Amina Lawal

**Amina Lawal Kurami** ( operaon 1972) bụ Naijiria mara ikpe na-ahụ site na nkume maka ahụ iko na ime nwa n'alụghị di .  Ndị ikpe Sharia islam mara Lawal ikpe na Funtua, na steeti Katsina nke dị na ụgbọ mmiri, n'iji iri abụọ na abụọ n'afọ Ma ọchịchị, afọ 2002. Onye ọ kpọpụtara dị ka nna nwa ahụ, Yahayya Muhammad Kurami, bụ onye a tọhapụrụ maka ihe ebubozinā.  Ọ bụ ebe na agbaghara Kurami n'ihi na o jiri Akwụkwọ Nsọ n'ihi na o jiri Akwụkwọ Nsọ ntọọ iyi, nke a ọchịchọ nhọrọ maka Lawal n'ihi nwa ya, nke bụ ihe nri na ụlọ a kwụkwa Maliki.
  Mkpebi Lawal kpalitere ụwa mba ụwa.  Otu Sharia nke ihe na o megide iwu iwu, ma o mechara lụọ iwu ọzọ

## ndabere

  
Lawal bụ Naijiria nke abụọ a mara ikpe ọnwụ site na nkume maka ike iko tupu ọ lụọ di.  Nwanyị mbụ, Safiya Hussaini, kagburu ikpe ya na March 2002 na akpọ mbụ ya.  And hiwere iwu Sharia na ugwu Naijiria steeti Zamfara nke ndị mmadụ kacha n'afọ 2000 wee ruo ruo opekata mpe steeti iri na abụọ ọzọ.

## Mkpegharị na ntọhapụ
E tinyere akwụkwọ mkpesa na 25 Septemba 2003 ikpe ọnwụ nke Lawal site na ịtụ nkume maka ịkwa iko bụ ndị ikpe ise nke Katsina State Sharia Court of Appeal kagburu. Anọ n'ime ndị ọka ikpe ise ahụ kpebiri na ikpe ahụ mebiri iwu Islam n'ọtụtụ isi ihe, nke gụnyere: akwadoghị ikike onye a na-azara ọnụ iji chebe onwe ya n'ụzọ ziri ezi, ihe àmà nke ọnọdụ ime ya ezughị ezu, nkwupụta nke onye ebubo ahụ abaghị uru., na naanị otu onye kama ndị ọka ikpe atọ achọrọ nọ n'oge ikpe.   

.  Baobab for Women's Human Rights, otu NGO hiwere isi na Naijiria, welitere okwu ya nke ndị ọkaiwu Naijiria factory azụ n'iwu mba ụwa na nke Sharia.  Ndị ọka iwu Lawal Hauwa Ibrahim, onye ọka iwu ama ama maka oke ruru mmadụ nke ama ama maka ọrụ pro bono maka ndị mmadụ katọrọ n'okpuru iwu Sharia.  N'ịgbachitere nke ọma nke Amina Lawal, ndị ọkàiwu jiri echiche nke "ịtụrụ ime ogologo oge" ( nwa ebu n'afọ ), na-arụ ụka na n'okpuru iwu Sharia, afọ ise ga-ekwe omume n'etiti echiche mmad. ụ na ọnwụ;  [1] apụ tupu ụbọchị igbu nwa ya, ọ ka ngosi di ya.

## Mmeghachi omume
Okwu a nsogbu obodo na ndịrechi dị n'etiti mpaghara Ndị ndọrọ ndọrọ ọchịchị na ndị mmadụ na-abia.  Mkpebi a kpatakwara oke iwe na West, wee ịgọnye rịlịka iji mee ka nwa Naijiria kwenye ka ọ kagbuo ikpe ahụ.  Sonyere n'ahọmpi ịma mma Miss World, nke a ga-eme na ụgbọ n'afọ 2002, wepụrụ n'ahọmpi ahụ iji mee megide mmeso Amina Lawal.  Miss Norway katọrọ ikpe a ma edozi ya "na-enupụ isi kpamkpam" ma kwuo na ọsụ aga ruo mgbe a tọhapụrụ Lawal.  Miss Ivory Coast kwuru, "[Agaghị m] Nigeria, na-egosi m na mmetụta m ga-enyere aka ịzọpụta Amina Lawal."  Miss Togo gbakwụnyere, “Ịtụtụ a nkume kali mma.  Ndị otu niile kwesịrị ibili ụdị omume a.”  Ọtụtụ ndị eze mara mma ndị ọzọ na- anya mba dị iche iche kakwara ụlọ ahụ ma jụ ịsọ mpi.  [1] Ihe enyo Oprah Winfrey nwere ike iche iche Amina Lawal ma gbaa ndị na-ekiri ume ka ha ziga ozi e-mail mail na onye ndị Naijiria na United States: ihe akwụkwọ nde 1.2 e-mail bịara.

. Amnesty International nwere nzaghachi siri ike na ikpe a n'ihi na Naijiria bụ ndị nyere aka na ikike ikike mmadụ zuru ụwa ọnụ ịta ikike na mmeso ngwaahịa, mmej ọ but ọ bụ mmechuihu ma ọ bụ ọrụ .  Otu a ikekwara Naijiria ka o weta iwu Sharia n'usoro iwu Naijiria 1999.

Onye isi ala United States bụ Bill Clinton bụ onye isi ala Naijiria, Olusegun Obasanjo, "Enwere ike m na ikpe ekpere na usoro iwu ga- ụzọ isi gbaghaara nwa ekiri a mara ikpe ọnwụ maka ịm ụ nwa n'alụghị di."  N'ihi ya, Clinton nọ na- ndị na-ege ntĩt na- ike ezi dị ka President Obasanjo bụ onye akwụkwọ si na ndí Nigeria na o hol ka ọ na-ama ikpe a n'ụzọ siri ike.  Ọzọkwa, ndị mmadụ bụ ndị ndị nọ n'okpuru iwu Sharia, ya mere President Obasanjo okwu okwu ọnụ n'okwu ahụ ma ọ nweghị ikike maka ihe ga-esi na ya pụta.

Arịrịọ 2002 akpọrọ "zọkwaa Amina" chịkọtara puku mmadụ ole na ole mbinye aka wee nweta ozi ịntanetị 2003 nwere isiokwu isiokwu "Biko Kwụsị Mgbasa Ozi Mgbasa Ozi Mba Nile nke Amina Lawal" nke Ayesha Iman na Sindi Medar-Gould bịanyere aka na ya bụ onye nọchitere anya ikike mmadụ abụọ nke Naijiria. Otu dị iche iche kwuru na arịrịọ "chekwa Amina" nwere ụfọdụ ezighi ezi gụnyere nkwupụta ụgha na mmezu nke ikpe ahụ dị nso. Ha gara n'ihu n'asọmpi na "Enwere mpako na-enweghị isi n'iche na òtù ndị na-ahụ maka ihe ndị ruuru mmadụ ma ọ bụ ndị ọzọ maara mgbe niile karịa ndị ọ metụtara, ya mere ha nwere ike ime ihe na-efe efe n'agbanyeghị ọchịchọ ha."  

Na May 2003, nzaghachi gọọmentị nke Embassy nke Nigeria na Netherlands na ikpe nke dabeere na Sharia n'oge ahụ nke steeti Katsina na Nigeria, bụ na ọ dịghị ụlọikpe nyere iwu ka a tụgbuo Lawal. Ha kwuru na akụkọ ndị a bụ "enweghị ihe ndabere na nke obi ọjọọ" na "a gbakọrọ iji kwaa usoro ikpe nke Naijiria na aha obodo n'ihu mba ụwa." Ha kwuru na ha amaghị ụdị ikpe ahụ. 

Ambassador AA Agada nke Ụlọ ọrụ Embassy nke Nigeria dị na Washington DC, US, na-abịakwute n'ịkwado okwu Lawal wee kwuo na 29 August 2003: "Ụlọ ọrụ Embassy chọrọ ịgwa na Malama Amina Lawal nwere ụlọikpe mkpegharị atọ n'ihu ikpeazụ. mkpebi ikpe ya. Ụlọ ọrụ Embassy ugbu a na-emesi ọha mmadụ obi ike na ikike Malama Lawal nwere ịge ntị nke ọma n'okpuru iwu Naijiria. Ya mere, a ga-agbaso usoro mkpesa kwesịrị ekwesị iji hụ na iwu na-achị." 

## Na omenala ewu ewu
Dị ka e kwikpeuru na onye edemede Q&A na njedebe nke akwụkwọ ndị metụtara Will Ferguson 419, agwa agwa ifo Amina—nwa mmiri dị ime ji ụkwụ gbapụ na steeti Sharia nke ugwu Nigeria—dabere na Amina Lawal.

Alison M. Jaggar, onye ọkà ihe ọmụma America, dere edemede na 2005 gbasara  a, nke akpọrọ "Saving Amina".

## Ihe ndetu

Òtù:Mmadụ ndi di ndụ