Dialogo iti literatura

Ti **[[dialogo]]**, iti **[[literatura]]**, ket maysa a panagsasarita iti nagbaetan ti dua wenno ad-adu pay a karakter. No maysa laeng a karakter ti agsao, monologo dayta.

## Panagusar
Iti libroda a *Writing Fiction: A Guide to Narrative Craft* (2011, p. 74), kuna da Janet Burroway, Elizabeth Stuckey-French ken Ned Stuckey-French a ti dialogo ket direkta a kangrunaan a pamay-an ti pannakaiparang ti karakter, a maitulong iti panangpabiag kadagiti karakter iti literatura, babaen ti panangpalubosna kadakuada a mangyebkas kadagiti pampanunotda. No mapaspasamak dagiti napateg wenno dramatiko a pasamak, mabalin a maisurat ti dialogo babaen ti direkta a panangdakamat. No saan, mabalin a isumario ti panagsasao kas paset ti salaysay wenno maisurat kas di direkta a panagsasao, a makatulong tapno abuten ti puso ti eksena.

Iti *The Craft of Writing* (1979), nagsurat ti Amerikano a mannurat, iti pantasia ken siensia a binalabala, a ni William Sloane, nga:
:Adda maysa a gagangay a pagannurotan a tumukoy iti amin a dialogo iti binalabala. Masapul nga aramidenna ti ad-adu ngem maysa a banag iti maymaysa a tiempo wenno saan unay nga aktibo para kadagiti panggep ti binalabala.

Iti *The Craft of Fiction* (1921, p. 112), nagsurat ti Britaniko nga ensaysista a ni Percy Lubbock (1879–1965) a:
:Mabalin nga ibaga ti nobelista dagiti mismo a sasao a sinao dagiti karakterna, ti dialogo, ngem siempre masapul nga iserrekna ti bukodna a paset tapno maammuantayo no kasano a nagparang dagiti tattao, no sadino ti ayanda, ken no ania ti ar-aramidenda. No awanen ti ipaayna no di laeng ti nalabus a dialogo, agsursurat isu iti maysa a kita ti drama; kas iti maysa a mannurat iti drama, a nangpadakkel iti drama babaen dagiti "direksion iti entablado" ken naipaay dayta tapno mabasa iti libro, pudno a nagsurat iti maysa a kita ti nobela.

## Wagas ti panagsurat
Kadawyan a mailasin ti dialogo babaen ti panangusar kadagiti tanda ti panagkugit ken ti etiketa ti dialogo, kas iti "kinunana".
:"Napasakitak daytoy nga almusar", kinuna ni Jorge.

Ti "kinuna ni Jorge" ket etiketa ti dialogo. Ni Stephen King, iti librona nga *[[On Writing: A Memoir of the Craft|On Writing]]* (2000, p. 127), impatalgedna a ti "kuna" ti kasayaatan a etiketa ti dialogo nga usaren, agsipud ta simple ken di makasali daytoy a sao. Inrekomendaran met ni King ti panangbasa iti aniaman a nobela ni Larry McMurtry, a kunana a nasanay iti arte ti nasayaat a dialogo.

Dagiti etiketa ti dialogo malaksid iti "kinuna" (kas iti "nagmutngot," "nagnganga" wenno "naggurruod") ket maibilang a mangdadael iti sarita no nalabes ti pannakausarda. Kuna ti periodista a ni Cory Doctorow a dagita a sasao ti mangituggod iti "kinamauyong ti mannurat" () agsipud ta nalaklaka ti panangusar kadagiti etiketa ti dialogo tapno maibaga iti agbasbasa no kasano ti panagsao ti karakter ngem ti panangidanon babaen ti dialogo a mismo, ket mangpakapuy daytoy iti estoria.

## Pagarigan
Ti sumaganad a paset, manipud iti kapitulo dua ti nobela a *[[Bleak House]]* ni Charles Dickens, ipakitana ti dialogo iti nagbaetan ti tallo a karakter.

## Kitaen pay
* Eksposision (sarita)
* Ipakita, saan nga ibagbaga
* Panagrang-ay (sarita)
* Panagsurat ti binalabala

## Dagiti nota

## Dagiti reperensia

## Dagiti akinruar a silpo