open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Governatorato de Russia Nove

Le **Governatorato de Russia Nove** esseva un governatorato del Imperio Russe.
Illo esseva establite in 1764 e durava usque un reorganisation administrative in 1783. Illo esseva restablite in 1796 e finalmente dissolvite in 1802 per subdivision in tres partes.
Provincia de Savona

Le **Provincia de Savona** es un provincia que se trova in le region de Liguria, in Italia. Su capital es Savona.
Illo confina al west con le Provincia de Imperia, al nord con Pedemonte (Provincias de Cuneo, Asti, e Alessandria), e al est con le Citate Metropolitan de Genua. Al sud es le costa del Mar Ligure. Illo ha un area de 1545 km<sup>2</sup> e un population de  habitantes (1 de januario, 2016).

Le provincia ha 69 municipalitates.
Gorilla gorilla gorilla

***Gorilla gorilla gorilla***, le **gorilla occidental del terra basse**, es un subspecie del gorilla occidental.
Hunter Biden

**Robert Hunter Biden** cognoscite como **Hunter Biden** (4 de februario 1970 in Wilmington, Delaware, SUA&nbsp;– ) es un homine de lege e homine de affaires statounitese  e le filio de Joe Biden.
Joe Biden

**Joseph Robinette Biden Jr.**, melio cognoscite como **Joe Biden** [] (Scranton, Pennsylvania, SUA le 20 de novembre 1942&nbsp;– ), es un politico statounitese qui esseva le 46te presidente del Statos Unite de America de januario 2021 a januario 2025. Un membro del Partito Democratic, ille esseva antea un senator de Delaware ab 1973 a 2009 e le 47me vicepresidente ab 2009 a 2017, durante le administration Obama.

Elevate in Scranton, Pennsylvania e in Delaware, Biden studiava le lege a duo universitates. In 1970, ille esseva eligite como un consiliero local in Delaware. In 1972, ille esseva eligite al Senato in un resultato impreviste. Ille esseva al initio un del senatores plus juvene in historia statotunitese. Durante su carriera longeve in le Senato, ille laborava a lor committees de relationes externe e justitia. Su labores concerneva politicas de drogas, crimine e libertates civil. Ille habeva rolos major in le creation de un lege de prevention de crimines furiose e un lege de prevention de violentia contra feminas. Ille labora etiam re nove nominationes de judices al Corte Supreme, inclusive le sessiones re le nominationes controverse de Robert Bork e Clarence Thomas. Ille contestava le nomination presidential del Partito Democratic sin successo in 1988 e 2008.

Barack Obama, le 2008 candidato presidential del partito, seligeva Biden como su candidato vicepresidential. Illes ganiava le electiones de 2008 e de 2012. Como vicepresidente, Biden esseva un consiliator importante a Obama. Ille adjutava le negotiations de leges de stimulo economic contra le Recession de 2008, de taxation e de expensas federal. Duo annos post ille e Obama partiva lor officios, Biden comenciava un tertie campania presidential. Ille ganiava le nomination del Partito Democratic in le electiones primari in 2020 e, plus tarde in iste anno, vinceva le presidente incumbente Donald Trump in le election presidential de 2020.

Biden e su vicepresidente Kamala Harris esseva inaugurate durante le pandemia de Covid-19 e post agitation per adherentes de Trump. Biden deveniva le presidente statounitese plus vetule, habente 78 annos, le secunde catholic (post John F. Kennedy) e le prime de Delaware.

## Ligamines externe

Biographia al sito del Association Historic del Domo Blanc
Aleksander Kwaśniewski

**Aleksander Kwaśniewski** (Białogard, Polonia le 15 de novembre 1954&nbsp;– ) es un jornalista e politico polonese. De 1955 a 2005 ille serviva como presidente de Polonia.
Washington (disambiguation)

**Washington** pote esser
*Washington, D.C., le citate capital del SUA
*Washington (stato), un stato in le SUA
*George Washington, le prime presidente del SUA
Provincia de Cosenza

Le **Provincia de Cosenza** es un provincia italian del Calabria de 734 414 habitantes. Il ha un superficie de 6 650 km² e 155 municipalitates.
Stato de Mexico

Le **statos de Mexico** es entitates territorial administrative de Mexico al prime nivello.

Le organisation territorial de Mexico es definite per le Constitution Politic de 1917. Iste documento defini le pais como un stato federal que es governate como un republica. Le territorio del pais es dividite in 32 entitates federative. 31 de illos es statos libere e soveran e le altere es le Distrito Federal, territorio sub dominio compartite del Federation mexican e le organos de governo local.

Le statos se divide in municipalitates (espaniol: *municipios*).

## Vide etiam
*
Devon Archer

**Devon Archer** esse un homine.

Archer habeva un position in le board de Burisma.

In 2016 esseva arrestate in Nova York. 

## Referentias
*http://burisma.com/en/director/devon-archer/
Sicilia (disambiguation)

**[[Sicilia]]** es un region de Italia.

*Sicilia* pote etiam referer se a:
*Sicilia (insula)
*Sicilia (provincia roman) (241 aEC - 476 AD)
*Sicilia (thema) (±690 – 902), un thema del Imperio Byzantin
*Sicilia (emirato) (831 - 1072)
*Sicilia (contato) (1071 - 1130)
Sicilia (provincia roman)

**Sicilia** (latino: *provincia Sicilia*) esseva le prime provincia del Roma antique.
Illo esseva establite per le Republica Roman in 241 aEC, post le Prime Guerra Punic, como un territorio governate per un proconsule.
Illo comprendeva le Insula de Sicilia e le restante insulas Sicilian, includente le archipelago de Malta, sed iniitalmente non Syracusa, que remaneva un alliato independente de Roma usque le Secunde Guerra Punic.
Sardinia (disambiguation)

**[[Sardinia]]** es un insula in le Mediterraneo e un region de Italia.

*Sardinia* pote etiam referer se a:
* Regno de Sardinia regno anterior (1324–1861), predecessor del hodierne Italia.
* Sardinia (Nove York), municipalitate in Nove York, SUA
* Sardinia (Ohio), village in Ohio, SUA
Masculo

**Masculo** es un esser human de sexo masculin, contrastante al femina (conforme al sexo) e al puero (conforme al etate). Un masculo adulte es appellate **homine**.

Le vocabulo *masculo* es usate pro designar al sexo biologic, a differentes rolos social o cultural, e alquando etiam pote includer tote le etates, o ancora a personas qui es in condition transgenere. In plure culturas trans le historia, il esseva commun que le masculos predominava le major parte de labores e professiones, un situation que ha comenciate a cambiar depost le seculo 20; ben que il ancora persiste in travalios como in un armea, le qual in poco paises se admitte feminas.
## Vide etiam
*Femina
Infante

Un **infante** es un persona immatur. Biologicalmente isto implica un etate inter le nascentia e le pubertate. Legalmente o culturalmente illo implica un etate inter le nascentia e le etate de majoritate, le qual pote variar de un pais o cultura a un altere.
Infante (disambiguation)

Un **[[Infante]]** es un persona inter le etate de nascentia e le de pubertate o majoritate.

*Infante* pote etiam referer se a:

* Infante (titulo) titulo de un filio del rege in le regnos del Peninsula Iberic.

## Vide etiam

### Nomine de familia

* Alexis Infante (jocator venezuelan de baseball)
* José Miguel Infante (politico chilen)
* Lindy Infante (jocator statounitese de football)
* Manuel Infante (compositor espaniol)
* Omar Infante (jocator venezuelan de baseball)
* Pedro Infante (actor e cantator mexican)
* Guillermo Cabrera Infante (scriptor cuban)
Aragon (disambiguation)

**[[Aragon]]** es un communitate autonome de Espania.

*Aragon* o *Aragón* pote etiam referer se a:
*Regno de Aragon, un regno medieval in Espania
*Contato de Aragon un contato medieval de Espania
*Fluvio Aragón un fluvio in Espania
Catalonia (disambiguation)

**[[Catalonia]]** es un communitate autonome de Espania.

*Catalonia* pote etiam referer se a:
*Principato de Catalonia, un pais antique (1162 – 1714) in le Peninsula Iberic.
James Cook (disambiguation)

**[[James Cook]]** esseva un explorator e navigator britannic.

*James Cook* pote etiam referer se a:
*James Cook (football australian), ex-jocator de football australian (nascite 1974)
*James Cook (football american), jocator defuncte de football american (nascite 1888)
*James Cook (boxator), ex-boxator britannic (nascite 1959)
Hawaii (disambiguation)

**[[Hawaii]]** es un stato del Statos Unite de America.

*Hawaii* pote etiam referer se a:

*Insulas Hawaii, le archipelago ubi le stato es situate
*Hawaii (insula), le insula le plus grande del archipelago
Pian Boalt

**Pian Boalt** nasceva in Stockholm le 27 de februario 1925. Illa es phil. cand. in linguas nordic (islandese antique, svedese antique, danese, norvegiano), italiano e pedagogia e ha examine de phil. lic. in islandese antique. Su studios universitari comprehendeva anglese, romaniano, gothico, neogreco, psychologia e sociologia.

## Ligamines externe
* Biographia
Hominina

**Hominina** (**hominin**, hominines) o **Australopithecina** es un taxon, de rango subtribo, del familia Hominidae.

Illos corresponde al hominides bipede post le divergentia del lineage de chimpanzes.

## Classification
### Rango taxonomic

### Supertaxon
* tribo: Hominini

### Subtaxones
Classification del subtribo Hominina/Australopithecina secundo Briggs & Crowther, 2008, p=124.
*Australopithecina 
***[[Australopithecus]]*
****[[Australopithecus africanus]]*
****[[Australopithecus deyiremeda]]*
****[[Australopithecus garhi]]*
****[[Australopithecus sediba]]*
****[[Australopithecus afarensis]]* (= *Praeanthropus afarensis*)
****[[Australopithecus anamensis]]* (= *Praeanthropus anamensis*)
****[[Australopithecus bahrelghazali]]* (= *Praeanthropus bahrelghazali*)
***[[Paranthropus]]*
****[[Paranthropus robustus]]*
****[[Paranthropus boisei]]*
****[[Paranthropus aethiopicus]]*
***[[Ardipithecus]]*
****[[Ardipithecus ramidus]]*
****[[Ardipithecus kadabba]]*
***[[Orrorin]]*
****[[Orrorin tugenensis]]*
***[[Sahelanthropus]]*
****[[Sahelanthropus tchadensis]]*
***[[Graecopithecus]]*
****[[Graecopithecus freybergi]]*
****[[Graecopithecus|Graecopithecus macedoniensis]]*

### Phylogenia
Phylogenia del subtribo Hominina/Australopithecina secundo Dembo *et al.* (2016).
Joseph Gar

**Joseph Gar** (Joseph Gär) esseva un interlinguist. In le anno 1928 illo publicava un dictionario German-Occidental ("Deutsch-Occidental Wörterbuch").
Lombardia (disambiguation)

* Region Lombardia
* Region ecclesiastic Lombardia
* Lombardia (vino)
* Lombardia (localitate)
* 57a Division infanteria "Lombardia"

## Objectos physic
* Lombardia (piroscafo)
* Lombardia (piroscafo ex Resolute)
* Lombardia (incrociatore) - del classe Regioni del Regia Marina

## Homines
* Pedro Lombardia
* Lisardo Lombardia
* Ascelino de Lombardia
Provincias de Espania

Le **provincias de Espania** es le divisiones administrative espaniol del secunde nivello. Espania ha cinquanta provincias. Ceuta, Melilla, e le *plazas de soberanía* ni contine provincias ni es partes de provincias.

## Vide etiam

*
Provincia de Murcia

Le **Provincia de Murcia** esseva un provincia de Espania ante le creation del communitate autonome del Region de Murcia in 1982.
Murcia

**Murcia** es un municipalitate de Espania, le capital e le citate le plus grande del communitate autonome del Region de Murcia.
Murcia (disambiguation)

**[[Murcia]]** es un citate espaniol, capital del communitate autonome del Region de Murcia.

*Murcia* pote etiam referer se al:

*Region de Murcia: le communitate autonome
*Provincia de Murcia: ex-provincia, le qual deveniva le communitate autonome
Presidente del Statos Unite de America

In le Statos Unite de America le presidente es le chef del stato e anque le chef del governamento.

## Lista
*
Imperio Russe

Le **Imperio Russe** (russo: Российская империя, *Rossijskaja imperija*) esseva un imperio eurasiatic que existeva ab 1721 con Petro le Grande usque 1917 con Nikolaj II. Su extension attingeva usque Alaska, usque le vendita de illo al SUA in 1867. Un grande portion de su antique territorio es hodie parte integrante del Federation Russe.
Subdominio (rango taxonomic)

**Subdominio** es un rango taxonomic.

## Statistica
In Wikidata ha 2 elementos con rango subdominio. 

## Lista
*Bikonta
*Unikonta

## Referentias
Sancta

Un **sancta** es un persona feminin qui es proxime a Deo e pro isto sancte. Sanctas e sanctos es commemorate per le credentes. Exemplos de sanctas:
*Francesca Saverio Cabrini
Sancte Alliantia

Le **Sancte Alliantia** era un alliantia del 19e seculo fundate in 1815 post le disfacta de Napoleon per le Imperio Austriac, le Regno de Prussia, e le Imperio Russe.
Anatomia human

## Systemas terminologic

* Nomina Anatomica
* Terminologia Anatomica

## Essentiales del anatomia human
* corpore human

## Ossos

## Juncturas
## systema nervose
Sultanato

Un **sultanato** esse un stato regite per un sultan.

## Lista
*Sultanato Maguindanao
*Sultanato Delhi
*Sultanato Brunei
Anatoli Karpov

**Anatoli Karpov** (Анато́лий Евге́ньевич Ка́рпов) es un jocator de chacos russe. Ille esseva champion del mundo de chacos ab 1975 usque 1985 e champion del mundo FIDE ab 1993 usque 1999.
Garri Kasparov

**Garri Kimovič Kasparov** (Га́рри Ки́мович Каспа́ров) (13 de april 1963 in Baku) es un maestro grande e ex-champion mundial de chacos. In 2005 ille ha retirate de jocar chacos professionalmente e nunc es un commentator e activista pro reforma politic in Russia.

Le regimento de Vladimir Putin le arrestava pro protestar in 2007  e 2012 .

Le 23 de decembre 2018, in responder a un persona qui ha scripte in twitter "io es le Kasparov de los qui non jocava chacos in annos recente e in loco de illo twitta super politica tote le die," Kasparov ha twittate "io pensa que io es le Kasparov de illo."

Su supernomine es un russification del supernomine armenie de su matre, Kasparyan.

## Referentias
Cranio human

Le cranio human se compone de 22 ossos.

## Symbolismo del cranio human
Le cranio human symbolisa in multe culturas le imagine del morte.
-ato

**-ato** es un suffixo 

# usate con titulos etc. pro formar substantivos que designa le associate officio, territorio, dignitate etc.
# usate pro formar substantias chimic.

## Institutiones

## Substantias chimic
Voivodato

**Voivodato** esse un territorio governate per un voivoda. Un exemplo moderne es le voivodatos polonese.

## Exemplo
*Voivodato Varmia-Masuria
Alexandr Sergeevič Puškin

**Aleksandr Sergeevič Puškin** o **Alexandro Pushkin** (in russo: Александр Серге́евич Пу́шкин; internationalmente cognoscite etiam per su latinisation: *Alexander Sergii Puskin*; Moscova, Russia, 6 de junio 1799, 26 de maio del calendario julian – Petroburgo, Russia, 10 de februario 1837, 29 de januario del calendario julian) esseva un poeta e scriptor europee, considerate inter le plus importantes de su tempore, e declarate como uno del patres del litteratura russe.

Su obras principal es le roman in versos "Ievgeni Onegin" e le spectaculo "Boris Godunov". Pushkin es un representante precoce del romanticismo russe. "Ievgeni Onegin" ha inspirate altere autores russe como Mikhail Lermontov, Dostoievski, Tolstoi e Turgeniev.

Pushkin esseva mortalmente ledite in un duello con le officiero francese Georges-Charles de Heeckeren d'Anthès, qui essayava seducer le sposa del poeta, Natalia Pushkina.

## Referentias
Naguib Mahfouz

**Naguib Mahfouz** (le 11 de decembre 1911 in Cairo, Egypto&nbsp;– le 30 de augusto 2006 in Cairo) esseva un scriptor egyptian. Ille ganiava le Premio Nobel pro Litteratura in 1988.

## Ligamines externe

* Premio pro Litteratura in 1988 al sito official del Premio Nobel. 
* Naguib Mahfouz al sito de su publicator anglese  
*
Franz Schubert

**Franz Peter Schubert** (Vienna/Himmelpfortgrund, Archiducato de Austria, le 31 de januario 1797&nbsp;– Vienna, Imperio de Austria, le 19 de novembre 1828) esseva un compositor austriac del fin del periodo classic e del initio del romantic. Malgrado su breve vita — solmente 31 annos — ille produceva un grande e variate obra musical, que includeva plus de 600 lieder.

Franz Schubert esseva le 13e infante de 16, de qui solmente cinque viveva plus que un anno.

Ille utilisava textos de autores contemporanee como Goethe, Friedrich Schiller, Heinrich Heine e Friedrich Rückert. Schubert es considerate le plus grande del compositores del generes. Ultra isto ille es recognoscite pro su symphonias (ille scribeva 12 del quales cinque non esseva finite), obras choral ecclesiastic e obras pro piano. Su operas ha essite negligite ma ha comenciate ganiar interesse.

Schubert es considerate le prime compositor romantic.
Tim Berners-Lee

Sir **Tim Berners-Lee** (le 8 de junio 1955, London, Grande Britannia) es un informatico britannic qui es cognoscite como le co-inventor del World Wide Web insimul con le belgico Robert Cailliau.

Ille es le director del World Wide Web Consortium, que preside le developpamento continue del internet.

Tim Berners-Lee nasceva in London como le filio de Conway Berners-Lee e Mary Lee Woods, ambes mathematicos e parte del equipa que construeva un del prime computatores, Manchester Mark II. Illes inseniava Tim a usar mathematica ubique.

Ille studiava physica in The Queen's College (Oxford University) 1973-1976. Como juvene ille habeva un grande interesse in trainos e apprendeva multo super electronica per experimentar con modellismo ferroviari.

Post completar su education ille deveniva ingeniero al societate de telecommunication Plessey e laborava desde 1978 pro D.G. Nash Ltd. In 1980, durante que ille habeva un contacto independente con CERN in Suissa, ille presentava un projecto basate super le concepto hypertexto pro facilitar le division e actualisation de informationes inter recercatores. Con le adjuta de Robert Cailliau ille elaborava un systema de prototypo, Enquire.

In 1984 ille retornava a CERN como membro, e ci ille creava le World Wide Web, le prime navigator (appellate WorldWideWeb) e le servitor de rete *httpd*. Su prime pagina de internet esseva *info.cern.ch*, in linea desde le 6 de augusto 1991. Illo explicava que es le World Wide Web, e como procurar un navigator, un servitor de internet etc. Illo anque esseva le prime bibliotheca de internet, pois que Berners-Lee actualisava un lista de paginas de rete ultra su proprie.

In 1997 ille esseva appunctate officiero del Ordine del Imperio Britannic, e in 2004 ille esseva commandator de cavellero del mesme ordine e assi facite nobile. Isto le permitteva adder *'sir*' ante su nomine.
Johannes Kepler

**Johannes Kepler** (germano: ; 27 de decembre 1571, Weil der Stadt, Sacre Imperio Roman – 15 de novembre 1630, Ratisbona, Electorato de Bavaria, Sacre Imperio Roman) esseva un mathematico, astronomo, e astrologo german. Ille es cogniscite pro su leges de movimento del planetas. Su obras provideva un del bases del theoria de gravitation universal de Newton.
Ernest Rutherford

**Ernest Rutherford** (Spring Grove, Nove Zelanda, le 30 de augusto 1871&nbsp;– Cambridge, Anglaterra, le 19 de octobre 1937) esseva un physico neozelandese qui deveniva cognocite como le patre del physica nuclear. Ille ganiava le Premio Nobel pro Chimia in 1908. Ille proponeva le modello del atomo como un parve region central, electricalmente cargate (le *[[nucleo]]* in le terminologia moderne) que contine le major parte del massa del atomo e es circumferite per un nube del carga opposite (hodie sapite de consister del electrones).
Louis Pasteur

**Louis Pasteur** (27 de decembre 1822 in Dole, Francia - 28 de septembre 1895 in Marnes-la-Coquette, Francia) esseva un scientista francese, chimico e physico e pionero del microbiologia. Ille obteneva fama mundial pro haber create un vaccino contra rabie ma es plus cognoscite pro haber inventate le pasteurisation. Le recercas e resultatos de Pasteur ha habite un signification enorme pro le maniera in le qual generationes posterior ha reguardate le vita.

Pasteur esseva educate in physica e chimia al École Normale Supérieure in Paris. Como physico e chimico ille se occupava con le facultates optic de crystallos. Specialmente ille dedicava su tempore pro provar un fortia asymmetric in le natura.

Ille obteneva successo remarcabile in su labor de developpar vaccinos e seros contra maladias causate per infectiones de bacterios. In ultra Pasteur laborava con processor de fermento e contribueva significativemente per fixar que le fermentation durante production de alcohol es causate per cellulas de levatura, e que acidification lactic es causate per bacterios que ille appellava plantas in forma de bastones.
Alan Turing

**Alan Turing** (23 de junio 1912 – 7 de junio 1954) esseva un informatico, mathematico, cryptanalysta, philosopho e biologista theoric anglese.

Turing esseva multo influential in le disveloppamento del informatica theoric, providente un formalisation del conceptos de algorithmo e de computation con le machina de Turing, le qual pote esser considerate un modello de un computator general. Turing es largemente considerate esser le patre del informatica theoric e intelligencia artificial.
Ludwig Wittgenstein

**Ludwig Wittgenstein** (26 de april 1889 in Vienna – 29 de april 1951 in Cambridge) esseva un philosopho austriac–britannic qui laborava primarimente in le logica, le philosophia del mathematica, le philosophia del mente, e le philosophia del linguage. De 1929 usque 1947 Wittgenstein inseniave al Universitate de Cambridge. Durante su vita, ille publicava solmente un breve libro (le *Tractatus Logico-philosophicus*, 1921, 75 paginas), un articulo, un critica de libro, e un dictionario pro pueros e pueras. Su voluminose manuscriptos esseva editate e publicate postumemente. Le *Investigationes Philosophic* (*Philosophical Investigations*) esseva publicate como un libro in 1953 e ha depost devenite recognoscite como un del obras de philosophia le plus importante del seculo 20. Su instructor Bertrand Russell describeva Wittgenstein como "le exemplo le plus perfecte que io ha unquam cognoscite del genio como traditionalmente concipite, passionate, profunde, intense, e dominante".
John Locke (disambiguation)

***[[John Locke]]** esseva un philosopho anglese del seculo 17.

*John Locke* pote etiam referer se a:
* John Locke (poeta), poeta irlandese del seculo 19.
Nicolaus Copernico

**Nicolaus Copernico** (le 19 de februario 1473 in Torun, Prussia/Polonia – le 24 de maio 1543 in Frombork, Prussia/Polonia) esseva un mathematico e astronomo e le revivificator in tempores moderne del theoria heliocentric in le astronomia. Iste idea que le Sol, e non le Terra, es le centro del systema solar esseva originate per le greco ancian Aristarcho como Copernico mesme ha dicite.

Quando papa Leo 10 in 1514 incoragiava theologos e astronomos a contribuer pro fixar precisemente le pascha, Nicolaus Copernico esseva involvite in le labor de mesurar precisemente le annos e le menses secundo observationes de corpores celeste, a saper planetas. A ille tempore, le majoritate del sagios se inclinava verso le modello de Ptolemeo del universo con un Terra central immobile e le corpores celeste fixate per transparente spheras rotante. 

Via su observationes, Copernico poteva provar que un multitude de problemas e imprecisiones poteva esser solvite per juxtaponer le Terra con le altere planetas e placiar lo sur su proprie sphera (o orbita) circum le Sol que assi deveniva le "centro del mundo". Copernico elabora un documento, *"Commentariolus"* (Le parve commentario), in le qual ille argumenta pro su systema mundial heliocentric con stationari stellas fixe al ulterior.

Le modello de Copernico non es totalmente in accordo con le description del physica moderne de nostre systema solar. Plus tarde, Johannes Kepler provava que le planetas non seque orbitas circular exacte ma plus tosto elliptic circum le Sol.

Le modello de Copernico incontrava grande opposition. Su *Commentariolus* esseva introducite in le "Index librorum prohibitorum", le lista del ecclesia catholic roman de libros prohibite.

Le elemento copernicium es nominate secundo ille.
Carl Friedrich Gauss

**Carl Friedrich Gauss** (30 de april 1777 in Braunschweig - 23 de februario 1855 in Göttingen) esseva un mathematico german.
John Locke

**John Locke** (29 de augusto 1632 – 28 de octobre 1704) esseva un philosopho anglese.
Ille es considerate como un del pensatores le plus influente del Illuminismo.
John Locke (poeta)

**John Locke** (1847 – 1889) esseva un poeta, autor, e jornalista irlandese, activista pro le republicanismo irlandese.

.
Adam Smith

**Adam Smith** (Kirkcaldy, Fife, Scotia, le 16 de junio 1723 St.N. (5 de Junio 1723 St.V.) – Edimburgo, Scotia, le 17 de julio 1790) esseva un philosopho scote de ethica, un pionero del economia politic, e un figura clave in le Illuminismo scote. Ille es cognoscite pro duo obras classic: *Le Theoria del Sentimentos Moral* (anglese: *The Theory of Moral Sentiments*; 1759) e *Un Investigation super le Natura e le Causas del Ricchessa del Nationes* (anglese: *An Inquiry into the Nature and Causes of the Wealth of Nations*; 1776). Iste secunde libro, comunmente cognoscite simplemente como *Le Ricchessa del Nationes*, es considerate como su obra de maestro e como le prime obra moderne del economia politic.

Smith establiva le fundationes del classic theoria economic del mercato libere. In *Le Richessa del Nationes* e altere obras, Ille exponeva super como rational interesse personal e competition pote conducer al prosperitate economic.
Adam Smith (disambiguation)

**[[Adam Smith]]** esseva un philosopho e economista scote, autor de *Le Ricchessa del Nationes*.

*Adam Smith* pote etiam referer se a:

## Personas
* Adam Smith (natator), natator statounitese de stilo libere
* Adam Smith (politico), politico statounitese de Washington
* Adam Smith (candidato politic), candidato politic statounitese de Tennessee
* Adam Smith (1980), sportivo statounitese de snowboard
* Adam Smith (1985-02-20), footballero anglese jocante pro Lincoln City
* Adam Smith (1985-09-11), footballero anglese jocante pro Lowestoft Town
* Adam Smith (1990), attaccante de football american
* Adam Smith (1991), footballero anglese jocante pro A.F.C. Bournemouth
* Adam Smith (1992), footballero anglese jocante pro Northampton Town
Damascus (disambiguation)

## Canada
* Damascus, New Brunswick

## Statos Unite
* Damascus, Arkansas
* Damascus, Georgia
* Damascus, Maryland
* Damascus, Ohio
* Damascus, Oregon
* Damascus, Pennsylvania
* Damascus Township, Wayne County, Pennsylvania
* Damascus, Virginia
Corte International del Justitia

**Corte International del Justitia** es un corte international establite in 1945. Illo es un organo official del Nationes Unite.
Limburg (disambiguation)

*Limburg (Pais Basse)
*Limburg (Belgica)
*Limburg (provincia historic)
## Personas
*Fritz Limburg
*Georg Limburg
*Helge Limburg
*Josef Limburg
*Olga Limburg
Calcutta

**Calcutta** (etiam cognoscite como **Kolkata**) es le citate capital del stato indian de Bengala Occidental. *Calcutta* esseva le nomine official usque 2001, quando *Kolkata* deveniva official. Situate al ripa del Fluvio Hooghly, le citate habeva 4,5 milliones de habitantes In 2011; le area metropolitan habeva 14,1 milliones.
Nairobi

**Nairobi** es le citate capital e le plus populose de Kenya. Su area urban ha un population (in 2018) de plus de quatro milliones de personas. Illo es situate a un latitude de approximatemente 1.3 grados al sud del equator e a un altitude de approximativemente 1800 metros super le nivel del mar.

## Referentias
Tunicata

**Tunicata** es un subphylo de Chordata Olfactores.

Tunicates son marin animales invertebrate. Pote haber un modo de vita pelagic o sessile epibenthic (in le caso del adulte ascidianes). Alcun tunicates son solitari, altere se replica per gemmation e forma colonias de zoides. Lor mobile larvas ha un notochorda e resimila un larva de rana.

Tunicates son characterisate per lor "tunica" (unic copertura externe), un cuticula constituite de proteinas e complex carbohydratos (cuje tunicina, un typo de cellulosa). In alcun species, tunica es tenue, translucido e gelatinose; in altere es spisse e rigide. Al contrario de altere exoskeleto, le tunica pote crescer con le animal.

## Phylogenia
Le studio del phylogenia molecular monstra que le previe classe del Ascidiacea non es monophyletic. Le cladogramma actualisate es le sequente:

## Galeria

Bathochordaeus charon.gif|*[[Bathochordaeus charon]]*
Botrylloides violaceus (cropped).jpg|*[[Botrylloides violaceus]]*
Sea Salp Chain.jpg|catena de salpas
Salp colony, Aorangaia PA171899.JPG|colonia circular de salpas
Tunicate green.jpg
Bluebell tunicates Nick Hobgood.jpg|*[[Clavelina moluccensis]]*
File:Ascidian (Rhopalaea Crassa) (4 cm).png|*[[Rhopalaea crassa]]*.
Percy Bysshe Shelley

**Percy Bysshe Shelley** (4 de augusto 1792 in Field Place, Sussex, Anglaterra - 8 de julio 1822 in le mar proxime Viareggio in Toscana, Italia) esseva un poeta anglese. Ille ha scripte sonettos como "Anglaterra in 1819" (vide le traduction infra) e "Ozymandias," poemas plus longe como *Queen Mab* e *Adonais*, le dramas *Promotheo disligate*, *Le Cenci,* e *Hellas* e le essayo "Le necessitate de atheismo," cuje publication in un brochure in 1811 ha resultate in le expulsion de Shelley ex le Universitate Oxford.

Su sposa prime era Harriet Westbrook. Su secunde (e su vidua) era Mary Wollstonecraft Shelley, le autor del romance *[[Frankenstein]]* e le filia del feminista Mary Wollstonecraft e del philosopho anarchista William Godwin. Shelley era un amico del poeta Lord Byron.

## Duo poemas (in interlingua)

ANGLATERRA IN 1819

Un rege moriente, vetule, cec, despicite e rabiose;
Princes, le fece de lor racia obtuse, qui flue
Tra public disdigno, fango de un fonte fangose;
Dominos qui ni vide, ni audi, ni sape
Como sangui-sugas cape su nation infirmate
Usque illes cade, cec in sanguine, sin colpar;
Un gente famelic pugnalate in campos non-arate;
Un armea que liberticidio e predar
Face un spada de duo filos pro su domino;
Leges aurate e sanguinose que tempta e occide;
Religion, sin Deo, sin Christo, un clause libro;
Un Senato, del Tempore le statuto pessime-
Son tumbas del qual un Phantasma gloriose
Pote eveliar pro illuminar nostre die tempestuose.

[Original in anglese:
ENGLAND IN 1819

An old, mad, blind, despised, and dying King;
Princes, the dregs of their dull race, who flow
Through public scorn — mud from a muddy spring;
Rulers who neither see nor feel nor know,
But leechlike to their fainting country cling
Till they drop, blind in blood, without a blow. 
A people starved and stabbed in the untilled field;
An army, which liberticide and prey
Makes as a two-edged sword to all who wield;
Golden and sanguine laws which tempt and slay;
Religion Christless, Godless— a book sealed;
A senate, Time’s worst statute, unrepealed-
Are graves from which a glorious Phantom may
Burst, to illumine our tempestuous day.]

LE PHILOSOPHIA DEL AMOR

Le fontes commisce con le fluvio
E le fluvios con le oceano,
Le ventos celeste semper se misce
Con un emotion dulce;
Nihil in le mundo es singule;
Omne cosas, per un divin lege
In un sol spirito se misce.
Proque non io, con le tue?
Vide le montes e le celo basia
E le undas inter se imbracia;
Necun flor-soror serea pardonate
Si illa ha su fratre disdignate;
E le sol e le terra imbracia
E le luna e le mar basia:
Quante vale iste travalio dulce
Si tu non basia me?

[Original in anglese:
LOVE'S PHILOSOPHY

The fountains mingle with the river
And the rivers with the ocean,
The winds of heaven mix for ever
With a sweet emotion;
Nothing in the world is single;
All things by a law divine
In one spirit meet and mingle.
Why not I with thine?
See the mountains kiss high heaven
And the waves clasp one another;
No sister-flower would be forgiven
If it disdained its brother
And the sunlight clasps the earth
And the moonbeams kiss the sea:
What is all this sweet work worth
If thou kiss not me?]
Samuel Beckett

**Samuel Barclay Beckett** (Dublin, Republica de Irlanda le 13 de april 1906&nbsp;– Paris, Francia le 22 de decembre 1989) esseva un scriptor e dramaturgo irlandese. Ben que ille esseva de Irlanda, ille ha scribite e in francese e in anglese. Su obra le plus ben cognoscite es *In attendente Godot* (), que ille mesme ha traducite in anglese sub le titulo *Waiting for Godot*. In 1969 ille ganiava le Premio Nobel pro Litteratura.

## Ligamines externe

*  
* Samuel Beckett al sito official del Premio Nobel.
Walter Scott

**Walter Scott** (15 de augusto 1771 in Edinburgh, Scotia&nbsp;– 21 de septembre 1832 in le Marcas Scote, Scotia) esseva un scriptor scote, le melio cognoscite pro su romances historic.
Provincia de Barcelona

Le **Provincia de Barcelona** es un provincia de Espania situate in le communitate autonome de Catalonia. Su capital es le citate de Barcelona.
Glires

**Glires** es un sublegion o grandordine de mammiferos placentari. Su pangruppo es Gliriformes. 

## Phylogenia
L'Aquila

**L'Aquila** (del latino: *Aquila*) es un citate de Italia meridional sur le litoral adriatic, capital e del Provincia de L'Aquila e del region de Abruzzo.
Muhammad Ali

**Muhammad Ali** (Louisville Kentucky, SUA le 17 de januario 1942&nbsp;– Scottsdale, Arizona, SUA le 3 de junio 2016) esseva un boxator statounitese. Ille nasceva con le nomine **Cassius Clay**. Ille se converteva al islam e ille converteva su nomine ad Muhammad Ali. In le Jocos Olympic ille deveniva un campion.
Consonante nasal retroflexe

**Consonante nasal retroflexe** es un classe de consonante.

*Consonante nasal retroflexe sonante
*Consonante nasal retroflexe surde
Provincia Canada

**Provincia Canada** esseva un entitate administrative del Imperio Britannic que in 1867 deveniva le nation independente de Canada.
Thomas Göbel (veterinario)

**Thomas Göbel** (23 de novembre 1961 in Karlsruhe) es un veterinario german.

## Publicationes
* con Anja Ewringmann: *Heimtierkrankheiten. Kleinsäuger, Amphibien, Reptilien.* Ulmer, Stuttgart 2005, .
Wera Blanke

**Wera Blanke** (2 de martio 1933 in Leipzig – ) es un actrice german e un esperantista. Illa nasceva como **Wera Paintner**, e usava ille nomine como actrice. Illa esseva maritate con le esperantista Detlev Blanke.

## Ligamines externe
Georg Christoph Lichtenberg

**Georg Christoph Lichtenberg** (1 de julio 1742 – 24 de februario 1799) esseva un scientista e aphorista german.
Tunisia

**Tunisia**, officialmente le **Republica de Tunisia** es un pais in le nord de Africa.
Su capital es Tunis.

## Ligamines externe
*Tunisia al World Factbook del CIA
Eswatini

**Eswatini**, officialmente **Regno de Eswatini**, ante 2018 officialmente **Swaziland**, es un pais in Africa meridional. Illo ha duo capitales: Mbabane (executive) e Lobamba (legislative).
Heinrich von Kleist

**Bernd Heinrich Wilhelm von Kleist** (18 de octobre 1777 – 21 de novembre 1811), esseva un scriptor e dramaturgo german.

Poc de su dramas esseva ponite in scena durante su vita.
Le Premio Kleist, un premio de litteratura german, es nominate secundo ille.

Heinrich von Kleist conjunctemente con Henriette Vogel se suicidava in Berlin.

## Obras

### Dramas
* Die Familie Schroffenstein (tragedia)
* Der zerbrochne Krug (Le urceo rupte, comedia)
* Amphitryon (comedia)
* Penthesilea (tragedia)
* Das Käthchen von Heilbronn
* Die Hermannsschlacht
* Prinz Friedrich von Homburg

### Contos
* Michael Kohlhaas
* Die Marquise von O....
* Das Erdbeben in Chili (Le tremor de terra in Chile)
* Die Verlobung in St. Domingo
* Der Zweikampf (Le duello)
Mirage

Un **mirage** es un illusion optic in le qual le objectos lontan apare reflectite in un superficie lisie como si on esserea un superficie liquide que, in realitate, non existe.
## Galeria

File:Roadmirage.jpg|thumb|300px|*Mirage* in un strata alsphaltate
File:Espejismo.svg|thumb|370px|Mechanismo de un *mirage*
Chun Jung-myung

**Chun Jung-myung** (: 천정명; 29 de novembre 1980, Seoul – presente) es un actor del Corea del Sud.

## Filmographia
* *Master - God of Noodles* (2016)
* *Heart to Heart* (2015)
* *Reset* (2014)
* *Glory Jane* (2011)
* *The Duo* (2011)
* *Cinderella's Sister* (2010)
* *What's Up Fox* (2006)
* *Goodbye Solo* (2006)
* *Fashion 70's* (2005)
* *I Love H, He, Li...* (2004)
* *Beijing, My Love* (2004)
* *Honest Living* (2002)
* *Bad Girls* (2002)
* *Han-ip's Woman* (2002)
* *Third Coincidence* (2001)
* *Pure Flower Cafe* (2001)
* *New Nonstop* (2001)
* *Echo* (2000)
* *School 2* (1999)

## Ligamines externe

*
Regno del Paises Basse

**Le Regno del Paises Basse** (Nederlandese: *Nederland*, [ˈneːdərlɑnt]), es un nation in Europa nordoccidental con qualque territorios ultramar in le Mar Caribe. In Europa, illo consiste de 12 provincias que borde Germania al est, Belgica al sud e le Mar del Nord al nordwest, con frontieras maritime in le Mar del Nord con illos paises e le Regno Unite. Conjunctemente con tres territorios insulares in le Mar Caribe—Bonaire, Sancte Eustatio e Saba—illo forma un pais constituente del Regno del Paises Basse. Le linguage official es le nederlandese, ma un linguage official secondari in le provincia de Frisia es le lingua frison occidental. In le partes septentrional del pais, le basse saxon es etiam parlate.
 
Le cinque citates plus grande in le Paises Basse son Amsterdam, Rotterdam, Le Haga, Utrecht e Eindhoven. Amsterdam es le capital del pais, ben que Le Haga mantene le sede del Statos General, Cabinete e le Corte Supreme. Le Porto de Rotterdam es le plus grande porto in Europa e le major in ulle pais foras Asia. Le pais es un membro fundator del UE, le Eurozona, le G10, le NATO, le OCDE e le OMC, e anque parte del Area de Schengen e del trilateral Union Benelux. Illo hospita aliquot organisationes intergovernamental e cortes international, multe de quales son ubicate in Le Haga, qual es consequentemente appellate 'le capital legal del mundo'.
 
*Nederlanden* literalmente significa “paises basse” in referentia a su basse elevation e plan topographia, con solmente circa 50% de su terra excedente 1 metro supra le livello del Mar e quasi 17% sub le livello del mar. Le majoritate del areas sub le livello del mar, cognoscite como “ponders”, es le resultato de reclamation de terra que comenciava in le seculo XVI. Con una population de 17,34 milliones de personas, tote vivente dentro un area total de circa 41.500 kilometros quadrate, de quales le area terrestre es 33.700 kilometros quadrate—les Paises Basse son un de paises plus densemente populate in le mundo. Nonobstante, illos son le seconde major exportator de productos alimentari e agricole (post le SUA), a causa de su [solo fertile], clima suave e [agricultura intensive.
 
Le Paises Basse ha essite un monarchia constitutional parlamentari con un structura unitari desde 1848. Le pais habe un tradition de pillarisation e un longe registro de tolerantia social, habente legalisate le aborto, le prostitution e le euthanasia human, apud mantener un politica in materia de drogas liberal. Le Paises Basse aboliva le pena de morte in 1870, permitteva le suffragio feminine in 1917 e deveniva le prime pais del mundo in legalisar le matrimonio inter personas del mesme sexo in 2001. Su avantiate economia mixte habe le redito per capita plus alte globalmente. Le Paise Basse se classifica inter le plus elevatos in indexes international de libertate de pressa, libertate economic, disveloppamento human e qualitate de vita e in ultra de felicitate.
Paul Reubens

**Paul Reubens** (nascite **Paul Rubenfeld**; 27 de augusto 1952 in Peekskill, New York, SUA&nbsp;– 30 de julio 2023 in Los Angeles, California, SUA) esseva un comico, actor, e scriptor statounitese. Illo es cognoscite pro crear le personage comedic de Pee-wee Herman.

## Filmographia
* 1985: Pee-wee's Big Adventure
* 1988: Big Top Pee-wee
* 1998: Dr. Dolittle
* 2016: Pee-wee's Big Holiday

## Ligamines externe

*
Richard Simmons

**Milton Teagle** "**Richard**" **Simmons** (12 de julio, 1948 in New Orleans, Louisiana, SUA&nbsp;– 13 de julio 2024 in Los Angeles, California, SUA) esseva un instructor de fitness, comico, e actor statounitese.

## Ligamines externe

*
Retronymo

Un **retronymo** es un parola nove pro un concepto existente que reimplacia un parola existente pro iste concepto. Le motivo pro le introduction del parola nove es que le parola existente ha devenite minus specific, frequentemente como resultato de un disveloppamento technic o technologic. Le retronymo es un typo de neologismo.
## Exemplos
* Le *[[Prime Guerra Mundial]]* se appellava primo le *Grande Guerra*. Es solmente post le eruption del *[[Secunde Guerra Mundial]]* que le *Prime Guerra Mundial* ha assumite su nomine currente.
* Usque le invention del trainos electric e diesel, le *[[Locomotiva a vapor|trainos a vapor]]* se appellava simplemente *trainos*.
* Solmente post que on registra films con sono, le films sin sono se appella *[[film mute]]*.
* Le discos dur ha sempre essite facite de material dur, ma se appella *disco dur* solmente post le introduction del dischettos o *discos flexibile*.
## Etymologia
Le termino *retronymo* ha essite usate pro le prime vice in anglese (como *retronym*) in 1980 per le jornalista statounitese Frank Mankiewicz.
Gabriel García Márquez

**Gabriel José de la Concordia García Márquez** (; 6 de martio 1927, Aracataca, Colombia – 17 de april 2014, Citate de Mexico, Mexico) esseva un romancero, novellista, scenarista e jornalista colombian, communmente cognoscite como **Gabriel García Márquez** e affectionatemente supernominate **Gabo** o **Gabito** in America Latin. Considerate como un del plus significante autores del seculo 20 e un del melior in le lingua espaniol, ille ganiava le Premio International Neustadt pro Litteratura in 1971 e le Premio Nobel pro Litteratura in 1982. Ille prosequeva un education auto-dirigite que resultava in quitar le studio juridic pro un carriera in le jornalismo. Del principio ille monstrava nulle inhibitiones in su critica del politica colombian e extere. in 1958 ille sposava Mercedes Barcha; illes habeva duo filios, Rodrigo e Gonzalo.

García Márquez comenciava como jornalista e scribeva multe acclamate novellas e obras de non-fiction, sed ille es le melio cognoscite pro su romances, tales como *Cento Annos de Solitate* (Cien años de soledad, 1967), *Le Autumno del Patriarcha* (El otoño del patriarca, 1975), e *Le Amor in le Tempores de Cholera* (El amor en los tiempos del cólera, 1985). Su obras ha obtenite acclamation critic significante e successo commercial extense, le plus notabilemente pro popularisar un stilo etiquettate como *realismo magic*, le qual incorpora elementos e eventos magic o phantastic in situationes alteremente ordinari e realistic. Le contexto de alicunes de su obras es un village fictional appellate Macondo, principalmente inspirate per su village natal, Aracataca. Le majoritate de su obras explora le thema de solitate.

García Márquez moriva de pneumonia al etate de 87 in Citate de Mexico. A su morte, Juan Manuel Santos, le presidente de Colombia, le describeva como "le colombiano le plus magne qui unquam viveva".

## Ligamines externe

* Gabriel García Márquez al sito official del Premio Nobel.
Garry Marshall

**Garry Marshall** (13 de novembre 1934 – 19 de julio 2016) esseva un actor, director, e scenarista statounitese. Su soror era le actrice e director Penny Marshall.

Marshall nasceva in Le Bronx, New York. Illo es cognoscite pro crear le comedias de television *Happy Days* (*Dies Felice*) e *Mork & Mindy* e pro diriger le filmes *Pretty Woman* (*Femina Belle*), *Runaway Bride* (*Sposa Fugitive*), e *The Princess Diaries* (*Le Diarios del Princessa*).

Marshall moriva in Burbank, California al etate de 81 annos.

## Ligamines externe
*
Incontro Nordic de Interlingua 2016

Le 15te Incontro Nordic de Interlingua eveniva in Tisvilde apud Hillerød, insula Selandia, Danmark, le 27 al 31 de julio 2016.
Le Union Danese pro Interlingua in collaboration con su organisationes sororal in Svedia, Norvega, e Finlandia esseva le organisator principal del 15te incontro nordic de interlingua.

Le 15te incontro nordic de interlingua esseva arrangiate in un Collegio pro adultos in Tisvilde (Tisvilde Hǿjskole).
## Ligamines externe
* Pagina official
* Pagina official  (danese)

## Referentias
Hillerød

**Hillerød** es un citate con un population de 30.570 habitantes (2012) localisate al nord de Selandia, Danmark. Hillerød es le (citate) capital del Region Capital, un del cinque regiones administrative de Danmark, e le quarte citate plus grande de iste parte de Selandia detra de Copenhagen, Elsinor e Hørsholm.

Su historia es intimemente ligate al castillo de Frederiksborg, un del plus emblematic del architectura del Renascentia in Danmark, erigite in le seculo XVII como un residentia real.
Reanimation cardiopulmonar

Le **reanimation cardiopulmonar** o **reanimation cardiorespiratori** es un procedura de emergentia que se exeque pro conservar le function del cerebro durante que se prende mesuras pro restituer le circulation del sanguine e le respiration de un persona in arresto cardiac.

Secundo le directivas del International Liaison Committee on Resuscitation, le reanimation cardiopulmonar exige compressiones al pectore inter 5 cm (2 uncias) et 6 cm (2 uncias) de profunditate e al frequentia de 100 a 120 vices per minuta. Le salvator etiam pote fornir un respiration artificial per le exhalation de aere in le naso o bucca del patiente (respiration bucca a bucca) o per medio de un dispositivo que pulsa aere in le pulmones (respiration mechanic).

## Imagines

CPR training-04.jpg|Exercitio de reanimation cardiopulmonar con un mannequin.


## Ligamine externe
* Pagina de Britannica sur CPR
Gavin McInnes

**Gavin Miles McInnes** (Hitchin, Hertfordshire, Anglaterra le 17 de julio 1970 – ) es un scriptor, actor, e comico canadian. Ille es le co-fundator de Vice Media.

## Ligamine externe

*
Arresto cardiac

Le **arresto cardiac**, cognite etiam como **arresto cardiopulmonar** o **arresto circulatori**, es le subite cessation del circulation del sanguine debite al fallimento del corde in contraher se effectivemente.  Le arresto cardiac differe del infarcto cardiac (etiam cognite como attacco cardiac), in le qual le fluxo del sanguine verso le musculo cardiac es impedite de maniera que le texito cardiac mori in parte o in toto. Illo differe differe etiam del insufficientia cardiac, ubi le circulation es inadequate mais le corde totevia pumpa sanguine in grado sufficiente pro sustener le vita. Le arresto del circulation del sanguine impedi le livration de oxygeno e glucosa al corpore. Le carentia de oxygeno e glucosa al cerebro causa le perdita del conscientia, que resulta in respiration anormal o absente. 

Le arresto cardiac es un emergentia medical que, in certe situationes, es remediabile si illo es promptemente tractate. Un arresto cardiac inexpectate pote ducer al morte intra minutas; isto se appella un *decesso cardiac subite* (). Prime auxilio saepe incipe con reanimation cardiopulmonar (Anglese:CPR) pro retener le sanguine oxygenate fluente usque tractamento medical essera disponibile.
## Referentias
Sicilia (insula)

**Sicilia** (italiano: []) es le insula le plus grande del Mar Mediterranee, situate al sud de Italia, del qual illo es separate per le Stricto de Messina. Con alicun parve insulas e archipelagos adjacente, illo constitue le territorio del region de Italia del mesme nomine. Le insula es celebre pro Monte Etna, a  m le vulcano active le plus alte de Europa e un del plus active del mundo. Illo ha un climate mediterranee typic.

Le plus antique evidentia archeologic pro activitate human sur Sicilia data de al minus  aEC. Circa 750 aEC Sicilia habeva tres colonias phenicie e dece-duo grec. Postea, durante sex decennios, illo esseva le sito del Guerras Sicilian e le Guerras Punic. Post le Prime Guerra Punic, in 241 aEC, illo deveniva un provincia del Republica Roman. Durante sex decennios additional illo remaneva un provincia roman, sub le Republica Roman e sub le Imperio Roman. Post le cadita del Imperio Roman, varie poteres dominava Sicilia: le Vandalos, le Ostrogothos, le Imperio Byzantin, e le Emirato de Sicilia. Post lor conquesta del sud de Italia, le Normannos creava le Regno de Sicilia, super le qual subsequentemente regnava un succession de dynastias: le Hohenstaufen, le Dynastia Capetian de Anjou, Espania, e le Habsburgos; illo esseva ultimatemente unificate con le Regno de Neapole como le Regno del Duo Sicilias sub le Dynastia Bourbon.

Sicilia deveniva un parte de Italia in 1880 post un expedition commandate per Giuseppe Garibaldi durante le unification Italian, e post un plebiscito. Le referendum constitutional Italian de 1946 dava a Sicilia le stato de un region autonome como statuto special.