Նեփալ

**Նեփալ**, պաշտօնապէս՝ **Նեփալի Դաշնային Ժողովրդավարական Հանրապետութիւն** (նեփալերէն नेपाल)։ Պետութիւնը կը գտնուի հարաւային Ասիոյ Հիմալայներու մէջ։ Սահմանակից է Հնդկաստանի եւ Չինաստանի։

## Աշխարհագրութիւնը

### Տեղադրութիւնը
Նեփալը կը գտնուի Ասիոյ մէջ եւ սեղմուած է աշխարհի ամէնաշատ բնակեցուած երկու պետութիւններու միջեւ։ Հիւսիսը կը գտնուի Թիպեթը՝ ՉԺՀ-ի ինքնավար մարզը, իսկ հարաւը կը գտնուին արեւմուտքէն արեւելք Նեփալը սահմանակից է Ուտտարանչալ, Ուտտար-Պրադեշ, Բիխար, Հիւսիսային Պենկալիա, Սիկքիմ հնդկական նահանգներուն։

Հիւսիսէն Նեփալը սահմանակից է Մեծ Հիմալայեան լեռնաշղթային, որ յայտնի է 8000մ-էն բարձր քանի մը գագաթներով։ Անոնցմէ ամէնաբարձրն է Էւերեսթը (8848մ)՝ աշխարհի ամէնաբարձր լեռը։

Նեփալի ամէնացած կէտը կը գտնուի 70 մ բարձրութեան վրայ։ Նեփալի տարածքին աւելի քան 40 %-ը կը գտնուի աւելի քան 3000 մեթր բարձրութեան վրայ։ Անոր համար ալ Նեփալը կը համարուի ամէնաբարձրադիրը աշխարհի մէջ։

## Բնակչութիւնը
* Բնակչութեան թիւը - 28,95 միլիոն (Յուլիս 2010-ի դրութեամբ)
* Տարեկան աճը - 1,4 % (պտղաբերութիւնը՝ 2,5 ծնունդ մէկ կնոջ)
* Կեանքի միջին տարիքը - տղամարդոց համար՝ 64,6, կանանց համար՝ 67
* ՄԻԱՎ վարակակիր - 0,5 % ( 2007 թուականի դրութեամբ)
* Քաղաքային բնակչութիւնը - 17 %
* Գրագիտութիւնը - տղամարդոց 62,7 %-ը եւ կանանց 34,9 %-ը (ըստ 2001 թուականի մարդահամարի)։
Մշակութա-ցեղային Նեփալը կը ներկայացնէ իրմէ հարիւրաւոր ազգերու եւ քասթաններու խառնուրդը։ Քասթաններու սահմանները, ինչպէս կանոն, թափանցիկ են եւ որեւէ քասթային սահմանի պատկանելիութիւնը կախուած է նաեւ դիտորդի ընդունուած աւանդոյթներէն։ Նեփալի բնակչութիւնը կը խօսի եօթանասուն տարբեր լեզուներով եւ բարբառներով։

## Ազգագրութիւնը
Նեփալի ժողովուրդները կը պատկանին սինո-թիպետեան (թիպետօ-պիրմայեան խումբ) եւ հնդեւրոպական ընտանիքներու խումբերուն։ Քիչ չեն այն ժողովուրդները, որոնք կը հանդիսանան փախստականներ, նուաճողներ կամ վերաբնակներ։

Բնակչութեան 49 %-ի մայրենի լեզուն կը հանդիսանայ նեփալերէնը։ Միւս տարածուած լեզուներէն են մայտհին (12,4 %), պհոճփուրին (7,6 %), թհարուն (5,9 %), թամանկը (5,2 %), նեւարին (3,6 %) եւ մակարին (3,4 %)։

## Կրօնը
Ըստ պաշտօնական տուեալներու բնակչութեան 90 %-ը հինտուիսդներ են։ Ըստ անկախ հաշուարկներու, հինտուիզմի կողմնակիցներ են անոնց միայն 70 %-ը կամ աւելի քիչ։ Այս կը շեղի այն պատճառով, որ կան բազմաթիւ ազգերու ներկայացուցիչներ, որոնք, թէեւ պաշտօնապէս կը յայտարարեն իրենց հաւատարմութիւնը հինտուիզմին, բայց իրականութեան մէջ կ'ընդունին կամ Անիմիզմ, կամ Պուտտայականութիւն։ Այնուամենայնիւ, հինտուիզմը Նեփալի գերիշխող կրօնն է։ Բնակչութեան 11 %-ը ինքզինք կը համարէ պուտտայական, յատկապէս Մուսթանկի Թագաւորութեան մէջ։ Գոյութիւն ունին նաեւ փոքրամասնութիւններ, որոնք իսլամներ են, քիրանտներ եւ կը պատկանին առանձին անիմիսթական հաւատալիքներու։

## Նեփալի մասին նկարներ եւ լուսանկարներ

Պատկեր:Un-nepal.png| Նեփալի քարտեսը
Պատկեր:Flag of Nepal.svg| Նեփալի դրօշակը
Պատկեր:Basantapurpalace.JPG
Պատկեր:Patan temples.jpg
Պատկեր:Gurkha Soldier Monument, London - April 2008.jpg
Պատկեր:Everest kalapatthar crop.jpg| Էւերեսթ
Պատկեր:Barun Valley - Nghe.jpg
Պատկեր:KaliGandaki.jpg
Պատկեր:Gosainkunda Lake.jpg
Պատկեր:Nepal landscape 1.jpg
Պատկեր:Pashupatinath Temple, Kathmandu.jpg


## Ծանօթագրութիւններ
Ստորոգութիւն:Նեփալ
Ստորոգութիւն:Դէպի ծով ելք չունեցող երկիրներ
Ստորոգութիւն:ՄԱԿ-ի անդամ երկիրներ
Ստորոգութիւն:Ասիոյ երկիրներ
Ստորոգութիւն:Երկիրներ այբբենական կարգով