open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Oxford Classical Texts

**Oxford Classical Texts** eða ***Scriptorum Classicorum Bibliotheca Oxoniensis*** er ritröð sem gefin er út af Oxford University Press. 

Í ritröðinni eru gefnir út textar á klassísku málunum, forngrísku og latínu, með textafræðilegum og handritafræðilegum skýringum í svonefndum apparatus criticus. Í ritröðinni eru birt verk flestra mikilvægustu höfunda fornaldar en þó yfirleitt ekki verk vísindalegs og stærðfræðilegs eðlis, líkt og t.a.m. verk Evklíðs. Í bókunum er formálinn ávallt á latínu sem og allar skýringar.

## Heimild
*

## Tengill
*Oxford Classical Texts  hjá Oxford University Press
Þórólfur Árnason

**Þórólfur Árnason** (f. 1957) var borgarstjóri í Reykjavík frá 1. febrúar 2003 til 1. desember 2004. Þórólfur sagði af sér í kjölfar umræðunnar um samráð olíufélaganna og þess hneykslis sem því fylgdi, en hann hafði verið framkvæmdastjóri hjá Essó nokkrum árum áður. Þórólfur var einnig fyrsti forstjóri Tals og forstjóri Icelandic Group. Þórólfur var valinn markaðsmaður ársins árið 2002. Hann var forstjóri Skýrr frá árinu 2006 til 2009 þegar Skýrr sameinaðist LandsteinumStreng, Eskli og Kögun undir merkjum Skýrr.

Foreldrar Þórólfs eru Sr. Árni Pálsson og Rósa Björk Þorbjarnardóttir. Systkini Þórólfs eru Sr. Þorbjörn Hlynur Árnason, prófastur á Borg á Mýrum, Anna Katrín Árnadóttir spænskukennari og Árni Páll Árnason alþingismaður. Þórólfur er kvæntur Margréti Baldursdóttur og eiga þau saman börnin Baldur Þórólfsson (f. 1985) og Rósu Björk Þórólfsdóttur (f. 1988).

## Tenglar
* ''Þórólfur Árnason''; grein í DV 2003
* ''Þórólfur Árnason borgarstjóri um skýrslu um meint verðsamráð olíufélaganna''; grein af mbl.is 2004
Anastasía Níkolajevna stórhertogaynja

**Hennar keisaralega hátign Anastasía, stórhertogaynja af Rússlandi** (18. júní 1901 – 17. júlí 1918) var yngst af dætrum Nikulásar 2. Rússakeisara. Hún var skírð **Anastasíja Níkolajevna Romanova** eða Анастасия Николаевна Романова á rússnesku. 

## Ævi
Anastasía var sögð stelpuglopi og afar klár. Hún þótti góð eftirherma og kaldhæðin. Hún og eldri systir hennar María voru kallaðar „litla parið“ innan fjölskyldunar og þær deildu saman herbergi eins og tvær eldri systur þeirra. Anastasía átti einn yngri bróður, Aleksej, sem haldinn var dreyrasýki. Móðir þeirra hafði stöðugar áhyggjur af Aleksej, en ólíklegt þótti að hann myndi komast til fullorðinsára. Anastasía var afar hrifin af dýrum og átti tvo hunda, Shípka og Jemmy. Henni þótti mjög vænt um þá báða og þeir fylgdu henni jafnan.

Anastasía og allar aðrar konur í fjölskyldu hennar höfðu rauðbrúnt hár og blá augu, en þær þóttu einstaklega fallegar. Foreldrar Anastasíu og systkina hennar voru ástrík og vildu börnum sínum allt það besta. Þær systurnar kunnu allar ensku og rússnesku og voru vel menntaðar. Þær þóttu þó barnalegar og líklega má rekja ástæðu þess til þeirrar einangrunar frá umheiminum sem þær bjuggu við. 

Samkvæmt gamalli *þjóðsögu* á Anastasía að hafa komist lífs af þegar fjölskylda hennar var tekin af lífi í Síberíu 1918. Gimsteinar sem áttu að hafa verið saumaðir í kjól voru sagðir hafa bjargað henni. Hún hafi síðan komist undan. Þess má geta að nokkrar konur hafa gefið sig fram í gegnum tíðina og sagst vera Anastasía en í dag hefur þó dauði hennar verið staðfestur. Anastasía Níkolajevna Romanova var myrt ásamt fjölskyldu sinni þann 17. júlí 1918 af leynilögreglu bolsévika. Lík hennar fannst ekki við uppgröft 1991 né heldur lík Alexei bróður hennar. Árið 2008 komu svo nokkrir rúsnesskir vísindamenn fram og sögðu frá því að árið 2007 höfðu tvö lík fundist nálægt Jekaterínbúrg, annars vegar af ungum manni og hins vegar af ungri konu. Líkin voru talin vera af þeim systkinum Anastasíu og Aleksej. Dr. Michael Coble staðfesti svo í mars árið 2009 með DNA-rannsókn að lík allra fjögurra stórhertogaynjanna (Anastasíu og systra hennar) hefðu verið fundin og að öll keisarafjölskyldan hefði verið myrt þann 17. júlí 1918. 

## Anastasía í kvikmyndum
Sögur um björgun Anastasíu hafa orðið til þess að ýmsar kvikmyndir hafa verið gerðar, sú fyrsta 1928 (*Clothes Make the Woman*) og sú nýjasta 1997. Þekktasta útgáfan er líklegast *[[Anastasia (kvikmynd frá 1956)|Anastasia]]* þar sem aðalhlutverk leika Ingrid Bergman, Yul Brynner og Helen Hayes.

## Heimild
*
Loeb Classical Library

**Loeb Classical Library** er ritröð, sem er gefin út af Harvard University Press. Í ritröðinni eru gefnir út allir helstu bókmennta- heimspeki- og vísindatextar klassískrar fornaldar, þ.e. á forngrísku og latínu. Í bókunum eru textarnir bæði á frummálinu, hægra megin í hverri opnu, og í enskri þýðingu, vinstra megin í hverri opnu. Auk söguljóða og lýrísks kveðskapar, harmleikja og gamanleikja og rita um sagnfræði, landafræði, heimspeki, vísindi og læknisfræði, mælskufræði og ræðumennsku eru einnig gefin út verk þeirra kirkjufeðra, sem studdust mjög við heiðna menningu.

Ágóði vegna útgáfunnar er nýttur í námsstyrki fyrir framhaldsnema í klassískum fræðum við Harvard University.

## Tilurð
James Loeb átti upphaflega hugmyndina að ritröðinni og stofnaði hana. T.E. Page, W.H.D. Rouse og Edward Capps ritstýrðu fyrstu bindunum, sem komu út hjá William Heineman and company árið 1912. Bækurnar voru frá upphafi innbundnar í grænu og rauðu litunum (grísku textarnir eru grænir en latnesku textarnir eru rauðir), sem einkenna bækurnar í dag. Síðan þá hefur mikill fjöldi bóka komið út í ritröðinni og og margar elstu þýðingarnar hafa veruð endurskoðaðar jafnvel nokkrum sinnum.

## Viðtökur
Enda þótt fornfræðingar noti ógjarnan Loebs bækur (sem hafa einungis lágmarks apparatus criticus) og telji þær öðru fremur vera þýðingar með texta til hliðsjónar fremur en fræðilega útgáfu á textunum með þýðingu til hliðsjónar, og margir almennir lesendur séu lítt hrifnir af stílnum á ensku þýðingunum (sem er oft fórnað til þess að þýðingarnar megi vera eins nákvæmar og kostur er), eru Loeb útgáfurnar eigi að síður afar útbreiddar.

Árið 1917 skrifaði Virginia Woolf (í *[[Times Literary Supplement]]*):

:Loeb ritröðin, með grískunni eða latínunni öðrum megin og enskunni hinum megin, var sem gjöf frelsis ... Útgáfa ritraðarinnar viðurkenndi tilvist áhugamanneskjunnar og gerði hana virðingarverða ... Ekki er nægilega oft minnst á erfiðleikana sem grískan veldur, ef til vill vegna þess öðru fremur að sírenurnar sem lokka okkur á þessi hættulegu höf eru almennt fræðimenn [sem] hafa gleymt ... hvaða erfiðleikar þetta eru. En fyrir hina venjulegu áhugamanneskju eru þetta miklir og raunverulegir erfiðleikar; og við ættum að viðurkenna það og ákveða að vera aldrei án Loeb bókanna okkar.

Harvard University tók að öllu leyti við ritröðinni árið 1989 og á undanförnum árum hafa verið gefin út árlega fjögur eða fimm endurskoðuð bindi.

Árið 2001 hóf Harvard University Press útgáfu á nýrri ritröð bóka með svipuðu formi. Í ritröðinni I Tatti Renaissance Library koma út lykilverk frá miðöldum og endurreisnartímanum á frummálinu (venjulega latínu) með enskri þýðingu til hliðar; bækurnar eru innbundnar eins og Loeb bækurnar en eru bláar á litinn. (Bækurnar eru hins vegar í öðru broti.)

## Heimild
*

## Tengill
* The Loeb Classical Library  hjá Harvard University Press
The Perseus Project

***The Perseus Project*** (sem er enska fyrir **[[Perseifur|Perseifs]] verkefið**) er verkefni, sem unnið er að í Tufts University og felst í því að gera aðgengilegar á stafrænu formi mikilvægar heimildir í húmanískum fræðum. Verkefninu er stýrt af fornfræðideildinni.

Verkefnið var sett á laggirnar árið 1987 en þá var hafist handa við að safna efni er varðaði rannsóknir á Grikklandi hinu forna. Tveir geisladiskar hafa verið gefnir út og árið 1995 var sett upp vefsíða, sem hýsir nú Perseus Digital Library. Frá því að verkefnið hófst er það búið að vinda upp á sig; nú er safnað textum á grísku og latínu, enskum textum frá endurreisnartímanum, ritgerðum Edwins Bolles og efni er varðar sögu Tufts University.

Yfirritstjóri verkefnisins er Gregory Crane.

## Heimild
* 

## Tengill
* The Perseus Project
Oxford Classical Dictionary

***Oxford Classical Dictionary*** (eða ***OCD***) er alfræðirit á ensku um klassíska fornöld, þ.e. hvaðeina er varðar Rómaveldi og Grikkland hið forna.

Ritið kom fyrst út árið 1949. Önnur útgáfa kom út árið 1970 undir ritstjórn Nicholas G.L. Hammond og H.H. Scullard og þriðja útgáfa kom út árið 1996 undir ritstjórn Simon Hornblower og Antony Spawforth, sem er enn núverandi útgáfa (2005) en hefur þó verið endurskoðuð. Alfræðiritið er einnig fáanlegt á geisladisk. 

Í ritinu eru rúmlega 6000 greinar um allt frá daglegu lífi Forn-Grikkja og Rómverja til landafræði, trúarbragða og sögulegra persóna. Í ritinu eru tilvísanir í viðurkenndar fræðilegar útgáfur frumheimilda auk þess sem bent er á nýleg fræðirit.

## External link
*

## Tengt efni
* Pauly-Wissowa
Heyrnarleysi

**Heyrnarleysi** er fötlun þar sem viðkomandi getur ekki heyrt. Skylt hugtak er heyrnarskerðing þar sem geta að einhverju leyti heyrt, en illa þó. Heyrnarleysi og heyrnarskerðing er skilgreind út frá mælingum sem segja til um hversu illa viðkomandi heyrir. Einstaklingur er greindur heyrnarskertur ef heyrn hans er á bilinu 41 – 85 desibel. Slík skerðing hefur í för með sér að einstaklingurinn á erfitt með að skilja talmál, en getur nýtt sér heyrnartæki. Heyrnarlaus einstaklingur heyrir nánast ekki neitt. Heyrn hans er á bilinu 85 –100 desibel. Hann getur ekki skilið talað mál, þó svo hann noti heyrnartæki. Hann þarf því að nota táknmál í samskiptum sínum.

Sú hugmynd að heyrnarlausir séu ekki fatlaðir heldur tilheyri fyrst og fremst málminnihlutahópi nýtur vaxandi fylgis í vestræna heiminum. Tvennt aðskilur heyrnarlausa sem málminnihlutahóp frá öðrum málminnihlutahópum. Annars vegar fá heyrnarlausir aðgang að máli sínu og menningu á mismunandi aldri, en það fer eftir því hvenær heyrnarleysið uppgötvast og hversu fljótt einstaklingurinn fer að læra táknmálið. Hins vegar tilheyra heyrnarlaus börn heyrandi foreldra öðrum menningarheimi en foreldrarnir.

Samfélag heyrnarlausra hefur vaxið upp af tengslum milli manna með sameiginlega reynslu sem felst ekki eingöngu í því að búa í hljóðum heimi, heldur talar það fólk táknmál og á sína sögu, menningu og listir.

Heyrnarleysi fellur undir 2. grein laga um málefni fatlaðra nr. 59/1992 og njóti þeirra réttinda og verða að gegna þeim skyldum sem lög þau kveða á um.

## Heyrnarskerðing
Heyrnarskerðing er þegar geta manns til þess að heyra, þ.e. nema og greina hljóðáreiti, minnkar eða hverfur að öllu leyti. Ýmsar orsakir geta verið fyrir heyrnarskerðingu, allt frá líffræðilegum orsökum til umhverfisorsaka

## Heimildir
* 
* 
*  
*  
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Tenglar
* „Hættulegur hávaði - heyrnarskerðing hjá börnum og ungmennum“ á Doktor.is.
* „Um heyrnarskerðingu“  hjá Heyrn.is
Stroh

**Stroh** er sterkt romm frá Austurríki. Það er framleitt sem *Stroh 40*, *Stroh 54*, *Stroh 60*, og *Stroh 80*, en nöfnin benda til alkóhól innihalds drykkjanna; 40%, 54%, 60% og 80%.
Sítar

Orðið **sítar** átt við:
*strengjahljóðfæri
*fylgjendur Sjíaíslams, þá sem önnur stafsetning á orðinu sjítar
Oddbjarnarsker

**Oddbjarnarsker** eða Skeri er eyja á Breiðafirði og tilheyrir hún svokölluðum Vestureyjum. Löngum voru þar margar verbúðir og mest er talið að hafi verið 30 verbúðir á skerinu. Róðrar lögðust þó af á 20. öld.

Skerið er talið vera nefnt eftir Oddbirni gamla, sem er talinn hafa numið land hér eða að minnsta kosti stundað róðra úr skerinu.

## Náttúrufar
Oddbjarnarsker er hvergi hátt, þó hæst austantil og eru sandstrendur um það nær allan hringinn. Inni á skerinu hefur melgresi numið land. Í fjöruborðinu á einum stað eru *Vatnssteinar*, þrjú jarðhitauppstreymi. Vatnið er 70 til 80°C og voru forðum settir blýtappar í tvö þeirra til að auka vatnsflæði í því þriðja - því sem auðveldast var að taka vatn úr. Aðrar vatnslindir eru engar í eynni.

Í skerinu er mikil lundabyggð og er það grösugt af fugladriti. Í því miðju er lítil laut sem nefnist *Skötutjörn* en þar var jafnan gert að þeim fiski sem dreginn var þar á land.

## Heimild
*
Höfn í Hornafirði

**Höfn í Hornafirði** er þéttbýlisstaður við Hornafjörð á Suðausturlandi og er aðal þéttbýliskjarni Sveitarfélagsins Hornafjarðar. Þar bjuggu 1.764 árið 2024.

Búseta hófst á Höfn árið 1897 þegar kaupmaðurinn Ottó Tulinius fluttist þangað, ásamt fjölskyldu sinni, frá Papósi. Smám saman myndaðist þar þéttbýli í kringum verslun og útgerð og varð bærinn að sérstökum hreppi, **Hafnarhreppi**, í ársbyrjun 1946, en hafði fram að því heyrt undir Nesjahrepp. Hafnarhreppur varð bæjarfélag í árslok 1988 og hét eftir það einfaldlega **Höfn**, án nokkurs viðskeytis.
Hinn 12. júlí 1994 sameinuðust Höfn og Nesjahreppur á ný, ásamt Mýrahreppi, undir nafninu *[[Hornafjarðarbær]]*.

Þann 6. júní 1998 sameinuðust svo Hornafjarðarbær, Bæjarhreppur, Borgarhafnarhreppur og Hofshreppur undir nafninu Sveitarfélagið Hornafjörður.

## Eitt og annað
* Mönnuð veðurathugunarstöð Veðurstofunnar er á Höfn og hefur hún verið starfrækt síðan 2006. Áður voru veðurathuganir gerðar í Akurnesi, býli um 8 km norðar.
* Í eina tíð gekk Höfn í Hornafirði stundum undir nafninu *Konsó*.
* Í *Grikklandsárinu* eftir Halldór Laxness, segir á einum stað: „Verslun kom á Hornafjörð um aldamótin þegar Túliníusbræður af Eskifirði, búsettir í Kaupmannahöfn, beindu skipum sínum gegnum smuguna í eiðið, inní lygnan ósinn, og reistu þar á tánganum verslunarhús pakkhús og kaupmannsbústað. En verslunarkóngsríkið á Höfn varð víst ekki nema tvítugt. Eftir Ottó Túliníus, sem sneri heim aftur, kom Þórhallur Daníelsson til skjalanna og réði ríkjum [...]. Konúngsríki hans hafði ekki staðið nema rúman áratug þegar nýstofnað Kaupfélag skaftfellínga dró lið saman og velti kaupmanninum úr sessi. Þórhallur tók sér þá fyrir hendur útgerð og fiskverslun.“

## Tilvísanir
Kokteilsósa

**Kokteilsósa** er köld ljósrauð sósa sem að grunni er yfirleitt majónes en stundum sýrður rjómi. Við það er svo bætt annaðhvort tómatsósu eða tómatmauki og kryddað með til dæmis sinnepi og öðru kryddi. 

Á Íslandi er sósan töluvert vinsæl og mest notuð með skyndibitafæði þá oftast með frönskum kartöflum.

## Saga
Ýmsum hefur dottið í hug að blanda saman majónesi og tómatsósu. 

Í Suður-Ameríku á það að hafa verið argentínski Nóbelsverðlaunahafinn  sem fann upp hina suðuramerísku kokteilsósu, eða „golf-sósu“ eins og hún er kölluð þar, á þriðja áratug tuttugustu aldar.

Í Bandaríkjunum varð kokteilsósan til í Utah árið 1940 og er þar þekkt sem „fry sauce“.

Svipaðar blöndur eru til í Þýskalandi, Frakklandi, Spáni og víðar.
### Á Íslandi
Margir hafa talið að kokteilsósan sé íslensk að uppruna, en aðrir vísa þeim staðhæfingum á bug. Kokteilsósan var m.a. vinsæl hjá Magnúsi Björnssyni á veitingastaðnum Aski árið 1966, og hafa sumir haldið því fram að hann sé upphafsmaður sósunnar, en hann hefur sjálfur borið það af sér og sagt að sósan sé einföld og ódýrari útgáfa af .

Kokteilsósan var mjög vinsæl á veitingastaðnum Tommaborgurum snemma á níunda áratug 20. aldar. Áður var algengast að bera hana fram með fiski eða skelfiski en með skyndibitamenningunni komst sú hefð á að bera hana fram með frönskum kartöflum. 

## Í dægurmenningu
Kokteilsósa kom fyrir í einu atriða kvikmyndarinnar Með allt á hreinu. Þar var hún blönduð meðal annars með lýsi eða laxerolíu til að gera hana óæta en í myndinni kemur fram að sósan hafi batnað til muna við þetta.

Í auglýsingum Icelandair „Góð hugmynd frá Íslandi“ (2006) biður Breti um „cocktail sauce“ með frönskunum sínum, og er þar gefið í skyn að hún sé íslensk uppfinning.

## Tilvísanir

## Tenglar
* Stóra kokkteilsósumálið Nanna Rögnvaldardóttir af vefsíðu hennar *[http://nannarognvaldar.wordpress.com Konan sem kyndir ofninn sin]*. (skoðað 3. nóvember 2014)
Eric Prydz

**Eric Prydz** (fæddur 19. júlí 1976) er sænskur plötusnúður og tónlistarmaður. Smáskífan hans *Call on me*, sem kom út árið 2004, komst í efsta sæti breska vinsældarlistans.

## Call on Me
Lagið er byggt á lagi Steve Winwood *Valerie* sem kom út árið 1982 og var endurútgefið 1987. Steve aðstoðaði Eric við að endurhljóðrita sönginn til að fella að nýju útgáfunni af laginu.

### Myndbandið
Myndbandið við lagið sýnir hóp aerobic-iðkenda í líkamsræktarstöð undir handleiðslu kvenkennara. Myndbandið er allt á kynferðislegu nótunum, og er sagt líkjast líkamsræktarstöðvar-atriði í myndinni *[[Perfect]]* (1985) með þeim John Travolta og Jamie Lee Curtis.

Grínútgáfa hefur verið gerð af myndbandinu og sýnir hún karlmenn stunda iðju kvennana í upprunalegu útgáfunni og karlkennara. Einnig hafa hermenn í bandaríska hernum gert myndband, þar sem þeir leika líkamsræktarkempurnar.

## Tengill
* Myndbandið ''Call on me'' á YouTube
Skátafélagið Hraunbúar

**Skátafélagið Hraunbúar** er virkt skátafélag með aðsetur í Hafnarfirði sem var stofnað þann 22. febrúar árið 1925. 

## Tengill
Vefsíða Hraunbúa
Hljóðfæratónlist

**Hljóðfæratónlist** (stundum kölluð **instrúmental tónlist** eða **ósungin tónlist**) er tónlist þar einungis er notast við hljóðfæri.

## Tengt efni
* Ósungið rokk
Bob

**Bob** hefur ýmsar merkingar:

* Bob er stytting á enska nafninu Robert (ísl. Hróbjartur eða Róbert) og er algengt fornafn í enskumælandi löndum.
* Bob er borðspil sem gengur út á að skjóta pökkum ofan í vasa í við horn ferningslaga leikborðs.
* Bob er íslensk hljómsveit sem spilar ósungið rokk.
Tómatsósa

**Tómatsósa** er sósa unnin úr tómötum. Önnur hefðbundin hráefni eru edik, sykur, salt og ýmis krydd, einnig er algengt að laukur, sellerí eða annað grænmeti sé notað í sósuna.
Ósungið rokk

**Ósungið rokk** (**instrúmental rokk**) er notað yfir rokk þar sem ekkert er sungið. Oft eru sérstakir kaflar í lagi skilgreindir sem ósungnir þar sem söngur stöðvast og hljóðfærin aðeins notuð.
Hljómsveitir sem einbeita sér að ósungnu rokki hafa þá sérstöðu að hafa engan forsprakka (sem er oftast söngvarinn) og hljóðfæraleikararnir fá að njóta sín betur og sýna listir sínar. Þó var algengt á 9. áratug tuttugustu aldar að gítarleikari varð forsprakki hljómsveitanna.

## Íslenskar hljómsveitir sem spila ósungið rokk
* Apparat Organ Quartet
* Bob
* Dark Harvest
* Han Solo
* Isidor
* Kuai
* Retron
* Stolía

## Erlendar hljómsveitir sem spila ósungið rokk
* Behold...The Arctopus
* Explosions in the Sky
* Godspeed You Black Emperor!
* Mogwai
* Scorpions
* The Fucking Champs
* Tortoise
* Trans Am
Tómas A. Tómasson

**Tómas Andrés Tómasson** (fæddur 4. apríl 1949), oft kallaður **Tommi**) er íslenskur alþingismaður, veitingamaður og einn eiganda og stofnenda Hamborgarabúllu Tómasar. Áður rak hann keðju hamborgarastaða undir nafninu Tommaborgarar en þeir veitingastaðir voru fyrsta skyndibitakeðjan á Íslandi.

## Veitingarekstur
Tommi rak Festi í Grindavík frá 1974 til 1977. Að loknu námi í Bandaríkjunum í hótel- og veitingarekstri stofnaði hann Tommaborgara 14. mars 1981. Útibú spruttu upp út um allt land og urðu 26 talsins. Eftir þrjú ár hætti Tommi rekstri Tommaborgara, en síðan hefur hann rekið Hard Rock Café og Hótel Borg, auk þess sem hann stofnaði Kaffibrennsluna árið 1996 og sá um rekstur til ársins 2002. Þar fást enn hamborgarar sem kallast Tommaborgarar.

Þann 14. mars 2004, klukkan 11 fyrir hádegi, þegar 23 ár voru liðin frá opnun Tommaborgara, opnaði Tommi nýjan hamborgarastað sem heitir Hamborgarabúlla Tómasar. Búllan er staðsett í bátslaga húsi að Geirsgötu 1, en útibú hafa verið stofnuð við Bíldshöfða í Reykjavík, á Egilsstöðum (Miðvangi 13), Selfossi og  í Hafnarfirði (Reykjavíkurvegi 62).

## Þingferill
Tómas var oddviti Flokk Fólksins í Reykjavíkurkjördæmi norður fyrir Alþingiskosningarnar 2021. Hann hlaut kosningu sem kjördæmakjörinn þingmaður og varð elsti nýliðinn á Alþingi, 72 ára gamall. Hann var ekki valinn á lista flokksins fyrir Alþingiskosningar 2024. 

## Tilvísanir

## Heimildir
*„*[http://wayback.vefsafn.is/wayback/20050614000000/www.borgarblod.is/fullnews.php?vestur=1&curnews=110 Hamborgarabúlla Tomma!]*“, grein úr Vesturbæjarblaðinu eftir Heiðu Eiríks. Sótt 3. maí 2006.
*
Świętochłowice

**Świętochłowice** (framburður: , Þýska: *Schwientochlowitz*) er bær í Suður-Póllandi þar sem búa 50.000 manns (2016). Bærinn er staðsettur í Sílesíuhéraði (síðan 1999), en áður var hann í Katowice-héraði (1975–1998).

## Heimildir
*
Hjálmar (breiðskífa)

***Hjálmar*** er önnur breiðskífa Hjálma.

Árið 2009 var platan valin í 41. sæti yfir 100 bestu plötur Íslandssögunnar af notendum vefjarins Tónlist.is.

## Lagalisti
# „Ég vil fá mér kærustu“ - 5:51
# „Samhygð“ - 4:44
# „Til þín“ - 3:44
# „Heim á ný“ - 5:14
# „Geislinn í vatninu“ - 5:24
# „700 þúsund stólar“ - 4:21
# „Líð ég um“ - 4:13
# „Veglig vefjan“ - 4:48
# „Hvaða frelsi“ - 5:31
# „Húsið hrynur“ - 6:48
Með allt á hreinu

Tónlistar-og grínmyndin ***Með allt á hreinu*** fjallar um hljómsveitirnar Stuðmenn og Gærurnar (réttu nafni Grýlurnar), ástir og afbrýði meðlima þeirra og spaugilegar uppákomur í ferðalagi þeirra um Ísland. Myndin heldur aðsóknarmeti í kvikmyndahúsum á Íslandi.   

Framhaldsmyndarnar Hvítir mávar kom út 1985 og Í takt við tímann kom út árið 2004.
Meginlandsheimspeki

**Meginlandsheimspeki** vísar til annarrar tveggja meginhefða í heimspeki á 20. öld. Meginlandsheimspekin blómstraði í fyrstu einkum á meginlandi Evrópu og hlaut þaðan nafnið. Hún var lengi ríkjandi heimspeki á meginlandinu en hin meginhefðin á 20. öld, rökgreiningarheimspekin, naut einkum vinsælda í hinum enskumælandi heimi.

Meginlandsheimspeki sótti einkum innblástur sinn til þýsku hughyggjunnar og til hugsuða á borð við Søren Kierkegaard (1813 – 1855), Friedrich Nietzsche (1844 – 1900), Franz Brentano (1838 – 1917) og Edmund Husserl (1859 – 1938). Hún er almennt talin ná utan um fyrirbærafræði, tilvistarspeki, túlkunarfræði, formgerðarstefnu, síð-formgerðarstefnu og póstmódernisma, afbyggingu, franska kvenhyggju, Frankfurt skólann, sálgreiningu (í heimspeki), heimspeki Friedrichs Nietzsche og Sørens Kierkegaard og flestar gerðir marxisma og marxískrar heimspeki. 

## Heimildir
* 
* Critchley, Simon, *Continental Philosophy: A Very Short Introduction* (Oxford University Press, 2001). ISBN 0-19-285359-7
* Cutrofello, A., *Continental Philosophy: A Contemporary Introduction* (Routledge, 2005).
* Prado, C., *A House Divided: Comparing Analytic and Continental Philosophy* (Prometheus/Humanity Books, 2003). ISBN 1-59102-105-7

## Tenglar
*
Hljóðlega af stað

**Hljóðlega af stað** er fyrsta breiðskífa Hjálma. Öllum að óvörum, þar með talið þeim sjálfum, skaust hún efst á sölulista landsins.

## Lagalisti
# „Jamm og jú“ - 2:12
# „Borgin“ - 4:57
# „Varúð“ - 3:51
# „Lag númer 4“ - 0:18
# „Bréfið“ - 5:40
# „Kindin Einar“
# „Hljóðlega af stað“ - 5:51
# „Mött er hin meyrasta“ - 4:22
# „Orð hins heilaga manns“ - 8:33
# „Svarið“ - 4:56
# „Lindin“ - 6:34
Glacier Sun

***Glacier Sun*** er fyrsta breiðskífa íslensku hljómsveitarinnar Brain Police. Hún kom út árið 2000 og var tekin upp í Studio ofheyrn. Upptökum stjórnaði Haraldur Ringsted.

## Lagalisti
# „She Devil“ - 4:12
# „Cheap Lovin“ - 5:55
# „Erection Boogie“ - 4:14
# „The Way Of The Elder“ - 2:59
# „Muscle Beach“ - 5:40
# „Cosmic Rider“ - 6:03
# „Highway Special“ - 3:25
# „Love Chopper Of Destiny“ - 3:34
# „Gods Cleavage“ - 6:18
# „Glacier Sun“ - 16:44
Master Brain

***Master Brain*** er smáskífa með Brain Police sem kom út árið 2002.

## Lagalisti
# „Blue Moon Surf Girl“ - 3:50
# „Jacuzzi Suzy“ - 4:34
# „Taste The Flower“ - 4:56
Brain Police (breiðskífa)

***Brain Police*** er breiðskífa með Brain Police sem kom út árið 2003.

## Lagalisti
# „One Blow“ - 1:07
# „Return To The Lovechopper Of Destiny“ - 2:53
# „Rocket Fuel“ - 2:54
# „Free Lovin' Temptress“ - 4:32
# „Love Mutha“ - 3:35
# „Dust Volver“ - 6:06
# „Johnny Babas“ - 4:11
# „El Duderino“ - 3:55
# „Iron Fist“ - 4:09
# „The Journey Is The Destination“ - 7:37
# „Womble Dust“ - 8:41
# „Taste The Flower“ - 5:02
# „Jacuzzi Suzy“ - 4:29
Sólstafir (hljómsveit)

**Sólstafir** er íslensk þungarokks- eða post-metal-sveit sem stofnuð var árið 1995. 

## Söguágrip
Sólstafir var stofnuð af þremur vinum, þeim Aðalbirni Tryggvasyni, Halldóri Einarssyni og Guðmundi Óla Pálmasyni í Janúar árið 1995. Seinna sama ár hljóðritaði hljómsveitin fyrstu hljóðsnældu sína "Í norðri" og við enda ársins tók hún upp seinni hljóðsnældu sína "Til Valhallar". Sólstafir voru þá undir miklum svartmálmsáhrifum Þegar leið á tíunda áratuginn jukust vinsældir sveitarinnar í Evrópu og hljómsveitin fór í hljómleikaferðalag um álfuna. Þegar þarna var komið hafði hljómsveitin breytt tónlistarstefnu sinni, látið af þyngri stíl og farið í meiri tilraunamennsku. Lagið *Fjara* náði talsverðum vinsældum.

Árið 2015 var Guðmundi Óla Pálmarssyni, trommara, vikið úr sveitinni. Guðmundur birti yfirlýsingu vegna þessa á netinu 

## Útgefin verk
* *[[Í Norðri]]* (1995)
* *[[Til Valhallar]]* (1996)
* *[[Promo Tape September 1997]]* (1997)
* *[[Unofficial promo 1998]]* (1998)
* *[[Í Blóði Og Anda]]* (2002)
* *[[Black Death]]* (2002)
* *[[Til Valhallar (rússnesk endurútgáfa)]]* (2003)
* *[[Promo 2004]]* (2004)
* *[[Masterpiece of Bitterness]]* (2005) (Spinefarm Records)
* *[[Köld]]* (2009)  (Spikefarm Records)
* **' ([[2011]]) (Season of Mist)
* **' (2014) (Season of Mist)
* **' ([[2017]]) (Season of Mist)
* **' (2020)
* *[[Hin helga kvöl]]* (2024)

## Meðlimir
* Aðalbjörn Tryggvason: (Gítar og söngur)
* Sæþór Maríus Sæþórsson: (Gítar)
* Svavar Austmann: (Bassi)
* Hallgrímur Jón Hallgrímsson : (Trommur)
### Fyrrum meðlimir
*  Guðmundur Óli Pálmason (Trommur (1995-2015)
* Halldór Einarsson – bassi (1995–1997)

## Tilvísanir


## Tenglar

* Hljómsveitin Sólstafir
Í Norðri

***Í Norðri*** er smáskífa með Sólstöfum sem kom út árið 1995.

## Lagalisti
# „Í Helli Loka“ - 7:26
# „Stríðsguðinn“ - 4:31
# „Fenrisúlfur“ - 5:24
# „Í Norðri“ - 5:49
Til Valhallar

***Til Valhallar*** er smáskífa með Sólstöfum sem kom út árið 1996.

## Lagalisti
# „Ásareiðin“
# „Til Valhallar“
# „Dauðaríkið“
# „Huldulandið“ (aukalag)
# „Í Helli Polýfemosar“ (aukalag)
# „Hovudlausn“

## Endurútgáfa

Til Valhallar var endurútgefin í Rússlandi, 2003 af Oskorei Productions.
Promo Tape September 1997

**Promo Tape September 1997** er smáskífa með Sólstöfum sem kom út árið 1997.

## Lagalisti
# „Bitch In Black“
#„ Eigi Við Munum Iðraðst“
# „Í Víking“
Unofficial promo 1998

***Unofficial promo 1998*** er smáskífa með Sólstöfum sem kom út árið 1998

## Lagalisti
# „Undir jökli (Vetrarins dauðu sumarblóm)“
# „Í blóði og anda (Ásatrú)“
# „The underworld song“
# „Tormentor“
# „2000 ár“
Hobbitinn

***Hobbitinn : eða út og heim aftur*** (enska: *The Hobbit, or There and Back Again*) er ævintýraskáldsaga eftir breska rithöfundinn J.R.R. Tolkien sem fjallar um leiðangur hobbitans Bilbó Bagga með þrettán dvergum og vitkanum Gandalfi til Fjallsins eina þar sem þeir ætla sér að endurheimta fjársjóð úr höndum dreka að nafni Smeyginn. 

Sagan kom fyrst út 21. september 1937 sem barnabók, en hún er eins konar inngangur að *[[Hringadróttinssaga|Hringadróttinssögu]]*, sem Tolkien skrifaði síðar. Bókin kom fyrst út á íslensku árið 1978 í þýðingu feðganna Úlfs Ragnarssonar og Karls Ágústs Úlfssonar. *Hobbitinn* kom síðan út í þýðingu Þorsteins Thorarensen hjá Fjölva útgáfu árið 1997.

Ný þýðing Solveigar Sifjar Hreiðarsdóttur á *Hobbitanum* kom út hjá Kveri bókaútgáfu árið 2025.

## Tilvísanir
Í Blóði Og Anda

***Í Blóði og Anda*** er breiðskífa með Sólstöfum sem kom út árið 2002.

## Lagalisti
# „Undir Jökli“ - 4:36
# „Í Blóði Og Anda“ - 4:30
# „The Underworld Song“ - 4:20
# „Tormentor“ - 2:02
# „2000 Ár“ - 4:17
# „Ei Við Munum Iðrast“ - 9:04
# „Bitch In Black“ - 8:28
# „Í Víking“ - 9:03
# „Árstíðir Dauðans“ - 10:33
Black Death

***Black Death*** er breiðskífa með Sólstöfum sem kom út árið 2002.

## Lagalisti
# „Black Death: The Ritual“ - 5:22
# „13:13“ - 4:31
# „Heavy Metal Bastard Gislason“ - 3:50
# „Myrksvefn“
# „Scars Of Self Hatred“ - 6:07
Promo 2004

**Promo 2004** er smáskífa með Sólstöfum sem kom út árið 2004.

## Lagalisti
# „I Myself the Visionary Head“ - 19:40
# „Bloodsoaked Velvet“ - 5:20
# „Ritual of Fire“ - 14:43
Masterpiece of Bitterness

***Masterpiece of Bitterness*** er breiðskífa með Sólstöfum sem kom út árið 2005.

## Lagalisti
# „I Myself the Visionary Head“ - 19:58
# „Nature Strutter“ - 9:26
# „Bloodsoaked Velvet“ - 5:21
# „Ljósfari“ - 8:58
# „Ghosts of Light“ - 8:47
# „Ritual of Fire“ - 14:32
# „Náttfari“ - 3:16
Mosfell

**Mosfell** getur átt við nokkra staði á Íslandi:
* Mosfell, kirkjustað og fjall í Mosfellsdal.
* Mosfell, fjall og kirkjustað í Grímsnesi.
* Mosfell, fjall vestan Kerlingarfjalla.
* Mosfell, bæ í Svínadal.
* Mosfell, fjall í Gönguskörðum.
* Litla- og Stóra-Mosfell, fjöll á Búrfellsheiði í Svalbarðshreppi.
* Mosfell, fjall sunnan Stöðvarfjarðar.
* Mosfell, fjall norðan Stöðvarfjarðar.
* Mosfell í Bragðavalladal.
Borgir í Sviss

Eftirfarandi er listi yfir **borgir í [[Sviss]]**. Nafn viðkomandi kantónu eða fylkis er í sviga fyrir aftan nafn borgarinnar.

## A
* Aarau (Aarau (fylki))
* Aarberg (Berne (fylki))
* Aarburg (Aargau)
* Adlikon (Zürich)
* Adliswil (Zürich (fylki))
* Aesch (ZH) (Zürich)
* Aeugst am Albis (Zürich)
* Affoltern am Albis (Zürich)
* Alt St. Johann (St. Gallen (fylki))
* Almens (Graubünden)
* Allschwil (Basel-Land)
* Altikon (Zürich)
* Altstätten (SG) (St. Gallen)
* Alvaneu (Graubünden)
* Alvaschein (Graubünden)
* Amden (St. Gallen)
* Andeer (Graubünden)
* Andelfingen (Zürich)
* Andwil (SG) (St. Gallen)
* Au (SG) (St. Gallen)
* Avenches (Vaud/Waadt)

## B
* Bachenbülach (Zürich)
* Bachs (Zürich)
* Bad Ragaz (St. Gallen)
* Balgach (St. Gallen)
* Bäretswil (Zürich)
* Basel(Basel-Stadt)
* Bassersdorf (Zürich)
* Bauma (Zürich)
* Benken (SG) (St. Gallen)
* Benken (ZH) (Zürich)
* Berg (SG) (St. Gallen)
* Berg am Irchel (Zürich)
* Bern (Bern) *höfuðborgin*
* Berneck (St. Gallen)
* Bertschikon (Zürich)
* Biel/Bienne (Bern)
* Birmensdorf (ZH) (Zürich)
* Bonstetten (Zürich)
* Boppelsen (Zürich)
* Bronschhofen (St. Gallen)
* Brunnadern (St. Gallen)
* Brütten (Zürich)
* Bubikon (Zürich)
* Buch am Irchel (Zürich)
* Buchs (SG) (St. Gallen)
* Buchs (ZH) (Zürich)
* Bülach (Zürich)
* Burgdorf (Bern)
* Bütschwil (St. Gallen)

## C
* Chur (Graubünden)

## D
* Dachsen (Zürich)
* Dägerlen (Zürich)
* Dättlikon (Zürich)
* Degersheim (St. Gallen)
* Dielsdorf (Zürich)
* Diepoldsau (St. Gallen)
* Dietikon (Zürich)
* Dietlikon (Zürich)
* Dinhard (Zürich)
* Dorf (Zürich)
* Dübendorf (Zürich)
* Dürnten (Zürich)

## F
* Freiburg/Fribourg (Fribourg/Freiburg)

## G
* Genf (Genf/Genéve)

## H
* Horgen (Zürich)

## I
* Illnau-Effretikon (Zürich)
* Ittigen (Bern)

## K
* Kloten (Zürich)
* Küsnacht (Zürich) 
* Köniz (Bern)

## L
* La Chaux-de-Fonds (Neuchatel/Neuenburg)
* Lancy (Genf/Genéve)
* Langenthal (Bern)
* Lausanne (Vaud/Waadt)
* Littau (Luzern)
* Luzern (Luzern)
* Lugano (Ticino/Tessin)
* Lyss (Bern)

## M
* Meilen (Zürich)
* Monthey (Valais)
* Muri bei Bern (Bern)
* Münsingen (Bern)

## N
* Neuchatel/Neuenburg (Neuchatel/Neuenburg)

## O
* Opfikon (Zürich) 
* Ostermundigen (Bern)

## R
* Regensdorf (Zürich) 
* Richterswil (Zürich) 
* Rüti (Zürich)

## S
* Sion/Sitten (Wallis/Valais)
* Schlieren (Zürich) 
* Stäfa (Zürich) 
* Steffisburg (Bern)
* Spiez (Bern)

## T
* Thalwil (Zürich) 
* Thun (Bern)

## U
* Uster (Zürich)

## V
* Volketswil (Zürich)

## W
* Wädenswil (Zürich)
* Wallisellen (Zürich)
* Wetzikon (Zürich)
* Winterthur (Zürich)
* Worb (Bern)

## Z
* Zollikon (Zürich)
* Zürich (Zürich)
Gustave Eiffel

**Alexandre Gustave Eiffel** (15. desember 1832 – 27. desember 1923) var franskur verkfræðingur og arkitekt sem sérhæfði sig í mannvirkjum úr stáli. Hann er frægastur fyrir að hafa hannað Eiffelturninn, byggður á árunum 1887 - 1889, fyrir heimssýninguna í París 1889 og víravirkið í Frelsisstyttuna í New York.
Amtmannsstígur

**Amtmannsstígur** er gata í Reykjavík. Hún liggur frá Lækjargötu að Ingólfsstræti. Tvær götur koma þvert á Amtmannsstígin en það eru Skólastræti sem liggur frá Bankastræti og endar við götuna og Þingholtsstræti sem þverar hana. Gatan er um það bil 150 metrar, liggur frá vestri til austurs og hækkar mót austri.  

Nafn götunnar á rætur sínar að rekja til þess að amtmaður á 19. öldinni reisti sér hús sem stóð við austurenda götunnar; Amtmannshúsið. Húsið var rifið vegna þess að til stóð að byggja hraðbraut en af því varð ekki. Við götuna standa fá íbúðahús sem og tvö hús Menntaskólans í Reykjavík og er annað þeirra kallað eftir götunni í daglegu tali nemenda.

## Tengill
* Amtmannshúsið nýreist
Betlehemsturninn

**Betlehemsturninn** (portúgalska: *Torre de Belém*) er 5 hæða viti (og virki) sem er í Betlehemshverfinu í Lissabon í Portúgal. Turninn var reistur á árunum 1515 til 1519 samkvæmt skipun frá Manuel I (1515 - 1520) með það að markmiði að verja höfnina í Betlehem og Híerónýmusarklaustrið. Upphaflega var turninn á eyju í Tagus-ánni miðri, en þar sem rennsli árinnar breyttist í kjölfar jarðskjálftans árið 1777 varð eyjan samvaxin landinu og breyttist í tanga. Turninn hafði áður staðið af sér jarðskjálftann mikla sem lagði Lissabon í rúst árið 1755.

Betlehemsturninn var hannaður af Diogo og Francisco Arruda í hinum portúgalska Manueline-stíl og er í reynd eina dæmið um byggingu í Portúgal sem eingöngu er í þeim stíl.

Turninn hefur verið notaður sem fangelsi, bæði af spænsku hernámsliði og Dom Miguel (1828 - 1834). Árið 1807 eyðilögðu franskar hersveitir efstu tvær hæðirnar en þær voru síðar endurbyggðar. Turninn er hins vegar frægastur fyrir að vera sá staður þaðan sem landkönnuðir Portúgala lögðu af stað til að kanna ný lönd á 16. og 17. öldinni.

Turninn er opinn ferðamönnum og geta gestir skoðað dýflissurnar og fetað sig eftir þröngri leið upp á 35 metra hátt útsýnissvæði þar sem hægt er að horfa yfir Tagus-ána auk minnismerkisins um landvinninga Portúgala (Padrão dos Descobrimentos).

Turninn er á heimsminjaskrá UNESCO.
La Marseillaise

**La Marseillaise** er þjóðsöngur Frakklands, skrifaður af Claude Joseph Rouget de Lisle árið 1792. Þjóðsöngurinn hefur notið mikilla vinsælda víða fyrir þann kraftmikla tón sem fylgir laginu. 

## Tengill
* La Marseillaise á Wikiheimild
Ensím

**Ensím** eða **lífhvatar** eru venjulega stór prótein (13.000-500.000 Dalton) sem hraða efnahvörfum í frumum. Það er þessi hæfileiki ensíma að „hvata hvörf“ sem skilur ensím frá öðrum próteinum.

Í frumum eru ensím tengd við frumuvegg, himnur, leyst upp í umfrymi eða dreifð í kjarnanum. Mismunandi magn er af ensímum í mismunandi vefjum og frumutegundum. Ensím eru nokkuð óstöðug og við litlar breytingar á hitastigi eða sýrustigi geta þau misst virkni sína.

## Tenglar
*
Geimsteinn (upptökuver)

**Geimsteinn** er upptökuhljóðver og útgáfufyrirtæki sem Rúnar Júlíusson, fyrrverandi meðlimur hljómsveitarinnar Trúbrots, og kona hans, María Baldursdóttir, stofnuðu saman 1976. Það er nú elsta starfandi tónlistarútgáfa og stúdíó landsins, en stúdíóhluti fyrirtækisins var þó ekki opnaður fyrr en árið 1982. Fyrirtækið hefur séð um útgáfu hljómsveita og tónlistarmanna á við Hljóma, Trúbrot, Rúnar Júlíusson, Bjartmar Guðlaugsson, Hjálma og Deep Jimi and The Zep Creams.

## Ítarefni
* Heimasíða Geimsteins
* Glatkistan
Öglir

**Öglir** (fræðiheiti: *Archaeopteryx*, úr grísku: ἀρχαίος „forn“ + πτερυξ „vængfjöður“) lifði á síðjúra og árkrít þar sem nú er Þýskaland, og er elsti og frumstæðasti fugl sem þekktur er. Uppgötvun fyrsta sýnisins, *Archaeopteryx lithographica*, árið 1861, tveimur árum eftir að Charles Darwin gaf út *[[Uppruni tegundanna|Uppruna tegundanna]]*, setti af stað miklar umræður um þróun og hlutverk millistigssteingervinga (e. *transitional fossils*).

Síðar hafa fundist fleiri sýni af ögli, og eru þau nú orðin tíu talsins. Öll sýni sem fundist hafa eru úr kalksteinslagi við bæinn Solnhofen í Þýskalandi. http://news.nationalgeographic.com/news/2005/12/1201_051201_archaeopteryx.html Hinn fíni kalksteinn, sem geymir nákvæmt mót af smáatriðum í líkamsbyggingu sem oftast sjást ekki í steingervingum, er notaður í steinprentsplötur, en til þess vísar lýsingin *lithographica* („steinprents-“).

Öglirinn sýnir mörg einkenni þeirrar greinar risaeðla sem nefnist þrítáungar (*Theropoda*). Uppgötvun nokkurra vel geymdra fiðraðra risaeðla í Kína á tíunda áratugnum staðfesti í augum margra vísindamanna tengslin milli risaeðla og fugla.
Simon & Garfunkel

**Simon & Garfunkel** voru bandarískur dúett skipaður Paul Simon og Art Garfunkel. Þeir stofnuðu sveitina *Tom and Jerry* árið 1957 en urðu í raun ekki frægir fyrr en 1965 þegar smáskífan *[[Sound of Silence]]* kom út. Tónlist þeirra var fyrirferðarmikil í kvikmyndinni *[[The Graduate]]* sem sendi þá enn hærra upp á stjörnuhimininn.

Simon & Garfunkel komu fram með hléum fram til 2010.

## Útgefið efni
### Breiðskífur
* *[[Wednesday Morning, 3AM]]* (1964)
* *[[Sounds of Silence]]* (1966)
* *[[Parsley, Sage, Rosemary & Thyme]]* (1966)
* *[[Bookends]]* (1968)
* *[[Bridge over Troubled Water]]* (1970)
### Tónleikaplötur
* *[[The Concert in Central Park]]* (1981)
Burg Eltz

**Burg Eltz** er miðalda kastali staðsettur á hæðum fyrir ofan Moselle á milli Koblenz og Trier, í Þýskalandi. Kastalinn er enn þá í eigu sömu fjölskyldu og bjó í kastalanum fyrir 800 árum. Sumir hlutar kastalans eru opnir almenningi, þar á meðal fjársjóðir kastalans, málverk og fleira sem eigendur kastalans hafa safnað saman allt frá 12. öld. Það er hægt að komast að kastalanum með bíl eða gangandi frá næstu lestarstöð, sem er í grenndinni.

Kastalinn er umkringdur trjám og gróðri við þrjár hliðar Elzbach árinnar, norðurhluta Moselle árinnar.  Kastalinn var staðsettur rétt hjá rómverskri kaupleið milli ríku bóndabæjanna og markaða þeirra.

## Heimildir
* 
## Tenglar
* Heimasíða Burg Eltz
Þjappað mengi

**Þjappað mengi** er mengi í grannrúmi, sem hefur ákveðinn, mikilvægan eiginleika, ekki síst í firðrúmum.

Mengi kallast þjappað ef að það uppfyllir annað hvort:
# Sérhver runa í menginu á sér hlutrunu sem er samleitin í menginu. (Bolzano-Weierstrass setningin)
# Sérhver opin þakning mengisins á sér endanlega hlutþakningu. (Heine-Borel skilyrðið)

Þessi tvö skilyrði eru jafngild í firðrúmi en seinna skilyrðið er notað sem skilgreining á þjöppuðu mengi í
grannrúmi. Jafnframt leiða þau af sér að mengið er lokað og takmarkað. Í \mathbb{R}^n er það nægjanlegt að mengi sé lokað og takmarkað til þess að það sé þjappað, en fyrir almenn firðrúm er það fremur sjaldgæft.
Lögmál Hofstadters

**Lögmál Hofstadters** segir að:
:*það tekur alltaf lengri tíma en þú áttir von á, jafnvel þó að þú gerir ráð fyrir [[Lögmál Hofstadters#a|lögmáli Hofstadters]].*

Lögmálið var sett fram af Douglas Hofstadter í bókinni Gödel, Escher, Bach sem var gefin út árið 1979. Oft er vísað í lögmálið í tengslum við verkefnaskipulag, sérstaklega í hugbúnaðarþróun.

Lögmálið inniheldur sjálfstilvísun, en smækkar aldrei niður í fáfengilegt tilfelli. Það er að segja, alveg sama hversu oft reiknað er með lögmálinu mun það samt alltaf taka lengri tíma en von var á. Það er því ekki bara erfitt að áætla þann tíma sem verkefni munu taka, heldur er það *[[óendanleiki|óendanlega]]* erfitt.

## Tengt efni
* Goðsagnarkenndi mannmánuðurinn
* Extreme programming
* Lögmál Murphys
* Annað lögmál varmafræðinnar
Lögmál Murphys

**Lögmál Murphys** er mjög almennt lögmál sem segir að ef að nokkur möguleiki sé til staðar á því að eitthvað fari illa, þá muni það fara illa. Almennt má segja að lögmálið feli það í sér, að sérhver atburður, sem hefur líkur stærri en núll, muni fyrr eða síðar eiga sér stað.
Caernarfonkastali

**Caernarfonkastali** var byggður í bænum Caernarfon á Norður-Wales af Játvarði 1. Englandskonungi í kjölfarið á vel heppnuðu stríði við furstadæmin. Þjóðsagan segir að sonur hans, síðar Játvarður 2. hafi fæðst þar 1284 en um það eru engar viðurkenndar heimildir.

## Tengill
* Caernarfon Castle
Lögmál Parkinsons

**Lögmál Parkinsons** segir að:
:*Verkefni munu taka þann tíma sem þeim er úthlutað.*

Lögmálið var fyrst sett fram af C. Northcote Parkinson í bókinni *[[Parkinson's Law: The Pursuit of Progress]]* sem gefin var út árið 1958. Það er sett fram sem afleiðing af mikilli reynslu Parkinsons á breskri skriffinsku. 

Samkvæmt Parkinson þá er lögmálið afleiðing tveggja samverkandi krafta. Annarsvegar vilja embættismenn fjölga undirmönnum sínum, en ekki keppinautum, og hinsvegar skapa embættismenn vinnu hver fyrir annan. Hann benti líka á að á hverju ári varð 5-7% aukning á starfsmannafjölda í opinberri þjónustu, „óháð breytingum á magni vinnu (ef nokkrar voru)“.

Lögmálið hefur verið aðlagað að tölvuiðnaðinum, þar sem að sagt er að *gagnamagn mun aukast þar til að allt tiltækt pláss er í notkun.* Þetta er byggt á þeirri athugun að kaup á meira minni ýti undir notkun minnisfrekari aðferða; en á síðastliðnum 10 árum hefur magn minnis í tölvum (bæði vinnsluminnis og geymsluminnis) tvöfaldast á 18 mánaða fresti (sjá lögmál Moores).

Lögmálið hefur verið útvíkað enn frekar sem: „*Kröfur sem gerðar eru til auðlindar aukast alltaf þar til að auðlindin er fullnýtt.*“ - Þetta gæti átt við um náttúruauðlindir, raforku, tíma eða mannauð, svo að dæmi séu tekin.

## Tengt efni
* Þumalputtaregla Péturs
* Lögmál Hofstadters
Jet Black Joe

**Jet Black Joe** er íslensk rokkhljómsveit sem var stofnuð árið 1992. 

## Saga
Sveitin varð strax mjög vinsæl og eignaðist sterkan aðdáendahóp. Jet Black Joe fékk góðar móttökur víða um Evrópu og fengu bæði plötusamninga og spiluðu víðsvegar um Evrópu.
Páll Rósinkranz var tilnefndur sem söngvari ársins þegar Íslensku tónlistarverðlaunin voru veitt fyrir árið 1992. Tilboð hlóðust inn frá erlendum plötufyrirtækjum, þar á meðal One Little Indian UK og Pioner rec Japan. En árið 1996 lagði hljómsveitin upp laupana í framhaldi af því að Páll Rósinkranz frelsaðist og sneri sér frá óreglulífsstíl. 
 
Lokatónleikar sveitarinnar voru haldnir í Austin, Texas. Í framhaldi af upplausn Jet Black Joe stofnuðu Hrafn Thoroddsen og Jón Örn Arnarson hljómsveitina Ensími. 

Í framhaldi af upplausn Jet Black Joe stofnaði Gunnar Bjarni gítarleikari og helsti lagasmiður Jet Black Joe hljómsveitirnar Jetz, M-Poppins, F.R.O.G og Sjaldgæfa fugla (lög við ljóð Einars Más Guðmundssonar). Gunnar Bjarni starfaði frá 2000-2005 á Manhattan í New York með hljómsveit sinni F.R.O.G (Free Range Overground). Þar unnu Gunnar Bjarni og söngkonan Karo með mönnum eins og Ron Saint Germain  (Sonic Youth, Soundgarden, 311, Creed), og  Jeff Tomei (Smashing Pumpkins-Siamese dream) og Daniel Wise (Scissors Sisters). 

## Endurkoma
Sumarið 2001 komu Gunnar Bjarni Ragnarsson og Páll Rósinkrans fram á Eldborgarhátíðinni undir nafni Jet Black Joe. Í framhaldi náði hljómsveitin aftur miklum vinsældum, bæði hjá gömlum aðdáendum og nýrri kynslóð sem uppgötvaði tónlist Jet Black Joe. Sveitin hélt áfram að spila opinberlega og gaf í framhaldinu út tvær plötur: *Greatest Hits* og *Full Circle*, sem innihélt glæný lög. Sveitin hefur spilað á tónleikum af og til frá endurkomunni. 

## Meðlimir
* Páll Rósinkranz, söngur
* Gunnar Bjarni Ragnarson, gítar
* Starri Sigurðarson, bassi
* Hrafn Thoroddsen, hljómborð
* Jón Örn Arnarson, trommur 

## Útgefin verk
* *[[Jet Black Joe (breiðskífa)|Jet Black Joe]]* (1992)
* *[[You Ain't Here]]* (1993)
* *[[Fuzz]]* (1994)
* *[[You Can Have It All]]* (1996)
* *[[Greatest Hits (Jet Black Joe)|Greatest Hits]]* (2002)
* *[[Full Circle]]* (2006)

## Tenglar
* Jet Black Joe - Ísmús
* Sagan af Jet Black Joe - Rás 2
Full Circle

***Full Circle*** er breiðskífa með hljómsveitinni Jet Black Joe sem kom út árið 2006.

## Lagalisti
# „Revelation“ - 3:26          Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson 
# „Interlude (Jason)“ - 0:08   Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson 
# „7“ - 2:45                   Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson 
# „We Come In Peace“ - 2:49    Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson 
# „Sadness“ - 3:06             Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson 
# „Far Away“ - 3:27            Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson 
# „Scarecrow“ - 2:33           Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson 
# „No One“ - 2:44              Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson 
# „Full Circle“ - 3:52         Lag: Gunnar Bjarni - Texti: Páll Rósinkranz og Gunnar Bjarni
# „Misunderstood“ - 2:41       Lag og texti: Páll Rósinkranz 
# „Salvation“ - 3:23           Lag og texti: Páll Rósinkranz
# „Love“ - 2:44                Lag og texti: Páll Rósinkranz
Greatest Hits (Jet Black Joe)

***Greatest Hits*** er safnplata með öllum frægustu lögum Jet Black Joe. Platan kom út árið 2002 hjá Skífunni.

## Lagalisti
### Diskur 1
# „Take Me Away“ - 03:22      Lag: Gunnar Bjarni - Texti: Páll Rósinkranz
# „Big Fat Stone“ - 04:01     Lag: Gunnar Bjarni - Texti: Páll Rósinkranz    
# „Rain“ - 04:36              Lag og texti: Gunnar Bjarni og Páll Rósinkranz
# „Stepping Stone“ - 03:51    Lag: Gunnar Bjarni - Texti: Páll Rósinkranz og Hrafn
# „I'm In A Dream I'm“ - 00:28
# „Falling“ - 04:08          Lag og texti: Gunnar Bjarni
# „Never Mind“ - 02:29       Lag og texti: Hrafn Thorodsen
# „You Can Have It All“ - 03:09  Lag og texti: Gunnar Bjarni
# „I Really Got You“ - 02:00     Lag: Gunnar Bjarni - Texti: Páll Rósinkranz
# „Running Out Of Time“ (órafmagnað) - 05:45   Lag og texti: Gunnar Bjarni og Páll Rósinkranz
# „My Time For You“ - 04:08     Lag: Gunnar Bjarni - Texti: Gunnar Bjarni og Páll Rósinkranz
# „Down On My Knees“ - 03:19    Lag: Gunnar Bjarni - Texti: Jet Black Joe
# „Under A Colored Ray“ - 04:15      Lag: Gunnar Bjarni - Texti: Elvis 
# „2000 Light Years From Home“ - 03:21  Rolling stones cover
# „You Ain't Here“ - 07:11   Lag og texti: Gunnar Bjarni
# „Fuzz“ - 03:01             Lag og texti: Gunnar Bjarni
# „Wasn't For You“ - 03:45   Lag og texti: Gunnar Bjarni
# „Dagar Á Ströndinni Án Þess Að Hafa Kærustuna Með“ - 02:15   Lag og texti: Hrafn Thorodsen
# „Take Me Away“ (volume 2 ) - 02:46   Lag: Gunnar Bjarni - Texti: Páll Rósinkranz

### Diskur 2
# „Won't Go Back“ - 03:39     Lag og texti: Gunnar Bjarni
# „Higher And Higher“ - 04:22 Lag: Gunnar Bjarni - Texti: Gunnar Bjarni og Páll Rósinkranz
# „I Know“ - 04:15            Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson
# „I, You, We“ - 03:26        Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson
# „Starlight“ - 03:57         Lag og texti: Gunnar Þórðarson
# „Coming In“ - 04:31         Lag: Gunnar Bjarni - Texti: Páll Rósinkranz
# „Running Out Of Time“ - 03:39   Lag og texti: Gunnar Bjarni og Páll Rósinkranz
# „Suicide Joe“ (órafmagnað) - 04:25  Lag: Gunnar Bjarni - Texti: Gunnar Bjarni og Páll Rósinkranz
# „Freedom“ - 03:29   Lag: Gunnar Bjarni - Texti: Sigríður Guðnadóttir
# „Freak Out“ - 02:57  Lag: Gunnar Bjarni - Texti: Páll Rósinkranz og Hrafn Thorodsen
# „This Side Up“ - 03:37   Lag og texti: Gunnar Bjarni 
# „I, You, we“ (órafmagnað) - 03:26 Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson
# „Summer Is Gone“ - 02:17    Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson
# „Summer Is Gone II“ - 01:55   Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson
# „Nothing“ - 03:22     Lag: Gunnar Bjarni - Texti: Páll Rósinkranz
# Always On My Mind - 03:47   Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson
# Bring The Curtain Down - 03:21  Lag: Gunnar Bjarni - Texti: Elvis
You Can Have It All

***You Can Have It All*** er breiðskífa með Jet Black Joe sem kom út árið 1996.

## Lagalisti
# „I Know“ - 4:15  Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson
# „Higher And Higher“ - 4:21  Lag: Gunnar Bjarni - Texti og lag: Gunnar Bjarni og Páll Rósinkranz
# „I, You, We“ - 3:25  Lag og Texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson
# „Freak Out“ - 2:57  Lag:  Gunnar Bjarni - Texti: Páll Rósinkranz og Hrafn
# „You Can Have It All“ - 3:09  Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson
# „Rain“ - 4:34   Lag og texti: Gunnar Bjarni og Páll Rósinkranz
# „This Side Up“ - 3:36  Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson
# „Never Mind“ - 2:28  Lag og texti: Hrafn Thorodsen
# „Wasn't For You“ - 3:44 Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson
# „Freedom“ - 3:28  Lag: Gunnar Bjarni - Texti: Sigríður Guðnadóttir
# „My Time For You“ - 4:07  Lag: Gunnar Bjarni - Texti: Gunnar Bjarni og Páll Rósinkranz
# „Starlight“ - 3:56  Lag og texti: Gunnar Þórðarson
# „Falling“ - 4:06  Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson
# „You Ain't Here“ - 7:10  Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson
# „Wicked Anabella“ - 2:56  Lag og texti: Ray Davis (Kink´s cover)
# „Running Out Of Time“ - 3:39  Lag og texti: Gunnar Bjarni og Páll Rósinkranz
# „Summer Is Gone“ - 2:22   Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson
# „Summer Is Gone II“ - 1:49   Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson
# „Summer Is Gone III“ - 1:56   Lag og texti: Gunnar Bjarni Ragnarsson
# „Suicide Joe“ - 4:55  Lag: Gunnar Bjarni - Texti: Gunnar Bjarni og Páll Rósinkrans
Gítarleikari

**Gítarleikari** er hljóðfæraleikari sem spilar á gítar. Til gítara teljast meðal annars klassískur gítar, kassagítar, rafmagnsgítar og bassagítar. Sumir gítarleikarar syngja með eða leika á munnhörpu, eða bæði.