open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Skjólbelti

**Skjólbelti** eru ein eða fleiri raðir trjáa og eða runna sem eiga að mynda nokkurs konar vegg sem hefur það hlutverk að brjóta vind í smáa vindsveipi sem rekast hver á annan og draga þannig kraftinn úr vindinum. Til að skjólbelti skili bestum árangri er nauðsynlegt að beltin endist vel. Þau þurfa að haldast þétt að neðan þannig að ekki nái að trekkja undir þau en jafnframt verða þau að ná að vaxa nokkuð hratt upp því skjólbelti skýla stærra landsvæði eftir því sem þau eru hærri. Góð skjólbelti geta til dæmis bætt skilyrði til ræktunar og fyrir búfénað svo um muni. Þau geta stýrt snjósöfnun og verið hljóðeinangrandi.

Lagt hefur verið til að nota skuggþolna runna sem greina sig vel alveg frá jörðu í bland við hærri og endingargóðar trjátegundir. Runnalagið er mikilvægt vegna þess að það er tilhneiging hjá öllum stórvaxnari tegundum að gisna að neðan þegar þær vaxa upp. 

## Á Íslandi
Skipulögð skjólbeltarækt hefur verið stunduð á Íslandi eftir miðja 20. öld.

Einna fyrstur til að kynna sér skjólbelti var Jón Rögnvaldsson. Hann gerði árið 1959 uppdrátt af skjólbeltaneti í Kaupangssveit í Eyjafirði.

Á Íslandi hefur mest verið notast við alaskaösp og ýmsar tegundir víðis sem vex fljótt til og virðist því í fyrstu gefa skjótan árangur. En víðir er skammlífur og getur verið valtur.
Markmiðið með nýrri gerð skjólbelta er að rækta belti sem sameina skjótan vöxt og langan lífaldur: Blöndu af langlífum, stórvöxnum stofntrjám sem eru megintré beltisins, hraðvaxta fósturtegundum og langlífum, skuggþolnum og skuggavarpandi runnum.

Með aukinni kornrækt ætti áhugi á skjólbeltarækt að aukast. Mjög litlar rannsóknir hafa verið gerðar á áhrifum skjólbelta og uppskeruaukningu hérlendis. 

## Tenglar
*Skjólbelti:Vörn gegn vindi (Þýðing á greininni Trees against the wind). Skjólskógar á Vestfjörðum / Rannsóknastöð skógræktar, Mógilsá. 2005.
*Skógræktin - Skjólbelti hafa ýmsa kosti 

## Tilvísanir
Kasmírreynir

**Kasmírreynir** (fræðiheiti; *Sorbus cashmiriana*) er tegund blómstrandi trjáplantna af Rósaætt, upprunnin úr vestur-Himalajafjöllum, Kasmír og Afghanistan.

Þetta er smávaxið tré eða runni sem verður 5 - 8m. hátt, með stofn sem verður um 25 sm. í ummál. Börkurinn er sléttur og grár til grárauður. Blöðin eru 15 - 23 sm. löng, fjöðruð, með 15 - 21 smáblöðum, dökk græn að ofan og ljósari að neðan, miðtaugin rauðleit, smáblöðin 3 - 5,5 sm. löng og 1,5 - 2 sm. breið og sagtennt. Blómin eru 7 - 10 mm að ummáli, með fimm fölbleik krónublöð og fölgula fræfla, í 18 sm. klösum að vori. Frjóvgun með skordýrum. Berin eru hvít eða ljósbleik 12 -15 sm að ummáli, þroskast að hausti og haldast oft langt fram á vetur.

## Ræktun
Þetta er vinsælt skrauttré, ræktað vegna klasa hvítra berja. Hann hefur fengið Royal Horticultural Society's Award of Garden Merit.

## Tilvísanir
Toulouse School of Economics

**Toulouse School of Economics** (TSE) er evrópskur verslunarskóli í Toulouse í Frakklandi. Hann var stofnaður árið 2006 og er meðal þekktustu skóla í hagfræði í heiminum. Forstöðumaður skólanns er Jean Tirole, Nóbelsverðlaunahafi í hagfræði 2014.

Skólin býður upp Bachelor, Master og Philosophiae Doctor gráður..

## Tilvísanir


## Tenglar
* Opinber vefsíða
Fyrsta lögmál Mendels

**Fyrsta lögmál Mendels** í mendelskri erfðafræði er lögmálið um aðskilnað: Aðskilnaður samsætra gena er óháður aðskilnaði annarra samsætra gena. Hver kynfruma fær aðeins aðra genasamsætuna og eru jafnmiklar líkur á því hvor það verður.
Annað lögmál Mendels: Samsæt gen skiljast að við myndun kynfrumna.
Jón L. Árnason

**Jón Loftur Árnason** (f. 13. nóvember 1960) er íslenskur stórmeistari í skák, sem vann heimsmeistaratitil unglinga í skák árið 1977. Hann varð skákmeistari Íslands árin 1977 og 1982 og tefldi nokkrum sinnum á Ólympíumótum í skák fyrir Íslands hönd, fyrst árið 1978. Hann skrifaði reglulega pistla um skák í Dagblaðið og síðar DV.

= Heimildir =
* Dr. Ingimar Jónsson: Alfræðibókin um skák, Iðunn, Reykjavík, 1988.
**[https://timarit.is/page/2539563?iabr=on#page/n51/mode/1up Allt nema eitruð peð]*, Dagblaðið Vísir, 3. janúar 1988.
Hljóðjöfnun

**Hljóðjöfnun** er aðferðafræði þar sem samspili tíðna er breytt með rafrænu merki. Best þekkta notkunin er við upptöku hljóðs, en hún er einnig notuð í raftækjum og fjarskiptabúnaði. Búnaðurinn sem er notaður við hljóðjöfnun kallast hljóðjafnari. Hjóðjafnari styrkir eða veikir orku ákeðnra tíðna.

Við upptökur á hugtakið hljóðjöfnun við ferlið þegar tíðnum hljóðs er breytt með línulegum síum.
Phyllostachys atrovaginata

***Phyllostachys atrovaginata*** er skriðull bambus sem var fyrst lýst af Chi Son Chao og H.Y.Chou. Uppréttir stönglarnir mjókka nokkuð upp. Hann getur ilmað nokkuð í hlýju veðri og ef blöðin eru nudduð kröfturglega.

Enska heitið "Incense Bamboo" er vegna ilmsins sem líkt hefur við sandalvið.

Stönglarnir verða frekar breiðir miðað við hæð.

Hámarks hæð er um 10m og ummál um 7sm.

Þessi bambus vex á svæðum frá heittemprað belti til temprað belti og þolir vetrarhita niður að - 23°C (-10°F),

verandi vetrarþolinn bambus.

Eins og vatnabambus (P. heteroclada) er hann með loftæðar í rót og rótarstönglum sem gerir honum kleift að vaxa í vatnsmettuðum jarðvegi.

Fræðiheitið Latína "atrovaginata" eða "dökk blaðslíður" er dregið af dökk grænum og djúp-rauðum lit stöngulslíðranna.

*Phyllostachys atrovaginata* hefur oft áður verið skráð sem *Phyllostachys congesta*.

## Nytjar
Ætir sprotar eru nýttir að vori af þessarri ræktuðu tegund, meðan stönglarnir eru nýttir eins og á öðrum bambustegundum.

## Tilvísanir
Phyllostachys parvifolia

***Phyllostachys parvifolia*** er skriðull bambus með gildum stönglum sem verða frekar háir miðað við flesta kuldaþolna bambusa.

## Lýsing
Mögulega risi , jafnvel á svölum svæðum, getur þessi bambus orðið 7 - 12m. hár eða jafnvel meira, með hámarks ummáli stöngla 10 sm.

Nýir stönglar eru dökk grænir og lýsast með aldri, 

með hvítan hring undir hverjum lið.

Greinarnar eru stuttar og blöðin eru smá fyrir bambus af ættkvíslinni Phyllostachys.

Blaðhlífar sprotanna eru fjólu-rauðar eða röndóttar í ljósum litum til gulhvítar í endann.

Eins og vatnsbambus (P. heteroclada), hefur hann loftæðar í rót og rótarstönglum sem gerir honum kleift að vaxa í vatnsmettuðum jarðvegi.

## Útbreiðsla
Þessi bambus vex á svæðum frá heittemprað belti til temprað belti og þolir vetrarhita niður að -21 til -26°C

verandi vetrarþolinn bambus.

Náttúruleg útbreiðsla í Kína er aðallega í Zhejiang héraði

þar sem hann er ræktaður.

Vegna erfiðleika í fjölgun er takmarkað framboð af honum.

## Orðsifjar
Fræðiheitið "parvifolia" þýðir "smáblöðóttur" á latínu.

## Nytjar
Tegundin er aðallega ræktuð vegna ætra sprotanna, meðan stönglarnir eru nýttir til smíða eins og annar bambus.

Harvested moderately early, the shoots are of excellent flavor.

## Tilvísanir
Phyllostachys rubromarginata

***Phyllostachys rubromarginata***,er tegund af ættkvíslinni *[[Phyllostachys]]* sem var fyrst lýst af Mcclure.

## Orðsifjar
Fræðiheitið vísar til litarins á jöðrum blaðslíðra nýsprottinna stöngla, sem eru með rauðleitri rönd. Hann var skráður af Floyd McClure hjá Smithsonian Institution 1940. Í Kína heitir hann **Hongbian zhu** eða **Nuer zhu** (*Ungmeyjar bambus*).

## Lýsing
Hann er hitakær fjallabambus sem vex og dreifist hratt og dreifir sér með rótarskotum. Stönglarnir geta náð 4 - 9m hæð í ræktun, þó hefur frést af 16m háum plöntum í Kína. Fullþroska stönglar verða frá 2,5 til 6 sm að ummáli með dökkgrænum liðum, 22–31sm löngum. Hann þolir niður að -16 til -24°C.

## Útbreiðsla
Hann vex villtur í Guangxi og Guizhou í mið Kína, sem runni og á gilbökkum. It is commonly cultivated in Henan China.

## Nytjar
Stönglarnir mynda gæða timbur fyrir til dæmis körfugerð, og er orðinn vinsæl skrautplanta í Norður Ameríku. Sprotarnir eru ætir.

## Sjá einnig
* http://www.bamboogarden.com/Phyllostachys_rubromarginata.htm

## Tilvísanir

* Lingnan University Science Bulletin. Canton [Guangzhou] 9:44. 1940
* USDA, ARS, National Genetic Resources Program. Germplasm Resources Information Network - (GRIN) [Data from 07-Oct-06]. http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/taxon.pl?28197
Phyllostachys viridiglaucescens

***Phyllostachys viridiglaucescens*** er bambustegund sem var fyrst lýst af Marie Auguste Rivière og Charles Marie Rivière. *Phyllostachys viridiglaucescens* er í ættkvíslinni *[[Phyllostachys]]*. Engar undirtegundir finnast skráðar í Catalogue of Life.

## Lýsing
*Phyllostachys viridiglaucescens* verður um 4 -7m hár. Stönglarnir flekkóttir. Blöðin 5 - 10 sm löng, 8 - 22 sm breið, glansandi græn og að neðan bláleit með grænum röndum.

## Uppruni og búsvæði
Phyllostachys viridiglaucescens er frá austur Kína í Jiangsu og Zhejiang. Hann vex þar í skóglendi frá sléttum til fjalla.https://www.pfaf.org/user/Plant.aspx?LatinName=Phyllostachys+viridiglaucescens

## Myndasafn

File:Bamboo bambou bambuseae phyllostachys VAN DEN HENDE ALAIN CC-BY-SA-4 0 210520142038 01.jpg
File:Bamboo bambou bambuseae phyllostachys viridiglaucescens VAN DEN HENDE ALAIN CC-BY-SA-4 0 210520142035.jpg


## Tilvísanir




## Heimildir
*
Óaldarflokkur Jússa Júmm

**Óaldarflokkur Jússa Júmm** (franska: *Lucky Luke contre Joss Jamon*) eftir Morris (Maurice de Bevere) og René Goscinny er 11. bókin í bókaflokknum um Lukku Láka. Bókin kom út árið 1958, en sagan sem hún hefur að geyma birtist fyrst í teiknimyndablaðinu Sval á árunum 1956-57. Bókin hefur ekki komið út í íslenskri þýðingu.

## Söguþráður

Sagan hefst við lok Þrælastríðsins árið 1865. Sex varasamir náungar undir forystu Jússa Júmm, sem allir börðust með her suðurríkjanna í stríðinu, fremja rán í bænum Los Palitos. Fyrir tilviljun kemur Lukku Láki til bæjarins strax eftir ránið og er tekinn höndum af bæjarbúum sem telja hann vera einn af ræningjunum. Láki á að hengjast í hæsta tré, en rétt áður en hengingin fer fram fréttist af öðru ráni í nágrannabæ. Lukku Láki lofar þá bæjarbúum að hafa uppi á hinum raunverulegu bófum og koma þeim í hendur réttvísinnar innan sex mánaða. Láki er látinn laus með þessum skilmálum og heldur í humátt á eftir Jússa Júmm og bandíttum hans til bæjarins Frontier Gulch þar sem Jússi ætlar að koma undir sig fótunum með glæpsamlegri yfirtöku á öllu atvinnulífi bæjarins.

## Fróðleiksmolar

* Kviðdómurinn "heiðarlegi" í sögunni er skipaður karakterum sem allir áttu eftir að birtast aftur í aðalhlutverkum síðar í bókaflokknum: Billa barnunga, Svölu Sjönu, Jesse James og síðast en ekki síst Daldónunum, yngri frændum hinna raunverulegu Daltón bræðra sem hér birtust í fyrsta sinn. Daldónarnir birtust aftur í óbreyttri mynd strax í næstu bók, Daldónum, ógn og skelfingu Vestursins, en Billi Barnungi, Svala Sjana og Jesse James eru ekkert lík karakterunum sem birtust síðar í samnefndum bókum.
* Sagan fjallar m.a. um spilltar kosningar og óheiðarleg réttarhöld - viðfangsefni sem Goscinny átti eftir að gera betri skil í mörgum síðari bókum í bókaflokknum, t.d. í bókunum Allt í sóma í Oklahóma, Í skugga borturnsins, Billa barnunga og Grænjaxlinum.
* Í sögunni skopstælir Morris félaga sinn Goscinny í gervi hins tækifærissinnaða Pete, eins af meðlimum bófagengis Jússa Júmm. Þá bregður franska kvikmyndaleikaranum Jean Gabin (1904-1976) einnig fyrir. Loks má sjá bandarísku vestrahetjuna Red Ryder og félaga hans, indíánann Little Beaver, á einum stað í sögunni, en teiknimyndasögurnar um Red Ryder birtust í dagblöðum í Bandaríkjunum um áratugaskeið.

## Heimildir

* Lucky Luke. Nouvelle Intégrale 4. Dupuis. 2022.
Dvergreynir

**Dvergreynir** (*Sorbus reducta*) er smávaxin reynitegund upprunninn frá vestur Kína. 

## Lýsing
Hann verður að 15-60 sm hár og 2 m breiður, þéttur og lítið eitt skriðull runni. Hvert lauf er 10 sm langt, með allt að 15 smáblöð sem verða í ýmsum rauðum litbrigðum að hausti. Blómin eru hvít og síðar koma rauð til bleik ber sem verða fullþroska hvít.

## Uppruni
Kína, vex í grýttum fjallshlíðum í runnlendi eða graslendi í 2200-4000 m hæð í Sichuan og NV-Yunnan. 

## Orðsifjar
Fræðiheitið *reducta* er úr latinu og þýðir "dvergur" og vísar til stærðarinnar.

## Tilvísanir

## Tenglar
* Lystigarður Akureyrar http://lystigardur.akureyri.is/default.aspx?modID=16&pId=2391&fl=2
L'Amnésie des Dalton

**L'Amnésie des Dalton** (Íslenska: *Minnisleysi Daldóna*) eftir belgíska teiknarann Morris (Maurice de Bevere) og höfundana Jean Léturgie og Xavier Fauche er 60. bókin í bókaflokknum um Lukku Láka. Bókin kom út árið 1991 og hefur ekki verið gefin út á íslensku.

## Söguþráður

Fyrir tilviljun komast Daldónarnir, sem sitja í fangelsi í Yuma í Arisóna, að því að samfanga þeirra, sem misst hefur minnið, er gefið frelsi vegna glufu í lögum. Daldónarnir grípa tækifærið og gera sér upp minnisleysi til þess að losna úr prísundinni. Yfirvöld neyðast til að láta Daldónana lausa, en Lukku Láki er fenginn til að fá þá til að öðlast minnið á nýjan leik með því að setja á svið aðstæður sem eru þeim kunnuglegar, svo sem við banka-, lestar- og póstvagnarán.

## Fróðleiksmolar

* L'Amnésie des Dalton er fyrsta Lukku Láka bókin sem kom út undir merkjum útgáfufyrirtækisins Lucky Productions sem Morris stofnaði árið 1991. Árið 1999 hóf Morris að gefa bækurnar út í samstarfi við Dargaud að nýju og þá undir merkjum Lucky Comics.
* Mamma Dagga kemur við sögu í bókinni, í fyrsta skipti síðan hún birtist fyrst í samnefndri bók sem kom út árið 1971.
* Í seinni hluta bókarinnar eru teikningar greinilega afritaðar milli ramma og endurnýttar, ósiður sem Morris tók upp á seinni hluta teikniferils síns.
* Höfundurinn Léturgie lét hafa eftir sér í viðtali á árinu 2016 að bókin væri mislukkuð http://marsam.graphics/lucky-luke-apres-goscinny-4-10-le-daily-star/
Postulínsreynir

**Postulínsreynir** (*Sorbus koehneana*) er tegund af rósaætt sem var fyrst lýst af Camillo Karl Schneider. Engar undirtegundir eru skráðar í Catalogue of Life. Áður var hann nefndur koparreynir, en það mun vera nafnið á Sorbus frutescens.

## Lýsing
Þetta er stórvaxinn runni eða lítið tré, allt að 5m. hár, með 15 - 21sm. fjaðurlaga blöðum með 15 - 21 smáblaði. Blóm og ber eru hvít.

## Uppruni
Frá mið-Kína; Honan, Jubei, Kansu, Shensi og Sichuan.

## Myndasafn

Sorbus frutescens or koehneana IMG 3986 Helmipihlaja C.JPG
Sorbus frutescens or koehneana IMG 3987 Helmipihlaja C.JPG
Sorbus koehneana 004.jpg
Sorbus koehneana 005.jpg


## Tilvísanir

## Ytri tenglar
Lystigarður Akureyrar http://lystigardur.akureyri.is/default.aspx?modID=16&fl=2&pId=1391
Tíbetreynir

Tíbetreynir er ættaður frá suðvestur Kína og Himalajafjöllum.

## Lýsing
Tíbetreynir verður að 20 m. hár í heimkynnum sínum og með 15 m. breiða krónu. Eins og á öðrum tegundum af undirættkvísl Aria eru blöðin gráloðin á neðra borði.

## Tilvísanir
RCA tengi

**RCA tengi** eru rafmagnstengi fyrir hljóð og myndbandsspilun. Stundum eru slík tengi kölluð  A/V jacks.
Lucius Cornelius Cinna

**Lucius Cornelius Cinna** (dáinn 84 f.Kr.) var rómverskur stjórmálamaður og herforingi. Cinna var kjörinn ræðismaður fjórum sinnum, fjögur ár í röð, á árunum 87 – 84 f.Kr. Á fyrsta ræðismannsárinu sínu sakaði hinn ræðismaðurinn, Gnæus Octavíus sem var stuðningsmaður Súlla, hann um einræðistilburði og lét gera hann útlægan frá Rómaborg. Cinna safnaði þá herliði á Ítalíu, hélt til borgarinnar og tók aftur völdin með aðstoð Maríusar. Saman stóðu þeir Maríus svo fyrir pólitískum hreinsunum í Róm, þó Maríus hafi reyndar verið aðalhvatamaðurinn að þeim. Árið 86 f.Kr. voru Cinna og Maríus kjörnir ræðismenn en 17 dögum eftir að kjörtímabil þeirra hófst lést Maríus og var Cinna þá valdamesti maðurinn í Róm. Á árunum sem Cinna var ræðismaður var Súlla að berjast gegn Míþrídatesi konungi í Pontus og þegar þeim átökum lauk hélt Súlla aftur til Rómaborgar. Cinna óttaðist endurkomu Súlla þar sem Maríus og Súlla höfðu verið bitrir óvinir og Cinna hafði verið stuðningsmaður Maríusar. Cinna safnaði herliði og ætlaði að mæta honum á Balkanskaganum. Hermennirnir voru ekki áfjáðir í að mæta öðrum rómverskum her, sérstaklega þar sem þá yrði líklega lítið um ránsfeng, og áður en herirnir mættust var Cinna drepinn af sínum eigin hermönnum.
Morris

**Maurice de Bevere** (1. desember 1923 - 16. júlí 2001), betur þekktur undir pennaheitinu **Morris**, var belgískur teiknari og teiknimyndasöguhöfundur. Hann er þekktastur fyrir að hafa skapað myndasögurnar um kúrekann Lukku Láka sem hann teiknaði frá árinu 1947 og allt til dauðadags.

Morris fæddist í Kortrijk í Belgíu. Hann hóf ferill sinn hjá teiknimyndafyrirtækinu CBA í Brussel þar sem hann starfaði undir handleiðslu Jijé og kynntist öðrum myndasöguhöfundum, meðal annars André Franquin, Peyo og Eddy Paape. Þá teiknaði Morris skopmyndir í dagblaðið Het Laatste Nieuws og vikuritið Le Moustique. Þeir Morris, Franquin og Jijé urðu síðan ásamt teiknaranum Will helstu drifkraftarnir á bak við útgáfu teiknimyndablaðsins Svals þar sem fyrsta Lukku Láka sagan birtist í desember 1946. Eftir þetta einbeitti Morris sér nánast eingöngu að því að teikna sögurnar um Lukku Láka. Fyrstu sögurnar samdi hann sjálfur, en síðan tók höfundurinn René Goscinny við og eftir það lét Morris sér alla tíð nægja að teikna sögurnar og láta aðra um handritsgerð.

Morris lést árið 2001 og hvílir í Schaerbeek kirkjugarðinum í Brussel. Síðasta Lukku Láka bókin sem hann teiknaði, La Légende de l'Ouest, kom út ári eftir lát hans.
Þjóðarframleiðsla

**Þjóðarframleiðsla** er verðmæti allra vara og allrar þjónustu sem tiltekin þjóð framleiðir á tilteknu tímabili.

## Tenglar
*
Skotveiðifélag Íslands

**Skotveiðifélag [[Ísland]]s (SKOTVÍS)** var stofnað 23. september 1978 af hópi veiðimanna sem álitu að nauðsynlegt væri að breyta viðhorfum til skotveiða og standa vörð um réttindi almennings til veiða í almenningum og á afréttum utan landareigna lögbýla. Stofnfélagar voru 120, en er orðnir um 1200 talsins (2016), eða um 10% veiðikortahafa.

## Tilgangur, markmið og stefna
Tilgangur félagsins er að standa vörð um hagsmuni og réttindi skotveiðimanna á Íslandi og stuðla að sameiningu skotveiðimanna og áhugamanna um skotveiðar og náttúruvernd. 

Stefna félagsins miðar að því að skotveiðimenn séu samstíga og axli sjálfir þá ábyrgð að ná sínum markmiðum. Forgangsatriði er að styrkja almannarétt og faglega veiðistjórnun til að tryggja komandi kynslóðum möguleika á því að stunda skotveiðar í íslenskri náttúru. Lykilþáttur í þeirri vegferð er að þekking veiðimanna sé virkjuð og að samvinna sé efld við stjórnvöld, stofnanir, landeigendur og frjáls félagasamtök til að ná sátt um leiðir að sameiginlegum markmiðum.

## Skipulag félagsins
Skipulag félagsins miðar að því að allir veiðmenn hafi jafna möguleika á að hafa áhrif á framtíð skotveiða óháð búsetu. Á landinu eru starfandi nokkur svæðisráð, sem eru tengiliðir veiðimanna við SKOTVÍS og starfa að verkefnum sem falla að áherslum veiðimanna á viðkomandi svæði og eru í samræmi við markmið félagsins. Fagráð tryggja að öll málefnavinna sé faglega unnin og að rétt sé staðið að undirbúningi fyrir viðræður við stjórnvöld, stofnanir og aðra hagsmunaaðila auk samskipta við fjölmiðla, almenning og veiðimenn. 

Framkvæmdaráð er vettvangur skoðanaskipta svæðisráða, fagráða og stjórnar. Stjórn skipar formann framkvæmdaráðs og formenn fagráða. Veiðimenn á hverju svæði velja talsmenn sinna eigin svæðisráða.

### Svæðisráð

### Fagráð

## Formenn SKOTVÍS
* Sólmundur Tryggvi Einarsson (1978 - 1979)
* Finnur Torfi Hjörleifsson (1980)
* Sverrir Scheving Thorsteinsson (1981 - 1984)
* Páll Dungal (1985 - 1986)
* Hallgrímur Marínósson (1987)
* Ólafur Jónsson (1988)
* Sólmundur Tryggvi Einarsson (1989 - 1991)
* Bjarni Kristjánsson (1992 - 1993)
* Ólafur Karvel Pálsson (1994 - 1995)
* Sigmar B. Hauksson (1996 - 2010)
* Elvar Árni Lund (2011 - 2014)
* Dúi J. Landmark (2015 - )

## Tenglar
* Vefur SKOTVÍS
Lucky Luke contre Pinkerton

**Lucky Luke contre Pinkerton** (íslenska: *Lukku Láki gegn Pinkerton*) eftir franska teiknarann Achdé (Hervé Darmenton) og höfundana Tonino Benacquista og Daniel Pennac er 76. bókin í bókaflokknum um Lukku Láka. Bókin kom út árið 2010 og hefur ekki komið út á íslensku.

## Söguþráður

Daldónarnir eru gripnir glóðvolgir við lestrarrán af fulltrúum Pinkerton einkaspæjarastofunnar undir forystu Allan Pinkerton. Fréttir af afrekum einkaspæjaranna breiðast hratt út og almannarómur er á því að Lukku Láki sé ekki lengur í fararbroddi í baráttunni gegn glæpum í Villta Vestrinu heldur Pinkerton og hans menn. Leiðir Lukku Láka og Pinkerton liggja saman þegar þeir klófesta bíræfna peningafalsara skammt frá bænum Red Point og Pinkerton býður Lukku Láka í heimsókn í höfuðstöðvar spæjarastofunnar. Lukku Láka líst þó mátulega vel á batteríið þegar hann sér að Pinkerton stundar umfangsmiklar persónunjósnir í nafni málstaðarins. Þegar Abraham Lincoln er kjörinn forseti Bandaríkjanna og Pinkerton verður hans hægri hönd eykur Pinkerton stofnunin mjög umsvif sín og öll fangelsi taka að fyllast af meintum afbrotamönnum.

## Fróðleiksmolar

* Sagan snýst að mestu leyti um Pinkerton einkaspæjarastofnunina sem komið var á fót í Bandaríkjunum árið 1850 af Allan Pinkerton (1819-1884). Fjallar bókin öðrum þræði um raunverulega atburði sem tengdust einkaspæjarastofunni, t.d. meint banatilræði við Abraham Lincoln bandaríkjaforseta í Baltimore árið 1861.
* Sagan gerist á tímabilinu 1860-1861. Þátttaka Daldónanna í sögunni kemur því nokkuð á óvart þar sem ráða má af eldri bókum í bókaflokknum að fyrstu fundum þeirra og Lukku Láka hafi borið saman eftir að eldri frændur Daldónanna mættu örlögum sínum árið 1892. Sjá bækurnar Eldri Daldónar og Daldónar, ógn og skelfing Vestursins.
* Í bókinni má sjá bregða fyrir nokkrum kunningjum úr eldri bókum í seríunni, t.d. fulltrúunum Pínk og Púnk úr Jessi Jamm og Jæja, Harðhaus úr Fúlspýt á Fúlalæk og Núma niðurgangi útfararstjóra úr Heiðursverði Billa barnunga.
* Sérfræðingarnir á skrifstofu Pinkerton, sem uppgötva skröltormseitur í viskíglasi, eru skopstælingar á bandarísku sjónvarpsleikurunum David Caruso og Gary Dourdan sem gerðu garðinn frægan í rannsóknarlögregluþáttunum CSI.
* Bókin er sú fyrsta í seríunni sem er samin af Benacquista og Pennac. Skopmynd af þeim félögum er að finna í bókinni í gervi eftirlýstra byssubófa, Tony "Holly Money" Wellquist (Benacquista) og Dan Penbig "Wolf Eye" (Pennac).
Dúnmelur

**Dúnmelur** er stórvaxið gras og nauðalíkt hinu náskylda melgresi. 

## Útbreiðsla
Hann er uppruninn frá norðurströnd Kyrrahafsins og N-Ameríku yfir til Grænlands.  Honum hefur verið sáð á Íslandi til að græða upp foksanda.

## Búsvæði
Dúnmelur vex yfirleitt á strandsvæðum, sérstaklega sandöldum. Hann getur verið mikilvægur þáttur vistfræði sandalda. Dúnmelur er ein af fyrstu plöntum til að koma sér fyrir í sandöldum og hemja þær. Á móti sjó þurfa plönturnar að þola saltúða, saltan sand, takmarkað eða ekkert ferskt vatn, óstöðugt undirlag, kaffæringu vegna storma, skort á næringarefnum, og álag vegna vinds, vatns og ísstorma. Smáplöntur geta lent á kafi. Þetta umhverfi veldur álagi á plöntur. Dúnmelur vex af miklum rótarstöngli sem bindur hann við óstöðugan og síkvikan sandinn. Þegar það eru margar plöntur á sandöldunni, mynda rótarstönglarnir fléttu sem heldur sandinum og hindra uppblástur." Þetta gerir hann verðmætan í endurheimt strandsvæða.

## Nytjar
### Hefðbundnar
Þessi grastegund hefur verið nýtt á margan hátt.  Makah, Nitinaht, og Quileute ættflokkarnir notuðu búnt af gildum rótunum til að nudda líkamann þegar þeir þvoðu sér. Yupik ættflokkarnir notuðu blöðin í mottur, körfur, poka og reipi til að hengja upp fisk til þurrkunar. Hesquiaht ófu blöðin í höldur fyrir sekki. Kwakwaka'wakw gera körfur og hatta úr blöðunum og lögðu laufin venjulega í boxin sem lúpínuræturnar voru eldaðar í. Nitinaht notuðu oddhvöss blöðin til að sauma með og binda. Haisla og Hanaksiala notuðu grasið innan í gryfjur þar sem þeir unnu olíuna úr eulachon (fiskur skyldur loðnu). Quinault settu ber af Gaultheria shallon á mottu af blöðum til að þurrka. Inúítar í Kanada hafa oft notað *Leymus mollis* til að meðhöndla magavandamál og til að vefa körfur. Þeir notuðu þurrkuð blöðin til að einangra stígvél sín.

### Kynbætur
*Dúnmelur* hefur verið rannsakaður í sambandi við hveitikynbætur. Allnokkrir blendingar hafa verið gerðir síðan um 1960. Mikilvægt dæmi um þessa blöndun var þegar AD99 lína(strain) af L. mollis var blandað við hveiti. AD99 var þolin gegn mjölsveppi, og blendingurinn gaf af sér sex "línur" sem einnig höfðu þolið gegn mjölsveppi. Þessi tilraun getur verið grundvöllur fyrir *L. mollis * sem mjög nytsamlegri erfðafræðilegri auðlind. 
Auk þess sem það hefur verið notað til að kynbæta hveiti, hefur þurrkþol *L. mollis* verið nýtt til uppræktunar.

## Sjá einnig
http://www.craftlabrador.com/resources/how-tos/how-to-make-a-grass-basket/ 

## Tilvísanir
Elisha Cuthbert

**Elisha Ann Cuthbert** (fædd 30. nóvember 1982 í Calgary) er kanadísk leikkona og módel. Hún vann alþjóðlega frægð fyrir að leika Kim Bauer í seríunni *[[24 (sjónvarpsþáttur)|24]]*, Danielle í myndinni *The Girl Next Door *, og Carly Jones í *House of Wax*.
Hún var valin kynþokkafyllsta leikkona í heimi árið 2015 af Glam'Mag tímaritinu. Árið 2013 var hún nefnd fallegasta kona bandarísks sjónvarps.

## Kvikmyndir
*1997 Dancing on the Moon - Sarah
*1997 Nico the Unicorn - Carolyn Price
*1998 Airspeed - Nicole Stone
*1999 Believe - Katherine Winslowe
*1999 Time at the Top - Susan Shawson
*2000 Who Gets the House? - Emily Reece
*2003 Love Actually - American Goddess Carol
*2003 Old School - Darcie Goldberg
*2004 The Girl Next Door -Danielle
*2005 House of Wax - Carly Jones
*2005 The Quiet - Nina Deer
*2007 Captivity - Jennifer Tree
*2007 He Was a Quiet Man - Vanessa
*2008 My Sassy Girl - Jordan Roark
*2008 Tim and Eric Awesome Show, Great Job! Herself
*2008 Guns - Frances Dett
*2009 The Six Wives of Henry Lefay - Barbara "Barby" Lefay
*2014 Just Before I Go - Penny Morgan
*2016 Goon: Last of the Enforcers - Mary

## Tilvísanir
Karel Čapek

**Karel Capek** (9. janúar 1890 - 25. desember 1938) var tékkneskur rithöfundur.

## Lauslegt yfirlit yfir verk Čapeks

### Leikrit
* 1920&nbsp;– *Rossumovi univerzální roboti*, *R.U.R. (Rossum's Universal Robots)* &nbsp;– leikritið þar sem orðið robot kom fyrst fram sem lýsing á vélmenni.
* 1921&nbsp;–  *Ze života hmyzu*, *Pictures from the Insects' Life*, einnig þekkt sem *The Insect Play* eða *The Life of the Insects*, með Josef Čapek.
* 1922&nbsp;– *Věc Makropulos* &nbsp;– leikrit um mannlegan ódauðleika, ekki í raun vísindaskáldsaga. Óperan eftir Leoš Janáček er byggð á því.
* 1927&nbsp;– *Adam the Creator* (*Adam stvořitel*) (1927) – Hetjan reynir að eyða heiminum og gera nýjan og betri.
* 1937&nbsp;– *Bílá nemoc*, *The White Disease* &nbsp;– áður þýdd sem *Power and Glory*. Þýdd á íslensku, óútgefin: Hvíta pestin
* 1938&nbsp;– *Matka*, *The Mother*

### Skáldsögur
* 1922&nbsp;– *Továrna na absolutno*, *The Absolute at Large*, &nbsp;– skáldsaga sem hægt er að túlka sem sýn á neytendaþjóðfélag.
* 1922&nbsp;– *Krakatit*&nbsp;– skáldsaga, söguþráðurinn hefur forspá um sprengju líkri kjarnorkusprengju.
* 1933&nbsp;– *Hordubal* – Firsti hluti "Noetic Þrenningarinnar".
* 1934&nbsp;– *Povětroň*, *Meteor* – Annar hluti "Noetic Þrenningarinnar".
* 1934&nbsp;– *Obyčejný život*, *An Ordinary Life*  – Þriðji hluti "Noetic Þrenningarinnar".
* 1936&nbsp;– *Válka s mloky*, *[[War with the Newts]]* &nbsp;– háðsádeila og dystopia. Þýdd á íslensku 1946 Salamöndrustríðið.
* 1939&nbsp;– *Život a dílo skladatele Foltýna*, *Life and Work of the Composer Foltýn*  – óklárað, útgefið eftir andlát.
Kærleiksbirnirnir

**Kærleiksbirnirnir** (e. *Care Bears*) eru litríkar teiknaðar persónur í líki bjarna. Upprunalega eru þeir hannaðir í Bandaríkjunum af Elena Kucharik fyrir tækifæriskort árið 1981. Seinna hafa verið framleidd leikföng, sjónvarpsþættir og kvikmyndir byggt á þessum persónum.

## Íslensk talsetning

* Guðmundur Ólafsson
* Sigrún Edda Björnsdóttir
* Guðrún Þórðardóttir
* Felix Bergsson

## Tilvísanir
Dungeons & Dragons

**Dungeons & Dragons** *(Drekar og dýflissur)* er spunaspil / hlutverkaspil. Það var gert af Gary Gygax og Dave Arneson 1974 og líkir eftir heimi *[[Hringadróttinssaga|Hringadróttinssögu]]* eftir J.R.R. Tolkien.
Askur Yggdrasils (spil)

Askur Yggdrasils er spunaspil / hlutverkaspil. Það byggir á heimsmynd heiðni með vættum, óvættum, goðum, görpum og heimum þeirra. Þetta er að hluta eins og leikrit sem er spunnið á staðnum með hjálp persónublaða (sem sýna eiginleika persónanna) og teninga (sem gera meiri tilviljun í spunanum) og ímyndunar til að skapa söguna. 
Spilið var gert af Rúnari Þór Þórarinssyni og Jóni Helga Þórarinssyni 1994, sem vildu hafa RPG á íslensku.

## Ytri tenglar
*Fésbókarsíða Asks Yggdrasils

## Heimildir
Postulínsturninn í Nanjing

**Postulínsturninn í Nanjing** var hluti af Bao’en hofinu í borginni Nanjing í Kína. Turninn var sögulegt kennileiti sem var staðsett á suðurbaka Qinhuai árinnar í Nanjing. Hann var reistur á 15. öld á þeim tíma sem Ming fjölskyldan réð ríkjum. Hann var eyðilagður á 19. öld í Taiping-uppreisninni. 

Postulínsturninn var hannaður af Zhu Di keisara. Fyrsti vesturlandabúinn sem uppgötvaði turninn var evrópski ferðamaðurinn Johan Nieuhof. Turninn er stundum talinn vera eitt af sjö fornu undrum veraldar og margir bæði innan Kína og utan telja hann vera þjóðargersemi. Árið 1801 sló eldingu niður í turninn og fjórar efstu hæðirnar eyðilögðust. Þær voru þó fljótlega endurbyggðar.

Turninn var átthyrndur og þvermál hans var 30 metrar. Á tímabili var turninn hæsta bygging í Kína, en hann var 79 metra hár á níu hæðum og stiginn upp á efstu hæð var 184 þrep. Ofan á turninum var gylltur ananas. Samkvæmt bandarískum trúboða sem kom til Nanjing árið 1852 voru áætlanir um að bæta við fleiri hæðum. Mjög fá kínversk hof voru hærri en turninn. Nefna má Liaodi hofið í Hebei sem er 84 metrar á hæð og timburhofið af Chang’an sem var 100 metrar á hæð.

Turninn var byggður úr hvítum postulínskubbum sem áttu að endurkasta geislum sólarinar, og á kvöldinn var hann lýstur upp með allt að 140 lömpum. Turninn var glerjaður og litaður með blöndu af grænum, gulum, brúnum og hvítum litum á hliðunum. Einnig voru máluð dýr, blóm og landslagmyndir til að skreyta turninn. Einnig var hann skreyttur með mörgum Búddatrúarmerkjum.

## Tilvísanir
RuPaul's Drag Race

**RuPaul's Drag Race** er bandarískur raunveruleikaþáttur framleiddur af World of Wonder fyrir sjónvarpstöðina Logo TV.  Þátturinn fylgir RuPaul í leit sinni af „Næstu Drag Súperstjörnu Bandaríkjanna." RuPaul er kynnir, leiðbeinandi og innblástur fyrir þáttaraðirnar, þar sem keppendur eru gefin nýjar og ólíkar þrautir í hverri viku.

## Þáttaraðir
Herdís Þorgeirsdóttir

**Herdís Kjerulf Þorgeirsdóttir** (f. 18. febrúar 1954) er íslenskur lögmaður. Hún bauð sig fram til embættis forseta Íslands árið 2012. Herdís lauk doktorsprófi í lögum frá lagadeild Lundarháskóla 2003. Hún er einnig stjórnmálafræðingur með framhaldsmenntun í alþjóðalögum og stjórnmálum frá Fletcher School of Law and Diplomacy í Boston. Herdís var forseti Evrópusamtaka kvenlögfræðinga (2009-2013); í stjórn Evrópsku lagaakademíunnar (ERA) í Trier 2012-2016 og fyrsti prófessorinn við lagadeild Háskólans á Bifröst. Herdís hefur frá 2003 starfað í teymi lögfræðinga á sviði vinnuréttar og jafnréttis á grundvelli EES samningsins og Esb.réttar. Hún hlaut réttindi til að starfa sem héraðsdómslögmaður 2011 og rekur lögmannsþjónustu og ráðgjöf í Reykjavík.
Rub' al Khali eyðimörkin

**Rub' al Khali eyðimörkin** (Arabíska: الربع الخالي‎ *ar-Rub al-Ḫālī*, enska: *Empty Quarter*) er stærsta samliggjandi eyðimörk jarðarinnar og nær yfir mestan suður hluta Arabíuskagans. Eyðimörkin er um 650.000 ferkílómetrar stærð og nær til margra landa, þar á meðan Sádi-Arabíu, Óman, Sameinuðu arabísku furstadæmin og Jemen.
Sitkareynir

**Sitkareynir** (*Sorbus sitchensis*) 

   er smávaxinn runni frá norðvestur Norður Ameríku.

## Lýsing
Margstofna runni, vex á strönd Kyrrahafsins, til fjalla Washington fylkis, Óregon og norður- Kaliforníu og austur til hluta Idaho og vestur-Alberta og Montana. Hann er algengur í Bresku Kólumbíu.

Hinn nauðalíki *[[Sorbus scopulina]]*  hefur gulgræn skarpydd smáblöð sem eru hvasst sagtennt mestalla lengdina.

* Vetrarbrum: Ekki klístruð, með ryðlitaðri hæringu.
* Blöð: Gagnstæð, samsett,15 til 25 sm löng. Smáblöð sjö til tíu, blá-græn, lensulaga eða oddbaugótt, með rúnnuðum enda, tennt  vanalega frá miðju til enda. Að hausti verða þau gul, rauðgul eða rauð.  
* Blóm: Eftir að blöðin eru fullvaxin að vori, júní til september.  Hvít, smá, 80 eða færri, eru í flötum klösum.
* Ber: Skærbleikt eða rautt um 6 mm, í klösum.

## Tilvísanir
Sigil

**Sigil** er ókeypis opinn hugbúnaður og ritill til að skrifa EPUB rafbækur. Hönnun á  Sigil ritlinum hófst árið 2009 og voru það Strahinja Val Marković og fleiri sem stóðu að því. John Schember var aðahönnuður frá júlí 2011 til júní 2015. Kevin Hendricks og Doug Massay tóku yfir hönnun á Sigin í júní 2015.

Sigil er fáanlegt fyrir  Microsoft Windows, Mac OS X og Linux og er gefið út undir GNU GPL notendaleyfi. Sigil styður bæði við ritun á EPUB skjölum með því að nota kóða og  WYSIWYG ritvinnslu og mögulegt er að taka in bæði  HTML og einfaldar textaskrár. Sigil styður vel  EPUB2 staðal en bauð upp á takmarkaðan stuðning við EPUB3 þangað til með útgáfu 0.9.3 sem kom út í janúar 2016 og er nú unnið að því að gera Sigil bæði samhæft EPUB2 og EPUB3.
Skrautreynir

**Skrautreynir** (*Sorbus decora*) ,  er lauffellandi runni eða smávaxið tré frá norðaustur Norður Ameríku. Hann verður 4-10 metra hár. Útbreiðsla er í Labrador til Ontario og Manitoba, suður til Nýja-Englands, New York, Wisconsin og Minnesota.

## Lýsing
Skrautreynir er nauðalíkur hinum náskylda knappareyni (Sorbus americana).  Eins og knappareynir, er skrautreynir með  samsett laufblöð og oft stóra klasa af blómum og síðar berjum. Hinsvegar er eitt sem einkennir skrautreyni: klístruð brum. Börkurinn er fyrst grágrænn og sléttur. Seinna verður hann hrein grár og verður flögóttur með aldrinum.

## Nytjar
Skrautreynir er oft ræktaður sem skrauttré vegna harðgeris, blómfegurðar, haustlitar og stórra klasa berja. 

## Ný tegund
**[[Grænlandsreynir]]** (*Sorbus groenlandica*) hefur áður verið talinn undirtegund skrautreynis, undir nafninu *Sorbus decora* var. *groenlandica*, en er nú talinn sem sjálfstæð tegund.

## Tilvísanir


## Ytri tenglar
* Skrautreynir - Skógræktarfélag Reykjavíkur
**[http://www.evergreen.ca/nativeplants/search/view-plant.php?ID=00789&list_ID=00093 Sorbus decora Information] *
**[http://www.borealforest.org/shrubs/shrub47.htm Sorbus decora Info] *
* Interactive Distribution Map for Sorbus decora
ITV

**ITV** (upphaflega **Independent Television**) er bresk sjónvarpsstöð sem hóf starfsemi árið 1955 í samkeppni við BBC. Stöðin hóf starfsemi í Granada Studios í Manchester en er nú með höfuðstöðvar í The London Studios í London. Sjónvarpsstöðin starfar á grundvelli 14 héraðsleyfisstöðva, eins og ITV Channel Television, ITV Anglia og ITV Granada. Hún rekur einnig barnastöðina CITV og rak áður skólastöðina ITV Schools. 

Meðal þekktra sjónvarpsþáttaraða sem sendar hafa verið út á ITV eru *[[Coronation Street]]*, *[[Inspector Morse]]*, *[[Tommi togvagn]]*, *[[Downton Abbey]]*, *[[Spitting Image]]*, *[[Benny Hill]]* og *[[Midsomer Murders]]*.
Ur

**Ur** var borgríki í Mesopotamiu. Fyrst er vitað að fólk hafi haft þar búsetu árið 3800 f.kr og var búið þar allt fram til ársins 500 f.kr. en þá byrjaði að myndast þar eyðimörk en eftir það finnast engar fornminjar sem sýna að íbúar hafi verið þar. Í dag standa þar eingöngu rústir af byggingum þess tíma þegar þar bjó fólk.

Í dag heitir landið þar sem Ur er Írak. Áður fyrr stóð borgin við ströndina en síðan þá hefur strönd Persaflóa færst og eru rústirnar nú 16 kílómetrum frá borginni Nasiriyah. 

Borgin er nefnd eftir manni sem hét Ur, en hann er talinn hafa verið sá fyrsti sem settist þar að. Það er þó mjög umdeilt hvaðan nafnið kemur. 

Fólkið sem bjó í Ur er talið hafa verið efnamikið og haft það  etra heldur en fólk sem bjó í bæjunum í kring. Alveg frá upphafi var Ur mikil verslunarborg.

Í dag er verið að reyna að gera fornu borgina að ferðamannastað þannig að fólk geti komið og skoðað það sem enn er eftir af borginni. Það var bandaríski herinn sem byrjaði á því verkefni í maí 2009. Síðan þá hafa góðgerðarsamtök verið að vinna að því að vernda Ur meðal annars frá stríðsátökum.

Um tíma var Ur höfuðborg suður Mesopotamiu en það var á tuttugustu og fimmtu öld fyrir krist. Margir kóngar og margar drottningar voru jörðuð í Ur með gersemum sínum þar á meðal gulli, silfri, bronsi, og eðalsteinum. Það er eitt af mörgum vísbendingum um það að fólkið sem bjó þar, hafði verið mjög auðugt. Síðasti kóngurinn sem byggði í borginni var kóngur að nafni Cyrus. Hann byggði þessa byggingu fyrir guðina sem hann trúði á, en ekki er vitað hvaða guðir það voru.  

## Tilvísanir
The Moody Blues

**The Moody Blues** var ensk hljómsveit frá Birmingham sem starfaði frá árinu 1964 (fyrir utan hlé 1974-77) og til 2018. Sveitin spilaði rokk eða/og sýrurokk og framsækið rokk.

Í fyrstu spilaði hljómsveitin blúsrokk en árið 1967 kom út önnur platan þeirra  *Days of Future Passed* þar sem blandað var framsæknu rokki og klassískri tónlist. Upphaflega bað plötufyrirtækið þeirra Decca þá um að spila verk eftir Antonín Dvořák með sinfóníuhljómsveit en hljómsveitin sannfærði þá um að fá að leika frumsamið verk. Platan sló í gegn á Englandi og í Bandaríkjunum.

The Moody Blues voru meðal fyrstu hljómsveita til að nota mellotronhljómborðið en svo vildi til að hljómborðsleikari sveitarinnar Mike Pinder vann í verksmiðjunni sem bjó hljómborðin til og gat því sérsniðið hljómborð fyrir sig. Pinder kynnti mellotron fyrir John Lennon.

Hljómsveitarmeðlimirnir notuðust við ýmis hljóðfæri á plötum sínum og sungu þeir flestir. Þeirra þekktasta lag er *Nights in White Satin*.

Sveitin lagði upp laupana 2018 en þá var aldurinn farinn að segja til sín og einstaka meðlimir hættir eða látnir.

## Meðlimir
*Justin Hayward – gítar, söngur (1966–2018)
*John Lodge – bassi, gítar, söngur (1966–2018, dó 2025)
*Graeme Edge – Trommur, söngur (1964–2018, dó 2021)
*Denny Laine – Gítar, söngur (1964–1966)
*Mike Pinder – Hljómborð og söngur (1964–1978, dó 2024)
*Ray Thomas – flauta, ásláttur, munnharpa og söngur (1964–2002; dó 2018)
*Clint Warwick – bassi og söngur (1964–1966; dó 2004)
*Rodney Clark – bassi og söngur (1966, dó 2025)
*Patrick Moraz – hljómborð (1978–1991)

## Breiðskífur
*The Magnificent Moodies (1966)
*Days of Future Passed (1967)
*In Search of the Lost Chord (1968)
*On the Threshold of a Dream (1969)
*To Our Children's Children's Children (1969)
*A Question of Balance (1970)
*Every Good Boy Deserves Favour (1971)
*Seventh Sojourn (1972)
*Octave (1978)
*Long Distance Voyager (1981)
*The Present (1983)
*The Other Side of Life (1986)
*Sur La Mer (1988)
*Keys of the Kingdom (1991)
*Strange Times (1999)
*December (2003)

## Tilvísanir
Ljósareynir

***Ljósareynir*** er tegund af reyniviði. Hann er ættaður úr vestur Sichuan og Yunnan í Kína þar sem hann vex í blönduðum skógum á fjallshlíðum í 1600–3000 m. yfir sjávarmáli. *S. scalaris* er runni eða lítið tré, 3–7 m hátt.

*Ljósareynir* er stundum ræktaður. Hann er sagður vera mjög laglegt lítið tré meðal rauðgul-berja reynitegunda (í undirættkvísl Sorbus). Vegna þess að hann er sjálfsófrjór og að mjög fáir klónar eru í ræktun, eru flestar plöntur sem eru ræktaðar af þessari tegund í raun blendingar.

## Myndasafn


Eberesche im Herbst.JPG
Mountain Ash - Farnblättrige Eberesche - Sorbus scalaris 16.jpg
Mountain Ash - Farnblättrige Eberesche - Sorbus scalaris 17.jpg
Mountain-Ash Farnblättrige Eberesche Sorbus scalaris 01.jpg
Mountain-Ash Farnblättrige Eberesche Sorbus scalaris 02.jpg
Mountain-Ash Farnblättrige Eberesche Sorbus scalaris 03.jpg

## Tilvísanir
Klettareynir

***Sorbus scopulina*** er tegund af reyni sem er upprunnin frá vestur Norður Ameríku, aðallega í Klettafjöllum. Enska heiti tegundarinnar 'Greene mountain-ash', er til heiðurs Amerískum grasafræðingi; Edward Lee Greene. Í Cascadefjöllum og norðvesturhluta útbreiðslusvæðis hans, kallast hann  "Cascade Mountain-ash", og er stundum skráður sem *Sorbus scopulina var. cascadensis*.

## Tilvísanir


## Ytri tenglar
**[http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=SOSC2 USDA PLANTS] *
* Interactive Distribution Map for Sorbus scopulina
Bogareynir

***Bogareynir*** er tegund af reyniviði sem er ættaður úr háfjöllum Taiwan ( 2,100–3,950 m. yfir sjávarmáli.). Hann er 3–8 m. hátt tré með hvítum blómum og rauðleitum berjum.

*Sorbus randaiensis* er stundum ræktaður.

## Tilvísanir
The Return of the Darkness and Evil

***The Return of the Darkness and Evil*** er önnur hljómplata sænsku þungarokkshljómsveitarinnar Bathory. Platan var gefin út á vínil 27. maí 1985 með aðstoð útgáfufyrirtækisins Combat Records.
Þjóðstjórnin

**Þjóðstjórnin** nefndist sú ríkisstjórn Íslands sem sat frá 17. apríl 1939 til 16. maí 1942. Nafnið var dregið af því að þrír af fjórum stjórnmálaflokkum á þingi áttu aðild að henni, en það þótti auka öryggi landsins á styrjaldartímum í Evrópu. 

Hermann Jónasson var forsætisráðherra og dómsmálaráðherra Þjóðstjórnarinnar. Aðrir ráðherrar voru:
*Jakob Möller, fjármálaráðherra
*Ólafur Thors, atvinnumálaráðherra
*Stefán Jóhann Stefánsson, félagsmálaráðherra
*Eysteinn Jónsson, viðskiptaráðherra.
Haida Gwaii

**Haida Gwaii eyjar**, áður þekktar sem Queen Charlotte-eyjar, eru eyjaklasi í Bresku Kólumbíu í Kanada. Nafnið þýðir *eyjar [[Haida]]-fólksins*. Helmingur íbúa er af Haida-uppruna. Norður af Haida Gwaii eru eyjar í Alaska-fylki Bandaríkjanna og lengra í suðri er Vancouvereyja. 

Aðaleyjarnar eru tvær, Graham-eyja í norðri og Moresby-eyja í suðri, en auk þeirra eru smáeyjar um 150 talsins. Stærð eyjaklasans eru 10.180 ferkílómetrar. Íbúar eru tæpir 5000.

Skógarhögg og fiskveiðar eru mikilvægar atvinnugreinar. Ferðamennska er mikilvæg og fer vaxandi.

## Náttúrufar
Stærsta undirtegund svartbjarnar (*Ursus americanus carlottae*) finnst á eyjunum. Hjartardýr og þvottabirnir eru innfluttar tegundir.  Skallaörn, sæljón og háhyrningur eru dæmi um önnur dýr þar.
Miklir regnskógar eru á Haida Gwaii, sitkagreni, risalífviður, alaskasýprus, stafafura, marþöll, fjallaþöll og ryðelri eru helstu tegundir.

Tveir þjóðgarðar eru á eyjunum: Naikoon Provincial Park og Gwaii Haanas-þjóðgarðurinn.

Jarðskjálftasvæði er við eyjarnar og árið 2012 varð þar skjálfti upp á 7,7 stig.

## Veðurfar
Veðurfari svipar til vesturstrandar Skotlands. Nokkuð mikil rigning er á þessum slóðum og veðrið hafrænt. Ársúrkoma er 1200-1400 millimetrar.

## Söguágrip
Frumbyggjar eru taldir hafa búið á Haida Gwaii í 13-14.000 ár. Árið 1786 kom breski skipstjórinn George Dixon til eyjanna og nefndi þær eftir skipi sínu sem aftur á móti var nefnt eftir bresku drottningunni á þeim tíma: Karlottu af Mecklenburg, konu Georgs þriðja. Þegar Evrópumenn komu til eyjanna fyrst er talið að þar hafi búið 10 þúsund manns en þeir komu með sjúkdóma eins og bólusótt sem voru skæðir og felldu marga frumbyggja eyjarinnar. Bandaríkjamenn ásældust eyjarnar en í gullæðinu tryggðu Bretar sín völd á eyjunum. Um aldamótin 1900 voru aðeins um 350 manns eftir af frumbyggjunum. En í dag eru íbúar eyjanna um 5000 manns. Árið 2010 var nafninu á eyjunum breytt opinberlega og þær nefndar Haida Gwaii í stað eyja Karlottu drottningar. Var það í sáttaskyni við Haida-þjóðflokkinn en tungumál þeirra var skipulega bannað og menningu haldið niðri frá um 1870-1970.

## Heimild
Fyrirmynd greinarinnar var  á ensku Wikipedia. Sótt 14. mars, 2016.
## Tenglar
Go Haida Gwaii upplýsingavefur
## Tilvísanir
Amy Holland

**Amy Holland** (fædd **Amy Celeste Boersma**, 15. maí 1953 í Palisades, New York-fylki) er bandarískur poppsöngkona af hollenskum uppruna.

Hún var tilnefnd til Grammy-verðlaunanna árið 1981, í flokki *Best New Artist*, en vann þau þó ekki. Þekktustu lög hennar eru *[[How Do I Survive (lag Amy Holland)|How Do I Survive]]* (Billboard 200 #22), *[[She's on Fire]]*, *Turn Out the Light* (notað voru í kvikmyndinni *[[Scarface]]* árið 1983).

## Útgefið efni

### Breiðskífur
* *[[Amy Holland (breiðskífa)|Amy Holland]]* (1980)
* *On Your Every Word* (1983)
* *The Journey to Miracle River* (2008)
* *Light On My Path* (TBA)

### Smáskífur
* *[[How Do I Survive (lag Amy Holland)|How Do I Survive]]* (1980)
* *Anytime You Want Me* (1980)
* *Como Sobrevivo* (1980)
* *I'm Wondering* (1980)
* *I Hang On Your Every Word* (1983)
* *[[She's on Fire]] / Gina's And Elvira's Theme* (1983)
* *Shootin' For The Moon* (1986)

## Tilvísanir


## Tenglar
* Opinber vefsíða Amy Holland

__NOTOC__
Júdas Ískaríot

**Júdas Ískaríot** (dáinn í kringum 30-33 e.Kr.) var samkvæmt Nýja testamentinu einn af tólf lærisveinum Jesú og sonur Símonar. Júdas er helst þekktur fyrir að hafa svikið Jesú.

## Svik Júdasar
Samkvæmt Markúsarguðspjalli sveik Júdas Jesú rétt fyrir síðustu kvöldmáltíðina. Þáði hann 30 silfurpeninga fyrir að svíkja Jesú. Til eru reyndar tvær útgáfur af aðdraganda svikanna. Í Mattheusarguðspjalli spyr Júdas hversu mikla peninga hann fengi fyrir að segja til Jesú. Í Lúkasarguðspjalli og Jóhannesarguðspjalli líkamnast Satan í Júdasi og Júdas tekur svikatilboðinu. Í Jóhannesarguðspjalli segir Júdas við mennina að þeir skuli handtaka þann sem hann kyssi á kinnina. Sá var Jesús.

## Dauði Júdasar
Í nýja testamentinu fer tvennum sögum af því hvernig Júdas dó. Samkvæmt Matteusarguðspjalli iðraðist Júdas þess að hafa svikið Jesú. Hann reyndi að skila silfurpeningunum 30 sem hann fékk fyrir að svíkja Jesú til æðstu prestanna en þeir neituðu að taka við þeim. Júdas kastaði því peningunum inn í musterið og fyrirfór sér síðan með því að hengja sig.

Matteusarguðspjall greinir frá því að æðstu prestarnir hafi ekki viljað setja peningana í hirslu musterisins þar sem þeir hafi verið „blóðpeningar“. Þeir hafi því notað þá til að kaupa akur af leirkerasmiði í námunda við Jerúsalem og hafi hann síðan verið notaður sem grafreitur fyrir útlendinga. Þaðan af hafi jarðeignin verið kölluð „Blóðreitur“.

Önnur frásögn af dauða Júdasar birtist í Postulasögunni. Þar er Júdas sjálfur sagður hafa keypt jarðeign fyrir peningana sem hann hlaut fyrir svikráðin, en hafi steypst á höfuðið og magi hans sprungið svo að innyfli hann féllu út:

Kristnir fræðimenn, einkum þeir sem aðhyllast bókstafstúlkun á biblíunni, hafa gert tilraunir til að samræma þessar tvær frásagnir. Er misræmið þá gjarnan skýrt þannig að Júdas hafi reynt að hengja sig líkt og Matteus segir en að reipið hafi slitnað og Júdas steypst á höfuðið líkt og segir í postulasögunni.

## Tilvísanir
St. John's (Nýfundnaland og Labrador)

**St. John's** er stærsta borgin og höfuðstaður kanadíska fylkisins Nýfundnaland og Labrador. Borgin liggur á Avalonskaga austarlega á Nýfundnalandi. Íbúar eru um 109 þúsund en 200 þúsund á stórborgarsvæði St. John's (2016). Borgin er talin elsta enska borg Norður-Ameríku og er einnig sú austasta. Hún byggðist upp sem fiskveiðibær en með dvínandi mikilvægi fiskiðnaðar hefur olíu og gasvinnsla hlotið meiri sess í atvinnulífi. Þar er mikilvæg fraktskipahöfn.

## Söguágrip
John Cabot (Giovanni Caboto) tók land í St. John´s þann 24. júní árið 1497 sem er Jónsmessa, er á ensku kallast Feast of St. John the Baptist og af því dregur borgin nafnið.  Föst búseta á St. John’s-svæðinu varð árið 1528.  Sir Humphrey Gilbert helgaði byggðina Englandi. Staðurinn var ákjósanlegur hafnarstaður, fengsæl og óspillt fiskimið skammt undan og hvergi í hinum Nýja heimi var styttra til Evrópu. Staðurinn varð því fljótt tímabundin verstöð evrópskra fiskimanna. 

Bretar, Frakkar og Hollendingar börðust um yfirráðin en svo fór að lokum um 1620 að Bretar náðu að mestu yfirráðum, þótt Frakkar og Hollendingar hafi gert nokkrar atlögur á bæinn fram á 18. öld. Í St. John's var brezk sjóherstöð í sjálfstæðisstríði BNA og stríðinu við Frakka 1812-15.  Breska nýlendustjórnin réði bænum til 1888, þegar hann fékk borgarréttindi.  

Það varð að endurbyggja lungann úr bænum eftir mikla eldsvoða á 19. öld, þannig að þar ægir saman ýmsum byggingarstílum. Borgin stækkaði talsvert í síðari heimsstyrjöldinni, því að bandamenn komu þar upp herstöð.  Snemma á áttunda áratugnum var mikilli endurbyggingaráætlun hrundið í framkvæmd. Fiskstofnar hrundu um 1990 og þurfti borgin fjárhagslega aðstoð frá kanadískum stjórnvöldum.  Í byrjun 21. aldar hefur efnahagur vænkast.

## Tilvísun
Debbie Harry

**Debbie Harry** (fædd **Deborah Ann Harry**, 1. júlí 1945 í Miami, Flórída) er bandarískur rokktónlistarmaður, textahöfundur og leikkona. Hún er meðlimur og einnig einn stofnenda nýbylgjuhljómsveitarinnar Blondie.

## Útgefið efni
* *[[KooKoo]]* (1981)
* *[[Rockbird]]* (1986)
* *[[Def, Dumb & Blonde]]* (1989)
* *[[Debravation]]* (1993)
* *[[Necessary Evil (hljómplata Debbie Harry)|Necessary Evil]]* (2007)

## Tilvísanir


## Tenglar

* Opinber vefsíða Debbie Harry