1859

La yaro **1859** (MDCCCLIX per Romala algarismi) esis ordinara yaro komencinta ye saturdio segun Gregoriala kalendario, ed ordinara yaro komencinta ye jovdio segun Juliala kalendario. Ol esis la 859ma yaro di la duesma yarmilo, la 59ma yaro di la 19ma yarcento, e la 10ma yaro di la yari 1850a. Kande 1859 komencis, Gregoriala kalendario esis 12 dii avan Juliala kalendario, qua duris uzesar en kelka loki til 1923.

## Eventi
### [[Europa]]
* 24ma di junio - Francia, federita kun Rejio Sardinia, vinkas Austrian imperio dum la Batalio di Solferino. Sardinia ganas Lombardia, e tale komencas l'unigo di Italia, qua finos en 1870.
* 24ma di novembro - En Unionita Rejio, "L'origino dil speci" da Charles Darwin publikigesas.

### [[Afrika]]
* 25ma di aprilo - Franci e Britaniani komencas konstruktar la kanalo di Suez.
* 22ma di oktobro - Hispania deklaras milito kontre Maroko.

### [[Nord-Amerika]]
* 14ma di februaro - Oregon divenas la 33ma Usana stato.
* 27ma di agosto - En Usa, Pensilvania, Edwin L. Drake unesmafoye sucesas tapar petrolo ek sulo per funcionanta oleo-turmo.
* 16ma di oktobro - John Brown agitas sklavo-revolto en sudala stati di Usa. La 2ma di decembro ilu mortigesos en Virginia.

## Naski
* 22ma di januaro - Wincenty Trojanowski, Polona piktisto (m. 1928)

* 27ma di januaro - Imperiestro Wilhelm la 2ma di Germania (m. 1941)
* 6ma di februaro - Ricardo Jiménez Oreamuno, prezidanto di Kosta Rika (m. 1945)
* 10ma di februaro - Alexandre Millerand, prezidanto e chefministro di Francia (m. 1943)
* 19ma di februaro - Svante Arrhenius, Sueda kemiisto, Nobel-laureato (m. 1927)
* 25ma di februaro - Leonid Artamonov, Rusa militisto ed explorero di Afrika (m. 1932)
* 8ma di marto - Manuel García Prieto, chefministro di Hispania (m. 1938)
* 3ma di aprilo - Alexandru Averescu, chefministro di Rumania (m. 1938)
* 8ma di aprilo - Edmund Husserl, Germana filozofo (m. 1938)
* 6ma di mayo - Juan Antonio Escurra, prezidanto di Paraguay (m. 1929)

* 15ma di mayo - Pierre Curie, Franca fizikisto, Nobel-laureato (m. 1906)
* 22ma di mayo Arthur Conan Doyle, Skota skriptisto (m. 1930)
* 21ma di junio - Henry Ossawa Tanner, Usana piktisto (m. 1937)
* 28ma di junio - José Sánchez-Guerra y Martínez, chefministro di Hispania (m. 1935)
* 6ma di julio - Verner von Heidenstam, Sueda skriptisto, Nobel-laureato (m. 1940)
* 18ma di julio - Franciszek Żmurko, Polona piktisto (m. 1910)
* 2ma di agosto - Auguste Adib Pacha, chefministro di Libano (m. 1936)
* 4ma di agosto - Knut Hamsun, Norvegiana skriptisto, Nobel-laureato (m. 1952)
* 18ma di agosto - Anna Ancher, Dana piktistino (m. 1935)
* 7ma di septembro - Juan Campisteguy, prezidanto di Uruguay (m. 1937)
* 14ma di septembro - Jānis Čakste, prezidanto di Latvia (m. 1927)
* 16ma di septembro - Yuan Shikai, prezidanto, imperiestro e chefa ministro di Chinia (m. 1916)
* 21ma di septembro - Francesc Macià i Llussà, prezidanto di Katalunia (m. 1933)
* 28ma di septembro - Alfredo Baquerizo Moreno, prezidanto di Equador (m. 1951)
* 8ma di oktobro - Henry Le Châtelier, Franca kemiisto (m. 1936)
* 9ma di oktobro - Alfred Dreyfus, Franca militisto (m. 1935)
* 17ma di oktobro - Childe Hassam, Usana piktisto (m. 1935)

* 18ma di oktobro - Henri Bergson, Franca filozofo, Nobel-laureato pri literaturo (m. 1941)
* 20ma di oktobro - John Dewey, Usana filozofo (m. 1952)
* 5ma di novembro - Manuel García Prieto, chefministro di Hispania (m. 1938)
* 10ma di novembro - Théophile Steinlen, Suisa-Franciana piktisto (m. 1923)
* 15ma di novembro - Christopher Hornsrud, chefministro di Norvegia (m. 1960)
* 2ma di decembro - Georges Seurat, Franca piktisto (m. 1891)
* 13ma di decembro – Nikolai Kasatkin, Rusa piktisto (m. 1930)
* 15ma di decembro - Ludwig Zamenhof, Rusa-Poloniana skriptisto e kreinto di Esperanto (m. 1917)
* 29ma di decembro - Venustiano Carranza, prezidanto di Mexikia (m. 1920)

## Morti
* 28ma di januaro - Frederick John Robinson, chefministro di Unionita Rejio (n. 1782)

* 16ma di aprilo - Alexis de Tocqueville, Franca filozofo e historiisto (n. 1805)
* 6ma di mayo - Alexander von Humboldt, Germana naturalisto e geografo (n. 1769)
* 22ma di mayo - Rejulo Ferdinando la 2ma di la Du Sicilii (n. 1810)
* 8ma di julio - Rejulo Oskar la 1ma di Suedia (n. 1799)
* 15ma di septembro - Isambard Kingdom Brunel, Britanian injenioro (n. 1806)
* 2ma di decembro - John Brown, Usana sklavo-liberigero (n. 1800)
* 8ma di decembro - Thomas de Quincey, Angla skriptisto (n. 1785)

## Referi