4ma di septembro

Videz quo ligesas adhike (che utensili). - A pagino di yaro.

La **4ma di septembro** esas la 247ma dio di la yaro (248ma en bisextila yari) segun Gregoriala kalendario. Restas 118 dii til la fino di la yaro.
----
## Dio

## Eventi
* 476 - Romulus Augustulus, uzurpanto di la trono de Romana imperio, revokesas da Flavius Odoacer en Ravenna. Ca dato pose uzesos dal historiisti por markizar la komenco di Mezepoko.
* 1774 - En Nova-Hampshire, fuorto William and Mary invadesas. Rebeli spolias granda quanto di pulvero e mikra armi.
* 1774 - James Cook deskovras Nova-Kaledonia.
* 1781 - Hispani fondas la nuna urbo Los Angeles, Kalifornia, lor nomizita *El Pueblo de Nuestra Señora La Reina de los Ángeles de Porciúncula*.
* 1800 - Franca trupi kapitulacas a Britaniani en Valletta, Malta. Malta divenas Britaniana protektorato.
* 1827 - En Finlando, Turku parbrulas.
* 1870 - Napoléon la 3ma renuncas en Francia, e la Triesma Republiko komencas.
* 1911 - João Pinheiro Chagas divenas chefministro di Portugalana republiko.
* 1933 - En Kuba, eventas revolto di serjenti komandita da Fulgencio Batista. Prezidanto Carlos Cespedes y Quesada renuncas.
* 1946 - Bulgaria abolisas monarkio e divenas republiko.
* 1958 - En Francia, Charles de Gaulle prizentas lua propozo por nova konstituco.
* 1959 - Laos pregas trupi di Unionita Nacioni enirar por represar atako da komunisti-rebeli.
* 1969 - Charles Burke Elbrick, Usana ambasadisto en Brazilia, kidnapesas dum 78 hori da gerileri de politikal organizuro MR-8.
* 1971 - Boeing 727 de Alaska Airlines (Flugo 1866) kolizionegas proxim Juneau, Alaska, e produktas 111 morti.
* 1996 - En Kolumbia, gerilera grupo Revolucionala Popul-armeo di Kolumbia (FARC) atakas militala bazo en Guaviare. Dum tri-semani, la milito produktos 130 morti.
* 1998 - Lawrence "Larry" Page e Sergey Mikhaylovich Brin, studenti che universitato Stanford, fondas Google.
* 2010 - Ter-tremo kun forteso 7.1 che skalo di Richter frapas Christchurch, Nova-Zelando e produktas 2 miliard nova-zelandana dolari en domaji.
* 2015 - En Hungaria, 6 radikali atakas refujanti en treno-staciono di Budapest uzanta grenadi.
* 2018 - Tifono *Jebi* frapas Japonia per ventegi di 160 km/h til 220 kmm/h, e produktas 11 morti, plu kam 300 plusa homi vundita, e granda destruktadi.
* 2020 - Tunelo *La Línea*, longa de 8,65 kilometri, inauguresas en Kolumbia, pos 14-yara konstrukto. Ol esas la maxim longa tunelo de Amerika.
* 2020 - Kosovo e Serbia anuncas normaligo di lia ekonomiala relati, e la transfero di lia ambasadeyi en Israel a Ierusalem.

## Naski
* 1383 - Kontrepapo Felix la 5ma (m. 1451)
* 1768 - François-René de Chateaubriand, Franca skriptisto (m. 1848)
* 1809 - Manuel Montt Torres, prezidanto di Chili (m. 1880)
* 1824 - Anton Bruckner, Austriana kompozisto (m. 1896)
* 1869 - Karl Seitz, prezidanto di Austria (m. 1950)
* 1877 - Kārlis Ulmanis, chefministro di Estonia (m. 1942)
* 1896 - Antonin Artaud, Franca skriptisto (m. 1948)
* 1906 - Max Delbrück, Germana biologiisto, Nobel-laureato (m. 1981)
* 1913 - Stanford Moore, Usana kemiisto, Nobel-laureato (m. 1982)
* 1922 - Per Olof Sundman, Sueda skriptisto e politikisto (m. 1992)
* 1925 - Elias Hrawi, prezidanto di Libano (m. 2005)
* 1927 - John McCarthy, komputera* ciencisto, pioniro di artifical inteligenteso (m. 2011)
* 1929 - Anne Dunn, Angla piktisto
* 1934 - Clive Granger, Usan ekonomikisto, Nobel-laureato (m. 2009)
* 1934 - Zaid ibn Shaker, chefministro di Jordania (m. 2002)
* 1950 - Federico Salas, chefa ministro di Peru (m. 2021)
* 1962 - Shinya Yamanaka, Japoniana mediko, Nobel-laureato
* 1969 - Giorgi Margvelashvili, prezidanto di Gruzia
* 1970 - Igor Cavalera, Braziliana muzikistulo (Sepultura)
* 1971 - Bas van de Goor, Nederlandana volebalisto
* 1981 - Beyoncé Knowles, Usana kantistino
* 1995 - Oliwer Kaski, Finlandana hokeisto
* 1996 - Eleonora Afanasyeva, Rusa gimnastikisto
* 1997 - Gergely Siklósi, Hungara skermisto

## Morti
* 422 - Papo Bonifacius la 1ma (naskodio nekonocata)
* 1537 - Johann Dietenberger, Germana teologiisto (n. c. 1475)
* 1880 - Cándido Bareiro, prezidanto di Paraguay (n. 1833)
* 1904 - Martin Johnson Heade, Usana piktisto (n. 1819)
* 1907 - Edvard Grieg, Norvegiana kompozisto e pianisto (n. 1843)
* 1916 - José Echegaray, Hispana skriptisto, Nobel-laureato pri literaturo (n. 1832)
* 1937 - Juan Campisteguy, prezidanto di Uruguay (n. 1859)
* 1963 - Robert Schuman, chefministro di Francia (n. 1886)
* 1965 - Albert Schweitzer, Germana mediko, misionero, Nobel-laureato en 1952 (n. 1875).
* 1989 - Georges Simenon, Belga skriptisto (n. 1903)
* 1995 - Paulo Gracindo, Brazilian aktoro di teatro, cinemo e televiziono (n. 1911)
* 2006 - Steve Irwin, Australiana naturalisto (n. 1962)
* 2014 - Joan Rivers, Usana komediistino ed aktorino (n. 1933)
* 2025 - Giorgio Armani, Italiana fasonisto di modo ed entraprezisti (n. 1939)

## Referi