A.R. Fachruddin

**A.R. Fachruddin** utawa jeneng dawané **Abdul Rozak Facruddin** iku salah sawijining alim ulama Indonésia kang kalebu cendekiawan Islam kang asalé saka Ngayogyakarta. Panjenengané lair ing Purwanggan, Pakualaman ing surya 14 Fèbruari 1916. Ing satengahing bebrayan agung, panjenengané luwih tinepung kanthi jeneng **Pak AR**. Panjenengané naté nglurahi organisasi Muhammadiyah suwé dhéwé, yaiku 22 taun saka 1968-1990.

## Kulawarga 
A.R. Fachruddin lair saka kulawarga priyayi. Ibuné asma Maimunah binti Idris Pakualam, sawijining pengusaha bathik ing omahé, déné bapaké asma K.H. Fachruddin kang nyambut gawé minangka lurah naib ing Pura Pakualaman kang diangkat déning Paku Alam VIII. Bapaké asal saka Blèbèran, Brosot, Galur, Kulon Praga. Amarga iku, kulawargané Pak AR kalebu kalangan kang dikurmati lan A.R. Fachruddin banjur dilebokaké ana pawiyatan muslim Muhammadiyah kang ana ing Kutha Ngayogyakarta.

## Pawiyatan 
Ing wiwitan wiyatané, Pak AR naté lumebu menyang pawiyatan umum kayata Standaard School Muhammadiyah Prenggan ing Kuthagedhé. Panjenengané uga naté lumebu Madrasah Muallimin Muhammadiyah amung rong taun suwéné jalaran kepéngin ngugemi préntahé bapaké supaya sinau marang para sawenèh kyai ing Blèbèran, kaya ta  K.H. Abdullah Rosad, K.H. Abu Amar, lan K.H. Fachruddin, bapaké dhéwé. Saliyané iku, saben bubar magrib panjenengané sinau menyang Madrasah Wustha Muhammadiyah Wanapeti ing Sewugalur. Ing 1932, Pak AR ngangsu kawruh ing Madrasah Darul Ulum Muhammadiyah Wanapeti sawisé bapaké séda rong taun sadurungé. Panjenengané banjur alihan menyang Madrasah Tabligh School Muhammadiyah ing 1935 nganti lulus.

## Lelabuhan 
Ing 1935, A.R. Fachruddin kabenum dening Hoofdbestuur Muhammadiyah menyang Talangbalai, saiki aran Ogan Komering Ilir, kanthi nggawa kawigatèn ngrembakakaké dhakwah Muhammadiyah. Ing kana panjenengané ngedegaké pawiyatan Wustha Muallimin Muhammadiyah kang satataran SMP. Ing 1938, panjenengané uga ngedegaké pawiyatan kang padha ing Ulak Paceh, Sekayu, Musi Ilir, saiki aran Musi Banyu Asin. Ing 1941, panjenengané alihan menyang Sungai Batang, Sungai Gérong, Palémbang minangka guru ing Hollandcse Inlanders School (HIS) Muhammadiyah, pawiyatan satataran SD. Ing 14 Fèbruari 1942, Jepang ngebroki pabrik lenga Sungai Gerong. Gelem ora gelem, pawiyatané kudu ditutup kanggo sawetara banjur Pak AR dialih menyang Tebing Grinting, Muara Meranjat, Palembang nganti taun 1944. Sasuwéné ngemban gati, Pak AR mulang sekolah Muhammadiyah sarta mimpin lan nggladhi Hizbul Wathan, mènèhi pangajian, lan sapanunggalané. Nalika bali menyang Ngayogyakarta, menyang désané ing Blèberan, Kulon Praga, Pak AR panggah dhakwah ing Muhammadiyah. Ing 1950, panjenengané alihan menyang Kauman lan isih nglakoni dhakwah sinambi sinau marang para *assabiqunal awwalun* Muhammadiyah*,* kaya ta: K.H. Syudjak, K.H. A. Badawi, KRH. Hadjid, K.H. Muchtar, Ki Bagus Hadikusuma, K.H. Djohar, K.H. Muslim, K.H. Hanad, K.H. Bakir Saleh, K.H Basyir Mahfudz, lan Hj. Badilah Zuber. Cawé-cawéné A.R. Fachruddin ing punjer Muhammadiyah nglantaraké panjenengané dadi Pimpinan Daerah Muhammadiyah Kutha Ngayogyakarta, banjur dadi Ketua Pimpinan Wilayah Muhammadiyah DIY, bacuté dadi anggota Dzawil Qurba Pimpinan Pusat Muhammadiyah kang tundhoné pinitaya dadi Ketua Umum Muhammadiyah lawasé 22 taun. Pak AR dadi Ketua Pimpinan Pusat Muhammadiyah kawit taun tahun 1968 sawise di-*fait accomply* kanggo dadi pejabat Ketua PP Muhammadiyah gegayutan kalawan sédané K.H. Faqih Usman. Ing sajeroning Sidhang Tanwir ing Panaraga, Jawa Wetan ing 1969, Pak AR kadhapuk minangka Ketua PP Muhammadiyah tumeka Muktamar Muhammadiyah ka-38 ing Makassar, Sulawesi Kidul taun 1971. Kawit iku, panjenengané kapilih terus kanthi urut-urutan sajeroning patang Muktamar Muhammadiyah candhaké ing 1971-1974, 1974-1978, 1978-1985 lan pungkasan 1985-1990.

## Rujukan