1952

Árið **1952** (**MCMLII** í rómverskum tölum)

## Á Íslandi
### Atburðir
* 16. maí - Flugslysið á Eyjafjallajökli 1952; 4 létust þegar bandarísk herflugvél brotlenti.
* 29. júní - Forsetakosningar 1952: Sveinn Björnsson var kosinn fyrsti forseti Íslands.
* 18. október - Hið íslenska ljósmyndafélag var stofnað.
* 1. nóvember - Síðustu íbúarnir á Hesteyri flytja á brott.
* 2. nóvember - Skátafélag Akraness var stofnað.
* Slippstöðin eða Slippurinn Akureyri var reistur á Akureyri.
* Tónmenntaskóli Reykjavíkur var stofnaður.
* Rjómabúið á Baugsstöðum var lagt niður.
* Styrktarfélag lamaðra og fatlaðra var stofnað.
* Matvælaframleiðandinn Ora var stofnaður.
* Áburðarverksmiðjan í Gufunesi var stofnuð.
* Fimleikafélagið Ernir var stofnað í Hafnarfirði.
* Frjáls þjóð, vikublað sem gagnrýndi bandarísk áhrif kom fyrst út.
* Kópavogshæli hóf starfsemi.
* Fjórðungssjúkrahúsið á Akranesi tók til starfa.

**Fædd**
* 18. mars - Kogga, myndlistarmaður.
* 6. apríl - Bogi Ágústsson, fréttamaður.
* 23. júní - Sigríður Ásdís Snævarr, sendiherra.
* 13. ágúst - Sigríður Dúna Kristmundsdóttir, prófessor og alþingismaður.
* 19. ágúst - Kristinn H. Gunnarsson, alþingismaður.
* 30. ágúst - Bjarni Ingvarsson, íslenskur leikari.

**Dáin**
* 4. janúar - Loftur Guðmundsson, ljósmyndari og kvikmyndagerðarmaður (f. 1892).
* 25. janúar - Sveinn Björnsson, fyrrum forseti Íslands.
* 15. febrúar - Guðmundur Ásbjörnsson, bæjarfulltrúi í Reykjavík (f. 1880).

## Erlendis
* 6. febrúar - Fyrsta gervihjartað var grætt í manneskju.
* 10. mars - Hershöfðinginn Fulgencio Batista framdi valdarán á Kúbu.
* 21. mars - Síðustu aftökurnar fóru fram í Hollandi.
* 28. júní - Ungfrú heimur fór fyrst fram.
* 19. júlí - 3. ágúst - Sumarólympíuleikarnir 1952 fóru fram í Helsinki.
* 23. júlí - Kola- og stálbandalag Evrópu var stofnað.
* 15. september - Sameinuðu þjóðirnar kváðu á um að Eþíópía fengi yfirráð yfir Eritreu.
* 20. október - Mau Mau-uppreisnin í Kenía gegn bresku nýlendustjórninni hófst. Jomo Kenyatta sem síðar varð forsætisráðherra landsins var fljótt handtekinn.
* 1. nóvember - Bandaríkin sprengdu fyrstu vetnissprengjuna.
* 4. nóvember - Forsetakosningar í Bandaríkjunum 1952: Dwight Eisenhower var kjörinn forseti.
* 5. nóvember - Gríðarstór jarðskjálfti varð við Kamsjatka í Sovétríkjunum. Yfir 2.300 létust þegar flóðbylgja skall á ströndum héraðsins.
* 14. desember - fyrsta aðgerðin sem skildi að síamstvíbura var gerð.
* Genfarsamþykkt um höfundarétt var samin.
* Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, fyrsta handbókin fyrir greiningu og upplýsingar um geðraskanir var gefin út.
* Norðurlandaráð var stofnað.
* Þrælahald í Katar var afnumið.
* Skyndibitakeðjan Kentucky Fried Chicken var stofnuð.

**Fædd**
* 11. mars - Douglas Adams, rithöfundur (d. 2001).
* 18. mars - Salomé Zourabichvili, forseti Georgíu.
* 7. júní - Ferit Orhan Pamuk, tyrkneskur rithöfundur.
* 18. ágúst - Patrick Swayze, bandarískur leikari (d. 2009).
* 20. september - Manuel Zelaya, forseti Hondúras.

**Dáin**
* 25. janúar - Sveinn Björnsson, forseti Íslands (f. 1881).
* 6. febrúar - Georg 6. Bretakonungur (f. 1895).
* 19. febrúar - Knut Hamsun, norskur rithöfundur (f. 1859).
* 9. mars - Aleksandra Kollontaj, sovésk stjórnmálakona (f. 1872).
* 6. maí - Maria Montessori, ítalskur uppeldisfræðingur (f. 1870).
* 1. júní - John Dewey, bandarískur heimspekingur (f. 1859).
* 26. júlí - Eva Perón, argentísk stjórnmálakona (f. 1919).
* 1. desember - Vittorio Orlando, ítalskur stjórnmálamaður (f. 1860).
* 21. desember - Carl Wilhelm von Sydow, sænskur þjóðfræðingur (f. 1878).
* 28. desember - Alexandrína af Mecklenburg-Schwerin (f. 1879).

## [[Nóbelsverðlaunin]]
* Eðlisfræði - Felix Bloch, Edward Mills Purcell
* Efnafræði - Archer John Porter Martin, Richard Laurence Millington Synge
* Læknisfræði - Selman Abraham Waksman
* Bókmenntir - François Mauriac
* Friðarverðlaun - Albert Schweitzer