Joco de rolo

Un **joco de rolo** (JdR) es un typo de joco in que le jocatores assume le rolo de un personage in un mundo ficticie. Le personages gania varie habilitates basate super varie attributos (como fortia, dexteritate, intelligentia, charisma, etc.), que pote in alcun systemas de joco esser avantiate. Le termino designa duo typos distincte de joco. Un es un joco typicamente jocate a penna e papiro, con datos, per plure personas. Le termino equalmente designa un genere de videojocos que presenta conceptos similar.

In le jocos de rolo a penna e papiro, le participantes joca le rolos de personages in un mundo imaginari que usualmente es organisate, judicate, e a vices create per le *maestro del joco,* generalmente con le appoio de regulas, simple o complexe. Alcun jocos de rolo plus recente expande le poteres del jocatores ultra dictar le actiones de lor personages, faciente les "mini-maestros". A un nivello plus radical, un JdR pote haber un rotation de maestros, o nulle maestro del toto.

## Historia
Naturalmente, le dramas interactive e improvisate includeva elementos de joco multo ante le advenimento del moderne jocos de guerra — le jocos infantil de "activitates domestic" o "indianos e vaccheros" es in essentia jocos de rolo multo simple.

Le jocos de rolo moderne ha evolvite del jocos de guerra in le initio del annos 1970. In vice de representar un esquadron de soldatos, in le jocos de rolo primitive cata marcator representava un singule personage. Cata jocator controlava le actiones de un personage. Dungeons & Dragons (abbreviate como D&D) es considerate le prime joco de rolo moderne, e ha influentiate quasi omne joco de rolo producite desde su inception in 1974.

In le prime dies del jocos de rolo, il habeva accusationes de connexiones al diabolismo e al satanismo. Esseva causate per certe jocos de rolo, specialmente Dungeons & Dragons (D&D) que permitteva al personas usar formulas magic; alcun ecclesias interpretava ille facto como si le jocos esseva un real manual pro le magia obscur.

Le jocos de rolo se jocava originalmente con un tabula, proque illos usava papiro, datos, e sovente alcun miniaturas o dischettos. De iste origines, le jocos de rolo se ha evolvite in multe directiones. Alcun systemas de JdR es complexe e essaya esser simulationes realistic; alteres pone su prioritates in balancia, personalitate, contos epic, o narration; un specific JdR usualmente essaya balanciar cata categoria.

Hodie, il ha tamben jocos de rolo pro computatores e systemas de videojocos. Il ha mesmo un typo de JdR solmente pro le computator, nominate MMO, que usa le Internet pro junger dozenas, centos, mesmo milles o milliones de jocatores.

## Typos de JdR

Le termino "joco de rolo" pote applicar se a tres distincte generes:
* Jocos de rolo de tabula, le original typo create in le annos 1970s.
* Jocos de rolo vive, que combina le regulas de un JdR con theatro improvisational.
* Jocos de rolo de video, un typo create per usatores de computatores, que del 1970s usque hodie usualmente es tamben jocatores de JdR.

## Jocos de rolo popular

### Genere Phantasia
* Ars Magica
* Drakar och Demoner - JdR phantasia svedese
* Das Schwarze Auge (DSA) - Le JdR plus popular in Germania
* Dungeons & Dragons - scribite per Dave Arneson e E. Gary Gygax
* Earthdawn
* Elfquest - basate super le obras de Richard Pini e Wendy Pini
* Exalted
* Gondica - JdR phantasia svedese
* Ironclaw - Un joco de phantasia anthropomorphic occidental..
* Jadeclaw - Un joco de phantasia anthropomorphic oriental.
* MERP - basate super le obras de phantasia de J.R.R. Tolkien
* Midgard - le JdR de phantasia german le plus vetere.

### Moderne
* AFMBE - un joco de superviventia e zombies.
* Spycraft - un joco de rolo de spionage.

### Futuro proxime
* Cyberpunk 2020 - basate super le autores del 'future-punk' in le annos 1980s.
* Cybergeneration 
* Shadowrun - un joco de rolo que es un combination de proxime futuro e phantasia, con elfes con pistolas e magos possedite de un mal corporation.

### [[Scientia Fiction]]
* Battletech
* Star Wars (JdR)
* Traveller - per Marc Miller

### [[Horror]]
* Call of Cthulhu - basate super le obras de H. P. Lovecraft
* Chill
* KULT - JdR svede de horror, que ha essite traducite in le anglese. Le 'hamo del joco es "Decesso sol es comenciar."
* 

### Satiric
* HackMaster - Un joco que deride jocos de phantasia del typo "Occide los e prende lor stoffa". Le nomine anglese significa "maestro de hachamento."
* Paranoia

### Systemas universal de rolo de joco
* Amber Diceless Roleplaying - basate super le obras de Roger Zelazny
* FUDGE - "Free, Universal, Do-it-Yourself Gaming Engine" per Steffan O'Sullivan. Le nomine anglese significa "Motor de joco a bricolage gratuite e universal."
* GURPS - Le "Generic Universal Role Playing System" per Steve Jackson. Le nomine anglese significa "systema generic universal de joco de rolo."

### Alteres
* BESM - un joco generic que specialmente supporta jocos basate in anime. Le initiales representa le parolas anglese de 'grande oculos, parve bucca'.
* Car Wars - per Steve Jackson
* Champions - per Hero Games, un multe vetere joco de superheroes.
* OGRE - per Steve Jackson
* Other Suns
* Pendragon
* Ringworld - basate super le obras per Larry Niven
* Stormbringer - basate super le obras per Michael Moorcock
* Superworld

## Disveloppatores e editores notabile de JdR
* Chaosium
* Fantasy Productions - Compania german que publica DSA e plure JdR traducite.
* FASA
* Gary Gygax
* Iron Crown Enterprises
* Steve Jackson Games
* TSR -- esseva acquirite per Wizards of the Coast, que plus tarde esseva acquirite per Hasbro.
* White Wolf