1996

La yaro **1996** (MCMXCVI per Romala algarismi) esis bisextila yaro komencinta ye lundio segun Gregoriala kalendario. Ol esis la 996ma yaro di la duesma yarmilo, la 96ma yaro di la 20ma yarcento, e la 7ma yaro di la yari 1990a.

## Eventi
### [[Kosmo]]
* 6ma di agosto - NASA anuncas ke aerolito ALH 84001, probable ek Marso, kontenas traiti di primitiva vivo.
* 19ma di septembro - Usana Spaco-paromo Atlantis atachas su a Rusa kosmo-staciono *[[Mir]]*.
* 7ma di novembro - NASA sendas probilo *[[Mars Global Surveyor]]*.

### [[Mondo]]
* 10ma di februaro - Komputero (Deep Blue -programaro di IBM) vinkas unesmafoye Garri Kasparov, mondala shakoludo-championo. Kasparov vinkas la ludaro 4-2.
* 26ma di marto - Internaciona Monetala Fonduro atribuas presto di 10,2 miliard dolari a Rusia por novigor l'ekonomio.
* 13ma di decembro - Kofi Annan elektesas chefo di Unionita Nacioni.

### [[Europa]]
* 2ma di januaro - L'unesma konvoyo di Usana soldati por garantiar la paco en Bosnia e Herzegovina arivas an la nordo di la lando.
* 10ma di januaro - Slovenia adheras a grupo di Visegrád.
* 14ma di januaro - En Portugal Jorge Sampaio elektesas prezidanto.
* 22ma di januaro - En Grekia, chefministro Andreas Papandreou renuncas, e Costas Simitis sucedos lu.
* 29ma di januaro - Prezidanto Jacques Chirac de Francia anuncas fino di nukleara probi di la lando.
* 29ma di januaro - En Venezia, famoza opero-domo "La Fenice" perisas en fairo.
* 3ma di marto - José María Aznar elektesas chefministro di Hispania.
* 21ma di marto - En Suedia, Göran Persson sucedas Ingvar Carlsson kom chefministro.
* 5ma di mayo - José María Aznar divenas chefministro di Hispania.
* 27ma di mayo - Boris Yelcin, prezidanto di Rusia, renkontras revoltinti de Chechenia. Li kontratas pri armistico.
* 1ma di junio - Boris Yelcin elektesas duesma-foye kom prezidanto di Rusia.
* 10ma di junio - Kontrato pri paco en Nord-Irlando komencas sen Sinn Fein.
* 8ma di julio - 15-yara evanta tenisisto Martina Hingis vinkas en Wimbledon en duo-ludo.
* 8ma di septembro - Paco en Chechenia.

### [[Azia]]
* 5ma di januaro - Yahya Ayyash de Hamas mortas, kande bombo instalita da Israel explozas en lua posh-telefonilo.
* 11ma di januaro - Ryutaro Hashimoto divenas chefministro di Japonia.
* 20ma di januaro - Yaser Arafat elektesas prezidanto di Palestinana guvernerio.
* 31ma di januaro - Kamiono plenigita per bombi lansesas kontre la centrala banko en Colombo, Sri-Lanka. L'explozo produktas entote 91 morti e cirkume 1400 plusa homi vundesas.
* februaro - Hussein Kamel, bofilio di Saddam Hussein, retrovenas ad Irak. Pos kelka dii ilu, lua fratulo, patro, fratino e filii di fratino mortigesos.
* 23ma di marto - En Taiwan unesma direta prezidantala elekto. Lee Teng-hui elektesas nove.
* 18ma di aprilo - Masakro en Qana: plua kam 100 Libanana civili mortas, kande Israel pafas kontre Fijiana paco-trupi di UN.
* 13ma di mayo - Tondro e tornado produktas 600 morti en Bangladesh.
* 23ma di mayo - Sueda Göran Kropp klimas adsur Monto Everest sen oxigenuyo. Ilu vehis per biciklo de Suedia a Nepal.
* 25ma di junio - En Saudi-Arabia 19 Usana soldati ed un lokalo mortigesas e 372 vundesas en explozo che Khobar-turmodomo.
* 31ma di agosto - Irakana korpi atakas en nordo e konquestas Arbil de Kurdi.
* septembro - Al-Jazira komencas brokastar en Katar.
* 27ma di septembro - En Afganistan Talibano-trupi konquestas Kabul. prezidanto Burhanuddin Rabban fugas, e ex-prezidanto Mohammad Najibullah exekutesos.
* 9ma til la 13ma di decembro - Unesma asemblo di MOK en Singapur.
* 12ma di decembro - Uday Hussein vundas su serioze dum atento.
* 27ma di decembro - Talibani konquestas aerodromo di Bagram, proxim Kabul.

### [[Afrika]]
* 27ma di januaro - En Nijer, kolonelo Ibrahim Bare Mainassara revokas prezidanto Mahamane Ousmane, demokratale elektita.
* 8ma di mayo - Sudafrika promulgas nova konstituco qua eliminas apartheid definitive.
* 5ma di junio - Gabon abandonas ONEP.
* 23ma di novembro - Aviono Boeing 767 de *Ethiopian Airways* qua esis fluganta de Addis Ababa ad Abidjan (flugo ET961) kidnapesas dum flugo da tri Etiopiani. L'aviono falas en Indiana Oceano pos finar lua kombustivo proxim Komori, e 125 de la 175 personi ennave perisas.

### [[Nord-Amerika]]
* 7ma di januaro - Granda nivo-burasko frapas estal Usa. Plu kam cent homi mortas.
* 14ma di marto - Prezidanto Bill Clinton dekretas 100 milion dolari por anti-teror agado.
* 3ma di aprilo - Theodore Kaczynski, alias Unabomber, arestesas en Montana.
* 17ma di julio - Aviono Boeing 747 de *TWA Airlines* explozas pos departar del aeroportuo *JFK*, en New York. Omna 230 personi en nave mortas.
* 19ma di julio - Prezidanto Bill Clinton inauguras l'Olimpiala Ludi en Atlanta, Georgia. 
* 27ma di julio - Bombo explozas dum l'Olimpiala Ludi en Atlanta, Georgia: du homi perisas e 111 vundesas.
* 5ma di novembro - Bill Clinton vinkas Bob Dole en elekto prezidantala.

### [[Central-Amerika]]
* 7ma di januaro - En Guatemala, Álvaro Arzú Irigoyen elektesas prezidanto.
* 6ma di februaro - Aviono Boeing 757 de la kompanio *Borgenair* falas che Atlantiko proxim Dominikana Republiko, e produktas 189 morti.
* 7ma di februaro - En Haiti, René Préval sucedas Jean-Bertrand Aristide kom prezidanto, l'unesma pacala sucedo en Haitiana historio.
* 29ma di decembro - Rejimo di Guatemala e revolteri paktas pri paco, e 36-yara interna milito finas.

### [[Sud-Amerika]]
* 17ma di aprilo - Che Eldorado dos Carajás, Brazilia, eventas konflikto inter rurani sen proprieti e granda farmisti. Dek-e-non rurani mortigesas. Ye la 18ma di decembro dil sama yaro prezidanto Fernando Henrique Cardoso posibligas distributar 1.000 km² de tereni a 3.600 familii sen proprieti por kultivar.
* 11ma di junio - Che urbo Osasco, Brazilia, explozo di gaso che komercala centro *Osasco Plaza Shopping* produktas 44 morti e 100 vunditi.
* 4ma di septembro - En Kolumbia, gerilera grupo Revolucionala Popul-armeo di Kolumbia (FARC) atakas militala bazo en Guaviare. Dum tri-semana milito mortos 130 Kolumbiani.
* 31ma di oktobro - Aviono Fokker 100 de l'aearala entraprezo TAM falas sur kelka domi en l'urbo di Sao Paulo, Brazilia. L'acidento produktas 99 morti.

### [[Oceania]]
* 29ma di januaro - Prezidanto Jacques Chirac anuncas ke Francia finos nukleara probi en Pacifiko.
* 11ma di marto - John Winston Howard divenas chefministro di Australia.

## Naski
* 1ma di januaro - Dawid Kwiatkowski, Polona kantistulo
* 5ma di januaro - Erdenebatin Bajarragchaa, Mongoliana e Azerbaijanana judoistino
* 16ma di januaro - Anastasia Grishina, Rusa gimnastikistino
* 16ma di januaro - Jennie Kim, Sud-Koreana kantistino
* 19ma di januaro - Alina Bivol, Rusa shakoludistino
* 11ma di februaro - Daniil Medvedev, Rusa tenisistulo
* 15ma di februaro - Yekaterina Makarova, Rusa tenisistino
* 27ma di februaro - Imran Bukuyev, Rusa MMA-kombatero
* 1ma di marto - Ye Shiwen, Chiniana natistino
* 13ma di marto - Estelle Cascino, Franca tenisistino
* 18ma di marto - Odiljon Abdurahmanov, Kirgiziana futbalistulo
* 2ma di aprilo - Matheus Santana, Braziliana natistulo
* 12ma di aprilo - Tomáš Andres, Cheka hokeisto
* 16ma di aprilo - Taylor Townsend, Usana tenisistino
* 17ma di aprilo - Dee Dee Davis, Usana televizion-aktorino
* 18ma di aprilo - Daniil Dubov, Rusa shakoludistulo
* 26ma di aprilo - Artur Dalaloyan, Rusa gimnastikistulo
* 1ma di mayo - William Nylander, Suediana hokeisto
* 10ma di mayo - Kateřina Siniaková, Cheka tenisistino
* 14ma di mayo - Dejana Radanović, Serbiana tenisistino
* 14ma di mayo - Martin Garrix, Nederlandana disk-jokeo
* 16ma di mayo - Louisa Chirico, Usana tenisistino
* 21ma di mayo - Karen Hachanov, Rusa tenisistulo
* 22ma di mayo - Adrián Cubas, Arjentiniana futbalisto
* 25ma di mayo - Darya Lodikova, Rusa tenisistino
* 30ma di julio - Nina Stojanović, Serbiana tenisistino
* 21ma di agosto - Jasmine Camacho-Quinn, Porto-Rikana atletino pri 100-metra hurd-kurado
* 21ma di agosto - Karolína Muchová, Cheka tenisistino
* 1ma di septembro - Jiří Černoch, Cheka hokeisto
* 4ma di septembro - Eleonora Afanasyeva, Rusa gimnastikistino
* 5ma di septembro - Jamsaran Cidipov, Rusa shakoludistulo
* 20ma di septembro - Azim Azarov, Kirgiziana futbalistulo
* 26ma di septembro - Jessika Ponchet, Franca tenisistino
* 1ma di oktobro - Vitalina Bacarashkina, Rusa sporta pafistino
* 4ma di oktobro - Jasmin Jebawy, Germana tenisistino
* 6ma di oktobro - Viktoria Roshchina, Ukrainana jurnalisto 2024
* 11ma di oktobro - Dasha Ivanova, Usana tenisistino
* 16ma di oktobro - Erdenebatin Cendbaatar, Mongoliana boxisto
* 19ma di oktobro - Rebecca Šramková, Slovakiana tenisistino
* 24ma di oktobro - Océane Dodin, Franca tenisistino
* 29ma di oktobro - Emilia Mernes, Arjentiniana kantistino
* 31ma di oktobro - Dïnara Sädwaqasova, Kazakstanana shakoludistino
* 7ma di novembro - Maxim Chigayev, Rusa shakoludistulo
* 7ma di novembro - Lorde, Nova-Zelandana kantistino
* 16ma di novembro - Mackenyu, Usana-Japonian aktoro
* 22ma di novembro - Madison Davenport, Usan aktorino
* 13ma di decembro - Varvara Flink, Rusa tenisistino
* 29ma di decembro - Dylan Minnette, Usan aktoro e muzikisto

## Morti
* 5ma di januaro - Yahya Ayyash, membro di Hamas (n. 1966)

* 8ma di januaro - François Mitterrand, prezidanto di Francia (n. 1916)
* 15ma di januaro - Moshoeshoe la 2ma, rejulo di Lesotho (n. 1938)
* 28ma di januaro - Jerry Siegel, Usana desegnisto, kreinto di "Superman" (n. 1914)
* 28ma di januaro - Iosif Brodski, Rusa skriptisto, Nobel-laureato (n. 1940)
* 2ma di februaro - Shamus Culhane, Usan animisto, cinematografisto e produktisto pri animi (n. 1908)
* 2ma di februaro - Gene Kelly, Usan aktoro (n. 1912)
* 11ma di februaro - Kebby Musokotwane, chefministro di Zambia (n. 1946)
* 17ma di februaro - Hervé Bazin, Franca skriptisto (n. 1911)
* 20ma di februaro - Toru Takemitsu, Japoniana kompozisto (n. 1930)
* 3ma di marto - Marguerite Duras, Franca skriptisto (n. 1914)
* 5ma di marto - Khondaker Mostaq Ahmad, prezidanto di Bangladesh (n. 1918)

* 13ma di marto - Krzysztof Kieślowski, Polona filmifisto (n. 1941)
* 13ma di marto - Lucio Fulci, Italiana filmifisto ed aktoro (n. 1927)
* 17ma di marto - René Clément, Franca filmifisto (n. 1913)
* 18ma di marto - Odysseas Elytis, Greka skriptisto, Nobel-laureato (n. 1911)
* 6ma di aprilo - Greer Garson, Britanian-Usan aktorino (n. 1904)
* 17ma di aprilo - Piet Hein, Dana matematikisto, inventero e poeto (n. 1905)
* 18ma di aprilo - Bernard Edwards, Usana muzikisto, kompozisto e muzikala produktisto (Chic) (n. 1952)
* 21ma di aprilo - Dzhokhar Dudaiev, prezidanto di Chechenia (n. 1944)
* 30ma di aprilo - Julio César Méndez Montenegro, prezidanto di Guatemala (n. 1915)
* 11ma di mayo - Nnamdi Azikiwe, prezidanto di Nigeria (n. 1904)

* 31ma di mayo - Timothy Leary, Usana skriptisto, psikologo (n. 1920)
* 1ma di junio - Neelam Sanjiva Reddy, prezidanto di India (n. 1913)
* 3ma di junio - Tito Okello, prezidanto di Uganda (n. 1914)
* 6ma di junio - George Davis Snell, Usana genetikisto, Nobel-laureato (n. 1903)
* 6ma di junio - Kusuo Kitamura, Japoniana natisto (n. 1917)
* 9ma di junio - Rafaela Aparicio, Hispan aktorino (n. 1906)
* 15ma di junio - Ella Fitzgerald, Usana jazo-kantistino (n. 1917)
* 17ma di junio - Thomas Kuhn, Usana filozofo (n. 1922)
* 20ma di junio - Walter Guevara Arze, prezidanto di Bolivia (n. 1912)
* 23ma di junio - Andreas Papandreou, Greka politikisto (n. 1919)
* 1ma di agosto - Tadeusz Reichstein, Polona ciencisto, Nobel-laureato (n. 1897)
* 2ma di agosto - Michel Debré, chefministro di Francia (n. 1912)
* 6ma di agosto - Hernán Siles Zuazo, prezidanto di Bolivia (n. 1914)
* 8ma di agosto - Nevill Francis Mott, Britaniana fizikistulo, Nobel-laureato (n. 1905)
* 13ma di agosto - António de Spínola, prezidanto di Portugal (n. 1910)
* 26ma di agosto - Alejandro Agustín Lanusse, prezidanto di Arjentinia (n. 1918)

* 12ma di septembro - Ernesto Geisel, prezidanto di Brazilia (n. 1907)
* 13ma di septembro - Tupac Shakur, Usana *rap*-artisto (n. 1971)
* 17ma di septembro - Spiro Agnew, Usana politikisto, vice-prezidanto de 1969 til 1973 (n. 1918)
* 26ma di septembro - Geoffrey Wilkinson, Angla kemiisto, Nobel-laureato (n. 1921)
* 28ma di septembro - Mohammad Najibullah, prezidanto di Afganistan (n. 1947)
* 2ma di oktobro - Andrey Lukanov, chefministro di Bulgaria (n. 1938)
* 11ma di oktobro - Renato Russo, Braziliana kantisto e kompozistulo (Legião Urbana) (n. 1960)
* 11ma di oktobro - William Vickrey, Kanadan-Usan ekonomikisto, Nobel-laureato (n. 1914)
* 1ma di novembro - Junius Richard Jayewardene, chefa ministro e prezidanto di Sri-Lanka (n. 1906)
* 1ma di novembro - Maati Bouabid, chefministro di Maroko (n. 1927)
* 3ma di novembro - Jean-Bédel Bokassa, diktatoro ed imperiestro di Centrafrika (n. 1921)
* 8ma di novembro - Andrés Rivero Agüero, chefministro di Kuba (n. 1905)

* 21ma di novembro - Abdus Salam, Pakistanana fizikisto, Nobel-laureato pri fiziko (n. 1926)
* 29ma di novembro - Dan Flavin, Usana skultisto (n. 1933)
* 30ma di novembro - Tiny Tim, Usana muzikisto (n. 1932)
* 3ma di decembro - Babrak Karmal, prezidanto di Afganistan (n. 1929)
* 9ma di decembro - Alain Poher, Franca politikistulo (n. 1909)
* 17ma di decembro - Stanko Todorov, Bulgara politikisto (n. 1920)
* 19ma di decembro - Marcello Mastroianni, Italian aktoro (n. 1924)
* 19ma di decembro - Amata Kabua, prezidanto di Insuli Marshall (n. 1928)
* 20ma di decembro - Carl Sagan, Usan astronomo, skriptisto (n. 1934)
* Hellmut Röhnisch, Germana-Suedian atleto ed Idisto (n. 1914)

## Nobel-premiiziti
* Fiziko: Robert Coleman Richardson, Douglas Dean Osheroff, David Morris Lee
* Kemio: Robert Curl, Harold Walter Kroto, Richard Errett Smalley
* Fiziologio o Medicino: Peter Charles Doherty, Rolf M. Zinkernagel
* Literaturo: Wisława Szymborska
* Paco: Carlos Filipe Ximenes Belo e José Ramos Horta
* Ekonomiko: James Mirrlees, William Vickrey

## Referi