open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Asem nukléyat

thumb|Struktur 3D molekul d-ADN
**Asam nukleat** (basa Inggris: *nucleic acid*) iku makromolekul biokimia sing komplèks, kanthi bobot molekul dhuwur, lan kasusun mawa ranté nukleotida sing ngandhut informasi genetik. Asam nukleat sing paling umum ya iku Asam deoksiribonukleat (DNA) lan Asam ribonukleat (RNA). Asam nukleat tinemu ing kabèh sel urip sarta ing virus.

Asam nukleat dijenengi mangkono amarga kaanan lumrahé ing njero inti (nukleus) sel. Asam nukleat wujud biopolimer, lan monomer panyusuné ya iku nukleotida. Saben nukleotida kasusun saka telung komponèn, ya iku siji basa nitrogen heterosiklik (purin utawa pirimidin), siji gula pentosa, lan siji gugus fosfat. Jinis asem nukleat dibédakaké déning jinis gula sing ana ing ranté asem nukleat mau (upamané, DNA utawa asem deoksiribonukleat ngandhut 2-deoksiribosa). Saliyané iku, basa nitrogen sing tinemu ing rong jinis asem nukleat mau duwé béda: adenin, sitosin, lan guanin bisa tinemu ing RNA uga ing DNA, déné timin bisa tinemu mung ing DNA lan urasil bisa tinemu mung ing RNA.

## Pirsanana uga 
* DNA
* RNA
Virus

**Virus** iku parasit kanthi ukuran mikroskopik kang nginfèksi sèl organisme biologis. Virus mung bisa reproduksi ing sajeroning material urip kanthi nginvasi lan ngendhalèkaké sèl makluk urip amarga virus ora duwé kalengkapan selular kanggo reproduksi dhéwé. Istilah *virus* racaké ngrujuk marang partikel-partikel kang nginfèksi sèl-sèl eukariota (organisme multisel lan akèh jinis organisme sèl tunggal), sauntara istilah *bakteriofage* utawa *fage* dipigunakaké kanggo jinis kang nyerang jinis-jinis sèl prokariota (bakteri lan organisme liya kang ora duwé inti sèl). Lumrahé virus ngandhut sethithik asem nukleat (DNA utawa RNA, nanging dudu kombinasi kaloroné) kang disingkupi siji bahan panglindhung kang kasusun saka protéin, lipid, glikoprotein, utawa kombinasi kateluné. Genom virus nyandi protéinprotéin kang dipigunakaké kanggo ngamot bahan genetikgenetik uga protéinprotéin kang dibutuhaké sajeroning daur uripé.

Virus asring didhebataké statusé minangka makluk urip amarga virus ora bisa nglakokaké fungsi biologisé kanthi bébas. Amarga karakteristik khasé iki virus mesthi kaasosiasi karo lelara tinentu, ing manungsa (upamané virus influensa lan HIV), kéwan (upamané virus flu burung), utawa ing tetuwuhan (upamané virus mosaik mbako/TMV).
## Sajarah penemuan
*Virus njebar saka sadurungé masehi, kathi dijelasake ing jinis-jinis panemuan salah sijiné kabukti ngenani virus sajeroning hieroglyph ing Memphis, kutha krajan Mesir kuna (1400SM) kang nemu lelara poliomyelitis, babagan liya virus ngenani panjenengané kasimpul minangka virus ngenani Raja Pirngon Ramses V banjr tilar donya taun 1196 SM lan dipercaya tilar donya amarga serangan virus Smallpox
*Ing sadurugé masehi, virus endemik kang misuwur salah sijiné virus Smallpox kang nyerang masarakat cina ing taun 1000. Ing taun 1798 , Edward Jenner nemu ing kampung masarakat kang duwé pangawean meres susu duwé kekebalan ing virus pox. Kaanan mangkono dinuga amarga Virus Pox kang ana ing sapi, ngelindungi manungsa saka Pox. Panemuan mau uga dipahami lan banjur dadi pelopor panggunaan vaksin.

## Covid-19 
Molekul sing nduwe sesambungan kanggo enzim ACE 2 manungsa sing disimulasikake ing paku corona.Mulam palsu sesambungan karo reseptor ACE 2 sing ana ing membran sel. Sawise iku, koronavirus Cina "nyurung" reseptor kasebut menyang sel kasebut lan nyuntik RNA sawise ana.

## Pirsanana uga 
* Mikrobiologi
* Prion
* Virologi

## Cathetan
Makromolekul

thumb|350px|Ilustrasi saka makrolekul polipeptida
**Makromolekul** iku molekul sing gedhé banget. Polimer alami uga sintetik iku wujud makromolekul, contoné hemoglobin. Sapérangan senyawa non-polimer uga ana sing kalebu ing makromolekul, contoné lipid. Nanging, sistem jaringan atom gedhé liyané kaya ta ikatan kovalen logam ora bisa ditelakaké minangka makromolekul. Istilah makromolekul iki sepisanan ditepungaké déning pemenang nobel Hermann Staudinger watara taun 1920an.
Lombok (disambiguasi)

## Jeneng panggonan
*Pulo Lombok 
*Kabupatèn Lombok Tengah
*Kabupatèn Lombok Kulon
*Kabupatèn Lombok Lor
*Kabupatèn Lombok Wétan
* Lombok, Long Ikis, Paser
* Lombok, Sukau, Lampung Kulon
* Lombok, Tinombo, Parigi Moutong
* Lombok Kulon, Tinamba, Parigi Moutong
* Lombok Kulon, Wanasari, Bandawasa
* Lombok Wétan, Wanasari, Bandawasa

## Panganan
* Lombok (bumbu)
* Lombok abang
* Lombok rawit
* Lombok ijo
Lombok

**Lombok** iku pulo ing Provinsi Nusa Tenggara Kulon, Indonésia. Pulo iki minangka péranganing rerangkèn Kapuloan Nusa Tenggara kang kaapit Selat Lombok ing kuloné lan Selat Alas ing wétané. Pulo iki awangun rada bunder lan duwé "buntut" (ingaran Ujung Sekotong) ing lor-kuloné kang dawané 70 kilomèter lan jembaré watara 4.514 kilomèter pasagi. Kutha krajan provinsiné uga kutha gedhé dhéwé ing pulo iki yaiku Kutha Mataram. Pulo iki gedhé lan padheté èmper-èmperan karo Pulo Bali minangka pulo tanggan ing kuloné, uga irib-iriban ing babagan warisan budaya. Pulo tanggan ing wétané iku Pulo Sumbawa kang arang-arang wargané. Pulo Lombok kinubengan akèh pulo cilik utawa gili kang kaloka.

Ana 3,17 yuta warga Indonésia kang kacathet ing sènsus 2010 kang dumunung ing Pulo Lombok; Angkané per Januari 2014 kira-kira ngancik 3.311.044 jiwa.

## Administrasi 
Pulo Lombok iku rèhrèhaning Gubernur Provinsi Nusa Tenggara Kulon (cara Indonésia: *Nusa Tenggara Barat* dicekak NTB) kang ditata saka kutha krajan provinsiné, yaiku Kutha Mataram ing Lombok Kulon. Pulo iki administrasiné kapérang dadi kabupatèn cacah papat lan kutha cacah siji. Kabupatèn-kabupatèn lan kuthané yaiku kaya kang kapacak ing ngisor iki. Angka-angkané dhedhasar sènsus 2010 lan pangira-ira resmi déning pamaréntah enggonan kana.

## Dhémografi 
Sing manggon ing Pulo Lombok iku 85%-né minangka wong Sasak, kang asal-usulé diprakirakaké saka Pulo Jawa nalika miléniyum pisanan SM. Liyané kaya ta wong Bali kang cacahé ngancik 10–15% wong kang manggon ing pulo iki, uga ana bebrayan-bebrayan cilik kaya ta wong Tiyonghwa, Jawa, Sumbawa, lan Arab.

Wong Sasak ing babagan budaya lan basa gegayutan raket karo wong Bali, nanging yèn wong Bali agamané Hindhu, pérangan gedhé wong Sasak mono Muslim. Mula, ing Pulo Lombok akèh yasan masjid déné kagiyatan sarta dina préiné wargané uga gegayutan karo tradhisi Islam.

Ing taun 2008, Pulo Lombok dienggoni kulawarga cacah 866.838 lan reratané ana wong 3,635 ing saben kulawarga.

Sènsus 2010 nyathet manawa warga NTB cacahé ana wong 4.496.855, kang 70,42%-né utawa wong 3.166.789 manggon ing Pulo Lombok.

## Cathetan sikil 
## Pranala njaba 
* Kolèksiné Tropenmuseum awujud foto-foto lawas asal Lombok
* Pariwisata Lombok Indonésia
* Taman Nasional Gunung Rinjani Lombok 
* Ulasané NY Times ngenani Lombok
* Lapurané The Australian ngenani Lombok: The New Bali 
* Kabupatèn Lombok Lor 
* Kabupatèn Lombok Tengah 
* Kabupatèn Lombok Wétan 
* Kabupatèn Lombok Kulon
* Nusa Teggara Kulon 
* Kutha Mataram 
* Gili Asahan
Bileća

**Bileća** (basa Serbia Cyrillic: Билећа) iku kutha lan kuthamadya ing sisih kidul-wétan Bosnia lan Herzegovina sajeroning entitas Républik Srpska. Kutha iki ing sawétané Herzegovina cerak wewatesan Montenegro, sisih lor Trebinje lan sisih kidul Gacko. Sacara administratif, Bileća iku péranganing Laladan Trebinje.

## Pamukiman ing Bileća
Nalika taun 1991:
• Baljci
• Bijela Rudina
• Bijeljani
• Bileća
• Bodenik
• Bogdašići
• Brestice
• Čepelica
• Deleuša
• Divin
• Dlakoše
• Dola
• Donja Meka Gruda
• Donji Davidovići
• Đeče
• Fatnica
• Golobrđe
• Gornja Meka Gruda
• Gornji Davidovići
• Granica
• Hodžići
• Kačanj
• Kalac
• Korita
• Krivača
• Krstače
• Kukričje
• Kuti
• Lađevići
• Milavići
• Mirilovići
• Miruše
• Mrežica
• Narat
• Njeganovići
• Oblo Brdo
• Orah
• Orahovice
• Pađeni
• Panik
• Plana
• Podgorje
• Podosoje
• Preraca
• Prijevor
• Prisoje
• Rioca
• Selišta
• Simijova
• Skrobotno
• Šobadine
• Todorići
• Torić
• Trnovica
• Vlahinja
• Vranjska
• Vrbica
• Zasada
• Zaušje
• Zvijerina
• Žudojevići

## Warga misuwur
*Dušan Vukotić, Pamenang Oscar award
*Safet Isović, penyanyi Bosnia sevdalinka
*Fadil Hadžić, Direktur/panulis filem

## Pirsani uga
*Municipalities of Républika Srpska
* BILECA info site
* Portal Site www.bileca.org
Via Maris

**Via Maris** iku jeneng modhèren saka rute dagang kuna, ya iku wiwit jaman abad prunggu, kang nyambungaké Mesir karo kakaisaran Suriah lor, Anatolia lan Mesopotamia — saiki dadi Iran, Irak, Turki lan Suriah.
thumb|right|300px|Via Maris (ungu), King's Highway (abang), lan rute dagang kuna Levantine, c. 1300 BCE
thumb|Via Maris.
Jeneng sadurungé ya iku "Way of the Philistines", tegesé jalur kang ngliwati dhataran Philistine. Ing tlatah iki dalan cawang loro — siji sadawaning pasisir Sagara Tengah, liwat Megiddo, lan sijiné jalur dharat ngliwati lembah Jezreel, Sagara Galilee lan Dan.

"*Via Maris*" iku asal basa Latin kang tegesé "dalan sagara". Jeneng iki dhedhasar lelakuné Vulgate (Prajanjian Anyar ing pertalan basa Latin) saka Gospel miturut Matius (Matthew) ("Secundum Mattheum"), bab 4 pasal 15:

:*terra Zabulon et terra Nephthalim via maris trans Iordanen Galilaeae gentium*

:(tlatah Zebulon, lan Nephthalim, liwat sagara, samburiné Jordan, *Galilee of the Gentiles*).

Uga ana rujukan marang *Via Maris* ("dalan sagara ") ing .

## Uga delengen 
* King's Highway (kuna)
* *Incense Road*
Biomolekul

[thumb|200px|Struktur [myoglobin]]
**Biomolekul** wujud senyawa-senyawa organik prasaja pewangun organisme urip lan asifat khas minangka prodhuk aktivitas biologis. Biomolekul bisa dideleng minangka turunan hidrokarbon, ya iku senyawa karbon lan hidrogen sing duwé rangka dhasar sing kasusun saka atom karbon, sing dimanunggalaké déning ikatan kovalen. Rangka dhasar hidrokarbon asifat stabil banget, amarga ikatan tunggal lan dhobel karbon-karbon migunakaké pasangan elektron bebarengan kanthi rata. Biomolekul asifat polifungsionil, ngandhut loro utawa luwih jinis gugus fungsi sing béda. Ing molekul mau, saben gugus fungsi duwé sipat lan reaksi kimia dhéwé-dhéwé.

## Wangun senyawa biomolekul 
Senyawa-senyawa biomolekul racaké ditepungi mawa patang wangun: protéin, asem nukleat, karbohidrat, lan lipid. Papat golongan biomolekul mau sipat lumrahé ya iku duwé struktur sing relatif gedhé (bobot molekul gedhé), mula karan makromolekul.

Bobot molekul (BM) protéin kisarané watara 5000 nganti punjul sayuta; bobot molekul manéka jinis asem nukleat kisarané nganti pirang-pirang milyar, karbohidrat (polisakarida) bisa duwé bobot molekul nganti mayuta-yuta. Molekul lipid luwih cilik adoh (BM 750 nganti 1500). Nanging amarga lipid lumrahé kawangun saka éwonan molekul saéngga mbentuk struktur kanthi ukuran gedhé sing fungsiné kaya sistem makromolekuler, struktrur lipid uga bisa dianggep makromolekul.

Protein wujud polimer asem-asem amino, karbohidrat wujud polimer monosakarida, asem nukleat wujud polimer mononukleatida. Monomer lipid ana manéka warna, gumantung ing jinis lipidé, ing antarané asem lemak, kolin, etanolamin, serin lan liya-liyané.

## Fungsi biomolekul 
Biomolekul duwé kagunaan tinentu sajeroning sel, kaya ta: 
* protéin minangka enzim, piranti transpor, antibodi, hormon lan pambentuk membran;
* karbohidrat minangka sumber tenaga, komponèn pambentuk membran lan dinding sel;
* lipid minangka sumber tenaga, hormon, lan pambentuk sel;
* asem nukleat minangka faktor genetika, koenzim, panggawa tenaga, lan pangatur biosintesis protéin.
Mario Maurer

**Mario Maurer** (), miyos tanggal 4 Dhésèmber 1988 ing Bangkok, Thailand, inggih punika salah satunggalipun aktor, modhel, lan penyanyi saking Thailand. Namanipun milai dipunmangertos kaliyan publik kawiwitan sabibaripun mbintangi filem *The Love of Siam* ingkang dipunputer taun 2007 kapungkur.

## Babad filem
## Penghargaan
## Cathetan sikil
## Njaban rangkah
* 
* Situs resmi 
* Situs klub penggemar abasa Inggris
* Situs klub penggemar  abasa Mandarin
Gunung

thumb|right|250px|Gunung Kinabalu, Borneo.
**Gunung** iku salah sawijiné wangun lemah sing methungul luwih dhuwur tinimbang wewengkon saubengé. Gunung lumrahé luwih dhuwur lan njulek tinimbang bukit. Nanging ana padhané ing pigunané gumantung saka adat lokal. Sapérangan pangrèh ndhèfinisikaké gunung kanthi pucuk punjul ukuran tinamtu; upamané, Ensiklopedia Britannica mbutuhaké kadhuwuran 2000 kaki (610 m) supaya bisa didhèfinisikaké dadi gunung. Déné miturut Kamus Besar Bahasa Indonesia (KBBI), gunung yaiku bukit sing gedhé banget lan dhuwur (padatan dhuwuré punjul 600m). Sawijining gunung lumrahé kawangun saka obahing tèktonik lempeng, obahan orogenik utawa obahan epeirogenik.

## Prosès kawanguné gunung 
Gunung kawangun amarga anané prosès gaya téktonik sing kadadèn ing jero bumi sing diarani *orogènèsis* lan *èpirogènèsis.* Ing prosès *orogènèsis* iki, sédhimèn sing kekumpul malih wujudé amarga éntuk gaya penet saka tubrukan lèmpèng téktonik. Prosès kawanguné gunung kadadèn miturut skala taun géologi antarané 45-250 yuta taun kapungkur. Tuladhané, pagunungan Himalaya sing kawangun saka 45 yuta taun kapungkur, déné pagunungan Appalache kawangun saka 450 yuta taun kapungkur.

Model kawanguné gunung ngalami telu tataran prosès, yaiku:

1. Akumulasi sèdimèn: lapisan-lapisan sèdimèn lan watu-watu vulkanik numpuk nganti jeroné pirang-pirang kilomèter.

2. Béntuk watu malih lan kerak bumi keangkat: sèdimèn sing kawangun mau ngalami déformasi amarga anané gaya komprèsi amarga tubrukan antarané lèmpèng-lèmpèng tèktonik.

3. Kerak bumi keangkat amarga obahé blok sésar: tubrukan antarané lèmpèng arep ngangkat sapérangan kerak bumi dadi lempitan luwih dhuwur saka saubengé saéngga kawangun gunung.

## Jinis Gunung 
Miturut garis gedhé, gunung dipérangaké dadi loro, yaiku gunung geni (gunung aktif) lan gunung ora aktif. Déné miturut wanguné, gunung dipérangaké dadi telu, yaiku gunung perisai, gunung strato, lan gunung maar.

## Deleng uga 
* Pratélan gunung ing donya
* Pratélan gunung ing Indonésia
* Puncak

## Cathetan sikil
Kembang nasional

**Kembang nasional** iku kembang sing bisa makili karakteristik siji bangsa lan nagara. Indonésia duwé 3 kembang nasional sing dikukuhaké liwat Kaputusan Présidhèn Nomer 4/1993.

Spesies kembang sig dikukuhaké minangka kembang nasional sajeroning kaputusan mau yaiku:

* Kembang melati (*Jasminum sambac*) minangka *puspa bangsa*
* Kembang anggrek bulan (*Phalaenopsis amabilis*) minangka *puspa pesona* lan
* Kembang padma raseksa (*Rafflesia arnoldii*) minangka *puspa langka*.

## Pranala njaba 
* Naskah Keputusan Presiden Nomor 4/1993
Asia Kidul

thumb|right|Asia Kidul

**Asia Kidul** iku wewengkon geopolitik ing pérangan kiduk bawana Asia, kapérang saka laladan-laladan kang ana ing lan sakiwa-tengené anak bawana India. Wewengkon iki diwatesi déning Asia Kulon, Tengah, Wétan, lan Kidul-Wétan. Wewengkon Asia Kidul ngambah 10% wiyar bawana Asia, kira-kira 4.480.000&nbsp;km² nanging populasiné nyakup 40% populasi Asia. Akèh-akèhé saka laladan iku olèh prabawa budaya India.

## Dhéfinisi 
Lumrahé, kang karan Asia Kidul yaiku nagara-nagara utawa dhaéra:
* Bangladesh
* Bhutan
* India
* Maladewa
* Nepal
* Pakistan
* Sri Lanka
* Teritori Britania ing Samodra Hindia

Kabèh wewengkon mau, kejaba Tibet lan Teritori Britania, kagabung ing *South Asian Association for Regional Cooperation* bebarengan karo Afganistan. Subwewengkon Asia Kidul ing PBB nyakup wewengkon mau ditambah Afganistan. Saliyané iku, Myanmar uga sok sok digolongaké ing Asia Kidul.

## Dhéfinisi 
Umumnya, yang karan Asia Selatan yaiku nagara-nagara atau laladan berikut:

Istilah **anak bawana India** luwih tepat dipigunaaké kanggo wewengkon-wewengkon kang papané ing Lempeng India.
Asia Lor

**Asia Lor** iku wewengkon ing pérangan lor bawana Asia. Kawasan iki racaké ngambah saindhenging wewengkon Siberia sing ana ing Ruslan pérangan wétan. Miturut dhéfinisi liya, ora kabèh wewengkon Siberia sing kalebu ing pérangan Asia Lor.
Thutmose III

**Thutmose III** (kadhang-kadhang diwaca *Thutmosis* utawa *Tuthmosis III* lan tegesé *Putrané Thoth*) iku Pirngon kang kaping-6 saka Dinasti Mesir angka 18.  Sajeroning rolikur taun pisanan saka kakuwasaan Thutmose, panjenengané ngatur bebarengan karo ibu sambungané, Hatshepsut, kang diangkat dadi Pirngon. Hatshepsut katon ing patilasan kang isih ana, kaloroné duwé asma bangsawan lan lambang lan ora ana kang cetha endi kang luwih senior utawa luwih kuwasa.  He served as the head of her armies.

Sawisé Hatshepsut séda lan Thutmose diangkat dadi Pirngon, panjenengané nyipta kakaisaran Mesir kang gedhé dhéwé; ora kurang saka 17 paprangan dianakaké, lan panjenengané naklukaké wiwit saka Niy ing Suriah Lor, nganti papat grojogan Kali Nil ing Nubia. 

## Uga delengen 
* Cleopatra
* Sajarah Mesir kuna

## Rujukan 
## Wacan 
* Redford, Donald B., *The Wars in Syria and Palestine of Thutmose III*, [Culture and History of the Ancient Near East 16], Leiden: Brill, 2003. ISBN 90-04-12989-8, treats the military annals of Thutmose III, with regard to his conquests in the Levant
* Der Manuelian, Peter, Studies in the Reign of Amenophis II, Hildesheimer Ägyptologische Beiträge(HÄB) Verlag: 1987
* Cline, Eric H. and O'Connor,
David, *Thutmose III : A New Biography*, University of Michigan Press, 2006. ISBN 0-472-11467-0, incorporates a number of important new survey articles regarding the reign of Thutmose III, including administration, art, religion and foreign affairs
* Reisinger, Magnus, Entwicklung der ägyptischen Königsplastik in der frühen und hohen 18. Dynastie, Agnus-Verlag, Münster 2005, ISBN 3-00-015864-2
* Breasted, James Henry.*Ancient Records of Egypt*, [Volume Two, The Eighteenth Dynasty], University of Illinois Press, 2001.ISBN 0-252-06974-9
* River God by Smith, Wilbur along with the rest of his egyptian series of historical fiction novels are based in a large part on Thutmose III's time along with his story and that of his mother through the eyes of his mother's vizier mixing in elements of the Hyskos' domination and eventual overthrow.

## Pranala njaba 
* Thutmose III - Archaeowiki.org
* Tuthomosis III (Egyptology Online)
Konflik Gaza 2008-2009

**Konflik Gaza 2008-2009**iku tegesé konflik sing lumaku antara Israèl lan Hamas, sing kadadéan sawisé kadaluwarsané gencatan senjata sajeroning 6 sasi. Israèl nglancaraké serangan udara, diarani **Operasi Cast Lead** (, *Mivtza Oferet Yetzukah*), marang Lurung Gaza minangka walesan marang serangan roket saka Gaza lan Hamas.

Sawijining jajak penemu sing dianakaké déning ariwarta Haaretz nuduhaké yèn masarakat Israèl ana ingsamburiné operasi iku. Malah, saliyané 52 persèn sing njurung serangan udara, ana 19 persèn sing ngarepaké serangan dharat. Saka bab iki, ana 25 persèn sing nganjuraké énggal gencatan senjata. Perkembangan iki nylametaké popularitas koalisi Parté Kadima (Mantri Luar Negeri Tzipi Livni) lan Parté Buruh (Mantri Pertahanan Ehud Barak), sing mlorot nalika ngadhepi Benjamin Netanyahu sing ultranasionalis.

Perang iki bisa-bisa bakal tansaya ambra-ambra sawisé telu utawa lima roket sing diculaké saka Libanon ngantem telung lokasi ing wewengkon Galilee Israèl lor. Témbakan roket saka njaban Palestina iku nyilakani wong loro. Israèl mbales némbakaké 6 mortir menyang Libanon. Durung diweruhi apa ana kurban jiwa saka serangan Israèl mau.
 
## Uga delengen 
* Lurung Gaza
* Konflik Arab-Israèl
* Konflik Israèl-Palestina
* Perang enem dina

## Réferènsi 
## Pranala njaba 
* Israèl Lanjutkan Serbuan di Gaza
* Di Mana Tokoh Hamas ?
Partikel ing basa Jepang

**Partikel ing basa Jepang** (basa Jepang:  utawa ) ya iku akiran utawa tembung cekak ing tata basa Jepang kang digandheng karo tembung aran, tembung kriya, tembung sipat, utawa ukara. Maknane bisa punjul saka siji, bisa nuduhake rasa, wektu, lan sapanunggalane.

## Ortografi lan diksi 
Ing jaman saiki, partikel ing basa Jepang biyasa ditulis nganggo aksara hiragana masiya isih ana kang nggawe aksara kanji. Carane maca padha kaya maca tetembungan ing basa Jepang, kejaba partikel *wa*, *e*, lan *o* kang ditulis は (ha), へ (he), lan を (wo). Perkecualian iki sejatine tinggalan saka aturan panulisan *kana* jaman biyèn.

## Pratélan partikel 
### *bakari* 
#### *bakari ka* 
### *bakashi* 
 (*bakashi*), pigunane padha karo partikel *bakari*.

### *dake* 
### *da no* 
## Cathetan sikil 
* Naoko Chino. *How to Tell the Difference Between Japanese Particles*. ISBN 4-7700-2200-X.
* Samuel L. Martin. *A Reference Grammar of Japanese*.
* Seiichi Makino lan Michio Tsutsui. *A Dictionary of Elementary Japanese Grammar*. ISBN 4-7890-0454-6.
* Yoko McClain. *Handbook of Modern Japanese Grammar*.
Resolusi PBB

**Resolusi PBB** iku naskah formal sing diadopsi déning sawijining badan PBB. Sanadyan mèh kabèh badan PBB bisa gawé resolusi, mèh kabèh resolusi sajeroning praktèk diterbitaké dénig Dewan Kaamanan PBB utawa Sidang Umum PBB. Resolusi PBB bisa diklompokaké dadi resolusi substantif lan prosedural, utawa diklompokaké miturut badan penerbité yaiku Resolusi Sidang Umum lan Resolusi Dewan Keamanan.
Gendéra PBB

[thumb|[Gambar:FIAV normal.svg|20pxRanting Zaitun melambangkan perdamaian.]]

**Gendéra Perserikatan Bangsa-Bangsa** pisanan dipigunakaké ing 20 Oktober 1947. Gendéra PBB ngamot lambang PBB awarna putih kanthi latar wuri awarna biru. Lambang PBB dumadi saka proyèk peta donya kang punjeré ing kutub lor kang diapit déning pang godhong Zaitun. Pang Zaitun nglambangaké simbol kanggo perdamaian, sarta peta donya kang nglambangaké kabèh masarakat donya.
Sawijining gendéra kang mèh padha pisanan dipresentasèkaké sajeroning wangun kang béda sethithik saka wangun saiki sajeroning konferènsi ing San Fransisco, April 1945. Sing béda jakuwi panggambaran bumi. Gendéra mau sabanjuré disebaraké marang saben wakil lan médhia. Taun 1946, siji komité UNO (*United Nations Organization* jeneng wiwitan PBB) diwènèhi tugas nggaé membuat rancangan kang dipresentasèkaké ing tanggal 2 Dhésèmber 1946 banjur ditampa déning sidang UNO tanggal 7 Dhésèmber 1946. Peta donya ing gagrag sadurungé kaputer 90 derajad mangétan dibandingaké karo gagrag saiki. Owah-owahan mau, miturut konferènsi pers ya iku kanggo mindahaké Amérika Lor saka pusat lambang.http://www.crwflags.com/fotw/flags/uno.html#1945

## Gendéra-gendéra turunan 
Badan Tenaga Atom Internasional (siji badan independen nanging lapur marang PBB) duwé gendéra kanthi warna-warna kang padha lan pang Zaitun kaya déné ing gendéra PBB. Lambang ing tengah gendéra IAEA yakuwi atom Modèll Rutherford.

Gendéra UNESCO duwé warna-warna kang padha karo gendéra PBB, kanthi lambang kuil Yunani (kamungkinan Parthenon) kang nglambangaké ngèlmu kawruh lan kabudayan.

Gendéra Organisasi Kaséhatan Donya padha karo gendéra PBB kanthi tambahan tongkat Asclepius, siji lambang tradhisional medhis.

Gendéra UNICEF duwé pang lan peta donya kaya gendéra PBB nanging peta donya diganti nganggo ikon ibu lan anak.

Gendéra Badan Telekomunikasi Internasional duwé warna biru lan putih kanthi peta donya, kilat lan tuliasn "ITU".

Gendéra Organisasi Penerbangan Sipil Internasional mèmper karo gendéra PBB kanthi tambahan wing penerbang.

Gendéra Organisasi Meteorologi Donya mèmper karo gendéra PBB ditambah tulisan "OMM/WMO" ing sadhuwuring peta donya.

Gambar:Flag of IAEA.svg|IAEA
Gambar:Flag of UNESCO.svg|UNESCO
Gambar:Flag of WHO.svg|WHO

Gambar:Flag of ICAO.svg|ICAO
|ITU
Gambar:Flag of the World Meteorological Organization.svg|WMO

## Pranala njaba 
* United Nations Flag Code
Mahathir Mohammad

Tun Dr. **Mahathir bin Haji Mohamad** (ugi **Mahathir bin Mohammad**; ) punika satunggiling pulitikus Malaysia. Panjenenganipun punika Mahamantri Malaysia ingkang kaping sekawan, mengku kalungguhan wiwit saking 16 Juli 1981 dumugi 31 Oktober 2003. Ing saadhaping kapamimpinanipun Mahatir, Malaysia ngalami modhèrnisasi ingkang rikat lan ngraosaken kamakmuran ing sadaya lapisan masarakat.

Asma ramanipun Encik Mohamad bin Iskandar, déné ibunipun Wan Tempawan binti Wan Hanafi. Mahathir Mohamad dipunwiyosaken ing satunggiling griya ing Lorong Kilang Ais, Seberang Perak, Alor Setar, Kedah. Mohamad punika yoga angka sanga.

Mahathir kèndel minangka PM Malaysia lan dipungantosaken Abdullah Ahmad Badawi tanggal 31 Oktober 2003.

## Pranala njawi 
* Blog resmi Mahathir Mohamad
*  Institut Pemikiran Tun Dr Mahathir 
* http://www.tunmahathir.com(http://www.tunmahathir.com) 
* Islam the Misunderstood Religion by Dr. Mahathir Mohamad
*  Biografi
Napoléon Bonaparte

:

Kaisar **Napoleon Bonaparte** (15 Agustus 1769 – 5 Mèi 1821) dipunwiyosaken ing pulo Korsika saking sawijining kulawarga bangsawan lokal kanthi asma Napoleone di Buonaparte (ing basa Korsika, Nabolione utawi Nabulione). Salajengipun panjenenganipun ngadhaptasi asma Napoléon Bonaparte ingkang langkung mèmper Prancis.

## Karir militèr 
[right|200px|thumb|Lukisan misuwur *[Napoleon Nglintasi Alpen*, karyanipun Jacques-Louis David.]]
Panjenenganipun dados murid ing Akademi Militer Brienne taun 1779 ing yuswa 10 taun, kawegiganipun ndadosaken Napoleon lulus akademi ing yuswa 15 taun. Karir militèripun nanjak kanthi rikat sasampunipun panjenenganipun kasil numpes karusuhan ingkang dipundhalangi kaum panyengkutung royalis kanthi cara ingkang banget ngagetaken: nembakaken meriam ing kitha Paris saking nginggil menara. Prastawa punika dumadi taun 1795 nalika Napoleon yuswa 26 taun. Manéka perang ingkang dipunmenangaken ing antawisipun nglawan Ostenrik lan Prusia.

## Masa kajayan 
Ing wekdal kajayanipun, Napoleon Bonaparte nguwaosi mèh sadaya dhataran Éropa kanthi cara diplomasi ugi paperangan. Ing antawisipun inggih punika Walandi kanthi dipunangkatipun rayinipun Louis Napoleon,Spanyol kanthi dipunangkatipun Joseph Napoleon, Swèdhen kanthi dipunangkatipun Jenderal Bernadotte minangka raja ingkang salajengipun khianat, sapérangan ageng wewengkon Italia ingkang dipunrebat saking Ostenrik lan Polen kanthi dipunangkatipun Joseph Poniatowski minangka wali nagari Polen.

## Ugi pirsani 
* Perang Napoleon
* Horatio Nelson
* Joséphine de Beauharnais

## Pranala njawi 
* Napoleon.org
* NapoleonExhibit.com
Napoleon (disambiguasi)

**Napoleon** bisa ngrujuk marang:
*Napoleon I saka Prancis (Napoléon Bonaparte; 1769-1821)
*Napoleon II saka Prancis - putrané Napoleon Bonaparte
*Napoleon III saka Prancis (1852-1870)
*Hukum Napoleon (*Code Napoléon*)
*Perang Napoleon
Eleanor Roosevelt

jmpl|Eleanor Roosevelt (1946-1947)
**Anna Eleanor Roosevelt** (11 Oktober 1884 – 7 November 1962) punika Ibu Nagara Amérika Sarékat wiwit taun 1933 dumugi taun 1945. Eleanor punika panyengkuyung kawicaksanan *New Deal* garwanipun, Présidhèn Franklin D. Roosevelt, sarta gadhah peran minangka pejuwang hak sipil. Sasampunipun garwanipun tilar donya ing taun 1945, Eleanor tetep dados panulis lan pamicara wigatos kanggé koalisi New Deal. Panjenenganipun ugi ngupados minggahaken drajat wanita buruh.

Ing taun 1940-an, Eleanor dados salah satunggiling pangadeg *Freedom House* lan nyengkuyung pambentukan Perserikatan Bangsa-Bangsa. Eleanor Roosevelt ngedegaken *UN Association of the United States* ing taun 1943 kanggé ngempalaken panyengkuyung dhumateng dipunwangunipun PBB. Panjenenganipun dados wakil Amérika Sarékat dhateng Majelis Umum PBB saking taun 1945 dumugi taun 1952, dipuntunjuk déning Présidhèn Harry S. Truman lan dipunsarujuki déning Senat Amérika Sarékat. Nalika wekdalipun ing PBB, Eleanor dados ketua komité ingkang ngrancang lan nyarujuki Pranyatan Umum ngenani Hak-Hak Asasi Manungsa. Présidhèn Truman nélakaken bilih Eleanor punika "Ibu Nagari Donya", amargi jasanipun ing hak asasi manungsa.

## Réferènsi 
## Pranala njawi 
* Biografi Eleanor Roosevelt  ing situs resmi Gedhung Putih
Jurug, Majasanga, Boyalali

**Jurug** iku désa ing Kacamatan Majasanga, Kabupatèn Boyalali, Jawa Tengah. Désa iki nduwèni wilayah 240,304 hektare ambané ingkang kalebu ing papat dhusun. Désa Jurug sebelahan déning pira pira désa liyane. Antarané, Desa Kemiri lan Désa Mojosongo ing sisih lor lan Desa Manggis, ing sisih kidul. Mayoritas warga padha milih makaryo dadi petani, nanging saiki wis akèh warga sing padha milih wirausaha (utawa: dodolan). Potensi iki pancèn ngrentengi banget, bisnisé nyakup babagan kuliner, tekstil, mébel, lan isih akèh liyané.

Desa Jurug, Kecamatan Mojosongo, fokus ngrembakaké **papan wisata terpadu** jembaré 4 hèktar ing Dukuh Slembi. Pangrembakan menika ngamot **wisata religi** (Sendang Songo kaliyan Sendang Wuluh), taman sayur, mina wisata, lan kebon binatang mini, ancasipun saged njunjung ékonomi lan menehi padamelan kanggé warga désa menika. Kanggo nyengkuyung visi menika, Pamaréntah Désa ugi gadhah rencana mindhah Balé Désa dhateng papan wisata menika.

## Réferènsi
Tony Blair

**Anthony Charles Lynton Blair** () utawi dipuntepangi kanthi asma **Tony Blair** punika satunggiling mantan Mahamantri Britania Raya (wekdal kalungguhan antawis 2 Mèi 1997 dumugi 27 Juni 2007), *First Lord of the Treasury*, Mantri Pelayanan Sipil Britania Raya, lan Anggota Parlemèn Britania Raya kanggé laladan pamilihan Sedgefield ing *North East England*. Panjenenganipun ugi gadhah peran minangka pamimpin Parté Buruh wiwit sédanipun John Smith taun 1994 dumugi taun 2007.

Tigang taun salajengipun, panjenenganipun mbekta Parté Buruh dhumateng tampuk pimpinan sasampunipun 18 taun papréntahan dipunkuwaosi déning Parté Konservatif. Blair punika mantan Mahamantri saking Parté Buruh kanthi wekdal mengku kalungguhan paling dangu, lan satunggal-satunggalipun tiyang ingkang sampun mimpin parté kasebat nglampahi tigang urutan pilihan umum.

Parténipun sampun menangaken swanten mayoritas salebeting Pilihan umum 2005 Britania Raya tanggal 5 Mèi 2005.

Blair naté rawuh dhateng Jakarta tanggal 29 Maret 2006. Kunjungan punika wujud kunjungan pisanan déning Mahamantri Britania Raya dhumateng Asia Kidul-wétan salebeting 21 taun pungkasan. Mahamantri Britania Raya pungkasan ingkang rawuh dhateng Jakarta inggih punika Margaret Thatcher ing taun 1985.

## Titel lan Pangurmatan 
* Anthony Charles Lynton Blair, (1953–1983)
* Anthony Charles Lynton Blair, Esq, MP (1983–1994)
* The Rt Hon Anthony Charles Lynton Blair, MP (1994–2007)
* The Rt Hon Anthony Charles Lynton Blair (2007–)

### Pangurmatan 
* Privy Councillor (1994)

## Karyanipun 
* Blair, Tony (2003). ''Iraq's Weapons of Mass Destruction: The Assessment of the British Government* Diane Publishing, ISBN 0-7567-3102-X
* Blair, Tony (2002). *The Courage of Our Convictions* Fabian Society, ISBN 0-7163-0603-4
* Blair, Tony (2000). *Superpower: Not Superstate? (Federal Trust European Essays)* Federal Trust for Education & Research, ISBN 1-903403-25-1
* Blair, Tony (1998). *The Third Way: New Politics for the New Century* Fabian Society, ISBN 0-7163-0588-7
* Blair, Tony (1998). *Leading the Way: New Vision for Local Government* Institute for Public Policy Research, ISBN 1-86030-075-8
* Blair, Tony (1997). *New Britain: My Vision of a Young Country* Basic Books, ISBN 0-8133-3338-5
* Blair, Tony (1995). *Let Us Face the Future* Fabian Society, ISBN 0-7163-0571-2
* Blair, Tony (1994). *What Price Safe Society?* Fabian Society, ISBN 0-7163-0562-3
* Blair, Tony (1994). *Socialism'' Fabian Society, ISBN 0-7163-0565-8

## Pranala njawi 
* Situs resmi
Sukareja, Musuk, Boyalali

**Sukareja** (aksara jawa = ꧋ꦱꦸ​ꦏ​ꦉ​ꦗ​) iku désa ing Kacamatan Musuk, Kabupatèn Boyalali, Jawa Tengah.

## Réferènsi
Wong Acèh

**Wong Acèh** iku jeneng suku sing manggon ing pucuk lor pulo Sumatra. Agamané Islam lan basa sing dipigunakaké ya iku basa Acèh sing isih kerabat karo basa Campa.

## Riwayat jeneng Acèh 
Ngenani jeneng aceh, ana dongèng sing dikawruhi umum kaya mangkéné:

Sawijining dina ana puti Hindustan ilang digolèki déning seduluré nganti tekan pulo Sumatra. Satekané ing Acèh saduluré banjur ketemu puteri mau. Marang sing ndunungi dijlèntrèhaké manawa putri mau iku “aci”-né utawa adiné.

Amarga putri iku kinurmatan, sing ndunungi percaya yèn panjenengané katurunan bangsawan uga. Saka mupakat para sing ndunungi, putri iki banjur diangkat dadi ratu (raja). Kanggo mènèhi jeneng nagari sing anyar iku banjur karan waé “Aci”, dijupuk saka tembung sing wiwitan kaprungu diucapaké déning seduluré. Sabanjuré sebutan “Aci” iku owah dadi “Acèh”.
	
Carita liya, miturut Valentijn (1688), Acèh asalé saka tembung “Acai”, uga istilah Hindustani, sing tegesé éndah. Miturut dongèng iku istilah iki asring dipocapaké déning wong-wong India sing teka saka Hindustani nalika tekan Acèh, sawisé ndeleng kaéndahan talatah iki saka kapal. Amarga kasengsem wong-wong India mau banjur nyebut “Acai”, “Acai”. Amarga saka iku nagari iki banjur diarani Acai, tanah Acai lan wusanané owah dadi tanah Acèh, tegesé tanah éndah.

## Tokoh-tokoh saka suku Acèh 
* Sheikh Hamzah al-Fansuri
* Sheikh Nuruddin ar-Raniry
* Sheikh Abdurrauf utawa kondhang kanthi jeneng Syiah Kuala
* Tun Sri Lanang
* Ismail al-Asyi
* Mr Teuku Mohammad Hassan
* Mohamad Kasim Arifin
* Teungku Hasan Muhammad di Tiro
* P.Ramlee atau Teuku Zakaria Teuku Nyak Puteh
* Tan Sri Sanusi Juned
* YB Dato Seri Paduka Haji Badruddin Amiruldin
* Teuku Umar
* Cut Nyak Dhien
* Cut Nyak Meutia
* Panglima Polim
* Teungku Chik di Tiro Muhammad Saman
* Sultan Iskandar Muda
* Teuku Nyak Arief
* Teungku Muhammad Daud Beureu'eh

## Rujukan 
## Uga delengen 
* Nanggroe Acèh Darussalam
* Pratélan suku ing Indonésia
Rosa Parks

**Rosa Parks** (4 Fèbruari 1913 – 24 Oktober 2005) punika aktivis hak asasi Afro-Amérika ingkang dipunsebat déning Kongrès Amérikah Sarékat minangka "Ibu perobahan Hak Asasi Manungsa Modhèrn".

Ing tanggal 1 Dhésèmber 1955, Parks dados misuwur sasampunipun nulak nuruti préntah sopir bis James Blake supados maringaken kursinipun amrih sadaya ruangan namung kanggé penumpang kulit pethak. Aksi kabotenmanutan punika miwiti Boikot Bus Montgomery, ingkang wujud salah satunggiling perobahan paling ageng nglawan pamisahan ras.

## Pranala njawi 
* A Guide to Materials for Rosa Parks from the Library of Congress
* This black history resource offers a biography of Rosa Parks and links to other related articles which may prove to be of interest in the study of slavery and civil rights in America.
* Rosa Parks' Ancestry and Genealogy 
* Complete audio/video and newspaper archive of the Montgomery Bus Boycott
* An essay on the life of Rosa Parks 
* Rosa Parks Biography 
* Rosa Parks: cadre of working-class movement that ended Jim Crow 
* Rosa Parks Quotes 
* Rosa Parks at Find A Grave
US Airways Pamaburan 1549

**US Airways Pamaburan 1549** iku pamaburan kajadwal asal saka Papan Anggegana LaGuardia ing New York menyang Papan Anggegana Internasional Charlotte/Douglas ing Charlotte, North Carolina, lan Papan Anggegana SeaTac nglayani Seattle lan Tacoma, Washington. Ing tanggal 15 Januari 2009, pamaburan iki kepeksa mendharat darurat ing Kali Hudson jam 3:32 soré.
Nalika wiwit nanjak tumuju 975 m (3.200 *feet*), kira-kira rong menit sawisé lepas landhas, awak pesawat nglapuraké liwat radio yèn mesin pesawat Airbus A320 iku ngalami karusakan akibat nabrak manuk.
Sajeroning kacilakan mau kabèh penumpang lan awak pesawat slamet.

## Réferènsi 
## Delengen uga 
* Sully (filem)

## Pranala njaba 
* Latest statement regarding flight 1549 -*US Airways*
* Flickr photos of Flight 1549 in Hudson
* US Airways 1549 flight path in Google Earth at fboweb.com
US Airways

**US Airways** iku siji maskapé pamaburan Amérika Sarékat. Maskapé pamaburan iki duwé markas ing Tempe, Arizona lan minangka sing gedhé dhéwé kalima ing Amérika Sarékat. Diadegaké taun 1939 kanthi jeneng *All-American Airways*, US Airways saiki duwé 224 pesawat minangka péranganing armadané (sapérangan gedhé Airbus jinis anyar lan Boeing jinis lawas).
 
Wiwit taun 1979 nganti 1996, Maskapé iki jenengé *USAir*. Taun 2005, US Airways diakuisisi *America West Holding Corporation*, sing duwé America West Airlines. Direncanakaké ing taun 2007 kabèh operasi US Airways bakal kaintegrasi karo *America West Airlines*. Pangkalan US Airways dumunung ing patang kutha, ya iku ing Papan Anggegana Internasional Charlotte/Douglas (Charlotte), Papan Anggegana Internasional Philadelphia (Philadelphia), Papan Anggegana Internasional Sky Harbor (Phoenix), Papan Anggegana Internasional McCarran (Las Vegas).

## Pranala njaba 
* Situs resmi
Kali Hudson

: *Kanggo informasi ngenani kacilakan pesawat tanggal 15 Januari 2009 ing kali iki, pirsani US Airways pamaburan 1549*.

**Kali Hudson**, uga diarani ***Muh-he-kun-ne-tuk***, tegesé *Great Mohegan* déning Iroquois, utawa Lenape pribumi Amérika ngarani Unami, ***Muhheakantuck***, **Θkahnéhtati** sajeroning Basa Tuscarora), iku kali sing dawané 315 mil, sing mili saka lor mangidul ngliwati praja New York AS sisih wétan lan dadi wates antara kutha New York lan New Jersey ing sungapané kali sing lumebu Samodra Atlantik.  

## Réferènsi 
* Chronology - Hudson River

## Pranala njaba 
* Hudson Riverkeeper
* Hudson River Sloop Clearwater
* Scenic Hudson
* Hudson River Foundation
* The River Project
* HudsonWatch.net -- A Web site dealing with General Electric Company's Hudson River/PCB Cleanup and related matters.
* Hudson River Watertrail Association
* NY/NJ Baykeeper
* Bannerman Castle Trust
* Hudson River.com
* The Hudson River Environmental Society
* Hudson River Maritime Museum
* Hudson River History
* Fishkill Creek Watershed Committee
* Groundwork Hudson Valley & Saw Mill River Coalition 
* Chapter 12 Hudson River, *Coast Pilot 2*, 35th Edition, 2006, Office of Coast Survey, NOAA
* NOAA Nautical Charts  numbers 12335 (mile 0) to 13348 (mile 134).
ATM

:*Kanggo istilah ATM sajeroning tèknologi jaringan, pirsani Asynchronous Transfer Mode*

thumb|ATM jinis Diebold 1063ix kanthi modem dial-up
**ATM** (*automatic teller machine* utawa *automated teller machine*; ing Indonesia uga kadang karan **anjungan tunai swatantra**) iku sawijining piranti elektronik sing ngidinaké nasabah bank njupuk utawa transfer dhuwit lan ngecèk rèkening tabungan tanpa perlu dilayani déning "teller" manungsa. Akèh ATM uga bisa kanggo nyimpen dhuwit utawa cèk, transfer dhuwit utawa malah tuku prangko.

## Uga delengen 
* Kriptografi keuangan
* PIN
* Sindrom RAS

## Pranala njaba 
### Umum 
* How ATMs work – From website Howstuffworks.com
* *The Money Machines*  – An account of U.S. ATM history; By Ellen Florian, Fortune.com
* ATM timeline  – Includes picture of original ATM opening
* Enfield's claims to fame
* Banrisul Linux-ATM project 
* ATM inventor honoured
* Who invented the ATM? 

### Sawetara prodhusèn ATM 
* HATEF 
* Diebold 
* NCR
* IBM (Wincor Nixdorf partner)
* Wincor Nixdorf 
* Tidel
* Triton 
* KEBA
Kaahumanu

**Elizabeth Kaahumanu** () punika ratu Karajan Hawaii lan èstrinipun Kamehameha I. Piyambakipun punika èstri favorit raja lan ugi kiyat kanthi pulitik, lan teras nyipeng kakuwaosan ageng ing karajan. Ing taun 1827, Kaahumanu nandhang sakit lan kasehatanipun mundur. Panjenenganipun tilar donya tanggal 5 Juni 1832.

## Réferènsi 
* Daws, A. Gavan (1970). *Shoal of Time*. Honolulu, Hawai'i: University of Hawaii Press
* Patterson, Rosemary I. (1998). *Kuhina Nui: A Novèl Based on the Life of Kaahumanu, the Queen Regent of Hawaii (1819-1832)*. Columbus, Ohio: Pine Island Press. ISBN 1-880836-21-1.
* Silverman, Jane L. (1995). *Kaahumanu: Molder of Change*. Friends of the Judiciary History Center of Hawaii. ISBN 0-9619234-0-7.

## Pranala njawi 
*Find-A-Grave profile for Queen Kaahumanu
Michael Schumacher

**Michael Schumacher** (miyos wonten Hurth Hermuhlheim, Jerman, tanggal 3 Januari 1969), punika tiyang Formula 1 saking Jerman, sapunika piyambakipun guyup sareng Mercedes GP. Schumacher sampun mimpangaken 91 balapan, 68 *pole*, kaliyan 7 gelar juwara donya (1994, 1995, 2000, 2001, 2002, 2003, 2004). Schumacher mungkasi kariré ing tim Ferrari ing tun 2006, jalaran dhèwèké wis rumangsa cukup anggoné dadi juru balap F1, apa manèh nalika iku jumedhul juru balap kang luwih enom kaya ta Fernando Alonso kang kasil dadi juwara donya kaping pindho maturut-turut lan gawè dhominasine Schumi cuthel.

## Cathetan prestasi 
* 1984-Juwara Junior Kart Jerman
* 1985-Juwara Junior Kart Jerman
* 1986-Karting Jerman, kaping 3 / Karting Éropah, kaping 3
* 1987-Juwara Karting Jerman lan Éropah
* 1988-Juwara Formula Koenig / FF1600 Éropah, kaping 2 / FF1600 Jerman, kaping 6
* 1989-Formula 3 Jerman, kaping 3
* 1990-Prototypes, kaping 5 (21 poin) / Juwara F3 Jerman
* 1991-Prototypes, kaping 9 (43 poin) / Jordan (1 balapan) kaliyan Benetton, kaping 12 (4 poin)
* 1992-Formula 1 (Benetton), kaping 3 (53 poin)
* 1993-Formula 1 (Benetton), kaping 4 (52 poin)
* 1994-Formula 1 (Benetton), Juwara Donya (92 poin)
* 1995-Formula 1 (Benetton), Juwara Donya (102 poin)
* 1996-Formula 1 (Ferrari), kaping 3 (59 poin)
* 1997-Formula 1 (Ferrari), kaping 2 (78 poin), dipundhiskualifikasi
* 1998-Formula 1 (Ferrari), kaping 2 (86 poin)
* 1999-Formula 1 (Ferrari), kaping 5 (44 poin)
* 2000-Formula 1 (Ferrari), Juwara Donya (108 poin)
* 2001-Formula 1 (Ferrari), Juwara Donya (123 poin)
* 2002-Formula 1 (Ferrari), Juwara Donya (144 poin)
* 2003-Formula 1 (Ferrari), Juwara Donya (93 poin)
* 2004-Formula 1 (Ferrari), Juwara Donya (148 poin)
* 2005-Formula 1 (Ferrari), kaping 3 (62 poin)
* 2006-Formula 1 (Ferrari), kaping 2 (121 poin)

## Réferènsi 

## Pranala njawi 
* Michael Schumacher di Internet Movie Database
* Situs resmi
* Situs resmi Ferrari
* Situs Ferrari F1 oleh Shell 
* Situs un-official Schumi
Paheman Pambakon Nagarantara

frame|right|Logo International Organization for Standardization
thumb|Nagara anggota ISO
**Organisasi Internasional kanggo Standardisasi** (basa Inggris: **International Organization for Standardization** dicekak **ISO** utawa **Iso**) iku badan panetepan baku internasional sing dumadi saka wakil-wakil badan baku nasional saben nagara. Wiwitané, cekakan jeneng badan mau ya iku IOS, dudu ISO. Nanging saiki luwih kerep nganggo cekakan ISO, amarga sajeroning basa Yunani *isos* tegesé padha (*equal*). Panggunaan iki disa dideleng ing tembung isometrik utawa isonomi.

Diadegaké tanggal 23 Fèbruari 1947, ISO netepaé baku-baku industrial lan komersial donya. ISO, sing wujud lembaga nirlaba internasional, wiwitané diyasa kanggo gawé lan ngenalaké standardisasi internasional kanggo apa waé. Standar sing awaké dhéwé wis ngerti antarané baku jinis filem fotografi, ukuran kartu telepon, kartu ATM Bank, ukuran lan kandelé kertas lan liya-liyané. Sajeroning ngukuhaké siji baku mau badan iki ngundang wakil anggotané saka 130 nagara kanggo lungguh ing Komite Teknis (TC), Sub Komite (SC) lan Kelompok Kerja (WG).

Sanadyan ISO iku organisasi nonpamaréntah, kemampuané kanggo ngukuhaké baku sing sok dadi ukum liwat pasetujon utawa baku nasional agawé luwih duwé prabawa tinimbang organisasi non-pamaréntah liyané, lan sajeroning praktek ISO dadi konsorsium kanthi gegayutan sing kuwat karo pihak-pihak pemeréntah. Peserta ISO kalebu siji badan baku nasional saka saben nagara lan perusahaan-prusahaan gedhé.

ISO nyambut gawé bebarengan karo Komisi Elektroteknik Internasional (IEC) sing tanggung jawab ngenani standardisasi peralatan elektronik.

Penerapan ISO ing siji prusahaan migunani kanggo:
* Ningkataké citra prusahaan
* Ningkataké kinerja lingkungan prusahaan
* Ningkataké efisiensi kagiyatan
* Ndadani manajemen organisasi kanthi nerapaké perencanaan, pelaksanaan, pengukuran lan tindakan perbaikan (*plan, do, check, act*)
* Ningkataké penataan ketentuan peraturan perundang-undangan sajeroning babagan pengelolaan lingkungan
* Ngurangi resiko usaha
* Ningkataké daya saing
* Ningkataké komunikasi internal lan gegayutan apik marang manéka warna pihak sing magepokan
* Ngéntukaké kapitayan saka konsumen/mitra makarya/pemodal

## Uga delengen 
* Pratélan baku ISO.
* Standarisasi.

## Pranala njaba 
* Situs resmi ISO
* Glosarium Standar-standar ISO
Sebastian Vettel

**Sebastian Vettel** (miyos wonten Heppenheim, Jerman, tanggal 3 Juli 1987), punika tiyang Formula 1 saking Jerman, sapunika piyambakipun guyup sareng Scuderia Toro Rosso. Sebastian Vettel minangka juwara balapan F1 paling anom ing yuswa 21 taun 73 dinten. Vettel miwiti debutipun ing F1 ing GP AS 2007 sareng tim BMW-Sauber nggentos Robert Kubica ingkang saweg tatu. Ing GP Prancis, piyambakipun ngalih dhateng tim Scuderia Toro Rosso nggentos Scott Speed.

## Karir 
* 2006-07; Formula 1 – BMW-Sauber (test driver, siji balapan di AS 2007)
* 2007-09; Formula 1 – Toro Rosso (masuk sejak GP Prancis 2007)
*2009-15; Formula 1 - Red Bull Racing
*2015-17; Formula 1 - Scuderia Ferrari Racing

## Pranala njawi 
* Situs resmi
* Situs resmi Red Bull F1
Kedalon, Batangan, Pathi

**Kedalon** iku désa ing Kacamatan Batangan, Kabupatèn Pathi, Provinsi Jawa Tengah, Indonésia. Désa Kedalon lair watara taun 1949, minangka regruping saka sawatara pedukuhan ya iku Dukuh Gadel, Dukuh Tulis, Dukuh Kelumpit lan Dukuh Dalon.

## Uga delengen 
* Batangan, Pathi
* Kabupatèn Pathi

## Pranala njaba 
* Situs resmi Kabupatèn Pathi
Scuderia Ferrari

right|thumb|150px|Logo Ferrari tradhisional|pra=Special:FilePath/Scuderia_Ferrari_Logo.svg
**Scuderia Ferrari** iku jeneng umum kanggo Gestione Sportiva, siji divisi saka Ferrari sing nangani balap montor. Divisi iki nangani tim balap montor Formula Siji **Scuderia Ferrari Marlboro**.

Tim iki sepisanan mèlu sajeroning F1 ing taun 1950, lan minangka tim tuwa dhéwé lan paling suksès ing kajuwaraan Formula 1. Pembalap utama ing mangsa 2019 yaiku Sebastian Vettel lan Charles Leclerc sarta pembalap penguji Mick Schumacher. Tim iki minangka salah siji tim F1 kang dumunung ing Maranello, Itali. Wektu iki ménéjer tim Ferrari ya iku Matia Binotto. Pungkasan Ferrari kasil gayuh juwara donya pembalap lan konstruktor yaiku ing taun 2008 nalika Kimi Raikkonen dadi pembalape, lan Jean Todt dadi ménéjere.

## Pranala njaba 
* Situs resmi
Robert Kubica

**Robert Józef Kubica** (pangecapan ku-bit-sa, miyos wonten ing Krakow, Polen, tanggal 7 Dhésèmber 1984), punika tiyang Formula 1 saking Polen, sapunika piyambakipun guyup sareng tim BMW-Sauber. Kubica minangka satunggil-satunggilipun pembalap Formula 1 saking Polen. Piyambakipun ugi minangka pembalap Polen sepindhahan ingkang saged mimpangaken balapan F1 ing Kanada 2008.

Kubica miwiti debut ing GP Hungaria 2006. Podium perdhana dipuncithak ing GP Italia, kalih minggu sasampunipun GP Hungaria. Posisi klasemen ing taun 2008 inggih punika kaping 4 kanthi 75 poin. Targetipun ing taun 2009 inggih punika mimpangaken gelar juwara donya sareng tim BMW.

## Cathetan prestasi 
### Karir 
* 1999: Elf Master Karting-juwara
* 2000: Karting Dunia – juwara
* 2001: Formula Renault – testing
* 2002: Formula Renault
* 2003: F3 Euroseries
* 2004: F3 Euroseries
* 2005: Renault World Series – juwara, Renault F1 – test driver
* 2006: BMW-Sauber – Kaping 16 (6 poin)
* 2007: BMW-Sauber – Kaping 6 (39 poin)
* 2008: BMW-Sauber – Kaping 4 (75 poin)
* 2009: BMW-Sauber – ?
* 2010: Renault -
* 2019: ROKiT Williams Racing -
* 2021: Alfa Romeo Racing Orlen -

### F1 Racing MOTY Awards 
* 2006: Rookie of the Year

## Cathetan suku 
## Pranala njawi 
* Situs resmi
* Situs resmi tim BMW-Sauber
Daftar rekor Formula Siji

Ing ngisor iki kapacak **pratélan rekor sajeroning Formula Siji**, wiwit 1950. Jeneng pambalap sing dicithak kandel nuduhaké pambalap mau isih aktif sajeroning Formula Siji.

Data sajeroning kaca iki akurat nganti asil Grand Prix F1 RRT 2005 16 Oktober 2005.

## Rekor pembalap 
### Paling akèh mèlu lomba 
Pembalap diitung "mèlu lomba" yèn wis nyoba mèlu lomba kanthi nglakoni sethithiké sapisan babak latihan resmi. Pembalap diitung "lumebu lomba" yèn wis lumebu pratélan start ing babak lomba. Yèn sawijining lomba diendhegaké lan diulang, mung start pungkasan sing diitung.

### Grand Prix victories 
#### Total 
#### Persentase 
### Podium 
#### Total 
### *Pole Position* paling akèh 
* 65 — Ayrton Senna
* 64 — Michael Schumacher
* 33 — Alain Prost
* 32 — Jim Clark
* 32 — Nigel Mansell

### Aji sadawaning karir 
* 1247 — Michael Schumacher
* 798.5 — Alain Prost
* 614 — Ayrton Senna
* 499 — David Coulthard
* 490 — Rubens Barrichello

### Lap paling rikat 
* 69 — Michael Schumacher
* 41 — Alain Prost
* 30 — Nigel Mansell
* 28 — Jim Clark
* 25 — Mika Hakkinen