ოსმალეთის დიდი ვეზირების სია

აქ წარმოდგენილია (ეპოქების მიხედვით) ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირების სია:

## ოსმალეთის იმპერიის წარმოშობა 
* ალაედინ-ფაშა  
(1320-1331)
* ნიზამუდინ აჰმედ-ფაშა 
(1331-1348)
* ჰაჯი-ფაშა 
(1348-1349)
* სინანუდინ ფაქიჰ იუსუფ-ფაშა 
(1349-1364)
* ჩანდარლი ქარა ჰალილ-ფაშა უფროსი   
(1364-1387)
* ჩანდარლი ალი-ფაშა  
(1387-1406)
* იმამზადე ჰალილ-ფაშა 
(1406-1413)
* ამასიალი ბაიაზიდ-ფაშა 
(1413-1421)
* ჩანდარლი იბრაჰიმ-ფაშა 
(1421-1429)
* ქოჯა მეჰმედ ნიზამუდინ-ფაშა 
(1429-1438)
* ჩანდარლი ჰალილ-ფაშა უმცროსი
(1438-1453)

## ოსმალეთის იმპერიის განვითარება 
* ზაგანოს-ფაშა
(1453-1456)
* ველი მაჰმუდ-ფაშა პირველად
(1456-1466) 
* რუმ მეჰმედ-ფაშა
(1466-1469)
* ისჰაკ-ფაშა  პირველად
(1469-1472) 
* ველი მაჰმუდ-ფაშა მეორედ
(1472-1474)
* გედიკ აჰმედ-ფაშა
(1474-1477)
* ქარამანლი მეჰმედ-ფაშა
(1477-1481)
* ისჰაკ-ფაშა  მეორედ
(1481-1482)
* ქოჯა დავუდ-ფაშა
(1482-1497)
* ჰერსეკზადე აჰმედ-ფაშა პირველად
(1497-1498)
* ჩანდარლი იბრაჰიმ-ფაშა უმცროსი
(1498-1499)
*  მესიჰ-ფაშა
(1499-1501)
* ჰადიმ ალი-ფაშა პირველად
(1501-1503)
* ჰერსეკზადე აჰმედ-ფაშა მეორედ
(1503-1506)
* ჰადიმ ალი-ფაშა მეორედ
(1506-1511) 
* ჰერსეკზადე აჰმედ-ფაშა 
მესამედ
(1511)
* ქოჯა მუსტაფა-ფაშა
(1511-1512)
* ჰერსეკზადე აჰმედ-ფაშა  მეოთხედ
(1512-1514)
* დუკაკინზადე აჰმედ-ფაშა
(1514-1515)
* ჰერსეკზადე აჰმედ-ფაშა 
მეხუთედ
(1515-1516)
* ჰადიმ სინან-ფაშა
(1516-1517)
* დევშირმე იუნუს-ფაშა
(1517)
* ფირი მეჰმედ-ფაშა
(1517-1523)
* პარგელი იბრაჰიმ-ფაშა
(1523-1536)
* აიას მეჰმედ-ფაშა
(1536-1539)
* ლიუთფი-ფაშა
(1539-1542)
* ჰადიმ სულეიმან-ფაშა
(1542-1544)
* დამატი რუსტემ-ფაშა პირველად
(1544-1553) 
* ქარა აჰმედ-ფაშა
(1553-1555)
* დამატი რუსტემ-ფაშა მეორედ
(1555-1561)
* სემიზ ალი-ფაშა
(1561-1565)
* სოკოლუ მეჰმედ-ფაშა
(1565-1579)
* სემიზ აჰმედ-ფაშა
(1579-1580)
* ლალა მუსტაფა-ფაშა
(1580)
* ქოჯა სინან-ფაშა პირველად
(1580-1582) 
* ქანიჟელი სიავუშ-ფაშა პირველად
(1582-1584)
* ოზდემიროღლუ ოსმან-ფაშა
(1584-1585)
* ჰადიმ მესიჰ-ფაშა
(1585-1586)
* ქანიჟელი სიავუშ-ფაშა მეორედ
(1586-1589)
* ქოჯა სინან-ფაშა მეორედ
(1589-1591)
* ფერჰად-ფაშა  პირველად
(1591-1592)
* ქანიჟელი სიავუშ-ფაშა მესამედ
(1592-1593)
* ქოჯა სინან-ფაშა მესამედ
(1593) 
* ფერჰად-ფაშა მეორედ
(1593-1595)
* ქოჯა სინან-ფაშა მეოთხედ
(1595)
* ლალა მეჰმედ-ფაშა 
(1595)
* ქოჯა სინან-ფაშა მეხუთედ
(1595-1596)
* დამატი იბრაჰიმ-ფაშა პირველად
(1596) 
* ჯიგალაზადე იუსუფ სინან-ფაშა 
(1596)
* დამატი იბრაჰიმ-ფაშა მეორედ
(1596-1597)
* ჰადიმ ჰასან-ფაშა
(1597-1598)
* ჯერაჰ მეჰმედ-ფაშა
(1598-1599)
* დამატი იბრაჰიმ-ფაშა მესამედ
(1599-1601)
* იემიშჩი ჰასან-ფაშა
(1601-1603)
* იავუზ ალი-ფაშა
(1603-1604)
* სოკოლუზადე მეჰმედ-ფაშა
(1604-1606)

## ოსმალეთის იმპერიის სტაგნაცია 
* დერვიშ მეჰმედ-ფაშა
(1606)
* ქუიუჯუ მურად-ფაშა
(1606-1611)
* ნასუჰ-ფაშა
(1611-1614)
* ოქიუზ ქარა მეჰმედ-ფაშა პირველად
(1614-1616)
* დამატი ჰალილ-ფაშა პირველად
(1616-1619)
* ოქიუზ ქარა მეჰმედ-ფაშა მეორედ 
(1619)
* გიუზელჯე ალი-ფაშა
(1619-1621)
* ოჰრილი ჰუსეინ-ფაშა
(1621)
* დილავერ-ფაშა
(1621-1622)
* ქარა დავუდ-ფაშა
(1622)
* მერე ჰუსეინ-ფაშა პირველად
(1622)
* ლეფქელი მუსტაფა-ფაშა
(1622)
* გურჯი ჰადიმ მეჰმედ-ფაშა
(1622-1623)
*  მერე ჰუსეინ-ფაშა (მეორედ)
(1623)
* ქემანქეშ ქარა ალი-ფაშა
(1623-1624)
* ჩერქეს მეჰმედ-ფაშა
(1624-1625)
* ჰაფიზ აჰმედ-ფაშა პირველად
(1625-1626)
* დამატი ჰალილ-ფაშა მეორედ
(1626-1628)
* ღაზი ექრემ ჰუსრევ ფაშა
(1628-1631)
* ჰაფიზ აჰმედ-ფაშა მეორედ
(1631-1632) 
* თოფალ რეჯეფ-ფაშა
(1632)
* თაბანიასი მეჰმედ-ფაშა
(1632-1637)
* ლადიქელი ბაირამ-ფაშა
(1637-1638)
* თაიარ მეჰმედ-ფაშა
(1638)
* ქემანქეშ მუსტაფა-ფაშა
(1638-1644)
* სულთანზადე მეჰმედ-ფაშა
(1644-1645)
* ნევესინლი სალიჰ-ფაშა
(1645-1647)
* ქარა მუსა-ფაშა
(1647)
* ჰეზარფარე აჰმედ-ფაშა
(1647-1648)
* სოფუ მეჰმედ-ფაშა
(1648-1649)
* ქარა მურად-ფაშა პირველად
(1649-1651)
* მელექ აჰმედ-ფაშა
(1651)
* აბაზა სიავუშ-ფაშა I პირველად
(1651) 
* გურჯი მეჰმედ-ფაშა
(1651-1652)
* თარჰონჯუ ალი-ფაშა
(1652-1653)
* ქოჯა დერვიშ-ფაშა
(1653-1654)
* იფშირ მუსტაფა-ფაშა
(1654-1655)
* ქარა მურად-ფაშა მეორედ
(1655) 
* ერმენი სულეიმან-ფაშა
(1655-1656)
* გაზი ჰუსეინ-ფაშა
(1656) 
* ზურნაზენ მუსტაფა-ფაშა
(1656)
* აბაზა სიავუშ-ფაშა I მეორედ
(1656) 
* ბოინუიარალი მეჰმედ-ფაშა
(1656)
* ქოფრიულიუ მეჰმედ-ფაშა
(1656-1661)
* ქოფრიულიუ ფაზილ აჰმედ-ფაშა
(1661-1676)
* მერზიფონელი ქარა მუსტაფა-ფაშა
(1676-1683)
* ბაიბურთლუ იბრაჰიმ-ფაშა
(1683-1685)
* სარი სულეიმან-ფაშა
(1685-1687)
* ქოფრიულიუ დამატი აბაზა სიავუშ-ფაშა
(1687-1689)
* ნიშანჯი ისმაილ-ფაშა
(1688)
* ბექრი მუსტაფა-ფაშა
(1688-1689)
* ქოფრიულიუ ფაზილ მუსტაფა-ფაშა
(1689-1691)
* ბაჰადირზადე არაბაჯი ალი-ფაშა
(1691-1692)
* მერზიფონელი ჯალიკ ჰაჯი-ფაშა
(1692-1693)
* ბოზოქლუ მუსტაფა-ფაშა
(1693-1694)
* სურმელი ალი-ფაშა
(1694-1695)
* ელმას მეჰმედ-ფაშა
(1695-1697)
* ქოფრიულიუ ამჯაზადე ჰუსეინ-ფაშა
(1697-1702)

## ოსმალეთის იმპერიის დაკნინება 
* დალბათან მუსტაფა-ფაშა
(1702-1703)
* რამი მეჰმედ-ფაშა
(1703)
* ქავანოზ აჰმედ-ფაშა
(1703)
* დამატი ჰასან-ფაშა
(1703-1704)
* ქალაიქოზ ჰაჯი აჰმედ-ფაშა
(1704)
* ბალთაჯი მეჰმედ-ფაშა პირველად
(1704-1706)
* დამატი ჩორლულუ ალი-ფაშა
(1706-1710)
* ქოფრიულიუ ნუმან-ფაშა
(1710)
* ბალთაჯი მეჰმედ-ფაშა მეორედ
(1710-1711)
* გურჯი იუსუფ-ფაშა
(1711-1712)
* სილაჰდარ სულეიმან ფაშა
(1712-1713)
* ჰოჯა იბრაჰიმ-ფაშა
(1713)
* სილაჰდარ დამატი ალი-ფაშა
(1713-1716)
* ჰაჯი ჰალილ-ფაშა
(1716-1717)
* ნიშანჯი მეჰმედ-ფაშა
(1717-1718)
* ნევშეჰირლი დამატი იბრაჰიმ-ფაშა
(1718-1730)
* სილაჰდარ დამატი მეჰმედ-ფაშა
(1730-1731)
* ქაბაქულაქ იბრაჰიმ-ფაშა
(1731)
* თოფალ ოსმან-ფაშა
(1731-1732)
* ჰექიმოღლუ ალი-ფაშა პირველად
(1732-1735)
* გურჯი ისმაილ-ფაშა
(1735)
* დიმიტოკელი მეჰმედ-ფაშა
(1736-1737)
* მუჰზინზადე აბდულა-ფაშა
(1737)
* იეღენი მეჰმედ-ფაშა
(1737-1739)
* ივაზადე მეჰმედ-ფაშა
(1739-1740)
* ნიშანჯი შეჰლა ჰაჯი აჰმედ-ფაშა
(1740-1742)
* ჰექიმოღლუ ალი-ფაშა მეორედ
(1742)
* სეიიდ ჰასან-ფაშა
(1742-1746)
* თირიაქი ჰაჯი მეჰმედ-ფაშა
(1746-1747)
* სეიიდ აბდულა-ფაშა
(1747-1750)
* დივითდარ მეჰმედ ემინ-ფაშა
(1750-1752)
* ჩორლულუ ქიოსე ბაჰირ მუსტაფა-ფაშა პირველად
(1752-1755)
* ჰექიმოღლუ ალი-ფაშა მესამედ
(1755)
* ნაილი აბდულა-ფაშა
(1755)
* სილაჰდარ ბიიქლი ალი-ფაშა
(1755)
* გურჯი ირმისექიზადე მეჰმედ საიდ-ფაშა
(1755-1756)
* ჩორლულუ ქიოსე ბაჰირ მუსტაფა-ფაშა მეორედ
(1756-1757)
* ქოჯა მეჰმედ რაგიპ-ფაშა
(1757-1763)
* თევქი ჰამზა ჰამიდ-ფაშა
(1763)
* ჩორლულუ ქიოსე ბაჰირ მუსტაფა-ფაშა მესამედ
(1763-1765)
* მუჰზინზადე მეჰმედ-ფაშა პირველად
(1765-1768)
* სილაჰდარ მაჰირ ჰამზა-ფაშა
(1768)
* იაღლიქჩიზადე მეჰმედ ემინ-ფაშა
(1768-1769)
* მოლდოველი ალი-ფაშა
(1769)
* ივაზადე ალი-ფაშა
(1769-1770)
* სილაჰდარ მეჰმედ-ფაშა
(1770-1771)
* მუჰზინზადე მეჰმედ-ფაშა მეორედ
(1771-1774)
* იზეთ მეჰმედ-ფაშა პირველად
(1774-1775)
* მორეელი დერვიშ მეჰმედ-ფაშა
(1775-1777)
* დარენდელი ჯებეჯიზადე მეჰმედ-ფაშა
(1777-1778)
* ქალაფათ მეჰმედ-ფაშა
(1778-1779)
* სილაჰდარ სეიიდ მეჰმედ-ფაშა
(1779-1781)
* იზეთ მეჰმედ-ფაშა მეორედ 
(1781-1782)
* იეღენი ჰაჯი მეჰმედ-ფაშა
(1782)
* ჰალილ ჰამიდ-ფაშა
(1782-1785)
* გურჯი შაჰინ ალი-ფაშა
(1785-1786)
* გურჯი ქოჯა იუსუფ-ფაშა პირველად
(1786-1789)
* ჯენაზე ჰასან-ფაშა
(1789-1790)
* ალჟირელი ღაზი ჰასან-ფაშა
(1790)
* ჩელებიზადე სერიფ ჰასან-ფაშა
(1790-1791)
* გურჯი ქოჯა იუსუფ-ფაშა მეორედ
(1791-1792)

## ოსმალეთის იმპერიის დასასრული 
* დამატი მელექ მეჰმედ-ფაშა
(1792-1794)
* საფრანბოლულუ იზეთ მეჰმედ-ფაშა
(1794-1798)
* გურჯი ქორ იუსუფ ზიაუდინ-ფაშა პირველად
(1798-1805)
* ჰაფიზ ისმაილ-ფაშა
(1805-1806)
* ქეჩიბოინუზუ იბრაჰიმ ჰილმი-ფაშა
(1806-1807)
* ჩელები მუსტაფა-ფაშა
(1807-1808)
* ალემდარ მუსტაფა-ფაშა
(1808)
* ჩავუშბაში მემიშ-ფაშა
(1808-1809)
* გურჯი ქორ იუსუფ ზიაუდინ-ფაშა მეორედ
(1809-1811)
* ლაზი აზიზ აჰმედ-ფაშა
(1811-1812)
* ჰურშიდ-ფაშა
(1812-1815)
* მეჰმედ ემინ რაუფ-ფაშა პირველად
(1815–1818)
* ბურდურლუ დერვიშ მეჰმედ-ფაშა
(1818–1820
* სეიდ ალი-ფაშა
(1820-1821)
* ბენდერლი ალი-ფაშა
(1821)
* ჰაჯი სალიჰ-ფაშა
(1821-1822)
* დელი აბდულა-ფაშა
(1822–1823)
* სილაჰდარ ალი-ფაშა
(1823) 
* მეჰმედ საიდ გალიფ-ფაშა
(1823–1824) 
* მეჰმედ სელიმ-ფაშა
(1824–1828) 
* თოფალ იზეთ მეჰმედ-ფაშა პირველად
(1828–1829)
* რეშიდ მეჰმედ-ფაშა
(1829–1833)
* მეჰმედ ემინ რაუფ-ფაშა მეორედ
(1833–1839) 
* ქოჯა ჰუსრევ მეჰმედ-ფაშა
(1839–1840) 
* მეჰმედ ემინ რაუფ-ფაშა მესამედ
(1840–1841) 
* თოფალ იზეთ მეჰმედ-ფაშა მეორედ
(1841–1842) 
* მეჰმედ ემინ რაუფ-ფაშა მეოთხედ
(1842–1846) 
* მუსტაფა რეშიდ-ფაშა პირველად
(1846–1848) 
* იბრაჰიმ სარიმ-ფაშა
(1848) 
* მუსტაფა რეშიდ-ფაშა მეორედ
(1848–1852) 
* მეჰმედ ემინ რაუფ-ფაშა მეხუთედ
(1852)
* მუსტაფა რეშიდ-ფაშა მესამედ
(1852) 
* მეჰმედ ემინ აალი-ფაშა მესამედ
(1852) 
* დამატი მეჰმედ ალი-ფაშა 
(1852–1853) 
* მუსტაფა ნაილი-ფაშა პირველად
(1853–1854)
* ქიბრისლი მეჰმედ ემინ-ფაშა  პირველად
(1854) 
* მუსტაფა რეშიდ-ფაშა  მეოთხედ
(1854–1855)
* მეჰმედ ემინ აალი-ფაშა მეორედ
(1855–1856) 
* მუსტაფა რეშიდ-ფაშა მეხუთედ
(1856–1857) 
* მუსტაფა ნაილი-ფაშა მეორედ
(1857) 
* მუსტაფა რეშიდ-ფაშა მეექვსედ
(1857–1858) 
* მეჰმედ ემინ აალი-ფაშა მესამედ
(1858–1859) 
* ქიბრისლი მეჰმედ ემინ-ფაშა პირველად
(1859) 
* მეჰმედ რუშდი-ფაშა  პირველად
(1859–1860) 
* ქიბრისლი მეჰმედ ემინ-ფაშა მეორედ
(1860–1861) 
* მეჰმედ ემინ აალი-ფაშა მეოთხედ
(1861) 
* მეჰმედ ფუად-ფაშა პირველად
(1861–1866) 
* იუსუფ ქამილ-ფაშა 
(1863) 
* მეჰმედ ფუად-ფაშა  მეორედ
(1863–1866) 
* მეჰმედ რუშდი-ფაშა მეორედ
(1866–1867) 
* მეჰმედ ემინ აალი-ფაშა  მეხუთედ
(1866–1871) 
* მაჰმუდ ნედიმ-ფაშა პირველად
(1871–1872) 
* მიდჰათ-ფაშა პირველად
(1872)
* მეჰმედ რუშდი-ფაშა მესამედ
(1872–1873) 
* აჰმედ ესად-ფაშა პირველად
(1873) 
* შირვანლიზადე მეჰმედ რუშდი-ფაშა
(1873–1874) 
* ჰუსეინ ავნი-ფაშა 
(1874–1875)
*აჰმედ ესად-ფაშა მეორედ
(1875) 
* მაჰმუდ ნედიმ-ფაშა მეორედ
(1875–1876) 
* მეჰმედ რუშდი-ფაშა მეოთხედ
(1876–1876) 
* მიდჰათ-ფაშა მეორედ
(1876–1877) 
* იბრაჰიმ ედჰემ-ფაშა 
(1877–1878) 
* აჰმედ ჰამდი-ფაშა 
(1878) 
* აჰმედ ვეფიქ-ფაშა პირველად
(1878) 
* მეჰმედ სადიქ-ფაშა 
(1878) 
* მეჰმედ რუშდი-ფაშა მეხუთედ
(1878) 
* საფეთ-ფაშა 
(1878) 
* ჰაირედინ-ფაშა
(1878–1879) 
* აჰმედ არიფი-ფაშა 
(1879) 
* მეჰმედ საიდ-ფაშა პირველად
(1879–1880) 
* ქადრი-ფაშა 
(1880) 
* მეჰმედ საიდ-ფაშა მეორედ
(1880–1882) 
* აბდურაჰმან ნურედინ-ფაშა 
(1882) 
* მეჰმედ საიდ-ფაშა მესამედ
(1882) 
* აჰმედ ვეფიქ-ფაშა მეორედ
(1882) 
* მეჰმედ საიდ-ფაშა მეოთხედ 
(1882–1885) 
* ქამილ-ფაშა პირველად
(1885–1891) 
* აჰმედ ჯევად-ფაშა 
(1891–1895) 
* მეჰმედ საიდ-ფაშა მეხუთედ 
(1895) 
* ქამილ-ფაშა მეორედ
(1895) 
* ჰალილ რიფათ-ფაშა 
(1895–1901) 
* მეჰმედ საიდ-ფაშა მეექვსედ
(1901–1903) 
* მეჰმედ ფერიდ-ფაშა 
(1903–1908)
* მეჰმედ საიდ-ფაშა მეშვიდედ
(1908)
* ქამილ-ფაშა მესამედ
(1908–1909)
* ჰუსეინ ჰილმი-ფაშა პირველად
(1909) 
* აჰმეთ თევფიქ-ფაშა პირველად
(1909) 
* ჰუსეინ ჰილმი-ფაშა მეორედ
(1909–1910) 
* იბრაჰიმ ჰაქი-ფაშა 
(1910–1911) 
* მეჰმედ საიდ-ფაშა მერვედ
(1911–1912) 
* ღაზი აჰმედ მუჰთარ-ფაშა 
(1912) 
* ქამილ-ფაშა მეოთხედ
(1912–1913) 
* მაჰმუდ შევქეთ-ფაშა 
(1913) 
* საიდ ჰალიმ-ფაშა 
(1913–1917) 
* თალაათ-ფაშა
(1917–1918) 
* აჰმედ იზეთ-ფაშა 
(1918)
* აჰმეთ თევფიქ-ფაშა მეორედ 
(1918–1919) 
* დამატი ფერიდ-ფაშა პირველად
(1919) 
* ალი რიზა-ფაშა
(1919–1920) 
* სალიჰ ჰულუსი-ფაშა 
(1920) 
* დამატი ფერიდ-ფაშა მეორედ
(1920) 
* აჰმეთ თევფიქ-ფაშა მესამედ
(1920–1922)

## იხილეთ აგრეთვე 
* ოსმალეთის იმპერია
* ვეზირი
* ოსმალეთის სულთნების სია

## რესურსები ინტერნეტში 
*
*
*
*
*
*
*