Bukit Santubong

**Bukit Santubong** nya siti bukit ba Sarawak, Malaysia. Bukit tu bepalan ba 35&nbsp;km ari utara indu nengeri Sarawak ia nya Kuching. Ngembuan peninggi 810 m, gunung tu bepalan ba semenanjung mit ti dikumbai semenanjung Buntal ti tebilang ketegal aktiviti dagang temuai.

## Pemerat biologi
Maya taun 1855 siku naturalis British, Alfred Russel Wallacehttps://web.archive.org/web/20070829070425/http://etext.library.adelaide.edu.au/w/wallace/alfred_russel/malay/ ti benung diau di Santubong maya ngumpul spesimen di Sarawak, nulis keretas kereja seraya ti dikumbai "Sarawak Law". https://web.archive.org/web/20070428194531/http://www.wku.edu/~smithch/wallace/S020.htm ti tau dianggap nyadika pemungkal ngagai teori biologi evolusi.

## Peniki
Bukit Santubong ba kandang taman nasional ti udah digazet ke ngembuan nama ke sama. Penama ngagai taman nya diatu nengah pintu penama sementara indu opis taman Perbadanan Perhutanan Sarawak. Isu penyaga penama taman diatu udah diketuka piak ti bekaul .  

## Sejarah

Nama Bukit Santubong engka datai ari leka jaku Iban "santubung" ti mai reti "peti mati". Legenda ti tebilang pasal Dewi Kayangan di Santubong bepun ari sejarah bansa Iban Dewi Kumang enggau Dewi Lulong (Dewi Iban) ti nurunka pengelandik nenun Pua Kumbu ngagai indu Iban di Santubong kelia. Jeman kelia, Gunung Santubong endang tebilang dalam sejarah bujang berani Iban baka sejarah Unggang Lebor Menoa ti bemimpi betemu enggau Bunsu Kumang seduai Bunsu Lulong, dua iku petara indu ari langit ti diau ba tuchung Gunung Santubong.

Bala pemansik udah ngaga pengawa niki bukit ti curam nya ngiga endur ti dikerinduka arkeologi. Ngelingi kaki iya bisi tanda-tanda pengawa Hindu ti udah beratus taun ti udah dipansik Muzium Sarawak. https://www.theborneopost.com/2013/10/20/santubong-over-time/. Ditu mega endur orang Melayu Sarawak kelia nyentukka sida dibuai niki ke Kuching dalam urung taun 1850-an berindik ari serang ti enda ngetu-ngetu ari bansa Iban Saribas ti bekuasa.

Gunung tu digaga ari batu pasir, taja pan iya udah saru enggau mayuh orang enggau karst menara batu kapur, tauka palam gunung berapi: versyen ti mit agi ari kededua nya tampak enda jauh ke dalam. Ngelama tu iya narit ati sida ke ngiga emas tang nadai mujur. Suba bisi teori lama ti madahka semua emas ba Begian Satu Sarawak bisi ba garis lurus entara Bau enggau Santubong ti bisi sukung mimit iya nya bisi sekeda penyampau emas ba gunung nya kenyau ari orang berikan kelia suba bepanggai ba dikena sida ngidupka diri maya musim bedarat, lebuh tasik kelalu kasar endur berikan, nengah chara pan emas ba sungai-sungai ti mit ba bukit ti endur sida tau ngarapka bulih pukul rata dua puluh dollar sebulan.

## Dalam budaya tebilang
*Legenda Gunung Santubong nyadi subjek lagu, *Puteri Santubong*, ti ditengkebang sereta dilagu asal Haji Madzhi Johari dalam taun 1974-1975. Lagu nya tebilang pengudah ex-Menteri Pemadah, niang Tan Sri Mohamed Rahmat merambu ngambika lagu rayat ari semua nengeri dikompil sereta ditaburka nyau deka ninting hari nengah radio enggau televisyen Radio Televisyen Malaysia.

## Kereban sanding


## Pemacha silik agi
* *National Parks of Sarawak*, by Hans P. Hazebroek, Abang Kashim bin Abang Morshidi. .
* *The Encyclopedia of Malaysia*, .
*  ''On the Law Which Has Regulated the Introduction of New Species''.
* AR Wallace travelog to Borneo and the Malay World.

## Link luar
* Satellite image from Google Earth
* Sarawak Tourism page on the mountain
* A song about the two princesses, with translations