open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Alas bakau

thumb|Pandangan saka ndhuwur lan ngisor banyu cedhak wit bakau

thumb|Alas Bakau ing Puerto Rico
**Alas Bakau** utawa alas mangrove ya iku alas kang ana ing rawa-rawa kang banyuné payau kang lumrahé ing garis pasisir uga kadayan pasang surut banyu laut. Alas iki urip khususé ing panggonan kang kadadéan pelempungan lan akumulasi bahan organik. Alas iki bisa urip ing teluk-teluk kang kalindung saka gempurab ombak, uga bisa urip ing kali-kali kang banyuné alon lan ana endapan lempung kang digawa saka hulu.
Ambané alas bakau ing Indonésia antarané 2,5 tekan 4,5 yuta hèktar, ya iku mangrove kang paling amba ing donya.Ngluwihi Brazil (1,3 yuta ha), Nigeria (1,1 yuta ha) lan Australia (0,97 ha). Melebihi Brazil (1,3 juta ha), Nigeria (1,1 juta ha) lan Australia (0,97 ha) (Spalding dkk, 1997 dalam Noor dkk, 1999).

Ing pérangan wétan Indonésia, ing pinggir dangkalan Sahul, alas-alas mangrove kang isih apik ana ing pasisir kulon rada lor Papua, mligi ing sekitaré Teluk Bintuni.

## Lingkungan Fisik lan Zonasi 
Jinis-jinis wit-witan alas bakau iki duwé reaksi karo variasi-variasi lingkungan fisik, mula ndadèkaké zona-zona vegetasi mirunggan Sing paling umum ya iku alas bakau urip ing dhuwur lempung kang kacampur bahan organik. Didelok saka fisik, akèh-akèh vegetasi mangrove nguripaké organ kas kanggo nahan urip.Kaya ta warna-warna wujud oyot lan klanjer uyah ing godhong. Nanging ana uga bentuk-bentuk adhaptasi fisiologis.
Wit-wit bakau (*Rhizophora* spp.), kang lumrahé urip ing zona paling njaba, ngembangaké oyot tunjang (stilt root) kanggo nahan saka terjangan ombak. Jinis-jinis api-api (*Avicennia* spp.) lan pidada (*Sonneratia* spp.) bisa nuwuhaké akar napas (*pneumatophore*) kang metu saka lempung kanggo njupuk oksigèn saka udara.

## Kasugihan Flora 
Akeh wit-witan kang bisa tinemu ing alas bakau. Nanging mung sakiwa-tengené 54 spésies saka 20 genera, anggota saka sakiwa-tengené 16 suku kang dianggep jinis mangrove sajati. Ya iku jinis-jinis kang tinemu urip mung ing alas bakau langka tinemu ing liyané.

Saka jinis-jinis iku, sakiwa-tengené 39 jinis tinemu urip ing Indonésia; ndadèkaké alas bakau ing Indonésia dadi alas bakau paling sugih ing kawasan samodra Hindia lan Pasifik. Total jinis sakabehan kang wis dingertèni, kalebu jinis mangrove melon, ya iku 202 spésies (Noor dkk, 1999).
Ing ngisor iki pratélan suku lan gènus mangrove sajati, sekalian jumlah jinisé (dimodifikasi saka Tomlinson, 1986).

### Panyusun utama 
### Panyusun minor 
thumb|200px|Paku laut, *Acrostichum aureum*.

## Gallery 

Gambar:Valapatanam2.jpg|alas bakau ing Gambia
Gambar:Apium prostratum var. filiforme2.JPG|*Apium prostatum* tuwuhan kang ana ing alas bakau
Gambar::Mangrove Forest in Kuakata Sea Beach Patuakhali Bangladesh (4).JPG|alas bakau ing pasisir kuakuta Bangladesh

## Pranala njaba 
* The story of the UNESCO Mangrove Programme
* WWF article about the mangrove biome
* East African Mangroves
* Large mangrove website
* www.mangroveboard.com  Mangrove Board
* Global Mangrove database and Information System (GLOMIS)

## Cathetan suku
Candhi Arjuna

jmpl|Candhi Arjuna
**Candhi Arjuna** inggih punika salah satunggaling kompléks candhi Hindhu tilas saking abad ke-7-8 ingkang manggén wonten Dataran dhuwur Dieng, Kabupatèn Banjarnegara, Jawa Tengah, Indonésia. Dipunbangun taun 809, Candhi Arjuna punika salah satunggal saking wolung candhi ingkang wonten ing dataran dhuwur diéng. Pitung candhi sanèsipun inggih punika Candhi Semar, Candhi Gatotkaca, Candhi Puntadéwa, Candhi Srikandi, Candhi Sembadra, Candhi Bima lan Candhi Dwarawati. Candhi Arjuna awujud candhi ingkang alasipun pasagi kanthi amba ukuran watawis 6 m². Payon candhi punika bersusun, sansaya dhuwur sansaya alit. Wonten ing témbok njawi sisih lèr, kidul lan kilèn wonten watu ingkang menjorok medal dinding, ndamel bingkai relung panggén arca.
Pérangan ngajeng bingkai relung dipunhiasi nganggé pahatan polanipun kertas témpél. Pérangan ngandhap bingkai dipunhiasi kaliyan sepasang ndas naga. Wonten ing pérangan nginggil bingkai wonten rerenggan kalamakara tanpa rahang ngandhap. Bagean témbok sisih kiwa lan tengen lawang yasan sisih lèr wonten relung panggènan arca. Témbok candhi sisih kidul, lèr lan kilén wonten relung kanggé panggènan arca. Tengahan pérangan témbok ngandhap relung wonten jaladwara (saluran air).

## Rujukan 
## Pranala jawi 
* "Kondisi Candhi Arjuna Semakin Memprihatinkan", KOMPAS, 3 Oktober 2005
* "Candhi Arjuna di Dieng Terancam Ambruk" , Media Indonésia, 8 Agustus 2005
* "Konservasi Situs Purbakala Dieng Masih Dilematis", KOMPAS, 8 September 2005
Saplak

**Saplak** iku panganan wujud jajanan kang asalé saka gaplèk ketéla pohung. Panganan iki lumrah minangka jajanan ana ing padésan ing Jawa Tengah. Ing benbayan among tani, jajanan saplak iki bebarengan karo gemblong biyasa kanggo sarapan sadurungé ngayahi gawé ing sawah.

Saplak digawé saka bahan gaplèk kang dialusaké lan dicampur karo kacang tholo banjur di kukus ing kukusan.
Pondhok pesantrèn Tebu Ireng

**Pesantren Tebu Ireng** ya iku salah siji pondok pesantrèn kang gedhé ing Jombang, Jawa Wétan. Pesantrèn iki diadegké déning Kyai Hasyim Asy'ari nalika taun 1899. Nalika iku ing taun 1899 Kyai Hasyim nembé kundur saking ngibadah haji ning Makkah, Kyai Hasyim mundhut tanahé dhalang ing dukuh Tebu Ireng kang dohé kira-kira 200mèter saka pabrik gula cukir. Kepara nyata pesantrèn Tebu Ireng wus akèh ngrubah sistem pandhidhikané. Ing Pesantrèn Tebu Ireng duwèni unit pandhidhikan cacahé lima ya iku:

# Ma'had Aly,
# MTs. Salafiyah Safi'iyah,
# SMP A.Wahid Hasyim,
# MA. Salafiyah Safi'iyah,
# SMA A.Wahid Hasyim. Periodisasi pengasuh pesantrèn Tebuireng:

# KH. Muhammad Hasyim Asy’ari: 1899 – 1947,
# KH. Abdul Wahid Hasyim: 1947 – 1950,
# KH. Abdul Karim Hasyim: 1950 – 1951,
# KH. Achmad Baidhawi: 1951 – 1952,
# KH. Abdul Kholik Hasyim: 1953 – 1965,
# KH. Muhammad Yusuf Hasyim: 1965 – 2006,
# KH. Solahuddin Wahid: 2006-nganti saiki.

## Cathetan suku
Komodho

**Komodho** (*Varanus komodoensis*) yaiku spésies kadal gedhé dhéwé sadonya kang urip ning pulo Komodo, Rinca, Flores, Gili Motang, lan Gili Dasami ing Nusa Tenggara.Biawak gedhé iki soko pendhudhuk asli Pulo Komodo mau déning sesebutan **ora**.

Komodo kagolong ning kuloworgo biawak Varanidae lan klad Toxicofera, kadhal kang gedhé dhéwé sadonyo kanthi roto-roto nduwé dowo awak minongko 2 m nganti 3 mèter. Wujud komodho kang nduwé bleger awak kang gedhé minongko tondho-tondho gigantisme pulo yaiku kaanan kang ono ning alam nggawé awak komodo dadi gedhé koyo kéwan rasekso kang urip ono ning pulo. Minongko pangowahan kang ono ning wujud awak komodo kéwan-kéwan tartemtu kang urip ning pulo ndadèkaké ora pinuwuhé kayat kéwan mamalia karnivora ning pulo kang komodho urip ugo njalari metabolisme komodo kang urip sancoyo cilik utowo bebayan/longko. Amargo awaké kang paling gedhé ning sajeroning ékosistem pulo kang didunungi, kadhal iki dadi prédhator puncak ning papan mau.

Komodo tinemu déning peneliti soko monco kulon taun 1910. Awaké kang gedhé lan ketok medeni nggawé Komodo misuwur ning kebon binatang. Habitat Komodo ning alam wis samsoyo entek amargo polahé manungso. Kaanan koyo ngono IUCN ndadèkaké Komodo dadi spésies kang arep cures. Biawak gedhé iki saiki dilindungi praturan pamarintah Indonésia lan Taman Nasional, yaiku Taman Nasional Komodo.
## Anatomi lan Morfologi 
jmpl|ki|Kulit komodo.
Ing alam bébas Komodo bisa duwé bobot kurang luwih nganti 70&nbsp;kg  Komodo kacathat minangka kadhal kang pali gedhé kang urip ing donya. Kéwan kulawarga reptil kang misuwur kejaba komodo yaiku biawak Papua (*Varanus salvadorii*). Komodo duwé buntut kang dawa déning awaké uga kulang luwih 60 wiji untu kang lancip uga dawa kurang luwih 2.5 cm..

## Anatomi dan morfologi 
Idu komodo kang asring cecampuran getih amarga untuné duwé lapisan jaringan gingiva uga jaringan kang ana bisa kacokot wektu mangan. Komodo duwé ilat kang dawa, warna kuning lan ngepang *cabang*. Kéwan siji iki duwé kaunggula bisa deleng nganti 300 m.Nanging komodo duwé kakurangan yaiku ora bisa ndeleng ing wektu mbengi amarga retina kang diduwèni komodo kapengkar saka sèl krucut. Komodo bisa mbedakake warna minangka ing wujud kang lumaku (obah) lan warna ing wujud kang ora lumaku kang ora jelas. Komodo migunkake ilat kanggo ngambu/ngerasakake stimuli, kaya ta reptil liyané, migunakaké indera vomeronasal mumpangatake organ Jacobson, salah siji kaahlian kang bisa biyantu lumaku ing wayah peteng utawa mbeng. Hewan ini tidak memiliki indra perasa di lidahnya, hanya ada sedikit ujung-ujung saraf perasa di pérangan belakang tenggorokan.

## Pranala njaba 
* Discovery of venom in monitor lizards 
* National Geographic NEWS: Virgin Birth Expected at Christmas -- By Komodo Dragon
* BBC NEWS: 'Virgin births' for giant lizards (Komodo Dragon)
* The Komodo Dragon
* Komodo Dragon Central

## Cathetan suku
Masjid Baitul Qadim Lolohan Wétan

**Masjid Agung Al-Baitul Qadim** ya iku salah sijiné masjid kang paling tuwa ing kabupatèn Jembrana, Bali, Indonésia. Al-Baitul Qadim kang artiné *omah tuwa* kang tumuju kanggo ngèlingake marang umat Islam mligi kang dumunung ana ing Bali.Masjid Agung Al-Baitul Qadim dadi masjid kang tuwa dhéwé ing tlatah bali lan adegé dibangun déning para dai lan mubalig kang teko kanggo nyebarake agama Islam ing pulau dewata.Masjid Al-baitul Qadim dumunung ana ing désa Loloan kidul, Nagara, Bali, kurang luwih pitung kilo mèter saka sagara jawa.Madeg kang di tokoi déning mubalig bugis - Makasar kang asalé saka Sulawesi wétan ing lemah kanthi amba 800m² lan bagunan masjid 400m².
## Sajarah
Ing pagembangé saka taun ing taun masjid al-baitul qodim anané mubalig kang teka saka tlatah Trengganu Malaysia uga mubalig saka Hadhramaut, Arab Saudi
Molly Dunsworth

**Molly Kathleen Dunsworth** (lair ing Halifax, Nova Scotia, 25 Mèi, 1990), iku sawijining pemeran filem Kanada. Dhèwèké dadi misuwur déné perané ing filem *Hobo with a Shotgun*, minangka paraga "Abby" karo Rutger Hauer. Dhèwèké iku anaké John Dunsworth, sawijiné aktor Kanada.
Vitamin C

150px|thumb|*struktur* kimia vitamin C
**Vitamin C** iku salah siji vitamin sing *larut* sajeroning banyu. Vitamin C diperlokaké awak kanggo nggawé *kolagén* ing jero|jéro balung, balung rawan, otot, pembuluh gètih lan ngréwangi nyerep zat wesi. Vitamin kang uga duwé jejuluk *asem askorbat* iki duwé wujud kristal putih. Vitamin C bakal luwih awèt kandhungané nalika dhapuré padhèt, yèn ing wujud larutan vitamin C bakal rikat rusak amarga *oksidasi* hawa lan *oksigèn*. Ing ngisor iki ana pirang-pirang bab kang dadi mumpangaté vitamin C. *Dosis* *konsumsi* vitamin C sing pas yaiku 75|75 miligram saben dina. *Gejalane lumrahé bisa dingeti telung sasi wiwit kekurangan vitamin C. Tandha-tandhane yaiku.
# Gusi aboh, wernane semu abang, yèn kesampluk sithik bisa marakake getihen.
# Ing kulit katon totol-totol abang utawa ing sakupenge rambut wernane semu biru.
# *Persendian* ngalami *pendarahan, aboh, katon abang lan krasa cekot-cekot.
# Angel ambekan, tensi cendhek, lan dhadha krasa lara.

## Cathetan suku
Gandos

**Gandos** iku panganan kagawé saka deplokan beras ketan kang ora alus lan dicampuri parutan klapa enom banjur digoreng. Ana ing tlatah Jawa panganan gandos biyasa kanggo sesajen ing sedekah bumi.
NICA

**NICA** utawa **Nederlandsch Indië Civil Administratie** utawa **Netherlands-Indies Civil Administration** (lit. "Papréntahan Sipil Hindhia Walanda") ya iku bala sekuthu kang duwé tugas ngontrol laladan jajahan Hindhia-Walanda sawisé Jepang nyerah tanpa syarat marang Sakuthu nalika Perang Donya II ing tanggal 14 Agustus 1945. Laladan Hindhia-Walanda saiki ana ing nagara Indonésia. NICA numpang Sakuthu nalika teka ing Indonésia sawisé rampung Perang Donya II.

## Sajarah
Sawisé kasil ngalahaké Jepang, Komando sekuthu Asia Kidul-Wétan ing Singapura ngutus pitu perwira Inggris pimpinan mayor A.G. Greenhalgh lunga menyang Indonésia. Para perwira mau teka ing ing Indonésia tanggal 8 September 1945 kanthi tugas nyinaoni lan nglapuraké kaanan ing Indonésia ngadhepi pandharatan rombongan Sakuthu.

Ing tanggal 16 September 1945 rombongan perwakilan Sakuthu ndharat ing plabuhan Tanjung Priok Jakarta nganggo kapal Cumberland. Rombongan iki kabawah Laksamana Muda W.R. Petterson. sajeroning rombongan iki mèlu uga C.H.O. Van Der Plas makili Dr. H.J. Van Mook, Kepala Nica. Sakuthu nugasaké komando mligi kanggo ngurus Indonésia kanthi jeneng Allied Forces Neherlands East Indies (AFNEI). 
Komando mligi kang dibawahi Letnan jenderal Sir Philip Christison iki duwé tugas:
# Nampa panyerahan kakuwasan.
# Mbébasaké para tawanan perang lan interniran sekuthu
# Nglucuti lan ngulihaké bala jepang
# Mulihaké kaamanan lan katertiban
# Nggolèki lan ngadili para penjahat perang.

AFNEI wiwit ndharataké pasukané ing Jakarta tanggal 29 September 1945. Pasukan iki mung ing Sumatra lan Jawa, déné ing laladan Indonésia liyané dipasrahaké marang angkatan perang Australia.
Tekané sekuthu ing Indonésia sakawit olèh atur sapala apik saka rakyat Indonésia, kaya déné tekané Jepang biyèn. Aanging sawisé diweruhi yèn tekané dikanthèni wong-wong NICA, sikap rakyat Indonésia owah dadi curiga lan malah memungsuhan. Bangsa Indonésia meruhi yèn NICA niyat arep ngadegaké manèh kakuwasané. Situasi owah dadi luwih kisruh nalika NICA maringi gaman marang tilas anggota Koninklijk Nederlands Indies Leger (KNIL). Ékan – ékan KNIL kang wis dibébasaké déning Jepang banjur gabung karo bala NICA. Ing sawatara laladan, NICA lan KNIL kang dijurung Inggris/Sakuthu nglancaraké provokasi lan téror marang para pemimpin nasional saéngga pecah pertempuran ing laladan-laladan kaya Surabaya, Sukabumi, Medan, Ambarawa, Menado lan Bandung.
East India Company

[250px|right|thumb|[Gendéra perusahaan kang duwé ''St. George's Cross ]]
**East India Company** iku sawijining PT awal Inggris. Badan usaha iki uga ditepungi mawa jeneng **East India Trading Company**, **English East India Company**, lan sawisé Pasetujon Uni (*Treaty of Union*), **British East India Company**. Badan usaha iki sajatiné diadegaké kanggo dagang karo Hindia, nanging pungkasané malah dagang karo India lan Tiongkok. Badan usaha iki digawé déning Ratu Elizabeth I tanggal 31 Dhésèmber 1600.

## Pranala njaba 
*  Library of Congress Federal Research Division Country Studies
*  History and Politics: East India Company
*  English Expansionism
*  Colonial Empires: Course lecture 
*  Nick Robins, *New Statesman*, 13 Dhésèmber 2004 "The world's first multinational"

## Uga delengen 
* Sajarah Asia Kidul
** Papréntahan Parusahaan ing India
* Imperialisme Anyar
** Imperialisme ing Asia
* Parusahaan Hindia Wétan Walanda, madeg ing taun 1602
* Parusahaan London Virginia, madeg taun 1606
* Parusahaan Hudson's Bay, dmadeg taun  1670
* Parusahaan Hindia Kulon Walanda, madeg taun  1621
* Parusahaan Hindia Wétan Prancis, madeg taun  1664
* Parusahaan Hindia Wétan Swèdhen, madeg taun  1731
* *East India Company College*
* Parusahaan Muscovy
* Parusahaan Virginia

## Cathetan suku
Lemak

**Lemak** kalebu bahan kimia kang duwé susunan senyawa kang  béda. Lemak duwé wujud ketok (visible) lan ora tampak (invisible). miturut Lopez-Jimenez kanda para peneliti ngramalke piyé keséhatan masarakat amarga 25%-70% wong kang duwé lemak luwih ing wetengé resiko mati. Akehe sumber iki saka kéwan uga wit-witan tuladhané santen lan lemak sayur.

## Cathetan suku
Samin Surosentiko

**Samin Surosentiko** (Blora, 1859-Padang, 1914) utawa kang asring karan Samin, duwé jeneng asli **Raden Kohar**, iku pelopor Ajaran Samin (Saminisme). Samin Surosentiko lair taun 1859 kanthi jeneng Raden Kohar, ing Ploso Kedhiren, Randublatung, Blora Jawa Tengah. Bapaké Raden Surowijaya utawa kang asring diarani **Samin Sepuh**. Dhèwèké ngganti jeneng dadi Samin Surosentiko amarga Samin iku jenenge wong ndesa utawa wong cilik. Samin Surosentiko isih kagolong keturunan Kyai Keti ing Rajegwesi, Bojonegoro lan Pangeran Kusumoningayu kang kuwasa ing Kabupatèn Sumoroto (saiki dadi laladan cilik ing Kabupatén Tulungagung) nalika 1802-1826. Samin Surosentika iku sing ngadekake Ajaran Samin kang asring karan Saminisme.
Meulaboh

**Meulaboh** inggih punika kitha krajan Kabupatèn Acèh Kilèn, Acèh, Indonésia. Kutha punika mapan wonten ing antawis 175&nbsp;km arah wétan-kidul kitha Banda Acèh, pulo Sumatra. Laladan meulaboh nunut wonten lebetipun Kacamatan Johan Pahlawan,sapérangan laladan Kaway XVI kaliyan Kacamatan Meureubo.Meulaboh inggih punika kondhang kanthi sebatan Kitha Pahlawan, awit kathah pahlawan-pahawan laladan Acèh ingkang asalipun saking kitha punika.

Meulaboh minangka kitha ingkang paling ageng wonten ing pesisir kidul-kilèn, ugi salah satunggaling laladan ingkang paling parah nalika katerjang tsunami.

## Cathetan suku
Cèkèr pitik (tanduran)

thumb|250px|Cèkèr pitik

**Cèkèr pitik** iku ing basa Madurané kondhang mawa jeneng rumput solo utawa cemara kipas gunung. Cèkèr pitik, dikenal bisa ngresiki getih, antipiretik (mudhunaké panas), antiracun, antikanker, lan nemostatik (ngendhegaké pendarahan), lan antiabuh .
# Infèksi saluran nafas, bronchitis, radhang paru (Pneumonia), tonsilitis utawa 50 - 100 gr, digodhog kanthi wektu 3 - 4 jam . Panganggonan ing jaba, lumataké lan tèmpèlaké ing panggonan kang poklèk.

## Cathetan sikil
Gurita

thumb|Octopus ornatus berry
**Gurita** utawa **sotong kréta** yaiku kéwan moluska saka kelas Kapalapada (sikil kéwan ana ing endhas), ordho **Asthapada** (*Octopoda*). Kéwan iki habitaté ya iku ing trumbu karang ing samodra. Gurita iku ana 289 spésies (sapratelon saka total spésies kelas Kapalapada). Lengen gurita iku struktur *hidrostat muskulèr* kang mèh kabèh saka lapisan otot ora balungé. Nanging urip gurita kang sadhéla nggawé ngèlmu kang disinaoni saka gurita ora bisa akèh.

## Klasifikasi 
* KELAS CEPHALOPODA
** Subkelas Nautiloidea: nautilus
** Subkelas Coleoidea
*** Superordo Decapodiformes: squid, cuttlefish
*** Superordo Octopodiformes
**** Ordo Vampyromorphida: Vampire Squid
**** **Ordo Octopoda**
***** Subordo Cirrata: finned deep-sea octopus
****** Familia Opisthoteuthidae: umbrella octopus
****** Familia Cirroteuthidae
****** Familia Stauroteuthidae
***** Subordo Incirrata
****** Familia Amphitretidae: telescope octopus
****** Familia Bolitaenidae: gelatinous octopus
****** Familia Octopodidae: benthic octopus
****** Familia Vitreledonellidae: Glass Octopus
****** Superfamilia Argonautoida
******* Familia Alloposidae: Seven-arm Octopus
******* Familia Argonautidae: argonauts
******* Familia Ocythoidae: Tuberculate Pelagic Octopus
******* Familia Tremoctopodidae: blanket octopus

## Rujukan 

## Pranala njaba 
* Pusat informasi pelabuhan perikanan  Gurita
* Lengan gurita membentuk sendi seperti manusia
* Majalah berita tentang gurita
* CephBase: Octopoda 
* Klasifikasi cephalopoda 
* Video gurita memakan ikan hiu  (format Quicktime)
* Giant Pacific Octopus  Gurita raksasa Samudera Pasifik
* Gurita sedang melakukan kamuflase 
* Gurita berjalan dengan dua kaki: video dan laporan penelitian 
* Why Cephalopods Change Color
2016

## Prastawa 
* Olimpiade mangsa panas ka-31
* Pekan Ulah raga Nasional XIX Bandung, Jawa Kulon

## Lair 
## Pati 
## Uga delengen 
* Abad kaping 21
Laurentia Pasaribu

**Lauren** utawi Mama Lauren, ().
Piyambakipun dados piatu dipuntilar kaliyan ibu (Anna Breche) nalika yuswa tigang wulan, nuli diboyong ramanipun (Lau Van Hooff) ingkang sadèrèngipun wonten Bèlgi maring Walanda amarga pekerjaan ramanipun ingkang dados arsitek , nanging piyambakipun ugi dipuntilar ramanipun amargi kacilakaan.
Mama Lauren kalebu kaum gypsy ingkang gadhah bakat mirunggan kanggé mangertosi bab ingkang dèrèng dipun-sumerepi. 
Kamampuan mama Lauren ingkang kados punika, dipundukung kaliyan ibu besanipun (ibu saking Mario Lorens Natakusuma), kanggo ngasah bakatipun, Mama Lauren dipuntepangaken kaliyan paranormal ingkang konhang nalika semana, yapunika Pak Rahim.
04 Oktober 1985, Putra samata wayang Lauren (Mario) kacilakaan,nuli ninggal dunya.

## Cathetan suku
Peté

**Peté** utawa mlanding nduwéni jeneng latin *Parkia speciosa*.

## Dhèskripsi 
Wit peté urip taunan. Dené dhuwuré bisa nganti tekan 20 mèter.

Wiji peté ambuné khas lan rada mirib jéngkol utawa jering. Peté bisa dipangan nalika isih seger lan bisa uga dicampur ing masakan.
thumb|250px|Peté digandhulna

Wiji peté racaké didol ombyokan karo polongé.

## Khasiat 
Peté kang lumrahé mung kanggo lalapan utawa kanggo ngancani sambel uga bisa diolah dadi tablèt multivitamin lan suplemen multiguna. Tablét multivitamin kang bahané saka peté iki bisa diombé sapa waé kalebu wong kang ora seneng ambuné peté, awit tablét iki ora mambu kaya peté nalika durung diolah.

## Asil olahan 
Peté bisa kaolah dadi warna-warna masakan.
* sambel goréng ati peté
* sambel peté
* belada teri peté
* kripik peté
* lalapan
* balado peté
* peté gorèng
* lodhèh peté
* ati pitik lan peté masak Padang

## Cathetan suku
Ippho Santosa

[thumb|360px|Ippho Santosa lan [Poppy Bunga nalika *launching* bukune Ippho, *Marketing is Bullshit*]]**Ippho Santosa** ya iku *marketer* kang kawentar ing Malaysia lan Indonésia. Ippho sinebut déning bebrayan agung minangka penulis buku-buku *mega best seller* lan *No. 1 Creative Marketer in Indonésia*.

## Kulawarga 
Ippho Santoso lair ing Kutha Pekanbaru, tanggal 30 Dhésèmber 1977 utawa 20 Muharam 1389. Wong tuwané ya iku Dwianto Sri Santosa lan Husnelly Nedvia. Bapaké saka Daerah Istimewa Yogyakarta déné ibuné saka Sumatra Kulon. Dhèwèké nduwé adhi siji lan kakang loro. Saiki Ippho omah-omah ing Batam, salah sijining kutha paling dinamis ing Asia.
* Pamicara seminar
* Entrepreneur ing babagan properti, pendhidhikan, lan musik.
* Sing ngadhegake EnterTrend.
* Mentor ing Entrepreneur University.
* Sing ngadhegake InspirAction, Entrepreneur Association (EA), lan Young Entrepreneur Academy (YEA).
* Redaktur ahli ing majalah Pengusaha, kolumnis ing majalah Marketing, majalah ESQ Nebula, lan médhia cetak liyané.

## Karya buku 
Ippho wis nulis welasan buku bisnis lan motivasi, kang wis sumebar tekan Malaysia, Singapura, Brunei, Hongkong, Koréa Kidul, Qatar, Kuwait, Australia, Jerman, Walanda, lan Amérika.
Ia telah menulis belasan buku. Ana buku kang ditulis bareng Tantowi Yahya (2006) lan Aa Gym (2005). Buku-buku liyané kang dadi *National Bestseller* lan asring dadi topik seminar ya iku:
* *Keajaiban Rezeki: Rezeki Bertambah Nasib Berubah Dalam 99 Hari Dengan Otak Kanan*
* *Percepatan Rezeki Dalam 40 Hari Dengan Otak Kanan*
* *13 Wasiat Terlarang! Dahsyat dengan Otak Kanan!*
* *Marketing is Bullshit… Meledakkan Profit dengan Otak Kanan*
* *13 Wasiat Terlarang! Dahsyat dengan Otak Kanan!* (lumebu MURI).
* *10 Jurus Terlarang! Kok Masih Mau Bersaing Cara Biyasa?*
* *Hot Marketing: Cara Paling Panas Mengorbitkan Merek (penyempurnaan dari Hot Branding).
* *Marketing with Love: Cara Paling Romantis Menggaet Pelanggan*  Siji-sijiné konsèp pemasaran ing Indonésia kang dibungkus ing carita lan ngrembaka dadi lagu lan novèl.
* *Muhammad Sebagai Pedagang: Akhirnya Terbongkar Juga Pelajaran-Pelajaran Tersembunyi dari Sang Khalifah*
* *Menyingkap Khazanah Cinta, novèl kang latare Malaysia, diadaptasi saka Marketing with Love, bareng Nurul Huda.

## Cathetan suku
Besaran

thumb|250px|Besaran
**Besaran** utawi **besar**, uga diarani **murbéi** lan **arbéi**, kalebu tuwuhan kang bisa dimanfaataké woh lan godhongé.
Nanging lumrahé godhongé luwih wigati tinimbang wohé.

Besaran nduwéni jeneng latin *Fragaria vesca*.

## Nutrisi 
Zat-zat kang ana ing besaran kang bisa migunani kanggo kaséhatan akèh cacahé.
* ènergi cacahé 37 kkal,
* protéin 0,8 gr,
* lemak 0,5 mg,
* karbohidrat 8,3 gr,
* asem folat 30 mcg,
* kalsium 28 mg,
* fosfor 27 mg,
* Fe 0,8 mg,
* vitamin A 60 SI (Ékan Internasional),
* vitamin B1 0,003 mg,
* banyu 89,9 gr.

## Khasiat 
Besaran ngandhut akèh vitamin C lan zat-zat kang migunani kanggo kaséhatan, mulané besaran nduwéni akèh khasiat.
*obat lelara kulit, kanthi cara memangan godhhong besaran kang diolah miturut kasenengané.

## Cathetan suku
Denis Diderot

thumb|Denis Diderot
**Denis Diderot** (lair 5 Oktober 1713 ing Langres - tilar donya ing 31 Juli 1784 ing Paris, Prancis) iku sawijining panulis, filsuf lan ngèlmuwan Prancis. Dhèwèké sing kapisan nulis *Encyclopédie* modèrn.
Waringin

**Waringin** (*Ficus benjamina*) ya iku wit raksasa sing isih ana ning ndunya lan sawatara jinis liya, suku ara-araan utawa Moraceae iku tuwuhan awangun uwit gedhé lan bisa uga ditandur minangka pethètan. Waringin isih kerabat karo wit Bodhi (Ficus religiosa) saka India, sing endhi Siddharta Gautama (Buda) olèh pencerahan nalika tapa ning ngisor wit iku. Wit waringin iki uwité gedhé sing kerep diarani karo wong-wong panggon kang suci lan nglindungi penduduk sakitar.

## Klasifikasi:
Kingdom: Plantae (Tumbuhan)
Subkingdom: Tracheobionta (Tumbuhan berpembuluh)
Super Divisi: Spermatophyta (Menghasilkan biji)
Divisi: Magnoliophyta (Tumbuhan berbunga)
Kelas: Magnoliopsida (berkeping dua / dikotil)
Sub Kelas: Dilleniidae
Ordo: Urticales
Famili: Moraceae (suku nangka-nangkaan)
Genus: Ficusi
Spesies: Ficus benjamina L. 
Daun: Tunggal, silang adep-adepan, lonjong, pinggrire rata, pucuk runcing, pangkal tumpul, dawane 3–6&nbsp;cm, lebar 2–4&nbsp;cm, bertangkai cendhek, pertulangan menyirip, hijau.

## Cathetan suku
Igor Stravinsky

jmpl|250px|Igor Stravinsky

## Riwayat Urip 
**Igor Srtavinsky** ya iku salah sawijiné komposer kang misuwur ing donya. Stranvinsky lair tanggal 17 Juni 1882 ing Oranienbaum (saiki Lomonosov), cedhak St. Petersburg, Ruslan. Sawisé bapakké mati, Komposer Nikolay Rimsky-Korsakoff dadi guru lan wakil bapané. Musik kang cinipta ya iku kompisisi *Firebird* kang dipentasaké tanggal 25 Juni 1910 ing Paris.

## Pranala njaba 
* Glass, Philip. 1999. "Igor Stravinsky" (*Time Magazine* profile)
* NY Times obituary by Donal Henahan, April 7, 1971
* Hazlewood, Charles. [n.d.] Discovering Music - The Firebird
* Stravinsky and the Pianola
* Multimedia Web Site  Keeping Score: Revolutions in Music: Stravinsky's *Rite of Spring*
* Stravinsky A to Z
* Simeone, Lisa, with Robert Craft and Philip Glass. *Milestones of the Millennium* (NPR show)
* van den Toorn, Pieter C. 1987. Stravinsky and the Rite of Spring
* An audio recording of Stravinsky rehearsing his “Symphonies of Wind Instruments in Memory of Debussy” in Los Angeles, 1947
* Stravinsky conducting the New Zealand Symphony Orchestra in 1961 (film)
* Stravinsky Podcast Series by Sony BMG Masterworks  

### Karya 
* Piano works performed by Alberto Cobo:
** Three Movements from Petrushka
** Sonata in F-sharp minor
** Sonata (1924)
** Tango
* Piano works performed by Felipe Martins:
** Le Sacre Du Printemps  Arr. for Piano Sala by Sam Raphling
* Three Pieces for Sala Clarinet, performed by Ted Gurch, clarinet:
* No. 1
* No. 2
* No. 3
* Les Noces performed on pianola by Rex Lawson
** The Virtuoso Pianolist 

## Cathetan suku
Sepur modèl

thumb|Sepur modèl saka mèrek Märklin mawa diorama saka mèrek Noch saka dasawarsa 1950-an
**Sepur modèl** utawa **kréta latu modèl** (krama) utawa **sepur miniatur** iku modèl sepur ing skala modèl cilik. Sepur modèl iku sajinising hobi kang yasa modèl-modèl sepur. Skala modèl iki ngamot lokomotif, wagon, trèm, ril, sinyal, dalan, gedhong, wahana liyané, figur-figur modèl, cahya lan diorama fitur-fitur alami kaya ta kali, wukir lan lebak.

Sepur modèl kang awal dhéwé diarani 'sepur karpèt' (basa Inggris *carpet railways*) lan muncul ing dasawarsa 1840-an. Sepur modèl iki diarani mangkono amarga ora mrelokaké ril kanggo ngglindhing. Sepur modèl mawa tenaga listrik wiwit muncul ing awal abad kaping 20. Nalika iku sepur-sepur modèl iki namung mèmper kanthi kasar waé karo asliné. Sepur modèl jaman saiki rupané luwih réalistis. Para sutresna sepur modèl racaké ora namung kolèksi modèl-modèl sepur waé, nanging uga nggawé layout sepur-sepuran utawa diorama kang niru lokasi utawa periode sajeroning sajarah pasepuran.

Ing Jerman ana organisasi modèl pasepuran kang nduwé jeneng NEM. Organisasi iki kang nemtokaké pamérangan jaman ing pasepuran ing taun 1968.

## Skala 
[thumb|Sepur modèl dhedhasar lokomotif (*[DR Séri 130|Ludmilla*) kang padha nanging mawa skala kang béda-béda, ya iku H0, TT lan N]]
Sepur modèl iku ana ing sawatara skala. Skala kang lumrah iku ya iku:

* Skala H0/HO utawa ukurané 1:87
* Skala TT utawa ukurané 1:120
* Skala N utawa ukurané 1:160
* Skala Z utawa ukurané 1:220

Skala H0 iku kang populèr dhéwé banjur skala N iku kang populèr nomer loro. Ing Indonésia kang populèr uga skala H0 lan N. Skala TT iku mligi populèr ing (manten) Jerman Wétan. Banjur skala Z iku mligi kang nggawé namung pabrik siji waé ya iku; Märklin.

## Pamérangan miturut jaman 
NEM utawa lembaga para kolektor sepur modèl in Jerman, ing taun 1968 nemtokaké pamérangan jaman ing sepur modèl. Pamérangan jaman iki ing basa Jerman diarani *Epoche*.
* Jaman I: 1835-1925
* Jaman II: 1925-1945
* Jaman III: 1945-1970
* Jaman IV: 1970-1990
* Jaman V: 1990-2006
* Jaman VI: 2006 lan sabanjuré

## Tenaga sepur modèl 
Sepur modèl skala cilik racaké nganggo mesin tenaga dinamo listrik. Dinamo iki akèhé nganggo setrum arus padha (DC). Nanging uga ana kang nganggo mesin arus bolak-balik (AC). Saliyané iku ing skala kang radha gedhé, uga ana kang nganggo mesin bakar jero utawa mesin uwab. Saiki kang umum nganggo sistem arus bolak-balik (AC) iku namung Märklin waé ing skala H0. Sanadyan mangkono uga akèh produsèn liya kang nggawé lokomotif kanggo sistémé Märklin.

## Sawetara mèrek produsèn sepur modèl 
* Märklin saka Jerman
* Fleischmann saka Jerman
* Roco saka Ostenrik
* Piko saka Jerman
* Hornby saka Inggris
* Rivarossi saka Italia
* Kato saka Jepang
* Rokuhan saka Jepang

## Uga delengen 
* Inglenook Sidings, sawijining cangkriman utawa *teka-teki* sepur modèl

## Réferènsi 
## Pranala njaba 
* Situs wèb ngenani sepur modèl ing Indonésia  (pranala mati diaksès tanggal 25 September 2011)
* Situs wèb adhedhasar Wordpress ngenani sepur modèl ing Indonésia
Kalsiyum

**Kalsium** (*calcium* (Ca)), iku unsur élemèn kimia, salah sawijiné logam alkalin bumi saka golongan 2 (IIa) ing tabel periodik. Kalsium iku unsur logam kang akèh dhéwé sajeroning awak manungsa lan élemèn kalima kang akèh dhéwé ing kerak Bumi. Kira-kira 99% kalsium ana ing njero jaringan keras yaiku balung lan untu. Cacahé kabutuhan kalsium dibedakaké miturut jinis kelamin lan umur. Miturut dhokter gizi, kabutuhan wong-wong Indonésia iku antarané 500-800 mg/ dina. Wektu wong kang wis tuwa lan wadon ménopause disaranke ngombé asupan kalsium 1000 mg /dina.

## Cathetan suku
Pethèt

thumb|*Leucaena leucocephala*

**Pethèt** uga diarani lamtoro, mandingan/kemlandingan utawa *petai cina*.

## Dhèskripsi 
Pethèt kalebu tuwuhan kang duwé kayu kang atos, sanajan ukurané ora pati gedhé.

Daun majemuk menyirip rangkap, sirip 3—10 pasang, kebanyakan dengan klanjer pada poros daun tepat sebelum pangkal sirip terbawah; daun penumpu kecil, segitiga. Anak daun tiap sirip 5—20 pasang, berhadapan, wujud garis memanjang, 6—16(—21) mm × 1—2(—5) mm, dengan ujung runcing dan pangkal miring (tidak sama), permukaannya berambut alus dan tepinya berjumbai.

Bunga majemuk berupa bongkol bertangkai panjang yang berkumpul dalam malai berisi 2-6 bongkol; tiap-tiap bongkol tersusun dari 100-180 kuntum bunga, membentuk bola berwarna putih atau kekuningan berdiameter 12–21&nbsp;mm, di atas tangkai sepanjang 2—5 cm. Ing Indonésia pethèt mèh waé cures sawisé kaserang ama wereng.

## Khasiat 
Pethèt bisa nambani warna-warna lelara.

## Gizi 
Saben 100 gram wiji polong pethèt utawa *Leucaena leucocephala* kang wis tuwa ngandhut zat kimia kang akèh jinisé.
* Kalori 148 kalori,
* Protein 10,6 gram,
* Lemak 0,5 gram,
* Hidrat arang 26,2 gram,
* Kalsium 155 miligram,
* fosfor 59 gram,
* Zat besi 2,2 gram,
* Vitamin A 416 SI,
* Vitamin B1 0,23 miligram
* Vitamin C 20 miligram.

Déné godhong pethèt ngandhut zat aktif kang diarani alkaloid, saponin, flavonoid, lan tanin.

Lamtoro gampang tuwuhé lan banjur ndrebala ing nagara-nagara tropis ing Asia lan Afrika; kalebu Indonésia. Tuwuhan iki duwé 3 subspésies, ya iku:
* *Leucaena leucocephala* ssp. *leucocephala*; ya iku jinis kang disebarake déning wong Spanyol. ing Jawa dikenal '*mandingan*, **lamtoro** utwa **petai cina** ‘lokal’, dhuwur wite watara 5 m lan mung cilik sarta galihe atos.
* ssp. *glabrata* (Rose) S. Zárate. Dikenal ***lamtoro gung***, kang luwih gedhé ing samubarange (wit, godhong, kembang, woh) saka lamtor biyasa, mula mau **gung**. Sarta,
* ssp. *ixtahuacana* C. E. Hughes; kang sumebar ing Meksiko lan Guatemala.

## Ama 
Tuwuhan iki ora duwé ama kang akèh, nanging mung ama kutu loncat (*Heteropsylla cubana*) kang tau ndadèkaké tuwuhan mandingan/lamtoro (dudu lamtoro gung) cures ing pira-pira panggon ing Indonésia akhit taun 1980-an.

## Cathetan suku
Mahkota dewa

thumb|200px|Woh makutha déwa
Wit **Makutha Déwa** utawa ing basa latiné (*Phaleria macrocarpa*) wisuwur kanthi mumpangat kanggo salah sijiné tuwuhan obat ing tlatah Indonésia. Wit makutha déwa asal-usulé saka tlatah Papua/Irian Jaya

Woh makutha déwa ngandut awerna jat kaya ta:
* Alkaloid, asifat detoksifikasi kanthi mumpangat kanggo ngalisake racun kang ana ing awak
* Saponin, mumpangate:
** nolak baktèri lan tolak virus
** ningkatake daya kebalé awak
** ningkatake gairah
** ngurangi kandhutan gula ing sajeroning getih
** ngurangi padheté getih
thumb|200px|Woh makutha déwa kang ana ing wit
* Flavonoid
** ngelancarake lakuné getih ing saujuré awak lan ncegah anané getih kang nyumbat ing pambuluh getih
** ngurangi kandhutan kolesterol lan ngurangi tukulé gajih ing saujuré pambuluh getih
** ngurangi tandha-tandha lelara jantung koroner
** ngandut *antiinflamasi* (antiradang)
** ngandut anti-oksidan
** mbantu ngurangi rasa lara manawa kadadéan ing paredaran getih abuh
* Polifenol
** mumpangatake kanggo anti *histamin* (antialergi)

## Dasa nama 
* Makuto Rojo
* Makuto Ratu
* Obat Déwa
* Pau (Obat Pusaka)
* *Crown of God*
* Boh Anggota Dewan
Makutha Déwa kedadeyan saka:
# Oyod
# Wit
# Pang
# Godhong
# Kembang
# Woh
# Wiji

## Rujukan 
## Pratélan pustaka 
* IPB Repository
Azrul Azwar

thumb|200px|gambar Azrul Azwar
**Prof. Dr. Azrul Azwar, MPH** (utawi asring dipunsebat **Kak Azrul**) inggih punika dhokter medhis lulusan saking Fakultas Kedhokteran Universitas Indonesia taun 1972, ingkang sapunika mengku kalungguhan Ketua Kwartir Nasional Gerakan Pramuka Indonésia. Panjenenganipun miyos tanggal 6 Juni 1945 ing Kotacane, Acèh Tenggara.

thumb|250px|gambar Kak Azrul nalika nyalami peserta PPDK Nasional 2011
## Gerakan Pramuka 
Miturut asil Musyawarah Nasional (Munas) Gerakan Pramuka 2008, Kak Azrul kapilih malih dados Ketua Kwartir Nasional periode 2008-2013.. Dhasar kawontenanipun Munas 2008 inggih punika Dudutan Musyawarah Nasional Gerakan Pramuka Tahun 2003, Nomor: 12/Munas/2003 ngéngingi Musyawarah Nasional Gerakan Pramuka 2008. Lan gadhah sesanti *Satyaku Kudarmakan Darmaku Kubaktikan* kaliyan tèma *Revitalisasi Gerakan Pramuka Mewujudkan Kaum Muda Mandiri dan Cinta Tanah Air*.
# Letjen. Sarbini Ketua Kwartir Nasional Gerakan pramuka taun 1974-1978
# Letjen. Mashudi Ketua Kwartir Nasional Gerakan Pramuka taun 1978-1993
# Letjen. Himawan Ketua Kwartir Nasional Gerakan Pramuka taun 1993-1998
# Letjen. Rivai Harahap Ketua Kwartir Nasional Gerakan Pramuka taun 1998-2003
# Prof. Dr. Azrul Azwar, MPH Ketua Kwartir Nasional Gerakan Pramuka taun 2003-sapunika

## Cathetan suku
The Future Is Wild

***The Future Is Wild*** (kerep dicekak dadi **F.I.W.**) iku sawijining acara TV awujud sérial dokumentèr weton Britania Raya kang ditayangaké kanggo kapisan ing taun 2003. Sérial iki ya iku kasil koproduksi saka Animal Planet, ORF (Ostenrik) lan ZDF (Jerman). Program TV iki nganggo CGI (citra komputer) lan nudhuhaké kamungkinan kauripan ing Bumi ing mangsa ngarep. Miniseri iki dirilis mawa sawijining buku pangiring kang ditulis déning géologis Dougal Dixon, pangripta sawatara buku ngenani antroplogi/zoologi mangsa ngarep (kaya ta *After Man: A Zoology of the Future*), lan kerjasama karo prodhuser TV sajarah ngalam John Adams.

Miniséri iki dhedhasar riset lan wawancara karo sawatara ngèlmuwan lan nudhuhaké kepriyé kauripan bisa évolusi ing mangsa ngarep manawa manungsa iku sirna. Miniséri iki cukup populèr, ing taun 2005, ana taman téma (*theme park*) dhedhasar acara iki ing Jepang. Banjur acara TV ing Discovery Channel ngenani dolanan komputer *Spore* ing taun 2008, uga diiringi karo tayangan acara iki.

## Ékosistém 
Ing acara TV iki jaman dipérang dadi telung kala lan rolas ékosistèm.
### Mangsa limang yuta taun ing ngarep 
Épisode iki nggambaraké satunggaling cara ndheleng donya sawisé jaman ès. Ing jaman iki, manuk-manuk sagara raksesa urip ing tlatah pasisiran lan lawa-lawa karnivora nguwasani langit. Ing skénario iki, lapisan ès ambané ngidul nganti tekan Paris ing belahan bumi lor lan nganti tekan Buenos Aires ing belahan bumi kidul. Alas Amazon dadi garing lan saiki namung dadi ara-ara suket waé. Ara-ara suket ing Amérika Lor dadi ara-ara samun adhem. Afrika tabrakan karo Éropa lan nutup Sagara Tengah. Sagara Tengah dadi garing lan dadi ara-ara samun uyah mawa ing kono-kéné tlaga asin. Éropa sapérangan gedhé dadi tundra beku.

;Sawetara spésies hipotésis kang dibabar
* *Babookari*
* *Ephydridae*
* *Carakiller*
* *Cryptile*
* *Deathgleaner*
* *Gannetwhale*
* *Rattleback*
* *Gryken*
* *Scrofa*
* *Shagrat*
* *Snowstalker*
* *Spink*

### Mangsa satus yuta taun ing ngarep 
Ing jaman iki, ya iku 100 yuta taun ing ngarep, akèh lemah dharatan kang kabanjiran sagara cethèk. Lemah sakiwa-tengené sagara cethèk dadi tlatah rawa-rawa payo. Gurita padha urip ing dharat lan bulus dadi gedhé banget awaké. Bawana Antarktika dadi maju menyang tlatah tropis kaya 300 yuta taun sadurungé. Saiki Antarktika dituwuhi akèh wit-witan kaya jaman mbiyèn.

### Mangsa rong atus yuta taun ing ngarep 
Donya ing 200 yuta taun ing ngarep iku lagi waé pulih saka kasirnan massal, sawisé jebluging gunung massal.

## Pranala njaba 
* Situs wèb resmi
Basa Thai

'''Basa T'hay (Thay:bภาษาไทย, *phasa thai)*''' yaiku nagarabasaning T'hay. Basa iki minangka péranganing golongan basa Tay saka golongan basa Tay Kadhay. Basa-basa Tai-Kadai dikira-kira wiwit saka kidul Cina, lan sapérangan juru basawidya wis mratélakaké kamungkinan anané gayutan karo golongan basa AwstroAsia, Awstronesiyah, utawa Sino Tibet.

Basa T'hay iku arupa basa laras lan basa analitik. Cacawur antaraning laras, tatatulis sing ruwêd, sandhangan gayutan lan swarawidya sing béda bisa agawé basa iki angèl disinaoni déning wong utamaning wong Éropa.

## Sawang uga 
Aksara T'hay

Basa T'hay Lor

Basa T'hay Kidul

## Pranala njaba 
* Thai Phrasebook
* Thai Translator 
* Kamus Inggris-Thai
* Thai Vocabulary
Arongan, Arongan Lambalek, Acèh Kulon

**Arongan** iku siji gampong sing dumunung ing kecamatan Arongan Lambalek, Kabupatèn Acèh Kulon, provinsi Acèh, Indonésia.

## Pranala njaba 
* Situs wèb Kabupatèn Acèh Kulon
Bubon, Acèh Kulon

**Bubon** iku kacamatan ing Kabupatèn Acèh Kulon, Provinsi Aceh, Indonésia.

## Pratélan gampong per Mukim 
# Mukim Gunong Panah
## Alue Bakong
## Alue Lhok
## Gunong Panah
## Kuala Pling
## Seumuleng
# Mukim Kuta Padang
## Beurawang
## Kuta Padang
## Layung
## Rambong
# Mukim Suak Pangkat
## Blang Sibeutong
## Cot Keumuneng
## Cot Lada
## Liceh
## Peulanteu
## Suak Pangkat
## Seuneubok Trap
## Ulee Blang

## Rujukan 
* Master Wewengkon Skema 456 Kabupatèn/Kutha (Kahanan Desember 2007)
Johan Pahlawan, Acèh Kulon

**Johan Pahlawan** iku kacamatan ing Kabupatèn Acèh Kulon, Provinsi Acèh, Indonésia. Ing kawasan iki kutha Meulaboh, kutha krajan lan pusat papréntahan Kabupatèn Acèh Kulon dumunung.

## Pratélan Désa/Kalurahan per Mukim 
# Mukim Ujung Kalak
## Blang Beurandang
## Drien Rampak
## Gampong Darat
## Gampong Gampa
## Kampung Belakang
## Kampung Pasir
## Kuta Padang
## Lapang
## Leuhan
## Padang Seurahet
## Panggong
## Pasar Acèh
## Rundeng
## Seuneubok
## Suak Indrapuri
## Suak Nie
## Suak Raya
## Suak Ribee
## Suak Sigadeng
## Ujong Baroh
## Ujung Kalak

## Rujukan 
* Master Wewengkon Skema 456 Kabupatèn/Kutha (Kahanan Desember 2007) 
* http://databasis.bkkbn.go.id/bk/index.php/laporan/remaja/kacamatan/11.05.01
Kaway XVI, Acèh Kulon

**Kaway XVI** iku kacamatan ing Kabupatèn Acèh Kulon, Provinsi Acèh, Indonésia.

## Pratélan gampong per Mukim 
# Mukim Babah Krueng Manggi
## Alue Lhok
## Padang Sikabu
## Sawang Teubei
# Mukim Pasi Jeumpa
## Alue On
## Blang Geunang
## Butu Jaya
## Meunasah Gantung
## Meunasah Rambot
## Muko
## Palimbungan
## Pasi Jeumpa
## Putim
## Puuk
## Tanjong Bungong
# Mukim Peureumeue
## Alue Tampak
## Beureugang
## Kampong Masjid
## Keude Aron
## Marek
## Meunasah Ara
## Meunasah Buloh
## Meunasah Rayeuk
## Padang Mancang
## Pasi Jambu
## Pasi Teungoh
## Peunia
## Simpang
## Tumpok Ladang
# Mukim Tanjong Meulaboh
## Alue Lhee
## Alue Peudeung
## Babah Meulaboh
## Blang Dalam
## Drien Caleue
## Keude Tanjong
## Meunuang Tanjong
## Pasi Ara
## Pasi Kumbang
## Pasi Meugat
## Pucok Pungkie
## Pungkie
## Tanjong Meulaboh
## Teladan
## Teupin Panah

## Rujukan 
* Master Wewengkon Skema 456 Kabupatèn/Kota (Keadaan Desember 2007) 
* http://databasis.bkkbn.go.id/bk/index.php/laporan/remaja/kecamatan/11.05.02
Meureubo, Acèh Kulon

**Meureubo** iku kacamatan ing Kabupatèn Acèh Kulon, Provinsi Acèh, Indonésia.

## Pratélan Désa/Kalurahan per Mukim 
# Mukim Meureubo
## Bakti Jaya
## Balee
## Gunong Kleng
## Langung
## Meureubo
## Paya Peunaga
## Peunaga Cut Ujong
## Peunaga Pasi
## Peunaga Rayeuk
## Pucok Reudeup
## Reudeup
## Sumber Batu
## Ujong Drien
## Ujong Tanjung
# Mukim Ranto Panyang
## Masjid Tuha
## Buloh
## Pasi Acèh Baroh
## Pasi Acèh Tunong
## Pasi Masjid
## Pasi Pinang
## Paya Baro Ranto P
## Pulo Teungoh Ranto P
## Ranto Panyang Kulon
## Ranto Panyang Timur
## Ranub Dong
## Ujong Tanoh Darat

## Rujukan 
* Master Wewengkon Skema 456 Kabupatèn/Kutha (Kahanan Desember 2007)
Pantai Ceureumen, Acèh Kulon

**Pasisir Ceureumen** iku kacamatan ing Kabupatèn Acèh Kulon, Provinsi Acèh, Indonésia.

## Pratélan gampong per Mukim 
# Mukim Gunong Meuh
## Babah Krueng Tep Lep
## Berdikari
## Gunong Tarok
## Keude Suak Awe
## Krueng Beukah
## Lhok Guci
## Lhok Sari
## Sawang Rambot
## Suak Awe
## Tegal Sari
# Mukim Lango
## Canggei
## Lango
## Lawet
## Sikundo
# Mukim Manjeng
## Jambak
## Keutambang
## Manjeng
## Pasisir Ceureumen
## Pulo Teungoh Manyang
# Mukim Meunuang Kinco
## Alue Keumang
## Babah Iseung
## Babah Lueng
## Meunuang Kinco
## Seumantok
## Seumara

## Rujukan 
* Master Wewengkon Skema 456 Kabupatèn/Kutha (Kahanan Desember 2007)
Panton Reu, Acèh Kulon

**Panton Reu** iku kacamatan ing Kabupatèn Acèh Kulon, Provinsi Acèh, Indonésia. Pusat pamaréntahané dumunung ing Meutulang.

## Pratélan gampong 
# Antong
# Babah Krueng Manggie
# Baro Paya
# Blang Balee
# Blang Teungoh
# Cot Manggie
# Gampong Baro
# Gunung Mata Ie
# Kuala Manye
# Lek Lek
# Manggie 
# Meutulang 
# Mugo Cut 
# Mugo Rayeuk
# Paya Baro Meuko
# Sibintang 
# Tamping 
# Tuwi Buya
# Ujong Raja

## Rujukan 
* http://tnp.kpu.go.id/tab2009/index/11/92/1105/110512.html
* http://databasis.bkkbn.go.id/bk/index.php/laporan/remaja/kecamatan/11.05.12
Samatiga, Acèh Kulon

**Samatiga** iku kacamatan ing Kabupatèn Acèh Kulon, Provinsi Acèh, Indonésia.

## Pratélan gampong per Mukim 
# Mukim Krueng Tinggai
## Keureuseng
## Krueng Tinggai
## Leubok
## Pange
# Mukim Lhok Bubon
## Gampong Cot
## Lhok Bubon
## Suak Geudeubang
## Suak Pandan
## Suak Pasisir Breuh
## Suak Seuke
## Suak Seumaseh
# Mukim Masjid Baro
## Cot Amuen
## Deah
## Leuken
## Masjid Baro
# Mukim Masjid Tuha
## Cot Darat
## Cot Pluh
## Cot Seumeureung
## Cot Masjid
## Paya Lumpat
## Suak Timah
# Mukim Meuneumbok
## Cot Lampise
## Gampong Ladang
## Pinem
## Rangkileh
## Reusak
## Ujong Nga
# Mukim Pasie
## Alue Raya
## Cot Seulamat
## Gampong Teungoh
## Kuala Bubon
## Pucok Lueng

## Rujukan 
* Master Wewengkon Skema 456 Kabupatèn/Kutha (Kahanan Desember 2007)
Sungai Mas, Acèh Kulon

**Sungai Mas** iku kacamatan ing Kabupatèn Acèh Kulon, Provinsi Acèh, Indonésia.

## Daftar Désa/Kalurahan per Mukim 
# Mukim Darul Ihsan
## Gaseu
## Gleng
## Gunong Buloh
## Lubok Beutong
## Lueng Baro
## Pungki
## Ramitie
## Sipot
## Tanoh Mirah
# Mukim Tungkop
## Drien Sibak
## Geudong
## Kajeung
## Lancong
## Sakuy
## Sarah Perlak
## Tungkop
## Tutut
## Tuwi Saya

## Rujukan 
* Master Wewengkon Skema 456 Kabupatèn/Kutha (Kahanan Desember 2007) 
* DataBasis Online Bina Keluarga BKKBN
Woyla, Acèh Kulon

**Woyla** iku kacamatan ing Kabupatèn Acèh Kulon, Provinsi Acèh, Indonésia.

## Pratélan Désa/Kalurahan per Mukim 
# Mukim Cot Murong
## Cot Lagan Bubon
## Cot Murong
## Glee Siblah
## Suak Trieng
# Mukim Keuleumbah
## Alue Panyang
## Alue Sundak
## Bakat
## Cot Keumudai
## Cot Situah
## Jawa
## Jawi
## Keuleumbah
## Panton
## Pasi Birah
## Pulo Ie
## Seu**Teks tebal**mantok
## Teumarom
[thumb|300px|Jalur kereta api dekat [Blang Me, Woyla, Acèh Kulon|Blang Me (1890-1920)]]
# Mukim Kuala Bhee
## Alue Blang
## Alue Sikaya
## Aron Baroh
## Aron Tunong
## Blang Me
## Darul Huda
## Drien Mangko
## Lindhu Raya
## Gunong Rambong
## Gunung Hampa
## Ie Itam Baroh
## Ie Itam Tunong
## Kuala Bhee
## Lueng Buloh
## Lueng Tanoh Tho
## Lueng Teungku Yah
## Lung Jawa
## Padang Jawa
## Pasi Acèh
## Pasi Ara Kuala Batee
## Pasi Lunak
## Pasi Pandan
## Paya Dua
## Paya Luah
## Ranto Panyang
## Tingkeum Panyang

## Rujukan 
* Master Wewengkon Skema 456 Kabupatèn/Kutha (Kahanan Desember 2007) 
* http://databasis.bkkbn.go.id/bk/index.php/laporan/remaja/kecamatan/11.05.04
Woyla Kulon, Acèh Kulon

**Woyla Kulon** iku kacamatan ing Kabupatèn Acèh Kulon, Provinsi Acèh, Indonésia.

## Pratélan gampong per Mukim 
# Mukim Bakat
## Alue Keumuning
## Ie Sayang
## Karak
## Mon Pasong
## Pasi Jeut
## Pasi Mali
## Pasi Panah
## Simpang Keumaron
## Ule Pulo
# Mukim Lhok Malee
## Alue Leuhop
## Alue Permen
## Blang Cot Mameh
## Blang Cot Rubek
## Blang Luah LM
## Cot Lagan LM
## Cot Rambong
## Kulam Kaju
## Lhok Malee
## Lubuk Pasi Ara
## Lueng Baro
## Napai
## Pasi Malee
## Peuleukueng
## Ulei Pasi Ara

## Rujukan 
* Master Wewengkon Skema 456 Kabupatèn/Kutha (Kahanan Desember 2007) 
* http://databasis.bkkbn.go.id/bk/index.php/laporan/remaja/kecamatan/11.05.10
Woyla Wétan, Acèh Kulon

**Woyla Wétan** iku kacamatan ing Kabupatèn Acèh Kulon, Provinsi Acèh, Indonésia.

## Pratélan gampong per Mukim 
# Mukim Krueng Bhee
## Alue Kuyun
## Alue Meuganda
## Alue Seuralen
## Blang Dalam
## Blang Luah
## Blang Makmu
## Bukit Meugajah
## Gampong Baro
## Gunong Payang
## Rambong Pinto
## Seuneubok Dalam
## Teumiket Ranom
## Tuwi Empek
# Mukim Woyla Tunong
## Alue Bilie
## Alue Empek
## Cot Punti
## Gampong Baro
## Gayo Meugendéran
## Kubu Capang
## Lubuk Panyang
## Pasi Aara
## Pasi Janeng
## Paya Baro
## Rambong
## Seuradek
## Tangkeh

## Rujukan 
* Master Wewengkon Skema 456 Kabupatèn/Kutha (Kahanan Desember 2007) 
* http://databasis.bkkbn.go.id/bk/index.php/laporan/remaja/kecamatan/11.05.11