Jón frá Pálmholti

**Jón frá Pálmholti** (fæddur Kjartansson 25. maí 1930 í Pálmholti, Arnarneshreppi, í Eyjafirði, dáinn á heimili sínu 13. desember 2004) var rithöfundur og þekktur baráttumaður fyrir bættum hag efnalítils fólks. Eftir hann liggja fjölmörg ritverk, ljóðabækur, skáldsögur, ævisögur, þýðingar, auk fjölda blaða- og tímaritagreina.

## Ferill
Jón Kjartansson fæddist 25. maí árið 1930 í Pálmholti, Arnarneshreppi, í Eyjafirði. Hann var sonur hjónanna Kjartans Ólafssonar bónda og Þuríðar Jónsdóttur húsmóður. Jón lauk gagnfræðaprófi frá héraðsskólanum á Laugum 1954, stundaði nám við Kennaraskóla Íslands 1955-1957 og stundaði einnig nám í Námsflokkum Reykjavíkur og Félagsmálaskóla alþýðu.

Jón var barnakennari á árunum 1955-1957. Samhliða ritstörfum vann hann ýmis störf á árunum 1957-1979, m.a. gullsmíði, steinsmíði hjá Steinsmiðju Sigurðar Helgasonar. Hann var starfmaður Félagsmálastofnunar Reykjavíkurborgar 1979-1989.

Jón átti frumkvæði að stofnun Leigjendasamtakanna árið 1978 og var formaður þeirra á árunum 1978-1985 og 1989-2001. Hann var aðaldriffjöður þeirra samtaka og mjög þekktur fyrir skrif sín í þágu þeirra. Hann vann kauplaust fullt starf hjá samtökunum um árabil.

Jón var einn stofnfélögum Rithöfundasambands Íslands og sat hann þar í stjórn 1962-1963 og 1971-1973.

Árið 1972 var Jón einn stofnenda Ásatrúnarfélagsins og sat hann í stjórn félagsins á árunum 1979-1988. 

Eftir Jón liggur fjöldi blaðagreina enda talinn á sínum tíma einn ötulasti og einlægasti málsvari láglaunafólks á Íslandi.

Jón giftist Ingibjörgu Gunnþórsdóttur en þau skildu. Þau eignuðust tvö börn en auk þess eignaðist Jón eitt barn með Steinunni Ósk Magnúsdóttur.

## Ljóðabækur
Helstu ljóðabækur Jóns frá Pálmholti eru: 
* *Ókomnir dagar*. Ljóð. 1958
* *Hendur borgarinnar eru kaldar*. Ljóð. 1961
* *Blómin við gangstíginn*. Ljóð. 1967.
* *Undir hamrinum*. Ljóð. 1973.
* *Vindurinn hvílist aldrei*. Ljóð. 1978.
* *Þak yfir engið*. Ljóð. 1980.
* *Heimsmyndir*. Ljóð. 1982.
* *Lífsgrundvöllur*. Ljóð. 1983.
* *Teigahverfin*. Pólitísk nútímaljóð. 1987.
* *Brosið í augum fuglanna*. (Valin ljóð 1989-1992). 1992.
* *Hin eilífa nútíð*. Ljóð. 1994.
* *Söngvar um lífið*. (valin ljóð frá 1958-1988). 1995.
* *Og þögnin getur sungið*. Ljóð. 2000.
* *Söngur í mannhafinu*. Ljóð. 2004.

Önnur rit hans eru: 
* *Orgelsmiðjan*, skáldsaga, 1965.
* *Tilgangur lífsins*- Safn 12 smásagna, 1968.
* *Vísur Æva Tobba*, 1972.
* *Ferðin til sædýrasafnsins*, barnabók 1979.
* *Ljóð og tár, þýðingar á ljóðum kúrdíska skáldsins Goran*, 1991.

## Nokkur ljóð eftir Jón frá Pálmholti birt í dagblöðum og tímaritum
* „Verkfallssálmur“, Þjóðviljinn, 97. tbl., bls. 9, 1. maí 1955.
* „Íslensk vorljóð“, Frjáls þjóð: 20. tbl., bls. 6, 20. maí 1955.
* „Fyrr og nú í Stapafelli“, Frjáls þjóð: 50. tbl., bls. 7, 20. desember 1955.
* „Á fullveldisdaginn 1954“, Frjáls þjóð: 31. tbl., bls. 5, 7. júlí 1956.
* „Tvö kvæði“, Frjáls þjóð, jólablað, bls. 3, 1957.
* „Rukkarinn mikli“, Frjáls þjóð, bls. 15, jólablað 1957.
* „Nóttin nær ekki að gráta“, Þjóðviljinn, 289 tbl. bls. 5, 18. desember 1958.
* „Lífskjörin og frelsið", Þjóðviljinn, 98 tbl. bls. 7, 1. maí 1960.
* „Ágúst Haraldsson verkamaður, Hjalteyri - minning", Dagur, 10 tbl. bls. 5, 1. mars 1961.
* „Við spyrjum hvert annað", Þjóðviljinn, 181 tbl. bls. 10, 15. ágúst 1962.
* „Júníljóð", Þjóðviljinn, 141 tbl. bls. 2, 28. júní 1962.
* „Undir norðurveggjunum“, Neisti: 1. tbl., bls. 9, 1. október 1963.
* „Á öld kjarnorkunnar“, Neisti: 1. tbl., bls. 9, 1. október 1963.
* „Samtíð“, Þjóðviljinn: 97. tbl., bls. 6, 1. maí 1963.
* „Ást“, Verkamaðurinn: 36. tbl., bls. 5, 11. október 1963.
* „Undir útvegsbankanum (úr samnefdum ljóðaflokki)“, Þjóðviljinn: 133. tbl., bls. 5, 17. júní 1964.
* „Eitt er það ljóð“ (Ort til Jónasar Svafár), Þjóðviljinn: 22. tbl., bls. 254, 10. mars 1965.
* „LÖNGUN“, Þjóðviljinn- fylgirit Sunnudagur: 2. tbl., bls. 16, 17. janúar 1965.
* „Glasgow“, Neisti: 2. tbl., bls. 41, 1. júní 1968.

## Heimildir
* *Fréttablaðið*, „Jón frá Pálmholti“ (Jón sagður „einn ötulasti og einlægasti málsvari láglaunafólks á Íslandi“), 344 tölublað, bls. 26, 16. desember 2004.