Masakan Thailand

thumb|right|Kari panganan sagara ala Thai
[thumb|right|*Tom yum kung* ([tom yum urang)]]
**Masakan Thai** utawa **masakan Thailand** nyakup panganan lan ombènan sarta cara masak kas Thailand. Ciri kas masakan Thai yaiku rasa pedhes lan akèh bumbuné, nanging dipadu karo keseimbangan rasa legi, asin, kecut, lan pedhes.

Sanajan kabèh ingaran masakan Thai, ing Thailand ana patang jinis masakan laladan kang asal saka patang laladan utama: Thailand Lor, Thailand Wétan lor (masakan Isan), Thailand Tengah, lan Thailand Kidul. Saben masakan laladan olèh prebawa saka masakan Cina lan masakan nagara-nagara tanggané. Ora kaya kari kas Thailand kang migunakaké bumbon crakèn seger, kari Thailand Kidul nganggo bumbon crakèn garing kang digorèng kaya kari India. Masakan Thailand Wétan lor (Isan) kerep nganggo peresan jeruk, lan kaprabawan déning masakan Laos. Sapérangan gedhé panganan Thai kang kaloka saiki minangka adhaptasi saka masakan Cina kang diwanuhaké ing Thailand déning wong Tio Ciu kang mayoritas wong Cina-Thai. Masakan kang wiwitané asal saka Cina, umpamané: *jok*, *kwetiau rad na*, *khao kha moo* (*moo pa-loh*), *bamii* (, mi kuah), lan *khao mun gai*

Bumbu lan bumbon crakèn dianggo sajeroning kaanan seger (dudu bumbon crakèn garing). Bumbu-bumbu kang umum sajeroning masakan Thai yaiku antarané: lombok rawit, lombok abang, santen, kécap iwak (*nam pla*), jahe, bawang, brambang, godhong ketumbar, seré, trasi (*kapi*), gula jawa, lan asem jawa.

## Panganan kas Thai 
thumb|*Pad thai*
### Hidangan pambuka 
* *Tod man pla krai* (): gorèngan pasta iwak.
* *Pad Pak-boong* (): tumis kangkung.

### Sarapan 
* *Jok* (): bubur saka beras.
* *Khao Tom* (): sup sega ala Thai, isi daging babi, ayam, utawa urang.

### Hidangan tunggal 
right|thumb|*Khao mun gai* (sega ayam)
* *Khao pad* (): sega gorèng ala Thailand, bisa nganggo daging ayam, daging sapi, daging babi, urang, kepiting, klapa, lan nanas.
* *Pad thai* (): kwetiau gorèng isi daging ayam utawa panganan sagara karo bumbu nam pla.
* *Rad na* (): kwetiau lebar kang digorèng daging sapi, daging ayam, urang, utawa panganan sagara.
* *Khao pad naem* (): sega gorèng karo sosis asil fermèntasi (panganan kas Thailand Wétan lor)
* *Pad see ew* (): mi gorèng daging ayam/babi karo kécap legi kenthel (*see ew dum*) lan *nahm pla*.
* *Pad kee mao* (, *mi mabuk*): mi gorèng karo godhong kemangi thai.
* *Khao khluk kapi* (): sega gorèng trasi, dihidangaké karo babi legi lan janganan.
* *Khanom chin namya* (): mi karo bumbu kécap iwak, lan dipangan karo janganan seger.
* *Khao soi* (): mi garing kang dihidangaké ing jero sup kari ayam kang rasané legi (masakan kas Thailand Lor.)
* *Khao pad gai* (): sega gorèng ayam.
* *Khao mun gai* (): sega kang didang karo bawang, ayam godhog, lan kaldu ayam, dihidangaké karo saus cocol.
* *Gai pad grapao* (): daging ayam cincang karo bawang, lombok, lan godhong kemangi.
* *Gai pad med mamoung himaphan* (): potongan daging ayam karo kacang mete lan lombok.

### Panganan asal Thailand Tengah 
right|thumb|*Tod man pla krai*, gorèngan pasta iwak karo saus cocol.
* *Tom yam gong* (): sup kecut pedhes isi daging. Yèn isi urang ingaran *tom yam goong* (*tom yam kung*, ). Tom yam isi panganan sagara (urang, nus, lan iwak ingaran *tom yam talae* (),déné tom yam daging ayam ingaran *tom yam gai* ().
* *Gai Pad Khing* (): tumis ayam karo potongan jahé.
* *Tom kha gai* (): sup kecut pedhes isi daging ayam lan santen.
* *Sate* (): saté daging babi utawa daging ayam. Saté yaiku masakan Indonésia kang populèr minangka jajanan ing Thailand.
* *Kari abang* (*gaeng phet*, ): kari pedhes karo bumbu lombok abang garing.
* *Kari hijau* (*gaeng khiew-waan*, ): kari karo bumbu lpmbok ijo seger lan godhong kemangi thai. Daging kang dianggo bisa daging ayam utawa bakso iwakn. Kari ijo kerep dianggep kari paling pedhes ing masakan Thai.
* *Kari massaman curry* (): kari gaya India kang lumrahé digawé déning wong Islam Thai. Kari jinis iki nganggo bumbon crakèn garing kang dialusaké kaya wiji ketumbar.
* *Pad prik* (): daging sapi kang ditumis karo lombok, lan uga ingaran *neua pad prik* ()
* *Pad kraphao* (): daging babi, daging sapi, utawa daging ayam kang ditumis karo godhong kemangi thai.
* *Pad pak ruam* (): tumis manéka jinis janganan.
* *Phanaeng curry* (): kari kenthel isi daging sapi (*phanaeng nuea*, ), daging ayam, utawa daging babi. Kaya déné kari massaman, kari jinis iki uga nganggo bumbon crakèn garing kang dialusaké.
* *Tod man* (): gorèngan pasta iwak (*tod man pla krai*, ) utawa pasta urang (*tod man kung*, )
* *Boo Jah* (): gorèngan pasta kepiting dicampur daging babi, bawang, lan mrica. Panganan iki dipangan karo saus pedhes kaya saus Sri Rachaa, saus bawang pedhes legi, saus *nahm prik pao* (pasta lombok kang digorèng), utawa pasta kari abang lan irisan godhong brambang.
* *Choo-Chee Plah Ga-Pong* (): iwak saus kari choo-chee.

### Panganan asal Thailand Wétan lor 
Masakan Thailand Wétan lor mirib karo masakan Laos. Wong Isan kang manggon ing Thailand Wétan lor minangka katurunan wong Lao. Basané uga mèmper karo basa Lao.
thumb|right|*Som tam* (salad pepaya), *gai kang* (ayam panggang), lan *khao niao* (sega ketan) yaiku kombinasi kang misuwur banget.

* *Som tam* (, IPA: som ɗam) utawa ingaran sajeroning basa Lao/Isan minangka ตำมักหุ่ง (IPA: ɗam mak huŋ) yaiku salad katès parut kang ditumbuk ing cowèk lan ulekan. Ana telung variasi *som tam* kang umum: *som tam poo* () karo kepiting ireng asin, *som tam thai* () karo kacang brol, èbi, lan gula jawa, sarta *som tam plara* () saka Thailand Wétan lor, dicampur iwak gurami asin, térong putih, kécap iwak, lan kacang lanjaran.
* *Larb* (basa Lao: ລາບ, ): salad kecut kang digawé saka daging, bawang bombay, lombok, tepung beras sangrai, lan direngga nganggo godhong mint.
* *Nam tok* (): salada daging kang mèmper karo *larb*, nanging daging dipotong dawa-dawa lan ora dicincang.
* *Yam* (): jeneng umum kanggo manéka salad kang rasané kecut, antarané digawé saka sohun (*yam wun sen* ) utawa panganan sagara (*yam talae*, ).
* *Tom saep* (): sup pedhes lan kecut ala Thailand Wétan lor.
* *Gai kang* (): ayam panggang
* *Suea Rong Hai* (): daging sapi (sandung lamur) panggang
* *Khao niao* (): sebutan tmrap ketan kang didang minangka panganan pokok wong Thailand Lor lan Thailand Wétan lor.
* *Nam prik num* (): saus cocol kang digawé saka térong asem, lombok ijo, lan bawang.

### Hidangan penutup lan ombènan 
thumb|*Mo geng*, kuwé saka endhog
* *Kao niao ma muang* (): ketan lan irisan pelem mateng
* *Lod chong nam ka ti* (): mi beras mawa aroma pandhan kang dimasak karo santen.
* *Kanom tan* (): kuwé klapa.
* *Ruam mit* (): woh berangan kang dihidangaké bebarengan karo nangka, wiji sagu, lan santen.
* *Kanom chun* (): kuwé lapis ketan aroma pandhan
* *Kanom bua loy* (): bola-bola tales sajeroning santen.

## Deleng uga 
* Pratélan masakan Thai

## Rujukan 
* Joe Cummings, *Lonely Planit World Food Thailand*, 288 pages, Lonely Planit Publications, 2000, ISBN 978-1-86450-026-4
* David Thompson, *Classic Thai Cuisine*, 145 pages, Ten Speed Press, 1993, ISBN 0-89815-563-0

## Pranala njaba 
* Resep Masakan Thailand 
* 
* Humas Pamaréntah Thailand: panganan Thai sing terkenal 

## Réferènsi