Krossköngulóarætt

**Krossköngulóarætt** eða **Hjólaköngulær** (fræðiheiti: Araneidae) eru áttfætlur af ættbálki köngulóa.

Algengasta köngulóin af þessum tegundum er líklegast krossköngulóin eða *[[Araneus]]* eins og hún kallast á latínu en þær lifa líka á Íslandi og eru algengustu köngulærnar sem finnast hér. Köngulær í þessari ætt einkennast af því að þær spinna vefi til að veiða með og leggja með þeim gildrur fyrir ýmis skordýr, aðallega flugur. Vefir sumra köngulóa þessarar ættar eru taldir þeir flóknustu sem nokkurt dýr gerir.

## Flokkun

Hér undir eru tegundir sem koma fyrir í Evrópu, auk örfárra annarra. Á Íslandi hafa fundist átta tegundir, þar af fjórar í náttúrunni, ein í gróðurhúsi og þrír tilfallandi slæðingar.

* Flokkur Áttfætlur, Arachnida
** Ættbálkur Köngulær, Araneae
*** _____ Opisthothelae 
**** Undirættbálkur Eiginlegar köngulær, Araneomorphae
***** _____ Neocribellata
****** _____ Entelegynae
******* ______ Orbicularia
******** Yfirætt Araneoidea
********* **Ætt Krossköngulær Araneidae Simon, 1895** (áður oft þekkt sem Epeiridae)
********** Ættkvíslin *[[Aculepeira]]* Chamberlin & Ivie, 1942 
*********** *[[Aculepeira ceropegia]]* (Walckenaer, 1802)
*********** *[[Aculepeira lapponica]]* (Holm, 1945)
********** Ættkvíslin *[[Agelenatea]]* Archer, 1951 
*********** *[[Agelenatea redii]]* (Scopoli, 1763)
********** Ættkvíslin *[[Araneus]]* Clerck, 1757 (áður oft nefndar *[[Epeira]]*) 
*********** *[[Araneus alsine]]* (Walckenaer, 1802)
*********** *[[Araneus angulatus]]* Clerck, 1757
*********** *[[Araneus diadematus]]* Clerck, 1757   Krosskönguló á Íslandi
*********** *[[Araneus marmoreus]]* Clerck, 1757
*********** *[[Araneus nordmanni]]* (Thorell, 1870)
*********** *[[Araneus quadratus]]* Clerck, 1757   Grímukönguló á Íslandi
*********** *[[Araneus saevus]]* (L. Koch, 1872)
*********** *[[Araneus sturmi]]* (Hahn, 1831)
*********** *[[Araneus triguttatus]]* (Fabricius, 1775)
********** Ættkvíslin *[[Araniella]]* Chamberlin & Ivie, 1942 
*********** *[[Araniella alpica]]* (L. Koch, 1869)
*********** *[[Araniella cucurbitina]]* (Clerck, 1757)
*********** *[[Araniella displicata]]* (Hentz, 1847)
*********** *[[Araniella opisthographa]]* (Kulczynski, 1905) 
********** Ættkvíslin *[[Argiope]]* Audouin, 1826 – i Norge:
***********  *[[Argiope bruennichi]]* (Scopoli, 1772)
********** Ættkvíslin *[[Caerostris]]*
***********  *[[Caerostris darwini]]* Kuntner & Agnarsson, 2010 
********** Ættkvíslin *[[Cercidia]]* Thorell, 1869 
*********** *[[Cercidia prominens]]* (Westring, 1851)
********** Ættkvíslin *[[Cyclosa]]* Menge, 1866 
*********** *[[Cyclosa conica]]* (Pallas, 1772)
********** Ættkvíslin *[[Cyrtarachne]]* Thorell, 1868
********** Ættkvíslin *[[Cyrtophora]]* Simon, 1864
********** Ættkvíslin *[[Gibbaranea]]* Archer, 1951 
*********** *[[Gibbaranea bituberculata]]* (Walckenaer, 1802)
*********** *[[Gibbaranea omoeda]]* (Thorell, 1870)
********** Ættkvíslin *[[Glyptogona]]* Simon, 1884
********** Ættkvíslin *[[Hypsosinga]]* Ausserer, 1871 
*********** *[[Hypsosinga albovittata]]* (Westring, 1851)
*********** *[[Hypsosinga pygmaea]]* (Sundevall, 1831)
*********** *[[Hypsosinga sanguinea]]* (C.L. Koch, 1844)
********** Ættkvíslin *[[Larinia]]* Simon, 1874
********** Ættkvíslin *[[Larinioides]]* Di Caporiacco, 1934 
*********** *[[Larinioides cornutus]]* (Clerck, 1757) Sveipkönguló á Íslandi
*********** *[[Larinioides patagiatus]]* (Clerck, 1757)  Maurkönguló á Íslandi
*********** *[[Larinioides sericatus]]* (Clerck, 1757)
********** Ættkvíslin *[[Leviellus]]* Wunderlich, 2004
********** Ættkvíslin *[[Mangora]]* O. Pickard-Cambridge, 1889 
*********** *[[Mangora acalypha]]* (Walckenaer, 1802)
********** Ættkvíslin *[[Nemoscolus]]* Simon, 1895
********** Ættkvíslin *[[Neoscona]]* Simon, 1864 
*********** *[[Neoscona adianta]]* (Walckenaer, 1802)
********** Ættkvíslin *[[Nuctenea]]* Simon, 1864  
*********** *[[Nuctenea silvicultrix]]* (C.L. Koch, 1835)
*********** *[[Nuctenea umbratica]]* (Clerck, 1757)
********** Ættkvíslin *[[Parazygiella]]* Wunderlich, 2004
********** Ættkvíslin *[[Singa]]* C.L. Koch, 1856 – i Norge:
*********** *[[Singa hamata]]* (Clerck, 1757)
*********** *[[Singa nitidula]]* (C.L. Koch, 1844)
********** Ættkvíslin *[[Siwa (edderkopp)|Siwa]]* Grasshoff, 1970
********** Ættkvíslin *[[Stroemiellus]]* Wunderlich, 2004 
*********** *[[Stroemiellus stroemi]]* (Thorell, 1870) (áður *[[Zygiella stroemi]]*)
********** Ættkvíslin *[[Zilla]]* C.L. Koch, 1834
********** Ættkvíslin *[[Zygiella]]* F.O. Pickard-Cambridge, 1902
*********** *[[Zygiella atrica]]* (C.L. Koch, 1845)
*********** *[[Zygiella x-notata]]* (Clerck, 1757)

## Tilvísanir