრის თანამდებობას.

## ბიოგრაფია
ვისენტე ლუსიო სალასარი დაიბადა მანუელ მარია სალასარ ი ლოსანოსა და კაროლინა კაბალ ი სალასარის ოჯახში 1832 წლის 20 დეკემბერს, კიტოში. მან მიიღო სამართლის დოქტორის ხარისხი და ოცდაათი წლის განმავლობაში მუშაობდა ეკონომისტად, სხვადასხვა დროს — 1873, 1883, 1884–1887, 1888 და 1893 წლებში — იკავებდა ფინანსთა მინისტრის პოსტს. მოგვიანებით იგი ეროვნულ კონგრესში დეპუტატად მსახურობდა. 1892 წელს იგი სენატის პრეზიდენტად აირჩიეს, ხოლო 1893 წელს ლუის კორდერომ შინაგან საქმეთა და საგარეო ურთიერთობათა მინისტრად დანიშნა, თუმცა მალევე ვიცე-პრეზიდენტის პოზიციაზე აირჩიეს.

მისი პრეზიდენტი გაეხვა სკანდალში, რომელიც ჩინეთ-იაპონიის პირველ ომს უკავშირდებოდა და ცნობილია როგორც „დროშის გაყიდვა“ (Venta De La Bandera). კორდერო გადადგა, რასაც მოჰყვა ლუსიოს გაპრეზიდენტება 1895 წლის 16 აპრილს. მისი მმართველობის პერიოდში დაიწყო ეკვადორის ლიბერალური რევოლუცია. პარალელურად, პარალიზის (დამბლის) გამო იგი ვეღარ ასრულებდა სამთავრობო ვალდებულებებს. ამან გამოიწვია მისი გადადგომა 1895 წლის 28 ივნისს (რის შემდეგაც იგი ელოი ალფარომ შეცვალა), მოგვიანებით კი, 1896 წლის 14 თებერვალს, იგი კიტოში გარდაიცვალა.

ფინანსთა მინისტრობის დროს იგი არაერთხელ იმყოფებოდა ვაშინგტონში, რათა შეერთებული შტატებისგან სესხები მოეთხოვა.

## სქოლიო
კატეგორია:პრეზიდენტები
კატეგორია:ეკვადორის პრეზიდენტები
გილიერმო როდრიგესი

**გილიერმო ანტონიო როდრიგეს ლარა** ( დ. 4 ნოემბერს, 1923 ) — ეკვადორელი ყოფილი პოლიტიკური და სამხედრო ლიდერი, რომელიც 1972 წლიდან 1976 წლამდე ეკვადორის დიქტატორი იყო. იგი ხელისუფლებაში მოვიდა მას შემდეგ, რაც სათავეში ჩაუდგა 1972 წლის სამხედრო გადატრიალებას პრეზიდენტ ხოსე მარია ველასკო იბარას წინააღმდეგ. მან თავისი მმართველობა დაახასიათა როგორც „რევოლუციური და ნაციონალისტური“. მან გაიარა შტაბის, არარეგულარული საომარი მოქმედებების ორიენტაციისა და ტექნიკური მართვის კურსები პანამაში მდებარე „ამერიკის სკოლაში“ (School of the Americas). 

როგორც არმიის სარდალი, ის სათავეში ჩაუდგა სამხედრო გადატრიალებას, რომელიც საზღვაო ძალების მეთაურის, ხორხე კეიროლოს მიერ იქნა აღსრულებული. პრეზიდენტი ხოსე მარია ველასკო აიძულა გადასახლებულიყო ბუენოს-აირესში, არგენტინაში. მისი მმართველობის პერიოდში, ნავთობზე ფასების ზრდის წყალობით, ეკვადორმა მნიშვნელოვანი ეკონომიკური ზრდა განიცადა. 1975 წელს ზოგიერთმა სამხედრო ოფიცერმა მის წინააღმდეგ გადატრიალების წარუმატებელი მცდელობა განახორციელა.

როდრიგესს 2023 წლის 4 ნოემბერს 100 წელი შეუსრულდა. 102 წლის ასაკში ის ამჟამად მსოფლიოში ყველაზე ხანდაზმული ცოცხალი ყოფილი სახელმწიფო ლიდერია.

## სქოლიო
კატეგორია:პრეზიდენტები
კატეგორია:ეკვადორის პრეზიდენტები
კატეგორია:პოლიტიკოსები
კლემენტე იეროვი

**კლემენტე იეროვი ინდაბურუ** ( დ. 10 აგვისტო, 1904 – გ. 19 ივლისი, 1981 ) — პოლიტიკოსი და ეკვადორის დროებითი პრეზიდენტი 30 მარტიდან, 1966 — 16 ნოემბრამდე.

იეროვი დაიბადა ბარსელონაში, ესპანეთში, სადაც მისი მშობლები, კლემენტე იეროვი მათეუსი და მარია ინდაბურუ სემინარიო, დროებით ცხოვრობდნენ (მამამისი ეკვადორის გენერალური კონსული იყო). იეროვი სწავლობდა გუაიაკილის ვისენტე როკაფუერტეს სახელობის სკოლაში, მოგვიანებით კი — კიტოს სან-გაბრიელის სკოლაში. მან ცოლად შეირთო ვიქტორია გომეს იკასა, რომელთანაც ოთხი შვილი შეეძინა:

* მარია ლაურა იეროვი გომესი
* ელენა იეროვი გომესი
* კლემენტე იეროვი გომესი
* ფერნანდო იეროვი გომესი

მას მჭიდრო კავშირი ჰქონდა ქვეყნის სანაპირო ზოლის სოფლის მეურნეობასთან, სადაც შეიძინა ფერმა, რომელიც მოგვიანებით ნაწილ-ნაწილ თავის მუშებს დაურიგა. იეროვის მმართველობის პერიოდი ეკვადორელთა უმეტესობას ახსოვს, როგორც მშვიდობისა და კეთილდღეობის ხანა. მიუხედავად იმისა, რომ იგი საყოველთაო არჩევნების გზით არ ყოფილა არჩეული, ეკვადორელებს იგი ძალიან უყვართ — მას მრავალი ძეგლი დაუდგეს და მისი სახელი უწოდეს არაერთ გამზირს.

1948 წელს იგი იყო ეკონომიკის მინისტრი გალო პლასას მთავრობაში, მოგვიანებით კი — სენატორი სოფლის მეურნეობის დარგში.

იეროვი გარდაიცვალა გუაიაკილში, ეკვადორში.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

* 

* 

## სქოლიო
კატეგორია:პრეზიდენტები
კატეგორია:ეკვადორის პრეზიდენტები
მენინგიომა

[მინი|მენინგიომა (წითელი ისარი). [მაგნიტურ-რეზონანსული გამოსახულება T1 რეჟიმში, კონტრასტით.]]
**მენინგიომა** — ცენტრალური ნერვული სისტემის მფარავი მენინგეალური გარსის სიმსივნე. 

## კლინიკური გამოვლინებები 
მცირე ზომის მენინგიომები უმეტესად არ იწვევს კლინიკურ გამოვლინებებს, თუმცა, დიდი ზომის შემთხვევაში ზოგადი სიმპტომებია თავის ტკივილი, გულყრა, ღებინება, გულისრევა, ცნობიერების დაქვეითება. მდებარეობიდან გამომდინარე ფოკალური სიმპტომები შეიძლება იყოს ანოსმია, ჰემიპარეზი (სისუსტე სხეულის მეორე ნახევარში), თავის ტვინის ნერვების დამბლა, მხედველობის დარღვევა და ა.შ.

## პათოლოგია 
მინი|თავის ტვინის მფარავი გარსები და არაქნოიდული გრანულაციები (arachnoid granulations).
მენინგიომა წარმოიქმნება არაქნოიდული სახურავის უჯრედებისგან (ინგ. Arachnoid cap cells), რომლებიც მდებარეობს არაქნოიდული/ქსელისებრი გრანულაციების (ქსელისებრი გარსის ჯიბეები მაგარი გარსის ვენურ სინუსებში, საიდანაც ხდება თავ-ზურგტვინის სითხის გადასვლა ვენურ სისტემაში) დისტალურ ნაწილში (დაბოლოებაში).

## მკურნალობა 
მკურნალობის ძირითადი მეთოდია მენინგიომას ნეიროქირურგიული რეზექია, თუმცა, თუ პათოლოგიური მასის სრულად ამოკვეთა შეუძლებელია, საჭიროა რადიოთერაპიის გამოყენება.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Meningioma - Radiopaedia

კატეგორია:ნერვული სისტემის დაავადებები
ალექსანდრე ჯერარდი (მკვლევარი)

**ალექსანდრე ჯერარდი** (; დ. 17 თებერვალი, 1792, აბერდინი — გ. 15 დეკემბერი, 1839, იქვე) — შოტლანდიელი არმიის ოფიცერი ინდოეთში, ასევე ჰიმალაის ერთ-ერთი პირველი მკვლევარი.

## ბიოგრაფია
ალექსანდრე ჯერარდი დაიბადა 1792 წლის 17 თებერვალს აბერდინში. მისი მამა იყო გილბერტ ჯერარდი, თეოლოგი მწერალი, ბაბუა — ალექსანდრე ჯერარდი, ეკლესიის მღვდელი და აკადემიკოსი; მისი ძმები იყვნენ ჯეიმზ გილბერტ ჯერარდი, ინდოეთში მოღვაწე ქირურგი და პატრიკ ჯერარდი, ინდოეთის გეოგრაფი.

1808 წელს დაამთავრა აბერდინის კინგსის კოლეჯი და იმავე წელს მიიღო ბენგალური კადეტობის წოდება. 1808 წლის 9 სექტემბერს იგი დაინიშნა მე-13 ბენგალური ქვეითი ჯარის პრაპორშჩიკად.

1812 წელს იგი დელიდან ლაჰორამდე მიმავალი მარშრუტის კვლევაში იყო დასაქმებული. 1814 წელს იგი ლეიტენანტად დააწინაურეს და საჰარანპურის რაიონის კვლევა ჩაატარა, რომელიც 1819 წელს დაასრულა. 1825 წელს ის ნარმადის ხეობის გეოდეზისტი იყო, ხოლო 1826 და 1827 წლებში მალვასა და რაჯპუტანაში ასევე მუშაობდა გეოდეზისტად.

ჰიმალაის მთებში ჩატარებული კვლევების დროს ისეთ სიმაღლეებზე იმყოფებოდა, რომლებიც ადრე მიუწვდომელად ითვლებოდა და ტიბეტში შეაღწია იმდენად, რამდენადაც ჩინელების სასაზღვრო პიკეტები საშუალებას აძლევდნენ. ჰიმალაის ქედების გეოლოგიური სტრუქტურისა და ნაშთების შესახებ ჩვენი ადრეული წარმოდგენები მისი ნაშრომებიდან მომდინარეობს.

1817-1818 წლებში ჯერარდმა, საბათუდან გამგზავრებისას, დოქტორ ჯორჯ გოვანთან ერთად ჰიმალაის მთებში სატლეჯის ხეობა გამოიკვლია. 1818 წელს მან და მისმა ძმამ, ჯეიმზმა, ორთვიანი მოგზაურობის შემდეგ, გადაკვეთეს სატლეჯი და სპიტის ხეობა გაიარეს შიპკი ლამდე.

1821 წელს მან შეასრულა თავისი ჰიმალაის მოგზაურობის ყველაზე მნიშვნელოვანი ნაწილი. საბათუს დატოვების შემდეგ, ის ავიდა ჰიმალაის მთების ზედა ქედებზე, ყურადღებით აღნიშნა გზაზე დასახლებული ადგილები, ზღვის დონიდან სიმაღლე ბარომეტრით დაადგინა, სადაც ეს შესაძლებელი იყო ტრიგონომეტრიული გაზომვებით და აღნიშნა ტემპერატურა, ბუნებრივი მოვლენები და ადამიანების ხასიათი იმ ადგილებში, რომლებიც ადრე დაუსახლებლად და საცხოვრებლად უვარგისად ითვლებოდა.

ჯანმრთელობის გაუარესებამ, რაც მისი საველე სამუშაოებისა და მოგზაურობების დროს გადატანილი სირთულეების შედეგი იყო, გამოიწვია მისი ნაადრევად პენსიაზე გასვლა. ალექსანდრე ჯერარდი გარდაიცვალა აბერდინში 1839 წლის 15 დეკემბერს, სამდღიანი ავადმყოფობის შემდეგ.

## ხსოვნა
მის პატივსაცემად, მთვარის ერთ-ერთ კრატერს დაარქვეს ჯერარდი.

## სქოლიო
კატეგორია:შოტლანდიელი მოგზაურები
ალექსანდრე ჯერარდი

**ალექსანდრე ჯერარდი** (; დ. 22 თებერვალი, 1728, გარიოხი – გ. 22 თებერვალი, 1795, აბერდინი) — შოტლანდიელი მწერალი და ფილოსოფოსი.

## ბიოგრაფია
ალექსანდრე ჯერარდი დაიბადა 1728 წლის 22 თებერვალს, აბერდინშირში. სწავლობდა ფოვერანის სამრევლო სკოლაში, შემდეგ კი აბერდინის გრამატიკის სკოლაში.

სწავლობდა აბერდინის უნივერსიტეტში, სადაც 1744 წელს მაგისტრის ხარისხი მიიღო. შემდეგ ედინბურგის უნივერსიტეტში ჩაირიცხა ღვთისმეტყველების შესასწავლად. 1748 წელს მას ქადაგების ლიცენზია მიენიჭა.

1750 წელს ის დაბრუნდა აბერდინის უნივერსიტეტში, რათა წაეკითხა ლექციები მორალურ ფილოსოფიაში, ხოლო 1752 წელს პროფესორი გახდა მარიშალის კოლეჯში.

1760-1769 წლებში ის აბერდინში, გრეიფრაიარსის ეკლესიის მღვდელი იყო, ხოლო 1769 წელს მარიშალის კოლეჯში ღვთისმეტყველების პროფესორად აირჩიეს, 1771 წელს კინგსის კოლეჯში გადავიდა. პროფესორის რანგში მან სხვადასხვა რეფორმა გაატარა. ამ პერიოდში ის ასევე ქალაქის ერთ-ერთი მღვდელი იყო, მსახურობდა გრეიფრაიარსის ეკლესიაში. ის იყო ჯონ გრეგორის მიერ დაარსებული აბერდინის ფილოსოფიური საზოგადოების წევრი, რომლის წევრებიც იყვნენ პროფესორი თომას გორდონი.

ის ედინბურგის სამეფო საზოგადოების ერთ-ერთი თანადამფუძნებელი იყო.

გარდაიცვალა 1795 წლის 22 იანვარს. დაკრძალულია ძველ აბერდინში, წმინდა მახარის ტაძრის ეზოში.

## სქოლიო
კატეგორია:შოტლანდიელი მწერლები
კატეგორია:შოტლანდიელი ფილოსოფოსები
თავის ტვინის კონტუზია

[მინი|268x268პქ|თავის ტვინის მარჯვენამხრივი კონტუზია [შუბლის წილი|შუბლის წილში. კომპიუტერული ტომოგრაფია.]]
**თავის ტვინის კონტუზია** (ასევე ცნობილი, როგორც **თავის ტვინის შერყევა**) — თავის ტრავმის შედეგად განვითარებული მრავლობითი სისხლჩაქცევა თავის ტვინის მცირე კალიბრის სისხლძარღვებიდან. ჰემორაგიის მექანიზმია თავის ტვინის სისხლძარღვების გაწელვა ტრავმისას, რის შედეგადაც ადგილი აქვს ქიმიურ/ფიზიოლოგიურ ცვლილებებსა და ჰემატოენცეფალური ბარიერის დარღვევას, რის გამოც სისხლის ელემენტები გადმოდის სისხლძარღვიდან ურჯედშორის სივრცეში. კლინიკური გამოვლინებები დამოკიდებულია სისხლჩაქცევების სიმძიმესა და მდებარეობაზე, თუმცა, ზოგადი სიმპტომებია თავის ტკივილი, დაბნეულობა, ძილიანობა, თავბრუსხვევა, ცნობიერების დათრგუნვა, გულისრევა, ღებინება, გულყრა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Cerebral hemorrhagic contusion - Radiopaedia

კატეგორია:ნერვული სისტემის დაავადებები
ჯერარდის ნაპრალები

**ჯერარდის ნაპრალები** () — ნაპრალთა ჯგუფი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში (კვადრანტებიː LQ-03, LAC-22). სახელი ეწოდა ნაპრალების მახლობლად მდებარე კრატერ ჯერარდის მიხედვით (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1985 წელს). ჯერარდის ნაპრალების საერთო ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია .

## სქოლიო
კატეგორია:მთვარის ნაპრალები
კატეგორია:კვადრანტი LQ-03
ნეიროტოქსოპლაზმოზი

[მინი|თავის ტვინის ტოქსოპლაზმოზი. აღინიშნება პათოლოგიური კერა მარჯვენა [კეფის წილი|კეფის წილში. მაგნიტურ-რეზონანსული გამოსახულება T1 რეჟიმში, კონტრასტით.]]
**ნეიროტოქსოპლაზმოზი** (ასევე ცნობილი, როგორც **თავის ტვინის ტოქსოპლაზმოზი** ან **ცერებრალური ტოქსოპლაზმოზი**) — ნერვული სისტემის ინფიცირება ტოქსოპლაზმის პარაზიტით (ლათ. Toxoplasma gondii) ძირითადად აივ/შიდსის მქონე პაციენტებში. ადამიანის ორგანიზმში მისი მოხვედრა ხდება თერმულად ცუდად დამუშავებული ძროხის, ღორის ან ცხვრის ხორცით, ისევე, როგორც კატებთან კონტაქტით. ასევე არსებობს ნეიროტოქსოპლაზმოზის თანდაყოლილი ფორმა, როდესაც პარაზიტი ხვდება ნაყოფში დედის სისხლიდან პლაცენტის გავლით. კლინიკური გამოვლინებები მოიცავს თავის ტკივილს, ცხელებას, ცნობიერების დათრგუნვას, თავბრუსხვევას, ჰემიპარეზს, გულყრას, ფოკალურ ნევროლოგიურ სიმპტომებს. რადიოლოგიურ კვლევებზე (კომპიუტერული ტომოგრაფია, მაგნიტურ-რეზონანსული გამოსახულება) აღინიშნება მრავლობითი პათოლოგიური წარმონაქმნები, რომელთაც კონტრასტის შეყვანისას აქვთ ნათელი რკალი პერიფერიულად და უმეტესად გვხვდება რუხი და თეთრი ნივთიერების საზღვარსა და ბაზალურ განგლიაში. მკურნალობა მოიცავს სულფადიაზინსა და პირიმეთამინს.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Neurotoxoplasmosis - Radiopaedia
* Congenital cerebral toxoplasmosis - Radiopaedia

კატეგორია:ნერვული სისტემის დაავადებები
ცენტრალური ნერვული სისტემის პირველადი ლიმფომა

[მინი|თავის ტვინის პირველადი ლიმფომა. [მაგნიტურ-რეზონანსული გამოსახულება T1 რეჟიმში, კონტრასტით.]]
**ცენტრალური ნერვული სისტემის პირველადი ლიმფომა** (ასევე ცნობილი, როგორც **ცნს-ს პირველადი ლიმფომა**) — თავის ტვინის მეორე ყველაზე ხშირი სიმსივნის ტიპი გლიომების შემდეგ. ლიმფომა უმეტესად (90%) წარმოიქმნება ავთვისებიანი B უჯრედებისგან, რომლებიც გროვდება სისხლძარღვების გარშემო და მიიღება ავთვისებიანი პათოლოგიური წარმონაქმნი. აღსანიშნავია, რომ კეთილთვისებიანი ლიმფომების უმეტესობა არის T-უჯრედული წარმომავლობის. ცენტრალური ნერვული სისტემის მეორეული ლიმფომასგან განსხვავებით, პირველადი წარმოიქმნება უშუალოდ ნერვულ სისტემაში, ხოლო მეორეული ხვდება ცნს-ში სხვა ორგანოთა სისტემიდან ძირითადად ჰემატოგენური გზით. კლინიკური გამოვლინებები მოიცავს მომატებული ქალასშიგა წნევის სიმპტომებსა (თავის ტკივილი, ღებინება, გულყრა, ცნობიერების დათრგუნვა) და ფოკალურ ნევროლოგიურ დეფიციტებს, წარმონაქმნის მდებარეობიდან გამომდინარე. ლიმფომა ხშირად მდებარეობს პარკუჭების მიმდებარე თეთრ ნივთიერებაში და ახასიათებს კორძიანი სხეულის გავლით საპირისპირო ჰემისფეროზე გავრცელება. მკურნალობა მოიცავს სტეროიდებსა და ქიმიო/რადიოთერაპიას. საჭიროების შემთხვევაში შესაძლებელია პათოლოგიური მასია ნეიროქირურგიული ამოკვეთა.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Lymphomas of the central nervous system - Radiopaedia
კატეგორია:ნერვული სისტემის დაავადებები
ჯიმ აიკინი

**ჯიმ აიკინი**(; — დ. 1948) ამერიკელი სამეცნიერო ფანტასტიკის ჟანრის მწერალია, რომელიც ლივერმორში (კალიფორნია) ცხოვრობს. ის ასევე მოღვაწეობს როგორც მუსიკალური ტექნოლოგიების მკვლევარი, ინტერაქციული ფიქციის ავტორი, შტატგარეშე რედაქტორი, ჩელისტი და პედაგოგი. იგი რეგულარულად წერს სტატიებს მუსიკალური ინდუსტრიის სხვადასხვა გამოცემებისთვის, მათ შორის: „Electronic Musician“, „Keyboard Magazine“ და „Mix“.

ეიკინმა თავისი პირველი მხატვრული მოთხრობა ჟურნალს „Fantasy & Science Fiction“ მიჰყიდა, რომელიც 1981 წლის თებერვლის ნომერში გამოქვეყნდა.
## სქოლიო
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი მწერლები
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი რომანისტები
პამელა ეიდენი

**პამელა მოგენი** (; დ. 18 ოქტომბერი, 1953), უფრო ცნობილი ფსევდონიმით პამელა ეიდენი, არის ამერიკელი მწერალი. მისი რომანები წარმოადგენს ჯეინ ოსტინის ფანფიქშენს, რომელიც დაფუძნებულია „Pride & Prejudice".  

## ბიოგრაფია
პამელა ეიდენი დაიბადა ფინიქსვილში, პენსილვანია, შეერთებული შტატები. მას აქვს მაგისტრის ხარისხი ბიბლიოთეკისა და საინფორმაციო მეცნიერების დარგში ილინოისის უნივერსიტეტიდან ურბანა-შამპეინში, და 30 წელზე მეტია მუშაობს ბიბლიოთეკარად. ის და მისი მეუღლე მაიკლი ცხოვრობენ კორ დ'ალენში, აიდაჰო; მათ თითოეულს სამი მოზრდილი შვილი ჰყავთ წინა ქორწინებიდან.

მიუხედავად იმისა, რომ ჯეინ ოსტინის „Pride and Prejudice" სკოლის დროიდან მისი საყვარელი რომანი იყო, ავტორი მადლობას უხდის 1995 წლის BBC-ისა და A&E-ის ტელევიზიურ მინისერიალს ამ ისტორიის მიხედვით, რომელმაც შთააგონა იგი დაეწერა თავისი პირველი რეგენსული რომანი. „An Assembly Such as This" გახდა მისი ტრილოგიის „Fitzwilliam Darcy, Gentleman" (ყოფილი სათაური იყო "პემბერლის ქრონიკები") დასაწყისი.

## ნამუშევრები
#*An Assembly Such as This* (2003)
#*Duty and Desire* (2004)
#*These Three Remain* (2005)
*Young Master Darcy: A Lesson in Honour* (2010)

*A Proper Darcy Christmas* (2022)

*Lessons in Honour* (2nd ed. 2022)

## რესურსები ინტერნეტში
* Pamela Aidan's author page at Simon & Schuster
* Pamela Aidan's author page at Amazon.com
* Pamela Aidan's page at Wytherngate Press

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 18 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1953
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი მწერლები
ტიმ ეიკერსი

**ჯონ ტიმოთი ეიკერსი** (; დ. 12 დეკემბერი, 1972) —  ამერიკელი სპეკულატიური ფანტასტიკის ავტორი. ის წერს ტიმ ეიკერსის სახელით ის გადავიდა ჩიკაგოში, ილინოისში კოლეჯისთვის და მას შემდეგ ამ რეგიონში ცხოვრობს. ის დაოჯახებულია.

## სამწერლო კარიერა
ეიკერსი აქტიურია სპეკულატიური ფანტასტიკის სფეროში 2004 წლიდან. მისი ნამუშევრები გამოქვეყნდა სხვადასხვა პერიოდულ გამოცემებსა და ანთოლოგიებში, მათ შორის „Apex Magazine"-ში, „ChiZine"-ში, „Clarkesworld Magazine"-ში, „Electric Velocipede"-ში, „Interzone"-ში, „The Solaris Book of New Science Fiction", მესამე ტომში, „Strange Horizons"-ში და „Transmissions from Beyond"-ში.

## ნამუშევრები
#*Heart of Veridon* (2009)
#*Dead of Veridon* (2011)
**Bones of Veridon* (collection) (2013)
#*The Pagan Night* (2016)
#*The Iron Hound* (2017)
#*The Winter Vow* (2018)
# *Knight Watch* (2020)
# *Valhellions* (2022)
# *Wraithbound* (2023)
** The Horns of Ruin* (2010)

## ჯილდოები
„The Pagan Night " იყო 2017 წლის გემელის პრემიის წინასწარი ნომინანტი.

## სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 12 დეკემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1972
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი მწერლები
ჰურლერის სინდრომი

მინი|ჰურლერის სინდრომის მქონე პაციენტის თავის ტვინის მაგნიტურ-რეზონანსული გამოსახულება T2 რეჟიმში. აღინიშნება მაკროცეფალია, დიდი ზომის პერივასკულური სივრცეები, თავის ტვინის ატროფია, თეთრი ნივთიერების პათოლოგიური ცვლილებები, ჰიდროცეფალია.
**ჰურლერის სინდრომი** (ასევე ცნობილი, როგორც **ჰურლერის დაავადება** ან **მუკოპოლისაქარიდოზი ტიპი IH (MPS-IH)**) — მუკოპოლისაქარიდოზის ერთ-ერთი ტიპი, რა დროსაც აღინიშნება ძირითადად ნერვული, ძვლოვანი, გულ-სისხლძარღვთა სისტემისა და თვალის პათოლოგიები. ჰურლერის სინდრომი არის ლიზოსომური დაგროვების დაავადება, რა დროსაც მე-4 ქრომოსომის IDUA გენის აუტოსომურ-რეცესიული მუტაციის გამო სხვადასხვა ორგანოთა სისტემის ლიზოსომებში გროვდება დიდი ზომის ნახშირწყლოვანი მოლეკულები - გლიკოზამინოგლიკანები (GAG). კლინიკური გამოვლინებები აღინიშნება სიცოცხლის პირველ წელს და მოიცავს მაკროცეფალიას, გონებრივ ჩამორჩენას, მხედველობის დარღვევას, სიყრუეს, გულ-სისხლძარღვთა დაავადებებს. თავის ტვინის რადიოლოგიურ კვლევებზე (კომპიუტერული ტომოგრაფია, მაგნიტურ-რეზონანსული გამოსახულება) აღინიშნება მაკროცეფალია, დიდი ზომის პერივასკულური (ვირშოუ-რობინის) სივრცეები, თავის ტვინის ატროფია, თეთრი ნივთიერების პათოლოგიური ცვლილებები, ჰიდროცეფალია.

## რესურსები ინტერნეტში 
* Hurler syndrome - Radiopaedia

კატეგორია:ნერვული სისტემის დაავადებები
კატეგორია:ძვლოვანი სისტემის დაავადებები
კატეგორია:გულ-სისხლძარღვთა სისტემის დაავადებები
კატეგორია:გენეტიკური დაავადებები
კატეგორია:ლიზოსომური დაგროვების დაავადებები
მერი კეი ენდრიუსი

**მერი კეი ენდრიუსი**(; დ. 27 ივლისი, 1954) ეს არის ატლანტაში (ჯორჯიის შტატი) მცხოვრები ამერიკელი მწერლის, კათი ჰოგან ტროჩეკის ფსევდონიმი, რომლითაც ის 2002 წლიდან მოყოლებული არაერთი ბესტსელერის ავტორია.

ტროჩეკმა 1976 წელს დაამთავრა ჯორჯიის უნივერსიტეტი ჟურნალისტიკის ხარისხით. ის რეპორტიორად მუშაობდა სხვადასხვა გამოცემაში, მათ შორის 11 წელი გაატარა „Atlanta Journal-Constitution"-ში, სანამ 1991 წელს ჟურნალისტიკას დატოვებდა, რათა მთელი დრო მხატვრული ლიტერატურის წერისთვის დაეთმო. 1992-დან 2000 წლამდე მან საკუთარი სახელით ათი დეტექტიური რომანი გამოაქვეყნა, ხოლო 2002 წლიდან ფსევდონიმით „ენდრიუსი“ (Andrews) გამოსცა წიგნი „Savannah Blues". ამ ნაწარმოებით მის შემოქმედებაში ახალი ეტაპი დაიწყო, რაც სამხრეთული თემებისკენ სტილისტურ ცვლილებაში გამოიხატა. მისი ფსევდონიმი შვილების — მერი ქეთლინისა და ენდრიუ ტროჩეკის სახელებისგანაა შთაგონებული.

## ნამუშევრები
### ქეთი ჰოგან ტროჩეკის სახელით
* *Every Crooked Nanny*  (1992) (Callahan Garrity main character)
* *To Live and Die in Dixie* (1993) (Garrity)
* *Homemade Sin* (1994) (Garrity)
* *Happy Never After* (1995) (Garrity)
* *Heart Trouble* (1996) (Garrity)
* *Lickety Split* (1996) (Truman Kicklighter main character)
* *Strange Brew* (1997) (Garrity)
* *Crash Course* (1997) (Kicklighter)
* *Midnight Clear* (1998) (Garrity)
* *Irish Eyes* (2000)

### მერი ქეი ენდრიუსის ფსევდონიმით
* *Savannah Blues* (2002)
* *Little Bitty Lies* (2003)
* *Hissy Fit* (2004)
* *Savannah Breeze* (2006)
* *Blue Christmas* (2006) 
* *Deep Dish* (2008)
* *The Fixer Upper* (2009)
* *Summer Rental* (2011)
* *Spring Fever* (2012)
* ''Ladies' Night* (2013)
* *Christmas Bliss* (2013)
* *Save the Date* (2014)
* *Beach Town* (2015)
* *The Weekenders* (2016)
* *The High Tide Club* (2018)
**Sunset Beach* (2019)
**Hello, Summer* (2020)
**The Newcomer* (2021)
**The Santa Suit* (2021)
**The Homewreckers* (2022)
**Bright Lights, Big Christmas* (2023)
**Summers at the Saint'' (2024)

## სქოლიო
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი მწერლები
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი რომანისტები
მარიო ბეტინი

**მარიო ბეტინი** (, ; დ. 6 თებერვალი, 1582, ბოლონია — გ. 7 ნოემბერი, 1657, იქვე) — იტალიელი ფილოსოფოსი, მათემატიკოსი და ასტრონომი.

## ბიოგრაფია
მარიო ბეტინი მათემატიკას სწავლობდა ბელგიელი ჟან ვერვიესა და ჯუზეპე ბიანკანის ხელმძღვანელობით პარმაში, ს. როკოს იეზუიტების კოლეჯში. 1624 წელს, როდესაც ბიანკანი გარდაიცვალა, მათემატიკის კათედრა ბეტინიმ დაიკავა, რომელიც ასწავლიდა სამხედრო ხელოვნებას, სტერეომეტრიას და კონუსურ თეორიას. 1624-1630 წლებში იგი ასევე პასუხისმგებელი იყო სამხედრო არქიტექტურის სწავლებაზე. მის კურსებზე დამსწრე სტუდენტებს შორის იყვნენ ჰერცოგ რანუჩიოს ორი ვაჟი, ოტავიო და ოდოარდო. გარდა იმისა, რომ ბეტინი იყო ოტავიოს სამხედრო მათემატიკის მასწავლებელი, ის ასევე მსახურობდა სამხედრო კონსულტანტად პარმის (1612-1613 და 1626–1627) და მოდენას (1617-1618) სასამართლოებში და სამხედრო არქიტექტორად ნოველარაში (1618-1619), იეზუიტების „პროვინცია ვენეტას“ ნოვიაციატის რეზიდენციაში.

ბეტინი, ძირითადად, მათემატიკოსი და მათემატიკური ფიზიკოსი იყო. მან საკუთარ თავს ფილოსოფოსი მათემატიკუსი უწოდა, რაც იმას ნიშნავს, რომ მეცნიერი, რომელიც ბუნებრივი ფილოსოფიის შესასწავლად მათემატიკას ეყრდნობა. ბეტინი გარკვეულწილად ორაზროვანი იყო გალილეოს კოპერნიკობისადმი და მისი ახალი ასტრონომიული დაკვირვებების მიმართ. მიუხედავად იმისა, რომ ზოგადად აღიარებდა გალილეოს აღმოჩენების მნიშვნელობას, ის არ ეთანხმებოდა „Sidereus Nuncius“-ში გამოთქმულ ზოგიერთ დასკვნას, განსაკუთრებით მთვარეზე მთების სიმაღლესთან დაკავშირებით. ბეტინის თქმით, თუ მთვარეზე ძალიან მაღალი მთები იქნებოდა, ტელესკოპით დაკვირვებული მთვარის დისკი არარეგულარული და დაკბილული გამოჩნდებოდა, პირიქით, ის იდეალურად მრგვალი ჩანდა. ბეტინის წინააღმდეგობები იმეორებდა იოჰანეს კეპლერის „Dissertatio cum Nuntio Sidereo“-ში გამოთქმულ ეჭვებს. ჯოვანი რიჩოლი, რომელმაც ბეტინის ლექცია პარმაში მოისმინა, ახსენებს მის მცდელობებს მთვარის მთების სიმაღლის გაზომვის შესახებ.

გარდა იმისა, რომ ბეტინი გვარინო გვარინის (1624–1683) მენტორი და კრისტოფ გრინბერგერის მეგობარი იყო, ბეტინი ასევე პრინცი რაიმონდო მონტეკუკოლის (1609–1680) ახლო მეგობარი იყო — ამ უკანასკნელმა მას 1652 წლის 15 ივლისს ჰოენეგიდან გამაგრების შესახებ მისი ნაშრომის ასლიც კი გაუგზავნა. ის ეწინააღმდეგებოდა ბონავენტურა კავალიერის განუყოფელობის მეთოდს და უსასრულოდ მცირე სიდიდეების თეორიას.

## ხსოვნა
მის პატივსაცემად, მთვარის ერთ-ერთ კრატერს დაარქვეს ბეტინუსი.

## ბიბლიოგრაფია
* 
* 
* 
* 
* 

## რესურსები ინტერნეტში
* Bettinus' (1642, 2 vol.) *Apiaria universae philosophiae mathematicae* - Linda Hall Library
* 

## სქოლიო
კატეგორია:იტალიელი ფილოსოფოსები
კატეგორია:იტალიელი მათემატიკოსები
კატეგორია:იტალიელი ასტრონომები