Asụsụ Dâw

**Dâw** bụ asụsụ Nadahup nke ihe dị ka otu narị ndị Dâw na-asụ n'akụkụ ugwu ọdịda anyanwụ nke Amazonas, Brazil, n'ógbè a na-akpọkarị Alto Rio Negro . Ọtụtụ Dâw na-asụkwa Nheengatu na Portuguese .    

Ụdị dị iche iche na-ekpochapụ, *Kurikuria(r)í*, nke aha ya bụ Osimiri Curicuriari, bụ asụsụ dị iche iche n'ọdịdị mmekọrịta ọha na eze, ma ọ dịkarịa ala nke nwere nghọta na Dâw.

## fonology

### Udaume
Dâw nwere ụdaume iri na ise: 

Udaume na -laryngealized mgbe ọ na-eme n'akụkụ a glottal nkwụsị, dị ka a hụrụ na atụ n'okpuru. 

:  *"large mouth"*
:  *"to lack"*

#### Nkwekọrịta ụdaume
A na-ahụ nkwekọ nke ụdaume na Dâw n'ụzọ bụ isi n'ọnọdụ abụọ: n'ịgbakọta yana yana akara nlebara anya , ebe *V* na-egosi ụdaume. Mgbe a na-ejikọta mkpụrụokwu abụọ na okwu mbụ nwere usoro nke mkpụrụ edemede CVC, a naghị ahụ nkwekọ ụdaume, dịka  *"elu"* +  *"ụgbọ mmiri"* =  *"ụgbọelu"* . Otú ọ dị, mgbe a na-ejikọta mkpụrụokwu abụọ na okwu mbụ nwere usoro nke mkpụrụ edemede CV, a na-ahụ nkwekọ ụdaume, dịka  *"ụgbọ mmiri"* +  *"anya"* =  *"anyanwụ"* . Udaume nke akara nlebara anya  bụ otu ụdaume nke mkpụrụokwu ka etinyere ya, dịka  *"ọbara"*  =  . 

### Consonants
Dâw nwere consonants 25: 

Consonants Glottalized na- na-laryngealized, dị ka a hụrụ na atụ n'okpuru. 

:  *"oar"*
:  *"banana"*

Consonants plosive enweghị mwepụta a na-anụ dị ka codas, dịka  Aghọtara *"ịkụ"* ka , na  *"iji ntu na-achapu"* dika  . Dị ka mmalite,  na  Aghọtara dị ka consonants na-apụ apụ, ntụgharị  na , n'adịghị ka ndị ọzọ consonants plosive, nke a na-aghọta nanị dị ka mkpọmkpọtụ nkịtị, dịka  *"enweghị ntutu isi"*,  *"ịkọ"* .  

### Nchegbu
A na-edozi nrụgide na Dâw, na-eme na syllable ikpeazụ nke otu okwu. Suffixes ole na ole na Dâw anaghị ewere nrụgide ahụ, agbanyeghị. A na-ekewa suffixes ahụ ụzọ abụọ, suffixes metric na suffixes extrametric. Nke mbụ na-agbaso iwu izugbe nke nrụgide na syllable ikpeazụ, ebe nke ikpeazụ adịghị. Lee ihe atụ ndị dị n'okpuru ebe  bụ suffix metrik, na  suffix extrametric. 

:  *"to return"*
:  *"return!"*
:  *"is returning"*

### Ụda
Na Dâw enwere ụda atọ ma ọ bụ anọ, dabere na nyocha. Enwere ụda olu dị ala, ụda dị elu, ụda na-arị elu na ụda dara ada, akara ụda olu, ụda olu dị egwu, caron na seflflex, n'otu n'otu, ma ọ bụ naanị abụọ nke ikpeazụ bụ nkọwa okwu. Ụda dị ala na-eme naanị na syllables na-enweghị nchekasị, ebe ụda olu dị elu na-eme naanị na syllables nwere nchekasị, ụda na-ebili na ịda ada nwere ike ime na syllable niile. Ebe ọ bụ na ụda dị ala na nke dị elu anaghị akọwa okwu, a na-ahapụkarị ha n'enweghị akara, dịka na  *"eze"*, nke a ghọtara n'ezie dị ka  . 

E wezụga ọrụ okwu okwu nke ụda, ụda nwekwara ike ịrụ ọrụ n'ụdị morphological na syntactically . Tụlee ihe atụ ndị dị n'okpuru, nke mbụ bụ morphological na nke abụọ bụ syntactical, na-egosi ka esi eji ụda eme ihe n'ụzọ dị iche iche na otú e si eji ụda eme ihe dị iche iche intransitive na ngwa ngwa transitive . 

:  *"to eat"*
:  *"food"*

:  *"to bathe (oneself)"*
:  *"to bathe (someone)"*

Ogologo ụdaume nwere ike ibu amụma ma dị ugbu a na Dâw, ma ọ pụghị iche na lex. Udaume niile nwere ụda na-ebili ma ọ bụ na-ada ada dị ogologo, ebe ụdaume niile na-enweghị ụda dị mkpụmkpụ. 

## Ọkpụkpụ
Ihe odide ndị obodo Dâw ji eme ihe gbadoro ụkwụ na mkpụrụedemede Latịn, nke nwere akwụkwọ ozi ụfọdụ sitere na asụsụ Tukano .  Rịba ama na consonants glottalized na-akara na apostrophe n'ihu consonant mgbe phoneme pụtara na mmalite nke okwu, na mgbe consonant mgbe ọ pụtara n'ebe ọ bụla ọzọ. A na-eji ụdaume abụọ dị ogologo dee ụdaume ogologo (ya bụ, ndị nwere ụda , "oke"). Mgbe ejiri sekọmfleksị ma ọ bụ tilde jiri ụdaume ogologo mee ihe, ọ bụ naanị nke mbụ n'ime ha ka a na-eji akara ụda olu (dịka  ).

## Njikọ mpụga

* Dâw isi lexicon na Global Lexicostatistical Database
* Ebe nchekwa ELAR nke Documentation of Dâw

### Ihe ndetu

### Izugbe

*  
*  
Otú:Pages with unreviewed translations