Listi yfir friðlýst svæði á Íslandi

**Friðlýst svæði á Íslandi** skv. lögum um náttúruvernd nr. 60/2013 skiptast í þjóðgarða, friðlönd, náttúruvætti og fólkvanga. Friðlýst svæði á Íslandi eru 133 talsins (2024) og þekja tæpa 27.000 ferkílómetra, um fjórðung landsins. 

## Þjóðgarðar
*Grein [[Þjóðgarðar á Íslandi]]*

* Vatnajökulsþjóðgarður
* Þjóðgarðurinn Snæfellsjökull
* Þjóðgarðurinn Þingvöllum

## Friðlönd
* Andakíll
* Akurey, Kollafirði
* Ástjörn (Hafnarfirði)                                                                                                                        
* Bakkatjörn           
* Bessastaðanes                                                                                      
* Blautós
* Breiðafjörður                                                                                                                  
* Búðahraun                                                                                                                
* Dyrhólaey                                                                                                                      
* Eldey                                                                                                                          
* Esjufjöll                               
* Fjaðrárgljúfur (austan megin)
* Flatey á Breiðafirði                                                                                        
* Friðland að fjallabaki
* Friðland Svarfdæla
* Friðland við Fitjaá í Skorradal
* Gálgahraun                                                                                                           
* Geitland                                                                                                                       
* Grótta                                                                                                                         
* Grunnafjörður í Leirársveit
* Guðlaugstungur (og nærliggjandi Álfgeirstungur)                                                                                                                 
* Gullfoss      
* Hálsar (Djúpavogshreppi)                                                                                                                 
* Herdísarvík                                                                                                                    
* Herðubreiðarfriðland                                                                                                           
* Hornstrandir                                                                                                                   
* Hrísey (Reykhólahreppi)                                                                                                                         
* Hólmanes                                                                                                                       
* Húsafellsskógur í Borgarfirði                                                                                                  
* Kasthúsatjörn og aðliggjandi fjara, Álftanesi                                                                                  
* Kverkfjöll og Hvannalindir                                                                                                     
* Ingólfshöfði        
* Jökulsá á Fjöllum
* Kerlingarfjöll                                                                                                           
* Kringilsárrani
* Látrabjarg                                                                                                        
* Lónsöræfi í Stafafellsfjöllum                                                                                              
* Melrakkaey                                                                                                                     
* Miklavatn í Skagafirði
* Oddaflóð                                                                                                                       
* Pollengi og Tunguey                                                                                                            
* Salthöfði og Salthöfðamýrar 
* Skerjafjörður, Kópavogi og Garðabæ                                                                                          
* Skrúður                                                                                                                        
* Ströndin við Stapa og Hellna við utanvert Snæfellsnes  
* Stekkjarhraun, Hafnarfirði                                                                   
* Surtsey í Vestmannaeyjum                                                                                                   
* Varmárósar norðan Mosfellsbæjar                                                                                          
* Vatnsfjörður  
* Vatnshornsskógur (Skorradal)                           
* Vestmannsvatn
* Viðey (Þjórsá)     
* Vífilsstaðavatn                                                         
* Þjórsárver

## Náttúruvætti
:*Aðalgreinin um þetta efni er [[náttúruvætti]].*
* Askja í Ódáðahrauni
* Álftaversgígar                                                                                                        
* Árnahellir í Leitarhrauni                                                                                                  
* Bárðarlaug í Breiðuvík                                                                                           
* Blábjörg í Berufirði, Djúpavogshreppi                                                                                           
* Borgir í Kópavogi
* Búrfellsgjá
* Dettifoss, Selfoss og Hafragilsfoss og nágrenni í Öxarfjarðarhreppi                               
* Díma í Lóni, Austur-Skaftafellssýslu                                                               
* Dverghamrar á Síðu, Vestur-Skaftafellssýslu                                                        
* Dynjandi, fossar í Dynjandisá í Arnarfirði                                                      
* Eldborg í Bláfjöllum                                                                                                           
* Eldborg undir Geitahlíð, Grindavík                                                                                         
* Eldborg í Hnappadal                                                                                                        
* Fossvogsbakkar                                                                                                                 
* Geysir
* Gjáin (hlut af Landslagsverndarsvæði Þjórsárdals)
* Goðafoss                                                                                      
* Grábrókargígar í Norðurárdal                                                                  
* Hamarinn í Hafnarfirði                                                                                        
* Háalda, Austur-Skaftafellssýslu 
* Háifoss og Granni (hluti af Landslagsverndarsvæði Þjórsárdals)                                                               
* Háubakkar við Elliðavog, Reykjavík                                                                                              
* Helgustaðanáma, Suður-Múlasýslu   
* Hjálparfoss (hluti af Landslagsverndarsvæði Þjórsárdals)
* Hraunfossar og Barnafoss í Hvítá, Borgarfirði                                                        
* Hverastrýtur á botni Eyjafjarðar, norður af Arnarnesnöfum                                                      
* Hveravellir á Kili
* Jörundshellir í Lambahrauni við Hlöðufell           
* Kaldárhraun og Gjárnar, Hafnarfirði
* Kalmanshellir, Hallmundarhrauni                                                     
* Kattarauga við Kornsá í Vatnsdal, Austur-Húnavatnssýslu                           
* Kirkjugólf á Kirkjubæjarklaustri                                                                       
* Lakagígar, Vestur-Skaftafellssýslu
* Laugarás í Reykjavík
* Litluborgir í Hafnarfirði
* Seljahjallagil
* Skógafoss undir Eyjafjöllum                                                                                                
* Skútustaðagígar, Suður-Þingeyjarsýslu                                                                 
* Steðji á Skeiðhól í Hvalfirði                                                                  
* Surtarbrandsgil, Barðaströnd                                                                                                
* Teigarhorn við Berufjörð, Suður-Múlasýslu (hluti jarðarinnar)
* Tröllabörn í Lækjarbotnum, Kópavogi
* Víghólar, Kópavogi
* Valhúsahæð, Seltjarnarnesi
* Þeistareykjahraun: Hraunhellar

## Fólkvangar
* Álfaborg í Borgarfirði eystra                                                                                
* Ásfjall                                                                                                                        
* Bláfjallafólkvangur    
* Bringur, Mosfellsdal                                                                                      
* Böggvisstaðafjall, Dalvík                                                                                                   
* Einkunnir, Borgarbyggð   
* Garðahraun, Garðabæ   
* Glerárdalur                                                                                         
* Hleinar, Hafnarfirði
* Hrútey í Blöndu, Austur-Húnavatnssýslu                                                
* Hlið, Álftanesi                                                                                            
* Hólmanes og hluti Hólmaháls (fólkvangur og friðland)                                                                       
* Hraun í Öxnadal 
* Hvaleyrarlón og Hvaleyrarhöfði, Hafnarfirði     
* Kasthúsatjörn og aðliggjandi fjara á Álftanesi                                                                         
* Krossanesborgir, Akureyri Eyjafjarðarsýslu                                                            
* Fólkvangur Neskaupstaðar                                                                                   
* Ósland í Hafnarkauptúni, Austur-Skaftafellssýslu                                                     
* Rauðhólar, Reykjavík                                                                                                       
* Reykjanesfólkvangur                                                                                                            
* Spákonufellshöfði, Austur-Húnavatnssýslu
* Stekkjarhraun, Hafnarfirði
* Teigarhorn í Berufirði (öll jörðin)

* Urriðakotshraun (Garðabær)

## Óbyggð víðerni
*Drangar/Drangaskörð

## Heimild
* Friðlýst svæði á vef Umhverfisstofnunar.
*Ríflega fjórðungur landsins nú friðlýstur - Fréttablaðið
## Tilvísanir