14ma di julio

Videz quo ligesas adhike (che utensili). - A pagino di yaro.

La **14ma di julio** esas la 195ma dio di la yaro (196ma en bisextila yari) segun Gregoriala kalendario. Restas 170 dii til la fino di la yaro.
----
## Dio
* En Francia - Nacionala dio.
* En Suedia - Naskodio di kronala princino.

## Eventi
* 939 - Stefanus la 9ma (o la 8ma) divenas papo.
* 1677 - Suedi vinkas Dani en la batalio di Landskrona.
* 1683 - Komencas tale nomizita "Granda Turka milito": Santa Romana imperio, Polonia-Lituania, Rusia, Republiko Venezia, Hispana imperio e Montenegro militos kontre Otoman imperio e lua vasala stati til 1699. Granda-viziro di Otoman imperio, Kara Mustafa Pasha, duktas 100.000 soldati tra Hungaria ad Austria, probante konquestar Wien.
* 1789 - Granda revoluciono komencas en Francia. Homi atakas desamata fortreso Bastille.
* 1789 - Skota explorero Alexander Mackenzie finas lua explorovoyajo tra la fluvio qua nun havas lua nomo. Ilu pensabis ke ol debushus an Pacifiko, ma fakte ol debushas an l'Arktika oceano.
* 1865 - La somito di Matterhorn en Alpi klimesas unesmafoye.
* 1881 - Pat Garret mortigas pafante Billy the Kid.
* 1884 - Komencas Germana administrado en Kamerun.
* 1933 - NSDAP divenas la sola politika partiso di Germania.
* 1958 - Monarkio revokesas en Irak. Abd al-Karim Qasim divenas chefministro di la lando.
* 1965 - Unesma flugo di probilo *[[Mariner 4]]* preter Marso. La probilo sendas proxima imaji de la planeto.
* 1969 - Komencas la surnomizita "Futbalo-milito", inter Salvador e Honduras.
* 2002 - En Francia, militanto de extrema-dextra Maxime Brunerie probas mortigar prezidanto Jacques Chirac dum la festo pri memoriala dio di Franca Revoluciono.
* 2015 - Pos 20-monata negocii, Iran signatas pakto kun Usa, Unionita Rejio, Rusia, Popul-Republiko Chinia e Germania qua permisos a Iran mantenar lua nukleara centrali, kambie di permisar internaciona inspekti e ne developar nuklear armi.
* 2016 - Teroristo aceleras kamiono kontre grupego qua celebris la 14ma di julio, nacionala dio por Francia, en la stradi di Nice. Adminime 84 personi mortas e plu kam 100 plusa homi vundesas. Pose la polico ocidas la teroristo.

## Naski
* 926 - Imperiestro Murakami di Japonia (m. 967)
* 1602 - Jules Mazarin, kardinalo e chefa ministro di Francia (m. 1661)
* 1841 - Manuel Candamo Iriarte, prezidanto di Peru (m. 1904)
* 1842 - Christian Lundeberg, chefministro di Suedia (m. 1911)
* 1862 - Gustav Klimt, Austriana piktistulo (m. 1918)
* 1885 - Sisavang Vong, rejulo di Laos (m. 1959)
* 1889 - Ante Pavelić, Kroata milito-kriminero, 1ma ministro pri exterlandal aferi di nedependanta stato Kroatia (m. 1959)
* 1897 - Plaek Phibunsongkhram, chefministro di Tailando (m. 1964)
* 1898 - Alexander Brook, Usana piktisto (m. 1980)
* 1903 - Carlos Prío Socarrás‏‎, prezidanto di Kuba (m. 1977)
* 1910 - William Hanna, Usan animisto, muzikisto e voc-aktoro (m. 2001)
* 1912 - Woody Guthrie, Usana kantisto (m. 1967)
* 1913 - Gerald Ford, prezidanto di Usa (m. 2006)
* 1916 - Natalia Ginzburg, Italiana skriptistino (m. 1991)
* 1918 - Ernst Ingmar Bergman, Sueda teatrestro e filmifisto (m. 2007)
* 1921 - Geoffrey Wilkinson, Angla kemiisto, Nobel-laureato (m. 1996)
* 1921 - Sixto Durán-Ballén, prezidanto di Equador (m. 2016)
* 1922 - Käbi Laretei, Estona-Suediana pianistino, kompozistino e skriptistino (n. 2014)
* 1924 - James Whyte Black, Skota ciencisto, Nobel-laureato pri fiziologio o medicino (m. 2010)
* 1930 - Paul-Émile de Souza, prezidanto di Benin (m. 1999)
* 1935 - Ei-ichi Negishi, Japoniana kemiisto, Nobel-laureato
* 1937 - Yoshiro Mori, chefministro di Japonia
* 1947 - Navinchandra Ramgoolam, chefministro di Maurico
* 1956 - Marky Ramone, Usana muzikisto (The Ramones)
* 1974 - Jitish Kallat, Indiana piktisto e fotografisto
* 1977 - Kronala princino Victoria di Suedia
* 1983 - Igor Andreyev, Rusa tenisistulo
* 1990 - Uladzimir Ihnacik, Bielorusa tenisistulo
* 1990 - Yan Nepomnyashchi, Rusa shakoludistulo
* 1995 - Serge Gnabry, Germana futbalisto
* 2001 - Nikola Břečková, Cheka tenisistino

## Morti
* 1816 - Francisco de Miranda, chefo di movado por nedependo e prezidanto di Venezuela (n. 1750)
* 1817 - Madame de Staël, Franca skriptistino (n. 1766)
* 1824 - Kamehameha la 2ma, rejulo di Havayi (n. c. 1797)
* 1827 - Augustin Fresnel, Franca fizikisto (n. 1788)
* 1843 - Miguel Ricardo de Álava, militisto e chefministro di Hispania (n. 1770)
* 1876 - Sidney Rigdon, guidinto dil Movado di Lasta-Dia Santi (n. 1793)
* 1895 - Karl Heinrich Ulrichs, Germaniana teologo e yuristo (n. 1825)
* 1904 - Paul Kruger, prezidanto di Sudafrikana republiko (n. 1825)
* 1939 - Alfons Mucha, Cheka piktisto (n. 1860)
* 1954 - Jacinto Benavente, Hispana skriptisto, Nobel-laureato (n. 1866)
* 1968 - Ilias Tsirimokos, chefministro di Grekia (n. 1907)
* 1972 - Olavi Virta, Finlandana kantisto ed aktoro (n. 1915)
* 1998 - Dick McDonald, Usana komercisto, fondinto di McDonald's (n. 1909)
* 2002 - Joaquín Balaguer, prezidanto di Dominikana Republiko (n. 1906)
* 2003 - Jiří Dolana, Chekoslovakiana hokeisto (n. 2003)
* 2018 - Theo-Ben Gurirab, chefministro di Namibia (n. 1938)
* 2019 - Hussain Muhammad Ershad, prezidanto di Bangladesh (n. 1930)
* 2021 - Mamnoon Hussain, prezidanto di Pakistan (n. 1940)
* 2022 - Francisco Morales Bermúdez, chefa ministro e prezidanto di Peru (n. 1921)

## Referi