open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Kim Cesarion

**Kim Cesarion** (fæddur 1991) er sænskur söngvari og lagahöfundur.

## Smáskífur

## Heimildir


## Tengill
* www.kimcesarion.com
Lion Head

**Lion Head** er kanínutegund sem er með mikið af hári á hnakkanum. Hún er upprunin í Englandi. Hún getur verið í öllum litum. Hún vegur að minnsta kosti 1-2 kg.
Víghólar (Kópavogi)

**Víghólar** eru friðlýst náttúruvætti síðan 1983 og efsti punktur Digraness í Kópavogi, 74,4 metra yfir sjávarmáli.

Til stóð að byggja þar Digraneskirkju en horfið var frá því og hún flutt neðar í hlíðar Digraness.

## Heimildir
*
Eykon Energy

**Eykon Energy ehf.** er íslenskt félag sem sótti um leyfi til olíurannsókna og -vinnslu á Drekasvæðinu í öðru útboði sérleyfa árið 2012 en fékk frest til að finna sér erlendan samstarfsaðila. Í júní 2013 var svo tilkynnt að Eykon Energy væri komið í samstarf við CNOOC frá Kína (enska: *China National Offshore Oil Corporation*), sem yrði framkvæmdaaðili skv. leyfisumsókninni.. Möguleiki er á að leyfi verði veitt á grundvelli umsóknarinnar á árinu 2013

Heiðar Már Guðjónsson fjárfestir er stjórnarformaður félagsins og Gunnlaugur Jónsson er framkvæmdastjóri. Auk þeirra er Terje Hagevang hluthafi í félaginu.

## Nafn Eykons Energy
Eykon Energy ehf er nefnt í höfuðið á Eyjólfi Konráði Jónssyni, alþingismanni, ritstjóra og athafnamanni, sem var kallaður *Eykon*. Eykon barðist fyrir réttindum Íslendinga umhverfis landið, bæði á Jan Mayen-hryggnum, þar sem Drekasvæðið er og víðar.

## Aðkoma CNOOC
Greint var frá því í erlendum fjölmiðlum að CNOOC hefði tilkynnt að bæði Eykon Energy og íslensk stjórnvöld hefðu sóst eftir aðkomu félagsins. Þetta var leiðrétt í íslenskum fjölmiðlum af forsvarsmönnum Eykons.

## Tilvísanir
Helgi Hrafn Gunnarsson

**Helgi Hrafn Gunnarsson** (f. 22. október 1980) var þingmaður Pírata í Reykjavíkurkjördæmi norður frá 2013 til 2016 og aftur frá 2017 til 2021. Hann var formaður þingflokksins 2014 til 2015.

Helgi ákvað að gefa ekki kost á sér í Alþingiskosningunum 2016 heldur einbeita sér að innra starfi Pírata.. Fyrir Alþingiskosningarnar 2017 tilkynnti Helgi að hann hygðist að bjóða sig fram á ný. Hann gaf ekki aftur kost á sér í kosningunum 2021.

Systir Helga er Arndís Anna K. Gunnarsdóttir, lögfræðingur og fyrrum þingmaður.

## Tilvísanir
Líneik Anna Sævarsdóttir

**Líneik Anna Sævarsdóttir** (fædd 3. nóvember 1964) er fyrrum alþingismaður sem sat á þingi fyrir Framsóknarflokkinn í Norðausturkjördæmi. Hún náði fyrst kjöri í  alþingiskosningunum 2013, var varaþingmaður eftir kosningarnar 2016 en náði aftur kjöri í kosningunum 2017. Líneik gaf ekki kost á sér í alþingiskosningunum 2024.

Líneik er með BS-próf í líffræði frá Háskóla Íslands og próf í uppeldis- og kennslufræði frá sama skóla. Fyrir setu á Alþingi starfaði hún við kennslu og rannsóknir og sat í sveitarstjórnum Búðahrepps og síðar Austurbyggðar frá 1998 til 2006.

## Heimildir
Þórunn Egilsdóttir

**Þórunn Egilsdóttir** (f. 23. nóvember 1964, d. 9. júlí 2021) var þingkona Framsóknarflokksins.

## Nám og fyrri störf
Þórunn lauk stúdentsprófi frá Verslunarskóla Íslands árið 1984 og útskrifaðist sem kennari frá Kennaraháskóla Íslands árið 1989. Hún var sauðfjárbóndi frá 1986 til dánardags, var grunnskólakennari 1999–2008 og oddviti Vopnafjarðarhrepps 2010-2013.

Hún var kosin á Alþingi fyrir Framsóknarflokkinn í Norðausturkjördæmi árið 2013. 

Þórunn lést árið 2021 úr krabbameini.
Lundamítill

**Lundamítill** (fræðiheiti: *Ixodes uriae*) eða **lundalús** er blóðmítill (Ixodida) sem lifir á sjófuglum. Á Íslandi hefur lundamítill fundist á lunda, teistu, langvíu, máfum, stormsvölu, sjósvölu, skrofu, skörfum og æðarfuglum og á mönnum. Lundamítill hefur í daglegu máli verið kallaður lundalús en hann er ekki eiginleg lús, hann er  áttfætla en ekki skordýr og er skyldur skógarmítli. Lundamítill er dæmigerður blóðmítill og eru munnlimir sérhæfðir til að stinga í húð og með hökum til að festast. Aftan við höfuðið er harður skjöldur en annars er líkami dýrsins linur og getur þanist gríðarmikið út þegar hann fyllist af blóði og getur lundamítillinn þá margfaldað þyngd sína. Það er erfitt og óráðlegt að losa lundamítill úr stungusári með að toga í hann en algeng húsráð eru að fara í heitt bað eða bera steinolíu, spritt eða joð á mítilinn og svæðið í kring til að drepa hann. 

Veirurannsóknir í Breiðafirði og í Grímsey á 9. áratug síðustu aldar leiddu í ljós að lundamítlar bera nokkrar mismunandi veirur á milli fugla.

## Heimild
* Lundamítill - Ceratixodes uriae (White, 1852)

## Tilvísanir
Mítlar

**Mítlar** (fræðiheiti: *Acari*) eru smáar lífverur, oftast minna en 1 sm á lengd. Bolur þeirra er stuttur og breiður og mynda munnlimir oft eins konar rana sem ætlaður er til að sjúga með. Mítlar eru af ættbálknum *Acarina* sem merkir höfuðlaus. Þeir tilheyra flokki áttfætlna (*Arachnida*), sem að grunnformi hafa tvískiptan bol, en hjá mítlunum eru frambolur og afturbolur samvaxnir þannig að þeirra sjást lítil skil. Sumir mítlar hafa harða skel en hjá öðrum er líkaminn mjúkur. Margir mítlar lifa sníkjulífi á öðrum lífverum en aðrir eru rotverur. 

Mítla er m.a. að finna í jarðvegi og í sjó og vötnum. Á íslensku eru þeir stundum nefndir maurar eða lýs, sbr. fjárkláðamaurinn (*Dermatocoptes communis*) og lundalúsina (*Ixodes uriae*), sem hvort tveggja eru mítlar. Mítlar voru til skamms tíma nefndir áttfætlumaurar.
 
## Heimildir
* Mítlar (Acari)
* Ársrit Ræktunarfélags Norðurlands, Efnisyfirlit (01.01.1985) Bjarni E. Guðleifsson: Af maurum og mori við Eyjafjörð
Karl Garðarsson

**Karl Garðarsson** (f. 2. júlí 1960) er fyrrverandi þingmaður Framsóknarflokkins. Karl sat á þingi frá 2013-2016.
Elsa Lára Arnardóttir

**Elsa Lára Arnardóttir** (f. 30. desember 1975) er fyrrverandi þingmaður Framsóknarflokksins. Hún sat á Alþingi fyrir Norðvesturkjördæmi frá 2016-2017. Elsa er gift Rúnari Geir Þorsteinssyni rafiðnfræðingi og eiga þau tvö börn.

Elsa Lára lauk stúdentsprófi frá FVA og er með B.Ed.- grunnskólakennarapróf KHÍ 2005. Hún hefur starfað við fiskvinnslu, verið ritari og leiðbeinandi í grunnskóla, fulltrúi Tryggingastofnunar ríkisins, grunnskólakennari við Brekkubæjarskóla og Heiðarskóla í Hvalfjarðarsveit.

Hún var varabæjarfulltrúi í bæjarstjórn Akraness, sat í fulltrúaráði Heimilis og skóla, í stjórn Akranesstofu, varamaður í fjölskyldu- og bæjarráði Akraness og sat í forystu fyrir foreldrahóp foreldra einhverfra barna á Akranesi og nágrenni.

Elsa Lára sat í allsherjar- og menntamálanefnd, stjórnskipunar- og eftirlitsnefnd, velferðarnefnd og var formaður Íslandsdeildar þings Öryggis- og samvinnustofnunar Evrópu. Hún sat einnig í efnahags- og viðskiptanefnd 2016-2017.
Jóhanna María Sigmundsdóttir

**Jóhanna María Sigmundsdóttir** (f. 28. júní 1991) er bóndi og fyrrum alþingiþingmaður fyrir Framsóknarflokkinn. Hún varð yngsti einstaklingur Íslandssögunnar til að ná kjöri á þing í þingkosningunum árið 2013, þá 21 árs að aldri. Jóhanna gaf ekki kost á sér til áframhaldandi þingsetu í Alþingiskosningunum árið 2016
 Eftir þingsetu hefur hún meðal annars starfað fyrir Landssamband kúabænda og Dalabyggð.

## Tilvísanir
Frosti Sigurjónsson

**Frosti Sigurjónsson** er fyrrum þingmaður fyrir Framsóknarflokkinn. 

Stúdentspróf Menntaskólinn við Sund 1982. Cand.oecon-próf Háskóla Íslands 1988. MBA-próf London Business School 1991.

Fjármálastjóri Marel 1993–1996. Forstjóri Nýherja 1996–2001. Stjórnarformaður CCP 1999–2005. Stofnandi og framkvæmdastjóri Dohop 2005–2010, stjórnarformaður frá 2010. Meðstofnandi og stjórnarformaður :Datamarket 2009–2013. Í stjórn Arctica Finance 2012–2013.

Formaður Félags viðskiptafræðinema 1986–1988. Í stjórn Verslunarráðs 1996–2000 (nú Viðskiptaráð Íslands). Í háskólaráði Háskólans í Reykjavík 1997–2000. Í stjórn Vísindagarða Háskóla Íslands 2005–2008. Í ráðgjafahóp MBA-náms Háskóla Íslands frá 2008. Í stjórn Heimssýnar, hreyfingar sjálfstæðissinna í Evrópumálum, 2009-2014. Stofnandi Advice-hópsins gegn Icesave 2011. Stofnandi Betra peningakerfis samtaka um umbætur í peningamálum 2012.

Frosti ákvað að gefa ekki kost á sér í Alþingiskosningunum 2016.

## Tenglar
* Monetary Reform - A better monetary system for Iceland Edition 1.0 March 2015 Reykjavik - ICELAND ©2015 Frosti Sigurjónsson

## Tilvísanir
Sigrún Magnúsdóttir

**Sigrún Magnúsdóttir** (f. 15. júní 1944) er fyrrum þingmaður fyrir Framsóknarflokkinn í Reykjavíkurkjördæmi norður og var umhverfis- og auðlindaráðherra Íslands. Hún er eiginkona Páls Péturssonar fyrrverandi félagsmálaráðherra en þau eru einu íslensku hjónin sem bæði hafa gegnt ráðherraembættum.

Sigrún ákvað að gefa ekki kost á sér í Alþingiskosningunum 2016.

## Tilvísanir
Haraldur Einarsson

**Haraldur Einarsson** (f. 24. september 1987) er fyrrverandi þingmaður fyrir Framsóknarflokkinn. Haraldur ákvað að hætta á þingi eftir kosningar 2016 og gerast bóndi. 

## Tilvísanir
Þorsteinn B. Sæmundsson

**Þorsteinn Sæmundsson** (fæddur í Reykjavík 14. nóvember 1953) er fyrrum þingmaður fyrir Miðflokkinn.

Þorsteinn var fyrst kjörinn á Alþingi fyrir Framsóknarflokkinn í Suðvesturkjördæmi í Alþingiskosningum 2013. Hann sat ekki á þingi kjörtímabilið 2016-2017 en var endurkjörinn í Alþingiskosningum árið 2017, þá fyrir hönd hins nýstofnaða Miðflokks.
Haraldur Benediktsson

**Haraldur Benediktsson** er bæjarstjóri Akraness. Haraldur var þingmaður fyrir Sjálfstæðisflokkinn 2013-2023.
Brynjar Níelsson

**Brynjar Þór Níelsson** er lögmaður og fyrrverandi þingmaður fyrir Sjálfstæðisflokkinn.

Eftir slæmt gengi í prófkjöri Sjálfstæðisflokksins árið 2021 lýsti Brynjar yfir að hann hygðist hætta í stjórnmálum. Eftir hvatningu frá stuðningsmönnum sínum ákvað hann hins vegar að þiggja þriðja sæti á lista flokksins í næstu kosningum. Brynjar náði ekki kjöri í kosningunum.

## Tilvísanir
Ásmundur Friðriksson

**Ásmundur Friðriksson** er þingmaður fyrir Sjálfstæðisflokkinn.

Árið 2017 fékk Ásmundur 4,6 milljónir íslenskra króna endurgreiddar frá Alþingi fyrir aksturskostnað. Þetta jafngilti um 385.000 kr. í aksturskostnað á mánuði og var mesti aksturskostnaður nokkurs Alþingismanns á þessu tímabili. Á árinu keyrði Ásmundur um 47.644 kílómetra, sem jafngilti því að keyra 36 sinnum í kringum Ísland. Frá árinu 2013 til loka ársins 2018 fékk Ásmundur tæpar 23,5 milljónir endurgreiddar frá Alþingi í aksturskostnað. Hann endurgreiddi Alþingi 178 þús­und kr. í lok nóvember 2018 þar sem hann taldi það geta „orkað tvímælis“ að blanda ferðum sínum um Suðurkjördæmi við ferðir sínar með tökuliði ÍNN.

Þann 25. febrúar árið 2018 sagði Þórhildur Sunna Ævarsdóttir, þingmaður Pírata, í viðtali í sjónvarpsþættunum *Silfrinu* að „rökstuddur grunur“ væri á að Ásmundur hefði dregið sér fé úr almannasjóðum í formi akstursgreiðsla til þingmanna. Ásmundur kvartaði í kjölfarið yfir Þórhildi til siðanefndar Alþingis vegna ummæla hennar. Siðanefndin komst að þeirri niðurstöðu þann 17. júní 2018 að Þórhildur hefði brotið gegn siðareglum með því að skaða ímynd þingsins með órökstuddum aðdróttunum um refsiverða háttsemi þingmanna. Forsætisnefnd staðfesti þá ályktun þann 26. júní 2019.

Þann 9. desember 2019 sendi Ásmundur Lili­ane Maury Pasqu­i­er, forseta Evrópuráðsþingsins, bréf þar sem hann benti á brot Þórhildar gegn siðareglum Alþingis og lagði til að Þórhildur yrði svipt réttindum sínum á Evropuráðsþinginu. Í svari sínu til Ásmundar sagðist Pasquier ekkert munu aðhafast þar sem ekkert við atferli Þórhildar benti til spill­ing­ar eða brota á regl­um Evr­ópuráðsþings­ins.

Ásmundur var eini þingmaður Sjálfstæðisflokksins og eini stjórnarþingmaðurinn sem greiddi atkvæði gegn innleiðingu þriðja orkupakkans í september 2019.

## Tilvísanir
Vilhjálmur Árnason (stjórnmálamaður)

**Vilhjálmur Árnason** er alþingismaður fyrir Sjálfstæðisflokkinn í Suðvesturkjördæmi. Hann náði fyrst kjöri í alþingiskosningunum 2013. Vilhjálmur starfaði sem lögreglumaður frá 2003 til 2013. Hann lauk BA-prófi í lögfræði frá Háskólanum í Reykjavík 2013 og ML-prófi frá sama skóla 2015. Vilhjálmur er með ökukennararéttindi.
Silja Dögg Gunnarsdóttir

**Silja Dögg Gunnarsdóttir** (f. 16. desember 1973) er þingmaður fyrir Framsóknarflokkinn í Suðurkjördæmi frá árinu 2013 til ársins 2021.

Silja Dögg lauk stúdentsprófi frá Menntaskólanum á Akureyri árið 1993, BA-prófi í sagnfræði frá Háskóla Íslands árið 2001 og meistaraprófi í alþjóðaviðskiptum frá Háskólanum á Bifröst árið 2017.

Áður en Silja settist á þing starfaði hún í sumarvinnu sem lögreglumaður í Keflavík, var skrifta á fréttastofu Ríkisútvarpsins frá 1997-1998, leiðbeinandi við Njarðvíkurskóla frá 1998-1999, blaðamaður og fréttastjóri Víkurfrétta frá 1999-2001, blaðamaður á tímaritunum Vikunni og Hús og híbýli frá 2001-2003, var framkvæmdastjóri Hraunlistar frá 2003-2005, starfaði í móttöku Flughótels í Keflavík frá 2004-2005 og var skjalastjóri og aðstoðarmaður framkvæmdastjórnar HS Orku frá 2008-2013.

Í októberlok árið 2019 var Silja Dögg kjörin í embætti forseta Norðurlandaráðs fyrir árið 2020.

## Tilvísun
Vilhjálmur Bjarnason

**Vilhjálmur Bjarnason** (f. 20. apríl 1952) er íslenskur viðskiptafræðingur og fyrrverandi þingmaður fyrir Sjálfstæðisflokkinn. 

## Tilvísanir
Páll Valur Björnsson

**Páll Valur Björnsson** er fyrrum þingmaður fyrir Bjarta framtíð. Hann var ekki endurkjörinn í Alþingiskosningunum 2016. Í kosningunum árið eftir skipaði hann 2. sætið á lista Samfylkingarinnar í Reykjavíkurkjördæmi-norður og varð varaþingmaður.
Björt Ólafsdóttir

**Björt Ólafsdóttir** (f. 2. mars 1983) er fyrrum alþingismaður og formaður Bjartar framtíðar. Hún gegndi embætti Umhverfis- og auðlindaráðherra frá janúar til nóvember árið 2017. Hún datt út af þingi ásamt öðrum þingmönnum Bjartrar framtíðar í alþingiskosningunum árið 2017. Hún var kosin formaður flokksins í nóvember 2017 en árið 2018 lét hún af embætti formanns.

Björt er fædd á Torfastöðum í Biskupstungum. Hún lauk stúdentsprófi frá Menntaskólanum við Hamrahlíð árið 2003, BA-prófi í sálfræði og kynjafræði frá Háskóla Íslands árið 2007 og MS-prófi í mannauðsstjórnun frá Háskólanum í Lundi árið 2008. 

Björt var meðferðarfulltrúi við Meðferðarheimilið Torfastöðum frá 1997–2004, stuðningsfulltrúi og verkefnastjóri á geðdeildum Landspítalans með námi frá 2006-2008, starfaði við viðskiptaþróun og mannauðsmál á ráðgjafar- og þjónustumiðstöðinni Vinun 2010–2011. Hún var mannauðs- og stjórnunarráðgjafi hjá Capacent frá 2011–2013. Vorið 2013 var Björt kjörin á þing fyrir Bjarta Framtíð í alþingiskosningunum. Hún gegndi embætti umhverfis- og auðlindaráðherra frá janúar - nóvember 2017.

Frá 2011-2013 var Björt formaður Geðhjálpar.
Jón Þór Ólafsson

**Jón Þór Ólafsson** (f. 13. mars 1977) var kosinn þingmaður fyrir Pírata í Reykjavíkurkjördæmi suður í Alþingiskosningunum 2013. Hann sagði af sér þingmennsku í júlí árið 2015. Hann hefur meðal annars sinnt malbikunarvinnu. Jón Þór hyggst gefa út leiðarvísi um stjórnmál. . Jón Þór var kosinn aftur á þing árið 2016 í Suðvesturkjördæmi.

Hann er höfundur bókarinnar The Game of Politics: Pursuit of Power over People, Game Manual .

## Tilvísanir
Fornsteinöld

**Fornsteinöld** er tímabil í mannkynssögunni sem nær frá þeim tíma þegar tegundahópurinn *[[Hominini]]* greindist frá simpönsum fyrir um 2,6 milljónum ára til upphafs nýsteinaldar fyrir um 12.000 árum síðan við lok pleistósentímabilsins. Þetta tímabil nær því yfir meira en 99% af sögu mannsins í árum talið. Það einkennist af notkun einfaldra steinverkfæra. Á þessum tíma þróuðust nokkrar tegundir manna en aðeins ein þeirra, nútímamaður, lifði fram á nýsteinöld svo vitað sé. Á þessum tíma skiptust á ísaldir og hlýskeið. 

Fyrir um 1,5 til 2 milljónum ára hóf maðurinn að setjast að utan Afríku. Um 500.000 ára gamlar menjar eru til um heidelbergmanninn í Evrópu, sem síðar varð neanderdalsmaðurinn. Nútímamenn urðu til í Austur-Afríku fyrir um 200.000 árum og fyrir um 50.000 árum fóru þeir að dreifa sér út um heiminn. Talið er að menn hafi komið til Ástralíu fyrir 40-50.000 árum og Japan fyrir um 30.000 árum. Fyrir um 29.000 árum voru menn í Síberíu norðan við norðurheimskautsbaug og undir lok síðfornsteinaldar höfðu menn farið yfir Beringssund á landbrú til Ameríku.

Fornsteinöld skiptist í árfornsteinöld (frá því fyrir 2,6 milljón árum þar til fyrir 300.000 árum), sem markast af notkun elstu steinverkfæra, miðfornsteinöld (frá því fyrir 300.000 þar til fyrir 30.000 árum), þegar flóknari steinverkfæri höggvin úr steinkjarna komu fram á sjónarsviðið, og síðfornsteinöld (frá því fyrir 50.000 árum þar til fyrir um 10.000 árum), sem einkennist af mikilli aukningu minja um enn flóknari steinverkfæri úr tinnusteini og fiskveiðar með skutlum og önglum gerðum úr beinum.
Miðsteinöld

**Miðsteinöld** er hugtak sem notað er í fornleifafræði yfir fornmenningu sem lendir á milli fornsteinaldar og nýsteinaldar. Upphaflega náði það yfir minjar í Norðvestur-Evrópu sem voru frá því eftir lok pleistósentímabilsins en fyrir landbúnaðarbyltinguna frá því fyrir um 10-5.000 árum en hugtakið er líka notað um minjar frá Mið-Austurlöndum frá því fyrir um 20-9.500 árum.
Hlýskeið

**Hlýskeið** eru jarðsöguleg tímabil milli jökulskeiða á ísöld sem einkennist af hærri meðalhita og hopi jökla. Núverandi hlýskeið, hólósentímabilið, hefur staðið yfir frá lokum pleistósentímabilsins fyrir um 11.400 árum síðan.
Brynhildur Pétursdóttir

**Brynhildur Pétursdóttir** (f. 30. apríl 1969) er fyrrverandi þingmaður fyrir Bjarta framtíð. Hún starfar hjá Neytendasamtökunum.

Brynhildur ákvað að gefa ekki kost á sér í Alþingiskosningunum 2016.

## Tilvísanir
Bjarkey Gunnarsdóttir

**Bjarkey Olsen Gunnarsdóttir**  (f. 27. febrúar 1965) var þingmaður fyrir Vinstrihreyfinguna – grænt framboð frá 2013 til 2024. Hún var matvælaráðherra Íslands frá 9. apríl til 17. október 2024. Hún tók við embættinu af Svandísi Svavarsdóttur í annari ríkisstjórn Bjarna Benediktssonar. Bjarkey var varaþingmaður fyrir flokkinn frá 2003 til 2013 og var fyrst kjörin á þing fyrir flokkinn í alþingiskosningunum 2013. Hún gaf ekki kost á sér í alþingiskosningum 2024.

## Tilvísanir
Blóðbeyki

**Blóðbeyki** (fræðiheiti: *Fagus sylvatica Purpurea*) er afbrigði af trjátegundinni skógarbeyki. Blöðin eru purpuralituð. Blóðbeyki er meðalharðgert, skuggþolið, hægvaxta garðtré sem þarf skjólgóðan og hlýjan vaxtarstað og vel framræstan, frjóan og kalkríkan jarðveg.
Infinite Stratos

**IS (Infinate Stratos)** er japönsk skáldsaga eftir Izaro Yumizuru. Sagan fjallar um Ichika Orimura sem er einn af þeim fáu strákum sem geta stjórnað hernaðartólinu Infinate Stratos. Hann er tekinn í hernaðarþjálfun í skóla þar sem meirihlutinn eru stelpur.
Happy Tree Friends

***Happy Tree Friends*** er stuttir teiknimyndasöguþættir á Flash-formi sem gerðir voru  af  Kenn Navarro, Aubrey Ankrum og Rhode Montijo. Teiknimyndirnar byggjast á svartri kímni og ofbeldi og í hverri mynd deyr ein eða fleiri sögupersóna á hrottafenginn hátt. Það er næstum ekkert tal í sögunum, sögupersónur tjá sig með umli og hljóðum. Sjónvarpsútgáfa af þáttunum kom út árið 2002.
Sögusvið þáttanna er oft í skógum Norður-Ameríku. Aðalpersónurnar  Cro-Marmot, Cub, Cuddles, Disco Bear, Flaky, Flippy, Giggles, Handy, Lifty, Lumpy, Mime, Mole, Nutty, Petunia, Pop, Russell, Shifty, Sniffles, Splendid og Toothy eru allar frá Bandaríkjunum  og Buddhist Monkey er frá Kína. Allar sögupersónur eru teiknaðar á einfaldan og fallegan hátt eins og myndir fyrir smábörn. Margar þeirra hafa íkornaskögultennur þegar þær brosa og allar nema Lumpy og Sniffles hafa sams konar ljósrautt hjartalaga nef. Augu margra persónanna eru eins og augu voru teiknuð í gömlum teiknimyndum. Í byrjun hverrar sögu eru sögupersónur í hversdagslegum aðstæðum sem svo breytast í ofbeldi sem oftast stafar af óheppni, slysum eða verkfærum.
Hver þáttur byrjar með kynningu þar sem eitthvað er skrifað eins og í barnabók og svo fylgir með eitthvert heilræði sem er andstæða við það ofbeldi sem síðar kemur fram í þættinum. Hver þáttur er vanalega innan við þrjár mínútur.

## Tenglar
*Officiel Happy Tree Friends Hjemmeside
*Happy Tree Friends TV
*Mondo Minishows Officiel Site
*The official Happy Tree Friends forum 
*Uofficiel ''Happy Tree Friends Hjemmeside''
Læsivarðar bremsur

**Læsivarðar bremsur** eða **ABS bremsur** (e: Anti-lock braking system) er öryggiskerfi í faratækjum sem kemur í veg fyrir að hjól farartækja læsist við hemlun og heldur þannig veggripi án þess að skransa stjórnlaust. ABS bætir stjórn bílsins og minnkar bremsuvegalengd bæði í hálku og á þurrum vegi. 

Eftir að ABS varð algengt í fjöldaframleiddum bílum, þá hafa læsivarðar bremsur þróast. Nýlegar útgáfur koma ekki eingöngu í veg fyrir að hjólin læsist, heldur stjórna stafrænt bremsukraftinum í fram- og afturhjólum og hindra að bíllinn skrensi. Þessir möguleikar eru þekktir sem EBD-hemlajöfnun og ESC-stöðugleikakerfi.
Tvíkross

**Tvíkross** (**endamerki** eða í óformlegu máli (t.d. símafyrirtækja) **ferningur**) er táknið ( **#** ). Það er bæði notað sem tölutengt tákn, sem tengitákn á samskiptamiðlum á netinu og sem tákn um hálftóns hækkun í tónlist (e. *accidental (sharp)*) og nefnist þá kross.
Tunguárvirkjun

**Tunguárvirkjun** er vatnsaflsvirkjun á Vestfjörðum. Hún var tekin í notkun árið 2002 og afl hennar er 150 KW. Eigandi Tunguárvirkjunar er Tunguvirkjun Tálknafirði.

## Heimild
* Orkuvefsjá Iceland Energy Portal
Blævardalsvirkjun

**Blævardalsvirkjun** er vatnsaflsvirkjun á Vestfjörðum. Hún var tekin í notkun árið 1975 og afl hennar er 288 KW. Eigandi Blævardalsvirkjunar er Orkubú Vestfjarða.

## Tenglar
* Orkuvefsjá Iceland Energy Portal 
* Blævardalsárvirkjun á vef Orkubús Vestfjarða
Landafundatímabilið

**Landafundatímabilið** er tímabil í mannkynssögunni þegar Evrópubúar sigldu til stranda Afríku, Asíu, Ameríku og Eyjaálfu á stórum seglskipum og opnuðu með því nýjar verslunarleiðir. Landafundir Evrópumanna leiddu til stofnunar evrópsku nýlenduveldanna og sköpuðu grundvöll fyrir skiptin miklu milli nýja heimsins og gamla heimsins þegar nýjar tegundir jurta og dýra, fólk (þar á meðal þrælar), farsóttir og menning fluttust milli heimsálfanna. Á þessum tíma var jörðin kortlögð í heild sinni í fyrsta skipti. 

Landafundatímabilið hófst með landkönnun Portúgala snemma á 15. öld og lauk á síðari hluta 17. aldar þegar Rússakeisari lagði Síberíu undir sig. Upphaflega var hvatinn fyrir ferðirnar sá að finna nýjar verslunarleiðir til Asíu og nýjar uppsprettur gulls og annarra góðmálma.
Paramore

**Paramore** er bandarísk pop-/pönkhljómsveit. Hún hefur gefið út plöturnar *All We Know Is Falling*, *Riot!*, *Brand New Eyes*, *Paramore*.

Meðlimir:
* Hayley Williams/Söngur
* Taylor York/Gítar 
* Jeremy Davis/Bassi
Mýrarárvirkjun

**Mýrarárvirkjun** er vatnsaflsvirkjun á Vestfjörðum staðsett á Snæfjallaströnd. Hún var stofnuð árið 1965 og afl hennar er 60 KW. Eigandi Mýrarárvirkjunar er Orkubú Vestfjarða, en Mýrarárvirkjun er minnsta vatnsaflsvirkjun Orkubúsins.

## Tilvísanir
Sængurfossvirkjun

**Sængurfossvirkjun** er vatnsaflsvirkjun á Vestfjörðum. Hún var stofnuð árið 1976 og afl hennar er 720 KW. Eigandi Sængurfossvirkjunar er Arnarós hf.

## Heimild
* Orkuvefsjá Iceland Energy Portal
Fossa- og Nónhornsvatnsvirkjun

**Fossa- og Nónhornsvatnsvirkjun** er vatnsaflsvirkjun á Vestfjörðum. Hún var stofnuð árið 1937 og afl hennar er 1160 KW. Eigandi Fossa- og Nónhornsvirkjunar er Orkubú Vestfjarða.

## Tenglar
* Orkuvefsjá Iceland Energy Portal
Reiðhjallavirkjun

**Reiðhjallavirkjun** er vatnsaflsvirkjun á Vestfjörðum. Hún var stofnuð árið 1958 og afl hennar er 520 KW. Eigandi Reiðhjallavirkjunar er Orkubú Vestfjarða.

Fyrstu framkvæmdir hófust á vegum Hólshrepps sumarið 1929, með stíflugerð fyrir 0,05 Gl inntakslón uppi á Reiðhjalla. Reiðhjalli er  330 metra yfir sjávarmáli og steypuefni var flutt neðan frá, fyrst með bíl fram að Syðradalsvatni og þar var efnið sett í sekki og flutt með pramma yfir vatnið í Gilsodda en áður hafði ós vatnsins verið stíflaður til að hækka vatnsborðið svo pramminn flyti þegar hann var hlaðinn. Frá Gilsodda voru sekkirnir fluttir að rótum Reiðhjalla og svo á klakki (á hestum) upp að stíflustæðinu. Ekki tókst þá að ljúka við virkjunina vegna fjárskorts og virkjunin komst ekki í gagnið fyrr en 30 árum seinna. Þann 8. mars  1958  var Fossárvirkjun, eða Reiðhjallavirkjun eins og hún er nefnd í dag, tekin formlega í notkun.

Heildarlengd stíflunnar er 350 m, þar af 30 m. steinsteypt, með mestu hæð 5,5 m. Yfirfallið er í 333 metrum yfir sjávarmáli. Sett afl var 400 kW með hverfli af Pelton-gerð. Raunfallhæð við fullt álag var um 292 m og rennslið við sama álag 0,177 m3/s. Fyrsti rafveitustjóri virkjunarinnar var Jóhann Líndal og vélstjóri sem sinnti öryggisvöktum var Kjartan Guðjónsson frá Bolungarvík.  Orkubú Vestfjarða hefur rekið virkjunina frá árinu 1978 og hefur framleiðslan verið um 2,9 GWh á ári. Mikið lindarrennsli skýrir góða nýtingu, því vatnasviðið er ekki nema 0,8 km2.

Sumarið 1989 bilaði rafalinn í virkjuninni og var endurnýjaður og var vinnu við stífluhús og endurbætur á stíflu lokið í ágúst 1991.

## Tenglar
* Orkuvefsjá Iceland Energy Portal 
* Reiðhjallavirkjun á vef Orkubús Vestfjarða
Múlavirkjun

**Múlavirkjun** er vatnsaflsvirkjun á Snæfellsnesi. Hún var stofnuð árið 2005 og afl hennar er 3228 kw. Eigandi virkjunarinnar er Múlavirkjun ehf.

## Heimild
* Orkuvefsjóa Iceland Energy Portal
Laxárvatnsvirkjun

**Laxárvatnsvirkjun** er vatnsaflsvirkjun í Húnavatnshrepp í nágrenni við Blönduós sem  var gangsett árið 1953 og afl hennar er 480 kw. Eigandi virkjunarinnar er RARIK&nbsp;ohf.

Virkjunin er þar sem Laxá á Ásum rennur úr Laxárvatni, Áin þykir með bestu laxveiðiám á landinu.

## Heimild
* Orkuvefsjá Iceland Energy Portal 
*
Skeiðsfossvirkjun

**Skeiðsfossvirkjun** er í raun tvær vatnsaflsvirkjanir í Fljótum í Skagafirði.

Skeiðsfossvirkjun&nbsp;1 var gangsett árið 29. mars 1945 og stækkuð 1954, afl hennar er 3200&nbsp;kW. Skeiðsfossvirkjun&nbsp;2 sem er nokkuð neðar í ánni, til móts við bæinn Stóru-Þverá, var gangsett árið 1976 og afl hennar er 1700&nbsp;kW. Samanlagt afl virkjananna er 4900&nbsp;kW. Virkjanirnar voru byggðar af Rafveitu Siglufjarðar. Rafmagnsveitur ríkisins keyptu þær 1991 og eigandi þeirra nú er Orkusalan ehf.

## Heimildir og ítarefni
* Orkuvefsjá Iceland Energy Portal 
* 
* 


## Tenglar
  Skeiðsfossvirkjun á vef Orkusölunnar

## Sjá einnig

* Rafveita Siglufjarðar
Kerahnjúkavirkjun

**Kerahnjúkavirkjun** er vatnsaflsvirkjun sem  stofnuð var  árið 2004 og afl hennar er 370 kw. Eigandi virkjunarinnar er Haforka ehf.

## Heimild
* Orkuvefsjóa Iceland Energy Portal
Rjúkandavirkjun

**Rjúkandavirkjun** er vatnsaflsvirkjun í Snæfellsbæ. Hún var gangsett árið 1954 og afl hennar er 840 kw. Eigandi virkjunarinnar er Orkusalan ehf.

## Heimildir
* Orkuvefsjá Iceland Energy Portal 
* 

## Tenglar
 Rjúkandavirkjun á vef Orkusölunnar
Árteigsvirkjun

**Árteigsvirkjun** er 500 kw vatnsaflsvirkjun í Þingeyjarsveit sem  stofnuð var  árið 2006. Eigandi virkjunarinnar er Raflækur ehf.

## Túrbínusmíði í Árteigi
Fyrir árið 1950 hóf Jón Sigurgeirsson í Árteigi hóf smíði á litlum rafstöðvum með 12 eða 24 volta jafnstraumsrafölum. Þær voru settar í marga bæjarlæki í Þingeyjarsýslu. Hann byggði þá rafstöð fyrir Granastaðabæina sem er bæjarþyrping út með Kinnafjöllum með bæjunum Granastöðum, Ártúni, Árteigi I, Árteigi II og Fitjum. Sú stöð var síðar stækkuð og getur nú framleitt um 200 kw. Synir Jóns Eiður og Arngrímur tóku við túrbínusmíðinni og eru  milli 70-80 túrbínur víðs vegar um Ísland sem framleiddar voru í Árteigi.

## Heimildir
* Orkuvefsjá Iceland Energy Portal 
* Vélaverkstæðið Árteigi
Laxárdeilan

**Laxárdeilan** er andóf við virkjun Laxár en deilurnar náðu hámarki er Mývetningar sprengdu stífluna við Miðkvísl efst í Laxá 25. ágúst 1970. Hundrað og sextíu manns voru við stífluna þegar hún var sprengd og fjölmargir lýstu verknaðinum á hendur sér en  þrír menn munu hafa verið  að verki. Sextíu og þrír voru á sínum tíma dæmdir og fengu þriggja mánaða skilorðsbundið fangelsi.

Þingeyingar óku í tvö hundruð bíla lest til Akureyrar 18. júlí 1970 og afhentu bæjarstjórn Akureyrar mótmæli þar sem sagði meðal annars að yrði haldið áfram að ögra Þingeyingum skapaðist hættuástand í héraði sem gæti leitt til óhappa sem þeir gætu ekki borið ábyrgð á. Mánuði síðar var stíflan sprengd.

Sigurður Gizurarson, lögmaður landeiganda í deilunni ritaði bókina Laxárdeilan  árið 1991 um atburðina. Heimildamyndin Hvellur  var gerð um Laxárdeiluna árið 2013 en deilan er sem sögð hafa markað upphaf náttúruverndarbaráttu á Íslandi.

## Tengill
Unnur Birna Karlsdóttir, Laxárdeilan, sprenging stíflunnar í Miðkvísl
Köldukvíslarvirkjun

**Köldukvíslarvirkjun** er vatnsaflsvirkjun á Tjörnesi. Inntakslón virkjunarinnar er 1,8 ha og stíflan 110 m breið. Vatni úr Fellslæk sem áður féll í Köldukvísl neðan Köldukvíslarfoss er veitt í 450 m inntaksskurð. Virkjunin er í eigu Köldukvíslar ehf.

## Heimildir
* Köldukvíslarvirkjun nær tilbúin
Koltunguvirkjun

**Koltunguvirkjun** er vatnsaflsvirkjun inn af bænum Þorvaldseyri. Hún var byggð árið 1928 og var framleiðslugeta þá 12 kw sem dugði til lýsingar í íbúðarhúsi og fjósi og að hluta til upphitunar. Við  Heklugos árið 1947  barst mikið af vikri og ösku fram yfir Eyjafjöll og barst mikið af vikri með vatninu inn í rörin og skemmdi túrbínuhjólin. Á einni viku eyddust skóflurnar upp og göt komu á túrbínuhúsið. Skipta varð um skóflur og varð hlé á rafmagnsframleiðslu í nokkra mánuði. Árið 1960 var stöðvarhús virkjunarinnar stækkað og nýrri túrbínu bætt við. Árið 1964 var rafmagn leitt um sveitina frá Sogsvirkjun og var þá heimarafmagnið í nokkur ár eingöngu notað til upphitunar á íbúðarhúsi. Þegar sá möguleiki opnaðist árið 2000  að bændur gætu selt rafmagn inn á dreifikerfi Rarik þá var virkjunin byggð upp að nýju með nýjum rafal en sömu túrbínum. Virkjunin framleiddi þá 18 kw. Við eldgosið í Eyjafjallajökli 2010 sem hófst  14. apríl lagðist mikil aska yfir Svarðdælisheiði og fylltust lækjarfarvegir af ösku. Uppistöðulón virkjunarinnar fylltist af ösku og aska settist í inntaksmannvirki og rör. Ennþá (2013) berst mikið af ösku með vatninu og hefur virkjunin ekki verið gangsett að nýju.

## Heimildir
* SMÁvirkjun kynningarblað Landsamtaka raforkubænda-apríl 2013
* Fyrsta bæjarvirkjunin tengist orkukerfi RARIK (Mbl. 11. mars 2001)
Laugavegur 13

**Laugavegur 13** er hús við Laugaveg í Reykjavík. Þar var um langt skeið rekin húsgagnaverslun. Þann 14. ágúst 1919, stofnsetti Kristján Siggeirsson húsgagnaverslun sem kennd er við hann að Laugavegi 13. Þar voru fyrst eingöngu seld erlend húsgögn og í tengslum við versluna var lítið verkstæði til að setja saman húsgögn sem flutt voru inn ósamsett. Síðar hófst framleiðsla á húsgögnum og var verkstæðið í bakhúsum við Laugaveg 13. Tíu til fimmtán manns unnu við húsgagnaframleiðsluna. Einnig var um skeið rekin málaravinnustofa, þar sem húsgögn voru máluð.

Síðar var  reist steinsteypt hús austan við eldra hús á  Laugaveg 13 og var húsgagnaverslunin staðsett þar á jarðhæð.  Árið 1953 var hornhúsið að Laugavegi 13 flutt að Efstasundi 100 og byggt þar verslunar- og skrifstofuhús og var það eitt stærsta húsið í miðbænum. Upplýsingaþjónusta Bandaríkjanna rak á Kaldastríðsárunum (frá 1955) bókasafn og lesstofu  á fyrstu hæð á Laugavegi 13.

Árið 1983 opnaði fyrirtækið Kristján Siggeirsson hf  húsgagnaverslunina Habitat að Laugavegi 13 í samstarfi við Habitat-fyrirtækið í Bretlandi. Ekki er lengur rekin húsgagnaverslun í húsinu.
## Heimildir
* Kristján Siggeirsson Laugavegi 13
* Tíminn, 243. tölublað (26.10.1955), Blaðsíða 8
* Stærsti flutningurinn milli bæjarhverfa (Vísir, 165. tölublað (24.07.1953), Blaðsíða 5)
Upplýsingaþjónusta Bandaríkjanna

**Upplýsingaþjónusta Bandaríkjanna** er stofnun sem rekin var víða um lönd, þar á meðal á Íslandi. Hún  hóf starfsemi á Íslandi árið 1948. Stofnunin starfaði með og styrkti Íslensk-ameríska félagið sem upplýsingavettvang. Upplýsingaþjónustan opnaði menningar- og upplýsingamiðstöð árið 1949 að Laugavegi 13 í Reykjavík. Þar var gott blaða-, bóka- og kvikmyndasafn. Upplýsingaþjónustan hélt fundi og samkomur og bauð Íslendingum í kynnisferðir til Bandaríkjanna og bauð þekktu listafólki til Íslands. Árið 1951 kom Upplýsingaþjónustan upp aðstöðu til kvikmyndasýninga. Stofnunin lagði kapp á að miðla bandarískri menningu um allt Ísland og bæta ímynd Bandaríkjanna á landsbyggðinni ekki síst þar sem kommúnistar sæktu fylgi sitt. Upplýsingaþjónustan lánaði efni til ýmissa innlendra aðila og var m.a. í samstarfi við menntamálaráðuneytið um dreifingu á kvikmyndum í barnaskólum og þáttastjórnendur barnatímans Stundarinnar okkar fengu þar barnamyndir til að sýna í sjónvarpinu. Sjónvarpinu bauðst að fá barnaefnið Sesame Street en það boð var ekki þegið þar sem of kostnaðarsamt þótti að þýða það en hins vegar var þegið að fá efni til að sýna í þættinum Nýjasta tækni og vísindi. Þeir þættir urðu feikilega vinsælir. Lagt var kapp á að kvikmyndir væru þýddar á íslensku og var veittur fjárstuðningur til að íslenska kvikmyndir sem dreift var í barnaskóla. Samkeppni var milli MÍR og Upplýsingaþjónustunnar en flestar kvikmyndir sem MÍR sýndi voru ekki þýddar þannig að efni frá Upplýsingaþjónustunni hafði þar forskot.

Starfsmenn Upplýsingaþjónustunnar höfðu nafnalista sem var notaður til að bjóða fólki á sýningar en stofnunin reyndi sérstaklega að ná til verkalýðsleiðtoga, kennara, háskólanema og stjórnmálamanna. Áríð 1963 fluttist Upplýsingaþjónustan á Hótel Sögu og árið 1970 á Neshaga. Á Neshaganum var útbúinn kvikmyndasalur í kjallaranum og þar var bókasafn og fundarsalur. Efni Upplýsingaþjónustunnar breyttist með tímanum og grisjað var út áróðursefni í anda Kalda stríðsins. Nafn stofnunarinnar virðist líka breytast og kallast hún eftir 1970 Menningarstofnun Bandaríkjanna. Árið 1971 eru átta starfsmenn við stofnunina, þar af sjö Íslendingar og í kvikmyndasafninu eru 500 kvikmyndir, aðgangur er að 100 tímaritum og í bókasafninu eru 7000 bækur, flestar nýlegar.

## Heimildir
* Kalda stríðið og kvikmyndasýningar stórveldanna 1950-1975
* Upplýsingaþjónustan flytur Morgunblaðið, 259. tölublað (14.11.1971), Blaðsíða 31
Vætt

**Vætt** er forn mælieining sem notuð var á þjóðveldisöld sem mælieining fyrir þyngd. Minnsta þyngdareiningin var örtugur (tæp 9 g) en þrír örtugir gerðu eyri (27 g) og átta aurar (um 216 g) gerðu mörk, tuttugu merkur (um 4,3 kg) gerðu fjórðung og átta fjórðungar (34-35 kg) gerðu vætt.

Þegar fiskur var mældur voru venjulega taldir 40 fiskar í vætt en stundum voru 120 fiskar taldir 3 1/2 vætt, það er 34 fiskar í vætt.

## Heimildir
* Grágás
* „Um mæli og vog á Íslandi“, *Tímarit Verkfræðingafélags Íslands*, 1. tölublað (01.02.1925), Blaðsíða 1
Smávirkjun

**Smávirkjun** eða bændavirkjun er lítil vatnsaflsvirkjun. Smávirkjun getur verið heimarafstöð ætluð til raforkuframleiðslu til eigin nota á sveitabæ eða sumarbústað en getur einnig selt orku inn á dreifikerfi rafmagnsveitna. Margar heimarafstöðvar voru byggðar á fyrri hluta 20. aldar og um 1950 höfðu verið byggðar um 530 heimarafstöðvar. Þeim fækkaði svo með rafvæðingu sveitanna og árið 1992 voru 175 smávirkjanir í notkun á Íslandi (minni en 300 kw). Á árunum 2000 til 2009 voru byggðar um 30 smávirkjanir.

Litlar virkjanir eru flokkaðar eftir þremur meginþáttum en það eru uppsett afl, virkjuð fallhæð og hvort virkjun sé rennslisvirkjun eða með miðlunarlóni. Ef uppsett afl er undir 100 kW er virkjunin örvirkjun en smávirkjun  ef uppsett afl er á bilinu 100 til 300 kW og lítil virkjun ef uppsett afl er allt að 1000 kW.  Fallhæð undir 50 telst lítil fallhæð en meðalfallhæð er á bilinu 50-250 m og mikil fallhæð er meira en 250 m. Rennslisvirkjun er virkjun sem nýtir árvatn sem rennur hjá eftir náttúrulegum aðstæðum en er ekki með miðlunarlóni.

## Heimildir
* Litlar vatnsaflsvirkjanir (Iðnaðarráðuneytið apríl 2010) 
* Leiðbeiningar um mælingar á vatnsrennsli í smáám og lækjum
Runnsledda

**Runnsledda** (fræðiheiti: *Pimpla arctica*) er sníkjuvespa sem finnst helst í birkiskógum, kjarrlendi eða runnum og gróðurríkum húsagörðum í Norður-og Mið-Evrópu, austur Rússlandi og Síberíu allt til Kamchatka. 

## Útlit
Runnsledda er frekar stórvaxin sníkjuvespa og getur orðið um 20 millimetrar en mikill stærðarmunur getur verið milli einstaklinga sem talið er að stafi af mis fæðuríkum hýslum. Bolur runnsleddu er svartur og er varpbroddur um helmingur af lengd afturbols og er hann þráðbeinn, svartur og sterklegur. Fæturnir eru rauðir nema stofnliðir fram- og miðfóta og langliður afturfóta eru svartir.

## Lifnaðarhættir
Hún verpir eggjum í lirfur fiðrilda. Kvendýrin koma eggjum sínum fyrir inn í lirfum og þegar lirfurnar klekjast út þá éta þær innvols hýslanna sem hljóta af því hægfara dauðdaga. Runnsledda er á ferli allt árið. Á Íslandi virðist hún algengari norðanlands en sunnanlands. Á seinni árum hefur runnsleddu fjölgað en það kann að stafa af meiri grósku í garðagróðri og þá fjölgar fiðrildalirfum. 

## Heimild

* Kjarrnálvespa - Pimpla arctica (Zetterstedt, 1838) Náttúrufræðistofnun 
## Tenglar
* Pimpla arctica - mynd af dýrinu
Des haricots partout

***Des haricots partout*** (íslenska: *Baunir út um allt*) er 29. Svals og Vals-bókin og sú níunda og síðasta eftir Fournier. Hún var framhald bókarinnar *[[Kodo le tyran]]* og birtist sem framhaldssaga í teiknimyndablaðinu Sval árið 1979 og kom út á bókarformi árið 1980. Bókin hefur enn ekki verið gefin út á íslensku.

## Söguþráður
Sagan hefst á að tvöfalt morðtilræði herforingjans Kodo og uppreisnarmanna í *Catung* við mafíuútsendarann fara út um þúfur. Svalur og uppreisnarmenn vita nú að útsendarinn er í raun Valur. Þeir skiptast á skilaboðum við hann með hjálp bréfdúfu og undirbúa uppreisn. Til deilna kemur milli félaganna og uppreisnarmanna þegar þeir síðarnefndu segjast ætla að halda áfram ópíumframleiðslu eftir valdatöku sína, en Svalur heitir að leita annarra leiða fyrir þjóðfélag þeirra.

Svalur kemst með leynd á fund Sveppagreifans sem beitir tengslum sínum hjá Alþjóðaheilbrigðismálastofnuninni til að kalla saman alþjóðlegt teymi vísindamanna. Á meðan í *Catung* tekst uppreisnarmönnum að eyðileggja ópíumræktina með hjálp upplýsinga frá Val. Herforingjastjórnin býr sig undir að taka á móti hergögnum frá mafíunni, en þar reynast á ferðinni landbúnaðartæki frá alþjóðasamfélaginu og kröftugar baunir, sem Sveppagreifinn og félagar höfðu þróað. Alþýðan rís upp og hrekur Kodo hershöfðingja frá völdum.

## Fróðleiksmolar
* Á lokasíðu bókarinnar bregður Óróreu fyrir og verður hún vitni að því þegar hershöfðinginn Kodo, nú grænmetissali, rekst á Sval og Val á förnum vegi og grýtir þá með tómötum.

* Um það leyti sem Fournier lauk við *Des haricots partout* hóf hann að teikna nýja sögu sem bar vinnuheitið *La maison dans la mousse*. Ekki liggja nema fáeinar blaðsíður fyrir af þeirri sögu, því Fournier sagði upp störfum eftir að útgefandi hans fór fram á að öðrum listamanni eða listamönnum yrði falið að sjá um sagnaflokkinn til hliðar við hann.
Afeni Shakur

**Afeni Shakur Davis** (fædd **Alice Faye Williams** þann 22. janúar 1947; d. 2. maí 2016) var bandarískur fyrrverandi aðgerðasinni og fyrrum meðlimur Svörtu hlébarðanna (e. Black Panther). Hún var meðal annars þekkt fyrir að verja sig sjálf þegar hún var lögsótt fyrir sprengjutilræði á meðan hún var meðlimur í Svörtu hlébörðunum. Hún var móðir rapparans Tupacs Shakur.
Caroline Seger

**Caroline Seger** (fædd 19. mars 1985 í Gantofta) er sænsk fótboltakona frá Helsingborg. Hún hefur leikið í landsliði Svía síðan 2005 og síðan 2009 hefur hún einnig verið fyrirliði.
Gunnlaugs saga ormstungu

**Gunnlaugs saga ormstungu** er ein Íslendingasagna. Hún er samin á 14. öld en varðveitt í yngra handriti. Í sögunni eru 25 kvæði sem tengjast sögupersónunum. Sagan fjallar um tvö íslensk skáld, þá Gunnlaug ormstungu og Hrafn Önundarson og keppni þeirra um ástir Helgu fögru barnabarns Egils Skallagrímssonar.

## Tenglar
*Texti og þýðingar á ýmsum tungumálum 
*The Story of Gunnlaug the Worm-Tongue and Raven the Skald Translated by Eiríkr Magnússon and William Morris
*Gunnlaugs saga ormstungu Texti með íslenskri nútímastafsetningu
*Gunnlaugs saga ormstungu  Yfirlit yfir kvæði í sögunni
Burj Al Arab

**Burj Al Arab** (arabíska: *برج العرب‎,* „Arabaturninn“) er lúxushótel í Dúbæ í Sameinuðu arabísku furstudæmunum. Hótelturninn er 321 m að hæð og þannig fjórða hæsta hótelbyggingin í heimi. Hótelið stendur á gervieyju sem liggur 280 m frá ströndinni Jumeirah. Eyjan er tengd við meginlandið með boginni brú en turninn er hannaður þannig að hann líkist skipasegli. Stundum er átt við hótelið sem heimsins einasta „7 stjarna“ hótel en þetta er umdeilt.

Arkitektinn Tom Wright hjá breska fyrirtækinu Atkins hannaði turninn. Framkvæmdir á að byggja gervieyjuna hófust árið 1994. Ætlað var að turninn líktist segli á hefðbundnum arabískum báti sem heitir dhow. Byggingin var formlega tekin í notkun árið 1999.
Steindyr

Nokkrir staðir á Íslandi bera nafnið **Steindyr**: 
* *steindyr*, almennt nafnorð, kvenkyn, sterk beyging, orðið er jafnan í fleirtölu og merkir einhvers konar dyr úr steini
* Steindyr í Kjós
* Steindyr á Látraströnd, Grýtubakkahreppi
* Steindyr í Svarfaðardal
Þorvaldseyri

**Þorvaldseyri** (áður **Svaðbæli**) er bújörð undir Eyjafjöllum. Þar er mikil kornrækt og hefur bygg verið ræktað samfellt á Þorvaldseyri frá árinu 1960. Mikil öskufall varð á Þorvaldseyri í gosinu í Eyjafjallajökli.

Um og eftir 1890 þegar Páll Briem var sýslumaður í Rangárvallasýslu voru fangar stundum hafðir í haldi á Þorvaldseyri.
## Saga
Þorvaldseyri dregur nafn sitt af Þorvaldi Bjarnasyni (1833-1922) sem reisti bæinn á jörðinni Svaðbæli árið 1886. Uppbyggingin einkenndist af stórhug, þannig var heyhlaðan sú stærsta á landinu og sagði sagan að Þorvaldur hafi einsett sér að hún skyldi vera einni alin lengri og breiðari en skólahús Lærða skólans í Reykjavík.

Árið 1905 seldi Þorvaldur jörðina til Bjarna Jónssonar snikkara í skiptum fyrir stórhýsið Bjarnaborg, fyrsta fjölbýlishús Reykjavíkur sem þá var nýlega risið. Í kjölfarið réðst Þorvalur í togaraútgerð en tapaði þar mestöllum eignum sínum.

Fljótlega eftir að Bjarni Jónsson eignaðist Þorvaldseyri seldi hann það skáldinu Einari Benediktssyni sem gegndi um þær mundir embætti sýslumanns í héraðinu. Einar fluttist þó ekki að Þorvaldseyri heldur nýtti það sem útibú skrifstofu sinnar og gestahús. Ekki voru allir sáttir við að sýslumaðurinn nýtti ekki jafngóða bújörð og raun bar vitni og fór svo að Ólafur Pálsson frá Svínahaga á Rangárvöllum fékk hana keypta fyrir 9 þúsund krónur sem talið var geypiverð fyrir jörð.

Í búskapartíð Ólafs var mikil uppbygging á Þorvaldseyri. Reist var veglegt íbúðarhús úr steinsteypu árið 1918 og árið 1927 var komið upp vatnsaflsvirkjun fyrir bæinn. Ólafur og Sigríður kona hans bjuggu á Þorvaldseyri til 1949 þegar Eggert sonur þeirra tók við búskapnum. Undir hans stjórn hófust kornræktartilrauni á jörðinni þegar um 1950 og hafa þær haldið nafni bæjarins á lofti til þessa dags.
## Tengill
*Þorvaldseyri
* 

## Tilvísanir
Hreppslaug

**Hreppslaug** er lítil sundlaug í Skorradal í Borgarfirði skammt frá Andakílsárvirkjun og Hvanneyri. Sundlaugin var fyrst byggð 1928 og voru þar haldin sundmót lengi vel. Í dag er rekstur hennar nokkuð erfiður. Ungmennafélagið Íslendingur stóð fyrir byggingu Hreppslaugar á sínum tíma.

## Tilvísanir


## Tenglar
* Hreppslaug „að drukkna“
* Framtíð Hreppslaugar ógnað vegna fjárhagserfiðleika
Emír

**Emír** merkir  stjórnandi, yfirmaður eða prins og er notað um tignarembætti í löndum múslima. Emír er háttsettur sjeik en í einveldum er titillinn notaður um prinsinn. Emír er notað um veraldlega leiðtoga á meðan imam er andlegur leiðtogi.
Sjeik

**Sjeik** er tignarheiti um foringja í arabísku. Oft er sjeik notað um ættbálkahöfðingja sem erft hefur stöðu sína.
Kalífi

**Kalífi** er veraldlegur valdsmaður í múslimalöndum sem talinn er þiggja vald sitt frá Allah. Fyrsti kalífinn var Abu Bakr sem var tengdafaðir Múhameðs spámanns. Upphaflega vísaði orðið kalífi til andlegs leiðtoga múslima en merking orðsins í arabísku er „sá sem kemur í staðinn fyrir þann sem er horfinn á braut eða dáinn“.

Frá stofnun íslamstrúar var kalífi íslams jafnan æðsti valdsmaður hinna ýmsu íslömsku stórvelda og um leið trúarlegur leiðtogi og sameiningartákn allra múslima. Frá árinu 1517 voru soldánar Tyrkjaveldis einnig kalífar íslams. Árið 1922 var soldánaveldið hins vegar lagt niður og lýðveldi stofnað í Tyrklandi. Höfuð Ósman-valdaættarinnar fengu áfram að kalla sig kalífa og vera trúarleiðtogar án pólitískra valda um skeið en árið 1924 ákvað forseti Tyrklands, Mústafa Kemal Atatürk, að leysa einnig upp kalífadæmið. Síðasta kalífanum, Abdúl Mejid 2., var síðan skipað að yfirgefa Tyrkland.

Frá árinu 1924 hefur enginn lögmætur kalífi starfað meðal múslima en margir hafa þó gert tilkall til kalífatignarinnar og látið sig dreyma um að endurreisa kalífadæmið. Leiðtogi hryðjuverkasamtakanna sem kenna sig við íslamskt ríki, Abu Bakr al-Baghdadi, lýsti sjálfan sig til að mynda kalífa íslams árið 2014. Flestir múslimar viðurkenndu þó ekki tilkall hans eða eftirmanna hans og telja það ekki standast trúarreglur.

## Heimild
* 
* 

;Tilvísanir
Fæðuvefur

**Fæðuvefur** sýnir fæðutengsl lífvera og hvernig lífverur í líffélagi lifa á öðrum lífverum í gegnum af margar samtengdar fæðukeðjur. Rétt eins og fæðukeðja lýsir fæðuvefur fæðuferlinu í líffélaginu nema bara í stærra samhengi. Þar má segja að fæðukeðjunum hafi nokkurn vegin verið spunnið saman í einn stóran vef. Einn fæðuvefur getur því í sumum tilfellum lýst fæðuferli heils líffélags. Þannig eru frumframleiðendurnir neðstir og neytendunum raðað í viðeigandi röð eftir því hvaða dýr borða hvað þangað til fæðuvefurinn endar á stærstu og grimmustu dýrunum.
Fæðukeðja

**Fæðukeðja** er þrepaskipt röð lífvera í vistkerfi þar sem hver hópur nærist á næringarefnum sem fást á næsta þrepi fyrir neðan. 

Á botni fæðukeðjunnar eru svokallaðir frumframleiðendur. Dæmi um frumframleiðendur eru til dæmis grös, þörungar og smádýr. 
Lífverur á hærri þrepum fæðukeðjunnar kallast neytendur. 1. stigs neytendur eru grasbítar, 2.stigs neytendur eru lítil rándýr og toppneytendur eru stór rándýr og menn. Einnig eru til sundrarar sem eru t.d sveppir og örverur.
Þrass

**Þrass** (enska: *Thrash*) er tónlistarstefna og ein undirgrein þungarokksins. Þrass einkennist af mjög hröðum takti og hörku. Textarnir einkennast oftar en ekki af félagslegri ádeilu og andúð á nútíma ríkisvaldi og þykja beinskeyttir. Sögulega séð eru stærstu þrasshljómsveitirnar Metallica, Megadeth, Anthrax og Slayer vegna áhrifa þeirra á stefnuna á 9. áratug 20. aldar, oft kallaðar *Risarnir fjórir* (e. *The Big Four*).

Tónlistarstefnan þróaðist í byrjun 9. áratugarins og var undir áhrifum meðal annars frá harðkjarnapönki og bresku nýbylgjuþungarokki (Judas Priest, Iron Maiden, Motörhead o.fl.). Öflugar tónlistarsenur mynduðust á austurströnd og vesturströnd Bandaríkjanna en einnig í löndum eins og Þýskalandi (Kreator, Sodom, Tankard og Destruction) og Brasilíu (Sepultura).

Einn hápunkta senunnar er talinn vera  *[[The Clash of the Titans (tónleikar)|The Clash of the Titans]]* tónleikaferðalagið (1990–1991), þar sem Megadeth, Slayer og Anthrax spiluðu saman. Tuttugu árum seinna komu þessar hljómsveitir aftur saman ásamt Metallica og fóru á tónleikaferðalag sem *Risarnir fjórir*. 

Stefnan fór í hálfgerðan dvala eftir 1991 en í upphafi árþúsundsins 2000 fór tónlistarstefnan að vakna upp á ný; nýjar hljómsveitir komu fram og gamlar hljómsveitir sóttu að endurvekja fyrri stíl. Afleiddar stefnur urðu til eins og dauðaþrass og groove metal. 

Þrass hafði auk þess áhrif á bæði dauðarokk og svartmálm.

## Listi yfir hljómveitir sem hafa þrass í tónlist sinni
*Acid Reign (England)
*Annihilator (Kanada)	
*Anthrax (BNA)	
*Anvil (Kanada)	
*Artillery (Danmörk)		
*Carnal Forge (Svíþjóð)	
*Carnivore (BNA)	
*Celtic Frost (Sviss)	
*Coroner (Sviss)		
*Criminal (Síle)	
*Cryptic Slaughter (BNA)	
*Darkane (Svíþjóð)
*Dark Angel (BNA)		
*Death Angel (BNA)		
*Deströyer 666 (Ástralía)	
*Destruction (Þýskaland)	
*Diminished (Ísland)
*Evile (England) 	
*Exhorder (BNA)	
*Exodus (BNA)	
*Forbidden (BNA)	
*Hatesphere (Danmörk)	
*The Haunted (Svíþjóð)	
*Hellhammer (Sviss)			
*Holy Moses (Þýskaland)
*Iced Earth (BNA)	
*Kreator (Þýskaland)	
*Lamb Of God (BNA)	
*Legion of the Damned (Holland)	
*Living Sacrifice (BNA)	
*Machine Head (BNA)	
*Megadeth (BNA)
*Meshuggah (Svíþjóð)
*Metal Church (BNA) 	
*Metallica (BNA)	
*Mortal Sin (Ástralía)	
*Municipal Waste (BNA)	
*Nailbomb (Brasilía)
*Nevermore (BNA)		
*Nuclear Assault (BNA)	
*Onslaught (England)
*Overkill (BNA)	
*Pantera (BNA)	
*Pentagram (Síle)	
*Pestilence (Holland)	
*Possessed (BNA)
*Power Trip (BNA)	
*Prong (BNA)	
*Prototype (BNA)
*Rage (Þýskaland)	
*Ratos de Porão (Brasilía)
*Sabbat (England)
*Sacred Reich (BNA)
*Sadus (BNA)
*Sarcofago (Brasilía)	
*Sepultura (Brasilía)
*Slayer (BNA)	
*Sodom (Þýskaland)	
*Soziedad Alkoholika (Spánn)
*Stormtroopers of Death (BNA)	
*Suicidal Tendencies (BNA)	
*Susperia (Noregur)
*Tankard (Þýskaland)	
*Testament (BNA)
*Trivium (BNA)	
*Venom (England)	
*Vio-lence (BNA)
*Voivod (Kanada)	
*Witchery (Svíþjóð)
*Xentrix (England)

## Tilvísanir