League of Legends

**League of Legends** (LoL) — მრავალმოთამაშიანი ონლაინ საბრძოლო არენის ვიდეო თამაში, რომელიც შეიქმნა და გამოქვეყნდა Riot Games-ის მიერ 2009 წელს. შთაგონებული Defence of the Ancients, Warcraft III-ის მორგებული რუკით, Riot-ის დამფუძნებლები ცდილობდნენ შეექმნათ ცალკე თამაში იმავე ჟანრში. გამოსვლის დღიდან, ლიგა უფასო არის და მონეტიზაცია ხდება პერსონაჟების პერსონალიზაციის საშუალებით. თამაში ხელმისაწვდომია Microsoft Windows-ისა და macOS-ისთვის. 

თამაშში, ხუთი მოთამაშისგან შემდგარი ორი გუნდი PVP ბრძოლაში ებრძვის, თითოეული გუნდი იკავებს და იცავს რუკის ნახევარს. თითოეული მოთამაშე აკონტროლებს თავის არჩეულ პერსონაჟს, რომელსაც ეწოდება „ჩემპიონი“, ყოველ მათგანს ერთმანეთისგან გამორჩეული ძალები გააჩნია. თამაშის მიმდინარეობისას ჩემპიონები უფრო ძლიერდებიან „გამოცდილების“ ქულების მოპოვებით, ოქროს აღებით და ახალი ნივთების შეძენით, რათა დაამარცხოს მოწინააღმდეგეები. ლიგის მთავარ რეჟიმში, Summoner's Rift, გუნდი იმარჯვებს მტრის ბაზაზე შეღწევით და მათი „Nexus“-ის განადგურებით. „Nexus“ არის დიდი სტრუქტურა, რომელიც მდებარეობს გუნდის ყველაზე დაცულ ტერიტორიაზე. 

League of Legends-მა მიიღო ზოგადად დადებითი შეფასებები; კრიტიკოსებმა ხაზი გაუსვეს მის ხელმისაწვდომობას, პერსონაჟების დიზაინს და წარმოების ღირებულებას. თამაშის ხანგრძლივობამ გამოიწვია კრიტიკული ხელახალი შეფასება, მიმოხილვები დადებითად ვითარდება; იგი ითვლება ერთ-ერთ უდიდეს ვიდეო თამაშად, რომელიც ოდესმე შექმნილა. 2019 წელს ლიგამ მიაღწია პიკს რვა მილიონი მოთამაშით და მისმა პოპულარობამ გამოიწვია ისეთი კავშირი, როგორიცაა მუსიკალური ვიდეოები, კომიქსები, მოთხრობები და ანიმაციური სერიალი Arcane. მისმა წარმატებამ გამოიწვია რამდენიმე spin-off ვიდეო თამაში, მათ შორის League of Legends: Wild Rift, მობილური ვერსია, Legends of Runeterra, ციფრული საკოლექციო კარტის თამაში და Ruined King: A League of Legends Story, მორიგეობით დაფუძნებული როლური თამაში. დამუშავების პროცესშია მასიურად მრავალმოთამაშიანი ონლაინ როლური თამაში, რომელიც დაფუძნებულია ქონებაზე. 

League of Legends არის მსოფლიოში ყველაზე დიდი ESports თამაში, საერთაშორისო კონკურენტული სცენით, რომელიც შედგება მრავალი რეგიონალური ლიგისგან; ისინი კულმინაციას ახდენენ ლეგენდების ლიგის ყოველწლიურ მსოფლიო ჩემპიონატში. 2019 წლის ღონისძიებამ დაარეგისტრირა 100 მილიონზე მეტი უნიკალური მაყურებელი, რამაც ფინალში ერთდროულად 44 მილიონ მაყურებელს მიაღწია. შიდა და საერთაშორისო ღონისძიებები გადაიცემოდა პირდაპირი ტრანსლაციის ვებსაიტებზე, როგორიცაა Twitch, YouTube, Bilibili და საკაბელო ტელევიზიის სპორტული არხი ESPN. 

## Gameplay 
League of Legends არის მრავალმოთამაშიანი ონლაინ საბრძოლო არენა (MOBA) თამაში, რომელშიც მოთამაშე აკონტროლებს პერსონაჟს („ჩემპიონს“) უნიკალური შესაძლებლობების ნაკრებით იზომეტრიული პერსპექტივიდან. 2023 წლის მონაცემებით, 163 ჩემპიონია ხელმისაწვდომი სათამაშოდ. მატჩის მსვლელობისას ჩემპიონები იძენენ დონეებს გამოცდილების ქულების (XP) დაგროვებით მოწინააღმდეგების მკვლელობით. ნივთების შეძენა შესაძლებელია ჩემპიონების სიძლიერის გასაზრდელად, და ყიდულობენ ოქროთი, რომელსაც მოთამაშეები დროთა განმავლობაში პასიურად აგროვებენ და აქტიურად გამოიმუშავებენ მოწინააღმდეგე გუნდის მინიონების დამარცხებით, ჩემპიონები, ან თავდაცვითი სტრუქტურები. თამაშის მთავარ რეჟიმში, Summoner's Rift, ნივთების შეძენა ხდება მაღაზიის მენიუდან, რომელიც ხელმისაწვდომია მოთამაშეებისთვის მხოლოდ მაშინ, როდესაც მათი ჩემპიონი გუნდის ბაზაშია. თითოეული მატჩი არის დისკრეტული; დონეები და ნივთები არ გადადის ერთი მატჩიდან მეორეზე.

### Summoner's Rift 
Summoner's Rift არის League of Legends-ის ფლაგმანი თამაშის რეჟიმი და ყველაზე გამორჩეული პროფესიონალურ დონეზე. რეჟიმს აქვს რანჟირებული კონკურენტული ასვლა; მატჩების სისტემა განსაზღვრავს მოთამაშის უნარების დონეს და ქმნის სასტარტო წოდებას, საიდანაც მათ შეუძლიათ ასვლა. ცხრა იარუსი; ყველაზე ნაკლებად დახელოვნებულები არიან რკინა, ბრინჯაო და ვერცხლი, ხოლო ყველაზე მაღალნი არიან ოსტატი, დიდოსტატი და ჩელენჯერი. 

ხუთი მოთამაშისგან შემდგარი ორი გუნდი ეჯიბრება მოწინააღმდეგე გუნდს „ნექსუსის“ განადგურებაში, რომელსაც იცავენ მტრის ჩემპიონები და თავდაცვითი სტრუქტურები, რომლებიც ცნობილია როგორც „ტურეტები“. თითოეული გუნდის Nexus მდებარეობს მათ ბაზაში, სადაც მოთამაშეები იწყებენ თამაშს და კვლავ ჩნდებიან სიკვდილის შემდეგ. NPC-ები ცნობილი როგორც მინიონები, წარმოიქმნება თითოეული გუნდის Nexus-დან და მიიწევს მტრის ბაზისკენ სამი ზოლის გასწვრივ, რომლებსაც იცავენ კოშკები: ზედა, შუა და ქვედა. თითოეული გუნდის ბაზა შეიცავს სამ „ინჰიბიტორს“, ერთი მესამე კოშკის უკან თითოეული ზოლის ცენტრიდან. მტრის გუნდის ერთ-ერთი ინჰიბიტორის განადგურება იწვევს უფრო ძლიერი მოკავშირე მინიონების გაჩენას ამ ზოლში და საშუალებას აძლევს შემტევ გუნდს დააზიანოს მტრის Nexus და ორი კოშკი, რომლებიც მას იცავენ. ზოლებს შორის მდებარე რეგიონები ერთობლივად ცნობილია, როგორც „ჯუნგლები“, სადაც დასახლებული არიან „მონსტრები“, რომლებიც, ისევე როგორც მინიონები, რეგულარულად ცოცხლდებიან. მინიონების მსგავსად, მონსტრები გაძლევენ ოქროს და XP-ს. მონსტრის კიდევ ერთი, უფრო ძლიერი კლასი ცხოვრობს მდინარეში, რომელიც ჰყოფს თითოეული გუნდის ჯუნგლებს. ამ მონსტრების დასამარცხებლად საჭიროა რამოდენიმე მოთამაშე, მათი მოკვლის შემდეგ იმ გუნდს ენიჭება სპეციალური შესაძლებლობა, რომელიც მოკლავს. მაგალითად, თუ გუნდის რომელიმე წევრი მოკლავს Rift Herald-ს მაშინ მისი გუნდის მოთამაშეებს მიენიჭება განსაკუთრებული შესაძლებლობები. 

Summoner's Rift მატჩები შეიძლება გაგრძელდეს 15 წუთიდან ერთ საათზე მეტ ხანს. კონვენციები წარმოიქმნება თამაშის განმავლობაში: ჩვეულებრივ, ერთი მოთამაშე მიდის ზედა შესახვევში, ერთი შუა ზოლში, ერთი ჯუნგლებში და ორი ქვედა ზოლში. მოთამაშეები ზოლში კლავენ მინიონებს ოქროსა და XP-ის დასაგროვებლად (იწოდება „ფერმერობა“) და ცდილობენ მოწინააღმდეგეს იგივეს არ გააკეთებინონ. მეხუთე ჩემპიონი, რომელიც ცნობილია როგორც „ჯუნგლერი“, მეურნეობს ჯუნგლების ურჩხულებს და როცა საკმარისად ძლიერია, ეხმარება თანაგუნდელებს შესახვევში. 

### სხვა რეჟიმები 
Summoner's Rift-ის გარდა, League of Legends-ს აქვს კიდევ ორი ​​მუდმივი თამაშის რეჟიმი. ARAM („All Random, All Mid“) არის რეჟიმი ხუთი წინააღმდეგ ხუთთან, როგორიცაა Summoner's Rift, მაგრამ რუკაზე სახელწოდებით Howling Abyss მხოლოდ ერთი გრძელი ხაზით, ჯუნგლების არეალით და მოთამაშეებისთვის შემთხვევით არჩეული ჩემპიონებით. რუკის მცირე ზომის გათვალისწინებით, მოთამაშეები უნდა იყვნენ ფხიზლად, რათა თავიდან აიცილონ მტრის შემოტევები. 

Teamfight Tactics არის ავტო მებრძოლი, რომელიც გამოვიდა 2019 წლის ივნისში და მომდევნო თვეში მუდმივი თამაშის რეჟიმი გამოუშვა.
როგორც სხვა თავის ჟანრში, მოთამაშეები ქმნიან გუნდს და იბრძვიან იმისთვის, რომ ბოლომდე გაძლონ. მოთამაშეები პირდაპირ გავლენას არ ახდენენ ბრძოლაზე, მაგრამ განათავსებენ თავიანთ ნაწილებს დაფაზე, რათა მათ ავტომატურად იბრძოლონ მოწინააღმდეგეების წინააღმდეგ ყოველ რაუნდში. Teamfight Tactics ხელმისაწვდომია iOS-ისა და Android-ისთვის და აქვს კროს-პლატფორმული თამაში Windows-ისა და macOS-ის კლიენტებთან. თამაშის სხვა რეჟიმები ხელმისაწვდომი გახდა დროებით, როგორც წესი, შეესაბამება თამაშშიდა მოვლენებს. 

თამაშის სხვა რეჟიმები ხელმისაწვდომი გახდა დროებით, როგორც წესი, შეესაბამება თამაშშიდა მოვლენებს. Ultra Rapid Fire (URF) რეჟიმი ხელმისაწვდომი იყო ორი კვირის განმავლობაში, როგორც 2014 წლის პირველი აპრილის დღე. ამ რეჟიმში, ჩემპიონის უნარებს არ აქვთ რესურსის ღირებულება, მნიშვნელოვნად შემცირდა გაგრილების ქრონომეტრები, გაიზარდა მოძრაობის სიჩქარე, შემცირდა შეხორცება და უფრო სწრაფი შეტევები. ერთი წლის შემდეგ, 2015 წლის აპრილში, Riot-მა გამოაცხადა, რომ მათ არ დააბრუნეს რეჟიმი, რადგან მისმა გაუწონასწორებელმა დიზაინმა მოთამაშის „დაწვა“ გამოიწვია. დეველოპერმა ასევე თქვა, რომ URF-ის შენარჩუნებასა და დაბალანსებასთან დაკავშირებული ხარჯები ძალიან მაღალი იყო. სხვა დროებითი რეჟიმებია ერთი ყველასათვის და Nexus Blitz. ერთი ყველასათვის მოთამაშეები ირჩევენ ჩემპიონს მათი გუნდის ყველა წევრისთვის. Nexus Blitz-ში მოთამაშეები მონაწილეობენ მინი თამაშების სერიაში შეკუმშულ რუკაზე.
## განვითარება 
### გამოშვებამდე 
Riot Games-ის დამფუძნებლებს ბრენდონ ბეკს და მარკ მერილის ჰქონდათ იდეა გააკეთებინათ ისეთი თამაში როგორიც იყო DotA. Warcraft III-ის მოდიფიკაცია: Reign of Chaos, DotA მოთამაშეებს სთხოვდა შეეძინათ Warcraft III და დააინსტალირონ პერსონალური პროგრამული უზრუნველყოფა; The Washington Post-ის ბრაიან კრესენტის თქმით, მოდიფიკაციას „აკლდა პოლონური დონე და ხშირად რთული იყო მისი პოვნა და დაყენება“. ფილიპ კოლარმა პოლიგონიდან აღნიშნა, რომ Blizzard Entertainment-მა მხარი დაუჭირა Warcraft III-ის გაფართოების პაკეტით, შემდეგ კი ყურადღება სხვა პროექტებზე გადაიტანა, სანამ თამაშს ჯერ კიდევ ჰყავდა მოთამაშეები. ბეკი და მერილი ცდილობდნენ შეექმნათ თამაში, რომელიც მხარდაჭერილი იქნებოდა მნიშვნელოვნად უფრო გრძელი პერიოდის განმავლობაში. 

ბეკმა და მერილმა გამართეს DotA-ს ტურნირი სტუდენტებისთვის სამხრეთ კალიფორნიის უნივერსიტეტში, დასაქმების საბოლოო მიზნად. იქ მათ გაიცნეს ჯეფ ჯუ, მოგვიანებით League of Legends-ის პროდიუსერი. ჯუ კარგად იცნობდა DotA-ს და ტურნირის მიმდინარეობისას ასწავლიდა სხვებს როგორ ეთამაშათ. ბეკმა და მერილმა ის ინტერვიუზე მიიწვიეს, სადაც Riot Games-ში სტაჟიორის თანამდებობაზე დაასაქმეს. ბეკმა და მერილმა შეიყვანეს DotA-ში ჩართული ორი ფიგურა: სტივ ფეკი, მისი ერთ-ერთი დიზაინერი, ასევე სტივ მესკონი, რომელიც აწარმოებდა მხარდაჭერის ვებსაიტს მოთამაშეების დასახმარებლად. ფეაკმა თქვა, რომ თამაშის ადრეული პერიოდი იყო უაღრესად განმეორებადი, რადგან ბევრი მსგავსება იყო DotA-ს დიზაინთან. 

Warcraft III თამაშის ძრავში ჩაშენებული League of Legends-ის დემონსტრირება დასრულდა ოთხ თვეში და შემდეგ ნაჩვენები იყო 2007 წლის თამაშის დეველოპერების კონფერენციაზე. იქ ბეკმა და მერილმა მცირე წარმატებას მიაღწიეს პოტენციურ ინვესტორებთან. გამომცემლები დაბნეული იყვნენ თამაშის უფასო ბიზნეს მოდელით და ერთი მოთამაშის რეჟიმის ნაკლებობით. უფასო სათამაშო მოდელი არ იყო გამოცდილი აზიის ბაზრების გარეთ, ამიტომ გამომცემლები ძირითადად დაინტერესებულნი იყვნენ საცალო გამოშვებით და თამაშის გაგრძელების შესაძლებლობით. 2008 წელს Riot-მა მიაღწია შეთანხმებას ჰოლდინგ კომპანია Tencent-თან თამაშის ჩინეთში გამოშვებასთან დაკავშირებით. 

League of Legends გამოცხადდა 2008 წლის 7 ოქტომბერს Microsoft Windows-ისთვის. დახურული ბეტა ტესტირება დაიწყო 2009 წლის აპრილში. ბეტას დაწყებისთანავე ხელმისაწვდომი იყო ჩვიდმეტი ჩემპიონი. Riot თავდაპირველად მიზნად ისახავდა თამაშის გამოშვებას 20 ჩემპიონთან ერთად, მაგრამ გააორმაგა რიცხვი თამაშის სრულ გამოშვებამდე ჩრდილოეთ ამერიკაში 2009 წლის 27 ოქტომბერს. თამაშის სრული სახელი გამოცხადდა, როგორც League of Legends: Clash of Fates. 
Riot გეგმავდა სუბტიტრების გამოყენებას იმის სიგნალად, თუ როდის იყო ხელმისაწვდომი მომავალი კონტენტი, მაგრამ გადაწყვიტეს, რომ ეს სულელური აზრი იყოდა გამოუშვეს იგი გაშვებამდე. 

### გამოშვების შემდეგ 
League of Legends იღებს რეგულარულ განახლებებს პატჩების სახით. მიუხედავად იმისა, რომ წინა თამაშებში გამოყენებული იყო პატჩები, რათა არ ყოფილიყო დომინირებული სტრატეგია, League of Legends-ის პატჩები დეველოპერის ცვლილებებთან ტემპის დაცვას თამაშის ძირითად ნაწილად აქცევდა. 2014 წელს Riot-მა მოახდინა სტანდარტიზაციით მათი პაჩების კადენცია დაახლოებით ორ ან სამ კვირაში ერთხელ. 

განვითარების გუნდში შედის ასობით თამაშის დიზაინერი და მხატვარი. 2016 წელს მუსიკალურ გუნდს ჰყავდა ოთხი სრულ განაკვეთზე მომუშავე კომპოზიტორების და პროდიუსერების გუნდი, რომლებიც ქმნიდნენ აუდიოს თამაშისთვის და მისი სარეკლამო მასალებისთვის. 2023 წლის მონაცემებით, თამაშს ჰყავს 163 ჩემპიონი, Riot Games პერიოდულად ცვლის სიაში ყველაზე ძველის ვიზუალს და თამაშს. მიუხედავად იმისა, რომ გამოსვლისას ხელმისაწვდომი იყო მხოლოდ Microsoft Windows-ისთვის, თამაშის Mac ვერსია ხელმისაწვდომი გახდა 2013 წლის მარტში. 

### შემოსავლები 
League of Legends იყენებს უფასო სათამაშო ბიზნეს მოდელს. წმინდა კოსმეტიკური პერსონალიზაციის რამდენიმე ფორმა - მაგალითად, „სკინები“, რომლებიც ცვლის ჩემპიონების გარეგნობას - შეგიძლიათ შეიძინოთ თამაშში არსებული ვალუტის, სახელწოდებით Riot Points (RP) შეძენის შემდეგ. „სკინებს“ აქვს ფასის ხუთი დონე, რომელიც წარმოადგენს $4-დან $25-მდე შუალედს. როგორც ვირტუალურ საქონელს, მათ აქვთ მაღალი მოგების მარჟა. 
Loot box სისტემა თამაშში 2016 წლიდან არსებობს; ეს არის შესყიდვადი ვირტუალური „საჭეები“ რანდომიზებული, კოსმეტიკური ნივთებით. ამ ყუთების ყიდვა შესაძლებელია პირდაპირ ან უფრო ნელი ტემპით უფასოდ თამაშის თამაშით. პრაქტიკა გააკრიტიკეს, როგორც აზარტული თამაშების ფორმა. 2019 წელს Riot Games-ის აღმასრულებელმა დირექტორმა თქვა, რომ იმედოვნებდა, რომ ეს ყუთები ნაკლებად გავრცელდებოდა ინდუსტრიაში. Riot-მა ასევე გამოსცადა მონეტიზაციის სხვა ფორმები. 2019 წლის აგვისტოში მათ გამოაცხადეს მიღწევების სისტემა, რომლის შეძენაც შესაძლებელია Riot Points-ით. სისტემა ფართოდ გააკრიტიკეს მისი მაღალი ფასისა და დაბალი მნიშვნელობის გამო. 

2014 წელს Ubisoft-ის ანალიტიკოსმა ტეუტ ვეიდემანმა თქვა, რომ მოთამაშეების მხოლოდ 4% იხდიდა კოსმეტიკაში ფულს, რაც მნიშვნელოვნად დაბალია, ვიდრე ინდუსტრიის სტანდარტი 15-დან 25%-მდე. ის ამტკიცებდა, რომ თამაში მხოლოდ მომგებიანი იყო მოთამაშეების დიდი რაოდენობის გამო. 2017 წელს თამაშს ჰქონდა 2,1 მილიარდი აშშ დოლარის შემოსავალი; 2018 წელს, 1,4 მილიარდი დოლარის უფრო დაბალი მაჩვენებელი კვლავ პოზიციონირებდა 2018 წლის ერთ-ერთ ყველაზე შემოსავლიან თამაშად. 2019 წელს ეს რიცხვი გაიზარდა 1,5 მილიარდ დოლარამდე და ისევ 1,75 მილიარდ დოლარამდე 2020 წელს. ჟურნალ Inc.-ის თანახმად, 2016 წელს მოთამაშეები ერთობლივად თამაშობდნენ ყოველთვიურად სამ მილიარდ საათს. 

## სქოლიო
კატეგორია:2009 წლის ვიდეო თამაშები
კატეგორია:კიბერსპორტის თამაშები
კატეგორია:Microsoft-ის თამაშები
კატეგორია:უფასო ვიდეო თამაშები
კატეგორია:MacOS თამაშები
კატეგორია:მრავალმოთამაშიანი ონლაინ საბრძოლო არენის თამაშები
კატეგორია:ვიდეო თამაშები ცენზურის ქვეშ
კატეგორია:Windows-ის თამაშები
კატეგორია:ვიდეო თამაშები
კატეგორია:ვიდეო თამაშები ამერიკის შეერთებულ შტატებში
კატეგორია:ვიდეო თამაშები შემუშავებული ამერიკის შეერთებულ შტატებში