open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Tokyo Sky Tree

, sadèrèngipun dipunsebut  inggih punika menara giyaran, observasi lan griya dhahar ing  Sumida, Tokyo, Jepang. Tokyo Sky Tree punika dados pratélan struktur paling inggil wonten ing Jepang saking taun 2010 kanthi inggil 634 mèter nalika Maret 2011 dados satunggaling menara paling inggil wonten ing donya ngluwihi Menara Canton ing Guangzhou . Kajawi punika menara punika mlebet pratélan struktur paling inggil ing donya sasampunipun Burj Khalifa (829,84 m). Saking menara punika mbuktikaken bilih nagara Jepang punika  wantun madegaken menara ingkang inggil wonten ing laladan ingkang asring lindhu.

Wiwitan Maret 2012 utawi pas satunggal taun lindhu lan tsunami kanthi *magnitudo* 9.0 wonten Jepang, Tokyo Sky Tree punika nembé kapungkasan anggènipun yasa lajeng dipunresmiaken.

Sadèrèngipun Tokyo Sky Tree rampung kabangun, ikon kutha Tokyo punika Menara Tokyo (332 m) ingkang sampun jumeneng saking taun 1958. Nanging wiwit taun 2012 Menara Tokyo banjur *pensiun* minangka menara komunikasi lan televisi kutha Tokyo. Menara Tokyo tetep jumeneng minangka papan *turisme* nanging fungsinipun dipunalihaken dhateng Tokyo Sky Tree kalabet dados pemancar TV digital.

Kanggé Jepang kawontenan Tokyo Sky Tree punika dados simbol taksih ungguling tèknologi Jepang mliginipun wonten ing babagan konstruksi ing papan ingkang asring wonten bencana.

Cagak kanggé nopang Tokyo Sky Tree ngginakaken *teknik shinbashira* ingkang kathah kaginakaken wonten ing Jepang. Teknik punika saged kanggé nyerap goncananging lindhu saha ngirangi owahing struktur yasan. Wonten ing sajarah Jepang dèrèng wonten cariyos yasan pagoda ingkang ambrol amargi lindhu. Tuladhanipun Menara Pagoda Kayu paling inggil wonten ing Jepanging *Kuil Toji Kyoto* (55 m) lan tetep madeg sasampunipun lindhu makaping kaping .

Menara tokyo Sky Tree punika ngadep Sumida lan Kali Arakawa, sarta mapan ing simbol-simbol laladan Tokyo. Kados namanipun, menara punika awujud cabang kados gagang wonten ing wit-witan ingkang kadamel saking tabung baja ingkang kuat sanget. Témbokipun kapaku kanthi kuat ing 330 kaki ngandhaping lemah kados oyoting wit kang nahan lindhu lan topan. Satunggal ruangan ing ndalem kapisah saking kerangka njawi, ide punika kapanggih saking lantai kuil pagoda tradhisional ingkang madeg kanggé ngirangi dampaking getaran lindhu 40 persèn  .

## Ugi pirsani 
* Menara CN
* Menara Canton
* Menara Ostankino
* Menara Oriental Pearl

## Cathetan suku
Processor

right|thumb|210px|Diagram blok prasaja salah sijiné CPU.
**Processor** kerep uga sinebut utek lan pusat kendali komputer kang dijurung déning komponèn liyané. Processor yaiku salah sijiné IC kang ngontrol sekabehane sistem komputer lan digunakaké minangka pusat utawa utek saka komputer kang fungsine kanggo nglakokaké *perhitungan* lan nglakokaké tugas. Processor manggon ana ing [socket kang disediakake déning motherboard, lan bisa diganti déning pocessor liyané kang pas karo socket kang ana ing [motherboard. Salah sijiné kang paling prabawa kanggo kecepetan komputer yaiku saka jinis lan kapasitas processor.
IC yaiku wujud komponèn dhasar kang kasusun saka resistor, transisitor lan sakpinunggale, IC uga salah sijiné komponèn kang digunakaké minangka utek perangkat-perangkat elektronik. Ing komputer, Ic kang digunakaké yaiku microprocessor, contoné yaiku microprocessor kang ana ing Intel pentium 4.

## Cathetan sikil
Menara Ostankino

thumb|250 px| Menara Ostankino
thumb|250 px| Menara Ostankino

**Menara Ostankino** inggih punika sawijining menara TV lan radio ingkang wonten ing Moskwa, Ruslan. Menara kanthi inggil 540 mèter punika dipunrancang déning **Nikolai Nikitin**  inggih punika satunggaling anggota saking Federasi Donya Menara Agung.. Pembangunanipun wiwit saking taun 1963 lan dipunpungkasi taun 1967. Menara Ostankino punika pikantuk rekor struktur yasan paling inggil ing donya satunggal dekade, dumugi Menara CN madeg wonten ing Toronto, Kanadha. Ananaging dumugi taun 2005, Menara Ostankino taksih pikantuk rekor ingkang sami kanggé laladan Eurasia lajeng sapunika dados menara paling ageng nomer sekawan ing donya .

Wonten ing taun 2003, médhia paring warta bilih anténa énggal sampun kapasang ingkang nambah inggiling menara dumugi 577 mèter. Nanging dhuwuring anténa énggal sami kaliyan anténa dangu.

Konstruksi menara punika kawiwitan nalika taun 1963 lan kapungkasan taun 1967. Ekstensif ngginakaken beton pratekan damel struktur ingkang prasaja nanging kokoh. Menara punika ngluwihi *Empire State Building* dados struktur paling inggil sadonya. Punika pikantuk rékor 9 taun dumugi Menara CN wonten ing Torontalo, Kanadha nalika taun 1976, ingkang ngluwihi puncakipun 13 mèter (43 kaki). Menara Ostankino tetep jumeneng paling inggil nomer kalih ing donya kirang langkung 31 taun. Dumugi wonten Khalifa Burj ingkang ngluwihi Menara Ostankino lan Menara CN nalika taun 2007.

## Menara Ostankino kobongan 
Menara Ostankino naté kobongan nalika 27 Agustus 2000 lan wonten kurban tigang tiyang. Kajawi punika, sinyal kanggé TV lan radio kanggé langkung saking 18 juta tiyang ing Moskow dados keganggu. Geni ingkang medal kapisan kirang langkung 98 mèter ing inggil dèk pangamatan lan Restoran Seventh Heaven. Kobongan punika winates ing pérangan balkoni kemawon lan saged mati geninipun awit saking duginipun pemadam kebakaran . Awit saking kobongan punika sadaya staf dipun-evakuasi lan dipun*ungsi*aken. Amargi piranti-piranti èlètronik ing mriku sampun tuwa lan kirang anggènipun ngrawat dados risak sanget. Kajawi punika akibat saking kobongan punika ing sapérangan dinten para warga Ruslan boten saged mirsani siyaran saking TV. Satunggaling stasiun TV ingkang boten keganggu inggih punika stasiun swasta NTV .

## Ugi pirsani 
* Menara CN
* Menara Canton
* Tokyo Sky Tree
* Menara Oriental Pearl

## Cathetan suku
Rock and Roll Hall of Fame

**Rock and Roll Hall of Fame and Museum** ya iku saijining musiyum dumunung ana ing  tlaga Erie ing Cleveland, Ohio, Amérika Sarékat.
New prog

**New prog** ya iku jinis musik kang tumuju minangka nggambaraké salah sijiné band rock alternatif lan nggabungake elemen saka rock progresif.

Band new prog:

* 30 Seconds to Mars
* Coheed and Cambria
* Lightning Bolt
* Mew
* Mystery Jets
* Oceansize
* Pure Reason Revolution
* Radiohead

## Rujukan
Rock simfoni

**Rock simfoni** ya iku genre saka rock progresif. psychedelic lan experimental rock progresif.

## Rujukan
Pulo Yamdena

thumb|right|Pulau Yamdena

**Yamdena** inggih salah satunggaling pulo ing Indonésia ingkang taksih kalebet gugusan pulo ing Kapuloan Tanimbar, Indonèsia. Basa Yamdena inggih basa ingkang dipun-ginakaken déning masarakat pulo punika. Ing sisih wétan pulo Yamdena kasebar alas ingkang jembar lan rengket wit-witanipun. Kitha ingkang paling ageng ing pulo Yamdena inggih Saumlaki, ingkang mapan wonten ing pucuk kidul pulo punika.

Miturut Gurtjens, *Yamdena* utawi *Yamrene* ateges *Ibu Pertiwi*. Yamrene kadadosan saking tembung *Yaman* ateges *bapak* lan *Renan* ateges *Ibu* wonten ing basa Fordata. Basa Fordata inggih basa ingkang dipun-ginakaken déning masarakat ing sisih lor lan kilén Pulo Yamdena ngantos Kapuloan Kai, lan dipun-ginakaken déning sapérangan alit masarakat ing tlatah paling lopr saking Pulo Yamdena. Ing Pulo Yamdena piyambak, basa Fordata namung dipun-ginakaken dados basa ing upacara adat boten dipun-ginakaken minangka basa padintenan. Ing pulo Yamdena wonten satunggal gunung, inggih punika Gunung Maloli, ingkang dados wates kalih désa, inggih désa Lumasebu, lan désa Kilmasa.

## Géografi 
Pulo Yamdena mlebet wonten ing wewengkon Kapuloan Tanimbar.Ing wewengkon pulo Yamdena punika wonten kirang langkung 40 désa ingkang mapan wonten ing sak pinggiring pasisir pasisir. Kaanan pagesangan masaraktipun taksih gumantung saking asiling tetanèn saha perikanan ingkang subsisten.
Wonten kalih kitha ageng ing Pulo Yamdena inggih punika Saumlaki (kutha krajan Kabupatèn) ingkang mapan wonten ing pucuk kidul pulo Yamdena saha Larat ingkang minangka kutha krajan kacamatan Tanimbar Utara.
Saumlaki inggih kitha alit ingkang mapan wonten ing sisih kidul Kapuloan Maluku, Indonésia. Kitha punika inggih kutha kabupatèn Maluku Tenggara Barat. Letakipun Saumlaki punika wonten ing Pulo Yamdena ingkang kalebet péranganing Kapuloan Tanimbar. Ing Pulo Yamdena punika gadhah potensi alam laut ingkang kathah, ugi ingkang wonten ing kitha Saumlaki punika. Nanging ing kitha Saumlaki punika boten gadhah indhustri punapa-punapa ngantos sedaya barang kedah dipuntumbas saking Surabaya.

## Daya Tarik 
Wonten ing Pulo Yamdena wonten papan-papan tilaran sujarah kados ta situs Perahu Batu saha patung Kristus Raja. Wonten ugi Pasisir Weluan ingkang kalebet salah satunggaling pulo ingkang éndah ingkang wonten ing pulo Yamdena punika. Sumiliring angin kraos sanget wonten ing pasisir punika. Pasisir Weluan punika gadhah pasir putih radi coklat kanthi toyanipun bening boten wonten ombakipun. Ing tepining pasisir wonten wit-wit klapa ingkang jejer sarentet.

## Cathetan suku 
thumb|Pulo Yamdena
Kapalapada

**Kapalapada** (***Cephalopoda***) ya iku anggota filum moluska. Tuladhané kaya ta gurita, nus, lan sotong. Jenengé duwé teges "endas ing sikil"— dijupuk saka ciriné kéwan kang kusus ya kuwi duwé **tentakel** ning pinggiré endasé, kang gunané kanggo tangan lan sikil. Ilmu kang njlèntrèhaké Kapalapada dijenengi ngèlmu **teutologi** (*theutology*, "ngèlmu babagan nus"), lan kagolong ing cabang saka **malakologi**.

Kapalapada duwé utek kang bisa tuwuh apik lan ana uga jinisé sing moncèr pangelingé, lan bisa sinau.

Wong miguna anggota-anggota Kapalapada kanggo barang pangan lan ing indhustri.

## Strukturé Awak 
Manawa dititeni, kéwan iki duwé ciri kaya ta duwé tentakel kang dijangkepi karo piranti sing bisa nyedot. Piranti iki ana ning endas kang gunnané kanggo nyekel panganan. Misalé, ning nus lan sotong duwé 8 tentakel céndhek lan 2 tentakel kang dawa. Nautilus duwé nganti kira-kira 60-90 tentakel. Gurita duwé 8 tentakel. Ning endhas ana sapasang mata kang wis bisa digunakaké kanthi fungsi kang wis apik, ya iku duwé lensa mata lan iris, nanging ora duwé kelopak mata, bisa mbedakaké waneka warna lingkungan. Karo mata kang titen bisa rikat ngindari mungsuh saéngga jinis Mollusca iki luwih maju dibandingaké karo liyané. Ana uga tangan sing fungsiné kanggo nyekel wujudé dadi siji mbentuk gulu, corong, sifon (kanggo dalam lumebu metuné banyu). Sifon iki gunané kanggo piranti nyemprot banyu.

Ning sebelahé weteng ana kantung mangsi kang ngandung pigmen melanin. Kabèh anggota saka kéwan iki duwé, kejaba *Nautilus*. Gunané mangsi iku ya iku kanggo nghindari mungsuh. Nalika mungsuh teka, mangsi iki bakal disemprotaké liwat sifon. Sawisé banyu butek, dhèwèké bakal ngadohi panggonan mau. Kapalapada iki uga duwé mantel, ana ing pérangan geger (dorsal) kang nemplek ning awak, nanging ning pérangan weteng (ventral) mantelé ora nemplok  mula awaké ana ronggané.

## Sistem Organ 
Sistem panggilesané saka cangkem, gorokan, weteng, usus, lan silit kang ana ing pérangan awak sing ana ning pinggir ngisoré sifon. Pranané migunani angsang, nanging sistem pangédharané ya iku pangédharan getih katutup. Jantung duwé sabilik lan rong serambi?. Sistem ekskresiné kaya ta rong kanthong ginjel. Sistem saraf kéwan iki ya iku kaya ta simpul utek, simpul sikil, lan simpul piranti-piranti njero. Piranti wewadi ning kéwan iki wis dipisahaké.

## Tangkar-tumangkar 
Nalika mangsa kawinan, lanangan nyaluraké sèl mani marang rong mantel wadonan migunakaké lengen kang ana ing pérangan weteng, nuli prastawa pawinihan. Ovum bakal thukul lan tumuwuh ning sajeroning awak, nuli netes. Sawisé cukup diwasa bakal metu saka jeroning awak lan urip bébas.

## Réferènsi
Menara Oriental Pearl

**Menara Oriental Pearl** utawi **Menara Mutiara Timur** (, Nama Resmi: 东方明珠电视塔) inggih punika salah satunggaling menara TV ingkang mapan wonten ing Shanghai, Tiongkok. Menara Oriental Pearl mapan ing pucuking Lujiazui ing distrik Pudong, pinggirin Lepen Huangpu, walikan saking *The Bund* kanthi dhuwur 468 mèter lan kalebet salah satunggaling menara paling inggil ing donya .

Menara punika dipun-desain déning  Jia Huan Cheng saking Shanghai Modern Architectural Design Co. Ltd. lajeng konstruksinipun dipuwiwiti nalika taun 1991 lajeng dipunpungkasi nalika taun 1995. Nalika tanggal 7 Juli 2007 Menara Oriental Pearl punika dados *tuan rumah* kanggé konser '*Live Earth Cina*.

Menara punika narik langkung saking tigang juta tamu saben taunipun.. Saking Menara Oriental Pearl punika saged katingal sesawangan isining kutha Shanghai saking nginggil. Manawi wanci dalu katon langkung éndah, amargi kutha Shanghai punika ugi kawéntar kanthi yasan ingkang gadhah manéka warni cahya lampu ingkang pating krelip wonten ugi ingkang dados animasi.

## Ugi pirsani 
* Menara Ostankino
* Menara Canton
* Tokyo Sky Tree
* Menara CN

## Cathetan suku
Reepicheep

ka|jmpl|220px|Reepicheep ing filem Prince Caspian
**Reepicheep** () inggih punika satunggaling tokoh fiksi ing buku ingkang dipunserat déning C. S. Lewis, ya iku serial *Chronicles of Narnia*. Piyambakipun medal ing cariyos *Prince Caspian*, *The Voyage of the Dawn Treader*, lan *The Last Battle*.

## Pranala njaba 
* *The Voyage of the Dawn Treader* at Narnia Fans
* NarniaWeb

## Gladri 

Gambar:Reepicheep1.png|Reepicheep
Narnia (donya)

**Narnia** satunggaling donya fiksi ingkang dipunciptakaken déning Anglo-Irlandia C.S. Lewis minangka papan kanggé *The Chronicles of Narnia*, ingkang dipunbukukaken dumugi pitung novèl fantasi lare-lare, inggih punika The Lion, The Witch, and The wardrobe; The Magician's Nephew; The Horse and His Boy; Prince Caspian; Silver Chair; The Voyage of The Dawn Treader; The Last Battle.

## Pranala njaba 
* HarperCollins site for the books 
* Disney site for the movies
* Disney Map of Narnia NarniaMap.jpg, 2244 x 1692, 1359 KB
* Six maps of Narnia
Narnia

## **Narnia** 
thumb|250px|Aslan ing Donya Narnia
Narnia iku salahsawijining donya kayalan kang digawé déning C.S.Lewis ing sajeroning novelé cacah pitu. Novèl iki katujokaké déning bocah-bocah kang seneng donya *fantasi*.. ing Narnia akèh kéwan-kéwan kang anèh kaya kayalané bocah cilik, kaya ta kéwan kang bisa ngomong kaya manungsa, manungsa kang setengah awaké kaya kéwan, cébol, lan liya-liyané. Donya Narnia sing nguwasani ya iku Aslan, singa lanang kang bisa ngomong kaya manungsa, carita iki diwiwiti saka nggawéné donya lan nganti pungkasané donya mau.
## Novèl 
* The Lion The Witch and The Wardrobe
Novèl iki nyeritaké petualangan *Peter*, *Susan*, *Edmund*, lan * Lucy* saka kulawarga *Pevensi* kang bisa dolan menyang nagari Narnia. Kanthi pitulungan saka Aslan, wong papat mau bisa ngalahaké *penyihir putih*.
thumb|250 px|Lucy nalika ketemu karo Mr. Thumnus

## Cathetan suku
Masjid Jami Keraton Sambas

**Masjid Jami Karaton Sambas** yaiku masjid kang ana ing komplek karaton Kesultanan Sambas, Kabupatèn Sambas, Kalimantan Barat. Masjid kang resminé duwé jeneng ''Masjid Sultan Muhammad Syafi'oeddin II'' iki kacathet kados masjid tuwa dhéwé ing Kalimantan Kulon.

## Sajarah 
Masjid Jami Karaton Sambas iki wiwitane yaiku daleme sultan kang didadhiake langgar. Kabangun déning Sultan Umar Aqomuddin kang merintah Negeri Sambas ing taun 1702-1727 Masehi, banjur masjid cilik iku direnovasi déning putrane, Sultan Muhammad Saifuddin lan dikembangake dadi masjid jami lan diresmiake ing tanggal 10 Oktober 1885 M. Masjid iki kacathet kados masjid tuwa dhéwé ing Kalimantan Kulon.

## Arsitektur 
Jumlah cagak tengah pérangan njero masjid Jami' kajumlah wolu batang lan duwé arti pengadhékane yaiku yaiku Sultan kaping 8 utawa  Sultan kaping 14 garis Kasultanan Karajan Sambas. Semua dari yasan ini juga terbuat dari kayu belian.

## Cathetan sikil
Swayambu Manu

right|thumb|300px|Swayambu Manu
**Swayambu Manu** (Sanskerta: स्वायम्भुव मनु; Svāyambhuva manu) inggih punika pamimpin manwantara ingkang kaping pisan miturut kapitadosan Hindhu. Panjenenganipun dipunciptakaken déning Déwa Brahma saha dipunpitadosi minangka leluhuring manungsa.
Miturut barès, Swayambu Manu gadhah pangertoasan *makluk berpikir*. Tembung Man wonten ing basa Inggris kapendhet saking tembung Manu. Tembung Manungsa tegesipun katurunan Manu. Tembung Nabi Nuh saha Noah punika asalipun saking tembung Manu.

## Lima bahan dhasar badan manungsa (Panca Maha Bhuta) 
Wonten gangsal pérangan alam saking badanipun manungsa, manawi wonten basa Sansekerta dipunsebat *Panca Maha Bhuta*. Panca=5, inggih punika:
# Pertiwi (siti) utawi zat padat
# Teja (geni) utawi panas
# Bayu (udara) utawi gas
# Apah (toya) utawi zat cair
# Akasa (ether) utawi perkawi ingkang hampa

## Rujukan
Wéna

Wonten salebeting mitologi Hindhu, **Wena** (Sanskerta: वेन; Vēna) inggih punika raja wonten ing jaman kuna, katurunan Manu. Panjenenganipun minangka putra Angga kaliyan Sunita. *Kakek* saking ibunipun, ingkang asma Mertyu, ingkang misuwur gadhah sipat boten saé.
Pulo Sangéang

**Pulo Sangeang** ya iku pulo kang mapan ana ing sisih timur laut udakawis 7&nbsp;km saka Pulo Sumbawa. Amabane pulo iki kurang luwih 152 km2. Sangeang merupakapunika kalebu jinis pulo vulkanik aktif, sing duwé gunung api dhuwuré 1.981 mèter. Gunung iki tau njeblug rikala taun 1949 lan aktif manèh ing wulan Juni 2009. Pulo iki kalebu wewengkon Kabupatèn Bima, Nusa Tenggara Barat, Indonesia.
Candhi Tanjungpura

**Candhi Tanjungpura** iku candhi ing Désa Negeri Baru, Benua Kanyong, Kabupatèn Ketapang. Candhi Tanjungpura dumadi saka candhi pokok siji lan candhi sisihan loro ing kiwa lan tengené..

## Cathetan suku
Candhi Miri

thumb|Candhi Miri

**Candhi Miri** inggih punika salah satunggaling candhi Hindhu ingkang dumunung wonten ing celakipun Candhi Banyunibo, Candhi Kalasan, sarta Candhi Barong, inggih punika wonten ing dhusun Dawangsari, Kalurahan Sambirejo, Kacamatan Prambanan, Kabupatèn Sléman, Yogyakarta. Candhi punika kabangun antawis abad kasanga nalika jaman Karajan Mataram Kuno
Wonten ing reruntuhanipun candhi ingkang dèrèng sadaya dipunrenovasi punika, kathah tumpukan watu candhi, ingkang wonten arca lembu nandini, wahananipun Déwa Siwa, mawi ukuran 120 x 60&nbsp;cm, inggilipun 60&nbsp;cm. miturut informasi saking kantor SPSP (Suaka Peninggalan Sajarah Purbakala), DIY, arca punika naté dipunpundhet sirahipun déning tiyang ingkang boten tanggel jawab minangka kolektor barang purbakala.

## Uga delengen
* Candhi
Menara

[thumb|250 px|Menara Eiffel, [Prancis ]]

**Menara** inggih punika struktur damelanipun manungsa ingkang dhuwuripun langkung saking lébaripun. Menara punika dipunyasa minangka siji *mercu tanda* ingkang dipunyasa kanthi éndah sesawanganipun. Nanging ancasing menara inggih punika kanggé njagi papan saha lemah.

## Étimologi 
Tembung "menara" asalipun saking Basa Arab **"منارة"** ingkang dipuwaos:*manārah*.
Pandemi

[thumb|300px|La Epidemia de [cólera en Londres en 1854 fue estudiada por Dr. John Snow que realizó este mapa y que supuso el primer estudio epidemiológico. Los puntos muestran los casos de muerte. Las cruces representan los pozos de agua de los que bebieron los enfermos.]]
**Pandèmi** inggih punika pényakit ingkang nular saha nyébar ngélampahi populasi manungsa ing kuwasaan ing jawi, tuladhanipun bawana utawi ing sédaya donya. Pényakit endemik luas saha stabil ing pintné-pintén tiyang ingkang gréah saking botén pandémi. Saklajéngipun, pandémi flu kéjaba flu musiman, kéjaba mangsa flu inggih punika pandemi. Pandemi ingkang langkung énggal kalebet pandemi HIV lan pandemi flu 2009. Pandemi inggih punika epidemis lelara nular ingkang nyebaraken nglampahi populasi manungsa ing laladan ingkang jembar, tuladhanipun bawana, utawa ing sadaya donya. Lelara endemik ingkang jembar lan stabil ingkang kathah tiyang ingkang gerah saking punika boten pandemi. Salajengipun pandemi flu gejaba flu musiman, sanèsipun mangsa flu inggih punika pandemi. Jumlah pandemi kados ta cacar, saha TBC. Pandemi ingkang langkung énggal kalebet pandemi HIV lan pandemi flu 2009.
	
Organisasi Keséhatan Dunia (WHO) sampun mroduksi mmenawi klasifikasi enem tahap ingkang gambaraken prosès ing pundhi virus novèl influenza obah saking infeksi kawiwitan ing manungsa nglampahi pandemi. Punika dipunwiwiti kaliyan virus nginfeksi kéwan, kanti pinten-pinten kasus ing pundhi kéwan nginfeksi tiyang, lajeng obah nglampahi tahap ing pundhi virus wiwit nyebar kanthi langsung antawis tiyang-tiyang, lan pungkasan kaliyan pandemi punika nginfeksi saking virus énggal sampun nyebar ing dunya.
Lelara utawi kaanan boten pandemi namung punika ya iku jembar utawi bunuh tiyang kathah, ugi kedah nular, dados tuladhané kanker tanggel jawab ingkang kathah kapejahan nanging boten kaanggep pandemi amergi lelara punika boten nular.

## Cathetan suku
Menara Canton

thumb|250 px| Menara Canton
thumb|250 px| Menara Canton lan Guangzhou Opera House

**Menara canton** ingkang kawéntar kanthi nama **Menara Guangzhou TV & Sightseeing** inggih punika salah satunggaling menara ingkang celak kaliyan laladan Chigang Pagoda, Distrik Haizhu, Guangzhou, Républik Rakyat Cina. Menara  punika sampun dumugi *tropped-out* nalika taun 2009 lan aktif kanggé Asian Games 2010.

Menara punika kalebet salah satunggaling menara paling inggil wonten donya, nggeser Menara CN (553 m) ing Kanada ingkang sadèrèngipun pikantuk gelar minangka menara paling inggil ing donya kanthi dangu 34 taun. Menara Canton punika kalebet yasan paling inggil wonten ing Cina lan Asia Wétan. Menara Canton paling inggil nomer gangsal lan kalebet yasan ingkang jumeneng bébas nomer kalih sasampunipun Burj Khalifa.

## Sajarah Menara Canton 
Menara Canton dipunyasa déning arsitek Walanda '*Mark Hemel* kaliyan **Barbara Kuit** saking **Irformation Based Architecture (IBA)** sesarengan kaliyan **ARUP** ingkang kalebet perusahaan internasional *désain rekayasa lan konsultasi bisnis* ingkang mapan wonten kantor pusat ing London, Inggris. Nalika taun 2004, Irformation Based Architecture (IBA) lan ARUP menang kompetisi internasional awit kathah perusahaan ingkang tumut. Wonten ing taun ingkang sami IBA kaliyan ARUP ngembangaken désain konseping menara ing Amsterdam. Ngancik stadium lanjut, IBA makarya kaliyan kantor cabang ARUP ing Cina saha **Design Local Institute** .

Menara punika kabikak kanggé umum wiwit 1 Oktober 2010. Nalika tanggal 29 September 2010 kanthi resmi pamaréntah ngandharaken bilih menara punika dipunparingi nama **Menara Canton** sasampunipun rembugan ing wewengkon Guangdong babagan nama kanggé menara punika. Wonten ing taun 2009 pamaréntah damel lomba maringi nama menara. saking lomba punika pikantuk nama *Hai Xin Ta* (pusat laut) ingkang ngemu peraturan kutha sajarah Kanton wonten ing pinggiring delta Sungai Pearl. Nanging nama punika kathah ingkang boten sarujuk saking masarakat Guangzhou awit nama punika kalebet kuna.

Awit saking punika pamaréntah banjur damel nama ingkang nétral inggih punika *Guangzhou Ta* (Basa Cina) utawi *Canton Tower* (Basa Inggris).

## Menara Canton Ngirit Energi Listrik 
Menaca Canton punika nalika dalu katon éndah kanthi sesawangan lampu-lampu ingkang dipunrancang piyambak-piyambak kanthi ancas supados gampil anggènipun ngatur *konfigurasi* animasi lan éwah-éwahaning warna ing saben ketinggian menara. Menara punika katon gumebyar nanging namung mbetahaken 15% ènergi listrik. Saged ngiris kados makaten awit ngginakaken lampu LED. Arsitektur lampu LED ing Menara Canton punika inggih **Rogier van der Heide**, nimpuna ing babagan tata cahya lampu. Kathah lampu ing menara punika 7000 lampu ingkang nyinari saking ngandhap dumugi nginggiling menara .

## Cathetan suku 
## Ugi pirsani 
* Menara Ostankino
* Menara CN
* Tokyo Sky Tree
* Menara Oriental Pearl
Pisces

thumb|256px|rasi lintang Pisces kang bisa dideleng mata
**Pisces** (Iwak) yaiku zodiak rasi lintang kang dumunung ing antarané Aquarius ing sisih kulon lan Aries ing sisih wétan. Pises iku pratandha astrologi kang kaping 12 ing zodiak, kang asalé saka Konstelasi Pises. Miturut astrologi, Pises identik karo pratandha feminin utawa négatif. Pisces uga pratandha banyu. Ing zodiak, tandhane pisces yaiku iwak  sapasang kang lagi nglangi kanthi arah kang berlawanan. Kanthi tradhisional, Pises dunungé ana ing Planet Yupiter, nanging wiwit tinemu, Neptunus saiki dadi dunungé Pisces kang modheren.

Miturut Zodiak, pawongan kang dowe bintang Pises, lair ing tanggal 19 Fèbruari nganti tekan 20 Maret, nalika srengéngé ana ing bintang Pisces.

## Pratélan bintang 
Lintang-lintang kang kalebu ing rasi iki, yaiku:
Menara Kuala Lumpur

**Menara Kuala Lumpur** utawi wonten ing Basa Inggris punika **Kuala Lumpur Tower** punikas salah satunggaling menara ingkang wonten ing Papan Anggeganaya, Kuala Lumpur, Malaysia. Menara punika dipunbikak nalika taun 1995 kanthi inggilipun dumugi 421 mèter lan kalebet menara paling inggil nomer 6 ing donya. Menara Kuala Lumpur punika kaginakaken kanggé nglancaraken komunikasi saha kados menara-menara inggil sanèsipun, menara punika gadhah *dek pengamatan* utawi *observation deck* lan para rawuh saged mirsani kaéndahan sesawangan Kuala Lumpur.

## Konstruksi yasan 
Pambangunan Menara ingkang kawéntar kanthi nama **Menara KL** punika kawiwitan nalika Oktober 1991 lan kapérang dados tigang tahap. Inggih punika ingkang kapisan tahap wiyaraken margi Punchak lan *ekskavasi* dumugi 15 Agustus 1992. tahap ingkang kaping kalih inggih punika yasa fondasi lan *basement* kawiwitan saking 6 Juli 1992 lan kapungkasan 15 April 1993.

Wonten ing Mèi 1993 tahap kaping tiga dipunwiwiti kanggé yasa struktur inti ya iku menara lan yasan kanggé turis. Wangunan mau karancang lan dipun-dekorasi kanthi dekorasi ingkang nggambaraken budaya Islam ing Malaysia, salah satunggaling inggih kubah wonten lobi ingkang kadhapuk saking kaca katata kados berlian kanthi wujud Muqarnas déning pengrajin Iran saking Isfahan.

Nalika 13 Dhésèmber 1994, Mahamantri Malaysia Mahathir Mohamad nglakoni *Topping-Up Ceremony* kanthi masang anténa lan menara mau inggilipun dumugi 421 mèter. Lajeng tanggal 1 Oktober 1996, menara punika kanthi resmi kabikak kanggé umum déning Mahathir Mohamad .

## Cathetan suku
Branchiopoda

**Brachiopoda** yaiku kelas saka anggota Avertebrata kang kagolong ning jinis filum *Arthropoda*, subfilum Crustacea. Awaké Brachiopoda bening (tembus cahya). Ciliké nganti 0,25 dietung karo antenané. Brachipoda urip dadi plangton zooplankton ning laut lan ning banyu tawar. Tuladhané *Daphnia sp.* lan *Artemia sp.* 

## Rujukan
Libra

**Libra** yaiku konstélasi kang dumunung ing welahan bumi sisih kidul. Libra (timbangan) yaiku zodiak rasi lintang. Sajeroning astrologi, libra yaiku tanda kapitu saka zodiak]] lan diperintah déning planit venus. Wong kang duwé zodiak libra yaiku wong kang lair watara tanggal 22 September nganti 23 Oktober.
thumb|Scorpio & Libra
thumb|simbol libra

## Sajarah 
Libra direpresentasiaké minangka sak sèt timbangan. Representasi sadurungé yaiku cakar kalajengking. Garis gedhé saka timbangan lan cakar kalajengking iku (buntut) beruang kang wujud cedhak. Kebingungan iki diceritaake asalé saka tembung Arab *zubānā*,kang tegesé bisa 'abot skala' lan 'kalajengking'. Dadine konstelasi Libra wusanane karan *Chelae Scorpionis*, kang tegesé cakar kalajengking,lan minangka cakar saka konstelasi Scorpius. Ing taun 1851 déning Benjamin A. Gould libra ditetapake simbole minangka timbangan, lan dianggep simbol zodiak kang anyar lan siji-sijiné kang makili entitas mati. Libra kerep digambarake minangka wong wadon, samangsa-mangsa dianggep Astraea, dewi Yunani keadilan,kang nyekel timbangan.

## Cathetan sikil
Bibimbap

thumb|250 px|Bibimbap

**Bibimbap** punika satunggal mangkok nasi putih kaliyan lauk wonten nginggilipun ingkang wujud sayuran, daging sapi, tigan utawi endhog, lan saos pesed gochujang. Kanthi barès **Bibimbap** punika ateges *nasi campur* ingkang asalipun saking tembung 비빔 (campur) dan 밥 (nasi utawi sega). Sadèrèngipun dipundhahar, nasi kaliyan lauk punika dipunudak supados campur dados satunggal. Bibimbap punika salah satunggaling menu saking Koréa ingkang kawéntar dumugi jaban rangkah. Bibimbap ugi saged dipunwastani *nasi campur Koréa* .

**Bibimbap** gadhah manéka warni variasi gumantung tlatah ingkang wonten ing Koréa. Kutha Jeonju ing Jeolla Utara punika kutha asaling variasi Bibimbap, ingkang paling kawentar ing Koréa kanthi nama **Jeounju Bibimbap**.

Wonten warna-warna téyori babagan wiwitaning Bibimbap, salah satunggaling wonten ingkang mastani bilih panganan punika dipundamel saking sesajèn ingkang kanggé arwah leluhur. Saksampunipun nglampahi jesa, tiyang-toyang sami mbagi panganan sesaji lan nyampuraken wonten ing mangkok. Wonten ugi panganan sejenis ingkang dipunwastani *hoetjesabap* utawi *panganan sasampunipun jesa*.

## Bahan-bahan Bibimbap 
Bahan-bahan kanggé damel Bibimbap inggih punika daging sapi, akar kembang lonceng doraji, bracken (gosari, jinising tuwuhan paku), cambah, zucchini, jamur shiitake, nasi, saus gochujang, kecap asin, lenga wijèn, bawang putih dipuncincang, godhong bawang ingkang dipuncincang, wiji wijen, lan lada ireng .

## Cathetan suku
Dat wesi

thumb|right|250px|Zat besi
**Dat wesi** utawa **zat besi** ing basa Indonésia *(Fe)* ya iku salah sawijiné zat ing jero awak manungsa kang ana gegayutané karo anané getih kang diprelokaké awak. Zat Besi kalebu mineral mikro kang paling akèh ana ing jero awak manungsa, ya iku gunggungé 3-5 gram ing jero awak manungsa diwasa. Zat besi duwé sawatara mupangat kang wigati kanggo awak, ya iku dadi piranti angkut oksigèn saka paru-paru tumuju jaringan awak, dadi piranti angkut èlèktron ing jero sèl, lan dadi péranganing manéka réaksi enzim ing jero jaringan awak. Wong lanang nduwé sèrepan zat besi ing jero limpa lan sungsum balaung. Kanggo ngundhakaké kasedyan hayati, zat besi kang asalé saka tetuwuhan bisa ditambah karo vitamin C lan asem organik liyané. Hemoglobin ana ing jero sèl getih abang (eritrosit) lan minangka protéin kang fungsiné ngangkud oksigèn tumuju manéka jaringan-jaringan awak, déné mioglobin ana ing sèl otot kang fungsiné kanggo nyimpen lan nyebaraké oksigèn tumuju sèl-sèl otot. Kajaba kanggo ngasilaké hemoglobin lan mioglobin, zat besi uga bisa kasimpen ing protéin feritin, hemosidirin ing jero ati, lan ing jero sungsum balung buri.

## Zat Besi ing Panganan 
Zat besi akèh kaandhut ing jero bahan panganan saka kéwan mligi daging, endhog, lan iwak. Zat besi uga ana ing jinis kacang-kacangan kaya kedhelé lan kacang ijo, manéka jinis sayuran lan woh-wohan. Zat besi kang asalé saka kéwan diarani besi-hem lan gampang diserep awak. Déné zat besi kang asalé saka tetuwuhan diarani besi-nonhem lan luwih angèl diserep déning awak.

Sumber zat besi (saben 100 gr)
* Daging 	2,2-5
* Iwak 	 1,2-4
* Telur 	 1.2-1,5
* Kacang ijo 	6
* Kacang Kedhelé 15.7

## Cathetan suku
Sheffield

**Sheffield** ya iku salah sijining kutha lan distrik metropolitan ing South Yorkshire, Inggris lan minagka mung siji kutha ing South Yorkshire. Jembaré ya iku 367,94 km² lan penduduké cacahé 520.700 wong (2005) .

Sheffield mbentang ing tengah akehé bukit. Pusat kutha ya iku ing ngendi Kali Sheaf ketemu Kali Don. Kutha iki ana ing étan Peak District National Park.

Sheffield kaloka amarga indhustri piranti mangané (kaya ta ladhing lan sendok). Wong-wong Sheffield wés gawé piranti-piranti mangan wiwit abad angka 16.

Sheffield uga kaloka amarga indhustri baja. Benjamin Huntsman nemu tèhnik peleburan logam kanggo gawé baja ing taun 1740. Taun 1856, Henry Bessemer nemu tungku geni saka baja Konverter Bessemer. Henry pindhah ing Sheffield kanggo gawé baja. Salalnjuté, ing taun 1912, Harry Brearly nemu baja sing ora neyeng ing Sheffield.

Klub bal-balan kapisaan ing donya ya iku Sheffield United F.C.. Sheffield United F.C. kadhapur ing taun 1857 . Klub bal-balan kasebut manggon ing stadhioné kang jenengé Brammal Lané.

Akeh *band* kaloka saka Sheffield. Ing antarané Pulp, Human League, The Long Blondes, Thee Sheffield Phonographic Corporation lan Def Leppard. Aktor lan komedian Michael Palin uga asalé saka Sheffield.

## Réferènsi 
## Pranala njaba 
* Situs resmi Kutha Sheffield
* Stones of England: Informasi ngenani papan-papan bersejarah ing Inggris
Pulo Moyo

thumb|Pulo Moyo

**Pulo Moyo** ugi dipunsebat **Pulo Mojo** inggih punika salah satunggaling pulo ing Indonésia ingkang dumunung udakawis 2,5&nbsp;km ing sisih lor Pulo Sumbawa. Ambanipun Pulo Moyo kirang langkung 350 km2, kanthi dhuwuripun paling inggil 671 mèter, lan garis pasisirnipun 88&nbsp;km. Ing administratif, pulo punika kalebet wewengkon Kabupatèn Sumbawa, Nusa Tenggara Barat, Indonésia.
Pulo Moyo kalebet ing désa Labuan Aji saha Désa Sebotok, kacamatan Labuhan Badhas, Kabupatèn Sumbawa, provinsi Nusa Tenggara Barat.
Miturut cathetan astronomis-ipun, Pulo Moyo mapan wonten ing titik koordinat 17º27’43”-117º35’42” Bujur Timur dan 8º9’36”-8º23’19” Lintang Selatan.

## Géografi 
Pulo Moyo mapan wonten ing sisih loripun saking Pulo Sumbawa Besar. Ambanipun Pulo Moyo inggih punika kirang langkung 32.044,86 hektar kanthi cacahipun pendhudhuk miturut sensus pendhudhuk taun 2010 inggih punika 1.944 tiyang. Pulo Moyo sapunika sanpun dipundadosaken Taman Wisata Alam Laut kanthi ambanipun ngantos 6.000 hektar wiwit dipunwedalaken surat putusan mantri kehutanan dan perkebunan no. 308/KPTs-11/1986 nalika tanggal 29 September 1986 ing ngandhap pengendalian Badan Konservasi sumber daya alam Nusa Tenggara Barat.
Ing Pulo Moyo wonten 6 dhusun ingkang wonten pendhudhukipun, inggih punika:
* Dhusun Labuan Aji
* Dhusun Brang Rea
* Dhusun Sebotok
* Dhusun Brang Kua
* Dhusun Stema
* Dhusun Patedong

Pulo Moyo taksih gadhah raman buru ingkang ambanipun kirang langkung 22.000 hektar, dados taksih kathah potensi wisata ingkang saged dipunpadosi saha saged paring kontribusi dhateng Pamaréntah Laladan Nusa Tenggara Barat saha masarakat ing sakiteripum.
Taman buru ingkang mapan ing pulo Moyo punika saé sanget dipundadosaken papan wisata amargi ing salebetipun taman taksih wonten manéka warna flora saha fauna, mliginipun manuk *Cacatua Sulphurea* saha manuk bertong.

## Kaanan Fisik 
Iklim ing Pulo Moyo inggih padatanipun iklim tropis kanthi curah udanipun ing antawisipun 1250&nbsp;mm/th ing laladan ingkang andhap ngantos 1500– 2000&nbsp;mm/taun ing laladan dataran inggil. Jinising siti ing pulo Moyo punika inggih siti regosol kelabu saha Litosol bahan induk awu vulkanis intermediate.
Kaanan wewengkon perairanipun ing Taman wisata alam laut pulo Moyo inggih gadhah perairan ingkang landai.

## Cathetan suku
Pulo Sawu

thumb|Peta Pulo Sawu
thumb|Pulo Sawu

**Pulo Sawu** inggih punika salah satunggaling pulo ing Indonésia ingkang mapan ing sisih kidul Laut Sawu, ing sisih wétan Pulo Sumba lan ing sisih kulon Pulo Rote. Pulo Sawu kalebet wewengkon Kabupatèn Sabu Raijua, Provinsi Nusa Tenggara Timur, Indonésia.

Pulo Sawu ugi kasebat *Pulo Sabu*. Déné masarakat Pulo Sawu piyambak, nyebat pulo punika **Rai Hawu** (pulau Hawu).
Pulo Sawu gadhah dawanipun 160 mil kanthi amabanipun 414 km2. Ing sakitering pulo Sawu ugi wonten pulo-pulo sanèsipun kados ta Raijua kanthi tebihipun 14 mil persegi, kanthi ambanipun 36 km2, saha pulo sanèsipun ingkang mapan wonten ing jarak 100 mil utawi udakawis 160&nbsp;km ing sisih kulon saking Pulo Timor.

## Géografi 
Pulo Sawu (Sabu) kapérang dados 5 kacamatan, inggih punika:
* Kacamatan Hawu Mehara
* Kacamatan Sabu Liae
* Kacamatan Sabu Timur
* Kacamatan Sabu Barat
* Kacamatan Sabu Tengah

## Pulo-pulo ing sakiteripun 
Pulo ing sakitering pulo Sawu (pulau Sabu) ing antawisipun:
* Pulo Raijua
* Pulo Rote
* Pulo Sumba

## Pendhudhuk 
Ing pulo Sawu punika saperangn ageng pendhudhukipun gadhah pangupajiwa dados tani. Glepung jagung saha kapuk inggih minangka asiling produk ingkang paling wigati. Lan ugi wonten tuwuhan sanès kados ta kacang ingkang saben urip ing wekdal ingkang dangu. Kathah jinising woh-wohan saha janganan ingkang saged urip wonten ing pulo punika. Ingkang kathah dipunexpor déning masarakat ing pulo Sawu pnika ingih kopra saha iwak-iwakan.
Agami ingkang kathah dados kapitadosanoipun sapérangan ageng warga ing Pulo Sawu inggih punika agami Islam. Seba lan Baah inggih punika kitha ingkang wigati ingkang mapan wonten ing Pulo Sawu. Kalih kitha wau dipungayutaken kanthi margi-margi ingkang sampun dipunyasa. Déné transportasi dhateng pulo Sawu punika inggih kanthi kapal boat.
## Sanes-sanèsipun 
* Ing Pulo Sawu wonten Papan Anggegana Tardamu
* Gadhah pasisir Boddo ingkang éndah
* Gadhah Kolam alam Menia
* Adat Suku Sabu ingkang taksih kenthel lan nengenaken budayanipun ing Désa Jiwuwu, Peddaro, Kudjiratu, Eimadake, Lobohede, Loboadju, Tanahhawu, Bolou, Seba, Liae, Limaggu lan taksih kathah sanèsipun.

## Cathetan suku
Piranti pangrusak

250px|jmpl|Tingkah Malware.
**Piranti pangrusak** utawa **piranti alus mbebayani** (cara Inggris: *malicious software* utawa *malware*) yaiku program komputer kang digawé mawa ancasé sing pokok yaiku kanggo golèk kalemahan software. Lumrahé malware digawé kanggo mbobol utawa kanggo ngrusak salah sijiné piranti alus (*software*) utawa sistem operasi (*operating sistem*). Conto saka malware yaiku virus, worm, wabbit, keylogger, browser hijacker, trojan, horse, spyware, bacdoor, dealer, exploit lan rootkit.

## Manéka malware
****Virus*** 
Ya iku istilah kang kerep minangka kabèh jinis piranti alus kang ngganggu komputer. Bisa dadi iki jinis malware pisanan kang ana. Virus bisa manggon ana ing tipe file-file. Nanging targèt utama virus yaiku file kang bisa dilakokaké kaya ta EXE, COM, lan VBS kang dadi salah sijiné piranti alus. Boot sektor uga kerep didadèkaké sasaran virus kanggo manggon. Pira-pira file dhokumèn uga didadèkaké panggonan karo virus.

****Rootkit***
yaiku salah sijiné piranti alus kang bisa ngaksès root utawa administrator kanthi terus-terusan. Lumrahé haker luwih dhisik nginstal *rootkit* ing komputer kanthi tujuan bisa mikolèh hak aksès *root* utawa *administrator* lan kerep minangka gawé program lumaku dhéwé tanpa didhetèksi. *Rootkit* dhéwé bisa nyerang sajeroning pira-pira mode yaiku user mode, kernel mode, lan boot mode (*bootkit*).

## Cathetan sikil
Lintang laut

**Lintang laut**, sanajan ing basa Inggris luwih ditepungi kanthi sebutan *starfish*, kéwan iki béda adoh karo iwak. Lintang laut kalebu kéwan invertebrata kang kalebu filum Echinodermata, lan kelas **Asteroidea**. Lintang laut yaiku kéwan simetri radial lan lumrahé duwé limang lengen utawa luwih. Lintang laut ora nduwé balung kang bisa nggampangké olèhé obah. Rangka utawa balung kéwan iki gunané minangka pangreksa. Lintang laut obah nganggo sistem vaskular banyu. Lintang laut gumantung karo sikil bumbung kang ana ing pérangan ventral lengen, kang kanggo obah lan nggampangké mangan. Lintang laut wujud kéwan invertebrata kang obahé migunakaké sikil bumbung, mrambat ing dhasar sagara kanthi alon-alon.

## Réferènsi 
## Pranala njaba
Candhi Keblak

thumb|Candhi Keblak

**Candhi Keblak** inggih punika salah satunggaling candhi Hindhu ingkang dumunung ing Dusun Marangam, Kalurahan Bokoharjo, Kacamatan Prambanan, Kabupatèn Sléman, Yogyakarta.

Sapunika, kahananipun candhi sampun ngalami karisakan ingkang parah, barang-barang cagar budaya ingkang katingal ing situs Candhi Keblak namung wujud fragmen-fragmen candhi ingkang sampun kapisah-pisah. Wonten ing wingking kebon tegalanipun warga, wonten ingkang dumunung ing pipir saluran irigasi tetanen, lan sanèsipun

Salah satunggaling artefak ingkang taksih katingal wutuh inggih punika *lapik arca* ingkang dumunung ing wingkingipun griya warga (Pak Paimo). Lapik mau gadhah ukuran inggil 85&nbsp;cm, ambanipun pérangan nginggil 118&nbsp;cm X 118&nbsp;cm, déné pérangan ngandhapipun kirang langkung 120&nbsp;cm X 120&nbsp;cm. Wonten ing lumah lapuk ingkang kadamel saking watu andesit punika wonten rerenggan wujud motif tetuwuhan saha kembang ingkang dipunstilir.

## Cathetan suku
Candhi Dawangsari

thumb|Candhi Dawangsari

**Candhi Dawangsari** inggih punika salah satunggaling situs candhi Hindhu-Buda ingkang dumunung ing sisih lèr manawi saking Candhi Barong, inggih punika ing dhusun Dawangsari, Sambirejo, Prambanan, Kabupatèn Sléman, DIY.. Miturut prakiran, candhi punika kabangun nalika abad kasanga (abad ke-9) nalika jaman Karajan Mataram Kuno. Nalika dipuntemokakan kapisanan, reruntuhaning candhi punika gadhah manéka stupa saha patung Ganesha minangka pralambang pemujaan déning umat agama Hindhu.

## Cathetan suku
Kertu suara

thumb|250 px| C-médhia CME8738 sound card

**Kertu suara** utawi wonten ing Basa Inggris punika *Sound Card* punika salah satunggaling hardware komputer. Piranti punika ginanipun kanggé medalaken suara lajeng dipu-rekam. Wiwitanipun kertu suara punika namung kanggé njangkepi komputer, nanging sapunika kartu suara punika kalebet salah satunggaling piranti kasar komputer ingkang wajib wonten saben ing komputer.

Dipunsebut kados makaten amargi piranti kasar komputer punika awujud lempengan PCB ingkang saged ngolah lan ngasilaken swara. Kertu suara ugi dipunarani *audio card* inggih punika *periferal* ingkang kaubung dhateng slot ISA utawi PCI wonten ing papan induk saéngga komputer saged nglebetaken, ngolah, lan medalaken swara .

Miturut manfaat, kertu suara punika ginanipun kanthi umum inggih punika:
* *Synthesizer*,
* minangka MIDI interface,
* pengonversi data analog dhateng digital (tuladhanipun ngrekam suara saking mikrofon) lan
* pengonversi data digital dhateng wujud analog (tuladhanipun manawi produksi swara saking speaker).

Miturut saking caranipun masang, kertu suara utawi *sound card* kapérang dados tigang macem, inggih punika: 
* Kertu suara *Onboard*, inggih punika kertu suara ingkang cara msangipun nèmpèl langsung wonten ing papan induk utawi *motherboard* komputer.
* Kertu suara *offboard*, inggih punika kertu suara ingkang cara masangipun wonten ing slot ISA/PCI wonten ing papan induk. padatanipun sapunika sampun ngginakaken PCI.
* Kertu suara *external*, inggih punika kertu suara ingkang cara masangipun kanthi dipunsambung kaliyan komputer liwat *port-eksternal* kados USB utawi FireWire

Kanggé muter musik MIDI wiwitanipun ngginakaken tèknologi FM Synthesis, nanging sapunika sampun ngginakaken Wavetable Synthesis. Lajeng kanggé *digital audio* ingkang kala rumiyin namung ngginakaken 2 kanal (stereo), sapunika sampun ngginakaken 4 kanal suara utawi langkung. Kualitasipun ugi sampun minggah saking 8 bit, 16 bit, 24 bit, 32 bit, dumugi 64 bit.

## Cara Kerja 
Nalika mirengaken swantun saking kertu suara ingkang awujud *waveform* wav utawi mp3 dipunkintun dhateng kertu suara. data digital punika banjur dipunproses déning DSP *(Digital Signal Processing)* utawi *pengolah signal digital* makaryo kaliyan DAC *(Digital Analog Converter)* utawi *Konversi digital dhateng analog*. Ngewahi sinyal digital dados sinyal analog, lajeng sinyal analog dipunmedalaken kanthi médhia speaker.

## Cathetan suku
Trakéa

**Trakéa** (batang tenggorokan) punika pipa ingkang dawa kira-kira 9&nbsp;cm. Tkakèa kasusun atas enem bélas ngantos rongpuluh cincin-cincin balung rawan ingkang kabéntuk C, cincin balung rawan punika ing pérangan wingking, botén kasambung ya iku ing panggènan trakèa kantèl ing esofagus. Sapunika migunani kanggé nahanakén supados trakea ajeg kabuka.
Cincin-cincin balung rawan diiket kaliyan jaringan fibrosa, sanèsipun ugi wonten pinten-pinten jaringan otot. Trakea dipunlapisi kaliyan kendhangan yiyid ingkang dipunhasilaken déning epitelium bersila. Silia-silia punika gerak ing inggil ing arah laring saéngga kaliyan obahan punika debu lan butir-butir lembut sanèsipun ingkang derek mlebet punika ngirup napas saged dipunmedalaken. Ing paru-paru trakea punika nyabang ngantos kalih wujud bronkus.
Trakea utawi saluran udara inggih punika tiub ingkang ukuran kira-kira 12&nbsp;cm ing panggènipun anterior kaliyan esofagus. Trakea manjang saking rawan krikoid larinks ing inggil balung vertebra toraks kaping gangsal lan salajengipun bagi ing bronkus primer tengen lan kiwa. Rengka wujud trakea saking 16 20 cecincin rawan hialin ingkang boten jangkep, nyerupai huruf C. Pérangan huruf ingkang boten jangkep punika ngarah ing posterior lan dipunisi déning otot cincin. Ing panggènan trakea nyabang, wonten satunggal sudut ing antawis bronkus primer tengen saha kiwa ingkang dipuntepang dados *Karina*. Trakea dipunlapisi déning *Epitelium Kolumna pseudostratum bersilium*.
## Fungsi Trakea 
Fungsi trakea inggih punika kanggé nyediaken panggènan kanggé udara ingkang dipunbeta mlebet lan udara ingkang dipunmedalaken. Dados dalan mlebet udara ing paru-paru, ngusir debu-debu alus ingkang lolos saking penyarinagn ing gronggongan irung.

Organ pernapasan trakea saking faring udara nglampahi laring, pangenane pita swanten, saking laring, udara mlebet trakea. Trakea dipunsebat ugi *pipa angin* utawi saluran udara. Trakea gadhah dawa kirang langkungipun 11,5&nbsp;cm kaliyan diameter 2,4&nbsp;cm. Trakea kasusun saking sekawan lapisan, inggih punika lapisan mukosa, lapisan submukosa, lapisan balung rawan, lan lapisan adventitia. Lapisan mukosa punika saking sel-sel epitel berlapis semu bersila ingkang ngandut sel goblet ingkang ngasilaké lendir (mucus). Silia lan lendir gadhah fungsi nyaring debu utawa reget ingkang sampun mlebet. Lapisan submukosa punika saking jaringan ikat. Lapisan balung rawan punika kirang langkunge wonten 18 balung rawan dumadi horuf C. Lapisan adventitia punika saking jaringan ikat. Dinding trakea dipunlapisi lendir ing dinding trakea. Lendir punika gadhah fungsi nahan kanggé nahan benda asing ing membran sel epitel.
trakea gadhah fungsi dados saluran udara pernapasan nuju ing alveolus. Trakea punika organ tunggal ing tengah ingkang gadhah dawa rata-rata ing tiyang diwasa 11&nbsp;cm.

## Cathetan suku
Purawisata

thumb|250 px|Purawisata Yogyakarta

**Pusat Seni dan Budaya Purawisata** utawi kawéntar kaliyan nama **Purawisata** punika nama satunggal papan pariwisata kanggé kulawarga ingkang mapan wonten ing margi Brigjend Katamso, Yogyakarta, Indonésia. Purawisata punika kawéntar bilih saben dalu wonten tontonan musik dangdut. Kajawi punika Purawisata ugi kawéntar minangka papan kanggé pagelaran Sendratari Ramayana. Pusating seni lan hiburan punika kirang langkung 1 kilomèter saking wewengkon Malioboro.

Minangka papan pariwisata, Purawisata punika kawéntar dumugi masarakat njawi Yogyakarta. Miturut buku Statistik Pariwisata Daerah Istimewa Yogyakarta taun 2002 ingkang diputerbitaken déning Kundha Kebudayan lan Pariwisata DIY, Purawisata kalebet satunggal saking sedasa objek wisata wonten Yogyakarta ingkang kathah piyambak dipunrawuhi déning wisatawan. Wonten ing statistik mau, Purawisata pikantuk urutan kaping pitu sasksampunipun Pasisir baron lan Pasisir Glagah .

## Kaistimewaan 
Pusat Seni lan Hiburan Purawisata punika sampun wonten nalika taun 1989. Saking wekdal punika manéka warni hiburan wonten ing mriki. Saking hiburan kanggé laré-larédumugi kanggé tiyang sepuh, saking turis lokal dumugi turis manca. Hiburan ingkang dipusediani déning Purawisata inggih punika: 
# Taman Rekreasi Kulawarga
Wonten ing papan punika wonten tiga arena hiburan kados ta *Fun fair*, *arena ketangkasan*, lan bèji kanggé lare. Wonten ing arena *Fun Fair* kathah manéka warni dolanan kados ta *Kiddy Helly*, *Boom-boom Car*, *View Wheel*, *Merry Go Round*, *Mini Train*, *Kiddy Boat*, lan *Kiddy Ride*.
# Panggung Dangdut Purawisata
Papan punika mirunggan kanggé para rawuh ingkang sampun diwasa kanthi hiburan musik dangdut saben dinten kejawi dinten Jumat. Musik dangdut punika dipunpéntasaken déning Orkes Melayu (OM) ingkang gadhah nama ing Yogyakarta inggih punika OM Satria lan OM Lathansa.

## Fasilitas sanès 
Wonten ing Pusat Seni lan Budaya Pariwisata wonten restoran ingkang nggabungaken swasana ètnik Jawi kaliyan Bali minangka dekorasinipun. Papan punika anama **Jimbaran Resto** ingkang nyamaptakaken dhaharan saha unjukan kanthi cita rasa lokal lan internasional.
Kajawi punika nalika wanci dalu wonten **Calipso Cafe Purawisata** ingkang mapan satunggal kawasan kaliyan panggung pagelaran musik  .

## Cathetan suku