open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Albury, New South Wales

**Albury** iku sawijining kutha ing New South Wales, Australia, sing dumunung ing Hume Highway, ing sisih kulon kali Murray. Kutha iki minangka tlatah sing ngurusi pamaréntahané dhéwé (*local government area*), sing dirumat déning Dhéwan Kutha Albury. Wewengkoné sing duwé jembar 332&nbsp;km2, mbentang saka Splitters Creek ing kulon nganti tapel wates Victoria lan kali Murray ing sisih kidul, pasisir tlaga Hume ing sisih wétan lan Tabletop ing sisih lor.

## Pranala njaba 
* Dewan kota Albury
* [Peta kereta api (titik-titik abang(https://jv.wikipedia.org/wiki/abang))]
Ballarat, Victoria

thumb|170px|Letak Ballarat di Australia
**Ballarat** iku salah sawijining kutha ing Australia. Kutha iki manggon ing kidul Australia. Penduduknya cacah-e 90.000 jiwa ing taun 2006.
Pyotr Krasnov

frame|Ataman Pyotr Krasnov
**Pyotr Nikolayevich Krasnov** (, { 22 September 1869 - 17 Januari 1947), iku sawijining Letnan Jenderal ing dines kemiliteran Ruslan ing mangsa revolusi Ruslan ing taun 1917 lan uga minangka salah sijining pemimpin kontra-revolusi . Krasnov uga ditepungi kanthi jeneng Inggris **Peter Krasnov**.
Auburn, New South Wales

**Auburn** iku sawijing laladan pemukiman ing arah kulon saka kutha Sydney, péranganing praja New South Wales Australia. Kutha ini manggon ora kurang saka 19 kilometer arah kulon saka pusat bisnis Sydney sing uga salah sawijining kutha administratif dewe.

## Pranala njaba
* Situs pemerintahan kutha Auburn 
* kasil Sensus ing taun 2001
Dawuhan, Padamara, Purbalingga

**Dawuhan** iku désa ing Kacamatan Padamara, Kabupatèn Purbalingga, Provinsi Jawa Tengah, Indonésia.

## Pranala njaba 
*Master Wewengkon ing situs BPS (Data Desember 2007) 
*Dhaptar kode désa Jawa Tengah
Victoria, Australia

right|200px|Letak Victoria di Australia
**Victoria** ya iku siji praja saka Australia sing paling alit lan duwé ibu kutha Melbourne. Victoria iki manggon ana ing pérangan tenggara saka bawana Australia lan duwé cacah jiwa 5.022.300 jiwa per Juni 2005. Praja iki dadi praja sing paling padat penduduke nomer loro ing Australia. Jembaré praja iki 237.629&nbsp;km².

## Pariwisata 
Manèka warna objek wisata ing Victoria:
* Federation Square
* Flinders St. Station
* Yarra River
* Crown Casino Melbourne
* St. Kilda Beach
* Melbourne Cricket Ground
* Rod Laver Arena
* Albert Park
* Puffing Billy
* Great Ocean Road
* Twelve Apostles
* Geelong
* Mornington Peninsula
* Nepean Point
* Sovereign Hill
* Ballarat
* Bendigo
* Echuca
* Ulah raga Ski

## Pranala njaba 
* Situs resmi Pamaréntah Nagara Bagian Victoria
* Situs resmi pariwisata
Himalaya

[thumb|350px|right|Sesawangan Himalaya lan [Gunung Everest. (versi dengan catatan)]]
**Himalaya** iku siji barisan pagunungan ing Asia, sing misahaké anak bawana India saka Dhataran Tibèt.

Himalaya iku panggonané gunung-gunung sing paling dhuwur ing donya, kaya ta Gunung Everest lan Kanchenjunga. Miturut ètimologi, *Himalaya* iku tegesé "panggonané salju", dijupuk saka basa Sansekerta (*hima* iku tegesé "salju", lan *aalaya* tegesé "panggonan").

Himalaya nyakup tlatah 5 nagara ya iku Pakistan, India, Cina, Bhutan lan Nepal. Pagunungan iki uga dadi sumber 2 sistem kali gedhé ing donya — Kali Indus lan Kali Ganga-Brahmaputra. Ora kurang saka 750 yuta wong manggon ing laladan saubengé ilèn kali saka Himalaya, kalebu Bangladesh.

## Géografi 
Barisan Pagunungan Himalaya dawané watara 2.400&nbsp;km, mbentang saka Nanga Parbat ing kulon nganti Namche Barwa ing wétan. Jembaré bervariasi antara 250 – 300&nbsp;km. Himalaya dipérang dadi telung barisan paralèl, diatur miturut dhuwur lan umuré kanthi geologis.

## Dalan gunung 
[thumb|right|Barisan Himalaya ing Yumesongdong ing [Sikkim, ing lembah Kali Yumthang.]]

"Terrain" sing kasar, tegesé mung ana sethithik rute sing nglintasi Himalaya.
* Gangtok ing Sikkim menyang Lhasa ing Tibet liwat Celah Nathula lan Celah Jelepla (salah siji laladan Jalur Sutra).
* Bhadgaon ing Nepal menyang Nyalam ing Tibet.
* Rohtang Pass ing Himachal Pradesh, India
* Dalan saka Srinagar ing Kashmir liwat Leh menyang Tibet, sing saiki wis arang dipigunakaké amarga masalah ing wewengkon mau.

## Pucuk-pucuk wigati 
## Dampak ing pulitik lan budaya 
thumb|right|Gudang di pagunungan seperti ini digunakan olèh masarakat pedésaan sebagai perlindungan untuk raja-kaya mereka setelah mengembalakannya dilokasi paling tinggi yang dapat dicapai.

Amergo ukuran Himalaya sing gedhé lan jembar, wes dadi siji rintangan alam sing gedhé banget marang manungsa kawit jaman mbiyen. Terutama, pencegahan gayutan antara wong saka sub-bawana India dengan wong saka Cina lan Mongolia, menyebabkan basa sing berbeda lan budaya saka wewengkon tersebut.

Himalaya uga telah mencegah rute dagang lan èkspèdhisi militèr melaluinya. Contohne, Genghis Khan ora bisa memperluas kekaisarannya ana ing kidul Himalaya menuju sub-bawana India tersebut.

## Gambar 

Gambar:Mount_Everest_North_Face.jpg|Gunung Everest pérangan Utara dilihat dari Rongbuk di Tibet
Gambar:Northern Areas 38b commons.jpg|Nanga Parbat, Pakistan
Gambar:Sunrise, Manaslu.jpg|Manaslu
Gambar:Sunset_om_Kangchengyao_in_North_Sikkim.jpg|Sikkim pérangan utara, Kangchengyao, India
Kapuloan Maluku

**Kapuloan Maluku** iku saklompok pulo ing Indonésia sing dadi péranganing Nusantara. Kapuloan Maluku dumunung ing lempeng Australia. Kapuloan iki wewatesan karo Pulo Sulawesi ing sisih kulon, Nugini ing sisih wétan, lan Timor ing sisih kidul. Ing jaman kapungkur, bangsa Éropah njenengaké "Kapuloan bumbon crakèn" — istilah iki uga tegesé saklompok pulo ing Afrika.

Wiwit taun 1950 - 1999, Kapuloan Maluku kanthi administratif dadi péranganing Provinsi Maluku. Kabupatèn Maluku Lor sabanjuré dikukuhaké dadi Provinsi Maluku Lor.

## Géografi 
Kapuloan Maluku kerep dijlèntrèhaké sajeroning literatur pariwisata duwé 999 pulo; 90% saka wewengkon mau wujud sagara, 77.990&nbsp;km2 wujud dharatan, déné 776.500&nbsp;km2 wujud sagara.

### Provinsi Maluku Lor 
* Ternate, pulo utama
* Pulo Bacan
* Halmahera - kanthi jembar 20.000&nbsp;km2 minangka pulo gedhé dhéwé ing Kapuloan Maluku.
* Morotai
* Kapuloan Obi
* Kapuloan Sula
* Tidore

### Provinsi Maluku 
* Pulo Ambon, pulo utama
* Pulo Saparua
* Kapuloan Aru
* Kapuloan Babar
* Kapuloan Banda
* Buru
* Kapuloan Kai
* Kisar
* Kapuloan Leti
* Seram
* Kapuloan Tanimbar
* Wetar

## Rujukan 
### Sumber 
### Pranala njaba 
* Penggundulan hutan di Maluku
Tlaga Wendouree

400px|right|thumb|Tlaga Wendouree

**Tlaga Wendouree** iku sawijining tlaga gawéan manungsa sing ana ing kutha Ballarat, Victoria, Victoria, Australia. Tlaga iki diwiwiti saka taun 1864, pas wiwit ana panggon kursus ulah raga ndayung dianakaké ing tlatah rawa iku, lan pungkasané dadi proyèk bebarengan para warga lan pamaréntahan kuthané kanthi semangat bebrayan. Ing tlaga iki ana sawatara panggon bersejarah, aji-aji penjagaan lingkungan urip lan uga aréa rekreasi kanggo para warga Ballarat. Tlaga iki uga naté dadi panggon dianakaké lomba prahu berkano lan ndayung ing acara Olimpiade Mangsa Panas ing taun 1956. Ing wulan Oktober taun 2006, tlaga iki dadi asat tenan, amarga mangsa panas sing dawa ing Australia. Saiki lagi ana panelitèn kanggo ngundhakaké katersediaan lan ngundhakaké mutu saka tlaga iku.

## Rujukan
Batumi

thumb|250px|Batumi pada taun 1911
thumb|250px|Sesawangan Batumi
**Batumi** (uga mau **Batum** utawa **Batoum**) iku kutha pelabuhan ing pasisir Sagara Ireng kang uga kutha krajan Ajaria — sawijining nagara republik otonomi ing pérangan kidul-kulon Georgia. Kutha manggon ing watara 20&nbsp;km saka tapel wates Georgia- Turki. Kutha mawa iklim sub-tropis iki ngasilaké woh jeruk nipis lan godhong tèh. Salah siji sèktor industriné ya iku panyulingan lenga, galangan kapal, pangolahan panganan lan manufaktur ringan. Pipa lenga Baku-Tbilisi-Ceyhan kang merentang dawané 1.760&nbsp;km ngliwati kutha iki.  Jeneng "Batumi" manawa asalé saka tembung Yunani *batkhos* kang tegesé 'jero'.

## Sajarah 
Kutha iki manggon ing koloni Yunani kuna kang jenengé **Batis**. Dhèwéke wis misuwur wiwit abad angka 11 amarga pertahanané kang kokoh. Sadurungé dikuwasani déning Turki ing abad angka 16, kutha iki kalebu ing wewengkon Georgia ing Abad Pertengahan. Nanging miturut isi Perjanjian San Stefano kang ditandhatangani déning Kamaharajan Ruslan lan Ottoman, Ruslan nganèksasi Batumi.

Haruhara semasa Perang Donya I meksa intervensi Turki ing kono ing wulan April taun 1918 — disusul Britania Raya wolung sasi sakbare — nganti wulan Juli 1920. Présidhèn Turki Mustafa Kemal Atatürk nyerahaké Batumi marang Bolshevik pimpinan Lenin kanthi syarat pemberian status otonomi demi ngakomodasi mayoritas kang ndunungi Muslim Batumi. Sak bare keruntuhan Uni Soviet, Aslan Abashidze diangkat dadi kepala dewan papréntahan Ajaria nganti wulan Mèi 2004, nalika dewekne ia lunga menyang Ruslan amergo protes massal terhadap kepemimpinannya.

## Dhémografi 
Aliran-aliran agama kang dianut penduduk kutha iki, ya iku Islam (mayoritas), Ortodoks Georgia dan Gréja Apostolik, Gréja Ortodoks Ruslan dan Yahudi.

## Pranala njaba 
* [Galeri foto Batumi pada 1910-an](http://lcweb2.loc.gov/cgi-bin/query/S?pp/prok:@field(SUBJ+@od1(Georgia++Republic+--Batumi+)))
Ajaria

thumb|right|250px
**Républik Otonomi Ajaria** (basa Georgia: აჭარა Ačara) iku republik otonomi manggon ing kulon daya Georgia. Ajaria wewatesan karo Turki lan Sagara Ireng. Pas jaman Soviet, Ajaria dikenal kanthi jeneng **Républik Sosialis Soviet Otonomi Adzharia (ASSR Adzharia)**.

Ajaria nggantèaké posisi Abkhazia minangka pusat indhustri pariwisata ing wewengkon pesisir Georgia.

## Pamérangan administratif Ajaria 
# Kutha Batumi
# Distrik Keda
# Distrik Kobuleti
# Distrik Khelvachauri
# Distrik Shuakhevi
# Distrik Khulo

## Uga delengen 
* Pamérangan administratif Georgia

## Pranala njaba 
* Situs resmi Pamaréntah Ajaria 
* Peta Ajaria
* Gambar-gambar Ajaria
Mubrani, Tambrauw

**Mubrani** iku dhistrik (setingkat karo kacamatan) ing Kabupatèn Tambrauw Provinsi Papua Kulon, Indonésia.

Kabupatèn Tambrauw
Sanggar Sastra Jawa Triwida

**Sanggar Sastra Jawa Triwida**, madeg nalika tanggal 18 Mèi 1980 ing Tulungagung. Sing duwé ada-ada adeg sanggar iki ya iku swargi Tamsir AS. Sakawit anggotané mung wong 8 ya iku: Tamsir AS, Tiwik S.A., Yudhet, Tarmuji Asto, Eko Heru Saksono, Titah Rahayu, Susiati Martowiryo lan Endang Sri Sulistyorini. Nalika madeg sing bisa dadi anggota mligi saka Tulungagung, Blitar lan Trenggalèk. nanging saiki sawisé umuré ngancik 30 taun, anggotane ana 42 sumebar ing 7 Kabupatèn/kutha. Teges triwida sing sakawit 3(tri) wewengkon daerah, saiki ngemu tegesé 3 wewangen (tri = 3, wida = wangi) ya iku wangi basane, wangi sastrane lan wangi kandungane.
Kabupatèn Maybrat

|-
| align="center" colspan="2" style="border-bottom: 3px solid gray;" | Sesanti: ""
|-
| align="center" colspan="2" | 
|-
| Dina Dadi:
| 
|-
| Kutha krajan:
| kutha Kumurkek
|-
| Bupati:
| 
|-
| Wakil Bupati:
| 
|-
| Jembar&nbsp;- Total:
| 5.461,690&nbsp;km²
|-
| Distrik&nbsp;- Cacahe:
| 11 Dhistrik
|-
| Padunung&nbsp;- Total:&nbsp;- Kapadhetan:
| +/- 8 (2020)+/-  jiwa/km²
|-
| Suku bangsa:
| 
|-
| Agama:
| Protèstan, Katulik, Islam lan liyané
|-
| Basa:
| Basa Indonésia lan liyané
|-
| Web:
|}

**Kabupatèn Maybrat** iku kabupatèn ing provinsi  Papua Kulon, Indonésia.

## Sajarah 
Tanggal 27 Oktober 2008 kababar Kaputusan Bupati Sorong Selatan Nomor 133 Tahun 2008 ngenani Panyerahan sapérangan cakupan wewengkon bawahan Kabupatèn Sorong Kidul menyang Kabupatèn Sorong, wewengkon sing diserahaké dumadi saka 11 (sewelas) dhistrik, yaiku
# Distrik Aifat
# Distrik Aifat Lor
# Distrik Aifat Wétan
# Distrik Aifat Kidul
# Distrik Aitinyo Kulon
# Distrik Aitinyo
# Distrik Aitinyo Lor
# Distrik Ayamaru
# Distrik Ayamaru Lor
# Distrik Ayamaru Wétan
# Distrik Mare

Ing tanggal 16 Januari 2009 disahaké UURI Taun 2009 Nomer 13 ngenani Pambentukan Kabupatèn Maybrat minangka asil pamekaran saka kabupatèn Sorong. kanthi komposisi dhistrik bawahané padha karo komposisi dhistrik ing dhuwur. 

## Wates Wewengkon 
## Pranala njaba 
* Undang-Undang Républik Indonésia Tahun 2009 Nomor 13 tentang Pembentukan Kabupatèn Maybrat di Situs Web Resmi Sekretariat Nagara Républik Indonésia
* Upaya percepatan pembentukan Kabupatèn Maybrat dengan memindahkan kembali 11 dhistrik (untuk sementara waktu) ke Kabupatèn Sorong 

## Cathetan sikil
Ultrasaurus

**Ultrasaurus** iku dinosaurus kerabat Brachiosaurus sing gedhé dhéwé ing jinisé. Ultrasaurus awerna ijo ngejrèng, ukurané awak tekan 30 mèter. Padha karo kerabat-kerabat gulu dawa liyané, dinosaurus iki wujud jinis hèrbivor. Fosil pupu sing tinemu tekan 9 mèter.

## Dhèskripsi
Ultrasaurus urip watara 100 tekan 110&nbsp; yuta taun kapungkur, suwéné Aptian lan Albian tahap Kapur awal. Iki dikawruhi saka pérangan lengen ndhuwur (humerus), lan sapérangan balung mburi (vertebrata).

## Réferènsi
Kabupatèn Bangka

**Kabupatèn Bangka** iku kabupatèn ing provinsi Kapuloan Bangka Belitung, Indonésia.

## Wates wewengkon 
## Kacamatan 
Kabupatèn Bangka dumadi saka 8 kacamatan ya iku:

# Mendo Kulon
# Merawang
# Puding Besar
# Sungailiat
# Pemali
# Bakam
# Belinyu
# Riau Silip
Kabupatèn Tambrauw

**Kabupatèn Tambrauw** yaiku salah satu Kabupatèn di Provinsi Papua Kulon, Indonésia. Pusat papréntahan berada di Fef.

Dhasar ukum pambentukan Kabupatèn iki yaiku Undhang-Undhang Républik Indonésia Taun 2008 Nomor 56. Kabupatèn iki diresmèkaké déning Mantri Dalam Negeri Indonésia, Mardiyanto, ing tanggal 29 Oktober 2008. Penunjukan punggawa bupati sauntara ing tanggal 15 April 2009 ing Jakarta, kanthi nunjuk Menase Paa minangka punggawaé.

## Pratélan Distrik 
Miturut Undhang-undhang mau ing dhuwur Kabupatèn Tambrauw diwangun saka sapérangan tilas wewengkon Kabupatèn Sorong, yaiku:

# Abun
# Fef
# Kwoor
# Miyah
# Sausapor
# Yembun

Sabanjuré ana putusan Mahkamah Konstitusi Indonésia nomer: 127/PUU-VII/2009 ngenani pangujian Undhang-undhang Nomer: 56 Taun 2008 ngenani Pambentukan Kabupatèn Tambrauw ing Provinsi Papua Kulon, sing ngukuhaké panambahan sawatara dhistrik asal saka Kabupatèn Manokwari  lan Kabupatèn Sorong, saéngga dhistrik ing Kabupatèn Tambrauw dadi:

# Abun 
# Amberbaken

# Fef
# Kebar
# Kwoor
# Miyah
# Mubrani
# Muraid
# Sausapor
# Senopi
# Yembun

## Wates Wewengkon 
## Laladan-laladan otonomi sing diresmèkaké ing tanggal sing padha 
# Kabupatèn Mesuji, ing Lampung.
# Kabupatèn Tulang Bawang Kulon, ing Lampung.
# Kabupatèn Pringsewu, ing Lampung.
# Kutha Gunung Sitoli, ing Sumatra Lor.
# Kabupatèn Nias Lor, ing Sumatra Lor.
# Kabupatèn Nias Kulon, ing Sumatra Lor.
# Kabupatèn Tambrauw, ing Papua Kulon.
# Kabupatèn Pulo Morotai, ing Maluku Lor.
# Kabupatèn Intan Jaya, ing Papua.
# Kabupatèn Deiyai, ing Papua.
# Kabupatèn Sabu Raijua, ing Nusa Tenggara Wétan.
# Kutha Tangerang Kidul, ing Banten.

## Rujukan 
* Dasar Hukum Pembentukan di Situs Sekretariat Nagara
* http://www.tempointeraktif.com/hg/nasional/2008/10/29/brk,20081029-142906,id.html
* http://www.kontan.co.id/index.php/Nasional/news/2900/Laladan_Kian_Berkembang__12_Kabupatèn_Berdiri_
* http://beritasore.com/2008/10/29/dpr-setuju-pembentukan-12-KabupatènKutha-baru/

## Cathetan sikil
Kabupatèn Bangka Kulon

**Kabupatèn Bangka Kulon** (cara Indonésia: Bangka Barat), iku kabupatèn ing provinsi Kapuloan Bangka Belitung, Indonésia.

## Kacamatan 
Kabupatèn Bangka Kulon dumadi saka 5 kacamatan ya iku:

# Jebus
# Kelapa
# Mentok
# Simpang Teritip
# Tempilang
Kabupatèn Bangka Tengah

**Kabupatèn Bangka Tengah** iku kabupatèn ing provinsi Kapuloan Bangka Belitung, Indonésia.

## Kacamatan 
Kabupatèn Bangka Tengah dumadi saka 6 kacamatan ya iku:

# Koba
# Namang
# Lubuk
# Pangkalan Baru
# Sungai Selan
# Simpang Katis
Kabupatèn Bangka Kidul

**Kabupatèn Bangka Kidul** iku kabupatèn ing provinsi Kapuloan Bangka Belitung, Indonésia. Laladan ini ingaran minangka Bumi "JUNJUNG BESAOH" sing nuduhaké yèn laladan iki njunjung dhuwur budaya lan tradhisi turun temurun gotong royong sing kacetha ing kauripan masarakat komunal sing kebak rasa kakaluwargan. Kabupatèn Bangka Kidul minangka Kabupatèn asil pamekaran. 

## Kacamatan 
Kabupatèn Bangka Kidul dumadi saka 7 kacamatan ya iku:

# Payung
# Simpang Rimba
# Toboali
# Air Gegas
# Lepar Pongok
# Tukak Sadai
# Pulau Besar
Kabupatèn Belitung

**Kabupatèn Belitung** iku kabupatèn ing provinsi Kapuloan Bangka Belitung, Indonésia.

## Wates wewengkon 
* Lor: Sagara Cina Kidul
* Wétan: Kacamatan Kelapa Kampit
* Kidul: Sagara Jawa
* Kulon: Selat Gaspar
Kabupatèn Belitung Wétan

**Kabupatèn Belitung Wétan** iku kabupatèn ing provinsi Kapuloan Bangka Belitung, Indonésia. Kabupatèn iki minangka asil pamekaran saka Kabupatèn Belitung lan kutha krajané ing Manggar.

Kabupatèn Belitung Wétan naté dadi lokasi pertambangan timah wiwit jaman kolonial Walanda nganti jaman Orde Baru. Wiwit kamardikan, usaha pertambangan dikelola déning PN Timah.

## Wates wewengkon 
* Lor: Sagara Natuna
* Wétan: Selat Karimata
* Kidul: Sagara Jawa
* Kulon: Sijuk, Badau, lan Membalong
Kutha Pangkalpinang

**Kutha Pangkalpinang** iku salah siji Laladan Papréntahan Kutha ing Indonésia sing dadi péranganing Provinsi Kapuloan Bangka Belitung sisan dadi kutha krajan Provinsi. Kutha iki dumunung ing pérangan wétan Pulo Bangka. Kutha Pangkalpinang kapterang sajeroning 5 kacamatan yaiku Taman Sari, Rangkui, Pangkalbalam, Bukit Intan dan Gerunggang.

## Wates wewengkon 
* Sisih wétan: Sagara Natuna
* Sisih kidul: Kabupatèn Bangka Tengah
* Sisih kulon: Kabupatèn Bangka 
* Sisih lor: Kabupatèn Bangka

## Rujukan
Pulo Galang

**Pulo Galang** kanthi jembar watara 8o km² iku sawijining pulo ing wewengkon papréntahan kutha Batam, provinsi Kapuloan Riau minangka rangkéan pulo gedhé katelu sing dihubungaké nganggo enem kreteg yaiku Kreteg Barelang. Pulo iki misuwur amarga anané papan pangungsèn Vietnam gedhèn-gedhènan ing taun 1979 - 1996 lan dadi kawigatèn saka pihak PBB lan kalangan internasional. Papan pangungsèn Galang iki saiki dadi objèk wisata lan sajarah kutha Batam, amarga let-é sing relatif cedhak karo pulo Batam (watara 7&nbsp;km).

Saliyané objèk wisata iki, pulo Galang uga akèh dirawuhi para turis ing dina libur amarga anané pasisir Melur ing sisih kulon pulo sing éndah.
Pulo Rempang

**Pulo Rempang** kanthi jembar kurang-luwih 165&nbsp;km² iku pulo ing wewengkon papréntahan kutha Batam, provinsi Kapuloan Riau, Indonésia,  minangka rangkaéan pulo gedhé kaloro sing dihubungaké déning enem kreteg ya iku kreteg Barelang. Pulo iki dumunung kira-kira 3&nbsp;km ing sisih kidul-wétan pulo Batam lan kahubung déning kreteg Barelang angka 5 karo pulo Galang ing sisih kidul.
Dhaptar pulo paling jaba ing Indonésia

Kaca iki ngamot pratélan 92 Pulo paling jaba Indonésia miturut Peraturan Présidhèn Nomer 78 Taun 2005. Peraturan Présidhèn mau ditpakasmani déning Présidhèn Républik Indonésia Susilo Bambang Yudhoyono tanggal 29 Dhésèmber 2005. Gunggung 92 pulo ing wewengkon Indonésia wewatesan langsung karo nagara tangga antarané: Malaysia (22), Vietnam (2), Filipina (11), Palau (7), Australia (23), Timor Leste (10), India (13), Singapura (4) lan Papua Nugini (1). Ka-92 Pulo mau kasebar ing 18 provinsi Indonésia ya iku Nanggroe Acèh Darussalam (6), Sumatra Lor (3), Kapuloan Riau (20), Sumatra Kulon (2), Bengkulu (2), Lampung (1), Banten (1), Jawa Kulon (1), Jawa Tengah (1), Jawa Wétan (3), Nusa Tenggara Kulon (1), Nusa Tenggara Wétan (5), Kalimantan Wétan (4), Sulawesi Tengah (3), Sulawesi Lor (11), Maluku Lor (1), Maluku (18), Papua (6) lan Papua Kulon (3).

Sumber: Departemen KeSagaraan dan Perikanan Républik Indonésia http://www.dkp.go.id/content.php?c=1925 

## Réferènsi 
* Peraturan Presiden RI Nomor 78 Tahun 2005
* Peraturan Presiden RI Nomor 78 Tahun 2005 beserta penjelasannya di DKP 

## Uga delengen 
* Pratélan pulo ing Indonésia
* Cacahing pulo ing Indonésia
* Pulo Rondo (No. 68) (Pulo paling Kulon lan paling Lor, 6°4'17"N 95°6'49"E)
* Pulo Liki (No. 45) dan Pulo Wakde (Pulo paling Wétan, 139°0'42"E)
* Pulo Miangas (No. 59) lan Pulo Sekatung (No. 75) (Pulo paling Lor tengah, 4°47'24"N )
* Pulo Dana (No. 19) lan Pulo Pasir? (Pulo paling Kidul, 10°59'30"S )
Sagara Aru

[thumb|250px|Peta [Indonésia kang nuduhaké Sagara Arafura ing sisih tengen ngisor.]]
**Sagara Arafura** utawa **Sagara Arafuru** utawa **Sagara Aru**, iku tlatah perairan sing dumunung antarané Australia lan Pulo Papua, ing Samodra Pasifik. Jembaré 650.000 km² lan pérangan paling jero 3,68&nbsp;km.

## Géografi 
Sagara Arafura wewatesan karo Selat Torres lan Sagara Koral ing sisih wétan, karo Lempongan Carpentaria ing sisih kidul, karo Sagara Timor ing sisih kulon lan Sagara Bandha lan Sagara Seram ing sisih lor-kulon. Sagara iki dawanė 1,290 kilomèter (800 mil) lan ambané 560 kilomèter (350 mil). Jeroné wiwit 50-80 mèter (165–265 feet) lan tansaya mangulon tansaya jero. 
Sagara iki dumunung ing dhangkalan Arafura, péranganing dhangkalan Sahul.

## Pranala njaba
Pulo Alor

**Alor** iku sawijining pulo sing dungé ing ujung wétan Kapuloan Nusa Tenggara. Jembaré 2.119&nbsp;km², lan titik paling dhuwur 1.839 m. Pulo iki diwatesi d'ening Sagara Flores lan Sagara Banda ing sisih lor, Selat Ombai ing sisih kidul (misahaké karo Pulo Timor), sarta Selat Pantar ing sisih kulon (misahaké karo Pulo Pantar. Pulo Alor iku siji saka 92 Pulo paling jaba Indonésia amarga wewatesan langsung karo Timor Leste ing sisih kidul.

Pulo Alor minangka salah siji saka loro Pulo utama ing Kabupatèn Alor, Provinsi Nusa Tenggara Wétan, Indonésia. Ing pulo iki dumunung Kutha Kalabahi, ibukutha Kabupatèn Alor.

## Uga delengen 
* Kabupatèn Alor
thumb|left|250px|Pulau Alor dideleng saka ndhuwr
Kutha Manokwari

thumb
**Manokwari** iku kutha krajan Provinsi Papua Kulon, Indonésia. Manokwari uga dadi kutha krajan Kabupatèn Manokwari. Kutha iki duwé jembar wewengkon 18.746&nbsp;km² lan kang ndunungi caché kurang luwih 150.000 jiwa.

Manokwari dumunung ing pasisir lor Laladan Kepala Burung Pulo Papua. Kutha iki minangka salah siji kutha mawa sajarah tumrap masarakat Kristen ing Papua amarga ing tanggal 5 Fèbruari 1855, loro penginjil ndharat ing Pulo Mansinam lan miwiti karya panyebaran agama Kristen Protèstan ing kalangan suku-suku kang isih seneng perang antara siji lan sijiné. Pulo Mansinam bisa ditekani kanthi nyéwa kapal utawa speedboat saka Hotèl Mansinam Beach, ing Dalan Pasir Putih. Pulo Mansinam iki kanthi cetha katon saka kamar hotèl iku.
Kabupatèn Kapuas

**Kabupatèn Kapuas** iku kabupatèn ing Provinsi Kalimantan Tengah, Indonésia. Kutha krajan kabupatèn iki dumunung ing Kuala Kapuas, kurang luwih 142&nbsp;km saka Kutha Palangka Raya kutha krajan Provinsi Kalimantan Tengah. Kabupatèn iki nduwè sesanti *"Tingang Menteng Panunjung Tarung"*

## Géografi 
Kabupatèn Kapuas dumunung ana ing sisih Kidul-wétan Provinsi Kalimantan Tengah. Kabupatèn iki duwé jembar wewengkon 14.999&nbsp;km2, ing sajeroning koordinat 0°8'48" — 3°27'00" LK lan 112°2'36" — 114°44'00" BW.

### Wewengkon 
Wates wewengkon Kabupatèn Kapuas yaiku:

### Kacamatan 
Kabupatèn iki nduwè 12 kacamatan, yaiku:

#Basarang
#Kapuas Hilir
#Kapuas Hulu
#Kapuas Kuala
#Kapuas Kulon
#Kapuas Murung
#Kapuas Tengah
#Kapuas Wétan
#Mantangai
#Pulau Petak
#Selat
#Timpah

*Kacamatan sing paling amba yaiku Mantangai, jembaré 6 128,00&nbsp;km2.
*Kacamatan sing paling sempit yaiku Kapuas Hilir, jembaré 91,00&nbsp;km2.

## Padunung 
Okèhé sing ndunungi miturut proyeksi kanggo taun 2007 yaiku 338.583 jiwa, sing ndunungi lanang akèhé 171.070 jiwa lang sing wadon cacahé 167.513 jiwa.

## Refrensi 

## Pranala njaba 
*Pemkab Kapuas
Arut Lor, Kotawaringin Kulon

**Arut Lor** iku kacamatan ing Kabupatèn Kotawaringin Kulon, Provinsi Kalimantan Tengah, Indonésia. Kacamatan iki duwé jembar 2.685&nbsp;km2. Kutha krajan kacamatan ana ing Pangkut, adohé kutha krajan kacamatan saka kutha krajan kabupatèn kurang luwih 130&nbsp;km.

Kacamatan iki wewatesan:

## Désa lan kalurahan 
**Désa:**

#Gandis
#Kerabu
#Nanga Mua
#Pandan
#Penahan
#Penyembaan
#Riam
#Sambi
#Sukarami

**Kalurahan:**
#Pangkut

## Rujukan 

## Pranala njaba 
*Pemkab Kobar
Kerabu, Arut Lor, Kotawaringin Kulon

**Kerabu** iku désa ing Kacamatan Arut Lor, Kabupatèn Kotawaringin Kulon, Provinsi Kalimantan Tengah, Indonésia.

## Pranala njaba 
*Pemkab Kobar
Distrik Cayo

**Distrik Cayo** iku distrik sing manggon ing pérangan kulon saka nagara Belize.  Kutha krajan saka distrik iki ya iku kutha San Ignacio.

## Pranala njaba
* Peta Belize 
* [Situs ''go to Cayo(https://jv.wikipedia.org/wiki/Cayo) Belize]
Bumi Harjo, Kumai, Kotawaringin Kulon

**Bumi Harjo** iku désa ing Kacamatan Kumai, Kabupatèn Kotawaringin Kulon, Provinsi Kalimantan Tengah, Indonésia.

## Pranala njaba 
*Pemkab Kobar
Candi, Kumai, Kotawaringin Kulon

**Candhi** iku kalurahan ing Kacamatan Kumai, Kabupatèn Kotawaringin Kulon, Provinsi Kalimantan Tengah, Indonésia.

## Pranala njaba 
*Pemkab Kobar
Arut Kidul, Kotawaringin Kulon

**Arut Kidul** iku kacamatan ing Kabupatèn Kotawaringin Kulon, Provinsi Kalimantan Tengah, Indonésia. Kacamatan iki duwé jembar 2.400&nbsp;km2 lan okèhé sing ndunungi 89.607 jiwa. Kutha krajan kabupatèn uga ana ing kacamatan iki.

Kacamatan iki wewatesan:

## Désa lan kalurahan 
**Désa:**

#Kumpai Batu Atas
#Kumpai Batu Bawah
#Medang Sari
#Natai Baru
#Natai Raya
#Pasir Panjang
#Rangda
#Runtu
#Sulung Kenambui
#Tanjung Putri
#Tanjung Terantang
#Umpang

**Kalurahan:**

#Baru
#Madurejo
#Mendawai
#Mendawai Seberang
#Raja
#Raja Seberang
#Sidorejo

## Rujukan 

## Pranala njaba 
*Pemkab Kobar
Pangkalan Banteng, Kotawaringin Kulon

**Pangkalan Banteng** iku kacamatan ing Kabupatèn Kotawaringin Kulon, Provinsi Kalimantan Tengah, Indonésia. Kacamatan iki duwé jembar 32.538&nbsp;km2 lan okèhé sing ndunungi 1.307 jiwa. Kutha krajan kacamatan ana ing Karang Mulya, adohé kutha krajan kacamatan saka kutha krajan kabupatèn kurang luwih 70&nbsp;km.

Kacamatan iki wewatesan:

## Désa lan kalurahan 

# Amin Jaya
# Arga Mulya
# Karang Mulya
# Kebun Agung
# Marga Mulya
# Mulya Jadi
# Natai Kerbau
# Pangkalan Banteng
# Sido Mulyo
# Simpang Berambai
# Sungai Hijau

## Rujukan 

## Pranala njaba 
* Pemkab Kobar
Pangkalan Lada, Kotawaringin Kulon

**Kacamatan Pangkalan Lada** iku sawijining kacamatan ing Kabupatèn Kotawaringin Kulon, Provinsi Kalimantan Tengah, Indonésia. Kacamatan iki duwé jembar 229&nbsp;km2 lan okèhé sing ndunungi 20.707 jiwa. Kutha krajan kacamatan ana ing Pandu Sanjaya, adohé kutha krajan kacamatan saka kutha krajan kabupatèn kurang luwih 40&nbsp;km.

Kacamatan iki wewatesan:

## Désa lan kalurahan 

# Kadipi Atas
# Lada Mandala Jaya
# Makarti Jaya
# Pandu Sanjaya
# Pangkalan Déwa
# Pangkalan Durin
# Pangkalan Tiga
# Purbasari
# Sumber Agung
# Sungai Melawen
# Sungai Rangit Jaya

## Rujukan 

## Pranala njaba 
* Pemkab Kobar
Kabupatèn Kotawaringin Kulon

**Kabupatèn Kotawaringin Kulon** iku kabupatèn ing Provinsi Kalimantan Tengah, Indonésia. Kutha krajan kabupatèn iki dumunung ing Pangkalan Bun, kurang luwih 450&nbsp;km saka Kutha Palangka Raya kutha krajan Provinsi Kalimantan Tengah. Kabupatèn iki nduwè sesanti *"Marunting Batu Aji"*

## Géografi 
Kabupatèn Kotawaringin Kulon dumunung ana ing sisih kidul Provinsi Kalimantan Tengah. Kabupatèn iki duwé jembar wewengkon 10.759&nbsp;km2, ing sajeroning koordinat 1°19'35" — 3°36'59" LK lan 110°25'26" — 112°50'36" BW.

### Wewengkon 
Wates wewengkon Kabupatèn Kotawaringin Kulon yaiku:

### Kacamatan 
Kabupatèn iki duwè 6 kacamatan, yaiku:
#Arut Kidul
#Arut Lor
#Kotawaringin Lama
#Kumai
#Pangkalan Banteng
#Pangkalan Lada

*Kacamatan sing paling amba yaiku Kumai, jembaré 2.920&nbsp;km2.
*Kacamatan sing paling sempit yaiku Pangkalan Lada, jembaré 229&nbsp;km2.

## Padunung 
Okèhé sing ndunungi miturut proyeksi kanggo taun 2007 yaiku 223.432 jiwa, sing ndunungi lanang akèhé 117.258 jiwa lang sing wadon cacahé 106.174 jiwa.

## Refrensi 

## Pranala njaba 
*Situs Pemkab Kobar
Kali Macal

thumb|300 px|Gambare Kali Macal iki

**Kali Macal** iku sawijining kali sing mili ngeliwati laladan Cayo manggon ing  pérangan kulon saka Belize. Kali iki uga ngelewati laladan-laladan \bkuna\b saka Peradaban Maya, kutha Cahal Pech lan Kebon Botani Belize. Kali iki muarane ana ing Kali Belize.  Kali iki kebentuk saka kali-kali liyané, ya iku: Privassion, Rio On, Rio Frio, Mollejon lan Cacao Camp.

Kali iki bisa nampung banyu nganti kurang luwih 1492 kilomèter pasagi. Kali iki wujudé dhuwur ning sisih pagunungan Maya lan mili ana ing arah kulon ketemu ambek Kali Mopan sing akhire dadi Kali Belize iku. Ing laladan wétan saka laladan aliran kali iki ana laladan konservasi, jenenge  *Cockscomb Basin Wildlife Sanctuary*, sing ancasé sing pokok kanggo konservasi biologi lan pelestarian kéwan jaguar.

Amergo wujud alirane sing terjal lan curah udan sing deres banget ing laladan hulu, kali iki racaké alirane kenceng banget, lan sok banget marakake banjir ing Kali Belize.. Saka legenda, kali iki dijenengi saka cah wadhon enom, jenenge *Macall*, jeneng sing radha ora umum. Area ngisor saka kali iki bisa dilayari ngawe kano.

## Rujukan
Simpang Berambai, Pangkalan Banteng, Kotawaringin Kulon

**Simpang Berambai** iku désa ing Kacamatan Pangkalan Banteng, Kabupatèn Kotawaringin Kulon, Provinsi Kalimantan Tengah, Indonésia.

## Pranala njaba 
*Pemkab Kobar
Kabupatèn Acèh Kidul-Kulon

**Kabupatèn Acèh Kidul-Kulon** iku Kabupatèn ing Acèh, Indonésia. Kabupatèn iki resmi madeg sawisé sah Undhang-Undhang Républik Indonésia Nomer 4 Taun 2002.

## Géografi 
Wewengkon iki kalebu gugusan pagunungan Bukit Barisan.

### Wates Wewengkon 
## Ékonomi 
Acèh Kidul-Kulon ngandelaké sèktor tetanèn lan dedagangan kanggo kelangsungan perekonomian. Bab iki dijurung déning posisiné kang strategis ing jalur dagang kawasan kulon Acèh, mligi kutha Blangpidie kang wiwit jaman biyèn dadi punjer perdagangan ing pasisir kulon Acèh.

## Kacamatan 
Acèh Kidul-Kulon nyakup wewengkon kacamatan:

* Babah Rot (1 Mukim, 7 désa/kalurahan)
* Blangpidie (1 Mukim, 29 désa/kalurahan)
* Jeumpa (4 Mukim, 10 désa/kalurahan)
* Kuala Batee (3 mukim,18 désa/kalurahan)
* Lembah Sabil (3 mukim, 12 désa/kalurahan)

* Manggeng (1 mukim, 29 désa/kalurahan)
* Setia (2 mukim, 6 désa/kalurahan)
* Susoh (4 mukim, 28 désa/kalurahan)
* Tangan-Tangan (1 mukim, 21 désa/kalurahan)

= Potensi Alam =
## Perkebunan 
Potensi wewengkon 32.417 Ha, areal Taman 11.850 Ha, cadhangan areal 20.567 Ha

## Pertanian 
Potensi wewengkon 21.296 Ha, areal taman 16.450 Ha, cadhangan areal 4.846 Ha

## Kehutanan 
Hutan lindung 31.375 Ha, Taman Nasional Gunung Leuser 62.400 Ha, Alas Prodhuksi Winates 36.165 Ha

## Perikanan 
* Dharat: Buing Daya Air Payau 10 Ha, Buing Daya Air Tawar 20 Ha
* Sagara/Tlaga/Kali: Keramba 5 unit (kali)

## Pariwisata 
Wisata Alam Gosong Sangkalan, Taman Wisata Cemara Indah, Wisata Pasisir Kuala. Pariwisata Gunung: Bendungan irigasi Krueng Susoh Blang Pidie, Marga Satwa Leuser (Pucuk Kila)

## Pertambangan 
Kabupatèn Acèh Kidul-Kulon duwé potensi sumber daya mineral kang cukup sugih, ing antarané Bijih Besi, Pasir Zirkon lan Galena. Uga ana batuan minangka bahan baku pupuk mineral. Nanging nganti saiki isih durung dimanfaayaké kanthi maksimal kanggo ngundhakaké kasejahtraan masarakat.

## Bupati 
Bupati defenitif pisanan asil pamilihan kepala laladan kanthi langsung yaiku Akmal Ibrahim, SH lan Wakil Bupati Ir. Syamsurizal, M.Si mangsa bekti 2007-2012 kang dilantik déning gubernur Acèh Drh. Irwandi Yusuf nggantèkaké Pejabat Bupati Drs. H. Azwar Umri nggantèkaké Drs. H. T. Burhanudingn Sampe kang sadurungé diwengku déning Nasir Hasan kang nggantèkaké Baharudingn, S.Sos, MM minangka Bupati pisanan kang dilantik gubernur Acèh Ir. H. Azwar Abubakar tanggal 18 Fèbruari 2006.

## Pranala njaba 
* UURI No.4 Tahun 2002 tentang Pembentukan Kabupatèn Acèh Kidul-kulon 

## Réferènsi
Pasunggingan, Pengadegan, Purbalingga

**Pasunggingan** iku désa ing Kacamatan Pengadegan, Kabupatèn Purbalingga, Provinsi Jawa Tengah, Indonésia.

## Pranala njaba 
*Master Wewengkon ing situs BPS (Data Desember 2007) 
*Dhaptar kode désa Jawa Tengah
UNTAC

**Papréntahan Transisi Perserikatan Bangsa-Bangsa ing Kamboja** (basa Inggris: ***United Nations Transitional Authority in Cambodia***, disingkat **UNTAC**) iku oprasi pangreksa perdamaian PBB ing Kamboja taun 1992-1993. Oprasi iki uga wujud kesempatan pisanan PBB kanggo ngemban tugas-tugas administrasi sawijining nagara sing independen, nglola lan nindakaké pilihan umum (sadurungé mung nangani tugas-tugas pamantauan utawa pengawasan), duwé dhéwé stasiun radhio lan pakunjaran, sarta ndarbèni tanggung jawab kanggo mromosikaké lan ngreksa HAM ing tingkat nasional.

## Réferènsi 
## Pranala njaba 
* Situs Resmi PBB ngenani UNTAC
* Situs UNTAC
UNIIMOG

***United Nations Iran-Iraq Military Observer Group*** **(UNIIMOG)** iku golongan pangamat militèr saka PBB ing Iran lan Irak nalika sasi Agustus 1988 tekan Fèbruari 1991. Misi iki dilakokaké sawsé dumadi perang Iran-Irak saka September 1980 tekan Agustus 1988. Misi dilakokaké dhedhasar résolusi 619 Dewan Kaamanan PBB tanggal 9 Agustus 1988 kanggo nglakokaké verifikasi, konfirmasi lan supervisi gencatan senjata lan panarikan wadyabala Iran lan Irak bali menyang wilayahé (kang diakoni donya internasional) dhéwé-dhéwé. UNIIMOG pungkasé sasi Fèbruari 1991 sawisé Iran lan Irak wis narik pasukané menyang wilayahé dhéwé-dhéwé.

Misi iki duwé kekuwatan maksimum 400 personèl militèr karo dibantu staf sipil lan internasional.
Indonésia mèlu partisipasi sajeroning misi iki liwat Pasukan Garuda IX.

## Pranala njaba 
* Situs UNIIMOG
Cangkrepkidul, Purwareja, Purwareja

**Cangkrepkidul** iku kalurahan ing Kacamatan Purwareja, Kabupatèn Purwareja, Jawa Tengah.

## Réferènsi
Bandhungan, Bandhungan, Semarang

**Bandhungan** (cara Indonésia: Bandungan), iku salah sawijining kalurahan ing kacamatan Bandhungan,Kabupatèn Semarang, Provinsi Jawa Tengah, Indonésia. Sadurungé pambentukan kacamatan Bandhungan, désa iki kalebu wewengkon kacamatan Kacamatan Ambarawa.

**Bandungan** ing tlatah Kabupatén Semarang, ana ing èrèng-èrèng Gunung Ungaran sisih kidul. Hawané seger malah kepara adhem. Saka sapérangan papan ing Bandungan yèn madhep mengulon bisa nyawang gagahé Gunung Ungaran, déné yèn nyawang mangétan bisa nyawang éndahé rawa pening lan kutha Ambarawa. Saka kutha Semarang, Bandungan adohé udakara 25 kilomèter utawa lelampahan 1 jam nganggo mobil utawa sepédha motor. Manéka warna obyèk wisata wis cumepak ing Bandungan, wiwit saka wisata alam, wisata ulah raga, pasar wisata, wisata kuliner, bumi perkémahan lan uga papan panginepan. saliyané obyèk wisata iku mau, olèh olèh kang bisa digawa yèn mlancong menyang bandungan ing antarané Tahu Serasi, Klèngkèng Bandungan, lan uga ana wajik sarta ana manéka warna sayur lan buah asli Bandungan kang bisa didadèaké olèh-olèh. Luwih jelasé babagan obyèk wisata ing Bandungan kajlèntrehaké ing ngisor iki

Bandungan dadi obyèk wisata unggulan mligi kanggo pamaréntah Kabupatèn Semarang, amarga pendapatan Asli Laladan (PAD) Kabupatèn Semarang saka sèktor wisata akèh disumbang déning obyek wisata ing Bandungan. Mula saka iku mundhak taun kabèh fasilitas ing Bandungan ditambah lan dipirantèni murih kanggo narik pelancong kang luwih akèh. Kanthi mangkono Bandungan tansaya kaloka déning para pelancong saka ngendi waé paran. lan mesthiné perékonomiané warga masyarakaté uga mlu mundhak.
Kang lagi dikebut déning pamerentah Kabupatèn mligi kanggo tlatah Bandungan ya iku gawé proyek Agrowisata kang luwih akèh, ing kono bakal digawé papan agrowisata pedésaan kang luwih lengkap fasilitase. Ing jerone bakal ana kebon tuwuhan tetanèn, kebon buah, kebon kembang, papan outbond, restoran, lan uga papan kanggo bale pertemuan. sawatara iki proyek iki isih dadi rencana proyek kang digadhang-gadhang Dinas Pariwisata Kabupatèn Semarang.

## Uga delengen 
* Bandhungan, Semarang
* Kabupatèn Semarang

## cathetan suku 
## Pranala njaba 
* Situs resmi Kabupatèn Semarang
Candhi, Bandhungan, Semarang

**Candhi** iku désa ing Bandhungan, Kabupatèn Semarang, Provinsi Jawa Tengah, Indonésia.  Sadurungé pambentukan kacamatan Bandhungan, désa iki kalebu wewengkon Kacamatan Ambarawa.

## Rujukan 
## Deleng uga 
* Bandhungan, Semarang
* Kabupatèn Semarang

## Pranala njaba 
* Situs resmi Kabupatèn Semarang
Kranggan, Ambarawa, Semarang

**Kranggan**, iku salah siji désa / kalurahan ing Kacamatan Ambarawa, Kabupatèn Semarang, Provinsi Jawa Tengah, Indonésia.

## Uga delengen 
* Ambarawa, Semarang
* Kabupatèn Semarang

## Pranala njaba 
* Situs resmi Kabupatèn Semarang
Gunung Telamaya

**Gunung Telamaya** (cara Indonésia: **Gunung Telomoyo**), iku gunung sing dumunung ing Kabupatèn Semarang, Jawa Tengah. Gunung iki dhuwuré 1.894 m dpl. Ing pucuké dibangun menara-menara jaringan telekomunikasi. Gunung iki katon saka Salatiga, Ambarawa, lan Secang, Magelang.

## Uga delengen 
* Pratélan gunung ing Indonésia
Omah kaca

[thumb|250px|Omah kaca ing Saint Paul, [Minnesota, Amérika.]]

**Omah kaca** (uga ditepungi mawa jejuluk **omah ijo**) iku salah sijining yasan kang dianggo ngingu tetuwuhan budidaya. Omah iki digawé saka bahan gelas utawa plastik. Dhèwèké dadi panas amarga ana radhiasi elektromagnètik kang asalé saka srengéngé kang manaské wit-witan, lemah, lan barang liyané ing sak njeroné yasan iki.

## Pranala njaba 
* Situse Omah Kaca saka Universitas North Carolina State sing nggawé panganan 
* Omah kaca organik sing nandur tanduran tomat 
* Penyalur Omah kaca
* Climate Change - News and information on climate change, alternative energy, global warming and energy efficiency
Ungaran (kutha)

**Ungaran** iku kutha krajan Kabupatèn Semarang, Provinsi Jawa Tengah, Indonésia. Kutha iki dumunung ing sisih kidul Kutha Semarang. Wewengkon kutha Ungaran nyakup kacamatan Ungaran Kulon lan Ungaran Wétan.
Kutha iki nduweni 2 alun alun,salah sawijine lapangan sing jenenge alun alun mini. Alun alun iki isih akeh pohoné.
Jus

**Jus**, iku cara pamérangan al-Qur'an yaiku Al Qur'an kapérang dadi 30 jus. Tujuan pamérangan iki kanggo nggampangaké tumrap sing péngin ngrampungaké maca Al Qur'an (ngaji) sajeroning 30 dina (1 sasi)

## Deleng uga 
* Pratélan topik agama Islam
* Islam
Ungaran

* Ungaran (kutha), Kabupatèn Semarang
* Kacamatan Ungaran Kulon, Semarang
* Kacamatan Ungaran Wétan, Semarang
* Désa Ungaran, kacamatan Kuthawinangun, Kabupatèn Kebumèn
Kemambang, Banyubiru, Semarang

**Kemambang** iku désa ing Kacamatan Banyubiru, Kabupatèn Semarang, Provinsi Jawa Tengah, Indonésia.

 Désa iki wewatesan:

Désa Kemambang kapérang dadi sawatara padusunan, ya iku: dhusun Bakalan, Jepara, Krajan Kemambang, Puwana, lan dhusun Sodong.

## Uga delengen 
* Banyubiru, Semarang
* Kabupatèn Semarang

## Pranala njaba 
* Situs resmi Kabupatèn Semarang
Wanakerta, Bancak, Semarang

**Wanakerta** utawa panulisan sajeroning Basa Indonésia: **Wonokerto** iku désa ing Kacamatan Bancak, Kabupatèn Semarang, Provinsi Jawa Tengah, Indonésia. 
 Désa iki wewatesan:

## Uga delengen 
* Bancak, Semarang
* Kabupatèn Semarang

## Pranala njaba 
* Situs resmi Kabupatèn Semarang
Jimbaran, Bandhungan, Semarang

**Jimbaran** iku désa ing Kacamatan Bawèn, Kabupatèn Semarang, Provinsi Jawa Tengah, Indonésia. Sadurungé pamekaran kacamatan Bandhungan désa iki kalebu wewengkon kacamatan Bawèn.

## Rujukan 
## Deleng uga 
* Bandhungan, Semarang
* Kabupatèn Semarang

## Pranala njaba 
* Situs resmi Kabupatèn Semarang
Kandhangan, Bawèn, Semarang

**Kandangan** iku salah siji désa / kalurahan ing Kacamatan Bawèn, Kabupatèn Semarang, Provinsi Jawa Tengah, Indonésia.

## Uga delengen 
* Bawèn, Semarang
* Kabupatèn Semarang

## Pranala njaba 
* Situs resmi Kabupatèn Semarang
José Celestino Mutis

thumb|right|400 px
**José Celestino Mutis** (miyos ing Cádiz, Spanyol, 6 April, 1732 — Bogotá, 11 September, 1808) punika salah sawijining botanis kebangsaan Spanyol sing ugo salah sawijing matematikawan.

## Pranala njaba 
* Biografine ing *The Catholic Encyclopedia*
*  Biografi singkate ing www1.eafit.edu.co
*  Prabawa-prabawané 
*  Situs resminé Kebun Botani José Celestino Mutis
Wringinputih, Bergas, Semarang

**Wringinputih** iku désa ing Kecamatan Bergas, Kabupatèn Semarang, Provinsi Jawa Tengah, Indonésia.

## Uga delengen
* Bergas, Semarang
* Kabupatèn Semarang
* Situs resmi Kabupatèn Semarang
Bejatèn, Pabèlan, Semarang

**Bejatèn** (cara Indonésia: Bejaten), iku désa ing Kacamatan Pabèlan (Basa Indonésia: Pabelan), Kabupatèn Semarang, Provinsi Jawa Tengah, Indonésia.

## Uga delengen 
* Pabèlan, Semarang
* Kabupatèn Semarang

## Pranala njaba 
* Situs resmi Kabupatèn Semarang
Cukilan, Suruh, Semarang

**Cukilan** iku désa ing Kacamatan Suruh, Kabupatèn Semarang, Provinsi Jawa Tengah, Indonésia. 
Désa iki jembaré:-km2 kanthi sing ndunungi watara 4.567 jiwa.

## Rujukan 
## Uga delengen 
* Suruh, Semarang
* Kabupatèn Semarang

## Pranala njaba 
* Situs resmi Kabupatèn Semarang
Ayat

**Ayah** ( , jamak **Ayat**  ) iku tembung sajeroning basa Arab kanggo tandha utawa kaajaiban, padha karo basa Ibrani *ot* (), sing tegesé tandha. Tembung iki racaké tegesé siji saka 6236 ayat http://www.askimam.org/fatwa/fatwaList.php?fid=31 sajeroning Qur'an (6349 ayat yèn kalebu 113 bismillah, ora kalebu siji ing Surah At-Taubah). Muslim ngurmati saben ayat Qur'an minangka tandha saka Allah. Tembung **Ayat** uga dipigunakaké déning panganut agama Kristen ing nagara kanthi prabawa basa Arab sing kuwat, kaya penganut Kristen ing Indonésia.

Nomor ayat ditulis ing pungkasan saben ayat. Simbulé ۝, *pungkasan ayat*. Nomer Unicode-é yaiku U+06DD lan  ۝۝۝۝ uga nandhakaké pungkasan saka siji surah.

Ana rong jinis ayat:

1- Ayat **Muhkumat**: kanthi makna jelas lan langsung.

2- Ayat **Mutasyabihat**: kanthi makna ambigu, mbingungaké, utawa makna punjul siji.

## Cathetan sikil
Keseneng, Sumawana, Semarang

**Keseneng** iku désa ing Kacamatan Sumawana (Basa Indonésia: Kacamatan Sumowono), Kabupatèn Semarang, Provinsi Jawa Tengah, Indonésia.

Ing désa iki ana siji obyèk wisata wujud curug kang arané Curug Pitu Widadari.

## Rujukan 
## Uga delengen 
* Sumawana, Semarang
* Kabupatèn Semarang

## Pranala njaba 
* Situs resmi Kabupatèn Semarang
Bogotá

thumb|250px|Bogota
thumb|250 px|Gendérane Bogotá

**Bogotá**, duwé jeneng resmi **Bogota**, D.C.* (D.C. iku singkatan saka "**" kang tegesé *Distrik Kutha krajan*), kang sadurungé kondhang dengan jeneng ***Santa Fe de Bogota***, iku kutha krajan Kolombia lan kutha kang gedhé dhéwé lan paling sesak padununge ing nagara iku.Penduduk-e cacah-e 7.033.914 cacah jiwa (2007). Kutha iki lan area metropolitane, kalebu ing laladan iku, kutha-kutha satelite, ya iku Chía, Cota, Soacha, Cajicá lan La Calera, kiro-kiro duwéne 8.244.980 ing taun 2007. Kutha iki sawijining kutha nomer 3 kang apling dhuwur ing donya, sak bare La Paz lan Quito. Yèn saka jembar-e, kutha iki kang paling jembar ing Kolombia, lan luwih jembar tinimbang kutha New York City, Mexico City, lan Sao Paulo.

Awale bangsa Muiska (celukan kanggo kang ndunungi kawasan dataran dhuwur) njenengake kutha iki *Bacata* kang tegesé "ladang". Laladan iki merupakan punjer peradaban mereka sadurungé para penjelajah Spanyol njajah wewengkon iku. Rikolo semono, laladan iku dihuni olèh sejumlah gedhé kang ndunungi. Pemukiman Éropah wiwit diwiwiti saka tanggal 6 Agustus 1538 ambek Gonzalo Jiménez de Quesada lan diceluk "Santa Fé de Bacatá" sesuai dengan papan kelairane, Santa Fe, lan jeneng setempat, "Bacatá". Bar ngono, Bacata berubah dadi "Bogotá" modhèren pas didadèkaké kutha krajan Karajan Baru Granada, kang pas iku péranganing Wewengkon Kerajamudhaan Peru kang ora suwi manèh, dadi Kerajamudhaan Granada Baru. Kutha iki dadi punjer kekuwasaan kolonial lan peradaban Spanyol ing Amérika Kidul.

Ing taun 1810-1811, padununge mberontak melawan kekuwasaan Spanyol lan ngawe pamaréntahan dewe, nanging kepara ngadepi perpecahan internal lan kanggo sauntara balik manèh di bawah kekuwasaan kaum loyalis militèr Spanyol kang ngeerebut kutha iki taun 1816. Ing taun 1819, Simon Bolivar ngerebut balik kekuwasaan-e bar menang in peperangan ing Boyacá. Bar ngono iku, kutha iki didadèkaké kutha krajanne Kolombia Raya, sawijining fédherasi kang ngabungake wewengkon-wewengkon modhèren, ya iku Panama, Kolombia, Venezuela, lan Ekuador. Pas *Gran Colombia* dipecah-pecah, Bogotá tetep dadi kutha krajan Granada Baru kang bar ngono dadi Républik Kolombia. Tontok Sajarah Kolombia.

Ing taun 1956, pamaréntahan iki gabung ambek area pamaréntahan ing kiwa-tengené membentuk "Distrik Khusus". Dengan konstitusi 1991, Bogotá dinyatakan dadi kutha krajan saka Kolombia dengan jeneng "Santa Fé de Bogotá" lan ngubah kategorine saka *Distrik Khusus'' dadi "Distrik Kutha krajan".

Ing sasi Agustus 2000 jeneng kutha krajan ini resmi berubah saka "Santa Fé de Bogotá" dadi jenenge kang luwih kondhang saiki ya iku "Bogotá". Pamaréntahan lokale terdiri saka Distrik Kapital, lan pimpinane saiki ya iku **Luis Eduardo Garzón**.

## Réferènsi 
## Pranala njaba 
*  Situs resmi 
* Bogota-DC.com
Delik, Tuntang, Semarang

**Delik** iku désa ing Kacamatan Tuntang, Kabupatèn Semarang, Provinsi Jawa Tengah, Indonésia. Ing Dusun Banyu Urip désa Delik dumunung kawasan Guwa Maria sing dadi papan wisata.

Désa Delik iki kagolong tlatah sing kerep longsor, amarga wujud tlatah pabukitan.

## Rujukan 
## Uga delengen 
* Tuntang, Semarang
* Kabupatèn Semarang

## Pranala njaba 
* Situs resmi Kabupatèn Semarang
Karangtengah, Tuntang, Semarang

**Karangtengah**  iku salah siji désa / kalurahan ing Kacamatan Tuntang, Kabupatèn Semarang, Provinsi Jawa Tengah, Indonésia.
## Pembagian wewengkon
Désa iki dumadi saka 7 dhusun:
*Beran
*Daren
*Kali Mangkli
*Karang Tengah
*Padaan
*Tuguran
*Kadipiro

## Rujukan 
## Uga delengen 
* Tuntang, Semarang
* Kabupatèn Semarang

## Pranala njaba 
* Situs resmi Kabupatèn Semarang
Watuagung, Tuntang, Semarang

**Watuagung** iku désa ing Kacamatan Tuntang, Kabupatèn Semarang, Provinsi Jawa Tengah, Indonésia. 
 Désa iki dumunung ing tapel wates antara Kutha Salatiga lan Kabupatèn Semarang.

## Pamérangan wewengkon 
Désa iki kapérang dadi 8 dhusun yaiku:
* Dusun Dukuh
* Dusun Glendang
* Dusun Nalen
* Dusun Rembes
* Dusun Sokosewu
* Dusun Talok
* Dusun Umbul
* Dusun Watuagung

## Sarana 
Désa iki duwé 3 Sekolah Dhasar, yaiku SD Negri Watuagung 1, SD Negri Watuagung 2 lan MI Sudirman Watuagung. Ana 12 sarana peribadatan, yaiku 3 vihara, 8 masjid, lan 3 gréja.

## Rujukan 
## Deleng uga 
* Tuntang, Semarang
* Kabupatèn Semarang

## Pranala njaba 
* Situs resmi Kabupatèn Semarang
Kali Tuntang

**Kali Tuntang** iku kali ing Jawa Tengah kang ngliwati tlatah Kabupatèn Semarang.  Kali kang dawané 139&nbsp;km iku duwé loro anak kali ya iku Kali Senjoyo (37&nbsp;km) lan Kali Bancak (30&nbsp;km). Kutha-kutha kang diliwati antarané Kutha Ambarawa lan Kutha Salatiga. Rawa Pening minangka péranganing laladan ilèn Kali Tuntang.
## Uga delengen 
*Pratélan kali Indonésia
## Rujukan 
*[DAS Tuntang](http://www.docstoc.com/docs/22035876/DAERAH-ALIRAN-SUNGAI-(DAS)-TUNTANG-PROPINSI-JAWA-TENGAH)
Candhireja, Ungaran Kulon, Semarang

**Candhireja** (panulisan jroning Basa Indonésia: Candirejo), iku salah sawijining désa ing Kecamatan Ungaran Kulon (basa Indonésia: Ungaran Barat), Kabupatèn Semarang , provinsi Jawa Tengah, Indonésia. 
Désa iki jembaré: - km2 kanthi pedunung watara - jiwa. Désa iki wewatesan :

## Rujukan 
## Uga delengen 
* Ungaran Kulon, Semarang
* Kabupatèn Semarang

## Pranala njaba 
* Situs resmi Kabupatèn Semarang 

<!--

Nyatnyana, Ungaran Kulon, Semarang

**Nyatnyana** (cara Indonésia: Nyatnyono) iku désa ing Kacamatan Ungaran Kulon (basa Indonésia: Ungaran Barat), Kabupatèn Semarang, Provinsi Jawa Tengah, Indonésia. 
Désa iki jembaré:-km2 kanthi sing ndunungi watara.

## Rujukan 
## Uga delengen 
* Ungaran Kulon, Semarang
* Kabupatèn Semarang

## Pranala njaba 
* Situs resmi Kabupatèn Semarang
Rawa Pening

thumb|Rawa Pening
thumb|Rawa Pening
[thumb|[Ècèng gondhok ing Rawa Pening (taun 1918)]]
thumb|Pemancing iwak ing Rawa Pening
**Rawa Pening** ("pening" asal saka tembung "bening") iku tlaga sisan papan panggonan wisata banyu ing Kabupatèn Semarang, Jawa Tengah, Indonésia. 
Kanthi jembar 2.670 hèktar rawa iki nyakup wewengkon Kacamatan Ambarawa, Bawèn, Tuntang, lan Banyubiru. Rawa Pening dumunung ing cekungan paling cendhèk ing pèrèng Gunung Merbabu, Gunung Telamaya, lan Gunung Ungaran. **Rawa Pening** iku tuwuh dadi papan pariwisata banyu wujud pemancingan lan ulah raga banyu. Tlaga iki akèh dituwuhi tuwuhan gulma wujud ècèng gondhok, saéngga njalari saya suwé tansaya cethèk lan rakyat saubengé dadi kakurangan sumber panguripan saka pakaryan golèk iwak. 
Sajeroning rapat revitalisasi Rawa Pening sing dianakaké Kamentrian Lingkungan Urip, nyebutaké yèn eneban ing tlaga iki saben dina ngancik 270-880 kilogram, lan 70 persèn saka tlaga sing jembaré 2.500 hèktar iku saiki ditutupi tuwuhan banyu ècèng lan volume banyu uga wis kurang nganti 30 persèn.
Saka tlaga iki mili Kali Tuntang sing mili ngliwati Ambarawa lan Salatiga.

## Uga delengen 
*Kali Tuntang

## Rujukan 
## Pranala njaba 
* Warta ngenani Rawa Pening saka Pem Provinsi Jateng