Agro-Climatic Resilience na Semi-Arid Landscapes

Agro-Climatic Resilience in Semi-Arid Landscapes (ACReSAL) bụ ọrụ afọ isii nke ụlọ akụ mba, nke ezubere iji weghachi ala ndị mebiri emebi na Northern Nigeria .  [1] na-enwe nnukwu ihe ịma aka, ndị oke ogbenye, agụ agụghị akwụkwọ dị ala, na gburugburu ebe ike, ike, na ime ihe ike.  Nbibi nke akụ ndị sitere n'okike, enweghị ihe kpatara na-enweghị mma, na ihe egwu ihu igwe dị ka njọ na-eme ka ọnọdụ ahụ sie ike.  Na mgbakwunye, mpaghara ahụ na-ata iche site na ebe nke ike ọgbara ọhụrụ na ikike ụlọ ọrụ enweghị ike. 

## Ebumnobi na Oke
HDR bụ isi nke ọrụ ACReSAL bụ mme ihe omume egwu odida na-adigide n'ime mmiri mmiri ezubere iche n'ofe Northern Nigeria.  Ihe oru ngo a bu n'obi ime ka ikike Naijiria sie ike maka nhazi ihu igwe na- madu ihu igwe.  [2] Site na 2028, ACReSAL bu n'obi iweghachi 1 nde hectare nke ala mebiri emebi, na-enye aka na ebumnobi sara mbara nke President Muhammadu Buhari nke iweghachite hectare nde 4 nke ala ubi mebiri emebi site na 2030 

ACReSAL na-ekwu maka ọtụtụ ngalaba, a gburugburu ebe obibi, ọrụ ugbo, na mmiri mmiri, iji luso akwụkwọ ogụ, weghachi ihe ndị dị ndụ na gburugburu ebe obibi, na-eze ugbo .  Ọrụ a na-achọ ibelata dị n'etiti ndị na-achị ehi na ndị ọrụ ugbo site na imezi ọbọ iji ala eme ihe, ọkụ n'otu obodo, na tinye mbọ ime udo.

## Ntinye isi
Emebere mmemme ACReSAL iji kwalite nkịtị ike nke obodo na mpaghara ala ndepụta nkụ .  Ihe omume ndị dị mkpa mweghachi nke gburugburu ebe obibi, idei mmiri na njikwa sedimentation, na nkwụsi ike nke dunes ájá.  Oru ngo a lekwasịrị anya n'ịkwalite mmiri mmiri, dị ka mmiri mmiri elele, obere ɔdɔ mmiri dị iche iche, na usoro ịgba mmiri .  M ịgbakọ ndị a bụ iji nyere ndị obodo aka ime ime na ọnọdụ ala nkụ na- agbanwe na ibelata ọrụ nke ọkpọ igwe na- ọrụ ugbo. 

## Usoro ụlọ ọrụ na ịdịgide
Iji hụ na nkwado nke ntinye aka ya, ACReSAL na-ekwusi ike mkpa ọ dị ime ka ụlọ ọrụ na ọrụ ozi dị ike n'ofe mpaghara na steeti. Nke a na-agụnye nkwado maka ọchịchị ka mma, nrube isi n'usoro iwu, nlekota gburugburu ebe obibi, na nyocha mmetụta. Site n'ịkwalite nhazi mmiri na iji ala eme ihe, oru a bu n'obi wulite ikike ogologo oge Naijiria iji mejuputa oru ngo na-egbochi ihu igwe. 

Federal Ministry of Environment na-eje ozi dị ka ụlọ ọrụ na-ahụ maka mme aha iwu ACRESAL, na-arụ ọrụ na ọrụ ya na Federal Ministries of Water Resources, na Agriculture and Rural Development.  Usoro ihe omume dị iche iche na ọtụtụ ụlọ ọrụ na-eme ka o doo anya na ọ na-edozi ihe ịma aka dị anya na nke ọnụ na-eche Northern Nigeria ihu. 

## Nkwenye nke steeti Gombe maka nkwụsi ike gburugburu ebe obibi
Gọvanọ Gombe steeti, Alhaji Muhammadu Inuwa Yahaya, ekwughachila nkwa ya n'ịgbasa nso gburugburu ebe obibi na iwulite nkwụsi ike maka ire akụ na-adị na-adịgide.  N'ikwu okwu na-egosi nke Project Implementation Support Mission nke Gombe State ACRESAL, nke e mere na ndị ọchịchị Gọọmenti dị na Gombe, Gọvanọ Yahaya nnukwu nnukwu nsogbu gburugburu ebe obibi na steeti ahụ chere ihu n'ihi na ala ya iche iche.. 

Gọvanọ Yahaya kwuru na steeti Gombe so na ihe ndị gburugburu ebe obibi na-emetụta dị ka ide mmiri, oke mmiri ozuzo na-adịghị mma, mmekpa ahụ ọrụ, na ibelata ala a na-akọ ihe, bụ ihe niile emetụta ọrụ ugbo na ndụ.  ndị mmadụ.  O kwusiri ike na egwu na-arị elu nke agụụ na mba ahụ nwere njikọ chiri anya na mkpuchi gburugburu ebe obibi. 

Mgbe ọ wetara ọkwa n'afọ 2019, Gọvanọ Yahaya butere ebe obibi ebe obibi, ndị na-eme ego ndị otu maka Nigeria Erosion and Watershed Management Project (NEWMAP), na-eduga n'iche ọrụ na steeti ahụ.  [8] Otu n'ime akara ngosi nke ya, ọrụ Gombe Goes Green (3G), bu n'obi ịlụso ọgụ ogụ, igbukpọ osisi, na njikere ala site n'ịkụ osisi nde a n'ime afọ anọ.  Ọrụ a enyekwara ihe dị ka ndị ruru puku iri abụọ na asaa ọrụ. 

Na mgbakwunye na ọrụ 3G, , otu Gombe steeti na NEWMAP akwụkwọ iji dozie nsogbu oke mbuze, dị ka ndị na-emetụta Mahadum Gombe steeti na obodo Malam Inna.  Gọọmenti steeti ahụ gara n'ihu nkwa ya na ọrụ ACReSAL site n'ịkwụ ụgwọ nde naira 573 na ego ndị otu na imezu ihe niile chọrọ maka isonye.. 

Gọvanọ Yahaya mesiri obi ike na ọchịchị ya ga-aga n'ihu na-akwado mmejuputa ACReSAL nke ọma na steeti Gombe, gụnyere inye nkwado ego ọzọ. N'oge na-adịbeghị anya, o hibere kọmitii raara onwe ya nye maka iweghachi ụzọ ehi, ala ịta ahịhịa, oke ohia, na anụ ọhịa dị n'ime steeti ahụ, na-egosi na gọọmentị ya na-agba mbọ na nchekwa akụ na ụbara gburugburu. 

## Ntụaka