Աւետարանը Եւ Աւետարանիչները

**Աւետարանը Եւ Աւետարանիչներ**, Աւետարան կը նշանակէ բարի լուր պարունակող խօսք, պատգամ։ Աւետարանել կը նշանակէ մարդոց օգտակար ըլլալու դիտաւորութեամբ բարի լուրը քարոզել, պատգամել, հաղորդել։ Աւետարանիչ կը նշանակէ բարի լուրը քարոզող, պատմող, հաղորդող։

## Ս. Մատթէոս Աւետարանիչ

Մատթէոս աւետարանիչ, նախքան Յիսուսի աշակերտ դառնալը, մաքսապետի պաշտօն կը վարէր. Ճանչցուած էր նաեւ Ղեւի անունով․ Մատթէոս կը թարգմանուի Երգ Կենաց կամ փրկութեան, Ղեւիի ցեղէն էր :

Օր մը, Յիսուս Տիբերիոյ ծովուն եզերքը՝ մաքս ընդունելու վայրին մէջ Մատթէոս տեսնելով, հրաւէր ուղղեց անոր, որ իրեն հետեւի:

Մատթէոս անմիջապէս ընդունեց հրաւէրը եւ միացաւ Յիսոուսի աշակերտներու խումբին: Ականատես եղաւ Յիսուսի հրաշքներուն, լսեց անոր պատգամները:

Սուրբ հոգիի էջքէն ետք միւս առաքեալներուն հետ աւետարանեց Յիսուս Քրիստոսի յարութիւնը եւ վկայեց, թէ Ան էր ապասուած մեսիան, որ մարդ արարածը իր մեղքերէն պիտի փրկէր:

Ժամանակ մը Պաղեստինի մէջ քարոզելէ ետք պտըտեցաւ Սուրիոյ, Արաբիոյ, Պարսկաստանի ու վերջին անգամ Եթովպիոյ մէջ եւ հոն ալ նահատակուեցաւ:

## Ս.Մարկոս Աւետարանիչ
Մարկոս աւետարանիչ երուսաղէմի բնակիչ էր. Մօրը անունն էր Մարիամ. Իրենց տան ընդարձակ սրահը տրամադրուած էր հաւատացեալներու ժողովքին համար:Ինք մկրտուած էր Պետրոսի ձեռքով: Իր մօրեղբօր բառնաբասի հետ ընկերակցած է Սուրբ Պօղոսի առաքելական առաջին ճամբորդութեան: Նաեւ օգնական եւ թարգման եղած է Պետրոս առաքեալին՝ անոր աւետարանական ճամբորդութեանց ընթացքին:Գրի առած է Պետրոս առաքեալին խօսքերն ու քարոզները եւ իր աւետարանը պատրասելու ատեն տեղ տուած է անոնց, այլ աղբիւրներու կողքին:

Պետրոս եւ Պօղոս առաքեալներու նահատակութենէն վերջ, Մարկոս քարոզած է Եգիպտոսի մէջ եւ եղած է Աղեքսանդրիոյ առաջին եպիսկոպոսը:
 
Նահատակուած է Աղեքսանդրիոյ փողոցներուն մէջ քաշկռտուելով:

## Ս. Ղուկաս Աւետարանիչ
Ղուկաս Աւետարանիչ բժիշկ եղած է:Քրիստոնեայ դառնալէ ետք նուիրուած է Աւետարանը քարոզելու: Եղած է Պօղոս առաքեալին գործակից:Պօղոսի առաքելական երրորդ ճամբորդութեան վերջին հանգըրուանին ընկերացած է անոր ու միասին եկած՝ Երուսաղէմ: Նոյնպէս դէպի Հռոմ ճամբորդութեան ատեն միացած է Պօղոս առաքեալին եւ օգտակար եղած է անոր բանտարկութեան ընթացքին:

Պօղոս առաքեալ իր թուղթերուն մէջ քանի մը անգամ կը յիշէ Ղուկասին անունը եւ գովեստով կ'արտայայուի:

Ղուկաս իր աւետարանը գրած ու ղրկած է Թէոփիլէ անունով նշանաւոր ու պատուական անձի մը, որ նախքան իր նիւթին սկսիլը Թէոփիլէին կը գրէ, թէ ինք ճշմարտութեան հաւաքած է Յիսուսի առաքելութեան եւ գործունէութեան մասին ականատեսներու կողմէ պատմուած բոլոր խօսքերը եւ զանոնք կարգի դնելով գրած է իր աւետարանը, որպէսզի իր լսած ու սորված բաներուն ստուգութիւնը տեսնէ եւ իմանայ:

Ղուկաս Պօղոս առաքեալի նահատակութենէն ետք շարունակած է աւետարանել Իտալիա, Գաղիա, Դաղմատիա եւ Մակեդոնիա: Գրած է նաեւ «Գործք Առաքելոց» գիրքը: Նահատակուած է Յունաստանի մէջ:

## Ս. Յովհաննու Աւետարանիչ
Յովհաննէս եղբայրն է Յակոբոս առաքեալին:Իրենց հօր անունն է Զեբեդէոս:Հայր ու զաւակներ ձկնորս էին:Յիսուս Գալիլիոյ ծովուն եզերքը շրջելու ատեն տեսաւ Յակոբոսն ու Յովհաննէսը, որոնք իրենց հօրը հետ իրենց ուռկանը կը նորոգէին:Յիսուս երկու եղբայրները կանչեց, որ իրեն հետեւին:Անոնք ալ ուռկանը իրենց հօրը ձգելով Յիսուսի ետեւէն գացին:

Տասներկու աշակերներուն մէջ տարիքով կրտսերագոյնն էր Յովհաննէս եւ շատ սիրելի Յիսուսին:

Խաչելութեան ատեն Յիսուս իր մայրը՝ Մարիամը յանձնեց Յովհաննէսի հոգածութեան ըսելով՝ «Ով կին, ահա քու որդիդ»: Յետոյ Յովհաննէսին ըսաւ « Ահա' քու մայրդ»:Եւ այդ ժամանակէն Յովհաննէս իր քով առաւ Մարիամ Աստուածածինը:

Յովհաննէս առաքեալ Փոքր Ասիոյ մէջ աւետարանած է եւ կառավարած Եփեսոսի եկեղեցին:Դեմետիանոսի հալածանքներուն ընթացքին, զինք տարած են Հռոմ եւ հոն եռացած ջուրի մէջ նետած:Սակայն չէ մեռած:Յետոյ զինք աքսորած են Պատմոս Կղզին:Աքսորէն ազատուելէ ետք վերադարձած է Եփեսոս եւ հոն վախճանած է բնական մահով:

Եփեսոսի մէջ գրած է աւետարանը:Կոչուած է Աստուածաբան Առաքեալ: Գրած է ընդհանրական երեք թուղթեր:Իսկ իր «Յայտնութեան» գիրքը գրած է Պատմոս կղզիին մէջ, մէջ տեսիլք մը ունենալէ ետք:

## Ծանօթագրութիւններ

## Աղբիւրներ
* Հայ Աշակերտին Դասացուցակը, 1700 Ամեակ, Տպագրութիւն՝ Համազգայինի Վահէ Սէթեան Տպարան

Ստորոգութիւն:Կրօն