open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Richard Thurnwald

**Ricahrd Thurnwald** (1869-1954) ya iku antropolog kang miwiti riwayat uripé minangka ahli hukum ing Wina. Thurnwald naté nyambut gawé minangka pegawé pangréhpraja ing Bosnia-Herzegovina. Sabanjuré dhèwéké pindhah dadi pegawé Muséum für Völkerkunde ing Berlin ing taun 1906. Awit iku miwiti sinau antropologi. Ing antara taun 1906-1909 dhèwèké lunga nganggo béaya muséum kanggo kerja lapangan ing kapuloan Bismarck lan Solomon (Mèlanésia). Lan laporan kerja lapangané iku ditulis ing bukuné kanthi sesirah *Im Bismarckarchipel und den Salomo-inseln* taun 1910. Buku iku dadi karya antropologi wiwitané. Karya-karyané wis ana kurang luwih 350 karya. Isiné akéh gambaran-gambaran étnografi suku-suku bangsa ing jaba Éropa kaya déné Mèlanésia lan Afrika. Thrunwald ana bédha pamikiran ing tradisi étno-sosiologi Jerman sing ésih neliti bangsa-bangsa primitif. Dhéwéké nganggep antropologi iki luwih penting yén ngebahas masalah-masalah praktis kaya masalah-masalah masarakat ing kutha Berlin sawisé Perang Donya kaping II.

## Rujukan
Alfred Radcliffe-Brown

**Alfred Reginald Radcliffe Brown** (1881-1955) miwiti kerja lapangan (*field work*) antropologi ing masarakat Negrito, ing kepuloan Andaman taun 1906-1908). Kasil panelitian mau ditulis ing buku *The Andaman Islanders* (1922). Panemu Radcliffe-Brown ing antropologi ya iku konsép *social structure* (Jawa: struktur sosial). Konsép iki dikuwasai temen déning Radcliffe-Brown. Pidatoné kang judulé *On Social Structure* diucapké dhèwéké balika ing upacara panerimaan jabatan minangka ketua lembaga *Royal Anthropological Institute of Great Britain and Ireland* taun 1939. Liyané struktur sosial, uga ana social laws (hubungan ambal tetep ing antara masarakat. Amarga antropologi dhuwé tujuan nggoléki prinsip-prinsip menusa nganggo cara social laws, Radcliffe-Brown arep madhaké ngèlmu antropologi karo ngèlmu èksakta. Konsép dhèwéké ing struktur sosial iku timbul amarga kena pengaruh saka E. Durkheim.

## Rujukan
Ralph Linton

**Ralph Linton** iku antropolog saka Amérikah Sarékat. Dhèwéké miwiti pawiyatan tataran sarjana ing bidang préhistori arkéologi. Ing Pennsylvania, Linton dilairké ing kulawarga Quaker kang manggon ing Philadélphia. Linton sekolah ing Quaker lan nerusaké ing kampus Swartmore. Salah sijiné S. Troter nggawa Linton ing ékskavasi arkéologi ing New Mexico lan Colorado (1912-1916), Guatemala (1912-1913) lan New Jersey (1915). Linton éntuk gelar BA ing arkéologi ing taun 1916. Dhèwéké dadi murid Franz Boas. Kerja lapangané ing kepuloan Marquesas bagian wétan saka Kapuloan Polinésia antara taun 1920-1922. Panalitèné iku ngasilaké puluhan karya tulis, salah sijiné kanthi sesirah *The Tanala, A Hill Tribe of Madagascar* taun 1933. Sabanjuré, Linton nyambut gawé minangka asistén kurator ing *The Field Museum of Natural History* ing Chicago. Ora namung ngintegrasi ngèlmu-ngèlmu ing antropologi, Linton uga nglakoni integrasi ngèlmu-ngèlmu liyané ing antropologi lan inisiatif nulis bareng karo ahli-ahli biologi, psikologi, psikoanalisa, géografi, sosiologi, démografi, ékonomi, lan ngèlmu pulitik.

## Rujukan
Dabeli

**Dabeli** utawa **dabeli kutchi** utawa **roti dabeli** (Dewanagari: दाबेली - कच्छी दाबेली) iku pacitan kondhang saka Indhi, sing asalé saka tlatah Kutch utawa Kachchh ing Gujarat. Panganan sing rasané pedhes iki digawé saka campuraning kenthang godhog lan masala sing mligi kanggo dabeli. Campuran mau banjur dikempit ing *ladi pav* (roti burger) lan diajang nganggo catni (*chutney*). Catni mau digawé saka asem, kurma, bawang, lombok abang, lsp. lan direngga mawa dlima lan kacang panggang. Rata-ratané, saben dinané ana 2 yuta dabel sing dipangan ing saindenging Kutch.

## Asal 
Dabeli ing basa Gujarat sacara literal tegesé "dipenet". Panganan iki jaré diréka déning Keshavji Gabha Chudasama aliyas Kesha Malam, warganing Mandvi, Kutch ing taun 1960-an. Nalika miwiti bisnis, dhèwèké adol dabeli sing diregani sa-anna utawa nem paisa. Tokoné isih ana ing Mandvi lan bisnisé saiki dilakokaké déning turunané.

Awit saka iku, dabeli asalé saka Mandvi, sawijining kutha ing tlatah Kutch lan tekan saiki dabeli masala sing digawé ing kutha mau ingaran dabeli sing otèntik. Dabeli mau uga diarani dabeli kachchhi utawa dabeli kutchi kanggo nengeri ing ngendi asalé. Kajaba Mandvi, kutha Bhuj lan Nakhatrana ing Kutch uga misuwur awit saka dabeliné sing ingaran asli.

## Rujukan
Niall Horan

**Niall James Horan** () ya iku penyanyi lan penulis lagu saka Irlan, kondhang minangka anggota *boyband* One Direction. Ing taun 2010, Horan mèlu audhisi artis solo kanggo télévisi sèri X Factor. Kawitané, dhèwèké wurung maju ing kategori "*Boys*" kanggo tataran omah juri *(judge house)*, nanging saka sarané Nicole Scherzinger, minangka juri tamu, Horan dikongkon nggawé *boyband *sing anggotané wong lima karo Harry Styles, Zayn Malik, Liam Payne, lan Louis Tomlinson. Grup wong lima mau maju tekan ing final lan manggon ing pusisi katelu. Sanadyan ora menang, One Drection dikontrak £2 yuta déning Simon Cowell saka Syco Music.

## Biografi 
Ibuné jenengé Maura Gallagher lan bapaké Bobby Horan. Kakangé jenengé Greg. Wong tuwané pegatan nalika dhèwèké umur limang taun. Sawisé iku, Horan lan kakangé urip pindhah-pindhah panggonan antarané omahé ibuné lan omahé bapaké. Ibuné dhaup manèh karo wong sing jenengé Chris lan pindhah menyang Edgeworthstown, County Longford. Dhèwèké sekolah ana ing sekolah Katulik ing Irlan. Ing sekolah mau, Niall mèlu grup kor sekolah sing manggung saben dina Natal. Horan wiwit main gitar nalika kakangé éntuk gitar ing dina Natal, nanging ora bisa mainaké. Mula saka iku, Horan wiwit sinau dhéwé carané main gitar mau sarana YouTube.

## Pangaribawa 
Ing wawanwicara karo Digital Spy, Horan kandha yèn Michael Bublé minangka salah sijiné wong sing dituladhani dhèwèké. Horan uga kandha yèn dhèwèké iku pandhemen musik *swing*, lan Frank Sinatra, Dean Martin, lan Bublé minangka artis favorité. Dhèwèké seneng musik *rock* lan pandhemen The Eagles, Bon Jovi, lan The Script.

## Rujukan
Johann Jacob Bachofen

**Johann Jacob Bachofen** (**J.J. Bachofen**) (1815-1887) iku ahli hukum lan antropolog Switserlan kang wis akéh nyelidiki sistem hukum bangsa Yunani lan Romawi klasik. Ing ranah ngèlmu antropologi dhéwéke kawentar amarga bukuné Das Mutterrecht taun 1861. Buku kuwi maparké tèori bab tingkat-tingkat évolusi masarakat. Téoriné iku ana déné nalika ing jaman mbiyén banget manungsa ana ing kaanan *promiscuitet*. Ing kaanan iku manungsa kaya kéwan, lanang wadhon bisa cumbana tanpa ana ikatan kawin. Kulawarga batih durung ana. Sabanjuré timbul rupa urut-urutan adat masarakat kaya déné éksogami, matriakhi, patriakhi, lan tingkat saiki ya iku paréntal. Tingkat-tingkat évolusi iku dienggo déning para ngrasuk aliran évolusi kanggo dalan pikirané. Téoriné iku dadi dhuwé pangribawa kang jembar nganti abad 19 ing ngèlmu-ngèlmu sosial Éropa Kulon. Panemu Bachofen iki dienggo déning G.A. Wilken, antropolog saka Walanda, kanggo neliti anéka warna adat ing Indonésia.

## Rujukan
Marcel Mauss

**Marcel Mauss** (1872-1950) ya iku ahli filsafat lan sosiologi bekas muridé Durkheim. Adeg-adeg dhasar Mauss ya iku intiné padha karo Durkheim. Nalika iku, antropologi padha karo sosiologi (ing Prancis sinebut *Ethnologie*) lan dadi kajuruan ing sosiologi ya iku sosiologi kang ngenani masarakat primitif. Dhèwéké uga nganut anggepan Durkheim, ya iku paham-paham kolektif kang ménéhi pameksa ing aktivitas-aktivitas manungsa ing bebrayan. Ana buku kang ditulis bareng karo Durkheim ya iku *De Quelques Formes Primitives de Classifiation* taun 1901-1902. Ing buku iku, Mauss lan Durkheim mbahas salah siji sipat kang karan alam pikiran primitif. Miturut panemuné, alam pikiran primitif dhuwé ngèlmu kawruh lan kabutuhan pokok kanggo nglompokaké kabéh pangertiané lan paham kang ana ing sakupengé manungsa i ng golongan-golongan tartamtu.

## Rujukan
Malaus, Salawati, Sorong

**Malaus** iku kampung sing kapernah ing Dhistrik Salawati, Kabupatèn Sorong, Provinsi Papua Kulon, Indonésia. Kampung iki kodhené wewengkon 92.01.05.2012.

## Rujukan
Basa Melayu Jambi

**Malayu Jambi** ( Jawi : بهاس ملايو جمبي ) utawa **Basa Jambi** iku dialek basa Melayu sing dituturaké mligi ing provinsi Jambi, provinsi Riau sisih kidul lan provinsi Sumatra Kidul sisih lor.

Ana rong kontrovèrsi ngenani basa Jambi lan basa Melayu . Sawetara ahli basa nganggep basa iki minangka dialek Malayu, amarga akeh persamaan kosakata lan wujud tutur ing jerone. Dene liyane, sejatine nganggep yen basa iki minangka basa mandiri sing beda karo basa Melayu.

## Dialek 
Basa Melayu Jambi utawa wong Jambi kerep nyebat Bahaso/Baso Jambi, sing isih kagolong kulawarga basa Melayu liyane ing Nuswantara, yaiku rumpun basa Austronesia. Basa Melayu Jambi dhewe misuwur kanthi dialek "O", sing padha karo basa Melayu Palembang lan Melayu Bengkulu, sing loro-lorone duwe dialek "O".

Basa Melayu Jambi digunakake kanggo sesambungan antarane suku ing provinsi Jambi. Melayu Jambi duwé wolung dialek 

# Dialek Kutha Jambi  utawa Jambi Seberang 
# Dialek Muaro Jambi
# Dialek Batanghari
# Dialek Tanjung Jabung
# Dialek Tebo
# Dialek Bungo
# Dialek Sarolangun
# Dialek Merangin

## Penembungan 
Dibandhingake basa Indonesia karo basa Melayu Jambi, umume luwih akeh tembung sing pungkasane "A" ing basa Indonesia diganti karo tembung sing pungkasane "O" ing basa Melayu Jambi. 

Ing ngisor iki sing baku utawa umum basa Melayu Jambi yaiku basa manunggaling dialek Melayu Jambi kabupaten/kota ing provinsi Jambi. :

Bedane lafal angka ing basa Jawa lan Melayu Jambi:

*Baju mak lebih baru daripado baju bapa*. “Klambi ibu lewih anyar tinimbang klambi bapa”.

*Rumanyo jauh nian*, “Omahé adhoh banget”.

*Dio lebih beruntung daripado aku*. “Dhéwéké lewih untung tinimbang aku”.

*Murid nan lihay tu maco*, “Siswa kang pinter iku maca”.

## Wacan liyane 
* 

## Referensi 

## Pranala njaba 
*   di ethnologue
Asbaken, Makbon, Sorong

**Asbaken** iku kampung sing kapernah ing Dhistrik Makbon, Kabupatèn Sorong, Provinsi Papua Kulon, Indonésia. Kalurahan iki kodhené wewengkon 92.01.01.2002.

## Rujukan
Ahli Fiqir

**Ahli Fiqir** ya iku kelompok penyanyi aliran hip-hop Melayu kang kawentar ing negara Melayu kaya déné Malaysia, Singapura, lan Indonésia. Kelompok iki dumadi saka patang wong anggota. Sejarahé Ahli Fiqir iki asalé saka Singapura lan diuripi déning telung wong Singapura lan siji wong Indonésia kang nyumbangké vokal. Lan ana siji manèh penggubang tembang rayat Malaysia nanging ora giat.

Ahli Fiqir mulané ana telung wong anggota ya iku  **Fadali Mohd Darif** utawa Daly (ahlifiqir), **Samsolnahar Sibengat** utawa Samsol (tukangkata) lan **Noor Hidayati Mohamed Yusop** atau Dayat. Ora suwé sabanjuré kuwi, nalika ing prosés pengembangan musik dhèwèké, muncul siji anggota anyar. Dhèké **Ceza Mutyara** utawa Dj Cza, wong Indonésia kang dhuwé kemampuan lan bisa nyumbangké bakat musiké kanggo kelompok iki sarana ciri khasé. Ing sasi April 2010, Ahli Fiqir ngumumké ana dèné kelompoké dibubarké secara resmi.

## Album 
* *Hari ini Dalam Sejarah* (2005)
* *Album Rap Untuk Rakya*t (2007)

## Tembang-tembang 
Ing album *Hari Ini Dalam Sejarah*:
* Angguk-angguk Geleng-geleng
* Tik-tok Simpati
* Samseng (Movie soundtrack for the Malaysian film Gangster)
* Inilah Barisan Kita
* Kalau Melayu…Memang Melayu
* Ambillah Ambila
* HIDS (Interlud)
* Narapidana
* Ahli Fiqir Boleh
* Palsu
* Topeng Wajah
* Ahli Fiqir dan 7 Penyamun
* Merdeka Minda
* Kembalikan Kampung Halamanku
* Syair Si Ahli Fiqir
* Pesta

## Penghargaan 
* Anugerah Planet Muzik 2006 (Music Planet Awards 2006) - Artis Singapura Terbaik (Best Singapore Artistes)
* Anugerah Planet Muzik 2006 (Music Planet Awards 2006) - Album Terbaik Singapura (Best Albums in Singapore): Hari in Dalam Sejarah

## Rujukan
Ledjar Subroto

**Ledjar Subroto** utawa kondhang diceluk **Ki Ledjar Subroto** (éjaan anyar: **Lejar Subrata**, lair 20 Mèi 1938 ing Désa Sapuran, Wanasaba, Wanasaba lan séda 23 Sèptèmber 2017 ing RS Panti Rapih, Kutha Ngayogyakarta) iku dhalang lan pangripta wayang kancil ing Yogyakarta.

## Biografi 
### Jaman enom 
Ledjar Subroto duwé nama alit **Djariman** (éjaan anyar: **Jariman**). Bapaké nama Budiman sing asalé saka Terban, Yogyakarta lan ibuné nama Sugiyah. Bapaké minangka panabuh gamelan uga pangajar karawitan. Dhèk umur 6 taun, dhèwèké tau diajak bapaké nututi lakuné kethoprak tobong, kethoprak sing anggoné gelaran kanthi mider-mider. Nalika ciliké iku, tanpa sebab, bapaké minggat saka omah. Ora ana sing ngerti ing ngendi lungané, nganti diarani wis séda. Ana panemu yèn inggaté bapaké amarga ibuné duwé dhemenan liya nama Mangun Beni. Ing tembé, konangan yèn bapaké lunga menyang Semarang, gabung ing grup wayang wong Ngèsti Pandhawa, lan duwé jeneng sesinglon Hadi Sukarta. Ing kana, dhèwèké nyambut gawé minangka tukang sungging gebingan wayang ing griyané Ki Narta. Dhèwèké nyungging asésorisé busana wayang wong kaya ta: praba, irah-irahan, sabuk, lsp.

### Yasa wayang kancil 
jmpl|Wayang kancil riptané Ki Ledjar
Rien Bertmas minangka dhalang wayang purwa saka Walanda sing ngangsu kawruh padhalangan ing Surakarta tau nuku wayang-wayangé Ki Ledjar. Saka panukué mau, Ki Ledjar rumangsa perluné manuhaké wayang marang wong akèh, ora mung marang para nimpuna wayang. Kala samana, carita-carita sato-kéwan kurang kawigatèn minangka sarana ndhidhik bocah. Dhèwèké uga ngawasaké prakara lingkungan urip sing tembé dadi kawigatèné pamaréntah lan nyengkuyung murih prakara mau bisaa dingertèni wong akèh. Saka lelimbangan iku, dhèwèké milih ngembangaké wayang kancil.

Ananto Wicaksono (putuné) lan Sarah Bilby saka Ostrali (muridé) ingaran sing marisi kaprigelané mayang kancil. Layoné disarèkaké ing Taman Makam Seniman Budayawan Giri Sapto ing Imagiri, Bantul.

## Gladri 
Ing ngisor iki sawatara tokoh wayang kancil sunggingané Ki Ledjar.
Gambar:COLLECTIE TROPENMUSEUM Wajang Kantjil pop krokodil TMnr 6189-7.jpg|Baya
Gambar:COLLECTIE TROPENMUSEUM Wajang Kantjil pop boer TMnr 6189-2.jpg|Pak tani
Gambar:COLLECTIE TROPENMUSEUM Wajang Kantjil pop hond TMnr 6189-4.jpg|Asu
Gambar:COLLECTIE TROPENMUSEUM Wajang Kantjil pop slak TMnr 6189-8.jpg|Kéyong
Gambar:COLLECTIE TROPENMUSEUM Wajang Kantjil pop tijger TMnr 6189-6.jpg|Macan
Gambar:COLLECTIE TROPENMUSEUM Wajang Kantjil pop vogelverschrikker TMnr 6189-1.jpg|Memedi sawah
Gambar:COLLECTIE TROPENMUSEUM Wajang Kantjil pop dochter van de boer TMnr 6189-3.jpg|Dhénoké pak tani

## Rujukan
Kembang merak

**Kembang merak, merakan, patra menggala, (Caesalpinia pulcherrima)**  ya iku spesies tetuwuhan ngembang saka kulawarga kacang-kacangan, Fabaceae, asli saka laladan tropis lan subtropis ing Amérika. bisa uga saka India. 

## Wedharan 
jmpl|kembang merak -- *Caesalpinia pulcherrima*
jmpl|pentil kembang *Caesalpina*
jmpl|Kembang werna  kuning saka *Caesalpina*
jmpl|Caesalpinia pulcherrima - Kembang Merak
jmpl|*Caesalpinia pulcherrima* wis kombinasi unik saka werna ing sawijining petal.

## Rujukan
Holotrichia

***Holotrichia*** ya iku génus saka kumbang, ing kulawarga Scarabaeidae, kang dikenal kanthi urèt kang urip sajeroniné lemah lah mangan oyot tetuwuhan. Sapérangan spésiès saka kumbang iki kalebu ama ing budidaya tetanèn, kaya ta sonthé (*Holotrichia helleri*).
Basa Melayu Papua

**Basa Melayu Papua** ya iku sawiji jinis basa Melayu kang dituturké ing wewengkon Papua. Basa iki kegolong basa kang enom lan jinis basa kreol Melayu miturut Ethnologue. Basa iki ngembang kira-kira 130 taun kepungkur. Enggon asal basa iki durung cetha banget, nanging kira-kira ing sekitar pesisir Papua Kulon. Miturut Rowley (1972) munculé basa iki bisa dikira-kira nalika abad 14 Maséhi. Pengaruh Melayu miwiti nalika akéh pedagang-pedagang netep ing daérah Seram lan Tidoré, nuli njalar marang Papua. Van Velzen (1995) mratélakaké basa Melayu iku duwé wilayah komunikasi basa kang luwih amba sedurungé bangsa Èropa pertama teka, “Omahku”.
* *Ini suda ko punya suami*, "Bapaku lan kancané lunga mancing èsuk-èsuk".

## Rujukan
Banchan

jmpl|300x300px|Banchan
***Banchan*** utawi ***panchan*** punika dedhaharan tambahan wonten ing tradhisi olah-olahan Koréa. Manéka warna jinising Banchan dipuncawisaken wonten ing piring-piring alit nalika badhé dipunrahapi. Salah satunggaling jinis saking Banchan ingkang paling umum punika Kimchi. Banchan punika dipuncawisaken mawi porsi ingkang alit kanthi ancas supados langsung telas nalika dipundhahari. Sansaya resmi satunggaling pasamuan, pramila sansaya kathah ugi banchan ingkang dipuncawisaken. Tinandhing kaliyan wewengkon sanèsipun, jinising banchan ingkang dipuncawisaken ing Provinsi Jeolla punika langkung kathah warninipun.

## Manéka warna Banchan 
### Kimchi 
Kimchi punika manéka sayur ingkang dipundamel fèrmentasi. Ing antawisipun jinising kimchi ingkang paling kondhang inggih punika kimchi sawi putih (*baechu kimchi*).

### Namul 
[jmpl|Various *[namul*]]
Namul (나물) ingkang dipunolah mawi bumbu kados lenga wijèn, sarem (uyah), cuka, bawang, ron bawang, bubuk lombok lan kécap asin.

### Jorim 
*Jorim* punika sebatan kanggé dhaharan ingkang dipunolah ngginakaken saos.

### Jjim 
**Jjim** punika dhaharan ingkang dipunkukus.

### Jeon 
*Jeon* punika sebatan kanggé manéka dhaharan ingkang dipun-gorèng ing wajan. salah satunggaling jinis *jeon* ingkang paling kondhang inggih punika *Buchimgae* (adonan tepung terigu lan sayuran ingkang dipun-goreng tipis kadosdéné panekuk). Wonten ing Jepang, *Buchimgae* dipunwastani *chijimi* ingkang asalipun saking nama dhaharan ing dhialèk Gyeongsang (*jijimi*).

### Sanèsipun 
## Pranala njaba 
* Foto berbagai jinis banchan

## Rujukan
Basa Napu

**Basa Napu** utawa basa Pèkurèhua yaiku sawiji basa kang ana ing laladan Loré Lor, Poso propinsi Sulawesi Tengah. Basa Napu dienggo ing sangang dèsa yaiku (1) Désa Wuasa (Kutha krajan Kecamatan Lore Utara), (2) Désa Watu Maeta, (3) Désa Alitupu, (4) Désa Winiwanga. (5) Désa Maholo, (6) Désa Tamadue, (7) Désa Tatatu, (8) Désa Wanga, dan (9) Désa Kadua. Liyané iku basa Napu dienggo ing, Loré Lor, Poso, Poso Pesisir, Poso, lan Loré Kidul, Poso. Penduduk ing daèrah iku sawènéh ana kang agamané Kristen lan liyané Islam. Pegawéané ana kang tani lan nggoléki hasil alas. Basa  iki dadi basa pengantar seni budaya wong Napu. Akéhé panyatur basa iki ana 6.100 nganti 8.000 wong. Ing pandangan lèksikostatistik telung basa iki bisa dianggep dhialék-dhialék saka siji basa. Sanajan géografis lan sosilinguistik antara telung suku iki bèda. Antara wong Napu, Bada, lan Behoa isa ngerti antara basa siji karo liyané nalika ngomong nganggo basa dhéwé-dhéwé. 

## Conto ukara 
* Uma ke dikei, "Bapak dhuwé asu".
* Nita mobabehia totuana tori, "Nita nggawéké kué kanggo mbah putri".
* Meo iti mohaka walehu mahile, "Kucing iku nyandak tikus gedhé".
* Nina moanti ladi, "Nina nggawa lading".

## Rujukan
Barbeyaceae

**Barbeyaceae** iku sawijining suku anggota tetuwuhan ngembang. Miturut Sistem klasifikasi APG II suku iki dilebokaké jroning bangsa Rosales, klad **euRosidae I**.
Bata ringan

***Bata ringan*** ya iku salah siji jinising watu kang duwé bobot luwih enteng tinimbang watu liyané. Bata ringan dipantha dadi rong jinis ya iku: *Autoclaved Aerated Concrete (AAC)* dan *Cellular Lightweight Concrete (CLC).* Jinising *bata ringan* iku mau dhedhasar ing *gagasan* kang padha ya iku nambah gelembung udara ing sajeroning mortar bisa ngurangi aboting beton. Bedane bata ringan ACC lan CLC saka babagan cara nggaringne ya iku ACC digaringne ing sajeroning oven autoklaf kang tekanane dhuwur, banjur bata ringan jinis CLC digaringne kanthi cara alami. CLC iku biasane sok karan *Non-Autoclaved Aerated Concrete (NAAC)*.
Sonthé

**Sonthé** *(Holotrichia helleri)* ya iku gegremet kang kalebu jinis kumbang ing kulawarga Melolonthidae. Kéwan iki uga diarani *bongthé, bonthé, lonthé, lunthi, klénthé, monthé, pothem, uti-uti, othé-othé, orèt-orèt, gerot, rampal, temimul, termumul, mumul, katimumul, kamultimu, gambrèngan, gambrèng* utawa *puthul*.

## Wedharan 
Sonthé kang diwasa werna abang semu soklat kanthi dawa watara 12,5–14&nbsp;mm. Asring katon mabur nalika wiwitan mangsa rendheng nalika wayah wengi lan ménclok ing wit-witan kang cendhèk, kaya ta wit gedhang lan mangan godhongé. Sonthé ora bisa mabur adoh. Sonthé wadon urip watara 5 minggu, lan ngendhog ing sajeroning lemah, jeroné watara 5–20&nbsp;cm.
Endhog kang netes dadi urèt (kang diarani *lundhi)* urip ing njero lemah lan mangan oyot tetuwuhan pari gaga, jagung, tebu, canthèl, seré, kekacangan, gedhang, téla kaspé, cengkèh lan jeruk. Sasuwéné dadi urèt iki, sonthé dianggep dadi ama kang ngrusak tetuwuhan. Nanging, rusak tuwuhan amarga kéwan iki ora ketara.Nalika wis parah, tuwuhan dumadakan katon layu lan ora tambah gedhé. Urèt mangan oyot nganti umur 7 sasi nalika mangsa rendheng wis rampung, banjur ngaso kanthi wujud enthung watara 40 dina lan ditambah 2 sasi. Nalika wis dadi kumbang tetep ana jero lemah nganti wiwitané mangsa rendheng sabanjuré. Nalika diwasa sonthé mangan godhong.

## Rujukan
Basa Pesisir Sibolga

**Basa Pesisir Sibolga** ya iku basa kang dituturké ing kutha Kutha Sibolga, Tapanuli Tengah, lan sekubengé ing provinsi Sumatra Lor. Basa iki kegolong ing kelompok basa Malayik lan dadi dhialék Basa Minangkabo. Wong Sibolga nganggo basa iki ing pasrawungané. Pagawéan wong-wong Sibolga iku lumrahé nyandak iwak utawa dagang iwak ning pasisir kulon Tapanuli Tengah. Amarga iku, wong Sibolga akèh gayutan karo wong ing pasisir kulon Sumatra Wétan utawa Minangkabo lumrahé lan basané akèh padhané karo basa Minangkabo ketimbang basa Basa Batak Mandailing utawa Toba. Ana uga sajarah ana dèné wong Sibolga kang nuturké basa Pesisir iki turunan saka wong Minangkabo kang pindhah ing laladan pasisir kulon Tapanuli. Miturut data sing kantor kutha Sibolga, jumlah penduduk kang nuturké basa Pesisir Sibolga ana 36.500 wong ing taun 1986. Panyatur basa iki sumebar ing désa Koto Baringin, Pasar Baru, Pasar Belakang, pincuran Gerobak, Pincuran Kerambil, Pincuran Déwa lan Aek Habil.

Basa Pesisir Sibolga ora dhuwé variasi dhialék. Ayaké disebabaké daérah panyatur basa iki ora luas lan para panyatur relatip bisa gayutan komunikasi. Pengaruh basa liyan kaya déné basa Batak Mandailing lan Batak Toba sayah suwé sayah kuat. Nanging pengaruh iki durung ngakibatké muncul dhialék-dhialék basa. Basa Pesisir Sibolga masih dhuwé peran aktip ing padinan, upacara adat kaya déné baralek, turun karai, mengayun anak, mengurai laut, lan kagiyatan agama. Basa Pesisir Sibolga dhuwé sastra lésan ya iku Puti Runduk lan Puti Andam Dewi.

## Conto ukara 
* Ambo indak balari, “Aku ora lumayu”.
* Siapo nama mamak ang?, “Sapa jeneng pakdhému?
* Inyo tau carito tu dari mamak, “Dhéwéké weri critané saka pakdhéné”.
* Umak kalamari baronan dan aya pai mamukkek, “Ibu wingi blanja lan bapak lunga mukat iwak”.

## Rujukan
Horní Lomná

(Polen: , Cieszyn Silesian:  utawa ) iku salah sawijining désa ing Moravian-Silesian Region, Czech Republic, sacedhaké tapel wates antaraning Polen lan Slowakia. Désa kasebut wis duwé padunung cacahé 394 (sènsus taun 2001), 28,5% cacah jiwané saka golongan ètnis Cagak lan 83.7% cacah jiwané panganut Gréja Katulik Roma. Désa iku mapan ana ing wewengkon sujarahing Cieszyn Silesia.

Désa iku dumunung ing dataran Moravian-Silesian Beskids ing pagunungan. Kali Lomná mili ngliwati désa kasebut.

Jeneng désa kuwi asliné saka jeneng lawasé kali Lomna (ing taun 1592 dikenal minangka *Lomny*), sing sejatiné iku tembung turunan saka tembung *łom* (*clatter*, *rumble*, *susurrus*) utawa *załom* (*turn*, *bend*).

## Sajarah 
Papan padunungan ing tlatah désa ing lebaké kali Lomna ing Moravian-Silesian Beskids iki wiwit ing tengahing abad ka-17. Desa iki pisanan dikenal ing taun 1684 minangka *Lomna*. Banjur désa kuwi kalebu ing wewengkon duwèké Duchy saka Teschen, sawijining panguwasa saka Karajan Bohémia lan bagéyan saka Kasultanan Habsburg.

## Rujukan 
## Pranala njaba 
* (Czech) Situs web resmi
Sa'ad bin Abi Waqqash

''Sa'ad bin Abi Waqqash'' ya iku salah siji sakabat agung kang dijamin lumebu surga, mèlu ing perang Badar lan Prajanjèn Hudaibiyah.
Bapaké aran Malik bin Uhaib saka Bani Abdu Manaf, déné ibuné Hamnah binti Sufyan bin Umayyah, sedulur nak sanak Abu Sufyan bin Harb bin Umayyah.
Nalika jaman jahiliyah, Saad bin Abi Waqqash ahli ing babagan gawé anak panah, lan nalika jaman Islam, dhèwèké kalebu satriya kang ahli ing babagan manah, nunggang jaran lan dadi senapati kang lantip.
Saad bin Abi Waqqash séda nalika taun 55 H utawa 56 H, kanthi yuswa 82 taun ing Aqiq, sawijining papan sajabaning kutha Madinah, lan kasaréake ing Baqi'. Dhèwèwké dadi sakabat saka golongan muhajirin kang pungkasan séda.
Basa Rawas

**Basa Rawas** ya iku sawiji basa kang ana ing wewengkon Musi Rawas lan Musi Rawas Lor, Propinsi Sumatra Kidul. Basa iki dadi dhialek Basa Musi miturut Ethnologue. Catu basa Rawas ing telung dhialék iki dumasar saka wewengkon panganggo basa Rawas kang nyakup telung kecamatan ya iku kecamatan Rupit, Rawas Ulu, lan Rawas Ilir. Cacah panyatur basa iki ana 91.098 wong ing taun 1985. Basa iki isih dadi basa pasrawungan ing antara wong Rawas. Sanajan nganggo basa Rawas ing antara wong Rawas, nanging ing pekumpulan sing ora resmi baé. Ing pasamuwan-pasamuwan sosial resmi nganggo Basa Indonésia. Wong Rawas uga nganggo basa Indonesia, Basa Malayu Palémbang, utawa basa Musi nalika ngendikan karo wong liyan sing jaba daérah Rawas. Wong-wong Rawas kang dhuwé pendhidhikan dhuwur malah luwing sering nganggo basa Indonesia baé tinimbang basa Rawas utawa campuran.

## Conto ukara 
* Sawaé liba nian, “sawahé amba banget”.
* Bukan dak sengajo nyo ngelua sen tu, “Dudu ora sengeja dhèwéké ngetokké duit iku”.
* Baju anaké yang la cabik dijaitè ngèn benang puti, “Kelambi anaké kang wis sowék dijaité nganggo benang putih”.

## Rujukan
Démografi

**Démografi** nliti lan nyinau penduduk ing sawiji wilayah mligi cacah, struktur komposisi penduduk, lan perobahané. Miturut Hauser lan Duncan, démografi dijarwakaké nyinau cacah, panyebaran, tèritorial lan struktur penduduk, sarta perobahan-perobahané lan sebab-sebab perobahan kuwi kang biasané timbul amarga natalitas (kalahiran), mortalitas (kapejahan), gerak tèritorial (migrasi), lan mobilitas sosial (perobahan status). Dadi ing kajiané iku kumpulan wong kang manggon ing sawiji wewengkon. Kajian dèmografi kulina diampu déning ahli-ahli èlmu liyané mligi èlmu sosial kaya dèné antropologi sosial budaya, sosiologi, èkonomi, lan biologi. Sumber data démografi iki saka sènsus penduduk utawa sering karan cacah jiwa. Ing Indonesia, kajian èlmu iki karan Démografi Indonésia.

## Rujukan
Grubi

jmpl|Grubi saka Surakarta
**Grubi** ya iku salah siji panganan saka olahan téla rambat. Panganan iki kalebu nyamikan kang wus lawas, amarga mèlu kasebut ing Serat Centhini lan saiki isih lestari lan dadi olèh-olèh khas saka Ngayogyakarta lan sakiwa tengené. Rasané legi kayadéné lumrahé panganan saka laladan Mataraman. Rupané uga khas, ya iku bunder sagedhéné bluluk, renyah lan legi.

Grubi digawé saka téla rambat kang dirajang dawa lembut, banjur digorèng garing. Sawisé iku dicemplungaké ing juruh gula jawa nganti campur banjur dibentuk dadi bunder-bunder. Rasa campuran antarané téla rambat lan gula jawa njalari grubi duwé rasa kang ora ana sing bisa nyarupani.

Déné ing pasaran, grubi kalebu olèh-olèh kang regané ora kalebu larang. Cukup 5-10 èwu rupiyah bisa olèh sawadhah isi 10 iji.
## Rujukan
Basa Jamee

**Basa Jamee** kadangkala uga karan basa Aneuk Jamee ya iku sawiji basa karo dhialék Basa Minangkabo. Basa Jamee dituturké déning Wong Aneuk Jamee. Basa iki kesebar ing pesisir Kabupatèn Acèh Kidul lan Kabupatèn Acèh Kulon ing Acèh. Ing taun 1981, panyatur basa iki ing Aceh Kidul ana 77.000 wong lan Aceh Kulon ana 10.000 wong. Dhialék dhialék ing basa Jamee ya iku Tapaktuan, Samadua, Susoh, dan Meureubo. Sanajan basa iki dhialék basa Minangkabo nanging Wong Acèh ana kang nyebuté basa Jamee kang tegesé basa tamu utawa basa Baiko. Sebutan kang akhir kuwi dhuwé makna kang ora bagus sebab dianggep minangka wadanan. Wong Aneuk Jamee dhèwé luwih bungah nyebut basané kuwi Baso Jamu utawa Baso Jamee. Bèdhané dhialék antara basa Jamee karo basa Minangkabo didayani faktor asimiliasi karo Basa Acèh, Basa Indonésia, lan mligi Basa Malayu pesisir kang nyebar ing pesisir-pesisir Aceh, panggonan wong Aneuk Jamee. Ana kosa tembung basa ing basa Minangkabo iku kerungu kasar, nanging dadi kosa tembung kang biasa ing basa Jamee. Contoné tembung “wa ang” tegesé “kowé”. Liyané iku ana punggelan tembung kang basa Minangkabo, kaya déné tembung “wa ang” cukup dadi “ang” baé.

## Conto ukara 
* Macut alah ka kadai, “Bu lik wis ana ing pasar”.
* lsuek adiek sandiri ka sakolah, “Sèsuk èsuk adhi dhèwé marang sekola”.
* Abang tangah mambaco, “Kangmas lagi maca”.
* Pacut mambuek lasueng, “Pak lik nggawé lesung”.

## Rujukan
Chikuwabu

**Chikuwabu** punika satunggaling dhaharan Jepang ingkang kadamel saking gandum ingkang padatanipun dipundhahar minangka salah satunggaling isian wonten ing oden. Sami kaliyan proses anggènipun damel udon, adonan punika dipundamel kanthi ngulèni glepung kaliyan uyah ugi banyu. Salajengipun dipundamel kanthi gilig ingkang kandel nanging tengahipun bolong. Menawi sampun kados mekaten lajeng dipunkukus.

Chikuwabu punika kondhang sanget minangka isian oden ing Tokyo, anananging dhaharan punika ugi gampil dipunpanggihaken wonten ing Jepang saged ing supermarket lan ugi toko-toko khusus.

Chikuwabu punika asring lepat dipunsebut minangka chikuwa kanthi bahan dhasar saking iwak amargi gadhah wujud lan nama ingkang mirip. Kekalihipun ugi kalebet isian ingkang umum wonten oden. nanging boten kados chikuwa, chikuwabu punika boten asring langsung dipunrahapi tanpa oden.

## Referensi
Walur

**Walur**  (*Amorphophallus variabilis*) ya iku anggota génus *Amorphophallus* kang biasa thukul ing pomahan ing Jawa lan Sumatera.

## Rujukan
Watu kambang

jmpl|ka|Watu kambang kang ronggang
**Watu kambang** (cara Inggris*: pumice*) ya iku istilah kanggo watu vulkanik kang rupa lava mumpruk lan madhet, kasusun saka piroklastik beling kang mikroveskular. Watu kambang lumrahé dumadi nalikané gunung njeblug, lan manéka warna kaanan ukuran lan atosé. Watu kambang duwé sipat vesiclar kang dhuwur, kanthi ronggangan kang akèh jalaran saka ékspansi gas ing njeroné. Ronggangan-ronggangan kang akèh lan diwatesi déning lapisan kang tipis iki ndadékaké watu kambang duwé bobot jinis kang cilik, nganti bisa <1 lan bisa ngambang ing banyu, mula diarani *watu kambang*. Sapérangan uga ora bisa ngambang nanging saka struktur lan kahanané tetep kalebu jinisé watu kambang.

Mineral kang kaandhut ing watu kambang antarané feldspar, kuarsa, tridimit, lan kristobalit.

Watu kambang duwé sipat kimia lan fisika antarané: ngandhut oksida SiO2, K2O, MgO, CaO, Al2O3, SO3, Fe2O3, Na2O, TiO2, lan Cl, LOI (Loss of Ignition) 6%, pH 5, bobot jinis 0,8 gr/cm3.
## Munfangat 
Watu kambang dimanfangataké kanggo bahan beton ringan, plitur, setip, lan sapituruté. Watu kambang uga bisa digunakaké kanggo kosokan nalika adus, kanggo ngangkat sèl kulit kang wis mati.

## Rujukan
KH Fakhruddin

**KH Fakhruddin** (jeneng lair **Muhammad Jazuli**, 1890–28 February 1929) yaiku ulama Indonesia lan Pahlawan Nasional Indonésia. Dhéwéké ngrintis *Badan Penolong Haji* kanggo nulungi wong Indonésia kang kaji ing Mekah.

## Réferènsi
Trah

**Trah** ya iku sistem krabatan utawa bebrayatan ana ing budaya Jawa. Tembung “trah” iki ora ditemokna ing basa Jawa Kuna, miturut Juynnboll (1923). Tembung iki ing cara fonètis padha karo “truh” kang tegesé “udan”. Miturut Soewito Santoso, tembung trah iki mungkin turunan sing truh, amarga teges pokok rong tembung iku kaya sawiji saka dhuwur marang isor kaya déné banyu udan. Asal mula sistem trah ing bebrayan sosial wong Jawa iku diwiwiti saka kumpulan wong turunan sing raja-raja Jawa. Dhèwéké ngehubungké awaké dèwé nganggo cara hubungan gènéalogis lan konstruksi wit keluwarga (*family tree*). Sabanjuré, sistem trah ditiru karo wong-wong saka lapisan sosial Jawa. Ing Yogyakarta lan Surakarta, trah iku ana jinis-jenisé. Kang pertama trah ningrat, trah iki isiné wong-wong turunan para sultan utawa raja Jawa lan dadi keluwarga kraton uga ana bukti serat kekancingané kanggo ngukuhaké. Keloro, trah priyayi, kumpulan wong turunan pegawé dinas jaman Welanda utawa wong sugih kang dikurmati. Ketelu trah santri, kumpulan wong turunan tokoh-tokoh ulama utawa kyai. Kepapat, trah wong cilik, kumpulan wong kang pini sepuhé iki saka golongan wong biasa. Kabéh papat jinis trah mau bisa dideleng saka jeneng leluhuré. Ing jaman modern iki, konsép trah dadi sawiji organisasi sosial wong Jawa kang dumasar saka garis keturunan kang masih dilakoni.

## Rujukan
Antropologi èkonomi

**Antropologi èkonomi** ya iku cabang èlmu Antropologi kang nliti sawiji bidang ing antropologi sosial-budaya kang musatké tandha-tandha èkonomi uripé manusa. Bidang kajian antropologi iki mung musat kajiané ing èkonomi, nanging konsép-konsép cara pandangé utawa *approach* bisa warna-warna. Sejarah munculé antropologi èkonomi bisa dirunut saorané nganti ing artikel *The Economic of The Trobriand Islanders*. Artikel kuwi ditulis déning tokoh gedhé antropologi, Bronislaw Malinowski ing taun 1921. Sajanané adoh sadurungé karya Malinowski kuwi muncul  wis ana karya ahli ekonomi Amèrika, Thorstein Veblen (1899). Isiné nyerupai gagasan-gagasan gedhé ing antropologi èkonomi. Veblen mratélakaké ana déné tandha-tandha-tandha-tandha èkonomi iku ora sepenuhé ditemtuaké karo faktor-faktor èkonomi. Inti kajian antropologi èkonomi nuduhaké ana déné kajian iki lumaku ing sawiji siklus. Awalé dibuka karo studi kang total lan holistik ing kabéh aspèk kahuripan menusa,  studi ètnografi kang nalika iku ing bebrayan primitif. Sabanjuré studi antropologi èkonomi rada musatké bidang kajian kang spésifik ya iku bidang èkonomi sing sawiji bebrayan, ing dèsa utawa kutha.

## Rujukan
Sasha Clements

**Sasha Nicole Clements** ya iku aktris lan penyanyi saka Kanadha kang lair tanggal 14 Maret 1990 ing Toronto, provinsi Ontario. Dhèwèké iku bojone aktor Corbin Bleu.

Dhèwèké miwiti karir ing taun 2005, rikala dhèwèké dadi bintang tamu ing sitkom *Snow Queen*. Dhèwèké dadi salah sawijining paraga ing *Majority Rules!* kang digawé déning Craig Pryce lan adep-depan karo China Anne McClain ing *How to Build a Better Boy* (2014).

## Filmografi 
* 2005: *The Snow Queen*
* 2009-2010: *Majority Rules!*
* 2010: ''What's Up Warthogs!*
* 2011: *Rookie Blue*
* 2011: *Really Me*
* 2012: *Lost Girl*
* 2012: *Life with Boys*
* 2013: *Mudpit*
* 2014: *How to Build a Better Boy*
* 2015: *Open Heart*
* 2015: *Degrassi Don't Look Back*
* 2016: *Say Yes to the Dress*
* 2017: *From Straight A's to XXX''

## Cathetan suku
Alfred L. Kroeber

**Alfred Louis Kroeber** ya iku antropolog Amerika kang lulus gelar Ph.Dné taun 1910. Dhéwéké salah siji murid Frans Boas. Disertasiné ya iku *Decorative Symbolism of Arapaho*. Kroeber pernah ngajar ing Universitas Berkeley, Kalifornia. Daérah penelitian mligi iku suku bangsa Indian ing California. Kasil panlitiané kuwi kira-kira 70 tulisan déskriptif  lan kang paling gedhé iku antarané *Handbook of the Indians of California* taun 1925. Uga Kroeber pernah mèlu panlitian ing suku bangsa Peublo Zuni ing Arizona lan suku bangsa Indian liyané ing Mèksiko lan Peru, Amerika Kidul. Akéh tulisan Kroeber iki sipaté déskriptif utawa gambaran-gambaran baé nanging penting ing pangembangan téori antropologi. Sawiji tulisané kang uga gedhé ya iku *Zuni Kin and Clan* taun 1917. Ing bukuné kuwi Kroeber nuduhaké sistem krabatan wong Zuni. Kroeber uga dadi sawiji tokoh kang wis diakoni minangka tokoh penting ing pangembangan ngèlmu antropologi marang arah integrasi (nyawijèkaké) saka ngèlmu-ngèlmu bagian lan alirané.

## Rujukan
David F. Aberle

**David F. Aberle** ya iku antropolog saka St Paul, Minnesota, Amérikah Sarékat kalahiran taun 1918. Aberle nulis disertasi ing isor bimbingané Ruth Benedict. Dhéwéké dadi tokoh ing antropologi kang kawentar ing awal taun 1950an. Aberle fokus ing bab pegerakan sosial (*social movements*) lan kekrabatan. Aberle uga nliti andharan materialis budaya lan variabel sosial. Karya kang paling apiké ya iku Peyotisme Navaho. Dhéwéké nganggo tèori *deprivation relative* kanggo medharaké napa individu Navaho kuwi dadi peyotis.

## Rujukan
Cèlèng

**Cèlèng**  ya iku sebutan umum kanggo babi alasan lan mligi ing tanah Jawa ngrujuk marang spésies *Sus scrofa*. Cèlèng dadi leluhuré babi kang diternakaké (*Sus domesticus*). Sebarané cèlèng saka alas-alas ing Éropa Tengah, Mèditèrania, laladan Asia nganti tekan Indonésia. Cèlèng kalebu ing kulawarga Suidae. Anak cèlèng diarani *genjik*.
## Wedharan 
Cèlèng kang gedhé boboté bisa nganti 200&nbsp;kg kanggo cèlèng diwasa lanang, dawa 1,8 mèter. Déné ing Indonésia dawané watara 1,5 mèter, dawané kuping 200–300&nbsp;mm lan dedegé 600–750&nbsp;mm.

## Pakulinan 
Cèlèng bisa dadi galak nalika ing kaanan kepèpèt, umpamané nalika babon cèlèng ngreksa genjiké saka bebaya, nganggo siyung ing cunguré.
## Ing kabudayan 
jmpl|kiri|Bebedhag celeng
Cèlèng kalebu kéwan kang dadi ama tumrap wong tani lan populasiné uga akèh. Bebedhag cèlèng dadi kegiatan kang ing sapérangan papan dadi tradhisi.

Ing Jawa, cèlèng uga tumangkar blasteran karo babi jinis liya, ya iku babi bagong (*S. verrucosus*), lan ing papan liya menawa uga babi jénggot (*S. barbatus*) lan babi Sulawesi (*S. celebensis*).

## Rujukan
Lila Abu-Lughod

**Lila Abu-Lughod** ya iku etnografer wanita asal Champaign, Illinois, Amérikah Sarékat kalahiran 21 oktober 1952. Dhéwéké  miwiti kariré ing Wétan Tengah. Lila duwé jasa ing kosép antropologi linguistic, antropologi émosi lan teori antropologi jènder. Lila duwé inovasi utawa panemuan ya iku ing penulisan Ètnografi lan téoritis kritis émosi, kagunan verbal, wanita, lan Wétan Tengah marang kajian utama praktik antropologi taun 1900an.

## Rujukan
Ètnologi

**Ètnolog**i ya iku èlmu bagian sing antropologi kang nyuba nggoléki pangertén ngenani dasar-dasar kabudayan manusa. Carané iku sinau kabudayan ing masarakat sing saakéh ayaké kang sumebar ing bumi ing jaman saiki. Luwih khususé manèh ing cabang-cabang ‘elmu étnologi ngembang rong aliran utawa cara panyelidikan ya iku diakronis lan sinkronis. Rong panyelidikan mau uga ana aran liyané ya iku *descriptive integration* kanggo diakronis lan *generalizing approach* kanggo panyelidikan sinkronis.

## Rujukan
Marc Abélès

**Marc Abélès** ya iku tokoh antropolog pulitik kalahiran taun 1950 ing Paris, Prancis. Abélès mandang yén bebrayan tradhisional lan modern iku padha. Dhéwéké ana spésialisasi kajian ing hubungan natra pulitik lan ruang. Nalika pertengahan taun 1970, Abélès mimpin penlitian lapangan ing sawiji bebrayan ing kidul Étiopia. Abélès nliti bab organisasi spasial (*spatial organization*) désa ya iku patemon kanggo nemtuaké keputusan kang ana kaitané karo ritual. Panggonan kanggo patemon iku ing watu kang paling duwur ing Ochollo. Panlitian Abélè sebanjuré ya iku prakara pulitik ing Burgundi. Dhéwéke nyampuraké (kombinasi) karo studi arsip awit abad pertengahan abad 19. Ing kontéks local, kakuwasan sering diwariské sarana trah dinasti keluwarga. Aran keluwarga ngejamin kekuwasan iku. Abélès uga karena ing bab globalisasi gerakan lingkungan. Pendhidhikan Abélès oléh saka École Normale Supérieure, Paris taun 1986-1973. Gelar Ph.Dné saka École des Hautes Études en Sciences Sociales, Paris taun 1976. Karya-karyané ya iku *Le Lieu du politique* (The Place of the Political) taun 1983 lan *Anthropologie de l’état* (Antropologi Negara) taun 1990.

## Rujukan
Clyde Kluckhohn

**Clyde Kay Mayben Kluckhohn** ya iku ahli antropologi saka Amérikah Sarékat. Kluckhohn nggawé panyelidikan kang khusus ing prakara individu sajroning sawiji kabudayan. Dhéwéké oléh gelar Ph.D. antropologi saka Universitas Harvard ing taun 1936. Tèsisé ya iku *Some Aspects of Contemporary Theory in Cultural Anthropology* kang medharaké prakara-prakara bab tèori antropologi. Kluckhohn suwi banget nglakoni panlitian ind daèrah mau jangka wektuné kira-kira 37 taun, sing awit 1925. Karya-karya tulisané bab manéka werna aspék lan unsur-unsur kabudayan wong Navaho diawiti taun 1927. Kluckhohn mulai ngajar ing Harvard taun 1935. Panemuné ngenani watak individu karo unsur-unsur kabudayan ditulis déning Kluckhohn bareng karo ahli antropologi lan psikologi. Kasilé terbit buku kumpulan-kumpulan tulisan judulé *Personality in Nature, Society and Culture* taun (1954).

## Rujukan
George P. Murdock

**George Peter Murdock** ya iku sawiji ahli antropologi saka Amérikah Sarékat kang duwé jasa utawa sumbangan ing pangembangan mètode-mètode lintas budaya (*cross-cultural*). Sanajan ahli antropologi liyané uga ngembangké mètode lintas budaya nanging Murdock kang paling siap lan nggarap mètode iki. Minangkan sarjana antropologi Amérika, Murdock pernah dadi murid bimbingané Franz Boas. Panlitian lapangané (*field work*) iku ing suku bangsa Haida ing pulo Vancouver ing kuloné Kanadha, kapuluan Truck ing Mikronésia lan Afrika Kulon. Perhatiané ing mètode lintas budaya iki timbul amarga inspirasi saka karangan Tylor, *On a Method of Investigating the Development of Institutions* taun 1889. Kasil pertama saka panyelidikan *cross-cultural* sing Murdock ya iku sawiki panyelidikan marang unsur-unsur sistem krabatan (*kinship system*) ana ing 250 kabudayan kang dijupuk bahané saka *Human Relations Area File*. Dadi Murdock uga nganggo kajian pustaka ètnografi kang nliti mètode lintas budaya iki. Dhéwéké ora njupuk siji-loro unsur budaya baé nanging sawiji kompléks sing 15 unsur-unsur budaya kang kabéh ana pengaruh antara siji lan liyané. Murdock pernah kerja bareng karo ahli ngèlmu liyané kaya déné ngèlmu ètnobotani. Karya gedhéné kang akhir ya iku *Africa, Its People and Their Cultural History* ing taun 1969. Isiné nuduhaké sejarah pangembangan lan panyebaran kabudayan suku-suku bangsa ing benua Afrika nganggo cara mètode ètnobotani.

## Rujukan
Michael H. Agar

**Michael H. Agar** ya iku antropolog saka Illinois, Amérikah Sarékat kalahiran taun 1945. Dhéwéké oléh gelar Ph.D saka Universitas Berkeley ing taun 1971. Panlitian lapangané iku ing Amérikah Sarékat, Ostenrik, Mèksiko, lan Honduras. Agar dadi ahli antropologi kang ngerintis kajian antropologi obat-obatan ing Amérikah Sarékat. Michael Agar uga pandukung kagunaan ètnografi linguistik lan kognitif kanggo dumunung masalah-masalah sosial. Miturut Michael Agar, sarana ètnografi pola perilaku candu obat-obatan kaya hèroin iku bisa dipahami kanggo nanggulangi lan nulungi para pencandu saka perilakuné kang ora becik. Ing publikasi karya-karya Michael Agar kaya ing *The Professional Stranger* (1996), *Cognition and Ethnography* (1974), lan *Speaking of Ethnography* (1985), dhèwèké nuduhaké ètnografi lan sosiolinguistik iku bisa dianani cara ilmiah lan humanis. Buku-bukuné mau dianggo minangka buku kuliah déning para sarjana.

## Rujukan
Hary Gunarto

Ritsumeikan Asia Pacific University, Jepang]]

**Hary Gunarto** (Hari Gunarto: ꦲꦫꦶ​ꦒꦸꦤꦂꦠꦺꦴ) inggih punika salah sawijinipun pendhidhik/akademisi, dhosèn lan mahaguru/profesor ing bidang pasinaon Asia Pasifik wonten Universitas Ritsumeikan Asia Pasifik, Jepang . Sasampunipun lulus saking Universitas Gadjah Mada taun 1978, Hary Gunarto sinau wonten Amerika Serikat lan pikantuk gelar Master of Science saking Universitas Wisconsin-Madison, saklajengipun ugi pikantuk gelar Doctor of Philosophy (PhD) saking Washington State University (WSU) ing taun 1988. Sakrampungipun saking pasinaon, piyambakipun mulang ing WSU lajeng dados dhosen ing **Universitas Gadjah Mada**, ugi dados dhosen tamu wonten KFUPM, Arab Saudi lan ing Jepang punika.

## Buku 
* Visual Basic for Information Processing (book sections), Bunrindo Pub. Co, Japan, 2000
* Introduction to Web Design Programming for E-Business and E-Commerce, Andi Offset Pub., Yogyakarta, 2003
* Introduction to Visual Basic.Net Programming, Tech Publication, Singapura, 2006
* Collected Computer Programming Problems in Visual C#.Net, Tech Publication, Singapore, 2007
* Glossary of IT and Computer Terms: English-Indonesian- Malay, Tiara Wacana Publication, Yogyakarta, 2017.

## Réferènsi 
## Pranala njaba 
* http://borobudurpedia.id/book/digital-preservation-of-borobudurs-narrative-relief-wall-hary-gunarto-unesco-agorasia-workshopseminar-jakarta/  Borobudur Temple
* http://www.ritsumei.ac.jp/acd/re/k-rsc/lcs/kiyou/19-2/RitsIILCS_19.2pp.263-278GUNARTO.pdf Digital Preservation of Borobudur Temple
* https://dl.acm.org/citation.cfm?id=914774 An Industrial FMS Communication Protocol
Babad Tanah Pacitan

***Babad Tanah Pacitan*** iku karya sastra Jawa kang ngamot sajarahé Kutha Pacitan ing Jawa iring wétan. Babad iki ditulis déning Mas Sadriya Wiyana.

**Sekar Dandhanggula:**
* Wuse ingsun mangan pace
* saking Setroketipo, kaya husada
* sirna kabèh susah ing ngong
* wasana ngadika rum
* heh Ketipo, pacemu dadi
* jalaran ingsun tampa
* rohmate Hyang Agung
* pacenira, seger sumyah awak mami
* tyas ingsun nerawang padhang.

**II:**
* Setroketipo, manira jani
* yen lakonku pamase
* bisa jumeneng pamase
* sira sun ganjar lungguh
* pangkat bupati, bocah mami
* pan padha saidana
* lamun ingsun limud
* poma padha angelingna
* matur nuwun, sujud hing ngarsane gusti
* sira Setroketipo.

Cathetan: 
* Wuse=sesudah, husada=obat, rum=alus dan ramah, manira=aku, pamase=raja, saidana=menjadi saksi, limud=lupa.

## Réferènsi
## Uga delengen 
* Serat Wulangrèh
* Serat Wedhatama
* Serat Centhini
* Serat Kalatidha

## Pranala njaba 
* Tokoh Pendiri Kota Pacitan
* Kutha Pacitan
Pocong

**Pocong**, utawa **pocongan** iku istilah sing ngrujuk menyang mayit kebungkus ing kain kafan. Istilah asalé saka basa Jawa, nanging banjur nggunakaké  siji wis nyebar ing basa Indonesia. Kain kafan dingge ana ing awake mayit sawisé diadusi, lan bolongan kapitu saka awak utama (sapasang mata, sapasang bolongan irung, sapasang bolongan kuping, lan bolongan kanggo bebuang) ditutup ngangge kapuk.

Pocong asring katon minangka salah siji wujud saka memedi sing ana ing Indonesia , lan cukup kuat maringi warno ing genre film horor nasional.

## Pocong ing sinetro 
* Jadi Pocong mangsa 1-2 (ditayangke ing Indosiar ing juni 12, 2002 & ditayangke manèh ing MNCTV ing taun 2007 diprodhuksi déning Viandra Productions.

## Waca uga 
* Sumpah pocong
* Hantu pocong
Banaspati

**Banaspati** yaiku sebutan kanggo dhemit kang awujud kaya geni lan elemen utamane yaiku geni. Bisa awujud geni kang wujud kaya bal, utawa isa ugo geni kang awujud angin kang muter. Dhemit iki biasane mabur cendhek saka panggonan siji menyang liyané kangawujud kaya warni geni. Kabaripun, dhemit iki seneng ngobong manungsa yen dideleng déning Banaspati. Asring ditemokaké ing pulo jawa, Indonesia.

## Jinis-Jinis Saka Banaspati 
Banaspati dipérang dadi pirang-pirang jinis dhedhasar carané padha golèk memangsan. Jinis ing ngisor iki antara liya :
* **Banaspati geni**
Banaspati geni iku banaspati kang ngandhut udhara. Banjur, udhara yaiku sumber saka sawijining kekuatan utama. Yen wong ketemu karo banaspati geni lan wedi, yen wong mau wedi marang banaspati maka kekuatane sansaya gedhi kanthi cara jipuk energi udhara ing antawise wong wong kang wedi mau kanggo nggawe dhèwèké dadi geni kang sansaya mobat mabit.
* **Banaspati lempung**
Banaspati iki seneng delik ing alas. Kacarioasake seneng memangsan ing korban karo carané kanggo nyedhot getih nganti entek. Korban kang diangkah yaiku wong-wong kang awake ora midak karo lemah. Banjur, cara aman supaya ora dipangan déning banaspati tanah yaiku ngadeg ing lemah tanpa nggunakaké  piranti kanggé sikil.

## Ing Budaya Populer 
Serial HBO Asia terbaru, *Halfworlds*, nuduhake tokoh saka Banaspati minangka salah siji saka monster. Banaspati diputer déning Cornelio Panas minangka Bandi, Alex Abbad minangka Gorga, lan Verdi Solaiman minangka Hasan.

## Pranala njaba 
* Misteri Rembang
Burong Tujoh

**Burong Tujoh** ing kapitadosan wong ing Aceh ya iku salah siji jinising dhemit, makhluk kang ora nyata kang ora katon lan seneng ganggu bocah cilik utawa wanita kang saweg ngandhut. Wong-wong sing kelebonan dhemit burong tujoh bakal katon medeni, ya iku matane korban katon metoto, bukak amba lan ndeleng dhuwur waé. Koban sing kelebonan burong tujoh bakal katon kelaran lan nganti wes ora eling. Korban kelebonan biasane ditambani déning *pawang* kanthi cara diwacakne mantra, biasane sawisé ditambani korban banjur eling lan kondisi kang mboko sithik apik.

## Footnotes