open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Charlotte's Web (film de 2006)

**Charlotte's Web** ("Le tela de Carlotte") es un film en action real/animation de computator statounitese de 2006, basate sur le libro popular homonyme per E. B. White. Le film es dirigite per Gary Winick e producite per Paramount Pictures, Walden Media, The Kerner Entertainment Company, e Nickelodeon Movies. Le screenplay es per Susannah Grant e Karey Kirkpatrick, basate sur le libro de White.

Le film es le secunde adaptation de film del libro de White, precedite per un film de animation producite per Hanna-Barbera pro Paramount Pictures. Esseva distribuite en Switza, Espania, e Hollanda per Universal Pictures.
Friedrich Nietzsche

**Friedrich Wilhelm Nietzsche** (pronuncia: [ˈnit͡ʃe] vel [ˈnit͡ʃːe]; 15 de octobre 1844, Röcken bei Lützen, Prussia - 25 de augusto 1900) esseva un philosopho, poeta e compositor german del seculo 19. Su textos re religion, moralitate, cultura contemporanee, philosophia, e scientia monstrava un amor pro metaphora, ironia e aphorismo que face su obras casi tanto popular como su themas le face controversial. Pro isto, su obras totevia hodie habe un influentia substantial in le foras del philosophia, notabilemente in existentialismo, nihilismo e postmodernismo.

Le themas re que il scribeva totevia esse discutite hodie. Themas central de su obras include le morte del deo, perspectivismo, le Übermensch, le recurrentia eternal, e le voler de poter. Le principio central de su philosophia esse le affirmation del vita, le action de questionar honestemente le valor de ulle doctrina que exhauri le energias essential del vita, nonobstante ulle credentia traditional.

Nietzsche initiava su carriera como un philologista classic ante que ille cambiava al studio philosophic. Al etate de 24 annos, il esseva nominate al cathedra de philologia classic in le Universitate de Basel, le plus juvene persona que habeva habite iste position, ma il resignava in 1879 a causa de problemas de su sanitate physic. Problemas de sanitate plagava Nietzsche tote su vita, possibilemente a causa de paresis general atypic que esseva attribuite al syphilis tertiari. Durante su decennio final il habitava con su matre usque le morte de illa in 1897, e postea con su soror usque le morte de Nietzsche per pneumonia in 1900.

## Referentias
Telescopio

Un **telescopio** es un systema optic que permitte vider objectos lontan, tote allargante su mesura angular e su luminositate apparente. Probabilemente le telescopios son le utensile plus importante in astronomia e astrophysica. Tote e que con le parola "telescopio" on se accostuma referer al *telescopios optic*, il ha telescopios pro quasi tote le frequentias del spectro electromagnetic.

Tote telescopio optic es formate per un objectivo e un ocular. Le objectivo forma un imagine (normalmente real) del objecto lontan super su plan focal; iste imagine es tunc allargate per le ocular o ben impressionate super un pellicula photographic o detegite per un camera CCD. Si le objectivo es un lente se parla de telescopio refragente (refractor), si le objectivo es un speculo concave se parla de telescopio reflectente; si utilisa un combination de lentes e speculos se nomina telescopio catadioptric.

Un studio del historico Nick Pelling, publicate per le revista anglese History Today, affirma que le inventor del telescopio esseva un fabricante de lentes de Girona nominate Joan Roget.

## Vide etiam
* Observatorio astronomic
* Galileo Galilei

## Referentias
Syndicalismo

**Syndicalismo** es un doctrina politic secundo qual le travaliatores agruppate in syndicatos debe jocar un rolo active in le conducto del societate. Multe syndicatos tene relationes intime con partitos politic, le plus sovente de sinistra. Le syndicalismo revolutionari, multo proxime al anarcho-syndicalismo, ha le scopo de reinversar le systema capitalista per un greve general revolutionari e de reimplaciar lo con le association libere de communitates e syndicatos autonome.
## Galeria

File:1. Mai Hannover Otto-Brenner-Straße Transparent Metaller Volkswagen Nutzfahrzeuge IG Metall.jpg|left|thumb|Syndicalistas metallurgic (membros de IG Metall) in Hanover le 1 de maio 2011
File:Syndicalism.svg|left|150px|Un symbolo syndicalista, le travaliator levante le mano

## Vide etiam
* Sam Dolgoff
Jornal

Un **jornal** esse un scripto, normalmente quotidian, que contine commentarios sur le evenimentos del die. Il ha duo typos de jornal: los private, que particulares scribe pro detaliar lor sentimentos o activitates personal (istos pote esser appellate «diarios» o «jornales personal»); e los publicate e distribute a presso del grande publico. In le secunde senso, le termino «periodico» esse strictemente plus ample, pro que pote comprende publicationes septimanal o mensual o annual, magazines, revistas academic specialista, etc. Jornales pote tractar de diverse campos de interesse: novas e analyse politic e social, sport, cultura, opinion editorial, meteorologia, caricaturas e bandas designate, obituarios, litteras, etc. Illos contine sovente annuncios commercial, que son in multe casos essential pro financiar le publication.
## Historia
Le prime jornal moderne esseva publicate in Strasburgo (alora in le Sacre Imperio Roman, hodie in Francia) in germano a partir de 1605. Illo se appellava *Relation aller Fürnemmen und gedenckwürdigen Historien*. Le pressa typographic esseva essential al vulgarisation de jornales; per metonymia, on appella mesmo le sector jornalistic «le pressa». Nonobstante, multe jornales publica editiones in linea.
## Galeria

|right|Prime numero del *Diário de Pernambuco*, le prime jornal publicate in America del Sud (1825)
File:Street Scene - Salta - Argentina.jpg|right|thumb|Kiosque de jornales in Salta, Argentina
Syndicato

Un **syndicato** es un organisation de travaliatores pro defender lor interesses commun (salarios, conditiones e horas de travalio, etc.). Travaliatores organisate negotia le contractos collectivemente con lor empleatores. Quando illes non pote obtener un accordo acceptabile, illes age collectivement contra le empleatores de varie manieras: greves (cessationes del travalio) o manifestationes public etc..
## Formas
Syndicatos pote organisar se secundo le mestiero o secundo le industria. In le prime caso, syndicatos pote ressemblar le corporationes medieval de travaliatores specialisate; un exemplo esserea un syndicato de bibliothecarios. In le secunde, omne travaliatores in un industria o sector se organisa insimul; un exemplo esserea un syndicato de travaliatores de education (bibliothecarios de schola, preceptores, secretarios de schola, porteros de schola, etc.).
## Galeria

File:1. Mai Hannover Otto-Brenner-Straße Transparent Metaller Volkswagen Nutzfahrzeuge IG Metall.jpg|left|thumb|Syndicalistas metallurgic (membros de IG Metall) in Hanover le 1 de maio 2011
File:Syndicalism.svg|left|thumb|150px|Un symbolo syndicalista, le travaliator levante le mano

## Vide etiam
*Syndicalismo
Synthetic (disambiguation)

**Synthetic**[syn-TE-tic]:
# como synonymo de resumito o abreviatto. E.G.: "Ave articules del cuals ave qui facer un verttion synthetic".
# in chimia, feito per synthesis, o cunstruito per metodo de synthesis, E.G.: "le plasticos son matterials synthetics."
# como synonymo de artifitial o no natural. E.G.: Le linguas artifitiales son synthetics.
Atlas (disambiguation)

**ATLAS** [A-tlas]:
# Un gigante mythologic e de immense fortia qui sustene le sphera celeste super su spatulas. Le parolas relative a iste signification: Atlantico, Atlantida.
# Un collection de mappas geographic. Per extension etiam: atlas de anatomia (un colletion de graphicos del corpore).
# Le familia de rocchettas spatial.
# Le nomine de alcun catenas de montanias.
# Le nomine de familia de alcun personas.
IE Munde

**IE Munde** es un revista de internet in interlingue de Valodnieks.

Illo es publicate trimensualmente. Le prime edition de * IE Munde* esseva publicate in le septembre 2010 in le internet.

IE Munde contine articulos in interlingue super themas actual como sport, politica e litteratura. Cata edition habe inter 10 e 14 paginas.

## Ligamines externe
* Un pagina web que contine tote le editiones de IE Munde
Magnitude apparente

Le **magnitude apparente** de un astro es un mesura de su luminositate apparente vidite per un observator al Terra, isto es, le quantitate de lumine recipite del objecto.

Le magnitude apparente es un mesura logarithmic, ubi le numeros minor corresponde a un brillantia major. Cento vices minus brillantia (o le mesme objecto dece vices plus distante) corresponde a un magnitude apparente cinque vices major; 2,51 vices minus brillantia (o le mesme objecto 1,58 vices plus distante) corresponde al magnitude un vice plus major.

Como que le quantitate de lumine recipite depende del densitate del atmosphera in le visual, le magnitude apparente es normalisate secundo le valor que haberea lontano del atmosphera.

Le magnitude apparente non es equal al magnitude real - un objecto multo brillante pote parer multo debile, si es multo lontan.

## Vide etiam
* Magnitude absolute
Chacarera

Le **chacarera** (Chakarera in Quechua) es un typo de musica e un dansa traditional in copula ab le nord de Argentina (provincias de Catamarca, Salta, Tucumán, Santiago del Estero e Jujuy). Illo se dansa etiam in le sud de Bolivia (region del Gran Chaco). Le chacarera es un genere de musica folkloric le qual, secundo multe argentinos, servi como contraparte rural del tango.

Illo se characterisa essentialmente per su rhythmo ternari, le empleo de instrumentos con cordas e del *bombo legüero* (tambur grande de Argentina). Inter le compositores e interpretes de chacarera on pote citar André Chazarreta, Manuel Gomez Carillo, Mercedes Sosa, Los Chalchaleros, Los Hermanos Abalos e Los cantores del alba.

Cata provincia representa iste dansa con subtil differentias in le passos e le rhythmos empleate. Assi, il existe le "Chacarera doble", le "Chacarera larga", le "Chacarera trunca", etc.

Le formation del dansa es un linea de pueros con un linea de pueras, o in stella. Illo es un dansa de improvisation que se face per passos de walzer, sed certe figuras subinde reveni: *giro* (parve gyro), *vuelta redonda* (grande gyro, le dansatores excambia su loco e retorno), *zarandeo* (movimento ubi le puera face tornear su gonna), *zapateado* (le pueros colpa lor pedes), etc.

## Ligamines externe
* Dansas folkloric argentin, in espaniol
* Curso de guitarra pro le chacarera, in anglese
Artur Balder

**Artur Balder** (Alicante, 14 de augusto 1974 – ) es un scriptor espaniol–statounitese. 

## Ligamines externe
* Web de Artur Balder (in espaniol)
Scriptura

Le **scriptura** es un methodo de representation graphic del linguage parlate.

## Vide etiam
* Scriptor
* Stilo
* Typographia
* Littera
* Syntaxe
Galaxia

Un **galaxia** es un systema massive e ligate gravitationalmente que consiste de stellas e residuos stellar, un medio interstellar de gas e pulvere, 
e un importante sed non ben comprendite componente tentativemente appellate materia tenebrose.

Le nomine es ab le parola grec *galaxias*, literalmente intender "lactee", 
un referentia al Via Lactee, nostre galaxia. Galaxias typicamente rangia ab nanos con no plus per 10 milliones (107) stellas, 

usque gigantes con  100 billiones (1014) stellas,

omne orbitar le centro de massa del galaxia. Galaxias pote continer multe systemas stellar, gruppos stellar, e varie nubes interstellar. 
Le Sol es un del stellas in le Via Lactee; le Systema Solar include le Terra e omne le altere objectos que orbita le Sol.

Historicamente, galaxias ha essite categorisate secundo lor forma apparente (usualmente referite a como lor morphologia visual). 
Un forma commun es le galaxia elliptic, que ha un profile luminal con le forma de un ellipse. 
Galaxias spiral es systemas discoide con brachios pulverose e curvante. 
Galaxias con formas irregular o inusual es sapite como galaxias irregular, 
e typicamente es le resultato de disruption per le fortia gravitational de galaxias vicinal. 
Tal interactiones inter galaxias presso, que pote causar ultimatemente galaxias de confunder, pote inducer episodios de significantemente accrescite formation stellar, 
producer que es appellate un galaxia con eruption stellar. Galaxias parve que non ha un structura coherente pote anque referite a como galaxias irregular.

Il ha probabilemente plus de 170&nbsp;milliardo () galaxias in le universo observabile.

Le major parte de galaxias es 1.000 a 100.000&nbsp;parseces in diametro e es separate usualmente per distantias de circa milliones de parseces (o megaparseces).
 
Spatio intergalaxic (le spatio inter galaxias) es plenate con un gas tenue de un densitate medie minus de 1 atomo per metro cubic. 
Le majoritate de galaxias es organisate a in un hierarchia de associationes appellate gruppos, 
que pote formar plus grande systemas appellate supergruppos. Iste plus grande structuras es generalmente arrangiate a in laminas 
e filamentos, que circumferite immense vacuos in le universo.

Ben que il es nondum ben comprendite, materia tenebrose appare de dar conto de pro circa 90% del massa de galaxias. 
Datos observational suggere que cavos nigre supermassive pote exister al centro de multe, si non omne, galaxias. 
Illos es proponite esser le causa primari de nucleos galaxic active trovate al centro de alicun galaxias. 
Le galaxia Via Lactee appare de haber al minus un tal objecto intra su nucleo.

## Vide etiam
* Via Lactee
## Referentias
Masiela Lusha

**Masiela Lusha** (nascite in Tirana le 23 de octobre 1985) es un actrice, scriptor, productor, e philanthropo albanese-statounitese. Illa ganiava recognoscentia international pro jocar le rolo de Carmen Consuela Lopez in le sitcom de SUA *George Lopez*, un rolo pro que illa ha recipite duo vices un *Young Artist Award*. Post transition a flim, illa ha jocate rolos in *Le Tempore del Cometa* (albanese: *Koha e Kometës*), *Sanguine: le Ultime Vampir* (anglese: *Blood: the Last Vampire*), e multe altere films.

## Ligamines externe

*
Via Lactee

Le **Via Lactee,** occasionalmente appellate solmente **le Galaxia**, es le galaxia domestic del Systema Solar e del Terra. 
Il es consentite que le Via Lactee es un galaxia spiral, e observationes suggere que illo es un galaxia spiral barrate. 
Illo contine circa 200-400 milliardos de stellas e es estimate haber al minus 50 milliardos de planetas, 500 milliones del quales poterea esser situate in le zonas habitabile de lor stellas parental.
Nove datos suggere le possibilitate que il ha plus de duo vices plus planetas libere in le Via Lactee que stellas. 
Le Via Lactee es un parte del Gruppo Local de galaxias e es un de circa 200 milliardos de galaxias in le universo observabile.

## Systema Solar
Le Systema Solar es situate circa a 2/3 del distantia ab le centro del Via Lactee, sur le bordo interior del Brachio de Orion–Cygnus. 
Le Sol comple un orbita circum le centro del galaxia in un anno galactic, un vice cata 225-250 milliones de annos terrestre.

## Termino
Le termino "Via Lactee" es un traduction del grec *Galaxias*, referente al banda pallide de lumine formate per stellas in le plano galactic, como viste ab le Terra.

## Vide etiam
* Galaxia

## Referentias
Chocolate

**Chocolate** es un delicatessa facite de cacao, le qual es ganiate ex fabas de cacao, le nucleo del fructo del arbore de cacao.

Chocolate es amate per multe personas in tote le mundo.
ICarly

***iCarly*** es un sitcom statounitese. Le storia concerne un puera nominate Carly Shay. Ella, con su amicos Sam e Freddie, creava un web show nominate *iCarly*. Su début esseva le 8 de septembre 2007.
Anno luminal

Un **anno luminal**, anque **anno de lumine** o **anno-lumine**, es un unitate de longitude, que
equala circa 10 billion kilometros (1016 metros, 10 petametros, o circa 6 billion millias). 
Como definite per le Union Astronomic International (UAI), un anno luminal es le distantia que lumine propaga in un vacuo in 1 Anno Julian.

Le anno luminal es frequentemente usate de mesurar distantias a stellas e altere distantias de un scala galaxic, presertim in publicationes nonspecialistic
o scientific popular. Le unitate preferite in astrometria es le parsec, proque illo pote esser plus facilemente derivate ab,
e comparate con, datos observational. Le parsec es definite como le distantia al qual un objecto appare de mover 1 arcsecunda de parallaxe 
quando le observator move se 1 unitate astronomic perpendicular al linea de vista al observator, e illo equala approximatemente 3,26 annos luminal.

## Valor numeric
Un anno luminal equala:
* exactemente 9.460.730.472.580,8 km (circa 9,5&nbsp;Pm)
* circa 5.878.625.373.183,608 millias (circa 6 billion millias (Scala breve))
* circa 63.241,1 unitates astronomic
* circa 0,306601 parseces
* exactemente 31.557.600 secundas luminal

Le figuras supra es basate sur un Anno Julian (non anno Gregorian) de exactemente 365,25 dies 
(cata de exactemente 86.400 SI secundas, 31.557.600 secundas total in 1 anno) 
e un definite velocitate de lumine de 299.792.458 m/s, ambe includite in le IAU (1976) Systema de Constantes Astronomic, 
usava postea 1984.

## Vide etiam
* Velocitate de lumine
* Secunda luminal

## Referentias
Bambi

***Bambi*** es un film de animation statounitese de 1942 producite per Walt Disney e basate in le libro *Bambi. Eine Lebensgeschichte aus dem Walde* (traduction in Interlingua: *Bambi, un vita in le foreste*) per autor austriac Felix Salten. Le film esseva lanceate al cinemas per RKO Radio Pictures le 13 de augusto 1942 e es le quinte film animate de Disney.

## Ligamines externe
* Sito official 
*
Charlotte's Web (disambiguation)

**[[Charlotte's Web]]** es un libro de E. B. White scribite in 1952.

Alicun obras basate super le libro prende su titulo:
* Charlotte's Web (film de 1973), un film musical animate
** Charlotte's Web 2: Wilbur's Great Adventure, un continuation del film de 1973
* Charlotte's Web (film de 2006) un film que misce animation digital con action real.
Asteroide

Le **asteroides** (ab le grec ἀστήρ/*aster* "stella", "astro" e εἶδος/*eidos* "simile,in forma") es corpores parve 
in orbita circa le Sol. Illo ha anque essite appellate **planetoides**, specialmente le plus grandes. 
Iste terminos historicamente ha essite applicate a omne objectos astronomic orbitante le Sol que non monstrate le disco de un planeta 
e non observate de haber le characteristicas de un cometa active. Tamen, como objectos parve in le Systema Solar exterior esseva discoperite e trovate de haber
superficies basate super volatiles resimilante cometas, illos assi esseva distinguite saepe ab asteroides traditional. 
Dunque le termino *asteroide* nunc refere crescentemente specificamente al parve corpores roccose-gelate e metallic del Systema Solar interior foras al orbita de Jupiter.  
Illos es gruppate con le corpores exterior — centauros, troianos de Neptuno, e objectos trans-Neptunian — como **[[planeta minor|planetas minor]]**,
que es le termino preferite in circulos astronomic. 

## Vide etiam
* Planeta
* Planeta minor
* Systema Solar

## Referentias
Chronometria

Le **chronometria** (ab le greco *chronos* "tempore" e *metrese* "mesuration") es le scientia del mesuration de tempore.
Illo non debe esser confundite con le chronologia, le scientia de localisar eventos in le tempore, le qual frequentemente depende del chronometria.

Le mesuration de tempore require un horologio o chronometro, e le unitate de tempore in le Systema International de Unitates es le secunda. 

## Vide etiam
* Chronometria cognitive
* Chronometro
* Historia de horologios
* Horologio
* Tempore
Mali

**Mali** es un pais francophone del Africa del West, inglobante partes del Sahara, Sahel e valle del Niger. Le pais, que ha nulle accesso al mar, avicina le Niger, Burkina Faso, Costa de Ebore, Guinea, Senegal, Mauritania e Algeria. Le citate capital de Mali es Bamako. Un de su citates le plus celebrate es Timbuktu, que esseva un vece un del centros de erudition islamic le plus importante del mundo.

Le imperio Songhai floriva in le territorio del actual Mali ante le colonisation europee. Como colonia francese, Mali esseva denominate le «Sudan francese». Post independentia, le Republica Sudanese (como on le appellava alora) formava con Senegal le Federation de Mali; post le exito de Senegal de iste federation, le pais ha mantenite le nomine de Mali, que perpetua cello de un imperio pre-Songhai.

Mali es un republica multo povre. Su population es anque multo juvene, con un etate medie de 15 annos in 2021. Le economia es basate in le agricultura e pisca fluvial. Un de su productos le plus importante es le coton, de qual le pais es le plus grande productor al sud del Sahara.

Verso 90% del population malian es musulman. Le lingua franc del pais es le bambara, cognite per 80% del population como lingua prime o secunde.

Mali es un stato membro del Union African, Organisation del Nationes Unite, Communitate Economic del Statos del Africa del West e altere organisationes international.
Senegal

**Senegal** es un pais francophone del Africa del West. Le pais avicina le Gambia (le qual es quasi un enclave senegalese), le Oceano Atlantic, Mauritania, Mali, Guinea-Conakry e Guinea-Bissau. Le pais occupa un plana semiaride coperte de savannas e transversate per tres grande fluvios: le Senegal, le Gambia e le Casamance. In le west se trova le peninsula de Cap Vert, que da su nomine al archipelago de Capo Verde.

Le imperio Songhai floreva in le territorio del actual Senegal ante le colonisation europee. Post independentia, Senegal formava con le Republica Sudanese (le actual Mali) le Federation de Mali, ma quitava iste federation. Senegal es ora un republica de systema semipresidential.

Le population es generalmente povre. Le economia es basate in le agricultura e pisca fluvial. Un de su productos le plus importante es le arachide, del qual le pais es un grande exportator.

Ultra le francese, lingua official, le constitution recognosce sex linguas national: le wolof, serer, peul, maninka, soninké e diola. Le wolof es le lingua utilisate como lingua franc per le plus grande numero de personas.

Verso 92% del population senegalese es de confession musulman. Le sufismo es popular in le pais; le plus grande ordines mystic son le tijani e le muride.

Senegal es un stato membro del Union African, Organisation del Nationes Unite, Organisation International del Francophonia, Communitate Economic del Statos del Africa del West e altere organisationes international.

## Referentias
Macedonia del Nord

**Macedonia del Nord**, officialmente **Republica de Macedonia del Nord**, es un pais del peninsula balkanic in Europa del sud-est. Su population consiste de duo grande gruppos ethnic, le slavos e le albanianos. Iste republica, que faceva antea parte de Yugoslavia, coperi un parte del region traditional de Macedonia, del qual le major parte es hodie in le Republica Hellenic (le altere grande parte es in Bulgaria). Le citate capital del republica es Skopje. Le paises limitrophe son Grecia, Albania, Kosovo, Serbia e Bulgaria. Le pais es montaniose e ha nulle accesso al mar.
## Nomine
Gratias al opposition de Grecia, que percipe como appropriation cultural le usage de symbolos e nomines hellenic pro iste republica slave, le Macedonia del Nord ha essite officialmente recognoscite sub le nomine provisori de «Republica ex-yugoslave de Macedonia» per le majoria del organisationes international (ut ONU, OTAN, etc.) desde le cadita de Yugoslavia. Post permulte negotiationes, un referendum e le discussion in le parlamento macedone, le pais ha cambiate su nomine a Republica del Macedonia del Nord in 2019.  Le parlamento exprimeva se le 11 de januario 2019 con 81 del 120 votos pro iste cambiamento.
Macedonia (disambiguation)

**Macedonia** pote significar:

* Macedonia (region), un region traditional in le peninsula balkan (includente partes del statos actual del Grecia, Macedonia del Nord, Albania, Serbia e Bulgaria)
* Regno de Macedonia, un regno que existeva in le Antiquitate in iste region
* Provincia de Macedonia, un provincia del alte Imperio Roman
** Diocese de Macedonia, un division administrative del basse Imperio Roman
** Thema de Macedonia, un division administrative del Imperio Byzantin
* Macedonia (Grecia), un region grec comprendente parte del region traditional de Macedonia
* Macedonia del Nord, un republic independente comprendente parte del region traditional de Macedonia
** Republica Socialista de Macedonia, le republica constituente de Yugoslavia que vadeva devenir Macedonia del Nord
Kosovo

**Kosovo**  (in albanese: *Kosovë* o *Kosova*; in serbo: *Косово и Метохија*, *Kosovo i Metohija*; historicamente *Dardania* in illyrico) es un stato del Europa del sud-est cuje soveranitate es disputate. Le plus grande parte del territorio es controlate de facto per le **Republica de Kosovo** que declarava su independentia unilateralmente ex Serbia le 17 de februario 2008. Serbia jammais recognosceva iste independentia, considerante Kosovo como un provincia autonome del stato serbe, assi que controla un parve section del provincia per le «Assemblea del Communitate de Municipalitates del **Provincia Autonome de Kosovo e Metohija**». 

Le 22 de julio 2010, le Tribunal International de Justitia ha decise que le declaration unilateral de independentia per le Republica de Kosovo non violava le lege international. Un anno postea, 77 statos membros del Organisation del Nationes Unite e le Republica de China habeva recognite le independentia del Republica de Kosovo. 116 statos membros del ONU non lo habeva facte; un bon numero de istos ha expresse lor recognition continue del soveranitate serbian in Kosovo. Le Republica de Kosovo non es un membro del ONU.

Kosovo es un pais montaniose sin accesso al mar. Illo ha frontieras con le Macedonia del Nord, Albania e Montenegro. Iste tres statos recognosce le independentia del republica. Su capital es Pristina (Prishtina/Priština). Altere citates importante include Prizren, Uroševac/Ferizaj e Peć/Pejë.

Le population es primarimente componite de albanianos ethnic (88%), con minoritates significative de serbos (7%), goranis, romanis, turcos e alteres.

Il ha quatro edificios del Patrimonio Mundial de UNESCO situate in Kosovo. Omnes face parte del sito de «Monumentos Medieval in Kosovo». Le quatro son edificios ecclesiastic de tradition byzantin-romanesc, un ecclesia e tres monasterios.

Kosovo usa le euro como su numerario, ben que illo non appertine officialmente al zona euro.
Neon

**Neon** es le elemento chimic que ha le symbolo **Ne** e un numero atomic de 10. Illo es le elemento le quinte plus commun in le universo e compone 0.0018% del atmosphero del Terra. Su peso atomic es ~20.18. Un incolor, inerte gas nobile conforme a conditiones standard, 
neon da un distincte rubie-orange brillantia quando usate in o basse voltage lampa neon o in alte voltage tubos discargal o insignias neon pro reclamo.

 
Illo es extrahite commercialmente ab aer, in le qual illo es trovate in amontas tracial.

## Vide etiam
* Gas nobile

## Referentias
Distantia focal

In optica, le **distantia focal** es le distantia inter le centro optic de un lente e le puncto ubi le imagine resta projectate, o ben le distantia inter le centro optic e le puncto ubi converge le prolongationes del radios de lumine, si se tracta de un lente divergente. Pro lentes simple, isto es un parametro intrinsec, durante que es proprie de cata lente e non es modificabile. 

Le distantia focal de un lente varia con le longitude de unda del lumine que lo transversa. Isto da loco al aberration chromatic. In le construction de objectivos, iste aberration se corrige per combinar duo o plus lentes, cata un del qual annulla o reduce le aberration chromatic del alteres.

In photographia, como plus longe es le distantia focal, un parve potentia optic, se habera plus capacitate de augmentar le mesura de objectos distante, on habera un angulo de vision parve. De altere parte, si on habe un distantia focal curt, un grande potentia optic, on habera un grande angulo de vision.
Pullo frite

**Pullo frite** esse le nomine de un platto facite con pullos frite, usualmente farinate o panate con un panadura de farina, ovo, e species, servite super le osso e edite con le mano. Frite, le farina o panadura forma un strato crispe. Pullo frite bon habe le sabor del carne e species sin le grassia excessive, le cocinar del pullo rendite le grassia sin o arder le carne o perder le succo del carne. Iste methodo de perserver le sapor sin le grassia esse ancian; iste technica esseva create in le imperio roman e china ancian, e disseminava de istos, con un altere addition al recepta in cata region nove.

In le Statos Unite de America, pullo frite esse un alimento commun, e plure restaurantes rapide habe pullo frite como su principe o su sol alimento vendite. Restaurantes rapide american usualmente usa un recepta basate in le Sud del Statos Unite de America, e ha habite successo in crear franchitias international.
Helium

**Helium** (symbolo **He**) es le elemento chimic con numero atomic 2. Su peso atomic es 4,002602.
Illo es un incolor, inodor, insipide, nontoxic, inerte, monatomic gas que conduce le gruppo de gases nobile in le tabella periodic del elementos. 
Su punctos de ebullition e fusion es le plus basse del elementos, 
e illo existe solmente como un gas, excepte in conditiones extreme. Juxta hydrogeno, illo es le secunde plus abundante elemento in le universo, 
e da conto de 24% del massa elemental de nostre galaxia.

## Vide etiam
* Gas nobile

## Referentias
Cupro

Le **cupro** es un elemento chimic con symbolo **Cu** (ab le latino *cuprum*) e numero atomic 29. Illo es un metallo ductile con conductivitate thermal e electric multo alte. Le cupro pur es molle e malleabile; 
le superficie exponite presenta un oxydation rubie-orange. Illo es usate como conductor de calor e electricitate, material constructional, e constituente de varie alligatos metallic.

## Vide etiam
* Metallo
Tank

Un **tank** o **carro armate** esse un vehiculo militar cuirassate, create pro confrontar fortias inimic. Como un arma, le tank moderne habe duo rolos: pseudo-artilleria, con le poter que romper fortificationes con colpos decisive; e un arma de choc, pro terrorisar e disincantar infantria inimic. In iste rolo, le tank ha prendite le rolo del calvario pro le era moderne. Le prime occasion pro que tanks esseva create esseva le Prime Guerra Mundial per le Regno Unite, pro passar le impasse de luctar in trencheas. Su prime usage esseva in le Battalia de Somne; pro celar su rolo como armas, illes esseva nominate "water tanks" - ab le anglese, "cisternas de aqua." Le parola "tank" rapidemente se deveniva le nomine international pro un vehiculo cuirassate de combatto.

Le majoritate de tanks habe in commun un designo basic: Un chassis simple e rectangular, a vices basate in un chassis mercantil de un automobile commercial; un turreta con un cannon principal (o altere arma tan decisive e grande como un cannon), usualmente con un mitraliatrices contra infantria; bandas tank cuirassate pro mobilitate in omne terreno; e armatura forte e con plure stratos.

In le seculo 20, tanks esseva un parte essential del armea moderne. In le seculo 21, cambios al guerra pro accentuar combatto urban, combinate con le relativemente incostose armas anti-tank, ha cambiate le rolo del tank; hodie, le tank esse usualmente usate in fortias combinate con altere vehiculos, aviones, e infantria; le tank non ja pote garantir un guerra, ma il pote ganiar un battalia.

## Vide etiam
*
Molecula

Un **molecula** es un gruppo neutral electricamente de al minus duo atomos tenite insimul per covalente ligamines chimic. 
Moleculas es distinguite ab iones per lor carga electric. Tamen, in physica quantic, chimia organic, e biochimia, 
le termino *molecula* es saepe usate minus strictemente e es applicate a iones polyatomic.

In le theoria kinetic de gases, le termino *molecula* is frequentemente usate pro alicun particula gasose sin reguardo a su composition. 
Conforme a iste definition atomos de gas nobile es considerate moleculas malgrado le facto que illos es componite de un singule atomo nonligate.

Un molecula pote consister de atomos de un singule elemento chimic, quanto a oxygeno (O2), o de differente elementos, 
quanto a aqua (H2O). Atomos e complexos que es jungite per ligantes noncovalente tal como ligamines hydrogeno 
o ligamines ionic es generalmente non considerate singule moleculas.

Moleculas como componentes de materia es commun in substantias organic (e ergo biochimia). Illos anque compone le major parte del oceanos e atmosphera. 
Un numero grande de substantias solide familiar, totevia, includer le major parte del minerals in le crusta, mantello, 
e le nucleo del Terra se, contine multe ligamines chimic, sed es *non* compone de moleculas identificabile. 
No molecula typic pote esser definite pro crystallos ionic (sales) e crystallos covalente (solidos retic), 
ben que iste es saepe composite de repetente cellas unitari que extende o in un plano (tal como in graphene) 
o tridimensionalmente (tal como in diamante o chloruro de sodium). 
Le thema de repetite structura cellular anque tene pro le major parte del phases condensate con ligante metallic. 
In vitros (solidos que existe in un stato vitrose disordinate), atomos pote etiam esser tenite insimul per ligamines chimic con nulle molecula definibile, 
ma etiam con nulle del regularitate de unitates repetente que characterisa crystallos.

## Vide etiam
* Atomo

## Referentias
Mohall (Dakota del Nord)

**Mohall** es un citate in le contato Renville, Dakota del Nord, Statos Unite de America. Secundo le censo de 2010, le population del citate esseva 783.
Benny Goodman

**Benjamin David "Benny" Goodman**, (30 de maio 1909 in Chicago, Illinois - 13 de junio 1986 in New York) era un celebre clarinettista e conductor del orchestra durante le era del bandas grande (big band) e plus tarde le periodo del swing (un subgenere de jazz), quando "Le rege del swing" era su titulo honorari. Ille anque sonava a concertos con musica classic.

Ille comenciava sonar le clarinetto quando ille habeva 11 annos e appareva in concertos jam in le etate de 13. In 1925 ille se faceva membro del orchestra de Ben Pollack, cambiava 1929 al orchestra de Red Nichols e in 1934 ille establiva su prime proprie orchestra. 

Le orchestra de Benny Goodman era le prime con le si-nominate equipa mixte. On facetiosemente ha dicite de ille que: "Ille non faceva distinction inter le negros e le blancos, ille tractava omnes como sclavos". Assi on pote dicer que, como omne le grande directores de orchestra, ille manteneva un bon disciplina.

## Discographia

# A Jazz Holiday (1928, Decca)
# Benny Goodman and the Giants of Swing (1929, Prestige)
# BG and Big Tea in NYC (1929, GRP)
# Swinging 34 Vols. 1 & 2 (1934, Melodean)
# Sing, Sing, Sing (1935, Bluebird)
# The Birth of Swing (1935, Bluebird)
# Original Benny Goodman Trio and Quartet Sessions, Vol. 1: After You've Gone (1935, Bluebird)
# Stomping at the Savoy (1935, Bluebird)
# Air Play (1936, Doctor Jazz)
# Roll 'Em, Vol. 1 (1937, Columbia)
# Roll 'Em, Vol. 2 (1937, CBS)
# From Spirituals to Swing (1938, Vanguard)
# The Famous 1938 Carnegie Hall Jazz Concert Vols. 1, 2, & 3 (Live) (1938, Columbia)
# Mozart Clarinet Quintet (with Budapest String Quartet) (1938, Victor)
# Ciribiribin (Live) (1939, Giants of Jazz)
# Swingin' Down the Lane (Live) (1939, Giants of Jazz)
# Featuring Charlie Christian (1939, Columbia)
# Eddie Sauter Arrangements (1940, Columbia)
# Swing Into Spring (1941, Columbia)
# Undercurrent Blues (1947, Blue Note)
# Swedish Pastry (1948, Dragon)
# The Famous 1938 Carnegie Hall Jazz Concert (1950, Columbia)
# Sextet (1950, Columbia)
# BG in Hi-fi (1954, Capitol)
# The Benny Goodman Story Volume 1 (1955?, Decca)
# Mozart Clarinet concerto (with Boston symphomy) (1956)
# The Great Benny Goodman (1956, Columbia)
# Peggy Lee Sings with Benny Goodman (1957, Harmony)
# Benny in Brussels Vols. 1 & 2 (1958, Columbia)
# In Stockholm 1959 (1959, Phontastic)
# The Benny Goodman Treasure Chest (1959, MGM)
# Texaco's Swing into Spring 59 (1959, Cunningham & Walsh, Inc.)
# Swing With Benny Goodman And His Orchestra (1960s?, Columbia/Harmony)
# Benny Goodman in Moscow (1962, RCA Victor)
# Benny Goodman Today (London Records of (1970) Canada Ltd.)
# Benny Goodman And His Orchestra (1977)
# Benny Goodman Live at Carnegie Hall; 40th Anniversary Concert (1978)
# Live! Benny Let's Dance (1986)
# The King Swings Star Line
# Pure Gold (1992)
# 1935–1938 (1998)
# Portrait of Benny Goodman (Portrait Series) (1998)
# Carnegie Hall Jazz Concert '38 (1998)
# Bill Dodge All-star Recording (1999)
# 1941–1955 His Orchestra and His (1999)
# Live at Carnegie Hall (1999)
# Carnegie Hall: The Complete Concert (2006)
Claude Debussy

**Claude Debussy** (Saint-Germain-en-Laye 22 de augusto 1862 – Paris 25 de martio 1918) esseva un compositor francese. Conjunctemente con Maurice Ravel, ille esseva un del plus importante personalitates qui laborava in le campo de musica impressionista, ben que ille mesme detestava le termino, quando applicate a su compositiones. Debussy es inter le plus importante de omne compositores francese, e un personalitate central in le musica europee durante le torno del secula vintesime. Ille habeva create Cavalliero del Legion Honorari in 1903.
Corno anglese

Le **corno anglese** es un instrumento de vento. Le parte basse, le pecia campana, sembla un pira e isto da al instrumento un sono lamentose e assurdate. Le sono es producite de un lingua duple, simile a como in le oboe. Le accordatura es cinque tonos plus basse que ille del oboe. Le technica de sonar es simile a ille del oboe, ergo le oboista facilemente pote devenir un cornista anglese.
## Etymologia
Le nomine non significa que le instrumento proveni de Anglaterra. Illo probabilemente deveni de un verbo german que significa "angelo".
Maurice Ravel

**Joseph-Maurice Ravel** (Ciboure, Francia le 7 de martio 1875&nbsp;– Paris, Francia le 28 de decembre 1937) esseva un compositor francese cognoscite super toto pro su belle melodias e su musica orchestral con texturas e effectos elegante. Un grande parte de su musica pro piano, musica de camera, obras pro choro e obras orchestral ha devenite un parte del repertorio standard concertal. 

Le compositiones de Ravel por piano, como Jeux d'eau, Miroirs, Le tombeau de Couperin e Gaspard de la nuit, demanda un virtuositate considerable del executante, e su musica orchestral, per exemplo Daphnis et Chloé e su arrangiamento de Tableaux d'une exposition (Picturas in un exhibition) per Modest Mussorgsky utilisa un varietate ric de sonos e instrumentation.

Ravel es forsan plus cognoscite per su obra orchestral Boléro (1928), lo que ille considerava trivial e un vice describeva como "un pecia pro orchestra sin musica".

Secundo de SACEM (Société des auteurs, compositeurs et éditeurs de musique), le succession de Ravel gania plus de pecunia del derectos de autor que ulle altere compositor francese.
Frédéric Chopin

**Frédéric François Chopin** (in polonese: Fryderyk Franciszek Chopin; le 1 de martio 1810 – Paris, Francia, le 17 de octobre 1849) esseva un compositor polonese, pianista virtuose e inseniante, de paternitate franco-polonese. Ille esseva un del grande maestros del musica romantic e ha essite appellate "le poeta del piano".

Chopin nasceva in 1810 in Żelazowa Wola, un village vicin a Varsovia. Ille cresceva in Varsovia, cognoscite como un prodigio infante e completava su studios musical ibi. Post le suppression russe del revolta polonese in novembre 1830, ille se installava in Paris como parte del Grande Emigration Polonese. Ille se appoiava como pianista e inseniante del piano, executante pauc representationes public. De 1837 a 1847 ille habeva un relation con le autor feminin George Sand. Durante le major parte de su vita, Chopin suffreva de insalubritate. Ille moriva in Paris in 1849 al etate de 39 annos. 

Le major parte del obras de Chopin es exclusivemente componite pro le piano, le exceptiones plus notabile es le duo concertos pro piano e orchestra. Le compositiones de ille es technicamente demandante sed anque pone emphase super nuances e profunditate expressive. Chopin inventava le forma musical cognoscite como le ballada instrumental e faceva innovationes major in altere formas como le sonata pro piano, mazurka, walzer, nocturne, polonaise, etude, impromptu, scherzo e preludio.

Plus que 230 obras per Chopin ha essite conservate.

## Vide tamben

* International concurso pianista Frederic Chopin.
Alligato

Un **alligato** es un mixtura homogenee o solution solide metallic componite de duo o plus de elementos. 

Alligatos complete de solution solide da microstructura de singule phase solide, ben que solutiones partial da duo o plus de phases que pote esser non-homogenee in distribution, dependente del historia thermal (tractamento caloric). Alligatos usualmente ha proprietates differente de illos del elementos componente.

Constituentes de un alligato es usualmente mesurate per massa.

## Galeria

File:Bronzebeile.JPG|right|upright=1.4|Hachas ancian de bronzo, un alligato de cupro e stanno


## Vide etiam
* Aciero
* Bronzo
* Laton
* Metallo

## Referentias
Stanno

**Stanno** es un elemento chimic con le symbolo **Sn** (ab le latino :*stannum*) e numero atomic 50. Illo es un metallo de gruppo principal in gruppo 14 del tabella periodic del elementos.

Stanno monstra similaritate chimic a ambe vicinal elementos de gruppo 14, germanium e plumbo e ha duo possibile statos de oxydation, +2 e le un pauc plus stabile +4. 
Stanno es le 49ne plus abundante elemento e ha, con 10 isotopos stabile, le plus grande numero de isotopos stabile in le tabella periodic. Illo es obtenite principalmente ab le mineral cassiterite, ubi illo occure como bioxydo de stanno, SnO2.

Iste argentee, malleabile metallo povre es non facilemente oxydate in aer e es usate de revestir altere metallos de impedir corrosion. 
Le prime alligato, usava in scala grande pois 3000 aEC, esseva bronzo, un alligato de stanno e cupro.

## Vide etiam
* Metallo

## Referentias
Zinc

**Zinc** (del german *zink*) es un elemento chimic de symbolo **Zn** e numero atomic 30. Illo es le prime elemento in gruppo 12 del tabella periodic. Zinc es, in alicun respectos, similar chimicamente a magnesium, proque su ion ha similar dimension e su solmente commun stato de oxydation es +2. Zinc es le 24te plus abundante elemento in le crusta del Terra e ha cinque stabile isotopos. Le plus exploitate mineral de zinc es sphalerite, un sulfido de zinc. Le plus grande exploitabile depositos es trovate in Australia, Asia, e le Statos Unite.  

## Vide etiam
* Metallo
* Zincheria

## Referentias
Piano

**Le piano** es un del instrumentos le plus popular. Un piano ha chordas que es colpate per martellos. Le manos sona le claviero, un rango de levatores que controla le martellos.

Le piano esseva inventate per Bartolomeo Cristofori le prime medio del seculo 18. Le designo disveloppava technologia del altere instrumentos como le organo e le clavicymbalo. Le **piano a cauda**, con chordas horizontal, es le forma original. Le **piano vertical**, con chordas vertical, esseva inventate un seculo plus tarde. Le secundo es plus popular proque illos ha advantages practical — dimensiones plus parve e precios minus car — al costo del volumine e del tono. Desde le medio del seculo 20, alcun pianos moderne ha componentes electric.

Usate extensivemente in musica classic pro executiones pro un solista, in ensembles, musica de camera e accompaniamento. Le piano es etiam multo popular como un adjuta al composition e probas. Ben que illo non es portabile e sovente costose, le versatilitate e ubiquitate del piano ha lo facite un del plus familiar instrumentos del mundo.

## Etymologia
Le parola piano es un forma abbreviate de pianoforte, le parola italian pro le instrumento (que in vice deriva del termino previe "gravicembalo col piano e forte"). Le termino musical "piano" significa "quiete" e "forte" ha le mesme signification que in interlingua. Iste nomine refere a le possibilitate del instrumento a producer volumines varie dependente del tocca del pianista sur le claves: tanto forte un pression sur le clave, quanto grande le fortia de colpa del martello, e consequentemente quanto alte le nota producite. Isto esseva un novellitate in le 18e seculo proque le previemente dominante instrumento de claviero, le clavicymbalo, solo poteva sonar a un fixate nivello de sono.

## Mechanico
Le piano es sonate per medio de un claviero. Pressante un clave en le claviero del piano causa un martello coperite per feltro a colpar cordas de aciero. Le martellos resalta, permittante le cordas a vibrar a lor frequentias resonatori. Iste vibrationes es transmittite trans un ponte a un tabula de sono que traduce le energia acustic a in le aria plus efficaciamente. In altere caso, le sono no esserea plus forte que lo producite directemente de le cordas. Quando un clave es lassate, un amortisator cessa le vibration del corda. 
## Classification
In le systema de classification del instrumentos musical de Hornbostel-Sachs, le piano es considerate como un chordophono.
## Vide etiam
*Pianista
*Clavierista
*
Aciero

**Aciero** es un alligato que consiste principalmente de ferro e ha un contento de carbon inter 0,2% e 2,1% per peso, dependente sur le grado. Carbon es le plus commun material alligante pro ferro, ma varie altere elementos alligante es usate, tal como manganese, chromo, vanadium, e tungsten.

Carbon e altere elementos age como un agente indurante, impediente dislocationes in le reticulo crystallin de atomos de ferro ab glissar preter le un le altere. 
Variar le amonta de elementos alligante e le forma de lor presentia in le aciero governa qualitates tal como le duressa, ductilitate, e resistentia tensional del aciero resultante. 
Aciero con crescite contente de carbon pote esser facite plus dur e plus robuste que ferro, sed tal aciero es anque minus ductile que ferro.

## Vide etiam
* Alligato
* Ferro
* Metallo
Alcali

In chimia, un **alcali** (ab le arabic: *al-qaly*) es un basic, 
sal ionic de un elemento metallic alcalin o metallic alcalin terrose. Alicun autores anque defini un alcali como un base que dissolve in aqua. Un solution de un base solubile ha un pH de plus de 7. 
Le adjectivo **alcalin** es communmente usate in anglese como un synonymo de base, specialmente de solubile bases. Iste uso late del termino probabile originava proque alcalis esseva le prime bases sapite obedir le definition del base de Arrhenius
e es ancora alicun del plus commun bases.

## Differentia inter alcali e base
Le termas "base" e "alcali" se frequentemente usa intercambiabilemente, particularmente extra de un contexto scientific.

Il ha definitiones varie pro alcali. Alcali frequentemente es definite como un subinsimul de base. Ben que, duo subinsimules se communmente selige.

* Un sal basic de un metallo alcalin o metallo alcalin terrose (Iste include Mg(OH)2 sed exclude NH3.)
*Alicun base que es solubile in aqua e forma iones de hydroxydo o le solution de un base in aqua. (Iste exclude Mg(OH)2 sed include NH3.)

Le secunde subinsimul de base se etiam appella un base Arrhenius.

## Vide etiam
* Acido
* Base (chimia)
* Sal
Georg Friedrich Händel

**Georg Friedrich Händel** o **Haendel** (Halle, Germania, le 23 de februario 1685 - London, Grande Britannia, le 14 de april 1759) esseva un compositor germano-britannic del periodo baroc, famose pro su operas, oratorios e concertos. 

Ille nasceva in le citate Halle in Germania in le mesme anno como Johann Sebastian Bach e Domenico Scarlatti. Ille studiava musica in Italia desde 1706 e postea se installava in 1712 in London, ubi ille viveva le major parte de su vita remanente.

Händel es considerate como un del plus grande compositores del omne tempore. Le obras de ille include Messiah, Water Music (Musica aquatic), e Music for the Royal Fireworks (Musica pro le focos de artificio royal). Ille era multo influite del grande compositores del baroco italian e le tradition centro-german del polyphonia choral. Le musica de Händel esseva ben cognoscite de compositores posterior como Joseph Haydn, Wolfgang Amadeus Mozart e Ludwig van Beethoven.
The Jungle Book (film de 1967)

***The Jungle Book*** (in Interlingua: *Le Libro del Jungla*) es un film de animation statounitese de 1967 producite per Walt Disney Productions e lanceate al cinemas le 18 de octobre de ille anno. Le 19ne film animate de Disney, le film es basate in un gruppo de novellas de Rudyard Kipling, ma le Disney Studio se permitteva grande libertates con su ideas in le scripto cinematographic.

## Ligamines externe
* Sito official 
*