Elleni Zeleke

Elleni Centime Zeleke ( nwụrụ na Julaị 6, 2024) bụ onye nyocha onye Etiopia [1] ọkachamara na mgbanwe ndọrọ ndọrọ ọchịchị Etiopia n'ime iri afọ tupu na mgbe mgbanwe Etiopia 1974 gasịrị.[2][3] Elleni bipụtara ọmụmụ banyere mmegharị ụmụ akwụkwọ Etiopia, mmetụta ya na mgbanwe Etiopia na mgbanwe ndọrọ ndọrọ ọchịchị emesịa, yana nsonaazụ ọjọọ nke siri ike na-ekwu na "sayensị" ziri ezi nke sayensị mmekọrịta ọha na eze na mpaghara ọgụgụ isi Etiopia na ụlọ ọrụ.[2][3][4]. Elleni bụ osote prọfesọ na Mahadum Columbia na New York, United States[1] site na 2018 ruo n'ọnwụ ya na 2024  

## Ndụ onwe onye
A mụrụ Elleni Centime Zeleke na Etiopia. Ọ nọrọ akụkụ nke nwata ya na Toronto, Guyana na Barbados.

Elleni gụrụ akwụkwọ na Mahadum York dị na Toronto, Canada,  ebe ọ nwetara PhD ya na echiche mmekọrịta mmadụ na ibe ya na ndọrọ ndọrọ ọchịchị na 2016. 

Ọ nwụrụ na Julaị 6, 2024, mgbe ọ lụchara ọgụ megide ọrịa kansa ara.

## Nnyocha na nkuzi mahadum
Elleni bụ osote prọfesọ nke Middle East, South Asia na African Studies na Mahadum Columbia na New York,   site na 2018 ruo 2024. 

## Akwụkwọ: Ethiopia na Theory''Ethiopia n'echiche''
N'afọ 2019, Elleni bipụtara Ethiopia na Theory: Revolution and Knowledge Production, 1964-2016,  akwụkwọ na-egosi echiche ya banyere ọkara narị afọ nke mmepe ọgụgụ isi na ndọrọ ndọrọ ọchịchị nke Etiopia. 

Akwụkwọ ahụ na-akọwa akwụkwọ ndị otu ụmụ akwụkwọ Etiopia na-ekpuchi echiche mmekọrịta mmadụ na ibe ya na mgbanwe mmekọrịta mmadụ na eze tupu 1974 Ethiopian Revolution, na mmetụta ụmụ akwụkwọ na-enyere aka imebi Emperor Haile Selassie, na-eduga na mgbanwe ahụ. Akwụkwọ ahụ na-ekwukwa na òtù ụmụ akwụkwọ bụ isi ihe na-agba ume iguzogide Mengistu Hailemariam nke Derg.  Ethiopia in Theory na-aga n'ihu site n'ịtụle mmetụta ogologo oge nke arụmụka ọgụgụ isi na mgbanwe ahụ n'ime iri afọ ndị sochirinụ. Donald L. Donham kọwara akwụkwọ ahụ dị ka ọmụmụ nkà ihe ọmụma, akụkọ ihe mere eme na nke anthropological banyere mmetụta nke ihe ọ na-ahụ dị ka mmetụta atọ dị mkpa nke mgbanwe ọchịchị nke afọ 1974: "usoro mmekọrịta ọha na eze na-aga n'ihu", "ogbugbu dị egwu" na ọpụpụ nke ndị Etiopia n'ime ndị Etiopia. Elleni tụlere otú e si tinye Marxism na echiche ndị ọzọ nke sayensị mmekọrịta mmadụ na ibe ya n'ime echiche ndị Etiopia na nke Afrịka. Ọ na-amụ ọrụ nke diaspora na mgbanwe ahụ ma, n'echiche Donham, "na-achọ [akwụkwọ ya] ime ka echiche mgbanwe dị ike". 

Elleni chepụtara ihe ọ kpọrọ *Tizita*, nke pụtara "ncheta" na Amharic, iji kọwaa ụzọ o si eme ihe n'akwụkwọ ahụ iji nyochaa sayensị mmekọrịta mmadụ na ibe ya. Michael Kebede kọwara Tizita dị ka "onye na-edozi" positivism na akwụkwọ ahụ n'ozuzu ya dị ka "ntụgharị uche miri emi, nke na-agafe agafe na ọdịdị na reverberations nke mgbanwe".

Ethiopia in Theory na-akatọ mmepe na ojiji nke sayensị mmekọrịta ọha na eze nke Ethiopia. A na-ahụ nkwenye ụmụ akwụkwọ na "eziokwu sayensị" nke usoro ndọrọ ndọrọ ọchịchị ha n'akwụkwọ ahụ dị ka ihe na-akpali mgbanwe, yana ihe na-agba ume ime ihe ike megide ndị a na-ele anya dị ka ndị iro.

Harry Verhoeven na-akọwa akwụkwọ ahụ dị ka echiche ndị siri ike nke "ịmepụta ọchịchị onye kwuo uche ya bara uru banyere ihe ọmụma, ikike na ntọhapụ n'ezie ... na ọnọdụ Africa". Ọ na-ekwu na Elleni hụrụ ihe ọmụma Etiopia dị ka nke a na-emeghị nke ọma na "omume agụmakwụkwọ, amụma gọọmentị, mmemme ọha na eze na mkpa ọha mmadụ nke obodo". Ọ na-arụ ụka na ndị ọkà mmụta sayensị kwesịrị ka a ghọta nke ọma dị ka oghere nke na-emepe mkparịta ụka dị egwu na nke nkà ihe ọmụma banyere eziokwu mmekọrịta ọha na eze.".

## Edemsibia