open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Menstruo

**Menstruo** esas la nomo por la monatala sango-fluo ek la utero de mulieri e kelka femina mamiferi quale simii. La menstruo esas parto di la femina ciklo de fertileso. Che homini la menstruo duras cirkume quar til kin dii. La tota ciklo dil muliero duras cirkume 27 dii. Ofte mulieri havas dolori dum la menstruo.

L'unesma menstruo nomesas menarko. Lu event che puerini dum la pubereso en la evo inter 10 e 16 yari. Per la unesma menstruo la puerino esas fekunda e povas divenar gravida. La lasta menstruo nomesas menopauzo. Lu signifikas la cesigo de fertileso di la muliero.

## Higieno
Dum la menstruo hodie multa mulieri uzas tamponi por haltar la sango-fluo o higienala bendi.
Leabua Jonathan

**Joseph Leabua Jonathan**, politikisto n. ye la 30ma di oktobro 1914 til la 5ma di aprilo 1987 esis la duesma chefministro di Lesoto, e guvernis de 1965 til 1986.
Günther von Kluge

**Günther Adolf Ferdinand von Kluge** (n. ye la 30ma di oktobro 1882 til la 19ma di agosto 1944) esis Germana kampanio-marshalo dum la duesma mondomilito, qua komandis armei ambe en l'estala ed en westala fronti. Ilu komandis la 4ma Armeo dum l'invado di Polonia en 1939, ed en la batalio di Francia. Pose ilu komandis la 4ma Armeo dum l'operaco Barbarossa e dum la batalio di Moskva, en 1941.

Malgre la krizo pos la kontreatako Rusa en decembro 1941, Von Kluge promocesis por komandar l'Armeo-grupo Centro, remplasinte marshalo Fedor von Bock. Multa ek la membri de la rezisto qui partoprenis en la komploto por mortigar Adolf Hitler laboris kun ilu, e malgre ke ilu savis pri la komploto ilu refuzis partoprenar direte en ol. Lua trupi faliis pri kontenar federita trupi dum l'invado di Normandia. Malgre ne partoprenir en l'atento kontre Hitler ye la 20ma di julio 1944, Von Kluge decidis suocidar ye la 19ma agosto 1944, pos recevir kunvoko por irar a Berlin renkontrar lu.
Metz

**Metz** esas urbo en Francia. Segun statistiki dil yaro 2017, ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 41,94 km².
Binomiala koeficiento

**Binomiala koeficiento** donas numero de parto kun *k* elementi en ensemblo de *n* elementi.

On notas ol kom C_n^k. Ca not-sistemo kreesis dal Austriana matematikisto Andreas von Ettingshausen.
Natasha Calis

**Natasha Calis** (n. ye 27 di marto 1999 esas Kanadan cinem-aktorino.

Elu divenis famoza pro sua rolo en la hororo-filmo *[[The Possession]]* ek la yaro 2012 en qua elu pleis la yunino *Emily Brenek* qua esis obsedata da maligna spirito. Calis havis sua unesma rolo ye la yaro 2007 en filmo por la televiziono.
Lima, Ohio

**Lima** esas urbo en la stato Ohio, Usa. Segun la demografiala kontado di 2010, ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 35,74 km².
Lowell, Massachusetts

**Lowell** esas urbo en la stato Massachusetts, Usa. Segun statistiki dil yaro 2018, ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 37,7 km².
Sridevi

**Sridevi** (n. **Shree Amma Yanger Ayyapan** ye la 13ma di agosto 1963 til la 24ma di februaro 2018) esis Indiana cinem-aktorino.
Ave Maria

La **Ave Maria** esas prego di la katolika eklezio por invokar la santa Maria, la matro di Iesu. La Ave Maria apartenas komune kun la Patro nia a la maxim importanta pregi di Kristanismo. La Ave Maria esas parto di la Rozario-pregi e di la Angelus-prego.

La prego bazesis sur du frazi en la Evangelio da Lukas. Anke la Ortodoxa Eklezii konocas simila prego. 

La Ave Maria konsistas ek du parti: L'unesma parto esas la advoko di la Santa Maria e la duesma parto esas la supliko por la sokurso di la Santa Maria en la horo di la morto.

## La Ave Maria en Ido (1912)
Ja en la yaro 1912 ca prego tradukesis da Louis de Beaufront e publikigesis en la libro *Pregi e konfeso per la linguo internaciona Ido*. Per la komparo de la texto en la Latina linguo onu vidas similaji inter Ido e la Latina linguo.

**Latina linguo**:

Ave Maria, gratia plena,
Dominus tecum.
Benedicta tu in mulieribus,
et benedictus fructus ventris tui, Iesus.

Sancta Maria, Mater Dei,
ora pro nobis peccatoribus
nunc et in hora mortis nostrae.

Amen.



**Ido (da Louis de Beaufront 1912**):

Saluto, Maria, gracoplena:
Kun vu esas la Sinioro;
vu benedikesas inter omna virini,
e benedikesas la frukto di vua sino Jesu.

Santa Maria, matro di Deo,
pregez por ni pekozi,
nun ed en la horo di nia morto.

Amen.



## La Ave Maria en moderna Ido
Pro kelka chanji en la linguo Ido dum la unesma yari di la linguo, la hodiala versiono diferas en kelka punti:



**Ave Maria en hodiala Ido**:

Saluto, Maria, gracoplena:
Kun vu esas la Sinioro;
vu benedikesas inter omna mulieri,
e benedikesas la frukto di vua sino Iesu.

Santa Maria, matro di Deo,
pregez por ni pekozi,
nun ed en la horo di nia morto.

Amen.
Raymond Carver

**Raymond Clevie Carver Jr.** (25 mayo 1938 - 2 agosto 1988) esis usana skribisto di kurta rakonti e poeto.

Il egardesas kom esar inter la maxim bona usana skribisti.

### Frua vivo
Carver naskis en Clatskanie, Oregon, Usa, ye 25ma mayo 1938, e kreskis en Yakima, Washington.

Il esis la filiulo di Ella Beatrice (n. Casey) e Clevie Raymond Carver.  Lua patro, sego-fabrikerio-laboristo de Arkansas, esis peskisto.  Lua matro laboris kom servistino en butiki e restorerii.  Lua fratulo, James Franklin Carver, naskis en 1943.

Carver edukesis che lokala skoli en Yakima, Washington.  En sua libera tempo, il lektis romani da Mickey Spillane od edituri quala *Sports Afield* ed *Outdoor Life*, e chasis e peskis kun amiki e familiani.

Pos livar skolo en 1956, Carver laboris kun sua patro che sego-fabrikerio en Kalifornia.

En junio 1957, evinta 19, il mariajesis kun la 16-evinta Maryann Burk.  Lia filiino, Christine La Rae, naskis en decembro 1957.  Lia duesma filio, puerulo Vance Lindsay, naskis un yaro pose.  Carver suportis la familio per laborar kom livristo, pordisto, biblioteko-helpanto, e sego-fabrikerio-laboristo, dum ke Maryann suportis la familio kom administranto e skol-docisto dil Angla, vendisto, e servistino.

### Listo de verki da Carver
**Rakonti (kolekturi)**

* *Will You Please Be Quiet, Please?* (1976)
* *Furious Seasons and other stories* (1977)
* *What We Talk About When We Talk About Love* (1981)
* *Cathedral* (1983)

**Poezio (kolekturi)**

* *Near Klamath* (1968)
* *Winter Insomnia* (1970)
* *At Night The Salmon Move* (1976)
* *Fires* (1983)
* *Where Water Comes Together With Other Water* (1985)
* *Ultramarine* (1986)
* *A New Path To The Waterfall* (1989)

### Extera ligili
* http://interlanguages.net/KonfirmarCarver.html
Edin Džeko

**Edin Džeko** (n. ye la 17ma di marto 1985 en Sarajevo) esas Bosniana. futbalisto. Ilu nun ludas por AS Roma (Italia) por la futbalo-esquado nacionala di Bosnia e Herzegovina.

Edin Džeko ludas kom atakanto. Ilu havas alteso de 193 centimetri.

Edin Džeko esas mariajata kun Amra Silajdžić e la paro havas tri infanti.

## Klubi
Edin Džeko ludis en la sequanta klubi
* 1996–2005 *FK Željezničar Sarajevo* (Bosnia e Herzegovina)
* 2005-2007 *FK Teplice* (Chekia)
* 2005 *FK Ústí nad Labem* (Chekia) (presto por 15 ludi)*
* 2007–2010 *VfL Wolfsburg* (Germania)
* 2011–2015 Manchester City (Anglia)
* 2015–nun *AS Roma* (Italia)

## Futbalo-esquado nacionala di Bosnia e Herzegovina
* 2007-nun 107 ludi e 58 goli (til novembro 2019)
* 2012 Edin Džeko ludis che la Mondala Kupo di Futbalo 2014 en Brazilia por Bosnia e Herzegovina.
Ante Rebić

**Ante Rebić** (n. ye la 21ma di septembro 1993 en Split) esas Kroatiana. futbalisto. Ilu nune ludas por AC Milano (Italia) por la futbalo-esquado nacionala di Kroatia. Ante Rebić divenis ye la yaro 2018 vice-championo dil mondo che Mondala Kupo di Futbalo 2018 en qua ilu ludis por la futbalo-esquado nacionala di Kroatia.

Ante Rebić ludas kom atakanto. Ilu havas alteso de 185 centimetri.

## Klubi
Ante Rebić ludis en la sequanta klubi
* 2011–2013 RNK Split (Kroatia)
* 2013-2017 AC Firenze (Italia)
* 2014-2015 RB Leipzig (Germania) (presto por 10 ludi)*
* 2016 Hellas Verona (Italia) (presto por 10 ludi)*
* 2016–2017 Eintracht Frankfurt (Germania) (presto por 24 ludi)*
* 2017- Eintracht Frankfurt (Germania)
* 2019- AC Milano (Italia) (presto)

## Futbalo-esquado nacionala di Croatia
* 2013-nun 34 ludi e 58 goli (til novembro 2019)
* 2014 Ante Rebić ludis che la Mondala Kupo di Futbalo 2014 en Brazilia por Kroatia.
* 2018 Ante Rebić ludis che la Mondala Kupo di Futbalo 2018 en Rusia por Kroatia. Ilu anke ludis en la finalo en qua Kroatia perdis kontre Francia.
Sophie Wilmès

**Sophie Wilmès**, ekonomikistino e politikistino por la Movemento *Reformateur*,  n. ye la 15ma di januaro 1975, esis chefministro di Belgia. El esis l'unesma muliero chefmininstro di Belgia. Depos l'1ma di oktobro 2020 el esis vice-chefministro e Ministro pri Stranjer Aferi e Stranjera Komerco. El cesis sua ofico pro familiala cirkonstanci en 2022.
Facebook

**Facebook** es sociala reto en la interreto. Ol fondesis ye la 4ma di februaro 2004 da la studento Mark Zuckerberg en USA.

Che Facebook omna uzanto povas krear personala pagino kun texti e imaji gratuite. La uzanto kreas profilo kun sua personala preferi e partigar ti informi kun altra uzanti qui povas divenar lua amiki.

Ye la komenco dil yaro 2018 Facebook havis plu kam 2,5 miliardi aktiva uzanti.

La firmo *[[Meta (firmo)|Meta Platforms, Inc.]]*, olim *Facebook Inc.*, havas sua sideyo en Menlo Park, Kalifornia. Facebook esas populara loko en la interreto por sociala kontakti ed aktivesi. La reto esas anke komunikilo pro ke la uzanti anke povas babilar per Facebook. La firmo *Meta* anke proprietas la sociala reti Instagram e WhatsApp.

Quankam Facebook esas gratuita, la firmo havas granda profito per la vendo de la personala datumi di sua membri ad altra firmi. Pro to Facebook kritikesas ofte pro la delikto kontre la protekto de personala datumi di sua membri.

Facebook anke divenis influanta instrumento por politikala kampanii da politikisti, politikala organizuri ed altra organizuri.

## Facebook ed Ido

Facebook esas anke populara instrumento por propagar Ido. Che Facebook esas plura aktiva grupi de Idisti. La maxim granda grupo *Ido*, havis 385 membri ye la 24ma di aprilo 2020.

## Videz anke
* Face book
* The Social Network
* Datumi-divulgo Facebook e Cambridge Analytica

## Extera ligili
* Retosituo de Facebook
* Grupo *Ido* che Facebook
Christen Købke

**Christen Schiellerup Købke** (n. ye la 26ma di mayo 1810 til la 7ma di februaro 1848) esis Dana piktisto.
Tetsu Katayama

**Tetsu Katayama**, advokato e politikisto n. ye la 28ma di julio 1887 til la 30ma di mayo 1978, esis chefministro di Japonia de 1947 til 1948.
Thomas Doughty

**Thomas Doughty** (n. ye la 19ma di julio 1793 til la 22ma di julio 1856) esis Usana piktisto di peizaji. Iu apartenis a la nomizita "Skolo dil fluvio Hudson", qua influesis dal Romantikismo.
Bova, Calabria

**Bova** esas komono (municipo) en la provinco Reggio Calabria, an la italiana regiono Kalabria. Segun statistiki dil yaro 2021, ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 46,94 km².

Ol situesas cirkume 120 kilometri sudweste del urbo Catanzaro e cirkume 25 kilometri sudeste del urbo Reggio Calabria.

Ol esas un ek la *Grecanico*-parolanta vilaji di Bovesia, ed un ek la du arei di sudala Italia ube parolesas Greka dialekti.
Puchheim

**Puchheim** esas urbo en la Germana stato Bavaria. La urbo situesas en la Distrikto Supra Bavaria ed apartenas a la subdistrikto Landkreis Fürstenfeldbruck. Segun statistiki de 2022, ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 12,23 km².

Puchheim situesas proxim la Bavariana chefurbo München. La disto inter Puchheim e München esas nur 18 kilometri en westa direciono. Multa habitanti di Puchheim laboras en München, ed uzas la direta treno-ligilo a la bavariana chefurbo.

Puchheim konsistas ek la mikra rurala quartero Puchheim-Ort e la granda plu moderna quartero Puchheim-Bahnhof en qua situesas la fervoyo-staciono.

Depos ye la 17-im de mayo 2011 Puchheim havas la rango di urbo.
Randy Crawford

**Veronica "Randy" Crawford** (n. 18 februaro 1952, Macon, Georgia) esas usana kantistino en la jenri jazo e R&B.

El esis plu sucesoza en Europa kam en Usa, ube el ne eniris la rangi *Billboard* *Hot 100* kom solo-artisto.  Elua unika aparo en ta rango esis en 1979 kom gasto-kantisto ye la kansono "Street Life" da The Crusaders.

El havis kin sucesoza kansoni en Britania, inkluze elua kansono di 1980, "One Day I'll Fly Away", ultre sis sucesoza albumi.

Malgre elua usaneso, el ganis la Brit-premio *Best British Female Solo Artist* agnoske elua populareso en la UR en 1982.  Dum la tarda 2000a yari el recevis sua unesma du nominesi por Grammy-premio.
Angela Gheorghiu

**Angela Gheorghiu** (n. ye la 7ma di septembro 1965) esas Rumana soprano. El komencis kantar profesionale en 1990, ed interpretis diversa famoza operi, nome da Giacomo Puccini, en importanta opero-domi, exemple *La Scala* en Milano, *Metropolitan Opera* en New-York, *Royal Opera House* en London, ed altri.
St Davids

**St Davids** o **St David's** (Walsana: *Tyddewi*, lit. "la domo di David") esas urbo kun katedralo en komtio Pembrokeshire, Wals, an la Rivero Alun.

Ol esas la repozeyo di Santa David, la patron-santo di Wals, e nomizesis pro ilu.

St Davids esas la maxim mikra urbo en la Unionita Rejio segun habitantaro (1.841 en 2011).

St Davids recevis la rango di "city" dum la 12ma yarcento.  Ta rango ne devenas automate de partikulara kriterii, ma en Anglia e Wals ol tradicionale donesis ad urbi kun katedralo depos la 1540a yari, kande Rejo Henry VIII fondis diocezi.

La rango di "city" perdesis en 1886, ma pro demando da Rejino Elizabeth II ol restauresis en 1994.
Monto Pinatubo

**Monto Pinatubo** (Tagalog: *Bundok/Bulkang Pinatubo*) esas aktiva volkano jacanta an la montaro Zambales, en Filipini, inter la provinci Zambales, Tarlac e Pampanga, omni en l'insulo Luzon. La historio di lua erupti ante junio 1991 esas nekonocata. La volkano subisis granda erodo ante l'erupto, eventita ye la 15ma di junio 1991. Ca erupto esis la 2ma maxim forta de la 20ma yarcento, dop l'erupto dil volkano Novarupta en Alaska, la yaro 1912. Ol lansis 10 milion tuni di magmo, lansis granda quanti di toxika metali en l'ambiento, e la volkanala cendri atingis 35 km di altitudo che l'atmosfero.
Hussain Muhammad Ershad

**Hussain Muhammad Ershad**, militisto e politikisto n. ye la 1ma di februaro 1930 til la 14ma di julio 2019, esis prezidanto di Bangladesh de 1983 til 1990.
Francisco Solano López

**Francisco Solano López Carrillo**, militisto e politikisto n. ye la 24ma di julio 1826 til la 1ma di marto 1870 esis Prezidanto di Paraguay de 1862 til lua morto.

Il esis la supra-chefo di Paraguay dum la milito di la Triopla Interkonsento, o milito di Paraguay, e mortigesis dum kombato ye la 1ma di marto 1870. Pos lua morto, la milito finis.

## Referi
Carloforte

**Carloforte** (*U Pàize* en Liguriana, literale: *la vllajo, l'urbo*) esas urbo peskala e turismala situita sur Isola di San Pietro, cirkume 7 kilometri de la sudwesta litoro di Sardinia,en la provinco Suda-Sardinia, Italia.

Nunadie la precipua revenuo-fonti di Carlotforte esas peskado e turismo.  La habitantaro dil urbo esas 6.190 (en 2017).
Anzio

**Anzio** esas urbo e komono an la litoro dil regiono Lazio di Italia, cirkume 51 kilometri sude de Roma. Segun statistiki dil yaro 2018, ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 43,43 km².

Konocata pro sua marbordala portuo-situeso, ol esas pesko-portuo e departeyo por paromi vers la Ponziane-Insuli Ponza, Palmarola e Ventotene.

L'urbo havas granda historiala signifiko kom la situo di Operaco *Shingle*, importantega desembarko dal Alianciti dum la Italiana Kampanio dil Duesma Mondo-Milito.
Antequera

**Antequera** esas urbo e municipo en la Comarca de Antequera, en la provinco Málaga, parto de la hispana autonoma komuneso Andalusia.

Ol konocesas kom la "sino di Andalusia" (*el corazón de Andalucía*) pro sua centrala loko inter Málaga, Granada, Córdoba, e Sevilla. La Dolmeni-Situo di Antequera esas Mondala Heredajo-Situo di UNESCO.

En 2011, Antequera havis habitantaro de 41,854.  Ol kovras areo de 749,34 km2, e situesas ye altitudo 575 metri.  Antequera esas la maxim populoza urbo en l'internajo del provinco e la maxim granda segun areo.  Ol esas la 22ma maxim granda en Hispania.

L'urbo situesas 45 km de Málaga e 115 km de Córdoba.  L'urbi konektesas per rapida treno e l'autovoyo A-45.  Antequera esas 160 km de Sevilla e 102 km de Granada.
Rouge

**Rouge** (pron.: *ruj*) esas muzikala homina grupo Brazilia, qua atingis maxim granda suceso inter 2002 e 2006. Lia muzikala stilo esis pop.

En 2017 la grupo unionis su ankore unfoye.

## Verki
* Rouge (2002)
* C'est La Vie (2003)
* Blá Blá Blá (2004)
* Mil e Uma Noites (2005)
* Les 5inq (2019)
Hallstatt

**Hallstatt** esas mikra urbo en la distrikto Gmunden, en la austriana stato Supra Austria (*Oberösterreich*).

Situita inter la sudwestala bordo di la lago Hallstätter See e l'eskarpa rampi dil Dachstein-montaro, l'urbo jacas en la regiono Salzkammergut, an la nacionala strado qua ligas Salzburg e Graz.

Hallstatt konocesas pro sua produkto di salo, depos prehistoria tempo, e donis sua nomo a la Hallstatt-kulturo, l'arkaeologiala kulturo di la frua Kelta populo dil frua Fero-Epoko en Europa, c. 800-450 aK.

Hallstatt esas ye la kerno dil "Kulturala Peizajo Hallstatt-Dachstein/Salzkammergut", deklarita kom Mondala Heredajo-Situo di Austria da UNESCO en 1997.

L'urbo esas areo di tro-turismo.  Ol esas loko popularega che turisti parte pro ke el supozeble similesas la vilajo Arendelle en la Disney-filmo *[[Frozen (filmo)|Frozen]]*.
Split

**Split** esas urbo en Kroatia. Segun la demografiala kontado di 2011, ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 79,33 km². Split esas dop la chefurbo Zagreb la duesma maxim grand urbo di Kroatia.

Split anke nomenas la chefurbo di la region Dalmatia e la urbo esas la chefurbo di la provinco Split-Dalmatia. La urbo situeas ye la litoro dil Adriatiko sur peninsulo.

## Historio
Split fondesis ye la 4ma o 3ma yarcento ante Kristo kom kolonio da Antiqua Grekia sub la nomo *Aspalathos* o *Spálathos*. En la nordo di la urbo situesis la kolonio di la Romana Imperio *Salona*. Cirkum ye la yaro 300 pos Kristo la Romana Imperio imperiestro Diokleciano konstruktis en Split sua palaco qua esas hodie la maxim granda vidindajo di la urbo.

Ye la mezepoko Split esis sub la dominaco di la Bizancana Imperio e di Venezia. En la Italiana la nomo di la urbo esas *Spalato*.

## Ekonomio
Por la ekonomio de Split la navo-konstrukto havas granda importo. Split esas anke populara turist-loko.

## Sporto
La futbalo-klubo Hajduk Split havas sua hemo en la urbo ed esas inter la maxim sucesoza Kroatiana futbalo-klubi.
Bogdan Petriceicu Hasdeu

**Bogdan Petriceicu Hasdeu** (n. ye la 26ma di februaro 1838 til la 7ma di septembro 1907) esis Moldovana skriptisto e filologo.
Alghero

**Alghero** , anke konocata en la lokala dialekto kom **L'Alguer** (Sardiniana: *S'Alighèra*; Sassarana: *L'Aliera*), esas urbo en italiana provinco Sassari en nordwesta Sardinia, apud la Mediteranea Maro. Segun statistiki dil yaro 2023, ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 225,4 km².

Parto de la habitanti decendas de kataluniana konquesteri de la tarda Mezepoko, kande Sardinia esis parto de la Krono di Aragon.  Do, la Kataluniana linguo esas kunoficial (unika situeso en Italia) e konocata kom la dialekto Alguerès.

La nomo Alghero devenas de *Aleguerium*, mezepokala Latina vorto qua signifikas "stagno di algo" (*Posidonia oceanica*).
Ali Hassan Mwinyi

**Ali Hassan Mwinyi**, politikisto ed advokato n. ye la 8ma di mayo 1925 til la 29ma di februaro 2024, esis prezidanto di Tanzania de 1985 til 1995.
Bonifacio, Corse-du-Sud

**Bonifacio** (Korsikane: *Bunifaziu*, Bonifaciane: *Bunifazziu*) esas urbo e komono ye la sudala pinto del insulo Korsika, en la departmento Corse-du-Sud di Francia. Segun la demografiala kontado di 2019, ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 138,36 km².

Bonifacio esas la ceneyo di la kurta rakonto "Vendetta" da Guy de Maupassant.

## Geografio
Bonifacio situesas direte an la Mediteranea Maro, separata de Sardinia da la Stretajo di Bonifacio.  Ol esas urbo an la maxim bona e sola granda portuo an la sudala marbordo, ed anke komono qua kovras kelke plu granda regiono qua inkluzas la *Insuli Lavezzi;* pro to ol esas la maxim sudala komono en europana Francia.

La komono havas frontiero nordweste kun la kantono Figari plus kurta frontiero nordeste kun la kantono Porto-Vecchio.
Regensburg

**Regensburg** esas urbo en Germana stato Bavaria. L'urbo jacas apud fluvio Danubio, e riveri Regen e Naab. Regensburg esas la chefurbo di la distrikto Supra Palatenio. Segun statistiki de 2022, ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 80,7 km².

Lua Mezepokala centro deklaresis Mondala Patrimonio di la Homaro en 2006, pro la bona konservo-stando di lua arkitekturo. En 2014 ol esis un ek la maxim vizitata urbi di Germania. Lua universitato, fondita en 1962, esas un ek la maxim nova universitati di Germania, ed un ek la 400 maxim importanta universitati de la mondo. Inter lua maxim importanta skolani esis papo Benediktus la 16ma, Udo Steiner, e Wolfgang Wiegard. Ye la yaro 2019, la muzeo *Haus der bayrischen Geschichte* (*Domo dil Bavariana historio*) inauguresis en Regensburg.

## Historio
En la kelta periodo esis urbeto ye la loko di Regensburg  qua nomesas *Radasbona*. La Romani konstruktis ye la yaro 179 fortreso sub la nomo *Castra Regina* ye la loko di la hodiala urbo. 

Ye la yaro 1245 Regensburg divenis libera imperiala urbo.

## Sporto
Futbalo-klubo SSV Jahn Regensburg ludas en la duesma maxim alta futbalo-ligo di Germania.
Moeenuddin Ahmad Qureshi

**Moeenuddin Ahmad Qureshi**, civila servisto, ekonomikisto e politikisto n. ye la 26ma di junio 1930 til la 22ma di novembro 2016, esis chefministro di Pakistan de la 18ma di julio til la 19ma di oktobro 1993.
Tobermory, Mull

**Tobermory** (Skota Gaelana: *Tobar Mhoire*) esas la chefurbo di, e til 1973 la unika *burgh* (urbo) sur la Insulo Mull en la Interna Hebridi en Skotia.

Ol situesas an la estala litoro di Mishnish, la maxim nordala parto del insulo, proxim la nordal enireyo di la stretajo Sound of Mull.

La vilajo fondesis kom pesko-portuo en 1788; olua ordineso fondesis sur designi da la Dumfriesshire-ana injeniero Thomas Telford.

Ol nun havas habitantaro de cirkume 1.000.

###### Nomo
La nomo *Tobermory* devenas de Gaelana *Tobar Mhoire*, qua signifikas "la puteo di Maria".  Ta nomo referas proxima puteo qua dedikesis dum anciena epoko a la Virgino Maria.
Lerwick

**Lerwick** (Norvegiana e Norna: *Leirvik*) esas la chefurbo e portuo en la Insuli Shetland, Skotia.

L'unika *burgh* (urbo) di Shetland, Lerwick havis habitantaro de cirkume 7.000 rezidanti en 2010.

Situita 200 km for de la nordala litoro di Skotia ed an la estala litoro dil chef-insulo di Shetland, Lerwick jacas 340 km norde-nordeste de Aberdeen; 357 km weste del simila portuo-urbo Bergen en Norvegia; e 367 km sudeste de Tórshavn en la Insuli Faero.  Ol esas e la maxim nordala e la maxim estala urbo en Skotia.

###### Nomo
*Lerwick* esas nomo kun radiki en Anciena Nordala e lua lokala decendanto, Norna, qua parolesis en Shetland til la meza-19ma yarcento.  La nomo "Lerwick" signifikas *bayo de argilo*.  La korespondanta Norvegiana nomo esas *Leirvik*, *leir* qua signifikas "argilo" e *vik,* "bayo" o "bayeto".  Urbi kun simila nomi existas en sudwesta Norvegia (Leirvik, Lervik) ed en la Insuli Faero (Leirvík).
Santa Eulària des Riu

**Santa Eulària des Riu** (Hispana: *Santa Eulalia del Río*) esas urbo an la sudesta marbordo di la hispana insulo Ibiza.

L'urbo situesas an la strado PM 810.  Santa Eulària esas la triesma maxim granda urbo sur la insulo ed anke havas l'unika rivero sur l'insulo qua fluas aden la maro ye la westala fino del urbo.

###### Geografio
L'urbo situesas 15 km nordeste de Ibiza-Urbo e 21,9 km del Aeroportuo di Ibiza.  L'urbo jacas apud larja bayo kun la promontorio Punta Arabí ye l'estala fino del bayo.  Anke ye l'estala fino de la bayo esas la nova portuo Port Esportiu qua esas plena de restorerii, butiki e drinkeyi.

L'urbo havas du plaji qui esas neta e havas milde inklinanta sablo ed esas ideala por yuna familii.  Ye la westala fino del bayo esas la salianta kolino *Puig d’ en Fita* qua dominacas la peizajo.  Sur la kolino esas apartamenti, hoteli e privata domi.
Flandria

**Flandria** (Nederlandane *Vlaanderen*, Franca *Flandre*, Germane *Flandern*, Latine *Flandria*) esas la norda regiono di Belgia parolanta la Nederlandana. Lua oficala chef-urbo esas Bruxel, e la regiono koncentras 68,2% ek la habitantaro di la lando.

## <small>Historio</small>
Flandria kreesis de distrikto di la Karolus-dinastio cirkum Brugge . Flandria developis su sub guverno da enlandala dinastio (862-1119) a nedependanta bilinguala rejio, apartenint a du rejii (Francia e Germania). Sub Diederik en Filip di Alzacia e per suporto da potentoza familii en l'urbi, la komtio Flandria extensis su pluse e pluse.

Dum la Mezepoko, la komtio Flandria iris de la stretajo di Dover til l'estuario dil fluvio Skeldo. De ca epoko, ol esabas importanta regiono di Europa, e l'urbi Gent, Brugge ed Antwerpen esis richa ed atraktis multa artisti.

Pro l'industrio di texit e feltigita lano l'urbi prosperis. Cirkume 1300 la mestieristi e farmisti sucesis impedar l'expanso-politiko di la Franca rejo, qua suportesis dal urbala patricaro. Per la mariajo di heredanta filiino Margareta di Flandria a Filip la Brava (1369), Flandria venis sub la dinastio di Burgundia.
Bonaire

**Bonaire** esas insulo en Karibia e specala municipo de Nederlando. Esanta parto de la nomizita "insuli ABC" (Aruba, Bonaire e Kuracao), ol distas 80 km norde de la litoro di Venezuela. Ol apartenis a Nederlandan Antili til 2010.

**Bazala fakti pri Bonaire.**
## Historio

L'unesma habitanti dil insulo esis indijeni Arkaino, qui habitis ibe de adminime 2500 yari aK. Cirkume la yaro 1000, indijeni Caquetio, de raso Arawak, arivis ibe de Venezuela. En 1499, Alonso de Ojeda arivis en Kuracao ed en vicina insulo, qua probable esis Bonaire.

En 1526, Juan de Ampies divenis Hispana guberniestro en l'insuli ABC, ed importis domestika animali (bovi, asni, porki, kavali) de Hispania. En 1636, Nederlandani konquestis l'insuli, ed en 1639 li konstruktis fuorto Oranje. Samatempe kam Kuracao divenis centro dil komerco di sklavi, Bonaire divenis la granda plantacerio de la Kompanio Nederlandana dil Westal Indii. Kelka sklavi portesis al insulo por laborar ensemble kun aborijeni e karcerani por kultivar maizo e tinto-arboro, ed extraktar marala salo che Blue Pan.

Historiale, la Nederlandana ne parolesis multe en la insulo, ecepte en la kolonial administrado. Ol komencis esar plu uzata dum la fino dil 19ma yarcento e komenco dil 20ma yarcento. Skolani de Aruba, Bonaire e Kuracao docesis en la Hispana til la fino dil 18ma yarcento, kande Britaniani okupis l'insulo. Pos la pakto Angla-Nederlandana di 1814, Britaniani retrocedis l'insuli a Nederlando, e la docado dil Hispana durigis.

## Geografio

Geologi kredas ke l'origino dil insulo esas recenta. Pro modifiki en la kontinentala platformo, la fundo dil oceano levis en kelk arei e formacis la Minora Antili, inkluzite Bonaire. Parto ek lua surfaco konsistas ek anciena koralia rifo, qua emersis produktinta la morto di koralii, origino di la nuna kalkopetri del insulo. Bonaire havas entote 288 k² e havas vicina insulo, nomizita Klein Bonaire, havanta 6 km².

La reliefo di Bonaire esas kelke rugoza, kun kelka monteti an la nordo dil insulo. Lua maxim alta punto esas Brandaris, jacanta 240 metri super la marala nivelo. Sude del insulo la tereni esas plana, e multa arei kovresas per marala aquo qua vaporeskas por produktar salo. Ne existas importanta fluvii.

Lua dominacanta klimato esas miarida (*Bsh*, segun la klimatala klasifikuro da Köppen-Geiger) varma, sika (malgre l'alta humideso dil aero) e ventoza. La mezavalora yarala pluvo-quanto en Kralendijk esas 463 mm. La pluvoza sezono iras de oktobro til la duimo di januaro. Bonaire jacas fore l'uragano-zono di Karibia, ma kelkafoye frapesas per forta sturmi.

La vejetantaro e l'animalaro di Bonaire prezervesas en la Nacionala parko 'Washington Slagbaai'', qua kovras cirkume 1/3 del insulo.

## Ekonomio
Turismo esas importanta ekonomial agado dil insulo.
Dinastio Ming

La **dinastio Ming** esis la regnanta dinastio qua guvernis Chinia de 1368 til 1644, pos la krulo di la dinastio Yuan, guvernita da Mongoli. Ol esis la lasta guverninta dinastio da Chiniani de etnio Han.

## Religio dum Ming-epoko
La dominacanta religii dum Ming-epoko esis tradicionala religii, plus Konfuceismo, Taoismo e Budismo. Lamai de Tibet perdis prestijo, e samatempe favoris Taoismo. L'enciklopedio di la Dinastio Ming kontenante plu kam 20.000 vorti kompozesis dal princo Zhu Quan en Chinia. L'indexo esis segun temi e stroki di pinselo. En ca enciklopedio, Zhu Quan kritikis Budismo e nomizis ol "trauranta religio".
Gallipoli, Apulia

**Gallipoli** (Salentino: *Caḍḍìpuli*; Anciena Greka: Καλλίπολις, *Kallípolis*, vortope 'Bela Urbo') esas sudala italiana urbo e komono en la provinco Lecce, en la regiono Apulia. Segun statistiki dil yaro 2017, ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 41,22 km².

L'urbo situesas an Ionia maro, an la westala litoro de la peninsulo Salento. Ibe duras parolesar dialekto de Greka linguo nomizita "Griko".

L'urbo Gallipoli dividesas aden du parti, la moderna e l'anciena urbo. La nova urbo inkluzas omna nova edifici inkluze cieloskrapero.  L'anciena urbo jacas sur kalkopetra insulo, ligita a la kontinento per ponto konstruktita dum la 16ma yarcento.

La municipo havas frontieri kun Alezio, Galatone, Matino, Sannicola e Taviano. Ol kontenas la vilajeti (*frazioni*) Baia Verde, Lido Conchiglie, Lido San Giovanni, Rivabella e Torre del Pizzo.
Sophia Lillis

**Sophia Lillis** (n. ye 13 di februaro 2002 esas Usana cinem-aktorino e televiziono-aktorino

Elu divenis famoza pro sua rolo en la hororo-filmi It (2017) e la pluso It Duesma Chapitro segun la libro da Stephen King ube elu pleis *Rebecca Marsh*.  Sophia Lillis anke pleis en la sucesoza serii di televiziono da Netflix Sharp Objects e I Am Not Okay With This.

Sophia Lillis havas jemela fratulo Jake Lillis.

## Filmografio
### Filmi
* 2013: The Lipstick Stain (Kurta filmo)
* 2014: A Midsummer Night’s Dream
* 2016: The Garden (Kurta filmo)
* 2016: 37
* 2017: It (2017)
* 2018: Sharp Objects (Serio di televiziono, 8 epizodi)
* 2019: Nancy Drew and the Hidden Staircase
* 2019: It Chapter Two
* 2020: Uncle Frank
* 2020: Gretel & Hansel
* 2020: I Am Not Okay With This (Serio di televiziono, 7 epizodi)

### Musiko-videi
* 2017: Sia – Santa’s Coming for Us
* 2017: The War On Drugs – Nothing To Find
Billy Idol

**Billy Idol** (n. **William Michael Albert Broad** ye la 30ma di novembro 1955) esas Britaniana muzikisto, kantisto, kompozisto ed aktoro. Ilu divenis famoza dum la yari 1970a kande ilu kreis la bando di punk rock *Generation X*.
Internaciona Dio di Laboristi

La **Internaciona Dio di Laboristi** o **Dio di Laboro** festesas en multa landi ye la 1ma di mayo. Ol esas libera dio en plura landi. Dum olu celebresas la lukti di la laboristaro e eventas manifesti di laboristi.

## Historio
La elekto dil dato devenas de generala striko quan la Nord-Amerikana laboristala movemento proklamis por la 1ma di mayo 1886 kun la skopo generaligor la ok-hora laborodio. La sequanta konflikti inter la manifestanti e la polico divenis violentoza: ye la 3ma di mayo policisti pafe mortigis quar manifestanti; ye la 4ma di mayo eventis protestala manifesto, lore ulu jetis bombo qua mortigis plura policisti. Pro ke la atentinto ne trovesis, on arestis ok manifestal organizinti ed mortigis quar; un suocidis, la cetera tri liberigesis pos sis yari.

En 1889, la kongreso dil Duesma Internacionalo en Paris proklamis la 1ma di mayo kom memorodio pri la viktimi dil manifesti di 1886 e kom luktodio di la laboristala movemento.

## Altra dati
Quankam la maxim multa landi festas la Internaciona Dio di Laboristi ye la 1ma de mayo, kelka landi festas olu ye altra dati:

* Australia: duesma lundio di marto
* Bahama: unesma venerdio di junio
* Kanada: unesma lundio di septembro
* Japonia: la 23ma di novembro
* Nova-Zelando: quaresma lundio di oktobro
* Trinidad e Tobago: la 19ma di junio
* Usa: unesma lundio di septembro
Bertalan Szemere

**Bertalan Szemere**, yuristo e politikisto n. ye la 27ma di agosto 1812 til la 18ma di januaro 1869, esis chefministro di Hungaria de la 2ma di mayo til la 11ma di agosto 1849.
Eureka, Kalifornia

**Eureka** (Hupa: *do'-wi-lotl-ding*, Karuk: *uuth*) esas la precipua urbo e sideyo di komtio Humboldt en Kalifornia, Usa. Segun la demografiala kontado di 2020, ol havis  habitanti, kontre  habitanti en 2010.To signifikas ke lua habitantaro diminutis per −2,5% inter la du kontadi. En 2010, la habitantaro di Granda Eureka esis  personi. La tota surfaco dil urbo esas 24,70 km², equivalanta a 9,54 mi².

L'urbo situesas an Usana Voyo 101 an la bordo di Humboldt-Bayo, distanta 430 km norde de San Francisco e 160 km sude de la frontiero kun Oregon.

Eureka esas la maxim populoza litorala urbo inter San Francisco e Portland, Oregon, e la maxim westala urbo kun plu kam 25.000 rezidanti en la 48 kontinentala stati di Usa. Lua klimato influesas multe da lua proximeso kun l'oceano, e la temperaturi ne varias multe inter la sezoni. Lua klimato esas Mediteranea, kun pluvoza vintri e sika someri.

En Eureka situesas la maxim anciena zoo di Kalifornia, *Zoo Sequoya Park*.

## Historio
La Pacifika litorala loko di Eureka an Humboldt-Bayo, adjacanta abundanta sequoyo-foresti, provizis la motivo por koloniigo di ca 19ma-yarcenta portuo-urbo.

Ante l'arivo da Euro-Amerikana koloniani, inkluze farmisti, ministi, peskisti, ed arboro-abatisti, l'areo okupesis da indijena populi. Dum cirkume 300 yari pos 1579, l'exakta loko di Humboldt-bayo restis necerta, nam la kombinuro di geografial e klimatal elementi desfaciligis fidinda vidado e mezuro di la 2ma maxim granda bayo di Kalifornia. L'oficala dato di ca deskovro esas la 13ma di mayo 1850, kande establisesis la kolonieto Eureka apud ol.

## Referi
KOVID-19

**KOVID-19**, kurtigita formo de Koronoviruso Dessaneso plus la yaro dil unesm aparo 2019 (Angle *coronavirus disease 2019*) esas infektiva morbo efektigata dal viruso SARS-KoV-2. Ol produktas simptomi simila a gripo, inkluzite febro, sika tuso, malarespiro, doloro en la muskuli e fatigo. En severa kazi ol produktas pulmonito, sindromo akuta pri respirala desfacileso, septicemio e generaligata septicemio, qua produktas morto en 3% de la maladi. Ne existas specifika kuracado; la skopo di la precipua terapiala trakti esas prezervar la vivo-funcioni. Ca morbo deskovresis unesmafoye en Wuhan, Popul-Republiko Chinia.

La transmiso di SARS-KoV-2 eventas per mikra guteti - guteti di Flügge - qui emisesas tra parolado, rumorado, tusado o sternuto. Simptomi aparas pos du til dek-e-quar dii, mezavalore pos 5 dii, pos expolo a la viruso.

La Mondal Organizuro pri Saneso supozas ke la morbo havas zoonozala karaktero, quankam en 2021 ne esas konkordo pri to.

## Referi
Vitoria-Gasteiz

**Vitoria-Gasteiz** (Hispane *Victoria*; Baske *Gasteiz*) esas chef-urbo di regiono Álava, en Hispania, ed anke la sideyo di la guvernerio e la parlamento di Baskia. Segun statistiki dil yaro 2024, ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 276,81 km².

Jacanta an kunfluo di diversa chosei, ol esabis importanta loko strategiala dum la historio. Dum Romana epoko, la choseo *Ab Asturica Burdigalam*, qua ligis Astorga (*Asturicum*) a Bordeaux (*Burdigala*) trairis Vitoria-Gasteiz. L'urbo havas richa historio ed importanta historiala patrimonio.
Bastia

**Bastia** (Korsikane: *Bastìa*) esas komono en la departmento Haute-Corse di Francia situita en la nordesto dil insulo Korsika ye la bazo dil peninsulo Cap Corse. Segun la demografiala kontado di 2019, ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 19,38 km². Ol anke havas la duesma maxim granda habitantaro di irga komono sur la insulo dop Ajaccio ed esas la chefurbo dil regiono Bagnaja e dil departmento.  Tamen, chomeso en la komono esas un ek la maxim alta en Francia, ye plu kam 20% en 2004.

Bastia esas la precipua portuo dil insulo ed olua precipua komercal urbo ed esas aparte famoza pro sua vino.  La habitanti dil komono konocesas kom *Bastiais* o *Bastiaises*.  Cirkume 10% de la habitantaro esas enmigrinti.

## Geografio
Situita en la nordesto de Korsika ye la bazo di Cap Corse, inter la maro e la monto, Bastia esas la precipua portuo dil insulo.  L'urbo situesas 35 km de la nordala pinto de Cap Corse, 50 km weste de Elba, italiana insulo, e 90 km de kontinental Italia qua esas videbla dum kelka dii de la yaro kande videbleso esas ecelanta.

Geografiale Bastia definesas da sua loko inter la maro e la monto, situita ye l'estala latero di "Serra di Pignu", 960 m alta monto. Ta eskarpa monto e plura kolini en l'urbo formizas reliefo tipala di Cap Corse.  Pro ta remarkinda peizajo l'urbo developesis grandaparte en litorala bendo larja de c. 1,5 km.
Wageningen

**Wageningen** esas municipo e historiala urbo en centrala Nederlando, en la provinco Gelderland.

Ol esas famoza pro la Universitato di Wageningen, di qua la specalismo esas vivo-cienci.  La municipo havis habitantaro 38.774 en 2019, ek qui multa mili esas studenti ek plu kam 150 landi.

###### Geografio
Wageningen situesas an la nordala rivo di la *Nederrijn* (la nederlandana parto de la Basa Rheno), parto de la Gelderse-valo (Nederlandane: *Gelderse Vallei*) e la Veluwe, di qua la sudwesta kolino nomesas la *Wageningse Berg*.

Wageningen esas atingebla per automobilo per l'autovoyi A12 per la N781, A15 per la N233 e N225, e A50 per la N225, e de fervoyo-staciono Ede-Wageningen per 20-minuta autobuso-veho a la centrala termino.
Hédi Baccouche

**Hédi Baccouche**, politikisto n. ye la 15ma di januaro 1930 til la 21ma di januaro 2020, esis chefministro di Tunizia de 1987 til 1989.
Landau in der Pfalz

**Landau in der Pfalz** (*Landau en Palatenio*) esas urbo en la stato Rhenlando-Palatenio, sud-weste de Germania. Segun statistiki de 2022, ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 82,96 km². Ol esas parto de la metropolala regiono *Rheno-Neckar*.

Ye la yaro 1990 la Universitato Koblenz-Landau fondesis. Ye la semestro 2015/16 Landau in der Pfalz havis 7700 studenti.

## Historio
L'urbo fondesis ye la yaro 1260 da komto Emich IV de Leiningen-Landeck. Ye la yaro 1274 Landau in der Pfalz recevis la yuro por esar urbo. Inter 1680 e 1815 la urbo apartenis a Francia kom parto di Alzacia. Depos 1816 Landau in der Pfalz divenis itere parto di Germania kom parto di Bavaria.

## Ekonomio
Por la ekonomio di la urbo la vit-kultivo havas granda signifiko. En Landau in der Pfalz nafto explotesas.
Alexandra Popp

**Alexandra Popp** (n. ye la 6ma di aprilo 1991 en Witten) esas Germana futbalistino. Elu nune ludas por VfL Wolfsgang e por la futbalo-esquado nacionala di mulieri di Germania de qua kapitanino elu esas depos la 19ma di februaro 2019.

Alexandra Popp ludas kom atakantino. Elu havas alteso de 174 centimetri.

## Klubi
Alexandra Popp ludis en la sequanta klubi
* 2007-2008 1. FFC Recklinghausen
* 2008-2012 FCR 2001 Duisburg 
* 2012-hodie VfL Wolfsburg

Kun la VfL Wolfburg Alexandra Popp divenis germana championo en muliero-futbalo en la yari 2013, 2014, 2017, 2018 e 2019. Ye la yari 2013 e 2014 elu ganis la UEFA-Ligo di Championi por mulieri kun sua klubo VfL Wolfsburg.

## Futbalo-esquado nacionala di mulieri di Germania
* 2010 til nun 107 ludi e 53 goli (til marto 2020)
* 2016 Alexandra Popp ganis la Olimpiala Ludi en Rio de Janeiro, 2016 201 en Brazilia por Germania.
Pacaraima

**Pacaraima** esas urbo en la stato Roraima, Brazilia. Segun la demografiala kontado di 2022, ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 8028,43 km².

Jacanta an la frontiero inter Brazilia e Venezuela, ol distas 215 km de Boa Vista. Pro sua altitudo - 947 metri sur la marala nivelo - la mezavalora temperaturi dil urbo esas plu basa kam olta di altra regioni dil stato.

## Referi
Skagen

**Skagen** esas la maxim nordala urbo en Dania, situita ye la estala litoro del peninsulo Skagen Odde en fora nordala Jylland.

Parto del municipo Frederikshavn en Nordjylland, ol situesas 41 kilometri norde de Frederikshavn e 108 kilometri nordeste de Aalborg.  La Portuo di Skagen esas la chefa pesko-portuo di Dania ed ol anke havas prosperanta turisto-industrio, qua atraktas 2 milion homi yarale.

La nomo aplikesis originale al peninsulo ma ol nun anke referas al urbo.  La habiteyo komencis dum la Mezepoko kom pesko-vilajo, famoza pro sua haringo-industrio.

Danke sua maro-peizaji, peskisti e vesperala lumo, vers la fino dil 19ma yarcento ol populareskis che grupo de impresionista artisti nun konocata kom la Skagen-Grupo.

En 1879, la Peskisto-Asociuro di Skagen establisesis kun la skopo helpar la lokala pesko-industrio per la fervoyo *Skagensbanen*, qua apertesis en 1890.  La moderna portuo di Skagen apertesis ye 20 novembro 1907, e per la fervoyala konekti a Frederikshavn e cetera Dania, turismo komencis developesar.
Nîmes

**Nîmes** (Ocitaniana: *Nimes*) esas urbo en la regiono Ocitania di sudala Francia.

Ol esas la chefurbo di la departmento Gard .  Nîmes situesas inter la Mediteranea Maro e la monti Cévennes.

L'evaluita habitantaro Nîmes esas 151.001 (en 2016).

Nomizita la maxim Romana urbo exter Italia, Nîmes havas richa historio depos la Romana Imperio kande l'urbo esis regionala chefurbo, e la hemo di 50.000-60.000 homi.  Plura famoza monumenti esas en Nîmes, quala la Areno di Nîmes e la *Maison Carrée*.  Pro to, Nîmes ofte referesas kom la franca Roma.
Cúcuta

**Cúcuta** esas la chef-urbo dil departmento Norte de Santander, en Kolumbia. Segun statistiki de 2024, ol havis  habitanti, esanta la 6ma maxim populoza urbo di la lando. Lua tota surfaco esas 1177 km², kun urbal areo di 64 km².

Ol jacas an la frontiero kun Venezuela.
Antonov An-148

**Antonov An-148** esas jet-aviono projetita dal Ukrainana kompanio Antonov por regionala flugado. Ol povas transportar 68 til 85 veheri, en disto maxima de 2.100 til 4.200 kilometri, segun la versiono.
Homo neanderthalensis

**Neandertalano** od **Homo neanderthalensis** esas extingita speco di arkaika hominidi qui vivis en Eurazia  til cirkume 40 mil yari ante nun. Li probable exingesis pro la konkurenco od extermino dal Homo sapiens, o pro granda modifiki en la klimato, pro morbi, o pro la kombinuro di ca faktori.

Li havis rafinita teknologio, e konstruktis utensili de petro, sutis simpla vesti, uzis fairo, konservis nutrivi e mem navigis tra Mediteraneo. Kande komparesas a moderna homo, li esis plu robusta e havis proporcionale kurta membri. Experti judikas ke ca karakterizivi esis adapti por kurar rapide en la varma foresti lor existinta, od adapti a kolda klimato.

Li forpulesis da la Homo di Kro-Magnon.
Alcúdia

**Alcúdia** esas municipo ed urbo sur Mayorka en la Baleara Insuli di Hispania. Segun statistiki dil yaro 2018, ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 60,05 km².

Ol esas la chefa turismo-centro en nordala Mayorka an l'estala litoro.  Ol esas granda vakanceyo populara che familii.

La maxim multa hoteli situesas en Port d'Alcúdia e Platja d'Alcúdia alonge la 14 km-longa plajo qua extensesas til Can Picafort.

En Alcúdia l'anciena urbo esas bone prezervita kun domi de la 13ma yarcento.  L'anciena urbo cirkondesas da mezepokala muro.
Mustafa Al-Kadhimi

**Mustafa Al-Kadhimi** , (n. 1967 en Bagdad), esas chefministro di Irak depos 7ma di mayo 2020. Il studiis la yuro-cienco en Bagdad. Mustafa Al-Kadhimi esis direktoro di la Irkana Nacionala Sekreta Servo de 7ma di junio 2016 til 9ma di aprilo 2020.

Mustafa Al-Kadhimi esis en opozo kontre la diktatoro Sadam Husein. Pro to il livis Irak ye la yaro 1985 e habitas en Germania e Unionita Rejio. En London Mustafa Al-Kadhimi esis direktoro dil Iraq Memory Foundation, qua esis organizuro qua dokumentizis la krimini dil guvernerio da Sadam Hussein de 2003 til 2010. Il laboris kom chef-redaktero dil revuo Al-Monitor de 2010 til 2013.

Mustafa Al-Kadhimi esas mariajata e havas du infanti. Il ne esas membro de politikala partiso.
16ma yarcento aK

La **16ma yarcento aK** esis yarcento qua komencis en 1600 aK e finis en 1501 aK. Dum ca yarcento eventis, inter altri:

* 1595 aK - Rejulo Mursili la 1ma, de la populo Hitita, spolias Babilonia.
* 1556 aK - La dinastio Shang establisesas en Chinia.
17ma yarcento aK

La **17ma yarcento aK** esis yarcento qua komencis en 1700 aK e finis en 1601 aK. Dum ca yarcento eventis, inter altri:

* c. 1650 aK - En l'Anciena Egiptia, la 14ma dinastio dekadas.
* 1620 aK - Mursili la 1ma divenas rejulo dil populo Hitita.
18ma yarcento aK

La **18ma yarcento aK** esis yarcento qua komencis en 1800 aK e finis en 1701 aK. Dum ca yarcento eventis, inter altri:

* 1800 aK - Fer-epoko en India.
* 1800 aK til 1700 aK - La civilizuro dil valo di Indus dekadas.
* 1750 aK - En Alaska, eventas violentoza erupto dil monto Veniaminof.
* c. 1700 aK - Komencas bronz-epoko en Chinia.
Kopernicio

**Kopernicio** esas kemiala elemento sintezala kun kemiala simbolo **Cn** ed atomala nombro 112. Lua izotopi esas multe radioaktiva e kreesis nur en laboratorio.

Lua nomo homajas Polona fizikisto Nikolaus Kopernikus.
Sète

**Sète** (pronuncez ​*set*; *Seta* en Ocitaniana), konocata kom **Cette** til 1928, esas komono en la departmento Hérault en la regiono Ocitania di sudala Francia. Segun la demografiala kontado di 2019, ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 24,21 km².

La habitanti nomizesas *Sétois*.

Konocata kom *Venezia di Languedoc* e la *singulara insulo* (en la vorti da Paul Valéry),  Ol esas portuo e marbordala vakanceyo an la Mediteraneo kun tre forta kultural identeso, tradicioni, koquarto e dialekto.  Pluse, situita ibe esas la *Chateau Nelson* e viteyo.  Li responsas pri granda parto del ekonomio. La familio Nelson proprietas majoritato del imoblo.

Ol esas anke la hemurbo di artisti quala Paul Valéry, Jean Vilar, Georges Brassens, Gregory Del Piero, Hervé Di Rosa, Manitas de Plata, e Robert Combas.

## Geografio
Konstruktita sur e cirkum Mont St Clair, Sète situesas en la sudesta nabo dil *Bassin de Thau*, inkluzita sensala lago uzata precipue por ostri e musli.  Altralatere jacas la Mediteraneo, e l'urbo havas reto de kanali qui ligas la lagunaro *Étang de Thau* kun la Mediteranea Maro.
19ma yarcento aK

La **19ma yarcento aK** esis yarcento qua komencis en 1900 aK e finis en 1801 aK. Dum ca yarcento eventis, inter altri:

* La populo Hitita developas civilizuro kun chef-urbo en Hattusa, Anatolia.
* 1876 aK (Segun interpreto kronologiala de la Biblo. Altra posibla dato esas 1986 aK) - Israeliti translojas su ad Egiptia, pos du-yara famino.
20ma yarcento aK

La **20ma yarcento aK** esis yarcento qua komencis en 2000 aK e finis en 1901 aK. Dum ca yarcento eventis, inter altri:

* c. 2000 aK - Bronz-epoko komencas an la nordo di Chinia.
* c. 2000 aK - Komencas la dekado di la civilizuro dil valo di Indus.
* c. 2000 aK - La lasta lanugoza mamuto extingesas che l'insulo Wrangel.
Cinque Terre

Le **Cinque Terre** (pr. *chinkwe terre*; Liguriana: *Çinque Tære*, "Kin Landi") esas litoral areo en Liguria, en nordwesta Italia.

Ol jacas en la westo del provinco La Spezia, e konsistas ek kin vilaji: Monterosso al Mare, Vernazza, Corniglia, Manarola, e Riomaggiore.  La litoro, la kin vilaji, e cirkondanta kolini omna esas parto de Nacionala Parko Cinque Terre, qua esas Mondala Heredajo-Situo di UNESCO.

Cinque Terre esas populara turisto-destino.  Dum la yarcenti, on konstruktis terasi sur la ardua, eskarpa peizajo til la klifi apud la maro.  Voyi, treni e bateli konektas la vilaji, nam automobili povas atingar oli de extere nur per streta e riskoza monto-stradi kun granda desfacileso.

###### Transporto e turismo
Aceso a Cinque Terre per automobilo esas limitizita.  Strado a Vernazza esas tre streta e finas ye un kilometro ante l'urbo.

Treni vehas de La Spezia ad omna kin vilaji en Cinque Terre, ultre importanta regional e nacional destini.

Paromo vehas inter la vilaji ecepte Corniglia.  Paromo anke vehas a Genoa, La Spezia, Lerici e Porto Venere.