Krètèk

**Krètèk** inggih punika jinis rokok ingkang mawi tembako cinampur cengkèh lan manawi dipunsumet kapireng swara *krètèk-krètèk*.

## Wedharan 
Menawi dipunkaji asal-muasal basanipun, *terminology* “rokok” sejatosipun saking basa Walanda inggih punika *“roken”* ingkang artosipun *“to smoke”* (ngedalkaken pega), ananging *terminology* “mbako” langkung caket kaliyan basa Portugis ingih punika *“tobacco”* tinimbang basa Walanda *“tobak”*. Para sejarawan sarujuk nyebat bangsa Portugis punika bangsa ingkang nepangkaken mbako wonten ing Indonésia, wondéne Walanda inggih punika bangsa ingkang nggiyatkaken tanem mbako wonten ing Jawa lan Sumatera.
    
**Rokok** inggih punika lintingan kertas ingkang ukuranipun 70 ngantos 120 mm (ndhèrèk Negara ingkang damel) kanthi dhiamèter 10 mm ingkang ngemot  ron-ron mbako ingkang sampun dipuncacah-cacah. Rokok punika saged awujud sigarét, kréték, cerutu, lintingan, ngginakaken pipa, mbako ingkang dipunserot lan mbako boten mawi pega.    

Pangertosan **Rokok Krètèk** inggih punika rokok ingkang ngginkakaken mbako asli ingkang dipuncampur kaliyan saos cengkeh lajeng bilih dipunserot badhé wonten suantenipun inggih punika *krètèk-krètèk*. Rokok krètèk bènten kaliyan rokok ingkang ngginakaken mbako damelan, salah satunggaling jinis rokok kretek ingkang misuwur inggih punika rokok ingkang nama Cerutu, jinis rokok punika ngginakaken bahan ingkang alami sedaya lajeng cara padamelipun inggih boten saged ngginakaken mesin, taksih ngginakaken asta pangrajin. Rokok cerutu punika kalebet rokok ingkang boten ngginakaken *filter* utawi saringan.

## Jinising Rokok Krètèk 
* **Sigarèt Klobot Krètèk** 
Sigarèt Klobot Kretek inggih punika rokok ingkang bungkusipun ngginakaken klobot jagung ingkang sampun garing, cara pandamelipun ugi taksih manual inggih punika nglinthig nginakaken asta. Rokok punika kathah-kathahipun dipunpanggihi wonten ing Jawa Wétan, lan dipunkonsumsi dening para sesepuh ingkang sampun kapitung *maèstro*.    

* **Sigarèt Krètèk Linting-Tangan** 
Rokok Sigarèt Krètèk Linting-Tangan punika dipuntepangkaken wonten ing Indonésia nalika taun 1913, boten bènten kaliyan Sigarèt Rokok Klobot cara pandamelanipun, ananging bungkus lan prodhuksinipun ingkang bènten wondéné Sigarèt Krètèk Linting-Tangan punika ngagem bungkus kertas lajeng dipunprodhuksi langkung kathah saperlu pikantuk bathi ingkang kathah, ananging kosok wangsulipun Sigarèt Klobot Krètèk taksih ngginakaken bungkus klobot lan dipunprodhuksi sakbektahipun. Sigarèt Krètèk Linting-Tangan ingkang boten ngginakaken *filter* utawi saring punika terus misuwur lan dados rokok ingkang paling *populèr* dipunpadosi dumugi sakniki.  

* **Sigarèt Krètèk Mesin**
Sigarèt Krètèk Mesin dipuntepangkaken wonten ing Indonésia nalika taun 1974, sigaret krètèk mesin punika inggih prodhuk rokok ingkang paling misuwur wonten ing sejarahipun *prodhuksi indhustri* krètèk. Jinis rokok  krètèk punika inggih rokok ingkang mirip kaliyan rokok saking Negara manca, pandamelanipun ugi sampun canggih ngginakaken mesin.  

## Bèntenipun rokok kètèk kaliyan rokok putih 
Miturut Banbury Report No.9, zat ingkang kaandhut wonten ing pega rokok  krètèk punika nggadhahi 5 *senyawa* wonten ing *Partikulat* ingkang boten wonten ing salebetipun rokok putih, *senyawa*nipun inggih punika *eugenol* (minyak cengkeh) lan *derivat*ipun ingkang nggadhahi *èfèk* *psikotropik*, sakpunika ingkang njalari saged nambah kiatipun *èfèk adiksi* saking ngrokok. *Eugeno* lan *derivatipun* nyaosi *èfèk terapetik* minangka *anti inflamasi* kanthi ngadhang-adhangi *sintese prostaglandin, antibakteri, topical anestesi*. Ananging menawi dipun caoskaken kanthi jangka wektu ingkang panjang lan ngagem *konsentrasi* ingkakng inggil saged ngawontenkaken *nekrosis*. 

## Rokok Krètèk lan Kaséhatan 
Ingkang dipunsebabkaken saking rokok kretek kagem kesehatan sampun kathah dipunandharkaken, inggih punika wontenipun *penyakit kronik* kadosta *kangker paru*, *bronchitis kronik, penyakit jantung coroner lan pembuluh darah*.
Dipunandharkaken wonten kathah èfèk ngrugikaken saking rokok krètèk kadosta ingkang dipunandharkaken déning *Centre for Disase Control*, antawisipun wulan maret 1984 lan Mei 1985, wontenipun 10 kasus kaliyan 2 tiyang seda ingkang dipun-*prediksi* keranten ngrokok krètèk, kanthi dipunpanggihkaken  *udema* lan *pendarahan paru* ingkang banget ngrembakanipun.

## Rujukan