open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Lobio

**Lobio** (      ) minangka panganan tradisional Georgia  saka macem-macem jinis kacang-kacangan sing wis disiapake (dimasak utawa diresiki), ngemot ketumbar, kenari, bawang putih lan bawang . Ana macem-macem jinis lobio, panas lan adhem. 

## Rujukan
Tembung inggih lan injih

'*Tembung *inggih'''* iku asalé saka tembung Kawi utawa tembung Jawa Kuna *inggi* kang tegesé "ya" utawa "iya". Tembung Jawa Kuna *inggi* (tanpa pungkasan *h* (/h/))) kang banjur dadi *inggih* (mawa pungkasan *h* (/h/) ing basa Jawa saiki mangkono kuwi ora jeneng aèng jalaran ana tunggalé, kaya ta *gaja* dadi *gajah* "gajah", *dasi* dadi *dasih* "batur wadon", lan *wari* dadi *warih* "banyu".

Tembung *inggih* ing basa Jawa saiki kalebu éwoning tembung krama, ya iku kanggo ngramakaké tembung *iya* (ngoko). Ing basa padinan tembung iki asring dicekak dadi *nggih*, malah ing papan tartamtu, upamané ing wilayah Dhaérah Istiméwa Ngayogyakarta, tembung *inggih* sok diucapaké *injih*/injih/ utawa asring dicekak dadi *njih*/njih/ déning masarakat kono. 

## Pakecapan 
Basa Jawa iku darbèké masarakat Jawa. Mesthi waé kang nemtokaké utawa mekar tumangkaré basa Jawa iya masarakat Jawa. Sanajan ing sajroné basa iku ana anasir kang satemené (yèn dinalar) luput, ananging yèn kabéh warganing masarakat wis gelem nganggo lan nganggep bener, bab iku wis ora ana pakéwuhé. Contoné, ing basa Jawa Kuna ana tetembungan *tan pamangan, tan panginum,* lan *tan panolih*. Tetembungan iki ing basa Jawa saiki dadi *tanpa mangan, tanpa nginum (tanpa ngombé), tanpa nolèh*. Ing kéné, cetha tetembungan *tanpa mangan* lan sapituruté iku yèn digathukaké utawa dijèjèraké karo tetembungan ing basa Jawa Kuna kang dadi sumberé katon gèsèh pedhotané. Sanajan tetembungan *tanpa mangan* lan sapituruté iku bisa diarani luput anggoné medhot, éwa semono kabèh warganing masarakat Jawa wis gelem nganggo lan nganggep tetembungan mau bener. Mulané, tumekané saiki tetembungan *tanpa mangan* lan sapituruté iku kelumrah dinggo ing basa Jawa jalaran dianggep wis bener.

Béda karo tetembungan *tanpa mangan* lan sapituruté (sanajan luput nanging wis dianggep bener déning kabèh warganing masarakat), pangucapé tembung *inggih* dadi *injih*/injih/ iku mung winates ing masarakat tartamtu lan durung kaprah tumrap sadhéngah warganing masarakat Jawa (masarakat Jawa iku ora mung winates kang dumunung ing Ngayogyakarta, nanging uga nyakup warganing masarakat Jawa kang dumunung ing Jawa Tengah, Jawa Wétan, lan papan liyané). Kanthi mangkono, pakecapan *inggih*/inggih/ dadi *injih''/injih/ iku kalebu éwoning pakecapan engon-engonan. Mulané, pakecapan mangkono iku beciké ora dinggo ing basa resmi, kayata sesorah, giyaran radhio, lan sapituruté.

## Uga delengen 
* Tembung mriki lan ngriki
* Tembung nimbali lan ngaturi
* Tembung nindita lan anindita
* Tembung nyaosi lan maringi
* Tembung suwargi lan almarhum

## Kapustakan 
* 
* 
* 
* 

## Pranala jaba 
* Bausastra: Jarwa Kawi, Padmasusastra, 1903, #11.
A thoké

[jmpl| Thuket chin thouk, salad [Pelem|mangga ijo sing difermentasi karo bawang, lombok, kacang panggang, wijen lan minyak kacang ]]
[jmpl| Salad tahu Shan kaya sing disedhiyakake ing [Yangon, Myanmar ]]
**Salad Burma**, diterjemahake minangka ***athoke***, ***thohk*** utawa ***thouk***, minangka bagean saka masakan Burma . Salad kalebu sega, mie, kentang, jahe, tomat, jeruk purut, kacang panjang, lahpet (godhong teh acar), lan salad ngapi (tempel iwak). Dheweke misuwur minangka panganan cepat saji ing kutha-kutha Burma. Salad mi mie kalebu mie gandum utawa mi beras. Godhong teh fermentasi lan jahe jeruk minangka loro masakan klasik.  

## Rujukan
Chả giò

**Chả giò** ( Vietnamese:   ), uga dikenal minangka **nem rán** (gulungan semi goreng), minangka sajian sing populer ing masakan Vietnam lan biasane dadi panganan pembuka ing Eropa lan Amerika Utara, ing kana ana diaspora Vietnam gedhe . Yaiku daging sing diobong, biasane daging babi, dibungkus ing kertas beras lan digoreng.   

## Rujukan
Burgoo

**Burgoo** minangka godhogan pedhes, padha karo godhogan Irlandia utawa Mulligan, asring disajeni nganggo roti jagung utawa muffin jagung . Iki asring disiapake kanthi komunal minangka pakumpulan sosial. Iki misuwur minangka basis kanggo penggalangan dana sipil ing Amerika Midwest lan Kidul . 

## Etimologi 
Istilah kasebut asale durung mesthi, bisa uga saka Welsh.  Biasane, burgoo nuduhake bubur oatmeal sing dipangan pelaut.  Ing Angkatan Darat Inggris, burgoo nyebut panganan sing digawe saka jatah standar panganan biskuit keras lan daging sapi jagung kalengan.  

## Rujukan
Blue Cat Blues

***Blue Cat Blues*** yaiku sawiji èpisode kartun animasi *Tom and Jerry* taun 1956 lan ditulis, disutradarani lan diprodhuksi déning William Hanna lan Joseph Barbera; èpisode iki dibabar déning Metro-Goldwyn-Mayer ing tanggal 16 Novèmber 1956 ing CinemaScope lan sing kèri dhéwé diprodhuksi nganggo Western Electric Sound System.

Ora kaya lumrahé èpisode kartun *Tom and Jerry*, Jerry "ngomong" suwi lan dawa liwat batiné.

## Dalan carita 
Tom katon lungguh ing rèl sepur, nunggu sepur tumuju dhèwèké supaya bisa nglakoni nglalu, nalika Jerry sesambat marang kahanan kancané iku lan ngéling-éling kepriyé Tom bisa nganti tekan ing kana.

Jerry nyritakaké menawa dhèwèké lan Tom iku kanca kang paling apik, sadurungé Tom kesengsem marang kucing putih kang ayu sing wiwitané katon kaya mbales pangrasané, sadurung ninggalaké dhèwèké marang Butch (ora kaya èpisode liyané, Butch ing èpisode iki sugih), ngatonaké yen kucing putih iku dadi *gold digger* kaya sing wis dibedhèk Jerry.

Sanadyan Jerry protès, Tom terus nyoba anggayuh tresnané manèh ananing terus dikalahaké déning Butch, lan pungkasané yaiku Tom mèh klelep ing kalèn. Tom dislametaké déning Jerry, nanging tambah luwih déprèsi nalika Butch lan kucing putih liwat numpak mobil bebarengan nganggo tetenger "*JUST MARRIED*" ing buri mobil.

Nalika *flashback*-é rampung, Jerry ngambungi poto pacaré sadurung dhèwèké liwat tur nikah karo tikus sing sugih; lara ati, Jerry mèlu gabung karo Tom ing rèl lan saya suwi pluwit sepur dadi keprungu nalika kartunné alon-alon ngilang, ninggali nasibé wong loro iku ora temtu.

## Kasedhiyan 
* LaserDisc: *The Art of Tom & Jerry* Vol. 2, Disc Four
* VHS: *Tom and Jerry: Festival of Fun*
* DVD:
**''Tom and Jerry's Greatest Chases* Vol. 3
** *Tom and Jerry Spotlight Collection* Vol. 1, Disc Two
** *Tom and Jerry: The Classic Collection* Vol. 4, Disc Two (Vol. 8 ing Éropah lan Ostrali)
** *Tom and Jerry: No Mice Allowed!*
*iTunes:
***Tom & Jerry and Friends* Vol. 1
***Tom and Jerry* Vol. 1
***Tom and Jerry: Wild Cats and Traps*
Saliyané iku, *soundtrack*-é resmi dibabar ing album *Tom and Jerry & Tex Avery Too!* minangka nomer 04.

## Panriman 
### Tanggepan juru kritik 
Ing *Cartoon Carnival: A Critical Guide to Best Cartoons*, juru tulis Michael Samerdyke ngomong, "*Blue Cat Blues* iku ngutang banget marang Tex Avery kanggo guyonané." *Video Movie Guide: 1995* nyebutaké yen èpisodené iku, "antawising adicara *Tom & Jerry* kang paling ala".

### Warisan 
Èpisode iki asring dianggep kartun *Tom and Jerry* paling surem amarga isi lan pungkasané.

Saliyané iku, èpisode iki asring dianggep minangka èpisode pungkasan; iki klèru, nanging èpisode final sing diprodhuksi Metro-Goldwyn-Mayer yaiku *Tot Watchers* lan sakabèhé èpisode final yaiku *Purr-Chance to Dream'' (diprodhuksi déning Chuck Jones ing Sib Tower 12).

## Cathetan 
## Rujukan 
## Pranala jaba
* 
*
Baati

**Baati** ( Rajasthani    ) yaiku roti sing tanpa ragi mateng Saka pirang-pirang wilayah Rajasthan,  lan ing sawetara wilayah Madhya Pradesh  lan negara-negara Gujarat ing India . Iki umure dawa lan kandungan gizi sing akeh , lan, ing wilayah ara-ara samun, kanggo jumlah banyu minimal sing dibutuhake kanggo nyiyapake. Baati umume dipangan nganggo dal, mula uga diarani dal baati . Ing sawetara wilayah, utamane Madhya Pradesh, iki uga dipasang karo mash aubergine panggang sing diarani bharta . Baati uga ana gandheng cenenge karo litti (masakan), populer ing Uttar Pradesh wétan ( Varanasi ) lan Bihar kulon. Kentang *litti*, tomat lan aubergine panggang). 

## Rujukan
Dopiaza

**Dopiaza** (tegese "loro bawang") minangka jeneng sajian adhedhasar bawang . Wis disiapake nganggo bawang,  dimasak ing rempah-rempah lan kari  lan minangka hiasan. Bawang ditambahake ing rong tahap sajrone masak, mula jenenge. Iki biasane ngemot daging, biasane daging sapi, pitik, wedhus,  daging babi, utawa urang ; nanging, bisa uga disiapake kanthi gaya vegetarian .
Sopa paraguaya

jmpl|300x300px| Sopa Paraguaya
**Sopa paraguaya** utawa **sup Paraguayan** minangka panganan tradisional ing Paraguay, Lor-Wétan Argentina lan wilayah Brasil cedhak tapel wates Paraguayan. (Minangka zona sing cedhak karo tapel wates Paraná, Santa Catarina, sawetara bagean saka Rio Grande do Sul lan Mato Grosso do Sul ). Secara harfiah tegese "sup Paraguayan" (sopa paraguaya), padha karo roti jagung, glepung jagung, keju lan susu utawa whey minangka bahan umum. Iki minangka kue spons sing akeh kandungan kalori lan protein. 

## Referensi
Labskaus

jmpl|Labskaus gaya Hamburg nganggo endhog goreng, gherkin, lan gulung
**Labskaus** ( pra=| Babagan swara iki  ) (uga dieja *Lapskaus* ) minangka spesialisasi kuliner saka Jerman sisih lor lan mligine saka kutha Bremen, Hamburg, lan Lübeck . Bahan utama yaiku daging asin utawa daging sapi kornet, kentang, lan bawang . Sawetara resep nyelehake bit, acar, utawa uga herring, déné liyane duwe bahan kasebut minangka pesen sisih.
Mamón

***Mamón** minangka kuwe* sifon utawa spons tradisional Filipina, biasane dipanggang nganggo cetakan kaya kuwe mangkok sing khas. Ing wilayah Visayas, *mamon* uga dikenal minangka ***torta mamón*** utawa ***torta*** .   Varian *mamon* kalebu versi kaya roti sing luwih gedhe sing diarani ***taisan***, versi sing digulung diarani ***pianoono***, lan ladyfingers sing dikenal minangka ***broas*** . *Mamón* uga duwe rong jinis sing beda-beda sing biasane nggunakake bahan-bahan sing padha, kayata ***mamon tostado*** kaya ***cookie*** lan ***mamo puto kukus*** .  

## Pustaka
Tlayuda

ka|jmpl| *Tlayuda con falda*, tlayuda dilipat dadi loro lan diiseni steak rok panggang
**Tlayuda** (   ), kadhangkala ditulis nganggo **clayuda**,  minangka panganan gawenan tangan ing masakan tradisional Oaxacan, kalebu tortilla sing amba, lancip, renyah, dipanggang utawa dipanggang sawi-wiji  ditutupi panyebaran kacang-kacangan refried, *asiento* ( daging babi sing durung *diatasi* lard ), salad utawa Gobis, alpukat, daging (biasane pitik abon, tenderloin daging sapi utawa daging babi), keju Oaxaca, lan salsa .  

*Antojito sing* populer, tlayuda asale saka negara Oaxaca . Iki dianggep minangka ikon ing masakan lokal, lan bisa ditemokake mligine ing sekitar Kutha Oaxaca .  Tlayudas uga kasedhiya ing tlatah tengah-tengah Meksiko, kayata Mexico City, Puebla, utawa Guadalajara.  

## Pustaka
Ataksia

**Ataksia** (basa Inggris: ataxia) ya kuwi lelara degeneratif kang manggon ing sistem saraf. Manéka perkara disebabaké karusakan ing utek cilik, bagéan utek kang tanggung jawab kanggo ngoordinasi gerak. Lelara iki bisa nyerang sapa wae, wiwit bocah nganti wong tuwa. Lelara iki kalebu lelara neurologis lan mènèhi pegaruh ing kauripan panandhang nglakoni kagiyatan saben dinané kayata mlaku-mlaku, micara lan migunakaké keterampilan motorik alus.

## Pratandha 
Pratandha ananing lelara ataksia kaya ta:

* Ora bisa lumaku kanthi stabil lan gampang tiba.
* Angel nglakoni kagiyatan kang migunakaké otot kayata mangan, nulis lan liya-liyané.
* Angèl ngolu
* Angèl micara
* Gerak mripat ora normal.

## Dhiagnosis 
Cara ndhiagnosis pawongan supaya mangerteni yèn kena ataksia ya kuwi:

* Elektromiogram (EMG), kanggo ngukur aktivitas listrik sèl-sèl otot.
* Studi penghantaran saraf, kanggo ngukur kacepetan saraf meneruskan rangsanan.
* Elektrokardiogram (EKG), kanggo mènèhi grafik altifitas listrik utawa pola denyut jantung.
* Ekokardiogram kanggo ngrekam posisi lan gerak otot jantung.
* Magnitec resonance imaging (MRI) utawa computed tomography (CT) scan sing agawé pancitraan utek lan syaraf balung mburi.
* Spinal tap kanggo ngevaluasi cuwèran serebrospinal.
* Pamreksanan getih lan uyuh kanggo mangertèni kadhar glukosa mundhak.
* Pamrèksanan gènètik kanggo ngidhentifikasi gèn sing ndayani.
* Lumbar puncture ya kuwi tumindakan medhis kang dilakokaké kanthi ngelbokaké jarum ing bagéan jero lumbar saka geger kanggo njupuk sampel cuwèran cerebrospinal sing bakal diuji ing laboratorium.

## Tamba 
Manéka metodhe nambani lelara iki ya kuwi:

* Fisioterapi ya kuwi terapi kang ancasé kanggo mbalèkaké kaseimbangan awak uga kakuwatan sarta flèksibilitas otot
* Terapi wicara minangka terapi sing ancasé kanggo mbiyantu panandhang supaya micara kanthi normal, uga mbiyantu panandhang bisa ngolu panganan manèh.
* Terapi okupasi minangka terapi sing ancasé supaya nglakoni kauripan sadin-dina kaya padatan.
* Alat bantu sing ancasé uga mbiyantu kaya ta: kursi rodha, teken, nganto kacamata kang mligi.
* Obat-obatan Obat sing diwènèhaké ancasé kanggo ngenthengaké pratandha kang dilakoni kayata paracetamol lan ibuprofen (kanggo gawé reda nyeri), gabapentin lan amitriptilin (kanggo gawé reda nyeri saraf), tizanidine (kanggo gawé reda kram otot).

## Nyegah 
Cara nyegah lelara ataksia kanthi genetik saka wong tuwa menyang anak durung ditemokaké carané. Ananging cara nyegah lelara iki kaya dénéi:

* Ngtrapaké pola urip sehat.
* Ora ngonsumsi obat-obatan kang duwé èfèk samping mbebayani.
* Njaga awak supaya ora tiba utawa ora ngalami kacilakan kang njedulaké ataksia.

## Kapustakan
Buñuélo

A ***buñuelo*** (   ; Utawa diarani ***bimuelo***, ***birmuelo***, ***bermuelo***, ***burmuelo***, utawa ***bonuelo*** ;     , IPA:   ) yaiku fritter adonan goreng sing ditemokake ing Eropa Barat Kidul, Amerika Latin, lan bagean-bagean ing Afrika lan Asia . Iki minangka cemilan populer ing Argentina, Belize, Bolivia, Kolombia, Cuba, Ekuador, El Salvador, Yunani, Guam, Guatemala, India, Italia, Israel, Meksiko, Nicaragua, Panama, Filipina, Puerto Rico, Spanyol, Turki, Uruguay, lan Venezuela . Cara tradisional disiapake ing Natal, Ramadhan, lan ing antarane wong-wong Yahudi Sephardic ing Hanukkah . Biasane bakal diiseni utawa nambah topping. Ing masakan Meksiko, asring disajikan nganggo sirup sing digawe saka piloncillo .  

Buñuelos sepisanan dingerteni dikonsumsi ing antarane populasi Morisco Spanyol. Biasane kalebu adonan ragi sing adhedhasar gandum, asring dibumboni karo anise, sing digulung tipis, dipotong utawa dibentuk dadi siji-sijine, banjur digoreng lan dirampungake nganggo topping sing legi. Buñuelos bisa uga diisi karo macem-macem, isen manis utawa gurih. Dheweke bisa bunder kanthi bentuk bal utawa bentuk disk. Ing Amerika Latin, buñuelos katon minangka simbol kabegjan.  

## Rujukan
Tagine malsouka

**Malsouqa** (uga malsouka - Tunisian Arabic    ) yaiku panganan Tunisia sing digawe saka adonan filo, diiseni isi gurih.  

Jeneng Arab asale saka لصق (lasaqa) sing artine "tetep", nuduhake proses masak njupuk bal adonan mentah lan nemplek ing wajan sing dipanasake kanggo nggawe lembaran filo sing dilapis.  Jeneng *Malsouqa* bisa nuduhake babgan pastry lan sajian. 

## Referensi
Mămăligă

jmpl|Mămăligă
**Mămăligă** ( Romanian pronunciation:     pra=| Babagan swara iki  ;) yaiku bubur sing digawe saka glepung jagung kuning, tradisional ing Rumania . Nyepakake sajian tradisional uga diterusake dening Polen saka L'viv sing kulawargane dipanggoni maneh ing Wilayah sing Wis Dipulih sawise Perang Dunia II . Ing Italia, Switserlan, Slowén, lan Kroasia, panganan iki dimangerteni minangka polenta .

## Referensi
Lomo a lo pobré

**Lomo a lo pobre**, **bistec a lo pobre** utawa **bife a lo pobre** minangka panganan saka Chili lan Perú . Bahan-bahan umum kanggo persiapan kasebut yaiku tenderloin daging sapi ( *lomo* Spanyol) sing diiseni siji utawa luwih endhog goreng lan kentang goreng . Bahan-bahan sing mbedakake kalorone yaiku bawang goreng, disedhiyakake ing Chili, lan beras lan gedhang goreng.   Beda karo steak lan endhog, *lomo a lo pobre* dipangan minangka nedha awan utawa nedha wengi. 

## Pustaka
Cin Mleng

jmpl|280x280px|Cin Mleng.
**Cin Mleng** utawa **Nok Nik** ya iku salah siji kagunan kang asalé saka Kalurahan Kauman Kidul, Kacamatan Sidareja, Kutha Salatiga. Ing jaman biyèn, kesenian iki digunakaké kanggo nglawan penjajah mliginé Walanda. Kesenian iki wujudé mèh padha karo Ludruk kang asalé saka Surabaya, Kethoprak saka Yogyakarta lan Surakarta, lan Lénong saka Jakarta. Kesenian iki umumé nyritakaké bab kahanan sosial kang ana ing jaman kasebut.

## Sajarah 
Ing jaman penjajahan Walanda, Cin Mleng digunakaké kanggo nglawan para penjajah kanthi cara nyritakaké kahanan sosial masarakat ing jaman semana lan ngandharaké dhawuh kanggo nglawan penjajah.

Dasanama Nok Nik diwènèhaké déning masarakat amarga ing kesenian iki mesthi ana paraga noni Walanda. Ananging, ing pasugatan kasebut noni Walanda diparagakaké déning priya, supaya ora dicurigai minangka alat propagandha déning pamarèntah Walanda. Bab kasebut uga ditindakaké minangka upaya masarakat supaya oleh idin saka Walanda kanggo mentasaké kesenian Nok Nik ing désa-désa. Cin Mleng wiwit arang dipentasaké nalika jaman Orde Baru, amarga ana salah sawijining grup kesenian kang dicurigai ngenut paham Kumunismé, saéngga masarakat wedi yèn arep méntasaké Nok Nik utawa Cin Mleng. Ing jaman saiki kesenian Cin Mleng wis meh sirna, amung dipentasaké menawa ana acara-acara tinamtu. Senadyan ta kaya mangkono, uga ora ana upaya saka para seniman ing Salatiga minangka dhaérah asal Cin Mleng kanggo nglestarèkaké kesenian iki.

Yèn krungu jeneng Cin Mleng, masarakat mesthi mikir yèn kesenian iki ana sambet rapeté karo Tionghoa. Nanging, menawa dideleng seka sejarahé, jeneng Cin Mleng dijupuk saka swara jin-jin pleng kang diasilaké déning swara jédhor kang digunakaké ing pasugatan iki. Saengga, menawa ditlusur kesenian iki sajané luwih akeh gayutané karo budaya Wétan Tengah.

## Bebakal Kesenian 
Kesenian iki biasané isiné pacelathon bab kahanan sosial masarakat ing jaman semana, para paraga uga ngajak wong kang ndeleng kanggo mèlu interaksi ing pasugatan kasebut. Saliyané diiringi jédhor, pasugatan iki uga diiringi déning gamelan jawa. Titikané Cin Mleng, para paraga saben lumebu lan ninggalaké panggung mesthi mbeksa, bab iki kang ndadèkaké geguyon utawa dhagelan tumrapé wong kang nonton kesenian iki. Sanadyan akèh dhagelané, nanging kesenian iki tetep ngemot piweling kanggo nglawan para penjajah saka Walanda.

## Uga delengen 
* Beksan Jurit Ampil Kridha Warastra
* Drumblèk
* Tayuban Désa Tegalrejo
* Topèng Ireng

## Rujukan
Papa rellena

**Papas rellena** ( Inggris : diiseni kentang) jinis sing paling misuwur ing croquettes ing negara Amérika Latin kaya ta Bolivia, Peru, Chili, Republik Dominika, Puerto Rico, Kuba, Kolombia, lan Karibia. Resep Amerika Latin sing kapisan direkam dicithak ing pungkasan abad kaping 19, sajrone masakan Prancis (antara liya, kaya ta Italia) ndayani Amerika Latin.
Tayuban (Kutha Salatiga)

jmpl|280x280px|Tayuban Salatiga.
**Tayuban** ya iku salah siji kagunan kang asalé saka Kalurahan Tegalreja, Kacamatan Argamulya, Kutha Salatiga.

## Uga delengen 
* Beksan Jurit Ampil Kridha Warastra
* Beksan Prajuritan (Kutha Salatiga)
* Cin Mleng
* Drumblèk
* Topèng Ireng

## Rujukan 
## Pranala jaba 
* Situs Web Kacamatan Argamulya Kutha Salatiga 
* Situs Web Kalurahan Tegalreja
Tembung suwargi lan almarhum

jmpl|280x280px|Swarga.|al=
'*Tembung *suwargi* lan *swargi'''* iku kanggo ngramakaké tembung *suwarga* utawa *swarga*. Tembung *suwarga* utawa *swarga* asalé saka basa Sangsekerta *svàrga* (*svarga*). Déné tegesé *svàrga*, ya iku "cahya", "sumorot", "taman", "papan kang sumorot", lan "taman firdaus". Ing basa Jawa, tembung *suwarga* utawa *swarga* banjur ditegesi "alam kanikmatan padunungané para sukma (kang padha utama rikala urip ing donya)". Kanthi mangkono, nyebut wong kang wis mati kanggo tembung *suwargi* utawa *swargi* kuwi mengku karep ngajèni utawa ngurmati wong kang wes mati mau lan nggadhang utawa ngajab becik yèn wong kang wis mati mau manggon ing swarga.

Déné *'tembung *almarhum*'* iku asalé saka basa Arab. Tembung iki kanggo nyebut wong kang wis mati tumrap *wong lanang*, déné yèn sing mati mau wong wadon anggoné nyebut nganggo tembung *almarhumah*. Panggonané tembung iki uga mengku karep ngurmati lan pangajab becik marang wong kang wis mati mau salaras karo teges utawa maknané tembung *almarhum* utawa *almarhumah*. Teges utawa maknané tembung *almarhum* (*almarhumah*) ya iku "kang rinahmatan" utawa "kang olèh sing kawelasan" (kang olèh sih kawelasan saka Ngarsa Dalem Pangéran Ingkang Maha Kuwasa.

## Tembung liyané 
Kajaba tembung-tembung mau, ana manèh tembung kang uga sok dianggo nyebut wong kang wis mati, ya iku tembung *sregi* lan *jenat*. Tembung *sregi* iku minangka tembung enggon-enggonan (dhialèk). Tembung iki asalé saka ingsedaning pakecapan tembung *suwargi* utawa *swargi*. Déné tembung *jenat*, asalé saka basa Arab *jannatun* kang tegesé "swarga". Ananging, panganggoné tembung *jenat* iku lumrahé kanggo nyebut wong kang wis mati tumrap wong biasa (lumrah) kang ora perlu diurmati banget, upamané *jenaté si Dhadhap, jenaté si Suta,'' lan sapituruté.

## Uga delengen 
* Tembung mriki lan ngriki
* Tembung ngombé lan ngunjuk
* Tembung nimbali lan ngaturi
* Tembung nindita lan anindita
* Tembung nyaosi lan maringi

## Kapustakan 
* 
* 
* 
* 

## Pranala jaba 
* Bausastra: Jarwa Kawi, Padmasusastra, 1903, #11.
Chapli kebab

jmpl| Kabab daging sapi Chapli dadi restoran ing Balti ing Birmingham, Inggris.
**Chapli Kebab utawa Kabab** (     ) [lower-greek 1] [lower-greek 2] yaiku kebab cincang gaya Pashtun, biasane digawe saka daging sapi, daging domba utawa daging pitik kanthi macem-macem rempah-rempah kanthi bentuk patty . Asale saka Peshawar, ing Khyber Pakhtunkhwa provinsi Pakistan, lan uga dikenal ing KPK minangka **Pekhawri Chapli Kabab utawa Peshawari Chapli Kabab** .   

Kabab Pekhawri Chapli digawe nganggo daging sapi lan minangka jajanan pinggir dalan sing populer ing saindenging Khyber Pakhtunkhwa lan wilayah liyane ing Pakistan, uga ing sisih wétan Afghanistan lan sawetara wilayah India .  

## Referensi
Tombili

**Tombili** (papan lan tanggal lair ora diweruhi, mangkat tanggal 1 Agustus 2016 ing Istanbul) yaiku kucing dalanan. Dhèwèké dikenal amarga potoné dhèwèké kang lungguh lan sèndhèn ing trotoar. Kutha Istanbul ngurmati Tombili sawisé sédané kanthi sawiji patung.

## Kauripan 
Tombili (celukan umum ing Turki kanggo ingon-ingon kang lemu) iku kucing dalanan kang urip ing Ziverbey ing Dhistrik Kadıköy, Istanbul. Kucing kasebut dadi populèr tumrap para warga ing lingkungané amarga gumrapyak lan nyèndhènaké awaké nglawan dalan lumakuné wong-wong. Jalaran pose poto iki, kucing kasebut misuwur ing saindenging jagad sajroning jejaring sosial lan dadi mémé internèt. Ing Dhistrik Kadıköy, dhèwèké olèh akèh pandhèrèk. Ing taun 2016, Tombili lara nemen lan pungkasané séda nalika wiwitan sasi Agustus.

## Monumèn 
Sawisé sédané, sawijining petisi kanggo ngurmati marang dhèwèké pikantuk 17.000 tapak asma lan Mayor Kadıköy, Aykurt Nuhoğlu, sarujuk kanggo mèngeti uripé Tombili kanthi resmi. Juru tatah lokal, Seval Şahin, nggawé patung kang niru pose sing ndadékaké Tombili misuwur, lan patung kasebut diresmèkaké kanggo World Wildlife Day nalika 4 Oktober 2016. Atusan wong teka kanggo mènèhi pakurmatan, lan wakil mayor Kadıköy, Başar Necipoğlu sesorah ing adicara kasebut kang disiaraké ing TV Turki.

### Dicolong lan dibalékaké 
Sawisé sesasi, patungé ilang. Poto kang didum ing médhia sosial nyebutaké patung kasebut ilang saka panggoné, amung kari plak kuningan patung kasebut. Kuthamadya Kadıköy ngumumaké ing 8 Novèmber 2016 menawa patung kasebut dicolong, nyebabaké sesambatan ing médhia sosial lan kaprihatinan ing Turki lan wewengkon liya. Anggota parlemèn Turki Tuncay Özkan ngetwit, "Dhèwèké padha nyolong patung Tombili. Dhèwèké iku mungsuh apa waé kang éndah. Kabèh kang dingertèni déning dhèwèké mung gething, kasedhahan lan perang." Nanging, ing tanggal 10 Novèmber 2016, patung kasebut dibalèkaké kanthi aman.

## Rujukan 
## Pranala jaba 
* "Ruptly TV - Turkey: Deceased Internet cat Tombili immortalised in statue", ing YouTube
* "BoRa KiLiC Travel In Turkey - In Memory Of Istanbul’s Phenomenal Cat", ing YouTube
Parasétamol

**Parasétamol** utawa **Acetaminophen** ya iku sawijining obat kang kawentar kanggo nambani lara mumet, nyeri, lan awak panas. Obat iki kasedhiya maujud tablet 500 mg dan 600 mg, sirup, drop, suppositoria, lan infus. Obat iki makarya kanthi ngurangi zat penyebab peradhangan ya kuwi prostaglandin. Menawa kadhar prostaglandin ing awak mudhun, rasa nyeri ing awak uga luwih entheng. Obat kang kalebu pepenthan analgesik lan antipiretik iki di dol bebas ing pasar. Iki bisa dikonsumsi wong dhiwasa lan bocah. 

## Cara nyimpen obat 
Obat iki prayogané disimpen ana ing hawa ruwang. Obat iki diadohaké saka sunaring srengéngé langsung lan papan panggonan sing ampeg. Parasétamol aja didèlèh ing kolah utawa jedhing lan lemeri ès utamané ing *freezer*. Saben mèrék nduwéni paugeran anggoné nyimpen obat iki. Gatèkaké prèntah nyimpen ing wungkusé.

Parasétamol iki luwih becik diadohaké marang obat liya utamané sing ambuné sengak. Adohaké obat iki marang bocah cilik lan uga kewan klangenan. Aja mbuwang obat iki menyang pecerèn kolah. Sadurungé migunakaké Parasétamol, kudu ndeleng tanggal kadaluwarsa ing ana ing wungkusé. Menawa wis kliwat tanggal kadaluwarsa, luwih becik diguwak. Anggoné mbuwang iki ora kena sembrana.

## Èfèk samping 
Ana èfèk samping nalika migunakaké obat iki ya kuwi:

* Lara weteng
* Mukok
* Ora napsu mangan
* Gatel-gatel
* Kekeselen
* Kringeten
* Kulit dadi kuning

## Pustaka
Botifarra

jmpl| *Vermella botifarra panggang*
jmpl| Botifarra putih
jmpl| Botifarra ireng
jmpl| Barranquilla Butifarras, Butifarras Soledeñas
***Botifarra*** ( Catalan pronunciation:   ;     ;     ) minangka salah sawijining jinis sosis lan salah sawijining panganan sing paling penting kanggo masakan Catalan . 

*Botifarra* adhedhasar resep-resep kuna, salah siji ing Romawi sosis *botulu* utawa *lucanica,* digawe saka daging babi mentah lan rempah-rempah, karo jinis dina ing Italia lan ing Portugis lan Brasil *linguiça.*    

&#x5B; ''* &#x5D;
Ing Kolombia, *Butifarras Soledeñas'' minangka tradhisi kawentar ing Soledad, Atlántico .
Dhékstrométorfan

**Dèkstrometorfan** ya kuwi sawijining obat kanggo nambani lara watuk. Watuké jinis watuk garing amarga infèksi tertamtu. Obat iki asring dicekak DM. 

## Dhosis 
Dhosis nalika migunakaké obat iki ya iku:

* **Dextromethorphan ing permen pelega tenggorokan**
** **Dhiwasa:** 5-15 mg saben 2-4 jam. 
** **Bocah 6-12 taun:** 5-15 mg saben 2-6 jam.
** **Bocah 4-6 taun:** 5 mg saben 4 jam.

* **Dextromethorphan sirop**
** **Dhiwasa:** 30 mg, saben 6-8 jam.
** **Bocah 6-12 taun:** 7 mg saben 4 jam, atau 15 mg saben 6-8 jam.
** **Bocah 4-6 taun:** 3,5 mg saben 4 jam, atau 7,5 mg saben 6-8 jam.

* **Dextromethorphan tablèt**
** **Dhiwasa:** 60 mg saben 12 jam. 
** **Bocah 6-12 taun:** 30 mg saben 12 jam. 
** **Bocah 4-6 taun:** 15 mg saben 12 jam.

## Cara nyimpen 
Obat iki prayogané disimpen ana ing hawa ruwang. Obat iki diadohaké saka sunaring srengéngé langsung lan papan panggonan sing ampeg. Dékstrometorfan aja didèlèh ing kolah utawa jedhing lan lemeri ès utamané ing *freezer*. Saben mèrék nduwéni paugeran anggoné nyimpen obat iki. Gatèkaké prèntah nyimpen ing wungkusé.

Dékstrometorfan iki luwih becik diadohaké marang obat liya utamané sing ambuné sengak. Adohaké obat iki marang bocah cilik lan uga kewan klangenan. Aja mbuwang obat iki menyang pecerèn kolah. Sadurungé migunakaké Dékstrometorfan, kudu ndeleng tanggal kadaluwarsa ing ana ing wungkusé. Menawa wis kliwat tanggal kadaluwarsa, luwih becik diguwak. Anggoné mbuwang iki ora kena sembrana.

## Èfèk samping 
Èfèk samping nalika migunakaké obat iki ya kuwi:

* Mumet
* Mukok
* Dhegelen
* Sedasi

## Pustaka
Cong you bing

**Cong bing** (basa simplified Chinese                  ; Mandarin pronunciation [tsʰʊ́ ̌ UPI ̀ ), uga dikenal minangka **scallion pancake,** iku panganan Tionghoa, gurih, tanpa ragi flatbread lempitan karo lenga lan rajangan brambang (bawang ijo). Beda karo pancake Kulon, digawe saka adonan lan ora adonan . Digoreng wajan sing diwenehi ujung sing asri uga tekstur kenyal. Karakteristik unik saka pancake scallion yaiku pirang-pirang lapisan sing nggawe interior, sing menehi kontribusi kanggo tekstur sing kenyal.  Variasi ana ing metode dhasar persiyapan sing kalebu rasa lan isi liyane. 

Pancake loncang disajekake minangka panganan ing dalan uga kanggo sajian restoran. Dheweke uga didol kanthi komersial, sing seger utawa beku ing bungkus plastik (asring ing supermarket Asia ). 
jmpl|250x250px| Pancake scallion gaya panganan dalanan saka vendor ing Taiwan (2006)

## Rujukan
Couscous

**Couscous** ( Berber : ⵙⴽⵙⵓ *seksu,*     ''* ) yaiku olahan Maghrebi kanthi ukuran cilik (udakara    diameteripun ) bal kukus semolina gandum durum remuk  sing racake disajeni nganggo rebus ing ndhuwur. Millet lan sorghum mutiara, utamane ing Sahel, lan sereal liyane bisa dimasak kanthi cara sing padha lan panganan sing asile uga diarani couscous.    Mutiara utawa couscous Israel, sing ditepungi kanthi jeneng *ptitim'', kalebu jinis pasta . 

Couscous minangka panganan pokok ing saindenging masakan Maghrebi ing Algeria, Tunisia, Mauritania, Maroko, lan Libya .    Dikonsumsi ing Prancis ing endi couscous dikenalake dening imigran Maghrebis— Algeria, Maroko lan Tunisia .  

## Rujukan
Bakarkhani

**Bakarkhani** (basa        ) Utawa **baqarkhani,** uga dikenal minangka **bakar Khani roti,** iku nglukis, spiced flatbread sing asalé ing modern-dina Bangladesh sak periode Mughal . Kanthi oyot ing Dhaka Tua, roti wis ngembangake maneka varian regional ing saindenging bawana India .  Minangka cemilan sarapan sing umum banget ing Old Dhaka, sing uga misuwur ing.  Ing njaba Dhaka, Bakarkhani siyap ing festival agama Islam tartamtu lan saiki misuwur minangka roti legi ing benua kasebut .  

Bakarkhani meh biskuit kaya tekstur, kanthi kerak sing atos. Bahan utamane yaiku glepung, semolina, gula, molase direndhem ing safron, wiji poppy utawa nigella, uyah, lan ghee (mertega sing diklarifikasi).

## Rujukan
Saos Tabasco

**Tabasco** minangka merek saos pedes sing digawe saka lombok tabasco ( *Capsicum frutescens* var. *Tabasco* ), cuka, lan uyah . Iki diprodhuksi dening McIlhenny Company Avery Island, Louisiana .
Pogača

**Pogača** ( Kroasia lan Bosnia ), **poğaça** ( Turki ), **pogácsa** ( Hungaria ), **pogace** ( Romania ), (     'bughátsa', Makedonia, Serbia lan Bulgaria :   ,     ) yaiku jinis roti sing dipanggang ing awu geni, lan mengko ing oven, padha karo focaccia, sing  jeneng kasebut (liwat  Byzantine    ), ditemokaké ing masakan Basin Carpathian, Balkan, lan Turki . Bisa ragi utawa ragi, nanging juru masak sing berpengalaman bisa nggawe pogača tanpa ragi kanthi kualitas sing apik, nalika kuwe-kuwe ragi luwih gampang digawe.     Umume digawe saka glepung gandum, nanging gandum uga kadang ditambahake gandum .     Bisa diiseni kentang, daging sapi utawa keju, lan diwenehi biji-bijian lan bumbu kayata wijen, wiji nigella ireng, utawa adonan garing ing adonan utawa disuntak ing ndhuwur.
Tombèt

**Tombèt** ( Catalan pocapan:   ;     ) minangka panganan janganan tradisional saka Majorca . Kasedhiya ing meh kabèh restoran lokal ing pulau kasebut.

Tombet asring disajikake karo iwak utawa daging, nanging dhewe bisa nggawe panganan vegetarian sing pas.
Ibuprofén

**Ibuprofén **minangka obat kanggo nambani lelara peradhangan. Obat iki kasedhia maujud tablet 400 mg, sirup, lan suntikan. Obat iki di dol bebas ing pasaran. Jeneng kimia ibuprofen yeiku asam 2-(4-isobutil-fenil)-propionat.

## Piguna 
Obat iki duwé piguna ya kuwi:

* minangka analgesik (panyuda rasa nyeri) 
* minangka antipiretik (pamudhun panas)
* ngurangi nyeri otot
* nyeri haid
* selesma
* flu 
* radang sendhi
* asam urat
* arthritis
* lara untu

## Dhosis 
Dhosis nalika ngonsumsi obat iki ya kuwi:

* Dhiwasa kanggo nyeri ya iku 200 utawa 400 mg saben 4 nganti 6 jam.
* Dhiwasa kanggo peradangan sendi bisa ngonsumsi 300 nganti 800 mg, ing 3 utawa 4 sedina.

## Èfèk samping 
Èfèk samping nalika migunakaké obat iki ya kuwi:

* Lara weteng
* Kembung
* Sirah lara
* Ruam kulit
* Kuping mbengung
* Gatel
* Lambé bangkak
* Angèl ambegan

## Pustaka
Carne asada

**Carne asada** minangka sajian daging sapi panggang lan irisan, biasane steak rok, steak sirloin, steak tenderloin, utawa steak iga .  Biasane dimasak nganggo marinade lan sawetara searing kanggo menehi rasa angus. Carne asada bisa dadi woworan utama utawa woworan ing sajian liyane. 

Tembung *carne asada* diterjemahake kanthi harfiah menyang "daging panggang"; "daging sapi panggang" ing Inggris diarani Spanyol. Tembung *carne asada* digunakake ing Amerika Latin lan nuduhake gaya daging panggang ing negara kasebut. Ing Amerika Selatan, istilah sing digunakake kanggo daging panggang yaiku *asado* lan duwe gaya lan cepakan sing beda.
Königsberger Klopse

***Königsberger Klopse***, uga dikenal kanthi jeneng ***Soßklopse***, (ing basa Inggris asring diarani  *Caper*  ;    ) minangka spesialisasi bakso saka Jerman ing saos putih kanthi bumbu capers .
Chimichanga

**Chimichanga** (  ;   ) minangka burrito sing digoreng jero sing  ing Tex-Mexico lan masakan AS Kidul -Wétan liyane. Panganan kasebut biasane disiyapake kanthi ngisi tortilla glepung kanthi macem-macem bahan, umume sega, keju, kacang buncis, lan daging kayata *machaca* (daging garing), *carne adobada* (daging sing *diasinake* ), *carne seca* (daging sapi garing), utawa pitik abon, lan gulung menyang gulungan persegi dawa. Banjur digoreng, lan bisa diiringi karo salsa, guacamole, krim asem, utawa carne asada .
Pichelsteiner

**Pichelsteiner** minangka panganan godhong saka Jerman sing ngemot pirang-pirang jinis daging lan janganan .

## Nyepakaké 
Ing langkah kaping pisanan, daging sapi, daging babi lan daging wedhus dibakar. Banjur janganan ditambahake, sing biasane kentang, wortel dicincang lan peterseli, potong kubis lan bawang . Sabanjure duduh kaldu daging diwutahake ing campuran lan kabèh wis dimasak bareng (sawetara resep uga nambah bawang dicincang lan bawang putih ).

Ing Swabia, umume nyedhiyakake balung-balung sing duduh kaldu digawe bebarengan karo rebusan sing wis rampung minangka hiasan. Amarga sajian kasebut gampang banget *disiyapake*, *Pichelsteiner* asring disiapake ing pawon kanthi skala gedhe. Konsistensi biasane kandel.
Turrón

**Turrón** (   ), utawa **torrone** (   ), yaiku jinis nougat kidul Eropa, biasane digawe saka madu, gula, lan endhog putih, kanthi kacang almond panggang utawa kacang - kacangan liyane, lan biasane dibentuk dadi tablet persegi panjang utawa kue bunder. Iki asring dikonsumsi minangka panganan cuci mulut Natal tradisional ing Spanyol lan Italia uga negara-negara sadurunge ing Kakaisaran Spanyol, utamane ing Amerika Latin. 

## Jeneng 
Kendi nougat iki dikenal kanthi jeneng sing padha ing macem-macem basa. Ing basa Spanyol iku   (   ). Ing Catalan,   ( pronounced   ). Ing basa Italia,   (   ). Ing  Portugis Brasil  ( pronounced   ). Ing  Sardinia  ( pronounced   ). Ing basa Portugis Eropa,   ( pronounced   ). Ing Tagalog,   (   . 

## Resep 
*Manual de Mujeres* abad kaping 16 (buku tangan Wanita), buku resep resep-resep kosmetik lan sawetara panganan, duwe resep turrón Spanyol paling tuwa sing isih ana. Iki mbutuhake madu lan sawetara endhog putih, dimasak nganti pecah yen digawe adhem. Sawise madu diisi karo karamel, resep nyaranake nambah kacang pinus, almond utawa hazelnut, dikupas lan dibakar. Campuran banjur dimasak luwih dawa, lan pungkasane di angkat saka geni banjur dirajang dadi irisan.
Challah

**Challah** ( ,      *Halla*    utawa    ; jamak: **challot**, **Challoth** utawa **challos** ) minangka roti khusus kanggo masakan Yahudi, racake dikepang lan biasane dipangan ing acara upacara kayata Shabbat lan preinan utama Yahudi (kajaba Paskah ). Challah sing bisa ditampa kanthi ritual digawe saka adonan sing bagean cilik dipisahake minangka pisungsung. 

Tembung kasebut asale saka Alkitab.  Roti kepang sing padha - kayata kalach, kalács, kolach, utawa colac - ditemokake ing Eropa Wétan, sanajan ora cetha apa pengaruh kasebut utawa kena pengaruh challah tradisional Ashkenazic . 

## Jeneng lan asal usul 
Tembung *challah* ing basa Ibrani Alkitab tegese jinis roti utawa kue.  Tembung Aramaic diwenehi kanggo agensi punika **גריצא** (pl. **גריצן),** lan kang tembung (var. Syriac **ܓܪܝܨܐ / ܓܪܝܣܐ** ) Payne Smith netepake minangka "jajan utawa roti," utawa "sairis roti."  

Ing terminologi *Rabbin*, *challah* asring nuduhake bagean adonan sing kudu dipisahake sadurunge dipanggang, lan disisihake minangka persepuluhan kanggo Kohen,  amarga ayat Alkitab sing mrentah praktik kasebut nuduhake adonan sing dipisahake minangka " *challah* " .  Praktek misahake adonan iki dadi dikenal kanthi jeneng "misahake challah" (אפהשת ח) utawa "njupuk challah".  Panganan sing digawe saka keseimbangan adonan uga diarani *challah.*  Kewajiban kasebut ditrapake kanggo roti apa wae, ora mung kanggo roti Shabbat. Nanging, "misahake challah" bisa uga luwih umum nalika manggang roti Shabbat tinimbang liyane, amarga misahake challah mung dibutuhake kanggo adonan gedhe (nggunakake 10 gelas tepung),  kaya sing disiyapake acara mligi.  

## Rujukan
Uttapam

**Uthappam** minangka jinis roti dosa saka India Selatan . Beda karo dosa khas, sing asri lan kaya crepe, uttapam luwih kenthel, kanthi topping. 

## Nyepakake 
Adonan Uttapam digawe saka rasio 1: 3 vigna mungo lan pari ; Beras bisa dadi kombinasi sego rebus lan macem-macem rutin kayata basmati .  Lentil lan pari dikum sewengi, digiling lan difermentasi nganti umure. Adonan disebar ing wajan panas, umume bunder, topping disebar lan ditepuk alon-alon. Lenga ditetes, diwalik nalika ana coklat-emas, lenga netes maneh, sandhal liyane kanggo nggawe lumahing kalor panggang uga. Uttapam banjur bisa dipangan. 

Uttapam biasane digawe nganggo topping kayata tomat, bawang, lombok, capicum lan ketumbar ; pilihan umum liyane yaiku klapa, wortel parut lan bit. Asring dipangan nganggo sambar utawa chutney . Iki minangka salah sawijining sajian sing populer ing India Selatan. 

## Rincian liyane 
Campuran instan Uttappam kasedhiya ing pasar. Sebagean cilik iki dicampur karo banyu kanggo adonan sing difermentasi. Iki banjur disebar rata ing wajan masak. Kurang luwih limang menit kanggo masak. 

## Referensi
Pemmican

jmpl| Bal saka pemmican
**Pemmican** iku dicampur saka tallow, daging pepe lan pepe woh wohan beri digunakake minangka pangan kang gizi. Kanthi historis, iki minangka bagean penting saka masakan pribumi ing bagean-bagean tartamtu ing Amerika Utara, lan isih siyap nganti saiki.   Tembung kasebut asale saka tembung Cree *pimîhkân*, sing asale saka tembung *pimî*, "lemu, pelumas".  The Lakota (utawa Sioux) tembung *wasná,* Originally tegesipun "pelumas asalé saka balung sumsum", karo *wa-* nggawe tembung, lan *SNA* referring kanggo bêsik cilik sing bakal kanggo soko.   Iki digawe dening masarakat Pribumi ing Amerika lor.   

Pemmican akeh diadopsi minangka panganan energi dhuwur dening wong Eropa sing melu perdagangan wulu lan banjur dening penjelajah Arktik lan Antartika, kayata Kapten Robert Bartlett, Ernest Shackleton, Richard E. Byrd, Fridtjof Nansen, Robert Falcon Scott, George W. DeLong lan Roald Amundsen . 

## Rujukan
Janji jenthik

**Janji jenthik** yaiku tumindaké antaraning rong wong kang padha nggayutaké driji jenthiké karo ngikrarké sawiji janji. Ing Amérika Sarékat, janji iki asring diarani *pinky promise.* Sanadyan mangkono, janji iki ditengarani kaasal saka Jepang, dikenali kanthi istilah *yubikiri* (指切り, "ngethok driji"). Wong kang nglanggar janji jenthik kudu dikethok drijiné minangka ganti.

Jaréné, janji jenthik digawé déning klumpukan mafia Yakuza kang bakal ngukum ngethok driji tumrap sapa waé kang nglanggar sumpahé. Nanging, ing jaman modhèren saiki, janji jenthik luwih kasifat informal lan mung main-main waé, kang dilakoni déning bocah-bocah utawa wong enom antaraning kanca-kanca utawa wong-wong  cedhak.

## Rujukan
Pozolé

**Pozolé**   (saka Nahuatl languageshuatl languages    , tegese "hooiny"), ygodhogansup utawa rebus tradisional saka masakan Meksiko . Iki digawe saka hominy karo daging (biasane daging babi, nanging bisa uga pitik ), lan bisa dibumbui lan dihiasi karo apu utawa kubis, paprika, bawang, bawang putih, radishes, alpukat, salsa utawa jeruk nipis . Dikenal ing Mesoamerica wiwit jaman pra-Columbian, dina iki panganan wis umum dienggo ing Meksiko lan negara-negara tanggané, lan dadi panganan sedina-dinaesuguh ing inangka sajian perayaan.
Tos sikut

**Tos sikut** (basa Inggris: *elbow bump*) yaiku tos kang dilakoni kanthi padha ndumukaké sikut. Jinis salaman iki dianggep luwih aman sacara kaséhatan tinimbang salaman biyasa. Sanadyan mangkono, tos sikut isih dianggep risiko banget nalika kala pandhémi COVID-19, lan disaranaké supaya salaman let adoh tanpa dedumukan.

## Rujukan
Cachapa

**Cachapa**  

(basa Spanyol kanggo " crumpet ") minangka panganan tradisional sing digawe saka glepung jagung saka masakan Venezuelan . Kaya *arepas*, dheweke misuwur ing pinggir dalan. Bahan kasebut bisa digawe kaya pancake adonan jagung seger,  utawa dibungkus godhong jagung garing lan godhog ( *cachapa de hoja* ). Varietas sing paling umum digawe karo jagung sing digodhog seger dicampur adonan sing kenthel lan dimasak ing *budare*, kayata pancake ; *cachapa* rada kenthel lan bunder amarga rajangan saka wiji jagung. 

## Referensi
Succotash

**Succotash** (saka Narragansett *sohquttahhash*, "wiji jagung pecah"  ) minangka panganan kuliner sing biasané kalebu jagung legi karo kacang lima utawa kacang cangkang liyané. Bahan-bahan liyané bisa uga ditambahaké kalebu daging sapi jagung, kentang, turnip, daging babi uyah, tomat, paprika manis warna-warna, lan okra. Nggabungke gandum karo legume menehi sajian sing dhuwur ing kabèh penting asam amino . Amarga bahan sing murah lan luwih gampang kasedhiya, sajian kasebut misuwur sajrone Depresi Gedhe ing Amerika Serikat .     Kadhang-kadhang dimasak kanthi bentuk kaserol, asring nganggo kerak pai ing ndhuwur kaya pie panci tradisional.

Succotash minangka sajian kanthi sejarah sing dawa. Godhogan  kasebut dikenalaké menyang kolonis ing abad kaping 17 dening warga pribumi Amerika. Dumadi saka bahan-bahan sing durung dingerteni ing Eropa, iku mboko sithik dadi panganan standar masakan New England  lan minangka panganan tradisional ing pirang-pirang perayaan Thanksgiving ing wilayah kasebut, uga ing Pennsylvania lan negara liyané. Ing sawetara wilayah ing Amerika Selatan, campuran sayuran sing disiyapaké nganggo kacang lima lan disiram lard utawa mentega diarani succotash. Jagung ( jagung ), kacang buncis Amerika, tomat, lan mrica minangka panganan ing Donya Anyar .

Resep Catherine Beecher ing abad kaping 19 kalebu kacang buncis sing digodhog nganggo tongkol jagung sing dijupuk saka kernel. Kernel ditambahaké mengko, sawise kacang digodhog nganti pirang-pirang jam. Tongkol jagung dicopot lan digodhog sing wis rampung, kanthi proporsi 2 bagean jagung nganti 1 bagean kacang buncis, kenthel karo glepung. Resep Henry Ward Beecher, sing diterbitaké ing edhisi *Petani Barat lan Gardner* ing taun 1846, nambah daging babi uyah, sing jarene minangka "bagean penting saka urusan kasebut."

## Referensi 
## Wacan luwih jangkep 
*
Fricot

**Fricot** minangka panganan tradisional Acadian . Fricot minangka bagean penting saka budaya panganan Acadian, sing diarani mangan ing basa Prancis Acadian yaiku " *Au fricot!* "  

Bahan-bahan utamane kalebu kentang, bawang, lan daging apa wae sing kasedhiya, dimasak ing godhogan lan diasinake karo pangsit . Daging umum sing digunakake yaiku pitik ( *fricot au poulet* ), kerang ( *fricot aux coques* ), kelinci ( *fricot au lapin des bois* ), daging sapi, utawa daging babi . Nalika digunakake pitik, umume pitik sing luwih tuwa, amarga pitik sing wis endhog mesthi larang banget kanggo dimasak. Iki nyebabake wektu masak sing suwe amarga pitik sing luwih tuwa mesthi duwe daging sing luwih ulet.
Birria

**Birria** (     pra=| Babagan swara iki  ) yaiku panganan Meksiko saka tlatah Jalisco . Panganan kasebut minangka rebusan daging sing biasane digawe saka daging wedhus, nanging kadhang digawe saka daging sapi utawa daging domba . Panganan kasebut asring disajekake ing acara perayaan, kaya ta pesta pernikahan lan baptis, lan preinan, kaya ta Natal lan Paskah. Teknik preparat beda-beda, nanging sajian kasebut asring disedhiyakake karo tortilla jagung, bawang, cilantro lan jeruk nipis . Daging iki diasinake ing adobo sing digawe saka cuka, cabai garing, jamu, lan rempah-rempah sadurunge dimasak ing duduh kaldu. 
Gambar:Olla con el caldo de la birria.jpg|Panci nganggo rebusan birria 
Gambar:BirriaGuanajuato.JPG|Birria, daging lan sup
Kokorètsi

**Kokoretsi** (basa     ,     ,     ) Yaiku panganan saka Balkan lan Asia Minor, dumadi saka domba utawa wedhus usus mbungkus pengalamane jeroan, kalebu roti, ati, paru-paru, utawa ginjel, lan biasane panggang; jinis kalebu njero cincang sing dimasak ing wajan. Usus domba sing nyedhot luwih disenengi.
Gulyásleves

jmpl|260x260px| Kubur ruangan ing Honggari, digunakake kanggo masak gulyás
***Gulyásleves*** *(gulyás* lan *leves* tegese *gembalanipun* lan jangan *sup* ing Hungaria ), punika Hungarian sup, digawe saka daging sapi, sayuran, bubuk paprika lan liyane rempah-rempah . Asale saka sajian sing dimasak dening para peternak (Honggari: Gulya = angon ternak), sing njaga kewan ingon-ingon ing Great Hungary Plain (dikenal minangka *alföld* utawa *puszta* ing basa Honggari). Cowboys Honggari iki asring kemah kanthi dina-dina sapi sing adoh saka wilayah pedunung, mula dheweke kudu nggawe panganan saka bahan-bahan sing bisa digawa dhewe, lan panganan iki kudu dimasak ing *wadhah* portebel sing kasedhiya (diarani *bogrács* ) geni
Syllabub

**Syllabub** minangka panganan legi saka masakan Inggris, digawe nganggo krim manis utawa susu curdling kanthi asam kaya anggur utawa sari. Iki misuwur wiwit abad kaping 16 nganti 19.  

Resep Wiwitan syllabub kanggo mabuk sari karo susu. Ing abad kaping 17, wis ngrembaka dadi jinis panganan cuci mulut sing digawe nganggo anggur putih sing legi. Anggur liyane bisa ditambahake kanggo nggawe pukulan, nanging bisa uga digawe konsistensi luwih kenthel sing bisa dipangan nganggo sendok, digunakake kanggo topping trifle, utawa kanggo nyelupake driji kue bolu.  Pukulan liburan, manis lan nyenengake, asring dianggep "omben wanita". Susu lan krim sing digunakake ing jaman semana mesthi luwih kenthel, mula resep modern kudu nggawe sawetara penyesuaian kanggo entuk efek sing padha.  

## Rujukan
Hummus

**Hummus** ( ,  ;       , 'cah ayu'; lengkap jeneng Arab: *ḥummuṣ loro-T-ṭaḥīna*     , 'kacang buncis ing tahini') yaiku celupan, nyebar, utawa sajian gurih sing digawe saka kacang masak sing wis mateng, dicampur karo tahini, jus lemon, lan bawang.  Iki misuwur ing Timur Tengah lan ing masakan Timur Tengah ing saindenging jagad. Uga bisa ditemokake ing umume toko ing Amerika Lor lan Eropa . 

## Rujukan
Khichdi

[jmpl|293x293px| *Khichdi prasāda* dadi ing areca Bowl tradisional -leaf, [Bangalore|Bengaluru ]]
***Khichdi*** ( pronounced   ), yaiku sajian ing masakan Asia Kidul sing digawe saka beras lan kacang ( *dal* ), nanging jenis liyane kalebu  lan mung *dal kichri* . Ing budaya India, dianggep minangka salah sawijining panganan padhet pisanan sing dipangan bayi.  Umat Hindu, sing ora mangan pari-parian sajrone pasa, mangan Sabudana Khichadi digawe saka sagu .   *Kichri* minangka bubur asin. *Dalia* minangka bubur manis liyane sing padha digawe saka gandum utawa gandum utawa gandum sing dicampur karo gula lan susu.  

Khichdi minangka inspirasi kanggo kedgeree masakan Anglo-India .  

## Rujukan
Tzatziki

**Tzatziki**, **cacık** utawa **tarator** yaiku celup, sup, utawa saos sing ditemokake ing masakan Eropa Tenggara lan Timur Tengah.    Iki digawe saka yogurt saring asin utawa yogurt encer  dicampur karo timun, bawang putih, uyah, lenga zaitun, kadang nganggo cuka utawa jus lemon, lan ramuan kayata dill, mint, peterseli lan thyme .    Umume disajikake minangka panganan pembuka adhem ( meze ) utawa sajian . 

## Rujukan
Manuel Medrano

jmpl|Manuel Medrano.
**Manuel Alejandro Medrano López** (Cartagena de Indias, Kolombia, 29 Oktober 1987), sing luwih dikenal kanthi jeneng Manuel Medrano, minangka penyanyi lagu lan pop-ballad ing Kolombia.