open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Bob Starr

**Robert "Bob" Starr** er bandarískur körfuknattleiksþjálfari og umboðsmaður sem stóð fyrir komu margra af fyrstu bandarísku körfuknattleiksmönnunum sem spiluðu á Íslandi undir lok áttunda áratugarins og byrjun þess níunda, þar á meðal Jimmy Rogers, Curtis Carter og fyrrum ABA stjarnan Stew Johnson. 

## Æska
Starr ólst upp í Houston í Bandaríkjunum.

## Þjálfaraferill
Árið 1979 var Starr ráðinn þjálfari Ármanns sem þá var í næst efstu deild. Þrátt fyrir mikið brotthvarf af lykilmönnum þá stýrði hann liði Ármanns til sigurs í deildinni og kom þeim aftur í Úrvalsdeild. Samhliða þjálfun Ármanns, þá tók Starr tímabundið við Fram í Úrvalsdeild karla í desember 1979, eftir að John Johnson hvarf á braut. Hann stýrði liðinu fram í janúar 1980. Hann stýrði Ármanni áfram í Úrvalsdeildinni í byrjun 1980-81 tímabilsins. Eftir brösuga byrjun þá var Starr rekinn um miðjan nóvember. Í kjölfarið aðstoðaði hann Ívar DeCarsta Webster, spilandi þjálfara Skallagríms, í nokkrum leikjum. Í kjölfar veru sinnar á Íslandi hélt Starr til Danmerkur áður en hann hélt áfram þjálfaraferli sínum í bandaríkjunum.
### Titlar
*1. deild karla: 1980

## Heimildir
Stóra sérhljóðabreytingin

**Stóra sérhljóðabreytingin** (*Great Vowel Shift*) var röð breytinga í framburði allra langra sérhljóða í ensku. Sérhljóðin „í“ og „ú“ urðu að tvíhljóðum, og staðsetning tungunnar hækkaði í framburði hinna sérhljóðanna. Breytingin átti sér stað um það bil á milli 1350–1700, hún byrjaði í suðurhluta Englands og breiddist svo út. Framburðarbreytingunni má kenna um það að mikill munur er á enskri stafsetningu og framburði.

Fyrir breytinguna voru langir sérhljóðar mun líkari íslenskum sérhljóðum líkt og heyra má í eftirfarandi töflu. Hljóðgildin eru sýnd í alþjóðlega hljóðstafrófinu:

Þessi tímalína sýnir breytingu í framburði milli miðensku og staðlaðri nútímaensku frá Suður-Englandi. Þær breytingar sem sýndar eru hér eftir 1700 teljast ekki sem hluti af stóru sérhljóðabreytingunni.

## Tilvísanir
Antti Rinne

**Antti Juhani Rinne** (f. 3. nóvember 1962) er finnskur stjórnmálamaður sem var forsætisráðherra Finnlands í sex mánuði árið 2019. Hann var formaður finnska Jafnaðarmannaflokksins frá 9. maí 2014 til 22. ágúst 2020. Hann var fjármálaráðherra og varaforsætisráðherra landsins frá 2014 til 2015 og hefur setið á finnska þinginu frá árinu 2015. Undir stjórn Rinne unnu Jafnaðarmenn nauman sigur í þingkosningum árið 2019. Þann 6. júní árið 2019 var Rinne útnefndur forsætisráðherra Finnlands í samsteypustjórn Jafnaðarmanna, Miðflokksins, Græna bandalagsins, Vinstrabandalagsins og Sænska þjóðarflokksins.

Rinne er lögfræðingur að atvinnu og er með gráðu í lögfræði frá Háskólanum í Helsinki. Hann var formaður í stéttarfélagi sérfræðinga í einkageiranum frá 2002 til 2005, formaður stéttarfélags launþega frá 2005 til 2010 og formaður stéttarfélagsins Ammattiliitto Pro frá 2010 til 2014. Rinne sigraði Jutta Urpilainen í formannskjöri Jafnaðarmannaflokksins þann 9. maí árið 2014.

Þann 3. desember árið 2019 lýsti Rinne yfir afsögn sinni úr embætti forsætisráðherra. Afsögn hans kom í kjölfar margra daga verkfalls starfsmanna finnsku póstþjónustunnar sem hafði raskað samgöngum í landinu nokkuð. Vegna framgöngu Rinne í málinu lýsti Miðflokkurinn því yfir að hann nyti ekki lengur trausts þeirra í stjórnarsamstarfinu. Varaformaður Jafnaðarmannaflokksins, Sanna Marin, var í kjölfarið kjörin til að leiða ríkisstjórnina.

## Tilvísanir
Discord

**Discord** er hugbúnaður sem hægt er að nota til að eiga samskipti við aðra yfir netið. Hann var upphaflega gerður fyrir tölvuleikjanotendur, en er nú markaðsettur að öllum sem vilja eiga samskipti yfir netið. Árið 2020 voru yfir 300 milljón skráðir notendur.

Discord er með netþjóna (líka kallaðir „guilds“) sem hægt er að fara í eða búa til. Í þeim eru bæði talrásir og textarásir sem nota má til að eiga samskipti við aðra notendur sem tilheyra þeim netþjóni.

Hægt er að nota Discord í netvafraútgáfu, en einnig er Discord forritið fáanlegt á Windows, MacOS, Linux, Android og iOS.

## Tilvísanir
Cistanthe arenaria

***Cistanthe arenaria*** er plöntutegund sem var fyrst lýst af Adelbert von Chamisso, og fékk sitt núverandi nafn af Carolin og M.A. Hershkovitz.

## Tilvísanir
Cistanthe cachinalensis

***Cistanthe cachinalensis*** er plöntutegund sem var fyrst lýst af Rodolfo Amando Philippi, og fékk sitt núverandi nafn af Peralta og D.I.Ford.

## Tilvísanir
Cistanthe frigida

***Cistanthe frigida*** er plöntutegund sem var fyrst lýst af François Marius Barnéoud, og fékk sitt núverandi nafn af I. Peralta. Hún er ættuð úr fjöllum í mið-Síle.

## Tilvísanir
Cistanthe grandiflora

***Cistanthe grandiflora*** er plöntutegund sem var fyrst lýst af John Lindley, og fékk sitt núverandi nafn af Diederich Franz Leonhard von Schlechtendal. Hún er ættuð frá Síle.


Calandrinia grandiflora 1b.jpg
Calandrinia grandiflora 3.jpg
Calandrinia grandiflora 2.jpg
Calandrinia grandiflora 2b.jpg
Calandriniagrandiflora.JPG

## Tilvísanir
Imbakassinn

***Imbakassinn*** var sjónvarpsþáttur sem sýndur var á Stöð 2 á árunum 1992–1995. Á bak við þættina stóðu þeir Laddi, Sigurður Sigurjónsson, Örn Árnason, og Pálmi Gestsson sem nefndu sig „Gysbræður“.

Veturinn 1992-1993 var Friðrik Erlingsson með þeim og þá stóðu þættirnir af Ladda, Erni Árnasyni, Pálma Gestssyni og Friðriki Erlingssyni. Veturinn 1992 var Þröstur Leó Gunnarsson gestaleikari en vorið 1993 var Hjálmar Hjálmarsson gestaleikari í stað Þrastar. Veturinn 1993-1994 bættist Sigurður Sigurjónsson í *Imbakassann*. Friðrik Erlingsson hætti svo í þættinum en kláraði allt árið 1993, en vorið 1994 kom Sigurbjörn Aðalsteinsson í hans stað. Síðasta veturinn 1994-1995 kom Guðmundur Ólafsson í stað Sigurbjarnar. *Imbakassinn* hætti 1995 vegna þess að þá byrjaði *[[Spaugstofan]]* aftur (sem *[[Enn ein stöðin]]*).  

## Tilvísanir
Gabriela Mistral

**Lucila Godoy Alcayaga** (7. apríl 1889 – 10. janúar 1957), þekktari undir listamannsnafninu **Gabriela Mistral** var síleskt skáld, kennari, erindreki og húmanisti. Hún hlaut bókmenntaverðlaun Nóbels árið 1945, fyrst rithöfunda frá Rómönsku Ameríku. Í ljóðum sínum fjallaði Mistral meðal annars um svikráð, ást, móðurást, sorg og hvernig sjálfsmynd Rómönsku Ameríku hefur þróast út frá áhrifum bæði Evrópumanna og amerískra frumbyggja. Mynd af Mistral er á síleskum 5.000 pesa seðlum.

## Æviágrip
Lucila Godoy Alcayga fæddist árið 1889 í bænum Vicuña í dalnum Elqui í norðurhluta Síle. Hún ólst upp í sveitinni og tók við skólakennarastöðu af föður sínum þegar hún var 15 ára. Á svipuðum tíma fór hún að skrifa greinar og birta þær í blöðum sem gefin voru út í grenndinni. Þegar Lucila var tæplega tvítug felldi hún hug til járnbrautarverkamanns að nafni Romelio Ureta en hann endurgalt ekki ást hennar og framdi síðar sjálfsmorð. Dauði hans og ástarsorg hennar áttu þátt í því að vekja skáldgáfuna hjá Lucilu.

Lucila hóf kveðskap til að fá útrás fyrir tilfinningar sínar og sendi árið 1914 ljóðabálkinn *Sonetos de la Muerte* í kvæðasamkeppni í Santíagó undir dulnefninu Gabriela Mistral. Mistral vann keppnina og varð í kjölfarið þjóðþekkt og ástsælt ljóðskáld í Síle. Hún hélt áfram að yrkja og varð brátt fræg um alla Rómönsku Ameríku. Árið 1922 nálgaðist menningarstofnunin Instituto de la Españas í Bandaríkjunum hana og gaf út safn af ljóðum Mistral í bók með titlinum *Desolacion*. Í eftirmála bókarinnar baðst Mistral afsökunar fyrir það hve beisk kvæðin væru og hét því að snúa sér þaðan í frá að geðþekkari sviðum mannlegrar tilveru í kveðskap sínum. Í næstu ljóðum sínum fór Mistral meðal annars að kveða um náttúrufegurð Síle.

Samhliða kveðskapnum hélt Mistral kennslustörfum áfram og var um hríð forstöðukona í kvennaskóla. Hún gat sér gott orð fyrir uppeldishæfileika sína og því ákvað menntamálaráðuneyti Mexíkó árið 1922 að ráða hana til að aðstoða við endurskipulagningu mexíkóska skólakerfisins og flytja erindaflokk um menntamál. Mistral ferðaðist um Ameríku, hélt fyrirlestra við fjölda háskóla og hlaut doktorsnafnbót í spænsk-amerískum bókmenntum frá háskólanum í Púertó Ríkó. Á sama tíma vann hún sem erindreki fyrir Þjóðabandalagið og var útnefnd af ríkisstjórn Síle sem sendifulltrúi til ýmissa landa, meðal annars Spánar, Portúgals, Frakklands og Argentínu.

Gabriela Mistral hlaut bókmenntaverðlaun Nóbels árið 1945. Hún var fyrsti Nóbelsverðlaunahafinn í þeim flokki frá Rómönsku Ameríku og fimmta konan sem hlaut bókmenntaverðlaunin.

Mistral lést árið 1957 úr briskrabbameini. Á áttunda og níunda áratugnum reyndi hin íhaldssama einræðisstjórn Augustos Pinochet í Síle að nýta sér ímynd Mistrals og benda á hana sem dæmi um „undirgefni gagnvart yfirvöldum og samfélagsreglum“. Endanlega var flett ofan af hugmyndum Pinochet-stjórnarinnar um Mistral sem eins konar „skírlífan dýrling“ árið 2007 þegar sannað var með birtingu sendibréfa frá henni að hún hefði lengi átt í lesbískum ástarsamböndum og að Doris Dana, sem erfði eignir Mistrals, hefði verið kærasta hennar til langtíma áður en hún dó.

## Tilvísanir
Honshū

**Honshu** (japanska: 本州 Honshū) er stærsta og fjölmennasta eyja Japans. Íbúar voru 104 milljónir árið 2017 eða 81.3 % af íbúafjölda landsins. Stærð er um 228.000 ferkílómetrar (sem er aðeins stærra en Bretland.). Lengd frá norðri til suðurs er 1300 km og er breiddin 50-230 km.

Honshu er sunnan við eyjuna Hokkaido og norðan við Kyushu og Shikoku og eru brýr á milli þeirra. Hún er fjallend og eru þar eldfjöll og virkt jarðskjálftabelti. Fuji-fjall er þeirra hæst eða at 3.776 metrar.

Hún er 7. stærsta eyja heims og 2. fjölmennasta á eftir Jövu. Aðal iðnaðarbelti Japans er á suðurhluta eyjunnar (Tokyo, Kyoto, Osaka, Nagoya, Kobe og Hiroshima).

## Héruð
*Tōhoku 
*Kantō (þ.á.m. Tokyo-svæðið)
*Chūbu
*Kansai
*Chūgoku

## Heimildir
Shikoku

**Shikoku** (japanska: 四国, *fjögur héruð*) er ein fjögurra aðaleyja Japans og er þeirra minnst. Íbúafjöldi er tæpar 4 milljónir og er eyjan tæpir 19.000 ferkílómetrar að flatarmáli. Shikoku er suður af stærstu eyjunni Honshu og austur af Kyushu. Eyjan er fjallend og er hæsti punkturinn 1.982 metrar. Engin eldfjöll eru á henni ólíkt hinum aðaleyjunum.

Þau fjögur héruð sem eyjan samanstendur af eru: Awa, Tosa, Sanuki og Iyo.

## Heimildir
Guðsdómur

**Guðsdómur** (lat. *ordalium, iudicium dei*), einnig kallaðir **skírslur**, voru sönnunargögn í dómsmálum og var beitt sem seinasta úrræði í sönnunarfærslu ef málið var talið mikilvægt og ef önnur sönnunargögn voru ekki talin duga. Dómarar voru oftast bundnir af niðurstöðu guðsdóms. Í þrengri merkingu fólst guðsdómur í því að æðri máttarvöld voru beðin um að bera vitni í dómsmáli og „svör“ þeirra túlkuð. Í víðari merkingu fól hann í sér tjáningu æðri máttarvalda án þess að það væri endilega til úrlausnar á réttarágreiningi.

Guðsdómar voru mismunandi og má þar meðal annars nefna líkamlegar raunir sem aðili dómsmáls var látinn gangast undir og útkoma tilviljunarkennds atburðar. Meðal helstu tegunda guðsdóma voru:
* Eiturraun, þar sem sakborningurinn innbyrti eitur eða annarri ólyfjan.
* Vatnsraun, þar sem sakborningnum var varpað eða í vatn og séð hvort hann flyti á vatninu eða sykki.
* Brenniraun, þar sem sakborningurinn þurfti að snerta eitthvað rosalega heitt og séð hvort hann bólgni eða fái brunasár.
** Í ketiltaki (lat. judicium aquae ferventis) þurfti hann að dýfa hendi sinni í sjóðandi vatn.
** Í járnburði (lat. judicium ferri igne ferventis) hélt hann um glóandi járn, en ýmis önnur afbrigði voru samt þekkt.
** Eldraun (lat. judicium ignis) fólst í því að hörund sakbornings var látin snerta eld eða logandi eldsneyti, en ekki er vitað til þess að þeirri aðferð hafi verið beitt hér á landi.
* Hólmganga (lat. judicium duelli), þar sem gert var út um deilumál með handalögmáli eða vopnum.
* Líkraun (lat. judicium cruentationis), þar sem hinn grunaði var leiddur að líki þess myrta, og myndi líkið bregðast við ef sá grunaði væri sekur.
* Hlutdrættir, þar sem reynt var á tilviljuna með ýmsum hætti, eins og með teningskasti eða öðrum aðferðum.

Í sumum ríkjum var sú regla viðhöfð að ef sakleysi sakbornings telst sannað með guðsdómi skyldi ásakandinn einnig ganga í gegnum sömu raun. Slík regla var ekki til staðar á Íslandi.
Erfðaréttur

**Erfðaréttur** er fræðasvið lögfræðinnar er snýr að þeim réttaráhrifum sem eiga sér stað í kjölfar andláts persónu, og ráðstafanir sem eru gerðar í lifandi lífi þeirrar persónu eða eftir andlát hennar. Sú persóna er þá arfleifandi. Einnig getur erfðaréttur merkt rétt aðila til arfs eftir arfleifandann.
Arfur

**Arfur** samkvæmt erfðarétti eru þær eignir og réttindi sem aðili fær frá arfleifanda eftir andlát hins síðarnefnda. Á Íslandi er hægt að hlotnast arf annaðhvort samkvæmt ákvæðum í erfðaskrá (bréfarfur) og/eða samkvæmt lögum (lögarfur). Arfi er að jafnaði úthlutað úr dánarbúi arfleifanda en einnig er arfleifanda heimilt að fyrirframgreiða arfinn að ákveðnum skilyrðum uppfylltum.

## Sjá einnig
*Erfingi
*Erfðafjárskattur
Arfleifandi

**Arfleifandi** er sú persóna samkvæmt erfðarétti sem skilur eftir sig arf. Arfinum er deilt út til erfingja úr dánarbúi arfleifanda en fyrirfram greiddum arfi getur þó verið útdeilt á meðan arfleifandinn er enn á lífi. Á Íslandi er arfleifanda heimilt að kveða á um tiltekna skiptingu arfs úr dánarbúi sínu með erfðaskrá, sé hann talinn hafa arfleiðsluhæfi, en heimild hans til þess getur verið takmörkuð þegar skylduerfingi er til staðar.
Erfingi

**Erfingi** samkvæmt erfðarétti er sá aðili sem fékk, er að fá, eða stendur til að fá arf frá arfleifanda. Erfingjar skiptast niður í nokkra flokka eftir stöðu þeirra við úthlutun arfs. Íslensku erfðalögin (nr. 8/1962) heimila erfingja að afsala sér arfi ef arfleifandi samþykkir. Erfingja er einnig frjálst að hafna arfi þegar til stendur að úthluta honum, en um þann rétt er þó ekki sérstaklega getið í lögunum.

Algengt er að lög ríkja kveði á um að morðingi geti ekki erft eftir þann sem viðkomandi myrðir. Þá er í lögum sumra ríkja að sé manneskju nauðgað og barn sé getið við þá háttsemi, komi nauðgarinn þá ekki til greina sem erfingi þess barns. Þá gæti ófætt barn talist erfingi foreldris þess sem deyr fyrir fæðingu þess, ef það fæðist lifandi.

## Bréferfingjar
**Bréferfingjar** eru þeir aðilar sem byggja rétt sinn til arfs samkvæmt ákvæðum í erfðaskrá. Sá arfur kallast bréfarfur. Þó þarf að athuga að erfingjar sem falla undir aðra flokka geta að auki verið bréferfingjar.

## Einkaerfingjar
**Einkaerfingi** er sá aðili sem erfir einn allan arf úr dánarbúi arfleifanda, óháð því hvort um sé að ræða bréfarf eða lögarf.

## Lögerfingjar
**Lögerfingi** er sú persóna sem byggir rétt sinn á arfi samkvæmt sjálfgefnu fyrirkomulagi í lögum. Sá arfur kallast lögarfur.

## Ríkissjóður
**Ríkissjóður** fær allan arf sem ekki er hægt að úthluta til bréferfingja né (annarra) lögerfingja.

## Skylduerfingjar
**Skylduerfingi** er sá lögerfingi sem fær arf eftir arfleifanda óháð afstöðu hins síðarnefnda. Sá arfur kallast skylduarfur. Í íslenskum rétti eru skylduerfingjar arfleifanda maki arfleifanda ásamt börnum hans, eða staðgenglum þeirra úr röðum niðja þeirra séu þau látin. Samkvæmt íslensku erfðalögunum getur arfleifandi eingöngu ráðstafað ⅓ hluta ef til staðar er skylduerfingi.

## Sjá einnig
*Erfingi
*Erfðafjárskattur
JóiPé

**Jóhannes Damian Patreksson** (f. 2. október 2000), betur þekktur sem **JóiPé**, er íslenskur tónlistarmaður og annar meðlima tvíeykisins JóiPé og Króli. Hann er þekktur fyrir lögin sín *B.O.B.A*, *Í átt að tunglinu* og *Þráhyggja*. Jóhannes er sonur Patreks Jóhannessonar handboltaþjálfara og fyrrum handboltamanns en bróðir Patreks er Guðni Th. Jóhannesson, fyrrum forseti Íslands. 

## Tilvísanir
Hjúskaparréttur

**Hjúskaparréttur** er fræðasvið innan fjölskylduréttar sem tekur á þeim lagalegum álitaefnum er snúa að hjúskap, frá stofnun og almennt til loka hans (með andláti, ógildingu eða lögskilnaði). Þrátt fyrir lok hjúskapar hverfa ekki öll lagaleg áhrif hans, t.a.m. stjórnsýslulegt vanhæfi milli fyrrum maka. Á Íslandi nær hann einnig yfir staðfesta samvist þar sem réttaráhrifin eru hin sömu. Sambúðarréttur er aðskilið fræðasvið frá hjúskaparrétti þó finna megi einhverja skörun þar á milli.
Sambúðarréttur

**Sambúðarréttur** er fræðasvið innan fjölskylduréttar sem tekur á þeim lagalegum álitaefnum er snúa að sambúð, frá stofnun hennar og almennt til slita hennar. Þrátt fyrir slit sambúðar hverfa ekki öll lagaleg áhrif hennar, t.a.m. stjórnsýslulegt vanhæfi milli fyrrum sambúðarmaka. Ólíkt íslenskum hjúskaparrétti er ekki til nein heildstæð íslensk löggjöf um sambúð og eru því lagaákvæðin er snúa að fræðasviðinu á víð og dreif um lagabálkinn, og ekki alltaf samræmi milli þeirra um hvað teljist til sambúðar og hvað ekki.
Sóleyjargata 1

**Sóleyjargata 1** eða **Staðastaður** er hús í Reykjavík sem hýsir skrifstofur embættis forseta Íslands. Húsið reisti Björn Jónsson árið 1912 eftir teikningu Rögnvaldar Ólafssonar. Björn hafði þá nýlega sagt af sér embætti ráðherra Íslands, en lést fáeinum mánuðum eftir að hafa flutt í húsið. Nafnið *Staðastaður* var dregið af samnefndum bæ á Snæfellsnesi þar sem Elísabet Sveinsdóttir, kona Björns, ólst upp.

Skrifstofur forsetaembættisins fluttu í húsið árið 1996 um það leyti sem Ólafur Ragnar Grímsson tók við embætti. Meðal kunnra íbúa hússins áður en það komst í eigu embættisins má nefna Svein Björnsson forseta Íslands, Magnús Guðmundsson ráðherra, Þorsteinn Sch. Thorsteinsson lyfsala og Kristján Eldjárn forseta Íslands sem flutti í húsið eftir að hann lét af embætti forseta.

## Heimild
*
Kaupmáli

**Kaupmáli** er samningur sem hjónaefni eða hjón gera stundum gagnvart hvoru öðru við stofnun hjúskapar og á meðan honum stendur. Á Íslandi gildir kaupmáli ekki nema hann sé skráður með lögákveðnum hætti og samþykktur af hálfu beggja hjóna. Breytingar eða afturkallanir á kaupmálum eru bundnar sömu skilyrðum og gilda um kaupmála almennt. Kaupmálar eru skráðir í kaupmálaskrá sem sýslumenn viðhalda, og einnig auglýstir í Lögbirtingablaðinu. Kaupmálar geta ýmist verið gjafakaupmálar, séreignarkaupmálar og einnig verið bæði gjafa- og séreignarkaupmálar.

## Gjafakaupmálar
**Gjafakaupmálar** fela í sér gjöf annars hjónanna til hins. Meginreglan er að gjafir milli þeirra séu ekki gildar nema gerður hafi verið gjafakaupmáli. Ýmsar undanþágur eru frá þeirri skyldu eins og í tilviki venjulegra gjafa.

## Séreignarkaupmálar
**Séreignarkaupmálar** fela í sér að hjúskapareign(um) er breytt í séreign(ir) og/eða öfugt.
Cistanthe guadalupensis

***Cistanthe guadalupensis*** er plöntutegund sem var fyrst lýst af William Russel Dudley, og fékk sitt núverandi nafn af Carolin og M.A. Hershkovitz. Hún er einlend á Guadalupe-eyju.

## Tilvísanir
Cistanthe lamprosperma

***Cistanthe lamprosperma*** er plöntutegund sem var fyrst lýst af Ivan Murray Johnston, og fékk sitt núverandi nafn af Peralta & D.I.Ford.

## Tilvísanir
Cistanthe lingulata

***Cistanthe lingulata*** er plöntutegund sem var fyrst lýst af  Ruíz Lopez, Pavón, og fékk sitt núverandi nafn af M.A. Hershkovitz.

## Tilvísanir
FK Panevėžys

**Futbolo klubas Panevėžys** er lið sem er í litáísku úrvalsdeildinni í knattspyrnu. Liðið var stofnað árið 2015. Núverandi völlur Aukštaitijos stadionas tekur tæp 4.000 í sæti.

## Titlar
*TOPLYGA, A lyga (1): 2023
*LFF taurė (2): 2020, 2025
*Supertaurė (2): 2021, 2024

## Árangur (2015–...)

## Leikmenn
Uppfært: 21. febrúar 2026

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

 

 
 

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"
 

 

 
 

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

 

## Tilvísanir

## Tenglar
* FK Panevėžys
* TOPLYGA
* SOCCERWAY
* Globalsportsarchive
FK Palanga

**Futbolo klubas Palanga** var lið sem er í Antra lyga (D3). Liðið var stofnað árið 2010. Núverandi völlur Palangos miesto stadionas tekur tæp 1.400 í sæti.

## Titlar
**Pirma lyga (D2)* (1): 2017
**Antra lyga (D3)* (1): 2011
## Árangur (2011–2019)

## Tilvísanir

## Tenglar
* FK Palanga 
* toplyga.lt (FK Palanga)
FK Kauno Žalgiris

**Futbolo klubas Kauno Žalgiris** er lið sem er í litáísku úrvalsdeildinni í knattspyrnu. Liðið var stofnað árið 2004. 

Núverandi völlur Dariaus ir Girėno stadionas tekur tæp 15.000 í sæti.

## Nafn breytingaskrá
* 2004—2015 FK Spyris
* 2016—.... FK Kauno Žalgiris
## Árangur (2013–...)
; Futbolo klubas Spyris

; Futbolo klubas Kauno Žalgiris

## Leikmenn
Uppfært: 18. febrúar 2026

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

 

 

 

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

## Tilvísanir

## Tenglar
* FK Kauno Žalgiris
* toplyga.lt
* Soccerway
* Globalsportsarchive
FC Stumbras

**Futbolo klubas Stumbras** var lið sem er í litáísku úrvalsdeildinni í knattspyrnu. 

Liðið var stofnað árið 2013. Sumarið 2019 hætti klúbburinn að vera til. Að lokum voru þeir teknir út úr elítudeildinni.

## Titlar
**[[Pirma lyga]] (D2)*: 
: Sigurvegari (1): 2014
**LFF taurė*: 
: Sigurvegari (1): 2017

## Árangur (2013–2019)

## Tilvísanir

## Tenglar
* FC Stumbras 
* toplyga.lt
FK Atlantas

**Futbolo klubas Atlantas** var lið sem er í A lyga (D1). Liðið var stofnað árið 1962 (1996). Núverandi völlur Klaipėdos miesto centrinis stadionas tekur tæp 4.428 í sæti.

## Titlar
* *Antra lyga (D3)* (1): 2009.

## Árangur (1996–2020)

## Tilvísanir

## Tenglar
* Globalsportsarchive
* SOCCERWAY
* foot.dk arkiv
FK Riteriai

**Futbolo klubas Riteriai** er lið sem er í litháísku úrvalsdeildinni í knattspyrnu. Liðið var stofnað árið 2005. Núverandi völlur LFF stadionas tekur tæp 5.400 í sæti.

## Nafn breytingaskrá
* 2005—2018 FK Trakai
* 2019—.... FK Riteriai

## Árangur (2013–...)
### FK Trakai

### FK Riteriai

## Leikmenn
Uppfært: 21. febrúar 2026

|-----
! colspan="9" style="background-color:#B0D3FB" |
|----- style="background-color:#DFEDFD"

 

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

## Tilvísanir

## Tenglar
* FK Riteriai
* TOPLYGA
* Soccerway
* Globalsportsarchive
FK Žalgiris

**Futbolo klubas Žalgiris** er lið sem er í litáísku úrvalsdeildinni í knattspyrnu. Liðið var stofnað árið 1947. Núverandi völlur FK Žalgiris namų stadionas tekur tæp 5.400 í sæti.

## Nafn breytingaskrá
* 1947: FK Dinamo
* 1948–1962: FK Spartakas
* 1962–1993: FK Žalgiris
* 1993–1995: FK Žalgiris-EBSW
* 1995–2009: FK Žalgiris
* 2009–2015: VMFD Žalgiris
* 2015–....: FK Žalgiris

## Titlar
**Meistarar i [[A lyga]]* (11): 1991, 1992, 1999, 2013, 2014, 2015, 2016, 2020, 2021, 2022, 2024
**LFF taurė* (14): 1991, 1993, 1994, 1997, 2003 (r), 2012, 2013, 2014, 2015, 2016 (p), 2016 (r), 2018, 2021, 2022
**LFF Supertaurė* (8): 2003, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2020, 2023

## Árangur (2009–...)

## Leikmenn
Uppfært: 18. febrúar 2026.

 
 
|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

 
 
 

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"
 

 
 

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"
 
 

## Tilvísanir

## Tenglar
* FK Žalgiris
* SOCCERWAY
* FLASHSCORE
* Transfermarkt
* toplyga.lt (FK Žalgiris)
* Globalsportsarchive
FK Sūduva

**Futbolo klubas Sūduva** er lið sem er í litáísku úrvalsdeildinni í knattspyrnu. Liðið var stofnað árið 1968. Núverandi völlur Hikvision Arena tekur tæp 6.250 í sæti.

## Titlar
***Meistarar i [[A lyga]] (3)**: 2017, 2018, 2019
***LFF taurė (3)**: 2006, 2008/09, 2019
***Supertaurė (4):** 2009, 2018, 2019, 2022

## Árangur (2000–...)

## Leikmenn
Uppfært: 21. febrúar 2026

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

 

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

 (fra Raków Częstochowa)

 

 

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

 

## Tilvísanir

## Tenglar
* FK Sūduva
* facebook
* TOPLYGA
* Soccerway
* Globalsportsarchive
Senegalflúra

**Senegalflúra** (fræðiheiti *Solea senegalensis*) er flatfiskur af sólflúruætt (Soleidae) sem lifir í Austur-Atlantshafi og Miðjarðarhafi. Senegalflúra er mjög lík venjulegum skarkola. Hún verður 60 sm að lengd en er venjulega um 45 sm.

Senegalflúra er verðmætur matfiskur og hefur verið notuð í fiskeldi á Íslandi frá árinu 2013.

## Heimildir
* Fiskibókin: Senegalflúra
* Senegal Flúra 
* Sælkerafiskur alinn í Höfnum, Morgunblaðið, 30. tölublað (05.02.2015), Blaðsíða 12
Nepölsk rúpía

**Nepölsk rúpía** (nepalska:  रूपैयाँ, tákn: रू, Rs.; kóði: NPR) er opinber gjaldmiðill í Nepal. Ein rúpía skiptist í 100 paisa. Seðlabanki Nepals gefur gjaldmiðilinn út. Rúpían var tekin upp árið 1932 þegar moharinn var lagður niður. 

Allt til 1994 var nepalska rúpían fest við indverska rúpíu á genginu 1,45 á móti 1. Frá 1994 hefur gengið verið 1,60 á móti 1.
Fáni Nepals

**Fáni Nepals** er þjóðfáni Nepals og eini þjóðfáni heims sem ekki er ferhyrndur. Fáninn er einfölduð samsetning tveggja þríhyrndra veifa. Rauði liturinn stendur fyrir hugrekki og er líka litur þjóðarblóms Nepals, lyngrósarinnar. Blái jaðarinn táknar frið. Fram til 1962 voru sólin og tunglið í fánanum með mannsandlit. 

Fáninn var tekinn upp á 18. öld sem fáni konungsríkisins Nepals eftir að Prithvi Narayan Shah sameinaði furstadæmin í eitt ríki. Núverandi útgáfa fánans er frá 1962 þegar ný stjórnarskrá var tekin upp.
Cistanthe picta

***Cistanthe picta*** er plöntutegund sem var fyrst lýst af John Gillies og George Arnott Walker Arnott, og fékk sitt núverandi nafn af Carolin og M.A. Hershkovitz.

## Tilvísanir
Cistanthe pulchella

***Cistanthe pulchella*** er plöntutegund sem var fyrst lýst af Alice Eastwood, og fékk sitt núverandi nafn af M.A. Hershkovitz. Hún er ættuð frá Sierra Nevada í Kaliforníu.

## Tilvísanir

*Jepson Manual Treatment
*California Fish & Wildlife 
*Photo gallery
Cistanthe quadripetala

***Cistanthe quadripetala*** er plöntutegund sem var fyrst lýst af Sereno Watson, og fékk sitt núverandi nafn af M.A. Hershkovitz. Hún er frá Kaliforníu í Bandaríkjunum.

## Tenglar
*Jepson Manual Treatment
*Photo gallery

## Tilvísanir
Cistanthe thyrsoidea

***Cistanthe thyrsoidea*** er plöntutegund sem var fyrst lýst af Reiche, og fékk sitt núverandi nafn af  Peralta & D.I.Ford.

## Tilvísanir
Cistanthe stricta

***Cistanthe stricta*** er plöntutegund sem var fyrst lýst af Rodolfo Amando Philippi, og fékk sitt núverandi nafn af I. Peralta.

## Tilvísanir
Gunnar Helgason

**Gunnar Helgason** (f. 24. nóvember 1965) er íslenskur leikari, leikstjóri, og barnabókahöfundur.

Gunnar er fæddur í Reykjavík. Hann útskrifaðist frá Leiklistarskóla Íslands árið 1991. Hann sá um barnaþáttinn Stundina okkar ásamt Felix Bergssyni árin 1994–1996. Barnaplötur Gunna og Felix voru vinsælar, og hafa þeir troðið upp á fjölskylduhátíðinni Neistaflugi flest ár frá 1999.

Gunnar lék hlutverk í stórmyndinni *The Secret Life of Walter Mitty* frá 2013 á móti Ben Stiller.

Árið 2015 hlaut Gunnar Íslensku bókmenntaverðlaunin í flokki barna- og unglingabókmennta fyrir *Mömmu klikk!* Árið 2018 var kvikmynd gerð upp úr barnabók hans, *Víti í Vestmannaeyjum*.

## Útgefnar bækur

* 1992 – Goggi og Grjóni
* 1995 – Goggi og Grjóni: Vel í sveit settir
* 1997 – Grýla
* 2010 – Nornin og dularfulla gauksklukkan

* Bókaröðin um Jón Jónsson og félaga:
** 2011 – Víti í Vestmannaeyjum
** 2012 – Aukaspyrna á Akureyri
** 2013 – Rangstæður í Reykjavík
** 2014 – Gula spjaldið í Gautaborg
** 2019 - Barist í Barcelona

* 2015 – Mamma klikk!
* 2016 – Pabbi prófessor
* 2017 – Strákaklefinn
* 2017 – Amma best
* 2018 - Siggi Sítróna
* 2018 – Ísland á HM
* 2019 - Draumaþjófurinn
*2020 - Barnaræninginn
*2021 - Bannað að eyðileggja
*2021 - Palli Playstation
*2022 - Hanni Granni Dansari
*2023 - Bannað að ljúga
*2023 - Bella Gella Krossari
*2024 - Bannað að Drepa
*2024 - Amma Slær í Gegn
*2024 - Stella Segir Bless

## Tilvísanir

## Tenglar

* Bókmenntavefurinn – Gunnar Helgason 
* Opinber vefsíða
* Gunnar Helgason á Internet Movie Database
* Gunnar Helgason á Discogs
Fingrablaðka

**Fingrablaðka** (fræðiheiti: *Lewisia brachycalyx*) er fjölær jurt af ættinni Montiaceae. Hún er ættuð frá suðvestur Bandaríkjunum og Baja California í Mexíkó.

## Tilvísanir

## Tenglar
*Jepson Manual Treatment
*Photo gallery
Gljúfrablaðka

**Gljúfrablaðka** (fræðiheiti: *Lewisia cantelovii*) er fjölær jurt af ættinni Montiaceae. Hún er einlend í Kaliforníu. 

Lewisia cantelovii JEPS109893 (4496892407).jpg


## Tilvísanir

## Tenglar
*Jepson Manual Treatment
*Photo gallery
Lewisia glandulosa

**Lewisia glandulosa** er fjölær jurt af ættinni Montiaceae. Hún er einlend í Kaliforníu.

## Tilvísanir
Tröllablaðka

**Tröllablaðka** (fræðiheiti: *Lewisia congdonii*) er fjölær jurt af ættinni Montiaceae. Hún er einlend í Sierra Nevada í Kaliforníu.

## Tilvísanir

## Tenglar
*Jepson Manual Treatment - ''Lewisia congdonii''
*''Lewisia congdonii'' - Photo gallery
Franz Mixa

**Franz Mixa** (3. júní 1902 – 16. janúar 1994) var austurrískur hljómsveitarstjóri og tónskáld. 

Mixa fæddist í Vínarborg og stundaði þar nám. Hann lærði við Tónlistarakademíuna í Vínarborg og lauk þaðan Kapellmeister-prófi árið 1927, og tveimur árum síðar lauk hann doktorsprófi frá Háskólanum í Vínarborg með ritgerð um klarínettið í verkum Mozarts. Árið 1929 bauðst honum að sigla til Íslands til að undirbúa Hljómsveit Reykjavíkur undir tónleika á Alþingishátíðinni 1930. Starf hans í Reykjavík mæltist vel fyrir og árið 1930 stofnaði hann í félagi við Pál Ísólfsson Tónlistarskólann í Reykjavík. Þar kenndi hann á píanó auk tónsmíða og tónfræði allt til ársins 1938, en þá sneri hann aftur til Vínarborgar. Við starfi hans í Reykjavík tók Victor Urbancic, en hann þurfti þá að flýja land ásamt konu sinni, sem var gyðingaættar, og þremur börnum þeirra. 

Mixa gekk í þýska nasistaflokkinn meðan hann var staddur í Vínarborg hinn 16. janúar 1932, og varð þar félagi númer 782.617. Eftir að nasistar lögðu undir sig Austurríki tók hann við stöðu við Tónlistarháskólann í Graz en varð einnig fylkisstjóri Reichsmusikkammer, tónlistarráðs nasista, í Steiermark-fylki. Hann gegndi því starfi til ársins 1943 þegar hann var kvaddur í herinn. Eftir að friður komst á var Mixa í tvö ár stríðsfangi í Frakklandi. Mixa var tvíkvæntur. Fyrri kona hans var íslensk, Katrín Ólafsdóttir. Síðari kona hans var Hertha Töpper söngkona. Mixa fór á eftirlaun frá Graz árið 1957 og fylgdi konu sinni til München og bjó þar til dauðadags.

Mixa samdi mikinn fjölda tónverka, þar á meðal þrjár óperur. Ein þeirra ber heitið *Fjalla-Eyvindur* og var flutt á Íslandi árið 1987. Einnig samdi hann fimm sinfóníur og yfir 100 sönglög.

## Tilvísanir
Sayaun Thunga Phool Ka

***Sayaun Thunga Phool Ka*** (nepalska: सयौं थुँगा फूलका *Sayaũ Thũgā Phūlkā*; „Gert úr hundruðum blóma“) er þjóðsöngur Nepals. Hann var tekinn upp 3. ágúst 2007. Fyrri þjóðsöngur, *[[Rastriya Gaan]]*, var tekinn upp árið 1962 en var lagður af í kjölfar þess að konungdæmið var lagt niður. Ljóðið er eftir skáldið Byakul Maila og lagið eftir Amber Gurung.
Sigurlaug Bjarnadóttir

**Sigurlaug Bjarnadóttir** (f. 4. júlí 1926 - d. 5. apríl 2023) var fyrrverandi alþingismaður og frönskukennari. 

Sigurlaug sat á Alþingi fyrir Sjálfstæðisflokkinn í Vestfjarðakjördæmi 1974-1978 og sem varaþingmaður flokksins frá 1980-1983.

Sigurlaug fæddist í Vigur við Ísafjarðardjúp og bjó þar í foreldrahúsum til 15 ára aldurs er hún hóf nám við Menntaskólann á Akureyri. Foreldrar hennar voru hjónin Bjarni Sigurðsson bóndi í Vigur og Björg Björnsdóttir húsmóðir. Bróðir Sigurlaugar var Sigurður Bjarnason fyrrverandi ritstjóri Morgunblaðsins, alþingismaður og sendiherra. Eiginmaður Sigurlaugar var Þorsteinn Thorarensen lögfræðingur og bókaútgefandi og eignuðust þau þrjú börn. 

## Nám og störf
Stúdentspróf frá Menntaskólanum á Akureyri árið 1947, BA-próf í ensku og frönsku við Leeds-háskóla árið 1951 og framhaldsnám í frönsku og frönskum bókmenntum við Sorbonne háskóla í París árið 1951-1952. 

Sigurlaug starfaði sem kennari við Gagnfræðaskóla Akraness 1947-1948, var blaðamaður á Morgunblaðinu 1952-1955, stundakennari við Verslunarskóla Íslands 1952-1953 og við Námsflokka Reykjavíkur 1953-1955 og 1956-1958 og Málaskólann Mími 1960-1961. Hún var kennari við Gagnfræðaskóla Austurbæjar frá 1956–1966 og Menntaskólann við Hamrahlíð frá 1967-1994.

Borgarfulltrúi Sjálfstæðisflokksins í Reykjavík 1970–1974, formaður Landssambands sjálfstæðiskvenna 1975–1979 og sat í menntamálaráði 1979–1983. Sigurlaug var um tíma formaður Æðarræktarfélags Íslands og einnig formaður Félags frönskukennara á Íslandi um árabil.

## Sérframboð árið 1983
Árið 1983 varð klofningur í Sjálfstæðisflokknum á Vestfjörðum og var Sigurlaug á meðal þeirra sem stofnuðu nýtt framboð sem bauð fram í alþingiskosningunum árið 1983. Framboðið gekk undir nafninu Sérframboð sjálfstæðra á Vestfjörðum og bauð fram undir listabókstafnum T og var Sigurlaug í fyrsta sæti listans. Framboðið náði ekki manni á þing en hlaut 11,6% atkvæða í kjördæminu.

Árið 1986 kom út bókin *Með storminn í fangið* eftir Sigurlaugu en þar segir hún frá klofningnum innan Sjálfstæðisflokksins á Vestfjörðum og þátttöku sinni í sérframboði sjálfstæðismanna. 

## Tilvísanir
Geislablaðka

**Geislablaðka** (fræðiheiti: *Lewisia columbiana*) er fjölær jurt af ættinni Montiaceae. Hún er ættuð frá vesturhluta Bandaríkjanna og frá Bresku-Kólumbíu í Kanada.

## Undirtegundir
Undirtegundir geislablöðku eru:
***Lewisia columbiana* var. *columbiana*: Kanada (Bresku-Kólumbíu), Bandaríkin (Washington, Oregon)
** *Lewisia columbiana* var. *rupicola* (English) C.L.Hitchc.: Kanada (Bresku-Kólumbíu), Bandaríkin (Washington, Oregon) 
** *Lewisia columbiana* var. *wallowensis* C.L.Hitchc.: Bandaríkin (Idaho, Montana, Oregon)

File:Lewisia columbiana.jpg|Blóm
File:Lewisia columbiana 7647.JPG|
File:Lewisia columbiana 0028.JPG

## Tilvísanir

## Tenglar
*Jepson Manual Treatment
*Photo gallery
Lewisia stebbinsii

**Lewisia stebbinsii** er fjölær jurt af ættinni Montiaceae. Hún er einlend í Kaliforníu. 

Flickr - brewbooks - Lewisia stebbinsii (1).jpg
Flickr - brewbooks - Lewisia stebbinsii.jpg


## Tilvísanir

## Tenglar
*Jepson Manual Treatment
*Photo gallery
Merki Nepals

**Merki Nepals** var tekið upp í Nepal í kjölfar borgarastyrjaldarinnar árið 2008. Það er í sósíalískum anda. Í merkinu eru fáni Nepals, Everestfjall, grænar hæðir sem tákna hin frjósömu hæðardrög landsins, handtak konu og karls sem táknar jafnrétti kynjanna, yfir þeim hvítar útlínur landsins. Umhverfis þetta allt er blómsveigur lyngrósar sem er þjóðarblóm Nepals. Neðst er borði með kjörorði Nepals á sanskrít.
Þórhildur Þorleifsdóttir

**Þórhildur Þorleifsdóttir** (f. 25. mars 1945) er íslensk leikkona, leikstjóri og fyrrverandi alþingiskona. 

Þórhildur sat á Alþingi fyrir Kvennalistann í Reykjavíkurkjördæmi 1987-1991. 

## Nám og störf
Stúdentspróf frá Menntaskólanum á Akureyri árið 1976 og stundaði nám við The Royal Ballet School í London 1961–1963. Þórhildur starfaði sem kennari við Listdansskóla Þjóðleikhússins, SÁL-skólann, Leiklistarskóla Leikfélags Reykjavíkur og Leiklistarskóla Íslands um árabil. Hún var fastráðin leikkona hjá Leikfélagi Akureyrar 1973–1975 og ein af stofnendum Alþýðuleikhúss árið 1975. Starfaði sem leikstjóri við öll atvinnuleikhús á Íslandi, Íslensku óperuna, sjónvarp o.fl frá 1975-2010. Hún leikstýrði m.a. kvikmyndinni *[[Stella í orlofi]]* árið 1986. 

Þórhildur var ein stofnenda Kvennaframboðsins árið 1982 og Kvennalistans árið 1983. Hún var alþingismaður fyrir Kvennalistann frá 1987-1991 og leikhússtjóri Borgarleikhússins frá 1996-2000.

Þórhildur gengdi formennsku Jafnréttisráðs frá 2010-2017 og var kjörin fulltrúi í Stjórnlagaráð árið 2011. 

## Viðurkenningar
Þórhildur hlaut riddarakross Hinnar íslensku fálkaorðu árið 2006 og hlaut heiðursverðlaun Grímunnar, Íslensku sviðslistaverðlaunanna árið 2019. 

## Tilvísanir
Stjörnublaðka

**Stjörnublaðka** (fræðiheiti: *Lewisia cotyledon*) er fjölær jurt af ættinni Montiaceae. Hún er ættuð frá suður Oregon og norður Kaliforníu.

Hún skiftist í þrjár undirtegundir:
***Lewisia cotyledon* var. *cotyledon*: Oregon, Kalifornía
** *Lewisia cotyledon* var. *heckneri* (C.V.Morton) Munz: Kalifornía
** *Lewisia cotyledon* var. *howellii* (S.Watson) Jeps.: Oregon, Kalifornía


Bitter Root (NGM XXXI p504).jpg
Lewisia cotyledon.jpg
Lewisia cotyledon.JPG
Lewisia d.jpg
Lewisia c.jpg
Lewisia 17.jpg


## Tilvísanir

## Tenglar
*Jepson Manual Treatment
*Photo gallery
Álfablaðka

**Álfablaðka** (fræðiheiti: *Lewisia disepala*) er fjölær jurt af ættinni Montiaceae. Hún er einlend í Sierra Nevada í Kaliforníu.

## Tilvísanir

## Tenglar
*Jepson Manual Treatment - ''Lewisia disepala''
*''Lewisia disepala'' - Photo gallery
Guðlaugur Þorvaldsson

**Guðlaugur Þorvaldsson** (13. október 1924 - 25. mars 1996) var íslenskur viðskiptafræðingur, rektor Háskóla Íslands og ríkissáttasemjari.

Guðlaugur fæddist í Grindavík og voru foreldrar hans Þorvaldur Klemensson útvegsbóndi og Stefanía Margrét Tómasdóttir. Eiginkona Guðlaugs var Kristín Hólmfríður Kristinsdóttir ritari og eignuðust þau fjóra syni.

## Nám og störf
Guðlaugur lauk stúdentsprófi frá Menntaskólanum á Akureyri árið 1944 og kandítatsprófi í viðskiptafræði frá Háskóla Íslands árið 1950. Hann starfaði sem kennari við Núpsskóla í Dýrafirði veturinn 1944-1945, var blaðamaður við vikublaðið *[[Fálkinn|Fálkann]]* frá 1946 til 1958, stundakennari í hagfræði við Verzlunarskóla Íslands árin 1950-1961, fulltrúi á Hagstofu Íslands 1950-1956 og deildarstjóri þar frá 1956-1966. Hann hóf störf sem stundakennari við viðskiptafræðideild Háskóla Íslands árið 1956, og var settur prófessor við deildina veturinn 1960-1961. Hann var ráðuneytisstjóri í fjármálaráðuneytinu 1966-1967, en var skipaður prófessor í viðskiptafræði við Háskóla Íslands árið 1967. Hann var rektor Háskóla Íslands frá 1973-1979 og ríkissáttasemjari frá 1979-1994.

## Forsetaframboð
Árið 1980 var Guðlaugur í framboði til embættis forseta Íslands ásamt Albert Guðmundssyni, Pétri J. Thorsteinsson og Vigdísi Finnbogadóttur. Baráttan stóð einkum á milli Guðlaugs og Vigdísar en úrslit kosninganna urðu á þann veg að Vigdís var kjörin forseti með 33,8% atkvæða en Guðlaugur varð næstur með 32,3% atkvæða.

## Viðurkenningar
Guðlaugur var sæmdur riddarakrossi hinnar íslensku fálkaorðu árið 1975 og stórriddarakrossi hinnar íslensku fálkaorðu árið 1979. 

## Tilvísanir
Öskjuvegur

**Öskjuvegur** er gönguleið yfir Ódáðahraun frá Herðubreiðalindum í austri til Svartárkots í Bárðardal í vestri. Leiðin liggur hæst í um 1300 metra yfir sjávarmál í Dyngjufjöllum. Gönguleiðin er 97  km og áætlaður göngutími er fimm dagar. Lóðrétt hækkun á leiðinni er 800 metrar.

Fimm skálar í eigu Ferðafélags Akureyrar eru á gönguleiðinni en þeir eru  Þorsteinsskáli í Herðubreiðalindum, Bræðrafell  við suðurrætur Kollóttudyngju, skálar við Drekagil í Öskju, Dyngjufell í Dyngjufjalladal og við Botna rétt hjá efstu upptök Suðurár.

## Heimild
Öskjuvegur (Ferðafélag Íslands)
Hjúskapareign

**Hjúskapareign** er sjálfgefin eignarréttarleg staða eigna og eignarhluta í hjúskap í íslenskum rétti. Meginreglan er að allar eignir hjóna sem þau koma með í búið við stofnun hjúskaparins eða síðar á meðan honum stendur, teljist hjúskapareignir þess aðila. Verðmæti sem koma í stað hjúskapareignar teljist einnig hjúskapareign og hið sama gildir um arð af þeim. Haldi einhver því fram að eign sé annað en hjúskapareign ber sá aðili sönnunarbyrðina fyrir því. Algengt er að fólk haldi ranglega að hjúskapareign merki þegar hjón eigi tiltekna eign saman, þegar rétta hugtakið í slíkum tilvikum er sameign. Staða eignar sem hjúskapareignar kemur (almennt) ekki til álita lagalega séð fyrr en skipti fara fram á búi þeirra.

Heimilt er að breyta hjúskapareign yfir í séreign með séreignarkaupmála og öfugt. Þá geta eignir einnig orðið sjálfkrafa séreignir með slíkum kaupmála, með kvöðum arfleifanda eða gefanda gjafar, eða samkvæmt sérstökum fyrirmælum í landslögum.
Arfleiðsluheimild

**Arfleiðsluheimild** er heimild arfleifanda til að ráðstafa eignum sínum með erfðaskrá. Í íslenskum erfðarétti getur sú heimild verið takmörkuð á grundvelli skylduarfs þegar skylduerfingi er til staðar, og/eða einnig samkvæmt öðrum bindandi skuldbindingum arfleifandans sem hindra eða takmarka rétt arfleifandans að því leiti. Hugtakinu er oft ruglað við arfleiðsluhæfi er snýr að andlegu ástandi viðkomandi.
Skilnaður að borði og sæng

**Skilnaður að borði og sæng** (oft skammstafaður ‚skabos‘) er almennt hugsaður sem temprun á því að hjón skilji í fljótfærni og til að gefa fólki færi á að taka aftur upp samband að nýju. Takist það ekki virkar skilnaður að borði og sæng sem frestur fyrir hjónin til þess að semja um skilnaðarkjör sín á milli. Athuga ætti að skilnaður að borði og sæng er ekki hið sama og lögskilnaður hefur því alls ekki sömu réttaráhrif. Til að mynda geta hjón skilin að borði og sæng að meginreglunni til ekki gengið í nýtt hjónaband fyrr en lögskilnaðurinn er genginn í gegn.

Á Íslandi er sótt um leyfi til skilnaðar að borði og sæng hjá sýslumönnum sem er veitt þegar hjónin hafa leyst úr eða komið í ákveðinn farveg tilteknum úrlausnarefnum er varða börn þeirra (ef einhver) og eignarréttarleg málefni þeirra á milli. Við útgáfu leyfisins falla niður tiltekin réttindi og tilteknar skyldur milli hjónanna, eins og erfðaréttur þeirra eftir hvort annað, og mun það ástand halda áfram þar til leyfið fellur niður, til að mynda ef tilraun tekst hjá þeim að endurvekja samband sitt, eða lögskilnaður á sér stað. Möguleiki á að sækja um leyfi til lögskilnaðar er sex mánuðum eftir útgáfu leyfis til skilnaðar að borði og sæng ef bæði hjónin eru sammála eða tólf mánuðum ef þau eru ósammála.
Niðji

**Niðji** er ættingi sem er tengdur viðkomandi aðila í beinan legg niður á við. Sem sagt barn aðilans, barnabarn aðilans, barnabarnabarn þess aðila, og svo framvegis. Þau tengsl geta hvort sem er verið líffræðileg eingöngu, lagaleg eingöngu, eða blanda af báðum. Tengslin geta haft mismunandi lagalegar afleiðingar.

## Kjörniðji
**Kjörniðji** er niðji þar sem tengsl komast á með tilstilli ættleiðingar. Mismunandi er eftir réttarsviðum hvort og þá með hvaða hætti lagalegu tengslin við hina ættina verður eftir það.

## Stjúpniðji
**Stjúpniðji** er niðji þar sem tengsl komast á í gegnum stjúpbarn einhvers niðjans. Í erfðarétti hafa þess konar tengsl engin réttaráhrif, en þau hafa einhver slík áhrif í barnarétti ef um er að ræða réttarsamband stjúpbarnsins og stjúpforeldrisins.
Óskipt bú

**Óskipt bú** er í íslenskum erfðarétti réttarástand þar sem maki hins látna hefur óskað eftir og fengið frestun á skiptingu hjúskaparbúsins. Það er gert með því að afla leyfis um setu í óskiptu búi frá sýslumanni. Hjúskaparbúinu er þá ekki skipt fyrr en langlífari makinn óskar eftir því að búinu sé skipt, makinn gengur í nýtt hjónaband, við andlát hans, eða forsendur viðkomandi fyrir setu í búinu eru brostnar. Inn í óskipt bú renna ekki séreignir hjónanna en séreignir hins látna renna þá þegar í dánarbú hans (nema til staðar séu fyrirmæli um að séreign breytist í hjúskapareign við andlát). Þegar skipti fara fram á óskipta búinu rennur hlutur hins látna í hjúskaparbúinu inn í dánarbú hans og skipti þess halda áfram.

Þau sem sitja í óskiptu búi er langlífari makinn ásamt þeim sem standa til að fá skylduarf eftir skammlífari makann. Niðjar langlífari makans sitja því ekki í óskipta búinu nema þegar þau séu einnig niðjar hins skammlífari. Við tilteknar aðstæður geta erfingjar er sitja í óskipta búinu krafist síns hluta úr búinu. Oft er misskilið að synjun eins stjúpniðja geti komið í veg fyrir að langlífari maki geti fengið leyfi fyrir setu í óskiptu búi. Þar sem erfðalögin minnast á samþykki stjúpniðja og viðkomandi stjúpniðja veitir það ekki, þá eru áhrifin þau að sá stjúpniðji situr þá ekki í óskipta búinu og á því rétt á greiðslu síns hluta. Langlífari makinn situr þá í óskiptu búi með öðrum þeim sem koma til greina. Eina undantekningin frá þessu er að ef enginn yrði þá eftir fyrir langlífari makann til að sitja með í óskipta búinu, þá séu forsendurnar fyrir því brostnar.
Lögskilnaður

**Lögskilnaður** er hinn endanlegi skilnaður milli hjóna. Við lögskilnað hverfa réttaráhrif hjúskaparins að mestu en sum réttaráhrifin eru þess eðlis að þau hverfa aldrei, eins og stjórnsýslulegt vanhæfi.

## Íslenskar aðstæður
Á Íslandi er mögulegt að sækja um leyfi til lögskilnaðar í kjölfar skilnaðar að borði og sæng. Þá þurfa að vera liðnir sex mánuðir ef hjónin eru bæði sammála um lögskilnað, en tólf mánuðir ef eingöngu annað þeirra sækist eftir honum. Áður en leyfið er veitt þurfa að liggja fyrir skilnaðarkjör líkt og vegna skilnaðar að borði og sæng, nema almennt ekki lífeyrir, eða þau þurfa að vera kominn í ákveðinn farveg. Í lögum eru tilgreindar sérstakar aðstæður sem geta leytt til þess að aðili getur sótt beint um leyfi til lögskilnaðar án þess að fara í gegnum skilnað að borði og sæng. Sýslumenn geta veitt leyfi til lögskilnaður ef þau eru bæði sammála en ella verður að fá lögskilnað með dómi.
Einsleitnisreglan

**Einsleitnisreglan** er meginregla í ESB- og EES-rétti sem á að tryggja ákveðið samræmi í réttarkerfum aðildarríkjanna er kemur að framkvæmd löggjafar Evrópusambandsins og/eða Evrópska efnahagssvæðisins, eftir því hvort á við. Umrætt samræmi skiptist í jákvæða og neikvæða samræmingu, en það getur einnig flokkast í lágmarkssamræmingu og hámarkssamræmingu.

## Jákvæð og neikvæð samræming
**Jákvæð samræming** felur í sér breytingar eða setningu innlends regluverks í átt að samræmda regluverki Evrópusambandsins/Evrópska efnahagssvæðisins. **Neikvæð samræming** felur í sér að aðildarríkin skuli fjarlægja hindranir í regluverki sínu sem eru andstæðar fjórfrelsinu.

## Lágmarkssamræming og hámarkssamræming
**Lágmarkssamræming** felur í sér að aðildarríki skuli tryggja ákveðið lágmarkssamræmi löggjafar sinnar við ESB- og/eða EES-gerðir. **Hámarkssamræming** felur í sér að aðildarríkin skuli ekki ganga of langt með setningu sérreglna. Aðildarríkjunum er oft veitt svigrúm til að ákveða hvernig þau vilja útfæra gerðirnar, með því að annaðhvort skilgreina tiltekið bil sem þau geta verið innan um, eða eingöngu með lágmarki eða hámarki.
Arfleiðsluhæfi

**Arfleiðsluhæfi** er hæfi arfleifanda til að ráðstafa eignum sínum með erfðaskrá. Í íslenskum erfðarétti er vísað til þess að arfleifandinn sé í nógu góðu andlegu ástandi til að ráðstafa eignum sínum með skynsömum hætti á þeim tíma sem erfðaskráin var gerð. Þá ríkir sá algengi misskilningur að skortur á lögræði jafngildi sjálfkrafa skort á arfleiðsluhæfi í íslenskum landsrétti, en svo er ekki. Hugtakinu er oft ruglað við arfleiðsluheimild er snýr meira að eignarréttarlegum þáttum.
Snæblaðka

**Snæblaðka** (fræðiheiti: *Lewisia kelloggii*) er fjölær jurt af ættinni Montiaceae. Hún er einlend í Sierra Nevada í Bandaríkjunum.

## Tilvísanir

## Tenglar
*Jepson Manual Treatment
*Photo gallery
Urðablaðka

**Urðablaðka** (fræðiheiti: *Lewisia leeana*) er fjölær jurt af ættinni Montiaceae. Hún er ættuð frá suðvestur Bandaríkjunum (Kalifornía og Oregon).

Tegundin er nefnd eftir Lambert Wilmer Lee, sem safnaði henni í Siskiyou-fjöllum rétt suður af landamerkjum Oregon 1876. Hún blandast auðveldlega *[[Lewisia cotyledon]]* í náttúrunni, og heitir blendingurinn *Lewisia x whiteae*.

## Tilvísanir

## Tenglar
*Jepson Manual Treatment
*Photo gallery
Barnaréttur

**Barnaréttur** er fræðasvið undir fjölskyldurétti er snýr að málefnum barna, þá einkum faðerni, forsjá, umgengni, ættleiðingar og tæknifrjóvgun. Réttarsviðið barnaverndarréttur flokkast undir barnarétt. Áður fyrr var litið á börn sem viðhengi foreldra þeirra en ekki einstaklinga, en mikil þróun var frá þeirri nálgun með Barnasáttmálanum.
Ljúflingsblaðka

**Ljúflingsblaðka** (fræðiheiti: *Lewisia maguirei*) er fjölær jurt af ættinni Montiaceae. Hún er einlend í Nevada í Bandaríkjunum. Allir átta fundarstaðir hennar eru innan 8 kílómetra radíus.

## Tilvísanir
Sambúð

**Sambúð** er búsetuform tveggja eða fleiri einstaklinga sem deila lokuðu rými sín á milli. Í víðustu merkingu er ekki gerður greinarmunur á því hvernig tengslum einstaklinganna eru til komin, svo sem ættartengsl, vinatengsl, eða önnur tengsl. Í þrengri merkingu (lagalegri) er miðað við sambúð einstaklinga sem uppfylla hjónavígsluskilyrðin.

## Íslenskur réttur
Sambúð einstaklinga í lagalegri merkingu getur haft í för með sér mismunandi réttaráhrif eftir því hvort sambúðin er skráð eða ekki, og eftir því hversu langan tíma hún hefur varað. Engin ein heildarlög gilda um sambúð og því hafa lagabálkar mismunandi skilgreiningar á því hvað telst vera sambúð og skilyrði tengd henni. Meginreglan við slit á sambúð er að hvor sambúðarmakinn tekur með sér sem viðkomandi kom með í hana.

Algengur misskilningur er að sambúðarmakar njóti erfðaréttar eftir hvorn annan og geti setið í óskiptu búi eftir andláts hins, en svo er ekki.