1884

La yaro **1884** (MDCCCLXXXIV per Romala algarismi) esis bisextila yaro komencinta ye mardio segun Gregoriala kalendario, e bisextila yaro komencinta ye sundio segun Juliala kalendario. Ol esis la 884ma yaro di la duesma yarmilo, la 84ma yaro di la 19ma yarcento, e la 5ma yaro di la yari 1880a. Kande 1884 komencis, Gregoriala kalendario esis 12 dii avan Juliala kalendario, qua duris uzesar en kelka loki til 1923.

## Eventi
### [[Europa]]
* 1ma di februaro - Unesma kayero di la vortaro *The Oxford English Dictionary* publikigesas en Anglia.
* 20ma di aprilo - Papo Leo la 13ma publikigas encikliko *Humanum genus* en qua kritikas Framasonaro e kelka liberala kredaji quan ilu judikas kom asociita ad ol.
* 2ma di novembro - Timișoara divenas l'unesma Europana urbo iluminata per elektro.
* 15ma di novembro - Konfero di Berlin, pri la divido di kolonii en Afrika, komencas.
* Friedrich Engels publikigas "L'Origino di la Familio, di la Privata Proprieto e di la Stato".

### [[Azia]]
* Rusia konquestas la nuna Turkmenistan.
* En Chinia, vidvino-cezaro Cixi divergigas la Granda Konsilistaro.

### [[Afrika]]
* 26ma di februaro - Unionita Rejio e Portugal paktas pri la teritorii historiale okupita dal Portugalani en Afrika. Britaniani agnoskas Portugalana suvereneso super la du rivi di fluvio Kongo, e konvencionas ke Portugal mustas okupar efikive Angola e Mozambik.
* 13ma di marto - Komencas siejo di Khartoum, Sudan.
* 22ma di aprilo - Germana imperio establisas protektorato en Sudwestal Afrika.
* 5ma di julio - Germana imperio posedeskas Togo.
* 14ma di julio - Komencas Germana administrado en Kamerun.

### [[Nord-Amerika]]
* 1ma di novembro - Porfirio Díaz elektesas prezidanto di Mexikia, e guvernos la lando til Mexikiana revoluciono.

### [[Sud-Amerika]]
* 4ma di aprilo - Milito di Pacifiko, en qua Chili luktis kontre Bolivia e Peru pri l'extraktado di salopetro, finas. Chili vinkas, e Bolivia perdas lua aceso a Pacifiko, divenanta senlitora stato.
* 12ma di oktobro - Augusto Lasserre fondas urbo Ushuaia, en la sudo di Arjentinia.

## Naski

* 26ma di januaro - Edward Sapir, Usan antropologo e linguisto (m. 1939)
* 28ma di januaro - Auguste Piccard, Suisa fizikistulo ed explorero (m. 1962)
* 29ma di januaro - Rickard Sandler, chefministro di Suedia (m. 1964)
* 30ma di januaro - Pedro Pablo Ramírez, Arjentiniana militestro e prezidanto (m. 1962)
* 31ma di januaro - Theodor Heuss, prezidanto di West-Germania (m. 1963)
* 31ma di januaro - Mammad Amin Rasulzade, prezidanto di Demokrata Republiko Azerbaijan (m. 1955)
* 12ma di februaro - Max Beckmann, Germana piktisto (m. 1950)
* 12ma di februaro - Marie Vassilieff, Rusa piktistino e skultistino (m. 1957)
* 28ma di februaro - Ants Piip, chefministro di Estonia (m. 1942)
* 11ma di marto - William Edouard Scott, Usana piktisto (m. 1964)
* 13ma di marto - Stepan Vitvickiy, prezidanto di Popul-Republiko Ukraina en exilo (m. 1965)
* 17ma di marto - José Patricio Guggiari, prezidanto di Paraguay (m. 1957)
* 24ma di marto - Peter Debye, Usana fiziko-kemiisto, Nobel-laureato (m. 1966)
* 31ma di marto - Henri Queuille, chefministro di Francia (m. 1970)

* 4ma di aprilo - Isoroku Yamamoto, Japonian admiralo dum la duesma mondomilito (m. 1943)
* 5ma di aprilo - Ion Inculeț, prezidanto di Moldova (m. 1940)
* 12ma di aprilo - Otto Fritz Meyerhof, Germana fiziologiisto, Nobel-laureato (m. 1951)
* 13ma di aprilo - Jules Vignes, Franc anarkiisto ed Idisto (m. 1970)
* 26ma di aprilo - Vadym Meller, Rusa piktisto (m. 1962)
* 8ma di mayo - Harry Truman, prezidanto di Usa (m. 1972)
* 8ma di mayo - Santiago Casares Quiroga, chefministro di Hispania (m. 1950)
* 28ma di mayo - Edvard Beneš, prezidanto di Chekoslovakia (m. 1948)
* 13ma di junio - Leon Chwistek, Polona piktisto (m. 1944)
* 18ma di junio - Édouard Daladier, chefministro di Francia (m. 1970)
* 27ma di junio - Gaston Bachelard, Franca filozofo (m. 1962)
* 28ma di junio - Alberto Guerrero Martínez, prezidanto di Equador (m. 1941)

* 12ma di julio - Amedeo Modigliani, Italiana piktisto (m. 1920)
* 15ma di julio - Phraya Manopakorn Nititada, chefministro di Tailando (m. 1948)
* 2ma di agosto - Rómulo Gallegos, prezidanto di Venezuela (m. 1969)
* 16ma di agosto - Hugo Gernsback, Usana editero di revui di ciencal fiktiveso (m. 1967)
* 27ma di agosto - Vincent Auriol, prezidanto di Francia (m. 1966)
* 27ma di agosto - Alfredo Baldomir, prezidanto di Uruguay (m. 1948)
* 28ma di agosto - Peter Fraser, chefministro di Nova-Zelando (m. 1950)
* 28ma di agosto - Yevgeni Znosko-Borovski, Rusa shakoludisto (m. 1954)
* 30ma di agosto - Theodor Svedberg, Suediana kemiisto, Nobel-laureato (m. 1971)
* 24ma di septembro - İsmet İnönü, chefministro e prezidanto di Turkia (m. 1973)
* 25ma di septembro - Tanzan Ishibashi, chefministro di Japonia (m. 1973)
* 4ma di oktobro - Félix Gouin, chefministro di Francia (m. 1977)
* 11ma di oktobro - Friedrich Bergius, Germana kemiisto, Nobel-laureato (m. 1949)
* 11ma di oktobro - Eleanor Roosevelt, spozino di Franklin Delano Roosevelt (m. 1962)
* 12ma di oktobro - Louis Alibert, Franca linguisto qua studiis Ocitaniana linguo (m. 1959)

* 20ma di oktobro - Don Stephen Senanayake, chefa ministro di Sri-Lanka (m. 1952)
* 21ma di oktobro - Claire Waldoff, Germana kantistino (m. 1957)
* 8ma di novembro - Hermann Rorschach, Suisa psikiatriisto (m. 1922)
* 22ma di novembro - Jacques Maroger, Franca piktisto (m. 1962)
* 24ma di novembro - Ichak Ben-Zvi, prezidanto di Israel (m. 1963)
* 28ma di novembro - Zinaida Serebryakova, Rusa piktistino (m. 1967)
* 29ma di novembro - Claudius Colas, Franca Esperantisto (m. 1914)
* 1ma di decembro - Karl Schmidt-Rottluff, Germana piktisto (m. 1976)

* 3ma di decembro - Rajendra Prasad, prezidanto di India (m. 1963)
* 6ma di decembro - Leon Kroll, Usana piktisto (m. 1974)
* 15ma di decembro - Eugeniusz Zak, Polona piktisto (m. 1926)
* 17ma di decembro - Waldo Peirce, Usana piktisto (m. 1970)
* 19ma di decembro - Antonín Zápotocký, prezidanto di Chekoslovakia (m. 1957)
* 28ma di decembro - Joseph Pholien, chefministro di Belgia (m. 1968)
* 30ma di decembro - Hideki Tojo, militisto e chefministro di Japonia (m. 1948)
* Jack Jones, Walsana skriptisto (m. 1970)
* Konstantinos Tsaldaris, chefministro di Grekia (m. 1970)

## Morti

* 6ma di januaro - Gregor Mendel, Cheka monako e naturalisto (n. 1821)
* 4ma di marto - Francisco Dueñas, prezidanto di Salvador (n. 1810)
* 10ma di marto - Bernardo Guimarães, Braziliana skriptisto (n. 1825)
* 14ma di marto - Buenaventura Báez, prezidanto di Dominikana Republiko (n. 1812)
* 19ma di marto - Elias Lönnrot, Finlandana mediko e kolektanto di Kalevala (n. 1802)
* 4ma di aprilo - Alfred Francis Russell, prezidanto di Liberia (n. 1817)
* 10ma di mayo - Tomás Frías Ametller, prezidanto di Bolivia (n. 1804)
* 12ma di mayo - Bedrich Smetana, Cheka kompozisto (n. 1824)
* 26ma di mayo - Joaquim António de Aguiar, chefministro di Portugal (n. 1792)

* 9ma di junio - Aníbal Pinto Garmendia, prezidanto di Chili (n. 1825)
* 19ma di junio - Juan Bautista Alberdi, Arjentiniana politikisto e skriptisto (n. 1810)
* 10ma di agosto - Amalie Haizinger, Germana teatr-aktorino (n. 1800)
* 3ma di oktobro - Hans Makart, Austriana piktisto (n. 1840)
* 31ma di oktobro - Marie Bashkirtseff, Ukrainana-Franciana piktistino (n. 1858)
* 3ma di novembro - Menyhért Lónyay, chefministro di Hungaria (n. 1822)
* Tomàs Aguiló, Hispana skriptisto (n. 1812)

## Referi