open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Kansas

**Kansas** es un stato in le Medie Occidentale del Statos Unite de America. Su capital es Topeka, e su citate le plus grande es Wichita. Kansas es un stato sin accesso al mar, que ha Nebraska al nord; Missouri al est; Oklahoma al sud; e Colorado al west. Kansas prende su nomine del Fluvio Kansas, que a su vice prende su nomine del Indiano american tribo Kansa qui viveva a su ripas. On dice generalmente que le nomine del tribo significa "le gente del vento del sud", ma que illo non era probabilemente le signification original del termino. Per millenios, lo que hodie es Kansas ha essite le habitat de tribos Indianos American multe e diverse. Le tribos in le parte oriental del stato viveva generalmente in villas juxta le vallatas del fluvios. Le tribos in le parte occidental del stato era semi-nomadic e chassava grandes armentos de bisons.

Le prime colonisation euro-american in Kansas occurreva in 1827 al Forte Leavenworth. Le passo del colonisation accelerava in le annos 1850, in medio del guerres politic super le controversia del sclavitud. Quando illo esseva officialmente aperite al colonisation per le governamento Statounitese in 1854 con le Acto Kansas-Nebraska, le abolitionistas Free-Staters del Nove Anglia e le colonos pro-sclavitudine de Missouri vicin acceptava le territoire pro decider si Kansas devenira un stato libere o un stato sclavista. Ergo, le area esseva un focolar de violencia e chaos in su dies prime como iste factiones collideva, e esseva cognoscite como "Bleeding Kansas". Le abolitionistas triumphava, e le 29 de januario 1861, Kansas entrava in le Union como stato libere, de ahi le supernomine non official "The Free State" (que significa "Le Stato Libere").

In 2015, Kansas esseva un del statos agricole le plus productive, producente multe cereal, como tritico, mais, sorghum, e soja. Kansas, que ha un area de 213.100 kilometros quadrate es le quinzieme stato le plus grande per area, e le trenta-sexime le plus popule del 50 stato, con un population de 2.940.865 secundo le censu de 2020. Le habitantes de Kansas es cognoscite como "Kansans". Le monte Sunflower es le puncto le plus alte de Kansas, con un altitude de 1.231 metros.

In tanto que multes presume que le topographia del stato es assatis plat e sin caracters, Kansas ha un quantitate surprisante de variation topographic. Le collinas escarpate Flint Hills e Smoky Hills in le centro e le oriente de Kansas ha frequentemente cambios de elevation abrupte e es cognoscite pro lor pictoresc paisages. Le angulo sud-est del stato se trova intra le Montes Ozark.
Iowa

**Iowa** es un stato del Statos Unite de America.

**Historia**

Le franceses esseva le prime europeos entrar le area de Iowa presente in 1673, conducite per Louis Joliet e patre Jacques Marquette. A iste tempore nativos american esseva la, le plus famose le Sauk e le Mesquaki. Iowa es nominate pro le tribo Ioway. Le nativos esseva pulsate ex le stato finalmente in 1857, totevia le Mesquaki se retornava al stato, comprante terreno de novo pro se.

Statouniteses comenciava fermas in Iowa 1833. Ben que le terreno esseva multo bon pro le cultivar de nutrimentos, il habeva poc arbores pro construer domos o pro calefaction. Maladias e mortes esseva commun. Le Territorio de Iowa deveniva un stato 1846. Post que ferrovias veniva al stato durante le annos de 1870, industria anque veniva, e iowanos paccava lor alimentos, granos e carnes.

Gruppos religiose e contra sclavitude veniva al Iowa, e Iowa se univa con le statos del Nord durante le Guerra Civil Statounitese (1861-1865). Post le guerra multe altere europeos veniva al stato, principalmente de Germania e Scandinavia.

Durante le Prime Guerra Mundial fermeros in Iowa luctava a producer alimento assatis pro le guerra. Lor difficulates financial esseva un causa del Grande Depression del annos 1930. Le programmas del presidente F.D. Roosevelt adjutava a retornar le stato al stabilitate. Industria continue a crescer in le stato.

## Referentias

https://publications.iowa.gov/135/1/history/7-1.html 

https://www.britannica.com/place/Iowa-state/History

https://www.history.com/topics/us-states/iowa
Pennsylvania

**Pennsylvania** es un stato del Statos Unite de America. Le capital del stato es Harrisburg, durante que le duo principal centros urban es Philadelphia (in le est) e Pittsburgh (in le west).

Altere citates include Allentown, Erie, Latrobe, Scranton e Wilkes-Barre.

**Historia**

Pennsylvania esseva un del Dece-tres colonias original anglese in America del Nord. Le Declaration del independentia del SUA esseva scribite la.

Le rege Charles II de Anglaterra dava a William Penn un charta, le qual establiva le colonia Pennsylvania in 1861. Le patre de Penn esseva un admiral, qui anque adjutava le rege financialmente. Le rege dava le colonia a su filio pro repagar le. Penn, un quakero, voleva que le colonia esser usate pro un refugio pro su amicos-quakeros. Penn establiva le citate de Philadelphia in 1682. Colonos anglese fortiava le nativos, specialmente le Lenape, ab le terra usque 1741.

Le statounitese famose Benjamin Franklin, un autor del Declaration del Independentia del SUA, habitava in Pennsylvania. Philadelphia esseva le citate capital del SUA de 1780 a 1790.

Post circa 1850, le stato de Pennsylvania deveniva industrial. Le stato produceva drappos, naves a vapor e naves militar, e chocolate per le compania famose Hersey. In 1852 petroleo esseva discoperite la, que discontinuava le besonio de oleo de balenas, alora un commercio grande. Iste oleo remane importante pro le motores de automobiles a iste die.

Le plus mal accidente nuclear del SUA occurreva in 1979 al central electric Three Mile Island [Insula tres millias] in Pennsylvania. Habitantes del area debeva fugir, ma le reactor nuclear esseva continite.
Lugo (Espania)

**Lugo** es un citate espaniol situate al nord-west del Peninsula Iberic, in le Communitate Autonome de Gallecia. Le population del citate es 97 635 habitantes (2010). Lugo esseva declarate Patrimonio Mundial del Humanitate per UNESCO in 2000.

## Festivitates
* 9 de novembre:  *festas de San Froilán*. Patron de Lugo.
* 15 de maio:   *Arde Lucus*. 

## Referentias


## Ligamines externe
* Concello de Lugo
Bill Clinton

**William Jefferson Clinton** (le 19 de augusto 1946 in Hope, Arkansas, SUA&nbsp;– ), plus cognoscite como **Bill Clinton**, es un politico e advocato qui esseva le 42nde presidente del Statos Unite de America in le periodos de 1993-1997 e 1997-2001, essente le tertie presidente plus juvene del nation. Ante esseva governator del stato de Arkansas inter le annos 1983 e 1992.

Clinton studiava le lege e comenceva su carriera politic in 1975 como *attorney general* (officio chef de accusationes e securitate public) de Arkansas. Duo annos plus tarde, ille esseva eligite governator del stato. Ille esseva vincite in 1980, ma retornava in 1982 e habeva le officio usque su elevation al presedentia. In 1992, Clinton contestava le presidentia como un Democrate moderate; ille esseva associate con le faction *[[New Democrat]]* e le movimento international del Tertie Maniera. Intialmente un candidato qui esseva incognoscite foras Arkansas, ille ganiava le nomination del Partita Democratic e vinceva le presidente incumbente George H. W. Bush.

Le presidentia de Clinton initiava un periodo longeve de prosperitate economic e un mundo stabile post le fin del Guerra Frigide. In su annos prime como presidente, Clinton signava NAFTA, un tractato de commercio libere con Canada e Mexico, e un lege de prevention de crimines violente, ma su planos de reforma sanitari non esseva succedite. Le Partita Republican, que deveniva plus dextera, ganiava le electiones legislative de 1994. Clinton esseva re-eligite con un margine grande super Bob Dole in le election presidential de 1996. In su termino secunde, ille signava reformas al assistentia social e un expansion de adjuta de santitate pro infantes. Le anno 1998 videva le revelation de relationes adulterose inter Clinton e un commisso, Monica Lewinsky. Le Republicanos del Camera de Representantes votava destituer le pro perjurio re le relationes, ma le Senato vinceva le tentativa.

Al fin de su presidentia, Clinton e su administration lasava le Domo Blanc con approbation alte del population e un superavit de  milliones de dollars e un approbation de su gestion del 66%, le plus alte pro un presidente de Statos Unite desde le Secunde Guerra Mundial. Ille esseva succedite per George W. Bush. Malgrado alicun animadversiones ethic, historicos generalmente le graduo como un president succedite. Su sposa Hillary Clinton esseva depost un senator pro New York e un candidato presidential in 2008 e 2016, que Clinton appoiava. In addition, illes habeva facite obras humanitari.

## Ligamines externe

Biographia al sito del Association Historic del Domo Blanc
Molon labe

Le phrase **Molon labe** o **Molōn labe!** (in greco *ΜΟΛΩΝ ΛΑΒΕ*, *Μολὼν λαβέ*) cuje significato es "Veni e prende los", pronunciate [molɔ̀ːn labé], o [moˈlon laˈve] in greco moderne, es un expression classic de defia que, secundo Plutarcho, Leonidas I pronunciava ante del Battalia del Thermopylas e ante le demanda del armea achemenide de que deponerea su armas. Illo es un exemplo de laconismo.

## Vide etiam
* Battalia del Thermopylas
* Leonidas
George H. W. Bush

**George Herbert Walker Bush** (Milton, Massachusetts, SUA, le 12 de junio 1924&nbsp;– Houston, Texas, SUA, le 30 de novembre 2018) esseva le 41me presidente del Statos Unite de America inter 1989 e 1993. Ille nasceva in Milton, in le stato de Massachusetts, ma se educava in le citate de Greenwich in Connecticut. Su patre esseva le senator Prescott Bush, e su filio, George W. Bush, esseva presidente del Statos Unite inter 2001 e 2009.

**Biographia**

Bush esseva le filio de un banchero (Prescott) qui postea deveniva un politico. Ille esseva educate in un academia in Massachusetts, que ille completava in 1942. Ille immediatemente se univa con le armea de mar e deveniva le pilota plus juvene. Post le fin del guerra (1945) ille assisteva al universitate Yale e studiava le economia. In 1848 ille con su marita e infantes cambiava le residentia a Texas, ubi ille laborava in companias de petroleo.

Bush deveniva un membro del camera statounitese del representantes in 1968. Ille supportava le Lege de derectos civil del presidente Johnson. in 1970 le presidente presente Nixon le nominava al ambassador del Nationes Unite. In 1973 Nixon le faceva le chef del partito Republican. Pro le presidente Ford ille tentava establir relationes con China e habeve su residentia la duo annos. In 1975 ille esseva facite le director del Agentia de intelligentia central (CIA). Le presidente Carter (del partito Democratic) le removeva in 1976. Ille deveniva le vicepresidente potential de Ronald Reagan, qui vinceva le election in 1980.

Al fin del presidentia de Reagan, Bush mesme commenciava un campania de presidente. Ille vinceva le election in 1988. Como le presidente, Bush developpava un relation bon con le presidente del Union Sovietic Gorbachev, enviava soldatos a Panama pro remover le dictator Noriega e attaccava Irak con le dictator Saddam Hussein in 1990, un operation nominate "le Tempesta del deserto". Bush habeva simplemente un termino presidential, Bill Clinton vincevente le election in 1992.

Duo del filios de Bush deveniva governatores de statos. Le filio George W. Bush anque deveniva un presidente del Statos Unite.

## Referentias
* https://www.biography.com/political-figures/george-hw-bush
* https://millercenter.org/president/bush
* https://www.bush41.org/history/biography 

## Ligamines externe

Biographia al sito del Association Historic del Domo Blanc
Herodoto

**Her<u>o</u>doto de Halicarnasso** (in greco *Ἡρόδοτος Ἁλικαρνᾱσσεύς*), c. 484 - c. 424 aEC, era un historico e geographo grec.

Ille quasi scribeva le historia del mundo per su *Historias*, e Cicero le appellava "le patre del historia" como fundator del genere historic. Su *Historias* se publicava inter le annos 430 e 424 a.E.C. e es dividite in nove libros, que depost era date le nomines del Musas. Le sex prime parla del Imperio Persian e de su influentia in Grecia. Le tres ultimes describe le essayos del rege Xerxes pro vengiar le battalia de Marathon e conquirer Grecia.
## Referentias
Loeb Classical Library

Le Collection de classicos grec e latin **Loeb Classical Library** (in Interlingua *Bibliotheca Classic Loeb*) era fundate in 1911 per un banchero statounitense James Loeb (1867 - 1893) e editiones Heinemann e actualmente es publicate per Harvard University Press. Le scopo de iste effortio era facer public un edition bilingual a disposition del publico anglosaxon (greco - anglese o latino - anglese), pro un basse costo, gratias al grandor reducite de su operas. Usque isse momento, le classicos publicate era exceptiones rar, jam sia in anglese le edition o in le lingua original (editiones pro le schola).

## Ligamines externe
* Pagina web official
Collection Budé

Le **Collection Budé** es un serie de libros classic que comprehende le historia usque le seculo 6 (ante le imperator Justiniano). Illo es publicate per Les Belles Lettres e protegite per le Association Guillaume-Budé.

## Ligamines externe
*Lista de titulos:
**serie grec  (per genere)
**serie latin  (per genere)
* Qu'est-ce qu'un "Budé"?
Mar Baltic

Le **Mar Baltic** es un mar mediterranee salmastre situate in Europa del nord, 
ab 53°N a 66°N latitude e ab 20°E a 26°E longitude. 
Illo es limitate per le peninsula scandinave, le terra de Europa, e le insulas danese. 
Illo escola in le Kattegat via le Øresund, le Belt Grande e le Belt Parve. 
Le Kattegat continua per le Skagerrak a le Mar Nord e le Oceano Atlantic. 
Le Mar Baltic es connectite per vias aquatile artificial al Mar Blanc per le Canal del Mar Blanc, e al Mar Nord via le Canal de Kiel. 
Le Mar Baltic poterea esser considerate de esser limitate sur su bordo del nord per le Golfo de Bothnia, sur su bordo del nord-est per le Golfo de Finlandia), 
e sur su bordo del est per le Golfo de Riga. Iste golfos varie anque pote esser considerate parte del Mar Baltic.

## Vide etiam
* Mar
* Region Baltic

## Referentias
Biblioteca Clásica Gredos

Le **Biblioteca Clásica Gredos** es un collection del editorial espaniol Gredos composte per operas del cultura classic grec e roman. Ille era inaugurate in 1977. 

Le traductiones al espaniol, bassate in traductiones critic plus accreditate que le original, es accompaniate de introductiones, notas explicative e indices. Le processo del edition include sempre le presentia de un revisor que, post le laboros del specialistas correspondente, propone possibile cambios. Le collection es coordinate e dirigite per Carlos García Gual (pro le section grec) e José Javier Iso e José Luis Moralejo (pro le edition latin). In le traduction e le edition del volumenes ha participate alicun specitialistas del philologia classic de Espania.

## Ligamines externe
* Pagina web official
Mar Nigre

Le **Mar Nigre** es un mar limitate per Europa, Anatolia, e le Caucaso e es connectite ultimatemente al Oceano Atlantic via le Mares Mediterranee e Egee e varie strictos.  
Le stricto del Bosphoro connecte illo al Mar de Marmara, e le stricto del Dardanelos connecte iste mar al Mar Egee e le Mediterraneo.  
Iste aquas separa Europa del est e Asia del west. Le Mar Nigre anque es connectite al Mar de Azov per le Stricto de Kerch.

Le Mar Nigre ha un area de 436.400&nbsp;km2 (non includente le Mar de Azov),
 
un profunditate maxime de 2212&nbsp;metros,
 
e un volumine de 547.000&nbsp;km3.
 
Le Mar Nigre es situate in un bassino elliptic habente un tendentia de est-west e jace inter Abkhazia, Bulgaria, Georgia, Romania, Russia, Turchia, e Ukraina.
 
Illo es constringite per le Montanias Pontic al sud, le Montanias Caucasian al est, e ha un platteforma late al nord-west. Le plus longe extension est-west es circa 1175&nbsp;km.

## Referentias
Mar Caspie

Le **Mar Caspie**, o simplemente **Caspio**, es le plus grande corpore de aqua clausurate sur le Terra per area, e illo es variemente classificate como le plus grande laco in le mundo o un ver mar.
 
Le mar ha un area superficial de 371.000&nbsp;km2 (non includente Garabogazköl Aylagy) e un volumine de 78.200&nbsp;km3.
 
Illo es in un bassino endorheic (illo ha nulle effluentes) e es limitate al nord-west per Russia, al west per Azerbaijan, al sud per Iran, al sud-est per Turkmenistan, e al nord-est per Kazakhstan.
## Vide etiam
* Laco
* Mar

## Referentias
Grande Telescopio Binocular

Le **Grande Telescopio Binocular** (*Large Binocular Telescope*, in anglese) o **LBT** essera un telescopio con duo speculos de 8,4 metros de diametro montate in un base commun, situate a plus de 3.000m de altitude in le Monte Graham, Arizona, Statos Unite. Le LBT es le telescopio con major resolution optic e le plus avantiate technicamente del mundo, con un resolution 10 vices major que lo del telescopio spatial Hubble. 

## Characteristicas
 
Le telescopio consiste in un montage de duo speculos de 8,4 metros in base commun (binocular). Le LBT usa technicas de optica adaptative e optica active pro attinger melior qualitate, administrate per le observatorio Arcetri. Le area de reception equivale al un unic telescopio de 11,8 metros de apertura circular, major del que a de qualque altere telescopio unic. In addition, un modo de interferometria essera disponibile. 

Le LBT initiava su operationes con un unic speculo primari in 2004, quando focalisava NGC 891. Le prime observation binocular monstra un photo in tres colores false del galaxia spiral NGC 2770, a 102 milliones de annos-lumine del Via Lactee. 

## Projecto
Le Grande Telescopio Binocular esseva fundate per un projecto insimul inter plure membros, inter illos la Communitate Astronomic Italian (Istituto Nazionale di Astrofisica, INAF), a Universitate de Arizona, le Instituto Max Planck pro astronomia, in Heidelberg, Germania, a Universitate de Ohio, le Instituto Astrophysic de Potsdam (AIP), Instituto Max Plack pro Physica Extraterrestre in München, inter alteres.

## Referentias


## Ligamines externe
*Pagina del LBT 
*Galeria con photos del LBT  
*LBT Large Binocular Camera
Cando (Dakota del Nord)

**Cando** es un citate in le contato de Towner, Dakota del Nord, Statos Unite de America. Secundo un censo de 2010, le population del citate esseva de 1.115 personas.
Watergate

**Watergate** era un scandalo politic in le Statos Unite que occurreva in 1972-1974 durante le mandato de Richard Nixon, que culminava con le imputation de alicun consilieros multo proxime al presidente e con su proprie dimission le 8 de augusto 1974 (effective le 9 de augusto). Le scandalo ha comenciate quando personas empleate per le campania del Partito Republican pro le re-election de Nixon era arrestate in un effraction del officina del Partito Democratic in le Watergate Hotel in Washington, D.C..
Danubio

Le **Danubio** es un fluvio in Europa Central, e illo es le secunde plus longe fluvio in le continente, sequente le Volga. 

Classificate como un via international de aqua, illo nasce in le burgo de Donaueschingen in le Foreste Nigre de Germania 
al confluentia del fluvios Brigach e Breg. Le Danubio postea flue al sud-est pro 2.872&nbsp;km, 
passante per quatro capitales in Europa Central e del Est ante fluer a in le Mar Nigre via le Delta del Danubio in Romania e Ukraina.

Cognoscite in historia como un del frontieras ancian del Imperio Roman, le fluvio passa per o forma parte del bordos de dece paises. 
Su bassino hydrographic es dividite per Romania (28,9%), Hungaria (11,7%), Austria (10,3%), Serbia (10,3%), Germania (7,5%), Slovachia (5,8%), 
Bulgaria (5,2%), Croatia (4,5%), Ukraina (3,8%), e Moldova (1,6%).

## Vide etiam
* Fluvio
* Lista de fluvios per discarga
* Lista de fluvios per longitude

## Referentias
Grande Barriera de Corallo

Le **Grande Barriera Corallin** es le plus grande systema de un recife de corallo in le mundo. Le recife es situate in le Mar de Corallo, apud le costa de Queensland in Australia del nord-est. Le Grande Barriera de Corallo pote esser vidite ab le spatio et es le plus large structura in le mundo facite per organismos vivente.

## Description
Le Grande Barriera es composite de 2.900 recifes individual e 900 insulas extendite pro plus que 2.600&nbsp;kilometros (1.600&nbsp;mi) con un area de circa 344.400&nbsp;km2.

 
Le structura del recife es composite de e construite per milliardos de organismos parve, cognoscite como polypos de corallo.

## Patrimonio Mundial
Le ecosystema supporta un large diversitate de formas de vita et esseva seligite como sito de Patrimonio Mundial del UNESCO in 1981. 
## Galeria

File:Barriere-Riff.jpg
File:Blue Linckia Starfish.JPG

## Vide etiam
*Corallo
*Recife de corallo
## Referentias
Mar Morte

Le **Mar Morte**, etiam appellate le **Mar de Sal**, es un laco salin que avicina Jordania al est e Israel e Cisjordania al west. 
Su superfacie e costas es 423&nbsp;m infra le nivello del mar,
 
e illo es le plus basse elevation sur le Terra. 
Le Mar Morte es 377&nbsp;m profunde, le plus profunde laco hypersalin in le mundo. 
Con 33,7% salinitate, illo es etiam un del plus salate corpores de aqua in le mundo, 
ben que Laco Assal (Djibuti), Garabogazköl, e alicun lacos hypersalin in Antarctica 
ha reportate plus alte salinitates. Illo es 8,6 vices plus saltate que le oceano.
 
Iste salinitate causa un ambiente difficile in qual animales non pote florescer, hinc su nomine. 
Le Mar Morte es 67&nbsp;km longe e 18&nbsp;km large a su puncto le plus late. 
Illo jace in le Valle Fissural del Jordano, e su affluente principal es le Fluvio Jordan.

## Vide etiam
* Laco salin

## Referentias
Fluvio Ganges

Le **Ganges**, o **Ganga**, es un fluvio que borda India e Bangladesh. 
Le fluvio nasce in le Himalaya del west in le stato Indian de Uttarakhand, 
e flue sud e est 2.525&nbsp;km per le Plana Gangetic de India del nord a in Bangladesh, ubi illo flue a in le Baia de Bengal. 
Per discarga illo rangia in le maxime 20 fluvios in le mundo.
 
Le bassino del Ganges es le plus populate bassino fluvial in le mundo, con super 400 milliones de populo e un densitate de population de circa 385 per kilometro quadrate.

## Vide etiam
* Fluvio
* Lista de fluvios per discarga
* Lista de fluvios per longitude

## Referentias
Astronomia in le Grecia antique

Le astronomia era studiate per le grecos desde tempos antique, Iste divide se in duo periodos; grec classic e hellenistic. Illa receptava important einfluentias de altere civilisationes del Antiquitate como India e Babylon. Durante le epoca hellenistic e le Imperio Roman, multe artonomos lavorava in le studio del traditiones astronomic classic in le Bibliotheca de Alexandria e in le Museion.
Fluvio Indo

Le **Fluvio Indo** es un fluvio major que flue per Pakistan, e anque flue per China e India. 
Nascite in le plateau de Tibet de China del west in le vicinitate de Laco Mansarovar in le Region Autonome de Tibet, 
le fluvio flue per le districto de Ladakh de Jammu e Kashmir e postea entra Pakistan via le Areas del Nord 
(Gilgit-Baltistan), fluente trans le nord in un direction al sud preter le longitude tote de Pakistan, 
de fusionar a in le Mar Arabic presso le porto e citate de Karachi in Sindh. 
Le longitude total del fluvio es 3.180&nbsp;km, e illo es le plus longe fluvio de Pakistan.

## Vide etiam
* Fluvio
* Lista de fluvios per discarga
* Lista de fluvios per longitude

## Referentias
Kamijo

, plus cognocite per su nomine artistic , es un cantator, compositor, productor musical, pianista e modello nascite le 19 de julio de 1975 in le citate de Hiratsuka, Prefectura de Kanagawa, Region de Kanto, Japon.

Ille es mundialmente cognocite per ser le cantator del gruppo Versailles ~Philharmonic Quintet~.

## Vide etiam
*Versailles
*Lareine
*New Sodmy
Laco Victoria

**Laco Victoria** es un del lacos del Grande Lacos de Africa. 

## Nomine
Illo esseva nominate pro Regina Victoria per John Hanning Speke, le prime europeo de discoperir le laco.

## Description
Con un area superfacial de 68.800&nbsp;km2, Laco Victoria es plus grande laco in Africa per area, e illo es le plus grande laco tropic in le mundo. 
Laco Victoria es le secunde plus grande laco de aqua dulce in le mundo per area superfacial (solmente Laco Superior (in America del Nord) es plus grande). 
In terminos de volumine, Laco Victoria es le octave plus grande laco continental in le mundo, 
e illo contine circa 2.750 kilometros cubic de aqua.

## Vide etiam
* Laco
* Grande Lacos de Africa

## Referentias
Laco Tanganyika

**Laco Tanganyika** es un del Grande Lacos de Africa. 
Illo es estimate de esser le secunde plus grande laco de aqua dulce in le mundo per volumine e le secunde plus profunde, 
secundo Laco Baikal in Siberia;
 
illo es anque le plus longe laco de aqua dulce in le mundo. 
Le laco es dividite inter quatro paises – Burundi, Democratic Republica del Congo (DRC), Tanzania, e Zambia, 
con le DRC (45%) e Tanzania (41%) posseder le majoritate del laco. 
Le aqua ab Laco Tanganyika flue a in le systema del Fluvio Congo e ultimatemente a in le Oceano Atlantic.

## Vide etiam
* Laco
* Grande Lacos de Africa
## Referentias
Meteorite

Un **meteorite** es le remanentia de un meteoroide post ablation atmospheric que collideva con le superfacia del Terra o un altere astro. Sin collision, le meteoroide produce lumine observabile e es appellate un meteoro.
Laco Baikal

**Laco Baikal** es le plus vetere laco in le mundo 
,
a 25 million annos (forsan plus vetere), e le plus profunde, con un profunditate medie de 744,4&nbsp;m.
## Localisation
Situate in le sud del region russe de Siberia, inter le Oblast de Irkutsk al nord-west e le Republica de Buryatia al sud-est, 
illo es le plus voluminose laco de aqua dulce in le mundo, continer circa 20% del nongelate superfacial aqua dulce in le mundo.

## Description
Con un profunditate de 1.642&nbsp;m, Laco Baikal es le plus profunde
 e inter le plus clar
 
de omne le lacos sur Terra. Resimilante Laco Tanganyika, Laco Baikal esseva formate como un ancian valle fissural, 
haber le figura typic, un crescente longe, con un area superfacial de 31.722&nbsp;km2, minus que le area de Laco Superior o Laco Victoria. 
Baikal es habitat de plus que 1.700 species de plantas e animales, duo-tertios del qual pote esser trovate nusquam altere in le mundo.
## Patrimonio Mundial
Le laco esseva declarate un sito natural de Patrimonio Mundial del UNESCO in 1996.
 
## Referentias
Émile Zola

**Émile Zola** (Paris 2 de april 1840 - ibidem 29 de septembre 1902) esseva un scriptor francese, considerate como le patre e le plus grande representante del Naturalismo.
Congo (fluvio)

Le **Congo** (anque cognoscite como le **Zaire**) es un fluvio in Africa e es le plus profunde fluvio in le mundo, 
con profunditates mesurate in excesso de 230&nbsp;m.
 
Illo es le fluvio tertie plus grande in le mundo per volumine de aqua discargate, ben que illo ha solmente un quinte le volumine del plus grande fluvio in le mundo, 
le Amazon. Additionalmente, su total longitude de 4700&nbsp;km causa le Congo de esser le none plus longe fluvio.
## Galeria

File:Congo maluku.jpg|thumb|right|Le Congo a Maluku

## Vide etiam
* Fluvio
* Lista de fluvios per discarga
* Lista de fluvios per longitude

## Referentias
José de San Martín

**José Francisco de San Martín** (Reducción de Yapeyú, Viceregnato del Rivo del Argento le 25 de februario 1778&nbsp;– Boulogne-sur-Mer, Francia le 17 de augusto 1850) esseva un militar argentin, cuje campanias esseva decisive pro le independentia de Argentina, Chile e Peru.
Lindsay Ashford

**Lindsay Ashford** (nascite in 1966) es un activista pedophilic de origine statunitense, residente in Nederland. Ille es cognoscite pro haber testimoniate sur su pedophilia in 2004 a traverso un reportage publicate in le jornal *The Express-Times* de New Jersey, e posteriormente in un interview a facie discoperite pro le programma *Am I Normal?*, emittite per le BBC 2. In iste interview, Ashford defendeva le possibilitate de relationes sexual consentite inter adultos e infantes e denunciava que le termino pedophilia ha essite deformate per le medios usque a perder su significato original de amor al infantes. 

Durante alcun annos ille gereva le sito web *Puellula*, dedicate principalmente al denunciation de casos de minores disparite. In 2005, alcun medios discatenava un polemica sur le sito, centrate sur le facto que illo monstrava photographias del minores. In april 2006 ille aperiva un blog in le qual se positionava in favor de Barack Obama pro le electiones statunitense de 2007 e ille era objecto de un nove controversia pro le facto de haber publicate photographias del filias del candidato, veniente a reciper un menacia legal del advocatos de Obama a fin que ille retirava le imagines. Ante isto, Ashford decideva retirar le photographias, ma ille refusava de supprimer le referentias a Obama e le ligamines al sito official de su campania electoral. Le 17 de augusto 2007 ille claudeva su sito web pro rationes personal: secundo ille declarava, ille non succedeva mantener un posto de travalio a causa del sito, que le costava un licentiamento quando su chef lo discoperiva.

## Referentias


## Ligamines externe
*  Interview con Lindsay Ashford in BBC 2 (parte 1 de 5). YouTube.
Ad van den Berg

**Adriaan Pieter (Ad) van den Berg** (Rotterdam, 18 de martio 1944) es un politico e activista pedophilic nederlandese. Ille esseva presidente de Martijn, le principal association del activismo pedophilic in Europa. In 2006 ille esseva un del fundatores del Partito del Caritate, Libertate e Diversitate (PNVD). 

Ille faceva su prime apparition public como representante del PNVD le 31 de maio 2006, ante le cameras del programma de television *NOVA*. Ad van den Berg explicava le scopos politic de su partito, que includeva, inter altere, le dispenalisation del relationes sexual inter adultos e infantes e le legalisation del pornographia infantil. Ille mesme se definiva como pedophilo e assereva que in le Pais Basse le pedophilia es "tabu" e remane "ignorate". 

In martio 2011 ille esseva arrestate sub le accusation de possession de pornographia infantil. Le 29 de martio ille initiava un exopero del fame e refusava su tractamento de insulina como protesto pro le discrimination del pedophilos, secundo annunciava le association Martijn le 4 de april a traverso un communicato de pressa. Le 4 de octobre ille esseva condemnate a quatro annos de prision, del quales 8 menses con prorrogation e 5 annos in periodo de prova.

## Referentias


## Ligamines externe
*  Interview con Ad van den Berg in le television neerlandese (YouTube)
Pan (magazin)

***Pan*** (subtitulate "A magazine about boy-love") ha essite un magazin in anglese de diffusion international destinate al publico pedophile homosexual, publicate officialmente in le Paises Basse inter 1979 e 1985 per le association Spartacus e editate per John D. Stamford e Frank Torey. Illo includeva novas, articulos, photographias de pueros (sin nudes) e altere contenos de interesse pro le boylovers. Frits Bernard e Edward Brongersma ha collaborate in illo con regularitate.

Se ha comenciate a publicar con le nomine *Pan: A magazine about boy-love* in junio de 1979. A partir del numero 13 (octubre de 1982), el titulo ha cambiate officialmente a *Paedo Alert News* (*P.A.N.*), depost un minacia legal del editorial PAN Books, de London, que considerava que il nomine del magazin infringiva le derectos del nomine commercial de PAN Books. 

Benque in principio le intention de su editores era publicar cinque nomeros per anno, su periodicitate ha essite finalmente bastante irregular. Le ultime edition del magazin correspone al numero 21 (decembre 1985).

## Referentias


## Vide etiam
* Activismo pedophile

## Ligamines externe
*  PAN: A Magazine About Boy-Love. Archivo de numeros digitalisate del magazin
Destroyer

***Destroyer*** esseva un revista gay in anglese dedicate al beltate juvenil masculin, publicate officialmente in le Republica Chec e distribuite internationalmente a traverso su sito web. Differentemente del majoritate de revistas gay, *Destroyer* esseva centrate exclusivemente super le infantes e le adolescentes. Con un designo simile al de revistas como *[[Playboy]]*, illo esseva fructo del creativitate de Karl Andersson, un professional svede del revistas. Illo contineva photographias, essayos, interviews, recensiones litterari, reportages, articulos super cultura e narrationes. In total on publicava 10 numeros, le ultime in januario 2010. Illo non contineva nudes de pueros minore de 18 annos e dunque esseva legal in tote le paises ubi le homosexualitate es legal. Illo attingeva lectores in 37 paises.

Illo recipeva multe attaccos del media e de sectores antipedophile pro suppositemente "sexualisar" le infantes, ma Andersson se levava rapidemente pro defender su publication e concedeva interviews pro argumentar contra su detractores. 

## Referentias

## Ligamines externe
*  Sito official  de *Destroyer*.
Dadaismo

Le **dadaismo** era un movimento cultural que surgiva in 1916 in le Cabaret Voltaire in Zurico (Switza). Illo era proposte per Hugo Ball, scriptor del prime textos dadaiste; posteriormente, univa se Tristan Tzara que converterea se in le emblema del dadaismo. Un characteristica fundamental del dadaismo es le opposition al concepto de razon instaurate per le positivismo. Le dadaismo characterisava se pro rebellar contra le conventiones litterari e artistic e, specialemente, pro deride del artista burgese e su arte. Su activitates se extendeva a un grande varietate de manifestationes artistic, desde le poesia al sculptura passante per le pictura o le musica.
Manifesto de futurismo

Le **Manifesto de futurismo** esseva le texto que configurava le bases del movimento futurista scripte per le poeta italian Filippo Tommaso Marinetti, terminante in 1908 e publicate in Le Figaro in Francia in 1909.

Le publicaion de iste manifesto supone le inauguration del movimento futurista e esserea le precedente de altere vanguardas como le Manifesto surrealista.

Le manifesto es un captura del evolution cultural italian al initio del seculo XX e mostra como parte del vanguarda intellectual con le passo del annos haberea contribuite al nascentia del fascismo, benque le futurismo e le fascismo es separate in le tempo, aquillo apuntava ideas como le violentia extrema que iste manifesto contiene, poteva adjutar a explicar proque le fascismo esserea le oportunitate de usar con successo su stylo e aspecto typicamente nationalista.

## Contenito
Winston Churchill

**Sir Winston Leonard Spencer Churchill** (Oxfordshire, Anglaterra, le 30 de novembre 1874&nbsp;– London, Anglaterra, le 24 de januario 1965) esseva le Prime Ministro del Regno Unite duo vices e duceva le Regno Unite in le Secunde Guerra Mundial. Cognite pro su direction, Churchill etiam esseva un autor, historico, artista, e un officiero in le Armea Britannic. Ille ganiava le Premio Nobel pro Litteratura in 1953, esseva facite le prime Citatano Honorari del Statos Unite de America, e esseva le final persona non-regal qui esseva honorate con un funere de stato.

Churchill nasceva in le familia del Duces de Marlborough. Su patre, Lord Randolph Churchill, esseva un politico charismatic e Cancelleria del Exchequer; su matre, Jenny Jerome, esseva un arrivista statounitese. In su servicio in le armea, ille serviva in India Britannic, le Sudan, e le Secunde Guerra Boer. Ille ganiava fama como un correspondente, e scribeva su prime libros re su campanias.

Post su prime servicio militar, ille duceva un carriera politic pro cinquanta annos. Ante le Prime Guerra Mundial, ille serviva como Presidente del Consillio de Commercio, Secretario Domestic, e le Prime Lord del Admiralitate como parte del governamento ducite per H. H. Asquith. Ille serviva de nove in le Prime Guerra Mundial in le Fronte Occidental. Post su retorno, ille serviva como Ministro de Munitiones, Secretario de Stato de Guerra e Secretario de Stato de Aere.

In le annos 1930, Churchill non habeva officio politic, ma ille ja esseva active politicamente, specialmente contra Germania Nazi e in promover le rearmamento del Regno Unite. Al initio del Secunde Guerra Mundial, ille esseva facite le Prime Lord del Admiralitate de nove, e post le resignation de Neville Chamberlain in 1940, le Prime Ministro. Su refusa de considerar ni rendition ni ulle compromisso in le guerra inspirava le gente britannic que opponer al poteres axe, specialmente con su usage charismatic del radio. Ille duceva su nation usque illo habeva vincite le guerra.

Quando le Conservativos perdeva in le electiones de 1945, ille deveniva le capite del opposition. In 1951, ille deveniva le Prime Ministro de nove, usque su retiramento in 1955. Quando ille moriva in 1965, su funere de stato esseva assistite per un assemblage del homines de stato (e in un acto rar, assistite per le regina).

Hodie, Winston Churchill ja es considerate como un del plus notabile homines de stato in le mundo. Ille ja es quotate e studiate como un exemplo de direction charismatic.

## Ligamines externe

*  Libros per Churchill
* Premio pro Litteratura in 1953 al sito official del Premio Nobel.
Paidika: The Journal of Paedophilia

***Paidika: The Journal of Paedophilia*** esseva un revista academic consacrate al studio del pedophilia desde un perspectiva positive e normalisator, publicate in Nederland inter 1987 e 1995. Inter le membros de su consilio editorial, alcunos directemente ligate al activismo pedophilic, il habeva specialistas como Frits Bernard, Edward Brongersma, Vern L. Bullough e Donald H. Mader. 

Desde su initio, *Paidika* se differentiava de altere publicationes dedicate al pedophilia: illo habeva un designo professional e su collaborationes esseva submittite a revision de expertos. In su 12 numeros, le revista publicava plus de trenta articulos de recerca academic (super historia, antropologia, psychologia e altere disciplinas), poesia, recensiones de libros e critica artistic e cinematographic. Le studio de Donald H. Mader super le pederastia in le Biblia e le studio transcultural de Robert Bauserman super le pedophilia masculin son su travalios le plus citate. De altere parte, toto lo que on sape super le pedophilia de personages como Karol Szymanowski e Jacques d'Adelswärd-Fersen es a traverso *Paidika*. Un del aspectos pioner del revista esseva su interviews con specialistas distaccate in le studio del sexualitate (inter illes Gunter Schmidt, Kenneth Plummer, John Money e Gilbert Herdt). 

Le facto haber un character activista duceva multes a minimisar le importantia scientific del investigationes publicate. Bullough e alteres esseva attaccate pro facer parte de su consilio de redaction e alcun detractores tentava denigrar le academicos qui publicava articulos o donava interviews a *Paidika* (como Bruce Rind, Robert Bauserman e Ralph Underwager).

## Referentias

## Vide etiam
* Pressa pedophilic
Partito del Caritate, Libertate e Diversitate

Le **Partito del Caritate, Libertate e Diversitate**, cognoscite etiam per le acronymo **PNVD** (in nederlandese: Partij voor Naastenliefde, Vrijheid en Diversiteit), esseva un partito politic nederlandese create officialmente le 31 de maio 2006 per tres activistas pedophiles: Marthijn Uittenbogaard (presidente), Norbert de Jonge (secretario) e Ad van den Berg (cassero). Su motto esseva "sapere aude", i. e. "osa saper", motto del illustrate secundo Kant.

Benque su activitates esseva multo limitate e que illo solmente habeva tres membros cognoscite, le partito esseva centro de polemica desde su creation a causa del propositiones de su programma quanto a sexualitate, le quales includeva, inter alteres, le suppression progressive del etate de consentimento e le legalisation del pornographia infantil. 

Illo non succedeva presentar se a electiones, nam illo non attingeva le numero minime de signaturas requirite per le lege electoral neerlandese pro presentar candidatos. Illo anunciava su dissolution in martio 2010. 

## Referentias

## Vide etiam
* Activismo pedophile

## Ligamines externe
* Sito official  
* Programma official   
* Interview con le membros del PNVD in le television neerlandese
Krumme 13

**Krumme 13** (abbreviate sovente como **K13**) es un association german del activismo pedophilic, fundate in 1993. 

## Historia
Krumme 13 esseva fundate in 1993 in Düsseldorf (Germania) per Dieter Gieseking, como un gruppo de apoio e autoadjuta pro pedophilos. Le gruppo offereva assessoramento legal e appoio moral, incoragiava le pedophilos a "sortir del armario", defendeva le acceptation social del pedophilia e reivindicava le dispenalisation del relationes sexual inter adultos e infantes, assi como le legalisation del pornographia infantil. In concreto, illo demandava le abolition del articulos 176, 182 e 184 del codide penal german. Illo tamben gereva un bibliotheca e coordinava un programma special de appoio al pedophilos incarcerate. Inter 1993 e 1996 illo editava le bulletin *Zeitschrift für die Emanzipation der Pädophilie* [Revista pro le emancipation del pedophilos].

Inter 2001 e 2005 le gruppo esseva centro de un grande attention mediatic post que duo de su membros esseva  arrestate e incarcerate post haber publicate, in le sito web del association, un narration erotic ubi illes describeva le relation sexual inter un puero de 11 annos e un adulto de 30. In septembre 2005 le tribunales german considerava que iste narration non esseva pornographia infantil, ma un simple fiction. 

In 2001 habeva loco un manifestation de neonazis contra le association, al qual se confrontava gruppos de contramanifestantes e que finiva con le intervention del policia. Le mesme anno, le association Schotterblume adressava al Bundestag un petition signate per 50.000 personas ubi on demandava le prohibition del associaciones pedophile.

Krumme13 tamben esseva criticate per le gruppos peophile Pädo e IPCE, le quales assecurava que illos confideva ni in su leader incarcerate ni in le association e affirmava que illos esseva perjudicial pro le movimiento pedophilic.

Le gruppo se dissolveva in 2003 ante le pression social e mediatic, ma Dieter Gieseking decideva mantener aperite su sito web, K13-Online, active usque a nostre dies.

## Referentias

## Vide etiam
* Lista de organisationes del activismo pedophile
Lingua kayapo

Le **lingua kayapo** anque cognoscite como **mẽbengokre** es un lingua ge de Brasil. Le majoritate de parlatores es monolingual e le plus grande parte del que es bilingual parla altere linguas indigene; forsan 1% parla portugese.
Association American de Psychiatria

Le **Association American de Psychiatria**, o **APA**, per su acronymo en anglese, es le principal organisation de professionales del psychiatria in le Statos Unite, e le plus influente a nivello mundial. Illo se compone de circa 148.000 membros, le majoritate statounitese, ben que etiam il ha membros de multe altere nationalitates. Illo publica diverse revistas e brochures, assi como le Manual Diagnostic e Statistic de Infermitates e Trastornos Mental (DSM), considerate hodie como le texto basic pro le diagnostic e categorisation de trastornos mental.

## Ligamines externe

* Sito official de le Association American de Psychiatria.
Classification International de Maladias

Le ***Classification International de Maladias***, internationalmente cognoscite como **ICD** (per su acronymo in anglese), es le codification de maladias e traumatismos publicate per le Organisation Mundial del Salute (OMS). Illo es utilisate a nivello mundial pro classificar le causas de morbiditate e de mortalitate, con finalitates diverse, inter le quales illo del politica sanitari, epidemiologic o application clinic. Le revision actual es le decime (CII-10).

## Versiones
* CII-10

## Ligamines externe
* Sito web official del ICD
Daniel Cohn-Bendit

**Daniel** Marc **Cohn-Bendit** (Montalban, 4 de april 1945) es un politico francese de nationalitate german, del partito ecologista Le Verdes, actualmente deputato europee e copresidente del gruppo parlamentari Gruppo del Verdes/Alliantia Libre Europee. Ille ha essite leader protagonista del movimento popular de maio de 1968 in Paris e ha pertinite brevemente al movimento anarchista. Ille ha stuadiate sociologia in Nanterre. Cohn-Bendit parla perfectemente le germano e le francese.

## Ligamines externe
* Modulo de Daniel Cohn-Bendit in le sito del Parlamento Europee
Rebellion de Stonewall

Es cognoscite como **Rebellion de Stonewall** un serie de episodios violentos inter gais, lesbianas, bisexuales e transexuales e le policia de New York, que se initiaron con un carga policial in 28 de junio 1969 e ha durate plure dies. Illos ha habite loco in le bar *Stonewall Inn* e in le stratas proxime. On recognosce iste evento como catalisator del modernes movimentos in defensa del derectos del homosexuales.
The Journal of Sex Research

***The Journal of Sex Research*** es un revista scientific interdisciplinari consacrate al studio del sexualitate, publicate desde 1965 per le Societate pro le Studio Scientific del Sexualitate de New York. Illo es publicte cata dos menses.

Le revista promove le comprension interisciplinari del diverse themas del sexologia contemporani, a fin de meliorar le studio del conducta sexual human e fomentar le salute sexuale. Illo publica articulos super medicina, derecto, psychologia, sociologia, biologia e historia. Illo include reportos empiric, essayos theoric, revisiones bibliographic, articulos methodologic, articulos historic, reportes clinic, articulos didactic, recensiones de libros e litteras al director.

## Ligamines externe
* The Society for the Scientific Study of Sexuality Sito official.
Sancte Petroburgo

**Sancte Petroburgo**, etiam note simplemente como **Petroburgo** (in russo: , [saŋkt pʲɪtʲɪrˈburk], surnominate per su habitantes: Питер, *Piter*), es un citate federal de Russia. Illo es situate apud le Neva, al capite del Golfo de Finlandia, e functiona como un porto major in le Mar Baltic.

Le citate esseva fundate per le tsar Petro I in maio de 1703. Desde 1713 usque 1918 (con un interruption desde 1728 usque 1732), Petroburgo esseva le capital del Imperio Russe. Depost Moscova, il es le secunde urbe le plus grande de Russia, con quasi 4,9 milliones de cives. In le gruppo de citates con plus quam un million de cives, Petroburgo es le plus septentrional del mundo.

## Nomine
Le nomine del citate ha cambiate plure vices.  In 1914 in le Prime Guerra Mundial, le nomine del citate esseva cambiate a **Petrograd** (), pro evitar le desinentia germanic del nomine original.  In 1924, pro honorar postumemente Lenin, le citate esseva renominate a **Leningrad** (); iste nomine ja supervive in le nomine de su oblast, le Oblast Leningrad. Finalmente in 1991, le nomine original esseva restituite a Sancte Petroburgo.  In russo, in litteratura e scriptura informal, le "Sancte" (Санкт-) sovente es omittite, e le citate es nominate simplement *Piterburg*; in conversation trivial le suffixo "-burg" (germano pro *citate*) pote esser omittite tamben, e le citate nominate como *Piter*.

Le citate de Sancte Petroburgo es un centro cultural importante in Russia.  Illo es sovente describite como "le citate russe le plus occidental"; gratias a su plure canales, illo etiam es cognoscite como "le Venetia del nord." UNESCO ha declarate le centro historic del citate un sito de Patrimonio Mundial.  Le citate es etiam le sito de Le Eremiteria, un museo que es un del plus grande in le mundo.  Ben que non jam es le capital del nation, es le sede del Corte Constitutional de Russia.
Elvis Presley

**Elvis Aaron Presley** (Tupelo, SUA, le 8 de januario 1935 – Memphis, SUA, le 16 de augusto 1977) esseva un musico statounitese multo popular in le seculo 20.  Ille ha essite nominate le *Rege de Rock'n'Roll*, o simplemente *Le Rege*.

Presley abandonava Tupelo pro Memphis con su familia in le etate de 13 annos. Illac, su carriera nasceva in 1954 con Sun Records, cuje capite Sam Phillips voleva monstrar le musica afroamerican a un apprecation plus large. Con le guitarrista Scotty Moore e le bassista Bill Black, Presley esseva un del originatores del stilo musical rockabilly, un fusion de country e rhythm and blues, duo stilos american. Quando ille esseva ingagiate per RCA Records, su successo explodeva:  Su prime singule, *[[Heartbreak Hotel]]*, attingeva le summitate del cartas in januario de 1956. Iste singule e altere obras adjutava definir le sono del genere musical nove "rock'n'roll" (o simplemente, rock).

Elvis Presley participava in numerose films, in le quales su musica esseva un parte essential. Cantos como ”Can't Help Falling In Love”, ”Return To Sender”, ”Jailhouse Rock”, ”Love Me Tender” e multe, multe alteres es parte de iste films.