Sjöunda innsiglið

***Sjöunda innsiglið*** (sænska: *Det sjunde inseglet*) er sænsk kvikmynd frá árinu 1957 sem Ingmar Bergman leikstýrði og skrifaði. Myndin gerist í Svíþjóð á tíma svartadauðans og fjallar um riddara (Max von Sydow) sem teflir við dauðann (Bengt Ekerot), sem er kominn til að sækja hann. Bergman byggði myndina á leikriti sem hann hafði samið, *Trämålning*. Titill myndarinnar er vísun í vers úr opinberunarbókinni sem birtist bæði í byrjun og lok myndarinnar: „Þegar lambið lauk upp sjöunda innsiglinu, varð þögn á himni hér um bil hálfa stund.“ Í myndinni vísar hugtakið þögn til „þagnar Guðs“, sem er eitt af meginþemum myndarinnar.

*Sjöunda innsiglið* er sígild mynd og er gjarnan talin meðal bestu kvikmynda allra tíma. Myndin gerði Bergman heimsfrægan og fjöldi annarra verka hefur vísað í atriði úr myndinni. Árið 2025 var myndin tekin inn í nýja menningarkanónu Svíþjóðar.

## Söguþráður
Vonsvikinn riddari að nafni Antonius Block snýr heim úr krossferðunum ásamt skjaldsveini sínum, Jöns, en kemst að raun um að svartidauði hefur leikið heimaland hans grátt. Dauðinn mætir riddaranum, sem skorar á hann í tafl þar sem hann stendur í þeirri trú að hann fái að lifa svo lengi sem leikurinn heldur áfram.

Riddarinn og skjaldsveinninn mæta hóp farandleikara: Hjónunum Jof og Miu, ásamt nýfæddum syni þeirra, Mikael, og leikhússtjóranum Jonas Skat. Þegar Jof vaknar í morgunsárið sér hann sýn af Maríu mey með Jesúbarnið og segir hinni vantrúuðu Miu frá henni.

Block og Jöns leggja leið sína í kirkju þar sem er verið að mála veggmynd af dauðadansinum. Skjaldsveinninn ávítar listamanninn fyrir að ýta undir trúarofsann sem leiddi til krossferðarinnar. Í skriftastólnum játar Block fyrir prestinum að hann sjái ekki lengur tilgang með lífinu og vilji inna eitt verk af hendi sem hafi einhverja merkingu. Eftir að hafa sagt frá leiknum sem hann telur að muni bjarga lífi hans í taflinu kemst riddarinn að raun um að hann hefur í raun verið að tala við dauðann. Á leið frá kirkjunni ræðir Block við unga konu sem hefur verið dæmd til að brennast á báli fyrir að eiga samræði við djöfulinn. Hann heldur að hún geti sagt honum frá lífinu eftir dauðann en áttar sig á því að hún er vitstola.

Í yfirgefnu þorpi bjargar Jöns mállausri þjónustustúlku frá því að vera nauðgað af Raval, guðfræðingi sem hafði tíu árum fyrr talið riddarann á að fara í krossferðirnar en er nú orðinn þjófur. Jöns hótar að drepa Raval ef þeir sjást aftur. Jöns kyssir þjónustustúlkuna en hún hafnar honum. Hann segir henni síðan að til að launa honum björgunina geti hún gengið í þjónustu hans. Hún fellst á það með semingi. Hópurinn heldur síðan inn í bæ þar sem leikhópurinn er að halda leiksýningu. Lisa, eiginkona járnsmiðsins Plog, tælir Skat burt frá hópnum. Leiksýningin er trufluð þegar hópur húðstrýkjara birtist ásamt predikara sem fordæmir bæjarbúana.

Í krá bæjarins ginnir Raval Plog og hina kráargestina til þess að ógna Jof. Jöns stöðvar uppsteytinn og heggur í kinn Ravals. Fjölskylda Jofs og mállausa þjónustustúlkan slást í för með riddaranum og skjaldsveininum. Block gæðir sér á mjólk og jarðarberjum sem Mia hefur tínt og lofar að muna þetta kvöld það sem hann á eftir ólifað.

Block býður Plog og leikurunum skjól frá farsóttinni í kastala sínum. Þegar þau mæta Skat og Lisu í skóginum fer hún aftur til Plogs en Skat þykist svipta sig lífi af iðrun. Þegar hópurinn er farinn klifrar Skat upp í tré til að verja þar nóttinni en dauðinn birtist fyrir neðan tréð og heggur það niður. 

Þegar Block mætir dauðadæmdu konunni, sem verið er að leiða til aftöku, biður hann hana að særa fram Satan svo hann geti spurt hann um Guð. Konan segist þegar hafa gert það en riddarinn sér aðeins skelfingu í andliti hennar og gefur henni jurtir til að lina kvalirnar þegar hún er sett á bálköstinn.
 
Hópurinn mætir Raval, sem hefur smitast af farsóttinni. Jöns kemur í veg fyrir að þjónustustúlkan sói vatni á hann og Raval deyr einsamall. Jof kemur síðan auga á riddarann að tefla við dauðann og ákveður að flýja með fjölskyldu sinni á meðan Block heldur athygli dauðans.

Þegar dauðinn tjáir riddaranum að enginn geti flúið hann veltir Block taflmönnunum um koll en dauðinn setur þá strax aftur á sína staði. Í næsta leik mátar dauðinn Block og segir honum að þegar þeir hittist næst verði það í síðasta sinn. Dauðinn spyr Block síðan hvort hann hafi náð að inna af hendi þýðingarmikla verkið sem hann óskaði sér. Riddarinn svarar játandi.

Block kemur heim til eiginkonu sinnar og hópurinn borðar saman kvöldmat en áður en honum lýkur birtist dauðinn. Kvöldverðargestirnir kynna sig fyrir dauðanum og þjónustustúlkan, sem hingað til hefur verið mállaus, segir: „Það er fullkomnað.“

Jof og fjölskylda hans hafa leitað sér skýlis í vagni sínum fyrir fárviðri, sem Jof telur að tákni engil dauðans. Um morguninn sér Jof sýn af dauðanum að leiða riddarann og félaga hans yfir hæðina í dauðadansi. 

## Leikarar

* Gunnar Björnstrand – Jöns, skjaldsveinn
* Bengt Ekerot – Dauðinn
* Nils Poppe – Jof
* Max von Sydow – Antonius Block, riddari
* Bibi Andersson – Mia
* Inga Landgré – Karin
* Åke Fridell – Plog járnsmiður
* Inga Gill – Lisa
* Erik Strandmark – Jonas Skat
* Bertil Anderberg – Raval, þjófur
* Gunnel Lindblom – Mállaus stúlka
* Maud Hansson – Norn
* Gunnar Olsson – Kirkjumálari
* Anders Ek – Munkurinn
* Benkt-Åke Benktsson – Kaupmaðurinn
* Gudrun Brost – Vinnukona
* Lars Lind – Ungur munkur
* Tor Borong – Bóndi
* Harry Asklund – Kráareigandi
* Ulf Johanson – Riddaraforingi (ekki á kreditlista)

## Heimildir
* 

## Tilvísanir