6ma di septembro

Videz quo ligesas adhike (che utensili). - A pagino di yaro.

La **6ma di septembro** esas la 249ma dio di la yaro (250ma en bisextila yari) segun Gregoriala kalendario. Restas 116 dii til la fino di la yaro.
----
## Dio

## Eventi
* 394 - Che batalio di Frigidus, Romana imperiestro Theodosius la 1ma mortigas uzurpero Flavius Eugenius.
* 1032 - Rejulo Rudolf la 3ma di Burgundia mortas sen heredanti. Ilu legacas ilua domeni a Konradus la 2ma, Santa Romana imperiestro.
* 1622 - Hispana galiono *[[Nuestra Señora de Atocha]]* naufrajas proxim Key West, Florida.
* 1831 - Rusa armeo okupas Warszawa por represar revolto di Poloni.
* 1845 - Komencas granda famino en Irlando pro fungo qua produktas golpo en potato.
* 1930 - Arjentinia : José Félix Uriburu revokas Hipólito Yrigoyen de povo e divenas prezidanto.
* 1939 - Duesma mondomilito: Sudafrika deklaras milito kontre Naziista Germania.
* 1944 - Duesma mondomilito: Sovietiana trupi kaptas Tartu, Estonia.
* 1944 - Duesma mondomilito: Westala federiti kaptas Ypres, en Belgia, de Germani.
* 1968 - Swazilando (la nuna Eswatini) divenas nedependanta de Unionita Rejio.
* 1972 - En München dum l'Olimpiala Ludi Palestinana teroristi mortigas 11 Israelani.
* 1983 - Sovietia konfesas la pafo di Korean aeroplano, asertante ke ol judikesis kom milital aeroplano.
* 1991 - Sovietia agnoskas la nedependo di Baltika landi. 
* 1991 - Leningrad rinomizesas itere Sankt Petersburg.
* 1994 - Tajikistan adoptas lua nuna konstituco.
* 2008 - Abdullah Gül divenas l'unesma Turka prezidanto qua vizitas Armenia.
* 2014 - Sirian avioni bombardas l'urbo Ar-Raqqah, kontrolita da Islamana Stato en la nordo di la lando, e mortigas 15 personi. En Usa Barack Obama propozas internaciona koalisuro kontre Islamana Stato.
* 2017 - Uragano *Irma*, la maxim forta de la historio di Karibia, frapas Antigua e Barbuda, Saint-Barthélemy e Saint-Martin, ed efektigas severa inundadi. Segun l'unesma informi, 90% de la konstrukturi en Barbuda subisis domaji. Samatempe, du altra minora uragani esas super Karibiana Maro: *Jose*, proxim la mikr Antili; e *Katia*, proxim la stato Veracruz, en Mexikia.
* 2018 - En Brazilia, prezidantala kandidato de dextra Jair Bolsonaro subisas atento per kultelo. Lua atakero dicis agar "sub l'ordeno de Deo".
* 2018 - Supra Korto di India deskriminaligas homeosexualeso.
* 2019 - Indiana kosmosondilo *Chandrayaan-2* kolizionas kontre la luno.
* 2023 - Invado di Ukraina da Rusia: Adminime 17 personi mortas e plusa 32 homi vundesas dum atako Rusa kontre Ukrainana urbo Kostiantynivka.
* 2023 - Milito en Sudan: adminime 19 civili mortas dum nepreciza artilriala bombardo kontre pozicioni de la Trupi por Rapida Suporto di Sudan, che suburbo Umbada, weste de Omdurman.

## Naski
* 1666 - Caro Ivan la 5ma di Rusia (m. 1696)
* 1729 - Moses Mendelssohn, juda filozofo naskinta en Germania (m. 1786)
* 1757 - Gilbert du Motier, markezo de La Fayette, Franca militisto e politikisto (m. 1834)
* 1766 - John Dalton, Angla fizikisto e kemiisto (m. 1844)
* 1817 - Mihail Kogălniceanu, chefministro di Rumania (m. 1891)
* 1824 - José María Rojas Garrido, prezidanto di Kolumbia (m. 1883)
* 1835 - Émile Combes, chefministro di Francia (m. 1921)
* 1837 - Charles Bouchard, Franca mediko e Esperantisto (m. 1915)
* 1852 - Schalk Willem Burger, prezidanto di la Republiko Sudafrikana (Republiko Transvaal) (m. 1918)
* 1860 - Jane Addams, Usana Nobel-laureato pri paco (m. 1935)
* 1870 - John Pius Boland, Irlandana tenisisto e politikisto (m. 1958)
* 1876 - John James Rickard Macleod, Skota mediko e fiziologiisto, Nobel-laureato (m. 1935)
* 1879 - Joseph Wirth, kancelero di Germania (m. 1956)
* 1891 - Yrjö Väisälä, Finlandana fizikisto ed astronomo (m. 1971)
* 1892 - Edward Appleton, Britaniana fizikisto, Nobel-laureato (m. 1965)
* 1897 - Emiliano Di Cavalcanti, Braziliana piktisto (m. 1976)
* 1902 - Sylvanus Olympio, prezidanto di Togo (m. 1963)
* 1903 - Phoui Sananikone, chefministro di Laos (m. 1983)
* 1906 - Luis Federico Leloir, Arjentiniana kemiisto, Nobel-laureato (m. 1987)
* 1926 - Menez (Maria Inês Ribeiro da Fonseca), Portugalana piktistino (m. 1995)
* 1928 - Robert Maynard Pirsig, Usana skriptisto e filozofo (m. 2017)
* 1933 - Janez Bernik, Sloveniana piktisto (m. 2016)
* 1934 - Charles Billich, Kroata piktisto
* 1939 - Susumu Tonegawa, Japoniana biologiisto, Nobel-laureato pri medicino o fiziologio
* 1943 - Roger Waters, Angla kompozisto di *rock*, membro de la bando Pink Floyd
* 1943 - Richard John Roberts, Angla profesoro e kemiisto, Nobel-laureato pri Fiziologio o Medicino
* 1945 - Victor Ramahatra, chefministro di Madagaskar
* 1957 - José Sócrates, chefministro di Portugal
* 1957 - Michaëlle Jean, generala guvernisto di Kanada
* 1957 - David Strassman, Usana voco-aktoro e ventroparolanto
* 1958 - Jeff Foxworthy, Usana komediisto
* 1961 - Scott Travis, Usana muzikisto (Judas Priest)
* 1966 - Emil Boc, chefministro di Rumania
* 1971 - Dolores O'Riordan, Irlandana kantistino (The Cranberries) (m. 2018)
* 1973 - Nikola Grbić, Serbiana volebalisto
* 1974 - Tim Henman, Britaniana tenisisto
* 1975 - Gala Rizzatto, Italiana kantistino
* 1986 - Andreea D, Rumana kantistino

## Morti
* 265 - Sima Zhao, regento de Cao Wei (n. 211)
* 972 - Papo Ioannes la 13ma
* 1032 - Rejulo Rudolf la 3ma di Burgundia (n. c. 970)
* 1683 - Jean-Baptiste Colbert, Franca politikisto (n. 1619)
* 1923 - Pedro José Escalón, prezidanto di Salvador (n. 1847)
* 1907 - Sully Prudhomme, Franca skriptisto, unesma Nobel-laureato pri literaturo (n. 1839)
* 1910 - Elías Fernández Albano, Chiliana politikisto (n. 1845)
* 1915 - Stanisław Witkiewicz, Polona piktisto (n. 1851)
* 1938 - Mary Dignam, Kanadana piktistino (n. 1857)
* 1952 - José Vicente de Freitas, chefministro di Portugal (n. 1869)
* 1966 - Hendrik Verwoerd, chefministro di Sudafrika (n. 1901)
* 1985 - Rodney Robert Porter, Britaniana ciencisto, Nobel-laureato pri fiziologio o medicino (n. 1917)
* 1994 - Paul Xuereb, prezidanto di Malta (n. 1923)
* 1998 - Akira Kurosawa, Japoniana filmifisto (n. 1910)
* 2005 - Eugenia Charles, chefministrino di Dominika (n. 1919)
* 2007 - Luciano Pavarotti, Italiana kantisto di opero (n. 1935)
* 2017 - Kate Millett, Usana feministo ed aktivisto (n. 1934)
* 2018 - Burt Reynolds, Usan aktoro (n. 1936)
* 2018 - Oleg Ivanovich Lobov, Sovietiana politikisto (n. 1937)
* 2019 - Robert Mugabe, prezidanto di Zimbabwe (n. 1924)
* 2021 - Jean-Paul Belmondo, Franc aktoro (n. 1933)
* 2021 - Michael Kenneth Williams, Usan aktoro, dansito e film-produktisto (n. 1966)
* 2024 - Pim de la Parra, Surinamana-Nederlandana cinematografisto (n. 1940)

## Referi