1881

La yaro **1881** (MDCCCLXXXI per Romala algarismi) esis ordinara yaro komencinta ye saturdio segun Gregoriala kalendario, ed ordinara yaro komencinta ye jovdio segun Juliala kalendario. Ol esis la 881ma yaro di la duesma yarmilo, la 81ma yaro di la 19ma yarcento, e la 2ma yaro di la yari 1880a. Kande 1881 komencis, Gregoriala kalendario esis 12 dii avan Juliala kalendario, qua duris uzesar en kelka loki til 1923.

## Eventi
### [[Europa]]
* 13ma di marto - Alexandr la 3ma divenas caro di Rusa imperio, pos la mortigo di Alexandr la 2ma. Il efikive organizos sekreta polico, qua esos modelo por moderna polical organizuri.
* 19ma di marto - Unesma telefonilo-kontakterio en Finlando inauguresas en Turku.
* 26ma di marto - Rumania divenas monarkio. Carol la 1ma di Rumania kronizesas.

### [[Afrika]]
* 27ma di februaro - Unesma Buro-milito: en la batalio di Majuba Hill, buri obtenas decidigiva vinko kontre Britaniani.
* 23ma di marto - Unesma Buro-milito finas. Transvaal vinkas Unionita Rejio.
* 12ma di mayo - Tunizia divenas Franciana protektorato.
* 3ma di agosto - Unionita Rejio agnoskas la nedependo di Transvaal.
* Religial extremisto Muhammed Ali proklamas su *mahdi* di Sudan.
* Henry Morton Stanley fondas Léopoldville, la nuna Kinshasa.

### [[Nord-Amerika]]
* 14ma di julio - Pat Garret mortigas pafante Billy the Kid.
* 26ma di oktobro - En Arizona, Usa, Wyatt Earp mortigas 3 kriministi en l'edifico O.K. Corral dum pafado.
* 14ma di decembro - Juneau, nuna chef-urbo di Alaska, fondesas.
* 4ma di decembro - Unesma edituro di jurnalo *Los Angeles Times* publikigesas.

### [[Sud-Amerika]]
* 15ma di januaro - Milito di Pacifiko: en la batalio di Miraflores, Chiliani vinkas Peruani.
* 19ma di januaro - Milito di Pacifiko: Chiliana trupi okupas Lima, Peru.
* 15ma di aprilo - Temuco, en Chili, fondesas.
* 15ma di julio - Chili ed Arjentinia signatas pakto pri lua frontieri.

## Naski
* 1ma di januaro - Vajiravudh (Rama la 4ma), rejulo di Siam (m. 1925)
* 19ma di januaro - Henryk Szczygliński, Polona piktisto (m. 1944)
* 28ma di januaro - Juan José de Amézaga, prezidanto di Uruguay (m. 1956)

* 31ma di januaro - Irving Langmuir, Usana kemiisto, Nobel-laureato (m. 1957)
* 2ma di februaro - Eulalio Gutiérrez Ortiz, prezidanto di Mexikia (m. 1939)
* 4ma di februaro - Fernand Léger, Franca piktisto (m. 1955)
* 27ma di februaro - Sveinn Björnsson, prezidanto di Islando (m. 1952)
* 12ma di marto - Väinö Tanner, chefministro di Finlando (m. 1966)
* 17ma di marto - Walter Rudolf Hess, Suisa fiziologiisto, Nobel-laureato pri Fiziologio o Medicino (m. 1973)
* 23ma di marto - Roger Martin du Gard, Franca skriptisto, Nobel-laureato (m. 1958)
* 23ma di marto - Hermann Staudinger, Germana kemiisto, Nobel-laureato (m. 1965)
* 25ma di marto - Béla Bartók, Hungara kompozisto (m. 1945)
* 3ma di aprilo - Alcide De Gasperi, chefo di stato e chefministro di Italia (m. 1954)
* 12ma di aprilo - Rudolf Ramek, kancelero di Austria (m. 1941)

* 24ma di aprilo - Sacadura Cabral, Portugalan aviacisto, pioniro en la flugo sur la sudo di Atlantiko (m. 1924)
* 27ma di aprilo - Wlastimil Hofman, Polona piktisto (m. 1970)
* 1ma di mayo - Pierre Teilhard de Chardin, Franca filozofo e paleontologo (m. 1955)
* 4ma di mayo - Alexandr Kerenski, Rusa chefministro en 1917 pos februaral revoluciono (m. 1970)
* 11ma di mayo - Tódor Kármán, Hungara injenioro ed Idisto (m. 1963)
* 19ma di mayo - Mustafa Kemal Atatürk, unesma prezidanto di Turkia (m. 1938)
* 20ma di mayo - Władysław Sikorski, militisto e chefministro di Polonia (m. 1943)
* 26ma di mayo - Adolfo de la Huerta, prezidanto di Mexikia (m. 1955)
* 11ma di junio - Fran Tratnik, Sloveniana-Yugoslaviana piktisto (m. 1957)
* 3ma di julio - Natalia Goncharova, Rusa piktistino e skriptistino (m. 1962)
* 26ma di julio - Bernhard Bleeker, Germana skultisto (m. 1968)
* 27ma di julio - Hans Fischer, Germana kemiisto, Nobel-laureato (m. 1945)

* 6ma di agosto - Sir Alexander Fleming, Britaniana ciencisto, deskovrinto di penicilino, Nobel-laureato pri Fiziologio o Medicino (m. 1955)
* 8ma di agosto - Paul Ludwig Ewald von Kleist, Germana marshalo (m. 1954)
* 8ma di agosto - Albert Kesselring, Germana marshalo (m. 1960)
* 12ma di agosto - Cecil B. DeMille, Usana filmifisto (m. 1959)
* 12ma di agosto - Alexandr Gerasimov, Rusa piktisto (m. 1963)
* 5ma di septembro - Otto Bauer, Austriana politikisto (m. 1938)
* 8ma di septembro - Refik Saydam, chefministro di Turkia (m. 1942)
* 25ma di septembro - Lu Xun, Chiniana skriptisto (m. 1936)
* 29ma di septembro - Ludwig von Mises, Austrian ekonomikisto (m. 1973)
* 4ma di oktobro - Otto Wille Kuusinen, Finlandana politikisto (m. 1964)
* 15ma di oktobro - Pelham Grenville Wodehouse, Britaniana skriptisto (m. 1975)
* 16ma di oktobro - Vilhelm Buhl, chefministro di Dania (m. 1954)
* 22ma di oktobro - Clinton Joseph Davisson, Usana fizikistulo, Nobel-laureato (m. 1958)
* 25ma di oktobro - Pablo Picasso, Hispana piktistulo (m. 1973)
* 6ma di novembro - Robert Musil, Austriana skriptisto (m. 1942)
* 25ma di novembro - Papo Ioannes la 23ma (m. 1963)
* 27ma di novembro - Joel Lehtonen, Finlandana skriptisto (m. 1934)
* 28ma di novembro - Stefan Zweig, Austriana skriptisto (m. 1942)
* 22ma di decembro - Alberts Kviesis, prezidanto di Latvia (m. 1944)
* 24ma di decembro - Juan Ramón Jiménez, Hispana skriptisto, Nobel-laureato pri literaturo (m. 1958)
* 31ma di decembro - Jacob Israël de Haan, Nederlandana skriptisto, poeto e publikisto (m. 1924)
* 31ma di decembro - Max Pechstein, Germana piktisto (m. 1955)
* Panagiotis Pulitsas, chefministro di Grekia (m. 1968)

## Morti

* 9ma di februaro - Fyodor Dostoyevski, Rusa skriptisto (n. 1821)
* 11ma di februaro - Salvador Jovellanos, prezidanto di Paraguay (n. 1833)
* 13ma di marto - Caro Alexandr la 2ma di Rusia, en atento (n. 1818)
* 28ma di marto - Modest Musorgski, Rusa kompozisto (n. 1839)
* 19ma di aprilo - Benjamin Disraeli, chefministro di Unionita Rejio (n. 1804)
* 3ma di mayo - António José de Ávila, 1ma Duko de Ávila e Bolama, chefministro di Portugal (n. 1807)
* 5ma di mayo - Zygmunt Sidorowicz, Polona piktisto (n. 1846)
* 17ma di mayo - Rejulo Surendra di Nepal (n. 1829)
* 2ma di junio - Émile Littré, Franca skriptisto, lexikologiisto e filozofo (n. 1801)
* 6ma di junio - Henri Vieuxtemps, Belga violinisto (n. 1820)
* 23ma di junio - Matthias Schleiden, Germana botanikisto (n. 1804)
* 28ma di junio - Jules Dufaure, chefministro di Francia (n. 1798)
* 4ma di julio - Johan Vilhelm Snellman, Finlandana filozofo (n. 1806)
* 19ma di septembro - James Garfield, prezidanto di Usa (n. 1831)

## Referi