Simon Fraser (onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị Australia)

**Sir Simon Fraser** (21 August 1832 - 30 July 1919)  bụ onye ọchụnta ego Canada-Australia, onye na-azụ anụ, na onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị. Ọ bụ onye omeiwu maka Victoria site na 1901 ruo 1913, ebe ọ bụbu onye òtù ndị omeiwu nke Victoria.

## Oge ọ malitere
A mụrụ Fraser na 21 Ọgọstụ 1832 na Big Brook (nke a maara ugbu a dị ka Lorne), obere ime obodo dị na Pictou County, Nova Scotia, Canada. Ọ bụ nwa ikpeazụ nke Jane (a mụrụ n'ezinụlọ Fraser) yana William Fraser. Nne na nna ya nwere otu aha nna, ọ bụ ezie na ọ nweghị njikọ ezinụlọ a chọpụtara n'etiti ha abụọ. A mụrụ nna Fraser na Beauly, Inverness-shire, Scotland, ma kwuo na ọ bụ nwa Clan Fraser nke Lovat. Ọ bịarutere Nova Scotia na 1801, dị ka obere nwatakịrị.

Dị ka Fraser si kwuo, nne ya na-asụ asụsụCanadian Gaelic nke ọma, otu n'ime ndị nna nna ya na-asụ "obere Bekee". N'afọ 1906, ọ ghọrọ onye nkwado mmalite nke Gaelic Society of Victoria, òtù na-ahụ maka idebe asụsụ na omenala Scottish Gaelic ka ọ dị ndụ na Australia. N'okwu ọ gwara ndị òtù ahụ, o kwuru na ọ nwere ike ikwu naanị ahịrịokwu ole na ole n'asụsụ Gaelic, mana na ọ ka nwere ike ịghọta ọtụtụ mkparịta ụka.

N'afọ 1839, mgbe Fraser dị afọ asaa, nna ya nwụrụ n'ihe mberede ebe a na-awa osisi. Ọ malitere ịrụ ọrụ n'ugbo ezinụlọ ya mgbe ọ dị obere, ma nweta obere agụmakwụkwọ. N'ịbụ onye ọlaedo Victoria dọtara mmasị ya, ọ kwagara Australia mgbe ọ dị afọ iri abụọ na otu, wee rute Melbourne na 1853. Ozugbo ahụ, ọ gara n'ebe a na-egwupụta ọlaedo na Bendigo, ebe ọ zụwara ahịa uru ịna-eresi ndị na-eme ngwupụta ihe.

## Ọrụ azụmahịa
N'afọ 1855, Fraser kwagara Melbourne wee mepee ụlọ ahịa na Elizabeth Street, ebe ọ na-azụ ahịa ịnyịnya ma na-ebubata ihe ndị si Sydney. O mechara gbasaa banye n'iwu ihe owuwu, wee malite itinye akwụkwọ maka inweta ọrụ gọọmentị ịrụ okporo ụzọ gọọmentị, àkwà mmiri na ụzọ ụgbọ okporo ígwè. Ndị mmekọ azụmahịa ya gụnyere Jenkin Collier na William McCulloch. 

Otu n'ime ọrụ gọọmentị ya ndị a ma ama bụ ibunye ballast na Deniliquin n'ụlọ ọrụ okporo ígwè Moama, ụzọ ụgbọ okporo ígwè nke onwe onye nke jikọtara Moama na Osimiri Murray na Denilequin na ndịda New South Wales. Kama ịbunye ha ígwè na-acha anụnụ anụnụ, Fraser nyere quartz sitere na ụyọkọ ụrọ nke ebe a na-egwupụta ọlaedo na Bendigo. O mezuru nkọwa nke nkwekọrịta ahụ, mana ọ bụghị ihe ndị nwe ụzọ ụgbọ okporo ígwè tụrụ anya ya.

N'etiti afọ 1860, Fraser guzobere ụlọ ọrụ Squatting Investment Company ya na Thomas Craig, William Forrest, na George Simmie. Ụlọ ọrụ ahụ nwetara ikike ịgbazite ndị ọzụzụ atụrụ na Osimiri Dawson na Central Queensland, nke e jikọtara na Mount Hutton Station,  yana Bundaleer na Thurulgoona na South West Queensland.  Fraser mechara zụta ihe onwunwe ndị ọzọ na Riverina nke New South Wales na mpaghara Western District nke Victoria, na-abụ onye ndú n'etiti ndị na-eto ajị anụ bara ọgaranya a maara dị ka Squattocracy.

## Ndọrọ Ndọrọ ọchịchị
A họpụtara Fraser ka ọ bụrụ onye omeiwu Victoria maka oche Rodney na 1874, nke ọ nọrọ na ya ruo 1883. N'afọ 1886, a họpụtara ya ka ọ bụrụ onye òtù Kansụl ndị omeiwu Victoria, ebe a na-echekwa ọdịnala nke ndị squatters, na-anọchite anya mpaghara South Yarra, ma nọgide na-abụ onye òtù ruo 1901. Ọ bụ Minista na-enweghị ọfịs site na 1890 ruo 1892. Ọ bụ onye nnọchi anya Victoria na Nzukọ Kolonial nke 1894 na Ottawa, na onye òtù Constitutional Convention nke dere Iwu Australia.
thumb|Fraser na Nzukọ Gọọmentị Etítì Australia nke afọ 1898
N'afọ 1901, mgbe e jikọtara mba ndị Australia niile ọnụ, a họpụtara Fraser dị ka otu n'ime ndị òtù Victoria isii mbụ nke Sịneetị Australia, na-anọgide na-abụ onye omeiwu ruo mgbe ọ lara ezumike nká na 1913. Mgbe a họpụtara ya, ọ bụ onye na-akwado òtù ndọrọ ndọrọ Protectionist Party nke Praịm Minista Edmund Barton, mana ọ nabataghị onye nọchiri Barton, Alfred Deakin, ma nọrọ dị ka onye na-anọghị n'òtù ruo 1909, mgbe ọ sonyeere òtù ndọrọ ndọrọ ọchịchị ọhụrụ nke Deakin bụ Commonwealth Liberal Party, ọ bụ ezie na ọ bụ onye òtù conservative ya. E mere ya onye knight n'emume 1918 New Year Honours, wee ghọzie Sir Simon Fraser. 

## Ndụ onwe onye
áká_ịkẹngạ|thumb|150x150px|Ili nke Fraser (n'aka ekpe) na nwa ya nwoke Simon Fraser Jr. (n'aka nri) n'ebe olili ozu ọha Brighton General Cemetery
Fraser lụrụ Margaret Bolger na 1862, onye ya na ya mụrụ ụmụ nwanyị abụọ. Nwunye ya nwụrụ na 1880 o wee lụọ Anna Collins ọzọ na 1885, nwanne nwanyị nke onye omeiwu Queensland Robert Martin Collins. O nwere ụmụ nwoke atọ site na alụmdi na nwunye nke abụọ ya, gụnyere Simon na Neville bụ ndị na-agbasi ọsọ ike. Nwa Neville bụ Malcolm Fraser bụ praịm minista nke Australia site na 1975 ruo 1983. 

Fraser nwụrụ na ọrịa bronchitis na 30 Julaị 1919, mgbe ọ dị afọ iri asatọ na isii, na Melbourne, e lie ya n'ebe olili ozu ọha Brighton General Cemetery. Nwunye ya, Anne, otu nwa ya nwanyị na ụmụ nwoke abụọ bụ ndị ọ hapụrụ na-eru uju ya

## Edensibịa

## Njikọ mpụga

* Sir Simon Fraser (1832-1919) Gravesite na Brighton General Cemetery, Victoria.

Otú:Pages with unreviewed translations