Asụsụ e ji aka dee

**Asụsụ ndị e ji aka dee** bụ ezinụlọ nke usoro nkwurịta okwu mmegharị ahụ nke gụnyere mkpụrụedemede mmegharị ahụ yana asụsụ ndị e wuru nke na-etinye ụtọ asụsụ na syntax nke asụsụ a na-ekwu n'ụdị mmegharị ahụ - ya bụ, nsụgharị aka nke asụsụ a. N'adịghị ka asụsụ ndị ogbi nke mepụtara n'ụzọ okike n'obodo ndị ogbi, koodu ntuziaka ndị a bụ ihe ndị ogbi na ndị na-anụ ihe mepụtara, n'ihi ya, enweghị usoro dị iche iche dị na asụsụ ndị ogbe. MCLs na-agbaso ụtọ asụsụ nke asụsụ a na-ekwu okwu - ma ọ bụ, n'ụzọ doro anya, ụdị ederede nke asụsụ a-ekwu okwu nke ha na-etinye. A na-ejikarị ha eme ihe na agụmakwụkwọ ndị ntị chiri na mgbalị "igosi Bekee n'aka" na ndị ntụgharị asụsụ ndị ogbi n'ụlọ akwụkwọ K-12, ọ bụ ezie na ha enweela mmetụta ụfọdụ na asụsụ ndị ogbenye ebe mmejuputa ha zuru ebe niile.

A maghị mgbe e mere mgbalị mbụ iji gosipụta asụsụ a na-ekwu n'ọnụ na mmegharị ahụ. N'ezie, ụfọdụ ekwuola na asụsụ ndị a na-asụ n'ọnụ nwere ike isi n'asụsụ ndị ogbi pụta, ọ pụkwara ịbụ na e nwere ihe ndị a na'edeghị aha ha n'akụkọ ihe mere eme mgbe ụda olu na akara aka nke asụsụ dị n'akụkụ n'akụkụ. Ọ bụghị ihe a na-ahụkarị maka ndị mmadụ ịmepụta mmegharị ahụ iji dochie okwu ma ọ bụ ahịrịokwu n'ọnọdụ ebe okwu na-agaghị ekwe omume ma ọ bụ na-agachaghị ekwe omume, dịka na ụlọ ọrụ telivishọn, mana ndị a na-ejikarị eme ihe ma na-esikarị ike ịghọ ihe nnọchi anya zuru ezu nke asụsụ a na-ekwu okwu. Otu n'ime ihe atụ kachasị mma nke ụdị usoro ntuziaka enyemaka a bụ Warlpiri Sign Language, usoro akara zuru oke nke okwu Warlpiri nke otu obodo ndị obodo dị n'etiti Australia mepụtara n'ihi mmachibido iwu ọdịbendị megide ikwu okwu. Ndị ọkà mmụta asụsụ ndị ogbi na-emekarị ọdịiche dị n'etiti asụsụ ndị ogbe ndị a na-enyere aka na asụsụ ndị e ji aka dee; a na-emepụta nke ikpeazụ maka iji ya na agụmakwụkwọ ndị ogbi, ọ na-anọchite anya ụdị ederede nke asụsụ ahụ.

Na narị afọ nke asaa n'England, afọ nke (672-735), Venerable Bede, onye mọnk Benedictine, tụrụ aro usoro maka ịnọchite anya mkpụrụedemede Latin na mkpịsị aka a na-akpọ mkpịsị ụkwụ. Asụsụ ndị mọnk a na-eji eme ihe na Europe oge ochie na-eji mkpụrụ akwụkwọ aka na ihe ịrịba ama, ma nwee ike ịnọchite anya asụsụ edere ede, ma ọ bụrụ na mmadụ nwere ndidi zuru ezu. Ewezuga ihe a na-aghọta nke ọma nke idebe "iyi nkwa ịgbachi nkịtị", ha rụkwara ọrụ dị ka ihe ncheta maka ndị nkwusa. A malitere iji mkpụrụ akwụkwọ ntuziaka ndị a kụziere ụmụ ntị chiri nke ndị eze na narị afọ nke iri na asaa na Spain. A na-eji mkpụrụ akwụkwọ ndị dị otú ahụ eme ihe n'ọtụtụ ebe taa site na ịbịanye aka n'obodo ndị ntị chiri maka ịnọchite anya okwu ma ọ bụ ahịrịokwu nke asụsụ a na-ekwu n'akụkụ ha nke ụwa.

Mgbalị mbụ a maara iji mepụta usoro akara zuru oke nke asụsụ nke enwere ike iji kụziere ụmụaka ntị chiri bụ site n'aka Abbé de l'Épée, onye nkuzi si na narị afọ nke 18 na France. Ọ bụ ezie na ndị ogbi ejirila asụsụ ndị ogbi, nke a maara ugbu a dị ka Old French Sign Language, Épée chere na ọ ga-abụrịrị ihe mbụ, wee malite ịmepụta usoro mmegharị ahụ zuru oke iji gosipụta echiche nke okpukpe na iwu ọ chọrọ ịkụziri ụmụ akwụkwọ ya. Usoro akara ya bụ ihe pụrụ iche, ọ bụ ezie na ọ bụghị nnọchiteanya siri ike nke French, ihe ịga nke ọma ya tọrọ ntọala maka "asụsụ a bịanyere aka" nke taa. Ezigbo mmụba nke usoro ndị dị otú ahụ mere na ọkara ikpeazụ nke narị afọ nke 20, na site na 1980s asụsụ ndị ejiri aka dee bụ ụdị nkwurịta okwu kachasị nke ndị nkuzi na ndị ntụgharị na klas na ụmụ akwụkwọ ntị chiri n'ọtụtụ akụkụ nke ụwa. Ọtụtụ asụsụ ndị ogbi "ntụgharị" a hụrụ na telivishọn n'afọ ndị 1970 na 1980 ga-abụrịrị ntụgharị asụsụ a na-asụ n'asụsụ a na-eji aka dee.

Nkwupụta nke asụsụ ndị ogbi n'oge na-adịbeghị anya egbochiwo uto nke asụsụ ndị e ji aka dee, na n'ọtụtụ ebe ntụgharị na ọrụ agụmakwụkwọ ugbu a na-akwado iji asụsụ ndị ogbe nke ndị ogbi. N'akụkụ ụfọdụ nke ụwa, ụlọ ọrụ gọọmentị na-aga n'ihu na-emepe MCLs ma na-akwado ya; ihe atụ nke oge a bụ Asụsụ Ogbi Arabic. Ụfọdụ usoro MCL, dị ka Paget Gorman Sign System adịgidewo site n'ịgbanwe uche ha site na agụmakwụkwọ ndị ntị chiri gaa na ndị nwere ụdị mkpa nkwurịta okwu ndị ọzọ.

## Nkatọ
Ojiji nke MCLs bụ ihe na-ese okwu ma a na-emegide ya kemgbe oge Épée site n'aka ndị "ndị na-ekwu okwu" bụ́ ndị kwenyere na ndị ntị chiri kwesịrị ikwu okwu, ịgụ ihe n'ọnụ ma jiri ihe enyemaka ntị kama ịsụ aka - na n'akụkụ nke ọzọ site n'aka ndị otu obodo Asụsụ Ogbi nke Amerịka (ASL) (lee omenala ndị ntị chiri) ndị na-emegide itinye MCL n'ọrụ sara mbara ma ọ bụ nke pụrụ iche maka ihe ọmụma na ihe bara uru. Bekee enweghị ike igosipụta ikike nke ndị nwere nkwarụ ịnụ ihe ikwu okwu, dịka ụdị asụsụ a na-asụ si bara uru mana ọ na-esiri ike maka nkwukọrịta kwa ụbọchị, koodu ntuziaka ndị a enweghị ike dochie Asụsụ Akara Aka eke. Agbanyeghị, ihe ndị dị na sistemụ ndị a enweela mmetụta ụfọdụ na asụsụ ndị ntị chiri (lee akara kọntaktị).

Nnyocha e mere na mba Amerịka egosila na a na-ejikarị Bekee e ji aka dee eme ihe n'ụzọ na-ezughị ezu ma na-anaghị agbanwe agbanwe n'ime klaasị: Ndị nkuzi na-anụ ihe na-emekarị "ịkpụcha akụkụ" site n'ịghara ịbịanye aka na njedebe okwu na "okwu ọrụ", o yikarịrị ka ọ bụ n'ihi na ha na-ebelata ọsọ ọsọ ma na-agbagọ ahịrịokwu nke okwu onye nkuzi. Ihe si na ya pụta bụ ụdị "Pidgin Sign English" nke na-enweghị mgbagwoju anya nke asụsụ Bekee na nke Amerịka.

E nweela ọtụtụ ụzọ dị iche iche esi ede asụsụ ọnụ n'aka. Ụfọdụ nwere mkpịsị aka dee ihe niile, usoro a na-akpọkarị ya n'asụsụ Bekee dịka "usoro Rochester" mgbe Rochester School for the Deaf dị na New York ebe e ji ya mee ihe site na 1878 ruo 1940. Ọ bụ ezie na ọtụtụ MCL na-adị nwayọ karịa asụsụ a na-asụ ma ọ bụ asụsụ ndị ogbi, usoro a dị otu a karịsịa ma n'oge a a na-ewere ya dị ka ihe ụmụaka na-agaghị enweta. Agbanyeghị, ụfọdụ ndị kpuru ìsì ka na-ekwurịta okwu site na iji Usoro Rochester. Ọtụtụ asụsụ ejiri aka dee nwere ike ịnabata nkwurịta okwu n'otu oge - ya bụ, ịbịanye aka na ikwu okwu n'otu oge - ọ bụ ezie na ọ nwere ike ịdị mkpa ka a belata ọsọ okwu mgbe ụfọdụ. [ntụaka dị mkpa]