Howzit

Nkè á bụ **ndepụta nkè okwu eji eme ìhè ná** **[[South African English|Bekee South Africa]]** mà á naghị ahụkarị yá n'asụsụ ndị ọzọ nkè asụsụ Bekee. Màkà okwu Bekee á na-ahụkarị ná mba ụwa nkè sitere ná South Africa, lee Ndepụta okwu Bekee nke sitere ná Afrikaans.

## A-B

; aikhona
: á na-amaghị ama) nkè pụtara 
; Amasi
: mmiri ara mgbèna-agba ụka, mgbè ụfọdụ a na-akpọ maas.
; bakki
: ụgbọala na-arụ ọrụ mà ọ bụ ụgbọala pickup. Ọ pụkwara ịpụta obere efere mà ọ bụ akpa ọzọ.
; bergie
: (nke a na-amaghị ama) na-ezo aka ná otú omenala nkè ndị na-agagharị agagharị ná Cape Town (site na Afrikaans *berg* (ugwu), ná mbụ na-ezo áhà ndị na-agbagharị agagharị ndị gbabara n'oké ọhịa nkè Table Mountain). Á na-eji yá eme ìhè n'obodo ndị ọzọ iji gosipụta ónyé na-enweghị ebe obibi nkè kọwa ọ bụla. Á na-ejikwa okwu hobo eme ìhè màkà ndị na-enweghị ébé obibi.
; Bioscope, Bioscope
: sinima; ihe nkiri sinima (nke a na-eme ugbu a)
; asụsụ abụọ
: anụ a gwọrọ agwọ, yiri jerky
; Ọkpụkpụ úkwù
: (nke a na-amaghị ama) mgbe ụfọdụ a na-anụ ụdị ọbara ọbara nke South Africa (ụdị a na-ahụkarị), site na Cape Coloured / Afrikaans *blerrie*, n'onwe yá bụ nrụrụ áká nkè ókwú Bekee
; boerewors
: sausage ọdịnala (site na Afrikaans "farmerīs sausage"), nkè á na-ejikarị ngwakọta anụ ehi ná anụ ezì eme mà tinye yá ná ìhè na-esi ísì ụtọ dị kà coriander. Droëwors bụ boerewors na vinegar gbakwunyere dị kà ìhè na-echekwa nkè á gwọrọ dịka bilto g.
; nwa nwoke
: na mgbakwunye na ìhè ọ pụtara, ókwú ochie ná nkè mkparị màkà onye na-arụ ọrụ n'ụlọ nwoke, dịka ọmụmaatụ, a pụrụ ịkpọ onye na-elekọta ubi *nwa okorobịa* (ọ bụghị ihe a na-ahụkarị)
; Braai
: á barbecue, na barbecue 
; buck
: a rand, na-ezo áká ná Springbok nkè gosipụtara ná mkpụrụ ego R1-nke South Africa (otu mkpụrụ ego rand). [citation needed]
; bundu, bundus
: mpaghara ọzara, nkè dịpụrụ adịpụ site n'obodo ụkwụ (site na Shona *bundo*, nkè pụtara ala ahịhịa) 
; bunny chow
: achịcha jupụtara ná curry, ihe pụrụ iche nke Durban, ọkachasị ndị India South Africa na-akpọkwa *kota* site na ndị isi ojii South Africa, n'ihi na a na-ere ya na otu ụzọ n'ụzọ anọ nkè achịcha (lee spatlo).
; bokkie
: ná mbụ na-ezo aka na nwa anteloná. Ọ na-ezo aka ná nwa agbọghọ ọcha nubile (nke na-abụkarị Afrikaner), á pụkwara itinye yá dịka áhà anụ ụlọ n'etiti ndị na-ahụ n'anya.

## C-E

; kọfị
: mgbè á na-akpọ /kæˈfiː/ na-ezo áká ná ụlọ ahịa dị mfe ọ bụghị ụlọ ahịa kọfị (na mbụ ụlọ ahịa ndị dị otú ahụ na-ere kọfị ná ihe ndị ọzọ dị mkpa) nkè ndị Durbanites kpọrọ *ụlọ tii*.
; **ndị na-enyocha**
: Akpa-ebu plastik, nke akpọrọ aha ụlọ ahịa nri South Africa.
; China
: (nke a na-ahị ama) enyi, nkè á na-akpọ Cockney rhyming slang, "china plate", màkà "onye ibe" dịka. "*Olee otú China m si?*" 
; okirikiri
: Á na-eji yá na-ezo áká n'ọdịdị mà na-ejikwa yá na-ekwu màkà okporo ụzọ okporo ụzọ, n'ihi ọdịdị okirikiri yá.
; Ọdịdị
: na-ezo áká ná ndị South Africa na-acha nchara nchara nkè ndị Europe ná ndị Khoisan mà ọ bụ ndị ńnà ojii na / mà ọ bụ Malay, nkọwa nkè edepụtara n'okpuru ịkpa ókè agbụrụ.
; combi/kombi/coombi
: obere ụgbọala, ónyé na-ebu ndị mmadụ, ọkachasị na-ezo áká á Volkswagen TYype 2 ná ụmụ ya. A naghị ejikarị ya eme ihe ná obere tagzi, nkè á na-akpọ *tagzi*.
; ihe ọṅụṅụ dị jụụ I e ọṅụṅụ oyi
: ihe ọṅụṅụ na-atọ ụtọ, ihe ọṅụṅụ fizzy (ọ bụghị na ọ dị jụụ). A neji Groovy eme ihe iji zoo áká ná ìhè ọṅụṅụ na-atọ ụtọ (mgbe otú n'ime ụdị mbụ iji webata akpa ahụ ná South Africa) : nwere ike izo áká ná iri ngo, nkè á na-ahụkarị ónyé uwe ojii okporo ụzọ
; egwu Kreepy Krauly
: akpaaka ọdọ mmiri na-ehicha
; dagga
: (nke a na-akpọ /dæxə/ ma ọ bụ karịa, /dʌxə/) wii wii
; do
: olulu mmiri nke ụdị a hụrụ ná South African topography (site na Zulu, *mgbidi*)
; draadkar/draad-kar
: ụgbọ ala ihe eji egwuri egwu nke e ji waya ígwè tụfuo rụọ.
; entjie
: na-ese siga.
; erf
: (ọtụtụ *erfs*, na Bekee, erven /erve na Dutch / Afrikaans) ala dị n'obodo ukwu (site *ná* Cape Dutch) 

## F-J

; nwa agbọghọ
: ná mgbakwunye na ihe ọ pụtara, okwu ochie na nke mkparị maka nwanyị na-arụ ọrụ n'ụlọ nkè na-acha anụnụ anụnụ. "Nwunye" na-anọchi ya, na nso nso a "onye ọrụ ụlọ" ma ọ bụ "onye ọrụ n'ụlọ".
; gogga
: (nke a na-akpọ /ˈxɔːxə/, nke ikpeazụ yiri nke a na-asụ n'asụsụ Afrikaans) á creepy crawly ma ọ bụ á ahụhụ 
; gogo
: Okwu Zulu nke pụtara nne nne / nne nne, nke a na-ejikwa dị ka okwu nkwanye ùgwù maka ụmụ nwanyị nọ n'afọ kwesịrị ekwesị. Ọ ghọrọ akụkụ nkè ókwú á mà ámá *Yebo Gogo* (Ee, Nné nné) site ná ónyé na-enye ọrụ ekwentị South Africa Vodacom
; ala nna ya
: n'okpuru ịkpa ókè agbụrụ, nkè á na-akpọkarị "mba" na-achị onwé yá màkà ndị isi ojii South Africa
; howzit
: (nkwurịta okwu) ekele, otu ị si, ezigbo ụtụtụ (n'agbanyeghị na ọ bụ nkwekọrịta nke 'otú ọ si aga', howzit bụ ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ ekele, ọ naghịkwa abụ ajụjụ)
; imbizo
: Nzukọ ma ọ bụ nzukọ, nke yiri *legotla* ma ọ bụ indaba, nke a na-akpọbu *bosberaad* (Afrikaans maka nzukọ ọhịa): na-abụkarị ebe ezumike maka ndị isi gọọmentị na ndị ọrụ ndọrọ ndọrọ ọchịchị iji kwurịta iwu.
; ọ bụ?
: (nkwurịta okwu) Ọ bụ otú ahụ? Enwere ike iji ihe ọ bụla na-ekwu okwu, n'ọnọdụ ọ bụla ebe "n'ezie?", "uh-huh", wdg ga-adaba adaba, dịka. "Ọ na-adị m ka ike gwụrụ m". "Ọ bụ?".
; Akụkọ
: nzukọ (site na Zulu, "ihe maka mkparịta ụka")
; jam
: (nke a na-amaghị ama) nwekwara ike ịkọwa dị ka inwe oge dị mma, oriri, ịṅụ mmanya wdg. "Ka anyị jam n'oge na-adịghị anya"
; ja
: (nkwurịta okwu) ee (site na Afrikaans "ee"). A na-akpọ ya "ya".
; janee, ja-nee, ja/nee, ja nee
: (nkwurịta okwu) nke pụtara nee / kwenyere, na nzaghachi nye ajụjụ: "Ja mba, nke ahụ dị mma. " (Site na Afrikaans "ja nee", nke a na-eji n'otu échichè ahụ)
; jol
: (nkè á na-akpọ /dʒɔːl/) okwu ọzọ á na-ejikarị eme oriri ná ọṅụṅụ ná ịṅụ mmanya. dịka. "Ọ bụ jol" mà ọ bụ "M na-eso gị n'oge na-adịghị anya". Ọ pụkwara ịpụta inwe obi ụtọ ma ọ bụ ihe omume ("M na-agba cherrie ahụ").
; ugbu a
: idiomatically eji pụtara n'oge na-adịghị anya, mgbe e mesịrị, n'oge dị mkpirikpi, ma ọ bụ n'oge gara aga, mana n'adịghị ka UK ọ bụghị ozugbo.

## K-L

; kaffir
: (nkatọ / mkparị, a na-akpọ /kæfə/) onye nwere akpụkpọ ojii (site na Arabic *kafir* nke pụtara onye na-ekweghị ekwe) nke a na-eji dị ka mkparị agbụrụ 
; kif
: (nke a na-amaghị ama) na-egosi ekele, dị ka "dị mma" 
; kip
: ụra
; Klaas Vakie
: Sandman
; koki, mkpịsị akwụkwọ koki
: (nke a na-akpọ /koʊkiː/) mkpịsị akwụkwọ ma ọ bụ sharpie (site na aha obodo na-adịghịzi adị).
; koppie
: obere ugwu, (nke a na-akpọkwa Afrikaans maka iko / mug)
; koeksister
: a na-etinye ihe na-atọ ụtọ na-atọ ọchị nke Dutch na-etinye na syrup. A na-eme achịcha n'ụdị French braid. Aha 'koeksister' na-asụgharị dị ka Nwanne nwanyị'
; Ogwe aka
: ihe na-adịgide adịgide, nke na-emeghe oghere nke a na-eji eme ihe ntụrụndụ
; n'ezie
: (nke a na-akpọ /lɛkə/) dị mma, na-atọ ụtọ, na-enye obi ụtọ (site na Afrikaans "dị mma") 
; lappie
: (nke a na-amaghị ama) obere efere eji asa ihe, n'adịghị ka efere ma ọ bụ teatowel
; laaitie
: (nke a na-amaghị ama) nwa ma ọ bụ nwanne nwoke nke obere, na-ezo aka kpọmkwem na nwata nwoke, ma ọ bụ na-ezo aha onye na-eto eto dị ka onye dị arọ ma ọ bụ onye na-enweghị ahụmahụ n'otu ihe. 
; ebe, ọ bụ
: Obodo mepere emepe nke oge ịkpa ókè agbụrụ nke ndị ojii, Cape Coloureds, ma ọ bụ ndị India bi. A gbanwere ya site na "township" nke a na-ejikarị eme ihe n'etiti ndị ọcha mana ndị ojii ka na-eji ya eme ihe n"ọtụtụ ebe n'ụdị kasi 

## M-N

; matric
: asambodo ịhapụ ụlọ akwụkwọ mà ọ bụ afọ ikpeazụ nke ụlọ akwụkwọ sekọndrị mà ọ bụ nwa akwụkwọ n'afọ ikpeazụ, mkpirikpi màkà ndebanye aha 
; Mmanụ aṅụ, nri aṅụ
: ntị ọka (site ná Afrikaans mielie) 
; Nri na-eri nri
: eji eme mà ọka (nri ọka) ná nri ọdịnala e ji mee ya yiri polenta, nkè ikpeazụ á makwaara site ná okwu Afrikaans pap, ọ bụkwa nri ọdịnala nkè ndị isi ojii South Africa. Lee *papa*
; Melktert/Milktart
: a Dutch custard-tart nwere ụtọ mmiri ara ehi siri ike, nke a na-agbakarị sinamọn n'elu.
; Agbamakwụkwọ enwe
: anyanwụ na-apụta.
; Moola
: ego nke ọrụ data mkpanaka South Africa Mxit na-adịghịzi adị; ego nzuzu
; morgan
: otu ọdịnala nke ịtụle ala nke sitere na Dutch, nke ahụ bụ ihe dịka okpukpu abụọ.
; Ọkpụkpụ
: ụdị ọgwụ ọ bụla ma karịsịa ihe a na-amaghị (Zulu maka *ọgwụ ọdịnala*) 
; Mzansi
: aha ọzọ maka South Africa, site na okwu Xhosa maka "South".
; naartjie
: oroma mandarin (site na Indonesian site na Afrikaans), tangerine na Britain. A na-eji *Mandarin* eme ihe na Durban, kama *naartjie*
; ugbu a
: (nkwurịta okwu) sitere na Afrikaans nou-nou' (nke enwere ike iji ya mee ihe n'ọdịnihu- na n'oge gara aga) na-eji ya eme ihe n'oge na-adịghị anya, mana ọ bụghị ozugbo (n'oge na South Africa, mana yiri *ugbu a* na United Kingdom)

## O-R

; outjie
: onye, yiri "onye ìsì" (nwoke)
; ousie
: Afrikaans maka o*di*bo / onye na-elekọta ụlọ, na-ejikarị ya eme ihe naanị maka ndị inyom na-elekọta ezinụlọ na-acha odo odo, mana ọ na-eweda ndị odibo / di [dubious ] ma a naghị eji ya eme ihe ma e wezụga na ọ bụ mkparị. [dubius 
; papa
: Nri dị ka nri e ji nri ọka mee (cornmeal)
; poppie
: (nke a na-amaghị ama) nwanyị na-eme ihe ike (okwu mkparị), site na okwu Afrikaans *pop*, nke pụtara nwa bebi
; potjie
: a kpụrụ akpụ iron Dutch oven.
; robot
: Ewezuga nkọwa ọkọlọtọ, na South Africa a na-ejikwa nke a maka ọkụ okporo ụzọ. Okwu a sitere na nkọwa nke ọkụ okporo ụzọ mbụ dị ka ndị uwe ojii robot, nke e belatara ka oge na-aga.
; Roundvel
: ihe owuwu dị ka ụlọ dị gburugburu, nke na-enwekarị elu ụlọ ahịhịa.
; rusk
: ụdị achịcha ma ọ bụ achịcha nke a na-akpọcha iji gbatịkwuo ndụ ya, nke ahụ na-etinye na tii ma ọ bụ kọfị.

## S

; samp
: ọka ọka a mịrị amị na nkè á na-agbatị agbatị, nkè yiri grits America
; sarmia
: bred
; samoosa
: obere achịcha triangular nke sitere na India. Asụsụ South Africa na ịkpọpụta samosa.
; Ọbara
: onye na-agwọ ọrịa ọdịnala n'Afrịka
; ihere
: mkpu na-egosi ọmịiko dị ka " ihere, gị dara ogbenye, ị ga-enwerịrị okwu". A na-ejikwa ya akọwa 'ihe dị mma'.
; dị nkọ, dị nkọ, shapp-shapp, pashasha, pashash
: N'ozuzu, ókwú ọma pụtara "OK", "ihe niile dị mma", "enweghị nchegbu", ma ọ bụ "goodbye". A na-ejikarị mkpịsị aka ukwu eme ìhè. Ókwú yiri nke ahụ, nke a na-eji eme ihe  á na Cape Town bụ aweh. Ọ pụtakwara ọgụgụ isi (nke laaitie dị nkọ).
; Shebeen
: (nke a na-ejikwa ná Ireland na Scotland) ụlọ ọrụ na-aṅụ mmanya iwu na-akwadoghị, n'oge a ọ pụtara ụlọ mmanya ọ bụla iwu kwadoro, nkè a na-amaghị ama, karịsịa ná obodo nta
; shongololo, songololo
: millipede (site na Zulu na Xhosa, *ukushonga*, iji tụgharịa) 
; skyfie
: akụkụ nke mkpụrụ osisi oroma ma ọ bụ mkpụrụ osisi citrus ndị ọzọ
; Nri nri
: a Jaffle-style toasted sandwich e mere na a eletrik toaster
; sosatie
: kebab n'elu osisi 
; nkwado
: Okwu mkparị maka onye South Africa na-asụ Bekee, site na Afrikaans soutpiel (nke pụtara n'ụzọ nkịtị "ọnụ ahụ nnu"), nke na-ezo aka na ndị bi na Britain nwere otu ụkwụ na England, otu ụkwụ na South Africa na, n'ihi ya, nwoke ha na-ese n'Oké Osimiri Atlantic.
; spanspek
: a cantaloupe
; oghere
: ụlọ ahịa azụmaahịa / ụlọ ahịa dị n'ime obodo na mpaghara ndị dịpụrụ adịpụ 
; ọkọlọtọ
: na ihe ndị ọzọ ọ pụtara, nke a na-eji ezo aka na akara ụlọ akwụkwọ dị elu karịa akara 1 na 2 (nke na-adịghịzi)
; Onye isi ala
: onye isi ala n'etiti afọ 1961 na 1994 - ọkwá ahụ bụzi Onye isi ala nke South Africa

**Ọkpụkpụ úkwù**

Á tụfuru sịga / sịga butt-end. Ọzọkwa: áhà ọzọ màkà asịrị nkè á na-emekarị mà ọ bụghị nkè á pụrụ ịdabere ná yá.

## T-Z

; tackies, takkies, tekkies
: sneakers, ndị na-enye ọzụzụ
; ụlọ tii
: ụlọ ahịa dị mfe, nke ndị Durbanite na-eji (lee kwa *kọfị*).
; mkpịsị aka ukwu na-amị amị
: atụmatụ nke dabeere na ịkọ nkọ dị ọcha ma ọ bụghị dabere na ụdị nyocha ọ bụla.
; Igbe tickey, igbe ticky, tiekieboks
: a payphone, nkè sitere ná mkpụrụ ego "tickey" (mkpụrụ ego atọ penny e mepụtara na 1892), ebe mmadụ ga-etinye mkpụrụ ego iji kpọọ oku. Archaic, na nke *ekwentị ọha na eze* na *payphone* nọchiri.
; obodo
: Central Business District (CBD) nke obodo ma ọ bụ obodo, nke a na-eji na-enweghị isiokwu doro anya ("ka anyị gaa obodo ịzụta uwe"). A na-ejikarị CBD eme ihe n'ọnọdụ ndị ọzọ.
; Obodo nta
: ebe obibi, nke akụkọ ihe mere eme echekwara maka ndị ojii Africa, ndị Coloureds ma ọ bụ ndị India n'okpuru ịkpa ókè agbụrụ. Mgbe ụfọdụ a na-ejikwa ya akọwa ebe obibi ndị dara ogbenye nke ndị isi ojii Afrịka bi na ya, ndị guzobere mgbe ịkpa ókè agbụrụ gasịrị. A na-akpọbu *ebe*. O nwekwara nkọwa iwu dị iche na usoro South Africa nke ala, na-enweghị echiche agbụrụ.
; Ọhịa
: ọhịa na-amaghị nwoke, ọkachasị ala ahịhịa ma ọ bụ oghere ime obodo. Afrikaans maka ubi.
; vetkoek
: achịcha achịcha siri ike nke Afrikaner

## Hụkwa

## Edensibia