open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
FC Kuban Krasnodar

**FC Kuban Krasnodar** (Ruslan: ФК "Кубань" Краснодар) iku sawijining tim sépak bola Ruslan sing main ing Liga Utama Ruslan. Markasé ana ing Krasnodar, Ruslan. Didegaké ing taun 1928. Klub iki mainaké tetandhingan kandhangé ing Stadion Kuban sing duwé kapasitas 32.000 penonton.

## Gelar 
* **RSFSR Championship: 4**
** Juara: 1948 (sebagai *Dinamo Krasnodar*), 1962 (sebagai *Spartak Krasnodar*), 1973, 1987

## Pranala njaba 
* Situs resmi
* Fan situs resmi 
* Fans forum GREENMILE
Gen

right|thumb|Struktur kimia DNA

**Gen** iku bahan genetik kang magepokan kato sipat tartamtu.

Minangka bahan genetik mesthi waé gen diwarisaké saka siji individu marang individu liyané. Gen duwé wangun-wangun alternatif kang dijenengi alel. Ekspresi saka alel bisa sarupa, nanging wong luwih asring nggunakaké istilah alel kanggo èksprèsi gen kang kanthi fenotipik béda.

*Gregor Mendel* wis nduwé asumsi ngenani anané siji bahan kang magepokan karo siji sipat utawa karakter kang bisa diwarisaké. Panjenengané nyebutaké 'faktor'. Ing taun 1910, *Thomas Hunt Morgan* nuduhaké yèn gen ana ing kromosom. Sabanjuré, dumadi 'perlombaan' ramé kanggo nemu substansi kang wujud gen. Akèh bebungah Nobel kang banjur ditampa déning panliti kang mèlu cawé-cawé ing subjek iki.

Ing wektu iku DNA wis tinemu lan dimangertèni mung ana ing kromosom (1869), nanging wong-wong durung pléga yèn DNA magepokan karo gen. Liwat panlitèn Oswald Avery marang bakteri *Pneumococcus* (1943), sarta Alfred Hershey lan Martha Chase (publikasi 1953) karo virus bakteriofag T2, wong lagi ngerti yèn DNA iku bahan genetik.

Saiki wong ngerti yèn gen wujud saberkas fragmen saka DNA kang bisa diekspresikaké selaras karo kaperluané.

## Pirsanana uga 
* Genetika
* Genotipe
Rupiah

thumb|250px|Dhuwit rupiah seri paling anyar (2022)
thumb|250px|Conto dhuwit kertas rupiah
[thumb|250px|Rupiah sing sepisanan dipigunaaké: Rupiah Hindia-Walanda, Rupiah sing diwetokaké déning [Bank Jawa, koin rupiah taun 1950-an, lan cathetan rupiah taun 1959.]]
thumb| (saparasatus rupiyah), dhuwit sen jaman Hindiya-Walanda, 1942
**Rupiah** utawa **Rupiyah** () (Rp) iku valuta Indonésia (kanthi kodhe **IDR**).

Jeneng iki dijupuk saka valuta India rupee. Sadurungé ing laladan sing karan Indonésia saiki migunakaké gulden Walanda saka taun 1610 tekan taun 1817, nalika gulden Hindia-Walanda kawanuhaké.

Jeneng rupiah sepisanan dipigunaaké kanthi sah nalika diwetokaké valuta rupiah jaman pandudukan Dai Nippon ing Perang Donya II. Sawisé perang rampung, Bank Jawa, palopor Bank Indonésia, ngetokaké Rupiah. Éwadéné Tentara Sakuthu ngetokaké Gulden *Nica*.

Sauntara iku ing laladan-laladan liya ing laladan sing saiki kaaran Indonésia, akèh sinebar dhuwit sing magepokan karo aktivitas gerilya.

Ing tanggal 2 November, 1949 rupiah dikukuhaké minangka valuta nasional. Ing laladan kapuloan Riau lan Papua, wektu iku isih migunakaké valuta liya. Ing taun 1964 lan 1971 rupiah wiwit digunaaké ing kono.

Ing laladan Timor Wétan, rupiah dipigunaaké saka taun 1976 – 2001. Wiwit taun 2001 tekan saiki dipigunaaké dolar AS.

## Ciri khas
Rupiah nduweni gambar ndelik (Basa Indonesia: gambar tersembunyi) sing bisa yen didhelok nganggo sinar ultraviolet lan gambar sing bisa diraba kanggo njagani keasliané.

## Pratélan valuta kanthi jeneng mèmper Rupiah 
* Indian rupee (रुपया)
* Maldivian rufiyaa (ދިވެހި ރުފިޔ)
* Mauritian rupee (roupie)
* Nepalese rupee (रूपैयाँ)
* Pakistani rupee (روپي)
* Seychellois rupee (roupi, roupie)
* Sri Lankan rupee (ரூபாய்)

### Saiki wis ora ana 
* Afghan rupee
* Bhutanese rupee
* Burmese rupee
* Danish Indian rupee
* (British) East African rupee
* French Indian rupee (roupie)
* German East African rupie
* Gulf rupee
* Hyderabad rupee
* Italian Somaliland rupia
* Javan rupee
* Netherlands Indian roepiah
* Portuguese Indian rúpia
* Riau rupiah
* Travancore rupee
* West New Guinean rupiah
* Zanzibari rupee

### Fiksi 
* Hylian rupee

## Pranala njaba 
* Kurs Dhuwit Kertas Asing versi BI 
* Imej kertas valuta Rupiah 
* Ngenali Ciri-ciri Kaaslian Dhuwit Rupiah
YouTube

**YouTube** iku sawijining situs web *video sharing* (silih ijol video) populèr kang diadegaké wulan Fèbruari 2005 déning wong telu tilas karyawan PayPal: Chad Hurley, Steve Chen, lan Jawed Karim. Miturut prusahaan panelitèn Internet Hitwise, ing sasi Mèi 2006 YouTube duwé pangsa pasar kang gedhéné 43 persèn. Para naraguna bisa ngamot, nonton, lan silih ijol klip video kanthi gratis. Lumrahé video-video ing YouTube iku wujud klip musik (video klip), filem, TV, sarta video gawéan para naraguna dhéwe. Format kang dipigunakaké video-video ing YouTube ya iku .flv kang bisa diputer ing panjelajah web kang duwé *plugin* Flash Player.

Ing tanggal 9 Oktober 2006 diumumaké yèn YouTube wis dituku déning Google kanthi rega US$1,65 miliar. Ig wiwitan sasi April 2008 sawatara ISP Indonésia nutup aksès menyang sawatara situs web kalebu YouTube amarga ngamot filem *Fitna*. Wiwitané pamblokiran wujud pemblokiran penuh marang kabèh situs web, nanging banjur diowahi dadi pamblokiran marang URL tinamtu kang ngamot video mau waé.

## Réferènsi 
## Pranala njaba 
* YouTube
* Youtube Headquarters Pictures
Maastricht

|-
|align=center colspan=2| 240px ing Walanda
|-
! colspan="2" | Katrangan cekak
|- style="background: #ffffff;"
| Provinsi: || Limburg
|- style="background: #ffffff;"
| Jembar: || 60,06 km²
|- style="background: #ffffff;"
| Padunung: || 121.050 (31 December 2011)
|- style="background: #ffffff;"
| Situs wèb resmi: || http://www.maastricht.nl
|-
! colspan="2" | Pulitik
|- style="background: #ffffff;"
| *Burgemeester* (Walikutha): || Onno Hoes
|}

**Maastricht** iku siji *gemeente* lan uga kutha krajan provinsi Limburg ing Walanda. Kutha iki sing ndunungi ana 121.050 jiwa (1 Janurai 2012) lan ambané ana 60,06&nbsp;km².

Sajarah kutha Maastricht iki wis lawas banget. Kutha iki diadegaké déning bangsa Romawi ing pinggir Kali Maas in sakiwa-tengené taun 1 lan diwèhi jeneng *Mosa Traiectum*. Jeneng ing basa Latin iki tegesé: "papan panyabrangan kali Maas". Jeneng iki pungkasané dicekak ing basa Walanda dadi *Maastricht* lan dienggo nganti sepréné. Maastricht uga nduwé siji univèrsitas nagari sing diarani *Universiteit Maastricht*.
Gmail

**Gmail** iku siji panyumadhia layanan layang èlèktronik (email) gratis duwèké Google kang diluncuraké tanggal 31 Maret 2004. Gmail nganti saiki isih sajeroning tahap beta.
 
## Fitur 
Gmail nyumadhiakaké kapasitas panyimpanan kang akèhé punjul 2000 megabyte lan terus nabah. Cacah iki punjul kaping papaté gunggung kang ditawakaké déning situs liya, kaya Yahoo! lan Hotmail. Bab iki tegesé para naraguna bisa nyimpen nganti èwon layang èlèktronik.

[thumb|right|260px|Tampilan *inbox* ("Layang Lumebu") Gmail sajeroning [basa Indonésia.]]
Gmail uga ngaplikasi teknologi pangluru Google kang nggampangaké para naragunané luru fail utawa liyané. Gmail uga nampilaké iklan kang didhasaraké marang email kang ditampa naraguna. Iklan mau mung dituduhaké marang naraguna Gmail lan ora dikirimaké menyang alamat njaba.

Gmail bisa ngirimaké *attachment* (lampiran) nganti 10 MB saben email.

Salah siji saka bab anyar kang ditawakaké Gmail ya iku panyortiran email sajeroning wangun "Conversation view". Kanthi cara iki email kang ditampa bakal diurut sajeroning wangun komunikasi, saéngga kabèh walesan lan topik ora misah-misah. Bab iki bisa nggampangaké naraguna ndeleng email kang ditampa. Gmail kadhangkala salah ngira email endi kang kudu diklompokaké dadi siji, nanging bab iki wis arang kadadéan.

Salah siji owah-owahan anyar ya iku kemampuan kanggo nglabeli email. Sawijining email bisa nduwé punjul siji label. Fitur iki migunani kanggo nyortir email miturut label kang ditrapaké, Google uga bisa mènèhi label kanthi otomatis nganggo siji filter.

## Pranala njaba 
* gawe gmail sing akeh  - 2022-08-10
* gmail.com
Tembung rangkep

**Tembung Rangkep** (Basa Indonésia: Kata ulang), iku sakabèhing tembung (sanadyan mung sawanda), kang diwaca kaping pindho.  Tembung Rangkep iki dibédakaké dadi telung warna, ya iku: tembung dwilingga, tembung dwipurwa lan tembung dwiwasana.

## Tembung Dwilingga
### Miturut owah orané lingga
* Dwilingga padha swara, ya iku tembung kang diwaca kabèh linggané kaping pindho.  Tuladhané: ibu-ibu, bapak-bapak, ésuk-ésuk, ramé-ramé.
* Dwilingga salin swara, ya iku tembung kang diwaca kaping pindho nanging ana wanda vokal kang owah. Tuladhané: mloka-lumaku, mleba-lumebu, meta-metu, mrana-mréné.

### Miturut tegesé
Tembung dwilingga bisa dipérang miturut tegesé utawa dadiné, ya iku:
* Dadi tembung aran. Tuladha: undur-undur, uget-uget, alang-alang, ari-ari, ali-ali.
* Dadi tembung kaanan. Tuladha: mangar-mangar, kelap-kelip, rintik-rintik.
* Mbangetaké. Tuladha: Aja *asin-asin* (aja asin banget), Aja seru-seru (aja seru banget).
* Tansah. Tuladha: Wis ajar kok ora *bisa-bisa* (tansah ora bisa), Arep wiwit maca kok *lali-lali* waé (tansah lali).
* Sanadyan. Tuladha: Alon-alon (sanadyan alon), cilik-cilik (sanadyan cilik).
* Wektu. Tuladha: Awan-awan, bengi-bengi, bedhug-bedhug.
* Paling. Tuladha: Murah-murahé, akèh-akèhé, larang-larangé.

## Tembung Dwipurwa
Tembung Dwipurwa iku tembung kang diwaca kaping pindho mung ing wanda kang pisanan baé. Tuladha: dedunung, tetuku, lelaku, leluri,sesawangan, pepadha

## Tembung Dwiwasana
Tembung Dwiwasana iku tembung kang diwaca kaping pindho mung ing wanda kang kapindho (mburi). Tuladha: cekikik, cekakak, jelalat, mbedhudhug, jegègès,

## Wacan
* *Kawruh Basa Jawa Pepak*, Daryanto S.S., Penerbit Apollo Surabaya, 1999.
* *Tata Basa Jawa*, Dr. Purwadi, M.Hum. etal., Penerbit Media Abadi Yogyakarta, Cetakan Pertama Agustus 2005, ISBN 979-3525-50-9.
* *Paramasastra Basa Jawa*, Dr. Aryo Bimo Setyanto, SH., Penerbit Panji Pustaka, Yogyakarta, Cetakan Pertama Agustus 2007, ISBN 979-25-2732-X.
Arcen en Velden

|-
|align=center colspan=2| 240px ing Walanda
|-
! colspan="2" | Katrangan cekak
|-style="background: #ffffff;"
| Provinsi: || Limburg
|-style="background: #ffffff;"
| Jembar: || 41,54 km²
|-style="background: #ffffff;"
| Sing ndunungi: || 8.740 (1 November 2007)
|-style="background: #ffffff;"
| Situs wèb resmi: || http://www.arcenenvelden.nl 
|-
! colspan="2" | Pulitik
|-style="background: #ffffff;"
| *Burgemeester* (Walikutha): || Fons Tans
|}

**Arcen en Velden** iku sawijining *gemeente* ing provinsi Limburg, Walanda. Kutha iki miturut rencana ing tanggal 1 Januari 2010 bakal nggabung karo Venlo.
Arsènik

**Arsenik**, **arsen**, utawa **arsepunikam** iku unsur kimia sajeroning tabel périodik kang nduwé simbul **As** lan nomer atom 33. Dat iki awujud bahan metaloid kang misuwur mawa racun lan nduwé telung wangun alotropik; kuning, ireng lan klawu. Arsenik lan senyawa arsenik kanggo pestisida, herbisida, insektisida lan warna-warna aloy.

## Sipat-sipat Arsenik 
Arsenik kanthi kimiawi duwé karakteristik kang sarupa karo Fosfor, lan sok bisa kanggo sesulih sajeroning warna-warna réaksi biokimia lan uga mawa racun. Nalika dipanasaké, arsenik bakal rikat kaoksidasi dadi oksida arsenik, kang mambu kaya ambuné bawang putih. Arsenik lan sawatara senyawa arsenik uga bisa langsung kasublimasi, owah saka padhet dadi gas tanpa dadi cuwèran dhisik. Dat dhasar arsenik tinemu sajeroning rong wangun padhet kang awarna kuning lan metalik, kanthi berat jinis 1,97 lan 5,73.

## Paédah 
Timbal biarsenat wis dipigunakaké ing abad kaping 20 minangka insektisida kanggo woh-wohan nanging ngakibataké karusakan utek para pekerja kang nyemprotaké. Sajeroning abad kaping 19, senyawa arsen wis dipigunakaké sajeroning babagan usada nanging akèh-akèhé saiki wis diganti nganggo usada modhèren.

Kagunan liya:
* Werna-warna insektisida lan racun
* Galium arsenida iku material semikonduktor wigati sajeroning IC utawa sirkuit terpadu. Sirkuit digawé nganggo komponèn iki luwih rikat nanging uga luwih larang tinimbang saka silikon.

## Werna-warna senyawa 
* Asam arsenat (H3AsO4)
* Asam arsenit (H3AsO3)
* Arsen trioksida (As2O3)
* Arsin (Arsen Trihidrida AsH3)
* Kadmium arsenida (Cd3As2)
* Galium arsenida (GaAs)
* Timbal biarsenat (PbHAsO4)

## Pepènget 
Arsenik lan sabagéan gedhé senyawa arsenik iku racun kang kuat.
Arsenik matèni kanthi cara ngrusak sistem pencernaan, kang njalari pati amarga shock. Delengen keracunan arsenik.

## Sawetara tokoh kang naté keracunan arsen 
* Napoleon Bonaparte
* Munir, SH

## Pranala njaba 
* WebElements.com – Arsenicum
* EnvironmentalChemistry.com – Arsenicum
* Warangan pada keris
Galiyum

|-
| colspan="2" align="center" | 125px|Typical (melted blob)&nbsp;130px|Terkristal

 Sawijining logam miskin kang arang-arang, lan lembut, gallium minangka barang padhet kang gampang rapuh ing suhu endhèk nanging nyair luwih alon ing sakdhuwuring suhu kamar lan pancèn bakal lebur ing tangan. Kawangun sajeroning jumlah sethithik ing bauksit lan wiji seng. Panerapan kang wigati yaiku sajeroning senyawa galium arsenida, kanggo semikonduktor, mligi sajeroning dioda pemancar cahya.
Antimon

Lambangnya diambil dari basa Latin *Stibium*. Sebuah metalloid, antimon mempunyai empatalotropik bentuk. Wujud stabil antimon yaiku logam biru-putih. Antimoni kuning dan ireng yaiku logam tak stabil. Antimon digunakan dalam bahan tahan api, cat, keramik, elektronik, dan karèt.
## Sipat-sipat 
Antimon iku èlemèn kanthi wangun putih kapérakan, rapuh, kristal padhet kang mamèraké lemahé listrik lan kondutifitas panas lan nguab ing suhu endèk. Minangka metalloid, antimon mèmper logam saka wangun lan fisiké nanging kanthi reaksi kimia ora mangkono.

## Paédah 
Antimon lagi dikembangaké sajeroning produksi indhustri semikonduktor ing babagan produksi dioda, detektor infra merah. Minangka sawijining campuran, semi logam iki ngundhakaké kakuatan mekanik bahan. Paédah kang paling wigati saka antimon yaiku minangka penguat timbal kanggo baterei. Kagunan liya:
* Campuran anti gorès
* Korèk api
* Obat-obatan
* Pipa-pipa
Senyawa antimon karo oksida, sulfida, sodium, antimonate, lan antimon triclorid dipigunakaké kanggo nggawé senyawa tahan geni, keramik, gelas, lan cèt. Antimon sulfida alami, stibnite dikawruhi lan digunakaké ing jaman kuna minangka usada lan kosmetik.

## Pepènget 
Antimon lan senyawané iku racun. Sacara klinik, racun antimon amèh mèmper karo racun arsen. Sajeroning dosis sithik, antimoni njalari ngelu lan depresi. Kayadéné sajeroning sawatara tambahan kang ana ing ombènan jus woh-wohan. Sajeroning dosis akèh, bakal ngakibataké pepati sajeroning sawatara dina.

## Werna-warna senyawa 
Antimony pentafluoride SbF5, antimony trioxide Sb2O3,
stibine (antimony trihydride SbH3), indium antimonide (InSb)
Itrium

Anasir iki minangka logam transisi métal kimia sing padha karo lantanum lan asring diklasifikasikaké minangka unsur langka ing bumi. Ytrium akèh-akèhé ditemokake kanthi campuran karo anasir lantanum ing mineral-mineral langka, lan ora ditemokake ing alam minangka unsur ijèn. 39Y siji-sijiné g isotop sing stabil, lan isotop sing ditemokake ing kulit bumi. Ing taun 1787, Carl Axel Arrhenius nemokaké mineral anyar cedhak *Ytterby* ing Swédia lan dijenengi *ytterbite*. Sawisé iku Johan Gadolin nemokaké oksida ytrium ing sampel Arrhenius taun 1789, lan Anders Gustaf Ekeberg nemokaké ytria oksida anyar. Anasir ytrium pisanan diisolasi taun 1828 dening Friedrich Wöhler. Pigunan paling penting saka ytrium yaiku kanggo LED lan campuran *piksel*, utamané *piksel* abang ing layar tv tabung sinar katoda (CRT). Ytrium uga digunakake ing produksi èlèktroda, èlèktrolit, saringan èlèktronik, laser, superkonduktor, macem-macem aplikasi medis, lan tambahan kanggo macem-macem bahan kanggo nambah sipaté. Ytrium ora nduwèni pigunan biologis sing dikenal. Paparan anasir ytrium bisa nyebabaké penyakit paru ing manungsa.

## Rujukan
Nikel

**Nikel** iku unsur kimia metalik sajeroning tabel périodik kang duwé simbul **Ni** lan nomer atom 28.

## Rujukan 
* Los Alamos National Laboratory – Nickel 

## Pranala njaba 
* WebElements.com – Ni
* Article in Nature on nickel emitted by euro coins
* London Metal Exchange
* European Nickel plc 
* IARC Monograph "Nickel and Nickel compounds" 
* Tutorial - joining nickel alloys (pdf format)
Skandiyum

**Scandhium** iku unsur kimia sajeroning tabel périodik kang duwé lambang **Sc** lan nomer atom 21.   Scandhium wujud logam transisi utawa *transition metal* kang lembut lan awarna putih kapérakan, minangka mineral kang langka saka Skandinavia lan kadhangkala diklasifikasèkaké bebarengan karo yttrium lan lanthanide minangka lemah arang utawa *rare earth*.
Terbium

**Terbium** iku unsur kimia sajeroning tabel périodik kang duwé lambang **Tb** lan nomer atom 65.

Terbium awarna *putih kapérakan*, lan kagolong logam kang langka. Logal iki cukup empuk, lan bisa disigar nganggo péso biyasa. Pisanan tinemu déning ahli kimia Swèdhen, **Carl Gustaf Mosander** ing taun 1843.
Tantalum

**Tantalum** () (biyèn diaranai **tantalium** ) iku unsur kimia kanthi lambang **Ta** lan nomer atom 73. 

## Rujukan 
* Los Alamos National Laboratory - Tantalum 
* T.I.C. industry site  - Tantalum uses, ore mining and extraction
* R. Cohen (2006).  Applications of porous tantalum in total hip arthroplasty.  *Journal of the American Academy of Orthopaedic Surgeons*, 14:646-655.

## Pranala njaba 
* WebElements.com - Tantalum
* Tantalum-Niobium International Study Center
Astatin

**Astatine** () iku unsur kimia radioaktif kanthi simbul **At** lan nomer atom 85. Unsur iki minangka halogin kang paling abot.

## Rujukan 
## Pranala njaba 
* WebElements.com - Astatine
* Los Alamos National Laboratory - Astatine 
* Doc Brown's Chemistry Clinic - Group 7 The Halogens
Amerisium

**Americium** () iku unsur kimia kanthi simbul **Am** lan nomer atom 95. Minangka siji èlemèn logam radioaktif, amerisium iku aktinida kang tinemu ing taun 1944 kanthi ngebom plutonium nganggo neutron lan minangka èlemèn transuranik kapapat kang tinemu. Unsur iki dijenengaké saka tembungAmérika, kanthi analogi karo Europium.

## Rujukan 
* WebElements.com - Americium

## Wacan 
* *Nuclides and Isotopes - 14th Edition*, GE Nuclear Energy, 1989.
* Patent 
* 
* 

## Pranala njaba 
* Los Alamos National Laboratory - Americium 
* *Guide to the Elements - Revised Edition*, Albert Stwertka, (Oxford University Press; 1998) ISBN 0-19-508083-1
* It's Elemental - Americium 
* ATSDR - Public Health Statement: Americium
Beek (Walanda)

|-
|align=center colspan=2| 240pxBeek ing Walanda
|-
! colspan="2" | Katrangan cekak
|- style="background: #ffffff;"
| Provinsi: || Limburg
|- style="background: #ffffff;"
| Jembar: || 21,69 km²
|- style="background: #ffffff;"
| Padunung: || 16.856 jiwa (1 Juli 2006)
|- style="background: #ffffff;"
| Situs wèb resmi: || http://www.gemeentebeek.nl
|-
! colspan="2" | Pulitik
|- style="background: #ffffff;"
| *Burgemeester* (Walikutha): || Ralf Krewinkel
|}

**Beek** iku siji *gemeente* ing provinsi Limburg, Walanda. Ing *gemeente* iki ana papan anggegana sing ngladèni kutha Maastricht lan Aachen ing Jerman. Papan anggegana iki jenengé saiki Papan Anggegana Maastricht-Aachen, nanging biyèn Papan Anggegana Beek.
Kreteg

thumb|Kreteg kang nyebrangi kali ing kali Ebre, Katalonia, Spanyol
 ing Kali Umbilin taun 1890 (Kolèksi Troopenmuseum).]]
]]
**Kreteg** (ꦏꦿꦼꦠꦼꦒ꧀) utawa **brug** iku wot gedhé lan amba kang nyebrangi siji papan tarbuka utawa jurang. Lumrahé kreteg dienggo nyebrang kali, lembah, jurang lan sabanjuré kang ora bisa diliwati wong utawa wahana. Kreteg uga bisa nyebrangi dalan kang macet lan racaké diarani **kreteg layang** (*kreteg layang* utawa *flyover*).

Kreteg uga duwé kawigatèn militèr, sabab musuh racaké nyoba nggawé bolongan gedhé utawa nggawé kali supaya tank-tank lan wahana motor liyané ora bisa liwat. Kreteg militèr racaké portabel, tegesé bisa digawa menyang ngendi-ngendi lan racaké luwih njlimet tinimbang kreteg sipil.

## Jinis-jinis kreteg 
Ana patang jinis utama kreteg: kreteg lonjoran, kreteg busur, kreteg *cantilever* lan kreteg suspènsi (kreteg gantung).

* kreteg lonjoran (*beam bridge*) iku kreteg kang kabangun namung saka siji unsur baé, racaké batang uwit, blabag utawa barang mèmper liyané
* kreteg busur iku kreteg kang mèmper busur (gandhéwa)
* kreteg *cantilever* iku kreteg kang dibangun nganggo prinsip *cantilever* diproyèksi kanthi horisontal lan namung disangga ing panggonan siji
* kreteg suspènsi iku kreteg kang digantung mawa tali utawa bahan liya kang fungsiné mèmper tali
Bismut

**Bismuth** () iku unsur kimia kanthi simbul **Bi** lan nomer atom 83. 

## Rujukan 
* Taylor, Harold A. Jr., "Bismuth", Financial Times Executive Commodity Reports (London: Mining Journal Books Ltd.) 2000 ISBN 1-84083-326-2

## Pranala njaba 
* WebElements.com - Bismuth
* USGS 2006 Minerals Yearbook: Bismuth 
* Bismuth Advocate News (BAN) 
* Bismuth Statistics and Information  - United States Geological Survey minerals information for bismuth
* Laboratory growth of large crystals of Bismuth by Jan Kihle Crystal Pulling Laboratories, Norway
* Bismuth breaks half-life record for alpha decay 
* Los Alamos National Laboratory - Bismuth
Brom

**Brom** utawa *Bromine* (, , iku unsur kimia kanthi simbul **Br** lan nomer atom 35. 

## Rujukan 
* Los Alamos National Laboratory – Bromine 

## Pranala njaba 
* WebElements.com – Bromine
* Theodoregray.com – Bromine
* USGS Minerals Information: Bromine 
* Bromine Science and Environmental Forum (BSEF)
* Thermal Conductivity of BROMINE 
* Viscisity of BROMINE
Utrecht

Pilih artikel sing dikersani:
* Gemeente utawa Kutha Utrecht ing Walanda
* Provinsi Utrecht ing Walanda
Fermium

**Fermium** () iku èlemèn sintètis kanthi simbul **Fm** lan nomer atom 100. 

## Réferènsi 
* Los Alamos National Laboratory - Fermium 
* *Guide to the Elements - Revised Edition*, Albert Stwertka, (Oxford University Press; 1998) ISBN 0-19-508083-1 
* It's Elemental - Fermium 

## Pranala njaba 
* WebElements.com - Fermium
Gemeente Utrecht

|-
|align=center colspan=2| 240px ing Walanda
|-
! colspan="2" | Katrangan cekak
|- style="background: #ffffff;"
| Provinsi: || Utrecht
|- style="background: #ffffff;"
| Jembar: || 99,32 km²
|- style="background: #ffffff;"
| Padunung: || 293.854 (1 November 2007)
|- style="background: #ffffff;"
| Situs wèb resmi: || http://www.utrecht.nl 
|-
! colspan="2" | Pulitik
|- style="background: #ffffff;"
| *Burgemeester* (Walikutha): || Aleid Wolfsen
|}

**Utrecht** iku siji *gemeente* lan uga kutha krajan Provinsi Utrecht ing Walanda. Kutha iki sing ndunungi ana 293.854 jiwa (1 November 2007) lan ambané ana 99,32&nbsp;km².

Sajarah kutha Utrecht iki wis lawas banget. Kutha iki diadegaké déning bangsa Romawi ing kiwa-tengené taun 50 SM ing pinggir Kali Rijn lan diwèhi jeneng *Traiectum ad Rhenum*. Jeneng ing basa Latin iki tegesé: "papan panyabrangan kali Rijn". Jeneng iki pungkasané dicekak ing basa Walanda dadi *Utrecht* lan dienggo nganti sepréné. Kutha Utrecht uga nduwé siji univèrsitas nagari sing diarani *Universiteit Utrecht*.
Dhaptar pulo miturut cacahing pedunung

Artikel iki wujud **pratélan pulo miturut urutan cacahing sing ndunungi**.

## Pratélan pulo miturut sing ndunungi
### Padunung punjul 1,000,000 jiwa
### Padunung 100,000 nganti 1,000,000
## Réferènsi
## Uga delengen 
*Pratélan pulo miturut abjad
*Pratélan pulo miturut ambané wewengkon

## Pranala njaba 
*UN Environment Programme Islands Directory 
*Most populous islands
Kreteg Suramadu

**Kreteg Suramadu** iku jeneng kreteg sing nggandhèngaké Surabaya, Jawa karo Bangkalan, Madura. Kreteg iki wis suwé direncanakaké lan dibangun. Kreteg iki rampung dibangun ing taun 2009, lan diresmèkaké déning Présidhèn RI Susilo Bambang Yudhoyono ing tanggal 10 Juni 2009. Kreteg sing dawané 5,4 kilomèter iki dadi kreteg sing dawa dhéwé ing Indonésia. Jeneng **Suramadu** iku cekakan saka **Sura**baya lan **Madu**ra.

## Konstruksi 
Kreteg Suramadu iku gabungan saka telung jinis kreteg sing dawané 5.438 mèter lan ambané kurang luwih 30 mèter. Kreteg iki nyedhiakaké patang lajur rong arah sing saben lajur ambané 3,5 mèter lan rong lajur dharurat sing ambané 2,75 mèter. Kreteg iki uga nyedhiakaké lajur mirunggan kanggo pengendhara sepédha montor ing saben sisih jaba kreteg .
### Dalan layang 
Dalan layang utawa *Causeway* dibangun kanggo ngubungaké konstruksi kreteg karo dalan dharat liwat perairan céthèk. Dalan layang iki dumadi saka 36 bentang sing dawané 1.458 mèter ing sisih Surabaya lan 45 bentang sing dawané 1.818 mèter ing sisih Madura.
thumb|left|200px|Kreteg Suramadu
Dalan layang iki migunakaké konstruksi penyangga PCI sing dawané 40 mèter saben bentangan disangga pondhasi pipa waja kanthi dhiamèter 60&nbsp;cm .

### Kreteg penghubung 
Kreteg penghubung utawa *Approach bridge* ngubungaké kreteg utama karo dalan layang. Kreteg dumadi saka rong pérangan sing dawané saben pérangan 672 mèter.

Kreteg iki migunakaké konstruksi panyangga beton kothak dawané 80 mèter saben bentangan kanthi 7 bentangan saben sisih sing ditopang pondhasi penopang dhiamèter 180&nbsp;cm .

### Kreteg utama 
Kreteg utama utawa *Main bridge* dumadi saka telung pérangan ya iku rong bentangan samping dawané 192 mèter lan sak bentangan utama dawané 434 mèter.

Kreteg utama migunakaké konstruksi *cable stayed* sing ditopang déning menara kembar sing dhuwuré 140 mèter. Lantai kreteg migunakaké konstruksi komposit kandelé 2,4 mèter .

Kanggo ngakomodasi pelayaran kapal sagara sing ngliwati selat Madura, kreteg iki duwé ruang bébas dhuwuré 35 mèter saka lumahing sagara .

## Rujukan 
## Pranala njaba 
* Situs wèb resmi
Sevenum

|-
|align=center colspan=2| 240px ing Walanda
|-
! colspan="2" | Katrangan cekak
|- style="background: #ffffff;"
| Provinsi: || Limburg
|- style="background: #ffffff;"
| Jembar: || 48,66 km²
|- style="background: #ffffff;"
| Pedunung: || 7.647 jiwa (1 November 2007)
|- style="background: #ffffff;"
| Situs wèb resmi: || http://www.sevenum.nl
|-
! colspan="2" | Pulitik
|- style="background: #ffffff;"
| *Burgemeester* (Walikutha): || Paul Mengde
|}

**Sevenum** iku sawijining *gemeente* ing provinsi Limburg, Walanda.
Kalifornium

**Californium** () iku unsur kimia logam kanthi simbul **Cf** lan nomer atom 98. 

## Pranala njaba 
* WebElements.com - Californium
* NuclearWeaponArchive.org - Californium
* Los Alamos National Laboratory - Californium 
* It's Elemental - Californium 
* Hazardous Substances Databank – Californium, Radioactive
Hafnium

**Hafnium** () iku unsur kimia kanthi simbul **Hf** lan nomer atom 72. 

## Pranala njaba 
* WebElements.com – Hafnium
* Hafnium Technical & Safety Data
* NLM Hazardous Substances Databank – Hafnium, elemental
* Intel Shifts from Silicon to Lift Chip Performance
* http://www.intel.com/technology/45nm/index.htm?iid=homepage+marquee_45nm
Lantanum

**Lantanum** utawa lanthanum () iku unsur kimia kanthi simbul **La** lan nomer atom 57.

## Pranala njaba 
* WebElements.com – Lanthanum
Bohrium

**Bohrium** () iku unsur kimia sajeroning  tabel périodik kanthi simbul **Bh** lan nomer atom 107.

## Pranala njaba 
*WebElements.com - Bohrium
*Apsidium - Bohrium 
*Los Alamos National Laboratory - Bohrium 
*Properties of BhO3Cl
Hassium

**Hassium** ( utawa ) iku èlemèn sintètis sajeroning Tabel périodik kanthi simbul **Hs** lan nomer atom 108.

## Pranala njaba 
* WebElements.com: Hassium
* Apsidium: Hassium 108
Dmitry Medvedev

thumb|Dmitry Medvedev

**Dmitry Anatolyevich Medvedev** (Ruslan Дми́трий Анато́льевич Медве́дев) (lair 14 September 1965 ing Leningrad (saiki Saint Petersburg)) iku présidhèn Ruslan sing kapilih ing tanggal 2 Maret 2008. Dhèwèké diarepaké dilantik ing tanggal 7 Mèi 2008.
## Cathetan suku
Simpelveld

|-
|align=center colspan=2| 240pxSimpelveld ing Walanda
|-
! colspan="2" | Katrangan cekak
|- style="background: #ffffff;"
| Propinsi: || Limburg
|- style="background: #ffffff;"
| Jembar: || 16,03 km²
|- style="background: #ffffff;"
| Padunung: || 11.231 jiwa (1 November 2007)
|- style="background: #ffffff;"
| Situs wèb resmi: || http://www.simpelveld.nl
|-
! colspan="2" | Pulitik
|- style="background: #ffffff;"
| *Burgemeester* (Walikutha): || Hub Bogman
|}

**Simpelveld** iku *gemeente* ing propinsi Limburg, Walanda. Sajeroning taun 2006 laladan Simpeleld nduwèni cacah  penduduk  11.314 jiwa.
Moskovium

**Moskovium** (**Ununpentium**, Uup,  utawa ) iku jeneng sauntara wektu tumrap êlemên sintêtis  sajeroning tabel périodik kang duwé simbul sauntara **Mc** lan nomer atom 115. 

## Réferènsi 
## Pranala njaba 
* Uut and Uup Add Their Atomic Mass to Periodic Table 
* Apsidium: Ununpentium 
* Superheavy elements 
* History and etymology
Meitnerium

**Meitnerium** () iku siji unsur kimia sajeroning  tabel périodik kanthi simbul **Mt** lan nomer atom 109.

## Pranala njaba 
* WebElements.com - Meitnerium
* Apsidium - Meitnerium
Mendelevium

**Mendelevium** (), uga dikenal minangka **unnilunium** (, simbul **Unu**) iku èlemèn sintètis kanthi sibul **Md** (biyèn **Mv**) lan nomer atom 101. 

## Pranala njaba 
* WebElements.com - Mendelevium
Lutetium

**Lutetium** () iku unsur kimia kanthi simbul **Lu** lan nomer atom 71. 

## Pranala njaba 
* WebElements.com - Lutetium (also used as a reference)
* It's Elemental - Lutetium
Kadmium

**Cadmium** () iku unsur kimia kanthi simbul **Cd** lan nomer atom 48. 

## Rujukan 
## Pranala njaba 
* IARC Monograph "Cadmium and Cadmium Compounds" 
* National Pollutant Inventory - Cadmium and compounds
* WebElements.com – Cadmium
* Los Alamos National Laboratory – Cadmium 
* http://publicdocs.mnr.gov.on.ca/View.asp?Document_ID=10690&Attachment_ID=25585  Warning Moose and Deer Liver
* National Institute for Occupational Safety and Health - Cadmium Page
Darmstadtium

**Darmstadtium** (), biyèn dikenal kanthi jeneng Ununnilium, iku sawijining unsur kimia kanthi simbul **Ds** lan nomer atom 110.

## Pranala njaba 
* WebElements.com - Darmstadtium
* IUPAC: Element 110 is named darmstadtium 
* Apsidium - darmstadtium
Dubnium

**Dubnium** () iku unsur kimia sajeroning tabel périodik kanthi simbul **Db** lan nomer atom 105.

## Rujukan 
## Pranala njaba 
* WebElements.com - Dubnium
Echt-Susteren

|-
|align=center colspan=2| 240pxEcht-Susteren ing Walanda
|-
! colspan="2" | Katrangan cekak
|-style="background: #ffffff;"
| Provinsi: || Limburg
|-style="background: #ffffff;"
| Jembar: || 104,6 km²
|-style="background: #ffffff;"
| Padunung: || 32.197 jiwa (1 November 2007)
|-style="background: #ffffff;"
| Situs wèb resmi: || http://www.Echt-Susteren.nl 
|-
! colspan="2" | Pulitik
|-style="background: #ffffff;"
| *Burgemeester* (Walikutha): || Egbert Schaftenaar
|}

**Echt-Susteren** iku *gemeente* ing provinsi Limburg, Walanda. *Gemeente* iki diadegaké ing taun 2003 lan wujud gabungan saka Echt lan Susteren.

## Pamérangan *gemeente* 
*Gemeente* iki kapérang dadi sawatara punjer. Ing ngisor iki punjer-punjer sarta sing ndunungi kapacak.

:
Pound sterling

**Pound sterling** utawa **pounds** (GBP) iku valuta Britania Raya.

Valuta Pound sterling iku valuta tuwa dhéwé ing donya kang wis ana lan ora malèh wiwit 600 taun kapungkur. Tembung "pound" lan "sterling" dhéwé ngrujuk ing logam pérak kang boboté sapound kang dipigunaaké minangka aji pambandhing valuta mau. Ing jaman modhérn, aji Pound Sterling ora dikaitaké manèh karo aji pérak  ing bobot tinentu - nanging ditemtokaké déning mékanisme pasar dhedhasar panawaran lan panyuwunan. Pihak kang paling duwé tanggung waler marang sirkulasi lan aji ijol Pound Sterling yaiku Bank of England minangka bank sentral.

Britania Rayaiku anggota Uni Éropa, nanging ora migunakaké Euro minangka valutané, sawisé referendum kang ditindakaké ngindhikasi kaengganan kang ndunungi nagara iki kanggo migunakaké valuta Euro. Nagara Uni Éropa liyané kang ora migunakaké Euro yaiku Dhènemarken lan Swèdhen.
Dolar AS

[thumb|250px|Dhuwit kertas 20 [dolar AS saka ngarep.]]
**Dolar AS** iku valuta resmi Amérika Sarékat. Dolar AS uga dipigunaaké kanthi wiyar ing donya internasional minangka kurs cadangan devisa sanjabané AS.

Panerbitan dhuwit dolar AS dikontrol déning sistem perbankan *Federal Reserve*. Simbol sing paling umum dipigunakan kanggo dolar AS yaiku lambang dolar (**$**). Kodhe ISO 4217 kanggo dolar AS yaiku **USD**; dolar AS uga dirujuk minangla **US$** déning Dana Monetèr Internasional.

AS iku salah sasiji saka akèh nagara kang migunakaké valuta kanthi jeneng *dolar*. Sapérangan nagara liyané migunakaké dolar AS minangka valuta resminé, lan akèh liyané sing ngantuki dipigunaaké ing kapasitas legal de facto. Priksanana dolar.

Tembung *buck* lumrahé dipigunaaké déning wong Amérika kanggo ngrujuk marang sa- dolar AS ing guneman sabendinané (informal).

## Pasangan mata uang 
Pasangan mata uang - rasio rega loro mata uang sing kalebu ing pasangan iki ing pasar ijol-ijolan manca. Konsep iki digunakake ing pasar Forex kanggo luwih gampang dagang, amarga yen tuku siji mata uang, sudagar mesthi adol liyane.

## Cathetan 
## Pranala njaba 
* Dhuwit kertas Dolar AS
Yen

thumb|Dhuwit logam Jepang, ¥1, ¥5, ¥10, ¥50, ¥100, ¥500
**Yèn** iku valuta Jepang. Simbol: ¥; utawa ing basa Jepang: .

Pamaréntah Jepang ngukuhaké valuta Yèn wiwit 27 Juni 1871 dhedhasar *Shinka jōrei* (angger-angger papréntahan ngenani valuta anyar). Minangka lambang dipigunaaké tenger **¥** lan miturut ISO 4217 dilambangaké minangka JPY. Yèn ditulis mawa romaji dadi **Yèn** lan dudu *En*, amarga ing akir jaman Keshogunan Tokugawa, aksara katakana エ (e) diwaca minangka "je". Ing wektu iku, kutha Edo ditulis minangka "Yedo", Pulo Ezo minangka "Yezo", lan Ebisu ditulis minangka "Yebisu".

Ana sapérangan panjlasan ngenani asal-usul panggunaan aksara kanji  kanggo nulis lambang valuta Jepang. Salah sijiné ya iku tradisi wong Jepang nglambangaké dhuwit mawa bunderan kang diwangun saka driji panunjuk lan jempol. Ōkuma Shigenobu nelakaké kabèh wong Jepang mesthi ngerti yèn aksara kanji kanggo "bunderan" tegesé dhuwit. Panjlasan liya nelakaké dhuwit logam wanguné bunder, saéngga aksara kanji kanggo bunderan dipigunaaké kanggo nyebut dhuwit. Ing wektu iku ing Hong Kong diwetokaké dhuwit logam mawa tulisan , lan ditiru pamaréntah Jepang kang migunakaké aksara kanji 圓 kanggo nglambangaké valuta Jepang, nanging migunakaké aksara kanji wangun anyar.

Ékan valuta Jepang sadurungé taun 1953:
* **sen** (銭): 1/100 saka 1 Yèn (¥1 = 100 sen)
* **rin** (厘): 1/1000 saka 1 Yèn (1 sen = 10 rin, ¥1 = 1000 rin)
Kanthi dhasar undang-undang angger-angger valuta 1953, panggunaan ékan sen lan rin ora dilarang miturut hukum, nanging kanthi praktek ora dipigunaaké manèh. Ing jaman saiki, ékan sen lan rin mung karan-sebut ing bursa saham lan kurs valuta asing.
Rupee

**Rupee** iku jeneng kanggo jinis valuta sing dipigunaaké ing sapérangan nagara, kaya ing: India, Pakistan, Sri Lanka, Nepal, Mauritius, lan Seychelles. Ing jaman kapungkur, rupee uga wujud valuta sing dipigunaaké ing nagara-nagara Myanmar, Jerman lan Kolonial Inggris ing kidul Afrika. Jenengé dijupuk saka basa Sanskrit kang ateges "pérak". Pawènèhan jeneng rupiah ing Indonésia lan rufiyaa saka Maladewa wujud pawènèhan jeneng dhuwit sing asalé saka basa sing padha.
Renminbi

thumb|right|Dhuwit Yuan taun 1960.
**Yuan** (dikenal mawa jeneng **Renminbi** (**RMB**) ing RRC) iku valuta Républik Rakyat Cina. Renminbi naté dipathok ing aji 8,28 marang dolar AS sawéné 11 taun tekan 21 Juli 2005. Perkara iku nimbulaké kecaman saka Amérika Sarékat kang nganggep prakara iki dilakokaké Tiongkok kanggo njaga supaya barang-barang prodhuksi nagara mau tetep murah ing pasar internasional. Bebarengan karo diambangaké manèh valuta ringgit Malaysia, renminbi pungkasané dinilai ulang (révaluasi) ing 8,11 dolar AS saben sa-renminbi ing tanggal 21 Juli 2005.

## Pranala njaba 
* Yuan Renminbi (CNY / RMB) - dhuwit kertas 1953-2019   
* Yuan FEC - Sertifikat Exchange Asing (FEC) Républik Rakyat Cina 1980-1994
Molibdènum

**Molybdenum** (, saka Basa Yunani kang tegesé kaya timbel, iku kalebu unsur kimia grup 6 kanthi simbul **Mo** lan nomer atom 42.

## Rujukan 
## Pranala njaba 
* WebElements.com — Molybdenum
* International Molybdenum Association — Main page
Artacihna

**Artacihna** (Carakan: ꦲꦂꦠꦕꦶꦃꦤ, Pégon: ارتاچيهنا), uga diarani **valuta** iku piranti pambayaran transaksi ékonomi kang dipigunakaké ing siji nagara. Kanggo Indonésia, artacihnané rupiah.

Ing jaman biyèn, manungsa primitif durung migunakaké dhuwit, utawa piranti silih ganti. Iki amarga ing wektu iku manungsa bisa nyukupi kabèh pepénginané saka alam sakiteré. Nalika sumber daya alam sing dipigunakaké entèk, banjur padha pindhah lan wiwit migunakaké sumber daya alam sing ana ing sakiteré manèh. Nalika muncul kabudayan kuna, manungsa wiwit ngijolaké barangé karo barangé wong liya, sing ingaran barter. Banjur sawisé jaman luwih maju, manungsa wiwit migunakaké piranti silih ganti, sanajan durung wujud dhuwit. Piranti iki ingaran dhuwit barang. Sawisé manungsa nguwasani panggunaan tulisan lan huruf, banjur misuwur dhuwit utawa ingaran dhuwit kapitayan (uang fiduciair).

## Uga delengen 
* ISO 4217.

## Pranala njaba 
* RatesFX currency resources
* Monetary-unit.com 
* World Paper Money Homepage
Dhuwit

[200px|thumb|right|Dhuwit [kertas rupiah]]
**Dhuwit** ing èlmu ékonomi tradhisional ngemu teges saben piranti silih genti kang bisa ditampa kanthi umum. Piranti silih genti iku bisa wujud bandha apa waé kang bisa ditampa déning saben wong ing masarakat ing prosès silih genti barang lan jasa. Ing èlmu ékonomi modhérn, dhuwit didhéfinisikaké minangka *sesuatu* kang sumadiya lan kanthi umum ditampa minangka piranti pambayaran kanggo tuku barang-barang lan jasa-jasa sarta kasugihan *berharga* liyané sarta kanggo pambayaran utang. Sapérangan ahli uga nyebutaké fungsi dhuwit minangka piranti panyandhet pambayaran.

## Réferènsi 
## Pirsanana uga 
* Jinis-jinis dhuwit
* Inflasi
* Bank
* Pendapatan Nasional
* Lembaga Kauangan Dudu Bank

## Pranala njaba 
* Philosophy of Money
* The Standard of the Heraion (Internet Archive)
* Koleksi Uang Républik Indonésia 
* Linguistic and Commodity Exchanges by Elmer G. Wiens. Examines the structural differences between barter and monetary commodity exchanges and oral and written linguistic exchanges.
Kurium

**Curium** () iku èlemèn sintètis kanthi  simbul **Cm** lan nomer atom 96.  Minangka unsur logam radioaktifradioaktif transuraniktransuranik saka sèri aktinisaaktinisa, Kurium**Kurium** digawé kanthi ngebom plutoniumPlutonium nganggo ion heliumHelium partikel alphaalpha lan dijenengaké miturut jenengé Marie Curie lan garwané Pierre.

## Campuran (*Compound*) 
Sawetara campuran Kurium yaiku:
* curium dioksida (CmO2)
* curium trioksida (Cm2O3)
* curium bromida (CmBr3)
* curium klorida (CmCl3)
* curium tetrafluorida (CmF4)
* curium yodida (CmI3)

## Rujukan 
* Los Alamos National Laboratory - Curium 
* *Guide to the Elements - Revised Edition*, Albert Stwertka, (Oxford University Press; 1998) ISBN 0-19-508083-1
* It's Elemental - Curium 
* Human Health Fact Sheet on Curium

## Pranala njaba 
* WebElements.com - Curium
* NLM Hazardous Substances Databank – Curium, Radioactive
Yodium

**Yodium** utawa **Iodine** (, utawa ; saka  "ungu"), iku unsur kimia kanthi simbul **I** lan nomer atom 53. 

## Rujukan 
## Pranala njaba 
* "Micronutrient Research for Optimum Health", Linus Pauling Institute, OSU Oregon State University
* ATSDR - CSEM: Radiation Exposure from Iodine 131  U.S. Department of Health and Human Services (public domain)
* ChemicalElements.com - Iodine
* who.int - WHO Global Database on Iodine Deficiency 
* Network for Sustained Elimination of Iodine Deficiency
* Oxidizing Agents > Iodine
* Los Alamos National Laboratory - Iodine
Nihonium

**Nihonium** (**Ununtrium**, Uut,  utawa ) iku sawijining jeneng sauntara kanggo êlemên sintêtis sajeroning tabel périodik kanthi simbul sauntara wektu **Nh** lan nomer atom 113.

## Pranala njaba 
* WebElements.com - Uut
* Uut and Uup Add Their Atomic Mass to Periodic Table 
* Apsidium - Ununtrium 
* Discovery of Elements 113 and 115 
* Superheavy elements
Port Moresby

thumb|right|250px|Port Moresby.
**Port Moresby** iku kutha krajan sisan kutha gedhé dhéwé ing Papua Nugini. Sing ndunungi ana 5.959.000 jiwa (2005).
Baku

**Baku** (Azerbaijan *Bakı*; Ruslan *Баку*) iku kutha krajan lan uga kutha gedhé dhéwé ing Azerbaijan. Sing ndunungi ana 2.045.815 jiwa (2011). Baku dunungé ana ing pasisir sagara Kaspi.
Idhéologi

**Idéologi** iku kumpulan ide utawa gagasan. Tembung *idéologi* dhéwé diciptakaké déning Destutt de Tracy ing akir abad kaping 18 kanggo ndhèfinisikaké "*sains ngenani ide*". Idéologi bsa dianggep visi kang komprehensif, minangka cara nyawang samudaya prakara (bandhingaké Weltanschauung), kanthi umum (pirsanana Idéologi ing kauripan saben dina) lan sapérangan arah filosofis (pirsanana Idéologi pulitis), utawa seklompok ide kang diajokaké déning kelas kang dhominan ing kabèh anggota masarakat. Tujuan untama samburiné idéologi yaiku kanggo nawakaké owah-owahan liwat prosès pamikiran normatif. Idéologi yaiku sistem pamikiran abstrak (ora mung sauger pawangunan ide) kang diterapaké ing masalah publik saéngga marakaké konsèp iki dadi inti pulitik. Sacara implisit saben pamikiran pulitik ngetutaké siji idéologi sanajan ora disèlèhaké minangka sistem cara mikir kang èksplisit.(dhèfinisi *idéologi* Marxisme).

## Deleng uga 
* Pulitik

## Pranala njaba
Lawrensium

**Lawrencium** () iku èlemèn sintètis radioaktif kanthi simbul **Lr** (biyèn **Lw**) lan nomer atom 103.

## Rujukan 
## Cathetan 
* Los Alamos National Laboratory's Chemistry Division: Periodic Table - Lawrencium 
* *Guide to the Elements - Revised Edition*, Albert Stwertka, (Oxford University Press; 1998) ISBN 0-19-508083-1

## Pranala njaba 
* WebElements.com - Lawrencium
Rodhiyum

**Rodium** utawa **Rhodium** () iku unsur kimia kanthi simbul **Rh** lan nomer atom 45. 

## Rujukan 
## Pranala njaba 
* WebElements.com – Rhodium
* Current Rhodium price 
* Rhodium Technical and Safety Data
* Los Alamos National Laboratory – Rhodium 

left|thumb|lembaran lan kawat Rodium
Nilai sosial

**Aji sosial** iku sawijining konsèp abstrak ing dhiri manungsa ngenani apa sing dianggep *becik* lan apa sing dianggep *ala*, *éndah* utawa *ora éndah*, lan *bener* utawa *luput*.

## Pirsanana uga 
* Sosiologi
* Kebudayaan
* Norma
* Konflik
WTO

**WTO** bisa ngrujuk:
* *World Trade Organization*: Organisasi Perdagangan Donya
* *World Tourism Organization*: Organisasi Pariwisata Donya
Eijsden

|-
|align=center colspan=2| 240pxEijsden ing Walanda
|-
! colspan="2" | Katrangan cekak
|- style="background: #ffffff;"
| Provinsi: || Limburg
|- style="background: #ffffff;"
| Jembar: || 20,76 km²
|- style="background: #ffffff;"
| Pedunung: || 11.506 jiwa (1 November 2007)
|- style="background: #ffffff;"
| Situs wèb resmi: || http://www.eijsden.nl 
|-
! colspan="2" | Pulitik
|- style="background: #ffffff;"
| *Burgemeester* (Walikutha): || Manon Pelzer
|}

**Eijsden** iku sawijining *gemeente* ing provinsi Limburg, Walanda.
Praseodimium

**Praseodymium** ( utawa ) iku unsur kimia  kanthi simbul **Pr** lan nomer atom 59.

## Rujukan 
* Los Alamos National Laboratory – Praseodymium 

## Pranala njaba 
* WebElements.com – Praseodymium
* It's Elemental – The Element Praseodymium
Antiglobalisasi

**Antiglobalisasi** iku sawijining istilah kang umum dipigunaaké kanggo maparaké sikap politis wong-wong lan golongan kang nentang prajanjian dagang global lan lembaga-lembaga kang ngatur perdagangan antarnegara contoné Organisasi Perdagangan Dunia (WTO).

"Antiglobalisasi" dianggep déning sapérangan wong minangka obahan sosial, samuntara liyané nganggep minangka istilah umum kang nyakup sapérangan obahan sosial kang béda-béda. Apa waé maksudé, para pangikut dimanunggalaké ing perlawanan marang ékonomi lan sistem perdagangan global saiki, kang miturut wong-wong mau ngikis lingkungan urip, hak-hak buruh, kadhaulatan nasional, donya katelu, lan akèh jalaran-jalaran liyané.

Nanging, wong-wong kang dicap "antiglobalisasi" asring nulak istilah iku, lan luwih seneng nyebut awake dhéwé minangka Obahan Kaadilan Global, Obahan Saka Kabèh Obahan utawa sapérangan istilah liyané.

## Pranala njaba 
* "Antiglobalisasi, Sapa Wedi?" , *KOMPAS*
* Lima Bawana Perlawanan Global 
* Ékonomi Karakyatan Ing Éra Globalisasi 
* Dalan Nuju Tatanan Persaingan Global
Néoliberalisme

**Néoliberalisme** sing uga dikenal minangka paham **ékonomi neoliberal** ngacu ing filosofi ékonomi-pulitik sing ngurangi utawa nulak campur tangan pamaréntah ing ékonomi dhomèstik. Paham iki nduwé fokus ing métodhe pasar bébas, wewates sithik marang prilaku bisnis lan hak-hak milik pribadi.

Ing kawicaksanan manca nagari, neoliberalisme kenceng gandhèngané karu pambuka pasar manca nagari liwat cara-cara pulitis, migunakaké tekanan ékonomi, diplomasi, lan/utawa intervènsi militèr. Pambukaan pasar ngrujuk ing perdagangan bébas.

Néoliberalisme kanthi umum gegandhèngan karo tekanan pulitik multilateral, liwat manéka warna kartel panglolaan perdagangan kadidéné WTO lan Bank Donya. Iki njalari kurangé wewenang papréntahan tekan titik minimum. Néoliberalisme liwat ékonomi pasar bébas kasil neken intervènsi pamaréntah (kadidéné paham Keynesianisme), lan mlangkah suksès ing tuwuhing ékonomi sakabèhé. Kanggo ngundhakaké efisiensi korporasi, néoliberalisme ngupaya kanggo nulak utawa ngurangi kebijakan hak-hak buruh kadidéné upah minimum, lan hak-hak daya tawar kolektif liyané.

Néoliberalisme wewalikan karo sosialisme, proteksionisme, lan environmentalisme. Sacara dhomèstik, iki ora langsung lelawanan kanthi prinsip karo poteksionisme, nanging sok migunakaké iki minangla piranti tawar kanggo ngglembuk nagara liya kanggo mbukak pasaré. Néoliberalisme asring dadi alangan kanggo perdagangan adil lan obahan liyané sing nyengkuyung hak-hak buruh lan kaadilan sosial sing kuduné dadi prioritas gedhé dhéwé ing gayutan internasional lan ékonomi.

## Pirsanana uga 
* antiglobalisasi
* perdagangan bébas
* kapitalisme
* liberalisme

## Pranala njaba 
* Neoliberalisme, Siapakah dia?  (pdf)
* Neoliberalisme (Kompas)
* Mengusung Neokolonialisme dan Liberalisme (Kompas)
* Pasar Modal Pasca-"Perang Dingin"  (Pikiran Rakyat)
Konflik

**Konflik** asalé saka basa Latin *configere* kang tegesé silih gebuk. Sacara sosiologis, konflik ditegesaké minangka siji prosès sosial antarané loro utawa luwih wong (bisa uga golongan) ing ngendi salah siji pihak ngupaya nyingkiraké pihak liyané kanthi ngancuraké utawa nggawé supaya ora nduwé daya.

Konflik bias dumadi jalaran bédaning ciri-ciri kang digawa individu ing siji interaksi. Bebédan-bebédan mau ing antarané nyangkut ciri fisik, kepinteran, pengetauan, adat istiadat, kayakinan, lan liya-liyané. Kanthi digawané ciri-ciri individual ing interaksi sosial, konflik wujud situasi kang wajar ing saben masarakat lan ora ana siji waé masarakat kang ora naté ngalami konflik antar anggotané utawa karo golongan masarakat liyané, konflik mung bakal ilang bebarengan karo ilangé masarakat iku dhéwé.

Konflik tetentangan karo integrasi. Konflik lan integrasi lumaku minangka siji siklus ing masarakat. Konflik kang kakontrol bakal ngasilaké integrasi. Kosok balèné, integrasi kang ora sampurna bisa nyiptakaké konflik.

## Pirsanana uga 
* Kompetisi
* Pertentangan
* Konsensus
* Disosiatif
* Integrasi
* Kontravensi
Gennep

|-
|align=center colspan=2| 240pxGennep ing Walanda
|-
! colspan="2" | Katrangan cekak
|- style="background: #ffffff;"
| Propinsi: || Limburg
|- style="background: #ffffff;"
| Jembar: || 50,4 km²
|- style="background: #ffffff;"
| Padunung: || 16.910 jiwa (1 November 2007)
|- style="background: #ffffff;"
| Situs wèb resmi: || http://www.gennep.nl
|-
! colspan="2" | Pulitik
|- style="background: #ffffff;"
| *Burgemeester* (Walikutha): || Ibu mr. E.M.A.A. de Loo
|}

**Gennep** iku *gemeente* ing propinsi Limburg, Walanda. Gennep iku papané ing ngendi Kali Maas lan Kali Niers tumunggal dadi siji. Kutha iki wis suwé banget riwayaté lan papan iki wis ana sadurungé bangsa Romawi teka. Jeneng Gennep iki dijupuk saka siji basa Keltik *Ganapja*, panggonan tumunggaling rong kali iki.
Pèrsi

**Pèrsi** punika nama kina saking nagari Iran. Nami punika dipun-ginakaken ing Kilèn saking basa Yunani Iran, **Persis**. Pèrsi dipun-ginakaken kanggé nggambaraken nagara Iran, tiyangipun utawi karajan kinanipun.

## Sajarah 
Pèrsi dipundegaken déning Cyrus ingkang agung dipunwiwiti kanthi pamanunggalan ing Asia Tengah marang bangsa-bangsa ingkang manggeni ing taun 330 SM.
kasuksèsan Cyrus dados ingkang sepindhah kanggé manunggalaken Asia Tengah lan pungkasanipun Asia Kilèn ugi.

## Ugi pirsani 
* Basa Pèrsi