Censura in Espania

Depost le morte del dictator Francisco Franco in 1975 e le reforma politic posterior, le censura politic, moral e ideologic ha permanite in **Espania** in differente grado usque a nostre dies e malgrado le derecto al libertate de expression recognoscite expressemente per le Constitution. Iste facto se manifesta in le claudimento, persecution o sequestro per le tribunales e le governo de alcun medios de comunication (stationes de radio, jornales, revistas, canales de television, paginas web), assi como in le persecution de opiniones non adjustate al canones politic, moral o ideologic establite officialmente per le stato. 

## Casos distaccate

Istos es alcun casos distaccate de censura e persecution politic, moral e ideologic in le ultime decades in Espania:

### Pressa
* Le 14 de julio 1998 le judice Baltasar Garzón ordinava le claudimento cautelar del jornal basc *[[Egin]]* e del station de radio Egin Irratia, assi como le arresto de plure responsabiles del interprisa proprietari de ambe medios, Orain S.A., le quales ille accusava de integration in banda armate. Tote le arrestatos esseva ponite in regime de incomunication in virtute del legislation antiterroristic. Solmente in 2009 le Tribunal Supreme resolveva contrariemente al decision anterior e declarava que le activitate de *Egin* non esseva illicite. Totevia, le jornal non poteva plus esser publicate pro manco de capital.
* In 2001, le revista basc *Ardi Beltza*, create in 1999, esseva claudite per ordine del judice Baltasar Garzón, que accusava le publication de facer apologia del terrorismo e marcar objectivos pro ETA. Le director del revista, Pepe Rei, junctemente con duo jornalistas, esseva condemnate sub accusas de calumnia e passava cinque menses in prision. Finalmente, le Audientia National revocava le accusas, ma le revista non jam esseva publicate novemente. 
* Le 20 de februario 2003, le judice instructor del Audientia National, Juan del Olmo, ordinava le claudimento provisori e le embargo preventive de tote le benes del jornal basc *[[Egunkaria]]*, le sol editate integremente in lingua basc. In le mesme operation esseva arrestate dece personas, le majoritate directivos de *Egunkaria*, accusate de pertinentia a ETA. Alcunos, inter illes le director del jornal, Martxelo Otamendi, denunctiava torturas in manos del Guarda Civil. Le claudimento de Egunkaria originava un torrente de criticas adressate al autoritates espaniol. Le scriptor Salman Rushdie denunctiava le caso como un "battimento", e le jornal britannic *[[The Independent]]* faceva un parve donation symbolic pro le apertura de un nove jornal in basc: *[[Berria]]*. Finalmente, le 12 de april 2010, le Audientia National absolveva le cinque directivos del medio accusate de supponite pertinentia a ETA. 
* Le 20 de julio 2007 le judice Juan del Olmo ordinava le sequestro del septimanario satiric *[[El Jueves]]*, que habeva publicate in le coperta un designo del prince Felipe e le princessa Letizia in acto de copular. Le 15 de novembre le autores del coperta (designator e scenarista) esseva condemnate a pagar un mulcta de 3.000 euros cata uno pro injurias al Corona.

### Television

*In 1994, un intervention del scriptor Quim Monzó super le regalitate in le programma 'Persones humanes', dirigite per Miquel Calçada pro le canal TV3 de Televisió de Catalunya, suscitava un vive protesto del Casa Regal. Le presidente del Generalitat, Jordi Pujol, debeva presentar excusas official a Zarzuela e on aperiva un expediente informative a TV3. Pro precaution, le programma sequente esseva emittite in differite.  
*In martio 2007, le Generalitat Valencian (governo autonomic del Pais Valencian) prohibiva le emissiones de Televisió de Catalunya (TVC) in le Pais Valencian. Le association cultural Acció Cultural del País Valencià (ACPV), proprietari del relaises que emitteva le signal desde 1985, se negava a clauder istos, e in novembre del mesme anno le Generalitat executava lor claudimento fortiose. De plus, le Generalitat sanctionava le entitate cultural con un mulcta de 300.000 euros. Le 8 de septembro 2009 ACPV presentava le initiativa popular 'Televisió sense fronteres' (Television sin frontieras), que recoltava 650.650 signaturas in favor del legalisation del emissiones de TVC in le Pais Valencian. In 2012, le Tribunal Supreme anullava le sententia.
* In 2009, durante un match de final del Cuppa del Rege de football inter le FC Barcelona e le Athletic de Bilbao, le television statal silentiava le critos disapprobatori del publico al hymno de Espania. Le facto se repetiva in 2012.
* Le 26 de octobre 2012, durante le retransmission in vivo del Premios Prince de Asturias, TVE censurava le protestos e critos disapprobatori al regina Sofia e al prince Felipe de un concentration celebrate in le proximitates contra le politicas de austeritate e le reductiones economic del governo.
* Un del casos le plus notabile e reiterative de censura, denunctiate per associaciones de usuarios, committees de interprisa, partitos politic, sindicatos e committees de redaction es illo exercite per le governo valencian super su television autonomic, Televisió Valenciana. Iste entitate public es criticate sovente pro le manipulation de su contentos, super toto in le programmas informative, utilisate como medio de propaganda e agitation politic. Durante le processo pro le affaire Gürtel, que implicava le presidente autonomic Francisco Camps in un supponite rete de corruption, Canal 9 se distaccava pro le omission de informationes relative al affaire. De altere parte, le referentias al cultura e lingua catalan es sistematicamente evitate per le canal desde su initio.

### Internet
* In 2007, in virtute del Lege de Partitos espaniol (create pro impedir le participation democratic de alcun partitos), le tribunales dictava le claudimento del revista digital 'Antorcha' [www.antorcha.org] del Partito Communistic de Espania (reconstituite) (PCE-r).

* In 2008, le Defensor del Populo in ille momento, Enrique Múgica, exhortava le Procura General del Stato a initiar un processo pro blocar le sito web official del Die International del Amor al Pueros (http://www.ibld.net/ ). Ante le agitation mediatic discatenate, le procurator general del stato, Cándido Conde-Pumpido, incargava un informe al Guarda Civil pro concretar le entitate juridicopenal del convocation. Finalmente, le Gruppo de Delictos Telematic del instituto armate adressava un reporto al procurator in le qual illo explicava que on non habeva trovate indicios de delicto in le sito e que illo era allogiate in un servitor del SUA. Le reporto tamben explicava que le pedophilia non caracterisa un delicto per se ipse, nam illo se refere a un preferentia sexual, ma non a su consummation, que es le pederastia. Totevia, le ministro pro affaires interne, Alfredo Pérez Rubalcaba, advertiva que le institution sub su responsabilitate esseva travaliava pro impedir que paginas de iste typo se reproducerea in Espania.
*Le 1 de martio 2012 comenciava a functionar le Comission de Proprietate Intellectual, in le quadro del cognoscite popularmente como Lege Sinde-Wert, create a requesta del Statos Unite con le scopo de controlar politicamente internet e haber mecanismos pro censurar su contentos.

### Libros
* In 2010, alcun jornales de Madrid (*La Razón*, *ABC*) initiava un campania de pressa  contra le libro de Xavier Makazaga *Manual del torturador español*, un travalio de investigation super le tortura in Espania, publicate per le editorial basc Txalaparta. Postea, le Partito Popular manifestava que illo iva sollicitar al Governo Basc le retiro del libro del bibliothecas public. A requesta de iste formation politic, le burgomaestra de Basauri, del PSOE, procedeva a retirar le libro del bibliotheca public de iste localitate. De su parte, le Governo Basc respondeva que le bibliothecas es competentia del municipalitates e que correspondeva a istos, si necessari, le retiro o non del libro.

### Filmes
* In 1985, le Tribunal Supreme censurava alcun scenas del documentario *Rocío* (1980), filmate per Fernando Ruiz Vergara, que investigava le origines e interesses politic, social e economic occulte detra le devotion al Virgine del Rocio. Le projection del film esseva paralysate e Ruiz Vergara cessava de filmar e se exiliava de Espania. Ancora hodie, le documentario remane censurate.
* In 2009, le film american Saw IV, de Darren Lynn Bousman, non se poteva projectar in le cinemas commercial de Espania proque le Ministerio de Cultura considerava que illo debeva reciper le classification X. Ben que illo non esseva un film pornographic, illo solmente poteva esser projectate in salas X.
* In 2011, un tribunal de Vilanova i la Geltrú (Garraf, Catalonia) imputava pro un supponite delicto de exhibition de pornographia infantil le director del Festival de Cinema de Sitges, ubi on habeva projectate le film serbe *[[A Serbian Film]]* (exhibite sin problema in altere paises), in le qual appareva scenas fictitie de abuso sexual realisate con pupas de gumma. In 2012, le mesme tribunal archivava le causa.

### Musica
*Depost 2002, le Association de Victimas del Terrorismo (AVT, identificate con le dextra e le espaniolismo) e alcun partitos politic, specialmente le Partito Popular, initiava un campania de criminalisation del gruppo musical basc Soziedad Alkoholica, que sole criticar duremente inter altere le militarismo, le fascismo, le racismo e le sexismo. Alcun concertos del gruppo esseva prohibite e le catena de grande magazines El Corte Inglés retirava temporalmente su discos. In maio 2004, le AVT denunctiava le gruppo pro un supponite exaltation del terrorismo in alcunes de su cantiones. In septembre del mesme anno, le judice Baltasar Garzón archivava le inquestas aperite. In februario 2005 ille refusava un nove recurso contra le gruppo e accordava le suspension libere e le consequente archivo del actuationes. Totevia, le AVT presentava altere recurso que esseva estimate per le Audientia National in decembre 2005 e in januario 2006 le judice Fernando Grande-Marlaska ordinava que on continuava le tramitation del causa. Marlaska tamben archivava le caso, ma su decision esseva revocate per le Sala de lo Penal. In novembre 2006 le componentes del gruppo esseva judicate e finalmente absolvite del delicto de exaltation del terrorismo.
*Le 4 de octobre 2011, le cantator communista Pablo Hasél esseva arrestate in Lerida e conducite al Audientia National, accusate de facer apologia del terrorismo in le litteras de su cantiones. Le die sequente ille esseva ponite in libertate con accusas e submettite a mesuras cautelar. In 2012 esseva arrestate su productor e ponite plus tarde in libertate conditional.

### Moral e sexualitate

* In 2008, le Municipalitate de Madrid prohibiva le exhibition in le marquises del citate del cartel del film *Diario de una ninfómana*, basate sur un romance de Valérie Tasso, que monstrava le coxas e le ventre de un femina in subvestimentos. Interprisas e medios de comunication del Communitate de Madrid, como le station de radio COPE e Telemadrid, se negava a includer annuncios del film.
* In 2008, depost le tentativa de censura del sito del Die International del Amor al Pueros, alcun associationes antipedophile e partitos politic, mesmo alcunos que se deffine como progressitic (ERC, ICV, IU), sollicitava al Congresso le classification de un nove delicto (pro le qual illes proponeva le nomine 'apologia del pedophilia') pro illegalisar e censurar altere sitos e opiniones favorabile al pedophilia.
* In 2010, le scriptor Fernando Sánchez Dragó esseva objecto de un forte campania mediatic depost publicar su libro *Dios los cría... y ellos hablan de sexo, drogas, España, corrupción...*, ubi ille insinuava haber habite alcun typo de contacto sexual con duo adolescentes de 13 annos durante un de su sojornos in Tokio in le annos sexanta. Le committee de interprisa de Telemadrid, ubi ille presentava un programma de television, e le sectiones sindical de CCOO, UGT e CGT demandava su discargo immediate. Le ministra pro cultura, María Ángeles González-Sinde (promotor del Lege Sinde), criticava publicamente le scriptor e manifestava que si le Ministerio pro Cultura haberea habite plus tempore illo haberea considerate revocar su invitation al feria litterari de Istambul. Plus tarde, Sánchez Dragó negava in un articulo in le jornal *El Mundo* haber habite relationes sexual con le pueras e que istas esseva minores.
*Alcun septimanas depost le controversia super Sánchez Dragó, le jornalista catalan Salvador Sostres expressava su preferentia pro le feminas de *17*, 18 e 19 annos durante le pausa (foras de unda) de un programma de Telemadrid. Su parolas esseva filtrate al pressa e le Defensor del Minor de Madrid le aperiva un expediente pro "apologia del pedophilia" (un delicto inexistente in Espania).
* In 2010 le Congresso aprobava le Lege General de Comunication Audiovisual, que prohibe le emission de pornographia in aperte per television. 
*In 2011, le Generalitat Valencian ordinava a un del interprisas operatori del servicio de transporte public metropolitan de Valencia le retiro del annuncios de clubes de prostitution e paginas de contactos erotic del parte posterior del autobuses del citate.
* In 2013 le Ministerio pro Defensa prohibiva al militares arrestate leger pornographia.

## Altere casos
* In 2011, le Tribunal Europee pro Derectos Human condemnava le Stato espaniol a indemnisar le dirigente del illegalisate partito independentistic basc Batasuna, Arnaldo Otegi, con 20.000 euros pro damnos moral e con 3.000 de costas pro infraction del articulo 10 del Convention Europee pro Derectos Human, pro haber vulnerate su derecto al libertate de expression in condemnar lo a un anno de prission pro haber appellate le rege de Espania “chef del torturatores”.
* Le 13 de maio 2013 le Cortes Valencian approbava, con le votos in favor del PP e in contra del opposition, un proposition non de lege que prohibe le uso del denomination 'Pais Valencian' in le scritos official.

## Referentias

## Ligamines externe
*  Free Egunkaria. Video super le claudimento de *Egunkaria*. YouTube.
* Coperta del revista ''El Jueves'' censurate in 2008. Flickr de Yahoo.
*  ''Manual del torturador español'' , de Xabier Makazaga.