Ita Ekpeyong

**Ita Esien Ekpeyong** mni  (ma ọ bụ **Ekpenyong** ) bụ onye ọrụ nchekwa  Naịjirịa rụrụ ọrụ dị ka onye isi ndị ọrụ nchekwa steeti n'ọnwa Septemba afọ 2010 ruo ọnwa Julaị afọ 2015 n'okpuru Onye isi ala Goodluck Jonathan . 

## Ndabere
A mụrụ Ekpeyong na Steeti Cross River .  Ọ gụrụ akwụkwọ na Mahadum Calabar, nweta BA (Hons) na Akụkọ ihe mere eme na-afọ 1982, wee nweta nzere masta na Nkà ihe ọmụma. Ọ bụ onye isi mbụ nke Ulo mmụta nke nchekwa ihe na Abuja, ụlọ akwụkwọ ọzụzụ maka ndị isi ọgụgụ isi. A họpụtara ya dịka onye isi oche nke Ọrụ Mmepe nke Ndị Ọrụ nke SSS na Bauchi . Ekpenyong jere ozi n'ọkwa nke onye isi SSS na steeti Bauchi, Kwara, Lagos, Anambra na Federal Capital Territory. Tupu a họpụta ya onye isi ndị SSS mba nile ọ nọchitere anya onye isi nchekwa mba (arụmọrụ) nke SSS.  O jisiri ike mee ọgụgụ isi n'ụzọ gara nke ọma n'oge ntuli aka gọvanọ na steeti Anambra n'afọ 2007, ihe a kwuru na ọ nwere metụta nke mere oji nwee ihu oma n'ebe Jonathan nọ. 

## Onye nchekwa mba nile nke SSS
A họpụtara Ekpeyong dịka onye nchekwa mba nile nke Ọrụ Nchedo Obodo n'abalị asaa nke ọnwa Septemba afọ 2010 site n'aka onye isi ala Goodluck Jonathan .  A na-ahụta Ekpenyong dịka o nwere ike ime ka ọha na eze ghọta SSS, bụ nke na-adịghị mma n’oge gara aga. Ọ sị na "mpaghara ngalaba njikwa na-apụ na ọdịbendị nke enweghị ntaramahụhụ n'ebe ndị enyi na-achị iwu, usoro kwesịrị ya, mmekọrịta na ọrụ aka...  mgbanwe dị na ọchịchi ọnye kwuo uche ya na ha àgwà, ndị dị otú ahụ dị ka o kwesịrị usoro, iwu, na-akwanyekwara ndị ruuru mmadụ, adịworo anyị ezigbo mkpa ". 

Mgbe ọgbaghara tupu ntuli aka na Benue Steeti n'ọnwa Machị afọ 2011 gasịrị, ndị SSS kpọrọ ndị a ma ama ịjụ ajụjụ n’isi ụlọ ọrụ SSS dị na Abuja. Ha gụnyere Adamu Aleiro, Barnabas Gemade, Iyorchia Ayu, Steve Ugpa, Daniel Saror na Onye isi oche PDP na steeti ahụ, Dr. Agbo Emmanuel . Nnọkọ ahụ, nke emere n’ime ọnụ ụlọ dị n’okpuru ala, were ihe dị ka awa ise. N'otu oge Ekpenyong nyere iwu ka oku nọrọ n'ọchịchịrị maka nkeji iri iji gosipụta ihe ndị isi ga-eche ihu ma ọ bụrụ na ime ihe ike ahụ adịrị. Ka a gbara ajụjụ ọnụ onye na-ekwuchitere SSS ọnụ kwuru sị "a kpọrọ ha maka na nyocha mere ka a mata na ha na-akwado ọgbaghara ndọrọndọrọ ọchịchị dị ugbu a na steeti ahụ nakwa na mgbe a gbachara ha ajụjụ ọnụ, ha gosipụtara ịkwa ụta ma nye ha iwu ibinye aka iji nye udo ohere na steeti ahụ" . 

N'ikwu okwu tupu ntuli aka mba nke Eprel 2011, Ekpeyong tụlere ihe ndị nwere ike imegide ntuli aka dị mma. Ndị a gụnyere mbubata ngwá agha iwu na-akwadoghị, akụkọ mkpasu iwe na mgbasa ozi, okpukperechi, ime ihe ike ndọrọ ndọrọ ọchịchị na ndị otu Alakụba dị egwu dịka Boko Haram .  N'oge gara aga, o kwuru okwu megide "ọjụjụ ụfọdụ gọọmentị steeti na-ajụ ebe ndị ndọrọndọrọ ọchịchị".  O kwuru na ndị SSS ga-echekwa otu ndọrọndọrọ ọchịchị niile nche n'oge ntuli aka ahụ, ma hụkwa na otu ndọrọndọrọ ọchịchị niile nwere otu nkwado.  Na ụbọchị abụọ nke ọnwa Julaị afọ 2015, Onye isi ala Muhammadu Buhari chụrụ Ekpeyong, onye nọchiri anya ya bụ Lawal Musa Daura onye bụ onye isi ọrụ nchekwa na steeti lara ezumike nká.

## Nrụrụ Aka
N'ọnwa Ọgụstụ nke afọ 2018,  Ụlọ ọrụ mpụ akụ na ụba na ego (EFCC) jidere Ekpeyong  ma hapụkwa ya n'elu ebubo nkwekọrịta na $ ijeri abụọ ego ngwa agha .  

## Ebensidee

Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Òtù:Category:Ndị afọ amụrụ a furu efu (ndị dị ndụ)
Òtù:Category:Ndị nchekwa Naijiria
Òtù:Category:Onye isi ọrụ nchekwa mba nile
Òtù:Category:Ndị agbụrụ Efik
Òtù:Category:Ndị otu ọrụ nchekwa Naijiria