Նապիհ Պըրրի

**Նապիհ Պըրրի** (, ), լիբանանցի քաղաքագէտ է եւ Լիբանանի խորհրդարանի նախագահն է 1992-էն ի վեր: Ղեկավարն է Ամալ կուսակցութեան:

## Կեանք եւ ուսում
Ծնած է 28 Յունուար 1938-ին, Սիերա Լէօն, լիբանացի շիա ընտանիքի մէջ:

Պըրրի յաճախած է հարաւային Լիբանանի Թըպնին եւ Այն Էպէլ շրջաններու մէջ գտնուող դպրոցները, ապա իր ուսումը շարունակած է Պընթ Ժպէյլի եւ Ժաաֆարիայի բարձրագոյն վարժարաններուն մէջ։ Նաեւ յաճախած է Պէյրութի Մաքասետ եւ Սաժես վարժարանները: 1963-ին, Լիբանանեան Համալսարանէն ստացած է իրաւաբանութեան վկայական, եղած է այդտեղի աշակերտական մարմինի ատենապետը, ինչպէս նաեւ Վերաքննիչ ատեանի փաստաբան:

## Ասպարէզ
1963-ին, Պըրրի ընտրուած է լիբանանցի աշակերտներու ազգային միութեան նախագահ եւ մասնակցած է աշակերտական եւ քաղաքական համագումարներու: Աշխատած է Վերաքննիչ ատեանի մէջ, որպէս իրաւաբան: 1970-ականներու սկիզբը, Պէյրութի զանազան հաստատութիւններու փաստաբանը եղած է:

1980-ին, ընտրուած Ամալ կուսակցութեան ղեկավար եւ դիմադրած է իսրայէլեան բանակին, մանաւանդ հարաւային Լիբանանի, Պեքաայի մէջ եւ 1982-ին տեղի ունեցած Խալտէի մէջ ամէնէն նշանաւոր կռիւին ընթացքին:

Ընկերվար յառաջդիմական կուսակցութեան դեկավար եւ իրեն դաշնակից Ուալիտ Ժոմպլաթի հետ գլխաւոր դերակատարն էր 6 Փետրուար 1984-ի Ինթիֆատային, որ տեղի ունեցած է ընդդէմ Ամին Ժըմայյէլի լիբանանեան համայնքային կառավարութեան, երբ պաշտօնեաներն ու զինուորները պէտք էր փախուստ տային լիբանանեան բանակին՝ ստորագրելու համար Թա'իֆի համաձայնութիւնը, որմով աւարտեցաւ Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմը:

Մայիս 1984-ին, Պըրրի նաեւ մաս կազմած է ազգային միասնութեան կառավարութեան, որպէս Հարաւային Լիբանանի եւ վերաշինութեան նախարար: Այն օրուան վարչապետն էր Ռաշիտ Քարամէ: Ան ծառայած է նաեւ որպէս բնակարաշինութեան նախարար:.

## Լիբանանեան Քաղաքացիական Պատերազմ

### «Ամալ» Շարժման Նախագահութիւնը
Մուսա  Սատրի Լիպիոյ մէջ անյայտանալէն ետք, Հուսէյն Ալ-Հուսէյնին դարձաւ «Ամալ» Շարժման նախագահը 1978 թուականին, սակայն ան երկու տարի ետք հրաժարեցաւ պաշտօնէն՝ բողոքելով Շարժման՝ Լիբանանեան Քաղաքացիական Պատերազմին մէջ ներքաշուելուն։ Ասկէ ետք, «Ամալ» Շարժման անդամները նախագահ ընտրեցին Նապիհ Պըրրին։

### Խալտայի Ճակատամարտը
1982 թուականի իսրայէլեան ներխուժումէն ետք, «Ամալ» Շարժման ուժերը, Պաղեստինեան խմբաւորումներուն եւ Սուրիոյ Բանակին կողքին, Խալտայի մէջ ճակատամարտ մղեցին Իսրայէլեան Բանակին դէմ։ Անոնք յաջողեցան դադրեցնել յառաջխաղացումը եւ թոյլ չտուին, որ անիկա հասնի Պէյրութ, ինչպէս նաեւ կարողացան ծանր կորուստներ պատճառել՝ օգտագործելով RPG (Ռ-Փ-Ճ) արկեր եւ «Մալիութքա» հրթիռներ։

### Կառավարութիւն Մուտքը
Նապիհ Պըրրի ծառայած է որպէս նախարար հետեւեալ պաշտօններուն մէջ.

* Արդարութեան Նախարար՝ Նախագահ Ռաշիտ Քարամիի կառավարութեան մէջ (30/04/1984-էն մինչեւ 22/09/1988 թթ.)։
* Ջրային Պաշարներու Եւ Ելեկտրականութեան Նախարար՝ Նախագահ Ռաշիտ Քարամիի կառավարութեան մէջ (30/04/1984-էն մինչեւ 22/09/1988 թթ.)։
* Ջրային Պաշարներու Եւ Ելեկտրականութեան Նախարար՝ Նախագահ Սալիմ Ալ-Հոսսի կառավարութեան մէջ (25/11/1989-էն մինչեւ 24/12/1990 թթ.)։
* Բնակարանային Շինարարութեան Նախարար՝ Նախագահ Սալիմ Ալ-Հոսսի կառավարութեան մէջ (25/11/1989-էն մինչեւ 24/12/1990 թթ.)։
* Պետական Նախարար՝ Նախագահ Օմար Քարամիի կառավարութեան մէջ (24/12/1990-էն մինչեւ 16/05/1992 թթ.)։
* Պետական Նախարար՝ Հարաւի Եւ Վերակառուցման Հարցերով՝ Նախագահ Ռաշիտ Ալ-Սոլհի կառավարութեան մէջ (16/05/1992-էն մինչեւ 31/10/1992 թթ.)։

### Ճամբարներու Պատերազմը
Պաղեստինեան խմբաւորումներուն հետ յարաբերութիւններու լարուելէն ետք, «Ամալ» Շարժումը առճակատման մէջ մտաւ անոնց հետ Ճամբարներու Պատերազմին ընթացքին։ Մարտերը աւարտեցան Պաղեստինեան ճամբարներու մեծ մասի աւերումով եւ Սուրիոյ կողմէ Արեւմտեան Պէյրութի բռնագրաւումով։

## Ուշ քաղաքական ասպարէզ
1984-էն 1992, Պըրրի եղած է խորհրդարանի նախարար:
* Իբրեւ արդարադատութեան նախարար Ռաշիտ Քարամէի կառավարութեան մէջ 30 Ապրիլ 1984-էն 22 Սեպտեմբեր 1988:
* Իբրեւ ուժանիւթի եւ բնակարաշինութեան նախարար Սալիմ Հոսսի կառավարութեան մէջ 25 Նոյեմբեր 1989-էն 24 Դեկտեմբեր 1990:
* Իբրեւ երկրի նախարար Ռաշիտ Սոլհի կառավարութեան մէջ 16 Մայիս 1992-էն 31 Հոկտեմբեր 1992:
 
Սուրիական պաշտպանութեան մարմիններու եւ սուրիացի քաղաքական անձնաւորութիւններու հետ Պըրրիի ունեցած բարեկամութիւններուն պատճառով, ան եղած է Թա'իֆ համաձայնութենէն ետք կազմուած լիբանանեան կառավարութեանց ամէնէն ազդեցիկ անձնաւորութիւնը:

6 Սեպտեմբեր 1992-ի հարաւային Լիբանանի խորհրդարանական ընտրութիւններուն, Պըրրի գլխաւորած է «Ազատագրում» ցուցակը, որ ամբողջութեամբ յաղթած է: Այլ ցուցակ մը, զոր գլխաւորած է Պըրրի 8 Սեպտեմբեր 1996-ի խորհրդարանական ընտրութիւններուն «Ազատագրում եւ Զարգացում»-ն է, որուն բոլոր թեկնածուները նոյնպէս յաղթած են: 1992-էն ի վեր, ան ատենապետն է «Ազատագրում եւ Զարգացում» պլոքին:

3 Սեպտեմբեր 2000-ի հարաւային Լիբանանի խորհրդարանական ընտրութիւններուն, Պըրրի գլխաւորած է «Ընդդիմութիւն եւ յառաջդիմութիւն» ցանկը, որուն բոլոր թեկնածուները ընտրուած են: Յունիս 2005-ի խորհրդարանական ընտրութիւններուն գլխաւորած է «Ազատագրում եւ յառաջդիմութիւն» ցանկը, որուն բոլոր թեկնածուները նոյնպէս ընտրուած են: Ներկայիս, Պըրրի կը գլխաւորէ «Ազատագրում եւ յառաջդիմութիւն» ցանկը, որ կազմուած է 7 Յունիս 2009-ի խորհրդարանական ընտրութիւններուն համար: Պլոքին բոլոր անդամները ընտրուած են:

Պատգամախօս Պըրրի եղած է եւ մինչեւ օրս կը շարունակէ մնալ Լիբանանի բոլոր կուսակցութիւններուն, կրօնքներուն եւ համայնքներուն զրոյցները քաջալերողը: Վերջին զրոյցը, որ տեղի ունեցած է Մայիս 2014-ին, Պըրրի շեշտած է, որ Լիբանանի քրիստոնեաներուն եւ իսլամներուն միջեւ ուժերու բաժնեկցիլը որեւէ մէկ փոփոխութիւն պիտի չկատարէ երկրին մէջ։ Յիշենք, թէ ան կը խօսէր շիաներուն, սուննիներուն եւ տիւրզիներուն կողմէ: 
 
Ան առաջին անգամ Լիբանանի խորհրդարանի նախագահ ընտրուած է 20 Հոկտեմբեր 1992-ին (124 քուէներէն ստանալով 105-ը): Երկրորդ անգամ ընտրուած է 22 Հոկտեմբեր 1996-ին՝ ստանալով 126 քուէներէն 124-ը: Ասոնցմէ ետք, ան երեք յաւելեալ անգամներ ընտրուած է որպէս խորհրդարանի նախագահ՝ 17 Հոկտեմբեր 2000-ին՝ ստանալով 126 քուէներէն 124-ը, 28 Յունիս 2005-ին՝ ստանալով 126 քուէներէն 90-ը եւ 25 Յունիս 2009-ին՝ ստանալով 127 քուէներէն 90-ը:

մինի|Իրանի արտաքին գործոց նախարարը՝ Մուհամմատ Ժաուատ Զարիֆը (աջին) Նապիհ Պըրրիի հետ:
1999-էն ի վեր, ան ատենապետն է Արաբական խորհրդարանական կոմիտէին, որուն նպատակն է դէմ դնել արաբներու դէմ իսրայէլեան ոճիրները: 3 Յունիս 2003-ին, Պըրրի ընտրուած է Արաբական խորհրդարանի նախագահ եւ պաշտօնը ստանձնած է Դամասկոսի մէջ, 1 Մարտ 2004-ին՝ 2 տարի ժամկէտով: Ան նաեւ ընտրուած է Անդամ երկիրներու խորհրդարանական միութեան խորհուրդի նախագահ:

9 Մարտ 2004-ին, Սենեկալի մայրաքաղաք Տաքար ի մէջ Նապիհ Պըրրի ընտրուած է OIC-ի անդամ երկիրներու խորհրդարանական միութեան նախագահ: Ան այս պաշտօնին վրայ մնացած է մինչեւ 9 Մարտ 2006:

2013-ին եւ 2014-ին, ան քաջալերած է UCC-ն, ուսուցիչները, պետական պաշտօնեաները եւ Լիբանանի ուժերը, որոնք կը պայքարէին իրենց թօշակներու յաւելումին համար: Ան նաեւ գումարած է բազմաթիւ ժողովներ այլ քաղաքական անձնաւորութիւններու հետ, որպէսզի հասնի իր նպատակին:

1993-էն ի վեր, Պըրրի գլխաւորած է Լիբանանցի խորհրդարանի անդամներու միութիւնը, որ կը բաղկանայ 19 երկիրներէ 156 խորհրդարանի անդամներէ եւ ծերակուտականներէ:

## Անձնական կեանք
Պըրրի ամուսնացած է Ռանտա Ասի Պըրրիի հետ:

## Ծանօթագրութիւն

Ստորոգութիւն:Լիբանանցիներ
Ստորոգութիւն:Լիբանանցի քաղաքական գործիչներ