1932

La yaro **1932** (MCMXXXII per Romala algarismi) esis bisextila yaro komencinta ye venerdio segun Gregoriala kalendario. Ol esis la 932ma yaro di la duesma yarmilo, la 32ma yaro di la 20ma yarcento, e la 3ma yaro di la yari 1930a.

## Eventi
### [[Europa]]
* 25ma di februaro - Adolf Hitler obtenas Germana civitaneso.
* 6ma di mayo - Paul Gorguloff pafas kontre Franca prezidanto Paul Doumer, qua mortos ye la sequanta dio.
* 10ma di mayo - Albert Lebrun divenas prezidanto di Francia.
* 12ma di julio - Norvegia anexas Grenlando.

### [[Azia]]
* 31ma di januaro - Navi de Japoniana mar-armeo arivas en Nanjing.
* 18ma di februaro - Japonia deklaras Mandjuria nedependanta de Republiko Chinia.
* 1ma di marto - Japonia proklamas Mandjuria nedependanta stato, kun Puyi kom imperiestro.
* 24ma di junio - Despotala povo di rejo di Tailando finas. La lando adoptas skribita konstituco.
* 23ma di decembro - Rejio Saudi-Arabia fondesas.
* 10ma di decembro - Tailando adoptas konstituco e divenas konstitucala monarkio.
* 25ma di decembro - Ter-tremo kun forteso 7,6 che skalo di Richter frapas Changma, Republiko Chinia, e produktas 275 morti.

### [[Nord-Amerika]]
* 30ma di julio til la 14ma di agosto - Eventas la Somerala Olimpiala Ludi en Los Angeles, Kalifornia.
* 8ma di novembro - Franklin Delano Roosevelt elektesas prezidanto di Usa.

### [[Sud-Amerika]]
* 9ma di julio til la 2ma di oktobro - En Sao Paulo, Brazilia, eventas revolto kontre provizora guvernerio di Getúlio Vargas. Revolteri demandas kunvoko di konstitucanta Nacional Asemblitaro por skribar nova konstituco por Brazilia.
* 9ma di septembro - Komencas Milito en Chaco: Paraguayan armeo atakas Boliviana trupi, probante kaptar fuorto Boquerón. Ye la 29ma di septembro, Paraguay vinkas la batalio.

## Naski
* 4ma di januaro - Carlos Saura, Hispana filmifisto e skriptisto (m. 2023)

* 5ma di januaro - Umberto Eco, Italiana filozofo e skriptisto (m. 2016)
* 5ma di januaro - Raisa Gorbachyova, spozino di Mihail Gorbachyov (m. 1999)
* 5ma di februaro - Cesare Maldini, Italiana futbalisto e futbalo-entrenisto (m. 2016)
* 6ma di februaro - François Truffaut, Franca filmifisto (m. 1984)
* 9ma di februaro - Gerhard Richter, Germana piktisto e fotografisto
* 11ma di februaro - Carlyle Glean, generala guvernisto di Grenada (m. 2021)
* 16ma di februaro - Ahmad Tejan Kabbah, prezidanto di Sierra Leone (m. 2014)
* 18ma di februaro - Miloš Forman, Cheka filmifisto (m. 2018)
* 26ma di februaro - Johnny Cash, Usana kantorulo (m. 2003)
* 27ma di februaro - Elizabeth Taylor, Britanian aktorino (m. 2011)
* 4ma di marto - Miriam Makeba, Sudafrikana kantistino, kompozistino ed aktorino (m. 2008)
* 7ma di marto - Momoko Kochi, Japonian aktorino (m. 1998)

* 18ma di marto - John Updike, Usana skriptisto (m. 2009)
* 21ma di marto - Walter Gilbert, Usana kemiisto, Nobel-laureato
* 28ma di marto - Sven Lindqvist, Sueda skriptisto (m. 2019)
* 31ma di marto - Nagisa Oshima, Japoniana filmifisto (m. 2013)
* 1ma di aprilo - Debbie Reynolds, Usan aktorino (m. 2016)
* 4ma di aprilo - Anthony Perkins, Usan aktoro (m. 1992)
* 7ma di aprilo - Rauno Lehtinen, Finlandana kompozistulo (m. 2006)
* 8ma di aprilo - József Antall, chefministro di Hungaria (m. 1993)
* 9ma di aprilo - Carl Perkins, Usana kompozistulo, kantisto e muzikistulo (m. 1998)
* 9ma di aprilo - Mati Klarwein, Germana piktisto (m. 2002)

* 10ma di aprilo - Omar Sharif, Egiptian aktoro (m. 2015)
* 12ma di aprilo - Tiny Tim, Usana muzikisto (m. 1996)
* 19ma di aprilo - Fernando Botero, Kolumbiana piktisto (m. 2023)
* 26ma di aprilo - Michael Smith, Britaniana kemiisto, Nobel-laureato (m. 2000)
* 27ma di aprilo - Anouk Aimée, Franc aktorino (m. 2024)
* 27ma di aprilo - Roelof "Pik" Botha, Sudafrikana politikistulo (m. 2018)
* 27ma di aprilo - Casey Kasem, Usana cinem-aktoro e voco-aktoro (m. 2014)
* 27ma di aprilo - Enzo Mari, Italiana konceptisto ed arkitekto (m. 2020)
* 30ma di aprilo - Antonio Tejero Molina, Hispana militisto
* 14ma di mayo - Robert Bechtle, Usana piktisto (m. 2020)
* 14ma di mayo - Richard Estes, Usana piktisto
* 15ma di mayo - Chavalit Yongchaiyudh, chefministro di Tailando
* 12ma di junio - Félix Malloum, prezidanto di Chad (m. 2009)
* 17ma di junio - John Murtha, Usana militisto e politikisto (m. 2010)
* 18ma di junio - Dudley R. Herschbach, Usana kemiisto, Nobel-laureato
* 26ma di junio - Marguerite Pindling, generala guvernisto di Bahama
* 28ma di junio - Pat Morita, Usan aktoro (m. 2005)

* 5ma di julio - Gyula Horn, chefministro di Hungaria (m. 2013)
* 25ma di julio - Vasco de Almeida e Costa, chefministro di Portugal (m. 2010)
* 31ma di julio - John Searle, Usana filozofo di linguo e mento
* 2ma di agosto - Peter O'Toole, Irlandan aktoro (m. 2013)
* 5ma di mayo - Noël Milarew Odingar, prezidanto di Chad (m. 2007)
* 6ma di agosto - Howard Hodgkin, Britaniana piktisto (m. 2017)
* 7ma di agosto - Abebe Bikila, Etiopian atleto (m. 1973)
* 8ma di agosto - Luis García Meza, Boliviana diktatoro (m. 2018)
* 11ma di agosto - Fernando Arrabal, Hispana skriptisto
* 13ma di agosto - Sheila McClean, Irlandana piktistino (m. 2016)

* 17ma di agosto - Vidiadhar Surajprasad Naipaul, Trinidadana skriptisto, Nobel-laureato (m. 2018)
* 18ma di agosto - Luc Montagnier, Franca virologiisto, Nobel-laureato
* 19ma di agosto - Banharn Silpa-Archa, chefministro di Tailando (m. 2016)
* 23ma di agosto - Houari Boumédiène, prezidanto di Aljeria (m. 1978)
* 1ma di septembro - Derog Gioura, prezidanto di Nauru (m. 2008)
* 10ma di septembro - Félix Malloum, prezidanto di Chad (m. 2009)
* 15ma di septembro - Abdul Halim Khaddam, tempala prezidanto di Siria (m. 2020)
* 22ma di septembro - Algirdas Brazauskas, prezidanto di Lituania (m. 2010)
* 22ma di septembro - Maurice Kouandété, prezidanto di Dahome (Benin) (m. 2003)
* 25ma di septembro - Adolfo Suárez González, chefministro di Hispania (m. 2014)
* 25ma di septembro - Anatoliy Solovyanenko, Ukrainana kantisto (m. 1999)

* 26ma di septembro - Manmohan Singh, chefministro di India
* 27ma di septembro - Oliver Eaton Williamson, Usan ekonomikisto, Nobel-laureato (m. 2020)
* 28ma di septembro - Víctor Jara, Chiliana kantisto e kompozisto (m. 1973)
* 29ma di septembro - Rainer Weiss, Usana fizikisto naskinta en Germania, Nobel-laureato
* 14ma di oktobro - Wolf Vostell, Germana piktisto (m. 1998)
* 18ma di oktobro - Vytautas Landsbergis, prezidanto di Lituania
* 20ma di oktobro - Mohsin Ahmad al-Aini, chefa ministro di Yemen (m. 2021)
* 22ma di oktobro - Afewerk Tekle, Etiopiana piktisto (m. 2012)
* 24ma di oktobro - Pierre-Gilles de Gennes, Franca fizikisto, Nobel-laureato (m. 2007)

* 24ma di oktobro - Robert Mundell, Kanadan ekonomikisto, Nobel-laureato (m. 2021)
* 24ma di oktobro - Ziraldo Alves Pinto, Braziliana kartunisto e skriptisto (m. 2024)
* 25ma di oktobro - Vitold Fokin, chefministro di Ukraina (m. 2025)
* 27ma di oktobro - Sylvia Plath, Usana poetino (m. 1963)
* 28ma di oktobro - Spyros Kyprianou, prezidanto di Chipro (m. 2002)
* 2ma di novembro - Melvin Schwartz, Usana fizikisto, Nobel-laureato (m. 2006)
* 2ma di novembro - Henri Namphy, prezidanto di Haiti (m. 2018)
* 3ma di novembro - Albert Reynolds, chefministro di Republiko Irlando (m. 2014)
* 4ma di novembro - Thomas Klestil, prezidanto di Austria (m. 2004)
* 6ma di novembro - François Englert, Belga fizikisto, Nobel-laureato
* 8ma di novembro - Ugo Mifsud Bonnici, prezidanto di Malta
* 15ma di novembro - Pascal Lissouba, prezidanto di Republiko Kongo (m. 2020)
* 29ma di novembro - Jacques Chirac, ex-prezidanto di Francia (m. 2019)
* 2ma di decembro - Manuel Puig, Arjentiniana skriptisto (m. 1990)
* 4ma di decembro - Roh Tae-woo, prezidanto di Sud-Korea (m. 2021)

* 5ma di decembro - Little Richard, Usana rock-kantisto (m. 2020)
* 5ma di decembro - Sheldon Lee Glashow, Usana fizikisto, Nobel-laureato
* 14ma di decembro - Albert Spaggiari, Franca banko-furtinto (m. 1989)
* 14ma di decembro - Étienne Tshisekedi, chefa ministro di Zaire (m. 2017)
* 28ma di decembro - Manuel Puig, Arjentiniana skriptisto (m. 1990)
* 30ma di decembro - Paolo Villaggio, Italiana cinem-aktoro (m. 2017)
* Pierre Makombo Bamboté, Centrafrikana skriptisto (m. 2016)
* Basil Blackshaw, Nord-Irlandana piktisto (m. 2016)
* Kevin Connor, Australiana piktisto
* Giorgio De Simone, Italiana jurnalisto e skriptisto (m. 2024)

## Morti

* 1ma di januaro - Alejandro Woss y Gil, prezidanto di Dominikana Republiko (n. 1856)
* 1ma di januaro - Leonid Artamonov, Rusa militisto ed explorero di Afrika (n. 1859)
* 1ma di februaro - Farabundo Martí,  Salvadorana social aktivero e revolucionero (n. 1893)
* 6ma di februaro - Ramon Casas, Kataluniana piktisto (n. 1866).
* 6ma di februaro - Augusto Leguía, prezidanto di Peru (n. 1863)
* 10ma di februaro - Edgar Wallace, Britaniana skriptisto (n. 1875)
* 16ma di februaro - Ferdinand Buisson, Franca pacifisto, Nobel-laureato pri paco (n. 1841)
* 29ma di februaro - Ramon Casas i Carbó, Hispana piktisto (n. 1866)
* 5ma di marto - William Unger, Germana piktisto (n. 1837)
* 6ma di marto - John Philip Sousa, Usana kompozisto (n. 1854)
* 7ma di marto - Aristide Briand, Franca politikisto, Nobel-laureato pri paco (n. 1862)
* 10ma di marto - Paolo Boselli, chefministro di Italia (n. 1838)
* 14ma di marto - George Eastman, Usan inventisto, komercisto e filantropo (n. 1854)

* 4ma di aprilo - Wilhelm Ostwald, Germana kemiisto, Nobel-laureato (n. 1853)
* 12ma di aprilo - Tiny Tim, Usana muzikisto (m. 1996)
* 20ma di aprilo - Giuseppe Peano, Italiana matematikisto, kreinto di *Latino sine flexione* (n. 1858)
* 29ma di aprilo - José Félix Uriburu, prezidanto di Arjentinia (n. 1868)
* 7ma di mayo - Paul Doumer, prezidanto di Francia, asasinita (n. 1857)
* 8ma di mayo - Petar Todorov Gudev, chefministro di Bulgaria (n. 1863)
* 15ma di mayo - Tsuyoshi Inukai, chefministro di Japonia (n. 1855)
* 18ma di mayo - Juan Bautista Gaona, Prezidanto di Paraguay (n. 1845)
* 3ma di junio - Henryk Piątkowski, Polona piktisto (n. 1853)
* 9ma di junio - Émile Friant, Franca piktisto (n. 1863)

* 12ma di junio - Theo Heemskerk, chefministro di Nederlando (n. 1851)
* 2ma di julio - Manuel la 2ma, lasta rejulo di Portugal (n. 1889)
* 9ma di julio - King Camp Gillette, inventinto di razilo elektronikala e fondinto di la kompanio *Gillette* (n. 1855)
* 23ma di julio - Alberto Santos-Dumont, Braziliana pioniro di aviacado (n. 1873)
* 2ma di agosto - Ignaz Seipel, kancelero di Austria (n. 1876)
* 19ma di agosto - Johannes Schober, kancelero di Austria (n. 1874)
* 16ma di septembro - Ronald Ross, Angla mediko, Nobel-laureato (n. 1857)
* 28ma di septembro - Emil Orlík, Cheka piktisto (n. 1870)
* 30ma di septembro Francisco Sebastián Carvajal, prezidanto di Mexikia (n. 1870)
* 1ma di novembro - Tadeusz Makowski, Polona piktisto (n. 1882)
* 13ma di novembro - Francisco Lagos Cházaro, prezidanto di Mexikia (n. 1878)
* 26ma di novembro - James Edward Hervey MacDonald, Kanadana piktisto (n. 1873)
* 18ma di decembro - Eduard Bernstein, Germana teoriisto socialista e politikisto (n. 1850)

## Nobel-premiiziti
* Fiziko: Werner Heisenberg
* Kemio: Irving Langmuir
* Fiziologio o Medicino: Charles Scott Sherrington, Edgar Douglas Adrian
* Literaturo: John Galsworthy
* Paco: ne premiizita

## Referi