open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Búrfellshyrna

**Búrfellshyrna** er fjall í innanverðum Svarfaðardal. Hún er gerð úr basaltlögum sem eru tæplega 10 milljón ára gömul og nær 1.091 meters hæð á hæsta tindi. Neðan undir fjallinu eru bæirnir Búrfell og Hæringsstaðir. Sitt hvorum megin við það eru stuttir afdalir, Búrfellsdalur og Grýtudalur. Í Búrfellsdal er Búrfellsjökull, lítill daljökull sem vakið hefur athygli jöklafræðinga því hann hleypur fram á nokkurra áratuga fresti og er því svokallaður hlaupjökull.
Bar (þrýstingur)

**Bar** er mælieining fyrir þrýsting. Eitt bar er skilgreint sem 100.000 pasköl (Pa) eða 100 kílópasköl (kPa). Er lítið eitt minni en mælieiningin loftþyngd, sem er 101325 pasköl. 

Loftþrýstingur var oftast áður gefinn í *millibörum* (mb) (einum þúsundasti úr bari), jafntgilt einu hektópaskali, sem er sú eining sem algengust er núorðið.
Suðursveit

**Suðursveit** er sveit í Austur-Skaftafellssýslu. Hún nær frá Heinabergsvötnum vestri og vestur fyrir Nýgræður allangt fyrir vestan Jökulsá á Breiðamerkursandi. Sveitin er um 50 km frá austur- til vesturmarka.

Suðursveit var frá miðri 18. öld sérstakt hreppsfélag &ndash; Borgarhafnarhreppur. 

Suðursveit skiptist í fjögur byggðahverfi.  Austasta hverfið var kallað Mörk og þar voru bæirnir Skálafell, Sævarhólar, Smyrlabjörg, Uppsalir og Hreggsgerði. Næsta bæjarhverfi var Borgarhöfn og síðan Miðþorp en þar eru Kálfafellsstaður, Brunnar, Brunnavellir, Jaðar, Leiti og Kálfafell. Vestasta bæjarhverfið frá Steinasandi til Breiðamerkursands var áður fyrr Fellshverfi en nú Sunnansandabæir en þar eru bæirnir Steinar (seinna Sléttaleiti), Breiðabólstaður, Gerði, Hali, Reynivellir og Fell.

Þórbergur Þórðarson fæddist á Hala í Suðursveit. Jón Eiríksson konferensráð fæddist á Skálafelli 1728.

## Heimild
* Byggðasaga Austur-Skaftafellssýslu II.bindi bls. 131-132, Bókaútgáfa Guðjónsó, 1972
Smyrlabjörg

**Smyrlabjörg** er sveitabær í Suðursveit í Austur-Skaftafellssýslu. Smyrlabjörg voru kóngsjörð og var jarðardýrleiki tólf hundruð. Þegar kóngsjarðirnar í Austur-Skaftafellssýslu voru seldar 1836 þá voru Smyrlabjörg seld á 602 ríkisdali með tveimur kúgildum.

Árið 1969 var gerð vatnsaflvirkun fyrir ofan bæinn sem sér Höfn og sveitabæjum þar í kring fyrir 1,3 MW. Virkjunin heitir Smyrlabjargarvirkjun.

## Tilvísanir
Borgarhöfn

**Borgarhöfn** er sveitabær í Suðursveit í Austur-Skaftafellssýslu. Kirkja var í Borgarhöfn til forna og talið að hún hafi verið reist þar um árið 1000. Kirkjan var aflögð árið 1708. Öll jörðin Borgarhöfn var að fornu mati 80 hundruð. Fyrir árið 1743 voru 60 hundruð af jörðinni kóngseign en það ár gaf konungur kirkjunum á Kálfafellsstað og Einholti 30 hundruð hvorri.

## Sjóslys
Árið 1575 varð mikið sjóslys við Borgarhöfn. Á einum degi fórust um 100 manns af 17 bátum. Líklega lagðist róður af eftir þennan atburð en áður var mikil sjósókn stunduð frá bænum. 

## Tilvísanir
Kálfafell

**Kálfafell** er bær í Suðursveit. Bærinn er einnig nefndur Kálfafell í Fellshverfi og Kálfafell eystra. Búið hefur verið á Kálfafelli frá því snemma á söguöld. Í Njálu segir að Kolur Þorsteinsson, frændi Síðu-Halls, hafi búið á Kálfafelli en hann tók trú af Þangbrandi presti. Kirkja var snemma reist á Kálfafelli og var hún fyrst bændakirkja en komst undir forsjá biskups í Staðamálum og skiptist þá Kálfafell í tvennt milli bóndans og kirkjunnar. Kálfafell innra varð þá bændaeign en Kálfafell ytra kirkjustaður, Kálfafellsstaður.
Músareyra

**Músareyra** (fræðiheiti: *Cerastium alpinum*) er fjölært blóm af hjartagrasaætt. Það ber hvít hvít krónublöð sem eru klofin í endann. Krónublöðin eru þriðjungi til helmingi lengri en bikarblöðin og þannig þekkist jurtin frá vegarfa sem er annars nokkuð líkur. Blómin eru 1,5 til 2 sm í þvermál og í þeim eru 10 fræflar. Frævan er oftast með 5 stílum. Jurtin er öll hærð og á stilknum eru gagnstæð, stilklaus blöð.

Músareyra vex í malarkenndum jarðvegi, mólendi og brekkum á Grænlandi, Kanada og norðurhluta Evrópu. Til eru þrjár undirtegundir af músareyra.

## Samlífi
Á Íslandi vex sveppurinn grasmúrgróungur (*Pleospora herbarum*) á dauðum vefjum ýmissa plöntutegunda, meðal annars á músareyra. Músareyra er einnig þekktur hýsill fyrir sveppinn fræhyrnublaðmyglu.

## Tilvísanir
Tungljurt

**Tungljurt** eða **lásagras** (fræðiheiti: *Botrychium lunaria*) er burkni af naðurtunguætt. Hún vex um alla Evrasíu og frá Alaska til Grænlands sem og á suðurhveli jarðar, svo sem í Suður-Ameríku og Ástralíu. 

Tungljurtin ber eitt blað sem skipist í geldan og gróberandi hluta. Neðri hlutinn er geldur og á honum eru hálfmánalaga smáblöð, mjög þéttstæð. Þessi smáblöð eru 0,5 til 1 sm á lengd en 1 til 1,5 sm á breidd. Efri hlutinn er gróberandi og ber 2 til 6 sm langan klasa af gróhirslum. Hún vex í þurrlendi, aðallega í mó- og vallendi.

## Þjóðtrú
Samkvæmt íslenskri þjóðtrú hét tungljurt áður lásagras og átti hún að geta opnað læsta lása væri hún borin upp að þeim. Einnig var sú trú að ef hestar stigu á tungljurt myndi detta undan þeim skeifa.
Golden Gate-brúin

**Golden Gate-brúin** (enska **Golden Gate Bridge**) er hengibrú yfir Golden Gate-sund (á íslensku „Gullna hliðið“) þar sem San Francisco-flói og Kyrrahafið mætast. Auk þess að vera eitt helsta kennileyti San Francisco og Kaliforníu þjónar brúin sem mikilvægt samgöngumannvirki með því að tengja San Francisco við Marin-sýslu. Þegar smíði brúarinnar lauk árið 1937 var hún lengsta hengibrú veraldar og hélt þeim titli til ársins 1964. Nú er hún sú áttunda lengsta og sú önnur lengsta í Bandaríkjunum, á eftir Verrazano-Narrows-brúnni í New York-borg.

Brúin hefur verið vettvangur yfir 2000 sjálfsvíga. Árið 2024 var komið net til varnar sjálfsvígum við brúna. 

## Tilvísanir
Kálfafellsstaður

**Kálfafellsstaður** er kirkjustaður í Suðursveit í Austur-Skaftafellssýslu. Kirkja hefur verið á Kálfafellsstað í margar aldir. Þar var torfkirkja til ársins 1885 en þá var reist timburkirkja sem eyðilagðist algjörlega nokkru seinna í miklu fárviðri 7. janúar 1886, svonefndum Knútsbyl. Lík­nesk­i a­f Óla­fi helga­, hinum forna­ d­ýrlingi sta­ða­rins er eini hluturinn sem fa­nnst heill eftir a­ð k­irk­ja­n fa­uk­. Það er nú va­rðveitt á Þjóðminja­sa­fni. Núna er steypt kirkja á Kálfafellsstað en hún var reist 1926-27. 

Vigfús Benediktsson (Galdra-Fúsi) var um tíma prestur á Kálfafellsstað. Torfhildur Hólm rithöfundur var frá Kálfafellsstað en faðir hennar Þorsteinn Einarsson var prestur þar.
Farþegi

**Farþegi** er manneskja sem ferðast í eða á farartæki en sér ekki um að stjórna eða aka ökutækinu. Í almenningssamgönguiðnaðinum er orðið „farþegi“ notað til að lýsa fólkinu sem notar almenningssamgöngutækið, til dæmis fólki sem ferðast í strætisvögnum eða lestum en ökumaðurinn er ekki kallaðar farþegi. Sömuleiðis er starfsfólkið sem vinnur um borð í flugvélum, eins og flugþjónar, ekki talið að vera farþegar.
Járnbrautarteinar

**Járnbrautarteinar** eru sérstakur vegur sem lest fer eftir. Teinar eru einnig slangur/samheiti fyrir spangir (til tannréttingar).
Haustfeti

**Haustfeti** (fræðiheiti: *Operophtera brumata*) er lítið fiðrildi af fetaætt.  Haustfetinn verpir eggjum sínum á trjágreinar. Þar bíða þau vors og klekjast þegar brum fer að springa. Lirfurnar eru allt fram eftir júní að vaxa. Þær éta laufblöð margra trjátegunda og geta skaðað þau verulega. Karldýrin eru nokkuð áberandi. Þau sitja oft í verulegum fjölda á húsveggjum, gulgrá á lit. Á lygnum kvöldum laðast haustfetinn gjarnan að útiljósum eða ljósum í gluggum. Kvendýrin eru öllu óásjálegri og verða fæstir þeirra varir. Í stað vængja hafa þau aðeins örlitla vængstúfa.

## Haustfeti á Íslandi
Fyrstu fiðrildin birtast á Íslandi upp úr miðjum september, en flest þó ekki fyrr en í október. Stöku haustfetar sjást fram í miðjan nóvember. Haustfeti er útbreiddur um allt sunnanvert landið og hefur auk þess fundist á Akureyri. Hann er ekki vandlátur í fæðuvali og sækir á flestöll lauftré sem ræktuð eru hér á landi. Haustfetinn varð að töluverðri plágu á Akureyri árið 1976-1977.  

## Tenglar

* ''Haustfeti – sannur haustboði''; af ni.is 
* ''Haustfeti''; af ni.is 
* ''Óvenjumikið af haustfiðrildum''; grein í Morgunblaðinu 2003
* ''Haustfeti''  af Náttúrufræðistofnun Íslands
Engeyjarætt

**Engeyjarætt** er rakin til hjóna, sem bjuggu í Engey í Kollafirði á fyrri hluta 19. aldar, þeirra Ólafar Snorradóttur (1783-1844), sem fædd var og uppalin í eyjunni og Péturs Guðmundssonar (1786-1852) sem fæddur var í Örfirisey og alinn upp þar og í Skildinganesi.  Þau eignuðust átta börn, sem upp komust og eignuðust fjölda afkomenda, sem flestir settust að á Seltjarnarnesi og í Vesturbæ Reykjavíkur. Raunar má segja að velflestir niðjar þeirra, sem nú (árið 2011) telja nær fimm þúsund, búi enn á höfuðborgarsvæðinu.  Aðeins eitt barna þeirra flutti af svæðinu, Guðríður (1812-1889) sem varð prestmaddama austur á landi og á fjölda afkomenda þar og í Húnaþingi.

## Þekktir Íslendingar af Engeyjarætt
* Benedikt Sveinsson, fv. alþingismaður
* Pétur Benediktsson, fv. þingmaður Sjálfstæðisflokks og Landsbankastjóri
* Bjarni Benediktsson (f. 1908), fv. forsætisráðherra og form. Sjálfstæðisflokks
* Bjarni Benediktsson (f. 1970), forsætisráðherra og formaður Sjálfstæðisflokks
* Björn Bjarnason, fv.dómsmálaráðherra
* Halldór Blöndal, fv. forseti Alþingis og samgönguráðherra
* Valgerður Bjarnadóttir, fv. þingmaður Samfylkingarinnar og kona Vilmundar Gylfasonar
* Ragnhildur Helgadóttir, fv. alþingismaður
* Jónmundur Guðmarsson, framkvæmdarstjóri GAMMA, fyrrverandi bæjarstjóri á Seltjarnarnesi og framkvæmdastjóri Sjálfstæðisflokksins
Þorkell Sigurbjörnsson

**Þorkell Sigurbjörnsson** (fæddur í Reykjavík 16. júlí 1938 - látinn í Kópavogi 30. janúar 2013) var íslenskt tónskáld. 

Þorkell var sonur hjónanna Sigurbjörns Einarssonar biskups og Magneu Þorkelsdóttur biskupsfrúar og hannyrðakonu. Þorkell lauk stúdentsprófi frá Menntaskólanum í Reykjavík 1957, hóf nám við Hamline háskólann í Minnesota og lauk mastersprófi frá háskólanum í Illinois í Bandaríkjunum 1961. Hann stjórnaði útvarpsþættinum Tónlist á atómöld hjá Ríkisútvarpinu auk fleiri útvarpsþátta um árabil. Hann er höfundur fjölda tónverka, þeirra þekktast er *[[Heyr, himna smiður|Heyr, himna smiðu]]<nowiki/>r*. Hann samdi einnig lagið *Dúfa á brún* fyrir skólakór Öldutúnsskóla. Þema 18. landsmóts barnakóra sem haldið var í Kópavogi dagana 19.- 21. apríl 2013 voru Þorkell og var lagið sungið undir stjórn Þórunnar Björnsdóttur.

Þorkell var kennari við Tónlistarskólann í Reykjavík í píanóleik, tónfræði og tónlistarsögu um áratugaskeið. Hann var formaður Tónskáldafélags Íslands 1983-1987, sat um tíma í stjórn Félags íslenskra tónlistarmanna og var forseti Bandalags íslenskra listamanna frá 1982-1986.

Árið 1993 var Þorkell sæmdur riddarakrossi Hinnar íslensku fálkaorðu fyrir störf sín á vettvangi tónlistar. 

## Tilvísanir
Matkempa

**Matkempa** (eða **ætisveppur**) (fræðiheiti *Agaricus bisporus*) er kemputegund og algengur matsveppur. Á Íslandi hefur svepparæktun nánast einskorðast við þessa tegund, en tveir stofnar hennar eru algengastir, hvítir og brúnleitir.

## Ræktun
Ræktun á *Agaricus bisporus* hófst í Frakklandi þegar grasafræðingurinn Olivier de Serres tók eftir að þegar sveppaþræðir voru fluttir á nýjan stað þá uxu þar upp sveppir. Í fyrstu fór svepparækt þannig fram að ræktendur leituðu að stöðum á túnum og engjum þar sem sveppir uxu og settu moldina þar út í rotmassa. Árið 1893 var fundin aðferð til að framleiða hreint sveppaþel. Ræktuðu sveppirnir voru í fyrstu ljósbrúnir en árið 1926 fann sveppabóndi í Pennsylvaníu hvítt afbrigði í svepparækt sinni og varð það vinsælt og er þetta stökkbreytta afbrigði nú mikið ræktað.

## Heimildir

* Sölufélag garðyrkjumanna - Sveppir

## Tenglar
* ''Sitthvað um sveppi''; grein í Fréttablaðinu 2007
Kempur

**Kempur** sem áður hétu **ætisveppir** (fræðiheiti: *Agaricus*) eru stór ættkvísl hattsveppa. Ættkvíslin telur yfir 200 tegundir sem margar eru ætar en þar sem sumar eru eitraðar þótti rétt að kalla þessa sveppi eitthvað annað en ætisveppi og heita þeir því kempur. Ættkvíslin telur tvo algengustu matsveppi heims, matkempu (*Agaricus bisporus*) og túnkempu (*Agaricus campestris*) en sá fyrrnefndi er algengasti ræktaði sveppur í heimi. 

Einkenni kempna (ættkvíslarinnar *Agaricus*) eru kjötmikill hattur með fanir. Gróprentið er brúnt. Stafurinn er beinn og með leifar af hulu sem ver fanirnar á ungum sveppum en myndar síðan hring á stafnum.
Nýja England

**Nýja England** (**New England**) er svæði á norðausturhorni Bandaríkjanna sem afmarkast af Atlantshafi, Kanada og New York-fylki. Fylki Nýja Englands eru sex talsins; Maine, New Hampshire, Vermont, Massachusetts, Rhode Island, og Connecticut.

## Tengil


Mynd:Connecticut State Capitol, February 24, 2008.jpg|Connecticut
Mynd:Portland HeadLight (cropped).jpg|Maine
Mynd:Sunset on Cape Cod Bay.jpg|Massachusetts
Mynd:Stark Covered Bridge 6.JPG|New Hampshire
Mynd:Claiborne Pell Newport Bridge.jpg|Rhode Island
Mynd:Main Street, Montpelier VT.jpg|Vermont
Fáni Bretlands

**Breski fáninn** er þjóðfáni Bretlands. Núverandi hönnun fánsins var tekin í notkun við sameiningu Írlands og Stóra-Bretlands árið 1801. Á ensku er fáninn kallaður „**Union Flag**“ eða „**Union Jack**“. Fáninn samanstendur af rauðum krossi sankti Georgs (verndardýrlings Englands), með hvítum brúnum, settum yfir krossi Heilags Patreks (verndardýrlings Írlands), sem eru báðir settir yfir krossi Heilags Andrésar (verndardýrlings Skotlands).

Réttu hlutföll fánsins eru 3:5. Hins vegar notar breski sjóherinn hlutföll 1:2.

## Tilvísanir
Exmoor

**Exmoor** er þjóðgarður við strönd Bristol-sundsins á Suðvestur-Englandi. Exmoor var stofnaður árið 1954 og er flatarmál hans 692,8 km². Hann dregur nafn sitt af Exe-ánni. Þjóðgarðurinn er í tveimur sýslum, 71% af garðinum er í Somerset og 29% af honum er í Dorset. Exmoor er að mestu leyti upplendi með dreifðum íbúum sem búa aðallega í litlum þorpum og smáþorpum. Höfuðbyggðirnar eru Porlock, Dulverton, Lynton og Lynmouth; sem eru samtals 40% íbúar þjóðgarðsins. Alls eru íbúar um 11.000.

Exmoor inniheldur hæðóttar lyngheiðar og 55 km strandlengju. Sjávarhamrar eru þeir hæstu á Englandi en klettarnir Great Hangman ná 318 metrum. Exmoor var eitt sinn konungleg veiðilenda og skógur frá 13. öld fram á þá 19. Nú eru 2/3 lands í einkaeigu en 1/3 í ríkiseigu. 

## Heimild
Austur-England

**Austur-England** (enska: **) er ein af níu embættislegum landshlutum á Englandi. Landshlutinn varð til árið 1994 og hefur verið notað í tölfræðilegu skyni frá 1999. Hann inniheldur sýslurnar Essex, Hertfordshire, Bedfordshire, Cambridgeshire, Norfolk og Suffolk. 

Frá og með manntalinu árið 1999 var íbúafjöldi 5.388.140. Austur-England er að mestu leyti lágt; hæsti punkturinn í landshlutanum er 249 m yfir sjávarmáli. Peterborough, Luton og Southend-on-Sea eru þéttbyggðustu borgirnar í landshlutanum.
Suðaustur-England

**Suðaustur-England** er ein af níu embættislegum landshlutum á Englandi. Landshlutinn varð til árið 1994 og hefur verið notað í tölfræðilegu skyni frá 1999. Hann inniheldur sýslurnar Austur-Sussex, Berkshire, Buckinghamshire, Hampshire, Kent, Oxfordshire, Surrey, Vestur-Sussex og Wighteyju. 

Frá og með manntalinu árið 2001 var íbúafjöldi 8.000.550. Hæsti punkturinn í landshlutanum er 297 m yfir sjávarmáli. Brighton og Hove eru þéttbyggðasta borgin á Suðaustur-Englandi, en það eru líka stór áhrif frá nærliggjandi borginni London.
Zakim Bunker Hill-brúin

**Leonard P. Zakim Bunker Hill Memorial-brúin** (yfirlett stytt í **Zakim Bunker Hill-brúin**) er stagbrú sem brúar Charlesá í Boston í Massachusetts. Brúin tók við af Charlestown High-brúnni og er hún breiðasta stagbrú veraldar. Meginhluti brúarinnar heldur uppi fjórum akreinum í hvora átt en auk þeirra eru tvær akreinar sem standa á svifbitum fyrir utan kapla brúarinnar. Þessar tvær akreinar sameinast aðalveginum á norðurbakkanum.


File:Interstate 93 - Massachusetts.jpg
File:2007 ZakimBridge Boston MA 854480178.jpg
Suðvestur-England

**Suðvestur-England** er einn af níu embættislegum landshlutum á Englandi. Hann er stærsti landshlutinn á Englandi og er 23.828 km² að flatarmáli. Hann inniheldur sýslurnar Cornwall, Devon, Dorset, Gloucestershire, Somerset og Wiltshire, og líka Syllinga. Landshlutinn er svæði sem yfirleitt nefnist West Country á ensku og inniheldur mikið af Wessex. Nyrsti punkturinn á Suðvestur-Englandi, Chipping Campden, er eins nærri við Skotland og hann er við Cornwall. Íbúafjöldinn er 4.928.458. 

Suðvestur-England er þekkt fyrir að búa til Cheddar-ost sem varð til í þorpinu Cheddar í Somerset-sýslunni. Rjómate (e. *cream tea*) frá Devon sýslunni og eplasafi eru líka frægar útflutningsvörur frá landshlutanum. Svæðið er líka þekkt fyrir Eden-verkefnið, Aardman Animations, Glastonbury-hátíðina og strendurnar í Cornwall þar sem er hægt að bruna á brimbretti. Það eru tveir þjóðgarðar og fjórar heimsminjaskrár UNESCO inni í Suðvestur-Englandi.
Norðaustur-England

**Norðaustur-England** er einn af níu embættislegum landshlutum á Englandi. Hann inniheldur sýslurnar Durham, Norðymbraland, Tyne og Wear og svæðið Tees Valley. Á ensku er sögulega nafn sýslunnar Northumbria (Norðhumbría) en þetta nafn er ekki lengur notað í daglegu tali.

Stærsta borgin í landshlutanum er Newcastle upon Tyne, aðrar merkilegar borgir í svæðinu eru Sunderland, Durham, Middlesbrough og Darlington. Hæsti punkturinn í landshlutanum er í Cheviot og er 815 m yfir sjávarmáli. Almennt er svæðið hæðótt og strjálbýlt í norður- og vesturhlutunum og er þéttbýlt og plægjanlegt í suðri og í austri.

Landshlutinn er þekktur fyrir náttúrufegurð, til dæmis eru Northumberland-þjóðgarðurinn og Pennínafjöllin staðsett þar. Norðaustur-England er líka mikilvægur sögulegur staður, dómkirkjan í Durham og Hadríanusarmúrinn eru í svæðinu eru líka bæði heimsminjaskrár UNESCO.
Norðvestur-England

**Norðvestur-England** er einn af níu embættislegum landshlutum á Englandi. Landshlutinn samanstendur af sýslunum Cumbria, Lancashire, stórborgarsvæðinu Manchester, Merseyside og Cheshire. Íbúafjöldinn er 6.853.200. 

Landshlutinn er bundinn af Írlandshafinu í vestri og Pennínafjöllum í austri. Norðvestur-England spannar frá skosku landmælin nyrðra til fjallanna í Wales syðra. Hæsti punkturinn í landshlutanum (og líka hæsti punkturinn á Englandi) er Scafell Pike í Cumbria, sem er 978 m yfir sjávarmáli.

Það eru tvö stór þéttbýli sem beina að Manchester og Liverpool. Þessi þéttbýli ná yfir suðurhluta landshlutsins og eru líka stærstu íbúamiðstöðvar á Norðvestur-Englandi. Norðurhlutar svæðisins, með Lancashire og Cumbria, eru almennt strjálbýlir.
Vestur-Miðhéruð (landshluti)

**Vestur-Miðhéruð** (e. *West Midlands*) er einn af níu embættislegum landshlutum á Englandi og nær yfir vesturhelming svæðisins sem nefnist Miðhéruð. Önnur stærsta borgin á Bretlandi, Birmingham, er í þessum landshluta. Það er til stórt þéttbýli í vestur-Miðhéruðum sem inniheldur borgirnar Dudley, Solihull, Walsall og West Bromwich. Borgin Coventry er líka í landshlutanum en er aðskilin af öðrum þéttbýlunum.

Landslag svæðisins er fjölbreytt. Í austurhlutunum eru stór þéttbýli en það eru fleiri landsbyggðar í vestursýslunum Shropshire og Herefordshire sem liggja að Wales. Lengsta áin á Bretlandi sem heitir Severn rennur suðaustur inni í svæðinu, í gegnum Shrewsbury og Worcester, og Ironbridge Gorge sem er heimsminjaskrá UNESCO og var fæðingarstaður Iðnbyltingarinnar. Í Staffordshire sýslunni er staður nefnist Potteries, hópur borga sem inniheldur Stoke-on-Trent, og líka Staffordshire Moorlands svæðið sem liggur að Peak District-þjóðgarðinum. Það eru fimm náttúrufegurðarstaðir í landshlutanum. Stratford-upon-Avon er í Warwickshire sýslunni og var fæðingarstaður William Shakespeares.

Það er líka til sýsla sem heitir Vestur-Miðhéruð sem varð til árið 1974. Sýslan nær yfir hluta Staffordshire, Worcestershire og Warwickshire.
Vestur-Miðhéruð

**Vestur-Miðhéruð** (e. *West Midlands*) getur átt við:
* Vestur-Miðhéruð (landshluta), svæði á Englandi
* Vestur-Miðhéruð (sýslu), sýslu í landshluta Vestur-Miðhéraðanna
Grimsby

**Grimsby** (áður **Great Grimsby**, stundum nefndur **Grímsbær** á íslensku) er hafnarbær við ósa árinnar Humber í Lincolnshire á Englandi. Áður fyrr hét borgin „Great Grimsby“ til aðgreiningar frá fiskiþorpinu Little Grimbsy,  14 km sunnar, nærri Louth. Á ensku nefnist fólk frá Grimbsy *Grimbarians*. Íbúafjöldi bæjarins er tæplega 90.000. 

## Saga
Grimsby var stofnuð af Dönum á 9. öld. Heiti bæjarins varð til líklega úr orðinu **Grim’s by** eða „Grímsbær“. Talið er að danskur víkingur að nafni Grímur hafi stofnað bæinn og heitið sé samsett úr nafni hans og viðskeytinu -bær. Einnig er minnst á bæinn í Orkneyinga sögu:

:Vér hǫfum vaðnar leirur&nbsp;&nbsp;&nbsp;vikur fimm megingrimmar;
:saurs vara vant, er várum,&nbsp;&nbsp;&nbsp;viðr, í **Grímsbœ** miðjum.
:Nú'r þat's más of mýrar&nbsp;&nbsp;&nbsp;meginkátliga látum
:branda elg á bylgjur&nbsp;&nbsp;&nbsp;Bjǫrgynjar til dynja.

Grimsby er líka nefnd í Dómsdagsbókinni: þegar hún var skrásett voru 200 íbúar í bænum, prestur, mylla og ferja (líklega til að flytja fólk yfir Humber-ána).

Á 12. öld þróaðist Grimsby í hafnar- og verslunarbæ. Jóhann landlausi gaf bænum stofnskrá árið 1201 og fyrsti bæjarstjórinn tók við embætti árið 1218.

## Efnahagsmál
Fiskveiðar og fiskvinnsla eru aðalatvinnuvegirnir í Grimsby. Hámarkinu var náð á sjötta áratug 20. aldar þegar Grimsby var mesti fiskveiðibær í heimi. Vegna útfærslu íslensku fiskveiðilögsögunnar og þorskastríðanna við Ísland hafa fiskveiðar dregist saman á undanförum áratugum. Stærsti fiskmarkaður á Englandi er þó enn í dag í Grimsby en mikið af þeim fiski sem þar er seldur er fluttur inn frá öðrum höfnum eða í gámum frá Íslandi. Í dag eru mörg matvælavinnslufyrirtæki í Grimsby, um það bil 500 alls, og Grimsby er ein stærsta fiskvinnslumiðstöð í Evrópu.

## Knattspyrna
*Grimsby Town F.C.

## Tilvísanir
Reisibrú

**Reisibrú** (einnig kölluð **vængjabrú**) er hreyfanleg brú þar sem einn eða tveir partar (oft nefndir vængir) hennar lyftast upp á annan enda til að hleypa skipaumferð framhjá. Reisibrýr eru algengasta gerð hreyfanlegra brúa sökum þess hve hratt þær opnast og hve lítillar orku þær krefjast.
Rætt fall

**Rætt fall** er fall, sem er hlutfall tveggja margliðufalla. Þegar margliðufall er skilgreint fyrir eina breytu x\, þá er rætt fall táknað á forminu

: f(x) = \frac{P_m(x)}{Q_n(x)} 

þar sem P\, og Q\, tákna margliðuföllin 

P_m(x) = a_m x^m + a_{m-1} x^{m-1} + \cdots + a_2 x^2 + a_1 x + a_0 \,  og Q_n(x) = a_n x^n + a_{n-1} x^{n-1} + \cdots + a_2 x^2 + a_1 x + a_0 \,  og Q_n(x)\, er ekki núllmargliða. 

Ræða fallið  f(x) = \frac{P_m(x)}{Q_n(x)}  nefnist svo **eiginlegt** ef m\, sem er gráða margliðunnar P_m(x) er lægri en n\, sem er gráða margliðunnar Q_n(x). Ef m\, er hins vegar hærra en n\, kallast fallið **óeiginlegt**.

Umrita má rætt fall með margliðudeilingu.

## Tengt efni
* Heilt rætt fall

## Ytri tenglar
* Kynning 3- Aðfellur ræðra falla á http://www.rasmus.is/
* Kynning 3- Ræð Föll á http://www.rasmus.is/

## Heimildir
Bradford

**Bradford** er borg í Vestur-Yorkshire sýslunni á Englandi. Bradford er við fjallsrætur Pennínafjallanna, 13,8 km vestur af Leeds og 20,9 km norðvestur af Wakefield. Henni var gefin stofnskrá árið 1897. Íbúafjöldi borgarinnar er um 537.000 (2018). Bradford er hluti stórborgarsvæðis Vestur-Miðhéraðanna þar sem meira en 1,5 milljónir búa. 

Á 19. öldinni varð Bradford miðstöð vefnaðariðnaðarins og var stór ullarframleiðandi. Hann var uppgangsbær á Iðnbyltinginni og var ein fyrsta iðnvædda borg í heimi. Bradford er stundum kölluð „ullarborg heimsins“. Það er líka merkileg viktoríansk byggingarlist í borginni. 

Vefnaðariðnaðinum hnignaði frá miðri 20. öldinni sem leiddi til félagslegra vandamála og kreppu. Talsvert er um suður-asískum innflytjendum þar.
The Dodos

**The Dodos** er rokk-hljómsveit frá San Francisco í Bandaríkjunum. The Dodos byrjaði að spila árið 2005.

## Meðlimir
*Meric Long - Gítar og Söngur
*Logan Kroeber - Trommur

### Fyrrum meðlimir
* Joe Haener

## Útgefið efni
### Breiðskífur
* *Dodo Bird* Meric Long (2005)
* *Beware of the Maniacs* (French Kiss Records/Wichita Recordings, 2006)
* *Visiter* (2008) (French Kiss Records/Wichita Records, 2006)
* *Time to Die* (French Kiss Records/Wichita Records, 2009)
* *No color* (Frenchkiss Records, 2011)
* *Carrier* (Polyvinyl Records, 2013)
* *Individ* (Polyvinyl Records, 2015)
* *Certainty Waves* (Polyvinyl Records, 2018)

### Smáskífur
* *Red and Purple* (2008)
* *Fools* (2008)

## Tenglar
* Allmusic.com Bio The Dodos
Dugga

**Dugga** var lítið fiskiskip sem enskir fiskimenn notuðust við til úthafsveiða í Norðursjó og við Ísland á 16. og 17. öld. Duggur voru yfirleitt með eina stórsiglu þversiglda, en hugsanlega með gaffalsegli að aftan og eina litla messansiglu aftast með loggortusegli á, og bugspjót að framan með stagseglum. Einfaldur reiðabúnaður gerði það að verkum að auðvelt var að athafna sig við borðstokkinn þegar veitt var með línu og neti. Duggur voru hlutfallslega  breiðar og borðháar. Þær voru 13 tonn að stærð, um 15 metra langar og 4,5 metra breiðar. Þær drógu einn léttabát til að áhöfnin kæmist í land. Sumar voru búnar fallbyssum og notaðar sem herskip í stríði.

Sjómenn á duggum voru kallaðir „duggarar“.
Austur-Miðhéruð

**Austur-Miðhéruð** (e. *East Midlands*) er einn af níu embættislegum landshlutum á Englandi og næ yfir austurhelming svæðisins sem nefnist Miðhéruð. Landshluttinn samanstendur harkalega af sýslunum Derbyshire, Leicestershire, Rutland, Northamptonshire, Nottinghamshire og mikið af Lincolnshire. Punkturinn þar sem sýslurnar ná saman nefnist Trent Lock. 

Íbúafjöldinn er 4.172.179. Hæsti punkturinn í landshlutanum er Kinder Scout sem er 636 m yfir sjávarmáli. Berggrunnurinn þar er aðallega úr kalksteini og það eru líka nokkur lítil olíusvæði.
Yorkshire og Humber

**Yorkshire og Humber** er einn af níu embættislegum landshlutum á Englandi. Hann næ yfir mest af hefðbundinni sýslunni Yorkshire og hlutann af Lincolnshire sem var hluti Humberside frá 1974 til 1996. Árið 2006 var íbúafjöldinn 5.142.400.

Hæsti punkturinn í landshlutanum er Whernside sem er 737 m yfir sjávarmáli. Höfuðborgirnar í svæðinu eru Leeds, Sheffield, Kingston upon Hull, York, Scunthorpe and Grimsby.
Stoke-on-Trent

**Stoke-on-Trent** (oft einfaldlega **Stoke**) er borg í Staffordshire-sýslu á Englandi. Hún er hluti þéttbýlis sem er yfir 19 km langt og 93 km² að flatarmáli. Með Newcastle-under-Lyme og Kidsgrove myndar hún þéttbýlið sem heitir Potteries. Þetta svæði og Staffordshire Moorlands mynda saman Norður-Staffordshire þar sem íbúafjöldinn var um 678.000 árið 2016. Íbúafjöldi borgarinnar er um 262.000 (2016).

Stoke-on-Trent varð opinberlega borg árið 1925. Borgin myndaðist úr sex bæjum og þorpum sem voru upprunalega aðskilin. Þessar byggðir sameinuðust í byrjun 20. aldarinnar og mynduðu borgina eins og hún er í dag. Nýja borgin dró nafn sitt af gömlu byggðinni Stoke-upon-Trent, af því að höfuðjárnbrautarstöðin var þar. Eftir sameininguna varð Hanley aðalverslunarmiðstöð borgarinnar. Þrjár aðrar borgir sem eru hluti Stoke-on-Trent eru Tunstall, Longton og Fenton.

Hún er talin vera heimili leirkerasmiðjuiðnaðsins á Englandi og nefnist oft The Potteries. Fyrrum var hún aðallega iðnvædd borg með kola og stáliðnað en í dag er hún miðstöð þjónustugreina og dreifingarfyrirtækja. Borgin hefur eigin borgarstjóra.

Knattspyrnulið borgarinnar er Stoke City.
The Washington Post

***The Washington Post*** er mest lesna dagblað í Washington D.C. í Bandaríkjunum. Það er líka elsta dagblað borgarinnar og var stofnuð árið 1877. Blaðið leggur áherslu á stjórnmál, bæði innanlands og erlendis.

Ein merkilegustu atvik í sögu dagblaðsins var þegar blaðamennirnir Bob Woodward og Carl Bernstein hófu rannsókn á þeim atburðum sem síðar nefndust Watergate-hneykslið. Þessi rannsókn stuðlaði stórlega að afsögn Richards Nixon.

Síðan Leonard Downie, Jr. varð ritstjóri dagblaðsins árið 1991 hefur *The Washington Post* hlotið yfir 25 Pulitzer-verðlaun, meira en helming þeirra 47 verðlauna sem blaðið hefur fengið. Blaðið hlaut sex verðlaun árið 2008, flest verðlaun sem eitt blað hefur fengð á sama ári.

Frá árinu 2013 hefur eigandi *The Washington Post* verið Jeff Bezos, stofnandi Amazon.com.

## Tilvísanir
Şalom

**Şalom** (hebreska: שָׁלוֹם, íslenska: *friður*) er tyrkneskt-gyðinga vikublað sem gefið hefur verið út síðan 29. október 1947 í Istanbúl. Tyrkneskt-gyðinga blaðamaður Avram Leyon stofnaði blaðið. Höfuðstöðvar blaðsins eru í Istanbul í Tyrklandi. Útgefandi *Şalom* er fyrirtækið Gözlem Gazetecilik Basın ve Yayın A.Ş.. Stjórnarformaður *Şalom* er İvo Molinas, og ritstjóri er Yakup Barokas. Það er gefið út á tyrknesku, fyrir utan eina blaðsíðu sem er skrifuð á ladino. Það kemur út vikulega í um 5.000 eintaka upplagi.

## Tengill
* Şalom (tyrkneska)
* Şalom (ladino)
Tahítíska

**Tahítíska** er tungumál sem tilheyrir pólýnesísku grein ástrónesísku málaættarinnar. Hún er skrifuð með latínuletri og eru um 125.000 sem tala hana á Tahítí, í Nýju Kaledóníu og á Nýja Sjálandi. Tahítíska er enn fremur notuð sem sameiginlegt samskiptamál um alla Frönsku Pólynesíu.
Níunda hliðið

***Níunda hliðið*** (e. *The Ninth Gate*) er kvikmynd frá árinu 1999 sem byggð er á bókinni *[[Dumasarfélagið]]* eftir Arturo Pérez-Reverte. Myndin fjallar um söluaðila gamlla bóka að nafni Dean Corso (Johnny Depp) sem flækist í sérstrúarsöfnuð sem hittist árlega á mörg hundruð ára ártíð Aristides Torchia.

## Leikarar
* Johnny Depp leikur Dean Corso
* Frank Langella leikur Boris Balkan
* Lena Olin aleikurs Liana Telfer
* Emmanuelle Seigner leikur stelpuna
* Barbara Jefford leikur Baroness Frida Kessler
* Jack Taylor leikur Victor Fargas
## Tenglar
*
Haraldur Johannessen

**Haraldur Johannessen** (fæddur 25. júní 1954) er íslenskur lögfræðingur og fyrrverandi ríkislögreglustjóri og fangelsismálastjóri. Haraldur var upphaflega skipaður ríkislögreglustjóri í febrúar 1998 til fimm ára. Hann var skipaður á ný 2003, 2008, 2013 og 2018 án auglýsingar. Hjördís Hákonardóttir, nú hæstaréttardómari, kvartaði til kærunefndar jafnréttismála. Nefndin taldi Harald hæfari til starfans.

Haraldur hóf embættisferil sinn á embætti ríkislögmanns árið 1986, skipaður þangað af þáverandi fjármálaráðherra Jóni Baldvini Hannibalssyni. Hann var svo skipaður fangelsismálastjóri 1. október 1988 af Jóni Sigurðssyni þv. dómsmálaráðherra.

Árið 1996 var Haraldur skipaður af þáv. dómsmálaráðherra Þorsteini Pálssyni til embættis varalögreglustjóra í Reykjavík. Hann gegndi því embætti til 1. febrúar 1998 er hann var valinn úr hópi 9 umsækjenda til að gegna nýju embætti ríkislögreglustjóra.  

Haraldur er sonur hjónanna Matthíasar Johannessens, skálds og fyrrverandi ritstjóra Morgunblaðsins og Hönnu Johannessen hárgreiðslumeistara.

Þann 23. september árið 2019 lýstu átta af níu lögreglustjórum Íslands ásamt formönnum Landssambands lögreglumanna yfir vantrausti gegn Haraldi og skoruðu á hann að stíga til hliðar úr embætti ríkislögreglustjóra. Gagnrýni þeirra á hendur Haraldi snýst meðal annars um þunga yfirbyggingu og yfirstjórn hjá embætti hans auk þess sem mikillar óánægju gætti með ummæli sem hann lét falla um „valdatafl innan lögreglunnar“ í viðtali við Morgunblaðið þann 21. september. Þann 24. september greindi Áslaug Arna Sigurbjörnsdóttir dómsmálaráðherra frá því að Haraldur myndi þó ekki stíga til hliðar úr embætti ríkislögreglustjóra.

Haraldur ákvað að hætta störfum í desember sama ár eftir 22 ár í starfi. 

## Tilvísanir
Eiginlegt

**Eiginlegt** getur átt við:
*Eiginlegt brot
*Eiginlegt hlutmengi
*Eiginlegt hlutrúm
*Eiginlegt hlutsvið
*Eiginlegt rætt fall
*Eiginlegt þverstaðlað fylki

## Tengt efni
*Óeiginlegt
Kílarvikan

**Kílarvikan** (þýska **Kieler Woche**) er röð kappsiglinga og tengdra viðburða sem haldin er í Kíl í Holtsetalandi síðustu heilu vikuna í júní ár hvert. Kílarvikan stærsti siglingaviðburður heims þar sem 5000 siglingamenn taka þátt á 2000 skipum. Á sama tíma er haldin tónlistarhátíð í borginni og umhverfis hana.

Skipulag Kílarvikunnar er í höndum siglingafélaganna í Kíl, Hamborg og Wannsee. Upphaflega var hátíðin hefðbundin siglingakeppni, fyrst haldin 1882, en hefur síðan undið upp á sig. Einn eftirtektarverðasti hluti hátíðarinnar er keppni og sýning á hásigldum skipum og öðrum sögulegum seglskipagerðum.

## Tenglar
*Vefur Kílarvikunnar
Holtsetaland

**Holtsetaland** er nyrsta landsvæði Þýskalands, milli Saxelfar og Egðu sunnan við landamæri Danmerkur eins og þau lágu áður. Það er hluti af þýska fylkinu Slésvík-Holtsetaland. Höfuðstaður Holtsetalands var hafnarborgin Kiel. Karlamagnús lagði svæðið undir sig um 800 í herför sinni gegn Söxum. Holtsetaland varð greifadæmi undir hertogadæminu Saxlandi árið 1111. Greifadæmið var í höndum Schauenburg-ættarinnar sem fékk líka danska greifadæmið Slésvík á 14. öld. 1459 dó ættin út og lénin tvö gengu til Danakonungs. 1474 var Holtsetaland gert að sjálfstæðu hertogadæmi innan hins Heilaga rómverska ríkis. 1490 var hertogadæminu skipt í tvo hluta Holtsetaland-Lukkuborg sem heyrði undir Danakonunga, og Holtsetaland-Gottorp sem önnur grein af ætt Aldinborgara fékk í sinn hlut. Þeir hertogar voru oft í bandalagi með Svíum, Prússum eða Rússum gegn Dönum. 1773 ákvað Danakonungur að skipta á greifadæminu Aldinborg fyrir Gottorp-hluta Holtsetalands. Holtsetaland var hluti af Þýska bandalagsríkinu frá 1815 til 1864 þótt það væri enn í konungssambandi við Danmörku. Eftir lát Friðriks 7. kom upp deila um ríkiserfðir þar sem Kristján 9. erfði krúnuna í gegnum móður sína. Þetta leiddi til stríðs, Annars Slésvíkurstríðsins, milli Þýska bandalagsríkisins og Danmerkur sem Danmörk tapaði. Slésvík og Holtsetaland voru brátt sameinuð í eitt hérað, Slésvík-Holtsetaland, sem heyrði Prússlandi til. Eftir Seinni heimsstyrjöld var búið til sjálfstjórnarfylkið Slésvík-Holtsetaland með höfuðstað í Kiel.
Óeiginlegt

**Óeiginlegt** getur átt við:
*Óeiginlegt rætt fall
*Óeiginlegt heildi, óeiginlegt tegur
*Óeiginlegt brot

## Tengt efni
*Eiginlegt
Vesturgermönsk tungumál

**Vesturgermönsk tungumál** eru stærsti af þremur hefðbundnum undirflokkum germönsku málanna og er þar átt við mál eins og ensku, hollensku og afríkönsku, þýsku, frísnesk tungumál og jiddísku. 

Hinir tveir hefðbundnu undirflokkarnir eru norður- og austurgermönsk mál.

## Yfirlit yfir vesturgermönsk mál
* engilfrísneska
** enska
** frísneska
** skoska
** yola (ekki lengur til)
* lágþýska
** lágfrankíska
*** afríkanska (í Suður-Afríku og Namibíu)
*** hollenska
** lágsaxíska
* háþýska
** alemanníska
** þýska
** lúxemborgíska
** jiddíska
** vilamovíska
Josh Radnor

**Joshua „Josh“ Radnor** (fæddur 29. júlí 1974) er bandarískur leikari sem er best þekktur fyrir hlutverk sitt sem Ted Mosby í gamanþættinum How I Met Your Mother

## Ferill
Árið 2001 fékk Radnor aðalhlutverkið í Off Centre en hlutverkið féll að lokum til Eddie Kaye Thomas. Árið 2002 lék hann á Broadway í uppfærslu af The Graduate, með Jason Biggs á móti Kathleen Turner og Aliciu Silverstone. Í júlí 2008 lék hann á móti Jennifer Westfeldt í leikritinu Finks, skrifað af Joe Gilford og leikstýrt af Charlie Stratton.

## Einkalíf
Josh fæddist í Bexley Ohio og er sonur Alans Radnor, lögræðings. Hann ólst upp í Bexley, úthverfi Columbus þar sem hann gekk í gyðinga-skóla og fór í sumarbúðir. Radnor útskrifaðist frá menntaskólanum í Bexley og fór síðan í Kenyon háskólann þar sem hann fékk Paul Newman verðalunin. Radnor fékk meistaragráðuna sína í leiklist í NYU Tisch School of the Arts.

Radnor býr í Los Angeles og er í sambandi með leikkonunni Lindsay Price sem lék í sjónvarpsþættinum Lipstick Jungle

## Hlutverk
* How I Met Your Mother (2005 - ) - Ted Mosby
* The Court (2002) - Dylan Hirsch
* Not Another Teen Movie (2001) - Tour Guide
* Can’t Hardly Wait (1998)

## Heimildir
Jason Segel

**Jason Jordan Segel** (fæddur 18. janúar 1980) er bandarískur leikari, handritshöfundur og tónlistarmaður, sem er þekktur fyrir vinnu sína með framleiðandanum Judd Apatow í stuttu sjónvarpsþáttaröðinni Freaks and Geeks and Undecleared, kvikmyndirnar Forgetting Sarah Marshall, Knocked Up, I Love You Man, og Bad Teacher en einnig fyrir hlutverk sitt sem Marshall Eriksen í How I Met Your Mother.

## Umfjöllun
### Æska
Segel fæddist í Los Angeles í Kaliforníu og ólst upp í Pacific Palisades í Kaliforníu. Segel gekk í Episcopal Church-affliated skólann, þrátt fyrir að vera gyðingur. Hann kláraði miðskólann og menntaskólann í Harvard-Westlake skólanum þar sem hæð hans (193 cm) hjálpaði honum í körfuboltanum. Hann vonaðist til þess að geta orðið leikari eftir skóladaga sína og lék í bæjarleikhúsinu í uppfærslu af Palisades Playhouse. 

### Ferill
Hann er þekktur fyrir hlutverk sitt sem „Freak“ Nick Andopolis í skammlífum drama-gaman þætti á NBC, Freaks and Geeks, um hóp af menntaskólakrökkum í úthverfi Detroit um 1980. Hann samdi sjálfur lag fyrir persónuna sína, Nick, til þess að syngja fyrir aðalkvenpersónuna, Linsay (Linda Cardellini), í þættinum. Hún og Segel voru saman í nokkur ár eftir að þátturinn hætti. Það var sagt að hún hafi hætt með honum vegna þess að hann þyngdist um 10 kíló en það kom seinna í ljós að yfirlýsingin var útúrsnúningur úr brandara. 

Segel hafði fast gestahlutverk í CSI: Crime Scene Investigation sem Neil Jansen og í Undeclared sem Eric. Hann leikur núna Marshall Eriksen í gamanþættinum How I Met Your Mother sem fór af stað 19. september 2005. Hann hefur leikið í myndum eins og til dæmis Slackers, SLC Punk!, The Good Humor Man og Dead Man on Campus. Árið 2007 lék hann í Knocked Up sem var leikstýrt af framleiðanda Freaks and Geeks, Judd Apatow. Segel lék aðalhlutverkið í Forgetting Sarah Marshall árið 2008, mynd sem hann skrifaði og Apatow framleiddi með Shaunu Robertson, fyrir Universal. Nýjasta myndin hans er I Love You Man og kom hún út 20. mars 2009.

## Hlutverk
### Kvikmyndir

### Þættir

## Neðanmálsgreinar


## Heimildir
Cobie Smulders

**Jacoba Fransisca Maria „Cobie“ Smulders** (fædd 3. apríl 1982) er kanadísk leikkona og fyrrverandi módel, sem er best þekkt fyrir hlutverk sitt sem Robin Scherbatsky í þáttunum How I Met Your Mother

## Einkalíf
Smulders fæddist í Vancouver í Bresku Kólumbíu í Kanada og á hún hollenskan föður og breska móður. Hún var nefnd eftir hollenskri frænku sinni, 'Jacoba', en vegna þess fékk hún viðurnefnið „Cobie“

Sem barn vildi Smulders annaðhvort verða læknir eða sjávarlíffræðingur en fékk áhuga á leiklist í menntaskóla og kom hún fram í nokkrum skólaleikritum. Hún kláraði menntaskóla árið 2000 í Lord Byng Secondary skólanum með háar einkunnir, og var kosin „Most Respected“. Hún var uppgvötuð af fyrirsætubransanum á unglingsárum og varð alþjóðleg fyrirsæta og fór meðal annars til New York, Karabíska hafsins, París, Japan, Mílanó, Grikklands, Afríku og Þýskalands.

Smulders býr núna í Los Angeles, Kaliforniu.

26. nóvember 2008 tilkynnti TV Guide að Smulders og kærastinn hennar Taran Killam eigi von á sínu fyrsta barni vorið 2009. Tilkynning Smulders kom aðeins mánuði á eftir tilkynningu meðleikkonunnar Alyson Hannigan. Cobie Smulders eignaðist fyrsta barn sitt, stelpu að nafni Shaelyn Cado Killam, 16. maí 2009.  

28. janúar 2009 var tilkynnt að Smulders og Killam eru trúlofuð. 

## Leikferill
Fyrsta hlutverkið hennar var sem gestaleikari í þáttaröðinni Jeremiah og hefur hún leikið í nokkrum sjónvarpsþáttum síðan, síðast sem tíður gestur í The L Word.

Fyrsta varanlega hlutverkið hennar var í skammlífa sjónvarpsþættinum Veritas: The Quest; annað hlutverk hennar var í sjónvarpsþættinum sem hún er mest þekkt fyrir í dag, How I Met Your Mother þar sem hún leikur sjónvarpskonuna Robin Scherbatsky, sem einnig er kanadísk.

Smulders lék Mariu Hill í Marvel-ofurhetjumyndinni The Avengers sem kom út 27. apríl 2012.

## Hlutverk
* **Candy from Strangers** (2001) sem  *Martina*
* **Special Unit 2** (1 þáttur) sem  *Zoe*
* **Jeremiah** (1 þáttur - 2002) sem  *Deborah*
* **Veritas: The Quest** (13 þættir - 2003) sem *Juliet Droil*
* **Tru Calling** (1 þáttur - 2003) sem *Sarah Webb*
* **Walking Tall** (2004) sem *Porsche Beauty*
* **Ill Fated** (2004) sem *Mary*
* **Smallville** (1 þáttur - 2004) sem *Shannon Bell*
* **Andromeda** (2 þættir - 2005) sem *Rhade's Wife*
* **The L Word** (4 þættir - 2005) sem *Leigh Ostin*
* **The Long Weekend** (2005) sem  *Ellen*
* **Escape** (2006) sem *Psychotic Brunette*
* **The Storm Awaits** (2007) sem *Anabella DeLorenzo*
* **How I Met Your Mother** (160 þættir - síðan 2005) sem *Robin Scherbatsky*
* **The Slammin' Salmon** (2009) sem *Tara* 
* **Tolerance Zero** sem *Exotic Beauty*
* **Marvel's The Avengers** (2012) sem *Maria Hill*

## Heimildir
Alyson Hannigan

**Alyson Lee Hannigan-Denisof** (fædd 24. mars 1974) er bandarísk leikkona. Hún er best þekkt fyrir hlutverk sitt sem Lily Aldrin í How I Met Your Mother, Willow Rosenberg í sjónvarpsþáttaröðinni Buffy the Vampire Slayer og Michelle Flaherty-Levenstein í fjórum fyrstu American Pie myndunum.

## Æska
Hannigan fæddist í Washington, D.C. og er dóttir Emilie Posner, fasteignasala, og Al Hannigan, vörubílstjóra. Alyson er gyðingur eins og öll móðurfjölskylda hennar en á einnig ættir að rekja til Írlands. Foreldrar hennar skildu ári eftir að hún fæddist og var hún aðallega alin upp af móður sinni í Atlanta. 

Þrátt fyrir að Hannigan hafði komið fram í myndinni Active Parenting sem ungabarn og leikið í auglýsingu árið 1978 var það ekki fyrr en hún flutti til Los Angeles árið 1985 að hlutirnir fóru að gerast og leiklistarferillinn byrjaði fyrir alvöru. Þar sem hún bjó hjá móður sinni gekk hún í Norður-Hollywood menntaskólann og gekk vel í áheyrnarprufum á umboðsmönnum á meðan hún heimsótti föður sinn í Santa Barbara. Eftir menntaskólann stundaði hún nám í Kaliforníu-háskóla.

## Ferill
Fyrsta alvöru hlutverk Alyson var í myndinni My Stepmother Is an Alien, vísindaskáldsögu-grímynd frá árin 1988; og var einn af meðleikurum hennar leikarinn Seth Green, sem seinna meir lék kærastann hennar í þáttunum um **Buffy**. Árið 1989 fékk hún fyrsta hlutverkið sitt í sjónvarpsþáttaröð þegar hún var ráðin í skammlífu þáttaröðina Free Spirit. Á 10. áratugnum lék hún mestmegnis í auglýsingum. Árið 1997 var Hannigan ráðin í hlutverk *Willow Rosenberg*, bestu vinkonu Buffy, í sjónvarpsþættinum Buffy the Vampire Slayer (hún kom í staðinn fyrir Reff Regan sem lék Willow í ósýnda 25 mín. fyrsta þættinum). Þátturinn varð vinsæll og Hannigan varð þekkt andlit, sérstaklega eftir að hafa leikið í unglingamyndum eins og til dæmis American Pie, American Pie 2, Boys and Girls og American Wedding. Þegar **Buffy** hætti sýningum árið 2003 var Hannigan að fá 250.000 dollara fyrir hvern þátt. Hún var einnig gestaleikari í þættinum Angel þar sem hún endurtók hlutverk sitt sem Willow í nokkrum þáttum.

Snemma árið 2004 lék Hannigan á West End, og lék í sviðsuppsetningu af When Harry Met Sally, á móti Luke Perry.

Árið 2005 fór Hannigan aftur að leika í sjónvarpsþáttum og lék þá hlutverk Lily Aldrin í grínþættinum How I Met You Mother en var síðan einnig fastur gestaleikari í þáttunum Veronica Mars sem *Trina Echolls*.

Í febrúar 2006 lék Hannigan *Juliu Jones* í Data Movie.

### Einkalíf
Hannigan var einu sinni með Ginger Fish í Marilyn Manson. Hún giftist seinna leikaranum Alexis Denisof (sem lék Wesley Wyndam-Price í Buffy/Angel) í Two Bunch Palms Resort í Desert Hot Springs í Kaliforníu þann 11. október 2003. Þau keyptu hús á Santa Monica. Dóttir þeirra, Satyana Denisof, fæddist á 35 ára afmæli Hannigan.

## Hlutverk

## Heimildir
Wolverhampton

**Wolverhampton** (borið fram ) er borg í Vestur-Miðhéruðum á Englandi. Árið 2017 var íbúafjöldinn um það bil 256.000 manns. Hún er þrettánda þéttbyggðasta borg Englands.

Áður var Wolverhampton hluti af Staffordshire en hefur verið hluti Vestur-Miðhéraða frá árinu 1974. Nafn borgarinnar á hugsanlega rætur sínar í frú Wulfrun sem á að hafa stofnað borgina árið 985; nafnið er talið hafa ummyndast úr engilsaxneska orðinu *Wulfrūnehēantūn* sem þýðir „landareign eða gerði Wulfrunar“. Aðrar kenningar vilja meina að það gæti verið komið af nafni á mersískum konungi sem hét Wulfere. Nafnið „Wulfruna“ er notað víða í borginni.

Nafnið er oft stytt sem *W’ton* eða *Wolves*. Slagorð borgarinnar er „Out of darkness, cometh light“ (þýð. Úr myrkri rís ljós). Íbúar Wolverhampton nefnast *Wulfrunians*.

Wolverhampton sérhæfði sig upphaflega í ullarverslun, en með iðnbyltingunni varð borgin þekkt sem miðstöð iðnaðar, og þá helst fyrir námugröft (aðallega kol, kalkstein og járn) og fyrir framleiðslu á stáli, japanlakki, lásum, mótorhjólum og bifreiðum. Núna eru höfuðatvinnugreinarnar heilsutengdar atvinnugreinar, framleiðsla og þjónusta.

Knattspyrnulið borgarinnar er Wolverhampton Wanderers F.C. og er í ensku úrvalsdeildinni.
Zachary Levi

**Zachary Levi** (fæddur 29. september 1980) er bandarískur sjónvarpsleikari og er þekktur fyrir hlutverk sín sem Kipp Steadman í *Less than Perfect* og sem Chuck Bartowski í *[[Chuck (sjónvarpsþáttur)|Chuck]]*.

## Æska
Levi fæddist sem *Zachary Levi Pugh* í Lake Charles í Loisiana og er miðjubarn en hann á tvær eldri systur. Sem barn ólst hann upp um allt landið áður en hann eignaðist varanlegt heimili í Ventura í Kaliforníu. Hann byrjaði að leika í leikhúsi 6 ára og lék aðalhlutverk í uppfærslum af Grease, The Outsiders, Oliver, The Wizard of Oz og Big River.

## Ferill
Levi lék aukahlutverk í sjónvarpsmyndinni Big Shot: Confessions of a Campus Bookie. Hann lék Kipp Steadman í gamanþáttunum Less Than Perfect. Hann lék einnig kærasta Jane, persónu Charismu Carpenter, í sjónvarpsmyndinni See Jane Date. Levi átti að leika aðalhlutverkið í sjónvarpsþætti sem hét Three en þátturinn var aldrei sýndur.

Levi landaði hlutverki Chucks í samnefndri þáttaröð og var henni gefnir 13 þættir á NBC og var þátturinn frumsýndur 24. september 2007 og fékk fulla þáttaröð árið eftir. 

Sumarið 2008 var Levi nefndur einn af „Top Thirty People Under Thirty“.

## Einkalíf
Lítt þekkt staðreynt um Levi er að hann er trúaður kristinn maður. Þrátt fyrir frama-nafn hans er hann ekki gyðingur. Levi var einu sinni með kanadísku leikkonunni Missy Peregrym. Hann er núna með söngkonunni Caitlin Crosby. 

## Hlutverk
* **Untitled Sisqo Project** (2001)
* **Big Shot: Confessions of a Campus Bookie** (2002) (sjónvarpsmynd) - Adam
* **Less Than Perfect** (2002-2006) (sjónvarpsþættir) - Kipp Steadman
* **See Jane Date** (2003) (sjónvarpsþættir) - Grant Asher
* **The Division** (2004) - Todd in "The Box"
* **Curb Your Enthusiasm** (2004) - Bellman in "Opening Night"
* **Reel Guerrillas** (2005) - Evon Schwarz
* **Big Momma's House 2** (2006) - Kevin
* **Spiral** (2007) - Berkeley
* **Ctrl Z** (2007) - Ben Pillar
*** Chuck** (2007-2012) (sjónvarpsþættir) - Chuck Bartowski
* **Wieners**(2008) - Ben
* **The Tiffany Problem** (2008) - Zac
* **An American Carol** (2008) - Lab Tech #1
* **Shades of Ray** (2008) - Ray Rehman
* **Stuntmen** (2009) - Troy Ratowski
* **Alvin and the Chipmunks: The Squeakuel** (2009) - Toby Seville
* **Tangled** (2010) - Flynn Rider (raddsetning)

## Heimildir