Anna Mae Yu Lamentillo

Maysa nga opisial ti gobierno ni Anna Mae Yu Lamentillo (   ; naipasngay idi Pebrero 7, 1991). Malaksid itoy, maysa pay a kolumnista, ken autor nga agpapaay a kas Undersecretary for Public Affairs and Foreign Relations ti Department of Information and Communications Technology (DICT) manipud pay idi Nobiembre 2022. Sakbayna, nagpaay nga Assistant Secretary ti Departmento..

Ni Lamentillo ti chairperson ti Build, Build, Build Committee ti Department of Public Works and Highways (DPWH) ken isu pay ti chairperson ti Infrastructure Cluster Communications Committee idi panawen ti  administrasion ni dati a Presidente Rodrigo R. Duterte. 

Manipud idi 2013 agingga idi 2015, sakbay ti panagtrabahona iti gobierno, nagpaay a communications consultant ti United Nations Development Programme (UNDP) ken ti Food and Agriculture Organization ti United Nations (FAO) bayat ti panangipatungpalda iti Haiyan Emergency Response and Rehabilitation Program.

Iggem ni Lamentillo ti bachelor’s degree in Development Communications manipud iti University of the Philippines-Los Banos (UPLB) a nagturposanna a cum laude ken nakaitedan kenkuana ti pammadayaw, ti  Faculty Medal for Academic Excellence, gapu iti pannakagun-odna iti kangatuan a General Weighted Average para kadagiti Development Journalism Majors iti batch-na. Addaan pay iti Juris Doctor degree manipud iti University of the Philippines Diliman.

Maysa pay nga opisial iti Philippine Coast Guard Auxiliary (PCGA) nga addaan iti ranggo nga Auxiliary Commodore (one-star general), maysa a reservist iti Philippine Army Reserve Force nga addaan iti ranggo a First Lieutenant, ken naadaptar a kameng ti Philippine National Police Academy (PNPA) Class of 2006, Bagsay Lahi. Maysa pay a kameng ti Presidential Security Group (PSG) kalpasan ti pannakaileppasna iti VIP Protection Executive Training (VIPPET) iti tawen 2023.

Adda pay sursuratenna a kolum a rummuar maminsan iti kada dua a lawas iti Op-Ed section ti Manila Bulletin ken Balita.

Sinuratna ti libro a “Night Owl: A Nationbuider’s Manual” nga impablaak ti Manila Bulletin. Naipatarus daytoy a libro iti uppat a lengguahe: Tagalog, Bisaya, Hiligaynon, ken Ilokano.

## Panagubing ken edukasion
Nayanak ni Lamentillo idi Pebrero 7, 1991 kada Manuel Lamentillo ken Elnora Yu, agpada nga Ilonggo. Maysa a lider dagiti estudiante idi adda iti kolehio iti UPLB. Kameng ti university student council a nangsuportaranna kadagiti organisasion iti arte ken kultura iti unibersidad ken nangitanduduanna iti pannakasaluad ti aglawlaw ken ti kultura dagiti umili.   

Maysa pay kadagiti 2012 The Outstanding Students of the Philippines (TOSP) – Calabarzon a nabigbig gapu iti serbisioda kadagiti pagadalanda ken kadagiti komunidadda iti laksid ti kaadu dagiti pakariribukanda met a kas agad-adal.

Idi 2012, nagturpos manipud iti UPLB nga addaan iti latin honors ken naipaay kenkuana ti Faculty Medal for Academic Excellence iti pannakagun-odna iti kangatuan a General Weighted Average kadagiti nagturpos iti Development Journalism iti bukodna a batch.ref>. Nagadal iti abogasia bayat ti panagtrabahona ket naawatna ti Juris Doctor degree manipud iti UP Diliman College of Law idi 2020.  Bayat ti panagadalna iti abogasia ken panagtrabahona iti DPWH, naileppasna ti Executive Education in Economic Development iti Harvard Kennedy School idi 2018. Iti agdama, mangal-ala iti Executive MsC in Cities program iti London School of Economics.​
Naipaay kenkuana ti pammadayaw a Natatanging Iskolar Para sa Bayan ken Oblation Statute for the Virtues of Industry and Magnanimity. Idi 2019, impaay kenkuana ti Harvard Kennedy School Alumni Association ti Veritas Medal. Innaganan ti BluPrint a kas maysa kadagiti 50 ASEAN movers and shakers, ti Lifestyle Asia a kas maysa kadagiti 18 Game Changers, ken ti People Asia a kas maysa kadagiti 2019’s Women of Style and Substance. Agsursurat iti kolum iti Op-Ed section ti Manila Bulletin ken iti Esquire Magazine.

## Karera

Nangrugi ni Lamentillo manipud iti baba. Nagtrabaho a kas reporter iti tawenna a 18 bayat ti panangilepleppasna iti bachelor’s degree. Kas kameng ti GMA-7 News and Public Affairs, isu ti agireport kadagiti dadakkel a pagteng iti sibubukel a Region IV-Laguna.

Idi 2012, nagbalin a kameng ti Senate staff ni Senador Loren Legarda a kas legislative and communications staff sakbay nga inawatna ti gundaway nga agpaay iti United Nations system iti babaen ti UNDP ken FAO.

Timmipon iti UNDP ken FAO bayat ti pannakaiwayat ti Haiyan Emergency Response and Rehabilitation Program. Nakipagyan kadagiti komunidad a tultulongan ti UN tapno maawatanna ti rigat dagiti tattao ken no kasano a ti tulong ti Ahensia ket nakatarabay kadakuada a makabangon. Indokumento ni Lamentillo dagiti istoria dagiti nakalasat iti Bagyo Haiyan, kas iti pakasaritaan ni Margarette Sosing, a ti ayatna iti football ti nangted kenkuana iti kired tapno makatakder a bukbukodna; ken ni Trinidad Bato-balono, a timmulong a nangbangon manen iti balay ti pamiliana ken iti ilina a Santa Fe babaen ti  Cash-for-Work Program ti UNDP.; and Trinidad Bato-balono, who helped rebuild her family’s home and their hometown of Santa Fe through UNDP’s Cash-for-Work Program

Idi 2015, inaawatna ti diaya nga agbalin a paset ti grupo ni agpapaay idi a Las Pinas Representative Mark Villar iti House of Representatives a kas legislative and communications chief. Kimmappon met iti grupo ni Villar idi nadutokan daytoy a Secretary ti DPWH.

## Build, Build, Build

Nagpaay ni Lamentillo a chief-of-staff ni Villar iti DPWH, ket idi nabukel ti Build, Build, Build Committee, isu ti nagbalin a chairperson a mangipasigurado a naannayas ti koordinasion dagiti amin nga ahensia nga adda pannakaibiangna iti programa.

Siniguradona a maipakat dagiti reporma nga inggannuat ti Secretary tapno marisut dagiti parikut iti kaadda dagiti ghost projects, pannakaibayag ti pannakaileppas dagiti proyekto, ken dagiti pakaseknan iti right-of-way (ROW). Mairaman kadagitoy ti panagusar iti drone ken satellite technology iti pannakasiput dagiti proyekto ti DPWH tapno maawan dagiti ghost projects babaen ti geotagging system, ti Infra-Track App, a mangisaad kadagiti retrato a maiserrek iti sistema para iti monitoring kadagiti eksakto a  geographic coordinates dagiti lugar a nakaalaanda. 

Iti pakabuklanna, nakaileppas ti DPWH iti 29,264 a kilometro a kalsada, 5,950 a rangtay, 11,340 a proyekto a mangtengngel iti layus, 222 nga evacuation centers, 150,149 a siled-pagadalan, 133 a proyekto a Tatag ng Imprastraktura Para sa Kapayapaan at Seguridad (TIKAS), ken 739 COVID-19 facilities iti babaen ti Build, Build, Build program idi panawen ti administrasion ni President Duterte, nangruna iti nagbaetan ti 2016 ken 2021.  Pagyamanan ni Lamentillo dagiti ag-6.5 a riwriw a Filipino—trabahador iti konstruksion, dagiti inheniero, dagiti arkitekto, ken dagiti empleado ti gobierno– a nagtrabaho kadagitoy a proyekto. 

Idi Agosto 2022, naala iti administrasion ni Presidente Ferdinand “Bongbong” R. Marcos Jr. a kas Assistant Secretary ti Department of Information and Communications Technology (DICT).

Dua a bulan kalpasanna, naital-o nga Undersecretary ti Departmento.  Naipaiggem kenkuana ti strategic communications and media, international relations and legislative affairs ti Departamento. Isu ti akinrebbeng iti public-private partnership, ken kadagiti foreign-assisted projects, ken isu pay ti spokesperson ti  Departmento ken focal person para kadagiti presidential ken cabinet directives.

Tapno mapadur-as ti digital cooperation iti nagbaetan ti pagilian ken dagiti dadduma a nasion, nakipatang ni Lamentillo kadagiti resident ambassadors ken foreign dignitaries manipud iti Singapore, Japan, China, ken US, agraman dagiti pannakabagi ti Spain, United Kingdom, Denmark, Ireland, Belgium, Malaysia, malaksid iti adu pay a sabsabali. 

Idi Pebrero 2023, inawat ti Filipinas ti akem a kas Chair para iti Association of Southeast Asian Nations (ASEAN) Digital Senior Officials Meeting (ADGSOM) ken Digital Ministers Meeting (ADGMIN) ket ngarud, ti DICT ti nangsangaili iti Third ADGSOM ken ADGMIN a naangay iti Boracay Island a nagpaayan ni  Lamentillo a kas Head of Delegation (HOD) para iti Filipinas.

Idi Marso 2023, isu ti maysa kadagiti babbai a lider iti gobierno a nangibagi iti Filipinas iti 67th Session ti  Commission on the Status of Women (CSW67) iti United Nations Headquarters iti New York, USA. Intandudona ti digital inclusion ken gender equality bayat ti pannakisaritana kadagiti padana a UN member states ken kadagiti dadduma pay development partners. Impresentarna dagiti ar-aramiden ti Gobierno ti Filipinas, kangrunaanna ti DICT, iti pannakarangtay ti digital gender gap.

## Ti komunikasion a kas ramit ti serbisio publiko

Maysa ti komunikasion a napateg a paset ti karera ni Lamentillo uray pay kas agpapaay iti gobierno. Nagserbi nga spokesperson ti DPWH.

Bayat ti panagpaayna a kas DICT Undersecretary, nadutokan pay a kas spokesperson ti Departmento. Kas maysa nga epektibo a communicator, sungbatanna a dagus dagiti saludsod ti media ken akomodarenna dagiti amin nga interbiu no adda gundawayna. Naipaay kenkuana ti umuna a ranggo iti dua a nagsaruno a surbey dagiti government agency spokespersons nga inwayat ti RP Mission and Development Foundation Inc. (RPMD) idi agpapaay a DICT spokesperson. Nakaawat iti 88% performance rating iti surbey ti RPMD idi Nobiembre 27 agingga iti Disiempre 2, 2022; ken 89% iti surbey nga inwayatna manipud iti Pebrero 25 agingga iti Marso 8, 2023.

Manipud pay idi 2015, adda kolum ni Lamentillo iti Opinion-Editorial section ti Manila Bulletin a pangilawlawaganna kadagiti agdama nga isyu, pangipresentaranna kadagiti nauneg a panangamiris kadagiti nadumaduma a political ken socio-economic a pakaseknan ti pagilian ken ti lubong, ken pangyam-ammuanna kadagiti personalidad a ti pakasaritaanda mabalin a manginspirar kadagiti sabsabali. Kolumnista pay iti Balita, People Asia, ken Esquire magazine.

Idi 2021, inruarna ti umuna a libro a sinuratna, ti Night Owl: A Nationbuilder’s Manual, a kanagnagan  ti kolumna iti Manila Bulletin. Iti libro, imbinglayna dagiti nagapuanan ken dagiti nadumaduma a detalye ti programa a Build, Build, Build, dinakamatna dagiti karit a sinango ken nalaktawan ti grupo tapno maileppasda dagiti proyekto iti impraestruktura iti kaaduanen a maaramidda, agraman dagiti personal a padasna bayat ti pannakipagtrabahona iti programa.

Opisial a nayalnag daytoy a libro idi 2023 iti imatang ti dua a dati a presidente a da Rodrigo Duterte and Gloria Macapagal-Arroyo. Naipatarus metten ti libro iti Tagalog, Bisaya, Ilokano and Hiligaynon.

## Pammadayaw ken pammigbig

* 2011 Bayer Young Environmental Envoy (BYEE) manipud iti UNEP and Bayer
* 2012 UPLB Natatanging Iskolar Para sa Bayan
* 2012 Oblation Statute for the Virtues of Industry and Magnanimity
* 2019 Women of Style and Substance manipud iti Stargate People Asia
* 2019 Under 38 Future Shaper manipud iti BluPrint
* 2019 Game Changer manipud iti Lifestyle Asia
* 2019 Veritas Medal manipud iti the Harvard Kennedy School Alumni Association
* 2023 People to Watch manipud iti Rising Tigers Magazine
* 2023 Notable Female Government Leader of the Year manipud iti Asia’s Modern Hero Awards 

## Dagiti nagibasaran