open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
4181 Kivi

**4181 Kivi** (olim *4181 1938 DK<sub>1</sub>*) esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,22 yari en meza disto 2,61 au, deskovrita ye la 24ma di februaro 1938 da Yrjö Väisälä.

L'objekto nomizesis honore di Aleksis Kivi – Fina skriptisto.
4182 Mount Locke

**4182 Mount Locke** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,68 yari en meza disto 2,8 au, deskovrita ye la 2ma di mayo 1951.
4183 Cuno

**4183 Cuno** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 2,79 yari en meza disto 1,98 au, deskovrita ye la 5ma di junio 1959.

La nomo es honore di Germana astronomo Cuno Hoffmeister (1892-1968).
4184 Berdyayev

**4184 Berdyayev** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,14 yari en meza disto 2,58 au, deskovrita ye la 8ma di oktobro 1969.

La nomo es honore di Rusa filozofo Nikolai Alexandrovich Berdyayev *ru* (1874-1948).
4188 Kitej

**4188 Kitej** (4188 Kitezh) esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,57 yari en meza disto 2,34 au, deskovrita ye la 25ma di aprilo 1979.

La nomo es honore di legendala Rusa urbo Kitej *ru*.
4189 Sayany

**4189 Sayany** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,5 yari en meza disto 2,3 au, deskovrita ye la 22ma di septembro 1979.
4190 Kvasnica

**4190 Kvasnica** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,23 yari en meza disto 2,61 au, deskovrita ye la 11ma di mayo 1980.
4192 Breysacher

**4192 Breysacher** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,75 yari en meza disto 3,21 au, deskovrita ye la 28ma di februaro 1981.
4193 Salanave

**4193 Salanave** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,58 yari en meza disto 3,14 au, deskovrita ye la 26ma di septembro 1981.
4186 Tamashima

**4186 Tamashima** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,48 yari en meza disto 3,11 au, deskovrita ye la 18ma di februaro 1977.
4194 Sweitzer

**4194 Sweitzer** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,43 yari en meza disto 2,7 au, deskovrita ye la 15ma di septembro 1982.
4195 Esambayev

**4195 Esambayev** (4195 Esambaev) esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,78 yari en meza disto 2,83 au, deskovrita ye la 19ma di septembro 1982.

La nomo es honore di Sovietiana dans-artisto ed aktoro Mahmud Alisultanovich Esambayev *ru* (1924-2000).
4196 Shuya

**4196 Shuya** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 7,73 yari en meza disto 3,91 au, deskovrita ye la 16ma di septembro 1982.

La nomo es honore di Rusiana urbo Shuya  *[[:ru:Шуя|ru]]*.
4197 Morfeus

**4197 Morfeus** (4197 Morpheus) esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,49 yari en meza disto 1,06 au, deskovrita ye la 11ma di oktobro 1982.

La nomo es honore di deo Morfeus de Greka mitologio.
4201 Orosz

**4201 Orosz** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,61 yari en meza disto 3,16 au, deskovrita ye la 3ma di mayo 1984.
4202 Minitti

**4202 Minitti** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,25 yari en meza disto 3,02 au, deskovrita ye la 12ma di februaro 1985.
4204 Barsig

**4204 Barsig** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,42 yari en meza disto 2,27 au, deskovrita ye la 11ma di mayo 1985.
4206 Verulamium

**4206 Verulamium** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,85 yari en meza disto 2,86 au, deskovrita ye la 25ma di agosto 1986.
4199 Andreyev

**4199 Andreyev** (anke *4199 Andreev*; olim 4199 1983 RX2 o 4199 1976 YM1) esas asteroido de precipua zono encirkliganta Suno dum 3,85 yari en meza disto 2,46 au, deskovrita ye la 1ma di septembro 1983.

La nomo es honore di Rusa astronomo e matematikisto Gennadi Vasilyevich Andreyev (1950-2002).
4208 Kiselev

**4208 Kiselev** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,74 yari en meza disto 3,2 au, deskovrita ye la 6ma di septembro 1986.

La nomo es honore di astronomo ed astrofizikisto Nikolai Nikolayevich Kiselev de *Astrofizikal Instituto di [[Tajikistan]]* en Dushanbe.
4209 Briggs

**4209 Briggs** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,6 yari en meza disto 3,15 au, deskovrita ye la 4ma di oktobro 1986.
4210 Isobelthompson

**4210 Isobelthompson** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,17 yari en meza disto 2,99 au, deskovrita ye la 21ma di februaro 1987.
4214 Veralynn

**4214 Veralynn** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,76 yari en meza disto 2,42 au, deskovrita ye la 22ma di oktobro 1987.

La nomo es honore di Brita kantistino Vera Lynn *en* (1917–2020).
4216 Neunkirchen

**4216 Neunkirchen** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,62 yari en meza disto 2,36 au, deskovrita ye la 14ma di januaro 1988.
4217 Engelhardt

**4217 Engelhardt** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,52 yari en meza disto 2,31 au, deskovrita ye la 24ma di januaro 1988.
4218 Demottoni

**4218 Demottoni** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,37 yari en meza disto 2,25 au, deskovrita ye la 16ma di januaro 1988.
4219 Nakamura

**4219 Nakamura** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,88 yari en meza disto 2,47 au, deskovrita ye la 19ma di februaro 1988.
4212 Sansyu-Asuke

**4212 Sansyu-Asuke** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,58 yari en meza disto 3,14 au, deskovrita ye la 28ma di septembro 1987.
4213 Njord

**4213 Njord** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,69 yari en meza disto 2,39 au, deskovrita ye la 25ma di septembro 1987.
4221 Picasso

**4221 Picasso** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,24 yari en meza disto 2,62 au, deskovrita ye la 13ma di marto 1988.

La nomo es honore di Hispana piktisto Pablo Picasso (1881–1973).
4223 Shikoku

**4223 Shikoku** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,22 yari en meza disto 3,01 au, deskovrita ye la 7ma di mayo 1988.
4227 Kaali

**4227 Kaali** (olim *4227 1942 DC*) esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,71 yari en meza disto 2,39 au, deskovrita ye la 17ma di februaro 1942 da Liisi Oterma.

L'objekto nomizesis honore di kratero Kaali en Estonia.
4229 Plevickaya

**4229 Plevickaya** (4229 Plevitskaya) esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,66 yari en meza disto 2,37 au, deskovrita ye la 22ma di januaro 1971.

La nomo es honore di Rusa kantistino Nadejda Vasilyevna Plevickaya *ru* (1879-1940).
Oliviero Toscani

**Oliviero Toscani** (pron.: *olivyero-toskani*; n. Milano, la 28ma di februaro 1942 – m. Cecina, la 13ma di januaro 2025) esis Italiana fotografisto.

Oliviero Toscani esis filiulo di Fedele Toscani, fotografisto por la jurnalo Corriere della Sera. Evante 14 Oliviero publikigis sua unesma fotografuro en *Corriere*. Il komencis laborar en la reklamerio, ilua unesma reklamo esis por glaciiferio *Algida*. Per la reklamo il introduktesas a la revui di modo, por qui il komencas laborar, interaltre Elle, Vogue, GQ, Harper's Bazaar, Esquire, Stern, l'Uomo Vogue e Donna.

Dum la yari 1980 Toscani obtenis granda suceso por la marko Benneton, por qua il konceptis e produktis reklamo-kampanio uzante kontroversala temi dil epoko, quale puniso di morto, rasal egaleso, homeosexual-odio, SIDA, ne hezitinte montrar morto-kondamnito, agonianta viktimo di SIDA (David Kirby 1990), kamizo sango-makulizita di mortinta soldato en l'interna milito di Bosnia. En 2007 il emocigis la mondo per kampanio kontre anorexio kun fotografuro de anorexio-sufranto Isabelle Caro. Il editis la revuo *[[Colors]]* (kolori), editita da Benneton.
4231 Fireman

**4231 Fireman** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,4 yari en meza disto 2,26 au, deskovrita ye la 11ma di novembro 1976.
4225 Hobart

**4225 Hobart** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,36 yari en meza disto 2,24 au, deskovrita ye la 31ma di januaro 1989.
4226 Damiaan

**4226 Damiaan** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,84 yari en meza disto 2,86 au, deskovrita ye la 1ma di septembro 1989.
4233 Palchikov

**4233 Palchikov** (4233 Palʹchikov) esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,72 yari en meza disto 2,4 au, deskovrita ye la 11ma di septembro 1977.

La nomo es honore di Rusa astronomo Nikolai Borisovich Palchikov (1913–1937).
4234 Yevtushenko

**4234 Yevtushenko** (4234 Evtushenko) esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,74 yari en meza disto 3,2 au, deskovrita ye la 6ma di mayo 1978.

La nomo es honore di Rusa poeto Yevgeni Alexandrovich Yevtushenko (1933-2017).
4235 Tatishchev

**4235 Tatishchev** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,15 yari en meza disto 2,98 au, deskovrita ye la 27ma di septembro 1978.

La nomo es honore di Rusa historiisto Vasili Nikitich Tatishchev *ru* (1686–1750).
Cielala mekaniko

**Cielala mekaniko** esas parto di astronomio qua okupas formacar teorii matematikala pri movar korpi blua.
4236 Lidov

**4236 Lidov** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 6,39 yari en meza disto 3,44 au, deskovrita ye la 23ma di marto 1979.

La nomo es honore di Rusa astronomo pri cielala mekaniko Mihail Lvovich Lidov *ru* (1926–1993).
4237 Raushenbah

**4237 Raushenbah** (4237 Raushenbakh) esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,31 yari en meza disto 2,65 au, deskovrita ye la 24ma di septembro 1979.

La nomo es honore di Rusa fizikisto Boris Viktorovich Raushenbah *ru* (1915–2001).
4244 Zaharchenko

**4244 Zaharchenko** (4244 Zakharchenko) esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,73 yari en meza disto 3,2 au, deskovrita ye la 7ma di oktobro 1981.

La nomo es honore di Rusa jurnalisto e skriptisto Vasili Dmitriyevich Zaharchenko *ru* (1915–1999).
4267 Basner

**4267 Basner** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,55 yari en meza disto 2,33 au, deskovrita ye la 18ma di agosto 1971.

La nomo es honore di Rusa muzikisto (kompozisto) Veniamin Yefimovich Basner *ru* (1925–1996).
4268 Grebenikov

**4268 Grebenikov** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,29 yari en meza disto 2,64 au, deskovrita ye la 5ma di oktobro 1972.

La nomo es honore di Rusa astronomo e matematikisto Yevgeni Alexandrovich Grebenikov *ru* (1932–2013).
4271 Novosibirsk

**4271 Novosibirsk** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,23 yari en meza disto 3,01 au, deskovrita ye la 3ma di aprilo 1976.

La nomo es honore di Rusa urbo Novosibirsk pro olua yarcento di existar (1993).
4274 Karamanov

**4274 Karamanov** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,41 yari en meza disto 2,69 au, deskovrita ye la 6ma di septembro 1980.

La nomo es honore di Ukrainana kompozisto Alemdar Sabitovich Karamanov *uk* (1934–2007).
4280 Simonenko

**4280 Simonenko** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,67 yari en meza disto 2,38 au, deskovrita ye la 13ma di agosto 1985.

La nomo es honore di Rusa astronomino Alla Nikolayevna Simonenko (1935–1984).
4286 Rubcov

**4286 Rubcov** (4286 Rubtsov) esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,99 yari en meza disto 2,92 au, deskovrita ye la 8ma di agosto 1988.

La nomo es honore di Rusa poeto Nikolai Mihailovich Rubcov *ru* (1936–1971).
4238 Audrey

**4238 Audrey** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,74 yari en meza disto 2,41 au, deskovrita ye la 13ma di aprilo 1980.

La nomo es honore di Brita aktorino Audrey Hepburn (1929–1993).
4239 Goodman

**4239 Goodman** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,21 yari en meza disto 2,17 au, deskovrita ye la 17ma di julio 1980.
4240 Grün

**4240 Grün** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,03 yari en meza disto 2,94 au, deskovrita ye la 2ma di marto 1981.

La nomo es honore di Germana astronomo Eberhard Grün *de* (n. 1942).
4242 Brecher

**4242 Brecher** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,53 yari en meza disto 3,12 au, deskovrita ye la 28ma di marto 1981.
4245 Nairc

**4245 Nairc** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,66 yari en meza disto 2,37 au, deskovrita ye la 29ma di oktobro 1981.
4243 Nankivell

**4243 Nankivell** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,26 yari en meza disto 3,02 au, deskovrita ye la 4ma di aprilo 1981.
4246 Telemann

**4246 Telemann** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,3 yari en meza disto 2,22 au, deskovrita ye la 24ma di septembro 1982.

La nomo es honore di Germana kompozisto Georg Philipp Telemann (1681-1767).
Ne questionez, ne dicez

***Ne questionez, ne dicez*** (en l'Angla: *Don't ask, don't tell*, abreviat a *DADT*) esas populara frazo por deskriptar Usana politiko dil armeo por homeosexuala soldati ed oficiri, uzata de 1993 til 2010. Soldati povis esar en l'armeo kondicione ke li ne konfesis o montris esar homeosexual ad altra soldati ed oficiri. Oficiri ne darfis questionar pri od inquestar la sexuala prefero di personi. Personi qui konfesis esar od agis homeosexuale esis desemployata senhonore.

*Ne questionez, ne dicez* esis politiko introduktit en 1993 da Bill Clinton, quale kompromiso inter homi por e kontre homeosexuali en l'armeo. Personi di qui la homeosexualeso deskovresis, desemployesis honoroze.

Sub Barack Obama omna diskriminacanta legi kontre homeosexuali abolisesis en 2010 e l'armeo darfis admisar homeosexuali.

## <small>Usana HBTI-veterani</small>
Merkurdio la 7ma di januari 2025 la ministerio di defenso en Usa perdis proceso di 35.000 HBTI-veterani pri senhonora desemployo. Dum la *Ne questionez, ne dicez*-periodo multa HBTI-soldati desemployesis. Quankam ta politiko abolisesis ante longa tempo, multa soldati ankore havas la noto 'senhonora desemployo' sur lia armeala dokumenti.

## <small>Referi</small>
Kontre-retrovirusivo

**Kontre-retrovirusivo** esas medikamento kontre HIV-infekteso. Ol ne kuracas l'infekteso, ma supresas la viruso tale ke HIV ne morbifas.

Hodie (depos 1996) kontre-retrovirusivi sempre esas mixo de plura diversa kontre-retrovirusivi, konocata kom kombino-terapio. Depos l'apliko di kombino-terapio, HIV maxim ofte divenis kronikal afekto sen tro multa ultrea efekti, kun normala viv-expekto.

Ante 1996 aplikesis mono-terapio, qua sempre duktis a rezistemeso e produktis tro multe severa ultrea efekti.
Katolika liturgio

La **katolika liturgio** signifikas la tota kompleto di oficiala liturgial adorado, inkluzanta omna ritui, ceremonii, preji, e sakramenti di l'Eklezio, kom parolo kontrastanta privata devocaji. Liturgio inkluzas la totala servo: prejo, legado e proklamado, kantado, gesti, movadi e vesto, liturgiala kolori, simboli e simbolal agi, administrado di sakramenti e sakramentali.

La vorto “liturgio” (ek la Greka: *leitourgia*) esas kompozata vorto signifikanta originale "publika devo", “servo por la stato aceptita de civitano”. Un *leitourgos* esis "homo qui plenumas publika devo", "publika servisto", *leitourgeo* esis "fari ica devo", *leitourgema* signifikis l’exekutado di ta devo, e *leitourgia*, la devo ipsa. Konseque, l'uzo di "liturgio" signifikis la publika oficiala servo di l'Eklezio, qua respondis a l'oficiala servajo dil Templo en l'Anciena Lego.

## Referi
4248 Ranald

**4248 Ranald** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,5 yari en meza disto 2,3 au, deskovrita ye la 23ma di aprilo 1984.
4250 Perun

**4250 Perun** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,64 yari en meza disto 3,17 au, deskovrita ye la 20ma di oktobro 1984.

La nomo es honore di Slava deo di tondri Peruno.
4253 Märker

**4253 Märker** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,24 yari en meza disto 2,62 au, deskovrita ye la 11ma di oktobro 1985.
4259 McCoy

**4259 McCoy** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,93 yari en meza disto 2,89 au, deskovrita ye la 16ma di septembro 1988.
4255 Spacewatch

**4255 Spacewatch** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 7,93 yari en meza disto 3,97 au, deskovrita ye la 4ma di aprilo 1986.
4256 Kagamigawa

**4256 Kagamigawa** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,61 yari en meza disto 2,35 au, deskovrita ye la 3ma di oktobro 1986.
4261 Gekko

**4261 Gekko** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,67 yari en meza disto 2,79 au, deskovrita ye la 28ma di januaro 1989.
4263 Abashiri

**4263 Abashiri** (olim: *4263 1989 RL<sub>2</sub>*, *4263 1988 DK<sub>5</sub>*, *4263 1982 PF*, *4263 1981 AT<sub>1</sub>*, *4263 1978 EK*, *4263 1972 OB*, *4263 1969 TS<sub>3</sub>*, *4263 1952 OS* e *4263 1935 KE*) esas asteroido de precipua zono encirkliganta Suno dum 3,34 yari en meza disto 2,24 au, deskovrita ye la 7ma di septembro 1989.
4265 Kani

**4265 Kani** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,79 yari en meza disto 2,43 au, deskovrita ye la 8ma di oktobro 1989.

La nomo es honore di Japona urbo Kani.
4264 Karljosephine

**4264 Karljosephine** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,77 yari en meza disto 2,42 au, deskovrita ye la 2ma di oktobro 1989.
4266 Waltari

**4266 Waltari** (olim *4266 1940 YE*) esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,65 yari en meza disto 3,17 au, deskovrita ye la 28ma di decembro 1940 da Yrjö Väisälä.

L'objekto nomizesis honore di Mika Waltari – Fina skriptisto.
4269 Bogado

**4269 Bogado** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,33 yari en meza disto 2,23 au, deskovrita ye la 22ma di marto 1974.
4273 Dunhuang

**4273 Dunhuang** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,71 yari en meza disto 2,4 au, deskovrita ye la 29ma di oktobro 1978.
4270 Juanvictoria

**4270 Juanvictoria** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,65 yari en meza disto 2,37 au, deskovrita ye la 1ma di oktobro 1975.
4277 Holubov

**4277 Holubov** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,5 yari en meza disto 2,73 au, deskovrita ye la 15ma di januaro 1982.

La nomo es honore di Chekiana municipo Holubov.
Bunny Lee

**Edward O'Sullivan Lee**, konocata sub sua artisto-nomo **Bunny Lee** (pronuncez: *bani-li*; n. la 23 di agosto 1941 - m. la 6ma di oktobro 2020)  esis Jamaikana produktisto di muziko e muzikisto.

En la yari 70 Lee divenis un de la maxim influoza produktisti di rege-muziko. Il produktis centi de diski sucesoza.
Fluvio Doce

**Doce** esas fluvio de Sud-Amerika longa de 853 km, qua naskas an la kunfluo di riveri Piranga e Do Carmo, en Minas Gerais, e debushas an Oceano Atlantiko, che municipo Linhares, Espírito Santo.
Colatina

**Colatina** esas urbo en Braziliana stato Espírito Santo. Segun la demografiala kontado di 2022 ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas  km². L'urbo okupas la du rivi di fluvio Doce.

L'ekonomio di Colatina esas diversa, kun bon equilibro inter sektori primara, sekundara e terciara. Pro posedar bona ofro di publika saneso ed eduko, la municipo havas la 5ma maxim alta indexo pri homala developeso dil stato.

## Geografio

La reliefo di Colatina esas kelke kolinoza, tamen rare superiras 600 metri di altitudo. Lua mezavalora altitudo esas 71 metri super la marala nivelo.

La klimato di Colatina esas tropikala, kun sika sezono de junio til agosto (*Aw* segun la klimatala klasifikuro da Köppen). La mezavalora temperaturo en agosto (vintro) esas 21°C, kontre ke la mezavalora temperaturo en februaro (somero) esas 25,9°C..

La mezavalora yarala pluvo-quanto dil urbo esas 853 mm, e la maxim pluvoza monato esas decembro, kun mezavalore 177 mm.
4282 Endate

**4282 Endate** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,7 yari en meza disto 2,39 au, deskovrita ye la 28ma di oktobro 1987.

La nomo es honore di Japona astronomo Kin Endate *jp* (n. 1960).
4283 Stöffler

**4283 Stöffler** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,61 yari en meza disto 2,35 au, deskovrita ye la 23ma di januaro 1988.
4281 Pounds

**4281 Pounds** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,87 yari en meza disto 2,46 au, deskovrita ye la 5ma di oktobro 1985.
Bulet-soporto

**Bulet-soporto** esas rulanta soporto qua per buleti diminutas la friciono di jiranta movo.

Bulet-soporto maxim ofte konsistas de interna ringo ed extera ringo, kun inter la du un o du serii de buleti. La buleti turnas, per qua on preventas multa friciono.
4284 Kaho

**4284 Kaho** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,64 yari en meza disto 2,4 au, deskovrita ye la 16ma di marto 1988.
4285 Hulkower

**4285 Hulkower** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,31 yari en meza disto 2,65 au, deskovrita ye la 11ma di julio 1988.
4287 Třísov

**4287 Třísov** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,28 yari en meza disto 2,21 au, deskovrita ye la 7ma di septembro 1989.

La nomo es honore di Cheka municipo e loko Třísov.
Varginha

**Varginha** esas urbo en la stato Minas Gerais, en Brazilia. Segun la demografiala kontado di 2022 ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 395,4 km².
4288 Tokyotech

**4288 Tokyotech** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,26 yari en meza disto 2,63 au, deskovrita ye la 8ma di oktobro 1989.
4289 Biwako

**4289 Biwako** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,48 yari en meza disto 2,3 au, deskovrita ye la 29ma di oktobro 1989.
4290 Heisei

**4290 Heisei** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,26 yari en meza disto 3,02 au, deskovrita ye la 30ma di oktobro 1989.
4291 Kodaihasu

**4291 Kodaihasu** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,15 yari en meza disto 2,98 au, deskovrita ye la 2ma di novembro 1989.
4292 Aoba

**4292 Aoba** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,56 yari en meza disto 2,75 au, deskovrita ye la 4ma di novembro 1989.
4293 Masumi

**4293 Masumi** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,49 yari en meza disto 2,72 au, deskovrita ye la 1ma di novembro 1989.
4296 van Woerkom

**4296 van Woerkom** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,37 yari en meza disto 2,25 au, deskovrita ye la 28ma di septembro 1935.
4297 Eichhorn

**4297 Eichhorn** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,57 yari en meza disto 2,34 au, deskovrita ye la 19ma di aprilo 1938.
4298 Jorgenúnez

**4298 Jorgenúnez** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,32 yari en meza disto 3,05 au, deskovrita ye la 17ma di novembro 1941.
4300 Marg Edmondson

**4300 Marg Edmondson** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,56 yari en meza disto 2,33 au, deskovrita ye la 18ma di septembro 1955.
4301 Boyden

**4301 Boyden** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,5 yari en meza disto 3,1 au, deskovrita ye la 7ma di agosto 1966.
4294 Horatius

**4294 Horatius** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,69 yari en meza disto 2,8 au, deskovrita ye la 24ma di septembro 1960.

La nomo es honore di Romana poeto Horatius (68-8 aK).
4309 Marvin

**4309 Marvin** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,2 yari en meza disto 3 au, deskovrita ye la 30ma di agosto 1978.

La nomo es honore di Usana astrogeologistino Ursula Marvin *en* (1921-2018).
4310 Strömholm

**4310 Strömholm** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,18 yari en meza disto 2,16 au, deskovrita ye la 2ma di septembro 1978.

La nomo es honore di Sueda yurociencisto Stig Strömholm *sv* (n. 1931).
4312 Knacke

**4312 Knacke** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,69 yari en meza disto 2,39 au, deskovrita ye la 29ma di novembro 1978.
4313 Bouchet

**4313 Bouchet** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,32 yari en meza disto 2,65 au, deskovrita ye la 21ma di aprilo 1979.
4302 Markeyev

**4302 Markeyev** (4302 Markeev) esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,85 yari en meza disto 2,46 au, deskovrita ye la 22ma di aprilo 1968.

La nomo es honore di Rusa astronomo pri cielala mekaniko Anatoli Pavlovich Markeyev *ru* (n. 1942).
4303 Savicki

**4303 Savicki** (4303 Savitskij) esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,2 yari en meza disto 2,17 au, deskovrita ye la 25ma di septembro 1973.

La nomo es honore di Rusa pilotanto Yevgeni Yakovlevich Savicki *ru* (1910-1990).
4304 Geichenko

**4304 Geichenko** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,85 yari en meza disto 2,45 au, deskovrita ye la 27ma di septembro 1973.

La nomo es honore di Rusa skriptisto Semyon Stepanovich Geichenko *ru* (1903-1993).
4306 Dunayevski

**4306 Dunayevski** (4306 Dunaevskij) esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,53 yari en meza disto 3,13 au, deskovrita ye la 24ma di septembro 1976.

La nomo es honore di Rusa kompozisto Isaak Osipovich Dunayevski *ru* (1900-1955).
4307 Cherepashchuk

**4307 Cherepashchuk** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,75 yari en meza disto 2,41 au, deskovrita ye la 26ma di oktobro 1976.

La nomo es honore di Rusa astrofizikisto Anatoli Mihailovich Cherepashchuk *ru* (n. 1940).
4314 Dervan

**4314 Dervan** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,18 yari en meza disto 2,59 au, deskovrita ye la 25ma di junio 1979.
4317 Garibaldi

**4317 Garibaldi** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 7,97 yari en meza disto 3,99 au, deskovrita ye la 19ma di februaro 1980.

La nomo es honore di Itala generalo Giuseppe Garibaldi (1807-1882).
4308 Magarach

**4308 Magarach** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,39 yari en meza disto 2,68 au, deskovrita ye la 9ma di agosto 1978.
4311 Zguridi

**4311 Zguridi** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,82 yari en meza disto 2,44 au, deskovrita ye la 26ma di septembro 1978.

La nomo es honore di Rusa cinematografisto Alexandr Mihailovich Zguridi *ru* (1904-1998).
Cruzeiro do Sul

**Cruzeiro do Sul** esas urbo en la stato Acre, en Brazilia. Segun la demografiala kontado di 2022 ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 7924,5 km².
Fluvio Oyapok

**Oyapok** esas fluvio de Sud-Amerika longa de 403 km, qua naskas an monti Tumuk Umak (Portugalane: Tumucumaque) e debushas an Oceano Atlantiko.
4319 Jackierobinson

**4319 Jackierobinson** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,58 yari en meza disto 2,34 au, deskovrita ye la 1ma di marto 1981.
4321 Zero

**4321 Zero** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,36 yari en meza disto 3,06 au, deskovrita ye la 2ma di marto 1981.

La nomo es honore di Usana aktoro Zero Mostel *en* (1915-1977).
4322 Billjackson

**4322 Billjackson** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,44 yari en meza disto 2,28 au, deskovrita ye la 11ma di marto 1981.
4323 Hortulus

**4323 Hortulus** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,37 yari en meza disto 2,25 au, deskovrita ye la 27ma di agosto 1981.
4324 Bickel

**4324 Bickel** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,06 yari en meza disto 2,55 au, deskovrita ye la 24ma di decembro 1981.
4316 Babinkova

**4316 Babinkova** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,94 yari en meza disto 2,9 au, deskovrita ye la 14ma di oktobro 1979.
4325 Guest

**4325 Guest** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,56 yari en meza disto 2,75 au, deskovrita ye la 18ma di aprilo 1982.
4326 McNally

**4326 McNally** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,4 yari en meza disto 3,08 au, deskovrita ye la 28ma di aprilo 1982.
4329 Miró

**4329 Miró** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,39 yari en meza disto 2,26 au, deskovrita ye la 22ma di septembro 1982.

La nomo es honore di Kataluna piktisto Joan Miró (1893-1983).
4330 Vivaldi

**4330 Vivaldi** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,36 yari en meza disto 2,24 au, deskovrita ye la 19ma di oktobro 1982.

La nomo es honore di Itala kompozisto Antonio Vivaldi (1680–1743).
4332 Milton

**4332 Milton** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,16 yari en meza disto 2,59 au, deskovrita ye la 5ma di septembro 1983.
4334 Foo

**4334 Foo** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,56 yari en meza disto 3,14 au, deskovrita ye la 2ma di septembro 1983.
4335 Verona

**4335 Verona** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,29 yari en meza disto 2,21 au, deskovrita ye la 1ma di novembro 1983.

La nomo es honore di Italiana urbo Verona.
4336 Jasniewicz

**4336 Jasniewicz** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,56 yari en meza disto 2,33 au, deskovrita ye la 31ma di agosto 1984.

La nomo es honore di Franca astronomo Gérard Jasniewicz.
4337 Arecibo

**4337 Arecibo** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,89 yari en meza disto 3,26 au, deskovrita ye la 14ma di aprilo 1985.
4340 Dence

**4340 Dence** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,71 yari en meza disto 2,39 au, deskovrita ye la 4ma di mayo 1986.
4343 Tetsuya

**4343 Tetsuya** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,66 yari en meza disto 2,79 au, deskovrita ye la 10ma di januaro 1988.
4344 Buxtehude

**4344 Buxtehude** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,48 yari en meza disto 3,11 au, deskovrita ye la 11ma di februaro 1988.

La nomo es honore di Dana-Germana kompozisto Dieterich Buxtehude *de* (1637–1707).
4341 Poseidon

**4341 Poseidon** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 2,49 yari en meza disto 1,84 au, deskovrita ye la 29ma di mayo 1987.

La nomo es honore di Greka deo di maro Poseidon.
4342 Freud

**4342 Freud** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 4,6 yari en meza disto 2,77 au, deskovrita ye la 21ma di agosto 1987.

La nomo es honore di Austra psikiatriisto Sigmund Freud (1856–1939).
4346 Whitney

**4346 Whitney** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,25 yari en meza disto 3,02 au, deskovrita ye la 23ma di februaro 1988.

La nomo es honore di Usana astronomino Mary Watson Whitney *en* (1847–1921).
4347 Reger

**4347 Reger** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,34 yari en meza disto 3,05 au, deskovrita ye la 13ma di agosto 1988.
Polidamas

**Polidamas** esas persono de Greka mitologio, partoprenanto di milito di Troya.

Il naskis la sama nokte quale Hektor, e pose kune batalis. Sensucese Polidamas esforcis stopar il pri batalo kontre Ahileus, dum qua Hektor ocidesis.
4348 Polidamas

**4348 Polidamas** (4348 Poulydamas) esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 12,04 yari en meza disto 5,25 au, deskovrita ye la 11ma di septembro 1988.

La nomo es honore di persono de Greka mitologio, partoprenanto di milito di Troya Polidamas.
Bucaramanga

**Bucaramanga** esas chefurbo di departmento Santander, Kolumbia. Segun statistiki de la yaro 2023 ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 162 km². Ol esas centro di metropolala regiono qua havis  habitanti ye la sam yaro.
Fluvio Jequitinhonha

**Jequitinhonha** esas fluvio de Sud-Amerika longa de 1090 km, qua naskas an municipo Serro, Minas Gerais e debushas an Oceano Atlantiko, che municipo Belmonte.

Olim lua valo esis un ek la maxim povra regioni di Brazilia.
Eduard von Steinle

**Eduard Jakob von Steinle**, n. ye la 2ma di julio 1810 til la 19ma di septembro 1886, esis Austriana piktisto.
Philipp Otto Runge

**Philipp Otto Runge**, n. ye la 23ma di julio 1777 til la 2ma di decembro 1810, esis Germana piktisto e graburisto.
Martin Kippenberger

**Martin Kippenberger** (n. ye la 25ma di februaro 1953 - til la 7ma di marto 1997) esis Germana piktisto, skultisto ed artisto.
624 Hektor

**624 Hektor** esas Troyan asteroido de Greka kampeyo (malgre ke mitologiala Hektor esis Troyano) encirkliganta Suno dum 11,96 yari en meza disto 5,35 au, deskovrita ye la 10ma di februaro 1907.

La nomo es honore di persono de Greka mitologio, partoprenanto di milito di Troya Hektor.
Dimensiono di fizikala quanteso

**Dimensiono di fizikala quanteso** esas expresuro di determinita quanteso per quantesi bazala di determinita sistemo di fizikala quanteso, forme di produto di quantesi bazala kun apta exponenti.

Exemple en sistemo di fizikala quantesi: longeso – maso – tempo, dimensiono di forco es:
: [F] = \text{M}\cdot \text{L}\cdot \text{T}^{-2}.
Negro-vivi Importas

**Negro-vivi Importas** od en l'Angla: **Black Lives Matters** (pron.: *blek-layfs-meters*) esas movemento qua komencis pos l'ocido dil adolecanto Trayvon Martin en 2012, qua pafesis a morto da la polico. La policisto George Zimmerman senkulpigesis pos judicio en 2013. Pos la verdikto la movemento komencis per gretiketo #BlackLivesMatters.
Swindon

**Swindon** esas urbo che ceremoniala komtio Wiltshire, en Anglia, Unionita Rejio. Segun la demografiala kontado di 2021 ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 46,2 km².
Sylvana Simons

**Sylvana Hildegard Simons** (pronunco: *silvana-simons*; n. Paramaribo, la 31ma di januaro 1971) esas nederlandana politikisto ed aktivisto. El esis partisestro di BIJ1.

En elua frua kariero Simons laboris kom dansisto, VJ che TMF e prizentis radio- e telezion-programi.

En 2015 el esis membro di partiso DENK ma balde livis ta partiso e fondis en 2016 la partiso *Artikel 1* (aludanta l'unesma artiklo di la konstituco: pri egala trakto di singla civitano di Nederlando), ma rinomizesis ol *BIJ1* (Nederlandane pronuncata 'bijeen", en Ido: unionita) en 2017. La partiso ganis sat multa voti en Amsterdam por livrar konsilisto (Simons ipsa) a la municipala konsilistaro.

En 2021 el divenis parlamentano por BIJ1 en la parlamento, konseque l'elekti en 2021, en 2023 Simons adiis la landala politiko.
Fundamental interago

**Fundamental interago** esas forco fizikala observata en naturo ne klasifikita ad altra interagi.

## Sorti dil interagi
* gravit-interago (portanto: gravitono)
* desfort-interago (bosono W±, bosono Z)
* elektromagnetik interago (fotono)
* fort-interago (gluono)
Elektra charjo

**Elektra charjo** esas fundamentala proprajo di materio manifestata per elektromagnetik interago inter korpi posedanta ol.

Ordinita movo dil elektra charji esas elektra korento.
Elektra feldo

**Elektra feldo** esas vektorofeldo specigata omnapunte forco agata ad elektra charjo. L'elektra feldo kreesas per elektra charji e chanjanta feldo magnetala.

Generale elektra e magnetala feldi ne povas konsideresar kom separata, e feldo nomesas elektromagnetika.

Koncepto dil elektra feldo duktis Michael Faraday duime di 19ma yarcento, kom deskripto dil interago inter elektra charji. Pose la termino divenis plu larja.
Jesse Klaver

**Jesse Feras Klaver** (pron.: *yese-klaver*: n. Roosendaal, l'1ma di mayo 1986) esas Nederlandana politikisto, kun patro Marokan e matro de origino Nederlandan-Indoneziana. Il esis fracionestro di partiso Sinistra-Verda de 2015 til 2023, kande ta partiso fuzis kun PvdA.
Elektromagnetik interago

**Elektromagnetik interago** en fiziko es un ek quar fundamental interagi, qua decidas pri forci inter partikuli havanta elektra charjo.

Konduto dil interagi deskriptesas (segun specala relativeso) per equacioni di Maxwell.

Portanto dil elektromagnetik interago es fotono.
Elektromagnetika feldo

**Elektromagnetika feldo** esas feldo fizikala, stando di spaco, en qua ye fizikala objekti havant elektra charjo agas forci pri traito di elektromagnetik interago. Ol es sistemo di du feldi: elektra e magnetala, e relati inter li deskriptesas per equacioni di Maxwell.

En quantumala mekaniko l'elektromagnetika feldo konsideresas kom virtuala fotoni.
Gravitala feldo

**Gravitala feldo** en fiziko esas feldo kreita da objekti havanta maso. Maxim developata teorio pril gravitala feldo esas generala relativeso da Albert Einstein. Lego di gravito uzata en fiziko klasikala kreis Isaac Newton.
Skalaro (fiziko)

**Skalaro** en fiziko esas fizikala quanteso deskriptita matematikala skalaro; a specifigar ol on suficas un reala nombro kun dimensiono di fizikala quanteso (o sen dimensioni), ex. longeso, areo, volumino, temperaturo, denseso, potencialo di elektromagnetika o gravitala feldo, laboro.
Skalaro (homonimo)

**Skalaro** esas:
* skalaro – en fiziko: fizikala quanteso deskriptita matematikala skalaro
* skalaro – en matematiko: grandeso nombrala, elemento di determinita feldo, ye qua es konstruita ula vektorala spaco
Punto di Lagrange

**Punto di Lagrange** o **[[libraco]]punto** esas loko en spaco en sistemo di du korpi relata a gravito, en qua korpo kun neglijebla maso povas restar senmove relate a korpi di sistemo.

La tri punti (L1, L2, L3) deskovresis da Leonhard Euler ye c. 1750, e pos c. 10 yari sequanta du pinti (L4, L5) deskovresis da Joseph Louis Lagrange.

Joseph-Louis Lagrange konsideris specala kazo di sistemo tri-korpala, en qua du ek tri korpi havas maso granda relata al triesma, e l'omna tri movas en la sama plano.
Troyano (astronomio)

**Troyano** o **Troyan asteroido** en astronomio esas un ek du grupi di asteroidi encirkliganta Suno sur orbiti tre simila ad orbito di Jupitero. Ol encirkligas Suno, restante proxim punti di Lagrange situita en orbito di planeto. Pose la termino divenis larja pril asteroidi proxim altra planeti.

Segun stando de 28ma di septembro 2024 roku esis konocatasequanta asteroidi troyana:

* L4, L5 esas punti di Lagrange.
Troyano (homonimo)

* Troyano – habitanto di Greka historiala urbo Troya
* Troyano – en astronomio: asteroido encirkliganta Suno sur orbiti tre simila ad orbito di specifika planeto
* Troyano – en informatiko: programaro domajala
Laboro (fiziko)

**Laboro** esas skalarala quanteso fizikala, mezuro di quanteso di energio transportata inter sistemi en fizikala chanji mekanikala, elektra, termodinamikala ed altri.
Laboro (homonimo)

**Laboro** esas:
* laboro – mezuro di esforco uzatapor krear bonajo
* laboro – en fiziko: skalarala quanteso fizikala
* Laboro – unesma Ido-revuo en Hispania
Burgundia-Libera Komtio

**Burgundia-Libera Komtio** esas nova regiono an la westo di Francia, kreita per la teritoriala reformo di 2015, kun efiko pos la 1ma di januaro 2016. La nova regiono rezultis de l'uniono dil anciena regioni Burgundia (France *Bourgogne*) e Libera Komtio. Entote la regiono havas  km² (surfaco plu granda kam olta di Estonia e min granda kam olta di Slovakia), e  personi vivis ibe segun la demografiala kontado di 2022.

## Historio

L'olima teritorio di Burgundia habitabas de prehistorio. Existas multa restaji de *[[Homo erectus]]* en la regiono. Dum bronz-epoko, eventis tri periodi di granda migrado di populi veninta de central Europa a la regiono. L'unesma granda migrado eventis inter 1800 aK e 1500 aK. La duesma eventis inter 1500 aK e 1200 aK, e plubonigis lokala metalurgio. La triesma migrado eventis ye la fino di bronz-epoko, inter 1200 aK e 800 aK. Ta lasta populo praktikis kremaco di mortinti.

L'unesma populi qui enrejistris lia habitado en la regiono esis tribui kelta, qui pose konquestesis da Romani komandita da Iulius Caesar, qua konquestis la tota Galia dum la 1ma yarcento aK.

On kredas ke Burgundiani esis Germana tribuo qua posible migris de Bornholm (en la nuna Dania) cirkume 411, kande Romana imperio komencis krular. Segun altra teorio li esis le *Bourougoundoi*, tribui mencionita da Greka historiisto Agathias dum la 6ma yarcento, qui habitis stepi Euraziana e havis parentesi kun Skiti e Huni. Tamen Agathias posible konfuzis li kun Lombardi.

De la 5ma til la 8ma yarcento la nuna teritorio di la regiono ja apartenis a rejio Borgundia. Per tale nomizita kontrato di Verdun en 843 la regiono dividesis en du parti: "libera Borgundia" (la nuna Borgundia), qua pose originis dukio Borgundia; ed "imperiala Borgundia" o "supra Borgundia", ube komtio Borgundia (*Franche-Comté*, "libera komtio") formacesis. La du provinci restis sub la sama vasaleso, tamen sub diferanta suverenesi, de 1330 til 1361 sub dinastio Borgundiana, e de 1384 til 1477/1493 da duki e komti de dinastio Valois. La du separesis komplete ye la fino dil 15ma yarcento, e la komtio enkorpigesis da rejio Francia, kontre ke la dukio enkorpigesis da Santa Romana imperio.

## Geografio

## Ekonomio

## Referi
Asteroidala satelito

**Asteroidala satelito** esas naturala satelito di asteroido. Ol esas min granda asteroido, encirkliganta kun plu granda astro komuna masocentro.
152830 Dinkinesh

**152830 Dinkinesh** (olim: *152830 2007 CB<sub>63</sub>*, *152830 2004 HJ<sub>78</sub>* e *152830 1999 VD<sub>57</sub>*) esas asteroido de precipua zono encirkliganta Suno dum 1185 dii pri diametro c. 790 m, deskovrita ye la 4ma di novembro 1999. Ol havas naturala satelito (diametro c. 220 m), fakte l'objekto kontenas du solidi pri simila diametri, qui movas en duopla sistemo kontaktala.
73587 1020 T-2

**73587 1020 T-2** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,74 yari en meza disto 2,41 au, deskovrita ye la 29ma di septembro 1973.
73639 1977 EL7

**73639 1977 EL7** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 5,38 yari en meza disto 3,07 au, deskovrita ye la 12ma di marto 1977.
73591 1359 T-2

**73591 1359 T-2** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,32 yari en meza disto 2,23 au, deskovrita ye la 30ma di septembro 1973.
73644 1978 UD7

**73644 1978 UD<sub>7</sub>** o **73644 1998 SW<sub>33</sub>** esas asteroido de precipua zono encirkliganta Suno dum 3,35 yari en meza disto 2,24 au, deskovrita ye la 27ma di oktobro 1978.
Troyan asteroidi (Troyana kampeyo)

**Troyan asteroidi** di Jupitero  de "Troyana kampeyo" esas asteroidi, qui encirkligas ye tre simila orbito al planeto, movante avan ol. Li situesas proxim punto di Lagrange L5 - 60° de Jupitero.

Asteroidi de ta grupo nomizesas honore di partoprenanti di milito di Troya batalante por Troyani, ecepte Greko Patroklos.
73642 1978 RV9

**73642 1978 RV<sub>9</sub>**,  **73642 1998 KP<sub>40</sub>** o **73642 1978 RL<sub>16</sub>** esas asteroido de precipua zono encirkliganta Suno dum 4,08 yari en meza disto 2,55 au, deskovrita ye la 2ma di septembro 1978.
73643 1978 UA5

**73643 1978 UA<sub>5</sub>** o **73643 1999 RA<sub>157</sub>** esas asteroido de precipua zono encirkliganta Suno dum 3,53 yari en meza disto 2,32 au, deskovrita ye la 27ma di oktobro 1978.
588 Ahileus

**588 Ahileus** (588 Achilles) esas Troyan asteroido de Greka kampeyo encirkliganta Suno dum 11,84 yari en meza disto 5,2 au, deskovrita ye la 22ma di februaro 1906.

La nomo es honore di persono de Greka mitologio, partoprenanto di milito di Troya Ahileus.
Helena (homonimo)

**Helena** esas:
* Helena – mitologiala rejino di Sparta, kauzo di Troya-milito
* Helena – verko di Euripides
101 Helena

**101 Helena** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,35 yari en meza disto 2,24 au, deskovrita ye la 15ma di agosto 1868.

La nomo es honore di persono de Greka mitologio, kauzo di milito di Troya – Helena.
Podaleirios

**Podaleirios** (Latine *Podalirius*) esas persono de Greka mitologio, partoprenanto di milito di Troya. Il esis filiulo di deo di medicino Asklepios, fratulo di Mahaon.

Il paroprenis en Troya-milito batalante por Greki.

## Memorigaji
* 4086 Podalirius – nomo di Troyan asteroido de Greka kampeyo
Solvay-kongresi

La **Solvay-kongresi** esas ciencala kongresi en Bruxel pri fiziko e kemio organizata depos 1911. Ye komenco di la 20ma yarcento, ca konsili, unioninte la maxim granda ciencisti dil epoko, permisis important avanci e quantikala mekaniki.

Oli organizesis danke la meceno Ernest Solvay, Belgiana kemiisto ed industriisto.

## <small>5ma Solvay-kongreso</small>

La maxim bone konocata Solvay-kongreso esas la 5ma Solvay-kongreso en 1927, pro ke ol asistesis da la maxim famoza fizikisti dil epoko, interaltre: Einstein, Bohr e Heisenberg, qui sencese ample debatis pri quantum-mekanismi ed olua implikaji.
Teseus

**Teseus** en Greka mitologio esis un ek argonauti, filiulo di Aigeus – rejulo di Atina. Il esis mortiginto di minotauro.

Segun maxim ofta mito Teseus mortigesis da rejulo di Skiros – Likomedes.
Egeus

**Egeus** o **Aigeus** en Greka mitologio esis rejulo di Atina, filiulo di Pandion e Pilia, patro di Teseus.

Segun mito il pensante ke ilua filio mortigis dronis su en maro, qua depos nomizis Aigea maro.
Augias

**Augias** en Greka mitologio esis rejo di antiqua Elis en Peloponeso. Il esis filiulo di Helios (kelka fonti indikas Poseidon) e Nausidame.

Il esis posedanto di multega stabli e farmi plena di animala exkrementi, pro ne netagar depos 30 yari. Netigar la stabli dum un dio esis kinesma tasko di Herakles. Herakles sucesis, ma Augias ne volis donar promisita dekimo de sua trupi. Rezulte di milito Herakles mortigis Augias.

La termino *Augias-stablo* es sinonimo di loko tre sordida.
Orea lanofelo

**Orea lanofelo** esas furizita felo di mitologiala aloza mutonulo *Hrisomalos* – skopo di expediciono di argonauti duktita da Jason.
Misia

**Misia** esas historiala regiono en Avan-Azia, en nord-westala parto di Anatolia, Turkia.

Misia (kun Lidia) konquestesis da Persi. Pose la regiono regnesis Alexandros la Granda.
Hilas

**Hilas** en Greka mitologio esis un ek argonauti, kompano (segun kelka fonti – filiulo) di Herakles, quan persuadis ad expediciono di argonauti por orea lanofelo.

Esante en Misia, kande il volas prenar aquo de river kidnapesis da nimfi.
Jason

**Jason** en Greka mitologio esas filiulo di Aison, heroo, qua organizis expediciono, quan skopo esis orea lanofelo.
Argo

**Argo** en Greka mitologio esas navo di argonauti, konstruktita da Argos kun helpo di deino Atena. Ol esis por Jason, qua uzis la navo por ganar orea lanofelo.
Aison

**Aison** en Greka mitologio esas regnanto dil urbo Yolkos, patro di Jason, qua organizis expediciono, quan skopo esis orea lanofelo.

Il esis filiulo di Tiro e Kreteus, ed ilua spozino esis Alkimede (o Eteoklimene – filiino di Minias). Segun kelka fonti spozino di ilua filiulo Medea ridonis ad il ilua yuneso.
Yes (bando)

**Yes** esas bando di rock (progresema rock, pop rock, art rock) qua  fondesis en London, Anglia, en 1968. Ol havis diversa membri - entote 20 - dum lua historio. Depos 2023 lua membri esas Steve Howe, Geoff Downes, Billy Sherwood, Jon Davison, e Jay Schellen. La bando experimentis diversa muzikala stili, e judikesas kom la pioniri di "progresema rock".

Yes esas un ek la maxim sucesoza, influiva e longe-duranta bandi di rock progresema. Li enrejistris 23 albumi, de qui vendesis entote 13,5 milion kopiuri.
Argos (argonauto)

**Argos** en Greka mitologio esas konstruktanto di navo "Argo", per qua argonauti duktita da Jason ganar orea lanofelo. Il konstruktis kun helpo di deino Atena, e il ipsa divenis membro dil expediciono sucesa.
Maurice Prendergast

**Maurice Brazil Prendergast**, n. ye la 10ma di oktobro 1858 til la 1ma di februaro 1924, esis Usana piktisto. Ilua pikto-stilo, nome lua peizaji, asociesas kun tale nomizita "pos impresionismo".
Henryk Szczygliński

**Henryk Jan Szczygliński**, n. ye la 19ma di januaro 1881 til la 24ma di septembro 1944, esis Polona piktisto e graburisto.
73647 1978 VL9

**73647 1978 VL<sub>9</sub>** o **73647 1999 XH<sub>71</sub>** esas asteroido de precipua zono encirkliganta Suno dum 4,2 yari en meza disto 2,6 au, deskovrita ye la 7ma di novembro 1978.
73645 1978 VX2

**73645 1978 VX<sub>2</sub>** o **73645 2000 EX<sub>92</sub>** esas asteroido de precipua zono encirkliganta Suno dum 4,07 yari en meza disto 2,55 au, deskovrita ye la 7ma di novembro 1978.
73649 1979 MA9

**73649 1979 MA<sub>9</sub>** esas asteroido de precipua zono encirkliganta Suno dum 5,36 yari en meza disto 3,06 au, deskovrita ye la 25ma di junio 1979.
Ypres

**Ypres** (Nederlandane *Ieper*) esas urbo che provinco West-Flandria, en Belgia. Segun statistiki de 2022, ol havis  habitanti. Lua tota surfaco esas 131,45 km².

Dum l'unesma mondomilito, Ypres esis la centro di quar sangoza batalii: l'unesma batalio eventis de la 19ma di oktobro til la 22ma di novembro 1914, produktis plu kam 220 mil morti, e rezultis nekonkluziva. La duesma batalio eventis de la 22ma di aprilo til la 15ma di mayo 1915, produktis cirkume 100 mil morti e rezultis mikra retreto Britaniana (cirkume 5 km). La triesma batalio, anke konocata kom batalio di Passchendaele luktesis de la 31ma di julio til la 10ma di novembro 1917, ed esis la maxim sangoza: de 400 mil til 900 mil morti. La 4ma batalio anke konocesas kom "batalio di Lys", luktesis de la 7ma til la 29ma di aprilo 1918 e rezultis cirkume 200 mil morti.
73650 1981 DN

**73650 1981 DN** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,84 yari en meza disto 2,45 au, deskovrita ye la 28ma di februaro 1981.
73664 1981 EE34

**73664 1981 EE34** esas asteroido de asteroido-zono encirkliganta Suno dum 3,68 yari en meza disto 2,38 au, deskovrita ye la 1ma di marto 1981.