open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Bergamo

**Bergamo** er borg í Langbarðalandi á Norður-Ítalíu. Hún er um 40 km norður af Mílanó og 30 km frá Sviss. Íbúar eru um 122.000 (2019). Efri bærinn, Cittá alta, með bæjarveggjum er á minjalista UNESCO.

Atalanta er knattspyrnufélag borgarinnar og spilar í efstu deild; Serie A.
Löss

**Löss** eða **fokset** eru vindborin setlög. Oftast hafa þau myndast við lok ísaldar við hörfun jökla. Vindar feyktu bergmylsnu sem jöklarnir brutu. Orðið löss er komið úr þýsku og merkir laus, fínn sandur. En löss er í formi silts. Meðal algengustu steinda löss eru kvars ,feldspat og glimmer.

Um 10% yfirborðs lands jarðar er úr löss. Þau geta orðið hundruð metra þykk. Löss-jarðvegur er yfirleitt frjósamur.

## Tengill
Vísindavefur - Hvað er löss?

## Heimild
*
Víknafjöll

**Víknafjöll** eru fjöll eða fjallgarður á Flateyjarskaga sem ná um 1.100 metrum. Skjálfandi er austan við þau og Flateyjardalsheiði vestan. Þau sjást vel frá Húsavík. Kinnarfjöll eru sunnan við þau og Náttfaravíkur rétt austan.

## Tengill
Náttfaravíkur (o.fl.) - Mbl - Valgarður Egilsson
Þórsvöllur

**Þórsvöllur** er leikvangur Íþróttafélagið Þór. Hann er staðsettur á Akureyri og tekur 984 einstaklingar í einni bás en svæðið getur haft 2.000 standandi áhorfendur til viðbótar.

## Tilvísanir og heimildir

* Þórsvöllur Akureyri  KSÍ.
* Þórsvöllur Nordicstadiums.com.
* Þórsvöllur Foursquare.com.
* Þórsvöllur, Akureyri (Iceland)  Worldfootball.net.
Jóhannes Ásbjörnsson

**Jóhannes Ásbjörnsson** (f. 28. nóvember 1979) oftast kallaður **Jói** er íslenskur sjónvarps- og útvarpsmaður og einnig athafnamaður. 

## Sjónvarps og útvarpsferill
Hann byrjaði feril sinn í útvarpsþáttunum *Sjötíu* á Mónó á árunum 1999-2000, seinna fór hann að vinna að sjónvarpsþáttunum 70 mínútum alveg til 2002, þegar hann fluttist til Ítalíu. Árið 2003 hóf hann sjónvarpsferil sinn aftur sem einn kynninn í Idol Stjörnuleit ásamt Sigmari Vilhjálmssyni en þeir héldu áfram að vinna saman í Idol 2, Idol 3 og loks Idol 4 sem kom út árið 2009. Árið 2010 stjórnuðu þeir tveir útvarpsþættinum Simmi og Jói á Bylgjunni sem var a dagskrá til 2013. 

## Athafnamannsferill
Jóhannes ásamt Sigmari Vilhjálmssyni stofnuðu Hamborgarafabrikunna, síðar stofnuðu þeir Keiluhöllina. Í dag er Jóhannes einn aðaleigandi skyndibitakeðjunnar Aktu taktu.
Popptíví

**Popptíví** var íslensk sjónvarpsstöð sem starfaði frá 2000-2005. Stöðin sá aðallega um að sýna tónlistarmyndbönd til að byrja með, en í október 2000 byrjaði vinsæli sjónvarpsþátturinn 70 mínútur sem var á stöðinni til 20. desember 2004. Þá byrjaði einn umsjónarmaður 70 mínútna Hugi Halldórsson með spurningaþáttinn *Jing Jang* sem hætti í febrúar 2005 vegna óvinsælda þáttarins. Í júní 2005 hætti sjónvarpsstöðin og kom stöðin Sirkus í staðinn.
Bremerhaven

**Bremerhaven** eða **Brimarhöfn** er þýsk hafnarborg í héraðinu Bremen, Norður-Þýskalandi. Hún liggur við ána Weser og eru íbúar um 114.000 (2018). Þó borgin sé tiltölulega ný (þorp stofnað 1827) hefur höfnin gegnt mikilvægu sögulegu hlutverki og gerir enn. Þar er 16. stærsta vöruflutningahöfn heims og 4. stærsta í Evrópu
Bremen (sambandsríki)

**Bremen** eða **Brimar** (opinberlega **Freie Hansestadt Bremen**) er eitt af 16 sambandsríkjum Þýskalands og samanstendur af borgunum Bremen og Bremerhaven. Það er minnsta sambandsríkið og er 419 ferkílómetrar, íbúar eru um 680.000 (2021). Neðra-Saxland umlykur Bremen.
Katherine Mansfield

**Kathleen Mansfield Murry** (fædd **Beauchamp**; 14. október 1888 – 9. janúar 1923) var nýsjálenskur rithöfundur og ljóðskáld sem gaf verk sín út undir höfundarnafninu **Katherine Mansfield**. Hún er þekktust fyrir smásögur sínar sem bera skýr einkenni módernisma. Mansfield flutti til Englands nítján ára að aldri og vingaðist þar við aðra rithöfunda á borð við D.H. Lawrence og Virginiu Woolf. Hún dó úr berklum 34 ára að aldri. 

## Æviágrip
Katherine Mansfield fæddist í Wellington á Nýja Sjálandi árið 1888. Hún tilheyrði auðugri fjölskyldu og fékk því frá upphafi að mennta sig sem var alls ekki sjálfsagt fyrir konur á þessum tíma. Aðeins ellefu ára gömul var Mansfield send til Englands í skóla og eftir þann tíma fann hún að þar ætti hún frekar heima heldur en á Nýja Sjálandi. Nítján ára gömul fékk hún blessun foreldra sinna til þess að flytja aftur til Englands en þá hafði hún lokið námi þar og verið flutt aftur til Nýja Sjálands. 

Mansfield var tvíkynhneigð en hún hélt dagbækur sem hafa gefið þá vitneskju seinna meir að Mansfield átti í kynferðislegu sambandi við bæði konur og karla. Sá maki sem stóð upp úr hjá Mansfield var maðurinn John Middleton Murry en þau héldu sambandi í einhverri mynd á meðan Mansfield lfiði. Samband þeirra hefuru verið tengt við allmargar persónur í sögum Mansfield án þess að það hægt sé að fullyrða að hún hafi notað sjálfa sig sem beina fyrirmynd. 

Mansfield samdi meðal annars smáögurnar „Je ne parle pas français“ (1918), „Bliss“ („Sæla,“ 1918), „Miss Brill“ (1920) og „The Garden Party“ (1922). Þessar sögur bera allar skýr einkenni módernisma, m.a. órætt sjónarhorn og vitundarflæði. 

Í desember 1917 greindist Mansfield með berkla. Hún óttaðist það að þurfa gefa skrif sín upp á bátinn sökum veikinda og vera þvinguð til vistar á sjúkrahæli. Hún fluttist af þessum sökum til Frakklands og bjó á hóteli þar. Í Frakklandi glímdi Mansfield við þunglyndi en hélt þó áfram ritstörfunum. Fljótlega versnaði sjúkdómurinn en Mansfield var mjög áköf í því að ná bata og berjast fyrir lífi sínu. Hún lést síðan 9. janúar 1923.

Katherine Mansfield átti mikið af óútgefnu efni þegar hún féll frá. John Middleton Murry tók að sér að gefa þetta efni út eftir andlát hennar. 

## Smásögur í íslenskum þýðingum
* „Flugan“ („The Fly“), þýð. Þorsteinn Jónsson, í *Sögur frá Bretlandi* (Reykjavík: Menningarsjóður, 1949), bls. 244-252.
*  „Sjóferðin“ („The Voyage“), þýð. Anna María Þórisdóttir, *Vikan* 26. apríl 1979.
* „Sæla“ („Bliss“), þýð. Anna María Þórisdóttir, í *Íslenskar smásögur*, 5. bindi (Reykjavík: Almenna bókafélagið, 1985), bls. 373-394.
*  „Ungfrú Brill“ („Miss Brill“), þýð. Eiríkur V. Albertsson, í *Smásögur: frægir höfundar*, 1. bindi (Reykjavík: Glóðafeykir, 1946), bls. 54-62.
Gulklukka

***Gulklukka*** (fræðiheiti: *Campanula thyrsoides*). er tvíær tegund af klukkuættkvísl (Campanulaceae). Hún vex í Alpafjöllum og Júrafjöllum austur í Balkanskaga. 


File:Campanulaceae - Campanula thyrsoides-001.JPG
File:Campanula thyrsoides 1.jpg
File:Campanula thyrsoides PID856-1.jpg


## Tilvísanir
Sumarklukka

***Sumarklukka*** (fræðiheiti: *Campanula medium*). er tvíær tegund af klukkuætt (Campanulaceae). Hún er ættuð frá Suður-Evrópu. 


File:Campanula medium - Longwood Gardens - DSC01098.JPG
File:Campanula medium 0.2 R.jpg
File:Campanula medium Blüte.JPG
File:Marien-Glockenblume 11.JPG


## Tilvísanir
Bjólfell

**Bjólfell** er 443 metra fjall suðvestan við Heklu. Saga er um tröllkonu í Bjólfelli og systur hennar í Búrfelli.  Bæirnir Næfurholt, Hólar og eyðibýlið Haukadalur eru við rætur fjallsins.

## Tilvísanir
Innri-Emstruá

**Innri-Emstruá** er fljót í Emstrum norðvestan við Mýrdalsjökul. Fremri-Emstruá er sunnar og renna þær báðar í Markarfljót. Göngubrýr eru yfir báðar árnar.
Markarfljótsgljúfur

**Markarfljótsgljúfur** er gljúfur í Markarfljóti í Emstrum norðvestur af Mýrdalsjökli. Það er talið hafa myndast fyrir um 2000 árum og er allt að 200 metra djúpt.

## Heimildir
Ísland í hnotskurn - Markarfljótsgljúfur
Vignir Rafn Valþórsson

**Vignir Rafn Valþórsson** (f. 1978 í Svíþjóð) er íslenskur leikari.

## Ferill í íslenskum sjónvarpsþáttum og kvikmyndum
Sólmundur Hólm Sólmundarson

**Sólmundur Hólm Sólmundsson** (f. 14. júlí 1983 á Selfossi) oftast kallaður **Sóli Hólm**, er íslenskur grínisti, uppistandari og eftirherma.

## Ferill
### Sjónvarp
* Ha? (2011)
* Mið-Ísland (2012)
* Áramótaskaup 2015 (2015)
* Ghetto betur (2016) Einn þáttur
* Útsvar (2017-2019)
* Áramótaskaup 2019 (2019)
* Föstudagskvöld með Gumma Ben og Sóla Hólm (2019-)
* Jarðarförin mín (2020)
* Áramótaskaup 2020 (2020)
* Áramótaskaup 2021 (2021)
* Stóra sviðið (2022) Einn þáttur
* The Flight Attendant (2022) Einn þáttur

### Bækur
* Sjúdírarirei - Endurminningar Gylfa Ægissonar (2009)
Anna Svava Knútsdóttir

**Anna Svava Knútsdóttir** (f. 1977) er íslensk leikkona, uppistandari og grínisti. Hún er þekkt fyrir sjónvarpsþættina Ligeglad, einnig hefur hún leikið í mörgum áramótaskaupum 2010, 2011, 2012, 2014, 2016, 2017 og 2018.

Árið 2013 opnaði hún ísbúðina Valdísi úti á Granda.
Gormdýrin (teiknimyndasaga)

***Gormdýrin*** (franska: *Marsupilami *) er heiti á vinsælli belgískum teiknimyndasögupersónu sem var sköpuð af André Franquin. Þau komu fyrst fram í sögunum um Sval og Val (Baráttan um arfinn), en eftir að Franquin hætti með Sval og Val, hélt hann eftir höfundarréttinum að gormdýrunum og hefur gefið út í sjálfstæðri seríu. Sögurnar gerast í hinu skáldaða ríki Palombíu.
Mynd:Charleroi - Square Jules Hiernaux - Marsupilami - 01.jpg


## Teiknimyndasögur
### Svalur og Valur
Þau koma fram í sögunum um Sval og Val í:

### Í bókaflokknum um Gormdýrin eru:

Einnig hafa verið gefnar út teiknimyndin (*Marsupilami* (2000)) og bíómyndin (*Sur la piste du Marsupilami (2012))* með þeim.

## Heimildir
Kapteinn ofurbrók

**Kafteinn ofurbrók** (enska: *Captain Underpaints*) eru bandarískar barnabækur um ofurhetjuna Kaftein Ofurbrók. Út hafa komið 12 bækur um ævintýri hans eftir rithöfundinn Dav Pilkey. Bækurnar hafa verið þýddar á meira en 20 tungumál. Fyrsta Kafteinn Ofurbrók bókin kom út árið 1997 í Bandaríkjunum. Dav Pilkey maðurinn sem skrifaði Kaftein ofurbrók skrifaði líka bækur eins og Hundmann og einhverjar fleiri bækur. Kári er skólastjóri sem er dáleiddur af tveimur nemendum að nafni Georg og Haraldur en þeir dáleiða hann í að halda að hann sé Kafteinn Ofurbrók. Ef einhver smellir þannig að Kári heyrir þá breytist hann í Kaftein Ofurbrók en ef einhver hellir vatni á Kaftein Ofurbrók þá breytist hann aftur í Kára Skólastjóra.
Brøndby IF

**Brøndbyernes Idrætsforening**  er danskt knattspyrnulið frá Kaupmannahöfn . 

Félagið var stofnað árið 1964 með sameiningu tveggja félaga og er það er eitt af sigursælustu félögum Danmerkur. það hefur unnið dönsku úrvalsdeildina alls tíu sinnum og bikarkeppnina sjö sinnum. Árið 1991 komst Brøndby IF í undanúrslit Evrópukeppni félagsliða í knattspyrnu.

## Titlar
* Danska úrvalsdeildin  **11**
** 1985, 1987, 1988, 1990, 1991, 1995–96, 1996–97, 1997–98, 2001–02, 2004–05, 2020-21
* Bikarmeistarar   **7**
** 1988–89, 1993–94, 1997–98, 2002–03, 2004–05, 2007–08, 2017–18
* Deildarbikarmeistarar   **3**
**1984, 2005, 2006

## Alþjóðlegir Titlar
; Royal League  **1**: 2006–07
Labrador (kvikmyndafyrirtæki)

**Labrador** er íslenskt kvikmyndafyrirtæki. Það var stofnað árið 1993 og bíður upp á framleiðsluþjónustu bæði á Íslandi og Grænlandi fyrir kvikmyndir, sjónvarpsefni, auglýsingar, heimildarmyndir, tónlistarmyndbönd, og ljósmyndatökur.

## Tilvísanir

## Tenglar
*Heimasíða Labrador
Hugo López-Gatell Ramírez

**Hugo López-Gatell Ramírez** (Mexíkóborg, 22. febrúar 1969) er mexíkóskur sóttvarnalæknir, rannsóknarmaður, prófessor og opinber starfsmaður.
Markmiðsskýring

**Markmiðsskýring** er lögskýringaraðferð þar sem reynt er að ráða markmið lagaákvæðis út frá því sjálfu og/eða öðrum heimildum, svo sem lögskýringargögnum. Í heimfærslu eru markmiðin sem ráðin voru veitt vægi í ljósi fyrirliggjandi málsatvika, þar með talið í ljósi þess hvaðan þau koma og hversu skýrlega þau eiga við um málið.
Rafik Hariri

**Rafik Baha El Deen Al-Hariri** (1. nóvember 1944 – 14. febrúar 2005) var líbanskur athafna- og stjórnmálamaður. Hann var mjög áberandi í líbönsku stjórnmála- og efnahagslífi á árunum eftir borgarastyrjöldina í landinu og var tvívegis forsætisráðherra Líbanons, frá 1992 til 1998 og 2000 til 2004. Líkt og allir forsætisráðherrar landsins var Hariri súnnímúslimi.

Hariri flutti árið 1965 í viðskiptaerindum til Sádi-Arabíu og efnaðist þar mjög í byggingariðnaðinum en flutti aftur til Líbanons árið 1990 og tók þar þátt í endurbyggingu Beirút eftir eyðileggingu borgarastyrjaldarinnar. Hann varð forsætisráðherra Líbanons árið 1992 og vann náið með sýrlenskum áhrifamönnum í landinu. Hann fjarlægðist síðar Sýrlendingana og krafðist þess árið 2004 að sýrlenskir hermenn hefðu sig á brott úr Líbanon. Þegar embættistíð Émile Lahoud forseta landsins var framlengd vegna þrýstings frá Sýrlendingum sagði Hariri af sér í mótmælaskyni.

Rafik Hariri var myrtur í sprengjuárás á bílalest hans á götum Beirút þann 11. febrúar árið 2005. Fjórir meðlimir Hizbollah voru ákærðir fyrir morðið og síðar sakfelldir að þeim fjarstöddum af sérstökum dómstól Sameinuðu þjóðanna árið 2020. Aðrir telja þó fremur að sýrlensk stjórnvöld hafi staðið á bak við morðið. Morðið á Hariri leiddi til sedrusbyltingarinnar í Líbanon, sem leiddi til þess að Sýrlendingar drógu her sinn úr landinu.

## Tilvísanir
FC Nordsjælland

**Football Club Nordsjælland**  er danskt knattspyrnulið frá Farum. Félagið var stofnað árið 2003 með sameiningu tveggja félaga. Ólafur Kristjánsson þjálfaði liðið um tíma.

## Titlar
; Danska úrvalsdeildin  **1**
:: 2011-12
; Bikarmeistarar   **2**
:: 2009-10, 2010-11
Svjatlana Tsíkhanoúskaja

**Svjatlana Heorhíjeúna Tsíkhanoúskaja** (hvítrússneska: Святлана Георгіеўна Ціханоўская; fædd 11. september 1982) er hvítrússneskur mannréttindafrömuður og stjórnmálamaður sem bauð sig fram í forsetakosningunum í Hvíta-Rússlandi 2020. 

Tsíkhanoúskaja tók við forystu stjórnarandstöðunnar í Hvíta-Rússlandi eftir að eiginmaður hennar, Sjarhej Tsíkhanoúskí, var handtekinn í aðdraganda kosninganna 2020.

Sitjandi forsetinn Alexander Lúkasjenkó var lýstur sigurvegari í kosningunum og opinberar tölur gáfu til kynna að hann hefði unnið með 80 prósentum atkvæða. 

Niðurstaða kosninganna var mjög umdeild og Lúkasjenkó var víða sakaður um að hafa haft rangt við. Tsíkhanoúskaja viðurkenndi ekki sigur Lúkasjenkós og tók þátt í fjöldamótmælum gegn kosningunum og einræðisstjórn Lúkasjenkós frá ágúst 2020. Hún flúði til Litáens í mótmælunum af ótta um líf sitt og barna sinna. Sum ríki, meðal annars Bretland, viðurkenndu ekki niðurstöður kosninganna.

Eiginmanni Svjatlönu, Sjarhej, var sleppt úr fangelsi árið 2025 eftir fund Keiths Kellogg, sendierindreka Bandaríkjastjórnar, með Lúkasjenkó. 

## Tilvísanir
Angry Birds

**Angry Birds** er tölvuleikjaröð frá finnska fyrirtækinu Rovio Entertainment. Leikirnir fjalla um fjöllitaða fugla sem reyna að bjarga eggjum sínum úr grænlituðum svínum, óvinum þeirra. Innblásinn af Crush the Castle hefur leikurinn verið lofaður fyrir vel heppnaða samsetningu af skemmtilegum leik, kómískum stíl og lágu verði. Vinsældir þess leiddu til margra snúninga. útgáfur af Angry Birds sem eru búnir til fyrir tölvur og tölvuleikjatölvur, markaður fyrir varning með persónur hennar, Angry Birds Toons, sjónvarpsþáttaröð og tvær kvikmyndir; The Angry Birds Movie og framhald hennar The Angry Birds Movie 2. Í janúar 2014 höfðu verið yfir 2 milljarðar niðurhals á öllum kerfum, þar á meðal bæði venjulegum og sérstökum útgáfum. Í júlí 2015 hafði leikjum seríunnar verið hlaðið niður meira en 3 milljörðum sinnum saman, sem gerir það að mest sóttu freemium leikjaseríu allra tíma. Upprunalega Angry Birds hefur verið kallaður „einn almennasti leikurinn sem er kominn út núna“, „einn af frábærum keppnisstöðum 2010“, og „stærsti farsímaforritsárangur sem heimurinn hefur séð hingað til“ . Fyrsta aðalþáttaröð myndbandaleikarins, Angry Birds 2, kom út 30. júlí 2015.

Fyrsti leikurinn í seríunni var upphaflega gefinn út í desember 2009 fyrir iOS. Á þeim tíma var svínaflensufaraldurinn í fréttum, svo starfsfólkið ákvað að nota svín sem óvini fuglanna. Fyrirtækið gaf út hafnir leiksins í önnur stýrikerfi snertiskjás snjallsíma, þar á meðal Android, Symbian, og Windows Phone og tölvur.
Sæla (smásaga)

„Sæla“ eða „Bliss“ er smásaga eftir nýsjálenska rithöfundinn Katherine Mansfield. Sagan kom fyrst út í ágúst 1918 í tímaritinu *The English Review* og fjallar um unga konu að nafni Bertha Young. Söguþráðurinn gefur til kynna að Bertha er vel stæð, hún er þrítug að aldri og á eina stúlku sem nefnist B litla með eiginmanni sínum Harry. Á heimili Berthu í byrjun sögu er þjónustustúlkan Mary og síðan fóstran sem sér um barnið og því er komið vel til skila frá fyrstu síðum sögunnar að það er alls ekki í verkahring móðurinnar Berthu að ala upp B litlu. Eftir því sem líður á söguna fjölgar fólkinu í húsi Berthu og Harry þar sem þau eru að halda matarboð. Í matarboðið koma vinahjónin ungfrú og herra Norman Knight og síðan maður að nafni Eddie Warren ásamt nýjum kunningja þeirra hjóna Pearl Fulton. Matarboðið fer vel fram og þau eru öll hinir bestu mátar. Hins vegar finnst Berthu eiginmaður sinn vera ansi kaldur í garð Pearl sem kemur Berthu á óvart þar sem hún dregst að henni einhverra hluta vegna. Í lok sögu sem er engu að síður lokin á sjálfu matarboðinu fær lesandinn útskýringu á því hvers vegna Pearl hefur þessi áhrif á hjónin.

           Nafn smásögunnar tónar vel við þá tilfinningu sem textinn litast af. Bertha Young er haldin þessari sælutilfinningu frá fyrstu setningu sögunnar. Karakterinn Bertha virkar á ákveðinn hátt barnaleg þar sem hún er svo sæl og glöð gagnvart öllu því sem hendir hana en á meðan sér lesandinn veröld Berthu sem alls ekkert svo heillandi stað. Fyrir það fyrsta má Bertha liggur við ekki koma nálægt uppeldinu á barni sínu og Harry virkar sem afar kaldur og fjarlægur eiginmaður en samt sér Bertha aðeins þann unað sem hún telur að lífið hafi fram á að færa. Bertha hrífst af Pearl Fulton og þess vegna stuðar það Berthu hvað maðurinn hennar Harry hefur lítið álit á Pearl og kemst næst því að vera dónalegur við hana. Bertha finnur fyrir einhverri ókunnugri tilfinningu á meðan matarboðinu stendur gagnvart Pearl sem hún áttar sig ekki alveg á. Það er eitthvað sem dregur hana að Pearl, einhver gagnkvæm tilfinning.

           Í lok sögunnar rennur það upp fyrir lesandanum hvað dró þessar tvær konur saman. Pearl og Bertha deildu sömu sælutilfinningunni. Í lok matarboðsins fylgir Harry dömunni Pearl til dyra og kemur þá í ljós að Pearl er hjákona Harry. Bertha tekur eftir þessu og þar með hrynur veröld hennar, það kemur sprunga í þá sæluskipan sem Bertha var búin að byggja í kringum sig. Perutréð í garði Berthu er ákveðið minni sem kemur upp endurtekið í sögunni. Perutréð er eitthvað sem Bertha dáir líkt og allt annað í kringum sig en þegar hún áttar sig á framhjáhaldi Harry kemur Pearl til þess að kveðja hana og hrósar henni í leiðinni fyrir yndislega perutréð hennar. Meginhugsun sögunnar er því sú ádeila hvort það sé betra að vera hamingjusamur og fávís eða vitur og óhamingjusamur fyrir vikið (Mansfield, 1918).

Smásagan er til í íslenskri þýðingu Önnu Maríu Þórisdóttur. 

**Heimildir**

During, Simon. (2015). Katherine Mansfield´s World. *Journal of New Zealand Literature, 33*(1), 33-66.

Mansfield, Katherine. (08.1918). Bliss. *The English Review*, 108-119.
Fréttastofa áhugamanna um pólitík

**Fréttastofa áhugamanna um pólitík** er íslensk fréttastofa sem að börn stjórna. Þau gerðu þáttaraðirnar *Borgarsýn Reykjavíkur*, *Rannsóknarblaðamennska*, *Ráðuneyti Íslands*, Æðsta sætið, *Landskjör* og *Borgarlýðurinn*. 

## Heimildir
Ríkið (sjónvarpsþættir)

**Ríkið** voru íslenskir gamansjónvarpsþættir sýndir á Stöð 2, haustið 2008. Þættirnir byggðust upp á stuttum sketsum sem gerðust á skrifstofu. Þættirnir voru frá þeim sömu og gerðu Fóstbræður, Svínasúpuna og Stelpurnar en þrátt fyrir það urðu þættirnir ekki vinsælir. Stundum eru þættirnir taldir vera vanmetnustu þættir Íslandssögunar. Þættirnir eru oft taldir vera íslenska útgáfan af The Office. 

Með aðalhlutverk fóru Auðunn Blöndal, Elma Lísa Gunnarsdóttir, Jóhannes Haukur Jóhannesson, Víkingur Kristjánsson, Sverrir Þór Sverrisson, Inga María Valdimarsdóttir, Vignir Rafn Valþórsson, Katla Margrét Þorgeirsdóttir, Þorsteinn Bachmann, Benedikt Erlingsson og Eggert Þorleifsson. Höfundar handrits voru Árni Jón Sigfússon, Auðunn Blöndal, Jóhann Ævar Grímsson, Katla Margrét Þorgeirsdóttir, Magnús Guðmundsson, María Reyndal, Reynir Hjálmarsson, Sigurjón Kjartansson (sem einnig sá um yfirumsjón handrits), Silja Hauksdóttir, Sverrir Þór Sverrisson, Þorsteinn Bachmann og Þrándur Jensson. Tónlist var samin af Barða Jóhannsyni og leikstjóri var Silja Hauksdóttir.

## Framhald
Árið 2019 lýsti Auðunn Blöndal yfir áhuga á annari þáttaröð af Ríkinu á Twitter, en karakter hans (*Sighvatur*) birtist einnig í grínþáttunum Steypustöðin (2017-2018).

## Tilvísanir
Formregla lögmætisreglunnar

**Formregla lögmætisreglunnar** er ein undirreglna lögmætisreglunnar er felur í sér að stjórnvaldsfyrirmæli, svo sem reglugerðir, megi ekki brjóta í bága við lög. Hið lagalega ósamræmi samkvæmt reglunni flokkast í tvennt: *formlegt ósamræmi* þegar stjórnvaldsfyrirmælin eru ekki á því formi eða sett með þeim hætti sem lög krefjast, og svo *efnislegt ósamræmi* þegar efni þeirra er í ósamræmi við efni laga.
Mannasiðir Gillz

**Mannasiðir Gillz** er íslensk gamanþáttaröð sem var sýnd á Stöð 2 í febrúar 2011.

Þátturinn byggist upp á leiknum dæmum, nokkurs konar sketsum, þar sem sýnt er hvernig karlmenn eiga að hegða sér og jafnvel enn meira púðri eytt í að sýna hvernig karlmenn eiga ekki að hegða sér. Þættirnir voru fimm talsins og skörtuðu fjölda þekktra leikara. 

Þættirnir voru teknir upp í desember 2010. Höfundur handrits var Egill Einarsson sem skrifaði samnefnda bók árið 2009, Kristófer Dignus sá um að útfæra þættina í sjónvarpsform. Leikstjóri var Hannes Þór Halldórsson.

## Leikarar
Með aðalhlutverk fóru Halldór Gylfason, Jóhannes Haukur Jóhannesson, Úlfar Linnet, Edda Björg Eyjólfsdóttir, Víkingur Kristjánsson, Jóhann G. Jóhannsson og Steindi Jr. Meðal annara þekktra leikara sem komu fram eru Egill Ólafsson, Edda Björgvinsdóttir, Kjartan Guðjónsson, Jörundur Ragnarsson, Gísli Örn Garðarsson og Björn Hlynur Haraldsson, auk fjölda þjóðþekktra einstaklinga.
Atli Sigursveinsson

**Atli Sigursveinsson** er grafískur hönnuður sem hefur hannað hulstur á t.d. kvikmyndunum Krepptur hnefi, Snjór og Salóme og Webcam. Hann hefur hannað tillögu sínar á seríu af sketsunum: *C3MEDY ZITCOM*, *Bílastæðaverðirnir*, *Snúlli snúður*, *Napoleon Napolejon* og *Donator II* úr grínþattunum Fóstbræður.
Stepanakert

**Stepanakert** (armenska: Ստեփանակերտ; kölluð **Kankendi** (Xankəndi) í Aserbaísjan) er borg í héraðinu Nagornó-Karabak í Aserbaísjan. Borgin var frá 1991 til 2024 höfuðborg Artsak-lýðveldisins, sem var armenskt klofningsríki sem réði sér sjálft þótt alþjóðasamfélagið liti á það sem hluta af Aserbaísjan. 

Þann 29. september 2023 náðu asersk stjórnvöld stjórn á borginni. Nánast allir armenskir íbúar hennar flúðu í kjölfarið til Armeníu.

## Tilvísanir
Ronald Koeman

**Ronald Koeman** er hollenskur knattspyrnuþjálfari og fyrrum leikmaður. Hann þjálfar nú hollenska karlalandsliðið í knattspyrnu. Sem leikmaður spilaði hann sem miðju- og varnarmaður en skoraði reglulega úr auka- og vítaspyrnum. Fyrir Barcelona er hann næstmarkahæstur í auka- og vítaspyrnum á eftir Lionel Messi. Hann vann fjóra titla í La Liga með liðinu. Einnig vann hann þrjá titla með PSV í Eredivisie Hollandi og einnig einn með FC Groningen. Á þjálfaraferlinum hefur hann m.a. unnið tvo titla með Ajax og einn með PSV. Hann vann titil með Barcelona þegar hann hreppti Copa del Rey árið 2021.
Katla Margrét Þorgeirsdóttir

**Katla Margrét Þorgeirsdóttir** (f. 15. desember 1970) er íslensk leikkona, grínisti og handritshöfundur. Hún er þekkt fyrir að leika í Stelpunum og sem *Laufey* í Ófærð. Hún gerði handritið á Stelpunum, Ástríði og Ríkinu.

## Tenglar
*Katla M. Þorgeirsdóttir  á Kvikmyndavefnum
AGF Aarhus

**Aarhus Gymnastikforening** oftast kallað **AGF**  er danskt knattspyrnulið frá Aarhus. Félagið var stofnað árið 1902 og hefur unnið dönsku úrvalsdeildina alls 5 sinnum og 9 sinnum hefur það orðið bikarmeistarar oftast allra liða, síðast árið 1996. Mikael Anderson spilar með liðinu.

## Titlar
* Danska úrvalsdeildin  **5**
** 1954–55, 1955–56, 1956–57, 1960, 1986
* Bikarmeistarar   **9**
** 1954–55, 1956–57, 1959–60, 1960–61, 1964–65, 1986–87, 1987–88, 1991–92, 1995–96
Eurogarðurinn

**Eurogarðurinn** eru íslenskir grínþættir sem voru sýndir haustið 2020 á Stöð 2. Þættirnir eru átta í heild sinni og voru fyrstu tveir þættirnir sýndir þann 27. september 2020. 

Eurogarðurinn er ný íslensk gamanþáttaröð sem gerist í Húsdýragarðinum og fjallar um eftirmála þess að drykkfelldur, miðaldra braskari með vafasaman viðskiptaferil sem kaupir Húsdýragarðinn.

Hann hefur stórkostlegar hugmyndir um framtíð garðsins sem hann kallar Eurogarðinn. Hann sér fyrir sér að garðurinn ná upp í sömu stærðargráðu og Disney-World. Lykilatriði í framkvæmd hans á stórfenglegum hugmyndum sínum er að virkja starfsfólk garðsins með sér. Það á því miður ekki auðvelt með að sætta sig við nýjan eiganda og þær hugmyndir sem hann hefur um framtíð Húsdýragarðsins. Starfsfólkið er mislitur hópur fólks með ólíkar væntingar um lífið og framtíðina og því ekki ólíklegt að það verði hindrun í vegi hans.

Með aðalhlutverk fara Auðunn Blöndal, Steinþór Hróar Steinþórsson, Dóri DNA, Anna Svava Knútsdóttir og Jón Gnarr. Leikstjórn Arnór Pálmi Arnarsson.
Heimsendir (sjónvarpsþættir)

**Heimsendir** var íslensk drama-sjónvarpsþáttaröð sýnd haustið 2011 á Stöð 2. Þættirnir voru eftir þá sömu og gerðu Vaktarseríurnar.

Þættirnir gerðust á afsekta geðveikrarhælinu *Heimsenda* um verslunarmannahelgina 1992, þegar geðsjúklingarnir taka óvænt yfir stjórn geðveikrarhælisins. 

Höfundar handrits voru Ragnar Bragason, Jóhann Ævar Grímsson, Jörundur Ragnarsson og Pétur Jóhann Sigfússon. Leikarar voru Halldór Gylfason, Pétur Jóhann Sigfússon, Jörundur Ragnarsson, Nína Dögg Filippusdóttir, Karl Ágúst Úlfsson, Lára Jóhanna Jónsdóttir, Halldóra Geirharðsdóttir, Brynhildur Guðjónsdóttir, Sigurður Sigurjónsson, Margrét Helga Jóhannsdóttir, Víkingur Kristjánsson, Hallgrímur Ólafsson, Bára Lind Þórarinsdóttir, Jóhann Sigurðarson, Benedikt Erlingsson, Guðjón Þorsteinn Pálmarsson, Erla Rurh Harðardóttir og María Guðmundsdóttir. Leikstjóri var Ragnar Bragason.

## Bandarísk endurgerð
Árið 2016 voru fréttir um hugsanlega Bandaríska endurgerð á þáttunum. Leikstjóri átti að verða Alan Poul, þættirnir áttu að verða byggðir á handriti Jonathan Ames eftir íslensku þáttunum.

## Tilvísanir
Cockburn Town

**Cockburn Town** er höfuðborg Turks-og Caicoseyja. Bærinn stendur á Grand Turk Island. Íbúar eru um 3.700 talsins.
Errea

**Erreà** er ítalskt fyrirtæki sem gerir íþróttavörur ýmiskonar.

Höfuðstöðvar Errea eru í smábænum Torrile, 13 km norður af Parma.

Var fyrirtækið stofnað 1988 af Angelo Gandolfi. Erreà gerir íþróttafatnað fyrir margar ólíkar íþróttagreinar. 

## hlekkur

* heimasíða Erreà
Valentín Elizalde

**Valentín Elizalde Valencia** (Jitonhueca, Sonora, 1. febrúar 1979 - Reynosa, Tamaulipas, 25. nóvember 2006), einnig þekkt sem „El Gallo de Oro“, var mexíkóskur tónlistarmaður. Hann var myrtur af Los Zepas-fíkniefnagenginu árið 2006.
Gamanþáttur

**Gamanþáttur** stundum nefnt **grínþáttur** er sjónvarpsþáttur sem byggist upp á grín, kannski sketsum eða öðrum atriðum. Gamanþættir geta verið söguþættir (þættirnir með sögu, þátt eftir þátt), sketsaþættir (þættirnir með stuttum grín-atriðum og sketsum) eða aðstæðukomedía (enska: *Sitcom*) en það er grín á milli persóna sem allir þættirnir fjalla um sömu karakterana.
Chan Santokhi

**Chandrikapersad Santokhi**, almennt kallaður **Chan Santokhi** (f. 3. febrúar 1959), er súrínamskur stjórnmálamaður og fyrrum lögreglustjóri. Hann var forseti Súrínam frá 16. júlí 2020 til 16. júní 2025.

## Æviágrip
Eftir að hafa lokið grunnskólanámi sínu í Paramaribo hlaut Santokhi styrk til framhaldsnáms í Hollandi. Hann gekk í lögregluháskóla í Apeldoorn frá 1978 til 1982. Að loknu námi sneri Santokhi aftur til Súrínam í september 1982 til að hefja störf í lögreglunni. Þegar hann var 23 ára var Santokhi útnefndur yfirmaður í lögreglunni í héraðinu Wanica. Árið 1989 var hann útnefndur yfirmaður rannsóknarlögregludeildar landsins. Árið 1991 var hann hækkaður í tign og gerður lögreglustjóri.

Í september árið 2005 var Santokhi útnefndur dóms- og lögreglumálaráðherra sem meðlimur Framfarasinnaða umbótaflokksins. Ráðherratíð hans einkenndist af harkalegri baráttu gegn glæpastarfsemi, sér í lagi gegn eiturlyfjaverslun í landinu. Desi Bouterse gaf Santokhi gælunafnið „fógetinn“.

Santokhi stýrði jafnframt rannsóknum á desembermorðum ársins 1982 í byrjun ráðherratíðar sinnar og setti á fót sérstakan dómstól í úthverfum Domburg til að fjalla um málið.

Í þingkosningum ársins 2010 hlaut Santokhi flest atkvæði allra frambjóðanda fyrir utan Desi Bouterse þrátt fyrir að skipa sæti fremur neðarlega á kosningalista Framfarasinnaða umbótaflokksins. Í júlí sama ár var Santokhi útnefndur forsetaframbjóðandi Nýju fylkingarinnar, kosningabandalags sem Framfarasinnaði umbótaflokkurinn átti aðild að. Í forsetakosningum þingsins var Santokhi mótframbjóðandi Desi Bouterse, sem var að endingu kjörinn forseti.

Frá árinu 1995 var Santokhi fulltrúi Fíknivarnarnefndar Ameríkuríkja (CIDAD), sjálfstæðrar stofnunar á vegum Samtaka Ameríkuríkja sem vinnur gegn fíkniefnaverslun í Ameríku. Árið 2009 varð Santokhi varaforseti stofnunarinnar og síðan forseti næsta ár.

Þann 3. júlí árið 2011 var Santokhi kjörinn forseti Framfarasinnaða umbótaflokksins (VHP). Flokkurinn hafði í upphafi aðallega verið flokkur landsmanna af indverskum uppruna en frá því að Santokhi varð flokksleiðtogi hefur flokkurinn náð breiðari skírskotun til annarra fólkshópa í Súrínam.

Eftir þingkosningar í maí árið 2020 vann Framfarasinnaði umbótaflokkurinn tuttugu af 51 þingsæti og varð stærsti flokkurinn á súrínamska þinginu. Þann 13. júlí árið 2020 var Santokhi einn í framboði þegar kosið var um forseta landsins á þinginu. Santokhi var því sjálfkjörinn forseti þann 16. júlí árið 2020.

## Tilvísanir
Landvarnarflokkurinn

**Landvarnarflokkurinn** var íslenskur stjórnmálaflokkur stofnaður árið 1903 sem vettvangur róttækustu aflanna í sjálfstæðisbaráttunni. Flokkurinn hafði lítinn þingstyrk en var þeim mun öflugri í þjóðfélagsumræðunni. Kunnustu leiðtogar hans voru Jón Jensson háyfirdómari og skáldið Einar Benediktsson.

## Saga
Árið 1902 virtist ætla að myndast þverpólitísk samstaða á Alþingi um samþykkt stjórnarskrárfrumvarps um heimastjórn. Róttækir andstæðingar frumvarpsins utan þings töldu að í því fælust ákvæði sem væru með öllu óásættanleg. Þeir efndu til almenns fundar í Reykjavík í ágúst sama ár þar sem frumvarpinu var mótmælt.

Í ársbyrjun 1903 tók félagsskapur Landvarnarmanna að fá á sig formlegri mynd. Það varð félag þeirra sem lengst vildu ganga í sjálfstæðisbaráttunni og heyrðust jafnvel raddir um fullan aðskilnað Íslands og Danmerkur. Hugmyndafræðilegur leiðtogi flokksins í fyrstu var Jón Jensson háyfirdómari og fyrrum Alþingismaður. Hann bauð sig fram til þings árin 1902 og 1903 en náði kjöri í hvorugt skiptið. Bróðir hans, Sigurður Jensson, sat hins vegar á þingi fyrir Barðstrendinga og gekk til liðs við hina nýju hreyfingu og varð þannig fyrsti fulltrúi Landvarnarflokksins á þingi

Kunnasti leiðtogi Landvarnarmanna meðal almennings var vafalítið skáldið Einar Benediktsson, sem barðist gegn stjórnarskrárfrumvarpinu í ræðu og riti. Á árinu 1903 hófu flokksmenn útgáfu tveggja blaða: *Ingólfs* og *Landvarnar*. Varð fyrrnefnda blaðið aðalmálgagn flokksins, fyrst undir ritstjórn Bjarna frá Vogi en síðar Benedikts Sveinssonar.

Þótt Landvarnarmenn ættu ekki marga fulltrúa í þingsölum náði stefna þeirra eyrum margra og höfðaði einkum til ungra manna. Flokksmenn voru áberandi á Þingvallafundi 1907 sem markaði upphafið að baráttunni gegn Uppkastinu sem Alþingiskosningarnar 1908 hverfðust um. Í kjölfarið Þingvallafundar var stofnað málfundafélagið *Landvörn* í Reykjavík undir formennsku Þorsteins Erlingssonar skálds. Þá var skipuð formleg flokksstjórn og var Guðmundur Hannesson læknir formaður hennar.

Fyrir kosningarnar 1908 mynduðu Landvarnarflokkur og Þjóðræðisflokkur bandalag. Buðu þeir fram undir merkjum Sjálfstæðisflokksins. Vann kosningabandalag þetta góðan sigur og náði mörgum þingmönnum. Úr röðum Landvarnarmanna voru þeir Ari Jónsson Arnalds, Bjarni frá Vogi og Benedikt Sveinsson allir kjörnir. Hins vegar skildu leiðir flokksins og forsprakkans Jóns Jenssonar í þessum kosningum, þar sem hann skipaði sér í sveit með stuðningsmönnum Uppkastsins.

Árið 1912 gengu Björn Jónsson og stuðningsmenn hans til liðs við Heimastjórnarflokkinn, þeir sem eftir sátu töldust áfram til Sjálfstæðisflokksins og var eftir það hætt að gera greinarmun á Þjóðræðismönnum og Landvarnarmönnum. Telst Landvarnarflokkurinn því úr sögunni.

## Tilvísanir og heimildir

*
Þjóðræðisflokkurinn

**Þjóðræðisflokkurinn** var íslenskur stjórnmálaflokkur stofnaður þann 29. ágúst árið 1905. Kjarni hans var skipaður þingmönnum sem fylgdu Valtý Guðmundssyni að málum. Flokkurinn rann ásamt Landvarnarflokki inn í Sjálfstæðisflokkinn.

## Saga
Við lok sumarþings árið 1905 tilkynntu ellefu þingmenn um stofnun nýs stjórnmálaflokks, *Þjóðræðisflokksins*. Stofnun hans var innblásin af *Bændafundinum* fyrr í sama mánuði, þar sem stór hópur bænda, einkum af Suðurlandi, hélt til Reykjavíkur til að mótmæla stefnu stjórnarinnar í símamálinu. Flestir í nýja flokknum tilheyrðu stuðningssveit Valtýs Guðmundssonar og höfðu áður starfað undir merkjum Framsóknarflokksins. Ætlunin var að reyna að fylkja félögum úr Landvarnarflokki og öðrum stjórnarandstæðingum í hinn nýja flokk, en það gekk lítt eftir.

Auk Valtýs Guðmundssonar voru Jóhannes Jóhannessonn og Skúli Thoroddsen helstu forystumenn flokksins á þingi en ritstjórinn Björn Jónsson var mestur áhrifamaður utan þings og beitti blaði sínu Ísafold óspart. Önnur helstu stuðningsblöð flokksins voru Þjóðviljinn og Fjallkonan.

Þingflokkur *Þjóðræðisflokksins* klofnaði í afstöðunni til Uppkastsins árið 1908. Skúli Thoroddsen var harður andstæðingur þess og fylgdu flestir flokksmenn honum að málum. Flokkurinn tók þátt í kosningabandalagi með Landvarnarflokki í Alþingskosningunum 1908 undir merkjum Sjálfstæðisflokks og var sá flokkur formlega myndaður á Alþingi þann 14. febrúar 1909 og upp frá því tóku gömlu flokkarnir að renna í eitt undir hinu nýja heiti.

## Tilvísanir og heimildir

*
Borgaraflokkurinn (eldri)

**Borgaraflokkurinn (eldri)** var kosningabandalag borgaralegu aflanna fyrir Alþingiskosningarnar 1923. Það leiddi til stofnunnar Íhaldsflokksins.

## Saga
Stofnun Alþýðuflokks og Framsóknarflokks árið 1916 markaði upphaf stéttastjórnmála á Íslandi. Það ýtti á borgaraleg, hægrisinnuð öfl að sameina krafta sína, en þau voru skipt upp í nokkrar fylkingar sem endurspegluðu flokkadrætti í sjálfstæðismálinu.

Hópur Alþingismanna, einkum úr Heimastjórnarflokki, höfðu árið 1920 myndað Sparnaðarbandalagið og gengu meðlimir þess í eina sæng með Sjálfstæðisflokki fyrir þingkosningarnar 1923. Ekki var um eiginlega kosningastefnuskrá að ræða og var megintilgangurinn að koma í veg fyrir að Alþýðuflokkur og Framsóknarflokkur gætu náð meirihluta. Helstu forystumenn kosningabandalagsins voru Jón Magnússon, Jón Þorláksson og Magnús Guðmundsson, en Morgunblaðið var helsta málgagnið.

Borgaraflokkurinn fékk meira en helming atkvæða og 25 þingmenn kjörna. Eftir kosningarnar stóð vilji til þess að breyta bandalaginu í formlegan stjórnmálaflokk, Íhaldsflokkinn. Það tókst þó ekki að öllu leyti þar sem fimm þingmenn vildu ekki ganga til liðs við hinn nýja flokk.

## Tilvísanir og heimildir

*
Álftaneslaug

**Sundlaug Álftaness** er íslensk sundlaug staðsett á Álftanesi (nú Garðabær). Laugin var opnuð í maí 2009.

Laugin inniheldur útisundlaug sem er 25x12, innisundlaug sem er 12x7, 2 heitir pottar, 1 buslulaug, gufubað, saunubað, 85 metra löng vantsrennibraut 10 metra há og öldulaug sem var fyrst sinnar tegundar á Íslandi.

## Heilmildir
Gróðurbraggi

**Gróðurbraggi** eru plastgróðurhús þar sem uppistöður eru úr stáli og klæðning úr plastefninu fjöletýlen (einnig kallað pólýetýlen eða PE). Gróðurbraggi er oft braggalaga (hálfhringur) en getur verið kassalaga eða aflangur. Gróðurbraggar eru á kaldari svæðum notaðir á sama hátt og gróðurhús úr gleri eða yfirbreiðslur yfir beð. Hitastigi, rakastigi og loftskiptum er stjórnað af tækjum eða með því að opna og loka handvirkt loftraufar.

Gróðurbraggar eru notaðir til að fá hærra hitastig og rakastig en mögulegt er í umhverfinu en einnig til að vernda uppskeru frá miklum hita, björtu sólarljósi, vindi, hagléli og kuldaköstum. Ef mögulegt er að hækka hitastig um  aðeins 5 to 15 °C  og hlífa gróðri við ofþornun af völdum vinds þá um er hægt að rækta jurtir í gróðurbragga sem ella þrífast eingöngu  á heitari stöðum.
Framsóknarflokkurinn (fyrri)

**Framsóknarflokkurinn (fyrri)** var íslenskur stjórnmálaflokkur sem stofnaður var sumarið 1902 af stuðningsmönnum Valtýs Guðmundssonar á þingi. Þeir höfðu áður starfað í Framfaraflokknum en gengu árið 1905 til liðs við hinn nýja Þjóðræðisflokk.

## Saga
Stefna Valtýs Guðmundssonar í stjórnarskrármálinu, valtýskan svokallaða, var samþykkt á Alþingi árið 1902 og virtist því um sinn sem að margra ára stappi um framtíðarstjórnskipan Íslands innan danska ríkisins væri lokið. Fylgjendur Valtýr á þingi höfðu áður myndað Framfaraflokkinn en sáu nú fram á nýja tíma í stjórnmálalífi landsins. Stefnuskráin horfði til framtíðar með áherslu á eflingu atvinnulífs, stofnun banka og símsamband við útlönd.

Nýjar vendingar í dönskum stjórnmálum breyttu stöðunni í sjálfstæðismálinu snögglega og unnu Heimastjórnarmenn góðan sigur í Alþingiskosningunum 1903. Lentu Framsóknarmenn því í stjórnarandstöðu en Hannes Hafstein varð fyrsti íslenski ráðherrann. Eftir að gagnrýni á störf ráðherrans tók að færast í vöxt vegna símamálsins freistuðu flokksmenn að breikka grundvöllinn með því að stofna nýjan flokk, Þjóðræðisflokkinn árið 1905.

## Tilvísanir og heimildir

*
Sveskja

**Sveskja** er þurrkuð plóma af mismunandi tegundum, þó jafnan evrópsku plómuna (*Prunus domestica*).
Odense Boldklub

**Odensen Boldklubb** oftast kallað *OB*  er danskt knattspyrnufélag frá Óðinsvéum. Félagið var stofnað árið 1887.

## Titlar
; Danska úrvalsdeildin  **3**
:: 1977,1982,1989
; Bikarmeistarar   **5**
:: 1983,1991,1993,2002,2007
Persepólis

**Persepólis** (úr grísku, Περσέπολις; fornpersneska: 𐎱𐎠𐎼𐎿, *Pārsa*), stundum nefnd **Persaborg** eða **Persagarður** á íslensku, var höfuðborg Akkamenídaveldisins, um 550-330 f.Kr. Borgarrústirnar eru 60 km norðaustan við írönsku borgina Shiraz í Farshéraði. Elstu mannvistarleifar í borginni eru frá 515 f.Kr. Borgin var skráð á Heimsminjaskrá UNESCO árið 1978.
Sparnaðarbandalagið

**Sparnaðarbandalagið** var íslenskur stjórnmálaflokkur sem starfaði á Alþingi frá 1922 til 1923. Eins og nafnið gefur til kynna aðhylltist flokkurinn aðhaldssemi í ríkisfjármálum og var áfangi á þeirri leið að mynda sameiginlegan flokk borgaralegra hægriafla í stjórnmálum.

## Saga
Eiginleg flokkastjórnmál voru skammt á veg komin í þingkosningum á öðrum áratug tuttugustu aldar. Þingmenn voru langflestir kosnir í einmenningskjördæmum og buðu fram í eigin nafni. Flokkar mynduðust svo á þinginu eftir að það kom saman.

Eftir Alþingiskosningarnar 1919 var myndað á þinginu svokallað Utanflokkabandalag og starfaði það frá 1920 til 1921. Sparnaðarbandalagið var myndað á árinu 1922 og leysti Utanflokkabandalagið af hólmi. Í því voru einkum þingmenn sem áður höfðu starfað í Heimastjórnarflokki en einnig úr Sjálfstæðisflokknum og fleiri flokkum.

Sparnaðarbandalagið var stærsti þingflokkurinn 1922 og veitti ríkisstjórn Sigurðar Eggerz sem studd var af Sjálfstæðisflokki og Framsóknarflokki harða stjórnarandstöðu. Forystumenn Sparnaðarbandalagsins, þeir Jón Magnússon og Jón Þorláksson töldu stjórnina alltof eyðslusama og vildu draga verulega úr ríkisútgjöldum og opinberum umsvifum. Þeir höfðu jafnframt áhyggjur af uppgangi stéttastjórnmála, þar sem Framsóknarflokkurinn og Alþýðuflokkur voru komnir til sögunnar. Aðalmálgagn flokksins var Morgunblaðið og var hann því oft nefndur *Morgunblaðsliðið* af pólitískum andstæðingum sínum.

Jón Magnússon leiddi framboðslista í landskjöri árið 1922 sem studdur var af Sparnaðarbandalaginu en er oft kenndur við Heimastjórnarflokkinn, sem þá hafði í raun lognast út af. Fyrir Alþingiskosningarnar 1923 stóð Sparnaðarbandalagið að framboði Borgaraflokksins sem var kosningabandalag hægrimanna.

## Tilvísanir og heimildir

*
HJK Helsinki

**HJK Helsinki** einnig þekkt sem *HJK* og *Helsingin Jalkapalloklubi*  er finnskt knattspyrnulið frá Helsinki. 

Félagið var stofnað árið 1907 og er sigursælasta félag Finnlands, með 33 deildartitla og 14 bikarmeistaratitla, HJK er eina lið Finnlands sem hefur komist í riðlakeppni meistaradeildar evrópu. Þar sem því tókst að slá út franska stórliðið Metz.

## Þekktir leikmenn
* David Carlsson
* Alexej Jeremenko Jr.
* Farid Ghazi
* Perparim Hetemaj
* Jari Ilola
* Atik Ismail
* Mika Kottila
* Shefki Kuqi
* Jari Litmanen
* Antti Niemi
* Mika Nurmela
* Teemu Pukki
* Aki Riihilahti
* Aulis Rytkönen
* Hannu Tihinen
* Jari Vanhala
## Titlar

## Heimildir
Samir Nasri

**Samir Nasri**  (fæddur 26. júní 1987) er franskur knattspyrnumaður sem er án félags og hefur spilað 41 leik fyrr franska landsliðið. Hann er miðjumaður. Hann hefur unnið titla með Manchester City.

Foreldrar Samir Nasri koma frá Alsír.
Khea

**Ivo Alfredo Thomas Serue** (Mar del Plata, Búenos Aíres héraði, Argentína, 13. apríl 2000) betur þekktur undir nafni sínu **Khea**, er argentínskur rappsöngvari.
Duki

**Mauro Ezequiel Lombardo** (Almagro, Argentína; 24. júní 1996), betur þekktur sem **Duki**, er argentínskur söngvari og fyrrverandi frjálsíþróttamaður.
55 f.Kr.

**55 f.Kr.** var 45. ár 1. aldar f.Kr. Í Rómaveldi var það þekkt sem **ræðismannsár Crassusar og Pompeiusar** eða sem árið **699 ''[[ab urbe condita]]**''. Það hefur verið þekkt sem árið 55 f.Kr. frá miðöldum þegar Anno Domini-tímatalið var tekið upp.

## Atburðir
* Fyrsta varanlega leikhús Rómar, Leikhús Pompeiusar, var reist.
* Fjórða ár Gallastríða Júlíusar Caesars.
* 22. eða 26. ágúst - Júlíus Caesar hóf innrás Rómverja í Bretland.
* Miþrídates 3. beið ósigur fyrir her Oródesar 2. í Selevkíu.

## Fædd
* Tibullus, rómverskt latínuskáld.

## Dáin
* Arkelás, æðstiprestur í Komana.
* Bereníke 4., drottning Egyptalands (f. 77 f.Kr.).
* Lúcretíus, rómverskur heimspekingur (f. um 99 f.Kr.).
* Tígranes mikli, armenskur keisari (f. um 140 f.Kr.).
Námsumsjónarkerfi

**Námsumsjónarkerfi** er hugbúnaður til að setja upp og hafa umsjón með námskeiðum, halda utan um námsmat og námsferil nemenda, miðla kennslu og námsefni, og hýsa umræður. Námsumsjónarkerfi eru notuð í skólum og af stórfyrirtækjum.

Helstu námsumsjónarkerfi í notkun í dag eru Blackboard Learn, Canvas og Moodle.
Gunnar Jónsson (leikari)

**Gunnar Jónsson** er íslenskur leikari þekktastur fyrir leik sinn í þremur Fóstbræðraseríum (1999-2001). Fleiri fræg hlutverk eru Fúsi (2015), Næturvaktin (2007), Opinberun Hannesar (2003), Bjarnfreðarson (2010) og Astrópía (2007).

## Tenglar
*Gunnar Jónsson á IMDb
*Gunnar Jónsson  á Kvikmyndavefnum
Roger Westman

**Roger Ulick Branch Westman** (16. september, 1939 - 29. apríl, 2020) var enskur arkitekt og hönnuður.

## Arkitektúr
Westman var menntaður við Architectural Association í London. Á meðal verka Westmans má nefna Central Hill Estate í London og hús í Kaupmannahöfn og Stokkhólmi. Westman hélt fyrirlestra í ýmsum arkitektaskólum, þar á meðal Architectural Association, Tækniháskólinn í Vín, Konunglega danska listaakademíuna og ETH Zürich í Sviss. Hann skrifaði um byggingarsögu, einkum þýska arkitektúr 20. aldar.

Westman vann ETH Zürich verðlaun fyrir arkitektúr árið 1984. Hann hlaut nokkur verðlaun frá Royal Institute of British Architects.

## Ytri tenglar

* Roger Westman á archINFORM
* Roger Westman  á Architectuul
FC Haka

**FC Haka**   er finnskt knattspyrnulið frá Valkeakoski. 

Félagið var stofnað árið 1934 og er eitt af sigursælustu félögum Finnlands, með 9 deildartitla og 12 bikarmeistaratitla.
Bayer 04 Leverkusen

**Bayer Leverkusen** er þýskt knattspyrnufélag stofnað í Leverkusen. Það er tengt lyfjafyrirtækinu Bayer. Liðið spilar heimaleiki sína á BayArena.

Liðið vann sinn fyrsta Bundesliga-titil árið 2024 undir stjórn Xabi Alonso og varð fyrst liða til að vera taplaust á tímabilinu í deildinni. Atalanta stöðvaði 51 taplausa leikjahrinu Leverkusen í úrslitum Evrópukeppninar sama ár.

## Þekktir leikmenn
* Carsten Ramelow
* Michael Ballack
* Oliver Neuville
* Lucio
* Roque Júnior
* Hans-Jörg Butt
* Zé Roberto
* Dimitar Berbatov
* Andriy Voronin
* Arne Larsen Økland
* Rudi Völler
* Bernd Schuster
* Sami Hyypiä
* Anders Giske
* Granit Xhaka

## Árangur

### Titlar

* **[[Bundesliga|Þýskir meistarar]]: 1** 2023-2024

** (2.sæti: 1996–97, 1998–99, 1999–2000, 2001–02, 2010–11)

* **[[Þýska bikarkeppnin]]/ DFB Pokal: 2**
** 1992-93, 2023-2024

## Tengill
* Heimasíða félagsins
Ota Benga

**Ota Benga** (1883 – 20. mars 1916) var pygmýi af  Mbuti þjóðinni í Kongó. Hann var búsettur í frumskógi í þorpi nálægt Kasai fljótinu á svæði sem þá var nefnt Fríríkið Kongó. Málaliðasveitin Force Publique sem var sett á stofn af og vann fyrir  Leópold II. Belgíukonung  réðst á þorpið og drap konu hans og börn. Ota Benga komst undan vegna þess að hann var í veiðiferð þegar árásin var gerð. Hann var seinna fangaður af afrísku þrælasölum af Bashilele ættbálki. Trúboðinn Samuel Phillips Verner keypti Ota af afrískum þrælasölunum og flutti hann til Bandaríkjanna þar sem hann var hafður til sýnis á heimssýningunni í Louisiana árið 1904 ásamt hópi annarra afríkumanna. Árið 1906 var hann hafður til sýnis í dýragarði  í Bronx í apabúri dýragarðsins. Meðferð á Benga var mjög gagnrýnd í dagblöðum fólks af Afríkuuppruna og varð það til þess að Benga var árið 1906 komið í umsjá James Gordon sem stýrði munaðarleysingjahæli fyrir þeldökka í Brooklyn.

Ota Benga reyndi að snúa aftur til Afríku en gat það ekki þar sem farþegasiglingum yfir Atlantshafið var hætt þegar fyrri heimsstyrjöldin hófst árið 1914. Ota Benga lagðist í þunglyndi og framdi sjálfsmorð þann 20. mars árið 1916.

## Tengill
* Caged Congolese man: Why a zoo took 114 years to apologise (BBC vefur  27. ágúst 2020
Vaxklukka

***Vaxklukka*** (fræðiheiti: *Campanula alliariifolia*) er tegund af klukkuætt (Campanulaceae), ættuð frá fjöllum Kákasus, Armeníu og Tyrklands.

Hún verður 30 til 70 sm há, með þríhyrnd til hjartalaga grunnblöð, loðin að neðan, allt að 20 sm löng.  


File:Campanula alliariifolia 1.jpg
File:Campanula alliariifolia 2017-05-07 0167.jpg
File:Campanula alliariifolia 2017-09-26 4537.jpg


## Tilvísanir
Tígulklukka

***Tígulklukka*** (fræðiheiti: *Campanula rhomboidalis*) er tvíær tegund af klukkuætt (Campanulaceae). Hún vex í suðvestur- og miðhluta Alpanna. 


File:Campanula rhomboidalis Sturm58.jpg
File:Rautenförmige Glockenblume - Alpengarten, VKF-Hütte (9650341643).jpg
File:Campanula rhomboidalis3.jpg
File:Campanula rhomboidalis group.JPG


## Tilvísanir
RB Leipzig

**RasenBallsport Leipzig e.V.**  yfirleitt þekkt sem **RB Leipzig** er þýskt knattspyrnufélag stofnað í Leipzig. Það er tengt orkudrykkjafyrirtækinu Red Bull. Liðið spilar heimaleiki sína á Red Bull Arena.

## Þjálfarar
*þjálfarar RB Leipzig í gegnum tíðina .*
*  Tino Vogel (2009–2010)
*  Tomas Oral (2010–2011)
*  Peter Pacult (2011–2012)
*  Alexander Zorniger (2012–2015)
*  Achim Beierlorzer (2015)
*  Ralf Rangnick (2015–2016)
*  Ralph Hasenhüttl (2016–2018)
*  Ralf Rangnick (2018–2019)
*  Julian Nagelsmann (2019–2021)

## Þekktir leikmenn
* Emil Forsberg
* Yussuf Poulsen
* Pekka Lagerblom
* Péter Gulácsi
* Marcel Sabitzer
* Fabio Coltorti
* Timo Werner
* Christopher Nkunku

## Tengill
* Heimasíða félagsins
FC Schalke 04

**Fußballclub Gelsenkirchen-Schalke 04 e. V.**, yfirleitt þekkt sem **FC Schalke 04** er þýskt knattspyrnufélag stofnað í Gelsenkirchen. Þeirra helstu erkifjendur eru Borussia Dortmund.

Félagið féll úr Bundesliga árið 2021.

## Árangur FC Schalke
### Sigrar
* **[[Bundesliga|Þýskir meistarar]]: 7**
** 1934, 1935, 1937, 1939, 1940, 1942, 1958

* **[[Þýska bikarkeppnin]]: 5**
** 1937, 1971–72, 2000–01, 2001–02, 2010–11

## Tengill
* Heimasíða félagsins
VfL Wolfsburg

**Verein für Leibesübungen Wolfsburg e. V.**, yfirleitt þekkt sem **VfL Wolfsburg **er þýskt knattspyrnufélag stofnað í Wolfsburg. Það er tengt bílafyrirtækinu Volkswagen. Liðið spilar heimaleiki sína á Volkswagen Arena.

## Titlar
* DFB-Pokal: 2014–15
* Bundesliga: 2008-2009
* Bundesliga 2: 2014-15
* DFL-Supercup: 2015
* Meistaradeild Evrópu 2015/16: 8.liða úrslit gegn Real Madrid 2-3 (2-0)

## Heimildir