William Shakespeare

**William Shakespeare** (pronunciation anglese britannic: [ˈʃeɪkspɪə]; anglese statounitese: [ˈʃeɪkspɪɻ], baptisate le 26 april 1564 in Stratford-upon-Avon, Warwickshire, Grande Britannia – le 23 april 1616 in Stratford-upon-Avon, Warwickshire, datos julian) esseva un poeta, dramaturgo e actor anglese qui es hodie largemente considerate le plus grande scriptor in le lingua anglese e un del plus grande dramaturgos de tote le tempores.

Jam un figura popular in theatro renascentia anglese durante su vita, su reputation se augmentava e se diffundeva al altere paises in seculos subsequente. Su obras habeva un major influentia super le litteratura occidental e le lingua anglese e habeva essite traducite in tote le linguas major del mundo. 

Il ha pauc archivos super su vita private. Isto ha incoragiate speculation extensive re su semblantia, su sexualitate, su opiniones religiose e le question de esque ille mesme actualmente scribeva su dramas.

## Biographia
### Vita juvene

William Shakespeare esseva baptisate le 26 april 1564 in Stratford-upon-Avon, Warwickshire, Anglaterra. Su exacte data de nascentia non es cognoscite. Il ha un credentia commun que ille nasceva le 23 april (le mesme die que ille moriva), ma il ha nulle evidentia pro isto. Ille esseva le filio de John Shakespeare, un facitor de guantos e consiliero local, e Mary Arden, le filia de un proprietario de terra. Ille esseva le tertie de octo infantes e lor plus vetere supervivente filio. Biographos concorda que William Shakespeare studeva a King's New School, un schola local.

Ille maritava Anne Hathaway in 1582. Il appare que le maritage esseva arrangiate con insolite rapiditate; le annuncio del maritage esseva legite sovente un vice, in loco del usual tres vices. Illes habeva tres infantes. Lor prime infante Susanna nasceva e esseva baptisate minus que sex menses post le maritage in 1583. Lor altere infantes esseva geminos dizygotic: Hamnet e Judith, qui esseva baptisate in 1585.

### Carriera
Shakespeare cambiava domicilio a London e comenciava su carriera in le theatro durante un anno inter 1585 e 1592. Ille laborava como un actor, autor e le coproprietario del compania de theatro Lord Chamberlain's Men, que plus tarde esseva nominate King's Men. 

Il ha pauc nota de su vita inter 1585 e 1592, sin un lite in 1588-89. Iste annos es appellate le 'annos perdite' de Shakespeare. Durante iste annos, ille comenciava travaliar in London con le theatro. Le prime referentia a su carriera esseva un brochure in septembre 1592. Scribite per Robert Greene, un dramaturgo popular, illo refere *[[Henrico VI, Parte 3]]* e implica que alcun dramas de Shakespeare habeva essite inscenate. Su prime obra publicate, un poema erotic titulate "Venus e Adonis", esseva datate 1593.

Post 1594, le dramas de Shakespeare esseva inscenate solmente per un compania de theatro, le Lord Chamberlain's Men. Shakespeare esseva un de qualque proprietarios del compania. Shakespeare jocava in su dramas; le rolos que ille habeva es incognite. Transcriptiones publicate de su dramas appareva in annos subsequente. Le nomine de Shakespeare appareva super le transcriptiones post 1599. Isto es evidentia clar que Shakespeare esseva un figura popular.

Le compania edificava le Globe Theatre in 1599, que poteva accomodar 3.000 spectatores e deveniva le compania le plus popular de theatros in London. In 1603, le nove rege Jacobo I les donava patronage regal, e illes cambiava lor nomine al King's Men. In 1608, illes etiam emeva le Blackfriars Theatre, que poteva accomodar 600-1.000 spectatores. Al contrario del Globe Theatre, iste theatro esseva al interior e poteva inscenar durante le hiberno. Archivos de emptiones e investimentos de Shakespeare suggere que ille habeva devenite ric.

Durante su carriera, Shakespeare divideva su habitation inter London e Stratford, durante que Anne e lor infantes habitava in Stratford. Hamnet Shakespeare moriva in 1596; ille habeva 11 annos. In 1597, Shakespeare emeva le casa New Place, le secunde plus grande casa in Stratford.

### Ultime annos e morte

Post 1610, Shakespeare scribeva dramas minus sovente. Su ultime tres dramas esseva collaborationes, probabilemente con John Fletcher. Fletcher succederea Shakespeare como le dramaturgo principal del King's Men. Biographos usualmente concorda que ille se retirava circa 1613 e habitava durante le ultime annos de su vita con Anne in Stratford. Ille retornava a London qualque vices.

William Shakespeare moriva le 23 april 1616 (calendario julian) in Stratford-upon-Avon. Le causa es incognite. Ille se habeva describite como un homine con "sanitate perfecte" minus que un mense ante su morte, quando ille scribeva un nove testamento. Ille esseva interrate in le Ecclesia del Sancte Trinitate, le mesme ecclesia de su baptismo. Su epitaphio dice in anglese archaic:

*Bon amico, pro gratia de Jesus abstiner se<br>
*De foder le pulvere includite hic
*Benedicte sia le homine qui sparnia iste petras<br>
*E maledicte sia ille qui move mi ossos.*

Ille moriva dece dies post le morte de [[Miguel de Cervantes|Miguel de Cervantes Saavedra]] le 23 de april del calendario gregorian. Nonobstante que illes esseva contemporaneos, il non ha datos de que Shakespeare e Cervantes se cognosceva per lor obras.

Shakespeare legava le majoritate de su possessiones e moneta a Susanna. Anne probabilemente hereditava alcun per un derecto automatic. Ille habeva recentemente limitate le hereditate de Judith e removite le hereditate de su sposo Thomas Quiney a causa de un scandalo: il esseva discoperite que Quiney habeva un infante con un altere femina. Susanna habeva un infante e Judith habeva tres, ma nulle de iste lor infantes habeva infantes, ergo Shakespeare habeva nulle descendentes directe.

==Dramas==
Shakespeare scribeva le majoritate de su obras cogniscite inter 1589 e 1613. Su prime dramas esseva [[comedia]]s e [[Dramas historic de Shakespeare|dramas historic]]; illos es alcunes del dramas classic le plus acclamate in le generes. Ab circa 1595 usque 1608, ille scribeva qualque tragedias iconic: *Hamlet*, *Romeo e Julietta*, *Othello*, *Rege Lear* e *Macbeth*. Su ultime dramas esseva '[[tragicomedias]]' que combinava aspectos de ambe eras. Shakespeare etiam scribeva [[Poesia|poemas]], que includeva le [[Sonettos de Shakespeare|sonettos famose]]. Su obras supervivente include 39 dramas, 154 sonettos, duo poemas longe e qualque altere poemas.

Le production de Shakespeare esseva enorme. Plus de 100.000 lineas de drama ille scribeva, lo que le faceva le plus popular e le plus presentate dramatico del historia mundial. Su pièces, del quales le plus curte esseva *The Comedy of Errors* (Le Comedia de Errores) con 1.777 lineas, ha constantemente essite presentate, analysate e traducite in quasi omne linguas, inclusive interlingua. De omne le pièces scribite per William Shakespeare *Hamlet'', elaborate circa 1599-1600, es probabilemente le plus popular. Al minus le pièce con su 4.042 lineas e le plus longe rolo de parlar (con in toto 11.610 parolas) es le plus longe que le famose autor anglese scribeva.

Multe de su dramas esseva publicate durante su vita con qualitate variante. John Heminges e Henry Condell, duo actores e amicos de Shakespeare, publicava un archivo plus definitive in 1623. Isto se appellava le First Folio. Illo includeva tote su dramas cognoscite excepte cinque; tres esseva registrate alterubi e duo esseva perdite. Le First Folio habeva un prefacio del actor Ben Jonson que, in un phrase famose e presciente, declarava que Shakespeare esseva "non de un era, ma pro tote tempore". In le seculo 21, su obras continue esser studite e interpretate.

## Vide etiam
*Hamlet
*Romeo e Julietta
## Referentias