open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Cubanola domingensis

Ti ***Cubanola domingensis***, wenno **campanita**, ket dagiti bassit a napintas a kayo manipud iti Republika a Dominikano.

## Saakup
Ti *Cubanola dominguensis*, ammo pay a kas “Campanita Criolla,” ket maysa nga endemiko a mula ti Republika a Dominikano iti Karibe. Daytoy ket kadawyan nga agtubo kadagiti rehion ti amianan ken daya iti pagilian iti asideg ti pantar.

## Dagiti langa
Daytoy ket perenial a mula ken mabalin nga agbaig iti napapaut ngem dua a tawen. Agtubo ti *Cubanola dominguensis* kas bassit a mul wenno bassit a kayo. Agpataud daytoy kadagiti puraw, kayumanggi, maraberde a sabong, ken agulit-ulitda nga agukrad. Nabanglo pay dagitoy a sabong, ken agayamuom a kas nabara a tsokolate. Makasabidong daytoy a mula no kanen.

## Deskripsion
Ti *Cubanola domingensis* ket dagiti bassit a mula wenno bassit a kayo aginggana iti 2&nbsp;m iti katayag nga agraman kadagiti agbitin a puraw a sabong. Dagiti bulong ket agraman kadagiti pesiolo iti kaatiddog a1–3&nbsp;mm, arinduyog dagiti bulong wenno eliptiko iti kaatiddog iti 6–12&nbsp;cm, 3.3–6&nbsp;cm iti kaakaba, timmirad ti ungto, akaba iti baba. Agatiddog dagiti pingir ti calyx iti 1.1-2.5&nbsp;cm, 1–2&nbsp;mm iti kaakaba. Ti corolla ket agatiddog iti 18.5-19.8, tubo iti kaatiddog iti 6.5–7&nbsp;cm, dagiti pingir ket agatiddog iti 7–8&nbsp;mm. Immitlog dagiti bunga, 3-4.3&nbsp;cm iti kaatiddog, akaba iti baba.

## Ekolohia
Kadawyan nga agtubo daytoy amula iti bassit wenno napno a linong. Agtubo daytoy a mula kadagiti lugar ti isu a nasayaat daytoy nga agtubo kadagiti alkalino a daga.  Gapu ta napno daytoy a tropikal, sensitibo daytoy ti lamiis. Kadagiti tropikal a lugar a kas ti Abagatan a Florida, ti nalamiis a tiempo ket gapuanan ti panagtinnag dagiti bulong ken sabong.

## Pannakaiwarwaras
Dagitoy ket endemiko iti Republika a Dominikano, ken mabirukan dagitoy kadagiti probinsia ti Puerto Plata, Santo Domingo,  San Pedro de Macorís, ken La Altagracia.

## Taksonomia
Immuna nga inurnong babaen ni J.N. Rose idi 1913 iti asideg ti Santo Domingo, naipablaak dagitoy a kas *Portlandia domingensis* babaen ni Nathaniel Lord Britton idi 1914.  Iti kamaudian, inyalis dagitoy ni Annette Aiello iti baro a henero ti *Cubanola*, iti doktoral a tesisna iti *A reexamination of Portlandia (Rubiaceae) and associated taxa* idi 1979.

## Dagiti usar
Naimulmul ati *C. domingensis* kas maysa nga ornamental.  Makasabidong daytoy no kanen.

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo

* ''Cubanola domingensis'' iti davesgarden.com]
* ''Cubanola domingensis'' iti toptropicals.com]
Cubanola

TI ***Cubanola*** ket ti henero dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket addaan kadagiti napintas ken agbitbitin a sabong. Dagitoy ket endemiko iti Republika a Dominikano ken akindaya a Kuba.

## Dagiti sebbangan
**[[Cubanola domingensis]]* (Britton) Aiello – Republika a Dominikano
**[[Cubanola daphnoides]]* (Graham) Aiello – Kuba

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo
*''Cubanola'' iti World Checklist of Rubiaceae
Erithalis

Ti ***Erithalis*** ket ti henero dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae. Mabirukan ti henero manipud iti akin-abagatan a Florida aginggana iti tropikal nga Amerika.

## Dagiti sebbangan
* *[[Erithalis angustifolia]]* DC.
* *[[Erithalis diffusa]]* Correll
* *[[Erithalis fruticosa]]* L.
* *[[Erithalis harrisii]]* Urb.
* *[[Erithalis odorifera]]* Jacq.
* *[[Erithalis quadrangularis]]* Krug & Urb.
* *[[Erithalis salmeoides]]* Correll
* *[[Erithalis vacciniifolia]]* (Griseb.) C.Wright

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo

*''Erithalis'' iti World Checklist of Rubiaceae
Erithalis quadrangularis

Ti ***Erithalis quadrangularis*** ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket endemiko iti Hamaika.

## Dagiti nagibasaran
*
Exostema

Ti ***Exostema*** ket ti henero dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket buklen dagiti bassit a mula ken bassit a kayo, nga endemiko iti neotropiko, ken kaaduan dagiti sebbangan ket mabirukan iti West Indies.

## Desckripsion
Ti *Exostema* ket ti maysa a henero dagiti kayo ken bassit a muala ti neotropiko. Dagiti sabong ket tubo ti narapis a nga agraman kadagiti naikillo manen a pingir ti corolla. Dagiti estambre ket naiseksek iti asideg ti baba ti tubo ti  corolla ken rummuar iti labes ti ngiwatna. Atiddog dagiti anther ken basifixed.

## Sistematika
Ti sebbangan-kita para iti henero ket ti *[[Exostema caribaeum]]*. Daytoy ket kayo manipud iti Tengnga nga Amerika ken ti Karibe. Saan unay a naserbi ti kayona.

Ti *Exostema* ket immuna a ninaganan babaen ni Christiaan Hendrik Persoon kas maysa a subhenero ti *[[Cinchona]]*. Daytoy ket immuna nga umiso a naipablaak a henero babaen ni Aimé Bonpland idi 1807. Ti kadawyan a nagan ket naala manipud kadagiti Taga-ugma a Griego a balikas ti *exo*, a ti kayatna a sawen ket "iti ruar", ken *stema*, "estambre".

Ti *Exostema* ket mabalin a polipiletiko.

### Dagiti sebbangan

**[[Exostema acuminatum]]* Urb.
**[[Exostema angustifolium]]* (Sw.) Schult.
**[[Exostema bicolor]]* Poepp.
**[[Exostema brachycarpum]]* (Sw.) Schult.
**[[Exostema caribaeum]]* (Jacq.) Schult.
**[[Exostema cordatum]]* Borhidi & M.Fernandez
**[[Exostema coriaceum]]* (Poir.) Schult.
**[[Exostema corymbosum]]* (Ruiz & Pav.) Spreng.
**[[Exostema curbeloi]]* Borhidi & M.Fernandez
**[[Exostema ellipticum]]* Griseb.
**[[Exostema glaberrimum]]* Borhidi & M.Fernandez
**[[Exostema lancifolium]]* Borhidi & Acuna
**[[Exostema lineatum]]* (Vahl) Schult.
**[[Exostema longiflorum]]* (Lamb.) Schult.
**[[Exostema maynense]]* Poepp.
**[[Exostema mexicanum]]* A.Gray
**[[Exostema microcarpum]]* Borhidi & M.Fernandez
**[[Exostema myrtifolium]]* Griseb.
**[[Exostema nites]]* Urb.
**[[Exostema orbiculatum]]* Proctor
**[[Exostema parviflorum]]* A.Rich. ex Humb. & Bonpl.
**[[Exostema pervestitum]]* Borhidi & M.Fernandez
**[[Exostema polyphyllum]]* Urb. & Ekman
**[[Exostema pulverulentum]]* Borhidi
**[[Exostema purpureum]]* Griseb.
**[[Exostema rotundatum]]* Griseb.
**[[Exostema salicifolium]]* Griseb.
**[[Exostema sanctae-luciae]]* (Kentisch) Britten
**[[Exostema selleanum]]* Urb.
**[[Exostema spinosum]]* (Le Vavass.) Krug & Urb.
**[[Exostema stenophyllum]]* Britton
**[[Exostema triflorum]]* (W.Wright) G.Don 
**[[Exostema valenzuelae]]* A.Rich.
**[[Exostema velutinum]]* Standl.

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo
*''Exostema'' iti World Checklist of Selected Plant Families
*''Exostema''  iti Index Nominum Genericorum 
*''Exostema'' iti Biodiversity Heritage Library
*''Exostema'' iti IPNI
*''Exostema'' iti GRIN taxonomy for plants
*''Exostema'' iti UniProt
Joaquin Phoenix

Ni **Joaquin Rafael Phoenix** (; né **Bottom**; ) ket maysa nga Amerikano nga aktor ken produser. Nakaawat isuna kadagiti nadumaduma a gungguna ken nominasion, mairaman ti maysa a Gungguna ti Akademia, maysa a Gungguna ti Grammy, ken dua a Golden Globe Awards.

Kas maysa nga ubing, nagrugrugi a nagar-arte ni Phoenix iti telebision a kimmuykuyog iti kabsatna a lalaki a ni River ken ti kabsatna a bababi a ni Summer. Ti immuna a nangruna a papelna iti pelikula ket ti *[[SpaceCamp]]* (1986). Iti las-ud iti daytoy a panawen, naigupitan isuna a kas Leaf Phoenix, ti maysa a nagan nga intedna kaniana. Nagsubli a nagus-usar ti dati a naganna ken nakaawat kadagiti positibo a repaso para iti  panagsuporta nga obrana iti komedia-drama a pelikula ti *[[To Die For]]* (1995) ken ti paset ti panawen a pelikula ti *[[Quills]]* (2000). Nakaawat isuna iti ad-adu a pammadlaw para iti panangiladawanna ken ni Commodus iti historikal drama a pelikula ti *[[Gladiator (pelikula ti 2000)|Gladiator]]* (2000), a nakainominaduanna para iti Academy Award for Best Supporting Actor. Kamaudian isuna a nakagun-od kadagiti nominasion ti Kalaingan nga Aktor para iti panangiladawan ken ni musikero Johnny Cash iti *[[Walk the Line]]* (2005), ti maysa a mammartek a beterano ti gubat iti *[[The Master (pelikula ti 2012|The Master]]* (2012), ken ti nangabakanna a kas ti [karakter ti titulo] iti ''[Joker (pelikula ti 2019)|Joker* (2019). Dagiti sabali pay a pelikulana ket mairaman dagiti pammutmuteng a pelikula ti *Signs* (2002) ken ti *The Village* (2004), ti historikal a drama ti *Hotel Rwanda* (2004), ti romantiko a drama ti *Her* (2013), ti panguyaw ti krima ti *Inherent Vice* (2014), ken ti nangabakanna iti [[Gungguna ti Piesta ti Pelikula ti Cannes para iti Kalaingan nga Aktor]] para iti makapasegga a sikolohiko ti *You Were Never Really Here'' (2017).

## Dagiti nota

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo

* 
*
Renée Zellweger

Ni **Renée Kathleen Zellweger ** (;  ) ket maysa nga Amerikana nga aktres, produser, ken kumakanta. Nakaawat isuna kadagiti nadumaduma a pammadayaw, mairaman dagiti dua a Gungguna ti Akademia, uppat a  Golden Globe Awards, ken dua a BAFTA Awards. Ni Zellweger ket maysa kadagiti kanginaaan a nabaybayadan nga aktres iti lubong babaen idi 2007 ken nanagan a kas Babai iti Tawen ti Hasty Pudding Theatricals idi 2009.

Nayanak idiay Texas, nagadal ni Zellweger iti Literatura nga Ingles iti UT Austin. Immuna a nagay-ayat iti pagsapulan iti pagiwarnakan, naawis isuna iti panagarte kalpasan ti nabiit a panagtrabaho iti entablado iti las-ud iti kolehio. Kalpasan iti irurugina iti pelikula  iti bassit a papelna iti *[[Dazed and Confused (pelikula)|Dazed and Confused]]* ni Richard Linklater (1993), ti immuna a bida a papel ni Zellweger ket iti pelikula ti *[[Texas Chainsaw Massacre: The Next Generation]]* (1994). Nakawat kadagiti dayaw para kadagiti panagartena kadagiti nawaya a pelikula ti *[[Love and a .45]]* (1994) ken *[[The Whole Wide World]]* (1996), nagbalin a prominente ni Zellweger kadagiti panagbidana a papel ti *[[Jerry Maguire]]* (1996), *[[One True Thing]]* (1998), *[[Me, Myself and Irene]]* (2000), ken ti nangabakanna ti immuna a Gungguna ti Nabalitokan a Globo para iti Kalaingan nga Aktres, ti *[[Nurse Betty]]* (2000). Para iti panangiladawanna kenni Bridget Jones iti romatiko a komedia iti *[[Bridget Jones's Diary (pelikula)|Bridget Jones's Diary]]* (2001) ken Roxie Hart iti drama ti musikal a krima ti *[[Chicago (pelikula ti 2002)|Chicago]]* (2002), nakaawat isuna kadagiti nagsasaruno a nominasion para iti Gungguna ti Akademia para iti Kalaingan nga Aktres. Nagbida manen isuna iti papel kas ni Jones kadagiti nagballigi met a pasaruno, ti *[[Bridget Jones: The Edge of Reason (pelikula)|Bridget Jones: The Edge of Reason]]* (2004) ken ti *[[Bridget Jones's Baby]]* (2016).

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo

* Renee Zellweger iti Box Office Mojo
* 
* 
*
Hintonia (mula)

Ti ***Hintonia*** ket ti henero dagiti mula iti pamilia ti *[[Rubiaceae]]*.

## Dagiti sebbangan
Dagiti sumaganad ket dagiti agdama a maawat a sebbangan.
* *[[Hintonia latiflora]]*
* *[[Hintonia lumaeana]]*
* *[[Hintonia octomera]]*
* *Hintonia pulchra* (itan ket *[[Osa pulchra]]*)
* *[[Hintonia standleyana]]*

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo
Catesbaeeae

Ti **Catesbaeeae** ket ti tribu ti agsabsabong a mula iti subpamilia ti Cinchonoideae.

## Dagtii henero
* *[[Bikkia]]*
* *[[Catesbaea]]*
* *[[Ceuthocarpus]]*
* *[[Coutaportla]]*
* *[[Coutarea]]*
* *[[Cubanola]]*
* *[[Hintonia (mula)|Hintonia]]*
* *[[Isidorea]]*
* *[[Nernstia]]*
* *[[Osa (mula)|Osa]]*
* *[[Portlandia (mula)|Portlandia]]*
* *[[Schmidtottia]]*
* *[[Siemensia]]*
* *[[Thogsennia]]*

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo
*
Hintonia latiflora

Ti ***Hintonia latiflora*** ket ti sebbangan ti mula iti henero ti *[[Hintonia (mula)|Hintonia]]*.

Aglaon ti *Hintonia latiflora* iti neoflavonoid coutareagenin (5-hydroxy-7-methoxy-4-(3,4-dihydroxyphenyl)-2H-benzo-1-pyran-2-ol), ti maysa nga antidiabetiko nga aktibo a sustansia.

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo
Isidorea

Ti ***Isidorea*** ket ti henero dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae. Mabirukan daytoy iti Kuba, ti Republika a Dominikano ken Haiti.

## Dagiti sebbangan

## Dagiti akinruar a silpo
* World Checklist of Rubiaceae
Thiollierea

Ti ***Thiollierea*** ket ti henero dagiti bassit a mula iti pamilia ti Rubiaceae.  Ti henero ket endemiko iti Baro a Caledonia iti Pasipiko ken aglaon kadagiti 14 a sebbangan a dati a naikabil iti henero ti *[[Bikkia]]* wenno *Morierina*

## Listaan dagiti sebbangan
* *[[Thiollierea artensis]]*
* *[[Thiollierea campanulata]]*
* *[[Thiollierea dagostinii]]*
* *[[Thiollierea kaalaensis]]*
* *[[Thiollierea laureana]]*
* *[[Thiollierea lenormandii]]*
* *[[Thiollierea macrophylla]]*
* *[[Thiollierea montana]]*
* *[[Thiollierea pachyphylla]]*
* *[[Thiollierea parviflora]]*
* *[[Thiollierea propinqua]]*
* *[[Thiollierea retusiflora]]*
* *[[Thiollierea rigaultii]]*
* *[[Thiollierea tubiflora]]*

## Dagiti nagibasaran
Thiollierea pachyphylla

Ti ***Thiollierea pachyphylla*** ket ti sebbangan ti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket endemiko iti Baro a Caledonia.

## Dagiti nagibasaran
* Jaffré, T. *et al.* 1998.  ''Bikkia pachyphylla''.   2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Naala idi 20 Agosto 2007.
Nernstia

Ti ***Nernstia*** ket ti monotipiko a henero dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket implawag babaen ni Ignatz Urban idi 1923. Ti henero ket aglaon laeng iti maysa a sebbangan, ti *Nernstia mexicana*, nga endemiko iti amianan akindaya a Mehiko.

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo
* ''Nernstia'' iti World Checklist of Rubiaceae
Phialanthus

Ti ***Phialanthus*** ket ti henero dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae. Adda dagiti agarup a 20 a sebbangan, 17 kadagitoy ket mabirukan iti Kuba.

Dagiti sebbangan ket mairaman dagiti sumaganad:
**[[Phialanthus acunae]]*
**[[Phialanthus alainii]]*
**[[Phialanthus bissei]]*
**[[Phialanthus ellipticus]]*
**[[Phialanthus glaberrimus]]*
**[[Phialanthus grandifolius]]*
**[[Phialanthus guantanamensis]]*
**[[Phialanthus hispaniolae]]*
**[[Phialanthus inflatus]]*
* *[[Phialanthus jamaicensis]]* Urb.
**[[Phialanthus linearis]]*
**[[Phialanthus lineraris]]*
**[[Phialanthus macrocalyx]]*
**[[Phialanthus macrostemon]]*
**[[Phialanthus marianus]]*
**[[Phialanthus myrtilloides]]*
**[[Phialanthus oblongatus]]*
**[[Phialanthus parvifolius]]*
**[[Phialanthus peduncularis]]*
**[[Phialanthus resinifluus]]*
* *[[Phialanthus revolutus]]* Urb.
**[[Phialanthus rigidus]]*
**[[Phialanthus stillans]]*

## Dagiti nagibasaran
Phialanthus jamaicensis

Ti ***Phialanthus jamaicensis*** ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket endemiko iti Hamaika.  Daytoy ket maipangta babaen ti pannakaawan iti habitat.

## Dagiti nagibasaran
*
Scolosanthus

Ti ***Scolosanthus*** ket ti henero dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti kape ti Rubiaceae.

Dagiti sebbangan ket mairaman dagiti sumaganad:
**[[Scolosanthus acanthodes]]*
**[[Scolosanthus acunae]]*
**[[Scolosanthus bahamensis]]*
**[[Scolosanthus crucifer]]*
**[[Scolosanthus ekmanii]]*
**[[Scolosanthus grandifolius]]* – espuela de galan
* *[[Scolosanthus howardii]]* Borhidi
**[[Scolosanthus leonardii]]*
**[[Scolosanthus liogieri]]*
**[[Scolosanthus lucidus]]*
**[[Scolosanthus maestrensis]]*
**[[Scolosanthus moanus]]*
**[[Scolosanthus multiflorus]]*
**[[Scolosanthus portoricensis]]* – maricao
**[[Scolosanthus selleanus]]*
**[[Scolosanthus strictus]]*
**[[Scolosanthus subsessilis]]*
**[[Scolosanthus triacanthus]]*
**[[Scolosanthus versicolor]]* – Puerto Rico devilbrush
**[[Scolosanthus wrightianus]]*

## Dagiti nagibasaran
Cinchoneae

Ti **Cinchoneae** ket ti tribu dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae nga aglaon kadagiti agarup a 125 a sebbangan kadagiti 9 a henero. Dagiti representatibo ket mabirukan manipud iti Costa Rica aginggana iti akin-abagatan a tropikal nga Amerika. Dagiti sebbangan iti kaunegan ti Cinchoneae ket mailasinda a kas dagiti bassit a kayo wenno bassit a mula nga agraman iti agtuon wenno agdenna nga urnos ti corolla ken dagiti masansan a namaga a kapsular a bunga. Adu kadagiti sebbangan ket agraman kadagiti alkaloid.

## Dagiti henero
Currently accepted names

* *[[Ciliosemina]]* Antonelli (2 sp)
* *[[Cinchona]]* L. (24 sp)
* *[[Cinchonopsis]]* L.Andersson (1 sp)
* *[[Joosia]]* H.Karst. (12 sp)
* *[[Ladenbergia]]* Klotzsch (35 sp)
* *[[Maguireocharis]]* Steyerm. (1 sp)
* *[[Pimentelia]]* Wedd. (1 sp)
* *[[Remijia]]* DC. (45 sp)
* *[[Stilpnophyllum]]* Hook.f. (4 sp)

Dagiti sinonimo

* *Cascarilla* (Endl.) Wedd. = *[[Ladenbergia]]*
**Cephalodendron* Steyerm. = *[[Remijia]]*
* *Kinkina* Adans. = *[[Cinchona]]*
* *Macrocneumum* Vand. = *[[Remijia]]*
* *Quinquina* Boehm. = *[[Cinchona]]*

## Dagiti nagibasaran
Ciliosemina

Ti ***Ciliosemina*** ket ti henero dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae. Adda dagiti dua mabigbig a sebbangan a naiwarwaras iti Abagatan nga Amerika manipud iti akindaya nga Andes aginggana iti labneng ti Amasona.

Dagitoy a natarikayo a mula babassit a mula wenno kayo. Dagiti puraw a sabong ket dagiti inploressensia a rummuar manipud kadagiti ungto ti axil. Dagiti bunga ket nasikkil a kapsula nga aglaon kadagiti napayakan a bukel.

## Dagiti sebbangan
**[[Ciliosemina pedunculata]]* (H.Karst.) Antonelli – Venezuela, Colombia, Ecuador, Peru, Brasil
**[[Ciliosemina purdieana]]* (Wedd.) Antonelli – Colombia

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo
Portlandia (mula)

Ti ***Portlandia*** ket ti henero dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti kape ti Rubiaceae. Dagiti kameng iti daytoy a henero ket endemiko iti Hamaika.

## Dagiti napili a sebbangan
**[[Portlandia albiflora]]* Britton & Harris ex Standl.
**[[Portlandia coccinea]]* Sw.
**[[Portlandia grandiflora]]* L.
**[[Portlandia harrisii]]* Britton
**[[Portlandia microsepala]]* Urb.
**[[Portlandia proctorii]]* (Aiello) Delprete
**[[Portlandia speciosa]]*

### Dati a naikabil ditoy
**[[Coutarea hexandra]]* (Jacq.) K.Schum. (as *P. hexandra* Jacq.)
**[[Cubanola domingensis]]* (Britton) Aiello (as *P. domingensis* Britton)
**[[Hintonia latiflora]]* (DC.) Bullock (as *P. pterosperma* S.Watson)

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo
Joosia

Ti ***Joosia*** ket ti henero dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae. Adda dagiti agarup a 11 a sebbangan. Naiwarwarasda manipud iti Panama aginggana iti Bolivia ken ti sentro ti dibersidad ket mabirukan iti Ecuador.

Dagiti sebbangan ket mairaman dagiti sumaganad:
* *[[Joosia aequatoria]]* Steyerm.
**[[Joosia antioquiana]]*
* *[[Joosia longisepala]]* L.Andersson
* *[[Joosia macrocalyx]]* Standl. ex Steyerm.
**[[Joosia multiflora]]*
* *[[Joosia obtusa]]* L.Andersson
* *[[Joosia oligantha]]* L.Andersson
* *[[Joosia standleyana]]* Steyerm.

## Dagiti nagibasaran
Cinchonopsis

Ti ***Cinchonopsis*** ket ti monotipiko a henero dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae nga aglaon iti bugbugtong a sebbangan ti ***Cinchonopsis amazonica***. Daytoy ket patneng iti Abagatan nga Amerika, a mabirukan iti labneng ti the Amasona aginggana kadagiti akndaya a bakras ti Andes.

Daytoy ket kayo nga agraman kadagiti agsumbangir a naurnos a bulong ken dagiti terminal nga inploressensia. Dagiti puraw a sabong ket sukog imbudo nga agraman kadagiti lima a trianggulo a pingir. Ti bunga ket silindriko a kapsula. Daytoy a sebbangan ket naisina manipud iti henero ti *Cinchona* babaen kadagiti batayan ti morpolohia dagiti sabong.

## Dagiti nagibasaran
Ladenbergia

Ti ***Ladenbergia*** ket ti henero dagiti mula iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket aglaon kadagiti sumaganad a sebbangan (ngem mabalin a saan a kompleto ti listaan):
* *[[Ladenbergia acutifolia]]*, (Ruiz & Pav.) Klotzsch
* *[[Ladenbergia ferruginea]]*, Standl.
* *[[Ladenbergia gavanensis]]*, (Schltdl.) Standl.
* *[[Ladenbergia hexandra]]*
* *[[Ladenbergia moritziana]]* Klotzsch
* *[[Ladenbergia nubigena]]*, L. Andersson
* *[[Ladenbergia pavonii]]*, (Lamb.) Standl.
* *[[Ladenbergia rubiginosa]]*, L. Andersson
* *[[Ladenbergia stenocarpa]]*, (Lambert) Klotzsch
* *[[Ladenbergia ulei]]*, Standl.

## Dagiti akinruar a silpo
Ladenbergia gavanensis

Ti ***Ladenbergia gavanensis*** ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket endemiko iti Peru.

## Dagiti nagibasaran
* 
* 2006 IUCN Red List of Threatened Species.
Remijia

Ti ***Remijia*** ket ti henero dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae. Iti kaunegan ti pamilia, daytoy ket kaemng ti subpamilia ti Cinchonoideae ken ti tribu ti Cinchoneae.

Adda dagiti agarup a 36 a sebbangan iti *Remijia*. Dagitoy ket patneng iti Peru ken Brasil. Adda dagiti sumagmamano a sebbangan ket agraman kadagiti lungog nga ungkay a pagianan dagiti kuton.

Ti ukis ti kayo ti *Remijia* ket aglaon iti 0.5%–2% ti quinine, ti kemikal a sustansia a masansan a maus-usar nga agas ken panginanam kadagiti arak. Daytoy ket nalaklaka ngem ti ukis ti kayo ti *[[Cinchona]]*, ti sabali pay a taudan ti quinine. Gaou tinakaro a nanamna, ti ukis ti kayo ti *Remijia* ket inus-usra it panagramid ti toniko a danum.

Awan pay ti naikeedeng a sebbangan-kita para iti *Remijia*. Idi 2005, naiyakar dagiti dua a sebbangan manipud iti *Remijia* titi baro a henero ti *[[Ciliosemina]]*.

## Dagiti sebbangan
Adda dagiti 45 a mabigbig a sebbangan:

**[[Remijia amazonica]]* K.Schum. *in* C.F.P.von Martius & auct. suc. (eds.)
**[[Remijia amphithrix]]* Standl.
**[[Remijia aracamuniensis]]* (Steyerm.) C.M.Taylor
**[[Remijia argentea]]* Steyerm.
**[[Remijia asperula]]* Standl.
**[[Remijia berryi]]* Steyerm.
**[[Remijia chelomaphylla]]* G.A.Sullivan
**[[Remijia cinchonicarpa]]* Sucre
**[[Remijia delascioi]]* Steyerm.
**[[Remijia densiflora]]* Benth.
**[[Remijia duckei]]* Standl.
**[[Remijia ferruginea]]* (A.St.-Hil.) DC..
**[[Remijia firmula]]* (Mart.) Wedd.
**[[Remijia globosa]]* (Steyerm.) C.M.Taylor
**[[Remijia glomerata]]* Huber
**[[Remijia grazielae]]* Sucre
**[[Remijia hilarii]]* DC.
**[[Remijia hirsuta]]* Sucre
**[[Remijia hispida]]* Spruce *ex* K.Schum. *in* C.F.P.von Martius & auct. suc. (eds.)
**[[Remijia hubbardiorum]]* B.M.Boom
**[[Remijia involucrata]]* K.Schum. *in* C.F.P.von Martius & auct. suc. (eds.)
**[[Remijia kuhlmannii]]* Sucre
**[[Remijia leiocalyx]]* Standl. *ex* Steyerm.
**[[Remijia longifolia]]* Benth. *ex* Standl.
**[[Remijia macrocnemia]]* (Mart.) Wedd.
**[[Remijia macrophylla]]* (H.Karst.) Benth. & Hook.f. *ex* Flueck.
**[[Remijia maguirei]]* Steyerm.
**[[Remijia marahuacensis]]* Steyerm.
**[[Remijia morilloi]]* Steyerm.
**[[Remijia pacimonica]]* Standl.
**[[Remijia paniculata]]* DC.
**[[Remijia physophora]]* Benth. *ex* K.Schum. *in* C.F.P.von Martius & auct. suc. (eds.)
**[[Remijia pilosinervula]]* Steyerm.
**[[Remijia reducta]]* Steyerm.
**[[Remijia roraimae]]* (Benth.) K.Schum. *in* C.F.P.von Martius & auct. suc. (eds.)
**[[Remijia sessilis]]* Steyerm.
**[[Remijia sipapoensis]]* Steyerm.
**[[Remijia steyermarkii]]* Standl.
**[[Remijia tenuiflora]]* Benth.
**[[Remijia trianae]]* Wernham
**[[Remijia ulei]]* K.Krause
**[[Remijia uniflora]]* C.M.Taylor
**[[Remijia vaupesiana]]* Steyerm.
**[[Remijia vellozoi]]* DC.
**[[Remijia wurdackii]]* Steyerm.

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo
* ''Remijia'' iti: Search Page iti: World Checklist of Rubiaceae iti: Index by Team iti: Projects iti: Science Directory iti: Scientific Research and Data iti: Kew Gardens
* ''Remijia''  iti: List of Genera  iti: Rubiaceae iti: List of families  iti: Families and Genera in GRIN  iti: Queries iti: GRIN taxonomy for plants
Stilpnophyllum

Ti ***Stilpnophyllum*** ket ti henero dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae. Dagitoy ket babassit a mula wenno babassit a akyo a patneng iti Abagatan nga Amerika. Mabirukan dagitoy iti habitat ti nabasa a bakir.

Mairaman dagiti sumaganad a sebbangan:
* *[[Stilpnophyllum grandifolium]]*
**[[Stilpnophyllum lineatum]]*
**[[Stilpnophyllum oellgaardii]]*
**[[Stilpnophyllum revolutum]]*

## Dagiti nagibasaran
Antirhea

Ti ***Antirhea*** ket ti henero dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae.

## Pannakaiwarwaras
Dagiti sebbangan ti *Antirhea* ket mabirukan iti:
* Dagiti isla ti Taaw Indiano iti Aprika — Madagascar, Mauritius, Réunion, ken Rodrigues.
* Amianan nga Amerika — ti Karibe ken Mehiko
* Abagatan a daya nga Asia — akin-abagatan a Tsina, Borneo, ti Filipinas, Baro a Guinea, ken Melanesia

## Dagiti sebbangan

* *[[Antirhea affinis]]* (Zoll.) Chaw
* *[[Antirhea anodon]]* (Miq.) Chaw
* *[[Antirhea aromatica]]* — endemiko iti Veracruz, Mehiko.
* *[[Antirhea atropurpurea]]* (Craib) Chaw
* *[[Antirhea attenuata]]* (Elmer) Chaw
* *[[Antirhea benguetensis]]* (Elmer) Valeton
* *[[Antirhea bifida]]* (Lam.) I.M.Johnst.
* *[[Antirhea bombysia]]* Chaw
* *[[Antirhea borbonica]]* J.F.Gmel.
* *[[Antirhea buruana]]* Chaw
* *[[Antirhea caudata]]* (M.E.Jansen) Chaw
* *[[Antirhea chinensis]]* (Champ. ex Benth.) Benth. & Hook.f.
* *[[Antirhea edanoi]]* Chaw
* *[[Antirhea foveolata]]* Chaw
* *[[Antirhea hexasperma]]* (Roxb.) Merr.
* *[[Antirhea inaequalis]]* Chaw
* *[[Antirhea inconspicua]]* (Seem.) Christoph.
* *[[Antirhea ioensis]]* (Baill.) Chaw
* *[[Antirhea jamaicensis]]* — endemiko iti Hamaika.
* *[[Antirhea livida]]* Elmer
* *[[Antirhea madagascariensis]]* Chaw
* *[[Antirhea megacarpa]]* Merr. & L.M.Perry
* *[[Antirhea microphylla]]* (Bartl. ex DC.) Merr.
* *[[Antirhea multiflora]]* (M.E.Jansen) Chaw
* *[[Antirhea myrtoides]]* (F.M.Muell.) F.M.Bailey
* *[[Antirhea novobritanniensis]]* (M.E.Jansen) Chaw
* *[[Antirhea ovatifolia]]* (M.E.Jansen) Chaw
* *[[Antirhea paxillata]]* Chaw
* *[[Antirhea philippinensis]]* (Benth.) Rolfe
* *[[Antirhea portoricensis]]* — endemiko iti Puerto Rico.
* *[[Antirhea putaminosa]]* (F.Muell.) F.Muell.
* *[[Antirhea radiata]]* — patneng iti Kuba ken Hispaniola iti Republika a Dominikano ken Haiti.
* *[[Antirhea ramosii]]* Chaw
* *[[Antirhea rhamnoides]]* (Baill.) Chaw
* *[[Antirhea schmutzii]]* (M.E.Jansen) Chaw
* *[[Antirhea sintenisii]]* — endemiko iti Puerto Rico.
* *[[Antirhea smithii]]* (Fosberg) Merr. & L.M.Perry
* *[[Antirhea sphaerocarpa]]* Chaw
* *[[Antirhea strigosa]]* Korth.
* *[[Antirhea talaudensis]]* Chaw
* *[[Antirhea tayabensis]]* Chaw
* *[[Antirhea tenuiflora]]* F.Muell. ex Benth.
* *[[Antirhea ternata]]* Chaw
* *[[Antirhea tomentosa]]* — endemiko iti Hamaika.

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo
*''Antirhea'' iti World Checklist of Rubiaceae
Antirhea aromatica

Ti ***Antirhea aromatica*** ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket endemiko iti estado ti Veracruz, iti akindaya a Mehiko. Daytoy ket maysa a naisagmak a sebbangan, ken maipangta babaen ti pannakaawan iti habitat.

## Dagiti nagibasaran
*
Antirhea radiata

Ti ***Antirhea radiata*** ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Rubiaceae. Mabirukan daytoy iti Kuba, ti Republika a Dominikano, ken Haiti. Daytoy ket maipangta babaen ti pannakaawan ti habitat.

## Dagiti nagibasaran
*
Guettardeae

TI **Guettardeae** ket ti tribu dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae ken aglaon kadagiti agarup a 748 a sebbangan kadagiti 14 a henero. Dagiti representatibona ket heograpiko nga adu a naiwarwaras ken mabirukan kadagiti tropiko ken subtropiko.

## Dagiti henero
Dagiti agdama a maawat a nagan

* *[[Antirhea]]* Comm. ex A.Juss. (38 sp)
* *[[Arachnothryx]]* Planch. (107 sp)
* *[[Bobea]]* Gaudich. (4 sp)
* *[[Chomelia]]* Jacq. (79 sp)
* *[[Gonzalagunia]]* Ruiz & Pav. (40 sp)
* *[[Guettarda]]* L. (157 sp)
* *[[Hodgkinsonia]]* F.Muell. (2 sp)
* *[[Machaonia]]* Humb. & Bonpl. (31 sp)
* *[[Malanea]]* Aubl. (40 sp)
* *[[Neoblakea]]* Standl. (2 sp)
* *[[Rogiera]]* Planch. (15 sp)
* *[[Stenostomum (Rubiaceae)|Stenostomum]]* C.F.Gaertn. (49 sp)
* *[[Timonius]]* Rumph. ex DC. (182 sp)
* *[[Tinadendron]]* Achille (2 sp)

Dagiti sinonimo

* *Abbottia* F.Muell. = *[[Timonius]]*
* *Allenanthus* Standl. = *[[Machaonia]]*
* *Anisomeris* C.Presl = *[[Chomelia]]*
* *Bellermannia* Klotzsch ex H.Karst. = *[[Gonzalagunia]]*
* *Bobaea* A.Rich. = *[[Bobea]]*
* *Buena* Cav. = *[[Gonzalagunia]]*
* *Bunophila* Willd. ex Roem. & Schult. = *[[Machaonia]]*
* *Burneya* Cham. & Schltdl. = *[[Timonius]]*
* *Cadamba* Sonn. = *[[Guettarda]]*
* *Caruelina* Kuntze = *[[Chomelia]]*
* *Caryococca* Willd. ex Roem. & Schult. = *[[Gonzalagunia]]*
* *Cuatrecasasiodendron* Steyerm. = *[[Arachnothryx]]*
* *Cunninghamia* Schreb. = *[[Malanea]]*
* *Dicrobotryum* Willd. ex Schult. = *[[Guettarda]]*
* *Donkelaaria* Lem. = *[[Guettarda]]*
* *Duggena* Vahl ex Standl. = *[[Gonzalagunia]]*
* *Edechia* Loefl. = *[[Guettarda]]*
* *Erithalis* G.Forst. = *[[Timonius]]*
* *Eupyrena* Wight & Arn. = *[[Timonius]]*
* *Gonzalea* Pers. = *[[Gonzalagunia]]*
* *Halesia* P.Browne = *[[Guettarda]]*
* *Helospora* Jacq. = *[[Timonius]]*
* *Javorkaea* Borhidi & Jarai-Koml. = *[[Arachnothryx]]*
* *Laugeria* L. = *[[Guettarda]]*
* *Laugeria* Vahl ex Hook.f. = *[[Stenostomum (Rubiaceae)|Stenostomum]]*
* *Laugieria* Jacq. = *[[Guettarda]]*
* *Matthiola* L. = *[[Guettarda]]*
* *Microsplenium* Hook.f. = *[[Machaonia]]*
* *Neolaugeria* Nicolson = *[[Stenostomum (Rubiaceae)|Stenostomum]]*
* *Obbea* Hook.f. = *[[Bobea]]*
* *Otocalyx* Brandegee = *[[Arachnothryx]]*
* *Polyphragmon* Desf. = *[[Timonius]]*
* *Porocarpus* Gaertn. = *[[Timonius]]*
* *Resinanthus* (Borhidi) Borhidi = *[[Stenostomum (Rubiaceae)|Stenostomum]]*
* *Rytidotus* Hook.f. = *[[Bobea]]*
* *Sardinia* Vell. = *[[Guettarda]]*
* *Schiedea* A.Rich. = *[[Machaonia]]*
* *Siphonandra* Turcz. = *[[Arachnothryx]]*
* *Sturmia* C.F.Gaertn. = *[[Stenostomum (Rubiaceae)|Stenostomum]]*
* *Terebraria* Sessé ex Kuntze = *[[Stenostomum (Rubiaceae)|Stenostomum]]*
* *Tertrea* DC. = *[[Machaonia]]*
* *Tournefortiopsis* Rusby = *[[Guettarda]]*
* *Viviania* Raf. = *[[Guettarda]]*

## Dagiti nagibasaran
Stilpnophyllum grandifolium

Ti ***Stilpnophyllum grandifolium*** ket ti sebbangan ti kayo iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket endemiko iti abagatan akindaya nga Ecuador, nga idiay ket ammo manipud kadagiti dua a subpopulasion iti Kanton ti Nangaritza, ken mabalin nga adda pay iti Peru. Daytoy ket saan anapasingkedan iti uneg dagiti network ti nasalakniban a lugar ti Ecuador, ngem naurnong manipud iti Nailian a Parke ti Podocarpus. Daytoy ket naikeddeng a naisagmak babaen ti pannakadadael ti habitat a mainaig iti di organisado a kolonisasion, panagmina, ken panagpukan kadagiti kayo ti bakir.

## Dagiti nagibasaran
*
Antirhea tomentosa

Ti ***Antirhea tomentosa*** ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket endemiko iti Hamaika.  Daytoy ket maipangta babaen ti pannakaawan iti habitat. Immuna a naduktalan ti sebbangan idi 1780 ken naduktalan manen idi 1975, ken mangaramid daytay a masya a Lazarus a takson.

## Dagiti nagibasaran
*
Kabambantayan ti Apo–Talomo

Ti **Apo–Talomo** (ammo pay a kas  **antay Talomo** wenno **Kabambantayan ti Talomo**) ket ti maysa a kabambantayan ti Filipinas a mangiraman ti Bantay Apo. Ti Bantay Talomo ket maysa kadagiti 15 a kangatuan a bantay iti Filipinas ken addaan iti kangato iti 2,674+ MASL. Kadagiti termino ti karigat iti panagkalay-at, napategan daytoy iti 7/9 iti karigat ken addaan iti maysa a 2-4 a klase ti dalan.

## Hidrolohiko a langlanga
Ti Bantay Talomo ket maysa a pagumnongan dagiti danum a laugar dagitinadumaduma a nangruna a sistema ti karayan ti Karayan Panigan, Karayan Tamugan, ken Karayan Talomo. Ti Karayan Panigan ken Karayan Tamugan ket tributario ti sistema ti Karayan Davao. Ti Karayan Talomo ket maysa a waig nga agayus iti Golpo Davao.

## Dagiti nagibasaran
Jennifer Lopez

**Jennifer Lynn Lopez** , ammo pay iti birngasna a kas **J.Lo**, ket maysa nga Amerikana nga aktres, kumakanta, sumasala, agdesdesinio iti moda, produser, ken negosiante. Idi 1991, nagrugrugia nagparparang ni Lopez a kas maysa a sumasala iti *[[In Living Color]]*, ken nagtultuloy a naggigian dita aginggana idi nangikeddeng a mapan iti pagsapulanna a kas maysa nga aktres idi 1993. Para iti immuna a bida a papelna a kas ni Selena iti biopiko iti isu met laeng a nagan idi 1997, nakaawat ni Lopez iti maysa a nominsaion ti Nabalitokan a Globo ken nagbalin a ti immuna a Latin nga aktres a nakasapul iti sumurok a $1 a riwriw para iti pelikula. Nagbida isuna iti *[[Anaconda (pelikula)|Anaconda]]* (1997) ken *[[Out of Sight]]* (1998), ken kanungpalan a nagbalin a ti kangatuan ti bayad a Latin nga aktres iti Hollywood.

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo

* 
* 
* 
*
Anne Baxter

Ni **Anne Baxter** (Mayo 7, 1923 – Disiembre 12, 1985) ket maysa idi nga Amerikana nga aktres, bida kadagiti pelikula ti Hollywood, dagiti produksion ti Broadway, ken  dagiti serye ti telebision. Nangabak isuna iti maysa a Gungguna ti Akademia ken maysa a Nabalitokan a Globo, ken nainominado para iti maysa nga Emmy.

Apo a babai ni Frank Lloyd Wright, nagadal ni Baxter iti panagarte ken ni Maria Ouspenskaya ken addaan idi iti panagsanay iti entablado sakbay iti immuna a pelikulana iti *[[20 Mule Team]]* (1940). 

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo

* 
* 
* 
* 
*
Bantay Igmatindog

Ti **Bantay Igmatindog** ket ti pantok ti bantay iti  iti *Reserba ti Bakir ti Pagayusan ti Danum ti Karkarayan Tipulu-an Mau-it*, ammo itan a kas ti Masna a Parke ti Sibalom. Mabirukan ti Masna a Parke ti Sibalom iti ili ti Sibalom, Antique, isla ti Panay, a nairangarang a kas masna a parke idi 23 Abril 2000.

## Dagiti nagibasarans
Listaan dagiti ultra prominente a pantok ti Filipinas

Daytoy ket listaan dagiti amina nga Ultra prominente a pantok (nga agraman iti topograpiko a kalatak iti nangatngato ngem 1,500 a metro) iti Filipinas.

## Kiaten pay
* Listaan ti banbantay iti Filipinas

## Dagiti nagibasaran
* Listaan
* Mapa
Arachnothryx chimboracensis

Ti ***Arachnothryx chimboracensis*** ket ti sebbangan ti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket endemiko iti Ecuador.

## Dagiti nagibasaran

* Jaramillo, T., Cornejo, X. & Pitman, N. 2004.  ''Arachnothryx chimboracensis''.   2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Naala idi 20 Agosto 2007.
Mariah Carey

Ni **Mariah Carey**  ket maysa nga Amerikana a kumakanta, mannurat iti kanta, produser ti rekord, aktres, negosiante, ken pilantropo. Makunkuna a kas "Songbird Supreme" babaen ti *[[Guinness World Records]]*.

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo

* 
* 
* 
*
Regine Velasquez

Ni **Regina Encarnacion Ansong Velasquez-Alcasid** naiyanak edi abril 22 1970 ket maysa a Filipina a agkanta, aktres ken produser ti rekord. Nakagun-od isuna iti pammigbig babaen ti pannangabak iti Ang Bagong Kampeon idi 1984  ken ti Salip ti Kanta ti Asia-Pasipiko idi 1989 a nangipresentaanna ti Filipinas. Simmikat ni Velasquez iti pannagipablaakna ti "Kung Maibabalik Ko Lang" manipud iti immuna nga koleksion ti kanta na a natituluan iti Regine idi 1987. 

Iti simmaruno a tawen, isu ket nangampon ti nagan ti entablado a Regine Velasquez para iti debut nga albumna iti estudio, Regine (1987), babaen ti panangiturong ti ehekutibo ti Viva Records a ni Vic del Rosario ken ti prodyuser a ni Ronnie Henares. Isu ket nagsukisok kadagiti henero ti uni ken kundiman ti Manila kadagiti maikadua ken maikatlo nga albumna iti estudio, ti Sangapulo ket siam a 90 (1990) ken Tagala Talaga (1991). 

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo

*
* 
* 
* 
* 
*
Kari Wahlgren

Ni **Kari Wahlgren** (nayanak Hulio 13, 1977) ket maysa nga Amerikana nga aktres a nangited iti boses iti pagsasao nga Ingles kadagiti sumurok a sangagasut  nga animasion, anime ken dagiti ay-ayam a video. Immuna isuna a nangiladawan kadagiti boses a kas ni Haruko Haruhara iti *[[FLCL]]*, ken kamaudian a nakaala kadagiti nangruna a papel kadagiti nadumaduma a bilang dagiti pabuya ken dagiti pelikula: ni Robin Sena iti *[[Witch Hunter Robin]]*, Lavie Head iti *[[Last Exile]]*, Fuu iti *[[Samurai Champloo]]*, Scarlett iti *[[Steamboy]]*, Pacifica Casull iti *[[Scrapped Princess]]*, Saya Otonashi iti *[[Blood+]]*, Kagami Hiiragi iti *[[Lucky Star (manga)|Lucky Star]]*, Saber iti *[[Fate/zero]]*, *[[Fate/stay night: Unlimited Blade Works]]* ken *[[Fate/stay night: Heaven's Feel]]*, ken Celty Sturluson iti serye ti *[[Durarara!!]]*.

## Dagiti akinruar a silpo

* 
* 

## Dagiti nagibasaran
Karen Black

Ni **Karen Blanche Black** (Hulio 1, 1939&nbsp;– Agosto 8, 2013) ket maysa idi nga Amerikana nga aktres, mannurat iti estoria, kumakanta, ken mannurat iti kanta. Simmikat isuna iti obrana kadagiti nadumaduma nga estudio ken dagiti nawaya a pelikula kadagiti tawen idi 1970, masansan a nangiladladawan kadagiti eksentriko ken naisangayan a karakter, ken bukod a nangitakder iti bagina iti Baro a Hollywood. Sumakup ti pagsapulanna kadagiti sumurok a 50 a tawen, ken mairaman dagiti ganggani a 200 a gupit dagiti nawaya ken kadawyan a pelikula. Nakaawat ni Black kadagiti nadumaduma a dayaw iti amin a paset ti pagsapulanna, mairaman dagiti dua a Gungguna ti Nabalitokan a Globo, ken ti pay maysa a nominasion ti Gungguna ti Akademia para iti Kalaingan a Pangsuporta nga Aktres.

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo

* 
* 
* 
* 
*
Bantay Bongao

Ti **Bantay Bongao** (ammo pay a kas **Bud Bongao**) ket ti bantay a mabirukan iti Isla Bongao iti probinsia ti Tawi-Tawi. Daytoy ket maysa a bantay a binukel dagiti innem nga adigi ti apug a bato nga agserbi a kas dagiti 6 a pantokna.

Ti Bud Bongao ket mabirukan iti uneg ti *Parke ti Eko-Turismo ti Pantok Bongao* a naisibbo idi Hulio 3, 2017. Daytoy ket 250-ektaria a bakir a maysa kadagiti naudi a nabati a nadam-eg a bakir iti Purpuro ti Sulu.

Ti bantay ket naikeddeng a sagrado a naipampamattian a dagiti dua a manangaskasaba a dagus a simmursurot ken ni Karim ul-Makhdum, ket naipumponda iti makunkuna a *Batbato ti Tampat*, ngem sagrado metten daytoy a lugar uray idi sakbay a simmangpet ti Islam. Inyeg ni Karim ul-Makhdum ti Islam iti Filipinas idi 1380.

## Dagiti pisikal a pakailasinan
Ti Bud Bongao ket buklen dagiti innem nga adigi ti apug a bato a mangbukel kadagiti innem a pantokna, nga agserbi a kas dagiti punto apagbuyaan para kadagiti isla ken dagiti lokasion a nakainagananda. Dagitoy a pantok ket ti *Bongao*, *Pajar*, *Sibutu* (pantok), *Simunul*, *Tambisan*, ken *Tinondakan*.

## Aktibidad ti pannagna
Malaksid a kas maysa a sagrado a bantay, ti Bud Bongao ket nadayeg paya kadagiti agpagpagna. Nabangonen ti 3,608 nga addang a bato a dalan  manipud iti pagrugian iti Baranggay Pasiagan nga agpatingga iti pagbuyaan a kadsaaran a nabangon iti Pantok Tambisan. Ti pagbuyaan a kadsaaran ket makaited ti punto a pagtan-awan iti Baybay Celebes ken Isla Tambisan iti Sabah iti  iti ngato ti pantar ti baybay.

## Endemiko a fauna
Dagiti sunggo nga endemiko iti Bud Bongao ket mairaman ti *[[Macaca fascicularis]]*.

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo
Guettarda

Ti ***Guettarda*** ket ti henero ti mula iti pamilia ti Rubiaceae. Kaaduan kadagitoy a mula ket ammo babaen ti kadawyan a nagan iti **Velvetseed**. Ti karkulo dagiti bilang ti sakup ti sebbangan ket agarup a 50  aginggana iti 162.  Kaaduan dagiti sebbangan ket neotropiko. Duapulo ti mabirukan iti Baro a Caledonia ken makaabot ti maysa iti Australia. Adda pay dagiti dadduma a mabirukan kadagiti isla ken kadagiti lugar ti aplaya ti Taaw Indiano ken Pasipiko.

Tallo a sebbangan (*G. odorata, G. scabra, G. speciosa*) ket ammo a maimuyongan. Ti *Guettarda argentea* ket addaan iti makan a bunga. Ti sebbangan-kita para iti henero ket ti *Guettarda speciosa*. Daytoy ket maysa a kayo a mabirukan kadagiti habitat ti aplaya, aginggana iti  iti katayag. Daytoy ket naimumula a kas ornamental.

Ti *Guettarda* ket ninaganan babaen ni Linnaeus idi 1753 iti librona iti *[[Species Plantarum]]*. Daytoy a kadawyan a nagan ket pammadayaw iti maika-18 a siglo a Pranses a naturalista a ni Jean-Étienne Guettard.

Ti henero ti *Guettarda* ket makasapul iti pannakabaliw. Dagiti panagadal iti Molekular a pilohenetiko ket nakabiruk a daytoy ket sumagmamano a beses a polipiletiko kadagiti sumagmamano a bukodna a parapiletiko a klado kadagiti bassit a henero.

## Dagiti sebbangan
Ti sumaganad a listaan ti sebbangan ket mabalin a saan a komplto wenno aglaon kadagiti sinonimo.

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo
* ''Guettarda'' iti: Search Page iti: World Checklist of Rubiaceae iti: Index by Team iti: Projects iti: Science Directory iti: Scientific Research and Data iti: Kew Gardens
* ''Guettarda'' iti: Volume 2 iti: ''Species Plantarum'' iti: Titles beginning with "S" iti: Biodiversity Heritage Library
* ''Guettarda'' iti: Index Nominum Genericorum  iti: References  iti: NMNH Department of Botany  iti: Research and Collections iti: Smithsonian National Museum of Natural History 
* ''Guettarda'' iti: Guettardeae iti: Cinchonoideae iti: Rubiaceae iti: Embryophyta iti: Streptophytina iti: Streptophyta iti: Viridiplantae iti: Eudaryota iti: Taxonomy iti: UniProt
* ''Guettarda'' iti: Annotated Checklist of Cultivated Plants of Hawaii  iti: Botany Databases iti: HBS Databases iti: HBS  iti: Research and Collections  iti: Bishop Museum
Guettarda retusa

Ti ***Guettarda retusa*** ket ti maysa idi a sebbangan ti mula iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket endemiko idi iti Kuba. Dayty ke nagbalin a naungaw gapu ti pannakaawan ti habitat.

## Dagiti nagibasaran
*
Tinadendron noumeanum

Ti ***Tinadendron noumeanum*** ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket endemiko iti Baro a Caledonia.

## Dagiti nagibasaran

* Jaffré, T. *et al.* 1998.  ''Guettarda noumeana''.   2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Naal aidi 21 Agosto 2007.
Rogiera

Ti ***Rogiera*** ket ti henero dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket addaan kadagiti 15 a sebbangan. Ti *[[Rogiera amoena]]*, *Rogiera cordata*, ken *Rogiera gratissima* ket naimuyongan a kas dagiti ornamental. Ti sebbangan-kita para iti henero ket ti *Rogiera amoena*.

Ti *Rogiera* ket ninaganan babaen ni Jules Émile Planchon idi 1849. Ti nagan ket pammadayaw ken ni Belga a politiko a ni Charles Latour Rogier (1800–1885).

Adda dagiti sumagmamano a mannurat a mangiraman ti *Rogiera* iti maysa a nalawa a naipalawag a *[[Rondeletia (mula)|Rondeletia]]*, ngem dagiti panagadal a molekular a pilohenetiko ket nakaipakita a ti *Rogiera* ket as-asideg iti *[[Guettarda]]* ngem iti *Rondeletia*.

## Dagiti sebbangan
Dagiti sumaganad a sebbangan ket mabalin a saan a kompleto wenno aglaon kadagiti sinonimo.

* *[[Rogiera amoena]]*
* *[[Rogiera cordata]]*
* *[[Rogiera gratissima]]*

## Dagiti nagibasaran
Rogiera amoena

Ti ***Rogiera amoena*** (sinonimo *Rondeletia amoena*) ket ti bassit a mula wenno bassit a kayo iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket sagpaminsan a naimulmula a kas ornamental a mula. Dagiti kadawyan a nagan iti Ingles ket mairaman ti **rondeletia** ken **yellowthroat rondeletia**. Ti sebbangan ket patneng iti Mehiko, Belis, Guatemala, El Salvador, Nicaragua, Costa Rica ken Panama.

Impalawag ni Pranses a botaniko Jules Émile Planchon ti *Rogiera amoena* idi 1849. Daytoy ket ti sebbangan-kita ti henero ti *[[Rogiera]]*. Naiyakar daytoy iti henero ti *[[Rondeletia (mula)|Rondeletia]]* idi 1879 babaen ni William Hemsley in 1879.

Dagiti sabong ti panawen ti panagsusulbo ti *Rogiera amoena* ket mangited daytoy iti pannakabalinna iti hortikultura. Nasayaat daytoy a mangampon iti panangimuyong, agtubo daytoy iti nainit wenno nalinongan bassit. Naserbi ti panagsibog iti las-ud dagiti namaga a paset ti panawen. Mabalin daytoy a mapropagado babaen ti bukel wenno manipud kadagiti ungel.

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo
Rogiera gratissima

Ti ***Rogiera gratissima*** (sinonimo *Rondeletia gratissima* Hemsl.) ket ti maysa nga ornamental a mula iti pamilia ti Rubiaceae.

## Dagiti nagibasaran

*
Timonius

Ti ***Timonius*** ket ti henero dagiti mula iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket aglaon kadagiti sumaganad a sebbangan (ngem mabalin a saan a kompleto daytoy a listaan):

* *[[Timonius jambosella]]*, (Gaertn.) Thwaites
* *[[Timonius timon]]* (C.P.J. Sprengel) E.D. Merrill
Timonius jambosella

Ti ***Timonius jambosella*** ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket endemiko iti Sri Lanka.

## Kultura
Ti sebbangan ket ammo a kas "අංගන - angina" iti Sinhala.

## Dagiti nagibasaran
*
Gonzalagunia

Ti ***Gonzalagunia*** ket ti henero dagiti mula iti pamilia ti Rubiaceae. Dagiti sebbangan ket mairaman dagiti sumaganad:

* *[[Gonzalagunia bifida]]*
* *[[Gonzalagunia dodsonii]]*
* *[[Gonzalagunia mollis]]*
* *[[Gonzalagunia pauciflora]]*
* *[[Gonzalagunia rosea]]*

## Dagiti nagibasaran
Machaonia woodburyana

Ti ***Machaonia woodburyana***, ti **alfilerillo**, ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Rubiaceae. Mabirukan daytoy iti Is-isla ti Birhen ti Estados Unidos ken ti Is-isla Birhen ti Britaniko iti Karibe. Daytoy ket endemiko iti isla ti St. John.

## Habitat
Ti masna a habitat ti *Machaonia woodburyana* ket dagiti subtropikal wenno tropikal a namaga a bakir ken subtropikal wenno tropikal a namaga a pagtubuan ti babassit a mula. Daytoy ket maipangta babaen ti pannakaawan iti habitat.

## Dagiti nagibasaran

* Clubbe, C. & Acevedo-Rodríguez, P. 2003.  ''Machaonia woodburyana''.   2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Naala idi 22 Agosto 2007.
*USDA Profile for Machaonia woodburyana (alfilerillo)
Machaonia

Ti ***Machaonia*** ket ti henero dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket agraman kadagiti agarup a 32 a sebbangans. Amin ket indihenio iti neotropiko. Awan dagiti addaan iti naisangayan a kadawyan a nagan. Adda dagiti sumagmamano a sebbangan a tinawtawagan iti "alfilerillo", ti maysa nga Espaniol a nagan para iti kadawyan wenno adu nga ammo a henero ti *[[Erodium]]*. Ti sebbangan-kita para iti *Machaonia* ket *Machaonia acuminata*.

Ti *Machaonia* ket ninaganan babaen da Humboldt ken Bonpland idi 1806 iti libroda iti *Plantae Aequinoctiales*. Daytoy a nagan ti henero ket para ken ni Machaon, ti anak a lalaki ni Asclepias iti mitolohia a Griego.

Dagtiti pilohenetiko kadagiti sekuensia ti DNA ket nakaipakita a ti *Machaonia* ket parapiletiko iti *Neoblakea* ken *[[Allenanthus]]*.

## Dagiti sebbangan
Dagiti sumaganad a sebbangan ket mabalin a saan a kompleto wenno aglaon kadagiti sinonimo.

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti akinruar a silpo
* ''Machaonia'' iti: Search Page iti: World Checklist of Rubiaceae iti: Index by Team iti: Projects iti: Science Directory iti: Scientific Research and Data iti: Kew Gardens
* ''Machaonia''  iti:Index Nominum Genericorum  iti: References  iti: NMNH Department of Botany  iti: Research and Collections iti: Smithsonian National Museum of Natural History 
* ''Machaonia'' iti: Plant Names iti: IPNI
* ''Machaonia'' In Volume 1 Of: Voyage de Humboldt et Bonpland Sixieme Partie Botanique Plantes Équinoxiales iti: Titles iti: Biodiversity Heritage Library
* ''Machaonia'' iti: List of Genera iti: Rubiaceae iti: List of families iti: Families and Genera in GRIN  iti: Queries iti: GRIN taxonomy for plants
* ''Machaonia portoricensis'' iti:Wildland Shrubs iti: International Institute of Tropical Forestry iti: International iti: U.S. Forest Service
Gonzalagunia pauciflora

Ti ***Gonzalagunia pauciflora*** ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket endemiko iti Ecuador.
Ti espesipiko nga epiteta iti *pauciflora* ket Latin para iti 'bassit-sabong'.

## Dagiti nagibasaran

## Dagiti taudan
*
Bobea timonioides

Ti ***ʻAhakea*** (***Bobea timonioides***) ket ti sebbangan ti agsabsabong a kayo iti pamilia ti kape iti Rubiaceae. Daytoy ket endemiko iti Hawaiʻi. Mabirukan daytoy iti namaga, pantar a mesiko ken aglalaok a mesiko a bakir kadagiti kangato iti  kadagiti isla ti Hawaiʻi ken Maui.  Daytoy ke maipangta babaen ti pannakaawan ti habitat.

## Dagiti nota

## Dagiti nagibasaran
*
Hamelieae

Ti **Hamelieae** ket ti tribu dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae ken aglaon kadagiti agarup a 171 a sebbangan kadagiti 6 a henero. Dagiti representatibona ket mabirukan iti tropikal ken subtropikal nga Amerika. Ti kabsat a tribu ti Hillieae ket sagpaminsan a nairamraman.

## Dagiti henero
Dagiti agdama a maawat a nagan

* *[[Chione (mula)|Chione]]* DC. (1 sp)
* *[[Cosmocalyx]]* Standl. (1 sp)
* *[[Deppea]]* Schltdl. & Cham. (35 sp)
* *[[Hamelia]]* Jacq. (17 sp)
* *[[Hoffmannia]]* Sw. (115 sp)
* *[[Omiltemia]]* Standl. (2 sp)

Dagiti sinonimo

* *Campylobotrys* Lem. = *[[Hoffmannia]]*
* *Choristes* Benth. = *[[Deppea]]*
* *Crusea* A.Rich. = *[[Chione (mula)|Chione]]*
* *Duhamelia* Pers. = *[[Hamelia]]*
* *Euosmia* Humb. & Bonpl. = *[[Hoffmannia]]*
* *Evosmia* Kunth = *[[Hoffmannia]]*
* *Higginsia* Pers. = *[[Hoffmannia]]*
* *Koehneago* Kuntze = *[[Hoffmannia]]*
* *Lonicera* Adans. = *[[Hamelia]]*
* *Ohigginsia* Ruiz & Pav. = *[[Hoffmannia]]*
* *Ophryococcus* Oerst. = *[[Hoffmannia]]*
* *Oregandra* Standl. = *[[Chione (mula)|Chione]]*
* *Sacconia* Endl. = *[[Chione (mula)|Chione]]*
* *Schenckia* K.Schum. = *[[Deppea]]*
* *Tangaraca* Adans. = *[[Hamelia]]*
* *Tepesia* C.F.Gaertn. = *[[Hamelia]]*
* *Xerococcus* Oerst. = *[[Hoffmannia]]*

## Dagiti nagibasaran