open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Silkiblásól

***Silkiblásól*** (fræðiheiti: *Meconopsis napaulensis*) er blásól ættuð frá Mið-Nepal. Hún blómstrar stórum gulleitum blómum í skúf eða klasa upp úr hvirfingu fjaðurflipóttra, lensulaga grænna blaða. Blöðin eru stundum rauðbrún vegna hæringar. Hún vex í nokkur ár og deyr svo eftir blómgun (eins og tvíærar jurtir, "monocarpic").

Nýlaga hefur verið farið yfir flokkun tegundarinnar (Christopher Grey-Wilson 2006) og fjórar tegundir stofnaðar úr henni: *[[Meconopsis  chankheliensis|M. chankheliensis]]*, *[[Meconopsis ganeshensis|M. ganeshensis]]*, *[[Meconopsis staintonii|M. staintonii]]* og *[[Meconopsis wilsonii|M. wilsonii]]*, einnig hefur *[[Meconopsis wallichii|M. wallichii]]* verið endurvakin. Það gerir silkiblásól einvörðungu gulleita á lít. Litur hinna getur verið frá rauðu yfir í blátt.

Tegundin er sögð hafa verið reynd hérlendis en líklega á það við um hinar nýstofnuðu tegundir eða blendinga silkiblásólar.

## Tilvísanir
Lennon–McCartney

**Lennon–McCartney** var samstarf ensku tónlistarmannanna og lagahöfundanna John Lennon (1940–1980) og Paul McCartney (fæddur 1942) úr Bítlunum. Það er talið vera frægasta og farsælasta tónlistarsamstarf sögunnar ef miðað er við sölur platna, þar sem Bítlarnir hafa selt yfir 600 milljón hljómplötur á heimsvísu frá og með 2004. Á milli 5. október 1962 og 8. maí 1970 gáfu þeir út í kringum 180 lög, mörg sem voru tekin upp af Bítlunum.

Ólíkt öðrum samstörfum sem samanstanda af ákveðnum textahöfundi og ákveðnu tónskáldi, sömdu báðir Lennon og McCartney textana og tónlistina. Í upphafi unnu þeir mikið saman við að semja lög. Seinna var það algengara að annar þeirra myndi semja lag að mestu sjálfur með litlu sem engu framlagi frá hinum. Áður en Bítlarnir urðu frægir, var gert samkomulag um að Lennon og McCartney fengju jafnan heiður af lögunum sem annar hvor þeirra myndi semja á meðan samstarfi þeirra stæði. 

Margar ábreiður hafa verið gerðar af lögum Lennon–McCartney. Samkvæmt *[[Heimsmetabók Guinness]]* hefur „Yesterday“ verið tekið upp af fleiri tónlistarmönnum en nokkurt annað lag.

## Tilvísanir
Beat

**Beat**, eða **Merseybeat**, er bresk tónlistarstefna sem þróaðist í og í kringum Liverpool á 6. og 7. áratugnum. Stefnan fær innblástur úr bresku og bandarísku rokki og róli, ryþmablús, skiffle, doo-wop, og hefðbundnu poppi. Hún varð vinsæl í Bretlandi og Evrópu um 1963 áður en hún færðist til Norður-Ameríku árið 1964 með bresku innrásinni. Stíll tónlistarinnar hefur haft áhrif á aðrar stefnur eins og bílskúrsrokk, þjóðlagarokk, og sækadelíu.
Meconopsis punicea

***Meconopsis punicea*** er blásól ættuð frá Kína. Hún blómstrar stórum skærrauðum blómum efst á 58 sm. stöngli upp úr hvirfingu loðinna, lensulaga grænna blaða. Hún er yfirleitt fjölær, en getur verið einblómga (vex í nokkur ár og deyr svo eftir blómgun eins og tvíærar jurtir, "monocarpic"). 

## Tilvísanir
Meconopsis sherriffii

***Meconopsis sherriffii*** er blásól ættuð frá N-Bútan til SA-Tíbet. Hún blómstrar stórum skærbleikum til rósrauðum  blómum efst á 30 sm. stöngli upp úr hvirfingu loðinna, lensulaga grænna blaða. Fjölær og myndar litlar breiður. 

## Tilvísanir
Meconopsis neglecta

***Meconopsis neglecta*** er blásól ættuð frá N-Pakistan (Kafiristan). Hún blómstrar stórum bláleitum blómum upp úr hvirfingu fjaðursepóttra, lensulaga grænna blaða. Hún er einblómga (vex í nokkur ár og deyr svo eftir blómgun eins og tvíærar jurtir, "monocarpic"). Lítt þekkt. 

## Tilvísanir
Meconopsis violacea

***Meconopsis violacea*** er blásól ættuð frá SA-Tíbet til N-Myanmar. Hún blómstrar stórum blómum, frá bláum yfir í rautt, í 1,8m. skúf eða klasa upp úr hvirfingu fjaðursepóttra, lensulaga grænna blaða. Hún vex í nokkur ár og deyr svo eftir blómgun (eins og tvíærar jurtir, "monocarpic"). Hún er of lítið þekkt til að meta breytileika.

## Tilvísanir
United Artists Records

**United Artists Records** var bandarísk tónlistarútgáfa stofnuð árið 1957 af Max E. Youngstein, framleiðanda hjá United Artists, til að gefa út kvikmyndatónlist. Útgáfan hafði einnig gefið út aðrar tónlistarstefnur, líkt og djass, popp, og ryþmablús.

## Tilvísanir
Ö3 Austria Top 40

**Ö3 Austria Top 40** er opinberi vinsældalistinn í Austurríki. Hann er birtur vikulega í samnefndum útvarpsþætti á þriðjudögum. Hann kom fyrst út 26. nóvember 1968 undir nafninu *Disc Parade*.

## Vinsældalistar
* Ö3 Austria Top 40 Singles (smáskífur) – topp 75
* Ö3 Austria Top 40 Longplay (hljómplötur) – topp 75
* Ö3 Austria Top 20 Compilation (safnplötur)
* Ö3 Austria Top 10 DVD

## Tenglar
*
Productores de Música de España

**Productores de Música de España** (enska: Spanish Music Producers, stytt sem **Promusicae**) er stofnun sem sér um vinsældalista á Spáni. Hún er meðlimur Spánar í International Federation of the Phonographic Industry (IFPI). Höfuðstöðvar Promusicae eru í Madríd.

## Listar
Listarnir eru gefnir út hvern sunnudag. Þeir eru reiknaðir út frá streymum, niðurhali, og sölum.

* Lög (topp 100)
* Hljómplötur (topp 100)
* Safnplötur (topp 20)
* DVD (topp 20)
* Útvarpsspilanir

## Tilvísanir

## Tenglar
*
Talampicillin

**Talampisilín** (e. Talampicillin) er beta-laktam sýklalyf í Pensílín-fjölskyldunni. Lyfið er gefið munnlega. Lyfið er ekki samþykkt af Matvæla- og lyfjaeftirliti Bandaríkjanna til notkunar í Bandaríkjunum. Forðast ætti notkun ef sjúklingur er með sjúkdóm í lifrinni.

## Samsetning
Ampisilín er enn helsta sýklalyfið fyrir margar sýkingar, m.a. vegna virkni gagnvart Gram-neikvæðum bakteríum. Fjöldi afleiddra lyfja hafa verið rannsökuð, þar sem markmiðið er að bæta virkni lyfsins enn fremur, en eitt þeirra er talampisilín.

## Tilvísanir
Rogue One

**''Rogue One'': A Star Wars Story** (eða **Rogue One**) er bandarísk geimmynd frá árinu 2016, leikstýrð af Gareth Edwards. Handritið er eftir Chris Weitz og Tony Gilroy og er úr sögu eftir John Knoll og Gary Whitta. Myndin var framleidd af Lucasfilm en Walt Disney Studios Motion Pictures sá um dreifingu. Myndin er sú fyrsta í Star Wars anthology seríunni og er beinn undanfari *[[Stjörnustríð: Ný von|Stjörnustríðs]]* (1977) (e. *Star Wars: A New Hope*). 

Felicity Jones, Diego Luna, Ben Mendelsohn, Donnie Yen, Mads Mikkelsen, Alan Tudyk, Riz Ahmed, Jiang Wen og Forest Whitaker fara með aðalhlutverkin. Myndin gerist viku fyrir *Stjörnustríð* og fjallar um hóp uppreisnarmanna sem sameinast og reyna að stela teikningunum af Dauðastjörnunni, gereyðingarvopni vopn Stjörnuveldisins (e. Galactic Empire). Myndin fjallar um fyrsta sigur uppreisnarsinna gegn Stjörnuveldinu, en vitnað er til atvikanna í upphafstextanum í Stjörnustríði.

Myndin fór í framleiðslu tíu árum eftir að Knoll fékk hugmyndina fyrir henni, en myndin er frábrugðin hefðbundnari Stjörnustríðs kvikmyndum, bæði út frá söguþræði og kvikmyndagerð.

Upphafsatriði myndarinnar var tekið upp á Reynisfjöru, á suðurlandi Íslands.

## Heimildir
Hrökkviskötur

**Hrökkviskötur** (fræðiheiti: *Torpediniformes*) er ættbálkur rafmagnaðra brjóskfiska. Þær hafast við um allan heim, sumar í grynningum en aðrar á djúpsævi. Minnstu tegundirnar verða ekki nema 30 cm langar en þær stærstu geta orðið allt að 180 cm. Hrökkviskötur hafa líffæri sem framleiða allt að 200 volta rafstraum, bæði til veiða og verndar, nýklakin seiði geta framleitt rafstraum.

## Tilvísanir
UTC+00:00

**UTC+00:00** er tímabeltið fyrir eftirfarandi tíma:
* Staðartími Greenwich
* Vestur-Evróputími
* Sumartími Asóreyja
* Sumartími Austur-Grænlands
* Staðartími Vestur-Sahara
* Samræmdur alþjóðlegur tími

## Staðartími (Vetur á norðurhveli)
Borgir: London, Birmingham, Manchester, Edinburgh, Liverpool, Bristol, Belfast, Glasgow, Cardiff, Dyflinn, Limerick, Las Palmas de Gran Canaria, Santa Cruz de Tenerife, Lissabon, Porto

### Evrópa
#### Vestur-Evrópa
* 
*  (WET)
*  (GMT)
** (England, Wales, Skotland og Norður-Írland)
*  (WET)

#### Eyjar í Atlantshafi
* 
** Madeira (WET)
* 
** Kanaríeyjar (WET)

## Sumartími (Norðurhvel)
### Evrópa
#### Norður-Íshaf
* 
** Ittoqqortoormiit
* 
** Asóreyjar

## Staðartími (Allt árið)
Borgir: Reykjavík, Akkra, Bamakó, Dakar, Abidjan, Kónakrí, Ouagadougou, São Tomé, Bissá, Monróvía, Núaksjott, Freetown, Lomé, El Aaiún (Laâyoune), Tindouf

### Afríka
#### Vestur-Afríka
##### Staðartími Greenwich
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  (síðan 2018)
* 
* 
* 

### Evrópa
#### Eyjar í Atlantshafinu
* 
**Danmarkshavn
* 
* 
**Sankti Helena
**Ascension-eyja
**Tristan da Cunha

### Suðurskautslandið
Sums staðar á Suðurskautslandinu.
* 
**Troll

## Tilvísanir
UTC+01:00

**UTC+01:00** er tímabelti þar sem klukkan er 1 tíma á undan UTC. Það er tímabeltið fyrir eftirfarandi tíma:
*Mið-Evróputími
*Vestur-Afríkutími
*Sumartími Vestur-Evrópu
**Sumartími Bretlands

## Mið-Evróputími (Vetur á norðurhveli)
Borgir: Berlín, Búdapest, Frankfurt, München, Hamborg, Köln, Düsseldorf, Stuttgart, Leipzig, Dortmund, Essen, Bremen, Hanover, Mainz, Róm, Mílanó, Napólí, Feneyjar, Flórens, Palermo, Tórínó, Genúa, Vatíkanið, San Marínó, París, Marseille, Bordeaux, Nantes, Lyon, Lille, Montpellier, Toulouse, Strassborg, Nice, Madríd, Barselóna, València, Sevilla, Malaga, Bilbao, A Coruña, Granada, Andorra, Vín, Salzburg, Innsbruck, Zürich, Genf, Bern, Bellinzona, Lausanne, Luzern, St. Gallen,  Brussel, Antwerpen, Amsterdam, Rotterdam, Lúxemborg, Valletta, Kaupmannahöfn, Stokkhólmur, Ósló, Varsjá, Prag, Zagreb, Tírana, Sarajevó, Pristína, Podgorica, Skopje, Belgrad, Bratislava, Ljubljana, Vaduz, Schaan, Serravalle, Dogana, Monte Carlo, Mónakó, St. Paul's Bay

### Evrópa
#### Mið-Evrópa
* 
* 
* 
* 
* 
* 
**
* 
*  
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
**Svalbarði (ásamt Bjarnarey)
**Jan Mayen
* 
* 
* 
* 
* 
*  (Með Baleareyjum, Ceuta og Melilla, og án Kanaríeyja) 
* 
* 
* 
**Gotland
* 
* 
* 
* 

### Suðurskautslandið
* 
**Bouveteyja
**Maudland

## Sumartími Vestur-Evrópu (Norðurhvel)
Borgir: London, Birmingham, Manchester, Edinborg, Liverpool, Bristol, Belfast, Glasgow, Cardiff, Dyflinn, Cork, Limerick, Las Palmas de Gran Canaria, Santa Cruz de Tenerife, Lissabon, Porto, Braga, Þórshöfn

### Evrópa
#### Vestur-Evrópa
* 
** 
* 
*  (ásamt Madeiraeyja og án Asóreyja)
*  (Stóra-Bretland) – (GMT / BST) (Ásamt Guernsey, Isle of Man og Jersey)
**
**
***Norðureyjar
****Orkneyjar
****Hjaltlandseyjar
***Ytri Suðureyjar
**
**
***Öngulsey
*Ermarsundseyjar
**Alderney
**Sark
**Herm
**Wighteyja
**Normandí

#### Atlantshafið
* 
**Madeiraeyjar
* 
**Kanaríeyjar

## Staðartími (Allt árið)
Borgir: Lagos, Abuja, Kinshasa, Algeirsborg, Túnis, Rabat, Casablanca, Tangier, Marrakess, Jánde, Fez, Dóúala, Malabó, Bata, Libreville, Níamey, N'Djamena, Bangví, Porto Novo, Cotonou, Lúanda, Laâyoune

### Afríka
#### Vestur-Afríka
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Tilvísanir
Meconopsis tibetica

***Meconopsis tibetica*** er blásól ættuð frá S-Tíbet. Hún blómstrar stórum skarlatsrauðum blómum í 0,4m skúf upp úr hvirfingu loðinna, lensulaga grænna blaða. Hún er einblómga (vex í nokkur ár og deyr svo eftir blómgun eins og tvíærar jurtir, "monocarpic"). 

## Tilvísanir
UTC+02:00

**UTC+02:00** er tímabelti þar sem klukkan er 2 tímum á undan UTC. Það er tímabeltið fyrir eftirfarandi tíma:
* Sumartími Mið-Evrópu
* Austur-Evróputími
* Mið-Afríkutími

## Staðartími (Allt árið)
Borgir: Kaíró, Pretoría, Höfðaborg, Jóhannesarborg, Durban, Port Elizabeth, Kartúm, Lubumbashi, Kígalí, Gaboróne, Bújúmbúra, Manzini, Maserú, Trípólí, Lílongve, Mapútó, Windhoek, Omdurman, Júba, Lúsaka, Harare, Kalíníngrad

### Afríka
* 

#### Mið-Afríka
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

### Evrópa
* 
** Norðvesturumdæmi
***Kalíníngradfylki

## Staðartími (Vetur á norðurhveli)
Borgir: Aþena, Þessalóníka, Nikósía, Norður-Nikósía, Helsinki, Turku, Maríuhöfn, Kænugarður, Búkarest, Jerúsalem, Tallinn, Sófía, Ríga, Vilníus, Kisíná, Tíraspol, Lvív, Dnípro, Lúhansk, Donetsk, Odesa, Kaunas, Klaipėda, Turku

### Evrópa
#### Austur-Evrópa
* 
**Akrotiri og Dhekelia
* 
* 
* 
** 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
**Nema Krímskagi (undir Rússlandi), og hlutar af Donetsk og Lúhansk héruðunum

### Asía
#### Miðausturlöndin
Borgir: Jerúsalem, Beirút, Tel Avív, Gasa, Betlehem
* 
* 
* 

## Sumartími (Norðurhvel)
### Evrópa
Borgir: Berlín, Frankfurt, München, Hamborg, Köln, Düsseldorf, Stuttgart, Leipzig, Dortmund, Essen, Bremen, Hannover, Mainz, Róm, Mílanó, Napólí, Feneyjar, Flórens, Palermo, Tórínó, Genúa, Vatíkanið, San Marínó, París, Marseille, Bordeaux, Nantes, Lyon, Lille, Montpellier, Toulouse, Strassborg, Nice, Mónakó, Madríd, Barselóna, València, Sevilla, Malaga, Bilbao, Andorra, Vín, Salzburg, Innsbruck, Zürich, Genf, Bern, Brussel, Antwerpen, Amsterdam, Rotterdam, Lúxemborg, Valletta, Kaupmannahöfn, Stokkhólmur, Ósló, Varsjá, Prag, Zagreb, Búdapest, Tírana, Sarajevó, Pristína, Podgorica, Skopje, Belgrad, Bratislava, Ljubljana

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  (Bretland)
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  (ásamt Svalbarða og Jan Mayen)
* 
* 
* 
* 
* 
*  (án Kanaríeyja) 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Tilvísanir
UTC+03:00

**UTC+03:00** er tímabelti þar sem klukkan er 3 tímum á undan UTC. Það er tímabeltið fyrir eftirfarandi tíma:
* Sumartími Austur-Evrópu
* Austur-Afríkutími

## Staðartími (Allt árið)
Borgir: Istanbúl, Moskva, Sankti Pétursborg, Doha, Ríad, Bagdad, Naíróbí, Dire Dawa, Addis Ababa, Manama, Sana, Aden, Minsk, Kúveitborg, Asmara, Antananarívó, Kampala, Amman, Damaskus

### Afríka
#### Austur-Afríka
* 
* 
* 
* 
**Frönsku suðlægu landsvæðin
**Mayotte
* 
* 
* 
* 
* 
* 
**Eyjur Játvarðs prins
* 
* 

### Suðurskautslandið
* 
**Showa

### Asía
#### Staðartími Arabíu
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

### Evrópa
* 
*  – Moskvutími
**Miðumdæmi
**Norður-Kákasusumdæmi
**Norðvesturumdæmi
***Nema Kalíníngradfylki
**Suðurumdæmi
***Nema Astrakhanfylki
**Volguumdæmi
***Nema Samarafylki, Saratovfylki, Údmúrtía, Úljanovskfylki, Basjkortostan, Orenbúrgfylki og Permfylki
* 
* 
**Svæði undir Rússlandi - Krímskagi eða Krímskagalýðveldið, hlutar af Donetsk, Lúhansk, Kherson og Zaporízjzja-fylki

#### Kákasus
* (á meðan Georgía notar UTC+04:00, eru svæðin sem eru undir stjórn Rússlands að nota UTC+03:00):
** 
** 

## Sumartími (Norðurhvel)
Borgir: Kænugarður, Búkarest, Aþena, Jerúsalem, Sófía

### Evrópa
* 
* 
* 
* 
** 
* 
* 
* 
* 
** 
* 
* 
* 
**Akrotiri og Dhekelia

### Asía
* 
* 

### Afríka
* 

## Tilvísanir
UTC+03:30

**UTC+03:30** er tímabelti þar sem klukkan er 3 tímum og 30 mínútum á undan UTC.

## Staðartími (Allt árið)
### Asía
Borgir: Teheran, Mashhad, Isfahan, Karaj, Shiraz, Tabriz, Qom, Ahvaz
*
UTC+04:00

**UTC+04:00** er tímabelti þar sem klukkan er 4 tímum á undan UTC.

## Staðartími (Allt árið)
Borgir: Abú Dabí, Dúbaí, Bakú, Tíblisi, Jerevan, Samara, Múskat, Port Louis, Viktoría, Saint-Denis, Stepanakert

### Evrópa
#### Austur-Evrópa
*  – Staðartími Samara
**Suðurumdæmi
***Astrakhanfylki
**Volguumdæmi
***Samarafylki
***Saratovfylki
***Údmúrtía
***Úljanovskfylki

##### Suður Kákasus
* 
* 
* 
**Nema Abkasía og Suður-Ossetía

### Asía
#### Miðausturlöndin
* 
* 

### Afríka
* 
**Frönsku suðlægu landsvæðin
**Réunion
* 
* 

## Tilvísanir
UTC+04:30

**UTC+04:30** er tímabelti þar sem klukkan er 4 tímum og 30 mínútum á undan UTC.

## Staðartími (Allt árið)
### Mið-Asía
Borgir: Kabúl, Kandahar, Herat, Mazar-i-Sharif, Kunduz, Jalalabad, Lashkar Gah, Taloqan, Khost, Ghazni, Sheberghan, Farah, Maymana, Gardez, Bamyan, Qala e Naw, Zaranj, Fayzabad, Charikar

* 

## Tilvísanir
UTC+05:00

**UTC+05:00** er tímabelti þar sem klukkan er 5 tímum á undan UTC.

## Staðartími (Allt árið)
Borgir: Taskent, Asgabat, Dúsjanbe, Malé, Katrínarborg, Martin-de-Viviès, Port-aux-Français, Aktobe, Atyrau, Kyzylorda, Aktau, Islamabad, Karachi

### Suður-Asía
* 
* 

### Mið-Asía
* 
**Aktöbefylki, Atýráfylki, Kusulórdafylki, Mangystáfylki og Vestur-Kasakstanfylki
**Nema Austur-Kasakstanfylki
* 
* 
* 

### Austur-Evrópa
*  – Staðartími Katrínarborgar
*Volguumdæmi
**Basjkortostan, Orenbúrgfylki og Permfylki
*Úralfjallaumdæmi
**Tsjeljabínskfylki, Khanty-Mansi, Kúrganfylki, Sverdlovskfylki, Tjúmenfylki og Yamalo-Nenets

### Suðurskautslandið
#### Suður-Íshaf
* 
**Kergueleneyjar
**Île Saint-Paul og Île Amsterdam
* 
**Heard- og McDonaldseyjar
*Sumar stöðvar á Suðurskautslandinu
**
***Mawson
**
***Vostok

## Tilvísanir
UTC+05:30

**UTC+05:30** er tímabelti þar sem klukkan er 5 tímum og 30 mínútum á undan UTC.

## Staðartími (Allt árið)
Borgir: Delí, Mumbai, Kolkata, Chennai, Bangalore, Hyderabad, Ahmedabad, Kólombó

### Suður-Asía
* 
*
UTC−01:00

**UTC−01:00** er tímabelti þar sem klukkan er 1 tíma á eftir UTC.

## Staðartími (Vetur á norðurhveli)
### Norður-Íshaf
* 
** 

### Atlantshafið
* 
**Asóreyjar

## Sumartími (Norðurhvel)
### Norður-Ameríka
* 
** Nema Danmarkshavn, Ittoqqortoormiit og Pituffik (Thule)

## Staðartími (Allt árið)
### Afríka
#### Atlantshafið
* 

## Tilvísanir
Meconopsis impedita

***Meconopsis impedita*** er blásól ættuð frá Kína til N-Myanmar. Hún blómstrar stórum bláum eða rauðum blómum upp úr hvirfingu lensulaga til fjaðurflipóttra grænna blaða. Hún er einblómga (vex í nokkur ár og deyr svo eftir blómgun eins og tvíærar jurtir, "monocarpic"). 
Hún er með tvær undirtegundir sem eru t.d. aðskildar með blómlit.
* *M. i. impedita*
* *M. i. rubra*

## Tilvísanir
Meconopsis concinna

***Meconopsis concinna*** er blásól ættuð frá Kína. Hún blómstrar stórum bláum til purpuralitum blómum upp úr hvirfingu öfugegglaga til fjaðurflipóttra, grænna blaða. Hún er einblómga (vex í nokkur ár og deyr svo eftir blómgun eins og tvíærar jurtir, "monocarpic"), sjaldan fjölær. Verður um 4,5 til 13,5sm á hæð.

## Tilvísanir
UTC−02:30

**UTC−02:30** er tímabelti þar sem klukkan er 2 tímum og 30 mínútum á eftir UTC.

## Sumartími (Norðurhvel)
Borgir: St. John's

### Norður-Ameríka
* 
**Nýfundnaland og Labrador
***Labrador 
***Nýfundnaland
UTC−03:00

**UTC−03:00** er tímabelti þar sem klukkan er 3 tímum á eftir UTC.

## Staðartími (Vetur á norðurhveli)
### Evrópa
### Atlantshaf
* 
** Sankti Pierre og Miquelon

## Sumartími (Norðurhvel)
Borgir: Halifax, Saint John, Fredericton, Hamilton

### Norður-Ameríka
* 
** 
* 
**
***Pituffik (Thule)
* 
**Nýja-Brúnsvík
**Nýfundnaland og Labrador
***Labrador
**Nova Scotia
**Eyja Játvarðs prins

## Staðartími (Allt árið)
Borgir: São Paulo, Brasilía, Rio de Janeiro, Porto Alegre, Belo Horizonte, Búenos Aíres, Montevídeó, Paramaríbó, Saint-Pierre, Stanley

### Suður-Ameríka
* 
* 
**Nema vestrænu fylkin Acre, Amazonas, Mato Grosso, Mato Grosso do Sul, Rondônia og Roraima; og aðrar eyjar
* 
** Franska Gvæjana
* 
**Magallanes y de la Antártica Chilena
* 
* 

### Suðurskautslandið
#### Suður-Íshaf
* 
**Argentínska Antarktíka
**Carlini
**San Martin
* 
**Bresku suðlægu landsvæðin
**Rothera
* 
**Palmer

## Sumartími (Sumar á suðurhveli)
Borgir: Santíagó, Asúnsjón

### Suður-Ameríka
*  (nema Páskaeyja og Magallanes y de la Antártica Chilena)
* 

## Tilvísanir
Páfasundrungin

**Páfasundrungin** er heiti á klofningi sem varð á 14. öld innan kaþólsku kirkjunnar út af lögmæti páfa. Klofningurinn stóð frá 1378 til 1417, en á þeim tíma voru fleiri en einn páfi sem gerðu tilkall til embættis höfuðs kirkjunnar og ríktu frá Róm, Avignon og Písa. Sundrungina má rekja til þess þegar Gregoríus 11. flutti páfastól aftur til Rómar frá Avignon árið 1377. Þegar hann lést árið eftir krafðist múgur í borginni þess að Rómverji yrði kjörinn nýr páfi. Kardinálarnir kusu því í flýti Úrbanus 6. og flúðu svo borgina. Nokkrir þeirra komu saman í Avignon næsta ár og kusu þar Klemens 7. Stuðningsmenn beggja páfa sökuðu hina um villutrú. 

Tilraun var gerð til að leysa deilurnar á kirkjuþinginu í Písa 1409. Þingið lýsti því yfir að báðir páfarnir þáverandi, Gregoríus 12. í Róm og Benedikt 13. í Avignon, væru ólögmætir og kaus þann þriðja, Alexander 5.. Eftir þingið í Písa voru því þrír páfar samhliða. Eftirmaður Alexanders í Písa, Jóhannes 23., kallaði saman kirkjuþingið í Konstanz 1415 þar sem bæði hann og Gregoríus féllust á afsögn. Þingið kaus síðan Martein 5. sem einn páfa árið 1417. Þetta var í síðasta sinn sem páfakjör fór fram utan Rómar. Kirkjuþingið batt enda á páfasundrungina í reynd. Þótt Benedikt neitaði að segja af sér var hann bannfærður og flúði til Aragóníu þar sem hann naut verndar Alfons 5. til dauðadags árið 1423.

Kirkjan leit lengst af svo á að ákvarðanir kirkjuþingsins í Písa stæðu, þannig að páfarnir Alexander 5. og Jóhannes 23. væru lögmætir páfar og að valdatíð Gregoríusar 12. hefði lokið ýmist 1409 eða 1415. Allir Avignon-páfarnir frá þeim tíma voru álitnir mótpáfar. Þetta breyttist árið 1958 þegar Angelo Giuseppe Roncalli ákvað að taka upp heitið Jóhannes 23. Eftir það voru Alexander 5. og Jóhannes 23. líka flokkaðir sem mótpáfar og valdatíð Gregoríusar 12. talin til 1415.
UTC−04:00

**UTC−04:00** er tímabelti þar sem klukkan er 4 tímum á eftir UTC. Það er tímabeltið fyrir eftirfarandi tíma:
* Austurtími (ET/EDT)
* Atlantshafstími (ATZ/AST)

## Staðartími (Vetur á norðurhveli)
Borgir: Halifax, Saint John, Hamilton

### Norður-Ameríka
* 
**Nýja Brúnsvík
**Nýfundnaland og Labrador
***Labrador
**Nova Scotia
**Eyja Játvarðs prins
*
**
***Pituffik (Thule), Qaanaaq
*
**

## Sumartími (Norðurhvel)
Borgir: New York, Washington, Philadelphia, Boston, Atlanta, Miami, Detroit, Baltimore, Cleveland, Pittsburgh, Indianapolis, Orlando,  Charlotte, Charleston, Wilmington, Key West, Torontó, Montréal, Ottawa, Québecborg, Iqaluit, Nassá, Havana, Kingston, Port-au-Prince, Cockburn Town, Providenciales

### Norður-Ameríka
* (Austurtími)
**Nunavut
**Ontario
**Quebec
*  (Austurtími)
**Delaware
**District of Columbia
**Flórída
**Georgía
**Indiana
**Kentucky
**Maryland
**Michigan
**New Jersey
**New York
**Norður-Karólína
**Nýja England (fylkin Connecticut, Massachusetts, Maine, New Hampshire, Rhode Island og Vermont)
**Ohio
**Pennsylvanía
**Suður-Karólína
**Tennessee
**Vestur-Virginía
**Virginía

### Karíbahafið
* 
* 
**Turks- og Caicoseyjar
* 
* 

## Staðartími (Allt árið)
Borgir: Karakas, Manaus, Santó Dómingó, La Paz, Georgetown, Santa Cruz de la Sierra, Saint John's, Bridgetown, Roseau, Gustavia, St. George's, The Bottom, Oranjestad, Philipsburg, Lower Prince's Quarter, Basseterre, Castries, Kingstown, Port of Spain, San Fernando, The Valley, Road Town, Plymouth, Brades, Little Bay, San Juan, Charlotte Amalie, Kralendijk, Willemstad, Pointe-à-Pitre, Les Abymes, Fort-de-France, Maracaibo, Blanc-Sablon, Harrington Harbour

### Suður-Ameríka
* 
* 
**Fylkin Amazonas, Mato Grosso, Mato Grosso do Sul, Rondônia og Roraima
* 
* 

### Austur-Karíbahaf
* 
* 
* 
* 
* 
**Gvadelúpeyjar
**Martinique
**Sankti Bartólómeusareyja
**Saint-Martin
* 
* 
**Saba
**Sint Eustatius
**Sint Maarten
* 
* 
* 
* 
* 
**Angvilla
**Bresku Jómfrúaeyjar
**Montserrat

### Bandarísk yfirráðasvæði
* 
** 
** 

### Annað í Karíbahafinu
* 
**Aruba
**Bonaire
**Curaçao

### Norður-Ameríka
*
**Québec

### Suðurskautslandið
#### Suður-Íshaf
* 
**Comandante Ferraz
* 
**Bellingshausen

## Staðartími (Vetur á suðurhveli)
Borgir: Santíagó, Asúnsjón

### Suður-Ameríka
*  (nema Páskaeyja og Magallanes y de la Antártica Chilena)
* 

## Tilvísanir
UTC−05:00

**UTC−05:00** er tímabelti þar sem klukkan er 5 tímum á eftir UTC. Það er tímabeltið fyrir eftirfarandi tíma:
* Austurtími (ET/EST)
* Miðtími (CT/CDT)

## Staðartími (Vetur á norðurhveli)
Borgir: New York, Washington, Philadelphia, Boston, Atlanta, Miami, Detroit, Baltimore, Cleveland, Pittsburgh, Indianapolis, Orlando,  Charlotte, Charleston, Wilmington, Key West, Torontó, Montréal, Ottawa, Québecborg, Iqaluit, Nassá, Havana, Kingston, Port-au-Prince, Cockburn Town, Providenciales

### Norður-Ameríka
* (Austurtími)
**Núnavút
**Ontario
**Québec
* (Austurtími)
**Delaware
**District of Columbia
**Flórída
**Georgía
**Indiana
**Kentucky
**Maine
**Maryland
**Michigan
**New Jersey
**New York
**Norður-Karólína
**Nýja England (fylkin Connecticut, Massachusetts, Maine, New Hampshire, Rhode Island og Vermont)
**Ohio
**Pennsylvanía
**Suður-Karólína
**Tennessee
**Vestur-Virginía
**Virginía

### Karíbahafið
* 
* 
** Turks- og Caicoseyjar
* 
* 

## Sumartími (Norðurhvel)
Borgir: Winnipeg, Regina, Chicago, Dallas, Houston, St. Louis, Minneapolis, Austin, Memphis, Kansas City, San Antonio, Nashville, New Orleans, Milwaukee, Oklahomaborg, Reynosa

### Norður-Ameríka
*  (Miðtími)
**Manitoba
**Núnavút
**Ontario
* 
** Chihuahua
** Coahuila de Zaragoza
** Nuevo León
** Tamaulipas
*  (Miðtími)
**Alabama
**Arkansas
**Flórída
**Indiana
**Iowa
**Kansas
**Kentucky
**Louisiana
**Michigan
**Minnesota
**Mississippi
**Missouri
**Nebraska
**Norður-Dakóta
**Oklahoma
**Suður-Dakóta
**Tennessee
**Texas
**Wisconsin

## Staðartími (Allt árið)
Borgir: Cancún, Bógóta, Líma, Kingston, Quito, Panamaborg, George Town

### Suður-Ameríka
* 
**Acre
**Amazonas
*  (nema Galápagoseyjarnar)
* 
* 

### Karíbahafið
* 
* 
**Bresku yfirráðasvæðin
***Cayman-eyjar
* 
**Smáeyjar Bandaríkjanna
***Navassaeyja

### Norður-Ameríka
*  – Austurtími
** Southampton-eyja 
*  (Zona Sureste)
**Quintana Roo
* 

## Sumartími (Sumar á suðurhveli)
Borgir: Hanga Roa

### Austur-Kyrrahaf
* 
**Páskaeyja

## Tilvísanir
1. deild kvenna í knattspyrnu 2010

Leikar í **[[1. deild kvenna í knattspyrnu]]** hófust í 16. sinn árið **2010**.

HK/Víkingur er sameining HK Kópavogs og Víkings Reykjavík. Tindastóll-Neisti er sameining Tindastóls Sauðárkróks og Neisti Hofsos.


## A riðill
### Liðin

### Staðan í deildinni
#### Stigatafla
*Staðan fyrir 12. umferð, 21. ágúst 2010*.

 *Útskýringar: L = Leikir spilaðir, U = Leikir sigraðir, J = Leikir sem lauk með jafntefli, T = Tapaðir leikir, Sk = Mörk skorðuð, Fe = Mörk fengin á sig, Mm = Markamunur, Sm = Stig/meðaltal*.

#### Töfluyfirlit

#### Markahæstu leikmenn
*Lokaniðurstaða 21. ágúst 2010*.

## B riðill
### Liðin

### Staðan í deildinni
#### Stigatafla
*Staðan fyrir 12. umferð, 21. ágúst 2010*.

 *Útskýringar: L = Leikir spilaðir, U = Leikir sigraðir, J = Leikir sem lauk með jafntefli, T = Tapaðir leikir, Sk = Mörk skorðuð, Fe = Mörk fengin á sig, Mm = Markamunur, Sm = Stig/meðaltal*.

#### Töfluyfirlit

#### Markahæstu leikmenn
*Lokaniðurstaða 21. ágúst 2010*.

## Úrslit
*5. september 2010*.

### Undanúrslit





## Heimildaskrá

## Heimild
*
*
*
*
Meconopsis pulchella

***Meconopsis pulchella*** er  blásól ættuð frá Kína. Hún blómstrar stórum fjólubláum blómum upp úr hvirfingu hærðra, lensulaga grænna blaða. Hún er einblómga (vex í nokkur ár og deyr svo eftir blómgun eins og tvíærar jurtir). Hún verður allt að 18 sm há.

## Tilvísanir
Key West

**Key West** (á spænsku: *Cayo Hueso*) er eyja í Flórídasundi og er hluti Flórídafylkis í Bandaríkjunum. Borgin Key West nær einnig yfir á nærliggjandi eyjar svo sem Dredgers Key, Fleming Key, Sunset Key og síðan norðurhluta Stock Island.

Eyjan Key West er um 11 ferkílómetrar að stærð. Þar endar þjóðvegur 1, sem er lengsti norður-suður vegur í öllum Bandaríkjunum. Frá Key West eru um 153 km sjóleiðina yfir til Kúbu.

Florida Keys og vesturhluti Everglades eru í Monroe-sýslu (héraði). Héraðsstjórn Monroe er með aðsetur í Key West.

Key West er syðsta borgin í þeim 48 fylkjum Bandaríkjanna sem eru samliggjandi. Fylkin tvö sem ekki eru samliggjandi öðrum fylkjum eru Alaska og Hawaii. Key West er jafnframt vestasta eyjan tengd með þjóðvegi í Florida Keys. Duval Street, er aðal gatan sem segja má að nái frá Mexíkóflóa yfir til Flórídasunds og Atlantshafsins. Key West er viðkomustaður margra farþegaferðaskipa.
Meconopsis sinuata

***Meconopsis sinuata*** er blásól ættuð frá austurhluta Himalajafjalla. Hún blómstrar stórum bláum til hvítum blómum í skúf upp úr hvirfingu lensulaga grænna blaða með bylgjóttum jaðri. Hún er einblómga (vex í nokkur ár og deyr svo eftir blómgun eins og tvíærar jurtir, "monocarpic"). Hún verður að 80 sm há.

## Tilvísanir
Meconopsis bella

***Meconopsis bella*** er blásól ættuð frá austurhluta Himalajafjalla. Hún blómstrar stórum, yfirleitt bláum blómum upp úr hvirfingu lensulaga til spaðalaga grænna blaða. Hún er fjölær. Hún verður að 20 sm há.

## Tilvísanir
Meconopsis pinnatifolia

***Meconopsis pinnatifolia*** er blásól ættuð frá Kína og Nepal. Hún blómstrar stórum bláleitum til rauðleitum blómum upp úr hvirfingu hærðra, lensulaga flipóttrapinnatifid blaða. Hún er einblómga (vex í nokkur ár og deyr svo eftir blómgun eins og tvíærar jurtir, "monocarpic"). Hún verður að 58 sm há.

## Tilvísanir
Kintetsu Railway

**Kintetsu Railway** (japönsku: 近畿日本鉄道) betur þekkt sem **Kintetsu** er japanskt járnbrautarfyrirtæki með höfuðstöðvar í Osaka.

## Tenglar

* Heimasíða
Óskarsverðlaun fyrir bestu alþjóðlegu kvikmyndina

**Óskarsverðlaun fyrir bestu alþjóðlegu kvikmyndina** (e. *Academy Award for Best International Feature Film*) eru ein af verðlaunum Óskarsverðlaunanna sem veitt eru árlega af Bandarísku kvikmyndaakademíunni. Verðlaunin voru þekkt sem **Besta erlenda kvikmyndin** (e. *Best Foreign Language Film*) fyrir árið 2020. Verðlaunin eru veitt kvikmyndum í fullri lengd sem framleiddar eru utan Bandaríkjanna og eru aðallega með tali á öðrum tungumálum en ensku.

## Sigurvegarar

### 1947-1949

### 1950-1959

### 1960-1969

### 1970-1979

### 1980-1989

### 1990-1999

### 2000-2009

### 2010-2019

### 2020-
UTC−06:00

**UTC−06:00** er tímabelti þar sem klukkan er 6 tímum á eftir UTC. Það er tímabeltið fyrir eftirfarandi tíma:
* Miðtími (CT/CST)
* Fjallatími (MT/MDT)

## Staðartími (Vetur á norðurhveli)
Borgir: Winnipeg, Chicago, Dallas, Houston, St. Louis, Minneapolis, Austin, Memphis, Kansas City, San Antonio, Nashville, New Orleans, Milwaukee, Oklahomaborg, Reynosa

### Norður-Ameríka
*  (Miðtími)
**Manitoba
**Núnavút
**Ontario
* 
** Chihuahua
** Coahuila de Zaragoza
** Nuevo León
** Tamaulipas
*  (Miðtími)
**Alabama
**Arkansas
**Flórída
**Illinois
**Indiana
**Iowa
**Kansas
**Kentucky
**Louisiana
**Michigan
**Minnesota
**Mississippi
**Missouri
**Nebraska
**Norður-Dakóta
**Oklahoma
**Suður-Dakóta
**Tennessee
**Texas
**Wisconsin

## Sumartími (Norðurhvel)
Borgir: Calgary, Edmonton, Yellowknife, Denver, Billings, Boise, Salt Lake City, Albuquerque, El Paso, Ciudad Juárez

### Norður-Ameríka
*  (Fjallatími)
**Alberta
**Breska-Kólumbía
**Norðvesturhéruðin
**Núnavút
**Saskatchewan
*  
** Chihuahua
*  (Fjallatími)
**Arizona - bara Navahóaþjóðin
**Colorado
**Idaho
**Kansas
**Montana
**Nebraska
**Nevada
**New Mexico
**Norður-Dakóta
**Oklahoma
**Oregon
**Suður-Dakóta
**Texas
**Utah
**Wyoming

## Staðartími (Allt árið)
Borgir: Regina, Saskatoon, Puebla, Orizaba, Mexíkóborg, Guadalajara, Monterrey, Gvatemalaborg, Tegucigalpa, Managua, Belmópan, Belísborg, San José, San Salvador

### Mið-Ameríka
* 
* 
* 
* 
* 
* 

### Norður-Ameríka
*  (Miðtími)
**Saskatchewan
*  (Zona Centro)
** Baja California, Baja California Sur, Nayarit, Quintana Roo, Sinaloa, Sonora, Chihuahua, Coahuila, Nuevo León og Tamaulipas.

### Eyjaálfa
#### Austur-Kyrrahaf
* 
**Galápagoseyjar

## Staðartími (Vetur á suðurhveli)
Borgir: Hanga Roa

### Eyjaálfa
#### Austur-Kyrrahaf
* 
**Páskaeyja

## Tilvísanir
UTC−07:00

**UTC−07:00** er tímabelti þar sem klukkan er 7 tímum á eftir UTC. Það er tímabeltið fyrir eftirfarandi tíma:
* Fjallatími (MT/MST)
* Kyrrahafstími (PT/PDT)

## Staðartími (Vetur á norðurhveli)
Borgir: Denver, Salt Lake City, Phoenix (allt árið), Edmonton, Ciudad Juárez

### Norður-Ameríka
*  (Fjallatími)
** Alberta
** Breska-Kólumbía
** Norðvesturhéruðin
** Núnavút
** Saskatchewan
*  
** Chihuahua
*  (Fjallatími)
** Arizona – bara Navahóaþjóðin
** Colorado
** Idaho
** Kansas
** Montana
** Nebraska
** Nevada
** New Mexico
** Norður-Dakóta
** Oklahoma
** Oregon
** Suður-Dakóta
** Texas
** Utah
** Wyoming

## Sumartími (Norðurhvel)
Borgir: Los Angeles, Vancouver, Tíjúana

### Norður-Ameríka
*  (Kyrrahafstími)
** Breska-Kólumbía
* 
** Baja California
*  (Kyrrahafstími)
**Idaho
**Kalifornía
**Nevada
**Oregon
**Washington

## Staðartími (Allt árið)
Borgir: Phoenix, Hermosillo

### Norður-Ameríka
*  (Fjallatími)
** Breska-Kólumbía
**Yukon
*  (Zona Pacifico)
** Baja California Sur
** Nayarit
** Sinaloa
** Sonora
*  (Fjallatími)
** Arizona

## Tilvísanir
UTC−08:00

**UTC−08:00** er tímabelti þar sem klukkan er 8 tímum á eftir UTC. Það er tímabeltið fyrir eftirfarandi tíma:
* Kyrrahafstími (PT/PST)

## Staðartími (Vetur á norðurhveli)
Byggðir: Vancouver, Viktoría, Seattle, Portland, San Francisco, Los Angeles, San Diego, Sacramento, Las Vegas, Tíjúana

### Norður-Ameríka
*  (Kyrrahafstími)
** Breska-Kólumbía
* 
** Baja California
*  (Kyrrahafstími)
** Idaho
** Kalifornía
** Nevada
** Oregon
** Washington

## Sumartími (Norðurhvel)
Byggðir: Anchorage

### Norður-Ameríka
*  (Alaskatími)
**Alaska

## Staðartími (Allt árið)
Byggðir: Adamstown

### Eyjaálfa
#### Kyrrahafið
* 
**Clipperton-eyja

* 
**Pitcairn

## Tilvísanir
UTC−09:00

**UTC−09:00** er tímabelti þar sem klukkan er 9 tímum á eftir UTC.

## Staðartími (Vetur á norðurhveli)
Byggðir: Anchorage

### Norður-Ameríka
* 
**Alaska
***Hall-eyja

## Sumartími (Norðurhvel)
Byggðir: Adak

### Norður-Ameríka
* 
** Alaska
***Aleutian-eyjar vestur af 169.30°V

## Staðartími (Allt árið)
Byggðir: Rikitea

### Eyjaálfa
#### Kyrrahafið
*
**Franska Pólýnesía
***Gambíer-eyjar
UTC−10:00

**UTC−10:00** er tímabelti þar sem klukkan er 10 tímum á eftir UTC.

## Staðartími (Allt árið)
Byggðir: Honolulu, Avarúa, Papeete, Fa'a'ā

### Eyjaálfa
#### Kyrrahafið
* 
**Franska Pólýnesía
***Félagseyjar
***Túamótúeyjar
***Gambíer-eyjar
***Austral-eyjar
* 
**Cook-eyjar
* 
**Hawaii
**Smáeyjar Bandaríkjanna
***Johnstoneyja

## Staðartími (Vetur á norðurhveli)
### Norður-Ameríka
* 
**Alaska
***Aleutian-eyjar vestur af 169.30°V
UTC−11:00

**UTC−11:00** er tímabelti þar sem klukkan er 11 tímum á eftir UTC.

## Staðartími (Allt árið)
Byggðir: Alofi, Pagó Pagó, Tafuna

### Eyjaálfa
#### Kyrrahafið
* 
* 
**Bandaríska Samóa
**Smáeyjar Bandaríkjanna
***Jarviseyja
***Kingmanrif
***Midway-eyja
***Palmyraeyja

## Tilvísanir
UTC−12:00

**UTC−12:00** er tímabelti þar sem klukkan er 12 tímum á eftir UTC. Það er seinasta tímabeltið til að halda áramót.

## Staðartími (Allt árið)
### Eyjaálfa
*
**Smáeyjar Bandaríkjanna
***Bakereyja og Howlandeyja

## Tilvísanir
UTC+06:00

**UTC+06:00** er tímabelti þar sem klukkan er 6 tímum á undan UTC.

## Staðartími (Allt árið)
Byggðir: Almaty, Chittagong, Dakka, Omsk, Timfú, Astana, Bishkek

### Suður-Asía
* 
* 

### Indlandshaf
* 
**Bresku Indlandshafseyjar / Máritíus
*** Chagoseyjar

### Mið-Asía
* 
**Austur-Kasakstanfylki
** Nema Aktöbefylki, Atýráfylki, Kusulórdafylki, Mangystáfylki og Vestur-Kasakstanfylki
* 

### Norður-Asía
*  – Omsktími
**Síberíuumdæmi
***Omskfylki

### Suðurskautslandið
*Sums staðar á Suðurskautslandinu
** 
** 
***Vostok

## Tilvísanir
UTC+06:30

**UTC+06:30** er tímabelti þar sem klukkan er 6 tímum og 30 mínútum á undan UTC.

## Staðartími (Allt árið)
### Suðaustur-Asía
Byggðir: Jangún eða Rangoon, Naypyidaw, Mandalay
*  (Búrma)

### Indlandshaf
* 
** Kókoseyjar

## Tilvísanir
Maríuvandarætt

**Maríuvandarætt** (fræðiheiti: *Gentianaceae*) er ætt blómstrandi plantna, með yfir 100 ættkvíslir. Sjö tegundir í fjórum ættkvíslum vaxa villtar á Íslandi:
*Comastoma tenellum (Rottb.) Toyok. - Maríuvendlingur
*Gentiana nivalis L. - Dýragras
*Gentianella amarella (L.) Börner - Grænvöndur
*Gentianella aurea (L.) H.Smith - Gullvöndur 
*Gentianella campestris  (L.) Börner - Maríuvöndur
*Gentianopsis detonsa (Rottb.) Matt - Engjavöndur 
*Lomatogonium rotatum (L.) Fries ex Fern. Blástjarna

Fjöldi annarra eru einnig ræktaðar í görðum. 

## Ættkvíslir

**[[Adenolisianthus]]* 
**[[Anthocleista]]* 
**[[Aripuana]]* 
**[[Bartonia]]* 
**[[Bisgoeppertia]]* 
**[[Blackstonia]]* 
**[[Calolisianthus]]* 
**[[Canscora]]* 
**[[Celiantha]]* 
**[[Centaurium]]* 
**[[Chelonanthus]]* 
**[[Chironia]]* 
**[[Chorisepalum]]* 
**[[Cicendia]]* 
**[[Comastoma]]* 
**[[Congolanthus]]* 
**[[Coutoubea]]* 
**[[Cracosna]]* 
**[[Crawfurdia]]* 
**[[Curtia]]* 
**[[Cyrtophyllum]]* 
**[[Deianira (plant)|Deianira]]* 
**[[Djaloniella]]* 
**[[Duplipetala]]* 
**[[Enicostema]]* 
**[[Eustoma]]* 
**[[Exaculum]]* 
**[[Exacum]]* 
**[[Exochaenium]]* 
**[[Fagraea]]* 
**[[Faroa]]* 
**[[Frasera]]* 
**[[Geniostemon]]* 
**[[Gentiana]]* 
**[[Gentianella]]* 
**[[Gentianopsis]]* 
**[[Gentianothamnus]]* 
**[[Gyrandra]]* 
**[[Halenia]]* 
**[[Helia (plant)|Helia]]* 
**[[Hockinia]]* 
**[[Hoppea]]* 
**[[Irlbachia]]* 
**[[Ixanthus]]* 
**[[Jaeschkea]]* 
**[[Karina (plant)|Karina]]* 
**[[Klackenbergia]]* 
**[[Kuepferia]]* 
**[[Lagenanthus]]* 
**[[Lagenias]]* 
**[[Latouchea]]* 
**[[Lehmanniella]]* 
**[[Limahlania]]* 
**[[Lisianthius]]* 
**[[Lomatogoniopsis]]* 
**[[Lomatogonium]]* 
**[[Macrocarpaea]]* 
**[[Megacodon]]* 
**[[Metagentiana]]* 
**[[Microrphium]]* 
**[[Neblinantha]]* 
**[[Neurotheca]]* 
**[[Obolaria]]* 
**[[Oreonesion]]* 
**[[Ornichia]]* 
**[[Orphium]]* 
**[[Phyllocyclus]]* 
**[[Picrophloeus]]* 
**[[Potalia]]* 
**[[Prepusa (plant)|Prepusa]]* 
**[[Pterygocalyx]]* 
**[[Purdieanthus]]* 
**[[Pycnosphaera]]* 
**[[Rogersonanthus]]* 
**[[Roraimaea]]* 
**[[Sabatia]]* 
**[[Saccifolium]]* 
**[[Schenkia]]* 
**[[Schinziella]]* 
**[[Schultesia (plant)]]* 
**[[Sebaea]]* 
**[[Senaea]]* 
**[[Sinogentiana]]* 
**[[Sinoswertia]]* 
**[[Sipapoantha]]* 
**[[Swertia]]* 
**[[Symbolanthus]]* 
**[[Symphyllophyton]]* 
**[[Tachia (plant)|Tachia]]* 
**[[Tachiadenus]]* 
**[[Tapeinostemon]]* 
**[[Tetrapollinia]]* 
**[[Tripterospermum]]* 
**[[Urogentias]]* 
**[[Utania]]* 
**[[Veratrilla]]* 
**[[Voyria]]* 
**[[Voyriella]]* 
**[[Xestaea]]* 
**[[Yanomamua]]* 
**[[Zeltnera]]* 
**[[Zonanthus]]* 
**[[Zygostigma]]* 

## Tilvísanir
Torf

**Torf** er rótarkerfi plantna, hvort sem þær vaxa á þurru eða í mýri, en það er mismunandi þétt eftir því hver jarðvegurinn er. 

Í plönturótum er svo kallað tréni sem fúnar á mislöngum tíma eftir aðstæðum eins og timbur gerir. Torf er mjög misjafnt eftir því hvenær og hvar það er tekið. Nýtt eða vaxandi rótarkerfi í mýrartorf er mjög ólíkt gömlu og fúnu torf, á sama hátt og glænýr viður og grautfúinn. Á sama hátt eru langar, þéttar og vel flæktar rætur mýrartorfs töluvert frábrugðnar stuttum og gisnum rótum torfs af þurrlendi. 

Það er hægt er að stinga þessar þéttu rótarflækju upp með skóflu eða rmeð ljá. Torf var eittmeginefni til húsbygginga frá upphafi byggðar á Íslandi allt fram á fyrsta fjórðung 20. aldar. Í besta torfinu eru hvorki lög af leir, né sandi og var þannig torf notað fyrir dýnu í rúm og reiðing undirklyfbera á hest. 

Í þurru torfi er mjög góð einangrun og var það notað milli þilja í timburhúsum langt fram á 20. öld.

Þurrkað torf hefur einnig verið notað sem eldsneyti.

## Heimildir

* 
*

## Tengt efni
* Mór
UTC+07:00

**UTC+07:00** er tímabelti þar sem klukkan er 7 tímum á undan UTC.

## Staðartími (Allt árið)
Byggðir: Ho Chi Minh-borg, Hanoí, Phnom Penh, Vientiane, Bangkok, Krasnojarsk, Novosibirsk, Djakarta, Medan, Palembang, Bandung, Semarang, Surabaya, Surakarta, Yogyakarta, Da Nang, Khovd, Flying Fish Cove. 

### Norður-Asía
*  – Krasnojarsktími
**Síberíuumdæmi
***Altaífylki
***Altaíska lýðveldið
***Kemerovofylki
***Khakassia
***Krasnojarskfylki
***Novosíbírskfylki
***Tomskfylki
***Tuva

### Austur-Asía
* 
**Vesturhluti

### Suðaustur-Asía
* 
**Java
**Súmatra
**Kalimantan
* 
* 
* 
* 

### Eyjaálfa
#### Indlandshaf
* 
**Jólaeyja

### Suðurskautslandið
#### Suður-Íshaf
* Sums staðar á Suðurskautslandinu
** 
***Davis

## Tilvísanir
UTC+08:00

**UTC+08:00** er tímabelti þar sem klukkan er 8 tímum á undan UTC.

## Staðartími (Allt árið)
Byggðir: Sjanghæ, Peking, Guangzhou, Hangzhou, Suzhou, Xiamen, Shenzhen, Taípei, Taichung, Kaohsiung, Hong Kong, Makaó, Kúala Lúmpúr, Singapúr, Manila, Quezon City, Makassar, Denpasar, Manado, Perth, Írkútsk, Úlan Bator, Bandar Seri Begawan

### Norður-Asía
* – Írkútsktími
**Austurlönd fjær
***Buryatia
**Síberíuumdæmi
***Írkútskfylki

### Austur-Asía
*  (meginland)
* 
* 
* 
* 
**Austurhluti

### Suðaustur-Asía
* 
* 
**Kalimantan
**Litlu-Sundaeyjar
**Súlavesí
* 
* 
* 

### Eyjaálfa
* 
**Vestur-Ástralía

### Suðurskautslandið
#### Suður-Íshaf
* Sums staðar á Suðurskautslandinu
* 
**Casey

## Tilvísanir
UTC+09:00

**UTC+09:00** er tímabelti þar sem klukkan er 9 tímum á undan UTC.

## Staðartími (Allt árið)
Byggðir: Tókýó, Osaka, Nagoya, Fukuoka, Yokohama, Sapporo, Hírosíma, Kyoto, Seúl, Busan, Daegu, Gwangju, Ulsan, Incheon, Pjongjang, Yakutsk, Koror, Dili, Jayapura, Ambon

### Norður-Asía
*  – Yakutsktími 
**Austurlönd fjær
***Amúrfylki, Sakha
***Zabajkalfylki

### Austur-Asía
* 
* 
* 

### Eyjaálfa
#### Míkrónesía
* 

### Suðaustur-Asía
* 
* 
**Mólúkkaeyjar
**Vestur-Nýja-Gínea

## Tilvísanir
UTC+09:30

**UTC+09:30** er tímabelti þar sem klukkan er 9 tímum og 30 mínútum á undan UTC.

## Staðartími (Allt árið)
Byggðir: Darwin, Alice Springs

### Eyjaálfa
* 
**Norðursvæðið
**Suður-Ástralía

## Staðartími (Vetur á suðurhveli)
Byggðir: Adelaide, Broken Hill

### Eyjaálfa
* 
**Nýja-Suður-Wales
**Suður-Ástralía

## Tilvísanir
UTC+10:00

**UTC+10:00** er tímabelti þar sem klukkan er 10 tímum á undan UTC.

## Staðartími (Allt árið)
Byggðir: Brisbane, Gold Coast, Vladívostok, Khabarovsk, Port Moresby, Dededo, Saipan

### Norður-Asía
*  – Vladívostoktími
**Austurlönd fjær
***Hebreska sjálfstjórnarfylkið, Khabarovskfylki, Prímorja, Sakha

### Eyjaálfa
#### Kyrrahafið
#### Ástralasía
*
**Queensland

##### Míkrónesía
* 
**Chuuk
**Yap
* 
**Gvam
**Norður-Maríanaeyjar

#### Melanesía
* 
**Nema Bougainville

### Suðurskautslandið
#### Suður-Íshaf
* Sums staðar á Suðurskautslandinu
* 
** Macquarie-eyja
* 
** Frönsku suðlægu landsvæðin
*** Terre Adélie

## Staðartími (Vetur á suðurhveli)
Byggðir: Canberra, Sydney, Melbourne, Hobart

### Eyjaálfa
* 
**Höfuðborgarsvæði Ástralíu
**Jervis Bay
**Nýja-Suður-Wales
**Tasmanía
**Viktoría

## Tilvísanir
Leitarhundur

**Leitarhundur** er hundur sem er sérþjálfaður til að finna týnda einstaklinga við ýmsar aðstæður með því að nota þefskynið. Hundar eru notaðir við leit eftir slys eða náttúruhamfarir, en líka þegar leitað er að fólki sem hefur villst eða týnst af öðrum orsökum. Hundarnir eru þjálfaðir til að finna fólk í snjóflóði, undir braki húsa sem hafa hrunið, og jafnvel í vatni. Þeir eru þjálfaðir til að gefa stjórnanda sínum sérstök merki þegar þeir finna eitthvað. Út af næmu þefskyni og orku til að hlaupa getur einn hundur farið yfir mun stærra leitarsvæði en ein manneskja á stuttum tíma.

Þjálfun leitarhunda hefst meðan þeir eru enn hvolpar, og tekur að jafnaði tvö til fjögur ár. Hundurinn og stjórnandi hans þurfa að ganga í gegnum ýmis próf til að fá vottun og komast á útkallslista. Algengt er að þjálfa orkumiklar hundategundir eins og þýska fjárhunda, labrador og golden retriever sem leitarhunda. Leitarhundar þurfa að vera viljugir til að læra og taka þjálfun, hlýða skipunum og forðast truflanir í umhverfinu.

## Tenglar
* Leitarhundar Slysavarnarfélagsins Landsbjargar
* Björgunarhundasveit Íslands
UTC+11:00

**UTC+11:00** er tímabelti þar sem klukkan er 11 tímum á undan UTC.

## Staðartími (Allt árið)
Byggðir: Nouméa, Magadan, Honíara, Port Vila, Palikir, Weno, Buka, Arawa

### Norður-Asía
*  – Magadantími
**Austurlönd fjær
***Magadanfylki, Sakhalínfylki og Sakha

### Eyjaálfa
#### Kyrrahafið
##### Míkrónesía
* 
**Kosrae
**Pohnpei

##### Melanesía
* 
** Nýja-Kaledónía
* 
**Bougainville
* 
* 

## Staðartími (Vetur á suðurhveli)
Byggðir: Burnt Pine, Kingston

### Eyjaálfa
* 
**Norfolkeyja

## Sumartími (Sumar á suðurhveli)
Byggðir: Canberra, Sydney, Melbourne, Hobart

### Eyjaálfa
* 
**Höfuðborgarsvæði Ástralíu
**Jervis Bay
**Nýja-Suður-Wales
**Tasmanía
**Viktoría

## Tilvísanir
UTC+13:00

**UTC+13:00** er tímabelti þar sem klukkan er 13 tímum á undan UTC.

## Staðartími (Allt árið)
Byggðir: Apía, Atafu, Nukuʻalofa

### Eyjaálfa
#### Míkrónesía
* 
** Fönixeyjar

#### Pólýnesía
* 
**Tókelá
* 
* 

## Sumartími (Sumar á suðurhveli)
Byggðir: Auckland, Wellington, Christchurch, Suva, Nadi

### Eyjaálfa
#### Ástralasía
* 

### Suðurskautslandið
*Sums staðar á Suðurskautslandinu

## Tilvísanir
UTC+13:45

**UTC+13:45** er tímabelti þar sem klukkan er 13 tímum og 45 mínútum á undan UTC.

## Sumartími (Sumar á suðurhveli)
Byggðir: Waitangi

### Eyjaálfa
* 
**Chatham-eyjar

## Tilvísanir
UTC+14:00

**UTC+14:00** er tímabelti þar sem klukkan er 14 tímum á undan UTC. Það er fyrsta tímabeltið til að halda áramót.

## Staðartími (Allt árið)
Byggðir: Kiritimati

### Eyjaálfa
*
**Línueyjar
UTC+12:00

**UTC+12:00** er tímabelti þar sem klukkan er 12 tímum á undan UTC.

## Staðartími (Allt árið)
Byggðir: Anadyr, Petropavlovsk-Kamtsjatskíj, Matāʻutu, Fúnafútí, Majúró, Jaren, Suður-Tarawa

### Norður-Asía
* – Kamchatkatími 
**Austurlönd fjær
***Tsjúkotkaumdæmi og Kamtsjatkafylki

### Eyjaálfa
#### Kyrrahafið
##### Pólýnesía
* 
**Wallis- og Fútúnaeyjar
*

##### Míkrónesía
*
**Varsímaeyja
*
*
**Gilbertseyjar
*

##### Melanesía
* 

## Staðartími (Vetur á suðurhveli)
Byggðir: Wellington, Auckland, Suva
### Eyjaálfa
#### Ástralasía
*

### Suðurskautslandið
* Sums staðar á Suðurskautslandinu

## Sumartími (Sumar á suðurhveli)
Byggðir: Burnt Pine, Kingston

### Eyjaálfa
* 
**Norfolkeyja

## Tilvísanir
No Prejudice

„**No Prejudice**“ (eða „**Enga fordóma**“) var framlag s til Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva 2014 og var flutt af hljómsveitinni Pollapönk. Það endaði í 15. sæti með 58 stig.
Unbroken

„**Unbroken**“ (eða „**Lítil skref**“) var framlag s til Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva 2015 og var flutt af Maríu Ólafsdóttur. Það endaði í 15. sæti í undanúrslitunum með 14 stig.
Hear Them Calling

„**Hear Them Calling**“ (eða „**Raddirnar**“) var framlag s til Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva 2016 og var flutt af Gretu Salóme. Það endaði í 14. sæti í undanúrslitunum með 51 stig.
Paper

„**Paper**“ (eða „**Ég veit það**“) var framlag s til Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva 2017 og var flutt af Svölu Björgvinsdóttur. Það endaði í 15. sæti í undanúrslitunum með 60 stig.
Our Choice

„**Our Choice**“ (eða „**Heim**“) var framlag s til Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva 2018 og var flutt af Ara Ólafssyni. Það endaði í 19. sæti í undanúrslitunum með 15 stig.
Hatrið mun sigra

„**Hatrið mun sigra**“ var framlag s til Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva 2019 og var flutt af hljómsveitinni Hatara. Það endaði í 10. sæti með 232 stig.
Ég á líf

„**Ég á líf**“ var framlag s til Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva 2013 og var flutt af Eyþóri Inga. Það endaði í 17. sæti með 47 stig.
Michelle O'Neill

**Michelle O'Neill** (f. Doris; 10. janúar 1977) er írsk stjórnmálakona sem hefur verið fyrsti ráðherra Norður-Írlands frá árinu 2024. O'Neill er varaforseti írska lýðveldisflokksins Sinn Féin, sem aðhyllist aðskilnað Norður-Írlands frá Bretlandi og sameiningu við Írska lýðveldið. Hún er fyrsti lýðveldissinninn sem hefur gegnt embætti fyrsta ráðherra Norður-Írlands.

## Æviágrip
Sinn Féin undir forystu Michelle O'Neill vann sögulegan sigur í þingkosningum Norður-Írlands árið 2022. Flokkurinn hlaut 27 af 90 þingsætum og varð stærsti flokkurinn á norður-írska þinginu. Þetta var í fyrsta sinn sem lýðveldissinnaður flokkur varð stærstur á þinginu.

Norður-írska þingið var óvirkt í nærri tvö ár eftir kosningarnar þar sem Lýðræðislegi sambandsflokkurinn (DUP), stærsti flokkur breskra sambandssinna á Norður-Írlandi, sniðgekk þingið til að mótmæla verslunarmálum sem tengdust Brexit-fyrirkomulagi bresku ríkisstjórnarinnar. Samkvæmt samningi föstudagsins langa frá 1998 þurfa lýðveldissinnar og sambandssinnar að mynda ríkisstjórn Norður-Írlands saman.

Sinn Féin og DUP komu sér loks saman um myndun nýrrar stjórnar í febrúar 2024. Samkvæmt stjórnarsáttmála þeirra varð Michelle O'Neill fyrsti ráðherra Norður-Írlands en Emma Little-Peng­elly úr DUP varð varaforsætisráðherra. Samkvæmt samningi föstudagsins langa eru fyrsti ráðherra og varaforsætisráðherra jafnvaldamikilir í ríkisstjórninni. O'Neill tók við embætti þann 3. febrúar 2024.

## Tilvísanir
Think About Things

„**Think About Things**“ (eða „**Gagnamagnið**“) var fyrirhugað framlag s til Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva 2020. Lagið er eftir Daða og Gagnamagnið.
Með hækkandi sól

„**Með hækkandi sól**“ var framlag s til Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva 2022 og var flutt af hljómsveitinni Systrum. Það endaði í 23. sæti með 20 stig.
10 Years

„**10 Years**“ var framlag s til Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva 2021 og var flutt af Daða og Gagnamagninu. Það endaði í 4. sæti með 378 stig.
Power

„**Power**“ (eða „**Lifandi inní mér**“) var framlag s til Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva 2023 og var flutt af Diljá. Það endaði í 11. sæti í undanúrslitunum með 44 stig.
Rauðkrækilyng

**Rauðkrækilyng** (fræðiheiti: *Empetrum rubrum*)  er dvergvaxinn sígrænn runni með ætum berjum (krækiberjum). Rauðkrækilyng vex syðst í S-Ameríku (Síle, S-Argentínu, Falklandseyjum og Tristan de Cunha)

## Tilvísanir
Empetrum eamesii

**Empetrum eamesii** er dvergvaxinn sígrænn runni með ætum berjum (krækiberjum). Hann er frá norðausturhluta N-Ameríku (Labrador, Nýfundnaland, Nova Scotia, Prins Edwards-eyja, Québec) Tegundin skiftist í tvær undirtegundir: *E. e. ssp. earnsii* með bleikum til rauðum berjum, og *E. e. ssp. atropurpureum* með purpuralitum til rauðpurpuralitum berjum.

## Tilvísanir