open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Tónakvartettinn og Grettir Björnsson - Svífur um mar

**Tónakvartettinn og Grettir Björnsson ** er 45 snúninga hljómplata gefin út af SG - hljómplötum árið 1969. 
Á henni flytja Tónakvartettinn og Grettir Björnsson fjögur lög. Ljósmynd á framhlið tók Þorsteinn Gíslason, skipstjóri.

## Lagalisti
# Svífur um mar - *Lag - texti: Stig Olin — Friðrik A. Friðriksson* 
# Kostervalsinn - *Lag - texti: D. Hellström — Baldur Pálmason*
# Ég kveð - *Lag - texti: Sænskt alþýðulag — Iðunn Steinsdóttir*
# Stýrimannavalsinn - *Lag - texti: Markussen —  Iðunn Steinsdóttir*

## Textabrot af bakhlið plötuumslags

## Endurútgáfa 2003
Þessi plata er sú eina sem ekki var endurútgefin á geislaplötunni *Tónakvartetinn frá Húsavík - Upptökur frá 7. áratugnum* árið 2003, sem eftirlifandi meðlimir Tónakvartettsins og ættingjar hinna stóðu fyrir, í tilefni 40 ára afmælis þessa vinsæla kvartetts. 
Var það álit útgefanda að þessi plata, með hljómsveitar undirspili sínu (gítar, harmoniku, trommum og bassa), hefði orðið stílbrot á geislaplötunni, þar sem aðeins voru fyrir mun fleiri lög með píanó undirspili eingöngu.
Hljómsveit Þorsteins Guðmundssonar - Bréfið hennar Stínu

**Hljómsveit Þorsteins Guðmundssonar** er 45 snúninga hljómplata gefin út af SG - hljómplötum árið 1970. 
Á henni flytja Hljómsveit Þorsteins Guðmundssonar fjögur lög.

## Lagalisti
#Bréfið hennar Stínu - *Lag - texti: Heimir Sindrason - Davíð Stefánsson*
#Snjómokstur - *Lag - texti:  - *
#Vakna Dísa - *Lag - texti:  - *
#Ekkert jafnast á við dans - *Lag - texti:  - *
Óðmenn - Spilltur heimur

**Óðmenn** er 45 snúninga hljómplata gefin út af SG - hljómplötum árið 1970. 
Á henni flytja Óðmenn tvö lög. Hljóðritun fór fram í Olympic Sound Studios í London. Tæknimaður, George Chris. Umsjón með hljóðritun (producer), Derek Wadsworth. Ljósmynd á umslagi, Sigurgeir Sigurjónsson.

## Lagalisti
#Spilltur heimur - *Lag - texti: Jóhann Jóhannsson*
#Komdu heim - *Lag - texti: Jóhann Jóhannsson*

## Spilltur heimur
:Við lifum öll í spilltum heimi', sem gefur engum grið, þar sem
:samvizka er engin til og lítil von um frið, þar sem tortryggni og 
:sjálfselska sér eiga engin mörk, þar sem jafnrétti og bræðralag eru 
:orð á hvítri örk.

:,,Bísness"-menn þeir vilja stríð svo seljist þeirra vopn, af þeirra 
:völdum er heimurinn sem skíðlogandi ofn, og saklaust fólk fyrir 
:þeirra náð er myrt eða svelt í hel, en hvaða máli skiptir það 
:meðan okkur líður vel.

:Við Íslendingar erum þjóð, sem þolir ekki blóð, látum hundraðkall 
:í sjóð og teljum okkur góð, og allar þjóðir eru eins — þær hugsa 
:bara um sig, og sömu sögu er hægt að segja bæði um þig og mig.

:Því þetta er spilltur heimur, spilltur heimur, já, þetta er spilltur 
:heimur, spilltur heimur.

## Textabrot af bakhlið plötuumslags
Þuríður Sigurðardóttir - Í okkar fagra landi

**Þuríður Sigurðardóttir** er 45 snúninga hljómplata gefin út af SG - hljómplötum árið 1970. 
Á henni flytur Þuríður Sigurðardóttir ásamt Lúdó Sextett tvö lög. Ljósmynd á framhlið tók Stefán Guðni.

## Lagalisti
# Í okkar fagra landi - *Lag - texti: Hall - Þorst. Eggertsson* 
# Vinur kær - *Lag - texti: Carr/Nisbet - Guðm. Jónsson*
Time and Time Again

**Time and Time Again** er önnur plata hljómsveitarinnar Lada Sport, og var útgefin 9. júlí árið 2007 hjá keflvísku útgáfunni Geimsteinn. Platan var tekin upp að mestu leyti í stúdíó Geimsteini vorið 2007, upptökustjóri hennar var Axel Árnason. Fyrsta lag í útvarpsspilun var lagið „Love Donors“ sumarið 2006, annað lag í spilun kom út rétt áður en platan sjálf kom út, og hét það „The World Is a Place for Kids Going Far“, náði það í 1. sæti á útvarpsstöðinni Radíó Reykjavík.

## Lagalisti



## Meðspilarar og hönnun á umslagi
Á plötunni Time and Time Again spila með þeim í Lada Sport; 

* Gísli Steinn Péturson á gítar og gítarforritun
* Katrína Mogensen (Mammút), Zahran og Emojoung á bakröddum
* Þórður Hermannsson á selló
* Margrét Soffía Einarsdóttir á fiðlu
* Ívar Schram rappar
* Eiríkur Rafn Stefánsson á trompet

Umslagið er hannað af Haraldi Leví Gunnarssyni, trommuleikara Lada Sport en ljósmyndin framan á tekin af Hilmi Berg Ragnarssyni. Diskurinn er gefinn út í Super Jewel Case.
Robert F. Kennedy

**Robert Francis Kennedy** eða **Bobby Kennedy**, einnig þekktur sem **RFK** (20. nóvember 1925 - 6. júní 1968) var bandarískur stjórnmálamaður, fyrrum dómsmálaráðherra Bandaríkjanna og forsetaframbjóðandi. Hann var yngri bróðir Johns F. Kennedy, sem að var forseti Bandaríkjanna frá 1961 til dauðdags hans árið 1963 og gegndi Robert embætti dómsmálaráðherra í ríkisstjórn hans og Lyndon B. Johnsons á árunum 1961 til 1964. Robert var einn af nánustu samstarfsmönnum forsetans og einn helsti ráðgjafi hans í Kúbudeilunni. Hans er minnst fyrir framlag sitt til réttindabaráttu afrískættaðra Bandaríkjamanna á 6. og 7. áratug 20. aldar. Robert er einnig eldri bróðir Ted Kennedy og faðir Robert F. Kennedy Jr. 

Kennedy gegndi embætti dómsmálaráðherra undir forsæti Lyndons B. Johnson í níu mánuði eftir morðið á bróður hans, John F. Kennedy. Hann lét af starfi í september 1964 og varð fulltrúi New York-fylkis á öldungadeild Bandaríkjaþings í nóvember sama ár. Hann var ósammála Johnson um Víetnamstríðið og ýmislegt annað. 

Árið 1968 tilkynnti Kennedy að hann sæktist eftir tilnefningu Demókrataflokksins til framboðs í forsetakosningum sama ár. Kennedy var skotinn í eldhúsi Ambassador-hótelsins í Los Angeles, skömmu eftir að hann hafði tilkynnt sigur sinn í undankosningunum í Kaliforníu þann 5. júní 1968 og lést hann daginn eftir. Flestir spáðu því að Robert hefði unnið tilnefningu flokksins, ef hann hafði ekki verið myrtur.

Stuttu eftir dauða Kennedy var palestínskur innflytjandi að nafni Sirhan Sirhan handtekinn fyrir morðið. Sirhan játaði á sig morðið og var dæmdur til dauða árið 1969, en dómnum var síðar breytt í lífstíðarfangelsi. Sirhan hafði verið stuðningsmaður Kennedy en hafði snúist gegn honum þar sem hann hafði þótt hallur undir Ísraelsríki og hafði átt þátt í sölu 50 orrustuþota til Ísraela.

## Tengt efni
*Morðið á Robert F. Kennedy

## Tilvísanir
Vestur-Kasakstanfylki

**Vestur-Kasakstanfylki** (kasakska: Батыс Қазақстан облысы, rússneska: Западно-Казахстанская область) er fylki í Vestur-Kasakstan. Höfuðborg fylkisins er borgin Óral.

## Tenglar
*Opinber vefsíða Vestur-Kasakstanfylkis (á kasöksku og rússnesku)
Babsk

**Babsk** er þorp í miðhluta Póllands, i województwo łódzkie (Łódź-hérað), á milli borganna Łódź og Varsjár, við fljótið.Íbúar voru 690 árið 2005.

## Tenglar
* Babsk  (pólska)
* Kort
Bókasafn Kópavogs

**Bókasafn Kópavogs** er almenningsbókasafn staðsett í Hamraborg í Kópavogi frá 2002 en hafði áður verið í Fannborg. Það er hluti af Menningarhúsum Kópavogs, ásamt félagsmiðstöðinni Molanum, Gerðarsafni, Salnum og Náttúrufræðistofu Kópavogs. Safnið rekur útibúið Lindasafn í Núpalind 7.

## Saga
1948 ræddi Jón úr Vör við oddvita Kópavogshrepps, Finnboga Rút Valdimarsson, um nauðsyn þess að stofna bókasafn. Kópavogshreppur lagði fyrst til fé til bókasafns árið 1949 þegar 2000 krónur voru lagðar fram. Í janúar 1953 var sent dreifibréf til íbúa Kópavogshrepps til að kanna áhuga á stofnun lestrarfélags. Undir bréfið rituðu Áslaug Eggertsdóttir, Jón Þorsteinsson og Jón úr Vör. Lestrarélagið var stofnað 15. mars 1953 og hafði í fyrstu aðsetur í Kópavogsskóla og síðan einnig í Kársnesskóla.

Jón úr Vör og Sigurður Ólafsson voru fyrstu bókaverðir safnsins. Árið 1962 varð Jón einn bókavörður, en hafði skáldin Þorstein frá Hamri og Jón Óskar sér til aðstoðar um skamman tíma. Árið 1964 flutti safnið í 150 fermetra aðstöðu í nýju félagsheimili bæjarins. Árið 1981 flutti það svo í Fannborg 3-5 og var þar til húsa allt þar til það flutti í Hamraborg 6a þann 11. maí 2002. Sama ár var útibú frá safninu opnað í Lindaskóla í 190 fermetra húsnæði.

Forstöðumenn bókasafnsins hafa verið Jón úr Vör frá stofnun 1953 til 1977, Hrafn Andrés Harðarson sem hóf störf þar í ágúst 1976 og tók við af Jóni úr Vör i janúar 1977, og Lísa Zachrison Valdimarsdóttir sem tók við starfinu í ágúst 2015.

## Heimildir

## Tenglar
*Vefur safnsins
Jón Jónsson

**Jón Jónsson** getur átt við:

* Jón Jónsson (1536-1606) lögmann á Vindheimum í Skagafirði. 
* Jón Jónsson (1682—1762) sýslumaður í Grenivik
* Jón Jónsson (Espólín), (1769 –1836) annálaritari.
* Jón Jónsson (1804-1859) alþingismann og bónda á Munkaþverá.
* Jón Jónsson (1841-1883) landritara.
* Jón Jónsson (1850-1939) bónda og hreppstjóra á Hafsteinsstöðum.
* Jón Jónsson frá Ljárskógum (1914-1945) skáld.
* Jón Jónsson (1910-2005) jarðfræðing.
* Jón Jónsson (1917-2000) rithöfund, einnig þekktan sem *Jón úr Vör*.
* Jón Jónsson (f. 1985) tónlistamaður.
Orðuveitingar Hinnar íslensku fálkaorðu 1941-1950

Hér er listi yfir þá sem hafa fengið **Hina íslensku fálkaorðu á árabilinu 1941 til 1950**. Fálkaorðan er íslensk heiðursviðurkenning sem er veitt einstaklingum, bæði íslenskum og erlendum. Nýjum orðuhöfum er oftast veitt viðurkenningin 1. janúar eða 17. júní það ár.

## 1948
### Riddarakross
*Theódóra Sveinsdóttir, matreiðslukona.	

## 1946
### Riddarakross
* Agnar Klemens Jónsson, skrifstofustjóri utanríkisráðuneytisins.
* Emanúel Cortez, yfirprentari.
* Guðmundur Þorbjarnarson, bóndi að Stóra-Hofi, fyrir störf í þágu sveitunga og bændastéttarinnar.
* Ingvar Gunnarsson, kennari, Hafnarfirði, fyrir ræktun Hellisgerðis.

### Stórriddarakross
* Georgía Björnsson, forsetafrú.
* Jón Sigurðsson, skrifstofustjóri Alþingis.

## 1945
### Riddarakross
* Bjarni Jónsson, bóndi í Meiri Tungu
* Bogi Ólafsson, yfirkennari
* Guðbrandur Björnsson, prófastur að Hofsósi
* Guðrún Gísladóttir, ljósmóðir á Akranesi
* Halldór Friðgeir Sigurðsson, skipstjóri
* Hjörleifur Jónsson, bóndi í Skarðshlíð
* Jakob Einarsson, prófastur að Hofi, Vopnafirði
* Jón Sigurðsson, skipstjóri
* Jón Sumarliðason, bóndi að Breiðbólstað í Dalasýslu
* Magnús Guðnason, steinsmiður
* Rannveig Schmidt, diplómati
* Sigvard Andreas Friid, norskur blaðamaður
* Soffía Skúladóttir, húsfreyja á Kiðjabergi

### Stórriddarakross
* Friðrik J. Rafnar, vígslubiskup
* Kjartan Thors, framkvæmdastjóri, störf að aukningu og eflingu atvinnuvega
* Sigurður Sigurðsson, berklayfirlæknir, störf í þágu heilbrigðismála

## Tilvísanir
Regína

**Regína** getur átt við eftirfarandi:

* Kvenmannsnafnið Regína
* Kvikmyndina Regína eftir Margréti Sigurðardóttur frá árinu 2002
* Bíll í Grand Theft Auto seríuni
Orðuveitingar Hinnar íslensku fálkaorðu 1961-1970

## 1969

### Riddarakross
* Bjarni Ingimarsson, skipstjóri, fyrir skipstjórnarstörf.
* Eyþór Stefánsson, tónskáld, störf að tónlistar- og leiklistarmálum.
* Séra Jón Þorvarðarson, fyrir embættisstörf.
* Pálmi Einarsson, fyrrverandi landnámsstjóri, störf að landbúnaðarmálum.
* Sigríður J. Magnússon, störf að félagsmálum kvenna.
* Dr. Sigurður Samúelsson, störf á sviði heilbrigðismála.
* Sigurgeir Sigurjónsson, hæstaréttarlögmaður, störf að mannréttindamálum á vegum Evrópuráðsins.
* Þórður Runólfsson, öryggismálastjóri, störf á sviði öryggismála.

### Stórriddarakross
* Árni Pálsson, fyrrverandi yfirverkfræðingur, fyrir verkfræðistörf.
* Einar B. Guðmundsson, hæstaréttarlögmaður, störf í þágu viðskipta- og samgöngumála.

## Heimild
*
Bandalag íslenskra leikfélaga

**Bandalag íslenskra leikfélaga** (skammstafað **BÍL**) er samtök áhugaleikfélaga á Íslandi. Samtökin voru stofnuð árið 1950 og var Ævar Kvaran helsti hvatamaðurinn að stofnun þeirra.

Bandalagið rekur Þjónustumiðstöð að Kleppsmýrarvegi 8 í Reykjavík. Þjónustumiðstöðin sinnir ýmsum málum fyrir áhugaleiklistarhreyfinguna en einnig er þar almenn þjónusta við leikhús og leikhópa af öllu tagi. Meðal annars er hægt að kaupa þar förðunarvörur og þar er einnig að finna stærsta leikritasafn landsins. Bandalagið hefur starfrækt leiklistarskóla síðan árið 1997 til að byrja með að Húsabakka í Svarfaðardal en skólinn flutti árið 2010 í Húnavallaskóla og árið 2017 í Reykjaskóla í Hrútafirði. Þar er á hverju sumri er boðið upp á leiklistarnámskeið af ýmsu tagi auk námskeiða í leikstjórn, leikritun og ýmsu fleira. 

Bandagið er aðili að:
* NAR, norrænu áhugaleiklistarsamtökunum
* NEATA, Norður-evrópsku áhugaleiklistarsamtökunum
* IATA, alþjóðaleikhúshreyfingunni. 

Þá er Bandalagið einnig meðlimur í Leiklistarsambandi Íslands sem m.a. stendur fyrir Grímunni. 

## Tenglar
* Leiklistarvefurinn - vefur Bandalags íslenskra leikfélaga
* Norræna áhugaleikhúsráðið 
* Norður-evrópsku áhugaleiklistarsamtökin 
* Alþjóðahreyfing áhugaleikhúsa
Gaddavír

**Gaddavír** er vír með hvössum göddum eða blöðum sem er notaður í girðingar og ofaná veggi. Gaddavír var mikið notaður sem vörn í skotgrafahernaði. Sá sem reynir að komast yfir eða gegnum gaddavír verður fyrir óþægindum og á það á hættu að særast alvarlega. 

Gaddavír er tiltölulega ódýr og einfaldur í uppsetningu miðað við girðingarefni almennt. Hann er fyrsti vírinn sem hægt var að nota sem aðhald fyrir nautgripi.

## Tenglar
* ''Gaddavírslögin''; 1. grein í Ingólfi 1904
* ''Gaddavírslögin''; 2. grein í Ingólfi 1904
BÍL

**BÍL** getur átt við:
*Bandalag íslenskra listamanna
*Bandalag íslenskra leikfélaga
*beygingarmynd orðsins bíll
Samúel Jónsson

**Samúel Jónsson** (15. september 1884 – 5. janúar 1969) var bóndi í Brautarholti í Selárdal í Ketilsdalahreppi í Arnarfirði. Hann er oftast nefndur **Samúel Jónsson í Selárdal** eða **Listamaðurinn með barnshjartað** og er einn frægasti alþýðulistamaður sem upp hefur komið á Íslandi í seinni tíð.

Samúel málaði mikið sem ungur maður, en ferill stærri verka hans hófst þegar hann reisti sér kirkju með laukturni á landareign sinni. Það gerði hann þegar sóknarnefndin vildi ekki hafa altaristöfluna sem hann hafði málað í Selárdalskirkju, en kirkjan átti gamla altaristöflu og hún fékk að vera. Samúel gerði einnig frægt líkan af Péturskirkjunni sem og líkan af indversku musteri, sem listasafn ASÍ tók að sér eftir andlát hans. Hann gerði einnig styttu af Leifi heppna og steypti upp eftirmynd af frægum gosbrunni sem er í *Ljónagarðinum* (*Patio de los Leones*) í Alhambra á Spáni. Mörg af þessum stærri verkum hans er enn að finna í Selárdal, en hafa legið undir skemmdum frá andláti hans. Í kringum 1998 var stofnað félag um endurreisn og viðhald á listaverkum hans. Sumrin 2004-2007 var farið í miklar endurbætur á listaverkunum.

Samúel eignaðist 3 börn með konu sinni, Salóme Samúelsdóttur. Þau létust öll á unga aldri.

## Tenglar
* Listamaðurinn með barnshjartað; Lesbók Morgunblaðsins 1976
* Samúel Jónsson í Brautarholti

## Heimildir
Ártúnsholt

**Ártúnsholt**, oft kallað **Ártún**, er hverfi í Reykjavík sem hluti er af Árbæjarhverfi og er kennt við býlið Ártún. Hverfið var byggt á níunda áratugnum og hefur póstnúmerið 110. Öll götuheiti í hverfinu hafa annaðhvort endinguna -kvísl eða -hylur, að undantöldum aðalgötunum Straumi og Streng, og götunni Árkvörn. Í Árkvörn er hverfisskólinn, Ártúnsskóli og leikskólinn Kvarnaborg. Í Ártúnsskóla eru grænar peysur skólabúningur skólans. Skólinn hlaut Íslensku menntaverðlaunin árið 2006. Fyrirhugað er að sameina Ártúnsskóla, Kvarnaborg og frístundaheimilið Skólasel. Íþróttafélag hverfisins er Fylkir. Í Ártúnsbrekku liggur Vesturlandsvegur og skilur hverfið frá Ártúnshöfða. Í brekkunni er einnig endurgjaldslaus skíðalyfta á veturna og 18 holu púttvöllur á sumrin.

## Heimildir
* Stýrihópur um sameiningu Ártúnsskóla við leikskólann Kvarnaborg og frístundaheimilið Skólasel í Ártúnsholti, sótt 14. júní 2012
* Ártúnsskóli fær Íslensku menntaverðlaunin 2006, sótt 14. júní 2012
Harry Potter og Fönixreglan (kvikmynd)

***Harry Potter og Fönixreglan*** (á ensku: **Harry Potter and the Order of the Phoenix**) er fimmta kvikmyndin í Harry Potter-kvikmyndaseríunni. Myndin byggist á skáldsögu eftir J. K. Rowling með sama titil.

## Tenglar
*
Pavlódarfylki

**Pavlódarfylki** (kasakska: Павлодар облысы, rússneska: Павлодарская область) er fylki í Norður-Kasakstan. Höfuðborg fylkisins er borgin Pavlódar.

## Tenglar
*Opinber vefsíðan Pavlódarfylkisins (á kasöksku og rússnesku)
Almaty

**Almaty** (kasakska: Алматы) er stærsta borg Kasakstans. Almaty er líka fylki í Kasakstan, en borgin Almaty er fylki án staðarrar eins og Medeú og Sjimkent, sem liggja í Almatyfylkinu. Orðið „Almaty“ eða gamla orðið „Alma-Ata“ þýðir „faðir epla“.

## Myndasafn

Image:Djeltóksan 1986.jpg|Djeltóksan 1986 minnismerkið
Image:Köktöbe í Almaty1.jpg|Köktöbe í Almaty


## Tenglar
* www.almaty.kz Opinber vefsíðan Almaty borg/fylkisins (á rússnesku)
Svarthöfðasauðfé

**Svarthöfðasauðfé** eða **svarthöfðafé** (e. *Scottish blackface*) er sérstakt sauðfjárkyn upprunalega ræktað í Skotlandi. Svarthöfðasauðfé er smávaxið með hvítan búk en svart höfuð og fætur. Bæði kynin eru hyrnd og ull þess er með langt tog.

Svarthöfðasauðfé var flutt til Íslands eftir 1940 til kynbóta, en það hvarf úr stofninum við fjárskiptin 1951-1954. Var kynið meðal annars notað í blendingsrækt að Hesti í Borgarfirði.
Gunnþórunn Halldórsdóttir

**Gunnþórunn Halldórsdóttir** (9. janúar 1872 - 15. febrúar 1959) var íslensk leikkona á upphafsárum leiklistar í Reykjavík. Hún kom fyrst fram á leiksviði 6. janúar 1895. Hún sneri sér seinna að kaupsýslu og rak búskap að Nesjum í Grafningi.

## Tengill
* ''Gunnþórunn Halldórsdóttir''; grein í Lesbók Morgunblaðsins 1962
Stefanía Guðmundsdóttir

**Stefanía (Anna) Guðmundsdóttir** (29. júní 1876 - 16. janúar 1926) var íslensk leikkona á upphafsárum leiklistar í Reykjavík. Fáar leikkonur nutu jafnmikillar aðdáunar og Stefanía og hún var álitin fremsta leikkona á Íslandi á sínum tíma. Hún lék í fyrsti skiptið 30. janúar 1893 þá aðeins 16 ára gömul.

Dóttir Stefaníu, Anna Borg, varð einnig víðfræg leikkona.
## Tenglar
* Um Stefaníu á vef ''Leikminjasafns Íslands'' 
* Frú Stefanía, grein eftir Svein Einarsson; Lesbók Morgunblaðsins 14. júní 1970, bls. 8-11
Sirkus

**Sirkus** kemur af latneska orðinu ** sem þýðir „hringur“ og getur átt við eftirfarandi:
* Fjölleikahús
* Íslensku sjónvarpsstöðina Sirkus
*:Vefurinn Minn Sirkus
*:Tímaritið Sirkus
* Skemmtistaðurinn Sirkus
Jarún

**Jarún** er íslenskt kvenmannsnafn myndað af forliðnum ja- sem kemur úr stofninum Jave (guð) og endingunni -rún sem þýðir tákn. Það þýðir því guðstákn. Nafnið var búið til af hjónunum Jakobi Frímanni Magnússyni og Birnu Rún Gísladóttur fyrir dóttur þeirra sem fæddist í maí 2007 og hlaut náð fyrir augum Mannanafnanefndar.

## Dreifing á Íslandi


ImageSize = width:600 height:320
PlotArea = left:40 right:10 top:40 bottom:40
AlignBars = late
 
DateFormat = yyyy
Period = from:1949 till:2008
TimeAxis = orientation:horizontal
ScaleMajor = unit:year increment:5 start:1950
 
Colors =
  id:canvas    value:white
  id:fyrsta value: rgb(0.1,0.1,0.7)
  id:seinna  value: rgb(1,0.7,0)
 
Backgroundcolors = canvas:canvas
 
TextData =
  pos:(5,310) textcolor:black fontsize:S
  text:Fjöldi
  pos:(550,20) textcolor:black fontsize:S
  text:Ár
  pos:(250,310) textcolor:black fontsize:M
  text:Heildarfjöldi nafngifta fyrir kvenmannsnafnið Jarún
  pos:(50,315) textcolor:fyrsta fontsize:S
  text:fyrsta nafn
  pos:(50,300) textcolor:seinna fontsize:S
  text:seinni nöfn
 
BarData =
  bar:5 text:10
  bar:4 text:8
  bar:3 text:6
  bar:2 text:4
  bar:1 text:2
 
LineData=
 color:fyrsta
 width:5
 
 at:2007 frompos:40 tillpos:65 #1
 

 

ImageSize = width:600 height:320
PlotArea = left:40 right:10 top:40 bottom:40
AlignBars = late
 
DateFormat = yyyy
Period = from:1949 till:2008
TimeAxis = orientation:horizontal
ScaleMajor = unit:year increment:5 start:1950
 
Colors =
  id:canvas    value:white
  id:fyrsta value: rgb(0.1,0.1,0.7)
  id:seinna  value: rgb(1,0.7,0)
 
Backgroundcolors = canvas:canvas
 
TextData =
  pos:(5,310) textcolor:black fontsize:S
  text:Hlutfall
  pos:(550,20) textcolor:black fontsize:S
  text:Ár
  pos:(250,310) textcolor:black fontsize:M
  text:Hlutfall nafngifta fyrir kvenmannsnafnið Jarún
  pos:(50,315) textcolor:fyrsta fontsize:S
  text:fyrsta nafn
  pos:(50,300) textcolor:seinna fontsize:S
  text:seinni nöfn
 
BarData =
  bar:5 text:1 %
  bar:4 text:0.8 %
  bar:3 text:0.6 %
  bar:2 text:0.4 %
  bar:1 text:0.2 %
 
LineData=
 color:fyrsta
 width:5
 
 at:2007 frompos:40 tillpos:48 #0.03%
 


## Heimildir
* 
*
Silný kafe

***Silný kafe*** er kvikmynd sem var samframleidd á Íslandi og Tékklandi. Leikstjóri og handritshöfundur var Börkur Gunnarsson. Myndin var öll tekin í Tékklandi þar sem hún gerist,  og aðeins tveir íslendingar birtast í myndinni. Þeir tala   dálítið af íslensku sín á milli en þó aðallega á ensku.
Karakúlfé

**Karakúlfé** (fræðiheiti: *Ovis vignei*) er sérstök sauðfjártegund upprunnin í Úsbekistan og gefur af sér mjög verðmætar gærur (sérstaklega lömbin). Karakúlféð er nefnt eftir þorpi í Úsbekistan þar sem ræktun þessa sauðfjár hófst. Árið 1933 var flutt inn karakúlfé til Íslands frá Þýskalandi, en með þeim fluttist hingað garnaveiki (*Paratuberculosis*) sem gerði mikinn usla í sauðfé bænda um nær allt land.

Ær af karakúlkyni hafa engan sérstakan fengitíma heldur geta þær borið þrisvar sinnum á tveimur árum. Gefur það þannig meiri afurðir þar sem lömbunum er slátrað ungum út af gærunum. Gærurnar eru saltaðar, stundum sútaðar, og verður þá til hið svokallaða persaskinn.

## Merking karakúl í karakúlfé
Orðið karakúl er komið inn í íslenskt ritmál nálægt miðri 20. öld. Það merkir: *Með svört eyru*, og er afbökun úr tyrknesku orðunum: *qara qulag* (svart eyra). Það merkir: Loðskinn sem haft er í kvenkápur. Skinnið er af persneskum gaupum sem eru heldur stærri en refir. Það er með rauðbrúnu hári. Eyrun á gaupunum eru stór og svarthærð. 

## Karakúlfé á Íslandi
Árið 1933 voru fluttar inn 20 karakúlkindur, 15 hrútar og 5 ær. Féð var tvo mánuði í sóttkví en var svo dreift um ýmsa staða á landinu og stunduð blendingsrækt við íslenskt fé nema á Hólum í Hjaltadal þar sem það var hreinræktað. Með þessu karakúlfé bárust til landsins eftirfarandi fjárpestir:
* Votamæði (borgfiska mæðuveikin)
* Þurramæði (þingeyska mæðuveikin)
* Visna
* Garnaveiki
* Kýlapest
Þessar fjárpestir ollu miklu tjóni.

## Tilvísanir
Fjallafé

**Fjallafé** (eða **snæfé**) (fræðiheiti: *Ovis montana*) er sauðfjártegund. Sauðfé ættað af Hólsfjöllum hefur einnig verið nefnt fjallafé á Íslandi.
Merki Reykjavíkurborgar

**Merki Reykjavíkurborgar** sýnir hvítar öndvegissúlur Ingólfs Arnarsonar og öldur á bláum grunni og gotneskum skildi. Það er teiknað af Halldóri Péturssyni, teiknara, sem var ráðinn til að útfæra merkið á grundvelli samkeppni sem bæjarstjórn Reykjavíkur efndi til í mars 1951.

Endanleg útfærsla merkisins var samþykkt á fundi 14. maí 1957 og hlaut samþykki bæjarstjórnar 6. júní það ár.

## Heimildir
* 
*
Borgarstjóri

**Borgarstjóri** er æðsti embættismaður borgar og **[[bæjarstjóri]]** er æðsti embættismaður bæjar. Þeir eru iðulega kjörnir í einstaklingskosningu eða af starfandi meirihluta borgarstjórnar.

Á Íslandi er borgarstjórinn í Reykjavík framkvæmdastjóri Reykjavíkurborgar. Borgarstjórn kýs borgarstjóra og yfirleitt verður sitjandi borgarfulltrúi fyrir valinu. Hliðstæð embætti í öðrum sveitarfélögum landsins eru bæjarstjórar, sveitarstjórar og hreppstjórar.
Jim Carrey

**James Eugene Carrey** (f. 17. janúar 1962), best þekktur sem **Jim Carrey**, er leikari og uppistandari, sem er fæddur í Kanada, en hefur aðallega búið og starfað í Bandaríkjunum. Hann hefur unnið til tvennra Golden Globe-verðlauna.

## Ævi
### Yngri ár

Carrey fæddist í Newmarket, Ontario í Kanada. Foreldrar hans eru Kathleen Oram, heimavinnandi húsmóðir og Percy Carrey, tónlistarmaður og bókhaldari.  Carrey á þrjú eldri systkini: John, Patricia og Rita. Fjölskyldan er kaþólsk og er ættuð frá Frakklandi. Frá ungum aldri hafði hann gaman að því að skemmta fólki. Kennarar hans leyfðu honum oft að vera með hálfgert uppistand fyrir bekkinn í lok skóladags. Var það umsamið þannig að hann myndi ekki trufla eðlilegt skólahald. 

Fjölskylan flutti til Scarborough árið 1976 þegar Carrey var 14 ára. Hann gekk þar í kaþólskan skóla í North York í tvö ár. Síðan fekk hann í Agincourt Collegiate-stofnunina, elsta menntaskóla Scarborough.

### Upphaf ferils sem skemmtikraftur
Árið 1979 var Carrey með uppistönd á Yuk Yuk's í Toronto. Umboðsmaður Carrey var Leatrice Spevack. Í febrúar 1981, þegar Carrey var nýorðinn 19 ára, var birt grein um hann í dagblaðinu Toronto Star. Þar var honum lýst sem „rísandi stjörnu“

### Upphaf kvikmyndaferils
Fyrsta kvikmynd Carrey var myndin *[[Rubberface]]* (1983). Hann lék einnig í myndum eins og *[[Peggy Sue Got Married]]* (1986), *[[Earth Girls are Easy]]* (1988) og *[[The Dead Pool]]* (1988) en Carrey bar ekki mikið úr býtum fyrir leik sinn í þeim myndum. Það breyttist heldur betur árið 1994 þegar hann lék í þremur myndum sem slógu allar í gegn: *[[Ace Ventura: Pet Detective]]*, *[[The Mask]]* og *[[Dumb and Dumber]]*.

## Tilvísanir
 

## Tenglar

* 
*
Sjeviotfé

**Sjevíotfé** eða **Cheviotfé** er sauðfjártegund sem á ættir sínar að rekja til Sjevíotfjalla í Skotlandi. Norðmenn fluttu mikið inn af cheviot-sauðkindum á nítjándu öld og hefur kynið haft áhrif á önnur norsk kyn.

Sjevíotfé hefur mikinn fallþunga og er ræktað til kjötframleiðslu. Ullin af því er nýtt í tweedefni. Kynið er harðgert og þolir vel veruna í fjöllunum. Það er hvítt, kollótt og hefur stundum svartar fætur.
Stuttrófufé

**Stuttrófufé** er sauðfjárkyn með stuttan dyndil. Norræn sauðfjárkyn tilheyra Norður-evrópsku stuttrófufé og eru talin skyldari stuttrófufé í Evrópu en öðrum fjarlægari sauðfjárkynjum.
Heiðafé

**Heiðafé** (fræðiheiti: *Ovis brachyura var. borealis*) er smávaxið dyndilstutt sauðfjárkyn sem var á Norðurlöndum að fornu og sem íslenskt sauðfé er talið komið af.
Merinófé

**Merinófé** er sauðfjárkyn sem er upphaflega spænskt og er ræktað vegna ullarinnar. Það fyrirfinnst bæði kollótt og hyrnt. Ull þess er einstaklega mjúk. Það er eitt algengasta kynið í heiminum um þessar mundir.
Rachael Taylor

**Rachael Taylor** (f. 11. júlí 1984) er áströlsk leikkona. Hún hefur leikið í kvikmyndum eins og *[[See No Evil]]* (2006) og *[[Transformers]]* (2007)

## Tenglar
*
Greg Grunberg

**Gregory Phillip Grunberg** (f. 11. júlí 1966), best þekktur sem **Greg Grunberg**, er bandarískur leikari. Hann er þriggja barna faðir og er giftur Elizabeth Grunberg. Hann er þekktastur fyrir hlutverk sitt sem Matt Parkman í spennuþáttunum *[[Heroes]]*.

## Tenglar
*
Bruce McGill

**Bruce Travis McGill** (f. 11. júlí 1950), best þekktur sem **Bruce McGill**, er bandarískur leikari. Hann hefur leikið í kvikmyndum eins og *[[National Lampoon's Animal House]]*, *[[Tough Enough]]*, *[[The Last Boy Scout]]*, *[[Rosewood]]*, *[[My Cousin Vinny]]*, *[[Timecop]]*, *[[The Insider]]*, *[[Legally Blonde 2: Red, White and Blonde]]*, *[[Collateral]]*, *[[Matchstick Men]]*, *[[Bagger Vance]]* (2000), *[[The Sum of All Fears]]* (2002), *[[Runaway Jury]]* (2003) og *[[Cinderella Man]]* (2005)
Sankti Brendan

**Sankti Brendan** (*Bréanainn of Clonfert*) (nefndur **Brendan sæfari** á íslensku) (u.þ.b. 484 - u.þ.b. 578) var írskur dýrlingur sem samkvæmt hinu latneska riti *Navigatio Sancti Brendani Abbatis*, ferðaðist víða. Samkvæmt því má gera ráð fyrir því að hann hafi fundið Færeyjar og Ísland og jafnvel Vesturheim. 

## Seinni tíma sporgöngumenn
Árið 1976 sigldi írski landkönnuðurinn *Tim Severin* frá Írlandi til Nýfundnalands á bát svipuðum þeim og Sankti Brendan hefði hugsanlega getað notað. Þetta gerði hann til þess að sýna fram á, að ferð Brendans hefði verið möguleg á þeim tíma. Ferðin tók tvö sumur, hann lagði upp frá Suðureyjum og hafði viðkomu í Færeyjum og á Íslandi þangað til hann kom til Nýfundnalands. Um ferðina skrifaði hann síðan bókina *The Brendan Voyage* ISBN 0-349-10707-6

## Tenglar
* ''St. Brendan kom til Íslands''; Lesbók Morgunblaðsins 1958
Mansal

**Mansal** (oft ranglega nefnt *mannsal*) er glæpastarfsemi sem felst í verslun með menn í hagnaðarskyni. Fórnarlömbin eru seld sem vinnuafl í verksmiðjum eða kynlífsiðnaði, en börn eru m.a. seld mansali til ólöglegrar ættleiðingar og til þjálfunar í hermennsku sem barnahermenn. Mansal er náskylt þrælahaldi og sumir telja að bein tengsl séu milli kláms og mansals. Mansal nefnist svo vegna þess að *man* er gamalt orð yfir ófrjálsan, ánauðugan mann og var einnig haft um ambáttina.
Tyra Banks

**Tyra Lynne Banks** (f. 4. desember 1973 í Inglewood) er bandarísk fyrirsæta og leikkona. Stjórnar raunveruleikaþættinum *[[Americas Next Top Model]]*.

## Hlutverk í kvikmyndum
* *[[Eight Crazy Nights]]* (2002) 
* ** (2002) 
* *[[Coyote Ugly]]* (2000) 
* *[[Life-Size]]* (2000) 
* *[[Love & Basketball]]* (2000) 
* *[[Love Stinks]]* (1999) 
* *[[Higher Learning]]* (1995) 

## Tenglar
* Opinber vefsíðan Tyra Banks
Píanósónata nr. 14 (Beethoven)

**Píanó [[sónata]]n númer 14** í cís-moll ***Quasi una fantasia*** (ítalska „allt að því fantasía“) Op. 27 númer 2 eftir Ludwig van Beethoven, oftast þekkt undir nafninu **Tunglskinssónatan**, er sónata í þremur hlutum sem fylgir ekki hefðbundnu sónötuformi.
Verkið fylgir ekki hefðbundnu sónötu formi og er eitt þekktasta píanóverk allra tíma.

## Þættir
# **Fyrsti þáttur** (*Adagio sostenuto*)
#: Hann er spilaður aðalega með hægri hendinni, og er spilaður mjög veikt (eða *pianissimo*), og þegar hæst stendur er hann spilaður "meðalsterkt" (*mezzo-forte*). 
# **Annar þáttur** (*Allegretto*)
#: Annar þátturinn er nokkuð hefðbundinn menúett og tríó.
# **Þriðji þáttur** (*Presto agitato*)
#: Þriðji þátturinn lýkur *Quasi una fantasia* á brjálæðislegum og hröðum nótum, og er hluti af tilraun Beethovens að staðsetja áhrifamesta þáttinn síðast. Hraður taktur og ofsafengni lagsins krefst því mikilla hæfileika spilandans.

## Tilvísanir
Listi yfir táknmál

Þessi listi nær yfir öll táknmál.

## A
* Adomoróbe táknmál (ADS, Gana)
* Al-Sayyid Bedouin táknmál (ABSL, Suður-Ísrael)
* Algerskt táknmál
* Argentínskt táknmál (LSA)
* Armenskt táknmál
* Austurrískt táknmál (ÖGS)

## Á
* Ástralskt táknmál (Auslan)

## B
* Bamakó táknmál (Mali)
* Ban Khor táknmál (Isan svæðið á Tælandi)
* Belgískt-franskt táknmál (LSFB)
* Bengalí táknmál
* Bólivískt táknmál
* Brasilískt táknmál (LIBRAS)
* Breskt táknmál (BSL)
* Bura táknmál (Nígeríu)
* Búlgarst táknmál

## C
* Congolisian táknmál (Kongó)
* Chile táknmál (LSCH)

## D
* Danskt táknmál (DDL)

## E
* Egýpskt táknmál
* Eþýópískt táknmál

## F
## G
## H
## I
## Í
* Íslenskt táknmál
* Ítalska táknmál

## J
## K
## L
## M
## N
* Norður-amerískt táknmál (ASL)

## O
## P
## Q
* Quebéc táknmál

## R
## S
## T
* Tansanískt táknmál (Sjö aðskilin mál, eitt mál fyrir hvern skóla í Tansaníu)
* Tékkneskt táknmál (CZJ)
* Tíbeskt táknmál
* Tsjadískt táknmál
* Túnískt táknmál
* Tyrkneskt táknmál (TİD)
* Tælenskt táknmál (MSTSL)
* Tævanskt táknmál (TSL, Talað í Kína)

## U
## Ú
## V
## W
## X
## Y
## Z
## Þ

## Tenglar
* Ethnologue tungumálaskráin
* Rosetta verkefnið 
* Omniglot ritkerfaskráin
Steinn Steinarr

**Steinn Steinarr** (fæddur **Aðalsteinn Kristmundsson**, 13. október 1908, dáinn 25. maí 1958) var íslenskt ljóðskáld og meðal áhrifamestu ljóðskálda Íslendinga á 20. öld. Steinn Steinarr hefur verið kallaður frumkvöðull hinna svo kölluðu atómskálda en ekki vilja þó allir telja hann eitt þeirra. Hann hefur þó alltaf verið talinn helsta skáld módernismans hér á Íslandi.

## Ævi
Steinn Steinarr fæddist á Laugalandi í Skjaldfannardal, Nauteyrarhreppi, Norður-Ísafjarðarsýslu, þar sem foreldrar hans, Kristmundur Guðmundsson og Etelríður Pálsdóttir, voru í húsmennsku. Sú kenning hefur þó gengið ljósum logum að Steinn hafi verið rangfeðraður, og faðir hans verið Sigurður Þorláksson (1891-1974), trésmiður í Hafnarfirði. 

Steinn naut farkennslu meðal annars hjá Jóhannesi úr Kötlum, en kynntist einnig Stefáni frá Hvítadal sem varð nágranni þeirra í Miklagarði.

## Viðey
Steinn Steinarr fékk aðstoð vinar síns og útgefanda, Ragnars í Smára, við að reiða fram fyrstu útborgun til að kaupa skólahúsið í Viðey. Steini varð ekki svefnsamt í húsinu vegna draugagangs og kallaði til vin sem kunni að reka allt óhreint úr húsinu. Sá flæmdi þá draugana út í ákveðið horn í húsinu, dró krítarstrik fyrir hornið og tilkynnti hinum framliðnu að þeim væri ekki heimilt að fara yfir strikið. Eftir það hafði Steinn svefnfrið. Hann hélt vinum sínum eftirminnilegar veislur í skólanum, en fluttist síðan úr skólahúsinu og náði aftur útborgun sinni. 

## Nasistafáninn
Steinn Steinarr var einn þriggja manna sem skáru niður nasistafána sem blakti við hún á Siglufirði, 6. ágúst 1933. Í Morgunblaðinu þann 8.ágúst 1933 voru mennirnir ávíttir harkalega undir fyrirsögninni „Siglfirskir kommúnistar svívirða stjórnarfána Þjóðverja“. „Það er vitað,“ stóð í greininni, „að afkoma síldarútgerðarinnar nú, sjómanna, verkamanna og útgerðarmanna, er mjög undir því komin, hvernig tekst með viðskiptin við Þjóðverja.“ Ásamt stærri hópi ætlaðra samverkamanna, var Steinn ári síðar dæmdur fyrir verknaðinn til fangelsisvistar fyrir landráð. Hæstiréttur staðfesti dóminn árið 1935, en honum var þó ekki fullnægt. Málið var aldrei tekið til endurskoðunar fyrir dómstólum.

## Hljómplata
Árið 1967 kom út hljómplatan Tíminn og vatnið þar sem Steinn las upp samnefnt verk eftir sjálfan sig.

## Ljóðabækur Steins
* Rauður loginn brann (1934)
* Ljóð (1937)
* Spor í sandi (1940) 
* Ferð án fyrirheits (1942) 
* Tindátarnir (1943) 
* Tíminn og vatnið (1948) 

## Tenglar

* Steinn Steinarr 1908-1958 Aðalsteinn Kristmundsson
* ''Steinn Steinarr, minning''; grein í Morgunblaðinu 1958
* ''Hugleiðing um óbundið mál Steins Steinars''; grein í Lesbók Morgunblaðsins 1992
* ''Án takmarks og tilgangs''; 1. grein í Lesbók Morgunblaðsins 1968
* ''Svo að ljóðið megi lifa''; 2. grein í Lesbók Morgunblaðsins 1968
* ''Um hið veglausa haf''; 3. grein í Lesbók Morgunblaðsins 1968 
* ''Miðvikudagur''; birtist í Lesbók Morgunblaðsins 1996 
* *[https://glatkistan.com/2022/08/31/steinn-steinarr/ Tónlistartengd umfjöllun um Stein Steinarr á Glatkistunni]*

## Heimildir
Nelly Furtado

**Nelly Kim Furtado** (f. 2. desember 1978) er kanadísk söngkona og lagahöfundur.

## Útgefið efni
### Breiðskífur
* *Whoa, Nelly!* (2000)
* *Folklore* (2003)
* *Loose* (2006)
* *Mi Plan* (2009)
* *The Spirit Indestructible* (2012)
* *The Ride* (2017)
* *7* (2024)

### Safnplötur
* *Mi Plan Remixes* (2010)
* *The Best of Nelly Furtado* (2010)

### Stuttskífur
* *Sessions@AOL* (2004)
* *Live Session* (2006)
* *Edición Limitada en Español* (2008)

## Tilvísanir

## Tenglar

*
Aklanska

**Aklanska** (*Akeanon*) er malay-pólýnesískt tungumál sem er talað í Filippseyjum, í norðri. Svæði þar sem aklanska er talað heitir Aklanía. Tungumálið er mjög svípuð tagalog og cebuano.

## Nokkrar setningar og orð

## Tenglar
* Ethnolouge Álitsgerðin (á ensku)
* Námskeið í Aklönsku (á ensku)
Gísli Örn Garðarsson

**Gísli Örn Garðarsson** (f. 15. desember 1973) er íslenskur leikari, leikstjóri, kvikmyndaframleiðandi og handritshöfundur. Hann ólst upp í Noregi þar byrjaði hann leiklistarferilinn sinn. Hann komst inn í  listaháskóla á Íslandi árið 1997 og útskrifaðist árið 2001. 

## Ferill í kvikmyndum og þáttum

## Tenglar
*
Gotti Sigurðarson

**Gotti Sigurðarson** (f. 23. febrúar 1974) er íslenskur leikari.

## Ferill í kvikmyndum og sjónvarpsþáttum

## Tenglar
*
Guðmundur Haraldsson

**Guðmundur Haraldsson** (f. 28. janúar 1962) er íslenskur leikari.

## Ferill í kvikmyndum og sjónvarpsþáttum

## Tenglar
*
Fornmál

**Fornmál** er tungumál sem hefur uppruna sinn á tímum sem hægt er að kalla fornt. Það eru engin formleg skilyrði til að telja tungumál fornmál, en hefðbundin venja er að afmarka þau "forn" sem voru til fyrir 5. öld

## Dæmi um fornmál
* Akkadíska  (semískt)
* Amoríska   (semískt) 
* Arameíska   (semískt) 
* Aseíska
* Askenasí-hebreska
* Avestanska
* Fornenska   (germanskt)
* Fornfranska
* Forngríska
* Fornnorræna   (germanskt)
* Fornprússneska   (baltneskt)  
* Latína
Guðmundur Ólafsson

**Guðmundur Ólafsson** getur átt við:
* Guðmundur Ólafsson (f. 1867) Þingmaður Framsóknaflokksins.
* Guðmundur Ólafsson (fornritafræðingur) - Fornritafræðingur
* Guðmundur Ólafsson (leikari) - Íslenskur leikari og rithöfundur
* Guðmundur Ólafsson (handritshöfundur) - Íslenskur handritshöfundur
* Guðmundur Ólafsson (hagfræðingur) - Íslenskur hagfræðingur
Gunnar Hansson (leikari)

**Gunnar Hansson** (fæddur 26. maí 1971) er íslenskur leikari. Hann er þekktastur fyrir hlutverk sitt í þáttunum Sigtið sem *Frímann Gunnarsson*.

## Ferill í kvikmyndum og sjónvarpsþáttum

## Tenglar
*
Gunnlaugur Helgason

**Gunnlaugur Helgason**, oft kallaður **Gulli Helga**, (f. 26. ágúst 1963) er íslenskur leikari, sjónvarpsmaður og smiður. Hann hefur lengi verið á Bylgjunni og á Stöð 2, nýlega sem útvarpsmaður í *Bítinu* á morgnana. Einnig hefur hann verið með sjónvarpsþáttinn *[[Gulli byggir]]* þar sem hann gerir upp hús eða fylgist með framkvæmdum viðmælenda.

## Ferill í kvikmyndum og sjónvarpsþáttum

## Tenglar
*
Bryndís Petra Bragadóttir

**Bryndís Petra Bragadóttir** (fædd 11. október 1958) er íslensk leikkona.

## Kvikmynda- og sjónvarpsferill

## Tenglar
*
Hilmir Snær Guðnason

**Hilmir Snær Guðnason** (f. 24. janúar 1969) er íslenskur leikari.

## Kvikmyndaskrá

## Verðlaun og viðurkenningar

## Tenglar
*
Guðmundur Ólafsson (leikari)

**Guðmundur Ólafsson** (f. 14. desember 1951) er íslenskur leikari, rithöfundur og þýðandi. Hann fékk Íslensku barnabókaverðlaunin 1986 fyrir skáldsöguna *[[Emil og Skundi]]* og aftur 1998 fyrir bókina *Heljarstökk afturábak*. Hann er sá eini sem hlotið hefur verðlaunin oftar en einu sinni. En vann síðastliðin ár sem smíðakennari í Háteigsskóla, eða til 2020.

## Ferill í kvikmyndum og sjónvarpsþáttum

## Tenglar
*
Halldór Gylfason

**Halldór Gylfason** (f. 13. júní 1970) er íslenskur leikari og söngvari í hjómsveitinni Geirfuglunum.

## Ferill í kvikmyndum og sjónvarpsþáttum

## Tenglar
*
Transformers (kvikmynd)

***Transformers*** er bandarísk kvikmynd frá árinu 2007 í leikstjórn Michael Bay. Kvikmyndin er byggð Transformers einkaleyfinu. 

## Tilvísanir


## Tenglar
*
Nýlendualemanníska

**Nýlendualemanníska** (nýlendualemanníska: **Alemán Coloniero**) er germanskt mál og indóevrópskt tungumál sem er talað í Venesúelu, í svæðinu sem heitir Colonia Tovar. Hún er svípuð alemannísku, sem er hágermönsk mállýska. Colonia Tovar í Venesúelu er með miklu fólk frá Þýskalandi sem tala á þessu mállýsku. Nýlendualemanníska getur enn þá verið fundið í fréttablaðinu í Colonia Tovar.

## Tenglar
* Ethnolouge Álitsgerðin (á ensku)
Alemanníska

**Alemanníska** (á alemannísku: **Alemannisch**) er vesturgermanskt tungumál eða mállýska sem er talað er í Sviss, Þýskalandi, Frakklandi, Ítalíu og Lichtenstein. Málið telst til háþýskra mállýska.

## Nokkrar setningar og orð

## Tenglar
* Ethnolouge Álitsgerðin (á ensku)
* Alemannísk-Þýska orðabók (á þýsku) 
* Vefsíða á alemannísku (á alemannísku)
Bauganet jarðar

**Bauganet jarðar** er kerfi til að staðsetja hluti á jörðinni með talnaröð sem vísa til breiddargráðu og lengdargráðu og stundum hæðar yfir sjávarmáli. Þetta er hnitakerfi sem notast við gráður á hring sem nær umhverfis jörðina samsíða miðbaug (breiddarbaug) og hálfhring sem nær frá norðurpólnum að suðurpólnum (lengdarbaug). Höfuðáttirnar eru notaðar til að minnka talnamengið enn frekar þannig að norðlæg eða suðlæg breidd vísar til gráðu á sveig sem nær frá miðbaug að norðurpól eða suðurpól og skiptist í 90 gráður (táknað með N eða S) og vestlæg eða austlæg lengd sem vísar til þeirrar áttar sem farið er í vestur eða austur frá núllbaug sem liggur gegnum Greenwich í London og skiptist þá í 180° (táknað með V eða A). 

Hver gráða á lengdarbaug er að meðaltali 111,2 kílómetrar á lengd (um það bil 60 sjómílur) svo til að fá meiri nákvæmni er henni ýmist skipt í hundraðshluta (kommustafi) eða mínútur (60 hluta) og sekúndur (60*60 eða 360 hluta). 

Dæmi um hnit í bauganeti jarðar er 48°51′29″N, 2°17′40″A (Eiffelturninn í París) þar sem ' eru mínútur og " sekúndur.
Aleútíska

**Aleútíska** (*Aleut*) er eskimó-aleútískt tungumál sem er talað í Alaska af 480 manns.

## Tenglar

* Ethnolouge Álitsgerðin (á ensku)
Harald G. Haraldsson

**Harald G. Haraldsson** (f. 1. september 1943) er íslenskur leikari.

## Ferill í kvikmyndum og sjónvarpsþáttum

## Tenglar
*
Hallmar Sigurðsson

**Hallmar Sigurðsson** (21. maí 1952 - 30. janúar 2016) var íslenskur leikari og leikstjóri. Hann var leikhússtjóri Borgarleikhússins frá 1987-1991.

## Æviágrip
Hallmar fæddist á Húsavík og foreldrar hans voru Sigurður Hallmarsson skólastjóri og Herdís Birgisdóttir húsmóðir.

Hann lauk stúdentsprófi frá Menntaskólanum á Akureyri árið 1972, BA prófi í leikhús- og listfræðum frá Stokkhólmsháskóla árið 1976, leikstjórnarnámi frá Dramatiska Institutet (DI) í Stokkhólmi 1978 og MA gráðu í mennta- og menningarstjórnun frá Háskólanum á Bifröst árið 2008. 

Að loknu námi starfaði Hallmar sem leikari, leikstjóri, við leikritun og sem leiklistarkennari í Svíþjóð og á Englandi. Hann var leikstjóri hjá Sænska ríkisleikhúsinu í Örebro, við leikhúsið í Harnesönd og starfaði einnig sem sérfræðingur við leiklistardeild BBC í London.  

Hallmar starfaði lengi sem leikstjóri hjá Útvarpsleikhúsinu, Þjóðleikhúsinu, Leikfélagi Reykjavíkur, Leikfélagi Akureyrar, Leikfélagi Húsavíkur og við Listaháskóla Íslands. Hann var leikhússtjóri Leikfélags Reykjavíkur frá 1987 til 1991. 

Hallmar varð síðar fastráðinn leikstjóri við Þjóðleikhúsið. Hann leikstýrði nokkrum uppfærslum við Þjóðleikhúsið í Ljubljana í Slóveníu. Hann var verkefnisstjóri leiklistar við Ríkisútvarpið um sjö ára skeið og umsjónarkennari í Prisma – samstarfsverkefni LHÍ og Háskólans á Bifröst.

Síðustu æviár sín var Hallmar framkvæmdastjóri Arkitektafélags Íslands.

## Ferill í kvikmyndum og sjónvarpsþáttum

## Tenglar
* 
*Visir.is, Hallmar Sigurðsson fallinn frá
.bf

**.bf** er þjóðarlén Búrkína Fasó. Autorité de Régulation des Communications Électroniques et des Postes (ARCEP) hefur yfirumsjón með léninu.

## Tenglar
* Whois upplýsingar  hjá IANA
Óðmenn - Bróðir

**Óðmenn** er 45 snúninga hljómplata gefin út af SG - hljómplötum árið 1970. 
Á henni flytja Óðmenn tvö lög

## Lagalisti
#Bróðir - *Lag - texti: Jóhann G. Jóhannsson og Guðm. Reynisson -  Jóhann G. Jóhannsson*
#Flótti - *Lag - texti: Finnur T. Stefánsson*
.bn

**.bn** er þjóðarlén Brúnei. Registry General Department innan Innanríkisráðuneytis Brúnei hefur yfirumsjón með léninu.

## Tenglar
* Whois upplýsingar  hjá IANA
Shakira

**Shakira Isabel Mebarak Ripoll** (f. 2. febrúar 1977) er kólumbísk söngkona og dansari.

Hún var í sambandi með knattspyrnumanninum Gerard Piqué frá 2011 til 2022 og eignaðist með honum tvö börn.

## Útgefið efni
### Breiðskífur
* *Magia* (1991)
* *Peligro* (1993)
* *Pies Descalzos* (1995)
* *Dónde Están los Ladrones?* (1998)
* *Laundry Service* (2001)
* *Fijación Oral, Vol. 1* (2005)
* *Oral Fixation, Vol. 2* (2005)
* *She Wolf* (2009)
* *Sale el Sol* (2010)
* *Shakira* (2014)
* *El Dorado* (2017)
* *Las Mujeres Ya No Lloran* (2024)

### Safnplötur
* *The Remixes* (1997)
* *Colección de Oro* (2002)
* *Grandes Éxitos* (2002)
* *Oral Fixation, Vol. 1 & 2* (2006)
* *She Wolf* (2009)

## Tenglar

* 
* 
*
Búlgarska

**Búlgarska** (*български*) telst til suðurslavneskra mála ásamt serbókróatísku, slóvensku og makedónsku.

## Málfræði
Ákveðinn greinir er viðskeyttur líkt og í norður-germönskum tungum. Fallbeygingar nafnorða eru að mestu horfnar og hafa forsetningar því sterkara vægi.

## Stafróf
Búlgarska er rituð með afbrigði af kyrillísku stafrófi. Réttritunin við hljóðritanir á IPA hljóðar svo:
Makedónska

**Makedónska** er indóevrópskt tungumál af ætt slavneskra tungumála. Makedónska er rituð með afbrigði af kyrillíska stafrófinu.
Kristín Ólafsdóttir - Ég einskis barn er

**Kristín Á. Ólafsdóttir** er 45 snúninga hljómplata gefin út af SG - hljómplötum árið 1970. 
Á henni flytur Kristín Á. Ólafsdóttir tvö lög. Ljósmynd á framhlið, Jóhanna Ólafsdóttir. Ljósmyndastofa Kristjáns Magnússonar.

## Lagalisti
#Ég einskis barn er - *Lag - texti: M. Foree/C. Coben - Jóhanna G. Erlingsson* 
#Ég mun aldrei framar elska neinn - *Lag - texti: B. Bacharach - Ómar Ragnarsson*

## Ég einskis barn er
:Ég gekk um götu eina þar gömul stofnun var
:ég horfði um stund á börnin, er léttfætt hlupu þar.
:En einn var ekki í leiknum svo ég innti hann eftir því
:úr himinbláum augum blindum barst mér svar við því.

:Ég einskis barn er, ég einskis barn er, 
:endalaust myrkur er áskapað mér
:Ég er einstæðingur sem engan á að, 
:enginn vill sjá mig, ég einskis barn er.
 
:Fólkið velur börnin og fer með heim með sér
:en engum líst víst á mig, því verð ég alltaf hér.
:Það langar eflaust engan að eiga blindan son
:en það er erfitt ósjáandi að eiga enga von.

:Ég einskis barn er, ég einskis barn er, 
:endalaust myrkur er áskapað mér
:Ég er einstæðingur sem engan á að, 
:enginn vill sjá mig, ég einskis barn er.
 
:Ég þekki ei móðurfaðminn sem frið mér gæti veitt
:né föðurhönd sem leiddi mig, því ég sé ekki neitt.
:Ég vildi ég gæti dáið og dvalið himnum á
:þar alsjáandi léki mér við englabörnin smá.

:Ég einskis barn er, ég einskis barn er, 
:endalaust myrkur er áskapað mér
:Ég er einstæðingur sem engan á að, 
:enginn vill sjá mig, ég einskis barn er.
Eistneska

**Eistneska** er evrópskt tungumál talað í Eistlandi. Málið er skylt finnsku og tilheyrir finnsk-úgrískum málum.

Eistneska er rituð með afbrigði af latnesku letri.
Túkótkó-kamtjatkansk tungumál

**Túkótkó-Kamjatkansk tungumálin** eru tungumál sem eru töluð í Siberíu, Rússlandi. Það eru bara 5 tungumál í þessum tungumálaflokkum.

## Tungumál
* Alutor
* Kerek
* Korjak
* Itelmen
* Tjúktji
Mánar - Frelsi

**Mánar** er 45 snúninga hljómplata gefin út af SG - hljómplötum árið 1970. 
Á henni flytja Mánar lögin:

## Lagalisti
#Þú horfin ert - *Lag - texti: [[Ólafur Þórarinsson]]  - [[Jónas Friðrik]]*
#Frelsi - *Lag - texti: Ólafur Þórarinsson  - [[Ómar Ragnarsson]]*
Kennaraskólakórinn - Skólasöngur Kennaraskólans

**Kennaraskólakórinn** er 45 snúninga hljómplata gefin út af SG - hljómplötum árið 1971. 
Á henni flytur Kennaraskólakórinn undir stjórn Jóns Ásgeirssonar sex lög.

## Lagalisti
#Skólasöngur Kennaraskólans - *Lag - texti: Jón Ásgeirsson — Freysteinn Gunnarsson*
#Vorljóð - *Lag - texti: J. Strauss — Margrét Jónsdóttir*
#Krummavísa - *Lag - texti: ísl.   þjóðlag   í   útsetn.  Jóns Ásgeirssonar* 
#Maíljóð - *Lag - texti: Thomas Morley*
#Activites - *Lag - texti: Russell — Smith*
#Little David - *Lag - texti: Amerískur negrasálmur*

## Textabrot af bakhlið plötuumslags
Alutor

**Alutor** (*Алютор*) er túkótkó-kamtjatkanskt tungumál sem er talað í Kamtjötku í Siberíu í Rússlandi af 40 manns.

## Tenglar
* Ethnolouge Álitsgerðin (á ensku)
Rófa

**Rófa** er aftasti hluti hryggdýrs og er í beinu framhaldi af rófubeini þess. **Dindill** er stutt rófa sauðkinda eða sela. Rófa hunda nefnist **[[skott]]**, en einnig rófa músa, katta og refa. **Tagl** er stertur á hrossi með tilheyrandi hárskúf. **Hali** er rófa einkum á nautgripum, einnig ösnum, músum, rottum og ljónum o.fl. **Stél** er afturhluti fugls. Fiskar eru með sporð.

## Tengt efni
* Skott
Lettneska

**Lettneska** (*latviešu valoda*) er indóevrópskt tungumál talað í Lettlandi. Hún er rituð með afbrigði af latneska stafrófinu, sem einkennist af flötum strikum ofan við -e, -a, og -u en ekki -o, og setillum neðan við -k, -l og -n. Engir tvípunktar eða skástrik eru sett fyrir ofan sérhljóða. Š táknar -sj og C -ts.

Föll nafnorða eru sex í lettnesku en að vísu ber heimildum ekki fyllilega saman um hvort föllin eru 6 eða 7 en fleiri heimildir nefna 6. Tvö málfræðileg kyn er að finna, karlkyn og kvenkyn. Hvorki ákveðinn né óákveðinn greini er að finna. Lýsingarorð beygjast í tölum, föllum og kynjum og geta þar fyrir utan tekið ákveðni-endingar svipað og í norrænum málum. 
Líkt og í litáísku eru elstu textar frá 16 öld.

Auk litáísku og lettnesku telst hin útdauða fornprússneska til baltneskra mála.