open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Myndmál

**Myndmál** er partur af bragfræði sem skiptist í beina og óbeina mynd. Myndmál tengist líkingum sem skiptast í viðlíkingar, myndhverfingar og persónugervingar

## Bein Mynd
Bein mynd er þegar skáldið bregður upp mynd líkt og um málverk af tilteknu fyrirbæri sé að ræða. Það lýsir yrkisefninu nákvæmlega eins og það blasir við því.

Dæmi: Vopnaður friður

## Óbein Mynd
Óbein mynd er þegar hlutum eða fyrirbærum eru líkt við eitthvað sem þau eru ekki.

## Hlutgerving
**Hlutgerving** í bókmenntafræði er það þegar lifandi hlut er lýst með eiginleikum dauðs hlutar, eða þegar eitthvað huglægt, óáþreifanlegt er gert hlutlægt og áþreifanlegt. Hægt er að líta á hlutgervingu sem andstæðu persónugervingar.

Dæmi:

* *lengi var ég lokaður gluggi*
* *líf mitt er óskrifað blað.*
* *Eythan og bananinn rifust um það hver fengi að sitja fremst í nestisboxinu.*
* *borða varð svangt og langaði sjálft að smakka eitthvað gott.*
* *Bláberið bað fallega um að vera ekki borðað því það væri ekki tilbúið í ævintýrið sitt.*
Einn (ljóð)

**Einn** er íslenskt ljóð eftir Jón Helgason.

## Ljóðið
### Einn
:Einn hef ég barn á óstyrkum fótum tifað,
:einn hef ég fullorðinn þarflitlar bækur skrifað,
:einn hef ég vitað mín álög sem ekki varð bifað,
:einn mun ég heyja mitt stríð þegar nóg er lifað.
Vopnaður friður

**Vopnaður friður** er ljóð eftir Jón úr Vör.

## Ljóðið
### Vopnaður friður
:Gömul fallbyssa
:í grónu virki
:horfir til himins hljóðu auga, -
:og fugl hefur gert
:sitt fyrsta hreiður
:og valið því stað
:í víðu hlaupinu.
Avicii

**Tim Bergling** (8. september 1989 – 20. apríl 2018), betur þekktur undir sviðsnafninu **Avicii**, var sænskur plötusnúður og lagahöfundur. Við 16 ára aldur byrjaði hann að gefa út remix útgáfur á tónlistarsíðum. Hann hlaut fyrst eftirtekt þegar hann gaf út smáskífuna „Levels“ árið 2011. Stuttu eftir gaf hann út fyrstu breiðskífuna sína, *True* (2013). Á henni má finna eitt þekktasta lag Avicii, „Wake Me Up“, sem komst efst á vinsældalista í nokkrum löndum í Evrópu og í Bandaríkjunum.

Bergling glímdi við kvíða og lélega geðheilsu í mörg ár. Hann fannst látinn í Múskat, höfuðborg Óman, eftir að hafa fallið fyrir eigin hendi þann 20. apríl 2018.

## Útgefið efni
### Breiðskífur
* *True* (2013)
* *Stories* (2015)
* *Tim* (2019)

### Stuttskífur
* *Muja* (2009)
* *I Always DJ Naked* (2010)
* *iTunes Festival: London* (2013)
* *The Days / The Nights* (2014)
* *Pure Grinding / For a Better Day* (2015)
* *Avīci (01)* (2017)
* *Live a Life You Will Remember* (2021)

### Safnplötur
* *Avicii Presents Strictly Miami (DJ Edition) [Unmixed]* (2011)
* *The Singles* (2011)
* *The Collection – taken from Superstar (Deluxe Edition)* (2011)

## Tilvísanir

## Tenglar
* 
*
Teigur

**Teigur** er tvíbýli í Fljótshlíð og skiptist í Austur-bæ og Vestur-bæ. Í kringum árið 1200 var bærinn kirkjustaður og jarðarinnar er getið í kirknaskrá Páls biskups.

Eitt sinn átti jörðin land innst með Krossá sem heitir Teigstungur og var heimilt að hafa allt að 25 kindur á útigangi. Einnig átti býlið Bryggnafjöru í Landeyjum og skógarítak á Miðmörk sem kallast Teigstún.

## Sögur frá Teigi
Í dag er Teigur öflugur og myndarlegur bóndabær með kindur, kýr, hesta og hunda. Árið 2019 voru bræðurnir Tómas og Guðni Jensson og Arna Arnþórsdóttir bændur á Teigi með 700 fjár. Rataði bærinn í fréttirnar það árið útaf ánni Sölku sem eignaðist 5 lömb, þrjár gimbrar og tvo hrúta.

## Úr riti frá Fornleifastofnun Íslands
Úr riti Fornleifastofnunar Íslands um Rangárvallasýslu er tekið saman upplýsingar um Teig á blaðsíðu 48. Meðal annars er skrifað eftirfarandi:

### Mylla
Heimild er að kornmylla var um skeið við lækinn í Teig, skv. Sunnlenskum byggðum.

### Álfar
“Í gili, sem er í túni Austurbæjar, er klettur, sem heitir Búasteinn. Var sú trú á honum, að ekki mætti hreyfa hann eða umhverfi hans.” Segir í örnefnalýsingu.

## Kirkjan
Kirkjan á sér sögu frá 1200. Árið 1493 gaf Jón Pálsson prestur, Brandi Jónssyni umboð sitt yfir Breiðabólsstað og Teigi.

Árið 1802 var Hlíðarendakirkja lögð niður og sóknin lögð til Teigs. Árið 1896 var Teigskirkja lögð niður og sóknin færð aftur í Hlíðarendakirkju sem var endurbyggð.

### Kirkjugarðurinn
Við kirkjuna var kirkjugarður og þegar reist var eitt íbúðarhús fyrir austurbæinn þá þurfti að breyta um upphaflega byggingareitinn þar sem byggingarmenn grófu óvart upp mannabein.

#### Legsteinn Brynjólfs Þórðarsonar Thorlacius
Legsteins Brynjólfs Þórðarsonar liggur enn í Teigi en hann lést 1762 á Hlíðarenda og var sonur hann Þórður Thorlacius bóndi í Teigi.

Grafskriftin er:Þaðan

sundrast og saman koma

andvana moldir

þeirra

göfugu, guðhræddu og nafnfrægu

hjóla

Brynjólfs Thordarsonar

Thorlacii

og

Jórunnar Skúladóttur

hann var

forðum sýslumaður konungs í Árnesþingi

tvisvar kvongaðist hann og tvisvar varð

hann ekkjumaður. Hann lifði í hinu fyrra

hjónabandi í 5 ár og því síðara 50 en í

embættinu 6 ár. Alls lifði hann 81 ár.

Fæddist árið 1681, dó árið 1762.

Hún lifði ásamt honum í helgum egta-

skap 50 ár. Hvurn guð blessaði þeim

með 3 sonum og dóttur.

Alls lifði hún 68 ár.

Fæddist árið 1693, dó árið 1761.

Jesaja 25, vers 8: Hann mun daðann 

uppsvelgja eilíflega og drottna

drottinn mun þerra tárin af allra and-

liti og burttaka forsmán síns fólks 

af allri jörðinni, því að 

drottinn hefur það sagt.

## Bændur á Teigi

## Tilvísanir
Helgi Grímur Hermannsson

Helgi Grímur, einnig þekktur sem Helgi Dragon er íslenskur listamaður. Hann útskrifaðist árið 2019 frá Listaháskóla Íslands frá sviðshöfundabraut. 

## Verk
Helgi er einn af höfundum leiksýningarinnar *How to Make Love to a Man* sem var frumsýnt í Borgarleikhúsinu 19. mars 2022. Helgi og vinur hans Jökull Smári Jakobsson unnu að listaverkinu *Lúxusskrímslið* sem er vera komin frá plánetunni Lúxmúx og var það til sýnis í Kópavogi árið 2020. Helgi hefur gefið út eina hljóðbók en hún bar nafnið *Raunir Erbanors*. Hjóðbókin er meinfyndið og kaldhæðið verk fyrir öll fullorðin börn og barnalega fullorðna. Tónlistamaðurinn Atli Arnarsson vann hljóðið og samdi tónlist fyrir bókina.
Listamaður

**Listamaður** er kona, maður eða önnur manneskja sem skapar list. Listamaður er ekki lögverndað starfsheiti sem þýðir að nánast hver sem er getur kallað sig listamann, þó þau eigi ekki rétt á því. Ár hvert eru veitt listamannalaun en tilgangur þeirra er að gera íslenskum listamönnum kleift að skapa íslenska list sem annars myndi ekki vera mikill hagnaður á.

## Menntun
Flestir listamenn sýna áhuga á list frá ungum aldri og fara svo í listaháskóla líkt og Listaháskóla Íslands til að þróa sig sem listamann, kynnast öðrum listamönnum og koma sér á framfæri. Þó er ekki nauðsynlegt að fara í listaháskóla til að teljast listamaður.
Tristramskvæði

**Tristramskvæði** er íslenskt fornkvæði, vikivaki eða sagnadans. Kvæðið er einn fárra sagnadansa sem telst séríslenskur.

Sögusviðið er tekið úr niðurlagi Tristrams sögu ok Ísöndar eftir Bróður Róbert en sagan var þýdd á norræna tungu úr frönsku einhvern tímann á 13. öld. Talið er að Hákon Hákonarson hinn gamli (1204-1263) konungur Noregs hafi pantað norræna þýðingu á Tristrams sögu.

Tristramskvæði hefur varðveist í mörgum pappírshandritum en hefur gleymst á vörum Íslendinga einhvern tímann undir lok 18. aldar. Kvæðið er talið ort hér á landi einhvern tímann á 15. öld og telst því meðal elstu sagnadansa á Íslandi. Kvæðið er laust við erlend tökuorð.

Tristrams kvæði er af mörgum talinn vera einn fegursti sagnadansinn á íslenskri tungu.

## Efni kvæðisins
Tristram berst við heiðingja við Lundúnabrú en hann særist illa í bardaganum. Hann vill ekki láta græða sár sín nema af hendi Ísoddar hinnar björtu, ástkonu sinnar, sem þá var stödd í fjarlægu landi. Tristram sendir menn sína til þess að sækja hana, þó með þeim skilyrðum að þeir skyldu sigla til baka undir bláum seglum, ef Ísodd kæmi með þeim, en ef ekki, þá svörtum. Sendimennirnir sigla yfir haf til hennar og reka erindi hins særða Tristrams. Ísodd biður um leyfi til fararinnar af konungi sínum en hann bregst illa við og segist ekki vera hlynntur þessari för með þeim rökum að Tristram væri þegar við dauðans dyr. Ísodd blíðkar konung með faðmlögum og loks gefur hann henni leyfi til fararinnar. Skipin sigla þá til baka með björtu Ísodd, undir bláum seglum, og eru komin nálægt ströndinni. Þá kemur til sögunnar **Ísodd hin svarta** en hún virðist hafa verið stödd með hinum særða Tristrami. Ísodd hin svarta kemur auga á skipin í fjarska en lýgur að Tristrami, að seglin væru ekki blá, heldur svört.    

Tristram hinn helsærði bregst illa við þessum tíðindum og hjartað hans springur (deyr). Í sömu andrá er Ísodd hin bjarta stigin á land og gengur meðfram strandlengjunni en heyrir klukknahljóð (pípnahljóð) í fjarska og grunar hana þegar hvað orðið hafði um Tristram. Ísodd hin bjarta hleypur í kirkju og sér þar ástmann sinn Tristram örendan og presta syngjandi yfir honum. Ísodd hin bjarta faðmar lík Tristrams og springur loks af harmi í þeim faðmlögum. Í sömu andrá hringja Rínarklukkur og prestar syngja sálma yfir þeim.    

Undir lok kvæðist tekur Ísodd hin svarta til máls og segir að þau Tristram og Ísodd hin bjarta myndu ekki njóta samvista í himnaríki. Tristram og Ísodd hin bjarta eru að lokum sett í helgan stein. Síðasta erindi kvæðisins er að lokum á þessa leið: „*Runnu upp af leiðum þeirra / lundar tveir, / upp af miðri kirkjunni / mætast þeir*."    

## Varðveisla kvæðisins
Tristrams kvæði er varðveitt heilt í fjórum uppskriftum. Tvær eru frá 17. öld og hinar tvær frá 18. öld. Kvæðið hefur gleymst á vörum manna einhvern tímann undir lok 18. aldar. Lag við Tristrams kvæði má finna í bókinni sem ber heitið *Vikivakar og söngleikir* eftir Helga Valtýsson, gefin út árið 1930.
Berunes

Berunes er bær í Berufirði í sveitarfélaginu Múlaþingi. Berunes er tvíbýli og farfugla heimli er rekið meðal annars í gamla bænum á Berunesi I sem var byggt árið 1907. Í dag er rekið fjárbú á Berunesi II. Við Berunes er kirkja. Fyrir ofan bæinn stendur fjallið Berunestindur og austan við er Steinketill. 

## Kirkjan
Kirjan er lítil timburkirkja og var reist 1874 eða 1877. Danski málarinn Rudolph Carlsen málaði altaristöfluna árið 1890. Í kaþólskum sig er kirkjan helguð Maríu guðsmóður.

## Tilvísanir
Ásukvæði

**Ásukvæði** er norrænt danskvæði, vikivaki eða sagnadans. Kvæðið var með vinsælustu sagnadönsum á Íslandi fyrr á öldum ásamt Draumkvæði (Stjúpmóðurkvæði) og Ólafi liljurós. Kvæðið finnst í nær öllum 17. aldar handritum sem varðveita sagnadansa. Kvæðið lifði enn á vörum Íslendinga til sveita um miðja 20. öld. Ásukvæði er eldfornt danskvæði og talið er að það hafi borist til Íslands frá Noregi fyrir árið 1500.

Kvæðið er talið mjög afbakað og hefur breyst mikið í tímans rás í munnlegri geymd.

## Efni kvæðis
Kvæðið hefst á þá leið að Ása gengur um stræti og heyrir fagrar raddir í fjarska. Í kjölfarið finnur hún riddara nokkurn bundinn í húsi einu. Riddarinn biður Ásu um að leysa sig og lofar að gera henni ekki mein en Ása hikar og treystir ekki riddaranum. Riddarinn virðist þó sannfæra hana að lokum og svo fer að Ása leysir bönd hans. Í kjölfarið segir riddarinn frá afrekum sínum og samskiptum hans við aðrar konur en hann kveðst hafa svikið þær allar. Riddarinn verður síðan árásargjarn og hefur í hyggju að gera Ásu mein. Í seinni tíma viðbótum nær Ása að flýja aðstæður, fer á bak hvítum hesti og gengur að lokum í helgan stein.

## Þjóðlög við Ásukvæði
Íslenskt þjóðlag hefur varðveist við kvæðið og er það að finna í Íslenskum þjóðlögum Bjarna Þorsteinssonar. Lagið kunnu margir heimildarmenn um miðja 20.öld þegar þjóðfræðingar á vegum Stofnunar Árna Magnússonar ferðuðust um landið með segulbandstæki að vopni. Þá samdi Guðfinna Þorsteinsdóttir (1891-1977), einnig þekkt undir skáldanafninu Skáld-Erla, sérstaka laglínu við Ásukvæði sem hún raulaði fyrir börn sín. Öll þessi lög má finna á vefslóð Ísmús.
Draumkvæði (Stjúpmóðurkvæði)

**Draumkvæði** (einnig þekkt undir heitinu **Stjúpmóðurkvæði** eða **Fagurt syngur svanurinn**) er norrænt danskvæði, vikivaki, eða sagnadans. Kvæðið er einn fárra sagnadansa sem lifði enn á vörum landsmanna á 20. öld. Kvæðið er talið danskt að uppruna.

## Efni kvæðis
Stúlka nokkur (stundum kölluð Signý) biður stjúpmóður sína að ráða draum sinn og heitir hún henni gullskrín sitt að launum. Stjúpmóðirin játar og hlýðir á draum stjúpdóttur sinnar. Stúlkuna kveðst hafa dreymt rótartré hanga hátt yfir höfði sér, að fugl renndi að skemmuglugg sínum og að stjörnur tvær lægju á brjóstum sínum. Stjúpmóðirin ræður síðan draum stjúpdótturinnar og samkvæmt kvæðinu þiggur hún ekki gullskrín hennar.

## Þjóðlög við kvæðið
Íslensk þjóðlög hafa varðveist við Draumkvæði og finna má þau í Íslenskum þjóðlögum Bjarna Þorsteinssonar.
Adolf Friðrik Svíakonungur

**Adolf Friðrik** (sænska **Adolf Fredrik**) var konungur Svíþjóðar frá 1751 til dauðadags síns þann 12. febrúar 1771.  Hann var sonur Kristjáns Ágústs af Holstein-Gottorp, prins af Eutin, og Albertinu Fredericu af Baden-Durlach.

## Dauðdagi
Adolf Friðrik lést snögglega þann 12. febrúar 1771 í Stokkhólmi við grunsamlegar kringumstæður. Einkenni andlátsins benda til hjartaáfalls eða eitrunar. Snemma fóru þó á skrið sögur, sem sagnfræðingar telja í dag uppspuna fjandmanna konungsins, þess efnis að dauðsfallið mætti tekja til ógnarstórrar máltíðar. Að sögn innbyrti konungurinn óhemjumagn af humar, kavíar, súrkáli, síld og kampavíni - auk fjórtán skammta af eftirlætiseftirrétti hans hátignar.

## Eftirmæli
Flestum ber saman um að konungurinn hafi verið slakur stjórnandi og skort forystuhæfileika. Hins vegar hefur hann verið álitinn góður eiginmaður, faðir og yfirmaður. Hann þótti prýðilega menntaður og hafði sérstakan áhuga á stjörnufræði og tónlist. Í tómstundum lagði hann stund á trésmíðar og var kunnur fyrir að smíða listafagrar tóbaksdósir.
Lithobates catesbeianus

**Lithobates catesbeianus** er stór froskur ættaður frá Norður-Ameríku. Þeir hafa verið ræktaðir víða um heim til matar og sem gæludýr. Oft hafa þeir sloppið út í náttúruna og teljast alvarleg ógn við innlendar tegundir. Hluti af hæfileika tegundarinnar til að breiðast út er fjölbreytt fæða; bæði skordýr af ýmsum gerðum, sem og fiskar og önnur skriðdýr. 
Tegundin er einnig talin vera smitberi svepps sem leggst á froska: Batrachochytrium dendrobatidis.

## Tilvísanir
Byltingin í Úkraínu

**Byltingin í Úkraínu** getur átt við um:
* Úkraínsku byltinguna 2014
* Appelsínugulu byltinguna 2004-2005
* Úkraínska sjálfstæðisstríðið 1917–1921
* Uppreisn Khmelnytskyj 1648–1657
Leifur Hauksson

**Leifur Hauksson** (f. 11. október 1951, d. 22. apríl 2022) var íslenskur útvarpsmaður, tónlistarmaður og leikari. Á yngri árum fékkst hann við tónlist og leiklist. Hann var þannig um tíma einn meðlimur hljómsveitarinnar Þokkabót ásamt því að leika eitt hlutverka í Hárinu og eitt burðarhlutverka í uppsetningu á Litlu Hryllingsbúðinni frá níunda áratugnum. Þekktastur var hann fyrir dagskrárgerð í útvarpi. Þannig stýrði hann morgunúvarpi Rásar 2 um nokkurt skeið og Samfélaginu í nærmynd á Rás 1.

## Tilvísanir
Paul Langerhans

**Paul Langerhans** (1847 - 1888) var þýskur læknir. Frumuþyrpingar í brisi sem innihalda beta-frumur sem búa til insúlín eru nefndar eftir honum, svokallaðar Langerhans-eyjar.

Langerhans fæddist í Berlín 1847. Faðir hans var vel þekktur læknir og stjórnmálamaður. Hann lærði til læknis við Jenas-háskóla 1865–1866 og frá 1867 við Friedrich Wilhelm-háskólann í Berlín þar sem hann lauk examen-prófi 1869. Þegar á námsárunum gat hann sér nafns þegar hann með nokkurri hjálp frá kennara sínum, Julius Cohnheims, með aðferð sem Cohnheim þróaði að einhverju leyti þar sem gullklóríð litar taugaþræðina í smásjá 1867, tók eftir og gerði grein fyrir frumuþyrpingum í brisi sem síðan voru nefndar eftir honum. Þessar frumuþyrpingar framleiða beta-sellur sem framleiða aftur insúlín.

Að námi loknu starfaði hann á rannsóknarstofu Rudolf Virchows þar til hann 1870 ferðaðist til Mið-Austurlanda þar sem hann gerði mannfræðilegar athuganir. Hann sneri til baka síðar sama ár og starfaði þá sem herlæknir í fransk-prússneska stríðinu 1870–71. Eftir stríðið tók hann við prófessorsstöðu í meinafræði við Freiburg-háskóla.

Árið 1874 veiktist hann af berklum og þurfti að láta af störfum. Árið eftir flutti hann til Madeira. Eftir að hafa náð nokkrum bata tók hann að sinna læknastörfum í bænum Funchal á Madeira. Hann lést úr nýrnasjúkdómi 1888 og var grafinn í breska kirkjugarðinum í Funchal.
Maia Sandu

**Maia Sandu** (f. 24. maí 1972) er moldóvsk stjórnmálakona og núverandi forseti Moldóvu. Hún var kjörin forseti árið 2020 og hafði áður verið forsætisráðherra landsins árið 2019. Sandu var leiðtogi Aðgerða og samstöðu, mið-hægriflokks sem vill styrkja tengsl Moldóvu við Evrópusambandið.

Sandu er fyrrverandi hagfræðingur hjá Alþjóðabankanum og hefur jafnframt gegnt embætti menntamálaráðherra Moldóvu. Í þingkosningum ársins 2019 leiddi Sandu kosningabandalagið ACUM og hafði það að yfirlýstri stefnu að vinna bug á spillingu í Moldóvu. Sandu vændi stjórnvöld um að hafa eitrað fyrir sér í kosningabaráttunni.

Sandu var kjörin forseti í annarri umferð forsetakosninga Moldóvu árið 2020 með 57 prósentum atkvæða. Hún sigraði sitjandi forsetann Igor Dodon, sem hafði talað fyrir nánara samstarfi Moldóvu við Rússland og hafði verið opinberlega studdur af Vladímír Pútín Rússlandsforseta. Eftir sigur sinn sagðist Sandu vilja stuðla að „raunverulegu jafnvægi“ Moldóvu milli Rússlands og Vesturlanda, vinna gegn landlægri spillingu og reyna að ná til fjárfesta til að bæta efnahag Moldóvu.

Sandu rauf þing og kallaði til þingkosninga eftir að hún tók við forsetaembætti. Í kjölfari vann flokkur hennar, Aðgerðir og samstaða, meirihluta á moldóvska þinginu.

Sandu vann endurkjör með naumum meirihluta atkvæða í seinni umferð forsetakosninganna þann 3. nóvember 2024. Hún vann sigur gegn Al­ex­andr Stoianoglo, sem var studdur af sósíalískum flokkum sem vildu halda nánara sambandi við Rússland frekar en að leita til vesturs. Flokkur Sandu viðhélt meirihluta í þingkosningum sem haldnar voru í september 2025.

## Tilvísanir
Dune (kvikmynd)

**Dune** er heiti á tveimur kvikmyndum sem gerðar hafa verið eftir samnefndri vísindaskáldsögu Frank Herbert:
* *[[Dune (kvikmynd frá 1984)|Dune]]* eftir David Lynch frá 1984
* *[[Dune (kvikmynd frá 2021)|Dune]]* eftir Denis Villeneuve frá 2021
Travis Scott

**Jacques Bermon Webster II** (f. 30. apríl 1991), betur þekktur undir sviðsnafninu **Travis Scott**, er bandarískur rappari, söngvari og lagahöfundur. Hann hefur átt samtals fimm lög sem hafa náð fyrsta sæti á U.S. Billboard Hot 100-vinsældalistanum, en hann á alls yfir hundrað lög sem hafa komist á vinsældalista. Hann hefur verið tilnefndur til tíu Grammy-verðlauna og unnið til ''Latin Grammy''-verðlauna, Billboard Music-verðlauna, MTV Video Music-verðlauna og nokkurra BET Hip Hop-verðlauna. Tónlistinni hans hefur verið lýst sem „blöndu af hefðbundinni hipphopptónlist og lágtæknitónlist“ og einkennist af þokulegri og atburðasnauðri raftónlist (ambient-tónlist), með áberandi áhrifum frá röppurunum Kanye West og Kid Cudi. Sviðsnafn hans er dregið af ekta nafni hins síðarnefnda, Scott Mescudi, ásamt nafni eins uppáhaldsfrænda síns.

## Tilvísanir
Fossvogslaug

**Fossvogslaug** er fyrirhuguð sundlaug í Fossvogsdal milli Reykjavíkur og Kópavogs. Hún verður nálægt grunnskólum dalsins, Snælandsskóla og Fossvogsskóla.

Árið 2021 var undirrituð viljayfirlýsing borgarstjóra Reykjavíkur og bæjarstjóra Kópavogs um byggingu laugarinnar en árið 2024 var laugin ekki í áætlunum þéttbýlisstaðanna fyrrnefndu. 

## Tilvísanir
Marib

**Marib** er bær í Jemen. Íbúar voru um 17 þúsund árið 2005. Árið 2021 hafði bærinn tekið á móti nærri milljón flóttamönnum sem flúðu borgarastyrjöldina í Jemen.

## Tilvísanir
Julia (forritunarmál)

**Julia** er afkastamikið æðra (e. high-level) forritunarmál, sem er líka ætlað að vera auðvelt (var talið mótsagnakennt markmið áður fyrir kvik mál), upphaflega gert með forritun fyrir  vísindi í huga (eða fyrir sömu notkun og MATLAB, sem er keimlíkt mál), en er almennt mál líkt og t.d. Python, er hægt að nota fyrir verkefni frá t.d. vefþróun upp í að byggja gervigreind.

Að skrifa forrit í Julia tekur styttri tíma en á sumum öðrum málum, og er kóðinn styttri, svipaður að lengd og Python kóði, en getur verið jafn hraður og C eða C++ (ef forðast er að falla í ákveðnar þekktar gildrur sem útskýrðar eru í handbókinni). 

Framúrskarandi (e. state-of-the-art) hugbúnaður hefur þegar verið skrifaður á Júlíu, því það er talið auðveldara í Julia en í öðrum málum, s.s. C++. 

Julia var hönnuð til að óvenju auðvelt væri að vinna með öðrum forritunarmálum, þ.e. njóta góðs af kóða sem þegar er skrifaður á öðrum málum, eða "endurnýta" (e. reuse) kóðann sem þegar hefur verið skrifaður í t.d. C. Mjög auðvelt er að endurnýta Python kóða, og kalla á (án overhead). Líka auðvelt að kalla á R og Java eða t.d. Scala.

Eins er hægt að nota mörg mál, t.d. Python, R (eða Java, MATLAB) og kalla yfir í Julia, til að endurnýta Julia forritasöfn (sem sum eru á heimsmælikvarða, t.d. SciML safnið með DifferentialEquations.jl pakkanum).

Julia sótti innblástur frá öðrum forritunarmálum eins og Python, MATLAB, R, Ruby, Perl, Mathematica, Lisp og C.

Julia er að fullu studd á Windows, macOS og Linux. Keyrir líka á FreeBSD og Raspberry Pi tölvunni, þ.e. Julia er studd í Raspbian.

## Tæknilegar upplýsingar
Julia styður að kalla á forritasöfn skrifuð í C (og líka t.d. Fortran eða Rust) án límkóða (e. glue code), þ.e. með lykilorðinu (e. keyword) `ccall`. En líka er hægt án mikillar fyrirhafnar að kalla á til t.d. C++, Python, Java, MATLAB og R með hjálp viðeigandi Julia forritasafna, og líka er hægt að nota þau mál og kalla yfir í Julia, til að endurnýta Julia forritasöfn.

## Tenglar
* Vefsíða Julia
** Sjá líka: Vefsíða JuliaHub (áður Julia Computing) fyrirtækisins, málið sjálft er samt opið (e. open source)
Hoffmannsdropar

**Hoffmannsdropar** voru lyf gert með því að blanda einum hluta dí-ethyl-eter og þremur hlutum áfengis. Þeir eru kenndir við þýska efnafræðinginn Friedrich Hoffmann (1660-1742). Hoffmannsdropar voru notaðir við ýmsum kvillum, sérstaklega kvefi, verkjum og almennum slappleika, frá miðri 19. öld til miðrar 20. aldar. Meðan bannárin stóðu var hægt að kaupa hoffmannsdropa og kamfórudropa í litlu magni án lyfseðils í apótekum þar sem áfengisbannið var í gildi, og voru þeir því misnotaðir sem áfengi, til dæmis í Bandaríkjunum, á Íslandi og í Noregi, þótt þeir þættu heldur bragðvondir.
Bjarndýrakóngur

**Bjarndýrakóngurinn** er einhyrndur björn sem er sagður hafa birst 1848 í Grímsey í íslenskri þjóðsögu.

## Heimildir
Merski

**Merski**, sem einnig nefnist **flæðiland**, myndast þar sem land stendur lágt við strönd eða árósa og sjávarfalla gætir. Marhálmur, strandstjaki, köngulax, salturt og fleiri plöntur þola seltuna í jarðveginum. Þarna geta ýmsir fuglar, t.d. gæsir, endur og þernur, fundið æti allt árið og þeir sækja þangað ekki hvað síst á vetrum þegar vötn inni í landi eru lögð. Margir fuglar verpa og koma upp ungum sínum á merskinu og aðrir leita þar hvíldar og ætis á löngu farflugi.
Sjónhimna

**Sjónhimna** (einnig nefnd sjóna og nethimna sem er bein þýðing á ensk-latneska heitinu sbr. nútíma-ítalska -*rete*, net) er ljósnæm himna í innanverðu auga, með ljósnæmar frumur, keilur og stafi, sem skynja rafsegulbylgjur ljóss og breyta þeim í rafboð sem berast eftir sjóntaug til heila.

Af röskunum sem hent geta sjónhimnuna má nefna sjónhimnuskemmdir (af völdum sykursýki) og sjónhimnulos.
Sjónhimnulos

**Sjónhimnulos** er fágætur augnkvilli þar sem sjónhimna losnar frá æðahimnu. Orsakast oftast af hrörnunarbreytingum í auga. 
Leiddi áður fyrr til blindu en með meðferðum sem voru þróaðar á 20. öld (einkanlega í Rússlandi) má nú fyrirbyggja að kvillin leiði til blindu.

Við meðferð eru leisigeislar eða frysting notuð til að loka rifu á sjónhimnunni, eða festa himnurnar saman.
Spunaverksmiðja

**Spunaverksmiðjur** voru fyrstu verksmiðjur heims. Þar voru ofin bómullarvoð. Spunaverksmiðjur voru hávaðasamir og hættulegir vinnustaðir þar sem verksmiðjueigendur réðu til sín margar konur og börn vegna þess að þau þáðu lægri laun en karlar. 

## Heimildir
Ólafur Ólafsson (landlæknir)

**Ólafur Ólafsson** (fæddur á Brautarholti á Kjalarnesi 11. nóvember 1928, látinn 3. maí 2022) var íslenskur læknir.
Hann stundaði framhaldsnám í læknisfræði í Svíþjóð, Danmörku og Englandi og var viðurkenndur sérfræðingur í lyflækningum, hjartasjúkdómum, farsóttum og í embættislækningum.

Starfsvettvangur Ólafs var víða: Aðstoðaryfirlæknir á Karólínska sjúkrahúsinu í Stokkhólmi, forstöðumaður Rannsóknarstöðvar Hjartaverndar. frá 1972 til 1998 var hann landlæknir Íslands. Hann var enn fremur formaður í félögum og nefndum eins og Félagi eldri borgara og fastafulltrúi hjá Alþjóðaheilbrigðisstofnuninni.

Ólafur var sæmdur stórriddarakrossi hinnar íslensku fálkaorðu 1998, varð heiðursdoktor við læknadeild HÍ 1998 og heiðursfélagi í Læknafélagi Íslands 1998.

Ólafur var giftur Ingu-Lill Marianne (d. 2013) og eignuðust þau fimm börn. 

## Tilvísanir
BTS

**BTS** (kóreska: 방탄소년단; *Bangtan Sonyeondan*), er suður-kóresk hljómsveit stofnuð af Big Hit Entertainment árið 2010. Meðlimir hljómsveitarinnar eru RM, Jin, Suga, j-hope, Jimin, V og Jung Kook. BTS hófu feril sinn árið 2013 með stuttskífunni *2 Cool 4 Skool.*

## Útgefið efni

### Breiðskífur

* 2 Cool 4 Skool (2013)
* The Most Beautiful Moment in Life: Young Forever (2016)
* You Never Walk Alone (2017)
* Love Yourself: Her (2017)
* Love Yourself: Tear (2018)
* Love Yourself: Answer (2018)
* Map of the Soul: PERSONA (2019)
* Map of the Soul: 7 (2020)
* Map of the Soul: 7 The Journey (2020)
* Be (2020)
* Arirang (2026)
Æsku minnar jól

**Æsku minnar jól** er plata eftir Íslenska tónlistarmanninn Bubba Morthens sem kom út 15. Nóvember 2013. Platan átti upprunalega að koma út árið 2012, eða sama ár og platan Þorpið kom út, en þegar að Jón Ólafsson, framkvæmdastjóri FTT (Félag tónskalda og tónlistarhöfunda), heyrði lagið Út um alheiminn (Íslensk útgáfa Bítlalagsins Across the Universe þýtt af Þórarinni Eldjárn) í útvarpinu, hafði hann samband við STEF til að vekja athygli á því að líklega væri fyrirhuguð útgáfa gerð í leyfisleysi. Eftir ábendingu jóns kom í ljós að útgáfan hafi verið gerð í leyfisleysi og hætt var við að gefa plötunna út að sinni. 2.000 eintök plötunnar sem höfðu verið gefin út fóru á haugana. Platan kom síðan út um það bil ári síðar, og í þetta skiptið án Út um alheiminn. Annað lag sem var þýtt úr Ensku yfir í Íslensku, Hátíð í bæ, kom út á plötunni. Platan er minnst selda plata Bubba til þessa og jafnframt síðasta plata Bubba undir samningi hans við Senu. Platan er einnig fyrsta jólaplata Bubba

## Lagalisti

# Snjór
# Logn og kyrrð
# Ég minnist þín 
# Jólarósin
# Hátíð í bæ
# Ljós og fagur
# Gleym mér ei
# Gleðileg jól
# Gjöfin í ár (Pakkakvíði)
# Jóla, jólasveinn)
# Grýla er hætt að borða börn
Desmodium

***Desmodium*** er ættkvísl fjölærra belgjurta sem finnast víða um heim, aðallega þó í hitabeltinu.

## Nytjar

Nokkrar *Desmodium* tegundir innihalda öflug fylgiumbrotsefni sem eru losuð í jarðveg og loft. Allelopathic efni nýtast í  "push-pull" ræktunartækni: *[[Desmodium heterocarpon]]*, *[[Desmodium intortum]]*, og *[[Desmodium uncinatum]]* er plantað á milli maís og sorghum á ökrum til að fæla burt*[[Chilo partellus]]*, og halda niðri sníkjujurtinni Striga, þar á meðal Striga asiatica og Striga hermonthica.
Efni sem myndast í *Desmodium* fæla einnig burt ýmis meindýr. Mismunandi *Desmodium* tegundir framleiða mismunandi samsetningar þessara efna í rótunum. 

Desmodium tegundir eru einnig nytsamlegar sem grænn áburður vegna niturbindingar þeirra. Flestar eru einnig ágætt fóður fyrir villt dýr eins og kalkúna, rjúpa, dádýra og hirti.

### Valdar tegundir
Meðal tegunda eru:

* *[[Desmodium acanthocladum]]* F.Muell.
* *[[Desmodium canadense]]* (L.) DC. 
* *[[Desmodium canescens]]* (L.) DC. 
* *[[Desmodium ciliare]]* (Muhl.) DC. 
* *[[Desmodium cuspidatum]]* (Muhl.) Loudon 
* *[[Desmodium glabellum]]* (Michx.) DC.
* *[[Desmodium heterocarpon]]* (Michx.) DC. 
* *[[Desmodium illinoense]]* A.Gray 
* *[[Desmodium incanum]]* (Sw.) DC. 
* *[[Desmodium intortum]]* 
* *[[Desmodium lineatum]]* (Michx.) DC. 
* *[[Desmodium marilandicum]]* (L.) DC. 
* *[[Desmodium ospriostreblum]]* Chiov.
* *[[Desmodium paniculatum]]* (L.) DC. 
* *[[Desmodium perplexum]]* B.G.Schub. 
* *[[Desmodium rhytidophyllum]]* F.Muell. ex Benth.
* *[[Desmodium rotundifolium]]* DC. 
* *[[Desmodium triflorum]]* (L.) DC.
* *[[Desmodium tweedyi]]* Britton 
* *[[Desmodium uncinatum]]* (Jacq.) DC. 
* *[[Desmodium varians]]* (Labill.) G.Don

## Tilvísanir
Stormurinn

**Stormurinn** er plata eftir Íslenska tónlistarmanninn Bubba Morthens sem kom út 7. maí 2013. Upptökur á plötunni hófust í byrjun 2012. Bubbi tók upp 22 lög fyrir plötuna en valdi svo einungis 15 sem komust á plötuna. Stormurinn var þarsíðasta plata Bubba sem hann vann með Berki og Daða Birgissonum, en sú síðasta var Æsku minnar jól. Daði sagði að Bubbi hafi stundum komið í heimsókn í Stúdíó Sýrland, plokkað fyrir bræðurna á gítarinn og sagt þeim sögur yfir kaffibolla.Við hugsuðum það verður að gera svona plötu, bara Bubbi og kassagítar. Yfirleitt voru þetta tveir hljóðnemar.

Daði Birgisson

## Lagalisti

# Allt var það krónunni að kenna
# Fyrir mörgum sumrum síðan
# Lipurtá
# Hoggið í stein
# Ruggaðu mér í svefn
# Brostu
# Afmælið
# Einu sinni enn
# Brosandi börn
# Tíðindarlaust af vesturvígstöðum
# Kirkjan
# Stormurinn
# Best er bara að þegja
# Karlskröggur
# Trúðu á ljósið
Claire Bretécher

**Claire Bretécher** (1940-2020) var áhrifamikill  franskur myndasöguhöfundur. Hún fæddist í Nantes í Frakklandi. Myndasögur hennar fjalla yfirleitt með gamansömum hætti um fjölskyldulíf, samskipti kynjanna og hlutskipti kvenna. Bretécher var oft kennd við femínisma, en sjálf gerði hún yfirleitt lítið úr því. Á sjöunda og áttunda áratuginum varð hún fyrst kvenmyndasöguhöfunda til að hasla sér völl í fremstu röð í myndasögugerð í Frakklandi og starfaði þá fyrir vinsælustu fransk-belgísku myndasögutímaritin eins og Sval (f. Spirou) og Tintin. Meðal þekktustu verka Bretécher eru myndasögurnar um viðskotaillu táningsstúlkuna Agrippínu (f. Agrippine) sem Bretécher gaf sjálf út á árunum 1988-2009 og nutu mikilla vinsælda víðs vegar um Evrópu. Eftir þeim sögum var framleidd teiknimyndasería fyrir sjónvarp á vegum Canal+ á árinu 2001.

Ein myndasaga eftir Bretécher, Beðið eftir kaffinu, kom út á vegum bókaútgáfunnar Litlu gulu hænunnar á árinu 1988 í íslenskri þýðingu Jakob Andersen. Skrýtlurnar í bókinni birtust upprunalega í myndasögutímaritinu Pilote á árunum 1971-1973 og komu út í bókarformi árið 1973 undir heitinu Salades de saison. Íslenska útgáfan styðst þó við danskar útgáfur Interpresse frá árinu 1983 (Mens vi venter på Café au Lait og Mixet salat).

## Tenglar

https://www.lambiek.net/artists/b/bretecher.htm Sótt 3.5.2022
Dreifð afneitun leyndarmála

**Dreifð afneitun leyndarmála** (á ensku: *Distributed Denial of Secrets*, skammstafað *DDoSecrets*) er vefsíða eða samfélag uppljóstrara stofnuð var árið 2018 til að auðvelda frjálsa miðlun gagna í þágu almannahagsmuna með  fréttaleka og birtingu skjala úr ýmsum gagnasöfnum heimsins til að gera.

Á vef DDoSecrets er birtar greinar sem oftast eru sendar inn nafnlaust og leka á internetið viðkvæmum upplýsingum frá ríkisstjórnum, fyrirtækjum og öðrum samtökum.  Vefsíðan hefur stundum verið nefnd sem arftaki  WikiLeaks. Bandaríska rannsóknarblaðakonan Emma Best, er annar stofnandi vefsins sem fór í loftið 3. desember 2018.
 
Vefurinn sem er ekki rekinn í hagnaðarskyni er hvað best þekktur útgáfu í júní 2020 á stóru safni innri lögregluskjala, þekkt sem BlueLeaks. Vefurinn er meðal annars talinn veita hvað mestan opinberan aðgang að rússneskum skrám sem lekið hefur verið eftir að innrás Rússa hófst í Úkraínu í febrúar 2022.

Á vefnum er einnig birt mikið safn gagna um rússnesktfáveldi, fasistahópa, skúffufyrirtæki og bankastarfsemi á aflandseyjum og í skattaskjólum.

Í apríl 2022 hýsir vefur tugi terabæta af gögnum frá yfir 200 stofnunum.

 
## Heimildir
* 
* Vefur DDoSecrets - á ensku en skjöl birt á upprunalega tungumálinu
Tungumál (plata)

**Túngumál** er plata eftir Íslenska tónlistarmanninn Bubba Morthens sem kom út 6. júní 2017. Platan er undir suður-Amerískum áhrifum, líkt og Von, plata Bubba frá 1992, en í staðinn fyrir Kúbu leitaði Bubbi alla leið til Chile. Þegar ég fór að spekúlera í að gera þessa plötu þá hugsaði ég með mér að það væri gaman að vinna með áhrifin frá Suður-Ameríku, en ekki sem eftiröpun heldur miklu fremur að bræða saman áhrifin í sköpun sem yrði minn hljóðheimur og mín sýn á þessi áhrif. Þetta er kveikjan að þessari plötu, Túngumál.

Bubbi MorthensBassaleikarinn sem Bubbi fékk til að spila á Túngumáli var Guðmundur Óskar Guðmundsson, eða Góskar. Hann var með aðst-ðu í sama húsi og Bubbi nýtti. Þeir þekktust fyrir, en Guðmundur spilaði í hljómsveit með Bubba til að kynna plötur sem Bubbi vann með Berki og Daða Birgissonum á árunum 2011-13. Bubbi fékk hann með í hljómsveitina sem spilaði undir á plötunni og bað hann svo að gera með sig plötu síðla árs 2018.

## Lagalisti

# Ég er maður margra galla
# Rökkurljós
# Ástin fer alltaf sína leið
# Skilaðu skömminni
# Sól bros þín (kom einnig út á smáskífu)
# Cohen blús
# Ég hef enga skoðun (kom einnig út á smáskífu)
# Skýin hafa enga vængi
# Það er þannig sem það er
# Konur
# Bak við járnaðan himinn
# Guð Blessi Ísland
Sambandsdeild Evrópu

**Sambandsdeild Evrópu**  (Enska: *The UEFA Europa Conference League*) er knattspyrnukeppni í Evrópu sem stofnuð var árið 2021 sem skipulögð er af UEFA. Hún er á lægra stigi en Meistaradeild Evrópu og Evrópukeppni félagsliða. Í deildina koma lið sem áður voru í Evrópukeppni félagsliða eftir að fækkað var þar og þau sem duttu úr útsláttarkeppninni. Einnig koma þau úr deildum Evrópulanda. Sigurvegarar keppninnar hljóta sæti í Evrópukeppni félagsliða næsta ár.

## Úrslit

## Íslensk lið í Sambandsdeildinni
*Breiðablik 2023-2024
*Víkingur 2024-2025
Bráðabirgðabúgí

**Brágðabirgðabúgí** er plata með Íslensku hljómsveitinni Spilverk þjóðanna sem kom út árið 1979. Auk þess að vera önnur plata spilverksins eftir að Egill Ólafsson hætti til þess að stofna Hinn Íslenzka Þursaflokk, þá er hún einnig síðasta plata hlómsveitarinnar með nýju efni í 31  ár. Maður getur sagt að platan segi sögu. Hún byrjar á laginu Landsímalínu, sem kynnir hlustandann fyrir aðalkarakterum plötunnar. Línu Dröfn og Þorvaldi, eða Valda skafara, hjónum á Vestfjörðum sem "vildu burtu af mölinni" og fluttu í Hraunbæinn. Næsta lag, Á fleytifullu tungli, er sungið af Valgeiri Guðjónssyni, líklegast í hlutverki sonar Valda og Línu, þar sem að hann rifjar upp ævi sína og segir að hann sé "einn af þeim sem eiga að erfa landið, ef eitthvað verði eftir handa honum" og að hlustandinn þurfi svosem ekki að verða hissa þó ekkert verði heldur handa sér. Þriðja lagið, Sunnudagur, er sungið af Diddú, líklegast í hlutverki ömmu annaðhvort Valda eða Línu (það er minnst á Línu og Valda í laginu svo þetta er líklegast ekki Lína) þar sem að hún syngur um týpískan Sunnudag á heimili Valda og Línu. Fjórða lagið heitir Valdi skafari þar sem er kafað aðeins dýpra inn í persónuna Valda. Það er einnig minnst á þá fyrrverandi meðlim í Spilverkinu, Egil Ólafsson í laginu. Í fimmta laginu, sem ber sama heiti og platan, er talað um húsflutning fjölskyldunnar ennþá meira. Í sjötta og sjöunda laginu er kynntur Einbjörn, sem sýnist vera sonur Valda og Línu sem, í fyrsta laginu sem hann birtist í, sem ber sama heiti og karakterinn, hangir niður á Hlemmi, reykjandi Salem og súpandi volga Coke. Annað lagið sem hann birtist í heitir Nú er Eibjörn fullur Í áttunda lagi plötunnar bætist Ragnar Bjarnason við söngvarahópinn og má segja að þá sé allt fariðí vaskinn hjá Valda og Línu. En í fyrstu línu Ragnars kallar Valdi Línu "Línu magapínu," sem og í fyrstu línu Diddúar er sagt "Valdi kaldi með kúk í haldi." Í lokahluta lagsins heyrist rödd segja eftirfarandi:Í morgunsárið með ógreitt hárið

Skríður Valdi út í sjoppu 

Öldungis glær

Kaupir pilla, hittir Villa

Nýskilinn í bíltúr með dæturnar tværNíunda lag plötunnar ber heitið Ljóð um ástina og er sungið af kærustu Einbjarnar sem "kemur til hans á næturnar/læðist inn í væran blund/blaut í fæturnar". Í lok lags er komist af því að hún er bara uppspuni sem hugur Einbjarnar fann upp á. Tíunda lag plötunnar fjallar einnig um Einbjörn og ber heitið Skelþunnur. Lagið, líkt og fyrsta lagið um Einbjörn, byrjar á honum hangandi niður á Hlemmi, en í þetta sinn "skelþunnur í skýlinu við hlemm/á báðum áttum reykjandi LM". Næst-síðasta lag plötunnar er meira á country hliðinni miðað við önnur lög plötunnar og ber nafnið  Ég á að erfa landið, er sungið af Valgeiri Guðjónssyni sem Einbjörn og er hálfpartinn Á fleytifullu tungli sett í annan búning. Síðasta lag plötunnar heitir Lína Dröfn og er sungið af Diddú í hlutverki mannesku sem ólst upp í sama húsi og Lína.

## Lagalisti
Sagan

**Sagan** er safnplata með Íslensku hljómsveitinni Spilverk þjóðanna sem kom út árið 1997. Á plötunni, sem var einnig fyrsta safnplata hljómsveitarinnar, er hægt að finna brot af því besta af þeim 7 plötum sem Spilverkið gaf út á árunum 1975-79 (að undanskildum bleikum náttkjólum), auk nokkura nýrra laga.

## Lagalisti

# Egil-appelsín (átti eftir að koma út á plötunni Pobeda árið 2010)
# Summer's almost gone (CD Nærlífi, 1975)
# Plant no trees (Spilverk þjóðanna, 1975)
# Lazy Daisy (Spilverk þjóðanna, 1975)
# Of my life (Spilverk þjóðanna, 1975)
# Miss you (CD Nærlífi, 1975)
# Melody lane (CD Nærlífi, 1975)
# Styttur bæjarins (Götuskór, 1976)
# Verkarinn (Götuskór, 1976)
# Veðurglöggur (Götuskór, 1976)
# Sirkus Geira Smart (Sturla, 1977)
# Arinbjarnarson (Sturla, 1977)
# Húsin mjakast upp (Sturla, 1977)
# Nei sko (Sturla, 1977)
# Sturla (Sturla, 1977)
# Reykjavík (Ísland, 1978)
# Ísland (Ísland, 1978)
# Græna byltingin (Ísland, 1978)
# Landsímalína (Bráðabirgðabúgí, 1979)
# Valdi skafari (Brágabirgðabúgí, 1979)
Fueled by Ramen

**Fueled by Ramen LLC** (oft stytt sem **FBR**) er bandarísk tónlistarútgáfa í eigu Warner Music Group. Hún var stofnuð árið 1996 í Gainesville, Flórída og á höfuðstöðvar í New York. Helstu tónlistarstefnur fyrirtækisins eru popp pönk, jaðarrokk og tilfinningarokk.

## Listamenn
Eftirfarandi eru nokkrir listamenn og hljómsveitir sem hafa starfað hjá FBR.
* 3OH!3
* All Time Low
* Fall Out Boy
* Fun
* Gym Class Heroes
* Panic! at the Disco
* Paramore
* The Hush Sound
* Twenty One Pilots

## Tenglar
*
Warner Records

**Warner Records Inc.** (áður **Warner Bros. Records Inc.**) er bandarísk tónlistarútgáfa. Fyrirtækið er dótturfélag Warner Music Group og á höfuðstöðvar í Los Angeles, Kaliforníu. Það var stofnað í mars 1958 sem tónlistardeild bandaríska kvikmyndaframleiðandans Warner Bros.

Listamenn og hljómsveitir sem hafa starfað hjá Warner Records eru m.a. Madonna, Prince, Cher, Frank Sinatra, Joni Mitchell, Van Halen, Alice Cooper, Kylie Minogue, Goo Goo Dolls, Tom Petty, Sheryl Crow, Gorillaz, Adam Lambert, Bette Midler, Grateful Dead, Jane's Addiction, Blur, Duran Duran, Deep Purple, Fleetwood Mac, Liam Gallagher, James Taylor, Lily Allen, JoJo, Linkin Park, Muse, George Benson, Nile Rodgers, Black Sabbath, Red Hot Chili Peppers, The Black Keys, My Chemical Romance, Tevin Campbell, Mac Miller, Dua Lipa, Bebe Rexha, R.E.M., og Sex Pistols.

## Tenglar
*
Elektra Records

**Elektra Records** (áður **Elektra Entertainment Group Inc.**) er bandarísk tónlistarútgáfa í eigu Warner Music Group sem var stofnuð árið 1950 af Jac Holzman og Paul Rickolt. Hún gegndi mikilvægu hlutverki í þróun alþýðutónlistar og rokktónlistar á árunum 1950 til 1980. Árið 2004 var hún sameinuð Atlantic Records Group. Eftir fimm ár af óvirkni var starfsemi fyrirtækisins hafin aftur sem merki Atlantic, árið 2009. Í október 2018 var Elektra tekið úr tengslum við Atlantic Records og endurskipulagt undir Elektra Music Group.

## Tenglar
*
Lífsgæðakjarni

Lífsgæðakjarni er hugtak sem nær yfir húsnæði, aðbúnað og þjónustu þar sem eldra fólk hefur aðgang að starfsemi sem bætir lífsgæði.

Lífsgæðakjarni samanstendur af hjúkrunarheimili, leiguíbúðum og þjónustumiðstöð. Með virku samstarfi þeirra sem þar búa, starfa og þangað sækja verður til kjarni með fjölbreyttri þjónustu, sem stuðlar að auknu öryggi, meiri vellíðan og bættum lífsgæðum eldra fólks.

Sjómannadagsráð starfrækir fjóra lífsgæðakjarna á Höfuðborgarsvæðinu. Þeir eru staðsettir við Boðaþing í Kópavogi, Hraunvang í Hafnarfirði og Laugarás og Sléttuveg í Reykjavík. 

Sjómannadagsráð sinnir velferðarmálum sjómanna og er leiðandi aðili í öldrunarþjónustu á landinu. Í gegnum dótturfélög sín, Hrafnistu, Naustavör, Laugarásbíó og Happdrætti DAS, veitir félagið á annað þúsund landsmanna í fimm sveitarfélögum daglega þjónustu.
Atlantic Records

**Atlantic Recording Corporation** (einfaldlega **Atlantic Records**) er bandarísk tónlistarútgáfa stofnuð árið 1947 af Ahmet Ertegun og Herb Abramson. Árið 1967 varð fyrirtækið dótturfélag Warner Bros., sem seinna varð hluti Time Warner. Nú til dags er Atlantic í eigu Warner Music Group. 

Atlantic Records varð eitt af stærri hljómplötufyrirtækjunum á 7. áratugnum, og sérhæfði það sig í djass, R&B og sálartónlist. Nokkrir markverðir listamenn sem störfuðu hjá Atlantic voru m.a. Aretha Franklin, Ray Charles, Wilson Pickett, Sam and Dave, Ruth Brown og Otis Redding. Á 8. áratugnum byrjuðu evrópskir listamenn að skrifa undir í Bandaríkjunum hjá Atlantic, þar á meðal ABBA, The Rolling Stones, Led Zeppelin, Ringo Starr og Eric Clapton.

## Tenglar
*
Bongbong Marcos

**Ferdinand Romualdez Marcos Jr.** (fæddur 13. september 1957), betur þekktur sem **Bongbong Marcos** er filippseyskur stjórnmálamaður og núverandi forseti Filippseyja. Hann er sonur Ferdinand Marcos, fyrrum einræðisherra landsins, og fyrrum forsetafrúarinnar Imeldu Marcos. Marcos var þingmaður frá 2010 til 2016. Hann bauð sig fram sem varaforseti landsins árið 2016 en tapaði fyrir mannréttindalögfræðingnum Leni Robredo. Aftur atti hann kappi við Robredo í forsetakosningunum árið 2022. Hann vann kosningarnar með nokkrum mun.

Bonbbong Marcos hefur sagst hafa útskrifast úr Oxford-háskóla en hann kláraði ekki námið og hefur skólinn áréttað það.

## Tilvísanir
Universal Music Group

**Universal Music Group N.V.** (oft stytt sem **UMG** eða **Universal Music**) er hollenskbandarískt fjölþjóða hlutafélag í tónlistariðnaðinum. Höfuðstöðvar þess eru staðsettar í Santa Monica og Hilversum, og er félagið í eigu fyrirtækjanna Bolloré, Vivendi og Tencent. UMG er stærsta af þeim „stóru þrem“ hljómplötuframleiðendum heims, hin verandi Sony Music (SME) og Warner Music Group (WMG).

## Tenglar
*
Bor (verkfæri)

**Bor** er verkfæri sem notað er til að gera hringlaga holur eða göt í hin ýmsu efni.

Borar koma í mörgum stærðum og gerðum og geta búið til mismunandi tegundir af holum í mörg mismunandi efni, t.d. við, steypu og stál.

Til þess að búa til holu er bor venjulega festur við borvél, sem knýr borinn áfram til að skera í gegnum efnið og mynda holuna, venjulega með snúningslaga hreyfingu. Á öðrum enda bors er yfirleitt flatur kafli sem kallast *skaft* og festist það í hólk borvélarinnar.
Warner Music Group

**Warner Music Group Corp.** (oft stytt sem **WMG**) er bandarísk samsteypa fyrirtækja í skemmti- og tónlistariðnaðinum. Það er eitt af „stóru þrem“ hljómplötufyrirtækjunum á alþjóðlega tónlistarmarkaðnum, ásamt Universal Music Group (UMG) og Sony Music Entertainment (SME). Fyrirtækið á og stjórnar nokkrum af stærstu merkjum heims, þar á meðal Elektra Records, Reprise Records, Warner Records, Parlophone Records og Atlantic Records.

## Tenglar
*
Giovanni Francesco Straparola

**Giovanni Francesco Straparola**, líka þekktur sem **Zoan** eða **Zuan Francesco Straparola da Caravaggio** (um 1485 – 1558) var ítalskt skáld og rithöfundur. Árið 1551 gaf hann út fyrsta bindið af sagnasafninu *Le piacevoli notti* („Yndisnæturnar“) sem hann er fyrst og fremst frægur fyrir. Bókin er byggð á *[[Tídægra|Tídægru]]* Giovanni Boccaccio og inniheldur 74 sögur, bæði ævintýri og gamansögur. Sögurnar koma fyrir í rammafrásögn þar sem hópur kvenna og karla hefst við í 13 nætur á eyjunni Murano í Feneyjum og konurnar skiptast á að segja sögur meðan karlarnir hlusta. Fyrir utan verk hans er lítið vitað um ævi Straparola og hugsanlega lést hann nokkru fyrir 1558, en nafn hans er ekki að finna á skrám yfir látna í Feneyjum á þessum árum. Kenninafnið *Straparola* merkir „sá sem talar mikið“ og er líklega viðurnefni fremur en ættarnafn.

Sögur Straparola höfðu mikil áhrif á ævintýrabókmenntir næstu alda. Margar af sögunum voru endurbirtar í söfnum Giambattista Basile, Charles Perrault og Grimmsbræðra. Í safninu er til dæmis að finna elstu útgáfuna af sögunni um stígvélaða köttinn („Costantino fortunato“).
Fimmtarþraut

**Fimmtarþraut** er íþrótt þar sem keppt er í fimm íþróttagreinum. Þessar greinar hafa verið breytilegar og ólíkar greinar í karla- og kvennaflokki. Á hinum fornu Ólympíuleikum fór fimmtarþraut fram á einum degi og keppnisgreinar voru langstökk, tvær kastgreinar: spjótkast og kringlukast, spretthlaup og glíma.

Þegar Ólympíuleikarnir voru endurreistir á 20. öld varð til tvenns konar fimmtarþraut: Annars vegar byggð á hinum fornu Ólympíuleikum, þar sem keppt er í fimm greinum frjálsra íþrótta, og hins vegar nútímafimmtarþraut sem Pierre de Coubertin bjó til og byggðust á tengslum hinnar fornu fimmtarþrautar við herþjálfun. Nútímafimmtarþraut hefur verið keppnisgrein á Ólympíuleikunum frá 1912 til okkar daga. Frjálsíþróttafimmtarþraut hefur tvisvar verið á dagskrá Ólympíuleikanna, en er það ekki lengur.

Í karlaflokki var keppt í fimmtarþraut í frjálsum íþróttum á Ólympíuleikum frá því þeir voru enduruppteknir 1906 til 1924. Í karlaflokki eru greinarnar þær sömu og í Grikklandi hinu forna að öðru leyti en því að í stað glímu er nú 1500 metra hlaup. Á fyrstu enduruppteknu Ólympíuleikunum var grísk-rómversk glíma en henni var skipt út fyrir 1500 metra hlaup árið 1912.

Keppt var í fimmtarþraut í kvennaflokki á Ólympíuleikum frá 1964 - 1980 með sérstökum greinum sem ekki voru í karlaflokki og var keppt á tveimur dögum. Á fyrri deginum var keppt í 80 metra grindahlaupi, kúluvarpi og hástökki, en á þeim síðari langstökki og 200 metra hlaupi. Árið 1976 var 80 metra grindahlaupi breytt í 100 metra og 200 metra hlaupi í 800 metra. Árið 1984 var ekki lengur keppt í fimmtarþraut í kvennaflokki, en sjöþraut tekin upp í staðinn.

Þar sem nútímafimmtarþraut virtist í litlum tengslum við herþjálfun lengur eftir síðari heimsstyrjöld datt franska herforingjanum Henri Debrus í hug að uppfæra hana fyrir íþróttaþjálfun hermanna. Í herfimmtarþraut er þannig keppt í skotfimi, hindrunarhlaupi, hindrunarsundi, kastgreinum og víðavangshlaupi. Í flotafimmtarþraut er keppt í hindrunarhlaupi, björgunarsundi, sundi, sjómennsku og víðavangshlaupi með sundi. Í flughersfimmtarþraut er keppt í sex greinum: skotfimi, skylmingum, rathlaupi, körfuknattleik, hindrunarhlaupi og sundi.

Árið 2008 var í fyrsta sinn, til reynslu, keppt í fimmtarþraut í snjó í Québec. Yfir 1200 tóku þátt. Keppt var í hjólreiðum, víðavangshlaupi, skíðagöngu, skautahlaupi og snjóþrúguhlaupi. Slík mót hafa verið haldin árlega síðan, en Kanadamenn hafa nánast einokað verðlaunasæti.
Helle Helle

**Helle Helle**, fædd *Helle Olsen* þann 14. desember 1965 í Nakskov, er danskur rithöfundur. Hún hlaut verðlaunin Kritikerprisen árið 2005 fyrir skáldsöguna *Rødby-Puttgarden*, árið 2009 hlaut hún PO Enquist-verðlaunin fyrir skáldsöguna *Ned til hundene* og skáldsagan var einnig tilnefnd til Bókmenntaverðlauna Norðurlandaráðs árið 2009.

Helle nam bókmenntafræði við Kaupmannahafnarháskóla og fór svo í Forfatterskolen. Í verkum hennar er hverdagslífið í forgrunni og stíllinn er mínimalískur. Hún er sjálf ekki hrifin af því að vera kölluð mínimalísk vegna þess að það hljómar "afskiptalaust", en henni líkar þegar það gerist ekki of mikið í sögunni. Þess vegna kann hún líka að meta Hemingway. Í sumum tilfellum kemur innblásturinn að skáldsögunum greinilega frá hennar eigin lífi. Helle hefur til dæmis unnið í ilmvatnsborðinu á ferjunni milli Rødby og Puttgarden, rétt eins og aðalpersónurnar í skáldsögu hennar Rødby-Puttgarden.

Helle breytti eftirnafninu sínu í Helle þegar hún var 23 ára. Hún býr nálægt Sorø með eiginmanni sínum, listamanninum Mikkel Carl.

## Ritaskrá

* 1993 – *Eksempel på liv* (skáldsaga)
* 1996 – *Rester* (smásögur)
* 1999 – *Hus og hjem* (skáldsaga)
* 2000 – *Biler og dyr* (smásögur)
* 2002 – *Forestillingen om et ukompliceret liv med en mand* (skáldsaga)
* 2003 – *Min mor sidder fast på en pind*, með Lars Nørgaard (barnabók)
* 2005 – *Rødby-Puttgarden* (skáldsaga)
* 2008 – *Ned til hundene* (skáldsaga)
* 2011 – *Dette burde skrives i nutid* (skáldsaga)
* 2014 – *Hvis det er* (skáldsaga)
** Á íslensku: *Ef þú vilt*, Silja Aðalsteinsdóttir þýddi (2016)
* 2018 – *de* (skáldsaga)
* 2022 –  *Bob* (skáldsaga)

## Tilvísanir