John Whitehurst

**John Whitehurst** FRS (), saking Cheshire, Inggris punika satunggaling tiyang ingkang damel jam lan ilmuwan. Piyambakipun ugi maringi kontribusi ing ngèlmu géologi lan ugi dados anggota ingkang gadhah *prabawa* ing Lunar Society.

## Pagesangan 
Whitehurst wiyos wonten ing Congleton, Cheshire. Ing masa tuanipun dados ingkang damel jam. Piyambakipun namung nampi sakedhik pendidikan formal. Whitehurst enèm dipunwulang damel jam déning bapakipun ingkang ugi ndorong larénipun supados tansah ngangsu kawruh. Nalika umur 21 taun, piyambakipun sowan ing Dublin kanggé mirsani pedamelan jam ingkang èwet. Ing taun 1722 piyambakipun manggihaken "mesin pulsasi", satunggaling piranti kanggé mompa toya ingkang dados cikal bakalipun hydram.

Ing taun 1736 Whitehurst miwiti usaha piyambak ing Derby. Lajeng piyambakipun pikantuk kathah pakaryan ingkang mbédakaken piyambakipun kaliyan sanès anggènipun damel piranti mekanik ingkang bènten. Benten kaliyan pakaryan sanèsipun Whitehurst damel jam kanggé Balai kutha lan piyambakipun pikantuk "burgess" tanggal 6 September 1737. Whitehurst ugi damel termometer, barometer, lan sapérangan piranti ngèlmu kawruh sanèsipun. Kajawi punika Whitehurst ugi ketarik ngrancang piranti ingkang wonten gegayutanipun kaliyan toya. Ing sapérangan pakaryan mirunggan ing Derbyshire, kathahipun Whitehurst dados konsultan, mliginipun pakaryan ingkang mbetahaken kaprigelan babagan mekanika, pneumatik, lan hidraulik.

Taun 1774, Whitehurst pikantuk posisi ing Royal Mint, London. Taun 1775, nalika prosès damel pengaman ingkang langkung saé kanggé arta *koin emas*, piyambakipun dipuntunjuk kanggé damel mesin cethak arta awit saking rekomendasi Adipati Newcastle. Whitehurst pindhah dhateng London kanggé ngangsu kawruh kanthi griyanipun wonten ing Colt Court, Fleet Street (sadèrèngipun dados griyanipun James Ferguson) ingkang kathah ilmuwan-ilmuwan kondhang ingkang dugi. Taun 1778 Whitehurst ngandharaken téyori babagan strata géologi ing *Satunggaling Panalitèn Kanthi Wujud Asli lan Formasi Bumi* (*An Inquiry into the Original State and Formation of the Earth*). Rencana wiwitan kanggé pakaryan punika ingkang sampun kalampahan saking nalika piyambakipun mapan wonten ing Derby inggih punika kanggé nyiapaken pepanggihan mineral *berharga* ing ngandhaping lumah Bumi.

13 Mèi 1779 Whitehurst dipunangkat dados anggota Royal Society lajeng ing taun 1783 piyambakipun kesah kanggé nyinaoni Giant's Causeway lan turahan gunungan api ing lor Irlandia. Lajeng pangamatanipun dipunlebetaken ing edisi kaping 2 karyanipun *Inquiry*. Ing taun 1784 piyambakipun kasuwun damel sistem penghawaan Rumah Sakit St. Thomas. Taun 1787 piyambakipun ngandharaken *An Attempt towards obtaining invariable Measures of Length, Capacity, and Weight, from the Mensuration of Time* (London). Kawiwitan mawi *asumsi* bilih posisi detik ing garis ujur London punika 39,2", Whitehurst mbagi bilih gunggung osilasi 42 kali semenit punika 80", utawi 1' 20". Jarakipun pas 5'. Whitehurst manggihaken saking pacoban bilih bèntenipun punika namung 59,892" saking dawa *pendulum* osilasi sapisan per detik punika 39,125". Piyambakipun ngetang saking data dawa pendulum, jarak ayunan, lan manéka faktor saking gravitasi lan wujud lumah bumi ingkang perlu dipunetang (kaitan pendulum jam lan posisi koordinat bumi).

9 Januari 1745 Whitehurst krama kaliyan Elizabeth Gretton, putri saking George Gretton, rektor saking Trusley lan Dalbury ing Derbyshire. Bibar Whitehurst tilar donya ing taun 1788 wonten griyanipun ing Bolt Court, Fleet Street, Whitehurst dipunmakamaken ing sisihing garwanipun ing St. Andrew's ing pemakaman Gray's Inn Koad. Whitehurst punika boten gadhah keturunan.

## Cathetan suku 
## Pranala njawi 
*