open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Hreppsnefnd Fellshrepps

**Hreppsnefnd Fellshrepps** var lýðræðislegur vettvangur kjörinna fulltrúa íbúa Fellshreppi. Hreppsnefnd bar ábyrgð því að framfylgja þeim málefnum sem ríkið fól sveitarstjórnum.

## 1986
Úrslit úr hreppsnefndarrkosningunum 14. júní 1986.

**Eftirfarandi fulltrúar skipuðu sveitarstjórn**:

## 1982
Úrslit úr hreppsnefndarrkosningunum 26. júní 1982.

**Eftirfarandi fulltrúar skipuðu sveitarstjórn**:

## 1978
Úrslit úr hreppsnefndarrkosningunum 25. júní 1978.

**Eftirfarandi fulltrúar skipuðu sveitarstjórn**:

## 1966
Úrslit úr hreppsnefndarrkosningunum 1966.

**Eftirfarandi fulltrúar skipuðu sveitarstjórn**:

## 1962
Úrslit úr hreppsnefndarkosningunum 24. júní 1962

**Eftirfarandi fulltrúar skipuðu sveitarstjórn**:

## 1958
Úrslit úr hreppsnefndarrkosningunum 1958. 

**Eftirfarandi fulltrúar skipuðu hreppsnefnd**:

## Heimildir
Hreppsnefnd Fljótahrepps

**Hreppsnefnd Fljótahrepps** var lýðræðislegur vettvangur kjörinna fulltrúa íbúa Fljótahreppi. Hreppsnefnd bar ábyrgð því að framfylgja þeim málefnum sem ríkið fól sveitarstjórnum.

## 1994
Úrslit úr hreppsnefndarrkosningunum 28. maí 1994.

**Eftirfarandi fulltrúar skipuðu sveitarstjórn**:

## 1990
Úrslit úr hreppsnefndarrkosningunum 26. maí 1990.

**Eftirfarandi fulltrúar skipuðu sveitarstjórn**:

## Heimildir
Brúðkaupsafmæli

**Brúðkaupsafmæli** er afmæli brúðkaups hjóna haldið sama dag og brúðkaupið fór fram. Brúðkaupsafmæli á Vesturlöndum eiga sér hefðbundin nöfn eftir því hversu mörg ár eru liðin frá brúðkaupinu. Fimmtíu ára brúðkaupsafmæli er til dæmis kallað „gullbrúðkaup“.

Hér er listi yfir brúðkaupsafmæli sem haldið er upp á eftir fyrsta árið, að tveimur árum liðnum frá giftingu og svo framvegis. 

* 1 árs – Pappírsbrúðkaup
* 2 ára – Bómullarbrúðkaup
* 3 ára – Leðurbrúðkaup
* 4 ára – Blóma- og ávaxtabrúðkaup
* 5 ára – Trébrúðkaup
* 6 ára – Sykurbrúðkaup
* 7 ára – Ullarbrúðkaup
* 8 ára – Bronsbrúðkaup
* 9 ára – Leir- eða Pílubrúðkaup
* 10 ára – Tinbrúðkaup
* 11 ára – Stálbrúðkaup
* 12 ára – Silkibrúðkaup
* 12 og hálft ár – Koparbrúðkaup
* 13 ára – Knipplingabrúðkaup
* 14 ára – Fílabeinsbrúðkaup
* 15 ára – Kristalbrúðkaup
* 20 ára – Postulínsbrúðkaup
* 25 ára – Silfurbrúðkaup
* 30 ára – Perlubrúðkaup
* 35 ára – Kóralbrúðkaup
* 40 ára – Rúbínbrúðkaup
* 45 ára – Safírbrúðkaup
* 50 ára – Gullbrúðkaup
* 55 ára – Smaragðsbrúðkaup
* 60 ára – Demantsbrúðkaup
* 65 ára – Króndemantabrúðkaup
* 70 ára – Járn- eða Platínubrúðkaup
* 75 ára – Atóm- eða Gimsteinabrúðkaup
Gérard Depardieu

**Gérard Xavier Marcel Depardieu** (f. 27. desember 1948) er franskur leikari. Hann hefur leikið í fjölda franskra kvikmynda og einnig í nokkrum bandarískum myndum. Hann var tilnefndur til Óskarsverðlauna fyrir titilhlutverkið í myndinni *[[Cyrano de Bergerac]]* árið 1990 og hlaut sama ár Golden Globe-verðlaunin fyrir leik sinn í myndinni *Green Card*. Árið 2000 lék Depardieu í 102 Dalmantians sem Jean Pierre LePels ásamt Glenn Close.

Depardieu ólst upp í bænum Châteauroux í Frakklandi. Hann hætti í skóla 13 ára. Þegar hann var 16 ára hélt hann til Parísar þar sem hann lærði dans og fór síðan að leika í kvikmyndum. Ein fyrsta mynd hans sem vakti á honum alþjóðlega athygli var *Les Valseuses* (enskur titill: *Going Places*). Auk Cyrano de Bergerac og Green Card má nefna *Jean de Florette* og *[[Greifinn af Monte Cristo|Greifann af Monte Cristo]]* og lék hann Steinrík í þremur kvikmyndum um Ástrik gallvaska.

Depardieu er áhugamaður um vín og mat. Hann á víngarð í Róndalnum. Hann á líka veitingahús í París og hefur gefið út matreiðslubók.

Árið 2025 var hann dæmdur fyrir kynferðisbrot. 

## Tilvísanir
Khaled Hosseini

**Khaled Hosseini** (fæddur 4. mars 1965) er þekktur rithöfundur sem ólst upp í Afganistan. Vegna innrásar Sovétmanna í Afganistan árið 1979 flúði hann úr landi með fjölskyldu sinni til Bandaríkjanna þar sem hann hefur búið allar götur síðan þá.

Árið 2003 gaf Hosseini út sína fyrstu skáldsögu, *Flugdrekahlauparinn*, sem sló rækilega gegn á heimsvísu og er búinn að seljast í rúmlega 12 milljónum eintaka um heim allan. 

Önnur skáldsaga Hosseini, *Þúsund bjartar sólir*, kom út 22.maí 2007. Bókin var sú vinsælasta í Bandaríkjunum fjórar vikur í röð og var á ófáum listum yfir bestu bækur ársins 2007.

## Tilvísanir
Seltún

**Seltún** er hverasvæði í Krýsuvík á Íslandi, ekki langt frá Kleifarvatni. Það er innan Reykjanesfólkvangs. Seltún er litríkur staður og þar eru ófáir bullandi leirhverir og sjóðandi vatnspollar. Fyrir neðan Seltún er Fúlipollur.
Stríðið í Afganistan

**Stríðið í Afganistan** getur átt við:

* Íslömsku landvinningana í Afganistan (637–709)
* Ensk-afgönsku stríðin:
** Fyrsta ensk-afganska stríðið (1839–1842)
** Annað ensk-afganska stríðið (1878–1881)
** Þriðja ensk-afganska stríðið (1919)
* Panjdeh-deiluna (1885)
* Borgarastríðið í Afganistan (1978 – ):
** Stríð Sovétmanna í Afganistan (1979 – 1989)
** Borgarastríðið í Afganistan (1989-1992) — Hrun ríkisvaldsins
** Borgarastríðið í Afganistan (1992-1996) — Stjórnleysistímabilið
** Borgarastríðið í Afganistan (1996-2001) — Talíbanastjórnin
** Stríð NATO/ISAF í Afganistan
Siglufjarðarskarð

**Siglufjarðarskarð** er íslenskur fjallvegur sem liggur á milli Siglufjarðar og Fljóta í Skagafirði. Það var áður aðalleiðin frá Skagafirði til Siglufjarðar, allt þar til Strákagöng voru opnuð 1967.

Allt í kringum Siglufjörð eru há og brött fjöll og leiðin um Siglufjarðarskarð, sem er í 630 metra hæð yfir sjávarmáli, var greiðfærasta leiðin úr firðinum og þó ærið erfið, bæði vegna þess hve brött hún var Siglufjarðarmegin og ekki síður vegna snjóa og illviðra á vetrum. Eftir að þéttbýli myndaðist á Siglufirði fóru nær allir flutningar fram sjóleiðina.

Upphaflega var fjallseggin í skarðinu svo mjó að þar mátti sitja klofvega með annan fótinn í Skagafjarðarsýslu en hinn í Eyjafjarðarsýslu. Í þessa egg hafði þó til forna verið höggvið skarð, nægilega breitt til að unnt væri að koma klyfjahesti þar í gegn. Skarðið var svo sprengt niður um fjórtán metra árið 1940 og í framhaldi af því var lagður akfær vegur um skarðið árið 1946. Hann var yfirleitt aðeins fær fjóra til fimm mánuði á ári vegna snjóþyngsla en þó var mikil samgöngubót að honum.

Sagnir voru um óvætti í skarðinu fyrr á tíð og árið 1735 flutti Þorleifur Skaftason í Múla, sem talinn var kunna ýmislegt fyrir sér, þar messu að boði Steins Jónssonar biskups og er sagt að honum hafi tekist að beina vondum öflum úr skarðinu og í Afglapaskarð, þar skammt fyrir sunnan.

Ferðir um Siglufjarðarskarð lágu niðri að mestu eða öllu í mörg ár eftir að Strákagöng voru opnuð en nú er reynt að halda veginum opnum yfir sumartímann, að minnsta kosti fyrir jeppa.

## Heimildir
*
Heiða Kristín Helgadóttir

**Heiða Kristín Helgadóttir** (fædd 20. apríl 1983) er íslenskur stjórnmálamaður og frumkvöðull. Hún stofnaði og leiddi Besta flokkinn og Bjarta framtíð.

## Æviágrip og menntun
Heiða Kristín Helgadóttir fæddist í Washington D.C. í Bandaríkjunum. Hún er með BA í stjórnmálafræði frá Háskóla Íslands.

## Starfsframi
Eftir útskrift úr háskóla vann Heiða á rannsóknarstofu fyrir gervigreind. Á sama tíma kynnti vinur hennar, Gaukur Úlfarsson, hana fyrir grínistanum Jón Gnarr. Í miðri fjármálakreppu Íslands stofnuðu Heiða og Jón Besta flokkinn árið 2009, upprunalega með það að leiðarljósi að skopstæla pólitískar venjur Íslands. Heiða leiddi herferð Besta flokksins í borgarstjórnarkosningum Reykjavíkur árið 2010 og unnu þau óvæntan sigur sem leiddi til þess að Jón Gnarr varð Borgarstjóri Reykjavíkur. Í valdatíð Jóns sem Borgarstjóri á árunum 2010 til 2014 var Heiða ráðgjafi Jóns og trúnaðarmaður og starfaði sem framkvæmdastjóri Besta flokksins.

Árið 2013 stofnaði Heiða stjórnmálaflokkinn Bjarta framtíð, arftaka Besta flokksins, með Guðmundi Steingrímssyni. Hún starfaði sem formaður flokksins frá stofnun hans til loka desember 2014. Í fyrstu alþingiskosningum Bjartrar framtíðar í apríl 2013, hlaut flokkurinn 8,2% fylgi sem leiddi til að sex af 63 sætum á Alþingi Íslands féllu í þeirra skaut. Heiða sat sem varaþingmaður í fjarveru Bjartar Ólafsdóttur á meðan sú síðarnefnda var í fæðingarorlofi.

Árið 2015 var Heiða kynnir í vikulegum stjórnmálaþætti á Stöð 2.

Árið 2015 stofnaði Heiða frumkvöðlafyrirtækið EFNI ehf, markaðsfyrirtæki í Reykjavík, með bandaríska frumkvöðlinum Oliver Luckett.

## Persónulegt líf
Heiða Kristín Helgadóttir er þriggja barna móðir. Hún er gift Guðmundi Kristjáni Jónssyni.
Faðir hennar var Helgi Pétursson, tónlistarmaður, blaðamaður, borgarfulltrúi og kennari. Bróðir hennar er Snorri Helgason, tónlistarmaður.

## Tilvísanir
Berifoss

**Berifoss** er nýlega fundinn foss á miðhálendi Íslands. Út í fossinn rennur stundum heitt vatn svo hækt sé að baðast í honum. Mjög torfært getur verið að honum og þarf iðulega að ganga um þriggja kukkustundar leið, svo fólk getur verið nokkuð öruggt um að verða ekki fyrir ónæði annarra gesta.
Sven B.F. Jansson

**Sven B.F. Jansson** – fullu nafni **Sven Birger Fredrik Jansson**, oft kallaður **Rúna-Janni** – (19. janúar 1906 – 19. apríl 1987), var sænskur rúnafræðingur, sem var prófessor í rúnafræði við Stokkhólmsháskóla og þjóðminjavörður Svía 1966–1972. 

Sven B.F. Jansson fæddist Kungsholms-hverfi við Stokkhólm 1906. Eftir nám varð hann sendikennari við Háskóla Íslands 1938–1939. Hann tók doktorspróf 1944 með ritgerðinni *Sagorna om Vinland*. Hann starfaði hjá embætti þjóðminjavarðar í Stokkhólmi 1947–1955, prófessor í rúnafræði við Stokkhólmsháskóla 1955–1966, þjóðminjavörður 1966–1972. 

Hann var landskunnur í Svíþjóð sem fremsti rúnafræðingur Svía og var nánast persónugervingur fræðigreinarinnar. Þegar fregnir bárust af því að fundist hefði rúnarista á steini eða klöpp, leið ekki á löngu þar til Rúna-Janni var kominn á staðinn til að rannsaka hana. Hann lagði áherslu á að miðla niðurstöðunum til almennings og lífgaði oft upp á frásögnina með hæfilegri gamansemi. Með því að gera efnið áhugavert og koma því á framfæri, t.d. í útvarpsfyrirlestrum, stuðlaði hann að því að fólk tilkynnti um nýja rúnafundi. 

Rúnasteina má finna um Norðurlöndin öll, en Svíþjóð sker sig úr vegna fjölda þeirra. 

Sven B.F. Jansson hélt góðum tengslum við Ísland frá því að hann var hér sendikennari. Hann tók saman ásamt öðrum íslensk-sænska orðabók sem kom fyrst út 1943 og oft síðan, talsvert aukin. Í fyrstu þremur útgáfunum eru þeir Gunnar Leijström og Jón Magnússon skráðir meðhöfundar. 

Dóttir Svens er Gunnel Engwall (f. 1942) prófessor í rómönskum tungumálum.

## Nokkur rit
* *Sagorna om Vinland - handskrifterna till Erik den  rödes saga*, Wahlström & Widstrand, Stockholm 1945, 272 s. — Doktorsrit. 
* „Pireuslejonets runor“, *Nordisk Tidskrift för vetenskap konst och industri*, Letterstedtska Föreningen, Stockholm 1984.
* *Stenfynden i Hovs kyrka*, Stockholm 1962, 39+8 s. 
* *Runinskrifter i Sverige*, Stockholm 1963, 1984.
* *Runes of Sweden*. Stockholm 1987.
* *Íslenzk-sænsk orðabók, Isländsk-svensk ordbok*, 5. útgáfa aukin, Rabén & Sjögren Bokförlag, Kungälv 1986.

## Heimildir
*
Þór Saari

**Þór Saari** (f. á Miami Beach, Flórída 9. júní 1960) er íslenskur hagfræðingur og fyrrverandi alþingismaður fyrir Hreyfinguna, áður Borgarahreyfinguna. Foreldrar hans eru Lee Elis Roi Saari flugvirki og Rannveig Steingrímsdóttir. Hann er af finnskum og bandarískum ættum.

Eftir að þingsetu hans lauk 2013 hefur hann starfað innan og verið í framboði fyrir ýmis stjórnmálasamtök. Hann var í 5. sæti á lista Dögunar í kosningunum 2013. 2016 gekk hann til liðs við Pírata og var í 5. sæti á lista þeirra í suðvesturkjördæmi 2016 og 8. sæti í sama kjördæmi 2017. Fyrir kosningarnar 2017 hafði hann gefið út að hann væri jafnframt genginn til liðs við Sósíalistaflokkinn og í kosningunum 2021 var hann í 2. sæti á framboðslista þeirra í suðvesturkjördæmi.

## Tilvísanir


## Heimildir, tenglar
*Alþingi: Æviágrip Þórs. Skoðað 26. október 2010.
Jessica Biel

**Jessica Claire Biel** (fædd 3. mars 1982) er bandarísk leikkona og fyrirsæta sem hefur leikið í fjölmörgum Hollywood-kvikmyndum, meðal annsr *Summer Catch*, endurgerð *The Texas Chainsaw Massacre*, *The Illusionist*, *I Now Pronounce You Chuck and Larry* og *[[Valentine's Day]]*. Hún er einnig þekkt fyrir hlutverk sitt sem Mary Camden í sjónvarpsþættinum *7th Heaven*.
Stimpilgjald

**Stimpilgjald** er hugtak sem haft er um það gjald sem greiða skal til ríkisins af skjölum samkvæmt lögum 36/1978. Sem dæmi um skjöl sem greiða skal stimpilgjald af eru til dæmis heimildarbréf fyrir fasteignir og þegar gefin eru út verðbréf. Stimpilgjöld eru nefnd svo vegna þess að ríkið þarf að stimpla skjölin til að þau séu lögleg.

## Tenglar
* ''Um innheimtu stimpilgjalds''; af Sýslumönnum.is
* ''Lög um stimpilgjöld''; af Alþingi.is
Fossvogslög

**Fossvogslögin** eru meðal þekktustu setlaga í íslenska jarðlagastaflanum. Þetta er setlagasyrpa þar sem skiptast á jökulruðningslög og sjávarsetlög með skeljum og sums staðar straumvatnaset. Lögin finnast við Fossvog, í Nauthólsvík og út með Skerjafirði. Þau hafa einnig komið í ljós í húsgrunnum á Háskóla- og flugvallarsvæðinu. Lög þessi hafa lengi verið þekkt meðal náttúrufræðinga og margt hefur verið um þau ritað allt frá öndverðri 19. öld. 

Ýmsar tegundir skelja og kuðunga hafa fundist í lögunum til dæmis smyrslingur (mya truncata), hallloka (macoma calcaria), beitukóngur (buccinium undatum), hrúðurkarlar (Balanus balanus) og fleira. Allt eru þetta tegundir sem enn lifa við Íslandsstrendur. Jökulrispaðar klappir Reykjavíkurgrágrýtis og jökulruðningur er undir skeljalögunum og ofan á þeim má sums staðar sjá yngri jökulruðning. Jarðlög þessi hafa myndast í lok síðasta jökulskeiðs meðan jöklar voru enn að verki á höfuðborgarsvæðinu, ýmist að hörfa eða sækja fram. Sjór stóð þá töluvert hærra en hann gerir í dag. Aldursgreiningar á skeljum úr Fossvogslögum sýna að sjávarsetið í þeim er 12.500 - 13.000 ára, eða frá Allerød tímabilinu í ísaldartlok og jökulruðningurinn ofan á lögunum er frá Yngra Dryas kuldakastinu.

## Friðlýsing
**Fossvogsbakkar** kallast það svæði sem Fossvogslögin ná yfir og voru þeir friðlýstir árið 1999. Svæðið er 17,8 hektarar og telst til náttúruvættis samkvæmt friðunarlögum.

## Tilvísanir

## Heimild
* Árni Hjartarson. 1989. „The ages of the Fossvogur layers and the Álftanes end-moraine, SW-Iceland“. *Jökull* 39: 21-31.

## Tenglar
* ''Kort af friðlýsta svæðinu'' (skoðað 2. ágúst 2112)
* Fossvogsbakkar (Vefur Reykjavíkurborgar um græn svæði)
Dvergtré

**Dvergtré** eða **bonsaitré** eru tré sem eru ræktuð í pottum og eru klippt þannig til að þau fá nokkur af einkennum dvergvaxtar og verða eins og litlar útgáfur af fullvöxnum trjám. Að móta dvergtré tekur áratugi og er gert með því bæði að snyrta greinar, blöð og rætur og sveigja tréð til með vírum meðan það vex til að ná tilteknum listrænum markmiðum.
Eldeyjardrangur

**Eldeyjardrangur** er drangur handan við Eldey. 

## Jarðskjálftar í Eldeyjardrangi
Nokkrir jarðskálftar hafa verið í Eldeyjardrangi þar á meðal skjálfti sem var 27. febrúar 2007. Mesti skjálftinn mældist 4,8 á richter.
Geirfugladrangur

**Geirfugladrangur** var drangur sem var úti fyrir Reykjanesi, tíu sjómílur suðvestur af Eldey, Reykjanesi en hrundi 22. mars 1972.

Drangurinn var um tíu metra hár og sást í ratsjá en eftir að hann hrundi varð þarna hættulegt blindsker, enda sást hann þá aðeins í rennisléttum sjó og stórstraumsfjöru. Þetta er stök strýta sem rís upp af hafsbotninum en 130 metra dýpi er víðast hvar í kringum dranginn og þar eru fengsæl fiskimið og fjölfarin siglingaleið.

Breski sjóherinn notaði dranginn sem skotmark til æfinga á stríðsárunum og hrundi þá nokkuð úr honum og bandarískir flugmenn héldu þeirri iðju áfram síðar. Alþingi samþykkti árið 1959 að reisa radíóvita á dranginum en af því varð aldrei.

Drangurinn er enn einn af grunnlínupunktum landhelginnar en erlendar þjóðir hafa gert kröfu um að hann verði aflagður ásamt Eldeyjardrangi.

## Heimildir
* 
*
Al-Ghazali

**Abū Ḥāmed Muḥammad ibn Muḥammad al-Ghazālī** (**ابو حامد محمد ابن محمد الغزالی**), þekktastur sem **Al-Ghazali**, (5. júlí 1057 – 19. desember 1111) var persneskur guðfræðingur, heimspekingur, heimsfræðingur og dulspekingur og er einn merkasti hugsuður í íslamskri hugmyndasögu.

## Heimildir og ítarefni
* Laoust, H. *La politique de Gazali* (Paris: 1970).
* Campanini, M. „Al-Ghazzali“, hjá S.H. Nasr og O. Leaman, *History of Islamic Philosophy* (1996).
* Watt, W. M. *Muslim Intellectual: A Study of al-Ghazali* (Edinburgh: 1963).

## Tenglar
*
Hreppsnefnd Rípurhrepps

**Hreppsnefnd Rípurhrepps** var lýðræðislegur vettvangur kjörinna fulltrúa íbúa Rípurhreppi. Hreppsnefnd bar ábyrgð því að framfylgja þeim málefnum sem ríkið fól sveitarstjórnum.

## 1994
Úrslit úr hreppsnefndarrkosningunum 28. maí 1994.

**Eftirfarandi fulltrúar skipuðu sveitarstjórn**:

## 1990
Úrslit úr hreppsnefndarkosningunum 26. maí 1990. Aðeins einn listi bauð sig fram og var því sjálfkjörið..

**Eftirfarandi fulltrúar skipuðu sveitarstjórn**:

## 1986
Úrslit úr hreppsnefndarkosningunum 14. júní 1986. Aðeins einn listi bauð sig fram, Frjálslyndir kjósendur, og var því sjálfkjörið..

**Eftirfarandi fulltrúar skipuðu sveitarstjórn**:

## 1982

Úrslit úr sveitarstjórnarkosningunum 22. maí 1982

**Eftirfarandi fulltrúar skipuðu sveitarstjórn**:

## 1966
Úrslit úr hreppsnefndarkosningunum 26. júní 1966..

**Eftirfarandi fulltrúar skipuðu sveitarstjórn**:

## 1962
Úrslit úr hreppsnefndarkosningunum 24. júní 1962

**Eftirfarandi fulltrúar skipuðu sveitarstjórn**:

## Heimildir
Einarsfjörður

**Einarsfjörður** (g. *Igalikup Kangerlua* eða *Igaliko-fjorden*) er fjörður skammt frá Eiríksfirði á Grænlandi, annar meginfjörður hinnar fornu Eystribyggðar. Þar voru Garðar, biskupssetur Grænlands og önnur besta jörðin í Eystribyggð á eftir Brattahlíð. 

Einarsfjörður var nefndur eftir Einari Þorgeirssyni, en faðir hans var Þorgeir leysingi en ekki er vitað um föðurnafn hans. Í Eiríks sögu rauða segir að Einar hafi beðið Guðríðar Þorbjarnardóttir en faðir hennar hafi ekki viljað gifta hana þrælssyni.

Fjörðurinn er 65 kílómetra langur og stendur bærinn Qaqortoq við fjörðinn.
Johan Fredrik Peringskiöld

**Johan Fredrik Peringskiöld** (eða **Peringskjöld**) (13. september 1689 – 2. mars 1725), var sænskur fornfræðingur og þýðandi fornrita, þjóðminjavörður Svía 1720–1725. 

Hann fæddist í Stokkhólmi, sonur Johans Peringskjölds fornfræðings og þjóðminjavarðar og fyrri konu hans, Elisabeth Eliædotter. 

Hann hóf nám í Uppsalaháskóla 1703, og að loknu námi þar fór hann að vinna fyrir sænska fornfræðaráðið (Antikvitetsarkivet). Árið 1712 tók hann við af föður sínum sem *translator antiquitatum* (þýðandi fornrita), og árið 1719 sem ritari og minjavörður. Þegar faðir hans dó, 1720, var hann skipaður þjóðminjavörður og gegndi því embætti til dauðadags; dó í Stokkhólmi 1725. Hann var ógiftur. 

Sem þjóðminjavörður reyndi hann að ljúka nokkrum af verkum föður síns. Helsta framlag hans til fræðanna voru þýðingar á heimildaritum, svo sem eftir Adam frá Brimum og Jordanes. Hann þýddi einnig nokkur íslensk fornrit, og voru þrjú þeirra gefin út á prenti. Segja má að með Jóhanni F. Peringskjöld hafi lokið því blómaskeiði í sænskum fornfræðirannsóknum, sem hófst með Johannesi Bureus.

## Helstu þýðingar og útgáfur
* Adam frá Brimum: *Beskrifning om Swerige* (1718).
* Jordanes: *Beskrifning om gothernes ursprung* (1719). — Gotasaga Jordanesar.
* *Fragmentum runicopapisticum* (1721).
* *[[Sögubrot af nokkrum fornkonungum|Sögubrot af nockorum fornkongum i Dana oc Svia velldi]]*, Stockholm 1719. — Texti á íslensku og sænsku, formáli á sænsku.
* *[[Hjálmþés saga og Ölvis|Hialmters och Olvers saga]]*, Stockholm 1720. — Texti á íslensku og sænsku, formáli á sænsku. 
* *[[Ásmundar saga kappabana|Saugu Asmundar, er kalladur er Kappabani]]*, Stockholmiæ 1722. — Texti á íslensku, sænsku og latínu, skýringar á latínu.
Hann gaf einnig út *Ättar-tal för Svea och Götha konunga-hus* (1725), sem var rit sem faðir hans hafði undirbúið.

## Heimildir
* *Svenska män och kvinnor* 6, Stockholm 1949:57.
*
Hreppsnefnd Viðvíkurhrepps

**Hreppsnefnd Viðvíkurhrepps** er lýðræðislegur vettvangur kjörinna fulltrúa íbúa Viðvíkurhreppi. Hreppsnefnd ber ábyrgð því að framfylgja þeim málefnum sem ríkið hefur falið sveitarstjórnum.

## 1994
Úrslit úr sveitarstjórnarkosningunum 28. maí 1994.

**Eftirfarandi fulltrúar skipuðu sveitarstjórn**:

## 1990
Úrslit úr hreppsnefndarkosningunum 26. maí 1990.

**Eftirfarandi fulltrúar skipuðu hreppsnefnd**:

## 1982

Úrslit úr sveitarstjórnarkosningunum 22. maí 1982

**Eftirfarandi fulltrúar skipuðu hreppsnefnd**:

## 1966

Úrslit úr sveitarstjórnarkosningunum 1966

**Eftirfarandi fulltrúar skipuðu hreppsnefnd**:

## 1962

Úrslit úr hreppsnefndarkosningunum 24. júní 1962

**Eftirfarandi fulltrúar skipuðu hreppsnefnd**:

## 1958
Í hreppsnefndarkosningunum 1958 var aðeins einn flokkur í framboði og var hann því sjálfkjörinn.. 

**Eftirfarandi fulltrúar skipuðu hreppsnefnd**:

## Heimildir
Þjálfarar meistaraflokks Fram í handknattleik karla

Knattspyrnufélagið Fram sendi lið til þátttöku á fyrsta Íslandsmóti meistaraflokks karla í handknattleik árið 1940 og hefur verið með upp frá því. Erfitt er að segja með fullri vissu hverjir hafi verið þjálfarar meistaraflokks fyrstu árin. Starf þjálfarans var lengi vel mun óformlegra en síðar varð, en segja má að breyting hafi orðið á eðli þess með komu Karls Benediktssonar frá Svíþjóð, en hann kynnti Íslendinga fyrir nýrri hugsun í handknattleiksþjálfun. Þá var sérstök handknattleiksdeild ekki stofnuð fyrr en árið 1963, en fyrir þann tíma eru allar upplýsingar af skornum skammti.
Margrét af Búrgund

**Margrét af Búrgund** (1290 – 14. ágúst 1315) var fyrri kona Loðvíks 10. Frakklandskonungs. Hún var elsta dóttir Róberts 2. hertoga af Búrgund og konu hans Agnesar, dóttur Loðvíks 9. Frakklandskonungs.

Margrét giftist Loðvík prinsi frænda sínum árið 1305. Snemma árs 1314 var hún handtekin ásamt Blönku af Búrgund, frænku sinni og mágkonu, sem gift var Karli prinsi, bróður Loðvíks (síðar Karl 4.). Þær voru sakaðar um framhjáhald og var eitt helsta vitnið gegn þeim Ísabella mágkona þeirra, kona Játvarðs 2. Englandskonungs. 

Jóhanna systir Blönku, sem gift var þriðja bróðurnum, Filippusi (síðar Filippus 5.), var sökuð um að hafa hylmt yfir með þeim og jafnvel hafa tekið þátt í ástaleikjum í Tour de Nesle-málinu, eins og það var kallað, en hún var þó hreinsuð af því.

Margréti og Blönku var varpað í neðanjarðardýflissu í kastalanum Château-Gaillard og þar lést Margrét rúmu ári síðar. Loðvík hafði fengið hjónaband þeirra dæmt ógilt en þó er sagt er að hann hafi látið kyrkja hana, fimm dögum áður en hann giftist seinni konu sinni. Hann var krýndur konungur fáum dögum síðar en hafði tekið við konungsembætti þegar faðir hans dó ári fyrr og Margrét telst því hafa verið drottning Frakklands þótt hún gengdi aldrei því hlutverki í raun.

Margrét og Loðvík áttu eina dóttur, Jóhönnu (1311-1349), sem síðar varð drottning Navarra. Eftir að upp komst um framhjáhald móður hennar var þó vafi talinn leika á faðerninu.

## Heimild
*
Blanka af Búrgund

**Blanka af Búrgund** (um 1296 – 29. apríl 1326) var fyrsta kona Karls 4. Frakkakonungs. Hún var dóttir Ottós 4. greifa af Búrgund.

Blanka giftist Karli prinsi, sem var þriðji sonur Filippusar 4. Frakkakonungs, 20. maí 1308. Snemma árs 1314 var hún handtekin ásamt Margréti af Búrgund frænku sinni og mágkonu, sem gift var Loðvík prinsi, bróður Karls (síðar Loðvík 10.). Þær voru sakaðar um framhjáhald og var eitt helsta vitnið gegn þeim Ísabella mágkona þeirra, kona Játvarðs 2. Englandskonungs. 

Systir Blönku, Jóhanna af Búrgund, sem gift var þriðja bróðurnum, Filippusi (síðar Filippus 5.), dróst einnig inn í málið en var hreinsuð af sök. Blanka og Margrét voru aftur á móti dæmdar sekar og varpað í dýflissu í kastalanum Château-Gaillard. Þar dó Margrét ári síðar.

Blanka var enn í dýflissunni þegar Karl eiginmaður hennar var krýndur konungur Frakklands 1322 og varð því drottning Frakklands þótt hún kæmi aldrei fram sem slík. Karl hafnaði náðunarbeiðni frá henni og fékk Jóhannes XXII páfa til að ógilda hjónabandið 19. maí sama ár. Blanka var þó flutt í klaustur og dó þar fáeinum árum síðar, enda farin að heilsu eftir vistina í dýflissunni.

Blanka og Karl áttu tvö börn sem bæði voru dáin þegar hjónaband þeirra var gert ógilt, Filippus (1314-1322) og Jóhönnu (1315-1320).

## Heimild
*
Jóhanna af Búrgund

**Jóhanna af Búrgund** (15. janúar 1292 – 21. janúar 1330) var kona Filippusar 5. Frakkakonungs og drottning Frakklands 1316-1322.

Jóhanna var eldri dóttir Ottós 4. greifa af Búrgund. Hún giftist Filippusi prinsi, sem var næstelsti sonur Filippusar 4. Frakkakonungs, árið 1307. Hjónaband þeirra virðist hafa verið gott, að minnsta kosti var Filippus mjög örlátur við konu sína og veitti henni stuðning í Tour de Nesle-málinu, þegar hún var sökuð um að hafa vitað af framhjáhaldi systur sinnar og frænku, Blönku af Búrgund og Margrétar af Búrgund, sem giftar voru bræðrum Filippusar, og jafnvel verið seld undir sömu sök. Þær voru hnepptar í dýflissu og og eiginmenn þeirra höfnuðu þeim. Jóhanna var sett í stofufangelsi en Filippus neitaði að segja skilið við hana og hún sneri aftur til hirðarinnar 1315.

Ári síðar dó Loðvík 10., bróðir Filippusar. Síðari kona hans var þá þunguð og ól son (Jóhann 1.) nokkrum mánuðum síðar, 15. nóvember, en hann dó fimm daga gamall og þá varð Filippus konungur. Þau Jóhanna voru krýnd í Reims 9. janúar 1317. 

Filippus dó í janúar 1322 en Jóhanna árið 1330. Hún hafði erft greifadæmin Búrgund og Artois eftir foreldra sína og gengu þau til elstu dóttur hennar, Jóhönnu, sem hafði verið gift Ottó 4. hertoga af Búrgund, tíu ára gömul árið 1318, og sameinuðust hertogadæmið Búrgund og greifadæmið Búrgund þar með. Þrjár aðrar dætur Jóhönnu og Filippusar komust upp en franska krúnan gekk til Karls bróður hans.

## Heimild
*
Gunnar Gíslason

**Séra Gunnar Gíslason** (f. 5. apríl 1914, d. 31. mars 2008) var prestur í Glaumbæ í Skagafirði frá 1943 til 1982 en sinnti Barðssókn til 1984.

Lauk guðfræðiprófi 1943 og varð prestur sama ár í Glaumbæ. Skipaður prófastur í Skagafjarðarprófastsdæmi 1977. Samhliða prestsskap í Glaumbæ stundaði Gunnar búskap í Glaumbæ en síðustu árin bjó hann í Varmahlíð

Gunnar sat í hreppsnefnd Seyluhrepps í 40 ár og sat jafnfram á Alþingi fyrir Sjálfstæðisflokkinn frá 1959 til 1974.

Tveir synir Gunnars og konu hans, Ragnheiðar Margrétar Ólafsdóttur hafa sinnt sveitastjórnarmálum, Arnór sat í hreppsnefnd Seyluhrepps frá 1986 til 1994 og Gísli var oddviti Sjálfstæðismanna í Sveitarfélaginu Skagafirði 1998 til 2002.

Faðir Gunnars var Gísli Jónsson fyrrverandi kaupfélagsstjóri hjá Kaupfélagi Skagfirðinga.

## Tengill
* Æviágrip á heimasíðu Alþingis
Loðvík 10.

**Loðvík 10.** Frakkakonungur (4. október 1289 – 5. júní 1316), kallaður **Loðvík þrætugjarni** eða **Loðvík þrjóski** var konungur Navarra frá 1305 og Frakklands frá 1314 til dauðadags.

Loðvík fæddist í París og var elsti sonur Filippusar 4. Frakkakonungs og Jóhönnu 1. af Navarra. Hann erfði krúnu Navarra við lát móður sinnar 2. apríl 1305. Þann 21. september sama ár, rétt fyrir sextán ára afmæli sitt, giftist hann Margréti af Búrgund, sem var ári yngri. Þau eignuðust eina dóttur, Jóhönnu. Yngri bræður hans, Filippus og Karl, giftust frænkum Margrétar, systrunum Jóhönnu og Blönku af Búrgund. 

Snemma árs 1314 flæktust þau öll inn í Tour de Nesle-málið svonefnda, þar sem Margrét og Blanka voru sakaðar um að hafa fallið í hórdóm með tveimur aðalsmönnum og Jóhanna um að hafa vitað af framhjáhaldinu eða jafnvel tekið þátt í því. Margrét og Blanka voru fundnar sekar og varpað í dýflissu en Jóhanna sýknuð. Loðvík reyndi að fá hjónaband sitt ógilt, enda mun það ekki hafa verið hamingjusamt, en það var þó ekki gert.

Filippus faðir hans dó sama ár og varð Loðvík þá konungur. Hann var þó ekki krýndur fyrr en 24. ágúst árið eftir. Tíu dögum áður hafði Margrét dáið í dýflissunni og er ekki talið ólíklegt að Loðvík hafi látið myrða hana því að hann gekk að eiga Klementíu af Ungverjalandi fimm dögum eftir lát Margrétar.

Ríkisstjórnartíð Loðvíks var ekki löng og einkenndist af átökum við aðalinn, enda réðist hann í aðgerðir sem ætlað var að auka tekjur krúnunnar. Árið 1315 lýsti hann því yfir að bændaánauð skyldi ljúka en bændur áttu þó að borga fyrir að losna úr ánauð. Filippus faðir hans hafði rekið gyðinga úr landi en Loðvík leyfði þeim búsetu í Frakklandi að nýju með ákveðnum skilyrðum. Þeir áttu að bera auðkennisarmbönd og máttu aðeins búa á ákveðnum stöðum. Loðvík átti líka í stríðsátökum í Flæmingjalandi.

Loðvík var áhugasamur um Jeu de paume, sem var forveri tennisíþróttarinnar. Í júníbyrjun 1316 lék konungurinn langan og erfiðan leik og drakk síðan mikið af kældu víni. Þetta varð honum að aldurtila skömmu síðar. Klementía drottning var þá barnshafandi og var beðið átekta þar til hún varð léttari en Filippus bróðir Loðvíks var útnefndur ríkisstjóri á meðan. Jóhanna, dóttir Loðvíks og Margrétar, var að vísu á lífi en vafi lék á hvort konur ættu yfir höfuð erfðarétt til krúnunnar samkvæmt gildandi lögum í Frakklandi auk þess sem faðerni prinsessunnar var ekki talið öruggt vegna framhjáhalds móðurinnar.

Barnið fæddist 15. nóvember og var drengur sem hlaut nafnið Jóhann 1. Hann lifði þó ekki nema fimm daga og þá tókst Filippusi að fá erfðarétt sinn viðurkenndan, bæði til krúnunnar í Frakklandi og Navarra, þar sem hann ríkti undir nafninu Filippus 2. Jóhanna dóttir Loðvíks hefði raunar átt að erfa krúnu Navarra því þar áttu konur ótvíræðan erfðarétt en þó var gengið framhjá henni. Hún varð samt drottning þar 1328 að báðum föðurbræðrum sínum látnum og 250 árum seinna erfðu afkomendur hennar frönsku krúnuna.

## Heimild
*
Jóhann 1. Frakkakonungur

**Jóhann 1.** (15. nóvember 1316 – 20. nóvember 1316) var konungur Frakklands og Navarra þá fimm daga sem hann lifði.

Hann var sonur Loðvíks 10. Frakkakonungs og síðari konu hans, Klementíu af Ungverjalandi. Faðir hans lést 5. júní 1316 og þar sem Klementía drottning var þá þunguð var Filippus bróðir Loðvíks útnefndur ríkisstjóri þar til í ljós kæmi hvort barnið væri drengur eða stúlka. Þegar drengurinn fæddist var hann þegar útnefndur konungur en hann lést fimm daga gamall og Filippus varð þá konungur. 

Sumir hafa haldið því fram að Filippus hafi komið drengnum fyrir kattarnef og einnig gengu sögur um að hann hefði látið ræna barninu og koma barnslíki fyrir í staðinn. Á sjötta áratug aldarinnar kom fram maður í Provence sem hélt því fram að hann væri Jóhann 1. Hann var þegar hnepptur í varðhald og dó í fangelsi nokkru síðar.

## Heimild
*
Adrian Lux

**Prinz Adrian Johannes Hynne** (f. 1. maí 1986), betur þekktur sem **Adrian Lux**, er sænskur plötusnúður og upptökustjóri. Hann hefur gefið út tvær smáskífur „Boy“ og „Teenage Crime“. Smáskífan „Teenage Crime“ varð platínuplata í Ástralíu og var í þriðja sæti á Ultratop Flanders vinsældarlistanum í Belgíu.

## Tilvísanir
Jacob Reenhielm

**Jacob Reenhielm** (1644 – 1691), var sænskur aðalsmaður, fornfræðingur og þýðandi fornrita, þjóðminjavörður Svía 1675–1678. Hann hét **Jacob Isthmenius**, en tók upp nafnið **Reenhielm** (eða **Reenhjelm**) þegar hann var aðlaður, 1675. 

Hann fæddist í Uppsölum. Foreldrar hans voru Isacus Isthmenius prófastur og prófessor, og Anna Gestricia. Jacob missti föður sinn ungur og giftist móðir hans þá Olof Vereliusi fornfræðingi og þjóðminjaverði, sem varð stjúpfaðir hans. 

Jacob hóf ungur nám í Uppsalaháskóla og naut leiðsagnar stjúpföður síns, Olofs Vereliusar, sem leiðbeindi honum við nám í fornfræði, einkum í fornsögum og minjum frá fyrri tíð. 

Jacob Isthmen ákvað að leggja fyrir sig herþjónustu og hafði náð liðsforingjatign 1675, þegar hann var aðlaður og skipaður þjóðminjavörður. Hann tók þá upp nafnið Reenhielm. Embættisveitingin var þó aðeins að nafninu til, því að stjúpfaðir hans, Olof Verelius, og fornfræðingurinn Johan Hadorph, sem gengið hafði verið fram hjá við embættisveitinguna, fóru í raun með embættið. Og þar sem Reenhielm fékk engin laun fyrir, sagði hann embættinu lausu 1678 og gekk árið eftir að nýju í þjónustu hersins. Hann tók þátt í hernaði á Skáni og í Noregi, en dró sig fljótlega í hlé og settist að á búgarði sínum Täby í Uppsalaléni. Þar dó hann 1691. 

Kona hans (1669) var **Anna Böllja**.

Jacob Reenhielm fékkst nokkuð við útgáfustörf og þýðingar á fornritum, og er hans fyrst og fremst minnst fyrir frumútgáfuna á *[[Ólafs saga Tryggvasonar eftir Odd munk|Ólafs sögu Tryggvasonar eftir Odd munk]]*. Bandaríski fræðimaðurinn Theodore M. Andersson fer viðurkenningarorðum um þá útgáfu í nýlegri þýðingu sögunnar (2003), og telur hana óvenjulega metnaðarfulla miðað við sinn tíma. 

Hin svokallaða Lundarbók í Háskólabókasafninu í Lundi er stundum kölluð Codex Reenhielmianus, af því að Jacob Reenhielm átti hana og ritaði nafnið sitt í hana, 1682. 

## Þýðingar og útgáfur
* *Thorsteins Viikings-sons saga, på gammal Gothska*, Upsalæ 1680. — *[[Þorsteins saga Víkingssonar]]*, texti á íslensku og sænsku. Gefið út á kostnað Olofs Rudbecks.
* Oddur Snorrason: *Saga Om K. Oloff Tryggwaszon i Norrege . . . Sammanskrefwen på gammal Swenska eller Gothiska, af Odde Munck*, Uppsala 1691. — Texti á íslensku, sænsku og latínu. Skýringar Reenhielms í bókarlok voru skrifaðar 1683 (á latínu). 

## Heimildir
* *Svenska män och kvinnor* 6, Stockholm 1949:225.
* *[[Norges gamle love indtil 1387]]*, 4, Christiania 1885:699–700.
Frumútgáfa

**Frumútgáfa** er fyrsta útgáfa rits í bókarformi. 

Frumútgáfur geta haft sérstakt gildi í augum safnara, einkum ef um falleg eintök er að ræða.
Sengoku-öldin

**Sengoku-öldin** eða **Sengokutímabilið** (japanska: 戦国時代 eða *Sengoku jidai*), þýðir bókstaflega „tímabil ríkja í stríði“, er tímabil í sögu Japans sem nær frá 1467 til 1573. Það var tímabil af borgarastyrjöld.
Jafnhliða þríhyrningur

**Jafnhliða þríhyrningur** er rúmfræðilegur þríhyrningur þar sem allar þrjár hliðar eru jafnar.
Guðrún frá Lundi

**Guðrún Baldvina Árnadóttir** (3. júní 1887 – 22. ágúst 1975) sem notaði jafnan höfundarnafnið **Guðrún frá Lundi** var íslenskur rithöfundur sem var einn vinsælasti og afkastamesti skáldsagnahöfundur þjóðarinnar á sinni tíð. Bækur Guðrúnar seldust jafnan mjög vel og voru lengi útlánahæstu bækur íslenskra bókasafna. 

## Ferill
Guðrún fæddist á Lundi í Stíflu í Fljótum í Skagafirði, ein af ellefu börnum Árna Magnússonar og Baldvinu Ásgrímsdóttur. Hún ólst upp í Lundi til ellefu ára aldurs og kenndi sig jafnan við þann bæ sem rithöfundur. Á unglingsárum átti hún heima á Höfðaströnd og Skaga. Árið 1910 giftist hún Jóni Þorfinnssyni og bjuggu þau lengi á Ytra-Mallandi á Skaga en fluttu til Sauðárkróks árið 1940 og áttu þar heima til æviloka.

Guðrún skrifaði mikið þegar hún var barn og unglingur en ekkert þann tíma sem hún var húsmóðir í sveit. Eftir að hún flutti á Sauðárkrók hóf hún skriftir að nýju og fyrsta bindi *[[Dalalíf (skáldsaga)|Dalalíf]]s*, fimm binda skáldsögu hennar (samtals 2189 bls.), kom út árið 1946, þegar Guðrún var 59 ára, og náði miklum vinsældum. Eftir það sendi hún frá sér eina bók á ári allt til 1973, nema árið 1969. Hún skrifaði því samtals 26 bækur en sögurnar eru færri því sumar skáldsagna Guðrúnar voru í nokkrum bindum.

Guðrún sækir efnivið sinn í sveitalífið og allar bækur hennar nema ein gerast í sveit, flestar um eða upp úr aldamótum 1900. Guðrún frá Lundi skrifaði fyrst og fremst sjálfri sér og öðrum til ánægju. Bækur hennar eru þjóðlegar skemmtibókmenntir en um leið raunsæjar og henni þykir takast einstaklega vel að lýsa hversdagslífi og daglegu amstri. Bækur hennar nutu framan af lítils álits meðal bókmenntafræðinga og ritdómara en þær hafa lifað og haldið vinsældum og í rauninni má segja að Guðrún hafi skapað sérstaka bókmenntagrein sem nýtur æ meiri viðurkenningar.

## Ritaskrá
* *Dalalíf*, 1946–1951, 5 bindi (1: *Æskuleikir og ástir*; 2: *Alvara og sorgir*; 3: *Tæpar leiðir*; 4: *Laun syndarinnar*; 5: *Logn að kvöldi*).
* *Afdalabarn*, 1950.
* *Tengdadóttirin*, 1952–1954, 3 bindi (1: *Á krossgötum*; 2: *Hrundar vörður*; 3: *Sæla sveitarinnar*).
* *Þar sem brimaldan brotnar*, 1955. — Fyrra bindi af tveimur.
* *Römm er sú taug*, 1956. — Síðara bindi af tveimur.
* *Ölduföll*, 1957.
* *Svíður sárt brenndum*, 1958. — Fyrsta bindi af þremur.
* *Á ókunnum slóðum*, 1959. — Annað bindi af þremur.
* *Í heimahögum*, 1960. — Þriðja bindi af þremur.
* *Stýfðar fjaðrir* (3 bindi), 1961–1963.
* *Hvikul er konuást*, 1964.
* *Sólmánaðardagar í Sellandi*, 1965. — Fyrsta bindi af þremur.
* *Dregur ský fyrir sól*, 1966. — Annað bindi af þremur.
* *Náttmálaskin*, 1967. — Þriðja bindi af þremur.
* *Gulnuð blöð*, 1968.
* *Utan frá sjó* (4 bindi), 1970–1973.

## Tilvísanir


## Tengt efni
* 

## Heimildir
* Sigurjón Björnsson: „Guðrún frá Lundi og sögur hennar.“ *Skagfirðingabók* 31, 2008:6–38.
*
Guðrún Pálsdóttir (f. 1956)

**Guðrún Pálsdóttir** (fædd 7. desember 1956) var bæjarstjóri Kópavogs. Hún tók við embættinu af Gunnsteini Sigurðssyni 15. júní 2010 og lét af því þegar nýr meirihluti komst til valda 14. febrúar 2012.

Hún er viðskiptafræðingur að mennt frá Háskóla Íslands og hefur starfað hjá Kópavogsbæ síðan 1. janúar 1986. Fyrstu áratugina var hún fjármála- og hagsýslustjóri Kópavogsbæjar en sumarið 2008 tók hún við starfi sviðsstjóra tómstunda- og menningarsviðs Kópavogsbæjar.

Guðrún hafði áður gegnt tímabundið stöðu bæjarstjóra og bæjarritara Kópavogs.

## Heimildir
* 
*
Syrtlingur

**Syrtlingur** var ein af fjórum neðansjávareldstöðvum í Surtseyjargosinu (hinar voru Surtsey, Jólnir og Surtla) og ein þriggja eyja sem mynduðust. 

Fyrst varð vart við umbrot í lok maí 1965 um 600 metra austnorðaustur af Surtsey og 8. júní var þar komin eyja, um 16 metra há og 170 metrar í þvermál. Hún hvarf snöggvast en kom aftur og 17. september var hún rúmir 70 metrar á hæð og um 650 metrar á lengd. Um það leyti hætti gos í Syrtlingi og hann var fljótur að hverfa í briminu; síðast sást til eyjarinnar 17. október og hún var horfin með öllu viku síðar. Þarna er nú 34 metra dýpi.

## Heimildir
*
Jólnir

:*Jólnir er líka eitt af heitum norræna guðsins [[Óðinn|Óðins]].*

**Jólnir** var eyja sem varð til í Surtseyjargosinu en hvarf aftur í hafið tíu mánuðum eftir að gos hófst þar. 

Fyrst varð vart við gos í hafinu um 900 metra suðvestur af Surtsey 26. desember 1965 og þann 28. desember sást fyrst að ný eyja var að myndast. Henni var fljótt gefið nafnið Jólnir af því að gosið hófst á annan dag jóla. 

Þann 3. janúar var eyjan orðin um 100 metrar á lengd og 50 metrar á breidd og þá gaus þar í tveimur gígum. Tveimur dögum síðar var eyjan horfin en hún sást aftur 14. janúar. Aftur hvarf hún í miklu óveðri í janúarlok en birtist í þriðja sinn viku síðar, hvarf enn og birtist svo enn á ný. Hún minnkaði og stækkaði á víxl og hvarf í fimmta sinn í apríl í nokkra daga. 25. júní mældist hún 568 m löng og um 55 m há en mældist mest 62 m. Í lok júlí dró mjög úr gosinu og því lauk 10. ágúst. 

Eftir það minnkaði eyjan hratt og 20. september var ekki annað eftir en hvalbakur sem braut yfir á flóði. Síðan var þar rif eða sker smátíma en nokkrum mánuðum eftir goslok var það horfið og nú er þarna um 39 metra dýpi.

## Heimildir
*
Surtla

**Surtla** var eldstöð um 2,5 kílómetra austnorðaustur af Surtsey, sem gaus í neðansjávareldgosum 28. desember 1964 – 6. janúar 1965. Gosefnin náðu aldrei að hrúgast svo mikið upp að þau kæmust upp á yfirborðið og myndaðist því engin eyja þarna eins og í gosunum í Surtsey, Jólni og Syrtlingi. Minnsta dýpi sem þar mældist var 23 metrar en nú er dýpið þar sem Surtla var 47 metrar.
Kvennafrídagurinn

**Kvennafrídagurinn** er baráttudagur sem var fyrst haldinn árið 1975 í tilefni af því að Allsherjarþing Sameinuðu þjóðanna helgaði árið málefnum kvenna og 24 október er Alþjóðlegur dagur Sameinuðu þjóðanna. Um 90% kvenna á Íslandi lögðu niður störf til að sýna fram á mikilvægi kvenna á vinnumarkaði og til að krefjast sömu réttinda og launakjara og karlar höfðu í vinnum. Talið er yfir 25.000 konur hafi komið saman og íslensk kvenréttindasamtök vöktu athygli innanlands og í erlendum fjölmiðlum. Dagurinn var haldinn aftur áratug síðar, 1985, svo og 2005, 2010, 2016, 2018, 2023 og 2025 eða alls átta sinnum.

Íslensk kvenréttindasamtök tóku höndum saman og mynduðu tillögunefndir og bráðabirgðastarfshópa ásamt fulltrúa Rauðsokkahreyfingunni sem sýndi mikinn áhuga frá upphafi til að skipuleggja aðgerðir ársins. Föstudagurinn 24. október árið 1975 var valinn og yrði haldinn hátíðlegur með ræðum og söng á Lækjartorgi í Reykjavík og víðar á Íslandi, einnig ráðstefnur þar sem stöður og kjör kvenna voru rædd og tillögur voru samþykktar.  

Úr ræðu Aðalheiðar Bjarnfreðsdóttur verkakonu í tilefni dagsinns:

*,,Konan er að vakna. Hún veit að karlmenn hafa ráðið í heiminum frá því sögur hófust. Og hvernig hefur sá heimur verið? Hann hefur löðrað í blóði og logað af kvöl. Ég trúi að þessi heimur breytist þegar konur fara að stjórna til jafns við karla. Ég vil og ég trúi því að þið viljið það allar að heimurinn afvopnist. Allt annað eru stjórnmálaklækir og hræsni. Við viljum leysa ágreiningsmálin án vopna!* 

## Sjá einnig
* Kvennafrídagurinn síðari
* Kvenréttindadagurinn

## Heimildir

## Tenglar

* Kvennafrí.is 
* Kveikja að kvennafríi , Grein eftir Björgu Einarsdóttur sem birtist í tímaritinu Húsfreyjan, 1.tbl. 37. árg. 1986, s. 9-18
* 24. október 1975 - kvennafrí eða kvennaverkfall? grein í Sögnum eftir Kristínu Svövu Tómasdóttur 1. tbl. 1 júní 2009
* Konur eru menn, grein eftir Óttar Proppé í tilefni af Kvennafrídeginum 1975
Rafsuða

**Rafsuða** er hugtak sem er haft um það að festa saman málmhluti með því að nota rafstraum til að hita snertifleti að bræðslumarki. Þeim er svo ýtt saman og fyllt í samskeyti og eyður með heppilegum málmblöndum. Ekki má rugla rafsuðu saman við logsuðu, en í hinu fyrrnefnda er notast við rafmagn, en hinu síðarnefnda gas. 

## Rúlluvél og pinnavél
Til eru tvær gerðir af rafsuðutækjum: *rúlluvél* og *pinnavél*. Rúlluvélin notast við hlífðargas eða kápu utanum vír til varnar því að súrefni komist í suðu og eyðileggi hana. Þá er vír af vírrúlllu bræddur í fletina sem á að sjóða saman. Í pinnavél, er notaður pinni sem er festur við rafsuðutöng. Töngin og kapallinn er tengdur við for- (**+**) og bakskaut (**-**) vélarinnar, fer eftir efni og vír. Skoltaklemma með mínus eða plús vélarinnar er tengd við fletina sem á að sjóða. Pinninn er þá látinn strjúkast við málminn en við það myndast blossi.

## Öryggi
Helstu öryggistæki við rafsuðu er suðuhjálmur og hanskar. Hjálmurinn kemur í veg fyrir að rafsuðumaður fái neista í andlitið eða ljósblindu og hanskarnir að neistar brenni húðina. 

## Gjall
Við rafsuðu kemur gjall á málminn sem er bruni hans. Það er hreinsað með því að nota gjallhamar, en með honum er það lamið burt. 

## Tengt efni
* Logsuða
* Málmsmíði
Þjálfarar meistaraflokks Fram í handknattleik kvenna

Knattspyrnufélagið Fram sendi fyrst lið til þátttöku á Íslandsmóti meistaraflokks kvenna í handknattleik árið 1946 og hefur verið með upp frá því. Erfitt er að segja með fullri vissu hverjir hafi verið þjálfarar meistaraflokks fyrstu árin. Starf þjálfarans var lengi vel mun óformlegra en síðar varð. Þá var sérstök handknattleiksdeild ekki stofnuð fyrr en árið 1963, en fyrir þann tíma eru allar upplýsingar af skornum skammti.
Íslandshornið

**Íslandshornið** er knattspyrnukeppni sem Knattspyrnufélagið Valur setti á laggirnar árið 1917. Mótið fór fram að haustlagi, en síðast var keppt um titilinn árið 1921.

## Saga

Knattspyrnufélagið Fram festi kaup á bikar og efndi til fyrsta Íslandsmótsins í knattspyrnu árið 1912. Vegna þessa litu Framarar svo á að mótið væri þeirra eign. Þeir sáu um skipulagninguna og hirtu allan ágóða.

Fótboltafélag Reykjavíkur vildi ekki una þessu og sniðgekk Íslandsmótið árin 1913 og 1914. Að lokum fannst sú lausn á málinu að stofnað var til sérstaks Reykjavíkurmóts, sem Fótboltafélagið hafði umsjón með.

Árið 1917 var Knattspyrnufélagið Valur orðið gildandi íþróttafélag og vildi stofna sitt eigið mót. Egill Jacobsen kaupmaður, gaf félaginu þá verðlaunagrip, útskorið horn. Var ákveðið að nýja knattspyrnukeppnin skyldi nefnast Knattspyrnuhorn Íslands.

Framarar mótmæltu nafninu harðlega, þar sem hætta væri á að því yrði ruglað saman við nafn og verðlaunagrip Íslandsmótsins, knattspyrnubikar Íslands. Þeir neituðu því að taka þátt í mótinu haustið 1917. Í hefndarskyni hótuðu Valsmenn og KR-ingar að taka ekki þátt í Íslandsmótinu 1918. Framarar gáfu þá eftir og lofuðu að taka þátt að ári.

Keppnin um Íslandshornið reyndist þó skammlífari en búist hafði verið við. KR fór með sigur af hólmi tvö fyrstu árin, en því næst unnu Framarar þrisvar í röð og unnu verðlaunagripinn því til eignar árið 1921. Þar sem Knattspyrnufélagið Valur var í mikilli lægð um þær mundir, hafði félagið ekki bolmagn til að festa kaup á nýju horni. Auk þess hafði Knattspyrnuráði Reykjavíkur verið komið á laggirnar. Ráðið hafði yfirumsjón með framkvæmd móta og sá um að hagnaði af miðasölu væri skipt með eðlilegum hætti og því ekki lengur þörf á að hafa jafn mörg mót og knattspyrnufélög.

## Sigurvegarar

*	1917	 KR
*	1918	 KR
*	1919	 Fram
*	1920	 Fram
*	1921	 Fram
Ásgeir Jónsson

**Ásgeir Jónsson** (f. 21. júní 1970) er íslenskur hagfræðingur, rithöfundur og núverandi seðlabankastjóri Seðlabanka Íslands.

Ásgeir er sonur Jóns Bjarnasonar ráðherra og þingmanns Vinstri grænna. Hann lauk stúdentsprófi frá Menntaskólanum á Akureyri 1990 og BS-prófi í hagfræði frá Háskóla Íslands 1994. Lokaritgerð hans hét „Siglt gegn vindi" og var þjóðhagfræðileg greining á íslenska hagkerfinu 1400-1600. Hún var birt í *[[Fjármálatíðindi|Fjármálatíðindum]]* seinna hefti árið 1994. Ásgeir lauk meistaraprófi í hagfræði frá Indiana-háskóla árið 1997 og doktorsprófi frá sama skóla árið 2001.

Ásgeir starfaði um tíma sem yfirmaður greiningardeildar Kaupþings banka. Eftir bankahrunið skrifaði hann bókina *Why Iceland?: How one of the worlds smallest countries became the meltdown‘s biggest casualty*. Í bókinni sem er skrifuð á ensku, rekur hann stuttlega sögu Íslands áður en hann greinir frá túlkun sinni á ástæðum bankahrunsins. Bókin var gefin út af bandaríska útgáfurisanum McGraw-Hill.

Þann 24. júlí árið 2019 var tilkynnt að Ásgeir tæki við af Má Guðmundssyni sem seðlabankastjóri.

Árið 2023 var Ásgeir harðlega gagnrýndur fyrir stýrivaxtahækkanir Seðlabankans.

## Tilvísanir

## Tenglar
* Vefur Ásgeirs; hýstur hjá Háskóla Íslands
Andrzej Strejlau

**Andrzej Michał Strejlau** (19. febrúar 1940) er pólskur íþróttamaður, knattspyrnuþjálfari og fyrrverandi þjálfari Knattspyrnufélagsins Fram.

## Starfsferill
Strejlau var kunnur knattspyrnu- og handknattleiksmaður á yngri árum í heimalandi sínu og keppti í efstu deild í báðum greinum. Hann á að baki landsleiki í handbolta fyrir Pólland.

Hann sneri sér að þjálfun á sjöunda áratugnum með góðum árangri. Hann stjórnaði pólska ungmennalandsliðinu um árabil og var aðstoðarlandsliðsþjálfariá Ólympíuleikunum 1972 og 1976, sem og á HM 1974. Á þessum árum stýrði hann einnig Legia Varsjá, einu öflugasta félagsliði Póllands.

Árið 1989 varð hann aðalþjálfari pólska landsliðsins og gegndi því starfi til ársins 1993, en hætti eftir að honum mistókst að koma liði sínu á HM 1994. Hann hefur upp frá því gegnt ýmsum trúnaðarstörfum fyrir pólska knattspyrnusambandið.

## Þjálfari Framara

Knattspyrnufélagið Fram falaðist eftir erlendum þjálfara fyrir sumarið 1982, helst frá Sovétríkjunum eða Póllandi, en Pólverjar voru um þær mundir hátt skrifuð knattspyrnuþjóð. Fyrir milligöngu pólsku utanríkisþjónustunnar stóð Frömurum til boða að fá Strejlau til starfa í tvö ár. Kostnaður Framara var mun minni en búast mátti við, enda litu Pólverjarnir á þetta sem kynningar- og þróunarverkefni.

Strejlau gjörbreytti skipulagi knattspyrnuþjálfunar innan Fram. Hann minnkaði æfingahópinn til muna og úthýsti þeim sem ekki komu til greina í keppnisliðið. Hann lagði áherslu á stuttan samleik, sem lítið hafði farið fyrir í íslenska boltanum og breytti ýmsu í þjálfun yngri flokkanna.

Framarar máttu bíta í það súra epli að falla úr efstu deild haustið 1982, þrátt fyrir að hafa aðeins tveimur stigum minna en liðið í fimmta sæti. Engum kom þó til hugar að kenna þjálfaranum um ófarirnar, enda liðið kornungt. Strejlau þjálfaði Framara í 2. deildinni sumarið 1983 og leiddi liðið til sigurs í henni, auk þess sem Framarar urðu Reykjavíkurmeistarar. Segja má að þessi ár hafi mikilvægur grunnur verið lagður að hinu sigursæla tímabili Framliðsins 1985 til 1990.