Bilderberg-Grupo

La **Bilderberg-Grupo, Bilderberg-konfero, Bilderberg-renkontri** o **Bilderberg-Klubo** esas yarala privata konfero de 120 a 150 homi dil europana e nord-amerikana politikal elito, experti de industrio, financo, universitati, e komunikili.

Ol establisesis en 1954 da Princo Bernhard di Nederlando.

### '''Historio'''
La unesma konfero eventis che la hotelo *Hotel de Bilderberg* en Oosterbeek, Nederlando, de 29ma til 31ma mayo 1954.  Ol iniciesis da plura homi, inkluzanta polona politikisto exilita Józef Retinger qua, desquieta pro la kresko di anti-usanismo en westala Europa, propozis internaciona konfero che qua dukteri di europana landi ed Usa kunvenus, skope avancigar Atlantikismo - plu bona interkompreno inter la kulturi di Usa e westala Europa por kurajigar koopero pri questioni politikal, ekonomial, e defensal.

Retinger propozis l'ideo a Princo Bernhard di Nederlando, qua komplezis propagar ol, kun olima belga prima ministro Paul van Zeeland, e la lora chefo di Unilever, nederlandano Paul Rijkens.  Bernhard suafoye kontaktis Walter Bedell Smith, lora chefo dil CIA, qua pregis konsilero di Eisenhower, Charles Douglas Jackson traktar la sugesto.  La gasto-listo esis kompilenda per invitar du asistanti de singla nacioni, un ek singla por reprezentar "konservema" e "liberala" vidpunti.  Kinadek delegiti de 11 landi en westala Europa asistis la unesma konfero, kun 11 usani.

Pro la suceso dil renkontro, la organizeri aranjis yarala konfero.  Permananta direkto-komitato establisesis kun Retinger kom permananta sekretario.  Ultre organizar la konfero, la direkto-komitato anke mantenas registro de asistanto-nomi e kontakto-detali, skope krear neformala reto de individui qui povus interhelpar private.

Konferi eventis en Francia, Germania, e Dania dum la sequinta tri yari.  En 1957, la unesma konfero en Usa eventis sur St. Simons-Insulo, Georgia, per $30.000 de la Ford-Fonduro.  La Fonduro anke furnisis financizo por la konferi di 1959 e 1963.

### '''Aktivesi e skopi'''
L'originala skopo dil Grupo, avancigar Atlantikismo, plufortigar usana-europana relati, e preventar plusa mondo-milito kreskis; la temo dil Bilderberg-Grupo esas "subtenar konsento cirkum libera-merkata Westala kapitalismo ed olua interesti cirkum la globo" segun Andrew Kakabadse.  En 2001, Denis Healey, fondinto dil Bilderberg-Grupo e direkto-komitatano dum 30 yari, dicis, "Asertar ke ni vizis un-mondala guvernerio esas exajero, ma ne tote nejusta.  Ni en Bilderberg sentis ke ni ne povos durar por sempre interluktar pro nulo ed ocidar homi e senhemigar milioni de homi.  Do ni sentis ke unika komuneso mondvaste esus bonajo."

La renkontri eventas sub la Reguli di Chatham House, qui permisas la partoprenanti uzar irga informo ganita dum la kunveno, ma ne divulgar la nomi di la diskursanti od altra partoprenanti.  Segun la olima prezidanto Étienne Davignon en 2011, granda atraktivo dil kunveni dil Bilderberg-grupo esas ke li provizas okaziono a partoprenanti por parolar e debatar kandide e saveskar la vera pensi di importanta personi, sen risko ke neformala komenti duktos a kontroverso en la jurnalaro.

En 2008 jurnalocirkulero del "Usana Amiki di Bilderberg" asertis ke "La sola aktiveso di Bilderberg esas sua yarala Konfero e ke che la konferi, nula rezolvi propozesis, nula voti eventis, e nula politiko-enunci emisesis."  Tamen, en novembro 2009, la Grupo aranjis dineo-kunveno che la *Château de Val-Duchesse* en Bruxelles, exter sua yarala konfero, por avancigar la kandidateso di Herman Van Rompuy por Prezidanto dil Europana Konsilistaro.

### '''Partoprenanti'''
Cirkume du triimi de partoprenanti venas de Europa, e le cetera de Nord-Amerika; un triimo de politiko e guvernerio e le cetera de altra feldi.  Historiale, asistanti esis plu ofte bankisti, politikisti, direktisti di granda kompanii, e komitatani di granda publika korporacioni, inkluzanta IBM, Xerox, Royal Dutch Shell, Nokia e Daimler.  Statestri, inkluzanta olima Rejo Juan Carlos I di Hispania ed olima Rejino Beatrix di Nederlando, asistis kunveni.  "Fonto" konektita kun la Grupo dicis a la jurnalo *[[The Daily Telegraph]]* en 2013 ke altra personi, di qui la nomi ne publikigesas, kelkafoye asistas "nur dum un jorno" che la kunveni.

### '''Kontroverso'''
Parte pro sua laboro-metodo qua certigas strikta privateso, la Bilderberg-Grupo kritikesis pro manko de "diafaneso" e responsiveso.  La privata naturo dil kunveni produktis plura konspiro-teorii.  Ta vidpunto esas populara che amba extremaji dil politikala spektro, malgre ke li deskonkordas pri la exakta naturo dil intenci dil Grupo.  Sinistrani akuzis la Bilderberg-Grupo pri konspirar por impozar kapitalista dominaco, dum ke dextrani akuzis li pri konspirar por impozar mondala guvernerio e projetita ekonomio.

### '''Recenta konferi'''