Human trafficking in Chad

Chad bụ isi iyi na mba na-aga maka ụmụaka a na-atụ na mgbere ahịa mmadụ, ọkachasị ọnọdụ nke ọrụ mmanye na ịgba akwụna mmanye. Nsogbu ịzụ ahịa nke mba ahụ bụ isi n'ime obodo ma na-agụnyekarị ndị nne na nna na-enyefe ụmụaka n'aka ndị ikwu ma ọ bụ ndị ogbugbo iji kwụọ ụgwọ maka nkwa agụmakwụkwọ, mmụta, ngwongwo, ma ọ bụ ego; ire ma ọ bụ ịzụ ahịa ụmụaka n'ime ohu ụlọ ma ọ bụ ịzụ anụ na-eji dị ka ụzọ isi lanarị site n'aka ezinụlọ na-achọ ibelata ọnụ iji nye nri. A na-amanye ndị na-azụ ahịa ụmụaka dị ka ndị na-azụ anụ, ndị ọrụ ụlọ, ndị ọrụ ugbo, ma ọ bụ ndị arịrịọ. Ụmụaka na-azụ ehi na-agbaso ụzọ ọdịnala maka ịzụ ehi ma mgbe ụfọdụ na-agafe ókèala mba ụwa na-akọwaghị nke ọma na mba Cameroon, Central African Republic (CAR), na Nigeria. Ụmụagbọghọ mba Chad na-etozubeghị na-aga n'obodo ukwu ịchọ ọrụ, ebe ụfọdụ na-emesị bụrụ ndị akwụna. A na-amanye ụfọdụ ụmụagbọghọ ịlụ di na nwunye n'ụzọ megidere uche ha, naanị ka di ha manyere ha ịrụ ọrụ n'ụlọ ma ọ bụ ọrụ ugbo. N'oge akụkọ gara aga, ndị na-azụ ahịa na-ebuga ụmụaka site na mba Cameroon na CAR gaa na mpaghara ndị na-emepụta mmanụ na mba Chad maka mmegbu mmekọahụ azụmahịa; a maghị ma omume a ọ nọgidere n'afọ 2009.

N'oge akụkọ ahụ, Gọọmentị Chad na-arụsi ọrụ ike n'ịlụ ọgụ na ndị agha na-emegide gọọmentị. Akụkụ nke ọ bụla na-edebanye aha n'ụzọ iwu na-akwadoghị, gụnyere n'ogige ndị gbara ọsọ ndụ, ma jiri ụmụaka dị ka ndị agha, ndị nche, ndị na-esi nri, na ndị nche. Otú ọ dị, ntinye aka gọọmentị nke ụmụaka maka ọrụ agha belatara na njedebe nke oge akụkọ ahụ, na usoro gọọmentị na-eduzi, nke otu UNICEF haziri iji chọpụta ma kpochapụ ụmụaka ndị agha fọdụrụ na ụlọ ọrụ ndị agha na ogige ndị nnupụisi malitere n'etiti afọ 2009. Ọnụ ọgụgụ dị ịrịba ama, mana a na-amaghị nke ụmụaka ka nọ n'ọkwa nke ndị agha mba Chad (ANT). Ụmụaka ndị mba Sudan nọ n'ogige ndị gbara ọsọ ndụ n'ebe ọwụwa anyanwụ mba Chad bụ ndị otu nnupụisi mba Sudan ji ike, ụfọdụ n'ime ha bụ ndị gọọmentị mba Chad kwadoro n'oge akụkọ ahụ.

Gọọmentị anaghị agbaso ụkpụrụ kacha nta maka iwepụ ịzụ ahịa; Otú ọ dị, ọ na-eme mgbalị dị ukwuu ime nke ahụ. N'oge akụkọ ahụ, gọọmentị mere ihe iji nyochaa ma dozie nsogbu nke ọrụ mmanye ụmụaka n'ịzụ ụmụ anụmanụ. Ọ malitekwara mgbalị iji mee ka a mara banyere iwu na-akwadoghị nke ịdebanye ụmụaka ndị agha, iji chọpụta ma wepụ ụmụaka n'ọkwa nke ndị agha mba ya, na ịchụpụ ụmụaka ndị e jidere n'aka ndị nnupụisi. Gọọmentị dara, Otú ọ dị, ịme iwu machibidoro ịzụ ahịa mmadụ ma mee obere mgbalị ndị mmanye iwu megide ịzụ ahịa na ọrụ nchedo ndị metụtara ya. Mba ahụ na-eche ihe mgbochi siri ike gụnyere enweghị usoro ikpe siri ike, esemokwu obodo na-emebi emebi, na nnukwu mbata nke ndị gbara ọsọ ndụ si na steeti ndị agbata obi. Ụlọ ọrụ US State Department na-enyocha ma na-alụso ịzụ ahịa mmadụ ọgụ tinyere mba ahụ na "Tier 2 Watchlist" n'afọ 2017.

## Akụkọ ihe mere eme
Omume ịgba ohu na mba Chad, dị ka ọ dị na steeti Sahel n'ozuzu ya, bụ ihe gbanyesiri mkpọrọgwụ ike nke nwere ogologo akụkọ ihe mere eme, na-alaghachi na ahia ohu nke Sahara, na alaeze Sahelian, ọ na-aga n'ihu taa. 
Dị ka ọ dị n'ebe ndị ọzọ na mpaghara West Africa, ọnọdụ a na-egosipụta agbụrụ, agbụrụ na okpukpe dị n'etiti ndị isi ojii, ndị ọrụ ugbo Ndị Kraịst na ndị na-azụ anụ na-egbuke egbuke, ndị Alakụba, na-enwu mgbe ụfọdụ na mgbawa nke ime ihe ike ma ọ bụ ọgba aghara obodo.

Ná mmalite afọ 1890, njem ndị agha mba France zigara mba Chad zutere ndị agha Rabih az-Zubayr, bụ ndị na-eme mwakpo ndị ohu (razzias) na ndịda na mba ndị mba Chad n'afọ 1890 ma kpochapụ ebe obibi Bornu, Baguirmi, na Ouaddai. Mgbe ọtụtụ afọ nke ọgụ na-enweghị isi, ndị agha France mechara merie Rabih az-Zubayr n'agha Kousséri n'afọ 1900.
Ndị ọchịchị ọchịchị nke French Chad gbochiri ịgba ohu, mana njikwa ha n'ezie na mpaghara ahụ dị ntakịrị. N'ime nnukwu mpaghara Borkou-Ennedi-Tibesti, n'oge na ole na ole n'ime ndị isi ndị agha France na-adịghị anya na ndị bi n'ọzara ahụ kwekọrịtara; ọ bụrụhaala na ụzọ ndị njem nọgidere na-enwe nchebe ma na-ezute obere ọkwa nke iwu na iwu, nchịkwa ndị agha (isi ụlọ ọrụ ya dị na Faya Largeau) na-ahapụkarị ndị mmadụ. 
N'etiti Chad, ọchịchị ndị France dị ntakịrị ihe dị mkpa. 
Mwakpo ndị ohu gara n'ihu n'afọ ndị 1920, a kọkwara n'afọ 1923 na e jidere otu ndị Alakụba mba Senegal na-aga Mecca ma ree ha ka ha bụrụ ohu. N'achọghị itinye ego a chọrọ maka nchịkwa dị irè, gọọmentị France zaghachiri site na mmanye oge ụfọdụ na ịdabere na-arịwanye elu na ọchịchị na-apụtaghị ìhè site n'aka ndị sultanates.

Taa, na mba Republic of Chad, ịgba ohu na-aga n'ihu, mana ọ nweghị otu ebe niile dị ka n'ebe ọdịda anyanwụ Sahel, dịka na Mauritania ebe a na-eme atụmatụ na ihe ruru 20% nke ọnụ ọgụgụ mmadụ niile bi n'ohu. 
Kama nke ahụ, ịgba ohu nke oge a na mba Chad na-abụkarị ọrụ ụmụaka, ọ bụghị ịgba ohu nketa.

## Ịgba ohu ụmụaka
Ụmụaka ndị ohu, nke nne na nna ha dara ogbenye na-ere, bụ ndị Arab-Berber na-azụ atụrụ. 
Ndị a na-amanyekarị ha njirimara ọhụrụ, 

: "Onye Arab na-azụ atụrụ gbanwere aha ha, machibido ha ikwu okwu n'asụsụ ala ha, machibido ha iso ndị agbụrụ ha na-akparịta ụka ma mee ka ha nabata Islam dị ka okpukpe ha. "

## Mkpesa
Usoro ikpe na-adịghị ike nke mba Chad gbochiri ọganihu ya n'ime mgbalị ndị mmanye iwu megide ịzụ ahịa. Gọọmentị enwetaghị ikpe maka mpụ ịzụ ahịa ma maa ndị omekome ịzụ ahịa ikpe ma taa ha ahụhụ n'afọ ahụ. Iwu ndị dị ugbu a anaghị edozi kpọmkwem ịzụ ahịa mmadụ, ọ bụ ezie na a machibidoro ịgba akwụna mmanye na ọtụtụ ụdị mmegbu ọrụ. Aha nke 5 nke Iwu Ọrụ machibidoro ọrụ mmanye na nkekọ, na-enye ụgwọ nke $ 100 ruo $ 1,000; ntaramahụhụ ndị a, nke ụkpụrụ ndị Chad na-ewere dị ka ihe dị mkpa, anaghị enye ntaramahụhụ nke mkpọrọ ma ọ bụghị nke zuru oke iji gbochie mpụ ịzụ ahịa. Iwu Penal Isiokwu 279 na 280 machibidoro ịgba akwụna nke ụmụaka, na-enye ntaramahụhụ nke mkpọrọ afọ ise (5) ruo afọ iri (10) na ụgwọ ruru $ 2,000 - ntaramahụhụ ndị siri ike, ma ọ bụghị nke kwekọrọ na ntaramahụhụ e nyere maka mpụ ndị ọzọ dị egwu, dị ka ndina n'ike. A machibidoro ịgba akwụna na inwe ụlọ akwụna n'okpuru Penal Code Articles 281 na 282. Iwu ndị agha mba Chad nke afọ 1991 machibidoro ndị agha ị nweta ndị na-erubeghị afọ iri na asatọ. N'afọ 2009, Mịnịstrị na-ahụ maka ikpe ziri ezi, site na nkwado nke UNICEF, dechara idepụta mgbanwe na koodu ntaramahụhụ; ọtụtụ ndokwa ọhụrụ ga-amachibido ma nye ntaramahụhụ maka ịzụ ahịa ụmụaka ma nye nchebe maka ndị metụtara. Ntughari a na-echere nkwenye nke Ụlọikpe Kasị Elu na odeakwụkwọ ukwu nke gọọmentị. Gọọmentị emeghị ka ọnụ ọgụgụ ndị mmanye iwu na-emegide ịzụ ahịa dị, ọ dịghịkwa ihe akaebe na-egosi na gọọmentị gbara akwụkwọ maka mpụ ịzụ ahịa n'oge akụkọ ahụ. O nyeghị ozi gbasara ọnọdụ nke ikpe ndị a na-echere na oge akụkọ gara aga. N'oge akụkọ gara aga, gọọmentị gbara obere ikpe ịzụ ahịa ụmụaka site na iji iwu megide ịtọrọ mmadụ, ire ụmụaka, na iji ụmụaka na-erubeghị afọ iri na anọ, ọ bụ ezie na ọtụtụ ndị ọka ikpe enweghị nghọta banyere otu esi etinye iwu ndị dị ugbu a na ikpe ịzụ ahịa. N'ime afọ ahụ, ndị uwe ojii jidere ọnụ ọgụgụ a na-amaghị nke ndị okenye mba Chad a na-enyo enyo na ha na-eji ọrụ ụmụaka mmanye maka ịzụ anụ, yana ndị ogbugbo na-ahazi ọrụ ịzụ ụmụaka, mana ha tọhapụrụ ndị niile a na-enyo enyo mgbe ha kwụrụ obere ụgwọ. A na-edozi ụfọdụ ikpe site n'ụdị ikpe ziri ezi ọdịnala nke dịgasị iche dabere na okpukpe, agbụrụ, na njikọ ezinụlọ nke ndị niile metụtara ma ọ bụ metụtara mmegbu ahụ. Gọọmentị akatọghị ndị isi ndị agha maka ịdebanye ụmụaka ndị agha, ọ bụ ezie na ọ gwara ANT n'afọ ahụ na a ga-ata ndị na-emebi iwu n'ọdịnihu ahụhụ n'ụzọ zuru oke.

## Nchedo
Gọọmentị mba Chad emeghị ihe zuru oke iji hụ na ndị niile a na-azụ ahịa nwetara ohere ịnweta ọrụ nchebe n'oge akụkọ ahụ. Otú ọ dị, o nwere ọganihu n'inye nchebe maka ụmụaka ndị agha, ụfọdụ n'ime ha nwere ike ịbụ ndị e mere ka ha banye n'ike, chọpụta n'ime mba ahụ. N'emume nke ọnwa Juun n'afọ 2009, ANT bufere UNICEF maka nlekọta ụmụaka 84 na-alụ ọgụ jidere n'aka ndị nnupụisi Chad na mbido Mee. N'ọnwa Julaị afọ 2009, ndị nnọchi anya nke Ministries of Social Affairs, Defense, and Foreign Affairs duuru ozi dị n'etiti ndị agha gaa n'ogige ndị agha dị na Moussoro, ya na ndị ọrụ UNICEF na otu NGO mba ụwa, iji chọpụta ụmụaka ndị agha e jidere n'aka ndị nnupụisi; n'ime ụmụaka iri asatọ na asatọ a na-eche na ha bụ ụmụaka, ndị otu ahụ chọpụtara mmadụ iri ise na otu dị ka ụmụaka ma nwee ihe ịga nke ọma n'iwepụ mmadụ iri na isii n'ime ha na nlekọta UNICEF. Ka ọ na-erule ngwụsị afọ 2009, gọọmentị na UNICEF chọpụtara ma bufee ya na NGO na-agba ọsọ na-arụ ọrụ mmegharị na ọzụzụ ọrụ aka otu nwatakịrị onye agha si n'ọkwa ndị agha mba Chad na 239 sitere na ndị nnupụisi mba Chad. Otu Ministry of Social Action na-arụ ọrụ na ebe njem dị na mba Moussouro iji nyochaa ma nye ụmụaka a chụpụrụ ebe obibi mgbe mbụ a tọhapụrụ ha n'aka ndị agha. Mgbe ha nọrọ n'agbata ụbọchị abụọ na izu abụọ na ụlọ ọrụ ahụ, gọọmentị bufere ụmụaka ahụ n'ụlọ ọrụ mmegharị ahụ nke ndị òtù NGO mba ụwa na-arụ ọrụ. N'ime afọ ahụ, Ministries of Social Affairs and Defense malitere idebe faịlụ banyere ụmụaka ndị agha na ụmụaka ndị ọzọ na-azụ ahịa.

Gọọmentị nyere ọrụ ole na ole maka ndị na-azụ ahịa karịa ụmụaka ndị agha na-akwadoghị n'oge akụkọ ahụ. N'afọ 2009, gọọmentị gara n'ihu na mbọ ya inye obere enyemaka nye ndị na-azụ ahịa ụmụaka site na kọmitii mpaghara isii ya na-ahụ maka idozi ụdị ọrụ ụmụaka kachasị njọ. Kọmitii ndị a - nke dị na N'Djamena, Abeche, na obodo ndịda, ya na ndị nnọchi anya si na Ministries of Justice, Social Affairs and Family, Education, Public Works, Human Rights, na ndị uwe ojii na-ahụ maka ikpe - gbara ndị ahụ metụtara ume ka ha gbaa akwụkwọ ma nyere aka na nyocha na ikpe nke ndị na-azụ ahịa ha. Ha nyefekwara ikpe nke ụmụaka a manyere ịzụ ụmụ anụmanụ n'ụlọ ikpe maka ime ihe. Gọọmentị kwadoro usoro iwu maka ndị isi iji nyefee ndị metụtara na NGO ma ọ bụ òtù mba ụwa maka nlekọta; ndị uwe ojii ikpe ma ọ bụ ndị ọchịchị obodo ndị ọzọ ga-agwa Ngalaba Nchedo Ụmụaka nke Ministry of Justice, UNICEF, na NGO mpaghara mgbe enwere ikpe nke ịzụ ahịa ụmụaka. Gọọmentị enyeghị ozi ọ bụla, Otú ọ dị, banyere ọnụ ọgụgụ ndị ọ na-ezo aka na òtù ndị dị otú ahụ n'afọ ahụ. Ndị isi ekwughị na ha na-agba ndị a metụtara ume ka ha gbaa akwụkwọ ebubo ma ọ bụ nyere aka na nyocha na ikpe nke ndị na-azụ ahịa ha. Gọọmentị ejideghị ma ọ bụ jide ndị na-azụ ahịa, ma ọ bụ kpee ikpe ma ọ bụ nye ụmụaka a chọpụtara ntaramahụhụ maka omume iwu na-akwadoghị mere n'ihi ịzụ ahịa. N'ihi ụlọ ọrụ steeti na-adịghị ike na enweghị ikike, gọọmentị ekenyeghị ego ọ bụla maka ịzụ ndị isi ya gbasara njirimara na ọgwụgwọ nke ndị na-azụ ahịa n'oge akụkọ.

## Mgbochi
Gọọmentị mba Chad mere mgbalị dị ala iji gbochie ịzụ ahịa mmadụ n'afọ ahụ. Gọọmentị gara n'ihu na-eme mgbalị ịzụ ahịa ya dị ka akwụkwọ abụọ dị n'ime ụlọ nke a na-enyocha ma na-emegharị kwa afọ - "Nduzi maka Nchedo nke Ụmụaka Ndị Na-ahụ Maka Ịzụ ahịa," na "Integrated Action Plan to Fight the Worst Forms of Child Labor, Exploitation, and Trafficking (2008-1010)" - nke Kọmitii Mba Na-alụso Ịzụ ahịa ọgụ na Directorate of Children na Ministry of Justice mepụtara, n'otu n'otu. Ọ bụ ezie na a nakweere ma ọ bụ malite atụmatụ ọ bụla dị ka ebum n'obi na mbụ, ụlọ ọrụ gọọmentị niile dị mkpa na-agbaso atụmatụ ọrụ ndị e depụtara na nke ọ bụla. Gọọmentị lekwasịrị anya n'ọrụ mgbochi ya ọkachasị n'idozi ịzụ ahịa ụmụaka, ebe ụmụaka bụ ndị kasị ukwuu nke ndị na-atụ mgbere ahịa na mba Chad. N'ime afọ 2009, otu ndị otu ozi gara obodo ndịda iji nyochaa ikpe ndị a na-enyo enyo nke ụmụaka a manyere ịzụ ụmụ anụmanụ ma nye akụkọ na aro maka ime ihe n'ọdịnihu na Human Rights Ministry. N'ime afọ ahụ, gọọmentị, na mmekorita ya na UNICEF na UNFPA, malitere ọtụtụ mkpọsa ikike mmadụ na mba niile nke gụnyere mmata maka ndị bi na ya banyere ihe ize ndụ nke inye, ịgbazite, ma ọ bụ ire ụmụ mmadụ n'ịzụ ụmụ anụmanụ; mkpọsa ndị a gụnyere ihe omume ọha na eze, bọọdụ mgbasa ozi, mpempe akwụkwọ, na nkesa ihe ọmụma. Gọọmentị dekwara atụmatụ iji kụziere ndị nne na nna banyere ihe ize ndụ nke ire ụmụ ha; atụmatụ ahụ na-echere nkwenye ikpeazụ site n'aka Prime Minista na ego. N'ọnwa Jenụwarị afọ 2010, National School of Administration and Magistracy gụsịrị akwụkwọ na klas mbụ ya nke ndị nyocha ọrụ iri abụọ na asatọ; ha etinyebeghị n'ọrụ n'ihi enweghị ego. Ndị nyocha iri abụọ na ise dị ugbu a na ndị nyocha enyemaka iri ise na itoolu enweghị ego iji mezuo ọrụ ha na Mịnịstrị na-ahụ maka ọrụ enyeghị ozi ọ bụla gbasara ọnụ ọgụgụ nyocha ọrụ ụmụaka e mere ma ọ bụ ọnụ ọgụgụ ụmụaka, ma ọ bụrụ na ọ dị, wepụrụ ma ọ bụ nyere aka n'ihi nyocha ndị dị otú ahụ. Malite n'ọnwa Ọgọstụ n'afọ 2009, onye nhazi ndị agha nke Ministry of Foreign Affair duuru ndị nnọchi anya na-eme ka ndị ọrụ si ANT, ndị nche Nomadic, Directorate General of Security Services for National Institutions, na Gendarmerie, tinyere ndị ọrụ gọọmentị nkịtị na ndị nnọchi anya UNICEF, UNDP, ọrụ udo nke UN, na ndị ọrụ nnọchi anya, gaa n'isi ụlọ ọrụ anọ nke ndị agha gọọmentị na mba Abeche, N'Djamena, Moussoro, na Mongo. Onye nhazi ndị agha, onye isi ndị agha, nyere ozi na-agbanwe agbanwe na-akatọ iji ụmụaka ndị agha eme ihe, na-akọwa ekweghị ekwe gọọmentị na omume ahụ, ma na-ekwu na gọọmentị ga-enyocha ma kpee onye ọ bụla metụtara iji ụmụaka ndị agha ikpe. Gọọmentị emeghị mgbalị ọ bụla iji belata ọchịchọ maka mmekọahụ azụmahịa ma ọ bụ ọrụ mmanye n'oge akụkọ ahụ. N'ọnwa Julaị afọ 2009, gọọmentị kwadoro 2000 UN TIP Protocol.

Gọọmentị mba Chad amụbaala mbọ ya iji kpochapụ ịzụ ahịa mmadụ site na mbọ dị iche iche. Otú ọ dị, dị ka akụkọ mba US si kwuo, ndị ọrụ gọọmentị enweghị ọzụzụ zuru oke iji lụso ịzụ ahịa ọgụ. Dị ka akụkọ ahụ si kwuo, ụmụaka na-enwekarị ọrụ mmanye ma na-ere ha n'ahịa.

## Leekwa

* Ihe ruuru mmadụ na Chad
* Ịgba ohu na Afrịka
* Ịgba ohu na Afrịka nke oge a

## Ebensidee

Òtù:Pages with unreviewed translations