Marilyn Monroe

Ni **Marilyn Monroe** (naipasngay a kas ni **Norma Jeane Mortenson**; Hunio 1, 1926 – Agosto 5, 1962) ket maysa idi nga Amerikana nga aktres, modelo, ken kumakanta, a nangbalin a maysa a kangrunaan a simbolo ti sekso, a nagbida kadagiti adu a nagballiligi ti komersio ti pelikula idi las-ud dagiti tawtawen ti 1950 ken ti nasapa a 1960.

Kalpasan iti adu a panaggigiyan idi ubing kadagiti pagtaraknan a balay, ni Monroe ket nangrugi iti pagsapulanna kas modelo, a nakaiturongan iti kontrato iti pelikula idi 1946 iti Twentieth Century-Fox. Bassit laeng ti pannakaiparangna kadagiti nasapa  a pelikulana, ngem ti panagpabuyana iti *[[The Asphalt Jungle]]* ken ti *[[All About Eve]]* (bdagitoy dua idi 1950) ket naakala ti pannakaikaskaso. Babaen idi 1952 isu ket immuna a nakaala iti panagbida iti papel iti *[[Don't Bother to Knock]]* ken idi 1953 ket nakaiyegan iti panagbida iti *[[Niagara (1953 film)|Niagara]]*, ti melodaramatiko a nangisit a pelikula a maipanggep iti pannakasulisogna. Ti personana iti "umel a bugagaw" ket nausar a panangited iti komiko nga epekto kadagiti simmaruno a pelikula a kas ti *[[Gentlemen Prefer Blondes (1953 pelikula)|Gentlemen Prefer Blondes]]* (1953), *[[How to Marry a Millionaire]]* (1953) ken ti *[[The Seven Year Itch]]* (1955). Nailimitado kadagiti proseso iti panagpili kadagiti aktor, ni Monroe ket nagadal idiay Estudio dagiti aktor tapno mapaadu iti sakopna. Ti dramatiko a panagpabuyana iti *[[Bus Stop (1956 pelikula)|Bus Stop]]* (1956) ket nakablaawan idi babaen dagiti kritiko ken nakagun-od iti nominasion iti Premio ti Nabalitokan a Globo. Ti kompaniana iti produksion iti Marilyn Monroe Productions, ket nangiparuar iti *[[The Prince and the Showgirl]]* (1957), nga isu ti nakaawatanna iti nominasion iti Premio BAFTA ket nangabak iti premio David di Donatello. Isu ket nakagun-od iti Premio Nabalitokna a Globo para iti panagpabuyana iti *[[Some Like It Hot]]* (1959). Ti naudi idi a nakompleto a pelikula ni Monroe ket ti *[[The Misfits (pelikula)|The Misfits]]* (1961), a kimmaddua a nagbida ni Clark Gable, a ti senario ti drama ket insurat babaen ti asawana idi a ni Arthur Miller.

Dagiti naudi a tawen ti biag ni Monroe ket namarkaan babaen ti panagsaksakit, dagiti personal a problema, ken ti reputasion a saan a mapagtalkan ken narigat a kadua nga agtrabaho. Ti sirkumstansia iti ipupusayna, gapu ti pannakasobra itidoses ti barbituriko, ket suheto idi dagiti panangipagpagarup. Urayno opisila a naidasig a kas "mabalin a nagpakamatay", dagiti posibilidad iti aksidental a pannakasobra dagiti doses wenno wenno napatay ket saan pay a nailaksid Idi 1999, ni Monroe ket nairanggo idi a kas ti maikanem a kalatakan a babai nga aktres iti amina a paset ti panawen babaen ti Amerikano nga Instituto ti Pelikula. Kadagiti dekada kalpasan ti ipupusayna, isu ket nasansan a nadakamat a kas ikono ti pop ken kultura ken ti kas pay ti tipiko a kas pagarigan ti Amerikano a simbolo ti sekso. Idi 2009, TV Guide Network ket nanginagan kaniana iti Blng. 1 iti *Kaseksian a Babai iti Pelikula iti Amin a Paset iti Panawen*.

## Pamilia ken nasapa a biag
Ni Marilyn Monroe ket naipasngay idi Hunio 1, 1926, idiay Ospitalti KOndado ti Los Angeles a kas ni Norma Jeane Mortenson (intono kuan ket nasukatan iti Baker), ti maikatlo nga anak ni Gladys Pearl Baker (née Monroe, Mayo 27, 1902&nbsp;– Marso 11, 1984). Ti sertipikado iti pannakaipasngay ni Monroe ket nanginagan ti amana a kas ni Martin Edward Mortensen a ti nagtaenganna ket naibagbaga a kas "di am-ammo". Ti nagan a Mortenson ket nailista  kas ti apelyidona iti sertipiko ti pannakaipasngayna, urayno ni Gladys ket dagus a sinukatanna iti Baker, ti apelyido iti immuna nga asawana ken isu pay laeng ti inus-usarna. Ti paelyido ni Martin ket kamali iti pannakailetran iti sertipikado it ipannakaipasngay ket nakaiturongan daytoy iti adu a pannakaallilaw no sinno ti pudno nga amana. Ni Gladys Baker ket nangasawa iti Martin E. Mortensen idi 1924, ngem nagsinada sakbay a nagsikog ni Gladys. Nadumaduma kadagiti biograpo ni Monroe ket nagisingsingasing a ni Gladys Baker ket nangusar iti naganna tapno maliklikan ti pilaw iti panaganak iti ruar. Ni Mortensen ket pimmusay idi agtawen iti 85, ken ti sertipikado iti pannakaipasngay ni Monroe, ken kakauyog dagiti dokumento iti pannakiasawa dagiti nagannak kaniana, ket naduktalan. Dagiti dokumento ket nangipakpakita a ni Mortensen ket nangited iti panagdiborsio manipud kenni Gladys idi Marso 5, 1927, ken nalpas daytoy idi Oktubre 15, 1928. Iti amin a paset ti biagna, ni Marilyn Monroe ket nangtaltallikud nga ti amana ket ni Mortensen. Kinunana nga idi ubing, naipakita kaniana iti maysa a retrato iti lalaki nga inbagbaga ni Gladys nga isu ti amana, ni Charles Stanley Gifford. Nalaglagipna nga isu ket addaan iti naingpis a barbas ken kaasping ni Clark Gable, ken nanglinglingay iti bagina babaen iti panaginkukuna a ni Gable ket isu idi ti amana.

## Paammo

## Dagiti nagibasaran

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* Jacke, Andreas: Marilyn Monroe und die Psychoanalyse. Psychosozial Verlag, Gießen 2005, , 
* 
* Meaker, M. J. *Sudden Endings: 13 Profiles in Depth of Famous Suicides* Doubleday & Company, Inc., Garden City, NY: 1964 p.&nbsp;26–45: "Marilyn and Norma Jean: Marilyn Monroe"
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Dagiti akinruar a silpo

* 
*