Akibat pamanasan global ing segara

**Akibat pamanasan global ing sagara** ya iku sawijing akibat disebabké amarga munggahé suhu ing sagara. Panyebab iki akèhé kedadéan hawa kang owah kanthi èkstrem, lan owahé curah udan. Akibat iki uga dadi panyumbang owahé ékosistem ing sagara lan sawenèh padunung ing pasisir.

## Panyebab 
Pamanasan global ing sagara disebabké sawenèh faktor. Panyebab iki bisa disebabké saka kagiyatan sagara iku dhéwé lan dharatan.

### Gas omah kaca 
Omah kaca ya iku omah kang dinggo nganggo nandur tetuwuhan, kang bahan kanggo gawé omah iki lumrahé kaca utawa *fiber*. Jeroné omah kaca hawané luwih panas saka njabané omah. Gas omah kaca iki diumpamakaké kaya gas-gas kang nyebabaké bumi luwih panas kaya ing jeroné omah kaca. Menawa saya akèh gas iki ana ing atmosfèr nyebabaké hawa bumi saya panas. Menawa ing sagara hawané saya panas, nyebabaké anané nilapracandra (angin banter) ing sawijining laladan, lan ing laladan liyané ora ana udan. Gas omah kaca kaya ta:

#### Karbondioksida 
Karbondioksida utawa CO2 ya iku gas kang dumadi saka siji atom karbon lan loro oksigèn. Gas iki diasilaké saka bledhosan gunung merapi, nanging kang gedhé dhéwé saka asil pambakaran bahan bakar saka fosil. Nganti saiki luwih saka setengah gas CO2 ing atmosfèr saka asil pambakaran bahan bakar fosil kang suwéné saka 30 taun kepungkur. Kagiyatan padinan kang ngasilaké gas karbondioksida kaya ta gunakaké mobil utawa pit motor kang bahan bakaré saka fosil lan pambakaran batu bara kanggo ngasilaké listrik.

#### Mètana 
Mètana digawé saka réaksi antara hidrogèn utawa banyu. Gas mètana iki diasilaké saka kagiyatan ternak, tani, sampah, gas bumi, batu bara, lan rawa-rawa. Mètana iki panyebab kaloro gas omah kaca kaloro sakwisé gas karbondioksida.

#### Ozon 
Ozon utawa trioksigèn ya iku gas kang duwéni rumus kimiya O3. Gas iki kapernah ana ing 30 kilomèter sakdhuwuré saka bumi, lapisan stratosfèr. Mupangat gas iki ya iku kanggo nolak radiasi saka srengéngé. Nanging, menawa gas ozon digunakaké ing lapisan kang luwih ngisor, troposfer, nyebabaké panas ora bisa metu saka bumi. Gas ozon iki kabentuk amarga kagiyatan pabrik kang ora nurut marang baku mutu lan akèhé kendaraan.

#### Dinitrogèn oksida 
Dinitogèn oksida utawa N2O digunakaké kanggo nambah rikaté kendaraan lan rokèt. Sacara alami, dinitrogèn oksida diasilaké laut lan baktèri ing lemah. Nanging, dinitrogèn oksida kang akèh diasilaké saka pabrik kang ora nurut marang baku mutu. Akibat dinitrogèn kang akèh nyebabaké lapisan ozon rusak lan sagara dadi luwih panas. Rusaké lapisan ozon iki uga nyebabaké kanker kulit amarga radiasi saka srengéngé dadi luwih kuwat.

#### Klorofluorokarbon 
Zat iki digawé saka gabungan anasir klorin, karbon, hidrogèn, lan florin. Klorofluorokarbon utawa CFC iki ancasé kanggo zat ngadhemké. CFC iki uga disebut fréon. Padha karo dinitrogèn oksida, CFC bisa nyebabaké rusaké ozon lan nyebabaké panasé bumi tambah. Nalika taun 1987, disarujuki prajanjèn Montreal Protocol kang surasané ora nganggo manèh gas-gas kang ngrusak ozon. Taun 2018 NASA nglapuraké, bolongan ozon wiwit suda amarga pamengingé CFC.

#### Uwab banyu 
Uwab banyu ya iku banyu kang wujud fasané ing gas. Banyu sagara nguwab amarga kena panas saka srengéngé banjur dadi méga ing langit. Banyu kang méga iku banjut nètès dadi udan. Prosès udan iku hawané dadi adhem.

## Akibat kang njedhul 
### Owahé suhu banyu sagara 
420px|ka|jmpl|Prakiraan owahé suhu banyu sagara akibat pamanasan global
Sagara nyedhot luwih saka 90 persèn panas saka gas omah kaca kang diasilaké kagiyatan manungsa wiwit 1970-an. Prosès iku nyebabké kauripan ing jero sagara, kaya ta plankton, iwak, penyu, lan ubur-ubur obah nyeraki kutub (laladan kang luwih adhem). Panas ing jero sagara bisa nembus nganti 700 mèter. Rong negara panyumbang gas buwang gedhé dhéwé, Cina lan Amérikah Sarékat, ngesahké prajanjèn donya kang surasané kanggo nangani owahé iklim. Prajanèn iku duwé ancas kanggo ngilangi gas buwang.

### Owahé kéwan lan tetuwuhan ing sagara 
Owahé suhu, kandhutan oksigèn, lan biogéokimiya kanthi langsung ngowahi organismé-organismé ing sagara. Akibat saka mudhuné kandhutan oksigèn ing banyu nyebabaké iwak awaké saya cilik. Nanging, akibat saka kahanan iku durung dimangertèni owahé ékosistem ing sagara. Diprakirakaké nyusuté ukuran iwak udakara 14-24% saka taun 2000 nganti 2050 menawa ing kahanan polusi kang gedhèn-gedhèn. Ing laladan tropis, owahé gedhé iwak nyusut luwih saka 20%.

Panaliti Musiyum Nasional Sujarah Alam Smithsonian Institution Washington Amerika, Nancy Knowlton medharaké sagara kang jembar duwéni potènsi minangka nyedhot karbon (*carbon sink*) kang gedhé, nanging bisa ngrusak biota ing sagara. Miturut lapuran 460 kaca saka Sarékat Internasional kanggo Konsèrvasi Lingkungan (IUCN), owahé ékosistem ing sagara ping 1,5 nganti 5 owah luwih rikat saka ékosistem ing palemahan (*daratan*), lan menawa owahé ékosistem mau ora bisa bali kaya wiwitan. Amarga munggahé suhu ing sagara mèlu kaganggu. Contoné, paus kang kerep manggon ing papan kawin lan wektu kang salah. Sakliyané iku, sawenèh manuk sagara kang ngendhog ing Atlantik Lor nanging nyekel iwak papan kang ora saklumrahé. Data CostalDEM iki digunakaké bebarengan karo statistik populasi banjur disimulasiké asilé akèh padunung kang nandang akibat owahé dhuwur banyu sagara. Enem negara Asiah (Cina, Benggala Dhésa, India, Viètnam, Indonésia, lan Tanah Thai), kudu ngadhepi banjir sagara taun 2050. Laladan ing nandang kadadéan iku udakara 237 juta jiwa.

## Upaya kanggo nyuda akibat 
#### Ora nganggo bahan kang saka gas omah kaca 
Kanggo nyuda saya gedhé akibat pamanasan global mula bahan-bahan kang duwéni akibat omah kaca kudu diganti kang luwih aman. Contoné gas CFC kang lumrahé dinggo *refrigerator* diganti nganggo propana kang luwih aman.

#### Ngurangi uwuh plastik ing sagara 
Kanggo ngurangi uwuh plastik ing sagara perlu ditepaké aturan kanggo kapal-kapal supaya ora buwang sampah ing sagara. Sakliyané iku uwuh plastik kudu diolah manèh (*daur ulang*) sadurungé dicuresaké. Akèh para tokoh donya nyuarakké kanggo ngurangi uwuh ing sagara. Uwuh-uwuh iku bisa diolah dadi barang liya kang luwih migunani utawa ènèrgi.

## Rujukan