24. ágúst

**24. ágúst** er 236. dagur ársins (237. á hlaupári) samkvæmt gregoríska tímatalinu. 129 dagar eru eftir af árinu.

## Atburðir
*  79 - Vesúvíus gaus. Borgirnar Pompeii, Herculaneum og Stabiae grófust í ösku.
* 367 - Gratianus varð keisari Rómar.
* 1200 - Jóhann landlausi Englandskonungur giftist Ísabellu af Angoulême.
* 1215 - Innósentíus 3. páfi lýsti *[[Magna Carta]]* ógilt.
* 1349 - Svarti dauði braust út í Póllandi.
* 1511 - Afonso de Albuquerque hertók borgina Malakka. Malakkaskaginn komst þá á vald Portúgala.
* 1526 - Søren Andersen Norby beið ósigur í sjóorrustu við danskar, sænskar og lýbskar flotadeildir undan strönd Blekinge.
* 1572 - Bartólómeusarvígin í París: Kaþólikkar myrtu þúsundir húgenotta samkvæmt skipun Karls 9..
* 1608 - Fyrsti opinberi fulltrúi Bretlands steig á land við Surat á Indlandi.
* 1780 - Loðvík 16. Frakkakonungur bannaði notkun pyntinga til að þvinga fram játningar.
* 1815 - Ný stjórnarskrá var tekin upp fyrir Sameinað konungsríki Niðurlandanna.
* 1841 - Bjarni Thorarensen, amtmaður og skáld, lést 54 ára gamall. Jónas Hallgrímsson orti um hann erfiljóð sem hefst þannig: „Skjótt hefur sól brugðið sumri...“
* 1853 - Bandaríski kokkurinn George Crum fann upp kartöfluflögur.
* 1906 - Ritsími á milli Skotlands og Íslands um Hjaltland og Færeyjar var formlega tekinn í notkun og var sæsímastrengurinn 534 sjómílur á lengd.
* 1940 - Þýska orrustuskipið *[[Bismarck (skip)|Bismarck]]* var tekið í notkun.
* 1944 - Sveinn Björnsson, forseti Íslands, og Franklin D. Roosevelt, forseti Bandaríkjanna, ræddust við í Hvíta húsinu í Washington, en Sveinn var í opinberri heimsókn í Bandaríkjunum.
* 1968 - Norræna húsið í Reykjavík var vígt. Finnski arkitektinn Alvar Aalto teiknaði bygginguna. Norðmaðurinn Ivar Eskeland var ráðinn fyrsti forstöðumaður hússins.
* 1980 - Fyrstu alþjóðlegu rallkeppni á Íslandi lauk eftir fimm daga keppni.
* 1983 - Fjölmennur fundur í Reykjavík, sem haldinn var í veitingahúsinu Sigtúni af svokölluðum Sigtúnshópi, krafðist breytinga á húsnæðislánakerfinu.
* 1989 - Eiturlyfjabarónar Kólumbíu lýstu ríkisstjórn landsins stríði á hendur.
* 1989 - Fyrsta einkarekna sjónvarpsstöð Indónesíu, RCTI, hóf útsendingar.
* 1990 - Armenía lýsti yfir sjálfstæði frá Sovétríkjunum.
* 1991 - Úkraína lýsti yfir sjálfstæði frá Sovétríkjunum.
* 1995 - Microsoft gaf út stýrikerfið Windows 95.
* 1998 - Fyrsta RFID-tækinu var komið fyrir í manneskju í Bretlandi.
* 2000 - Leikjatölvan GameCube frá Nintendo var kynnt.
* 2002 - Stýrikerfið Mac OS X Jaguar var kynnt.
* 2004 - Flugvélaárásirnar í Rússlandi 2004: Sprengjur sprungu í tveimur rússneskum farþegavélum í innanlandsflugi með þeim afleiðingum að 90 létust.
* 2006 - Á þingi Alþjóðasambands stjarnfræðinga var samþykkt að telja Plútó ekki lengur til reikistjarna sólkerfisins.
* 2006 - Norðmaðurinn Fritz Moen var hreinsaður af ákæru um tvö morð. Hann hafði setið 18 og hálft ár í fangelsi fyrir morðin.
* 2008 - Ísland vann silfurverðlaun í handbolta á Ólympíuleikunum í Peking.
* 2008 - Danmarks Nationalbank tók yfir rekstur Roskilde Bank.
* 2010 - Árásin á Hótel Muna: Liðsmenn al-Shabaab réðust á hótel í Mógadisjú. 32 létust í átökunum, þar á meðal 11 sómalskir þingmenn.
* 2012 - Dómur var kveðinn upp yfir norska fjöldamorðingjanum Anders Behring Breivik.

* 2016 - Öflugur jarðskjálfti reið yfir Mið-Ítalíu. Um 300 fórust.
* 2016 - Skjöldur Efrats-aðgerðin: Tyrkneskur her réðist á staði í norðvesturhluta Sýrlands.
* 2021 - Sumarólympíuleikar fatlaðra 2021 hófust í Tókýó í Japan.
* 2022 - Árásin á lestarstöðina í Tsjapline: Rússar gerðu loftárásir á lestarstöð í Úkraínu með þeim afleiðingum að 25 almennir borgarar létust.
* 2023 - Á fundi BRICS-landanna í Suður-Afríku var ákveðið að samþykkja aðild sex nýrra landa: Argentínu, Egyptalands, Eþíópíu, Írans, Sádi-Arabíu og Sameinuðu arabísku furstadæmanna. Argentína dró síðar umsókn sína til baka.
* 2024 - Ísrael og Hezbollah í Líbanon skiptust á hundruðum loftárása.

## Fædd
* 1113 - Geoffrey Plantagenet, greifi af Anjou (d. 1151).
* 1198 - Alexander 2. Skotakonungur (d. 1249).
* 1358 - Jóhann 1. Kastilíukonungur (d. 1390).
* 1393 - Arthúr 3., hertogi af Bretagne (d. 1458).
* 1552 - Lavinia Fontana, ítalskur listmálari (d. 1614).
* 1597 - Þorlákur Skúlason, Hólabiskup (d. 1656).
* 1635 - Peder Schumacher Griffenfeld, danskur stjórnmálamaður (d. 1699).
* 1754 - Stefán Þórarinsson, íslenskur lögmaður (d. 1823).
* 1850 - Charles Garvice, breskur rithöfundur (d. 1920).
* 1896 - Jón Kaldal, íslenskur ljósmyndari (d. 1981).
* 1899 - Jorge Luis Borges, argentínskur rithöfundur og skáld (d. 1986).
* 1918 - Jenna Jensdóttir, íslenskur rithöfundur (d. 2016).
* 1922 - Matthew Lipman, bandarískur heimspekingur (d. 2010).
* 1929 - Yasser Arafat, palestínskur byltingarleiðtogi (d. 2004).
* 1938 - Halldór Blöndal, íslenskur stjórnmálamaður.
* 1942 - Magnús Birgir Jónsson, íslenskur búfræðingur.
* 1948 - Alexander McCall Smith, breskur rithöfundur.
* 1948 - Sauli Niinistö, finnskur stjórnmálamaður.
* 1955 - Mike Huckabee, bandarískur stjórnmálamaður.
* 1957 - Stephen Fry, breskur leikari.
* 1961 - Stéphane Richard, franskur athafnamaður.
* 1963 - Yrsa Sigurðardóttir, íslenskur rithöfundur.
* 1964 - Svandís Svavarsdóttir, íslenskur stjórnmálamaður.
* 1970 - Guido Alvarenga, paragvæskur knattspyrnumaður.
* 1973 - Carmine Giovinazzo, bandarískur leikari.
* 1974 - Takuya Yamada, japanskur knattspyrnumaður.
* 1988 - Rupert Grint, breskur leikari.
* 1988 - Maya Yoshida, japanskur knattspyrnumaður.

## Dáin
* 79 - Plinius eldri, rómverskur rithöfundur (f. 23).
* 1042 - Mikael 5. Býsanskeisari.
* 1262 - Skóga-Skeggi Njálsson, bóndi í Skógum undir Eyjafjöllum.
* 1313 - Hinrik 7., keisari hins Heilaga rómverska ríkis (f. 1275).
* 1794 - Björn Halldórsson, prestur í Sauðlauksdal (f. 1724).
* 1841 - Bjarni Thorarensen, amtmaður og skáld (f. 1786).
* 1866 - Adolph Tidemand, norskur myndlistarmaður (f. 1818).
* 1888 - Rudolf Clausius, þýskur eðlisfræðingur (f. 1822).
* 1939 - Ragnar E. Kvaran, íslenskur prestur og rithöfundur (f. 1894).
* 1943 - Simone Weil, franskur heimspekingur (f. 1909).
* 1954 - Getúlio Vargas, brasilískur stjórnmmálamaður (f. 1882).
* 1959 - Kristín Jónsdóttir, íslensk myndlistarkona (f. 1888).
* 1988 - Leifur Muller, íslenskur kaupmaður (f. 1920).
* 2014 - Richard Attenborough, breskur leikari og kvikmyndaleikstjóri (f. 1923).
* 2016 - Walter Scheel, þýskur stjórnmálamaður (f. 1919).
* 2021 - Charlie Watts, enskur trommari (f. 1941).