1852

Yaro **1852** (MDCCCLII per Romala algarismi) esis bisextila yaro komencinta ye jovdio segun Gregoriala kalendario, e bisextila yaro komencinta ye mardio segun Juliala kalendario. Ol esis la 852ma yaro di la duesma yarmilo, la 52ma yaro di la 19ma yarcento, e la 3ma yaro di la yari 1850a. Kande 1852 komencis, Gregoriala kalendario esis 12 dii avan Juliala kalendario, qua duris uzesar en kelka loki til 1923.

## Eventi
### [[Europa]]
* 24ma di marto - L'unesma Finlandana opero, *Kung Karls jakt* (La chaso da rejo Karl) da Fredrik Pacius recitesas.
* En Francia, Louis Napoléon Bonaparte divenas imperiestro Napoléon la 3ma per plebicito. Tale nomizita "duesma imperio" duros til 1870.

### [[Afrika]]
* 17ma di januaro - Unionita Rejio agnoskas la nedependo di Transvaal.
* En west-Afrika, al-Hajj 'Umar, chefo di populo Tukolor, komencas milito por krear Mohamedana stato inter fluvii Nijer e Senegal.
* Buri fondas Republiko Transvaal.

### [[Azia]]
* Nasir-al-Din kaptas la povo en Persia. Viziro Mirza Taki novigos l'administro.

## Naski

* 11ma di januaro - Constantin Fehrenbach, kancelero di Germania (m. 1926)
* 12ma di januaro - Joseph Joffre, Franca militisto (m. 1931)
* 5ma di februaro - Masatake Terauchi, militisto e chefministro di Japonia (m. 1919)
* 21ma di februaro - Nikolai Gogol, Rusa skriptisto (n. 1809)
* 9ma di marto – Constantin Le Paige, Belga matematikisto e Idisto (m. 1929)
* 1ma di aprilo - Edwin Austin Abbey, Usana piktisto (m. 1911)
* 22ma di aprilo - Granda-duko Guillaume la 4ma di Luxemburgia (m. 1912)
* 24ma di aprilo - Leon Wyczółkowski, Polona piktisto (m. 1936)
* 1ma di mayo - Santiago Ramón y Cajal, Hispana ciencisto, Nobel-laureato pri Fiziologio o Medicino (m. 1934)
* 3ma di junio - Theodore Robinson, Usana piktisto (m. 1896)
* 14ma di junio - Carlos Basilio Ezeta, prezidanto di Salvador (m. 1903)

* 25ma di junio - Antoni Gaudí, Katalunian arkitekto (m. 1926)
* 5ma di julio - Pedro Antonio Díaz, prezidanto di Panama (m. 1919)
* 12ma di julio - Hipólito Yrigoyen, prezidanto di Arjentinia (m. 1932)
* 20ma di julio - Theo Heemskerk, chefministro di Nederlando (m. 1932)
* 13ma di agosto - Christian Krohg, Norvegiana piktisto (m. 1925)
* 23ma di agosto - Clímaco Calderón, prezidanto di Kolumbia (m. 1913)
* 30ma di agosto - Jacobus Henricus van 't Hoff, Nederlandana kemiisto, Nobel-laureato (m. 1911)
* 30ma di agosto - Julian Alden Weir, Usana piktisto (m. 1919)
* 6ma di septembro - Schalk Willem Burger, prezidanto di la Republiko Sudafrikana (Republiko Transvaal) (m. 1918)
* 12ma di septembro - Herbert Henry Asquith, chefministro di Unionita Rejio (m. 1928)
* 14ma di septembro - Arthur Wellesley, chefministro di Unionita Rejio (n. 1769)
* 24ma di septembro - Joaquín Sánchez de Toca y Calvo, chefministro di Hispania (m. 1942)
* 28ma di septembro - Henri Moissan, Franca kemiisto, Nobel-laureato (m. 1907)

* 2ma di oktobro - William Ramsay, Skota kemiisto, Nobel-laureato (m. 1916)
* 9ma di oktobro - Hermann Emil Fischer, Germana kemiisto, Nobel-laureato (m. 1919)
* 3ma di novembro - Mutsuhito, imperiestro di Japonia (m. 1912)
* 18ma di novembro - Mikoláš Aleš, Cheka piktisto (m. 1913)
* 22ma di novembro - Paul-Henri-Benjamin d'Estournelles de Constant, Franca diplomacisto, Nobel-laureato pri paco (m. 1924)
* 23ma di novembro - Máximo Tajes, prezidanto di Uruguay (m. 1912)
* 15ma di decembro - Henri Becquerel, Franca kemiisto, Nobel-laureato (m. 1908)
* 19ma di decembro - Albert Abraham Michelson, Germana (Prusiana) fizikisto, Nobel-laureato (m. 1931)
* Tadeusz Ajdukiewicz, Polona piktisto (m. 1916)

## Morti

* 6ma di januaro - Louis Braille, Franca muzikisto ed inventinto dil alfabeto Braille (n. 1809)
* 10ma di februaro - Samuel Prout, Britaniana piktisto (n. 1783)
* 4ma di marto - Nikolai Gogol, Rusa skriptisto (n. 1809)
* 4ma di aprilo - Vasili Jukovski, Rusa skriptisto (n. 1783)
* 24ma di aprilo - Vasili Jukovski, Rusa skriptisto e poeto (n. 1783)
* 11ma di junio - Karl Briullov, Rusa piktisto (n. 1799)
* 5ma di agosto - František Čelakovský, Cheka skriptisto (n. 1799)
* 15ma di agosto - Johan Gadolin, Finlandana ciencisto (n. 1760)
* 6ma di oktobro - José Ballivián, prezidanto di Bolivia (n. 1805)
* 15ma di oktobro - Friedrich Ludwig Jahn, Germana edukisto, "la patro di la gimnastiko" (n. 1778)
* 26ma di novembro - Pavel Fedotov, Rusa piktisto (n. 1815)

## Referi