Քրիսթինա Թրիվուլզիօ Պելկիոճոզօ

**Քրիսթինա Թրիվուլզիօ Պելկիոճոզօ** (իտալ.՝ Cristina Trivulzio Belgiojoso, 28 Յունիս 1808, Լոմպարտիա - 5 Յուլիս 1871, Միլան, Իտալիոյ թագաւորութիւն), իտալացի իշխանուհի, գրող, լրագրող, Աւստրիական կայսրութիւնէն Իտալիոյ անկախացման պայքարի նշանաւոր մասնակից:

## Կենսագրութիւն
Քրիսթինա Թրիվուլզիոյի մարքիզ Ճերոնիմօ Իսիտորոյի դուստրն է: Ան դաստիարակուած է վանքի մէջ, իսկ 1824-ին ամուսնացած է իշխան Էմիլիօ Պարպիանօ Պելկիոճոզոյի հետ: Ամուսնութիւնէն շատ ժամանակ չանցած ամուսինին անհաւատարմութեան պատճառով անոնք բաժանուած են, բայց պաշտօնապէս մնացած են ամուսնութեան մէջ եւ պահպանած լաւ յարաբերութիւններ: Ամուսինէն բաժանուեէն ետք իշխանուհին զբաղուած է քաղաքականութեամբ եւ դարձած քարպոնարներու հովանաւոր:

Երբ 1830-ին Ռոմանիոյ մէջ տեղի ունեցող խռուութիւնները ապարդիւն անցած են, Քրիսթինան մեկնած է Փարիզ, որտեղ 1843-ին հիմադրած է «Gazetta italiana» թերթը, իսկ 1845-ին՝ «Ausonia» օրաթերթը, բացի այդ, յօդուածներ գրած էլ «Constitutionnel» եւ «Democratie pacifique» թերթերու համար: Ան ֆրանսերէն թարգմանած է Ճամբատիստա Վիկոյի «Scienza nova» ստեղծագործութիւնը եւ հրատարակած անստորագիր «Essai sur la formation du dogme catholique» աշխատանքը (Փարիզ, 1846): Երբ Պիոս IX-ն արթնացաց է իտալացի հայրենասէրներու յոյսերը, իշխանուհին շտապած է վերադառնալ հայրենիք, ժամանելով այնտեղ՝ ամէնուր անկախութեան պայքարի կոչ ըրած է:

մինի|ձախից|Դիմանկարը Ֆրանչեսքօ Հայեցի, 1832 թ.

1848 թուականին Միլանում յեղափոխութիւն բռնկուելուց յետոյ իշխանուհին իր հաշուին ձեւաւորել է կամաւորների մի ջոկատ եւ անոնց հետ գնացել Լիւոռնոյ, որպէսզի այդտեղից էլ շարժուի դէպի Մանտովայ՝ պիեմօտական ճամբար: 1848 թուականի օգօստոսի 6-ին աւստրիացիները վերցրել են Միլանը, որին հետեւել է իշխանուհու արտաքսումն ու կալուածքների բռնագրաւումը, սակայն նա շարունակել է Փարիզում եւ Թուրինում աշխատել ի շահ Իտալիայի:

1849-ի սկզբին իշխանուհին մեկնած է Հռոմ եւ այնտեղ աշխոյժ մասնակցութիւն ունեցած յեղափոխական իրադարձութիւններուն: Ֆրանսացիներու կողմէց քաղաքը վերցնելէ ետք ան Մալթայով գացած է Կոստանդնուպոլիս եւ մօտ 2 տարի անցուցած Արեւելքի մէջ, որտեղ իր «Souvenirs d’ex i l» յօդուածը գրած է «National» ամսագրի համար: Երբ Մայիս 1856-ին հրատարակուած համաներմամբ իշխանուհիին վերադարձուած է անոր ունեցուածքը, ան վերադարձած է Փարիզ, որտեղ հրատարակած է իր «Emina. R é cits turco-asiatiques» (Փարիզ, 1856) եւ «L’Asie mineure et Syrie» (Փարիզ, 1858) աշխատանքները, որոնց մէջ պատմած է Փոքր Ասիա, Սուրիա եւ սուրբ վայրեր կատարած ճանապարհորդութեան ժամանակ ունեցած իր արկածներու եւ տպաւորութիւններու մասին:

1859-ին վերջապէս կատարուած է իշխանուհիին հայրենասիրական ցանկութիւնը: Թուրինի կառավարութեան հետ համաձայնութեան գալով՝ ան շրջած է ամբողջ Իտալիայով եւ բոլոր քաղաքներուն մէջ տարածած Կավուրի ծրագիրները: Վիլլաֆրանկեան զինադադարի կնքումէն ետք Քրիսթինան Միլանի մէջ հիմնադրած է «Italia» ամսագիրը, որու հետ յետագային տեղափոխուած է Թուրին, նոյն ձեւով ան նպաստած է Միլանի «Perseveranza» թերթի ստեղծման:

Քրիսթինա Թրիվուլզիօ Պելկիոճոզօ մահացած է 1871-ին Միլանի մէջ:

## Ծանօթագրութիւններ

## Գրականութիւն
* 
* Raffaello Barbiera, *La principessa di Belgioioso, i suoi amici e nemici, il suo tempo*, Milano, Treves, 1902 Testo in facsimile - "La biblioteca digitale di Milano"  Raphael Barbiera, *Princess of Belgioioso, her friends and enemies, her time,* Milan, Treves, 1902 Text in facsimile - "The digital library of Milan" 
* Raffaello Barbiera, *Passioni del Risorgimento.* Raphael Barbiera, *Passions of the Risorgimento. Nuove pagine sulla Principessa Belgiojoso e il suo tempo*, Milano, Treves 1903 *New pages on the princess Belgiojoso and her time,* Milan, Treves 1903
* Aldobrandino Malvezzi, *La principessa Cristina di Belgioioso*, Milano, Treves 1936 Aldobrandino Malvezzi, *Princess Cristina of Belgioioso,* Milan, Treves 1936
* H. H. Remsen Whitehouse, *A Revolutionary Princess.* Remsen Whitehouse, *A Revolutionary Princess. Christina Belgiojoso Trivulzio Her life and times*, EP Dutton, New York, 1906 *Christina Belgiojoso Trivulzio Her Life and Times,* EP Dutton, New York, 1906
* Augustine-Thierry, *La Princess Belgiojoso*, Librairie Plon, 1926 Augustine-Thierry, *The Princess Belgiojoso,* Librairie Plon, 1926
* Giulio Caprin, *Donna più che donna*, Garzanti, Milano, 1946 Julius Caprin, *woman as woman,* Garzanti, 1946
* Luigi Severgnini, *La principessa di Belgioioso.* Severgnini Luigi, *Princess of Belgioioso. Vita e opere*, Milano, Virgilio 1972 *Life and Works*, Milan, Virgil 1972
* Emilio Guicciardi, *Cristina di Belgiojoso Trivulzio cento anni dopo*, Milano 1973 Emilio Guicciardi, *Cristina Belgiojoso Trivulzio hundred years later,* Milan 1973
* Charles Neilson Gattey, *Cristina di Belgiojoso [A bird of curious plumage]*, Firenze, Vallardi 1974 Charles Neilson Gattey, *Christina of Belgiojoso [A curious bird of plumage],* Florence, Vallardi 1974
* Brett Archer Brombert, *Cristina Belgiojoso*, Milano, Dall'Oglio 1981 Brett Archer Brombert, *Cristina Belgiojoso,* Milan, 1981 Dall'Oglio
* Elena Cazzulani, *Cristina di Belgiojoso*, Lodi, Lodigraf, 1982 Elena Cazzulani *Christina of Belgiojoso,* Lodi, Lodigraf, 1982
* Ludovico Incisa e Alberica Trivulzio, *Cristina di Belgioioso*, Milano, Rusconi 1984 Ludovico Incisa and Alberica Trivulzio *Cristina Belgioioso,* Milan, Rusconi 1984
* Arrigo Petacco, *La principessa del Nord*, Milano, Rizzoli 1992 Arrigo Petacco, *Princess of the North,* Milan, Rizzoli 1992
* Angela Nanetti, *Cristina di Belgioioso, una principessa italiana* EL, Trieste, 2002. Angela Nanetti, *Christina of Belgioioso, an Italian princess* EL, Trieste, 2002
* Emmanuel-Philibert de Savoie, *Princesse Cristina, le roman d'une exilée* 2002, Edition Michel Lafon Emmanuel-Philibert de Savoie, *Princess Cristina, le roman d'une exilée* 2002, Edition Michel Lafon
* Mino Rossi, *Cristina Trivulzio, principessa di Belgioioso.* Mino Rossi, *Cristina Trivulzio, Princess of Belgioioso. Il pensiero politico* 2005, Edizioni Franciacorta *Political thought* in 2005, Edizioni Franciacorta
* Mino Rossi, *Principessa libertà*, Ferrara, Tufani, 2006 Mino Rossi, *Princess freedom,* Ferrara, Tufan, 2006
* Fugazza, Mariachiara / Karoline Rörig (eds.), "La prima donna d'Italia". Cristina Trivulzio di Belgiojoso tra politica e giornalismo, Milano, FrancoAngeli 2010
* Karoline Rörig, Cristina Trivulzio di Belgiojoso (1808-1871), Geschichtsschreibung und Politik im Risorgimento, Bonn 2013

## Արտաքին յղումներ
* 
* Site dedicated to Christine Trivulzio of Belgiojoso
* "Chi era Cristina Trivulzio di Belgioioso?" "Who was Christina Trivulzio of Belgioioso?"
* "Cristina Trivulzio di Belgioioso, la donna che visse cinque volte" "Cristina Trivulzio of Belgioioso, the woman who lived five times"
* "Le scene di vita turca di Cristina" "The scenes of Turkish life for Cristina"
Ստորոգութիւն:1808 ծնունդներ
Ստորոգութիւն:28 Յունիսի ծնունդներ
Ստորոգութիւն:Գրողներ այբբենական կարգով