Des Moines (Iowa)

**Des Moines** (/dɪˈmɔɪn/), esas la chef-urbo di Iowa. Segun la demografiala kontado di 2020, ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 234,92 km², equivalanta a 90,70 mi².

Des Moines divenis urbo en 1851. Lua unesma nomo esis **Fort Des Moines**. Ol jacas apud rivero Des Moines, de qua ol recevis lua nomo. Nun ol esas politikale importanta por prezidantal elekto Usana: l'unesma primara elekti, en qui la membri di partisi Demokrata e Republikana selektas la kandidati a prezidanti de sua partisi eventas en Iowa. L'urbo ank esas sideyo di financala ed asekurala kompanii *Principal Financial Group*, *Wellmark Blue Cross Blue Shield*, *Chubb Limited*, *Voya Financial* e *Nationwide Mutual Insurance Company*.

L'universitati *Drake University*, *Grand View University*, *University of Iowa* ed *Iowa State University* havas sua kampusi en Des Moines.

## Historio

Segun arkeologiala restaji trovita ube la rivero Racoon renkontras la rivero Des Moines, la regiono habitesas de adminime 7.000 yari ante nun. Diversa sepulturi de ta epoko trovesis sud-este de la urbo.

Des Moines fondesis en 1843 dal kapitano James Allen, membro dil Mormona bataliono, qua konstruktis fuorto en la regiono, por kontrolar l'indijeni Sauk e Meskwani. Ilu volis uzar la nomo *Fort Raccoon*, ma instruktesis por uzar la nomo *Fort Des Moines* por la fortifikuro. En mayo 1851 la kolonieto destruktesis pro inundado. Ye la 22ma di septembro 1851 Des Moines divenis urbo.

En 1864 organizesis kompanio *Des Moines Coal Company* por explotar minerala jaceyi proxim Des Moines. Exemple, mineyo *Black Diamond*, qua employis 150 individui e produktis 20 charedi di karbono omnadie. En 1893 existis 23 mineyi en la regiono, tamen en 1908 la maxim multa mineyi ja exhaustesis. En 1880, Des Moines ja havis  habitanti, ed esis la maxim populoza urbo di Iowa. L'edifico di Iowana parlamento konstruktesis de 1871 til 1886.

Segun la demografiala kontado di 1960, l'urbo atingis  habitanti. Dum la sequanta yari la quanto di habitanti diminutis, nam multa familii chanjis sua lojeyi a vicina urbi. En 2000, ol havis  habitanti.

## Demografio
Segun la demografiala kontado di 2000  personi rezidis en la urbo, ed existis  hemanari e  familii en ol. La denseso di habitantaro esis /km² (/mi²). Esis  domi kun mezvalora denseso di 433.3/km² (/mi²). Segun raso, esis 82.29% Blanki, 8.07% Negri o Afrikan-Usani, 0.35% aborijeni Usana, 3.50% Aziani, 0.05% Pacifik-insulani, 3.52% de altra rasi, e 2.23% de du o plura rasi, 6.61% de la habitantaro esis Hispan-Usani o Latin-Amerikani de irga raso.

Esis  hemanari, di qui 29.5% havis pueri evanta min kam 18 yari en la domo, 43.7% esis mariajita e habitis kune, en 12.6% muliero sen spozulo esis la domo-chefo, e 39.5% esis ne-familii. En 31.9% ek omna hemanari vivis sola individuo, e 10.2% habitesis da sola individuo evanta 65 yari o pluse. La mezvalora grandeso po hemanaro esis 2.39 personi e la mezvalora grandeso po familio esis 3.04 personi.

La procento di habitanti segun evo esis: 24.8% evanta min kam 18 yari, 10.6% de 18 til 24 yari, 31.8% de 25 til 44 yari, 20.4% de 45 til 64 yari, e 12.4% evanta 65 yari o pluse. La mezvalora evo esis 34 yari. Po singla 100 mulieri esis 93.8 viri. Po singla 100 mulieri evanta 18 yari o pluse esis 90.5 viri.

La revenuo *per capita* La mezvalora revenuo po hemanaro en l urbo esis US$ , e la mezvalora revenuo po familio esis US$ . La mezvalora revenuo por la viri esis US$ , kontre US$  por la mulieri. La revenuo *per capita* por la urbo esis US$ . Vivis sub povreso-lineo 11,4% de la habitantaro e 7,9% de la familii, inkluzite 14,9% ek omna habitanti evanta min kam 18 yari, e 7,6% ek omna habitanti evanta 65 yari o pluse.

## Transportado
Existas L'Aeroportuo Internaciona di Des Moines.

## Famoza personi de Des Moines
* Bill Bryson
* Stephen Collins
* Thomas M. Disch
* Cloris Leachman, aktorino
* Bando Slipknot

## Referi