10 დეკემბერი

**10 დეკემბერი** — გრიგორიანული კალენდრის 344-ე დღე (ნაკიან წლებში – 345-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 21 დღე.

## დღის მოვლენები 
* 1684 : ისააკ ნიუტონის დედუქციები კეპლერის კანონებიდან მის გრავიტაციის თეორიაში წაკითხულ იქნა სამეფო საზოგადოებისთვის ედმუნდ ჰალის მიერ.
* 1817 : მისისიპი ხდება აშშ-ის მე-20 შტატი.
* 1836 : ემორის კოლეჯმა ქარტია მიიღო ოქსფორდში, ჯორჯია.
* 1867 : პირველი საგზაო შუქნიშანი დამონტაჟდა პარლამენტის შენობებთან, ლონდონში. ჰგავდა რა რკინიგზის სიგნალებს, შუქნიშნები ღამით ანათებდა წითელი და მწვანე გაზის ლამპებით.
* 1869 : ვაიომინგში ქალებს არჩევნებში ხმის მიცემის უფლება მიენიჭათ.
* 1898 : ესპანეთ-ამერიკის ომი დასრულდა პარიზის ხელშეკრულების ხელმოწერით.
* 1901 : პირველი ნობელის პრემიის მინიჭების ცერემონია ჩატარდა.
* 1906 : აშშ-ის პრეზიდენტ თეოდორ რუზველტს ნობელის მშვიდობის პრემია ენიჭება, ხდება რა პირველი ამერიკელი, რომელმაც ნობელის პრემია მიიღო.
* 1932 : ტაილანდი კონსტიტუციური მონარქია ხდება.
* 1948 : გაეროს გენერალური ასამბლეა ამტკიცებს ადამიანის უფლებათა საყოველთაო დეკლარაციას.
* 1953 : დოქტორ ალბერტ შვაიცერს მიენიჭა ნობელის მშვიდობის პრემია ჰუმანიტარული საქმიანობისთვის.
* 1968 : იაპონიის უდიდესი გაქურდვა, დღემდე ამოუცნობი „300 მილიონი იენის ქურდობა“ მოხდა ტოკიოში.
* 1970 : სოფლის მეურნეობის მეცნიერ ნორმან ბორლაუგს, „მწვანე რევოლუციის მამას“, ენიჭება ნობელის მშვიდობის პრემია.
* 1975 : აქტივისტ ანდრეი სახაროვს ენიჭება ნობელის მშვიდობის პრემია, რომელიც გადაეცა მის მეუღლეს, ელენა ბონერს.
* 1983 : არგენტინაში დემოკრატია აღდგა პრეზიდენტი რაულ ალფონსინის მმართველობაში მოსვლით.
* 1983 : სოლიდარობის ლიდერს ლეხ ვალენსას ენიჭება ნობელის მშვიდობის პრემია; გადაეცა მის მეუღლეს, დანუტას.
* 1984 : აპართეიდი : აქტივისტ დეზმონდ ტუტუს ენიჭება ნობელის მშვიდობის პრემია.
* 1986 : ჰოლოკოსტი : ელი ვიზელს ენიჭება ნობელის მშვიდობის პრემია.
* 2006 : განხორციელდა კოსმოსური შატლი დისკავერის გაშვება, რომლის ბორტზე პირველი სკანდინავიელი კოსმონავტი იმყოფებოდა.
* 2010 : ჩინელი ადამიანის უფლებათა აქტივისტი ლიუ სიაობო დაუსწრებლად დააჯილდოვეს 2010 წლის ნობელის მშვიდობის პრემიით. 1936 წლიდან ესაა პირველი შემთხვევა, როდესაც დაჯილდოებას არ დასწრებია არც ლაურეატი და არც მისი რომელიმე ნათესავი.
* 2014 : კოსოვო საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტის წევრი გახდა.
* 2016 : სტამბოლში მომხდარი ტერაქტის შედეგად, 44 ადამიანი დაიღუპა.
* 2019 : ფინეთის პრემიერ-მინისტრი ანტი რინე გადადგა და მისი შემცვლელი სანა მარინი გახდა.
* 2020 : ნეპალის პრეზიდენტმა მმართველ პარტიაში მიმდინარე დაპირისპირების ფონზე, პარლამენტი დაითხოვა.

## ამ დღეს დაბადებულნი 
* 1394 : ჯეიმზ I — შოტლანდიის მეფე
* 1804 : იაკობი, კარლ გუსტავ იაკობ — გერმანელი მათემატიკოსი
* 1815 : ლავლეისი, ადა — პირველი ქალი პროგრამისტი
* 1821 : ნეკრასოვი, ნიკოლოზ — რუსი პოეტი
* 1891 : ზახსი, ნელი — გერმანელი მწერალი
* 1917 : იაია პეტრა — მალაიზიის სულთანი
* 1924 : ბერულავა, ხუტა — ქართველი პოეტი
* 1924 : ჰაზრი, ნაბი — აზერბაიჯანელი პოეტი
* 1957 : მაიკლ კლარკ დუნკანი — ამერიკელი მსახიობი
* 1987 : გონსალო იგუანი — მადრიდის რეალის ფეხბურთელი

## ამ დღეს გარდაცვლილნი 
* 1041 : მიხეილ IV პაფლაგონელი — ბიზანტიის იმპერატორი
* 1198 : ავეროესი (იბნ-როშდი) — არაბი ექიმი და ფილოსოფოსი
* 1865 : ლეოპოლდ I — ბელგიის მეფე
* 1896 : ნობელი, ალფრედ — შვედი ქიმიკოსი, ნობელის პრემიის დამფუძნებელი
* 1916 : ოიამა ივაო  — იაპონიის სამხედრო და სახელმწიფო მოღვაწე
* 1917 : ბოვილი, მაკენზი — კანადის პრემიერ-მინისტრი
* 1936 : პირანდელო, ლუიჯი — იტალიელი მწერალი
* 2006 : პინოჩეტი, აუგუსტო —  ჩილეს გენერალი, პრეზიდენტი

## დღესასწაულები 
* მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:

** იაკობ სპარსი 
** პალადი თესალონიკელი 
** რომანოზ საკვირველთმოქმედი
** 17 ინდოელი მონაზონი

## იხილეთ აგრეთვე 
**სხვა თვეები:**

* 

1210