Սերիֆոս

Սերիֆոս (յուն․՝ Σέριφος*)*,  Էգէական Ծովուն Քիքլատես կղզեխումբին արեւմտեան կողմը գտնուող կղզի, Քիթնոս եւ Սիֆնոս  կղզիներուն միջեւ։  Նաւակայքն է Լիվատի։

## Ընդհանուր տեղեկութիւններ
մինի|Սերիֆոս կամ Հորա|ձախից
ձախից|մինի|Լիվատի նաւակայքը․ նկարուած Հորայէն
Մայրաքաղաքն է Հորա կամ Սերիֆոս, կառուցուած է 200 մ․ բարձրունքի վրայ։  Ուրիշ գիւղեր են՝ Քութալաս, Մեղալօ Լիվատի, Քետարհոս եւ Եանեմա։  Ամենաբարձ գագաթն է Թուրլոս՝ 585 մ․։
ձախից|մինի|Սերիֆոս եւ Քիքլատես կղզեխումը
Տարածութիւնն է 75,207 քռ․քմ․ եւ բնակչութեան թիւն է՝ 1․402։ Անբերի կղզի է։ Ունի 42 գեղեցիկ ծովափներ։ 19-րդ դարուն կը զարգանայ շնորհիւ հանքային շահագործման։ 

## Պատմական
Հին արձանագրութիւններ կը վկայեն թէ կղզիին առաջին բնակիչները եղած են Թեսալիայէն Էոլիսները եւ աւելի ուշ Աթէնքէն կը հասնին Իոնեսները։  Մետաղի (երկաթ եւ պղինձ) հանքեր կային հնագոյն ժամանակներէն եւ անոնց շահագործումը սկսած է Ք․Ա․ 3-րդ հազարամեակէն։

Հին բնակիչները կը պաշտէին Փերսէան (ըստ առասպելին Արղոսին Աքրիսիօ թագաւորը Տանայի դուստրը անոր Փերսէա մանուկին հետ Սերիֆօ կ՛ աքսորէ) եւ Մետուսան (3 ծովանուշներէն մէկը)։

Սերիֆօ գտնուած են  Ք․Ա․ 6-րդ դարու հին դրամներ, որոնք կը պատկերացնեն Փերսէա, Մետուսային գլուխը եւ կամ սերիֆիօ գորտը*։  

*<u>Սերիֆիօ գորտ</u>․  հին գրագէտներուն մօտ արձանագրուած է թէ Սերիֆոյին գորտերը անձայն են․   սերիֆիոս գորտ (=[[Յունարէն|յուն․՝]] βάτραχος) σερίφιος βάτραχος։  Կ՛ ենթադրուի թէ անկէ եկած է ասացուածքը Սերիֆոյին գորտը βάτραχος εκ Σερίφου անձայն մարդոց համար։*

հռոմէական շրջանին, կղզին աքսորի վայր է։  Թիպերիոս կայսր հոն կ՛ աքսորէ Քասիուս Սեվիրոսին։  

### Բիւզանդական եւ Օսմանեան շրջան
Սերիֆոս կղզիին պատմութիւնը այս ժամանակաշրջաններուն նոյնն է Քիքլատեսի պատմութեան հետ․ (*Տե՛ս բուն արձանագրութիւն Քիքլատես, միջնադար*)։

### Նորագոյն եւ ժամանակակից շրջան
կենտրոն|մինի|660x660փքս|Սերիֆօ համայնապատկեր․ աջին՝ Հորա, նկարուած Լիվատիէն
#### Մետաղի հանքերու բանուորներուն գործադուլը
ձախից|մինի|1895․ մետաղի հանքերու բանուորները
մինի|Մետաղներուն բեռցման կամուրջը․ Լիվատի ծոց
19-րդ դարավերջերուն կը սկսի կղզիին մետաղանքերուն շահագործումը։  Սերիֆոսի տնտեսութիւնը կը զարգանայ եւ բնակչութեան թիւնը կը կրկնապատկուի մանաւանդ 1880 - 1910 տարիներուն․ բանուորներ կը հասնին Քիքլատեսի կղզիներէն։  1915-ին, մետաղի գիներու տակնապը կ՛ ազդէ արտադրութեան եւ հանքերը շահագործող ընկերութիւնը անկարող է դիմագրաւել հարցը։  Աշխատանքի պայմանները վատ են եւ բանուորներու արկածները յաճախակի։  1916 Օգոստոսին բանուորները գործադուլ կը սկսին Մեղալօ Լիվատի վայրը․ կը պահանջեն աշխատանքի պայմաններու եւ աշխատավարձի բարելաւում։  Անզիջող ընկերութեան դէմ, բանուորները նաւահանգիստը կը գրաւեն եւ 20 օր կ՛ արգիլեն նաւերը մետաղը բեռցնեն։  21 Օգոստոսին ոստիկանութիւնը կը կրակէ գործդուլ ընող բանուորներուն վրայ եւ 4 հոգի կը սպաննուին։  Բանուորները կը հակադարձեն ու կը յարձակին քարերով եւ փայտերով։  1925-ին ութ ժամուան աշխատանքը կը գործադրուի (1920-ին յունական կառավարութեան որոշումն է)։  Մետաղի հանքերը 1963-ին վերջնականապէս կը փակուին մետաղամթերքի սպառման պատճառով։ մինի|Սթենօ ջրամբարըՄեղալօ Լիվատիին շրջանը 1916-ի գործադուլին զոհուած բանուորներուն յիշատակին համար յուշարձան զետեղուած է։

2016-ին, յատուկ ձեռնարկներով յիշատակուեցաւ մետաղահանքերու բանուորներու գործադուլին 100-ամեակը։

2004-ին կը կառուցուի Սթենոյի ջրամբարը, գոհացնելու համար բնակիչներուն (բնակութեան, անասնապահութեան եւ հողագործութեան) ջրամատակարարման հարցը։

## Տեսարժան վայրեր
Զբօսաշրջիկութիւնը բաւական զարգացած է, կղզիին գլխաւոր եկամուտն է։

### Պատկերասրահ

Պատկեր:Χώρα Σερίφου 9467.jpg|Դէպի Սերիֆօ
Պատկեր:Χώρα Σερίφου 2046.jpg|Հորա 
Պատկեր:A@a. just Stone Serifos Greece - panoramio.jpg|Հորա․ դէպի Քասթրօ
Պատկեր:Kastro in Chora of Serifos, 190306.jpg|Հորա, Քասթրօ 
Պատկեր:Kato Chora, Serifos, 190319.jpg|Քաթօ Հորա․ Հորային վարի մասը
Պատկեր:Χώρα Σερίφου 9463 rt.jpg|Հորա․ էվակելիսթրիա եկեղեցին, կառուցուած 1910-ին
Պատկեր:Χώρα Σερίφου 9771.jpg|Հորա
Պատկեր:The port of Serifos island, Greece - panoramio.jpg|Սերիֆոյին նաւակայքը
Պատկեր:A@a Livadi 302 Serifos Greece - panoramio.jpg|Լիվատի
Պատկեր:ΣΕΡΙΦΟΣ. ΜΕΓΑ ΛΙΒΑΔΙ.JPG|Մեղա Լիվատի
Պատկեր:Phare de Sérifos.JPG|Սերիֆոսի փարոսներէն
Պատկեր:Kastro in Chora of Serifos, 190334.jpg|Հորա․ Քասթրօ հին միջնաբերդի ճարտարապետական նմոյշներէն
Պատկեր:Kastro in Chora of Serifos, 190322.jpg|Հորա․ Քասթրօ հին միջնաբերդի ճարտարապետական նմոյշներէն
Պատկեր:Φλάρος στη Σέριφο 9665.jpg|Սերիֆոսին ծխանները
Պատկեր:Φλάρος στη Σέριφο 9696.jpg
Պատկեր:Φλάρος στη Σέριφο 9697.jpg
Պատկեր:Φλάρος στη Σέριφο 9698.jpg
Պատկեր:Kastro in Chora of Serifos, 190314.jpg|Դէպի Քասթրօ
Պատկեր:Skala Koutala, Serifos island, Greece.jpg|Քութալա․ մետաղներու բեռցման կամուրջ
Պատկեր:Αγία Βαρβάρα, Σέριφος 9495.jpg|Այիա Վարվարա
Պատկեր:Χώρα Σερίφου 2041.jpg|Այիոս Աթանասիոս
Պատկեր:Kastro in Chora of Serifos, 190324.jpg|Այիոս Իոանիս թէոլողոս, Քասթրօ
Պատկեր:Serifos Church.jpg|Այիոս Գոստանդինոս
Պատկեր:Kastro in Chora of Serifos, 190318.jpg|Յիսուսի եկեղեցին, Քասթրօ, Հորա եւ վարը՝ Լիվատի
Պատկեր:A@a Agios Sostis church Serifos Greece - panoramio.jpg|Այիոս Սոսթիս
Պատկեր:Μονή Ταξιαρχών, Σέριφος 1943.jpg|Թաքսիարհոն վանք
Պատկեր:Αρχαιολογική Συλλογή Σερίφου 1912.jpg|Հնագիտական թանգարան, 1912 կառուցուած
Պատկեր:Λαογραφικό μουσείο Σερίφου 9685.jpg|Ժողովրդագրական թանգարան
Պատկեր:Άσπρος Πύργος Σερίφου 9549.jpg|Սերիֆոսի սպիտակ աշտարակները
Պատկեր:Ανεμόμυλος, Χώρα Σερίφου 9514.jpg|Ջաղացք


    

## Ծանօթագրութիւններ

## Արտաքին յղումներ

# Փերսէաս
# Մետուսա
# Յունաստանի 2011-ի մարդահամարը

Ստորոգութիւն:Յունական կղզիներ
Ստորոգութիւն:Քիքլատեսի կղզիներ
Ստորոգութիւն:Կղզիներ այբբենական կարգով
Ստորոգութիւն:Կղզիներ