open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Öskubuska 2: Draumar rætast

***Öskubuska 2: Draumar rætast*** (enska: *Cinderella II: Dreams Come True*) er bandarísk Disney-kvikmynd frá árinu 2002 sem er framhaldsmynd kvikmyndarinnar *[[Öskubuska (kvikmynd 1950)|Öskubuska]]*. Myndin var aðeins dreift á mynddiski þann 26. febrúar 2002 í Bandaríkjunum og í október 2002 í Ísland.

## Talsetning

## Tilvísanir


## Tenglar
*
Kóralína (kvikmynd)

***Kóralína*** (enska: *Coraline*) er bandarísk stopmotion teiknimynd frá árinu 2009. Myndin byggir á samnefndri skáldsögu eftir Neil Gaiman.

## Tilvísanir


## Tengill
*
Skósveinarnir

***Skósveinarnir*** (enska: Minions) er bandarísk teiknimynd frá 2015, sem var framleidd af Illumination Entertainment fyrir Universial Studios. Myndin er forveri kvikmyndarinnar Aulinn ég.
Ævintýri Hróa Hattar

***Ævintýri Hróa Hattar*** (enska: *The Adventures of Robin Hood*) er bandarísk kvikmynd frá árinu 1938. Kvikmyndin var framleidd af Hal B. Wallis og Henry Blanke, henni var leikstýrt af Michael Curtiz og William Keighley og handritið skrifað af Norman Reilly Raine og Seton I. Miller.

Errol Flynn leikur aðalhlutverk myndarinnar sem þjóðsagnahetjan Hrói höttur. Þegar Ríkharður Englandskonungur fer til landsins helga til að berjast í krossferðunum tekur bróðir hans, Jóhann landlausi, völdin í Englandi. Hrói höttur gerist leiðtogi útlagahóps til að berjast gegn stjórn Jóhanns og normönnskum aðalsmönnum sem kúga saxneska alþýðu landsins. Meðal annarra leikara í myndinni eru Olivia de Havilland, Basil Rathbone, Claude Rains, Patric Knowles, Eugene Pallette og Alan Hale.

*Ævintýri Hróa Hattar* fékk mikið lof gagnrýnenda þegar hún kom út 14. maí 1938. Kvikmyndin halaði inn um fjórum milljónum bandaríkjadala í kvikmyndasýningum og var þar með ein tekjuhæsta kvikmynd ársins 1938. Myndin var tilnefnd til fernra Óskarsverðlauna og vann þrenn: Bestu listrænu stjórnun (Carl Jules Weyl), bestu klippinguna (Ralph Dawson) og bestu frumsömdu tónlistina (Erich Wolfgang Korngold). Árið 1995 mat Þjóðskjalasafn Bandaríkjanna myndina „menningarlega, sögulega eða fagurfræðilega mikilvæga“ og valdi hana til varðveislu í kvikmyndasafninu National Film Registry.

## Tilvísanir
Hrói höttur: Karlmenn í sokkabuxum

***Hrói höttur: Karlmenn í sokkabuxum*** (enska: *Robin Hood: Men in Tights*) er bandarísk gamanmynd frá árinu 1993. Myndin, sem leikstýrt er af Mel Brooks, fjallar um sögu Hróa hattar á gamansaman hátt. Hún kostaði 20 milljónir dollara í framleiðslu en halaði inn 72 milljónum dollara.

## Leikarar
* Cary Elwes - Hrói höttur
* Richard Lewis - Jóhann landlausi
* Roger Reesj -  fógetinn í Rottingham
* Amy Yasbeck - Maríanna
* Dave Chappelle - Ahchoo
* Isaac Hayes - Asneeze
* Tracey Ullman - Latrine

## Tilvísanir

## Tenglar
* Robin Hood: Men in Tights á IMDb.com
Fríða og dýrið: Töfrajól Fríðu

***Fríða og dýrið: Töfrajól Fríðu*** (enska: *Beauty and the Beast: The Enchanted Christmas*) er bandarísk Disney-kvikmynd frá árinu 1997.
## Talsetning

## Tenglar
*
Töfraheimur Fríðu

***Töfraheimur fríðu*** (enska: *Beauty and the Beast: Belle's Magical World*) er bandarísk Disney-kvikmynd frá árinu 1998.
## Talsetning

## Tenglar
Própíonsýra

**Própíonsýra** er sýra með efnaformúlunni CH3CH2COOH. Própríonsýra er meðal annars notuð  til að sýra bygg og auka þannig geymsluþol þess.
Alan Rickman

**Alan Sidney Patrick Rickman** (21. febrúar 1946 – 14. janúar 2016) var breskur leikari. Hann lék í Harry Potter, Love Actually, A Promise Bottle Shock og mörgum öðrum myndum. 
## Tenglar
*
Hrói höttur prins þjófanna

***Hrói höttur prins þjófanna*** er bandarísk kvikmynd frá árinu 1991 byggð á sögnum um Hróa hött. Leikstjóri myndarinnar var Kevin Reynolds og með aðalhlutverk fóru Kevin Costner,
Morgan Freeman, Christian Slater, Alan Rickman og Mary Elizabeth Mastrantonio.
## Leikendur

## Tengill
*
Niall Horan

**Niall James Horan** (f. 13. september 1993) er írskur söngvari og lagahöfundur. Hann er meðlimur í bresku hljómsveitinni One Direction.

## Útgefið efni
### Breiðskífur
* *Flicker* (2017)
* *Heartbreak Weather* (2020)
* *The Show* (2023)

## Tenglar
* 
*
Safnafræði

**Safnafræði** (e. *museology*) er fræðigrein innan félagsvísinda, þó stundum talin til hugvísinda, sem fæst við rannsóknir á söfnum.
Múshéri

**Múshéri** er lítið nagdýr af ættbálki héradýra (*Lagomorpha*) og af múshéraætt (*Ochotonidae*).  Múshérar lifa í klettóttu fjallendi aðallega á norðurslóðum í allt að 4100 metra hæð.  Múshéri er um 20 cm. á hæð, með litla útlimi og kringlótt eyru. Múshérar gefa frá sér hátíðnihljóð til að tjá hættumerki. Um 30 mismunandi tegundir finnast af honum.

Þrátt fyrir nafnið er múshéri hvorki af sömu ættkvísl né ætt og hérar heldur af sama ættbálki.

## Tegundir

### Undirætt ''Pika''
*Ochotona alpina
*Ochotona argentata
*Ochotona collaris
*Ochotona hoffmanni
*Ochotona hyperborea
*Ochotona pallasi
*Ochotona princeps
*Ochotona turuchanensis
### Undirætt ''Ochotona''
*Ochotona cansus
*Ochotona curzoniae
*Ochotona dauurica
*Ochotona huangensis
*Ochotona nubrica
*Ochotona pusilla
*Ochotona rufescens
*Ochotona thibetana
*Ochotona thomasi
### Undirætt ''Conothoa''
*Ochotona erythrotis
*Ochotona forresti
*Ochotona gaoligongensis
*Ochotona gloveri
*Ochotona himalayana
*Ochotona iliensis
*Ochotona koslowi
*Ochotona ladacensis
*Ochotona macrotis
*Ochotona muliensis
*Ochotona nigritia
*Ochotona roylei
*Ochotona rutila

## Tilvísanir
Stórhyrningur

**Stórhyrningur** eða **klettafjallasauður** (fræðiheiti: *Ovis canadensis*)  er tegund af villtu sauðfé sem býr í fjalllendi í vestanverðri Norður-Ameríku. Líklega lifði stórhyrningur í austanverðri Asíu, en flutti sig um set á kuldaskeiði til Norður-Ameríku og lifir þar enn. .

Stórhyrningar lifa í stórum hjörðum og eru án forystusauðs. Horn stórhyrnings getur vegið 14 kíló og karldýrin berjast innbyrðis með þeim til að fá aðgang að kindunum.
## Heimildir
*Ensk-íslensk orðabók með alfræðilegu ívafi. Örn og Örlygur. 1984.
## Tilvísanir
Brynjar Eldon Geirsson

**Brynjar Eldon Geirsson** (fæddur 1977) er íslenskur kylfingur og golfkennari.

## Ævi

Brynjar er fæddur í Reykjavík er sonur hjónanna Geirs Hallsteinssonar og Ingibjargar Eldon Logadóttur. Brynjar er giftur Gunni Sveinsdóttur og eiga þau börnin Þóreyju, Ingibjörgu og Önnu. Brynjar er einn fjögurra systkina en auk hans eru þau Arnar Geirsson, Logi Geirsson og Nína Geirsdóttir.

Brynjar ólst upp í norðurbæ Hafnarfjarðar en flutti 19 ára til Þýskalands og hóf að stunda nám í golfkennslu við þýska PGA skólann samhliða handknattleik. 

Brynjar hefur  starfað frá unga aldri við golfþjálfun meðal annars fyrir Golfklúbbinn Keili, Golfklúbb Oddfellow, Golfklúbb Kópavogs og Garðabæjar, Golfklúbb Reykjavíkur, Golfakademíuna í Paderborn, MGC Potsdam, Golfsamband Íslands, Háskólann í Reykjavík, Íþróttaakademíu Reykjanesbæjar, Progolf, ásamt því að hafa gegnt stjórnarsetu í PGA á Íslandi og verið í skólanefnd Golfkennaraskólans.

Brynjar stundaði handknattleik frá unga aldri og lék með uppeldisfélagi sínu FH og lauk ferlinum með Íslandsmeistaratitli árið 2011, en Brynjar lék þar að auki með liðum SG Waldfischbach, HSG Agustdorf Hövelhof í Þýskalandi sem atvinnumaður.

Frá byrjun árs 2016 hefur Brynjar gegnt starfi framkvæmdastjóra Golfsambands Íslands.
Florence Arthaud

**Florence Arthaud** (28. október 1957 – 9. mars 2015) var frönsk siglingakona sem er þekktust fyrir að hafa sigrað einmenningssiglingakeppnina Route du Rhum yfir Norður-Atlantshaf árið 1990. Hún var kölluð „kærasta Atlantshafsins“. Hún fórst í þyrluslysi í Argentínu ásamt hnefaleikamanninum Alexis Vastine og sundkonunni Camille Muffat þar sem þau voru við upptökur á franskri útgáfu sjónvarpsþáttaraðarinnar *[[Dropped]]*. 

Hún tók þátt í fyrstu útgáfu Route du Rhum árið 1978 og hafnaði í 11. sæti. Í sömu keppni árið 1986 fór hún af leið til að aðstoða Loïc Caradec sem hafði hvolft tvíbytnu sinni en fann hann ekki. Árið 1990 sló hún met Bruno Peyron í siglingu yfir Atlantshafið um nær tvo daga. Sama ár sigraði hún Route du Rhum-keppnina. 

Árið 2010 missti hún ökuskírteini sitt fyrir ölvunarakstur og í kjölfarið missti hún marga af styrktaraðilum sínum. Árið 2011 féll hún fyrir borð á bát sínum við Korsíkuhöfða um miðja nótt en bjargaðist vegna GPS-merkisins úr farsíma sínum.
Galdhöpiggen

**Galdhöpiggen** er hæsta fjall Noregs og er í fjalllendinu Jötunheimar í vestur-Noregi. Það er 2469 metrar á hæð og er tindurinn er úr bergtegundinni gabbró. Fjallið var klifið fyrst árið 1850 svo vitað sé. Á toppi fjallsins er skáli og það finnst skíðasvæði í um 2200 metra hæð. Glittertind, næsthæsta fjallið í nágrenninu, er aðeins nokkrum metrum lægra eða 2464 metrar.

## Heimildir
Byggt á ensku Wikipedia greininni: . Skoðað 18. janúar, 2016.
66°Norður

**66°Norður** er íslenskt fyrirtæki sem hannar, framleiðir og selur föt. Fötin eru sniðin á börn, konur og menn og henta fyrir alla útiveru. Fyrirtækið hefur unnið mörg hönnunarverðlaun fyrir vörur sínar, svo sem Scandinavian Outdoor Awards (SOA).

## Saga

66°Norður, eða **Sjóklæðagerðin** eins og fyrirtækið heitir sums staðar, hóf göngu sína árið 1926 á Suðureyri við Súgandafjörð. Upprunalega hét fyrirtækið Sjóklæðagerðin en 66°Norður nafnið kom til vegna þess að Súgandafjörður er nálægt breiddargráðunni 66 gráður norður og þótti það því við hæfi. Hans Kristjánsson, ungur sjómaður á Suðureyri, hóf tilraunir heima hjá sér í Súgandafirði við gerð sjófatnaðar og var kostaður af útgerðarmönnum í nám til Noregs til að læra af sjóklæðagerðum þar í landi. Þegar hann kom aftur heim til Íslands hóf Hans að sníða og framleiða sinn eigin sjófatnað og stofnaði Sjóklæðagerð Íslands. Tilgangur fyrirtækisins var að búa til betri fatnað fyrir sjómenn sem létti þeim verkin og gerði tilveru þeirra örlítið öruggari.

### Í dag
Vörulína fyrirtækisins hefur breikkað mikið á undanförnum árum og er nú fatnaðurinn orðinn hversdagsfatnaður margra Íslendinga. Frá upphafi hefur félagið starfrækt sínar eigin verksmiðjur og fer stærstur hluti framleiðslunnar í dag fram í verksmiðjum í Lettlandi. Þar starfa um 200 manns (árið 2016) við framleiðslu og pökkun á útivistarfatnaði, sjófatnaði og vinnufatnaði fyrir fjölmargar starfstéttir, allt frá byggingarverkamönnum til lögregluþjóna.

## Þjónusta
Fyrirtækið býður upp á ýmsa þjónustu, svo sem sérsaum, merkingar og ýmsar viðgerðir á vörum þess.

## Verslanir
Eftirfarandi listi af verslunum 66°Norður hér á landi og erlendis:

### Á Íslandi
* Faxafeni 12
* Faxafeni 12 - Útsölumarkaður
* Bankastræti 5
* Kringlan
* Smáralind
* Miðhrauni 11
* Skipagata 9 (Akureyri)
* Hafnarstræti 94 (Akureyri)
* Laugavegur 17-19
* Keflavíkurflugvöllur

### Erlendis
* Sværtegade 12 - Danmörk
* Østergade 6 - Danmörk 
*Illum - Østergade 52 - Danmörk

## Tilvísanir

## Heimildir
* Vefsíða 66°Norður
Mynstur

**Mynstur** er ákveðið form sem er sýnilegt víða í heiminum og í hönnun. Mynstur er oft byggt upp af ákveðinni mynstureiningu sem er endurtekin aftur og aftur, reglulega eða óreglulega.
Mynstur er að finna bæði í tvívíðu og þrívíðu rúmi. Geometrískt mynstur er mynstur sem er búið til úr geometrískum formum og endurtekur sig eins og í veggfóðri. 

Mynstur eru sjáanleg í náttúrunni og í list. Í náttúrunni eru þau oft óregluleg, endurtaka sig ekki eftir ákveðinni röð og innihalda brot. Þetta eru tildæmis öldur, froður, flísar og sprungur. Undirniðri hafa mynstur stærðfræðilega uppbyggingu, stærðfræðin leitar að reglufestu og útkoman úr aðgerðum eru stærðfræðileg mynstur1. Menn fundu smátt og smátt upp kerfi forma, talna og tákna til að lýsa mynstrum. 
Ítalski stærðfræðingurinn Leonardo Fibonacci, sem fæddist á 12. öld sá að ákveðin talnaruna, Fibonacci tölurnar 1, 1, 2, 3, 5, 8, 13, 21, 34 ... er að finna víða í náttúrunni. Talnarunan byggist á því að summa tveggja samliggjandi talna myndar næstu tölu á eftir í rununni. Hann sýndi t.d. fram á að kanínupar fjölgar sér samkvæmt talnarununni og að á mörgum plöntum er fjöldi krónublaða Fibonacci tala. Liljur hafa t.d. þrjú krónublöð, sóleyjar fimm krónublöð, dalía átta krónublöð, morgunfrúr 13 krónublöð o.s.frv.
Sannað hefur verið stærðfræðilega að mynstur sem má finna á feldi dýra t.d. blettatígurs og gíraffa, er að grunni til ákveðin mynstureining sem breytist og ákvarðast mynstrið af stærð dýranna og lögun þeirra. 

## Heimildir

* Námsgagnastofnun

* Mynstur 

*
Skógarhjörtur

**Skógarhjörtur** eða **vapítihjörtur** (fræðiheiti: *Cervus canadensis*) er ein stærsta tegundin af ætt hjartardýra (*Cervidae*). Búsvæði þeirra er í Norður-Ameríku og Austur-Asíu. Þó hafa þeir verið fluttir til Argentínu, Ástralíu og Nýja Sjálands.

Vapítíhirtir lifa í skóglendi og éta grastegundir, lauf og börk. Þeir lifa í hjörðum. Karldýrin hafa stór horn sem vaxa yfir sumarið en falla af hvert ár. Þeir berjast innbyrðis með hornunum um aðgang að kvendýrunum. Lífslíkur villtra dýra eru 8-12 ár og hæð er 1,2-1,5 metrar. Þyngd fullorðinna dýra er frá 147-499 kg.

Tala undirtegunda er nokkuð á reiki en talað er um 4 undirtegundir í Ameríku og 4 í Asíu.   

Á ensku er tegundin er kölluð *elk* eða *wapiti* í Ameríku en í Evrópu er orðið *elk* notað yfir elg. Nafnið wapiti kemur úr norður-amerísku frumbyggjatungumálunum Cree og Shawnee.


Mynd:Range map Cervus canadensis.jpg|Útbreiðsla.
Mynd:Cow and calf elk (7437504452).jpg|Mæðgur.
Mynd:Wapitis-aug21 005.jpg|Karldýr í átökum.
Mynd:Cervus canadensis 0886.JPG|Kvendýr.
Mynd:OPAL TERRACE with elks.jpg|Kvendýr og kálfar.


## Heimildir
*Ensk-íslensk orðabók með alfræðilegu ívafi. Örn og Örlygur. 1984.
## Tilvísanir
Martin Cruz Smith

**Martin Cruz Smith** (f. nóvember 3, 1942) er bandarískur rithöfundur. Hann er þekktastur fyrir sína átta bóka löngu seríu um rússnesku leynilögguna  Arkady Renko, sem var fyrst kynntur til sögunnar 1981 í skáldsögunni *Gorky Park*.

## Útgefin verk

### Romano Grey bækur
(sem **Martin Smith**)
**Gypsy in Amber* New York: Putnam, [1971] ISBN 0-399-10386-4
**Canto for a Gypsy* New York: Putnam, [1972] ISBN 978-0-399-11024-5

### The Inquisitor Serían
(sem **Simon Quinn**)
**The Devil in Kansas* (1974) (The Inquisitor Series #1)
**The Last Time I Saw Hell* (1974) (The Inquisitor Series #2)
**Nuplex Red* (1974) (The Inquisitor Series #3)
**His Eminence, Death* (1974) (The Inquisitor Series #4)
**The Midas Coffin* (1975) (The Inquisitor Series #5)
**Last Rites for the Vulture* (1975) (The Inquisitor Series #6)

### Arkady Renko bækur
**[[Gorky Park (novel)|Gorky Park]]* New York: Random House, 1981 ISBN 978-0-394-51748-3
**[[Polar Star (novel)|Polar Star]]* New York: Random House, 1989 ISBN 978-0-394-57819-4
**[[Red Square (novel)|Red Square]]* New York: Random House, 1992 ISBN 978-0-679-41688-3
**Havana Bay* New York: Random House, 1999 ISBN 978-0-679-42662-2
**Wolves Eat Dogs* New York: Simon & Schuster, 2004 ISBN 978-0-684-87254-4
**Stalin's Ghost* New York: Simon & Schuster, 2007 ISBN 978-0-7432-7672-6
**Three Stations* New York: Simon & Schuster, 2010 ISBN 978-0-7432-7674-0
**Tatiana* New York: Simon & Schuster, 2013 ISBN 978-1-8498-3810-8

### Aðrar bækur
**The Indians Won* (1970)
**Analog Bullet* (1972)
**Inca Death Squad* (1972) (sem **[[Nick Carter-Killmaster|Nick Carter]]**)
**The Devil's Dozen* (1973) (sem **[[Nick Carter-Killmaster|Nick Carter]]**)
**The Human Factor* (1975) (sem **Simon Quinn**)
**The Wilderness Family* (1975) (sem **Martin Quinn**)
**North to Dakota* (a Slocum western) (1976) (sem **Jake Logan**)
**Ride for Revenge* (a Slocum western) (1977) (sem **Jake Logan**)
**Nightwing* (1977)
**Stallion Gate* (1986). ISBN 0-345-31079-9
**Rose* (1996)
**December 6* (2002) (einnig útgefin sem *Tokyo Station*)
Viðmót

**Viðmót** er í tölvunarfræði mörk á milli tveggja hluta tölvukerfis sem upplýsingum eru miðlað yfir. Mörkin geta verið á milli hugbúnaðar, vélbúnaðar, jaðartækja og manneskja. Sum tölvutæki eins og snertiskjáar geta bæði sent gögn og tekið á móti þeim í gegnum viðmótið, en með öðrum tækjum eins og mýs og stýripinnar fara gögn í aðeins eina átt.

Viðmót skiptast í þrjár aðaltegundir: vélbúnaðarviðmót, hugbúnaðarviðmót og notandaviðmót. Vélbúnaðarmót er að finna í mörgum tölvuíhlutum, sérstaklega inntak- og úttakstækjum. Hugbúnaðarmót eru margvísleg og á mörgum stigum. Notandaviðmótið er samskiptapunkturinn á milli tölvunnar og notandans og getur falið í sér ólík samskiptaform, svo sem myndir, hljóð, hreyfingu og fleira.

Dæmi um viðmót:
* GUI: Graphical user interface (hefðbundið *notenda*viðmót sem venjulegur notandi tölvu sér og stjórnar tölvu með; minna þekkt er text user interface, TUI, nokkrar fleiri tegundir eru til, t.d. er viðmót á símum, t.d. Android og iOS, yfirleitt ekki kallað GUI, en notast auðvitað við grafík, en hefðbundið ekki mús). Í sögulegu samhengi höfðu viðmót lítið með hljóð að gera, mesta lagi einfalt píp, og t.d. kvikmyndir ekki mögulegar, svo nafnið vísar frekar til grafíkur, þ.e. glugga, venjulega ferkantaðra, en nú orðið hefur hljóð mjög fjölbreittan sess í tölvum (t.d. fyrir blinda), sem úttak, og jafnvel inntak, t.d. hægt að stjórna mörgum tölvum (alla vega að hluta) með tali.
*API: Application *programming* interface (forritunarviðmót, sem forritarar eiga við, en notendur sjá ekki; í sögulegu samhengi, milli falla í sama forriti, og þá alltaf keyrandi á sömu tölvu, en í seinni tíð notað yfir skylt hugtak *web* API, sem er strangt til tekið ekki samheiti, er sérhæfðara hugtak, en að vissu leyti almennara, sem á við þegar keyrandi yfir vef, þ. e. þegar kallað er á fall í mögulega annarri tölvu)
* ABI: Application *binary* interface (sem ekki skal rugla saman við API, skilgreinir skil á milli falla, flestir forritarar þurfa ekki að kunna skil á, hefur meira með þýðingu á forritum að gera, forritarar nota og skilgreina API, en notast óbeint við ABI; API byggir á ABI)
Neysluhyggja

**Neysluhyggja** er hugtak sem orðið hefur til í félags- og hagvísindum til að kasta ljósi á hugmyndafræði á bak við síaukna tilhneigingu fólks til að kaupa meira af vörum og þjónustu.

Á vettvangi stjórnmálanna er hugtakið neysluhyggja gjarnan tengd kapítalisma. Hin knýjandi þörf kapitalísks hagkerfis til að sýna hagvöxt kallar á að fjármagnið færist frá kaupendum/neytendum til seljenda.

**Neysluhyggja** er félgas og efnahagsleg hugmyndafræði sem að hvetur fólk til kaups á vörum og þjónustu í sívaxandi mæli.Þegar framleiðslugeta jókst til muna í kjölfar Iðnbyltingarinnar á 18.öld sem varð til þess að mikil neysluhyggja hófst í heiminum.Neysluhyggju er oft ruglað saman við kapítalisma en það síðaranefnda hugtak er efnahagslegt kerfi en það fyrrnefnda er útbreitt menningarviðhorf. Neyslusamfélag einkennist af neyslu óþarfa, óþarfi var samheiti yfir lúxusvöru af hvaða tagi sem er. Líf einstaklingsins snerist um að kaupa hluti,selja þá og eignast. Neysluhyggjan er eitt það sterkasta afl sem hefur áhrif á líf fólks í nútímasamfélagi.Neytendur fá persónulega ánægju og efnahagslega örvun við kaup á nýjum vörum.Einkenni neysluneytandans er hægt að skipta í fimm stig: útdráttur,framleiðsla,dreifing,neysla og förgun. Auglýsendur,sjónvörp og aðrir fjölmiðlar fjöldaneyslusamfélagsins innprenntuðu neytendur með löngunum og þörfum sem að stórfyrirtæki fullnægðu með fjöldaframleiðslu nýrrar vöru.Eitt af nútíma einkennum neysluhyggjunar að mati Gerry Cross að verslunarferðir eru orðnar mikilvægt form afþreyingar og dægradvalar hjá neytendum.Gagnrýnandi neysluhyggjunar var Thorstein Veblen, hann gagnrýndi neysluhyggju samtíma sinna.

## Heimildir
Máltækni

**Máltækni** eða **tungutækni** er þverfaglegt rannsóknarsvið sem fæst við þróun tækni sem byggist á tungumálum. Það er nátengt tölvunarfræði og málvísindum og nær yfir málgreiningu, tölvumálvísindi og taltækni. Máltækni er grunnur að notkun tungumáls í viðmóti tölva og leitarvélum, leiðréttingarforritum eins og stafsetningarforritum og málfræðiforritum, vélþýðingum, talgervingu og talkennslum og tölvustuddu tungumálanámi.

## Tenglar
*
Neitunarvald

**Neitunarvald** er það vald sem veitt er einum einstökum aðila gegn lýðræðislegu meirihlutaræði til að fella tilögur eða nema úr gildi lög sem meirihlutinn hefur sett. 

Sem dæmi hefur forseti Íslands slíkt vald og getur sett tillögur eða lög í þjóðaratkvæðagreiðslu í stað þess að samþykkja þau. Á Íslandi var því beitt í fyrsta skiptið árið 2004 af Ólafi Ragnar Grímssyni þegar hann neitaði lögum um eignarhald fjölmiðla. Ólafur Ragnar Grímsson er eini forsetinn í Íslandssögunni til að beita slíku valdi. 

## Tilvísanir
Vesturöræfi

**Vesturöræfi** eru heiðalönd í um 6-700 metra hæð vestan Snæfells og austan Jökulsár á Brú. Þar ásamt Brúaröræfum eru meginstöðvar hreindýra á Íslandi. Einnig eru þar ýmsir fuglar eins og heiðagæs. Á Vesturöræfum er að mestu gróið land frá Hrafnkelsdal og inn undir Brúarjökul.  Vesturöræfi eru hluti af Miðhálendinu.

## Tilvísanir
Keisarakróna

***Fritillaria imperialis*** (**Keisarakróna**) er tegund blómstrandi plantna í liljuætt, upprunnin af stóru svæði frá Anatólíu og Írak yfir sléttuna í Íran til Afghanistan, Pakistan og að Himalajafjöllum. Hún er víða ræktuð sem skrautplanta og sögð ílend í Austurríki, Sikiley, og Washington ríki. Almenna nafnið og einnig seinni hluti fræðiheitisins  *"imperialis,"* vísar til gullnar blómkrónunnar sem líkist kórónu keisara.

*Fritillaria imperialis* verður að 1m á hæð, og ber lensulaga, glansandi blöð stakstæð á stöngli. Villt er hún venjulega appelsínu gul, en í ræktun hafa fleiri litir komið fram, frá skarlatsrauðum yfir í gult. Á norðurslóðum blómstrar hún síðla vors og fylgir því ákveðin lykt sem fælir burt mýs og önnur smádýr.

Vegna lögunar lauksins,  með að stöngullinn kemur úr dæld, er best að planta honum aðeins á ská til að hindra að vatn setjist í dældina og valdi roti. *Fritillaria imperialis* þarf skýldan og sólríkan stað til að þrífast og einnig sendinn og vel framræstasn jarðveg. Eftir að hún hefur blómgast og laufin orðin alveg visin ættu stönglarnir vera klipptir niður við jörð.
Fjöldi afbrigða hafa verið ræktaðir fyrir garða og hefur 'Maximea Lutea' fengið Royal Horticultural Society's Award of Garden Merit.

Eins og aðrir meðlimir liljuættarinnar, er *F. imperialis* ræðst (*[[Lilioceris lilii]]*)á hana.

;áður meðtalin
Nokkrar tegundir hafa verið taldar undirtegundir *Fritillaria imperialis* en eru nú taldar sér tegundir. Hér eru tenglar að viðeigandi upplýsingum
* *Fritillaria imperialis* var. *chitralensis*, nú nefnd *[[Fritillaria chitralensis]]*  
* *Fritillaria imperialis* var. *eduardii*, nú nefnd *[[Fritillaria eduardii]]*  
* *Fritillaria imperialis* var. *inodora*, nú nefnd *[[Fritillaria eduardii]]* var. *inodora*  
* *Fritillaria imperialis* var. *inodora-purpurea*, nú nefnd *[[Fritillaria eduardii]]* var. *eduardii* 

## Heimildir


File:Fritillaria imperialis1.JPG|Fritillaria imperialis í kúrdistan, Íran
File:Fritillaria imperialis2.JPG|Fritillaria imperialis í kúrdistan, Íran
File:Fritillaria imperialis3.JPG|Fritillaria imperialis í kúrdistan, Íran
File:Fritillaria imperialis (Kaiserkrone).JPG|séð á alla plöntuna
File:2008-04-23 Berlin Schlosspark Charlottenburg Fritillaria imperialis.jpg|Fritillaria imperialis í Charlottenburg Palace garði
File:John Edwards020.jpg|"*Corona imperialis*, Crown Imperial", in John Edwards, *The British Herbal* 1769
File:Fritillaria Imperialis Iran.jpg|Fritillaria imperialis í Khansar, Íran
Krummalilja

***Fritillaria camschatcensis*** er tegund af liljuætt sem er villt frá norðaustur Asíu til norðvestur Norður Ameríku.

## Heiti
Á sænsku; **Svart klocklilja**.
á þýsku; **Schatten-Schachblume**.
á Rússnesku; **Ря́бчик камча́тский**.
á ensku; **Black sarana**.
að auki eru nöfnin; **rice lily**, **northern rice-root**, (vegna hrísgrjónalíkra æxlilauka sem myndast kringum aðallaukinn) og **skunk lily**, **dirty diaper** og **outhouse lily** vegna lyktarinnar af blóminu. Enska heitið **Sarana** virðist vera komið úr mongólskum og síberískum málum yfir ætar laukplöntur, yfirleitt af liljuætt.

## Uppruni
Vex villt frá norðaustur Asíu til norðvestur Norður Ameríku, meðtalin; norður Oregon, Washington ríki, Breska Kólumbía, Alaska, norðurhluta Japan, og austasti hluti Rússlands (Amur, Kamchatka, Khabarovsk, Magadan, Primorye, Sakhalin og Kúrileyjar).  '''.
á svæðum með björtum skógum með rökum jarðvegi og rökum grasengjum.

## Lýsing
Krummalilja myndar sterkjuríka lauka sem oft eru étnir af ýmsum villtum dýrum og einnig af innfæddum á útbreiðslusvæðinu. Þeir eru með allnokkrum þykkum laukblöðum ekki ólíkt hvítlauk. Laufin eru lensulaga, allt að 10&nbsp;sm löng, kransstæð á stönglinum. Stöngullinn er 30 - 60&nbsp;sm, með blómum á enda. Blómin eru 2-4 saman, lútandi, dökkbrún eða nær svört, stundum með gulum dröfnum. Einstaka sortir eru með algulum blómum.

## Nytjar
Nokkuð til í görðum á Íslandi, hefur reynst harðger, til dæmis í Lystigarði Akureyrar og Grasagarði Reykjavíkur.

Krummalilja myndar sterkjuríka lauka sem eru oft étnir af ýmsum villtum dýrum á útbreiðslusvæðinu og innfæddum. Innfæddir nota þá hráa, eldaða eða þurrkaða. Eldaðir laukarnir eru sagðir bragðast eins og bakaðar kastaníur. Bragðbestu laukarnir eru sagðir koma frá strandsvæðum þar sem áhrifa salts frá hafi gætir.  Búðingur er gerður með því að blanda lauknum við krækiber. Laukurinn er einnig þurrkaður og malaður, svo notaður sem sterkja eða mjöl til að gera brauð eða súpur. Óþroskaðir fræbelgirnir geta einnig nýst til matar en eru nokkuð rammir.   

Krummalilja er notuð í görðum vegna óvenjulegs litar blómsins og harðgeris.

File:Transactions of the Linnean Society of London, Volume 10 - tab. 11-renewed.jpg|teikning af plöntunni
File:Fritillaria camschatcensis - Chocolate Lily.jpg|Blóm
File:Fritillaria camschatcensis in Mount Haku 2011-07-17.jpg|Blóm á Haku fjalli, Japan

 
## Heimildir og tenglar

*USDA Plants Profile 
*Photo of the Chocolate Lily
*European Garden Flora, Vol. 1
Neytendaaðgerðastefna

**Neytendaaðgerðastefna** eða **neytendaaktívismi** er form þrýstiaðgerða sem neytendur eða hagsmunasamtök beita fyrirtæki eða stjórnvöld til að koma sjónarmiðum sínum á framfæri. Þátttakendur eru neytendaaðgerðasinnar. 

## Aðferðir
Í nokkrum tilvikum geta neytendaaðgerðasinnar og hreyfingar þeirra komið því til leiðar að almenningur, fyrirtæki eða stofnanir sniðgangi algerlega vöru eða vörumerki. Með tilkomu internetsins hefur það orðið auðveldara fyrir neytendaaðgerðasinna að koma boðskap sínum á framfæri og er algengt að neytendaaðgerðir séu framkvæmdur bæði á netinu sem og meðal fólksins. Auk þess hefur tilkoma internetsins gert landamæri óljósari eins og í flestum öðrum þáttum sem internetið kemur inn á.

## Ástæður neytendaaðgerða
Beinist spjót neytendaaðgerðasinna að fyrirtækjum er það vegna þess að fyrirtækin stuðla að starfsháttum sem ekki þykja mannúðlegir, svo sem barnaþrælkun, þrælahald, notkun eiturefna við framleiðslu án viðeigandi hlífðarfatnaðar. Enn fremur getur ástæðan verið viðskipti hins sniðgengna fyrirtækis við birgja á landsvæðum þar sem mannréttindi eru ekki virt. Eins geta ástæður verið stjórnmálalegs eðlis. 

## Dæmi
### Reykjavíkurborg sniðgengur vörur frá Ísrael
Dæmi um neytendaaðgerð er þegar Félagið Ísland-Palestína beindi þeim tilmælum í september 2015 til íslendinga að sniðganga ísraelskar vörur vegna meintra mannréttindabrota stjórnvalda í Ísrael gegn Palestínumönnum . Lögð var fram tillaga í Borgarstjórn Reykjavíkur þess efnis að borgin sniðgengi vörur frá Ísrael. Var tillagan samþykkt . Í kjölfarið snérist vopnið gegn íslenskum vörum þegar Twitterátakið #boycottIceland var sett af stað. Fréttir bárust af því að ferðamenn væru farnir að afbóka ferðir til Íslands og að íslenskar vörur væru farnar að hverfa úr hillum í Bandaríkjunum . 

### Herferð Greenpeace gegn Nestlé
Annað dæmi er þegar Greenpeace árið 2010 setti í gang áróðursherferð gegn sælgætisframleiðandanum Nestlé, þar sem fyrirtækið var sakað um að kaupa pálmaolíu frá Indónesískum fyrirtækjum í Kit Kat súkkulaðið. Voru neytendur hvattir til að sniðganga súkkulaðið þar sem framleiðendur pálmaolíunnar hafa breytt regnskógum í Indónesíu í ræktarland fyrir pálmatré og þar með eyðilagt heimkynni órangútan apa. Herferðinni var beitt gegn einum framleiðanda, Sinar Mas Group. Ein af áhrifaríkustu aðferðum Greenpeace í þessari herferð var skopstæling á auglýsingum fyrir súkkulaðið þar sem slagorðið var „*Have a break*“ sem myndi líklega þýðast best sem „*Brjóttu upp tilveruna*.“ Greenpeace gerði sjónvarpsauglýsingu sem sett var á YouTube þar sem spurt var hvort ekki væri ráð að brjóta upp vinnubrögðin og vernda regnskógana. Í kjölfarið á herferð Greenpeace sleit Nestlé viðskiptasambandi við Sinar Mas og hét því að á árinu 2015 myndi fyrirtækið eftirleiðis skyldi notuð pálmaolía sem væri unnin á þann veg að regnskógar myndu ekki hljóta skaða af .

## Tilvísanir
Cowes-vikan

**Cowes-vikan** (enska: **Cowes Week**)  er ein elsta siglingakeppni heims og jafnframt einn stærsti siglingaviðburður heims, með allt að 40 keppnir á dag þar sem um 1000 bátar og 8000 siglingamenn taka þátt, allt frá ólympíukeppendum að frístundasiglurum. Viðburðurinn varð til að undirlagi Georgs 6. Englandskonungs árið 1825 og í kjölfarið varð Cowes á Isle of Wight að höfuðstöðvum konunglega siglingafélagsins Royal Yacht Club. Fyrsta keppnin var haldin 1826. Keppendur keppa um fjölda ólíkra verðlauna eins og *Drottningarbikarinn* frá 1897, *Britanníubikarinn* frá 1950 og *New York Yacht Club-áskorendabikarinn* frá 1951. 

Cowes-vikan er oftast haldin í byrjun ágúst hvert ár og miðast við lok Goodwood-kappreiðanna en stundum hefur hún verið færð til vegna óhagstæðra veðurskilyrða. Þessa viku er Solentsundið fullt af litríkum skútum af öllum stærðum. Auk siglingakeppna er fjöldi viðburða í landi og hátíðin dregur að um 100.000 gesti á hverju ári.
Dynkur

**Dynkur** er foss í Þjórsá suðaustan undir Kóngsási á Flóamannaafrétti. Hann er um 38 m hár. Þjórsá fellur þar fram af mörgum stöllum í smáfossum sem til samans mynda eitt fossakerfi. Holtamenn kalla hann Búðarhálsfoss en Gnúpverjar kalla hann Dynk. Best er að skoða fossinn frá eystri bakka Þjórsár og aka þá inn Búðarháls frá brúnni á Tungnaá við Hald.

Áform um uppistöðulón ofan við foss­inn til að sjá Norðlinga­öldu­veitu fyr­ir vatni myndi minnka rennsli í fossinn. Þegar hefur rennsli minnkað vegna breyttra árfarvega.

## Tilvísanir
Theodor W. Adorno

**Theodor W. Adorno**, fæddur **Theodor Ludwig Wiesengrund** (11. september 1903 - 6. ágúst 1969) var þýskur heimspekingur, félagsfræðingur og tónskáld. Þekktastur er hann fyrir aðild sína að gagnrýnikenningum. Hann var einn af merkustu fræðimönnum 20. aldarinnar. Hann var kenndur við Frankfurtskólann þar sem að hann kenndi, ásamt fleiri merkum hugsuðum 20. aldarinnar.

## Uppeldi og yngri ár
Adorno var fæddur í Frankfurt am Main. Hann var einkabarn Oscar Alexander Wiesengrund (1870–1946) og Maria Calvelli-Adorno della Piana (1865–1952). Faðir hans rak farsælt vínútfluttningsfyrirtæki og mamma hans starfaði við söng. Systir móðir hans, Agathe sem bjó hjá þeim söng einnig og spilaði á píanó. Þær settu báðar mikið mark á æsku hans með tónlistalegu uppeldi og kennslu. Um tólf ára aldur spilaði hann verk eftir Beethoven á píanóið.

## Menntun og tónlist
Við sex ára aldur hóf hann nám við Deutschherren áður hann var færður yfir í Kaiser-Wilhelm Gymnasium, þar sem hann lærði frá 1913-1921. Hann útskrifaðist efstur í skólanum og segist hafa verið undir miklum áhrifum af bókunum *The Theory of the Novel* eftir Georg Lukács og *The Spirit of Utopia* eftir Ernst Bloch. Eftir útskrift hóf hann nám við tónsmíðar í Hoch Conservatory og var einnig í einkakennslu hjá vel virtum tónskáldum, Bernhard Sekles og Eduard Jung. Þar næst snéri Adorno sér að námi við heimspeki, sálfræði og félagsfræði við Johann Wolfgang Goethe háskólann í Frankfurt. Á meðal þess tók hann það upp að skrifa tónleikaumsagnir ásamt því að semja tónverk fyrir virt tímarit á borð við *Zeitschrift für Musik*, *Neue Blätter für Kunst und Literatur* og seinna meir fyrir the *[[Musikblätter des Anbruch]]*.

## Frankfurtskólinn og gagnrýnikenningar
Sumarið 1924 útskifast Adorno. Hans helsti áhrifavaldur í skólanum og leiðbeinandi var Hans Cornelius. Fyrir útskrift sína er hann búin að kynnast nokkrum af merkustu hugsuðum 20. aldarinnar í gegnum kennslustundir hjá Corneliusi, sem hann átti svo eftir að vinna náið með í framtíðinni, Max Horkheimer og Walter Benjamin. Þeir ásamt fleirum tóku sig saman undir hatti Fankfurtsskólann, sem var félagsvísinda og menningarmiðstöð merkra hugsuða með áherslu á sósilisma og að enda kapítalisma. Þeir lögðu grunninn að kenningu nefnd gagnrýnikenningar, þar sem þeir eru undir miklum áhrifum Karl Marx og hans kenningum um kapítalisma, Hegel og Nietzsche. Gagnrýnikenningar eru margar kenningar sem fjalla um það að kreppa sé sköpuð með stjórnmálum, hagfræði, menningu og neysluhyggju, en er þó mest viðhaldið með meðvitund. Með öðrum orðum að kapítalismi mati fólk af gerviþörfum og haldi þeim bældum og áhugalausum um hvað er í raun og veru að gerast í þjóðfélaginu.

## Tilvísanir


## Heimildir
* 

## Tenglar
* https://plato.stanford.edu/entries/adorno/
* https://www.iep.utm.edu/adorno/
* http://www.theory.org.uk/ctr-ador.htm
Sigurjón Rist

**Sigurjón Rist**, vatnamælingamaður, fæddist á Akureyri 29. ágúst 1917, lést í Reykjavík 15. október 1994. Foreldrar hans voru hjónin Margrét Sigurjónsdóttir (1888 - 19219) húsmóðir á Akureyri, og Lárus J. Rist, (1879 - 1964) sund- og fimleikakennari á Akureyri og síðar í Hveragerði.

## Nám og störf
Sigurjón lauk stúdentsprófi frá Menntaskólanum á Akureyri 1938, stundaði síðan nám í heimspeki og haffræði við Kaupmannahafnarháskóla 1938-39, en hvarf heim frá námi vegna heimsstyrjaldarinnar síðari sem þá var skollin á. Á árunum 1948-49 lagði hann stund á vatnafræði hjá Norges Vassdragsvesen og árið 1966 var hann hjá hjá Geological Survey í Bandaríkjunum. Hann var umsjónarmaður með síldveiðiskipum og síldarsöltun hjá Nirði hf. á Akureyri og Siglufirði 1938-41. Árin 1942-46 rak hann bifreiðaviðgerðaverkstæði hjá KEA og Mjölni hf. á Akureyri. Sigurjón hóf störf hjá raforkumálastjóra sem forstöðumaður vatnamælinga árið 1947 og var forstöðumaður Vatnamælinga Orkustofnunar frá 1967 til 1987. Hann var frumherji í íslenskum vatnamælingum og kom á kerfisbundnum rennslismælingum í vatnsföllum landsins, annaðist dýptarmælingar og kortlagningu stöðuvatna og sá um útgáfu árlegra rennslismæligagna hjá Orkustofnun. 

## Félagsstörf
Sigurjón Rist lét allmikið til sín taka í félgsmálum. Hann var í stjórn Ferðafélags Akureyrar um skeið og formaður þess 1946-47. Þá var hann um langt árabil í stjórn Jöklarannsóknafélags Íslands allt frá stofnun þess 1950 og formaður þess um skeið. Formaður Vatnafræðifélags Íslands var hann frá 1979-1985. Vann í frístundum með sjálfboðaliðum að lagningu bifreiðaslóða um hálendi Íslands á árunum 1940-46, einkum upp úr Eyjafirði, um Sprengisand og Ódáðahraun. Hann var þátttakandi í fransk-íslenska Vatnajökulsleiðangrinum 1951. 

## Rannsóknir, ritstörf o.fl.
Eftir Sigurjón liggur fjöldi ritgerða um vatnsföll og rennsli þeirra og um jökla og jöklamælingar. Einnig bækurnar *Íslensk vötn I* sem raforkumálastjóri gaf út 1956 og *Vatns er þörf* sem Menningarsjóður gaf út 1990. 

Hermann Sveinbjörnsson, fréttamaður, skráði æviminningar Sigurjóns í bókinni "Vadd'út í", útg. 1989. Sigurjón var sæmdur heiðursmerki Jöklarannsóknafélags Íslands 1970, riddarakrossi íslensku fálkaorðunnar 1986 og heiðursmerki Verkfræðingafélags Íslands 1990.

## Einkahagir
Kona Sigurjóns var María Sigurðardóttir, viðskiptafræðingur. Dætur þeirra: 
* Rannveig Rist, f. 9. maí 1961, verkfræðingur, forstjóri ÍSAL 
* Bergljót Rist, f. 28. febrúar 1966, dýralæknir og leiðsögumaður.
Krúnunýlenda

**Krúnunýlenda** eða **konungsnýlenda** er nýlenda þar sem konungur skipar landstjóra beint. Hugtakið var notað um nýlendur Breska heimsveldisins sem misstu konungsleyfi sitt og féllu þá beint undir stjórn ríkisins eða urðu hluti af heimsveldinu sem herfang í stríði eins og Trínidad og Tóbagó og Breska Gvæjana. Hugtakið var líka notað almennt um landnemanýlendur Breta, eins og Kanada, Ástralíu, Nýja Sjáland o.s.frv. en ekki um Breska Indland. Núverandi yfirráðasvæði bresku krúnunnar (Mön, Jersey og Guernsey) voru aldrei krúnunýlendur.
Varakonungsdæmið Nýja-Granada

**Varakonungsdæmið Nýja-Granada** (spænska: *Virreinato de la Nueva Granada*) var heiti á yfirráðasvæði Spænska heimsveldisins í norðvesturhluta Suður-Ameríku frá 1717 þar til svæðin urðu sjálfstæð eftir nokkur átök milli 1819 og 1822 og sameinuðust um stutt skeið í lýðveldinu Stór-Kólumbíu. Kjarnasvæði ríkisins var þar sem nú eru löndin Kólumbía, Venesúela, Ekvador og Panama, en auk þeirra voru Gvæjana, suðvesturhluti Súrínam, hluti Brasilíu, norðurhluti Perú, Kosta Ríka og Níkaragva hluti af varakonungsdæminu. Varakonungsdæmið tók við af Nýja konungsríkinu Granada sem heyrði undir varakonunginn í Líma, einkum vegna þess hve lengi tók að koma boðum milli Líma og Bogotá. Íbúafjöldi landsins var áætlaður um 4,3 milljónir árið 1819.
Júlíska-cládíska ættin

**Júlíska-cládíska ættin** var ætt fimm fyrstu keisara Rómaveldis. Í tímaröð voru það Ágústus, Tíberíus, Calígúla, Cládíus og Neró. Ágústus var frændi Sesars og ættleiddur af honum (Sesar var aldrei keisari Rómaveldis heldur konsúll og síðar einvaldur). Í framhaldinu voru keisararnir bundnir fjölskylduböndum og arftakinn ættleiddur sonur þáverandi keisara. Á þessum tíma náðu Rómverjar meðal annars stórum hluta Bretlandseyja, Norður-Alsír og Marakkó, Hluta Íraks, Tyrklands og Armeníu og Suður-Þýskalandi. Þegar Neró dó án erfingja braust út borgarastríð í Rómaveldi og endaði það með því að Vespasíanus og Flavíska ættin bar sigur úr býtum og hreppti keisarastólinn. Keisarar Júlísku-cládísku ættarinnar ríktu samanlagt í 95 ár þar af Ágústus í 41 ár, Tíberíus í 22 ár, Caligula í 4, Cládíus í 13 og Neró í 13 ár.
Smaragður

**Smaragður** (úr forngrísku: σμάραγδος *smaragdos* - „grænn gimsteinn“) er gimsteinn og afbrigði af steindinni berýl (Be3Al2(SiO3)6) sem verður græn vegna snefils af krómi eða vanadíni. Berýl hefur hörkuna 7,5-8 á Mohs kvarða. Smaragður er hringsílikat. Ljósari afbrigði eru stundum kölluð „grænt berýl“. Smaragðar finnast um allan heim en helstu framleiðslulönd eru Kólumbía og Sambía.

## Tenglar
*
Paris School of Business

**Paris School of Business** (áður ESG Management School) er evrópskur verslunarskóli með skólalóðir í París og Rennes. Hann er stofnaður 1974. PSB býður einnig upp á doktorsnám (PhD nám), sem og  ýmis meistaranám (Master programmes) í sérhæfðum stjórnsviðum, svo sem: markaðssetningu, fjármálasvið, eða frumkvöðlastarfsemi. Nám hans eru þrí-faggild af hinum alþjóðlegu samtökum AMBA, IACBE, and CGE. Skólinn á yfir 12 500 hollvini (alumni) í verslun og stjórnmálum, svo sem: Franck Louvrier (Framkv.stj. (CEO) Publicis Events) og Vianney (Söngvari).

## Tilvísanir


## Ytri tenglar
* Opinber vefsíða
Bláfell

**Bláfell** (einnig kallað **Bláfellshnjúkur)** er fjall á Kili. Það er 1204 metra hár móbergsstapi. Samkvæmt þjóðsögu bjó bergrisinn Bergþór í helli við Bláfell . 

## Heimild
* Ari Trausti Guðmundsson, Pétur Þorleifsson: Íslensk fjöll. Gönguleiðir á 151 tind. Reykjavík (Mál og Menning) 2004.
Isaac Julien

**Isaac Julien** (f. 21. febrúar 1960) breskur myndlistamaður sem fæst mest við innsetningar og kvikmyndagerð. Hann fæddist í Austur-London en foreldrar hans voru innflytjendur frá Santa Lúsía. Isa ac lagði stund á málun og kvikmyndagerð og útskrifaðist árið 1985 frá Saint Martin's School of Art. Árið 1989 gerði hann leikna heimildarmynd *Looking for Langston* og árið 1991 myndina *Young Soul Rebels*. Félagsfræðingurinn og menningarfræðingurinn Stuart Hall hefur haft mikil áhrif á verk hans.

Eitt af verkum Isaac Julien er innsetningin *Playtime* frá árinu 2013 segir sögur úr þremur borgum London, Reykjavík og Dubai. Annað verk hans er *True North* frá árinu 2004 er tekið upp á Íslandi.

## Tenglar
* Isaac Julien (opinbert vefsetur)
* Isaac Julien  vefsíða í  Victoria Miro Gallery, London
* Third Pole: The Stills of Isaac Julien’s True North . Grein eftir Nizan Shaked í *X-TRA : Contemporary Art Quarterly*
* Isaac Julien  í Video Data Bank
* Isaac Julien í Women Make Movies
Dúfnabaun

**Dúfnabaun** (fræðiheiti Cajanus cajan) er belgávöxtur af ertublómaætt. Hún er þurrkuð, klofin erta, gulbrún og bragðmikil og er algeng í indverskri matargerð.
Spilling í stjórnmálum á Íslandi

Spillingarmál þar sem stjórnmálamenn koma við sögu eru algeng, og hafa nokkuð langvarandi áhrif á umrædda stjórnmálamenn sem og þjóðfélagsumræðuna þar sem þau koma upp. Oft er lítill eða enginn greinarmunur gerður á umræða um spillingarmál þar sem grunur var um spillingu, þar sem sannanir komu fram, þar sem pólitísk afsögn átti sér stað, og þar sem dæmt er í sakamáli tengt umræddri spillingu. Ennfremur hafa spillingarmál oft víðtæk áhrif út í samfélagið, sem getur leitt til sakamála höfðuð gegn öðrum en stjórnmálamönnunum.

## Spillingarmál

## Lekamálið (2014-2015)
Lekamálið snérist um upplýsingaleka úr Innanríkisráðuneytinu undir stjórn Hönnu Birnu Kristjánsdóttur til fjölmiðla. Málinu lauk með afsögn ráðherra, en pólitískur aðstoðarmaður hennar, Gísli Freyr Valdórsson, var dæmdur fyrir aðild sína að málinu.

## Borgunarmálið (2015-2016)
Í nóvember 2014 seldi Landsbankinn 31,2 prósent hlut sinn í Borgun fyrir 2,2 milljarða. Hluturinn var ekki auglýstur til sölu og voru kaupendur náskyldir fjármálaráðherra. Í febrúar 2015, á aðalfundi fyrirtækisins, var ákveðið að greiða hluthöfum 800 milljónir króna í arð, í fyrsta sinn síðan 2007.

## Orka Energy (2015)
Illugi Gunnarsson var í launuðu starfi hjá Orku Energy eftir að hann vék tímabundið af þing eftir hrun. Orka Energy keypti húsið hans, sem hann leigði af þeim þangað til í Desember 2015. Stjórnarformaður Orku Energy, Haukur Harðarson er einnig náinn vinur Illuga. Orka Energy komst í fordæmalausa "stjórnskipulega stöðu" sem framkvæmdaaðili fyrir hönd ríkisins í samstarfi við Kína.

## Ráðning Baldurs Guðlaugssonar (2016)
Baldur Guðlaugsson, lögfræðingur, var skipaður formaður hæfnisnefndar sem metur umsækjendur um starf skrifstofustjóra í atvinnu- og nýsköpunarráðuneytinu. Baldur hlaut tveggja ára fangelsisdóm í Hæstarétt 2012 fyrir innherjasvik og brot í opinberu starfi. Ragnheiður Elín Árnadóttir, iðnaðar- og viðskiptaráðherra, skipar hæfnisnefndina. Baldur er tengdur Sjálfstæðisflokknum og var í hinum svonefnda Eimreiðarhóp á yngri árum

## Sjá einnig
* Stjórnmálahneyksli á Íslandi

## Tilvísanir
Dal

**Dal** eða  **Dhal** er indverskur pottréttur  gerður úr belgávöxtum eins og linsubaunum, ertum eða hvers konar klofnum þurrkuðum baunum. Orðið *dal* er einnig notað um þykkan jafning sem gerð er úr þessum belgávöxtum og er mikilvægur hluti af matargerð í Indlandi, Nepal, Pakistan, Sri Lanka og Bangladesh.  Dal eða linsubaunir  með hrísgrjónum eða flötu brauði (roti, chapati eða naan) er aðalfæða margra. Dal inniheldur mikið af eggjahvítuefnum og ef dal  er borðað með hrísgrjónum eða hveiti(roti) fást nauðsynlegar amínósýrur í réttum hlutföllum.

Orðið *dāl* kemur úr  Sanskrít af sögninni *dhal-* "að kljúfa í tvennt". Dal er eldað og framreitt á margvíslegan hátt. Á meginlandi Indlands er það borðað með hrísgrjónum og flatbrauði. Í suðurhluta Indlands er dhal aðallega notað til að búa til rétt sem kallast sambar.

Eggjahvítuefnainnihald  dhals er  3.5 sinnum meira en í hrísgrjónum og 2.5 meira en í hveiti. Í þurru formi er dhal venjulega um 25 % eggjahvítuefni en þegar það er eldað þá er það um 9% eggjahvítuefni, 70% vatn, 20% kolvetni(þar af 8% trefjar), 1% fita. Í suma rétti úr dhal eins og sambar er sett meira vatn og þá er minna hlutfallslega af eggjahvítuefnum. Flest dal (nema úr sojabaunum, það er miklu hærra) innihalda svipað magn af eggjahvítuefnum.  
## Venjuleg afbrigði

**[[Dúfnabaun|Dúfnabaunir (Toor dhal)]]*
**Chana dhal* er gert með að fjarlægja ytra lag af *kala chana* (svörtum  kjúklingabaunum) og síðan kljúfa kjarnann. 
* Gular klofnar baunir
*Urad
**Masoor dhal* 
**Rajma dhal*
* *Mussyang*
* *Panchratna dhal*
Linsubaun

**Linsubaun** (fræðiheiti *Lens culinaris*) er einær belgávöxtur af ertublómaætt. Linsubaunir draga nafn af linsulaga fræjum. Jurtin er um 40 sm há og fræin vaxa í fræbelgjum og eru vanalega tvö fræ í hverjum belg. Mest af heimsframleiðslu linsubauna kemur frá Kanada, Indlandi og Tyrklandi. Þær eru mikilvægur hluti af indverskri matargerð.


Mynd:Tinajo_El_Cuchillo_-_Lugar_de_Cuchillo_(Caldera)_10_ies.jpg |Linsubaunaakur
Mynd:Lens_culinaris_flowers_close-up.jpg |Blóm á linsubaunajurt
Hvítu riddararnir

**Hvítu Riddararnir** eru stuðningsmannasveit ÍBV í handbolta og eru ein stærsta stuðningsmannasveitin í íslenskum handbolta.

Sveitin var stofnuð árið 2013 af þáverandi leikmönnum 4. flokks karla ÍBV sem voru að horfa á meistaraflokk liðsins spila við Val á Hlíðarenda. Helsta vopn Riddarana eru innisprengjur sem þeir sprengja uppí loftið, og fara þeir svo úr að ofan og veifa búningunum í hringi. Innganga í Riddarana er frí og bjóða þeir oft uppá pizzur fyrir leiki og í hálfleik. Fyrir stuðninginn sem þeir hafa veitt ÍBV fá allir meðlimir Riddaranna frítt inná handboltaleiki við framvísun Riddarakortsins. Í hálfleik ÍBV-FH í öðrum leik liðanna þann 15. maí 2018 voru riddararnir verðlaunaðir sem "bestu stuðningsmennirnir" af HSÍ

## Markverðir Riddarar:
**Formaður:** Páll Eiríksson

**Varaformaður:** Elliði Snær Viðarsson

**Forseti:** Páll Eydal Ívarsson

**Hákarl:** Hákon Jónsson

**Naggariddarar:** Árni Þorleifsson, Jóhann Helgi Gíslasson og Ólafur Freyr Ólafsson

**Laumuriddarar:** Arnar Gauti Grettisson og Magnús Karl Magnússon

**Yddarar:** Goði Þorleifsson, Karl Leó, Ásgeir Emil 

**Heiðursriddarar**: Pétur Jóhann Sigfússon, Þórhallur Sigurðsson(Laddi), Hilmar Jökull Stefánsson (the glacier)

**Beatmeakers/Yfirtrommarar:** Marteinn Sigurbjörnsson & Óliver Magnússon

## Titlar:
* Íslandsmeistarar: 2014 að Ásvöllum, 2018 að Kaplakrika
* Bikarmeistarar í Laugardalshöll: 2015, 2018,2020
* Deildarmeistarar: 2018
* Bestu stuðningsmennirnir: 2018
Þjórsárdalsskógur

**Þjórsárdalsskógur** er skógur austast í innsveitum Árnessýslu. Skógurinn er að miklu leyti úr birki, en þar eru líka stórir reitir með blöndu af greni, furu og lerki. Um hann liggja merktir og ómerktir stígar og skógarvegir. Birkið í Þjórsárdalsskógi og víðar eru leifar miklu stærra skóglendis sem var nytjað öldum saman. Heklugos höfðu lítil áhrif á skóginn lengst af en langt kuldatímabil frá um það bil 1400 til 1900 og nytjarnar minnkuðu hann smám saman, ásamt auknum uppblæstri jarðvegs. Mestir birkiskógar héldust í Skriðufelli og að Ásólfsstöðum.

Skógrækt ríkisins keypti Skriðufell í Þjórsárdal árið 1938 og hluta úr jörðinni Ásólfsstöðum árið 1962. Eftir friðun hefur birkið breiðst út. Það finnst nú á þrefalt stærra svæði en 1960. Gróðursett var innan um kjarrið í Þjórsárdal fram undir 1990 en fremur niðri á söndum dalsins eftir það.

Skógrækt á söndum Þjórsárdals er nú hluti Hekluskógaverkefnisins en með því á að endurheimta birkiskóga og víðikjarr í nágrenni Heklu.

Þjórsárdalsskógur liggur vestan við þjóðvegi nr. 32 þar sem hann sveigir til austurs í átt að Búrfellsvirkjun. Hægt er að komast í skóginn af afleggjaranum að Ásólfsstöðum og einnig yfir göngubrú yfir Sandá sem liggur innar. 

## Tenglar
*Þjórsárdalur á South.is
## Tilvísanir
Frystitæki

**Frystitæki** eru tæki til að frysta matvæli. Geta ýmist verið plötufrystar eða lausfrystar. Plötufrystar hafa beina snertingu við matvöruna og eru yfirleitt notaðir til að frysta mikið magn. Það eru bæði til láréttir og lóðréttir plötufrystar. Láréttu plötufrystarnir frysta oft verðmætari vöru og þar er vörunni yfirleitt raðað í einhverjar pakkningar.

## Tenglar
* Frysting og geymsla frystra sjávarafurða
Charlie Austin

**Charles "Charlie" Austin** (fæddur 5. júlí 1989) er enskur knattspyrnumaður sem spilar sem framherji fyrir West Bromwich Albion.